Fragmenta in Jeremiam
De Simulatione, ad Jeremiae cap. IX, 8®26. v. 8.
Το πλησιον αυτου λαλει ειρηνικα, και εν εαυτωι εχει την εχθραν κτλ. Ουκ αν
οι γραμματεις και οι φαρισαιοι του λαου των Ἰουδαιων πολυ το ουαι παρα του
σωτηρος εκληρονομησαν, ει μη δια την υποκρισιν· εν γαρ τοις ελεγχοις των αμαρτιων αυτων ουκ επαυσατο κατα πασαν αιτιαν προλεγων ο Κυριος· Ουαι υμιν, 592
γραμματεις και φαρισαιοι υποκριται, κεκονιαμενους ταφους αποκαλων αυτους, οι εξωθεν μεν φαινονται τοις ανθρωποις ωραιοι, εσωθεν δε γεμουσιν οστεων νεκρων
και πα-σης ακαθαρσιας. Ἐαν γαρ τι εις τον πλησιον αγαθον εργασωμεθα δια της
ανυποκριτου αγαπης, α-κουομεν παρα του σωτηρος· Ἐφ' οσον εποιησατε ενι τουτων
των αδελφων μου των ελαχιστων, εμοι εποιησατε. Ουτω δε και ει τι φαυλον δια της
απατηλης και μιαρας υποκρισεως, η και δια οποιασουν ετερας α-μαρτιας, εις τον
αδελφον ενδειξωμεθα, ο-μοιως αμαρτανομεν και εις τον Θεον. ∆εινον ουν η
υποκρισις, αδελφοι, και πολεμιον· και κεκρυμμενος εν τηι καρδιαι δολος, εις απα-την
των απλως προσφερομενων, τοις αγα-πην κεκτημενοις, αλλα μεν εκ στοματος λαλουσα, αλλα δε εν στερνοις φερουσα, δελεαζει.
Ουκ αγαθον η υπερηφανια, ψευδοδοξιαν εχουσα πολλην· δηλον γαρ, δηλον,
ως παν αγαθον τελειον θεοθεν ερχεται· και ουκ εστι ληπτον αλλως ανθρωπωι, ως
οντως α-ληθεστατον ειναι παντων το ειρημενον, οτι δεοι τον αυχουντα επι τινι
τουτωι μονον σε-μνυνεσθαι, και επι τωι συνιεναι και γινωσ-κειν οτι Κυριος αυτος
εστιν ο ποιων ελεος και κριμα και δικαιοσυνην, και εν τουτωι εστι το θελημα του
Θεου. Ἀρεσκεται γαρ το θειον τωι τοιουτωι ανθρωπωι, μονιμα τε και βεβαια φερει δια
παντος τα αγαθα, οταν τουτωι την αιτιαν αποδιδωι τωιν παροντων αγαθων τωι οντως
αιτιωτατωι, ωι την αιτιαν αναφερειν δει και του μενειν τα αγαθα. Πως
περιτετμημενους ονομασας ο λο-γος, ειτα ουκ Ἰουδαιους μονον ονομαζει, ου-δε
Ἰσραηλιτας, ουδε τον οικον Ἰακωβ, ουδε αυτο το κειμενον ονομα το οικειον, Ἰουδα,
593 αλλ' εγκαταλεγει τουτοις και Αιγυπτον, και Ἐδωμ, και υιους Ἀμμων, και υιους
Μωαβ, ως παντας απεριτμητους καρδιας αυτων; α-ρα γαρ τοιουτον τι θελει ειπειν ο
λογος, οτι δη δοκουσι μεν εχειν τον νομον τον της πε-ριτομης οι υιοι Ἰσραηλ, ουδεν
δε διαφερουσι των λοιπων εθνων των απεριτμητων, απε-ριτμητοι οντες και αυτοι
τας καρδιας αυτων, ουκ αποτετμημενοι τας κακιας; Ἄρα, φημι, τοιουτον τι ειπειν
βουλεται ο λογος, οτι ε-χουσι μεν τον λογον τον της περιτομης και τα λοιπα λογια
του Θεου οι υιοι Ἰουδα, ου-δεν μεν τοι διαφερουσι των ουκ εχοντων τον νομον του
Θεου, Αιγυπτου και Ἐδωμ, υιων Ἀμμων και υιων Μωαβ; Ἢ μεν ποτε παντας ομου
περιτετμη-μενους καλει, ου μονον τους Ἰσραηλιτας και τους Ἰουδαιους, αλλα δη και
τα λοιπα εθνη, ως δηλοι και τα αναγινωσκομενα γραμματα; παντας γαρ εκαλεσε
περιτετμη-μενους, ειτα υπεταξεν Αιγυπτον και Ἰουδαν και τα λοιπα εθνη. Και πως
εστι προσαχθηναι παντας αυτους ειπειν περιτετ-μημενους;
Παντα τα ονομασθεντα ταυτα εθνη τα προκειμενα, ει τις ανωθεν
συλλογιζοιτο, ευροι αν εκ σπερματος Ἀβρααμ. Ἁβρααμ περιετμηθη ων ετων εννεα
και εννενηκοντα, αυτος και οι υιοι αυτου, Ἰσμαηλ και παντες οι ανδρες του οικου
αυτου, και οι οικογενεις, και οι αργυρονητοι, οι εξ αλλογενων εθνων· περιετεμεν
αυτους. Ταυτα γαρ επι λεξεως τα αναγεγραμμενα εν τηι Γενεσει. Πως ουν επ'
Αιγυπτιους καταβιβαζει, και επ' Ἐδωμ, και επι υιους Μωαβ, και επι υιους Ἀμ-μων
την περιτομην; Περιτετμηται μεν ο Ἰσμαηλ, ως εφην, κατα νομον, τρισκαιδε-καετης
που ων, οια δη υιος ων του Ἁβρααμ εκ της Ἄγαρ της παιδισκης της Αιγυ-πτιας. Και
 
 

Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

1

μετ' ολιγα. Και κατωικισθη, φησιν, ο Ἰσμαηλ εν τηι ερημωι, και εγενετο τοξοτης, 594
και ᾤκησε την ερημον. Ἠγαγετο δε αυτωι η μητηρ αυτου την αιγυπτιαν γυναικα.
Τινος ενεκεν μοι ταυτα παντα μεμυθολογεισ-θαι; ζητω τους περιτετμημενους κατα
Αι-γυπτον, και ζητω τους περιτετμημενους τους εν τηι ερημωι, παντας ους αναγραφει
ο λογος. Ἐοικασιν ουν εκ του γενους ειναι του Ἰσμαηλ, ος ᾤκησε μεν την ερημον, ηγαγετο δε την αιγυπτιαν γυναικα· και ου-κετι αμφιβαλλω τουτους που ειναι, η τους
εν Αιγυπτωι περιτετμημενους, και τους πε-ρικειρομενους κατα προσωπον, και κατοικουντας εν τηι ερημωι. Εικος γαρ τον Ἰσμαηλ παραλαβοντα τον νομον τον πατρωιον
του Ἁβρααμ, ως θεοφιλους πατρος οντα, και αναχωρησαντα της οικειας, απερ ενομιζεν αυτωι ειναι ασφαλεστατα, πατροπαρα-δοτα οντα, ταυτα ποιειν και επι τοις εγγονοις τοις εαυτου. Ουτως δε μεντοι περιτετμημενους εστιν ευρειν Αιγυπτιους η τους
την ερημον οικουντας. Πως δε και τον Ἐδωμ; ο Ἐδωμ ουτος κα-ταβαινει και αυτος
εκ του σπερματος του Ἁβρααμ· τωι γαρ Ἁβρααμ εγενετο μεν παις Ἰσμαηλ εκ της
Ἄγαρ, εγενετο δε και ο Ἰσαακ εκ της Σαῤρας· τωι δε Ἰσαακ παλιν παιδες δυο, ο τε
Ἡσαυ και ο Ἰακωβ.
Και ο μεν Ἰακωβ ουκ ηγαγετο γυναικαν αιμα-τος ξενου, ουδε των
Χαναναιων, ταυτα επι-σκεψαντος του πατρος. Ὁ μεντοι Ἡσαυ η-γαγετο γυναικα την
θυγατερα Ἰσμαηλ, α-δελφην του Νεβεωθ, ανεψιαν δηπουθεν αγομενος εαυτου
γυναικα προς πατρος, ξε-νην δε προς μητρος, και γινεται παιδων πολλων πατηρ.
Πρωτοτοκος δε αυτου ο Ἐ-δωμ, και μαρτυρησει μοι το ιερον λογιον λε-γον· Αυται δε
αι γενεσεις Ἡσαυ πατρος Ἐδωμ. Ουκουν απερ ελεγετο μικρου προσ-θεν περι του
Ἰσμαηλ, οτι δη παραλαβων νομον πατροθεν, τον της περιτομης, παρεδι-δου εγγονοις
τοις εαυτου, ταυτα λεγειν ημιν 595 εξεστι περι του Ἡσαυ, οτι ων παις Ἰσαακ του
υιου Ἁβρααμ, ον παρελαβε νομον παρα τε του παππου, παρα τε του πατρος ηκον-τα
εις αυτον, παρεδιδου και τοις παισι, και περιετεμεν που και αυτος τον Ἐδωμ· ουκετι
ουν ασαφες; Πως δε και υιοι Ἀμμων και υιοι Μωαβ; τουτους γινωσκουσι που οι
φιλοπονωτεροι ειναι τους υιους Λωτ, του αδελφιδου Ἁ-βρααμ. Και μετ' ολιγα.
Ἐτεχθηι ουν εκ του Λωτ, ο τε Ἀμμων και ο Μωαβ, εκατερος εκ των θυγατερων αυτου,
οπηνικα υπονοησασαι ε-ρημον ειναι την γην, ουτω διασωσασθαι το γενος των
ανθρωπων εβουληθησαν αι θυγα-τερες Λωτ· ετεχθη γαρ τηι μεν πρεσβυτεραι ο Μωαβ,
ερμηνευομενος εκ πατρος, και τηι δευτεραι Ἀμμων, ερμηνευομενος ο υιος του γενους.
Ταυτα παντα ειρημενα ουκετι δυσ-κολως ημας συγκατατιθεσθαι παραπειθει, παντας
τους περιτετμημενους ουτω καλεισ-θαι υπο του ιερου λογου, μαρτυρουντος αυτου
Ἱερεμιου και περι υιων Μωαβ, και περι των υιων Ἀμμων, οτι εν τοις περιτετμημενοις κατελεξε και τουτους. Και μετ' ολιγα. Ει δε και ωφελειας τινος ημιν
προσγινεσθαι δει εκ των ειρημενων τουτων, ουτως αν τις ορθως ειποι, ως τα πολλα
γενη των ανθρωπων προσποιησιν μεν εχει δικαιοσυνης, και τινα μεν ιχνη φερειν
νομου Θεου, και σχηματιζεσθαι πως, και επιπλαστως επιμελεισθαι αρετης, μεχρι
μεντοι σχηματος αυτοις ισταται τα της προαιρεσεως, μεχρι προσποιησεως και του
καθυποκρινεσθαι, ου μεντοι και τελεον εσ-πουδασαμεν την κακιαν εκκοπτειν εξ
ημων και τα ονειδη επ' Αιγυπτον και επι την Ἰ-δουμαιαν.
Cap. x, 2. Κατα τας οδους των εθνων, μη μανθανετε. Τι δε μανθανετε;
Νομον μανθανετε Θεου, τον λεγοντα· Ουκ εσονται σοι θεοι ετεροι πλην εμου, θεοι, οι
ουρανον και την γην ουκ εποιησαν, απολεσθωσαν απο προσωπου της γης και
υποκατω του ουρανου.

 
 

Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

2


