Ecloga chronographica
ΕΚΛΟΓΗ ΧΡΟΝΟΓΡΑΦΙΑΣ ΣΥΝΤΑΓΕΙΣΑ ΥΠΟ ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΜΟΝΑΧΟΥ
ΣΥΓΚΕΛΛΟΥ ΓΕΓΟΝΟΤΟΣ ΤΑΡΑΣΙΟΥ ΠΑΤΡΙΑΡΧΟΥ
ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΕΩΣ ΑΠΟ Α∆ΑΜ ΜΕΧΡΙ ∆ΙΟΚΛΗΤΙΑΝΟΥ
Ἐν αρχηι εποιησεν ο θεος τον ουρανον και την γην. αρχη πασης χρονικης
κινησεως της υπο χρονον ορατης κτισεως εστιν. εν ηι ο ουρανος και η γη παρα θεου
πατρος δια υιου μονογενους και πνευματος αγιου, της αγιας και ζωαρχικης
ομοουσιου τριαδος, εκ μη οντων εις το ειναι δι' αμετρον αγοθοτητα παρηχθη. η αγια
πρωτοκτιστος ημερα του πρωτου μηνος Νισαν λεγομενου παρ' Ἑβραιοις και ταις
θεοπνευστοις γραφαις, εικαδι πεμπτηι του παρα Ῥωμαιοις Μαρτιου μηνος ουσα, του
δε παρ' Αιγυπτιοις εβδομου μηνος κθʹ. τουτο πασιν ομολογουμενον εστι τοις αγιοις
ημων πατρασι και διδασκαλοις και τηι αγιαι καθολικηι και αποστολικηι εκκλησιαι. εν
ταυτηι και Γαβριηλ τον ασπασμον και το χαιρε τηι αγιαι παρθενωι της θειας
συλληψεως προεφθεγξατο. εν ταυτηι και ο μονογενης υιος του πα τρος μετα την εξ
αυτης αρρητον σαρκωσιν πασαν πληρωσας οικονομιαν εκ νεκρων ανεστη, αρχην
λαβοντος κατα την αυτην αγιαν της ζωηφορου αναστασεως ημεραν του εφλδʹ ετους
απο κτισεως κοσμου. περι ου μοι πασα σπουδη γεγονε τοδε το χρονικον συνταξαι
κανονικως τε και εξηγητι κως, οπερ τοις πολλοις των ιστορικων ου συμπεφωνηται,
οτι τε τωι εφʹ ετει του κοσμου ο κυριος ημων και θεος εσαρκωθη εκ της αγιας
παρθενου και οτι τωι εφλδʹ ετει αρχομενωι, ως προειρηται, τηι πρωτηι του Νισαν παρ'
Ἑβραιοις μηνος, κεʹ του παρα Ῥωμαιοις Μαρτιου, παρα δε Αιγυπτιοις Φαμενωθ ζʹ
μηνι κθʹ ανεστη εκ νεκρων πατησας τον θανατον. προδηλον δε οτι και πρωτον
κυριακον πασχα τοις καταξιωθεισι της θειας χαριτος κατα ταυτην ηρξατο την αγιαν
πρωτοκτιστον ημεραν. ευλογως 2 αρα και εν αυτηι της ορωμενης ηρξατο
δημιουργιας η αγια και παντουργος τριας, ως προτυπουσης την αγιαν αναστασιμον
ημεραν· ου χαριν και πρωτην του πρωτου μηνος Νισαν φυσικως αυτην και
θεοδιδακτως ο θεοπτης Μωυσης παραλαβων εξ αυτης ηρξατο της συγγραφης λεγων
«Ἐν αρχηι εποιησεν ο θεος τον ουρανον και την γην.» προδηλον γαρ οτι παντος
μηνιαιου και ενιαυσιαιου χρονου ημερα τις προκαταρχει, και οτι ο ουρανος και η γη
και το φως και το σκοτος το πνευμα τε και η αβυσσος και αυτο το πρωτοκτιστον
νυχθημερον οπερ αρχη της χρονικης κινησεως πεφυκεν, ωσπερ ητις μονας των μετ'
αυτην αριθμων, ουδεις αντιφρασοι των ευ φρονουντων, ουδ' οτι ο ουρανος και η γη
και των ορωμενων η συμπηξις προ της πρωτης ημερας, αλλα παντως συν αυτηι και
κατ' αυτην παρηκται και την αρχην ειληφε. ει γαρ μη τουτο δωμεν, εσται μεν αλλη
τις αρχη ουρανου και γης κατα τον χρονον πρεσβυτερα και αλλη νεωτερα, καθ' ην η
πρωτοκτιστος ημερα του ειναι ηρξατο, οπερ εναντιουται ταις θεοπνευστοις φωναις
και τηι φυσικηι των πραγματων ακολουθιαι. τινι γαρ ο προ της πρωτοκτιστου ημερας
χρονος κατεμετρειτο μηπω της ηλιακης φορας και σεληνικης γενομενης μηδε της
ορατης κτισεως, δι' ην και η των νυχθημερινων διαστηματων κινησις υπο θεου
σοφως ωρισται; τοις γαρ αι διοις ηγουν ταις αυλοις ουσιαις αιων τις ανεπισκοτιστος
συμπαρεκτεινεται, ωσπερ ημιν τοις εν γενεσει και φθοραι ο χρονος ηλιου φοραι
καταμετρειται, ως που φησιν ο μεγας εν θεολογιαι Γρηγοριος. αναγκαιως ουν εκ
παντων δεικνυται χρονικη αρχη, καθ' ην ο ουρανος και η γη γεγονασιν, η αγια αυτη
πρωτοκτιστος ημερα, ην ως θεμελιον αρραγη και βασιν ασειστον πηξαμενος τησδε
της συγγραφης, λιπαρω τον εν αυτηι και κατ' αυτην ου μονον την αι σθητην κτισιν
 
 
 

1
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

υποστησαμενον, αλλα και την εν αυτωι καινην κτισιν Χριστον θεον ημων
συνεργησαι μοι τωι αμαθεστατωι, ωστε σαφως αποδειξαι τωι εφʹ ετει του κοσμου την
ενσαρκον αυτου γεγενησθαι οικονομιαν, και οσα εν τωι μεταξυ χρονωι γεγονεν
επισημα πραγματα περι τε εθνη και βασιλειας και των μετα ταυτα οκτακοσιων δυο
ετων, λγʹ μεν ετων και ημερων μʹ της επι γης οικονομιας, επτακοσιων δε και ξςʹ και
μηνων ιʹ και ημερων κʹ των μετα την αγιαν αυτου αναληψιν, τουτ' εστιν απο της
πρωτοκτιστου ημερας εως του κοσμικου καθολικου ςτʹ ετους ινδικτιωνος αʹ, ως
υποτετακται. 3 Την πρωτην ημεραν ο Ἀφρικανος νοητην λεγει δια το αδιοργανιστον
ειναι τεως το πρωτοκτιστον φως και κεχυμενον. Ἐν τωι πρωτοκτιστωι νυχθημερωι, τηι
πρωτηι του παρ' Ἑβραιοις πρωτου μηνος Νισαν, ως προδεδεικται, παρα δε Ῥωμαιοις
κεʹ του Μαρτιου μηνος, και παρ' Αιγυπτιοις κθʹ του Φαμενωθ, εν ημεραι κυριακηι,
ητοι μιαι των σαββατων, εποιησεν ο θεος τον ουρανον και την γην, το σκοτος και τα
υδατα, πνευμα και φως και νυχθημερον, ομου εργα επτα. εν τωι δευτερωι νυχθημερωι
εγενετο το στερεωμα, εργον αʹ. εν τωι τριτωι νυχθημερωι εγενε το εργα δʹ, φανερωσις
γης και αναξηρανσις, παραδεισος, δενδρα παντοια, βοταναι και σπερματα. τηι δʹ
ημεραι εποιησεν ο θεος τον ηλιον και την σεληνην και τους αστερας. τηι εʹ ημεραι
εποιησεν ο θεος τα ερπετα και τα νηκτα παντα, κητη και ιχθυας και οσα εν τοις
υδασι, ετι τε πετεινα, ομου εργα γʹ. τηι ςʹ ημεραι εποιησεν ο θεος τα τετραποδα και τα
ερπετα της γης, τα θηρια και τον ανθρωπον, εργα δʹ. ομου τα παντα εργα κβʹ ισαριθ
μα τοις κβʹ Ἑβραικοις γραμμασι και ταις κβʹ Ἑβραικαις βιβλοις και τοις απο Ἀδαμ
εως Ἰακωβ εικοσι δυο γεναρχιαις, ως εν λεπτηι φερεται Γενεσει, ην και Μωυσεως
ειναι φασι τινες αποκαλυψιν. αυτη τας ουρανιους δυναμεις τηι πρωτηι ημεραι λεγει
εκτισθαι. Ὁ αγιος Ἰωαννης και μεγας εν διδασκαλοις Χρυσοστομος τηι ςʹ ημεραι της αʹ
εβδομαδος, τουτ' εστι τηι αυτηι ημεραι της πλασεως αυτου, λεγει τον Ἀδαμ
εκβληθηναι του παραδεισου και την Ευαν, εν τηι ερμηνειαι του κατα Ματθαιον
ευαγγελιου, ωι και ημεις πειθομεθα. Ἑβδομη ημερα σαββατωι, εν ηι κατεπαυσεν ο θεος
απο των εργων, και ηγιασεν αυτην. την μεν ποσοτητα του χρονου της εν τωι
παραδεισωι διαγω γης των πρωτοπλαστων ατρανωτον ημιν ο θεοπτης Μωυσης
καταλελοιπε, και χρη τους καθ' ημας ατελεις μη ζητειν και περιεργαζεσθαι τα σεσιγη
μενα τηι θεοπνευστωι γραφηι. οσα γαρ ην επωφελη και χωρητα τοις αν θρωποις,
ταυτα ημιν δια πνευματος αγιου εκδεδοται, και ου χρη περαι 4 τερω των θειων ορων
προβαινειν τους ορθως εντυγχανοντας, ινα μη αντι κερδους μικρου μεγαλην ζημιαν
επισπασωνται. επειδη δε τινες ακρατως εχοντες περι του συζητειν, ειτε εκ
δοκουμενης φιλομαθιας ειτε και κενο δοξιαι νυττομενοι, τα θεια λογια μετα χειρας
φεροντες δεικνυειν πειρωνται τον μεν προπατορα ημων Ἀδαμ ουκ ευθυς
εισενηνεχθαι εν τωι παραδεισωι υπο θεου, η και εισελθοντα προ της πλασεως της
γυναικος ονοματα θεσθαι τοις θηριοις και τοις πετεινοις του ουρανου, οπερ μιας
ημερας εργον ουκ ην προς ανθρωπινην νοσον και ισχυν, ως φιλονεικουσι, δια το
λεγειν την γραφην οτι και εφυτευσεν ο θεος τον παραδεισον εν Ἐδεμ κατα ανατολας
και εθετο εκει τον ανθρωπον ον επλασε, και εξανετειλεν ο θεος εκ της γης ετι παν
ξυλον ωραιον εις ορασιν και καλον εις βρωσιν, και το ξυλον της ζωης εν μεσωι του
παραδεισου, και το ξυλον του ειδεναι γνωστον κα λου και πονηρου. και επλασεν ο
θεος ετι εκ της γης παντα τα θηρια του αγρου και παντα τα πετεινα του ουρανου. και
ηγαγεν αυτα προς τον Ἀδαμ ιδειν τι καλεσει αυτα. Ειτα μετα τοιαυτα επαγει· τωι δε
Ἀδαμ ουχ ευρεθη βοηθος ομοιος αυτωι. και επεβαλεν κυριος εκστασιν επι τον Ἀδαμ,
και υπνωσε, και ελαβε μιαν των πλευρων αυτου, και ανεπληρωσε σαρκα αντ' αυτης,
και τα εξης· αναγκαιως προηχθην και περι τουτου δηλωσαι εν μερει, οσα και αλλοις
ιστορικοις Ἰουδαικας αρχαιολογιας η και Χριστιανικας ιστοριας γραψασι περι
 
 
 

2
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

τουτου ειρηται εκ της λεπτης Γενεσεως και του λεγομενου βιου Ἀδαμ, ει και μη
κυρια ειναι δοκει, ως αν μη εις ατοπωτερας δοξας εκπε σοιεν οι ταυτα συζητουντες.
κειται γουν εν τωι λεγομενωι βιωι Ἀδαμ ο των ημερων αριθμος της τε ονομασιας των
θηριων και της πλασεως της γυναι κος και της εισοδου αυτου Ἀδαμ εν τωι παραδεισωι
και της περι του ξυλου της βρωσεως εντολης του θεου προς αυτον, και της μετα
τουτου εισοδου Ευας εν τωι παραδεισωι, τα τε της παραβασεως και τα μετα την
παραβασιν, ως υποτετακται. Τηι πρωτηι ημεραι της δευτερας εβδομαδος, ητις ην τριτη
μεν ημερα της πλασεως του Ἀδαμ, ηʹ δε του πρωτου μηνος Νισαν, αʹ δε του
Ἀπριλλιου μηνος, και ςʹ του παρ' Αιγυπτιοις Φαρμουθι, ωνομασεν Ἀδαμ τα αγρια
θηρια θειωι τινι χαρισματι. τηι βʹ ημεραι της βʹ εβδομαδος ωνομασε τα κτηνη. τηι γʹ
ημεραι της βʹ εβδομαδος ωνομασε τα πετεινα. τηι δʹ ημεραι 5 της βʹ εβδομαδος
ωνομασε τα ερπετα. τηι εʹ ημεραι της βʹ εβδομαδος ωνο μασε τα νηκτα. τηι ςʹ ημεραι της
βʹ εβδομαδος, ητις ην κατα μεν Ῥωμαιους Ἀπριλλιου ςʹ, κατα δε Αιγυπτιους
Φαρμουθι ιαʹ, λαβων ο θεος μερος τι της πλευρας του Ἀδαμ επλασε την γυναικα. τηι
μςʹ ημεραι της κοσμοποιιας, δʹ ημεραι της ζʹ εβδομαδος, Παχων ιδʹ, Μαΐου θʹ, ηλιου
οντος ταυρωι και σεληνης σκορπιωι κατα διαμετρον, εν τηι των Πλειαδων επιτοληι,
εισηγαγεν ο θεος τον Ἀδαμ εν τωι παραδεισωι κατα την μʹ ημεραν της πλασεως αυ
του. τηι νʹ ημεραι της κοσμοποιιας, μδʹ δε της πλασεως του Ἀδαμ, ημεραι κυριακηι,
Παχων ιηʹ, Μαΐου ιγʹ, μετα τρεις ημερας της εν τωι παρα δεισωι αυτου εισοδου, ηλιου
οντος ταυρωι και σεληνης αιγοκερωτι, ενετει λατο ο θεος τωι Ἀδαμ απεχεσθαι της
βρωσεως του ξυλου της γνωσεως. Τηι ζγʹ ημεραι της κτισεως, τηι βʹ ημεραι της
τεσσαρεσκαιδεκατης εβδο μαδος, κατα την θερινην τροπην, ηλιου οντος και σεληνης
καρκινωι, τηι κεʹ του Ἰουνιου μηνος, Ἐπιφι πρωτηι, εισηχθη υπο του θεου εν τωι
παραδεισωι η του Ἀδαμ βοηθος Ευα, εν τηι πʹ ημεραι της πλασεως αυτης. ην ο Ἀδαμ
λαβων ωνομασεν Ευαν, ο ερμηνευεται ζωη· δια τουτο προσεταξεν ο θεος δια
Μωυσεως εν τωι Λευιτικωι, ητοι δια τας μετα την πλασιν του χωρισμου αυτων ημερας
εκ του παραδεισου, επι μεν αρρενογονιας ακαθαρ τον αυτην ειναι επι μʹ ημερας, επι
δε θηλυτοκιας εως ημερων πʹ. επειδη και Ἀδαμ τηι μʹ ημεραι της πλασεως αυτου
εισηχθη εν τωι παραδεισωι, ου χαριν και τα γεννωμενα τηι μʹ ημεραι εισφερουσιν εν τωι
ιερωι κατα τον νο μον. επι δε θηλεος ακαθαρτον ειναι αυτην επι ημερας πʹ δια τε την
εν τωι παραδεισωι αυτης εισοδον τηι πʹ ημεραι και δια το ακαθαρτον του θηλεος προς
το αρσεν. αφεδρως γαρ παλιν ουσα ουκ εισερχεται εως επτα ημερας εν τωι ιερωι κατα
τον θειον νομον. Ταυτα εκ του βιου λεγομενου Ἀδαμ φιλομαθιας χαριν εν συντομωι
εστοιχειωσα, εν τωι πρωτωι ετει της πλασεως του Ἀδαμ, επ' αυτωι τα πραχθεντα,
εφεξης δε και τα λοιπα στοιχειωθησεται, εως εννακοσιοστου τριακοστου ετους της
ζωης αυτου, και των λοιπων γενεσεων, εκ τε των θεοπνευστων γραφων και εκ των
επισημοτερων ιστορικων των ταυταις εξακολουθησαντων, εξ ων και τα πλειω
λαβων, πλην ολιγων των κατα 6 τους ημετερους χρονους γεγονοτων, συνοψιν τινα
σπουδασω ποιησαι, συν αφειας αμα και αληθειας εν πασι φροντιζων και της
καταλληλου των πραγ ματων ακολουθιας, διαφορας φημι βασιλεων και ιερεων
αριθμον, προ φητων τε και αποστολων και μαρτυρων και διδασκαλων, και των παρ'
Ἕλ λησιν η αλλοις εθνεσιν επι σοφιαι βεβοημενων η αλληι τινι τεχνηι η αριστειαι
πολεμικηι και επι μοχθηριαι προδηλωι, παντα ως οιος τε ων αναλεξαμενος εκ των
προειρημενων ιστορικων ανδρων· επι πασι την κατα Χριστου και του γενους ημων
θεοβδελυκτον διαθηκην, ην διεθετο τα σκηνωματα των Ἰδουμαιων και οι
Ἰσμαηλιται διωκοντες τον κατα το πνευμα λαον, θειοις κριμασι και αποστασιαν
μελετωντες την επ' εσχατων των ημερων υπο του μακαριου Παυλου
προφητευθεισαν, διαγραψω κατα δυναμιν, εως του νυν ενεστωτος ςτʹ ετους απο
 
 
 

3
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

κτισεως κοσμου ινδικτιωνος αʹ. αρχην δε παντος ετους εν τωιδε τωι χρονικωι την αʹ
του πρωτου μηνος του παρ' Ἑβ ραιοις Νισαν πας τις εντυγχανων αυτωι λογιζεσθω,
και ου την κατα τους Αιγυπτιους πρωτην του Θωθ, η την κατα Ῥωμαιους πρωτην
του Ἰανουαριου μηνος, η αλλου τινος εθνους αλλοθεν αρχομενου. διαφορως γαρ
παρα διαφοροις εθνεσιν οι μηνες και αι των μηνων και ενιαυτων αρχαι συνεφω
νηθησαν· ων η αγνοια τοις βουλομενοις ακριβως περι ημερων η μηνων η ενιαυτων
τι ζητειν ου μικραν εμποιει την πλανην. διο καλον ηγουμενος τας επισημοτερας
αυτων διαφορας τρεις ουσας και ταις πατρικαις δι δασκαλιαις ευδιαγνωστους ειναι
τοις φιλομαθεσιν εκθησομαι τας λοιπας παρεις, ως ατριπτους οιον ειπειν, Ἰνδων η
Χαλδαιων η αλλων τινων ασυνηθων. εισι δε αι τρεις διαφοραι η τε παρ' Ἑβραιοις
και παρ' Αιγυ πτιοις και η παρα Ῥωμαιοις. Μην πρωτος κατα την του θεου
νομοθεσιαν ο παρ' Ἑβραιοις Νισαν νυχθημερων λʹ· απο κεʹ Μαρτιου εως κγʹ
Ἀπριλλιου· απο κθʹ του Φα μενωθ εως τας κηʹ του Φαρμουθι. ∆ευτερος μην Ἰαρης
ημερων τριακοντα· απο κδʹ Ἀπριλλιου εως κγʹ Μαΐου· απο κθʹ του Φαρμουθι εως τας
κηʹ του Παχων μηνος. Μην Σουιαν ημερων λαʹ· απο κδʹ Μαΐου εως τας κγʹ Ἰουνιου·
ομου ζβʹ· απο τας κθʹ του Παχων εως τας κθʹ του Παυνι. Θερινη τροπη. Μην Θαμνει
νυχθημερων λʹ· απο κδʹ Ἰουνιου εως κγʹ Ἰουλιου· απο λʹ του Παυνι εως κθʹ του
Ἐπιφει. 7 Πεμπτος μην Ἀρει ημερων λʹ· απο κδʹ του Ἰουλιου εως τας κβʹ του
Αυγουστου· απο λʹ του Ἐπιφει εως τας κθʹ του Μεσορη. Ἕκτος μην Ειλου ημερων
λαʹ· απο τας κγʹ του Αυγουστου εως τας κβʹ του Σεπτεμβριου, ομου ρπβʹ ημεραι· απο
τας λʹ του Μεσορη, και αι επαγομεναι, εως τας κεʹ του Θωθ· απο τας κδʹ του
Αυγουστου εως τας κηʹ. η γαρ αρχη του Θωθ απο τας κθʹ Αυγουστου εστι
επιπενθημερος λʹ Αυγουστου, επι δε εξημερου λαʹ Αυγουστου. Φθινοπωρον. Μην
εβδομος Θεελειφ ημερων λʹ· απο κγʹ Σεπτεμβριου εως τας κβʹ Ὀκτωβριου· απο τας
κςʹ του πρωτου μηνος Θωθ κατα Αιγυπτιους εως κεʹ του Φαωφι. Ὄγδοος μην
Μερσουαν νυχθημερων λʹ· απο τας κγʹ Ὀκτωβριου εως καʹ Νοεμβριου· απο τας κςʹ
του Φαωφι εως κεʹ του Ἀθυρ. Ἔνατος μην Χασσαλευ ημερων τριακοντα μιας. ομου
σογʹ· απο κβʹ Νοεμβριου εως κβʹ ∆εκεμβριου· απο κςʹ του Ἀθυρ εως κςʹ του Χοιακ.
Χειμερινη τροπη. ∆εκατος μην Τυβηθ ημερας λʹ· απο κγʹ ∆εκεμβριου εως καʹ Ἰανουα
ριου· απο κζʹ του Χοιακ εως κςʹ του Τυβητ. Ἑνδεκατος μην Σαββατ ημερων λʹ· απο
κβʹ του Ἰανουαριου εως κʹ του Φευρουαριου· απο κζʹ του Τυβητ εως τας κςʹ του
Μεχειρ. ∆ωδεκατος μην Ἀδαρ ημερων τριακοντα δυο· απο καʹ Φευρουαριου εως κδʹ
Μαρτιου· απο κζʹ του Μεχειρ εως κηʹ του Φαμενωθ. μετα δε της πενθημερου. Ταυτα
ως εν συνοψει εστοιχειωθη περι της ως επι το πλειστον εν χρησει τριττης διαφορας
των μηνων. αρκτεον δε λοιπον και απο του πρωτου ετους Ἀδαμ και καθεξης.
Γενεσεως κοσμου ετη. πρωτον. Ἐκ των λεπτων Γενεσεωσ Τωι ζʹ ετει παρεβη και τωι ηʹ
εξερριφησαν του παραδεισου, ως φασι, μετα μεʹ ημερας της παραβασεως, εν τηι
επιτοληι των Πλειαδων. Ἐποιησε δε ο Ἀδαμ εν τωι παραδεισωι εβδομαδα ημερων τξεʹ.
και εξε βληθη συν τηι γυναικι Ευαι δια την παραβασιν τηι ιʹ του Μαΐου μηνος. 8 Τα
θηρια και τα τετραποδα και τα ερπετα φησιν ο Ἰωσηππος και η λεπτη Γενεσις
ομοφωνα ειναι προ της παραβασεως τοις πρωτοπλαστοις· διοτι, φησιν, ο οφις
ανθρωπινηι φωνηι ελαλησε τηι Ευαι, οπερ αδυνατον ειναι δοκει. πασα γαρ λογικη
φυσις κατ' εικονα θεου εστι, ταυτα δε ουκ εισι κατ' εικονα θεου. τον γαρ οφιν
ομολογουμεν λελαληκεναι τηι Ευαι, στομα γενομενον τωι νοι τωι οφει. εν ωι ενεργησας
ασυνηθει οντι τωι αν θρωπωι παρα τα λοιπα θηρια, δι' αυτου ηπατησε τους
προπατορας, ο μετα τουτο και εν αψυχοις ειδωλοις λαλησας τοις υπ' αυτου
δελεασθεισι πολυτροπως ειδωλολατραις. το δε ειναι τον οφιν τετραπουν το πριν και
μετα την πονηραν εισηγησιν ερπηστικον ουκ απιστουμεν. Τωι νεʹ ετει, φησιν, εγνω ο
 
 
 

4
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

Ἀδαμ Ευαν την γυναικα αυτου. Τωι οʹ ετει εγεννηθη αυτοις πρωτοτοκος υιος ο Καιν.
Τωι οζʹ ετει φασι γεγενησθαι τον δικαιον Ἄβελ. Τωι πεʹ ετει εγεννηθη αυτοις
θυγατηρ, και ωνομασαν αυτην Ἀσουαμ. Τωι ζζʹ ετει προσηνεγκε Καιν. Τωι ζθʹ ετει
Ἄβελ ανηνεγκε θυσιαν τωι θεωι κβʹ ετος αγων, κατα την πανσεληνον του ζʹ μηνος
παρ' Ἑβραιοις, ηγουν εν τηι σκηνοπηγιαι. Σημειωτεον οτι την Καιν καρποφοριαν
θυσιαν καλει η γραφη, τα δε του Ἄβελ δωρα, δηλουσα τον τροπον εκατερου. Τωι
αυτωι θʹ ετει ανειλεν ο Καιν τον Ἄβελ, και επενθησαν αυτον οι πρωτοπλαστοι
εβδομαδικους δʹ, ηγουν ετη κηʹ. Τωι ρκζʹ ετει ο Ἀδαμ και η Ευα απεθεντο το πενθος.
Τωι ρλεʹ ετει ελαβεν ο Καιν την ιδιαν αδελφην Ἀσαυναν ουσαν ετων νʹ. αυτος δε ην
ετων ξεʹ. Της θειας γραφης περι του γενους Καιν Και εγνω Καιν την γυναικα αυτου
και συλλαβουσα ετεκε τον Ἐνωχ. και ην οικοδομων πολιν και επωνομασε την πολιν
επι τωι ονοματι του υιου αυτου Ἐνωχ. εγεννηθη δε τωι Ἐνωχ Γαιδαδ· και Γαιδαδ
εγεννησε τον 9 Μαλελεηλ· και Μαλελεηλ εγεννησε τον Μαθουσαλα· και Μαθουσαλα
εγεννησε τον Λαμεχ. ουτος ο Λαμεχ εκτος ων απο Καιν, ος πρωτος εν ανθρωποις
φονευς εγενετο, ελαβε δυο γυναικας και δευτερον φονον εποιησε. Καιν ουν πρωτος
φονευς Ἄβελ του δικαιου τυπον φερει του διαβολου, ως εφευρετης του κακου και
αμεταμελητος εν αρχηι της κοσμογονιας φανεις, Λαμεχ δε τυπον φερει του
Ἰουδαικου κυριοκτονου λαου κατα τον ςʹ αιωνα μεσουντα σταυρωσαντος τον
σωτηρα, ου και πολλαπλασιως η αμαρτια και η εκδικησις. αλλα και ο κυριος οζʹ απο
Ἀδαμ. Τωι ρζςʹ ετει εγεννηθη τωι Καιν ο Ἐνωχ. ουτος πρωτος αροτρον ευρεν. Τωι ρζζʹ
ετει Καιν εκτισε πολιν επι τωι ονοματι του υιου αυτου Ἐνωχ· Ἄβελ δε δικαιοσυνης
εφροντιζεν. ο Καιν μετα την καταδικην αρπαξ και πλεονεκτης μαλλον εγενετο
μετρα και σταθμια και ορους γης πρωτος επινοησας. τους δε οικειους εις εν
συναγαγων εν πολεμοις ασχολεισθαι εδιδασκεν. ουτος χθαμαλος ην απο της
καταρας του θεου και παντες οι εξ αυτου γεννωμενοι. ᾤκει δε την γην ητις εστι
τρεμουσα, χαμηλη ουσα, κεχωρισμενος υπαρχων εκ του Σηθ, κατα προσταξιν του
Ἀδαμ. οι εκ του Σηθ υιοι θεου λεγομενοι και εγρηγοροι την υψηλοτεραν γην της
Ἐδεμ πλησιον του παραδεισου κατυκουν. Τωι σλʹ ετει Ἀδαμ, εν ωι ο Σηθ εγεννηθη,
ρξʹ ετος υπηρχε του Καιν. Τωι δε σλδʹ ετει εγεννησε θυγατερα, ην ωνομασεν
Ἀζουραν. Τωι σμγʹ ετει του Ἀδαμ απεγαλακτισθη ο Σηθ. Τωι σοʹ ετει του Ἀδαμ ο Σηθ
αρπαγεις υπο αγγελων εμυηθη τα περι της παραβασεως μελλοντα εσεσθαι των
εγρηγορων, και τα περι του κατακλυσμου του υδατος εσομενου και τα περι της
παρουσιας του σωτηρος. και γενομενος αφαντος ημερας μʹ ελθων εξηγησατο τοις
πρωτοπλαστοις οσα εμυηθη δι' αγγελων. ην δε τοτε ετων μʹ. ο Σηθ ευσεβης ην και
ευδια πλαστος σφοδρα και οι εξ αυτου παντες ευσεβεις και ωραιοι ησαν. ουτοι κατα
προσταγμα του Ἀδαμ την υψηλοτεραν γην ᾤκουν της Ἐδεμ, κατεναντι του
παραδεισου, αγγελικως βιουντες, εως του χιλιοστου κοσμικου ετους. τουτων την
εναρετον πολιτειαν μη φερων ο αρχεκακος βλεπειν, εις την ωραιοτητα των τοτε
θυγατερων των ανθρωπων αυτους ετρωσε, 10 περι ων φησι και ο θειος Μωυσης οτι
ιδοντες οι υιοι του θεου τας θυγατε ρας των ανθρωπων οτι καλαι εισιν, ελαβον
εαυτοις γυναικας εξ αυτων. Τωι υκεʹ ετει ο Σηθ ελαβε γυναικα Ἀζουραν την ιδιαν
αδελφην. ην δε Σηθ ετων ρζεʹ, Ἀζουρα δε ετων ρζαʹ. Τωι υλεʹ ετει εγεννηθη τωι Σηθ ο
Ἐνως. ουτος γενομενος ετων εκατον ενενηκοντα εγεννησε τον Καιναν τωι χκεʹ ετει.
Ἀπο Ἀδαμ εως γεννησεως Ἐνως ετη τετρακοσια τριακοντα πεντε, δηλουσης της
γραφης· Ἐνως ηλπισεν επικαλεισθαι το ονομα κυριου του θεου πρωτος, τουτ' εστι
προσαγορευεσθαι ονοματι θεου. ερμηνευεται γαρ ο Ἐνως ωσανει ανθρωπος κατα
τον Ἑβραικον νουν. ουτω δε και ο σωτηρ υιος του οντος ανθρωπου, κατα τον
φυσικον λογον Ἀφρικανου. Πρωτη περιοδος των φλβʹ ετων τουτωι τωι ετει
 
 
 

5
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

επληρωθη. ην δε του μεν Σηθ τβʹ, του δε Ἐνως ζηʹ. Τωι χʹ ετει μετανοησας ο Ἀδαμ
εγνω δι' αποκαλυψεως τα περι των εγρηγορων και του κατακλυσμου και τα περι της
μετανοιας και της θειας σαρκωσεως και τα περι των καθ' εκαστην ωραν ημερινην
και νυκτερινην αναπεμπομενων ευχων τωι θεωι εξ ολων των κτισματων δια Ουριηλ
του επι της μετανοιας αρχαγγελου ουτως. ωραι πρωτηι ημερινηι πρωτη ευχη
επιτελειται εν τωι ουρανωι, βʹ ευχη αγγελων, γʹ ευχη πτηνων, δʹ ευχη κτηνων, εʹ ευχη
θηριων, ςʹ αγγελων παραστασις και διακρισις πασης της κτισεως, ζʹ αγγελων εισοδος
προς θεον και εξοδος αγγελων, ηʹ αινεσις και θυσιαι αγγελων, θʹ δεησις και λατρεια
ανθρωπων, ιʹ επισκοπαι υδατων και δεησεις ουρανιων και επιγειων, ιαʹ
ανθομολογησις και αγαλλιασις παντων, ιβʹ εντευξις ανθρωπων εις ευδοκιαν. Τωι
χκεʹ ετει Καιναν εγεννηθη τωι Ἐνως. ουτος γενομενος ετων ροʹ εγεννησε τον
Μαλελεηλ. Τωι ψζʹ ετει απο Ἀδαμ Καιναν ελαβεν εις γυναικα την Μαλεθ. Τωι ψζεʹ
ετει εγεννησε Καιναν τον Μαλελεηλ ων ετων ροʹ. Μαλελεηλ γενομενος ετων ρξεʹ
εγεννησε τον Ἰαρεδ, τωι Ϡξʹ ετει του κοσμου. 11 Τωι Ϡλʹ ετει Ἀδαμ εκοιμηθη,
καταλειψας αρρενας υιους λγʹ και θυγα τερας κζʹ. ουτος ηγεμονευσε του γενους των
ανθρωπων τα ολα της ζωης αυτου ετη. Τωι αυτωι Ϡλʹ ετει και Καιν απεθανεν,
εμπεσοντος επ' αυτον του οικου. λιθοις γαρ και αυτος τον Ἄβελ ανειλε.
πληρωθεντος ουν ενιαυτου μετα θανατον του Ἀδαμ τεθνηκεν. Σηθ ηγεμονευσε μετα
τον Ἀδαμ των τηνικαυτα ανθρωπων. οι δε εκ γενους αυτου διακοσιοι εγρηγοροι τωι
α της κοσμογονιας ετει, τεσσαρα κοστου οντος του Ἰαρεδ, αυτου δε του Σηθ ψοʹ,
πλανηθεντες κατεβησαν, και ελαβον εαυτοις γυναικας εκ των θυγατερων των
ανθρωπων, και εγεν νησαν τους γιγαντας τους ονομαστους, ως φησιν η γραφη.
επειδη δε τινες αντιλεγουσι περι τουτων, συνειδον εφεξης ολιγα τινα και περι
αυτων παραθεσθαι, εκ τε του αʹ βιβλιου του Ἐνωχ και αυτου Μωυσεως και Πετρου
του κορυφαιου των αποστολων. Τωι Ϡξʹ ετει εγεννησε Μαλελεηλ τον Ἰαρεδ. Ἰαρεδ
γενομενος ετων ρξβʹ εγεννησε τον Ἐνωχ τωι αρκβʹ ετει του κοσμου. Ἔτος μʹ Ἰαρεδ
τωι α του κοσμου. Ἐκ του πρωτου βιβλιου Ἐνωχ περι των εγρηγορων Και εγενετο οτε
επληθυνθησαν οι υιοι των ανθρωπων εγεννηθησαν αυτοις θυγατερες ωραιαι, και
επεθυμησαν αυτας οι εγρηγοροι και απε πλανηθησαν οπισω αυτων. και ειπον προς
αλληλους· εκλεξωμεθα εαυτοις γυναικας απο των θυγατερων των ανθρωπων της
γης. και ειπε Σεμιαζας ο αρχων αυτων προς αυτους· φοβουμαι μη ου θελησητε
ποιησαι το πραγμα τουτο και εσομαι εγω μονος οφειλετης αμαρτιας μεγαλης. και
απεκριθη σαν αυτωι παντες και ειπον· ομοσωμεν απαντες ορκωι και αναθεματισωμεν
αλληλους του μη αποστρεψαι την γνωμην ταυτην μεχρις ου αποτελεσωμεν αυτην.
τοτε παντες ωμοσαν ομου και ανεθεματισαν αλληλους. ησαν δε ουτοι ςʹ οι
καταβαντες εν ταις ημεραις Ἰαρεδ εις την κορυφην του Ἐρμο 12 νιειμ ορους και
εκαλεσαν το ορος Ἐρμωμ, καθοτι ωμοσαν και ανεθεμα τισαν αλληλους εν αυτωι. Και
ταυτα τα ονοματα των αρχοντων αυτων· Σεμιαζας ο αρχων αυτων, βʹ Ἀταρκουφ, γʹ
Ἀρακιηλ, δʹ Χωβαβιηλ, εʹ Ὁραμμαμη, ςʹ Ῥαμιηλ, ζ Σαμψικ, ηʹ Ζακιηλ, θʹ Βαλκιηλ, ιʹ
Ἀζαζηλ, ιαʹ Φαρμαρος, ιβʹ Ἀμαριηλ,ιγʹ Ἀναγημας, ιδʹ Θαυσαηλ, ιεʹ Σαμιηλ, ιςʹ
Σαρινας, ιζʹ Ευμιηλ, ιηʹ Τυριηλ, ιθʹ Ἰουμιηλ, κʹ Σαριηλ. Ουτοι και οι λοιποι παντες εν
τωι αροʹ ετει του κοσμου ελαβον εαυτοις γυναικας και ηρξαντο μιαινεσθαι εν αυταις
εως του κατακλυσμου. και ετεκον αυτοις γενη τρια· αʹ γιγαντας μεγαλους. οι δε
γιγαντες ετεκνωσαν Ναφηλειμ, και τοις Ναφηλειμ εγεννηθησαν Ἐλιουδ. και ησαν
αυξανομενοι κατα την μεγαλειοτητα αυτων, και εδιδαξαν εαυτους και τας γυναικας
εαυτων φαρμακειας και επαοιδιας. πρωτος Ἀζαηλ ο δεκατος των αρχον των εδιδαξε
ποιειν μαχαιρας και θωρακας και παν σκευος πολεμικον και τα μεταλλα της γης και
το χρυσιον πως εργασωνται, και ποιησωσιν αυτα κοσμια ταις γυναιξι, και τον
 
 
 

6
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

αργυρον. εδειξε δε αυτοις και το στιλβειν και το καλλωπιζειν και τους εκλεκτους
λιθους και τα βαφικα. και εποιησαν εαυτοις οι υιοι των ανθρωπων και ταις
θυγατρασιν αυτων και παρεβησαν και επλανησαν τους αγιους, και εγενετο ασεβεια
πολλη επι της γης· και ηφανισαν τας οδους αυτων. ετι δε και ο πρωταρχος αυτων
Σεμιαζας εδιδαξεν ειναι οργας κατα του νοος, και ριζας βοτανων της γης. ο δε ιαʹ
Φαρμαρος εδιδαξε φαρμακειας, επαοιδιας, σοφιας και επαοιδων λυτηρια. ο θʹ
εδιδαξεν αστροσκοπιαν. ο δε δʹ εδιδαξεν αστρολογιαν. ο δε ηʹ εδιδαξεν αεροσκοπιαν.
ο δε γʹ εδιδαξε τα σημεια της γης. ο δε ζʹ εδιδαξε τα σημεια του ηλιου. ο δε κʹ εδιδαξε
τα σημεια της σεληνης. παντες δε ουτοι ηρξαντο 13 ανακαλυπτειν τα μυστηρια ταις
γυναιξιν αυτων και τοις τεκνοις αυτων. μετα δε ταυτα ηρξαντο οι γιγαντες
κατεσθιειν τας σαρκας των ανθρωπων· και ηρξαντο οι ανθρωποι ελαττουσθαι επι
της γης. οι δε λοιποι εβοησαν εις τον ουρανον περι της κακωσεως αυτων λεγοντες
εισενεχθηναι το μνη μοσυνον αυτων ενωπιον κυριου. και ακουσαντες οι δʹ μεγαλοι
αρχαγγελοι Μιχαηλ και Ουριηλ και Ῥαφαηλ και Γαβριηλ παρεκυψαν επι την γην εκ
των αγιων του ουρανου· και θεασαμενοι αιμα πολυ εκκεχυμενον επι της γης και
πασαν ασεβειαν και ανομιαν γενομενην επ' αυτης, εισελθοντες ειπον προς αλληλους
οτι τα πνευματα και αι ψυχαι των ανθρωπων στεναζουσιν εντυγχανοντα και
λεγοντα οτι εισαγαγετε την κρισιν ημων προς τον υψιστον, και την απωλειαν ημων
ενωπιον της δοξης της μεγαλωσυνης, ενωπιον του κυριου των κυριων παντων τηι
μεγαλωσυνηι. και ειπον τωι κυ ριωι των αιωνων· συ ει ο θεος των θεων και κυριος
των κυριων και ο βασιλευς των βασιλευοντων και θεος των αιωνων, και ο θρονος
της δοξης σου εις πασας τας γενεας των αιωνων, και το ονομα σου το αγιον και
ευλογημενον εις παντας τους αιωνας, και τα εξης. τοτε ο υψιστος εκελευσε τοις
αγιοις αρχαγγελοις, και εδησαν τους εξαρχους αυτων και εβαλον αυ τους εις την
αβυσσον, εως της κρισεως, και τα εξης. και ταυτα μεν ο Ἐνωχ μαρτυρει. Ὁ δε
θεοπτης Μωυσης εν τηι Γενεσει φησι· «και εγενετο ηνικα ηρξαντο οι ανθρωποι
πολλοι γινεσθαι επι της γης, και θυγατερες εγεννηθησαν αυ τοις. ιδοντες δε οι υιοι
του θεου τας θυγατερας των ανθρωπων οτι καλαι εισιν, ελαβον εαυτοις γυναικας
απο πασων ων εξελεξαντο.» ειτα «και μετ' εκεινο ως αν εισεπορευοντο οι υιοι του
θεου προς τας θυγατερας των ανθρω πων και εγεννωσαν εαυτοις, εκεινοι ησαν οι
γιγαντες οι απ' αιωνος, ανθρω ποι οι ονομαστοι» και τα εξης. Ὁ δε κορυφαιος και
αποστολος Πετρος εν επιστοληι δευτεραι περι αυτων ουτω φησιν· «ει γαρ ο θεος
αγγελων αμαρτησαντων ουκ εφεισατο, αλλα σειραις ζοφου ταρταρωσας παρεδωκεν
εις κρισιν κολαζομενους τηρειν, και αρχαιου κοσμου ουκ εφεισατο, αλλ' ογδοον Νωε
δικαιοσυνης κηρυκα εφυλαξε, κατακλυσμον κοσμωι ασεβων επαξας.» 14 Ταυτα τοι
προς ωφελειαν των βουλομενων εκ των θειων γραφων παρα τεθεικα. αξιον δε και
Ζωσιμου του Πανοπολιτου φιλοσοφου χρησιν τινα παραθεσθαι περι αυτων εκ των
γεγραμμενων αυτωι προς θεοσεβειαν εν τωι θʹ της Ἰμουθ βιβλωι, εχουσαν ωδε·
«φασκουσιν αι ιεραι γραφαι ητοι βι βλοι, ω γυναι, οτι εστι τι δαιμονων γενος ο
χρηται γυναιξιν. εμνημονευσε δε και Ἑρμης εν τοις φυσικοις, και σχεδον απας λογος
φανερος και απο κρυφος τουτο εμνημονευσε. τουτο ουν εφασαν αι αρχαιαι και θειαι
γραφαι, οτι αγγελοι τινες επεθυμησαν των γυναικων και κατελθοντες εδιδαξαν
αυτας παντα τα της φυσεως εργα, ων χαριν, φησι, προσκρουσαντες εξω του ουρανου
εμειναν, οτι παντα τα πονηρα και μηδεν ωφελουντα την ψυχην εδιδαξαν τους
ανθρωπους. εξ αυτων φασκουσιν αι αυται γραφαι και τους γιγαντας γεγενησθαι.
εστιν ουν αυτων η πρωτη παραδοσις Χημευ περι τουτων των τεχνων. εκαλεσε δε
ταυτην την βιβλον Χημευ, ενθεν και η τεχνη χημεια καλειται» και τα εξης. Τουτων
ουτως εχοντων περι των εκ του Σηθ εγρηγορων δεον γινωσκειν οτι παρα μεν τηι
 
 
 

7
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

θεοπνευστωι γραφηι προ του κατακλυσμου περι βασιλειας της οιασουν ου φερεται·
δηλον γαρ ως οι του γενους προπατορες Ἀδαμ τε και Σηθ και Ἐνως και οι αμφ'
αυτους επισημοτεροι, ουτοι εξηρχον των πολλων εως τελειας κατακρατησεως των
γιγαντων, ους νομιζομεν τυ ραννειν των ασθενεστερων ανθρωπων, οιτινες ουκ
ησαν αυτοις ομοιοι, μεχρι του επι Νωε κατακλυσμου, δι' ους και εφθαρη η γη.
Ἐπειδη δε Βηρωσσος ο της Χαλδαικης αρχαιολογιας συγγραφευς ακμα σας κατα τους
χρονους Ἀλεξανδρου του Μακεδονος, ως φησι, και ευρων εν Βαβυλωνι πολλων
αναγραφας φυλασσομενας επιμελως, αι περιειχον ετων μυριαδας που ιεʹ και μικρον
προς, ιστοριας τινας περι ουρανου τε και γης και θαλασσης και βασιλεων
αρχαιοτητος και των πραξεων αυτων, περι τε θεσεως της Βαβυλωνιας γης και
καρποφοριας αυτης και ζυων τινων εκ της ερυθρας θαλασσης φανεντων παρα
φυσιν τωι ειδει, και αλλα τινα μυθωδη, ταυτα κομπολογιαι τινι συνεγραψεν, ατινα
παντα κατα τον αληθη λογον πλασματα δαιμονων ειναι δοκει, αναγκαιον ηγουμαι
και του των τον χρονον εν κανονιωι παραθεσθαι απο του ανθʹ ετους του κοσμου
οντα, καιπερ πληροφορουμενος οτι δοξασαι θελων το των Χαλδαιων 15 εθνος και
δειξαι παντων των εθνων αρχαιοτερον ο Βηρωσσος και οι κατ' αυτον, ο Ἀλεξανδρος,
φημι, ο Πολυιστωρ λεγομενος και Ἀβυδηνος, ταυτα γεγραφασι. το γαρ την καθ' ημας
οικουμενην προ του κατακλυσμου μαλλον αοικητον ηγεισθαι, εν ηι των
Βαβυλωνιων η χωρα και η Αιγυπτος κειται, καταλληλοτερον ειναι δοκει εκ τε της
θειας γραφης και εκ τινων πατρικων μαρτυριων και της φυσικης των πραγματων
ακολουθιας· και εκ μεν της γραφης ουτω λεγουσης· «και εξεβαλε τον Ἀδαμ, και
κατυκισεν αυτον απεναντι του παραδεισου της τρυφης.» η δε Βαβυλωνιων γη και η
καθ' ημας οικουμενη πασα πορρω που κειται απο της κατ' ανατολας Ἐδεμ, ενθα τον
παραδεισον κεισθαι φαμεν. και ινα τωι τοιουτωι λογωι μαρ τυρα τινα θεοφορον
διδασκαλον παραστησωμεν, παρεστω ημιν ο θειος Ἐφραΐμ, η ωκεανοβρυτος γλωσσα,
φασκων εν τοις εις τον παραδεισον δογματικοις αυτου λογοις ουτως· «παντων των
υψωματων των ωραιων υψηλοτερος ο παραδεισος. ο δε κατακλυσμος προς τα ιχνη
αυτου εφθασεν. οι δε προ του κατακλυσμου ανθρωποι ανα μεσον του ωκεανου και
του παρα δεισου ᾤκησαν, η δε γενεα του Καιν εις γην καλουμενην Ὄδ, ητις μεθερ
μηνευεται τρεμουσα, οι δε του Σηθ εις την υψηλοτεραν εντεταλμενοι υπο του Ἀδαμ
μη συμμιγνυσθαι εις την γενεαν του Καιν του αδελφοκτονου. ην δε η γενεα αυτου
χθαμαλοι τηι ηλικιαι δια την καταραν Καιν· οι δε του Σηθ γιγαντες και ως αγγελοι
θεου εν τηι υψηληι χωραι. ελθουσαι δε αι θυγατερες του Καιν δια μουσικων αυλων και
κινυρων κατηγαγον αυτους εκ της χωρας αυτων, και εσχον αυτας, και πληθυνθεισης
της ανομιας αυ των γεγονεν ο κατακλυσμος. και εξηγαγεν ο θεος την κιβωτον Νωε
εις ορος Ἀραρατ. και εκτοτε ᾤκησαν οι ανθρωποι εις την γην ταυτην. τουτο δηλοι
οτι η νυν οικουσα γη τοτε αοικητος ην. δια γαρ της ευσπλαγχνιας του θεου ᾤκησαν
οι προ του κατακλυσμου εις τα πλησιον του παραδεισου, ανα μεσον ωκεανου και του
παραδεισου. το δε σκοτος το εξωτερον, περι ου ειπεν ο Χριστος, εσωθεν του
παραδεισου εστιν· ο δε παραδεισος συν τωι ωκεανωι τον κοσμον κυκλοι· η δε Ἐδεμ
κατα ανατολας εστιν· οι δε φωστηρες ηλιου και σεληνης εσωθεν του παραδεισου
ανατελλουσιν, εξω θεν δε δυνουσιν παρερχομενοι δι' αυτου» και τα εξης. 16 Τοις
μεν ουν ευπειθεσιν αρκειν οιμαι ταυτα προς πασαν πληροφοριαν, οτι οι προ του
κατακλυσμου ανθρωποι την μεταξυ ωκεανου και του παραδεισου γην ᾤκουν, και
ουτε Βαβυλων ην επι της γης ουτε Χαλδαιων βασιλεια, ως τωι Βηρωσσωι και τοις
επομενοις αυτωι δοκει προς ανατροπην των θειων γραφων, ουτε Αιγυπτιων
δυναστεια, ως τωι Μανεθωι ψευδομε νωι και μεγαλυνοντι το των Αιγυπτιων εθνος
εδοξε γραφειν. ει δε τις ουκ αρκειται τοις προτεθεισι, τελειως πειθεσθω δι' ων
 
 
 

8
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

υποκατιων ο θεοπτης Μωυσης εν τοις μετα τον κατακλυσμον ουτω φησι· «Χους δε
εγεννησε τον Νεβρωδ. ουτος ηρξατο ειναι γιγας επι της γης. ουτος ην γιγας κυνηγος
εναντι κυριου. δια τουτο ερουσιν· ως Νεβρωδ γιγας. και εγενετο η αρχη της
βασιλειας αυτου Βαβυλων, Ὀρεχ και Ἀρχαδ και Χαλανη εν τηι γηι Σενααρ. εκ της γης
εκεινης εξηλθεν Ἀσουρ, και ωικοδομησε την Νινευη και την Ῥοβωθ πολιν και την
Χαλαχ. αυτη η πολις η μεγαλη.» φανερον δε εκ τουτων οτι η αρχη της των
Βαβυλωνιων βασιλειας ητοι Χαλδαιων απο Νεβρωδ του μετα τον κατακλυσμον εις
ετη χλʹ ακμασαντος γεγονε. και χρη πασαν ιστοριαν Χαλδαικην η Αιγυπτιακην προ
του κατακλυσμου τηι γραφηι απαγγελλομενην μη αποδεχεσθαι τους προσεχοντας
ορθως ταις θειαις γραφαις, ει και τινα περι κατακλυσμου και λαρνακος ητοι κιβωτου
κλεψαντες εκ των θεοπνευστων γραφων ιδιοποιησαντο, δι' ων οι απλουστε ροι και
τοις λοιποις ληρημασι προσεχοντες ευχερως βλαπτονται, λεγω δε περι μυριαδων
ετων δια σαρων και νηρων και σωσσων καταλεγομενων. εν οις και περι αννιδοτιων
φασκουσι ζυων τινων ιχθυομορφων εν μερει και ανθρωπομορφων, ημερας μεν εν
τηι γηι διαιτωμενων και μηδεμιαν τροφην προσφερομενων, νυκτος δε εν τωι πελαγει
καταδυνοντων, παραδιδοντων τε τοις ανθρωποις γραμματα και μαθηματων και
τεχνων εμπειριας και πολεων συνοικισμους και ιερων ιδρυσεις και νομων
εισηγησεις σπερματων τε συναγωγας· και απο τοτε φασι χρονους μηδεν παρα
ανθρωποις εφευ ρεθηναι. ατινα παντα και αλλα πλειστα πολλης αδολεσχιας
γεμοντα ορων τες και ταις θειαις ημων γραφαις ανακολουθα οι τας Χριστιανικας
ιστο ριας συγγραψαντες, θαυμαζω πως κατεδεξαντο ολως κανονικηι στοιχειωσει
υποβαλειν αναξια πασης οντα μνημης, ους κατ' ονομα λεγειν περισσον ηγουμαι
αιδοι των ανδρων, δι' ους αναγκαζομαι καγω τηι αυτηι στοιχειωσει χρησασθαι, ινα μη
δοξηι ατελες ειναι το πονημα. της ουν Χαλδαικης αρχης 17 απο Νεβρωδ
αποδεδειγμενης συναποδεδεικται δηλονοτι και τα περι των Αιγυπτιακων
δυναστειων υπο Μανεθω του Σεβεννυτου προς Πτολεμαιον τον Φιλαδελφον
συγγεγραμμενα πληρη ψευδους και κατα μιμησιν Βηρωσ σου πεπλασμενα κατα τους
αυτους σχεδον που χρονους η μικρον υστερον· πλην και αυτα ανωφελη οντα
στοιχειωθησεται εκ των παρα πολλοις ιστορικοις κανονισθεντων. Τωι ανηʹ ετει του
κοσμου οι εγρηγοροι κατηλθον και διηρκεσαν εν τηι παραβασει εως του
κατακλυσμου. Ὁ δευτερος κυκλος των φλβʹ ετων επληρωθη, και ηρξατο ο τριτος τωι
αξεʹ ετει του κοσμου, σοʹ του Μαλελεηλ. Ὁ ακριβως εφιστανων τοις υποκειμενοις
δυσι κανονιοις αυτοθεν εξει πασαν πληροφοριαν οτι επιπλαστος εστιν η τουτων
επινοια αμφοτερων, ως προειρηται, του τε Βηρωσσου και του Μανεθω το ιδιον εθνος
θελοντος δοξασαι, του μεν το των Χαλδαιων, του δε το των Αιγυπτιων. θαυμαζετω
δε πως ουκ ηισχυνθησαν αφ' ενος και του αυτου ετους αρχην θεσθαι ταις
τερατωδεσιν αυτων συγγραφαις, αλλ' ο μεν Βηρωσσος δια σαρων και νη ρων και
σωσσων ανεγραψατο, ων ο μεν σαρος γχʹ ετων χρονον σημαινει, ο δε νηρος ετων χʹ,
ο δε σωσσος ξʹ. και συνηξε σαρους ρκʹ δια βασιλεων δεκα, ητοι χρονον ετων
μυριαδων μγʹ και β. ταυτα δε ετη τινες των καθ' ημας ιστορικων ημερας ελογισαντο
στοχαστικως μεμψαμενοι τον Παμφιλου Ευσεβιον, ως μη νοησαντα τα ετη των
σαρων ημερας. ματην δε αυτον εν τουτωι μεμφονται. πως γαρ το μη ον ειχε νοησαι
πολυμαθης ων και ειδως την Ἑλληνικην δοξαν πολλους αιωνας ομολογουσαν, ητοι
μυριαδας ετων παρεληλυθεναι απο της κοσμικης γενεσεως κατα την παρ' αυτοις
μυθικην του ζωδιακου επι τα εναντια κινησιν απο της αρχης του κριου και παλιν εις
αυτην αποκαταστασιν; ποιαν δε αυτοι αναγκην ειχον συμβιβαζειν το ψευδος τηι
αληθειαι; Ἀφρικανου περι της των Αιγυπτιων και Χαλδαιων μυθωδους χρονολογιασ
Αιγυπτιοι μεν ουν επι το κομπωδεστερον χρονων περιττας περιοδους και μυριαδας
 
 
 

9
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

ετων κατα θεσιν τινα των παρ' αυτοις αστρολογουμενων εξεθεν το, ας τινες των
ταυτα ακριβουν δοξαντων συστελλοντες σεληνιαιους ειπον 18 ενιαυτους, ουδεν
ελαττον επι το μυθωδες απονενευκοτες συμπιπτουσι ταις οκτω και εννεα χιλιασιν
ετων, ας Αιγυπτιων οι παρα Πλατωνι ιερεις εις Σολωνα καταριθμουντες ουκ
αληθευουσιν. και μετ' ολιγα· τα γαρ Φοινι κων τρισμυρια ετη η τον των Χαλδαιων
ληρον, το των μηʹ μυριαδων, τι δει και λεγειν; εκ τουτων γαρ Ἰουδαιοι το ανεκαθεν
γεγονοτες απο Ἀβρααμ αρξαμενοι ατυφοτερον τε και ανθρωπινως μετα του αληθους
δια του Μωυ σεως πνευματος διδαχθεντες, εκ τε των λοιπων Ἑβραικων ιστοριων,
αριθμον ετων πεντακισχιλιων πεντακοσιων εις την επιφανειαν του σωτη ριου
λογου την επι της μοναρχιας των Καισαρων κηρυσσομενην παρα δεδωκασιν.
Χαλδαιων αʹ εβασιλευσεν Ἀλωρος σαρους ιʹ. Χαλδαιων βʹ εβασιλευσεν Ἀλασπαρος
σαρους γʹ. Χαλδαιων γʹ εβασιλευσεν Ἀμηλων σαρους ιγʹ. Χαλδαιων δʹ εβασιλευσεν
Ἀμενων σαρους ιβʹ. Χαλδαιων εʹ εβασιλευσε Μεταλαρος σαρους ιηʹ. Χαλδαιων ςʹ
εβασιλευσε ∆αωνος ετη ζθʹ. Χαλδαιων ζʹ εβασιλευσεν Ευεδωραχος σαρους ιηʹ.
Χαλδαιων ηʹ εβασιλευσεν Ἀμφις σαρους ιʹ. Χαλδαιων θʹ εβασιλευσεν Ὀτιαρτης
σαρους ηʹ. Χαλδαιων ιʹ εβασιλευσε Ξισουθρος σαρους ιηʹ. Περι της των Αιγυπτιων
αρχαιολογιασ Μανεθω ο Σεβεννυτης αρχιερευς των εν Αιγυπτωι μιαρων ιερων μετα
Βηρωσσον γενομενος επι Πτολεμαιου του Φιλαδελφου γραφει τωι αυτωι Πτολεμαιωι,
ψευδηγορων και αυτος ως ο Βηρωσσος, περι δυναστειων ςʹ, ητοι θεων των μηδεποτε
γεγονοτων ςʹ, οι, φησι, διαγεγονασιν επι ετη αʹ αϠπεʹ. ων πρωτος, φησι, θεος
Ἥφαιστος ετη θ εβασιλευσε. ταυτα τα θ ετη παλιν τινες των καθ' ημας ιστορικων
αντι μηνων σεληνιακων λογισα μενοι και μερισαντες το των ημερων πληθος των
αυτων θ σεληνιων παρα τας τξεʹ ημερας του ενιαυτου συνηξαν ετη ψκζ#171ʹδʹ,
ξενον τι δοκουντες κατ ωρθωκεναι, γελοιων δε μαλλον ειπειν αξιον το ψευδος τηι
αληθειαι συμβι βαζοντες. 19 Πρωτη δυναστεια Αιγυπτιων αʹ εβασιλευσεν Ἥφαιστος,
πρωτη δυναστεια, ετη ψκζʹ #171δʹ. Αιγυπτιων βʹ εβασιλευσεν Ἥλιος Ἡφαιστου ετη
πʹ #171ςʹ. Αιγυπτιων γʹ εβασιλευσεν Ἀγαθοδαιμων ετη νςʹ #171ιβʹ. Αιγυπτιων δʹ
εβασιλευσε Κρονος ετη μʹ #171. Αιγυπτιων εʹ εβασιλευσεν Ὄσιρις και Ἶσις ετη λεʹ.
Αιγυπτιων ςʹ εβασιλευσεν ****** Αιγυπτιων ζʹ εβασιλευσε Τυφων ετη κθʹ. Αιγυπτιων
ηʹ εβασιλευσεν Ὦρος ημιθεος ετη κεʹ. Αιγυπτιων θʹ εβασιλευσεν Ἄρης ημιθεος ετη
κγʹ. Αιγυπτιων ιʹ εβασιλευσεν Ἄνουβις ημιθεος ετη ιζʹ. Αιγυπτιων ιαʹ εβασιλευσεν
Ἡρακλης ημιθεος ετη ιεʹ. Αιγυπτιων ιβʹ εβασιλευσεν Ἀπολω ημιθεος ετη κεʹ.
Αιγυπτιων ιγʹ εβασιλευσεν Ἀμμων ημιθεος ετη λʹ. Αιγυπτιων ιδʹ εβασιλευσε Τιθοης
ημιθεος ετη κζʹ. Αιγυπτιων ιεʹ εβασιλευσε Σωσος ημιθεος ετη λβʹ. Αιγυπτιων ιςʹ
εβασιλευσε Ζευς ημιθεος ετη κʹ. Γενεσεως κοσμου ετη και εγρηγορων παραβασισ Τωι
αρκβʹ ετει του κοσμου εγεννησεν Ἰαρεδ τον Ἐνωχ. Ἐνωχ γενομενοςετων εκατον
εξηκοντα πεντε εγεννησε τον Μαθουσαλα τωι ασπζʹ ετει του κοσμου. τωι αμβʹ ετει του
κοσμου Σηθ απεθανε. τωι αροζʹ ετει του κοσμου οι εγρηγοροι φανερως εμοιχευσαν.
Ἀφρικανου περι των εγρηγορων Πληθους ανθρωπων γενομενου επι της γης αγγελοι
του ουρανου θυ γατρασιν ανθρωπων συνηλθον. εν ενιοις αντιγραφοις ευρον· οι υιοι
του θεου. μυθευεται δε, ως οιμαι, απο του Σηθ υπο του πνευματος οι υιοι θεου
προσαγορευονται δια τους απ' αυτου γενεαλογουμενους δικαιους τε και πατριαρχας
αχρι του σωτηρος. τους δ' απο Καιν ανθρωπων αποκαλει· σποραν, ως ουδε τι θειον
εσχηκοτας δια πονηριαν γενους και δια το της φυσεως ανομοιον, επιμιχθεντων
αυτων την αγανακτησιν ποιησασθαι τον θεον. ει δε επ' αγγελων νοοιτο εχειν
τουτους, των περι μαγειας και 20 γοητειας, ετι δε αριθμων κινησεως των μετεωρων
ταις γυναιξι την γνωσιν παραδεδωκεναι, αφ' ων εποιησαντο παιδας τους γιγαντας,
δι' ους της κακιας επιγενομενης εγνω παν αφανισαι ζυων γενος ο θεος εν κατακλυ
 
 
 

10
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

σμωι απιστον. Τωι ασοζʹ ετει εγεννησεν Ἐνωχ τον Μαθουσαλα. Μαθουσαλα
γενομενος ρξζʹ ετων εγεννησε τον Λαμεχ. Τωι αυνδʹ ετει του κοσμου, τινα δε των
αντιγραφων τωι ρπζʹ ετει αυτου Μαθουσαλα φερουσι την γεννησιν Λαμεχ· οις και ο
Ἀφρικανος ακολουθησας τωι βσξβʹ ετει του κοσμου τον επι Νωε κατακλυσμον
εστοιχειωσεν, οπερ ου δοκει ημιν υγιως εχειν. δοκει δε μοι ο Ἀφρικανος τωι βσξβʹ
ετει του κοσμου τον κατακλυσμον στοιχειωσαι δια το τους Ϡξθʹ χρονους της ζωης
Μαθουσαλα αρχομενους απο του ασπζʹ ετους του κοσμου ληγειν εις το βσνςʹ ετος του
κοσμου εντος των βσξβʹ ετων. Ὁ δε Ευσεβιος περι του Μαθουσαλα φησιν οτι τουτον
υπερβηναι τον κατακλυσμον ο της ζωης αυτου αριθμος παριστησιν. ειδομεν δε τινα
των αντιγραφων εχειν· επεζησε δε ετη ψπβʹ. κατα τονδε τροπον ουκ ειδε τον
κατακλυσμον. και ταυτα μεν ο Ευσεβιος· οπερ εαν τις αληθες ειναι δωι, ευρεθησεται ο
Μαθουσαλα Ϡμθʹ ετων τελευτησας, και εσται ο Ἰαρεδ ο τουτου παππος
πολυχρονιωτερος αυτου ζησας ετη Ϡξβʹ. ομολογουμενον δε εστι πασιν οτι παντων
ανθρωπων μακροβιωτατος ων ο Μαθουσαλα και οτι εν τωι κατακλυσμωι τεθνηκε. διο
μαλλον αν τις τωι ρνγʹ ετει του Ἐνωχ υπολαβοι τον Μαθουσαλα γεννηθηναι, τουτ'
εστι τωι ασογʹ ετει του κοσμου. τουτοις γαρ προστιθεμενα τα Ϡξθʹ ετη της του
Μαθουσαλα ζωης ποιει βσμβʹ, οις και ο κατακλυσμος συντρεχει, καθ' ον τεθνηκεν ο
Μαθουσαλα. Τωι ατμʹ ετει Ἐνως απεθανεν. Τωι αυκγʹ ετει απεκαλυφθη τωι Ἐνωχ τα
περι του κατακλυσμου. Τωι αυληʹ ετει ελαβε Μαθουσαλα γυναικα. Τωι αυνδʹ Λαμεχ
εγεννηθη τωι Μαθουσαλα. Λαμεχ γενομενος ετων ρπηʹ γενναι τον Νωε τωι αχμβʹ ετει
του κο σμου. εζησε δε Λαμεχ μετα το γεννησαι αυτον τον Νωε ετη φξεʹ και εγενοντο
πασαι αι ημεραι αυτου ετη ψνγʹ. και απεθανε τωι βσζʹ ετει του κοσμου προ λεʹ ετων
του κατακλυσμου. ουτος ολιγοχρονιωτατος παντων των προ του κατακλυσμου
γεγονε πλην Ἄβελ του δικαιου. και πρωτος 21 τελευται προ του ιδιου πατρος
Μαθουσαλα. ο γαρ Μαθουσαλα εν τωι κατακλυσμωι τεθνηκε, περι ου Ἀφρικανος·
ουτος απαντων πλειονα χρονον βιοι, των τε προ αυτου και των εξης εις ημας, εις ετη
τα συμπαντα Ϡξθʹ. ταχα τι σημαινει το πολυχρονιον αυτου δια την υπερκοσμιον
ογδοαδα κυριακην ημεραν. ογδοος γαρ απο του αʹ τυγχανει. ο δ' υστερει, τουτο προς
αναπληρωσιν της χιλιαδος, πρωτον υπαρχον πληρωμα, ανεπληρωσεν ο σωτηρ. ειτα
φησιν· εισι τρεις ομωνυμιαι πως απο Καιν τοις απο Σηθ, ως Ἐνωχ και Μαθουσαλα
και Λαμεχ. Τωι αυπηʹ ετει Ἐνωχ μετετεθη εν τωι παραδεισωι, καθως και η θεια φασκει
γραφη, οτι «εγενοντο πασαι αι ημεραι Ἐνωχ ετη τξεʹ, και ευηρεστη σεν Ἐνωχ τωι θεωι
και ουχ ηυρισκετο, οτι μετεθηκεν αυτον ο θεος.» Τωι αφλεʹ ετει Καιναν απεθανεν. Τωι
αχλʹ ετει Λαμεχ ελαβε γυναικα. Τωι αχμβʹ ετει Νωε εγεννηθη τωι Λαμεχ. Τωι αχζʹ ετει
Μαλελεηλ απεθανεν. Τωι αϠκεʹ ετει Ἰαρεδ απεθανεν. Τωι βρκαʹ ετει του κοσμου
εγρηγορων αποφασις. Τωι βρκθʹ ετει Νωε ελαβε γυναικα. Τωι βρμʹ ετει εντολη του
θεου προς Νωε περι κατασκευης της κιβωτου. Τωι βρμαʹ ετει του κοσμου Νωε ην
ετων φʹ. και εγεννησε τρεις υιους. τωι αυτωι ετει Σημ εγεννηθη τωι Νωε. Τωι βρμδʹ ετει
Χαμ εγεννηθη. Τωι βρμζʹ ετει Ἰαφεθ εγεννηθη. ειτα φησιν η γραφη· «και ειπε κυριος
ο θεος· ου μη καταμεινηι το πνευμα μου εν τοις ανθρωποις τουτοις εις τον αιωνα δια
το ειναι αυτους σαρκας. εσονται δε αι ημεραι αυτων ρκʹ ετη.» Ἀφρικανου Ἔγνω παν
ο θεος αφανισαι ζυων γενος εν κατακλυσμωι, απειλησας ρκʹ ετη ουχ υπερβησεσθαι
τους ανθρωπους. μηδε νομιζεσθω ζητημα δια το πλειονα χρονον τινας υστερον
βιωναι· το γαρ διαστημα του χρονου γεγονεν 22 εκατον ετη μεχρι του κατακλυσμου
κατα των αμαρτωλων των τοτε· ησαν γαρ εικοσαετεις. τωι Νωε δια δικαιοσυνην
ευαρεστησαντι κιβωτον υπεθετο κατασκευασαι θεος· και γενομενης εισηλθον εις
αυτην αυτος τε Νωε και οι υιοι, η γυνη και αι νυμφαι, και απο παντος ζυου απαρχη
εις διαμονην του γενους. ην δε ετων εξακοσιων ο Νωε, οτε ο κατακλυσμος εγενετο.
 
 
 

11
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

ως δε εληξε το υδωρ, η κιβωτος ιδρυθη επι τα ορη Ἀραρατ, ατινα ισμεν εν Παρθιαι,
τινες δε εν Κελαιναις της Φρυγιας ειναι φασιν· ειδον δε τον τοπον εκατερον.
επεκρατησε δε ο κατακλυσμος ενιαυτον· και τοτε εξηρανθη η γη. οι δε εξηλθον της
κιβωτου κατα συζυγιας, ως εστιν ευρειν, και ουχ ον εισηλθον τροπον κατα γενη,
ευλογουνται τε προς του θεου. τουτων μεν ουν εκαστον των διαφεροντων τι
σημαινει. Τωι βςςʹ ετει του κοσμου Λαμεχ ετελευτησεν. Τωι βσκηʹ ετει Σημ ελαβε
γυναικα εαυτωι. Τωι βσλγʹ Χαμ ελαβεν εαυτωι γυναικα. Τωι βσλςʹ Μαθουσαλα
ετελευτησεν. Τωι βσλζʹ Ἰαφεθ ελαβεν εαυτωι γυναικα. η κιβωτος επληρωθη τωι βσμαʹ
ετει του κοσμου. Τουτωι τωι βσμαʹ ετει οντι απο του Ἀδαμ και της ολης κοσμογονιας,
φʹ δε και ζθʹ της ζωης Νωε του δικαιου, ετελειωθη η κιβωτος εν ολοις ετεσιν ρʹ
κατασκευασθεισα υπ' αυτου θειωι προσταγματι, περι ης μονος προ παντων
ανθρωπων ο θεοπτης Μωυσης εκ θεου μυηθεις ακριβως εγραψε την τε ημεραν του
μηνος και ενιαυτου καθ' ον εισελθων Νωε εν αυτηι πανοικι, συν πασηι γενεσει των
ζυων, μονος συν τοις μετ' αυτου διεσωθη, ως μονος ευαρεστων τωι θεωι εν τηι γενεαι
αυτου· τουτ' εστι τωι βσμβʹ ετει του κοσμου, χʹ δε της ζωης Νωε, τηι κζʹ του βʹ μηνος
Ἴαρ παρ' Ἑβραιοις καλουμενου, παρα δε Αιγυπτιοις Παχων κεʹ, ητοι του παρα
Ῥωμαιοις Μαΐου κʹ ημεραι, αʹ της εβδομαδος, ως τισιν εδοξε, σελη νης δε κζʹ. εν ηι
εκλεισεν ο θεος την κιβωτον εξωθεν, ως τα ιερα λογια φασκει, και ανευχθησαν οι
καταρρακται του ουρανου και αι πηγαι της 23 αβυσσου ερραγησαν επι ημερας μʹ,
ηγουν μεχρι της εʹ του δʹ μηνος παρ' Ἑβραιοις Θαμνει, τωι Ἐπιφει κατ' Αιγυπτιους
μηνι ιαʹ, ζʹ δε παρα Ῥωμαιοις, τωι και Ἰουλιωι, εʹ φασιν ημεραι της εβδομαδος, κατα δε
σεληνην ζʹ· ο και παραδοξοτατον ην, εν ακμηι της θερινης ωρας τοιουτους ομβρους
υπερφυως επιρραγηναι τωι κοσμωι δι' υπερβολην αμαρτιας. πνευ ματος δε τηι γηι κατα
θειαν επιπνευσαντος προσταξιν μετα τας ρνʹ ημερας ηρξατο ελαττουσθαι το υδωρ
απο κδʹ του παρ' Ἑβραιοις ζʹ μηνος Θεελειφ, βʹ δε παρ' Αιγυπτιοις Φαωφι ιθʹ, ητοι
κατα Ῥωμαιους ιʹ μηνι Ὀκτωβριωι, γʹ της εβδομαδος ημεραι, σεληνης, ως φασι,
νεομηνιαι, εως ιαʹ Ἑβραικου μηνος Σαβατ της νεομηνιας, ητοι κεʹ του Τυβιτ, του και
Ἰανουαριου μηνος πρωτου κατα Ῥωμαιους, ημεραι βʹ της εβδομαδος, σεληνης ιʹ,
εκαθισεν η κιβωτος επι τα ορη τα Ἀραρατ, τουτ' εστι της Ἀρμενιας. και ωφθησαν αι
κεφαλαι των ορεων, και μεθ' ημερας μʹ εξαπεστειλε Νωε δια θυριδος της κιβωτου
τον κορακα ιδειν ει κεκοπακε το υδωρ, τηι ιαʹ του δω δεκατου μηνος Ἀδαρ, εʹ του
Φαμενωθ, εν αρχηι του Μαρτιου κατα Ῥωμαιους γʹ μηνος, ημεραι της εβδομαδος ζʹ,
κατα δε σεληνην κʹ· και απελ θων ουχ υπεστρεψεν ο κοραξ. και μεθ' ημερας ζʹ
απεστειλε την περι στεραν, και μη ευρουσα αναπαυσιν υπεστρεψε προς αυτον· και
μετ' αλλας ζʹ ημερας, τηι ιηʹ του μηνος Ἀδαρ, ιβʹ του Φαμενωθ, Μαρτιου δε αυθις
απεστειλε αυτην εκ της κιβωτου, και υπεστρεψε προς εσπεραν εχουσα φυλλον
ελαιας εν τωι στοματι εν ημεραι εβδομαδος ζʹ, σεληνης δε κβʹ. μετα δε αλλας επτα
ημερας παλιν απελυσε την περιστεραν τηι κεʹ του αυτου ιβʹ παρ' Ἑβραιοις μηνος
Ἀδαρ, ητοι τηι καʹ του Φαμενωθ, Μαρτιου δε ιηʹ, και ου προσεθετο του επιστρεψαι.
Κατα δε την αρχην του κοσμικου βσμγʹ ετους, τωι χαʹ ετει της ζωης Νωε, τηι νεομηνιαι
του πρωτου μηνος Νισαν, ητοι τηι κθʹ του κατ' Αιγυπ τιους ζʹ μηνος Φαμενωθ,
Μαρτιου κεʹ, εν ημεραι αʹ της εβδομαδος, κατα σεληνην ιβʹ, εξελιπε το υδωρ απο της
γης· εν δε τωι βʹ μηνι Ἰαρ κζʹ, ητοι Παχων κεʹ, εξηρανθη η γη· και εξηλθεν εκ της
κιβωτου Νωε και οι συν αυτωι, εν ημεραι αʹ της εβδομαδος. τουτων ημιν εκ των δια
Μωυσεως θεοπνευστων γραφων κατειλημμενων περιττον αν ειη προσεχειν Χαλ
δαικαις και Αιγυπτιακαις ιστοριαις τους αδιστακτως πιστευοντας οτι ο κο σμικος επι
Νωε κατακλυσμος γεγονε τωι βσμβʹ ετει του κοσμου. αυται γαρ χρονων απειρους
εισαγουσαι μυριαδας προς ανατροπην της αληθειας παντα κατασκευαζουσιν, ει και
 
 
 

12
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

δοκουσιν εν μερει περι τε κατακλυσμου και γιγαντων και αυτου Νωε, του και
Ξισουθρου λεγομενου παρ' αυτοις, 24 συμφωνειν τηι θεοπνευστωι γραφηι, εξ ων και
εσφετερισαντο παν νοημα χρηστον οι ταυτα συνταξαντες. αλλ' επειδαν και τα
δηλητηρια αγνοουμενα θανατον οιδε πολλακις τοις απειροις αυτων μετεχουσι
προξενειν, αναγ καιον ηγουμαι μικρας χρησεις παραθεσθαι εκ παραλληλου των
εγκειμενων ημιν απο των θειων γραφων, ου προς πιστωσιν αυτων, μη γενοιτο, προς
ελεγχον δε της εκεινων ψευδηγοριας. προ δε τουτων η περι των εγρηγορων
ακολουθος ιστορια εκ του αʹ λογου Ἐνωχ ως και συγγενεστερα ταις ημε τεραις
γραφαις εκτεθησεται, ει και αποκρυφος εστι και εν τισιν αμφιβολος, εχουσα πως
ωδε. Ἐκ του λογου Ἐνωχ Τα λοιπα περι εγρηγορων Τοτε εβοησαν οι ανθρωποι εις
τον ουρανον, λεγοντες· εισαγαγετε την κρισιν ημων προς τον υψιστον, και την
απωλειαν ημων ενωπιον της δοξης της μεγαλης, ενωπιον του κυριου των κυριων
παντων τηι μεγαλωσυνηι. Και ακουσαντες οι δʹ μεγαλοι αρχαγγελοι Μιχαηλ και
Ουριηλ και Ῥαφαηλ και Γαβριηλ παρεκυψαν οι δʹ επι την γην εκ των αγιων του
ουρανου. και θεασαμενοι αιμα πολυ εκκεχυμενον επι της γης και πασαν ανομιαν και
ασεβειαν γινομενην επ' αυτης, εισελθοντες ειπον προς αλλη λους οτι τα πνευματα
και αι ψυχαι των ανθρωπων εντυγχανουσι στε ναζοντα και λεγοντα· εισαγαγετε την
δεησιν ημων προς τον υψιστον. και προσελθοντες οι τεσσαρες αρχαγγελοι ειπον τωι
κυριωι· συ ει θεος των θεων και κυριος των κυριων και βασιλευς των βασιλευοντων
και θεος των ανθρωπων, και ο θρονος της δοξης σου εις πασας τας γενεας των
αιωνων, και το ονομα σου αγιον και ευλογημενον εις παντας τους αιωνας· συ γαρ ει
ο ποιησας τα παντα και παντων την εξουσιαν εχων, και παντα ενω πιον σου φανερα
και ακαλυπτα, και παντα οραις, και ουκ εστιν ο κρυβηναι σε δυναται. οραις οσα
εποιησεν Ἀζαηλ, οσα εισηνεγκεν και οσα εδιδαξεν, αδικιας και αμαρτιας επι της γης,
και παντα δολον επι της ξηρας. εδιδαξε γαρ τα μυστηρια και απεκαλυψε τωι αιωνι τα
εν ουρανωι. επιτηδευουσι δε τα επιτηδευματα αυτου, ειδεναι τα μυστηρια οι υιοι των
ανθρωπων. τωι Σεμιαζαι την εξουσιαν εδωκας εχειν των συν αυτωι αμα οντων, και
επο ρευθησαν προς τας θυγατερας των ανθρωπων της γης και συνεκοιμηθησαν μετ'
αυτων και εν ταις θηλειαις εμιανθησαν και εδηλωσαν αυταις πασας 25 τας αμαρτιας,
και εδιδαξαν αυτας μισητρα ποιειν, και νυν ιδου αι θυγα τερες των ανθρωπων
ετεκον εξ αυτων υιους γιγαντας. κιβδηλα επι της γης των ανθρωπων εκκεχυται, και
ολη η γη επλησθη αδικιας. και νυν ιδου τα πνευματα των ψυχων των αποθανοντων
ανθρωπων εντυγχανουσι, και μεχρι των πυλων του ουρανου ανεβη ο στεναγμος
αυτων, και ου δυνα ται εξελθειν απο προσωπου των επι της γης γινομενων
αδικηματων. και συ αυτα οιδας προ του αυτα γενεσθαι και οραις αυτους και εαις
αυτους, και ουδεν λεγεις. τι δει ποιησαι αυτους περι τουτου; Τοτε ο υψιστος ειπε και
ο αγιος ο μεγας ελαλησε, και επεμψε τον Ουριηλ προς τον υιον Λαμεχ λεγων·
πορευου προς τον Νωε και ειπον αυτωι· τωι εμωι ονοματι κρυψον σεαυτον, και
δηλωσον αυτωι τελος επερχο μενον, οτι η γη απολλυται πασα. και ειπον αυτωι οτι
κατακλυσμος μελλει γινεσθαι πασης της γης, απολεσαι παντα απο προσωπου της
γης. διδαξον τον δικαιον τι ποιησει, τον υιον Λαμεχ, και την ψυχην αυτου εις ζωην
συν τηρησει και εκφευξεται δι' αιωνος και εξ αυτου φυτευθησεται φυτευμα και
σταθησεται πασας τας γενεας του αιωνος. και τωι Ῥαφαηλ ειπε· πο ρευου, Ῥαφαηλ,
και δησον τον Ἀζαηλ, χερσι και ποσι συμποδισον αυτον, και εμβαλε αυτον εις το
σκοτος, και ανοιξον την ερημον την ουσαν εν τηι ερημωι ∆ουδαηλ, και εκει πορευθεις
βαλε αυτον· και υποθες αυτωι λιθους οξεις και λιθους τραχεις, και επικαλυψον αυτωι
σκοτος, και οικησατω εκει εις τον αιωνα, και την οψιν αυτου πωμασον, και φως μη
θεωρειτω· και εν τηι ημερα της κρισεως απαχθησεται εις τον εμπυρισμον του πυρος·
 
 
 

13
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

και ιασαι την γην ην ηφανισαν οι εγρηγοροι, και την ιασιν της πληγης δηλωσον, ινα
ιασωνται την πληγην και μη απολωνται παντες οι υιοι των ανθρωπων εν τωι
μυστηριωι ο ειπον οι εγρηγοροι και εδιδαξαν τους υιους αυτων, και ηρημωθη πασα η
γη εν τοις εργοις της διδασκαλιας Ἀζαηλ· και επ' αυτηι γραψον πασας τας αμαρτιας.
και τωι Γαβριηλ ειπε· πορευου, Γαβριηλ, επι τους γιγαντας, επι τους κιβδηλους, επι
τους υιους της πορ νειας, και απολεσον τους υιους των εγρηγορων απο των υιων
των ανθρω πων. πεμψον αυτους εις αλληλους, εξ αυτων εις αυτους, εν πολεμωι και
εν απωλειαι, και μακροτης ημερων ουκ εσται αυτοις, και πασα ερωτησις ουκ εστι τοις
πατρασιν αυτων, οτι ελπιζουσι ζησαι ζωην αιωνιον, και οτι ζησεται εκαστος αυτων
ετη φʹ. και τωι Μιχαηλ ειπε· πορευου, Μιχαηλ, δησον Σεμιαζαν και τους αλλους συν
αυτωι, τους συμμιγεντας ταις θυγα 26 τρασι των ανθρωπων του μιανθηναι εν αυταις
εν τηι ακαθαρσιαι αυτων. και οταν κατασφαγωσιν οι υιοι αυτων και ιδωσι την
απωλειαν των αγαπη των αυτων, δησον αυτους επι οʹ γενεας εις τας ναπας της γης,
μεχρι ημερας κρισεως αυτων, μεχρι ημερας τελειωσεως τελεσμου, εως συντελεσθηι
κριμα του αιωνος των αιωνων. τοτε απενεχθησονται εις το χαος του πυρος και εις
την βασανον και εις το δεσμωτηριον της συγκλεισεως του αιωνος. και ος αν
κατακριθηι και αφανισθηι απο του νυν, μετ' αυτων δεθησεται μεχρι τελειωσεως
γενεας αυτων. Και μεθ' ετερα· και νυν οι γιγαντες οι γεννηθεντες απο πνευματων
και σαρκος πνευματα πονηρα επι της γης καλεσουσιν αυτους, οτι η κατοικησις
αυτων εσται επι της γης. πνευματα πονηρα εσονται, τα πνευματα εξελη λυθοτα απο
του σωματος της σαρκος αυτων, διοτι απο των ανθρωπων εγενοντο, και εκ των
αγιων των εγρηγορων η αρχη της κτισεως αυτων και αρχη θεμελιου. πνευματα
πονηρα επι της γης εσονται, τα πνευματα των γιγαντων νεμομενα, αδικουντα,
αφανιζοντα, εμπιπτοντα και συμπαλαιοντα και ριπτουντα επι της γης και δρομους
ποιουντα και μηδεν εσθιοντα, αλλ' ασιτουντα και φασματα ποιουντα και διψωντα
και προσκοπτοντα. και εξαναστησονται τα πνευματα επι τους υιους των ανθρωπων
και των γυ ναικων, οτι εξ αυτων εξεληλυθασι. Και απο ημερας καιρου σφαγης και
απωλειας και θανατου των γιγαν των Ναφιλειμ, οι ισχυροι της γης, οι μεγαλοι
ονομαστοι, τα πνευματα τα εκπορευομενα απο της ψυχης αυτων, ως εκ της σαρκος
εσονται, αφανι ζοντα χωρις κρισεως, ουτως αφανισουσι μεχρις ημερας της
τελειωσεως, εως της κρισεως της μεγαλης, εν ηι ο αιων ο μεγας τελεσθησεται, εφ'
απαξ ομου τελεσθησεται. Και αυθις· παρα δε του ορους εν ωι ωμοσαν και
ανεθεματισαν προς τον πλησιον αυτων, οτι εις τον αιωνα ου μη αποστηι απ' αυτου
ψυχος και χιων και παχνη και δροσος ου μη καταβηι εις αυτο, ει μη εις καταραν
καταβησεται επ' αυτο, μεχρις ημερας κρισεως της μεγαλης. εν τωι καιρωι εκεινωι
κατακαυθησεται και ταπεινωθησεται και εσται κατακαιομενον και τηκομενον ως
κηρος απο πυρος, ουτως κατακαησεται περι παντων των εργων αυτου. και νυν εγω
λεγω υμιν υιοις ανθρωπων· οργη μεγαλη 27 καθ' υμων, κατα των υιων υμων, και ου
παυσεται η οργη αυτη αφ' υμων μεχρι καιρου σφαγης των υιων υμων. και
απολουνται οι αγαπητοι υμων και αποθανουνται οι εντιμοι υμων απο πασης της γης,
οτι πασαι αι ημεραι της ζωης αυτων απο του νυν ου μη εσονται πλειω των ρκʹ ετων.
και μη δοξητε ετι ζησαι επι πλειονα ετη· ου γαρ εστιν επ' αυτοις πασα οδος εκ
φευξεως απο του νυν δια την οργην, ην ωργισθη υμιν ο βασιλευς παντων των
αιωνων· μη νομισητε οτι εκφευξεσθε ταυτα. Και ταυτα μεν εκ του πρωτου βιβλιου
Ἐνωχ περι των εγρηγορων, ει και μη τελειως χρη προσεχειν αποκρυφοις μαλιστα
τους απλουστερους δια τε το περιττα τινα και ατριβη της εκκλησιαστικης
παραδοσεως εχειν και δια το νενοθευσθαι αυτα υπο Ἰουδαιων και αιρετικων. πλην
και ο μακαριος Παυλος σπανιως εχρησατο τισιν εξ αποκρυφων χρησεσιν, ως οταν
 
 
 

14
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

φησιν εν τηι προς Κορινθιους πρωτηι επιστοληι· «α οφθαλμος ουκ ειδε και ους ουκ
ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη» και τα εξης Ἠλια αποκρυφων. και
παλιν εν τηι προς Γαλατας εκ της Μωυσεως αποκαλυ ψεως· «ουτε περιτομη τι εστιν
ουτε ακροβυστια, αλλα καινη κτισις.» και εν τηι προς Ἐφεσιους εκ των Ἱερεμιου
λεγομενων αποκρυφων· «εγειραι ο καθευδων και αναστα εκ των νεκρων, και
επιφαυσει σοι ο Χριστος.» ταυτα δε ημιν ειρηται ου προς αδειαν των βουλομενων
αδιαφορως αυτοις εντυγχα νειν· μη γενοιτο· πολλοι γαρ εβλαβησαν εν πασιν αυτοις
πιστευσαντες, οθεν και η αγια του θεου εκκλησια και ο χορος των θεοφορων ημων
πατε ρων εκωλυσεν εντυγχανειν αυτοις ωσπερ τηι θειαι λοιπηι γραφηι· και ημεις τας
προγραφεισας χρησεις υπερ του δειξαι μονον την των εγρηγορων παρα βασιν και
την των γιγαντων ασεβειαν, περι ης και ο θειος Μωυσης μεμνηται, και οτι δι' αυτους
ο κοσμικος γεγονε κατακλυσμος παρεθεμε θα, και ωστε τους τας Χαλδαικας και
Αιγυπτιακας αρχαιολογιας γραψαν τας μη δειν Χριστιανων υπολαμβανειν, οτι απο
ενδιαθετων η αποκρυφων βιβλιων εσχον οιανδηποτουν αφορμην της οικειας
ψευδηγοριας και των απειρων ετων τον εξελεγμον συγγραψαι και τας παρ' αυτοις
φημιζομενας βασιλειας και δυναστειας, αλλ' ινα και τας περι τουτων βιβλους
αποκρυ φους ζητων αρκηται ταις προκειμεναις εξ αυτων χρησεσιν ενταυθα, και μη
τας καθολου πραγματειας ασκοπως αναγινωσκων του ορθου και αλη θους αποπεσοι
σκοπου· και γαρ και εν τηι Μωυσεως λεγομενηι αποκαλυψει 28 φερεται περι αυτων,
οτι μετα τον κατακλυσμον τωι βφπβʹ ετει του κοσμου φθονωι κινουμενοι μετα
θανατον επλανησαν τους υιους Νωε· και ευξαμε νου του Νωε ινα αποστωσιν απ'
αυτων, ο κυριος εκελευσε τωι αρχαγγελωι Μιχαηλ βαλειν αυτους εις την αβυσσον
αχρι ημερας της κρισεως· ο δε διαβολος ηιτησατο λαβειν μοιραν απ' αυτων προς
πειρασμον των ανθρωπων και εδοθη αυτωι το δεκατον αυτων κατα προσταξιν θειαν,
ωστε πειραζειν τους ανθρωπους προς δοκιμην της εκαστου προς θεον προαιρεσεως,
τα δε λοιπα θʹ μερη εβληθη εις την αβυσσον. ημιν δε ασυμφωνον ειναι τουτο δοκει,
ανθρωπον ζωντα υπο της του τεθνεωτος ψυχης πειραζεσθαι. διο παραινουμεν και
ημεις τους εντυγχανοντας η ενταυθα η αλλαχου τοις αποκρυφοις μη εν πασιν
επεσθαι ταις εννοιαις ταις φερομεναις εν αυταις. λοιπον δε εστι μετα ταυτα, καθως
και επηγγειλαμεθα, μικρας χρησεις των τας Χαλδαικας και Αιγυπτιακας ιστοριας
γραψαντων παραθεσθαι, δι' ων προδηλος η τουτων ασυμφωνια προς τε αλληλους
και την θειαν γραφην τοις πιστοις εσται και ανατροπη της τερατωδους αυτων ερεσχε
λιας. Ἐκ του Ἀλεξανδρου του Πολυιστορος περι των προ του κατακλυσμου
βασιλευσαντων ιʹ βασιλεων των Χαλδαιων και αυτου του κατακλυσμου, και περι
του Νωε και της κιβωτου, εν οις και τινα δια μεσου τερατωδη φασκει, ως τωι
Βηρωσσωι γεγραμμενα. Βηρωσσος δε εν τηι πρωτηι των Βαβυλωνιακων φησι γενεσθαι
μεν αυτον κατα Ἀλεξανδρον τον Φιλιππου την ηλικιαν. αναγραφας δε πολλων εν
Βαβυλωνι φυλασσεσθαι μετα πολλης επιμελειας απο ετων που υπερ μυ ριαδων ιεʹ
περιεχουσας χρονον· περιεχειν δε τας αναγραφας ιστοριας περι του ουρανου και
θαλασσης και πρωτογονιας και βασιλεων και των κατ' αυτους πραξεων. και πρωτον
μεν την Βαβυλωνιων γην φησι κεισθαι επι του Τιγριδος και Ευφρατου ποταμου
μεσην. φυειν δε αυτην πυρους αγριους και κριθας και ωχρον και σησαμον και τας εν
τοις ελεσι φυομενας ριζας εσθιεσθαι· ονομαζεσθαι αυτας γογγας· ισοδυναμειν δε τας
ριζας ταυτας κριθαις. γινεσθαι δε φοινικας και μηλα και τα λοιπα ακροδρυα και
ιχθυας και ορνεα χερσαια τε και λιμναια. ειναι δε αυτης τα μεν κατα την Ἀραβιαν
μερη ανυδρα τε και ακαρπα, τα δε αντικειμενα τηι Ἀραβιαι ορεινα 29 τε και ευφορα.
εν δε τηι Βαβυλωνι πολυ πληθος ανθρωπων γενεσθαι αλ λοεθνων κατοικησαντων
την Χαλδαιαν· ζην δε αυτους ατακτως ωσπερ τα θηρια. Ἐν δε τωι πρωτωι ενιαυτωι
 
 
 

15
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

φανηναι εκ της ερυθρας θαλασσης κατα τον ομορουντα τοπον τηι Βαβυλωνιαι ζωιον
αφρενον ονοματι Ὠαννην, καθως και Ἀπολλοδωρος ιστορησε, το μεν ολον σωμα
εχον ιχθυος, υπο δε την κεφαλην παραπεφυκυιαν αλλην κεφαλην υποκατω της του
ιχθυος κεφαλης, και ποδας ομοιως ανθρωπου, παραπεφυκοτας δε εκ της ουρας του
ιχθυος· ειναι δε αυτωι φωνην ανθρωπου, την δε εικονα αυτου ετι και νυν διαφυλασ
σεσθαι· τουτο δε φησι το ζωιον, την μεν ημεραν διατριβειν μετα των ανθρωπων,
ουδεμιαν τροφην προσφερομενον, παραδιδοναι τε τοις αν θρωποις γραμματων και
μαθηματων και τεχνων παντοδαπων εμπειριαν, και πολεων συνοικισμους και ιερων
ιδρυσεις και νομων εισηγησεις και γεωμετριαν διδασκειν, και σπερματα και καρπων
συναγωγας υποδεικνυ ναι, και συνολως παντα τα προς ημερωσιν ανηκοντα βιου
παραδιδοναι τοις ανθρωποις. απο δε του χρονου εκεινου ουδεν αλλο περισσον
ευρεθηναι. του δε ηλιου δυνοντος το ζωιον τουτονι Ὠαννην δυναι παλιν εις την
θαλασ σαν, και τας νυκτας εν τωι πελαγει διαιτασθαι· ειναι γαρ αυτο αμφιβιον.
υστερον δε φανηναι και ετερα ζωια ομοια τουτωι, περι ων εν τηι των βασι λεων
αναγραφηι φησι δηλωσειν. τον δε Ὠαννην περι γενεας και πολιτειας γραψαι και
παραδουναι τονδε τον λογον τοις ανθρωποις. Γενεσθαι φησι χρονον, εν ωι το παν
σκοτος και υδωρ ειναι, και εν τουτωι ζωια τερατωδη, και ειδιφυεις τας ιδεας εχοντα
ζωογονεισθαι. ανθρωπους γαρ διπτερους γεννηθηναι, ενιους δε και τετραπτερους
και διπροσωπους· και σωμα μεν εχοντας εν, κεφαλας δε βʹ, ανδρειαν τε και
γυναικειαν, και αιδοια δε δισσα, αρρεν και θηλυ· και ετερους ανθρωπους τους μεν
αιγων σκελη και κερατα εχοντας, τους δε ιπποποδας, τους δε τα οπισω μεν μερη
ιππων, τα δε εμπροσθεν ανθρωπων, ους ιπποκενταυρους την ιδεαν ειναι.
ζωογονηθηναι δε και ταυρους ανθρωπων κεφαλας εχοντας και κυνας
τετρασωματους, ουρας ιχθυος εκ των οπισθεν μερων εχοντας, και ιππους
κυνοκεφαλους και ανθρωπους και ετερα ζωια κεφαλας μεν και σωματα 30 ιππων
εχοντα, ουρας δε ιχθυων, και αλλα δε ζωια παντοδαπων θηριων μορφας εχοντα, προς
δε τουτοις ιχθυας και ερπετα και οφεις και αλλα ζωια πλειονα θαυμαστα και
παρηλλαγμενας τας οψεις αλληλων εχοντα· ων και τας εικονας εν τωι του Βηλου
ναωι ανακεισθαι. αρχειν δε τουτων παντων γυναικα ηι ονομα Ὁμορωκα· ειναι δε
τουτο Χαλδαιστι μεν Θαλατθ, Ἑλληνιστι δε μεθερμηνευεσθαι θαλασσα, κατα δε
ισοψηφον σεληνη. Ουτως δε των ολων συνεστηκοτων επανελθοντα Βηλον σχισαι
την γυναικα μεσην, και το μεν ημισυ αυτης ποιησαι γην, το δε αλλο ημισυ ουρανον,
και τα εν αυτηι ζωια αφανισαι. αλληγορικως δε φησι τουτο πε φυσιολογησθαι. υγρου
γαρ οντος του παντος και ζυων εν αυτωι γεγεννη μενων, τουτον τον θεον αφελειν
την εαυτου κεφαλην, και το ρυεν αιμα τους αλλους θεους φυρασαι τηι γηι, και
διαπλασαι τους ανθρωπους· δι' ο νοερους τε ειναι και φρονησεως θειας μετεχειν.
Τον δε Βηλον, ον ∆ια μεθερμηνευουσι, μεσον τεμοντα το σκοτος χω ρισαι γην και
ουρανον απ' αλληλων, και διαταξαι τον κοσμον· τα δε ζωια ουκ ενεγκοντα την του
φωτος δυναμιν φθαρηναι. ιδοντα δε τον Βηλον χωραν ερημον και ακαρποφορον
κελευσαι ενι των θεων την κεφαλην αφελοντι εαυτου τωι απορρυεντι αιματι
φυρασαι την γην και διαπλασαι ανθρωπους και θηρια τα δυναμενα τον αερα φερειν·
αποτελεσαι δε τον Βηλον και αστρα και ηλιον και σεληνην και τους πεντε πλανητας.
ταυτα φησιν ο Πολυιστωρ Ἀλεξανδρος τον Βηρωσσον εν τηι πρωτηι φασκειν. Ἐν δε
τηι δευτεραι τους ιʹ βασιλεις των Χαλδαιων και τον χρονον της βασιλειας αυτων,
σαρους ρκʹ, ητοι ετων μυριαδας μγʹ και βʹ, εως του κατακλυσμου· λεγει γαρ ο αυτος
Ἀλεξανδρος ως απο της γραφης των Χαλδαιων αυθις παρακατιων απο του θʹ
βασιλεως Ἀρδατου επι τον ιʹ λεγομενον παρ' αυτοις Ξισουθρον ουτως· Ἀρδατου δε
τελευτησαντος τον υιον αυτου Ξισουθρον βασιλευσαι σαρους ιηʹ· επι τουτου μεγαν
 
 
 

16
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

κατα κλυσμον γενεσθαι. αναγεγραφθαι δε τον λογον ουτως· τον Κρονον αυτωι κατα
τον υπνον επισταντα φαναι μηνος ∆εσιου ιεʹ τους ανθρωπους υπο κατακλυσμου
φθαρησεσθαι. κελευσαι ουν δια γραμματων παντων αρχας 31 και μεσα και τελευτας
ορυξαντα θειναι εν πολει ηλιου Σισπαροις, και ναυπηγησαμενον σκαφος εμβηναι
μετα των συγγενων και αναγκαιων φιλων· ενθεσθαι δε βρωματα και ποματα,
εμβαλειν δε και ζωια πτηνα και τετραποδα, και παντα ευτρεπισαμενον πλειν·
ερωτωμενον δε που πλει, φαναι· προς τους θεους, ευξαμενον ανθρωποις αγαθα
γενεσθαι. τον δ' ου παρακουσαντα ναυπηγησαντα σκαφος το μεν μηκος σταδιων
πεντε, το δε πλατος σταδιων δυο, τα δε συνταχθεντα παντα συνθεσθαι, και γυ ναικα
και τεκνα και τους αναγκαιους φιλους εμβιβασαι. Γενομενου δε του κατακλυσμου
και ευθεως ληξαντος των ορνεων τινα τον Ξισουθρον αφιεναι. τα δε ουτε τροφην
ευροντα ουτε τοπον οπου καθ ισαι παλιν ελθειν εις το πλοιον. τον δε Ξισουθρον
παλιν μετα τινας ημερας αφιεναι τα ορνεα· ταυτα δε παλιν εις την ναυν ελθειν τους
ποδας πεπηλω μενους εχοντα. το δε τριτον αφεθεντα ουκετι ελθειν εις το πλοιον.
τον δε Ξισουθρον εννοηθηναι γην αναπεφηνεναι, διελοντα τε των του πλοιου
ραφων μερος τι και ιδοντα προσοκειλαν το πλοιον ορει τινι εκβηναι μετα της
γυναικος και της θυγατρος και του κυβερνητου, προσκυνησαντα δε την γην και
βωμον ιδρυσαμενον και θυσιασαντα τοις θεοις γενεσθαι μετα των εκβαντων του
πλοιου αφανη. τους δε υπομειναντας εν τωι πλοιωι μη εισπο ρευομενων των περι τον
Ξισουθρον εκβαντας ζητειν αυτον επι ονοματος βοωντας, τον δε Ξισουθρον αυτον
μεν αυτοις ουκετι οφθηναι, φωνην δε εκ του αερος γενεσθαι κελευουσαν ως δεον
αυτους ειναι θεοσεβεις. και γαρ αυτον δια την ευσεβειαν πορευεσθαι μετα των θεων
οικησοντα. της δε αυ της τιμης και την γυναικα αυτου και την θυγατερα και τον
κυβερνητην μετεσχηκεναι. ειπε τε αυτοις οτι ελευσονται παλιν εις Βαβυλωνα, και
ως ειμαρται αυτοις Σισπαρων ανελομενοις τα γραμματα διαδουναι τοις ανθρωποις,
και οτι οπου εισιν η χωρα Ἀρμενιας εστι. τους δε ακουσαντας ταυτα θυσαι τε τοις
θεοις και πεζηι πορευθηναι εις Βαβυλωνα. Του δε πλοιου τουτου κατακλιθεντος εν
τηι Ἀρμενιαι ετι μερος τι εν τοις Κορδυραιων ορεσι της Ἀρμενιας διαμενειν, και τινας
απο του πλοιου κομιζειν αποξυοντας ασφαλτον, χρασθαι δε αυτηι προς τους
αποτροπιασ 32 μους. ελθοντας ουν τουτους εις Βαβυλωνα τα τε εκ Σισπαρων
γραμματα ανορυξαι και πολεις πολλας κτιζοντας και ιερα ανιδρυσαμενους παλιν
επικτισαι την Βαβυλωνα. Τουτων δη απο Ἀλεξανδρου του Πολυιστορος, ως απο
Βηρωσσου του τα Χαλδαικα ψευδηγορουντος, προκειμενων εξεστι τοις ορθως
επιβαλλειν βουλομενοις τηι της Γενεσεως θειαι γραφηι και τηι προκειμενηι Χαλδαικηι
τερατολογιαι ποσον αλληλων διενηνοχασι, πως τε εν τοις πλειοσιν αντι πιπτειν τοις
θεοπνευστοις ρητοις, εξ αυτων λαβουσα τας ολας αφορμας, και δια της του ψευδους
επιμιξιας ειδωλολατριαν και της κοσμικης δη μιουργιας αλλην τινα κατα τον
χρονον και τον τροπον δυναμιν παρεισαγειν επειγεται. φευγουσα γαρ ειπειν οτι εκ
των Μωυσαικων γραφων κεκλοφε τας αρχας της συγγραφης τον Ὠαννην το
θαλαττιον ζωιον προβαλλεται, οπερ ουδε γεγονε ποτε ουδ' ωφθη τινι ουδ' υφεστηκε,
καθαπερ ουδε σκιν δαψοι και τραγελαφοι· και τουτο φησι παραδουναι τοις
ανθρωποις, γενε σθαι πω χρονον εν ωι το παν σκοτος και υδωρ ην. επει γαρ ουκ
ισχυσε προφανως ειπειν τα του θεοπτου ρηματα λεγοντα «και σκοτος επανω της
αβυσσου», μετεπλασε μεν τους λογους, ου μην δε τους εχεφρονας ελαθεν, ει και
επαγει λεγων και τουτοις ζωια τερατωδη και τα εξης, συγχεαι τον ακροατην
σπουδαζουσα και προ της ουρανου και γης δημιουργιας το σκο τος και το υδωρ και
των ανυποστατων ζυων υποτιθεμενος την ειδωλομα νεστατην και ανυπαρκτον
υπαρξιν, ων τας εικονας φησιν εν τωι του Βηλου ναωι συζεσθαι. Ὁμοιως δε και τα
 
 
 

17
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

λοιπα περι τε θαλαττης και ουρανου και γης και διαπλασεως ανθρωπων δαιμονικοις
ευρημασι σκοτεινοις και διανοιας κακοδαιμονος αναπλασμασι, κατα τον θειον
Γρηγοριον, μυθικως δηθεν συγκαλυπτουσα παρατιθεται, πολυθεον τοις πειθομενοις
αυτηι πλανην εισαγουσα και εκ προυποκειμενης υλης δειξαι σπουδαζουσα της υγρας
ουσιας την των οντων υπαρξιν. ∆ιο και περι των απειρων ετων και των δεκα
βασιλεων των προ του κα τακλυσμου και οσα αλλα ατοπα εν αυτηι λελεκται
απαγορευων μηδεν ειναι αληθες, ουδε την των ετων εις αναλυσιν ημερων η
μερισμον αποδεχομαι, ουδε τους ταυτα αλληγορησαντας και ειποντας τον ενιαυτον
ημεραν λο 33 γιζεσθαι τους προ του κατακλυσμου, παραλαβοντας απο του τεταρτου
των εγρηγορων αρχοντος Χωραβιηλ το του ηλιου ανακυκλευματικον με τρον ειναι
εν ζωιδιοις δωδεκα, μοιραις τριακοσιαις εξηκοντα· η δε μοιρα εστιν ημερα μια και
λεπτον εν. μη μαθοντες, φησι, τι εστι ποσοτης ενι αυτου, δια το μηδεπω εγνωρισθαι
τοις ανθρωποις το του ενιαυτου μετρον. και πως δυνατον μαθειν τινα τον περι
ζωιδιων δωδεκα τον ανακυκλευτικον του ηλιου ετησιον χρονον, μη γινωσκοντα οτι
ενιαυτος εστι δωδεκαμερης και δωδεκαμηνιαιος; ειτα φησιν· ο γουν παρ' αυτοις
σαρος λεγομενος ημεραι εισι γχʹ, ο δε νηρος ημεραι χʹ, ο δε σωσσος ημεραι ξʹ. και ο
μεν σαρος των γχʹ ημερων αναλυομενος εις τας του ενιαυτου ημερας τξεʹ ποιει ετη θʹ
και μηνας ιʹ. ο δε νηρος χʹ ημεραι ποιει ετος αʹ και μηνας ζʹ #171γʹ, ο δε σωσσος ποιει
μηνας βʹ. οι ρκʹ σαροι ποιουσιν ημερων μεν μυ ριαδας μγʹ και δυο χιλιαδας. ταυτα δε
αναλυομενα εις τον καθ' εκαστον ενιαυτον ποιουσιν ετη αρπγʹ και μηνας ςʹ #171γʹ.
ταυτα συναπτομενα τοις αβασιλευτοις ετεσιν ανζʹ πληροι απο Ἀδαμ εως του
κατακλυσμου χρο νων τωι βσμβʹ συμφωνως τηι ημετεραι γραφηι. των δε ανηʹ ετων η
αναμετρησις δι' εβδομαδων ην γινομενη, ως ειναι τας απο Ἀδαμ εως Ἀλωρου
μυριαδας εʹ και ερξζʹ. ειτα την των Χαλδαιων, φησιν, αμφιβο λον υπονοιαν
αποδεικτικως διαλυσας αναγκαιον ηγησαμην και τα προ παραδοσεως εως του ρξεʹ
Ἐνωχ ασπςʹ ετει πρωτον ερμηνευσαι, ειτα εξης επι την απο Ἀδαμ εως της
εικοσαετηριδος Κωνσταντινου στοιχειωσιν ορμησαι, ινα δια της των κρατησαντων
κατ' εθνος βασιλεων ονομασιας τον των εωιςʹ ετων απαραλειπτως συναξας
επιδειξω. Ἔτι δε και εκ των εν ταις θειαις γραφαις γενεαλογουμενων ανδρων των
απο Ἀδαμ εως του πανευφημου δευτερου και κʹ αρχιεπισκοπου Ἀλεξανδρειας και
Αιγυπτου και των δυο Λιβυων ειδωλοκτονου Θεοφιλου τους χρονους συναξας
παραθησομαι αριθμον ετων εϠδʹ προς το μηδεμιαν αφορμην αντιθεσεως ευρισκειν
εν ταις θειαις ημων γραφαις τους οιησει σοφους αιρεσιαρχας τε και εθνικους· οτι οι
μεν εθνικοι οιησει σοφοι ενομι σαν πολλων μυριαδων ετων ειναι τον κοσμον, οι δε
αιρεσιαρχαι το αναπα λιν τον Χριστον του χρονου δημιουργον υπο χρονον
ομολογουσι λεγοντες· ην ποτε οτε ουκ ην. αλλ' ουτοι παντες οιχεσθωσαν της
καθολικης εκ κλησιας ακουσαντες· εταιρε, πως εισηλθες ωδε μη εχων ενδυμα γαμου;
καλον δη το επισφραγισμα του λογου και ευαποδεκτον ο συγγραφευς απο 34 δεδωκε,
και ημεις συν τοις ευ φρονουσιν αποδεχομεθα του λογου το περας ως κρατιστον.
αλλ' εδει τουτων ουτως αυτωι διεγνωσμενων καθως εφησαν, οτι πολλων μυριαδων
ετων ειναι τον κοσμον νομιζουσιν οι εθνικοι οιησει σοφοι, διαπτυσαι την δοξαν
αυτων και εν μηδενι συμφωνουσαν ως ψευδη και αντιθεον τηι καθ' ημας αληθειαι
σπευσαι μαλλον αποδειξαι ταυτην, επει, καθως ανωτερω σαφως αποδεδεικται και
αυθις εκ της Γενεσεως δειχθησεται προιοντος του λογου θεου χαριτι, προ του
κατακλυσμου ουδε Χαλδαιων ωφθη βασιλεια η εθνος ουδε Βαβυλων εχρηματισεν,
ην φασι μετα τον κατακλυσμον επικτισθηναι. το δε επαγειν αυτον οτι εξ αρχης εν
ταις της κοσμοποιιας εξ ημεραις η δια Μωυσεως δοθεισα ημιν πρωτη βιβλος ουκ
εδηλου χρονου μετρα, ει μη μονον ημεραν και νυκτα και εβδομαδα, απροσφορον·
 
 
 

18
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

πανταχου γαρ ετων μεμνηται λεγουσα· και εζη σεν Ἀδαμ ετη Ϡλʹ και απεθανε, και
εφεξης επι των ολων γενεων ομοιως, πλην ει και τουτο πεισθειη τις, οπερ ουκ οιμαι,
καθως φησιν, οτι οι εξ αυτου, ηγουν του Ἀδαμ, δι' εβδομαδων τους χρονους
ηριθμουν, εως του ρξεʹ ετους Ἐνωχ, οπερ ην κοσμικον ασπςʹ–εν τουτωι γαρ κατ'
επιτρο πην του επι παντων θεου ο επι των αστρων αρχαγγελος Ουριηλ εμηνυσε τωι
Ἐνωχ τι εστι μην και τροπη και ενιαυτος, ως εν τηι βιβλωι αυτου Ἐνωχ φερεται, και
το εχειν τον ενιαυτον νβʹ εβδομαδας, και οτι των ασπςʹ ετων γινονται ημερων μεν
μυριαδες μςʹ και θτζʹ, εβδομαδων δε μυριαδες ςʹ και ζνςʹ, εν αις ουτε μην ουτε τροπαι
ουτε ενιαυτοι ουτε τα τουτων μετρα τοις ανθρωποις εγνωσθησαν–ατοπωτερον
συναχθησεται συμ περασμα τοις τα Χαλδαικα συγγραψαμενοις τοτε βασιλευουσιν,
ως εκει νοις δοκει και τωι αυτων ευλαβεστατωι μοναχωι συγγραφει Ἀννιανωι και
Πανοδωρωι μοναζοντι συγχρονωι αυτου ιστορικωι. ει γαρ εννακοσιοις πεν τηκοντα εξ
ετεσι προ του κατακλυσμου εγνωρισθη τωι Ἐνωχ και τοις μετ' αυτου ο ενιαυσιος
χρονος και ο τετραμερης αυτου τροπικως και ο δωδεκαμερης μηνιαιος, αρα
εγινωσκον και οι προ του κατακλυσμου αν θρωποι χιλιοις που ετεσιν, ηγουν Ϡνςʹ,
τοις ηλιακοις ετεσι και μησι καταμετρειν τα των βασιλεων αυτων ετη. και περι των
ψʹ τα παρ' εκεινοις ετη ψηφιζομενα λογιζεσθαι ημας ημερας, δια το συμφωνησαι, ως
φασι, τηι θειαι γραφηι και τηι αληθειαι, ης εκπεπτωκασι κατα παντα τροπον, και ουτε
ταις περι κατακλυσμου μαρτυριαις αυτων προς την των ημετερων πιστωσιν
προσεχειν χρη ουτε αλληι τινι δαιμονιωδει αυτων ιστοριαι. σχεδον 35 γαρ απο ταυτης
της συγγραφης καθαπερ εκ τινος πηγης βορβορωδους και των παραπλησιων αυτηι
πασα μυθωδης Ἑλληνικη και Μανιχαικη κακο δοξια ανεβλυσε, και των καθ' ημας δε
αιρεσεων ουκ ολιγαι τας αρχας εκ τοιουτων απατηλων γραφων εσχηκασι τας
αφορμας. ου χαριν προηχθη μεν ασφαλειας ενεκα των τα τοιαυτα μυθαρια ως καιρια
λογιζομενων τας προγραφεισας μαρτυριας Ἀλεξανδρου και των προειρημενων δυο
μοναζον των Ἀννιανου τε και Πανοδωρου των ομοχρονων επι Θεοφιλου του εικο
στου δευτερου αρχιεπισκοπου Ἀλεξανδρειας ακμασαντων και πολλα χρη σιμα
κεφαλαια ιστορικα πεπονηκοτων παραθεσθαι, ει και εν τωιδε τωι μερει δοκουντες τι
κατορθουν ουδεν τηι αληθειαι κερδος προσηγαγον, δε ξαμενοι τας Ἀλεξανδρου του
προρρηθεντος περι της των Χαλδαιων βασι λειας δοξας, οτι προ του κατακλυσμου εν
Βαβυλωνι εβασιλευσαν, και τον των ετων μυριαδισμον αλληγορησαντων, προς
τουτοις δε και Ἀβυδηνου και Ἀπολλοδωρου περι των αυτων, και ετι Μανεθω περι
της Αιγυπτιων δυναστειας προ του κατακλυσμου παρομοια μυθολογουντων, ων τας
χρη σεις, Ἀβυδηνου φημι και Ἀπολλοδωρου και Μανεθω, προστεθηναι ταυτης
ηγουμαι της προθεσεως, ως αν και εξ αλληλων αυτοις το ασυμφωνον συναχθηι και
υφ' εαυτου το κακον ανατραπηι, και ουτω τοις μετα τον κατακλυσμον ετεσι τα κατα
μερος οση δυναμις επισημηνασθαι. Των μεντοι προαναφερομενων θεοφιλεστατων
ιστορικων μοναχων ιστεον ειναι την εκδοσιν Ἀννιανου μεν επιτομωτεραν και
ακριβεστεραν τηι απο στολικηι τε και πατρικηι παραδοσει ακολουθον, εν ηι την θειαν
σαρκωσιν τωι εφʹ πληρουμενωι και αρξαμενωι τωι εφαʹ αποδεικνυσι, την δε αγιαν και
ολοφωτον ημεραν της αναστασεως κεʹ του παρα Ῥωμαιοις Μαρτιου μη νος, του δε
παρ' Αιγυπτιοις Φαμενωθ κθʹ, ην και πρωτοκτιστον ημεραν εν τωι υπ' αυτου
συσταντι πασχουαλιωι των φλβʹ ετων μετα τινων σχο λαστικων επιστασιων
διεσαφησε, τωι εφλδʹ ετει του κοσμου αρξαμενωι κατα αυτην την ζωοποιον του
πρωτου κυριακου πασχα ημεραν, ουτινος πασχουαλιου φιλαληθεστατην εκδοσιν
ευρησει ο φιλομαθης εν τωιδε τωι πονηματι κατα τον δεοντα τοπον μετα και του παρ'
ημων πονηθεντος ισο δυναμου αυτου· του δε Πανοδωρου πολυμερη τε και πολυειδη,
πολλα τε χρησιμα εχουσαν, ου μονον χρονικης εχομενα θεωριας, αλλα και της
 
 
 

19
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

κανονικης των δυο μεγαλων φωστηρων ηλιου και σεληνης κινησεως, εν πολλοις δε
ταυτολογουσαν και λειπομενην ετεσιν ζʹ των εφʹ ετων της 36 αρρητου
ενανθρωπησεως του κυριου ημων Ἰησου Χριστου, και δια τουτο σφαλλομενην περι
το πασχαλιον ημεραν (τωι γαρ εφκεʹ ετει του κοσμου ταυτην γεγενησθαι παραδιδωσι
μηνος Μαρτιου κʹ, ητοι κατ' Αιγυπτιους Φαμενωθ κʹ), ομοιως δε και περι το
γενεθλιον του σωτηρος ημων ετος ουχ υγιως εχουσαν. αμφοτεροι δε αυτων τον
Καισαρειας Παλαιστινης Ευσεβιον καταμεμφονται, οτι μη δεδυνηται ως αυτοι τον
μυριαδισμον των Χαλδαικων ετων, ητοι των ρκδʹ, εις ημερας νοησαι, και αναλυσεως
η με ρισεως αυτοι πεποιηκασιν, ως προδεδεικται, ινα συμφωνος ευρεθηι τηι γραφηι.
ημεις δε αυτον μαλλον αποδεχομεθα μη συμβιβασαντα το ψευδος τηι αληθειαι.
πολυμαθης γαρ ων και ειδως Χαλδαιους μεν απειρους αιωνας της κοσμογονιας
εισαγοντας, Ἕλληνας δε και Αιγυπτιους εν εικοσι πεντε περιοδοις ετων λεγοντας
των απο αυξαʹ, ητοι εν λςʹ χιλιασι και φκεʹ την κοσμικην αποκαταστασιν γινεσθαι
λεγοντας, ηγουν απο σημειου εις ση μειον του ουρανου την αποκαταστασιν, ως εν
τοις Γενικοις Ἑρμου και ταις Κυραννισι φερεται, τουτου χαριν περιττον ηγησατο τας
αλλοτριας δοξας αλληγορησαι, ως εοικε. μεμφονται δε αυτον εν αλλωι μερει
ευλογως, οτι εν τηι ανακεφαλαιωσει του χρονογραφειου αυτου ςζʹ ετη εσφαλη. αντι
γαρ εωιςʹ εφκςʹ. εστοιχειωσε δε ουτως· απο Ἀδαμ εως της γεννησεως Ἀβρααμ
συνηξεν ετη γρπδʹ, και απο Ἀβρααμ εως της εικοσαετηριδος Κωνσταν τινου εν τωι
κατα πλατος συνηξε χρονον ετων βτμβʹ. α γινεται ετη εφκςʹ. η δε τοιαυτη παρανοια,
φησιν ο Ἀννιανος, εκ του ανακυκλευτικου τομου του πασχα ελεγχεται, ητοι εκ του
ηλιακου κυκλου των φλβʹ ετων. εις ταυτα γαρ αναλυσαντες τα εφκςʹ ετη ευρισκομεν
περιοδους ιʹ και λοιπα ετη ςςʹ· ταυτα εισαγαγοντες εις τον του πασχα τομον
ακολουθον ευρι σκομεν την ιδʹ της σεληνης και την αναστασιμον ημεραν την
κυριακην τωι εωιςʹ. ωσαυτως αναλυσαντες εις φλβʹ ευρισκομεν περιοδους ιʹ και
λοιπα υζςʹ ετη. ταυτα εισενεγκαντες εις τον του πασχα τομον ευρισκομεν την ιδʹ
συμφωνον του Φαμενωθ κθʹ, ο εστι Μαρτιου κεʹ, την δε κυριακην Φαρμουθι γʹ, τουτ'
εστι Μαρτιου κθʹ. των δε παραλειφθεντων ετων ςζʹ τωι αυτωι Ευσεβιωι η αποδειξις εν
ταις θειαις γραφαις ουτω κειται· μετα τον κατακλυσμον τωι Σημ γενναται ο
Ἀρφαξαδ, ειθ' ουτως γενναται Καιναν· τουτον τον Καιναν ουκ εγενεαλογησεν ο
Ευσεβιος τεκνωσαντα εν 37 τωι ρλʹ ετει της ζωης αυτου τον Σαλα· ετι δε και Ἀωδων
τον κριτην ουκ εστοιχειωσε κριναντα τον Ἰσραηλ ετη ιʹ. οι δε οʹ ερμηνευται
ενδεκατον κριτην αυτον εταξαν. ετι δε και τα της επικρατησεως των εν τοις κριταις
σποραδην βασιλευσαντων εξ αλλοφυλων ετη ριαʹ ουκ εψηφισατο, λογι σαμενος εν
τοις κριταις λελογισθαι αυτα· οι δε οʹ ερμηνευται ονομαστι ηρ μηνευσαν αυτους
κρατησαντας του Ἰσραηλ ετη ριαʹ, τους ιγʹ κριτας κρι ναντας τον Ἰσραηλ ετη ςζθʹ, ως
ειναι ολον το των κριτων βασιλειον ετων υιʹ. ετι δε και μετα την τελευτην Σαμψων
του κριτου της αναρχιας, ητοι ειρηνης, του λαου μʹ ετη εν τωι κατα πλατος ουκ
εθηκεν· ο δε Ἀφρικανος αυτων εμνημονευσε και τηι του χρονογραφιου αυτου ομαδι
συμψηφισαμενος ηνωσε. Ταυτα Ἀννιανος επι λεξεως φησι μεμφομενος Ευσεβιον τον
Παμφιλου δικαιως περι της παραληψεως των ςζʹ ετων. συνωιδα δε αυτωι και Πανο
δωρος περι τουτων εγκαλει, ου τας χρησεις περι τουτου παρελκον ηγου μεθα
παραθεσθαι. πλην και Ευσεβιος και Ἰωσηππος και αλλοι περι της των Χαλδαιων
βασιλειας ιστορικοι φαινονται λεγοντες οτι προ του κατα κλυσμου εβασιλευον
επομενοι Ἀλεξανδρωι τωι Πολυιστορι και Ἀβυδηνωι και Ἀπολλοδωρωι, μηδεμιαν
εχοντες αφορμην εκ των θειων γραφων. οτι γαρ μετα τον κατακλυσμον
διαμερισθεντες την οικουμενην οι τρεις υιοι Νωε παλιν επι την ανατολην εξ αυτων
ωρμησαν κακειθεν, ως φησιν η γραφη κατ' επαναληψιν τινα, μετα τον διαμερισμον
 
 
 

20
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

και τας γεννησεις αυτων ηλθον εν γηι Σενααρ, ητις εστι Βαβυλων, ο ερμηνευεται
συγχυσις, δια το συγκεχυσθαι εκει τας γλωσσας των τον πυργον οικοδομουντων,
ακουστεον τρανως της γραφης λεγουσης «και εγενετο εν τωι κινησαι αυτους απο
ανατολων ευρον πεδιον εν γηι Σενααρ, και κατυκησαν εκει. και ειπεν ο ανθρωπος τωι
πλησιον· δευτε, πλινθευσωμεν πλινθους και οπτησωμεν αυτας πυρι.» και μετ'
ολιγον «και διεσπειρεν αυτους κυριος εκειθεν επι προσωπον της γης και επαυσαντο
οικοδομουντες την πολιν και τον πυργον. δια τουτο εκληθη το ονομα αυτης
Συγχυσις.» συγχυσις δε Βαβυλων ερμη νευεται Ἑβραιστι. προειρηκε δε προ μικρου
προλαβουσα οτι «Χους δε εγεννησε τον Νεβρωδ. ουτος ηρξατο ειναι γιγας επι της
γης. ουτος ην γιγας κυνηγος εναντι κυριου. και εγενετο η αρχη της βασιλειας αυτου
38 Βαβυλων, Ὀρεχ και Ἀρχαδ και Χαλανη εν γηι Σενααρ.» τουτων τι σαφεστερον
ακουειν εθελοιμεν περι Βαβυλωνος, οτι προ του κατακλυσμου ουδεπω ωφθη ουδε
μετα τον κατακλυσμον εως του κινησαι τους ανθρω πους πληθυνθεντας εξ
ανατολων και κατοικησαι αυτους εν γηι Σενααρ, και οικοδομησαι την πολιν και τον
πυργον, προηγουμενου αυτων του θεομα χου Νεβρωδ και βασιλευοντος, κατα
μιμησιν τε των προ του κατακλυσμου γιγαντων παντα τυραννικως πραττοντος και
πειθοντος τους υπηκοους πρω τον απειθειν τωι θεωι και πυργον οικοδομειν
ουρανομηκη κατεναντι αυτου. διο φησι τα λογια· «ουτος ηρξατο ειναι γιγας επι της
γης», τουτ' εστι μετα την των προτερων γιγαντων απωλειαν ουτος ηρξατο ειναι
γιγας πρωτος τηι κακιαι μετ' εκεινους επι της γης. ουτος ην γιγας κυνηγος εναντι
κυριου, αντιθεος το δη λεγομενον. της δε Βαβυλωνος, ως αποδεδεικται ταις θεο
λεκτοις φωναις, μη ουσης προ του κατακλυσμου ουδ' η Χαλδαιων βασι λεια εσται το
προτερον εως της βασιλειας Νεβρωδ και της πυργοποιιας, τουτοις δε
συναποδεικνυται και η παρα Μανεθω περι των προ του κατα κλυσμου και
δυναστειων των Αιγυπτιων συγγραφη ψευδης, πρωτον μεν εξ ων εκατερος αυτων
εαυτον συνιστων, ηγουν οι των Χαλδαικων και οι των Αιγυπτιακων συγγραφεις,
θατερος ου μεμνηται ουδε συνισται ο των Αιγυπτιακων τα των Χαλδαικων, περι
αυτους, ως φασι, ψευδομενοι γε γονοτα, ουδ' ο των Χαλδαικων τα των
Αιγυπτιακων, αλλ' εκαστος το ιδιον εθνος και την πατριδα δοξαζων αραχνας
υφαινει· επειτα και εκ του πρωτου την Αιγυπτον υπο του Μεστρεμ του δευτερου υιου
Χαμ, κατα την γραφην, θειου δε του Νεβρωδ υιου Χους υιου Χαμ του πρωτου, κατοι
κισθηναι και βασιλευθηναι, αφ' ου και εως τουδε του χρονου παρ' Ἑβ ραιοις και
Συροις και Ἄραψι ουτω καλειται η χωρα Μεστραια, και τουτο πασιν εστιν ιστορικοις
προδηλον, ει και ουκ οιδ' οπως ωσπερ τα της Χαλδαικης, ουτω και τα της
Αιγυπτιακης δυναστειας ψευδηγορηματα στοιχειωσαι ηξιωσαν παντα ψευδη
πεφυκοτα, ως η αληθεια μονη απεδει ξεν, ης ουδεν ισχυροτερον. τουτων ουν ου
περιττως οιμαι διασαφισθεντων ακολουθον εστιν Ἀβυδηνου τε και Ἀπολλοδωρου
μικρα κεφαλαια περι των αυτων παραθεντας, ετι δε και Μανεθω προς τελειαν
αποδειξιν της εκεινων ανατροπης, και ινα μη τις εκεινα ζητων αναγνωναι τα
συγγραμματα περι πολλας ασχολοιτο βιβλους, περας επιθειναι τωι περι αυτων λογωι,
και ουτω της λοιπης κατα δυναμιν ιστοριας επιλαβεσθαι. λεγει γαρ ο Ἀβυδη νος
συναιδων μεν, ουκ εν πασι δε, τωι Ἀλεξανδρωι· 39 Ἐκ των Ἀβυδηνου Περι της των
Χαλδαιων βασιλειασ Χαλδαιων μεν της σοφιης περι τοσαυτα. βασιλευσαι δε της
χωρας πρω τον λεγουσιν Ἄλωρον, τον δε υπερ εωυτου λογον διαδουναι οτι μιν του
λεω ποιμενα ο θεος αποδειξαι. βασιλευσαι δε σαρους ιʹ. σαρος δε εστιν χʹ και γʹ ετεα,
νηρος δε χʹ, σωσσος δε ξʹ. μετα δε τουτον Ἀλαπαρον αρξαι σαρους γʹ, μεθ' ον
Ἀμιλλαρος εκ πολεως Παυτιβιβλων εβασιλευσε σαρους ιγʹ. εφ' ου δευτερον
Ἀννηδωτον την θαλασσαν αναδυναι παραπλησιον Ὠαννηι την ιδεαν ημιδαιμονα.
 
 
 

21
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

μεθ' ον Ἀμμενων εκ Παυτιβιβλων ηρξε σαρους ιβʹ. μεθ' ον Μεγαλαρος εκ
Παυτιβιβλων ηρξε σαρους ιηʹ· ειτα ∆αως ποιμην εκ Παυτιβιβλων εβασιλευσε σαρους
ιʹ, εφ' ου δʹ διφυεις γην εκ θαλασσης ανεδυσαν, ων τα ονοματα ταυτα· Ευεδωκος,
Ἐνευγαμος, Ἐνευβουλος, Ἀνημεντος. επι δε του μετα ταυτα Ευεδωρεσχου
Ἀνωδαφος.μεθ' ον αλλοι τε ηρξαν και Σισουθρος επι τουτοις, ως τους παντας ειναι
βασιλεις ιʹ, ων ο χρονος της βασιλειας συνηξε σαρους ρκʹ. Και περι του κατακλυσμου
παρομοια μεν, ουκ απαραλλακτα λεγει ουτως· μετα Ευεδωρεσχον αλλοι τινες ηρξαν
και Σισιθρος, ωι δη Κρονος προση μαινει μεν εσεσθαι πληθος ομβρων ∆εσιου ιεʹ.
κελευει δε παν ο τι γραμ ματων ην εχομενον εν Ἡλιουπολει τηι εν Σισποροισιν
αποκρυψαι. Σισιθρος δε ταυτα επιτελεα ποιησας ευθεως επ' Ἀρμενιης ανεπλωε, και
παραυτικα μιν κατελαμβανε τα εκ του θεου. τριτηι δε ημερεηι επειτε υων εκοπασε,
μετιει των ορνιθων, πειρην ποιευμενος ει που γην ιδοιεν του υδατος εκδυ σαν· αι δε
εκδεκομενου σφεας πελαγεος αμφιχανεος απορεουσαι, οκη κατορμισονται παρα τον
Σισιθρον, οπισω κομιζονται, και επ' αυτηισιν ετεραι. ως δε τηισι τριτηισιν ευτυχεεν,
απικατο γαρ δη πηλου καταπλεοι τους ταρσους, θεοι μιν εξ ανθρωπων αφανιζουσι,
το δε πλοιον εν Ἀρμενιηι περιαπτα ξυλων αλεξιφαρμακα και τοισιν επιχωριοις
παρειχετο. Ἰδου δη και ουτος εξηλλαγμενηι τινι φρασει τα Μωυσαικα παραχαραξας
40 Κρονον φησι κεχρηματικεναι τωι Νωε, ητοι Ξισιθρωι, τωι παρ' αυτοις ουτω
καλεισθαι συμφωνηθεντι, του Κρονου πολλοις ετεσι μετα τον κατακλυσμον, ως
δειχθησεται, και την πυργοποιιαν γενομενου μοχθηρου τινος και αλα στορος. Προς
τουτοις και Ἀπολλοδωρος ομοιως τουτοις τερατευομενος ουτω λεγει· ταυτα μεν ο
Βηρωσσος ιστορησε, πρωτον γενεσθαι βασιλεα Ἄλω ρον εκ Βαβυλωνος Χαλδαιον·
βασιλευσαι δε σαρους ιʹ, και καθεξης Ἀλα παρον και Ἀμηλωνα τον εκ Παυτιβιβλων·
ειτα Ἀμμενωνα τον Χαλδαιον, εφ' ου φησι φανηναι τον μυσαρον Ὠαννην, τον
Ἀννηδωτον, εκ της ερυθρας· οπερ Ἀλεξανδρος προλαβων ειρηκε φανηναι τωι πρωτωι
ετει, ουτος δε μετα σαρους μʹ, ο δε Ἀβυδηνος τον δευτερον Ἀννηδωτον μετα σαρους
κςʹ· ειτα Μεγαλαρον εκ Παυτιβιβλων πολεως, βασιλευσαι δ' αυτον σαρους ιηʹ· και
μετα τουτον ∆αωνον ποιμενα εκ Παυτιβιβλων βασιλευσαι σαρους ιʹ. κατα τουτον
παλιν φησι φανηναι εκ της ερυθρας Ἀννηδωτον δʹ την αυτην τοις ανω εχοντα
διαθεσιν και την ιχθυος προς ανθρωπους μιξιν. ειτα αρξαι Ευεδωραγχον
Παυτιβιβλων, και βασιλευσαι σαρους ιηʹ. επι τουτου φησιν αλλον φανηναι εκ της
ερυθρας θαλασσης ομοιον κατα την ιχθυος προς ανθρωπον μιξιν, ωι ονομα Ὠδακων.
τουτους δε φησι παντας τα υπο Ὠαννου κεφαλαιωδως ρηθεντα κατα μερος
εξηγησασθαι. περι του του Ἀβυδηνος ουδεν ειπεν. ειτα αρξαι Ἀμεμψινον Χαλδαιον
εκ Λαραγχων· βασιλευσαι δε αυτον ογδοον σαρους ιʹ. ειτα αρξαι Ὠτιαρτην Χαλδαιον
εκ Λαραγχων, βασιλευσαι δε σαρους ηʹ. Ὠτιαρτου δε τελευτησαντος τον υιον αυτου
Ξισουθρον βασιλευσαι σαρους ιηʹ. επι τουτου τον μεγαν κατα κλυσμον φησι
γεγενησθαι. ως γινεσθαι ομου παντας βασιλεις ιʹ, σαρους δε ρκʹ. Ταυτα μοι εκ των τα
Χαλδαικα μεγαλαυχουντων Ἀλεξανδρου του Πο λυιστορος και Ἀβυδηνου και
Ἀπολλοδωρου προσενηνεκται προς ελεγχον της αλογου και μυθωδους αυτων δοξης
και ωφελειαν των αναγινωσκον των αυτους, και τους επιμαρτυρουντας αυτοις των
ημετερων ιστορικων, και δια τουτο μαλλον βλαπτομενους, ωστε μη πειθεσθαι τοις
λεγομενοις παρ' αυτων ως αληθεσι. προκειται δε λοιπον και περι της των Αιγυπτιων
δυναστειας μικρα διαλαβειν εκ των Μανεθω του Σεβεννυτου, ος επι Πτο 41 λεμαιου
του Φιλαδελφου αρχιερευς των εν Αιγυπτωι ειδωλειων χρηματι σας εκ των εν τηι
Σηριαδικηι γηι κειμενων στηλων ιεραι φησι διαλεκτωι και ιερογραφικοις γραμμασι
κεχαρακτηρισμενων υπο Θωθ του πρωτου Ἑρμου, και ερμηνευθεισων μετα τον
κατακλυσμον εκ της ιερας διαλεκτου εις την Ἑλληνιδα φωνην γραμμασιν
 
 
 

22
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

ιερογλυφικοις, και αποτεθεντων εν βιβλοις υπο του Ἀγαθοδαιμονος υιου του
δευτερου Ἑρμου, πατρος δε του Τατ εν τοις αδυτοις των ιερων Αιγυπτου,
προσεφωνησε τωι αυτωι Φιλαδελ φωι βασιλει δευτερωι Πτολεμαιωι εν τηι βιβλωι της
Σωθεος γραφων επι λεξεως ουτως. Ἐπιστολη Μανεθω του Σεβεννυτου προς
Πτολεμαιον τον Φιλαδελφον Βασιλει μεγαλωι Πτολεμαιωι Φιλαδελφωι σεβαστωι
Μανεθω αρχιερευς και γραμματευς των κατ' Αιγυπτον ιερων αδυτων, γενει
Σεβεννυτης υπαρχων Ἡλιουπολιτης, τωι δεσποτηι μου Πτολεμαιωι χαιρειν. Ἡμας δει
λογιζεσθαι, μεγιστε βασιλευ, περι παντων ων εαν βουληι ημας εξετασαι πραγματων·
επιζητουντι σοι περι των μελλοντων τωι κοσμωι γιγνεσθαι καθως εκελευσας μοι
παραφανησεται σοι α εμαθον ιερα βιβλια γραφεντα υπο του προπατορος
τρισμεγιστου Ἑρμου. ερρωσο μοι δεσποτα μου βασιλευ. Ταυτα περι της ερμηνειας
των υπο του δευτερου Ἑρμου βιβλιων λεγει. μετα δε ταυτα και περι εθνων
Αιγυπτιακων πεντε εν λʹ δυναστειαις ιστο ρει των λεγομενων παρ' αυτοις θεων και
ημιθεων και νεκυων και θνητων, ων και Ευσεβιος ο Παμφιλου μνησθεις εν τοις
χρονικοις αυτου φησιν ουτως· «Αιγυπτιοι δε θεων και ημιθεων και παρα τουτους
νεκυων και θνητων ετερων βασιλεων πολλην και φλυαρον συνειρουσι μυθολογιαν.
οι γαρ παρ' αυτοις παλαιοτατοι σεληναιους εφασκον ειναι τους ψʹ τριμη νιαιους
τους ενιαυτους εξ ημερων λʹ συνεστωτας, οι δε μετα τουτους ημιθεοι ωρους εκαλουν
τους ενιαυτους τους ψʹ τριμηνιαιους.» Και ταυτα μεν ο Ευσεβιος μεμφομενος αυτοις
της φλυαριας ευλογως συνεγραψεν, ον ο Πανοδωρος ου καλως, ως οιμαι, εν τουτωι
μεμφεται, 42 λεγων οτι ηπορησε διαλυσασθαι την εννοιαν των συγγραφεων, ην
αυτος καινοτερον τι δοκων κατορθουν λεγει, επειδη απο της του Ἀδαμ πλασεως εως
του Ἐνωχ, ητοι του καθολικου κοσμικου ασπβʹ ετους ουτε μηνος ουτε ενιαυτου
αριθμος ημερων εγνωριζετο, οι δε εγρηγοροι κατελθοντες επι του καθολικου
κοσμικου α ετους συναναστραφεντες τοις ανθρω ποις εδιδαξαν αυτους τους κυκλους
των δυο φωστηρων δωδεκαζωιδιους ειναι εκ μοιρων τξʹ, οι δε αποβλεψαντες εις τον
περιγειοτερον μικροτερον και ευδηλοτερον τριακονθημερον σεληνιακον κυκλον
εθεσπισαν εις ενιαυ τον αριθμεισθαι, δια το και τον του ηλιου κυκλον εν τοις αυτοις
δωδεκα ζωιδιοις πληρουσθαι εν ισαριθμοις μοιραις τξʹ. οθεν συνεβη τα της βασι λειας
των παρ' αυτοις βασιλευσαντων θεων γενεων ςʹ εν δυναστειαις ςʹ ετη εν σεληνιακοις
τριακονθημεροις κυκλοις παρ' αυτοις αριθμεισθαι· α και συνηξαν σεληνια αʹ αϠπεʹ,
ετη ηλιακα Ϡξθʹ· ταυτα δε συναριθ μουμενα τοις προ της τουτων βασιλειας ηλιακοις
ανηʹ ετεσι συναγουσιν ομαδα ετων βκζʹ. ομοιως δε κατα τας βʹ δυναστειας των θʹ
ημιθεων των μηδεποτε γεγονοτων ως γεγονοτων ετη σιδʹ #171 σπουδαζει συνισταν
απο των ωνηʹ ωρων, ητοι τροπων, ως γινεσθαι φησι συν Ϡξθʹ αρπγʹ #171 ετη, και
συναπτομενα τοις απο Ἀδαμ μεχρι της των θεων βασιλειας ανηʹ ετεσι συναγειν ετη
βσμβʹ εως του κατακλυσμου. Και ταυτα μεν ο Πανοδωρος τας κατα θεου και των
θεοπνευστων γρα φων Αιγυπτιακας συγγραφας συμφωνειν αυταις αγωνιζεται
δεικνυναι μεμ φομενος τον Ευσεβιον, μη ειδως οτι καθ' εαυτου και της αληθειας απο
δεδεικται ταυτα αυτου τα αναποδεικτα τε και ασυλλογιστα, ει γε, καθως
προαποδεδεικται ημιν εκ της Γενεσεως, ουτε Βαβυλων η Χαλδαικη προ του
κατακλυσμου ουτε η Αιγυπτος προ του Μεστρεμ εβασιλευθη, οιμαι δ' οτι ουδ'
ωικισθη, καθως η προσηγορια της χωρας εως και νυν κεκρατηκε κατα την Ἑβραΐδα
Μεστραια λεγομενη και εν τωι Ἑβραικωι αντιγραφωι. Αιγυπτος γαρ Ἑλληνιστι λεγεται
κατα τινα συνηθειαν Ἑλληνικην, ηι καιοι εβδομηκοντα ερμηνευται επομενοι ουτως
εξεδωκαν, μη ειδοτων ακουειν την της Αιγυπτου προσηγοριαν των αιτησαντων τας
ερμηνειας των Ἑβραικων θειων γραφων, λεγω δε Πτολεμαιου τουτου του
φιλολογωτατου Φιλαδελφου και των αμφ' αυτον, αλλ' η μονον Αιγυπτον απο
 
 
 

23
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

Αιγυπτου τινος καλουμενου του αδελφου ∆αναου βασιλευσαντος επι της ιθʹ δυνα 43
στειας εβδομου ετη ξηʹ, χρονους υστερον εγγυς που του δ κοσμικου ετους, ως εκεισε
στοιχειωθησεται, του και μετονομασαντος την Με στραιαν χωραν εις το ιδιον ονομα
Αιγυπτον. Τουτων δε ουτω διειλημμενων ημιν μετελθωμεν και επι την καθεξης απο
του κατακλυσμου των χρονων στοιχειωσιν, τηι θειαι γραφηι και τοις ακολουθως αυτηι
γραψασιν ιστορικοις επομενοι. μετα γαρ τον κατακλυ σμον ευθυς ουδαμου
δεδηλωται εν αυτηι βασιλευς. μονον δε τον Νωε ηγε μονευειν των εαυτου υιων και
των λοιπων ανθρωπων τα ολα φησι της ζωης αυτου μετα τον κατακλυσμον ετη τνʹ.
και μετ' αυτον Σημ ο υιος αυτου διεδεξατο την αρχην επ' ολιγανδριας τα λοιπα της
ζωης αυτου ρνʹ, και μετ' αυτον ηγεμονευσεν Ἀρφαξαδ ο υιος αυτου ετη λγʹ, ως
γινεσθαι τα παντα της ηγεμονιας αυτων γʹ μετα τον κατακλυσμον ετη φλδʹ, απο δε
του προπατορος Ἀδαμ βψοεʹ. κατα δε τους χρονους του Ἀρφαξαδ, μικρωι προτερον
ετεσιν ζʹ της αρχης αυτου, ητοι τωι καθολικωι βψλςʹ ετει, οπερ ην της ζωης του Σημ
φζδʹ, του δε Ἀρφαξαδ υζγʹ, του δε Καιναν, ον Ευσεβιος ουκ εστοιχειωσε, τνηʹ, του δε
Σαλα σλʹ και του Ἕβερ ρληʹ, και του Φαλεκ ετος δʹ φοβηθεντες οι απογονοι των υιων
Νωε μηποτε παλιν αφανισθωσιν υπο κατακλυσμου, εβουλευσαντο κακως
οικοδομησαι πυργον εως του ουρανου φθανοντα, και ελθοντες εις γην Σενααρ, ως
φησιν η γραφη, ωικοδομουν, καταρχοντος και βασιλευοντος αυτων Νεβρωδ του υιου
Χους υιου του Χαμ του υιου Νωε, ου η αρχη της βασιλειας εγενετο Βαβυλων. επι γαρ
ετη τεσσαρακοντα οικοδομησαντες, εκεινου μαλιστα παρορμωντος αυτους εις
αποστασιαν, συνεχυθησαν δι αιρεθεντες εις πολυγλωσσιαν υπο του θεου. εκεινος δε
εμεινεν εκει κατοι κων και μη αφισταμενος του πυργου, βασιλευων μερικου τινος
πληθους, εφ' ον ο πυργος ανεμωι βιαιωι, ως ιστορουσι, καταπεσων θειαι κρισει του τον
επαταξε. μεμνηται δε αυτου και Ἰωσηππος ουτω λεγων· Ἰωσηππου περι των μετα
τον κατακλυσμον της πυργοποιιασ Νωχος δε βιους μετα την επομβριαν πεντηκοντα
και τριακοσια ετη και παντα τον χρονον τουτον ευδαιμονως διαγων τελευται, ζησας
ετων αριθ 44 μον Ϡνʹ. μηδεις δε προς τον νυν βιον και την βραχυτητα των ημερων
και των ετων αποβλεπων α ζωμεν συμβαλων τον των παλαιων ψευδη νο μιζετω τα
περι εκεινων λεγομενα, τωι μηδε νυν τοσουτον εν τωι βιωι παρα τεινειν χρονον
τεκμαιρομενος μηδε εκεινους εις εκεινο το μηκος της ζωης αφικεσθαι· οι μεν γαρ
θεοφιλεις οντες και υπ' αυτου του θεου γενο μενοι και δια τας τροφας
επιτηδειοτερας προς πλειονα χρονον ουσας εικο τως εζων πληθος τοσουτων ετων.
επειτα δι' αρετην και την ευχρηστιαν ων επενοουν αστρονομιας και γεωμετριας
πλειον ζην τον θεον αυτοις παρασχειν, απερ ουκ ην ασφαλως αυτοις προειπειν μη
ζησασιν χʹ ενιαυ τους. δια τοσουτων ετων ο μεγας ενιαυτος πληρουται. μαρτυρουσι
δε μου τωι λογωι παντες οι παρ' Ἕλλησι και βαρβαροις συγγραψαμενοι τας αρ
χαιολογιας, Μανεθων ο την των Αιγυπτιων ποιησαμενος αναγραφην και Βηρωσσος
ο τα Χαλδαικα συναγων, Μωχος τε και Ἑστιαιος, και προς τουτοις ο Αιγυπτιος
Ἱερωνυμος, οι τα Φοινικικα συγγραψαμενοι συμ φωνουσι τοις υπ' εμου λεγομενοις.
Ἡσιοδος τε και Ἑκαταιος και Ἑλλανικος και Ἀκουσιλαος, και προς τουτοις Ἔφορος
και Νικολαος ιστορουσι τους αρχαιους ζησαντας ετη α. Οι δε Νωχου παιδες τρεις
οντες, Σημας και Ἰαφθας και Χαμας, εκατον ετεσι της επομβριας εμπροσθεν
γεγονοτες, πρωτοι κατελθοντες απο των ορων εις τα πεδια την εν τουτοις οικησιν
εποιησαντο, και τους αλλους δε διοτας σφοδρα δια τον κατακλυσμον τα πεδια
επεισαν θαρσησαντας μιμη τας αυτων γενεσθαι. και το μεν πεδιον εις ο πρωτον
αυτους κατυκισαν καλειται Σενααρ. του δε θεου κελευσαντος αυτους εις
πολυανθρωπιαν στελλειν αποικιας, ινα μη στασιαζοιεν προς αλληλους, αλλα γην
πολλην γεωργουντες απολαβοιεν αφθονως των καρπων, υπο αμαθιας παρηκουσαν
 
 
 

24
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

του θεου· και δια τουτο συμφοραις περιπεσοντες ᾔσθοντο της αμαρτιας. επει γαρ
ηνθουν νεοτητος πληθει, παλιν ο θεος αυτοις συνεβουλευσε ποιεισθαι την αποικιαν.
οι δε ου κατα την εκεινου ευμενειαν νομιζοντες 45 εχειν τα αγαθα, την δε ισχυν
αυτοις την οικειαν αιτιαν της ευποριας υπο λαμβανοντες ουκ επειθοντο.
προσετιθεσαν δε τωι παρακουειν της του θεου γνωμης και το κατ' επιβουλην
επινοειν εις αποικιαν αυτους παρορμαν, ινα διαιρεθεντες ευεπιχειροτατοι γενοιντο.
Ἐξηρε τε αυτους προς υβριν του θεου και καταφρονησιν Νεβρω δης, ος υιωνος μεν
ων Χαμου του Νωχου, τολμηρος δε και κατα χειρα γενναιος, επειθεν αυτους μη τωι
θεωι διδοναι το δι' εκεινον ευδαιμονειν, αλλα την ιδιαν αρετην ταυτα παρεχειν
αυτοις ηγεισθαι. και περιιστα δε κατ' ολιγον εις τυραννιδα τα πραγματα, ανομως
ουτω νομιζων αποστησειν τους ανθρωπους του φοβου του θεου, ει χρωμενοι τηι
αυτηι δυναμει διατελοιεν, αμυνεσθαι τε τον θεον παλιν ηπειλει την γην επικλυσαι
θελησαντα. πυργον γαρ οικοδομησειν υψηλοτερον η το υδωρ μη αναβηναι δυνηθειη·
μετελευσεσθαι δε και της των προγονων απωλειας. Το δε πληθος προθυμον ην τοις
Νεβρωδου δογμασιν επεσθαι δουλειαν ηγουμενον εικειν τωι θεωι, και τον πυργον
ωικοδομουν. ελαμβανε δε θαττον υψος η προσεδοκησεν αν τις υπο πολυχρονιας, το
μεντοι παχος ην τοσουτον ωσθ' υπ' αυτου μειουσθαι τοις ορωσι το μηκος,
ωικοδομητο δ' εκ πλινθου οπτης ασφαλτωι συνδεδεμενης, ως αν μη περιρρεοι. ουτως
δε μεμηνοτας ορων αφανισαι μεν εκ παντος ουκ εκρινεν, οτι μηδ' υπο των πρωτων
απολωλοτων σωφρονισθειεν, εις στασιν δε αυτους ενεβαλεν αλλογλωσσους
απεργασαμενος και υπο πο λυφωνιας ποιησας εαυτων ασυνετους ειναι. ο δε τοπος εν
ωι τον πυρ γον ωικοδομησαν νυν Βαβυλων καλειται δια την συγχυσιν του περι την
διαλεκτον πρωτον εναργους. Ἑβραιοι γαρ την συγχυσιν βαβελ καλουσι. Και ταυτα
μεν ο Ἰωσηππος περι των μετα τον κατακλυσμον και τον Νεβρωδ και της
πυργοποιιας και αυτης Βαβυλωνος. αλλα και Ἀλεξανδρος ο Πολυιστωρ ως εκ
σιβυλλης ταδε φησι και Ἀβυδηνος. 46 Ἀλεξανδρου του Πολυιστορος περι της
πυργοποιιασ Σιβυλλα δε φησιν ομοφωνων οντων παντων ανθρωπων τινας τουτων
πυργον υπερμεγεθη οικοδομησαι, οπως εις τον ουρανον αναβωσι. του δε θεου
ανεμους εμφυσησαντος ανατρεψαι αυτους, και ιδιαν εκαστωι φω νην δουναι, διο δη
Βαβυλωνα την πολιν κληθηναι. μετα δε τον κατακλυ σμον Τιτανα και Προμηθεα
γενεσθαι. και τα μεν της πυργοποιιας Ἀλεξ ανδρος ταυτα μαρτυρων και αυτος
Βαβυλωνα δια την συγχυσιν κληθηναι την προ πολλων μυριαδων ετων
μυθολογουμενην παρ' αυτοις βεβασι λευκεναι. Ἀβυδηνου περι των αυτων Ἐν τηι δη
λεγουσι τους πρωτους ανασχοντας ρωμηι τε και μεγεθει χαυ νωθεντας και δη θεων
καταφρονησαντας αμεινονας ειναι τυρσιν ηλιβατον αειρειν, η νυν Βαβυλων εστιν,
ηδη τε ασσον ειναι του ουρανου. και τους ανεμους θεοισι βωθεοντας ανατρεψαι περι
αυτοισι το μηχανημα, του δη τα ερειπια λεγεσθαι Βαβυλωνα. τεως δε οντας
ομογλωσσους εκ θεων πολυ θροον φωνην ενεγκασθαι· μετα δε Κρονωι και Τιτηνι
συστηναι πολεμον. Τρανως δη και ουτος ως επιλαθομενος των προτερων περι
Βαβυλωνος κομπασμων ομολογει επι της πυργοποιιας αυτην ουτω κεκλησθαι δια
την συγχυσιν των γλωσσων και των οβʹ εθνων τωνδε διασπαρεντων κατα πασαν
την οικουμενην, ην διεμερισε Νωε ο δικαιος τοις τρισιν αυτου υιοις τωι βφοβʹ ετει
του κοσμου, Ϡλδʹ της ζωης αυτου, κατα τον θειον δηλονοτι χρησμον ουτως. Σημ τωι
πρωτοτοκωι αυτου υιωι καταγοντι ετος υλαʹ εδωκεν απο Περ σιδος και Βακτρων εως
Ἰνδικης μηκος, πλατος δε απο Ἰνδικης εως Ῥινο 47 κουρουρων της Αιγυπτου, ητοι
τα απο ανατολης εως μερους της μεσημ βριας, την τε Συριαν και Μηδειαν και
ποταμον διοριζοντα αυτου τα ορια τον Ευφρατην. Χαμ δε τωι δευτερωι αυτου υιωι
καταγοντι ετος υκζʹ εδωκε τα προς νοτον και λιβα και μερος της δυσεως απο
 
 
 

25
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

Ῥινοκουρουρων της Αιγυπτου, Αιθιοπιαν και Αιγυπτον και Λιβυην, Ἀφρικην και
Μαυριτανιαν εως Ἡρακλειων στηλων, ητοι εως του δυτικου και Λιβυκου Ὠκεανου,
ποταμον διοριζοντα τον Νειλον, ος και Γειων και Χρυσορροας λεγεται. Ἰαφεθ δε τωι
τριτωι υιωι αυτου αγοντι ετος υκεʹ απο Μηδειας τα προς αρκτον και δυσμας εως
Γαδειρων και Βρεττανικων νησων, Ἀρμενιαν και Ἰβηριαν, Ποντον, Κολχους και τας
κατοπιν χωρας και νησους εως Ἰταλιας και Γαλλικης Σπανικης τε και Κελτιβηριας
και Λυσιτανων. ουτω μερισας και εγγραφως διαθεμενος, ως φασιν, επαναγνους τε
αυτοις την διαθηκην αυτου εσφραγισατο, παρ' εαυτωι κατασχων, εως του βφζβʹ ετους
απο Ἀδαμ, εν ωι και εκοιμηθη. μελλων δε τελευταν ενετειλατο τοις τρισιν αυτου
υιοις μηδενα επελθειν τοις του αδελφου οριοις και ατακτως ενεχθηναι προς ετερον,
ως τουτου γενησομενου αιτιου στασεως αυτοις και πολεμων των προς αλληλους.
την δε διαθηκην αυτου εδωκε τωι Σημ, ως πρωτοτοκωι υιωι και θεοφιλεστερωι, ος και
την ηγεμονιαν διεδεξατο μετ' αυ τον και τας εξαιρετους των παρ' αυτου ευλογιων
εκληρωσατο, ως και εν τηι Γενεσει φερεται. και εκοιμηθη εν ορει Λουβαρ. Ἐν δε τωι
βψζαʹ ετει του κοσμου, ητοι μετα ςʹ ετη της τελευτης Νωε, νεωτερισας ο του Χαμ υιος
Χανααν επεβη τοις οριοις του Σημ και κατ υκησεν εκει παραβας την εντολην Νωε
συν τοις εξ αυτου γενομενοις εθνε σιν ζʹ, Ἀμορραιοις, Χετταιοις, Φερεζαιοις, Ευαιοις,
Γεργεσαιοις, Ἰεβουσαιοις και Χαναναιοις, ους δια Μωυσεως και Ἰησου
εξωλοθρευσεν ο θεος, και κατα τινας καιρους δια των κριτων απεδωκε τοις υιοις
Ἰσραηλ την πατρυαν γην, ως εκ του Σημ καταγομενοις δια γενεων ληʹ, ετων αχπζʹ. ο
και εφθασεν εις το δυοεʹ ετος, ητοι τωι κγʹ της βασιλειας Σα λομων, καθ' ο ενεκαινισε
τον υπ' αυτου κτισθεντα πολυτελη ναον, θυσας τωι πατρυωι θεωι λαμπρως· περι ων
εν τοις ιδιοις τοποις εκαστης των 48 αυτων ληʹ γενεων κατα το εγχωρουν
στοιχειωδει επιτομηι συν θεωι λεχθη σεται. νυν δε επανελθωμεν παλιν επι την
πυργοποιιαν και την συγχυσιν των οβʹ εθνων και γλωσσων, αι συνεχυθησαν, και
ειπωμεν α τοις πολλοις των ιστορικων προειρηται, ποια και ποσα εθνη εκαστωι των
γʹ υιων του Νωε ελαχεν εκ των διασπαρεντων οβʹ εθνων. χρη δε αναμνησθηναι των
προ λεχθεντων ανωτερω, οτι αρξαμενοι τωι καθολικωι βψλςʹ ετει οικοδομειν τον
πυργον, οπερ ην της ζωης του Σημ φζδʹ, του δε υιου αυτου Ἀρφαξαδ υζγʹ και του υιου
τουτου Καιναν τνηʹ και του Σαλα σλʹ και του Ἕβερ ζθʹ, εμειναν οικοδομουντες επι
ετη μʹ εως του κοσμικου βψοςʹ. εν του τωι γαρ τωι ετει διεσπαρησαν υπο του θεου εις
πασαν την οικουμενην ουτως· Των οβʹ εθνων των εκ των διασπαρεντων αρχηγων
μετονομασθεντων τα ονοματα Ἐκ του Σημ του πρωτοτοκου υιου Νωε εθνη κεʹ
ουτωσ αʹ Ἀρφαξαδ, αφ' ου Χαλδαιοι. βʹ Ἀλαμ, αφ' ου Ἐλουμαιοι. γʹ Ἀσουρ, αφ' ου
Ἀσυριοι. δʹ Λουδ, αφ' ου Λυδοι. εʹ Ἀραμ, αφ' ου Συροι. Υιοι Ἀραμ ςʹ Ὤς, αφ' ου
Τραχωνες. ζʹ Ουλ, αφ' ου Μαγαρδοι. 49 ηʹ Γαθερ, αφ' ου Ἀρμενιοι. θʹ Μοσοχ, αφ' ου
Μεσηνιοι. Υιοι Ἀρφαξαδ ιʹ Καιναν, αφ' ου Γασφηνοι. ιαʹ Σασαν, αφ' ου Κοσαιοι. ιβʹ
Ἑβραΐρ, αφ' ου Ἑβραιοι. ιγʹ Φαλεκ, αφ' ου Βακτροι. ιδʹ Ἐλμωδαμ, αφ' ου Ἰνδοι. ιεʹ
Ἰεκταν, αφ' ου Μαδιναιοι. ιςʹ Ἀραβωθ, αφ' ου Ἄραβες. ιζʹ Ἰδουραμ, αφ' ου Καμηλιοι.
ιηʹ ∆ερα, αφ' ου Μηδοι. ιθʹ Ἰεζια, αφ' ου Ἀριανδνοι. κʹ ∆εκλαμ, αφ' ου Κεδρουσιοι.
καʹ Γεβηλ, αφ' ου Σκυθαι. κβʹ Ἀβιμεηλ, αφ' ου Ὑρκανοι. κγʹ Σαβατ, αφ' ου Ἄραβες
Ἰνδων. κδʹ Ουηρ, αφ' ου Ουαρναιοι. κεʹ Ευην, αφ' ου Γυμνοσοφισται. Ουτοι παντες εκ
του Σημ καταγονται, ων η κατοικια εστι κατα μηκος μεν απο Βακτρων και Ἰνδικης
εως Ῥινοκουρουρων της οριζουσης Συριαν 50 και Αιγυπτον και την ερυθραν
θαλασσαν απο στοματος του κατα Ἀρσι νοην της Ἰνδικης, κατα πλατος δε απο
Περσιδος και Βακτρων εως Ἰνδικης. τα δε ονοματα των χωρων ταυτα· Περσις και τα
εν αυτηι εθνη, Βακτριανη, Ὑρκανια, Βαβυλωνια, Κοδρυαλια, Ἀσσυρια,
Μεσοποταμια,ευδαιμων Ἀραβια, κοιλη Συρια, Κομμαγηνη και η φυσικη Περσις. τα δε
 
 
 

26
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

εξ αυτων γενομενα εθνη ταυτα· Ἑβραιοι, Ἰουδαιοι, Περσαι, Μηδοι, Μαγαρδοι,
Παρθοι, Γερμανοι, Ἐλυμαιοι, Κοσαιοι, Ἄραβες αρχαιοι, Κεδρουσιοι, Σκυθαι,
Γυμνοσοφισται. οι δε επισταμενοι αυτων γραμματα Ἰουδαιοι, Περσαι, Μηδοι,
Χαλδαιοι, Ἰνδοι, Ἀσσυριοι. ταυτα τα κεʹεθνη του Σημ συν ταις χωραις και οριοις
αυτων. Ἐκ του Χαμ του δευτερου υιου Νωε εθνη λβʹ ουτως Υιοι Χαμ δευτερου υιου
Νωε αʹ Χους, εξ ου Αιθιοπες. βʹ Μεστραιμ, εξ ου Αιγυπτιοι. γʹ Φουδ, εξ ου
Τρωγλοδυται. δʹ Χανααμ, εξ ου Χαναναιοι. Ουτοι εφυγον απο προσωπου των υιων
Ἰσραηλ και κατυκησαν Τριπο λιν της Ἀφρικης, ως ουσαν εν τωι κληρωι του Χαμ. Υιοι
Χους του Αιθιοπος του πρωτου υιου Χαμ εʹ Σαβατ, εξ ου Σαβατ. ςʹ Ευιλατ, εξ ου
Γαγγινοι. ζʹ Σεβατα, εξ ου Σαβινοι. 51 ηʹ Ῥεγμα, εξ ου Ἰχθυοφαγοι. θʹ Σεβακαθα, εξ ου
*** Υιοι Ῥεγμα ιʹ Σαβα, εξ ου Μαρμαριται. ιαʹ Ἰουδαδαν, εξ ου Φοινικες. ιβʹ Νεβρωδ,
εξ ου γιγαντες. ιγʹ Λουδιειδ, εξ ου *** ιδʹ Νεμεστιειμ, εξ ων *** ιεʹ Λαβιειμ, εξ ων ***
ιςʹ Νεφθαβιειμ, εξ ων *** ιζʹ Πατροσονιειμ, εξ ων *** ιηʹ Χασλονιειμ, εξ ων *** ιθʹ
Φυλιστιειμ, εξ ων *** κʹ Καφθονιειμ, εξ ων *** Υιοι Χανααν, ων πρωτοτοκος Σιδων
καʹ Σιδων, εξ ου Σιδωνιοι. κβʹ Χατταιος, εξ ου *** κγʹ Ἰεβουσαιος, εξ ου Ἰεβουσαιοι.
52 κδʹ Ἀμορραιος, εξ ου Ἀμορραιοι. κεʹ Γεργεσαιος, εξ ου Γεργεσαιοι. κςʹ Ευαιος, εξ ου
Ευαιοι. κζʹ Ἀρουκαιος, εξ ου *** κηʹ Ἀσενναιος, εξ ου *** κθʹ Ἀραδιος, εξ ου Ἀραδιοι.
λʹ Σαμαραιος, εξ ου Ὀρθωσιασται. λαʹ Ἀμαθεις, εξ ου Ἀμαθουσιοι. οι παντες συν τωι
Χαμ λβʹ. Τουτων δε η κατοικια απο Ῥινοκουρουρων εως Γαδειρων τα προς νο τον·
τα δε εξ αυτων γεννηθεντα εθνη Αιθιοπες, Τρωγλοδυται, Ἀγγαιοι, Γαγγινοι, Σαβινοι,
Ἰχθυοφαγοι, Ἐλαινοι, Αιγυπτιοι, Φοινικες, Λιβυες, Μαρμαριται, Καρες, Ψυλλιται,
Μυσοι, Μοσυλλιοι, Φρυγες, Μακωνες, Βιθυνοι, Νομαδες, Λυκιοι, Μαριανδηνοι,
Παμφυλοι, Μοσσυνοι, Πισσυνοι, Αιγαλαιοι, Κιλικες, Μαυρουσιοι, Κρηται, Μαγαρται,
Νουμιδες, Μακωνες και Νασαμωνες. Ουτοι διακρατουσιν απο Αιγυπτου εως του
δυτικου προς λιβα και νοτον Ὠκεανου. οι δε επισταμενοι αυτων γραμματα Φοινικες,
Αιγυπτιοι, Παμ φυλοι, Φρυγες. αι δε χωραι αυτων Αιγυπτος, Αιθιοπια η βλεπουσα
κατα Ἰνδους προς ευρονοτον, αλλη Αιθιοπια προς νοτον, οθεν εκπορευεται ο Νειλος
ποταμος, ερυθρα η βλεπουσα κατα ανατολας, Θηβαΐς, Λιβυη η παρεκτεινουσα μεχρι
Κορκυρινης, Μαρμαρις και τα περι αυτην παντα, Συρτις εχουσα εθνη τρια,
Νασαμωνας, Μακας, Ταυταμαιους. Λιβυη απο Λεπτεως παρεκτεινουσα μεχρι μικρας
Συρτεως, Νουμιδια, Μασσου 53 ρις, Μαυριτανια η και Ἀφρικη, παρεκτεινουσα μεχρι
Ἡρακλεωτικων στηλων κατεναντι Γαδειρων. εχει δε εν τοις κατα βορραν τα προς
θαλασσαν Κιλικιαν, Παμφυλιαν, Πισσιδιαν, Μυσιαν, Λυκαονιαν, Φρυγιαν, Καββαλ
λιαν, Λυκιαν, Λυδιαν, Καριαν, Τρωαδα, Αιολιαν, Βιθυνιαν, την αρχαιαν Φρυγιαν.
εχει δε νησους επισημους τρεις Σαρδω, Κρητην, Κυπρον, επι κοινους δε Κορσουλαν,
Λαμπαδουσαν, Γαυδον, Μελιτην, Κουρουναν, Μη νιν, Γαλατην, Γορσυνην, Κρητην,
Γαυλοριδην, Θηραν, Καρπαθον, Ἀστυ παλαιαν, Χιον, Λεσβον, Τενεδον, Ἴμβρον,
Θασον, Σαμον, Κνιδον, Κωον, Νισυρον· ποταμον δε Γηων τον και Νειλον, ος και
κυκλοι Αιγυπτον και Αιθιοπιαν. και διοριζει μεταξυ του Χαμ και Ἰαφεθ το στομα της
εσπεριας θαλασσης τα επικοινα του Χαμ και του Ἰαφεθ. Ἐκ του Ἰαφεθ του τριτου
υιου Νωε εθνη δεκαπεντε ουτως Υιοι Ἰαφεθ του τριτου υιου Νωε εθνη δεκαπεντε
ουτωσ αʹ Γαμερ, εξ ου Καππαδοκες. βʹ Μαγωγ, εξ ου Κελτοι οι και Γαλαται. γʹ Μαδαι,
εξ ου Μηδοι. δʹ Ἰωυαν, εξ ου Ἕλληνες οι και Ἴωνες. εʹ Θωβελ, εξ ου Θετταλοι. ςʹ
Μοσοχ, εξ ου Ἰλλυριοι. ζʹ Θηρας, εξ ου Θραικες. ηʹ Χετταειμ, εξ ου Μακεδονες. 54 Οι
υιοι Γαμερ του υιου Ἰαφεθ θʹ Ἀσχαναζ, εξ ου Ῥηγινες. ιʹ Ῥιχαθ, εξ ου Σαυρομαται. ιαʹ
Θοργαμα, εξ ου Ἀρμενιοι. Οι υιοι Ἰωυαν ιβʹ Ἐλισσα, εξ ου Σικελοι. ιγʹ Θαρσεις, εξ ου
Ἴβηρες. ιδʹ Κιτιοι, εξ ου Λατινοι οι και Ῥωμαιοι. ιεʹ Ῥοδιος, εξ ου Ῥοδιοι. Ἐκ τουτων
αφωρισθησαν νησοι των εθνων εν τηι γηι αυτων, εκαστος κατα γλωσσαν αυτων, εν
 
 
 

27
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

ταις φυλαις αυτων και εν τοις εθνεσιν αυτων, ως φησιν η γραφη. ομου εθνη οβʹ. Εισι
δε και οι Κυπριοι εκ των Κιτιαιων και οι εν τωι βορραι ομοφυλοι των αυτων Κιτιαιων,
ειτ' ουν Ῥωμαιοι, και τα εθνη της Ἑλλαδος, πλην των μετοικησαντων υστερον εκει
Σαιτων και κατοικησαντων την της Ἑλλαδος μητροπολιν Ἀθηνας και τας Θηβας.
Σιδωνιων γαρ ουτοι αποικοι εκ Καδμου του Ἀγηνορος. οι δε Χαλδαιοι Τυριων εισιν
αποικοι και ει τινες αλλοι εις Ἑλλαδα μετυκησαν. τα δε του Ἰαφεθ εθνη απο
Μηδειας εως του εσπεριου Ὠκεανου κατεσπαρται βλεποντα προς βορραν ουτως·
Μηδοι, Ἀλβανοι, Γαργανοι, Ἐρραιοι, Ἀρμενιοι, Ἀμαζονες, Κολλοι, Κζηνοι,
∆ενναγινοι, Καππαδοκες, Παφλαγονες, Ταβιεννοι, Χαλυβες, Σαρ μαται, Θραικες,
Μοσσονοι, Βαστρανοι, Σαυρομαται, Ἰλλυριοι, Μαιωται, 55 Σκυθαι, Ταυροι,
Μακεδονες, Ἕλληνες, Ἴστριοι, ∆αυνεις, Ουεννοι, Ἰαπυγες, Καλαβροι, Ὀππικοι,
Λατινοι και Ῥωμαιοι, Γαλλοι οι και Κελταιοι, Λυγιστινοι, Κελτιβηρες, Ἴβηρες,
Γαλλοι, Ἀκυτιανοι, Ἰλλυρικοι, Βασατες, Κυρτανοι, Λυσιτανοι, Ουακκαιοι,
Βρεττανικοι, οι δε εν ταις νησοις οικουντες. εξ αυτων ειδοτες γραμματα εισιν ουτοι·
Ἴβηρες, Λατινοι οι και Ῥωμαιοι, Ἱσπανοι, Ἕλληνες, Μηδοι, Ἀρμενιοι. εστι δε κατα
μηκος ταορια αυτων απο Μηδειας εως δυτικου Ὠκεανου τα προς βορραν· ευρος δε
απο Ταναιδος ποταμου εως Μαστουσιας της κατα ηλιον. Αι χωραι δε αυτων Μηδεια,
Ἀλβανια, Ἀρμενια μικρα και μεγαλη, Ἀμαζονις, Παφλαγονια, Καππαδοκια, Γαλατια,
Κολχις, Βοσπορινη, Μαιωτις, ∆ερρις, Σαρματια, Ταυριανη, Βαστρανη, Σκυθια, Θραικη,
Μα κεδονια, Ἑλλας, Θεσσαλια, Βοιωτις, Λοκρια, Αιτωλια, Ἀχαΐα, Πελοποννησος,
Ἀκαρνια, Ἠπειρωτις, Ἰλλυρις, Λυχνιτις, Ἀδριακη, αφ' ης τοἈδριακον πελαγος
εκληθη, Καλαβρια, Ἰταλια, Γαλλια, Θουσκινη, Λυσιτανια, Κελτικη, Μεσσαλια,
Κελτογαλλια, Σπανογαλλια, Ἰβηρια, Ἱσπανια η μεγαλη. ενταυθα καταληγει τα ορια
του Ἰαφεθ εως Βρεττανικων νησων τα προς βορραν βλεποντα. εχει δε νησους
Βρεττανιαν, Σικελιαν, Ευβοιαν, Ῥοδον, Χιον, Λεσβον, Κυθηραν, Ζακυνθον,
Κεφαλληνιαν, Ἰθακην και τας Κυκλαδας, και μερος τι της Ἀσιας την Ἰωνιαν
καλουμενην· ποταμον δε Τιγριν διοριζοντα μεταξυ Μηδιας και Βαβυλωνιας. εν
τουτοις ουν πληρουται τα του Ἰαφεθ ορια δια το ειρηκεναι την γραφην· «πλατυναι ο
θεος τωι Ἰαφεθ πλειστα οντα.» την πασαν γαρ Ευρωπην και μερος ου μι κρον της
μεγαλης Ἀσιας απηνεγκατο· διο και ειρηται «και κατασκηνωσει εν τοις σκηνωμασι
του Σημ.» ου μονον δε, αλλα και κατα αναγωγικον τρο πον, οτι πασα η μερις του
Ἰαφεθ σχεδον τωι βαπτισματι και τηι εις Χριστον τον αληθινον θεον ημων πιστει
προσετεθη, ατινα εστι σκηνωματα του Σημ, επει και εξ αυτου και Ἀβρααμ και Ἰσαακ
και Ἰακωβ οι πατριαρχαιεξ ων και αι λοιπαι γενεαρχιαι εως Χριστου ηγουμενου
σαφως γενεαλο 56 γουνται. του δε Χαμ πλειστα μεχρι και νυν εθνη εστιν εν
αποστασιαι κατα τε τας Ἰνδιας και Αιθιοπιας και Μαυριτανιας, εν οις Ἀραβιαι και
Ἰδουμαιαι κατα θεου και των αγιων αυτου θρασυνονται τηι του Χαμ και Χα νααν
καταραι καθυποβεβλημενοι. διο και παιδα οικετην τον Χαμ του Σημ και του Ἰαφεθ η
γραφη απεφηνατο, δια του Χανααν του υιου αυτου και αυτον σημαινουσα. Ουτως
ουν υπο του Νωε της ολης οικουμενης διαμερισθεισης θειωι προσταγματι, ως
προδεδηλωται, τωι βφοβʹ ετει του κοσμου, Ϡλʹ δε της του δικαιου Νωε ζωης προ σδʹ
ετων της κατα την πυργοποιιαν διασπορας, τοις τρισιν αυτου υιοις, κατα τον αυτον
τροπον και εν τηι συγχυσει δια σπαρεν κατεκληρωσαντο αι οβʹ φυλαι τε και γλωσσαι,
ει και μετα ταυτα κατα τινας καιρους απωικισθησαν αλλοι αλλαχου πολεμοις και
αιχμαλω σιαις και ταις κατ' αλληλων πλεονεξιαις και τυραννισιν αλογως χρησα
μενοι· περι ων εντυγχανων τις ταις θεοπνευστοις πρωτον γραφαις, επειτα δε και
ταις Ἰουδαικαις και Ἑλληνικαις και Αιγυπτιακαις η Χαλδαικαις ιστοριαις εισεται, ει
και μη εν πασι χρη ταις των αλλοπιστων συγγραφαις επεσθαι, μαλιστα δε εν οις περι
 
 
 

28
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

πολυθεΐας και απειρων ετων γενεσιν κοσμου εισαγουσι. φερεται γαρ παρ' Αιγυπτιοις
παλαιον τι χρονογραφειον, εξ ου και τον Μανεθω πεπλανησθαι νομιζω, περιεχον λʹ
δυναστειων εν γενεαις παλιν ριγʹ χρονον απειρον, και ου τον αυτον τον Μανεθω εν
μυ ριασι τρισι και ςφκεʹ, πρωτον μεν των Αυριτων, δευτερον δε των Με στραιων,
τριτον δε Αιγυπτιων, ουτω πως επι λεξεως εχον. Θεων βασιλεια κατα το παλαιον
χρονικον Ἡφαιστου χρονος ουκ εστι δια το νυκτος και ημερας αυτον φαινειν. Ἥλιος
Ἡφαιστου εβασιλευσεν ετων μυριαδας γʹ. επειτα Κρονος, φησι, και οι λοιποι παντες
θεοι ιβʹ εβασιλευσαν ετη γϠπδʹ. επειτα ημιθεοι βασιλεις ηʹ ετη σιζʹ και μετ' αυτους
γενεαι ιεʹ Κυνικου κυκλου ανεγρα φησαν εν ετεσι υμγʹ. ειτα Τανιτων ιςʹ δυναστεια,
γενεων ηʹ, ετων ρζʹ. 57 προς οις ιζʹ δυναστεια Μεμφιτων, γενεων δʹ, ετων ργʹ· μεθ'
ους ιηʹ δυναστεια Μεμφιτων, γενεων ιδʹ, ετων τμηʹ· επειτα ιθʹ δυναστεια ∆ιοσπο
λιτων, γενεων εʹ, ετων ρζδʹ. ειτα κʹ δυναστεια ∆ιοσπολιτων, γενεων ηʹ, ετων σκηʹ.
επειτα καʹ δυναστεια Τανιτων, γενεων ςʹ, ετων ρκαʹ. ειτα κβʹ δυναστεια Τανιτων,
γενεων γʹ, ετων μηʹ· επειτα κγʹ δυναστεια ∆ιοσπο λιτων, γενεων βʹ, ετων ιθʹ. ειτα κδʹ
δυναστεια Σαιτων, γενεων γʹ, ετων μδʹ. προς οις κεʹ δυναστεια Αιθιοπων, γενεων γʹ,
ετων μδʹ. μεθ' ους κςʹ δυναστεια Μεμφιτων, γενεων ζʹ, ετων ροζʹ. και μετ' αυτας κζʹ
δυναστεια Περσων εʹ, ετων ρκδʹ. επειτα κθʹ δυναστεια Τανιτων, γενεων * ετων λθʹ.
και επι πασαις λʹ δυναστεια Τανιτου ενος, ετη ιηʹ. τα παντα ομου των λʹ δυναστειων
ετη Μγʹ και ςφκεʹ. Ταυτα αναλυομενα, ειτουν μεριζομενα παρα τα αυξαʹ ετη εικοσι
πεν τακις, την παρ' Αιγυπτιοις και Ἕλλησιν αποκαταστασιν του ζωιδιακου
μυθολογουμενην δηλοι, τουτ' εστι την απο του αυτου σημειου επι το αυτο σημειον, ο
εστι πρωτον λεπτον της πρωτης μοιρας του ισημερινου ζωιδιου, κριου λεγομενου
παρ' αυτοις, ωσπερ και εν τοις Γενικοις του Ἑρμου και εν ταις Κυραννισι βιβλοις
ειρηται. εντευθεν δε οιμαι και Πτολεμαιον τον Κλαυδιον τους προχειρους κανονας
της αστρονομιας δια κεʹ ετηριδων ψη φιζεσθαι θεσπισαι, ως του Αιγυπτιακου
ενιαυτου και του Ἑλληνικου δια αυξαʹ ετους αποκαθισταμενων, ει και δια αυοςʹ
ετων το κανονιον των κεʹ ετηριδων εξεθετο δια το μη απαρτιζειν τον αυξαʹ αριθμον
εις κεʹ, αλλα λειπεσθαι ιδʹ. την μεντοι μοναδα περιττην εθετο δια το πληρη τα του αʹ
ετους εγκεισθαι κινηματα και μη απ' αρχης αυτου, ωσπερ και επι των μηνιαιων
κινηματων. εντευθεν δε εστι και το ασυμφωνον των τοιου των εκδοσεων προς τε
τας θειας ημων γραφας και προς αλληλα επιγνωναι, οτι αυτη μεν η παλαιοτερα
νομιζομενη Αιγυπτιων συγγραφη Ἡφαιστου μεν απειρον εισαγει χρονον, των δε
λοιπων κθʹ δυναστειων ετη τρισμυρια ςφκεʹ, καιτοι του Ἡφαιστου πολλοις ετεσι
μετα τον κατακλυσμον και την πυργοποιιαν της Αιγυπτου βασιλευσαντος, ως
δειχθησεται εν τωι δεοντι τοπωι. 58 Ὁ δε παρ' Αιγυπτιοις επισημοτατος Μανεθω περι
των αυτων λʹ δυ ναστειων γραψας εκ τουτων δηλαδη λαβων τας αφορμας κατα
πολυ διαφωνει περι τους χρονους προς ταυτα, καθως εστι και εκ των προειρημενων
ημιν ανωτερω μαθειν και εκ των εξης λεχθησο μενων. Των γαρ εν τοις τρισι τομοις
ριγʹ γενεων εν δυναστειαις λʹ αναγεγραμ μενων, αυτων ο χρονος τα παντα συνηξεν
ετη γφνεʹ, αρξαμενα τωι αφπςʹ ετει του κοσμου και ληξαντα εις το ερμζʹ κοσμικον
ετος, ητοι προ της Ἀλεξανδρου του Μακεδονος κοσμοκρατοριας ετη που ιεʹ. Ἐκ
τουτων ουν αφελων τις τα προ του κατακλυσμου χνςʹ προς αναπλη ρωσιν των βσμβʹ
εξ Ἀδαμ εως του κατακλυσμου, ως ψευδη και ανυπαρκ τα, και τα απο του
κατακλυσμου εως της πυργοποιιας και συγχυσεως των γλωσσων και διασπορας των
εθνων φλδʹ, εξει σαφως την αρχην της Αιγυπτιακης βασιλειας εκ του πρωτου
βασιλευσαντος της Αιγυπτου Με στραιμ, του και Μηνεος λεγομενου παρα τωι
Μανεθω, απο του βψοςʹ ετους του εξ Ἀδαμ εως Νεκταναβω του εσχατου βασιλεως
Αιγυπτου, ως ειναι τα παντα απο Μεστραιμ εως του αυτου Νεκταναβω ετη βτξεʹ, α
 
 
 

29
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

και εφθασεν, ως προειρηται, εις το κοσμικον ερμζʹ ετος προ της Ἀλεξ ανδρου του
κτιστου αρχης, ετεσι ιεʹ εγγυς. Τουτο δε το βψοςʹ ετος του κοσμου του μεν Φαλεκ της
ζωης ετος ην εʹ, του δε Ἕβερ του πατρος Φαλεκ ετος και αυτου της ζωης ρληʹ. τωι γαρ
βψοαʹ ετει του κοσμου, οπερ ην της του Ἕβερ ζωης ρλγʹ ετος, εγεν νηθη αυτωι ο
Φαλεκ, και μετα δʹ ετη της του Φαλεκ γεννησεως, τουτ' εστι τωι κοσμικωι βψοεʹ ετει
συνεχυθησαν αι γλωσσαι. και τωι επιοντι κοσμι κωι βψοςʹ ετει, του δε Ἕβερ ρληʹ, και
του υιου αυτου Φαλεκ ετει εʹ, διεσπαρησαν εις την οικουμενην αι οβʹ φυλαι και
γλωσσαι. απο δε του κατακλυσμου εως τουδε του χρονου επι ετη φλδʹ ο Νωε και ο
πρωτος αυτου υιος μετ' αυτον Σημ και ο τουτου παις Ἀρφαξαδ ηγεμονευσαν των
τηνικαυτα ανθρωπων ουτως. 59 Ὁ χρονος των μετα τον κατακλυσμον
ηγεμονευσαντων τριων ανδρων εως της διασπορασ Νωε μετα τον κατακλυσμον
ηγησατο κοσμου τα λοιπα της ζωης αυτου ετη τνʹ· Σημ ηγησατο του κοσμου τα λοιπα
της εαυτου ζωης ετη ρνʹ· Ἀρφαξαδ ετη λγʹ. ομου φλδʹ. Ἐπειδη δε των απο Μεστραιμ
Αιγυπτιακων ετων οι χρονοι εως Νεκτα ναβω χρειωδεις τυγχανουσιν εν πολλοις
τοις περι τας χρονικας καταγινομε νοις ζητησεις, αυται δε παρα Μανεθω ληφθεισαι
τοις εκκλησιαστικοις ιστο ρικοις διαπεφωνημενως κατα τε τας αυτων προσηγοριας
και την ποσοτητα των χρονων της βασιλειας εκδεδονται, επι τινος τε αυτων Ἰωσηφ
ηγεμο νευσε της Αιγυπτου και μετ' αυτον ο θεοπτης Μωυσης της του Ἰσραηλ εξ
Αιγυπτου πορειας ηγησατο, αναγκαιον ηγησαμην δυο των επισημοτατων εκδοσεις
εκλεξασθαι και ταυτας αλληλαις παραθεσθαι, Ἀφρικανου τε φημι και του μετ' αυτον
Ευσεβιου του Παμφιλου καλουμενου, ως αν την εγγιζουσαν τηι γραφικηι αληθειαι
δοξαν ορθως επιβαλλων καταμαθοι, τουτο προ γε παντων ειδως ακριβως, οτι
Ἀφρικανος μεν κʹ ετη προσ τιθησιν εν τοις απο Ἀδαμ εως του κατακλυσμου χρονοις,
και αντι βσμβʹ βσξβʹ ετη βουλεται ειναι, οπερ ου δοκει καλως εχειν. Ευσεβιος δε
βσμβʹ υγιως εθετο και ομοφωνως τηι γραφηι. εν δε τοις απο του κατακλυσμου
αμφοτεροι διημαρτον εως Ἀβρααμ και Μωυσεως ετεσι ρλʹ του δευτερου Καιναν υιου
Ἀρφαξαδ και γενεαι μιαι, τηι ιγʹ, παρα τωι θειωι ευαγγελιστηι Λουκαι απο Ἀδαμ κειμενηι.
αλλ' ο μεν Ἀφρικανος εν τοις απο Ἀδαμ προτεθεισιν αυτωι και επι τον κατακλυσμον
ετεσιν κʹ προαφηρπαξε ταυτα, και εν τοις του Καιναν και των μετεπειτα ριʹ μονα
λειπεται. διο και εως Ἀβρααμ πρωτου ετους γσβʹ ετη εστοιχειωσεν. ο δε Ευσεβιος
ολοκληρως τα ρλʹ υφελων, γρπδʹ εως πρωτου ετους Ἀβρααμ εξεδωκε. Περι των μετα
τον κατακλυσμον Αιγυπτου δυναστειων, ως ο Ἀφρικανοσ αʹ Μετα νεκυας τους
ημιθεους πρωτη βασιλεια καταριθμειται βασιλεων ηʹ, ων πρωτος Μηνης Θεεινιτης
εβασιλευσεν ετη ξβʹ· ος υπο ιπποπο ταμου διαρπαγεις διεφθαρη. 60 βʹ Ἄθωθις υιος
ετη νζʹ, ο τα εν Μεμφει βασιλεια οικοδομησας· ου φε ρονται βιβλοι ανατομικαι,
ιατρος γαρ ην. γʹ Κενκενης υιος ετη λαʹ. δʹ Ουενεφης υιος ετη κγʹ. εφ' ου λιμος
κατεσχε την Αιγυπτον μεγας. ουτος τας περι Κωχωμην ηγειρε πυραμιδας. εʹ
Ουσαφαιδος υιος ετη κʹ. ςʹ Μιεβιδος υιος ετη κςʹ. ζʹ Σεμεμψης υιος ετη ιηʹ. εφ' ου
φθορα μεγιστη κατεσχε την Αιγυπτον. ηʹ Βιηνεχης υιος ετη κςʹ. ομου ετη σνγʹ. Τα της
πρωτης δυναστειας ουτω πως και Ευσεβιος ως ο Ἀφρικανος εξεθετο. ∆ευτερα
δυναστεια Θεινιτων βασιλεων θʹ ων πρωτος Βοηθος ετη ληʹ. εφ' ου χασμα κατα
Βουβαστον εγενετο, και απωλοντο πολλοι. βʹ Καιεχως ετη λθʹ. εφ' ου οι βοες Ἆπις εν
Μεμφει και Μηνευς εν Ἡλιουπολει και ο Μενδησιος τραγος ενομισθησαν ειναι θεοι.
γʹ Βινωθρις ετη μζʹ. εφ' ου εκριθη τας γυναικας βασιλειας γερας εχειν. δʹ Τλας ετη ιζʹ.
εʹ Σεθενης ετη μαʹ. ςʹ Χαιρης ετη ιζʹ. ζʹ Νεφερχερης ετη κεʹ. εφ' ου μυθευεται τον
Νειλον μελιτι κεκραμενον ημερας ενδεκα ρυηναι. ηʹ Σεσωχρις ετη μηʹ, ος υψος ειχε
πηχων εʹ, πλατος γʹ. θʹ Χενερης ετη λʹ. ομου ετη τβʹ. Ὁμου πρωτης και δευτερας
δυναστειας μετα τον κατακλυσμον ετη φνεʹ κατα την δευτεραν εκδοσιν Ἀφρικανου.
 
 
 

30
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

61 Περι των μετα τον κατακλυσμον Αιγυπτιων δυναστειων, ως Ευσεβιοσ Μετα
νεκυας και τους ημιθεους πρωτην δυναστειαν καταριθμουσι βασι λεων ηʹ. ων
πρωτος γεγονε Μηνης, ος διασημως αυτων ηγησατο. αφ' ου τους εξ εκαστου γενους
βασιλευσαντας αναγραψομεν ων η διαδοχη τουτον εχει τον τροπον. αʹ Μηνης
Θενιτης και οι τουτου απογονοι ιζʹ (εν αλλωι δε ζʹ), ον Ἡρο δοτος Μηνα ωνομασεν,
εβασιλευσεν ετεσιν ξʹ. ουτος υπεροριον στρα τειαν εποιησατο και ενδοξος εκριθη.
υπο ιππου δε ιπποποταμου ηρπασθη. βʹ Ἄθωθις ο τουτου υιος ηρξεν ετεσιν κζʹ. και
τα εν Μεμφει βασιλεια ωικοδομησεν, ιατρικην τε εξησκησε και βιβλους ανατομικας
συνεγραψε. γʹ Κενκενης ο τουτου υιος ετη λθʹ. δʹ Ουενεφης ετη μβʹ. εφ' ου λιμος
κατεσχε την χωραν, ος και τας πυραμιδας τας περι Κωχωμην ηγειρε. εʹ Ουσαφαις ετη
κʹ. ςʹ Νιεβαις ετη κςʹ. ζʹ Σεμεμψης ετη ιηʹ. εφ' ου πολλα παρασημα εγενετο και
μεγιστη φθορα. ηʹ Ουβιενθις ετη κςʹ. οι παντες εβασιλευσαν ετη σνβʹ. ∆ευτερα
δυναστεια βασιλεων θʹ αʹ πρωτος Βωχος, εφ' ου χασμα κατα Βουβαστον εγενετο και
πολλοι απωλοντο. βʹ μεθ' ον και βʹ Χωος, οτε και ο Ἆπις και ο Μνευις, αλλα και ο
Μεν δησιος τραγος θεοι ενομισθησαν. 62 γʹ Βιοφις, εφ' ου εκριθη και τας γυναικας
βασιλειας γερας εχειν. και μετα τουτους αλλοι τρεις, εφ' ων ουδεν παρασημον
εγενετο. ζʹ επι δε του εβδομου μυθευεται τον Νειλον μελιτι κεκραμενον ημεραις ιαʹ
ρυηναι. ηʹ Σεσωχρις ετη μηʹ, ος υψος ειχε πηχων εʹ, πλατος γʹ. θʹ Χενερης ετη λʹ.
ομου ετη τβʹ. Ὁμου πρωτης και δευτερας δυναστειας μετα τον κατακλυσμον ετη φνεʹ
κατα την δευτεραν εκδοσιν Ἀφρικανου. ηʹ μεθ' ον Σεσωχρις μηʹ, ος λεγεται
γεγονεναι υψος εχων πηχων εʹ, παλαιστων γʹ το μεγεθος. θʹ επι δε του θʹ ουδεν
αξιομνημονευτον υπηρχεν. οι και εβασιλευσαν ετεσι ςζζʹ. Ὁμου αʹ και βʹ δυναστειας
ετη φμθʹ κατα την εκδοσιν Ευσεβιου. Τριτη δυναστεια Μεμφιτων βασιλεων θʹ αʹ ων
πρωτος Νεχερωφης ετη κηʹ, εφ' ου Λιβυες απεστησαν Αιγυπτιων και της σεληνης
παρα λογον αυξηθεισης δια δεος εαυτους παρεδοσαν. βʹ Τοσορθρος ετη κθʹ. ουτος
Ἀσκληπιος Αιγυπτιοις κατα την ιατρικην νενομισται, και την δια ξεστων λιθων
οικοδομιαν ευρατο, αλλα και γραφης επεμεληθη. γʹ Τυρεις ετη ζʹ. δʹ Μεσωχρις ετη
ιζʹ. εʹ Σωυφις ετη ιςʹ. ςʹ Τοσερτασις ετη ιθʹ. ζʹ Ἄχης ετη μβʹ. ηʹ Σηφουρις λʹ. θʹ
Κερφερης ετη κςʹ. ομου ετη σιδʹ. Ὁμου των τριων δυναστειων κατα Ἀφρικανον ετη
ψξθʹ. 63 Τεταρτη δυναστεια Μεμφιτων συγγενειας ετερας βασιλεις ηʹ αʹ Σωρις ετη
κθʹ. βʹ Σουφις ετη ξγʹ. ος την μεγιστην ηγειρε πυραμιδα, ην φησιν Ἡροδοτος υπο
Χεοπος γεγονεναι. ουτος δε και υπεροπτης εις θεους εγενετο και την ιεραν
συνεγραψε βιβλον, ην ως μεγα χρημα εν Αιγυπτωι γενομενος εκτησαμην. γʹ Σουφις
ετη ξςʹ. δʹ Μενχερης ετη ξγʹ. εʹ Ῥατοισης ετη κεʹ. ςʹ Βιχερις ετη κβʹ. ζʹ Σεβερχερης ετη
ζʹ. ηʹ Θαμφθις ετη θʹ. ομου ετη σοδʹ. Ὁμου των δʹ δυναστειων των μετα τον
κατακλυσμον ετη αμςʹ κατ' Ἀφρικανον. ηʹ μεθ' ον Σεσωχρις μηʹ, ος λεγεται
γεγονεναι υψος εχων πηχων εʹ, παλαιστων γʹ το μεγεθος. θʹ επι δε του θʹ ουδεν
αξιομνημονευτον υπηρχεν. οι και εβασιλευσαν ετεσι ςζζʹ. Ὁμου αʹ και βʹ δυναστειας
ετη φμθʹ κατα την εκδοσιν Ευσεβιου. Τριτη δυναστεια Μεμφιτων βασιλεων ηʹ αʹ
Νεχερωχις, εφ' ου Λιβυες απεστησαν Αιγυπτιων και της σεληνης παρα λογον
αυξηθεισης δια δεος εαυτους παρεδοσαν. βʹ μεθ' ον Σεσορθος, ος Ἀσκληπιος παρα
Αιγυπτιοις εκληθη δια την ιατρικην. ουτος και την δια ξεστων λιθων οικοδομην
ευρατο, αλλα και γραφης επεμεληθη. οι δε λοιποι εξ ουδεν αξιομνημονευτον
επραξαν. οι και εβασιλευσαν ετεσιν ρζηʹ. Ὁμου των τριων δυναστειων κατα τον
Ευσεβιον ετη ψμζʹ. 64 Τεταρτη δυναστεια βασιλεων ιζʹ Μεμφιτων συγγενειας ετερας
βασιλειασ ων τριτος Σουφις, ο την μεγιστην πυραμιδα εγειρας, ην φησιν Ἡροδοτος
υπο Χεοπος γεγονεναι, ος και υπεροπτης εις θεους γεγονεν, ως μετανοησαν τα αυτον
την ιεραν συγγραψαι βιβλον, ην ως μεγα χρημα Αιγυπτιοι πε ριεπουσι. των δε
 
 
 

31
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

λοιπων ουδεν αξιομνημονευτον ανεγραφη. οι και εβασι λευσαν ετεσιν υμηʹ. Ὁμου
των δʹ δυναστειων μετα τον κατακλυσμον αρζεʹ κατα Ευσεβιον.
ΚΑΤΑ ΑΦΡΙΚΑΝΟΝ Πεμπτη δυναστεια βασιλεων ηʹ εξ Ἐλεφαντινησ αʹ
Ουσερχερης ετη κηʹ. βʹ Σεφρης ετη ιγʹ. γʹ Νεφερχερης ετη κʹ. δʹ Σισιρης ετη ζʹ. εʹ Χερης
ετη κʹ. ςʹ Ῥαθουρης ετη μδʹ. ζʹ Μενχερης ετη θʹ. ηʹ Τανχερης ετη μδʹ. θʹ Ὄννος ετη λγʹ.
Ὁμου ετη σμηʹ. γινονται συν τοις προτεταγμενοις αμςʹ ετεσι των δʹ δυναστειων ετη
αςζδʹ. Ἕκτη δυναστεια βασιλεων εξ Μεμφιτων αʹ Ὀθοης ετη λʹ, ος υπο των
δορυφορων ανηιρεθη. βʹ Φιος ετη νγʹ. γʹ Μεθουσουφις ετη ζʹ. δʹ Φιωψ εξαετης
αρξαμενος βασιλευειν διεγενετο μεχρις ετων ρʹ. εʹ Μενθεσουφις ετος εν. ςʹ Νιτωκρις
γεννικωτατη τε και ευμορφοτατη των κατ' αυτην γενομενη, ξανθη την χροιαν, η
την τριτην ηγειρε πυραμιδα· εβασιλευσεν ετη ιβʹ. 65 Ὁμου ετη σγʹ γινονται συν τοις
προτεταγμενοις αςζδʹ. Των εʹ δυναστειων ετη αυζζʹ. Ἑβδομη δυναστεια Μεμφιτων
βασιλεων οʹ, οι εβασιλευσαν ημερας οʹ. Ὀγδοη δυναστεια Μεμφιτων βασιλεων κζʹ, οι
εβασιλευσαν ετη ρμςʹ. Γινονται συν τοις προτεταγμενοις ετη αχλθʹ των ηʹ
δυναστειων. ΚΑΤΑ ΕΥΣΕΒΙΟΝ Πεμπτη δυναστεια βασιλεων τριακοντα ενος εξ
Ἐλεφαντινησ ων πρωτος Ὀθοης. ουτος υπο των δορυφορων ανηιρεθη. ο δε δʹ Φιωψ
εξαετης αρξαμενος εβασιλευσε μεχρις ετων εκατον. Γινονται ουν συν τοις
προτεταγμενοις αρζεʹ ετεσι των τεσσαρων δυνα στειων αςζεʹ. Ἕκτη δυναστεια Γυνη
Νιτωκρις εβασιλευσε των κατ' αυτην γεννικωτατη και ευμορφο τατη, ξανθη τε την
χροιαν υπαρξασα, η και λεγεται την τριτην πυραμιδα ωικοδομηκεναι· οι και
εβασιλευσαν ετη γʹ, εν αλλωι σγʹ. Γινονται συν τοις προτεταγμενοις αςζεʹ των πεντε
δυναστειων ετη αυζηʹ. Σημειωτεον οποσον ο Ευσεβιος Ἀφρικανου λειπεται ακριβειας
εν τε τηι των βασιλεων ποσοτητι και ταις των ονοματων υφαιρεσεσι και τοις χρο
νοις, σχεδον τα Ἀφρικανου αυταις λεξεσι γραφων· Ἑβδομη δυναστεια Μεμφιτων
βασιλεων πεντε, οι εβασιλευσαν ημερας οεʹ. Ὀγδοη δυναστεια Μεμφιτων βασιλεων
εʹ, οι εβασιλευσαν ετη ρʹ. Γινονται συν τοις προτεταγμενοις ετη αφζηʹ των οκτω
δυναστειων. ΚΑΤΑ ΑΦΡΙΚΑΝΟΝ Ἐνατη δυναστεια Ἡρακλεοπολιτων βασιλεων ιθʹ, οι
εβασιλευσαν ετη υθʹ ων ο πρωτος Ἀχθοης δεινοτατος των προ αυτου γενομενος τοις
εν πασηι Αιγυπτωι κακα ειργασατο, υστερον δε μανιαι περιεπεσε και υπο κροκο δειλου
διεφθαρη. 66 ∆εκατη δυναστεια Ἡρακλεοπολιτων βασιλεων ιθʹ, οι εβασιλευσαν ετη
ρπεʹ. Ἑνδεκατη δυναστεια ∆ιοσπολιτων βασιλεων ιςʹ, οι εβασιλευσαν ετη μγʹ. μεθ'
ους Ἀμμενεμης ετη ιςʹ. Μεχρι τουδε τον πρωτον τομον καταγηοχε Μανεθω. Ὁμου
βασιλεις ρζβʹ, ετη βτʹ, ημεραι οʹ.
∆ΕΥΤΕΡΟΥ ΤΟΜΟΥ ΜΑΝΕΘΩ ∆ωδεκατη δυναστεια ∆ιοσπολιτων βασιλεων
επτα. αʹ Σεσογχωσις Ἀμμανεμου υιος ετη μςʹ. βʹ Ἀμμανεμης ετη ληʹ, ος υπο των ιδιων
ευνουχων ανηιρεθη. γʹ Σεσωστρις ετη μηʹ, ος απασαν εχειρωσατο την Ἀσιαν εν
ενιαυτοις θʹ και της Ευρωπης τα μεχρι Θραικης, πανταχοσε μνημοσυνα εγειρας της
των εθνων σχεσεως, επι μεν τοις γενναιοις ανδρων, επι δε τοις αγεν νεσι γυναικων
μορια ταις στηλαις εγχαρασσων, ως υπο Αιγυπτιων μετα Ὄσιριν πρωτον νομισθηναι.
δʹ Λαχαρης ετη ηʹ. ος τον εν Ἀρσινοΐτηι λαβυρινθον εαυτωι ταφον κατ εσκευασε. εʹ
Ἀμερης ετη ηʹ. ςʹ Ἀμμενεμης ετη ηʹ. ζʹ Σκεμιοφρις αδελφη ετη δʹ. ομου ετη ρξʹ. ΚΑΤΑ
ΕΥΣΕΒΙΟΝ Ἐνατη δυναστεια Ἡρακλεοπολιτων βασιλεων δʹ, οι εβασιλευσαν ετη ρʹ
ων πρωτος Ἀχθωης δεινοτατος των προ αυτου γενομενος τοις εν πασηι Αιγυπτωι
κακα ειργασατο, υστερον δε μανιαι περιεπεσε και υπο κροκο δειλου διεφθαρη. 67
∆εκατη δυναστεια Ἡρακλεοπολιτων βασιλεων ιθʹ, οι εβασιλευσαν ετη ρπεʹ.
Ἑνδεκατη δυναστεια ∆ιοσπολιτων βασιλεων ιςʹ, οι εβασιλευσαν ετη μγʹ. μεθ' ους
 
 
 

32
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

Ἀμμενεμης ετη ιςʹ. Μεχρι τουδε τον πρωτον τομον καταγηοχεν ο Μανεθω. Ὁμου
βασιλεις ρζβʹ, ετη βτʹ, ημεραι οθʹ.
∆ΕΥΤΕΡΟΥ ΤΟΜΟΥ ΜΑΝΕΘΩ ∆ωδεκατη δυναστεια ∆ιοσπολιτων βασιλεων ζʹ
ων πρωτος Σεσογχωσις Ἀμμενεμου υιος ετη μςʹ. βʹ Ἀμμανεμης ετη ληʹ, ος υπο των
ιδιων ευνουχων ανηιρεθη. γʹ Σεσωστρις ετη μηʹ, ος λεγεται γεγονεναι πηχων δʹ,
παλαιστων γʹ, δακτυλων βʹ. ος πασαν εχειρωσατο την Ἀσιαν εν ενιαυτοις θʹ και της
Ευρωπης τα μεχρι Θραικης, πανταχοσε μνημοσυνα εγειρας της των εθνων
κατασχεσεως, επι μεν τοις γενναιοις ανδρων, επι δε τοις αγεννεσι γυναι κων μορια
ταις στηλαις εγχαρασσων, ως και υπο των Αιγυπτιων μετα Ὄσιριν νομισθηναι. δʹ
μεθ' ον Λαμαρις ετη ηʹ, ως τον εν Ἀρσενοΐτηι λαβυρινθον εαυτωι τα φον
κατεσκευασεν. οι δε τουτου διαδοχοι επι ετη μβʹ, οι παντες εβασιλευσαν ετη σμεʹ.
ΚΑΤΑ ΑΦΡΙΚΑΝΟΝ Τρισκαιδεκατη δυναστεια ∆ιοσπολιτων βασιλεων ξʹ, οι
εβασιλευσαν ετη υνγʹ Τεσσαρεσκαιδεκατη δυναστεια Ξοιτων βασιλεων οςʹ, οι
εβασιλευσαν ετη ρπδʹ. Πεντεκαιδεκατη δυναστεια ποιμενων. Ἦσαν δε Φοινικες ξενοι
βασιλεις ςʹ, οι και Μεμφιν ειλον, ων πρωτος Σαΐτης εβασιλευσεν ετη ιθʹ, αφ' ου και ο
Σαΐτης νομος. οι και εν τωι 68 Σεθροΐτηι νομωι πολιν εκτισαν, αφ' ης ορμωμενοι
Αιγυπτιους εχειρωσαντο. βʹ Βνων ετη μδʹ. γʹ Παχναν ετη ξαʹ. δʹ Στααν ετη νʹ. εʹ
Ἄρχλης ετη μθʹ. ςʹ Ἄφοβις ετη ξαʹ. ομου ετη σπδʹ. Ἑξκαιδεκατη δυναστεια ποιμενες
αλλοι βασιλεις λβʹ. εβασιλευσαν ετη φιηʹ. Ἑπτακαιδεκατη δυναστεια ποιμενες αλλοι
βασιλεις μγʹ και Θηβαιοι ∆ιοσπολιται μγʹ. Ὁμου οι ποιμενες και οι Θηβαιοι
εβασιλευσαν ετη ρναʹ.
ΚΑΤΑ ΕΥΣΕΒΙΟΝ Τρισκαιδεκατη δυναστεια ∆ιοσπολιτων βασιλεων ξʹ, οι
εβασιλευσαν ετη υνγʹ. Τεσσαρεσκαιδεκατη δυναστεια Ξοιτων βασιλεων οςʹ, οι
εβασιλευσαν ετη ρπδʹ. εν αλλωι υπδʹ. Πεντεκαιδεκατη δυναστεια ∆ιοσπολιτων
βασιλεων, οι εβασιλευσαν ετη σνʹ. Ἑξκαιδεκατη δυναστεια Θηβαιοι βασιλεις εʹ, οι
και εβασιλευσαν ετη ρζʹ. Ἑπτακαιδεκατη δυναστεια ποιμενες ησαν αδελφοι Φοινικες
ξενοι βασιλεις, οι και Μεμφιν ειλον ων πρωτος Σαΐτης εβασιλευσεν ετη ιθʹ, αφ' ου
και ο Σαΐτης νομος εκληθη, οι και εν τωι Σεθροΐτηι νομωι πολιν εκτισαν, αφ' ης
ορμωμενοι Αιγυπτιους εχειρωσαντο. βʹ Βνων ετη μʹ. γʹ Ἄφωφις ετη ιδʹ. μεθ' ον
Ἄρχλης ετη λʹ. ομου ετη ργʹ. Κατα τουτους Αιγυπτιων βασιλευς Ἰωσηφ δεικνυται. 69
Σημειωτεον πως ο Ευσεβιος προς τον οικειον σκοπον τους της πεντε καιδεκατης
δυναστειας παρα τωι Ἀφρικανωι φερομενους κατα την ιζʹ δυνα στειαν γεγονεναι
λεγει. επι γαρ πασι συμπεφωνηται οτι επι Ἀφωφεως ηρξεν Ἰωσηφ της Αιγυπτου. μη
εχων οπωσουν επι αλλου τινος αυτον παραθεσθαι μετηγαγε τον Ἄφωφιν απο της ιεʹ
δυναστειας εις την ιζʹ, κολοβωσας τα ετη αυτου ξαʹ υπαρχοντα εις λʹ, τα δε της ολης
δυνα στειας ρναʹ ργʹ παραθεις και αντι των εξ βασιλεων δʹ μονους.
ΚΑΤΑ ΑΦΡΙΚΑΝΟΝ Ὀκτωκαιδεκατη δυναστεια ∆ιοσπολιτων βασιλεων ιςʹ ων
πρωτος Ἀμως, εφ' ου Μωυσης εξηλθεν εξ Αιγυπτου, ως ημεις απο δεικνυομεν. ως δ'
η παρουσα ψηφος αναγκαζει, επι τουτου τον Μωυσεα συμβαινει νεον ετι ειναι. ΚΑΤΑ
ΕΥΣΕΒΙΟΝ Ὀκτωκαιδεκατη δυναστεια ∆ιοσπολιτων βασιλεων ιδʹ, ων πρωτος
Ἄμωσις ετη κεʹ. Κανταυθα Ευσεβιος δυο βασιλεις περιεκρυψεν, ετη δε προσεθηκε πεʹ,
τμηʹ παραθεις αντι σξγʹ των παρ' Ἀφρικανωι. Ἰδου δη ο μεν Ἀφρικανος βουληθεις
κατα το πʹ ετος Μωυσεως τον Ἄμωσιν εκθεσθαι δια την ελλειψιν των ριʹ ετων ην
υπεστη εκ της ιγʹ γενεας του δευτερου Καιναν υιου Ἀρφαξαδ, ως ειρηται ημιν και
 
 
 

33
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

ρηθησεται πολ λακις, πλην φιλαληθεστερος ων Ευσεβιου και ειδως την των πολλων
δοξαν ουτω κρατουσαν, οτι επι Ἀμωσεως Φορωνευς Ἀργειων εβασιλευσε, και προ γε
τουτου Ἴναχος ο τουτου πατηρ, εφ' ου Μωυσης γενναται κατα το μαʹ ετος,
ηναγκασθη, καιπερ ου συμφωνουσης της τοιαυτης ψηφου τελειως ταις αποδειξεσιν
αυτου, πλην δια το αληθες και μαλλον τηι των 70 πολλων εξηκολουθησε δοξηι. οι τε
γαρ εκ περιτομης παντες, Ἰωσηππος τε και Ἰουστος, οι τε εξ Ἑλληνων, Πολεμων
φημι και Ἀπιων, Ποσειδωνιοςκαι Ἡροδοτος, την εξ Αιγυπτου πορειαν του Ἰσραηλ
κατα Φορωνεα και Ἄπιδα τους Ἀργειων βασιλεις συνεγραψαν, Ἀμωσεως Αιγυπτιων
βασιλευοντος, ου τουτου, αλλα του μετ' αυτον του και Μισφραγμουθωσεως
καλουμενου· διωνυμοι γαρ και τριωνυμοι πολλαχου των Αιγυπτιων οι βα σιλεις
ευρηνται. αμελει γουν και εν τηι θειαι γραφηι κατα το πλειστον Φαραω λεγονται, οπερ
ην τοις πασι κοινον τε και προσηγορικον ονομα, καθαπερ ο επι Ἀβρααμ πρωτος εν
τοις λογοις φερομενος Φαραω, οι τε μετεπειτα επι Ἰωσηφ και Ἰακωβ και της
δουλειας των υιων Ἰσραηλ εν Αιγυπτωι και της αυτων επι Μωυσεως εξοδου· και
σχεδον σπανιως εστιν ευρειν κυριον αυτων ονομα, πλην Σουσακειμ και Νεχαω και
Ουαφρι, παρ' ολην την θειαν γραφην· ει γαρ και ησαν ονοματα κυρια, ουκ αν τα
πολλα περι αυτου διεφωνηθη. Ἰστεον δε και τουτον τον Ἄμωσιν τον πρωτον επι της
ιηʹ δυναστειας Αιγυπτου βασιλευσαντα ο Ἀφρικανος Ἄμωσιν ονομαζει, οτι διωνυμος
ηνἌμωσις, ο αυτος και Τεθμωσις καλουμενος υιος Ἀσηθ· ημεις δε δευτερον αυτον
της ιηʹ δυναστειας κατεταξαμεν εν τε αλλοις αντιγραφοις και εν τοις προς ελεγχον
Ἀπιωνος Ἰωσηππου δυσι λογοις περι της εξ Αιγυπτου πορειας του λαου, ουτως
αυτον ευροντες. και πρωτον τον πατερα αυτου Ἀσσηθ, ου μνημην Ἀφρικανος και
Ευσεβιος ου πεποιηνται, επει ο μεν Ἀφρικανος τους της εξκαιδεκατης και
επτακαιδεκατης δυναστειας ανωνυ μως εξεδωκεν, ο δε Ευσεβιος ουτε τωι Ἀφρικανωι
ουτε τωι Ἰωσηππωι ουδ' αλλωι τινι συμφωνων, τα μεν των ονοματων εκ της παρα τωι
Ἀφρι κανωι ιεʹ δυναστειας εις την ιζʹ μετηγαγε, τους δε χρονους περιεκοψε,
συγχρονον Μωυσεως δειξαι Κεκροπα τον διφυη επειγομενος, μαρτυρων και αυτος εν
τωι του κανονος αυτου προλογωι τους προλεχθεντας Ἰωσηπ 71 πον μεν και Ἰουστον
εκ περιτομης, Ἀφρικανον δε και Κλημεντα τον Στρωματεα και Τατιανον, του καθ'
ημας λογου ανδρας εν παιδευσει γνω ριμους παντας, κατα Ἴναχον και Φορωνεα τον
Ἰναχου πρωτους Ἀργειωνβασιλεις γενεσθαι Μωυσεα, ων συγχρονος ην Ὤγυγος
αυτοχθων πρωτος βασιλευς Ἀκτης της νυν Ἀττικης, και ο κατ' αυτον Ὤγυγον
πρωτος καιπαλαιος ιστορουμενος Ἕλλησι κατακλυσμος κατα το πʹ ετος Μωυσεως,
νεʹ δε Φορωνεως, κατα τον Ἀφρικανον ωδε πως επι λεξεως γραφεντα. φαμεν τοινυν
εκ τουδε του συγγραμματος Ὤγυγον, ος του πρωτου κατα κλυσμου γεγονεν
επωνυμος πολλων διαφθαρεντων διασωθεις, κατα την απ' Αιγυπτου του λαου μετα
Μωυσεως εξοδον γεγενησθαι· τον δε τροπον επι την πρωτην ολυμπιαδα την
προειρημενην απο Ὠγυγου ετη δειχθησε ται ακʹ. απο δε αʹ ολυμπιαδος επι νεʹ, ετος
πρωτον, τουτ' εστιν επι Κυ ρου βασιλειας ετος αʹ, οπερ ην αιχμαλωσιας τελος, ετη
σιεʹ. απο Ὠγυγου τοινυν επι Κυρου ετη ασλεʹ. ει δε αναφεροι τις αναλογιζομενος απο
του τελους της αιχμαλωσιας τα ασλεʹ ετη, κατα αναλογιαν ευρησει ταυτον διαστημα
επι πρωτον ετος της απ' Αιγυπτου δια Μωυσεως εξοδου Ἰσραηλ οσον απο της νεʹ
ολυμπιαδος επι Ὤγυγον, ος εκτισεν Ἐλευσινα. οθεν επισημοτερον επικαταλαβειν
την Ἀττικην χρονογραφιαν· ολιγα δε τουτων εν Ἀσσυριοις λογοις αρχαιοτερα
μυθευεται. πρωτος ηρξε Νινος απασης της Ἀσιας, πλην Ἰνδων, ετεσι τριακοσιοις, ου
πολυ προτερον Ὠγυγου.τουτον διεδεξατο Σεμιραμις η διαβοητος, η πολλαχου της
γης ηγειρε χωματα προφασει μεν δια τους κατακλυσμους, τα δ' ην αρα των ερω
μενων ζωντων κατορυσσομενων οι ταφοι, ως Κτησιας ιστορει· ωστε ουδεν
 
 
 

34
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

αξιομνημονευτον Ἕλλησιν ιστορειται προ Ὠγυγου, πλην Φορωνεως του
συγχρονισαντος αυτωι και Ἰναχου του Φορωνεως πατρος, ος πρωτος Ἄργους
εβασιλευσεν, ως Ἀκουσιλαος ιστορει. τουτου θυγατηρ Ἰω, ηνἾσιν μετονομασαντες
σεβουσι. Και τοσαυτα μεν προ Ὠγυγου. κατα δε τους τουτου χρονους εξηλθε 72
Μωυσης απ' Αιγυπτου. και μετ' ολιγα· απο Ὠγυγου τοινυν επι Κυρου, οποσα απο
Μωυσεως επι των αυτων χρονων, ετη ασλεʹ. αλλα και Ἑλλη νων δε τινες ιστορουσι
κατα τους αυτους χρονους γενεσθαι Μωυσεα. Πο λεμων μεν εν τηι πρωτηι των
Ἑλληνικων ιστοριων λεγει· επι Ἄπιδος του Φορωνεως μοιρα του Αιγυπτιακου
στρατου εξεπεσεν εν Αιγυπτωι, οι εν τηι Παλαιστινηι καλουμενηι Συριαι ου πορρω
Ἀραβιας ᾤκησαν. ουτοι δηλον οτι οι μετα Μωυσεως· Ἀπιων δε Ποσειδωνιου
περιεργοτατος γραμ ματικων εν τηι κατα Ἰουδαιων βιβλωι και εν τηι τεταρτηι των
ιστοριων φησι κατα Ἴναχον Ἄργους βασιλεα, Ἀμωσιος Αιγυπτιων βασιλευοντος,
αποστηναι Ἰουδαιους, ων γινεσθαι Μωυσεα. μεμνηται δε και Ἡροδοτος της
αποστασιας ταυτης και Ἀμωσιος εν τηι δευτεραι, τροπωι δε και Ἰουδαιων αυτων, εν
τοις περιτεμνομενοις αυτους καταριθμων και Ἀσσυριους εν τηι Παλαιστινηι
αποκαλων, ταχα δια τον Ἀβρααμ. Πτολεμαιος τε ο Μεν δησιος τα Αιγυπτιων
ανεκαθεν ιστορων απασι τουτοις συντρεχει, ως ουδε επισημος επι πλειον η των
χρονων παραλλαγη. σημειωτεον δε ως ει τι ποτε εξαιρετον Ἕλλησι δι' αρχαιοτητα
μυθευεται, μετα γε Μωυσεα τουθ' ευρισκεται· κατακλυσμοι και εκπυρωσεις,
Προμηθευς, Ἰω, Ευρωπη, σπαρτοι, Κορης αρπαγη, μυστηρια, νομοθεσιαι, ∆ιονυσου
πραξεις, Περ σευς, αθλοι Ἡρακλειοι, Ἀργοναυται, Κενταυροι, Μινωταυρος, τα περι
Ἴλιον, Ἡρακλειδων καθοδος, Ἰωνων αποικια και ολυμπιαδες. εδοξε δημοι της
Ἀττικης βασιλειας τον προειρημενον εκτιθεναι χρονον, παρατι θεναι μελλοντι ταις
Ἑβραικαις ιστοριαις τας Ἑλληνικας. εξεστω γαρ τωι βουλομενωι παρ' εμου την αρχην
κομιζομενωι λογιζεσθαι τον αριθμον ομοιως εμοι. Ουκουν των α και κʹ ετων των
μεχρι πρωτης ολυμπιαδος απο Μωυσεως τε και Ὠγυγου εκκειμενων, πρωτωι μεν ετει
το πασχα και των Ἑβραιων εξοδος η απ' Αιγυπτου. εν δε τηι Ἀττικηι ο επι Ὠγυγου
γινεται κατακλυσμος, και κατα λογον. των γαρ Αιγυπτιων οργηι θεου χαλαζαις τε και
χειμωσι μαστιζομενων εικος ην μερη τινα συμπασχειν της γης, οτε 73 Ἀθηναιους
των αυτων Αιγυπτιοις απολαυειν εικος ην αποικους εκεινων υπονοουμενους, ως
φασιν αλλοι τε και εν τωι Τρικαρανωι Θεοπομπος. ο μεταξυ χρονος παραλελειπται, εν
ωι μηδεν εξαιρετον Ἕλλησιν ιστορειται. μετα δε τεσσαρα και ενενηκοντα ετη ην
Προμηθευς, ως τινες. Ταυτα ο Ἀφρικανος εν τωι τριτωι λογωι φιλαληθως και
εμμαρτυρως ιστορων αξιοπιστοτερος ειναι μοι δοκει κατα παντα Ευσεβιου, εν τουτωι
τωι κατα τον Μωυσεα και την απ' Αιγυπτου πορειαν λογωι εχων, ως προειρηται, και
τους εκ περιτομης ομοφωνους και τους κατα Χριστον φιλοσοφησαντας εξ Ἑλληνων
Κλημεντα τον Στρωματεα και Τατιανον, ως αυτος Ευσεβιος εν τωι προοιμιωι του
κανονος ωδε πως γραφων συμμαρτυρει. Μωυσεα γενος Ἑβραιον, προφητων
απαντων πρωτον, αμφι του σωτη ρος ημων, λεγω δε του Χριστου, αμφι τε της των
εθνων δι' αυτου θεογνω σιας χρησμους και λογια θεια γραφηι παραδεδωκοτα, τοις
χρονοις ακμα σαι κατα Ἴναχον ειρηκασιν ανδρες εν παιδευσει γνωριμοι, Κλημης,
Ἀφρικανος, Τατιανος του καθ' ημας λογου, των τε εκ περιτομης Ἰωσηππος και
Ἰουστος, ιδιως εκαστος την αποδειξιν εκ παλαιας υποσχων ιστο ριας. Ἴναχος δε των
Ἰλιακων ετεσιν επτακοσιοις πρεσβευει. Ἑλληνικωνδε φιλοσοφων, οστις ποτε ην
εκεινος ανηρ ο την καθ' ημων συσκευην προ βεβλημενος, εν τηι δʹ της εις ματην
αυτωι πονηθεισης καθ' ημων υποθε σεως προ των Σεμιραμεως χρονων τον Μωυσεα
γενεσθαι φησι· βασιλευει δε Ἀσσυριων η Σεμιραμις προσθεν ετεσι νʹ προς τοις ρʹ.
ωστε ειναι κατα τουτον των Τρωικων Μωυσεα πρεσβυτερον νʹ και ωʹ ετεσιν. Ἐγω δε
 
 
 

35
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

περι πολλου τον αληθη λογον τιμωμενος και το ακριβες αν ιχνευσαι δια σπουδης
προυθεμην· ενθεν ορμηθεις εν μεν τηι προ ταυτης συνταξει υλας εκποριζων εμαυτωι
χρονων αναγραφας συνελεξαμην παν τοιας, βασιλειας τε Χαλδαιων, Ἀσσυριων,
Μηδων, Περσων, Λυδων, Ἑβραιων, Αιγυπτιων, Ἀθηναιων, Ἀργειων, Σικυωνιων,
Λακεδαιμονιων, Κορινθιων, Θετταλων, Μακεδονων, Λατινων, οις υστερον γεγονεν
επικλην ονομα Ῥωμαιοι· ομου γινονται ιεʹ. 74 Ἐν δε τωι παροντι επι το αυτο τους
χρονους συναγαγων και αντιπαραθεις εκ παραλληλου τον παρ' εκαστωι εθνει των
ετων αριθμον χρονικου κανο νος συνταξιν εποιησαμην, ευρων τε παρ' Ἑβραιοις
διαφορους των χρονων αποδοσεις, την μεν πλεοναζουσαν, την δε ελλειπουσαν, ου
την εμαυτωι κεχρησμενην, λεγω δε την πληθουσαν, ηρπασα, την δε ενδεουσαν
μετηλθον· πλην αλλα και ουτω κατα μεν Ἴναχον, ον πρωτον Ἕλληνες Ἄργους
βασιλευσαι φασι, των Ἑβραιων προπατορα Ἰσραηλ γενομενον ευρον, εξ ου το
δωδεκαφυλον του Ἰουδαιων εθνους της του Ἰσραηλ επωνυμιας ηξιωθη, κατα δε την
Σεμιραμιν τον Ἀβρααμ, Χαλδαιον μεν το γενος, αλλως δε ανδρα θεοφιλη και πρωτον
των παρ' Ἑβραιοις προφητων ειναι πεπιστευ μενον, Μωυσεα δε, φιλαληθως ειπειν,
τουτων μεν νεωτερον, των δε παρ' Ἕλλησιν αρχαιολογουμενων απαντων
πρεσβυτατον, Ὁμηρου λεγω και Ἡσιοδου, και αυτων γε των Τρωικων, και ετι
∆ιοσκουρων, Ἀσκληπιου, ∆ιονυσου, ηρωων τε παντων, Ἑρμου τε και Ἀπολλωνος,
των τε λοιπωνπαρ' Ἕλλησι θεων, μυστηριων τε και τελετων, ∆ιος τε αυτου πραξεων
των παρ' Ἕλλησι μνημονευομενων· τουτων γαρ απαντων την ιστοριαν νεωτεραν
της Κεκροπος ηλικιας παιδες Ἑλληνων παραδιδοασι. Μωυσεα δε η παρουσα
συνεξετασις των χρονων γενεσθαι κατα Κεκροπα τον διφυη, ον πρωτον φασι της
Ἀττικης βασιλευσαι, συνιστησι προ των Ἰλιακων αμφι τα τνʹ ετη. Ὅτι μεν ουν αυτος
εαυτωι την ατοπιαν του λογου μεμαρτυρηκεν Ευσε βιος αρκει προς κατανοησιν τοις
γε ποσως μετεσχηκοσι παιδευσεως αλλης τε και της εν ιστοριαις παλαιαις
ομολογουμενης. εν γαρ αυτωι προς ανα τροπην των συγγεγραμμενων ηρκει τουτο
και μονον, το ταις τοσαυταις τηλικουτων δοξαις ανδρων φιλοσοφων αντιπεσειν,
αμαρτυρον τε την παρ' εαυτου παρεισαγαγειν. ταυτα γαρ ταις των πολλων, μαλλον
δε των παν των δοξαις αντεισαγομενα, μολις αν και μετα πολλης προσδεχθειεν της
αποδειξεως παρα τοις ευ ειδοσι ταυτα κρινειν. οτι δε και εξ ετερων τριων υποθεσεων
εαυτον τε και την αληθειαν ωπται παραλογισαμενος εντευθεν φανερον. ειπων γαρ
διαφορους χρονων αποδοσεις παρ' Ἑβραιοις ευρηκεναι, την μεν πληθουσαν, την δε
ελλειπουσαν, ταυτηι τε κατακολουθησαι, πρω τον μεν διαψευδεται· τηι γαρ
πλεοναζουσηι των δυο, της τε κατα το 75 Ἑβραικον της τε παρα Σαμαρειταις, εκδοσει
των οʹ κεχρηται, ως φησιν εν τωι πρωτωι λογωι. Ἄλλως τε, ει και αληθευοι
χρησαμενος τηι ελλειπουσηι, πορρω φιλαλη θους σκοπου πεπραχε. της τε γαρ περι το
θεωρητικον αρετης μεσοτης εστιν αληθεια, τας ελλειψεις και προσθεσεις ως κακιας
και ψευδεις δια φευγουσα, της τ' αυ περι το πρακτικον αρεται μεν αι μεσοτητες,
κακιαι δε προς υφαιρεσεις μεμαρτυρηνται. ουκ αρα λοιπον ευ πεποιηκεν εξακο
λουθησας ελλειπουσηι γραφηι περι τους χρονους. ισον γαρ, ει και εκ δια μετρου το
κακον, τηι τε προσθηκηι παρεπεται και τηι ελλειψει το ψευδος. διαμαρτανει δε του
αληθους καν τωι λεγειν Μωυσεα κατα Κεκροπα τον διφυη πρεσβυτερον παντων των
παρ' Ἕλλησι θεων και μυστηριων, ∆ιος τε αυτου πραξεων, ας νεωτερας της
Κεκροπος ηλικιας παρ' Ἕλλησι πε φυκε δοξα· τον ∆ια πρωτηι γυναικων μιγηναι
Νιοβηι τηι Ἰναχου· Ἴναχος δε κατα την Ευσεβιου συνθεσιν ετεσι τριακοσιοις
προτερευει Κεκροπος· ουτω δε σχεδον και κατα τον Ἀφρικανον. Ἀλλα και αυτος
ουτος Ευσεβιος περι ∆ιος και Νιοβης, Φορωνεως τε και Ἰναχου, κατα το νʹ ετος του
Ἰακωβ ταυτα παρεθετο εν τωι κανονι αυτου. Φορωνευς ουτος Ἰναχου και Νιοβης
 
 
 

36
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

παις, ος πρωτος νομους και κριτηρια ωρισε, τινες δε αυτου Φορωνεως την Νιοβην
θυγατερα φασιν Ἕλληνες, εξ ης ποιειται παιδα Ἆπιν τον και Σεραπιν. ει δ' αρα ταυτα
γε αληθη η και ψευδη οντα παρ' Ἕλλησιν επι Ἰναχου και Φορωνεως τωι μοιχωι
πεπρακται ∆ιι, φερονται πραξεις του αυτου ∆ιος παρ' Ἕλλησι προ Κεκροπος του
διφυους ιστορουμεναι, ων μια αυτη και επισημος η περι Νιοβης, ην πρωτην
γυναικων εμοιχευσατο Ζευς. Και ματην Ευσεβιος Μωυσεως τε καταψευδεται και
Ἑλληνων ουτω παλιν. ει γαρ μετα Φορωνεα Μωυσης, κατα Κεκροπα τον διφυη, ουκ
εστι ∆ιος αυτου πραξεων και παντων των παρ' Ἕλλησιν αρχαιολογουμενων, ως
δεδεικται, παλαιοτερος· ει δε παλαιοτερος, ως και αυτος μαρτυρει και παντες οι προ
αυτου, πεφυκε Μωυσης του ∆ιος, κατα Ἴναχον και Φορω νεα, ενδεχεται αυτον και
των παρ' Ἕλλησι παντων ειναι πρεσβυτατον. ουδεν γαρ Ἕλλησι προ Ἰναχου και
Φορωνεως παιδος των πρωτως Ἄργους 76 βασιλευσαντων Ἕλλησιν ιστορηται· καθ'
ους πρωτος και μεγας εν τηι Ἀκτηι, τηι νυν Ἀττικηι λεγομενηι, κατακλυσμος γεγονε
βασιλευοντος αυτηι Ὠγυγου, μεθ' ον Κεκροψ ο διφυης, ετεσιν ρπθʹ αβασιλευτου
μεινασης της χωρας δια την απο του αυτου κατακλυσμου πολλην φθοραν τοσουτοις
ετεσιν· ωστε εκ παντων δεικνυσθαι διαμαρτανειν εν τοις περι Μωυσεως χρονοις
ετεσι τουλαχιστον διακοσιοις τον Ευσεβιον· οθεν και την παρ' Αιγυ πτιοις των
λεγομενων δυναστειων παρενοθευσε χρονολογιαν και την παρ' Ἀσσυριοις, ως εν τωι
τελει του κανονιου των Ἀσσυριων βασιλεων δειχθησεται, και την παρ' Ἕλλησι δε,
καθως αποδεδεικται. τουτο γαρ ημιν ενταυθα προυκειτο κατα Ἄμωσιν μεν, τον και
Τεθμωσιν, υιον Ἀσηθ του πρωτου βασιλεως της κατ' Αιγυπτον οκτωκαιδεκατης
δυναστειας, δειξαι την Μωυσεως γενεσιν, ει γε τριακοντα ετη λογισωμεθα τωι αυτωι
Ἀμωσει, και ιςʹ τωι πατρι αυτου Ἀσηθ· ει δε, ως τα πλειστα και ακριβεστερα των
αντιγραφων, κʹ μεν τωι Ἀσηθ, κςʹ δε τωι Ἀμωσει, εσται γεννηθεις κατα κζʹ η και κςʹ
ετος του αυτου Ἀσηθ, οπερ ημιν ευρηται μετα πολλης της ακριβειας συντρεχων τωι
γψλβʹ ετει του κοσμου, νεʹ δε Ἰναχου του πρωτου βασιλεως Ἀργειων, καθ' ους
Ἀσσυριων μεν Σφαιρος, Σικυωνιων δε Ὀρθοπολις εβασιλευον. μετα δε ετη πʹ
Ὤγυγον και τον επ' αυτου κατακλυσμον Ἄπιδος του Φορωνεως Ἀργειων
βασιλευοντος ετι, Αιγυπτιων δε Μισφραγμουθωσεως του και Ἀμωσιος ετι, Ἀσσυριων
δεετι και Σικυωνιων. Τεταχθωσαν δε ημιν εφεξης αι λοιπαι δυναστειαι των
Αιγυπτου βασι λεων απο της αυτης ιηʹ και του πρωτου βασιλεως αυτης Ἀμως μεν
κατα Ἀφρικανον, κατα δε Ευσεβιον Ἀμωσιος, κατα δε το παρον χρονογραφειον και
ετερα ακριβη, ως δειχθησεται, δευτερου της αυτης ιηʹ δυναστειας Ἀμωσιος.
ΚΑΤΑ ΑΦΡΙΚΑΝΟΝ Ὀκτωκαιδεκατη δυναστεια ∆ιοσπολιτων ιςʹ ων πρωτος
Ἀμως, εφ' ου Μωυσης εξηλθεν απ' Αιγυπτου, ως ημεις απο δεικνυμεν· ως δ' η
παρουσα ψηφος αναγκαζει, επι τουτου τον Μωυσεα συμβαινει νεον ετι ειναι. 77
Οιμαι τον Ἀφρικανον αγνοειν οτι και ο παρ' αυτωι Ἀμως Ἄμωσις εκαλειτο ο αυτος
και Τεθμωσις υιος Ἀσηθ, ως δηλωθησεται· και ο μετ' αυτον εκτος Μισφραγμουθωσις
ομοιως και Ἄμωσις ευρηται λεγομενος. αλλα κατα μεν τον πρωτον Ἄμωσιν, ητοι
Ἀμως παρ' αυτωι, η προ δʹ της αρχης αυτου ετων, Μωυσης γεγενηται, ως δεδηλωται,
κατα το γψλβʹ ετος του κοσμου· κατα δε τον δευτερον Ἄμωσιν, τον και
Μισφραγμουθωσιν, Μωυσης εξηλθεν απ' Αιγυπτου συν τωι λαωι τωι γωιβʹ ετει του
κοσμου, πʹ δε αυτου. ΚΑΤΑ ΕΥΣΕΒΙΟΝ Ὀκτωκαιδεκατη δυναστεια ∆ιοσπολιτων
βασιλεων ιδʹ ων πρωτος Ἄμω σις ετη κεʹ. Προ τουτου του Ἀμωσεως τεταρτον και
τελευταιον της ιζʹ δυναστειας Ἄφωφιν Ευσεβιος παρεθετο παραλογως, καθ' ον
παντες ομολογουσι τον Ἰωσηφ αρξαι Αιγυπτου, ον ετων ιδʹ φησι βασιλευσαι,
παντων ξαʹ ετη ομολογουντων αυτον βεβασιλευκεναι των προ Ευσεβιου. οσα γουν
 
 
 

37
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

ποσοις ετεσι τον Ἄμωσιν προγεγονεναι Μωυσεως και της εξοδου παρελογισατο, ινα
μη λεγω συνελογισατο. μαρτυρει δε και Ἀφρικανος εκτον βασιλεα Ἄφωφιν κατα
την ιεʹ δυναστειαν ετη ξαʹ της Αιγυπτου βασιλευσαι. Ει δε τοις χρονοις
πεπλεονακεναι δοκει απο Ἀφωφεως επι Ἄμωσιν, τουτο παρα της Αιγυπτιων επαθεν
ασυμφωνιας, ουτω παρα Μανεθω κει μενα ευρων· πλειω γαρ πʹ των απο Ἰωσηφ
ετων επι Μωυσεα. Οι λοιποι βασιλεις Αιγυπτου της ιηʹ δυναστειας μετα τον πρωτον
παρα Ἀφρικανωι Ἀμωσ ∆ευτερος κατα Ἀφρικανον κατα την ιηʹ δυναστειαν
εβασιλευσε Χεβρως ετη ιγʹ. Τριτος Ἀμενωφθις ετη καʹ. 78 Τεταρτος Ἀμενσις ετη κβʹ.
Πεμπτος Μισαφρις ετη ιγʹ. Ἕκτος Μισφραγμουθωσις ετη κςʹ, εφ' ου ο επι
∆ευκαλιωνος κατακλυσμος. Ὁμου απ' Ἀμως εως Μισφραγμουθωσεως αρχης κατα
Ἀφρικανον γινονται ετη ξθʹ. του γαρ Ἀμως ουδ' ολως ειπεν ετη. Ει δ' αρα γε κατα
την Ευσεβιου στοιχειωσιν δωμεν κεʹ ετη του Ἀμως και κςʹ του Μισφραγμουθωσεως,
η κατα Ἀφρικανον και Ευσεβιον εσονται απο αρχης Ἀμως εως τελους
Μισφραγμουθωσεως ετη ρκʹ, οσα και της ζωης Μωυσεως πεπιστευται ειναι. και πως
εστι δυνατον απο της αρχης Μωυσεως, ειτουν της εξ Αιγυπτου πορειας, εαν κατα τον
Ἀμως δωμεν αυτον εξεληλυθεναι, ως Ἀφρικανωι δοκει, η απο της νεοτητος, ως
αυτος διαπορει, εως τελευτης αυτου Μωυσεως τους δυο κατακλυσμους παρ' Ἕλ λησι
βεβοημενους γεγονεναι; λεγω δη τον πρωτον επι Ὠγυγου εν τηι Ἀττικηι και τον επι
∆ευκαλιωνος εν Θετταλιαι χρονοις υστερον σμηʹ, αναμφι λεκτως συμβαντα επι
Κραναου αυτοχθονος δευτερου βασιλεως Ἀθηνησιν. ινα γαρ επι Ἀμως δωμεν αυτον
γεγενησθαι, οπερ μαλλον συμφωνει τοις Ἰναχου χρονοις, και επι
Μισφραγμουθωσεως τετελευτηκεναι, διπλους ο των χρονων πλειων πεφυκεν
αριθμος, ως αυτος Ἀφρικανος μεμαρτυρηκεν εν αρχηι του τριτου λογου ειπων· απο
μεν Ὠγυγου δια την απο του κατα κλυσμου πολλην φθοραν αβασιλευτος εμεινεν η
νυν Ἀττικη ετεσιν ρπθʹ. ειτα Κεκροψ ο διφυης ετη νʹ. Κραναος αυτοχθων μετα
Κεκροπα ετη θʹ. ομου γινονται απο του επι Ὠγυγου κατακλυσμου επι Κεκροπα
πρωτον βασιλεα Ἀθηνησι και τον μετ' αυτον δευτερον Κραναον ετη σμηʹ. τα δ' αυτα
και απο της εξοδου Μωυσεως και Ἰσραηλ εξ Αιγυπτου εως του επι ∆ευκαλιωνος
κατακλυσμου εν Θετταλιαι. ο τε γαρ επι Ὠγυγου κατακλυ σμος επι Φορωνεως και της
απ' Αιγυπτου πορειας του λαου ιστορειται 79 τωι αυτωι Ἀφρικανωι, και ο επι
∆ευκαλιωνος επι Κραναου δευτερου βασι λεως Ἀθηνησιν, ως εκ των αυτου
συγγραμματων αποδεδεικται. ουκ αρα καλως επι Μισφραγμουθωσεως τον επι
∆ευκαλιωνος λεγει κατακλυσμον. ο γαρ Μισφραγμουθωσις μετα τον Ἄμωσιν
πρωτον βασιλεα κατ' αυτον και κατα τον Ευσεβιον της ιηʹ δυναστειας μολις πεʹ
χρονοις υστερον καταληγει. υπολειπεται δη λοιπον ημιν λογιζεσθαι τον επι Ὠγυγου
κατα κλυσμον επι Μισφραγμουθωσεως γεγονεναι μαλλον, εφ' ου και Μωυσης καθ'
ημας και αλλους ακριβεστερους εκπεπορευται της Αιγυπτου συν τωι λαωι, οπερ
Ἀφρικανος, συγγνωτω μοι, διαπορησας αντι του επι Ὠγυγου τον επι ∆ευκαλιωνος
ειρηκεν εαυτωι αντιπιπτων. και ουτω μεν εν τουτωι διημαρτεν ου συλλογισαμενος
ακριβως οτι Κεκροψ ο διφυης και Κραναος οι πρωτοι βασιλεις Ἀθηναιων μετα
Ὤγυγον, εφ' ων και ο επι ∆ευκαλιωνος γεγονε κατακλυσμος εν Θετταλιαι, μετα
Μισφραγμουθωσιν ησαν χρονοις υστερον τουλαχιστον ρνʹ, ως αυτος μαρτυρων
αποδεδεικται. Σαφως δη εκ τε των Ευσεβιου παραλογισμων προς τους βελτιονας
αυτου, οις αντιπιπτων αμαρτυρως τα δοκουντα αυτωι συνεγραψεν, εκ τε των
Ἀφρικανωι λελεγμενων, ορθως μεν εν οις εμμαρτυρως ειρηκε κατα Ἴναχον και
Φορωνεα γενεσθαι Μωυσεα, διηπορημενως δε εν οις η νεον αυτον επι Ἀμωσιος ειναι
κατηναγκασθη παρα της αληθειας φαναι η της Αιγυπτου εκπορευθηναι, παρεστη
ημιν οτι επι Μισφραγμουθωσεως ηγη σατο του λαου, του και Ἀμωσιος, και οτι επ'
 
 
 

38
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

αυτου και ο επι Ὠγυγου γεγονε κατακλυσμος. Οι λοιποι βασιλεις Αιγυπτου της ιηʹ
δυναστειας μετα τον πρωτον παρ' Ευσεβιωι Ἄμωσιν βʹ Χεβρων δευτερος ετη ιγʹ. γʹ
Ἀμμενωφις ετη καʹ. δʹ Μιφρης ετη ιβʹ. εʹ Μισφραγμουθωσις ετη κςʹ. Ὁμου απο
Ἀμωσεως του πρωτου της προκειμενης ιηʹ δυναστειας εως Μισφραγμουθωσεως
αρχης κατα Ευσεβιον ετη γινονται οαʹ. βασιλεις πεντε αντι των εξ. τον γαρ τεταρτον
Ἀμενσην παραδραμων, ου Ἀφρικανος, ως και οι λοιποι, μεμνηται, ετη κβʹ αυτου
εκολοβωσεν. 80 Οι λοιποι της ιηʹ δυναστειας μετα τον Μισφραγμουθωσιν κατα
Ἀφρικανον ουτωσ ζʹ Τουθμωσις ετη θʹ. ηʹ Ἀμενωφις ετη λαʹ. ουτος εστιν ο Μεμνων
ειναι νομιζομενος και φθεγγομενος λιθος. θʹ Ὦρος ετη λζʹ. ιʹ Ἀχερρης ετη λβʹ. ιαʹ
Ῥαθως ετη ςʹ. ιβʹ Χεβρης ετη ιβʹ. ιγʹ Ἀχερρης ετη ιβʹ. ιδʹ Ἀρμεσις ετη εʹ. ιεʹ Ῥαμεσσης
ετος αʹ. ιςʹ Ἀμενωφαθ ετη ιθʹ. ομου ετη σξγʹ. Ἐννεακαιδεκατη δυναστεια βασιλεων
∆ιοσπολιτων ςʹ αʹ Σεθως ετη ναʹ. βʹ Ῥαψακης ετη ξαʹ. γʹ Ἀμενεφθης ετη κʹ. δʹ
Ῥαμεσσης ετη ξʹ. εʹ Ἀμμενεμνης ετη εʹ. ςʹ Θουωρις, ο παρ' Ὁμηρωι καλουμενος
Πολυβος, Ἀλκανδρας ανηρ, εφ' ου το Ἴλιον εαλω, ετη ζʹ. ομου ετη σθʹ. Ἐπι του
αυτου δευτερου τομου Μανεθω βασιλεις ζςʹ ετη βρκαʹ. Οι λοιποι της ιηʹ δυναστειας
μετα τον Μισφραγμουθωσιν κατα Ευσεβιον ουτωσ ςʹ Τουθμωσις ετη θʹ. ζʹ Ἀμενωφις
ετη λαʹ. ουτος εστιν ο Μεμνων ειναι νομιζομενος και φθεγγομενος λιθος. 81 ηʹ Ὦρος
ετη λςʹ. εν αλλωι ληʹ. θʹ Ἀχενχερσης ετη ιβʹ. ιʹ Ἄθωρις ετη λθʹ. ιαʹ Χενχερης ετη ιςʹ.
Κατα τουτον Μωυσης της εξ Αιγυπτου πορειας των Ἰουδαιων ηγησατο. Μονος
Ευσεβιος επι τουτου λεγει την του Ἰσραηλ δια Μωυσεως εξοδον, μηδενος αυτωι
λογου μαρτυρουντος, αλλα και παντων εναντιουμενων των προ αυτου, ως
μαρτυρει. ιβʹ Ἀχερρης ετη ηʹ. ιγʹ Χερρης ετη ιεʹ. ιδʹ Ἀρμαις ο και ∆αναος ετη εʹ, μεθ' α
εκ της Αιγυπτου εκπεσων και φευγων τον αδελφον Αιγυπτον εις την Ἑλλαδα
αφικνειται, κρατησας τε του Ἄργους βασιλευει Ἀργειων. ιεʹ Ῥαμεσσης ο και
Αιγυπτος ετη ξηʹ. ιςʹ Μενωφις ετη μʹ. ομου ετη τμηʹ. Προσεθηκεν υπερ τον
Ἀφρικανον ετη πεʹ Ευσεβιος κατα την ιηʹ δυνα στειαν. Ἐννεακαιδεκατη δυναστεια
βασιλεων εʹ ∆ιοσπολιτων αʹ Σεθως ετη νεʹ. βʹ Ῥαμψης ετη ξςʹ. γʹ Ἀμμενεφθις ετη μʹ.
δʹ Ἀμμενεμης ετη κςʹ. εʹ Θουωρις, ο παρ' Ὁμηρωι καλουμενος Πολυβος, Ἀλκανδρας
ανηρ, εφ' ου το Ἴλιον εαλω, ετη ζʹ. ομου ετη ρζδʹ. Ἐπι το αυτο βʹ τομου Μανεθω
βασιλεων ζβʹ ετη αρκαʹ.
82 ΚΑΤΑ ΑΦΡΙΚΑΝΟΝ Τριτου τομου Μανεθω Εικοστη δυναστεια βασιλεων
∆ιοσπολιτων ιβʹ, οι εβασιλευσαν ετη ρλεʹ Πρωτη και εικοστη δυναστεια βασιλεων
Τανιτων ζʹ αʹ Σμενδης ετη κςʹ. βʹ Ψουσεννης ετη μςʹ. γʹ Νεφελχερης ετη δʹ. δʹ
Ἀμενωφθις ετη θʹ. εʹ Ὀσοχωρ ετη ςʹ. ςʹ Ψιναχης ετη θʹ. ζʹ Ψουσεννης ετη ιδʹ. ομου ετη
ρλʹ. Εικοστη δευτερα δυναστεια Βουβαστιτων βασιλεων θʹ αʹ Σεσωγχις ετη καʹ. βʹ
Ὀσορθων ετη ιεʹ. γʹ δʹ εʹ αλλοι τρεις ετη κεʹ. ςʹ Τακελωθις ετη ιγʹ. ζʹ ηʹ θʹ αλλοι τρεις
ετη μβʹ. ομου ετη ρκʹ. Τριτη και εικοστη δυναστεια Τανιτων βασιλεων δʹ αʹ
Πετουβατης ετη μʹ, εφ' ου ολυμπιας ηχθη. βʹ Ὀσορχω ετη ηʹ, ον Ἡρακλεα Αιγυπτιοι
καλουσι. γʹ Ψαμμους ετη ιʹ. †δʹ Ζητ ετη λαʹ.† ομου ετη πθʹ. Τεταρτη και εικοστη
δυναστεια Βοχχωρις Σαΐτης ετη ςʹ, εφ' ου αρνιον εφθεγξατο, ετη Ϡζʹ. 83 Πεμπτη και
εικοστη δυναστεια Αιθιοπων βασιλεων γʹ αʹ Σαβακων, ος αιχμαλωτον Βοχχωριν
ελων εκαυσε ζωντα, και εβασι λευσεν ετη ηʹ. βʹ Σεβιχως υιος ετη ιδʹ. γʹ Ταρκος ετη
ιηʹ. ομου ετη μʹ. ΚΑΤΑ ΕΥΣΕΒΙΟΝ Τριτου τομου Μανεθω Εικοστη δυναστεια
βασιλεων ∆ιοσπολιτων ιβʹ, οι εβασιλευσαν ετη ροηʹ Εικοστη πρωτη δυναστεια
βασιλεων αʹ Σμενδις ετη κςʹ. βʹ Ψουσεννης ετη μαʹ. γʹ Νεφερχερης ετη δʹ. δʹ
Ἀμμενωφθις ετη θʹ. εʹ Ὀσοχωρ ετη ςʹ. ςʹ Ψιναχης ετη θʹ. ζʹ Ψουσεννης ετη λεʹ. ομου
ετη ρλʹ. Εικοστη δευτερα δυναστεια Βουβαστιτων βασιλεων τριων αʹ Σεσογχωσις ετη
 
 
 

39
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

καʹ. βʹ Ὀσορθων ετη ιεʹ. γʹ Τακελωθις ετη ιγʹ. ομου ετη μθʹ. Εικοστη τριτη δυναστεια
Τανιτων βασιλεων αʹ Πετουβαστις ετη κεʹ. βʹ Ὀσορθων ετη θʹ, ον Ἡρακλεα Αιγυπτιοι
εκαλεσαν. γʹ Ψαμμους ετη ιʹ. ομου ετη μδʹ. 84 Εικοστη τεταρτη δυναστεια Βοχχορις
Σαΐτης ετη μδʹ, εφ' ου αρνιον εφθεγξατο. ομου ετη μδʹ. Εικοστη πεμπτη δυναστεια
Αιθιοπων βασιλεων αʹ Σαβακων, ος αιχμαλωτον Βοχχοριν ελων εκαυσε ζωντα, και
εβασι λευσεν ετη ιβʹ. βʹ Σεβιχως υιος ετη ιβʹ. γʹ Ταρακος ετη κʹ. ομου ετη μδʹ.
ΚΑΤΑ ΑΦΡΙΚΑΝΟΝ Ἕκτη και εικοστη δυναστεια Σαιτων βασιλεων θʹ αʹ
Στεφινατης ετη ζʹ. βʹ Νεχεψως ετη ςʹ. γʹ Νεχαω ετη ηʹ. δʹ Ψαμμητιχος ετη νδʹ. εʹ
Νεχαω δευτερος ετη ςʹ. ουτος ειλε την Ἱερουσαλημ και Ἰωαχαζ τον βασιλεα
αιχμαλωτον εις Αιγυπτον απηγαγε. ςʹ Ψαμμουθις ετερος ετη ςʹ. ζʹ Ουαφρις ετη ιθʹ, ωι
προσεφυγον αλουσης υπο Ἀσσυριων Ἱερουσαλημ οι των Ἰουδαιων υπολοιποι. ηʹ
Ἄμωσις ετη μδʹ. θʹ Ψαμμεχεριτης μηνας ςʹ. ομου ετη ρνʹ και μηνας ςʹ. Ἑβδομη και
εικοστη δυναστεια Περσων βασιλεων ηʹ αʹ Καμβυσης ετει εʹ της εαυτου βασιλειας
Περσων εβασιλευσεν Αιγυπτου ετη ςʹ. βʹ ∆αρειος Ὑστασπου ετη λςʹ. γʹ Ξερξης ο μεγας
ετη καʹ. 85 δʹ Ἀρταβανος μηνας ζʹ. εʹ Ἀρταξερξης ετη μαʹ. ςʹ Ξερξης μηνας δυο. ζʹ
Σογδιανος μηνας ζʹ. ηʹ ∆αρειος Ξερξου ετη ιθʹ. ομου ετη ρκδʹ, μηνας δʹ. Εικοστη
ογδοη δυναστεια Ἀμυρτεος Σαΐτης ετη ςʹ. Ἐνατη και εικοστη δυναστεια Μενδησιων
βασιλεων δʹ αʹ Νεφεριτης ετη ςʹ. βʹ Ἄχωρις ετη ιγʹ. γʹ Ψαμμουθις ετος αʹ. δʹ
Νεφοριτης μηνας δʹ. ομου ετη κʹ, μηνας δʹ. ΚΑΤΑ ΕΥΣΕΒΙΟΝ Ἕκτη και εικοστη
δυναστεια Σαιτων βασιλεων θʹ αʹ Ἀμμερις Αιθιοψ ετη ιβʹ. βʹ Στεφιναθις ετη ζʹ. γʹ
Νεχεψως ετη ςʹ. δʹ Νεχαω ετη ηʹ. εʹ Ψαμμητιχος ετη μεʹ. ςʹ Νεχαω δευτερος ετη ςʹ.
ουτος ειλε την Ἱερουσαλημ και Ἰωαχαζ τον βασιλεα αιχμαλωτον εις Αιγυπτον
απηγαγε. ζʹ Ψαμμουθις ετερος, ο και Ψαμμητιχος, ετη ιζʹ. ηʹ Ουαφρις ετη κεʹ, ωι
προσεφυγον αλουσης υπο Ἀσσυριων της Ἱερου σαλημ οι των Ἰουδαιων υπολοιποι. θʹ
Ἄμωσις ετη μβʹ. ομου ετη ρξγʹ. 86 Εικοστη εβδομη δυναστεια Περσων βασιλεων ηʹ αʹ
Καμβυσης ετει πεμπτωι της αυτου βασιλειας εβασιλευσεν Αιγυπτου ετη γʹ. βʹ Μαγοι
μηνας ζʹ. γʹ ∆αρειος ετη λςʹ. δʹ Ξερξης ο ∆αρειου ετη καʹ. εʹ Ἀρταξερξης ο Μακροχειρ
ετη μʹ. ςʹ Ξερξης ο δευτερος μηνας βʹ. ζʹ Σογδιανος μηνας ζʹ. ηʹ ∆αρειος ο Ξερξου ετη
ιθʹ. ομου ετη ρκʹ και μηνας δʹ. Εικοστη ογδοη δυναστεια Ἀμυρταιος Σαΐτης ετη ςʹ.
Εικοστη ενατη δυναστεια Μενδησιων βασιλεων δʹ αʹ Νεφεριτης ετη ςʹ. βʹ Ἄχωρις ετη
ιγʹ. γʹ Ψαμμουθις ετος αʹ. δʹ Νεφεριτης μηνας δʹ. εʹ Μουθις ετος αʹ. ομου ετη καʹ και
μηνας δʹ.
ΚΑΤΑ ΑΦΡΙΚΑΝΟΝ Τριακοστη δυναστεια Σεβεννυτων βασιλεων γʹ αʹ
Νεκτανεβης ετη ιηʹ. βʹ Τεως ετη βʹ. γʹ Νεκτανεβος ετη ιηʹ. ομου ετη ληʹ. 87 Πρωτη και
τριακοστη δυναστεια Περσων βασιλεων γʹ αʹ Ὦχος εικοστωι ετει της εαυτου
βασιλειας Περσων εβασιλευσεν Αιγυπ του ετη βʹ. βʹ Ἀρσης ετη γʹ. γʹ ∆αρειος ετη δʹ.
ομου ετη γʹ τομου ανʹ. Μεχρι τωνδε Μανεθως· τα δε μετα ταυτα εξ Ἑλληνικων
συγγραφεων. Μακεδονων βασιλεις ιεʹ. ΚΑΤΑ ΕΥΣΕΒΙΟΝ Τριακοστη δυναστεια
Σεβεννυτων βασιλεων γʹ αʹ Νεκτανεβης ετη ιʹ. βʹ Τεως ετη βʹ. γʹ Νεκτανεβος ετη ηʹ.
ομου ετη κʹ. Τριακοστη πρωτη δυναστεια Περσων βασιλεων γʹ αʹ Ὦχος εικοστωι ετει
της αυτου Περσων βασιλειας κρατει της Αιγυπ του ετη ςʹ. βʹ Μεθ' ον Ἀρσης Ὤχου ετη
δʹ. γʹ Μεθ' ον ∆αρειος ετη εξ· ον Ἀλεξανδρος ο Μακεδων καθειλε. Ταυτα του γʹ
Μανεθω. Μεχρι τωνδε Μανεθω· τα δε μετα ταυτα εξ Ἑλληνικων παρισταται
συγγραφεων. Τα δε μετα τον κατακλυσμον, ως υποκειται, γενεσεως κοσμου ετη
βσμγʹ Τουτωι τωι βσμγʹ ετει η κιβωτος ανεωχθη και Νωε εξηλθε συν τοις μετ' αυτου.
Τωι αυτωι βσμγʹ ετει ο Σημ ραʹ ετος αγων εγεννησε τον Ἀρφαξαδ και 88 εζησε Σημ
 
 
 

40
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

μετα το γεννησαι αυτον τον Ἀρφαξαδ ετη φʹ εως βψμβʹ ετους του κοσμου. Ἀρφαξαδ
δε γενομενος ετων ρλεʹ εγεννησε τον Καιναν τωι βτοζʹ ετει του κοσμου και εζησε
μετα το γεννησαι αυτον τον Καιναν ετη υλʹ εως του βωηʹ κοσμικου ετους. Τουτωι τωι
βσναʹ ετει, ως φασι, Νωε εφυτευσεν αμπελωνα εν ορει Λουβαρ της Ἀρμενιας. Τουτωι
τωι βτοβʹ ετει Ἀρφαξαδ ελαβε γυναικα ετος αγων ρλʹ. Τουτωι τωι βτοζʹ ετει Ἀρφαξαδ
εγεννησε τον Καιναν ετος αγων ρλεʹ. Καιναν δε γενομενος ρλʹ εγεννησε τον Σαλα
τωι βφζʹ ετει του κοσμου, και εζησε Καιναν μετα το γεννησαι αυτον τον Σαλα ετη τλʹ
εως βωλζʹ κοσμικου ετους. Ἀλεξανδρος ο Πολυιστωρ εκ τουδε του βυεʹ κοσμικου
ετους βουλεται παλιν την μετα τον κατακλυσμον των Χαλδαιων βασιλειαν
καταρξασθαι μυθολογων δια σαρων και νηρων και σωσσων βεβασιλευκεναι
Χαλδαιων και Μηδων βασιλεις πςʹ εν τρισμυριοις ετεσι και δζʹ, τουτ' εστιν εν σαροις
θʹ και νηροις βʹ και σωσσοις ηʹ, απερ τινες των εκκλησιαστικων ημων ιστορικων ου
καλως εξελαβοντο παλιν εις ετη ηλιακα ζδʹ και μηνας ηʹ, απερ, ως φασιν, εις το βυζθʹ
ετος κοσμικον συντρεχει. απο δε τουτου του χρονου των πςʹ δυο μεν Χαλδαιων
βασιλεων, Ευηχιου και Χωμασβη λου, πδʹ δε Μηδων, Ζωροαστρην και τους μετ'
αυτον ζʹ Χαλδαιων βασι λεις εισαγει, ετη κρατησαντας ηλιακα ρζʹ, ο αυτος
Πολυιστωρ, ουκετι δια σαρων και νηρων και σωσσων και της λοιπης αλογου
μυθικης ιστοριας, αλλα δι' ηλιακων ετων. τους γαρ προγενεστερους ως θεους η
ημιθεους νομιζοντες και τους μετ' αυτους την πλανην εισηγουμενοι τωι οντι
χρονους 89 απειρους βεβασιλευκεναι συνεγραψαν, αιδιον ειναι τον κοσμον
δοξαζοντες εναντιως ταις θεοπνευστοις γραφαις· τους δε μεταγενεστερους και πασι
φανερους δι' ηλιακων ετων ως θνητους, και ουχ, ως τωι Πανοδωρωι δοκει και ετεροις
τισι, δια το εσχατως υπο Ζωροαστρου των ηλιακων ενιαυτων εκ των του Ἐνωχ
εγνωσμενων εκτοτε ηλιακοις ετεσιν επιμετρεισθαι τα των βασιλεων ετη. διοπερ εκ
των θειων γραφων πεπεισμενοι και ταυτα ψευδη ειναι και μηδεμιαν βασιλειαν επι
της γης γενεσθαι εως της του Νεβρωδ επι της πυργοποιιας γιγαντομιμητου και
αποστατικης τυραννιδος, ως και ανωτερω δεδεικται, μονους δε τους τρεις ανδρας
μετα τον κατακλυσμον εως της διασπορας ηγεισθαι των πολλων ευσεβως, λεγω δη
τον δικαιον Νωε, τα λοιπα της ζωης ετη τνʹ, και τον υιον αυτου Σημ, τα λοιπα της
ζωης αυτου ρνʹ, και ετι μετα τουτον τον υιον αυτου Ἀρφαξαδ τα λοιπα λδʹ, τουτ'
εστιν ετη φλδʹ τα γινομενα συν τοις βσμβʹ του κατακλυ σμου βψοςʹ, ταυτα ουν ουτω
μαθοντες και πιστευοντες και τους λοιπους των ιστορικων, ως δειχθησεται,
ομοφωνουντας, απο δε του βψοςʹ ετους, οπερ ην του Ἀρφαξαδ λδʹ της ηγεμονιας,
εχοντες, της δε γενεσεως του Φαλεκ ετος εʹ, εξ αυτου και την τοτε των Χαλδαιων
βασιλειαν, ης πρωτος Ευηχιος ο και Νεβρωδ ηγησατο, φαμεν καταρξασθαι και την
των Αιγυπ τιων, ης και αυτης πρωτος ο οικιστης Αιγυπτου Μεστραιμ εβασιλευσε· διο
και περιττον ηγησαμεθα εκθεσθαι κανονιον απο τουδε του βυεʹ ετους κατα την
εκδοσιν των αποδειξαντων βεβιασμενως απο τουτου μετα τον κατακλυσμον
αρξασθαι την των Χαλδαιων βασιλειαν, ουχ ουτως εχοντος του αληθους λογου,
ουδε του Ἀλεξανδρου και των αμφ' αυτον τας ημερας ετη καταριθμουντων, αλλα
μαλλον προς ανατροπην της θειας γραφης, ως πολλακις ειρηται, απειρους αιωνας
εισηγουμενων. αναγκαιως δη λοιπον απο του βψοςʹ ετους ο περι των δυο τουτων
βασιλειων λογος στοιχειωθη σεται γινομενοις ημιν εκεισε. Τωι βφʹ ετει Καιναν ελαβε
γυναικα και τωι βφεʹ εγεννησε τον Σαλα. Τουτον δε τον Καιναν ο Ευσεβιος ουκ
εστοιχειωσε, τωι Ἑβραικωι αντι 90 γραφωι κακως ακολουθησας, διο και εσφαλη ετη
ρλʹ. ομοιως δε και ο Ἀφρικανος διημαρτε μη στοιχειωσας τουτον τον δευτερον
Καιναν, οθεν και εν τοις απο Ἰησου του Ναυη και των πρεσβυτερων εως Ἠλι και
Σαμουηλ ηναγκασθη ετεσι προσθειναι χρονους εγγυς ρμʹ. περι ων ο Και σαρευς
 
 
 

41
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

Ευσεβιος ουτος σφοδρα αυτον καταμεμφεται πλειοτερως σφαλεις εν ταυτωι και εν
τοις λοιποις, ως προδεδηλωται, εως ετων ςζʹ. ο μεντοι θειος ευαγγελιστης Λουκας ιγʹ
αυτον απο του Ἀδαμ εγενεαλογησε. Γενεα ιγʹ Καιναν Τουτωι τωι βφοʹ ετει Νωε
διεθετο και την οικουμενην τοις τρισιν αυτου υιοις διεμερισε. Τωι βφπεʹ ετει Καιναν
διοδευων εν τωι πεδιωι ευρε την γραφην των γιγαντων και εκρυψε παρ' εαυτωι. Τωι
βφζβʹ ετει του κοσμου Νωε ο δικαιος εκοιμηθη ετων Ϡνʹ, γενεα ιʹ. Τωι βχκςʹ ετει Σαλα
ελαβεν εαυτωι γυναικα. Σαλα γενεα ιδʹ Τωι βχλʹ ετει του κοσμου ο Σαλα εγεννησε τον
Ἕβερ ετος αγων ρλʹ· και εζησε Σαλα μετα το γεννησαι αυτον τον Ἕβερ ετη τλʹ εως
του βϠξʹ κοσμικου ετους. Τωι βψλςʹ ετει του κοσμου ηρξαντο οικοδομειν τον πυργον
επι ετη μʹ. Τωι βψβʹ ετει Σημ εκοιμηθη ετων χʹ. Τωι βψιδʹ ετει Ἕβερ ελαβεν εαυτωι
γυναικα. Ἕβερ γενεα ιεʹ Ἕβερ γενομενος ετων ρλδʹ εγεννησε τον Φαλεκ τωι βψοαʹ
ετει του κο σμου· και εζησεν Ἕβερ μετα το γεννησαι αυτον τον Φαλεκ ετη σοʹ εως
του γμαʹ κοσμικου ετους. 91 Ουτως αποδεδειγμενου του χρονου, καθ' ον ο Ἕβερ τον
Φαλεκ εγεννησε δεκατον οντα απο Ἀδαμ, αξιον οιμαι εκ παραλληλου των ημιν
επιλογισ θεντων εν δευτερωι κανονιωι παραθεσθαι και τα παρα τωι Ἀφρικανωι ετη
εως τουδε χρονου, και απο τουδε μεχρι Ἀβρααμ (και γαρ προγενεστερος ο ανηρ
υπαρχει του Ευσεβιου ετεσι που), ειθ' ουτω και τα παρα Ευσεβιου τριχως εκτεθεντα,
ως εκεινος φησι, κατα τε τους οʹ σοφους ερμηνεας και κατα το παρ' Ἑβραιοις και ετι
κατα το παρα Σαμαρειταις αντι γραφον. ουτω γαρ εν πεντε κανονιοις κειμενων των
απο Ἀδαμ εως του Φαλεκ και απο του Φαλεκ εως Ἀβρααμ ετων, ευμαρως
δειχθησεται η συμφωνος τηι τε Μωυσαικηι και ευαγγελικηι γραφηι γενεαρχια τε και
χρονολογια. Κατα το παρον χρονογραφειον Ἀδαμ τωι σλʹ ετει της ζωης αυτου
εγεννησε τον Σηθ ομοιον αυτωι κατα παντα. Σηθ ετων υπαρχων σεʹ εγεννησε τον
Ἐνως υλεʹ. Ἐνως ετων ρζʹ εγεννησε τον Καιναν χκεʹ. Καιναν ετων ροʹ εγεννησε τον
Μαλελεηλ ψζεʹ. Μαλελεηλ ετων ρξεʹ εγεννησε τον Ἰαρεδ Ϡξʹ. Ἰαρεδ δε ετων ρξβʹ
εγεννησε τον Ἐνωχ αρκβʹ. Ἐνωχ ετων ρξεʹ εγεννησε τον Μαθουσαλα ασπζʹ.
Μαθουσαλα ρξζʹ εγεννησε τον Λαμεχ αυνδʹ. Λαμεχ ετων ρπηʹ εγεννησε τον Νωε
αχμβʹ. Ἀφρικανου Ἀδαμ γενομενος ετων σλʹ γενναι τον Σηθ· και τουτοις επιζησας ετη
ψʹ απεθανεν, ητοι δευτερον θανατον. Σηθ γενομενος ετων σεʹ εγεννησε τον Ἐνως·
απο Ἀδαμ τοινυν μεχρι γενεσεως Ἐνως ετη τα συμπαντα υλεʹ. Ἐνως υπαρχων ετων
ρζεʹ γενναι τον Καιναν. Καιναν δε ετων ροʹ γενναι τον Μαλελεηλ. Μαλελεηλ δε ετων
ρξεʹ γενναι τον Ἰαρεδ. Ἰαρεδ δε ετων ρξβʹ γενναι τον Ἐνωχ. 92 Ἐνωχ δε υπαρχων
ετων ρξεʹ γενναι τον Μαθουσαλα· και ευαρεστησας τωι θεωι επιζησας ετη ςʹ ουχ
ευρισκετο. Μαθουσαλα γενομενος ετων ρπζʹ εγεννησε τον Λαμεχ. Λαμεχ υπαρχων
ετων ρπηʹ γενναι τον Νωε. Ευσεβιου προς λεξιν περι των οʹ Ἴδωμεν ουν πρωτον
οπως η των οʹ ερμηνεια την απο Ἀδαμ μεχρι της του Ἀβρααμ γενεσεως
χρονογραφιαν παρειληφε. Πρωτος ανθρωπων Ἀδαμ γενομενος ετων σλʹ γενναι τον
Σηθ, και επεζησεν ετη ψʹ μεχρις ρλεʹ ετους Μαλελεηλ. Σηθ γενομενος ετων σεʹ γενναι
τον Ἐνως, και επεζησεν ετη ψζʹ μεχρις κʹ ετους Ἐνωχ. Ἐνως γενομενος ετων ρζʹ
γενναι τον Καιναν, και επεζησεν ετη ψιεʹ μεχρις νγʹ ετους Μαθουσαλα. Καιναν
γενομενος ετων ροʹ γενναι τον Μαλελεηλ, και επεζησεν ετη ψμʹ μεχρις παʹ ετους
Λαμεχ. Μαλελεηλ γενομενος ετων ρξεʹ γενναι τον Ἰαρεδ, και επεζησεν ετη ψλʹ μεχρις
μηʹ ετους Νωε. Ἰαρεδ γενομενος ετων ρξβʹ γενναι τον Ἐνωχ, και επεζησεν ετη ωʹ
μεχρις σπʹ ετους Νωε. Ἐνωχ γενομενος ετων ρξεʹ γενναι τον Μαθουσαλα, και
επεζησεν ετη ςʹ, και μετετεθη εν ετει λγʹ του Λαμεχ. Μαθουσαλα γενομενος ετων ρξζʹ
γενναι τον Λαμεχ, και επεζησεν ετη ωβʹ. Λαμεχ γενομενος ετων ρπηʹ γενναι τον Νωε,
και επεζησεν ετη φλεʹ. Πρωτος Λαμεχ προ του ιδιου πατρος τελευται του Μαθουσαλα.
επεζησε δε μεχρις φλεʹ ετους Νωε. Ευσεβιου προς λεξιν περι του Ἑβραικου Ταυτα
 
 
 

42
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

μεν κατα την των οʹ ερμηνειαν, κατα δε το παρ' Ἰουδαιοις Ἑβραικον Ἀδαμ
γενομενος ετων ρλʹ γενναι τον Σηθ, και επεζησεν ετη ωʹ εως νςʹ ετους Λαμεχ. 93 Σηθ
γενομενος ετων ρεʹ γενναι τον Ἐνως, και επεζησεν ετη ωζʹ μεχρι ρξηʹ ετους Λαμεχ.
Ἐνως γενομενος ετων ζʹ γενναι τον Καιναν, και επεζησεν ετη ωιεʹ μεχρις πδʹ ετους
Νωε. Καιναν γενομενος ετων οʹ γενναι τον Μαλελεηλ, και επεζησεν ετη ωμʹ μεχρις
ροθʹ ετους Νωε. Μαλελεηλ γενομενος ετων ξεʹ γενναι τον Ἰαρεδ, και επεζησεν ετη
ωλʹ μεχρις σλδʹ ετους Νωε. Ἰαρεδ δε γενομενος ετων ρξβʹ γενναι τον Ἐνωχ, και
επεζησεν ετη ωʹ μεχρις τξςʹ ετους Νωε. Ἐνωχ γενομενος ετων ξεʹ γενναι τον
Μαθουσαλα, και επεζησεν ετη τʹ και μετετεθη εν ετει ριγʹ Λαμεχ. Μαθουσαλα
γενομενος ετων ρπζʹ γενναι τον Λαμεχ, και επεζησεν ετη ψπβʹ εως αυτου του
κατακλυσμου. Ευσεβιου προς λεξιν περι του παρα Σαμαρειταισ Κατα δε το παρα
Σαμαρειταις Ἑβραικον Ἀδαμ γενομενος ετων ρλʹ γενναι τον Σηθ, και επεζησεν ετη ωʹ
μεχρις σκγʹ ετους Νωε. Σηθ γενομενος ετων ρεʹ γενναι τον Ἐνως, και επεζησεν ετη
ωζʹ εως τλεʹ ετους Νωε. Ἐνως γενομενος ετων ζʹ γενναι τον Καιναν, και επεζησεν ετη
ωιεʹ μεχρις υλγʹ ετους Νωε. Καιναν γενομενος ετων οʹ γενναι τον Μαλελεηλ, και
επεζησεν ετη ωμʹ μεχρις φκηʹ ετους Νωε. Μαλελεηλ γενομενος ετων ξεʹ γενναι τον
Ἰαρεδ, και επεζησεν ετη ωλʹ μεχρις φλγʹ ετους Νωε. Ἰαρεδ γενομενος ετων ξβʹ γενναι
τον Ἐνωχ, και επεζησεν ετη ψπεʹ μεχρις αυτου του κακακλυσμου. Ἐνωχ γενομενος
ετων ξʹ γενναι τον Μαθουσαλα, και επεζησεν ετη τʹ, μετετεθη εν ετει ρπʹ του Νωε.
Μαθουσαλα γενομενος ετων ξζʹ γενναι τον Λαμεχ, και επεζησεν ετη χνγʹ εως του
κατακλυσμου. Λαμεχ γενομενος ετων νγʹ γενναι τον Νωε, και επεζησεν ετη χʹ μεχρις
αυτου του κατακλυσμου. 94 Κατα το παρον χρονογραφειον Νωε ετων φʹ εγεννησε
τον Σημ βρμβʹ. Μετα δε ρʹ ετη τωι χʹ ετει του Νωε γεγονεν ο κατακλυσμος. Ἀπο Ἀδαμ
εως του κατακλυσμου ετη βσμβʹ. ουτω δε και Ευσεβιος και ο αληθης λογος και τα
πλειστα των Μωυσαικων αντιγραφων περιεχουσι κατα την των οʹ εκδοσιν. Ὁ μεντοι
Ἀφρικανος βσξβʹ επελογισατο εκ τινων σπανιων αντιγραφων ουτω περιεχοντων, οις
ου χρη πειθεσθαι. Μεχρι τοινυν του κατακλυσμου καθως προκειται διαφωνουσι τα
Ἑβραικα αντιγραφα προς το Σαμαρειτων αρχαιοτατον και τοις χαρακτηρσι διαλ
λαττον, ο και αληθες ειναι και πρωτον Ἑβραιοι καθομολογουσιν, ετεσι τμθʹ, προς δε
την των οʹ εκδοσιν το μεν Ἑβραικον ετεσιν φπςʹ, το δε Σαμαρειτων Ϡλεʹ. Ἀφρικανος
δε προς Ευσεβιον απο Ἀδαμ εως του κατακλυσμου διαφωνει ετη κʹ. Ἀφρικανου Νωε
ην ετων χʹ οτε ο κατακλυσμος εγενετο. γινεται τοινυν απο Ἀδαμ μεχρι Νωε και του
κατακλυσμου ετη βσξβʹ. Ευσεβιου κατα τους οʹ Νωε γενομενος ετων φʹ γενναι τον
Σημ, τον Χαμ, τον Ἰαφεθ, και επεζησε μεχρι του κατακλυσμου ετη ρʹ. ετους χʹ Νωε ο
κατακλυσμος εγενετο, και επεζησε Νωε μετα τον κατακλυσμον ετη τνʹ μεχρις πγʹ
ετους Ἕβερ. Ὁμου τα παντα ετη βσμβʹ. Ταυτα μεν κατα την των οʹ ερμηνειαν.
Ευσεβιου Κατα δε το παρα Ἰουδαιοις Ἑβραικον Νωε γενομενος ετων φʹ γενναι τον
Σημ, τον Χαμ, τον Ἰαφεθ, και επεζη σεν ετη ρʹ μεχρι του κατακλυσμου. 95 Ἐν ετει χʹ
του Νωε ο κατακλυσμος εγενηθη, και επεζησε Νωε μετα τον κατακλυσμον ετη τνʹ
μεχρις νηʹ ετους Ἀβρααμ. Ὁμου τα παντα ετη αχνςʹ. ∆ιαφωνει προς την των οʹ
ερμηνειαν ετεσι φπςʹ. Ἐν τουτοις οι μεν των αλλων των απο Ἀδαμ και επι Νωε
χρονοι προ της εκαστου παιδοποιιας διεστηκασι προς την των οʹ ερμηνειαν, συμφω
νουσι δε αυτηι οι του Ἰαρεδ και του Μαθουσαλα και του Λαμεχ. εκ δε της τουτων
συμφωνιας παρεστι λογισμωι λαβειν οτι και τα προ τουτων βελτιον η παρ' ημιν
αναγνωσις εχει. απο γαρ του πλειονος χρονου των περι τον Ἰαρεδ δηλος αν γενοιτο
και ο των προαγοντων συντρεχειν οφειλων τηι των οʹ εκδοσει. ει γαρ οι νεωτεροι και
μεταγενεστεροι τοις χρονοις ταις των εκατονταδων προσθηκαις ευρηνται κατα την
του Ἑβραικου γραφην συμ φωνοι τηι των οʹ ερμηνειαι, ποσωι πλεον εικος ην τους
 
 
 

43
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

αρχαιοτερους και αυτων εκεινων προπατορας μαλλον των μετεπειτα
πολυχρονιωτερους γε νεσθαι; Ὁρων δε εν τηι συγκεφαλαιωσει της εκαστου ανδρος
ζωης τον προ της παιδοποιιας χρονον και τον μετα την παιδοποιιαν αμα
συναγομενον τον αυτον αριθμον συζοντα κατα τε την Ἑβραιων αναγνωσιν και κατα
την των οʹ ερμηνειαν, μονα δε τα προ της τεκνογονιας ετη παρα των Ἰουδαιων
αντιγραφων συνεσταλμενα, κινουμαι μηποτε Ἰουδαιων εργον ην τουτο
τολμησαντων συστειλαι και επιταχυναι τους προ της παιδοποιιας χρονους επιτροπηι
ταχυγαμιας. των γαρ παλαιοτατων ανδρων μακροβιων οντων και πολυχρονιων,
ουτω δε κατα τουτους θαττον επι γαμους και παιδο ποιιας ελθοντων, ως η παρ'
αυτοις αναγνωσις δηλοι, τις ουκ αν αυτων τον ομοιον της ταχυγαμιας τροπον
εζηλωσεν; Ευσεβιου κατα το παρα Σαμαρειταις Ἑβραικον Νωε γενομενος ετων φʹ
γενναι τον Σημ, και επεζησεν ετη ρʹ μεχρι του κατακλυσμου. εν ετει του Νωε χʹ ο
κατακλυσμος εγενηθη, και επεζησε Νωε μετα τον κατακλυσμον ετη τνʹ μεχρις πγʹ
ετους Ἕβερ. Ὁμου τα παντα ετη ατζʹ. ∆ιαφωνει προς μεν το Ἰουδαικον ετεσι τμθʹ,
προς δε την των οʹ ερμη νειαν ετεσιν Ϡλεʹ. 96 Και ταυτα μεν τα προ του
κατακλυσμου. επιωμεν δε και τους μετα ταυτα χρονους, πρωτον εκεινο
σημειωσαμενοι, το συμφωνως του παρ' Ἑβραιοις ιστορουμενου κατακλυσμου και
την Χαλδαιων μνημονευσαι γραφην της τε κατασκευασθεισης υπο του Νωε κιβωτου.
του δε τον κατακλυσμον αρθηναι υπερ τα υψηλοτατα των ορεων και ημιν τοις μετα
ταυτα γραφου σιν αληθειαν επιστωσατο αυτοψια τισιν ιχθυων καθ' ημας ευρημενων
ανω προς αυταις του Λιβανου ταις υψηλοταταις ακρωρειαις. λιθους γαρ ενθενδε εις
οικοδομας τινες απο των ορων εκτεμνοντες θαλαττιων ιχθυων ευρον διαφορα γενη,
α δη επι των κατα τα ορη κοιλωματων συναποπα γηναι τηι ιλυι και τεταριχευμενων
δικην εις δευρο διαμειναι συνεβη, ωσθ' ημιν και δι' αυτης της οψεως την του
παλαιου λογου πιστωθηναι μαρτυριαν. Κατα το παρον χρονογραφειον Ἔτους βʹ μετα
τον κατακλυσμον Σημ εγεννησε τον Ἀρφαξαδ. Ἀρφαξαδ γενομενος ετων ρλεʹ
εγεννησε τον Καιναν βτοζʹ. Καιναν γενομενος ετων ρλʹ εγεννησε τον Σαλα βφζʹ.
τουτον τον Καιναν Ευσεβιος και Ἀφρικανος ουκ εστοιχειωσαν· διο και τα ρλʹ ετη
αυτου σφαλλονται. Σαλα τον Ἕβερ βχλζʹ ετων ρλʹ. Ἕβερ τον Φαλεκ ετων ρλδʹ
βψοαʹ. Φαλεκ τον Ῥαγαυ ετων ρλʹ βϠαʹ, και εζησεν αλλα σθʹ. γινονται απο Ἀδαμ γριʹ
εως τελευτης Φαλεκ. Ῥαγαυ ετων ρλβʹ εγεννησε τον Σερουχ γλγʹ. Σερουχ γενομενος
ετων ρλʹ εγεννησε τον Ναχωρ γρξγʹ. Ναχωρ ετων οθʹ εγεννησε τον Θαρα γσμβʹ. Θαρα
ετων οʹ εγεννησε τον Ἀβρααμ γτιβʹ. Ἀπο του κατακλυσμου εως αʹ ετους Ἀβρααμ ετη
αοʹ. απο δε Ἀδαμ επι μεν τον κατακλυσμον ετη βσμβʹ, ως δεδεικται, επι δε το πρωτον
97 ετος Ἀβρααμ ετη γτιβʹ, ως εν τωι κανονι σαφως υποκειται. μετα δε ετη οεʹ τωι γτπεʹ
ετει απο Ἀδαμ εξηλθεν εκ Χαραν παροικησαι εις γην Χα νααν την Παλαιστινην νυν
καλουμενην. Ἀφρικανου Μετα δε τον κατακλυσμον Σημ εγεννησε τον Ἀρφαξαδ.
Ἀρφαξαδ δε γενομενος ετων ρλεʹ γενναι τον Σαλα, βτζζʹ. Σαλα γενομενος ετων ρλʹ
γενναι τον Ἕβερ, βφκζʹ. Ἕβερ γενομενος ετων ρλδʹ γενναι τον Φαλεκ, βχξαʹ, ουτως
επικληθεντα δια το εν ημεραις αυτου μερισθηναι την γην. Φαλεκ ετων ρλʹ εγεννησε
τον Ῥαγαυ, και επιζησας ετη σθʹ ετελευτησεν. Ἀπο Ἀδαμ επι τελευτην Φαλεκ ετη γ,
κατα δε Ευσεβιον βϠπʹ. Ῥαγαυ ετων ρλβʹ γενομενος εγεννησε τον Σερουχ. Σερουχ
ρλʹ τον Ναχωρ. Ναχωρ οθʹ τον Θαρα. Θαρα οʹ ετων ων τον Ἀβρααμ και Ναχωρ και
Ἀρραν. Συναγεται τοινυν εις την επιβασιν της κατηγγελμενης γης Ἀβρααμ απο μεν
του κατακλυσμου και Νωε γενεων ιʹ ετη αιεʹ, απο Ἀδαμ γενεων κʹ ετη γσοζʹ.
Ευσεβιου μετα τον κατακλυσμον κατα την των οʹ ερμηνειαν Ἔτους βʹ Σημ υιος Νωε
γενναι τον Ἀρφαξαδ, και επεζησεν ετη φʹ μεχρις ραʹ ετους Φαλεκ. Ἀρφαξαδ
γενομενος ετων ρλεʹ γενναι τον Σαλα, και επεζησεν ετη υγʹ μεχρι θʹ ετους Ῥαγαυ.
 
 
 

44
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

Σαλα γενομενος ετων ρλʹ γενναι τον Ἕβερ, και επεζησεν ετη υςʹ μεχρις ζʹ ετους
Σερουχ. Ἕβερ γενομενος ετων ρλδʹ γενναι τον Φαλεκ, και επεζησεν ετη υλγʹ μεχρις
ληʹ ετους Ναχωρ. Φαλεκ γενομενος ετων ρλʹ γενναι τον Ῥαγαυ, και επεζησεν ετη σθʹ,
βϠπʹ, μεχρις οεʹ ετους Σερουχ. 98 Ἐν ταις ημεραις Φαλεκ διεμερισθη η γη, δι' ο και
σημαινει το Φαλεκ τηι Ἑβραιων φωνηι μερισμος. και ουτος προ του πατρος τελευται
δευτερος. κατα τουτον η πυργοποιια συνεστη, και απο μιας της παλαι διαλεκτου
πολυφωνια γεγονε και η καθ' εκαστον εθνος των γλωσσων διαφορα. Μετα δε τον
Φαλεκ Ῥαγαυ γενομενος ετων ρλεʹ γενναι τον Σερουχ, και επεζησεν ετη σζʹ μεχρις οζʹ
ετους Ναχωρ. Σερουχ γενομενος ετων ρλʹ γενναι τον Ναχωρ, και επεζησεν ετη ςʹ
μεχρις ναʹ ετους Ἀβρααμ. Ναχωρ γενομενος ετων οθʹ γενναι τον Θαρα, και επεζησεν
ετη ριθʹ μεχρις οζʹ ετους Ἀβρααμ. Θαρα γενομενος ετων οʹ γενναι τον Ἀβρααμ, και
επεζησεν ετη ρλεʹ μεχρις λεʹ ετους Ἰσαακ. Ἀβρααμ ετος αʹ. ουτος ην ο του Ἰουδαιων
εθνους προπατωρ. κατα του τον Ἀσσυριας και της Ἀσιας πασης εβασιλευσε Νινος και
Σεμιραμις. ομου απο του κατακλυσμου επι το πρωτον ετος Ἀβρααμ ετη Ϡμβʹ. ην δε
τα απο του Ἀδαμ επι τον κατακλυσμον ετη βσμβʹ. Τα παντα συναγεται ετη γρπδʹ.
Ευσεβιου Κατα δε το παρα Ἰουδαιοις Ἑβραικον Ἔτους βʹ μετα τον κατακλυσμον Σημ
υιος Νωε γενναι τον Ἀρφαξαδ, και επεζησεν ετη φʹ μεχρις του νʹ ετους Ἰακωβ.
Ἀρφαξαδ γενομενος ετων λεʹ γενναι τον Σαλα, και επεζησεν ετη υγʹ μεχρις μηʹ ετους
Ἰσαακ. Σαλα γενομενος ετων λʹ γενναι τον Ἕβερ, και επεζησεν ετη υγʹ μεχρις ιηʹ
ετους Ἰακωβ. Ἕβερ γενομενος ετων λδʹ γενναι τον Φαλεκ, και επεζησεν ετη υλʹ
μεχρις οθʹ ετους Ἰακωβ. Φαλεκ γενομενος ετων λʹ γενναι τον Ῥαγαυ, και επεζησεν
ετη σθʹ μεχρις μηʹ ετους Ἀβρααμ. Ῥαγαυ γενομενος ετων λβʹ γενναι τον Σερουχ, και
επεζησεν ετη οζʹ μεχρις οηʹ Ἀβρααμ. 99 Σερουχ γενομενος ετων λʹ γενναι τον Ναχωρ,
και επεζησεν ετη ςʹ μεχρι πρωτου ετους Ἰσαακ. Ναχωρ γενομενος ετων κθʹ γενναι τον
Θαρα, και επεζησεν ετη ριθʹ μεχρις μθʹ ετους Ἀβρααμ. Θαρα γενομενος ετων οʹ γενναι
τον Ἀβρααμ, και επεζησεν ετη ρλεʹ μεχρις λεʹ ετους Ἰσαακ. Ἀβρααμ ετος αʹ. ομου τα
απο του κατακλυσμου επι το πρωτον ετος Ἀβρααμ ετη ςζβʹ, τα δε παντα απο Ἀδαμ
ετη αϠμηʹ. διαφωνει προς την των οʹ ερμηνειαν ετεσι ασλεʹ. Ευσεβιου Κατα δε το
Σαμαρειτων Ἑβραικον Ἔτους βʹ μετα τον κατακλυσμον Σημ υιος Νωε γενναι τον
Ἀρφαξαδ, και επεζησεν ετη φʹ μεχρις ραʹ ετους Φαλεκ. Ἀρφαξαδ γενομενος ετων
ρλεʹ γενναι τον Σαλα, και επεζησεν ετη τγʹ μεχρις λθʹ ετους Φαλεκ. Σαλα γενομενος
ετων ρλʹ γενναι τον Ἕβερ, και επεζησεν ετη τγʹ μεχρις λθʹ ετους Ῥαγαυ. Ἕβερ
γενομενος ετων ρλδʹ γενναι τον Φαλεκ, και επεζησεν ετη σοʹ μεχρις ρμʹ ετους Ῥαγαυ.
Φαλεκ γενομενος ετων ρλʹ γενναι τον Ῥαγαυ, και επεζησεν ετη ρθʹ μεχρις ρθʹ ετους
Ῥαγαυ. Ῥαγαυ γενομενος ετων ρλβʹ γενναι τον Σερουχ, και επεζησεν ετη σζʹ μεχρις
οζʹ ετους Ναχωρ. Σερουχ γενομενος ετων ρλʹ γενναι τον Ναχωρ, και επεζησεν ετη ρʹ
μεχρις καʹ ετους Ἀβρααμ. Ναχωρ γενομενος ετων οθʹ γενναι τον Θαρα, και επεζησεν
ετη ξθʹ μεχρις ξθʹ ετους Θαρα. Θαρα γενομενος ετων οʹ γενναι τον Ἀβρααμ, και
επεζησεν ετη οεʹ μεχρις οεʹ ετους Ἀβρααμ. Ἀβρααμ ετος αʹ. ομου απο του
κατακλυσμου επι το αʹ ετος Ἀβρααμ ετη Ϡμβʹ, οποσα ην και κατα την των οʹ
ερμηνειαν. Συναιδει τοινυν τηι παρ' ημων αναγνωσει η παρα Σαμαρειταις φερομενη
Ἑβραικη γραφη κατα τας πρωτας των ετων αποδοσεις τας προ της παιδο 100 ποιιας.
διαφωνει δε προς το Ἰουδαιων Ἑβραικον ετεσι χνʹ. ην γαρ τα απο του κατακλυσμου
επι το πρωτον ετος Ἀβρααμ κατα την των Ἰουδαιων γραφην ετη ςζβʹ. Ἐπει τοινυν
φαινονται κατα το παλαιοτατον Ἑβραικον, ο δη παρα Σα μαρειταις ετι και νυν
συζεται, τηι των οʹ ερμηνειαι συμφωνως οι απο του κατακλυσμου και επι Ἀβρααμ
μετα τας προκειμενας των ετων εκατον ταδας και τον επι τουτοις αριθμον παιδας
ποιησαμενοι, ποιος ερει λογος τους τουτων πρεσβυτερους, καιπερ ετεσι πολυ πλειοσι
 
 
 

45
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

των μετα ταυτα βεβιωκοτας, ταχιστα επι την παιδοποιιαν ελθειν, και μη μαλλον
κατα τους παρα τοις οʹ σεσημειωμενους χρονους; τουτων δ' ουν και ο σωφρων
λογισμος υποβαλλει νοειν, ωστε αναγκη διημαρτησθαι ομολογειν την μεν παρα
Ἰουδαιοις γραφην εν τοις απο Ἀδαμ και επι Ἀβρααμ χρονοις εκτοςτριων περι τον
Ἰαρεδ, την δε παρα Σαμαρειταις εν τοις απο Ἀδαμ και επι τον κατακλυσμον μονοις.
τα γαρ απο του κατακλυσμου και επι τον Ἀβρααμ ετη συμφωνα ευρηται τηι παρα τοις
οʹ φερομενηι των ετων ση μειωσει. αντικρυς δε φαινεται διημαρτημενως εχειν το
παρα Ἰουδαιοις Ἑβραικον. συναγει γαρ κατα το αυτο τοις χρονοις τον Ἀβρααμ και
τον Νωε, οπερ ουδεμια παριστησιν ιστορια. Ει γαρ κατα την Ἰουδαιων γραφην απο
του κατακλυσμου και επι Ἀβρααμ ετη τυγχανει ςζβʹ, εζησε δε Νωε κατα τους αυτους
μετα τον κατακλυσμον ετη τνʹ, δηλος εστι παρατεινας την ζωην μεχρι νηʹ ετους
Ἀβρααμ. εστι δε και αλλως την ατοπιαν συνιδειν των παρ' Ἰουδαιοις αντιγραφων
απο του τριακονταετεις αναγραψαι τους προ του Ἀβρααμ πεπαιδοποιημενους· οποτε
οι μετα τον Ἀβρααμ ιστορουνται πρεσβυτεροι των λʹ ετων επι την παιδοποιιαν
ελθειν. Πανταχοθεν τοιγαρουν της των οʹ ερμηνειας εκ παλαιας, ως εοικε, και
αδιαστροφου Ἑβραιων γραφης μεταβεβλησθαι συνισταμενης, εικοτως ταυτηι και
ημεις κεχρημεθα κατα την παρουσαν χρονογραφιαν, οτε μα λιστα και η καθ' ολης
της οικουμενης ηπλωμενη Χριστου εκκλησια ταυτηι μονηι προσεχει των του σωτηρος
ημων αποστολων τε και μαθη των αρχηθεν ταυτηι χρησθαι παραδεδωκοτων. Ἔστι
τοινυν κατα τους οʹ τα μεν απο του Ἀδαμ επι τον κατακλυσμον ετη βσμβʹ, τα δε απο
του κατακλυσμου επι το αʹ ετος Ἀβρααμ ετη Ϡμβʹ, τα παντα ετη γρπδʹ, κατα δε το
παρα Ἰουδαιοις Ἑβραικον απο Ἀδαμ επι τον κατακλυσμον ετη αχνςʹ, απο δε του
κατακλυσμου επι το πρωτον ετος Ἀβρααμ ετη ςζβʹ, τα παντα ετη αϠμηʹ, κατα δε το
παρα 101 Σαμαρειταις Ἑβραικον απο Ἀδαμ επι τον κατακλυσμον ετη ατζʹ, απο δε του
κατακλυσμου επι το πρωτον ετος Ἀβρααμ ετη Ϡμβʹ, τα παντα ομου ετη βσμθʹ.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ Τωι βψοςʹ ετει του κοσμου η διασπορα των οβʹ εθνων γεγονε,
Φαλεκ δε ην ετων εʹ. Τωι βψζʹ ετει του κοσμου Χανααν επεβη τοις οριοις του Σημ,
αρπασας βιαιως την γην την εσχατην δοθεισαν τωι Ἀβρααμ. Τωι βωζʹ ετει του κοσμου
Ἀρφαξαδ απεθανε. Τωι βωληʹ ετει του κοσμου, του δε Φαλεκ ξζʹ ετει, Καιναν
απεθανε, και οι υιοι του Σημ επολεμησαν προς τους υιους Χαμ περι των οριων της
Παλαιστινης. Τωι βωμθʹ ετει του κοσμου οι διασπαρεντες ηρξαντο κτιζειν πολεις. Τωι
βϠαʹ ετει του κοσμου, του δε Φαλεκ ρλʹ, εγεννησεν ο Φαλεκ τον Ῥαγαυ. Γενεα ιζʹ
Ῥαγαυ ετη ρλβʹ. του δε κοσμου ην ετος βϠβʹ. Τωι γλγʹ ετει του κοσμου Ῥαγαυ
εγεννησε τον Σερουχ τωι ρλβʹ ετει αυτου. Γενεα ιηʹ Σερουχ ετη ρλʹ. του δε κοσμου ην
ετος γλδʹ. Τωι βψοςʹ ετει του κοσμου οι Χαλδαιοι πρωτοι ανηγορευσαν εαυτοις
βασιλεις, ων πρωτος Ευηχιος, ο παρ' ημιν Νεβρωδ, εβασιλευσε Βαβυλω νος ετη ςγʹ.
Χαλδαιων βʹ εβασιλευσε Χοσμασβηλος ετη ζʹ#171. του δε κοσμου ην ετος βψπβʹ.
Χαλδαιων γʹ εβασιλευσε Πωρος ετη λεʹ. του δε κοσμου ην ετος βψζʹ. 102 Χαλδαιων δʹ
εβασιλευσε Νεχουβης ετη μγʹ. του δε κοσμου ην ετος βωκεʹ. Χαλδαιων εʹ εβασιλευσε
Ναβιος ετη μηʹ. του δε κοσμου ην ετος βωξηʹ. Χαλδαιων ςʹ εβασιλευσεν Ὀνιβαλλος
ετη μʹ. του δε κοσμου ην ετος βϠιςʹ. Χαλδαιων ζʹ εβασιλευσε Ζινζηρος ετη μεʹ. του δε
κοσμου ην ετος βϠνςʹ. Ἕως τουτου σκεʹ διηρκεσεν η μετα την διασποραν των ζʹ
Χαλδαιων βασιλεων αρχη, απο του βψοςʹ κοσμικου ετους εως του γ κοσμικου· απο δε
του γαʹ κοσμικου ετους διεδεξαντο την Χαλδαιων βασιλειαν Ἄρα βες επι ετη σιεʹ,
βασιλεις ςʹ, εως του γσιεʹ κοσμικου ετους, ων ο χρονος ως υποτετακται. Τωι βψοςʹ ετει
του κοσμου ο πρωτος οικησας την Μεστραιαν χωραν, ητοι Αιγυπτον, εβασιλευσεν εν
αυτηι πρωτος ετη λεʹ. Αιγυπτου της παλαι Μεστραιας βασιλεις ετη αʹ Πρωτος
 
 
 

46
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

Μεστραιμ ο και Μηνης ετη λεʹ. βʹ Αιγυπτου δευτερος εβασιλευσε Κουρωδης ετη ξγʹ.
του δε κοσμου ην ετος βωιαʹ. γʹ Αιγυπτιων τριτος εβασιλευσεν Ἀρισταρχος ετη λδʹ.
του δε κοσμου ην ετος βωοδʹ. δʹ Αιγυπτιων τεταρτος εβασιλευσε Σπανιος ετη λςʹ. του
δε κοσμου ην ετος βϠηʹ. εʹ, ςʹ Αιγυπτιων δυο βασιλεων εʹ και ςʹ ανεπιγραφων ετη οβʹ.
του δε κοσμου ην ετος βϠμδʹ. ζʹ Αιγυπτιων ζʹ εβασιλευσεν ο Σεραπις ετη κγʹ. του δε
κοσμου ην ετος γιςʹ. 103 ηʹ Αιγυπτιων ηʹ εβασιλευσε Σεσογχωσις ετη μθʹ. του δε
κοσμου ην ετος γλθʹ. θʹ Αιγυπτιων θʹ εβασιλευσεν Ἀμενεμης ετη κθʹ. του δε κοσμου
ην ετος γπηʹ.
ΘΗΒΑΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Ἀπολλοδωρος χρονικος αλλην Αιγυπτιων των Θηβαιων
λεγομενων βασιλειαν ανεγραψατο βασιλεων ληʹ, ετων αοςʹ. ητις ηρξατο μεν τωι βϠʹ
ετει του κοσμου, εληξε δε εις το γμεʹ ετος του κοσμου, ων την γνω σιν, φησιν, ο
Ἐρατοσθενης λαβων Αιγυπτιακοις υπομνημασι και ονομασι κατα προσταξιν
βασιλικην τηι Ἑλλαδι φωνηι παρεφρασεν ουτως· Θηβαιων βασιλεων των μετα ρκδʹ
ετη της διασπορας ληʹ βασιλειων αʹ εβασιλευσε Μηνης Θινιτης Θηβαιος, ο
ερμηνευεται αιωνιος· εβασι λευσεν ετη ξβʹ. του δε κοσμου ην ετος βϠʹ. βʹ Θηβαιων
δευτερος εβασιλευσεν Ἀθωθης υιος Μηνεως ετη νθʹ. ουτος ερμηνευεται Ἑρμογενης.
ετος του κοσμου βϠξβʹ. γʹ Θηβαιων Αιγυπτιων τριτος εβασιλευσεν Ἀθωθης
ομωνυμος ετη λβʹ. του δε κοσμου ην ετος γκαʹ.
ΑΡΑΒΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Ἀραβων βασιλεων των μετα τους ςʹ Χαλδαιων βασιλεις,
ων πρωτος Μαρδοκεντης εβασιλευσεν ετη μεʹ. του δε κοσμου ην ετος γαʹ. βʹ Ἀραβων
δευτερος εβασιλευσε Μαρδακος ετη μʹ. του δε κοσμου ην ετος γμαʹ. γʹ Ἀραβων τριτος
εβασιλευσε Σισιμορδακος ετη κηʹ. του δε κοσμου ην ετος γπςʹ. δʹ Ἀραβων τεταρτος
εβασιλευσε Ναβιος ετη λζʹ. του κοσμου ην ετος γριδʹ. 104 εʹ Ἀραβων πεμπτος
εβασιλευσε Παραννος ετη μʹ. του δε κοσμου ην ετος γρναʹ. ςʹ Ἀραβων εκτος
εβασιλευσε Ναβουνναβος ετη κεʹ. του δε κοσμου ην ετος γρζαʹ. Ἡ των Ἀραβων
βασιλεια διαδεξαμενη την των Χαλδαιων διηρκεσεν ετη σιεʹ, αρξαμενη απο του
καθολικου κοσμικου γαʹ ετους και ληξασα εις το παρον γσιεʹ. ταυτην Ἀσσυριων μαʹ
διεδεξαντο βασιλεις, οι και αρξαμενοι απο του γσιςʹ καθολικου ετους κοσμου εληξαν
εις το δχοεʹ ετος του κοσμου, διαρκεσαντες ετη ολα αυξʹ απο του πρωτου αυτων Βη
λου εως του μαʹ Κονκολερου του και Σαρδαναπαλου, ως συμφωνουσι πολ λοι των
επισημων ιστορικων, Πολυβιος και ∆ιοδωρος, Κεφαλιων τε και Καστωρ και Θαλλος
και ετεροι.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ Γενεα ιθʹ Ναχωρ ετη οθʹ. του δε κοσμου ην ετος γρξδʹ. Ευσεβιος
τωι γρπδʹ ετει του κοσμου φησι τον Ἀβρααμ γεννηθηναι. σφαλλεται ο Ευσεβιος εν
τοις απο Ἀδαμ εως Ἀβρααμ χρονοις τα ρλʹ ετη του δευτερου Καιναν μη στοιχειωσας
υιου Ἀρφαξαδ, ον οι οʹ αριθ μουσι και το κατα Λουκαν ευαγγελιον ιγʹ απο Ἀδαμ.
Ἀφρικανος απο Ἀδαμ επι το πρωτον ετος Ἀβρααμ ετη γσβʹ επελογισατο. σφαλλεται
δε και ουτος τα αυτα ρλʹ ετη του δευτερου Καιναν υιου Ἀρφαξαδ, υφαιρουμενων
των κʹ ετων του Μαθουσαλα, ατινα προσ ομοιως τωι Ευσεβιωι και ουτος τωι γρπδʹ ετει
του κοσμου. Τωι οθʹ αυτου ετει ο Ναχωρ εγεννησε τον Θαρα. 105 Γενεα εικοστη Θαρα
ετη οʹ. του κοσμου ην ετος γσμγʹ. Κατα Ἀφρικανον Τωι γσοζʹ ετει του κοσμου επεβη
Ἀβρααμ της επηγγελμενης Χανανι τιδος γης, οπερ αδυνατον πεφυκε. Τωι γτιβʹ ετει
του καθολικου κοσμου, οπερ ην της ζωης Θαρα του πα τρος Ἀβρααμ ετος οʹ,
εγεννησεν ο αυτος Θαρα τον Ἀβρααμ, ως φησιν η γραφη, και μετα οεʹ ετη, τουτ' εστι
μετα ρμεʹ της γεννησεως Θαρα, τωι γτπζʹ ετει του κοσμου, εξηλθεν Ἀβρααμ εκ
 
 
 

47
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

Χαρραν οεʹ ετος αγων, ως φησι παλιν η γραφη οτι «Ἀβρααμ δε ην ετων οεʹ, οτε
εξηλθεν εκ Χαρραν.» ει τοινυν τωι οʹ ετει του Θαρα εγεννηθη ο Ἀβρααμ, οπερ εστιν,
ως προκειται, γτιβʹ του κοσμου ετει, και τωι οεʹ ετει μετα το γεννηθηναι αυτον
εξηλθεν εκ Χαρραν θειαι προσκλησει, φανερον εστιν οτι τωι ρμεʹ ετει του Θαρα
εξηλθεν εκ Χαρραν, οπερ συναγεται ετος απο Ἀδαμ γτπζʹ. ου γαρ φαι νεται η γραφη
τρανως φασκουσα οτι μετα θανατον του Θαρα εξηλθεν ο πατριαρχης Ἀβρααμ εκ
Χαρραν, ει και τον περι του θανατου του Θαρα λογον προταττει και ουτως επαγει το
περι της εξοδου του Ἀβρααμ, ουτω της συνεχειας απαιδευτουσης του λογου και του
θεοπτου Μωυσεως, ως οιδεν ο χρηματιζων προς αυτον, ουτω σοφως φθεγγομενου
κρειττω η κατα ανθρωπον. Ἐπει κατα τουτο περιεργουντων ημων ευρεθησεται εν
πολλοις η γραφη σφαλλομενη υπερβατικως λεγουσα τα πρωτα εσχατα και τα εσχατα
πρω τα, ωσπερ και εν ταις ευλογιαις των τριων υιων του Νωε, αρξαμενη μεν απο του
μεσου υιου αυτου Ἰαφεθ, ελθουσα δε εις τον πρωτον υιον Σημ δια μεσου του Χαμ, ος
ην υστατος· και αυθις προ του ειπειν περι της συγ χυσεως των γλωσσων και της
οικοδομης του πυργου, ηνικα και Βαβυ λων κυριως εκληθη δια την συγχυσιν,
ειρηκυια περι του Νεβρωδ οτι «και εγενετο η αρχη της βασιλειας αυτου Βαβυλων»·
και εν αλλοις δε πλειοσιν υπερβατοις ευρησεις την γραφην χρησαμενην και
μηδαμου σφαλλομενην. 106 το γαρ τοι παρα τινων ως απορον ημιν προτεινομενον
ειρησθαι τωι θειωι Λουκαι ως εκ του πρωτομαρτυρος Στεφανου προς τους Ἰουδαιους
οτι «ο θεος της δοξης ωφθη τωι πατρι ημων Ἀβρααμ οντι εν τηι Μεσοποταμιαι πριν η
κατοικησαι αυτον εν Χαρραν, και ειπε προς αυτον· εξελθε εκ της γης σου και εκ της
συγγενειας σου, και δευρο εις γην ην αν σοι δειξω. τοτε εξελθων εκ γης Χαλδαιων
κατυκησεν εν Χαρραν. κακειθεν μετα το αποθανειν τον πατερα αυτου μετυκισεν
αυτον εις την γην ταυτην, εις ην υμεις νυν κατοικειτε», και οτι κατα τουτον τον
λογον δυοιν θατερον αναγκη ειναι, η τον Ἀβρααμ γεννηθεντα κατα τον θειον
Μωυσην τωι οʹ ετει του Θαρα, ως εν τωι θανατωι αυτου ειναι ετων ρλεʹ προ της εις την
Χανανιτιδα γην πορειας, η οεʹ ετος αγοντα κατα την γραφην, και μετα θανατον
Θαρα, πορευθεντα εκ Χαρραν εις γην Χαναναιαν κατα την των πραξεων αψευδη
γραφην και τον λογον του μεγαλου πρωτομαρτυρος και αποστολου Στε φανου μη
ειναι οεʹ ετων, αλλ' ρλεʹ, ειπερ σεʹ ετων τεθνηκεν ο Θαρα· και κατ' αμφω τους
τροπους, ειτε την Γενεσιν ειτε τας πραξεις, ως φασιν εκεινοι, σφαλλεσθαι.
προστιθεασι δε και την λυσιν της αποριας μηδεν εχουσαν αληθες η πιθανον, οτι
συντομιας χαριν και ουκ ακριβειας ειρηται τηι γραφηι τωι οʹ ετει του Θαρα
γεγεννησθαι τον Ἀβρααμ και τον Ναχωρ και τον Ἀρραν, ως τοτε αρξαμενου γενναν
του Θαρα, επει μηδε τριδιδυ μους αυτους ισμεν. Και ταυτα μεν εκεινοι καλως δηθεν
επαπορησαντες, απορως δε επιλυ σαντες και αλλοτριως αναγκαιας και ενδεχομενης
αποδειξεως· και αναγ καιας μεν οτι δει τας αμφω θειας γραφας ως θεοπνευστους
αληθευειν και τωι οʹ ετει του Θαρα τον πατριαρχην Ἀβρααμ ομολογειν γεγεννησθαι
και οεʹ αγειν εν τηι απο Χαρραν εις την Χαναναιαν γην παροικιαι αναγκαιως και
αραροτως. τωι δ' αναγκαιωι συμπεριεχεται και το ενδεχομενον. ουκουν και μετα
θανατον του Θαρα ουτως εχειν ενδεχεται σαφως τοις βουλομενοις τον γραφικον
νουν θηρασαι προκειμενου και τον ψυχικον θανατον νοουσι τεθναναι προ του
φυσικου δια το προς ειδωλολατρειαν κεχηνεναι και αισχροκερδιαν, ειδωλοποιον
οντα, και μη συμπορευεσθαι τωι Ἀβρααμ, αλλ' επι τουτωι μεν εξελθοντα, καθως
γεγραπται οτι «και ελαβε Θαρα τον 107 Ἀβρααμ και τον Ναχωρ και τον Λωτ και την
Σαρραν και εξηγαγεν αυτους εκ της χωρας των Χαλδαιων του πορευθηναι εις την
των Χαναναιων γην· και ηλθεν εως Χαρραν και κατυκησεν εκει»· μεταμεληθεντα δε
στηναι εν Χαρραν τηι κατειδωλωι εως του σεʹ ετους της ζωης αυτου, εν ωι και τεθνη
 
 
 

48
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

κεν. ενταυθα γαρ μαλλον η γραφη συνετεμε τα κατα τον Θαρα συναψασα, τα τε προ
της πορειας του Ἀβρααμ επι την γην Χανααν και τα μετα την πορειαν, απερ ην, ως
δεικνυται, τα απο του ρμʹ ετους εως του σεʹ ετους του θανατου αυτου. φησι γαρ οτι
«και εγενοντο πασαι αι ημεραι Θαρα εν Χαρραν ετη σεʹ και απεθανε Θαρα εν
Χαρραν» αντι του ειπειν οτι εκει διετριβον εως θανατου. ου γαρ δη τα σεʹ ολα της
ζωης αυτου ετη εν Χαρ ραν εγενοντο. Ειτα επαγει «και ειπε κυριος τωι Ἀβρααμ·
εξελθε εκ της γης σου» και τα εξης, προσδιοριζομενη οτι ην ετων οεʹ, οτε εξηλθεν εκ
Χαρραν Ἀβρααμ εβδομηκοστωι ετει γεννηθεις του Θαρα, ατινα ομου γινομενα εστιν
ρμεʹ της ζωης Θαρα, ηνικα και παρεγενετο εν Χαρραν εις την Χαλδαιων γην. ου
μονον δε εντευθεν ημιν παρισταται οτι προ της τελευτης Θαρα ειπεν ο θεος τωι
Ἀβρααμ εξελθειν εκ της γης αυτου, αλλα και εκ των ειρημενων τωι πρωτομαρτυρι,
οτι προ του κατοικησαι αυτον εν Χαρραν ωφθη αυτωι ο θεος εν τηι Μεσοποταμιαι,
τουτ' εστιν εν τηι Χαλδαιων γηι. ουκουν ορθως νοηθησεται μη μετα θανατον του
Θαρα κεχρηματισθαι τωι Ἀβρααμ, αλλ' εν τηι πατριδι αυτου ετι οντι και τωι θεωι
ανακειμενωι αποστρεφομενωι τε τα του πατρος ειδωλα, ως πολλαχου ιστορειται, α
και ενεπρησεν εν νυκτι, ως φασι, και συγκατεκαυθη αυτοις Ἀρραν ο αδελφος αυτου,
σβεσαι θελων το πυρ ενωπιον του Θαρα, ως φασιν, αινιττομενη τουτο και η γραφη
οτι «και απεθανεν Ἀρραν ενωπιον του πατρος αυτου Θαρα εν τηι γηι ηι εγεν νηθη, εν
τηι χωραι των Χαλδαιων», εν Σουρ τηι πολει. ωστε εκ παντων του των δεικνυσθαι
εξελθειν μεν και τον Θαρα και τους λοιπους συν τωι Ἀβρααμ επαγγελλομενους
συμπορευθηναι εις γην Χανααν, ως φησιν η γραφη, ταις παραινεσεσι δηλονοτι
νοουντων ημων του πατριαρχου Ἀβρααμ· εν Χαρ ραν δε ελθοντας τηι μεχρι του νυν
κατειδωλωι κατοικησαι εκει δι' αισχρο κερδιαν και ειδωλομανιαν, και ουτω τον
Ἀβρααμ ορωντα αυτους τεθνη 108 κοτας κατα ψυχην και μη βουλομενους
συγκληρονομησαι αυτωι τας θειας επαγγελιας, απιστουντας θεωι μετοικισθηναι υπο
του θεου μετα θανατον του πατρος, τον ψυχικον δηλαδη, εις την γην της
επαγγελιας. ουτω γαρ και ο κυριος ημων νεκρους οιδε τους μη πιστευοντας αυτωι,
καν ζωσι την προσκαι ρον ζωην, ως που φησιν· «αφες τους νεκρους θαψαι τους
εαυτων νεκρους.» Και ταυτα μεν ημιν κατα δυναμιν νενοηται προς λυσιν της
προταθεισης αποριας, ως αν η της Γενεσεως και των πραξεων βιβλος συμφωνος ειη
εκ του αυτου θειου πνευματος υπαγορευθεισαι εκατεραι και εν μηδενι της αλλης
διαφερουσα κατα την αληθειαν. ει δε τινι φιλον αλλην τινα συμ φωνοτεραν εννοιαν
εφευρειν προς την προκειμενην αποριαν, ταυτηι και ημεις πειθομεθα χαριν της
ονησεως ομολογησοντες.
ΑΙΓΥΠΤΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ ιʹ Αιγυπτιων εβασιλευσεν ιʹ Ἄμασις ετη βʹ. του δε
κοσμου ην ετος γριζʹ. ιαʹ Αιγυπτιων εβασιλευσεν ιαʹ Ἀκεσεφθρης ετη ιγʹ. του δε
κοσμου ην ετος γριθʹ. ιβʹ Αιγυπτιων εβασιλευσεν ιβʹ Ἀγχορευς ετη θʹ. του δε κοσμου
ην ετος γρλβʹ ιγʹ Αιγυπτιων εβασιλευσεν ιγʹ Ἀρμιυσης ετη δʹ. του δε κοσμου ην ετος
γρμαʹ. ιδʹ Αιγυπτιων εβασιλευσεν ιδʹ Χαμοις ετη ιβʹ. του δε κοσμου ην ετος γρμεʹ. ιεʹ
Αιγυπτιων εβασιλευσεν ιεʹ Μιαμους ετη ιδʹ. του δε κοσμου ην ετος γρνζʹ. ιςʹ
Αιγυπτιων εβασιλευσεν ιςʹ Ἀμεσησις ετη ξεʹ. του δε κοσμου ην ετος γροαʹ. ιζʹ
Αιγυπτιων εβασιλευσεν ιζʹ Ουσης ετη νʹ. του δε κοσμου ην ετος γσλςʹ. ιηʹ Αιγυπτιων
εβασιλευσεν ιηʹ Ῥαμεσης ετη κθʹ. του δε κοσμου ην ετος γσπςʹ.
109 ΘΗΒΑΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ δʹ Θηβαιων εβασιλευσε δʹ ∆ιαβιης υιος Ἀθωθεως ετη
ιθʹ. ουτος ερμη νευεται φιλεταιρος· του δε κοσμου ην ετος γνγʹ. εʹ Θηβαιων
εβασιλευσε εʹ Πεμφως υιος Ἀθωθους, ο εστιν Ἡρακλειδης, ετη ιηʹ· του δε κοσμου ην
ετος γοβʹ. ςʹ Θηβαιων Αιγυπτιων εβασιλευσεν ςʹ Τοιγαραμαχος Μομχειρι Μεμ φιτης
 
 
 

49
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

ετη οθʹ. ουτος ερμηνευεται της ανδρος περισσομελης· του δε κοσμου ην ετος γζʹ. ζʹ
Θηβαιων Αιγυπτιων εβασιλευσεν ζʹ Στοιχος υιος αυτου, ο εστιν Ἄρης αναισθητος,
ετη ςʹ· του δε κοσμου ην ετος γρξθʹ. ηʹ Θηβαιων Αιγυπτιων εβασιλευσεν ηʹ Γοσορμιης,
ο εστιν †αιτησι παν τος†, ετη λʹ· του δε κοσμου ην ετος γροεʹ. θʹ Θηβαιων Αιγυπτιων
εβασιλευσεν θʹ Μαρης υιος αυτου, ο εστιν Ἡλιο δωρος, ετη κςʹ· του δε κοσμου ην
ετος γσεʹ.
ΑΣΣΥΡΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Ἀσσυριων πρωτος εβασιλευσε Βηλος ετη νεʹ. του δε
κοσμου ην ετος γσιςʹ. Ἀσσυριων βʹ εβασιλευσε Νινος ετη νβʹ. του δε κοσμου ην ετος
γσοαʹ. Ἀσσυριων γʹ εβασιλευσε Σεμιραμις ετη μβʹ. του δε κοσμου ην ετος γτκγʹ.
Ἀσσυριων δʹ εβασιλευσεν Νινυας ετη ληʹ, ο και Ζαμης, υιος Νινου και Σεμιραμεως,
ετη ληʹ. του δε κοσμου ην ετος γτξεʹ. Σικυωνιων βασιλεις πως και ποθεν ηρξαντο Αι
παρ' Ἕλλησιν αρχαιολογιαι πασαι μεν ασυμφωνοι φερονται παρα τοις
συλλεξαμενοις αυτας ιστορικοις, εξαιρετως δε αι προ της πρωτης ολυμπιαδος.
τουτων πρωτη και παντων παλαιοτατη ανεγραφη η Σικυω νιων αρχη, ης πρωτος
ηγησατο Αιγιαλευς, αφ' ου και Αιγιαλεια η νυν Πελοποννησος το πριν εκαλειτο. 110
Σικυωνιων βασιλεις ετη Ϡξζʹ και ιερεις ςʹ Τωι γσλθʹ ετει του κοσμου, οςʹ του Ναχωρ η
Σικυωνιων βασιλεια ηρξατο απο πρωτου βασιλεως Αιγιαλεως εως κςʹ βασιλεως
Ζευξιππου επι ετη διαρκεσασα Ϡξζʹ. μεθ' ους αρχοντες ιερεις ςʹ ετη λγʹ. ομου τα
παντα της Σικυωνιων αρχης ετη α, ως Ἀπολλοδωρος και ετεροι, εν οις και Ευσεβιος,
εγραψαν. εστιν ουν απο γσλθʹ κοσμικου ετους εως δσληʹ, ως υποκειται. Καστορος
περι της βασιλειας των Σικυωνιων Παρατιθεμεν δε και τους Σικυωνος
βασιλευσαντας, αρχομενους μεν απο Αιγιαλεως του πρωτου βασιλευσαντος,
ληγοντας δε επι Ζευξιππον. οι μεν ουν βασιλεις κατεσχον ετων χρονον Ϡνθʹ. μετα δε
τους βασιλεις κατεσταθησαν ιερεις του Καρνιου ςʹ. ουτοι δ' ιερατευσαν ετη λγʹ. μεθ'
ους κατεσταθη ιερευς Χαριδημος, ος και ουχ υπομεινας την δαπανην εφυγε. Παντων
μεν Ἑλληνων παλαιοτατοι τοις χρονοις αναγραφονται Σικυω νιοι και βασιλεις οι
Σικυωνος ηγησαμενοι, ων πρωτος ηρξεν Αιγιαλευς κατα Βηλον και Νινον γεγονως
τους πρωτους Ἀσσυριων βασιλευσαι της Ἀσιας μνημονευομενους, εξ ου Αιγιαλεια το
πριν η νυν Πελοποννησος εκαλειτο. συγχρονιζειν δε τωι Ναχωρ και τωι Θαρα πατρι
του Ἀβρααμ ο ακριβης και καθ' ημας αποδεικνυσι λογος. Σικυωνιων πρωτος
εβασιλευσεν Αιγιαλευς ετη νβʹ. του δε κοσμου ην ετος γσλθʹ. Σικυωνιοι ελεγοντο
απο Σικυωνος πολεως πρωτης εν Πελοποννησωι.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ Γενεα καʹ Ἀβρααμ ετη ρʹ. του δε κοσμου ην ετος γτιγʹ. Ἀβρααμ
Χαλδαιος ων τωι γενει την πρωτην ηλικιαν παρα Χαλδαιοις ετραφη και της παρ'
αυτοις αστρολογιας και λοιπης μετεσχε σοφιας. 111 θεοφιλης δε ων και τοις
κτισμασι τον νουν εαυτου μη καταδεξαμενος εασαι ενδιατριβειν, αλλ' επι τον
γενεσιουργον εκ της των κτισματων αν αχθεις καλλονης θειας ελλαμψεως ηξιωθη,
ετι διατριβων εν τηι πατριδι, ως φησιν εν ταις πραξεσιν ο πρωτομαρτυς, καθως και
προσεσημανται. Ἰστεον δε οτι οι Χαλδαιοι απο του Σημ καταγονται, εξ ων ο Ἀβρααμ.
Τον κατα μητερα παππον του Ἀβρααμ η λεπτη Γενεσις φησιν οτι Ἀβρααμ εκαλειτο, η
δε Σαρρα αδελφη ομοπατρια του Ἀβρααμ υπηρχε. Πρωτος Ἀβρααμ δημιουργον τον
των ολων θεον ανεκηρυξε. Πρωτος Ἀβρααμ εκυκλου το θυσιαστηριον κλαδοις
φοινικων και ελαιων. Ἐπι Ἀβρααμ πρωτος ωνομασται αγγελος εν τηι θειαι γραφηι.
Παρ' αυτου Αιγυπτιοι την των αστερων θεσιν και κινησιν εμαθον και την
αριθμητικην επιστημην. Τωι ιδʹ ετει αυτου ο Ἀβρααμ επιγνους τον των ολων θεον
προσεκυνει, τα δε ειδωλα του πατρος συντριψας κατεκαυσε συν τωι οικωι.
 
 
 

50
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

συγκατεκαυθη δε αυτοις και Ἀρραν ο αδελφος Ἀβρααμ σβεσαι το πυρ σπουδαζων.
ενουθετει δε και τον πατερα αυτου αποστηναι της ειδωλολατρειας και ειδω
λοποιιας, ως φησιν ο Ἰωσηππος. Τουτοις τοις χρονοις ηκμαζε Μελχισεδεκ ο πρωτος
αρχιερευς και πρω τος βασιλευς Σαλημ εν τηι θειαι γραφηι καταγγελλομενος,
παρθενος και αγενεαλογητος εν τοις λογιοις φερομενος, και εν αρτωι και οινωι την
αν αιμακτον θυσιαν του αμητορος ανωθεν και απατορος κατωθεν Χριστου του
αληθινου θεου και σωτηρος ημων προτυπων· καθ' ην ευλογησας τον Ἀβρααμ
κυριωτεραν της εν νομωι λατρειας την καθ' ημας εν πνευματι και αληθειαι απεφηνε,
κρειττων εν ανθρωποις μονος φανεις του πατριαρχου Ἀβρααμ, ειπερ αναμφιλεκτως
κατα τον θειον αποστολον και την αληθειαν το ελαττον υπο του κρειττονος
ευλογειται και αποδεκατουται. 112 Ἀρχη του μαʹ Ἰωβηλαιου παρ' Ἑβραιοισ Ἰωβηλ
δε παρ' αυτοις η πεντηκονταετηρις, ως ειναι απο Ἀδαμ κατ' αυ τους επι μεʹ ετος
Ἀβρααμ ετη βνʹ. Ὁ αγγελος ο λαλων τωι Μωυσηι ειπεν αυτωι οτι «τον Ἀβρααμ εγω
εδιδαξα την Ἑβραΐδα γλωσσαν κατα την απ' αρχης κτισεως λαλειν τα πατρια
παντα», ως εν λεπτηι κειται Γενεσει. Τωι γτογʹ ετει του κοσμου, Ἀβρααμ δε ξαʹ
ενεπυρισεν Ἀβρααμ τα ειδωλα του πατρος αυτου, και συγκατεκαυθη αυτοις Ἀρραν
θελων σβεσαι το πυρ εν νυκτι. και εξηλθε Θαρα συν Ἀβρααμ του ελθειν εις γην
Χανααν, και μεταγνους ᾤκησεν εν Χαρραν ειδωλομανων εως θανατου αυτου.
Τουτωι τωι γτπζʹ ετει του κοσμου, οπερ ην οεʹ ετος Ἀβρααμ, εξηλθεν εκ Χαρραν κατα
θειον χρησμον, και ηλθεν εις Συχεμ, και ωικοδομησε θυσιαστηριον ανα μεσον Βαιθηλ
και Ἀγγαι τωι οςʹ ετει αυτου. Τωι γτζγʹ ετει του κοσμου, παʹ Ἀβρααμ, κατηλθεν εις
Αιγυπτον μετα Σαρρας τωι ζʹ ετει της παροικιας αυτου, ως τινες. Ἀφρικανου περι
Ἀβρααμ Ἔνθεν αρχεται των Ἑβραιων η προσωνυμια. Ἑβραιοι γαρ οι Περαται
ερμηνευονται, διαπερασαντος Ευφρατην Ἀβρααμ, και ουχ, ως οιονται τι νες, απο
Ἕβερ του προειρημενου. συναγεται τοινυν εις την επιβασιν της κατηγγελμενης γης
Ἀβρααμ απο μεν του κατακλυσμου και Νωε γενεων ιʹ ετη αιεʹ, απο δε Ἀδαμ γενεων
κʹ ετη γσοζʹ. Λειπεται προς την προκειμενην ακριβη χρονολογιαν η παρα τωι Ἀφρι
κανωι χρονοις ριʹ εκ των ρλʹ ετων του δευτερου Καιναν. τα γαρ αλλα κʹ εκ των
αυτων ρλʹ η απο Ἀδαμ επι τον κατακλυσμον των βσξβʹ ετων 113 παραυξησις
προαφηρπασε, προστεθεντων αυτων τοις του Μαθουσαλα χρονοις. Ευσεβιος τα υλʹ
ετη απο του εʹ και οʹ ετους Ἀβρααμ, ητοι απο του πρωτου ετους της παροικιας αυτου
εις γην Χανααν, εως του παʹ ετους Μωυσεως και απ' Αιγυπτου πορειας του Ἰσραηλ
απαριθμει. Ἡ δε βιβλος της Γενεσεως την θειαν αποφασιν περι τουτου μετα την εξ
Αιγυπτου επανοδον και τον προς τους βασιλεις πολεμον και τας ευλο γιας του
Μελχισεδεκ υπογραφει, καθως εξεστι μαθειν ακριβως εντυγχα νοντι τωι βουλομενωι.
Ἀβρααμ ην ετων πςʹ, ηνικα ετεκεν Ἄγαρ τον Ἰσμαηλτωι Ἀβρααμ, ως γεγραπται εν
βιβλωι της Γενεσεως· του δε κοσμου ην ετος γτζηʹ. Ἐκ τουτου το γενος των
Ἰσμαηλιτων ητοι Ἀγαρηνων· οι αυτοι και Σαρακηνοι εισιν απο Σαρρας εαυτους
μετονομασαντες, ως τινες φασιν, απ αξιουντες καλεισθαι Ἀγαρηνοι δουλικως.
ετεροι δε τους Ἰσμαηλιτας Σαρακηνους καλεισθαι φασιν, οτι Σαρρα την Ἄγαρ κενην
εξαπεστειλε κληρονο μιας. Ἀβρααμ ασεβει μη συναπολεσθαι δικαιον εδυσωπει δια
Λωτ τον αδελφιδουν αυτου. Λωτ συν τηι γαμετηι και ταις θυγατρασιν εκπεμφθεις εις
Σηγωρ περισυζεται, της γυναικος μονης επιστραφεισης και δια τουτο παγει σης εις
στηλην αλος αδιαλυτον, ην εισετι πολλοι χαριν ιστοριας ορω σιν ερχομενοι. Σηγωρ
δε η πολις δια τον Λωτ εσωθη των εν αυτηι διαφθαρεντων ανδρων, ως φασι, και της
λιμνης αμα τηι γηι ανατρα πεισης. Ἀβρααμ παρυκησεν εν Γεραροις, ην τινες
Ἀσκαλωνα φασιν ειναι, ως και Ἀφρικανος. Ἀβρααμ ελαβε την Χεττουραν γυναικα
μετα τελευτην Σαρρας εν τωι γηραι αυτου, εξ ης εσχεν υιους εʹ, Ζεμβριαμ, Ἰεξαν,
 
 
 

51
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

Μαδαμ, Μαδιαμ, Ἰεσβωκ. 114 Ἀφρικανου Λιμου κατασχοντος την γην την
Χανανιτιδα κατηλθεν εις Αιγυπτον Ἀβρααμ, δεδιως δε μη δια το καλλος της
γυναικος αναιρεθηι, αδελφος ειναι σκεπτεται. επαινεθεισαν δε ηγαγετο Φαραω (ουτω
γαρ Αιγυπτιοι τους βασιλεις ερμηνευουσι), και ο μεν δικας ετισε τωι θεω, ο δ' αμα
τοις ιδιοις Ἀβρααμ ηδη πλουτων απηλλασσετο. Ἐν Χανααν διεπληκτισαντο ποιμενες
του τε Ἀβρααμ και του Λωτ, και δοξαντος αυτοις εχωρισθησαν, ελομενου Λωτ εν
Σοδομοις οικειν δι' αρε την και καλλος της γης εχουσης πεντε πολεις, Σοδομα,
Γομορρα, Ἄδαμα, Σεβωειμ, Σηγωρ, και τοσουτους βασιλεις. τουτοις οι πλησιοχωροι
τεσσα ρες βασιλεις Συρων επολεμησαν, ων ηγειτο Χοδολλαγομορ βασιλευς Αιλαμ.
συνεβαλλον δε παρα την θαλασσαν την αλικην, η καλειται νυν θαλαττα νεκρα· εν
ταυτηι πλειστα των θαυμασιων τεθεαμαι. ζυων τε γαρ ουδεν εκεινο φερει το υδωρ,
και νεκροι μεν υποβρυχιοι φερονται, ζωντες δε ουδ' αν ραιδιως βαπτισαιντο. λυχνοι
δε καιομενοι μεν επιφερονται, σβεν νυμενοι δε καταδυουσιν. Ἐνταυθα εισιν αι της
ασφαλτου πηγαι· φερει δε στυπτηριαν και αλας, ολιγον τι των αλλων διαφεροντα·
πικρα τε γαρ εστι και διαυγη. ενθα δ' αν καρπος ευρεθηι καπνου πλεον ευρισκεται
θολερωτατου. το δε υδωρ ιαται τους χρωμενους αυτωι, ληγει τε παντι υδατι πασχον
τα εναντια. ει δε μη Ἰορδανην ειχε τον ποταμον τροφην ως πορφυραν διατρεχοντα
και επι πολυ αντεχοντα, εληξεν αν θαττον η φαινεται. εστι δε παρ' αυτηι παμ πολυ
του βαλσαμου φυτον. υπονοειται δε ανατετραφθαι υπο του θεου δια την των
περιοικουντων ασεβειαν. 115 Τωι ρʹ ετει της ζωης αυτου Ἀβρααμ εγεννησε τον
Ἰσαακ, ετει κοσμικωι γυιβʹ. Ἀβρααμ εζησε τα παντα ετη ροεʹ και εκλειπων, ως φησιν
η γραφη, απεθανεν εν γηραι καλωι πρεσβυτερος και πληρης ημερων. και εθαψαν
αυτον Ἰσαακ και Ἰσμαηλ οι υιοι αυτου εις το σπηλαιον το διπλουν εις τον αγρον
Ἐφρων του Σααρ του Χετταιου, ο εστιν απεναντι Μαμβρη τον αγρον και το σπηλαιον
ο εκτησατο ο Ἀβρααμ παρα των υιων Χετ· εκει εθαψαν Ἀβρααμ και Σαρραν την
γυναικα αυτου.
ΑΙΓΥΠΤΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Αιγυπτου εβασιλευσεν ιθʹ Ῥαμεσσομενης ετη ιεʹ. του δε
κοσμου ην ετος γτιεʹ. Αιγυπτου εβασιλευσεν κʹ Ουσιμαρης ετη λαʹ. του δε κοσμου ην
ετος γτλʹ. Αιγυπτου εβασιλευσεν καʹ Ῥαμεσσησεως ετη κγʹ. του δε κοσμου ην ετος
γτξαʹ. Αιγυπτου εβασιλευσε κβʹ Ῥαμεσσαμενω ετη ιθʹ. ουτος πρωτος Φαραω εν τηι
θειαι γραφηι μνημονευεται. επι τουτου ο πατριαρχης Ἀβρααμ κατ ηλθεν εις Αιγυπτον.
του δε κοσμου ην ετος γτπδʹ. Αιγυπτου εβασιλευσε κγʹ Ῥαμεσση Ἰουβασση ετη λθʹ.
του δε κοσμου ην ετος γυγʹ.
ΘΗΒΑΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Θηβαιων Αιγυπτιων ιʹ εβασιλευσεν Ἀνωυφις, ο εστιν
επικωμος, ετη κʹ. του δε κοσμου ην ετος γσλαʹ. Θηβαιων Αιγυπτιων ιαʹ εβασιλευσε
Σιριος, ο εστιν υιος κορης, ως δε ετεροι αβασκαντος, ετη ιηʹ. του δε κοσμου ην ετος
γσναʹ. Θηβαιων Αιγυπτιων ιβʹ εβασιλευσε Χνουβος Γνευρος, ο εστι Χρυσης Χρυσου
υιος, ετη κβʹ. του δε κοσμου ην ετος γσξθʹ. 116 Θηβαιων Αιγυπτιων ιγʹ εβασιλευσε
Ῥαυωσις, ο εστιν αρχικρατωρ, ετη ιγʹ. του δε κοσμου ην ετος γςζαʹ. Θηβαιων
Αιγυπτιων ιδʹ εβασιλευσε Βιυρης ετη ιʹ. του δε κοσμου ην ετος γτδʹ. Θηβαιων
Αιγυπτιων ιεʹ εβασιλευσε Σαωφις κωμαστης, κατα δε ενιους χρηματιστης, ετη κθʹ.
του δε κοσμου ην ετος γτιδʹ.
ΣΙΚΥΩΝΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Σικυωνιων δευτερος εβασιλευσεν Ευρωψ ετη μεʹ. του
δε κοσμου ην ετος γςζαʹ. Κατα το κʹ ετος Ευρωπος τουτου του δευτερου βασιλεως
Σικυωνιων, ητοι Πελοποννησιων, γενναται ο παρ' Ἑβραιοις Ἀβρααμ. εκ τουτου φασι
 
 
 

52
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

τινες την Ευρωπην προσαγορευθηναι πασαν ηπειρον ενι ονοματι και ουτω μεχρι νυν
ονομαζεσθαι, τουτ' εστι την αντικειμενην τηι μεγαληι Ἀσιαι γην. Σικυωνιων γʹ
εβασιλευσε Τελχιν ετη κθʹ. του δε κοσμου ην ετος γτλςʹ. Σικυωνιων δʹ εβασιλευσεν
Ἆπις ετη κεʹ. του δε κοσμου ην ετος γτξεʹ. Σικυωνιων εʹ εβασιλευσε Θελξιων ετη νβʹ.
του δε κοσμου ην ετος γτζʹ.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ Γενεα κβʹ Ἰσαακ ετη ξʹ. του δε κοσμου ην ετος γυιγʹ. Ἰσαακ
γελως μεθ' ηδονης ερμηνευεται. δια γαρ το επιμειδιασαι την Σαρραν τηι θειαι του εν
γηραι τοκετου επαγγελιαι ουτω κεκληται κατα την περατικην διαλεκτον. Μαστιφαμ ο
αρχων των δαιμονιων, ως φησιν η λεπτη Γενεσις, προσελ θων τωι θεωι ειπεν· ει
αγαπαι σε Ἀβρααμ, θυσατω σοι τον υιον αυτου. 117 Τωι γυλζʹ ετει του κοσμου, κεʹ του
Ἰσαακ, προσηνεγκεν Ἀβρααμ τον Ἰσαακ, ως φησιν Ἰωσηππος, εν τωι ορει Σιων.
Σαρρα ετων ρκζʹ ετελευτησε, και εταφη εν Χεβρων, η νυν Ἐλευθερο πολις καλειται,
εν τωι σπηλαιωι ο ωνησατο ο Ἀβρααμ παρα Ἐφρων τετρακοσιων διδραχμων επι
μαρτυρων των υιων Χετ· ως εκ τουτου δοκειν μηπω τα δια γραμματων συμβολαια
ποτε χρηματιζειν, απερ Βαβυλωνιων ευρηματα λεγουσιν οι νεωτεροι εκ γης
Χαλδαιων κομισθεντα Φοινιξι πρωτοις μεταδοθηναι υπο Ἀβρααμ, αφ' ων Ἕλληνες
ομολογουσι ταυτα μετειληφεναι. Σαρραν τινες τωι λβʹ ετει του Ἰσαακ φασι
τελευτησαι. Ἰσαακ ετων μʹ γενομενος ελαβε την Ῥεβεκκαν θυγατερα Βαθουηλ.
Βαθουηλ δε ην υιος Ναχωρ. ουτος ηʹ και τελευταιος. οκτω γαρ ησαν απο Μελχας
αυτωι παιδες. Ναχωρ δε ο πατηρ Βαθουηλ ην αδελφος Ἀβρααμ. ουτος εσχεν απο
Μελχας οκτω παιδας, ως ειρηται, ων ο εσχατος Βαθουηλ ην πατηρ Ῥεβεκκας και
Λαβαν του πενθερου Ἰακωβ. του δε κοσμου ην ετος γυνβʹ. Ῥεβεκκα στειρα ουσα μετα
εικοσιν ετη εγεννησε δυο επι το αυτο τον Ἰακωβ και τον Ἠσαυ. τωι ξʹ ετει αυτου
Ἰσαακ εγεννησε τον Ἰακωβ. τουδε κοσμου ην ετος γυοβʹ.
ΑΣΣΥΡΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Ἀσσυριων εʹ εβασιλευσεν Ἄρειος ετη λʹ. του δε κοσμου
ην ετος γυγʹ. Ἀσσυριων ςʹ εβασιλευσεν Ἀραλιος ετη μʹ. του δε κοσμου ην ετος γυλγʹ.
Ἀσσυριων ζʹ εβασιλευσε Ξερξης ετη λʹ. του δε κοσμου ην ετος γυογʹ. Ἀσσυριων ηʹ
εβασιλευσεν Ἀρμαμιθρης ετη ληʹ. του δε κοσμου ην ετος γυοζʹ.
ΑΙΓΥΠΤΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Αιγυπτιων κδʹ εβασιλευσε Ῥαμεσση Ουαφρου ετη κθʹ.
του δε κοσμου ην ετος γυμβʹ. 118 Αιγυπτιων κεʹ εβασιλευσε Κογχαρις ετη εʹ. του δε
κοσμου ην ετος γυοαʹ. Τουτωι τωι εʹ ετει του κεʹ βασιλευσαντος Κογχαρεως της
Αιγυπτου επι της ιςʹ δυναστειας του Κυνικου λεγομενου κυκλου παρα τωι Μανεθωι
απο του πρωτου βασιλεως και οικιστου Μεστραιμ της Αιγυπτου πληρουνται ετη ψʹ
βασιλεων κεʹ, τουτ' εστιν απο του καθολικου κοσμικου βψοςʹ ετους, καθ' ον χρονον
η διασπορα γεγονεν, εν τωι λδʹ ετει της ηγεμονιας Ἀρφα ξαδ, εʹ δε ετει του Φαλεκ. και
διεδεξαντο Τανιται βασιλεις δʹ, οι και εβασι λευσαν Αιγυπτου επι της ιζʹ δυναστειας
ετη σνδʹ, ως εξης εστοιχειωται. Ἰωσηππος δε εν τωι δευτερωι προς ελεγχον Ἀπιωνος
λογωι περι της εξ Αιγυπτου πορειας του λαου γενομενης ιστορων επι του ιβʹ μετα
τους προ γραφεντας κεʹ, τουτ' εστιν επι του Μισφραγμουθωσεως, ητοι Φαραω, ςʹ
βασιλεως Αιγυπτου, κατα την ιηʹ παρα τωι Μανεθωνι δυναστειαν, λζʹ οντος απο του
Μεστραΐμ, χρονον ημιν εξεθετο Αιγυπτιων βασιλεων κγʹ, ετων δε φζδʹ, αρξαμενος
απο του κοσμικου γυοζʹ ετους και ληξας εις το δοʹ ετος, ουκ εν πασιν ομοφωνησας
τωι Μανεθωι κατα τους μερικους των βασιλεων χρονους, ουτε μην τελειως εν τηι
τουτων ομαδικηι στοιχειωσει, ως δειχθησεται εν τηι πινακικηι αυτων στοιχειωσει. εν
γαρ τηι κανονικηι τουτο παρηκαμεν δια την συγχυσιν. Ἰστεον δε οτι οι παρα τωι
 
 
 

53
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

Ἰωσηππωι ουτοι κγʹ οι αυτοι εισι τοις παρα τωι Μανεθωνι επι της ιζʹ δυναστειας και
ιηʹ και ιθʹ φερομενοι εν χρονοις φζβʹ. ουτος γαρ αρξαμενος απο του γυοεʹ εληξεν εις
το δξζʹ ετος του κοσμου. ημεις δε μαλλον τωι Ἰωσηππωι δια την γραφικην συμφωνιαν
εν τουτωι επομενοι απο του γυοζʹ ετους του κοσμου στοιχειουμεν εφεξης εως του δοʹ
ετους, ως υποτετακται. Αιγυπτιων κςʹ εβασιλευσε Σιλιτης ετη ιθʹ. Πρωτος των ςʹ της
ιζʹ δυναστειας παρα Μανεθωι· του δε κοσμου ην ετος γυοζʹ.
ΘΗΒΑΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Θηβαιων ιςʹ εβασιλευσε Σαωφις βʹ ετη κζʹ. του δε κοσμου
ην ετος γτμγʹ. Θηβαιων ιζʹ εβασιλευσε Μοσχερης Ἡλιοδοτος ετη λαʹ. του δε κοσμου
ην ετος γτοʹ. 119 Θηβαιων ιηʹ εβασιλευσε Μοσθης ετη λγʹ. του δε κοσμου ην ετος
γυαʹ. Θηβαιων ιθʹ εβασιλευσε Παμμης Ἀρχονδης ετη λεʹ. του δε κοσμου ην ετος
γυλδʹ. Θηβαιων κʹ εβασιλευσεν Ἀπαππους μεγιστος. ουτος, ως φασι, παρα ωραν μιαν
εβασιλευσεν ετη ρʹ. του δε κοσμου ην ετος γυξθʹ. Θηβαιων καʹ εβασιλευσεν
Ἐχεσκοσοκαρας ετος αʹ. του δε κοσμου ην ετος γφξθʹ. Θηβαιων κβʹ εβασιλευσε
Νιτωκρις γυνη αντι του ανδρος, ο εστιν Ἀθηνα νικηφορος, ετη ςʹ. του δε κοσμου ην
ετος γφοʹ. Θηβαιων κγʹ εβασιλευσε Μυρταιος Ἀμμωνοδοτος ετη κβʹ. του δε κο σμου
ην ετος γφοςʹ.
ΣΙΚΥΩΝΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Σικυωνιων ςʹ εβασιλευσεν Αιγυδρος ετη λδʹ. του δε
κοσμου ην ετος γυμβʹ. Σικυωνιων ζʹ εβασιλευσε Θουριμαχος ετη μεʹ. του δε κοσμου
ην ετος γυοςʹ. Σικυωνιων ηʹ εβασιλευσε Λευκιππος ετη νγʹ. του δε κοσμου ην ετος
γφκαʹ. Σικυωνιων θʹ εβασιλευσε Μεσαππος ετη μζʹ. του δε κοσμου ην ετος γφοδʹ.
Σικυωνιων ιʹ εβασιλευσεν Ἔραστος ετη μςʹ. του δε κοσμου ην ετος γχκαʹ. Τινες τον
αυτοχθονα Κρητα πρωτον Κρητης βασιλευσαι φασι κατα τονδε τον χρονον ον
ανωτερω ιστορησαμεν, κατα αλλους επι Νινυα, επι σημηναμενοι οτι τε εις εστι των
λεγομενων Κουρητων και οτι Ζευς παρ' αυτωι κρυβεις ετραφη και οτι η νησος Κρητη
πρωτον εξ αυτου προσηγο ρευθη.
120 ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ Γενεα κγʹ Ἰακωβ ετων πβʹ. του δε κοσμου ην ετος γυογʹ.
Κολλυριδας ποιησασα Ῥεβεκκα, ως φησιν Ἰωσηππος, εδωκε τωι Ἰακωβκαι εισηγαγε
μεθ' ετερων δωρων δια Ἰσαακ προς Ἀβρααμ, και ευλογησεν αυτον Ἀβρααμ και
ευλογων αυτον πολυτροπως και κατεχων αυτον εν τοις κολποις αυτου ετελευτησεν,
αφυπνωσαντος του Ἀβρααμ τωι ιεʹ ετει της ζωης Ἰακωβ. Τωι μεʹ ετει Ἰακωβ Ἡσαυ και
αυτος ων ετων μεʹ (του δε κοσμου ην ετος γφιβʹ) ελαβε δυο γυναικας, Ἰουδειν, την
θυγατερα Βεηρ του Χετ ταιου, και την Βασεμαθ, θυγατερα Αιλων του Ευαιου, ως
φησιν η γραφη· και ησαν εριζουσαι τωι Ἰσαακ και τηι Ῥεβεκκαι. Ἰσαακ δε ην ετων
ρʹ,ωστε και μετα το ρʹ ετος εκλεψεν ο Ἰακωβ τας του Ἡσαυ ευλογιας ταις μητρικαις
εισηγησεσι· προειχε δε αυτας παρα του πατριαρχου Ἀβρααμ, ως Ἰωσηππος
βεβαιουται, και πιστος ο λογος. Ἰωσηππος φησιν οτι ο Ἰακωβ ετων υπαρχων ξγʹ ουκ
εγνω ολως γυ ναικα, ως αυτος εξειπε τηι μητρι Ῥεβεκκαι. Ὁ Ἀφρικανος οζʹ ετων λεγει
τον Ἰακωβ ελθειν εις Μεσοποταμιαν, ως εκ της γραφης. η δε γραφη ουδαμου τουτο
φαινεται λεγουσα, αλλως τε, ει τουτο δωμεν, εσται ο Ἰωσηφ κατα το ζςʹ του Ἰακωβ
γεννηθεις, οπερ αδυνατον. Τωι ογʹ ετει του Ἰακωβ, του δε κοσμου γφμεʹ, κατα τον
ακριβη λογον της εαυτου ζωης απεδρα ο Ἰακωβ, και δουλευσας ετη ζʹ ελαβε την
Λειαν και εγεννησε τον Ῥουβην τωι πʹ ετει και τον Συμεων τωι παʹ, τον δε Λευι τωι
πβʹ, τον Ἰουδαν τωι πγʹ, τον ∆αν τωι πεʹ, τον Νεφθαλειμ τωι πςʹ, τον Γαδ τωι πζʹ, τον
Ἀσηρ τωι πηʹ, τον Ἰσσαχαρ τωι πθʹ, τον Ζαβουλων καιτην ∆ειναν εκ Λειας τωι ζʹ, τον
Ἰωσηφ εκ της Ῥαχηλ τωι ζαʹ. και εμεινε παρα τωι Λαβαν αλλα δυο ετη, τωι ζγʹ απεδρα
 
 
 

54
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

απο του οικου Λαβαν. 121 Τινες βεβαιουνται ως εκ της γραφικης ακολουθιας οτι
μετα το λαβειν την Ῥαχηλ τον Ἰακωβ ηρξατο τικτειν η Λεια. επει πως εʹ εστιν ο ∆αν
απο Βαλλας παιδισκης Ῥαχηλ, και ςʹ ο Νεφθαλειμ, εαν απο αʹ ετους Λειας εγενοντο,
ειτα ζʹ ο Γαδ απο Ζελφας και οι εφεξης; Ἰωσηππος λεγει ζʹ ημερας τον Ἰακωβ
δουλευσαι τωι Λαβαν μετα τον γαμον Λειας, και μετα τας ζʹ ημερας λαβειν την
Ῥαχηλ, και μετα ταυτα ειναι παρα τωι Λαβαν εως της αναχωρησεως αυτου. Ουτε
κατα τον Ἀφρικανον μοι δοκει δυνατον ειναι τον Λευι γεννηθηναι τωι πζʹ ετει του
Ἰακωβ ουτε κατα τον Ευσεβιον τωι αυτωι πζʹ. ει γαρ ο Ἰωσηφ μʹ ετων ην τωι ρλʹ ετει
του Ἰακωβ, ηνικα κατηλθε προς αυτον εις Αιγυπτον, αναγκη πασα τον Ἰακωβ ζαʹ
αυτου ετει γεννησαι τον Ἰωσηφεκ της Ῥαχηλ. ο δε Λευι ομολογουμενως προ Ἰωσηφ
θʹ ετεσιν, η τουλαχιστον ηʹ προγεγενημενος ην ουτως αʹ Λευι ετος αʹ του τριτου υιου
Λειας. βʹ Ἰουδας μετα Λευι τεταρτος υιος Λειας. γʹ ∆αν εκ Βαλλας παιδισκης Ῥαχηλ.
δʹ Νεφθαλειμ εκ της αυτης Βαλλας. εʹ Γαδ εκ Ζελφας παιδισκης Λειας. ςʹ Ἀσηρ εκ της
αυτης Ζελφας. ζʹ Ἰσσαχαρ πεμπτος υιος Λειας. ηʹ Ζαβουλων εκτος υιος Λειας. θʹ
∆εινα θυγατηρ Λειας. ιʹ Ἰωσηφ πρωτος υιος Ῥαχηλ. Ἰδου δη φανερον οτι εκ των ζαʹ
ετων του Ἰακωβ αφαιρουμενων θʹ, αναστρεφοντων ημων απο του Ἰωσηφ επι τον
Λευι πβʹ υπολειφθησονται· καλως αρα ημιν εστοιχειωται ο Λευι τωι πβʹ ετει του
Ἰακωβ γεννηθεις. Γενεα κδʹ Λευι ετη μζʹ. του δε κοσμου ην ετος γφνεʹ. 122
Ἀφρικανου Ἀπο Ἀδαμ τοινυν επι την τελευτην Ἰωσηφ και τησδε της βιβλου γενεαι
μεν κγʹ, ετη δε γφξγʹ. ∆ιαμαρτανει προφανως ετη ριʹ. τωι γαρ αυτωι γφξγʹ ετει του
κοσμου εγεννηθη Ἰωσηφ, ως υποκειται. τωι θʹ ετει της ζωης του Λευι εγεννησε
Ῥαχηλ τον Ἰωσηφ τωι Ἰακωβ. ην δε της ζωης Ἰακωβ ετος ζαʹ, κοσμοδε γφξγʹ. Πρωτον
ετος της ζωης Ἰωσηφ, του δε κοσμου ην ετος γφξγʹ. Τωι ζγʹ ετει Ἰακωβ, ιαʹ δε του
Λευι και γʹ του Ἰωσηφ απεδρα Ἰακωβαπο Μεσοποταμιας, και τωι αδελφωι συντυχων
δωροις κατηλλαξε. του δε κοσμου ην ετος γφξεʹ. Ὁ Ἰακωβ Ἰσραηλ μετεκληθη
διαβαινων τον Ἰορδανην, και επευλογηθηιβʹ ετει του Λευι. του δε κοσμου ην ετος
γφξςʹ. Ἰακωβ αποδεκατωσας τα εαυτου τον Λευι ιηʹ ετων οντα αρχιερεα αν εδειξεν, ιʹ
οντα απο του εσχατου κατα τον της αναστροφης λογον. Ῥουβην γαρ δια την
παλλακην του πατρος αυτου εστερηθη βασιλειας και ιερω συνης, πρωτοτοκος ων,
ετει κοσμικωι γφοβʹ. Ῥαχηλ εν τωι τικτειν τον Βενιαμιν ετελευτησε, και εταφη
μεταξυ Βηθ λεεμ και Ἱερουσαλημ εις τον ιπποδρομον. ην δε του Λευι ετος καʹ, του δε
κοσμου ην ετος γφοεʹ. ταυτης εγω την λαρνακα της γης υπερκειμενην πολλακις
εκεισε παροδευων επι Βηθλεεμ και την παλαιαν λεγομενην λαυ ραν του οσιου
Χαριτωνος εωρακα. Ἰωσηφ υπο των αδελφων δια φθονον επραθη επτακαιδεκατον
ετος αγων μετα εʹ ετος της τελευτης Ῥαχηλ, επισημως υπο θεου ενυπνιαζο μενος και
υπο του πατρος δια πολλην φρονησιν αγαπωμενος. του δε κο σμου ην ετος γφοθʹ.
Τωι γφπθʹ ετει του κοσμου, του δε Λευι λεʹ, Ἰωσηφ καθειρχθη εν τωι δεσμωτηριωι. 123
Τωι ληʹ ετει της ζωης Λευι, ρκʹ του Ἰακωβ, του δε κοσμου γφζβʹ, Ἰωσηφ επι της αρχης
Αιγυπτου αναβιβαζεται, οπερ ην της μεν του Ἰωσηφ ετος λʹ, ως φησιν η γραφη,
Ἀφωφεως δε της βασιλειας του και Φαραω ετος ιζʹ. εισιν ουν τα της εν Αιγυπτωι
ευθηνιας ετη ζʹ απο του λαʹ ετους Ἰωσηφ, λθʹ του Λευι, ρκαʹ Ἰακωβ. τωι δε ληʹ Ἰωσηφ
ηρξατοη λιμος και μετα δυο ετη κατηλθεν Ἰακωβ εις Αιγυπτον, ρλʹ ετει αυτου, του
δε Ἰωσηφ μʹ. Τωι ρκʹ ετει του Ἰακωβ ετελευτησεν ο Ἰσαακ ο πατηρ αυτου ζησας ετη
ρπʹ. εταφη δε υπο Ἰακωβ και Ἡσαυ των παιδων αυτου. Ἡ ποιμενικη σκηνη του
Ἰακωβ εν Ἐδεσηι σωιζομενη κατα τους χρονους Ἀντωνινου Ῥωμαιων βασιλεως
διεφθαρη κεραυνωι, ως φησιν ο Ἀφρικανος, εως των χρονων αυτου Ἀντωνινου
ιστορησας. Ἰακωβ απαρεσθεις τοις υπο Συμεων και Λευι πραχθεισιν εν Σικιμοις δια
την της αδελφης φθοραν εις τους επιχωριους, θαψας εν Σικιμοις ους εφερετο θεους
 
 
 

55
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

παρα την πετραν υπο την θαυμασιαν τερεβινθον, ητις μεχρι νυν εις τιμην των
πατριαρχων υπο των πλησιοχωρων τιμαται, μετηρεν εις Βαιθηλ· ταυτης παρα το
πρεμνον βωμος ην, ως φησιν ο Ἀφρικανος, της τερεβινθου, εφ' ον τας εκτενας
ανεφερον εν ταις πανηγυρεσι της χωρας ενοικοι, η δ' ου κατεκαιετο δοκουσα
πιπρασθαι. παρα ταυτην ο ταφος Ἀβρααμ και Ἰσαακ. φασι δε τινες ραβδον ειναι
τινος των επιξενωθεντων αγγελων τωι Ἀβρααμ φυτευθεισαν αυτοθι. Της Γενεσεωσ
Τωι Ἡσαυ εφη εν ταις ευλογιαις ο Ἰσαακ· εσται δε ηνικα αν καθεληις και εκλυσεις τον
ζυγον αυτου απο του τραχηλου σου, πλημμελησηις εις θανατον. 124 Ἰωσηππου Τωι
ρνγʹ ετει του Ἰσαακ επανηλθεν Ἰακωβ προς αυτον απο Μεσοποταμιας. και
αναβλεψας Ἰσαακ και ιδων τους υιους Ἰακωβ ηυλογησε τον Λευι ως αρχιερεα και
τον Ἰουδαν ως βασιλεα και αρχοντα. Ἡ Ῥεβεκκα ᾔτησε τον Ἰσαακ εν τωι γηραι
παραινεσαι τωι Ἡσαυ και τωιἸακωβ αγαπαν αλληλους. και παραινεσας αυτοις
προειπεν οτι εαν επανα στηι τωι Ἰακωβ ο Ἡσαυ, εις χειρας αυτου πεσειται. μετα ουν
το τελευτησαι τον Ἰσαακ κινηθεις υπο των υιων ο Ἡσαυ και αθροισας εθνη ηλθε
κατα του Ἰακωβ και των υιων αυτου εις πολεμον. Ἰακωβ δε αποκλεισας τας πυλας
της βαρεως παρεκαλει τον Ἡσαυ μνησθηναι των γονικων εν τολων. του δε μη
ανεχομενου, αλλ' υβριζοντος και ονειδιζοντος, βιασθεις Ἰακωβ υπο του Ἰουδα
ενετεινε τοξον και πληξας κατα του δεξιου μαζου τον Ἡσαυ κατεβαλε. του δε
θανοντος ανοιξαντες τας πυλας οι υιοι Ἰακωβ ανειλον τους πλειστους. ταυτα εν
λεπτηι Γενεσει φερεται. Λευι εγεννησε τον Κααθ μζʹ ετος αγων. του δε κοσμου ην
ετος γχβʹ.
ΑΣΣΥΡΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Ἀσσυριων θʹ εβασιλευσε Βηλωχος ετη λεʹ. του δε
κοσμου ην ετος γφμαʹ. Ἀσσυριων ιʹ εβασιλευσε Βαλαιος ετη νβʹ. του δε κοσμου ην
ετος γφοςʹ. Ἀσσυριων ιαʹ εβασιλευσε Σεθως ετη νʹ. του δε κοσμου ην ετος γχλζʹ.
Ἀλταδας ετη λβʹ. του δε κοσμου ην ετος γχκηʹ. Ἀσσυριων ιβʹ εβασιλευσε Μαμυθος
ετη λʹ. του δε κοσμου ην ετος γχξʹ.
ΑΙΓΥΠΤΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Αιγυπτιων κζʹ εβασιλευσε Βαιων ετη μδʹ. του δε
κοσμου ην ετος γυζςʹ. Αιγυπτιων κηʹ εβασιλευσεν Ἀπαχνας ετη λςʹ. του δε κοσμου ην
ετος γφμʹ. 125 Αιγυπτιων κθʹ εβασιλευσεν Ἄφωφις ετη ξαʹ. του δε κοσμου ην ετος
γφοςʹ. Τουτον λεγουσι τινες πρωτον κληθηναι Φαραω, και τωι τεταρτωι ετει της
βασιλειας αυτου τον Ἰωσηφ ελθειν εις Αιγυπτον δουλον. ουτος κατεστησε τον
Ἰωσηφ κυριον Αιγυπτου και πασης της βασιλειας αυτου τωι ιζʹ ετει της αρχης αυτου,
ηνικα και την των ονειρων διασαφησιν εμαθε παρ' αυτου και της θειας συνεσεως
αυτου δια πειρας γεγονεν. η δε θεια γραφη και τον επι του Ἀβρααμ βασιλεα
Αιγυπτου Φαρωα καλει.
ΘΗΒΑΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Θηβαιων κδʹ εβασιλευσεν Ουοσιμαρης κραταιος, ο εστιν
ηλιος, ετη ιβʹ. του δε κοσμου ην ετος γφζηʹ. Θηβαιων κεʹ εβασιλευσε Σεθινιλος, ο
εστιν αυξησας το πατριον κρατος, ετη ηʹ. του δε κοσμου ην ετος γχιʹ. Θηβαιων κςʹ
εβασιλευσεν Σεμφρουκρατης, ο εστιν Ἡρακλης Ἁρποκρατης, ετη ιηʹ. του δε κοσμου
ην ετος γχιηʹ. Θηβαιων κζʹ εβασιλευσε Χουθηρ Ταυρος τυραννος ετη ζʹ. του δε
κοσμου ην ετος γχλςʹ. Θηβαιων κηʹ εβασιλευσε Μευρης Φιλοσκορος ετη ιβʹ. του δε
κοσμου ην ετος γχμγʹ. Θηβαιων κθʹ εβασιλευσε Χωμαεφθα κοσμος Φιληφαιστος ετη
ιαʹ. του δε κοσμου ην ετος γχνεʹ. Θηβαιων λʹ εβασιλευσε Σοικουνιος Ὁχοτυραννος
ετη ξʹ. του δε κοσμου ην ετος γχξςʹ.
 
 
 

56
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

ΣΙΚΥΩΝΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Σικυωνιων ιαʹ εβασιλευσε Πλημναιος ετη νʹ, κατα δε
αλλους μηʹ. του δε κοσμου ην ετος γχξζʹ. Σικυωνιων ιβʹ εβασιλευσεν Ὀρθοπολις ετη
ξγʹ. του δε κοσμου ην ετος γψιζʹ. Σικυωνιων ιγʹ εβασιλευσεν Ἐχυρευς ετη νεʹ. του δε
κοσμου ην ετος γψπʹ.
126 ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ Γενεα κεʹ Κααθ ετη ξʹ. του δε κοσμου ην ετος γχβʹ. Τωι βʹ
ετει της λιμου κατηλθον οι αδελφοι Ἰωσηφ εις Αιγυπτον, οπερ ην του μεν Ἰωσηφ
λθʹ ετος, του δε Ἰακωβ ρκθʹ, του δε Λευι μζʹ, κοσμου δε γχαʹ. προσελθοντες δε
αγορασαι σιτον διεγνωσθησαν υπ' αυτου αγνο ουμενοι, και αιτιαθεντες κατασκοπειν
ομηρον κατελιπον τον Συμεων μετα πολλας απολογιας· εν οις τα κατα τον Βενιαμιν
και το κονδυ, ο εστιν ειδος ποτηριου, και ο αναγνωρισμος του Ἰωσηφ προς αυτους.
Τωι αʹ ετει της ζωης Κααθ, οπερ ην του μεν Ἰακωβ ρλʹ, του δε Λευι μηʹ, κατηλθεν
Ἰακωβ εις Αιγυπτον προς Ἰωσηφ, ως φησιν η θεια γραφη οτι «ειπε δε Ἰακωβ τωι
Φαραω· αι ημεραι των ετων της ζωης μου ας παροικω ρλʹ ετη.» Ἰωσηφ δε ην ετων μʹ.
Τωι αυτωι ρλʹ ετει του Ἰακωβ, διοτι, ως φασιν οι περι τον Ἀφρικανον, οʹ εζησεν ο
Ἰωσηφ ετη μετα το παροικησαι τον Ἰακωβ εν Αιγυπτωι, το ζʹ και τελευταιον ετος της
λιμου, το εʹ ετος Κααθ. του δε κοσμου ην ετος γχςʹ. Ἰακωβ εν τωι καιρωι της τελευτης
αυτου προτυπων το ζωοποιον του σταυρου σημειον τους υιους Ἰωσηφ σταυροειδως
ευλογησεν, εναλλαξ επι θεις τας χειρας, την δεξιαν επι τον Ἐφραιμ και την
αριστεραν επι τον Μανασσην. ο δε Ἰωσηφ τον Μανασσην εν τοις δεξιοις του Ἰακωβ
εστησενως πρωτοτοκον, τον δε Ἐφραιμ εν τοις αριστεροις. Τωι γχκʹ ετει του κοσμου,
Κααθ δε ιηʹ, ητοι νζʹ της ζωης Ἰωσηφ, ετελευτησεν Ἰακωβ, και εταφη υπο Ἰωσηφ και
των λοιπων τεκνων αυτου εν τωι σπηλαιωι τωι διπλωι εις Χεβρων. Ἰακωβ δε
κατελθων προς Ἰωσηφ εις Αιγυπτον εν οεʹ ψυχαις κατωικι σθη εν γηι Γεσεμ, ητις
εστιν η προς τηι Αιγυπτωι Ἀραβια. 127 Ῥουβην ο πρωτος υιος Ἰακωβ συνελθων τηι
παλλακηι του πατρος αυτου των τε πρωτοτοκιων αφηιρεθη και ιερωσυνης και
βασιλειας, και τα μεν πρωτοτοκια ελαβον οι υιοι του Ἰωσηφ δια την του πατρος
σωφροσυνην, η δε βασιλεια τωι Ἰουδαι εδοθη, διοτι και αυτος εν γυναικι εδικαιωθη
τηι Θαμαρ εαυτον κατακρινας και μη διαφθειρας αυτην ως μοιχαλλιδα, και οτι προς
ζηλον θεου και εκδικησιν ετοιμοτερα η τουτου δεδεικται φυλη. ιερωσυνη τωι Λευι
εδοθη, οτι δεκατος υπαρχων απο του εσχατου των υιων Ἰακωβ συν πασι τοις
υπαρχουσι του πατρος τωι θεωι απεδεκατωθη, καθως προσηυξατο ο Ἰακωβ λεγων· και
παντα οσα αν μοι δωις αποδεκα τωσω αυτα. και οτι ο Ἰσαακ αναβλεψας οτε
παρεγενετο ο Ἰακωβ εκ Μεσοποταμιας, και ιδων τον Λευι και τον Ἰουδαν, ευλογησε
τον μεν ως ιερεα, τον δε ως βασιλεα, καθα φησιν Ἰωσηππος. Ῥουβην πολυς και
αναριθμητος δια το περισωσαι τον Ἰωσηφ εκ των αδελφων αφανιζομενον.
Ἰσραηλιται κοινως λεγονται παντες οι εκ των ιβʹ φυλων κατ' εξοχην εκ του πατρος
Ἰσραηλ· Ἰουδαιοι δε οτι των λοιπων διαφθαρεισων η του Ἰουδα διεφυλαχθη φυλη.
Τωι γχξαʹ ετει του κοσμου εγεννησεν ο Κααθ τον Ἄμβραμ, ξʹ ετος αγων· ετεροι δε τωι
γχςʹ ετει του κοσμου φασιν. Γενεα κςʹ Ἄμβραμ ετη οεʹ. του δε κοσμου ην ετος γχξβʹ.
Μετα οʹ ετη της καθοδου του Ἰακωβ εν Αιγυπτωι ετελευτησεν Ἰωσηφ. του δε κοσμου
ην ετος γχοβʹ. Τωι γχοβʹ ετει του κοσμου, ηγουν τωι ιβʹ της ζωης Ἄμβραμ πατρος
Μωυσεως, ετελευτησεν Ἰωσηφ ζησας ετη ριʹ, ως φησιν η βιβλος της Γενεσεως ουτως·
και ετελευτησεν Ἰωσηφ ων ετων ριʹ. εως τουτου του γχοβʹ κοσμικου ετους ιστορει η
αυτη θεοπνευστος πρωτη βιβλος. Ὁ μεντοι Ἀφρικανος ετη ρθʹ διαμαρτησας κατ'
ελλειψιν ουτω γραφει· 128 Ἀφρικανου Ἀπο Ἀδαμ τοινυν επι τελευτην Ἰωσηφ και
τησδε της βιβλου γενεαι μεν κγʹ, ετη δε γφξγʹ. Ὁ δε Ευσεβιος απο Ἀδαμ εως πρωτου
Ἀβρααμ ετους γρπδʹ ετη, και απο του πρωτου ετους Ἀβρααμ εως τελους Ἰωσηφ, εν ωι
 
 
 

57
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

καταληγει χρονωι της Γενεσεως η βιβλος, ηγουν τωι ριʹ ετει της ζωης Ἰωσηφ, ετη τξαʹ
επελογισατο· γινονται ουν κατα Ευσεβιον απο Ἀδαμ εως της τελευτης Ἰωσηφ ετη
γφμεʹ. διαμαρτανει δε ουτος ετεσιν ρκζʹ ως προς γχοβʹ. Ἕως τουδε του γχοβʹ ετους
απο του πρωτοπλαστου Ἀδαμ ιστορει Μωυσης ο θεοπτης εν τηι πρωτηι θεοπνευστωι
της Γενεσεως βιβλωι. Ευ δ' αν ειη κεφαλαιωδως εκθεμενου τα αυτα γχοβʹ κοσμικα
απο Ἀδαμ ετη εως της Ἰωσηφ τελευτης εκ της αυτης ιερας βιβλου κατα την των οʹ
σοφων εκδοσιν ουτω χωρησαι προς την των εφεξης ακριβη κατα το δυνατον
χρονολογιαν. συντρεχει γαρ τωι ριʹ ετει της ζωης του σωφρονος Ἰωσηφ το αυτο γχοβʹ
ετος εξ Ἀδαμ, εν ωι και ετελευτησε, μετα πʹ ετη της ηγεμονιας Αιγυπτου.
τριακοντουτης γαρ αυτης ηρξε, ζησας ετη οʹ με τα την του πατρος προς αυτον εν
Αιγυπτωι πανοικικην καθοδον και αυτοθι παγγενη παροικιαν, ητις γεγονε μετα ιʹ ετη
της αρχης αυτου κατα την αυτην θεοπνευστον γραφην, των ζʹ διελθοντων της
ευθηνιας ετων, τωι δε τριτωι της λιμου κατελθοντος Ἰσραηλ εις Αιγυπτον, ηνικα και
ην αυτος μεν Ἰακωβ ετων ρλʹ, ως εφη προς Φαραω προς αυτου ερωτηθεις, Ἰωσηφ δε
ην ετων μʹ, ειπερ τριακοντουτης της Αιγυπτου την αρχην εγκεχειρισται, δεκατωι δε
τοτε ετει μετ' αυτην απελαβε τον πατερα και τους αδελφους, ως εντευθεν ημιν και
αλλο τι των αναγκαιων συναποδεικνυ σθαι ζητημα· τον μεν Ἰωσηφ κατα το ζαʹ ετος
Ἰακωβ τεχθηναι αυτωι εκ της Ῥαχηλ, πρωτον επι θυγατρι μιαι ∆ειναι και παισιν
αρρεσι ιʹ. τουτοις κατα τον της αναστροφης λογον εν ενδεκα τουλαχιστον ετεσι προ
Ἰωσηφ τεχθεισιν, ενος ετους εκαστωι νεμομενου κατα την των λογιων εμφασιν, τον
Λευι τωι πβʹ. εισιν ουν οι παντες εν Μεσοποταμιαι παιδες ιʹ και θυ 129 γατηρ μια
∆εινα, και επι πασιν εσχατος μεν τηι ταξει, ιβʹ γαρ απο Ῥουβην, ο Ἰωσηφ, πρωτος δε
εκ της Ῥαχηλ κατα το ζαʹ ετος Ἰακωβ γεννηθεις,ως προαποδεδεικται. ει δε κατα
αντιστροφην των χρονων της εκαστου γενεσεως απαριθμησις αρχομενοις απο του
Ἰωσηφ και ληγουσιν επι τον Ῥουβην, ουτω πως εχει. Ἰωσηφ δε δωδεκατος και
εσχατος των εν Μεσοποταμιαι παιδων του Ἰακωβ εγεννηθη τωι ζαʹ ετει αυτου εκ της
Ῥαχηλ πρωτος· ∆εινα επταπαις Λειας προ ενος ετους Ἰωσηφ εγεννηθη τωι ζʹ ετει
Ἰακωβ ενδεκατη. Ζαβουλων εκτος υιος Λειας προς δυο ετων του Ἰωσηφ εγεννηθη ιʹ
απο Ῥουβην· Ἰσσαχαρ πεμπτος υιος Λειας προ ετων γʹ του Ἰωσηφ εγεννηθη·
τεταρτος ων προ αυτου Ἀσηρ εκ Ζελφας παιδισκης Λειας βʹ, απο δε Ἰωσηφ εʹ κατα
αναστροφην και ογδοος απο Ῥουβην. Γαδ πρωτος εκ Ζελφας παιδισκης Λειας, ςʹ απο
Ἰωσηφ κατα αναστροφην και ζʹ απο Ῥουβην· Νεφθαλειμ βʹ υιος Βαλλας παιδισκης
Ῥαχηλ, ηʹ απο Ἰωσηφκατα αναστροφην και εʹ απο Ῥουβην· Ἰουδας δʹ υιος Λειας, θʹ
απο Ἰωσηφκατα αναστροφην και δʹ απο Ῥουβην· Λευι γʹ υιος Λειας, ιʹ απο Ἰωσηφ
αναστρεφοντι και γʹ απο Ῥουβην, εγεννηθη τωι πατριαρχηι Ἰακωβ εν Μεσοποταμιαι
τωι πβʹ ετει αυτου, ως προδηλον εστι. τουτον αριθμησας απο του Βενιαμιν ετι οντος
εν τηι γαστρι Ῥαχηλ ιʹ οντα εν αρρεσιν, αφιερωσε τωι θεωι και αρχιερεα ανεδειξεν, ως
Ἰωσηππος, κατα τον της αναστροφης λογον, συναποδεκατωσας αυτωι παντα τα
υπαρχοντα και αναθεμενος τωι θεωι, καθα προσηυξατο πορευομενος εις
Μεσοποταμιαν οτι «και παντα οσα αν μοι δωις αποδεκατωσω αυτα.» Συμεων βʹ υιος
Λειας τωι παʹ ετει Ἰακωβ εγεννηθη· Ῥουβην πρωτοτοκος Ἰακωβ υιος και Λειας τωι
πʹετει Ἰακωβ εγεννηθη. σαφως αρα παρισταται ημιν εκ τουτων οτι προ ζʹ ετων
ηλθεν Ἰακωβ προς Λαβαν τωι ογʹ ετει της ζωης αυτου. Ουτως προδιειλημμενων των
περι της εκαστου των πατριαρχων γε νεσεως χρονων ακριβους θεωριας εγκεισθω
και τα απο Ἀδαμ εως τε λευτης Ἰωσηφ ετη. Ἀπο Ἀδαμ παλιν Ἀδαμ γενομενος ετων
σλʹ εγεννησε τον Σηθ, και επεζησεν ετη ψʹ και απεθανε. 130 Σηθ γενομενος ετων σεʹ
εγεννησε τον Ἐνως, και επεζησεν ετη ψζʹ και απεθανε. τουτου τωι ψʹ ετει, ητοι τωι
Ϡλʹ ετει του κοσμου, Ἀδαμ απεθα νεν. Ἐνως γενομενος ετων ρζʹ εγεννησε τον
 
 
 

58
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

Καιναν τωι χκεʹ ετει του κο σμου, τζεʹ του Σηθ, και επεζησεν ετη ψιεʹ εως του ατμʹ
κοσμικου ετους. τουτου τωι υζεʹ ετει Ἀδαμ απεθανε, τωι δε ψζʹ αυτου ο Σηθ. Καιναν
γενομενος ετων ροʹ εγεννησε τον Μαλελεηλ τωι ψζεʹ ετει του κοσμου, φξεʹ ετους
Σηθ, τξʹ δε του Ἐνως· και επεζησεν ετη ψμʹ εως του αφλεʹ κοσμικου ετους. τουτου τωι
τεʹ ετει Ἀδαμ απεθανε, τωι δε φιζʹ αυτου ο Σηθ, τωι δε ψιεʹ αυτου ο Ἐνως. Μαλελεηλ
γενομενος ετων ρξεʹ εγεννησε τον Ἰαρεδ τωι Ϡξʹ ετει του κοσμου, ψλʹ του Σηθ, φκεʹ
του Ἐνως, τλεʹ του Καιναν, και επεζησεν ετη ψλʹ εως αχζʹ κοσμικου ετους. τουτου τωι
ρλεʹ ετει Ἀδαμ απεθανε, τωι δε τμζʹ αυτου ο Σηθ, και τωι φμεʹ του αυτου Μαλελεηλ ο
Ἐνως· τωι δε ψμʹ αυτου ετει Καιναν ο πατηρ αυτου. Ἰαρεδ γενομενος ετων ρξβʹ
εγεννησε τον Ἐνωχ, τωι δε αρκβʹ ετει του κοσμου, οπερ ην του μεν Σηθ ωζβʹ, του δε
Ἐνως χπζʹ, του δε Καιναν υζζʹ, του δε Μαλελεηλ τκζʹ. ο αυτος δε Ἰαρεδ επεζησεν ετη
ωʹ εως του αϠκβʹ ετους του κοσμου. του δε αυτου Ἰαρεδ ετει ρπβʹ Σηθ απεθανεν,
Ἐνως δε τωι τπʹ, Καιναν δε φοεʹ αυτου Ἰαρεδ· Μαλελεηλ δε ο πατηρ αυτου τωι ψλʹ
του Ἰαρεδ ετει θνησκει. Ἐνωχ γενομενος ετων ρξεʹ εγεννησε τον Μαθουσαλα τωι
ασπζʹ ετει του κοσμου. τουτου, φημι δη του Ἐνωχ, ετει κʹ Σηθ απεθανεν. ην δε του
μεν Ἐνως ετος, καθ' ο ο Ἐνωχ εγεννησε τον Μαθουσαλα, ωνβʹ, του δε Καιναν χξβʹ,
του δε Μαλελεηλ υζβʹ, του δε Ἰαρεδ τκζʹ. ουτος ο Ἐνωχεπεζησε μετα το γεννησαι
αυτον τον Μαθουσαλα ορωμενος υπο των τηνι καυτα ανθρωπων ετη ςʹ, και
ευαρεστησας τωι θεωι μετετεθη και ουχ ευρι σκετο. μετετεθη δε τωι αυπζʹ ετει του
κοσμου. τωι ουν κʹ ετει αυτου, ως προειρηται, Σηθ μετηλλαξε. τωι δε σιηʹ ετει αυτου
Ἐνωχ απεθανεν Ἐνως. Μαθουσαλα γενομενος ετων ρξζʹ εγεννησε τον Λαμεχ τωι
αυνδʹ ετει του κοσμου, οπερ ην του μεν Καιναν ετος ωκθʹ, του δε Μαλελεηλ χνθʹ, του
δε Ἰαρεδ ετος υζδʹ, του δε Ἐνωχ τλβʹ ετος. ο δ' αυτος Μαθουσαλα μετα το γεννησαι
τον Λαμεχ επεζησεν ετη ωβʹ μεχρι του βσνςʹ ετους του κοσμου. ουτος μακροβιωτατος
παντων των προ αυτου αποθανοντων γε 131 γονεν. ουτος κατα τας απανταχου της
Γενεσεως βιβλους υπερεβη τον κατα κλυσμον ετεσι ιεʹ, ως απορον ειναι που διεσωθη
εν τωι κατακλυσμωι. Τινες δε φασιν, ων εις και ο Ευσεβιος, εχειν τινα των
αντιγραφων οτι ψπβʹ ετη επεζησε μετα το γεννησαι αυτον, ως γινεσθαι τον παντα
της ζωης αυτου χρονον ετη μθʹ. οπερ ουκ ευ εχειν δοκει. εσονται γαρ κατα τουτον
τον λογον αι ανα πασας τας εκκλησιας του θεου ιεραι βιβλοι της Γενεσεως
διεσφαλμεναι, ξθʹ ετη ιστορουσαι τον Μαθουσαλα· εσται δε και Ἰαρεδ
μακροβιωτερος αυτου ετη ιγʹ, ξβʹ ζησας ετη, οπερ ουδενι συμπεφωνηται. διοπερ ου
χρη δια το φαναι συναπολεσθαι αυτον τοις εν τωι κατακλυσμωι, δια τουτο μθʹ μονα
ετη βεβιωκεναι. Ἀλλα ουδε τωι Ἀφρικανωι πειθομεθα προστιθεντι τα αυτα κʹ ετη και
πθʹ λεγοντι του Μαθουσαλα αντι ξθʹ. λοιπον ουν κρεισσον ειναι δοκει ταις καθ'
ολην την οικουμενην επομενους ιεραις βιβλοις ξθʹ λεγειν της ζωης Μαθουσαλα, ει
και τον κατακλυσμον υπερβεβηκεν ετεσι ιεʹ, του θεου κακεινον ισως, ως τον Ἐνωχ,
περισωσαντος παραδοξως καθ' ους οιδε τροπους και τοπους. Λαμεχ γενομενος ετων
ρπηʹ εγεννησε τον Νωε τωι αχμβʹ ετει του κοσμου, οπερ ην του Μαλελεηλ μεν ετος
ωμζʹ, του δ' Ἰαρεδ χπβʹ, του δ' Ἐνωχ φκʹ, οπερ εστι μετα την μεταθεσιν αυτου ετος
ρνεʹ. το αυτο δ' ετος τνεʹ εχρηματιζε του Μαθουσαλα. επεζησε δε Λαμεχ μετα το
γεννησαι αυτον τον Μαθουσαλα ετη φλεʹ μεχρι του βροεʹ κοσμικου ετους, και απε
θανε προ ξηʹ ετων του κατακλυσμου. ο αυτος Λαμεχ πρωτος εν τοις γεν αρχαις
απεθανε προ του ιδιου πατρος Μαθουσαλα ετεσιν παʹ, τουτ' εστι τωι ωπηʹ του ογδοου
εξ Ἀδαμ Μαθουσαλα ετει. κατα δε το σλςʹ ετος του Λαμεχ ο Μαλελεηλ απεθανεν, ο
δε Ἰαρεδ κατα το υξηʹ του αυτου Λαμεχ ετος. ο μεντοι θειος Ἐνωχ τωι λγʹ ετει του
Λαμεχ μετετεθη. Νωε ετων φʹ εγεννησε τον Σημ, τον Χαμ, τον Ἰαφεθ βρμαʹ ετει του
κοσμου, του δε Νωε ετει μθʹ Μαλελεηλ απεθανεν, ο δε Ἰαρεδ τωι σπʹ του Νωε.
 
 
 

59
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

Μαθουσαλα δε ετος ην κατα το βρμαʹ ετος του κοσμου, λεγω δε τωι φʹ ετει του Νωε,
καθ' ο και ο πρωτος υιος αυτου Σημ εγεννηθη ωνεʹ, 132 του Λαμεχ πατρος Νωε ετος
χπζʹ, τωι δε χʹ ετει του Νωε, ρʹ δε της ζωης του Σημ και νεʹ του μακροβιωτατου
Μαθουσαλα ο κατακλυσμος γεγο νεν επι της γης. και επεζησε Μαθουσαλα συν τωι
αυτωι ετει του κατακλυ σμου εως βσνςʹ κοσμικου ετους λοιπα ετη ιεʹ, ειπερ αληθεις
ειναι πιστευο μεν τας περι αυτου και των προ αυτου φερομενας εν ιεραις δελτοις
αψευδεις και θεοπνευστους ιστοριας και ετι των μετ' αυτων, ως υπο ταχθησεται. Σημ
ο πρωτος υιος Νωε γενομενος ετων ργʹ, ετους βʹ μετα τον κατα κλυσμον, εγεννησε
τον Ἀρφαξαδ τωι βσμγʹ ετει του κοσμου, οπερ ην χαʹ της ζωης του Νωε. και επεζησεν
φʹ εως του βψμβʹ κοσμικου ετους ο Σημ. ο δε Νωε μετα τον κατακλυσμον εζησεν ετη
τνʹ, και απεθανε τωι βφζβʹ ετει του κοσμου κατα το υνʹ ετος της του Σημ ζωης.
Ἀρφαξαδ γενομενος ετων ρλεʹ εγεννησε τον Καιναν τωι βτοζʹ ετει του κοσμου, και
εζησεν ετη τνεʹ εως του βψλβʹ κοσμικου ετους· και απεθανε προ του ιδιου πατρος
Σημ ετεσι ιʹ. τινα δε των αντιγραφων, ως και Ευσε βιου, υγʹ εχουσι του Ἀρφαξαδ
μετα το γεννησαι αυτον τον Σαλα, οις ουδ' ολως επομεθα, παντη της αληθειας των
χρονων και των γενεων διημαρτηκοσιν. αντι γαρ του Καιναν τον Σαλα φασι
γεννηθηναι τωι Ἀρφα ξαδ Ἀφρικανος τε και Ευσεβιος, και την ιδʹ γενεαν του Σαλα ιγʹ
ταττουσι, μνημην του δευτερου Καιναν ουδ' ολως ποιησαμενοι, ον αι πανταχου της
Γενεσεως ιεραι βιβλοι και το κατα Λουκαν Ευαγγελιον του Ἀρφαξαδ υιον
εκδεδωκασι και ιγʹ απο Ἀδαμ, πατερα δε του Σαλα ιδʹ απο Ἀδαμ οντος. Καιναν
γενομενος ετων ρλʹ εγεννησε τον Σαλα τωι βφζʹ ετει του κοσμου, και επεζησεν ετη
υλʹ. τινα δε των αντιγραφων τλʹ περιεχουσι. Σαλα γενομενος ετων ρλʹ εγεννησε τον
Ἕβερ τωι βχλζʹ ετει του κο σμου, και επεζησε Σαλα τλʹ ετη εως του β ξζʹ κοσμικου
ετους. τωι δε σκεʹ ετει του Σαλα Ἀρφαξαδ απεθανεν. Ἕβερ γενομενος ετων ρλδʹ
εγεννησε τον Φαλεκ τωι βψοαʹ ετει του κοσμου, και εζησεν Ἕβερ μετα το γεννησαι
αυτον τον Φαλεκ ετη σοʹ εως του γμʹ κοσμικου ετους. τωι ουν ρʹ ετει Ἕβερ, οπερ ην
βψλςʹ ετος του 133 κοσμου, ηρξαντο οικοδομειν τον πυργον. τωι δε ρμʹ, ητοι κοσμικωι
βψοςʹ, συνεχυθησαν αι γλωσσαι, ετει εʹ της ζωης Φαλεκ, και διεσπαρησαν ετει ςʹ, ως
τινες ηκριβολογησαντο ουκ απεικοτως οιμαι. Φαλεκ γενομενος ετων ρλʹ εγεννησε
τον Ῥαγαυ, και εζησεν ετη σθʹ. †και απεθανε προ του ιδιου πατρος και ουτος Ἕβερ
δευτερος μετα τον Λαμεχ ετη σλʹ.† Ῥαγαυ γενομενος ετων ρλβʹ εγεννησε τον Σερουχ
τωι γλγʹ ετει του κοσμου, σξβʹ ετει του Φαλεκ. Σερουχ γενομενος ετων ρλʹ εγεννησε
τον Ναχωρ τωι γρξγʹ ετει του κοσμου. Ναχωρ γενομενος ετων οθʹ εγεννησε τον Θαρα
τωι γσμβʹ ετει του κοσμου. Θαρα γενομενος ετων οʹ εγεννησε τον Ἀβρααμ· επεζησε δε
ετη ρλεʹ εως του λεʹ ετους του Ἰσαακ· τουτου ρμεʹ ετει Ἀβρααμ καταλιπων αυτον εν
Χαρραν παρυκησεν εις γην Χανααν κατα θειον χρησμον, γεννηθεις μεν τωι γτιγʹ ετει
του κοσμου, επιβας δε της επηγγελμενης γης τωι γτπζʹ εξ Ἀδαμ, οεʹ οντι της ζωης
αυτου ετει. Ἀβρααμ γενομενος ετων ρʹ εξ επαγγελιας εγεννησε τον Ἰσαακ. Ἰσαακ
γενομενος ετων ξʹ εγεννησε τον Ἰακωβ τωι γυογʹ ετει του κοσμου. το δ' αυτο ην και
του Ἀβρααμ ετος ρξαʹ, ως ειναι δηλον οτι ο Ἰακωβ κατα το ροεʹ ετος Ἀβρααμ, εν ωι
μετηλλαξεν, ιδʹ ετων ην τουλαχιστον. Ἰακωβ ετει πβʹ της ζωης αυτου εγεννησε τον
Λευι, καθως εν τηι προ λαβουσηι συνταξει σαφως αποδεδεικται. αναγκη γαρ απασα
μεταξυ της γενεσεως Ἰωσηφ και Λευι θʹ μεσεμβολειν ετη, επει και ενατος ετεχθη
μετ' αυτον. αποδεικνυται δε Ἰωσηφ εκ της γραφης τωι ζαʹ Ἰακωβ τεχθεις, ει γε ρκʹ
ετει του πατρος λʹ ετος αγων επι της αρχης Αιγυπτου αναβι βαζεται.
συναποδεδεικται δε και Λευι δια τουτο προ θʹ ετων αυτου τωι πβʹ εξ αναγκης
γεννηθεις του Ἰακωβ ετει. και ετι προς τουτοις επισυναγε 134 ται προ δεκα της
γενεσεως ετων του Λευι παραγενεσθαι τον Ἰσραηλ εις Μεσοποταμιαν. ζʹ γαρ ετη
 
 
 

60
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

δουλευσας υπερ της Ῥαχηλ πρωτα και παρα γνωμην τηι Λειαι μιχθεις τριτον εσχε
παιδα τον Λευι παρ' αυτης εν τρισιν ετεσι δηλονοτι. ωστε ουτε τωι Ἀφρικανωι
πιστευτεον πζʹ ετει του Ἰακωβ λεγοντι γεννηθηναι τον Λευι ουτε τωι Ευσεβιωι
λεγοντι τωι πςʹ ετει. κατ' αμφω γαρ η τωι ζςʹ η τωι ζεʹ της ζωης Ἰακωβ ευρεθησεται
γεννη θεις ο Ἰωσηφ· οπερ ασυμφωνον τηι θειαι γραφηι παριστωσηι τουτον ετων λʹ
αρξαντα της Αιγυπτου και μετα τα δεκα ετη, επτα λεγω της ευθηνιας και τρια της
λιμου, απολαβοντα τον πατερα Ἰσραηλ πανοικι ρλʹ ετων, σερακοντουτην οντα
δηλονοτι. ωστε εκ τουτων ακριβως παρισταται η εκατερου γενεσις, και ουτως ημιν
στοιχειωθησεται εχουσι και ετερους μεταγενεστερους εκκλησιαστικους ιστορικους
συναιδοντας, μη μεντοι μετα της προκειμενης αιτιολογιας και ακριβους αποδειξεως.
Ἰακωβ ετει ζαʹ εγεννησε τον Ἰωσηφ, εσχατον παντων των εν Μεσοπο ταμιαι
τεχθεντων αυτωι παιδων, πρωτον δε εκ της Ῥαχηλ. Ἰωσηφ δε μετα την εν γηι Χανααν
επανοδον του πατρος φθονωι των αδελφων δουλος πραθεις κατηχθη εις Αιγυπτον
τωι ρζʹ ετει του Ἰακωβ, αυτος ων ετων ιζʹ, και μετα ιγʹ ετος ετων υπαρχων λʹ την
ηγεμονιαν Αιγυπτου εγχειριζεται επι Ἀφωφεως Φαραω βασιλεως Αιγυπτου, κατα
την δυναστειαν, τωι ρκʹ ετει του πατρος. και μετα ετη ιʹ, εβδομον μεν της ευθηνιας,
τριτον δε της λιμου, κατηλθεν Ἰακωβ εις Αιγυπτον, ετει μʹ του Ἰωσηφ, ρλʹ αγοντος
ετος, και επεζησεν εν Αιγυπτωι ετη ιζʹ, ως η θεια γραφη της Γενεσεως μαρτυρει. Ἦν δ'
αρα και Ἰωσηφ κατα την ακολουθον απαριθμησιν εν τωι καιρωι του θανατου Ἰακωβ
ετων νζʹ. του δε πατρος αυτου τωι ρμζʹ της ζωης αυτου μεταλλαξαντος ετει, οπερ ην
κοσμικον γχιθʹ, αυτος επεζησεν Ἰωσηφ ετη λοιπα νγʹ. ομου γινονται ετη της ζωης
Ἰωσηφ ριʹ, κοσμου δε γχοβʹ. μεχρι μεν ουν της αυτου τελευτης η ιερα Γενεσις
ιστορει, μηδαμου χρονους ημιν του Λευι διαγραφουσα, καθ' ους εγεννησε τον Κααθ
η τους του Κααθ, καθ' ους ουτος τον Ἄμβραμ η ο Ἄμβραμ τον Μωυσην. 135 Ἡ δε
των υλʹ ετων απαριθμησις της εν γηι Χανααν παροικιας του Ἰσραηλ και εν Αιγυπτωι,
κατα την προς Ἀβρααμ του θεου προρρησιν, κατα παντας τους ερμηνευτας και
ιστορικους απο του εʹ και οʹ ετους αριθμειται· και εστιν απο του αυτου οεʹ ετους
Ἀβρααμ εως τελευτης Ἰωσηφ και της βιβλου της Γενεσεως ετος της αυτης παροικιας
ςʹ ουτως· απο οεʹ ετους Ἀβρααμ εως γεννησεως του Ἰσαακ ετη κεʹ. Ἰσαακ εγεννησε
τον Ἰακωβ ετει αυτου ξʹ. Ἰακωβ ετων ρλʹ μετηρε προς Ἰωσηφ εις Αιγυπτον, δεκατωι
ετει της αρχης αυτου και μʹ της ζωης υπαρχοντι. εζησε δε Ἰωσηφ μετα το ρλʹ ετος
Ἰσραηλ, ητοι το μʹ της ζωης αυτου, ετη οʹ. ην αρα κατα μεν το ρλʹ ετος Ἰακωβ ετος
της θειας προρρησεως και της εν γηι Χανααν παροικιας σιεʹ, ως απαντες συν τηι
γραφηι καθομολογουσι, κοσμου δε γχʹ. επεζησε δε Ἰωσηφ ετη οʹ της εν Αιγυπτωι
παροικιας. λειπονται δε εις αναπληρωσιν των υλʹ ετων απο ριʹ Ἰωσηφ ετους εως εξ
οδου και ελευθεριας υιων Ἰσραηλ, ητις γεγονεν επι Μωυσεως πʹ, λοιπα ετη ρμεʹ.
τουτων ομολογουμενων εχομεν τα πʹ Μωυσεως, τα δε λοιπα ξεʹ απο τελευτης
Ἰωσηφ και της βιβλου της Γενεσεως εως πρωτου ετους Μωυσεως σεσιγηνται τηι
γραφηι μηδαμου φερομενα, μονον δε εκ της προκειμενης προσθεν αφαιρεσεως των
υλʹ της παροικιας ημιν οντα προ δηλα, οτι ξεʹ ετη εισιν απο της τελευτης Ἰωσηφ επι
την Μωυσεως γεν νησιν, ατινα γενεαλογειν απο Ἰωσηφ και κατιεναι επι Μωυσεα
αδυνατον δια το εξ αλλης φυλης τον αυτον καταγεσθαι Μωυσεα της Λευιτι κης.
αναγκη δη πασα λοιπον ενταυθα παραθεμενους τα φανερως τηι γραφηι λελεγμενα
και πασιν ομολογουμενα ως επ' αλλην αναδραμειν αρχην. Το πρωτον ετος Λευι,
τουτο δε ην, ως προ βραχεος δεδεικται, κατα το πβʹ του Ἰακωβ, το δ' αυτο παλιν της
μεν εν τηι Χανανιτιδι γηι παροικιας ετος ην ρξζʹ ουτως· ο Ἀβρααμ απο οεʹ ετους επι
ρκεʹ ετη. Ἰσαακ εως πρωτου Ἰακωβ ξʹ. Ἰακωβ εως πρωτου ετους Λευι πβʹ. ομου ρξζʹ
λοιπα 136 των υλʹ της παροικιας σξγʹ. ατινα μαρτυρουμενα μεν υπο της γραφης
 
 
 

61
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

ουδαμου φαινεται πλην των πʹ Μωυσεως. τα δε λοιπα ρπγʹ απο πρωτου ετους Λευι
εως πρωτου ετους Μωυσεως ουτως πασιν αψευδως συμπεφωνη ται. Λευι ετων μζʹ
εγεννησε τον Κααθ· Κααθ ετων ξʹ εγεννησε τον Ἄμ βραμ. Ἄμβραμ ετων οεʹ εγεννησε
τον Μωυσην. Μωυσεως ετος αʹ. ομου γινονται ρπγʹ απο πρωτου ετους Λευι επι
πρωτον ετος Μωυσεως. επι δε το παʹ ετος του αυτου Μωυσεως, καθ' ο τι εξ Αιγυπτου
πορειας του Ἰσραηλ ηγησατο, ετη σξγʹ. ην δε και αυτα απο οεʹ ετους Ἀβρααμ επι το αʹ
ετος Λευι ρξζʹ ετη. ομου της εν γηι Χανααν και Αιγυπτου παροικιας Ἀβρααμ και
Ἰσαακ και Ἰακωβ και των πατριαρχων ετη υλʹ εως παʹ ετους Μωυσεως. Μη τις δε
νομιζετω διαφωνειν την περι τωνδε των χρονων εννοιαν προς του θεου τωι Ἀβρααμ
ειρημενην, εν τηι Γενεσει μεν, η φησι «γινωσκων γνω σηι οτι παροικον εσται το
σπερμα σου εν γηι ουκ ιδιαι, και δουλωσουσιν αυ τους και κακωσουσι και
ταπεινωσουσιν αυτους υʹ ετη», εν δε τηι βιβλωι της Ἐξοδου «η δε κατοικησις των
υιων Ἰσραηλ, ην κατυκησαν αυτοι και οι πατερες αυτων εν γηι Αιγυπτωι και εν γηι
Χανααν ετη υλʹ. και εγενετο μετα τα υλʹ ετη, εξηλθε πασα η δυναμις κυριου εκ γης
Αιγυπτου νυκτος.» αμφω γαρ αληθη, τα τε υʹ μετα το ρʹ ετος Ἀβρααμ αριθμουμενα
απο των χρο νων Ἰσαακ ετη, ος ην και κυριως σπερμα αυτου εξ επαγγελιας θεου και
πιστεως, τα τε υλʹ απο του οεʹ ετους Ἀβρααμ και της πρωτης παροικιας εις γην
Χανααν. το δε «δουλωσουσι και κακωσουσι και ταπεινωσουσι» διεζευγμενως και
απροσδιοριστως νοητεον των υʹ ετων, ως αν τις ειποι· παροικον εσται το σπερμα σου
εν γηι ουκ ιδιαι ετη υʹ και δουλωσουσι και κακωσουσιν αυτο. ο γαρ τοι της δουλειας
χρονος εν ολοις ετεσιν ευρισκε ται τοις απο τελευτης Ἰωσηφ εως παʹ ετους
Μωυσεως συμπεραιουμενος ρμεʹ, αρξαμενος μεν εκ κουφοτερων των συμφορων
μετα την Ἰωσηφ ληξιν, αυξηθεις δε κατα προσβασιν κατα Μωυσεα και Ἀαρων και
τους αμφ' αυτους. 137 Και ταυτα μεν εν βραχει τωι περατι της Γενεσεως
επισεσημανται χρη σιμευοντα καν τοις προ Μωυσεως και επ' αυτου και μετ' αυτον
χρονοις, περι ων η τε της Ἐξοδου και του Λευιτικου Ἀριθμων τε και ∆ευτερονομιου
περιεχουσιν ιεραι βιβλοι. Ὑπολειπεται δε ημιν μικρα περι των δωδεκα φυλαρχων
πατριαρχων διαλαβειν προ της κατα μερος κανονογραφιας. ουτοι δη τον αριθμον
οντες ιβʹ τωι Ἰακωβ παιδες εκ δʹ γυναικων, δυο μεν ελευθερων της Λειας και της
Ῥαχηλ, δυο δε παιδισκων Ζελφας και Βαλας, Ῥουβην παντων ην τωι χρονωι
πρωτοτοκος και τηι φυσει, ος τηι παλλακηι συνελθων του πατρος ιερωσυνην αφηιρεθη
και βασιλειαν συν τοις πρωτοτοκιοις. ηυλογηται δε και πολυς εν αριθμωι γεγονε τον
Ἰωσηφ υπο των αδελφων διαφθαρηναι μη συγχωρησας. φασι δ' οτι και ανηλθε μεν
επι την πατρικην κοιτην, ου συνηλθε δε τηι παλλακηι. οπερ ου συμφωνει τηι γραφηι.
τουτοις τοις πρω τοτοκιοις ετιμηθησαν οι υιοι Ἰωσηφ του σωφρονος παιδες, οτι τε
εν γυ ναικι του Ῥουβην ατιμωθεντος Ἰωσηφ εν γυναικι τηι Αιγυπτιαι μη συνελθων
εδοξασθη και οτι πρωτοτοκος εκ Ῥαχηλ. τουτοις Ἰσραηλ τας χειρας εναλλαξ και
σταυροειδως επιθεις, τωι Μανασσηι μεν εκ δεξιων εστωτι ως πρωτοτοκωι του Ἰωσηφ
την αριστεραν, τωι δε Ἐφραιμ την δεξιαν, καιπερ εξ αριστερων εστωτι, ως βʹ,
προφητικοις ηυλογησεν ομμασι τε και ιδιοποιησατο, φυλαρχους αναδειξας τους δυο
και πατριαρχας αντι Ἰωσηφ. Ουτος γαρ καθ' εαυτον ουκ ενηριθμηται, αλλ' αντι του
Λευι συν τωι Ἐφραΐμ. η γαρ του Λευι φυλη ιερατικη ουσα των ιβʹ χωρις εστι και καθ'
εαυτην. τιμης δε τοιαυτης ηξιωθη, οτι τε απο Ῥουβην τριτος ο Λευι και οτι κατα
αναστροφην απο του υστατου παντων Βενιαμιν δεκατος ευρεθεις εν τωι καιρωι της
αποδεκατωσεως παντων των προσοντων τωι πατρι τωι θεωι αφιερωθη. φευγων γαρ
τον Ἡσαυ ο Ἰακωβ ηυξατο οποσα αν κτησαιτο αποδεκατωσειν κυριωι. Ἄλλως τε ει
απο του Ῥουβην ο δεκατος Ἀσηρ ιερωθη, παιδισκης αν ιερατευεν επονειδιστον
γενος, οπερ ουκ ηρεσε τωι θεωι. μετα δε το ευλο 138 γησαι τον Ἰακωβ τους υιους
 
 
 

62
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

Ἰωσηφ, προσκαλεσαμενος τους υιους αυτου ευλογησε παντας απο Ῥουβην
αρξαμενος. Ἐλθων δε επι τον Ἰουδαν ως βασιλεα ηυλογησεν, οτι, φασι, και αυτος εν
γυναικι, τηι ιδιαι νυμφηι Θαμαρ, εδικαιωθη, αγνοιαι αμαρτησας και εαυτον
κατακρινας. ταυτην εκ γενους Ἀβρααμ ουσαν, ως τινες, ο Ἢρ υιος Ἰουδα,ως εκ της
γης Χανανιτιδος, ων ανηρ, αυτος πρωτος ουκ εγνω αυτην. ομοιως δε και ο Αυναν ο
αδελφος αυτου το ιδιον σπερμα ηφανιζε της αυ της μητρος, παις ων Σαυας, ητις
εκωλυσε και τον Σηλωμ ζευχθηναι τηι Θαμαρ, τωι αυτωι μισει κρατουμενη. Λευι ετων
ρλζʹ ετελευτησεν εν Αιγυπτωι τωι κηʹ ετει του Ἄμβραμ πατρος Μωυσεως. του δε
κοσμου ην ετος γχζʹ. Τωι ξβʹ ετει Ἄμβραμ εγεννηθη Μαρια η αδελφη Μωυσεως. του
δε κο σμου ην ετος γψκδʹ. Τωι οβʹ ετει Ἄμβραμ εγεννηθη Ἀαρων. του δε κοσμου ην
ετος γψλδʹ. Τον δε Μωυσεα τεχθεντα μετα τριμηνιαιον χρονον οι γονεις εν θηβηι
κατησφαλτωμενηι καταθεμενοι Ἄμβραμ και Ἰωχαβετ η μητηρ προς ταις οχθαις του
ποταμου, φοβωι του προσταγματος Φαραω, μη ζωογονεισθαι παν αρρεν Ἑβραιοις
κελευσαντος, ερριψαν, τουτο μεν δια πολλην αστειοτητα κατοκνουντες θανατωι
τοιουτον καλλος εξαφανισαι, τουτο δ' οτι προκεχρη ματιστο θεοθεν τα κατ' αυτον
τωι πατρι θεοφιλει οντι, καθως τινες των εκ περιτομης ιστορηκασιν, οτι γε του
Ἰσραηλ καθηγησεται και οτι την Αιγυπτιων δυναστειαν θειωι συντριψει πολεμωι.
τουτον η θυγατηρ Φαραω περιτυχουσα κατα τινα θειαν προνοιαν και το καλλος
εκπλαγεισα του βρε φους εν τωι περιιεναι συν ταις αβραις τους αυτοθι λειμωνας,
πολλαις θηλαις αλλοτριαις προσαγαγουσα, πασας ευρεν αποστρεφομενον· τρο φωι δε
χρησαμενη τηι ιδιαι μητρι Ἰωχαβετ ως αλλοτριαι, τηι συμβουληι 139 Μαριας της
αδελφης, η και παρειπετο σκοπουσα ριφεντι το εκβησομενον, ως οικειον η αλλοτρια
τον παιδα τροφευεσθαι κελευεται, μισθους υπο σχομενη της τιτθειας, Μωυσεα τε
μετονομαζει μετα την πρωτην ηλικιαν ανδρυνθεντα, διοτι, φησιν, «εκ του υδατος
αυτον ανειλομην», τον Μελχιαν υπο των γονεων πριν κληθεντα. Ἦν δ' αρα διπλη
τις και αξια των επ' αυτωι πραχθεντων η τηλικαυτη προσηγορια. Μελχιας γαρ
βασιλευς ερμηνευεται· Μωυσης δε εκ του υδα τος τηι ιεραι παρ' Αιγυπτιοις φωνηι. Ὁ
δε αυτος υιος τηι θυγατρι Φαραω Θερμουθιδι, τηι και Φαριηι, βασιλιδι ουσηι
εισποιηθεις και πασαν Αιγυπτιων ασκηθεις παιδευσιν ως βασι λιδος υιος, δικαιως αν
κληθειη κατα κοσμον βασιλευς εξ υδατος, ινα τα μετα ταυτα κατα την ερυθραν επ'
αυτωι πραχθεντα περι την του λαου δι' αυτης πορειαν και τον ολεθρον Αιγυπτιων εν
αυτηι τις εασας την εν τοις βασιλειοις αναγωγην αυτου καταμαθοι και ετι την κατα
των Αιθιο πων στρατηγικην ευδοκιμησιν, ενθα φασι πολιορκηθηναι την Αιθιοπων
Σαβα καλουμενην πολιν παρ' αυτου και προδοθηναι τελειως υπο Θαρβης θυγατρος
του τηνικαυτα βασιλεως Αιθιοπων, αλουσης της κορης τωι Μωυσεως ερωτι.
τοσαυτην γαρ αυτωι μαρτυρουσιν αι τε θειαι γραφαι αι τε λοιπαι ιστοριαι και προ της
θεοπτιας την ωραιοτητα, ως παντας ορων τας αυτον επιλανθανεσθαι και
καταλιμπανειν το εν χερσι σπουδαζο μενον. Ταυτηι τοι και η θυγατηρ Φαραω
Θερμουθις αυτον υιοθετησατο, και Θαρβη θυγατηρ Αιθιοπων βασιλεως εκπλαγεισα
το καλλος αυτου την ειρημενην Σαβα μητροπολιν, ως Ἰωσηππος, προυδωκεν, ην
χρονοις υστε ρον Καμβυσης ελων ο Κυρου Μεροην εις ονομα καλεισθαι της αδελφης
εκελευσε. φασι δ' οτι ποτε τουτον η θετη μητηρ Φαρια προσαγαγουσα τωι Φαραωι τον
επι της κεφαλης αυτου στεφανον βασιλικον αφελων περιεθηκε τωι Μωυσηι
νηπιαζοντι· τουτον δε ριψαντα καταπατησαι αυτον λογος. 140 Τα μεντοι των
Ἑβραιων αρρενα, φησιν Ἰωσηππος, αναιρεισθαι προσεταξε Φαραω, δεινου τινος
Ἑβραιων ιερογραμματεως προρρησιν ειποντος ακουσας, οτι γεννωμενον παιδιον
την Αιγυπτιων αρχην καταλυσει. τοιαυ τη τις εκ βρεφους τωι Μωυσηι θεια χαρις
προσηπται και δυναμις και εν τοις Αιγυπτιων βασιλειοις εξουσια εως του χρονου της
 
 
 

63
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

ζωης Φαριης και Ἀμωσιος Φαραω, του κατα τινας μεν πατρος, καθ' ετερους δε
αδελφου αυτης. αμφω γαρ παιδας αυξηθηναι βουλονται του προ Ἀμωσιος, εφ' ου και
Μωυσεα γεννηθηναι βεβαιουνται. Ἀλλ' ημιν επι Ἀμωσιος επιλελογισται ετη δυο
αυτου κατα Ἴναχον πρωτον Ἄργους βασιλεα, καθ' ον και παντες οι τε εκ περιτομης
οι τε εκ χαριτος ιστορικοι, Ἰωσηππος και Ἰουστος, Κλημης ο ιερος στρωματευς,
Τατιανος τε και Ἀφρικανος συνομολογουσι κατα Ἴναχον γεννηθηναι Μωυσεα και
κατα Φορωνεα τον Ἰναχου παιδα και Νιοβης ακμαιον, κατα Ἄπιδα δε της εξ
Αιγυπτου πορειας του Ἰσραηλ ηγησασθαι, τας αποδειξεις και εκ των παρ' Ἕλλησι
δοκουμενων υποσχοντες ιστορικων, οις μονος ο Καισαρευς Ευσεβιος και εαυτωι
αντιπιπτων χρονοις υστερον κατα Κεκροπα τον διφυη, πρωτον Ἀθηνησι βασιλεα,
μετα Ὤγυγον και τονεπ' αυτου κατακλυσμον εφη γενεσθαι Μωυσεα, καιτοι των
ειρημενων επιμνησθεις σοφωτερων ανδρων· προς ον εν τοις προλαβουσιν
αρκουντως οιμαι της αληθειας ημιν ο λογος διηνυσται και περιττον ενταυθα ταυτο
λογειν. Μωυσης ουν ανδρωθεις καταλιμπανει την ανθρωπινην πασαν ευημε ριαν
και προς τους ομοφυλους χωρει κακοχουμενους. και κατανοησας δε ποτε τυπτοντα
Αιγυπτιον τινα των Ἑβραιων, παταξας τηι αμμωι κρυβει. Αυθις τε δυσι μαχομενοις
Ἑβραιοις πειρασθεις καταστειλαι την μαχην, φονευς του χθες αναιρεθεντος
Αιγυπτιου δημοσιως ελεγχεται προς του Ἑβραιου, και ο λογος επι τον κρατουντα της
Αιγυπτου χωρει. καντευθεν εις γην Μαδιαμ υποχωρει, μειζονος φιλοσοφιας αρχην
εσχηκως την ερημικην και διεζευγμενην ζωην των πολλων. ταυτηι καθαρθεις εως πʹ
141 αυτου της ζωης ετους, απο μʹ της ζωης ετους ποιμαινων κατα το Σιναιον ορος,
θεοφανειας τινος εν σταθηραι μεσημβριαι καταξιουται φοβερας, κρειτ τονι φωτι του
ηλιακου τας οψεις καταυγασθεις. Ἐφ' ωι θαμβηθεις θαμνον ατενισας οραι βατου
πυροειδως εξαπτοντα και τοις κλαδοις ως εν δροσωι συνθαλλοντα. προς οις την
ακοην φωνηι καλουσηι μειζονως εκπλαγεις ανυποδετος και αβαρης δερματινων
περιβολων προσ βηναι τωι ορει και της γης, ωσει τηλικουτωι φωτι περιηστραπτο,
προσ ψαυσαι κελευεται. και δη προσελθων ευλαβειαι πολληι τας οψεις επι θειοις
αυτωι ρημασι λαλουμενοις αποστρεφεται, και την ηγεμονιαν των ομοφυ λων μετα
πλειστην παραιτησιν εγχειριζεται. σημειοις δε και τερασι καθ οπλισθεις εις Αιγυπτον
αμα δυσι παισι και γυναικι κατεισιν, ωιτινι τις αγγελος επιστας λεγεται θανατον
απειλειν, ον ιλεωσατο καιπερ ουσα αλλοφυλος η γυνη τωι της περιτομης αιματι του
παιδος· συναντησας δ' αυτωι Ἀαρων θεοθεν σταλεις κοινολογειται περι της του λαου
συνελευ σεως εις μιαν εκκλησιαν και περι των λαληθησομενων αυτοις ως εκ θεου
ρηματων, οσα τε περι της ελευθεριας εχρην αγγελθηναι τοις χρονωι πολλωι
πεποιηκοσιν, ουτε γεγονοτος, και των περι την ραβδον και την χειρα Μωυσεως
απολευκουμενην και αυθις αποκαθισταμενην θαυματων και πο ταμιον υδωρ
αιματουμενον, προς αυτον ηδη λοιπον ηγωνιζετο Φαραω. εις γαρ τον λεγομενον
Μισφραγμουθωσιν ελθοντες και τους θειους παρρησιαι ποιουμενοι διεδεικνυντο
λογους· εφ' οις χαλεπηνας ο τυραννος επετεινε τοις Ἰσραηλιταις την κακωσιν,
αντισοφισαμενος μεν και δια γοητικης μαγγανειας φαντασιαι μονηι και ουκ ενεργειαι
τοις ευεξαπατητοις τον νουν παραδεικνυσης, αισχυνθεις δε συν τοις γοησι
καταβρωθεισων αυτοις των ραβδων υπο της ραβδου Μωυσεως. 142 Ὁρων δ' αυτον ο
Μωυσης απειθουντα τωι θεωι συν τοις περι αυτον πρω την επαγει κοινην τωι εθνει
πληγην, αιμα το παν υδωρ προσταγματι ποιησας θεου, ως και την γην ολην
Αιγυπτου και τους λιθους και τα ξυλα του αιματος γεμειν. Μωυσηι δε και Ἀαρων και
τοις Ἑβραιοις επινετο το υδωρ. ενθεν γαρ και τοις γοησιν αντεσοφισθη το παρα τοις
Ἑβραιοις ευρισκομενον υδωρ αιμα δοκειν φαινεσθαι. Το δ' αυτο νοητεον και επι της
δευτερας πληγης των βατραχων, Αιγυ πτιους μεν παντας τωι παθει μαστιζεσθαι,
 
 
 

64
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

μονην δε την Ἑβραιων ζωην καθαρευειν του μυσους. ωσαυτως δε και επι των
σκνιπων και της κυνο μυιας, του τε θανατου των κτηνων και των επι τωι αιθαλωδει
κονιορτωι φλυκτιδων, της χαλαζης μετα βροντων διαφθειρουσης, της ακριδος, του
ψηλαφητου σκοτους, και επι πασι του θανατου των πρωτοτοκων εν τε ανθρωποις,
εως αυτου Φαραω, και εν κτηνεσιν· ον εφυγον τηι προχυσει του αιματος επι των
σταθμων και της φλιας. σκυλευσαντες δε Αιγυπτιους εξηλθον κατα την αυτην νυκτα
εκ Ῥαμεσση εις Σοκχωθ ετει παʹ Μωυσεως αρχομενωι. Των δε χρονων η ταξις απο
πρωτου Μωυσεως εξης εν τωι κανονι συν τετακται.
ΑΣΣΥΡΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Ἀσσυριων ιγʹ εβασιλευσεν Ἀσχαλιος ετη κηʹ. του δε
κοσμου ην ετος γχζʹ. Ἀσσυριων ιδʹ εβασιλευσε Σφαιρος ετη κβʹ. του δε κοσμου ην
ετος γψιηʹ. Ἀσσυριων ιεʹ εβασιλευσε Μαμυλος ετη λʹ. του δε κοσμου ην ετος γψμʹ.
Ἀσσυριων ιςʹ εβασιλευσε Σπαρθεως ετη μβʹ. του δε κοσμου ην ετος γψοʹ. ΑΙΓΥΠΤΙΩΝ
ΒΑΣΙΛΕΙΣ Αιγυπτιων λʹ εβασιλευσε Σεθως ετη νʹ. του δε κοσμου ην ετος γχλζʹ.
Αιγυπτιων λαʹ εβασιλευσε Κηρτως ετη κθʹ κατα Ἰωσηππον, κατα δε τον Μανεθω ετη
μδʹ. του δε κοσμου ην ετος γχπζʹ. 143 Αιγυπτιων λβʹ εβασιλευσεν Ἀσηθ ετη κʹ. του δε
κοσμου ην ετος γψιςʹ. Ουτος προσεθηκε των ενιαυτων τας εʹ επαγομενας, και επι
αυτου, ως φασιν, εχρηματισεν τξεʹ ημερων ο Αιγυπτιακος ενιαυτος, τξʹ μονον ημε
ρων προ τουτου μετρουμενος. επι αυτου ο μοσχος θεοποιηθεις Ἆπις εκληθη.
Αιγυπτιων λγʹ εβασιλευσεν Ἄμωσις ο και Τεθμωσις ετη κςʹ. του δε κοσμου ην ετος
γψλςʹ.
ΘΗΒΑΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ. Θηβαιων λαʹ εβασιλευσε Πετεαθυρης ετη ιςʹ. του δε
κοσμου ην ετος γψκςʹ. Θηβαιων λβʹ εβασιλευσε Ἀμμενεμης ετη κςʹ. του δε κοσμου ην
ετος γψμβʹ. Θηβαιων λγʹ εβασιλευσε Ἀμμενεμης βʹ ετη κγʹ. του δε κοσμου ην ετος
γψξηʹ. Θηβαιων λδʹ εβασιλευσε Σιστοσιχερμης Ἡρακλης κραταιος ετη νεʹ. του δε
κοσμου ην ετος γψζαʹ. Θηβαιων λεʹ εβασιλευσε Μαρης ετη μγʹ. του δε κοσμου ην
ετος γωμςʹ. Θηβαιων λςʹ εβασιλευσε Σιφοας ο και Ἑρμης, υιος Ἡφαιστου, ετη εʹ. του
δε κοσμου ην ετος γωπθʹ.
ΣΙΚΥΩΝΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Σικυωνιων ιδʹ εβασιλευσε Μαραθωνιος ετη λʹ. του δε
κοσμου ην ετος γωλεʹ. Σικυωνιων ιεʹ εβασιλευσε Μαραθιος ετη κʹ. του δε κοσμου ην
ετος γωξεʹ. Σικυωνιων ιςʹ εβασιλευσε Κοραξ ετη λʹ. του δε κοσμου ην ετος γωπεʹ. 144
Σικυωνιων ιζʹ εβασιλευσεν Ἐποπευς ετη λβʹ. του δε κοσμου ην ετος γ ιεʹ. Σικυωνιων
ιηʹ εβασιλευσε Λαομεδων ετη μγʹ. του δε κοσμου ην ετος γ μζʹ. ΑΡΓΕΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ
∆ευτερα μετα την Σικυωνιων βασιλειαν κατα την Ευρωπην λεγεται γενεσθαι και
αυτη αρχαιοτατη των Ἀργειων χρονοις υστερον ονομαζομε νων απο τινος Ἄργου
βασιλευσαντος. ταυτης πρωτος Ἴναχος εβασιλευσεν ετη νʹ, αφ' ου και η χωρα
πρωτον Ἰναχια ελεγετο εως Ἄργου. βασιλευει δε Ἴναχος κατα Βασχαλεον ιγʹ
βασιλεα Ἀσσυριων ετους αυτου γʹ, της δε Ἀσσυριων αρχης ετη υνγʹ, καθ' ον
Αιγυπτου μεν Κηρτως, Σικυωνιων δε Πλημναιος εβασιλευσεν. ο δε χρονος της αυτου
βασιλειας ασυμφωνος φερεται παρ' Ἕλλησι δια την αρχαιοτητα, καθαπερ των
λοιπων. εστι δε κατα τους πολλους απο μεν του πρωτου Ἰναχου εως του θʹ Σθενελου
ετων υιγʹ. τον δε Σθενελον ∆αναος εκβαλων εκρατησε του Ἄργους, ως μαρτυρουσι
παντες ιστορικοι, συν τοις απογονοις ετη ρξβʹ. ομου ετη φοεʹ απο Ἰναχου επι
Ἀκρισιον εʹ απο ∆αναου βασιλεως του Ἄργους. Μετα δε Ἀκρισιον εσχατον των
∆αναιδων εις Μυκηνας μετετεθη η βασι λεια των Ἀργειων κατα Ευρυσθεα τον
Σθενελου του Περσεως. και διε δεξαντο την βασιλειαν οι Πελοπιδες ων πρωτος
 
 
 

65
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

εβασιλευσε Πελοψ, αφ' ου και η χωρα Πελοποννησος. ουτος Ὀλυμπιων προεστη.
βασιλευει δε ετη νγʹ. εν δε τοις προ αυτου ετεσι διαφωνειται ετη κζʹ, κατα Οινομαον
ισως υπονοουμενα, μετατεθεισης της αρχης εις Μυκηνας μετα Ἀκρισιον επι
Ευρυσθεως, ον οι μεν προ Πελοπος ετη φασι βασιλευσαι πγʹ, οι δε μετα Πελοπα ετη
μεʹ. Ειτα Πελοπιδες· μετα Πελοπα Ἀτρευς και Θυεστης ετη ξεʹ, μεθ' ους Ἀγαμεμνων
Ἀτρεως παις ετη συν αδελφωι Μενελαωι κατα μεν τινας λγʹ, κατα δε αλλους λʹ η και
κηʹ. Αιγισθος ζʹ η ιζʹ. Ὀρεστης Ἀγαμεμνονος υιος και Πενθιλος και Κομητης ετη νηʹ.
145 Ἡρακλειδων καθοδος, οι Πελοποννησον λαβοντες εκρατησαν μετα τους
Πελοπιδας ετη νηʹ. αφ' ης επι την Ἰωνων αποικιαν ετη ξʹ, απο δε της Ἰωνων
αποικιας επι πρωτην ολυμπιαδα ετη αναγραφουσιν σξζʹ. Ἀρχη βασιλειας Ἀργειων
Ὧν πρωτος βασιλευς Ἴναχος ετη νςʹ. του δε κοσμου ην ετος γχζβʹ. Ου μοι δοκει
καλως ο Ἀφρικανος εν γʹ λογωι των ιστορικων αυτου φαναι την Ἀργειων βασιλειαν
τωι ςʹ ετει της Ἀσσυριων βασιλειας αρξασθαι επι Ἀρειου εʹ βασιλεως Ἀσσυριων. εσται
γαρ κατα τουτο Μωυσης προς τωι τελει της ζωης Ἀβρααμ τεχθεις, ει γε παντες
ομολογουσι το πρωτον ετος Ἀβρααμ κατα το μδʹ ετος Νινου του δευτερου
βασιλευοντος μετα Βηλον Ἀσσυριων. Βηλου γαρ νεʹ, Νινου μδʹ, Ἀβρααμ ραʹ. εσται
αρα Μωυσης κατα το ραʹ ετος Ἀβρααμ, οπερ αδυνατον. ομολογει δε αυτον κατα
Ἴναχον. Ἀργειων βʹ εβασιλευσε Φορωνευς ετη ξʹ. του δε κοσμου ην ετος γψμηʹ.
Φορωνευς παις Ἰναχου και Νιοβης πρωτος λεγεται νομους και κριτηρια παρ' Ἕλλησι
θεσθαι. φασι δε τινες Νιοβην Φορωνεως ειναι θυγατερα, οπερ ουκ αληθες.
ΣΠΟΡΑ∆ΗΝ Κατα τουτους τους χρονους εβασιλευσε Κρητης Κρης αυτοχθων,
ον ενα λεγουσι των Κουρητων, παρ' οις ο παρ' Ἕλλησι λεγομενος ψευδωνυ μος θεος
Ζευς κρυφθεις ανετραφη, και Κρητης ετυραννησεν. εξ αυτου του Κρητος η νησος
ωνομασθη Κρητη. τους αυτους φασι Κουρητας κτι σαι πολιν Κνωσον εν Κρητηι και
ιερον Κυβελης μητρος. Ἄργος και Σικυων πολεις Πελοποννησος. 146 Ἡ θυγατηρ
Ἰναχου Ἰω εις Αιγυπτον ελθουσα Ἶσις ωνομασθη, η Αιγυπτιοι σεβουσιν Ἶσιν Φαριαν
καλουντες δια το πρωτως εν Φαρωι τηι νησωι παραγενεσθαι. φασι δε αυτην τινες
γημαμενην Τηλεγονωι τον Ἔπα φον γεννησαι. Ἀπο Ἰναχου ποταμος Ἴναχος εν
Ἄργει ωνομασθη και ο Βοσποροςεπωνυμος της Ἰους. Κασος και Βηλος Ἰναχου παιδες
προς τωι Ὀροντηι ποταμωι και την νυν Ἀντιοχειαν της Συριας πολιν εκτισαν. Νιοβηι
γαμετηι Ἰναχου, μητρι δε Φορωνεως πρωτηι γυναικων εμιγη Ζευς, εξ ης εσχεν Ἆπιν
υιον, τον Σαραπιν. Κατα τους αυτους χρονους μυθευονται Ἕλληνες μιγηναι τον
αισχροτατον ∆ια και τηι θυγατρι Ἰναχου, ην και βουν εποιησεν, αφ' ης ο Βοσπορος
εκληθη. Πασα παρ' Ἕλλησι θαυμαζομενη πραξις απο των Ἰναχου χρονων και
Φορωνεως εις τα μετεπειτα φερεται. διο και Πλατων εν Τιμαιωι τωι δια λογωι των
Φορωνεως επιμεμνηται χρονων ως πανυ παλαιων και Νιοβης και του κατα Ὤγυγον
αρχαιοτατου κατακλυσμου, ος λεγεται κατα Φο ρωνεα και Ἄπιδα γενεσθαι.
Θεσσαλια Κατα τουτους τους χρονους πρωτος εβασιλευσε Θεσσαλιας ο Γραικου παις
Θεσσαλος, αφ' ου και η χωρα εως νυν ωνομασται. Ὤγυγος πρωτος βασιλευς Ἀκτης,
της νυν Ἀττικης, τουτοις τοις χρονοις εγνωριζετο. Ὤγυγος εν Ἀκτηι *** Τριτωνιδι
λιμνηι Ἀθηνα παρ'Ἕλλησιν ωνομασθη. Τελχινες και Καροιαται προς Φορωνεα και
Παρρασιους επολεμησαν.
147 ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ Μωυσεως ετη ρκʹ. του δε κοσμου ην ετος γψλζʹ. Τωι γωιςʹ
ετει του κοσμου, Μωυσεως πʹ, πληρωθεντι και αρξαμενωι παʹ, πρωτηι ημεραι των
αζυμων, κατα την σεληνην ιδʹ, μεσουσης της νυκ τος, κυριος επαταξε παν
πρωτοτοκον εν γηι Αιγυπτωι, απο πρωτοτοκου Φαραω του καθημενου επι του θρονου
 
 
 

66
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

και εως πρωτοτοκου της αιχμαλω τιδος της εν τωι λακκωι και εως πρωτοτοκου
παντος κτηνους. και ανεστη Φαραω και παντες οι θεραποντες αυτου και παντες οι
Αιγυπτιοι, και εγενηθη κραυγη μεγαλη εν πασηι γηι Αιγυπτωι. ου γαρ ην οικια εν ηι
ουκ ην εν αυτηι τεθνηκος. και εκαλεσε Φαραω Μωυσην και Ἀαρων νυκτος, και ειπεν
αυτοις· αναστητε και εξελθετε εκ του λαου υμεις και οι υιοι Ἰσραηλ· βαδιζετε και
λατρευσατε κυριωι τωι θεωι υμων, καθα λεγετε. και τα προβατα και τους βοας υμων
αναλαβοντες πορευεσθε, καθαπερ ειρη κατε. ευλογησατε δη καμε. Και κατεβιαζοντο
οι Αιγυπτιοι τον λαον σπουδηι εκβαλειν αυτους εκ της γης. ειπον γαρ οτι «παντες
ημεις αποθνησκομεν.» ανελαβε δε ο λαος το στεας αυτων προ του ζυμωθηναι, τα
φυραματα αυτων ενδεδεμενα εν τοις ιματιοις αυτων επι των ωμων αυτων, και
ᾔτησαν παρα των Αιγυπτιων σκευη αργυρα και σκευη χρυσα και ιματισμον. και
κυριος εδωκε χαριν τωι λαωι αυτου εναντιον των Αιγυπτιων. και εχρησαν αυτοις, και
εσκυλευ σαν τους Αιγυπτιους. Ἀπαραντες δε οι υιοι Ἰσραηλ εκ Ῥαμεσση εις Σοκχωθ
εις χʹ χιλιαδας πεζων οι ανδρες πλην της αποσκευης, και επιμικτος πολυς συνανεβη
αυ τοις και προβατα και βοες και κτηνη πολλα σφοδρα. και επεψαν το στεας, ο
εξηνεγκαν εξ Αιγυπτου, εγκρυφιας αζυμους· ου γαρ εζυμωθη. εξεβαλον γαρ αυτους
οι Αιγυπτιοι, και ουκ ηδυνηθησαν επιμειναι, ουδε επισιτισμον εποιησαν εαυτοις εις
την οδον. Ἡ δε κατοικησις των υιων Ἰσραηλ, ην κατυκησαν αυτοι και οι πατερες
αυτων εν γηι Αιγυπτωι και εν γηι Χανααν, ετη υλʹ. και εγενετο μετα υλʹ 148 ετη εξηλθε
πασα η δυναμις κυριου εκ γης Αιγυπτου. νυκτος προφυλακη εστι κυριωι, ωστε
εξαγαγειν αυτους εκ γης Αιγυπτου. εκεινη η νυξ αυτη προφυλακη εστι τωι κυριωι,
ωστε ειναι πασι τοις υιοις Ἰσραηλ εις γενεας αυτων. Τουτους ο θεος εξαγαγων εξ
Αιγυπτου ουκ ηγαγε την συντομον επι Φυλιστιειμ οδον, η την δια μεσου της
Σερβωνιδος λιμνης και της κατ' Αι γυπτον θαλασσης ετι συντομωτεραν, αλλα κυκλωι
δια νοτιωτερας γης και θαλασσης ερυθρας, ως αν μη παλινδρομησωσι
μεταμεληθεντες εις Αιγυ πτον οι απειθεις. Τριων δε ημερων αποστασιν αυτοις
Αιγυπτου εκ Ῥαμεσση εις Σοκχωθ και εκ Σοκχωθ εις Νονθωμ παρα την ερημον και
απο Νονθωμ ανα με σον Μαγδωλου και ανα μεσον θαλασσης ερυθρας απεναντι της
επαυλεως και εξ εναντιας Βεελσεφων εδοξαν Αιγυπτιοις πλανασθαι, καιτοι στυλωι
πυρος οδηγουμενοι νυκτος, ημερας δε στυλωι νεφελης, ου της συνηθους εξ ατμων
και αναθυμιασεων συνισταμενης, συμπηλουμενου του αερος εξ ομιχλωδους
συστασεως τοις πνευμασι προς εαυτον, αλλ' αλλης τινος υψηλοτερας της
ανθρωπινης εννοιας θαυμαστως επιτειχιζουσης αυτοις, ημερας την της ηλιακης
ακτινος φλογωσιν, πολλην ουσαν κατα την οικησιν της χωρας εκεινης, και
δροσοειδως σκιαζουσης τον λαον, αφ' εσπερας δε εως ορθρου καταλαμπουσης, υφ'
ης οδηγουμενοι προς το ερυθραιον ηλθον πελαγος. Τουτους Φαραω συν αρμασι και
ιπποις και τοις εκλεκτοις Αιγυπτου τρισταταις καταλαβων μεσους εσχεν αυτου και
των θαλαττιων υδατων πασης φυγης ηπορημενους, βοωντας δε μονον προς κυριον,
ως τα λογια, και Μωυσεως καταγογγυζοντας, οτι γε συμφερουσης δουλειας
απηλλαξε και ερημοταφεις κατεστησεν· αλλα θαρρειν αυτους παραινεσας τοις χει
λεσι, κατα νουν δε σφοδρα πονουμενος, επληξε ραβδωι την θαλασσαν, ως υπο θεου
προσταττεται, κατα την εωθινην της νυκτος ωραν, και τον λαον ως εν ηπειρωι δι'
αυτης διαβιβασαι, της ημερας ηδη καταυγαζουσης· ο δη και γεγονε. πληξαντος γαρ
Μωυσεως κατακρουτον αιγιαλον του υδα τος το παν υπερραγη πελαγος εως ακρου
της αντικειμενης οχθης, συμ 149 πεπηγοτων και των κυματων τοις υδασιν, οιον τι
συμβαινειν φιλει περι την θερμην υαλον, ει κατα εν ραγειη μερος, προς το ετερον
περας η ρηξις ευθυτομως διεξερχεται. ουτω τε συν τωι πληθει ποσι διηλθεν αβροχοις
πυθμενα, θαλαττιων τειχεσιν υδατων και κυματων περιφρουρουμενος. Οι δε
 
 
 

67
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

Αιγυπτιοι, του θεου συνταξαντος αυτοις την παρεμβολην εν στυλωι πυρος και
νεφελης, ητοι βρονταις και αστραπαις ομβροις τε και χαλαζαις, εφυγον υπο το υδωρ
της ερυθρας θαλασσης, και εξετιναξε κυριος ο θεος παντας τους Αιγυπτιους εν αυτηι
συν τωι Φαραωι, Μωυσεως επιστραφεντος και εγκαρσιως τηι ραβδωι πληξαντος τα
υδατα σταυρικωι τυπωι προσταξει θεου· φασι δε τινες προεκβρασθεντας Αιγυπτιους
νεκρους ενοπλους ευρε θηναι, ους Ἰουδαιοι διαβαντες εσκυλευσαν προς τωι περατι
της ερυθρας. Ἐξαραντες δε απο της ερυθρας ηλθον οδον ημερων γʹ εις ερημον Σουρ
ανυδρον διψει φρυγομενοι, ενθα παλιν Μωυσεως καταστασιαζουσι υδατι πικρωι
λιμνης τινος αποτου παρεμβαλλοντες, Μερρας δια τουτο καλουμε νης, ης το πικρον
ξυλου τινος εμβοληι Μωυσης ιασατο θεοθεν υποδειχθεν τος εις τυπον του ζωοποιου
ξυλου του σταυρου. εκειθεν ηλθον εις Ἐλειμ, της νεφελης μετανισταμενης αυτοις
εκαστοτε κατα βουλησιν θεου και παλιν ισταμενης κατα τους τοπους της
αναπαυσεως, σημαινουσης τε τηι στασει τας μονας και τηι κινησει τας μεταστασεις αει
παρ' ολον τον χρο νον της εν ερημωι διατριβης. Ευρον δε εις Ἐλειμ ιβʹ πηγας υδατων
ποτιμων και φοινικας οʹ. τυποι δε των του σωτηρος ημων ησαν αυται μαθητων,
οιτινες τοις θειοις ναμασι της ευαγγελικης διδασκαλιας τον νοητον κατηρδευσαν
Ἰσραηλ συν τοις οʹ συμφοιτηταις καθ' ολην διασπαρεισι την οικουμενην υπο των ιβʹ.
απο δε Ἐλειμ ηλθον εν τηι ερημωι Σιναι. αυτη μεσον Ἐλειμ και ορους Σινα κειται.
ενταυθα κατεβοων Μωυσεως και Ἀαρων λεγοντες· ωφελον εν Αιγυ πτωι πληγαις
θεου τεθνηκαμεν απολαυοντες των εν αυτηι κρεων και αρ των. διδοται δ' αυτοις
αρτος ουκ εκ γης, αλλ' απ' ουρανου δροσοειδως καταρρεων και κρυσταλλοειδως
πηγνυμενος, εμφερης κοριου σπερματι 150 λευκωι κατα τον ορθρον· το δε γευμα ως
εγκρις εν μελιτι. οπερ αγνοουντες οι απειθεις ηρωτων «τι εστι;» προς αλληλους· διο
και μαννα κεκληται. με τρον εκαστωι της συλλογης προς θεου ωριστο γομορ, τωι
δυνατωι και αδυ νατωι, οπερ ο πλεον συλλεξας το αυτο μετρον εχων ηυρισκετο και ο
ολιγον ομοιως. τωι γαρ πλεοναζοντι παραδοξως ηλαττουτο και τωι λειπομενωι
προσετιθετο. τουτου μοιρα φυλαττομενη εις αυριον εις φυσιν σκωληκων
μετεποιειτο χωρις της ημερας των σαββατων, ο και παραδοξοτατον ην. το γαρ αυτο
συλλεγομενον και ισον ταις αλλαις ημεραις εν τηι προ των σαββατων ημεραι διπλουν
εγενετο ταις δυο ημεραις επαρκουν, τηι παρα σκευηι τε και τωι σαββατωι, μηδ' ολως
διαφθειρομενον. ετυπου δε και τουτο το αδιαφθορον του δεσποτικου σωματος κατα
τον καιρον της υπερ ημων αυτου ταφης, σταυρωι μεν και τοις ηλοις και τηι λογχηι
φυσικως πεπονθος ομοιοπαθως ημιν τα της φθορας νυγματα δι' οικτον χωρις πασης
αμαρ τιας, διαφθοραν δε και διαλυσιν μηδ' ολως υπομεμενηκος. εχει μεντοι και
αλλους λογους μυστικως εικονιζοντας τοδε το μαννα, την τε παναγνον θεομητορα
και τον κατ' αρετην βιον, περι ων ου προκειται νυν λεγειν. τουτο μεν ουν το μαννα
κομισθεν εκ της Παρθικης ειδον εγω και μετεσχον αυτου, της αυτης γευσεως ον,
αλλ' ουχ ουτω πλουσιως οιον ωφθη ποτε, ουδε κατα τηνδε την ερημον. κατα δε τας
εσπερας αυτοις ειδος πετεινων ανεβαινε και εκαλυπτε την παρεμβολην,
ορτυγομητρα λεγομενον, προς βρωσιν. εφαγον τοινυν το μαννα τεσσαρακοντα ετη
πολλακις αυτο βδε λυξαμενοι ως διακενον αρτον οι των θειων αναξιοι παροχων.
απεθετο δε και Ἀαρων εν σταμνωι χρυσηι γομορ του μαν εναντιον του θεου εις τας
γενεας αυτων, ον τροπον κυριος συνεταξε τωι Μωυσηι. Ἀπο της ερημου Σινα
απαραντες δια ρηματος κυριου ηλθον εις Ῥαφι δειν ανυδρον τοπον, ενθα
λοιδορηθεις Μωυσης σφοδρα προς του λαου ευξαμενος τωι θεωι χρησμοδοτειται
παταξαι ραβδωι την πετραν και δουναι τοις παραπικρασταις υδατα. και επωνομασε
τον τοπον πειρασμος και λοι 151 δορησις. ενθα Ἀμαληκ ελθων επολεμησε τον
Ἰσραηλ, οις επιπεμψας Μωυσης Ἰησουν τον του Ναυη, καλουμενον Αυση προ
 
 
 

68
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

τουτου, μετα δυναμεως εκ λεκτης στρατηγον, αυτος τηι των χειρων εκτασει
σταυροειδως τυπουμενος προσανειχε τωι θεωι. μεχρι μεν ουτω ταυτας ετυπου
Μωυσης επαιρων εις υψος, εκρατει των εναντιων ο Ἰσραηλ, ηνικα δ' αν καθηκε
ταυτας δια βαρος, ηττωντο. τοτε επικαθισας λιθωι υπο Ἀαρων και Ὢρ εως ηλιου
δυσμων τας χειρας εξετεινε στηριζομενος· και Ἰησους απαντα τον Ἀμαληκ εν φονωι
μαχαιρας ετροπωσατο, τηι της νικης αιτιαι σταυροειδει των χει ρων εκτασει του
νομοθετου τροπαιωι χρησαμενος. Τοτε Ἰοθωρ ο του Ῥαγουηλ γαμβρος Μωυσεως
παρεγενετο προς αυτον συν γυναικι αυτου Σεπφωραι και δυσι παισιν εξ αυτης
τεχθεισι τωι Μωυσηι κατα την ερημον Μαδιαμ της ευδαιμονος Ἀραβιας πλησιαζουσαν
τωι ορει Σιναι, περι ου και ο θειος αποστολος εφη. «το δε Ἄγαρ Σινα ορος εστιν εν
Ἀραβιαι, ητις εστι διαθηκη εις δουλειαν γεννωσα.» ονοματα δε τοις παισιν ην Γηρσαμ
και Ἐλιεζερ· τουτοις ουδεν αξιον μνημης πεπρακται. Ἀκουσας δε Ἰοθωρ τα κατ'
Αιγυπτον και την ερυθραν θαυματα εξεστη και ευλογησε τον θεον, θυσας αυτωι
ολοκαυτωματα. και συνεστιαθεις Μωυσηι και Ἀαρων και πασι τοις πρεσβυτεροις
Ἰσραηλ, περι τε δικαστηριων χρηστα συμβουλευσας ανεζευξεν εις Μαδιαμ
προπεμφθεις υπο Μωυ σεως. Του δε μηνος του τριτου της εξοδου των υιων Ἰσραηλ
εκ γης Αιγυπτου τηι ημερα ταυτηι ηλθον εις την ερημον την Σινα, και παρεβαλλεν
εκει Ἰσραηλ κατεναντι του ορους, και Μωυσης ανεβη εις το ορος του θεου. τοτε
μυσταγωγηθεις Μωυσης τα προς τον λαον καταβας απηγγειλε τοις πρεσβυτεροις,
των δε συνθεμενων υπεικειν θεωι κατα παντα, ανηγαγε προς τον θεον τους λογους
αυτων. και καταβας παλιν διεμαρτυρατο τωι λαωι παντων μολυσμων καθαρθηναι και
περιρραντισμοις αφαγνισασθαι τρισιν ημεραις απεχομενους και του γαμου. τηι δε
τριτηι ημεραι προς ορθρον φωναι και αστραπαι γεγονασι και νεφελη γνοφωδης επι
του ορους, ως αφανες εν κυκλωι του ορους ειναι τωι γνοφωι συνειλημμενον φοβεραν
τε 152 την θεαν εμποιειν τοις ορωσι καπνιζομενον κυκλωι πυρι και σαλπιγγος
καταπληκτωι φωνηι περιηχουμενον. εφ' οις απας εξεστη ο λαος αυξανο μενης
σφοδρα της φωνης της σαλπιγγος επι τηι καταβασει του θεου επι του ορους,
Μωυσεως τε διαλεγομενου και του θεου αποκρινομενου. τοτε ελαλησε κυριος προς
Μωυσην την νομικην δεκαλογον. αʹ Ἐγω ειμι κυριος ο θεος σου, ο εξαγαγων σε εκ
γης Αιγυπτου. βʹ Ουκ εσονται σοι θεοι ετεροι πλην εμου. ου ποιησεις εαυτωι ειδωλον
ουδε παντος ομοιωμα. γʹ Ου ληψηι το ονομα κυριου του θεου σου επι κενωι. ου γαρ μη
καθαρισηι κυριος τον λαμβανοντα το ονομα αυτου επι ματαιωι. δʹ Μνησθητι τηι ημεραι
των σαββατων αγιαζειν αυτην. εʹ Τιμα τον πατερα σου και την μητερα σου, ινα ευ
σοι γενηται και ινα μακροχρονιος γενηι επι της γης. ςʹ Ου μοιχευσεις. ζʹ Ου φονευσεις.
ηʹ Ου κλεψεις. θʹ Ου ψευδομαρτυρησεις κατα του πλησιον σου. ιʹ Ουκ επιθυμησεις
την γυναικα του πλησιον σου. ουκ επιθυμησεις την οικιαν του πλησιον σου ουτε τον
αγρον αυτου ουτε τον παιδα αυτου ουτε την παιδισκην αυτου ουτε του βοος αυτου
ουτε του υποζυγιου αυτου ουτε παντος κτηνους αυτου ουτε οσα τωι πλησιον σου
εστιν. Αυτη η δεκαλογος γενικων εντολων εστι διαταξις. Ταυτα τα θεια διδαγματα
φοβεραι τινι εναρθρωι φωνηι διατετακται, ορων τος του λαου και ακουοντος, ης το
καταπληκτον και ακοαις δυσαντητον μη φεροντες ᾔτησαν δια Μωυσεως τα λοιπα
των εφεξης ιδικως αυτοις εν πεντηκοντα κεφαλαιοις νομοθετηθεντα λαληθηναι.
Ἦσαν δε περι τε οικετων και φονων εκουσιων και ακουσιων, ατιμιας γονεων και
κακολογιας, κλοπης, παταξεως εν μαχαις προς ζωην και προς θανατον, ελευθερων
προς ελευθερους και δεσποτου προς δουλον και αν 153 δρων προς εγκυον γυναικα,
και εκβολης οφθαλμου δουλου και δουλης, κε ρατισμου ταυρου προς θανατον και
του κυριου αυτου, και ορυγης λακκου και κτηνων εμπτωσεως εν τουτωι, κερατισμου
ταυρου προς ταυρον, κλο πης μοσχου και θανης του κλεπτου εν τωι διορυγματι κατα
 
 
 

69
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

βοσκηματων, και αλωνος εμπρησμου, παρακαταθηκης αργυριου και χρυσιου, και
υπο ζυγιων και παντοιων κτηνων χρησεως παρα τωι πλησιον, φθορας παρθε νου, και
θανατου φαρμακου, κτηνοβασιας, και θυσιας ειδωλων, κακω σεως προσηλυτου και
ορφανων και χηρων, δανειζομενων, κακολογιας εις θεον και αρχοντας λαου,
απαρχων αλωνος και ληνου, πρωτοτοκων υιων μοσχων τε και προβατων και
υποζυγιων, του ειναι αυτους ανδρας αγιους θεωι, και κρεα θηριαλωτον μη εσθιειν,
αλλα κυσιν απορριπτειν, μη παρα δεχεσθαι ακοην ματαιαν, μη συμμαρτυρειν αδικωι,
μη συνειναι πολλοις επι κακιαι, μη εκκλιναι μετα πολλων κρισιν, μητε ελεησαι
πτωχον εν κρι σει, αποστρεφειν και αποδιδοναι τον βουν και το υποζυγιον του
εχθρου πλανωμενον ευροντα, και πεπτωκος υπο τον γομον συνεγειρειν, μη δια
στρεφειν κρισιν πενητος δικαιαν, απο παντος ρηματος αδικου αφιστασθαι, μη
αναιρειν αθωιον και δικαιον, μη δικαιουν τον ασεβη, δωρα μη λαμ βανειν ως
εκτυφλουντα βλεποντας και το δικαιον λυμαινομενον, προσηλυ τον ευ ποιειν, εξ
ετη σπειρειν την γην και τωι ζʹ αφεσιν αυτηι παρεχειν εις απολαυσιν πτωχοις η
θηριοις, ομοιως και τον αμπελωνα και τον ελαιωνα εξ ημερας εργαζεσθαι της
εβδομαδος, τωι δε σαββατωι αναπαυεσθαι. Ὀνοματι θεον αλλοτριον μη ομνυειν, μητε
προσφερειν δια στοματος. τρεις καιρους του ετους εορταζειν· την εορτην των
αζυμων πρωτην επτα ημερων τωι μηνι των νεων ητοι κατα την πρωτην του εαρος
πανσεληνον, δευτεραν εορτην θερισμου πρωτογεννηματων, και τριτην συναγωγης
εργων του αγρου συντελειας απο εξοδων ενιαυτου. μη οφθηναι κενον ενω πιον
κυριου, και παν αρσεν οπτανεσθαι ενωπιον κυριου κατα τας τρεις εορτας ταυτας. μη
θυειν επι ζυμηι αιμα θυσιασματος κυριου, αλλ' επ' αζυ μοις· μη μενειν εως πρωι
στεαρ της εορτης, και τας απαρχας των πρω τογεννηματων της γης εισαγειν εις τον
οικον του θεου. εφ' απασι μη εψειν αρνα εν γαλακτι μητρος αυτου. 154 Ταυτα τα
δικαιωματα του θεου Μωυσης ελθων απηγγειλε τωι λαωι μετα και αλλων τινων
θειων παραινεσεων, και απεκριθη πας ο λαος μιαι φωνηι λεγοντες· παντας τους
λογους κυριου ποιησομεν και ακουσομεθα. και εγρα ψε ταυτα παντα. τοτε ορθρισας
ωικοδομησε θυσιαστηριον υπο το ορος και ιβʹ λιθους κατα φυλην εστησε· και θυσας
τωι θεωι μοσχους προσεχεε το ημισυ του αιματος προς το θυσιαστηριον· επανεγνω τε
αυθις εις τα ωτα του λαου το βιβλιον της διαθηκης, και ειπον· παντα οσα ελαλησε
κυριος ποιησομεν και ακουσομεθα. και λαβων το αλλο ημισυ του αιματος των
θυσιων εν κρατηρι κατεσκεδασε του λαου και ειπεν· ιδου το αιμα της δια θηκης ης
διεθετο προς ημας κυριος περι παντων των λογων τουτων. Παραλαβων δε Μωυσης
τον Ἀαρων και Ναδαβ και Ἀβιουδ συν αλλοις οʹ της γερουσιας ανεβη, ου ειστηκει ο
θεος του Ἰσραηλ. και ειδον τον το πον και τα υπο τους ποδας αυτου ωσει εργον
λιθου σαπφειρου και ωσπερ ειδος στερεωματος του ουρανου τηι καθαροτητι, και των
επιλεκτων του Ἰσραηλ ου διεφωνησεν ουδε εις. και ωφθησαν εν τωι τοπωι, και
εφαγον και επιον. Τοις ουν γενικοις και ιδικοις νομοις Μωυσης προκαταρτηθεις την
δια νοιαν επι την ακρωρειαν ανελθειν υπο του θεου προσεταχθη, ενθα συν Ἰησου τωι
του Ναυη μονωι προσαναβας επι τελειοτεραν μυσταγωγιαν αναγεται, ναου τινος
αυτωι παραδειχθεντος παμποικιλου και δυσερμηνευ του, προπυλαιοις και στυλοις
και παραπετασμασι τραπεζηι τε και λυχνοις και θυμιατηριωι και ανεπιβατοις αδυτοις
κεκαλλωπισμενου· ων την της κατασκευης ιστοριαν ου γραφηι παραδουναι μονηι
κελευεται, αλλα και αυ τοις εργοις οσον ανθρωποις εκμιμησασθαι δυνατον την
αυλον εκεινην και θαυμαστην δημιουργιαν εν υλικηι κατασκευηι δια των κατα γην
ευρισκο μενων τιμιωτατων υλων εκμιμησασθαι σκηνης τυπωι συμπεριφερομενης
τοις εκ τοπου τοπον αμειβουσι μετανασταις. Ἐν δε τηι κατασκευηι πλεον μεν ο χρυσος
παρεληφθη κυκλωι περικεχυμε νος τοις στυλοις, κατα δε τας κορυφας και τας βασεις
 
 
 

70
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

και ο αργυρος, εστι δε που και ο χαλκος εν κεφαλαις και βασεσι των αργυρων
κιονων. ο δε περιβολος του ναου και ο των κιονων οροφος τα τε παραπετασματα και
καταπετασματα παντα δι' υφασματων υακινθινων και πορφυρων και κοκ 155 κινων
βαπτων και του λαμπρου και αυτοφυους λευκοτατου βυσσου εμ πειρως
καθυφασμενων. εν τισι δε και λινον και τριχες και ερυθρα δερματα παρεληφθη προς
την καταλληλον εκαστου χρειαν. Ἐφ' οις ιερατικη στολη δι' επωμιδων εκ διαφορων
βαφων, εξ ων ην και το καταπετασμα πεποικιλμενον, πλεον εχουσων του χρυσου
νηματος, των τε πορπων καθ' ετερον μερος, αι συνεχουσι τας επωμιδας σμαραγδοις
εν κυκλωι διαχρυσοις περισφιγγουσαι, τηι χλοεραι φυσει των λιθων διαλαμ πουσων,
αυτων τε των λιθων εγγεγλυμμενα τα των πατριαρχων ανα εξ εχοντων ονοματα,
και τα τουτων απηρτημενα κοσμιως ασπιδια κατα το εμπροσθεν μερος, αι τε καθ'
εκατερον μερος απο της πορπης ανωθεν καθιεμεναι των ασπιδων διαπλοκοι σειραι
επ' αλληλων διαλλαξ κατα τινα ρυθμον εκ χρυσου δικτυοειδως πεπλεγμεναι και
βαφαις συνηνθισμεναι. Τουτοις εξης το λογιον των κρισεων του στηθους
προβεβλημενον του αρχιερεως κατα ρυθμον της επωμιδος εκ χρυσιου και υακινθου
και πορ φυρας και κοκκινου κεκλωσμενον κατεσκευαστο και βυσσου, τετραγωνον,
διπλουν, ισοπλευρον, σπιθαμης μηκος και πλατος ιβʹ, λιθοις εν τετρασι στιχοις
κειμενοις και εγκαθυφασμενοις ουτως. Πρωτος στιχος λιθων τριων, σαρδιον,
τοπαζιον και σμαραγδος. δευ τερος στιχος ανθραξ, σαπφειρος, ιασπις. τριτος στιχος
λιγυριον, αχατης, αμεθυστος. τεταρτος στιχος χρυσολιθος, βηρυλλιον, ονυχιον.
ουτοι οι ιβʹ λιθοι, φεροντες τα των ιβʹ φυλων ονοματα του Ἰσραηλ εγγεγλυμμενα
καθ' ενα αυτων, περικεχρυσωμενοι και ενδεδυμενοι χρυσιωι καθαρωι επι του λογιου
ησαν. το δε λογιον κροσσοις συμπεπλεγμενοις αλυσιδετοις εκ χρυσιου καθαρου και
δυσι δακτυλοις χρυσοις απεκρεματο των ωμων του αρχιερεως συμβεβλημενοις
μηχανημασι σφιγκτοις προς τας δυο επω μιδας, ως κεισθαι αυτο κατα μεσον του
στηθους του αρχιερεως εν ταις εισοδοις ταις εις το αγιον· επι δε το λογιον, φησι, της
κρισεως επιθησεις την δηλωσιν και την αληθειαν, και εσται επι του στηθους Ἀαρων,
οταν εισπορευηται εις το αγιον εναντι κυριου, και οισει Ἀαρων εναντι κυριου τας
κρισεις των υιων Ἰσραηλ επι του στηθους δια παντος. Περι τουτου του λογιου φησιν
ο Ἰωσηππος εν τριτωι οτι οι δυο σαρδω νυχοι οι επι των ωμων του αρχιερεως και οι
επι του στηθους δωδεκαλιθοι 156 λογιον εκαλουντο δια το σημαινειν εκ τε της
αυγης τα χρηστα και εκ της επισκοτησεως τα δεινα εν πολεμοις και αλλοις παντοιοις
πραγμασι τωι Ἰσραηλ. η δε τοιαυτη σημασια δηλωσις ελεγετο και αληθεια εν τωι
λογιωι θεοθεν αναφαινομενη, ητις κατα αμαρτιας του λαου, φησιν, επαυσατο
ενεργουσα των Ἰωσηππου χρονων προτερον ετεσι διακοσιοις. Μετα το λογιον
υποδυτην ποδηρη ολον υακινθινον υφαντον ενδον των επωμιδων εξ αυχενος εις
ποδας κατιοντα προστετακται, τοις των κοσυμ βων διαστημασιν ευπρεπως
κεκοσμημενον, το κρασπεδον τε εξ υφαντικης ποικιλιας και χρυσων απαρτηματων
εχοντα κωδωσι και ροΐσκοις εκ παραλ ληλου κεκαλλωπισμενον τεκτηνασθαι. ειτα
πεταλον χρυσουν αγιωι τινι και αρρητωι χαραγματι κατασεσημασμενον επιτιθεσθαι
τωι μετωπωι του αρχιερεως, και κιδαριν και ζωνην. και ο των κρυφιων κοσμος και
οσα αλλα περι ιερατικης εκπεφανται δι' αινιγματων αρετης εν περιβοληι σχη ματος.
Ταυτα παντα εν ημεραις μʹ μυηθεις και οσα λοιπα κατα μερος περι κατα σκευης της
σκηνης και ιερωσυνης και θυσιων και εξιλασμων, ετι τε δυο πλακας ιερας και
θεοτευκτους οιον τι δωρον αχειροποιητον εκ θεου λαβων θειωι δακτυλωι
γεγραμμενας κατηιει ταυτας επιφερομενος, ειποντος προς αυτον του θεου· βαδιζε,
καταβηθι το ταχος εντευθεν, ηνομησε γαρ ο λαος σου, ους εξηγαγες εκ γης Αιγυπτου.
παρεβησαν ταχυ εκ της οδου ης ενετει λω αυτοις. εποιησαν εαυτοις μοσχον και
 
 
 

71
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

προσκεκυνηκασιν αυτωι και τεθυ κασιν αυτωι, και ειπαν· ουτοι οι θεοι σου, Ἰσραηλ,
οιτινες ανεβιβασαν σε εκ γης Αιγυπτου. και νυν εασον με, και θυμωθεις οργηι
εκτριψω αυτους, και ποιησω σε εις εθνος μεγα και ισχυροτερον η τουτο. ταυτα προς
αυτον ειποντος, αυτου τε δεηθεντος υπερ αυτων και εξιλασαμενου ουτω κατηιει.
Ἀκουσας δε Ἰησους την φωνην του λαου κραζοντων λεγει προς Μωυσην· φωνη
πολεμου εν τηι παρεμβοληι. και λεγει Μωυσης· ουκ εστι φωνη εξαρ χοντων κατ'
ισχυν ουδε φωνη εξαρχοντων τροπης, αλλα φωνην εξαρχον των οινου ακουω εγω.
ηνικα δε ηγγισε τηι παρεμβοληι παρα τον μοσχον και τους χορους, οργισθεις θυμωι
Μωυσης ερριψεν απο των χειρων αυτου 157 τας δυο πλακας και συνετριψεν αυτας
υπο το ορος, και λαβων τον μοσχον κατεκαυσεν αυτον εν πυρι και κατηλεσεν αυτον
λεπτον, και εσπειρεν αυ το επι το υδωρ, και εποτισεν αυτο τοις Ἰσραηλιταις. Ἔνθα
δη θυμωι και ζηλωι θεου κατα των ασεβων κινηθεις και εμφυλιωι πολεμωι το θειον
ιλεωσαμενος τηι καθαρσει των ηγησαμενων της μανιας, αλλην ημερων
τεσσαρακονταδα νηστευει, καθα και το προτερον, μηδενος προσδεηθεις των
συνηθων τηι φυσει βρωματος, αλλ' αλλωι τροπωι βιοτευων εξηλλαγμενωι, πλακας τε
λαμβανει, χερσιν αυτου Μωυσεως ειργασμενας, θειαι δε δυναμει γεγραμμενας. τοτε
ειδε και την δοξαν κυριου παρα την της πετρας οπην καθισας. Και εδοξασθη τωι
προσωπωι, ως μη δυνασθαι ατενιζειν τωι προσωπωι αυτου κατελθοντος απο του ορους
τον τε Ἀαρων και τους υιους Ἰσραηλ. αυτος δε ηγνοει οτι δεδοξασται η οψις αυτου
εως του λαλησαι αυτοις και ιδειν οτι εφοβουντο εγγισαι αυτωι. μετα δε το λαλησαι
αυτοις οσα ενετει λατο κυριος αυτωι, επεθηκε καλυμμα επι το προσωπον αυτου.
ηνικα δ' αν εισεπορευετο εναντι κυριου περιηιρειτο το καλυμμα. Τοτε την σκηνην
επηξατο παραδους τα νομικα και την θειαν ιερωσυνην κατα την θειαν υφηγησιν,
εμπλησαντος του θεου τον Βεσελεηλ τον του Ουρη τον του Ὢρ εκ φυλης Ἰουδα
πνευμα θειον σοφιας και συνεσεως καιεπιστημης αρχιτεκτονειν παντων, ποιειν το
χρυσιον και το αργυριον και τον χαλκον και λιθουργειν τον λιθον και παν ξυλον
συν τωι Ἐλιαβ τωι του Ἀχισαμεχ εκ φυλης ∆αν. Τουτον τον Βεσελεηλ Ἰωσηππος υιον
ειναι Μαριας της αδελφης Μωυ σεως διαβεβαιουται και του Ὤρ, ος συν τωι Ἀαρων
ανειχε τας χειρας Μωυσεως κατα του Ἀμαληκ. και πιθανος ο λογος. αλλοι τον Ὀζιηλ
φασινειναι ανδρα Μαριας, ουκ εχοντες δειξαι ποθεν. φησι δε Ἰωσηππος οτι εν επτα
μησιν ετελειωθη παντα τα εργα της σκηνης και τηι πρωτηι ημεραι του πρωτου μηνος
του δευτερου ετους της εξοδου εστη. τουτο δε και η γραφη της Ἐξοδου μαρτυρει
περας εν τουτοις εχουσα. Τα εν τηι τριτηι Μωυσαικηι βιβλωι του λεγομενου Λευιτικου
περι τε προσ αγοντων και προσαγομενων θυσιων υπο του λαου και των ιερεων περι
τε ιλασμου αμαρτιων και εισοδου των ιερεων και εξοδου εις τα αγια, χρισεως 158 τε
Ἀαρων και των παιδων αυτου Ναβαδ και Ἀβιουδ και προχειρισμου αυτων, οι και
διεφθαρησαν κατ' αυτο μετα πολλας ημερας πυρ χειροηθες τοις θυσιαστηριοις
προσφεροντες, οπερ προαπηγορευτο, πυρος ουρανιου τας θυσιας καταναλισκοντος
αει, εξ ου και θυμιαν εχρην, τα τε περι τον εγκαινισμον της σκηνης και των ιερων
και λοιπων ηθικων νομιμων και κολασεων τοις παραβαινουσιν, οσα τε των
τετραποδων και πετεινων και νηκτων βρωσιμα, και περι του λιθοβοληθεντος δια
την βλασφημιαν υιου της Ἰσραηλιτιδος και του Αιγυπτιου εν τηι προς τον Ἑβραιον
μαχηι, και περι του μη δειν ολως προσφερειν αλογως το θειον ονομα, κατα τουτο το
δευτερον ετος της εξοδου Αιγυπτου πεπρακται τε και διατετυπωται. Τωι δ' αυτωι
δευτερωι ετει μιαι του μηνος του δευτερου ελαλησε κυριος προς Μωυσην εν τηι ερημωι
Σιναι, ως φησιν η τεταρτη Μωυσαικη βιβλος των Ἀριθμων, εξαριθμησαι τον λαον
απο εικοσαετους και επανω, και ευρεθησαν μυριαδες ξʹ και γφνʹ χωρις των Λευιτων.
ουτοι γαρ ταχθεντες προσταγματι θεου λειτουργειν τωι Ἀαρων και φυλασσειν τας
 
 
 

72
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

φυλακας αυ του και τας φυλακας των υιων Ἰσραηλ και εργαζεσθαι τα εργα της σκη
νης του μαρτυριου, αντι πρωτοτοκων τωι θεωι ελογισθησαν των ιβʹ φυ λων· οι και
επισκεπεντες ευρεθησαν χιλιαδες κβʹ. εφ' οις αριθμουνται τα προσενεχθεντα εις τον
εγκαινισμον του θυσιαστηριου παρα των αρχοντων των ιβʹ φυλων εν ημεραις ιβʹ και
ο των Λευιτων αφαγνισμος· και αι δυο σαλπιγγες αι αργυραι γεγονασιν ελαται και αι
σημασιαι αυτων εταχθησαν προς το εξαιρειν τας παρεμβολας και προς τους
πολεμιους. Τηι δε εικαδι του αυτου δευτερου μηνος ετους δευτερου της εξοδου απ
αραντες οι υιοι Ἰσραηλ απο της ερημου Σιναι ηλθον εις την ερημον Φαραν,
αναβασης της νεφελης απο της σκηνης του μαρτυριου. η δε κιβωτος δια θηκης
κυριου προεπορευετο αυτων επι τρεις ημερας. διεγογγυζον ουν οι Ἰσραηλιται κατα
θεου και ανηλωθησαν τινες κεραυνοις· οθεν ο τοπος εμπυρισμος εκληθη. εκλαιον τε
οι λοιποι δι' επιθυμιαν κρεων και ιχθυων των εν Αιγυπτωι, σικυων τε και πεπονων
και πρασων κρομμυων τε και σκορδων, μισουντες το μαννα. Τοτε διδονται προς
βοηθειαν Μωυσεως ανδρες οʹ κατα πνευμα θεοθεν κοινωνησαντες αυτωι, ων δυο
τινες Ἐλδαδ και Μωδαδ των καταγεγραμ μενων οντες υπο Μωυσεως εν τοις οʹ μη
ευρεθεντες εν τηι σκηνηι συν τοις ξηʹ προεφητευσαν αποντες εν τηι παρεμβοληι. τοτε
διδοται αυτοις ορτυγο 159 μητρα, καιτοι Μωυσεως δισταζοντος απειρως, ως
εμφορηθεντες πληγηναι δια το ακορεστον υπο του θεου και αποθανειν πολλους
σφοδρα. το δε ονο μα του τοπου μνηματα κληθηναι επιθυμιας, οτι εκει εθαψαν τον
επιθυμη την λαον. Ἀπο μνηματων επιθυμιας ηλθον εις Ἀσηρωθ, και ελαλησαν κατα
Μωυσεως η αδελφη αυτου Μαριαμ και Ἀαρων μεμφομενοι οτι γυναικα ελαβεν
Αιθιοπισσαν Μωυσης, και οτι λελαληκεν ο θεος και ημιν ως κα κεινωι. και ηκουσε
κυριος και εξηλεγξεν αυτους. και Μαριαμ ελεπρωθη, εως Μωυσης ο παντων των
τηνικαυτα ανθρωπων πραοτατος εδεηθη κυ ριου, και ιαθη· πλην ηφορισθη εξω της
παρεμβολης ημερας ζʹ. Ἐξ Ἀσηρωθ ηλθον προς τηι ερημωι Φαραν και απεστειλε
Μωυσης κατα προσταγμα κυριου ανδρας ιβʹ αρχηγους, ενα κατα φυλην, εν οις ην
Χαλεβ της φυλης Ἰουδα, εις των ιβʹ, και Αυσης, ηγουν Ἰησους υιος Ναυη, εκ φυλης
Ἐφραιμ, κατασκοπησαι την γην Χανααν· οι πορευθεντες μεθ' ημε ρας μʹ επανηλθον,
φεροντες του καρπου της γης βοτρυν συν τωι κληματι επ' αναφορεως και ροας και
συκα επ' αλλων, δεικνυντες τωι λαωι την της γης αρετην. οι δε αλλοι δεκα
κατεπτοησαν τον λαον, την γην ειποντες πονηραν κατεσθιουσαν τους οικητορας,
και ανδρας οικειν εν αυτηι φοβε ρους, προς ους εαυτους ως ακριδας φαινεσθαι
ελεγον. Ἀναλαβουσα δε θρηνον η πασα συναγωγη παννυχιον εκλαιον καταγογ
γυζοντες Μωυσεως και Ἀαρων και «ωφελον απεθανομεν εν Αιγυπτωι» βοωντες «η
καν εν τηι ερημωι ταυτηι», εβουλευοντο τε τα περι της εις Αιγυ πτον επανοδου, τις ο
στρατηγησων εσται αυτοις. Μωυσης τε και Ἀαρων επι προσωπον επεσον ενωπιον
του λαου. μονοι δε Ἰησους ο του Ναυη και Χαλεβ διαρρηξαντες τα ιματια επι τηι
αλογωι δειλιαι την τε γην ελεγον θαυμαστην και τους οικουντας εν αυτηι καταβρωμα
εσεσθαι αυτοις, οτι κυριος αφεστηκεν απ' αυτων. αλλ' ουτοι μεν εμελλον
καταλιθοβολεισθαι λεγοντες τα αληθη, και εθυμωθη κυριος επι τον λαον του
εκτριψαι αυτον, ει μη εξιλεωσατο Μωυσης τον θεον. πλην ωμοσε μη οψεσθαι αυτους
παν τας, οσοι δε κατα τουτον ηδη τον τροπον επειρασαν τον κυριον, ιδοντες 160 την
δοξαν αυτου και τα σημεια τα κατ' Αιγυπτον και εν τηι ερημωι, τουτους παντας μη
ιδειν την επηγγελμενην γην, πλην Χαλεβ και Ἰησου και των παιδων του λαου των
μη ειδοτων κακιαν, αλλα παντας κατα την αυτην ερημον αναλωθησεσθαι επι αλλα
ετη ληʹ, ως ηιτησαντο. οι δε αλλοι δεκα ανδρες οι συγκατασκοποι Ἰησου και Χαλεβ
απεθανον θειαι πληγηι ως ψευσαμενοι κατα του θεου και της αυτου επαγγελιας. Ἐπι
τουτοις επενθησεν ο λαος σφοδρα και ανεβησαν παρα γνωμην Μωυσεως πολεμησαι
 
 
 

73
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

προς Ἀμαληκ, ενθα πολλοι ανηιρεθησαν του Ἰσραηλ.τοτε ανηιρεθη κατα προσταγμα
θεου τις ευρεθεις ξυλευομενος εν σαβ βατωι. τοτε και κατα Μωυσεως ανεστησαν
Κορε και ∆αθαν και Ἀβειρων συναποστατησαντες αρχηγους ανδρας σνʹ, ων ∆αθαν
μεν και Ἀβειρων συν γυναιξι και τεκνοις και πασηι τηι αποσκευηι κατεποθησαν
υπορραγεισης αυτοις της γης, Κορε δε και οι συν αυτωι σνʹ πυριφλεκτοι γεγονασι· του
δε λαου επεσον χιλιαδες ιδʹ και ψʹ. ελαβε δε Μωυσης αφ' εκαστης φυλης ραβδον
κατα προσταγμα κυριου, και απεθετο τας ιβʹ εν τηι σκηνηι κατα γεγραμμενας τωι
ονοματι των φυλων και την ραβδον Ἀαρων μεσον αυτων γεγραμμενην τωι οικωι
Λευι, ητις ευρεθη βλαστησασα τηι επαυριον μεση των λοιπων ραβδων βλαστους και
ανθη και καρυα εις πιστιν τοις ανηκοοις. Ἦλθον δε εις την ερημον Σιναι τωι πρωτωι
μηνι του μʹ ετους της εξοδου και κατεμεινεν Ἰσραηλ εν Καδης. εκει ετελευτησε
Μαρια και εταφη. ο δε τοπος ανυδρος· ενθα καταβοησαντες Μωυσεως τοσουτον
παρεπικραναν τον ηπιωτατον, ωστε διαστειλαι εν τοις χειλεσιν αυτου, κελευσαντος
αυτωι του θεου πληξαι την πετραν τηι ραβδωι του Ἀαρων, και ειπειν προ του παταξαι
αυτην· ακουσατε μου οι απειθεις, μη εκ της πετρας ταυτης εξαξωμεν υμιν υδωρ; εφ'
οις παταξας εξηγαγεν υδατα εις πλησμονην αυτοις και τοις κτηνεσιν αυτων. Τοτε
ειπεν ο θεος αυτωι τε και τωι Ἀαρων· ου μη εισαξετε τον λαον εις την γην της
κληρουχιας, διοτι ουκ επιστευσατε μοι. το δε υδωρ λοιδοριας εκληθη. Τοτε Μωυσης
επρεσβευσατο προς βασιλεα Ἐδωμ διελθειν δια της χωρας αυτου. και ουχ υπηκουσεν
αυτωι Ἐδωμ. εκκλινας δε εξ Ἐδωμ ηλθεν εις 161 ορος το Ὢρ συν παντι Ἰσραηλ· ενθα
αναβιβασας Ἀαρων τον αδελφοναυτου ενωπιον του λαου εξεδυσε τα ιματια αυτου
και ενεδυσεν αυτα Ἐλεαζαρ τον υιον αυτου κατα προσταξιν θεου. και απεθανεν
Ἀαρων εκει επι της κορυφης του ορους. Τωι μʹ ετει της εξοδου Ἀαρων τελευτησαντος
Ἐλεαζαρ υιος αυτου αρχιερατευσε. τοτε ο Χαναναιος παρεδοθη τωι Ἰσραηλ και
ανεθεματισθη συν ταις πολεσιν αυτου, οθεν ο τοπος αναθεμα λεγεται. απο του ορους
Ὢρ απαραντες ηλθον επι θαλασσαν ερυθραν, κυκλωι γης Ἐδωμ· και κατελαλη σαν
του θεου και Μωυσεως περι αρτου και υδατος, μεμφομενοι το μαννα ως διακενον
αρτον. και επαπεστειλεν αυτοις κυριος οφεις αναιρουντας. και ευξαμενος Μωυσης
υπερ αυτων προσεταγη ποιησαι χαλκουν οφιν, προς ον αποβλεποντες κειμενον επι
τινος σημειου εζων οι δηχθεντες. Ἔνθεν απαραντες εις Ὠβωθ ηλθον, εκ δε Ὠβωθ εις
Ἀχελαιην καταπροσωπον Μωαβ, κακειθεν ηλθον εις φαραγγα Ζαρεθ. απο φαραγγος
Ζαρεθ εις το περαν ηλθον Ἀρνων κατα το φρεαρ, ο ειπε κυριος προς Μωυσην·
συναγαγε τον λαον και δωσω αυτοις υδωρ πιειν· απο του φρεατος εις Μαθναΐ, απο
Μαθναι εις Ναχαιηλ, και απο Ναχαιηλ εις Βαμωθ, και απο Βαμωθ εις Ναπην εν τωι
πεδιωι Μωαβ· και απεστειλε Μωυσης προς Σηων βασιλεα των Ἀμορραιων, αιτων
παρελθειν δια της γης αυτου. και ουκ εδωκε Σηων, αλλ' εξηλθε πολεμων τον
Ἰσραηλ. και επαταξεν αυτον ο Ἰσραηλ εν μαχαιραι, και εκυριευσε την γην και τας
πολεις αυτων, ων ην πρωτευουσα Ἐσεβων, και κατυκησεν εν αυταις.
Ἐπιστρεψαντες δε επι Βασαν, η εστι Σκυθοπολις, εξηλθεν Ὢγ βασιλευς Βασαν
πολεμων τον Ἰσραηλ. και επαταξεν αυτον και τους υιους αυτου και τον λαον αυτου
και εκληρονομησαν την γην αυτου. Ἐκειθεν απαραντες ηλθον εις Ἀραβωθ Μωαβ επι
του Ἰορδανου κατα Ἱεριχω. τοτε Βαλακ υιος Σεπφωρ βασιλευς Μωαβ ακουσας τα
περι του Σηων και του Ὤγ, οπως παρεδοθησαν τωι Ἰσραηλ, εφοβηθη σφοδρα·
καιμεταπεμψαμενος Βαλααμ τινα διαβοητον μαντιν και οιωνοσκοπον, δαιμο 162
νων ενεργειαι πολλους τροπωσαμενον κατα θεου συγχωρησιν, ητις και τουτωι τα
πρωτα την απελευσιν οραμασι διεκωλυε, το δε δευτερον επι τρεψασα τι πραξοι τηι
φωνηι της ονου μη ευοδουσθαι εσημανε δι' ην ωδινε κατα του Ἰσραηλ εννοιαν,
αλλην αυτωι μηδαμοθεν επινοων εσεσθαι φθοραν η δια του μολυσμου του εις τας
 
 
 

74
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

αλλοφυλους, δι' ου και ειδωλολατρειν αυτους ευχερως κατεσκεπτετο, εδυσωπει δια
της συνηθους κακοτεχνιας επωιδαις τισι τον Ἰσραηλ και αραις αποστρεψασθαι. Ὁ δε
θυσας επι βωμους ζʹ κατα διαφορους τοπους κατα παντας ενθους γενομενος εκ
τριτου τον Ἰσραηλ ευλογησεν ακων ενωπιον Βαλακ και των αρχοντων Μωαβ, ως
προφητειαν και αντικρυς ειναι την αυτην ευλογιαν της ειθισμενης δαιμονιωδους
αυτωι επικλησεως και αρας. Μετα δε ταυτα συνεβουλευσεν αυτωι περι της πορνειας
του λαου, και εβεβηλωθη ο λαος εις τας Μωαβιτιδας και εις τας θυσιας του
Βεελφεγωρ. και ωργισθη κυριος και προσεταξε τωι Μωυσηι παραδειγματισαι τους
αρχηγους της λυσσης εναντι του ηλιου, και αναιρεθηναι παρα των ομο φυλων τους
μιανθεντας πορνειαι και ειδωλολατρειαι. και ανηιρεθησαν κδʹ χιλιαδες. τοτε και
Φινεες υιος Ἐλεαζαρ υιου Ἀαρων θειωι ζηλωι διηλασε τους εν ασχημοσυνηι
παρανομουντας· ησαν δε ανηρ Ἰσραηλιτης Ζαμβρι υιος Σαλωμ αρχων υιων Συμεων
και γυνη Μαδιανιτις, Χασβι θυγατηρ Σουρ αρχοντος ενος Μαδιαμ. εξιλεωσατο την
θειαν οργην εκ του λαου και ελογισθη αυτωι εις διαθηκην ιερατειας αιωνιον και το
σπερμα αυτου, οτι εζηλωσε τωι θεωι αυτου. Μετα δε την πληγην ηριθμησε Μωυσης
και Ἐλεαζαρ τον λαον προσταξει θεου. και ευρε χιλιαδας εξακοσιους και χιλιους ψλʹ
απο εικοσαετους και επανω χωρις των Λευιτων, οιτινες ιδιως ευρεθησαν αριθμωι
τρεις και κʹ χιλιαδες παν αρσενικον απο μηνιαιου και επανω. αυτη η απαριθμησις εν
Ἀραβωθ Μωαβ γεγονε περαν του Ἰορδανου κατα Ἱεριχω. εν τουτοιςπασιν ουκ ην
ανθρωπος των υπο Μωυσεως και Ἀαρων εν τηι ερημωι Σιναι καταριθμηθεντων πλην
Χαλεβ υιου Ἰεφοννη και Ἰησου υιου του Ναυη· οτι κυριος ειπε παντας αποθανειν εν
τηι ερημωι, απο του τριτου ετους της 163 εξοδου εως μʹ ετη ληʹ περιαξας αυτους ωδε
κακεισε εως του εξαναλωθη ναι αυτους. Τοτε προσελθουσαι αι θυγατερες Σαλπααδ
του Ὀφερ υιου Γαλααδ, δημου Μανασση, αι ησαν εʹ, ηιτησαντο κατασχειν
αποθανοντος του πα τρος αυτων εν τηι ερημωι και μη καταλειψαντος αρρενα. και
εδοθη αυταις προσταξει θεου κληρονομια πατρικη μεσον των αδελφων αυτων· και
κυ ριος ενομοθετησεν, εαν αποθανηι ανθρωπος μη εχων υιον, κληρονομεισθαι υπο
της θυγατρος· ει δε ουκ εστιν αυτωι θυγατηρ, ο αδελφος αυτου κληρο νομησει αυτον·
εαν δε μη ωσιν αυτωι αδελφοι, ο αδελφος του πατρος αυτου· ει δε μητε του πατρος
αδελφοι εισι, διδοσθαι τα αυτου τωι αγχιστευοντι αυτωι εκ των συγγενων. αλλα
ταυτα τοις αρχουσιν ουκ αρεσκει του κοσμου, ου χαριν ενοχοι της θειας δικης
πεφυκασιν. Ἐκ τουτων επιπεμψας Μωυσης μυριους δισχιλιους κατα των υιων Μα
διαμ δια ρηματος κυριου απεκτεινε παν αρσενικον εν γηι Μαδιαμ και τους πεντε
βασιλεις αυτων και τον μαντιν Βαλααμ συν αυτοις, εν ρομφαιαι εκ δικησας τον
Ἰσραηλ εξ αυτων· ουτος γαρ συνεβουλευσε τον Βαλακ κατα πορνευσαι τον Ἰσραηλ
εις τας θυγατερας Μαδιαμ. τας δε παρθενους μο νας εζωογονησε Μωυσης. η δε
προνομη γης Μαδιαμ αυτη προβατων χι λιαδες χοεʹ, βοων χιλιαδες οβʹ, ονοι χιλιαδες
ξαʹ, παρθενοι αι ουκ εγνω σαν κοιτην ανδρος χιλιαδες λβʹ, χωρις χρυσιου και
αργυριου και των λοι πων σκυλων. Τοτε οι υιοι Ῥουβην και οι υιοι Γαδ και το ημισυ
φυλης Μανασση, εχοντες κτηνη πολλα, ιδοντες κτηνοτροφον την χωραν Ἰαζηρ και
την χω ραν Γαλααδ προσηλθον προς Μωυσην και Ἐλεαζαρ αιτουντες δοθηναι
ταυτας αυτοις εν κληρωι. και συνεστησεν αυτοις Μωυσης Ἐλεαζαρ και Ἰησουν υιον
Ναυη και τους αρχοντας Ἰσραηλ και ειπεν· εαν διαβωσιν οι υιοι Ῥουβην και υιοι Γαδ
μεθ' υμων τον Ἰορδανην, πας ενωπλισμενος εις πολεμον εναντι κυριου, και
κατακυριευσητε της γης της απεναντι υμων, και δωσετε αυτοις την γην Γαλααδ εν
κατασχεσει. και ειπον οι υιοι Ῥουβην και οι υιοι Γαδ· ουτως ποιησομεν. και εδωκε
Μωυσης τοις υιοις Ῥουβην 164 και τοις υιοις Γαδ και τωι ημισει φυλης Μανασση
υιων Ἰωσηφ την βασι λειαν Σηων βασιλεως των Ἀμορραιων και την βασιλειαν Ὢγ
 
 
 

75
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

βασιλεως της Βασαν και την γην και τας πολεις αυτης περαν του Ἰορδανου, πολεις
ιβʹ. Αυται μεν ουν αι επισημοτεραι φερονται πραξεις εν βιβλωι δʹ Μωυσεως, ας προς
ταις αλλαις ταις προεπιτμηθεισαις ημιν παρεθεμεθα συν ταις επισημοις απαρσεσι
των παρεμβολων και τοις τοποις εν οις παρενεβαλον, εν πασι τηι θειαι γραφηι
κατακολουθουντες και παντα εξ αυτης αναλεξαμε νοι, προς τε ημετεραν ωφελειαν
και κεφαλαιωδη των εντυγχανοντων. τας γαρ κατα μερος απαρσεις ητοι τους
σταθμους, ως εξηλθον εκ γης Αιγυ πτου, ο αυτος θεοδιδακτος νομοθετης προς τωι
τελει της ιερας βιβλου των Ἀριθμων εγραψε, και οτι Ἀαρων τωι τεσσαρακοστωι ετει
της εξοδου των υιων Ἰσραηλ ετελευτησεν εν Ὢρ τωι ορει, πεμπτωι μηνι αρχομενωι,
ετων υπαρχων ρκγʹ, και τα λοιπα τα μεχρι του ορους Ἀβαρειμ περαν του Ἰορδανου
κατα Ἱεριχω, ενθα και ενετειλατο τοις υιοις Ἰσραηλ οπως χρησονται και εχθρανουσι
τοις εθνεσι τοις παραδοθησομενοις αυτοις και ποθεν εσται τα ορια της κατασχεσεως
αυτων, και εως που κατα τε λιβα και δυσμας και βορραν και ανατολην και νοτον
ταις θʹ #171 φυλαις, και περι των κατακληρονο μουντων αυτοις την γην αρχοντων
ανδρων καθ' εκαστην φυλην, ων πρω τοι Ἐλεαζαρ ο ιερευς και Ἰησους ο του Ναυη,
και ετι περι του κληρου των Λευιτων και των εξ πολεων των φυγαδευτηριων, περι
τε φονων και του κληρου των θυγατερων Σαλπααδ. και επληρωσε την αυτην
τεταρτην των Ἀριθμων βιβλον. Ἐπειδη δε εν τηι αυτηι ιεραι βιβλωι των Ἀριθμων μετα
την επισκεψιν του λαου εν Ἀραβωθ Μωαβ γενομενην υπο Μωυσεως και Ἐλεαζαρ
κατα το αυτο μʹ ετος της εξοδου, τελευτησαντος ηδη του Ἀαρων προ ολιγου και
πασης της γενεας των απειθων προκαταναλωθεισης, ειπε κυριος προς Μωυσην·
αναβηθι εις το ορος εν τωι περαν του Ἰορδανου, τουτο ορος Ναβαυ, και ιδε την γην
Χανααν και προστεθησηι προς τον λαον σου και συ 165 καθα και Ἀαρων ο αδελφος
σου, διοτι παρεβητε το ρημα μου εν τηι ερημωι Σιναι εν τωι αντειπειν την συναγωγην
του αγιασαι με· ουχ ηγιασατε με επι τωι υδατι εναντιον αυτων· τουτο εστιν υδωρ
αντιλογιας Καδης εν τηι ερημωι Σιναΐ. αυτος δε ηιτησατο το προχειρισθηναι προς του
θεου τον ποιμανουντα τον Ἰσραηλ μετ' αυτον. ελαβε τε Ἰησουν τον του Ναυη θειαι
ψηφωι, και στησας εναντι Ἐλεαζαρ και παντος Ἰσραηλ επεθηκε τας χειρας αυτου επ'
αυτον και συνεστησεν αυτον, καθα ενετειλατο αυτωι κυριος. Ταυτα παντα
ανακεφαλαιωσαμενος εν τηι εʹ βιβλωι του ∆ευτερονομιου, τα τε της οδοιποριας των
τε κατ' αυτην παραβασεων και την πατρυαν αυτων απειθειαν, ητις αυτωι τε και
Ἀαρων τωι αδελφωι αυτου γεγονε θειας οργης και αποφασεως αιτια, μη επιβηναι της
επηγγελμενης αυτοις γης αναμνησας, οπως τε επι λʹ και ηʹ ετη περιεπολουν εις
Καδης Βαρνη επι στραφεντες προς την της ερυθρας ερημον, εκυκλουν το ορος Σηειρ
εφ' ημε ρας πολλας, και παλιν απο τουτου επεστραφησαν προς βορραν, εως διεπεσον
πας απειθης εν ερημωι, καιτοι της ολης οδου απο Καδης Βαρνη εως φαραγγος Ζαρεθ
μη ουσης εʹ ημερων, ως ημεις επειραθη μεν, ητις αυτοις καταρεμβευομενοις υπο του
θεου εν λʹ και ηʹ χρονοις διηνυσται. Τουτων ουν αυτους αναμνησας ο θειος
νομοθετης και πολλα περι ειδω λολατρειας και των λοιπων απηγορευμενων
εθνικων εθων παραινεσας διδασκει τας θειας νομοθεσιας, πολλακις
επαναλαμβανομενος και ανα μιμνησκων αυθις των κατα την ερημον θειων
πειρατηριων, απολογου μενος εν τισιν οτι «δια τουτο υμας εκακωσε κυριος και
ελιμαγχονησεν εν τηι ερημωι πειραζων υμας, ει φυλαξετε τας εντολας αυτου, και μη
φυλαξαντας ου τελειως διεφθειρεν, εμου πολλακις υπερ υμων δεηθεντος, αλλ'
εψωμισε το μαννα, ινα γνωτε οτι ουκ επ' αρτωι μονωι ζησεται ανθρωπος, αλλ' επι
παντι τωι εκπορευομενωι δια στοματος θεου· επαιδευσεν υμας ως ει τις παιδευσαι
ανθρωπος τον υιον αυτου, και ετροφοφορησεν αμοχθον ζωην χαρισαμενος. αρτον
 
 
 

76
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

ουκ εφαγετε και οινον και σικερα ουκ επιετε ετη μʹ. τα ιματια υμων ουκ επαλαιωθη,
ουδε τα ιμαντια κατετριβη των ποδων υμων.»
166 Μετα τουτους τους λογους και αλλους πλειστους αξιοθεους και χαριτος
θειας πεπληρωμενους αναγραψας εν βιβλωι παρεδωκε τοις ιερευσιν απο θεσθαι εκ
πλαγιου της διαθηκης του μαρτυριου, καταστησας Ἰησουν υιον Ναυη του Ἰσραηλ
αρχειν αντ' αυτου θειαι ψηφωι και την δευτεραν αισας ωιδην, ην παντα τον λαον
εκμαθειν προσεταξε κυριος, ως μεγα τι χρημα και θειον τοις εις αναμνησιν εσομενον
παραδους. Τωι ιαʹ μηνι του μʹ ετους της εξ Αιγυπτου πορειας, ρκʹ οντι της ζωης
αυτου, ευλογησας παντας ανηλθεν εις ορος Ναβαυ ητοι Ἀβαρειμ κειμενον εν τηι
Μωαβιτιδι περαν του Ἰορδανου κατα προσωπον Ἱεριχους. και κατοπτευσας την
επηγγελμενην τωι Ἰσραηλ γην ετελευτησεν εκει κατα προσ ταγμα θεου, και εταφη εν
Γαι εγγυς οικου Φογωρ· και ουκ οιδεν ουδεις την ταφην αυτου. ουτος ο μεγας
θεοπτης και προφητης παιδαγωγος τε και νομοθετης του Ἰσραηλ ετων ρκʹ
τελευτησας ουκ ημαυρωθη τους οφθαλμους αυτου, εικοτως· τουτοις γαρ την θειαν
δοξαν εωρακεν, ουδε τα περι το προσωπον δια γηρας ερυτιδωθη. ομοιος αυτωι
προφητης, ως φησιν η γραφη, ουκ ανεστη, ωι ωφθη κατα προσωπον κυριος, εως
Ἰωαν νου του βαπτιστου. Ὁ αυτος θεοδιδακτος πρωτος εν ανθρωποις ιστοριαν
εγραψε χρονικην απο Ἀδαμ εως του ρκʹ ετους αυτου, οπερ εστι κοσμικον γωνςʹ κατα
τηνδε την ακριβη χρονολογιαν. Μετα την τελευτην Μωυσεως ειπε κυριος τωι Ἰησου
υιωι Ναυη· αναστας διαβηθι τον Ἰορδανην συ και πας ο λαος ουτος εις την γην, ην
εγω διδωμι αυτοις. πας τοπος ου εαν επιβητε τωι ιχνει των ποδων υμων, υμιν δωσω
αυτον, ον τροπον ειρηκα τωι Μωυσηι, την ερημον και τον Ἀντιλιβανον εως του
ποταμου του μεγαλου Ευφρατου και εως της θαλασσης της μεγαλης αφ' ηλιου
δυσμων εσται τα ορια υμων. και ενετειλατο Ἰησους τοις γραμ ματευσι λαλησαι παντι
τωι λαωι ετοιμασθηναι και επισιτισασθαι, ινα 167 μετα τρεις ημερας διαβωσι τον
Ἰορδανην. και απεστειλεν εκ Σαττειμ δυο ανδρας κατασκοπευσαι την γην της Ἱεριχω
και της Γαι δυο πολεις. οι και εισελθοντες εις Ἱεριχω παρα Ῥααβ τηι πορνηι
κατελυσαν, ζητουμενοι τε υπο του βασιλεως Ἱεριχω εν τωι οικωι αυτης απεκρυβησαν,
ομοσαντες αυτηι τα περι της σωτηριας. επανελθοντες δε προς Ἰησουν εν Σαττειμ
απηγγειλαν τα της κατασκεψεως. και ορθρισας Ἰησους τωι πρωι εκ Σατ τειμ ηλθεν εις
τον Ἰορδανην συν τωι λαωι. ενθα προαγνισας τον Ἰσραηλ διεβιβασε μετα τρεις
ημερας τον Ἰορδανην, προηγουμενης της κιβωτου διαθηκης κυριου συν τοις
αιρουσιν αυτην ιερευσιν· ων επειδη μονον οι πο δες εβαφησαν εις μερος του υδατος,
εστη τα υδατα καταβαινοντα ανωθεν εις πηγμα εν πορρω διαιρεθεν αναντες εις
μερος Καριαθιαρειμ· τα δε καταβαινοντα κατεβη εις θαλασσαν Ἄραβα, θαλασσαν
αλων, εως εξελιπε. και ο λαος ειστηκει απεναντι Ἱεριχω. και εστησαν οι ιερεις οι
αιροντες την κιβωτον επι ξηρας εν μεσωι του Ἰορδανου, εως διεβη πας ο λαος τον
Ἰορδανην επι ξηρας, και συνεταξεν Ἰησους δωδεκα ανδρας ενδοξους των υιων
Ἰσραηλ δια ρηματος κυριου, και αναλαβοντες λιθους ιβʹ εκ μεσου του Ἰορδανου
διεκομισαν εις την παρεμβολην εις μνημοσυνον. Ἔστησε τε αλλους ιβʹ λιθους
Ἰησους εν τωι Ἰορδανηι, ου εστησαν οι ποδες των αιροντων την κιβωτον ιερεων, και
εισιν εκει εως σημερον. και προσ εταξε τοις ιερευσιν Ἰησους, και εγενετο ως εξηλθον
και εθηκαν τους ποδας επι της γης, κατεβη το υδωρ ορμησαν ως ην προτερον. αυτοι
δε αναβαντες εστρατοπεδευσαν εν Γαλγαλοις κατα ανατολας απεναντι Ἱε ριχω.
Ταυτα ακουσαντες οι βασιλεις των Ἀμορραιων και οι βασιλεις οι παρα την θαλασσαν
της Φοινικης κατετακησαν εκπλαγεντες ταις διανοιαις. Ἰησους δε θειαι προσταξει
περιετεμε τον λαον μαχαιραις πετριναις οσοι διεβησαν τον Ἰορδανην, οτι, φησιν, επι
τεσσαρακοντα και δυο ετη ανε στραπται Ἰσραηλ εν τηι ερημωι, και δια τουτο ησαν οι
 
 
 

77
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

πλειστοι των μαχιμων απεριτμητοι· τουτου δ' ην αιτιον οτι καθ' εαυτους οντες
παντος αλλογενους κεχωρισμενοι χρειαν ουκ ειχον της περιτομης. καλως αρα 168
ειρηται τωι θειωι αποστολωι οτι ουτε περιτομη τι εστιν ουτε ακροβυστια, αλλα
τηρησις εντολων. Τωι δε μβʹ ετει πεποιηκεναι δοκει πως απορον ειναι· τεσσαρακοντα
γαρ ετη πανταχου εν ταις λοιπαις θειαις γραφαις ο Ἰσραηλ εν τηι ερημωι φαινε ται
αναστραφεις, ει μη που τις ενταυθα το πʹ ετος Μωυσεως και το πρω τον Ἰησου του
Ναυη συναριθμεισθαι νοησοι τοις εν τηι ερημωι μʹ ετεσι και ουτως ειναι μβʹ. Ουτοι
περιτμηθεντες ησυχασαν εως του θεραπευθηναι, και εκληθη το ονομα του τοπου
Γαλγαλα. και εποιησαν οι υιοι Ἰσραηλ το πασχα τηι ιδʹ του πρωτου μηνος απο
εσπερας επι δυσμων εις Ἱεριχω εν τωι πεδιωι, και εφαγον απο του σιτου της γης
αζυμα καινα, τουτ' εστιν απο σιτου νεου, οπερ μεχρι νυν εστιν ιδειν εν Ἱεριχω κατα
την εαρινην ισημεριαν γενομενον θερισμον σιτου νεου κατα τους θερμοτερους
τοπους συμφθα ζοντα. εξ ου και η κατα Ἱεροσολυμα αγιωτατη εκκλησια συνηθως
προ φερει την αναιμακτον θυσιαν τωι καιρωι της ζωηφορου αναστασεως Χριστου του
θεου ημων. Ἐν αυτηι, φησι, τηι ημεραι εξελιπε το μαννα μετα το βεβρωκεναι αυτους
απο του σιτου της γης, και ουκετι υπηρχε τοις υιοις Ἰσραηλ μαννα. εκαρ πωσαντο δε
την χωραν των Φοινικων εν τωι ενιαυτωι εκεινωι. οντων δε αυτων εις Ἱεριχω
αναβλεψας Ἰησους οραι ανθρωπον εστηκοτα κατεναντι αυτου και η ρομφαια
εσπασμενη εν τηι χειρι αυτου, και προσελθων Ἰησους ειπεν αυτωι· ημετερος ει η των
υπεναντιων; ο δε ειπεν· εγω αρχιστρατηγος κυριου δυναμεως νυν παραγεγονα. και
Ἰησους επεσεν επι προσωπον επι την γην και ειπε· δεσποτα, τι προστασσεις τωι σωι
οικετηι; και λεγει ο αρχιστρατηγος κυριου προς Ἰησουν· λυσον το υποδημα των
ποδων σου· ο γαρ τοπος εφ' ωι συ εστηκας τοπος αγιος εστι. Και Ἱεριχω
συγκεκλεισμενη και ωχυρωμενη και ουδεις εξ αυτης εξε πορευετο ουδε
εισεπορευετο. και ειπε κυριος προς Ἰησουν· ιδου εγω παρα διδωμι σοι την Ἱεριχω
υπο χειρα και τον βασιλεα αυτης τον εν αυτηι, δυνα 169 τους οντας ισχυι. συ δε
περιστησον αυτηι παντας τους μαχιμους κυκλωι. και εσται οταν σαλπισωσι τηι
σαλπιγγι, ανακραγετω πας ο λαος αμα, και ανακεκραγοτων αυτων πεσειται παν το
τειχος της πολεως αυτοματον και εισελευσεται πας ο λαος ορμησας εκαστος κατα
προσωπον εις την πολιν. και εποιησεν Ἰησους κατα το ρημα του αγγελου επι επτα
ημερας κυκλων την πολιν προηγουμενης της κιβωτου· και τηι ζʹ ηλαλαξεν ο λαος,
και τα τειχη κατεπεσε. και εισελθοντες ανεθεματισαν αυτην και παντα τα εν αυτηι
απο ανθρωπου εως γυναικος και απο νεανισκου εως πρεσβυτερου και εως μοσχου
και υποζυγιου εν στοματι ρομφαιας, χωρις Ῥααβ της πορνης και του οικου αυτης.
και ενεπυρισθη Ἱεριχω συν πασι τοις εν αυτηι πλην αργυριου και χρυσιου και χαλκου
και σιδηρου· ταυτα γαρ θεωι αφιερωθη. εξ ων Ἄχαρ νοσφισαμενος υιος Χαρμει υιου
Ζαμβρει υιου Ζαρα φυλης Ἰουδα ψιλην ποικιλην και ςʹ διδραχμα αργυριου και
γλωσσαν χρυσην ελιθοβοληθη υπο του Ἰσραηλ συν τεκνοις και γυναικι και τοις
υπαρχουσιν εις φαραγγα Ἀχωρ. και κατηρασατο Ἰησους εν τηι ημεραι εκεινηι την
Ἱεριχω εναντι κυριου ειπων· επικαταρατος ανθρωπος οστις οικοδομησει την πολιν
εκεινην, εν τωι πρωτοτοκωι αυτου θεμελιωσει αυτην, και εν τωι ελαχιστωι επιστησει
τας πυλας αυτης. και εποιησεν ουτως Ἀζα ο εκ Βαι θηλ· εν τωι Ἀβειρων τωι
πρωτοτοκωι αυτου εθεμελιωσεν αυτην και εν τωι Σεγουβ τωι διασωθεντι ελαχιστωι
επεστησε τας πυλας αυτης. Τοτε παρεδωκε κυριος τωι Ἰησου την Γαι και τον βασιλεα
αυτης. και ενεπυρισεν αυτην χωμα αοικητον εις τον αιωνα και εκρεμασε τον βασι
λεα επι ξυλου διδυμου εως εσπερας. ταυτα ακουσαντες οι κατοικουντες Γαβαων
πολιν επισημον και οι κατοικουντες τας πολεις του Ευαιου δεινο τητι σπονδας
εποιησαντο προς Ἰησουν, πορρωθεν παραγεγονεναι προσ ποιησαμενοι· ους επιγνους
 
 
 

78
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

υστερον διακονειν και ξυλοφορειν τωι λαωι προσεταξε. Τουτοις Ἀμορραιοι
επεστρατευσαν ως αυτομολησασι πεντε βασιλεις των Ἰεβουσαιων, ων ην πρωτος
Ἀδωνιβεζεκ βασιλευς Ἱερουσαλημ συντοις στρατευμασι. προς ους αναβας Ἰησους
συν τωι Ἰσραηλ Γαβαωνιτας μεν ελυτρωσατο, τους δε Ἀμορραιους κατεκοψε
φευγοντας συν τοις βασι 170 λευσιν αυτων. οι και εν σπηλαιωι κρυβομενοι
καταληφθεντες εκει κατε κλεισθησαν εως κατεπαυσεν ο πολεμος. ενθα πολλοι μεν
υπο του Ἰσραηλ κατεκοπησαν, πλειονες δε λιθοις χαλαζης ουρανοθεν
επιρριπτομενοις αυτοις απεθανον. τοτε θειαι δυναμει προσευξαμενος Ἰησους εστησε
τον ηλιον κατα Γαβαων και την σεληνην κατα φαραγγα Αιλων, εως εξε πολεμησε
τους εχθρους. και εξαγαγων τους εʹ βασιλεις εκ του σπη λαιου προσεταξε τους
αρχηγους του πολεμου των υιων Ἰσραηλ κατα πατησαι τους τραχηλους αυτων, και
απεκτεινεν αυτους και παρελαβε τας πολεις αυτων, αι ησαν αυτοις πεντε, Μακηδα
και Λομνα, Λαχεις, και τον βασιλεα Γαζερ Ἱαραμ βοηθουντα τοις εν Λαχεις, την τε
Ὀδολλαμ και την Χεβρων. τοτε παρελαβε και την ∆αβειρ και τον βασιλεα αυτης και
τας κωμας αυτης και πασαν την ορεινην. Ἰαβειν δε ο βασιλευς Ἀσωρ αθροισας τους
περι αυτον τε και Σιδωνα την μεγαλην βασιλεις, τους τε απο βορρα και της πεδινης
και τους απο ανατολων παραλιους Χαναναιους, Χορραιους τε και Ἀμορραιους και
Ευαιους και Ἰεβουσαιους και Φερεζαιους και Χετταιους τους υπο την ερημον,
πολλους οντας ως η αμμος της θαλασσης και δυνατους εν αρ μασι και ιπποις, ηλθε
πολεμησαι προς τον Ἰησουν· ους παντας παρα λαβων ανειλε σκυλευσας αυτους και
τας πολεις αυτων. παντες οι βασι λεις ους παρεδωκε κυριος τωι Ἰησου κθʹ, ων τα
ονοματα γεγραπται εν βιβλωι. Ἰησους δε πρεσβυτερος προβεβηκως, και προσεταξεν
αυτωι κυριος, και εκληροδοτησε πασαν την γην ταις θʹ #171 φυλαις, αυτος και
Ἐλεαζαρ ο αρχιερευς, εναντι κυριου εν Σιλωμ. τωι δε Ἰησου εδοθη Θαμναθα εν ορει
Ἐφραιμ, και τωι Χαλεβ υιωι Ἰεφοννη αιτησαντι εδοθη Χεβρων, ος και εξηλειψε τους
τρεις υιους Ἐνακ, τους καλουμενους γιγαντας. τωι δε Γο θονοηλ ομομητριωι αδελφωι
αυτου υιωι Κενεζ τωι νεωτερωι, καταλαβομενωι την πολιν των γραμματων
Καριαθσεφαρει εν ∆αβειρ, Ὀξαν επαθλον την εαυτου θυγατερα δεδωκε Χαλεβ εις
γυναικα. 171 Αι δε δυο ημισυ φυλαι του Ῥουβην και του Γαδ και ημισυ φυλης Μανασ
ση εις τας οικειας κατασχεσεις επανηλθον, ας εδωκεν αυτοις Μωυσης, ενθα
γενομενοι θυσιαστηριον ηγειραν· οις πολεμησαι βουληθεντες οι απο των θʹ #171
φυλων ως αμαρτανουσιν εις θεον, οτι ποιουσιν εξω της κιβωτου προσφοραν,
επαυσαντο μετ' ευλαβειας απολογησαμενων των δυο ημισυ φυλων, και το παρ'
αυτοις θυσιαστηριον μαρτυριον προσηγορευον. εδο θησαν δε και τοις Λευιταις
πολεις μηʹ. τοτε Ἰησους συναγαγων τον Ἰσραηλ απαντα συν τοις αρχουσι πλειστα
παραινεσας περι θεοσεβειας εξαπ εστειλεν. αυτος δε ετελευτησε ζησας ετη ριʹ, και
εθαψαν αυτον εν Θαμνα σαραχ εν τωι ορει Ἐφραιμ εν οριοις αυτου, συνθαψαντες
αυτωι και τας πετρινας μαχαιρας.
ΑΣΣΥΡΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Ἀσσυριων ιζʹ εβασιλευσεν Ἀσκαταδης ετη ληʹ. του δε
κοσμου ην ετος γωιβʹ. Ἀσσυριων ιηʹ εβασιλευσεν Ἀμυντης ετη μεʹ. του δε κοσμου ην
ετος γωνʹ. Ἀσσυριων ιθʹ εβασιλευσε Βηλοχος ετη κεʹ. του δε κοσμου ην ετος γωζεʹ.
Ἀσσυριων κʹ εβασιλευσε Βαλατορης ετη λʹ. του δε κοσμου ην ετος γ κʹ. Ἀσσυριων καʹ
εβασιλευσε Λαμπριδης ετη λʹ. του δε κοσμου ην ετος γ νʹ. Ἀσσυριων κβʹ εβασιλευσε
Σωσαρης ετη κʹ. του δε κοσμου ην ετος γ πʹ.
ΑΙΓΥΠΤΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Αιγυπτιων λδʹ εβασιλευσε Χεβρων ετη ιγʹ. του δε
κοσμου ην ετος γψξβʹ. Αιγυπτιων λεʹ εβασιλευσεν Ἀμεμφις ετη ιεʹ. του δε κοσμου ην
 
 
 

79
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

ετος γψοεʹ. 172 Αιγυπτιων λςʹ εβασιλευσεν Ἀμενσης ετη ιαʹ. του δε κοσμου ην ετος
γψζʹ. Αιγυπτιων λζʹ εβασιλευσε Μισφραγμουθωσις ετη ιςʹ. του δε κοσμου ην ετος
γωαʹ. Αιγυπτιων ληʹ εβασιλευσε Μισφρης ετη κγʹ. του δε κοσμου ην ετος γωιζʹ.
Αιγυπτιων λθʹ εβασιλευσε Τουθμωσις ετη λθʹ. του δε κοσμου ην ετος γωμʹ.
ΘΗΒΑΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Θηβαιων λζʹ εβασιλευσε Φρουορω, ητοι Νειλος, ετη εʹ.
του δε κοσμου ην ετος γωπθʹ ιθʹ. του δε κοσμου ην ετος γωζδʹ. Θηβαιων ληʹ
εβασιλευσεν Ἀμουθαρταιος ετη ξγʹ. του δε κοσμου ην ετος γ ιγʹ. Ἡ των ληʹ βασιλεων
των κατ' Αιγυπτον λεγομενων Θηβαιων, ων τα ονοματα Ἐρατοσθενης λαβων εκ των
εν ∆ιοσπολει ιερογραμματεων παρ εφρασεν εξ Αιγυπτιας εις Ἑλλαδα φωνην,
ενταυθα εληξεν αρχη, αρξαμενη μεν απο του β ʹ κοσμικου ετους, ετεσιν ρκδʹ μετα
την συγχυσιν των γλωσσων, ληξασα δε εις τουτο τωι γ οεʹ του κοσμου ετει. Των δε
τουτοις εφεξης αλλων νγʹ Θηβαιων βασιλεων υπο του αυτου Ἀπολλοδωρου
παραδεδομενων τας προσηγοριας περιττον ηγουμεθα εν ταυθα ως μηδεν
συμβαλλομενας ημιν παραθεσθαι, επει μηδε αι προ αυ των.
ΣΙΚΥΩΝΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Σικυωνιων ιθʹ εβασιλευσε Σικυων ετη μβʹ. του δε
κοσμου ην ετος γ ζʹ. Σικυωνιων κʹ εβασιλευσε Πολυβος ετη μγʹ. του δε κοσμου ην
ετος δλβʹ. 173 Σικυωνιων καʹ εβασιλευσεν Ἴναχος ετη μεʹ. του δε κοσμου ην ετος
δοεʹ. Σικυωνιων κβʹ εβασιλευσεν Ἥφαιστος ετη ιʹ. του δε κοσμου ην ετος δρκʹ.
Σικυωνιων κγʹ εβασιλευσεν Ἄδραστος ετη ζʹ. του δε κοσμου ην ετος δρλʹ. Σικυωνιων
κδʹ εβασιλευσε Πολυφειδης ετη λαʹ. του δε κοσμου ην ετος δρλζʹ. Σικυωνιων κεʹ
εβασιλευσε Πελασγος ετη κʹ. του δε κοσμου ην ετος δρξηʹ.
ΑΡΓΕΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Ἀργειων γʹ εβασιλευσεν Ἆπις ετη λεʹ. του δε κοσμου ην
ετος γωηʹ. Ὁ επι Ὠγυγου παλαιοτατος παρ' Ἕλλησιν ιστορουμενος εν Ἀκτηι, τηινυν
Ἀττικηι, κατακλυσμος τουτοις γεγονε τοις χρονοις. διαφορως γαρ ιστο ρειται, των
μεν επι Φορωνεως, των δε επι Ἄπιδος λεγοντων. ομοιως δε και η απ' Αιγυπτου
πορεια τοις Ἑλληνων ιστορικοις ουτω φερεται δια φορως κατα τους αυτους χρονους
τωι επι Ὠγυγου κατακλυσμωι. συμφω νουσι δε τουτοις εν τουτωι και Ἰωσηππος και
Ἰουστος Ἰουδαιοι ιστορικοικαι του καθ' ημας λογου Κλημης ο στρωματευς και
Τατιανος και Ἀφρι κανος, ου και χρησιν εξης παραθωμεθα. Ἀφρικανου Ἐν τριτωι
λογωι φησι· «Φαμεν τοινυν εκ γε τουδε του συνταγματος Ὤγυγον, ος του πρωτου
κατακλυσμου γεγονεν επωνυμος, πολλων δια φθαρεντων διασωθεις κατα την απ'
Αιγυπτου του λαου μετα Μωυσεως εξοδον, γεγενησθαι.» και μετ' ολιγα «Μετα δε
Ὤγυγον δια την απο του κατακλυσμου πολλην φθοραν αβασιλευτος εμεινεν η νυν
Ἀττικη μεχρι Κεκροπος ετη ρπθʹ. τον μεν γαρ Ὤγυγον Ἀκταιον η τα πλασσομενα
τωνονοματων ουδε γενεσθαι φησιν ο Φιλοχορος.» και μεθ' ετερα «Ἀπο Ὠγυγου
τοινυν επι Κυρον, οπως απο Μωυσεως επι τον αυτου χρονον, ετη 174 ασλεʹ. αλλα και
Ἑλληνων δε τινες ιστορουσι κατα τους αυτους χρονους γενεσθαι Μωυσεα, Πολεμων
μεν εν πρωτηι των Ἑλληνικων ιστοριων λεγων· επι Ἄπιδος του Φορωνεως μοιρα του
Αιγυπτιων στρατου εξεπεσεν Αιγυ πτου, οι εν τηι Παλαιστινηι καλουμενηι Συριαι ου
πορρω Ἀραβιας ᾤκησαν· ουτοι δηλονοτι οι μετα Μωυσεως. Ἀπιων δε Ποσειδωνιου
περιεργοτατος γραμματικων εν τηι κατα Ἰουδαιων βιβλωι και εν δʹ των ιστοριων
φησι κατα Ἴναχον Ἄργους βασιλεα Ἀμωσιος Αιγυπτου βασιλευοντος
αποστηναιἸουδαιους, ων γινεσθαι Μωυσεα. μεμνηται δε και Ἡροδοτος της
αποστασιας ταυτης και Ἀμωσιος εν τηι δευτεραι, τροπωι δε τινι και Ἰουδαιων, εν τοις
περιτεμνομενοις αυτους καταριθμων.» Τουτον τον Ἆπιν φησι πρωτον Αιγυπτιοις
 
 
 

80
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

νομισθηναι θεον και Σαρα πιν κληθηναι. ουτος τον αδελφον Αιγιαλεα της Ἀχαΐας,
ως φασι, κατε στησε βασιλεα. αυτος εις Αιγυπτον εσταλη συν οχλωι. Τελχινες
εκπεσοντες Πελοποννησου Ῥοδον ᾤκησαν νησον την καλουμε νην Ὀφιουσαν. Τοτε
Μεμφις εν Αιγυπτωι κατα τουτους εκτισθη τους χρονους. Σπαρτα εκτισθη υπο
Σπαρτου παιδος Φορωνεως.
ΑΡΓΕΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Ἀργειων δʹ εβασιλευσεν Ἄργος ετη οʹ. του δε κοσμου ην
ετος γωμγʹ. Ἀργειων εʹ εβασιλευσε Κριασος ετη νεʹ. του δε κοσμου ην ετος γ ιγʹ.
ΣΠΟΡΑ∆ΗΝ Τουτοις τοις χρονοις, ως φασι, Προμηθευς ην, ος εμυθευετο
πλαττειν ανθρωπους εξ απαιδευσιας και αλογιας εις παιδευσιν μεταγων, ως φησιν ο
Πλατων, ο την παλαιαν κωμωιδιαν, εν Σοφισταις· προμηθεια γαρ εστιν ανθρωποις ο
νους. ερμηνευουσι δε οι Ἀναξαγοριοι τους μυθωδεις θεους 175 νουν μεν τον ∆ια, την
δε Ἀθηναν τεχνην, οθεν και το· χειρων ολλυμενων ερρει πολυμητις Ἀθηνη.
Ἀφρικανου· Καλλιθυια Πειραντος εν Ἄργει πρωτον ιερατευσε της Ἥρας. Τουτοις
τοις χρονοις Ἄτλας ο Προμηθεως αδελφος αριστος αστρολογος διελαμπεν, ως
επιστημης ενεκεν τον ουρανον αυτον φερειν πεφημισται. Ευριπιδης δε τον Ἄτλαντα
ορος ειναι φησιν υπερνεφες. Ουτος κατα τους χρονους Γοθονιηλ ηκμαζεν, ως
μαρτυρουσι παντες οι εκ του καθ' ημας λογου ιστορικοι, εν οις και Ἀφρικανος φησιν
«Οι απο της Κουρητειας της νυν Ἀκαρνανιας Κουρητες και Κορυβαντες Κνωσσον
ᾤκισαν, οι την εν οπλοις ευρυθμον κινησιν ευροντες.» Τουτοις τοις χρονοις Συρος
ιστορειται γεγονεναι γηγενης, ου επωνυμος η Συρια. αλλοι δε προτερον ετεσιν ρʹ.
και περι Προμηθεως δε και Ἐπι μηθεως το αυτο διαφορως ιστορουσι και Ἄτλαντος
Ἄργου τε και Ἰουςτης Προμηθεως θυγατρος και Πανοπτου. οι μεν γαρ οτι κατα
Κεκροπα τον διφυη γεγονασιν, οι δ' οτι προτερον ετεσιν ξʹ, αλλοι δε ζʹ. Πασι δε τοις
προ αυτου σοφωτατοις ιστορικοις Χριστιανοις τε και Ἰουδαιοις και Ἕλλησιν
αντιπιπτων Ευσεβιος Κεκροπα τον διφυη πρωτον βασιλευσαντα μετα Ὤγυγον της
τοτε μεν Ἀκτης, νυν δε Ἀττικης, ος ηνκατα Φορωνεα και τον μεγαν Μωυσεα προ
ετων τουτων, εν οις Κεκροψ ημιν εστοιχειωται λιαν ακριβως, επι Μωυσεως γενεσθαι
αλογως απεφη νατο τον αυτον Κεκροπα και αμαρτυρως.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ Ἰησου του Ναυη ετη κζʹ. του δε κοσμου ην ετος γωνζʹ. Οι μετα
Ἰησουν πρεσβυτεροι ηγησαντο του Ἰσραηλ ετη ιηʹ. του δε κοσμου ην ετος γωπδʹ. 176
Σημειωτεον οτι τον Φινεες υιον Ἐλεαζαρ μετα υʹ ετη φησιν η των κρι των βιβλος
παρεσταναι ενωπιον της κιβωτου εν τωι πολεμωι των ιαʹ φυ λων κατα της φυλης
Βενιαμιν περι της μελισθεισης γυναικος. Τα οστα Ἰωσηφ ανηγαγον εξ Αιγυπτου οι
υιοι Ἰσραηλ, και εθαψαν αυτον εν Σικιμοις εν τηι μεριδι του αγρου, ην εξωνηται
αμνων ρʹ ο Ἰακωβ παρα των υιων Ἐμμωρ, φασι δ' οτι και των λοιπων πατριαρχων.
απο θανοντος δε και Ἐλεαζαρ του υιου Ἀαρων διεδεξατο την ιερωσυνην Φινεες ο
υιος αυτου. εταφη δε και Ἐλεαζαρ εν ορει Ἐφραιμ, εν Γαβααθ τηι μεριδι Φινεες του
υιου αυτου, ενθα και αυτος Φινεες τελευτησας εταφη ιερατευσας του Ἰσραηλ εως
τελευτης. Οι δε υιοι Ἰσραηλ μετα την Ἰησου τελευτην και των πρεσβυτερων
επηρωτησαν εν κυριωι· τις αναβησεται αφηγουμενος πολεμειν επι τον Χα ναναιον;
και ερρηθη αυτοις οτι Ἰουδας. και ανεβη Ἰουδας και Συμεων, και εδωκε κυριος τον
Χαναναιον και τον Φερεζαιον εν τηι χειρι αυτου. και ελαβε τον Ἀδωνιβεζεκ βασιλεα
Ἱερουσαλημ, και την πολιν ενεπρησαν πυρι. και ην κυριος μετ' αυτων, εως εποιησαν
το πονηρον εναντι αυτου. και απεδοτο αυτους ετη ηʹ δουλευειν τωι Χουσαρσαθωμ
βασιλει Συριας Μεσοποταμιας.
 
 
 

81
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

ΑΣΣΥΡΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Ἀσσυριων κγʹ εβασιλευσε Λαμπραης ετη λʹ. του δε
κοσμου ην ετος δ. Ἀσσυριων κδʹ εβασιλευσε Πανυας ετη μεʹ. του δε κοσμου ην ετος
δλʹ. Ἀσσυριων κεʹ εβασιλευσε Σωσαρμος ετη κβʹ. του δε κοσμου ην ετος δοεʹ.
Ἀσσυριων κςʹ εβασιλευσε Μιθραιος ετη κζʹ. του δε κοσμου ην ετος δζζʹ. Ἀσσυριων κζʹ
εβασιλευσε Τευταμος, ο και Ταυτανης παρα τισι λεγο μενος, ετη λβʹ. επι τουτου
Ἴλιον Ευσεβιος φησιν αλωναι. του δε κοσμου ην ετος δρκδʹ. 177 Ἀσσυριων κηʹ
εβασιλευσε Τευταιος ετη μδʹ. του δε κοσμου ην ετος δρνςʹ. Ἀσσυριων κθʹ
εβασιλευσεν Ἀραβηλος ετη μβʹ. του δε κοσμου ην ετος δςʹ.
ΑΙΓΥΠΤΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Αιγυπτου μʹ εβασιλευσεν Ἀμενωφθις ετη λδʹ. του δε
κοσμου ην ετος γωοθʹ. Ουτος ο Ἀμενωφθις εστιν ο Μεμνων ειναι νομιζομενος και
φθεγγομενος λιθος. ον λιθον χρονοις υστερον Καμβυσης ο Περσων τεμνει, νομιζων
ειναι γοητειαν εν αυτωι, ως Πολυαινος ο Ἀθηναιος ιστορει. Αιθιοπες απο Ἰνδου
ποταμου ανασταντες προς τηι Αιγυπτωι ᾤκησαν. Αιγυπτιων μαʹ εβασιλευσεν Ὦρος
ετη μηʹ. του δε κοσμου ην ετος γ ιγʹ. Αιγυπτιων μβʹ εβασιλευσεν Ἀχενχερης ετη κεʹ.
του δε κοσμου ην ετος γ ξαʹ. Αιγυπτιων μγʹ εβασιλευσεν Ἀθωρις ετη κθʹ. του δε
κοσμου ην ετος γ πςʹ. Αιγυπτιων μδʹ εβασιλευσε Χενχερης ετη κςʹ. του δε κοσμου ην
ετος διεʹ.
ΣΙΚΥΩΝΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Σικυωνιων κςʹ εβασιλευσε Ζευξιππος ετη λʹ. του δε
κοσμου ην ετος δρπηʹ. Ἕως τουτου του δσεʹ ετους του κοσμου η των Σικυωνιων ητοι
Πελο ποννησιων λεγομενων βασιλεια διηρκεσεν εν γενεαις μεν ητοι βασιλευσιν κςʹ,
ετεσιν ξζʹ. αρξαμενη γαρ τωι καθολικωι κοσμικωι γσλθʹ ετει κατε 178 παυθη εν τωιδε
τωι δσεʹ ετει. μεθ' ους κςʹ βασιλεις, ως φασιν, ηγουντο αυτων οι ιερεις του Καρνιου
ετη λγʹ. Ὁμου τα παντα της Σικυωνιων αρχης ετη χιλια.
ΑΡΓΕΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Ἀργειων ςʹ εβασιλευσε Φορβας ετη κεʹ. ουτος Ῥοδου
εκρατησε. του δε κοσμου ην ετος γ ξηʹ. Ἀργειων ζʹ εβασιλευσε Τριοπας ετη λςʹ. του δε
κοσμου ην ετος γ ζγʹ. Ἀργειων ηʹ εβασιλευσε Κροτωπος ετη κδʹ. του δε κοσμου ην
ετος δκθʹ. Ἀργειων θʹ εβασιλευσε Σθενελος ετη ιαʹ. του δε κοσμου ην ετος δνγʹ. Φασι
τινες οτι μετα Σθενελον Ἄργους εβασιλευσε Γελανωρ, ον Ἀργειοι της αρχης
παυσαντες ∆αναον Ἄργους εβασιλευσαν. ος εκπεσων Αιγυπτου και κρατησας του
Ἄργους ενυδρον αυτο κατεστησατο. Ὁ αυτος ∆αναος δια των λεγομενων ∆αναΐδων
(αυται δε ησαν αυτωι θυγατερες νʹ) τους νʹ υιους του αδελφου αυτου Αιγυπτου
διεχρησατο χωρις ενος του Λυγκεως, ος και εβασιλευσε μετ' αυτον. ουκ απιστον δε
εν βαρβαροις η πολυτεκνια δια το πληθος των παλλακων.
ΣΠΟΡΑ∆ΗΝ Ἡ Ἰω η δευτερα εις Αιγυπτον ελθουσα κατα τινας, η και Ἶσις
προσηγορευθη Φαρια, γημαμενη Τηλεγονωι Ἔπαφον εγεννησεν. Ἔπαφος Ἰουςτης βʹ
εβασιλευσεν Αιγυπτου και Μεμφιν εκτισε. Κορινθος η παλαι Ἐφυρα καλουμενη
εκτισθη. Φοινιξ και Καδμος απο Θηβων των κατ' Αιγυπτον εξελθοντες εις την
Συριαν Τυρου και Σιδωνος εβασιλευσαν. Βουσιρις Ποσειδωνος και Λιβυης της
Ἐπαφου παις των κατα τον Νει λον τοπων ετυραννει και τους παροδευοντας
κατεθυε ξενους. Το εν ∆ελφοις ιερον ενεπρησθη υπο Φλεγυου. 179 Κρητων
εβασιλευσεν Ἀστεριος. Ευρωπηι τηι Φοινικος μυθευεται Ζευς μιγηναι. ο δ' ην τεθνεως,
ως εν Κρητηι μαρτυρει αυτου ο ταφος. αυτη δ' ην Ἀστεριου του Κρητων βασιλεως
 
 
 

82
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

γαμετη, εξ ης εσχε τρεις υιους, Μινωα και Ῥαδαμανθυν και Σαρ πηδονα, οι και ∆ιος
εμυθευοντο παιδες ειναι.
ΑΘΗΝΑΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Ἀθηναιων αʹ εβασιλευσε Κεκροψ ο διφυης ετη νʹ. του
δε κοσμου ην ετος γ μεʹ. Κεκροψ ο διφυης της τοτε Ἀκτης, νυν δε Ἀττικης,
εβασιλευσεν ετη νʹ, δια μηκος σωματος ουτω καλουμενος, ως φησιν ο Φιλοχορος, η
οτι Αιγυ πτιος ων τας δυο γλωσσας ηπιστατο. ουτος απο της Ἀθηνας την πολιν
Ἀθηνας ωνομασεν. επι αυτου η εν τηι ακροπολει ελαια πρωτως εφυη. απ' αυτου δε
Κεκροπια η χωρα εκληθη. ουτος πρωτος βουν εθυσιασε και Ζηνα προσηγορευσεν, ως
τινες. απ' αυτου επι πρωτην ολυμπιαδα βασιλεις ιςʹ, αρχοντες δε δια βιου ιαʹ, ετη δε
ψʹ. κατα τουτους τα παρ' Ἕλλησι θαυμαστα δοκουντα μυθολογειται. Ἡ των θεων
κρισις Ποσειδωνος και Ἀθηνας επι Κεκροπος μυθευεται Ἕλλησι περι της χωρας. το
εν ∆ηλωι ιερον Ἀπολλωνος ∆ηλιου υπο Ἐρυσιχθονος υιου Κεκροπος ιδρυνθη.
Χαλδαιοι κατα Φοινικων εστρατευσαν. Μουσικος ο Ευκταιου και Νυμφης ηκμαζε.
∆ευκαλιων βασιλευειν των κατα Παρνασσον ηρξατο. Κεκροψ Ἀθηνας τας και ∆ιαδας
εν Ευβοιαι εκτισεν. Ευβοεις δε ταυτην Ὀρχομενον μετωνομασαν. Ἕλλην υιος
∆ευκαλιωνος εγνωριζετο, αφ' ου Ἕλληνες οι Γραικοι μετε κληθησαν. αμπελουργια
υπο ∆ιονυσου εγνωρισθη, ουχι του εκ Σεμελης. Ἄρειος παγος εκληθη και
δικαστηριον κατεστη. 180 Τωι μεʹ ετει Κεκροπος του διφυους πρωτου βασιλεως
Ἀθηναιων την εξ Αιγυπτου πορειαν του Ἰσραηλ δια Μωυσεως φησιν ο Παμφιλου
εμβροντητος Ευσεβιος γενεσθαι, οπερ κατα μεν τον εκεινου παραλογισμον των εξ
Ἀδαμ ετος ην γχπθʹ, κατα δε τον αληθη και ακριβεστατον λογον γ πθʹ, κβʹ δε Ἀωδ.
Ἡρακλεα τινες φασιν εν Φοινικηι γνωριζεσθαι ∆ισανδαν επιλεγομενον, ως και μεχρι
νυν υπο Καππαδοκων και Ἠλειων ουτω καλεισθαι.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ Της βιβλου των κριτων ετη Χουσαρσαθωμ βασιλευς Συριας
Μεσοποταμιας εκρατησε του Ἰσραηλ ετη ηʹ. του δε κοσμου ην ετος γ βʹ. Γοθονιηλ
πρωτος κριτης του Ἰσραηλ ανεστη υπο του θεου δοθεις, αδελ φος Χαλεβ ο νεωτερος,
εκ φυλης Ἰουδα, ετη μʹ. του δε κοσμου ην ετος γ ιʹ. Ὁ Ἰσραηλ αμαρτησας παρεδοθη
τωι Αιγλωμ βασιλει Μωαβιτων ετη ιηʹ. του δε κοσμου ην ετος γ νʹ. Ἀωδ κριτης
δευτερος επιστρεψαντι τωι Ἰσραηλ εδοθη παρα του θεου. ουτος ανελων τον Αιγλωμ
βασιλεα Μωαβιτων ηγησατο του Ἰσραηλ ετη πʹ. του δε κοσμου ην ετος γ ξηʹ.
Ἑβδομηκοστωι ετει του Ἀωδ φησιν ο Ἀφρικανος τον επι ∆ευκαλιωνος κατακλυσμον.
αλλ' ουκ εστι τουτο ακριβως αποδειξαι των παρ' Ἕλλησι παντων χρονων
διασφαλλομενων οσοι προ της πρωτης ολυμπιαδος ιστο ρηνται, πλην οτι του
αληθους εγγυς εστοχασατο, επει και ημεις παραπλη σιως, μη εχοντες αλλο τι
περισσοτερον δειξαι. Μετα την τελευτην Ἀωδ ανεστη Σεμεγαρ υιος Ἀναθ, και εσωσε
και αυτος τον Ἰσραηλ παταξας τους αλλοφυλους. και προσεθεντο οι υιοι 181 Ἰσραηλ
ειδωλομανειν, και απεδοτο αυτους κυριος εν χειρι Ἰαβειν βασιλεως Χανααν ετη κʹ.
του δε κοσμου ην ετος δμηʹ. ∆εβωρρα προφητις γυνη Ἀφειδωθ φυλης Ἐφραιμ κατα
τους χρονους τουτους εκρινε τον Ἰσραηλ. δια ταυτης ηγησατο Βαρακ υιος Ἀβινοειμ
εκ φυλης Νεφθαλειμ της κατα Σισαρα μαχης του αρχιστρατηγου Ἰαβειν, και
εκρατησε πασης της δυναμεως αυτου. αυτος δε τοις ποσι διαφυγων ο Σι σαρα υπο
Ἰαηλ γυναικος Χαβερ του Κιναιου ανηιρεθη πασσαλωι κατα της γναθου διαπαρεις.
τοτε ηισε ∆εβωρρα συν Βαρακ ωιδην επινικιον τωι θεωι. και ησυχασεν η γη ετη μʹ.
∆εβωρρα συν Βαρακ ηγησατο του Ἰσραηλ μʹ. του δε κοσμου ην ετος δξηʹ.

 
 
 

83
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

ΑΣΣΥΡΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Ἀσσυριων λʹ εβασιλευσε Χαλαος ετη μεʹ. του δε κοσμου
ην ετος δσμβʹ. Ἀσσυριων λαʹ εβασιλευσεν Ἄνεβος ετη ληʹ. του δε κοσμου ην ετος
δσπζʹ. Ἀσσυριων λβʹ εβασιλευσε Βαβιος ετη λζʹ. του δε κοσμου ην ετος δτκεʹ. Βαβιος
ουτος εστιν ο παρ' Ἕλλησι Τιθωνος λεγομενος Ἀσσυριων λβʹ βασιλευς. τουτου παις
Μεμνων, ος συνεμαχησε τωι Πριαμωι κατα των Ἑλληνων και διεφθαρη υπο
Ἀχιλλεως. φερεται δε και αντιγραφος της Πριαμου επιστολης. ο αυτος εστι δε και
δευτερος Ταυτανης. Ἀσσυριων λγʹ εβασιλευσεν Θιναιος ετη λʹ. του δε κοσμου ην
ετος δτξβʹ. Ἀσσυριων λδʹ εβασιλευσε ∆ερκυλος ετη μʹ. του δε κοσμου ην ετος δτζβʹ.
ΑΙΓΥΠΤΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Αιγυπτιων μεʹ εβασιλευσεν Ἀχερρης ετη ηʹ η και λʹ. του
κοσμου ην ετος δμαʹ. 182 Αιγυπτιων μςʹ εβασιλευσεν Ἀρμαιος ο και ∆αναος ετη θʹ.
του δε κοσμου ην ετος δμθʹ. Ἀρμαιος ο και ∆αναος φευγων τον αδελφον Ῥαμεσσην
τον Αιγυπτον εκπιπτει της κατ' Αιγυπτον βασιλειας αυτου, εις Ἑλλαδα τε
αφικνειται. Ῥαμεσσης δε ο αδελφος αυτου ο και Αιγυπτος καλουμενος εβασιλευ σεν
Αιγυπτου ετη ξηʹ, μετονομασας την χωραν Αιγυπτον τωι ιδιωι ονο ματι, ητις προτερον
Μεστραια, παρ' Ἕλλησι δε Ἀερια ελεγετο. ∆αναος δε ο και Ἀρμαιος κρατησας του
Ἄργους και εκβαλων Σθενελον τον Κροτωπου Ἀργειων εβασιλευσε, και οι απογονοι
αυτου μετ' αυτον ∆αναΐδαι καλουμενοι επ' Ευρυσθεα τον Σθενελου του Περσεως,
μεθ' ους οι Πελο πιδαι απο Πελοπος παραλαβοντες την αρχην, ων πρωτος Ἀτρευς.
ΑΡΓΕΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Ἀργειων ιʹ εβασιλευσε ∆αναος ετη νηʹ. του δε κοσμου ην
ετος δξδʹ. Ἀργειων ιαʹ εβασιλευσε Λυγκευς ετη λεʹ. του δε κοσμου ην ετος δρκβʹ.
Ἀργειων ιβʹ εβασιλευσεν Ἄβας ετη λζʹ. του δε κοσμου ην ετος δρνζʹ. Ἀργειων ιγʹ
εβασιλευσε Προιτος ο και Περσευς ετη ιζʹ. του δε κοσμου ην ετος δρζδʹ. Ἀργειων ιδʹ
εβασιλευσεν Ἀκρισιος ετη λαʹ. του δε κοσμου ην ετος δσιαʹ. Μετα Ἀκρισιον, ως φασι,
της αρχης των Ἀργειων εις Μυκηνας μετατεθεισης διεγενοντο βασιλεις οιδε.
Περσευς, ος ανειλεν ακουσιως τον Ἀκρισιον, Σθενελος, Ευρυσθευς, Πελοψ, Ἀτρευς,
Θυεστης, Ἀγαμεμνων, Αιγισθος, Ὀρεστης, Τισαμενος Πενθευς και Κομητης. μεθ' ους
Ἡρακλειδων καθοδος. Ἕως τουτου δσμγʹ κοσμικου ετους γινονται της Ἀργειων
βασιλειας ετη φναʹ εν γενεαις ιδʹ ητοι βασιλευσιν· ων θʹ μεν κυριως Ἀργειοι λε 183
γονται, εʹ δε ∆αναΐδαι οι απο ∆αναου εως Ἀκρισιου αρξαντες, καθ' ους και ∆αναοι
Ἀργειοι ελεγοντο. μετα δε τουτους εβασιλευσε του Ἄργους Πελοψ, παρ' Ὁμηρωι τωι
ποιητηι λεγομενος πληξιππος εν τηι Ἰλιαδι τοσκηπτρον της βασιλειας παρ' αυτου ∆ιος
ειληφεναι· ουτος Ἀτρει παιδι κατελιπε την βασιλειαν. μεθ' ους Θυεστης, ειτα
Ἀγαμεμνων και Μενε λαος υιοι Ἀτρεως, οι και κατα της Τροιας δια την Ἑλενης
κλοπην επιστρατευσαντες συν Ἀχιλλει και Ὀδυσσει και Αιαντι και τοις λοιποις της
Ευρωπης και των νησων βασιλευσι και ναυσι και στρατευμασι. μεθ' ους Αιγισθος,
ειτα Ὀρεστης και οι λοιποι Πελοπιδαι Ἀργειων και αυτοι βασιλεις αναγορευομενοι
κατα την Ὁμηρου ποιησιν, κατα δε τινας των ιστορι κων Μυκηνων δια το κυριευειν
αμφω των χωρων, οις και Ευσεβιος επεται. ημεις δε αυτους Ἀργειων εφεξης
καταταττομεν λογιζομενοι κατα συν εχειαν των ∆αναιδων του Ἄργους μεν
βασιλευσαντας, Πελοπιδας δε κα λουμενους απο Πελοπος, εις ον και το γενος
αναφερουσι, και την Ἀργειων αρχην επι πλεον αυξησαντας. τινες δε διαφερονται
λεγοντες μετα Ἀκρι σιον εις Μυκηνας μετατεθεισης της αρχης των Ἀρειων
βασιλευσαι Περ σεα, Σθενελον, Ευρυσθεα προ του Ἀτρεως, Πελοπος μνημην ουδ'
ολως ποιουμενοι, οις ουχ επομεθα μαρτυρα εχοντες Ὅμηρον.
 
 
 

84
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

ΣΠΟΡΑ∆ΗΝ Ἀμφιων Θηβων εβασιλευσεν, ως αλλοι· ουτος εμυθευετο
κιθαριζων θελγειν τους λιθους, ους ευλογως υποληπτεον ηλιθιους τινας
ανθρωπους. Ζηθος δε και Ἀμφιων αδελφοι ησαν ποιμενες λυρικοι καλουμενοι δια το
κιθαριζειν ποιμενικως. Ὀρφευς Θρᾲξ εγνωριζετο. τουτου μαθητης Μουσαιος ο
Ευμολπου υιος. Τα κατα Ὑψιπυλην εν Λημνωι και Σφιγγα, ην Παλαιφατος Καδμου γυ
ναικα φησι γενομενην δια ζηλον Ἁρμονιας αποστασαν Καδμειοις πολεμειν. τα τε
περι Οιδιπου, ως ειλεν αυτην, και τα κατα την Ἀργω και τους Ἀργοναυτας, εν οις
ησαν Ἡρακλης και οι ∆ιοσκοροι και Ἀσκληπιος. ει δε τουτοις οι ∆ιοσκοροι
συνηκμαζον, πως δυναται τουτων ειναι αδελφη Ἑλενη, ει μη που μετα πολλα ετη
παρθενος αρπαζεται υπο Θησεως; 184 Ἐν Ἄργει ιερατευσεν Ὑπερμνηστρα ∆αναου.
Ζηθος και Ἀμφιων Καδμον εκβαλοντες Θηβων εβασιλευσαν. Κρητης εβασιλευσε
Λαπις. Κρητης εβασιλευσεν Ἀπτερας, ος και την πολιν εκτισεν.
ΑΘΗΝΑΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Ἀθηναιων βʹ εβασιλευσε Κραναος αυτοχθων ετη θʹ. του
δε κοσμου ην ετος γ ζεʹ. Κραναου τουτου δευτερου βασιλεως της Ἀττικης θυγατηρ ην
Ἀτθις, καθ' ην Ἀττικη η χωρα ωνομασθη, προτερον Ἀκτη λεγομενη. Κατα τουτον
τον Κραναον ο επι ∆ευκαλιωνος κατακλυσμος εν Θεσσα λιαι και ο επι Φαεθοντος
εμπρησμος εν Αιθιοπιαι. πολλαι δε και αλλαι γε γονασιν Ἕλλησι τοπικαι φθοραι, ως
Πλατων εν Τιμαιωι. Ἀπο δε Ἕλληνος του ∆ευκαλιωνος Ἕλληνες οι Γραικοι
καλουνται. Ἀθηναιων γʹ εβασιλευσεν Ἀμφικτυων ετη ιʹ, υιος ∆ευκαλιωνος, γαμ βρος
Κραναου. του δε κοσμου ην ετος δδʹ. Κατα Ἀμφικτυωνα τον ∆ευκαλιωνος υιον τινες
φασι ∆ιονυσον εις την Ἀττικην ελθοντα ξενωθηναι Σημαχωι και τηι θυγατρι αυτου
νεβριδα δωρη σασθαι. ετερος δ' ην ουτος εκ Σεμελης. Ἀθηναιων δʹ εβασιλευσεν
Ἐριχθονιος ετη νʹ. του δε κοσμου ην ετος διδʹ. Ουτος Ἐριχθονιος Ἡφαιστου ο παρ'
Ὁμηρωι Ἐρεχθευς εστιν. Ἐριχθνιος αρμα πρωτος Ἕλλησιν εφευρεν. ην γαρ παρα
βαρβαρων. Ἀθηναιων εʹ εβασιλευσε Πανδιων ετη μʹ. του δε κοσμου ην ετος δξδʹ.
Τουτου θυγατερες Προκνη και Φιλομηλα του Πανδιονος.
ΣΠΟΡΑ∆ΗΝ Λακεδαιμονια εκτισθη υπο Λακεδαιμονος του εκ Μεσσηνης.
Ἔπαφος Ἰους της δευτερας και ∆ιος υιος Μεμφιν εκτισεν εν Αιγυπτωι. 185 Ἀρκας ο
Καλλιστους και ∆ιος υιος Πελασγων κρατησας Ἀρκαδιαν την χωραν μετωνομασε.
∆αρδανος εκτισε ∆αρδανιαν. Καδμος Θηβαιων εβασιλευσεν, ου της θυγατρος
Σεμελης υιος ο ∆ιονυσος εκ μοιχειας, ον Ἕλληνες ∆ιος φασι μυθικως. Κατα τουτους
Λινος και Ἀμφιων και Ζηθος λυρικοι Θηβαιοι και μουσ ουργοι εγνωριζοντο, ως
τινες· αλλοι δε μετα ταυτα. Φοινιξ Τυριοις εβασιλευσε. Μινως Κρητης εβασιλευσεν ο
Ευρωπης. Ῥαδαμανθυς και Σαρπηδων Λυκιων ηρχον. Ἀμφιων και Ζηθος Θηβαιων
επταπυλων εβασιλευον. ∆αρδανιας Ἐριχθονιος ∆αρδανου εβασιλευσεν. Ευρωπης
αρπαγη. Ἁρμονια ηρπαγη υπο Καδμου. Οι Ἰδαιοι ∆ακτυλοι λεγομενοι, οι σιδηρον
ευροντες, κατα τουτους ησαν. Μηλος και Θασος και Ἀλκισθη εκτισθησαν και Παφος.
Βιθυνια εκτισθη υπο Φοινικος, η πριν Μαριανδηνη καλουμενη. Ἐφυρα η νυν
Κορινθος υπο Σισυφου ωικισθη. Κορης αρπαγη Περσεφονης υπο Ἀιδωνεως του
Μολοσσων βασιλεως, ος ειχε κυνα παμμεγεθη τον λεγομενον Κερβερον, ωι τον
Πειριθουν υστε ρον διεχρησατο παραγενομενον εφ' αρπαγηι της γυναικος αμα Θησει.
Θη σεα δε παρατυχων Ἡρακλης ερρυσατο μελλοντα συνδιαφθειρεσθαι τωι Πειριθωι.
δια δε το του κινδυνου προυπτον εξ Ἅιδου νομιζεται Θησευς ανεληλυθεναι, ως
Φιλοχορος ιστορει εν Ἀτθιδος δευτερωι. Ἐλευσινος πολεως Κελεος εβασιλευσε, καθ'
ον Τριπτολεμος ην, ον φη σιν ο Φιλοχορος μακρωι πλοιωι προσβαλοντα ταις πολεσι
τον σιτον διδοναι, υπονοεισθαι δε πτερωτον οφιν ειναι την ναυν· εχειν δε τι και του
 
 
 

85
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

σχημα τος. 186 Ἀχαΐα υπο Ἀχαιου εκτισθη. Καδμεια εκτισθη και Σιδη εν Κιλικιαι.
∆ιονυσου γενεσις εκ Σεμελης.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ Ὁ Ἰσραηλ αμαρτησας παρεδοθη τοις Μαδιναιοις ετη ζʹ. του δε
κοσμου ην ετος δρηʹ. Γεδεων εκρινε τον Ἰσραηλ ετη μʹ. του δε κοσμου ην ετος δριεʹ.
Γεδεων επαναστας κατα αλλοφυλων ο εκ φυλης Μανασση υιος Ἰωας του Ἀβιεζρει
αγγελου επιστασιαι το τε πατρικον καθειλε θυσιαστηριον και θειον αντωικοδομησε,
ανοισας τον μοσχον τον σιτευτον τωι θεωι ολοκαυ τωσιν εν τοις ξυλοις του αλσους
ου εξεκοψε του Βααλ. ουτος το πνευμα του θεου λαβων και τοις επι τωι ποκωι
σημειοις πεπιστευκως, ποτε μεν υγρωι, ποτε δε ξηρωι γεγονοτι, παραδοξως συν
λαμπασι τριακοσιοις ιβʹ μυριαδας ανδρων ετροπωσατο, συλλαβων τον Ὠρηβ και τον
Ζηβ και τους δυο μεγαλους αρχοντας Ἀμαληκ και τον Ζεβεε και τον Σαλμανα, δυο
βασιλεις Μαδιαμ, και ανελων αυτους εν ρομφαιαι. τουτωι τωι Γεδεων οʹ υιοι
γεγονασιν εκ των γυναικων αυτου και Ἀβιμελεχ επι τουτοις ο εκ της παλλακης
αυτου. Ἀβιμελεχ ετη γʹ. του δε κοσμου ην ετος δρνεʹ. Τουτον τον Ἀβιμελεχ και τους
οʹ αδελφους αυτου η βιβλος των κριτων πρωτον μεν του Γεδεων υιους λεγει τρανως,
επειτα δε του αδελφου αυτου Ἱεροβααλ, ος συνυκησε τωι Γεδεων περι τα τελη αυτου,
ως αυτοθι γε γραπται, και δοκει πως απορον ειναι. Ἀφρικανος δε του Ἱεροβααλ
αυτους λεγει παντας. Ἀβιμελεχ ο εκ της παλλακης υιος Γεδεων αποκτεινας παντας
τους αδελ φους αυτου πλην Ἰωναθου του νεωτερου εξεπορνευσε τον λαον. Ἰωναθης
δ' ανελθων εις το ορος το Γαριζειν το εν Σαμαρειαι, ο ερμηνευεται ορος αγιον, τον
περι των ξυλων μυθον εξειπε, προδηλων την εσομενην τοις 187 υπηκοοις τωι
Ἀβιμελεχ φθοραν εξ αυτου. ουτος την Βαιθηλ πολιορκων υστερον λιθωι μυλικωι
πληγεις το κρανιον υπο γυναικος ριφεντι διεφθαρη, κρατησας ετη γʹ. Θωλα εκ
φυλης Ἰσσαχαρ υιος Φουα εκρινε τον Ἰσραηλ ετη κγʹ. του δε κοσμου ην ετος δρνηʹ.
ΑΣΣΥΡΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Ἀσσυριων λεʹ εβασιλευσεν Ευπακμης ετη ληʹ. του δε
κοσμου ην ετος δυλβʹ. Ἀσσυριων λςʹ εβασιλευσε Λαοσθενης ετη μεʹ. του δε κοσμου
ην ετος δυοʹ. Ἀσσυριων λζʹ εβασιλευσε Περτιαδης ετη λʹ. του δε κοσμου ην ετος
δφιεʹ. Ἀσσυριων ληʹ εβασιλευσεν Ὀφραταιος ετη καʹ. του δε κοσμου ην ετος δφμεʹ.
Ἀσσυριων λθʹ εβασιλευσεν Ἐφεχερης ετη ςʹ Ὀφρατανης ετη νβʹ. του δε κοσμου ην
ετος δφξςʹ. Ἀσσυριων μʹ εβασιλευσεν Ἀκραγανης ετη μβʹ. του δε κοσμου ην ετος
δχιηʹ.
ΑΙΓΥΠΤΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Αιγυπτιων μζʹ εβασιλευσε Ῥαμεσσης ο και Αιγυπτος
ετη ξηʹ. του δε κοσμου ην ετος δνηʹ. Αιγυπτιων μηʹ εβασιλευσεν Ἀμενωφις ετη ηʹ.
του δε κοσμου ην ετος δρκςʹ. Αιγυπτιων μθʹ εβασιλευσε Θουωρις ετη ιζʹ. του δε
κοσμου ην ετος δρλδʹ. Αιγυπτιων νʹ εβασιλευσε Νεχεψως ετη ιθʹ. του δε κοσμου ην
ετος δρναʹ. Αιγυπτιων ναʹ εβασιλευσε Ψαμμουθις ετη ιγʹ. του δε κοσμου ην ετος δροʹ.
188 Αιγυπτιων νβʹ εβασιλευσεν *** ετη δʹ. του δε κοσμου ην ετος δρπγʹ. Αιγυπτιων
νγʹ εβασιλευσε Κηρτος ετη ιςʹ. του δε κοσμου ην ετος δρπζʹ. Αιγυπτιων νδʹ
εβασιλευσε Ῥαμψις ετη μεʹ. του δε κοσμου ην ετος δσζʹ. Αιγυπτιων νεʹ εβασιλευσεν
Ἀμενσης ο και Ἀμμενεμης ετη κςʹ. του δε κοσμου ην ετος δσνβʹ.
ΑΡΓΕΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Μυκηνων Ἀργειων ιεʹ εβασιλευσε Πελοψ ετη λεʹ. του δε
κοσμου ην ετος δσμδʹ. Τον Πελοπα τινες ου μονον Ἀργειων και Μυκηνων ιστορουσι
βασιλευσαι, αλλα και πασης της Πελοποννησου. ουτος Ὀλυμπιων προεστη και στρα
τευσας επι Ἴλιον ηττηθη υπο ∆αρδανου. απ' αυτου Πελοποννησος ωνο μασθη. ουτος
 
 
 

86
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

Ἱπποδαμειαν εγημε. τινες δε νγʹ ετη και αλλοι ξγʹ λεγουσιν αυτον βασιλευσαι, και
ετεροι λεʹ. Μυκηνων Ἀργειων ιςʹ εβασιλευσαν Ἀτρευς και Θυεστης ετη λγʹ, κατα δε
αλλους ετη ξεʹ. του δε κοσμου ην ετος δσοθʹ. Μετα την Πελοπος τελευτην
εμερισαντο την αρχην Ἀτρευς και Θυεστης των Μυκηνων κατα τους αυτους
χρονους. ων θανοντων Ἀγαμεμνων διε δεξατο την αρχην Μυκηνων και Ἀργειων.
Μενελαος δε Ἀγαμεμνονος αδελφος Λακεδαιμονιων εβασιλευσε μετα τον Ἀτρεως
θανατον, ως εξης συγκειται.
ΑΘΗΝΑΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Ἀθηναιων ςʹ εβασιλευσεν Ἐρεχθευς ετη νʹ. του δε
κοσμου ην ετος δρδʹ. Ἐρεχθεως τουτου θυγατερα Βορεας υιος Ἀστραιου Θρᾲξ
ηρπασεν Ὠριθυιαν. ο δε μυθος τον ανεμον, ως Φιλοχορος εν δευτεραι φησιν. επι
τουτου δε και τα λεγομενα μυστηρια ηρξαντο. 189 Ἀθηναιων ζʹ εβασιλευσε Κεκροψ
ετη μʹ, ο δευτερος Ἐρεχθεως αδελφος. του δε κοσμου ην ετος δρνδʹ. Ἀθηναιων ηʹ
εβασιλευσε Πανδιων Ἐρεχθεως ετη κεʹ. του δε κοσμου ην ετος δρζδʹ. Ἀθηναιων θʹ
εβασιλευσεν Αιγευς Πανδιονος ετη μηʹ. του δε κοσμου ην ετος δσιθʹ. ΣΠΟΡΑ∆ΗΝ
Κατα τουτους Φριξος εδοξε τισιν οχεισθαι επι χρυσομαλλωι κριωι αμα τηι αδελφηι
Ἕλληι φευγων μητρυιαν επιβουλευουσαν. και ηυτυχησε πλοιου, ωι το παρασημον
κριος ην. Παλαιφατος δε Κριον φησι καλεισθαι τον διασωσαντα αυτους τροφεα. Ὁ
κατα Ευμολπον πολεμος, αφ' ου οι Ευμολπιδαι Ἀθηνησιν. Τα κατα Προκνην και
Φιλομηλαν θυγατερας Πανδιονος. Πυθοι Φημονοη χρησμωιδος πρωτη δι' εξαμετρων
ιστορειται προθε σπισαι. Της ∆αρδανιας εβασιλευσε Τρως και Ἶλος, αφ' ου Τρωες και
Τρωιας η πολις και Ἴλιον· καθ' ους Τανταλος εβασιλευσε της Φρυγιας ητοι Μαιονιας,
αφ' ης και Μαιονες· Τιτυος συνεχρονισε Τανταλωι. κατα δε Τιτυον Λητω, αφ' ης
Ἀπολλων, ος και συν Ἡρακλει τωι Ἀδμητωι εδουλευσε.
ΣΠΟΡΑ∆ΗΝ Γανυμηδην ο Τανταλος αρπασας υιον του Τρωος υπ' αυτου
κατεπολε μειτο Τρωος, ως ιστορει ∆ιδυμος εν ιστοριαι ξενηι και Φανοκλης. ματην αρα
του ∆ιος ως αετου τουτον αρπασαντος ο μυθος καταψευδεται. Ἴλιον υπο Ἴλου
εκτισθη. Μελαμπους μαντις εγνωριζετο· τα κατα Φριξον και Μελικερτην, εφ' ου τα
Ἴσθμια· τα κατα ∆ημητραν, ην τινες Ἶσιν φασι· και τα περι ∆αναην, εξ ης ο Περσευς.
Περσευς τας στρατειας επετελει και επι Περσας εστρα τευσε, την δε Γοργονα
εκαρατομησεν εταιραν ευμορφον δια καλλους εξ 190 ιστωσαν τους θεατας, ως
απολιθουσθαι δοκειν. ∆ιδυμος φησιν εν ιστο ριαι ξενηι και παρατιθεται τον
συγγραφεα ταυτης. ο Πηγασος, ταχα τις ιππος οξυς, κτημα της γυναικος· ως δε
Παλαιφατος, Βελλεροφοντου πλοιον ην ο Πηγασος. Τα προς Μελεαγρον και Οινεα εν
Αιτωλιαι. Κυρηνη εκτισθη εν Λιβυηι. Ἴων πολεμαρχος γεγονως Ἴωνας τους
Ἀθηναιους αφ' εαυτου ωνομασε. ∆ιονυσος επι Ἰνδους εστρατευσε και Νυσαν πολιν
εκτισε προς τωι Ἰνδωι ποταμωι. Μιδας Φρυγων εβασιλευσε· Λαιος Χρυσιππον ηρπασε·
Μιλητος εκτισθη πολις· ο εν Ἐλευσινι νεως εκτισθη. Ευρωπη Ἀγηνορος υπο Κρητων
ηρπαγη εμπορων, ως φησιν Ἡροδοτος· του δε πλοιου παρασημον ην ταυρος. ταυτης
επι ζητησιν Καδμος εξελθων κτιζει την Καδμειαν και Θηβων εβασιλευσε· τους δε
πλησιοχωρους αιφνι διως επανελθοντας αυτωι δια το πανταχοθεν ως απο γης
συρρειν κατ' αυ του Σπαρτους ωνομασεν, ως Παλαιφατος εν πρωτωι φησι. ∆ιονυσου
πραξεις και τα περι Ἰνδους, Λυκουργον τε και Ἀκταιωνα και Πενθεα, οπως τε Περσει
συστας εις μαχην αναιρειται, ως φησι ∆ειναρ χος ο ποιητης, ουχ ο ρητωρ. τωι δε
βουλομενωι παρεστιν ιδειν αυτου την ταφην εν ∆ελφοις παρα τον Ἀπολλωνα τον
χρυσουν, ενθα και το οπλον ανακειται Αυγουστου Καισαρος και Νερωνος η κιθαρα.
βαθρον δε τι νο μιζεται τοις αγνοουσιν ο ∆ιονυσου ταφος, στρατηγος δε δοκει
 
 
 

87
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

γενεσθαι, και ουτω γραφεται θηλυμορφος δια τε αλλας αισχρας αιτιας και δια το
μιξοθηλυν στρατον οπλιζειν· ωπλιζε γαρ συν τοις αρρεσι και τας θηλειας, ως φησιν
ο Φιλοχορος εν δευτερωι. Λινος διδασκαλος Ἡρακλεους εγνωριζετο· Ἀνδρογεως
εδολοφονηθη εν Ἀθηναις· Φιλαμμων ο ∆ελφος ηκμαζεν, ο πρωτος στησας Πυθοι
χορον. Τα κατα ∆αιδαλον, ος εδοξεν αγαλματα κινουμενα ποιειν. πρωτος γαρ
διεστησε τους των αγαλματων ποδας, ως ο Παλαιφατος ιστορει, των προ 191 αυτου
παντων συμπεφυκοτας αυτους πλαττοντων. ουτος αποπτηναι μυ θευεται συν Ἰκαρωι
τωι υιωι αυτου πλοιου λαβομενος και διαφυγων τον Μινωα δια το ανευρετον
γενεσθαι τωι διωκοντι. Θαμυρις ο Φιλαμμωνος ηκμαζε. Μινως εθαλασσοκρατει και
Κρησιν ως παρα ∆ιος ενομοθετει, κομιζων τους νομους εξ αντρου του εν τηι Ἴδηι δια
εννεαετηριδος, οπερ ο Πλατων εν τοις Νομοις ελεγχει. Ἡρακλης τους αθλους ετελει
και Ἀνταιον εν Λιβυηι καταπαλαισας αν αιρει τον λεγομενον γηγενη δια το
επιστημονα ειναι τον λεγομενον παρα τοις παλαισταις τροπον χαμαι, ως απο της
μητρος γης βοηθεισθαι δοκειν, ον Ἡρακλης ισχυρος ων μη προσδεηθεις ζωσας τον
Ἀνταιον τοις αμμασι και μετεωρισας διεχειρισατο. Την δε Ὕδραν το μυθευομενον
ζωιον ο Πλατων σοφιστριαν λεγει, δι' ην ο αυτος Ἡρακλης το Ἴλιον επορθησε.
Μηδεια Κολχις ανεχωρησεν Αιγεως. Πολεμος Κενταυρων και Λαπιθων. Κενταυροι δε
Θεσσαλων ησαν ιπ πεις αριστοι, ως φησι Παλαιφατος εν πρωτηι απιστων. Οι επτα επι
Θηβας εστρατευσαν. Τα περι τον Μινωταυρον, ως μεν ο μυθος, οτι δη εκ ταυρου του
ζυου και Πασιφαης μιξοθηρ εγενετο και τον παρ' Ἀθηναιων δασμον κομιζο μενος
εθοινατο τους παιδας. αυτοι δε οι Κνωσιοι λεγουσιν ειναι του Μι νωος στρατηγον, ος
ωνομαζετο μεν Ταυρος, την δε φυσιν ωμος και αν ημερος ην. επει δε Μινως αγωνα
επ' Ἀνδρογεωι ετιθει, ον απεκτειναν Ἀθηναιοι, τους Ἀττικους δε παιδας επαθλον
εδιδου, ισχυρος ων ο Ταυρος παντων κατεκρατει. ως δε και τωι Θησει του αγωνος
μετεδοθη και τον Ταυρον κατεπαλαισε, συνεβη και τους παιδας διασωθηναι και την
πολιν αφεθηναι του δασμου, ως Φιλοχορος ιστορησεν εν δευτεραι Ἀτθιδος. Οι
Ἐπιγονοι των επτα επι Θηβας εστρατευσαν. Φαιδρα Ἱππολυτου ηρασθη. Μινως επι
Σικελιαν στρατευσας δια ∆αιδαλον αναιρειται υπο των Κω καλου θυγατερων. Κατα
τουτους τους χρονους Σαμψων ην, ο παρ' Ἕλλησι βοωμενος Ἡρα 192 κλης, ος μετα
τους αθλους και την Ἀνταιου αναιρεσιν του γηγενους εν Λιβυηι και τον εν Ὀλυμπιαι
αγωνα και την πρωτην υπ' αυτου αλωσιν Τροιας επι Λαομεδοντος πατρος Πριαμου
βασιλεως Τροιας λοιμωδει νοσωι περιπεσων εις πυρ ενηλατο και ουτως εξ ανθρωπων
εγενετο, βιω σας τα παντα ετη νβʹ. τινες δε προ τουτου μικρον ιστορουσι γενεσθαι
Ἡρακλην, αλλοι τε πλειονα ετη ζησαι φασιν αυτον.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ Ἰαειρ τον Γαλααδιτην κριτην εδωκεν ο θεος τωι Ἰσραηλ μετα
τον Θω λαν, ος ειχεν υιους λβʹ και λβʹ πολεις, ων ηρχον. ουτος εκρινε τον λαον ετη
κʹ. του δε κοσμου ην ετος δρπαʹ. Ἀμμανιται εκρατησαν του Ἰσραηλ ετη ιηʹ. του δε
κοσμου ην ετος δσαʹ. Μετα τον Γαλααδιτην Ἰαειρ αμαρτησας ο Ἰσραηλ παρεδοθη
Ἀμμανιταις δουλευειν ετη ιηʹ. εξομολογησαμενοις δε αυτοις τωι θεωι εδοθη αυτοις
Ἰεφθαε ο εκ φυλης Μανασση, υιος Γαλααδ και γυναικος πορνης. ουτος ευξαμενος τωι
θεωι θυσειν μετα την κατα Μωαβιτων νικην το συναντησον αυτωι ζωιον επανιοντι
του πολεμου εκ της οικιας αυτου, ει νικησοι, μιας αυτου μονογενους θυγατρος δ'
ουσης και φιλτατης συναντησασης αυτωι ταυτην εθυσε τωι θεωι ουκ ακουσαν, επι
μηνας δυο την παρθενιαν αυτης προπενθησασαν. Ἰεφθαε εκρινε τον Ἰσραηλ ετη ςʹ.
του δε κοσμου ην ετος δσιθʹ. Ουτος επολεμησε τοις υιοις Ἐφραιμ μεμφομενοις αυτωι
οτι ου παρελαβεν αυτους εν τωι πολεμωι, και απεκτεινε τρισμυριους δισχιλιους
αυτων. Ὁ Ἰεφθαε τα απο Μωυσεως εως αυτου τʹ λεγει ειναι εν τηι βιβλωι των κριτων,
 
 
 

88
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

δηλονοτι χωρις της των αλλοφυλων επικρατησεως. ουτω γαρ χρη νοειν και ουχ ως
ο Ευσεβιος, συναριθμων τοις των κριτων χρονοις 193 τους των αλλοφυλων και μη
λογιζομενος αυτους ιδιως εκαστου, ως η γραφη. Ἐσεβων και Ἐσβαλ εκριναν τον
Ἰσραηλ ετη ζʹ μετα τον Ἰεφθαε. τουδε κοσμου ην ετος δσκεʹ. Ἐσεβων ο Βηθλεεμιτης
φυλης Ἰουδα, πατηρ λʹ υιων και θυγατερων λʹ, εκρινε τον Ἰσραηλ. Ἀειλων κριτης
εκρινε τον Ἰσραηλ ετη ιʹ μετα τον Ἐσεβωνα εκ φυλης Ζαβουλων. του δε κοσμου ην
ετος δσλβʹ. Ἀβδων κριτης εκρινε τον Ἰσραηλ ετη ηʹ. Ἀφρικανος ετη κʹ φησιν ου
καλως. του δε κοσμου ην ετος δσμβʹ. Ἀβδων υιος Σελημ, πατηρ παιδων λʹ και
εκγονων λʹ, εκρινε τον Ἰσραηλ ετη ηʹ. μετα δε την τουτου τελευτην παραβας ο
Ἰσραηλ απεδοθη παλιν τοις αλλοφυλοις ετη μʹ. Ἀλλοφυλοι Φυλιστιαιοι εκρατησαν
του Ἰσραηλ ετη μʹ. του δε κοσμου ην ετος δσνʹ. Ευσεβιος ο Παμφιλου τα μʹ ετη ταυτα
των αλλοφυλων τοις του Σαμ ψων συναριθμει αλογως και των μετ' αυτου κριτων
ετεσι, μη στοιχειωσας αυτα εν τωι κανονι αυτου μηδε των λοιπων αλλοφυλων κατα
τινα, φησιν, Ἑβραιων παραδοσιν. προφανως δε, ως και εν αλλοις, αντικειται τηι
γραφηι.
ΑΣΣΥΡΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Ἀσσυριων μαʹ εβασιλευσε Θωνος ο λεγομενος
Κονκολερος, Ἑλληνιστι Σαρδαναπαλος, ετη κʹ. του δε κοσμου ην ετος δχξʹ.
Σαρδαναπαλος Ταρσον ᾤκισε και Ἀγχιαλην τας πολεις εν μιαι ημεραι. η των
Ἀσσυριων βασιλεια εις το καθολικον κοσμικον δχοεʹ ετος εληξε, διαρκεσασα ετη
αυξʹ απο του κοσμικου γσιςʹ ετους. Ἕως τουδε του δχοεʹ ετους του κοσμου
διαρκεσασα η των Ἀσσυριων βασιλεια επι αυξʹ ετη κατελυθη τωι κʹ ετει του
Σαρδαναπαλου του μαʹ 194 βασιλεως Ἀσσυριων, ος παρα τισι Θωνος Κονκολερος
ωνομαζετο, περι ου και ∆ιοδωρος λεξεσιν αυταις ουτω γραφει. Σαρδαναπαλος δε
τριακοστος μεν και πεμπτος απο Νινου του συστησα μενου την ηγεμονιαν, εσχατος
δε γενομενος βασιλευς Ἀσσυριων, υπερηρεν απαντας τους προ αυτου τρυφηι και
ραιθυμιαι. και μετ' ολιγα· και τοιουτος ων τον τροπον ου μονον αυτος αισχρως
κατεστρεψε τον βιον, αλλα και την Ἀσσυριων ηγεμονιαν αρδην ανεστρεψε
πολυχρονιωτατην γενομενην των μνημονευομενων. Ἀρβακης γαρ τις, Μηδος μεν το
γενος, ανδρειαι δε και ψυχης λαμπροτητι διαφερων, εστρατηγει Μηδων των κατ'
ενιαυτον εκπεμπομενων εις την Νινον. κατα δε την στρατειαν γενομενος συνηθης
τωι στρατηγωι των Βαβυλωνιων υπ' εκεινου παρεκληθη καταλυσαι την των
Ἀσσυριων ηγεμονιαν. Ταυτα ο ∆ιοδωρος περι της Σαρδαναπαλου καταστροφης, και
οτι λεʹ απο Νινου γεγονε βασιλευς Ἀσσυριων, ον πρωτον ειναι βασιλεα των αυτων
Ἀσσυριων προλαβων ανωτερω εφη ουτως. Το παλαιον τοινυν κατα την Ἀσιαν
υπηρχον εγχωριοι βασιλεις, ων ουτε πραξεις επισημοι ουτε ονοματα μνημονευεται.
πρωτος δε των ιστοριαι και μνημηι παραδεδομενων Νινος ο βασιλευς των Ἀσσυριων
μεγαλας πραξεις επετελεσατο. και μεθ' ετερα· μετα δε ταυτα γεννησας εκ
Σεμιραμιδος υιον Νινυαν ετελευτησε, την γυναικα απολιπων βασιλισσαν. τον δε
Νινον η Σεμιραμις εθαψεν εν τοις βασιλειοις. και επαγει· αυτη μεν ουν βασι λευσασα
της Ἀσιας απασης πλην Ἰνδων ετελευτησε τον προειρημενον τροπον, βιωσασα μεν
ετη ξβʹ, βασιλευσασα δε δυο προς τοις μʹ. και μεθ' ετερα· παραπλησιως δε και οι
λοιποι βασιλεις παις παρα πατρος διαδεχομενοι την αρχην εβασιλευσαν επι γενεας
μεʹ μεχρι Σαρδαναπα λου. επι τουτου γαρ η των Ἀσσυριων ηγεμονια μετεπεσεν εις
Μηδους ετη διαμεινασα πλειω των α και τʹ, καθαπερ φησι Κτησιας ο Κνιδιος εν τηι βʹ
βιβλωι. τα δε ονοματα των βασιλεων και το πληθος των ετων ου κατεπειγει γραφειν
δια το μηδεν υπ' αυτων πεπραχθαι μνημης αξιον. μονη γαρ τετευχεν αναγραφης η
πεμφθεισα συμμαχια τοις Τρωσιν υπο Ἀσσυριων, ης εστρατηγει Μεμνων ο Τιθωνου.
 
 
 

89
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

Ταυτανου γαρ βασιλευον 195 τος της Ἀσιας, ος ην κςʹ απο Νινου του Σεμιραμιδος,
φασι τους μετα Ἀγαμεμνονος Ἕλληνας επι Τροιαν στρατευσαι την ηγεμονιαν
εχοντων της Ἀσιας Ἀσσυριων ετη πλειω των χιλιων. Ταυτα ο ∆ιοδωρος ημιν
παραδιδωσι μηδ' ουτω θαρρησας αποφηνασθαι τον των βασιλεων αριθμον η χρονου
την ακριβη ποσοτητα προσηγοριας τε αυτων και επι τινος η κατα Τροιας των
Ἀχαιων εφοδος γεγονεν, αλλα παντα φειδομενος δια το των παλαιοτερων αυτου
ιστορικων ασυμφωνον, μονον δ' οτι πλειω των ατʹ ετων ο χρονος των απο Νινου λεʹ
βασιλεων εστιν απεφηνατο, και οτι την Τροιας αλωσιν επι του κςʹ απο Νινου βασι
λευσαντος Ἀσσυριων Ταυτανου φασι γενεσθαι μετα α ετη πλειω, αλλοις επιγραφων
τα λεγομενα, ως μη παντη συντιθεμενος. ο γαρ Ταυτανου χρονος τωι μβʹ ετει
συντρεχει της Ἀσσυριων αρχης, κζʹ λογιζομενου Ταυτανου απο Βηλου. ει γαρ τα
Βηλου νεʹ ετη αφελωμεν εκ των μβʹ, πολλοις ετεσι κατα τον ακριβη λογον
ελαττωθησεται εκ των α πλειω χρονων η μετα α πλειω κατα ∆ιοδωρον και την
αληθη αναλωσιν Τροιας. καλως αρα ημιν εστοιχειωται και τοις εκθεμενοις εγγυς
που του αρʹ ετους της Ἀσσυριων αρχης κατα το δτκθʹ ετος του κοσμου η Τροιας
αλωσις, επι του λβʹ βασιλεως Ἀσσυριων Βαβιου, επι ∆ημοφωντος του Θησεως ιβʹ
βασιλεως Ἀθηναιων, οις κατηκολουθησαμεν. Ὅτι δε ασυμφωνως οι των Ἑλληνων
ιστορικοι γεγραφασι περι των χρο νων και των βασιλεων τουτων παρεστω
Κεφαλιων επισημος εις, ουχ ο τυχων, ουτω φασκων. Ἄρχομαι γραφειν αφ' ων αλλοι
τε εμνημονευσαν και τα πρωτα Ἑλλα νικος τε ο Λεσβιος και Κτησιας ο Κνιδιος,
επειτα Ἡροδοτος ο Ἁλικαρνασευς. το παλαιον της Ἀσιας εβασιλευσαν Ἀσσυριοι, των
δε ο Βηλου Νινος. ειτ' επαγει γενεσιν Σεμιραμεως και Ζωροαστρου μαγου ετη τε νβʹ
της Νινου βασιλειας. μεθ' ον Βαβυλωνα, φησιν, η Σεμιραμις ετειχισε τρο πον ως
πολλοισι λελεκται, Κτησιαι, Ζηνωνι, Ἡροδοτωι και τοις μετ' αυ τους. στρατειην τε
αυτης κατα των Ἰνδων και ητταν και οτι τους ιδιους ανειλεν υιους και υπο Νινου
των παιδων ενος ανηιρεθη του διαδεξαμενου την αρχην. 196 Και μεθ' ετερα· και των
λοιπων εις α ετων αριθμον ηρχον, παις παρα πατρος εκδεχομενος την αρχην και
εχων ηττον αυτων ουδε εις ετελευτη σεν ετων κʹ. το γαρ απολεμον τε και
αφιλοκινδυνον και γυναικωδες αυτοις ην ασφαλες. ενδον γαρ εμενον ουδε τι αυτοις
ην εργον ο επρησσετο, ουδε εωρα τις αυτους πλην αι τε παλλακιδες και των ανδρων
οι γυναικωδεις. τους δε βασιλεις τουσδε ει τις ειδησαι βουλεται, Κτησιης εστιν ο
λεγων ονοματα αυτων κʹ, οιμαι, και γʹ. εμοι δε η γραφη τι τερπνον η τι χαριεν
ημελλεν εξειν, ονομακληδην ανευ πραξεων βαρβαρως φωνεοντι τυραννους δειλους
και μαλακους βαρβαρους; προς οις επαγει τα περι των ετων αυτων· ετεων δε οντων
απο Νινου τεσσαρακοντα που και χʹ Βελιμος εβα σιλευσεν Ἀσσυριων. και αφικνειται
Περσευς ο ∆αναης εις την χωρην αυ του, ναυς αγων ρʹ. εφευγε δε Περσευς ∆ιονυσον
τον Σεμελης υιεα. και μετεπειτα· υστερηι δε γενεηι κατα Πανυαν αρχοντα ο των
Ἀργοναυτων στο λος επλευσεν επι τε Φασιν και Μηδειην την Κολχιδα, και Ἡρακλεα
πλα νηθεντα απο της νεως δια τον ερωτα του Ὕλα λεγουσι περι τους Καππα δοκας
αληθηναι. και αυθις· α δε ετων απο Σεμιραμεως εις Μητραιον βασιλεα αν αριθμοιτο
περιτελλομενων. Μηδεια Κολχις ανεχωρησεν Αιγεως, ης υιος Μηδος, εξ ου Μηδοι
και η χωρα εκληθη Μηδεια. ειτα φησι· Μητραιου δε την αρχην διαδεχεται Ταυτανος
ζων και αυτος κατα εθη τα Ἀσσυριων και νομους. και αλλο μεν ουδεν εγενετο ουδε
επι τουτου καινον εργον. Ἀγαμεμνων δε και Μενελαος οι Μυκηναιοι εστρατευσαντο
συν Ἀργειοισι και τοισι αλλοισιν Ἀχαιοις εις Ἴλιον πολιν της Πριαμουτου Φρυγος
στρατηγιης. Ἕως τουτων αρκειν ηγησαμεθα την εκ των Κεφαλιωνος γραφων προς
τον ∆ιοδωρον διαφωνιαν παραθεσθαι τοις ακριβως επιστησαι βουλομενοις. ο μεν
γαρ λεʹ βασιλεις απο Νινου και αυτους εξεθετο και την αλωσιν Τροιας μετα α ετη
 
 
 

90
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

πλειω φησιν, ως τινες, επι κςʹ βασιλεως Ἀσσυριων Ταυτανου· ο δε τους παντας κγʹ
απο Βηλου και την Τροιας αλωσιν και μετα ταυτα α ετη· οπερ αδυνατον. ινα γαρ κβʹ
απο Βηλου τις υπολαβοι τον Ταυτανον προ του εσχατου Σαρδαναπαλου, και ουτω
πολλοις ελαττω θησεται χρονοις ο Κεφαλιων προς τον ∆ιοδωρον. και απλως ειπειν
εξ 197 απαντων το ατοπον ενι των αμφοτερων συναγεται, ινα μη λεγω και τοις δυσι,
δια το μαλλον τον ∆ιοδωρον τηι αληθειαι προσεγγιζειν, πλειω των ατʹ ειρηκοτα τον
ολον της Ἀσσυριων αρχης χρονον και αυτον απο Νινου εως Σαρδαναπαλου. Ὁ
μεντοι Ευσεβιος καιπερ πραγματειαν ου την τυχουσαν συλλεξαμενος φιλοπονως και
ταυτηι την εαυτου χρονικην συγγραφην κατασεμνυνας, τας τε προκειμενας χρησεις
∆ιοδωρου και Κεφαλιωνος προθεις, εν λζʹ βασι λευσι την Ἀσσυριων αρχην
περιελαβεν, ετεσι δε ατʹ, τωι Καστορι μαλλον ακολουθησας, ου και μαρτυριαν
παρηγαγε, ασπʹ ετη φασκουσαν τους Ἀσσυριων βασιλεις αρξαι, και τουτο δια το
συμβαλλεσθαι τωι παραλο γισμωι αυτου κατα τους χρονους, ον πεπονθεν εν τοις απο
του κατακλυσμου εως Ἀβρααμ χρονοις, μη χρονολογησας μετα τον κατακλυσμον
Καιναν υιον του Ἀρφαξαδ, ον ο θειος ευαγγελιστης Λουκας εν τωι κατ' αυτον
ευαγγελιωι ιγʹ απο του Ἀδαμ εγενεαλογησεν, η δε της Γενεσεως πρωτη Μωυσεως
βιβλος τωι ρλʹ ετει αυτου φησι τον αυτον Καιναν γεγεννηκεναι τον Σαλα εν τοις
ηκριβωμενοις των αντιγραφων, ως και ημεις εστοιχειω σαμεν. εν τισι γαρ τωι ρλθʹ
φερεται αυτου Καιναν. Θαυμασαι δε μοι μεγαλως επεστιν οπως ο αυτος κατα τινας
κληθεις φρονιμος Ευσεβιος, δηλαδη κατα αντιφρασιν, ουτω προδηλως ταις θειαις
γραφαις αντιπεσειν τετολμηκεν, ο πασαν ακριβειαν επαγγειλαμενος και ταληθους
ευρεσιν, ως φησιν, εκ της παρ' Ἑβραιοις και Σαμαρειταις και τοις οʹ ερμηνευταις
φερομενης διαπεφωνημενης γραφης δια το των αντι γραφων ασυμφωνον, και
τριχως παραθεμενος τους χρονους, εν ουδεμιαι των τριων παραθεσει του μετα τον
κατακλυσμον Καιναν υιου Ἀρφαξαδ εμνησθη. ει γαρ εν ταυταις ουχ ηυρηται, ποθεν
αι ανα πασας τας εκ κλησιας του Χριστου αναγινωσκομεναι ιεραι βιβλοι της
Γενεσεως τουτον εμφαινουσι; ποθεν δε και ο Λουκας ο θειοτατος, ο πασαν θειαν τε
και ανθρωπινην ησκημενος φιλοσοφιαν και μυριων Ευσεβιων ασυγκριτως προυχων,
εν τηι ιεραι και ευαγγελικηι αυτου βιβλωι ιγʹ εξ Ἀδαμ εθετο του τον; αποδεδεικται μεν
ουν ουτος και ετεροις προ ημων διημαρτηκως 198 ετων αριθμων κατ' ελαττωσιν ςζʹ
απο Ἀδαμ εως της εικοσαετηριδος Κωνσταντινου του μεγαλου και πανευσεβους
βασιλεως Χριστιανων αʹ. αντι γαρ εωιςʹ ετων εφκζʹ συνελογισατο. ουκουν προδηλον
οτι δια τον εαυτου παραλογισμον και τους Ἀσσυριων χρονους ηλαττωσε και την
αλω σιν Τροιας ουκ αληθως εστοιχειωσε. ταυτα δε ημιν ενταυθα ου παρεργως
επεσημανθη, αλλα δια το αναγκαιον ειναι τον ακριβη χρονον της τε αλω σεως
Ἱερουσαλημ και του ναου πυρπολησεως και αιχμαλωσιας της τε των φυλων εν
Σαμαρειαι γεγονυιας και της των φυλων επι Ναβουχοδονοσωρ βασιλεως Χαλδαιων
απο Ναβονασαρου.
ΑΙΓΥΠΤΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Αιγυπτιων νςʹ εβασιλευσεν Ὀχυρας ετη ιδʹ. του δε
κοσμου ην ετος δσοηʹ. Αιγυπτιων νζʹ εβασιλευσεν Ἀμενδης ετη κζʹ. του δε κοσμου ην
ετος δςζβʹ. Αιγυπτιων νηʹ εβασιλευσε Θουωρις ετη νʹ. του δε κοσμου ην ετος δτιθʹ.
Ουτος εστιν ο παρ' Ὁμηρωι Πολυβος Ἀλκανδρας ανηρ εν Ὀδυσσειαιφερομενος, παρ' ωι
φησι τον Μενελαον συν τηι Ἑλενηι μετα την αλωσιν Τροιας κατηχθαι πλανωμενον.
Αιγυπτιων νθʹ εβασιλευσεν Ἄθωθις ο και Φουσανος, εφ' ου σεισμοι κατα την
Αιγυπτον εγενοντο, μηδεπω γεγονοτες εν αυτηι προ τουτου, ετη κηʹ. του δε κοσμου
ην ετος δτξθʹ. Αιγυπτιων ξʹ εβασιλευσε Κενκενης ετη λθʹ. του δε κοσμου ην ετος
δτζζʹ. Αιγυπτιων ξαʹ εβασιλευσεν Ουεννεφις ετη μβʹ. του δε κοσμου ην ετος δυλςʹ.
 
 
 

91
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

ΑΡΓΕΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Ἀργειων ιζʹ εβασιλευσεν Ἀγαμεμνων ετη ιηʹ, κατα δε αλλους ετη
λεʹ. του δε κοσμου ην ετος δτιβʹ. 199 Τωι ηʹ ετει Ἀγαμεμνονος ο κατα της Τροιας
ηρξατο πολεμος δια την Ἑλενης υπο Ἀλεξανδρου του Παριδος κλοπην υιου Πριαμου
βασιλεως Ἰλιου, και διηρκεσεν ετη ιʹ εως αλωσεως Ἰλιου, ητις τωι υποκειμενωι ιζʹ
ετει Ἀγαμεμνονος γεγονεν. Ἀγαμεμνονος Ἀργειων και Μυκηνων βασιλευοντος,
Μενελαου δε του αδελφου αυτου Λακεδαιμονιων, Πριαμος υιος Λαομεδοντος της
Τροιας και Ἰλιου εβασιλευσε. τουτου του Πριαμου παις Ἀλεξανδρος ο και Παρις εις
Πελοποννησον ελθων θυσαι τοις αυτοθι δαιμοσι ξεναγωγειται παρα Μενελαωι εν
Λακεδαιμονιαι. Μενελαωι δε ην γυνη τις Ἑλενη σφοδρα περικαλλης. ταυτης ερασθεις
Ἀλεξανδρος και μοιχευσας ηρπασε· και απο πλευσας εις Σιδωνα της Φοινικης ακων
εκριπτεται. ξενισθεις δε και παρα τωι Σιδωνιων βασιλει επιβουλευει αυτωι και πολλα
χρηματα και εσθητα κομισαμενος απο Σιδωνος, μεθ' ων εκεκλοφει συν Ἑλενηι, και
απο Λακε δαιμονος ως αριστευσας επανεισιν εις Τροιαν παρα τωι πατρι Πριαμωι.
Ἀγαμεμνων δε και Μενελαος προς Πριαμον και τους υιους πρεσβευσαμε νοι
διαφορως περι της Ἀλεξανδρου εις αυτους επιβουλης δια τε Ὀδυσσεως και
∆ιομηδους και αυτου Μενελαου, επει μηδεν ηνυον, καιπερ των περι Πριαμον
δημαγωγων πρεσβυτερων συμβουλευοντων, εν οις ηρχεν Ἀντηνωρ, αποδοθηναι την
Ἑλενην, πολεμον αιρονται κατα της Τροιας και Πριαμου δεινον ετεσι ιʹ κροτηθεντα,
κατα δε το αυτο δεκατον αλουσης Ἰλιου και Πριαμου και των τεκνων τοις Ἕλλησιν.
ην δε των εξ Ἀδαμδτλʹ ετος. απο δε της Ἀβρααμ γενεσεως και μγʹ ετους της Νινου
του δευτερου βασιλεως Ἀσσυριων βασιλειας ετη συναγεται αιηʹ. απο δε Μωυσεως
γενεσεως, ητις ην κατα μςʹ ετος Ἰναχου του πρωτου βασιλεως Ἀργειων, κοσμου δε
κατα το γψληʹ, ετη συναγεται φζβʹ επι την Τροιας αλωσιν, ει και Ευσεβιωι ου δοκει
διαμαρτανοντι σιςʹ ετεσι καταλειψιν. Μυκηνων Ἀργειων ιηʹ εβασιλευσεν Αιγισθος
ετη εʹ. του δε κοσμου ην ετος δτλʹ. 200 Μυκηνων Ἀργειων ιθʹ εβασιλευσεν Ὀρεστης
ετη κγʹ. του δε κοσμου ην ετος δτλεʹ. Ὀρεστης Πυρρον τον Ἀχιλλεως αναιρει εν
∆ελφοις εις το του Ἀπολλωνος ιερον προδοθεντα υπο Μαχαιρεως του ιερεως· και οι
Ἕκτορος παιδες το Ἴλιον ανεκτησαντο τους Ἀντηνοριδας εκβαλοντες Ἑλενου
γνωμηι.
Μετα την αλωσιν Τροιας ΛΑΤΙΝΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Πολλης διαφωνιας γενομενης
παρα τοις πολλοις περι της Ῥωμαικης μεν εσχατως μετα Ῥωμυλον βασιλειας
ονομασθεισης απ' αυτου, προ αυ του δε Λατινων απο Λατινου του βασιλευσαντος
προ Αινειου κατα τους Τρωικους χρονους, των αυτων προ αυτου καλουμενων
Ἀλβανων απο Ἀλβανου Κρονου του παντων κατα την Ἰταλιαν βασιλεων πρωτου
λεγομε νου, παρελκον ηγουμεθα κανονικηι θεωριαι τας τουτων παραθεσθαι χρη σεις,
τουτο μονον σημαινοντες οτι προ Αινειου αʹ φασι Πεικον υιον Κρο νου βασιλευσαι
χωρας Λαυρεντου λζʹ, ειναι δε την χωραν εως της νυνι Ῥωμης πολεως, μεθ' ον
Φαυνον τον υιον αυτου Πεικου του και ∆ιος ετη μδʹ. τουτον δε φασι τινες Ἑρμην,
καθ' ον Ἡρακλης απο Σπανιας επανελθων εν φορωι τωι λεγομενωι βοαριωι βωμον
ηγειρε, διοτι ανειλε Κα κος τον Ἡφαιστου υιον· ως δε τισιν εδοξε, και εβασιλευσε
μετα Φαυνον ετη λεʹ ο Ἡρακλης. επειτα Λατινος ετη λςʹ. τουτου κατα το λγʹ ετος
Αινειας εξ Ἰλιου παραγενομενος συν τοις μετ' αυτου οπλοις και πλουτωι
παρεσκευασμενος, συμμαχησας τε αυτωι Λατινωι κατα Ῥουτουλων και Τουρνον
ανελων Λαβινιαι ζευγνυται Λατινου θυγατρι του βασιλεως, και βασιλευει της χωρας
μετα τον Λατινον ετη γʹ, κτισας πολιν επ' ονοματι της γυναικος Λαβινιαν, εν ηι και
εβασιλευσε. τινες ετη ηʹ φασι τον Αινειαν βασιλευσαι Λατινων ετη δʹ μετα την
αλωσιν Τροιας, ετεροι δε τρια μονα βασιλευσαι απο του θʹ ετους μετα την αυτην
 
 
 

92
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

αλωσιν, ωστε αυτον κατα το 201 ιβʹ ετος αυτης αποθανειν. οπως δε εις Ἰταλιαν
ελθων εκρατησε Λατινων και περι των μετ' αυτον βασιλευσαντων ιβʹ βασιλεων εν
ετει υʹ εως Ῥω μυλου του κτιστου Ῥωμης, ευρησεις εν τοις κατα Ῥωμυλον χρονοις.
Αινειας μετα την αλωσιν Τροιας Λατινων εβασιλευσεν ετη γʹ. του δε κοσμου ην ετος
δτμʹ.
ΣΠΟΡΑ∆ΗΝ Καρχηδονα φησι Φιλιστος κτισθηναι υπο Ἀζωρου και
Καρχηδονος των Τυριων. Κατα τουτον τον χρονον Ἡρακλης τον εν Ὀλυμπιαι αγωνα
εθηκεν, αφ' ου επι πρωτην ολυμπιαδα υοʹ ετη, κατα δε αλλους υλʹ. Ἀδματα θυγατηρ
Ευρυσθεως εν Ἄργει ιερατευσεν ετη ληʹ. αι δ' απο ταυτης την ιερωσυνην
διαδεξαμεναι Φαλιδες εκαλουντο. Πριαμος υιος Λαομεδοντος μετα τον πατερα
Τροιας και Ἰλιου εβα σιλευσε. τουτου παις Ἀλεξανδρος ο και Παρις. Ἀμαζονες κατα
Ἀθηναιων εστρατευσαν. Καπρου Καλυδωνιου θηρα δια Μελεαγρου. Μενελαος
Λακεδαιμονος εβασιλευσεν. Ἀμαζονες Πριαμωι συνεμαχησαν. Ἴλιον ηλω τωι
φθινοπωρωι προ ιζʹ ημερων της χειμερινης τροπης. Λυδοι οι και Μαιονες
εθαλασσοκρατησαν ετη ζβʹ πρωτοι.
ΑΘΗΝΑΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Ἀθηναιων ιʹ εβασιλευσε Θησευς Αιγεως ετη λαʹ. του δε
κοσμου ην ετος δσξζʹ. Θησευς Ἑλενην ηρπασεν, ην αυθις απελαβον οι αδελφοι αυτης
Καστωρ και Πολυδευκης, την μητερα Θησεως αιχμαλωτισαντες αποδημουντος του
Θησεως. 202 Θησευς Ἀθηναιους κατα χωραν διεσπαρμενους εις εν συναγαγων ητοι
εις μιαν πολιν, πρωτος εξωστρακισθη, αυτος πρωτος θεις τον νομον. Θησευς εφυγεν
απο Ἀθηνων. Ἀθηναιων ιαʹ εβασιλευσε Μενεσθευς Πετεω του Ὀρνεως του Ἐρεχθεως
ετη λγʹ. του δε κοσμου ην ετος δςζηʹ. Ἐπι τουτου ο Τρωικος πολεμος συνεστη ενεκα
μηλου χρυσου, ο καλλους επαθλον ην γυναικων τριων, υπο μιας αυτων προτεθεισης
Ἑλενης τωι κριτηι. βουκολος δ' ουτος ην Ἰλιευς, ως η κωμωιδια. Μενεσθευς ουτος
Ἕλλησι κατα των Τρωων συνεμαχησε. Τουτου τωι λγʹ ετει Ἴλιον ηλω· επανιων δε
απο Τροιας εν Μηλωι τηι νησωι τελευται. Ἀθηναιων ιβʹ εβασιλευσε ∆ημοφων Θησεως
ετη κγʹ. του δε κοσμου ην ετος δτλαʹ. Ἐπι τουτου τα περι Ὀδυσσεα και Ὀρεστην.
Αινειας τε εβασιλευσε Λαβινιου. Τα κατα Ὀδυσσεα και Σκυλλαν και Χαρυβδιν και
Σειρηνας. Ἀθηναιων ιγʹ εβασιλευσεν Ὀξυντης ∆ημοφωντος ετη ιʹ. του δε κοσμου ην
ετος δτνδʹ. Ἀθηναιων ιδʹ εβασιλευσεν Ἀφιδας ετος εν· του δε κοσμου ην ετος δτξδʹ.
ΣΠΟΡΑ∆ΗΝ Ἡσιοδος τε εγνωριζετο, ον Ἔφορος ανεψιον και συγχρονον Ὁμηρου
φησι.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ Σαμψων εκρινε τον Ἰσραηλ ετη κʹ. του δε κοσμου ετη δςζʹ. Τωι
Ἰσραηλ καταπονουμενωι και προς θεον επιστρεψαντι διδοται Σαμ ψων τωι Μανωε εκ
φυλης ∆αν, αγγελου χρηματισαντος τηι μητρι στειραι 203 ουσηι, ος γεννηθεις και
τραφεις εραι γυναικος εν Θαμναθα αλλογενους. κατιων δε προς μνηστειαν αυτης συν
τοις γονευσι λεοντα χερσι διασπαι, ου τωι προβληματι τριακοντα στολας αλλοφυλοις
εν συμποσιωι καταδι καζεται δουναι, γυναικος απατηθεις, ας και αποδους, ανελων λʹ
αλλο φυλους εις Ἀσκαλωνα ανεχωρησεν οργιζομενος. αλλοφυλοι δε την αυτην
γυναικα τωι αντεραστηι παρεσχον. ο δε τας αλωπεκας θηρασας και κερκον προς
κερκον δησας τας τε αρουρας και τους αμπελωνας αυτων ενεπυρισεν, ηνικα
αλλοφυλοι κατα του Ἰσραηλ ανελθοντες ελαβον δεσμιον καλωδιοις, ος τα καλωδια
περιρρηξας ονου γναθωι χιλιους αυτων ανειλε και διψει περικαεις ευχηι τηι προς θεον
πηγην υδατος τον της σιαγονος ολμον. αλληι δε φιλωθεις εν Γαζηι ενδοθεν εδοκει
φρουρεισθαι περικλεισαντων αυτωι τας θυρας της πολεως των αλλοφυλων, ας περι
μεσας νυκτας αναλαβων ωμοις συν μοχλοις και σταθμοις επι την κορυφην του
 
 
 

93
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

ορους απεθετο. τριτηι δε τηι ∆αλιδαι γυναικι συναπαχθεις και την επι της κομης αυτου
θειαν ισχυν εξειπων υπ' αυτης κειρεται και αλλοφυλοις προδοθεις τυφλουται εν
μυλωνι πεπεδημενος καθειρχθεις, ου την αλωσιν μετα τινα χρονον εορ ταζοντες,
των τριχων αυτωι εξανθουσων ηδη μικρον, προηγαγον παιζειν αυτον κελευσαντες. ο
δε τοις κιοσι δια του χειραγωγουντος αυτον επι στηριχθεις, ευξαμενος παρα θεου
την κατ' αυτων εκδικησιν, τους τε εν τωι οικωι και τους επι των στεγων ανιοντας
αμφι τους γ κατεχωσε, επι σπασαμενος τους κιονας και συνδιαφθαρεις αυτοις· ον
εθαψαν οι αδελφοι και οι γονεις κριναντα τον Ἰσραηλ ετη κʹ. Τον εν Ὀλυμπιαι
πρωτον υφ' Ἡρακλεους αγωνα απο του πρωτου ετους Σαμψων αριθμων ευρησεις
ετη υλʹ εως πρωτης ολυμπιαδος. Ἀναρχιας και ειρηνης ετη μʹ. του δε κοσμου ην ετος
δτιʹ. Τα κατα τον Μιχα, ος εποιησε γλυπτον και εφουδ και οικον τωι θεωι και ιερεα
κατεστησεν, ον οι χʹ εκ φυλης ∆αν ελθοντες ελαβον, εν τοις χρονοις τουτοις ην, και
τα κατα την γυναικα την μελισθεισαν και ο κατα της φυλης Βενιαμιν πολεμος, ενθα
ζην τον Φινεες υιον Ἐλεαζαρ λεγει η γραφη. τα περι της μελισθεισης γυναικος εν
Γαβαων και τον πολεμον των ιαʹ φυλων προς την φυλην Βενιαμιν μετα την
τελευτην Ἰησου φησιν Ἰωσηππος ευθεως, και ο κατα το τελος των κριτων, πολλης
διαφωνιας ουσης περι των χρονων των απο Μωυσεως εως Ἡλει του ιερεως. 204 Τα
μεν Ἰησου του Ναυη και των μετ' αυτον πρεσβυτερων η γραφη παρεσιωπησεν, η δε
αγραφος συνηθεια του μεν Ἰησου κζʹ, των δε πρεσ βυτερων ιηʹ παρεδωκε· και ουτω
σχεδον παντες ομοφωνουσιν. Ευσεβιος δε μονος ο Καισαρευς τα των πρεσβυτερων
ου παρελαβεν, ο δε Ἀφρικανος ετη λʹ αυτοις απενειμεν, ωι πλειστα κατεγκαλει ο
Ευσεβιος ως μεγαλα, φησι, διαμαρτοντι και τολμηροτατωι πραγματι επικεχειρηκοτι,
προς του τοις αλλα οʹ ετη, τα μʹ μεν τα της αναρχιας, λʹ δε τα της ειρηνης οικοθεν
παρεμβαλοντι, τα ολα ρʹ. αλλ' ο μεν Ἀφρικανος περι τουτων ως διαφω νουμενων εν
τελει του εʹ λογου καθομολογει. Ὁ δε Ευσεβιος τα παρα τωι θειωι αποστολωι εν ταις
πραξεσι των κριτων ετη υνʹ συστησαι βουληθεις συνεχρησατο τουτων τισι, διαπορει
μεντοι λεγων τα μετα την Μωυσεως τελευτην αλλως κεισθαι μεχρι Σολομωνος και
της του ιερου επισκευης εν τωι γʹ των βασιλειων. λεγει γαρ· και εγενηθη εν τωι υμʹ
ετει της εξοδου της απ' Αιγυπτου ηρξατο οικοδομειν Σολομων τον ναον. το δε
Ἑβραικον· και εγενηθη εν τωι υʹ και πʹ ετει. ταυτα δε, φησιν, οι των Ἰουδαιων
διδασκαλοι ακριβως συναγεσθαι ελεγον μονης της των εξ Ἰσραηλ κριτων
χρονοκρατιας αριθμουμενης και μη λο γιζομενης ιδιως της των αλλοφυλων, αλλα
της των κριτων συννοουμενης· οπερ ου συναιδει τηι ιεραι των κριτων βιβλωι. τον γε
μην ιερον αποστολον φησιν υνʹ ετη των κριτων ουκ ακριβολογουμενον ειπειν, αλλ'
εκδοχηι κοινο τεραι. εαν ουν κατα τον αποστολον τα των κριτων υνʹ ετη και τα επι
της ερημου μʹ ετη Μωυσεως Ἰησου τε κζʹ και των μετα Ἰησουν πρεσβυτερων ιηʹ, και
ετι Ἡλει του ιερεως κʹ, Σαμουηλ κʹ και Σαουλ μʹ, ∆αβιδ τε μʹ και Σολομωνος δʹ
συναριθμησωμεν, εσται ο πας απο της εξοδου χρονος επι την του ναου κατασκευην
ετων χνθʹ, κατα δε Ευσεβιον χʹ και κατα Ἀφρικανον υπερ τα ψμʹ. καθ' εκαστον δε
των τριων τουτων αριθμον αι τε εκ φυλης Ἰουδα αι τε εκ φυλης Λευι διαγενομεναι
γενεαι η και μεριζο μεναι απιθανον εξουσι την παιδοποιιαν. απο γαρ Ἀβρααμ εως
∆αβιδ γε νεαι ιδʹ. τουτων θʹ ην επι Μωυσεως εν τηι ερημωι, καθ' ην εγνωριζετο
Ναασσων υιος Ἀμιναδαμ αρχων φυλης Ἰουδα, ου την αδελφην ἘλισαβεἈαρων
αρχιερευς εγημεν· ος εν τηι ερημωι τελευται. απο Ναασσων δε εως 205 ∆αβιδ γενεαι εʹ
ουτως· Σαλμων υιος Ναασσων, ος ηγαγετο Ῥααβ την πορνην επι Ἰησου, εγεννησε
τον Βοοζ, Βοοζ δε τον Ὠβηδ εκ της Ῥουθ,Ὠβηδ δε τον Ἰεσσαι και Ἰεσσαι τον ∆αβιδ·
πως ουν δυνατον τας αποἈβρααμ εως Μωυσεως θʹ διαγενεσθαι γενεας εν υοʹ ετεσι,
πεντε δε μο νας απο Ἰησου του Ναυη εν χʹ ετεσιν εως ∆αβιδ; εσται γαρ εκαστος ρκʹ
 
 
 

94
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

ετων εν τωι καιρωι της παιδοποιιας, ινα τα χʹ τυχον επ' ισης μερισωμεν. ου μονον δε
αι εξ Ἰουδα εʹ γενεαι απο Ναασσων εως ∆αβιδ κολοβωσαι τους χρονους των υνʹ ετων
αναγκαζουσιν, αλλα και οι των κατα τους αυ τους χρονους αρχιερατευσαντων ςʹ απο
Ἐλεαζαρου του ιερεως και Ἰησου εως του Σαμουηλ χρονοι ηττονες οφειλοντες ειναι.
μετα γαρ τον Ἀαρων και Ἐλεαζαρ τον υιον αυτου Φινεες αρχιερατευσε, μεθ' ον
Ἀβιουδ, ειτα Μοχθει και Ὀζει και Ἡλει και Ἀχιτωβ. ωστε εκ παντων δεικνυσθαι,
φησιν, αναγκαιον το υπεξαιρειν τας του Ἰσραηλ δουλειας, ητοι τας των αλλοφυλων
ρκʹ, ινα και αι γενεαι προσφορως και τα υμʹ ετη απο της εξοδου επι την του ναου
κατασκευην και Σολομωνα, κατα την τριτην των βασιλειων, συν αντησωσιν. εγω δε
τωι θειωι Παυλωι και τηι βιβλωι των κριτων επομαι. Τα κατα Ἀφρικανον απο Ἀδαμ εως
τελους των κριτων και αρχης Ἡλειτου ιερεως ετη δςζβʹ, κατα δε Ευσεβιον τον
Παμφιλου δμδʹ, κατα δε την ακριβη και ευαγγελικην παραδοσιν και τοδε το
χρονογραφιον δτνβʹ. τα δε υνʹ ετη των κριτων κατα τον θειον αποστολον απο του
γ βʹ ετους του κοσμου επι το πρωτον ετος Ἡλει πληρουται, ενος ετους υπολειπομε
νου, οπερ Ἀφρικανος τον Σεμειγαρ λεγει κρατησαι τον Ἰσραηλ της γραφης ουκ
ειπουσης χρονον. Ἡλει ιερευς ηγησατο του Ἰσραηλ ετη κʹ κατα τους οʹ, κατα δε το
Ἑβραικον, ωι και Ευσεβιος ηκολουθησεν, ετη μʹ, και ουχ ουτως επαγγει λαμενος. του
δε κοσμου ην ετος δτνʹ. Τελευτησαντος Ἡλει του ιερεως η κιβωτος υπο αλλοφυλους
γινεται, και μετα ταυτα αγεται εις οικον Ἀμιναδαμ ετη κʹ. Σαμουηλ ο και προφητης
εκρινε τον Ἰσραηλ ετη κʹ. του δε κοσμου ην ετος δτοʹ. 206 Σαουλ πρωτος εβασιλευσε
του Ἰσραηλ εκ φυλης Βενιαμιν ετη μʹ. του δε κοσμου ην ετος δτζʹ. ∆αβιδ ο μεγας εν
προφηταις και βασιλευσιν, υιος Ἰεσσαι, Βηθλεεμιτης, εκ φυλης Ἰουδα, ουτος
εβασιλευσε του Ἰσραηλ ετη μʹ. του δε κοσμου ην ετος δυκηʹ. Αυτος ωικοδομησεν επι
της ακρωρειας Ἱερουσαλημ την Σιων, σκηνην εν αυτηι τωι θεωι πηξαμενος, εν ηι την
κιβωτον απεθετο. Ὁ επ' αυτου Γαδ και Ναθαν και Ἀσαφ προεφητευον. Ἐπ' αυτου ο
μεγας ποιητης Ὅμηρος παρ' Ἕλλησι και Ἡσιοδος. Αυτος νομωι πολεμου Συριαν ολην
εως Ευφρατου ποταμου καθυπεταξε. Τα περι της αρετης του θεοπατορος ∆αβιδ
οικειας τυχοντα της ιστοριας εν τηι βιβλωι των βασιλειων εξεστιν εντυχειν.
ΑΙΓΥΠΤΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Αιγυπτιων ξβʹ εβασιλευσε Σουσακειμ ετη λδʹ. του δε
κοσμου ην ετος δυοηʹ. Σουσακειμ Λιβυας και Αιθιοπας και Τρωγλοδυτας παρελαβε
προ της Ἱερουσαλημ. Αιγυπτιων ξγʹ εβασιλευσε Ψουενος ετη κεʹ. του δε κοσμου ην
ετος δφιβʹ. Αιγυπτιων ξδʹ εβασιλευσεν Ἀμμενωφις ετη θʹ. του δε κοσμου ην ετος
δφλζʹ. Αιγυπτιων ξεʹ εβασιλευσε Νεφεχερης ετη ςʹ. του δε κοσμου ην ετος δφμςʹ.
Αιγυπτιων ξςʹ εβασιλευσε Σαΐτης ετη ιεʹ. του δε κοσμου ην ετος δφνβʹ. Αιγυπτιων ξζʹ
εβασιλευσε Ψιναχης ετη θʹ. του δε κοσμου ην ετος δφξζʹ. 207 Αιγυπτιων ξηʹ
εβασιλευσε Πετουβαστης ετη μδʹ. του δε κοσμου ην ετος δφοςʹ. Αιγυπτιων ξθʹ
εβασιλευσεν Ὀσωρθων ετη θʹ. του δε κοσμου ην ετος δχκʹ. Αιγυπτιων οʹ εβασιλευσε
Ψαμμος ετη ιʹ. του δε κοσμου ην ετος δχκθʹ. Αιγυπτιων οαʹ εβασιλευσε Κογχαρις ετη
καʹ. του δε κοσμου ην ετος δχλθʹ.
ΛΑΤΙΝΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Λατινων βʹ εβασιλευσεν Ἀσκανιος ετη λζʹ, ο υιος
Αινειου, ος εκτισε πολιν Ἄλβαν· εφ' ου τα κατα Ὀρεστην και τον Αιγισθου φονον υπ'
αυτου και της μητρος Κλυταιμνηστρας. του δε κοσμου ην ετος δτμγʹ. Λατινων γʹ
εβασιλευσε Σιλουιος Αινειου ετη κθʹ. του δε κοσμου ην ετος δτπʹ. Λατινων δʹ
εβασιλευσε Σιλουιος† Ἰου ετη λαʹ. του δε κοσμου ην ετος δυθʹ. Λατινων εʹ
εβασιλευσεν Αινειας Σιλουιου ετη νʹ. του δε κοσμου ην ετος δυμʹ. Λατινων ςʹ
εβασιλευσε Σιλουιος ετη λʹ. του δε κοσμου ην ετος δυζʹ.
 
 
 

95
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

ΣΠΟΡΑ∆ΗΝ Ὁ των Λυκιων αγων πρωτος ετεθη. Ἡρακλειδων καθοδος
Ὕλλου του πρεσβυτερου παιδος Ἡρακλεους ηγουμενου της κατα Πελοποννησιων
μαχης, ητις επεκρατησεν ικανοις ετεσι μεταξυ Πελοποννησιων και των
Ἡρακλειδων. τοτε Ῥοδος η νησος οικιζεται παρα Λακεδαιμονιων, ως ∆εξιππος
ιστορει, μετοικησαντων εκ Πε λοποννησου δια την των Ἡρακλειδων επιθεσιν. 208
Τοτε και η των Μυκηνων αρχη κατελυθη διαρκεσασα χρονους ςʹ κατα τινας, κατα δε
αλλους ηττονας. Ἀμαζονες τηι Ἀσιαι επηλθον αμα Κιμμεριοις. αυται και το εν Ἐφεσωι
ιερον προενεπρησαν.
ΑΘΗΝΑΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Ἀθηναιων ιεʹ εβασιλευσε Θυμοιτης ετη θʹ, Ἀφειδαντος
αδελφος. του δε κοσμου ην ετος δτξεʹ. Ἐπι τουτου η των Ἐρεχθειδων βασιλεια
κατελυθη παρα Ἀθηναιοις Ἀττικων λεγομενη, και μετηλθεν εις ετερον γενος.
Θυμοιτην γαρ προσ καλεσαμενου Ξανθου του Βοιωτιου και μη υπακουσαντος του
Θυμοιτου, Μελανθος Ἀνδροπομπου Πυλιος αναδεξαμενος εμονομαχησε και νικησας
εβασιλευσεν. ενθεν Ἀθηνησιν η των Ἀπατουριων εορτη αγεται δια το συν απατηι
γενεσθαι την νικην. Ἀθηναιων ιςʹ εβασιλευσε Μελανθος Ἀνδροπομπου Πυλιος ετη
λζʹ. του δε κοσμου ην ετος δτοδʹ. Ἀθηναιων ιζʹ εβασιλευσε Κοδρος Μελανθου ετη καʹ.
του δε κοσμου ην ετος δυιαʹ. Ἐπι τουτου η των Ἡρακλειδων καθοδος εις
Πελοποννησον γεγονεν, Ἴωνες τε εις Ἀθηνας κατεφυγον εκπεσοντες εξ Ἀχαΐας.
Πελοποννησιοι εστρατευσαν επ' Ἀθηνας, οις εαυτον εξεδωκε δια χρη σμον Κοδρος
Μελανθου, και ουκετι βασιλεις, αρχοντες δε δια βιου τοις Ἀθηναιοις καθισταντο.
Ἀθηναιων ιηʹ εβασιλευσε Μεδων Κοδρου ετη κʹ. ουτος πρωτος εστι των δια βιου
λεγομενων αρχοντων παρ' Ἀθηναιοις. του δε κοσμου ην ετος δυλβʹ. Ἀθηναιων ιθʹ
αρχων βʹ Ἄκαστος Μεδοντος ετη λεʹ. του δε κοσμου ην ετος δυνβʹ. Ἐπι Ἀκαστου
Ἰωνων αποικια. και Ὅμηρος ιστορειται γεγονως παρ' Ἕλησιν, ως τινες, οι δε ολιγωι
προτερον και αλλοι υστερον.
209 ΛΑΚΕ∆ΑΙΜΟΝΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Λακεδαιμονιων αʹ εβασιλευσεν Ευρυσθευς
ετη μβʹ. του δε κοσμου ην ετος δυκγʹ. Ευρυσθευς και Προκλης Σπαρτης εκρατησαν.
Λακεδαιμονιων βʹ εβασιλευσεν Ἆγις ετος αʹ. του δε κοσμου ην ετος δυξεʹ.
Λακεδαιμονιων γʹ εβασιλευσεν Ἐχεστρατος ετη λεʹ. του δε κοσμου ην ετος δυξςʹ.
Λακεδαιμονιων δʹ εβασιλευσε Λαβωτης ετη λζʹ. του δε κοσμου ην ετος δφαʹ.
Λακεδαιμονιων εʹ εβασιλευσε ∆ορυσθος ετη κθʹ. του δε κοσμου ην ετος δφληʹ.
ΚΟΡΙΝΘΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Ἐκ των ∆ιοδωρου περι της των Κορινθιων αρχησ
Τουτων ημιν διευκρινημενων λειπεται περι της Κορινθιας και Σικυωνιας ειπειν ον
τροπον υπο ∆ωριεων κατωικισθησαν. τα γαρ κατα την Πελο ποννησον εθνη σχεδον
παντα, πλην Ἀρκαδων, αναστατα συνεβη γενεσθαι κατα την καθοδον των
Ἡρακλειδων. Οι τοινυν Ἡρακλειδαι κατα την διαιρεσιν εξαιρετον ποιησαμενοι την
Κορινθιαν και την ταυτης πλησιοχωρον διεπεμψαντο προς τον Ἀλητην,
παραδιδοντες αυτωι την προειρημενην χωραν. επιφανης δε ανηρ γενομενος και την
Κορινθον αυξησας εβασιλευσεν ετη ληʹ. μετα δε την τουτου τε λευτην ο πρεσβυτατος
αει των εκγονων εβασιλευσε μεχρι της Κυψελου τυραννιδος, ητις της καθοδου των
Ἡρακλειδων υστερει ετεσι υμζʹ. και πρωτος μεν παρ' αυτοις διεδεξατο την βασιλειαν
Ἰξιων ετη ληʹ, μεθ' ον ηρξεν Ἀγελας ετη λζʹ, μετα δε τουτους Πρυμνης ετη λεʹ, και
Βακχις ομοιως τον ισον χρονον γενομενος επιφανεστατος των προ αυτου. διο και
συνεβη τους μετα ταυτα βασιλευσαντας ουκετι Ἡρακλειδας, αλλα Βακχιδας
 
 
 

96
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

προσαγορευεσθαι. μετα τουτον Ἀγελας μεν ετη λʹ, Ευδημος δε ετη κεʹ, Ἀριστομηδης
εʹ και λʹ. 210 Ουτος δε τελευτησας απελιπεν υιον Τελεστην παιδα την ηλικιαν, ου
την κατα γενος βασιλειαν αφειλατο θειος ων και επιτροπος Ἀγημων, ος ηρξεν ετη
ιςʹ. μετα τουτον κατεσχεν Ἀλεξανδρος ετη κεʹ. τουτον ανελων Τελεστης ο στερηθεις
της πατρυας αρχης ηρξεν ετη ιβʹ. τουτου δ' υπο των συγγενων αναιρεθεντος
Αυτομενης μεν ηρξεν ενιαυτον, οι δ' απο Ἡρακλεους Βακχιδαι πλειους οντες
διακοσιων κατεσχον την αρχην και κοινηι μεν προειστηκεισαν της πολεως απαντες,
εξ αυτων δε ενα κατ' ενιαυ τον ηιρουντο πρυτανιν, ος την του βασιλεως ειχε ταξιν,
επι ετη ζʹ μεχρι της Κυψελου τυραννιδος, υφ' ης κατελυθησαν. Εισιν ουν οιδε
βασιλεις Κορινθιων Ἀλητης ετη ληʹ. Ἰξιων ετη ληʹ. οςʹ. Ἀγελας ετη λζʹ. ριγʹ. Πρυμνης
ετη λε. ρμηʹ. Βακχις ετη λεʹ. ρπγʹ. Ἀγελας ετη λʹ. σιγʹ. Ευδημος ετη κεʹ. σληʹ.
Ἀριστομηδης ετη λεʹ. σογʹ. Ἀγημων ετη ιςʹ. σπθʹ. Ἀλεξανδρος ετη κεʹ. τιδʹ. Τελεστης
ετη ιβʹ. ομου τκςʹ. Αυτομενης ετος αʹ. τκζʹ. μεθ' ους ενιαυσιοι πρυτανεις ετη ζʹ. ομου
υιζʹ. Κορινθιων αʹ εβασιλευσεν Ἀλητης ετη ληʹ. του δε κοσμου ην ετος δυκγʹ.
Κορινθιων βʹ εβασιλευσεν Ἰξιων ετη ληʹ. του δε κοσμου ην ετος δυξαʹ. Κορινθιων γʹ
εβασιλευσεν Ἀγελας ετη λεʹ. του δε κοσμου ην ετος δυζθʹ. 211 Κορινθιων δʹ
εβασιλευσε Πρυμνης ετη λεʹ. του δε κοσμου ην ετος δφλδʹ. Κορινθιων εʹ εβασιλευσε
Βακχις ετη λεʹ. αφ' ου οι μετα αυτον βασιλεις εκληθησαν Βακχιδαι. του δε κοσμου ην
ετος δφξθʹ. Κορινθιων ςʹ εβασιλευσεν Ἀγελας ετη λʹ. του δε κοσμου ην ετος δχδʹ.
ΣΠΟΡΑ∆ΗΝ Πελασγοι βʹ εθαλασσοκρατησαν ετη πεʹ. Νειλευς Πελοποννησιων
και Ἀθηναιων ηγουμενος εις Ἀσιαν ελθων τας Ἰωνιας ᾤκισε πολεις εκβαλων τους
Καρας. Ὅμηρον τον παρ' Ἕλλησι μεγαν ποιητην οι μεν προ της Ἡρακλειδων
καθοδου φασι γεγονεναι περικρατησαντα, οι δε περι Ἐρατοσθενην μετα ετη ρʹ των
Τρωικων, οι δε περι Ἀρισταρχον κατα την Ἰωνικην αποικιαν μετα ετη ρʹ, οι δε περι
Φιλοχορον επι της Ἰωνικης αποικιας, καθ' ενα των δια βιου αρχοντων Ἀθηνησιν
Ἄρχιππον μετα τα Τρωικα ετεσιν ρπʹ. οι δε περι Ἀπολλοδωρον τον Ἀθηναιον
υστερον των Ἰλιακων ετη σμʹ.αλλοι μικρον προ των ολυμπιαδων ετεσι υʹ εγγυς μετα
Ἰλιου αλωσιν, και ετεροι κατα Ἀρχιλοχον περι την κγʹ ολυμπιαδα μετα ετη φʹ που
της αλωσεως Τροιας· και απλως ειπειν ο περι αυτου χρονος παντη τοις πα λαιοις
ασυμφωνος. ΣΠΟΡΑ∆ΗΝ Μυρινα η παρα τισι Σμυρνα λεγομενη εκτισθη εν Ἀσιαι.
Ἔφεσος εκτισθη εν Ἀσιαι υπο Ἀνδρονικου. Κυμη εκτισθη εν Ἰταλιαι. Καρχηδων
επεκτισθη υπο Καρχηδονος του Τυριου, ως δ' αλλοι υπο ∆ι δους της εκεινου
θυγατρος μετα τα Τρωικα ετεσιν ρλγʹ. εκαλειτο δε προ τουτου Ὀριγω. Τριτοι
εθαλασσοκρατησαν Θραικες ετη οθʹ. 212 Θραικες απο Στρυμωνος διαβαντες κατεσχον
την νυν Βιθυνιαν, τοτε δε Βεβρυκιαν καλουμενην. Θραικες εθαλασσοκρατουν.
Τεταρτοι εθαλασσοκρατησαν Ῥοδιοι, κατα δε τινας πεμπτοι, ετη κγʹ. Κατα δε τινας
Ὅμηρος ηκμαζε. Φρυγες πεμπτοι εθαλασσοκρατησαν ετη κεʹ, κατα δε τινας ςʹ.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ Σολομων υιος ∆αβιδ εβασιλευσε του Ἰσραηλ ετη μʹ. του δε
κοσμου ην ετος δυοʹ. Αυτος τον εν Ἱερουσαλημ πρωτον ναον ωικοδομησε τωι βʹ ετει
της βασι λειας αυτου, ενθα ο ∆αβιδ ο πατηρ αυτου την Σιων επηξατο, συν αυτωι και
βασιλικους οικους εκπρεπως δειμαμενος· παντας τε τους πλησιοχω ρους βασιλεις
δωροφορους εκτησατο. Ουτος εν σοφιαι θειαι και ανθρωπινηι πλουτωι τε και δοξηι
παντας τους προ αυτου υπερηρε, μεγας και θεοφιλης εν νεοτητι φανεις εως του
παρατρα πηναι εις γυναικομανιαν. ου την σοφιαν βασιλισσα νοτου πορρωθεν ηλθεν
ακουσαι, και πολλοις προβλημασι και αινιγμασι τουτον πειρασασα παν των ηυρεν
ανωτερον· οθεν και την νομικην πολιτειαν εξ αυτου μαθουσα τον υπ' αυτηι συνετως
 
 
 

97
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

εξεπαιδευσε λαον. Ἐπ' αυτου προεφητευον Ναθαν και Ἀχιας ο Σιλωνιτης Σαμμαιας
τε και Ἀδδω και Σαδωκ. 213 Σολομων τον εν Ἱερουσαλημ ναον αρξαμενος κτιζειν
απο δευτερου ετους της βασιλειας αυτου, οπερ ην ιδʹ της ζωης αυτου, εν ζʹ ετεσιν
ετελειωσεν ογδοωι ετει της βασιλειας αυτου, κʹ δε ετει της ζωης αυτου. εισιν ουν απο
Ἀδαμ εως ηʹ ετους αυτου ετη δυοηʹ, κατα δε τον Ἀφρικανον δυνζʹ, κατα δε Ευσεβιον
δροʹ. Ἐκ δε των θειων γραφων εξεστι καταμαθειν τωι βουλομενωι την του ημετερου
λογου ακριβειαν. Ἑβραιων αρχιερευς ηʹ απο Ἀαρων Σαδωκ εγνωριζετο κατα τον
Ευσεβιον, κατα δε τον ακριβη λογον ιαʹ εστιν ο Σαδωκ απο Ἀαρων ουτως· αʹ Ἀαρων,
βʹ Ἐλεαζαρ, γʹ Φινεες, δʹ Ἀβιουδ, εʹ Βοχει, ςʹ Ὀζει, ζʹ Ἡλει, ηʹ Ἀτωβ, θʹ Σαμουηλ, ιʹ
Ἀβιαθαρ, ιαʹ Σαδωκ. Ὁ Τυριων βασιλευς απεστειλε Σολομωνι προς βοηθειαν της
οικοδομης του ναου μυριαδας ανδρων ηʹ. Σιραμου του Τυριων βασιλεως θυγατερα
εγημε ο Σολομων, ως Τατια νος ιστορει. Ἰωσηππου εκ της Φοινικων μαρτυριας περι
της Τυριων βασιλειας και του εν Ἱεροσολυμοις ναου Ἔστι τοινυν παρα Τυριοις απο
παμπολλων ετων γραμματα δημοσιαι γραφεντα και πεφυλαγμενα λιαν επιμελως, εν
οις γεγραπται οτι ο εν Ἱεροσολυμοις ωικοδομηθη ναος υπο Σολομωνος του βασιλεως
ετεσι θατ τον ρμγʹ και μησιν ηʹ του κτισαι Τυριους Καρχηδονα. ανεγραφη δε παρ'
εκεινοις ουκ αλογως η του ναου κατασκευη του παρ' ημιν. Σιρωμος γαρ ο των
Τυριων βασιλευς φιλος ην του βασιλεως ημων Σολομωνος, πα τρικην φιλιαν προς
αυτον διαδεξαμενος. ουτος ουν συμφιλοτιμουμενος εις την του κατασκευασματος
τωι Σολομωνι λαμπροτητα χρυσιου μεν κʹ και ρʹ εδωκε ταλαντα, τεμων δε καλλιστην
υλην εκ του ορους, ο καλειται Λιβανος, εις τον οροφον απεστειλεν. αντεδωρησατο
δε αυτωι ο Σολομων 214 αλλοις τε πολλοις και διττα και χωραν της Γαλιλαιας εν τηι
Χαβολωι λε γομενηι. μαλιστα δ' αυτους εις φιλιαν η της σοφιας συνηγαγεν επιθυμια.
προβληματα γαρ αλληλοις αντεστελλον λυειν κελευοντες, και κρειττων εν τουτοις
ην ο Σολομων και τα αλλα σοφωτερος. Συζονται δε μεχρι δευρο παρα τοις Τυριοις
πολλαι των επιστολων, ας εκεινοι προς αλληλους εγραφον. οτι δε ου λογος εστιν υπ'
εμου συγκειμε νος ο περι των παρα τοις Τυριοις γραμματων, παραθησομαι μαρτυρα
δεξιον ανδρα περι την Φοινικικην ιστοριαν ακριβη γεγονεναι πεπιστευμε νον ∆ιωνα.
Ουτος τοινυν εν ταις περι Φοινικων ιστοριαις γραφει τον τροπον τουτον. Ἀβιβαλου
τελευτησαντος υιος αυτου Σιρωμος εβασιλευσεν. ουτος τα προς ανατολας μερη της
πολεως προσεχωσε και μειζον το αστυ εποιησε και του Ὀλυμπιου ∆ιος το ιερον καθ'
εαυτο ον εν ισωι χωσας τον μεταξυ το πον συνηψε τηι πολει και χρυσοις αναθημασιν
εκοσμησεν. αναβας δε εις τον Λιβανον υλοτομησε προς την των ιερων κατασκευην.
τον δε τυραννουντα Ἱεροσολυμων Σολομωνα πεμψαι φασι προς τον Σιρωμον
αινιγματα και παρ' αυτου λαβειν αξιουν· τον δε μη δυνηθεντα διακριναι τωι λυσαντι
χρηματα αποτεινειν. ομολογησαντα δε τον Σιρωμον και μη δυνηθεντα λυσαι τα αι
νιγματα, πολλα των χρηματων εις το επιζημιον αναλωσαι. ειτα δι' Ἀβδαμο νον τινα
Τυριον ανδρα τα τε προτεθεντα λυσαι και αυτον αλλα προβαλειν, α μη λυσαντα τον
Σολομωνα πολλα τωι Σιρωμωι προσαποτισαι χρηματα. ∆ιων μεν ουτως περι των
προειρημενων ημιν μεμαρτυρηκεν. αλλα προς τουτο παραθησομεν και Μενανδρον
τον Ἐφεσιον. γεγραφε δ' ουτος τας εφ' εκαστου των βασιλεων πραξεις τας παρα τοις
Ἕλλησι και βαρβαροις γενομενας, ος φησι περι Σιρωμου· τελευτησαντος δε
Ἀβιβαλου διεδεξατο την βασιλειαν ο υιος αυτου Σιρωμος, ος βιωσας ετη νγʹ
εβασιλευσεν λδʹ. ουτος εχωσε τον ευρυχωρον, τον τε χρυσουν κιονα εν τοις του ∆ιος
ανεθη κεν, επι τε υλην ξυλων απελθων εκοψεν απο του Λιβανου ορους κεδρινα
ξυλα εις τας των ιερων στεγας. ειτα επι τουτου ην Ἀβδημουνος παις νεωτε ρος, ος
αει ενικα τα προβληματα α επετασσε Σολομων ο Ἱεροσολυμων βασιλευς. ψηφιζεται
δε ο χρονος απο τουτου του βασιλεως αχρι Καρχηδο νος κτισεως ουτως. 215 Σιρωμος
 
 
 

98
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

ετη λδʹ. Βααλβαζερος υιος ετη ιζʹ. Ἀβδασταρτος υιος εβασι λευσεν ετη θʹ. τουτον οι
της τροφου αυτου τρεις παιδες ανειλον· και εβα σιλευσεν ο πρεσβυτερος αυτων· μεθ'
ον Ἄσταρτος Ἐλεασταρτου ιβʹ. μεθ' ον Ἀσθαρυμος αδελφος αυτου ετη θʹ. ον αδελφος
Φελλης ανελων μη νας ηʹ εβασιλευσε. τουτον Ειθοβαλος ο της Ἀσταρτης βασιλευς
κτεινας εβασιλευσεν ετη λβʹ. μεθ' ον Βαλεζερος υιος ετη ηʹ. τουτου Μετηνος υιος ετη
κεʹ. μεθ' ον Μυγδαλιων Φυσμανουν ετη μζʹ. τουτου ετει ζʹ η αδελφη αυτου
Καρθαγενα φυγουσα εν Λιβυηι πολιν εκτισε Καρθαγεναν την και Καρχηδονα. ετει ιβʹ
της Σιρωμου βασιλειας ο εν Ἱεροσολυμοις ναος ωικοδομηθη. γινονται ετη απο
τουτου εως Καρχηδονος οικοδομης ρμγʹ, μηνες ηʹ. Σολομων ελατρευσε τηι Ἀσταρτηι,
καταλειψας τον θεον και τωι Χαμως βδελυγματι Μωαβιτων και τωι Μολωχ
Ἀμανιτων, γυναιξιν εθνικαις απα τηθεις. ειχε γαρ επτακοσιας γαμετας Ἰσραηλιτιδας
τε και εθνικας, τρι ακοσιας δε παλλακας. πασας δε τας εθνικας παρα την θειαν
εντολην ηγα γετο. ενα δε μονον εσχεν αρσενα, και τουτον εξ αλλοφυλου Νααμας
της Ἀμανιτιδος αναξιον της αρχης. Ἀχιας ο Σιλωνιτης προεφητευσε τωι Ἱεροβωαμ
οτι βασιλευσει των ιʹ φυλων, οπερ ακουσας Σολομων εζητει ανελειν τον Ἱεροβωαμ.
ο δε προσ φυγων τωι Σουσακειμ βασιλει Αιγυπτου γαμβρος αυτου γινεται επι θυ
γατρι, και μετα θανατον Σολομωντος κρατει των αυτων ιʹ φυλων. Τωι δφζʹ ετει του
κοσμου Σολομων ετελευτησε, και εσχισθη η βασιλεια των υιων Ἰσραηλ εις δυο κατα
την θειαν αποφασιν την εξενεχθεισαν κατα Σολομωντος και του υιου αυτου προς
Ἱεροβωαμ δι' Ἀχια του Σιλωνιτου.και εβασιλευσε Ῥοβωαμ υιος αυτου εν
Ἱερουσαλημ των δυο φυλων, του τε Ἰουδα και του Βενιαμιν· αι δε αλλαι ιʹ φυλαι του
Ἰσραηλ εβασιλευσαν εαυταις εν Σαμαρειαι τον Ἱεροβωαμ δουλον Σολομωντος, και
εμειναν ουτω διηιρημεναι αι δυο βασιλειαι εως της εις Χαλδαιους αιχμαλωσιας.
216 ΑΙΓΥΠΤΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Αιγυπτιων οβʹ εβασιλευσεν Ὀσορθων ετη ιεʹ. του
δε κοσμου ην ετος δχξʹ. Αιγυπτιων ογʹ εβασιλευσε Τακαλωφις ετη ιγʹ. του δε κοσμου
ην ετος δχοεʹ. Αιγυπτιων οδʹ εβασιλευσε Βοκχωρις ετη μδʹ. του δε κοσμου ην ετος
δχπηʹ. Βοκχωρις Αιγυπτιοις ενομοθετει, εφ' ου λογος αρνιον φθεγξασθαι. Αιγυπτιων
οεʹ εβασιλευσε Σαβακων Αιθιοψ ετη ιβʹ. του δε κοσμου ην ετος δψλβʹ. Ουτος τον
Βοκχωριν αιχμαλωτον λαβων ζωντα εκαυσεν. Αιγυπτιων οςʹ εβασιλευσε Σεβηχων
ετη ιβʹ. του δε κοσμου ην ετος δψμδʹ.
ΛΑΤΙΝΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Λατινων ζʹ εβασιλευσεν Ἀγχισης Σιλουιου ετη ιʹ. του δε
κοσμου ην ετος δφκʹ. Λατινων ηʹ εβασιλευσεν Αιγυπτιος Σιλουιος ετη κʹ. του δε
κοσμου ην ετος δφλʹ. Λατινων θʹ εβασιλευσε Καππυς Σιλουιος ετη λδʹ. του δε κοσμου
ην ετος δφνʹ. Λατινων ιʹ εβασιλευσε Τιβεριος ετη μηʹ, αφ' ου και ο ποταμος Τιβερος
217 προσηγορευθη ο πριν Ἀλβας καλουμενος. του δε κοσμου ην ετος δφπδʹ. Λατινων
ιαʹ εβασιλευσεν Ἀρεμουλος Σιλουιος ετη ιθʹ. ουτος εκεραυνω θη δια πολλην
ασεβειαν. του δε κοσμου ην ετος δχλβʹ.
ΑΘΗΝΑΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Ἀθηναιων κʹ εβασιλευσεν Ἄρχιππος Ἀκαστου ετη ιθʹ.
του δε κοσμου ην ετος δυπζʹ. Ἀθηναιων καʹ εβασιλευσε Θερσιππος Ἀρχιππου ετη μʹ.
του δε κοσμου ην ετος δφςʹ. Ἀθηναιων κβʹ εβασιλευσε Φορβας Θερσιππου ετη λʹ. του
δε κοσμου ην ετος δφμςʹ. Ἀθηναιων κγʹ εβασιλευσε Μεγακλης Φορβαντος ετη κηʹ.
του δε κοσμου ην ετος δφοςʹ. Ἀθηναιων κδʹ εβασιλευσε ∆ιογνητος Μεγακλεους ετη
κηʹ. του δε κο σμου ην ετος δχδʹ. Ἀθηναιων κεʹ εβασιλευσε Φερεκλης ∆ιογνητου ετη
ιθʹ. του δε κοσμου ην ετος δχλβʹ. Ἀθηναιων κςʹ εβασιλευσεν Ἀριφρων Φερεκλεους
 
 
 

99
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

ετη κʹ, κατα δε Ἀφρικανον ετη λαʹ. κατα τουτον τον Ἀριφρονα η των Ἀσσυριων
κατελυθη αρχη, ως παντες συμφωνουσι. του δε κοσμου ην ετος δχναʹ.
ΛΑΚΕ∆ΑΙΜΟΝΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Λακεδαιμονιων ςʹ εβασιλευσεν Ἀγησιλαος ετη
μδʹ. του δε κοσμου ην ετος δφξζʹ. Λακεδαιμονιων ζʹ εβασιλευσεν Ἀρχελαος ετη ξʹ.
του δε κοσμου ην ετος δχιαʹ. 218 Λακεδαιμονιων ηʹ εβασιλευσε Τηλεκλος ετη μʹ. του
δε κοσμου ην ετος δχοαʹ. Λακεδαιμονιων θʹ εβασιλευσεν Ἀλκαμενης ετη λζʹ. ουτος
τελευταιος εστι της πρωτης οικιας. της δε δευτερας οικιας κατα τους αυτους χρονους
εβασιλευσαν εξ βασιλεις. του δε κοσμου ην ετος δψιαʹ. Ἀπολλοδωρος Λυκουργου
νομιμα εν τωι ηʹ Ἀλκαμενους. εν Λακεδαιμο νιαι πρωτος εφορος κατεσταθη.
ΚΟΡΙΝΘΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Κορινθιων ζʹ εβασιλευσεν Ευδημος ετη κεʹ. του δε
κοσμου ην ετος δχλδʹ. Κορινθιων ηʹ εβασιλευσεν Ἀριστομηδης ετη λεʹ. του δε
κοσμου ην ετος δχνθʹ. Κορινθιων θʹ εβασιλευσεν Ἀγημων ετη ιςʹ. του δε κοσμου ην
ετος δχζδʹ. Κορινθιων ιʹ εβασιλευσεν Ἀλεξανδρος ετη κεʹ. του δε κοσμου ην ετος
δψιʹ. Κορινθιων ιαʹ εβασιλευσε Τελεστης ετη ιβʹ. του δε κοσμου ην ετος δψλεʹ.
Κορινθιων ιβʹ εβασιλευσεν Αυτομενης ετος εν. του δε κοσμου ην ετος δψμζʹ. Οι
Λακεδαιμονιων βασιλεις και οι Κορινθιων εως τουδε του χρονου διηρκεσαν ετεσι
τνʹ, μεθ' ους ενιαυσιοι πρυτανεις, ως μεν τινες, επι Αι σχυλου αρχοντος και της
πρωτης ολυμπιαδος, ως δε ετεροι, μετα ταυτα, ως προκειται.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ Βασιλεων Ἰουδα και Βενιαμιν ετη Ὧν πρωτος εβασιλευσε
Ῥοβωαμ υιος Σολομωντος ετη ιζʹ. του δε κο σμου ην ετος δφιʹ. 219 Ῥοβωαμ υιος
Νααμας της Ἀμανιτιδος μονος αρσην εγενετο παις τωι Σολομωντι εκ χιλιων
γυναικων, και αυτος αναξιος της βασιλειας ως αλ λοφυλου γεννημα μητρος. τουτωι
πολεμων ο Ἱεροβωαμ ουκ επαυετο, αυ τος τε συν τωι Ἰουδα τοις ειδωλοις προσεσχε
και τελευται βασιλευσας ετη ιζʹ. Τωι εʹ ετει Ῥοβωαμ υιου Σολομων, του δε κοσμου
δφιζʹ, ανεβη Σου σακειμ βασιλευς Αιγυπτου επι Ἱερουσαλημ και ελαβε παντας τους
θη σαυρους οικου κυριου και τους θησαυρους οικου του βασιλεως και παντα τα οπλα
τα χρυσα. Ὁ Ἀβια πολεμων τωι Ἱεροβωαμ απεκτεινε του Ἰσραηλ μυριαδας νʹ. Του
Ἰουδα εβασιλευσε βʹ Ἀβια υιος Ῥοβωαμ ετη γʹ. του δε κοσμου ηνετος δφκζʹ. Του
Ἰουδα γʹ εβασιλευσεν Ἀσα υιος Ἀβια ετη μαʹ. του δε κοσμου ηνετος δφλʹ. Ουτος
αποστας της πατρικης ασεβειας τα ειδωλα καθειλε και τα αλση εξεκοψε, την εαυτου
τε μητερα επαυσε του ειδωλομανειν. Ουτος Ζαρε τον Αιθιοπα κατα της Ἰουδαιας
στρατευσαντα μετα πλη θους Λιβυων ετροπωσατο εν μυριασιν ρʹ επελθοντα.
Ἑβραιων αρχιερευς Ἀβιμελεχ εγνωριζετο. προεφητευον δε Ἀχια, Σαμαιας και ο επι
του εν Σαμαρειαι θυσιαστηριου Ἰηου, Ἰωηλ, Ἀζαριας οκαι Ἀδδω και ο υιος αυτου
Ζαχαριας ο και Ἰωδη, Ἀνανι και Ἰωπας Του Ἰουδα εβασιλευσε δʹ Ἰωσαφατ υιος Ἀσα
ετη κεʹ. του δε κοσμουην ετος δφοαʹ. Και ουτος ευσεβης, ως ο πατηρ αυτου Ἀσα,
εξαρας την ειδωλολατρειαν πλην των υψηλων. ουτος τωι Μωυσεως νομωι τον
Ἰσραηλ εξεπαιδευσε. προς Ἀχααβ δε ειρηνευων κατεγινωσκετο. 220 Προεφητευεν
Ἰηου, προεφητευεν Ἀνανι, προεφητευον παρ' ἙβραιοιςἩλιας, Ἰηου, Ἀβδιου, Ὀζιηλ,
Μιχαιας. ψευδοπροφηται δε ΣεδεκιαςἘλιεζερ και ετεροι. Ἰωσαφατ συν τωι Ἀχααβ ην
πολεμων. των αλλοφυλων επι Ἰωσαφατ και των Ἰουδαιων συνελθοντων αλληλους
κατεσφαξαν θειαι ροπηι. Του Ἰουδα εʹ εβασιλευσεν Ἰωραμ υιος Ἰωσαφατ ασεβης ετη
ηʹ. του δεκοσμου ην ετος δφζςʹ. Ουτος ανειλε τους ιδιους αδελφους και εκ των
αρχοντων του λαου, δεινως τε νοσησας τα εντερα συν τηι κοιλιαι κατεσπασε. Τουτου
τωι ζʹ ετει Ἡλιας ο Θεσβιτης ανεληφθη. του δε κοσμου ην ετος δχβʹ. Προεφητευον
 
 
 

100
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

Ἀμως και Ἐλισσαιος. Ουτος γαμβρος ην του Ἀχααβ και της Ἰεζαβελ επι θυγατρι
Γοθολιαι. Του Ἰουδα ςʹ εβασιλευσεν Ὀχοζιας υιος Ἰωραμ ετος εν. του δε κοσμουην
ετος δχδʹ. Του Ἰουδα ζʹ εβασιλευσε Γοθολια μητηρ Ὀχοζια, θυγατηρ Ἀχααβ,
ηνελιθοβολησεν ο λαος κατα προσταξιν Ἰωδαε του αρχιερεως, ετη ζʹ. του δε κοσμου
ην ετος δχςʹ. Αυτη καθειλε τον οικον του θεου. Του Ἰουδα ηʹ εβασιλευσεν Ἰωας ετη
μʹ. του δε κοσμου ην ετος δχιγʹ. Ἰωας ανωικοδομησε τον οικον του θεου, ον καθειλε
Γοθολια. Μετα δε ταυτα ειδωλολατρει και αναιρει Ζαχαριαν τον προφητην τον 221
υιον Ἰωδαε του αρχιερεως παραινουντα αυτωι τα προς επιστροφην. τουτον
απεκτειναν οι παιδες αυτου τωι μʹ ετει της βασιλειας αυτου. Ἰωδαε θεοφιλης
αρχιερευς εγνωριζετο βιωσας ετη ρλʹ μονος απο των χρονων Μωυσεως. τουτου υιος
Ζαχαριας προεφητευσε και Ἐλισσαιος. τον Ἰωας ειδωλομανουντα παρηινει και τον
λαον Ζαχαριας ο προφητης υιος Ἰωδαε αποστηναι, ον δια τουτο εν τωι ναωι ανειλεν
Ἰωας. Παρ' Ἑβραιοις Ζαχαριας ο προφητης αναιρειται υπ' Ἰωας του βασιλεως, εν
αλλωι δε Ἀζαριας. Ἐλισσαιος ο προφητης ετελευτησεν ετει λζʹ του Ἰωας. του δε
κοσμου ην ετος δχμηʹ. ∆υναμις Συριας τον Ἰουδαν και τους αρχοντας αυτου
απεκτεινε. ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ Βασιλεων Ἰσραηλ δεκα σκηπτρων ετη Ὧν πρωτος
εβασιλευσεν Ἱεροβωαμ εν Σαμαρειαι ετη κβʹ. του δε κοσμου ην ετος δφιγʹ. Ἱεροβωαμ
δουλος μεν ην Σολομωντος, πορνης δε υιος. τουτωι εγενοντο υιοι κηʹ και θυγατερες
ξʹ. Προεφητευον ο οικων εν Βαιθηλ και ο επι του θυσιαστηριου ευρων αυτον, ο εξ
Ἰουδα προφητης ελθων, θυοντα ταις χρυσαις δαμαλεσι, και προφη τευσας αυτωι περι
Ἰωσιου εξ οικου ∆αβιδ τεχθησομενου βασιλεως και αναιρησοντος τους των ειδωλων
ιερεις επι το θυσιαστηριον, οπερ ερραγη, εν ωι Ἱεροβωαμ επεθυε· συλλαβειν δε αυτον
προσταξας την χειρα ξηραινε ται, και δεηθεις του προφητου θεραπευεται. ο δε
προφητης επανιων υπο 222 του λεοντος διεφθαρη, οτι μετεσχε τροφης παρα τωι
αλλωι προφητηι τωι εν Βαιθηλ, απατηθεις υπ' αυτου, ον και εφυλαξεν ο θηρ, εως
ελθων ο απα τησας αυτον παρελθειν την θειαν εντολην εθαψεν αυτον. τας δυο
χρυσας δαμαλεις δια τουτο εποιησεν, εκκοψαι θελων, ως φασι, τον υπ' αυτον λαον
της εις Ἱερουσαλημ ανοδου ο Ἱεροβωαμ. Του Ἰσραηλ βʹ εβασιλευσε Ναδαβ ετη βʹ.
του δε κοσμου ην ετος δφλεʹ. Του Ἰσραηλ γʹ εβασιλευσε Βαασα υιος Ἀχια ετη κδʹ. του
δε κοσμου ην ετος δφλζʹ. Ουτος τον Ναδαβ ανελων υιον Ἱεροβωαμ εβασιλευσε του
Ἰσραηλ. ο αυτος επολεμει τωι Ἀσα βασιλει Ἰουδα ανελθων εν Ῥαμα. Ἀσα δε
χρημαςφιλωθεις τωι βασιλει Συριας υιωι Ἄδερ, τουτον επεισεν αντιπορθειν τας
πολεις του Ἰσραηλ, και ουτως απεστη Βαασα εκ της Ῥαμα. Ἀσα υπο του προφητου
δια την εις Συρους πεποιθησιν και ουκ εις θεον ονειδιζεται. Ἰηου υιος Ἀνανιου
προεφητευσε τωι Βαασα, οτι απολειται ο οικος αυτου ως ο οικος Ἱεροβωαμ, διοτι
ειδωλολατρησε· και γεγονε κατα την προφη τειαν αυτου. αποθανοντος γαρ του
Βαασα Ζαμβρι ο επι των αρματων υιου αυτου ανειλεν αυτον και εβασιλευσε. Του
Ἰσραηλ δʹ εβασιλευσεν Ἠλα ετη βʹ και ο υιος αυτου Ζαμβρι ημερας ζʹ. του δε κοσμου
ην ετος δφξαʹ. Μετα το ανελειν τον Ἠλα Ζαμβρι εβασιλευσεν ημερας ζʹ. ος ακουσας
οτι ο λαος τον Ἀμβρι ανηγορευσεν εαυτον ενεπρησεν. ο δε Ἰσραηλ εις δυο διηιρεθη,
και το μεν ημισυ αυτου οπισω Ἀβεννη, το δε ημισυ οπισω Ἀμβρι. αποθανοντος δε
Ἀβεννη παντες υπο τον Ἀμβρι γεγονασι. Του Ἰσραηλ εʹ εβασιλευσεν Ἀμβρι ετη ιβʹ.
του δε κοσμου ην ετος δφξγʹ. Ἀμβρι ο εʹ βασιλευς Ἰσραηλ κτιζει την Σαμαρεων
πολιν, την νυν κα λουμενην Σεβαστην, και επωνομασεν αυτην Σεμμηρ εις ονομα
Σομωρ του κυριου του ορους. 223 Του Ἰσραηλ ςʹ εβασιλευσεν Ἀχααβ ο υιος Ἀμβρι ετη
κβʹ. του δε κοσμου ην ετος δφοεʹ. Ουτος ελαβε γυναικα Ἰεζαβελ θυγατερα Αιθααλ
βασιλεως Σιδωνιων, δι' ην τωι Βααλ δουλωθεις την θεοσεβειαν εξωρκισατο. τοτε και
την Ἱεριχω ανεστησεν Ἀζαν ο εκ Βαιθηλ, αποθανοντος αυτωι του πρωτοτοκου υιου
 
 
 

101
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

εν τωι θεμελιουν αυτην Ἀβειρων και του νεωτερου Σεγουβ εν τωι εφισταν τας πυλας
επι συμπληρωσει της οικοδομης, κατα την εξ ενεχθεισαν δια Ἰησου θειαν αραν. Τοτε
και Ἠλιας ο Θεσβιτης ελθων ᾤκησε κατα ανατολας λαθρα παρα τον χειμαρρον
Χαρεσθα, προκαταγγειλας τωι Ἀχααβ την τριετη ανομβριαν, κοραξιν αρτοφοροις και
σαρκοβοροις υπηρετουμενος· εκλειποντος δε αυ τωι του κατα τον χειμαρρον υδατος
εις Σεραφθα της Σιδωνιας απεισι θεου προσταξει, ξενισθεις τε παρα της χηρας εσθιει
την μονοημερον αυτης βρωσιν, τον τε καμψακην ευλογει συν τηι υδριαι του ελαιου
και τον παιδα θανοντα ανιστησιν. επανελθων δε προς τον Ἀχααβ μετα γʹ ετη και συν
αντησας αυτωι θανατον απειλουντι πραττει τα κατα τους ψευδοπροφητας και τους
ιερεις των ειδωλων ωνʹ οντας και υπο Ἰεζαβελ διατρεφομενους της τους θειους
προφητας αναιρουσης, ους Ἀβδιου διεσωιζεν, εις προφη τειαν τε προεισιν ετι παις ων
δια τουτο καιπερ μονος εν προφηταις εκ προγονων προφητων μη γενεαλογουμενος.
επει δε ανειλε τους ιερεις ο ζη λωτης Ἠλιας τους της αισχυνης, ομβρωι την γην δι'
ευχης επικλυζει και παλιν φευγει εις Βηρσαβεε κακειθεν εις την ερημον, φοβηθεις
απειλουσαν αυτωι θανατον την Ἰεζαβελ· ενθα θανατον αιτουντι παραστας αγγελος
υπνωσαντι μεταλαβειν θεοσδοτου τροφης κελευει και ποτου, ηι και εν ισχυσας μονηι
μʹ νυχθημερων οδον επορευετο εν Χωρηβ τωι ορει ητοι Σι ναιωι, και κατεπαυσεν εν
τωι σπηλαιωι Μωυσεως. Ἐρωτωμενος δε παρα κυριου δι' ην εκει ηλθεν αιτιαν, τα του
ζηλου του 224 κατα θεον εκαυχατο και οτι μονος θεοσεβης ων διωκεται ζητουμενος
αναι ρεθηναι. κελευσθεις δε παραστηναι τηι εξης ενωπιον κυριου παριοντος πρω τον
θεωρει πνευμα μεγα κραταιον διαλυον ορη και συντριβον πετρας προ πορευομενον
κυριου, και δευτερον συσσεισμον, και τριτον πυρ· εν οις, φη σιν, ουκ ην ο τουτων
κυριος. μεθ' α αυρας λεπτης φωνης ακουει, επικα λυψας τε το προσωπον προ του
σπηλαιου ισταται. και αυθις επερωταται τινος χαριν αυτοθι παραγεγονε, και παλιν
τα αυτα παλιν αποκρινεται. και ακουει προσταττουσαν θειαν φωνην απελθειν εις
την ερημον ∆αμασκου και χρισαι βασιλεα μεν Συριας τον Ἀζαηλ, προφητην δε ανθ'
αυτου τον Ἑλισσαιε, μη αγνοειν δε οτι και αλλοι ειησαν επτακισχιλιοι θεοφιλεις εξ
Ἰσραηλ μοι θεωι πεφυλαγμενοι. Ἐν οις παιδευθεις ταπεινουσθαι θεωι ελεγχει παλιν
τον Ναβουθαι θα νατον τωι Ἀχααβ αδικως εισπραχθεντα δια τον αμπελωνα. ο Ἀχααβ
απατηθεις τοις ψευδοπροφηταις συμβαλων Συροις αναιρειται Μιχαιου προ
ειρηκοτος του προφητου το εκβαν. Του Ἰσραηλ ζʹ εβασιλευσεν Ὀχοζιας υιος Ἀχααβ
ετη βʹ. του δε κοσμουην ετος δφζζʹ. Ὀχοζιας υιος Ἀχααβ παρανομωτατος ην παντων
των προ αυτου. τουτωι συμμαχησας Ἰωσαφατ κατεγνωσθη υπο του θεου. τωι Ὀχοζιαι
νοσουντι και χρησμον αποστειλαντι λαβειν εν ειδωλιαι μυιας Ἀκκαρων συν τυχων
Ἠλιας ο Θεσβιτης ονειδιζει την ειδωλολατριαν. προσκληθεις δε διαφθειρει τους δυο
πεντηκονταρχους αμα τοις στρατιωταις. επι δε τωι τριτωι δυσωπηθεις ηλθε προς
Ὀχοζιαν και τον θανατον αυτωι κατηγγειλε. Του Ἰσραηλ ηʹ εβασιλευσεν Ἰωραμ
αδελφος Ὀχοζιου ετη ιβʹ, και αυτοςυιος Ἀχααβ. του δε κοσμου ην ετος δφζηʹ. Μωαβ
αθετησαντι μετα θανατον Ἀχααβ ο Ἰωραμ υιος Ἀχααβ βασιλευων του Ἰσραηλ ανεβη
πολεμειν Μωαβιταις, παραλαβων και Ὀχοζιαν βασιλεα Ἰουδα και τον βασιλεα
Ἐδωμ. επτα δε ημεραις ανυδριαι μελλοντες διαφθειρεσθαι προσεδραμον τωι προφητηι
Ἑλισσαιωι, ος προεφητευσεν αυ τοις υδατα τε λαβειν εις πλησμονην εκ του
χειμαρρου και τας πολεις Μωαβ εν αυτηι τηι ημεραι, και πασας τας πηγας εμφραξαι,
και πασαν οικο δομην Μωαβιτων καθελειν. 225 Νοσουντος του υιου Ἄδερ βασιλεως
Συριας ο προφητης Ἑλισσαιος προθεσπιζει τωι Ἀζαηλ περι της βασιλειας και των
μελλοντων κακων τωι Ἰσραηλ δι' αυτου. Πεμπτωι ετει Ἰωραμ εβασιλευσεν Ἀζαηλ
Συριας υιος Ἄδερ βασιλεως Συριας. απεστειλε δε δυναμιν συλλαβειν τον Ἑλισσαιον
εις Βαιθηλ, ους τυφλωττοντας και προς τους εχθρους αντιστρεφομενους εις
 
 
 

102
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

Σαμαρειαν Ἑλισσαιος επιστας συζει μελλοντας απολλυσθαι. Ὁ υιος Ἄδερ την
Σαμαρειαν και τον Ἰσραηλ επολιορκησεν, ωστε λιμωι τακηναι σφοδρωι τους εν τηι
πολει και τινας γυναικας τα ιδια τεκνα φαγειν. Ἰωραμ δε ο βασιλευς Ἰσραηλ
αποτεμειν τον Ἑλισσαιον αποφηναμενοςλυσιν λαμβανει της λιμου, θειαι φυγοντων
εκστασει των πολεμιων και παντα καταλειψαντων τα προς ζωην τωι Ἰσραηλ.
Ἑλισσαιε μετα Ἠλια θαυματουργος και προφητης εγνωριζετο. Ἑλισσαιε τον Ἰηου
πεμψας εχρισε βασιλεα Ἰσραηλ. Του Ἰσραηλ θʹ εβασιλευσεν Ἰηου ετη κηʹ. του δε
κοσμου ην ετος δχιʹ. Ἐπι τουτου λιμος και σεισμος μεγας κατα την Ἰουδαιαν εγενετο.
Ουτος ανειλε τον Ὀχοζιαν και τους υιους Ἀχααβ και Ἰεζαβελ την Σιδωνιαν. Ἰηου
βασιλευς Ἰσραηλ προσεκυνει ταις χρυσαις δαμαλεσιν, ας εποιη σεν Ἱεροβωαμ εν
Βαιθηλ και εν ∆αν, τηι νυν Πανεαδι καλουμενηι. Τουτωι Ἀζαηλ βασιλευς Συριας
επιστρατευσας ανειλε πλειστους κατα το ρημα Ἑλισσαιου του προφητου. Ἀζαηλ
βασιλευς Συριας πορθησας τον Ἰσραηλ κατα του Ἰωας και της Ἱερουσαλημ
ητοιμαζετο. τουτωι δε αποστειλας παντα τα αγια και το χρυ σιον Ἰωας επεισεν
αναστρεψαι.
ΑΙΓΥΠΤΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Αιγυπτιων οζʹ εβασιλευσε Ταρακης ετη κʹ. του δε
κοσμου ην ετος δψνςʹ. Αιγυπτιων οηʹ εβασιλευσεν Ἀμαης ετη ληʹ. του δε κοσμου ην
ετος δψοςʹ. 226 Αιγυπτιων οθʹ εβασιλευσε Στεφιναθης ετη κζʹ. του δε κοσμου ην ετος
δωιδʹ. Αιγυπτιων πʹ εβασιλευσε Νεχεψος ετη ιγʹ. του δε κοσμου ην ετος δωμαʹ.
ΛΑΤΙΝΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Λατινων ιβʹ εβασιλευσε Καρμεντος ετη ιςʹ. του δε
κοσμου ην ετος δχναʹ. Λατινων ιγʹ εβασιλευσε Σιλουιος ετη ιηʹ. του δε κοσμου ην
ετος δχξζʹ. Λατινων ιδʹ εβασιλευσε Περκας Σιλουιος ετη λβʹ. κατα τουτον η αʹ
ολυμπιας. του δε κοσμου ην ετος δχπεʹ. Λατινων ιεʹ εβασιλευσεν Ἄμουλος Σιλουιος
ετη κγʹ και Νομητωρ, ως τισι δοκει, ετη βʹ μετα Ἄμουλον ιδιως, τινες δε συν αυτωι
φασι. του δε κοσμου ην ετος δψιζʹ. Ῥωμος και Ῥωμυλος εγεννηθησαν Ἄρει και Ἰλιαι
τηι Νομητορος, καταδε τινας προ ετων ιʹ. Ῥωμυλον φασι κατα το τελος της ζʹ
ολυμπιαδος βασιλευσαι των Λα τινων απο Αινειου, Ῥωμην τε κτισαι και
μετονομασαι την πολιν και το εθνος τωι ιδιωι ονοματι Ῥωμαιους, τους προτερον
λεγομενους Λατινους· αλλοι δε κατα την ςʹ ολυμπιαδα και ετεροι κατα την ηʹ φασι,
και απλως ειπειν πολλη γεγονε διαφωνια περι τε του χρονου της κτισεως αυτης και
των οικιστων. Κεφαλιων γαρ ο Γεργησαιος συγγραφευς πανυ παλαιος μετα δευτεραν
της Τροιας αλωσεως γενεαν φησι την πολιν εκτισθαι υπο Ῥωμου ενος των Αινειου
παιδων δʹ, αδελφου δε Ἀσκανιου και Ευρυλεοντος και Ῥωμυλου,ους φησι
γεγενησθαι τωι Αινειαι. συμφωνουσι δε τωι Κεφαλιωνι ∆ημαγο 227 ρας τε και
Ἀγαθυμος και αλλοι πολλοι περι του χρονου τουτου και Ῥωμου του κτιστου Ῥωμης
και οικιστου αυτης, κατα τον Κεφαλιωνα, ενος αυτου πεφυκοτος των εξ Ἰλιου
διασωθεντων και ηγεμονος της αποικιας Ῥωμου. Ὁ δε τας εν Ἄργει συναγαγων
ιερειας οικιστην γενεσθαι της Ῥωμης φησι τον Αινειαν εκ Μολοττων εις Ἰταλιαν
ελθοντα συν Ὀδυσσει, και ταυτην εις ονομα Ῥωμης μιας των συν αυτωι Ἰλιαδων
ονομασαι της εμπρησασης αμα ταις αλλαις Τρωιασι τα σκαφη, βαρουμενης τηι πλανηι.
ομο λογει δε συν αλλοις ταυτα και ∆αμαστης ο Σιγειευς. Ἀριστοτελης δε ο φιλοιστωρ
τινας των απο Τροιας αναχθεντων Ἀχαιων περι τον Μαλεον πλεοντας χειμωνι
μεγαλωι καταληφθηναι υπο των πνευ ματων τε πλανωμενους πολλαχη του
πελαγους εις τοπον της Ὀπικης κα λουμενον Λατιον ελθειν επι τωι Τυρρηνικωι
πελαγει κειμενον, ενθα τας ναυς ανελκυσαντες κατα χειμερινην ωραν
παρεσκευαζοντο προς την απαρ σιν εαρος αρχηι. γυναικες δε τινες αιχμαλωτιδες εξ
 
 
 

103
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

Ἰλιου συνουσαι τας ναυς αυτοις ενεπρησαν, ινα μη δουλαι κατ' οικους αυτων
επανιουσαι γενων ται. οι δε μη βουλομενοι τον τοπον κατυκισαν, ουκ εχοντες οπως
επι τα σφετερα πλευσωσι. Προς τουτοις και Καλλιας ο τας πραξεις Ἀγαθοκλεους
γραφων γυναικα τινα Ῥωμην τουνομα φησι Τρωιαδα το γενος συν τοις Τρωσιν
ελθουσαν τωι τηνικαυτα βασιλευοντι Λατινωι της Ἰταλιας γημασθαι και τεκειν αυτωι
παιδας τρεις, Ῥωμον και Ῥωμυλον και Τηλεγονον, ον οικησαι εν αλλοις χωριοις
ελεγετο· Ῥωμον δε και Ῥωμυλον παιδας Λατινου και Ῥωμηςτης Τρωιαδος την πολιν
κτισαι και Ῥωμην καλεσαι τωι μητρυωι ονοματι, τους τε απο Λατινου Λατινους, τους
και Ἀβορηγινας προτερον λεγομενους, Ῥωμαιους προσαγορευσαι. Παλιν Ξεναγορας
ο ξυγγραφευς Ῥωμον, Ἀντιαν και Ἀρδιαν τρεις υιουςὈδυσσεως και Κιρκης λεγει
ειναι, οι και τρεις κτισαντες επωνυμους πολεις ᾤκισαν. 228 Ὁ δε γε Χαλκιδευς
∆ιονυσιος τον οικιστην της πολεως Ῥωμον κατα μεν τινας Ἀσκανιου, κατα δε
αλλους Ἠμαθιωνος υιον αποφαινει. Και ετεροι υπο Ῥωμου του Ἰταλου και Λευκης
της μητρος αυτου φασιν εκτισθαι την πολιν Ἑλληνων συγγραφεις και αλλοι αλλως
διαφερομενοι. Κατα δε τους Ῥωμαιων λογογραφους υστερον γεγονοτας, επει
παλαιος ουδεις παρ' αυτοις, οι μεν Αινειου Ῥωμυλον και Ῥωμον φασκουσιν υιους,
ετεροι δε θυγατρος Αινειου, τινος πατρος αγνοουντες, και τουτους υπ' Αινειου
δοθηναι Λατινωι προς ομηριαν ειρηνης, ος απαις τελευτων μοιραν της αρχης αυτοις
απενειμε. Τινες δ' αυ φασιν Ἀσκανιον τον Αινειου υιον μετα την του πατρος τε
λευτην νειμασθαι την αρχην αμα Ῥωμωι και Ῥωμυλωι τοις αδελφοις, κτισαι δε αυτον
μεν την Ἄλβαν και αλλας πολεις, Ῥεμον δε Καπυην απο Καπυος προπαππου,
Ἀγχισαν δε απο Ἀγχισου του παππου, Αινειαν δε την μετα ταυτα κληθεισαν
Ἰανικλον εις ονομα του πατρος, Ῥωμην δε εις εαυτου ονομα, ητις μετα τινα χρονον
ερημωθεισα υπο Ῥωμυλου και Ῥεμου των αδελφων ανεκτισθη, χρονοις επειτα της
Ἀλβανων αποικιας ηγη σαμενων, κατα την ζʹ· ολυμπιαδα μετα ιεʹ γενεας. Ἀντιοχος
δε ο Συρακουσιος και προ Τρωικων φησι την Ῥωμην εκτισθαι, βασιλευοντος
Μοργητος Ἰταλιας απο Ταραντος αχρι Ποσειδωνιας μετα τον πρωτον λεγομενον
Ἰταλον βασιλεα καταγεγηρακοτα. Και ταυτα μεν περι των παλαιων αυτης κτισεων.
την μεντοι μετεπειτα και αυτην ασυμφωνως γραφουσι κτισιν αυτης, Τιμαιος μεν προ
ηʹ και λʹ της πρωτης ολυμπιαδος λεγων ετων εκτισθαι Ῥωμην, Λευκιος δε Κιγκλιος,
εις του βουλευτικου συνεδριου Ῥωμης, κατα το δʹ ετος της ιβʹ ολυμπια δος, Φαβιος
δε Κοιντος αρχομενης ηʹ ολυμπιαδος, Πορκιος δε Κατων, ανηρ φιλοπονος περι
συναγωγην των αρχαιολογουμενων ιστοριων, μετα τα Τρωικα χρονοις υστερον
υλβʹ. ουτος δε ο χρονος κατα την Ἐρατο σθενους χρονολογιαν τωι πρωτωι ετει
συμπιπτει της ζʹ ολυμπιαδος. Και ταυτα μεν αρκουντως ημιν περι τε του χρονου καθ'
ον εκτισθη 229 Ῥωμη περι τε του κτιστου και της εξ αυτου προσηγοριας Ῥωμαιων.
προ δε γε τουτου Λατινοι μεν απο Λατινου παιδος, ως φασιν, Ἡρακλεους ελεγοντο
και προ Λατινου Ἀβορηγινες εκ των προ Λατινου Ῥωμαιοις γενεαρχησαντων
πρωτογονων· ουτω γαρ ερμηνευεται παρα Ῥωμαιοις η των Ἀβορηγινων
προσηγορια, ους αυτοχθονας φασιν Ἰταλιας· και προ γε τουτων Σικελους τινας,
εθνος αυθιγενες και βαρβαρον, οικησαι την χω ραν· ων πρεσβυτεραν ιστοριαν ουκ
εστιν ευρειν, ως ∆ιονυσιος ο Ἁλικαρ νασευς εν πρωταις Ῥωμαικαις ιστοριαις. Περι
της αρχαιογονιας Ῥωμαιων εκ της ζʹ ∆ιοδωρου Σικελιωτου Ἔνιοι μεν ουν των
συγγραφεων πλανηθεντες υπελαβον τους περι τον Ῥωμυλον εκ της Αινειου
θυγατρος γεννηθεντα κεκτικεναι την Ῥωμην· το δ' αληθες ουχ ουτως εχει, πολλων
μεν εν τωι μεταξυ χρονωι του τε Αινειου και Ῥωμυλου γεγονοτων βασιλεων,
εκτισμενης δε της πολεως κατα το βʹ ετος της ζʹ ολυμπιαδος. αυτη γαρ η κτισις
υστερει των Τρωι κων ετεσι τρισι πλειω των υʹ και λʹ. Αινειας γαρ μετα την αλωσιν
 
 
 

104
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

της Τροιας ετων τριων παρελθοντων παρελαβε την των Λατινων βασιλειαν, και
κατασχων τριετη χρονον εξ ανθρωπων ηφανισθη και τιμων ετυχεν αθανατων. την
δ' αρχην διαδεξαμενος Ἀσκανιος υιος εκτισεν Ἄλβαν την νυν καλουμενην Λογγαν,
ην ωνομασεν απο του ποταμου του τοτε μεν Ἀλβα καλουμενου, νυν δε Τιβερεως
ονομαζομενου. Περι δε της προσηγοριας ταυτης Φαβιος ο τας Ῥωμαιων πραξεις ανα
γραψας αλλως μεμυθολογηκε. φησι γαρ Αινειαι γενεσθαι λογιον τετρα πουν αυτωι
καθηγησασθαι προς κτισιν πολεως. μελλοντος δ' αυτου θυειν υν εγκυον τωι χρωματι
λευκην εκφυγειν εκ των χειρων και διωχθηναι προς τινα λοφον, προς ωι
κομισθεισαν τεκειν λʹ χοιρους. τον δε Αινειαν το τε παραδοξον θαυμασαντα και το
λογιον ανανεουμενον επιχειρησαι μεν οικησαι τον τοπον, ιδοντα δε κατα τον υπνον
οψιν εναργως διακωλυουσαν 230 και συμβουλευουσαν μετα λʹ ετη κτιζειν, οσοσπερ
ο των τεχθεντων αριθ μος ην, αποστηναι δη της προθεσεως.
ΡΩΜΑΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Ῥωμαιων αʹ εβασιλευσε Ῥωμυλος, ιςʹ δε απο Αινειου.
εβασιλευσε δε ετη ληʹ. του δε κοσμου ην ετος δψμβʹ. Ἀπο Ῥωμυλου οι προτερον
καλουμενοι Λατινοι Ῥωμαιοι προσηγορευθησαν. Ουτος ο Ῥωμυλος ανελων Ῥεμον
τον αδελφον αυτου βασιλευει μονος και κτιζει και τειχιζει Ῥωμην κατα την ζʹ
ολυμπιαδα η ως τινες κατα την ηʹ, ητις τοις χρονοις Ἀχαζ συντρεχει και τωι δψνβʹ
ετει του κοσμου. Ουτος δε αʹ πολεις λεγεται κτησασθαι υποτελεις Ῥωμης. Ἀπο Ἰλιου
αλωσεως, η γεγονε τωι δτλαʹ ετει του κοσμου, εως κτισεως Ῥωμης και του δψνεʹ
κοσμικου ετους γινονται ετη υκδʹ. Ῥωμυλος πρωτος εκ του δημου εστρατευσεν
ανδρας, συγκλητικους τε ρʹ γεροντας εποιησε και πατρικιους εξ αυτων εκαλεσε,
ναους τε και τειχη εν Ῥωμηι ωικοδομησε. Ῥωμυλος εν τωι Ῥωμαιων βουλευτηριωι
δολοφονηθεις αποθνησκει. Ἐν τωι ιγʹ ετει της βασιλειας Ῥωμυλου κτιζεται η Ῥωμη.
ΑΘΗΝΑΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Ἀθηναιων κζʹ εβασιλευσε Θεσπιευς Ἀριφρονος ετη κζʹ,
κατα δε αλλους ετη μʹ. του δε κοσμου ην ετος δχοαʹ. Ἀθηναιων κηʹ εβασιλευσεν
Ἀγαμιστωρ Θεσπιεως ετη ιζʹ, κατα δε αλλους ετη κζʹ. του δε κοσμου ην ετος δχζηʹ.
Ἀθηναιων κθʹ εβασιλευσεν Αισχυλος ετη ιδʹ. του δε κοσμου ην ετος δψιεʹ. 231
Αισχυλου τωι βʹ ετει πληρουμενωι και αρχομενωι τωι γʹ αυτου ετει, ος ην κθʹ βασιλευς
Ἀθηναιων απο του αʹ αυτων Κεκροπος του διφυους, ιβʹ δε των δια βιου αρχοντων, η
πρωτη ολυμπιας ηχθη κατα το δψκαʹ ετος απο Ἀδαμ, Ἀζαριου δε βασιλεως Ἰουδα
ετει λθʹ, ως προκειται. Ὀλυμπιας δε εστι παρ' Ἕλλησι τετραετηρικος χρονος, ου κατα
την συμπληρωσιν αρχομενου του ετους ο Ὀλυμπιακος αγων ηγετο. τουτον
Ἑλληνων παιδες ασυμφωνως ιστορουσι καταδεδειχθαι. τινες γαρ αυτων απο της υπο
Ἡρακλεους του Ἀλκμηνης του αγωνος θεσεως το πρωτον ηρχθαι το της
Ὀλυμπιακης αθλησεως ειδος φασι προ χʹ ετων τησδε της πρωτης ολυμπιαδος· αλλοι
δε υπο Ἀεθλιου τεθηναι τον αγωνα καντευθεν αθλητας ονομαζεσθαι τους
αγωνιστας, μεθ' ον Ἐπειος παις αυτου, ειτα Ἐνδυμιων, επειτα Ἀλεξινος και μετα
τουτον Οινομαος και μετα τουτον, ως φασι, Πελοψ εις τιμην τηι πατριδι προεστη του
αγωνος και της θυσιας. αριθμουσι τε απο του Ἀλκμηνης Ἡρακλεους εως τουδε του
χρονου γενεας ιʹ, αλλοι τρεις τελειας φασιν ολυμπιαδας επι Ἴφιτον τον
ανανεωσαμενον τον αγωνα. τουτον γαρ Ἠλειον οντα και προνοουμενον της
Ἑλλαδος παυσαι τε σπευδοντα πολεμων τας πολεις εκ πασης Πελοπον νησου πεμψαι
θεωρους τους πευσομενους περι της των πολεμων απαλ λαγης, χρησμον τε λαβειν
Πυθικον τουτον· ω Πελοποννησου ναεται περι βωμον ιοντες, θυετε και πειθεσθε τα
κεν μαντεις ενεπωσιν, Ἠλειοι προπολοι πατερων νομον ιθυνοντες. τοις δε Ἠλειοις
ταδε προαγορευσαι. την αυτων ρυεσθε πατραν, πολεμου δ' απεχεσθε, κοινοδικου
 
 
 

105
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

φιλιας ηγουμενοι Ἑλληνεσσι, εστ' αν ενι ξυνοδοις ελθηι φιλοφρων ενιαυτος. 232
Τουτου χαριν και Ἴφιτος κατηγγειλε την εκεχειριαν επι ημερωι τροφηι χρησθαι υπο
Ἡρακλεους, και χειρας αλληλοις ουκ επεφερον. τον δε αγωνα τετελεκεν Ἴφιτος
Ἡρακλειδης συν Λυκουργωι συγγενει· εκατεροι δε Ἡρακλειδαι. τοτε δε αγων σταδιου
μονον ην και ουδεις ανεγραφετο νικηφορος, αμελουντων των τηνικαδε. ογδοηι δε
και εικοστηι ολυμπιαδι Κοροιβος Ἠλειος ανεγραφη σταδιον νικησας, και η κατ'
αυτον ολυμπιας πρωτη εταχθη, αφ' ης Ἕλληνες αριθμειν τι δοκουσιν ακριβως
χρονικον. ταυτα Ἀριστοδημος ιστορει και συνωιδα τουτωι Πολυβιος. Καλλιμαχος δε
φησιν ολυμπιαδας ιγʹ παρεισθαι μη αναγραφεισας, τηι δε ιδʹ Κοροιβον Ἠλειον
νικησαι. ωστε εκ παντων ημιν δεικνυσθαι τον περι των ολυμπιαδων λογον ου παρα
πασιν ειναι τον αυτον. οθεν και τοις εκκλησιαστικοις ιστορικοις ου συμπεφωνηται,
ως εστι μαθειν τους βουλομενους τοις εκεινων συγγραμμασιν εντυγχανοντας. ημιν
γαρ τουτο μονον εσπουδασται, σαφη τινα και κεφαλαιωδη τοις αγνοουσι θεωριαν
εκθεσθαι, ουχ οτι ταις θειαις γραφαις περι ολυμπιαδων τι ειρηται, αλλ' οτι πολλοις ο
περι αυτων λογος πατρασιν εν χρησει γεγονε δια το μετρεισθαι αυτας παρα τε
Μακεδοσι και Ῥωμαιοις και Περσαις και Αιγυπτιοις και αυτοις Ἰουδαιοις,ως
μαρτυρει Φιλων και Ἰωσηππος ονομαζοντες αυτας. Ουκ αμουσον δ' αν ειη και την
παρ' Αιγυπτιοις περι των τετραετηρικων ολυμπιαδων εννοιαν αλλην τινα της παρα
τοις Ἀθηναιοις ουσαν εν βραχει δηλωσαι τοις αγνοουσιν. η γαρ σεληνη παρ'
Αιγυπτιοις κυριως ολυμπιας καλειται δια το κατα μηνα περιπολειν τον ζωιδιακον
κυκλον, ον οι παλαιοι αυτων Ὄλυμπον εκαλουν. Αυτη γαρ απο καρκινου του ιδιου
οικου ως απο κεντρου προερχομενη τα ιβʹ κατασπαζεται ζυδια εν νυχθημεροις κθʹ
#171και λεπτοις λγʹ, γʹ. τωι δε ενιαυτωι ολωι δωδεκακις αυτα περιπολουσα πληροι
νυχθημερα τνδʹ και ωρας ηʹ και λεπτα μʹ. ο δε ηλιος εν νυχθημεροις τξεʹ δʹ περιπολει
τον αυτον Ὄλυμπον, ως λειπεσθαι τον σεληνιακον ενιαυτον του ηλιακου 233
νυχθημερα ιʹ, ωρας καʹ, λεπτα εʹ. πληροι ουν ο ηλιος εν ολυμπιαδι μιαι τετραετηρικηι
ημερας αυξαʹ, η δε σεληνη νυχθημερα αυιζʹ, ωρας ιαʹ, λεπτα κθʹ, ως λειπεσθαι
σεληνιον αʹ #171. εν δε ολυμπιασι δυο γινονται σεληνια ζθʹ, νυχθημερα δε β κβʹ, α
και ο ηλιος εν τοις ηʹ ετεσι. Και τοιαυτη μεν η των Αιγυπτιων δοξα περι ολυμπιαδων,
των δε παρα τοις Ἀθηναιοις ολυμπιαδων ανεγραφησαν σταδιονικαι σμηʹ μονοι και
ετων πθʹ, αρξαμενων απο του καθολικου κοσμικου δψκεʹ ετους εως του εψιδʹ, τουτ'
εστιν απο του μεʹ ετους Ὀζιου. Ευσεβιος δε την πρωτην ολυμπιαδα επι Ἰωαθαμ
συναγει του μετα ηʹ ετη βασιλευσαντος του Ἰουδα και τον Ἀφρικανον προφερει
συναιδοντα αυτωι εν τουτωι. ο δε Ἀφρικανος μαλλον εναντιουται τωι Ευσεβιωι, κατα
το αʹ ετος Ἄχαζ την πρωτην ολυμπιαδα φασκων ηρχθαι εν τε τωι γʹ και εν τωι δʹ λογωι
των ιστορικων αυτου τρανως, εν οις ωδε γραφει· αναγραφηναι δε πρωτην την
τεσσαρεσκαιδεκατην, ηνικα και Κοροιβος σταδιον. τοτε εβασιλευσεν Ἄχας επι
Ἱερουσαλημ ετος πρωτον. ειτα εν τωι τεταρτωι φησιν· ην δ' αρα του Ἄχας βασιλειας
ετος πρωτον, ωι συντρεχειν απεδει ξαμεν την πρωτην ολυμπιαδα.
ΜΗ∆ΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Μηδων αʹ εβασιλευσεν Ἀρβακης, ο καταλυσας την των
Ἀσσυριων αρχην, ετη κηʹ. του δε κοσμου ην ετος δχοςʹ. Μηδων βʹ εβασιλευσε
Μανδαυκης ετη κʹ. του δε κοσμου ην ετος δψδʹ. Μηδων γʹ εβασιλευσε Σωσαρμος ετη
λʹ. του δε κοσμου ην ετος δψκδʹ. Μηδων δʹ εβασιλευσεν Ἄρτυκας ετη λʹ. του δε
κοσμου ην ετος δψνδʹ. Μηδων εʹ εβασιλευσε ∆ιοικης ετη νδʹ. ∆ιοικης ο Μηδων
βασιλευς εκτισεν Ἐκβατανα την πολιν μεγαλην και διαβοητον. του δε κοσμου ην
ετος δψπδʹ.
 
 
 

106
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

234 ΜΑΚΕ∆ΟΝΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Καρανος ο Ἀργειος Φειδωνος αδελφος του τοτε
βασιλεως Ἀργειας ιδιαν κτησασθαι χωραν σπευδων, δυναμιν λαβων παρα Φειδωνος
του αδελφου εκ τε Ἄργους και της αλλης Πελοποννησου τοις κατα Μακεδο νιαν
τοποις επηλθε. συμμαχησας δε και τωι των Ὀρεστων βασιλει κατα των πλησιοχωρων
Ἐορδανων λεγομενων, της κατακτηθεισης χωρας το ημισυ προσλαβων δια την
συμμαχιαν, παρελαβε την Μακεδονιαν και εκτισε πολιν εν αυτηι κατα χρησμον, εξ ης
ορμωμενος συνεστησατο την Μακεδονικην βασιλειαν, ην καθεξης οι απ' αυτου
διεδεχοντο. ην δε ο Καρανος ιαʹ απο Ἡρακλεους, ζʹ δε απο Τημενου του μετα των
αλλων Ἡρακλειδων κατελθοντος εις Πελοποννησον. Καρανος Μακεδονων αʹ
εβασιλευσεν ετη λʹ. του δε κοσμου ην ετος δψαʹ. προ της πρωτης ολυμπιαδος ετεσιν
ιηʹ. απο Καρανου του αʹ βασιλεως Μα κεδονων εως Ἀλεξανδρου του κτιστου
βασιλεις Μακεδονων κδʹ ετη υπʹ. Φειδων Ἄργους κρατων αδελφος Καρανου του αʹ
βασιλεως Μακεδονων μετρα και σταθμια πρωτος εφευρεν, ως τινες· ησαν δε και προ
τουτου. Μακεδονων βʹ εβασιλευσε Κοινος ετη κηʹ. του δε κοσμου ην ετος δψλαʹ.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ Του Ἰουδα θʹ εβασιλευσεν Ἀμεσιας ετη κθʹ, υιος αυτου. του δε
κοσμου ην ετος δχνγʹ. Ἀμεσιας εστρατευσε κατα των Ἰδουμαιων και των υιων Σηειρ,
και 235 ελαβε νικησας τους θεους αυτων, και αγαγων εις Ἱερουσαλημ ελατρευσεν
αυτοις. Ἀνηιρεθησαν δε εν τωι πολεμωι εκ του Ἰουδα ανδρες γ υπο των ιʹ φυλων. Τα
κατα Ναιεμαν τον αρχιστρατηγον βασιλεως Συριας, και οπως της λεπρας απηλλαγη.
ταυτην τε Γιεζει ο δουλος Ἑλισσαιου χρημασιν επεσπασατο ψευσαμενος τωι
προφητηι. Προφητηι ξυλευομενωι παρα τον Ἰορδανην εξεπεσε το σιδηριον του
στελεου, οπερ αναπλευσαν ως ξυλον προσταξει Ἑλισσαιου απελαβεν ο προφητης.
Ἀμεσιας επαναστασεως γινομενης ανηιρεθη φυγων εις Λαχεις, βασιλευ σας ετη κθʹ.
Του Ἰουδα ιʹ εβασιλευσεν Ἀζαριας ο και Ὀζιας, υιος Ἀμεσιου, ετη νβʹτου δε κοσμου
ην ετος δχπβʹ. Ουτος ευσεβης ην και τοις περιοικοις των εθνων πολεμησας πολεις
ελαβε πλειστας. φιλεργοτατος δε ων πυργοις και τειχεσι τας πολεις κατεφρουρησε
την τε ερημον λακκοις υδατων κατεφρεατωσεν. Ουτος Ὀζιας εισελθειν εις τα αγια
πειραθεις, κωλυοντος αυτον Ἀζαριου του αρχιερεως ελεπρωθη· και ην απροσιτος δια
το αισχος. Ἰωαθαμ δε ο υιος αυτου εδικαζεν αντ' αυτου τον Ἰουδαν. Προεφητευον δε
Ἀμως, Ὠσηε, Ἡσαΐας. Πρωτη ολυμπιας ηρξατο ετει Ὀζιου μεʹ. Του Ἰουδα ιαʹ
εβασιλευσεν Ἰωαθαμ υιος Ὀζιου ετη ιςʹ. του δε κοσμουην ετος δψλδʹ. Ἀρχη
ολυμπιαδος γʹ πρωτη Ἰωαθαμ. Ἰωαθαμ ευσεβης ων ωικοδομησε την πυλην οικου
κυριου, Ἀμμανιταις τε χρηματα επεταξατο. Ἔτι προεφητευον Ὠσηε, Ἰωηλ, Ἡσαΐας,
Ὠδηδ, Μιχαιας Ἰωαθαμ πλειστα ωικοδομησεν εν Ἱερουσαλημ. 236Του Ἰουδα ιβʹ
εβασιλευσεν Ἄχαζ ετη ιςʹ. του δε κοσμου ην ετος δψνʹ. Ἄχαζ συντυχων τωι
Θεγλαφαλασαρ εν ∆αμασκωι θυσιαστηριον τι ειδω λικον ειδε. τουτου λαβων τα
μετρα απεστειλεν εις Ἱερουσαλημ προς Ουριαν τον αρχιερεα, κελευσας ομοιον αυτου
ποιησαι, εφ' ωι τοις θεοις Συρων εθυεν υποστρεψας· τον δε ναον του θεου εκλεισεν.
Ἔτι προεφητευον Ἡσαΐας, Ὠσηε, Μιχαιας. Του Ἰουδα ιγʹ εβασιλευσεν Ἐζεκιας ετη
κθʹ. του δε κοσμου ην ετος δψξςʹ. Ἐζεκιας υιος Ἄχαζ και Ῥαβουνα της θυγατρος
Ζαχαριου παντων ευσεβεστερος γεγονε των προ αυτου βασιλευσαντων εν
Ἱερουσαλημ μετα τον ∆αβιδ. ουτος τα ειδωλεια κατεσκαψε και τας στηλας αυτων
συνετριψε, τα τε εν τοις υψηλοις καθειλεν απο Σολομωνος μεχρις αυτου θυμιωμενα
υπο των Ἰουδαιων, και τα αλση εξεκοψεν, αφανισας και τον οφιν ον υψωσε Μωυσης
εν τηι ερημωι τον χαλκουν, εως αυτου υπο του λαου θυμιω μενον και λατρευομενον,
μετα των λοιπων βδελυγματων. Ἐζεκιας μεν ουν ο βασιλευς Ἰουδα μετα το
κατασκαψαι τα ειδωλεια και τα αλση εκκοψαι και τον χαλκουν οφιν εξαλειψαι τους
 
 
 

107
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

ευρισκομενους ειδωλολατρουντας εξ Ἰουδαιων εθανατου. τοσουτον γαρ τηι
ειδωλολατρειαι συνειχοντο ωστε των θυρωματων οπισθεν ζωγραφειν τα
βδελυγματα των εθνων και προσκυνειν αυτοις, και ινα των παρ' Ἐζεκιου ψηλαφαν
πεμπομενων κρυβοιντο ανοιγομενων των θυρων. ην δε και Σολομωνος γραφη τις
εγκεκολαμμενη τηι πυληι του ναου παντος νοσηματος ακος περιεχουσα, ηι προσεχων
ο λαος και τας θεραπειας νομιζομενος εχειν κατεφρονει του θεου· διο και ταυτην
Ἐζεκιας εξεκολαψεν, ινα πασχοντες τωι θεωι προσεχωσιν. Ἐπολεμησε δε τοις
αλλοφυλοις μεχρι Γαζης. Ἀσσυριων τε απεστη προτερον υπηκοος ων και τα
διεφθαρμενα τειχη της Ἱερουσαλημ ανεκαινισεν, δευτερον αυτηι περιθεις τειχισμα,
αφανισας 237 δε τα περιξ της πολεως υδατα δια διψαν των πολεμιων και μονην
αποστρε ψας ενδον της πολεως την του Σιλωαμ πηγην. Ἐπιστρατευσαντος δ' αυτωι
του Σεναχηρειμ και τας περιξ πορθουντος πολεις συγγνωμην αυτωι της αποστασιας
ᾔτει, δους και τʹ ταλαντα αργυριου χρυσιου τε λʹ. ο δε ταυτα λαβων ουκ απεστη,
αλλα Ῥαψακην στρατηγον αυτου συν οχλωι βαρει κατα της Ἱερουσαλημ πεμψας
απειλας εγραψε προς Ἐζεκιαν και εις θεον βλασφημιας. το δε βιβλιον της γραφης
ταυτης ενωπιον κυριου απλωσας εθαρρυνετο προς του προφητου Ἡσαΐου, μη
φοβεισθαι δε τους ασεβεις ως υπο θεου πτοηθησομενους. Τοτε αγγελος κυριου
νυκτος διεφθειρε παραδοξως ρπεʹ χιλιαδας ανδρων της των Ἀσσυριων παρεμβολης.
και Σεναχηρειμ συν τοις υπολοι ποις ανεζευξεν αδοξως εις την Ἀσσυριαν, ακηκοως
οτι και ο των Αιθιοπων βασιλευς Βαραθαχ ερχεται πολεμησων αυτον. ελθων δε εις
Νινευι τους αιχμαλωτους του Ἰσραηλ εκακουχει, αυτος τε υπο των ιδιων αναιρειται
τεκνων. Ὁ δε βασιλευς Ἐζεκιας νοσησας προς θανατον τωι ιεʹ ετει της βασιλειας
αυτου απηγορευθη του ζην υπο Ἡσαΐου και στραφεις και δακρυσας προς θεον ετων
ιεʹ προσθηκην ζωης ελαβε δια του παραδοξου σημειου πιστουμενην της επανοδου
του ηλιου εκ της φυσικης κινησεως δεκα βαθμους αναποδισασης καθ' ολην την
οικουμενην, ως ειναι την ημεραν εκεινην μονην χωρις της ιδιας νυκτος ωρων κβʹ.
ουτος Ἐζεκιας προ της νοσου, φασι, σωφροσυνην ησκει, αθανατος δι' αυτης εσεσθαι
ελπιζων και το «ουκ εκλειψει αρχων εξ Ἰουδα» εις τουτο νοων. εν δε τωι ασθενειν
ηυξατο αναστας παιδοποιησειν. Ὁ δε Μαρωδαχ Βαλαδαν εκπλαγεις τωι σημειωι της
ηλιακης αναποδι σεως, ακουσας τε τα κατα την Ἐζεκιου συμβαντα νοσον, απεστειλε
πρεσβεις και δωρα, συνηδομενος αυτωι της ζωης. ο δε Ἐζεκιας αφεις 238 διηγεισθαι
τας δυναμεις του θεου τον εν τοις βασιλειοις υπεδεικνυε πλου τον. Ἡσαΐας δε της
αλαζονειας αυτον καταμεμψαμενος ως εν επι τιμιωι την μελλουσαν των
υποδειχθεντων τοις εχθροις αλωσιν προεφη τευσεν. Ἐζεκιας υδασι καταρρυτον
εποιησε την Ἱερουσαλημ. Ἐπι τουτου Μιχαιας προεφητευσε κατα της Ἱερουσαλημ
οτι Σιων ως αγρος αροτριαθησεται και Ἱερουσαλημ αβατος εσται, και ουκ ανηιρεθη
υπο Ἐζεκιου. Τωι ιδʹ ετει Ἐζεκιου, κοσμου δε δψοηʹ, ανεβη Σεναχηρειμ βασιλευς
Ἀσσυριων επι τας πολεις Ἰουδα τας οχυρας και ελαβεν αυτας· και εδωκεν αυτωι
Ἐζεκιας παν το αργυριον οικου κυριου και οικου του βασιλεως. Του Ἰσραηλ ιʹ
εβασιλευσεν Ἰωαχαζ υιος Ἰηου ετη ιζʹ. ουτος υποσπονδος Συροις εγενετο, μετα δε
ταυτα πολεμησας αυτοις ερρυσατο τον Ἰσραηλ. του δε κοσμου ην ετος δχληʹ. Του
Ἰσραηλ ιαʹ εβασιλευσεν Ἰωας ετη ιςʹ. του δε κοσμου ην ετος δχνεʹ. Ἰωας βασιλευς
Ἰσραηλ τροπωσαμενος πολεμωι τον Ἰουδαν συνελαβεν Ἀμεσιαν τον βασιλεα Ἰουδα
και καθειλε τα τειχη Ἱερουσαλημ πηχεις υʹ,και σκυλευσας αυτην επανηλθεν εις
Σαμαρειαν. Τουτοις τοις χρονοις προεφητευσεν Ὠσηε, Ἀμως, Ἰωνας, Ναουμ,ηνικα
και Ἰωνας εκπεμφθεις εις Νινευι εις Θαρσεις φευγει και υπο κητους καταποθεις
τριημερος ανεμειται. Θαρσεις δε Ῥοδον και Κυπρον Ἀφρικανος λεγει ειναι. Του
Ἰσραηλ ιβʹ εβασιλευσεν Ἱεροβωαμ ετη μαʹ υιος Ἰωας. ουτοςαπεδωκε το οριον
 
 
 

108
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

Ἰσραηλ κατα την προφητειαν Ἰωνα του Ἀμαθι του Γετθαιου του προφητου. του δε
κοσμου ην ετος δχοαʹ. 239 Του Ἰσραηλ ιγʹ εβασιλευσε Ζαχαριας μηνας ςʹ, μεθ' ον ιδʹ
Σελουμ ημερας λʹ. τουτον αποκτεινας Μαναημ ο του Γαδι εβασιλευσε του Ἰσραηλ
ετη ιʹ. του δε κοσμου ην ετος δψιβʹ. Του Ἰσραηλ ιεʹ εβασιλευσε Μαναημ ετη ιβʹ. τα δε
πολλα των αντιγρα φων ετη ιʹ εχουσι. του δε κοσμου ην ετος δψιβʹ. Ουτος τους μη
δεχομενους αυτον εν ταφοις διεφθειρε και τας εγκυους γυναικας ανερρηξεν ασεβως.
Του Ἰσραηλ ιςʹ εβασιλευσε Φακεσιας υιος Μαναημ ετη ιʹ. Ἀφρικανος δε ετη βʹ. του δε
κοσμου ην ετος δψκδʹ. Τον Φακεσιαν αποκτεινας Φακεε υιος Ῥωμελιου εβασιλευσε
του Ἰσραηλ. Του Ἰσραηλ ιζʹ εβασιλευσε Φακεε υιος Ῥωμελιου ετη κηʹ κατα τον
ακριβη λογον. του δε κοσμου ην ετος δψλδʹ. Ουτω γαρ ευρεθησεται το θʹ ετος του ιηʹ
και τελευταιου βασιλεως των ιʹ φυλων Ὠσηε συντρεχον τωι ςʹ ετει Ἐζεκιου βασιλεως
Ἰουδα κατα τηνγραφην και †ου καλως, καθ' ο γεγονεν η πρωτη του Ἰσραηλ
αιχμαλωσια. εισι μεντοι τινα των αντιγραφων κʹ εχοντα ετη του Φακεε, ως και
Ἀφρικανος και Ευσεβιος, και ετερα ιηʹ, αλλ' ου χρη πειθεσθαι δια την ειρημενην
αναγκαιαν αιτιαν. Φακεε βασιλευς Ἰσραηλ και Ῥασσων βασιλευς Συριας
πολεμησαντες τωι Ἄχαζ ανειλον του Ἰουδα ιβʹ μυριαδας εν ημεραι μιαι, γυναικων δε
και παιδων ελαβον κʹ μυριαδας αιχμαλωτους, ους συμβουληι Ἰωβηλ του προφητου
απελυσαν. Ἄχαζ δε το εν τοις θησαυροις αργυριον πεμψας τωι Ἀσσυριων βασιλει
Θεγλαφασαρ εις βοηθειαν αυτον ηγαγε, μη υπακουσας Ἡσαΐου του προφητου
κωλυοντος και σημειον την τικτουσαν παρθενον διδοντος· ος ελθων την τε Συριαν
και τον Ἰσραηλ πορθει και του λαου πλειστον αποικιζει εις Ἀσσυριους. 240 Ὠσηε δε
ανελων τον Φακεε εβασιλευσε. Πολλα καμων περι της συμφωνιας των δυο
βασιλειων των Ἑβραιων των διαιρεθεισων μετα Σολομωντα εως Ἐζεκιου βασιλεως
Ἰουδα και Ὠσηεβασιλεως Ἰσραηλ ιηʹ και εσχατου των εν Σαμαρειαι, δια το τας ιερας
των βασιλεων δελτους μη ακριβως εκφαινειν εν ποιωι χρονωι των βασιλεων Ἰουδα
εκαστος των εν Σαμαρειαι βασιλευσαντων ηρξατο βασιλευειν, μηδ' αυ παλιν εκαστος
των εν Ἱερουσαλημ βασιλευσαντων εν ποιωι ετει των βασιλεων Ἰσραηλ ηρξατο
κρατειν, μολις ηδυνηθην συμφωνον ευρειν το πρωτον ετος Ὠσηε προς το ιβʹ Ἄχαζ
δια το παντα σχεδον τα αντιγραφα τον Φακεε υιον Ῥωμελιου η ιηʹ ετη η κʹ λεγειν
κεκρατηκεναι των εν Σαμαρειαι ιʹ φυλων. Ἐν ενι δε αντιγραφωι λιαν ηκριβωμενωι
κατα τε στιγμην και προσωιδιαν εκ της εν Καισαρειαι της Καππαδοκιας ελθοντι εις εμε
βιβλιοθηκης, εν ωι και επεγεγραπτο ως ο μεγας και θειος Βασιλειος τα εξ ων εκεινο
απε γραφη αντιβαλων διωρθωσατο βιβλια, εν τουτωι ουν ευρον κηʹ ετη της
βασιλειας Φακεε, και συγκρινας προς το ειρημενον ιβʹ ετος Ἄχαζ μαλλον εγγιζειν το
πρωτον ετος Ὠσηε κατα την των βασιλειων γραφην, ουτω και εστοιχειωσα. φησι
γαρ προς λεξιν η δʹ των βασιλειων· «εν ετει ιβʹ Ἄχαζ βασιλεως Ἰουδα εβασιλευσεν
Ὠσηε υιος Ἠλα εν Σαμαρειαι επιἸσραηλ θʹ ετη.» ει τοινυν δωμεν τον Φακεε, ως τα
πολλα των αντιγραφων, οις και Ευσεβιος ηκολουθησεν, ετη ιηʹ η και κʹ, ευρεθησεται
η αρχη της βασιλειας Ὠσηε τωι βʹ ετει πληρουμενωι του Ἄχαζ και αρχομενωι τωι
τριτωι, το δε τελος, οπερ εστιν θʹ του αυτου Ὠσηε, τωι ιαʹ Ἄχαζ, και ευρεθησεται η
αυτη θεια γραφη ου μονον εν τουτωι σφαλλομενη, αλλα και εν τωι φασκειν επειτα
οτι «και εγενετο εν τωι ετει τωι δʹ βασιλει Ἐζεκιαι, αυτος ο ενιαυτος ζʹ Ὠσηε υιωι Ἠλα
βασιλει Ἰσραηλ, ανεβη Σαλμανασαρβασιλευς Ἀσσυριων επι Σαμαρειαν», και τα εξης.
λειπεται γαρ το δʹ ετος Ἐζεκιου εκ του ιηʹ ετους Φακεε, βʹ δε Ἄχαζ, ουχ επτα, αλλα
ιδʹ, α εστι διπλασιονα, προς δε την ακριβη στοιχειωσιν συμφωνει. τωι ιαʹ ετει Ἄχαζ
βασιλεως Ἰουδα το θʹ ετος Ὠσηε συνεταξεν Ευσεβιος εν τωικανονι αυτου· οπερ παντη
ασυμφωνον. 241 Του Ἰσραηλ ιηʹ και τελευταιος εβασιλευσεν Ὠσηε ετη θʹ. του δε
κοσμου ην ετος δψξβʹ.
 
 
 

109
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

ΧΑΛ∆ΑΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Το πρωτον ετος Ναβονασαρου Χαλδαιων βασιλεως απο
του δψμςʹ ετους του κοσμου δει αριθμειν, και απ' αυτου εως τελευτης Ἀλεξανδρου
του Μακεδονος ετη υκδʹ, ως ειναι απο Ἀδαμ εως Ἀλεξανδρου τελευτης εροʹ.
Σαλμανασαρ ο και Ναβονασαρος Χαλδαιων πρωτος εβασιλευσεν ετη κςʹ. του δε
κοσμου ην ετος δψμςʹ. Σαλμανασαρ βασιλευς Ἀσσυριων κατα του Ὠσηε ελθων την
Σαμαρειαν και τον Ἰσραηλ υποφορον εθετο. επειτα δε μαθων τον Ὠσηε
πρεσβευομενον εις βοηθειαν ελθειν τωι Αιθιοπι Ἀδραμελεχ τωι κατα την Αιγυπτον
και Σηγωρ βασιλει Αιγυπτου, τον τε Ὠσηε καθειρξεν εν φυλακηι και τας ιʹ φυλας του
Ἰσραηλ ηιχμαλωτευσεν. Ἡ των εν Σαμαρειαι δεκα φυλων λεγομενων του Ἰσραηλ
βασιλευομενων Ἑβραιων αρχη τουτωι τωι ζʹ ετει Ὠσηε του τελευταιου βασιλεως
αυτων ηρξατο πολιορκεισθαι, οπερ ην αρχη του δʹ ετους Ἐζεκιου, ως φησιν η δʹ των
βασιλειων οτι «εγενετο εν τωι ετει τωι δʹ βασιλει Ἐζεκιαι, αυτος ο ενιαυτος ζʹ Ὠσηε
υιωι Ἠλα βασιλει Ἰσραηλ, ανεβη Σαλμανασαρ βασιλευςἈσσυριων επι Σαμαρειαν και
επολιορκησεν αυτην και κατεβαλετο αυτην απο τελους τριων ετων εν ετει ςʹ Ἐζεκια.
ουτος ενιαυτος θʹ τωι Ὠσηε βασιλει Ἰσραηλ. και συνεληφθη Σαμαρεια και απυκισε
βασιλευς Ἀσσυριων την Σαμαρειαν εις Ἀσσυριους και εθηκεν αυτους εν Χαλχαλ και
εν Ἀβωρ ποταμωι Γωζαν και ορη Μηδων, οτι ουκ εισηκουσαν της φωνης κυριου θεου
αυτων.» Αυτη πρωτη του Ἰσραηλ αιχμαλωσια πεφυκεν εις Ἀσσυριους, ητις γεγονεν
αρχομενωι ςʹ ετει Ἐζεκιου, κοσμικωι δε ετει δψοʹ πληρουμενωι. διηρκεσε δε η αυτη
των ιʹ φυλων βασιλεια εν Σαμαρειαι απο του αʹ βασι 242 λεως αυτων Ἱεροβωαμ
δουλου Σολομωντος εν βασιλευσι ιηʹ, ετεσι δε σξʹ. απο γαρ του κοσμικου δφιγʹ
αρξαμενη εις το υποτεταγμενον δψοαʹ εληξε, κατα δε Ἀφρικανον δψνʹ, κατα δε
Ευσεβιον δυνεʹ.
Ευσεβιος δε ο Καισαρευς σνʹ ετη επελογισατο και αλλοι σμςʹ, πλην το
ακριβεστερον και τηι γραφη των βασιλειων συμφωνοτερον ως προς το ςʹ ετος
Ἐζεκιου και αυτο αρχομενον συνανται το θʹ ετος Ὠσηε και αυτο πληρουμενον. ουτω
γαρ χρη νοειν το τελος του θʹ ετους Ὠσηε αρχην του ςʹ ετους Ἐζεκιου. ουτως γαρ αν
ορθως νοηθειη. Ἐκ της αιχμαλωσιας της υπο Σαλμανασαρ γενομενης των ιʹ φυλων
του Ἰσραηλ των εν Σαμαρειαι ην Τωβιας ο δικαιοτατος φυλης Νεφθαλειμ εν Νινευι
τηι πολει. ουτος τους υπο Σαλμανασαρ και των λοιπων Χαλδαιων αναιρουμενους
θαπτων διαγνωσθεις φευγει καταλειψας την κτησιν αυτου. του δε Σεναχηρειμ
αναιρεθεντος υπο των τεκνων αυτου και του Σαλμανασαρ αποθανοντος Ἀρχεδων
υιος Σεναχηρειμ βασιλευς Ἀσσυριωναδελφιδουν του Τωβιου Ἀρχικαρον εταξεν επι
την εκλογιστειαν, ος τον Τωβιαν αιτησας ελαβε παρα του βασιλεως. ο δ' αυτος ωραι
καυματος τινα των Ἑβραιων θαψας υπνωσεν εν τηι αυληι παρα το τειχος υπο
στρουθων νοσσιαν· τουτου τους οφθαλμους αφοδευσαντες επηρωσαν οι στρουθοι. Ὁ
δε πρεσβυτατος αμα και τυφλος ων εν Ῥαγαις της Μηδειας τον υιον αποστελλει
Τωβιαν προς τινα Γαβαηλ ομοφυλον αγαγειν παρακατα θηκην ταλαντων αργυριων
ιʹ. ο δε απιων μισθωτον οδοδεικτην επιζητη σας ευρεν αγνοων Ῥαφαηλ τον
αρχαγγελον, υφ' ου μυηθεις τα περι της χολης του ιχθυος και του ηπατος και της
καρδιας, τα τε κατα την δαιμονιωσαν συγγενιδα πραττει και τους οφθαλμους του
πατρος ανοιγει επανελθων. Ἀναγκαιον δε οιμαι τηι παρουσηι αιχμαλωσιαι ζητησαι
πως της των Ἀσσυριων βασιλειας προ ζςʹ ετων καθαιρεθεισης υπο Ἀρβακου του
Μηδου του ταυτην εις Μηδους μετενεγκαντος η γραφη τον Σαλμανασαρ βασιλεα
Ἀσσυριων καλει και την αποικιαν εις Ἀσσυριους φησι των ιʹ φυλων, ειτα την
τοπικην θεσιν της κατοικιας αυτων εν Χαλχαλ και εν 243 Ἀβωρ ποταμοις Γωζαν και
ορεσι Μηδων. η δηλον οτι Μηδων μεν γενος κατα διαδοχην απο Ἀρβακου
 
 
 

110
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

εβασιλευσεν, η δε βασιλεια και Ἀσσυριων ελεγετο δια το ευγενες και παλαιον της
αρχης και το της χωρας ονομα και Μηδων δια το οψιμον της εξουσιας και την χωραν
Μηδιαν λεγομενην. Σαλμανασαρ δε καλως αν, οιμαι, νοηθειη αυτος ουτος ο απο
Ἀρβακου βασιλευων Ἀσσυριων και Μηδων, ος ην των Ἀσσυριων μεν αρχηγος, υπο
δε την ηγεμονιαν αρτι κατατεταγμενος. ουτω γαρ φασιν οι τα Βαβυ λωνιακα
γραψαντες, οτι Ἀρβακης την βασιλικην προσηγοριαν και τον πλουτον εις Μηδους
μετηγαγεν, Ἀσσυριων δε βασιλεα κατεστησε Βελεσυν υπ' αυτον δηλονοτι. και ουτοι
λοιπον ησαν κατα διαδοχην υπο Μηδους τεταγμενοι, ως τισι δοκει, εως του ηʹ
βασιλεως Ἀσσυριων και Μηδων ∆αρειου του και Ἀστυαγους, ον Κυρος καθελων εις
Περσας την βασιλειαν μετηνεγκεν, ως τισιν εδοξεν. ετεροι φασι μετα Σαρδαναπαλον
κρατησαι και της Ἀσσυριων αρχης Νινον, ως που και Καστωρ εν τωι κανονι αυτου
φησιν ωδε· πρωτους μεν ουν τους Ἀσσυριων βασιλεις κατεταχαμεν, την μεν αρχην
απο Βηλου πεποιημενους, τωι δε τα της βασιλειας αυτου ετη μη παραδεδοσθαι σαφως
του μεν ονοματος μνημο νευομεν, την δε αρχην της χρονογραφιας απο Νινου
πεποιημεθα, και καταληγομεν επι Νινον τον διαδεξαμενον την βασιλειαν παρα
Σαρδανα παλου. Ἐκ δε των εν τηι θειαι γραφηι μνημονευομενων ονοματων φαινονται
τρεις αρχαι προ της Κυρου βασιλειας μετα Σαρδαναπαλον. εως γαρ τουτου λογος
κρατει Ἀσσυριους αρχειν των δυο λοιπον, λεγω δη Μηδων και Χαλδαιων, μετα δε
Σαρδαναπαλον ποτε μεν Μηδους αρχειν των Ἀσσυριων, ποτε δε Χαλδαιους. και η
μεν των Μηδων αρχη ηδη ανωτερω ημιν εν κανονιωι εστοιχειωθη ιδιαζοντι απο
Ἀρβακου, η δε των Χαλδαιων λειπεται στοιχειωθηναι, ητις απο Σαλμανασαρ, ον και
Ναβονασαρον καλουσι, λαμβανεται παρα τε Χαλδαιοις εν τηι των αστερων
ψηφοφοριαι και παρα τοις Ἑλληνων μαθηματικοις, ως μαρτυρει και ο σοφωτατος
Κλαυδιος Πτολεμαιος εν τηι μεγαληι συνταξει τηι της αστρονομιας τοις 244 απο
Ναβονασαρου χρωμενος ετεσιν, εν τε ταις των δυο φωστηρων εποχαις συνοδοις τε
και πανσεληνοις και ταις κατ' αυτας συμβαινουσαις σεληνιακαις και ηλιακαις
εκλειψεσιν, εν τε ταις των πεντε πλανωμενων κατα μηκος και πλατος ψηφοφοριαις
και των λοιπων απλανων αστερων. παντων γαρ αυτην ακριβεστεραν ομολογουσιν
ειναι, συναγουσαν απο του αυτου Ναβονασαρου επι το πρωτον ητοι ζʹ ετος
Ἀλεξανδρου του Μακε δονων και Περσων και πασης σχεδον της οικουμενης
βασιλευσαντος ετη υιθʹ, επι δε την τελευτην του αυτου Ἀλεξανδρου ετη υκδʹ. Ἐπει
δε συμφωνειν αναγκαιον ηγησαμεθα δειξαι τοις καθ' ημας ετεσι του κοσμου την των
ουρανιων κινησιν, συμφωνος δε και τοις Χαλδαιων και Ἑλληνων σοφοις ο απο
Ναβονασαρου χρονος μεμαρτυρηται, κοινη τις εστω αρχη το δψμζʹ ετος, το αυτο
υπαρχον τωι πρωτωι ετει Ναβονασαρου, ιν', ει τις βουληθειη κατα τας εν τηι μεγαληι
συνταξει του μεγαλου Πτολεμαιου εκτεθειμενας γραμμικας η κανονικας δειξεις
ψηφοφοριαν τινα των ουρανιων φορων επιλογισασθαι, λαμβανων τα απο του δψμζʹ
ετους του κοσμου, ειτα απο πρωτου ετους Ναβονασαρου μιαν και την αυτην ευροι
εποχην μεχρι τελευτης Ἀλεξανδρου του κτιστου, καθ' ην κοσμου μεν ετος εροʹ
υπηρχεν, απο δε του πρωτου ετους Ναβονασαρου ετη γινονται υκδʹ, ως προειρηται.
τας μεντοι απο της τελευτης Ἀλεξανδρου ψηφοφοριας των αστερων ο αυτος
φιλοσοφος εν προχειροις κανοσιν αυοςʹ ετων περιοδων ητοι αποκαταστασει
Αιγυπτιακου ενος ετους εξεθετο. πλην και απο τουδε του χρονου ητοι απο της
τελευτης Ἀλεξανδρου και του εροʹ κοσμικου ετους; ηνικα ο απο Φιλιππου του μετα
Ἀλεξανδρον τον κτιστην χρονος, των προχειρων κανονων την αρχην ειληφεν. ει τις
βουληθειη συνοδον, πανσεληνον η αλλην τινα ψηφοφοριαν των αστερων
επιλογισασθαι κατα την προκειμενην ακριβη των κοσμικων ετων ποσοτητα, ηγουν
και πασχουαλιων, απταιστον ευρησει και την αυτην ακριβη καταληψιν τοις τε κατα
 
 
 

111
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

την μεγαλην συνταξιν Πτολεμαιου απο Ναβονασαρου ετεσι και τοις απο της
τελευτης Ἀλεξανδρου ητοι αρχης Φιλιππου του μετα Ἀλεξανδρον τον κτιστην εως
Αυγουστου Καισαρος και ετι εως ∆ιοκλητιανου και αυθις εως του παροντος ςτβʹ
ετους. Ἀπο δε Ναβονασαρου τους χρονους της των αστερων κινησεως Χαλδαιοι
ηκριβωσαν και απο Χαλδαιων οι παρ' Ἕλλησι μαθηματικοι λαβοντες, 245 επειδη, ως
ο Ἀλεξανδρος και Βηρωσσος φασιν οι τας Χαλδαικας αρχαιολο γιας περιειληφοτες,
Ναβονασαρος συναγαγων τας πραξεις των προ αυτου βασιλεων ηφανισεν, οπως απ'
αυτου η καταριθμησις γινεται των Χαλδαιων βασιλεων. Εισιν ουν, ως προκειται εν
κανονιωι, οι αυτοι απο Ναβονασαρου χρονοι υκδʹ κατα τε την μαθηματικην και
εκκλησιαστικην εκδοσιν, τα μεν καθ' ολου ετη τα αυτα συναγοντες υκδʹ, τα δε κατα
μερος ου πανταχου τα αυτα· οιον Κυρου μεν η θεια γραφη λαʹ ετος υποφαινει της
βασιλειας και εν τοις κοσμικοις ετεσιν ουτως στοιχειουμεν, ο δε μαθηματικος κανων
θʹ μονα ετη Κυρωι νεμει. και εν αλλοις δε τισιν αυτου τε Ναβονασαρου διαφοραν
ευρησεις εν τοις κατα μερος, εν δε τωι τελει την ισοτητα. Τα απο Ναβονασαρου ετη
του και Σαλμανασαρ βασιλεως Χαλδαιων εως Ἀλεξανδρου του κτιστου τελευτης
κατα τον αστρονομικον κανονα αʹ Ναβονασαρου ετη ιδʹ βʹ Ναβιου ετη βʹ. ιςʹ γʹ
Χινζηρου και Πωρου ετη εʹ. καʹ δʹ Ἰλουλαιου ετη εʹ. κςʹ εʹ Μαρδοκεμπαδου ετη ιβʹ.
ληʹ ςʹ Ἀρκεανου ετη εʹ. μγʹ ζʹ Ἀβασιλευτου ετη βʹ. μεʹ ηʹ Βηλιβου ετη γʹ. μηʹ θʹ
Ἀπαραναδισου ετη ςʹ. νδʹ ιʹ Ἠριγεβαλου ετος αʹ. νεʹ ιαʹ Μεσησιμορδακου ετη δʹ. νθʹ
ιβʹ Ἀβασιλευτου αλλου ετη ηʹ. ξζʹ ιγʹ Ἰσαρινδινου ετη ιγʹ. πʹ 246 ιδʹ Σαοσδουχινου ετη
θʹ. πθʹ ιεʹ Κινηλαδαλου ετη ιδʹ. ργʹ ιςʹ Ναβοπαλασαρου πατρος Ναβουχοδονοσωρ ετη
καʹ. ρκδʹ ιζʹ Ναβουκολασσαρου του και Ναβουχοδονοσωρ ετη μγʹ. ρξζʹ ιηʹ
Ἰλλοαρουδαμου ετη γʹ. ροʹ ιθʹ Νηριγασολασαρου ετη εʹ. ροεʹ κʹ Ναβοναδιου του και
Ἀστυαγους ετη λδʹ. σθʹ καʹ Κυρου ετη θʹ. σιηʹ κβʹ Καμβυσου ετη ηʹ. σκςʹ κγʹ ∆αρειου
ετη λςʹ. σξβʹ κδʹ Ξερξου ετη καʹ. σπγʹ κεʹ Ἀρταξερξου αʹ ετη μαʹ. τκδʹ κςʹ ∆αρειου βʹ
του και Νοθου ετη ιθʹ. τμγʹ κζʹ Ἀρταξερξου δευτερου ετη μςʹ. τπθʹ κηʹ Ὤχου ετη καʹ.
υιʹ κθʹ Σαρου ετη βʹ. υιβʹ λʹ ∆αρειου τριτου του και Ἀρσαμου ετη ςʹ. υιηʹ λαʹ
Ἀλεξανδρου του μεγαλου ετη ςʹ. υκδʹ Τα απο Σαλμανασαρ ητοι Ναβονασαρου ετη
κατα την εκκλησιαστικην στοιχειωσιν εως Κυρου και επειτα Ἀλεξανδρου του
Μακεδονοσ αʹ Ναβονασαρος ο και Σαλμανασαρ εν τηι γραφηι λεγομενος ετη κεʹ. βʹ
Ναβιος ετη ηʹ. γʹ Χινζηρος και Πωρος ετη εʹ. δʹ Ἰλουλαιος ετη εʹ. εʹ Μαρδοκεμπαδος
ετη ιβʹ. ςʹ Ἀρκεανος ετη εʹ. 247 ζʹ Ἀβασιλευτος ετη βʹ. ηʹ Βηλιλος ετη γʹ. θʹ
Ἀπαραναδισος ετη ςʹ. ιʹ Ἠριγεβαλος ετος αʹ. ιαʹ Μεσησιμορδακος ετη δʹ. ιβʹ
Ἀβασιλευτος αλλος ετη ηʹ. ιγʹ Ἰσαρινδινος ετη ιγʹ. ιδʹ Σαοσδουχινος ετη θʹ. ιεʹ
Κινηλαδανος ετη ιδʹ. ιςʹ Ναβοπαλασαρος ετη καʹ. ιζʹ Ναβουχοδονοσωρ υιος ετη μγʹ.
ιηʹ Ευειλαδ Μαροδαχ ετη εʹ. ιθʹ Νηριγλησαρος ο και Βαλτασαρ ετη γʹ. κʹ Ναβοναδιος
ο και Ἀστυαγης ∆αρειος Ἀσουηρου και Ἀρταξερξης ετη ιζʹ. καʹ Κυρος Περσων πρωτος
βασιλευς ετη λαʹ. κβʹ Καμβυσης υιος Κυρου ετη ηʹ. κγʹ Μαγοι αδελφοι βʹ Σμερδιος,
Παυζουτης μηνας ζʹ. κδʹ ∆αρειος υιος Ὑσταπου ετη λςʹ. κεʹ Ξερξης υιος ∆αρειου
μηνας κʹ. κςʹ Ἀρταξερξης Ξερξου ο μακροχειρ ετη μγʹ. κζʹ Ξερξης υιος Ἀρταξερξου
μηνας βʹ. κηʹ Σογδιανος μηνας ζʹ. κθʹ ∆αρειος ο Νοθος ετη ιθʹ. λʹ Ἀρταξερξης ο
Μνημων ετη μʹ. λαʹ Ὦχος Ἀρταξερξου υιος ετη εʹ. λβʹ Ἄρσου αδελφου Ὤχου ετη δʹ.
λγʹ ∆αρειου γʹ Ἀρσαμου ετη ςʹ. λδʹ Ἀλεξανδρου Μακεδονος ετη ςʹ. 248 ΧΑΛ∆ΑΙΩΝ
ΒΑΣΙΛΕΙΣ Χαλδαιων βʹ εβασιλευσε Ναβιος ετη ηʹ, κατα δε αλλους βʹ. του δε κοσμου
ην ετος δψοβʹ. Χαλδαιων γʹ εβασιλευσε Χινζηρος και Πωρος ετη εʹ. του δε κοσμου ην
ετος δψπʹ. Χαλδαιων δʹ εβασιλευσεν Ἰλουλαιος ετη εʹ. του δε κοσμου ην ετος δψπεʹ.
Χαλδαιων εʹ εβασιλευσε Μαρδοκεμπαδος ετη ιβʹ. του δε κοσμου ην ετος δψζʹ.
Χαλδαιων ςʹ εβασιλευσεν Ἀρκεανος ετη εʹ. του δε κοσμου ην ετος δωβʹ. Χαλδαιων ζʹ
 
 
 

112
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

εβασιλευσεν Ἀβασιλευτος ετη βʹ. του δε κοσμου ην ετος δωζʹ. Χαλδαιων ηʹ
εβασιλευσε Βηλιβος ετη γʹ. του δε κοσμου ην ετος δωθʹ. Χαλδαιων θʹ εβασιλευσεν
Ἀπαραναδισος ετη ςʹ. του δε κοσμου ην ετος δωιβʹ. Χαλδαιων ιʹ εβασιλευσεν
Ἠριγεβαλος ετος αʹ. του δε κοσμου ην ετος δωιηʹ. Χαλδαιων ιαʹ εβασιλευσε
Μεσησιμορδακος ετη δʹ. του δε κοσμου ην ετος δωιθʹ. Χαλδαιων ιβʹ εβασιλευσεν
Ἀβασιλευτος αλλος ετη ηʹ. του δε κοσμου ην ετος δωκγʹ. Χαλδαιων ιγʹ εβασιλευσεν
Ἰσαρινδινος ετη ιγʹ. του δε κοσμου ην ετος δωλαʹ. Χαλδαιων ιδʹ εβασιλευσε
Σαοσδουχινος ετη θʹ. του δε κοσμου ην ετος δωμδʹ. Χαλδαιων ιεʹ εβασιλευσε
Κινηλαδαν ετη ιδʹ. του δε κοσμου ην ετος δωνγʹ. Χαλδαιων ιςʹ εβασιλευσε
Ναβοπαλασαρος ετη καʹ, ο πατηρ του Ναβουχοδονοσωρ, κατα δε αλλους ετη κεʹ. του
δε κοσμου ην ετος δωξζʹ. Τουτον ο Πολυιστωρ Ἀλεξανδρος Σαρδαναπαλον καλει
πεμψαντα προς 249 Ἀστυαγην σατραπην Μηδειας και την θυγατερα αυτου Ἀμυΐτην
λαβοντα νυμφην εις τον υιον αυτου Ναβουχοδονοσωρ. ουτος στρατηγος υπο
Σαρακος του Χαλδαιων βασιλεως σταλεις, κατα του αυτου Σαρακος εις Νινον
επιστρατευει· ου την εφοδον πτοηθεις ο Σαρακος εαυτον συν τοις βασιλειοις
ενεπρησε, και την αρχην Χαλδαιων και Βαβυλωνος παρελαβεν ο αυτος
Ναβοπαλασαρος ο του Ναβουχοδονοσωρ πατηρ.
ΑΙΓΥΠΤΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Αιγυπτιων παʹ εβασιλευσε Νεχαω ετη ηʹ. του δε κοσμου
ην ετος δωνδʹ. Αιγυπτιων πβʹ εβασιλευσε Ψαμμητιχος ετη ιδʹ. του δε κοσμου ην ετος
δωξβʹ. Αιγυπτιων πγʹ εβασιλευσε Νεχαω βʹ Φαραω ετη θʹ. του δε κοσμου ην ετος
δωοςʹ. Αιγυπτιων πδʹ εβασιλευσε Ψαμμουθις ετερος ο και Ψαμμητιχος ετη ιζʹ. του δε
κοσμου ην ετος δωπεʹ. Αιγυπτιων πεʹ εβασιλευσεν Ουαφρις ετη λδʹ. του δε κοσμου ην
ετος δ βʹ. Αιγυπτιων πςʹ εβασιλευσεν Ἄμωσις ετη νʹ. του δε κοσμου ην ετος δ λςʹ.
Ἕως του δ πςʹ χρονου η των Αιγυπτιων βασιλεια διαρκεσασα απο του βψοςʹ
κοσμικου ετους εν δυναστειαις ιʹ, βασιλευσι δε πςʹ, ετεσι βσιαʹ, υπο Καμβυσου
καθηιρεθη επι του πςʹ βασιλευσαντος της Μεστραιας ητοι Αιγυπτου χωρας Ἀμωσεως
απο του αʹ αυτων Μεστραιμ του και Μηνεως. επι τουτου γαρ αποστασαν της κατ'
αυτον αρχης την Αιγυπτον οπλοις και μαχαις κρατεραις υπηγαγετο Καμβυσης
ταυτην, ενθα και Πυθαγοραν ευρων επιξενωθεντα δια φιλοσοφιαν συν τοις
αιχμαλωτοις εις Περσας τελει, ηνικα φασιν αυτον εις Χαλδαιους ελθειν και την παρ'
εκεινοις σοφιαν μετελθειν και παλιν εκειθεν αναζευξαντα εις Ἰταλιαν χωρησαι,
φυγοντα την πατριδα Σαμον δια Πολυκρατην τον τυραννον, και διαζησαι την
Ἰταλικην διατριβην συστησαμενον. 250 Ἔμεινε δε η Αιγυπτος υπο Περσας ετι εως
∆αρειου του Ξερξου. εστιν ουν κζʹ δυναστεια, καθ' ην Περσαι εκρατησαν απο εʹ ετους
Καμ βυσου. ΡΩΜΑΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Ῥωμαιων ιζʹ εβασιλευσε Νουμας Πομπιλιος ετη μαʹ.
του δε κοσμου ην ετος δψπʹ. Νουμας μετα Ῥωμυλον βασιλευσας Ῥωμης πρωτος
νομους Ῥωμαιοιςεισηγαγεν. ο αυτος το Καπετωλιον εκ θεμελιων ωικοδομησεν. ο
αυτος τωι ενιαυτωι δυο μηνας προσεθηκε, τον τε Ἰανουαριον και τον Φεβρουαριον,
δεκαμηνιαιου του ενιαυτου προ τουτου χρηματιζοντος. ο αυτος και γογγιαριον
εδωκεν, ασσαρια ξυλινα και σκυτινα και οστρακινα. Ῥωμαιων ιηʹ εβασιλευσε
Τουλλος Ὁστιλιος ετη λβʹ. του δε κοσμου ην ετος δωκαʹ. Ουτος και Σιλβιος παρα τισι
λεγεται. τουτον φασι πρωτον περιβα λεσθαι πορφυραν εν βασιλευσι Ῥωμαιων και
ραβδον κατασχειν. ουτος της οικιας αυτωι καταφλεχθεισης σκηπτωι συγκαυσθεις
τελευται. Ἄλλοι δε τινες των ιστορικων τεταρτον αυτον απο Ῥωμυλου ταττουσιν η
εʹ, Ἀγκωνα Μαρκιωνα μετα Νουμαν προταττοντες αυτου και Πρισκον Ταρκυνιον και
Σιλβιον Τουλλον, και μετα τουτους τον Τουλλον Ὁστιλιον. ΑΘΗΝΑΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ
Ἀθηναιων λʹ εβασιλευσεν Ἀλκμαιων ετη βʹ. του δε κοσμου ην ετος δψκθʹ. 251 Ἐπι
 
 
 

113
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

τουτου Ἀθηνησιν η δια βιου κατελυθη αρχη. μετα Ἀλκμαιωνα τονλʹ βασιλεα
Ἀθηναιων κατεσταθησαν αρχοντες δεκαετεις ζʹ. Ὧν πρωτος αρχων δεκαετης
Ἀθηναιων λαʹ Χαροψ Αισχυλου ετη ιʹ. ουτος πρωτος δεκαετης. του δε κοσμου ην
ετος δψλαʹ. Ἀθηναιων λβʹ εβασιλευσεν Αισιμιδης ετη ιʹ. του δε κοσμου ην ετος
δψμαʹ. Ἀθηναιων λγʹ εβασιλευσε Κλεοδικος ετη ιʹ. του δε κοσμου ην ετος δψναʹ.
Ἀθηναιων λδʹ εβασιλευσεν Ἱππομενης ετη ιʹ. του δε κοσμου ην ετος δψξαʹ.
Ἀθηναιων λεʹ εβασιλευσε Λεωκρατης ετη ιʹ. του δε κοσμου ην ετος δψοαʹ. Ἀθηναιων
λςʹ εβασιλευσεν Ἄψανδρος ετη ιʹ. του δε κοσμου ην ετος δψπαʹ. Ἀθηναιων λζʹ
εβασιλευσεν Ἐρυξιας ετη ιʹ. του δε κοσμου ην ετος δψζαʹ. Ἕως τουδε του δωαʹ ετους
εξ Ἀδαμ οι Ἀθηναιων βασιλεις πρωτοι ιζʹ και μετ' αυτους οι δια βιου λεγομενοι
αρχοντες ιγʹ, επειτα δεκαετεις ζʹ, ομου παντα λζʹ, κρατησαντες της Ἀθηναιων αρχης
απο του γ μεʹ κοσμικου ετους επαυσαντο, διαρκεσαντες επι ετη ολα ωνςʹ. μετα
τουτους αρχοντες ενιαυσιαιοι ευρεθησαν εξ ευπατριδων, εννεα τε αρχοντων
Ἀθηνησιν αρχη κατεσταθη· η δε των ενιαυσιαιων ηρχθη τωι δωδʹ ετει του κοσμου,
Κρεοντος πρωτου αρχοντος ηγησαμενου επι της ιθʹ ολυμπιαδος, οι δε επι κεʹ. αφ' ου
επι σνʹ ολυμπιαδα αρχοντες γʹ μεχρι Φιλινου, καθ' ον υπατευον Γρατος Σαβινιανος
Ῥωμαιων και Σελευκος απο των περι Βρουττον μετα τους βασιλεις υπατευσαν των,
ψκεʹ καταριθμουμενοι επι το εψκγʹ ετος του κοσμου κατα τον Ἀφρικανον, οπερ ην
Ἀντωνινου του και Αυγεντου Ῥωμαιων βασιλεως ετος γʹ. 252 ΣΠΟΡΑ∆ΗΝ Ἀρκτινος
Μιλησιος εποποιος ηκμαζεν. Ἐν Ἰταλιαι Πανδοσια και Μεταποντιος πολεις
εκτισθησαν. Ἀθηνησι αʹ εναυπηγηθη τριηρης υπο Μηνοκλεους. Θηβαιοι Κυρηνην
ᾤκισαν κατα χρησμον. οικιστης δε αυτης Βαττος ο και Ἀριστοτελης. Ἐν Ποντωι
Τραπεζους εκτισθη. Ἐν Σικελιαι Ναξος εκτισθη. Ἐν Σικελιαι Χερρονησος εκτισθη.
ΜΗ∆ΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Μηδων ςʹ εβασιλευσεν Ἀφρααρτης ετη ναʹ. του δε κοσμου
ην ετος δωληʹ. Μηδων ζʹ εβασιλευσε Κυαξαρης ετη λβʹ. του δε κοσμου ην ετος δωπθʹ.
ΜΑΚΕ∆ΟΝΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Μακεδονων γʹ εβασιλευσε Τυρμας ετη μεʹ. του δε
κοσμου ην ετος δψνθʹ. Μακεδονων δʹ εβασιλευσε Περδικκας ετη μηʹ. του δε κοσμου
ην ετος δωδʹ. Μακεδονων εʹ εβασιλευσεν Ἀργαιος ετη λδʹ. του δε κοσμου ην ετος
δωνβʹ. Ουτος ο Ἀργαιος πρωτος εν Μακεδονιαι τειχη ηγειρε. ΣΠΟΡΑ∆ΗΝ Ἀρχιλοχος
και Σιμωνιδης και Ἀριστοξενος οι μουσικοι εγνωριζοντο. Γυμνη παιδεια πρωτον εν
Λακεδαιμονιαι ηχθη. 253 Ἔτι Σιβυλλη Σαμια χρησμωιδος η και Ἡροφιλα εγνωριζετο.
η γαρ Κυμαια κατα τους Τρωικους χρονους ηκμαζε. Κυζικος ωικισθη. Ζαλευκος ο
νομοθετης Λοκρων ηκμαζε. Κυψελλος Κορινθου ετυραννησεν ετη κηʹ. Λεσχης
Λεσβιος ο την μικραν Ἰλιαδα ποιησας και Ἀλκμαιων ηκμαζεν. Ἐν Ποντωι πολις
Ἴστορος εκτισθη. Ἄκανθος και Σταγερα εν Ἑλλαδι εκτισθησαν. Λαμψακος και
Ἄβδηρα εκτισθησαν. Τερπανδρος μουσικος εγνωριζετο. Ἐν Σικελιαι Σελινους
εκτισθη. ∆ωδωνης τωι μαντειωι κατα τουτους Ἕλληνες τους χρονους εχρη σαντο.
Φαλαρις Ἀκραγαντινων ετυραννησε. Θαλης Ἐξαμοιου Μιλησιος φιλοσοφος εις των
ζʹ σοφων εγνωριζετο, ος λεγεται ζησαι υπερ τα ρʹ ετη. Ἐν Ποντωι Βουρυσθενης
εκτισθη. Σινωπη εκτισθη. Μυρταιος Ἀθηναιος ποιητης εγνωριζετο. Ἔτι Τερπανδρος
μελοποιος, ος την επτατονον αρμονιαν ευρειν λεγεται, ηκμαζε. Βαττος Κυρηνην
επεκτισε. Κορινθιων Περιανδρος ο Κυψελλου ετυραννησε. Λιπαρα εκτισθη.
Ἐπιδαμνος, η νυν καλουμενη ∆υρραχιον, εκτισθη. Προυσια εκτισθη. Φαλαρις
τυραννων κατελυθη. ∆ρακων κατα τινας ενομοθετει. 254 Ἀριων εγνωριζετο
Μηθυμναιος. ουτος επι δελφινος εις Ταιναρον διεσωθη. Ἀλκμαν κατα τινας
εγνωριζετο. ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ Του Ἰουδα ιδʹ εβασιλευσε Μανασσης ετη νεʹ. του δε
 
 
 

114
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

κοσμου ην ετος δψζβʹ. Μανασσης υιος Ἐζεκιου και Ἐψιβααλ ιβʹ ετων βασιλευσας του
Ἰουδαμιαρωτατος γεγονε και ασεβεστατος ειδωλολατρειαις και αιματεκχυσιαις
αδικοις, οιωνισμοις τε και φαρμακειαις και μοιχειαις συζων. ουτος εν οικωι κυριου
∆ιος αγαλμα τετραπροσωπον εστησεν. αλους δε υπο Ἀσσυριων βασιλεως
επιστρατευσαντος αυτωι και εις αγαλμα χαλκουν κατακλεισθεις εδεηθη του θεου την
ωιδην αισας, ητις μεχρι και νυν θαυμαστη τις εστι και γεμουσα κατανυξεως, εφ' ηι
δυσωπηθεις ο θεος, διαρραγεντος του αγαλματος, διεσωθη αποκαταστας εις την
βασιλειαν αυτου. ουτος πειραν λαβων της αφατου φιλανθρωπιας του θεου επι τοις
μετανοουσι της ειδωλολατρειας και λοιπης επαυσατο ματαιοτητος, το του ∆ιος
ειδωλον εκβαλων εξ οικου κυριου, ο ην αυτος εισαγαγων, και ριψας εξω της πολεως
συν τοις λοιποις βδελυγμασιν. ο αυτος το νοτιον τειχος της Ἱερουσαλημ ωικοδομησε
και τον ναον ανεκτισατο, ζησας το λοιπον εν ευσεβειαι. Προεφητευον Ἰωηλ, Ἀβδιου,
Ἰωνας, Ναουμ, Ἀμβακουμ. Ὀλδα γυνπαρ' Ἑβραιοις προεφητευε. Του Ἰουδα ιεʹ
εβασιλευσεν Ἀμως υιος Μανασση ετη βʹ. του δε κοσμου ην ετος δωμζʹ. 255 Ουτος
πονηροτατος ην. τουτον τωι βʹ ετει αυτου ανειλον οι περι αυτον· ο δε λαος επεξηλθε
τωι φονωι τον Ἀμως υιον Μανασση. δωδεκα ετη Ευσεβιος λεγει βασιλευσαι κατα τους
οʹ· ψευδεται δε. Του Ἰουδα ιςʹ εβασιλευσεν Ἰωσιας υιος Ἀμως ετη λαʹ. του δε
κοσμουην ετος δωμθʹ. και Γεδιδας της Ὀζιου θυγατρος. Σκυθαι την Παλαιστινην
κατεδραμον και την Βασαν κατεσχον την εξ αυτων κληθεισαν Σκυθοπολιν. Χελκιας
αρχιερευς ιερατευσε πατηρ Ἱερεμιου και Σωσαννης. Σοφονιας προεφητευε. Τωι ιγʹ
ετει Ἰωσιου, κοσμου δε ετει δωξγʹ ηρξατο προφητευειν Ἱερεμιας. απο δε του εʹ ετους
της προφητειας αυτου, τουτ' εστιν απο του ιηʹ ετους Ἰωσιου, αριθμουσι τινες τα οʹ
ετη της αιχμαλωσιας εως του αʹ ετους Κυρου. Ὀλδα γυνη Ἑβραια προεφητευεν.
Ἰωσιας υιος Ἀμως και Γεδδιδας της Ὀζιου θυγατρος εβασιλευσε του Ἰουδα, οκταετης
ων αρξαμενος του βασιλευειν, ετη λδʹ. Ουτος ευσεβεστατος παντων των προ αυτου
και μετ' αυτον βασι λευσαντων ωφθη. επι αυτου Χελκιας αρχιερευς ευρων εν τωι
ναωι βιβλιον του νομου και Σαφατει τωι γραμματει κοινωσαμενος επεδειξε τωι Ἰωσιαι.
ο δε τους θειους λογους επαναγνωσθεντας ακουσας, σφοδρα θεοφιλης ων, διερρηξε
την εσθητα αυτου, και τον ναον του θεου καθαρισας απο των βδελυγματων ων
εστησεν ο πατηρ αυτου Ἀμως, την τε Ἱερουσαλημ και ολον τον Ἰουδαν αποστησας
της ειδωλολατρειας τα ειδωλα και τα των ασεβων οστα τοις θυσιαστηριοις
επεκαυσε, παντοιως εκπορθησας τα κατα πασαν την Ἰουδαιαν και την Σαμαρειαν
μιασματα, καθως προεφητευσε περι αυτου ο εξ Ἰουδα παραγενομενος προφητης
προς Ἱεροβωαμ, ον εθανατωσεν ο λεων υποστρεφοντα διοτι εφαγεν εις τον οικον
του συμπρο φητου αυτου. επι αυτου το θαυμαστον ηχθη πασχα. 256 Ουτος συμβαλων
εις πολεμον τωι Νεχαωι Φαραωι ουκ επελθοντι αυτωι, αλλα και παραιτουμενωι την
προς αυτον μαχην, κατατοξευθεις Ἰωσιας ετελευτησεν, αποκομισθεις εις
Ἱερουσαλημ. Ἰωσιας υιος Ἀμως υιου Μανασση λʹ και εν ετος βασιλευσας εν
Ἱερουσαλημ παντας τους προ αυτου και μετ' αυτον βασιλεις υπερηρε τωι θειωι ζηλωι,
τα τε πανταχου ειδωλα και σεβασματα καθελων και τους ειδωλο λατρουντας εξαρας,
τους μεν ζωντας, τους δε θανοντας εν τοις ταφοις αυτων. Τωι ιηʹ ετει της βασιλειας
αυτου εγενετο πασχα εν Ἱερουσαλημ, οιον, φησιν η των Παραλειπομενων βʹ βιβλος,
ουκ εγενετο εν Ἰσραηλ απο ημερων Σαμουηλ του προφητου και παντος βασιλεως
Ἰσραηλ. ουκ εποιησαν ως το φασεκ, ο εποιησεν Ἰωσιας και οι ιερεις και οι Λευιται
και πας Ἰουδας και Ἰσραηλ οι ευρεθεντες εν Ἱερουσαλημ. Ουτος τους
εγγαστριμυθους και τους γνωστας και τα θεραφειμ και τα ειδωλα και τα καρεσειμ, α
ην εν γηι Ἰουδα και εν Ἰσραηλ, ενεπυρισεν, ινα στησηι τους λογους τους
γεγραμμενους του νομου επι του βιβλιου ο ευρε Χελκιας ο ιερευς εν τωι οικωι κυριου.
 
 
 

115
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

Ὅμοιος Ἰωσιου ουκ εγενηθη εμπροσθεν αυτου, ος επεστρεψε προς κυριον εν οληι
καρδιαι αυτου και εν οληι ψυχηι αυτου και εν οληι ισχυι αυτου κατα παντα τον νομον
Μωυσηι, και μετα τουτον ουκ ανεστη ομοιος αυτωι. πλην ουκ απεστραφη κυριος απο
οργης θυμου αυ του του μεγαλου, ου ωργισθη θυμωι ο κυριος εν τωι Ἰουδαι επι παντα
τα παροργισματα α παρωργισε Μανασσης. και ειπε κυριος· και γε τον Ἰουδαν
αποστησω απο προσωπου μου, καθως απεστησα τον Ἰσραηλ, και απωσαμην την
πολιν, ην εξελεξαμην, Ἱερουσαλημ, και τον οικον, ον ειπα· εστω το ονομα μου εκει.
Και ανεβη Νεχαω Φαραω βασιλευς Αιγυπτου επι τον βασιλεα Ἀσσυριων επι τον
ποταμον Ευφρατην, και επορευθη βασιλευς Ἰωσιας εις συναντησιν αυτωι. και
απεστειλε Νεχαω προς Ἰωσιαν αγγελους λεγων· τι εμοι και σοι, βασιλευ Ἰουδα; και
ουκ επι σε ηκω σημερον πολεμον πολεμησαι. και ο θεος ειπε κατασπευσαι με·
προσεχε απο του θεου του μετ' εμου, μη 257 καταφθειρηι σε. και ουκ απεστρεψεν
Ἰωσιας το προσωπον αυτου απ' αυτου, αλλ' η πολεμειν αυτον εκραταιωθη. και ουκ
ηκουσε τον λογον Νεχαω δια στοματος θεου, και ηλθε του πολεμησαι εν τωι πεδιωι
Μαγεδων. και ετοξευσαν οι τοξοται επι βασιλεα Ἰωσιαν. και ειπεν ο βασιλευς τοις
παισιν αυτου· εξαγαγετε με, οτι επονησα σφοδρα. και εξηγαγον οι παιδες αυτου απο
του αρματος και ανεβιβασαν αυτον επι το αρμα το δευτερευον, ο ην αυτωι. και
ηγαγον αυτον εις Ἱερουσαλημ, και απεθανε και εταφη μετα των πατερων αυτου, και
πας Ἰουδας και Ἱερουσαλημ επενθησεν επι Ἰωσιαν. και εθρηνησεν Ἱερεμιας επι
Ἰωσιαν και ειπονπαντες οι αρχοντες και αι αρχουσαι θρηνον επι Ἰωσιαν εως της
σημερον. και εδωκεν αυτον προσταγμα επι Ἰσραηλ, ιδου γεγραπται επι των θρηνων.
Ειτα και ελαβεν ο λαος της γης τον Ἰωαχαζ υιον Ἰωσιου, και εχρισαν αυτον και
κατεστησαν αυτον εις βασιλεα αντι του πατρος αυτου. εικοσι τριων ετων Ἰωαχαζ εν
τωι βασιλευειν αυτον και τριμηνον εβασιλευσεν εν Ἱερουσαλημ. και εδησεν αυτον
Φαραω Νεχαω εν ∆εβλαθα εν γηι Αιμαθ του μη βασιλευειν εν Ἱερουσαλημ. και
ηγαγεν αυτον εις Αιγυπτον, και επεβαλε φορον επι την γην ρʹ ταλαντα αργυριου και
ταλαντον χρυσιου. και κατεστησε Φαραω Νεχαω τον Ἐλιακειμ υιον Ἰωσιου βασιλεα,
και μετεστρεψε το ονομα αυτου Ἰωακειμ, και τον Ἰωαχαζ αδελφον αυτου εισηγαγεν
εις Αιγυπτον, και απεθανεν εκει. υιος εικοσι και πεντε ετων Ἰωακειμ εν τωι
βασιλευειν αυτον, και ιαʹ ετη εβασιλευσεν εν Ἱερουσαλημ. συνωιδα δε και η δʹ των
βασιλειων τουτοις γραφει. Ευρον δε εν τινι αντιγραφωι οτι μετα την τελευτην
Ἰωσιου Ἱερεμιας ο προφητης κατα χρησμον θειον προσεταξε τοις ιερευσιν αραι την
θειαν κιβωτον και την σκηνην και ακολουθησαι αυτωι. και εξελθων την πολιν ανεβη
εις το ορος, οπου και Μωυσης αναβας ειδε την γην της επαγγελιας. και ευρων
σπηλαιον εισηγαγεν εν αυτωι την σκηνην και την κιβωτον και το θυσιαστηριον και
την τραπεζαν και την λυχνιαν και τα λοιπα αγια σκευη φραξας την εισοδον. τινες δε
των συν αυτωι ιερεων υπεστρεψαν επισημηνασθαι τον τοπον, και εκρυβη απ' αυτων.
οις και εμεμψατο Ἱερεμιας γνους τωι πνευματι, αγνωστον εσεσθαι τον τοπον ειπων,
εως επισυναγαγηι κυριος τον λαον αυτου και ιλεως γενηται τωι Ἰσραηλ. 258 Του
Ἰσραηλ ιζʹ εβασιλευσεν Ἰωαχαζ μηνας γʹ, υιος Ἰωσιου. Τουτον τον Ἰωαχαζ Ἰεχονιαν
ονομαζει ο Ἔσδρας ουτω λεγων προςλεξιν· και αναλαβοντες οι εκ του εθνους τον
Ἰεχονιαν υιον Ἰωσιου ανεδειξαν βασιλεα. ειτα· και εβασιλευσεν εν Ἰσραηλ και εν
Ἱερουσαλημ μηνας γʹ. και απεστησεν αυτον βασιλευς Αιγυπτου βασιλευειν εν Ἱερου
σαλημ, και εζημιωσε το εθνος αργυριου ταλαντα ρʹ και χρυσιου ταλαντα ιʹ. και
ανεδειξε βασιλεα Ἰωακειμ τον αδελφον αυτου. Του Ἰουδα ιηʹ εβασιλευσεν Ἐλιακειμ,
ο και Ἰωακειμ, ετη ιαʹ. του δεκοσμου ην ετος δωπγʹ. Το δʹ ετος Ἰωακειμ υιου Ἰωσιου
βασιλεως Ἰουδα (κοσμου δε ην ετοςδωπγʹ και πρωτον ετος βασιλεως Βαβυλωνος
Ναβουχοδονοσωρ) ο μεγας Ἱερεμιας φησι· το δ' αυτο κγʹ ετος της εαυτου προφητειας
 
 
 

116
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

προς τον λαον Ἰουδα εξαριθμει απο του ιγʹ ετους Ἰωσιου βασιλεως αρχομενον, αφ'
ου και τινες των εξηγητων, εν οις και Ευσεβιος, τον εβδομηκονταετη ρικον της
αιχμαλωσιας χρονον βουλονται μετρεισθαι, εως του αʹ ετους Κυρου γινομενον ετη
οʹ. κατα δε δευτερον τροπον ο αυτος εβδομηκον ταετης χρονος συναγεται απο του
ενεστωτος δʹ ετους Ἰωακειμ, αφ' ου και ο θεος δια του προφητου εγκαλει τωι λαωι
του Ἰουδα περι της απειθιας, επι το αʹ ετος του αυτου Κυρου, κατα δε γʹ και
τελευταιον απο του ιαʹ ετους Σεδεκιου εως του βʹ ετους ∆αρειου. τισι δε
ακριβεστερον δοκει απο του εʹ ετους της προφητειας Ἱερεμιου, ως φησιν Ευσεβιος,
τα επι το αʹ ετος Κυρου αριθμειν. αλλ' ουδ' ουτως ακριβως συζεται.
Ουριας υιος Ἀμως κατα της Ἱερουσαλημ προεφητευσεν. Ουριας 259
προφητευων κατα της Ἱερουσαλημ φευγει εις Αιγυπτον. μεταπεμψαμενος δε αυτον
Ἰωακειμ και αγαγων απ' Αιγυπτου αναιρει. Τωι δʹ ετει Ἰωακειμ λεγει ο Ἱερεμιας οτι
επαταξεν ο Ναβουχοδονοσωρ τον Νεχαω Φαραω. το δε τελος του δʹ αρχη του εʹ εστι
και ουδεν δια φερει. Τωι αυτωι ετει γεγονεν ο λογος κυριου προς Ἱερεμιαν περι του
χαρτου, ο ανεγνω Βαρουχ τωι εʹ ετει Ἰωακειμ μηνι θʹ κατα προσωπον κυριου και
πασης της εκκλησιας Ἰουδα εν Ἱερουσαλημ εν οικωι Γαμαριου του γραμματεως·
ενθεν και ο εβδομηκονταετης χρονος. Σχολ. Στοιχειωσις ακριβης απο του αʹ ετους
των οʹ ετων της αιχμαλω σιας μεχρι και αυτης της κατα σαρκα γεννησεως του
Χριστου κατα την παρουσαν συνταξαντα βιβλον, απο δʹ ετους Ἰωακειμ, κοσμου
δωπγʹ, εως οτ' απελυθη η αιχμαλωσια, ηγουν αʹ ετους Κυρου, ετη οʹ. και απο του βʹ
ετους Κυρου, οτε ο ναος εθεμελιωθη ηγεμονευοντος Ζοροβαβελ και
αρχιερατευοντος Ἰησου, εως συμπληρωσεως ετων Ὀνιου αρχιερεως του τελευταιου
ετη τξγʹ. κοσμου ετη ετιεʹ. και απο αρχης των ανιερων δια χρηματων κρατησαντων
Ἰασονος, Μενελαου και Λυσιμαχου επι της απιστιας Ἀντιοχου εως Ἰουδα υιου
Ματθιου ετη ιθʹ. κοσμου δε ετη ετλδʹ. και απο της αρχης Ἰουδα αρχιερεως υιου
Ματθιου εως λγʹ ετους Ἡρωδου, τεσσαρακοστου δε τριτου ετους Αυγουστου
Καισαρος, οτε το κατα σαρκα εκ της αγιας παρθενου ο κυριος ετεχθη, ετη ρξζʹ,
κοσμου δε εφαʹ, μηνι ∆εκεμβριωι ινδικτ. αʹ. Πεντε γεγονασιν οι υιοι του μακαριου
Ἰωσιου, Ἰωαχαζ, Ἐλιακειμ οκαι Ἰωακειμ, Ἰωναν, Σεδεκιας ο και Ἰεχονιας, και
πεμπτος Σαλουμ. Και τον μεν Ἰωαχαζ υπο του λαου μετα θανατον Ἰωσιου του
πατρος χρισθεντα εις βασιλεα μετεστησε Νεχαω Φαραω εις Αιγυπτον, ενθα και
αποθνησκει. φορον τε αργυριου ταλαντων ρʹ και χρυσιου ταλαντου ενος, η ως τινες
ιʹ, τηι Ἰουδαιαι επεθηκεν, καταστησας Ἐλιακειμ τον αδελφον αυτου βασιλεα τον και
Ἰωακειμ μετακληθεντα υπ' αυτου. Ἀναιρεθεντος δε του αυτου Νεχαω Φαραω υπο
του Ναβουχοδονοσωρ 260 τωι βʹ ετει της βασιλειας αυτου, κατα το δʹ ετος Ἰωακειμ,
ως φησιν Ἱερεμιας, ανελθων κατεδουλωσατο τον Ἰωακειμ ο Ναβουχοδονοσωρ ετη
γʹ, τουτ' εστιν εως του ηʹ ετους αυτου Ἰωακειμ. αποσταντα δε παλιν χειρωσαμενος
ηιχμαλωτισε, καταστησας αντ' αυτου τον Ἰωαχειμ υιον αυτου παιδα οκταετη. Ἡ μεν
ιερα βιβλος των Παραλειπομενων μετα το αποικισθηναι τον Ἰωακειμ συν τοις
ιερευσι και τοις λοιποις εμφανεσι των Ἰουδαιων και των ιερων σκευων κατα το ηʹ
ετος της βασιλειας Ναβουχοδονοσωρ δεθεντα πεδαις χαλκαις υπ' αυτου και
αιχμαλωτον εις Βαβυλωνα ληφθεντα, φησιν οτι κατεστησε τον Ἰωαχειμ υιον αυτου
αντ' αυτου τον και Ἰεχονιαν παιδα οκταετη υποφορον· και μετα τρεις μηνας και
δεκα ημερας ελαβεν αυτον πολιορκησας συν τηι μητρι και τοις λοιποις αρχουσιν
Ἰουδα και τοις ευνουχοις και τοις δυνατοις της γης και πασι τοις θησαυ ροις
αιχμαλωτους εις Βαβυλωνα, και εβασιλευσε τον Ματθανιαν υιον αυτου αντ' αυτου,
κγʹ οντα ετων, δηλον δ' οτι του Ἰωσιου υιον. συμφωνει δε και η δʹ των βασιλειων. Ὁ
δε ιερος Ἱππολυτος εν τωι κατα την Σωσανναν και τον ∆ανιηλ συγγραμματι τρια ετη
 
 
 

117
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

λεγει τον υιον Ἰωακειμ Ἰωαχειμ τον και Ἰεχονιανμετα τον πατερα κρατησαντα
μετοικισθηναι εις Βαβυλωνα συν τοις λοιποις, ως προκειται. τον δε ∆ανιηλ και τους
τρεις παιδας της παρουσης αιχμαλωσιας λεγει. τουτον δε λεγει και της Σωσαννης
ανδρα ειναι· και πιθανος ο λογος. Την δε Σωσανναν Χελκιου του αρχιερεως ειναι
θυγατερα βεβαιουνται του ευροντος επι Ἰωσιου το βιβλιον. ταυτης αδελφος
Ἱερεμιας, ως φησι, και εικοτως. εκ τουτων λεγει γεννηθηναι τον Ἰεχονιαν, ου
μεμνηται ο θειος ευαγγελιστης Ματθαιος. του δε Ἰεχονιου υιον φησι τον Σαλαθιηλ,
και του Σαλαθιηλ τον Ζοροβαβελ, και ουτω την γενεαλογιαν του σωτηρος εκ της
ιερατικης και βασιλικης καταγεσθαι φυλης μεχρι Ἰωσηφ του δικαιου και της αγιας
παρθενου και θεοτοκου. απαγορευει δε τον Σαλαθιηλ απο Σεδεκιου τεχθηναι, ον και
Ἰεχονιαν καλει, ως βδελυκτου τωι θεωι 261 γεγονοτος· και εικοτως. επειδη δε ο
χρονος των δʹ γενεων εις ξηʹ ετη μεριζομενος απο πρωτου ετους Ναβουχοδονοσωρ
επι το αʹ ετος Κυρου, καθ' ο ο Ζοροβαβελ της απολυτρωσεως της αιχμαλωσιας
ηγησατο, μαλλον τινες τον Σαλαθιηλ τουτον αυτου τον Ἰεχονιου και της Σωσαννης
υπολαμβανουσιν υιον ειναι, ινα τον Ζοροβαβελ δειξωσιν εικοσι που χρονων κατα
την ανακλησιν. Του Ἰουδα ιθʹ εβασιλευσεν Ἰεχονιας υιος Ἰωακειμ, ο και
Ἰωαχειμμηνας γʹ, αλλοι δε ετη γʹ, ως και ο ιερος Ἱππολυτος. του δε κοσμου ην ετος
δωζεʹ. Τουτου, φησι, τωι τριτωι ετει γεγονεν η πρωτη μετοικεσια υπο Ναβουχο
δονοσωρ μεταστησαντος αυτον εις Βαβυλωνα και ιʹ χιλιαδας ανδρων, εν οις και τον
∆ανιηλ και τους τρεις παιδας συναπενεχθηναι φησι. τουτον λεγει ειναι τον ανδρα
Σωσαννης Ἰωακειμ. Του Ἰουδα κʹ εβασιλευσε Σεδεκιας ετη ιαʹ. του δε κοσμου ην ετος
δωζςʹ. Ἀφρικανος απο του αʹ ετους Σεδεκιου τα οʹ ετη της αιχμαλωσιας αριθμει. Τωι
εʹ ετει Σεδεκιου, κοσμου δε δ ʹ, ηρξατο προφητευειν ο μεγας προφητης Ἰεζεκιηλ. τωι
δ' αυτωι ετει της αιχμαλωσιας Ἰωακειμ Σεδεκιας τοις εν Βαβυλωνι αιχμαλωτοις
εδηλωσεν οτι μετα οʹ ετη αναζευξουσιν εκ Βαβυλωνος κατα την Ἱερεμιου
προφητειαν.
Ἀνανιας ψευδοπροφητης ανθισταμενος Ἱερεμιαι θνησκει, καθ' ον χρονον
Ἰεζεκιηλ προφητευει εν Βαβυλωνι. Ἐν Ἱερουσαλημ εγενοντο δουλων ελευθεριαι.
Τους υιους Ἰωναδαβ υιου Ῥηχαβ εισελθοντας επι της Σεδεκιου πολιορκιας εις
Ἱερουσαλημ ορων Ἱερεμιας μη πινοντας οινον μηδε υπο στεγην οικουντας δια την
του πατρος εντολην, τους Ἰουδαιους ωνειδιζεν απειθουντας τωι θεωι και μηδε καν ως
ουτοι τωι πατρι πειθομενους τωι κτισαντι. 262 Ἱερεμιας ο προφητης εξελθων εις
πολιν Βενιαμιν ωνησασθαι αγρον συνεληφθη υπο τινος Ἱερουα, τωι Σεδεκιαι τε
παρεδοθη και εις την φυλακην καθειρχθη. ενθα προφητευων τα τηι πολει και τωι
εθνει συμβησο μενα εις λακκον ενεβληθη. τουτον ο Αιθιοψ Ἀβδεμελεχ οικειος
Σεδεκιου ανειλατο του λακκου, δυσωπησας τον βασιλεα. τουτωι προσαχθεις Σεδεκιας
και τινα μαθων παρ' αυτου προς σωτηριαν ουχ υπηκουσεν. ην δε φυλαττομενος εν
τηι αυληι εως οταν η πολις ηλω. ΧΑΛ∆ΑΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Χαλδαιων ιζʹ εβασιλευσε
Ναβουχοδονοσωρ ετη κγʹ. του δε κοσμου ην ετος δωπηʹ. Ἄξιον δε περι του
Ναβουχοδονοσωρ ολιγα παραθεσθαι και του πατρος αυτου εκ των Βηρωσσου
λεγοντος ουτως· ακουσας δε ο πατηρ αυτου Ναβοπαλασαρος οτι τεταγμενος
σατραπης εν τε Αιγυπτωι και τοις περι Συριαν την κοιλην και την Φοινικην τοποις
αποστατης γεγονε, ου δυναμενος αυτος ετι κακοπαθειν συστησας τωι υιωι
Ναβοκοδροσορωι μερη τινα της δυναμεως εξεπεμψεν επ' αυτον. συμμιξας δε
Ναβοκοδροσορος τωι αποστατηι και παραταξαμενος αυτου τε κρατει και την χωραν εξ
αρχης υπο την αυτων βασιλειαν εποιησατο. τωι τε πατρι αυτου συνεβη Ναβοπα
λασαρωι αρρωστησαντι μεταλλαξαι τον βιον βασιλευσαντι ετη καʹ. αισθομενος δε
μετ' ου πολυν χρονον την του πατρος τελευτην Ναβοκοδρο σορος, καταστησας τα
 
 
 

118
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

κατα την Αιγυπτον πραγματα και την λοιπην χωραν, και τους αιχμαλωτους
Ἰουδαιων τε και Φοινικων και Συρων των κατα την Αιγυπτον εθνων συνταξας τισι
των φιλων μετα της βαρυτατης δυναμεως και της λοιπης ωφελειας ανακομιζειν εις
την Βαβυλωνιαν, αυτος ορμησας ολιγοστος παρεγενετο δια της ερημου εις
Βαβυλωνα. καταλαβων δε τα πραγματα διοικουμενα υπο Χαλδαιων και
διατηρουμενην την βασιλειαν υπο του βελτιστου αυτων, κυριευσας ολοκληρου της
πατρικης αρχης, τοις αιχμαλωτοις εταξε τας κατοικιας. Αυτος δε ο Ναβουχοδονοσωρ
εκ των λαφυρων το τε Βηλου ιερον και 263 τα λοιπα φιλοτιμως κοσμησας, την τε
υπαρχουσαν εξ αρχης πολιν και ετεραν εξωθεν προσκαταχαρισαμενος και
αναγκασας προς το μηκετι δυνασθαι τους πολιορκουντας τον ποταμον
αναστρεφοντας επι την πολιν κατασκευαζειν, υπερεβαλλετο τρεις μεν της ενδον
πολεως περιβολους, τρεις δε της εξω, τουτων δε τους μεν εξ οπτης πλινθου και
ασφαλτου, τους δε εξ αυτης της πλινθου. και τειχισας αξιολογως την πολιν και τους
πυλωνας κοσμησας ιεροπρεπως προσκατεσκευασε τοις πατρικοις βασι λειοις ετερα
βασιλεια εχομενα εκεινων, υπερ ων το μεν αναστημα και την λοιπην πολυτελειαν
μακρον ισως εσται εαν τις εξηγηται, πλην οντα υπερβοληι μεγαλα και υπερηφανα
συνετελεσθη ημεραις ιεʹ. εν δε τοις βασιλειοις τουτοις αναλημματα λιθινα υψηλα
ανοικοδομησας και την οψιν αποδους ομοιοτατην τοις ορεσι, καταφυτευσας
δενδρεσι παντοδαποις εξειργασατο· και κατεσκευασε τον καλουμενον κρεμαστον
παραδεισον δια το την γυναικα αυτου επιθυμειν της ορειας διαθεσεως, τεθραμμενην
εν τοις κατα Μηδειαν τοποις. Ταυτα ο Βηρωσσος ιστορει περι του Ναβουχοδονοσωρ
και ετερα πλειστα εν τριτηι των Χαλδαικων βιβλωι, μεμφομενος τοις ψευδως
γραψασιν Ἑλληνων ιστορικοις υπο της Ἀσσυριας Σεμιραμεως κτισθηναι Βαβυλωνα
και τα κατ' αυτην θαυμασια. Τον Φαραω Νεχαω Ναβουχοδονοσωρ δευτερωι ετει της
βασιλειας αυτου ανειλε κατα τον Ευφρατην επι μαχηι κρατεραι εʹ ετει Ἰωακειμ
αρχομενωι, και ελθων επι Ἰωακειμ και την Ἰουδαιαν κατεδουλωσατο τον Ἰωακειμ γʹ
ετη, ως φησιν η δʹ των βασιλειων και η βʹ των Παραλειπο μενων. και μετα γʹ ετη
ηθετησεν αυτωι, και απεστειλε κυριος αυτωι τους μονοζωνους των Χαλδαιων και
τους μονοζωνους Συριας και Μωαβ και υιων Ἀμμων, και κατισχυσαν εν γηι Ἰουδα
κατα τον λογον κυριου ον ελαλησεν εν χειρι δουλων αυτου των προφητων. ταυτα
παρ' αυτοις ην προφητευων κατα τους χρονους τουτους Ουριας υιος Ἀμαιου, ον
φυγοντα εις Αιγυπτον αγαγων ο Ἰωακειμ ανειλε, και Ἱερεμιας αρξαμενος και αυτος,
ως προδεδηλωται, της προφητειας απο του ιγʹ ετους Ἰωσιου. 264
Τον Ναβουχοδονοσωρ ο Μεγασθενης εν τηι δʹ των Ἰνδικων Ἡρακλεους
αλκιμωτερον αποφαινει, ος ανδρειαι μεγαληι Λιβυης το πλειστον και Ἰβηριας
κατεστρεψατο. συμφωνει δε αυτωι και Φιλοστρατος εν ταις ιστοριαις, ενθα και περι
της Τυρου πολιορκιας και των Φοινικων παλαι, αιτινες ιστοριαι φερονται περι του
Ναβουχοδονοσωρ, οτι Συριαν και Αιγυπτον και πασαν την Φοινικην κατεστρεψατο
πολεμοις. Ναβουχοδονοσωρ τον Ἰωακειμ χειρωσαμενος ιαʹ ετει της βασιλειας αυτου
αρχομενωι συν πολλοις των Ἰουδαιων και των ιερων σκευων αιχμαλωτον εις
Βαβυλωνα απηγαγε, δησας αυτον πεδαις χαλκαις, ως εν τωι βʹ των Παραλειπομενων
γεγραπται. τον δε Ἰωαχειμ υιον αυτου τον και Ἰεχονιαν παιδα οκταετη καταστησας
βασιλεα υποφορον, μετα τρεις μηνας και δεκα ημερας παλιν επελθων τηι Ἰουδαιαι
κατα το αυτο ετος επολιορκησε την Ἱερουσαλημ· προς ον εξηλθεν Ἰωαχειμ και οι
παιδες αυτου και η μητηρ αυτου συν αυτωι και οι αρχοντες και οι ευνουχοι αυτου.
και ελαβεν αυτους βασιλευς Βαβυλωνος εν ετει ογδοωι της βασιλειας αυτου, και
εισηλθεν εις την πολιν και εξηνεγκε παντας τους θησαυρους οικου κυριου και τους
θησαυρους οικου του βασιλεως και συνεκοψε παντα τα σκευη τα χρυσα, α εποιησε
 
 
 

119
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

Σολομων βασιλευς Ἰσραηλ εν τωι ναωι κυριου κατα το ρημα κυριου· και απυκισε
πασαν την Ἱερουσαλημ και παντας τους αρχοντας και τους δυνατους ισχυι
αιχμαλωσιαι και δεκα χιλιαδας αιχμαλωτισας και παντα τα τεκνα και τον
συγκλειοντα, και ουχ υπελειφθη πλην οι πτωχοι της γης. και απυκισε τον Ἰωαχειμ
εις Βαβυλωνα και την μητερα και τας γυναικας του βασιλεως και τους ευνουχους
και τους ισχυρους της γης απηγαγεν αιχμαλωσιας αποικεσιαν εξ Ἱερουσαλημ εις
Βαβυλωνα, και παντας τους ανδρας της δυναμεως, ανδρας ισχυος, ποιουντας
πολεμον ζ, και τον τεκτονα και τον συγ κλειοντα χιλιους, παντες δυνατοι ποιουντες
πολεμον, και ηγαγεν αυτους βασιλευς Βαβυλωνος μετοικεσιαν εις Βαβυλωνα. και
εβασιλευσε βασιλευς Βαβυλωνος τον Ματθιαν υιον αυτου αντ' αυτου, και επεθηκε
το ονομα αυτου Σεδεκιαν. υιος εικοσι ετων Σεδεκιας εν τωι βασιλευειν αυτον και ιαʹ
ετη εβασιλευσεν εν Ἱερουσαλημ. 265 Ταυτα προς λεξιν εν τηι δʹ των βασιλειων
γεγραμμενα παρεθεμην, ωστε ειδεναι τους εντυγχανοντας διαφορους αιχμαλωσιας
του Ἑβραιων γενους γεγενησθαι, και δια τουτο τας των προφητων προρρησεις μη
καθ' ενα τροπον η χρονον νοεισθαι ειρηκοτων· ετη οʹ διαρκεσει το εθνος επι της
Βαβυλωνιας αιχμαλωτον· ων δε η αρχη διαφορος, τουτων και το τελος διαφορον.
Ὅθεν κατα μεν του Ἔσδρα την γραφην τωι πρωτωι ετει Κυρου ο εβδομη κονταετης
χρονος επληρωθη αρξαμενος απο του δʹ ετους Ἰωακειμ, ηνικα και αποφασις του
θεου εξηλθε δια στοματος Ἱερεμιου, κατα δε την προφητειαν Ζαχαριου του
προφητου βοωντος μετα ετη μβʹ· κυριε εως τινος ου μη ελεησηις την Ἱερουσαλημ και
τας πολεις Ἰουδα, ας υπερειδες τουτο οʹ ετος; αλλοθεν ποθεν ο αυτος ουτος οʹ χρονος
εξει την αρχην. ουτος δε απο της τελευτης Ναβουχοδονοσωρ ευρισκεται
λαμβανομενος επι την τελειαν οικοδομην του ναου, ητις αρξαμενη μεν το πρωτον
απο του αʹ ετους Κυρου επαυθη υπο του αυτου Κυρου μονων των θεμελιων
υπερβληθεντων, μεχρις ετους βʹ ∆αρειου του Ὑστασπου. τωι δε βʹ ετει του αυτου
∆αρειου τελειας αφεσεως δοθεισης τωι εθνει και τηι ανοικοδομηι του ναου, τωι ςʹ ετει
∆αρειου ετελειωθη το εργον, ως εφεξης δειχθησεται εκ της ιερας του Ἔσδρα γραφης.
εισιν ουν τα απο του δʹ ετους Ἰωακειμ εως πρωτου ετους Κυρου οʹ ετη της του Ἰουδα
αιχμαλωσιας ταυτα· Ἰωακειμ απο του δʹ ετους εως ιαʹ ετη ηʹ. Σεδεκιου ετη ιαʹ.
Ναβουχοδο νοσωρ ετη κεʹ. Ευειλαδ Μαροδαχ ετη εʹ. Νιριγλησαρου του και Βαλτασαρ
ετη γʹ. ∆αρειου Ἀστυαγους ετη ιζʹ. Κυρου αʹ. ομου οʹ. τα δε απο της τελευτης
Ναβουχοδονοσωρ επι την τελειαν οικοδομην του ναου και τους χρηματισμους
Ζαχαριου του προφητου παλιν οʹ ετη συναριθμειται ουτως· Ευειλαδ Μαροδαχ ετη εʹ.
Νιριγλησαρος ετη γʹ. ∆αρειος Ἀστυαγης ετη ιζʹ. Κυρος λαʹ. Καμβυσης ηʹ. ∆αρειος
Ὑστασπου ςʹ. ετελειωθη ομου οʹ. Ἐκ ταυτης της αιχμαλωσιας ην ∆ανιηλ αμα τοις
συν αυτωι Ἀνανιαι, Ἀζαριαι, Μιζαηλ. ουτος ο ∆ανιηλ παιδευθεις την παιδειαν
ευαρεστος εγενετο τωι βασιλει Ναβουχοδονοσωρ. ταυτα και ο Ἀφρικανος μαρτυρων,
οτι εκ της βʹ αιχμαλωσιας Ἰουδα ην ο τε ∆ανιηλ και οι τρεις παιδες. 266 Πανοδωρος
δε και ετεροι των ιστορικων εκ της εν Σαμαρειαι υπο Σαλμανα σαρ αιχμαλωσιας. Του
Ἰουδα κʹ εβασιλευσε Σεδεκιας ετη ιαʹ. του δε κοσμου ην ετος δωζςʹ. Ἀφρικανος απο
του αʹ ετους Σεδεκιου τα οʹ ετη της αιχμαλωσιας αριθμει. Τωι εʹ ετει Σεδεκιου, κοσμου
δε δ ʹ, ηρξατο προφητευειν ο μεγας προφητης Ἰεζεκιηλ. τωι δ' αυτωι ετει της
αιχμαλωσιας Ἰωακειμ Σεδεκιας τοις εν Βαβυλωνι αιχμαλωτοις εδηλωσεν οτι μετα οʹ
ετη αναζευξουσιν εκ Βαβυλωνος κατα την Ἱερεμιου προφητειαν. Ἀνανιας
ψευδοπροφητης ανθισταμενος Ἱερεμιαι θνησκει, καθ' ον χρονον Ἰεζεκιηλ
προφητευει εν Βαβυλωνι. Ἐν Ἱερουσαλημ εγενοντο δουλων ελευθεριαι. Τους υιους
Ἰωναδαβ υιου Ῥηχαβ εισελθοντας επι της Σεδεκιου πολιορκιας εις Ἱερουσαλημ
ορων Ἱερεμιας μη πινοντας οινον μηδε υπο στεγην οικουντας δια την του πατρος
 
 
 

120
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

εντολην, τους Ἰουδαιους ωνειδιζεν απειθουντας τωι θεωι και μηδε καν ως ουτοι τωι
πατρι πεποιθομενους τωι κτισαντι. Ἱερεμιας ο προφητης εξελθων εις πολιν Βενιαμιν
ωνησασθαι αγρον συνεληφθη υπο τινος Ἱερουα, τωι Σεδεκιαι τε παρεδοθη και εις την
φυλακην καθειρχθη. ενθα προφητευων τα τηι πολει και τωι εθνει συμβησο μενα εις
λακκον ενεβληθη. τουτον ο Αιθιοψ Ἀβδεμελεχ οικειος Σεδεκιου ανειλατο του
λακκου, δυσωπησας τον βασιλεα. τουτωι προσαχθεις Σεδεκιας και τινα μαθων παρ'
αυτου προς σωτηριαν ουχ υπηκουσεν. ην δε φυλαττομενος εν τηι αυληι εως οταν η
πολις ηλω. Τα της τεταρτης των βασιλειων περι της τελειας αιχμαλωσιας Σεδεκιου
και των καταλειφθεντων επι Ἰωακειμ Ἰουδαιων και ιερων οικου κυριου και
ερημωσεως Ἱερουσαλημ. Και εγενετο εν τωι ετει τωι θʹ της βασιλειας Σεδεκιου εν τωι
μηνι τωι ιʹ, ιαʹ του μηνος, ηλθε Ναβουχοδονοσωρ ο βασιλευς Βαβυλωνος, αυτος και
267 πασα η δυναμις αυτου εις Ἱερουσαλημ, και παρενεβαλεν επ' αυτην, και
ωικοδομησεν επ' αυτην περιτειχος κυκλωι. και ηλθεν η πολις εις περιοχην εως του ιαʹ
ετους βασιλεως Σεδεκιου, θʹ του μηνος. και ενισχυσεν ο λιμος εν τηι πολει και ουκ
ησαν αρτοι τωι λαωι της γης. και ερραγη η πολις και εξηλθεν ο βασιλευς και παντες οι
ανδρες του πολεμου νυκτος εξηλθον οδον πυλης της ανα μεσον δυο τειχεων, αυτη
εστι του κηπου του βασιλεως, και οι Χαλδαιοι επι την πολιν κυκλωι κατα δυσμας
κατα Ἱεριχω, και επορευθησαν οδον την Ἀραβα. και εδιωξεν η δυναμις των
Χαλδαιων οπισω του βασιλεως και κατελαβον αυτον εν τηι ερημωι Ἱεριχω. και πασα
η δυναμις αυτου διεσπαρη επανωθεν αυτου. και συνελαβον τον βασιλεα και ηγαγον
αυτον προς βασιλεα Βαβυλωνος εις Ὀβλαθα, και εκριθη προς αυτον λογοις. και τους
υιους Σεδεκιου εσφαξε κατ' οφθαλμους αυτου, και τους οφθαλμους Σεδεκιου
εξετυφλωσε, και εδησεν αυτον εν πεδαις, και ηγαγεν αυτον εις Βαβυλωνα. και εν τωι
μηνι τωι εʹ εβδομηι του μηνος (αυτος ενιαυτος ιθʹ του Ναβουχοδονοσωρ) ηλθε
Ναβουζαρδαν αρχιμαγειρος εστως ενωπιον βασιλεως Βαβυλωνος εις Ἱερουσαλημ,
και ενεπρησε τον οικον κυριου και τον οικον του βασιλεως και παντας τους οικους
Ἱερουσαλημ, και παντα οικον ενεπρησεν εν πυρι. και το τειχος Ἱερουσαλημ
κατελυσε κυκλωι η δυναμις Χαλδαιων. ο αρχιμαγειρος και το περισσον του λαου το
καταλειφθεν εν τηι πολει και τους εμπεπτωκοτας, οι ηυτομολησαν προς βασιλεα
Βαβυλωνος, και το λοιπον του στηριγματος μετηρεν, και απο των πτωχων της γης
υπελιπεν εις αμπελουργους και εις γεωργους. και τους στυλους τους χαλκους τους
εν οικωι κυριου και τους μεχωνωθ και την θαλασσαν την χαλκην την εν οικωι κυριου
συνετριψαν οι Χαλδαιοι, και ηραν τον χαλκον αυτων, τους λεβητας και τους
λαμπτηρας και τα ιματια και τας φιαλας και τας θυΐσκας και παντα τα σκευη τα
χαλκα, εν οις λειτουργουσιν εν αυτοις, ελαβον, και τα πυρια και τας φιαλας τας
χρυσας και τας αργυρας ελαβεν ο αρχιμαγειρος, στυλους δυο, την θαλασσαν την
μιαν και τας βασεις, ας εποιησε Σαλομων τωι οικωι κυριου. ουκ ην σταθμος του
χαλκου των σκευων· και τα εξης.
268 Ταυτα μεν εν τηι δʹ των βασιλειων. εν δε τωι τελει της βʹ των Παρα
λειπομενων περι των οʹ ετων της αιχμαλωσιας ουτως φησι. Και ησαν αυτωι και τοις
υιοις αυτου εις δουλους εως βασιλειας Περσων και Μηδων του πληρωθηναι λογον
κυριου δια στοματος του Ἱερεμιου εως του προσδεξασθαι την γην τα σαββατα αυτης
σαββατισαι εις συμπλη ρωσιν ετων οʹ. Ναβουζαρδαν ο αρχιμαγειρος δουλος του
Ναβουχοδονοσωρ εμπρησας τον εν Ἱερουσαλημ ναον και τα βασιλεια, τα
σκηνωματα τε των δυναστων και των λοιπων, τους επισημους απηγαγε προς
Ναβουχοδονοσωρ, οι και ανηιρεθησαν υπ' αυτου. ουτος πενητας τινας κατελιπεν εν
τηι Ἰουδαιαι προφασει γεωργιας ηγεμονα αυτοις καταστησας τον Γοδολιαν. Ἱερεμιας
δε καιτοι προτραπεις υπ' αυτου, ει βουλοιτο συναπελθειν και τιμης αξιωθηναι,
 
 
 

121
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

μαλλον τοις πενησι συναπεμεινεν. Ἰσμαηλ δε τις μετα δυο μηνας αναπεισθεις υπο
του βασιλεως Ἀμανιτων αμα τισιν αλλοις επελθων εις Μασσιφατον, Γοδολιαν
αναιρει και τους συν αυτωι Χαλδαιους και Ἰουδαιους· εν οις και πʹ ανδρας απο
Σαμαρειας και της λοιπης Ἰουδαιας πενθουντας την αλωσιν του ναου και προσφορας
προσαγοντας συνανειλεν· Ἰωνας δε τις παραλαβων τους καταλοιπους των
Ἰουδαιων, Ἱερεμιουκωλυοντος αυτον, και Ἱερεμιαν ακοντα, προσφευγει συν αυτοις
Ουαφρει τωι Αιγυπτιων βασιλει· ενθα παλιν προφητευει Ἱερεμιας αυτοις τα της
εσχατης αλωσεως και απωλειας αμα τοις Αιγυπτιοις εσομενα υπο Χαλδαιων, α και
γεγονε τωι κηʹ ετει Ναβουχοδονοσωρ, αφ' ου επι το πρωτον ετος Κυρου πληρουται
ετη μʹ κατα την προφητειαν Ἰεζεκιηλ. ουτοι ειδωλολατρησαντες εν Αιγυπτωι
ελεγχομενοι τε υπο του μεγαλου Ἱερεμιου ελιθοβολησαν αυτον. Ταυτης τελειας
αιχμαλωσιας και πυρπολησεως ετη απ' εντευθεν αριθμουνται, ηγουν απο του ιαʹ
ετους Σεδεκιου, κοσμου δε δ γʹ. και εισι κατα τον ακριβη λογον απο του κʹ ετους
Ναβουχοδονοσωρ εως του 269 αʹ ετους της βασιλειας Κυρου ετη ουτως·
Ναβουχοδονοσωρ τα λοιπα ετη κδʹ· μγʹ γαρ τα ολα εβασιλευσε Χαλδαιων, απο δε του
ιθʹ ετους αυτου εβασιλευσε και των Ἰουδαιων· τα λοιπα ετη κδʹ. μετα τουτον ο υιος
αυτου Ευειλαδ Μαροδαχ λεγομενος ετη βʹ μετα θανατον του πατρος
Ναβουχοδονοσωρ εβασιλευσεν, ως μαρτυρουσιν οι τα Χαλδαικα συγγρα ψαμενοι
Ἀλεξανδρος και Ἀβυδηνος, οις και Ἰωσηππος και παντες εντουτοις επονται,
συμφωνουσης και της θειας γραφης. Τουτον τον Ευειλαδ Μαροδαχ δια πολλην περι
τα πραγματα παρανομιαν και ασελγειαν Νιριγλησαρος γαμβρος αυτου επ' αδελφηι
ανελων διεδεξατο, και εβασιλευσεν ετη δʹ Χαλδαιων και Ἰουδαιων και των λοιπων.
μεθ' ον υιον αυτου Λαβοσαροχον φασιν επι μηνας θʹ κρατησαι της αρχης, και δια
τροπων κακοηθειαν υπο των φιλων επιβουλευθηναι. τουτου δε μνημην αι θειαι
γραφαι ου ποιουνται, ουδε εν χρονικοις κανονιοις αυτον οι πολλοι ταττουσιν· ετεροι
τοις χρονοις του πατρος Νιριγλησαρου συναριθμουσιν αντι δʹ εʹ συναγοντες. μετα
τουτον παρεθηκαν την βασιλειαν οι επιβου λευσαντες αυτωι κοινηι γνωμηι ενι των εκ
της επισυστασεως αυτων Ναβοννηδωι τωι Ἀσσουηρωι ∆αρειωι καλουμενωι τωι και
Ἀστυαγει, ου κατατο ιζʹ ετος της βασιλειας Κυρος εκ Περσιδος μετα δυναμεως
πολλης εξεληλυθως και πασαν καταλαβομενος πολεμωι την λοιπην αρχην, αυτον τε
τον Ἀστυαγην μετα κρατεραν μαχην προσφυγοντα τηι υπ' αυτου τει χισθεισηι
πλειονος εξ οπτης πλινθου και ασφαλτου Βαβυλωνι πολιορκησας εχειρωσατο και τα
τειχη κατεσκαψε, φιλανθρωπως αυτωι χρησαμενος και χωραν Καρμανιαν δους
οικητηριον. Ταυτα, φησιν Ἰωσηππος, και συμφωνον εχει ταις ημετεραις βιβ λοις την
αληθειαν· γεγραπται γαρ εν αυταις οτι Ναβουχοδονοσωρ ιηʹ της αυτου βασιλειας
ετει τον παρ' ημιν ναον ηρημωσε, και ην αφανης επι ετη νʹ. δευτερωι δε της Κυρου
βασιλειας ετει των θεμελιων υποβληθεν των, ςʹ παλιν της ∆αρειου βασιλειας
ετελεσθη. εισιν ουν τα απο του ιθʹ ετους Ναβουχοδονοσωρ ετη κεʹ. Ευειλαδ Μαροδαχ
υιου αυτου ετη βʹ. Νιριγλησαρου γαμβρου αυτου ετη εʹ, συν τοις θʹ μησι του παιδος.
270 Ναβοννηδου του και Ἀσσουηρου ∆αρειου του και Ἀστυαγους καλουμενου ετη ιζʹ.
Κυρου αʹ ετος, εν ωι και η πρωτη αφεσις γεγονεν. ομου ετη νʹ. Ὁ μεντοι Ευσεβιος τον
Ἀστυαγην απο τουδε του Σεδεκιου εστοιχειωσε βασιλευσαντα Μηδων ετη ληʹ, ητοι
απο του ιβʹ ετους Ναβουχοδονοσωρ εως του εʹ ετους Νιριγλησαρου· τουτου το εʹ ετος
λογισαμενος πρωτον ετος της Κυρου βασιλειας εν τωι κανονιωι αυτου, της δε επι
Σεδεκιου αιχ μαλωσιας ετος λαʹ, και μηδ' ολως λογισαμενος τα ∆αρειου του Ἀστυα
γους ετη ιζʹ, οπερ και αλλοι των εκκλησιαστικων ιστορικων πεποιη κασιν, ειτα
Κυρου λʹ εστοιχειωσε, και μετ' αυτους Καμβυσου ετη ηʹ, επειτα βʹ Μαγων αδελφων
μηνας ζʹ, και ∆αρειου Ὑστασπου ετος αʹ. γινονται ομου ετη οʹ απο δʹ ετους Σεδεκιου.
 
 
 

122
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

Ου μεντοι επεσημηνατο οτι απο του δʹ ετους Σεδεκιου τα της αιχμαλω σιας οʹ ετη
συναριθμει, αλλα μαλλον απο του ιαʹ ετους του αυτου Σεδε κιου, λεγω δη απο του ιθʹ
ετους Ναβουχοδονοσωρ, παραθεις και Κλημεν τος χρησιν, εν οις γραφει· Πρωτον
ετος αιχμαλωσιας του Ἰουδαιων εθνους, καθ' ην ο των Χαλδαιων βασιλευς
Ναβουχοδονοσωρ πολιορκησας τα Ἱεροσολυμα τον νεων πυρπολει. διηρκεσε τε ο
νεως απο πρωτης κατασκευης ετεσι υμβʹ. συναιδει δε ημιν και ο Κλημης εν τωι πρωτωι
στρωματει φασκων επι της ογδοης και τεσσαρακοστης ολυμπιαδος την εις
Βαβυλωνα αιχμαλωσιαν του Ἰουδαιων λαου γεγονεναι, βασιλευσαντος μεν
Αιγυπτιων Ουαφρει, αρχοντος δε Ἀθηνησι Φιλιππου, συναγεσθαι δε τα οʹ ετη της
ερημιας του τοπου εις το βʹ ετος ∆αρειου. Ἑβραιων αιχμαλωσιας και αφανισμου του
εν Ἱεροσολυμοις ναου. Ουαφρει τωι Αιγυπτιων βασιλει προσεφυγον αλουσης υπο
Ἀσσυριων της Ἱερουσαλημ οι των Ἰουδαιων υπολοιποι.μεμνηται δε του Ουαφρει και
Ἱερεμιας ο προφητης. Ταυτα Ευσεβιος υποταξας τωι ιαʹ ετει Σεδεκιου, την
απαριθμησιν των οʹ της αιχμαλωσιας ετων απο του θʹ ετους Ἀστυαγους πεποιηται
εως του ληʹ αυτου ετους ετη λʹ λογισαμενος αυτωι· μεθ' ον Κυρου πρωτον ετος
παραθεις γραφει προς λεξιν ταυτα· Κυρος ανηκε την αιχμαλωσιαν του Ἰουδαιων
γενους, καθ' ον επανελθον 271 τες απο της Βαβυλωνιας αμφι τας εʹ μυριαδας
Ἰουδαιων το θυσιαστηριον ηγειραν και θεμελιους κατεβαλοντο του ιερου. των δε
περιοικων εθνων επισχοντων διεμεινε το εργον ατελες μεχρι ∆αρειου του
Ὑστασπου, μονου του θυσιαστηριου συνεστωτος. συναγεται δε ο πας χρονος της
αιχμαλωσιας του Ἰουδαιων εθνους ετη οʹ, αριθμουμενα κατα μεν τινας απο του
τριτου ετους Ἰωακειμ επι κʹ ετος Κυρου του Περσων βασιλεως, κατα δε ετερους απο
της αρχης της προφητειας Ἱερεμιου, η γεγονε κατα το ιγʹ ετος Ἰωσιου βασιλεως
Ἰουδαιων. απο δε του εʹ ετους της προφητειας Ἱερεμιου επι το αʹ ετος Κυρου ετη οʹ
γινονται. της δε ερημιας του ιερου η εβδομηκονταετης αποπεραιουται κατα το βʹ
ετος ∆αρειου του Περσων βασιλεως. Ὅτι μεν ουν εαυτον παρελογισατο και την
αληθειαν εν τοις απο του ιαʹ ετους Σεδεκιου εως του βʹ ετους ∆αρειου του Ὑστασπου
τα οʹ ετη επιλο γισαμενος φανερον. ανθ' ων γαρ εχρην αυτον τα λοιπα κʹ ετη του
Ναβουχο δονοσωρ, του και την αλωσιν του εθνους ποιησαμενου, λογισασθαι και
των εφεξης υπ' αυτου, λεγω δη του τε υιου αυτου Ευειλαδ Μαροδαχ και
Νιριγλησαρου του γαμβρου αυτου, ως προδεδηλωται, ειθ' εξης επι τον Ναβοννηδον
τον και ∆αρειον Ἀστυαγην τον Ἀσσουηρου ελθειν (οςγεγονεν εσχατος βασιλευς
Μηδων απο Ἀρβακου του καθελοντος συν τωι Βελεσυ την Ἀσσυριων αρχην και τον
ταυτης υστατον βασιλεα Σαρδαναπαλον), αφεις την προσφορον τηι χρονικηι υποθεσει
ακολουθιαν επι τας ολυμπιαδας κατεφυγεν, επιλαθομενος ωσπερ εαυτου και των
ηλωκοτων το εθνος, και μετα την αλωσιν ετη που κρατησαντων του Ἰουδαιων
εθνους επι της αιχμαλωσιας λʹ, οπερ παντη της ακριβους αποδειξεως αλλοτριον ην.
Ὁ γαρ ιερος Κλημης προς Ἕλληνας παραταττομενος εν τοις ιεροις αυτου
στρωματευσι λογοις ευλογως ταις ολυμπιασι κεχρηται. ενταυθα δε γραφικης απο
κτισεως κοσμου προκειμενης σπουδης αποδειξαι τους χρονους ουχ οιον τε εξ
ολυμπιαδων μονων τα απορουμενα της γραφης επιλυσασθαι, και μαλιστα της των
ολυμπιαδων αρχης ουκ εχουσης μιαν και την αυτην θεσιν, ως εν τωι περι αυτων
ειρηται ημιν λογωι. Το δε κατα διαφορους τροπους τα οʹ ετη της αιχμαλωσιας
αριθμεισθαι αληθες, επει και κατα διαφορους καιρους γεγονεν η αυτη αιχμαλωσια
του 272 Ἰουδαιων γενους, και πασα αναγκη τα κατ' αλλους και αλλους καιρους
πραχθεντα μη την αυτην και μιαν αρχην εχειν. αλλα και επανοδος κατα διαφορους
γεγονε χρονους. και χρη κακεινα συλλογιζεσθαι τους ακριβως επιβαλλοντας και μη
βιαζεσθαι μητε τας γραφικας αποφασεις μητε τας εθνικας χρονοκρατοριας προς τον
 
 
 

123
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

ιδιον σκοπον. εντευθεν γαρ η πολλη διαφωνια γινεται και γεγονε τοις πολλοις των
ιστορικων, ωστε σχεδον δυο μη ευρισκειν ημας τους εν πασιν ομοφωνουντας. Ὅθεν
και σπουδη γεγονεν ημιν κατα δυναμιν ταις θειαις προτερον εξακολουθουσι
γραφαις, επειτα δε και τοις ακριβως τι γραψασι τον περι τουτων λογον
υποσημηνασθαι, ει και εν αλλοις τι διημαρτον. Ἐπειδη δε τα καθολικα των
μερικωτερων προλαμβανομενα σαφεστεραν εχει την αποδειξιν, η δε των οʹ ετων της
αιχμαλωσιας του Ἰουδα μερικη τις ουσα προς την των ιβʹ φυλων ανακλησις ποτε
μεν τωι αʹ ετει Κυρου λεγεται γενεσθαι, ποτε δε τωι βʹ ετει ∆αρειου του Ὑστασπου, ως
εφεξης τας δι' Ἱερεμιου του προφητου θειας εξενεχθεισας αποφασεις δειξομεν
μαρτυρουσας, απο ποιου χρονου αρξαμεναι πως επι το αʹ ετος Κυρου τον
εβδομηκονταετη συναγουσι χρονον, τον δε καθ' ολου περι τε των εν Σαμαρειαι δεκα
του Ἰσραηλ λεγομενων φυλων λογον και περι των εν Ἱερουσαλημ βʹ του Ἰουδα και
αυτων επιλεγομενων της αιχμαλωσιας και της ποσοτητος του χρονου της
κακωσεως, κοινην και μιαν εκ θεου αποφασιν παρ' ενι των προφητων μονωι, παρ'
αλλωι δε ουδενι γεγραμμε νην παρειληφαμεν. Ἴδωμεν τι φησιν ο περι ταυτης
διαλεγομενος και υπερ ταυτης κακουμενος μεγας προφητης Ἰεζεκιηλ ως εκ του
χρηματιζοντος προς αυτον πνευμα τος κατα το εʹ ετος της αιχμαλωσιας Ἰωακειμ,
οπερ εν και το αυτο υπηρχε τωι εʹ ετει της βασιλειας Σεδεκιου. φησιν ουν· και συ
κοιμηθησηι επι το πλευρον σου το αριστερον και θησεις τας αδικιας οικου Ἰσραηλ επ'
αυτο κατα αριθμον των ημερων νʹ και ρʹ, ας κοιμηθησηι επ' αυτου, και ληψηι τας
αδικιας αυτου. και εγω δεδωκα σοι τας βʹ αδικιας αυτων εις αριθμον ενενηκοντα και
εκατον ημερας. και ληψηι τας αδικιας οικου Ἰσραηλ και συντελεσηι ταυτα. και
κοιμηθησηι επι το πλευρον σου το δεξιον, και ληψηι τας αδικιας οικου Ἰουδα μʹ
ημερας. ημεραν εις ενιαυτον τεθεικα σοι. και εις τον συγκλεισμον Ἱερουσαλημ
ετοιμασεις το προσωπον 273 σου και τον βραχιονα σου στερεωσεις και προφητευσεις
επ' αυτην. και εγω ιδου δεδωκα επι σε δεσμους, και μη στραφηις απο πλευρου σου επι
το πλευρον σου, εως συντελεσθωσιν ημεραι του συγκλεισμου σου. Ἐκ τουτων
παρισταται τοις βουλομενοις ορθως νοειν οτι ο πας της αιχμαλωσιας χρονος του
παντος εθνους των Ἑβραιων ετεσιν ρζʹ περιγρα φεται, αρξαμενος μεν απο της υπο
Θεγλαφαλασαρ και Φακεε πρωτης αιχμαλωσιας, ητις τωι κοσμικωι δψξβʹ ετει γεγονε
κατα το ιβʹ ετος Ἄχαζ, ληξας δε επι το αʹ ετος Κυρου του πρωτου Περσων και Μηδων
και Ἀσσυριων και Βαβυλωνιων βασιλεως, οπερ και αυτο συντρεχει τωι δ νβʹ ετει του
κοσμου. εαν αρα εκ των δ νβʹ του κοσμου ετων αφελωμεν τα αυτα ρζʹ ετη,
υπολειπεται ημιν, ως προειρηται, δψξβʹ, και εαν τοις δψξβʹ κοσμικοις ετεσι
προσθωμεν ετη ρκʹ απο του αʹ ετους Ὠσηε εως του δʹ ετους Σεδεκιου,
υπολειφθησεται ημιν τα της αιχμαλωσιας του Ἰουδα οʹ ετη εως του βʹ ετους Κυρου.
αλλα και τα ρνʹ ετη των θʹ του Ἰσραηλ φυλων απο του αυτου δψξβʹ ετους του
κοσμου ψηφιζομενα εις το κςʹ ετος ληγει του Ναβουχοδονοσωρ, οπερ ην ηʹ απο του
ιαʹ ετους Σεδεκιου και τελειας ερημωσεως Ἱερουσαλημ. απο δε του κζʹ ετους
Ναβουχοδονοσωρ ητοι θʹ της αλωσεως επι την αρχην Κυρου τα λοιπα μʹ κατα τον
Ἰεζεκιηλ. Ἴσως δ' αν τις ευλογως απορησοι πως Ἱερεμιας μεν και Ζαχαριας οι
προφηται συν τηι γραφηι του Ἔσδρα οʹ ετη φασι της αιχμαλωσιας Ἰουδα, ο δε
Ἰεζεκιηλ μονα μʹ. προς ο φαμεν οτι δυνατον κακεινους τωι Ἰεζεκιηλ συμφωνειν
αριθμουμενων των αυτων μʹ ετων απο της υστατης εν Αιγυπτωι γενομενης
αιχμαλωσιας του Ἰουδα. Και μεθ' ετερα κατα την θειαν δια Ἱερεμιου προρρησιν·
ηνικα τους λιθους κατεκρυψεν εν προθυροις οικου Φαραω του και Ουαφρει εν
Ταφναις, ο προφητης Ἱερεμιας απειλησας Αιγυπτωι και τοις εν αυτηι την ελευσιν
Ναβουχοδονοσωρ και τοις προσφυγουσιν εις Αιγυπτον καταλοι ποις Ἰουδα προς
 
 
 

124
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

Ουαφρει κατα θειαν προσταξιν, ηι φησι· και εισελευσεται 274 και παταξει γην
Αιγυπτου, ους εις θανατον εις θανατον, και ους εις αποικισμον εις αποικισμον, και
ους εις ρομφαιαν εις ρομφαιαν. Και μεθ' ετερα· και εκλειψουσι πας Ἰουδας
κατοικουντες εν γηι Αιγυπτωι εν ρομφαιαι και εν λιμωι. ταυτα δε μετα ιʹ ετη που η θʹ
της επι Σεδεκιου γεγονεν αιχμαλωσιας, αφ' ου επι Κυρου ετη μʹ γινεται ουτως·
Ναβουχοδονοσωρ λοιπα ιεʹ. Μαροδαχ εʹ. Βαλτασαρ γʹ. ∆αρειου Ἀστυαγους ιζʹ. ομου
μʹ. Κυρου λαʹ. Ἐν Βαβυλωνι προεφητευον ∆ανιηλ, Ἰεζεκιηλ. οι τρεις παιδες εγνωρι
ζοντο. Ἐν Αιγυπτωι Ἱερεμιας ελιθασθη. Ἐν τηι Ἰουδαιαι Ἀμβακουμ προεφητευεν. Ἐν
Βαβυλωνι ψευδοπροφηται Ἀχιας, Σεδεκιας, Σαμαιας. Τον προφητην ∆ανιηλ ο αγιος
Ἱππολυτος εκ της αιχμαλωσιας Ἰουδα και τους τρεις παιδας λεγει της επι Ἰωακειμ.
αλλοι δε εκ της εν Σαμα ρειαι. ∆ανιηλ τωι Ναβουχοδονοσωρ τωι κʹ ετει αυτου, κοσμου
δε δ δʹ, διεσαφησε τα ενυπνια, και ως θεος υπ' αυτου προσκυνηθεις και θυμιαθεις,
αρχων πρωτιστος Βαβυλωνος κατεσταθη. το γαρ κʹ ετος της ολης αυτου βασιλειας βʹ
λεγει ο ∆ανιηλ απο της τελειας ερημωσεως του ναου, το λςʹ οκτωκαιδεκατον, οτε
και τα κατα την καμινον και τους τρεις παιδας επραχθη. Χαλδαιων ιηʹ εβασιλευσεν
Ευειλαδ Μαροδαχ ετη εʹ. του δε κοσμου ην ετος δ λαʹ. Τινες τουτον ιβʹ ετη λεγουσι
βασιλευσαι, ισως τα ζʹ ετη της αποκτηνω σεως του Ναβουχοδονοσωρ
συναριθμουντες τοις εʹ αυτου. ουτος τον Ἰωακειμ εξαγαγων της φρουρας συσσιτον
και συνθρονον κατεστησε. 275 Χαλδαιων ιθʹ εβασιλευσε Νιριγλησαρος ο και
Βαλτασαρ εν τωι ∆ανιηλ λεγομενος ετη γʹ. του δε κοσμου ην ετος δ λςʹ. Τουτον τον
Νιριγλησαρον τον και Βαλτασαρ εν τωι προφητηι ∆ανιηλ λεγομενον οι μεν υιον φασι
του Ναβουχοδονοσωρ και αδελφον του προ αυτου βασιλευσαντος Ευειλαδ Μαροδαχ
και υπ' αυτου αναιρεθεντος, οι δε γαμβρον επ' αδελφηι. ισως δε και αμφω αληθη. Ἐπι
τουτου ∆ανιηλ και Ἰεζεκιηλ οι μεγαλοι προεφητευον. Ουτος αμαρτησας περι τα ιερα
οικου κυριου αναιρειται υπο Ἀστυαγους κατα την προρρησιν του ∆ανιηλ. επι τουτου
η εν τωι τοιχωι ωφθη γραφη, ην ο προφητης ∆ανιηλ ηρμηνευσε δηλουσαν της
Χαλδαιων αρχης εις Μηδους και Περσας μεταθεσιν. Ουτος τον υιον Ἰωακειμ
Ἰεχονιαν εκβαλων της φρουρας τωι λζʹ ετει της εις Βαβυλωνα αυτου καθειρξεως
ετιμησε και συνεστιατορα εσχε. Βαλτασαρ ο και Νιριγλησαρος πινων εν τοις ιεροις
σκευεσιν οικου κυριου συν τοις μεγιστασιν αυτου και παλλακαις εν δειπνωι ειδεν ως
ανθρωπου δακτυλους εκλαμποντας εν τωι τοιχωι, ων την γραφην μονος ∆ανιηλ
ηρμηνευσεν ουτως εχουσαν· μανη, ο εστιν εμετρησεν ο θεος την βασιλειαν σου και
επληρωσεν αυτην, θεκελ, εσταθη εν ζυγωι και ευρεθη υστερουσα, φαρες, διηιρηται η
βασιλεια σου και εδοθη Μηδοις και Περσαις. εν αυτηι τηι νυκτι ανηιρεθη και
Βαλτασαρ.
ΜΗ∆ΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Μηδων ηʹ εβασιλευσεν Ἀστυαγης ∆αρειος ετη ληʹ. του δε
κοσμου ην ετος δ καʹ. 276 Ἀπο Ναβονασαρου επι το αʹ ετος ∆αρειου του και
Ἀστυαγους ετη εισι κατα μεν τον μαθηματικον κανονα ροςʹ, κατα δε τον παροντα
εκκλησιαστι κον ροζʹ, και ουδεν διενηνοχε. χρη γαρ ειδεναι οτι ο Χαλδαικος και
αστρονομικος κανων τον μεν Ἀστυαγην ετη λδʹ λογιζεται Χαλδαιων βασιλευσαι, ο
δε εκκλησιαστικος ιζʹ το πλειστον, επει και ιαʹ μονα τινες φασι. τωι δε Κυρωι ο αυτος
αστρονομικος κανων θʹ μονα λογιζεται, ο δε εκκλησιαστικος λαʹ. ημεις ουν επι την
αρχην Ἀστυαγους παρ' ενιαυτον ενα συμφωνουντας ηγαγομεν τους δυο τουτους
κανονας. Ναβοννηδος ο τελευταιος βασιλευς Μηδων, Ἀστυαγης παρ' αυτοις
λεγομενος, ο αυτος δε και ∆αρειος Ἀσουηρου καʹ ετει της βασιλειας αυτου
καταστρεψαμενος συν αλλοις αρχουσι των Χαλδαιων Νιριγλησαρον, τον και
Βαλτασαρ, γαμβρον του Ευειλαδ Μαροδαχ υιου Ναβουχοδονοσωρ, ος ανειλεν αυτον
 
 
 

125
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

και κατεσχε την βασιλειαν Χαλδαιων και Μηδων αλλα ετη ιζʹ, κατα δε τινας ετη ιαʹ,
απο του κζʹ ετους της βασιλειας αυτου, ως γεγραπται, και ∆αρειος ο Μηδος παρελαβε
την βασιλειαν ων ετων ξʹ. Ουτος τον ∆ανιηλ πρωτον εν μεγιστασι κατεστησε και
αυθις εν τωι λακκωι των λεοντων ενεβαλεν συσκευασθεντα δια φθονον υπο των συμ
μεγιστανων αυτου. Τουτωι η Ἐσθηρ εζευχθη δια καλλος εκλεχθεισα επι αυτου. Τα
κατα τον Μαρδοχαιον και Ἀμαν και η δια της Ἐσθηρ απολυτρωσις των Ἑβραιων. Ὁ
αυτος και Ἀρταξερξης ελεγετο και Ἀστυαγης και ∆αρειος Ἀσουηρουκαι Ναβοννηδος.
Ἐπι αυτου ∆ανιηλ τας δια του Γαβριηλ οπτασιας ειδεν και τον χρονον της παρουσιας
του κυριου εμαθεν. 277 Ὁ αυτος παππος ην Κυρου, ∆αρειος, Ἀσουηρος ο και
Ἀστυαγης. Κατ' Ἰνδων και αλλων εθνων εορταζων επινικια Ουασθην την ιδιαν
γυναικα ως ωραιοτατην οφθηναι τοις συνισταμενοις αυτωι μεγιστασιν ηξιου· την δε
μη βουληθεισαν ητιμωσε, προσταξας επιλεγηναι παρθενους εκ πασης αυτου της
εξουσιας, ων ευρεθη πασων ευμορφοτατη Ἔδεσα η και Ἐσθηρ, ανεψια Μαρδοχαιου
Ἑβραια απο της αιχμαλωσιας της επι Σεδεκιου. ταυτηι συνηφθη ∆αρειος ο και
Ἀρταξερξης. Μαρδοχαιος δε εις των σωματοφυλακων ταχθεις του βασιλεως,
οραμασι θορυβηθεις, επακροασαμενος τε των βʹ ευνουχων των φυλασσοντων τον
βασιλεα βουλομενων ανελειν αυτον, μηνυει τωι βασιλει. ων αναιρεθεντων Ἀμαν ο
επι των πραγματων του βασιλεως μυρια ταλαντα υπεσχετο εισοισειν τωι βασιλει, ει
απολεσοι το γενος των Ἑβραιων. Μαρδοχαιος δε δια της Ἐσθηρ τον βασιλεα επεισεν
αναιρεθηναι τον Ἀμαν. Τινες μεν ουν τας οʹ εβδομαδας απο τουδε του χρονου
βουλονται αριθμεισθαι, ετεροι δε, ως και Ἀφρικανος, απο Νεεμιου και τελειας
ανοικοδομης του ναου και της πολεως, ητις γεγονε κατα το κʹ ετος Ἀρταξερξου του
και Μακροχειρος, οπερ ην κοσμου εξηʹ. ετεροι απο της οικοδομης του ναου της δια
Ζοροβαβελ και Ἰησου του υιου Ἰωσεδεκ, τωι βʹ ετει ∆αρειου, αριθμουσι τας αυτας οʹ
εβδομαδας. Τα παντα της βασιλειας ∆αρειου του Ἀστυαγους ετη ληʹ, Μηδων μεν καʹ,
κατα δε αλλους κζʹ, Μηδων δε και Χαλδαιων ετη ιζʹ, κατα δε τινας ιαʹ. πλην ειτε
ουτως ειτε ουτως ουδεν τηι αληθειαι αντικειται. οι γαρ σπουδαζοντες δειξαι τα οʹ ετη
της αιχμαλωσιας απο του ιθʹ ετους του Ναβουχοδονοσωρ και της τελειας ερημωσεως
οικου κυριου και αιχμαλω σιας του εθνους εως του βʹ ετους ∆αρειου του Ὑστασπου,
ταυτα τα ετη 278 του Ἀστυαγους υπεξαιρουσιν, ινα τον εβδομηκονταετη χρονον
στησωσιν· αλλ' η των κοσμικων ετων παραυξησις αντικειται τοις ουτω δρωσι
συναριθμουμενη τουτοις, ην ουκ εστιν αφελειν. ο μεντοι Ἰωσηππος συνηριθμησεν
αυτα, ως και ανωτερω δεδηλωται, νʹ ετη, ειπων αφανη τον ναον μειναι απο του ιθʹ
ετους Ναβουχοδονοσωρ εως του βʹ ετους Κυρου του πρωτου Περσων και Μηδων και
Ἀσσυριων και Χαλδαιων Συριας τε και Λυδων βασιλειας κρατησαντος.
ΠΕΡΣΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Κυρος Περσων και Μηδων Χαλδαιων τε και Ἀσσυριων,
Συριας και Λυδων. Κυρου πρωτου βασιλεως Περσων ετη λαʹ. του δε κοσμου ην ετος
δ νβʹ. Κυρος ουτος απασαν μικρου την Ἀσιαν υπεταξε τηι Περσων βασιλειαι, εως
Ἀλεξανδρου του Μακεδονος ουτω διαρκεσασαν ετεσιν απ' αυτου τοις ολοις. Κυρος
ουτος πρωτωι ετει της βασιλειας αυτου την εκ της αιχμαλωσιας ανακλησιν Ἰουδαιοις
προσεφωνησεν· ηδη γαρ το οʹ ετος πεπληρωτο, καθως γεγραπται εν τηι βʹ των
Παραλειπομενων. Ἔτους αʹ Κυρου βασιλεως Περσων Μετα το πληρωθηναι ρημα
κυριου δια στοματος Ἱερεμιου εξηγειρε κυριος το πνευμα Κυρου βασιλεως Περσων,
και παρηγγειλε κηρυξαι επι πασηι τηι βασιλειαι αυτου εν γραπτωι λεγων· ταδε λεγει
Κυρος βασιλευς Περσων. πασας τας βασιλειας της γης εδωκε μοι κυριος ο θεος του
279 ουρανου, και αυτος ενετειλατο μοι οικοδομησαι αυτωι οικον εν Ἱερουσαλημ τηι
εν τηι Ἰουδαιαι. τις εξ υμων εκ παντος του λαου αυτου; εσται ο θεος αυτου μετ' αυτου,
 
 
 

126
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

και αναβητω. Ταυτα κατα παντος γραψας δηλονοτι κοινηι την επανοδον πασιν
Ἰουδαιοις εθεσπισε τοις βουλομενοις. προδηλον αρα οτι πληρωθεντος ρηματος
κυριου του λαληθεντος εν στοματι Ἱερεμιου τωι αʹ ετει Κυρου κατα την θειαν
γραφην το οʹ ετος της αιχμαλωσιας πεπληρωται. ανατρε χουσι δε ημιν απο του αʹ
ετους Κυρου και αυτου επι το δʹ ετος Ἰωακειμ το οʹ ετος ευρισκομεν αρχομενον
ουτως· Κυρου ετος αʹ. ∆αρειου Ἀστυαγους ετη ιζʹ. Νιριγλησαρου του και Βαλτασαρ
ετη γʹ. Ευειλαδ ετη εʹ. Ναβουχοδονοσωρ ετη κδʹ. Σεδεκιου ετη ιαʹ. των βʹ Ἰεχονιων
ετος αʹ. Ἰωακειμ ετη ηʹ. ομου γινονται ετη οʹ απο του γʹ ετους Ἰωακειμ εως του αʹ
ετους Κυρου. Πληρουμενου γαρ του γʹ ετους Ἰωακειμ και αρχομενου του δʹ η αρχη
της βασιλειας Ναβουχοδονοσωρ εγενετο και η προς Ἱερεμιαν επι παντα τον λαον
Ἰουδα προρρησις και τους κατοικουντας Ἱερουσαλημ αναμιμνησκουσα αυτους, οπως
απο του ιγʹ ετους Ἰωσιου εως τουδε ετους κγʹ παρηκουον του θεου φειδομενου
αυτων και εξαποστελλοντος τους προφητας εις διορθωσιν της ειδωλομανιας αυτων,
και ου προσειχον αυτοις. ηνικα και η της ερημωσεως αποφασις δεδοται και ο
εβδομηκον ταετης χρονος δια στοματος Ἱερεμιου ωρισθη, και η των Χαλδαιων
ερημωσις γεγονε τωι αυτωι της ανακλησεως ετει των Ἰουδαιων, αρχο μενης της
Κυρου βασιλειας του πρωτου Περσων βασιλευσαντος. Ἔχει δε η της προφητειας
λεξις ταυτα· ο λογος ο γενομενος προς Ἱερεμιαν εν ετει δʹ της βασιλειας Ἰωακειμ.
δια τουτο ταδε λεγει κυριος. επειδη ουκ επιστευσατε τοις λογοις μου, ιδου εγω
αποστελω και ληψομαι την πατριαν του βορρα και αξω αυτους επι την γην ταυτην
και επι τους κατοικουντας αυτην και επι παντα τα εθνη τα κυκλωι αυτης. και εξερη
μωσω αυτους και δωσω αυτους εις αφανισμον και εις συρισμον αιωνιον, και απολω
απ' αυτων φωνην χαρας και φωνην ευφροσυνης, φωνην 280 νυμφιου και φωνην
νυμφης, οσμην μυρου και φως λυχνου. και εσται πασα η γη εις αφανισμον και
δουλευσουσιν εν τοις εθνεσιν οʹ ετη. και εν τωι συμπληρωθηναι τα οʹ ετη εκδικησω
το εθνος εκεινο, φησι κυριος, και θησομαι αυτους εις αφανισμον αιωνιον. Προδηλον
δη τοις βουλομενοις ορθως νοειν οτι η των οʹ ετων αποφασις θεια κατα του οικου
Ἰουδα και της Ἱερουσαλημ απο δʹ ετους Ἰωακειμεξηνεχθη και απο τουτου του
χρονου εδουλευσαν τοις εθνεσι. Τωι γαρ αυτωι ετει Ναβουχοδονοσωρ ανελων τον
Φαραω Νεχαω, ος ην καθεστακως τον Ἰωακειμ βασιλευειν της Ἱερουσαλημ,
αποστησας τον Ἰωαχαζ υιον Ἰωσιου και μεταστησας εις Αιγυπτον, ανεβη επι τον
Ἰωακειμ, και εγεννηθη αυτωι δουλος ετη γʹ. και αποσταντα ηιχμαλωτευσε συν τοις
αρχουσι του λαου και των πολεμιστων τοις αλκιμωτεροις, τεκτοσι τε και τοις
λοιποις εκλεκτοις απασιν ιεροις και ως εκει γεγραπται, ως ειναι ταυτην κυριως
αιχμαλωσιαν χωρις του εμπρησμου οικου κυριου και της πολεως. αφ' ου ουν χρονου
εδουλευσαν τοις εθνεσιν ηγουν τοις Χαλδαιοις και η θεια κατ' αυτων εξηνεχθη
αποφασις τωι δʹ ετει Ἰωακειμ, εως του αʹ ετους Κυρου αριθμουμενα ετη συναγεται
ακριβως οʹ ανευ πασης βιας και υφαιρεσεως της οιασουν η προσθηκης ετων. οι δε
λοιποι παντες τροποι της συναριθμησεως των αυτων οʹ ετων ηναγκασμενοι
πεφυκασι. και μηδεις υπολαβοι τουτο της αληθειας εκτος προ της τελειας
αιχμαλωσιας ετεσιν κʹ λογιζομενους ημας το αʹ ετος της αιχμα λωσιας. τουτο γαρ και
επι των επαγγελιων του Ἀβρααμ ο θειος δεικνυσι χρησμος γεγονως· υʹ γαρ ετη
δουλευειν εφη το σπερμα αυτου εν γηι αλλοτριαι προ του τεχθηναι τον Ἰσαακ και τον
Ἰακωβ και τους πατριαρχας. αλλα παντες των αυτων υʹ ετων τον αριθμον απο της
θειας αποφα σεως αριθμουσιν. ουκ ατοπον ουν αρα κανταυθα απο της δια του
προφητου λεχθεισης Ἱερεμιου θειας αποφασεως, ητις, ως πολλακις ειρηται, τωι δʹ
ετει Ἰωακειμ εξενηνεκται, τον των οʹ ετων αριθμειν χρονον της εν Βαβυλωνι
παροικιας και της εν τηι Ἰουδαιαι δουλειας. το δ' αυτο τεταρτον ετος Ἰωακειμ πρωτον
 
 
 

127
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

ετος εστι της βασιλειας Ναβουχοδονοσωρ, αφ' ου επι 281 το πρωτον ετος Κυρου
πληρουμενον και αρχομενον το βʹ ετη οʹ συναγεται. τωι γαρ δευτερωι ετει Κυρου των
θεμελιων υποβληθεντων του ναου, Ζοροβαβελ υιος Σαλαθιηλ του υιου Ἰεχονια
ηγουμενου ως εκ βασιλικου του Ἰουδα σκηπτρου, και Ἰησου του υιου Ἰωσεδεκ
αρχιερατευσαντος,μετα μςʹ ετη το εργον ετελειωθη επι ∆αρειου του Ὑστασπου, ως
εκεισε παλιν δηλωσομεν. του γαρ Κυρου φιλοτιμησαμενου τα προς οικοδομην και
κελευσαντος ειρχθησαν αρξαμενοι της οικοδομης, αντιταξαμενων και
διαβεβηκοτων αυτους των περιοικων εθνων, μαλιστα των εν Σαμαρειαι. Κυρος ουτος
Ἀστυαγην τον προδεδηλωμενον εαυτου παππον βασιλευοντα Μηδων καθελων, την
Περσικην εισηξε βασιλειαν, Μηδων βασιλευσαντων ετη που μετα Σαρδαναπαλον
απο Ἀρβακου Μηδου του καθελοντος αυτον και την Ἀσσυριων αρχην. Κυρος ουτος
πολεμωι τον Κροισον ελαβε και την Λυδων βασιλειαν εις Σαρδεις ελθων, τωι παιδι τε
Καμβυσηι παιδαγωγον αυτον κατεστησεν. Ὁ αυτος ∆ανιηλ τον προφητην αυθις
επιφανεστερον παντων ανεδειξε. συντριψαντα δε και τον Βηλον εις το μη
προσκυνεισθαι και τον δρακοντα ανελοντα εν τωι των λεοντων λακκωι ενεβαλε το
δευτερον. Ἡμιν μεν ουν επομενοις τηι θειαι γραφηι των Παραλειπομενων, ης
ανωτερω την χρησιν παρεθεμεθα συν τηι επιστοληι Κυρου, ουτω δοκει πεπληρωσθαι
το οʹ ετος εις το παρον πρωτον ετος Κυρου απο του δʹ Ἰωακειμ, οπερ ην ετος αʹ του
Ναβουχοδονοσωρ, κʹ δε και γʹ απο της 282 αρχης της προφητειας Ἱερεμιου και ιγʹ της
Ἰωσιου βασιλειας, αφ' ου και τισιν εδοξε τον αυτον εβδομηκονταετη χρονον
αριθμειν επι το αʹ ετος Κυρου, οπερ ασυμφωνον και τηι θειαι αποφασει τηι δια
στοματος Ἱερεμιου μετα κγʹ ετος εξενεχθεισηι κατα το δʹ ετος Ἰωακειμ, ως εξεστι τοις
βουλομενοις εκ της Ἱερεμιου γραφης πειθεσθαι, ης και την χρησιν προυθηκαμεν δια
το ευσυνοπτον, και τηι χρονικηι συναριθμησει ζγʹ συλλογιζομενηι αντι των οʹ απο του
ιγʹ ετους Ἰωσιου. Ἄξιον δε και τον θεοφρονα Ἔσδραν τα αυτα τηι βʹ των Παραλει
πομενων τρανοτερον ημιν διδασκοντα, οτι τωι αʹ ετει Κυρου ο εβδομη κονταετης
χρονος πεπληρωται, προαγειν, εν οις ουτω γραφει· Κυρος Ἑλληνιστι εκαλειτο,
Ἀρταξερξης δε Περσιστι. τωι γʹ ετει αυτου κατεγραψε προς αυτον Βαλσαμος και
Μιθριδατης και Ῥωμελιος περι των οικοδομουντων τον ναον, και επαυσεν αυτους
μετα το θεμελιωσαι ο αυτος Κυρος. Τουτον ο Ἔσδρας καλει Ἀρταξερξην εν τηι γραφηι
αυτου και Ἀρτασασθας.ο δε τον Ἔσδραν απολυσας μετα τιμης εις Ἱερουσαλημ αλλος
Ἀρταξερξηςεστιν, ο λεγομενος Μακροχειρ, εγγονος ∆αρειου του Ὑστασπου. Κυρος
στρατευσας επι Μασσαγετας υπο Τομυριδος γυναικος βασιλιδος αυτων διεφθαρη.
μεθ' ον Καμβυσης παις κρατει Περσων ετη ηʹ. τουτον οιονται τινες ειναι
Ναβουχοδονοσωρ βʹ τον κατα Ὁλοφερνην και την Ἰουδηθ, ως και Ἀφρικανος, οπερ
αδυνατον, πρωτον μεν οτι οκτωκαιδεκατωι ετει αυτου γεγραπται εν τηι Ἰουδηθ
εξαπεσταλθαι Ὁλοφερνης κατα Συριας και Παλαιστινης και Αιγυπτου, ουτος δε ηʹ
μονα ετη εβασιλευσε και πως τωι οκτωκαιδεκατωι ετει αυτου εξεπεμψεν Ὁλοφερνην;
επειτα οτι επι Ἰωακειμ του μεγαλου αρχιερεως, ος ην υιος Ἰησου του Ἰωσεδεκ, 283
γεγραπται πεπραχθαι τα κατα Ἰουδηθ και Ὁλοφερνην· ο δε Ἰωακειμμετα την
Καμβυσου τελευτην αρχιερατευσεν εις ετη κʹ. Λειπεται αρα τα κατα την Ἰουδηθ εν
τωι μεταξυ χρονωι του τε Μακροχει ρος Ἀρταξερξου και του Καμβυσου γεγονεναι.
αλλ' εν μεν τοις χρονοις ∆αρειου του μετα Καμβυσην ου δυνατον τουτο φαναι. τον
γαρ απαντα χρονον αυτου σχεδον ο Ζοροβαβελ ηγειτο των Ἰουδαιων, φιλτατος ων
τωι αυτωι ∆αρειωι Ὑστασπου συν Ἰησου τωι του Ἰωσεδεκ. αλλ' ουδεεπι του
Μακροχειρος Ἀρταξερξου απο του κʹ ετους αυτου εως του λβʹ, εν ωι χρονωι ο Νεεμιας
τα τειχη Ἱερουσαλημ ανηγειρεν. Ἐλιασιβος γαρ ιερατευεν, ο μετα τον Ἰωακειμ, υιος
αυτου, επι Νεεμιου, ως γεγρα πται. Λειπεται αρα επι Ξερξου του υιου ∆αρειου του
 
 
 

128
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

Ὑστασπου τον τε Ἰωακειμ υιον Ἰησου του Ἰωσεδεκ προσεχως μετα τον πατερα
Ἰησουδιαδεξαμενον την αρχιερωσυνην περι το κʹ ετος αυτου πεπραχθαι τα κατα
Ἰουδηθ, ως εντευθεν και ετερον τι ζητημα αναφαινεσθαι περι Ἰησου του Ἰωσεδεκ,
οτι ξʹ που ετος αρχιερατευσεν. απο γαρ Κυρου πρωτου ετους εως του ςʹ ετους
∆αρειου, εν ωι ο ναος ωικοδομηθη, τεσσαρακοντα εξ ετη καταριθμουνται.
οικειοτερως ουν καταλογισθειη επι τουτου του Ξερξου τα κατα Ἰουδηθ δια το κατα
τουτους τους χρονους τον Ἰωακειμ,ως γεγραπται, εκεισε αρχιερατευσαι. Ὁ γαρ
αυτος Ξερξης και Αιγυπτον αποστασαν επι ∆αρειου του πατρος αυτου καθυπεταξεν.
αυτος αρα εστι Ναβουχοδονοσωρ ο εν τηι Ἰουδηθ βιβλωι φερομενος, καθ' ον
Ὁλοφερνης υπ' αυτης αναιρειται θεου συμ μαχησαντος.
ΡΩΜΑΙΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Ῥωμαιων ιθʹ εβασιλευσεν Ἄγκος Μαρκιος ετη κγʹ. του
δε κοσμου ην ετος δωνγʹ. Ῥωμαιων κʹ εβασιλευσε Ταρκυινος ετη λζʹ. του δε κοσμου
ην ετος δωοςʹ. 284 Ῥωμαιων καʹ εβασιλευσε Σερουιος ο και Σιλβιος Τουλλος ο εκ
δουλης ετη μδʹ. του δε κοσμου ην ετος δ ιγʹ. Ῥωμαιων κβʹ εβασιλευσε Ταρκυινος
Σουπερβος ετη κδʹ. του δε κοσμου ην ετος δ νζʹ. Ουτος τον προ αυτου βασιλευοντα
Σιλβιον Τουλλον κηδεστην οικειον οντα ανελων εβασιλευσεν αντ' αυτου. ανηιρεθη
δε και αυτος δια Ταρκυινον τον ιδιον παιδα μοιχευσαντα Λουκρουτιαν την
Κολατινου γυναικα ανδρος επισημου, ος αμα Βρουττωι μετα την Ταρκυινου
αναιρεσιν πρωτος την υπατων αρχην αναδεικνυσι, μη δεχομενων Ῥωμαιων
βασιλευεσθαι εως της Ἰουλιου Καισαρος αρχης. Τινες βουλονται Κρονον πρωτον
Ἀλβανον κρατησαι των κατα την εσπεραν τοπων. μεθ' ον φασι Πεικον υιον αυτου,
τον και ∆ια, βασιλευσαι· ειτα Φαυνον ∆ιος υιον, τον και Ἑρμην· εφ' οις Ἡρακλης
επανελθων απο Ἱσπανιας, και μετ' αυτον Λατινος, εφ' ου Αινειας μετα την αλωσιν
Τροιας ελθων οπλοις και πλουτωι βασιλικωι παρεσκευασμενος ζευγνυται Λαβηνιαι
θυγατρι αυτου και βασιλευει Λατινων και οι εξ αυτου μετ' αυ τον. οι παντες εως
Ῥωμυλου βασιλεις ιςʹ του κτιστου Ῥωμης· αφ' ου οι προτερον Ἀλβανοι, ειτα Ἰταλοι,
επειτα Λατινοι, Ῥωμαιοι μετεκληθησαν. Ἀπο δε Ῥωμυλου επι το παρον κδʹ ετος
Ταρκυινου Σουπερβου ετη μεν γινονται σκεʹ, ητοι απο του ιγʹ ετους αυτου, καθ' ο
εκτισε Ῥωμην, βασιλεις δε Ῥωμαιων ζʹ, μεθ' ους λοιπον υπατοι, αρξαμενοι απο
Κολατι νου και Βρουττου. ειτα δημαρχοι και δικατωρες· μεθ' ους παλιν υπατοι
παντες διεγενοντο ετεσι υογʹ, τουτ' εστιν απο του δ παʹ κοσμικου ετους εως του
ευνδʹ, καθ' ο Γαιος Ἰουλιος Καισαρ εμοναρχησε πρωτος. 285 ΣΠΟΡΑ∆ΗΝ Πρωτοι
υπατοι Ῥωμαιων Κολατινος και Βρουττος. Σαμου τυραννοι Πολυκρατης και
Συλοσων και Παντογνωστος αδελ φοι γεγονασι. Θαλης θνησκει. Κυρος Σαρδεις
ειλεν. Ἅρπαγος ευδοκιμων παρα Κυρωι κατα της Ἰωνιας εστρατευσε. Θεογνιος
ποιητης εγνωριζετο. Πεισιστρατος Ἀθηναιων το βʹ εβασιλευσε. Φερεκυδης ιστορικος
εγνωριζετο Πυθαγορου διδασκαλος. Σιμωνιδης μελοποιος εγνωριζετο. Φωκυλιδης
και Ξενοφανης φυσικος τραγωιδοποιος εγνωριζετο. Πολυκρατης Σαμιων τυραννων
ανεσταυρωθη. Ἁρμοδιος και Ἀριστογειτων ανειλον Ἵππαρχον τυραννον, καθ' ους
Λεαινα η εταιρα υπ' αυτων εταζομενη κατειπειν τους συνωμοτας την εαυτης
απετρισε γλωτταν. Λεαιναν μονην εταιραν εικονι Ἀθηναιοι ετιμησαν εν ακροπολει.
αγλωττον δε Λεαιναν ταυτην παρεζωγραφησαν αντι επιγραφης το παθος δηλουντες.
Τιμησεως εν Ῥωμηι γενομενης ευρεθησαν μυριαδες ιβʹ του πληθους. Λακεδαιμονιοι
ιδʹ εθαλασσοκρατησαν ετη ιβʹ του πληθους βʹ. ∆ημοκριτος Ἀβδηριτης φυσικος
φιλοσοφος και Ἡρακλειτος ο σκοτεινος λεγομενος και Ἀναξαγορας φυσικοι
ηκμαζον· Ἑλλανικος ιστορικος εγνωριζετο.
 
 
 

129
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

ΜΑΚΕ∆ΟΝΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Μακεδονων ςʹ εβασιλευσε Φιλιππος ετη λεʹ. του δε
κοσμου ην ετος δωπςʹ. 286 Μακεδονων ζʹ εβασιλευσεν Ἀεροπας ετη κγʹ. του δε
κοσμου ην ετος δ καʹ. Μακεδονων ηʹ εβασιλευσεν Ἀλκετας ετη κηʹ. του δε κοσμου ην
ετος δ μδʹ. ΣΠΟΡΑ∆ΗΝ Της Αιγυπτου σειομενης παρ' εθος οι Χαλδαιοι δεδιοτες
ανεζευξαν πολιορκουντες αυτην. Καμαρινα πολις εκτισθη. Περινθος εκτισθη. Ἡ των
Κορινθιων κατελυθη μοναρχια κατα τουτους τους χρονους. Τοις αγωνιζομενοις παρ'
Ἕλλησι τραγος εδιδοτο, αφ' ου και τραγικοι εκληθησαν. Θαλης Μιλησιος εκλειψιν
ηλιου συμπασαν προειπεν. Ἴσθμια και Πυθια πρωτως ηχθη μετα Μελικερτην. Οι ζʹ
σοφοι ωνομασθησαν. Ἀστυαγης Λυδους κατεπολεμει. Ἀναξιμανδρος Μιλησιος
φυσικος φιλοσοφος εγνωριζετο. Ἄβαρις ηλθεν εκ της Σκυθιας εις Ἑλλαδα. Κατα
τουτους τους χρονους τους παρ' Ἕλλησιν ζʹ φιλοσοφους ακμασαι λογος, ων τα
ονοματα Σολων Ἀθηναιος, Θαλης Μιλησιος, Πιττακος Λεσβιος, Χειλων
Λακεδαιμονιος, Βιας Πριηνευς, Ἀναχαρσις ο Σκυθης αγραμματος, Κλεοβουλος
Λινδιος. Ιβʹ Φωκαεις εθαλασσοκρατησαν ετη μδʹ. Νεμεα πρωτον ηχθη αγων υπ'
Ἀργειων μετα τον επ' Ἀρχεμορωι. Αισωπος μυθοποιος εγνωριζετο, ος υπο ∆ελφων
απωλετο. Ὁ των Παναθηναιων γυμνικος αγων ηχθη. Ευγαμων Κυρηναιος ο την
Τηλεγονιαν ποιησας εγνωριζετο. 287 Πυθαγορας ο Σαμιος Ὀλυμπιασιν εκκριθεις
παιδων πυγμην ως απαλος προσβας τους ανδρας ενικα. κατα την νδʹ ολυμπιαδα
Ἀρριχιων Φιγαλευς το τριτον νικων παγκρατιον ψιλισθεις απεθανε, νεκρος τε
εστεφθη, φθασαντος απειπασθαι του ανταγωνιστου κλωμενου του ποδος υπ' αυτου.
Πεισιστρατος Ἀθηναιων ετυραννησε και εις Ἰταλιαν παρηλθεν. Ἀναξιμενιδης
φυσικος εγνωριζετο. Στησιχορος τεθνηκε. Σιμωνιδης ηκμαζε. Χειλων εις των ζʹ
φιλοσοφων Λακεδαιμονιων εφορος γεγονε.
ΛΥ∆ΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ αʹ Ἄρδυσος Ἀλυατου ετη λςʹ. βʹ Ἀλυατης ετη ιδʹ. γʹ Μιλης
ετη ιβʹ. δʹ Κανδαυλης ετη ιζʹ. εʹ Γυγης ετη λςʹ. ςʹ Ἄρδυσος ετη ληʹ. ζʹ Σαδυατης ετη ιεʹ.
ηʹ Ἀλυατης ετη μθʹ. θʹ Κροισος ετη ιεʹ. Κροισος κατα Κυρου στρατευσας ηλω συν τηι
Λυδων βασιλειαι διαρκε σασηι ετη σλβʹ. ουτος θʹ βασιλευς Λυδων γεγονως ετη ιεʹ
εβασιλευσεν εως του ιδʹ ετους Κυρου. Ἡ Λυδων βασιλεια αρξαμενη τωι δψλεʹ ετει του
κοσμου κατελυθη τωι δ ξςʹ, ητοι Κυρου του Περσων ετει ιδʹ, διαρκεσασα ετεσι σλβʹ εν
βασιλευσι θʹ.
288 ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ Ἀρχιερεων των απο Κυρου Ὧν πρωτος Ἰησους υιος
Ἰωσεδεκ ετη ξʹ. του δε κοσμου ην ετος δ νβʹ. Ἐν Βαβυλωνι προεφητευσε ∆ανιηλ και
Ἰεζεκιηλ, εν δε τηι Ἰουδαιαι Ἀμβακουμ, εν δε τηι ανακλησει της αιχμαλωσιας Ἀγγαιος
και Ζαχαριας προεφητευον. Ζοροβαβελ υιος Σαλαθιηλ υιου Ἰεχονιου του βασιλεως
και Ἰησους ο του Ἰωσεδεκ ηγουντο. Ἰησους ο του Ἰωσεδεκ ιερατευε· προεφητευον
δευστατοι προφητων Ἀγγαιος, Ζαχαριας ο του Ἀδδω, και Μαλαχιας. ηγειτο των
Ἑβραιων Ζοροβαβελ υιος Σαλαθιηλ. Ζαχαριου και Ἀγγαιου και Μαλαχιου
προφητευοντων και Ζοροβαβελ και Ἰησου εξαρχοντων του λαου και της οικοδομης
επληρωθη τωι ςʹ ετει της βασιλειας ∆αρειου του Ὑστασπου το εργον του ναου. του δε
κοσμου ην ετος ε. Ἰησουν υιον Ἰωσεδεκ τον αρχιερεα λʹ και αʹ ετος εστοιχειωσαν
απο του λαʹ ετους Κυρου αρχιερατευσαντα απαντες. η δε γραφη του Ἔσδρα απο του
αʹ ετους Κυρου, εν ωι μετα του Ζοροβαβελ ηγησατο της αιχμαλωσιας εις την
Ἱερουσαλημ, αρχιερεα αυτον ομολογει. καλως αρα ημιν εστοιχειω ται ξʹ ετη
ιερατευσας. απο γαρ του αʹ ετους Κυρου εως του κʹ ετους ∆αρειου ετη ξʹ συναγεται.
Ἰωακειμ υιος Ἰησου ιερατευσεν ετη λςʹ. ΠΕΡΣΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Περσων βʹ εβασιλευσε
Καμβυσης υιος Κυρου ετη ηʹ. του δε κοσμου ην ετος δ πγʹ. 289 Καμβυσης
επιστρατευων κατα των βʹ αδελφων Μαγων εφιππος τρωθεις τελευται. Καμβυσης
 
 
 

130
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

κατα Ἰωσηππον ςʹ ετη βασιλευσας επανιων εξ Αιγυπτου θνησκει εν ∆αμασκωι. Τον
Καμβυσην τινες Ναβουχοδονοσωρ νομιζουσι τον κατα την Ἰουδηθ· ουκ εστι δε, ως
προδεδεικται και εν τοις μετα ταυτα δειχθησεται. Περσων γʹ εβασιλευσαν Μαγοι
αδελφοι δυο μηνας ζʹ. του δε κοσμου ην ετος δ ζαʹ. Περσων δʹ εβασιλευσε ∆αρειος
Ὑστασπου ετη λςʹ. του δε κοσμου ην ετος δ ζβʹ. ∆αρειος Ὑστασπου και Παρυσατιδος
παις ετι ιδιοτευων ηυξατο τωι θεωι, ει βασιλευσοι Περσων, ανεγειραι τον εν
Ἱεροσολυμοις ναον και παντα τα Ἰουδαιων αποδουναι ιερα συν τοις αιχμαλωτοις
και πατρυοις εθεσι. τουτων των ευχων Ζοροβαβελ ο του Σαλαθιηλ ακουστης και
συμβουλος αυτωι γεγονει. διο και ανεμνησε συνηθης ων και προ της βασιλειας.
Κυρος μεν την πρωτην Ἰουδαιοις ανακλησιν επι τα σφετερα προσεφωνη σεν εκ της
υπο Ναβουχοδονοσωρ αιχμαλωσιας πρωτωι ετει της βασιλειας αυτου,
φιλοτιμησαμενος αμα και τα προς οικοδομην, και τον Ζοροβαβελ υιον του Σαλαθιηλ
υιου Ἰεχονιου υιου του Ἰωακειμ βασιλεως Ἰουδαως εκ βασιλικου γενους του Ἰουδα
ηγεισθαι της ανοδου συνεχωρησε, συνεξαρχοντος αυτωι και αρχιερατευοντος Ἰησου
του υιου Ἰωσεδεκ· καθ' ον χρονον των θεμελιων υποβληθεντων του ναου και του
θυσιαστη ριου ειρχθη η οικοδομη του ιερου εν Ἱερουσαλημ εως του βʹ ετους της
βασιλειας ∆αρειου, ως εν τωι Ἔσδραι γεγραπται. Ὅτι εν τοις χρονοις Ἀρταξερξου του
Περσων βασιλεως κατεγραψεν κατα των κατοικουντων εν τηι Ἰουδαιαι και
Ἱερουσαλημ Βαλσαμος και Μιθριδατης και Ταβελλιος και Ῥαθυμος και Βεελτεθμος
και Ῥαμελιος οιγραμματεις και οι λοιποι οι τουτοις συντασσομενοι, οικουντες δε εν
290 Σαμαρειαι και τοις αλλοις τοποις την υπογεγραμμενην επιστολην· βασιλει
Ἀρταξερξηι κυριωι οι παιδες σου Ῥαθυμος ο τα προσπιπτοντα και Ῥαμελιος ο
γραμματευς και οι επιλοιποι της βουλης αυτων και οι κριται οι εν κοιληι Συριαι και
Φοινικηι. και νυν γνωστον εστω τωι κυριωι βασιλει διοτι Ἰουδαιοι οι αναβαντες παρ'
υμων προς ημας εις Ἱερουσαλημ την αποστατιν και πονηραν οικοδομουσι τας τε
αγορας αυτης και τα τειχη θεραπευουσι και ναον υποβαλλονται. εαν ουν η πολις
αυτη οικοδομηθηι και τα τειχη συντελεσθηι, φορολογιαν ου μη υπομεινωσι δουναι,
αλλα και βασιλευσιν αντιστησονται. και επει ενεργειται τα κατα τον ναον, καλως
εχειν υπολαμβανομεν μη υπεριδειν το τοιουτο· και τα εξης της επιστολης.
Ἰσοδυναμα τουτοις προς Ἀρταξερξην, ως φησι, γεγραμμενα μετα την απο
Βαβυλωνος ανοδον προ της ∆αρειου του Ὑστασπου βασιλειας, ως τα επομενα
δεικνυσι της γραφης μετα την αντιγραφον επιστολην Ἀρταξερξου, ης
αναγνωσθεισης Ῥαθυμος και Ῥαμελιος ο γραμματευς και οι τουτου συντασσομενοι
αναζευξαντες κατα σπουδην εις Ἱερουσαλημ μεθ' ιππου και οχλου ταξεως ηρξαντο
κωλυειν τους οικοδομουντας. και ηργει η οικοδομη του ιερου μεχρι του δευτερου
ετους της βασιλειας ∆αρειου του Περσων βασιλεως, καθ' ον χρονον Ζοροβαβελ ο του
Σαλαθιηλ, φιλτατος προυπαρχων ∆αρειωι τωι Ὑστασπου και δια πολλην οικειοτητα
τιμηθεις, ειναι εις των τριων σωματοφυλακων ευδοκιμησας υπερ τους αλλους δυο
σωματοφυλακας εν τηι περι των γυναικων και της αληθειας προτασει προετραπη
παρ' αυτου αιτησασθαι ο θελει. ο δε αναμνησας αυτον των ευχων αυτου, ας ηυξατο
ανοικοδομησαι την Ἱερουσαλημ εν ηι ημεραι παρελαμβανε ∆αρειος το βασιλειον
αυτου, και παντα τα σκευη α εχωρισε Κυρος, οτε ηυξατο εκκοψαι Βαβυλωνα ο αυτος
Κυρος, ηξιωσε Ζοροβαβελ τον αυτον ∆αρειον βασιλεα Περσων πληρωσαι τας ευχας,
ας εκ στοματος ηυξατο τωι βασιλει του ουρανου. Και τοτε αναστας ∆αρειος
κατεφιλησεν αυτον και εγραψεν αυτωι τας επιστολας προς παντας τους οικονομους
και τοπαρχας και στρατηγους και σατραπας, ινα προπεμψωσιν αυτον και τους μετ'
αυτου Ἰουδαιους οικοδομησαι την Ἱερουσαλημ. και πασι τοπαρχαις εν κοιληι Συριαι
και Φοινικηι και τοις εν τωι Λιβανωι εγραψεν επιστολας μεταφερειν ξυλα 291 κεδρινα
 
 
 

131
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

απο του Λιβανου εις Ἱερουσαλημ, και οπως οικοδομησωσι μετ' αυτου την πολιν. και
εγραψε πασι τοις Ἰουδαιοις τοις αναβαινουσιν απο της βασιλειας εις την Ἰουδαιαν
υπερ της ελευθεριας, παντα δυνατον και σατραπην και τοπαρχην και οικονομον μη
επελευσεσθαι επι τας θυρας αυτων, και πασαν την χωραν ην κρατησωσιν
αφορολογητον αυτοις υπαρχειν, και ινα Ἰδουμαιοι αφιωσι τας κωμας ας
διακρατουσι των Ἰουδαιων, και εις την οικοδομην του ιερου δοθηναι κατ' ενιαυτον
ταλαντα κʹ μεχρι του οικοδομηθηναι, και επι το θυσιαστηριον ολοκαρπωματα
καρπουσθαι καθ' ημεραν, καθα εχουσιν εντολην, επτα και δεκα προσ φερειν αλλα
ταλαντα, ιʹ κατ' ενιαυτον, και πασι τοις προσβαινουσιν απο της Βαβυλωνιας κτισαι
την πολιν υπαρχειν την ελευθεριαν, αυτοις τε και τοις εγγονοις αυτων και πασι τοις
ιερευσι τοις προσβαινουσιν. εγραψε δε δοθηναι και την χορηγιαν και την ιερατικην
στολην, εν ηι λατρευουσι, και τοις Λευιταις δουναι την χορηγιαν, εως ης ημερας
επιτελεσθηι ο οικος, και Ἱερουσαλημ οικοδομηθηναι. και πασι τοις φρουρουσι την
πολιν εγραψε δουναι αυτοις κληρους και οψωνια. και εξαπεστειλε παντα τα σκευη, α
εχωρισε Κυρος απο Βαβυλωνος. και οσα ειπε Κυρος ποιησαι, και αυτοις επεταξε
ποιησαι και εξαποστειλαι εις Ἱερουσαλημ. Ταυτα μεν εν Ἔσδρα πρωτωι βιβλιωι
γεγραπται, ατινα παραθεσθαι αναγκαιον ενταυθα ηγησαμεθα μετα των εξης
παρατεθησομενων εκ του βʹ βιβλιου του αυτου Ἔσδρα, επει και μονος τα κατα την
ανακλησιν απεδειχθη της αιχμαλωσιας γραψας ορθως και υπο των οʹ σοφων ιερεων
ερμηνευθεις επι Πτολεμαιου Φιλαδελφου συν ταις λοιπαις θεοπνευστοις γραφαις
εδοκιμασθη αναγινωσκεσθαι. Τεως δ' ουν εκ των ειρημενων ορθως εστι κατανοησαι
οτι Κυρον τον παρ' αυτωι καλουμενον Ἀρταξερξην δηλοι, προς ον κατεγραψε
Βαλσαμος και Μιθριδατης και οι συν αυτοις κατα των οικοδομουντων την Ἱερουσα
λημ του παυθηναι την οικοδομην, πρωτον μεν οτι φασιν εν τηι προς αυτον επιστοληι·
γνωστον εστω τωι κυριωι βασιλει διοτι Ἰουδαιοι οι αναβαντες παρ' υμων προς ημας
εις Ἱερουσαλημ. παρα τινος δε αλλου αναβεβηκασιν, ει μη παρα Κυρου; επειτα δε οτι
Ἀρταξερξης απο Κυρου εως ∆αρειου του Ὑστασπου ουδεις εβασιλευσεν, ως εκ του
κανονος των βασιλεων δηλουται, και αυθις οτι Μιθριδατην λεγει συν Βαλσαμωι και
τοις λοιποις καταγεγραφεναι των οικοδομουντων, ον και παρειληφοτα τα 292 ιερα
και παντα τα σκευη οικου κυριου κατα προσταξιν Κυρου ως γαζοφυ λακα
προειρηκεν. ετι μην προς τουτοις, ει μη επι Κυρου γεγονε ταυτα, αλλ' ενεργειτο τα
κατα την οικοδομην, πως ουκ αν ετελειωθη λʹ ετεσι τα συντελεσθεντα μετα ταυτα εν
τεσσαρσιν απο του βʹ ετους ∆αρειου Ὑστασπου εως του ςʹ ετους αυτου; τωι γαρ βʹ ετει
Κυρου αναβαντες συν τωι Ζοροβαβελ και Ἰησου αρχιερει Νεεμιαι τε και Σαρεται και
Μαρδοχαιωι εν μυριασιν ανδρων τεσσαρσι και δισχιλιοις τριακοσιοις εξηκοντα χωρις
δουλων αυτων και παιδισκων και αυτων επτακισχιλιων τλʹ και ζʹ ᾀδοντων και
ᾀδουσων. Τωι μηνι, φησι, τωι ζʹ συνηχθη ο λαος ως ανηρ εις εις Ἱερουσαλημ. και
ανεστη Ἰησους ο του Ἰωσεδεκ και οι αδελφοι αυτου οι ιερεις και Ζοροβαβελ υιος
Σαλαθιηλ και οι αδελφοι αυτου, και ωικοδομησαν το θυσιαστηριον θεου Ἰσραηλ του
ανενεγκαι ολοκαυτωσεις επ' αυτωι κατα τα γεγραμμενα εν νομωι Μωυσηι ανθρωπωι
του θεου. και ητοιμασαν το θυσιαστηριον επι την ετοιμασιαν αυτου, οτι εν
καταπληξει επ' αυτους απο των λαων των γαιων. και ανεβη επ' αυτο ολοκαυτωσις
τωι κυριωι ολοκαυτωσεις το πρωι και εις εσπεραν, και εποιησαν την εορτην των
σκηνων κατα το γεγραμ μενον, και ολοκαυτωσεις την ημεραν εν ημεραι εν αριθμωι
ως η κρισις, λογον ημερας εν ημεραι αυτου. και μετα τουτο ολοκαυτωσεις
ενδελεχισμου και εις τας νουμηνιας και εις πασας εορτας κυριου τας ηγιασμενας και
παντι εκουσιαζομενωι εκουσιως τωι κυριωι. εν ημεραι μιαι του μηνος του ζʹ ηρξαντο
αναφερειν ολοκαυτωσεις κυριωι. και ο οικος κυριου ουκ εθεμελιωθη. και εδωκαν
 
 
 

132
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

αργυριον τοις λατομοις και τοις τεκτοσι και βρωματα και ποτα και ελαιον τοις
Σιδωνιοις και Τυριοις, ενεγκαι ξυλα κεδρινα απο του Λιβανου προς θαλασσαν
Ἰοππης κατ' επιχορηγησιν Κυρου βασιλεως Περσων επ' αυτους. και εν τωι ετει τωι βʹ
του ελθειν αυτους εις οικον του θεου εις Ἱερουσαλημ, εν μηνι τωι βʹ ηρξατο Ζορο
βαβελ ο του Σαλαθιηλ και Ἰησους ο του Ἰωσεδεκ και οι καταλοιποι των αδελφων
αυτων οι ιερεις και οι Λευιται και παντες οι ερχομενοι απο της 293 αιχμαλωσιας εις
Ἱερουσαλημ, και εστησαν τους Λευιτας απο υιου εικοσαετους και επανω του
νικοποιειν επι τους ποιουντας τα εργα εν οικωι κυριου. και εστη Ἰησους και οι υιοι
αυτου και οι αδελφοι αυτου Καδμιηλ και οι υιοι αυτου και οι υιοι Ἰουδα ομου του
νικοποιειν επι τους ποιουντας τα εργα εν οικωι του θεου, οι υιοι Ἰωναδαδ και οι υιοι
αυτων και οι αδελφοι αυτων οι Λευιται. και εθεμελιωσαν του οικοδομησαι τον οικον
κυριου, δηλαδη τωι ετει τωι γʹ Κυρου εθεμελιωσαν τον οικον κυριου, δευτερωι δε της
αναβασεως αυτων, ηνικα και εστησαν, ως φησι τα ακολουθα τουτοις η δευτερα του
Ἔσδρα βιβλος, οι ιερεις εστολισμενοι εν σαλπιγξι και οι υιοι Ἀσαφ εν κυμβαλοις, και
πολλοι συν αυτοις εκ των ιερεων και Λευιτων και αρχοντες πατριων πρεσβυτεροι,
οι, φησιν, ειδον τον οικον τον πρωτον εν θεμελιωσει αυτου και τουτον τον οικον εν
οφθαλμοις αυτων, εκλαιον εν φωνηι μεγαληι, και οχλος εν σημασιαι μετ' ευ φροσυνης
του υψωσαι φωνην. και ουκ ην ο λαος επιγινωσκων φωνην σημασιας της
ευφροσυνης απο της φωνης του κλαυθμου του λαου, οτι ο λαος εκραυγασε φωνηι
μεγαληι. και η φωνη ηκουετο εως απο μακροθεν. Και ηκουσαν οι θλιβοντες Ἰουδαν
και Βενιαμιν· και τα λοιπα περι των γεγραμμενων τωι Μιθριδατηι προς Ἀρθασασθα
και τοις συν αυτωι Συριστι, κατα το αυτο δηλονοτι ετος γʹ Κυρου, του παυσασθαι τους
οικοδομουντας τον ναον. Ἀρθασασθα δε και Ἀρταξερξην ενα τον αυτον υποληπτεον
Περσικως καλουμενον, Κυρον δε Ἑλληνιστι λεγομενον, τον και την αφεσιν αυτοις
πρωτωι ετει αυτου προσφωνησαντα και την ανοικοδομην προσταξαντα του ναου και
της πολεως και την των ιερων σκευων ευʹ χρυσων τε και αργυρων, δια Σαλμανασαρ
μετα την της αποικιας αναβασιν αριθμηθεντων αυτων απο Μιθριδατου Γασβαρηνου
γαζοφυλακος Κυρου, ως γεγραπται, και αυθις εκ διαβολης των γραψαντων αυτωι
παυσαντα τους Ἰουδαιους οικοδομειν εως του βʹ ετους ∆αρειου του Ὑστασπου· ως εκ
τουτων σαφως παριστασθαι οτι επι ετη μʹ και αʹ εμεινε τα θεμελια υποβεβλημενα,
απο δε του βʹ ετους ∆αρειου εως ςʹ ανεπληρωθη δια χειρων του αυτου Ζοροβαβελ και
Ἰησου του Ἰωσεδεκ εν μςʹ ετεσιν ολοις απο του αʹ ετους Κυρου. διο και ειρηται παρα
των Ἰουδαιων οτι «μςʹ ετεσιν ωικοδομηθη ο ναος ουτος, και συ εν γʹ ημεραις εγειρεις
αυ τον;» προς τον κυριον εν τωι κατα Ἰωαννην ευαγγελιωι. 294 Τουτωι τωι βʹ ετει
∆αρειου τηι τεταρτηι και εικαδι του ιαʹ μηνος σαββατου εγενετο λογος κυριου προς
Ζαχαριαν τον του Βαραχιου υιον Ἀδδω τον προφητην λεγων· εωρακα την νυκτα, και
ιδου ανηρ επιβεβηκως εφ' ιππον πυρρον· και ουτος ειστηκει ανα μεσον των βʹ ορεων
των κατασκιων, και οπισω αυτου ιπποι πυρροι και ψαροι και ποικιλοι και λευκοι.
και ειπα· τι ουτοι, κυριε; και ειπε προς με ο αγγελος ο λαλων εν εμοι· εγω δειξω σοι
τι εστι ταυτα. και απεκριθη ο ανηρ ο εφεστηκως ανα μεσον των βʹ ορεων και ειπε
προς με· ουτοι εισιν ους εξαπεσταλκε κυριος του περιοδευ σαι την γην. και
απεκριθησαν τωι αγγελωι κυριου τωι εφεστωτι ανα μεσον των ορεων και ειπαν·
περιωδευσαμεν πασαν την γην, και ιδου πασα η γη κατοικειται και ησυχαζει. και
απεκριθη ο αγγελος κυριου και ειπε· κυριε παντοκρατορ, εως τινος ου μη ελεησηις
την Ἱερουσαλημ και τας πολεις Ἰουδα, ας υπερειδες τουτο το οʹ ετος; Ταυτα εν τωι
προφητηι Ζαχαριαι φερεται κατα το βʹ ετος ∆αρειου ως εκ του λαλουντος προς αυτον
αγγελου προς κυριον λεγομενα, ειτε τροπωι ευχης ειτε αλλης τινος προσωποποιιας
χαριν οικονομησαντος του ανεξ ερευνητου θεου τοις κριμασιν, οσον δε γε ημας
 
 
 

133
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

κατανοησαι, δηλουντος του λογου τον οʹ χρονον ηδη πεπληρωσθαι κατα τον λογον
κυριου δια Ἱερεμιου εν τωι αʹ ετει Κυρου, ως εκεισε αποδεδεικται κατα την των
Παραλειπομενων και του Ἔσδρα γραφην, τον δε λοιπον απ' εκει νου χρονον εως
ετους ∆αρειου δευτερου αμφιβαλλομενον ειναι και μητε της τελειας ερημωσεως
καταλογιζεσθαι μητε της τελειας ανοικοδομης· διο και φησιν «εως τινος ουκ
ελεησεις την Ἱερουσαλημ τουτο το ετος οʹ» αντι του ειπειν «εως ποτε το οʹ τουτο
ετος παρεκτανθησεται το ηδη παρελθον», και ουχ, ως τινες υπειληφασι κατα τινα
προσδιορισ μον συμπληρωσεως αριθμου των οʹ ετων απο της καθαιρεσεως
Ἱερουσαλημ και του ναου εως του βʹ ετους ∆αρειου λελεχθαι παρα του αγγελου.
Ἄνευ γαρ πασης υφαιρετικης η προσθετικης επινοιας πγʹ ετη εισιν απο του ιθʹ ετους
Ναβουχοδονοσωρ, εν ωι Σεδεκιας ηιχμαλωτευται συν τωι λαωι και η πολις Ἱερουσαλημ
συν τωι λαωι εμπεπρησται· απο δε της θειας αποφασεως της εν τωι δʹ ετει Ἰωακειμ
εξενεχθεισηις κατα των κατοικουντων Ἱερουσαλημ, οποθεν και ο εβδομηκονταετης
χρονος 295 αναγκαιως αριθμειται, ετη εισιν ργʹ εως του αυτου δευτερου ετους
∆αρειου. οτι δε ου κατα προσδιορισμον ακριβους χρονου, αλλα κατα παρεκτασιν
ειρηται τουτο προς του αγγελου, προφανες και εκ των μετα γʹ ετη εν τωι δʹ ετει της
βασιλειας του αυτου ∆αρειου προς Ζαχαριαν εκ θεου λεγομενων τηι δʹ του θʹ μηνος
Χασελευ προς λεξιν ουτως· Ἐγενετο λογος κυριου των δυναμεων προς με λεγων·
ειπον προς παντα τον λαον της γης και προς τους ιερεις λεγων· εαν νηστευσητε η
κοψησθε εν ταις πεμπταις η εν ταις εβδομαις, και ιδου οʹ ετη μη νηστειαν ενηστευ
σατε μοι; Ὁραις πως ου κατα τον ακριβη προσδιορισμον ουδε ενταυθα ο των οʹ ετων
αριθμος ουδε εν τωι βʹ ετει ∆αρειου παρειληπται, αλλα τον επι πρωτου ετους Κυρου
πληρωθεντα κατα την Ἱερεμιου προρρησιν δηλοι. πως γαρ δυνατον και τωι βʹ ετει
∆αρειου και τωι δʹ τα αυτα οʹ ετη καταριθ μεισθαι, ως τισι νενομισται, απταιστως;
∆αρειος Ὑστασπου Περσων δʹ εβασιλευσεν ετη λςʹ. Ουτος τας μυθευομενας κατα της
Ἑλλαδος μυριαδας μετα ∆ατιδος ∆ατιου και Σαφερνους των στρατηγων εξεπεμψε
πεισθεις τοις τυραννοις Ἱππιαι τωι Ἀθηναιωι και ∆ημαρατωι τωι Λακεδαιμονιωι
διωχθεισιν οικοθεν, λοιπον δε και δια την Σαρδεων αλωσιν υπο των Ἀθηναιων μη
και φεροντων των κατα την Ἀσιαν την Περσων αναγκην. τοτε δη κακως πραττουσιν
εν Μαραθωνι Περσαι, Μιλτιαδου και Ἀριστειδου και Καλλιμαχου καλως
εστρατηγηκοτων, εν οις και ο τυραννος Ἱππιας πιπτει μετα των βαρβα ρων
Ἀθηναιοις μαχομενος. αυτος δε ∆αρειος ουκ ενεγκων το παθος εξ αθυμιας
απολλυται. Ἐπι αυτου τινες νομιζουσι τα κατα τον Γωγ και Μαγωγ τετελεσθαι παρα
του μεγαλου προαγορευθεντα Ἰεζεκιηλ. επιστρατευσας γαρ συν διαφοροις εθνεσιν,
ως φασι, Συριαν μεν και Φοινικην και τας παραθαλασ σιους εσκυλευσε, τηι δε
Ἱερουσαλημ επελθων κατεβληθη θεηλατος, σκηπτοις και πληγαις του θεου
παταξαντος αυτον συν τωι πληθει και νικην δεδωκοτος χωρις οπλων τοις εν
Ἱερουσαλημ και πλουτον απειρον λαφυρων, στρατηγουντος επι της Ἰουδαιας του
Ζοροβαβελ, μεθ' ον ουκ ηρξεν αλλος εξ Ἰουδα, αλλ' οι αρχιερεις ηγεμονευον.
296 ΜΑΚΕ∆ΟΝΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Μακεδονων θʹ εβασιλευσεν Ἀμυντας ετη μβʹ. του
δε κοσμου ην ετος δ οβʹ. Οι λεγοντες Κυρον των Περσων αʹ βασιλεα θʹ ετη μονα
βεβασιλευκεναι επι τουτου του Ἀμυντου φασιν ηρχθαι τουτον βασιλευειν· ημεις δε
επι Ἀλκετα του ηʹ βασιλεως Μακεδονων φαμεν κατα την ακολουθον τηι θειαι γραφηι
ταξιν. Μακεδονων ιʹ εβασιλευσεν Ἀλεξανδρος ετη μδʹ. του δε κοσμου ην ετος ειδʹ.
Κατα τουτον η Ξερξου διαβασις· ουτος δεδωκε τοις Περσαις υδωρ και γην.
Μακεδονων ιαʹ εβασιλευσε Περδικκας ετη κγʹ. του δε κοσμου ην ετος ενηʹ.
ΣΠΟΡΑ∆ΗΝ Ναξιοι εθαλασσοκρατησαν ιεʹ ετη ιʹ, και μετ' αυτους Ἐρετριεις ιςʹ ετη ζʹ.
 
 
 

134
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

Γελων Συρακουσιος εκρατησεν ετη ιζʹ. Ἐθαλασσοκρατησαν Αιγινηται ιζʹ ετη ιʹ.
Πυθαγορας ο φιλοσοφος τεθνηκεν ετων ζεʹ, οι δε οεʹ. Αισχυλος τραγωιδοποιος
εγνωριζετο. Ὁ Πειραιευς ετειχισθη υπο Θεμιστοκλεους. Λατινοι Ῥωμαιων
απεστησαν. εν Ῥωμηι ο δημος απεστη της συγκλητου. Ἀριστειδης εξωστρακισθη.
Ἀθηναιοι τον Πειραια ετειχισαν. Ζευξις ζωγραφος εγνωριζετο. Κιμων επ'
Ευρυμεδοντι Περσας ενικα ναυμαχιαι και πεζομαχιαι, και ο Μηδικος πολεμος
επαυσατο δια φιβαλεις ισχαδας συστας Περσαις και 297 Ἀθηναιοις και πασιν
Ἕλλησιν απ' αυτου. Φιβαλεις δε δημος της Ἀττικης. Κρατινος και Πλατων οι
κωμικοι ηκμαζον. Ἐν Ῥωμηι Κλαριων αγων εκατονταετης ηχθη αʹ. Κρατης ο κωμικος
και Τελεσιλλα και Πραξιλλα και Κλεοβουλινα εγνωριζοντο. Βακχυλιδης ο μελοποιος
ηκμαζεν. Ὁ της Ἥρας ναος ενεπρησθη. Ἀθηναιοι και Λακεδαιμονιοι σπονδας
εποιησαντο προς αλληλους τριακοντουτεις. Ἡροδοτος ιστορικος ετιμηθη παρα της
Ἀθηναιων βουλης επαναγνους αυτοις τας βιβλους. Ευριπιδης τραγωιδοποιος
εγνωριζετο. Πρωταγορας ο σοφιστης ηκμαζε. τουτου Ἀθηναιοι τας βιβλους
εψηλαφησαν του καυσαι. Ἐν Ῥωμηι παλιν υπατοι. Ἄβαρις Ὑπερβοριος χρησμολογος
εγνωριζετο. Μελισσος φυσικος εγνωριζετο. Φειδιας πλαστης και αγαλματοποιος
εγνωριζετο, ος την ελεφαντινην Ἀθηναν εποιησε. Θεαιτητος μαθηματικος ηνθει. Ἐν
Ἰταλιαι Καμπανων εθνος συνεστη. ∆ημοκριτος Ἀβδηριτης φυσικος φιλοσοφος
ηκμαζεν. εν Αιγυπτωι μυηθεις υπο Ὀστανου του Μηδου σταλεντος εν Αιγυπτωι παρα
των τηνικαυτα βασιλεων Περσων αρχειν των εν Αιγυπτωι ιερων, εν τωι ιερωι της
Μεμφεως συν αλλοις ιερευσι και φιλοσοφοις, εν οις ην και Μαρια τις Ἑβραια σοφη
και Παμμενης, συνεγραψε περι χρυσου και αργυρου και λιθων και πορφυρας λοξως·
ομοιως δε και Μαρια. αλλ' ουτοι μεν ∆ημοκρι τος και Μαρια επηινεθησαν παρ'
Ὀστανου ως πολλοις και σοφοις αινιγ 298 μασι κρυψαντες την τεχνην, Παμμενους
δε κατεγνωσαν αφθονως γρα ψαντος. Ἱπποκρατης Κωος ιητρων αριστος εγνωριζετο
Ἀσκληπιαδης το γενος. ∆ικατωρ εν Ῥωμηι πρωτος κατεσταθη Ῥουφος Λαρκιος.
Πανυασις ποιητης εγνωριζετο. Ἀριστειδης ο λεγομενος δικαιος εξωστρακισθη μετα
πολλους πονους υπο Ἀθηναιων. ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ Ἰωακειμ υιος Ἰησου βʹ ιερατευσεν ετη
λςʹ. του δε κοσμου ην ετος ειβʹ. Ἐλιασιβος γʹ ιερατευσεν ετη λδʹ. του δε κοσμου ην
ετος εμηʹ. Ἀφρικανου περι του Ἔσδρα επτακαιδεκατου απο Ἀαρων του πρωτου
ιερεωσ Συγχωρησαντος Ἀρταξερξου τους υπολοιπους της Ἰουδαιων αιχμαλωσιας
ηθροισεν Ἔσδρας τα τε λειψανα των σκευων του ναου ηλθεν εχων εις Ἱερουσαλημ
και τον νομον εδιδασκεν. ως δε επυθετο κατ' επιγαμιας αυτους αναμεμιχθαι τοις
εθνεσιν, ηναγκαζε τους ουχ ομοεθνεις εχοντας εξεωσαι εκαστον την γυναικα την
εαυτου. οι δ' υπηκουον και του χειμωνος επειγομενου το εργον επετελειτο. Ευσεβιου
περι του Ἔσδρα Ἔσδρας ιερευς παρα Ἰουδαιοις εγνωριζετο, καθ' ον αρχιερευς ην
Ἐλιασιβ υιος Ἰωακειμ του υιου Ἰησου του Ἰωσεδεκ. ην δε ο Ἔσδργραμματευς νομων
ιερων διδασκαλος επιφανης των απο Βαβυλωνιας επι την Ἰουδαιαν επανελθοντων.
τα κατα την Ἐσθηρ και Μαρδοχαιον φασι τινες. εγω δε ου πειθομαι· ουκ αν γαρ
εσιωπησε τας κατ' αυτην πραξεις η του Ἔσδρα γραφη. 299 Ἐν τηι δευτεραι των
Μακκαβαικων γεγραπται οτι Νεεμιας επεσυναξε τας προφητικας βιβλους και των
βασιλεων και αλλων θειων γραφων βιβλιοθηκην τε κατεβαλλετο. Τα κατα Νεεμιαν
Νεεμιας νομομαθης εκ φυλης Ἰουδα, οινοχοος Ἀρταξερξου, εικοστωι ετει του αυτου
Ἀρταξερξου αιτησας τον βασιλεα ανεισιν εις Ἱερουσαλημ εκ Βαβυλωνος, ετι
περιοντος Ἔσδρα, την πολιν τε συν τοις τειχεσιν ηγειρεν ενοπλοις τοις οικοδομοις,
επιβουλευειν αυτωι δια φθονον πειρω μενων των πλησιοχωρων αλλογενων. ουτος
χρεων οφειλας απεκοψε τοις Ἰουδαιοις, αφορισας τους εθνικους των συναγωγων,
τους δε ομογενεις εκπαιδευσας συν τωι Ἔσδραι τωι νομωι Μωυσεως ακριβως και πασι
 
 
 

135
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

τοις πατρυοις εθεσιν. επεκτισε δε την πολιν κατα φυλας. Ἡ δε ωικοδομηθη πλατεια
και περιτειχος κατα την προρρησιν ∆ανιηλ του προφητου, εικοστωι ετει Ἀρταξερξου
του Μακροχειρος αρξαμενου του εργου και τελειωθεντος κατα το λβʹ ετος αυτου, ως
ιστορει η του Ἔσδρα γραφη, επι αρχιερεως Ἰωδαε υιου Ἰασιβ· μετα δε τον Ἰωδαε
Ἰωαννης ουιος αυτου αρχιερατευσεν ετη ***, μετα δε τον Ἰωαννην ο κατα
Ἀλεξανδρον γενομενος υστερον τον Μακεδονα Ἰασδους. Ἕως μεν ουν Ἔσδρα και
Νεεμιου αι ενδιαθετοι Ἑβραικαι γραφαι εκκλησιαζεσθαι παρεδοθησαν υπο των
μακαριων αποστολων και μαθητων του κυριου και θεου και σωτηρος ημων Ἰησου
Χριστου και των αγιων πατερων και διδασκαλων ημων, τα δε μετα ταυτα συμβαντα
η πραχθεντα εως της θειας σαρκωσεως τοις Ἰουδαιοις Ἰωσηππος εν τοις
Μακκαβαικοις ιστορει και Ἀφρικανος μετ' αυτον εν επιτομωι. Τας μεντοι οʹ
εβδομαδας παρα τωι ∆ανιηλ εως Χριστου ηγουμενου εντευθεν αριθμεισθαι δει κατα
τον Ἀφρικανον ετη υζʹ. Ευσεβιος δε ο Καισαρευς φησιν οτι ει τις εντευθεν
αριθμησειε τα παρα τωι ∆ανιηλ οʹ εβδομαδας, αι γινονται ετη υζʹ, ευροι αν αυτας επι
Νερωνα Ῥωμαιων αυτοκρατορα περαιουμενας, καθ' ον πολιορκεισθαι αρξαμενη η
πολις μετα Νερωνα ετους βʹ Ουεσπασιανου την εσχατην αλωσιν υπεμεινεν. 300 Ἐν
τηι δευτεραι των Μακκαβαικων επιστοληι τοις κατ' Αιγυπτον Ἰουδαιοις γεγραπται
περι Νεεμιου οτι ανοικοδομησας το ιερον και το θυσιαστηριον, μελλων αναφερειν
την θυσιαν επεμψε τους εγγονους των ιερεων επι το φρεαρ, εν ωι κατεκρυψαν οι
πατερες αυτων εν τωι καιρωι της αιχμαλωσιας, λαβοντες εκ του πυρος του
θυσιαστηριου, ως και Ἱερεμιας φησι, του αγαγειν πυρ εξ αυτου. οι δε απελθοντες ουχ
ευρον πυρ, αλλ' υδωρ παχυ. εκελευσε δε Νεεμιας εκ του υδατος τουτου
αποβαψαντας φερειν και επιρραναι τοις ξυλοις και υποκειμενοις θυμασι. του δε
ηλιου επινεφους λαμψαντος ανηφθη πυρα μεγαλη κατα των θυσιων και εδαπανησεν
αυτας, ωστε θαυμασαι παντας και δοξασαι τον θεον μετ' ευχης. Ἡ του Ἔσδρα γραφη
τελευταια ουσα των ενδιαθετων βιβλιων της παλαιας θεοπνευστου γραφης ηρξατο
της ιστοριας απο του ιηʹ ετους της βασιλειας Ἰωσιου βασιλεως Ἰουδα και του κατ'
αυτον γεγονοτος θαυμαστου πασχα υπ' αυτου. ιστορει δε και περι των μετα ταυτα
βασιλεων Ἰουδα και περι της υπο Ναβουχοδονοσωρ γεναμενης αιχμαλωσιας του
Ἰουδα και εμπρησμου της Ἱερουσαλημ, και ετι περι της επι Κυρου γενομενης
αφεσεως του εθνους τωι οʹ ετει απο του δʹ ετους Ἰωακειμ κατα την προφητειαν
Ἱερεμιου, και του αριθμου των επανελθοντων εκ της αιχμαλωσιας εις Ἱερουσαλημ,
των τε ιερων σκευων, και οπως υπο των εν Σαμαρειαι φθονηθεντες εκωλυθησαν
αναστησαι τον ναον και την πολιν, γραψαντων προς Κυρον κατ' αυτων, και προσετι
περι της μβʹ ετη επι ∆αρειου του Ὑστασπου γεγονυιας δευτερας αφεσεως του λαου
και αυτης δια Ζοροβαβελ και Ἰησου του Ἰωσεδεκ αρχιερεως και ανακαινισεως του
οικου του θεου, και αυθις της επι Ἀρταξερξου τριτης γεγονυιας δια Νεεμιου και
Ἔσδρα ανανεωσεως της πολεως και των τειχεων Ἱερουσαλημ.
ΠΕΡΣΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Περσων εʹ εβασιλευσε Ξερξης υιος ∆αρειου ετη κʹ. του δε
κοσμου ην ετος εκηʹ. 301 Ξερξης Αιγυπτον παρελαβε· Ξερξης εις Ἀθηνας ελθων
ενεπρησεν αυτας επι Καλλιαδου Ἀθηναιων αρχοντος. Τινες δε φασιν οτι Ἔσδρας
τουτωι τωι Ξερξηι υιωι ∆αρειου φιλος ων επι αυτου ανηλθεν εις Ἱερουσαλημ διδαξαι
τον θειον νομον, ως παντων των κατα τουσδε τους χρονους εμπειροτερος
γραμματευς και ιερευς· ημιν δε τουτο ου δοκει συμφωνον τηι του Ἔσδρα γραφηι.
Μαλλον δε τα κατα την Ἰουδηθ αν τις αξιως υπολαβοι πεπραχθαι επι τουτου και τον
Ὁλοφερνην, επει και Ἰωακειμ ο ιερευς ο μεγας, ως εν τηι Ἰουδηθ γεγραπται, ην
αρχιερατευων κατα τους χρονους αυτης, ο δ' αυτος και επι τουδε του Ξερξου.
 
 
 

136
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

ευλογως αρα και Ναβουχοδονοσωρ αν τις τον αυτον υπολαβοι Ξερξην, ου κατα το
ιηʹ ετος ο Ὁλοφερνης εξαπεσταλη κατα πασης Συριας και Αιγυπτου, ως εκεισε
γεγραπται. Ουτος και την Αιγυπτον τυραννησασαν επι του πατρος αυτου ∆αρειου
καθυπεταξε και τας Ἀθηνας ενεπρησε συν πολλαις μυριασι και ναυτικωι μεγιστωι
παραγενομενος εις Ἑλλαδα· ος εισελθων τας Θερμοπυλας και κατελθων εις Πειραια
τηι στρατηγιαι Θεμιστοκλεους εν Ἀρτεμισιωι και Σαλαμινι νικηι δεινως πραξας μολις
επανεισιν εις τα οικεια, Μαρδονιον και Μασιστιον στρατηγους καταλειψας συν λʹ
μυριασιν εν Πλατειαις και Μυκαληι πολεμωι κρατηθεντας κακεισε διαφθαρεντας
πολλα τε βουληθεν τας Ἀθηναιοις σπεισασθαι και μη δυνηθεντας. Τοτε και Φειδιας ο
πλαστης και Ἡροδοτος ιστορικος ηκμαζον. Κατα τουτον φασι πρωτον γενεσθαι
δικατωρα Ῥωμαιοις Τιβεριον Μαρκιον. Και Μιλτιαδην τον στρατηγον μετα την εν
Μαραθωνι κατα Περσων νικην εκεινην αδικως υπ' Ἀθηναιων μεχρι θανατου
δεθηναι και μηδε ταφης αξιωθηναι, εως Κιμων εαυτον εις τον δεσμον υπερ του
πατρος εδωκε, μολις επειτα λυθεις δι' Ἐλπινικης ιδιας αδελφης ανδρι πλουσιωι
συναφθεισης δια την ωραν, δι' ου και τον αδελφον ελυσε Κιμωνα. 302 Περσων ςʹ
εβασιλευσεν Ἀρταβανος υιος Ξερξου μηνας ζʹ. του δε κοσμου ην ετος εμηʹ. Περσων ζʹ
εβασιλευσεν Ἀρταξερξης Ξερξου ο λεγομενος Μακροχειρ ετη μαʹ. του δε κοσμου ην
ετος εμθʹ. Ἐν ετει ζʹ βασιλευοντος του Ἀρταξερξου εν τωι εʹ μηνι ανεβη Ἔσδρας ο
ιερευς και νομοδιδασκαλος μετα πολλων αιχμαλωτων εκ Βαβυλωνος εις
Ἱερουσαλημ, χρυσου ταλαντων ρʹ και αργυριου ταλαντων χνʹ και λοιπων σκευων
χρυσων και αργυρων και χαλκων εκλεκτων, ως γεγραπται εν αʹ και βʹ βιβλωι αυτου,
οτι ο θεος εδωκεν εν καρδιαι του βασιλεως του δοξα σαι τον οικον αυτου τον εν
Ἱερουσαλημ, και εδωκεν αυτωι χαριν ενωπιον Ἀρταξερξου και των επτα συμβουλων
και παντων αρχοντων των αυτου. και εγραψε πασι τοις αρχουσι και γαζοφυλαξι
Συριας και Φοινικης διδοναι παν ο αν γενηται εις χρειαν του ιερου και προσταξηι
Ἔσδρας εως ταλαντων ρʹ αργυριου και σιτου και οινου και ελαιου και αλος εκ του
βασιλικου γαζοφυλακιου προς το τελεισθαι, φησι, τωι θεωι τωι υψιστωι ενεκα του μη
γενεσθαι οργην εις την βασιλειαν αυτου και των υιων αυτου, και μηδενα αλλον
αρχειν του Ἰουδαιων εθνους πλην Ἔσδρα του αρχιερεως, και καθηγεισθαι αυτον εν
τοις νομιμοις, και οσα εκεισε γεγραπται λοιπα περι τε του κολαζειν αυτον τους
παραβαινοντας τον νομον κυριου, θανατουν τε και ατιμαζειν και ζημιας επαγειν
τοις αξιοις τουτων, και διδασκειν επιμελως τους αγνοουντας. και ευλογητος, φησι,
μονος ο κυριος ο δους ταυτα εις την καρδιαν μου του βασιλεως. Ταυτα και ετερα
παραπλησια τουτοις εγραψεν Ἀρταξερξης ενισχυων τον Ἔσδραν και τους συν αυτωι·
ο δ' αυτος θεοφιλεστατος ων και επιστη μων του θειου νομου παραγενομενος εις
Ἱερουσαλημ τοσαυτην ακριβειαν περι την φυλακην των θειων εντολων επεδειξατο
ωστε παντα τον λαον συμμιχθεντα γυναιξιν αλλοφυλοις και αυτους τους ιερεις και
Λευιτας παρα τον Μωυσεως νομον αποζευξαι της αυτων συζυγιας, οπερ ουδεις
αλλος των προ αυτου φαινεται δρασας. Ουτος παρ' ολην την συγγραφην αυτου
αρχιερεως αλλου ου μεμνηται η εαυτου. εαυτον δε ιερεα γενεαλογει υιον Ἀζαρεου
του Ἐζεριου του 303 Χελκιου του Σαλημου του Σαδδου του Βοκοκα του Ἀβασαι του
Φινεες του Ἐλεαζαρ του Ἀαρων του πρωτου ιερεως. Ταυτα εν τωι αʹ βιβλιωι δια ιʹ
γενεων εαυτον καταγαγων, εν δε τωι βʹ δια ιςʹ γενεων ουτως εαυτον γενεαλογει·
Ἔσδρας υιος Σαρειου υιου Ἀζαριου υιου Ἐλκια υιου Σελουμ υιου Σαδδουκ υιου
Ἀχιτωβ υιου Σαμαρεια υιου Ἐσδρια υιου Μαρεωθ υιου Ζαρεα υιου Ὀζει υιου Βοκκει
υιου Ἀβισουευιου Φινεες υιου Ἐλεαζαρ υιου Ἀαρων του ιερεως του πρωτου. Και
αρχιερευς δε εν τελει του αʹ βιβλιου αυτου φερεται, εν οις γεγραπται οτι «και ειπεν
Ἀταρατης Ἔσδραι τωι αρχιερει και αναγνωστηι και τοις Λευιταις τοις διδασκουσι το
 
 
 

137
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

πληθος επι παντας· η ημερα αυτη εστιν αγιωτατη τωι κυριωι.» Ὡς εκ τουτων
τεκμαιρεσθαι ημας, μαλλον δε ειπειν πληροφορεισθαι οτι αυτος Ἔσδρας ιερατευσε
μετα τον Ἰωακειμ υιον Ἰησου του Ἰωσεδεκτον επι της Ἰουδηθ και Ὁλοφερνου εν
τοις χρονοις Ξερξου αρχιερατευσαντα, ως της Νεεμιου του οινοχοου Ἀρταξερξου
τουτου αναβασεως μετα ιγʹ ετη της Ἔσδρα τουτου ανοδου κατα το κʹ ετος
Ἀρταξερξου του βασιλεως. ο γαρ αυτος Ἀρταξερξης Μακροχειρ και τον αρχιερεα
Ἔσδραν τωι ζʹ ετει αυτου θεοθεν κινηθεις εξεπεμψε προς διδασκαλιαν των εν
Ἱερουσαλημ Ἰουδαιων, και αυθις τον Νεεμιαν μετα ιγʹ ετη προς ανοικοδομην των
τειχων τελειαν και της πολεως τωι κʹ ετει της βασιλειας αυτου δια πολλην οικειωσιν
δοθεισαν και αυτωι ως θεοφιλει προς Ἀρ ταξερξην και αιτησαμενωι αναστησαι την
πολιν των πατερων. Ἐπι τουτου δε Ἐλιασουβ ην αρχιερευς υιος Ἰωακειμ, ως
γεγραπται εν λογοις Νεεμιου, εν τελει βʹ Ἔσδρα βιβλιου, οτι «και ανεστη Ἐλιασουβ ο
ιερευς ο μεγας και οι αδελφοι αυτου οι ιερεις και ωικοδομησαν την πυλην την
προβατικην· αυτοι ηγιασαν αυτην και εστησαν θυρας αυτης.» ωσπερ ουν εν τοις
κατα Νεεμιαν λογοις εμνησθη αυτου η του Ἔσδρα γραφη, ουτως αν και εν τοις κατα
τον αυτον Ἔσδραν, ειπερ ιερατευεν, ουκ αν απεσιωπησεν αυτον. πλην επειδη παντες
οι προγενεστεροι τον Ἐλιασουβ, 304 ον και Ἐλιασιβον καλουσι, μετα Ἰωακειμ τον
πατερα αυτου εστοιχειωσαν, αναγκαζομεθα και ημεις. Ἐπι Ἀρταξερξου τουτου του
Μακροχειρος επολεμησαν Ἀθηναιοι και Πελοποννησιοι προς αλληλους τον ιερον
λεγομενον πολεμον. Τοτε και Καμιλλος παρα Ῥωμαιοις υπατευσεν αριστος
στρατηγος αλογως διωχθεις εκ συκοφαντιας, ος ου καρτερησας οραν
πολιορκουμενην υπο Γαλλων την Ῥωμην, δυναμιν συλλεξας ηλευθερωσε της
πολιορκιας την πολιν επελθων εξωθεν και διαφθειρας τους πολεμιους. Τοτε και
Θουκυδιδης ο συγγραφευς παρ' Ἀθηναιοις ηκμαζε. Τοτε και ο Πελοποννησιακος
συνεστη πολεμος δια το γεγονος υπο Περικλεους ψηφισμα μη κοινωνειν Μεγαρευσι
τους Ἀθηναιους, ως υβρισασιν Ἀσπασιαν την γαμετην αυτου, και δια την τοιαυτην
αιτιαν προσθεμενων των Μεγαρεων τοις Λακεδαιμονιοις. Τοτε και Κιμων στρατηγος
ακμασας, αχαριστηθεις μετ' ου πολυν εξωρισθη χρονον υπ' Ἀθηναιων των και
Ἀριστειδην εξορισαντων και τους Θεμιστοκλεους πονους αγνωμονησαντων ουτως
ως φαρμακον αυτον ελεσθαι και καταλυσαι τον βιον. Τοτε και ∆ημοκριτος
Ἀβδηριτης φυσικος φιλοσοφος εγνωριζετο και Ἐμπεδοκλης ο Ἀκραγαντινος, Ζηνων
τε και Παρμενιδης οι φιλοσοφοι και Ἱπποκρατης Κωος ιητρος· ρητορες δε Λυσιας τε
και Ἰσαιος και Ἀντισθενης ωνομαζοντο, Ἀριστοφανης τε ο κωμικος και Ευριπιδης
ποιητης και Ἡρακλειτος φυσικος φιλοσοφος, καθ' ους φασι και Σωκρατην
φιλοσοφον τεχθηναι.
ΜΑΚΕ∆ΟΝΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Μακεδονων ιβʹ εβασιλευσεν Ἀρχελαος ετη ιδʹ. του δε
κοσμου ην ετος επαʹ. Μακεδονων ιγʹ εβασιλευσεν Ὀρεστης ετη γʹ. του δε κοσμου ην
ετος εζεʹ. 305 ΣΠΟΡΑ∆ΗΝ Ἐν Ῥωμηι Σουνια παρθενος φθαρεισα κατωρυγη ζωσα.
Λιθος εκ του ουρανου επεσεν εν Ποταμοις Αιγος. Σωκρατης εγεννηθη. Πινδαρος και
Σιμωνιδης μελοποιοι εγνωριζοντο. Ἡ εν Θερμοπυλαις μαχη και η εν Σαλαμινι
ναυμαχια. Ἐν Ῥωμηι Πορπιλα τις παρθενος επι διαφθοραι καταγνωσθεισα ζωσα
κατωρυγη. Χοιριλος και Προυνικος εγνωριζοντο. Οι περι ∆ιαγοραν φυσικοι
φιλοσοφοι ηκμαζον. Ἱερων Συρακουσιων ετυραννει και ολης Σικελιας. Σοφοκλης
τραγωιδοποιος πρωτος επεδειξατο. Θεμιστοκλης εις Περσας φευγει δια την
Ἀθηναιων ανοιαν, ος αιμα ταυρου πιων τελευται. Σικελιας δημοκρατια. Ἡλιου
εκλειψις. Ἀναξαγορας θνησκει. Κιμων επ' Ευρυμεδοντι ναυμαχιαι Περσας νικαι και
πεζομαχιαι. Ευηνιος ελεγειας ποιητης εγνωριζετο. Ἐμπεδοκλης και Παρμενιδης
 
 
 

138
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

φυσικοι φιλοσοφοι εγνωριζοντο. Ζηνων και Ἡρακλειτος ο σκοτεινος ηκμαζον.
∆ημαρχοι εν Ῥωμηι και αγορανομοι ηιρεθησαν μηκετι οντων υπα των. Νομους εκ της
Ἑλλαδος Ῥωμαιοι μετεστειλαντο, αφ' ων τας δωδεκα δελτους συνεθηκαν. 306
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ Ἀρχιερευς δʹ Ἰωδαε ετη λςʹ. του δε κοσμου ην ετος επβʹ. Ἀρχιερευς εʹ
Ἰωαννης ετη λβʹ. του δε κοσμου ην ετος εριηʹ. Ἀρχιερευς ςʹ Ἰαδδους ετη κʹ. του δε
κοσμου ην ετος ερνʹ. Μανασσης αδελφος Ἰαδδους αρχιερεως ωικοδομησε το εν
Γαριζειν ιερον Σαμαρειας. ΠΕΡΣΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Περσων ηʹ εβασιλευσε Ξερξης υιος
Ἀρταξερξου μηνας βʹ. Περσων θʹ εβασιλευσε Σογδιανος μηνας ζʹ. του δε κοσμου ην
ετος εζʹ. Περσων ιʹ εβασιλευσε ∆αρειος ο Νοθος ανελων Σογδιανον ετη ιθʹ. του δε
κοσμου ην ετος εζαʹ. Κατα τουτον τον επικληθεντα ∆αρειον Νοθον η Ἀθηναιων
συμφορα γεγονεν εν Σικελιαι, και Αιγυπτος απεστη Περσων. Τοτε δη και Πολυδαμας
Σκοτουσαιος παγκρατιον νικησας παρ' Ὤχωι τωι Περσων βασιλει γεγονε μετα
χρονους, λεοντας διαχρωμενος και ωπλισμενοις γυμνος πολεμων, παμμεγεθης
υπαρχων και αλκιμωτατος. Περσων ιαʹ εβασιλευσεν Ἀρταξερξης, υιος ∆αρειου
Νοθου, ο και Μνημων, ετη μʹ. του δε κοσμου ην ετος εριʹ. Ευσεβιος φησι· κατα
τουτον μοι δοκει η κατα την Ἐσθηρ ιστορια, ει δη αυτος εστιν ο παρα μεν Ἑβραιοις
Ἀσουηρος, παρα δε τοις οʹ ερμηνευταις Ἀρταξερξης. Τωι λβʹ ετει Ἀρταξερξου υιου
∆αρειου Νοθου Ἀλεξανδρος ο Φιλιππου Μακεδονων βασιλευς εξ Ὀλυμπιαδος
εγεννηθη. Ἐπι του Ἀρταξερξου του Μνημονος Κυρος αδελφος αυτου, ∆αρειου του
Νοθου παις και Παρυσατιδος, οικων εν τηι Ἀσιαι, επιστρατευει κατα του 307 αδελφου
περι της βασιλειας μετα πληθους Ἑλληνικου στρατοπεδου, συνοντος αυτωι
Ξενοφωντος ιστορικου του γραψαντος την αναβασιν αυτου. πολεμου δε συσταντος
υπερ τον Τιγριν ποταμον σταδιοις τξʹ κατα τον Ξενοφωντα, πιπτει μεν τρωθεις ο
Κυρος, κρατουσι δε των Περσων Ἕλληνες. Ἀρταξερξης δε μηδ' οπλοις κρατειν
Ἑλληνων ισχυων μηδ'αταραχως επανελθειν πειθων, παρασπονδησας δολωι τους
στρατηγους δια Τησαφερνους ανειλε. Ξενοφων δε τους Ἕλληνας παραλαβων,
απαχθεις εις Ἑλλαδα διεσωσε δια μαχιμων εθνων επι τον Ευξεινον ποντον
επανελθων εις Βυζαντιον, κακειθεν ελθων εις Θραικην, Σευθηι τωι Θραικων βασιλει
παραδους Λακεδαιμονιους συμμαχησοντας Θιβρωνι παρεπεμψε διαβιβα σας εις
Περγαμον ναυαρχουντι των Λακεδαιμονιων. Περσων ιβʹ εβασιλευσεν Ὦχος ο και
Ἀρταξερξου παις ετη εʹ, κατα δε τινας κʹ. του δε κοσμου ην ετος ερνʹ. Ὦχος
Ἀρταξερξου παις εις Αιγυπτον στρατευων μερικην αιχμαλωσιαν ειλεν Ἰουδαιων, ων
τους μεν εν Ὑρκανιαι κατυκισε προς τηι Κασπιαι θαλασσηι, τους δε εν Βαβυλωνι, οι και
μεχρι νυν εισιν αυτοθι, ως πολλοι των Ἑλληνων ιστορουσιν. Ουτος ο Ὦχος
κρατησας Αιγυπτου βʹ ετη αναιρειται υπο Βαγωου τινος Περσου των εν τελει. Ὁ
αυτος και Σιδωνα κατεσκαψεν. Ἕως Ὤχου και Νεκτανεβω ο Μανεθω τας λαʹ
δυναστειας Αιγυπτου περιεγραψε τριτου τομου ετη ανʹ, τα δε μετα ταυτα εξ
Ἑλληνικων συγγραφεων. Μακεδονων βασιλεις ιεʹ. Ουτος ο Ὦχος εις Αιγυπτον
επιστρατευσας ετι ζωντος του πατρος Ἀρταξερξου, ως και αλλοι, μετα ταυτα
εκρατησεν Αιγυπτου, φυγοντος Νεκτανεβω, ως τινες, εις Αιθιοπιαν, ως δε ετεροι, εις
Μακεδονιαν· ηνικα και Ὀλυμπιαδι μιχθεις δια γοητειας υιον εσχεν Ἀλεξανδρον
Ἄμμωνοςειναι θεου υιον νομιζομενον. 308 Περσων ιγʹ εβασιλευσεν Ἀρσης Ὤχου
αδελφος ετη δʹ. του δε κοσμου ην ετος ερνεʹ. Περσων ιδʹ εβασιλευσε ∆αρειος
Ἀρμουσαμου ετη ςʹ. του δε κοσμου ην ετος ερνθʹ. Ουτος ο ∆αρειος ο Ἀρμουσαμου
συμβαλων Ἀλεξανδρωι εν Ἰσσωι ποταμωιτης Κιλικιας ητταται. Ἰωσηππου ∆αρειος
Ἀρσαμου, ον Ἀλεξανδρος καθειλε, Σαναβαλλετην τινα Χουσαιον σατραπην επεμψεν
εν τηι Ἰουδαιαι. τουτου γαμβρος επι θυγατρι γεγονε Νικας ο του τηνικαυτα αρχιερεως
Ἰαδδους αδελφος, ο και Μανασσης, ον μη δυνηθεις Σαναβαλλετης εις Ἱερουσαλημ
 
 
 

139
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

καταστησαι αρχιερεα, κτιζει ναον εν τωι ορει Γαριζειν, δεηθεις πρωτον μεν ∆αρειου,
επειτα δε και Ἀλεξανδρου του μεγαλου, και καθισται αυτον αρχιερεα εν τωι αυτωι ναωι
τωι υπο Σαμαρειτων νυν προσκυνουμενωι. ΑΙΓΥΠΤΙΩΝ ∆ΥΝΑΣΤΕΙΑΙ Αιγυπτος απεστη
Περσων δευτερωι ετει Νοθου ∆αρειου. Αιγυπτιων κηʹ δυναστεια Ἀμυρταιος Σαΐτης
ετη ςʹ. του δε κοσμου ην ετος εζβʹ. Αιγυπτιων κθʹ δυναστεια Μενδησιων βασιλεων δʹ.
ων αʹ Νεφεριτης ετη ςʹ. του δε κοσμου ην ετος εζηʹ. Αιγυπτιων κθʹ δυναστεια, βʹ
Ἄχωρις ετη ιγʹ. του δε κοσμου ην ετος ερδʹ. Αιγυπτιων κθʹ δυναστεια, γʹ Ψαμμουθις
ετη βʹ. του δε κοσμου ην ετος εριζʹ. Αιγυπτιων κθʹ δυναστεια, δʹ Νεφεριτης μηνας δʹ.
του δε κοσμου ην ετος εριθʹ. 309 Αιγυπτιων λʹ δυναστεια Σεβεννυτων, αʹ Νεκτανεβης
εβασιλευσεν ετη ηʹ. του δε κοσμου ην ετος ερκʹ. Αιγυπτιων λαʹ δυναστεια
Σεβεννυτων, Νεκτανεβος βʹ, ετη ιηʹ. του δε κοσμου ην ετος ερκηʹ. Αιγυπτιων λβʹ
δυναστεια, βʹ Τεως ετη βʹ. του δε κοσμου ην ετος ερμςʹ. ΣΠΟΡΑ∆ΗΝ Πλατων προς
Σωκρατην εφοιτα· Σιμιας και Κεβης και οι λοιποι Σωκρατικοι. Ἀφρικανου· ολυμπιας
πζʹ· ο Πελοποννησιων και Ἀθηναιωνπολεμος ζʹ και εικοσαετης, ον Θουκυδιδης
συνεγραψε, δι' Ἀσπασιας πορνας βʹ και στηλας κατα Μεγαρεων αστυγειτονων
Ἀθηναιοις συνεστη. ολυμπιας πηʹ· Βακχυλιδης μελοποιος εγνωριζετο. Ἀθηναιους
επεισεν ο λιμος. Σωκρατης φιλοσοφος καθαρτικος ηνθει. Ευπολις και Ἀριστοφανης
κωμικοι, Σοφοκλης τε ο τραγωιδοποιος εγνωριζετο. Γοργιας και Ἱππιας και Προδικος,
ως δε τινες, και Ζηνων και Παρμενι δης κατα τουτους ηκμαζον. Πυρ εκ της Αιτνης εν
τοις κατα Σικελιαν τοποις ερραγη. σεισμων γεγονοτων η προς Λοκροις Ἀταλαντη
σχισθεισα νησος εγενετο. Λακεδαιμονιοι προς Ἀθηναιους εσπεισαντο. Ευδοξος ο
Κνιδιος εγνωριζετο. Λακεδαιμονιοι απυκισαν Ἡρακλειδα. Ἀθηναιων συμφορα εν
Σικελιαι. 310 Ἀθηναιοι ετυραννηθησαν. Ἀλκιβιαδην ανειλε Φαρναβαζος. Κυρου
Περσου αναβασις, ην ιστορει Ξενοφων ο Γρυλλου. Σωκρατης ρητωρ, Κτησιας,
∆ιοδωρος εγνωριζοντο. Ἀθηναιοι τα κδʹ Ἑλληνικα γραμματα κατα τουτους τους
χρονους εχρησαντο, ιςʹ μονα οντα προτερον. Οι εν Ἀθηναις τυραννοι κατελυθησαν.
Ἀθηναιοι ηττηθεντες υπο Λυσανδρου εν Αιγος Ποταμοις παρεδοσαν εαυτους
Λακεδαιμονιοις ετη ρνζʹ. Ῥοδιοι εκ της Τριπολεως εις μιαν συνηλθον πολιν. Και
Κυρος επι τον αδελφον Ἀρταξερξην απο της Ἑλλαδος ανελθων αναιρειται, ως
ιστορει Ξενοφων την αναβασιν, ος ηγησατο των μυριων εν τηι καθοδωι. Οι λʹ εν
Ἀθηναις κατελυθησαν τυραννοι. Σαλπιγκτων και κηρυκων αγων προσετεθη εν
Ὀλυμπιαι. Ἑλικη και Βουρα πολεις εν Ἀχαΐαι ητοι Πελοποννησωι κατεπτωθησαν
μεγαλωι σεισμωι, ων ετι κατα θαλασσαν ιχνη φαινεται τοις πλεουσιν απο Πατρων επι
Κορινθον εις δεξια. Ευδοξιος αστρολογος εγνωριζετο. Καρχηδονιων ο ιερος πολεμος.
Σκηπιων Ἀφρικανος Ῥωμαιος δικατωρ πορθησας Καρχηδονα Ἀφρικηντην χωραν
μετωνομασε. Σωκρατης εξ ανοιας Ἀθηναιων αποθνησκει, κατακριθεις πιειν το
κωνειον. 311 Ὁ εν Ἐφεσωι ναος αυθις ενεπρησθη. ∆ιογενης κυνικος φιλοσοφος
εγνωριζετο. ∆ιονυσιος Σικελιας ετυραννει. Πλατων και αλλοι Σωκρατικοι
φιλοσοφοι ηνθουν. Γαλαται και Κελται Ῥωμης εκρατησαν πλην του Καπετωλιου.
Ευαγορας βασιλευων της Κυπρου εξεστη. Πρεσεντινους ενικησαν Ῥωμαιοι.
Ἰσοκρατης σοφιστης ηκμαζε. ∆ιονυσιος τυραννος Σικελιας απεθανε κρατησας ετη
ιηʹ. μεθ' ον ο βʹ υιος αυτου ∆ιονυσιος ο νεωτερος, καθ' ον ο Πλατων εν Σικελιαι
γεγονε το βʹ. Ἀριστοτελης Πλατωνι εμαθητευσεν απο ιζʹ ετους της ζωης αυτου. Τοτε,
φασι, και Σωκρατης εξ ανοιας των Ἀθηναιων το κωνειον πιων ετελεσε τον βιον. Ἐπ'
αυτου ∆ιονυσιος ετυραννει της Σικελιας, καθ' ον ο Πλατων αποδημησας ιστοριας
ενεκα των λεγομενων Αιτναιων του πυρος κρατηρων, ως φασιν οι κατ' αυτον
φιλοσοφοι, ως δε Ἀριστειδης ο ρητωρ κατα Πλατωνος γραψας, Σικελικης χαριν
τραπεζης, τωι τυραννωι γινωσκεται δια τινος ∆ιωνος γυναικαδελφου του ∆ιονυσιου
 
 
 

140
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

ανδρος προσκειμενου φιλοσοφιαι. ως δε επηρωτησε ∆ιονυσιος Πλατωνα, τις
ευδαιμων εν ανθρωποις, ελπιζων ακουσαι παρα του φιλοσοφου οτι συ, ο δ' ου
κολακευ σας τον τυραννον, αλλ' ειπων οτι Σωκρατης, απανταν τους κατ' εκεινον
ζωντας φιλοσοφως. αυθις ηρωτηθη, τι εργον πολιτικου, και απεκρινατο τωι αυτωι
τυραννωι το καλους και αγαθους ποιειν τους πολιτας, ακουσειν ποθουντι παρα
Πλατωνος οτι το ορθως δικαζειν· ηυχει γαρ επι τουτωι ∆ιονυσιος. ειτα φησι· το
ορθως δικαζειν τινος εργον σοι δοκει; προς ον ο Πλατων· μοριον τι μικρον πολιτικου
το δικαζειν ορθως. ακεσταις γαρ εοικασι τοις τα διερρωγοτα ιματια ανυφαινουσι.
τριτον αυτον επανηρετο το τυραννον ειναι, φας, ποταπον σοι φαινεται; προς ον
αντεφη Πλατων· 312 σφοδρα δεινον, οπου γε και τα κουρευτικα μαχαιρια φοβειται
μη υπ' αυτων αναιρεθηι. Προς ταυτα, φασιν οι Πλατωνικοι Πλατωνος
υπεραπολογουμενοι του διδασκαλου εν τοις κατα του Ἀριστειδου, ∆ιονυσιος ο
Σικελιας τυραννος χαλεπηνας επι τωι φιλοσοφωι μηδ' ολως αυτον κολακευσαντι
απεφηνατο Πλατωνα Συρακουσων αιρεσθαι ηλιου υπερ γην οντος, και επριατο
αυτον Ἀννικηρις τις εξ Αιγινης, ου χαριν ο λογος παρα τοις Πλατωνικοις μεχρι νυν
επεκρατησε· και ουδεις Ἀννικηριν εγινωσκεν, ει μη Πλατωνα επριατο. ετεροι δε
ιστορουσιν οτι Πολλιδι τινι προς πρασιν παραπλεοντι την Σικελιαν παραδους ο
τυραννος εκβαλλει της νησου, ος τον φιλοσοφον παραλαβων Αιγινηταις προς
Ἀθηναιους ουκ ειρηνευουσι προσορμισας αποδεδωκε τον Πλατωνα, τουτο
κελευσαντος αυτωι λαθρα του ∆ιονυσιου. αυτος δε Πλατων του πριαμενου
μεταθεντος αυτον εις Ἀθηνας διαπλει. ∆ιονυσιου δε τελευτησαντος ιηʹ ετει της
τυραννιδος κρατει ∆ιονυσιος παις αυτου μετ' αυτον· της δε Σικελιας τυραννει,
Πλατωνα τε μετακα λειται τωι ∆ιωνι χαριζομενος και σφοδρα τιμαι παραγεναμενον
δια την ∆ιωνος προτροπην ελπιδι του μεταβαλλειν εις αριστοκρατιαν την
τυραννιδα. ∆ιωνος δε συκοφαντιαι προδοσιας εκδιωχθεντος υπο του τυραννου της
νησου και πλευσαντος εις Ἀθηνας εκπεμπεται και Πλατων, εν ηι μεταμεληθεις ο
τυραννος μετακαλειται Πλατωνα, υποσχομενος επαναγαγειν και ∆ιωνα δι' αυτον.
και παραγινεται Πλατων, ∆ιονυσιου δε ψευσαμενου μετ' ολιγον απαιρει. Ὁ δε ∆ιων
επαναστας μεθ' Ἑλληνικης δυναμεως εκβαλλει ∆ιονυσιον της αρχης, αυτος τε μετ'
ολιγον αναιρειται παρα τινων οικειων· και ∆ιονυσιος παλιν κρατει, ος υπο
Κορινθιων και Τιμολεοντος στρατηγου αχθεις εν Κορινθωι ασχημως εκει τελευται εν
πενιαι καταγηρασας. Πλατων τελευτων κατα την ρζʹ ολυμπιαδα Σπευσιππον
αδελφιδουν διαδοχον της Πλατωνικης διατριβης προεστησατο. Ἀριστοτελης ο
Νικομαχου Σταγειριτης μαθητης Πλατωνος ηνθει. 313 τουτου μαθητης γνησιωτατος
Ἀλεξανδρος ο Φιλιππου πασαν λογικην και σωματικην παιδευσιν ασκηθεις υπ'
αυτου επι σοφιαι και λογοις δογματικοις. Ἤνθουν Ξενοκρατης διαδοχος Σπευσιππου
Πλατωνος, Κρατης και ∆ιογενης κυνικοι, και Ἱππαρχια Κρατητος γυνη φιλοσοφος.
∆ημοσθενης ο ρητωρ. Ἠρινα ποιητρια. ∆ιονυσιος ο τυραννος εξεπεσε Σικελιας.
ΜΑΚΕ∆ΟΝΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Μακεδονων ιδʹ εβασιλευσεν Ἀρχελαος ετη δʹ. του δε κοσμου
ην ετος εζηʹ. Μακεδονων ιεʹ εβασιλευσεν Ἀμυντας ετος αʹ. του δε κοσμου ην ετος
ερβʹ. Μακεδονων ιςʹ εβασιλευσε Παυσανιας ετος αʹ. του δε κοσμου ην ετος εργʹ.
Μακεδονων ιζʹ εβασιλευσεν Ἀμυντας ετη εʹ. του δε κοσμου ην ετος ερδʹ. Μακεδονων
ιηʹ εβασιλευσεν Ἀργαιος ετη βʹ. του δε κοσμου ην ετος ερθʹ. Μακεδονων ιθʹ
εβασιλευσεν Ἀμυντας ετη ιβʹ. του δε κοσμου ην ετος εριαʹ. Μακεδονων κʹ
εβασιλευσεν Ἀλεξανδρος ετος αʹ. του δε κοσμου ην ετος ερκγʹ. Μακεδονων καʹ
εβασιλευσε Πτολεμαιος ετη γʹ. του δε κοσμου ην ετος ερκδʹ. Μακεδονων κβʹ
εβασιλευσε Περδικκας ετη ςʹ. του δε κοσμου ην ετος ερκζʹ. Μακεδονων κγʹ
εβασιλευσε Φιλιππος ετη κγʹ. του δε κοσμου ην ετος ερλγʹ. Ουτος δοθεις προς
 
 
 

141
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

ομηρειαν εις Θηβας Ἐπαμυνοδοτωι κατα τας Θηβας ακμαζοντι στρατηγικωι ανδρι,
τοτε ζηλωτης γεγονε της αυτου αρετης, 314 βασιλευσας δε οντως μετιων τοις
πραγμασιν· οθεν και την Μακεδονων αρχην μεγαλως ηυξησε. τουτου δε
αναιρεθεντος υπο Παυσανιου Ἀλεξαν δρος παις αυτου εβασιλευσεν ο Περσας
καταπολεμησας. Μακεδονων κδʹ εβασιλευσεν ετη ιβʹ ο Φιλιππου και Ὀλυμπιαδος
παις. του δε κοσμου ην ετος ερνςʹ. Ἀλεξανδρος Ἰλλυριους και Θραικας ειλε, Θηβας
κατεσκαψε, τους ∆αρειου στρατηγους επι τωι Γρανικωι ποταμωι Λυδων ενικησε,
Σαρδεις ειλε, Τυρον επολιορκησεν, Ἰουδαιαν προσελαβετο, και τον αρχιερεα
Ἰαδδους ετιμησε θυσας τωι θεωι, ως παρ' αυτου την οικουμενην ομολογων
προσειληφεναι· ης και επιμελητην μετα των λοιπων τοπων Ἀνδρομαχον
κατεστησεν· ον ανελοντες οι την Σαμαρεων οικουντες δικας ετισαν επανελθοντος
Ἀλεξανδρου εξ Αιγυπτου. την Σαμαρειαν πολιν ελων Ἀλεξανδρος Μακεδονας εν
αυτηι κατυκισεν. Ἑλληνων βασιλειας ετος αʹ απο ζʹ ετους Ἀλεξανδρου αριθμουσιν·
Ἕλληνες γαρ και Μακεδονες οι αυτοι. Ἀπο ζʹ ετους Ἀλεξανδρου εως κβʹ Κλεοπατρας
ετη τʹ. Ἀλεξανδρεια η κατ' Αιγυπτον ζʹ ετει Ἀλεξανδρου εκτισθη. Τωι αυτωι ετει τους
εν Σαμαρειαι δια τον Ἀνδρομαχου φονον επανιων Ἀλεξανδρος εξ Αιγυπτου
ετιμωρησατο, Μακεδονας εγκατοικισας τηι πολει αυτων. Τωι αυτωι ετει η εν Ἀρβηλοις
της Μηδικης ηχθη μαχη, καθ' ην ∆αρειος μεν υπο των περι Βησσον ανηιρεθη των
Βακτριανων, Ἀλεξανδρος δε την Περσικην βασιλειαν συν τηι Βαβυλωνι και Σουσαν
προσηγαγετο, διαρκεσα σαν απο Κυρου εως ∆αρειου ετη σλʹ. ο αυτος Ὑρκανους και
Μαρδους εχειρωσατο, Βησσος συνεληφθη, Ἀλεξανδρος Σογδιανην κατεστρεψατο. ο
αυτος την Ἀορνην πετραν εχειρωσατο και Βερναβοαν ποταμον Ἰνδων προς
∆ανδαμιν διεβη Βραχμανον. 315 Σπουδην θεμενος το εροʹ ετος του κοσμου κατα το
τελος Ἀλεξανδρου του Μακεδονος αποδειξαι συντρεχον, ως αν και τα απο Φιλιππου
μετα Ἀλεξανδρον ετη λαμβανομενα κατα τους Πτολεμαιου προχειρους της
αστρονομιας κανονας ομοφωνειν εν τοις εφεξης ημιν ετεσιν, ευρον Κυρον τον αʹ
βασιλεα Περσων εν τοις απο Ναβονασαρου καταγομενοις επι Ἀλεξανδρον ετεσιν θʹ
μονον ετη βασιλευσαντα Περσων εν πασι τοις ακριβεσι κανονιοις. μη δυναμενος δε
Κυρον ουτω στοιχειωσαι δια το ταις θειαις γραφαις αντιπιπτειν (απανταχου γαρ λαʹ
ετη κειται βασιλευσας παρα τοις εκκλησιαστικοις ιστορικοις) εξ αναγκης εκ των
Ὤχου χρονων αμφιβαλλομενων παρ' ενιοις υφελων ετη τα δοκουντα ειναι περιττα
αντι των καʹ εʹ μονα επ' αυτου εστοιχειωσα, και εστιν ο κανων συμφωνος. Ὁ περι
της βασιλειας Μακεδονων λογος δια την αρετην Ἀλεξανδρου και Φιλιππου του
πατρος αυτου τοις φιλομαθεσι και περι ταυτα σπουδα ζουσιν αναγκαιος πεφυκε.
προκεισθω γουν κεφαλαιωδως υπο μιαν συνοψιν αρχομενος απο Καρανου του
πρωτου βασιλεως Μακεδονων εως Ἀλεξανδρου. το μεν ουν πρωτον γενος τοις
βασιλευσι των Μακεδονων εις Ἡρακλεα αναφερεται. μετα γαρ την αλωσιν Τροιας
ετεσιν πʹ Ἡρακλειδαι κατεσχον την Πελοποννησον, εξ ων αι των Κορινθιων και
Λακεδαιμονιων βασιλειαι πρωται συνεστησαν. χρονοις δε υστερον περι τα τελη
τουτων η των Μακεδονων ηρξατο βασιλεια ουτως. Καρανος ο Ἀργειος αδελφος ων
Φειδωνος ενος των αφ' Ἡρακλεους 316 καταγοντων το γενος και της Ἀργειας
βασιλευοντος σπουδαζων εαυτωι χωραν κατακτησασθαι δυναμιν ηθροισε παρα του
αδελφου και εκ της ολης Πελοποννησου, μεθ' οις τοις υπερ Μακεδονιαν τοποις
επιστρατευσας, συμμαχησας αμα και τινι των Ὀρεστων λεγομενων δυναστηι περι την
χω ραν κατα των πλησιοχωρων βαρβαρων, την ημισειαν ελαβε χωραν και πολιν
ηγειρε κατα χρησμον και βασιλειαν εν αυτηι συνεστησατο, ην οι κατα γενος εξ αυτου
και μετ' αυτον διεδεχοντο. Ουτος ο Καρανος απο μεν Ἡρακλεους ιαʹ ην, απο δε
Τημενου του μετα των αλλων Ἡρακλειδων κατελθοντος εις Πελοποννησον ζʹ.
 
 
 

142
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

γενεαλογουσι δ' αυτον ουτως, ως φησιν ο ∆ιοδωρος, οι πολλοι των συγγραφεων, ων
εις και Θεοπομπος. Καρανος Φειδωνος του Ἀριστοδαμιδα του Μεροπος του Θεοστιου
του Κισσιου του Τημενου του Ἀριστομαχου του Κλεαδατους του Ὕλλου του
Ἡρακλεους. ενιοι δε αλλως, φησι, γενεαλογουσι, φασκοντες ειναι Καρανον
Ποιαντος του Κροισου του Κλεοδαιου του Ευρυ βιαδα του ∆εβαλλου του Λαχαρους
του Τημενου, ος και κατηλθεν εις Πελοποννησον. Ουτος ο Καρανος λʹ ετη
εβασιλευσε· μεθ' ον Κοινος παις ετη κηʹ. μετα δε τουτον ο υιος Καρανος ετη λʹ
Τυριμμας ετη μεʹ, και την λοιπην της Μακεδονιας προσελαβετο χωραν και καθ' ολου
την βασιλειαν ηυξησεν. ειτα Ἀργειος παις Τυριμμα ετη λδʹ, μεθ' ον Φιλιππος υιος
Ἀργειου ετη λεʹ. προς οις Ἀλκετας ο Φιλιππου υιος ετη ***, ειτ' Ἀμυντας υιος
Ἀλκετου ετη ***, εξης Ἀλεξανδρος Ἀμυντου. Ουτος κατα την Ξερξου διαβασιν
Περσαις εδωκεν υδωρ και γην. ουτος εσχε βʹ υιους, Περδικκαν και Ἀμυνταν, ων
Περδικκας μεν εβασιλευσεν ετη ***, Ἀμυντας δε παντα τον βιον ιδιωτικως ζησας
κατελιπεν υιον Ἀριδαιον, ου παις γεγονεν Ἀμυντας ετερος ομωνυμος τωι παππωι,
περι ου 317 εξης λεχθησεται, πως επι την βασιλειαν παρηλθε. μετα γαρ Περδικκαν
Ἀρχελαος ο υιος αυτου εβασιλευσεν ετη ιδʹ, προς ον και Ευριπιδης τρα γωιδοποιος
παραγενηθεις παντα τον χρονον διηξε τιμωμενος παρ' αυτωι. Ἀρχελαου δ'
αναιρεθεντος διεδεξατο την βασιλειαν Ὀρεστης υιος αυτου ετη δʹ. ον ανειλεν
Ἀεροπας επιτροπος και εβασιλευσε μετ' αυτον ετη δʹ. μεθ' ον Ἀμυντας ετος αʹ
βασιλευσας υπο Μακεδονων εξεβληθη. και Ἀμυντας ο προρρηθεις καθειρχθη, υιος
μεν Ἀριδαιου του υιου Ἀμυντουτου Ἀλεξανδρου, καθ' ον, ως προειρηται, γεγονεν η
Ξερξου διαβασις επι την Ἑλλαδα. Ἀμυντου τοινυν τουτου βασιλευσαντος ετη ιβʹ
διεδεξατο την αρχην Ἀλεξανδρος υιος αυτου πρωτος ετος αʹ. μετα δε τουτον
Πτολεμαιος ηρξεν ο λεγομενος Ἀλωριτης, αλλοτριος του γενους, ετη ***. τουτον
ανελων Περδικκας υιος και αυτος Ἀμυντου, ετη κγʹ κρατησας της βασιλειας
Μακεδονων, δεοντως τε απαντα πραξας και κατα ταξιν, μεγιστην πασων των κατα
την Ευρωπην αναδειξας την Μακεδονων αρχην, ουτος τους περι την χωραν απαντας
εδουλωσατο πο λεμιους, βουληθεις και αυτους Ἕλληνας υπο χειρα ποιησασθαι,
μεγαλην κτησαμενος δυναμιν και Τριβαλλους υποταξας. επ' αυτου Πλατων μεν
τελευται καταγηρασας, Ἀριστοτελης δ' ο Σταγειριτης Νικομαχου παις ηνθει, ου και
ακροατης γεγονεν Ἀλεξανδρος ο Φιλιππου τουτου παις εξ Ὀλυμπιαδος γαμετης, ην
Ἕλληνες φασιν εξ Ἀχιλλεως του Θετιδος φερειντο γενος. Φιλιππος ουτος προ
μικρου χρονου της τελευτης το Βυζαντιον επολιορ κησε· συμμαχουντων δε
Βυζαντιοις Ἀθηναιων δια Χαρητος στρατηγου αποτυχων ο Φιλιππος επι Χερρονησον
χωρει, και ταυτην λαβων επανηλθε. τοτε και Ἀθηναιοις σπενδεται βασιλευσας, ως
προλελεκται, ετη κγʹ, και αναιρεθεις υπο Παυσανιου κατα την ριʹ ολυμπιαδα
αρχομενην, καθ' ην 318 Ἀλεξανδρος παις εβασιλευε Μακεδονων. μετα γαρ τον
πατερα Φιλιππον αναδεδεικται κατα το αʹ ετος ∆αρειου Ἀρσαμου Περσων βασιλεως
μετα Κυρον γεγονοτος. Μεχρι του νυν της αρχης Ἀλεξανδρου γινεται χρονος απο
μεν αʹ ολυμπιαδος και αυτης αρχομενης, καθ' ην Ῥωμυλος Ῥωμην κτιζει, ετη υκʹ,
απο δε Τροιας αλωσεως ετη ωʹ. Ἀλεξανδρος ουν εικοστον αγων ετος κατα ∆εξιππον
πασαν ασκησιν ησκημενος σωματικην, αυτου τε γνησιωτατος Ἀριστοτελους γεγονως
του δαιμονιωντος φοιτητης, επι την πατρυαν παρηλθε βασιλειαν. και πρωτον μεν
Θραικης και Ἑλλαδος απασης πλην Λακεδαιμονος μονης κρατησας, εις την μεγαλην
Ἀσιαν δια τον Περσικον περαιουται πολεμον, εν Γρανικωι τε ποταμωι προτερον
καταγωνισαμενος των Περσικων στρατευματων, επειτα και εν Ἰσσωι της Κιλικιας
αυτωι πολεμει ∆αρειωι, και τελευταιον εισω χωρει της Ἀσσυριας. καταλαβων δε
∆αρειον υπο Βησσα τινος των αρχοντων αναιρεθεντα θαπτει μεγαλοπρεπως, εχων
 
 
 

143
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

ηδη την αυτου γαμετην απο της εν Ἰσσωι μαχης συν τηι μητρι τε και τοις τεκνοις.
βασιλευει δε βασιλειαν Περσικην αμα τηι βαρβαρωι διαιτηι. γενομενος δε και εν
Καυκασωι κρατει των αυτοθι βαρβαρων Μαιωτιδος λιμνης ελθων. κακειθεν
μεταχωρησας επι τους Ἰνδους παντος τε κρατησας εθνους Ἰνδικου μεχρι ποταμου
Γαγγου παλιν αναζευγνυσι δια του Ἰνδου ποταμου μεχρι της Ἰνδικης θαλασσης, και
ουτως εις την Ἀσσυριαν επανεισι Βαβυλωνα, πασαν εχων Ευρωπην υπο χειρα και
την Ἀσιαν. τελευται δε τον βιον εκει νοσωι καμων. θαπτεται δε μετα βραχυ το σωμα
εις την κατ' Αιγυπτον Ἀλεξανδρειαν, ην μετα την εν Ἰσσωι μαχην αυτος
ωικοδομησατο, Τυρον και Γαζαν και τας λοιπας πολεις παραστησαμενος πλην
Ἱεροσολυμων δια την εξης παρατεθησομενην αιτιαν, εκ Παλαιστινης εις Αιγυπτον
ελθων· θαπτεται ουν το σωμα σταλεν εις Ἀλεξανδρειαν υπο 319 Ἀριδαιου αδελφου
αυτου προς πατρος, ος μετα Ἀλεξανδρον ηρξε Μακεδονων, μετονομασθεις υπ'
αυτων Φιλιππος, συν Ἀλεξανδρωι εκ Ῥωξανης της ∆αρειου παιδος του μεγαλου
Ἀλεξανδρου, εγγυς ετη ζʹ. απο της αρχης ουν τουτου οι χρονοι των προχειρων
κανονων κατα Πτολεμαιον ληφθεντες και τα κατα αποκαταστασιν Αιγυπτιακου
ετους ψηφιζονται. Ὅσα μεν ουν εχρην προ της Ἀλεξανδρου βασιλειας περι της
Μακεδονων αρχης παραθεσθαι συνοπτικως ηδη προτετακται μεχρις αυτου. λοιπον
δε και τους μετ' αυτον διαδεξαμενους την ηγεμονιαν επισημοτερους αξιον ειπειν και
αυτους εν κεφαλαιωι. Μετα την Ἀλεξανδρου τελευτην διαιρουνται την ηγεμονιαν
Μακεδονων μεν, ως ηδη λελεκται, Ἀριδαιος αδελφος αυτου προς πατρος εκ
Φιλιννης της Θετταλης ο επικληθεις Φιλιππος ποθωι των Μακεδονων τωι προς τον
πατερα Φιλιππον, και Ἀλεξανδρος παις Ἀλεξανδρου εκ Ῥωξανης τηςὈξυαρτου· ειτα
και οι λοιποι καθ' εαυτους εκαστος, ων οι προυχοντες ησαν Πτολεμαιος ο Λαγου
κληρωσαμενος την Αιγυπτου βασιλειαν, Σελευκος ο Νικατωρ Συριας και Κιλικιας
μεχρι Βαβυλωνος, Περδικκας ο λαβων παρα Ἀλεξανδρου τον δακτυλιον επι της
μεγαλης ταττεται Φρυγιας, Λυσιμαχος την εις δεξια τοις πλεουσι τον Ποντον
ηγεμονιαν παραλαμβανει, Ἀντιγονος Φρυγιας της μικρας και Παμφυλιας και Λυκιας
αρχει, Ευμενης Παφλαγονιας και Καππαδοκιας κληρουται, Κασανδρος ο Ἀντιπατρου
συν τωι πατρι την Ἀριδαιου και Ἀλεξανδροδιοικει βασιλειαν εν Μακεδοσι και της
Ἑλλαδος κρατει. Ταυτα παντα συντρεχει κατα την ριεʹ ολυμπιαδα, καθ' ην
αρχομενην, η πριν αρξασθαι, τον Ἀριδαιον Ὀλυμπιας κτεινει η Ἀλεξανδρου μητηρ η
320 παρα Αιακου σταλεισα του βασιλεως Ἠπειρου, η τουτον φυγουσα και προς
Μακεδονας ελθουσα· διττως γαρ ιστορειται. τουτον μεν ουν ανελουσα συν τηι
γαμετηι εβδομωι ετει της μετα Ἀλεξανδρον βασιλειας αυτου και αυτη μετα βραχυν
χρονον αναιρειται υπο Κασανδρου του Ἀντιπατρου· βασιλευει δε Μακεδονων
αρξαμενη συν δυο παισιν Ἀλεξανδρου, τωι τε εκ Φαρσινης της Φαρναβαζου Ἡρακλει
καλουμενωι και Ἀλεξανδρωι τωιπρορρηθεντι εκ Ῥωξανης της θυγατρος Ὀξυαρτου
Βακτρων βασιλεως, ους και αυτους ο Κασανδρος ανελων, την δε Ὀλυμπιαδα και
αταφον εκριψας, εαυτον Μακεδοσι βασιλεα ανηγορευσε, γημας την Φιλιππου του
βασιλεως γαμετην Θεσσαλονικην, και βασιλευσας ετη ιθʹ, φθιναδι τε νοσωι
διαλυθεις, επι τρισιν υιοις, Φιλιππωι, Ἀλεξανδρωι και Ἀντιπατρωι· ων Φιλιππος
πρωτος ηρξε μετα Κασανδρον τον πατερα Μακεδονων εν Ἐλατειαι θανων,
Ἀντιπατρος δε Θεσσαλονικην ανελων την ιδιαν μητερα συμπραττουσαν Ἀλεξανδρωι
ταδελφωι περι της βασιλειας εις Ποντον φευγει προς Λυσιμαχον και αναιρειται υπ'
αυτου, καιπερ γημας θυγατερα αυτου. Ἀλεξανδρος δε Λυσανδραν την Πτολεμαιου
γαμει, παρα ∆ημητριου δε αναιρειται του Πολιορκητου, συμμαχησειν κατα
Ἀντιπατρου του νεωτερου αδελφου τουτον προσκαλεσαμενος, και αρχει Μακεδονων
∆ημητριος. Ὁ Ἀντιγονου μεν παις ουτος του την μικραν κληρωσαμενου Φρυγιαν, ως
 
 
 

144
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

ανωτερω προειρηται, φοβερωτατου δε των τοτε κατα την Ἀσιαν βασιλεων, ος και εν
Φρυγιαι θνησκει παντων αυτωι διαφορων επιτεθεντων δυναστων, ετη ιηʹ της
βασιλειας κρατησας· Πολιορκητης δε επικληθεις δια το μετα θανατον Ἀντιγονου του
πατρος εν Ἐφεσωι διασωθηναι φυγας, ηνικα της ολης Ἀσιας αποσφαλεις ωφθη
δεινοτατος εν τηι πολιορκιαι βασιλευσας απαντων των τηνικαυτα. Ουτος της μεν
Ἀσιας της μικρας ετη ιζʹ, Μακεδονων δε ςʹ εβασιλευσεν ετη μονα μετα το ανελειν
Ἀλεξανδρον τον Κασανδρου, και εκβαλλεται της αρχης υπο Πυρρου βασιλεως
Ἠπειρου, υιου μεν Αιακου του Ἠπειρω 321 του δυναστου διαδεξαμενου την
Ἠπειρωτικην αρχην απ' αυτου, εικοστου δε και τριτου απο Ἀχιλλεως του Θετιδος
και Πηλεως, ανδρος και χειρι δυνατου και ευβουλιαι στρατηγικου· ος Πυρρος
εκβαλων ∆ημητριον, ως προσηκουσης αυτωι της Μακεδονων αρχης μετα το γενος
Φιλιππου δια Ὀλυμπιαδα την Ἀλεξανδρου του κτιστου μητερα φερουσαν εκ Πυρρου
του και Νεοπτολεμου παιδος Ἀχιλλεως το γενος, εκρατησε Μακεδονων μηνας ζʹ.
Λυσιμαχος δε ο Θετταλος Ἀγαθοκλεους παις, εις των Ἀλεξανδρου δορυφορων,
Θραικης τε και Χερρονησου της λοιπης τε βασιλευων ομορου χωρας, τωι Ποντωι και
τηι Μακεδονιαι ταυτηι επιδραμων ως γειτονι, Πυρρον μεν διεδεξατο, αυτος δε
εβασιλευσε Μακεδονων ετη εʹ και μηνας ςʹ. ουτος ηττηθεις εν τηι προς Σελευκον τον
Νικατορα μαχηι βασιλεα Συριας και Ἀσιας, τον αιχμαλωτον ελοντα και τον
Πολιορκητην ∆ημητριον, εκπιπτει της αρχης. Φανερου δη οντος του τροπου, καθ' ον
Ἀντιγονος τε ο της μικρας Φρυγιας και Παμφυλιας και Λυκιας αρξας ευθυς μετα
Ἀλεξανδρον τεθνηκε, και οπως ο τουτου παις ∆ημητριος δολωι κρατησας
Μακεδονων υπο Πυρρου εξεβληθη, αιχμαλωτος τε αλους υπο Σελευκου εν Κιλικιαι
τηρουμενος βασιλικως θνησκει, και αυθις ο Λυσιμαχος Πυρρον εκβαλων
Μακεδονων εβασιλευσεν υπο Σελευκου τε του Νικατορος καταπολεμηθεις
εκπεπτωκε της αρχης, υπολειπεται δειξαι και Σελευκον οπως της βασιλειας ετυχε.
Πτολεμαιος ο Λαγου πρωτος της Αιγυπτου μετα Ἀλεξανδρον βασιλευ σας ετη μʹ,
ελθων εις Παλαιγαζαν συναπτει μαχην ∆ημητριωι τωι Ἀντιγονου, και νικησας
αναδεικνυσι Σελευκον βασιλεα Συριας και των ανω τοπων. Σελευκος δ' αναβας
μεχρι Βαβυλωνιας και κρατησας των βαρβαρων βασιλευει ετη λβʹ. διο και Νικανωρ
επεκληθη. τωι γουν λβʹ ετει της βασιλειας αυτου, οεʹ της ολης ζωης, Λυσιμαχον
εκβαλων της Μακεδονικης αρχης, επαρθεις δε επι τηι νικηι και αυτος αναιρειται προς
Πτολεμαιου του Λαγου του Κεραυνου λεγομενου, μελλων και Μακεδονων αρχειν,
και κρατει Μακεδονων Πτολεμαιος. Ουτος ο Λαγου και Ευρυδικης παις της
Ἀντιπατρου Σελευκον ανελων ευεργετην τε οντα εαυτου και εκ φυγης
υποδεξαμενον ετος εν και μηνας 322 εʹ αναιρειται και αυτος, Γαλαταις πολεμων,
κατακοπεις μετα της δυνα μεως και των ελεφαντων. Κατα δε τους χρονους τουτους
των Γαλατων επικειμενων τηι Μακεδονιαι και λεηλατουντων αυτην δια το πολλους
επεμβαινοντας τηι βασιλειαι προς βραχυ κρατειν και εκπιπτειν αυτης, ων εις και
Μελεαγρος αδελφος Πτολεμαιου του Λαγου, προς ολιγας ημερας δυναστευσας και
εκπεσων, ωσαυτως δε και Ἀντιπατρος ημερας μεʹ· μεθ' ους Σωσθενης· ετι δε
Πτολεμαιος· προς δε τουτοις Ἀλεξανδρος και Πυρρος ο Ἠπειρωτης. οιπαντες ετη γʹ
κατα ∆ιοδωρον. Ἀντιγονος ο Γονατας επικληθεις δια το εν Γονοις της Θετταλιας
τραφηναι υιος ∆ημητριου του Πολιορκητου βασιλευει Μακεδονων ετη μδʹ,
προβασιλευσας ετη ιβʹ της Ἑλλαδος, και μετα ταυτα της Μακε δονικης αρχης συν τηι
Ἑλλαδικηι αντιποιησαμενος εν κρατος. μετα τουτον ο υιος ∆ημητριος ετη ιʹ
βασιλευσας τελευται καταλιπων Φιλιππον υιον νηπιον. τουτου επιτροπος Ἀντιγονος
κατασταθεις ο ∆ημητριου κρατει Μακεδονων ετη ιβʹ, κατα δε τον ∆ιοδωρον ετη θʹ.
μεθ' ον ο Φιλιππος αυξηθεις απελαβε την πατρυαν αρχην, και ηρξεν ετη μβʹ. τουτου
 
 
 

145
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

τελευ τησαντος διεδεξατο την αρχην Περσευς ετη ιʹ η θʹ, κατα τινας υστατος
βασιλευς Μακεδονων γεγονως υποχειριος τε Ῥωμαιοις και τον βιον οικτρως
καταστρεψας κατα τους χρονους των Μακκαβαιων. Της μεν ουν προς Ῥωμαιους
δυστυχους μαχης Φιλιππος προκατηρξεν ο Περσεως πατηρ, του δε αισχιστου τελους
Περσευς απηλαυσε συν τοις υπ' αυτον Μακεδοσι και τοις συμμαχησασιν Ἰλλυριοις
και Ἠπειρωταις και Μολοσσοις. Αιμιλιος γαρ Μαρκος Ῥωμαιων υπατος και αριστος
στρατηγος Περσεα λαβων αιχμαλωτον, τουτον μεν αδικον προς Ῥωμαιους
εξαγαγοντα παρα τας συνθηκας πολεμον εις ελευθεραν απεθετο φυλακην, τας δε
πολεις Μακεδονων και Ἰλλυριων αλουσας παρ' ελπιδα πασας ελευθερας αφηκε,
καιτοι μεγαλων μεγαλους κινδυνους υπομειναντων Ῥωμαιων πολλακις εν τοις προς
Περσεα πολεμοις, και προ γε τουτου κρατησαντες πολεμωι 323 Φιλιππου του πατρος
αυτου και Ἀντιοχου του μεγαλου, και τοσουτον επ' αυτοις φιλανθρωπευθεντων, ως
μη μονον τας βασιλειας αυτων εχειν, αλλα και φιλους αυτους ειναι
συγχωρησαντων· εφ' οις εαυτους Μακε δονες αγνωμονησαντες αναξιους εδοκουν
εσεσθαι παντος ελεους χειρω θεντες Ῥωμαιοις συν τωι Περσει. αλλ' η συγκλητος
αμνησικακως και μεγαλοψυχως αυτοις προσηνεχθη, την ελευθεριαν αντι δουλειας
χαρι σαμενη, ομοιως δε και τοις Ἰλλυριοις. και τουτων γαρ τον βασιλεα Γετιωνα
αιχμαλωτον ελαβον συν τωι Περσει. Ευγενως ουν δυνατοις Ῥωμαιοι την ελευθεριαν
χαρισαμενοι τα ημιση διδειν των τελων προσεταξαν ων προτερον ετελουν τοις ιδιοις
βασιλευσιν· εξεπεμψαν τε ιʹ μεν πρεσβευτας εκ του συνεδριου εις Μακεδονιαν, εʹ δε
εις Ἰλλυριους, οι και προς Αιμιλιον Μαρκον ελθοντες συνειδον τα τειχη
∆ημητριαδος πολεως Μακεδονων πρωτης καθελειν, Ἀμφιλοχους δε των Αιτωλων
αποζευξαι και τους επιφανεις ανδρας των Μακεδονων εις εν συναγαγειν, ενθα
ελευθερους και αφρουρητους αυτους αφηκαν. κατελυσαν δε και τας εκ των
μεταλλων αργυρου και χρυσου προσοδους δια τε το των ενοικουντων ανεπηρεαστον
και οπως μη τινες μετα ταυτα νεωτεριζοιεν δια των χρηματων ανακτωμενοι την
Μακεδονων αρχην.
Την δε χωραν ολην διειλον εις δʹ μερη, ων πρωτον το μεταξυ Νεστου
ποταμου και Στρυμονος και τα προς ανατολην του Νεστου ερυμην και τα προς
Ἄβδηρα και Μαρωνειαν και Αινον πολεις, προς δυσμας δε του Στρυμονος Βισαλτια
πασα μετα της εν τηι Σικτικηι Ἡρακλειας. ∆ευτερον μερος, οπερ απο μεν ανατολης
οριζει ο Στρυμων ποταμος, απο δε δυσμων ο καλουμενος Ἄξιος ποταμος και οι
παρακειμενοι αυτωι τοποι. Τριτον ο περιεχει κατα δυσμας μεν ο Πηνειος ποταμος,
κατα δε αρκτον το λεγομενον Βερνον ορος, προστεθεντων και τινων τοπων της
Παιονιας, εν οις και πολεις αξιολογοι Ἔδεσσα και Βεροια. Τεταρτον και τελευταιον,
οπερ υπερ το Βερνον ορος συναπτει τηι Ἠπειρωι και τοις κατα την Ἰλλυριδα τοποις.
Ἡγουντο δε και πολεις δʹ των αυτων δʹ μερων· του μεν πρωτου Ἀμφιπολις, του βʹ
Θεσσαλονικη, του γʹ Πελλα και του δʹ Πελαγωνια. 324 εν ταυταις αρχηγοι δʹ
κατεσταθησαν και οι φοροι ηθροιζοντο, εν δε τοις εσχατοις της Μακεδονιας τοποις
δια τας των παρακειμενων εθνων επιβουλας κατεστησαν στρατιωτας. Ἐπι τουτοις ο
Αιμιλιος αγωνας και ποτους μεγαλοπρεπεις τωι πληθει συνταξας τα ευρεθεντα
χρηματα εις την Ῥωμην απεστειλε. καταλαβων δε και αυτος θριαμβον καταγαγειν
αμα τοις συν αυτωι στρατηγοις κελευεται παρα της συγκλητου· και πρωτος μεν
Ἀνικιος και Ὀκταουιος ο της ναυτικης δυναμεως ηγησαμενος, ανα μιαν ημεραν
εκατερος εθριαμβευσεν, ο δε σοφωτατος Αιμιλιος επι τρεις. Και τηι μεν πρωτηι αμαξαι
χιλιαι διακοσιαι προηλθον φερουσαι λευκας και τραχειας ασπιδας, και αλλαι αςʹ
αμαξαι πληρεις ασπιδων χαλκων, και ετεραι τριακοσιαι λογχας και σαρισσας και
τοξα και ακοντια γεμουσαι. προηγουντο δε αυτων ως εν πολεμωι σαλπιγκται. ησαν
 
 
 

146
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

δε και αλλαι πολλαι ποικιλα ειδη φερουσαι οπλων, καμακες οκτακοσιαι
καθωπλισμεναι. τηι δε δευτεραι προεκομισθη νομισματων ταλαντα χιλια, αργυρου
ταλαντα δισχιλια διακοσια, εκπωματων πληθος, αγαλματων και ανδριαντων
ποικιλων αμαξαι πεντακοσιαι, ασπιδες τε χρυσαι και πινακες αναθεματι κοι
παμπολλοι. τηι τριτηι προηγουντο λευκαι βοες ευπρεπεις ρκʹ, χρυσου ταλαντα εν
φορημασι διακοσιοις εικοσι, φιαλη δεκα ταλαντων χρυσου διαλιθος, χρυσωματων
παντοιαι κατασκευαι ταλαντων δεκα, ελεφαντων οδοντες δισχιλιαι τριπηχεις, αρμα
ελεφαντινον εκ χρυσου και λιθων, ιππος φαλαροις διαλιθος και τηι λοιπηι κατασκευηι
διαχρυσωι πολεμικως κεκοσμημενος, κλινη χρυση στρωμναις πολυανθεσι
κατεστρωμενη, φορειον χρυσουν περιπεπετασμενον πορφυραν, εφ' οις Περσευς ο
δυστυχης βασιλευς Μακεδονων αμα δυσιν υιοις και θυγατρι μιαι και τοις ηγεμοσι
διακοσιοις πεντηκοντα, στεφανοι τετρακοσιοι δοθεντες εκ των πολεων και των
βασιλεων, και επι πασιν Αιμιλιος εφ' αρματος ελεφαντινου καταπληκτου. ΚΟΣΜΟΥ
ΕΤΗ Ἰουδαιων αρχιερατευσεν ζʹ Ὀνειας υιος Ἰαδδους ετη καʹ. του δε κοσμου ην ετος
εροʹ. 325 Ἰουδαιων Ὀνειας αρχιερευς εγνωριζετο υιος Ἰαδδους αρχιερεως.
Ἀρχιερατευσεν ηʹ Σιμων υιος Ὀνειου ετη ιθʹ. του δε κοσμου ην ετος ερζαʹ. Σιμων
Ἰουδαιων αρχιερευς υιος Ὀνειου εγνωριζετο, ος δι' ευσεβειαν προς θεον δικαιος
εκληθη και την προς τους ομοφυλους ευνοιαν. Ἰουδαιων αρχιερατευσεν θʹ Ἐλεαζαρ
Σιμωνος αδελφος αντ' Ὀνειου παιδος Σιμωνος νηπιου καταλειφθεντος, εφ' ου αι
γραφαι ερμηνευονται, ετη λβʹ. του δε κοσμου ην ετος εσιʹ. Ἰουδαιων αρχιερατευσε ιʹ
μετα Ἐλεαζαρον Μανασσης ο θειος του Ὀνειου ετη κςʹ. του δε κοσμου ην ετος εσμβʹ.
Ἰουδαιων αρχιερατευσεν ιαʹ Ὀνειας ο προρρηθεις νηπιος υιος Σιμωνος του δικαιου
κληθεντος ετη ιδʹ. του δε κοσμου ην ετος εσξηʹ. Ουτος Πτολεμαιου παρελογισατο τον
συνηθη φορον μη τελων. Ἰωσηπ πος δε τις αφανης Ἰουδαιος προς Πτολεμαιον
στειλαμενος και δηθεν την οργην θεραπευσας στρατηγος υπ' αυτου της ολης
Ἰουδαιας καθισταται.
ΜΑΚΕ∆ΟΝΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Μακεδονων αʹ εβασιλευσε μετα Ἀλεξανδρον
Φιλιππου ο Ἀριδαιος ετη ζʹ. του δε κοσμου ην ετος εροαʹ. Πολυπερχης υιος
Ἀντιπατρου ανειλε τον Ἀριδαιον. Μακεδονων βʹ εβασιλευσε Κασανδρος ετη ιθʹ. του
δε κοσμου ην ετος εροηʹ. Μακεδονων τρεις εβασιλευσαν παιδες Κασανδρου Φιλιππος
και Ἀλεξανδρος και Ἀντιπατρος ετη γʹ. του δε κοσμου ην ετος ερζζʹ. Μακεδονων δʹ
εβασιλευσε ∆ημητριος ο Ἀντιγονου Πολιορκητης ο και της Ἀσιας ετη ςʹ. του δε
κοσμου ην ετος εςʹ. Μακεδονων εʹ εβασιλευσε Πυρρος μηνας ζʹ. Μακεδονων ςʹ
εβασιλευσε Λυσιμαχος ετη γʹ. του δε κοσμου ην ετος εςςʹ. Μακεδονων ζʹ εβασιλευσε
Πτολεμαιος ο Λαγου ετος αʹ. του δε κοσμου ην ετος εσιʹ. 326 Μακεδονων ηʹ
εβασιλευσε Πτολεμαιος Μελεαγρος αδελφος Πτο λεμαιου του Λαγου μηνας βʹ. Την
Μακεδονιας αρχην Μελεαγρος παραλαμβανει μετα την αναιρεσιν Πτολεμαιου του
Λαγου αδελφου αυτου, ον ευθυς εκβαλλουσι Μακεδονες μετα μηνας βʹ ως αναξιον
φανεντα, και αντ' αυτου βασιλευουσιν Ἀντιπα τρον, αδελφιδουν μεν Κασανδρου,
υιον δε Φιλιππου, δι' αποριαν γενους βασιλικου. ον μετα εʹ ημερας Σωσθενης
δημοτικος εξηλασεν ως αδυνα τουντα στρατηγειν, Βερνου του Γαλατου επιοντος
αυτοις, ον Σωσθενης εκδιωξας κρατει και αυτος ετη βʹ των Μακεδονων. τουτου
θανοντος αναρχια γεγονε. των δε πραγματων προΐσταντο οι εξ Ἀντιπατρου και
Πτολεμαιου και Ἀριδαιου. του δε Ἀντιπατρου ζωντος και τοις πραγμασιν
επιβουλευοντος Ἀντιγονος υιος ∆ημητριου του Πολιορκητου και Κεφιλλας της
θυγατρος Ἀντιπατρου μεταποιειται της Μακεδονων αρχης ετη μδʹ, ος εν Γονασι
τραφεις της Θετταλιας Γονατας επεκληθη. ην δε και προ του βασιλευσαι Μακεδονων
ετη ιβʹ βασιλευσας. ουτος της πασης Ἑλλαδος εγκρατως εκυριευσε ζησας ετη πγʹ.
 
 
 

147
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

Μακεδονων θʹ εβασιλευσεν Ἀντιπατρος ημερας μεʹ. Μακεδονων ιʹ εβασιλευσε
Σωσθενης ετη βʹ. του δε κοσμου ην ετος εσιαʹ. Μακεδονων ιαʹ αναρχιας ετη βʹ. του δε
κοσμου ην ετος εσιγʹ. Μακεδονων ιβʹ εβασιλευσεν Ἀντιγονος ο Γονατας ετη μδʹ. του
δε κο σμου ην ετος εσιεʹ. Μηλων παρεδωκε Ῥωμαιοις Ταραντον. Κατα τουτους τους
χρονους Πυρρος ο Ἠπειρωτης, ο και Μακεδονων βασιλευσας, πολεμει Ῥωμαιοις
προτραπεις υπο Ταραντινων, και κρατει κατ' αρχας μεν του πολεμου, προς αυτηι
σχεδον γεγονως τηι Ῥωμηι. τρα πεις δε υστερον φευγει στρατηγουντος Κορνηλιου
Λεντελου του και την υπατων εχοντος αρχην. το δε πλειστον αποβαλων της
δυναμεως, ους τε ειχεν ελεφαντας, ουκ αλλοτε Ῥωμαιοις οφθεντας προ τουτου,
διαδιδρα σκει δια της θαλασσης εις Ἤπειρον ελθων. Πυρρος ο Ἠπειρωτης μετα την
προς Ῥωμαιους μαχην και την εκειθεν 327 φυγην κατα Πελοποννησιων
επιστρατευσας αναιρειται κεραμωι πληγεις την κεφαλην υπο γυναικος Ἀργολιδος
απο στεγους δια πυλιδος, εισβαλων τηι πολει και βιαι το Ἄργος ελειν. Μακεδονων ιγʹ
εβασιλευσε ∆ημητριος υιος Ἀντιγονου· ουτος Λιβυης πασης και Κυρηνης εκρατησε
ετη ιʹ, την πατρυαν τε αρχην ανεκτησατο. του δε κοσμου ην ετος εσνθʹ.
ΑΛΕΞΑΝ∆ΡΕΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Ἀλεξανδρειας και Αιγυπτου αʹ μετα τον
Ἀλεξανδρον εβασιλευσε Πτο λεμαιος ο Λαγου ετη μʹ. του δε κοσμου ην ετος εροαʹ.
Πτολεμαιος ο Λαγου δολωι παραλαβων την Ἱερουσαλημ και απατηι πολ λους εκ της
Ἰουδαιας μετυκισεν εις Αιγυπτον, ους μετ' αυτον ο Φιλ αδελφος Πτολεμαιος
ηλευθερωσεν. Ἀλεξανδρειας και Αιγυπτου βʹ εβασιλευσε Πτολεμαιος ο Φιλαδελφος
ετη ληʹ. του δε κοσμου ην ετος εσιαʹ. Πτολεμαιου του Λαγου κεραυνωι τεθνεωτος, ως
προλελεκται, εν τηι κατα των Γαλατων μαχηι, την μεν Αιγυπτου αρχην κληρουται
μετ' αυτον Πτολεμαιος ο Φιλαδελφος παις αυτου, ανηρ τα παντα σοφος και φιλοπο
νωτατος, ος παντων Ἑλληνων τε και Χαλδαιων, Αιγυπτιων τε και Ῥωμαιων τας
βιβλους συλλεξαμενος και μεταφρασας τας αλλογλωσσους εις την Ἑλλαδα
γλωσσαν, μυριαδας βιβλων ιʹ απεθετο κατα την Ἀλεξανδρειαν εν ταις υπ' αυτου
συστασαις βιβλιοθηκαις. Ουτος την Φαρον Ἀλεξανδρειας μεγαλοπρεπως ανεστησε
δια Σωστρατου ∆εξιφανους Κνιδιου, ου και το ονομα επιγεγραπται εν τωι υψηλοτατωι
πυργωι της Φαρου ουτως· Σωστρατος ∆εξιφανους Κνιδιος σωτηρσι θεοις υπερ των
πλωιζομενων. Ὁ αυτος τους κατ' Αιγυπτον αιχμαλωτους Ἰουδαιους μυριαδας ιβʹ
εξωνησαμενος ταλαντοις υξʹ εκ του στρατευματος ελευθερους ανηκε ποθωι της
μεταφρασεως των παρ' αυτοις θειων εις την Ἑλλαδα γλωσσαν, υπερ 328 ων
αναθηματα πολυτελη χρυσωι πολλωι και λιθοις τιμιοις εμμελως κατ εσκευασμενα τωι
θεωι εν Ἱεροσολυμοις εξεπεμψεν, Ἐλεαζαρωι τε τωι τηνικαυτα αρχιερει δωρα πλειστα,
καθως εν τοις Πτολεμαικοις γεγραπται, πρεσβευσαμενος σταληναι τας ιερας δελτους
εις Ἀλεξανδρειαν και ανδρας ιερους ακριβως επιστημονας τε αυτων και της
Ἑλληνων εμπειρους παι δευσεως, ως αν ασφαλως εκ της Ἑβραιων φωνης
ερμηνευθειεν αυτωι. τουτο δ' ην, οιμαι, θειας εργον ροπης πορρωθεν φιλουσης των
μεγαλων πραγματων τας υποθεσεις προκαταλαβεσθαι και τοις εθνεσι προ της θειας
σαρκωσεως οδοποιουσης την θεοφραστον παιδευσιν. οʹ γαρ ανδρας ιερους και
σοφους κατ' αμφω τας γλωσσας ο αυτος σοφωτατος βασιλευς εξ Ἱερουσαλημ συν
ταις ιεραις βιβλοις εχρυσογραφημεναις αποδεξαμενος και την αυτων ετοιμοτητα
προς πασαν φυσικην και μαθηματικην πευσιν εκπλαγεις, δωροις πρεπουσι φιλοθεωι
βασιλει και λογοις ηπιοις εξελιπα ρησε πασηι σπουδηι ταυτας αφθονως ερμηνευθηναι,
χωριον ευκραεστατον αυτοις αφορισας την Φαρον. Οι δε θεοφιλεις οντες και ταις
ψυχαις ηνωμενοι κατα συζυγιας διαιρε θεντες εν οβʹ ταις ολαις ημεραις ομοφωνως
επιπνοιαι θεου την ολην Ἑβραι ων φωνην μετεφρασαν. ης επαναγνωσθεισης
 
 
 

148
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

Πτολεμαιωι τωι Φιλαδελφωι και τοις περι αυτον σοφοις ∆ημητριωι τωι Φαληρει παρ'
Ἕλλησιν ανδρι σπουδαιωι και πολυμαθει, Μενεδημωι τε φιλοσοφωι και ετεροις
ανθουσι τωι τηνικαυτα, ωμολογηθη μονη θεοπνευστος ειναι παρα πασαν γραφην
εγνωσμενην αυτοις. επι τουτοις εορτασας ο βασιλευς πλειστοις τε δωροις αλλοις
φιλοτιμησαμενος αυτους και τωι αρχιερει και τωι ιερωι εξεπεμψεν, ευχαριστων τωι
των ολων θεωι. Τα κατα την διαλιθον τραπεζαν την σταλεισαν εις Ἱερουσαλημ και
το φιλοτιμον αμα και φιλοσοφον Πτολεμαιου Ἰωσηππος ιστορει καταπληκτωι ηχωι,
οπως τε Θεοπομπος φιλοσοφος παρεφρονησε τολμησας ιστορησαι περι αυτων και
Θεοδεκτος στρατηγικος ετυφλωθη δραμα ποιησας, αμφω τε μεταγνοντες ιαθησαν.
Ἀρισταιου ενος των φιλων αιτησαντος Πτολε μαιου ιβʹ μυριαδες Ἰουδαιων
εξωνησεσι βασιλικοις χρημασι παρα του στρατευματος εις την Ἰουδαιαν
εξαπεσταλησαν, ρκʹ δραχμων υπερ εκα στου δοθεισων, ως ειναι τα υπερ αυτων
λυτρα ταλαντα υξʹ. Ἀρισταιον και Ἀνδρεαν δυο πρωτιστους αρχοντων ο Φιλαδελφος
εξεπεμψε Πτολεμαιος εις Ἱερουσαλημ προς Ἐλεαζαρον μετα σκευων χρυσων και
διαλιθων πολλων και αργυρων ταλαντων ρʹ και αλλων δωρων, αιτων σταληναι
αυτωι 329 τας θειας γραφας και ανδρας σοφους ερμηνευσοντας αυτην, ως Ἰωσηπ πος.
Πτολεμαιος ουτος ο Φιλαδελφος πασαν πανταχοθεν, ως ειπειν, συμ φορησας βιβλον
της οικουμενης σπουδηι του Φαληρεως ∆ημητριου τριτου νομοθετου Ἀθηναιων,
ανδρος παρ' Ἕλλησι σπουδαιου, εν οις και την Ἑβραιων γραφην, ως προτετακται,
την εν Ἀλεξανδρειαι βιβλιοθηκην καθιστησιν ρλβʹ ολυμπιαδι, ης πληρουμενης
τελευται. δεκα μυριαδες βιβλων ησαν, ως τινες φασιν. Ἀλεξανδρειας και Αιγυπτου γʹ
εβασιλευσε Πτολεμαιος ο Ευεργετης ετη κδʹ. του δε κοσμου ην ετος εσμθʹ. ΑΣΙΑΣ
ΒΑΣΙΛΕΙΣ Ἀσιας αʹ μετα Ἀλεξανδρον Ἀντιγονος εβασιλευσεν ετη ιηʹ. του δε κοσμου
ην ετος εροαʹ. Ἡ των Μακκαβαιων ιστορικη γραφη τους Ἑλληνων βασιλεις απο
Ἀντιγονου αριθμει, ην Ἰωσηππος εγραψεν, ητις των μεν θεοπνευστων ουκ εστι,
χρησιμη δε πανυ πεφυκεν. Ἀντιγονος Ἀντιγονιαν την προς τωι Ὀρεντηι ποταμωι
εκτισεν, ην Σελευκος επικτισας Ἀντιοχειαν ωνομασεν. Ἀσιας μονης βʹ ∆ημητριος ο
Πολιορκητης, Ἀντιγονου παις, ετη ιʹ. του δε κοσμου ην ετος ερπθʹ. ∆ημητριον τον
Πολιορκητην ο Σελευκος λαβων εν Κιλικιαι βασιλικως τηρεισθαι προσεταξεν εως
θανατου, υπο χειρα την της Ἀσιας αρχην κτη σαμενος. εκβαλων δε και Λυσιμαχον
της Μακεδονων αρχης, αναιρειται ταχιστα υπο του Λαγου Πτολεμαιου του και
Κεραυνου. και κρατει Μα κεδονων ο αυτος Πτολεμαιος ετος αʹ μηνας εʹ, και
αναιρειται κατα τον Γαλατικον πολεμον. ∆ημητριος ο Πολιορκητης την πολιν
Σαμαρεων επορθησεν. Ἡ της Ἀσιας βασιλεια κηʹ ετη διαρκεσασα υπο Σελευκον
γεγονε.
330 ΣΥΡΙΑΣ ΚΑΙ ΒΑΒΥΛΩΝΙΑΣ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Συριας και Βαβυλωνιας και των ανω
τοπων πρωτος Σελευκος Νικα νωρ εβασιλευσεν ετη λγʹ. του δε κοσμου ην ετος εροαʹ.
Ἐδεσσηνοι τους χρονους ενθεν αριθμουσι. Σελευκος Ἀντιοχειαν την πριν
Ἀντιγονιαν επεκτισεν ιβʹ ετει της βασιλειας αυτου. ο αυτος Λαοδικειαν, Σελευκειαν,
Ἀπαμειαν, Ἔδεσσαν, Βεροιαν, Πελλαν. Σελευκος Βαβυλωνα παρεστησατο. Σελευκος
εν ταις νεαις πολεσιν Ἰουδαιους συνυκισεν Ἕλλησι. Ῥωξανην συν Ἀλεξανδρωι παιδι
πεμφθεισαν εις Ἀμφιπολιν Σελευκος Νικανωρ αφανιζει, Κασανδρου κελευσαντος,
ως φασι. Τοτε Καλλιππος Κυζικηνος αστρολογος εγνωριζετο και ∆ιονυσιος ο τας
πολεις γραψας. Ἐρασιστρατος διαφανης ιατρος επι Σελευκου εγνωριζετο, ος
διαγνους Ἀντιοχον τον Σελευκου παιδα δεινως νοσουντα δι' ερωτα τον προς την
Σελευκου του πατρος γαμετην θυγατερα ∆ημητριου εθαυμαστωθη. οθεν και
Σελευκος τωι παθει περιαλγησας παραχωρει τωι παιδι Ἀντιοχωι της γαμετης. Ἀσιας,
 
 
 

149
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

Συριας, Βαβυλωνιας βʹ εβασιλευσεν Ἀντιοχος ο Σωτηρ ετη ιθʹ. του δε κοσμου ην ετος
εσδʹ. Ουτος ο Ἀντιοχος ο Σωτηρ λεγομενος εσχεν εκ της θυγατρος ∆ημητριου,
γαμετης δε Σελευκου του πατρος αυτου Στρατονικης, αρρενα υιον Ἀντι οχον τον
επικληθεντα Θεον, ος και εβασιλευσε μετ' αυτον Συριας και Ἀσιας ετη ιεʹ. και
ετελευτησεν εν Ἐφεσωι. 331 Συριας και Ἀσιας γʹ εβασιλευσεν Ἀντιοχος ο επικληθεις
Θεος ετη ιεʹ. του δε κοσμου ην ετος εσκγʹ. ΣΠΟΡΑ∆ΗΝ Ἀστυαναξ Μιλησιος
παγκρατιον νικαι το τριτον. ουτος δε και ςʹ ανδρων σιτια κατησθιε. ∆ημητριος ο
Φαληρευς εγνωριζετο γʹ νομοθετης Ἀθηνησιν. ουτος Ἀθηναιοις αποδους την
δημοκρατιαν ηλθεν εις Αιγυπτον. Μενεδημος και Σπευσιππος φιλοσοφοι
εγνωριζοντο. Ῥωμαιοι Κελτους και Τυρρηνους ενικησαν και την Σαβινων γην
εκληρω σαντο. Οι Μακεδονων ηγεμονες εστασιασαν. Περδικκας εις Αιγυπτον
εστρατευσε. Πολυπερχης υιος Ἀντιπατρου ανειλε τον Ἀριδαιον. Λυσιμαχια εν Θραικηι
εκτισθη. Ἀγαθοκλης εν Συρακουσαις ετυραννησε. Ῥωμαιοι Μαρσους και Ἴμβρους
και Παλλινους παρεστησαντο. Ῥωμαιοι αποικιας επεμψαν. Κυπρου Πτολεμαιος
εκρατησεν. Ὁ Λαμιακος πολεμος εκινηθη. Ἀναξιμενης και Ἐπικουρος εγνωριζετο.
Ἐν Ῥωμηι παρθενος τις φθαρεισα ανηιρεθη. Θεοδωρος αθεος εγνωριζετο. Ῥωμαιοι
Σαυνιτων Ἀραβων τελειως εκρατησαν. Μενανδρος ο κωμικος ποιητης πρωτον
δραμα διδαξας Ὀργην ενικα. Θεοφραστος φιλοσοφος εγνωριζετο. ∆ημητριος ο
Πολιορκητης την πολιν Σαμαρεων επορθησε. Μενανδρος ο κωμικος ετελευτησεν. Ὁ
Σαραπις η ο Σοραπις η ο Σειραπις κατα τινας εν Ἀλεξανδρειαι ιδρυνθη. Μια των εν
Ῥωμηι παρθενων ανηιρεθη φθαρεισα. Ῥωμαιοι Κροτον ελαβον. 332 Ἐν Ῥωμηι πρωτον
αργυρουν εκοπη νομισμα. Ῥωμαιοι Καλαβριαν ελαβον και υπεταξαν και Μεσσηνην.
Ἄρατος ποιητης εγνωριζετο, ος εγραψε τα Φαινομενα. Οι βασιλεις Ποντιων ιʹ κατα
τουτους ηρξαν τους χρονους διαρκεσαντες ετη σιηʹ. περι ων Ἀπολλοδωρος και
∆ιονυσιος ιστορουσι. Καππαδοκων βασιλει ζʹ χρονους ρξʹ διαρκεσαντες κατα τουτους
ηρξαν το τους χρονους, ως ∆ιοδωρος γραφει. Καρχηδονιοι Ῥωμαιων ζʹ ναυς ελαβον
εν Σικελιαι, τρεψαντες και τον υπατον Μετελλον. Ῥωμαιοι αποικιας εστειλαντο. Ἐν
Ῥωμηι παρθενος καταγνωσθεισα του ιερου της Ἑστιας εαυτην ανειλε. Νικομηδειαν
επ' ονοματι αυτου εκτισε Νικομηδης βασιλευς Βιθυνων. Ῥωμαιοι Καρχηδονιους
ναυμαχιαι νικησαντες ρʹ πολεις της Λιβυης ελαβον. Κατα τουτους τους χρονους
Ἱερων τυραννος Σικελιας κρατει Συρα κουσων και κατα Ῥωμαιων Καρχηδονιοις
συμμαχει, ηνικα πρωτος πολε μος Ῥωμαιοις προς Καρχηδονιους κινηθεις ετη κρατει
κγʹ. δευτερος μετα Ἀπιωνα Ουαλεριος υπατευων πασης εξελασας Σικελιας
Καρχηδονιους, τας τε εν αυτηι πολεις υπο Ῥωμαιους ποιειται πλην Συρακουσων
πολεως, ην ειχεν Ἱερων συν τοις Ἄφροις βʹ ηττηθεις. τοτε και Λιβυης ρʹ πολεις ειλον
Ῥωμαιοι. Ῥωμαιοι Καρχηδονιους ενικησαν, ηνικα και Τουλλος υπατος μετα πο
λεμον κγʹ ενιαυτων κρατει Καρχηδονιων και υπο Ῥωμαιους αυτους και την χωραν
ποιει, λαβων και Συρακουσας και Ἱερωνα τυραννον εκδοντα εαυτον κατα την ρκηʹ
ολυμπιαδα επι Φιλαδελφου του Πτολεμαιου, εφ' ον στρατηγος Ἄππιος Κλαυδιος
υπατευων πεμφθεις πολλην Σικελοις και Καρχηδονιοις ειργασατο φθοραν. 333
Ἀθηναιοις Ἀντιγονος την ελευθεριαν απεδωκεν. Ἐν Ῥωμηι ιερον ενεπρησθη της
Ἑστιας. Ἐν Ῥωμηι υπο δουλου διακορευθεισα παρθενος εαυτην διεχειρισατο.
Ῥωμαιοι Γαλλων μυριαδας δʹ προς τοις τʹ ανειλον, τους δε αιχμαλωτους αυτων
κατεδουλωσαντο, Γαλιαριους καλουντες αυτους. Ἐν Ῥωμηι παρθενοι αλουσαι φθοραι
ζωσαι κατωρυγησαν. Σκηπιων Ἀφρικανος Κελτιβηριας πολεμωι πολεις πολλας
Ῥωμαιοις υπηγαγετο. ***ουτου υιοι βʹ ο Φιλοπατωρ και ο Ευεργετης. Ζηνωνα
Στωικον θανοντα Κλεανθης μαθητης διεδεξατο. Ἐπικουρος αυτοματιτης θνησκει.
Πολεμων θνησκει ο φιλοσοφος, μεθ' ον Ἀλκετας και Κρατης γνωριζον ται. Τιμησεως
 
 
 

150
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

εν Ῥωμηι γενομενης ευρεθησαν μυριαδες κςʹ. Καρια και Ῥοδος εσεισθησαν, ως και
τον μεγαν κολοσσον καταπεσειν. Ῥωμαιοι διαφορους παροικιας εξεπεμψαν. Οι
Βιθυνων βασιλεις ηʹ κατα ∆ιονυσιον ενθεν ηρξαντο, διαρκεσαντες ετη σιγʹ.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ Ἰουδαιων ιβʹ αρχιερατευσε Σιμων υιος Ὀνειου ετη κʹ. του δε
κοσμου ην ετος εσπβʹ. Ἰουδαιων ιγʹ αρχιερατευσεν Ἰησους ο του Σιραχ, ο την σοφιαν
γραψας την καλουμενην Παναρετον, εν ηι μεμνηται και Ὀνειου του προ αυτου, ετη
ςʹ. του δε κοσμου ην ετος ετβʹ. 334 Ἰουδαιων ιδʹ αρχιερατευσεν Ὀνειας υιος Σιμωνος
ετη ζʹ. του δε κοσμου ην ετος ετηʹ. Κατα Ἀφρικανον απο των Ἀλεξανδρου του
κτιστου χρονων υποδυντες Ἰουδαιοι τηι Μακεδονων αρχηι ποτε μεν Πτολεμαιοις,
ποτε δε τοις Ἀντιοχοις ετελουν υποφοροι, εως Ὀνειου του αρχιερεως αντι βασιλεων
υπο των αρχιερεων διεπομενοι τα πολλα μετ' ειρηνης. επι δε του ιδʹ Ὀνειου τουδε
Σιμων τις προστατης του εν Ἱεροσολυμοις ναου προσφευγει Ἀπολλωνιωι στρατηγωι
Φοινικης, την αρχιερωσυνην εαυτωι περιποιουμενος και τα του ιερου χρηματα
προδιδειν υπισχνουμενος· ατινα μαθων ο Σελευκος δια του Ἀπολλωνιου πεμπει
Ἡλιοδωρον τον επι των πραγματων, ος θειαις μαστιξι παιδευθεις κενος επανηλθεν·
Ὀνειας δε ο αρχιερευς διαπραττεται φυγαδευθηναι τον Σιμωνα. και εν τουτοις
θνησκει Σελευκος ο και Φιλο πατωρ βασιλευσας ετη ιβʹ, μεθ' ον Ἀντιοχος ο
Ἐπιφανης αδελφος του αυτου Σελευκου, υιος δε Ἀντιοχου του μεγαλου, ος και ην
ομηρευων εν Ῥωμηι. βασιλευει δε Συριας ετη ιαʹ. Τουτωι Ἰασων αδελφος Ὀνειου τξʹ
ταλαντα υπεσχετο ει την αρχιερωσυνην λαβοι, και ξʹ αλλα προσοδου, και ετερα ρʹ, ει
τους Ἰουδαιους προς ελληνισμον μεταγαγοι. εφ' οις τον μεν Ὀνειαν εξεωσε της
ιερωσυνης ο Ἀντιοχος, Ἰασωνι δε ταυτην παρεσχεν. ως γυμνασιον εφηβων
καταστησας, αγωνος εν Τυρωι πενταετηρικου αχθεντος θεωρους επεμψεν Ἰασων και
δραχμας γ εις θυσιαν του Ἡρακλεους. και τον βασιλεα Ἀντιοχον εις Ἱερουσαλημ
ελθοντα μεγαλοπρεπως υπεδεξατο, χρηματα τε αλλα δια Με νελαου του αδελφου
Σιμωνος επεμψεν. ο δε Μενελαος τʹ ταλαντοις υπερ βαλλομενος τον Ἰασωνα της
ιερωσυνης επεβη. αλλ' Ἰασων μεν δια ταυτα εις την Ἀμανιτιν εφυγε, Μενελαος δε
μη υπαντων δια πληθους τα υπο σχεθεντα δουναι τωι Ἀντιοχωι εξωσθη της
αρχιερωσυνης, Λυσιμαχος τε και ο αδελφος αυτου διαδεχεται αυτον· Ὀνειας δε ο προ
τουτων αρχιερευς 335 εννομος και αριστος εν ανθρωποις κατα την ∆αφνην
αποχωρησας κατηγο ρων Μενελαου αναιρειται υπο Ἀνδρονικου δωροις πεισθεντος
και ιεροσυ λιαις του Μενελαου, ον Ἀντιοχος επανελθων εκ Κιλικιας και σφοδρα λυ
πηθεις επι τωι φονωι Ὀνειου καθειλε της τιμης. Ἑβραιων αρχιερατευσε ιεʹ Ἰασων
αδελφος Ὀνειου αρχιερεως. ανιερως δια χρηματων εκρατησε της αρχιερωσυνης,
εκβαλων τον ιδιον αδελφον Ὀνειαν, και αυτος εκβληθεις υπο Μενελαου μετα γʹ ετη
δια χρηματων ομοιως. του δε κοσμου ην ετος ετιεʹ. Μετα την υπο Ἀλεξανδρου
καθαιρεσιν Περσων τωι ζʹ της αυτου βασι λειας ητοι πρωτωι της Ἑλληνων βασιλειας
ετει (Ἕλληνας γαρ και Μακεδονας κατα την των Μακκαβαιων γραφην τους αυτους
μεμαθηκαμεν), εξ ων η τε κατα την Μακεδονιαν μετα θανατον Ἀλεξανδρου
διαιρεθεισα αρχη εις αρχας, την τε κατ' Αιγυπτον των Πτολεμαιων και Ἀντιοχειαν
των Ἀντιοχων και τας λοιπας, ως εκει δεδηλωται, και αυτην την Μακεδο νιαν,
υποχειριον εσχε το των Ἰουδαιων εθνος, ποτε μεν υπο τους Πτολε μαιους, ποτε δε
υπο τους Ἀντιοχους, μεσον εχοντων των δυο τουτων αρχων την κατοικησιν της υπο
θεου κεκληροδοτημενης χωρας, ειρηνης τε απ ηλαυον ως τα πολλα επι ετη ρλζʹ εως
Ἀντιοχου του Ἐπιφανους, και διεπομενων υπο των αρχιερεων αντι βασιλεων. Προ
βραχεως γουν της του Ἐπιφανους Ἀντιοχου βασιλειας, Σελευκου του αδελφου
αυτου βασιλευοντος, Ὀνειου δε αρχιερατευοντος των Ἰουδαιων ανδρος αριστου και
 
 
 

151
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

θεοφιλους, Σιμων τις Ἰουδαιος προστατης του εν Ἱεροσολυμοις ναου
παρανομωτατος, τον Ὀνειαν εκβαλλειν σπουδασας πολλαχου και μη δυνηθεις,
φυγας ηκε προς Ἀπολλωνιον Συριας και Φοινι κης και Κιλικιας στρατηγον, μηνυων
θησαυρους πλειστων χρηματων ιδιω τικων ειναι παρα τωι αρχιερει Ὀνειαι εν τωι ιερωι
τεθησαυρισμενους, προσ ηκοντας τωι βασιλει Σελευκωι. ο δ' Ἀπολλωνιος μηνυσας τωι
Σελευκωι ταυτα και τον της πατριδος προδοτην αποδεξαμενος ερχεται συν αυτωι
κελευσθεις υπο του Σελευκου εις Ἱερουσαλημ μετα στρατευματων, τα αυτα
ληψομενος χρηματα. των δε Ἰουδαιων αδυνατον ειναι λεγοντων τας τωι ιερωι
θησαυρωι πιστευθεισας παρακαταθηκας προδιδοσθαι και τον θεον λιπαρουντων συν
δακρυσι προστηναι του ιερου, του τε Ἀπολλωνιου μετα της ενοπλου στρατειας
ελθοντος εις τον ναον αρπαξαι τα χρηματα, 336 αγγελοι φοβεροι φανεντες εφιπποι
παντας εντρομους κατεστησαν, ο τε Ἀπολλωνιος ημιθανης καταπεσων επι τον
παμφυλον περιβολον του ιερου παρεκαλει δεηθηναι τους Ἑβραιους υπερ αυτου.
θεραπευθεις δε ταις Ὀνειου λιταις ηκε προς Σελευκον κενος, αγγελλων τα συμβαντα
αυτωι· και εν του τοις ο Σελευκος τελευται, ως εν τηι δʹ των Μακκαβαικων βιβλωι
φερεται. Ἐν δε τηι βʹ των αυτων Μακκαβαικων βιβλωι αλλως πως ιστορειται τα κατα
τον παρα Σελευκου σταλεντα προς αρπαγην των χρηματων Ἡλιοδω ρον τον επι των
χρηματων, ως και αυτος μεν βιαιως αρπαζων ανηλθε τας χηρων τε και ορφανων
παρακαταθηκας εν τωι ιερωι γαζοφυλακιωι, ταλαν των ουσας χρυσιου ςʹ και αργυριου
υʹ μονων, εν οις και τινα ην των αυτων χρηματων Ὑρκανου του Τωβιου ανδρος
επισημου, ως Ὀνειας ο ιερος αρχιερευς απεδειξε, και ουχ ως Σιμων ο καταρατος
διεψευσατο. Τουτον ουν Ἡλιοδωρον, φησι, και τους συν αυτωι δορυφορους ιππος τις
φοβερος καλλιστηι σαγηι διακεκοσμημενος, φοβερωτερον εχων τον επιβα την, και
ρυδην φερομενος εξεδειματωσε τας εμπροσθιους ενσεισας οπ λας αυτωι και τηι
ενοπλωι χρυσαυγειαι του επιβατου. οι τε αλλοι φανεντες εκπρεπεις και
καταπληκτικοι βʹ νεανιαι μαστιζοντες αυτον κατα νωτου και στερνων αφηκαν
ημιθανη· υπερ ου τον θεον εξιλεουμενου του Ὀνειου οι αυτοι νεανιαι φανεντες τωι
Ἡλιοδωρωι ειπον εχειν Ὀνειαι τωι αρχιερει την χαριν, δι' ου το ζην εχει, και πασι
διαγγελλειν το θειον κρατος· ος θυσας τωι θεωι και αναζευξας προς Σελευκον απαντα
τωι βασιλει τα παραδοξα διηγειτο. Ταυτα δη κατα την δευτεραν των Μακκαβαικων ο
συγγραφευς, αφεις τα κατα τον Σελευκον, απο των κατα τον Ἀλεξανδρον τον
Μακεδονα και τους μετ' αυτον επιτεταμενως απο Ἀντιοχου του Ἐπιφανους ηρξατο,
λεγων οτι τωι ρλζʹ ετει βασιλειας Ἑλληνων εβασιλευσε, και οτι παρανομως οι υιοι εξ
Ἰσραηλ πορευθεντες προς αυτον ελληνιζειν ηιτησαντο, αυτος τε Ἀντιοχος τουτοις
προσετεθη και τον κατα Πτολεμαιου και της Αιγυπτου 337 πολεμον εκινησεν εν
αρμασι και ελεφασι και ιππευσι και στολωι μεγαλωι, σκευασας τε την Αιγυπτον
επανηλθεν εις Ἱερουσαλημ εν οχλωι βαρει τωι ρμγʹ ετει βασιλειας Ἑλληνων· οπως τε
εις το αγιασμα μεθ' υπερηφανιας εισελθων ελαβε το θυσιαστηριον και την λυχνιαν
του φωτος και παντα τα σκευη οικου κυριου και τον κοσμον και τους θησαυρους,
ποιησας φονοκτο νιαν πολλην· ηνικα και τα κατα Ἐλεαζαρον και τους ζʹ παιδας και
την μητερα αυτων μαρτυρικως πεπρακται, ως εν δʹ βιβλωι των Μακκαβαι κων. Και
μετα βʹ ετη απεστειλεν αρχοντα φορολογησαι την Ἰουδαιαν· ουτος δε ην
Ἀπολλωνιος μυσαρχης υπο Μενελαου του καταρατου αιτηθεις στα ληναι παρα
Ἀντιοχου προς τελειαν καταφθοραν της Ἱερουσαλημ και των εν αυτηι. ελθων ουν
ειρηνικως εφ' ημερας γʹ διηγεν ως φιλος. τηι δε ημεραι του σαββατου παντων
αργουντων κατεσφαξε τους εν ηλικιαι και την πολιν ενεπρησε, το δευτερον τα τειχη
καθελων και τους οικους, αιχμαλωτισας τε γυναικας και τα τεκνα συν τοις
υπαρχουσι· τα δε σκυλα απεθετο εν τηι ακραι τηι λεγομενηι πολει ∆αβιδ, ητις ην
 
 
 

152
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

οχυρωμα τηι Ἱερουσαλημ, εποι κοδομησας αυτην τειχει μεγαλωι και πυργοις οχυροις
και εγκατοικισας στρατευμα και οπλα και τροφας αποθεμενος. και μετα ταυτα
απεστειλεν Ἀντιοχος γεροντα Ἀθηναιον, καταναγκαζοντα το εθνος ελληνιζειν και
πασαν την κατα νομον αποπαυσαι λατρειαν· και εν τωι ναωι ∆ιος Ὀλυμ πιου
στησαμενος αγαλμα τηι ιεʹ ημεραι του μηνος Χασελευ, ετει κατα τον Ἰωσηππον ρμεʹ,
εν δε Σαμαρειαι ∆ιος ξενιου, τα τε βιβλια του νομου κατα σχιζειν προσεταξε και
εμπιπραν, τους δε περιτεμνομενους θανατουν, και τα νεκρα των βρεφων κρεμαν εκ
των τραχηλων των μητερων, και πολλοι εξ Ἱερουσαλημ απεθανον υπερ των
πατριων νομιμων. 338 Τοτε Ματθιας τις ιερευς των υιων Ἰωαρειμ, υιος Ἰωαννου του
Συμεων, εξελθων απο Ἱερουσαλημ εκαθισεν εν Μωδεειν, και αυτωι υιοι εʹ, Ἰωαννης
ο επιλεγομενος Γαδδης, Σιμων ο καλουμενος Θασος, Ἰουδας ο καλουμενος
Μακκαβαιος, Ἐλεαζαρος ο καλουμενος Ἀβαραν, Ἰωναθας ο και Σαπφουςουτος
εθρηνει την πολιν και το συντριμμα του γενους συν τοις υιοις, περι θεμενος
σακκους, ελθοντα δε τον παρα του βασιλεως καταναγκαζοντα θυειν τοις ειδωλοις,
ως ειδε τινα προσελθοντα Ἰουδαιον επι τον βωμον εν Μωδεειν τηι πολει, δραμων
εσφαξεν αυτον και τον ανδρα τον παρα του Ἀντιοχου αναγκαζοντα θυειν, ως Φινεες
τον Ζαμβρι υιον Σαλωμ και την Μαδιανιτιν. και εξηλθε φευγων συν τοις υιοις και
αλλοις ομογνωμοσι πλειστοις εις την ερημον. οις επιπεμψας ο βασιλευς στρατευμα
εν ημεραι σαββατου ανειλεν αυτων αμφι τους α. Ματθιας δε βουλευσαμενος συν τοις
φιλοις εγνω καλον ειναι πολεμειν υπερ των νομιμων εν σαββασι. και εκρατησε
πολλων και πολεις ηλευθερωσε και βωμους κατεστρεψατο. Ουτος αποθνησκων περι
ευσεβειας τοις συν αυτωι διελεχθη, και τους υιους αντ' αυτου κατεστησεν αρχοντας
του λαου, ων Ἰουδας ηγειτο ο Μακ καβαιος. προς τουτον Ἀπολλωνιος Ἀντιοχου
στρατηγος παραταξαμενος μετα δυναμεων Συρων και Σαμαρεων αναιρειται συν
πολλοις. Ἔπειτα Σηρων αρχων δυναμεως Συριας επελθων Ἰουδαιοις μετα δυνα μεως
μεγαλης αναιρειται συν πολλοις. προς ταυτα αγανακτησας Ἀντιοχος, μελλων επι
την Περσιδα πορευεσθαι δια φορων συναγωγην, εκελευσε Λυ σιαν τον επι των
πραγματων Ἰουδαιοις πολεμειν· ος Πτολεμαιον και Γορ γιαν και Νικανορα
στρατηγους εκπεμπει, οιομενος τον Ῥωμαικον φορον τα α ταλαντα εκ των
Ἰουδαικων λαφυρων παρισταν. συμβαλοντες δε περι Ἐμμαουντα τοις Ἰουδαιοις
ηττωνται δεινως, και τωι εφεξης ετει ομοιως πασχουσιν Ἕλληνες. τοτε Ἰουδας
ελθων εις Ἱερουσαλημ τον ναον εκαθηρε των βδελυγματων, πολιορκων τους εν τηι
ακραι φρουρουντας και 339 τειχιζων την πολιν, τοις τε εν τηι Ἀκραβεττηνηι Ἰουδαιοις
επολεμει και Ἀμμανιταις και Τιμοθεωι επικειμενωι τηι Γαλααδιτιδι. Τυριοις δε και Σι
δωνιοις και Πτολεμαΐδοις πορθουσι την Γαλιλαιαν τον αδελφον επεμψε Σιμωνα και
παντας απεστησεν. εν οις κατα Ἰωσηππον επιτροπον της πολεως υπο Ἰουδα
κατασταθεντα και η κατα Ἰαβανιαν πολιν αποτυχια αυτου· ειτα Ἰουδα τιμωρια εις
Ἰοππην και τους εν αυτηι δια τους υπ' αυτων καταποντωθεντας Ἰουδαιους και η
κατα Ἰαβινιας και Τιμοθεου ευδοκιμησις Ἰουδα. Ἀντιοχος δε ο βασιλευς Ἐλυμαΐδι
πολει Περσικηι δια πλουτον πολυν αποκειμενον εν αυτηι προσβαλων εις πολεμον
αποτυγχανει. απαγγελθεν των δε αυτωι και των Ἰουδα αριστευματων νοσωι
περιελθων αθυμιας και αυπνιας δεινως θνησκει. Λυσιας δε τον αυτου παιδα
Ἀντιοχον ανατρεφων Ευπατορα προσαγορευσας επι της αρχης καθισται, μετα
δυναμεως τε πολ λης και ελεφαντων κατα Ἰουδαιων επιστρατευει. κρατερας δε
μαχης συστα σης και του βασιλικου θηριου υπο Ἐλεαζαρου του Σαυαραν αναιρεθεν
τος ο βασιλευς Ἰουδαιοις εσπεισατο. και εισελθων εις την πολιν καθειλε το τειχος
μετα τους ορκους, Ἰουδαν καταλιπων αρχειν μεχρι Πτολεμαΐδος. Και αναζευξας εις
Ἀντιοχειαν οξεως κατα Φιλιππου εκ Περσιδος επαν ελθοντος συν ταις δυναμεσι και
 
 
 

153
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

την βασιλειαν εις εαυτον περιστησαντος, ον πολιορκησας κατελαβετο την
Ἀντιοχειαν. αυτος τε παραυτα εκβληθεις υπο ∆ημητριου υιου Σελευκου
ομηρευοντος εν Ῥωμηι και κατελθοντος εις Τριπολιν της Φοινικης πλωι, εν ημεραις
αναιρειται συλληφθεις αμα τωι Λυσιαι παρα του πληθους προσταξει ∆ημητριου
αδελφιδου μη ανασχο μενου θεασασθαι αυτον, βασιλευσας ετος αʹ ημισυ· μεθ' ον ο
αυτος ∆η μητριος βασιλευει ετη ιβʹ. Τουτωι προσφευγουσιν ασεβεις τινες Ἰουδαιοι,
ων ηγειτο Ἄλκιμος τις εκ του ιερατικου γενους. ουτος του Ἰουδα κατηγορει την
ιερωσυνην τε προς του ∆ημητριου εγχειριζεται. δια τουτο και εις την πατριδα
Βακχιδην στρατηγον εχων μετα δυναμεως ερχεται κατα του Ἰουδα και των ομο
φυλων. λογοις δε πειθειν τον Ἰουδαν ου δυνηθεις ο Βακχιδης δολεροις 340 συν τωι
ανιερωι Ἀλκιμωι των Ἰουδαιων επισημους ανδρας ξʹ λογοις ειρηνης απατησαντες
ανειλον εν ημεραι μιαι· την τε ιερωσυνην κατορθωσας τωι Ἀλκιμωι Βακχιδης ανεζευξε
προς ∆ημητριον. μετα δε ταυτα πολλους των ασεβων τιμωρουμενου του Ἰουδα
∆ημητριος Νικανορα μετα δυναμεως πεμπει καταλυσαι τον πολεμον τωι Ἰουδα,
γημαι τε και παιδοποιησασθαι. τουτοις δ' ουκ αρεσθεις Ἄλκιμος διεβαλε τον
Νικανορα αιτων ζωντα συλ λαβειν τον Ἰουδαν. πολεμου δε συσταντος νικωσιν οι
περι τον Ἰουδαν, πιπτει δε Νικανωρ, αποτμηθεις τε την κεφαλην συν τηι δεξιαι εις
Ἱερουσα λημ ανεσταυρωθη. Ἰουδας Ῥωμαιοις και Λακεδαιμονιοις φιλουται.
∆ημητριος μανεις πεμπει Βακχιδην συν Ἀλκιμωι κατα του Ἰουδα. οι δε επελθοντες
τωι Ἰουδα περι την Βασαν ουκ εχοντι πλην ωʹ ανδρων συμβαλ λουσι. και πεσοντων
εξ αμφοτερων πολλων Ἰουδας αριστευων θνησκει. Τουτοις ακολουθα περιεχει η
αυτη πρωτη των Μακκαβαικων βιβλος τα κατα Ἰωναθην και τους αδελφους αυτου,
η δε τριτη τα προ τουτων πρα χθεντα δεινα υπο Πτολεμαιου του Ευπατορος εις
Ἰουδαιοις. Εισι δε τα των ανιερως δια χρηματων κρατησαντων Σιμωνος, Ἰασωνος,
Μενελαου και Λυσιμαχου επι της απιστιας Σελευκου και Ἀντιοχου ετη ιθʹ, καθως
τους οπισθεν και τους μετεπειτα αρχιερεις ο την βιβλον συν ταξαμενος εστοιχειωσε.
ΜΑΚΕ∆ΟΝΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Μακεδονων ιδʹ εβασιλευσεν Ἀντιγονος ο Φουσκος
ετη ιβʹ. του δε κο σμου ην ετος εσξθʹ. Μακεδονων ιεʹ εβασιλευσε Φιλιππος υιος
∆ημητριου ετη καθ' εαυτον μβʹ, εκ Χρυσηΐδος της αιχμαλωτου. του δε κοσμου ην
ετος εσπαʹ. Ἐπι τουτου του Φιλιππου Τιτος Ῥωμαιων στρατηγος εις Μακεδονιαν
ελθων κρατει μεν χειρι Μακεδονων και υπο Ῥωμαιους τιθησι, συμμαχειν Ἀννιβαι και
Καρχηδονιους κατα Ῥωμαιων συνθεμενους, ομηρον δε λαμβανει ∆ημητριον τον
αυτου παιδα, υπαγομενος και Λακεδαιμονιους και τους λοιπους Ἕλληνας
φιλανθρωπιαι και πραοτητι και συνεσει, την ελευθεριαν παρεσχε. 341 Τοτε
Ἐρατοσθενης εγνωριζετο. Μακεδονων ιςʹ εβασιλευσε Περσευς ετη ιʹ και μηνας θʹ.
του δε κοσμου ην ετος ετκγʹ. Ἐπι τουτου του Περσεως τα Μακεδονων καταλελυται
περι την Πυδναν κατα κρατος υπο Ῥωμαιων ηττηθεντων. ηγειτο δε των
στρατευματων Αιμιλιος Μαρκος της Ῥωμαιων βουλης εις ων, αριστος υπατικος.
ουτος Περσεα λαβων ζωντα αμα δυσιν υιοις και μιαι θυγατρι πασαν τε την Μα
κεδονων βασιλειαν εις Ῥωμην απηγαγε. Μακεδονων ιζʹ εβασιλευσε Ψευδοφιλιππος
ετος αʹ. του δε κοσμου ην ετος ετλδʹ.
ΑΙΓΥΠΤΟΥ ΚΑΙ ΑΛΕΞΑΝ∆ΡΕΙΑΣ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Αιγυπτου και Ἀλεξανδρειας δʹ
εβασιλευσε Πτολεμαιος ο Φιλοπατωρ ετη ιζʹ. του δε κοσμου ην ετος εσογʹ. Ἀντιοχος
ο μεγας Πτολεμαιου την Ἰουδαιαν κρατουντος του Φιλοπα τορος πολεμωι νικησας
αυτον την χωραν αφειλατο. Ἡ τριτη των Μακκαβαιων βιβλος περι του Φιλοπατορος
τουτου Πτολε μαιου ιστορει ουκ οιδ' οπως αντιστροφωι ταξει. Αιγυπτου και
 
 
 

154
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

Ἀλεξανδρειας εʹ εβασιλευσε Πτολεμαιος ο Ἐπιφανης ετη κδʹ. του δε κοσμου ην ετος
εςζʹ. Ἀντιοχος ο μεγας Πτολεμαιωι τωι Ἐπιφανει φιλωθεις Κλεοπατραν εγη με
θυγατερα αυτου και λογωι φερνης αυτης Συριαν, Φοινικην Σαμαρειαν τε και
Ἰουδαιαν ελαβε παρ' αυτου, ην προ μικρου λαβων ην δια Σκοπα στρατηγου ο
Πτολεμαιος. Πτολεμαιος ο Ἐπιφανης την Ἰουδαιαν και αλλας πολεις της Συριας
πεμψας εχειρωσατο δια Σκοπα στρατηγου. προς ον Ἀντιοχος ο μεγας αυθις
πολεμησας ταυτας εχειρωσατο, συμμαχουντων αυτωι και Ἰουδαιων, οις δι'
επιστολων πολλα μαρτυρησας δωρεαις μεγαλαις ετιμησεν. Ὑρκανος Ἰωσηππου παις
στρατηγου των Ἰουδαιων προς Πτολεμαιον 342 ελθων καλως υπεδεχθη. οι δε
αδελφοι αυτου προς αυτον στασιασαντες μεγαλης ταραχης αιτιοι γεγονασιν
Ἰουδαιοις. Πτολεμαιου του Ἐπιφανους αποθανοντος κδʹ ετει της βασιλειας αυτου
δυο παιδες αυτου Πτολεμαιοι την αρχην μετ' αυτον διεδεξαντο, ων ο πρεσβυτερος
Φιλομητωρ επεκεκλητο, ο δε νεωτερος Ευεργετης. προς αλ ληλους δε στασιαζοντες
εναλλαξ εβασιλευσαν. διο και συγχυσις γεγονε περι τους χρονους αυτων. πρωτος
γαρ ο Φιλομητωρ μονος ιαʹ ετη εβασι λευσεν, ειτα υπο Ἀντιοχου εξεβληθη
επιστρατευσαντος κατ' αυτου εις Αιγυπτον και αφελοντος αυτου το διαδημα κρατει
των πραγματων Πτο λεμαιος ο Ευεργετης ο νεωτερος αδελφος του Φιλομητορος
γνωμηι των Ἀλεξανδρεων. διωκεται δε και Ἀντιοχος, λυτρωθεντος και του
Φιλομητορος, και βασιλευουσιν οι δυο απο του ιβʹ ετους εως του ιζʹ. εχρηματισεν
ουν παρα Ἀλεξανδρευσι τωι ιβʹ του Φιλομητορος ετει πρωτον ετος του Ευεργετου, και
εβασιλευσαν οι δυο εν ομονοιαι απο τουτου του ιβʹ ετους του Φιλομητορος εως του
ιζʹ ετους αυτου, ςʹ δε του Ευεργετου. και παλιν στασιαζουσι κατ' αλληλων, και
χρηματιζει απο του ιηʹ ετους μονου του Φιλομητορος η κατ' Αιγυπτον αρχη,
παραχωρησαντος τωι αδελφωι την Λιβυης και Κυρηνης αρχην μετα την εν Κυπρωι
μαχην, καθ' ην ελαττω θεις ο νεωτερος Πτολεμαιος αβλαβης εμεινε, φιλανθρωπως
αυτωι χρησα μενου του πρεσβυτερου και μη μονον την ειρημενην εγχωρησαντος
αυτωι χωραν, αλλα και σιτου πληθος λαμβανειν κατ' ενιαυτον, τουτο μεν δια
χρηστοτητα και συγγενειαν φυσικην, τουτο δε, ως φασι, και δια τον απο των
Ῥωμαιων φοβον υπερασπιζομενων αυτου. κρατει γουν ο αυτος Φιλο μητωρ μετα το
ιζʹ ετος αλλα ετη ιηʹ. ου κατα την Συριαν αποθανοντος (εγκρατης γαρ και των εκεισε
γεγονε τοπων) μετακληθεις εκ Κυρηνης ο Ευεργετης λεγομενος βʹ κρατει της
Αιγυπτου λοιπα ετη κθʹ μονος μετα θανατον του πρεσβυτερου αδελφου, ως γινεσθαι
τον απαντα χρονον των εκατερων αδελφων λεʹ και κθʹ, ητοι ετη ξδʹ. ∆ιοδωρος δε
φησιν οτι ιεʹ ο νεωτερος Πτολεμαιος εβασιλευσε μετα τον πρεσβυτερον αδελφον,
πολ λας τε παρανομιας διεπραξατο, την τε ιδιαν αδελφην Κλεοπατραν γημας και
πολλους περιβαλων ψευδως ως επιβουλευοντας αυτωι, και τους μεν αναιρων, τους
δε συκοφαντιαις φυγαδευων και τας ουσιας αυτων αφαι ρουμενος. 343 ΣΥΡΙΑΣ ΚΑΙ
ΑΣΙΑΣ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Συριας και Ἀσιας δʹ εβασιλευσεν Ἀντιοχος ο υιος αυτου, ο
επικληθεις Καλλινικος, ο αυτος και Σελευκος, ετη καʹ. του δε κοσμου ην ετος εσληʹ.
Ἐπι τουτου του Ἀντιοχου Περσαι της Μακεδονων και Ἀντιοχων αρχης απεστησαν,
υπ' αυτους τελουντες απο Ἀλεξανδρου του κτιστου, δια τοιαυ την αιτιαν. Ἀρσακης
τις και Τηριδατης αδελφοι το γενος ελκοντες απο του Περσων Ἀρταξερξου
εσατραπευον Βακτριων επι Ἀγαθοκλεους Μακεδονος επαρχου της Περσικης. ος
Ἀγαθοκλης ερασθεις Τηριδατου, ως Ἀρριανος φησιν, ενος των αδελφων, και τον
νεανισκον σπουδαζων επιβουλευσαι, δι αμαρτησας ανηιρεθη παρ' αυτου και Ἀρσακου
του αδελφου αυτου, και βασι λευει Περσων Ἀρσακης, αφ' ου οι Περσων βασιλεις
Ἀρσακιδαι εχρηματισαν, ετη βʹ, και αναιρειται, και μετ' αυτον Τηριδατης αδελφος
ετη λζʹ. Συριας εʹ εβασιλευσε Σελευκος ο και Ἀλεξανδρος, υιος Σελευκου του
 
 
 

155
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

Καλλινικου, ο Κεραυνος επικληθεις, ετη γʹ. του δε κοσμου ην ετος εσνθʹ. Συριας ςʹ
εβασιλευσεν Ἀντιοχος ο αδελφος αυτου, ο επικληθεις μεγας, ετη λςʹ. του δε κοσμου
ην ετος εσξβʹ. Ουτος ο κληθεις μεγας Ἀντιοχος κατα μεν τινας αδελφος εστι
Σελευκου του προ αυτου βασιλευσαντος Κεραυνου, κατα δε ετερους υιος αυτου.
αρχην δε ελαβεν η αυτου βασιλεια κατα την ρλζʹ ολυμπιαδα, και ουχ ως Ευσεβιωι
δοκει κατα την ρλθʹ. Κατα τους αυτους χρονους Ἀντιοχος Ῥωμαιοις πολεμειν ο
μεγας ηρξατο Ἀννιβα κατα τας Σπανιας και την Καρχηδονα στρατηγουντος και υπο
Ῥωμαιων καταπολεμουμενου και πολεμουντος προ της εις Βιθυνιαν φυ γης προς
Προυσιαν. και πρωτον μεν εν Θερμοπυλαις της Ἑλλαδος Ῥωμαιοις συμβαλων ο
αυτος μεγας Ἀντιοχος ητταται, επειτα δε συλλεξας στρατοπεδα και Ἀννιβαν τον
Καρχηδονιον εκ Βιθυνιας προσλαβομενος, προς Θυατειροις πολει της Λυδιας αυθις
Ῥωμαιοις πολεμει, Σκηπιωος Ἀφρικανου συν αδελφωι Σκηπιωνι στρατηγουντος. και
ουτος ητταται, 344 ωστε αυτον υποσπονδον γενεσθαι Ῥωμαιοις τελουντα α ταλαντα
και τριηρεις πολλας δοντα και την δαπανην του πολεμου. Ἀννιβας δε προς Προυσιαν
φυγων αυθις απο Θυατειρων φαρμακωι τελευται τον βιον τωι φοβωι Ῥωμαιων. Ἐπι
τουτου επραχθη τα κατα την πρωτην των Μακκαβαιων βιβλον παρα Ἰουδαιοις
ιστορουμενα. Ἔτι δε και ο προς Καρχηδονιους δευτερος πολεμος κινειται, κρατησας
και αυτος ετη ιθʹ Ῥωμαιοις. Ἀννιβας γαρ Καρχηδονιων στρατηγος νεος τωι
φρονηματι και τηι ηλικιαι Σπανιαν κατεσχεν ουσαν υπο Ῥωμαιους, και τηι Ἰταλιαι
αυτηι επηλθε συμμαχουντων αυτωι Γαλλων και αλλων πολλων βαρβαρων. πρωτοι
ουν αυτωι Κορνηλιος Σκηπιων και Σεμπρωνιος Γρακ χος υπατοι πολεμουσιν, οι και
φυγοντες μολις διασυζονται του κινδυνου. μεθ' ους Λουκιος Φαλαμηνιος
πολεμησας αυτω μετα της δυναμεως διε φθαρη. τριτος προς αυτον αγωνιζεται
Φαβιος Μαξιμος ανηρ στρατηγικος υπατευων και τρεπει τον Ἀννιβαν στρατηγιαι
μαλλον, ου δυναμει κρατησας. Τοτε και Ἀρχιμηδης γεωμετρης τοις μηχανημασι
Ῥωμαιους απωσατο πολλακις πολιορκουντας Συρακουσας, οικων εν αυταις. ενθα
και αναιρει ται υπο τινος στρατιωτου, της πολεως αφνω ληφθεισης εορταζοντων
Συρακουσιων, παρα γνωμην Μαρκελλου στρατηγου Ῥωμαιων, ος υπο Ῥωμαιους
αυθις την Σικελιαν θεις επινικιον πομπην εθριαμβευσε. Πολλων δε αλλων Ῥωμαιων
στρατηγων μετα ταυτα πολεμησαντων Ἀννιβαι κρατουντι Καρχηδονος και Ἱσπανιας
και μη κατισχυσαντων αυτου τελος Σκηπιων Ἀφρικανος τρεψας την Ἀννιβα
δυναμιν εν Ἱσπανιαι κατατην ρμεʹ ολυμπιαδα υπατευσας τε και κατ' εξουσιαν λαβων
και διοικων την ολην Ἰταλιαν επι Καρχηδονα διεπλει στολωι μεγαλωι και την
απασαν πορθει προς τηι Λιβυηι χωραν Καρχηδονιων, ωστε τους εν τελει Καρχηδο
νιους μεταστειλασθαι τον Ἀννιβαν εξ Ἰταλιας· ωιτινι Σκηπιων συγκρουσας επανιοντι
προς τηι Καρχηδονι κρατει της μαχης τοσουτον ωστε φυγειν τον Ἀννιβαν και προς
τον Βιθυνιας ελθειν βασιλεα εις Προυσιαν αιδουμενον Καρχηδονιους. τοτε και
Καρχηδονα Ῥωμαιοις ο αυτος Ἀφρικανος Σκη 345 πιων επικληθεις υπο της
συγκλητου βουλης δια το τηλικουτον κατορθωμα παρεστησατο και θριαμβον εν
Ῥωμηι κατηγαγε. Συριας ζʹ εβασιλευσε Σελευκος γʹ υιος αυτου ετη ιβʹ. ουτος και Φιλο
πατωρ ελεγετο. του δε κοσμου ην ετος εςζηʹ. Συριας ηʹ εβασιλευσεν Ἀντιοχος ο
Ἐπιφανης ετη ιαʹ. του δε κοσμου ην ετος ετιʹ. Ἀντιοχος ο Ἐπιφανης Συριας
βασιλευων πρωτον μεν Πτολεμαιωι τωι Φιλομητορι επιτιθεται κατα την Αιγυπτον και
της Αιγυπτου βασιλειας εκβαλλει προς βραχυ. κωλυθεις δε υπο Ῥωμαιων και υπο
των Ἀλεξανδρεων διωχθεις την Ἱερουσαλημ εκπορθει και τον ναον βεβηλοι, ∆ιος
Ὀλυμπιου βδελυγμα αναστηλωσας εν αυτωι κατα την προφητειαν ∆ανιηλ του
μεγαλου, τα τε ιερα σκευη αφαιρειται και ελληνιζειν αναγκαζει τους Ἰουδαιους. εφ'
οις Ματθιας ο ιερευς ζηλωσας συν τοις υιοις Ἰουδαι και Ἰωναθηι τοις Μακκαβαιοις
 
 
 

156
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

Σιμωνι τε και Ἰωαννηι κατηγωνισαντο του τυραννου, τοις αυτου στρατηγοις
επιθεμενος και καταπολεμησας αυτους τηι των οικειων παιδων αντιμαχιαι των και
δια τουτο Μακκαβαιων κλη θεντων αμα τοις τοτε ζηλωι θειωι των πατριων νομων
υπεραθλησαντων· εν οις και οι ζʹ νεοι σφοδρα γενναιως συν τηι μητρι και τωι
διδασκαλωι Ἐλεαζαρωι πολλων και πικρων βασανων υπερφρονησαντες νομιμως τον
βιον κατελυσαν, θανατωι μαρτυρικωι τελειωθεντες. Ἀσαμωναιοι λεγονται οι εκ
Ματαθιου, διοτι ο πατηρ αυτων Ἀσαμωναιος ελεγετο. ᾤκει δε εν κωμηι Μωδεειμ.
Ταρσεις και Μαλωται κατα Ἀντιοχου εστασιασαν ως δωρεαι διδομενοι τηι παλλακηι
αυτου Ἀντιοχιδι· προς ους ηκεν Ἀντιοχος, Ἀνδρονικον καταλειψας εν ∆αφνηι επι
των πραγματων, ος ανελων Ὀνειαν τον ιερεα δολωι του Μενελαου, και αυτος
αναιρειται υπο του Ἀντιοχου ως φονευς. Συριας θʹ εβασιλευσεν Ἀντιοχος Ευπατωρ
υιος αυτου ετος αʹ, μηνας ςʹ. του δε κοσμου ην ετος ετκαʹ. Ἀντιοχος ουτος παταξας
Αιγυπτον και προς τον Φιλομητορα Πτολε 346 μαιον πολεμησας εις την Ἰουδαιαν
επανηλθε, την αρχιερωσυνην τε Ἰησου τωι και Ἰασωνι ενεχειρισεν αδελφωι Ὀνειου,
και παλιν εκβαλων αυτον αδελφωι τε και Μενελαωι δεδωκεν. οι δε στασιασαντες
προς αλληλους κα κων μεγαλων αιτιοι γεγονασιν Ἰουδαιοις. ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ
Ἰουδαιων ιςʹ αρχιερατευσεν Ἰουδας υιος Ματαθιου αʹ αρχιερεως ετη γʹ, οι δε ςʹ. του
δε κοσμου ην ετος ετλδʹ. Τινες ιστορουσι Ματαθιου ετη γʹ της αρχιερωσυνης και
Ἰουδα ετη ςʹ. Ἰουδαιων ιζʹ αρχιερατευσεν Ἰωναθης αδελφος Ἰουδα του Μακκαβαιου
ετη ιθʹ. του δε κοσμου ην ετος ετμʹ. Οι φιλοι του Ἰουδα τον Ἰωναθην αδελφον αυτου
προεστησαντο αρχειν αυτων. ουτος Βακχιδηι συμβαλων εις πολεμον διεφθειρε
τρισχιλιους των συν αυτωι. μετα δε ταυτα προδιδοντας αυτον τινας των Ἰουδαιων
αισθομε νος τωι Βακχιδηι ανειλεν αυτους και διηγεν εις πολιν εν τηι ερημωι κειμενην
Βηθφεση. ταυτην επολιορκησε Βακχιδης. Ἰωναθης δε υπεξελθων και πολλους
διαφθειρας απελαυνει αυτον. Ἄλκιμος ο ανιερος καθελων το τειχος της αυλης των
αγιων δικας εδωκε πικρως θανων. Βακχιδης φοβηθεις Ἰωναθην φιλουται αυτωι, κακ
τουτου προΐσταται του λαου Ἰωναθης. Ἀλεξανδρος ο του Βαλλα υιος Ἀντιοχου του
Ἐπιφανους ∆ημητριον τον Σελευκου καθελων εβασιλευσεν ετη εʹ, οι δε θʹ. ουτος εν
Πτολεμαΐδι φιλωθεις Ἰωναθηι δωροις και στεφανοις ετιμησεν. Ἰουδαιων ιηʹ
ιερατευσε Σιμων ετη ηʹ. του δε κοσμου ην ετος ετνθʹ. Σιμων και Ἰουδαιοι ∆ημητριωι
προσφυγοντες ειρηνευον. εξ ου δη Σιμων αρχιερατευσε, Γαζαν τε πολεμωι ειλε τους
τε εν τηι ακραι της Ἱερουσαλημ μετα ∆ημητριον. Ἀντιοχος ο Σιδιτης Σιμωνι φιλουται.
Ἀντιοχος ο Σιδιτης Ἰωππην και αργυριου ταλαντα α απηιτει Ἰουδαιους. 347 των δε
μη υπακουοντων Κενδεβαιον επεταξε πολεμειν αυτοις, ον Ἰωαν νης υιος Σιμωνος
ετροπωσατο. Σιμων Ἰουδαιων αρχιερευς αδελφος Ἰουδα και Ἰωναθου των
Μακκαβαιων αναιρειται υπο Πτολεμαιου τινος Ἰουδαιου στρατηγου της Ἱεριχω και
γαμβρου αυτου δολωι. Ουτος ο Σιμων μετα ροʹ ετη τους Ἰουδαιους ηλευθερωσε των
φορων. ετελουν γαρ απο του αʹ Σελευκου. Ἡγησατο των Ἰουδαιων Ματθιας ο πατηρ
των Μακκαβαιων ετη γʹ. Ἰουδας υιος αυτου ετη ςʹ. Ἰωναθης ετη ιθʹ. Σιμων ετη ηʹ.
ομου ετη λδʹ. Και σπενδεται Ῥωμαιοις Ἰουδας. Περι των Μακκαβαιων Ὁ απο
Ματαθιου του πατρος των Μακκαβαιων, Ἰουδα και Ἰωναθου και Σιμωνος, χρονος
κατα μεν τον ακριβη λογον ετων εστι λδʹ, ως υπο τετακται, κατα δε Ευσεβιον ετων
λʹ. αφ' ου γαρ χρονου Πτολεμαιος ο Φιλοπατωρ ηρξατο πολεμειν προς Ἀντιοχον τον
μεγαν η των Μακκαβαιων γραφη ιστορει· ο δε χρονος αυτων απο Ἀντιοχου του
Ἐπιφανους αριθμειται εως του θανατου Σιμωνος. ο γαρ Φιλοπατωρ πολεμησας
Ἀντιοχωι τωι μεγαλωι τους Ἰουδαιους αφηκεν απολυσας ελευθερους, Ἰουδαιοι δε τωι
Ἐπιφανει Ἀντιοχωι υιωι του μεγαλου Ἀντιοχου συνεθεντο. ο δ' αυτοςἘπιφανης τον
ναον εσυλησε και Ἰουδαιους ελληνιζειν ηναγκασε. Τοτε Ματαθιας ανεστη συν τοις
 
 
 

157
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

παισι ζηλωι θεου πολεμων αυτωι. ου τελευτησαντος Ἰουδας του εθνους ηγησατο. επι
τουτοις Ἀντιοχος μεν οικτρως θνησκει, ο δε υιος αυτου Ευπατωρ Ἀντιοχος Λυσιαι
γραφει περι ειρηνης Ἰουδαιων. ειτα Ἰουδας οικοδομει και εγκαινιζει το
θυσιαστηριον, Ῥωμαιοις τε σπενδεται φιλωθεις και προς γεωργιαν Ἰουδαιους
προτρεπει. εν τουτοις ουν ∆ημητριος ο Σελευκου καταπλευσας εκ Ῥωμης τον τε
Ευπατορα Ἀντιοχον αναιρει και Λυσιαν, προς ον Ἰουδας εις την Ἰουδαιαν 348
ελθοντα παραγενηθεις απεδειχθη. επειτα δε Ἀλκιμου του ιερεως παρεν οχλησεσιν
υπ' αυτου ∆ημητριου ανηιρεθη ανδρειως πολεμων. Ἰωναθης μετα Ἰουδαν ηγειται
Ἰουδαιων. Ἄλκιμος δε ο προρρηθεις καθειλε το τειχος της ενδοτερας αυλης του
ιερου, ηνικα και Ἀλεξανδρος υιος Ἀντιοχου του Ευπατορος ∆ημητριον τον
λεγομενον Σωτηρα ανελων, Ἰωναθην πορφυραν ενεδυσε, βασιλεα του εθνους
Ἰουδαιων ανειπων. τοτε ∆ημητριος ∆ημητριου απο Κρητης επανηλθε και Ἀλεξαν
δρωι συμβαλων εις μαχην ελαυνει της αρχης, Πτολεμαιος δε ο Φιλομητωρ πιπτει
συμμαχων, και Ἀλεξανδρου την κεφαλην προσφυγοντος αυτωι Ζαβηλος δυναστης
Ἀραβων Πτολεμαιωι ψυχορραγουντι πεμψας παρεμυθησατο. Ἰωναθης δε κατα
∆ημητριου επι την ακραν εστρατευσεν. αλλα Τρυφων ο και ∆ιοδοτος αναιρει τον
Ἰωναθην εν Πτολεμαΐδι δολωι, εαυτωι την βασιλειαν Ἀντιοχου του υιου Ἀλεξανδρου
περιποιουμενος. Σιμων αδελφος Ἰωναθου μετ' αυτον ηγησατο καλλιστα του εθνους,
προ στησαμενος ηγουμενον των δυναμεων Ἰωαννην υιον αυτου και Ῥωμαιοις
σπεισαμενος. τουτον αναιρει Πτολεμαιος ο Ἀβουβου γαμβρος οικειος και στρατηγος
Ἱεριχω. εως τουτου τα Μακκαβαιων. Ἰουδαιων αρχιερατευσε ιθʹ Ἰωαννης ο και
Ὑρκανος ετη λʹ. του δε κοσμου ην ετος ετξζʹ. Ἰωαννης ο των Ἰουδαιων στρατηγος
Ὑρκανους νικησας Ὑρκανοςωνομασθη. ο αυτος προς Ῥωμαιους δογματι συγκλητου
φιλιαν σπενδε ται. Ἰωαννης ο και Ὑρκανος Ἰουδαιων αρχιερευς Σεβαστην πολιν
Σαμαρειας πολιορκησας ηδαφισε. ταυτην Ἡρωδης ανοικοδομησας Σεβαστην εις
ονομα του Καισαρος εκαλεσεν. Ἔπειτα Ἰωαννης Ὑρκανος διαπρεπως ηγησατο πανυ
του γενους Ἰουδαιων. η δε πρωτη των Μακκαβαικων βιβλος εως αυτου ληγει.
τουτον Ἰωσηππος επι θεοφιλιαι πολλα μαρτυρει. Ἰωαννης υιος Σιμωνος σφοδρα
διαπρεπων, ηγησαμενος του εθνους Ἰουδαιων εν ιερωσυνηι, και πολεμοις και
πλουτωι, τρισμυριων ταλαντων εκ των πατρυων ∆αβιδ και Σολομωνος ταφων
ανελομενος, αλλοις τε πολ 349 λοις κατορθωμασι και τροπαιοις κατα των
πλησιοχωρων και Σαμαρειας ευδοκιμησας, εν τωι θορυβωι των βʹ βασιλεων Ἀντιοχων
προς αλληλους του Γρυπου και του Κυζικηνου αναιρεθεις τελευται αρχιερατευσας
ετη λʹ, κατα δε Ἀφρικανον κζʹ. πολλας μυριαδας ταλαντων χρυσιου και αργυριου
συνεθαψε τωι ∆αβιδ Σαλομων, ως φησιν Ἰωσηππος, εξ ων Ἰωαννης ουτος ο και
Ὑρκανος ενα του ταφου ∆αβιδ οικον ανοιξας υπο Ἀντιοχου πολιορκουμενος ως
τρισχιλια ταλαντα χρυσου ανειλατο. επειτα δε και Ἡρωδης αλλον οικον ανοιξας
πολλα ταλαντα εξηγαγε. ταις δε θηκαις των αυτων βασιλεων δια βαθους
μεμηχανευμεναις ουδεις προσεπελασεν.
ΑΙΓΥΠΤΟΥ ΚΑΙ ΑΛΕΞΑΝ∆ΡΕΙΑΣ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Αιγυπτου και Ἀλεξανδρειας ςʹ
εβασιλευσε Πτολεμαιος ο Φιλομητωρ ετη λεʹ. του δε κοσμου ην ετος ετιδʹ.
Ἀφρικανος ετη ιαʹ μονα λεγει του Φιλομητορος. Πτολεμαιος ο Φιλομητωρ πρωτον
Ἀλεξανδρωι την θυγατερα Κλεοπα τραν δους προς γαμον, επειτα δια την Ἀμμωνιου
του στρατηγου αυτου επιβουλην συμμαχει ∆ημητριωι κατ' αυτου. και ο μεν κατα την
μαχην εκπεσων του ιππου τιτρωσκεται, Ἀλεξανδρου δε την κεφαλην εκκοπεισαν
ψυχορραγων δεχεται. Αιγυπτου και Ἀλεξανδρειας ζʹ εβασιλευσε Πτολεμαιος ο
Ευεργετης δευτερος ετη κηʹ. του δε κοσμου ην ετος ετμθʹ. Αιγυπτου και
 
 
 

158
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

Ἀλεξανδρειας ηʹ εβασιλευσε Πτολεμαιος ο Φουσκων ετη ιηʹ. του δε κοσμου ην ετος
ετοζʹ. Ουτος και Σωτηρ εκαλειτο, υιος δε ην του Ευεργετου Πτολεμαιου και
Κλεοπατρας πρεσβυτερος. τουτον η μητηρ τωι ιʹ ετει της βασιλειας απ ηλασε, και ην
βασιλευων εν Κυπρωι· τον δε νεωτερον υιον αυτης και αδελ φον τουτου Ἀλεξανδρον
ανεδειξε βασιλεα συν αυτηι· ος και εβασιλευσεν Ἀλεξανδρειας ετη ιεʹ, και διωχθεις
υπο των στρατευματων εις Λυκιας 350 πολιν Μυρα φευγει μετα γυναικος και
θυγατρος κακειθεν εις Κυπρον μετα παιδα, και αναιρειται υπο ναυαρχου Χαιρεου
πολεμουμενος. μεθ' ον παλιν τωι αδελφωι παραδοντες Πτολεμαιωι Σωτηρι και
Φουσκωνι δι' ογκον του σωματος κληθεντι την βασιλειαν ανεδεξαντο βʹ βασιλεα οι
Ἀλεξαν δρεις επι αλλα ετη ηʹ. ομου ετη λγʹ. ατινα μετα την αναιρεσιν οντα Ἀλε
ξανδρου του αδελφου αυτου ωδε συνταττονται.
ΣΥΡΙΑΣ ΒΑΣΙΛΕΙΣ Συριας ιʹ εβασιλευσε ∆ημητριος υιος Σελευκου ετη ιβʹ ο
επικληθεις Σωτηρ. του δε κοσμου ην ετος ετκγʹ. Ουτος ο ∆ημητριος υπο Σελευκου
του πατρος δοθεις ομηρος εις Ῥωμην, φυγων εις Τριπολιν Φοινικης εν ημεραις
παρεγενετο, και επελθων Λυσιαν τε επιτροπον Ἀντιοχου του παιδος αναιρει και
αυτον Ἀντιοχον, παραδοξως εν ταις ολαις ημεραις τοσαυτην κατακτησαμενος
αρχην. κατα τουτου Πτολεμαιος τε συμμαχει Ἀλεξανδρωι δια μισθοφορων ξενων και
Ἄτταλοςο Περγαμου βασιλευς ο και καταγων αυτον· προς ον αντιταττομενος ο
∆ημητριος τελευται ιβʹ ετει της βασιλειας αυτου, και κρατει της Συριας Ἀλεξανδρος ο
υποτεταγμενος ετη εʹ, και αναιρειται πολεμων τωι Πτολε μαιωι κατα την Ἀντιοχειαν
καταγοντι ∆ημητριον τον ∆ημητριου επι την βασιλειαν Συριας. συμπιπτει δε και ο
Πτολεμαιος και μετ' ου πολυν χρο νον θνησκει. Συριας και Ἀσιας ιαʹ εβασιλευσεν
Ἀλεξανδρος ετη θʹ. ουτος υιος ην Ἀντιοχου του Ἐπιφανους. τινες δε ετη ιʹ φασιν
αυτον βασιλευσαι, εν οις και Ευσεβιος. του δε κοσμου ην ετος ετλεʹ. Ουτος
Πτολεμαιωι φιλωθεις Κλεοπατραν εγημε θυγατερα αυτου, και εν Πτολεμαΐδι
υπαρχουσιν αυτοις Ἰωναθης ελθων εφιλωθη. Τρυφων ο και ∆ιοδοτος παρα
Ἀλεξανδρου του Βαλλα την των πραγμα των εγχειρισθεις διοικησιν Ἀντιοχον τον
Ἀλεξανδρου παρα Ἰμαλκουητον Ἄραβα τρεφομενον απολαβων επολεμει τωι
∆ημητριωι, φιλωθεις Ἰωνα 351 θηι, ηνικα πολλων Ἰωναθης κρατησας την προς
Ῥωμαιους φιλιαν του αδελφου ανεκτησατο. ο δε Τρυφων Ἰωναθην δεδοικως
αποκτειναι τον παιδα Ἀντιοχον και εαυτον ανειπειν βασιλεα, μετα δυναμεως προς
αυτον ελθοντα πειθει παντας απολυσαι πλην χιλιων και συμπορευθηναι εως
Πτολεμαΐδος τας εκει παραληψομενον δυναμεις. Ἰωναθης δε συναπηλθεν αμα
χιλιοις μονοις απατηθεις εν Πτολεμαΐδι. δησας δε τουτον ο Τρυφων επιστρατευει
Ἰουδαιοις, ων ηγειτο Σιμων αδελφος Ἰωναθου, ταλαντα τε ρʹ επεζητει και δυο των
παιδων Ἰωναθου αυτου αντ' αυτου. ο δε Σιμων ειδως οτι παντα ψευδεται, πλην
δεδωκε παντα και ουδ' ουτως του φονου τον αδελφον εξειλατο. Συριας και Ἀσιας ιβʹ
εβασιλευσε ∆ημητριος ∆ημητριου το αʹ ετη γʹ ο και Σιριππιδης. του δε κοσμου ην
ετος ετμδʹ. Συριας και Ἀσιας ιγʹ εβασιλευσεν Ἀντιοχος ο Σιδιτης ετη θʹ. του δε
κοσμου ην ετος ετμζʹ. Ουτος αδελφος ην τουδε του ∆ημητριου. Ουτος Τρυφωνα τον
ανελοντα Ἰωναθην και Ἀντιοχον τον υιον Ἀλεξανδρου και εαυτον βασιλεα Συριας
ανειποντα εκ Σιδης ελθων πολιορκει εις ∆αρα καταφυγοντα κακειθεν εις Ὀρθωσιαν.
εξ ης διωχθεις εις πυρ εναλλομενος θνησκει. Συριας και Ἀσιας ιδʹ εβασιλευσε
∆ημητριος το βʹ ετη δʹ. του δε κο σμου ην ετος ετνςʹ. Συριας και Ἀσιας ιεʹ
εβασιλευσεν Ἀντιοχος ο Γρυπος ετη κςʹ. του δε κοσμου ην ετος ετξʹ. Χρη γινωσκειν
οτι τα κςʹ ετη ουκ εισι μονου του Γρυπου Ἀντιοχου, αλλα και του Κυζικιου. πρωτον
γαρ ο Γρυπος βασιλευσας ετη δʹ εξεβληθη υπο του Κυζικιου, και εβασιλευσεν ο
 
 
 

159
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

Κυζικιος ετη ιηʹ. και παλιν ο Γρυπος εκβαλων τον Κυζικιον εβασιλευσε τα λοιπα ετη
δʹ, και ουτως εκ διαδο χης επολεμουν αλληλους. Ἀντιοχος αμα Ὑρκανωι ο Γρυπος
Σινδαν τινα στρατηγον των Παρθων νικησας τροπαιον εστησε παρα τωι Λυκωι
ποταμωι. 352 Κατα Σικελιαν ο δουλικος πολεμος. οι εν Σικελιαι δουλοι πολιορκουμε
νοι εις αλληλοφαγιαν ετραπησαν. του δε κοσμου ην ετος ετξʹ. Σελευκος υιος
Ἀντιοχου του Γρυπου τον Κυζικιον εκβαλων εκρατησε βραχυ. Σελευκον ζωντα
κατεκαυσεν ο Κυζικιος Ἀντιοχος. Ἀντιοχος ο Κυζικιος φυγων εις Παρθους Πομπηιωι
προυδωκεν εαυτον. Ἰστεον οτι και ουτος ο εξωσθεις λεγεται υπο της μητρος και ο
μετ' αυ τον υπο των στρατευματων διωχθεις Ἀλεξανδρος ο αδελφος αυτου ο εξ
ωσθεις ονομαζεται. Του Ἀλεξανδρου τουτου του προρρηθεντος υιου Ἀντιοχου του
Ἐπιφανους πεσοντος εν τηι προς Πτολεμαιον μαχηι μεριζεται η της Συριας αρχη εις τε
∆ημητριον τον του ∆ημητριου υιον ορμωμενον εκ της Σελευκιας και εις τον υιον
Ἀλεξανδρου ορμωμενον εκ Συριας και Ἀντιοχειας Ἀντιοχον.αλλα τουτον ο
∆ημητριου ∆ημητριος ταχιστα νικησας χειρουται την αρχην ετη γʹ. οθεν και
Νικανωρ εκληθη. στρατευσας δε επ' Ἀρσακην εις Βαβυλωνα αιχμαλωτος γινεται υπο
Ἀρσακου και εις την Παρθικην αναχθεις εφρουρειτο σιδηρωθεις. οθεν και Σιδηριτης
ελεγετο υστερον. Ουτος προ της εις Παρθικην φρουρας εκ Κρητης επανελθων και
Συριας κρατησας Ἀπολλωνιον εταξεν Ἰουδαιοις πολεμειν· Ἰωναθης δε αμα μυριοις
επιλεκτοις Ἰωππην κατεσχε κτεινας η των συν τωι Ἀπολλωνιωι. ο αυτος Ἄζωτον
εμπρησας το παρ' αυτοις ειδωλον του ∆αγων αφαιρειται. Τωι αυτωι ∆ημητριωι
∆ημητριου Σωτηρι επιλεγομενωι και Νικανορι Πτολεμαιος διδωσιν αφελομενος
Ἀλεξανδρου την θυγατερα Κλεοπατραν ομου και της Συριας αρχην. απεστησαν δε αι
δυναμεις του ∆ημητριου και εδεηθη Ἰωναθου πεμψαι στρατευμα προς συμμαχιαν
αυτωι εις Ἀντιοχειαν, υποσχομενος καθαρισαι τας πολεις Ἰουδα των εθνικων
στρατευματων, ει νικησει. Ἰωναθης δε απεστειλεν αυτωι τρισχιλιους, οι και
διεφθειραν εις Ἀντιοχειαν Ἑλληνων μυριαδας ιʹ των επανασταντων κατα
∆ημητριου πολιτων και την πολιν ενεπρησαν. ∆ημητριος δε νικησας παντα
διεψευσατο τα προς Ἰωναθην. Ἐν τουτοις ουν αναιρειται Ἰωναθης υπο Τρυφωνος
δολωι και κρατει μετ' αυτον Σιμων υιος αυτου ετη ηʹ. 353 ΣΠΟΡΑ∆ΗΝ Ὄππιος
Κελτους εχειρωσατο. κατα τουτους τους χρονους εαλω Καρ χηδων το εσχατον υπο
Σκηπιωνος Ἀφρικανου του νεου, εχουσα ετη χμʹ απο κτισεως, κατα δε αλλους ψμηʹ.
Ἀντιοχον τον Σιδιτην Ἀρσακης Παρθος ανειλε. Πτολεμαιος ο Ἀβουβου μετα το
ανελειν Σιμωνα τον οικειον πενθερον δολωι παρα ποτον τωι Ἀντιοχωι εδηλωσεν
αποστειλαι δυναμιν αυτωι προς το παραδουναι αυτωι την Ἰουδαιαν. Ἰωαννης δε ο
Σιμωνος υιος μαθων τα συμβαντα τωι πατρι και τοις αδελφοις υπο Πτολεμαιου τους
μεν ελθοντας προς αυτον εν Γαζαρηνοις αναιρει, τωι δε Ἀντιοχωι φιλωθεις και παρα
του πληθους την αρχην λαβων τον αυτον αναιρει Πτολεμαιον, και Ἀντιοχωι
συμμαχει κατα Ὑρκανων· ενθα μεγαλως ευδοκησας Ἰωαννης Ὑρκανος
επωνομασθη, αριστευσας πλειστα. Και αναιρειται υπο Πτολεμαιου του Ἀβουβου
Σιμων παρα ποτον του ιδιου γαμβρου δολωι συν τοις υιοις πλην Ἰωαννου, ος
Ἰωαννης ο Ὑρκανοςμετονομασθεις εκρατησεν Ἰουδαιων ετη κςʹ στρατηγων και
αρχιερατευων. Ἕως τουτου περιεχει η πρωτη των Μακκαβαιων, η δε δευτερα τα
κατα Σελευκον και Ἀντιοχον τον Ἐπιφανη και Ἀντιοχον· τον Ευπατορα και
∆ημητριον τον Σωτηρα και Ἰουδαν τον Μακκαβαιον. η δε τριτη τα κατα τον
Φιλοπατορα Πτολεμαιον ιστορει, οπως το εθνος των Ἰουδαιων εβου λευσατο
αφανισαι προ της Ἀντιοχου του Ἐπιφανους βασιλειας ετεσι λʹ· ταυτηι δε και πρωτη
τωι χρονωι εστιν. η δε δʹ εξαιρετος περι του αυτο δεσποτον ειναι των παθων τον
ευσεβη λογισμον και περι της των ζʹ συν τηι μητρι αθλησεως κατα τους Ἰωναθου του
 
 
 

160
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

Μακκαβαιου χρονους και Σι μωνος του αδελφου αυτου. Αιγυπτου μεν Πτολεμαιος ο
Ευεργετης, Συριας δε και της μικρας Ἀσιας Ἀλεξανδρος ο του Βαλλα λεγομενος, υιος
Ἀντιοχου του ἘπιφανουςῬωμαιων δε αριστοι εκρατουν· και αλλοι μεν στρατηγοι,
παντων δε μαλ λον Σκηπιων ο νεος εκγονος του Ἀφρικανου Σκηπιωνος, ος και
Καρχηδο νιοις τοις κατα Λιβυην τον τριτον επιστησας και τελευταιον πολεμον γεν
354 ναιως τοις οπλοις εκρατησε, μετα χμʹ ετη, καθ' ετερους δε ψμηʹ της οικο δομης
την Καρχηδονα καταστρεψαμενος. τοτε δυο στρατηγοι Ῥωμαιων ηττηθεντες εις μεν
ανηιρεθη, θατερος δε ζωγρηθεις εις Ῥωμην εσταλη συν αιχμαλωτοις πολλοις, αυτος
τε αναζευξας Σκηπιων *** των εξ αυ των καταγοντων το γενος ετι κρατουντων απο
των Ἀλεξανδρου χρονων Αιγυπτου και Συριας και Ἀσιας, εν μερει δε εστιν οτε και
Βαβυλωνιας, της Μακεδονων δυναστειας υποφορου Ῥωμαιοις ταχθεισης, ως προ
βρα χεος δεδηλωται. Μικιψας Νουμηδειας βασιλευς και Ῥωμαιων συμμαχος
τεθνηκεν, ου νοθος παις Ἰουγορθας λεγομενος δολωι τους εκεινου γνησιους ανελων
παιδας χειρουται την αρχην. εφ' ωι Ῥωμαιοι δεινοπαθησαντες δια Μαρι ου πρωτον
υπατου στρατευουσιν ισχυρως τηι μαχηι κρατησαντος, του Ἰουγορθα φευγοντος,
επειτα δια Μετελλου, και τουτου υπατικου γενναιως ευδοκιμησαντος, τελευταιον δε
δια Συλλα, του και αυτον Ἰουγορθαν ζωντα χειρωσαμενου και θριαμβευσαντος επ'
αυτωι προ του αρματος εν Ῥωμηι κατα την αυτου υπατειαν αγομενωι δεσμιωι, ητις ην
ολυμπιαδι ρξεʹ. Συριας και Ἀσιας ιςʹ εβασιλευσεν Ἀντιοχος ο Κυζικιος ετη ιαʹ. του δε
κοσμου ην ετος ετπςʹ.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ Ἰουδαιων κʹ αρχιερατευσεν Ἰανναιος ο και Ἀλεξανδρος ετη λʹ.
του δε κοσμου ην ετος ετζζʹ. Ἰανναιος τους λοιπους αδελφους και συγγενεις ανειλε,
μηδενα του γε νους υπολειψαμενος. δια τουτο και πασαι αι πολεις Ἰουδαιων
απεστησαν απ' αυτου, ας δια Κλεοπατρας μητρος Ἀλεξανδρου επεστρεψε, συμμαχουν
των Αιγυπτιων αυτωι. Ἰανναιος οξυς και υβριστης και αγριωτατος ην σφοδρα.
τουτον οι κο λακευοντες Ἀλεξανδρον ελεγον δια το της γνωμης οξυ και
ανεμποδιστον, οι δε μισουντες Θραικιδαν ως αδικωτατον. 355 Κατα τουτους τους
χρονους Κλεοπατρα Σαληνη τους παιδας αποβαλου σα καθ' εαυτην εδοξε
βασιλευειν, επιτροπους εχουσα δυο των Ἰουδαιων Ἀνανιαν και Χελκιαν, παντα τα
κατ' αυτην διοικουντας, δι' ων Ἰανναιος φιλωθεις αυτηι συμμαχους Αιγυπτιους εσχε
κατα Παλαιστινης, και των αποστατησαντων Ἰουδαιων τας πολεις αφανιζων και
τους ομογενεις αφει δως αποσφαττων μεχρι γυναικων και παιδων, αρξαμενος απο
των περαν Ἰορδανου πολεων και Ἐσεβουντα καταλαβομενος, Ἀμμανιτιν τε και
Μωαβιτιν επελθων, ∆ωραν, την προς τοις Ἄραψι Πελλαν, Γαδαρα την προς θερμοις
υδασιν, Ἄβιλαν, Ἵππον, Λιαν, Φιλοτεριαν, Μακεδονων αποικιας, και Βασαν την νυν
Σκυθοπολιν, Μαλλεαν Σαμαρειας, Θαβωρ ορος, Γαβααν. Ἰανναιος ο και Ἀλεξανδρος
πολεμον εξαγων προς Ἀντιοχον τον παιδα του Γρυπου τον και ∆ιονυσον ενικησεν.
Ουτος την Τυριων γην επελθων επολιορκει την νησον. επαναστασεως δε πειραθεις
Ναβαταιων και Ἰτουραιων ∆ιγαιον στρατηγον επεμψε Γα λιλαιον κατα Ναβαταιων.
αυτος δε κατα των Ἰτουραιων εις πολεμον ετοι μαζομενος θνησκει βασιλευσας ετη
λʹ, Σαλινηι γαμετηι την αρχην εγχει ρισας, οντων αυτηι δυο παιδων εξ αυτου Ὑρκανου
και Ἀριστοβουλου. εντευθεν δε τα Ἰουδαιων συγκεχυνται. Ἰουδαιων καʹ εβασιλευσε
Σαλινα η και Ἀλεξανδρα ετη θʹ. του δε κο σμου ην ετος ευκζʹ. Ἀλεξανδρα η και
Σαλινα παντη της ωμοτητος αποδεουσα του ανδρος Ἰανναιου του και Ἀλεξανδρου,
το Ἰουδαιων εθνος ταις χρησταις ευνοιαιςκερδησασα δια δοξαν ευσεβειας και την
προς το θειον ορθην πιστιν και περι τους πατριους νομους ακριβειαν, ευσταθως
βασιλευσασα ετη θʹ. ταυ την το Φαρισαικον ηγαπα συστημα, ως των αλλων δυο,
 
 
 

161
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

Σαδδουκαιων και Ἐσσηνων, ευσεβεστερον ειναι δοκουν, και τουτοις την των
πραγματων εγχειρει διοικησιν ως θεοφιλης. και ην η μεν απολαυσις της αρχης των
Φαρισαιων δεσμουντων και λυοντων ως ηθελον, αι δε δυσχερειαι της γυναικος,
καιπερ ουσης δεινοτερας και φοβερας τοις εξω. πλην ηρχε των 356 πολλων και
ηρχετο υπ' αυτων. δυο δε παιδων Ἀριστοβουλου και Ὑρκανου 356 ταυτηι προσοντων
αυτη την βασιλειαν Ὑρκανωι τωι πρεσβυτερωι επετρεπε περι τον θανατον,
Ἀριστοβουλωι δε τωι νεωτερωι την αρχιερωσυνην. αλλ' ου τος ασθενουσης της
μητρος αρπασας τον καιρον μετα πολλων οικετων κρατει των ερυματων και
μισθοφορους εκ τουτων αθροισας τοις χρημασιν ανειπεν εαυτον βασιλεα. Τον δε
Ὑρκανον οικτειρουσα Σαλινα πονουμενον την Ἀριστοβουλου γαμετην συν τεκνοις
καθειρξε προς τωι βορειωι κλιματι του ναου εις Βαρεις το φρουριον· και εν τουτοις
τελευται πριν Ἀριστοβουλον τιμωρησασθαι περι της καθ' Ὑρκανου επαναστασεως,
διοικησασα, ως προειρηται, την αρχην ετεσιν θʹ και τον Ὑρκανον ταυτης
κληρονομον καταλιπουσα. προς ον Ἀριστοβουλος παραταξαμενος πολεμωι νικαι προς
Ἱεριχουντα συμβαλων, και μεταβαινουσι προς αυτον οι πλειους της Ὑρκανου
μοιρας. ο δε μετ' ολιγων φιλων το λεχθεν εν Ἱερουσαλημ προς τωι ναωι της Βαρεως
φρουριον φυγας προκαταλαβων, κρατει τα προσοντα τωι Ἀριστοβουλωι συν τεκνοις
και γυναικι· Ἀριστοβουλος τε σπευσας φθανει και διαλυεται προς Ὑρκανον εν τωι
ιερωι προς το βασιλευειν μεν αυτον, επει και κρειττων εδο κει τηι εντρεχειαι, τον δ'
Ὑρκανον, ως βασιλεως πρωτον αδελφον, ταλλα νωθεστερον οντα, της βασιλειας
εκστηναι, πασης τιμης απολαυοντα. καπι τουτοις περιεστωτος του πληθους
αλληλους περιπτυξαμενοι διημειψαν τας οικιας, ως ο παρ' Ὁμηρωι ποτε Γλαυκος και
∆ιομηδης, και Ἀριστοβουλος μεν εις τα βασιλεια, Ὑρκανος δε εις την Ἀριστοβουλου
ανεχωρησεν οικησιν. Ἐντευθεν δεος και λυπη τοις Ὑρκανου φιλοις επιπιπτει παρ'
ελπιδα κρατησαντος Ἀριστοβουλου, και μαλιστα Ἀντιπατρωι τινι, Ἡρωδου πατρι του
βασιλευσαντος επειτα Ἰουδαιων, ος ην αλλοφυλος Ἰδουμαιος κατα Ἰωσηππον, κατα
δε Ἀφρικανον Ἀσκαλωνιτης, υιος τινος ιεροδουλου καλουμενου Ἡρωδου των περι
τον νεων του Ἀπολλωνος τεταγμενων εν Ἀσκαλωνι. τουτον Ἰδουμαιοι ληισται τον
Ἀντιπατρον ειχον αιχμαλωτισαντες εν αυτοις ληιστευοντα, λαβειν ελπιζοντες εκ του
πατρος αυτου Ἡρωδου λυτρα. δια δε το πτωχον ειναι τον αυτου πατερα και λυτρα
δουναι απορειν εχρονισε συλληιστευων και τοις αυτων εντρεφομενος ηθεσιν. 357
Ουτος υστερον Ὑρκανωι φιλωθεις πλουτωι και δοξηι των πολλων προειχεν
εντρεχειας χαριν και της περι τα κοινα πραγματα δεινοτητος· ος αναπειθει τον
Ὑρκανον Ἀρεται τωι των Ἀραβων προσφυγοντα βασιλει την Ἰουδαιωαρχην
ανακτησασθαι. και δη συν αυτωι νυκτος αναλαβων της πολεως τον Ὑρκανον
αποδιδρασκει προς Ἀρεταν οντα κατα την Πετραν πολιν Ἀραβωνβασιλειον, και
πολλοις πειθει δωροις συμμαχησοντα καταγαγειν επι την αδικως αφαιρεθεισαν
αρχην. Του δε Ἀρετα δυναμιν ιππικην και πεζικην πεντακισμυριων ανδρων συν
αυτοις πεμψαντος, ουκ ενεγκων Ἀριστοβουλος εκ πρωτης συμβολης εις Ἱεροσολυμα
φευγει· και ην πολιορκουμενος υπ' αυτων. κατα κρατος τε αν εληφθη λειφθεις, ει μη
Σκαυρος ενδημησας τηνικαυτα τηι ∆αμασκωι προσφατως υπο Γεμελλου και ∆ολλιου
Ῥωμαιων και αυτων ληφθεισηι στρατηγων επεκηρυκευσατο προς Ὑρκανον και τους
Ἄραβας, οργην απειλων αυτοις Πομπηιου και της ολης συγκλητου μη λυουσι την
κατα Ἀριστο βουλου πολιορκιαν, τριακοσιοις ταλαντοις ο Σκαυρος τοις παρα Ἀριστο
βουλου δοθεισι παραβλεψαμενος το δικαιον. Ἀρετας καταπλαγεις επι την Ἀραβιαν
αναχωρει λυσας την πολιορκιαν. Ἀριστοβουλος δε τοις περι τον Ὑρκανον και
Ἀντιπατρον συμβαλων περιτον Παπυρωνα κτεινει Φαλλιωνα τον αδελφον
Ἀντιπατρου και πλειους η εξακισχιλιους. Ἐντευθεν λοιπον της Ἰουδαιων συμμαχιας
 
 
 

162
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

Ὑρκανος αφαιρεθεις αμα τωι Ἀντιπατρωι την ∆αμασκον καταλαμβανει προς Μαγνον
Πομπηιον τον τηνικαυτα καταλαβοντα εξ Ἀρμενιας την Συριαν μετα της
πολυθρυλητου αριστειας κατα Μηθριδατου και Τιγρανου Ἀλβανιας τε και Ἰβηριας
και Κολχιδος και αυτων Ἀσσυριων, και δωρων χωρις μοναις ευλογοις δικαιολογιαις
πειθουσι τον Μαγνον αληθως και φιλαληθη Πομπηιον επινευσαι τηι Ὑρκανου
βοηθειαι. Ἀριστοβουλος δε και αυτος ελθων ταις εις Σκαυρον ελπισι διαμαρτανει μεν
της ευμενειας Πομπηιου ερχομενου προς τα Ἱερο σολυμα και την Παλαιστινην, εκ
∆ιοσπολεως δε λαθρα χωρισθεις επ αχθεστερον εαυτωι καθιστησιν εξ ανοιας τον
Πομπηιον. αγανακτησας γαρ 358 την Ῥωμαικην και Συριακην επαναλαμβανει
δυναμιν, ακουσας αυτον και την Ἀλεξανδρειαν προκατειληφοτα το οχυρωμα το
υπερ ορους υψηλου κειμενον φρουριον, ελθειν τε κελευει καιπερ μη βουλομενον. το
δ' ανυπ οιστον του κρατους φοβουμενον και το πληθος ορρωδουν ορωντα τηι συμ
βουληι τε των φιλων εικοντα κατελθειν και περι της αρχης δικαιολογηθεν τα παλιν
επανελθειν εις το ερυμα κατηναγκασε. και δη τουτου πραχθεντος ουχ απαξ η δις και
Ὑρκανου διενεχθεντος προς αυτον επι του Πομπηιου ως ηδικηκοτος αυτον και την
αρχην πλεονεκτησαντος προσταττεται των φρουριων Ἀριστοβουλος εξιστασθαι. των
φρουραρχων δ' αυτον μη δεχομε νων καταλαμβανει τε τα Ἱεροσολυμα και πολεμον
εξαγειν πειραται κατα Ῥωμαιων στρατοπεδευοντων εις Ἱεριχουντα, το πιοτατον
Ἰουδαιας φοινικοφορον και βαλσαμοφορον χωριον· ων Ἀριστοβουλος εκπλαγεις
την εφοδον χρημασιν ικετευει εξιλεωσασθαι τον Πομπηιον επειγομενον εις
Ἱεροσολυμα. Γαβινιου δε προς του Ἀριστοβουλου πεμφθεντος εις κομιδην των χρη
ματων και μηδε της εισοδου τυχοντος της πολεως φρουρει μεν τον Ἀριστο βουλον,
πολιορκει δε την Ἱερουσαλημ ταις Ὑρκανου και Ἀντιπατρου καιτων περι αυτους
ενδον και εξω της πολεως υπηρεσιαις και επινοιαις ου μικρα προς το δυσαλωτον
αυτοις βοηθουμενος ο Πομπηιου στρατηγος Πεισων την αλωσιν εγχειρισθεις. μηνι δε
τριτωι μολις ενα των πυργων καθελοντες Ῥωμαιοι δια του τειχους εις το ιερον
εισεπηδησαν, Φαυστου Κορνηλιου παιδος Συλλα πρωτου τολμησαντος,
επακολουθησαντων δε Φρουριου και Φαβιου των εκατονταρχων συν τοις οικειοις
στιφεσιν, οι τους Ἰουδαιους περιειχον κτεινοντες καθ' ολης της πολεως, το πλειστον
δε εν τωι ιερωι φευγοντας· αλλα και υπο των ομοφυλων αντιστασια στων
απεσφαττοντο πολλοι. τοτε μυριους προς δισχιλιοις Ἰουδαιους λεγεται πεφονευσθαι
Ῥωμαιοις, ολιγων πανυ κτανθεντων αυτοις εξ ευτακτου και αλληλοσυμμαχου
ανδρειας· το γαρ ατακτον εν μαχαις θρασους, ουκ ανδρειας εργον, ως ηττης
προξενον τοις ασυμφρακτως προπετουσι. Πομπηιος ουν αλουσης της πολεως εις το
ιερον αμα τοις φιλοις εισελθων μεχρι του αγιασματος ουδενος των ιερων ηψατο
σκευων η χρηματων ον των προδηλων ταλαντων β εκτος αρωματων λυχνιας τε και
λυχνου και 359 σπονδιων και θυμιατηριων απαντων ολοχρυσων, αλλα και
καθαρθηναι των αιματων το ιερον επεταξε τοις νεωκοροις. τηι επαυριον αναδειξας
Ὑρκανον αρχιερεα, τον δ' Ἀριστοβουλον δεσμησας ειχε συν τωι πενθερωι, παντας
ανελων σιδηρωι τους της μαχης αιτιους και λαμπροις αμειψαμενος τοις συμμαχησασι
δωροις, Φαυστωι μαλιστα Συλλου παιδι γενναιωι και τοις αμφ' αυτον. Ουτος
Ἰουδαιους υποφορους Ῥωμαιοις κατεστησεν, αφελομενος αυτων πασας πολεις
Ἑλληνιδας Συριας κοιλης, ας ειλον επι των Μακκαβαιων, και μονοις περικλεισας
τοις ιδιοις οροις. προς ταυταις και τας εν τωι μεσο γειωι πολεις ηλευθερωσε της
Ἰουδαιων αρχης, ων ησαν επισημοτεραι αυ ται· Σκυθοπολις ητοι Βασαν, Ἵππος,
Πελλα, Σαμαρεια, Μαρισα, Ἄζωτος, Ἰαμνεια, Ἀρεθουσα, τας τε παραλιους Γαζαν,
Ἰωππην, ∆ωρα, Στρατωνος πυργον ητοι Καισαρειαν. ταυτας αποδους τοις γνησιοις
πολιταις υπο την Συριακην επαρχιαν εταξε συν τηι Ἰουδαιαι απο των οριων Αιγυ πτου
 
 
 

163
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

μεχρις Ευφρατου ποταμου. Ὁ Πομπηιος παραδους Σκαυρωι διεπειν και δυο Ῥωμαικα
ταγματα προς συμμαχιαν εις Ῥωμην ηπειγετο δια Κιλικιας, αυτος τον μεγιστον κατα
ταξων θριαμβον, επαγομενος τους ηττηθεντας αυτωι βασιλεις Φαρνακην
Μηθριδατου υιον, τον και καρτερησαντα τον ιδιον ανελειν πατερα Μηθρι δατην τηι
προς Πομπηιον χαριτι και αυθις κατα Ῥωμαιων στασιασαντα, Κολχων ητοι Λαζων
βασιλεα, αρχοντας Ἰβηρων κʹ, Ἀριστοβουλον Ἰοδαιων βασιλεα συν θυγατρασι δυσι
και υιοις, Ἀλεξανδρωι και Ἀντιγονωι, ων ο νεωτερος εκ της οδου διαδρας
Ἀλεξανδρος εις την Ἰουδαιαν επανεισι στασιασων, ως δηλωθησεται.
360 ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΤΟΥ ΕΥΛΑΒΕΣΤΑΤΟΥ ΜΟΝΑΧΟΥ ΚΑΙ ΣΥΓΚΕΛΛΟΥ ΓΕΓΟΝΟΤΟΣ
ΤΑΡΑΣΙΟΥ ΤΟΥ ΑΓΙΩΤΑΤΟΥ ΑΡΧΙΕΠΙΣΚΟΠΟΥ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΕΩΣ ΣΥΝΤΑΞΙΣ
ΗΤΟΙ ΧΡΟΝΟΓΡΑΦΙΑ ΕΝ ΕΠΙΤΟΜΩΙ ΑΠΟ ΤΗΣ ΒΑΣΙΛΕΙΑΣ ΙΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙΣΑΡΟΣ
ΡΩΜΑΙΩΝ ΕΤΟΥΣ ΑΠΟ ΚΤΙΣΕΩΣ ΚΟΣΜΟΥ ΕΥΛ∆ ΜΕΧΡΙ ΤΗΣ ΒΑΣΙΛΕΙΑΣ ΤΟΥ
ΠΡΩΤΟΥ ΕΤΟΥΣ ∆ΙΟΚΛΗΤΙΑΝΟΥ ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΟΥΣ ΕΨΟΖ ΟΜΟΥ ΕΤΗ ΤΜΤ
Πομπηιος ουν πολιορκιαι λαβων τα Ἱεροσολυμα Ἀριστοβουλον μεν δεσμιον
συν τοις παισιν Ἀλεξανδρωι και Ἀντιγονωι κατειχεν εις Ῥωμηναπιων, θριαμβευσων
και αλλων εθνων βασιλεις και ηγεμονας· Ὑρκανωι δε τωι τουτου αδελφωι την
αρχιερωσυνην εγχειρισας υποφορους εταξε Ῥωμαιοις Ἰουδαιους. Και Κικερων ο
ρητωρ και συγκλητικος παρα Ῥωμαιοις ηκμαζεν. ουτος καθειλε Κατελλον και
Κεθηγον και Λεντουλλον συνομοσαμενους κατα της συγκλητου. Πομπηιος ελθων εις
Ῥωμην και θριαμβευσας επι νικαις πολλαις αυτο κρατωρ ανηγορευθη και ενουται
φιλιαι Γαΐωι Ἰουλιωι Καισαρι και γαμβρος επι θυγατρι Ἰουλιαι γινεται. ο δε Γαιος
χειροτονηθεις κατα Γαλλων και Βρεττανων στρατηγος εκπεμπεται, μεγαλαις μαχαις
εν ετεσι δεκα Γαλ λους και Βρεττανους Ῥωμαιοις υποτελεις καταστησας, φʹ πολεις
κατεχον τας, ως ιστορει Πλουταρχος ο Χερρωνευς φιλοσοφος. Ἀλεξανδρος υιος
Ἀριστοβουλου πρεσβυτερος διαδρας τον Πομπηιον εις την Ἰουδαιαν ερχεται και
προς βραχυ κρατησας πολλων Ἰουδαιων και 361 αυτης της αρχης υπο Γαβινιου και
Ἀντωνιου πολεμηθεις εκβαλλεται. παραλαμβανει τε Ὑρκανος αυθις την κηδεμονιαν
του ιερου, την δε αλλην πολιτειαν ταις Ἀντιπατρου συμβουλιαις διαιρουσιν εις
πεντε, το πρωτον μερος Ἱεροσολυμοις απονειμαντες, το βʹ ∆ωροις, το γʹ Ἀμαθουντι,
το δʹ Ἱεριχουντι, το εʹ Σεπφωριδι πολει Γαλιλαιας. κακ τουτου το λοιπον εδο κουν
αριστοκρατικως ζην, ει μη φυγων εκ Ῥωμης ηλθεν Ἀριστοβουλος συν Ἀντιγονωι
νεωτερωι παιδι· και παλιν αρχη γεγονεν αυτωι θορυβων και Ἰουδαιους πολλους
προσλαβομενος και το φρουριον ανατειχιζειν την Ἀλεξανδρειαν επειγομενος.
ταχιστα δε συλληφθεις επι μαχηι φευγων συν τωι υιωι, Γαβινιου στειλαντος επ' αυτον
Σισενναν και Ἀντωνιον και Σερουια νον εν δυναμει Ῥωμαικηι, δεσμωτης αυθις εις
Ῥωμην αναπεμπεται. και ην μονος Ἀλεξανδρος επι της Ἰουδαιας, ποτε μεν φευγων
Ῥωμαιους, ποτεδε παρενοχλων Ὑρκανωι και Ἀντιπατρωι την επιμελειαν της χωρας
υπο Πομπηιου και τωι μετα ταυτα πεπιστευμενωι· ος υπο Γαβινιου πεμφθεις πολεμωι
τον Ἀλεξανδρον τρεπεται, μυριους ανελων των συν αυτωι και τους αλλους
δισμυριους φυγηι σκεδασας συμμαχουντων Ἰουδαιων περι το Ἰταβυριον ορος. Τοτε
Κρασος διαδεξαμενος Γαβινιον και την Συριακην παραλαβων αρ χην επι Παρθους
ητοι Περσας στρατευσαμενος αυθαιρετως τον αλλον του ναου των Ἰουδαιων απαντα
κοσμον εσυλησε και τα δισχιλια ταλαντα ων ο Πομπηιος εφεισατο. διαβας δε τον
ποταμον Ευφρατην ολλυται συν τωι πληθει, Κασσιου ταμια του αυτου Κρασου τους
περισωθεντας ανακτη σαμενου και τους αυτους Περσας φονωι πολλωι της ολης
 
 
 

164
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

Συριας ελασαν τος· ος Κασσιος εις την Ἰουδαιαν επειγομενος τρισμυριους Ἰουδαιους
αιχμαλωτιζει Ταριχαιας ελων και Πισιαλον κτεινει ως τοις Ἀριστοβου 362 λου και
των τεκνων στασιασταις κατα Ὑρκανου και Ἀντιπατρου συνδρομον. Του δε φονου
συνδρομος ην ο αυτος Ἀντιπατρος, εξοικειουμενος τους πανταχου Ῥωμαιων
δυναστας δωροις και ταις λοιπαις επικουριαις, εν οις και τωι των Ἀραβων βασιλει
Ἀρεται σφοδρα φιλιωθεις δι' επιγαμιαν επισημου γυναικος Ἀραβισσης Κυπριδος, εξ
ης υιους εσχε δʹ, Φασαιλον και τον κατοπιν Ἡρωδην βασιλευσαντα Ἑβραιων μετα
Ὑρκανον πρωτοναλλογενη και τριτον Ἰωσηπον και Φερωραν τεταρτον. επειδη τον
κατα Ἀριστοβουλου δηθεν και των τεκνων ανειλετο πολεμον, τωι Ἀρεται τους υιεις
συν θυγατρι Σαλωμηι παρατιθεται. Ταυτα δε μοι προπαρεσκευασται ουχ απλως, αλλα
δειξαι βουλομενωι πως εγγιζουσης της του μονογενους υιου και λογου του θεου και
σωτηρος ημων Ἰησου Χριστου θειας σαρκωσεως εξελιπεν αρχων εξ Ἰουδα και
ηγουμενος εκ των μηρων αυτου κατα την προρρησιν του πατριαρχου Ἰακωβ.
Ἀλεξανδρος Ἀριστοβουλου υιος πρεσβυτερος Πομπηιον αποδρας κρατει προς βραχυ
των Ἰουδαιων και αυτου μικρον δη και Ὑρκανου, ει μη Γαβινιος εις Συριαν πεμφθεις
Σκαυρου διαδοχος Μαρκον Ἀντωνιον μετα δυνα μεως τινος προπεμψας επηλθεν
αυτοις μετα πλειονος προσβολης. ενθα μη ενεγκας Ἀλεξανδρος την Ἀντωνιου
προσβολην Ἀντιπατρου παρεπομενου και των λοιπων υπερμαχων Ὑρκανου
Ἰουδαιων φευγει προς τα Ἱεροσολυμα εξακισχιλιους αποβαλων τηι Ἀντωνιου
γενναιοτητι. πανταχου μεν, μαλιστα δε ενταυθα Πομπηιος Ὑρκανωι την
αρχιερωσυνην εκυρωσεν. ο αυτος Ἰουδαιους Ῥωμαιοις υποφορους εταξεν. ο αυτος
Ἀντιπατρον αλλοφυλον Ἡρωδου υιον και πατερα της Παλαιστινης επιτροπον
κατεστησε. Γαιος Ἰουλιος Καισαρ Λυσιτανιαν, Γαλλους, Βρεττανους και τινας περι
τον Ὠκεανον νησους κατεστρεψατο. 363 Ὁ αυτος τον Ῥηνον ποταμον διαβας
Γερμανους και Γαλλους εχειρωσατο. Το εν Ὀλυμπιαι αγαλμα εκεραυνωθη. Γαιος
Καισαρ προς Πομπηιον επολεμησε. Γαιος Ἰουλιος μεγιστοις αγωσι Γαλλους και
Βρεττανους και Γερμανους καταστρεψαμενος υποτελεις τε Ῥωμαιοις φʹ πολεις
οικουντας καταστη σαμενος πολλοις ιδρωσιν, επι ιʹ ετη τοις απροσμαχοις βαρβαροις
κατα πολεμων προς αυτοις Ὠκεανου ρευμασιν, επι θριαμβωι μειζονι επανηλθεν εν
Ῥωμηι και τουτου αποτυχων οργιζεται Ῥωμαιοις ανταιροντος Πομπηιου και ταις
νικαις ζηλοτυπουντος μετα πολλων της συγκλητου. ενθεν το δευτερον εμφυλιος
Ῥωμαιοις συνεστη πολεμος εν Φαρσαλωι της Θεττα λιας μετα την εν Ῥωμηι Γαΐου
επανοδον, ως ειρηται, της Πομπηιου γα μετης, θυγατρος δε του Καισαρος Ἰουλιας
μετηλλαχυιας περι τον τοκετον. Ουτος και τον Ἀριστοβουλον λυσας των δεσμων
μετα δυο ταγματων εις Συριαν εκπεμπει, δι' αυτου ταυτην εχειν θαρρων μετα της
Ἰουδαιας· ος ελθων αναιρειται φαρμακωι παρα των Πομπηιου φιλων, ταφης ουκ
αξιου μενος εν τηι πατρυαι γηι, μελιτι δε συντηρουμενος, εως Ἀντωνιος αυτον τοις
βασιλικοις μνημασι προσεταξε ταφηναι. εν ταυτωι δε κατα την Ἀντιοχειαν υπο
Σκηπιωνος αναιρειται και Ἀλεξανδρος ο υιος αυτου, Πομπηιου γρα ψαντος. Ὁ δ'
αυτος Πομπηιος ερχεται φυγας ολκαδι μιαι προς Πτολεμαιον και Κλεοπατραν εις
Αιγυπτον, καταλειψας την Ῥωμην, και αναιρειται λοιπον ο τηλικουτος αριστευς υπο
του Πτολεμαιου τηι προς Γαιον Ἰουλιον Καισα ρα χαριτι. οπερ ακουσας Γαιος ελθων
εν Αιγυπτωι κατα του Πομπηιου συν τοις στρατευμασιν αναιρει μεν τον Πτολεμαιον
δια τον Πομπηιου φονον, 364 βεβαιοι δε τηι Κλεοπατραι μονηι την αρχην Αιγυπτου δια
τον προς αυτην, ως φασιν, ερωτα, και παλιν εις Ῥωμην δια της Ἰουδαιας επανεισιν,
επανασταντων αυτωι των Πομπηιου παιδων. Τοτε και Ἀντιγονος επι Γαΐου Καισαρος
προς Ὑρκανον και Ἀντιπατρονπολλα περι του φονου του πατρος Ἀριστοβουλου και
Ἀλεξανδρου του αδελφου δικαιολογηθεις κατηγορει συν τοις περι Πομπηιον και
 
 
 

165
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

Σκηπιωνα παροντων καταβοων· ουδεν δε πλεον εδρασε του μειζονος γενεσθαι προ
κοπης αιτιος Ἀντιπατρωι παραδοξως δια την εν Αιγυπτωι συμμαχιαν αυτου προ
μικρου, ως και Μιθριδατης ο Περγαμηνος μαρτυς ην δι' αυτου περι σωθεις αυτος τε
Ἀντιπατρος το σωμα παν επιδεικνυς κατατετρωμενον υπερ ευνοιας του Καισαρος.
Ἀλλα τουτων ο Καισαρ ακουσας Ὑρκανωι την αρχην επιβεβαιοι της ιερωσυνης και
Ἀντιπατρωι δυναστειας αιρεσιν διδωσιν· ης επιδραξαμενος στρατηγον ευθυς
αναδεικνυσιν Ἱεροσολυμων και περιξ αυτης τον πρωτον παιδα Φασαιλον, Ἡρωδην
δε νεον κομιδη της Γαλιλαιας και των περι ταυ την πολεων ουκ αποδεουσαν της
Φασαΐλου αρχης. αυτικα δ' ουτος ευδο κιμει τωι δεινωι του φρονηματος ευρηκως
υλην αρμοζουσαν Ἡρωδης, ως γενεσθαι Σεξτωι Καισαρι γνωριμος δια τας κατα
ληιστων αριστειας. Ἐζεκιαν γαρ αρχιληιστην μετα πολλων του στιφους
συλλαβομενος κατα τρεχοντα Συριας ανειλε, φημη τε περι αυτου μεγαλη κατα
χωρας και πο λεις εγενετο, ως ειη και προς το βασιλευειν επιτηδειος. εκ τουτου
κινειται και Ὑρκανος κατ' αυτου ζηλοτυπιαι, καταδικηι φονικηι συνεχει πειραθεις.
Ἡρωδης δε προς Σεξτον εις ∆αμασκον ανεχωρησε Καισαρα και την αρχην παρ' αυτου
κοιλης Συριας και Σαμαρειας λαβων στρατηγος ανα δεικνυται, μετα στρατευματος τε
παρεγενετο καταλυσων τον Ὑρκανον επι τα Ἱεροσολυμα, ει μη ταις πατρικαις
εκωλυθη παραινεσεσι. και τα μεν περι την Ἰουδαιαν εν τουτοις ην, Ὑρκανου μεν
ζηλοτυπουντος Ἀντιπατρωιτης δυναστειας και τοις παισι της ευπραγιας, Ἡρωδηι
μαλιστα, Ἀντιπατρου δε προς Ὑρκανον τα της ευνοιας φυλαττοντος δια το και
αυτον ησυ χαζειν θορυβων. 365 Ὁ δε Γαιος Ἰουλιος Καισαρ εις την Ῥωμην
επανελθων πασης εφεισατοτης μοιρας Πομπηιου, ης ετυγχανε και Κικερων και
Βρουττος και Κασ σιος. Κατων γαρ τωι Γαΐου φοβωι προδιεφθειρεν εαυτον φαρμακωι.
τελος δ' ουν μετα την Πομπηιου τελευτην ετει δʹ κατα Κελτιβηριαν πολλοις τοις
αγωσι των Πομπηιου περιγινεται παιδων, μολις κρατησας αυτων, πολλην εχοντων
δυναμιν, ων τον πρεσβυτερον ανελων τους αλλους ζωντας ελαβε. και ελθων εις
Ῥωμην την των υπατων αρχην καταλυει συνεγγυς ετι κατασχουσαν μετα Ταρκυινον
Σουπερβον, πρωτος μοναρχησας Ῥω μαιων, ετι φιλανθρωποτατος γενομενος των
πωποτε βεβασιλευκοτων. Ἀλεξανδρειας και Αιγυπτου Κλεοπατρα θυγατηρ
Πτολεμαιου του και ∆ιονυσου ετη κβʹ. του δε κοσμου ην ετος ευμςʹ. Ἀντωνιος
Ἀραβιαν Κλεοπατραι προυδωκε. Κλεοπατρα η τελευταια των Λαγιδων απογονος επι
τωι φονωι του αδελ φου, Ἀντωνιου μοιχευθεισα, τουτωι και αυτη γεγονεν απωλειας
αιτιος, ασπιδι καθ' εαυτης οπλωι θανατου χρησαμενη, απο Ἀλεξανδρου ετη ςζηʹ.
Ὑρκανος τα Ἱεροσολυμων ανεστησε τειχη υπο Πομπηιου καθαιρεθεντα. Ἡρωδην
Κασσιος κοιλης Συριας και Ἰουδαιας στρατηγον εν ∆αμασκωι προεχειρισατο.
Ῥωμαιων μοναρχος Γαιος Ἰουλιος Καισαρ ετη εʹ. του δε κοσμου ην ετος ευνδʹ. Γαιος
Ἰουλιος Καισαρ ελθων εις την Ἰουδαιαν μετα τον Πομπηιου θανατον απ' Αιγυπτου
βεβαιοι την αρχην ιερωσυνης Ὑρκανωι και Ἀντιπατρωι δυναστειας αιρεσιν διδωσιν.
Ὀλυμπιας ρπγʹ. Ἀπο κτισεως Ῥωμης ετη ***. 366 Ἀντωνιος τον ζʹ παρα Ῥωμαιοις
μηνα Κυντιλλιον καλουμενον Ἰουλιονμετονομασθηναι εψηφισατο δια το
γεννηθηναι εν αυτωι. Γαιος Ἰουλιος ετη εʹ μοναρχησας Ῥωμαιων, προκαθημενος τηι
συγκλητωι βουληι αθροως υπο Βρουττου και Κασσιου δολοφονειται, συλλαβομε νων
περι τους ξʹ συγκλητικους των τηλικαυτης παρ' αυτου φιλανθρωπιας αξιωθεντων,
ως και υπατευσαι· πλην, ως φασιν, ου φεροντες την Πομ πηιου αναιρεσιν μηδε την
των υπατων καθαιρεσιν, αναιρουσι μεν αυτον, πολεμουνται δε φυγαδες αυτικα
γενομενοι παρα Ἀντωνιου σφοδρα τωι Καισαρι κατωικειωμενου και τηνικαυτα
υπατευοντος. ουτος οικτωι του φονου τον δημον προσλαβομενος τους μεν
φυγαδευει, το δε Καισαρος μεγαλοπρεπως συν τωι δημωι κηδευει σωμα. Τουτου
 
 
 

166
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

κληρονομος υιοθετηθεις ην αυτωι ζωντι Ὀκταβιανος Καισαρ ο και Αυγουστος
κληθεις, υιος Ἀττιας της αδελφης αυτου και Ὀκταβιου στρατηγικου ανδρος, ος εν
Ἀπολλωνιαι της Ἠπειρου λογων ενεκα παιδευσεως Ἑλληνικης διαγων, εις Ῥωμην
σπουδαιως δια την του θειου σφαγην αναχθεις φιλοτιμιαις τον δημον προσαγεται
και τοις υπατων προυχουσιν Ἀντωνιωι και Ἐλπιδιωι συμπλακεις μικρα και κρατησας
αυτων πανταχου, τελος δε και συνελθων αυτοις εις φιλιαν, πολεμησαι Ῥωμαιων
τουτους και την συγκλητον πειθει καταψηφισασθαι Βρουττον και Κασσιον αμα τοις
συν αυτοις, στρατηγους δε κατα ταυτο Ἀντωνιον και Ἐλπιδιον και αυτον Αυγουστον
τριτον προχειρισθηναι. και ο μεν Ἐλπιδιος προς φυλακην εμεινε της Ῥωμης,
Αυγουστος δε και Ἀντωνιος τοις περι Βρουττον και Κασσιον εν Ἑλλαδι
πολεμησαντες ουτω κρατουσιν αυτων, ως φυγαδας γενομενους φοβωι των
επικειμενων τελος και αυτους εκατεροι διαχειρισα 367 σθαι. ειτα μετα την νικην
ελθοντες εις Ῥωμην Αυγουστος και Ἀντωνιος διαιρουνται μετα Ἐλπιδιου τριχη την
ολην Ῥωμαιων αρχην, σχεδον δε ειπειν της οικουμενης. και ο μεν Αυγουστος την
προς εσπεραν αχρις Ὠκεα νου κληρουται Ευρωπην, Ἐλπιδιος δε την προς Λιβυην
πασαν, Ἀντωνιος δε την ολην Ἀσιαν. ος ακουσας Λαβιινον τινα των εν τελει
Ῥωμαιων, ενα των επι Βρουττον και Κασσιον, προς Ἡρωδην Περσων βασιλεα φυ
γοντα και Ῥωμαιοις πολεμειν πεισαντα, στρατηγους δε και Πακουρον τον υιον εν
πολληι δυναμει προς τουτο πεμψαντα, στελλει προτερον στρα τηγους τους αυτοις
αντιταξομενους, ων εις ην και Βενδιδος, ο και την νικην Ῥωμαιοις διαπραξαμενος
περι τε Λυδιαν και εν τηι Συριστι καλουμενηι χωραι της Ευφρατησιας. ισχυρως ουν
ηττηθεντων Περσων υπο των Ἀν τωνιου και της Ῥωμαιων βουλης στρατηγων
Ἡρωδης ετι προς δευτερον ετοιμαζεται πολεμον, τουτο πραττοντος και Ἀντωνιου.
Τοτε δη και Ἀντιγονος προπεμψας Ἰουδαιων τους ευνους κατηγορει Ἡρωδου και
των αδελφων συν τωι Ὑρκανωι. ο γαρ Ἡρωδου πατηρ Ἀντιπατρος υπο Μαλιχου
φαρμακωι προδιεφθαρη· τους κατηγορουντας Ἡρω δου τιμωρησαμενος Ἀντωνιος
την αρχην Ὑρκανωι και Ἡρωδηι τεως εβεβαιωσεν, εις Ἀντιοχειαν ων. επειτα
πλειονων κατ' αυτων Ἰουδαιων επιβοωντων ανειλεν αυτων τους προυχοντας. Τοτε
και Κασσιωι μετα την Καισαρος αναιρεσιν οκτακοσια της Ἰουδαιας αφελομενωι
ταλαντα σπουδαιος ωφθη θεραπευτης, ηνικα και Μαλιχον τωι Κασσιου βουληματι
φονευσας τον Ἀντιπατρου θανατον Ἡρωδης εξεδικησετου πατρος αυτου. διωχθεις
δε παλιν της αρχης συν τωι Ὑρκανωι προσφευ γει Ἀντωνιωι, και μη δεχθεις παρα των
Ἰουδαιων καρτερως μαχεται, αυτον δε εκδιωκει Ἀντιγονον. ο δε Ἀντιγονος
απογνους της Ῥωμαιων βοηθειας Ἡρωδηι προσφευγει Περσων βασιλει μαχομενωι
Ῥωμαιοις, και κατ 368 αγεται δια Πακορου παιδος Ἡρωδου εις την Ἰουδαιαν,
υποσχομενος χρυσου χιλια ταλαντα Περσαις· Ὑρκανον τε ζωντα παραλαμβανει, τοις
οδουσιν εκκοψας αυτου τα ωτα, ως μηκετι ιερατευειν, και τουτον προυδωκεν αυθις
Περσαις αγειν μεθ' εαυτων. Ἡρωδης δε φυγας ηκε προς Μαλιχον Ἀραβων βασιλεα.
τοτε και Φασαιλος αδελφος αυτου αναιρειται. Χρονογραφια απο κτισεως κοσμου
ευνηʹ ∆ευτερος Ῥωμαιων μοναρχος Καισαρ Σεβαστος Ὀκταουιος, ο και Αυγουστος
επικληθεις, εβασιλευσεν ετη νςʹ. Τωι ευξʹ ετει του κοσμου δευτερον εχρηματισεν
Αυγουστου Καισαρος πληρες και αρχη του τριτου, εν ωι και η ινδικτος υπ' αυτου ητοι
επινεμησις εθεσπισθη, ως μαρτυρει ο μακαριος Μαξιμος εν τωι περι του πασχα λογωι.
Ἰουδαιοις πρεσβευσαμενοις ηγουν Ὑρκανωι και Ἡρωδηι δογμα συγκλητου και
Ἀθηναιων ψηφισμα περι φιλιας εξεπεμφθη. Κικερων ο ρητωρ και συγκλητικος εν
Γαΐταις ανηιρεθη της Ἰταλιας, ως δε αλλοι φασιν, οτι φαρμακωι διεφθειρεν εαυτον. Ἡ
των εν Περγαμωι βασιλευσαντων επαυσατο ζʹ βασιλεων αρχη, διαρ κεσασα ετη ρνδʹ
απο του ετιγʹ κοσμικου ετους εως του ευξζʹ, ως εξης δηλωθησεται. Ἀπο Γαΐου
 
 
 

167
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

Ἰουλιου Καισαρος οι μετεπειτα Ῥωμαιων βασιλεις Καισαρες ωνομασθησαν, απο δε
Αυγουστου Αυγουστοι. επι τουτου τα Ῥωμαικα ηκμασεν. Ἐλπιδιον Ἀντωνιωι
συμμαχουντα λαβων Αυγουστος ζωντα ανειλεν εν Ῥωμηι. 369 Οι Ἀντιοχεις ενθεν
αριθμουσι τους εαυτων χρονους. Ἀντωνιον και Ἐλπιδιον νικησας Αυγουστος εις
φιλιαν προσδεχεται πρε σβευσαμενης της συγκλητου. Αυγουστος την Ευρωπην
εκληρωσατο, Ἐλπιδιος την Λιβυην και Ἀντωνιος την μεγαλην Ἀσιαν. Ουτος ελθων
εν Κιλικιαι και Κλεοπατραν μεταστειλαμενος αλισκεται τωι ταυτης ερωτι. κατα
Περσων δε στρατευσας και ηττηθεις επανερχεται πολεμησων Αυγουστωι, προς ον
ναυμαχησας και ηττηθεις εαυτον διεχει ρισατο. Αυγουστος πεζον εθριαμβευσε
θριαμβον. Ἡ των Ἠπειρωτων εξ βασιλεων αρχη επαυσωτο, διαρκεσασα ετη ζʹ. Ἔτη
λδʹ τον Ὑρκανον στοιχειουντες κρατησαντα Ἰουδαιων επισημαινομεθα τοις
αγνοουσι τα τρια τουτων Ἀντιγονου λογιζεσθαι. Τωι γαρ λαʹ ετει Ὑρκανου καταχθεις
υπο Παρθων εις την αρχην των Ἰουδαιων, κρατει μεν αυτης ζωντα τον Ὑρκανον
χειρωσαμενος και τοις οδουσιν αποτεμων αυτου τα ωτα, ως αν μη το λοιπον
ιερατευοι, και Παρ θοις εκδιδωσιν αγειν εις την Περσικην. αναιρει δε Φασαιλον
αδελφον Ἡρωδου και φυγαδευει τουτο, πολλα καταδραμοντων αυτου Παρθων επι
την Ἰουδαιαν μετα μητρος και της συγγενειας. φευγοντος Ἡρωδου και τουτους
πολλακις πολεμωι τρεπομενου, και κατασφαττομενος, ος πολλακις προς Μαλιχον
Ἀραβων βασιλεα θαρρων καταφευγει, ηδη προευεργετη μενον, ου προσδεχθεις δε
φοβωι των Παρθων εις Ἀλεξανδρειαν ερχεται προς Κλεοπατραν. δεξιωθεις ουν παρ'
αυτης και την επιμελειαν της υπ' αυτην εχειν αρχης ανεβαλλετο δια την προς
Ἀντωνιον επι Ῥωμην και Αυγουστον πορειαν, ως Ἰωσηππος, ως δε Ἀφρικανος, συν
αυτηι προςἈντωνιον ηλθε, κακεινος παρα τον Σεβαστον Ὀκταουιον εις Ῥωμηναυτον
εστειλεν. ο δε δια το τον Ἀντιγονον υπο Παρθων εχθρων οντων 370 Ῥωμαιοις
κρατησαι της αρχης, δια τε τον αυτου πατερα Ἀντιπατρον συμμαχησαντα Ῥωμαιοις
και αυτον Ἡρωδην, γραφει τοις κατα Συριαν στρατηγοις καταγειν Ἡρωδην επι την
βασιλειαν Ἰουδαιων, Σωσιου τον προς Ἀντιγονον πολεμον επιτραπεντος υπο του
Καισαρος, ος ετεσι τρι σιν επεκρατησεν. Ἰωσηππου εκ του ιδʹ λογου της
αρχαιολογιας περι της Ἡρωδου ασημοτητος
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΥΞΘ Τουτο το παθος συνεβη τηι Ἱεροσολυμιτων πολει
υπατευοντος εν Ῥωμηι Μαρκου Ἀγριππα και Κανδιδου Γαλλου επι της ρπεʹ
ολυμπιαδος τωι τριτωι μηνι τηι εορτηι της νηστειας, ως εκ περιτροπης της γενομενης
επι Πομπηιου τοις Ἰουδαιοις συμφορας. και γαρ υπ' εκεινου τηι αυτηι εαλωσαν ημεραι
μετα ετη κζʹ. Σωσιος δε χρυσουν αναθεμενος τωι θεωι στεφανον ανεζευξεν απο Ἱερο
σολυμων Ἀντιγονον αγων δεσμωτην Ἀντωνιωι. δεισας δ' Ἡρωδης μη φυλαχθεις
Ἀντιγονος υπο Ἀντωνιου του υιου και κομισθεις εις Ῥωμηνυπ' αυτου
δικαιολογησηται, και προς την συγκλητον επιδεικνυς αυτον μεν εκ βασιλεων,
Ἡρωδην δε ιδιωτην, η οτι προσηκεν αυτου βασιλευειν τους παιδας, η και αυτος εις
Ῥωμαιους εξημαρτε, ταυτα φοβουμενος πολλοις χρημασι πειθει τον Ἀντωνιον
ανελειν τον Ἀντιγονον. ου γενομενου του δεους μεν Ἡρωδης απαλλασσεται,
παυεται δε ουτως η του Ἀσαμοναιου αρχη μετα ετη ρκςʹ. Οικος λαμπρος ουτος ην και
διασημος γενους τε ενεκα και της ιερατι κης τιμης, ων υπερ του εθνους οι γονεις
αυτου διεπραξαντο. αλλ' ουτοι μεν δια την προς αλληλους στασιν την αρχην
απεβαλον, μετεβη δε εις Ἡρωδην τον Ἀντιπατρου οικιας οντα δημοτικης και γενους
ιδιωτικου και υπακουοντος τοις βασιλευσι. και τουτο μεν το τελος της Ἀσαμοναιων
γενεας παρειληφαμεν. 371 Ἀφρικανου περι των Ὑρκανωι και Ἀντιγονωι συμβαντων
και περι Ἡρωδου του τε Σεβαστου και Ἀντωνιου και Κλεοπατρας εν επιτομωι
 
 
 

168
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

Ὀκταουιος ο Σεβαστος, ον Αυγουστον καλουσι Ῥωμαιοι, θετος ων υιος αυτου, απο
Ἀπολλωνιαδος της Ἠπειρου, ενθα επαιδευετο, εις Ῥωμηνεπανελθων των εν τελει
της ηγεμονιας ειχετο. Ἀντωνιος δε υστερον την της Ἀσιας και επεκεινα αρχην
ελαχεν. επι τουτου Ἡρωδου κατηγορουν Ἰουδαιοι. ο δε τους πρεσβεις αποκτεινας
Ἡρωδην επι την αυτου κατηξεν αρχην. υστερον δε αμα Ὑρκανωι και Φασαΐλωι τωι
αδελφωι εξεωθη και προσφυγων Ἀντωνιωι κατηλθε. μη δεχομενων δε αυτον
Ἰουδαιων μαχη γινεται καρτερα. μετ' ου πολυ δε και Ἀντιγονον κατιοντα εκδιωκει
μαχηι, Ἀντιγονος δε προσφυγων Ἡρωδηι τωι των Παρθων βασιλει δια Πακορου του
υιου κατηλθεν επι χρυσου ταλαντοις χιλιοις. και ο μεν Ἡρωδης φευ γει, Φασαιλος δε
εν τηι μαχηι αναιρειται, Ὑρκανος δε Ἀντιγονωι παρεδοθη ζων· ο δε Παρθοις αυτον
εδωκεν αγειν, αποτεμων αυτου τα ωτα, ως μηκ ετι ιερωιτο· ηιδεσθη γαρ αυτον ως
οικειον αποκτειναι. Ἡρωδης δε εκ πεσων το μεν πρωτον Μαλιχωι τωι των Ἀραβων
βασιλει προσφευγει· ως δ' ου προσηκατο αυτον φοβωι των Παρθων, εις
Ἀλεξανδρειαν παρα Κλεο πατραν απηλθεν. ην ολυμπιας ρπεʹ. Κλεοπατρα τον
συμβασιλευσαντα αυτηι αδελφον αποκτεινασα προς απολογιαν υπ' Ἀντωνιου εις
Κιλικιαν μεταπεμφθεισα την της αρχης επιμελειαν επετρεψεν Ἡρωδηι, και ως ουδεν
ηξιου πιστευεσθαι εστ' αν καταχθηι εις την εαυτου αρχην, εχουσα αυτον ᾔει παρα
Ἀντωνιον. ως δε αλωκει της γυναικος ερωτι, τον Ἡρωδην απεστειλεν εις Ῥωμην
κατα τον Σεβαστον Ὀκταουιον, ος δια τε Ἀντιπατρον τονἩρωδου πατερα και δι'
αυτον Ἡρωδην δια τε το υπο Παρθων καθεστασθαι τον Ἀντιγονον βασιλεα
επεστειλε τοις εν Παλαιστινηι και Συριαι στρατηγοις καταγειν αυτον επι την αρχην.
και αμα Σωσιωι διεπολεμει προς τον Ἀντι γονον χρονωι πολλωι και παντοιαις μαχαις.
τοτε και Ἰωσηππος αδελφος Ἡρωδου αποθνησκει στρατηγων. Ἡρωδου δε προς
Ἀντωνιον ελθοντοςτρια ετη τον Ἀντιγονον εξεπολιορκησαν και ζωντα απεκομισαν
Ἀντωνιωι. 372 Ἀντωνιος δε Ἡρωδην μεν και αυτος ανηγορευσε βασιλεα, προσεθηκε
δε αυτωι πολεις Ἵππον, Γαδαρα, Γαζαν, Ἰοππην, Ἀνθηδονα και της Ἀρβιας τον τε
Τραχωνα και την Αυρανιτιν και Σακιαν και Γαυλανην, προς δε και της Συριας
επιτροπην. Ἡρωδης υπο της συγκλητου και Ὀκταουιου του Σεβαστου βασιλευς
Ἰουδαιων ανηγορευθη και εβασιλευσεν ετη λδʹ. Ἀντωνιος επι Παρθους στρατευειν
μελλων Ἀντιγονον τον Ἰουδαιων απεκτεινε βασιλεα και Ἀραβιαν Κλεοπατραι
παρεδωκε, διαβας τε επι Παρθους επταισε μεγαλως το πλειστον αποβαλων του
στρατου. ην ολυμπιας ρπςʹ. Ὁ Σεβαστος Ὀκταουιος την εξ Ἰταλιας και πασης εσπερας
δυναμιν επ' Ἀντωνιον ηγεν, ου βουλομενον εις Ῥωμην επανελθειν δεει των εν
Παρθοις επταισμενων και Κλεοπατρας ερωτι. Ἀντωνιος δε αυ την εκ της Ἀσιας εχων
δυναμιν υπηντιαζεν. ο δε Ἡρωδης οια δεινος και των ισχυοντων θεραπευτης διπλας
εξεπεμψεν επιστολας και νηι τον στρατον, εντει λαμενος τοις ηγουμενοις
καραδοκειν το αποβησομενον. ως δ' εκριθη τε η νικη και δυσι ναυμαχιαις ηττηθεις ο
Ἀντωνιος εφυγεν εις Αιγυπτον αμα τηι Κλεοπατραι, οι κομιζοντες απεδοσαν τας προς
τον Σεβαστον επιστολας, ας προς Ἀντωνιον ειχον αποκρυψαντες. επιπιπτει δε
Ἡρωδης Κλεοπατραι· εν τωι μεσαιολιωι εαυτην διεχρησατο ασπιδι τωι θηριωι καθ'
εαυτης οπλωι χρησαμενη. τοτε Κλεοπατρας υιους Ἥλιον και Σεληνην επι Θηβαΐδα
φυγοντας συνελαβεν ο Σεβαστος. Νικοπολις η κατα Ἀκτιαν εκτισθη και Ἄκτια ο
αγων ετεθη. Ἀλεξανδρειας ειλημμενης πρωτος ηγεμων Αιγυπτου πεμπεται Γαλλος
Κορνηλιος, ος των αποσταντων Αιγυπτιων καθειλε τας πολεις. μεχρι τουδε οι
Λαγιδαι, και συμπας της Μακεδονικης ηγεμονιας μετα ετη τʹ της Περσων
καθαιρεσεως δυοιν δεοντα. Συναγονται τοινυν οι χρονοι απο μεν της Μακεδονων
αρχης και κατα λυσεως κατα Πτολεμαιους και την τελευταιαν Κλεοπατραν, ο γινεται
της Ῥωμαιων μοναρχιας ηγεμονιας ετος ιαʹ, ολυμπιαδος δε ρπζʹ ετος δʹ, τα συμπαντα
 
 
 

169
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

ετη απο Ἀδαμ ευοβʹ. 373 Μετα Ἀλεξανδρειας αλωσιν ολυμπιας ηχθη ρπηʹ. Ἡρωδης
επικτισας των Γαβινιων πολιν την ποτε Σαμαρειαν, Σεβαστην αυτην προσηγορευσε·
το δε επινειον αυτης τον Στρατωνος πυργον πολισας απο του αυτου Καισαρειαν
εκαλεσεν, εφ' εκατερα ναον εγειρας Ὀκταουιωι. υστερον δε και Ἀντιπατριδα κτιζει εν
τωι Λυδωι πεδιωι απο του εαυτου πατρος, και τους περι την Σεβαστην οικουντας, ων
αφειλατο την γην, εγκατυκισεν εν αυτηι. εκτισε δε και ετερας πολεις, και τοις μεν
Ἰουδαιοις βαρυς ην, τοις δε αλλοις εθνεσι δεξιωτατος. Ἦν ολυμπιας ρπθʹ, ητις προ εξ
καλανδων Μαρτιων, κατα Ἀντιοχεις κδʹ, ηχθη, δι' ης επι των ιδιων ορων εστη ο
ενιαυτος. Ἀφρικανος εασας ειπειν ποσα ετη Ὑρκανος ηγησατο Ἰουδαιων δια το
αντιπιπτειν τηι εκδοσει αυτου τα λδʹ ετη Ὑρκανου, προς τουτοις ετη γʹ της Ἡρωδου
βασιλειας εκολοβωσεν, αντι λζʹ ετων μονα λδʹ στοιχειωσας· οπερ ει δωμεν
αληθευειν, ευρεθησεται θνησκων Ἡρωδης κατα το πρωτον ετος της ενανθρωπησεως
του κυριου και θεου και σωτηρος ημων Ἰησου Χριστου, οπερ ατοπον κατα τας
ευαγγελικας παραδοσεις. Ευσεβιου του Παμφιλου περι Ἀντιγονου και τελους της
Ἰουδαιων βασι λειας, προρρησεως τε του προφητου ∆ανιηλ περι των οʹ εβδομαδων
και Ἡρωδου αλλοφυλου Ἀντιγονος τηι Ἰουδαιων βασιλειαι επαναστας και πολλα
διαμαχησαμενος αναιρειται, και ενταυθα καταληγει το των Ἰουδαιων βασιλειον.
Ἡρωδης δε αυτων μετα ταυτα ηγειται, ουδεν αυτωι προσηκουσαν την Ἰουδαιων
βασιλειαν παρα Ῥωμαιων υποδεξαμενος. Ἐνταυθα δε και ο προφητευομενος παρα
τωι ∆ανιηλ Χριστος ηγουμενος τελος λαμβανει. μεχρι γαρ Ἡρωδου Χριστοι
ηγουμενοι· ουτοι δε ησαν οι 374 αρχιερεις, οιτινες προεστηκεσαν του Ἰουδαιων
εθνους, αρξαμενοι μεν απο της κατα ∆αρειον ανανεωσεως του ιερου κατα την
εξηκοστην και πεμ πτην ολυμπιαδα, ληξαντες δε επι Ὑρκανον επι της ρπςʹ
ολυμπιαδος. Τα δε μεταξυ τουτων ετη γενεσθαι υπγʹ, οποσα και η του ∆ανιηλ προ
φητεια θεσπιζει λεγουσα· και γνωσηι και συνησεις· απο εξοδου λογου του
αποκριθηναι και του οικοδομησαι Ἱερουσαλημ εως Χριστου ηγουμενου εβδομαδες ζʹ
και εβδομαδες ξβʹ. αυται δε αι θʹ και ξʹ εβδομαδες συμπλη ρουσι χρονον ετων υπγʹ,
οποσα ετη τυγχανει τα της αρχης των Χριστων ηγουμενων. ων τελευταιου Ὑρκανου
υπο Παρθων αιχμαλωτου ληφθεντος Ἡρωδης ο Ἀντιπατρου μηδεν προσηκουσαν
αυτωι την των Ἰουδαιωνβασιλειαν υπο Αυγουστου και της συγκλητου Ῥωμαιων
παραλαμβανει, καπειτα οι τουτου παιδες μεχρι της υστατης Ἱεροσολυμων
πολιορκιας· ουκετι οι εκ διαδοχης του ιερατικου γενους ιερωντο τωι θεωι ουδε δια
βιου κατα τον Μωυσεως νομον, ασημοι δε τινες αλλοτε αλλοι, και οι μεν ενιαυσιοι,
οι δε ετι ολιγωι πλεον παρα των Ῥωμαικων ηγεμονων την αρχιερωσυνην
εξωνουντο. Ἡρωδης Ἀντιπατρου του Ἀσκαλωνιτου παις και μητρος Κυπριδος
Ἀραβισσης ουδεν αυτωι προσηκουσαν την Ἰουδαιων βασιλειαν υπο Ῥωμαιων
εγχειριζεται, καθ' ον της του Χριστου γενεσεως πλησιαζουσης η εκ προ γονων
διαδοχη αρχιερωσυνη τε και αρχη των Ἰουδαιων κατελυθη, συμ πληρουμενης της
παρα Μωυσηι λεγουσης προφητειας· ουκ εκλειψει αρχων εξ Ἰουδα και ηγουμενος εκ
των μηρων αυτου, εως αν ελθηι ο αποκειται, και αυτος προσδοκια εθνων. εξης δε ο
∆ανιηλ προφητευει λεγων· και μετα τας ζʹ και ξβʹ εβδομαδας εξολοθρευθησεται
χρισμα, και κριμα ουκ εσται εν αυτωι, και το ιερον και το αγιον διαφθερει λαος
ηγουμενου ερχομενου, και κοπησονται εν κατακλυσμωι πολεμου. και εξης φησι· και
επι των ιερων βδελυγμα των ερημωσεων και εως συντελειας καιρου συντελεια δο
θησεται επι την ερημωσιν. 375 Ὡς εν τισι Ῥωμαικαις εκδοσεσιν εμφερεται εν
επιτομωι περι των απο Ἀλεξανδρου εως Αυγουστου χρονων, και ετι των απο κτισεως
Ῥωμης και απο Τροιας αλωσεως και εως του αυτου Αυγουστου Καισαροσ
∆ιαγεγονασι δε απο της Ἀλεξανδρου του Φιλιππου τελευτης, ητις γε γονε κατα το
 
 
 

170
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

ροζʹ ετος της των υπατων αρχης, μεχρι της Αυγουστου και Ἀντωνιου βασιλειας
ολυμπιαδες οεʹ, ετη δε συνεγγυς τʹ, απο δε κτισεως Ῥωμης εις την Αυγουστου
βασιλειαν ετη ψκʹ δια το γʹ και μʹ και ςʹ ενιαυτους απο Ῥωμυλου μεχρι της των
υπατων αρχης διαγεγονεναι, κατασπωσης ετη υοζʹ, απο δε αλωσεως Τροιας εις την
αυτου Αυγουστου Καισαρος αρχην ετη αρνγʹ δια το υλγʹ ενιαυτους απο αλωσεως
Τροιας μεχρι της Ῥωμυλου βασιλειας ειναι. Της ουν ρπεʹ ολυμπιαδος περιελθουσης
Ἀντωνιος εκστρατευει μεν επι Περσας, Ἡρωδου του Περσων βασιλεως φονευθεντος
υπο Φρααρτου του μετ' αυτον βασιλευσαντος, συναντησας δε τηι Κλεοπατραι προς τηι
Κιλικων Ταρσωι και τωι καλλει ταυτης αλους ουδεν αξιολογον πραττει κατα Περ σων.
υπο γαρ του προς αυτην ποθου πρωτον εις Ἀρμενιαν, επειτα δε και εις Ἀλεξανδρειαν
οξεως δι' αυτην επανερχεται, κατολιγωρησας Ὀκταβιας της γνησιας αυτου γαμετης,
αδελφης Αυγουστου Καισαρος. Τηι δε ρπηʹ ολυμπιαδι ο Ἀντωνιος την μεν γαμετην
απολυει δι' αισιων μετα των τεκνων εξαγαγων και Κλεοπατραν εισοικιζεται. κακ
τουτου προς αυτον ανισταται πολεμος Αυγουστου, καθ' ον μετα πολλας ναυμαχιας
και αλλους πλειστους πολεμους φευγει Ἀντωνιος μετα Κλεοπατρας εις Αιγυ πτον,
παραχρωνται δε εαυτους, μαθοντες κακει τον Αυγουστον παραγινε σθαι οσον ουπω·
ους ευρεν ελθων βιαιοθανατησαντας. τους δε Κλεοπα τρας παιδας φευγοντας λαβων
Ἥλιον και Σεληνην κατηξεν εις Ῥωμην, θριαμβον επ' αυτοις ηδιστον Ῥωμαιοις
ενδειξαμενος. Τοτε και Περσαι Ῥωμαιοις σπεισασθαι παρεκαλεσαν ομηρους Αυγου
376 στωι πεμψαντες. τον γαρ Αυγουστου Καισαρος εκγονον Κλαυδιον τουνομα
μαθοντες εις Ἀσιαν υπ' αυτου σταλεντα δολωι σφαγηναι παρεσκευασαν υπο
στρατιωτου τινος Περσου δειξειν επαγγειλαμενου χρηματων θησαυ ρους. διο
μαλιστα περι της ειρηνης πρεσβευουσι την ειρημενην επιβουλην απομνυμενοι. Τοτε
και Πανδιων ο των Ἰνδων βασιλευς επεκηρυκευσατο φιλος Αυγου στου γενεσθαι και
συμμαχος. Κατα τοινυν την ρπεʹ ολυμπιαδα Ἐλπιδιου κατασχεθεντος υπο Αυγου
στου εν τηι προς Ἀντωνιον μαχηι και αναιρεθεντος, εν Ῥωμηι μονος Αυγουστος
Ῥωμαιων μοναρχει, διαδημα πρωτος και κοσμον τα τε λοιπα περι θεμενος βασιλικα
συμβολα και προς το της διαιτης αβροτερον προαχθεις. Γαιος γαρ προ αυτου
μοναρχησας ουδενι τουτων εκεχρητο. Οι εν Ἀλεξανδρειαι απο του ιδʹ ετους
αριθμουσι τους Αυγουστου χρο νους. Πανδιων ο των Ἰνδων βασιλευς φιλος
Αυγουστου και συμμαχος ειναι πρεσβευεται. Ὀκταουιος Αυγουστος προσηγορευθη,
και ο Σεξτιλιος μην ηʹ παρα Ῥωμαιοις ομοιως ο αυτος Σεβαστος ανηγορευθη.
Ἰουδαιων αʹ αλλοφυλος βασιλευς Ἡρωδης ετη λζʹ. του δε κοσμου ην ετος ευξθʹ.
Ἀνανηλον τινα των εν Βαβυλωνι Ἰουδαιων αρχιερεα μεταστειλαμενος Ἡρωδης εις
Ἱερουσαλημ αρχιερεα κατεστησε, και τουτον εκβαλων μετα βραχυ καθιστησιν
Ἀριστοβουλον αρχιερεα τον αδελφον της αυτου γυναι κος, υιον οντα Ὑρκανου του
εν Παρθικηι. και τουτον ανελων παλιν Ἀνανηλον προσηξε μετα ενιαυτον. Ειρηται
μεν ημιν και προσθεν αρχομενοις τουδε του πονου ως αναγ καιοτατον παντων ημιν
εν αυτωι δειξαι προκειται τον χρονον της θειας σαρκωσεως του μονογενους υιου και
λογου του θεου, κυριου δε και σωτη ρος ημων Ἰησου Χριστου τωι εφʹ ετει του κοσμου
προτρεχοντα πληρου 377 μενωι και αρχομενωι τωι εφαʹ μηνι κατα Ῥωμαιους Μαρτιωι
κεʹ, κατα την θειαν δια Μωυσεως εκδοσιν πρωτηι του παρ' Ἑβραιοις πρωτοκτιστου
μη νος Νισαν, καθ' ην ο αρχαγγελος Γαβριηλ τηι κυριως και αληθως θεο τοκωι της
παγκοσμιου χαρας προσενηνοχεν ευαγγελια. ουτω γαρ και η της ζωοποιου
αναστασεως αυτου ημερα κατα την αυτην πρωτοκτιστον ημεραν συναντησει κατα
τας αποστολικας παραδοσεις, ως δειχθησεται. Ἐπειδη δε κατα το ευοβʹ ετος του
κοσμου, οπερ κατα τονδε τον ακρι βως ημιν κατα δυναμιν εφοδευθεντα κανονα τωι
ιεʹ της Αυγουστου βασι λειας ετει συντρεχει, απο δε Ἀλεξανδρειας αλωσεως ςʹ, το
 
 
 

171
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

λεγομενον Βισεξτον προσετεθη υπο Αυγουστου Καισαρος και των τηνικαυτα σοφων,
αναγκαιον ηγουμαι δηλωσαι περι αυτου του ηλιακου ενιαυτου τξεʹ αʹ ημερων οντος
παρα δʹ μιας ημερας. τουτο το δʹ κατα ετη κηʹ συναγομενον ζʹ ημερας
ανακυκλουμενας απο αʹ ημερας της εβδομαδος εως ζʹ επαγει, αιτινες λεγονται
επακται ηλιου ζʹ δια των κηʹ ετων συμπληρουμεναι, και παλιν απο του κθʹ
αρχομεναι. τετρακις γαρ ζʹ κηʹ γινονται. αι δ' αυται και τετραετηριδες παρα τοις
μαθηματικοις αστρονομοις κεκληνται δια το κατα τετραετιαν ημεραν μιαν τωι
ενιαυτωι επεισαγειν. Περι ης οι μεν Ἰουδαιοι σεληνιακους παραλαμβανοντες τους
χρονους δια το νομικον πασχα και την εν τωι αʹ μηνι Νισαν πανσεληνον ουδενα λο
γον ευρισκονται συγγραψαμενοι. Ἕλληνες δε παρα Χαλδαιων εις Αιγυ πτιους δια
του πατριαρχου Ἀβρααμ, ως ο λογος, την αυτην ελθουσαν γνω σιν παραλαβοντες
κατ' Αιγυπτιους τξεʹ ημερων τον ενιαυτον ελογισαντο, αρχομενοι μεν απο του παρ'
αυτοις Θωθ μηνος της αʹ ημερας, ητις κατα την κθʹ του Αυγουστου μηνος συμπιπτει,
και κατα χρονους δʹ αμειβοντες μιαν ημεραν εως αποκαταστασεως ημερων
Αιγυπτιακου ετους τξεʹ δια αυξʹ ετων συμπληρουμενου, και ως απο σημειου τινος εις
το αυτο ση μειον, απο της κθʹ του Αυγουστου μηνος αποκαθισταμενου, ος ετυχεν
αποκαταστηναι κατα τοδε το ευοαʹ ετος του κοσμου, Αυγουστου δε ετει ιεʹ κατα τοδε
το κανονιον. κατα δε Πανοδωρον κβʹ ετος ην Αυγουστου δια το τους πολλους κατα
το ιςʹ ετος της Αυγουστου βασιλειας την Ἀλεξαν 378 δρειας αλωσιν ιστορειν και τους
τουτου χρονους της βασιλειας εντευθεν λογιζεσθαι, μεθ' ην αρξαμενην ετει εʹ
Αυγουστου τεθηναι την τετραετη ρικην ημεραν, και μεχρι του νυν ουτω καθ'
Ἕλληνας ητοι Ἀλεξανδρεις ψηφιζεσθαι τους αστρονομικους κανονας εν ταις
εκλειψεσι των δυο φω στηρων και ταις καθ' εκαστον μηνα συνοδωι πανσεληνοις των
τε πλανω μενων εʹ αστερων και των λοιπων απλανων τας εποχας ουτω λαμβανε
σθαι. και ουτω μεν ο Πανοδωρος συμφωνησαι σπουδαζων τοις εξω σο φοις περι την
σφαιρικην κινησιν ετεσιν ζʹ διημαρτε του εφʹ ετους, ευζγʹ αντι εφʹ στοιχειωσας,
καιπερ εν αλλοις ευδοκιμησας παρα πολ λους. ημεις δε τωι ποιητηι των χρονων
αχρονωι θεωι τηι παντουργωι και ομοουσιωι τριαδι πειθομενοι, ταις παρ' αυτης
δοθεισαις ημιν θεοπνευ στοις γραφαις δια τε παλαιας και νεας διαθηκης
εξηκολουθησαμεν, εν τισι συμφωνησαντες και τοις παρ' εκεινων κανοσιν, ως εν τοις
Ἀλεξαν δρου του Μακεδονων ετεσι κατα το εροʹ ετος του κοσμου, ενταυθα δε
αντιπιπτουσαν ευροντες ταις αποστολικαις παραδοσεσι την εκεινοις αλλο θεν
ειλημμενην αρχην και ουκ εκ της κοινης του κοσμου γενεσεως, αναγ καιως της
θειας και αρρητου σαρκωσεως τον ακριβη χρονον προετιμησα μεν. Αυγουστος
Ῥωμαιοις ενομοθετησε. Λολλιος Μαρκος Ῥωμαιοις Γαλατιαν επεκτησατο.
Αυγουστος μοναρχιαν εγχειριζομενην απωσατο. Αυγουστος Γαλαταις φορους εθετο.
Τιβεριος Ἀρμενιαν Αυγουστωι παρεστησατο. Αυγουστος Κυζικηνων ελευθεριαν
αφειλατο. Αυγουστος Σαμιοις ελευθεριαν παρεσχε. Κανταβροι στασιασαντες
διεφθαρησαν. Σεισμος Κυπρου πολλα μερη κατεπτωσε. Τιμησεως γενομενης εν
Ῥωμηι απεγραφησαν Ῥωμαιων μυριαδες υιςʹ και δ. Τωι ευπʹ ετει του κοσμου η των
Βιθυνων ηʹ βασιλεων αρχη επαυσατο 379 υπο Αυγουστον χρηματισασα, απο του
εσξηʹ κοσμικου ετους αρξαμενη, ων τα ονοματα δηλωθησεται· ομοιως δε και η των
Ποντικων ιʹ βασιλεων. Τιβεριος Καισαρ ανηγορευθη. Αυγουστος Γαιον Ἀγριππαν
υιοθετησατο. Αυγουστος μοιχευσασαν Ἰουλιαν θυγατερα αυτου ηφαντωσε. Τιβεριος
Καισαρ Ουινδικους και τους λοιπους παρακειμενους τηι Θρακηι υπεταξεν· αποικιας
εις Πατρας και Βηρυτον Ῥωμαιοις εξεπεμψεν. Τιβεριος Καισαρ καταπολεμησας
Γερμανους αυτοκρατωρ ανηγορευθη. Τιβεριος επι νικηι Παννονιων εθριαμβευσεν. Ὁ
αυτος επι νικηι Ῥαιτων και Ἀρμενιων και Ουινδικιων και Παννονιων εθριαμβευσεν.
 
 
 

172
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

Αυγουστος παρεσχε ναυμαχιαν και μονομαχιαν. Γερμανους κατεστρεψατο Λολλιος
Μαρκος νεωτερισαντας. Ἀγριππας Βοσπορον εχειρωσατο. Αυγουστος μεγας
αρχιερευς εψηφισθη. Τα υπολοιπα του Ἡρωδου Ὑρκανον εκ Παρθικης επανελθοντα
γηραιον φοβωι της ευγενειας Ἡρω δης ανειλεν, ομοιως δε και Ἀριστοβουλον υιον
αυτου αρχιερεα. Ὁ αυτος και Μαριαμνην ιδιαν γαμετην θυγατερα Ὑρκανου συν
δυσιν παισιν αυτου εξ αυτης ανδρωθεισιν ηδη φονευει και την Μαριαμνης μη τερα,
οικειαν δε πενθεραν ο μιαιφονος. Κατα την Ἰουδαιαν μεγας εγενετο σεισμος.
Ἡρωδης πολλα και μεγαλα εκτισεν εν Ἱερουσαλημ. Ἡρωδης την παλαι Σαμαρειαν
ερημον ουσαν εκ θεμελιων ηγειρε, Σεβαστην εις τιμην του Καισαρος ονομασας. Ὁ
αυτος το Πανιον ειδωλειον κατεσκευασεν εν Παναιαδι τωι Πανι. Λιμος μεγας κατα
την Ἰουδαιαν και ολην Συριαν εγενετο. 380 Ἡρωδης τον Ἱεροσολυμων ναον
διπλουν ανωικοδομησεν. Ἡρωδης τον παλαι Στρατωνος πυργον Καισαρειαν εις τιμην
του Και σαρος επικτισας ωνομασεν. Ὁ αυτος Ἀνθηδονα επεκτισεν Ἀγριππιναν
μετονομασας, ετι τε Παρσαναβαν εις τιμην Ἀντιπατρου του πατρος αυτου
Ἀντιπατριδα ωνομασε, και αλλην εις οικειον εκαλεσεν ονομα πολιν εγειρας
Ἡρωδιον. Ὁ αυτος την εν τηι Γαλιλαιαι Γαβαλ και κατα πασας πολεις Συριας και
Παλαιστινης επεκτισεν. Ὁ αυτος προς ταις πολλαις μιαιφονιαις τον ανδρα Σαλωμης
οικειας αδελφης ανειλε και παλιν ετερον αυτηι ανδρα δευτερον εδωκεν. Ὁ αυτος
τους Ἰουδαιων νομομαθεις και των πατριων ζηλωτας απε κτεινεν. Ὁ αυτος τας
αναγραπτους Ἰουδαιων γενεαλογιας ενεπρησεν, αμαρτυρον ως εαυτωι κακεινοις
πραγματευομενος την ευγενειαν. ∆εον γινωσκειν οτι το πρωτον ετος Αυγουστου
Καισαρος ευνηʹ ετος εστι του κοσμου, το δε τελος του ευζθʹ ετους του κοσμου
πληρωμα του μαʹ ετους του αυτου Αυγουστου εστι και αρχη του μβʹ ετους, του δε
Ἡρωδου εστιν ετος λβʹ. Τωι εφʹ ετει του κοσμου, του δε Αυγουστου Καισαρος μβʹ,
Ἡρωδου δε λβʹ, μηνι καθ' Ἑβραιους ζʹ ιʹ, ητοι Σεπτεμβριωι κζʹ, Ζαχαριας θυμιων εις
το αγιασμα κατα την ταξιν της εφημεριας αυτου, ως φησιν ο θειος ευαγγελιστης
Λουκας, ειδεν αγγελον την του μεγαλου Ἰωαννου του προ δρομου και βαπτιστου
συλληψιν ευαγγελιζομενον αυτωι, και φοβηθεις και διστασας εμεινεν αλαλος εως
του τοκετου αυτου κατα την επιτιμησιν. 381 Σημειωτεον δε εν τωι κατα Λουκαν
ευαγγελιωι πως φησιν ο αγγελος περι της του προδρομου συλληψεως προς την αγιαν
παρθενον· και ιδου Ἐλισα βετ η συγγενης σου, της μεν εκ του ∆αβιδ, της δε εκ του
Λευι καταγομε νης, περι ου εξης παρεθεμεθα. Τωι αυτωι εφʹ ετει απο κτισεως κοσμου
πληρουμενωι, τωι κηʹ του Φα μενωθ, μηνος Μαρτιου κδʹ, και αρχομενωι τωι Φαμενωθ
κθʹ ητοι Μαρτιου κεʹ, εκτωι μηνι απο του ευαγγελισμου Ζαχαριου και της του
προδρομου συλληψεως, απεσταλη ο αρχαγγελος Γαβριηλ προς την αγιαν και υπερ
ενδοξον παρθενον τα της παγκοσμιου σωτηριας και αιωνιου ζωης ευαγ γελια
κομιζων. ετος της μεν ιαʹ περιοδου των φλβʹ ετων ρπαʹ αρχομενον, μην παρ'
Ἑβραιοις Νισαν πρωτοκτιστος αʹ αγων ημεραν, ητις κατα μεν Ῥωμαιους τηι κεʹ του
Μαρτιου μηνος συμπιπτει αει, κατα δε Αιγυπτιους τηι κθʹ του Φαμενωθ, προ ηʹ
καλανδων Ἀπριλλιων, του δε δʹ κατ' Αιγυ πτιους Χυακ μηνος ητοι κδʹ του
∆εκεμβριου μηνος, προ θʹ καλανδων Ἰανουαριων, εις συμπληρωσιν της λαʹ ημερας
του Χασελευ, θʹ μηνος κατα τους αυτους Ἑβραιους και Χριστιανους, ημεραι σοεʹ,
καθ' ην το κατα σαρ κα εκ της αγιας και φυσει και αληθειαι κυριως θεοτοκου και
αειπαρθενου Μαριας τηι επιουσηι κεʹ εγεννηθη ο κυριος ημων και θεος Ἰησους ο
Χριστος, ο μονογενης του θεου υιος, εν Βηθλεεμ πολει της Ἰουδαιας, κατα το μγʹ
ετος της Αυγουστου Ῥωμαιων Καισαρος βασιλειας, εν υπατειαι Γουλπικιου και
Μαρινου και Γαΐου Πομπηιου, ως εν ακριβεσι και πα λαιοις αντιγραφοις φερεται.
Ταυτα ουκ αφ' εαυτων συντεταχαμεν, αλλ' εκ των παραδοσεων του μακαριου
 
 
 

173
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

αποστολου και αρχιεπισκοπου Ῥωμης Ἱππολυτου και ιερο 382 μαρτυρος, Ἀννιανου
τε του οσιωτατου μοναχου του συνταξαντος κυκλον ιαʹ πασχουαλια φλβʹ ετων αμα
σχολιοις ακριβεσι, και Μαξιμου του αγιωτα του μοναχου και φιλοσοφου μαρτυρος
και ομολογητου και μεγαλου διδα σκαλου της εκκλησιας. Ἐξηλθε δογμα παρα
Καισαρος Αυγουστου απογραφεσθαι πασαν την οικουμενην, ως η των θειων
ευαγγελιων ιερα βιβλος φησιν, ηνικα και Ἰωσηφ συν τηι παρθενωι την Βηθλεεμ
πολιν ∆αβιδ καταλαβων, δια το ειναι αυτους εξ οικου και πατριας ∆αβιδ, απεγραφη.
τοτε των ημερων της απορρητου συλληψεως πλησθεισων τηι θεομητορι, ετεκεν
υπερφυως τον υιον αυτης τον πρωτοτοκον και εσπαργανωσε και ανεκλινεν αυτον εν
τηι παρατυχουσηι κατα το θεοδοχον σπηλαιον τηι φατνηι δια το μη εχειν τοπον εν τωι
καταλυματι. Ταυτης της κατα την Ἰουδαιαν απογραφης υπο της συγκλητου βουλης
Κυρινιος επιμελητης εξεπεμφθη κατα τοδε το κοσμικον ετος, ουσιων και οικητορων
αναγραφας ποιουμενος. αυτη γαρ, φησιν ο θειος Λουκας, η απογραφη πρωτη εγενετο
ηγεμονευοντος Συριας Κυρινιου.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΦ Της θειας σαρκωσεως ετος αʹ πληρωθεντος του εφʹ και
αρξαμενου του εφαʹ Ὁ ποιμην ο καλος ποιμενας πρωτους δι' αγγελων εις θεαν και
ακοην προσ εκαλεσατο των απορρητων. ο αυτος δι' αστερος οδηγου μαγους εις δο
ρυφοριαν και προσκυνησιν επεσπασατο. τηι ηʹ ημεραι περιετεμον τον κυριον και τηι μʹ
ανηγαγον αυτον εις Ἱεροσολυμα κατα τον νομον Μωυσεως, ηνικα και Συμεων
παραστας ενηγκαλισατο τον πλαστουργον. Ἄννα προ φητις θυγατηρ Φανουηλ
συμπαρην ανθομολογουμενη τωι δι' ημας νηπια σαντι. 383 ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΦΑ Σεξτος
Πυθαγορικος φιλοσοφος ηκμαζεν. Ἰουδας τις Γαλιλαιος κατα Ῥωμαιων αποστατειν
Ἰουδαιους προετρεπε δια την απογραφην, ο εκ Γαμαλας, περι ου και Γαμαλιηλ εν
ταις πραξεσι των αποστολων ειπεν. Ἡρωδης τεθνηκεν οʹ ζησας ετη, εξ ων
εβασιλευσεν Ἰουδαιων λζʹ ετη παρανομως. επι αυτου γαρ η προρρησις του
πατριαρχου Ἰακωβ επληρωθη λεγουσα· ουκ εκλειψει αρχων εξ Ἰουδα και ηγουμενος
εκ των μηρων αυ του, εως αν ελθηι ο αποκειται, ητοι ο Χριστος. Ἕως αυτου η εξ
Ἰουδα αρχη δια τε βασιλεων και αρχιερεων παρεσταθη, ων οι μεν βασιλεις
ομολογουμενως εξ Ἰουδα κατηγοντο, οι δε αρχιερεις και αυτοι κατα το μητρωιον εξ
Ἰουδα, επειπερ Ἀαρων την θυγατερα του Ἀμιναδαβ αρχοντος υιων Ἰουδα εγημεν εν
Αιγυπτωι, καθ' ο και συγγενεις υπηρχον οι εξ Ἰουδα και Λευι. διο και ο αγγελος τηι
θεοτοκωι εφη· και ιδου Ἐλισαβετ η συγγενης σου. Ουτος πρωτος αλλοφυλος ηρξεν
Ἰουδαιων Ἄραψ Ἰδουμαιος ων. Ὁ αυτος πρωτον αλλοφυλον Ἰουδαιοις αρχιερεα
κατεστησε τον Ἀνανηλον, ως Ἰωσηππος. Ὁ αυτος πρωτος την ιερατικην στολην υπο
την ιδιαν σφραγιδα εθετο. 384 Τα υπολοιπα Ἡρωδου του αλλοφυλου του κοσμου ετη
εφαʹ Ἡρωδης ο μιαιφονωτατος προς ταις πολλαις των συγγενων φονοκτο νιαις
κατα την Βηθλεεμ αναιρει νηπια, την του κυριου και θεου και σω τηρος ημων Ἰησου
Χριστου παρα των μαγων πυθομενος γεννησιν. Ἡρωδης θεηλατως πληγεις και
τριτον υιον επιβουλευοντα νομισας γνη σιον ανειλεν. ο αυτος υδρωπι συσχεθεις
σκωληκας απο του στοματος εξεβρασε και ουτως δεινως οδυρομενος τεθνηκεν. ο
αυτος οʹ ετη εζησε και λζʹ ετη εβασιλευσε των Ἰουδαιων.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΦΕ Της θειας σαρκωσεως ετη εʹ Τελευτησαντος Ἡρωδου κατα
Ματθαιον τον θεσπεσιον, ιδου αγγελος κυριου κατ' οναρ φαινεται τωι Ἰωσηφ εν
Αιγυπτωι λεγων· εγερθεις παρα λαβε το παιδιον και την μητερα αυτου, και πορευου
εις γην Ἰσραηλ. ην δ' αρα εʹ ετος της του σωτηρος ημων ηλικιας κατα σαρκα.
Ἰουδαιων δευτερος αλλοφυλος εβασιλευσεν Ἀρχελαος υιος Ἡρωδου ετη θʹ. του δε
 
 
 

174
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

κοσμου ην ετος εφςʹ. Αυγουστος Ἀρχελαον μεν υιον Ἡρωδου Ἰουδαιων εθναρχην
κατεστησε,τους δε αλλους αδελφους αυτου τεσσαρας οντας, Ἡρωδην ομωνυμον τωι
πατρι και Ἀντιπατρον τωι παππωι Λυσανιαν τε και Φιλιππον, τετραρχας ανεδειξεν.
Ἰστεον οτι διαφορα ευαγγελια γεγραπται, εξ ων τεσσαρα μονα κεκριται τοις
μακαριοις αποστολοις εκκλησιαζεσθαι, και αλλοις παιδικα του σω τηρος ημων
συγγεγραπται, εν οις αι μεχρι δωδεκαετους χρονου της κατα σαρκα ηλικιας αυτου
του των αιωνων ποιητου εμπεριφερονται θαυματουρ 385 γιαι· τας γαρ ολας υπ'
αυτου τελεσθεισας δυναμεις αδυνατον ην γραφη ναι δια το μηδε τον κοσμον ολον
δυνασθαι χωρειν και αισθητως και νοη τως τα γραφομενα βιβλια κατα την θεολογου
μαρτυριαν. Λουκας δε ο σοφωτατος εν μερει ταυτα σημαινων ουτω φησι· το δε
παιδιον ηυξανε και εκραταιουτο πνευματι, πληρουμενον σοφιας, και χαρις θεου ην
επ' αυτωι. και επορευοντο οι γονεις αυτου κατ' ετος εις Ἱερουσα λημ τηι εορτηι του
πασχα. και οτε εγενετο ετων ιβʹ, αναβαινοντων αυτων εις Ἱεροσολυμα κατα το εθος
της εορτης, και τελειωσαντων τας ημερας, εν τωι υποστρεφειν αυτους επεμεινεν
Ἰησους ο παις εν Ἱερουσαλημ. και ουκ εγνω Ἰωσηφ και η μητηρ αυτου. νομισαντες
δε αυτον εν τηι συνοδιαι ειναι ηλθον ημερας οδον, και ανεζητουν αυτον εν τοις
συγγενεσι και εν τοις γνωστοις, και μη ευροντες αυτον υπεστρεψαν εις Ἱερουσαλημ
ζητουντες αυτον. και εγενετο μεθ' ημερας τρεις ευρον αυτον εν τωι ιερωι
καθεζομενον εν μεσωι των διδασκαλων και ακουοντα αυτων και επερωτωντα
αυτους. εξισταντο δε παντες οι ακουοντες αυτου επι τηι συνεσει και ταις αποκρι σεσιν
αυτου.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΦΙΓ Της θειας σαρκωσεως ετη ιγʹ Τα υπολοιπα των Ῥωμαιων
Καισαρος Σεβαστου Ὀκταουιου του και Αυγουστου Ἐπι Καισαρος Αυγουστου
φιλοσοφοι ηκμαζον επισημοι ουτοι· Βιργι λιος, Σαλουστιος, Λιβιος, Ὁρτενσιος,
Τερεντιος, Ὁρατιος, Ἀθηνοδωρος Ταρσευς και Σιτιων Ἀλεξανδρευς. Ἀθηναιοι
στασιαζειν αρξαμενοι κολασθεντες επαυσαντο. Αυγουστος κρατησας μετα Γαιον
Ἰουλιον Καισαρα της Ῥωμαιων αρχης τα παντα ετη νςʹ, μονοκρατωρ δε ετη μγʹ, ως
δε ετεροι μηʹ, τελευται τον βιον εν Ῥωμηι, καθ' ον χρονον εκλειψις ηλιακη γεγονε,
λιμος τε κατ 386 εσχε την Ῥωμαιων ισχυρα, ως πολλων δηναριων τον μοδιον του
σιτου πραθηναι. Ὁ αυτος τους οικητορας Ῥωμης κατα προσωπον αριθμησας ευρεν
οικουντας αυτην ανδρων μυριαδας ιγʹ και χιλιους λζʹ. Τιβεριον δε τον αυτου
προγονον υιοθετησαμενος, περιφανη της ολης αρχης διαδοχον και Ῥωμαιων τριτον
ανεδειξεν αυτοκρατορα· ος και εβασιλευσεν ετη κβʹ. Τα υπολοιπα του δευτερου
αλλοφυλου Ἀρχελαου υιου Ἡρωδου Ουτος μετα θʹ της αρχης ετη εις Βιενναν πολιν
Γαλλιας υπο Ῥωμαιων εξοριζεται. Ἰουδαιων γʹ αλλοφυλος Ἡρωδης, υιος Ἡρωδου,
αδελφος Ἀρχελαου,ετη κδʹ. Ουτος Ἰωαννην τον βαπτιστην ανειλε τωι ετει της αυτου
αρχης, εφ' ου και ο κυριος ημων εκουσιως δι' ημας το σωτηριον παθος υπεστη.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΦΙΕ Της θειας σαρκωσεως ετη ιεʹ Ῥωμαιων γʹ μοναρχος
Τιβεριος ετη κβʹ. του δε κοσμου ην ετος εφιεʹ. Της μικρας Ἀσιας σεισμωι ιγʹ πολεις
κατεπτωθησαν, Ἔφεσος, Μαγνη 387 σια, Σαρδις, Μοστινη, Αιγαι, Ἱεροκαισαρεια,
Φιλαδελφεια, Τμωλος, Τιμος, Μυρινα, Κυμη, Ἀπολλωνια ∆ια, Ὑρκανια.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΦΚ Της θειας σαρκωσεως ετη κʹ Την μεν κατα σαρκα γεννησιν
του κυριου και θεου και σωτηρος ημων Ἰησου Χριστου δυο μονοι των ευαγγελιστων
ιστορησαν, Ματθαιος το βασιλικον εκ του ∆αβιδ κατα Σολομωνα και Λουκας το
ιερατικον εκ του αυτου ∆αβιδ, κατα Ναθαν υιον αυτου. την δε αχρονον γεννησιν εκ
 
 
 

175
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

του πατρος Ἰωαννης μονος ο υιος της βροντης εθεολογησε. τον μεντοι περι του
βαπτισματος λογον οι τεσσαρες ομοφρονως συνεγραψαν εικοτως, αλλ' οι μεν τρεις
απροσδιοριστως, Λουκας δε ο θεσπεσιος και τον χρονον ηκριβωσεν ειπων ουτως· Ἐν
ετει ιεʹ της ηγεμονιας Τιβεριου Καισαρος, ηγεμονευοντος Ποντιου Πιλατου της
Ἰουδαιας και τετραρχουντος της Γαλιλαιας Ἡρωδου, Φιλιππου δε του αδελφου
αυτου τετραρχουντος της Ἰτουραιας και Τραχωνιτιδος χωρας, και Λυσανιου της
Ἀβιληνης, επι αρχιερεως Ἄννα και Καιαφα, εγενετο ρημα θεου επι Ἰωαννην τον του
Ζαχαριου υιον εν τηι ερημωι. και ηλθεν εις πασαν την περιχωρον του Ἰορδανου
κηρυσσων βαπτισμα μετανοιας εις αφεσιν αμαρτιων. Ἄξιον μεν ουν θαυμασαι την
θειαν του σοφωτατου ευαγγελιστου συν τομιαν, πως εν ολιγαις λεξεσι τα δια
πολλων τοις πολλοις ιστορουμενα διδασκει, τον χρονον του κρατουντος, επει και
πασα χρονικη ψηφος η εκ των παλαι γενεαρχων η εκ των επειτα βασιλεων
επισημων λαμβανεται, τον ηγεμονα της Ἰουδαιας Πιλατον, Ἡρωδην και τους
αδελφους αυτου, μετα της εκαστου τοπικης αρχης, τους αρχιερατευοντας Ἄνναν και
Καιαφαν. Ἐπειδη δε παντων εσχατον ην και πρωτον ειπειν κατα ποιον ετος της
δεσποτικης ηλικιας ην, το ιεʹ ετος Τιβεριου φρασας, προτερον τον βαπτι στην και το
ειδος του βαπτισματος οσον υποβαθρον του κατα Χριστον βαπτισματος ωσπερ τινα
στεφανον εισαγει, τον αυτον χρονον προσθεις και την κατα Ναθαν απο ∆αβιδ
γενεαλογιαν αλληι ταξει χρωμενος η φησι. 388 Τα υπολοιπα του μοναρχου Καισαρος
Τιβεριου, του κοσμου ετη εφκʹ Τιβεριος ∆ρουσον της αρχης κοινωνον
προσλαβομενος μετα μικρον ως φαρμακον ανειλε. Το Πομπηιου θεατρον ενεπρησθη.
Τιβεριος Ποντιον Πιλατον ηγεμονα της Ἰουδαιας εξεπεμψε. Φιλιππος τετραρχης
Παναιαδα ανακτισας Καισαρειαν Φιλιππου προσ ωνομασεν. Ὁ αυτος πολιν Ἰουλιαδα
εκτισεν. Ἡρωδης εκτισε Τιβεριαδα εις ονομα Τιβεριου Καισαρος, ο αυτος Λιβιαδα. Τα
υπολοιπα Ἡρωδου υιου Ἡρωδου
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΦΛΒ Της θειας σαρκωσεως ετη λβʹ Ἰωαννην τον βαπτιστην
και προδρομον βαπτιζοντα εν υδατι εις μετα νοιαν και τωι εν πνευματι βαπτισματι
προοδοποιουντα το του κατα Χρι στον ευαγγελιου κηρυγμα παρα παντων τε ως
προφητην τιμωμενον φο βουμενος Ἡρωδης ανειλεν ουτως, ως Ἰωσηππος φησιν, ως
δε ο θειος ευαγγελιστης ακριβεστερον φησι, και ως ελεγχοντα αυτον επι μοιχειαι της
γυναικος Φιλιππου του αδελφου αυτου Ἡρωδιαδος.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΦΛΓ Της θειας σαρκωσεως ετη λγʹ Ἐν τουτωι τωι εφλγʹ ετει
απο κτισεως κοσμου, οπερ της κατα σαρκα του σωτηρος ημων ηλικιας λγʹ υπηρχε,
της δε ιαʹ περιοδου των φλβʹ κυκλι κων ετων σιγʹ, κατα το ιθʹ ετος Τιβεριου
Καισαρος, ο κυριος ημων και 389 θεος Ἰησους ο Χριστος, ο φυσει μονογενης, ο
ομοουσιος του αγεννητου πατρος υιος προαιωνιος και συναΐδιος τωι ομοουσιωι
πνευματι, ο εις της ακτιστου και παντουργου τριαδος, μετα την εκ παρθενου
θεοπρεπη και απορρητον γεννησιν και το υπο Ἰωαννου εν Ἰορδανηι βαπτισμα και τας
απειρους θεοσημειας και διδασκαλιας και αποκαλυψεις των μυστηριων της
ουρανιου βασιλειας αυτου πασαν πληρωσας οικονομιαν επι το σω τηριον παθος
προηιει εκουσιως κατα τας περι αυτου θειας προρρησεις και πασχει δι' ημας οσα περι
αυτου φρικτα και απορρητου συγκαταβασεως γεμοντα τοις ιεροις ευαγγελισταις
επιτομως ιστορηται, και σταυρουται ο αναμαρτητος τηι κζʹ του Φαμενωθ μηνος
ημεραι παρασκευηι ητοι ςʹ σαβ βατου, Μαρτιου κγʹ, ωραι ημερινηι ςʹ, εν υπατειαι
Νερωνος το τριτον και Βαλεριου Μενσαλα. και ταφεις ανισταται τηι γʹ ημεραι,
Φαμενωθ κθʹ ητοι Μαρτιου κεʹ, επιφωσκουσης κυριακης μιας σαββατων, πρωι
 
 
 

176
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

καλανδων Ἀπριλλιων, αʹ του πρωτοκτιστου μηνος Νισαν παρ' Ἑβραιοις και
Χριστιανοις, περι ης ειρηται· «εν αρχηι εποιησεν ο θεος τον ουρανον και την γην»,
και παλιν· «αυτη η βιβλος γενεσεως ουρανου και γης, ηι ημεραι εποιη σεν ο θεος»,
περι ης και ο θεοπατωρ ∆αβιδ την κοσμικην προανακρουο μενος σωτηριαν
μεμελυδηκεν· «αυτη η ημερα ην εποιησεν ο κυριος, αγαλλιασωμεθα και
ευφρανθωμεν εν αυτηι.» Περι ταυτης και ημιν ο πας τουδε του γραμματος πονος
καταβεβληται, δειξαι την αυτην και μιαν πρωτοκτιστον ημεραν συστοιχον τηι του
θειου ευαγγελισμου και της υπερφυους εξ αγιας παρθενου συλληψεως του μονο
γενους υιου του θεου ημεραι και τηι της ζωοποιου εκ νεκρων αναστασεως
θεοειδεστεραι και ολοφωτωι τοις αξιοις εορταζειν αυτην εν πνευματι και αληθειαι.
Αυτη Χριστιανοις ορθοδοξοις πρωτον πασχα καλως εχρηματισεν, ουκ εν ζυμηι
παλαιαι και φυγηι του κατ' Αιγυπτον αισθητου Φαραω και των αυτου 390 πικρων
εργοδιωκτων, αλλ' εν καταληψει της νοητης Αιγυπτου, της κακιας και αγνοιας και
του ταυτης αρχηγου διαβολου, υπερ τους τυπους και την νομικην σκιαν αυτωι τωι
αληθινωι αμνωι του θεου τωι αιροντι την αμαρτιαν του κοσμου κατατρυφωσιν εργωι
και λογωι (το γαρ πασχα ημων υπερ ημων ετυθη Χριστος) και τηι αυτου χαριτι και
απολυτρωσει προς την ανω Ἱερουσαλημ επειγομενοις δια σταυρου των τηιδε παθων
εκουσιου και τα φης και αναστασεως, ητοι ταπεινωσεως μεχρι θανατου, θανατου δε
σταυ ρου, δι' ης ο πασης δυναμεως και αρχης και εξουσιας δημιουργος, ευδο κιαι του
αγεννητου πατρος και συνεργειαι του αγιου και ομοουσιου πνευ ματος, πατησας τον
αδρανη και υπερηφανον τυραννον εν τηι τυραννουμενηι ταπεινηι φυσει των
ανθρωπων δια βασκανιαν την παρ' αυτου εξανεστησεν, ου μονον τοις εξ Ἀδαμ εν
Ἅιδηι φρουρουμενοις πνευμασι χαρισαμενος αφεσιν, αλλα και τοις εν σαρκι ζωσι και
πιστευσασιν αυτωι, ως εκ των ιερων ευαγγελιων εστι καταμαθειν. «Χαιρετε» γαρ
ταις γυναιξι πρωτηι φωνηι, δι' ων απασα λυπη τωι γενει εισεφρησεν, προσεφθεγξατο
και τοις ιεροις μαθηταις «ειρηνη υμιν» ο πα σης ειρηνης και φιλοθεου στοργης
αιτιος, ου μονον ταις λογικαις φυσεσιν, αλλα και ουρανωι και γηι και στοιχειοις και
πασηι κτισει συνταξας το ειναι τηι σχετικηι αλληλουχιαι. Ὁ δε αυτος θεος και κυριος
ημων επι μʹ τας ολας ημερας οπτανομενος και λεγων τα περι της βασιλειας των
ουρανων ου διελειψε τοις εαυτου μαθηταις, ηνικα και επ' οψεσιν αυτων εις
ουρανους ανεληφθη εν τωι αγιωι ορει των ελαιων τηι αυτηι τεσσαρακοστηι μετα την
αγιαν αναστασιν ημεραι, εʹ μεν ουσηι της εβδομαδος, τριτηι δε του κατα Ῥωμαιους
Μαΐου μηνος. Ἔστιν ουν, ως εν κεφαλαιωι ειπειν, εφλδʹ ετος του κοσμου, και τουτο
πρωτον αγον ημεραν ετος κυριακην, το πρωτον κυριακον πασχα Μαρτιου μηνος κεʹ
κατα Ῥωμαιους, κατα δε Αιγυπτιους Φαμενωθ κθʹ, κατα δε τας θεοπνευστους
παλαιας και νεας γραφας Νισαν αʹ πρωτοκτιστος ημερα του πρωτοκτιστου μηνος
υπαρχουσα, καθ' ην η εν Χριστωι καινη κτισις αρξαμενη παντας εις ζωην εκ θανατου
μετηγαγε τους ορθως εις αυτον πιστευοντας. 391 Ἀφρικανου περι των κατα το
σωτηριον παθος και την ζωοποιον αναστασιν Το δε καθ' εκαστον των πραξεων
αυτου και θεραπειων σωματων και ψυχων και των της γνωσεως αποκρυφων,
αναστασεως τε της εκ νεκρων αυταρκεστατα τοις προ ημων μαθηταις τε και
αποστολοις αυτου δεδηλω ται. καθ' ολου του κοσμου σκοτος επηγετο φοβερωτατον,
σεισμωι τε αι πετραι διερρηγνυντο και τα πολλα Ἰουδαιας τε και της λοιπης γης
κατερ ριφη. Τουτο το σκοτος εκλειψιν του ηλιου Θαλλος αποκαλει εν τριτηι των ιστο
ριων, ως εμοι δοκει, αλογως. Ἑβραιοι γαρ αγουσι το πασχα κατα σεληνην ιδʹ, προ δε
μιας του πασχα τα περι τον σωτηρα συμβαινει. εκλειψις δε ηλιου σεληνης
υπελθουσης τον ηλιον γινεται· αδυνατον δε εν αλλωι χρονωι πλην εν τωι μεταξυ μιας
και της προ αυτης κατα την συνοδον αυτην απο βηναι. πως ουν εκλειψις νομισθειη
 
 
 

177
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

κατα διαμετρον σχεδον υπαρχουσης της σεληνης ηλιωι; εστω δη, συναρπαζετω τους
πολλους το γεγενημενον και το κοσμικον τερας ηλιου εκλειψις υπονοεισθω εν τηι
κατα την οψιν πλανηι. Φλεγων ιστορει επι Τιβεριου Καισαρος εν πανσεληνωι
εκλειψιν ηλιου γεγονεναι τελειαν απο ωρας ςʹ μεχρις θʹ, δηλον ως ταυτην. τις δ' η
κοι νωνια σεισμωι και εκλειψεσι, πετραις τε ρηγνυμεναις και αναστασει νεκ ρων,
τοσαυτη τε κινησις κοσμικη; Ἐν γουν τωι μακρωι χρονωι τοιουτον τι συμβαν ου
μνημονευεται, αλλ' ην σκοτος θεοποιητον, διοτι τον κυριον συνεβη παθειν, και
λογος αιρει οτι οʹ εβδομαδες εις τουτον συναιρουνται τον χρονον εν τωι ∆ανιηλ. 392
Και μεθ' ετερα· απο δε Ἀρταξερξου αι οʹ εβδομαδες εις τον επι Χρι στου συντελουνται
χρονον κατα τους Ἰουδαιων αριθμους. απο γαρ Νεεμιου, ος υπ' Ἀρταξερξου την
Ἱερουσαλημ ανοικισων επεμφθη ετει τωι ιεʹ και ρʹ της Περσων βασιλειας, αυτου δ'
Ἀρταξερξου κʹ ετει, ολυμπιαδος πγʹ ετει δʹ, επι τουτον τον χρονον, ος ην ολυμπιαδος
σβʹ ετος δευτερον, Τιβεριου δε Καισαρος ηγεμονιας ετος ιςʹ, ετη συναγεται υοεʹ, απερ
Ἑβραικα υζʹ ετη γινεται, κατα τον σεληνιαιον μηνα τους ενιαυτους εκεινων
εξαριθμουμενων, ως εστι προχειρον ειπειν ημερων κθʹ #171, του κυκλικου ενιαυτου
του καθ' ηλιον υπαρχοντος ημερων τξεʹ δʹ, την κατα σεληνην δωδεκαμηνον
παραλλασσειν ημερας ιαʹ και δʹ. δια τουτο και Ἕλληνες και Ἰουδαιοι τρεις μηνας
εμβολιμους ετεσιν ηʹ παρεμβαλλουσιν. οκτακις γαρ τα ιαʹ δʹ ποιει τριμηνον. τα
τοινυν υοεʹ ετη οκταετιαι μεν γινονται νθʹ και μηνες τρεις, ως τριμηνου εμβολιμου
τηι οκταετιαι γινομενης, ετη συναγε ται ιεʹ, ταυτα τε προς τοις υοεʹ ετεσιν οʹ
εβδομαδες. μη δη τις ημας των κατ' αστρονομιαν αριθμων απειρους ειναι νομιζετω,
τξεʹ ημερων και δʹ προτεταχεναι αυτην. ουδε γαρ αγνοιαι ταληθους, δια δε την
λεπτολογιαν το ψηφιζομενον συνετεμομεν. Τοις δε επ' ακριβες παντα πειρωμενοις
εξεταζειν και τουθ' ως εν βραχει παρακεισθω. το μεν ετος επιπαν εκαστον εστιν
ημερων τξεʹ, και ημερας και νυκτος εις εννεακαιδεκατον διαιρεθεισης μερη τουτων
τα εʹ. μεταξυ δε του ληγειν τον ενιαυτον ημερων τξεʹ δʹ και τον απο ιθʹ της
νυχθημερου μερων εʹ εις τα υοεʹ ημεραι το παραλληλον εισιν ςʹ και δʹ. ετι γε μην τον
της σεληνης μηνα κατα την ακριβη λεπτολογιαν ευρισκομεν κθʹ #171, ημερας και
νυκτος διαιρεθεισης εις μερη σεʹ. τουτων τα οʹ #171, α γινεται ενενηκοστοτεταρτα
τρια. και ταυτα περι ολιγων χρονων καταγινεται. Συμβαινει δε τοινυν απο
Ἀρταξερξου βασιλειας ετους κʹ, ως εν τωι Ἔσδραι παρ' Ἑβραιοις, οπερ καθ' Ἕλληνας
ην ολυμπιαδος ογδοηκοστης τεταρτον ετος, μεχρις ςʹ και ιʹ Τιβεριου Καισαρος, οπερ
ην ολυμπιαδος σβʹ ετος βʹ, 393 επισυναγεσθαι τα προειρημενα υοεʹ, α γινεται καθ'
Ἑβραιους ετη υζʹ, ως προειρηται, τουτ' εστιν εβδομαδες οʹ, καθα προεφητευθη τωι
∆ανιηλ υπο του Γαβριηλ η Χριστου παρουσια. ει δε τωι δοκει τα ιεʹ ετη τα Ἑβραικα
πλανην εγγενναν, μετ' εκεινα εις ημας ετη ςʹ εγγυς και ουδεν εν μεσωι παραδοξον
ιστορηται. δυναται δε και η μια και ημισεια εβδομας, ην επι συντελειαι
παραλαμβανεσθαι δειν υπονοουμεν, παρηγορειν τον επι ζητουμενον των ιεʹ ετων
και κουφιζειν χρονον, οτι τε συμβολικωτερον αι προφητειαι εξενηνεγμεναι
τυγχανουσι δηλον. οποσον δε εφ' ημιν, ορ θως οιμαι την γραφην εδεξαμεθα, επει και
συναιρεισθαι πως η ηγου μενη της οπτασιας περικοπη δοκει, ης η αρχη· «εν ετει
τριτωι της βασιλειας Βαλτασαρ», ενθα περι της καθαιρεσεως της Περσων αρχης υφ'
Ἑλληνων προδηλοι, ην δια του κριου και του τραγου προδηλοι· η θυσια, φησιν, η
αρθεισα και τα αγια ερημωθησεται εις καταπατημα, απερ εις βτʹ ημε ρας
περιγραφησεται. ει γαρ εις μηνα την ημεραν λογισαιμεθα, ως αλλα χου κατα
προφητειαν εις ενιαυτους αι ημεραι παραλαμβανονται και αλλως αλλαχοθι,
αναλυσαντες ομοιως τοις προ τουτου εις μηνας τους Ἑβραι κους, ευροιμεν αν κʹ της
Ἀρταξερξου βασιλειας απο της αλωσεως Ἱερουσαλημ συντελουμενον τον χρονον.
 
 
 

178
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

ετη γαρ συναγονται ρπεʹ και ενιαυτος εις, εν ωι την πολιν ετειχισεν ο Νεεμιας. τους
ουν ρπςʹ ενιαυτους μηνας ευρισκομεν βτʹ Ἑβραικους, της οκταετιας ακολουθως τους
προς τουτοις εμβολιμους τρεις μηνας προσλαμβανουσης. απο δε Ἀρταξερξου, οθεν ο
λογος εξηλθεν οικοδομηθηναι Ἱερουσαλημ, οʹ εβδομαδες συντελουνται. ιδιαι δε περι
τουτων και ακριβεστερον εν τωι περι εβδομαδων και τησδε της προφητειας
απεδειξαμεν. Θαυμαζω δε Ἰουδαιων μεν μηπω φασκοντων εληλυθεναι τον κυριον,
τους απο Μαρκιωνος δε απο των προφητειων μη προηγορευσθαι, ουτω γυμνως υπ'
οψιν των γραφων δεικνυουσων. Και μετ' ολιγα· συναγονται δε τοινυν οι χρονοι επι
την του κυριου παρουσιαν απο Ἀδαμ και της αναστασεως ετη εφλαʹ. αφ' ου χρονου
επι ολυμπιαδα σνʹ ετη ρζβʹ, ως εν τοις προσθεν ημιν αποδεδεικται. 394 Ευσεβιου του
Παμφιλου περι των αυτων Ἰησους ο Χριστος ο υιος του θεου ο κυριος ημων κατα τας
περι αυτου προφητειας επι το παθος προηιει ετους ιθʹ της Τιβεριου βασιλειας. καθ' ον
καιρον και εν αλλοις μεν Ἑλληνικοις υπομνημασιν ευρομεν ιστορουμενα κατα λεξιν
ταυτα. ο ηλιος εξελιπε. Βιθυνια εσεισθη. Νικαιας τα πολλα επεσεν. α και συναιδει τοις
περι το παθος του σωτηρος ημων συμβεβηκο σιν. γραφει δε και Φλεγων ο τας
ολυμπιαδας περι των αυτων εν τωι ιγʹ ρημασιν αυτοις ταδε· τωι δε δʹ ετει της σβʹ
ολυμπιαδος εγενετο εκλειψις ηλιου μεγιστη των εγνωσμενων προτερον, και νυξ
ωραι εκτηι της ημερας εγενετο, ωστε και αστερας εν ουρανωι φανηναι. σεισμος τε
μεγας κατα Βιθυνιαν γενομενος τα πολλα Νικαιας κατεστρεψατο. και ταυτα μεν ο
δηλωθεις ανηρ. τεκμηριον δ' αν γενοιτο του κατα τοδε το ετος πεπονθε ναι τον
σωτηρα η του κυριου κατα Ἰωαννην ευαγγελιου μαρτυρια, ητις μετα το ιεʹ ετος
Τιβεριου τριετη χρονον της διδασκαλιας αυτου διαγενε σθαι μαρτυρει. κατα τους
αυτους δε χρονους και Ἰωσηππος ιστορει εν ημεραι πεντηκοστης κινησεως και
κτυπου ιερεας αντιλαμβανεσθαι πρω τον, επειτα φωνης αθροας ενδοθεν ακουσαι
απο του εσωτατου ιερου αυτοις ρημασιν ειπουσης· μεταβαινωμεν εντευθεν. και αλλο
δε τι ο αυτος αναγρα φει Ἰωσηππος, ως Πιλατου του ηγεμονος κατα τον αυτον
χρονον Καισαρος τας εικονας νυκτωρ εις το ιερον, ασπερ ουκ ην θεμις, αναθεντος,
μεγιστου τε θορυβου και στασεως αρχην εμβεβληκοτος τοις Ἰουδαιοις· ενθεν επι
στησεις ποσαι το Ἰουδαιων εθνος διεδεξαντο συμφοραι. Φλακκος Ἀσυλαιος της
Ἀλεξανδρειας και Αιγυπτου επιτροπος υπο Τιβεριου εκπεμπεται. πολλα δε του
Ἰουδαιων εθνους επεβουλευσεν. Ὅτι μεν εφλαʹ, ουχι δε εφλγʹ ο Ἀφρικανος λεγων
δυο σφαλλεται ετη κατα την αψευδη των ευαγγελιων υφηγησιν. προδηλον γαρ οτι
τωι λʹ ετει αρχομενωι που η μικρωι προς η ελαττον δια το ειρημενον, «Ἰησους δε ην
395 ωσει ετων λʹ» παρα τωι μεγαλωι ευαγγελιστηι Λουκαι εβαπτισθη και εδιδαξε και
εθεραπευσε πασαν νοσον και πασαν μαλακιαν επι τρια ετη· ως ειναι τον απο της
θειας αυτου συλληψεως χρονον αρξαμενον τωι εφαʹ ετει του κοσμου, τηι πρωτηι του
πρωτοκτιστου μηνος Νισαν, Μαρτιου κεʹ, μεχρι της ζωοποιου αναστασεως κατα την
αυτην συμπεσουσαν ημεραν κεʹ Μαρτιου ετων λγʹ και ημερας μιας τωι εφλδʹ ετει
αρξαμενην, αφ' ης επι την εις ουρανους μετα σωματος θεοπρεπη θειαν αναληψιν
ημεραι μʹ. απο δε Ἀδαμ επι την αυτην ετη εφλγʹ, ημεραι μʹ. ει δε τις απιστει τοις
λεγομενοις περι της αυτης πολλαχου λεγομενης, οτι εν αυτηι τον θανατον πατησας ο
κυριος ημων πρωτοκτιστωι ημεραι ζωην ημιν εκ νεκρων επηγα σε, σκοπειτω εις την
ιαʹ περιοδον των φλβʹ. κυκλικων ετων κατα το σιγʹ ετος της αυτης περιοδου την ιδʹ
του παρ' Ἑβραιοις πασχα, και ευρησει κατα την κγʹ του αυτου Μαρτιου μηνος εν
ημεραι παρασκευηι καταντωσαν επι το σωτηριον παθος, ο υπερ ημων εκουσιως
υπεστη, και ταφεις υπο Ἰωσηφ του εξ Ἀριμαθαιας και Νικοδημου ανεστη τηι μετα την
αυτην παρασκευην επιφωσκουσηι τριτηι ημεραι, μιαι σαββατων, πρωτηι δε του παρ'
Ἑβραιοις Νισαν πρωτου μηνος, ητις αει τηι κεʹ Μαρτιου μηνος μια και η αυτη εστιν.
 
 
 

179
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

Ὁ μεν ουν Ἀφρικανος συμφωνως τηι αποστολικηι παραδοσει τωι εφʹ ετει την θειαν
χρονολογησας σαρκωσιν, περι το παθος και την σωτηριον αναστασιν δυσιν ετεσι
διημαρτε, κατα το εφλαʹ ετος του κοσμου ταυτην συναγαγων. Ευσεβιος δε ο
Παμφιλου τα απο Ἀδαμ εως Ἀβρααμ γενεσεως, η κατα τους χρονους Νινου και
Σεμιραμεως των Ἀσσυριων βασιλεων ωμολογηται, συντεμων ετη γρπδʹ εστοιχειωσε
τωι Ἑβραικωι εξακολουθησας και τον δευτερον Καιναν ετη ρλʹ ζησαντα προ της
τεκνωσεως μη στοιχειωσας, ου 396 ο θειος ευαγγελιστης Λουκας μεμνηται εν τηι κατ'
αυτον γενεαλογιαι, ως και αλλαχου λελεκται. το δε καθ' ημας τουτο χρονογραφιον
απο Ἀδαμ εως γενεσεως Ἀβρααμ ετη γλβʹ περιεχει συμφωνως τηι θειαι Μωυσεως
γραφηι και ταις γενεαις του κατα Λουκαν ευαγγελιου. και απο της γεν νησεως
Ἀβρααμ εως του σωτηριου σταυρου και της ζωοποιου αναστασεως βμηʹ ετη συνηξεν,
ατινα κατα τον αληθη λογον ετη βσκαʹ ημιν επιλε λογισται. ετη δε τα παντα εξ Ἀδαμ
εφλγʹ, κατα δε Ευσεβιον εσλβʹ, οπερ αλλοτριον παντη της αποστολικης παραδοσεως·
ο και εκ παραλογι σμου τοιουδε πεπονθε προς τοις ρλʹ του Καιναν ετεσι και των εν
τοις κρι ταις αλλοφυλων ετη ριαʹ, παραλειψας τα τε της αναρχιας και ειρηνης ετη μʹ
και ετι τα ∆αρειου του και Ἀστυαγους ετη ιαʹ. Πανοδωρος δε τις των κατ' Αιγυπτον
εις μοναχος, ιστορικος ουκ απει ρος χρονικης ακριβειας, εν τοις χρονοις ακμασας
Ἀρκαδιου βασιλεως και Θεοφιλου Ἀλεξανδρειας αρχιεπισκοπου, αληθειαν
ασπασαμενος εν πολλοις, ζʹ διημαρτεν ετεσιν, ελθων εις την σωτηριον σαρκωσιν τωι
ευζγʹ ετει ταυτην συλλογισαμενος. η δε αιτια του σφαλματος αυτου γεγονεν ουτως·
επει γαρ το πρωτον ετος Φιλιππου του Ἀριδαιου του μετα Ἀλεξανδρον τον
Μακεδονα βασιλευσαντος Μακεδονων αʹ, καθ' ο ετος και ο Κλαυδιος Πτολεμαιος
την των προχειρων κανονων ψηφηφοριαν επηξατο, αρχην Αιγυπτιακου και
Ἑλληνικου ετους κατα την πρωτην του Θωθ μη νος παρ' Αιγυπτιοις λεγομενου, κθʹ
του Αυγουστου μηνος ουσαν απο καταστατικην, ομοχρονον ομολογουμενως εστι τωι
εροʹ ετει του κοσμου, απο δε του αυτου πρωτου ετους Φιλιππου μεχρι της
καθαιρεσεως Κλεο πατρας ετη κατα τους αστρονομικους κανονας επισυναγεται ςζδʹ,
απο του αυτου εροʹ κοσμικου ετους ετη γινονται ευξγʹ απο Ἀδαμ εως καθ αιρεσεως
Κλεοπατρας κατα τουτο, οπερ ου συναιδει τηι εκκλησιαστικηι παραδοσει, ως προς το
μγʹ ετος Αυγουστου Καισαρος, ηνικα ο κυριος ημων εσαρκωθη. μονα γαρ απο της
αυτης καθαιρεσεως και υποταγης Αιγυπτου μγʹ ετη λεγεται βεβασιλευκεναι παρα
τοις μαθηματικοις ο Αυγουστος, οπερ ει δωμεν αληθευειν, ευρεθησεται κατα το εφεʹ
ετος του 397 κοσμου τελευτησας ο Αυγουστος. το δ' αυτο εʹ εσται της του σωτηρος
ηλικιας. αλλ' οτι μεν εστι προδηλον, οτι δε κατα τον Αυγουστου Καισαρος θανατον
ιεʹ εγγυς ηγεν ετος ο κυριος και κατα το ιεʹ ετος Τιβεριου Καισα ρος ωσει ετων ην λʹ,
ως τα λογια, και τουτο προφανες. εσται αρα ο μεν Αυγουστου Καισαρος θανατος
μεταξυ που του εφιδʹ κοσμικου ετους και του εφιεʹ, η δε αρχη της ολης βασιλειας
αυτου τωι ευνηʹ. Πανοδωρος δε τηι μαθηματικηι εξακολουθων εκδοσει την μεν αρχην
της Αυγουστου βασιλειας τωι ευναʹ ετει του κοσμου εστοιχειωσε, το δε τελος τωι εφςʹ,
την δε σωτηριον γεννησιν τωι ευζγʹ, ου καλως δια νοησαμενος.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΦΛ∆ Της θειας σαρκωσεως ετη λδʹ Πρωτηι ημεραι τουτου του
ετους, Μαρτιου κεʹ, ημεραι κυριακηι, ο κυριος ημων και θεος Ἰησους Χριστος εκ
νεκρων ανεστη τριημερος, και ωφθη πρωτον ταις μυροφοροις, επειτα τοις
αποστολοις, ους και απεστειλεν εις παντα τα εθνη διδασκειν τα περι της αγιας και
ομοουσιου τριαδος δογμα τα, αναληφθεις εις ουρανους τηι μʹ ημεραι, Μαΐου γʹ, και
καταπεμψας αυ τοις το παρακλητον πνευμα τηι αγιαι νʹ ημεραι, διαμεριζων αυτοις
γλωσσας πυρινας και τα λοιπα θεια χαρισματα. Πετρωι και Ἰακωβωι τωι αδελφοθεωι
 
 
 

180
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

και Ἰωαννηι μετα την αναληψιν των λοιπων αποστολων ηγεισθαι προσεταξεν ο
κυριος, ως αν μη επιδικαζοιν το δοξης· οι και πρωτον Ἱεροσολυμων ειλαντο τον
αυτον Ἰακωβον, ως φησι Κλημης εν εκτωι των Ὑποτυπωσεων· ο δ' αυτος και εν ζʹ
συνωιδα φησιν ωδε· Ἰακωβωι τωι δικαιωι και Ἰωαννηι και Πετρωι μετα την αναστασιν
παρ εδωκε την γνωσιν ο κυριος. ουτοι τοις λοιποις παρεδωκαν, οι δε λοιποι
αποστολοι τοις οʹ, ων εις ην πρωτος επισκοπος Ἰακωβος ο αδελφοθεος της εν
Ἱεροσολυμοις εκκλησιας.
398 ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΦΛ∆ Της θειας σαρκωσεως του κυριου ημων Ἰησου
Χριστου ετη λδʹ Κατα τας αυτας ημερας οι μαθηται επηρωτων τον κυριον εν τωι ορει
των ελαιων· ει εν τωι χρονωι τουτωι αποκαθιστανεις την βασιλειαν τωι Ἰσραηλ; Τωι
αυτωι ετει Ἰακωβος ο αδελφοθεος πρωτος επισκοπος Ἱεροσολυμων υπο των
αποστολων καθισταται. ∆υο ησαν Ἰακωβοι, ο τε αδελφοθεος υιος ων του Ἰωσηφ ο
λεγομενος δικαιος, περι ου και Παυλος φησιν· «ετερον δε των αποστολων ουκ ειδον
ει μη Ἰακωβον τον αδελφον του κυριου», ος κατα του πτερυγιου βληθεις υπο
Ἰουδαιων ξυλωι πληγεις γναφικωι τελειουται, και ετερος ο εκτμηθεις την κεφαλην
αδελφος Ἰωαννου του θεολογου. Πρωτος εις αποστολην Ματθιας εις των οʹ
μαθητων του κυριου κλη ρουται δι' ευχης και επιθεσεως χειρων των μακαριων
αποστολων αντι Ἰουδα του προδοτου. Ἑπτα τον αριθμον, δοκει μοι, προς υπηρεσιαν
των αδελφων υπο των αποστολων κατεσταθησαν. ων πρωτος ην Στεφανος ο
πρωτομαρτυς ο μετα τον σωτηρα παρα των κυριοκτονων λιθοβοληθεις και τον
φερωνυ μον αξιως υπενεγκαμενος στεφανον υπερ αυτου. Ἰουδαιων γʹ αλλοφυλος
Ἡρωδης υιος Ἡρωδου ετη κδʹ. Τωι αυτωι ετει Πιλατος μετα την στασιν Ἰουδαιων δια
τας Καισαρος εικονας τον λεγομενον κορβωναν ητοι ιερον θησαυρον εις υδατων κατ
αγωγην εδαπανησε, και αυθις στασιαζειν ηναγκαζεν. Ὁ δ' αυτος Πιλατος Τιβεριωι τα
κατα τον σωτηρα αναγαγων και του Χριστιανων δογματος εκινησεν εις ερωτα
πιστεως, Τιβεριος τε προς την συγκλητον εκοινολογησατο περι της εις Χριστον
πιστεως. της δε μη 399 πειθομενης, αλλα μωριαν ηγουμενης το κηρυγμα του
σταυρου, ο αυτος θανατον εψηφισατο κατα των διωκτων των Χριστιανων, ως
Τερτυλλιανος ιστορει. Σηιανος επαρχος Τιβεριου Καισαρος περι τελειας απωλειας
του εθνους των Ἰουδαιων πολλα συνεβουλευσε τωι Καισαρι, ως Φιλων Ἰουδαιος εξ
Ἀλεξανδρειας διαγων ιστορει εν τηι δευτεραι της περι αυτων πρε σβειας. Γαιος εαυτον
αποθεοι. ο αυτος την γυναικα Μεμμιου Ῥηγουλου λαβων πατερα ταυτης τον ιδιον
ανδρα Μεμμιον λεγειν ειναι ηναγκασεν. Ἐν Ἱερουσαλημ επι Ἡρωδου του τετραρχου
κατα των αποστολων και της ολης εκκλησιας επιβουλη.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΦΛΕ Της θειας σαρκωσεως ετη λεʹ Πετρος και Ἰωαννης εις το
ιερον ανιοντες τον εκ γενετης χωλον εθερα πευσαν.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΦΛΣ Της θειας σαρκωσεως ετη λςʹ Τα κατα τον Ἀνανιαν και
Σαπφειραν εν Ἱερουσαλημ πραχθεντα Πετρωι. Θωμας Θαδδαιον εις Ἔδεσαν και
Ἰουδας κατα θειον χρησμον εξεπεμψαν ευαγγελισασθαι. ος τον τε Αυγαρον
ιασαμενος εν λογωι κυριου, καθως και προεγραψεν αυτωι ο σωτηρ πεμψας και τον
αγιον αυτου χαρακτηρα, λεγων οτι «μετα το αναληφθηναι με αποστελλω σοι τινας
των μαθητων 400 μου, ινα ιασωνται σου το παθος και ζωην σοι και τοις σοις
παρασχωσι», και τους αυτοθι παντας εφωτισε λογοις και εργοις· ον η πολις απασα
μεχρι νυν ευσεβει τον αυτον αχειροποιητον δεσποτικον σεβουσα χαρακτηρα.
 
 
 

181
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΦΛΖ Της θειας σαρκωσεως ετη λζʹ Τουτωι τωι ετει διωγμου
κατα της εκκλησιας γενομενου πολλοι μεν των πιστων διεσπαρησαν, προς ους
πρωτην εγραψε καθολικην επιστολην Ἰακωβος ο αδελφοθεος, τοις εν τηι διασποραι
τουτο επιγραψας. Στεφανος δε ο μεγας πρωτομαρτυς αποστολος και πρωτοδιακονος
λιθοις ανηιρεθη Σαυλου του μετα ταυτα δια θεοπτιας επιστρεψαντος. Κατα τον αυτον
χρονον συνεργουντος του σωτηρος ημων Ἰησου Χρι στου Παυλος μεταβληθεις ο
μεγας αποστολος και εν ∆αμασκωι φωτισθεις υπο Ἀνανιου φυγας ηκεν εις Ταρσον
διδασκων τον λογον του θεου, κα κειθεν παλιν εις Ἀντιοχειαν. Φιλιππος εις των ζʹ
συν τωι πρωτομαρτυρι προχειρισθεντων εις δια κονιαν υπο των αποστολων εν τοις
διασπαρεισι γενομενος, απο Ἱερουσαλημ κατελθων εις Σαμαρειαν δυναμεως θειας
επληρωθη, ωστε και Σιμωνα τον μαγον καταπλαγεντα τοις θαυμασιν αυτου
προσελθειν αμα τοις εται ροις και τωι Φιλιππωι μαθητευθηναι τε και βαπτισθηναι
δολερως. οθεν και οι απ' αυτου μεχρι νυν υποκρινομενοι βαπτιζεσθαι παντη των
θειων εντολων και δογματων εισιν αλλοτριοι, μη δεχομενοι τον περι αναστασεως
λογον μηδε τον ορωμενον κοσμον θεου λεγοντες ειναι, πασαν θεοβδε λυκτον
αισχρουργιαν μετερχομενοι. τουτοις εαυτον μεν πατερα καλεισθαι 401 τοις αθλιοις
παραδεδωκεν, εικονι τε ∆ιος ονοματι προσκυνεισθαι, την δε συν αυτωι πορνην
Ἑλενην αντι Ἀθηνας προσκυνεισθαι εδιδαξεν ομοιως τηι αυτηι εικονι. Ἰουδαιοις δε
Χριστον εαυτον ελεγεν ειναι και ουχι πατερα. Της εν Ἱεροσολυμοις εκκλησιας
πρωτος επισκοπος Ἰακωβος ο αδελφοθεος ετη κηʹ. Ῥωμαιων βασιλευς δʹ Γαιος
Καλλιγουλας ετη γʹ.
ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΦΛΖ Της θειας σαρκωσεως ετη λζʹ Ποντιος Πιλατος επι
Γαΐου Καισαρος ποικιλαις περιπεσων συμφοραις, ως φασιν οι τα Ῥωμαιων
συγγραψαμενοι, αυτοφονευτης εαυτου εγενετο. Γαιος Καλλιγουλας εκγονος
Τιβεριου πολλους αναιτιως της γερουσιας ανελων, ο αυτος τας ιδιας αδελφας κατα
νησους φυγαδευσας, ο αυτος τους εν εξοριαις ανελων υστερον υπο των εν
στρατειαις επισημων ανηιρεθη. Ουτος και τον Ἰουλιον Κανον ενα των Στωικων
φιλοσοφων ανειλε, περι ου παραδοξον Ἕλλησιν, ως δοκω, πεπλασται. απαγομενος
γαρ προς το θανειν αταραχως λεγεται τινι των εταιρων Ἀντιοχωι τουνομα Σελευκει
συνεπομενωι προειπειν, ως εντευξεται αυτωι κατα την αυτην νυκτα μετα την εξοδον
και διαπορησει τι των σπουδης αξιων, και οτι μετα τρεις ημερας Ῥεκτος εις των
εταιρων υπο Γαΐου φονευθησεται. α και γεγονε, του μεν αναιρεθεντος τριταιου, του
δε Ἀντιοχου την εποψιαν ειποντος της νυκτος, οτι φανεις Ἰουλιος Κανος τα περι
διαμονης της ψυχης και καθαρω τερας φωτος μετα την εξοδον διηγησατο. ταυτα
Πλουταρχος ο Χαιρω νευς ιστορει. Ἰουδαιων αλλοφυλος δʹ Ἡρωδου παις Ἀγριππας
ετη ζʹ. 402 ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΦΛΘ Της θειας σαρκωσεως ετη λθʹ Ἀγριππας Ἡρωδου
παις επι Τιβεριου Καισαρος φρουρηθεις δια τας κατα του ιδιου πατρος κατηγοριας
και ανεθεις των δεσμων υπο Γαΐου Καισαρος βασιλευς Ἰουδαιων εκπεμπεται.
Ἡρωδης δε ο τουτου πατηρ εν Λουγδονωι της Γαλλιας εξορισθεις εν εσχατηι πενιαι
συν Ἡρωδιαδι τηι μοιχαλλιδι θνησκει. την γαρ ορχησα μενην κορην επι της
αποτομης του μεγαλου προφητου προδρομου και βαπτιστου Ἰωαννου ζωσαν
κατεπιεν η γη. Φλαγκος Ἀγκυλιος Αιγυπτου επαρχος παντοιαις συμφοραις το
Ἰουδαιων εθνος καθυπεβαλε. Γαιος ανδριαντα εαυτου ∆ιος επιφανους καλουμενου
εν τοις Ἱεροσολυ μοις αναθειναι Πετρωνιωι τωι Συριας επαρχωι προσεταξε. Φιλων
ιστορει εν τωι επιγεγραμμενωι λογωι Φλαγκωι, οτι πρεσβειαν ως περι Ἰουδαιων προς
Γαιον εποιησατο, υπερ ων Φλαγκος Ἰουδαιοις επιβουλευων εικονων και ανδριαντων
και βωμων αναθεσεσι τας συναγωγας εμιανε. τοτε και ο των Ἀλεξανδρεων δημος
 
 
 

182
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

συνεπιθεμενος ποικιλως Ἰουδαιους εκολασεν. Ἰωσηππος και Φιλων ιστορουσιν εν
ταις απανταχου συναγωγαις Ἰου δαιων ανδριαντας και εικονας Γαΐωι και βωμους
ανατεθηναι. Τουτοις τοις χρονοις Σιμων ο μαγος Σαμαρευς εκ κωμης Γιτθω της
Σαμαρειας αναφανεις πολλους εξηπατα σημειοις και τερασι ψευδους, προς ον
Φιλιππος, εις των αμα Στεφανωι τωι πρωτομαρτυρι, πρωτος εν 403 στας κατηισχυνε,
μετα την Στεφανου τελειωσιν περιαγων εξω της Ἱερου σαλημ, ηνικα λεγεται πρωτος
εξ εθνων υπ' αυτου βαπτισθηναι ο ευνουχος Αιθιοψ αυτος τε Σιμων, ονοματι μονωι
τον Χριστιανισμον υποδυς, ανα στασιν δε μη ομολογων μηδε τον κοσμον ειναι του
θεου, πασαν τε αι σχρουργιαν εισηγουμενος τοις εαυτου μαθηταις. ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ
ΕΦΜ Της θειας σαρκωσεως ετη μʹ Πετρος ο κορυφαιος την εν Ἀντιοχειαι πρωτην
θεμελιωσας εκκλησιαν εις Ῥωμην απεισι κηρυττων το ευαγγελιον. ο δ' αυτος μετα
της εν Ἀντιοχειαι εκκλησιας και της εν Ῥωμηι πρωτος προεστη εως τελειωσεως
αυτου. Πετρος την πρωτην καθολικην επιστολην απο Ῥωμης απεστειλεν, ως
Ευσεβιος, επομενον εχων και Μαρκον τον ευαγγελιστην, τοτε Ῥωμαιοις αιτησασι
συνταξαντα το ευαγγελιον, ως Κλημης εν ςʹ των Ὑποτυπωσεων και Παπιας ο
Ἱεραπολεως επισκοπος· ου και μεμνηται εν αυτηι Μαρκου και της πολεως
Βαβυλωνος· αλλοι δε απο Ἰοππης φασι γεγραφθαι. Παυλου και Σιλα επανοδος εν
∆ερβηι και Λυστροις και Φρυγιαι Ἰσαυριαι τε και Κιλικιαι και Γαλατιαι και Τρωαδι.
Παυλου και Μαρκου αι εν Φιλιπποις και Θεσσαλονικηι και Βεροιηι πραξεις. Παυλου εν
Ἀθηναις και Κορινθωι πραξεις. Παυλου αι εν Ἐφεσωι και Κεγχρεαις Καισαρειαι τε και
Ἀντιοχειαι, Ἰταλιαι και Φρυγιαι πραξεις. Παυλου τα εν Ἐφεσωι ιδιως. Παυλος τα εν
Τρωαδι και Μιλητωι παρεθετο Ἐφεσιοις. Τα εν Ἱερουσαλημ των Ἰουδαιων κατα
Παυλου. Παυλου τα εν Καισαρειαι κατα Φιλικα και ∆ρουσιλλαν. Παυλου τα εν
Καισαρειαι και τα Ἰουδαιων κατ' αυτου. 404 Μαρκος ο ευαγγελιστης Αιγυπτωι και
Ἀλεξανδρειαι τον σωτηριον λογον ευηγγελιζετο. Της Ἀντιοχεων εκκλησιας πρωτος
επισκοπος Ευοδιος εχρηματισεν ετη κθʹ. Ῥωμαιων εʹ Κλαυδιος ετη ιγʹ.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΦΜ Της θειας σαρκωσεως ετη μʹ Ἡ εν ταις πραξεσιν Ἀγαβου
προφητεια πεπερασται, λιμου μεγαλου κατασχοντος την οικουμενην επι Κλαυδιου.
Κλαυδιος κατα Βρεττανων εθριαμβευσε. Κλαυδιος τους πολιτας Ῥωμης
απογραψαμενος μυριαδας ευρεν χζδʹ και α. Κλαυδιος Φιλικα της Ἰουδαιας ηγεμονα
εξεπεμψε. Τα υπολοιπα Ἰουδαιων αλλοφυλου Ἀγριππα του και Ἡρωδου εστιν ουτωσ
Παυλος και Βαρναβας εν τηι συναγωγηι της κατα Πισιδιαν Ἀντιοχειας
επαρρησιασαντο. Παυλος και Βαρναβας εδιδασκον εν Ἰκονιωι, ηνικα τα εν Λυστροις
και ∆ερβηι και Περγηι και Ἀταλιαι και Ἀντιοχειαι, αι τε εν Φοινικηι και Σαμαρειαι και
Ἱερουσαλημ πραξεις των δυο. Ἀγριππας θεμελια πηξαμενος τριτου τειχους της
Ἱερουσαλημ και φο βηθεις Κλαυδιον Καισαρα του εργου επαυσατο. Ουτος ο
Ἀγριππας, ο και Ἡρωδης εν ταις πραξεσι καλουμενος, ο την αργυρην εσθητα
περιθεμενος και εν τωι θεατρωι Καισαρος καταδεξα 405 μενος ως θεος ευφημεισθαι,
υπ' αγγελου πληγεις σκωληκοβρωτος απο θνησκει. Ἀγριππα του βασιλεως Ἰουδαιων
τελευτησαντος Ἀγριππας υιος αυτου υπο Κλαυδιου την αρχην εγχειριζεται
Ἰουδαιων. Ἰουδαιων εʹ αλλοφυλος Ἀγριππας βʹ ετη κγʹ.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΦΜΣ Της θειας σαρκωσεως ετη μςʹ Θραικη απο τουδε του
χρονου επαρχια εχρηματισε, βασιλευουσα πριν. Νησος μεταξυ Θηρας και Θηρασιας
σταδιων λʹ εφανη. Ἐν ταις ημεραις των αζυμων στασεως γενομενης εν Ἱερουσαλημ
συμπα τηθεντες περι τας των πυλων εξοδους Ἰουδαιοι ωλοντο περι τας τρεις
μυριαδας, Κουμανου Ῥωμαιων στρατηγουντος και της ολης Ἰουδαιας
 
 
 

183
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

ηγεμονευοντος. Λιμου κατα την Ἑλλαδα γεγονοτος μεγαλου ο του σιτου μοδιος εξ δι
δραχμων επραθη. Τοτε και Ἀθηναιοις επεγραφη βωμος αγνωστωι θεωι. Ἰουστινου
φιλοσοφου και μαρτυρος εκ του αʹ λογου προς Ἀντωνιον βασιλεα υπερ Χριστιανων
Μετα την αναληψιν του κυριου εις ουρανους προεβαλλοντο οι δαιμονες ανθρωπους
τινας λεγοντας εαυτους ειναι θεους, οι ου μονον ουκ εδιωχθη σαν υφ' υμων, αλλα
και τιμων ηξιωθησαν, Σιμωνα μεν τινα Σαμαρεα τον απο κωμης λεγομενης Γιτθιων,
ος επι Κλαυδιου Καισαρος δια της των 406 ενεργουντων δαιμονων τεχνης δυναμεις
μαγικας ποιησας εν τηι πολει υμων, τηι βασιλιδι πολει Ῥωμηι, θεος ενομισθη και
ανδριαντι παρ' υμων ως θεος τετιμηται εν τωι Τιβερι ποταμωι μεταξυ των δυο
γεφυρων, εχων επιγραφην Ῥωμαικην ταυτην· Σιμωνι δεω σαγκτω, οπερ εστι Σιμωνι
θεωι αγιωι, και σχεδον μεν παντες Σαμαρεις, ολιγοι δε και εν αλλοις εθνε σιν ως τον
πρωτον θεον εκεινον ομολογουντες προσκυνουσι και Ἑλενην τινα
συμπερινοστησασαν αυτωι κατ' εκεινο του καιρου, προτερον επι τεγους σταθεισαν εν
Τυρωι της Φοινικης, την απ' αυτου πρωτην εννοιαν λεγουσι.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΦΝ Της θειας σαρκωσεως ετη νʹ Ἀντιοχειας επισκοπος
Ευοδιος ετη κθʹ Ἀλεξανδρειας επισκοπος Μαρκος ο ευαγγελιστης ετη βʹ Τα υπολοιπα
Ῥωμαιων Κλαυδιου ετη Κλαυδιος Ῥωμαιων ετη ιγʹ μετα Γαιον εβασιλευσε, φονικος
ανηρ, θειος του αυτου Γαΐου, ος Κελτους και Βρεττανους οπλοις ανδρειως
υπηγαγετο, ομοιως και Θραικας, αναιρεθεντος αυτων του βασιλεως Ῥυμεταλκου υπο
της ιδιας γαμετης. Ουτος ερασθεις αδελφιδης οικειας ενομοθετησε πρωτος, ως φασι,
θυ γατερας αδελφων αγεσθαι. Ἐπι τουτου πολλοι των εν παιδευσει λογων
Ἑλληνικων ηκμαζον, ων επισημοτερος εδοκει ο εκ Τυανων της Ἰταλιας
Ἀπολλωνιος, Πυθαγορικης εις ακρον ησκημενος φιλοσοφιας, ως και αυτου
Πυθαγορου δαιμονιωτε 407 ρον αψασθαι, καθα Φιλοστρατος και αλλοι των
ακριβουντων ιστορουσι τα κατ' αυτον. Ἐν τουτοις τοις χρονοις εφανη το ορνεον ο
φοινιξ, καθως ιστορουσιν Αιγυπτιοι, προ χνʹ δε ετων φανεις, ως και ∆εξιππος
συμφωνει. Τοτε και Λαοδικεια και Ἱεραπολις της Ἀσιας και αλλαι πολεις, Ἀντιοχεια
τε κατεσεισθησαν. Ἐπι αυτου Φιλιξ Ἰουδαιας ηγεμονευειν σταλεις πολλων και
αλλων Ἰουδαιων απατωντων, εν οις και ο Αιγυπτιος ψευδοπροφητης, αμα τρισ
μυριοις μειζοσιν επιχειρων πραγμασι, τηι Φιλικος κατελυθη στρατηγιαι. συμφωνει
Ἰωσηππος εν τουτωι ταις πραξεσι των αποστολων, ενθα τωι θειωι Παυλωι υπο του
χιλιαρχου λελεκται· ουκ αρα συ ει ο Αιγυπτιος ο προ τουτων των ημερων
αναστατωσας και εξαγαγων εις την ερημον τους τετρακισχιλιους ανδρας; επι αυτου
Παυλος υπο Ἰουδαιων κατηγορηθεις την απολογιαν πεποιηται. Ἐπι αυτου Ἰουδαιων
στασις γεγονεν εν Καισαρειαι Στρατωνος και πολ λοι διεφθαρησαν. Ἐπι αυτου ο κατα
Ἄγαβον λιμος της οικουμενης και ο την Ἰουδαιαν επειτα ιδιως καταλαβων, καθ' ον
Ἑλενη του Ἀδιαβηνων εθνους βασιλισσα σιτον πολλων χρηματων εξ Αιγυπτου
ωνησαμενη τοις απορουσι διενειμεν· ης αι στηλαι διαφανεις κατα τοπους
προαστειους φερονται, ως Ἰωσηππος. Συμφωνουσιν αι πραξεις τους κατα
Ἀντιοχειαν ιστορουσαι πιστους, καθ' ο τι αν τις ειχεν, αποστειλαι τοις οικουσι την
Ἰουδαιαν πιστοις δια χειρος Βαρναβα και Σαυλου. Ἐν τοις χρονοις Κλαυδιου φησιν
Ευσεβιος εν δευτερωι των εκκλησιαστι κων ιστοριων, επι του πρωτου Ἀγριππα του
και Ἡρωδου, καθως αι πρα 408 ξεις φασιν, οτι επεβαλεν Ἡρωδης ο βασιλευς τας
χειρας κακωσαι τινας των απο της εκκλησιας, ανειλε δε τον αδελφον Ἰωαννου
μαχαιραι, περι ου και Κλημης εν ζʹ των Ὑποτυπωσεων φησιν, οτι ο εισαγαγων αυτον
εις το δικαστηριον ιδων αυτον μαρτυρησαντα συνωμολογησεν αυτωι και αυτος ειναι
Χριστιανος. συναπηχθησαν ουν αμφω, φησι, κατα την οδον και ηξιωσεν αφεθηναι
 
 
 

184
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

αυτωι υπο του Ἰακωβου. ο δε ολιγα σκεψαμενος «ειρηνη σοι» ειπε και κατεφιλησεν
αυτον. και ουτως αμφοτεροι ομου εκαρατομη θησαν. και τοτε ιδων Ἡρωδης επι τηι
του Ἰακωβου αναιρεσει αρεσαντα Ἰουδαιοις επιτιθεται και Πετρωι, δεσμοις τε αυτον
παραδους ανειλεν αν, ει μη παραδοξως αγγελου επιστασιαι των δεσμων λυθεις και
της φρουρας εξηνεχθη. Ἀλλ' ει μεν περι του πρωτου επισκοπου Ἱεροσολυμων ταυτα
νοειται Ἰακωβου του αδελφοθεου, αντιπιπτει τωι ιστορουντι λογωι κατα το ηʹ ετος
Νερωνος, οπερ ην της αυτου επισκοπης ετος που λʹ, λιθοις υπο Ἰου δαιων και
γναφικωι ξυλωι αναιρεθηναι, απο του πτερυγιου καταβληθεντα, ως και αυτος
Ευσεβιος εν τωι κανονι παρεθετο· ει δε περι αλλου, υγιης ο λογος. ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ
ΕΦΝΓ Της θειας σαρκωσεως ετη νγʹ Ευσεβιου εκ του βʹ λογου της εκκλησιαστικης
ιστοριας περι των κατα τον μακαριον Παυλον και Ἰακωβον τον αδελφοθεον Τουτου
δε Φιστος διαδοχος υπο Νερωνος πεμπεται, καθ' ον δικαιολο γησαμενος ο Παυλος
δεσμιος επι Ῥωμην αγεται. Ἀρισταρχος αυτωι συνην, ον και εικοτως συναιχμαλωτον
παντων επιστολων γραφει παραδους εν τουτοις καταλυσαι την ιστοριαν, διετιαν
ολην επι της Ῥωμης τον Παυλον ανετον διατριψαι και τον του θεου λογον
ακωλυτως κηρυξαι επισημηναμε νος. τοτε μεν ουν απολογησαμενον αυθις επι την
του κηρυγματος διακονιαν λογος εχει στειλασθαι τον αποστολον, δευτερον δε
επιβαντα τηι αυτηι πολει 409 τωι κατ' αυτον τελειωθηναι μαρτυριωι. εν ωι δεσμοις
εχομενος την προς Τιμοθεον δευτεραν επιστολην συνταττει, ομου σημαινων την
προτεραν αυτωι γενομενην απολογιαν και την παρα ποδας τελειωσιν. δεχου δη περι
τουτων τας αυτου μαρτυριας. Ἐν τηι πρωτηι μου, φησιν, απολογιαι ουδεις μοι
συμπαρεγενετο, αλλα παντες με εγκατελιπον· μη αυτοις λογισθειη. ο δε κυριος μοι
παρεστη και ενεδυναμωσε με, ινα δι' εμου το κηρυγμα πληροφορηθηι και ακουσωσι
παν τα τα εθνη, και ερρυσθην εκ στοματος λεοντος. Σαφως δε παριστησι δια τουτων
οτι δη το προτερον, ως αν το κηρυγμα δι' αυτου πληροφορηθηι και ακουσωσι παντα
τα εθνη, ερρυσθη εκ στο ματος λεοντος, τον Νερωνα ταυτηι, ως εοικε, δια το
ωμοθυμον προσειπων. ουκουν εξης προστεθεικε παραπλησιον τι το «ρυσεται με εκ
στοματος λεοντος.» εωρα γαρ την ουπω μελλουσαν αυτου τελευτην· διο και φησι
«και ρυσεται με εκ στοματος λεοντος ο κυριος απο παντος εργου πονηρου και σωσει
εις την βασιλειαν αυτου την επουρανιον», σημαινων παραυτικα μαρ τυριον, ο και
σαφεστερον εν τηι αυτηι προλεγει γραφηι φασκων· και ο και ρος της αναλυσεως μου
εφεστηκεν. Ἱεροσολυμων βʹ επισκοπος Συμεων, ο και Σιμων, υιος του Κλεοπα ετη
κγʹ. Της Ἀλεξανδρεων εκκλησιας μετα Μαρκον τον ευαγγελιστην πρωτος επισκοπος
Ἀνιανος εχειροτονηθη, ος προεστη ετη κβʹ. Ῥωμαιων ςʹ εβασιλευσε Νερων ετη ιγʹ.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΦΝΓ Της θειας σαρκωσεως ετη νγʹ Νερων ανειλε την εαυτου
μητερα Ἀγριππιναν και την του πατρος αδελ φην. Ἐν Ῥωμηι σεισμος μεγας εγενετο.
410 Νερων επι Ῥωμης κιθαριζων ενικησε. Κατα της Νερωνος τραπεζης κεραυνος
επεσεν. Ἐμπρησμοι γεγονασι πολλοι εν Ῥωμηι, πολεις τε της Ἀσιας κατεπεσον τρεις,
Λαοδικεια, Ἱεραπολις και Κολοσσαι. Τα υπολοιπα Ἰουδαιων εʹ αλλοφυλου Ἀγριππα
βʹ ετη Φιστος διαδοχος Φιλικος υπο Νερωνος επεμφθη, εφ' ου ο θειος Παυλος,
παροντος και Ἀγριππα του βασιλεως Ἰουδαιων, απολογησαμενος δεσμιος εις Ῥωμην
εκπεμπεται. Φιστον Ἀλβινος διεδεξατο. Ἀλβινον Γεστιος Φλωρος διεδεξατο.
Ἰουδαιοι Ῥωμαιων απεστησαν επι Γεστιου Φλωρου δια πλεονεξιαν αυτου αμετρον.
εφ' ους ο Νερων Ουεσπασιανον εξεπεμψε στρατοπεδαρχην πολλα της Ἰουδαιας
αγανακτησαμενος. Σημειωτεον εκ των αποστολικων ρητων οτι δευτερον ο θειος
Παυλος παρεστη τωι Καισαρι εν Ῥωμηι. και το μεν πρωτον ο Νερων ηπιωτερον πως
διακειμενος κατα του Χριστιανων δογματος, ακουσας αυτου την απο λογιαν
 
 
 

185
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

απελυσεν, οικονομουντος του πνευματος τελειωθηναι τοις πασι δι' αυτου το
κηρυγμα, ως αυτος φησιν εν τηι προς Τιμοθεον βʹ επιστοληι, οτε δη και τον Λουκαν
γραφει συνειναι, ος τας των αποστολων πραξεις εις ταυτην περιεγραψε την πρωτην
απολογιαν του Παυλου ελθειν, και συνην αυτωι, ως εοικε, σιωπησας τον περι του
μαρτυριου αυτου λογον, καθ' ον ου παρην, δηλονοτι το δευτερον του μακαριου
Παυλου εξ οικειας αιτησεως αναπεμφθεντος απο Καισαρειας της Παλαιστινης υπο
Φιστου προς Νερωνα και το δευτερον παρασταντος αυτωι και τελειωθεντος τωι δι'
αιματος μαρτυριωι. οθεν Ἰουδαιοι της κατ' αυτου επιβουλης του ανελειν αυτον
αστοχησαντες επι την αναιρεσιν Ἰακωβου του αδελφοθεου τρεπον ται· περι ης
Ἡγησιππος αξιολογος μαθητης των αποστολων ταδε φησιν εν εʹ υπομνηματι· 411
Ἡγησιππου μαθητου των αποστολων εκ του εʹ υπομνηματος περι του αγιου
Ἰακωβου του αδελφοθεου ∆ιαδεχεται την εκκλησιαν μετα των αποστολων ο
αδελφος του κυριου Ἰακωβος, ο ονομασθεις υπο παντων δικαιος απο των του
Χριστου χρο νων μεχρι και ημων, επει πολλοι Ἰακωβοι εκαλουντο. ουτος δε εκ
κοιλιας μητρος αυτου αγιος ην. οινον και σικερα ουκ επιε, και εμψυχον ουκ εφαγε,
και ξυρον επι την κεφαλην αυτου ουκ ανεβη, ελαιον ουκ ηλειψατο και βα λανειωι
ουκ εχρησατο. τουτωι μονωι εξην εις τα αγια εισιεναι· ουδε γαρ ερεουν εφορει, αλλα
σινδονας. και μονος εισηρχετο εις τον ναον, ηυρισκετο τε κειμενος επι τοις γονασι
και αιτουμενος υπερ του λαου αφεσιν, ως απεσκληκεναι τα γονατα αυτου δικην
καμηλου δια το αει καμπτειν επι γονυ προσκυνουντα τωι θεωι και αιτεισθαι αφεσιν
τωι λαωι. δια γε την υπερβολην της δικαιοσυνης αυτου εκαλειτο δικαιος και οβλιας, ο
εστι περιοχη του λαου, δικαιοσυνη, ως οι προφηται δηλουσι περι αυτου. Τινες ουν
των επτα αιρεσεων των εν τωι λογωι προγεγραμμενων μοι εν τοις υπομνημασιν
επυνθανοντο αυτωι, τις η θυρα του Ἰησου, και ελεγε τουτον ειναι τον σωτηρα· εξ ων
τινες επιστευον οτι Ἰησους εστιν ο Χρι στος· αι δε αιρεσεις αι προειρημεναι ουκ
επιστευον ουτε αναστασιν ουτε ερχομενον αποδουναι εκαστωι κατα τα εργα αυτου,
οσοι δε και επιστευσαν, δια Ἰακωβον. Πολλων ουν και των αρχοντων πιστευοντων,
ην θορυβος των Ἰουδαιων και Φαρισαιων και γραμματεων λεγοντων οτι κινδυνευει
πας ο λαος Ἰησουν τον Χριστον προσδοκαν. ελεγον ουν συνελθοντες τωι Ἰακωβωι·
παρακαλουμεν σε, επισχες τον λαον, επει επλανηθη εις Ἰησουν, ως αυτου οντος του
Χριστου. παρακαλουμεν σε πεισαι τους ελθοντας παντας εις την ημεραν του πασχα
περι Ἰησου. σοι γαρ παντες πειθομεθα· ημεις γαρ μαρτυρουμεν σοι και πας ο λαος οτι
δικαιος ει και οτι προσωπον ου λαμ 412 βανεις. πεισον ουν συ τον οχλον περι Ἰησου
μη πλανασθαι· και γαρ πας ο λαος και παντες ημεις πειθομεθα σοι. στηθι ουν επι το
πτερυγιον του ιερου, ινα ανωθεν ηις και ηι ευακουστα σου τα ρηματα παντι τωι λαωι.
δια γαρ το πασχα συνεληλυθασι πασαι αι φυλαι μετα και των εθνων. Ἔστησαν ουν
οι προειρημενοι γραμματεις και Φαρισαιοι τον Ἰακωβον επι το πτερυγιον του ιερου
και εκραξαν αυτωι και ειπον· δικαιε, ωι παντες πειθεσθαι οφειλομεν, επει ο λαος
πλαναται οπισω Ἰησου του σταυρω θεντος, απαγγειλον ημιν τις η θυρα του Ἰησου.
και απεκρινατο φωνηι μεγαληι· τι με ερωτατε περι του υιου του ανθρωπου, και αυτος
καθηται εν τωι ουρανωι εκ δεξιων της μεγαλης δυναμεως και μελλει ερχεσθαι επι
των νεφελων του ουρανου; και πολλων πληροφορηθεντων και δοξαζοντων επι τηι
μαρτυριαι του Ἰακωβου και λεγοντων· ωσαννα τωι υιωι ∆αβιδ, το εμπαλιν οι αυτοι
γραμματεις και Φαρισαιοι προς αλληλους ελεγον· κακως εποιησαμεν τοιαυτην
μαρτυριαν παρασχοντες τωι Ἰησου. αλλ' αναβαντες καταβαλωμεν αυτον, ινα
φοβηθεντες μη πιστευσωσιν αυτωι. και εκραξαν λεγοντες· ω ω, και ο δικαιος
επλανηθη· και επληρωσαν την γραφην την εν τωι Ἡσαΐαι γεγραμμενην· αρωμεν τον
δικαιον οτι δυσχρηστος ημιν εστι· τοινυν τα γενηματα των εργων αυτων φαγονται.
 
 
 

186
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

Ἀναβαντες ουν κατεβαλον τον δικαιον, και ηρξαντο λιθαζειν αυτον. εν ηι
καταβληθεις ουκ απεθανεν, αλλα στραφεις εθηκε τα γονατα λεγων· παρακαλωι κυριε
θεε πατερ, αφες αυτοις, ου γαρ οιδασι τι ποιουσιν. ουτως δε καταλιθοβολουντων
αυτον εις των ιερεων των υιων Ῥηχαβ, υιου Ῥαχαειμ, των μαρτυρουμενων υπο
Ἱερεμιου, εκραξε λεγων· παυσασθε, τι ποιειτε; ευχεται υπερ ημων ο δικαιος. και
λαβων τις απ' αυτων εις των γναφεων το ξυλον, εν ωι αποπιεζει τα ιματια, ηνεγκε
κατα της κεφαλης του δικαιου. και ουτως εμαρτυρησε· και εθαψαν αυτον επι τωι
τοπωι παρα τωι ναωι, και επ' αυτου στηλη μενει παρα τωι ναωι. μαρτυς ουτος αληθης
Ἰουδαιοις τε και Ἕλλησι γεγενηται, οτι Ἰησους ο Χριστος εστι. και ευθυς
Ουεσπασιανος πολιορκει αυτους. 413 Ταυτα μεν Ἡγησιππος των του καθ' ημας
ορθου λογου αξιοπιστος συγγραφευς ορθως ιστορει, ωι και Ἰωσηππος ουκ απαιδοντα
συμφωνει γραφων ταυτην γενεσθαι την αιτιαν της κατα Ουεσπασιανον αλωσεως
Ἰουδαιων. Ἰωσηππου περι των αυτων Ταυτα δε συμβεβηκεν Ἰουδαιοις κατ'
εκδικησιν Ἰακωβου του δικαιου, ος ην αδελφος Ἰησου του λεγομενου Χριστου,
επειδηπερ δικαιοτατον αυ τον οντα Ἰουδαιοι απεκτειναν. Ὁ δε νεωτερος Ἄνανος, ον
την αρχιερωσυνην ειπαμεν παρειληφεναι, θρασυς ην τον τροπον και τολμητης
διαφεροντως. αιρεσιν δε μετηιει την Σαδδουκαιων, οιπερ εισι περι τας κρισεις ωμοι
παρα παντας τους Ἰουδαιους, καθως ηδη δεδηλωκαμεν. ατε δη τοιουτος ων ο
Ἄνανος, νομισας εχειν καιρον επιτηδειον δια το τεθναναι μεν Φιστον, Ἀλβινον δε
ετι κατα την οδον υπαρχειν καθιζει συνεδριον κριτων και παραγαγων εις αυτο τον
αδελφον Ἰησου του Χριστου λεγομενον, Ἰακωβος ονομα αυτωι, και τινας ετερους, ως
κατα
παρανομησαντων
κατηγοριαν
ποιησαμενος,
παραδε
δωκε
καταλευσθησομενους. οσοι δε εδοκουν επιεικεστατοι των κατα την πολιν ειναι και
τα περι τους νομους ακριβεις, βαρεως ηνεγκαν επι τουτωι, και πεμπουσι προς τον
βασιλεα κρυφα παρακαλουντες αυτον επιστειλαι τωι Ἀνανωι μηκετι τοιαυτα
πραττειν· μηδε γαρ το πρωτον ορθως αυτον πεποιηκεναι· τινες δε εκ των κατα τον
Ἀλβινον υπαντιαζουσιν απο της Ἀλεξανδρειας οδοιπορουντι, και διδασκουσιν ως
ουκ εξον ην Ἀνανωι χωρις της αυτου γνωμης καθισαι συνεδριον. Ἀλβινος δε πεισθεις
τοις λεγομενοις γραφει μετ' οργης τωι Ἀνανωι λη ψεσθαι παρ' αυτου δικας απειλων.
και ο βασιλευς Ἀγριππας δια τουτο της αρχιερωσυνης αφελομενος αυτον αρξαντα
μηνας τρεις Ἰησουν τον Ἰδαμμαιου κατεστησε.
414 ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΦΞΓ Της θειας σαρκωσεως ετη ξγʹ Τα υπολοιπα του
Νερωνοσ Νερων πρωτος κατα Χριστιανων κινησας διωγμον προς τωι τελει της
αισχιστης ζωης και βασιλειας αυτου, καθ' ον Πετρος και Παυλος εμαρ τυρησαν οι
θειον αποστολοι, πολλους και αλλους Χριστιανων ανειλε, πλειονας εκδιωξας.
Νερων τους θειους αποστολους Πετρον και Παυλον ανελων, πολλους τε Χριστιανων
διαφθειρας και πλειονας διωξας, επι τουτοις κιθαρωιδιαις και τραγωιδιαις κατα τε
Ῥωμην και την Ἑλλαδα πομπευων, Ἰσθμιοις και Πυθιοις και Ἠλειοις και Ἀκτιοις
εστεφανουτο κηρυξιν αρματι πωλικωι καιτωι τελειωι και δεκαπωλωι· μεταθεμενος και
την ολυμπιαδα κατα σκηνης αισχρως εαυτον υπεδεικνυ. Τοτε και τον Ἰσθμον
ηβουληθη διορυξαι προς το γενεσθαι νησον την Πελοποννησον. Ουτος εις Ῥωμην
επανελθων εκ της Ἑλλαδος εκειθεν παλιν εις Ἄργοςφευγει πειρασθεις
επαναστασεως και υπο τινος των οικετων βιαιως αναι ρειται, ως δε ετεροι, εαυτον
διαχειρισαμενος τεθνηκεν. Ουεσπασιανος υπατικος ανηρ δυνατος υπο Νερωνος κατα
Ἰουδαιων αποσταντων πεμφθεις και δυσι πολεμοις τουτους τρεψαμενος απεκλεισεν.
Ἰωσηππος δε στρατηγων Ἰουδαιων μολις περισωθεις θεσπιζει τωι Ουεσπασιανωι τα
της Νερωνος τελευτης και της αυτου βασιλειας. Νερων υιοθετηθη μεν τωι προ αυτου
 
 
 

187
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

Ῥωμαιων βασιλευσαντι Κλαυδιωι, προγονος ων αυτου. εβασιλευσε δε Ῥωμαιων μετα
Κλαυδιον ετη ιγʹ, κατα δε αλλους ιδʹ. τουτου δε της βασιλειας ατυχεστεραν η
αισχροτεραν εν ουδενι χρονωι φαινονται βασιλευθεντες Ῥωμαιοι. πασης γαρ
τυραννιδος και ωμοτητος εργα παρ' αυτου πεπρακται, ακρασιαι, μιαιφονιαι της τε
μητρος Ἀγριππινης και Ὀκταβιας της οικειας γαμετης, αδελφου τε γνη 415 σιου και
θειου προς πατρος και αλλων πολλων συγγενων, και των εν γερουσιαι. επι πασι δ'
αυτου τοις ατυχημασι και τον πρωτον κατα Χρι στιανων ενεδειξατο διωγμον, ηνικα
Πετρος και Παυλος οι θειοτατοι απο στολοι τωι υπερ Χριστου μαρτυρησαντες
κατεστεφθησαν αγωνι, ο μεν κατα κεφαλης ανασκολοπισθεις, ως αυτος ηιρετισατο, ο
δε την αγιαν εκτμηθεις κεφαλην Παυλος· περι ων ο Ῥωμαικος συγγραφευς
Τερτυλλιανος ταδε γραφει· Ἐντυχετε τοις υπομνημασιν υμων· εκει ευρησετε πρωτον
Νερωνα τουτο δογματισαντα, ηνικα μαλιστα εν Ῥωμηι την ανατολην πασαν
υποταξας ωμος ην εις παντας διωκτης. τοιουτωι της κολασεως ημων αρχηγωι καυ
χωμεθα. ο γαρ ειδως εκεινον νοησαι δυναται ουκ αν, ει μη μεγα τι αγαθων ην, υπο
Νερωνος κατακριθηναι. ταυτηι γουν ουτος θεομαχος εν τοις μα λιστα πρωτος
ανακηρυχθεις επι τας κατα των αποστολων επηρθη σφα γας. Παυλος δη ουν επι της
Ῥωμης την κεφαλην απετμηθη και Πετρος ωσαυτως ανασκολοπισθηναι κατ' αυτον
λεγεται. και πιστουται γε την ιστοριαν η Παυλου και Πετρου εις δευρο κρατησασα
επι των αυτοθι κοιμητηριων προρρησις. τουτοις και Γαιος ιστορικος, ανηρ
εκκλησιαστι κος, ομοια γραφει Προκλωι τινι της Φρυγων αιρεσεως διαλεγομενος εν
τοις χρονοις Ζεφυρινου, πεντεκαιδεκατος της Ῥωμαιων εκκλησιας επι σκοπος κατα
Σεβηρον Ῥωμαιων αυτοκρατορα· εγω δε τα τροπαια των αποστολων εχω. εαν γαρ
θελησηις απελθειν επι τον Βασικανον επι την οδον την Ὀστειαν, ευρησεις τα τροπαια
των ταυτην ιδρυσαμενων την εκκλησιαν. Τουτοις ακολουθα και ∆ιονυσιος ο
Κορινθου επισκοπος γραφει, ως δη λονοτι κατα τον αυτον καιρον εμαρτυρησαν·
ταυτα και υμεις δια της το σαυτης νουθεσιας την απο Παυλου και Πετρου φυτειαν
γενηθεισαν Ῥω 416 μαιων τε και Κορινθιων συνεκερασατε. και γαρ αμφω και εις την
ημετε ραν Κορινθον φοιτησαντες ημας ομοιως εδιδαξαν, ομοιως δε και εις την
Ἰταλιαν εκδιδαξαντες εμαρτυρησαν κατα τον αυτον καιρον. Της Ῥωμαιων
εκκλησιας αʹ επισκοπος μετα Πετρον τον κορυφαιον Λινος ετη ιηʹ.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΦΞ∆ Της θειας σαρκωσεως ετη ξδʹ Νερωνος τον βιον αισχρως
καταλυσαντος Ουεσπασιανος υπο των στρα τευματων κατα την Ἰουδαιαν βασιλευς
Ῥωμαιων ανηγορευθη. Γαλβας δε στρατηγων Ἰβηριας εις Ῥωμην παρελθων κρατει
μηνας ζʹ. τουτον Ὄθων ανελων εις των εν τελει κρατει μηνας γʹ επι της Ῥωμης, ον
Βιτελλιος κτεινας κρατει μηνας ηʹ. ουτος Σαβινον τον αδελφον Ουεσπασιανου
διατριβοντα κατα την Ῥωμην και φοβωι της αναρρησεως του αδελφου εν τωι
Καπετωλιωι προσφυγοντα κατα τον ναον του ∆ιος ανειλε, πολιορκησας τον ανδρα
και τον ναον εμπρησας. Ὁ δε αυτος υπο ∆ομετιανου παραχρημα ανηιρεθη του
νεωτερου παιδος Ουεσπασιανου πεμφθεντος εις τουτο παρα του πατρος. τον γαρ
πρεσβυτε ρον υιον Τιτον τον προς Ἰουδαιους πολεμον εκτελεσαντα καταλιπων
αυτος επι την Ἑλλαδα παραγινεται, χαιρων, ως Ἕλληνες μυθευονται, εφ' οις
ηκηκοει παρα του Τυανεως Ἀπολλωνιου περι του χρονου της βασιλειας και των
λοιπων ευδοκιμησεων, κατα την Αιγυπτον συντυχων αυτωι εξ Ἰνδων και
Βραχμανων επανελθοντι των εκεισε Γυμνοσοφιστων. ελθων ουν εις Ἑλλαδα
χειρουται τας αποστασας πολεις, κακειθεν εις Ῥωμην παραγινεται, βασιλευσας
κοσμιως και αντιθετως τωι Νερωνι. βιους γαρ και τα της πολεως ανακαλειται δικαια,
τους τε επανασταντας βαρβαρους Βροξυλους και Βρεττανους και ∆ακας και
 
 
 

188
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

Σαρματας δια των παιδων παραστησαμενος ∆ομετιανου και Κυρεναλιου. 417
Ευσεβιου Τιτος Ἰουδαιους πολιορκησας και τα Ἱεροσολυμα κατασκαψας ςʹ μυριαδας
ανδρων εφονευσε. φησι δε και Ἰωσηππος λιμωι και μαχαιραι ριʹ μυριαδας απολεσθαι,
και αλλας τρεις μυριαδας διαπεπρασθαι αιχμαλω των. αιτιον δε του τοσουτον
πληθος κατα την πολιν ευρησθαι φησι την του πασχα εορτην, εν ηι παντες οι του
εθνους συνεληλυθοτες ως εν ειρκτηι συνεκλεισθησαν. εδει γαρ τους εν ημεραις του
πασχα επιβεβουλευκοτας τωι σωτηρι ημων μη αλλοτε η τοτε τα επιχειρα ων
ετολμησαν παθειν. Ουεσπασιανος το Καπετωλιον εμπρησθεν ανωικοδομησεν. Ἐν
Ἀλεξανδρειαι στασις. Ὁ κολοσσος Ῥοδου ανεσταθη μηκος ποδων ρκζʹ εκ χαλκου.
Λοιμος κατα την Ῥωμην μεγας, ως καθ' ημεραν υπερ μυριους θνησκειν επι πολλας
ημερας. Ἐν Κυπρωι τρεις πολεις σεισμωι κατεπτωθησαν. Ουεσπασιανος αποικιας
εκπεμψας τελευται νοσωι. Ἀντιοχειας επισκοπος Ἰγνατιος ο θεοφορος ετη λʹ.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΦΞΣ Της θειας σαρκωσεως ετη ξςʹ Τα υπολοιπα Ἀγριππα Ἰουδαιων
βασιλεωσ Ἕως του μικρου τουτου Ἀγριππα η υπο αλλοφυλων βασιλεια των
Ἰουδαιων κατηργηθη διαρκεσασα ρʹ ετη ουτω· Ἡρωδης πρωτος ο τα νηπια ανελων
εν Βηθλεεμ ετη λζʹ. Ἀρχελαος ο υιος αυτου ετη θʹ. Ἡρωδης ο αδελφος αυτου ετη κδʹ.
Ἀγριππας ο υιος Ἡρωδου, ο σκωληκοβροτος Ἡρωδης, ετη ζʹ. 418 Ἀγριππας ο υιος
αυτου, ο μικρος λεγομενος, ετη κγʹ. Ὁμου ετη ρʹ. Συναγεται ο πας χρονος κατα τοδε
το χρονογραφιον απο Ἀδαμ εως ετους δευτερου Ουεσπασιανου ετη εφξζʹ. Ἀπο δε του
κατακλυσμου γτκεʹ. Ἀπο δε του πρωτου ετους Ἀβρααμ βσνεʹ. Ἀπο δε της εξοδου του
λαου δια Μωυσεως ετη αψναʹ. Ἀπο δε της πρωτης επισκευης του ναου δια
Σολομωνος ετη απηʹ. Ἀπο δε της δευτερας επισκευης ητοι δευτερου ετους ∆αρειου
ετη φοδʹ. Ἀπο δε της δευτερας επισκευης ετη Ἀπο δε της Ἀντιοχου πολιορκιας ετη
σνηʹ. Ἀπο δε του σωτηριου σταυρου ετη λδʹ. ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΦΟΕ Της θειας
σαρκωσεως ετη οεʹ Βασιλευς Ῥωμαιων ηʹ Τιτος υιος Ουεσπασιανου ετη βʹ. Της
συγκλητου πρεσβευσαμενης, ως τινες, Τιτος θεος ανηγορευθη δευ τερωι της
βασιλειας αυτου ετει, και παραχρημα θνησκει θεηλατως· ως δε Ἕλληνες ιστορουσι,
φαρμακωι ∆ομετιανος αυτον ανειλεν ο αδελφος ερωτι της μοναρχιας. ευδαιμονα δε
φασιν αυτον αποδειξαι τοις πραγμασι την πολιν και την ολην Ῥωμαιων αρχην εν
ολιγωι χρονωι, ειπερ τινα των προ αυτου. επ' αυτου ο μεγας κατα την Ῥωμην
εμπρησμος. επ' αυτου και το Βεσβιον ορος κατα κορυφης ραγεν πυρ ανεβλυσε
τοσουτον, ως κατα φλεξαι την παρακειμενην χωραν συν ταις πολεσιν. Ἀλλα τουτον
∆ομετιανος, ως ειρηται, φθονωι της ευπραγιας και τωι της 419 αυτοκρατοριας ερωτι
φαρμακωι δολοφονησας βασιλευει μετ' αυτον ετη ιβʹ, συν αυτωι δε ιδʹ, κατα δε
αλλους ιεʹ, κακιστα χρησαμενος τηι αρχη, απαν ωμοτητος και πλεονεξιας και
φονικης πραξεως και αισχρουργιας ειδος μετιων, ως και αυτα τα βασιλεια
πληρωθηναι της ακολασιας. ουτος Νερ βαν μετεστησεν ως επιβουλον της αρχης και
δι' αυτον Ἀπολλωνιον τον Τυανεα φιλοσοφον εφρουρησεν ως φιλον αυτου, κειρας
αυτον και δεσμιον αγαγων εις δικαστηριον. αλλ' ουδ' ουτως επεισε τον φιλοσοφον
μη τοις πραττομενοις επιπληττειν και εγγελαν. τοτε μυθευονται και το πολυθρυ
λητον επος ειρηκεναι προς αυτον και παραχρημα γενεσθαι αφαντον, ως
Φιλοστρατος μαρτυρει· ου μεν με κτενεεις, επει ουτοι μορσιμος ειμι. ∆ομετιανος
ευπατριδας πολλους μετεστησε Ῥωμης· τοτε και αξυλον ναον κατεσκευασεν·
ευνουχιζειν ανδρας εκελευσεν· Σεβαστην ανηγορευσε την ιδιαν γαμετην. Τους
μαθηματικους δευτερον απηλασε φιλοσοφους της Ῥωμης. Της Ἑστιας τρεις
παρθενοι ιερειαι κατεδικασθησαν αλουσαι φθοραι. και αυθις Κορνηλια η πρωτη των
της Ἑστιας παρθενων ιερεια ζωσα κατωρυγη φθοραι περιπεσουσα. Ἐπι αυτου ∆ακες
και Νασαμωνες επανασταντες Ῥωμαιοις διεφθαρησαν. ∆ομετιανος εθριαμβευσε
 
 
 

189
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

κατα ∆ακων και Γερμανων. Ὁ αυτος εν ταις πολεσιν αμπελον φυτευεσθαι εκωλυσε,
πολλους τε των ευπατριδων ανειλε. ∆ομετιανος τους απο γενους ∆αβιδ αναιρεισθαι
προσεταξεν, ινα μη τις Ἰουδαιων βασιλικου γενους απολειφθηι. Ουτος μετα Νερωνα
δευτερος Χριστιανους εδιωξε, και Ἰωαννην τον θεολογον αποστολον εν Πατμωι τηι
νησωι περιωρισεν, ενθα την αποκα λυψιν εωρακεν, ως ο αγιος Ειρηναιος φησι.
πολλοι δε Χριστιανων εμαρ τυρησαν κατα ∆ομετιανον, ως ο Βρεττιος ιστορει, εν οις
και Φλαυια ∆ο μετιλλα εξαδελφη Κλημεντος Φλαυιου υπατικου ως Χριστιανη εις
νησον Ποντιαν φυγαδευεται· αυτος τε Κλημης υπερ Χριστου αναιρειται. τουτου 420
δε Στεφανος τις των απελευθερων εις τηι περι τον δεσποτην ευνοιαι Κλη μεντα
ενεδρευσας τον ∆ομετιανον ανειλε, τιμης τε παρα της συγκλητου ηξιωθη ως αισχους
μεγιστου Ῥωμαιους απαλλαξας. Της Ῥωμαιων εκκλησιας επισκοπος γεγονε μετα
Πετρον τον κορυ φαιον Ἀνεγκλητος ετη βʹ.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΦΟΣ Της θειας σαρκωσεως ετη οςʹ Ῥωμαιων βασιλευς
∆ομετιανος ετη ιβʹ.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΦΟΖ Της θειας σαρκωσεως ετη οζʹ Της Ῥωμαιων εκκλησιας
ηγησατο δʹ Κλημης ετη θʹ.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΦΟΗ Της θειας σαρκωσεως ετη οηʹ Τουτου και ο αποστολος εν
τηι προς Φιλιππησιους μεμνηται αʹ επιστοληι ειπων· μετα και Κλημεντος και των
λοιπων συνεργων μου, ων τα ονοματα εν βιβλωι ζωης. τουτου επιστολη μια γνησια
Κορινθιοις φερεται ως απο της Ῥωμαιων εκκλησιας γραφεισα, στασεως εν Κορινθωι
συμβασης τοτε, ως μαρτυρει Ἡγησιππος, ητις και εκκλησιαζεται. Ῥωμαιων εʹ
επισκοπος Ευαρεστος ετη θʹ. Ἐν Ῥωμηι θεοσημιαι πολλαι και καθ' ολης της
οικουμενης γεγονασιν. Ἀλεξανδρειας γʹ επισκοπος Αιμιλιος ετη ιβʹ.
421 ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΦΠΖ Της θειας σαρκωσεως ετη πζʹ Ἡγησιππου περι των εκ
γενους ∆αβιδ και του σωτηρος υπο των αιρετικων διαβληθεντων τωι ∆ομετιανωι Ἔτι
δε περιησαν οι απο γενους του κυριου υιων Ἰουδα του κατα σαρκα λεγομενου αυτου
αδελφου, ους εδηλατευσαν εκ γενους οντας ∆αβιδ. τουτους ο ιουκατος ηγαγε προς
∆ομετιανον. εφοβειτο γαρ την παρουσιαν του Χριστου, ως και Ἡρωδης, και
ηρωτησεν αυτους ποσας κτησεις εχουσιν η ποσων χρηματων κυριευουσιν. οι δε
ειπον αμφοτεροι εννακισχιλια δη ναρια υπαρχειν αυτοις μονα, εκαστωι αυτων
ανηκοντος του ημισεως, και ταυτα ουκ εν αργυριοις εφασκον εχειν, αλλ' εν
διατιμησει γης πλεθρων λθʹ μονων, εξ ων και τους φορους αναφερειν και αυτους
αυτουργουντας διατρεφεσθαι. Ἱεροσολυμων γʹ επισκοπος Ἰουστος ετη ζʹ.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΦΠΖ Της θειας σαρκωσεως ετη πζʹ Ἀπολλωνιος ο Τυανευς
και Ευφρατης φιλοσοφοι ηκμαζον.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΦΠΗ Της θειας σαρκωσεως ετη πηʹ ∆ομετιανου αι τιμαι
καθηιρεθησαν υπο της συγκλητου, και οι αδικως απελασθεντες επανηλθον· ενιοι δε
και απελαβον τας ουσιας. 422 Του αγιου Ειρηναιου επισκοπου Λουγδονου εκ του βʹ
λογου του προς τας αιρεσεις περι του αγιου Ἰωαννου του θεολογου Και παντες οι
πρεσβυτεροι μαρτυρουσιν οι κατα την Ἀσιαν Ἰωαννηι τωι του κυριου μαθητηι
συμβεβληκοτες παραδεδωκεναι τον Ἰωαννην. παρε μεινε γαρ αυτοις μεχρι των
Τραιανου χρονων. Τουτοις ακολουθα και Κλημης ο Ἀλεξανδρευς εν τωι
 
 
 

190
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

επιγεγραμμενωι λογωι «Τις ο σωιζομενος πλουσιος» γραφει, μετα την ∆ομετιανου του
τυραν νου τελευτην επανελθειν εκ της Πατμου τον Ἰωαννην τον θεολογον,
επισκοπους τε παρακληθεντα τοις πλησιοχωροις εθνεσι καταστησαι, τισι δε και ολας
εκκλησιας αρμοσαι. εν οις και την περι του νεανισκου προσ τιθησιν ευχρηστον
ιστοριαν τοις εκ πολλων αμαρτηματων μεταμελομε νοις συμβαλλομενην, οπως
αυτον επισκοπωι τινι των παρα την Ἀσιαν παρεθετο, διαμαρτυραμενος αυτωι περι της
αυτου σωτηριας. κακεινος βα πτισας αυτον και στοιχειωσας τωι θειωι λογωι ειασεν· ον
ηλικιωται τινες απατησαντες ληισταρχον δια ρωμην σωματος προεστησαντο. τουτον
ο θεολογος απαιτησας παρα του επισκοπου μετα τινα χρονον ως Χριστου
παραθηκην, κακεινου διαπορουντος, ειτα διδαχθεντος περι του νεανισκου την
ζητησιν απαιτεισθαι και ου περι χρηματων, στεναξας ο αυτος επι σκοπος εφη
τεθναναι θεωι και αρχιληιστην αποφηναι. ο δε αποστολος αυτου καταγνους, φησι, της
περι τον νεανισκον αμελειας, εφιππος δι' εαυ του καταλαβων το ληιστηριον και τον
νεανιαν φευγοντα καταδιωξας ευχαις και δακρυσιν εν γηρει βαθυτατωι
καταλαμβανει, λογοις τε χρηστοις και προς μετανοιαν αγουσι και ελπιδα ζωης
φωταγωγησας, οιμωγαις και δακρυσι μεθ' εαυτου επανηγαγε, την δια μετανοιας τε
σωτηριαν και αφεσιν χαρισαμενος και τηι εκκλησιαι επιστησας, ως παντας μεγα παρα
δειγμα και τροπαιον αναστασεως και παλιγγενεσιας γνωρισμα την με τανοιαν
διδαχθηναι εν αυτωι. Ῥωμαιων βασιλευς ιʹ Νερουας εβασιλευσεν ετος αʹ.
423 ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΦΠΘ Της θειας σαρκωσεως ετη πθʹ Νερουας πραως και
σοφως βασιλευσας νοσωι τελευται εν κηποις Σαλου στιανοις. Ἐπι τουτου φησιν ο
Φιλοστρατος Ἀπολλωνιον τελευτησαι τον Τυανεα καταγηρασαντα, και τα περι της
τελευτης τωι Νερβαι κατασημαναι και γραμμασιν οικειοις. Ῥωμαιων ιαʹ εβασιλευσε
Τραιανος ετη ιθʹ.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΦˉζ Της θειας σαρκωσεως ετη ζʹ Ἰουστος Τιβερευς Ἰουδαιος
συγγραφευς εγνωριζετο. Τερτυλλιανος ιστορει Πλινιον Σεκουνδον ηγουμενον
επαρχιας πληθη Χριστιανων κατακριναι θανατωι. περι ων απορων τι πραξοι
κοινουται Τραιανωι, μηδεν αξιον θανατου πραττειν αυτους πλην του μη θυειν ειδω
λοις, και οτι Χριστον ως θεον εωθεν υμνουσιν ανισταμενοι, απεχομενοι παντων
κακων. προς ον αντεγραψε Τραιανος, μη εκζητεισθαι Χριστια νους. Τραιανος δε
∆ακας και Σκυθας υποταξας κατ' αυτων εθριαμβευσεν, επαρχιαν ποιησας την
∆ακιαν. Ἐν Ῥωμηι ενεπρησθη η χρυση οικια. Ἀσιας δʹ πολεις κατεπτωθησαν, Ἐλαια,
Μυρινα, Πιτανη και Κυμη, Ἑλλαδος δε Ὀπουντια και Ὤριτος. Το Πανθεον υπο
κεραυνου διεφθαρη. Γαλατιας γʹ πολεις σεισμωι κατεπτωθησαν. Ῥωμης ςʹ επισκοπος
Ἀλεξανδρος ετη ιβʹ.
424 ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΦˉζΕ Ἰγνατιος ο θεοφορος βʹ επισκοπος Ἀντιοχειας επι
Τραιανου τωι υπερ Χριστου κατεστεφθη μαρτυριωι. Ἀντιοχειας γʹ επισκοπος Ἥρων
ετη κʹ.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΦˉζΣ Ἀλεξανδρειας δʹ επισκοπος Κερδων ετη ιʹ.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΦˉζΖ Ἱεροσολυμων επισκοπος βʹ Συμεων, ο και Σιμων, υιος
του Κλεοπα ετη κγʹ. Ουτος επι Τραιανου εμαρτυρησεν εν τωι κατ' αυτον διωγμωι.
Ἱεροσολυμων επισκοπος γʹ Ἰουστος ετη ςʹ Ἱεροσολυμων επισκοπος δʹ Ζακχειος ετη
δʹ.
 
 
 

191
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΦˉζΖ Της θειας σαρκωσεως ετη ζζʹ Ἰωαννην τον θεολογον και
αποστολον Ειρηναιος και αλλοι ιστορουσι παραμειναι τωι βιωι εως των χρονων
Τραιανου· μεθ' ον Παπιας Ἱεραπολι της και Πολυκαρπος Σμυρνης επισκοποι
ακουσται αυτου εγνωριζοντο. Ἱεροσολυμων επισκοπος εʹ Τωβιας ετη δʹ.
425 ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΧ Της θειας σαρκωσεως ετη ρʹ Τα υπολοιπα Ῥωμαιων ιαʹ
Τραιανου ετη Ἰουδαιοι κατα Λιβυην και Κυρηνην και Αιγυπτον και Ἀλεξανδρειαν
και Θηβαΐδα πολεμησαντες προς τους συνοικουντας Ἕλληνας διεφθαρησαν.
Ἀντιοχεια κατεπτωθη παροντος Τραιανου. Τραιανος Λυσιωι Κυντωι της
Μεσοποταμιας εξαραι τους στασιασαντας εκελευσεν. ο δε πολλας μυριαδας
Ἰουδαιων ανελων ηγεμων της Ἰουδαιας δια τουτο καθισταται. Τους εν Σαλαμινι της
Κυπρου Ἕλληνας Ἰουδαιοι ανελοντες την πολιν κατεσκαψαν. Τραιανον η
συγκλητος θεον εψηφισατο. Τραιανος νοσωι τελευται κατ' Ευσεβιον εν Σελινουντι,
κατα δε αλλους εν Σελευκειαι της Ἰσαυριας δυσεντεριαι. Ῥωμαιων ζʹ επισκοπος
Ξυστος ετη θʹ. Ἀλεξανδρειας εʹ επισκοπος Πριμος ετη ιβʹ. Ἱεροσολυμων ςʹ επισκοπος
Βενιαμιν ετη βʹ. Ἱεροσολυμων ζʹ επισκοπος Ἰωαννης ετη βʹ. Ἱεροσολυμων ηʹ
επισκοπος Ματθιας ετη βʹ.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΧΘ Της θειας σαρκωσεως ετη ρθʹ Ῥωμαιων ιβʹ εβασιλευσεν
Ἀδριανος Αιλιος ετη καʹ. Κοδρατος ο ιερος των αποστολων ακουστης Αιλιωι Ἀδριανωι
τωι αυτο κρατορι λογους απολογιας υπερ Χριστιανων επεδωκεν, ωδε πως ιστορων,
426 εν οις εφη· του δε σωτηρος ημων τα εργα αει παρην· αληθη γαρ ην. οι
θεραπευθεντες και οι ανασταντες εκ νεκρων ουκ ωφθησαν μονον θερα πευομενοι
και ανισταμενοι, αλλα και αει παροντες, ουδε επιδημουντος μονον του σωτηρος,
αλλα και απαλλαγεντος ησαν επι χρονον ικανον, ωστε και εις τους ημετερους
χρονους τινες αυτων αφικοντο. τουτωι και Ἀρι στειδης Ἀθηναιος φιλοσοφος υπερ
Χριστιανων ακολουθα τωι αυτοκρατορι προσεφωνησεν Ἀδριανωι, απερ δεξαμενος ο
Καισαρ συν τοις παρα Σερε νιου λαμπροτατου ηγουμενου, ως αδικον ειη κτεινειν
γραψαντος Χρι στιανους ακριτως επι μηδενι των εγκληματων, γραφει Μινουκιωι
Φου νανωι ανθυπατωι της Ἀσιας Ἀδριανος μηδενα κτεινειν ανευ εγκληματων και
κατηγοριας. Ἀδριανος Ἰουδαιους κατα Ἀλεξανδρεων στασιαζοντας εκολασεν.
Ἀδριανος χρεων οφειλας των υπ' αυτον πολεων ανηκουσας τωι δημοσιωι λογωι
απεκοψε, καυσας τους χαρτας. Ὁ αυτος Ῥωμαιοις φορους πολλους εχαρισατο, οθεν η
συγκλητος θεον αυτον εψηφισατο. Ὁ αυτος Νικομηδειαν σεισμωι καταπτωθεισαν και
Νικαιαν πολεις Βι θυνιας χρημασιν ανεστησατο. Ὁ αυτος Ἀθηναιοις αξιωσασιν εκ
των ∆ρακοντος και Σολωνος νομους επισυνεταξε, χειμασας εις Ἀθηνας και μυηθεις
τα Ἐλευσινια και γεφυρωσας Ἐλευσινα κατακλυσθεισαν υπο Κηφισου ποταμου.
Πλουταρχος Χαιρωνευς φιλοσοφος επιτροπευειν Ἑλλαδος υπο του αυτο κρατορος
κατεσταθη γηραιος. Σεξτος φιλοσοφος και Ἀγαθοβουλος και Οινομαος εγνωριζετο.
Σαυρομαται κατεπολεμηθησαν. Ἰουδαιοι κατα Λιβυην και Αιγυπτον διεφθαρησαν
πολεμωι. Ἀποικιαν εις Λιβυην ερημωθεισαν Ἀδριανος επεμψεν. Ἀδριανος πατηρ
πατριδος και η γυνη αυτου Σεβαστη ανηγορευθη. Ῥωμης ηʹ επισκοπος Τελεσφορος
ετη ιʹ. 427 Ἀντιοχειας δʹ επισκοπος Κορνηλιος ετη ιγʹ. Ἀλεξανδρειας ςʹ επισκοπος
Ἰουστος ετη ιʹ. Νικοπολις και Καισαρεια σεισμωι κατεπτωθησαν. Ἱεροσολυμων θʹ
επισκοπος Φιλιππος ετη βʹ. Ἱεροσολυμων ιʹ επισκοπος Σενεκας ετος αʹ. Ἱεροσολυμων
ιαʹ επισκοπος Ἰουστος ετη δʹ. Ἱεροσολυμων ιβʹ επισκοπος Λευις ετη δʹ.

 
 
 

192
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΧΚΑ Της θειας σαρκωσεως ετη ρκαʹ Τα υπολοιπα Ῥωμαιων
βασιλεως ιβʹ Ἀδριανου Αιλιου ετη Ἀδριανος παραχειμαζων εν Ἀθηναις μυειται τα
Ἐλευσινια· ενθα και ηξεν αγωνα, επισκευασας πολλα τωι τοπωι και βιβλοθηκας
συστησαμενος. Ἀδριανος κατα Ἰουδαιων αποσταντων στρατευμα εξεπεμψε, καταδρα
μοντων την Ἰουδαιαν απ' Αιγυπτου και Λιβυης μετα πολλους πολεμους. ηγειτο δε
της Ἰουδαιας Τιννιος Ῥουφος ο και πολεμησας τους Ἰουδαιους·της Ἰουδαιων
αποστασεως Χωχεβας τις ο μονογενης ηγειτο, ος ερμηνευετο αστηρ. ουτος
Χριστιανους ποικιλως ετιμωρησατο μη βουλομενους κατα Ῥωμαιων συμμαχειν.
Ἰουδαιοι κακως απηλλαξαν, και ο προς αυτους πολεμος περας εσχεν, αλοντων των
Ἱεροσολυμων το εσχατον, ως μηδε λιθον επι λιθον αφεθηναι κατα την θειαν φωνην.
ενθεν ουν ειργονται παντη της πολεως επιβαινειν προσταξει θεου και Ῥωμαιων
κρατει δια σπαρεντες κατα παντος. Ἀδριανος υδρωπι τελευται εν Βαΐαις της Ἰταλιας.
Ῥωμης θʹ επισκοπος Ὑγιηνος ετη δʹ. Ἀντιοχειας εʹ επισκοπος Ἔρως ετη κςʹ.
Ἀλεξανδρειας ζʹ επισκοπος Ευμενης ετη ιγʹ. Ἱεροσολυμων ιγʹ επισκοπος Ἐφραιμ ετη
βʹ. 428 Φαβουρινος και Πολεμων ο ρητωρ εγνωριζοντο. Ἡρωδης ρητωρ Ἀθηναιος.
Μαρκος ρητωρ Βυζαντιος. Ἱεροσολυμων ιδʹ επισκοπος Ἰωσηφ ετη βʹ. Ἱεροσολυμων
ιεʹ επισκοπος Ἰουδας ετη βʹ. Καθ' ον η επι Ἀδριανου τελεια και εσχατη γεγονε της
πολεως και του εθνους Ἰουδαιων αλωσις. λοιπον πρωτος εξ εθνων επισκοπος
Ἱεροσολυμων Μαρκος ετη ηʹ.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΧΚΘ Της θειας σαρκωσεως ετη ρκθʹ Ἱεροσολυμων ιςʹ
επισκοπος, αʹ δε εξ εθνων Μαρκος ετη ηʹ.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΧΛ Της θειας σαρκωσεως ετη ρλʹ Ῥωμαιων ιγʹ εβασιλευσε
Τιτος Ἀντωνινος, ο επικληθεις ευσεβης, συν τοις παισιν Αυρηλιωι και Λουκιωι ετη
κγʹ. Ἀντωνινος πατηρ πατριδος προσηγορευθη. Ἰουστινος φιλοσοφος προσηγορευθη,
ος υπερ του καθ' ημας ορθου λο γου βιβλον απολογιας Ἀντωνινωι επεδωκε.
Ῥωμαιων επισκοπος ιʹ Πιος ετη ιεʹ. Κατα τους χρονους Ὑγιηνου και Πιου των
επισκοπων Ῥωμης εως 429 Ἀνικητου Ουαλεντινιανος και Κερδων αρχηγοι της
Μαρκιωνος αιρεσεως επι Ῥωμης εγνωριζοντο. Μεσομηδης Κρης ποιητης νομων
κιθαρωιδικων εγνωριζετο, και Ταυρος Πλατωνικος και Βηρυτιος. Ἀρριανος
φιλοσοφος Νικομηδευς στρατηγος εγνωριζετο. Ἐπικτητος και Ευφρατης και
Περεγρινος ο εαυτον εμπρησας κατα μιμησιν Καλανου Βραχμανος του κατα
Ἀλεξανδρον τον Μακεδονα γυμνοσοφιστου. Μαξιμος Τυριος, Ἀπολλωνιος στωικος
Χαλκηδονιος, Βασιλειδης Σκυ θοπολιτης· ουτοι και διδασκαλοι Ουηρισιμου Καισαρος
γεγονασι. Κρισκος κυνικος φιλοσοφος Ἰουστινωι τωι καθ' ημας θειωι φιλοσοφωι τον
μαρτυρικον συνεσκευασε θανατον ελεγχομενος υπ' αυτου λιχνοτητα κυνικην.
Ἀλεξανδρειας ζʹ επισκοπος Ευμενης ετη ιγʹ. Ἀλεξανδρειας ηʹ επισκοπος Μαρκιανος
ετη ιʹ. Ἱεροσολυμων ιςʹ επισκοπος Μαρκος ετη ηʹ. Ἱεροσολυμων ιζʹ επισκοπος
Κασσιανος ετη εʹ.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΧΛΗ Της θειας σαρκωσεως ετη ρληʹ
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΧΜ Της θειας σαρκωσεως ετη ρμʹ Ῥωμης ιʹ επισκοπος Πιος
ετη ιεʹ. Ῥωμης ιαʹ επισκοπος Ἀνικητος ετη ιαʹ. 430 Ἐπι τουτου Πολυκαρπος εν Ῥωμηι
πολλους εξ αιρεσεων μετηγαγεν. Ἀλεξανδρειας θʹ επισκοπος Κελαδιων ετη ιδʹ.
Ἱεροσολυμων ιηʹ επισκοπος Πουπλιος ετη εʹ. Ἱεροσολυμων ιθʹ επισκοπος Μαξιμος
ετη δʹ. Ἱεροσολυμων κʹ επισκοπος Ἰουλιανος ετη βʹ.
 
 
 

193
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΧΝΓ Της θειας σαρκωσεως ετη ρνγʹ Ῥωμαιων ιδʹ εβασιλευσε
Μαρκος Αυρηλιος ο και Ουηρος, Λουκιος τε Αυρηλιος και Κομοδος ετη ιθʹ. Λουκιος
Καισαρ ιερουργων εν Ἀθηναις ειδε πυρ απο δυσμων εις ανατο λην κατ' ουρανον
φερομενον. Λουκιος Καισαρ Παρθους υποταξας κατ' αυτων εθριαμβευσεν.
Ουολογεσσος Παρθων βασιλευς την Ῥωμαιων χωραν κατεδραμε. Περεγρινος ο
φιλοσοφος εν τηι πανηγυρει πυρ αναψας εαυτον ενεπρησε μιμουμενος Καλανον
Βραχμανον τον κατα Ἀλεξανδρον γυμνοσοφιστην. Πολυκαρπος ο ιερωτατος
Σμυρνης επισκοπος τωι υπερ Χριστου μαρτυ ριωι ετελειωθη διωγμου κατα την Ἀσιαν
γεγονοτος. Πολλοι δε και κατα τας Γαλλιας νομιμως υπερ Χριστου ηθλησαν, ων τα
μαρτυρια αναγεγραπται εις μνημοσυνον τοις μετεπειτα. Ῥωμαιοι Γερμανους και
Σαυροματας και ∆ακας Κουαδους κατεπα λαισαν, λοιμωδης τε νοσος επικρατησασα
μεχρι Ῥωμης εφθασε. Λουκιος αυτοκρατωρ ενατωι της βασιλειας αυτου ετει
ετελευτησεν. Ἀπολλιναριος επισκοπος Ἱεραπολεως της εν Ἀσιαι, ιερος ανηρ, ηκμαζε,
και Μελιτων Σαρδιανων επισκοπος της Λυδιας, ος και βιβλον απολογιας Ἀντωνινωι
υπερ Χριστιανων επεδωκε. 431 ∆ιονυσιος επισκοπος Κορινθου, ιερος ανηρ,
εγνωριζετο. Ὀππιανος αλιευτικων ποιητης ηκμαζε Κιλιξ τωι γενει. Ταις Χριστιανων
ευχαις ο Ῥωμαιων στρατος διψει διαφθειρεσθαι μελ λων εν Κουαδοις περισυζεται
θεου υσαντος και τους πολεμιους Γερμα νους και Σαυροματας σκηπτωι
διαφθειραντος, ως και αυτος Ἀντωνινος επιστελλων μαρτυρει. Περτιναξ ηγειτο του
στρατου. Ῥωμαιων επισκοπος ιαʹ Ἀνικητος ετη ιαʹ, εφ' ου Πολυκαρπος εν Ῥωμηι.
Ῥωμαιων ιβʹ επισκοπος Σωτηριχος ετη θʹ. Ἀντιοχειας ςʹ επισκοπος Θεοφιλος ετη ιγʹ.
Θεοφιλου τουτου συγγραμματα διαφορα εισι και φερονται. Ἀλεξανδρειας ιʹ
επισκοπος Ἀγριππινος ετη ιβʹ. Ἱεροσολυμων καʹ επισκοπος Γαιος ετη γʹ.
Ἱεροσολυμων κβʹ επισκοπος Συμμαχος ετη βʹ. Ἱεροσολυμων κγʹ επισκοπος Γαιος
αλλος ετη γʹ. Ἱεροσολυμων κδʹ επισκοπος Ἰουλιανος ετη δʹ. Ἡ κατα Φρυγας συνεστη
ψευδοπροφητια. Ἡρωδιανος γραμματικος αριστος ηκμαζε.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΧΚΕ Της θειας σαρκωσεως ετη ρξεʹ Τα υπολοιπα Ῥωμαιων ιδʹ
Μαρκου Αυρηλιου Ἀντωνινου του και Ουηρου ετη Γαληνος ιατρος αριστος ηκμαζε
τωι γενει Περγαμηνος. Ἰουλιανος νομοθετης εν Ῥωμηι και Φροντων ο ρητωρ. 432
Ἀριστειδης Σμυρναιος σοφιστης. Νικοστρατος λογοποιος. Ὀππιανος Κιλιξ ποιητης
αλιευτικων. Σεξτος αδελφιδους Πλουταρχου του Χαιρωνεως φιλοσοφου. Ἀττικος
Πλατωνικος φιλοσοφος. Ἀντωνινος κοινωνον της βασιλειας Κομοδον ιδιον παιδα
ανεδειξεν. Ὁ αυτος κατα των πολεμιων συν αυτωι εθριαμβευσεν. Ἀντωνινος και
Κομοδος οι αυτοκρατορες διανομας και θεας παντοιας παρεσχον, τα τε δημοσια τελη
ανηκαν και τους των χρεων χαρτας επι της Ῥωμανισιας αγορας κατεφλεξαν. νομους
και διαταξεις ευ συνειδοτες ανενεωσαντο. Ἀντωνινος εν Παννονιαις, ως δε τινες
αλλοι, εν Σπανιαις νοσωι τελευται. Ῥωμαιων ιγʹ επισκοπος Ἐλευθεριος ετη ιεʹ.
Ἀντιοχειας ζʹ επισκοπος Μαξιμος ετη ιγʹ. Ἱεροσολυμων κεʹ επισκοπος Ἠλιας ετη βʹ.
Ἱεροσολυμων κςʹ επισκοπος Ἀπιων, οι δε Καπιτων, ετη δʹ. Σμυρνα πολις της Ἀσιας
σεισμωι κατεπτωθη και προς ανοικοδομην ανειθη των φορων ετη ιʹ.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΧΟΒ Της θειας σαρκωσεως ετη ροβʹ Ῥωμαιων ιεʹ εβασιλευσε
Κομοδος ετη ιγʹ. Κομοδος υπο της συγκλητου Σεβαστος ανηγορευθη. 433 Ὁ αυτος
κατα Γερμανων εθριαμβευσεν. Ειρηναιος επισκοπος Λουγδονων πολεως Γαλλιας
θειοις λογοις και πρα ξεσι διελαμπε. Το Σεραπειον εν Ἀλεξανδρειαι κατεφλεχθη. Τας
εν τωι Καπετωλιωι βιβλοθηκας και αλλα τουτου μερη σκηπτος κατεφλεξε. Του εν
 
 
 

194
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

Ῥοδωι ηλιακου κολοσσου την κεφαλην αφελων Κομοδος την εαυτου εστησεν.
Ἐμπρησμος μεγας το παλατιον Ῥωμης και την οικιαν των παρθενων και αλλα
πλειστα ενεπρησε. Κομοδος τους εν γερουσιαι τιμιους ανελων, εν οις και Ἰουλιανον
νομο θετην και Ἀντωνινον ιδιον αδελφιδουν, υπο Ναρκισσου τινος ιπποδαμα στου
βασιλεως διαφθειρεται εν τοις βασιλειοις. Ῥωμαιων ιδʹ επισκοπος Βικτωρ ετη ιβʹ.
Ἀντιοχειας ζʹ επισκοπος Μαξιμος ετη ιγʹ. Ἀντιοχειας ηʹ επισκοπος Σεραπιων ετη κεʹ.
Ἀλεξανδρειας ιʹ επισκοπος Ἀγριππινος ετη ιβʹ. Ἀλεξανδρειας ιαʹ επισκοπος Ἰουλιος
ετη ιʹ. Ἀλεξανδρειας ιβʹ επισκοπος ∆ημητριος ετη μγʹ. Ἱεροσολυμων κζʹ επισκοπος
Μαξιμος ετη δʹ. Ἱεροσολυμων κηʹ επισκοπος Ἀντωνινος ετη εʹ. Ἱεροσολυμων κθʹ
επισκοπος Ουαλης ετη γʹ. Ἱεροσολυμων λʹ επισκοπος Ναρκισσος ετη δʹ.
434 ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΧΠΕ Της θειας σαρκωσεως ετη ρπεʹ Ῥωμαιων ιςʹ
εβασιλευσεν Ἑλυιος Περτιναξ μηνας ςʹ. Ῥωμαιων ιζʹ εβασιλευσε Σευηρος ετη ιηʹ.
Περτιναξ υπο της συγκλητου και του δημου βασιλευς Ῥωμαιων ανηγο ρευθη αριστος
ανηρ, σφοδρα των στρατιωτικων προνοων· υπο στρατιωτων αναιρειται δια τουτο,
βασιλευσας κατα μεν Ευσεβιον μηνας ςʹ, κατα δε αλλους ουδε τρεις ολους· μεθ' ον
βασιλευσας Ἰουλιανος ο κληθεις ∆ιδιος δια το χρημασι την βασιλειαν ωνησασθαι
καθαιρειται της αρχης μετα δυο μηνας υπο των φιλων Σευηρου. Σευηρος δε
βασιλευσας ευθυς τους Περτινακος φονευτας ανειλε. Κλημης ο Στρωματευς
πρεσβυτερος Ἀλεξανδρειας αριστος διδασκαλος εν τηι κατα Χριστον φιλοσοφιαι
συνταττων διελαμπε. Πανταινος φιλοσοφος απο στωικων εν τωι θειωι λογωι
διεπρεπεν. Ἀφρικανος ιστορικος Χριστιανος ηκμαζε. Λεωνιδης Ὠριγενους πατηρ
εμαρτυρησε διωγμου γεγονοτος εν Ἀλεξανδρειαι. Μουσιανος εκκλησιαστικος
συγγραφευς εγνωριζετο. Ὠριγενης ο ματαιοφρων εν Ἀλεξανδρειαι κενοδοξων
Ἑλληνικοις δογμασιν ενεωτεριζε. τουτον Ευσεβιος ο Παμφιλου ως ομοφρων
εκθειαζων συν αυτωι λογισθειη. Νιγερα στρατηγον επανασταντα τοις πραγμασι και
το Βυζαντιον χει ρωσαμενον κατα τε Νικαιας μητροπολεως Βιθυνιας Περσικην
δυναμιν αθροισαντα, και Ουλιγισσον τον Περσων βασιλεα και αλλους βαρβαρους ο
Σευηρος αναιρει δια των εαυτου στρατηγων, το τε Βυζαντιον αναλαμβανει 435
πολιορκιαι, διαφθειρας τους Νιγερος συνδρομους. Σευηρος προς Ουλιγισ σον και
Περσας πολεμησας φυγαδα τουτον τρεψαμενος κατεστησε, την τε Νισιβιν ανελαβε,
παλαι προδοθεισαν Περσαις. Ῥωμης ιδʹ επισκοπος Βικτωρ ετη ιβʹ. Ῥωμης ιεʹ
επισκοπος Ζεφυρινος ετη ιθʹ, κατα δε Ευσεβιον ετη ιβʹ. Ἀντιοχειας ηʹ επισκοπος
Σεραπιων ετη κεʹ. Ἀλεξανδρειας ιβʹ επισκοπος ∆ημητριος ετη μγʹ. Ἱεροσολυμων λʹ
επισκοπος Ναρκισσος ετη δʹ. Ἱεροσολυμων λαʹ επισκοπος ∆ολιχιανος ετη ιβʹ.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΧˉζΣ Της θειας σαρκωσεως ετη ρζςʹ Τα υπολοιπα Ῥωμαιων ιζʹ
βασιλεως Σευηρου ετη Σευηρος Ουλιγισσου Περσων βασιλεως φυγοντος προς την
Νισιβιν και αλλας πολεις Περσαις προδοθεισας, Ῥωμαιοις δε προτερον ανηκουσας,
παρεστησατο. Σευηρος Ἀδιαβηνους και Ἄραβας συμμαχησαντας τωι Νιγερι
καθυπεταξεν. Ὁ αυτος Κολχικην ητοι Λαζικην παρεστησατο. Σευηρος εις Ῥωμην
ελθων Ἀλβινον τυραννησαντα κατα Λουγδονων πολιν ανειλε. Σευηρος εις
Βρεττανιαν ελθων νοσωι πολεμιαι τελευται ηγουν επιλη ψιαι. Ῥωμαιων ιεʹ επισκοπος
Ζεφυρινος ετη ιθʹ η ιβʹ. Ἀντιοχειας ηʹ επισκοπος Σεραπιων ετη κεʹ. 436 Ἀλεξανδρειας
ιβʹ επισκοπος ∆ημητριος ετη μγʹ. Ἱεροσολυμων λαʹ επισκοπος ∆ολιχιανος ετη ιβʹ.
Ἱεροσολυμων λβʹ επισκοπος ∆ιος ετη ηʹ.

 
 
 

195
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΨ ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΨΑ Της θειας σαρκωσεως ετη σαʹ Ῥωμαιων
ιηʹ εβασιλευσεν Ἀντωνινος ο επικληθεις Καρακαλλος, υιος ων Σευηρου, ετη ζʹ συν
αδελφωι Γεται, ον και ανειλε, φονικωτερος γεγο νως Κομοδου και πολλους ανελων
αδικως. Ουτος ελθων εις Ἀλεξανδρειαν το ταυτης επισημον συν πολλωι πληθει
διεφθειρε δια στασιν δημοτικην, ακορεστος ων αιματων και μηδεν ποτε πραξας
αξιολογον. Ὁ δ' αυτος Ἀρταβανηι τωι Περσων βασιλει πολεμειν δοκιμασας αναι
ρειται δολωι προς Καριαις και Ἐδεσσηι. πολεις δ' αυται της Ὀσροινης. Μακρινος δε
τουτου παις συνων αυτωι διεδεξατο την αρχην, ετος αʹ αρξας και μηνας ςʹ, ως τινες,
χρηστος και περι παντα σπουδαιος φανεις, μαλιστα δε τα στρατιωτικα, το τε
υπηκοον φυλαξας ανεπηρεαστον. ου χαριν τινες των της ευας στρατιωτων
επιβουλευσαντες αυτωι. Ἀντωνινον Αυρηλιον ανηγορευσαν βασιλεα Ἐδεσσηνον.
τουτωι πολεμησαι πειραθεις ο Μακρινος ελαττουται, και φευγων περι το Βυζαντιον
ως αιχμαλωτος περιενεχθεις διεφθαρη. Ῥωμαιων ιηʹ εβασιλευσε Μακρινος ετος αʹ,
ως δε αλλοι λεγουσι, και μηνας ςʹ. εσφαγη δε εν Ἀρχελαΐδι.
437 ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΨΙ Κιρκισιοις Ἡφαιστιοις εκαη το αμφιθεατρον εν Ῥωμηι.
Ῥωμαιων ιεʹ επισκοπος Ζεφυρινος ετη ιθʹ. Ἀντιοχειας ηʹ επισκοπος Σεραπιων ετη
κεʹ. Ἀντιοχειας θʹ επισκοπος Ἀσκληπιαδης ετη θʹ. Ἀλεξανδρειας ιβʹ επισκοπος
∆ημητριος ετη μγʹ. Ἱεροσολυμων λβʹ επισκοπος ∆ιος ετη ηʹ. Ἱεροσολυμων λγʹ
επισκοπος Γερμανιων ετη δʹ.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΨΙ Της θειας σαρκωσεως ετη σιʹ Ῥωμαιων ιθʹ εβασιλευσεν
Ἀντωνινος Αυρηλιος ετη δʹ. Ἀντωνινος Αυρηλιος Ἐδεσσηνος μετα Μακρινον
εβασιλευσεν ετη δʹ, ανηρ θηλυδριας ολος, επι το γυναικειον ηθος τετραμμενος,
κοσμουμενος και εργαζομενος τα γυναικων, φονικωτατος σφοδρα· διο και υπο
στρατιω των ακοντισθεις ανηιρεθη κακως συν τηι μητρι. μεθ' ον βασιλευει Ἀλεξαν
δρος ο Μαμμαιας υιος αδελφιδους αυτου, εν Ἀρκαις γης παραλου τεχθεις Φοινικης,
υπαγομενος Ουλπιανου του νομοθετου τηι γνωμηι, σφοδρα της στρατιωτικης
ευταξιας αντεχομενου. διο και ανηιρεθη του βασιλεως ορων τος υπο στρατιωτων.
Ουρανιος δε τις εν Ἐδεσσηι της Ὀσροινης αυτοκρατωρ αναγορευθεις και κατα
Ἀλεξανδρου τυραννησας διαφθειρεται υπ' αυτου, ηνικα και Περσας καταδραμοντας
Καππαδοκιαν και Νισιβιν πολιορκουν τας Ἀλεξανδρος εξωθησεν. αλλ' εις Ῥωμην
επανελθων αναιρειται συν τηι μητρι Μαμμαιαι υπο στρατιωτικου θορυβου. Μαξιμος
δε τις Μυσος το γενος στρατηγος Κελτικης υπο των στρατευματων βασιλευς
Ῥωμαιων ανηγορευθη, κρατησας της βασιλειας Ῥωμαιων ετη γʹ. 438 Ῥωμαιων ιςʹ
επισκοπος Καλλιστος ετη ηʹ. Ἀντιοχειας θʹ επισκοπος Ἀσκληπιαδης ετη θʹ.
Ἱεροσολυμων λδʹ επισκοπος Γορδιανος ετη εʹ.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΨΙΕ Της θειας σαρκωσεως ετη σιεʹ Ῥωμαιων κʹ εβασιλευσεν
Ἀλεξανδρος ο Μαμμαιας υιος ετη ιγʹ. Ἱππολυτος ιερος φιλοσοφος επισκοπος Πορτου
κατα την Ῥωμην σφοδρα διαπρεπως ηνθει εν τηι κατα Χριστον φιλοσοφιαι, πλειστα
ψυχωφελη συν ταττων υπομνηματα. εις τε γαρ την εξαημερον και εις τα μετα την
εξαημε ρον, εις πολλα τε των προφητων, μαλιστα Ἰεζεκιηλ και ∆ανιηλ των με
γαλων, ετι μην εις τα αισματα και εις αλλας παντοιας παλαιας και νεας γραφας, εν
οις και εις την εν Πατμωι του θεολογου αποκαλυψιν προς Μαρκιωνα και τας λοιπας
αιρεσεις, και τον εξκαιδεκαετηρικον του πασχα κανονα εξεθετο περιγραψας εις το αʹ
ετος Ἀλεξανδρου του Μαμμαιας τουτου, και συντομως φαναι θεοφραδης ποταμος τηι
εκκλησιαι ζωντων ναματων γεγονε, τον μαρτυρικον περιθεμενος στεφανον προς τωι
 
 
 

196
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

τελει. Ἐκ τουτου λαβων αφορμας Ὠριγενης ο ταλας υπεμνηματισε πολλας των
γραφων, Ἀμβροσιου παρορμωντος αυτον εις τουτο και χορηγουντος αναγκαιας τε
χρειας αφθονως και ταχυγραφους ζʹ παριστωντος, αμειβον τας αλληλους
υπαγορευοντος, και καλλιγραφους πλειους αμα κοραις ησκη μεναις γραφειν,
αφατον τε προθυμιαν αυτωι παρεχοντος εις το συνταττειν. αλλ' εις βαραθρον
Ἑλληνικης τερατολογιας παρολισθησας αποκαταστασιν 439 και προΰπαρξιν
εδογματισεν ετερα τε ανοσια δογματα· και δια τουτο του χορου των αγιων εξωσθη.
Μαμμαια του αυτοκρατορος Ἀλεξανδρου μητηρ θεοσεβης ην σφοδρα. αυτη λεγεται
ομιλησαι τωι Ὠριγενει εν Ἀντιοχειαι διατριβουσα, μεταπεμψαμενη αυτον εκ του
Φαρου. η δ' αυτη και πασι τοις ονομαστοις τηνι καυτα Χριστιανων διδασκαλοις
προσεκειτο δια την εις Χριστον πιστιν. Και Ἀλεξανδρος ο Μαμμαιας υιος μετα την
αναιρεσιν Ουρανιου του τυραννου και την κατα Περσων ευδοκιμησιν επανελθων εν
Ῥωμηι αναι ρειται συν μητρι Μαμμαιαι εν Μογοντιακωι στρατιωτικηι επαναστασει.
Περσων αʹ Ἀρταξερξης ετη ιεʹ. Ῥωμης ιζʹ επισκοπος Ουρβανος ετη ζʹ. Ἀντιοχειας ιʹ
επισκοπος Φιλητος η Φιλιππος ετη ηʹ. Ἀντιοχειας ιαʹ επισκοπος Ζεβεννος ετη ςʹ.
Ἱεροσολυμων λεʹ επισκοπος παλιν Ναρκισσος ετη ιʹ. Ἐμμαους η εν Παλαιστινηι
κωμη, περι ης φερεται εν τοις ιεροις ευαγγε λιοις, Νικοπολις ετιμηθη καλεισθαι υπο
Ἀλεξανδρου του αυτοκρατορος, Ἀφρικανου πρεσβευσαμενου τας ιστοριας εν
πενταβιβλωι συγγραψαμενου. Ἀφρικανος την εννεαβιβλον των Κεστων
επιγεγραμμενην πραγματειαν ιατρικων και φυσικων και γεωργικων και χυμευτικων
περιεχουσαν δυνα μεις Ἀλεξανδρωι τουτωι προσφωνει. Ἀφρικανος Αυγαρον φησιν
ιερον ανδρα του πρωην Αυγαρου ομωνυμον βασιλευειν Ἐδεσσης κατα τουτους τους
χρονους. Ἐβασιλευσαν ουν Ἀσσυριοι απο Νινου και Σεμιραμεως μεχρι Βελεουν του
∆ελκεταδου. εις τουτον γαρ του Σεμιραμεως γενους ληξαντος, Βελι ταραν
κηπουργος εβασιλευσε και το εκεινου γενος εξης μεχρι Σαρδανα παλου, καθα Βιωνι
και Ἀλεξανδρωι δοκει τωι Πολυιστορι. Σαρδαναπαλον 440 δε ανειλεν Ἀρβακης ο
Μηδος και Βελεους ο Βαβυλωνιος, και μετηγαγεν εις Μηδους την βασιλειαν.
εβασιλευσαν ουν οι Ἀσσυριοι ετη ατςʹ. ουτω γαρ λεγοντι Κτησιαι και ∆ιοδωρος ο
Σικελιωτης συμφθεγγεται. των δε Μηδων λʹ ετη βασιλευσαντων, τον υστατον
βασιλεα Μηδων Ἀστυαγην Κυρος καθειλεν ο Περσης και εις Περσας την ηγεμονιαν
μετηγαγεν. Ἐβασιλευσαν δε οι Περσαι ετη σκηʹ μεχρις ∆αρειου του Ἀρσαμου, ον
νικησας ο Φιλιππου Ἀλεξανδρος Μακεδοσι την Περσων βασιλειαν παρ εδωκεν.
εκρατησαν δε της Περσικης αρχης Μακεδονες ετη ςζγʹ, ους εκ βαλων Ἀρσακης ο
Παρθυαιος Παρθοις την βασιλειαν Περσων παρεδω κεν· ενθεν και Ἀρσακιδαι οι
βασιλεις Περσων ονομαζονται. Ἐβασιλευσαν δε Παρθοι απο Ἀρσακου αρξαμενοι
μεχρις Ἀρταβανου ετη σοʹ. εβασιλευσε δε Ῥωμαιων ο Μαμμαιας Ἀλεξανδρος, ηνικα
Ἀρταβανος ο Παρθος Περσων εβασιλευσε. μετα δε τον Ἀρταβανον το γενος Χοσροου
βασιλευειν ηρξατο. ηρξατο δε ουτως· Ἀρταξερξης Περσης αφανης τε και αδοξος
αθροισας ανδρας ατακτους ανειλεν Ἀρταβανον και πε ριεθετο κιδαριν, και αυθις
Περσαις επανηγαγε την βασιλειαν. ην δε μαγος και εξ εκεινου οι μαγοι γεγονασι
παρα Περσαις επιδοξοι. λεγουσι δε την του Ἀρταξερξου μητερα ανδρι συνοικειν
Παβεκωι τουνομα σκυτοτομωι μεν την τεχνην, αστρολογωι δε και περι ταυτα
ενησκημενωι. στρατιωτην δε ονοματι Σανανον δια της Καδουσαιων πορευομενον
χωρας υποδεχθηναι εις τον οικον Παβεκωι, και προγνωναι δηθεν δια της
αστρολογιας τον Παβεκον οτι δη η του Σανανου γονη επι μεγα ευδαιμονιας
αρθησεται. μη εχων δε θυγατερα η αδελφην η αλλο προς γενος συναπτομενον
γυναιον, συγκατεκλινε την ιδιαν γαμετην τωι Σανανωι, και συλλαβουσα ετεκε τον
Ἀρταξαρην. 441 Ἐξ εκεινου τοινυν του Ἀρταξαρου του και Ἀρταξερξου το Χοσροου
 
 
 

197
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

καταγεται γενος. εβασιλευσαν δε ουτως· Ἀρταξαρης, ο και Ἀρταξερξης, ετη ιεʹ. τωι
τεταρτωι ετει της βασιλειας Ἀλεξανδρου του Μαμμαιας. Σαπωρης ετη λαʹ. Ὁρμισδας
ετος αʹ. Ουραρανης ετη γʹ. Ουραρακης ετη ιζʹ. Ουραρανης ετος αʹ, αλλος δʹ. Ναρσης
ετη ηʹ. Ὁρμισδας ετη ηʹ. Σαβωρης ετη οʹ. τουτωι δεδωκεν Ἰοβιανος την Νισιβιν.
Ἀρταξηρ ετη δʹ. Σαβωρ υιος Ἀρταξηρ ετη εʹ. Ουραρανης ετη ιαʹ. Ουραρανης αλλος
ετη κʹ. Ἰσδιγερδης ετη καʹ. Περοζης ετη κδʹ. Ἰσδιγερδης ετη ιζʹ. Καβαδης ετη ιαʹ, και
εξεβληθη. Ουαλας ετη δʹ. Καβαδης παλιν ετη λʹ. Ζαμασπης ετη δʹ. Ὁρμισδας ετη ιεʹ.
Χοσροης υιος Καβαδου ετη μηʹ. Χοσροης ο μεγας, ο επι Ἡρακλειου αναιρεθεις υπο
Σιροου υιου αυτου, ετη λθʹ. 442 Σιροης ο υιος Χοσροου μηνας ηʹ. Ἀδεσηρ μηνας ζʹ.
Σαρβαραξας μηνας βʹ. Βορανη η θυγατηρ Χοσροου μηνας ζʹ. Ὁρμισδας ο διωχθεις
υπο των Σαρακηνων ετη ιαʹ.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΨΚΗ Της θειας σαρκωσεως ετη σκηʹ Ῥωμαιων καʹ εβασιλευσε
Μαξιμινος ετη γʹ. Μαξιμινος κατα Χριστιανων διωγμον εκινησεν. Ουτος τυραννος
τις και αγριωτατος ην, ως και την ιδιαν γαμετην ανελειν. Ουτος ανηιρεθη κακως υπο
των στρατευματων εν Ἀκυληιαι. Θεμιστοκλης φιλοσοφος ηκμαζεν, ωι τον Πυθιον
Ἕλληνες μαρτυρησαι μυθευονται τοδε επος ανειποντα· εσθλος ανηρ μακαρεσσι
τετιμενος ολ βιοδαιμων. Πλωτινος φιλοσοφος ο τας εννεαδας γραψας ηκμαζε.
Περσων βʹ εβασιλευσε Σαπωρης ετη λαʹ. Ῥωμης ιηʹ επισκοπος Ἀντερως μηνα αʹ.
Ῥωμης ιθʹ επισκοπος Ποντιανος ετη γʹ. τινες Ποντιανον προ του Ἀντερωτος φασιν
επισκοπησαι Ῥωμης. Ἀντιοχειας ιαʹ επισκοπος Ζεβεννος ετη ςʹ. Ἀλεξανδρειας ιγʹ
επισκοπος Ἡρακλας ετη ιςʹ. Ἱεροσολυμων λεʹ επισκοπος Ναρκισσος ετη ιʹ.
Ἱεροσολυμων λςʹ επισκοπος Ἀλεξανδρος ο μαρτυς ετη ιεʹ. Ὠριγενης ο ματαιοφρων
απο Ἀλεξανδρειας εις Καισαρειαν Παλαιστινης μετεστη.
443 ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΨΛΑ Της θειας σαρκωσεως ετη σλαʹ Ῥωμαιων κβʹ
εβασιλευσε Γορδιανος ετη ςʹ. Ουτος εξ Ἰταλιας εις Παρθους ελθων και Σαπωρην τον
Ἀρταξερξου υιον Περσων βασιλεα πολεμησας ετρεψατο και Νισιβιν και Καρρας αρ
θεισας υπο Περσων επι Μαξιμινου του Μυσου Ῥωμαιοις υπεταξεν. αλλα προς
Κτησιφωντα γενομενος αναιρειται υπο των οικειων στρατιωτων υπαρχου Φιλιππου
γνωμηι του μετ' αυτον βασιλευσαντος ετη εʹ, κατα δε τους πολλους ετη ζʹ. Ῥωμης κʹ
επισκοπος Φαβιανος μαρτυς ετη ιγʹ. Ἀντιοχειας ιβʹ επισκοπος Βαβυλας μαρτυς ετη
ιγʹ. Ἀλεξανδρειας ιγʹ επισκοπος Ἡρακλας ετη ιςʹ. Ἱεροσολυμων λςʹ επισκοπος
Ἀλεξανδρος ο μαρτυς ετη ιεʹ.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΨΛΖ Της θειας σαρκωσεως ετη σλζʹ Ῥωμαιων κγʹ εβασιλευσε
Φιλιππος ετη ζʹ. Πλωτινος φιλοσοφος της Πλατωνικης διατριβης καθηγουμενος.
Τουτου Πορφυριος ηκροασατο. Θεοπομπος φιλοσοφος εν Χαιρωνειαι ηκμαζε.
Νικατωρ ο σοφιστης Ἀθηνησιν ηκμαζε. Φιλιππος τοσουτον προσετεθη τηι πιστει
Χριστου, ως και τα ημαρτη μενα προθυμως εξαγορευσαι και των επι της εκκλησιας
ευχων κοινω 444 νησαι τωι πληθει τηι νυκτι της εορτης του πασχα. ενθεν τε πλεον
παρρη σιασθηναι τον θειον λογον. Τοτε και Ὠριγενης ο αθλιος εξηκοστον αγων ετος
διαλεξεις εποιειτο τωι πληθει ταχυγραφοις εκλαμβανομενας. επεστελλε δε και
Φιλιππωι τωι βα σιλει και Σευηραι τηι τουτου γυναικι βασιλιδι. Τοτε κατα την Ἀραβιαν
τινες εδογματιζον ασεβως συνδιαφθειρεσθαι τηι ψυχηι το σωμα κατα την τελευτην
και εν τηι αναστασει παλιν συνανα βιωσασθαι· συνοδος τε κατ' αυτων συνεκροτηθη
μεγαλη. Ἔτι τε η λεγομενη αιρεσις των Ἑλκεσαιτων συνεστη, ητις πολλα τινα των
εν ταις θειαις γραφαις αθετει τελεον, δε των θειων αποστολων ρη τοις τισι χρωμενη
 
 
 

198
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

παροδικως εκ παλαιας και νεας. το δε αρνεισθαι αδια φορον φησιν, οτι ο μεν νοησας
τωι στοματι εν αναγκαις αρνησεται, τηι δε καρδιαι ουχι. φερουσιν αυτοι και βιβλον εξ
ουρανου μυθευοντες πεπτωκε ναι, ης ο ακηκοως αφεσιν ληψεται πταισματων αλλην
παρ' ην ο κυριος ημων εχαρισατο ημιν, τερατευομενοι. Φιλιππος ουν κρατησας
Ῥωμαιων ετη ζʹ μετα την εις Σαπωρην τον Περ σων βασιλεα σπονδην αναζευγνυσιν
εν Ῥωμηι, και πολεμει προς ∆εκιον αυτοκρατορα παρα των στρατευματων
αναρρηθεντα, ηνικα και αναιρειται. ∆εκιος δε την αρχην διαδεξαμενος δυο ετη δια
το προς Φιλιππον εχθος πικρον ηγειρε κατα Χριστιανων διωγμον, εν ωι Φαβιανος επι
της Ῥω μης ο ταυτης επισκοπος τον μαρτυρικον ανεδησατο στεφανον, Βαβυλας τε
κατα την Ἀντιοχειαν επισκοπων, και Ἱεροσολυμων Ἀλεξανδρος οιερος το δευτερον
παραστας ηγεμονικοις βημασιν επι της ειρκτης τελευται. Τοτε και Κυπριανος
διαπρεπων εργοις και λογοις θεοσεβειας, ο μεγας Καρθαγενης επισκοπος, τωι υπερ
Χριστου μαρτυριωι τελειουται. Ἀντιοχειας ιβʹ επισκοπος Βαβυλας μαρτυς ετη ιγʹ.
Ἀλεξανδρειας ιγʹ επισκοπος Ἡρακλας ετη ιςʹ. Ἱεροσολυμων λςʹ επισκοπος
Ἀλεξανδρος, ο και μαρτυς, ετη ιεʹ.
445 ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΨΜ∆ Της θειας σαρκωσεως ετη σμδʹ Ῥωμαιων κδʹ
εβασιλευσε ∆εκιος ετη βʹ. Ῥωμης καʹ επισκοπος Κορνηλιος ετη γʹ. Ἀντιοχειας ιγʹ
επισκοπος Φαβιανος ετη θʹ. Ἀλεξανδρειας ιδʹ επισκοπος ∆ιονυσιος ετη ιζʹ.
Ἱεροσολυμων λζʹ επισκοπος Μαζαβανης ετη καʹ. ∆εκιου Φιλιππον ανελοντος αμα
τοις παισι και τον κατα Χριστιανων διωγμον εξαψαντος οι των επισημων εκκλησιων
της οικουμενης, ως προ εσημανται, ιεραρχαι τωι υπερ Χριστου μαρτυριωι
κατεστεφθησαν, Φα βιανος μεν της Ῥωμαιων αγιωτατης εκκλησιας, Βαβυλας δε της
Ἀντιοχεων, και ο Ἱεροσολυμων ιερωτατος Ἀλεξανδρος δις παραστας τυραννικοις
βημασι και τελευτησας εν τηι φρουραι μετα πεπαρρησιασμενην και αξιοθεον
ομολογιαν. Ἐπι τουτοις και Κυπριανος ο μεγας Καρθαγενης επισκοπος πλειστοις
ιεροις λογοις και επισταλμασιν υπαλειψας πολλους εν τωι αυτωι κατα ∆εκιον διωγμωι
και μαρτυρας προθυμως πεισας γενεσθαι τωι υπερ του κυριου μαρτυριωι τελειουται,
πολλα τωι αρχεκακωι δρακοντι αντιπαλαισας, ως η κατ' αυτον συγγραφη δηλοι, της
κατα Ἰουστιναν την αγιαν καλλιπαρθε νον δαιμονιωδους προσβολης δηλουσα το
αδρανες και της αυτου προς θεον προφανους εξαγορευσεως το ανυποκριτον.
Πολλων δε και αλλων τελειωθεντων υπερ Χριστου εν τωι αυτωι διωγμωι, ων τα
ονοματα μονος ο μαρτυρηθεις υπ' αυτων κυριος οιδεν, Ὠριγενης αυχων επι λογοις
σεσοφισμενοις και μυθοις Ἑλληνικοις απελειφθη του τηλικουτου στεφανου, ουδεν
δια θειας χρηστοτητος, αλλα δι' υπερηφανον και αυτοπεποιθητον γνωμην. αλλα
ταυτα Ευσεβιωι τωι Καισαρει ου δοκει, ος μειζω παντων αγιων και διδασκαλων αυτον
αποδειξαι σπουδαζων εν 446 εκτωι της εκκλησιαστικης αυτου ιστοριας λογωι
ομοφρονων αυτωι πολλοις εγκωμιοις αυτον ενυβριζει, μη ειδως α λεγει η περι ων
διαβεβαιουται. πανυ γαρ ολιγον περι των κατα τουσδε τους χρονους ιερων και
μακαριων πατερων επιμνησθεις, Κλημεντος λεγω του Στρωματεως, Ἱππολυτου του
ιερομαρτυρος, Ἀφρικανου του ιστορικου, ∆ιονυσιου του μεγαλου Ἀλεξανδρειας και
αλλων, μονου του ματαιοφρονος Ὠριγενους την εκ παιδος αναγωγην εκθειαζει
μεχρι της εν τωι μαρτυριωι λειποτακτησεως. Φα βιανου τε γαρ του λεχθεντος
ιερομαρτυρος και επισκοπου Ῥωμης περι και Βαβυλα του Ἀντιοχειας και
Ἀλεξανδρου Ἱεροσολυμων εν ολιγοιςδιεξηλθε τοις ρημασιν, επι δε τον ομοφρονα
ελθων Ὠριγενην πλειστα προεγκωμιασας τον θεοκαταρατον ωδε που προστιθησι
φησας· Τα μεν ουν Ὠριγενει κατα τον διωγμον ξυμβαντα οια και οσα και οποιας
ετυχε τελευτης, του πονηρου δαιμονος εφαμιλλως τωι ανδρι πανστρατιαι πα
 
 
 

199
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

ραταξαμενου πασηι τε μηχανηι και δυναμει κατ' αυτου στρατηγησαντος, παρα παντας
τε τους τηνικαδε πολεμηθεντας διαφεροντως επισκηψαντος αυτωι, οια τε και οσα δια
τον του Χριστου λογον ο ανηρ υπεμεινε, δεσμα και βασανους τας κατα του σωματος
τας τε υπο σιδηρωι και μυχοις ειρκτης τιμωριας και ως επι πλεισταις ημεραις τους
ποδας υπο τεσσαρα του κο λαστηριου ξυλα παραταθεις στιγματα τε και πυρος
απειλας και οσα αλλα προς των εχθρων επενεχθεντα καρτερως ηνεγκεν, οιου τε τα
κατ' αυτον ετυχε τελους, μηδαμως αυτον ανελειν παντι σθενει του δικαστου φιλονει
κως ενσταντος, οποιας τε μετα ταυτα καταλιπων φωνας, και αυτας πλη ρεις τοις
αναληψεως δεομενοις ωφελειας, πλεισται οσαι του ανδρος επι στολαι ταληθες ομου
και ακριβες περιεχουσιν. Τουτοις Ευσεβιος και πλειστοις προ τουτων αλλοις
Ὠριγενους του δυσσεβους εγκωμιοις χρησαμενος αμαρτυρον αυτωι καταλελοιπε το
μαρτυ ριον και τον δρομον ατελεστον· ο γαρ υπομεινας εις τελος, φησιν ο κυριος,
σωθησεται, ουχ ο πολλα παθων και λειποτακτησας. επαγει δε και περι του μακαριου
∆ιονυσιου επισκοπου Ἀλεξανδρειας εκ της προς Γερμανον 447 αυτου επιστολης την
χρησιν προθεις ο αυτος Καισαρευς Ευσεβιος, Ὠρι γενει και τουτωι και τοις ομοφροσιν
αυτου χαριζομενος, ως αν μη μονος φανηι λειποτακτησας, αλλα και αλλους εχων εν
τουτωι συμμετοχους. εχει δε η χρησις ∆ιονυσιου πως ωδε· Ἐγω δε και ενωπιον του
θεου λαλω, και αυτος οιδεν οτι ου ψευδομαι, ουδεμιαν επ' εμαυτου βαλλομενος,
ουδε αθεει πεποιημαι την φυγην. αλλα και προτερον του κατα ∆εκιον προτεθεντος
διωγμου Σαβινος αυτης ωρας φρουμενταριον επεμψεν εις αναζητησιν μου. καγω
μεν τεσσαρων ημερων επι της οικιας εμεινα, την αφιξιν μεν του φρουμενταριου
προσδοκων, ο δ' απαντα μεν περιηλθεν ανερευνων, τας οδους, τους ποταμους, τους
αγρους, ενθα κρυπτεσθαι με η βαδιζειν υπενοησεν, αορασιαι δε ειχετο, μη ευρισκων
την οικιαν. ου γαρ επιστευον οικοι με διωκομενον μενειν, και μολις μετα την
τεταρτην ημεραν κελευσαντος μοι μεταστηναι του θεου και παραδοξως
οδοποιησαντος εγω τε και οι παιδες και πολλοι των αδελ φων αμα συνεξηλθομεν.
και οτι της του θεου προνοιας εργον εκεινο γεγονε τα εξης εδηλωσεν, εν οις ταχα
τισι γεγοναμεν χρησιμοι. ειτα τινα μεταξυ ειπων τα μετα την φυγην αυτωι
συμβεβηκοτα δηλοι ταυτα επαγων· εγω μεν γαρ περι ηλιου δυσμας αμα τοις συν εμοι
γενομενοις υπο τοις στρατιω ταις εις Ταποσιριν ηχθην. ο δε Τιμοθεος κατα την του
θεου προνοιαν ετυχε μη παρων μηδε καταληφθεις· ελθων δε υστερον ευρε τον οικον
ερημον και φρουρουντας αυτον υπηρετας, ημας δε εξηνδραποδισμενους. Και μεθ'
ετερα φησι· και τις ο της θαυμαστης αυτου οικονομιας τροπος; τα γαρ αληθη
λεχθησεται. απηντατο τις των χωριτων υποφευγοντι τωι Τιμοθεωι και τεταραγμενωι
και την αιτιαν της επειξεως επυθετο. ο δε ταληθες εξειπεν, κακεινος ακουσας (απηιει
δ' ευωχησομενος γαμωι, δια παννυχιζειν γαρ αυτοις εν ταις τοιαυταις συνοδοις εθος)
εισελθων απηγ γειλε τοις κατακειμενοις εν τωι γαμωι. οι δε ορμηι μιαι παντες
εξανεστησαν, και δρομωι φερομενοι ταχιστα ηκον επισπευδοντες ημιν, και ηλαλαξαν
και φυγης ευθεως των φρουρουντων ημας στρατιωτων γενομενης επεστησαν ημιν,
ως ειχομεν επι των αστρωτων σκιμποδων κατακειμενοι. καγω μεν, οιδεν ο θεος, ως
ληιστας ειναι προτερον ηγουμενος επι συλησιν και αρπα 448 γην αφικομενους,
μενων επι της ευνης ημην εν τωι λινωι εσθηματι, την δε λοιπην εσθητα
παρακειμενην αυτοις ωρεγον. οι δε εξανιστασθαι τε εκελευον και την ταχιστην
εξιεναι. και τοτε συνεις εφ' ωι παρησαν ανε κραγον δεομενος αυτων και ικετευον
απιεναι και ημας εαν· ει δε βουλονται τι χρηστον εργασασθαι, τους απαγοντας με
φθασαι και την κεφαλην αυ τους την εμην αποτεμειν ηξιουν. και τοιαυτα βοωντος,
ως ισασιν οι κοινω νοι μου και μετοχοι παντων γενομενοι, ανιστασαν προς βιαν.
καγω μεν παρηκα εαυτον υπτιον προς τουδαφος, οι δε διαλαβοντες χειρων και πο
 
 
 

200
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

δων συροντες εξηγαγον. επηκολουθουν δε μοι ουτοι των παντων μαρτυρες, Γαιος,
Φαυστος, Πετρος, Παυλος. οι και υπολαβοντες με φοραδην εξ ηγαγον του πολιχνιου
και ονωι γυμνωι επιβιβασαντες απηγαγον. ουτω μεν ουν η του μεγαλου τουτου
πατρος περιεχουσα χρησις παντη της Ὠριγε νους λειποταξιας διενηνοχεν. Ὁ δ'
αυτος, φησι, και περι των εν Ἀλεξανδρειαι μαρτυρησαντων επι ∆εκιου σοφωτατος
∆ιονυσιος γραφει προς τον Ἀντιοχειας επισκοπον Φαβιον· ουκ απο του βασιλικου
προσταγματος παρ' ημιν ο διωγμος ηρξατο, αλλα γαρ ολον ενιαυτον προυλαβε, και
φθασας ο κακων τηι πολει ταυτηι μαντις και ποιητης, οστις εκεινος ην, εκινησε και
παρωρμησε καθ' ημων τα πληθη των εθνων εις την επιχωριον αυτου δεισιδαιμονιαν
αναρριπισας. οι δε ερεθισθεντες υπ' αυτου και πασης εξουσιας εις ανοσιουργιαν λαβο
μενοι, μονην ευσεβειαν την θρησκειαν των δαιμονων ταυτην υπελαβον το καθ'
ημων φοναν. πρωτον μεν ουν πρεσβυτην Μητρανον ονοματι συναρπα σαντες και
κελευσαντες αθεα λεγειν ρηματα, μη πειθομενον ξυλοις τε παιοντες το σωμα και
καλαμοις οξεσιν το προσωπον και τους οφθαλμους, απαγαγοντες εις το προαστειον
κατελιθοβολησαν· ειτα πιστην γυναικα Κωινταν καλουμενην επι το ειδωλειον
αγαγοντες ηναγκαζον προσκυνειν, αποστρεφομενην τε και βδελυττομενην
εκδησαντες των ποδων δια πασης της πολεως κατα του τραχεος λιθοστρωτου
συροντες, προσαρασσομενην τοις μυλιαιοις λιθοις αμα και μαστιγουντες, επι τον
αυτον αγαγοντες κατελευσαν τοπον. ειθ' ομοθυμαδον απαντες ορμησαν επι τας των
θεο 449 σοφων οικιας, και ους εγνωριζον εκαστοι γειτνιωντας επισπευδοντες ηγον
εσυλων τε και διηρπαζον, τα μεν τιμιωτερα των κειμηλιων νοσφιζομενοι, τα δ'
ευτελεστερα και οσα ξυλων επεποιητο διαρρησσοντες και κατακαιον τες εν ταις
οδοις, εαλωκυιας υπο πολεμιων πολεως παρειχον θεαμα. εξε κλιναν δε και
υπανεχωρουν οι αδελφοι, και την αρπαγην των υπαρχοντων ομοιως εκεινοις, οις
και Παυλος εμαρτυρησε, μετα χαρας προσεδεξαντο. και ουκ ᾔδει τις πλην ει μη που
τις εις εκπεσων μεχρι γε τουτου τον κυριον ηρνησατο. αλλα και την θαυμασιωτατην
ποτε παρθενον πρεσβυτιν Ἀπολ λωνιαν διαλαβοντες, τους μεν οδοντας απαντας
κοπτοντες τας σιαγονας εξηλασαν, πυραν δε νησαντες προ της πολεως ζωσαν
ηπειλουν κατακαυ σειν, ει μη συνεκφωνησειεν αυτοις τα της ασεβειας κηρυγματα· η
δ' υπο παραιτησαμενη βραχυ και ανεθεισα συντονως επεπηδησεν εις το πυρ και
καταπεφλεκται. Σαραπιωνα τε καταλαβοντες εφεστιον, σκληραις βασα νοις
αικισαμενοι και παντα τα αρθρα διακλασαντες απο του υπερυου πρη νη κατερραξαν.
ουδεμια δε οδος, ου λεωφορος, ου στενωπος ημιν βασιμος ην, ου νυκτος, ου μεθ'
ημεραν, αει και πανταχου παντων κεκραγοτων, ει μη τα δυσφημα τις ανυμνει
ρηματα, τουτον ευθεως δειν συρεσθαι τε και πιμπρασθαι. και ταυτα επι πολυ μεν
ηκμασε το πρωτον, διαδεξαμενους δε τους αθλιους η στασις και πολεμος εμφυλιος
την καθ' ημων ωμοτητα προς αλληλους αυτων ετρεψε. και σμικρον μεν
προσανεπνευσαμεν, ασχο λιαν του προς ημας θυμου λαβοντων, ευθεως δε η της
βασιλειας εκεινης της επιφανεστερας ημιν μεταβολη διηγγελται, και πολυς ο της εφ'
ημας απειλης φοβος επανετεινε το κηρυγμα. και παρην το προσταγμα αυτοσχε διον
ειπειν, οιον το προρρηθεν υπο του κυριου, η παρα βραχυ το φοβερω τατον, ως ει
δυνατον σκανδαλισθηναι και τους εκλεκτους. πλην παντες γε κατεπτηχεσαν. και
πολλοι μεν ευθεως την περιφανεστεραν οι μεν απην των δεδιοτες, οι δε
δημοσιευοντες υπο των πραξεων ηγοντο, οι δε υπο των αμφ' αυτοις αφειλκοντο,
ονομαστι τε καλουμενοι ταις αναγνοις και ανιεροις θυσιαις προσηιεσαν, οι μεν
ωχριωντες και τρεμοντες, ωσπερ ου 450 θυσοντες, αλλ' αυτοι θυματα και σφαγια
τοις ειδωλοις εσομενοι, ως υπο πολλων του περιεστωτος δημου χλευην αυτοις
επιφερεσθαι και αλλους μεν ειναι προς παντας δειλους, υποτρεμοντας και προς το
 
 
 

201
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

τεθναναι και προς το θυσαι· οι δε τινες ετοιμοτεροι τοις βωμοις προσετρεχον, ισχυρι
ζομενοι τηι θρασυτητι το μηδε προτερον γεγονεναι Χριστιανους· περι ων η του
κυριου προρρησις αληθεστατη οτι δυσκολως σωθησονται. των δε λοιπων οι μεν
ειποντο τουτοις εκατεροις, οι δε εφευγον, οι δε ηλισκοντο, και τουτων οι μεν αχρι
δεσμων και φυλακης χωρησαντες, και τινες και πλειονας ημερας καθειρχθεντες,
ειτα και πριν επι δικαστηριον ελθειν εξωμοσαντο· οι δε και βασανοις επι ποσον
εγκαρτερησαντες, προς το εξης απειπον. οι δε στερροι και μακαριοι στυλοι του
κυριου κραταιωθεν τες υπ' αυτου και της ισχυρας εν αυτοις πιστεως αναλογον και
αξιαν δυναμιν και καρτεριαν λαβοντες θαυμαστοι γεγονασιν αυτου της βασι λειας
μαρτυρες. ων πρωτος Ἰουλιανος ανθρωπος ποδαλγος, μη στηναι μηδε βαδισαι
δυναμενος, συνετεροις δυο τοις φερουσιν αυτον προσηχθη, ων ο μεν ετερος ευθυς
ηρνησατο, ο δε ετερος Κρονιων ονοματι, επικλην δε ο Νους, και αυτος ο πρεσβυτερος
Ἰουλιανος ομολογησαντες τον κυριον, δια πασης της πολεως μεγιστης ουσης, ως
ιστε, καμηλοις εποχουμενοι και μετεωροι μαστιγουμενοι, τελος ασβεστωι πυρι
κεχυμενου του δημου παντος κατεκαησαν. στρατιωτης τε αυτοις απαγομενοις
παραστας και τοις εφυβριζουσιν εναντιωθεις εκβοησαντων εκεινων προαχθεις ο αν
δρειοτατος ο προμαχος του θεου Βησας καν τωι μεγαλωι πολεμωι τωι περι της
ευσεβειας αριστευσας απετμηθη την κεφαλην. και τις ετερος το μεν γενος Λιβυς, την
δε προσηγοριαν αμα και την ευλογιαν αληθης Μακαρ, προτροπης αυτωι πολλης υπο
του δικαστου γενομενης προς αρνησιν, ουχ υπαχθεις, ζων καταπεφλεκται. Ἐπιμαχος
τε και Ἀλεξανδρος μετα πολυν ον εμειναν δεσμωται χρονον μυριας διενεγκοντες
αλγηδονας, ξυστηρας, μαστιγας, πυρι ασβεστωι και ουτοι διεχυθησαν, και συν αυτοις
γυναικες δʹ, Ἀμμωναρια τε αγια παρθενος, πανυ φιλονεικως αυτην επι πλειστον του
δικαστου βασανισαντος, ατε προαποφηναμενην οτι μηδεν ων εκεινος κελευει
φθεγξαιτο, αληθευσασα την επαγγελιαν απηχθη. αι δε λοιπαι, 451 σεμνοτατη
πρεσβυτις Μερκουρια και αι υπολοιπαι μεν ουχ υπερ τον κυριον δε αγαπησασαι τα
τεκνα ∆ιονυσια, καταιδεσθεντος εις ανηνυτον ετι βασανιζειν και υπο γυναικων
ηττασθαι του ηγεμονος σιδηρωι τεθνασι μηκετι πειραν λαβουσαι. τας γαρ υπερ
πασων η προμαχος Ἀμμωναρια αναδεδεκται. Ἔτι περι των εν Χριστωι τελειωθεντων
κατα τον επι ∆εκιου διωγμον εκ της αυτης του μακαριου ∆ιονυσιου επιστολησ
Ἥρων δε και Ἀστηρ και Ἰσιδωρος Αιγυπτιοι και συν αυτοις παιδαριον ως
πεντεκαιδεκαετης ∆ιοσκορος παρεδοθησαν. και πρωτον το μειρακιον λογοις τε
απαταν ως ευπαραγωγον και βασανοις καταναγκαζειν ως ευεν δοτον πειρωμενου,
ουτε επεισθη ουτε ειξεν ο ∆ιοσκορος. τους δε λοιπους αγριωτατα ξηνας,
εγκαρτερησαντας πυρι και τουτους εδωκε. τον δε ∆ιοσ κορον ελλαμπρυνομενον τε
δημοσιαι και σοφωτατα προς τας ιδιας πευσεις αποκρινομενον θαυμασας παρηκεν,
υπερ ων ην φησας εις μετανοιαν αυτον δια την ηλικιαν επιμετρειν. και νυν ο
θεοπρεπεστατος συν ημιν εστι ∆ιοσ κορος εις μακροτερον τον αγωνα και
διαρκεστερον ειναι τον αθλον. Νεμεσιων τις κακεινος Αιγυπτιος εσυκοφαντηθη μεν
ως δη συνοικος ληι στων, αποδυσαμενος δε ταυτην παρα τωι εκατονταρχηι την
αλλοτριωτατην διαβολην, καταμηνυθεις ως Χριστιανος ηκε δεσμωτης επι τον
ηγεμονα. ο δε αδικωτατος διπλαις αυτον η τους ληιστας βασανοις τε και μαστιξι
λυμηναμενος, μεταξυ των ληιστων κατεφλεξε τιμηθεντα τον μακαριον τωι του
Χριστου παραδειγματι. αθροον δε τι συνταγμα στιφος στρατιωτικον, Ἄμμων και
Ζηνων και Πτολεμαιος και Ἰγγενης και συν αυτοις πρεσβυτης Θεοφιλος, ειστηκεισαν
προ του δικαστηριου. κρινομενου δε τινος ως Χριστιανου και προς αρνησιν ρεποντος
επριοντο ουτοι παρεστηκοτες και τοις προσωποις ενενευον και τας χειρας ανετεινον
και συνεσχηματιζοντο τοις σωμασιν. επιστροφης δε παντων προς αυτους γενομενης,
 
 
 

202
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

πριν τινας αυτων ολως λαβεσθαι, φθασαντες επι το βαθρον ανεδραμον ειναι Χρι
στιανοι λεγοντες, ωστε τον ηγεμονα και τους συνεδρους εν φοβωι γενεσθαι, και τους
μεν κρινομενους ευθαρσεστατους εφ' οις πεισονται φαινεσθαι, 452 τους δε
δικαζοντας αποδειλιαν. και ουτοι μεν εκ δικαστηριων ενεπομ πευσαν και
ηγαλλιασαντο τηι μαρτυριαι, θριαμβευοντος αυτους ενδοξως του θεου. Ἄλλοι δε
πλειστοι κατα χωρας και κωμας υπο των εθνων διεσπασθη σαν, ων ενος
παραδειγματος ενεκεν επιμνησθησομαι. Ἰσχυριων επετρο πευε τινι των αρχοντων.
τουτον ο μισθοδοτης εκελευσε θυσαι, μη πει θομενον δε υβριζε, εμμενοντα
προυπηλακιζε, βακτηριαν μεγαλην λαβων δια των εντερων και των σπλαγχνων
διωσας απεκτεινε. τι δει λεγειν το πληθος των εν ερημιαις και ορεσι πλανηθεντων
υπο λιμου και διψης και κρυους και ληιστων και νοσων και θηριων διεφθαρμενων,
ων οι περιγενο μενοι της εκεινων εισιν εκλογης και νικης μαρτυρες; εν δε και
τουτων εις δηλωσιν εργον παραθησομαι. Χαιρημων ην υπεργηρως της Νειλου
καλουμενης πολεως επισκοπος. ουτος εις το Ἀραβιον ορος αμα τηι συμβιωι αυτου
φυγων ουκ επανεληλυθεν, ουδε ηδυνηθησαν ιδειν ουκετι, καιπερ πολλα
διερευνησαμενοι, οι αδελφοι ουτε αυτους ουτε τα σωματα αυτων. πολλοι δε οι κατ'
αυτο το Ἀραβικον ορος εξανδραποδισθεντες υπο βαρ βαρων Σαρακηνων οι μεν μολις
επι πλειστοις χρημασιν ελυτρωθησαν, οι δε μεχρι και νυν ουδεπω. ταυτα διεξηλθον
ου ματην, αδελφε, αλλ' ινα ειδηις οσα και ηλικα δεινα παρ' ημιν συνεβη, ων οι
μαλλον πεπειραμενοι πλειον αν ειδειεν. Και μετα βραχυ· αυτοι τοινυν οι θειοι
μαρτυρες παρ' ημιν, οι νυν του Χριστου παρεδροι και της βασιλειας αυτου κοινωνοι
και μετοχοι της κρι σεως αυτου και συνδικαζοντες αυτωι, των παραπεπτωκοτων
αδελφων τι νας υπευθυνους τοις των θυσιων εγκλημασι γενομενους προσελαβοντο,
και την επιστροφην και μετανοιαν αυτων ιδοντες δεκτην τε γενεσθαι δυ ναμενην τωι
μη βουλομενωι καθολου τον θανατον του αμαρτωλου ως την μετανοιαν
δοκιμασαντες προσεδεξαντο και συνηγαγον και προσευχων αυτοις εκοινωνησαν και
εστιασεως. τι ουν ημιν, αδελφοι, περι τουτων συμβουλευετε; τι ημιν πρακτεον;
συμψυχοι και ομογνωμονες αυτοις καταστωμεν και την κρισιν αυτων τηι χαριτι
φυλαξωμεν και τοις ελεηθει 453 σιν υπ' αυτων χρηστευσωμεθα η την κρισιν αυτων
αδικον ποιησωμεθα και δοκιμαστας αυτους της εκεινων γνωμης επιστησωμεν και
την χρηστοτητα λυπησωμεν και την ταξιν ανασκευασωμεν; σαφως δια τουτων
ελεγχει την Ναυατου μισανθρωπιαν ο ιερος ∆ιονυσιος. Ὃς Ναυατος πρεσβυτερος της
Ῥωμαιων εκκλησιας ων, κατα τουτους δε τους χρονους της επισκοπης αναξιως
ορεγομενος και αποτυχων εν αλλοις τε ατοπημασι κατεγνωσμενος, μαλιστα
φιλαργυριαι και οιησει και φιλαυτιαι, προφασει δηθεν των επιθυσαντων εν τωι κατα
∆εκιον διωγμωι και δια μετανοιας παραδεχθεντων εις κοινωνιαν τηι εκκλησιαι,
ταυτης απεσχισεν, αρχηγος και αιρεσιαρχης των εαυτους Καθαρους ονομαζοντων δι'
υπερηφανον γνωμην οφθεις και συν αυτοις εξωσθεις του παραδεισου της εκκλησιας
ψηφωι πατερων αγιων ξʹ συνελθοντων εν Ῥωμηι Περι της κατα Ναυατου συνοδου
γενομενης υπο Κορνηλιου εν Ῥωμηι συνοδικως οτι μετα πλειστων πρεσβυτερων τε
και διακονων και τουτον εκκηρυξαντων συν τοις ομοφροσιν απανθρωποις, τους δε
παραπεπτωκοτας αδελφους δια μετανοιας δεξαμενων. της δε τοιαυτης συνοδου
Κορνηλιος επισκοπος Ῥωμης εξηρχεν, ος και γραφει προς Φαβιον επισκοπον
Ἀντιοχειας τα παρασταντα τηι συνοδωι και παλιν ιδιως περι της Ναυατου
κακοπραγιας λεγων· Ἵνα δε γνωις οτι προπαλαι ορεγομενος της επισκοπης ο
θαυμασιος και κρυπτων εν εαυτωι την προπετη ταυτην επιθυμιαν ελανθανεν,
επικαλυμματι της αυτου απονοιας τωι κατ' αρχας συν αυτωι τους ομολογουντας
εσχηκεναι χρωμενος, ειπειν βουλομαι. Μαξιμος πρεσβυτερος των παρ' ημιν και
 
 
 

203
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

Ουρβανος δις την εξ ομολογιας δοξαν αριστην καρπωσαμενοι, Σιδωνιος τε και
Κελερινος, ανηρ ος πασας βασανους δια τον του θεου ελεον καρ τερικωτατα
διενεγκων και τηι ρωμηι της αυτου πιστεως το ασθενες της 454 σαρκος επιρρωσας,
κατα κρατος νενικηκε τον αντικειμενον· ουτοι δη ουν οι ανδρες κατανοησαντες
αυτον και καταφωρασαντες την εν αυτωι πανουρ γιαν τε και παλιμβουλιαν τας τε
επιορκιας και τας ψευδολογιας και την ακοινωνησιαν αυτου και λυκοφιλιαν
επανηλθον εις την αγιαν εκκλησιαν, και απαντα αυτου τα τεχνασματα και
πονηρευματα, α εκ πολλου εχων υπεστελλετο, παροντων τουτο μεν επισκοπων,
τουτο δε πρεσβυτερων και λαικων παμπολλων, εξηγγειλαν, αποδυρομενοι και
μεταγινωσκοντες εφ' οις πεισθεντες τωι δολερωι και κακοηθει θηριωι προς ολιγον
χρονον της εκκλησιας απελειφθησαν. Και μετ' ολιγα· αμηχανον οσην, αγαπητε
αδελφε, τροπην και μεταβολην εν βραχει καιρωι εθεασαμεθα επ' αυτους γενομενην.
ο γαρ τοι λαμπροτα τος και δι' ορκων φοβερων τινων πιστουμενος μηδ' ολως
επισκοπης ορεγεσθαι, αιφνιδιον επισκοπος ωσπερ εκ μαγγανου τινος εις το μεσον
ριφεις αναφαινεται. ουτος γαρ τοι ο δογματιστης, ο της εκκλησιαστικης επιστημης
υπερασπιστης, οπηνικα παρασπασασθαι τε και υφαρπαζειν την μη δοθεισαν αυτωι
ανωθεν επισκοπην επεχειρει, δυο εαυτωι κοινωνους απεγνωκοτας την εαυτων
σωτηριαν επελεξατο, ως αν εις βραχυ τι μερος και ελαχιστον της Ἰταλιας αποστειληι
κακειθεν επισκοπους τρεις αγροι κους και απλουστατους πλαστηι τινι εξαπατησαι
επιχειρησει, διαβεβαιου μενος και διισχυριζομενος δειν αυτους εν ταχει
παραγενεσθαι εις Ῥωμην, ως δη τις πασα διχοστασια γεγονυια συν και ετεροις
επισκοποις μεσιτευον των διαλυθηι· ους παραγενομενους, ατε δη, ως εφθημεν
λεγοντες, ανθρω πους απλουστερους περι τας των πονηρων μηχανιας και
ραιδιουργιας, συγκλεισθεντας υπο τινων ομοιων αυτωι τεταραγμενων ανθρωπων,
ωραι ιʹ μεθυοντας και κραιπαλωντας μετα βιας ηναγκασεν εικονικηι τινι και
ματαιοτητι και ματαιαι χειρεπιθεσιαι επισκοπην αυτωι δουναι, ην ενεδραι και
πανουργιαι μη επιβαλλουσαν αυτωι εκδικει. εξ ων εις μετ' ου πολυ επανηλθεν εις την
εκκλησιαν αποδυρομενος και εξομολογουμενος το εαυ του αμαρτημα, ωι και
εκοινωνησαμεν λαικωι, υπερ αυτου δεηθεντος παντος 455 του παροντος λαου. και
των δε λοιπων επισκοπων διαδοχους εις τους τοπους εν οις ησαν χειροτονησαντες
απεσταλκαμεν. ο εκδικητης ουν του ευαγγελιου ουκ ηπιστατο ενα επισκοπον δειν
ειναι εν καθολικηι εκκλησιαι, εν ηι ουκ ηγνοει (πως γαρ;) πρεσβυτερους ειναι μςʹ,
διακονους ζʹ, υπο διακονους ζʹ, ακολουθους δυο και μʹ, εξορκιστας δε και
αναγνωστας αμα πυλωροις δυσι και νʹ, χηρας συν θλιβομενοις υπερ αφʹ, ους παντας
η του δεσποτου χαρις και φιλανθρωπια διατρεφει· ων ουδε τοσουτον πληθος και
ουτως αναγκαιον εν τηι εκκλησιαι δια της του θεου προνοιας πλουσιος τε και
πληθυων αριθμος μετα μεγιστου και αναριθμητου λαου απο της τοιαυτης
απογνωσεως τε και απαγορευσεως επεστρεψε τε και ανεκαλε σατο εις την
εκκλησιαν. Τουτοις επαγων μεθ' ετερα φησι· φερε δη εξης ειπωμεν τισιν εργοις η
τισι πολιτειαις τεθαρρηκως αντεποιηθη της επισκοπης. αρα γε δια το εξ αρχης εν τηι
εκκλησιαι ανεστραφθαι και πολλους αγωνας υπερ αυτης ηγωνισθαι και εν κινδυνοις
πολλοις τε και μεγαλοις ενεκα της θεοσεβειας γεγονεναι; αλλ' ουκ εστιν ωι γε
αφορμη του πιστευσαι γεγονεν ο σατανας φοιτησας εις αυτον και οικησας εν αυτωι
χρονον ικανον· ος βοηθουμενος υπο των επορκιστων νοσωι περιπεσων χαλεπηι και
αποθανεισθαι οσον ουδεπω νομιζομενος εν αυτηι τηι κλινηι ου εκειτο περιχυθεις
ελαβεν, ει γε χρη λεγειν τον τοιουτον ειληφεναι. ου μην ουδε των λοιπων ετυχε
διαφυ γων την νοσον ων χρη μεταλαμβανειν κατα τον της εκκλησιας κανονα, του τε
σφραγισθηναι υπο του επισκοπου. τουτων δε μη τυχων πως αν του αγιου πνευματος
 
 
 

204
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

ετυχε; Και αυθις επιφερει· ου δια δειλιαν και φιλοζωιαν εν τωι καιρωι της διω ξεως
πρεσβυτερον ειναι εαυτον αρνησαμενος; αξιουμενος γαρ και παρακα λουμενος υπο
των διακονων εξελθειν του οικισκου, εν ωι καθειρξεν εαυτον, και βοηθησαι τοις
αδελφοις οσα θεμις και οσα δυνατον πρεσβυτερωι κινδυ νευουσιν αδελφοις και
επικουριας δεομενοις βοηθειν, τοσουτον απεσχε του πειθαρχησαι και παρακαλουσι
τοις διακονοις, ως και χαλεπαινοντα απιεναι και απαλλαττεσθαι. μη γαρ ετι
βουλεσθαι πρεσβυτερος εφη· ετερας γαρ ειναι φιλοσοφιας εραστης. 456 Ειτ' επιφερει
μετ' ολιγον· καταλιπων γαρ ο λαμπρος ουτος την εκ κλησιαν του θεου, εν ηι
πιστευσας κατηξιωθη του πρεσβυτεριου κατα χα ριν του επισκοπου του επιθεντος
αυτωι χειρα εις πρεσβυτεριου κληρον, ος διακωλυομενος υπο παντος του κληρου,
αλλα και λαικων πολλων, επει μη εξον ην τον επι κλινηι δια νοσον περιχυθεντα,
ωσπερ και ουτος, εις κληρον τινα γενεσθαι, ηξιωσε συγχωρηθηναι αυτον τουτον
μονον χειρο τονησαι. Τουτοις προστιθησιν ο Κορνηλιος το ατοπωτατον της Ναυατου
ανευ λαβειας φασκων· ποιησας γαρ τας προσφορας και διανεμων εκαστωι το μερος
και επιδιδους τουτωι ομνυειν αντι του ευλογειν τους ταλαιπωρους ανθρωπους
αναγκαζει, κατεχων αμφοτεραις ταις χερσι τας του λαβοντος και μη αφεις εως αν
ομνυοντες ειπωσι ταυτα (τοις γαρ εκεινου χρησομαι λογοις)· ομοσον μοι κατα του
σωματος και του αιματος του κυριου ημων Ἰησου Χριστου μηδεποτε με καταλιπειν
και επιστρεψαι προς Κορνηλιον. και ο αθλιος ανθρωπος ου προτερον γευεται, ει μη
προτερον εαυτωι κατ αρασαιτο. και αντι του ειπειν λαμβανοντα τον αρτον εκεινον το
αμην, «ουκ ετι επανηξω προς Κορνηλιον» λεγει. Φαβιωι μεν γαρ Ἀντιοχειας
επισκοπωι χωλαινοντι περι Ναυατου Κορνηλιος τα προτεταγμενα, και οπως αυτον οι
πολλοι καταλιμπανοντες τηι εκκλησιαι προσετρεχον, εγραφεν αναγκαιως, εν οις και
τα περι Μωυσεως του μακαριου μαρτυρος, οπως αυτον ακοι νωνητον εποιησε τον
Ναυατον προ του μαρτυριου, καταγνους αυτου της θρασυτητος, αμα τοις
συναποσχισταις αυτου πεντε πρεσβυτεροις, προσ θεις, εν τωι τελει της επιστολης των
συνελθοντων εν Ῥωμηι επισκοπων κατ' αυτου τον καταλογον πεποιηται κατ' ονομα
και παροικιαν, των τε μη συνελθοντων δια τινας αναγκαιας περιστασεις,
ευδοκησαντων δε γραμ μασιν οικειοις τηι θειαι κατ' αυτου κρισει. ακολουθα δε
τουτοις και ∆ιο νυσιος ο μεγας Ἀλεξανδρειας τουτωι ταυτωι Φαβιωι περι μετανοιας
επιστελ λων, μνημης ομου και θαυματος αξιον τι προστιθησι, μετα την των εναγ χος
επ' Ἀλεξανδρειας μαρτυρησαντων και την λοιπην ιστοριαν αυτωι διεξιων. 457 Ἐκ
της ∆ιονυσιου προς Φαβιον επιστολης κατα Ναυατου Ἓν δε σοι τουτο παραδειγμα
παρ' ημιν συμβεβηκος εκθησομαι· Σαρα πιων τις ην παρ' ημιν πιστος γερων,
αμεμπτος μεν τον πολυν διαβιωσας χρονον, εν δε τωι πειρασμωι πεσων. ουτος
πολλακις εδειτο και ουδεις προσ ειχεν αυτωι· και γαρ ετεθυκει. εν νοσωι δε γενομενος
τριων εξης ημερων αφωνος και αναισθητος διετελεσε. βραχυ δε ανασφηλας τηι
τεταρτηι προσ εκαλεσατο τον θυγατριδουν και «μεχρι τινος, φησιν, ω τεκνον, με
κατεχετε; δεομαι σπευσατε και με θαττον απολυσατε, των πρεσβυτερων μοι τινα
καλεσον.» και ταυτα ειπων παλιν ην αφωνος. εδραμεν ο παις επι τον πρε σβυτερον·
νυξ δε ην κακεινος ησθενει. αφικνεισθαι μεν ουν ουκ ηδυνηθη, εντολης δε υπ' εμου
δεδομενης τους απαλλαττομενους του βιου, ει δεοιντο, και μαλιστα ει και προτερον
ικετευσαντες τυχοιεν, αφιεσθαι, ιν' ευελπιδες απαλλαττωνται, βραχυ της
ευχαριστιας εδωκε τωι παιδαριωι, αποβρεξαι κελευσας και τωι πρεσβυτηι κατα του
στοματος επισταξαι. επανηκεν ο παις φερων, εγγυς τε γενομενωι τωι παιδι πριν του
εισελθειν ανενεγκας πα λιν ο Σαραπιων «ηκες, εφη, τεκνον; και ο μεν πρεσβυτερος
ελθειν ουκ ηδυνηθη, συ δε ποιησον ταχεως το προσταχθεν, και απαλλαττομαι.» απε
βρεξεν ο παις και αμα ενεχεε τωι στοματι, και μικρον εκεινος καταβροχθι σας ευθεως
 
 
 

205
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

απεδωκε το πνευμα. αρ' ουκ εναργως διετηρηθη και παρε μεινεν, εως λυθηι και της
αμαρτιας εξαλειφθεισης επι πολλοις οις επραξε καλοις ομολογηθηναι δυνηθηι;
Ἐπεστειλε δε αυτωι Ναυατιανωι προς λεξιν ωδε πως· ∆ιονυσιος Ναυα τιανωι αδελφωι
χαιρειν. ει ακων, ως φηις, ηχθης, δειξεις, εαν αναχωρησηις εκων. εδει μεν γαρ και παν
οτιουν παθειν υπερ του μη διακοψαι την εκ κλησιαν του θεου· και ην ουκ αδοξοτερα
της ενεκεν του μη ειδωλολατρη σαι γενομενης η ενεκεν του μη σχισαι μαρτυρια·
κατ' εμε δε και μειζων. εκει μεν γαρ υπερ μιας τις της εαυτου ψυχης, ενταυθα δε
υπερ ολης της εκκλησιας μαρτυρει. και νυν δε ει πεισαις η βιασαιο τους αδελφους εις
ομονοιαν ελθειν, μειζον εσται σοι του σφαλματος το κατορθωμα, και το μεν ου
λογισθησεται, το δε επαινεθησεται. ει δε απειθουντων αδυνατοιης, 458 συζων σωιζε
την σεαυτου ψυχην. ερρωσθαι σε εχομενον της ειρηνης εν κυριωι ευχομαι.
θαυμασιως δια βραχεων μεν λογων, συνεκτικωτατων δε εννοιων ο θειος ∆ιονυσιος
πασαν πανουργιαν απεκλεισε τωι Ναυατωι, προφασιν αιτιωμενωι την των αδελφων
ενστασιν και ου την ιδιαν θρασυ τητα της κατα Ῥωμην εκκλησιας αποσχισιν. αλλα
και τοις κατ' Αιγυπτον ο αυτος ιερωτατος γραφει ∆ιονυσιος περι μετανοιας και της
των εν τωι διωγμωι παραπεσοντων αποδοχης μετα την επιστροφην, τας των παραπτω
ματων ταξεις αριστα διεξελθων, και προς Κολωνα της Ἐρημουπολιτων πο λεως
επισκοπον εξαιρετον περι μετανοιας γραφην πεποιηται, και αλλην επιστρεπτικην
προς Ἀλεξανδρεας και ετεραν περι μαρτυριου προς Ὠριγενην, ως φησιν, ου μην
αλλα και Λαοδικευσι Θηλυμιδρους επισκοπουντος αυτων, Ἀρμενιοις τε
Μερουζανους προεστωτος αυτων επισκοπου. επειδη δε Ἕλενος Ταρσου Κιλικιας
επισκοπος και οι συν αυτωι Φιρμιλιανος τε Καππαδοκιας και Θεοκτιστος Παλαιστινης
επισκοποι γραμμασι ∆ιονυ σιον τουτον εδυσωπουν συνελθειν αυτοις εν Ἀντιοχειαι
διασκεψομενον συν αυτοις τα περι Ναυατου, Φαβιου επισκοπου Ἀντιοχειας και
αλλων τινων υποκατακλινομενων τωι σχισματι, δεξαμενος παρα Κορνηλιου
επισκοπου Ῥωμης την κατα Ναυατου επιστολην, αντιγραφει αυτωι δηλων και τας
παρακλησεις των ειρημενων ανδρων. αλλ' εν τουτοις Φαβιου κοιμηθεντος
∆ημητριανος επισκοπος Ἀντιοχειας καθισταται. ∆ιονυσιος δε και αλλαις διαφοροις
επιστολαις και λογοις ιεροις σπουδαιως την Ῥωμαιων μαλιστα εκκλησιαν συνισταν
υπο Ναυατου ταραττομενην ηγωνιζετο, τον περι με τανοιας πρεσβευων απανταχου
και ομονοιας λογον, εν οις και διακονικην επιστολην περι ειρηνης δι' Ἱππολυτου
γραφει Ῥωμαιοις, και αλλην περι μετανοιας, τοις τε συμπεριφερομενοις
ομολογηταις τηι του Ναυατου πλανηι ιδιαν, και δυο τοις εξ αυτων ομολογητων
αποστασιν αυτου και τηι εκκλησιαι ενωθεισι.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΨΜΣ Της θειας σαρκωσεως ετη σμςʹ Ῥωμαιων κεʹ εβασιλευσε
Γαλλος και Βουλουσιανος. Ῥωμαιων κβʹ επισκοπος Κορνηλιος ετη γʹ. Ῥωμαιων κγʹ
επισκοπος Λουκιος ετη βʹ. 459 Ναυατος αιρεσιαρχης πρεσβυτερος Ῥωμης εγνωριζετο.
Ἀντιοχειας ιγʹ επισκοπος Φαβιανος ετη θʹ. Ἀλεξανδρειας ιδʹ επισκοπος ∆ιονυσιος ετη
ιζʹ. Ἱεροσολυμων λζʹ επισκοπος Μαζαβανης ετη καʹ. Σκυθαι περαιωθεντες οι
λεγομενοι Γοτθοι τον Ἴστρον ποταμον επι ∆εκιου πλειστοι την Ῥωμαιων
επικρατειαν κατενεμοντο. ουτοι τους Μυσους φευγοντας εις Νικοπολιν περιεσχον·
∆εκιος δε επελθων αυτοις, ως ∆εξιππος ιστορει, και τρισμυριους κτεινας ελαττουται
κατα την μαχην, ως και την Φιλιπποπολιν απολεσαι ληφθεισαν υπ' αυτων και
Θραικας πολ λους αναιρεθηναι. επανιουσι δε Σκυθαις επι τα σφετερα ο αυτος ∆εκιος
επιθεμενος αναιρειται εν Ἀβρυτωι, τωι λεγομενωι φορωι Θεμβρωνιωι, συν τωι παιδι
λιαν οικτρως ο θεομαχος, οι τε Σκυθαι μετα πλειστων αιχμαλω των και λαφυρων
επανερχονται. και τα στρατοπεδα βασιλεα παλαι τινα γενομενον υπατον Γαλλον
 
 
 

206
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

αναγορευουσιν αμα Βουλουσιανωι τωι ∆εκιου παιδι· οι και βασιλευουσι κατα
∆εξιππον μηνας ιηʹ, πραξαντες ουδεν αξιολογον, κατα δε αλλους τινας ετη γʹ, και
καθ' ετερους ετη βʹ. εσφαγη σαν τε προδοθεντες υπο της ιδιας δυναμεως εν αγοραι
Φλαμενιου της αυτης κακοτροπιας εχομενοι τωι ∆εκιωι, ως που φησιν ο μακαριος
Ἀλεξανδρειας επισκοπος ∆ιονυσιος Ἑρμαμμωνι γραφων περι του Γαλλου· αλλ' ουδε
εκει νος εγνω το ∆εκιου κακον ουδε προεσκοπησε τι ποτε εκεινος εσφηλεν, αλλα
προς τον αυτον προ των οφθαλμων αυτου γενομενον επταισε λιθον· ος
ευφραινομενης αυτωι της βασιλειας και κατα νουν χωρουντων των πραγ ματων και
τους ιερους ανδρας τους περι της ειρηνης αυτωι και της υγιειας πρεσβευοντας προς
τον θεον ημων ηλασεν. ουκουν συν εκεινοις εδιωξε και τας υπερ αυτου προσευχας.
Τουτοις τοις χρονοις ο μεγας και θαυματουργος Γρηγοριος εν τελειοτητι της κατα
Χριστον φιλοσοφιας διελαμπεν, ου μνημην αρμοζουσαν ο Και σαρειος Ευσεβιος ουκ
οιδα τινος ενεκα, καιπερ Ὠριγενους του δυσσεβους 460 αλογοις ενδιατριψας
εγκωμιοις, ου πεποιηται, του καθ' ολης της οικου μενης εξηχουμενου θειοις τε
λογοις και τερασιν εξαστραπτοντος, ως και αυτοις δαιμοσι προσταττειν οια τισιν
ανδραποδοις δια πολλην προς θεον παρρησιαν και βιου και λογου καθαροτητα.
νομιζω δε τον Ευσεβιον το της θειας αρετης του θαυματουργου και θεοφορου
Γρηγοριου μεγεθος σιω πησαι δια το πανταχου των δογματων ακεραιον και
αλλοτριον των Ὠριγενους ληρηματων και των Ἀρειου βλασφημιων, οις Ευσεβιος
ελελωβητο. Ὁ αυτος Ευσεβιος και το Κυπριανου του μεγαλου Καρθαγενης της κατα
Λιβυην επισκοπου και μαρτυρος σεσιγηκε μαρτυριον, κατα Γαλλον και
Βουλουσιανον εισαγων αυτον περιειναι τωι βιωι και την εν Καρθαγενηι συν οδον
συστησαμενον κατα των μη δεχομενων τινας των εξ αιρεσεων ανα βαπτιζεσθαι,
παλαιου, φησιν, εθους κεκρατηκοτος εν τηι εκκλησιαι μονηι τηι δια των χειρων
επιθεσει τουτους καθαιρειν και ευχηι. ο δε γε θεολογι κωτατος Γρηγοριος ο
Ναζιανζου εν τωι εις Κυπριανον λογωι κατα ∆εκιον φησιν αυτον τελειωθηναι. Κατα
τον Γαλλου χρονον εβδομηκοστον αγοντα ετος λεγει τεθναναι τον Ὠριγενην
Ευσεβιος, προστεθεικοτα δηλονοτι τον ψυχικον θανατον τοις της ασεβειας δογμασι.
Πρωτον Κυπριανωι δογματισαντι δια λουτρου τινας των εξ αιρεσεων επιστρεφοντας
αποκαθαιρεσθαι Στεφανος μετα Λουκιον τον Ῥωμαιων διεπων θρονον αντεπεσεν ως
νεωτερον τι παρα την κρατησασαν καινοτο μουντι συνηθειαν. Στεφανωι τουτωι
Ῥωμης επισκοπωι την πρωτην περι βαπτισματος ο μεγας επιστελλει ∆ιονυσιος, και
αυθις περι του κατα Κυπριανον δογματος παραινει πλειστα γραφων, των απανταχου
εκκλη σιων ειρηνευουσων εκ της Ναυατου δυσχερειας και αυτον ειρηνευειν, ουτως
γραφων εξης· 461 Ἐκ της ∆ιονυσιου επιστολης περι βαπτισματος προς Στεφανον
επισκοπον Ῥωμης παραινετικη Ἴσθι νυν αδελφε οτι ηνωνται πασαι αι προτερον
διεσχισμεναι κατα τε την ανατολην εκκλησιαι και ετι προσωτερω, και παντες εισιν
ομοφρονες οι πανταχου προεστωτες, χαιροντες καθ' υπερβολην επι τηι παρα προσ
δοκιαν ειρηνηι γενομενηι, ∆ημητριανος εν Ἀντιοχειαι, Θεοκτιστος εν Και σαρειαι,
Μαζαβανης εν Αιλιαι, Μαρινος εν Τυρωι κοιμηθεντος Ἀλεξανδρου, Ἡλιοδωρος εν
Λαοδικειαι αναπαυσαμενου Θηλυμιδρους, Ἕλενος εν Ταρσωι και πασαι αι της
Κιλικιας εκκλησιαι, Φιρμιλιανος και πασα Καπ παδοκια· τους γαρ περιφανεστερους
μονους των επισκοπων ωνομασα, ινα μητε μηκος τηι επιστοληι μητε βαρος αψω τωι
λογωι. αι μεντοι Συριαι ολαι και η Ἀραβια οις επαρκειτε εκαστοτε και οις επεστειλατε
η τε Με σοποταμια Ποντος τε και Βιθυνια και συνελοντι ειπειν αγαλλιωνται πασαι
πανταχου τηι ομονοιαι και φιλαδελφιαι δοξαζοντες τον θεον. ταυτα μεν ο ∆ιονυσιος
δυσιν ετεσι προσταντι Στεφανωι της εκκλησιας Ῥωμης και τελευτησαντι γραφει και
αλλα τουτοις ομοια κατευναζων προς ειρηνην. Ξυστωι δε μετα Στεφανον τον θρονον
 
 
 

207
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

διαδεξαμενωι δευτεραν επιστολην ο αυτος ∆ιονυσιος γραφει, εν ηι την γνωμην
Στεφανου και την των λοιπων επισκοπων περι της αυτου Στεφανου γνωμης
επικρισιν δηλοι λεγων· Του αυτου ∆ιονυσιου επισκοπου Ἀλεξανδρειας εκ της προς
Ξυστον δευτερας επιστολης περι βαπτισματοσ Ἐπεσταλκει μεν ουν προτερον και περι
Ἑλενου και περι Φιρμιλιανου και παντων των τε απο Κιλικιας και Καππαδοκιας και
δηλονοτι Γαλατιας και παντων των εξης ομορουντων, ως ουδε εκεινοις
κοινωνησων δια την αυτην ταυτην αιτιαν, επειδη τους αιρετικους, φησιν,
αναβαπτιζουσι. και σκοπει το μεγεθος του πραγματος. οντως γαρ δογματα περι
τουτου γεγονεν εν 462 ταις μεγισταις των επισκοπων συνοδοις, ως πυνθανομαι,
ωστε τους προσ ιοντας εξ αιρεσεων προκατηχηθεντας ειτα απολουεσθαι και
ανακαθαιρε σθαι τον της παλαιας και ακαθαρτου ζυμης ρυπον. και περι του Ναυατου
παντων δεομενος επεστειλα. και μεθ' ετερα· και τοις αγαπητοις δε ημων και
συμπρεσβυτεροις ∆ιονυσιωι και Φιλημονι, συμψηφοις προτερον Στε φανωι
γενομενοις και περι των αυτων μοι γραφουσι, προτερον μεν ολιγα, και νυν δε δια
πλειονων επεστειλα. τουτοις επαγει και περι των κατα Σα βελλιον τον κατα Λιβυην
αιρετικον ταυτα· περι γαρ του νυν κινηθεντος εν τηι Πτολεμαΐδι της Πενταπολεως
δογματος οντος ασεβους και βλασφη μιαν πολλην εχοντος περι τε του
παντοκρατορος θεου πατρος και του κυριου ημων Ἰησου Χριστου, απιστιαν τε
πολλην περι του μονογενους παιδος αυτου και πρωτοτοκου πασης κτισεως του
ενανθρωπησαντος λο γου, εις αναισθησιαν δε του αγιου πνευματος, ελθοντων
εκατερωθεν προς εμου και των γραμματων και των διαλεξομενων επεστειλα τινα,
ως ηδυνηθην παρασχοντος του θεου διδασκαλικωτερον υφηγουμενος, ων τα
αντιγραφα επεμψα σοι. ταυτα εν τωι δευτερωι διεξελθων περι βαπτισματος λογωι
προς Ξυστον ο θειος ∆ιονυσιος θαυμαστην τινα θεοπτιαν εν τωι τριτωι περι
βαπτισματος διεξεισι, προς Φιλημονα πρεσβυτερον Ῥωμης γραφων· Ἐκ του προς
Φιλημονα πρεσβυτερον Ῥωμης γʹ λογου περι βαπτισματος ∆ιονυσιου Ἀλεξανδρειας
και της κατ' αυτον ορασεωσ Ἐγω δε και τοις συνταγμασι και ταις παραδοσεσι των
αιρετικων ενετυ χον, χραινων μεν μου προς ολιγον την ψυχην ταις παμμιαροις
αυτων εν θυμησεσιν, ονησιν δε ταυτην απ' αυτων λαμβανων, του εξελεγχειν αυτους
παρ' εμαυτωι και πολλωι πλεον βδελυττεσθαι. και δη τινος αδελ φου πρεσβυτερων
απειργοντος και δεδιττομενου συμφυρεσθαι τωι της πονηριας αυτων βορβορωι
(λυμανειται γαρ την ψυχην την εμαυτου) και αληθη λεγοντος ως ηισθομην, οραμα
θεοπεμπτον προσελθον επερρωσε με, και λογος προς με γενομενος προσεταξε
διαρρηδην λεγων· πασιν εν 463 τυγχανε οις αν εις χειρας λαβοις· διευθυνειν γαρ
εκαστα και δοκιμαζειν ικανος ει και σοι γεγονε τουτο εξ αρχης και της πιστεως
αιτιον. απεδεξα μην το οραμα, ως αποστολικηι φωνηι συντρεχον τηι λεγουσηι προς
τους δυνατωτερους· γινεσθε δοκιμοι τραπεζιται. προς τουτοις ειπων περι πα σων
αιρεσεων επαγει· τουτον εγω τον κανονα και τον τυπον παρα του μακαριου παπα
ημων Ἡρακλα παρελαβον. τους γαρ προσιοντας απο των αιρεσεων και της
εκκλησιας αποσταντας, μαλλον δε ουδ' αποσταντας, αλλα συναγεσθαι μεν
δοκουντας, καταμηνυθεντας δε ως προσφοιτωντας τινι των ετεροδιδασκαλουντων,
απελασας της εκκλησιας, δεομενους ου προσηκατο, εως δημοσιαι παντα οσα
ακηκοασι παρα τοις αντιθεμενοις εξεφρασαν, και τοτε συνηγαγεν αυτους, ου δεηθεις
ετερου βαπτισματος επ' αυτων· του γαρ αγιου προτερον παρ' αυτου τετυχηκεσαν.
ειτα λεπτως περι τουδε του δογματος διεξελθων επιφερει βεβαιων αυτο· μεμαθηκα
και τουτο οτι μη νυν οι εν Ἀφρικηι τουτο μονον παρεισηγαγον, αλλα και προ πολλου
κατα τους προ ημων επισκοπους εν ταις πολυανθρωποταταις εκκλησιαις και ταις
συνοδοις των αδελφων, εν Ἰκονιωι και Συναδοις και παρα πολλοις τουτο εδοξεν, ων
 
 
 

208
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

τας βουλας ανατρεπων εις εριν αυτους και φιλονεικιαν εμβαλλειν ουχ υπομενω· ου
γαρ μετακινησεις, φησιν, ορια του πλησιον σου, α εθεντο οι πατερες σου. ταυτα και
εν τηι τριτηι επιστοληι περι βαπτισματος ο μεγας ∆ιονυσιος γραφει, εν δε τηι τεταρτηι
αυτου περι βαπτισματος επιστοληι, ην ∆ιονυσιωι πρεσβυτερωι Ῥωμης επιστελλει τωι
και τον θρονον μετα βραχυ διαδεξαμενωι ανδρι λογιωι και θαυμαστωι, ταυτα φησιν·
Ἐκ της ∆ιονυσιου Ἀλεξανδρειας επισκοπου δʹ επιστολης περι βαπτισματος
γραφεισης ∆ιονυσιωι πρεσβυτερωι Ῥωμησ Ναυατιανωι μεν γαρ ευλογως
απεχθανομεθα διακοψαντι την εκκλησιαν και τινας των αδελφων εις ασεβειας και
βλασφημιας εκλυσαντι και ταις περι του θεου διδασκαλιαις ανοσιωτατην
επικλυσαντι και τωι τον κυριον 464 ημων Ἰησουν Χριστον ως ανηλεη
συκοφαντουντι, επι πασι δε τουτοις και το λουτρον αθετουντι το αγιον και την τε
προ αυτου πιστιν και ομο λογιαν ανατρεποντι, το τε πνευμα το αγιον εξ αυτων, ει
και τις ην ελπις του παραμειναι η και επανελθειν προς αυτους, παντελως
φυγαδευοντι. Και η πεμπτη δε αυτωι προς τον Ῥωμαιων επισκοπον Ξυστον
εγεγραπτο, εν ηι πολλα κατα των αιρετικων ειπων τοιουτον τι κατ' αυτον γεγονος
εκτιθεται λεγων· και γαρ οντως, αδελφε, και συμβουλης δεομαι και γνω σιν αιτω
παρα σου, τοιουτου τινος μοι προσελθοντος πραγματος, δεδιως μη παρασφαλλομαι.
των γαρ συναγομενων αδελφων πιστος νομιζομενος αρχαιος και προ της εμης
χειροτονιας, οιμαι δε και της του μακαριου Ἡρακλα καταστασεως της συναγωγης
υπογυον βαπτιζομενος περιτυχων και των επερωτησεων και των αποκρισεων
επακουσας, προσηλθε μοι κλαιων και καταθρηνων εαυτον και πιπτων προ ποδων
μου, εξομολογουμε νος μεν και εξομνυμενος το βαπτισμα, ο παρα τοις αιρετικοις
βεβαπτισται, μη τοιουτον ειναι, μηδε ολως εχειν τι επαραι τους οφθαλμους προς τον
θεον απο των ανομων εκεινων ρηματων και πραγματων ορμωμενος, και δια τουτο
δεομενος της ειλικρινεστατης ταυτης καθαρσεως και παραδοχης και χαριτος τυχειν·
οπερ εγω μεν ουκ ετολμησα ποιησαι, φησας αυταρκη την πολυχρονιον αυτωι
κοινωνιαν εις τουτο γεγονεναι. ευχαριστιας γαρ υπακουσαντα και
συνεπιφθεγξαμενον το αμην και τραπεζηι παρασταντα και χειρας εις υποδοχην της
αγιας τροφης εκτειναντα και ταυτην κατα δεξαμενον και του σωματος και του
αιματος του κυριου ημων Ἰησου Χριστου μετασχοντα ικανον χρονον ουκ αν εξ
υπαρχης ανασκευαζειν επιτολμησαιμι· θαρσειν δε εκελευον και μετα βεβαιας
πιστεως και αγα θης ελπιδος τηι μετοχηι των αγιων προσιεναι. ο δε ουτε πενθων
παυεται πεφρικε τε τηι τραπεζηι προσιεναι και μολις παρακαλουμενος συνεσταναι
ταις προσευχαις ανεχεται. επι ταις προειρημεναις φερεται τις και αλλη του αυτου
περι βαπτισματος επιστολη, εξ αυτου και ης ηγειτο παροικιας Ξυστωι και τηι κατα
Ῥωμην εκκλησιαι προσπεφωνημενη, εν ηι δια μακρας 465 αποδειξεως τον περι του
υποκειμενου ζητηματος παρατεινει λογον. και αλλη δε τις αυτου μετα ταυτα
φερεται προς τον κατα Ῥωμην ∆ιονυσιον η περι Λουκιανου. και περι μεν τουτων
τοσαυτα.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΨΜΗ Της θειας σαρκωσεως ετη σμηʹ Ῥωμαιων κςʹ
εβασιλευσεν Ουαλεριανος και Γαλιηνος ετη ιεʹ. Περσων γʹ εβασιλευσεν Ὁρμισδας
ετος εν. Περσων δʹ εβασιλευσεν Ουαραρανης ετη γʹ. Ῥωμης κδʹ επισκοπος Στεφανος
ετη βʹ. Ῥωμης κεʹ επισκοπος Ξυστος ετη θʹ. Ῥωμης κςʹ επισκοπος ∆ιονυσιος ετη ηʹ.
Ἀντιοχειας ιδʹ επισκοπος ∆ημητριανος ετη δʹ. Ἀντιοχειας ιεʹ επισκοπος Παυλος ο
Σαμοσατευς ετη ηʹ. Ουτος εξωσθη θειαι ψηφωι και κρισει πατερων αγιων την
Ἀρτεμωνος ανανεωσαμενος αιρεσιν. Ἀντιοχειας ιςʹ επισκοπος ∆ομνινος ετη γʹ.
Ἀλεξανδρειας ιδʹ επισκοπος ∆ιονυσιος ετη ιζʹ. Ἀλεξανδρειας ιεʹ επισκοπος Μαξιμος
 
 
 

209
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

ετη ηʹ. Ἱεροσολυμων λζʹ επισκοπος Μαζαβανης ετη καʹ. Μετα Γαλλον και
Βουλουσιανον τον ∆εκιου παιδα διαδεχεται την Ῥω μαιων αρχην κατα μεν τους
πλειστους Ουαλεριανος και Γαλιηνος παις αυτου. τουτων αναιρεθεντων προδοσιαι
και της οικειας δυναμεως, ως προειρηται, κρατουσι της αυτης αρχης ετη ιεʹ, κατα δε
τινας Αιμιλιανος τριετη προΐσταται χρονον, και τουτου κατα γνωμην αναιρεθεντος
Ουαλε ριανου ο αυτος Ουαλεριανος Ῥωμαιων βασιλευς ανεδειχθη. 466 Ἐπι
Ουαλεριανου δε και Γαλιηνου παλιν οι Σκυθαι διαβαντες τον Ἴστρον ποταμον την τε
Θραικην εδηιωσαν και Θεσσαλονικην επολιορκησαν την Ἰλλυριδα πολιν, ουδεν
αριστον επ' αυτηι δρασαντες τηι των φυλακων αν δρειαι. δια τουτο ταραχθεντες
Ἕλληνες τας Θερμοπυλας εφρουρησαν το τε τειχος Ἀθηναιοι ανωικοδομησαν
καθαιρεθεν απο των Συλλου χρονων, Πελοποννησιοι δε απο θαλασσης εις θαλασσαν
τον Ἰσθμον διετειχισαν, οι δε Σκυθαι μετα πολλων λαφυρων εις τα ιδια ηλθον. Ἐπι
τουτοις και Σαπωρης ο των Περσων βασιλευς καταδραμων Συριαν ηλθεν εις
Ἀντιοχειαν και πασαν Καππαδοκιαν εδηιωσε. του δε Ῥωμαικου στρατου λιμωξαντος
εν Ἐδεσσηι και δια τουτο ταραχθεντος Ουαλεριανος πτοηθεις και σχηματισαμενος επι
δευτεραν ιεναι μαχην εαυτον προυδωκε τωι Περσων βασιλει Σαπωρηι, συνθεμενος
και την του πληθους προδοσιαν· ην αισθομενοι Ῥωμαιοι μολις διεφυγον ολιγων
αναιρεθεντων. ους κα ταδιωκων ο Περσων βασιλευς Σαπωρης την τε μεγαλην
Ἀντιοχειαν αιρει και την Κιλικων Ταρσον και την Καππαδοκων Καισαρειαν. τοτε
Περσαι διασπαρεντες υπο πλεονεξιας αλλοι αλλαχου και την προς θαλασσαν
Πομπηιουπολιν αιρειν μελλοντες, Λυκαονιαν τε πορθουντες, αναιρουνται πλειστοι,
Βαλλιστου τουτοις επελθοντος αδοκητως ναυσι μετα δυναμεως του Ῥωμαιων
στρατηγου, ον φυγοντες προεστησαντο εαυτοις. ουτος και τας Σαπωρου παλλακιδας
συν πολλωι πλουτωι λαβων εις Σεβαστην και Κωρυκον μετεστη συν τωι στολωι, ενθα
τρισχιλιους Περσων ανειλε. του τοις Σαπωρης περιαλγησας μετα σπουδης
αναστρεφει και φοβου· και Ουαλεριανος μενει παρα Περσαις εως τελους ζωης.
Ὠδεναθος δε Παλμυρηνος ανηρ στρατηγικος συμμαχων Ῥωμαιοις πολλους
διεφθειρε Περσων αναστρεφοντας κατα την Ευφρατησιαν επιθεμενος χωραν· ος και
στρα τηγος της ευας υπο Γαλιηνου δια τουτο τετιμηται, διαφθειρας και τινας 467
των επανασταντων αυτωι Ῥωμαιων κατα Φοινικην. τοτε παλιν οι Σκυ θαι και Γοτθοι
λεγομενοι επιχωριως δια της Ποντικης θαλασσης ελθον τες εις Βιθυνιαν και πασαν
Ἀσιαν και Λυδιαν χωρησαντες την τε Νικο μηδειαν Βιθυνιας πολιν μεγαλην ελαβον
και τας Ἰωνιδας πολεις διεφθει ραν, τας μεν ατειχιστους, τας δε μερικως
οχυρωθεισας καταλαβοντες· ου μην αλλα και Φρυγιας ηψαντο, Τροιαν πορθησαντες,
Καππαδοκιαν και Γαλατιαν. αλλα παλιν Ὠδεναθος κατα Περσων αριστευσας και
Κτησιφωντα πολιορκιαι παραστησαμενος, ακουσας τας συμφορας της Ἀσιας
σπουδαιως επι την Ποντικην Ἡρακλειαν ερχεται δια Καππαδοκιας συν ταις δυναμεσι
τους Σκυθας καταληψομενος. και ο μεν αυτοθι δολοφονειται προς τινος Ὠδεναθου
τουνομα και αυτου, οι δε Σκυθαι πριν αυτον ελθειν επανηλθον εις τα ιδια δια του
αυτου Ποντου. και διαφθειρουσιν Ὠδεναθον τον Ὠδεναθου φονευτην οι τουτου
δορυφοροι, Ζηνοβιαι δε τηι γαμετηι αυτου την αρχην της ευας εγχειριζουσι. Τοτε και
Αιλουροι πεντακοσιαις ναυσι δια της Μαιωτιδος λιμνης επι τον Ποντον
διαπλευσαντες το Βυζαντιον και Χρυσοπολιν κατελαβον. ενθα συμβαλοντες μαχην
και μικρον υποστρεψαντες προς το στομιον του Ευξεινου Ποντου το λεγομενον
ιερον, τηι εξης αισιωι καταπλευσαντες πνευ ματι τον πορθμον Κυζικου μεν πρωτον
μεγιστης πολεως Βιθυνιας προσ αγουσιν, ειτα και τας νησους Λημνον και Σκυρον
δηιουσι, και εις την Ἀττικην φθασαντες εμπιπρωσι τας Ἀθηνας Κορινθον τε και
Σπαρτην και το Ἄργος και την ολην Ἀχαΐαν κατεδραμον, εως Ἀθηναιοι κατα τινας
 
 
 

210
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

στενας δυσχωριας ενεδρευσαντες αυτους πλειστους ανειλον, συνδραμοντος και
Γαλιηνου του βασιλεως και τρισχιλιους ανελοντος παρα τον Νεσσον. τοτε
Ναυλοβατος ο των Αιλουρων ηγουμενος Γαλιηνωι τωι βασιλει δους εαυτον εκδοτον
υπατικης ηξιωθη τιμης παρ' αυτου. Αυριολος δε τις Ῥωμαιων στρατηγος Κελτικος
τον Γαλιηνον δολοφονει. και ταυτα μεν περι Ουαλε ριανου και Γαλιηνου των
βασιλεων. Ἄξιον δε και ∆ιονυσιου του μεγαλου επισκοπου Ἀλεξανδρειας παραθε
σθαι τας χρησεις περι των αυτων βασιλεων και του κατ' αυτους διωγμου και της
οικειας εν Χριστωι σπουδης και ομολογιας. 468 ∆ιονυσιου επισκοπου Ἀλεξανδρειας
εκ της προς Ἑρμαμμωνα επιστολησ Και τωι Ἰωαννηι δε αποκαλυπτεται περι τουτων·
εδοθη γαρ αυτωι, φησι, στομα λαλουν μεγαλα και βλασφημα, και εδοθη αυτωι
εξουσια και μηνες τεσσαρακοντα δυο. αμφοτερα δε εστιν επι Ουαλεριανου θαυμασαι,
και τουτων μαλιστα τα προ αυτου ως ουτως εσχε, συννοειν ως μεν ηπιος και
φιλοφρων ην προς τους ανθρωπους του θεου. ουδε γαρ αλλος τις ουτω των προ
αυτου βασιλεων ευμενως και δεξιως προς αυτους διετεθη, ουδ' οι λεχθεντες
αναφανδον Χριστιανοι γεγονεναι ως εκεινοι. οικειοτατα εξ αρχης και
προσφιλεστατα φανερως ην αυτους υποδεχομενος και πας τε ο οικος αυτου
θεοσεβων πεπληρωτο και ην εκκλησια θεου. αποσκευασασθαι δε παρεπεισεν αυτον ο
διδασκαλος και των απ' Αιγυπτου μαγων ο αρχισυν αγωγος, τους μεν καθαρους και
οσιους ανδρας κτειννυσθαι κελευων ως αντιπαλους και κωλυτας των παμμιαρων
και βδελυκτων επαοιδων υπαρ χοντας (και γαρ εισι και ησαν ικανοι παροντες και
ορωμενοι και μονον εμπνεοντες και φθεγγομενοι διασκεδασαι τας των αλιτηριων
δαιμονων επιβουλας), τελετας τε αναγνους και μαγγανειας εξαγιστους και
ιερουργιας ακαλλιερητους επιτελειν υποθεμενος, παιδας αθλιους αποσφαττειν και
τεκνα δυστηνων πατερων καταθυειν, και σπλαγχνα νεογενη διαιρειν, και τα του
θεου κατακοπτειν και καταχορδευειν πλασματα, ως εκ τουτων ευδαιμονησοντα.
Τουτοις επιφερει λεγων· καλα γουν αυτοις Μακρινος της ελπιζομενης βασιλειας
προσηνεγκε χαριστηρια. πρωτον μεν επι τον καθ' ολου λογον λεγομενος ειναι
βασιλεως, ουδεν ευλογον ουδε καθολικον εφρονησεν, αλλ' υποπεπτωκεν αραι
προφητικηι τηι λεγουσηι· ουαι τοις προφητευουσιν απο καρδιας αυτων και το καθολου
μη βλεπουσιν. ου γαρ συνηκε την καθολου προνοιαν, ουδε την κρισιν υπειδετο του
προ παντων και εν πασι. διο και της μεν καθολικης εκκλησιας αυτου γεγονε
πολεμιος, ηλλοτριωσε δε και απεξενωσεν εαυτον του ελεους του θεου και ως
πορρωτατω της εαυτου σωτηριας εφυγαδευσεν, εν τουτωι το ιδιον επαληθευων
ονομα. 469 Και παλιν μεθ' ετερα φησιν· ο μεν γαρ Ουαλεριανος εις ταυτα υπο θεου
προαχθεις, εις υβρεις και ονειδισμους εκθοθεις, κατα το ρηθεν προς Ἡσαΐαν· και
ουτοι εξελεξαντο τας οδους αυτων και τα βδελυγματα αυτων, α η ψυχη αυτων
ηθελησε, καγω εκλεξομαι τα εμπλεγματα αυτων και τας αμαρτιας ανταποδωσω
αυτοις. ουτος δε τηι βασιλειαι παρα την αξιαν παρα μανεις και τον βασιλειον
υποδυναι κοσμον αδυνατων αναπηρωι τωι σωματι, τους δυο παιδας τας πατρυας
αναδεξαμενους αμαρτιας προεστησατο. εναρ γης γαρ επι τουτων η προρρησις, ην
ειπεν ο θεος· αποδιδους αμαρτιας πατερων επι τεκνα εως τριτης και τεταρτης γενεας
τοις μισουσι με. τας γαρ ιδιας πονηρας επιθυμιας ων ει τυχοι ταις των υιων
κεφαλαις επιβαλων εις εκεινους την εαυτου κακιαν και το προς θεον μισος
εξεμορξατο. και περι μεν του Ουαλεριανου, ου μην δε και Μακρινου ταυτα ο μεγας
λεγει ∆ιονυσιος.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΨΞΓ Της θειας σαρκωσεως ετη σξγʹ Ῥωμης κζʹ εβασιλευσε
Κλαυδιος ετος εν. Κλαυδιος κρατησας ετος εν. Πραττουσι δε και επι τουτου
 
 
 

211
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

δυστυχως Αιλουροι παλιν εισβαλοντες ναυτικωι πλειστωι κατα διαφορους τοπους της
Ῥωμαιων χωρας και ποτε μεν ναυμαχιαις, ποτε δε και χειμωσι, ποτε δε και λοιμωι
πιεσθεντες, υφ' ου κατασχεθεις ο αυτος Κλαυδιος τελευται τον βιον. μεθ' ον Κεντιλ
λιος κατεσχεν ολας ημερας ιζʹ και απεθανε.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΨΞ∆ Της θειας σαρκωσεως ετη σξδʹ Ῥωμης κηʹ εβασιλευσεν
Αυρηλιανος ετη ςʹ. Αυρηλιανος τους Παλμυρηνους εχειρωσατο και Γαλλιαν
υπεταξεν, εφ' ου φασι Φιλοστρατον τον Ἀθηναιον ιστοριογραφον και Λογγινον
ακμασαι. 470 Τοτε Ζηνοβια κατα Ῥωμαιων επαιρεται, δυναμιν αθροισασα πλειστην,
και Αιγυπτου κρατει, Προβον ανελουσα τον εκει τοτε στρατηγουντα Ῥωμαιων.
ταυτην την ακοην Αυρηλιανος ουκ ενεγκων ερχεται μετα στρα τιας και πλησιον
Ἀντιοχειας της κατα Συριαν εν Ἴμμαις καλουμενωι χωριωι τους μεν Παλμυρηνους
διαφθειρει, Ζηνοβιαν δε χειρωσαμενος εις Ῥωμην ηγαγε, και φιλανθρωπιαι
χρησαμενος πολληι συναπτει ταυτην ενδο ξως ανδρι των εν γερουσιαι. Κρατει δε και
Γαλλων κινηθεντων τοτε. Ὁρμησας δε και επι Σκυθας υπο της ιδιας στρατιας
αναιρειται στασει περιπεσων μεταξυ Βυζαντιου και Ἡρακλειας εν τωι καινωι
λεγομενωι φρου ριωι των Θραικων, μελλων τινα κατα Χριστιανων κινειν διωγμον. Ὁ
δ' αυτος και Ἡλιου ναον εν Ῥωμηι κατεσκευασε χρυσωι και λιθοις αξιαγαστον. Την
Τραιανου δε ∆ακιαν βαρβαροις αφεις ανδρας και γυναικας εις το μεσαιτατον της
Μυσιας στησας εκατερωθεν, ∆ακιαν δε μεσην ονομαζεσθαι. Περσων εʹ Ουραρακης
εβασιλευσεν ετη ιζʹ. Ῥωμης κςʹ επισκοπος ∆ιονυσιος ετη ηʹ. Ἀντιοχειας ιςʹ επισκοπος
∆ομνος ετη γʹ. Ἀντιοχειας ιζʹ επισκοπος Κυριλλος ετη ιεʹ. Ἀλεξανδρειας ιεʹ επισκοπος
Μαξιμος ετη ηʹ. Ἱεροσολυμων λζʹ επισκοπος Μαζαβανης ετη καʹ.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΨΞΕ Της θειας σαρκωσεως ετη σξεʹ Ῥωμαιων κθʹ βασιλευς
Αυρηλιανος ο προγεγραμμενος ετη ςʹ. Τωι ςʹ αυτου ετει Αυρηλιανος μελλων διωγμον
κινειν κατα Χριστιανων θειωι κεραυνωι διακωλυεται. συσκευης δε γενομενης περι
αυτου εκ των κατ' αυτον εδολοφονηθη εν καινωι φρουριωι. 471 Μεθ' ον βασιλευει
Τακητος μηνας ςʹ. Ου σφαγεντος εν Ποντωι βασιλευει Φιλωριανος ημερας πηʹ. Ου
σφαγεντος εν Ταρσωι βασιλευει Προβος ετη ςʹ, μηνας δʹ. Ὁμου γινονται ετη ζʹ.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΨΟ Της θειας σαρκωσεως ετη σοʹ Τωι γʹ ετει Προβου Ἀνατολιος ο
Λαοδικειας επισκοπος φιλοσοφοις μαθημασι διαπρεπων εγνωριζετο. Τωι δʹ ετει
Προβου η των μανεντων Μανιχαιων πανωλεθρος απωλεια τωι των ανθρωπων
παρεισηχθη βιωι. Τωι ςʹ ετει Προβου Σατορνινος στρατοπεδαρχης την καινην
Ἀντιοχειαν ηρξατο κτιζειν, ος υστερον επαναστας τηι Ῥωμαιων αρχηι εσφαγη εν
Ἀπαμειαι υπο των ιδιων. Προβος εσφαγη εν Σερμειωι. Ῥωμαιων βασιλευς λβʹ Καρος
συν τοις παισι Καρινωι και Νουμεριανωι ετη βʹ.
ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΨΟΕ Της θειας σαρκωσεως ετη σοεʹ Τωι πρωτωι ετει Καρινου
ελθοντος Νουμεριανου εν Ἀντιοχειαι και θελη σαντος εισελθειν εν τηι εκκλησιαι και
κατασκοπησαι τα των Χριστιανων μυστηρια, ο αγιος Βαβυλας εκωλυσεν αυτον
λεγων· ουκ εξεστι σοι ιδειν τα των Χριστιανων μυστηρια μεμολυσμενωι οντι εκ των
ειδωλικων θυ σιων. και αγανακτησας Νουμεριανος εφονευσεν αυτον. Ῥωμαιων κζʹ
επισκοπος Φιλιξ ετη εʹ. 472 Της Ῥωμαιων εκκλησιας μετα Φιλικα επισκοπος γεγονεν
Ευτυχιανος μηνας ηʹ· μεθ' ον Γαιος κηʹ επισκοπος ετη ιεʹ. Ἀντιοχειας ιηʹ επισκοπος
Κυριλλος ετη ιεʹ. Ἀλεξανδρειας ιεʹ επισκοπος Μαξιμος ετη ιηʹ. Ἀλεξανδρειας ιςʹ
επισκοπος Θεωνας ετη ιθʹ. Ἱεροσολυμων ληʹ επισκοπος Ὑμεναιος ετη ιβʹ.
 
 
 

212
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

ΚΟΣΜΟΥ ΕΤΗ ΕΨΟΣ Της θειας σαρκωσεως ετη σοςʹ Τα υπολοιπα του
Ῥωμαιων βασιλεως Καρου Τωι βʹ αυτου ετει Καρος ανηρ Γαλατης ανδρειος υπαρχων
εχειρωσατο Σαρματας επανασταντας. πολεμησας δε και Περσαις παρελαβε Κτησι
φωντα· ος παρα τωι ποταμωι Τιγριδι διαστρατοπεδευομενος κεραυνου
κατασκηψαντος αθροως αμα τηι σκηνηι διαφθειρεται. Μεθ' ον ο Νουμεριανος υιος
αυτου βασιλευει λʹ μονας ημερας. επανιων γαρ εκ Περσων και οφθαλμιασας υπο του
ιδιου πενθερου φονευεται, την μεν προσηγοριαν Ἄπερος, εξαρχου δε κατα το
στρατοπεδον οντος και βασι λευσαι σπουδασαντος, πλην αλλα της ελπιδος
αποτυχοντος· η στρατεια γαρ πασα ∆ιοκλητιανον ανηγορευσε βασιλεα
συστρατευσαμενον τωι Καρωι τοτε και πολλην ανδρειαν επιδειξαμενον, ∆αλματην το
γενος και της συγ κλητου βουλης μετεχοντα, εν υπατειαις ηξιωμενον. ην δε τοτε
κατα την Ῥωμην Καρινος ο Καρου παις υπο του πατρος εκει καταλειφθεις, ηνικα επι
Περσας εστρατευσε, χαλεπος τοις Ῥωμαιοις φανεις. ∆ιοκλητιανος δε παραλαβων την
αρχην τον μεν υπαρχον Ἄπερα τον του Νουμεριανου σφα γεα παραχρημα φονευει,
τον δε Καρινον αδικως τηι αρχηι χρωμενον ανα ζευξας εις Ῥωμην αναιρει, και
αριστος κατα πασαν την ηγεμονιαν φανεις τοις Ῥωμαιοις εβασιλευσεν κʹ χρονους.
473 Ῥωμης κηʹ επισκοπος Γαιος ετη ιεʹ. Ἀντιοχειας ιηʹ επισκοπος Κυριλλος ετη ιεʹ.
Ἀλεξανδρειας ιςʹ επισκοπος Θεωνας ετη ιθʹ. Ἱεροσολυμων ληʹ επισκοπος Ὑμεναιος
ετη ιβʹ. Ἐκ της εκκλησιαστικης συγγραφης Ευσεβιου του Παμφιλου περι Παυλου του
Σαμοσατων και της κακιας αυτου Ἐν τουτωι δε και ∆ημητριανου κατα Ἀντιοχειαν
τον βιον μεταλλαξαντος την επισκοπην Παυλος ο Σαμοσατων παραλαμβανει.
τουτου δε ταπεινα και χαμαιπετη περι του Χριστου παρα την εκκλησιαστικην
διδασκαλιαν φρονησαντος, ως κοινου την φυσιν ανθρωπου γενομενου, ο μεν κατα
Ἀλεξανδρειαν ∆ιονυσιος παρακληθεις, ως αν επι την συνοδον αφικοιτο, γηρας ομου
και ασθενειαν του σωματος αιτιασαμενος ανατιθεται την παρουσιαν, δι' επιστολης
την αυτου γνωμην ην εχει περι του ζητουμενου παραστησας. οι δε λοιποι των
εκκλησιων ποιμενες αλλος αλλοθεν ως επι λυμεωνα της Χριστου ποιμνης συνηιεσαν
οι παντες επι την Ἀντιοχειαν σπευδοντες. τουτων οι μαλιστα διεπρεπον,
Φιρμιλιανος μεν της Καππα δοκων Καισαρειας επισκοπος ην, Γρηγοριος δε και
Ἀθηνοδωρος αδελφοι των κατα Ποντον παροικιων ποιμενες, και επι τουτοις Ἕλενος
της εν Ταρσωι παροικιας και Νικομας της εν Ἰκονιωι, ου μην αλλα της εν
Ἱεροσολυμοις εκκλησιας Ὑμεναιος, της ομορου ταυτης Καισαρειας Μαξιμος ετι προς
τουτοις, των κατα Βοστραν δε και ουτος αδελφων διαπρεπως ηγειτο· μυριους τε
αλλους ουκ αν απορησαι τις αμα πρεσβυτεροις και δια κονοις της αυτης ενεκεν
αιτιας εν τηι προειρημενηι πολει συγκροτηθεντας απαριθμουμενος· αλλα τουτων γε
οι μαλιστα επιφανεις οιδε ησαν. παν των ουν κατα καιρους διαφορως και πολλακις
επι ταυτο συνιοντων λογοι και ζητησεις καθ' εκαστην ανεκινουντο συνοδον, των
μεν αμφι τον Σαμο σατεα τα της κακοδοξιας επικρυπτειν ετι και παρακαλυπτεσθαι
πειρω μενων, των δε απογυμνουν και εις φανερον αγειν την αιρεσιν και την εις Χρι
στον βλασφημιαν αυτου δια σπουδης ποιουμενων. εν τουτωι δε ∆ιονυσιος τε 474
λευται κατα το ιβʹ ετος της Γαλιηνου βασιλειας προστας της κατα Ἀλεξαν δρειαν
επισκοπης ετεσι ιζʹ, διαδεχεται δ' αυτον Μαξιμος. Γαλιηνου δε εφ' ολοις ενιαυτοις
πεντεκαιδεκα την αρχην κεκρατηκοτος Κλαυδιος κατ εστη διαδοχος. δευτερον ουτος
διελθων ετος Αυρηλιανωι μεταδιδωσι την ηγεμονιαν. Καθ' ον τελευταιας
συγκροτηθεισης πλειστων οσων επισκοπων συνο δου, φωραθεις και προς απαντων
ηδη σαφως καταγνωσθεις ετεροδοξιαν ο της κατα Ἀντιοχειας αιρεσεως αρχηγος, εκ
της υπο τον ουρανον καθολι κης εκκλησιας αποκηρυττεται. μαλιστα δ' αυτον
ευθυνας επικρυπτομενον διηλεγξε Μαλχιων, ανηρ τα τε αλλα λογιος και σοφιας
 
 
 

213
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

αναπλεως, του των επ' Ἀντιοχειας Ἑλληνικων παιδευτηριων προεστως, ου μην
αλλα και δι' υπερβαλλουσαν της εις Χριστον πιστεως γνησιοτητα πρεσβυτεριου της
αυτοθι παροικιας ηξιωμενος. ουτος γε τοι επισημειουμενων ταχυγραφων ζητησιν
προς αυτον ενστησαμενος, ην και εις δευρο φερομενην ισμεν, μο νος ισχυσε των
αλλων κρυψινουν οντα και απατηλον φωρασαι τον ανθρω πον. μιαν δη ουν εκ
κοινης γνωμης οι επι το αυτο συγκεκροτημενοι ποιμε νες διαχαραξαντες επιστολην
εις προσωπον του τε Ῥωμαιων επισκοπου ∆ιονυσιου και Μαξιμου του κατα
Ἀλεξανδρειαν επι πασας τε διαπεμπονται τας επαρχιας, την αυτων μεν σπουδην τοις
πασι φανεραν καθισταντες, και του Παυλου δε την διαστροφον ετεροδοξιαν,
ελεγχους τε και ερωτησεις ας προς αυτον ανακεκινηκασι, και ετι τον παντα βιον τε
και τροπον του ανδρος διηγουμενοι. εξ ων μνημης ενεκεν καλως αν εχοι ταυτας
αυτων επι του παροντος διελθειν τας φωνας. ∆ιονυσιωι και Μαξιμωι και τοις κατα
την οικουμενην πασι συλλειτουρ γοις ημων επισκοποις και πρεσβυτεροις και
διακονοις και πασηι τηι υπο τον ουρανον καθολικηι εκκλησιαι Ἕλενος και Ὑμεναιος
και Θεοφιλος και Θεοτεκνος και Μαξιμος και Προκλος, Νικομας και Αιλιανος και
Παυλος και Βωλανος και Πρωτογενης και Ἱεραξ και Ευτυχης και Θεοδωρος και
Μαλχιων και Λουκιος και οι λοιποι παντες οι συν ημιν παροικουντες τας 475 εγγυς
πολεις και εθνη επισκοποι και πρεσβυτεροι και διακονοι και αι εκκλησιαι του θεου
αγαπητοις αδελφοις εν κυριωι χαιρειν. Τουτοις μετα βραχεα επιλεγουσι ταυτα·
επιστελλομεν δε αμα και παρα καλουμεν και πολλους και των μακραν επισκοπων
επι την θεραπειαν της θανατηφορου διδασκαλιας, ωσπερ και ∆ιονυσιον τον επι της
Ἀλεξανδρειας και Φιρμιλιανον τον απο της Καππαδοκων τους μακαριτας, ων ο μεν
και επεστειλεν εις την Ἀντιοχειαν, τον ηγεμονα της πλανης ουδε προσρησεως
αξιωσας ουδε προς προσωπον γραψας αυτωι, αλλα τηι παροικιαι πασηι, ης και το
αντιγραφον υπεταξαμεν. ο δε Φιρμιλιανος και δις αφικομενος κατεγνω μεν των υπ'
εκεινου καινοτομουμενων, ως ισμεν και μαρτυρου μεν οι παραγενομενοι και αλλοι
πολλοι συνισασιν, επαγγειλαμενου δε με ταθησεσθαι, πιστευσας και ελπισας ανευ
τινος περι τον λογον λοιδοριας το πραγμα εις δεον καταστησασθαι ανεβαλλετο,
παρακρουσθεις υπο του και τον θεον τον εαυτου και κυριον αρνουμενου και την
πιστιν ην και αυτος προτερον ειχε μη φυλαξαντος. εμελλε δε νυν ο Φιρμιλιανος εις
την Ἀντιο χειαν διαβησεσθαι, και μεχρι γε Ταρσου ηκεν, ατε της αρνησιθεου κακιας
αυτου πειραν ειληφως. αλλα γαρ μεταξυ συνεληλυθοτων ημων και κα λουντων και
αναμενοντων, αχρι αν ελθηι, τελος εσχε του βιου. Μεθ' ετερα δ' αυθις τον βιον αυτου
οιας ετυγχανεν αγωγης διαγραφου σιν εν τουτοις. οπου δε αποστας του κανονος επι
κιβδηλα και νοθα δι δαγματα μετεληλυθεν, ουδεν δει του εξω οντος τας πραξεις
κρινειν, ουδ' οτι προτερον πενης ων και πτωχος και μητε παρα πατερων παραλαβων
μη δεμιαν ευποριαν μητε εκ τεχνης η τινος επιτηδευματος κτησαμενος, νυν εις
υπερβαλλοντα πλουτον εληλακεν εξ ανομιων και ιεροσυλιων και ων αιτει και σειει
τους αδελφους, καταβραβευων τους αδικουμενους και υπισχνου μενος βοηθησειν
μισθου, ψευδομενος δε και τουτους και ματην καρπου μενος την των εν πραγμασιν
οντων ετοιμοτητα προς το διδοναι υπερ απαλλαγης των ενοχλουντων, πορισμον
ηγουμενος την θεοσεβειαν, ουτε ως υψηλα φρονει και υπερηρται κοσμικα αξιωματα
υποδυομενος και δου 476 κηναριος μαλλον η επισκοπος θελων καλεισθαι και σοβων
κατα τας αγορας και επιστολας αναγινωσκων και υπαγορευων αμα βαδιζων δημο
σιαι και δορυφορουμενος, των μεν προπορευομενων, των δ' εφεπομενων πολλων
τον αριθμον, ως και την πιστιν φθονεισθαι μισεισθαι τε δια τον ογκον αυτου και την
υπερηφανιαν της καρδιας, ουτε την εν ταις εκκλη σιαστικαις συνοδοις τερθρειαν ην
μηχαναται δοξοκοπων και φαντασιοκο πων και τας των ακεραιοτερων ψυχας τοις
 
 
 

214
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

τοιουτοις εκπληττων, βημα μεν και θρονον υψηλον εαυτωι κατασκευασαμενος ουχ
ως Χριστου μαθη της, αλλ' ως Ἀντιχριστου προδρομος και μιμητης, σηκρητον δε
ωσπερ οι του κοσμου αρχοντες εχων τε και ονομαζων, παιων τε τηι χειρι τον μηρον
και το βημα αραττων τοις ποσι και τοις μη επαινουσι μηδε ωσπερ εν τοις θεατροις
κατασειουσι ταις οθοναις μηδε εκβοωσι τε και αναπηδωσι κατα τα αυτα τοις αμφ'
αυτον στασιωταις, ανδρασι τε και γυναιοις, ακοσμως ουτως ακροωμενοις, τοις δ' ουν
ως εν οικωι θεου σεμνοπρεπως και ευτα κτως ακουουσιν επιτιμων και ενυβριζων και
εις τους απελθοντας εκ του βιου τουτου παροινων εξηγητας του λογου φορτικως εν
τωι κοινωι και μεγαλορημονων περι εαυτου καθαπερ ουκ επισκοπος, αλλα σοφιστης
και γοης· ψαλμους μεν τους εις τον κυριον ημων Ἰησουν Χριστον παυσας, ως δη
νεωτερους και νεωτερων ανδρων συγγραμματα, εις εαυτον δε εν μεσηι τηι εκκλησιαι
τηι μεγαληι του πασχα ημεραι ψαλμωιδειν γυναικας παρα σκευαζων, ων και ακουσας
αν τις φριξειεν, οια και τους θωπευοντας αυτον επισκοπους των ομορων αγρων τε
και πολεων και πρεσβυτερους εν ταις προς τον λαον ομιλιαις καθιησι διαλεγεσθαι.
τον μεν γαρ υιον ου βουλεται συνομολογειν εξ ουρανου κατεληλυθεναι (ινα τι
προλαβοντες των μελ λοντων γραφησεσθαι θωμεν, και τουτο ου λογωι ψιλωι
ρηθησεται, αλλ' εξ ων επεμψαμεν υπομνηματων δεικνυται πολλαχοθεν, ουχ ηκιστα
δε οπου λεγει Ἰησουν Χριστον κατωθεν), οι δε εις αυτον ψαλλοντες και εγκωμια
ζοντες εν τωι λαωι αγγελον τον ασεβη διδασκαλον εαυτων εξ ουρανου κατ
εληλυθεναι λεγουσι, και ταυτα ου κωλυει, αλλα και λεγομενοις παρεστιν ο
υπερηφανος. τας δε συνεισακτους αυτωι γυναικας, ως Ἀντιοχεις ονο μαζουσι, και
των περι αυτον πρεσβυτερων και διακονων, οις και τουτο και 477 τα αλλα
αμαρτηματα ανιατα οντα συγκρυπτει συνειδως και ελεγξας, οπως αυτους υποχρεως
εχηι, περι ων λογοις και εργοις αδικει, μη τολμωντας κατηγορειν τωι καθ' εαυτους
φοβωι, αλλα και πλουσιους απεφηνεν, εφ' ωι προς των ταυτα ζηλουντων φιλειται και
θαυμαζεται, τι αν ταυτα γραφοι μεν; επισταμεθα δε, αγαπητοι, οτι τον επισκοπον και
το ιερατειον απαν παραδειγμα ειναι δει τωι πληθει παντων καλων εργων, και ουδε
εκεινο αγνοουμεν οσοι υπο του συνεισαγειν εαυτοις γυναικας εξεπεσον, οι δε
υπωπτευθησαν, ωστε ει και δοιη τις αυτωι το μηδεν ασελγες ποιειν, αλλα την γε
υπονοιαν την εκ του τοιουτου πραγματος φυομενην εχρην ευλαβη θηναι μη τινας
σκανδαλισηι, τους δε και μιμεισθαι προτρεψηι. πως γαρ αν επιπληξειεν η
νουθετησειεν ετερον μη συγκαταβαινειν επι πλεον εις ταυτον γυναικι, μη ολισθηι
φυλαττομενον, ως γεγραπται, οστις μιαν μεν απεστησεν ηδη, δυο δε ακμαζουσας και
ευπρεπεις την οψιν εχει μεθ' εαυ του, καν απιηι που, συμπεριφερει, και ταυτα
τρυφων και υπερεμπιπλαμε νος; ων ενεκα στεναζουσι μεν και οδυρονται καθ'
αυτους, ουτω δε την τυραννιδα και δυναστειαν αυτου πεφοβηνται ωστε κατηγορειν
μη τολμαν. αλλα ταυτα μεν, ως προειρηκαμεν, ευθυνεν αν τις ανδρα το γουν
φρονημα καθολικον εχοντα και συγκαταριθμουμενον ημιν, τον δε εξορχησαμενον
το μυστηριον και εμπομπευσαντα τηι μιαραι αιρεσει τηι Ἀρτεμα (τι γαρ ου χρη μολις
τον πατερα αυτου δηλωσαι;) ουδε δειν ηγουμεθα τουτων τους λογισμους απαιτειν.
Ειτ' επι τελει της επιστολης ταυτ' επιλεγουσιν· ηναγκασθημεν ουν αντιτασσομενον
αυτον τωι θεωι και μη εικοντα εκκηρυξαντες, ετερον αντ' αυτου τηι καθολικηι
εκκλησιαι καταστησαι επισκοπον θεου προνοιαι, ως πεπεισμεθα, τον του μακαριου
∆ημητριανου και επιφανως προσταντος προ τουτου της αυτης παροικιας υιον
∆ομνον, πασι τοις πρεπουσιν επισκοπωι καλοις κεκοσμημενον. εδηλωσαμεν ουν
οπως τουτωι γραφητε και παρα τουτου τα κοινωνικα δεχησθε γραμματα, τωι δε
Ἀρτεμαι ουτος επιστελλετω και οι τα Ἀρτεμα φρονουντες τουτωι κοινωνειτωσαν. 478
Του δη ουν Παυλου συν και τηι της πιστεως ορθοδοξιαι της επισκοπης
 
 
 

215
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

αποπεπτωκοτος ∆ομνος, ως ειρηται, την λειτουργιαν της κατα Ἀντιοχειαν
εκκλησιας διεδεξατο. αλλα γαρ μηδαμως εκστηναι του Παυλου του της εκκλησιας
οικου θελησαντος, βασιλευς εντευχθεις Αυρηλιανος αισιωτατα περι του πρακτεου
διειληφε, τουτοις νειμαι προσταττων τον οικον, οις οι κατα την Ἰταλιαν και την
Ῥωμαιων πολιν επισκοποι του δογματος επιστελλοιεν. ουτω δητα ο προδηλωθεις
ανηρ μετα της εσχατης αισχυνης υπο της κοσμικης αρχης εξελαυνεται της
εκκλησιας.
 
 

 
 
 

216
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.


