In sanctum pascha (sermo 4) [Sp.]
Εις την αυτην πραγματειαν δʹ.
59.731
Πασχα μεν εορταζουσιν Ἰουδαιοι, της εξ Αιγυπτου σωτηριας αναμνησιν,
θανατου πρωτοτοκων αποφυγην. Πασχα δια τουτο ονομαζεται, οτι εστιν υπερβασις
θανα του· τουτο γαρ η λεξις δηλοι κατα γλωτταν Ἑβραιων. Πασχα δε ημεις
εορταζομεν, ου μερικην αποφυγην θα νατου, καθαπερ εκεινοι, ουδε προσκαιρου
δουλειας ελευ θερωσιν, αλλα τελειαν μεν εκ θανατου λυτρωσιν, τελειαν δε εκ της
του διαβολου δουλειας απολυσιν. Ὁ των πρω τοτοκων θανατος εκεινους
υπερεβαινε, το τυπικον προ βατον θυσαντας, και τωι αιματι τα περι τας θυρας χρι
σαντας· ημας δε ο εκ του πρωτοπλαστου θανατος υπερ βαινει, κατασχειν μη
δυναμενος τους την θυσιαν του θειου προβατου δεδεγμενους, και τηι πιστει του
σωτηριου αιματος περιπεφραγμενους.
Ἐκεινοις απο γης το προ βατον· ημιν εξ ουρανου, κατα τον Ἀβρααμ τυπον
γενο μενον, οτε προβατον εσχε θεοπεμπτον υπερ του υιου προσαγαγειν· νυν δε ως
αληθως θεοπεμπτον εξ ουρανου το προβατον, προσαχθεν υπερ ημων, ινα μηκετι
θανατωι κατεχωμεθα, δια τον ακρατητον υπο θανατου Χριστον. Ἀπεστειλε γαρ,
φησιν, ο Θεος τον Υιον Σωτηρα του κοσμου· και, Καταβεβηκα, φησιν, εξ ουρανου.
Και μαρτυρει περι αυτου ο Βαπτιστης, Ἴδε, ο αμνος του Θεου, λεγων, ο αιρων την
αμαρτιαν του κοσμου. Ἁμαρτιαν γαρ ουκ αφηιρει προβατον αλογον· δια τουτο ουδε
τον εκ της αμαρτιας γενομενον θανατον· το δε λο γικωτατον προβατον αμαρτιαν
ελυσε, θανατον συν αυτηι καταλυσας. Ἐξαγει δε ημας ουκ εκ της Αιγυπτιακης εις την
Ἰουδαιαν, αλλ' εις αιωνιαν κτησιν απο κοσμου φθει-ρομενου. Προβατον εστιν αμα,
και ποιμην των προβατων καθηγουμενος.
Ἔμπροσθεν γαρ, φησι, πορευσομαι, επι την αιωνιαν αγων αυτα ζωην. Ἀρχη
μηνων Ἰουδαιοις η του προβατου θυσια, και η εξοδος η εξ Αιγυπτου· ημιν δε αρχη
ζωης το του Κυριου παθος, και η συν Χριστωι μεταστασις απο κοσμου. Τοτε γαρ
ζωμεν, οτε αποθνησκομεν κοσμωι· τοτε εις Θεον αναγεννωμεθα, οτε την επι γης
γενεσιν απογινομεθα. Το προβατον αμεριστον, επι μιας εσθιομενον οικιας, της
πνευματικης Ἐκκλησιας, αλλαχου δε ουχ ευρισκομενον· ωσπερ και τοις σωματικοις
Ἰουδαιοις προστετακτο μη εξενεγκειν των του προβατου κρεων απο της οικιας.
Προβατον, δια την ηπιοτητα, Χριστος, κατα δε την υψουσαν οδον, εριφος, ομοιωμα
αυτου τοτε εθυετο. Ἄρτος αζυμος ην τοις πασχα εσθιουσιν, ημιν δε προς Χριστον
κοινωνια μετα καινης και νεας και απλουστατης διανοιας· ωσπερ το αζυμον 59.732
καινον φυραμα και απλουν. Αι πικριδες αι μετα το πασχα εσθιομεναι, τοτε θλιψεις
εδηλουν τας ημετερας, δι' ων κοινωνουμεν τοις Χριστου παθημασι. Πικρον γαρ η
θλιψις, ει και γλυκυς ο εξ αυτης καρπος. Ὀστουν ου συνετριβετο του προβατου, και
τουτο ο νομος εκελευεν εις Χριστον προτυπων, ως το Ευαγγελιον εξηγειται, οτι
ουδεις κατεαξε τα αγια του Κυριου σκελη· Ἵνα η Γραφη πληρωθηι, Ὀστουν ου
συντριβησεται απ' αυτου. Ἠσθιετο δε επι της νυκτος τα κρεατα, και εις ημεραν ουχ
υπελειπετο, οτι και ο Χριστου θανατος επι του παροντος αιωνος μνημονευεται, επι
δε του μελλοντος η ζωη φαινεται.
Σχημα δε των εσθιοντων το πασχα, οσφυς εζωσμενη, υποδηματα εν ποσιν, εν
χερσι βακτηριαι. Ὁδοιπορικον απαν το σχημα, παρεσκευασμενων εις οδοι-ποριαν,
επειγομενων απαραι· ημιν δε ψυχης η προθεσις οδοιπορικη προς αποδημιαν του
κοσμου στελλομενη. ∆ια τουτο ευσταλεις και περιεσφιγμεναι πανταχοθεν αι ψυχαι
 
 

Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

1

τας του βιου μεριμνας αποφευγουσι, προς δε την θειαν ετοιμοι πορειαν, ωστε
τρεχειν εις ουρανον. Ἡμων γαρ το πολιτευμα εν ουρανοις, φησι. Ῥαβδον δε ανειληφαμεν, ηι στηριζομεθα, πιστιν και ελπιδα την εις Χριστον. Ἀνηπται δε και ημιν
λυχνος ταις ψυχαις, ωσπερ εκεινοις ο σωματικος. Ψυχων δε λυχνος εστιν ημιν ο
νομος του Χριστου· Λυχνος γαρ τοις ποσι μου ο νομος σου, και φως ταις τριβοις μου.
Λεγει δε και αυτος ο Κυριος περι τουτων· Ἔστωσαν υμων αι οσφυες περιεζωσμεναι,
και οι λυχνοι καιομενοι, και υμεις ομοιοι ανθρωποις εκδεχομενοις τον κυριον
αυτων. Ὑπολοιπον εστιν ιδειν, τινες οι το πασχα εσθιοντες. Ἐσθιει δε το πασχα
ουδεις απεριτμητος, αλλ' ει και αλλογενης επει και αργυρωνητος, περιτεμνεται.
Ουδεις γαρ Χριστου μετοχος γενεσθαι δυναται, τας ανθρωπινας περιττοτητας μη
περιτεμνομενος, μηδε καθαρθεις απο των σαρκικων μολυσματων, ων κατα γεννησιν
την εκ πατερων διεδεξαμεθα.
Τουτου γαρ ην τυπος η σωματικη περιτομη. ∆ιο και ελεγετο υπο του
προφητου Ἱερεμιου περιτετμησθαι την σκληροκαρδιαν υμων. Σπευδωμεν ουν επι
την μακαριαν Χριστου κοινωνιαν, καθαροι κοσμικων κακων δια τουτο γενωμεθα,
ινα τοις πνευματικοις αγιασθωμεν αγαθοις· μηδεις επι κοσμον μεταστρεφομενος,
αλλα σπευδοντες απαντες εις ινα μη μεινωμεν υπο την δουλειαν του αρχοντος του
αιωνος τουτου, αλλ' εις την ελευθεριαν μεταστωμεν την παρα Χριστωι, ωι δοξα εις
τους αιωνας των αιωνων. Ἀμην.

 
 

Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

2


