In seipsum ad patrem et Basilium magnum
ΛΟΓΟΣ Ιʹ.
Εις εαυτον, και εις τον πατερα και Βασι λειον τον μεγαν, μετα την
επανοδον εκ φυ-γης.
Αʹ. Ουδεν ισχυροτερον γηρως, και ουδεν φιλιας αιδεσιμωτερον. Ὑπο τουτων
ηχθην υμιν εγω δεσμιος εν Χριστωι, δεθεις ουκ αλυσεσι σιδηραις, αλλα τοις αλυτοις
δεσμοις του Πνευματος. Τεως δε ᾤμην ισχυ ρος ειναι τις και αηττητος, και, ω της
αλογιας! ουκ εδιδουν τους λογους ουδε τοις εμοις ερασταις τουτοις και αδελφοις, ιν'
εχω την απραγμοσυνην, και το φιλοσοφειν εν ησυχιαι, παντα παρεις τοις
βουλομενοις, εμαυτωι δε προσλαλων και τωι Πνευματι. Ἡλιου περιενοουν τον
Καρμηλον, και Ἰωαννου την ερημον, και των ουτω φιλοσοφουντων το
υπερκοσμιον· και ζαλην τα παροντα ενομιζον, και πετραν τινα εζη τουν, η κρημνον,
η τειχιον, υφ' οις σκεπασθησομαι. Ἄλλων, ελεγον, εστωσαν αι τιμαι και οι πονοι, αλ
λων οι πολεμοι και τα νικητηρια· εμοι δε αρκειτω φευγοντι τους πολεμους, εις
εμαυτον βλεποντι ζηιν ουτως, οπως αν δυνωμαι, καθαπερ επι λεπτης σχε διας
διαπεραιουμενωι μικρον τι πελαγος· και μικραν την εκειθεν μονην, τωι πενιχρωι της
εντευθεν πο λιτειας κατακτωμενωι. Ταπεινοτερων ο λογι σμος ισως, αλλ' ουν
ασφαλεστερων· ισον απ εχειν και υψους και πτωματος.
Βʹ. Ταυτα εως εξην γραφειν ετι σκιας και ονειρα τα, και τοις ματαιοις
αναπλασμοις εστιαιν την δια νοιαν· νυν δε τι; Φιλια παρεστησατο με, και πολια
πατρος εχειρωσατο· γηρας φρονησεως, προθεσμια βιου, λιμην ασφαλεστερος, και
φιλια πλου τουντος Θεωι, και πλουτιζοντος. Ἤδη γαρ αποπεμπο μαι την οργην
(ακουσατωσαν πραεις, και ευ φρανθητωσαν)· και προς την χειρα ημερον βλεπω την
τυραννησασαν, και προσγελω τωι Πνευματι, και η καρδια καθισταται μοι, και ο
λογισμος επανερχεται, και η φιλια, καθαπερ τις φλοξ, κατασβεσθεισα και
απομαρανθεισα, παλιν εκ μικρου σπινθηρος αναζηι και αναπτεται. Ἀπηνηνατο
παρακληθηναι η ψυχη μου, και ηκηδιασεν επ' εμε το πνευμα μου. Ειπα· Ου μη
προσθω ετι πιστευσαι φιλιαι. Και ινα τι μοι ελπιζειν επ' ανθρωπον; οτι πας ανθρωπος
δο λιως πορευεται, και πας αδελφος πτερνηι πτερνιει τον πλησιον αυτου, και παντες
ημεν του αυτου 35.829 χοος και φυραματος, και του αυτου ξυλου της κα κιας
γεγευμεθα· σκηνην δε αλλος αλλην ευπρε πεστεραν προβεβληται; και τι μοι της
φιλιας εκεινης οφελος, ελεγον, της ζηλωτης και περιβοητου, αρξαμενης απο
κοσμου, και προελθουσης εις πνευ μα; Τι δαι της μιας στεγης τε και τραπεζης; η τι
των κοινων παιδευτων τε και παιδευματων; τι δαι της υπερ αδελφους ανακρασεως,
η της γνησιας συμπνοιας υστερον, ει μηδε τοσουτον υπηρξε μοι κα τω μενειν εν
καιρωι δυναστειας και υψους, οποτε το εναντιον τοις πολλοις σπουδαζεται και επι
τυγχανεται, το παραδυναστευειν λεγω, και της των φιλων μετεχειν ευημεριας;
Γʹ. Τι μοι παντα λεγειν τα της λυπης και της ακηδιας, ην ζοφον εγω καλω,
του νου ευρηματα; Και γαρ ταυτα, και τουτων ην ατοπωτερα· κατηγο ρησω γαρ
αυτος εγω της εμης ειτε απονοιας ειτε ανοιας. Ἀλλα νυν μεταλαμβανω και
μεθαρμοζομαι ως πολυ τουτων και αληθεστερα, και ημιν πρεπωδε στερα. Και ινα
ειδηις το γνησιον της ημετερας μεταβολης, ω θαυμασιε, ου λυεις μονον την σιωπην
ην εμεμψω, και ης πολλα κατεβοησας, αλλα και συν ηγορους εχεις τους λογους.
Τουτο μεν ηδη της ημετερας φιλιας καθαρως, και του εν ημιν Πνευματος. Ἀλλα τις η
 
 
 

1
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

συνηγορια; και ει τι αμαρτανω, αυτος επανορ θου, ωσπερ και ταλλα ειωθας. Ουκ
ηνεγκας το πνευ μα της φιλιας ποιησαι δευτερον· επει των μεν αλλων ισως ημεις,
ημων δε το Πνευμα σοι πολλωι τι μιωτερον. Ουκ ηνεγκας εν τηι γηι κατακεκρυφθαι
και κατωρυχθαι το ταλαντον· ουκ ηνεγκας επι πολυ τον λυχνον τωι μοδιωι
περικαλυπτεσθαι, οτι δη τουτο το εμον φως, και την εμην εργασιαν υπολαμβανεις.
Ἐζητησας τωι Παυλωι σοι προστεθηναι και τον Βαρναβαν· εζητησας Σιλουανωι και
Τιμοθεωι προσ γενεσθαι και Τιτον, ινα σοι τρεχηι το χαρισμα δια των γνησιως υπερ
σου μεριμνωντων, και κυκλωι απο Ἱερουσαλημ μεχρι του Ἰλλυρικου πληρωσηις το
Ευαγγελιον.
∆ʹ. ∆ια τουτο εις μεσον αγεις, και υποχωρουν τος λαμβανηι, και παρα σεαυτον
καθιζεις· τουτο το εμον αδικημα, φαιης αν, και κοινωνον ποιηι των φροντιδων και
των στεφανων. ∆ια τουτο χριεις αρ χιερεα, και περιβαλλεις τον ποδηρη, και περι
τιθης την κιδαριν, και προσαγεις τωι θυσιαστη ριωι της πνευματικης ολοκαυτωσεως,
και θυεις τον 35.832 μοσχον της τελειωσεως, και τελειοις τας χειρας τωι Πνευματι,
και εισαγεις εις τα Ἅγια των αγιων εποπτευσοντα, και ποιεις λειτουργον της σκηνης
της αληθινης, ην επηξεν ο Κυριος και, ουκ ανθρω πος. Ει δε και αξιον υμων τε των
χριοντων, και υπερ ου, και εις ον η χρισις, οιδε τουτο ο Πα τηρ του αληθινου και
οντως Χριστου, ον εχρισεν ελαιον αγαλλιασεως παρα τους μετοχους αυτου, χρισας
την ανθρωποτητα τηι θεοτητι, ωστε ποιησαι τα αμφοτερα εν· και αυτος ο Θεος και
Κυριος ημων Ἰησους Χριστος, δι' ου την καταλλαγην εσχηκαμεν, και το Πνευμα το
αγιον, ο εθετο ημας εις την δια κονιαν ταυτην, εν ηι και εστηκαμεν, και καυχωμεθα
επ' ελπιδι της δοξης του Κυριου ημων Ἰησου Χριστου, ωι η δοξα εις τους αιωνας των
αιωνων. Ἀμην.

 
 
 

2
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.


