In Zacchaeum publicanum
Εις τον Ζακχαιον τον τελωνην.
61.767
Οι των καλων ερωντες, ουδεν απεχουσι των διψωντων, ω αγαπητοι. Ὅσωι
γαρ ουχ ευρισκουσι το ζητουμενον, τοσουτωι προς την διψαν των ποθουμενων
εκκαιονται· και νυκτωρ μεν φανταζονται τας ποθουμενας, ως διψωντες, πηγας· μεθ'
ημεραν δε τοπον εκ τοπου περιερχομενοι, ομμασι πολυκινητοις περιβλεπομενοι,
ζητουσι τα της καρδιας ποθουμενα. Και ωσπερ οδοιποροι εν ωραι καυσωνος την
ανυδρον γην διατρεχουσιν, υπο της διψης πιεσθεντες, και τας πηγας περιβλεπονται,
ως πολλακις και επι βουνους ανατρεχοντας αυτους οπου πηγη· καν ιδωσιν αυτην
ποῤρωθεν, χαιρουσι, και επιτεινονται την πορειαν προς αυτην σπευδοντες· ειτα
ελθοντες επι την πηγην την διψαν τωι υδατι παυουσι· τοιουτοι εισιν οι φιλοχριστοι
ανδρες. Ἐν γαρ τηι ημεραι τον ποθουμενον αυτοις Χριστον εργοις αγαθοις εκζητουσι,
και εν νυκτι δι' ευχων προσομιλουσιν αυτωι, και εν τοις υπνοις μετ' αυτου
βηματιζειν φανταζονται· εαν εν οραμασιν αυτον ιδωσι ποῤρωθεν, χαιρονται και
αγαλλονται, ωσπερ οι διψωντες, οταν ευρωσι τας ποθουμενας πηγας· και παλιν
διυπνισθεντες καθευδειν εθελουσιν, ινα τηι αυτηι οπτασιαι τοις υπνοις περιτυχωσι.
Τοιουτος ην και Ζακχαιος, ο αρτιως υμιν υπο του ευαγγελιου διαναγνωσθεις.
Ὅρα γαρ μοι αυτον και τρεχοντα, και ποθωι φλεγομενον θειωι, και επι το δενδρον
αναβαινοντα, και Ἰησουν περιβλεπομενον, οπως ιδηι την ζωοφορον πηγην.
Θεωρησας δε Ζακχαιος τον Κυριον, την μεν ορασιν ανεπαυσε, την δε καρδιαν πλεον
προς ποθον εξεκαυσεν. Εισελθων δε, φησιν, ο Ἰησους εις Ἱεριχω, διηρχετο. Και ιδου
ανηρ ονοματι Ζακχαιος· και ουτος ην αρχιτελωνης, και ουτος ην πλουσιος· και
επεθυμει ιδειν τον Ἰησουν, οτι εκει ημελλε διερχεσθαι. Ὅρα μοι ποθον ανθρωπου,
αγαπητε. Και ουκ ηδυνατο βλεπειν απο του οχλου, οτι μικρος ην τηι ηλικιαι. Και
προλαβων εις τα εμπροσθεν, ανεβη επι συκομορεαν, ινα ιδηι τον Ἰησουν, οτι εκειθεν
ημελλε διερχεσθαι. Ζακχαιος ο την ηλικιαν του σωματος μικρος, τηι δε φρονησει του
πνευματος μεγας, εζητει ιδειν τον Ἰησουν, επεθυμει ιδειν τον Θεον εν ανθρωποις τα
ουρανια χαριζομενον· εζητει ιδειν τον των αγγελων κτιστην, και του ουρανιου και
υπεργειου φωτος λαμπαδοθετην βημασιν ανθρωπινοις περιπατουντα· εζητει ιδειν
πως ο ηλιος της δικαιοσυνης εν τηι νεφεληι του σωματος καθεζομενος, των πιστων
τους οφθαλμους της καρδιας κατηυγασεν· εζητει ιδειν τον Θεον Ἰησουν, το καλον
σχημα, το ποθεινον πραγμα, το γλυκυ ονομα Ἰησουν, τον εκ του ονοματος πραγμα
σημαινοντα· επεθυμει ιδειν το πορφυρομαλλον προβατον, ου το αιμα την
οικουμενην εξηγορασε, και ο ποκος αυτου απο Ἀδαμ μεχρι τελους γυμνωθεντας
εσκεπασεν· επεθυμει ιδειν ο αιχμαλωτος στρατιωτης τον ιδιον βασιλεα, το προβατον
τον ποιμενα, ο πεπλανημενος την οδον, ο εσκοτισμενος το φεγγος· επεθυμει ιδειν
τον της ευσεβειας κηρυκα, ο μη εχων το της θεογνωσιας γλυκυτατον αρτυμα· εζητει
ιδειν ο αῤρωστος την υγειαν, ο πεινων τον ουρανιον αρτον, ο διψων την ζωοφορον
πηγην· επεθυμει ιδειν τον των ιερεων ζωοδοτην, και εξυπνιστην του Λαζαρου. Ὢ
ερωτος θειου, ω επιθυμιας αγαθης! ω ερωτος χρυσοπτερου, μαλλον δε Χριστου, του
την εχουσαν αυτον ψυχην εις ουρανους αναφεροντος! Ἤδη ο θειος ερως, ο αρας
αυτον απο της γης, δενδροβατην παρεσκευασεν· ουκ ετι τα επιγεια βλεπειν αυτον
ηδη, ουκ ετι ανθρωποις συνεχωρησεν αυτον ομιλειν· αλλα προς θειαν βλεψας
αγαπην, τα ουρανια εξεδεχετο· απ' εκεινων προς 61.768 εκεινα ετρεχε προς α
 
 

Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

1

ηπειγετο, και επι το δενδρον αναβας περιεβλεπετο τον Χριστον, και τηι διανοιαι της
νεφελης επεβαινεν.
Ἰδων δε τον Χριστον ο Ζακχαιος, αρμοζοντως ελεγε· Προς σε ηρα τους
οφθαλμους μου τον κατοικουντα εν τωι ουρανωι. Ειδε Ζακχαιος τον Κυριον, και
πλεον προς ποθον εξεφλεγετο· ηψατο αυτου της καρδιας, και αλλος εξ αλλου
εγινετο, αντι τελωνου ζηλωτης, αντι απιστου πιστος, και αντι λυκου προβατον
σφραγιδοφορον. Τις ουτω ποθει πατερα, η μητερα, τις ουτω ποτε ηγαπησε γυναικα η
τεκνα, ως Ζακχαιος τον Κυριον, ως εξ αυτου του πραγματος εστι δοκιμασαι; Παντα
γαρ αυτου τα υπαρχοντα δια τον Χριστον τοις πενησιν εδωκε, και ους
εσυκοφαντησε, τετραπλασιονα απεδωκεν. Ὢ μαθητου τροπος αγαθος, ω διδασκαλου
επιεικεια και δυναμις θεια, εκ του οφθηναι μονον τον Ἰησουν εις πραξιν εναγοντα!
Ουπω γαρ κατηχητικον λογον τωι Ζακχαιωι ελεγεν ο Κυριος, αλλ' ωφθη μονον τωι
ποθουντι, και η της πιστεως δυναμις υπερ της του ποθουντος καρδιας ανειλκετο.
Τοιουτον τι γεγονε και επι της αιμοῤροουσης· προσελθουσα γαρ τωι Κυριωι, και
αξιουσα αυτον, ινα ιασηται αυτην, ου μην εξεδεχετο την αφην της χειρος, αλλα αυτη
προσελθουσα ηψατο αυτου του κρασπεδου κρυφιως· και η δυναμις της ιασεως υπο
της αψαμενης ως σπογγος ειλκετο. Και ο μεν Ζακχαιος αγνοων εποιει, θειωι ζηλωι
φερομενος, και πνευματικωι ερωτι φλεγομενος επι την συκομορεαν ετρεχεν· ο δε
Κυριος μυστικον τι θεωρησας, ελεγε, Καταβηθι· οιδα σου την ψυχην, οιδα σου τον
οσιον ερωτα· Καταβηθι· μνησθητι οτι ο Ἀδαμ γυμνωθεις, υπο συκην εκρυβη· συ δε
θελων σωθηναι, επι συκομορεαν μη ανατρεχε. ∆ει με το συκομορον τουτο ξηραναι,
και αλλο φυτευσαι, σταυρον. Ἐκεινο χρηστον δενδρον εστιν, επ' εκεινο βηματι
ψυχης ανατρεχε. Ἐκειθεν γαρ εις ουρανους ετοιμος ακοντιζηι· εις τουτο το δενδρον
και ο οφις τοις φυλλοις περιπλεκεται, εις τουτο κρυπτεται, εν τουτωι ενοσσευσε·
σπευσον, καταβηθι προ του αυτον ψιθυριζειν τηι ψυχηι σου, ως και επι της Ευας
πεισας αυτην γευσασθαι της γλυκειας ηδονης· σπευσον, καταβηθι· εως εστηκα εγω,
καταβηθι· εμου γαρ ορωντος αυτον, εκεινος πεφιμωται. Σπευσον, καταβηθι, ου θελω
σε εασαι επι την συκομορεαν, ου θελω σε απολεσθαι· εμον γαρ ει προβατον, εμοι
προσεδραμες. Σπευσον, καταβηθι, και προλαβε εις τον οικον σου· δει με αναπαυειν
εκει.
Ὅπου γαρ πιστις, εκει αναπαυομαι· οπου αγαπη, εκει απερχομαι. Οιδα τι
μελλεις ποιειν· οιδα οτι ολα σου τα υπαρχοντα μελλεις διδοναι πενησι, και πρωτον
αποδιδοναι οις εσυκοφαντησας, τετραπλασιονα. Παρα τοις τοιουτοις ηδεως
αυλιζομαι. Και ο Ζακχαιος σπευσας κατεβη, και απηλθεν εις τον οικον αυτου, και
Ἰησουν υπεδεξατο. Χαρας δε εμπλησθεις, σταθεις ειπεν· ου περιπατων, ου
καθημενος, αλλα σταθεις, ινα δειξηι την της ψυχης αυτου αμεταθετον γνωμην·
σταθεις ειπεν, οτε ζεων τωι πνευματι, αμεταμελητα νοησας ηγωνιζετο· ᾔδει γαρ οπου
σπειρει, και οπου μελλει θεριζειν· και ειπεν· Ἰδου τα ημιση των υπαρχοντων μου
διδωμι τοις πτωχοις· και ους εσυκοφαντησα, τετραπλασιονα αποδιδωμι. Ὢ
εξομολογησις καθαρα, εκ καρδιας καθαρας προερχομενη· εξομολογησις
ανεπαισχυντος ανεπαισχυντωι δοξηι Θεου παρισταμενη, πιστιν αποπνεουσα, και
δικαιοσυνην ανθουσα! ης δικαιοσυνης καταξιωσειεν ημας ο των ολων Θεος, χαριτι
και φιλανθρωπιαι του Κυριου ημων Ἰησου Χριστου, ωι η δοξα και το κρατος εις τους
αιωνας των αιωνων. Ἀμην.

 
 

Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

2


