De sacerdotio (lib. 7) Sp.
ΤΟΥ ΑΥΤΟΥ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ Περι ιερωσυνης λογος εβδομος.
Ὦ θαυμα παραδοξον! ω δυναμις αῤρητος! ω φρικτον μυστηριον το της
ιερωσυνης· νοερα και αγια, σεμνη και αμωμητος, ην Χριστος τοις αξιοις ελθων
εδωρησατο. Προσπιπτω και δεομαι δακρυσι και στεναγμοις, ινα εσοπτρισωμαι εις
τουτον τον θησαυρον της ιερωσυνης, τοις αυτον φυλαττουσιν αξιως και οσιως.
Θυρεος γαρ εστι λαμπρος και ανεικαστος, και πυργος ασαλευτος, τειχος αδιαιρετον·
θεμελιος γαρ εστιν εδραιος απο γης μεχρι της ουρανιου αψιδος εγγιζουσα. Και τι
λεγω, αδελφοι; Ὅτι τα των υψιστων αψιδων καθαπτεται, εις αυτους τους ουρανους
των ουρανων ερχεται ακωλυτως, εν μεσωι των αγγελων αμα των ασωματων
λαμπρως και ραιδιως ιχνοβατει.
Και τι λεγω εν μεσωι των ανω δυναμεων; Αυτου του ∆εσποτου των αγγελων
και κτιστου και φωτοδοτου συνομιλος γινεται, και καθ' οσον βουλεται παραυτικα
λαμβανει τα αυτου αιτηματα εν πολληι παῤρησιαι. Ου παυομαι, αδελφοι, υμνων και
δοξαζων τον του αξιωματος βαθμον, ον η Τριας δεδωκε τοις υιοις του Ἀδαμ, δι' ου ο
κοσμος σεσωσται, και η κτισις πεφωτισται, δι' ου ορη και βουνοι και ναπαι και
φαραγγες πεπληρωνται της φαιδρας και σεμνης πολιτειας του μακαριου γενους·
λεγω δη των μοναχων, καθως Ἡσαΐας ο λαμπροφωνοτατος εφησεν, οτι Ἐκ των
κορυφων των ορεων δωσουσι φωνας αυτων ανθρωποι εις δοξολογιαν· δι' ου και
ανομια εκ της γης αφηιρηται, δι' ου και σωφροσυνη εν τηι γηι αυλιζεται, δι' ου ο
διαβολος πεσων κατηργηται, οι ασελγεις γεγονασι σκευη ηγιασμενα, οι πορνοι αγνοι
και αμιαντοι, οι αφρονες γεγονασιν οδηγοι δικαιοσυνης· δι' ου και το του θανατου
κρατος κατηργηται, και ο ᾅδης την ισχυν απωλεσε, και η καταρα του Ἀδαμ λελυται,
και ο νυμφων ο ουρανιος ηυτρεπισται· δι' ου των ανθρωπων η φυσις προς την των
ασωματων μεταβαλλεται δυναμιν. Τι ειπω, η τι επαινεσω; υπερβαινει γαρ και λογον
και εννοιαν η δωρεα του βαθμου της ιερωσυνης. Και, ως οιμαι, τουτο εστιν ο ο
Παυλος εκπλαγεις αινιττεται λεγων· Ὢ βαθος πλουτου και σοφιας και γνωσεως
Θεου! ως ανεξερευνητα τα κριματα αυτου, και ανεξιχνιαστοι αι οδοι αυτου!
Ὑψιπετης υπαρχει απο γης εις ουρανον, οξυτατως προσφερουσα τωι Θεωι τα
αιτηματα ημων· πρεσβευει τωι ∆εσποτηι υπερ των δουλων.
Και προσχωμεν, αδελφοι, τηλαυγως εις τουτο το μυστικον και φρικτον
διηγημα, οτι ανευ της σεμνης ιερωσυνης αφεσις αμαρτιων βροτοις ου διδοται· θετε
τον νουν υμων, αδελφοι· υμεις γαρ εστε ερασται της ευσεβειας, αυγαζοντες το φως
των διδαγματων. Τι εστιν ο πρωην ελεξαμεν περι του μυστηριου της ιερωσυνης; Το
κλημα της αμπελου, και ο κοκκος του σιτου, και η ιερωσυνη ομονοιαν κεκτηνται· το
κλημα και ο σιτος παιδισκαι υπαρχουσιν, η δε ιερωσυνη ελευθερα πεφυκε. Ὅταν ουν
συναχθωσιν αι τρεις του αυλισθηναι επανω των θησαυρων, προσφερει τωι βασιλει
εκαστη την δυναμιν των ιδιων καρπων εις ευωδιαν· το κλημα προΐησι το αιμα,
ομοιως και ο σιτος τον αρτον, η δε ιερωσυνη ευπαῤρησιαστως υψηλοπετει απο γης
εις 48.1068 ουρανον, αχρις αν θεωρησηι αυτον τον αορατον, και προσκυνησασα
εμπροσθεν του υψηλου θρονου, ισταμενη δεηται υπερ των δουλων προς τον
∆εσποτην, βασταζουσα δακρυα και στεναγμους των συνδουλων και προσφερουσα τωι
∆εσποτηι· ομοιως παρακλησιν αμα και μετανοιαν αιτουσα, συγχωρησιν και ελεον τωι
ευσπλαγχνωι βασιλει, οπως το παρακλητον Πνευμα συνελθηι, και αγιασηι τα δωρα εν
γηι προσκειμενα. Και οταν προσκομισθηι μυστηρια φοβερα, πληρη αθανασιας δια του
 
 

Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

1

προεστωτος ιερεως πρεσβειαν ποιουντος υπερ παντων, τοτε δη προσερχονται ψυχαι
δια των μυστηριων καθαρμον λαμβανουσαι των σπιλων.
Ἴδετε, φιλοθεοι, πως ουκ ενεργουσιν οι δυο επι της γης, ει μη η ουρανια
ψηφος παραγενηται, και αγιασηι τα δωρα. Ἑωρακας, ανθρωπε, φαιδραν
θαυματουργιαν; ειδες βαθμον ιερον πως ραιδιως καθαιρει των ψυχων τας κηλιδας;
Ευλογειται ο Σωτηρ ο δρασας επι της γης τουτο το υπερλαμπρον και ρυπτικον
δωρημα, φωτισας χαριτι τους ιερεις, του λαμπειν ως φωστηρας εν κοσμωι. Ὁ λαος ο
προ ημων, κερας ελαιοφορον, προκοπην κατειληφεν· ημεις δε οι αχρειοι δουλοι του
ευλογητου, ου κερας, ουκ ελαιον αισθητον ειληφαμεν· αλλ' αυτος ο κρανιον ων, ο
υψηλος και φρικτος κατηλθεν εξ ουρανου, και εδωρησατο ημιν εν τηι επιθεσει των
χειρων το Πνευμα το εαυτου, το ελθον ωσει πυρ επι τους αποστολους. Ὦ δυναμις
αῤρητος η καταπαυσασα οικησαι εν ημιν δι' επιθεσεως των χειρων των ιερεων! ω τι
μεγαν βαθμον εχει η φρικτη ιερωσυνη! Μακαριος υπαρχει οστις πολιτευεται εν αυτηι
αγνως και αμωμως. Πετρος ο κληθεις Κηφας, ο σαγηνευθεις παρα το χειλος της
θαλασσης, ο μαρτυρηθεις υπο του μεγαλου ποιμενος οτι Ἐπι ταυτηι τηι πετραι
οικοδομησω μου την Ἐκκλησιαν, δια ιερωσυνης και τας κλεις των ουρανων
ειληφεν. Ὁμοιως δε και Παυλος, ο ποτε διωκτης, ταυτης αξιωθεις, υποπτερος
διεδραμε κηρυττων εν γηι και θαλασσηι την εκ νεκρων αναστασιν. Ἐπανελθωμεν
προς Ἄβελ τον δικαιον, ος γεγονεν εν αρχηι της κτισεως ιερευς, και μαθωμεν εξ
αυτου οτι ιερατευεν εν αρχηι την θυσιαν αυτου προς τον Θεον. Ουχι πυρ εξ ουρανου
κατελθον κατεφαγε την θυσιαν αυτου; Ὅτε δε προσεφερε τωι Θεωι τας απαρχας, ως
φησιν η Γραφη, Ἐπειδεν ο Θεος επι την θυσιαν του Ἄβελ επι δε την του Καιν ουκ
ευδοκησεν. Παλιν δε ο Νωε, ο σωθεις εν κιβωτωι, οτε εκοπασε το υδωρ, και εκαθισεν
επι τα ορη τα Ἀραρατ, ταυτην παλιν ευθεως μετεσχε την ιερωσυνην, και προσηνεγκε
θυσιαν ειλικρινως τωι Θεωι εις οσμην ευωδιας.
Ὅθεν διεθετο μετ' αυτου διαθηκην ο Θεος, του μηκετι επαξαι κατακλυσμον
επι της γης, και διδωσιν αυτωι ευλογιαν του αυξανεσθαι και πληθυνεσθαι. Ειδες
θαυματουργιαν της ιερωσυνης; εωρακας τον πρωτον ιερεα Ἄβελ εν τηι προτεραι
κτισει, πως το πυρ κατηνεγκεν ουρανοθεν επι γης δια την αμωμον αυτου
ολοκαρπωσιν; Ειδες παλιν τον Νωε τον σεμνον ιερεα εν τηι δευτερα κτισει, πως εθετο
ο Θεος μετ' αυτου διαθηκην; Ταυτην δε Ἀβρααμ ηξιωθη μετασχειν, 48.1069 και
προσηνεγκε τωι Θεωι τον Ἰσαακ, και ιερουργησε τα σπλαγχνα τα ιδια. Ἐκει αυτωι
δεικνυσιν ο Θεος θαυμα μεγα, την του Κυριου γεννησιν εν τηι του φυτου Σαβεκ, την
εν ριπηι αυξησιν, και το της ευλογιας, ης αυτος ευλογησεν· Ἐν τωι σπερματι σου
ευλογηθησονται παντα τα εθνη. Ταυτης και Μωσης κατηξιωθη αναβας εις το ορος το
Σινα προς τον Θεον, και δεξαμενος τον νομον παρ' αυτου· οθεν και εδοξασθη το
προσωπον αυτου, ωστε αυτο ορασθαι υπερ τον ηλιον. Ὁμοιως και Ἀρων ταυτης
κατηξιωθη, πρεσβευτης γενομενος υπερ των αμαρτιων του λαου προς τον Θεον.
Μωσης γαρ και Ἀαρων εν τοις ιερευσιν αυτου. Ὁμοιως και Φινεες ταυτηι τηι
πανσεμνωι εκωλυσε θανατον εκ του λαου εκεινου· και Ἠλιας δε παλιν ταυτηι
ενδυσαμενος εισηκουσθη εν πυρι, και τους ιερεις της αισχυνης κατεσφαξε. Μαθωμεν
ουν, αδελφοι, οτι μεγα εστι και υπερογκον το της ιερωσυνης αξιωμα. ∆οξα τωι
Μονογενει και μονωι αγαθωι, τωι παρασχοντι αυτην τοις εαυτου αποστολοις, δια της
αυτου καινης και αγιας διαθηκης, ινα και αυτοι ημιν υποδειγμα δειξωσιν εν τηι θεσει
των χειρων αυτων προς τους αξιους. Παντες ουν ειλικρινως τιμησωμεν τους τον
βαθμον εχοντας της ιερωσυνης, γινωσκοντες οτι ει τις των φιλων του βασιλεως
φιλει, τουτον πολλωι πλεον αγαπαι ο βασιλευς. Ἀγαπησωμεν ουν τους ιερεις του
Θεου, επειδη φιλοι εισι του Θεου, και πρεσβευουσιν υπερ ημων παντοτε· τιμησον
τους ιερεις, αναπληρων την εντολην του Χριστου την λεγουσαν, οτι Ὁ δεχομενος
 
 

Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

2

προφητην εις ονομα προφητου, μισθον προφητου ληψεται. Ἐαν δε τον τυχοντα
ιερεα αγνοεις, ει αξιος εστι του βαθμου η αναξιος, ου δια την του Χριστου εντολην
μη παριδηις.
Ὥσπερ γαρ ου βλαπτεται χρυσος τωι πηλωι συμπεφυρμενος, ουδε φαιδρος
μαργαριτης αλλοιουται, οταν τισι συναφθηι ειδεσιν ακαθαρτοις· τον αυτον ουν
τροπον ουδε η ιερωσυνη κηλιδουται εκ τινος, καν αναξιος ηι ο ταυτην δεχομενος.
Ἐαν μεν τις αξιωθηι εις ταυτην την αξιαν ελθειν, και πορευθηι εν αυτηι αξιως και
αμεμπτως, ζωην αυτωι προξενει και στεφανον αφθαρτον· εαν δε τις αναξιως εις
ταυτην ελθειν τολμησηι, προξενει εαυτωι σκοτος το εξωτερον και κρισιν ανιλεων.
Ἄλλο σοι υποδειγμα διδωμι, ω ανθρωπε, ινα μη τολμησηις εν τηι αλαζονειαι σου
λαβειν αναξιως τον της ιερωσυνης βαθμον, επειδη ουκ ευδοκει ο Θεος εν τοις
αλαζονικως κεχειροτονημενοις.
Γνωθι τοινυν ο πεπονθασιν οι ταλανες εκεινοι, οι τωι Μωσει και 48.1070
Ἀαρων αντισταντες ποτε, και προπετευσαμενοι αναιδως και αυθαδως θυμιασαι τωι
Θεωι· ουχι πυρ κατεφαγεν απαντας, ανθ' ων κατετολμησαν εις βαθμον ου ουκ ησαν
αξιοι; Παλιν δε και Μαριαμ η προφητις του Θεου, ινα βραχυν τινα λογον τωι Μωσηι
ονειδισηι περι ιερωσυνης, τοιουτον αυτηι μωμον ωρισεν ο Ὕψιστος, ινα λεπρωθεισα
επτα ημερας αφορισθηι εξω της παρεμβολης. Και το νυν, αδελφοι, αγνως αυτην
πολιτευσασθε, μιμουμενοι τον Μωσην και Ἀαρων και τον Ἐλεαζαρ. Θεωρησον τους
ευσεβεις τουτους ιερεις, πως εν αυτηι ημυναντο τας των εχθρων παρεμβολας.
Ταυτην εχων ο Μωσης, ηπλωσε τας χειρας προς τον Θεον, και ετρωσε τον Ἀμαληκ
πληγην ανιατον· ταυτην Ἀβρααμ ζωσαμενος, τους βασιλεις ετροπωσατο· ταυτην ο
Μελχισεδεκ αναλαβων, ευλογησε τον Ἀβρααμ ευλογιαν εξαιρετον. Ἠξιωθης ουν,
αδελφε, κομισασθαι βαθμον ιερωσυνης; σπουδην εχε ευαρεστειν τωι
στρατολογησαντι σε, εν αγνειαι και εν δικαιοσυνηι και σοφιαι πνευματικηι και εν
λαμπραι παρθενιαι. Γενου θερμος ζηλωτης ως Ἠλιας, κηδεμων ως Ἱερεμιας, σωφρων
ως ο Ἰωσηφ, και αγνος ως Ἰησους, φιλοξενος ως Ἀβρααμ, φιλοστοργος ως ∆αυιδ,
και πραος ως Μωσης· τον πλανηθεντα συναξον, τον χωλον επιδησον, τον πεσοντα
αναστησον, ασθενουντας αντιλαβου, και οσα ομοια. Ἐγω δε εκπληττομαι, αγαπητοι,
οποια ειωθασι τινες εκ των αφρονων τολμαιν, και επιχειρουσιν αναιδως και
προπετως ιερωσυνην λαβειν, μη κληθεντες υπο της χαριτος του Χριστου,
αγνοουντες οτι πυρ και θανατον εαυτοις σωρευουσιν οι αθλιοι. Ου λεγω σοι,
ανθρωπε, την ιερωσυνην μονον μη προπετως κομισασθαι, αλλ' ουδε τι ετερον εκ
των σκευων αψασθαι της πανσεμνου λατρειας, ει γε αρα ανεγνως τι πεπονθεν Ὀζα,
εν τωι αυτον αψασθαι της κιβωτου του Θεου.
Ταυτης αει μεμνησο, αδελφε αγαπητε, της θειας λεξεως του Ὑψιστου, της
ρηθεισης δια Ἡσαΐου του προφητου, το, Ἐπι τινα εγω αναπαυσομαι, αλλ' η επι τον
πραον και ταπεινον και τρεμοντα μου τους λογους; Ταυτης αει της εντολης
μνημονευσον, και κτησαι θησαυρον τον πραον λογισμον, ινα ουτω δυνηθηις νοερως
αναβηναι εις την ανω Ἱερουσαλημ, και θυσιας νοερας προσενεγκαι τωι βασιλει και
Θεωι επι το ανω θυσιαστηριον, οπου πλεκονται στεφανοι αφθαρσιας· κακεισε
ενωπιον των αγγελων αναδησει σε ο Χριστος στεμμα αθανασιας, και συν ταις ανω
στρατειαις υμνησεις υμνον επινικιον τηι αγιαι Τριαδι, εις τους αιωνας των αιωνων.
Ἀμην.

 
 

Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

3


