De pharisaeo
Εις τον Φαρισαιον ομιλια.
59.589
Ὥσπερ πατηρ φιλοτεκνος προσομιλειν τοις εαυτου φιλτατοις υπο της
οικειας αγαπης ελκομενος, και οντων νηπιων μη δυναμενων ακουειν τελειων
ρηματων δια το νηπιωδες της εξεως, ο πατηρ υπαλλαξας την φωνην, και το
τροχαλον της ευγλωττιας αποθεμενος, ψελλιζειν αυτοις αρχεται, εκ του λεγειν και
ακουειν προς μειζονα ρηματων καταληψιν τους φιλτατους εαυτου εναγων· τον
αυτον τροπον και ο Κυριος ημων δια πολλην την περι το ιδιον πλασμα αγαπην Θεος
Λογος υπαρχων, ανθρωπινον λογον αναλαβων εληλυθε προς ημας, ινα εκ του
ομι59.590 λειν αυτον και συνδιατριβειν, ουρανιον αποκαλυψιν επιδειξας επι την
ουρανιον κλιμακα, τουτεστιν, της ελπιδος, ημας οδηγησηι.
Καλειται γουν εις αριστον υπο Φαρισαιου, ως αρτιως ηκουσαμεν του
Ευαγγελιου κηρυττοντος, και ουκ αποστρεφεται τον καλουντα· ου γαρ ηλθε το
αξιωμα της θεοτητος αυτου δειξαι, αλλα την πεπτωκυιαν ανθρωποτητα εκ των
καταχθονιων ρυσασθαι. Καλειται εις αριστον υπο Φαρισαιου, και ου παραιτειται, ινα
και πλουσιους παιδευσηι μη υπεροραιν τραπεζας πενητων, και δικαιους διδαξηι μη
διαπτυειν τραπεζας αμαρτωλων. 59.591 Πολλοι γαρ παρ' εαυτοις δοκουντες ειναι
δικαιοι, καταπτυουσι τραπεζας αμαρτωλων, και οι πλουσιοι των πενητων.
Βουλομενος γαρ ο Κυριος παντας ειναι φιλτατους, φιλαδελφους, αγαπητικους,
ταπεινοφρονας, πρωτος αρχεται του εργου, ινα εκ του ποιησαι διδαξηι. ∆ιο λεγει·
Μαθετε απ' εμου, οτι πραος ειμι, και ταπεινος τηι καρδιαι. Συ ουν ο εν ευλαβειαι
ασκουμενος, οποταν κληθηις υπο τινος αμαρτωλου, μη παραιτησηι· καν ονειδιζηι υπο
τινος λεγοντος, ∆ια τι μετα αμαρτωλων εσθιεις και πινεις; ανταποκριθητι λεγων· Ου
χρειαν εχουσιν οι υγιαινοντες ιατρου, αλλ' οι κακως εχοντες. ∆ικαιος γαρ ειμι, ουχ
ινα δικαιους σωσω, αλλα αμαρτωλους επιστρεψω. Καλειται εις αριστον ο Κυριος, και
ου παραιτειται, ο εκ πεντε αρτων πεντε χιλιαδας εις κορον διαθρεψας εν τηι ερημωι, ο
την απορευτον καταξηρανας θαλασσαν, και καθαπερ δια χλοηφορου πεδιου της
θαλασσης τον Ἰσραηλ διαγαγων, ο ουρανοθεν αυτοις το μαννα επομβρισας, και ολην
την ημεραν εκ της λαμπροτητος του μαννα χιονας. Καλειται εις αριστον ο Κυριος,
και ου παραιτειται, εν τοις αριστοις τα αριστα των μαθηματων τους καλουντας
αυτον εκδιδασκων· απερχεται γαρ εις αριστον, ουχ ινα των Φαρισαιου βρωματων
εμφορηθηι, αλλ' ινα ο Φαρισαιος των του Κυριου διδαγματων εμπλησθηι. Καλειται εις
αριστον, και ερχεται εις οικον του Φαρισαιου, καλυπτων την θεοτητα ανθρωποτητι,
ινα μη αφνω θεασαμενος την εξαστραπτουσαν αιγλην της θεοτητος, φυγηι εκ του
οικου ο καλεσας τον ∆εσποτην.
Εισερχεται εις τον του Φαρισαιου οικον, ο ουρανιος βασιλευς προς τον
αιχμαλωτον, και καλυπτει το βασιλικον αξιωμα τωι δερματινωι καταφρακτωι της
σαρκος, ινα μη θεωρησας τον ουρανιον βασιλεα τρομαξηι ο αιχμαλωτος, και εις γην
καταδυσηι. Εισερχεται εις τον του Φαρισαιου οικον ο Ἥλιος της δικαιοσυνης, τας
χρυσαυγαζουσας των ακτινων λαμπηδονας καλυπτων τηι νεφεληι του σωματος, ινα
μη θεωρησας ο ανθρωπος, απολεσηι την ορασιν. Εισερχεται εις τον οικον του
Φαρισαιου ο ουρανιος ποιμην· εασας επι των ορεων τα ενενηκοντα εννεα προβατα,
ερχεται επι το απολωλος· εισερχεται εις την μανδραν αυτου καλυπτων τον ποιμενα
εν τωι αρνειωι του σωματος. Ου βακτηριαν επιφερεται, ου ραβδον απειλουσαν την
προτεραν πλανην, ινα μη δειλιασαν και πτοηθεν το προβατον παλιν αποδρασηι του
 
 

1
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

ιδιου ποιμνιου· αλλ' εισερχεται εις τον οικον του Φαρισαιου, ουχ ως Θεος, ουχ ως
βασιλευς, ουχ ως Ἥλιος δικαιοσυνης, αλλ' ως ανθρωπος προς ανθρωπον, ως αρνιον
προς αρνιον. Συνδιαιταται αυτωι, συννεμεται, συγκαθεζεται, εισερχεται,
συναναπιπτει τωι ηδη πεπτωκοτι υπερ την αμαρτιαν, ινα εν τωι συναναπεσειν αυτωι
τον ηδη πεπτωκοτα συνανεγειρηι. Και εισελθων ουκ εβαπτισθη κατα το εθος των
Φαρισαιων. Τουτο δε εποιει κατα δυο τροπους, ινα δωσηι αφορμην τωι προβατωι
λαλειν προς τον ποιμενα· ετι δε και δογμα Ἰουδαικον καταλυσηι, και βεβαιωσηι
πνευματικον. Ειδε γαρ, φησιν, ο Φαρισαιος, και εθαυμασεν, οτι ου πρωτον
εβαπτισθη, ουκ επαινων τον διδασκαλον, αλλα απορων το γινομενον, ουκ επαινων,
αλλα κρινων. Και ην ιδειν, αγαπητοι, τον ζωοπλαστην υπο του πλασματος
κρινομενον, και τον κεραμεα υπο του πηλου διορθουμενον.
Τουτο επασχεν ο Φαρισαιος μη θεωρων τοις κρυπτοις οφθαλμοις της καρδιας
τον ενδοθεν των αγγελων ταξιαρχον. Ει εθεασατο τουτον, προσεπεσεν αν τοις
γο59.592 νασι, και τοις δακρυσιν επλυνεν αυτου τους ποδας, και ελεγεν, Ἱλασθητι
μοι τωι αμαρτωλωι. Ἔλεγε γαρ αν· Συ εξ ουκ οντων εις το ειναι τα παντα παραγαγων·
τωι σωι λογωι οι ουρανοι εστερεωθησαν, και τωι πνευματι τωι σωι αι δυναμεις αυτων
συνεστησαν. Συ συναγεις ως εις ασκον υδατα θαλασσης, τιθεις εν θησαυροις
αβυσσους· απο σου φοβειται πασα η οικουμενη. Ἀλλ' ουδεν τουτων ουτε εννοησας,
ουτε ειρηκως εκρινε τον ∆εσποτην· ο δε Κυριος προφασιν δεδωκως, ωσπερ εκεινηι τηι
Σαμαρειτιδι, εκ του αιτησαι παρ' αυτης υδωρ, εδωκε καιρον του αιτησαι παρ' αυτου
το ουρανιον υδωρ. Ἄρχεται ουν ο Κυριος ηρεμα επιστρεφειν το προβατον, και απο
της πλανης επι την αληθειαν αυτον χειραγωγειν. Ἄρτι γαρ υμεις, οι Φαρισαιοι,
πλυνετε το εξω του ποτηριου και του πινακος· το δε εσωθεν γεμει αρπαγης και
δολου· τουτεστιν, Ὑμεις νυν το μεν σωμα καλλωπιζετε, τας δε ψυχας κακιζετε. Πως
δε και τερψηι, χρυσουν αν ηι το ποτηριον, οταν ενδον εχηι θανατηφορον ποτον; Ουχι
τοιαυται αι πορναι, τας οψεις αυτων τοις χρωμασιν ανθιζουσαι, τας ψυχας
αφανιζουσιν; η γαρ ουχι τας οψεις αυτων φοινικι ερυθραινουσαι, ειδωλον της
μελλουσης αυτας υποδεχεσθαι φλογος οικειοις δακτυλοις εργαζονται; δεον αυτας
τωι αιματι του Ἰησου τας καρδιας ραντιζειν, μαλλον δε ροδιζειν, και τωι πνευματι τας
καρδιας αυτων λευκαινειν· ινα το ανθος της ψυχης αστραπτον καθαπερ ροδον εν
κρινωι μεμιγμενον υπαρχηι. Νυν δε τας οψεις αυτων εκφλογιζουσιν, ινα τας των
νεων καρδιας προς μανιαν εκκαυσωσιν. Νυν υμεις, οι Φαρισαιοι, το εξωθεν του
ποτηριου και του πινακος πλυνετε, το δε εσωθεν υμων γεμει αρπαγης και πονηριας·
ωσανει ελεγε, ∆ια τι το μεν σωμα υδατι λουετε, τα δε πταισματα εν τωι πνευματι ου
λουετε;
Τολμω γαρ ειπειν, αγαπητοι, ουδεν ωφεληθησεται ανθρωπος, καν το σωμα
πλυνηι, εαν μη πνευμα εχηι συνεργον, και συνδρομον την ελεημοσυνην. Ὥσπερ γαρ
ποτηριον και εξωθεν πλυθεν και εσωθεν, μη εχον δε ποτον, ουκ αν ιασηται του
διψωντος την επιθυμιαν, ομοιως δε και πινακιον· ουτω και ανθρωπος, καν εσωθεν ηι
πεπλυμενος και εξωθεν, ου τερψει τον Κυριον, εαν μη θρεψηι τον συνδουλον. ∆ιο
επιφερει ο Κυριος, και λεγει· Πλην τα ενοντα, δοτε ελεημοσυνην· και ιδου παντα
καθαρα εσται υμιν. Πλην τα ενοντα, λεγει· ου γαρ τηι των πολυχρυσων προσκομιδηι
τερπεται, οσον τηι των αδολων ανυποκριτωι προσφοραι. Μη ζητησηις συ ο πενης, οτι
ουκ εχεις χρυσον, και αργυρου τοσασδε ολκαδας· ριψον εις το γαζοφυλακιον ο εχεις·
και δυο λεπτα δικαιοι. Μνησθητι το της χηρας εκεινης, οτι εδικαιωθη υπερ τους
πολυχρυσους. Ὁ γαρ Θεος χρηματα ουκ οιδε σταθμιζειν, αλλα συνειδησιν δοκιμαζει.
Ἡ ελεημοσυνη σπιλους ψυχων αποσμηχει, και μισθους αγαθων θησαυριζει· η
ελεημοσυνη ψυχης ζωτικη χορηγια, η ελεημοσυνη τας ψυχας εκλευκαινει, η
ελεημοσυνη ψυχης παῤρησια, καλη στρατηγια. Ῥιψατε χρυσον, και λαβετε Κυριον·
 
 

2
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

δοτε αργυριον, και λαβετε το αγιον· σκορπισατε χαλκον, και συνεξελευσεται αυτωι ο
ιος της αμαρτιας· δροσισατε την καμινον, και δοτε ιματια ινα λαβητε ιαματα, εν
Χριστωι Ἰησου τωι Κυριωι ημων, ωι η δοξα και το κρατος εις τους αιωνας των αιωνων.
Ἀμην.

 
 

3
Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.


