De sancta Pelagia virgine et martyre
ΟΜΙΛΙΑ ΕΓΚΩΜΙΑΣΤΙΚΗ Εις την αγιαν μαρτυρα Πελαγιαν την εν
Ἀντιοχειαι.
50.579
αʹ. Ευλογητος ο Θεος· και γυναικες θανατου λοιπον καταπαιζουσι, και κοραι
καταγελωσι τελευτης, και παρθενοι κομιδηι νεαι και απειρογαμοι εις αυτα σκιρτωσι του
ᾅδου τα κεντρα, και ουδεν πασχουσι δεινον, Ταυτα δη παντα δια τον εκ παρθενου
Χριστον γεγονεν ημιν τα αγαθα· μετα γαρ τας μακαριας ωδινας εκεινας, και τον
φρικωδεστατον τοκον εξελυθη του θανατου τα νευρα, παρελυθη η του διαβολου
δυναμις, και λοιπον ουκ ανδρασι μονον, αλλα και γυναιξιν ευκαταφρονητος γεγονε, και
ου γυναιξι μονον, αλλα και κοραις. Καθαπερ γαρ τις ποιμην αριστος λεοντα εκφοβουντα
τα θρεμματα και τηι ποιμνηι πασηι λυμαινομενον λαβων, και τους οδοντας εκκοψας, και
τους ονυχας εκτεμων, και την κομην αποκειρας, ευκαταφρονητον και καταγελαστον
ποιει, και παιδιοις ποιμενικοις και κοραις παραδιδωσι καταπαιζειν λοιπον· ουτω δη και
ο Χριστος τον θανατον φοβερον οντα τηι φυσει τηι ημετεραι και φοβουντα το γενος ημων
απαν λαβων, και τον φοβον αυτου διαλυσας απαντα παρεδωκεν, ωστε και παρθενους
καταπαιζειν αυτου.
∆ια τουτο και η μακαρια Πελαγια μετα τοσαυτης επ' αυτον εδραμεν ηδονης ως
μηδε αναμειναι δημιων χειρας. μηδε εις δικαστηριον εισελθειν, αλλα τηι της οικειας
προθυμιας υπερβοληι φθασαι την εκεινων ωμοτητα. Παρεσκευαστο μεν γαρ και προς
βασανους, και κολαστηρια, και απαν τιμωριων ειδος, αλλ' εδεδοικει, μη τον της
παρθενιας απολεσηι στεφανον. Και ινα μαθηις οτι την των ασεβων ασελγειαν εδεδοικει,
προλαμβανει, και της ασχημονος υβρεως εαυτην προεξαρπαζει· ο ανθρωπων ουδεις
ουδεποτε τοιουτον ουδεν επεχειρησεν, αλλ' ηκολουθησαν απαντες εις το δικαστηριον,
κακει την ανδρειαν επεδειξαντο· γυναικες δε δια το της φυσεως ευεπηρεαστον, τουτον
επενοησαν εαυταις τον τροπον της τελευτης. Ει μεν γαρ ην και την παρθενιαν
διασωσασθαι, και των του μαρτυριου στεφανων επιτυχειν, ουκ αν παρηιτησατο την εις
το δικαστηριον εισοδον· επειδη δε αναγκη θατερου παντως ην εκπεσειν, εσχατης
ενομιζεν ειναι ανοιας, παρον εκατερας αυτηι της νικης επιτυχειν, εξ ημισειας
στεφανωθεισαν απελθειν.
∆ια τουτο ουκ ηθελησεν εις το δικαστηριον απελθειν, ουδε γενεσθαι θεατρον
ακολαστοις οφθαλμοις, ουδε παρασχειν ασελγεσιν ομμασιν εντρυφησαι τηι της οικειας
οψεως θεωριαι, και το αγιον εκεινο καθυβρισαι σωμα· αλλ' απο του θαλαμου και της
γυναικωνιτιδος εφ' ετερον ηλθε θαλαμον, τον ουρανον. Μεγα μεν γαρ και το δημιους
ιδειν περιεστωτας, και τας πλευρας διορυττοντας· ουκ ελαττον δε ουδε τουτο εκεινου.
Τοις μεν γαρ της αισθησεως ηδη προαναλωθεισης τηι ποικιλιαι των βασανων, ουδε
φοβερος ετι φαινεται ο θανατος, αλλ' απαλλαγη τις και ανεσις των επικειμενων
δεινων· η δε μηδεν μηδεπω παθουσα τοιουτον, αλλα ακεραιον ετι το σωμα εχουσα, και
μηδεμιας οδυνης αισθομενη μηδεπω, μεγαλου τινος και γενναιου φρονηματος δειται, ει
μελλοι βιαιωι θανατωι της παρουσης εαυτην εξαγειν ζωης. Ὥστε οταν θαυμαζηις
εκεινους της καρτεριας, θαυμασον ταυτην της 50.580 ανδρειας· οταν εκπλαγηις εκεινους
υπερ της υπομονης εκπλαγηθι και ταυτην υπερ του γενναιου φρονηματος οτι
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

1

κατετολμησε τελευτης τοιαυτης. Και μη παραδραμηις απλως το συμβαν, αλλ' εννοησον
πως ην εικος κορην διατεθηναι απαλην, του θαλαμου πλεον ειδυιαν ουδεν, στρατιωτων
αθροως επισταντων, προ της θυρας εστωτων, καλουντων εις δικαστηριον, εις αγοραν
ελκοντων υπερ τοιουτων και τηλικουτων πραγματων. Ου πατηρ ενδον, ου μητηρ
παρην, ου τροφος, ου θεραπαινις, ου γειτων, ου φιλη, αλλα μονη μεταξυ των δημιων
εκεινων απειληπτο.
Ὅτι γαρ εξελθειν και αποκρινασθαι τοις δημιοις εκεινοις τοις στρατιωταις
ισχυσεν, οτι διαραι στομα, και φωνην αφειναι, οτι γαρ ιδειν, οτι στηναι και αναπνευσαι,
πως ουκ αξιον εκπληττεσθαι και θαυμαζειν; Ουκ ην ταυτα ανθρωπινης φυσεως· το μεν
γαρ πλεον εισηνεγκεν η του Θεου ροπη. Ου μην ουδε αυτη τοτε αργουσα ειστηκει, αλλα
τα παρ' εαυτης παντα επεδεικνυτο, την προθυμιαν, το φρονημα, το γενναιον, το
βουληθηναι, το προελεσθαι, το σπευσαι, το επειχθηναι· το δε εις περας απαντα ταυτα
ελθειν, της του Θεου βοηθειας εγιγνετο και της ανωθεν ευνοιας· ωστε και θαυμαζειν
αυτην και μακαριζειν αξιον· μακαριζειν μεν υπερ της του Θεου συμμαχιας, θαυμαζειν δε
υπερ της οικειας προθυμιας. Τις γαρ ουκ αν εκπλαγειη δικαιως ακουσας, οτι εν μιαι
καιρου ροπηι γνωμην τοσαυτην και εβουλευσατο και εκυρωσε, και εις εργον εξηγαγεν;
Ἵστε γαρ δηπου, παντες, οτι τα πολλακις ημιν εν μακρωι μελετηθεντα χρονωι, παροντος
του καιρου του την πειραν απαιτουντος ημας, και φοβου μικρου την διανοιαν
καταλαβοντος απαντα εξεχεαμεν τα βουλευματα υπο της αγωνιας αθροον πτοηθεντες.
Αυτη δε βουλην ουτω φρικτην και φοβεραν εν μιαι καιρου ροπηι και υποδεξασθαι, και
ψηφισασθαι, και τοις εργοις πληρωσαι ισχυσε, και ουτε το φοβερον των παροντων, ουχ
η οξυτης του καιρου, ουχ η ερημια της επιβουλευομενης, ου το μονην ενδον
απειληφθαι, ουκ αλλο ουδεν τοιουτον εθορυβησε την μακαριαν εκεινην· αλλ' ωσπερ
φιλων τινων παροντων και γνωριμων, ουτω μετα αδειας απαντα επραττε· και μαλα
εικοτως. Ου γαρ ην ενδον μονη, αλλ' ειχε συμβουλον Ἰησουν· εκεινος αυτηι παρην,
εκεινος της καρδιας αυτης ηπτετο, εκεινος την ψυχην παρεθαῤρυνεν, εκεινος μονος τον
φοβον εξεβαλε. Ταυτα δε ουχ απλως εποιει, αλλ' επειδη προτερον εαυτην αξιαν
παρεσκευασε της εκεινου βοηθειας η μαρτυς.
βʹ. Ἐξελθουσα τοινυν χαριν ᾔτησε τους στρατιωτας, ωστε εισελθειν, και
μεταμφιασασθαι· και εισελθουσα μετημφιασατο αφθαρσιαν αντι φθορας, αθανασιαν
αντι θανατου, ζωην ατελευτητον αντι προσκαιρου περιβαλλομενη ζωης. Ἐγω δε προς
τοις ειρημενοις και τουτο θαυμαζω, πως εδωκαν την χαριν οι στρατιωται, πως ηπατησε
τους ανδρας η γυνη, πως ουδεν των μελλοντων συμβησεσθαι υπειδοντο εκεινοι, πως ου
συνηκαν τον δολον. Ουδε γαρ εστι τουτο ειπειν, οτι ουδεις ουδεν τοιουτον ειργασατο·
πολλαι γαρ ισως και εις κρημνον εαυτας αφηκαν, και εις πελαγος εῤριψαν, και ξιφος
δια του στηθους ηλασαν, και βροχον ανηψαν, και πολλων τοιουτων δραματων ο καιρος
εγεμεν εκεινος· 50.581 αλλ' ο Θεος την καρδιαν αυτων ετυφλωσεν, ωστε μη συνιδειν
τον δολον. ∆ια τουτο εκ μεσου των δικτυων ανεπτη· και καθαπερ ελαφος εις αυτας των
θηρατων εμπεσουσα τας χειρας, ειτα εκειθεν διαφυγουσα προς κορυφην ορους
δυσβατον και ποσι θηρατων και αφεσει βελων ανεφικτον, ισταται του δρομου λοιπον,
καθορωσα μετα αδειας τους επιβουλευσαντας αυτηι προτερον· ουτω δη και αυτη εις
αυτας των θηρατων εμπεσουσα τας χειρας, και καθαπερ δικτυοις τοις τοιχοις ενδον
εναπειλημμενη, ανεδραμεν ουκ εις ορους κορυφην, αλλ' εις αυτην του ουρανου την
κορυφην, ενθα λοιπον ουκ αυτους ετι προσελθειν δυνατον ην· ειτα εκειθεν αυτους
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

2

εισορωσα κεναις αναχωρουντας χερσιν, εχαιρε πολλην των απιστων θεωμενη
κατασκευαζομενην αισχυνην. Ἐννοησον γαρ ηλικον ην· του δικαστου καθημενου, των
δημιων παρεστωτων, των κολαστηριων ευτρεπισμενων, του πληθους παντος
συνειλεγμενου, των στρατιωτων προσδοκωμενων, υπο της ηδονης μεθυοντων
απαντων, ελπιζοντων εχειν το θηραμα, τους επι τουτωι απελθοντας, επανιεναι κατω
κυπτοντας, το γεγενημενον δραμα διηγουμενους.
Ποσην μεν αισχυνην, ποσην δε οδυνην και ονειδος των απιστων
κατασκεδασθηναι εικος απαντων ην; πως αναχωρειν κατω κυπτοντας
εγκαλυπτομενους, δια των εργων μανθανοντας, οτι ου προς ανθρωπους, αλλα προς τον
Θεον ο πολεμος αυτοις ην; Ὁ μεν ουν Ἰωσηφ, ηνικα υπο της αυτου δεσποινης
επεβουλευετο, το ιματιον το κατασχεθεν υπο των μιαρων χειρων παρα τηι βαρβαρωι
γυναικι τοτε αφεις, εξηιει γυμνος· αυτη δε ουδε κατασχεθηναι το σωμα υπο των
ακολαστων αφηκε χειρων, αλλ' αναβασα γυμνηι τηι ψυχηι, και την αγιαν σαρκα αφεισα
παρα τοις πολεμιοις, εις πολλην αυτους αμηχανιαν ενεβαλεν· ουδε γαρ ειχον ο τι
χρησονται τωι λειψανωι λοιπον. Τοιαυτα του Θεου τα κατορθωματα, τους μεν εαυτου
δουλους εξ απορων πραγματων εις πολλην αγειν ευκολιαν, τους δε εναντιους αυτωι και
πολεμιους καν εκ των ευμηχανων ειναι δοκουντων εις την εσχατην εμβαλλειν
αμηχανιαν. Τι γαρ της αμηχανιας εκεινης ην χαλεπωτερον, εις ην η κορη τοτε
ενεπεπτωκει; τι δε της ευκολιας ευπορωτερον, εν ηι τοτε οι στρατιωται ησαν; Μονην
ειχον αυτην ενδον απειλημμενην. ωσπερ εν δεσμωτηριωι τηι οικιαι εγκεκλεισμενην, και
ομως απηλθον αποτυχοντες της θηρας. Παλιν η κορη ερημος ουσα συμμαχων, και
βοηθων, και ουδεμιαν ουδαμοθεν ορωσα διεξοδον των δεινων, και των στοματων εγγυς
ουσα των θηριων εκεινων, εξ αυτης, ως αν ειποι τις, της φαρυγγος αυτων αναρπασθεισα
διεφυγε τας επιβουλας, και περιεγενετο στρατιωτων, δικαστων, αρχοντων. Και ηνικα
μεν εζη, προσεδοκων αυτης περιεσεσθαι ουτοι παντες· επειδη δε ετελευτησε, τοτε εις
πλειονα αμηχανιαν ενεπεσον, ινα μαθωσιν οτι θανατος μαρτυρων νικη μαρτυρων. Και
ταυτον συνεβαινεν, οιον αν ει κυματος τινος εμβολην προς αυτωι τωι στοματι του
λιμενος ολκας μυριοφορος και μαργαριτων γεμουσα πολυτιμων, μελλοντος αυτην
καταβαπτιζειν και ποιειν υποβρυχιον, διαφυγουσα, υπ' αυτης της ρυμης των υδατων
συνωθισθεισα προς τον λιμενα μετα πλειονος παραπεμφθειη του ταχους.
Ουτω δη και η μακαρια Πελαγια. Και γαρ η των στρατιωτων εφοδος και ο φοβος
των προσδοκωμενων κολαστηριων, και η απειλη του δικαστου παντος κυματος
σφοδροτερον προσπεσοντα ηπειξεν αυτην μετα πλειονος ταχους προς τον ουρανον
αναπτηναι· και το μελλον καταποντιζειν κυμα την ναυν, τουτο παρεπεμψεν αυτην προς
τον λιμενα τον ευδιον· και κατεφερετο το σωμα λοιπον, πασης αστραπης φωτεινοτερον,
πληττον του διαβολου τας 50.582 οψεις. Ουχ ουτω γαρ ημιν κεραυνος εκ των ουρανων
αφιεμενος εστι φοβερος, ως το σωμα της μαρτυρος κεραυνου παντος χαλεπωτερον
εφοβει των δαιμονων τας φαλαγγας.
γʹ. Και ινα μαθηις οτι ουκ αθεει ταυτα εγιγνετο, μαλιστα μεν και εξ αυτου του
παραστηματος της προθυμιας δηλον, και του μη συνιδειν τους στρατιωτας τον δολον,
και του δουναι την χαριν, και του προς τελος το εργον ελθειν· ουκ ελαττον δε των
ειρημενων, και εξ αυτου του τροπου της τελευτης τουτο εστι συνιδειν. Πολλοι γουν εξ
υψηλου κατενεχθεντες στεγους, ουδεν επαθον δεινον· και ετεροι δε παλιν μελη τινα
του σωματος πηρωθεντες, πολυν μετα το πτωμα επεζησαν χρονον· επι δε της μακαριας
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

3

εκεινης, ουδεν τουτων αφηκεν ο Θεος συμβηναι, αλλ' ευθεως εκελευσεν αφειναι το
σωμα την ψυχην, ως αρκουντως αγωνισαμενην δεξαμενος, και το παν πληρωσασαν. Ου
γαρ της φυσεως του πτωματος ο θανατος ην, αλλα της του Θεου προσταγης. Ἔκειτο δη
το σωμα λοιπον ουκ επι κλινης, αλλ' επι εδαφους· αλλ' ουκ ην ατιμον επι εδαφους
κειμενον, αλλ' αυτο το εδαφος ην τιμιον, επειδη σωμα τοσαυτηι δοξηι ημφιεσμενον
εδεξατο.
∆ι' αυτο μεν ουν τουτο μαλιστα το κεισθαι επι εδαφους τιμιωτερον ην εκεινο το
σωμα· αι γαρ δια τον Χριστον υβρεις πλεονασμον ημιν παρεχουσι τιμης. Ἔκειτο τοινυν
επ' εδαφους, επι του στενωπου το παρθενικον εκεινο και παντος χρυσιου καθαρωτερον
σωμα· και αγγελοι μεν περιεστελλον, αρχαγγελοι δε παντες ετιμων και ο Χριστος
παρην. Ει γαρ δεσποται τους επιεικεστερους των οικετων τελευτωντας προπεμπουσι,
και ουκ επαισχυνονται, πολλωι μαλλον ο Χριστος την δι' αυτον αφεισαν την ψυχην και
τοσουτον αναδεξαμενην κινδυνον ουκ αν επηισχυνθη τιμησαι τηι αυτου παρουσιαι.
Ἔκειτο τοινυν μεγα ενταφιον εχουσα το μαρτυριον τωι κοσμωι της ομολογιας
καλλωπιζομενη, πασης βασιλικης αλουργιδος, πασης πορφυρας τιμιας τιμιωτεραν
περιβεβλημενη στολην· και διπλην ταυτην, την της παρθενιας, και την του μαρτυριου·
μετα τουτων των ενταφιων παραστησεται τωι βηματι του Χριστου. Τοιαυτην τινα και
ημεις σπουδαζωμεν, και ζωντες, και τελευτησαντες περιβαλλεσθαι στολην, ειδοτες, οτι
χρυσοις μεν ιματιοις το σωμα τις καλλωπισας, ουδεν ωνησεν, αλλα και πολλους
επεσπασατο κατηγορους, ως ουδε εν τελευτηι κενοδοξιας αφισταμενος· αρετην δε
περιθεμενος, πολλους εξει και μετα την τελευτην επαινετας. Και γαρ αυτων των
βασιλικων αυλων λαμπροτερος παρα πασιν ο ταφος εσται εκεινος, ενθα αν ηι σωμα
κειμενον αρετηι και ευσεβειαι συζησαν. Και τουτου μαρτυρες υμεις οι τας μεν θηκας των
πλουσιων, καιτοι χρυσα εχουσας ιματια καθαπερ σπηλαια παρατρεχοντες, προς δε την
αγιαν ταυτην μετα πολλης δραμοντες της προθυμιας, επειδη μαρτυριωι, και ομολογιαι,
και παρθενιαι αντι ιματιων χρυσων εαυτην αμφιασασα, απηλθεν η μαρτυς.
Μιμησωμεθα τοινυν αυτην κατα δυναμιν την ημετεραν· κατεφρονησεν εκεινη
ζωης, καταφρονησωμεν ημεις τρυφης, καταγελασωμεν πολυτελειας, αποστωμεν μεθης,
αδηφαγιαν φυγωμεν. Ουχ απλως ταυτα λεγω νυν, αλλ' επειδη πολλους ορω, μετα το
λυθηναι το πνευματικον τουτο θεατρον επι μεθην και καπηλειαν, και τας εν
πανδοχειοις τραπεζας, και την αλλην ασχημοσυνην τρεχοντας. ∆ια τουτο δεομαι και
παρακαλω δια παντος εν μνημηι και διανοιαι την αγιαν ταυτην εχειν, και μη
καταισχυναι την πανηγυριν, μηδε την εκ της εορτης ταυτης εγγινομενην ημιν
παῤρησιαν αφελεσθαι. Και γαρ ουχ ως ετυχε προς Ἕλληνας διαλεγομενοι
καλλωπιζομεθα τωι πληθει της εορτης, καταισχυνοντες αυτους και λεγοντες, οτι πολιν
ολοκληρον και δημον 50.583 τοσουτον κορη μια τελευτησασα προς εαυτην επισπαται
καθ' εκαστον ενιαυτον, και μετα τοσαυτα ετη, και χρονος ουδεις την ακολουθιαν της
τιμης διεκοψε ταυτης· αλλ' εαν αισθωνται των εν τηι πανηγυρει γινομενων, το πλεον
αφηιρημεθα των εγκωμιων. Το γαρ πληθος τουτο το παραγενομενον νυν, αν μεν μετ'
ευταξιας παραγινηται, κοσμος ημιν μεγιστος· αν δε μετα ραιθυμιας, και ολιγωριας
πολλης, ονειδος και κατηγορια.
δʹ. Ἵνα ουν εναβρυνωμεθα τωι πληθει της υμετερας αγαπης, μετα της αυτης
οικαδε ευταξιας αναχωρωμεν, μεθ' οσης εικος μαρτυρι τοιαυτηι συγγινομενους απιεναι.
Ει γαρ τις μη ουτως οικαδε απελθοι, ου μονον ουδεν ωνησεν, αλλα και κινδυνον καθ'
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

4

εαυτου μεγιστον επεσπασατο. Οιδα οτι καθαροι των νοσηματων τουτων υμεις, αλλ' ουκ
αρκει τουτο εις απολογιαν υμιν· αλλα δει και τους αδελφους ακοσμουντας εις ευταξιαν
μεγιστην αγειν και καθισταιν εν τωι πρεποντι σχηματι. Ἐτιμησας την μαρτυρα τηι
παρουσιαι; τιμησον αυτην και τηι διορθωσει των οικειων μελων· αν ιδηις γελωτα
ατακτον, και δρομον ασχημονα, και βαδισιν ανελευθερον, και σχημα απρεπες, προσελθε,
και βλεψον εις τους ταυτα ποιουντας δριμυ και φοβερον. Ἀλλα καταφρονουσι και
καταγελωσι μειζονως; Λαβε μετα σου δυο και τρεις αδελφους, η και πλειους, ωστε και
απο του πληθους γενεσθαι αιδεσιμωτερους· ει δε μηδε ουτω καθικοιο της ανοιας
εκεινων, τοις ιερευσι τουτους ποιησον φανερους· μαλλον δε αμηχανον εις τοσαυτην
ελθειν αναισχυντιαν αυτους, ωστε επιτιμωμενους, παρακαλουμενους μη ειξαι και
εντραπηναι και καθυφηναι της ατακτου και παιδικης χορειας. Καν δεκα, καν τρεις, καν
δυο, καν ενα κερδανηις μονον, πολλην λαβων εισελευσηι την εμποριαν. Πολυ της οδου
το μηκος· τωι μηκει τοινυν τουτωι προς συλλογην των ειρημενων αποχρησωμεθα·
θυμιαματων εμπλησωμεν την λεωφορον. Ουδε γαρ ουτω σεμνη φανειται η οδος, ει δια
πασης αυτης θυμιατηρια τις τιθεις της ευωδιας αναχρωσειε τον αερα, ως σεμνη
φανειται νυν, ει παντες οι τημερον αυτην οδευοντες τους αθλους της μαρτυρος προς
εαυτους διηγουμενοι, βαδιζοιεν οικαδε, θυμιατηριον την εαυτου γλωτταν εκαστος
ποιων. Ουχ ορατε βασιλεως εισιοντος εις πολιν, μεθ' οσης ευταξιας οι στρατιωται
στοιχηδον εκατερωθεν καθωπλισμενοι βαδιζουσιν, αλληλους παρακελευομενοι 50.584
ηρεμα, και μετα φοβου πολλου χωρειν, ωστε τοις θεωρουσιν αυτους αξιοθεατοι
φαινεσθαι; Ἐκεινους γουν μιμησωμεθα· και γαρ και ημεις βασιλεως προηγουμεθα,
βασιλεως ουκ αισθητου, ουκ επιγειου, αλλα του των αγγελων ∆εσποτου. Ουτω τοινυν
εισελθωμεν και ημεις, μετ' ευταξιας αλληλους παρακελευομενοι ρυθμωι και ταξει
προβαινειν, ινα μη τωι πληθει μονον, αλλα και τωι κοσμωι τους θεωμενους εκπληξωμεν.
Μαλιστα μεν γαρ ει και μηδεις αλλος παρην, αλλα μονοι κατα την οδον εβαδιζομεν,
ουδε ουτως ασχημονειν εχρην, δια τον ακοιμητον οφθαλμον τον πανταχου παροντα και
παντα βλεποντα· νυν δε εννοησατε οτι πολλοι των αιρετικων εισιν ημιν αναμεμιγμενοι·
καν ιδωσιν ημας ουτω χορευοντας, γελωντας, βοωντας, μεθυοντας, τα εσχατα
καταγνοντες ημων απελευσονται. Ει δε ενα τις σκανδαλιζων απαραιτητον υπομενει
κολασιν, οι τοσουτους σκανδαλιζοντες, ποιαν δωσομεν δικην; αλλα μη γενοιτο μετα
τους λογους τουτους και την παραινεσιν ταυτην ευρεθηναι τινα υπευθυνον οντα τοις
ειρημενοις.
Ει γαρ και προ τουτου ταυτα τολμωμενα ασυγγνωστα ην, μετα την συμβουλην
ταυτην και την επιπληξιν πολλωι πλεον απαραιτητον ποιει την τιμωριαν, και τοις αυτα
ποιουσι, και τοις περιορωσι γιγνομενα. Ἵνα ουν κακεινους της κολασεως απαλλαξητε,
και υμιν πλειονα προξενησητε τον μισθον, αντιλαβεσθε της των αδελφων των
ημετερων κηδεμονιας, εις την συλλογην αυτους και την διηγησιν των ειρημενων
εμβαλλετε, ινα δια της οδου πασης μελετησαντες ταυτα, και τοις οικοι μεινασι και
απολειφθεισι λειψανα της τραπεζης ταυτης απενεγκοντες, λαμπραν κακει ποιησητε την
ευωχιαν. Ουτω γαρ και της εορτης ταυτης μεγιστην αισθησιν ληψομεθα, και την
μαρτυρα την αγιαν εις πλειονα επισπασομεθα ευνοιαν, τιμην την αληθη τιμωντες
αυτην. Του γαρ ενταυθα παραγενεσθαι και θορυβησαι πολλωι μειζω αυτηι την ηδονην
οισει το καρπωσαμενους και ωφεληθεντας πνευματικην τινα ωφελειαν απελθειν.
Γενοιτο δε ευχαις της αγιας ταυτης, και των τα αυτα ηθληκοτων αυτηι, και
τουτων, και των αλλων των ειρημενων ακριβη την μνημην υμας κατασχειν, και δια
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

5

των εργων απαντα επιδειξαμενους, εν πασιν ευαρεστουντας διατελειν τωι Θεωι, ωι η δοξα
και το κρατος εις τους αιωνας των αιωνων. Ἀμην.

Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

6


