In illud: Ascendit dominus in templo
Εις το, Ὅτε ανεβη ο Κυριος εις το ιερον, μεσουσης της εορτης και εις τον
Μελχισεδεκ. Τηι μεσοπεντηκοστηι.
61.739
Ῥοαι και μηλον και φοινιξ και οι λοιποι των ακροδρυων καρποι τον του
σωματος ηδυνουσι φαρυγγα· θειοι δε λογοι αγιων διδασκαλων αγαπηι κεκερασμενοι,
τηι ακοηι της διδασκαλιας παραπεμπομενοι, τον της ψυχης γλυκαινουσι λαρυγγα. Και
ωσπερ ο τους καρπους των δενδρων τρυγησας, εν τηι των καρπων μεταληψει
επαινους τοις δενδροις αποδιδωσιν· ωσαυτως και ο τα θεια λογια των διδασκαλων
εν τωι καρταλλωι της ακοης εντρυγησας, ειτα τωι νωι παραπεμψας, και την του λογου
γλυκυτητα γευσαμενος, τωι διδασκαλωι επαινους εκπεμπων εκ χειλεων λεγει· Ὡς
γλυκεα τωι λαρυγγι μου τα λογια σου, υπερ μελι και κηριον τωι στοματι μου! Και ο
σοφωτατος δε Σαλομων τους καλους λογους κηριοις μελιτος παρεικασας φησι·
Κηρια μελιτος λογοι καλοι. Ὥσπερ γαρ ο λαρυγξ τα βρωματα γευομενος, οιδε τα
καλα απο των φαυλων διακρινειν· ωσαυτως και ο νους της ψυχης τα χρηστα ρηματα
οιδεν απο των φαυλων διακρινειν, ωσπερ φησιν εν τωι Ἰωβ· Λαρυγξ μεν γαρ σιτα
γευεται, νους δε ρηματα διακρινει.
Και μηδεις νομιζετω εχειν μεν τον οικοδεσποτην εν τωι ιδιωι παραδεισωι
δενδρα διαφορα, φοινικας λεγω και μηλα και ελαιας, τον δε Κυριον εν τωι ιδιωι
παραδεισωι της Ἐκκλησιας μη εχειν διαφορα στελεχη των πατερων, εκαστον κατα
την οικειαν χρηστοτητα προς την των εισπορευομενων απολαυσιν εκ βαθους της
καρδιας τους καρπους των λογων προσφεροντα. Ὁ μεν γαρ τις εστιν αυτων, ωσπερ
ελαια ευθαλης, τοις φυλλοις της πιστεως κατακομος, και τοις εργοις της ευλαβειας
κατακαρπος· αλλος δε εστιν ωσπερ φοινιξ τοις βαΐοις της κατα διαβολου νικης
κατεστεμμενος, και τον γλυκυτατον καρπον της ευποιιας τοις πενησι
προβαλλομενος· περι ου φησιν η Γραφη, ∆ικαιος ως φοινιξ ανθησει. Ἕτερος δε τις
εστιν, ωσπερ μηλον, δυο τερψεις παρεχων τοις ανθρωποις, την τε οσφρησιν φημι,
και την γλυκυτητα τωι φαρυγγι· και τον τοιουτον εγκωμιαζουσα εν τοις Ἄσμασι των
ᾀσματων η νυμφη Ἐκκλησια τι φησιν; Ὡς μηλον εν τοις ξυλοις του δρυμου, ουτως
αδελφιδος μου εν μεσωι των υιων Ἰσραηλ. Και φησιν, Ἐν τηι σκιαι αυτου επεθυμησα
και εκαθισα, και καρπος αυτου γλυκυς εν τωι λαρυγγι. Τι δε ποιησω, αγαπητοι, εγω, ο
ολιγοστην φυλλαδα λογιων και καρπων κεκτημενος, μητε τους καυσαμενους
αναψυξαι ισχυων, μητε τους πεινωμενους τοις καρποις των λογων εκθρεψαι
δυναμενος; Καλον γαρ μοι ην μεθ' υμων μανθανειν τα των αγιων πατερων
διδαγματα. Ἀλλ' επειδη φοβος Θεου και ο ποθος υμων προς το λεγειν ημας διεγειρει,
δυο η τρεις λογους του γλυκυτατου Ευαγγελιου λαβοντες καθαπερ φοινικας, και
απογευσαντες, υμας διεγειρωμεν· ουτω γαρ προθυμως επι τα καλλικαρπα δενδρα
των αγιων πατερων ζεοντες τωι πνευματι επειχθησεσθε.
Ἀρτιως ηκουσαμεν του ευαγγελιστου λεγοντος, Μεσαζουσης της εορτης
ανεβη ο Ἰησους εις το ιερον, και εδιδασκεν. Ου παρηλθεν ο λογος του Ευαγγελιου,
επειδη ενεστηκεν ο της εορτης καιρος, πρεπουσα τοις παρουσιν η του Ευαγγελιου
αναγνωσις, αρμοζουσα τηι ημεραι η διηγησις· αδελφη γαρ εστι της ενεστωσης εορτης
η του λογου δυναμις. Μεσαζουσης της εορτης ανεβη ο Ἰησους εις το ιερον·
τελεσθεισης δε της εορτης, ουκετι αναβαινει εις το ιερον, αλλ' εις τον ουρανον
ανατρεχει. Μεσαζουσης δε της εορτης ανεβη ο Ἰησους εις το ιερον. Ἑορτης δε λεγει,
ου της παρ' Ἕλλησι και Ἰουδαιοις γινομενης, ενθα μεθαι και κωμοι και αισματα
 
 

Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

1

πορνικα, και θελγιστρα καλλιφωνιας, και ορχησεις πολυστροφοι, αλλ' εορτης αγιας
πρεπουσης Χριστιανοις, ενθα ου μεθαι και κωμοι, αλλ' ευχαι και υμνωιδιαι και
ικεσιαι· ενθα ουκ αισματα πορνικα εκλυοντα σωματα, αλλ' αισματα θεικα τας ψυχας
ενισχυοντα· ενθα ουκ ορχησεις πολυστροφοι, αλλα ψυχων αγιων εν αγαλλιασει
σκιρτηματα. Ει δε θελεις ιδειν τους παρ' ημιν αιδοντας και ορχουμενους και
σκιρτωντας οιοι εισιν, ιδε μοι τον Ἡσαΐαν αιδοντα και λεγοντα, Ἄσω δη τωι
ηγαπημενωι ᾆσμα τωι αγαπητωι μου, τωι αμπελωνι μου. Βλεπε δε και χορον αγιων
γυναικων, Μαριαν την αδελφην Μωυσεως, μετα και αλλων γυναικων Ἰσραηλιτων,
επινικιους υμνους τωι Θεωι ᾀδουσας και λεγουσας· Ἄσωμεν τωι Κυριωι· ενδοξως γαρ
δεδοξασται. Ου μεμνηται και ∆αυιδ εν υμνοις λεγων, Ἐν μεσωι νεανιδων 61.740
τυμπανιστριων εν Ἐκκλησιαις ευλογειτε τον Θεον. Και ο αυτος μακαριος ∆αυιδ ουκ
επαισχυνεται εμπροσθεν της θεοφορου κιβωτου ορχεισθαι, ως εστιν ακουσαι
λεγοντος· Και παιξομαι, και γελασομαι, και ορχησομαι εναντιον Κυριου. Το γαρ
βρεφος της Ἐλισαβετ Ἰωαννης, θεωρησας τον θεοφορον βοτρυν εν τηι αγαμωι μητραι
ετι κρυπτομενον, εν τηι λινωι της γαστρος χορευων εσκιρτα. Μεσαζουσης δε της
εορτης ανεβη ο Ἰησους εις το ιερον. Ἱερον δε εστι Θεωι μονωι οικητηριον. Λεγουσι
γαρ και Ἕλληνες, εχομεν ιερον, αγνοουντες οτι εκεινο ουκ εστιν ιερον, αλλα
μιαρον. Ὅπου γαρ αιματων εκχυσις και σπονδων, και κνισσαι ειδωλικαι και τελεται
δαιμονων, εκεινο ουκ αν ειη ιερον, αλλα μιαρον των δαιμονων. Μεσαζουσης δε της
εορτης ανεβη ο Ἰησους εις το ιερον. Ἱερον δε εστι μονωι Θεωι οικητηριον
ανακειμενον, ενθα αγαπη και ειρηνη, ενθα πιστις και σωφροσυνη αυλιζεται. ∆ια
τουτο και τον ιερεα του Θεου τον ιερουργουντα τωι Θεωι ειρηναιον δει ειναι και
γαληνον, ακλοπον, αδολον, αφιλαργυρον, ινα προτερως Θεος εν τηι αυτου ψυχηι
κατορθωσηι, ειθ' ουτω τον λαον προς την εαυτου εικονα μεταῤρυθμισηι. ∆υναται
ιερον λεγεσθαι και εκαστου πιστου ανθρωπου ψυχη κεκαθαρμενη· Οικησω γαρ εν
υμιν, και εμπεριπατησω· ιερον δε ως αληθως αγιον, και ιερειον, και ιερευς, αυτος
εστιν ο Χριστος, εν ωι, κατα τον θειον Ἀποστολον, Παν το πληρωμα της θεοτητος
κατοικει σωματικως· προς ον ειρηκεν ο Πατηρ, Συ ιερευς εις τον αιωνα κατα την
ταξιν Μελχισεδεκ.
Νυν εκπεσων εκ του αδοκητου εις μεγιστον ζητημα, απορω που κλινω το
ομμα της διανοιας που μετελευσω τωι πηδαλιωι της διδασκαλιας ουκ οιδα. Ει γαρ ο
αποστολος εις το κεφαλαιον το περι τον Μελχισεδεκ εληλυθως, ωκνησε λεπτομερως
διηγησασθαι ειρηκως, Περι ου πολυς ημιν ο λογος και δυσερμηνευτος, τι αν ειποιμ'
εγω, τοσουτον επεχων του αποστολου, οσον ανθρωπου διακρισις; Και ωσπερ
οδοιπορος μεχρις αν τινα πρανη και πεδιασιμον οδον επιβαινηι, ηδεως την πορειαν
ανυει· επειδαν δε ελθηι προς τοπον τινα τραχυτατον η προσαντη και δυσβατον, ενθα
εστιν ορος ουρανομηκες, σταθεις και τον καματον του αναφορου αναλογισαμενος,
ηρεμα βαδιζειν αρχεται, ινα μη ταχειον αποκρισηι· ωσαυτως και ημεις, εως ου
ειχομεν το του Ευαγγελιου πρανες και πεδιασιμον, τωι βηματι του λογου ηδεως
επορευομεθα· οταν δε εληλυθαμεν εις ουρανομηκες νοημα, ηρεμα επιβαινειν τηι
ουρανιωι κλιμακι ερμηνειαι αρχομεθα. Τι δε εστι το παρα πασι Χριστιανοις
ζητουμενον θεωρημα; Τινος ενεκεν, φησιν, ο Ἀποστολος μνημονευσας Μελχισεδεκ,
ειπεν αυτον απατορα και αγενεαλογητον, μητε αρχην ημερων, μητε ζωης τελος
εχοντα; ουτος ουκ αν ειη ανθρωπος, αλλα Θεος. Πολλοι δε μη νοησαντες τα περι
αυτου ειρημενα, μειζονα του Χριστου ειναι ειρηκασι, και συνεστησαντο εαυτοις
αιρεσιν, και λεγονται εκεινοι Μελχισεδεκιανοι· και φιλονεικουντες ημιν και
βουλομενοι δειξαι, οτι μειζων εστι του Χριστου ο Μελχισεδεκ, προφερουσιν ημιν
μαρτυρα την Γραφην λεγουσαν· Συ ιερευς εις τον αιωνα κατα την ταξιν Μελχισεδεκ.
 
 

Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

2

Πως γαρ, φησιν, ουκ αν ειη μειζων ο Μελχισεδεκ, ου κατα την εικονα και ταξιν
ιερατευει ο Χριστος;
Ἄλλοι δε πλανηθεντες λεγουσιν αυτον ειναι το Πνευμα το αγιον. Ἡμεις δε
λεγομεν αυτον ειναι ανθρωπον ομοιοπαθη ημιν, και μητε μειζονα αυτον ειναι
Χριστου· τι δε λεγω του Χριστου; αλλ' ουτε Ἰωαννου του Βαπτιστου. Ἀληθηςγαρ ο
λογος του Κυριου, Ἀμην λεγω υμιν, ουκ εγηγερται εν γεννητοις γυναικων μειζων
Ἰωαννου του Βαπτιστου. Ἀλλ' ουτε μην ειναι αυτον το αγιον Πνευμα. Ὅτι δε ουκ
εστι μειζων του Χριστου ο Μελχισεδεκ, ειπατωσαν ημιν εκεινοι οι τουτο λεγοντες,
ποιου περιβολου, η ποιου χωριου αυτον ειναι λεγουσιν. Ἆρα ουρανιου; αρα επιγειου;
αρα καταχθονιου; Ἐαν ουν ειπωσιν οτι των ουρανιων εστιν ο Μελχισεδεκ η αλλου
τινος χωριου, ακουσατωσαν οτι το αυτου γονυ καμπτει τωι Χριστωι· λεγει γαρ ο
Ἀποστολος οτι Αυτωι καμψει παν γονυ, και πασα γλωσσα εξομολογησεται,
επουρανιων, επιγειων και καταχθονιων.
Ει ουν καμπτει γονυ ο Μελχισεδεκ τωι Χριστωι, ελαττων ειη προσκυνων
Μελχισεδεκ του προσκυνουμενου υπ' αυτου 61.741 Χριστου. Τι δε οι ταλανες και τον
εξης στιχον ειρημενον παρα του Ἀποστολου ουκ ακουουσιν, ινα μαθωσιν αυτον
ελαττω ειναι του Χριστου; επιφερει γαρ λεγων, Ἀφωμοιωμενος τωι Υιωι του Θεου,
ωσπερ και ημεις κατ' εικονα και ομοιωσιν του Χριστου εγενομεθα. Ἀλλ' ισως τις των
ακροατων επερωται και λεγει· Τι ουν εστιν απατορα λεγεσθαι και αμητορα και
αγενεαλογητον τον Μελχισεδεκ; Προς ον ερουμεν, οτι Ἰουδαιοι μεν ειρηκασιν αυτον
εκ πορνειας γεννηθεντα, και δια τουτο μη γενεαλογεισθαι υπο της Γραφης. Προς ους
ερουμεν, οτι, Κακως ειπατε· ευρισκομεν γαρ και αλλους απο πορνειας γεννηθεντας
και γενεαλογηθεντας. Ευθυς Σολομων εκ της του Ουριου γυναικος γεννηθεις
εγενεαλογηθη, και Ἀβιμελεχ υιος Γεδεων, ος εκ πορνειας γεννηθεις εγενεαλογηθη.
Τινος ουν ενεκεν ου γενεαλογειται ο Μελχισεδεκ; Ἀλλ' επειδη τυπος ην του Χριστου
ο Μελχισεδεκ, και εικονα εφερε του Χριστου. ∆ια τουτο η Γραφη παρελιπε τον
πατερα και την μητερα, και αγενεαλογητον αυτον διηγησατο, ινα εν εκεινωι,
καθαπερ εικονι, τον αληθως απατορα και αμητορα και αγενεαλογητον τον Χριστον
ενοπτρισωμεθα. Ἀπατωρ γαρ Χριστος επι γης κατα σαρκα, αμητωρ εν ουρανοις κατα
Πνευμα, κατα την θεοτητα. Τοιουτος εστι και ο Μητε αρχην ημερων, μητε ζωης
τελος εχων. Ου γαρ εγενεαλογησε τον Μελχισεδεκ η Γραφη, αλλα παρελιπεν αυτου
και την γεννησιν και την τελευτην, ινα, καθως προειπαμεν, εν εκεινωι τουτον
θεωρησωμεν τον αληθινον Μελχισεδεκ. Βασιλευς γαρ δικαιοσυνης ερμηνευεται ο
Μελχισεδεκ, ος εστι Χριστος, 61.742 μητε αρχην ημερων, μητε ζωης τελος εχων.
Ουτε γαρ αρχην ημερων ο Θεος Λογος ειχεν, ουτε εληξε ποτε η ετελευτησεν· εις αει
γαρ ο Χριστος διαμενει. Ἀντιλεγουσι γαρ ημιν οι Μελχισεδεκιανοι λεγοντες, Τι ουν
εστιν ο λεγει προς αυτον ο Πατηρ, Συ ιερευς εις τον αιωνα κατα την ταξιν
Μελχισεδεκ;
Προς ους λεγομεν, οτι ουτος ο Μελχισεδεκ ανηρ δικαιος γεγονε, και αληθως
εικονα Θεου φερων εν εαυτωι. Προφητικωι τοινυν Πνευματι κινουμενος, την
μελλουσαν υπο Χριστου προσφοραν τωι Θεωι προσκομιζεσθαι νυν νοησας, αρτωι και
οινωι τον Θεον εγεραιρε, μιμουμενος τον μελλοντα Χριστον. Ἐπειδη ουν εν τηι των
Ἰουδαιων συναγωγηι η ταξις του Ἀαρων θυσιαν προσεφερεν, ουκ αρτον και οινον,
αλλα μοσχους και αμνους και εναιμοις θυσιαις εδοξαζε τον Θεον, ο Θεος προς τον
μελλοντα γεννασθαι εκ της παρθενου Μαριας Ἰησουν βοαι και λεγει· Συ ιερευς εις
τον αιωνα κατα την ταξιν Μελχισεδεκ, ου κατα την ταξιν Ἀαρων, του εν μοσχοις και
αρνασι και εναιμοις θυσιαις λατρευοντος, αλλα, Συ ιερευς εις τον αιωνα κατα την
ταξιν Μελχισεδεκ, εν αρτωι και οινωι την των εθνων προσκομιζων προσφοραν εις το
διηνεκες. Ἀλλ' ινα μη δοξωμεν, αγαπητοι, ερεσχελειν μηκυνοντες τον λογον,
 
 

Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

3

ενταυθα στησαντες τον λογον, τηι των πατερων πηγηι της διδασκαλιας
παραπεμψομεν υμας, οιτινες και την διψαν της ψυχης υμων καταπαυσωσι, και τας
καρδιας υμων ευφρανωσι, Πνευματος αγιου πληρουντες, εν Χριστωι Ἰησου τωι Κυριωι
ημων, ωι η δοξα εις τους αιωνας των αιωνων. Ἀμην.

 
 

Ερευνητικο εργο: ∆ΡΟΜΟΙ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ – ΨΗΦΙΑΚΗ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑ.
Εργαστηριο ∆ιαχειρισης Πολιτισµικης Κληρονοµιας, www.aegean.gr/culturaltec/chmlab.
Χρηµατοδοτηση: ΚΠ Interreg ΙΙΙΑ (ETΠΑ 75%, Εθν. ποροι 25%).
Πανεπιστηµιο Αιγαιου, Τµηµα Πολιτισµικης Τεχνολογιας και Επικοινωνιας, © 2006.
Επιτρεπεται η ελευθερη χρηση του υλικου µε αναφορα στην πηγη προελευσης του.

4


