In drachmam et in illud: Homo quidam habebat duos filios
Εις το κατα Λουκαν Ευαγγελιον, εις την δραχμην, και εις το, "Ἄνθρωπος
τις ειχε δυο υιους."
61.781
Παλιν οι κολποι Χριστου απαυστον ναμα της αγαπης μελιμα βλαστανουσι·
παλιν η του Χριστου λαμπαδουχος σοφια αψασα λυχνον, και επι την λυχνιαν του
σταυρου επιθεισα, πασαν την οικουμενην δαιδουχει προς ευσεβειαν. Τουτωι τωι
λυχνωι χρησαμενη η του Θεου σοφια, την μιαν των δραχμων απολωλυιαν ζητησασα,
και ευραμενη, ταις εννεα δραχμαις των αγγελων συνεζευξε. Τις δε αν ειη η γυνη η
εχουσα τας δεκα δραχμας, αναγκαιον, αγαπητοι, ειπειν. Αυτη εστιν η του Θεου
σοφια, εχουσα τας δεκα δραχμας. Ποιας; Ψηφισον· αγγελους, αρχαγγελους, Ἀρχας,
Ἐξουσιας, ∆υναμεις, Θρονους, Κυριοτητας, Χερουβιμ, Σεραφιμ, και Ἀδαμ τον
πρωτοπλαστον. Ταυτην την δραχμην του Ἀδαμ υπο της του διαβολου κακιας
εκβοσκηθεισαν, και εις τονδε τον βυθον του βιου καθελκυσθεισαν, και ταις
πολυφθογγοις ηδοναις των αμαρτηματων χωσθεισαν, ελθουσα η του Θεου σοφια
ανευρατο. Πως ευρατο, αγαπητοι; Ἦλθεν εξ ουρανων, λαμβανει τον οστρακινον
λυχνον του σωματος, απτει τωι φωτι της θεοτητος, επιτιθησι τηι λυχνιαι του σταυρου,
ζητει την δραχμην, εις την αυλην και των αγγελων νομην εμανδρευσεν αυτην. Ἀλλ'
ισως ερουσι τινες των ενθαδε εστωτων, οιτινες μετα το βαπτισμα ημαρτον,
λεγοντες· Τι προς ημας, ει Ἀδαμ εσωθη; πως ημεις ελεηθωμεν; πως σωθωμεν, οτι
μετα το βαπτισμα ηνομησαμεν; Προς ους λεγομεν· Οι τοιουτοι, μη φοβεισθε, μη
θροεισθε, μη ταρασσεσθε, μη αθυμειτε· ου γαρ περι μεν του Ἀδαμ εμελησε τωι Θεωι,
υμων δε κατεφρονησεν· αλλ' εκεινωι μεν ει εγενετο γυνη εχουσα δραχμας δεκα, σοι
δε γινεται πατηρ ευσπλαγχνος, εχων δυο υιους, και τον πεπλανημενον παλιν
εναγκαλιζομενος.
Τοις γαρ πασι τα παντα γεγονεν, ινα τους παντας κερδησηι. Ἀρτιως
ηκουσαμεν του Ευαγγελιου λεγοντος· Ἄνθρωπος τις ειχε δυο υιους· και προσελθων
ο νεωτερος αυτων τωι πατρι ειπε· Πατερ, δος μοι την ουσιαν. Ὁ δε διειλεν αυτοις τον
βιον. Και ου μετα πολλας ημερας συναγαγων απαντα ο νεωτερος υιος απεδημησεν
εις χωραν μακραν· κακει ανηλωσε τον βιον αυτου, ζων ασωτως. ∆απανησαντος δε
αυτου παντα, εγενετο λιμος ισχυρος κατα την χωραν εκεινην· και προσηλθεν ενι
των πολιτων, και πεμπει αυτον ο πολιτης εις αγρους βοσκειν χοιρους. Και επεθυμει
γεμισαι την κοιλιαν αυτου απο των κερατιων ων ησθιον οι χοιροι· και ουδεις εδιδου
αυτωι. Εις εαυτον δε γενομενος εφη· Ποσοι νυν μισθιοι παρα τωι πατρι μου αρτων
περισσευουσιν, εγω δε ωδε λιμωι απολλυμαι; Ἀναστας πορευσομαι προς τον πατερα
μου· και ερω αυτωι· Πατερ, ημαρτον εις τον ουρανον, και ενωπιον σου, και ουκ ετι
ειμι αξιος κληθηναι υιος σου· ποιησον με ως ενα των μισθιων σου. Τουτου δε τον
νουν ουκ εξω δει περιζητειν, αλλ' εν ημιν αυτοις. ∆ια γαρ ημας ειρηνται αι
παραβολαι, και δι' ημας αναγινωσκονται, ινα μηδεις εαυτον απελπισηι, καν σφοδρα
αμαρτωλος τυγχανηι· αλλα προσελθηι τωι Θεωι μετανοων και ζητων παρ' αυτου
ιλασμον, μαλιστα ει τις υμων δια της πιστεως της εις τον Κυριον γεγονε του Θεου
υιος. Ὅσον γαρ εδεξαντο αυτον, φησιν, εδωκεν αυτοις εξουσιαν τεκνα Θεου
γενεσθαι.
Ει τις ουν υμων δια της εις τον Κυριον ημων πιστεως γεγονεν αυτου υιος, και
εμακρυνθη απ' αυτου, ου τοπωι, αλλα τροπωι· ει τινος ηψατο ο λιμος, ου του κοινου
αρτου, αλλα του επουρανιου (Ἄρτον γαρ, φησιν, ουρανων εδωκεν αυτοις· αρτον
 
 

Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

1

αγγελων εφαγεν ανθρωπος)· καταλιπετω τας μαχλωσας ηδονας χοιροις εοικυιας,
και μηκ 61.782 ετι επιθυμειτω κερατια εσθιειν. Τι εστι τα κερατια; Ξυλου καρπος. Τα
κερατια τηι αμαρτιαι απεικασται· ωσπερ γαρ τα κερατια παρα την αρχην της γευσεως
γλυκαινει, μετα δε την γευσιν τραχυνει τον φαρυγγα· ουτω και η αμαρτια εν μεν τηι
αρχηι της γευσεως εστι γλυκεια, μετα δε την γευσιν τραχεια. Και τουτο εστι το
λεγομενον υπο του σοφου Σολομωντος· Μη προσεχε φαυληι γυναικι. Μελι γαρ
αποσταζει απο χειλεων γυναικος πορνης, η προς καιρον λιπαινει σον φαρυγγα,
υστερον δε πικροτερον χολης ευρισκεται, και ηκονημενον μαλλον μαχαιρας
διστομου. Ει τινος ηψατο λιμος του αρτου του ουρανιου, προσελθετω, ζητειτω. Πας
γαρ ο ζητων ευρισκει, και ο αιτων λαμβανει, και τωι κρουοντι ανοιγησεται. Κρουσον
της μετανοιας την θυραν τοις αλαλητοις σου στεναγμοις· μη φοβηθηις αυτην, ουκ
εστι σου ξενη η θυρα· υπερ σου απεθανε. Καν ειπηις εν σεαυτωι· Τις εστιν; αποκρινεται
σοι Χριστος και λεγει· Ἐγω ειμι η θυρα των προβατων. Ειπε και συ· Ἥμαρτον εις τον
ουρανον και ενωπιον σου. Ει τις το ουρανιον βαπτισμα λαβων ημαρτεν, εις ουρανον
ημαρτεν. Ὁ γαρ προ του βαπτισματος αμαρτανων, εν γηι αμαρτανει· Γη γαρ ει, και εις
γην απελευσηι, τωι Ἀδαμ εῤρεθη. Ει τις δε Χριστον ενεδυσατο εν τωι βαπτισματι, ουκ
ετι γη τυγχανει, αλλ' ουρανος· Οιος γαρ ο χοικος, τοιουτοι και οι χοικοι· και οιος ο
επουρανιος, τοιουτοι και οι επουρανιοι. Ὅσοι γαρ εις Χριστον εβαπτισθητε, Χριστον
ενεδυσασθε. Ει τις ουν ημαρτε μετα το βαπτισμα, εις ουρανον ημαρτε. ∆ιο
προσερχεσθω και λεγετω· Πατερ, ημαρτον εις τον ουρανον και ενωπιον σου, ουκ ετι
ειμι αξιος κληθηναι υιος σου.
∆ια τι; λεγε την αιτιαν. Την τωι αιματι Ἰησου καρδιαν μου εῤραντισμενην,
ροδοειδως ανθουσαν, ταις ηδοναις εβορβορωσα· Ουκ ετι ειμι αξιος κληθηναι υιος
σου. Σε παρωξυνα, το Πνευμα σου το αγιον παρεπικρανα, την εξαστραπτουσαν
στολην της πιστεως τηι αμαρτιαι εσπιλωσα· Ουκ ετι ειμι αξιος κληθηναι υιος σου. Την
ελευθερωθεισαν μου ψυχην τωι βαπτισματι, και χιονωθεισαν τωι φωτισματι,
σκοτισας τηι αμαρτιαι, εδουλωσα· Ουκ ετι ειμι αξιος κληθηναι υιος σου· ποιησον με
ως ενα των μισθιων σου. Αι του σωματος μου αισθησεις τηι κραιπαληι μεθυσθεισαι,
καθαπερ παραφοροι θεραπαινιδες, την εαυτων δεσποιναν ψυχην τηι ακολασιαι
προεδωκαν· νυνι δε δια της νηστειας ταυτας παιδευσας, την ψυχην μου σωφρονισω·
Ποιησον με ως ενα των μισθιων σου. Οιδα λοιπον την πλανην του Ἐχθρου, οιδα
αυτου τα σκελισματα, οιδα την της γαστριμαργιας αυτου βελοστασιαν, φευγω
κραιπαλην, δι' ης λυει τους τονους της σωφροσυνης, διωκω την νηστειαν την το
νηφειν μοι παρεχουσαν· Ποιησον με ως ενα των μισθιων σου. Ἐργασομαι καγω εις
τον αμπελωνα σου· περιτεμω καγω τηι δρεπανηι του Πνευματος της ενδοθεν μου
κειμενης αμπελου λογικης τα περιττα κληματα, μαλλον δε εγκληματα· Ποιησον με
ως ενα των μισθιων σου. Γεωργησω καγω τον βοτρυν της αγαπης γλυκυτατον·
υπερεισω καγω καθαπερ χαρακας τηι ψυχηι μου τας εντολας του Κυριου, ινα μη εις
γην συρομενη υπο οφεως συλαγωγηται· Ποιησον με ως ενα των μισθιων σου. Εις
ουρανους αυτην βλεπειν κατεργασομαι· ελικας φιλαδελφιας αυτην εκτεινειν
παρασκευασω, ινα τους εις γην συρομενους πενητας εναγκαλιζομενη διαβασταζηι·
Ποιησον με ως ενα των μισθιων σου.
∆ος μοι παλιν, πατερ, το αροτρον του σταυρου επι των ωμων· γεωρ 61.783
γησω την αυλακα της ψυχης μου, εξαρω τα ακανθηφορα και βλαβοποια του
Πονηρου βλαστηματα, επισπερω αυτηι τα ουρανια σπερματα. Σου γαρ επομβρουντος
ανωθεν τον ελεον, η αυλαξ της ψυχης μου καρποφορησει, η μεν τριακοντα, η δε
εξηκοντα, η δε εκατον· Ποιησον με ως ενα των μισθιων σου. Μη απωσηις με, πατερ·
ου γαρ παντελως με Ἐχθρος εκνευρισας, την στολην της πιστεως απεδυσεν. Ει γαρ το
της σωφροσυνης μου καλλος εσπιλωσεν, αλλ' ουν γε τοις ειδωλοις με αυτου
 
 

Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

2

λατρευειν ουδεποτε εκαμψε· σε ουκ ηρνησαμην, Κυριε μου. Ει και ημαρτον εν τηι
ακμηι της νεοτητος μου, αλλ' ουν γε κνισσαν ειδωλων κατεπατησα, εικονας
δαιμονων κατεστρεψα, ξοανα ειδωλων εξηισχυνα, διαβολον ενεφυσησα, δαιμοσιν
ενεπτυσα. Νυνι δε τοις σοις ιχνεσι προσπιπτω, ο Κυριος μου, και ο Θεος μου· Ποιησον
με ως ενα των μισθιων σου. Ἐαν ουτω μετανοησηις, εαν ουτως εξομολογησηι· ετι
ποῤρω σου απεχοντος προστρεχει ο ουρανιος Πατηρ, πνευματι επιπιπτων σου τωι
τραχηλωι της ψυχης, το της χαριτος σοι ζυγον επιτιθεις, και τηι ζευγληι της αληθειας
τον αυχενα της καρδιας σου περισφιγγων· φιληματι λυει σου την εχθραν, και λεγει
τοις εαυτου δουλοις τοις ιερευσι· Φερετε την πρωτην στολην. Ουκ ειπε, Φερετε μιαν
στολην, αλλα, Φερετε την πρωτην στολην, ινα δειξηι την πρωτην του βαπτισματος
αξιαν 61.784 σοι διδομενην. Φερετε αυτωι την πρωτην στολην, και ενδυσατε αυτον·
και δοτε δακτυλιον, το δειγμα του πλουτου, τον του θησαυρου φυλακα, τον
αῤραβωνα της χαριτος, την σφραγιδα του Πνευματος.
Και υποδηματα εις τους ποδας αυτου· τουτεστι, Τοις του Ευαγγελιου λογοις
το ιχνος της ψυχης αυτου περισφιγξατε· ινα μη παλιν ο οφις την πτερναν υπολειξας,
εις την προτεραν αυτον πλανην της αμαρτιας κατασυρηι. Και φερετε τον μοσχον τον
σιτευτον. Τις εστιν ουτος, η παντως Χριστος, μετα το βαπτισμα διδομενος τοις αξιοις,
καθως λεγει ο Ἀποστολος· Ἐν ωι κατοικει παν το πληρωμα της θεοτητος σωματικως;
Φερετε, φαγοντες ευφρανθωμεν. Τις αρα εν Ἰουδαιοις και Ἕλλησι πιστευσει, οτι
μοσχος εσφαγη, και κοσμος εσταθη; Ὢ μοσχος Παρθενου δαμαλιδος, τεκνον ιερον
ανηροτου μητρας! ω μοσχος ο σφαγεις και ζων, και παντοτε υφ' ημων εστιωμενος,
και αδαπανητος μενων!
∆ιο, αγαπητοι, εις τον ευσταθη και ευδιον λιμενα την αγκυραν του λογου
ημων χαλασαντες, παραπεμψωμεν υμας τηι του αγιου Πνευματος εμβοληι, και τηι
ευρυθμωι αυτου γλωσσηι διατεμοντες πελαγος των θειων Γραφων, εις ουρανιον
πολιν χειραγωγησει εν Χριστωι Ἰησου τωι Κυριωι ημων, ωι η δοξα και το κρατος, αμα
τωι Πατρι, συν τωι αγιωι και προσκυνητωι Πνευματι, νυν και αει, και εις τους αιωνας
των αιωνων. Ἀμην.

 
 

Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

3


