Cum Saturninus et Aurelianus acti essent in exsilium
ΟΜΙΛΙΑ Ὅτε Σατορνινος και Αυρηλιανος εξωρισθησαν, και Γαινας
εξηλθε της πολεως· και περι φιλαργυριας.
52.413
αʹ. Πολυν εσιγησα χρονον, και δια μακρου παλιν προς την υμετεραν
επανηλθον αγαπην· αλλ' ου ραιθυμιαι 52.414 τινι και οκνωι σωματος, αλλα τας
ταραχας καταστελλων, τα κυματα κοιμιζων, τον χειμωνα διορθουμενος, 52.415 τους
ναυαγουντας ανιμωμενος, τους γινομενους υποβρυχιους προς λιμενα και γαληνην
χειραγωγησαι σπευδων. Κοινος γαρ ειμι παντων πατηρ, και ου των εστωτων μονον,
αλλα και των πεπτωκοτων φροντιζειν αναγκαιον· ουχι των εξουριας φερομενων,
αλλα και των κλυδωνιζομενων· ουχι των εν ασφαλειαι, αλλα και των εν κινδυνοις.
∆ια δη ταυτα τον παρελθοντα απελειφθην ενδους χρονον περιιων, παρακαλων,
δεομενος, ικετευων τοις κυριοις λυθηναι την συμφοραν. Και επειδη τελος ελαβεν
εκεινα τα σκυθρωπα, παλιν προς υμας επανηλθον τους εν ασφαλειαι οντας, τους
μετα πολλης πλεοντας της γαληνης. Προς εκεινους αφικομην ωστε λυσαι τον
χειμωνα· προς υμας επανηλθον, ωστε μη γενεσθαι χειμωνα. Προς εκεινους απηιειν,
ινα απαλλαξω των λυπηρων· προς υμας παρεγενομην, ινα μη περιπεσητε τοις
σκυθρωποις. Ὥσπερ ουχι των εστωτων δει φροντιζειν μονον, αλλα και των
πεπτωκοτων· ουτω παλιν ουχι των πεπτωκοτων μονον, αλλα και των εστωτων·
εκεινων μεν, ινα αναστωσιν, τουτων δε, ινα καταπεσωσιν· εκεινων μεν, ινα
απαλλαγωσι των κατεχοντων δεινων, τουτων δε ινα μη περιπεσωσι τοις
προσδοκωμενοις λυπηροις. Ουδεν γαρ βεβαιον, ουδεν ακινητον των ανθρωπινων
πραγματων, αλλα μιμειται θαλασσαν μαινομενην, και καθ' εκαστην ημεραν ωδινει
ναυαγια ξενα και χαλεπα. Παντα θορυβων γεμει και ταραχης· παντα σκοπελοι και
κρημνοι· παντα υφαλοι και σπιλαδες· παντα φοβοι, και κινδυνοι, και υποψιαι, και
τρομοι, και αγωνιαι. Ουδεις ουδενι θαῤρει, τον πλησιον εκαστος δεδοικεν. Ἐκεινος
παρεστιν ο καιρος ταχα, ον ο προφητης υπογραφων ελεγε· Μη πιστευετε εν φιλοις,
και επι ηγουμενοις μη ελπιζετε· εκαστος απο του πλησιον αφεξεσθε· Ἀπο της
συγκοιτου σου φυλαξον του αναθεσθαι αυτηι. Τι δηποτε; Ὅτι καιρος πονηρος εστιν,
Ὅτι πας αδελφος πτερνηι πτερνιει, και πας φιλος δολιως πορευεται. Ουκ εστι φιλος
ασφαλης, ουκ αδελφος βεβαιος. Ἀνηιρηται το της αγαπης καλον· εμφυλιος απαντα
κατεχει πολεμος, εμφυλιος, και ουτε ουτος δηλος, αλλα συνεσκιασμενος. Μυρια
πανταχου προσωπεια. Πολλαι των προβατων αι δοραι, αναριθμητοι πανταχου
κεκρυμμενοι λυκοι· και ασφαλεστερον αν τις εν πολεμιοις μαλλον βιωσειεν, η εν
τοις δοκουσιν ειναι φιλοις. Οι χθες θεραπευοντες, οι κολακευοντες, οι χειρας
καταφιλουντες, αθροον νυν πολεμιοι ανεφανησαν, και τα προσωπεια ριψαντες,
κατηγορων απαντων πικροτεροι γεγονασιν, υπερ ων πρωην χαριτας ωμολογουν,
υπερ τουτων εγκαλουντες και διαβαλλοντες.
βʹ. Τι ουν παντων αιτιον; Τουτων ο των χρηματων ερως, η περι την
φιλαργυριαν μανια, το νοσημα ανιατον, η καμινος η μηδεποτε σβεννυμενη, η
τυραννις η πανταχου της οικουμενης εκτεταμενη. ∆ια δη τουτο και ημεις α προτερον
ελεγομεν, και νυν λεγοντες ου παυσομεθα, καιτοι πολλοι πρωην ημιν ενεκαλουν,
και ταυτα ελεγον· Ου παυηι κατα των πλουτουντων οπλιζομενος τηι γλωττηι; ου παυηι
συνεχως τοιουτοις πολεμων; Μη εγω τουτοις πολεμω; μη 52.416 εγω κατ' αυτων
οπλιζομαι; ουκ εγω μεν υπερ αυτων παντα λεγω και ποιω, αυτοι δε κατ' αυτων τα
ξιφη ηκονησαν; ουκ εδειξε των πραγματων η πειρα, πως εγω μεν, ο επιτιμων και
 
 

Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

1

συνεχως εγκαλων, το συμφερον εζητουν, πολεμιοι δε μαλλον εκεινοι, οι
επιτιμωντες ταυτα λεγουσιν ημιν, Ἴδετε επι των πραγματων τα ρηματα εξελθοντα
τα ημετερα. Ουκ αει ελεγον, οτι δραπετης εστιν ο πλουτος απο τουτου προς εκεινον
βαινων; Και ειθε μετεβαινε μονον, και μη και απεκτεινεν· ειθε μεθιστατο, και μη και
ανηιρει. Νυν δε και ερημους καταλιμπανει της αυτου προστασιας, και τωι ξιφει
παραδιδωσι, και επι το βαραθρον αγει, προδοτης ων χαλεπος, και τουτοις μαλιστα
πολεμων, τοις φιλουσιν αυτον. ∆ραπετης εστιν αγνωμων, ανδροφονος αμειλικτος,
θηριον ατιθασσευτον, κρημνος πανταχοθεν αποτομος, σκοπελος διηνεκων κυματων
γεμων, πελαγος υπο μυριων ανεμων διακοπτομενον, τυραννος χαλεπως επιταττων,
δεσποτης βαρβαρου τινος χαλεπωτερος, εχθρος ασπονδος, πολεμιος ακαταλλακτος,
ουδεποτε την προς τους κεκτημενους αυτον καταλυων εχθραν.
γʹ. Ἀλλ' ουχ η πενια τοιουτον, αλλ' απεναντιας των ειρημενων. Χωριον γαρ
εστιν ασυλον, λιμην γαληνος, ασφαλεια διηνεκης, τρυφη κινδυνων απηλλαγμενη,
ηδονη ειλικρινης, βιος αταραχος, ζωη ακυμαντος, ευπορια ακαταμαχητος,
φιλοσοφιας μητηρ, χαλινος απονοιας, αναιρεσις κολασεως, ριζα ταπεινοφροσυνης.
Τινος ουν ενεκεν, ειπε μοι, ταυτην φευγοντες, εκεινην διωκετε την πολεμιαν, την
ανδροφονον, την θηριου παντος χαλεπωτεραν; Τοιουτον γαρ η φιλαργυρια·
τοιουτον η περι τα χρηματα μανια. Τι πολεμιον συγκατοικιζεις σαυτωι διηνεκη
διαπαντος; τι το θηριον αγριαινεις, ο τιθασσευειν δεον; Και πως αν γενοιτο, φησιν,
χειροηθες; Ει των εμων ανασχοισθε λογων, καν νυν οτε τα πτωματα εναυλα, οτε η
συμφορα ακμαζουσα, οτε παντες εν θορυβωι και κατηφειαι. Πως ουν το θηριον
απαλλαγηι του θηριον ειναι; δυναμαι γαρ αυτο μεταβαλλειν, εαν υμεις θελησητε·
τοιαυτη γαρ η των λογων ισχυς. Πως αν ουν μεταβληθειη της θηριωδιας; Ἐαν
μαθωμεν, πως γινεται χαλεπον. Πως ουν γινεται χαλεπον; Ὥσπερ οι λεοντες, ωσπερ
αι παρδαλεις, ωσπερ αι αρκτοι συγκλειομεναι και εν σκοτωι καθειργομεναι
διεγειρουσι τον θυμον, αυξουσι την οργην· ουτω δη και ο πλουτος συγκλειομενος
και κατορυττομενος λεοντος μαλλον ωρυεται, και παντοτε ανασοβει· ει δε εξαγεις
αυτον εκ του σκοτους, και διασπειρεις εις τας των πενητων γαστερας, το θηριον
γινεται προβατον, ο επιβουλος προστατης, ο σκοπελος λιμην, το ναυαγιον γαληνη.
Ἐπει και επι των πλοιων τουτο αν ιδοις· οταν υπερ ογκον ηι το φορτιον, βαπτιζει το
σκαφος· οταν δε συμμετρον, εξουριας φερεται. Τουτο δη και επι των οικιων γινεται
των ημετερων· οταν υπερ την χρειαν συναγαγηις τα χρηματα, μικρα ανεμου
προσβολη, και η τυχουσα των αδοκητων πραγματων περιστασις αυτανδρον καταδυει
το σκαφος· ει δε τοσαυτα αποθηις, οσαπερ η χρεια απαιτει, καν καταιγις επελθηι,
ραιδιως διατρεχεις τα κυματα. Μη τοινυν επιθυμει του πλειονος, ινα μη του παντος
εκπεσηις· μηδε τα περιττα της χρειας συναγαγε, ινα μη τα 52.417 προς την χρειαν
απολεσηις· μηδε τους νενομισμενους ορους υπερβαινε, ινα μη των οντων απαντων
ομου γυμνωθηις· αλλα περικοπτε το περιττον, ινα εν τοις αναγκαιοις πλουτηις. Ουχ
οραις, οτι και γηπονοι την αμπελον περιτεμνουσιν, ωστε την δυναμιν απασαν μη εν
τοις φυλλοις, και εν τοις κλημασιν, αλλ' εν τηι ριζηι του φυτου επιδεικνυσθαι; Τουτο
δη και αυτος ποιει· περικοπτε τα φυλλα, και την σπουδην απασαν εις την των
καρπων φοραν αναλισκε. Ει δε ου βουλει εν ταις ευημεριαις, ελπιζε τας δυσημεριας·
εν τηι γαληνηι χειμωνα προσδοκα· εν τηι υγειαι νοσον αναμενε· εν τωι πλουτωι πενιαν
και πτωχειαν ελπιζε. Μνησθητι γαρ, φησι, καιρον λιμου εν καιρωι πλησμονης,
πτωχειαν και ενδειαν εν ημεραι πλουτου. Ἂν γαρ ουτω διακειμενος ηις, τον τε
πλουτον μετα πολλης διοικησεις της σωφροσυνης, την τε πενιαν επελθουσαν μετα
πολλης οισεις της ανδρειας. Το μεν γαρ μη προσδοκηθεν θορυβει προσπεσον, και
ταραττει· το δε ελπισθεν συμβαν ου πολυν επαγει τον θορυβον. ∆υο δη ταυτα
κερδαινεις τα καλα, το μητε μεθυειν και παραπαιειν επι της ευημεριας, μητε
 
 

Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

2

θορυβεισθαι και ταραττεσθαι επι της εις τα εναντια μεταβολης, μαλιστα μεν ει
μελλεις αει καραδοκειν τα εναντια· αρκει γαρ αντι της πειρας η προσδοκια. Οιον τι
λεγω· πλουτεις; ελπιζε πενιαν καθ' εκαστην ημεραν. Τινος ενεκεν και δια τι; Ὅτι τα
μαλιστα σε ωφελησαι δυνησεται η προσδοκια αυτη. Ὁ γαρ ελπιζων πενιαν, εν
πλουτωι ων ου τυφουται, ου χαυνουται, ου διαῤρει, ουκ εφιεται των αλλοτριων· ο
γαρ της προσδοκιας φοβος αντι παιδαγωγου τινος παρων σωφρονιζει, καταστελλει
την διανοιαν, και πονηρα βλαστηματα τα απο της φιλαργυριας ουκ αφιησι φυηναι,
ωσπερ δρεπανηι τινι τωι φοβωι των εναντιων κωλυων αυτα και περικοπτων.
δʹ. Ἓν μεν ουν τουτο μεγιστον αγαθον κερδανεις· ετερον δε ουκ ελαττον
τουτου, το και παραγενομενης αυτης μη δεδοικεναι. Προλαμβανετω τοινυν η
προσδοκια των θλιβερων, ινα μη παραγενηται η πειρα των λυπηρων· δια τουτο η
πειρα ερχεται, επειδη η προσδοκια ου παρεστιν· επει ειγε εκεινη κατωρθου τον
ανθρωπον, ου σφοδρα ταυτης εδει. Και μαρτυς τουτου επι των Νινευιτων Ἰωνας ο
προφητης· ως ελπιζοντες εκεινοι τηι του προφητου προῤρησει ανηκεστωι περιπεσειν
συμφοραι, τηι προσδοκιαι των ελευσομενων κακων απεστρεψαν την οργην· Ἰουδαιοι
δε μη πεισθεντες τωι προφητηι λεγοντι την αλωσιν Ἱερουσαλημ, υπεστησαν τα δεινα.
Σοφος γαρ φοβηθεις εξεκλινεν απο κακου· ο δε αφρων μιγνυται πεποιθως. Ὁ
ελπιζων γενεσθαι πενης, εν ευημεριαι διαγων, ουκ αν ταχεως γενηται πενης· ο γαρ
απο της προσδοκιας κερδαναι ουκ ηθελησας, απο της πειρας τουτο μαθησηι καλως.
Ἐν πλουτωι τοινυν ων προσδοκα πενιαν, εν ευημεριαι τυγχανων προσδοκα λιμον· εν
δοξηι ων ελπιζε αδοξιαν· εν υγειαι διαγων νοσον αναμενε. Συνεχως επισκεπτου των
ανθρωπινων πραγματων την φυσιν, των ποταμιων ρευματων ουδεν αμεινον
διακειμενην, και καπνου εις αερα διαλυομενου οξυῤρεπεστεραν και σκιας παρα
52.418 τρεχουσης ουδαμινωτεραν. Ἂν ταυτα φιλοσοφηις, ουτε τα χρηστα σε φυσησαι
δυνησεται, ουτε τα λυπηρα ταπεινωσαι· αν παροντων των χρηστων μη σφοδρα
τουτων αντεχηι, ουδε απελθοντων οδυνηθησηι. Ἂν εθισηις την διανοιαν σου εν τηι
προσδοκιαι των εναντιων, πολλακις μεν ουδε παρεσονται τα εναντια, ει δε και
παραγενοιντο, ου σφοδρα σου καθαψονται.
εʹ. Και ινα μαθητε οτι ου στοχαζομενος ταυτα λεγω, παλαιαν τινα ιστοριαν
διηγησασθαι υμιν βουλομαι. Ἐγενετο τις ανηρ θαυμαστος και μεγας, και πανταχου
της οικουμενης αοιδιμος, ο μακαριος Ἰωβ, ο της ευσεβειας αθλητης, ο στεφανιτης
της οικουμενης, ο δια παντων των αθλων ελθων, ο μυρια κατα του διαβολου
τροπαια στησας. Ουτος εγενετο πλουσιος και πενης, ενδοξος και ευκαταφρονητος,
πολυπαις και απαις· ουτος εγενετο εν βασιλικαις αυλαις, εγενετο δε και εν καπριαι·
ουτος εγενετο εν λαμπραι στοληι, και μετ' εκεινην εν πληγηι σκωληκων· ουτος μυριας
απελαυσε θεραπειας, και μετα ταυτα μυριας υπεμεινεν υβρεις, οικετων
επανισταμενων, φιλων ονειδιζοντων, γυναικος επιβουλευουσης. Παντα αυτωι την
αρχην καθαπερ εκ πηγων επεῤρει, χρηματων περιουσια, δυναστειας μεγεθος, δοξης
περιβολη, ειρηνη και ασφαλεια, τιμαι και θεραπειαι, και σωματος υγιεια, και παιδων
ευκληρια, και ουδεν ην εκει λυπηρον· παρην αυτωι πλουτος μετα ασφαλειας, και
ευημερια αδιαπτωτος, και μαλα εικοτως· ο Θεος γαρ πανταχοθεν αυτον ετειχιζεν.
Ἀλλ' υστερον παντα εκεινα απεπτη, και μυριοι χειμωνες λοιπον εσκηνουν εις την
οικιαν εκεινου, και παντες επαλληλοι και συνεχεις, και μεθ' υπερβολης απαντες. Τα
γαρ οντα αυτωι απαντα αθροον ανηρπαζετο· οικεται, παιδες κατεχωννυντο βιαιωι και
αωρωι θανατωι, επι της τραπεζης και του συμποσιου κατασφαγεντες, ου μαχαιραι και
ξιφει, αλλα πνευματι πονηρωι την οικιαν κατασεισαντι. Και γυνη μετα ταυτα ωπλιζε
τα εαυτης μηχανηματα, και τωι δικαιωι προσηγε· και οικεται, και φιλοι, οι μεν
ενεπτυον εις το προσωπον, ως φησιν αυτος· Ἀπο γαρ προσωπου μου ουκ εφεισαντο
πτυελου· οι δε επεβαινον, και της οικιας εξεβαλλετο πασης, και ενδιαιτημα αυτωι ην
 
 

Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

3

η κοπρια λοιπον, και πηγαι σκωληκων εβρυον, παντοθεν και αιματι και ιχωρι
κατεῤρειτο ο αδαμας, και λαβων οστρακον εξεε τους ιχωρας, δημιος αυτος εαυτωι
γινομενος· και οδυναι επαλληλοι, και βασανοι ακαρτερητοι, και νυξ ημερας
χαλεπωτερα, και ημερα νυκτος φρικωδεστερα, ως φησιν· Ὡς αν κοιμηθω, λεγω,
Ποτε ημερα; ως δ' αν αναστω, λεγω παλιν, Ποτε εσπερα; πληρης δε γινομαι οδυνων
απο εσπερας μεχρι πρωΐ. Και παντα κρημνοι, και σκοπελοι, και ο μεν παρακαλων
ουδεις, οι δε επεμβαινοντες μυριοι· αλλ' ομως εν χειμωνι τοσουτωι και κυμασιν
οντως αφορητοις εστη προς παντα γενναιος και απεριτρεπτος· το δε αιτιον τουτων
τουτο ην, οπερ εφην, οτι οταν επλουτει, προσεδοκα πενιαν· οτε υγιαινε, νοσον
ανεμενεν· οτε παιδων τοσουτων πατηρ εγενετο, και απαις αθροον ηλπιζεν εσεσθαι.
Και τουτον τον φοβον αει παρ' εαυτωι ανειλιττε, και ταυτην την αγωνιαν αει ετρεφε,
των ανθρωπινων πραγματων ειδως την 52.419 φυσιν, και το επικαιρον αυτων
λογιζομενος. ∆ιο και ελεγε· Φοβος ον εφοβουμην ηλθε μοι, και ον εδεδοικειν
κινδυνον συνηντησε μοι. Ἀει γαρ τοις λογισμοις προς αυτον εβαδιζεν αναμενων
αυτον, ελπιζων, και προσδοκων· δια τουτο παραγενομενος ουκ εταραξεν· Ουτε
ειρηνευσα, ουτε ησυχασα, ουτε ανεπαυσαμην, ηλθε δε μοι οργη. Ουκ ειπεν, Ουκ
ειρηνευω, ουδε ησυχαζω, αλλ', Ουκ ειρηνευσα, εν τωι παρελθοντι χρονωι. Ει γαρ και
τα πραγματα μεγα φρονειν παρεσκευαζεν, αλλ' η προσδοκια των λυπηρων ουκ εια
με ησυχαζειν. Ει και η αγαν ευημερια τρυφαιν εποιει, αλλ' η αγωνια των
ελπιζομενων την αδειαν απεδιωκεν· ει και τα παροντα απολαυειν ηναγκαζεν, αλλ' η
των προσδοκωμενων φροντις ταυτην διεκοπτε. ∆ια τουτο απερ εμελετησεν επι των
λογισμων, ταυτα ιδων επι των πραγματων συμβαντα γενναιως ηνεγκε, τα παλαι
μελετηθεντα παλαισματα, και τα τηι προσδοκιαι προειλημμενα, ταυτα παροντα
βλεπων ουκ εταραττετο. Ὅτι γαρ ουδε παροντων των χρηστων σφοδρα τουτων
αντεχετο, ακουσον τι φησιν· Ει δε και ευφρανθην πολλου πλουτου γενομενου μοι, ει
κατεταξα χρυσιον ισχυν μου, ει λιθωι πολυτελει επεποιθησα, ει δε και επ' αναριθμη
52.420 τοις εθεμην χειρα μου. Τι λεγεις, ανθρωπε; Ουκ ευφραινου του πλουτου
περιῤρεοντος σοι; Ουδαμως, φησι. Τι δηποτε; Ὅτι ᾔδειν αυτου το αστατον και
διαῤρεον, ᾔδειν το κτημα ου μονιμον. Και ορω μεν, φησιν, ηλιον επιφαυσκοντα, και
εκλειποντα, σεληνην δε φθινουσαν· ου γαρ επ' αυτων εστιν. Ὃ δε λεγει, τοιουτον
εστιν· Ει τα κατ' ουρανον αστρα, και διηνεκως λαμποντα δεχεται τινα μεταβολην,
ηλιος μεν εκλειπων, σεληνη δε φθινουσα, πως ουκ εσχατης ανοιας το τα επιγεια
νομιζειν ειναι μονιμα, και πεπηγοτα; ∆ια τουτο ουτε παροντων ευφραινετο λιαν,
ουτε απελθοντων ηλγησε χαλεπως, επειδη καλως ᾔδει την φυσιν αυτων. Ταυτα δε
και ημεις ακουοντες, αγαπητοι, μη πενιαι πιεζωμεθα, μητε πλουτωι φυσωμεθα· αλλ'
εν τηι των πραγματων μεταβοληι την γνωμην αμεταβλητον διατηρουντες, τον απο
της φιλοσοφιας δρεψωμεθα καρπον, ινα και της ενταυθα ηδονης απολαυσωμεν, και
των μελλοντων αγαθων επιτυχωμεν· ων γενοιτο παντας ημας επιτυχειν, χαριτι και
φιλανθρωπιαι του Κυριου ημων Ἰησου Χριστου.

 
 

Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

4


