######OpenITI# #META# Creator: escriptorium #META# Created: 2025-02-14T14:15:19.416303+00:00 #META# LastChange: 2025-02-14T14:15:19.416323+00:00 #META# transcription layer pk: 12789 #META# transcription layer name: kraken:all_arabic_scripts #META# avg transcription confidence: 0.9187795456968574 #META# Creator: escriptorium #META# Created: 2025-02-14T14:17:01.857133+00:00 #META# LastChange: 2025-02-14T14:17:01.857158+00:00 #META# transcription layer pk: 12809 #META# transcription layer name: kraken:all_arabic_scripts #META# avg transcription confidence: 0.9313508298515925 #META#Header#End# # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0033.png) # ه # بسم الله # # فی بدنشتعین کی علیه بو # ~~حمیدی کی سیارفهم دوریبین ببراحل ومنازل ان راه ییابد # ~~واغوارخاطرزتخارتبزرفی قعرجران محیط نقاندیتد و # ~~نمجیدی کی برید وهم خیال انگیز برمسالک ممالک ان عبور # ~~نواندکرن وراید اندیسته دسرحد3 تفکر وتدترل ان ننواند # ~~رسید نشارحضرت مالک الملکی باد که ابنشاوموجودات # ~~لمعهآ از استعهآ انفار قدرت5 اوست وابداع مکونات # ~~ستمهآ از آثار بشوکت وعظمت اولغقاری کی جرایم گنه کاران # ~~درمتران عفواو بجوسنکیاوزن ننیارة واعتجار # بو کاب فای ایشنامولا ب یا س ی بن کابرن حولت PageV01P001 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0034.png) # ~~نگیر ستاری کهوزارشبه کاران با انکان رعلم اومکشت # ~~بابثد در معیار مرحمتش بهیچ مقدار سبار بنیددرد ذات # ~~او از بیشخت میشابهت و میشاکلت معرا وصفات اد # ~~از وصمت تغییروتدبل منزه و مبراجل عن الیتثبه ه # ~~التمتیل وتمدس عن التغییر والتبدیل لبس کمثله شئیآ و # ~~فوالسمیع التصر نعم المولی و فعم النصیروصدهزاران # ~~صلات صلوات نامیات و تحف تحیات زاکیات # ~~زاهرات درمرقر منورومتتهد معطروتریت مقدسن # ~~وروضهآ مطهر سید کونین وامام ثقلین مفیدای رسل و # ~~رهنای سل تحمد مصطفی وبرعترت و احباب وعشیرت # ~~واصحاب او باد صلواتی کی ازنفحات آن نشییم مشک انفن # ~~برریاض قدس وزیدن گیرد وتحیاتی کی ازاطایب روایح # ~~آن قلوب صادقان در البتذان وارواح صدیقان دراهتزاز PageV01P002 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0035.png) # ~~وارتیاح اییند ان الله و ملا تلیته بیصلون علی النبییا ابها # # الذین آمنواصلواعءلییه وسلموا تتتلیما %~% (شا بعدیباید # ~~داینست کچون حضرت کبریای احدی وجناب جلال سرمدی # ~~جل بشانه وعظم سلطایه ی خواست کی اثارقدرت و # ~~عظمت اوبرا انظار اولوالابصارهویداگرددوانواراقتدار # ~~وانواع اصطناع3 اودرقرحت وجلت ارداب ببصایربپیا # ~~ب نشود ونض کنت کما مخفیا فاحببت ان اعرن بوضوحپوندد # ~~عقول وتفوس مجزده را کی نض حدیث اول ماخلق الله # ~~العقل بزکر ان ناطق است ازعالم غیب نمشهد ظهور # ~~آورد تاحقیقت وحداینت وحقیت الوهیت اورا # ~~ادراک کنند و بعدازان اجرام سماوی وارضی را # ~~جهت ایثار آثاردقدرت واظهارکیبریای عظمت # ~~وربوییت خود ایجاد کرن وانگاه از امتزاج و ازدواج # ~~جرام عنصری موالیدثلاثه راکه ان ابنات ms001 ومعدن وحیو # ~~ت بایکرگر ترکیب داد وازحبس حیوان نوع اشان ### | 0ا_ فببربیا PageV01P003 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0036.png) # ~~راکه استرف انواع است بمرییت رببت ادراک کلیات و # ~~حزئات خلعت نیتتریف وتکریم یویشایندکماقال الله # ~~بقالیا ولقدکرمنا بنی ادم وحملیناهم فی البروالبجرورزقناهم # ~~من الطببات و فضلیناهم علی کیتر متن خلقنانقضیلا وچون # ~~می بایست که اینڈنوع اترف انواع موجودات تبایشد # ~~ب اورا دسترفت نظق ازدیکرمکونات حمتازگردابندت # ~~استرافن اینلانفعثاازطوایه ایببیاصلوات الله علیم اجمعین # ~~وطقات اولیا ثرضی الله عنهم و5 فرق حلماجزاهم الله خیرا و # ~~فاضل وجون و سرامدکان3هرعصروزمان قدس الله # ~~ارواحهم درصفات تجمال وجلاللا وغوت کحمال واکمال او # ~~اخبارواحادیت واسرارو اقاویل وبصوصطافصوص # ~~وآیات وکلمات اننشا و (بداع کردند و هریک بروحدا # ~~ذات لااو سخنها گفشید و ذرها سفشدودستانتا # ~~سیاخشندو داستانهاایرداخبتند هیوزگفته بنامدز # ~~صدهزاریکی ففی کل بشیآی له آیة تدل علی انه واحدوعون # # %~% 1- مه *) %~% أ- فببا: عزتشده PageV01P004 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0037.png) # ~~معلوم بشدکه ببترین اینیاخ برحیوانات دیگرا بنطق است # ~~ومصطفی علیه الصلوة والسلم فرمودة المرء بأضغریةجناینه و # ~~لسابه یعی مرن بدوعضوکوچکتراویست که آن دل داناست # ~~وزبان گویا بدل منوجه حق گردد وبزیان دلییل گوید برءآ # ~~وحداینت ذات اوتعالی وتقدس وامیر المؤمین علی # ~~ابن ابی طالب کرم الله وجهه5 فرمونه است المرء # ~~مختو تحت لسانه بعنی مرد درزیر زبان خودشیویشیدة # # است تاسخن نکوید مرتبه ومقداراومعلوم نشود %~% یشعرلا # نا مرد سخن نگفیته باسد %~% عیبونرشنفته بایشد # ~~یس چندانک نطق اینسان منقحتر و تکلماو مهدیبر و # ~~کتابتاو رایقت و وراقتو فایقرتقیڈاو برمعارج # ~~پ سثرفن ومراتب بزرگی ببشترو مهارت او در فنی7 که # ~~مرغوب سلاطین جهان ومطلوب اعاظم وحودست # ~~گابجنود، بکنودهله کتابااپ: یب ### | (دایخد ه PageV01P005 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0038.png) # ~~وآن علم انشاست تما مثرچه حزافت کاتب وصاحب انشا # ~~2_ب درنفن وقتا بوضوح پیوندد که اوبرتقیین مرتبد هر فرد # ~~ازافزاد ملوک و سلاطین و امرا و وزرا واکابر # ~~واصاغر واعیان ومعارفت قادر نواند بودوالقاب # ~~ودعا وخطابی که ملایم حال] وفراخور قدر و وضع ایشان # ~~باستد نقریی و تحریر تواندکرد و باطناب وایجاز # ~~و رعابت حدوسط که خیرالامورست وترکیب # ~~غراب عبارات ms002 وتنوی بدایع استعارات اشتفال # ~~تواند بنود واگر بکتتبتلمطلوب غیری قییام نماید # ~~ازعهدهآ آن بروحهی که ناموسع مکتوب منه و تبجل قدر # ~~مکتوبآ الیه مرهی باسشد ببرون تواند آمد و از اسقمال # ~~الفاغاغریب وحتی ومصطلحات متروک غیر مرغوب # ~~احتراز واجتناب تواندکرد وطریق بان بلدرافتاح # ~~کلام وبیان مطلوب براحسن وجوه چنا نک بسامت و # ~~ملالت مفضی نگردد و بیان حسن المقطة که بههم سامع PageV01P006 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0039.png) # ~~تزد کیتریست وتحلی لعبارات بایراد کلمات مستعذب # ~~وحکایات مستغررل ومستملحارتأعجیب ومستشهدات # ~~بدمع و لطایف اقاویل ازاحادیث واخباروامشال # استحاره وغیرآن مسلوک تواندن ایشت جون کابتظ # ~~بدیین مرنبت رسد اورامنیشی گوسید واکردلایک دقیقه # ~~ازین دقایقاهمال ورزیاطلاق لفظ منشی بروعقلا توعرفالبجان # ~~دباسترحه7اسمی بایشد خالی ازمسی وچیین کسهرگزازمزالقاعتران # ~~ومدارکاستدراکه صون ومحروملمایذوابونکرخوارزی رعمة الله رین # # معنی داد سخن داده است ایخاکه می گویی %~% بشع # أحب الحذقا فی الابشیآطرأ %~% واهوی المرء بحکمهایر ید # نس بجایک من حاکا غزلا %~% ولکن حایک منلاحبدفا # ~~معنی انست که جزاقت ومهارت را در همه چیزهادوست # # ا-ت :نزدکتت آپ :حلیه ، %~% بی ابه مسلعک # # ات : حکایت -ث. مستغرب %~% تقر مشهه # # 7-ث: اقوایل لبت: امنال. %~% -ب؟ حذف شده # ~~ا-بب: حزفشه اا-ث برسید آات: حذفشده # ای فینهن اات: نززد %~% 15-پ : حزت شده # ~~اب: حجان 7اث: بلکه بی 9اپ :سما ماث:مدا # ~~اا-پ بجوس 22_ب پ : الحدق 23-ث پیلم 24_پ: جاک # ~~آپ د،ث: یحصد6آبپ : حداقت PageV01P007 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0040.png) # ~~میدارم و میخوادم که مردصری وضتعتی راکه بدان # ~~که ربیسیمان یل بافد بلکتجولاه کسیست که دعوی هتری و # # صعتی کیندو انزا بنکو نداندت %~% بشعرد # پالان کری بغایت خودبهشر زکلاه دوزی بد # ~~واین معنی تریبتی تمامست متعلمانزا وفقهم الله لیتمیاالسعادا # ~~واتمام اسباب الکمالات وچون درین عصرمیونو # ~~روز گار همایون اکابروقت برینتبع فن انشا اقتال کموده ابذ # ~~وازتجموع منشات منسستیان مای ومعاصر تراکیب # ~~این ضعیف راثوهوالفقیرالی الله الغنظ المغنی ححدین هندو # ~~بشاة المشتهرنبتمس المیشی التخجوانی لاغفرالله له ولوالدیه و # ~~احسن الیهما والییه بنابرحسن ظنی که درحق اودارنذ # ~~والظن خطی ویضیب ملحوظ نظرگرن ابشره اند و # ~~باسترعایا مسودات عرتی ms003 وپارسی اورغبت بنون # ~~-ب وتمع بالمعیدی خیره رج ان تراه و تمسک این معیرا PageV01P008 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0041.png) # ~~صیاخته که ضابطهآ تراکیبل برحسب هرعصروزمان مختلف # ~~ومتفاوت ی شون وتراکیب مینشیان سابق افاضل وجود # ~~بی واستاد اننلجهان ربشیدالدیین وطواط دبها.الدین # ~~ححدبندادی و بورالدیین منشی ورضی الدین خییثاب # ~~سقی الله ثزاهم وحعل فزاد فرة القدسن مثواهم باوجون # ~~قوق درمراتب فضاحت و رججانناد رمعابج براعت # ~~وبلاعنت مصطلح ابناو روزگارد رلواحق اعصاریبیست # ~~و البته آن قاعده مهمل وآن ضابطه غیرمستعمل ی مانزوقرایخ # ~~بلفاء دهرو فضلای عصردرادوارزمان بایران ترکیتی غریب # ~~وترنبین مستحسن ببی اسعافن واجاح ی نمایذ لکل زمان # ~~ن ولةآ ورجال اگر کلمهآ چندمناسب عادت اهل ایظروزکار # ~~بروحمی که معهون ومستعمل است نه مطوکل مل وبته # ~~موجزة مخلدرسلک سیان اندراج واتخراط # ~~ااب دشویم: ک منی کام کنا ل شاه # ~~رپث : نا چوفاح # ~~واک یب ا یب اای نایل PageV01P009 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0042.png) # ~~بیابد موحبب ننزهت متاملانا وسیب فرجهٔ‌ متتزهان # ~~گردد این ضعیف که نقصوردرن فن مقرست3 و # ~~بکساد اینأ صناعتآ بل جمیع فضایل معترف اناجابت # ~~مل ایشان بدوافع"اعذارد یتسک جسته استعفا # ~~میبفود وخودرادران پایه بنی دایت که منشات اوامدون # ~~ومقیزن ومتشتتاتالامحموع ومفضت گرددچون دوا # ~~طلب بحد تمادی رسیید ودوافع اعذارو بوال اعتذار # ~~مضیدو منحج ننی آمد بجکم المامورمعذورراتجاحا # ~~بت لطلبتهم وروما لارادتهم باوجود توزعخاطروتشعب # ~~ممیرواستیلاءآ عموم نوازل واستعلای هموم هوازل # ~~وتوالی انفواع بلیات وتصادم (صناف فکبات ومعاداة # ~~دهرحرون ومعاناة حیرخابوقلمون وتراکم # ~~اکج، کیابدای: یابد تاک، کاتید آ. گپ که شلان # ا، اگک، بضاعت # ~~4ای آعدا مان.ا.کاکهن، ت: مقن # ~~اافبا. متستتات، ک: مستتتاک 2ات: او آاپا: مفن PageV01P010 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0043.png) # ~~2_پ قووض در اجابت ملمش اییشان شستروع کردد از سوابق # ~~منشایت2 که درهرعصروزمان اتفاق افنتاده اعراض # ~~نموده برموجب لکل جدیدلذة3 بتجدیدطرتههآ که # ~~طبقات مبیدیان و مستعدان بل طوایی منیهیایزا # ~~بنزدرابنیشآء مکانبات و مراسلات وکتتآ احکام # ~~سلطایی ودیواین کبار آید ودرین فن مرجوع الیه انرآ # ~~بیشاسید مسلوک داییتیه بشدودرهرمطلیآ از مطالب # ~~ومقصدی 7ازمقاصدکی ملوک وسلاطین وامراووزرا # ~~واعاظم دین ددولت واکابرملک وملت ms004 واعیان زمان # ~~و مشاهیرجهان وسابراصنات را بدان احتیاج باستد # ~~ترکسی مستحسن وتلفیقی مستبدع بانقدة انواع دست # ~~داد وجایأجای عبارات را با نراد ایات واحادیت # ~~واخبارواناردامثال وایتعاروغرایب روایات # ~~و نوادرحکایات وفنون مواهظ وتنبهات وضروب # ~~دب صایح، و تعلممات وانواع موکترات واصناف # ~~ا-پ ث : بل تراحم فروض- افزوره آپ : منشیات # ~~-1:کتیت کپ : حنفشه وت : مطلب لاث: مقاصد PageV01P011 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0044.png) # ~~مستستهدات مطرزوموشخ1 و معافی را مقرر وموکد # ~~گردابند و برسیل احماض ببهم متاملان رسایندتا # ~~اگرازکرت مطالعهآ تزاکیب2 انشایی مستوحش گردند # ~~بتأمل آن نوع ازاطایب کلمات و احاسنمبارات # ~~استییناس یابیند و ازقاعدهآ کهآ مدعیان ابنشا بوطریف # ~~جدول بهاده ایذو این فن راکه اتیانایدان صعوبت # ~~بت هرچه بتمامتر دارد مشگل ترگردابنیدهآ و تصورکرده که # ~~داد سخن رائی آینیت که اییشان داده اندو توقع تحسین # ~~بی فهایت درغیرموقع دایشته ککلی محترزومجتنبتابشدوآن نوع # ~~بدپ ارشادرا که عین اغواسته کالعدم انکایشتهاو این جمع # ~~راکه بحقیقت مستفادست ازفییض الهی وموسوم # ~~یکیاب د ستور الکایتب فی تقیین الهرایتبثرسلک # # 1- پ : موشج 1ک- %~% اسا ### | د هه PageV01P012 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0045.png) # ~~تخرییو بیان نقریر آورد تامرابتبا طوانف جهور ازیخا # ~~معلوم گرددو طالب اینشا نبترط وقوت برمفردات ورکبت # ~~لعنت واعترافنا ازمشارب علم خووضرف وموارد # ~~(فتسیام عریبیت ازامواید فواید این کتاب بهره یابد # ~~ان یشاء الله تعالی وعرض کلی ومقصود حبلی ازین # ~~نضنیف وترتیب وتنقیح وتهدیب التزام دو مطلوب بود # # مللمب اول %~% انک تا این محبوع درهترین وقتی # ~~وسشرعیزین ساعتی بررای عالم آرای وفلرصواب # ~~برمایبیندگی حضرت پادیشاه جهان مادهآ بعمت # ~~امن وامان خان خابانما ثلجواهرمکارم واحسان # خدایکان سلاطین مشرق ومر: که دست خنجلوهستابرصاعقه ار # ~~سلطان اسلام بشاهنشادهفت اقلیم نامشو الونیه بضفت باسط PageV01P013 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0046.png) # ~~دساط بحمت ورافت خلاصة جوهرا اقزهیش نقاوة # ~~ارباب ن اننش وببیش مدیعمالکةجهور ناظة متشیتات # ~~معظمات امورواهب جزایل مطایا ومواهب کافل # ~~مصالح مشارق ومفارب مالک ممککتآ فیلوکاری والولایت # ~~ت بسدویده کرداری2 حلال مشگلات جهایناذ کیشان معضلا # ~~گیتی ستانی حیی مراسم دولتحنکزخان یناه اکرومهٔ‌ # ~~مکرمهآ قااثی برافرازندهآ رایات شرعنوی برافروزندهٔ‌ قمع دیت # ~~مصطفویل اعدل اعاظم السلاطین زیدة ms005 الملونات منالماء # ~~پ والطین غیاث الملهوفیظ ومغث المظلهمین ومفوی الضعفا # ~~والمساکین الموییبتابیداللطرب العالمین المیصور بنصرة # ~~خیرالناصرین الممنوی بایالیته الزاهرة علی الخلایق احمعین # ~~المخصوص من الله بالقدرة والتمکین المیترفت بکرامة # ~~لب لم ییسبق بها من عیدالله تعالی احدمن اعاظم ملوک الاولین # ~~واکارم سلاطین الاخردیل معزالدنیاوالدین سایه مرحمتایداد # # ا-ت :جهان آپ: دهاوره %~% اپ: داد مهمات » # بث : مهه اا ی، کا کنا.ی. مصالح اهلل، PageV01P014 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0047.png) # ومثا وفممر %~% هاذرخاز # ~~آفتاب ملک ون ولت5اسمان بدین وداد # یادسشاه رج مسکون خسرو صاحبقران # ~~روی زییائ امل بییشتل تو انای امپد # حستم ببینای خرد جان کرای جهان # مثاهابخم حشروظحسرو خوریشیدرکاب # که چوخوریشیاولا فلک صفدرؤا لشکریشکنست # ~~انک ازکنه کمالیش قاصرست ادراک عقل # چون زاثبات کمال عقل ویاد راک حواس # ~~خلدالله ایام بسلطینة الزهراءا وجلی ظلم الظلم بضیاء غرته # ~~العزاء وحعل الوابه البشربفه مقصدألابناح مقاصلالعالمین # ~~واعتابة السامیة المنیفة مورد ألاسعاون المطالب الیوم الدین # ~~ا-فبی، فط. امروده، . انروده ال ه دن ثده # ~~مل ا یاکتا.رن اف بنان # ~~سر. وب وت: برییبا ه؟ یقیت آی، کتبت # ~~8-ا: توافاء ، پ ت : توانا اث: از- شاه-تا- شکننستخفشه # «ا-ت جضتشره (اات- خریشد آلت جخ وشد # # 3ا-پ : حت شه 4ا-پ : حنثره %~% 15 پ : وهم # ~~6اببث : عزنشه ا-ت : حنشه 8ا-ت : هزبته # ~~اابپث : ستشه با-بت: اعنابه اات : الاشعات PageV01P015 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0048.png) # ~~مثرون عرض پابد وازمراحم ان حضرت برن رحکا اصطفا # ~~واجتبامترفی ستده مشرن ومزدن کردن ولچون # ~~صیت بسایر ونکردایردرگاه جهان ملادا باقاعیآ وادانآ # ~~بلاد و اقارب واباعد عیاد وصول یابدوعالمیان رامعلو # ~~شود که حیین تصتیفیعزییب وتألیفی ببنع درروزگار # ~~د ولتطآن احضرت که تا انقراض3 عالم وانقطا # ~~ادم مقصدوفود ولازوارومرجع اکابرواصاغزببقاع وامصار # ~~باد سبب استنیفاء حظوظ مستعداناامم گیشته است ودرین # ~~مب حضرت ازدعآگوی دولتخواه برسبیل تبرک نزلوپش کش # # - اقبال قبول خدایکاینخلدت سلطیته یافنته %~% صشعر # زراپایه فزایدا بنزدیک هرمندان # سخن را قدریبه بابشدبرشاه سحن پرور # # ا-پث : بدرجهآ %~% اب اصغا %~% آحپ : عزتشه # # گاب: ملان 5-ث : باقضی %~% عث: ادفی # ~~7-آ: اباعدو اقارب ت : سفشه ت : تتصنیف # # 10-(4 بالای طر نوشة سشده %~% البث : این # # آا-ب : ابنتقا، ms006 ث : افتصای %~% آا-پ : افراض # # اا-پث : بخفشره %~% 15-1: اصامزواکابر 16-پت : خطوط # # 7ا-پ : که - اززده 18- آ: بابایآ طرنوشتشه ، %~% ببفت: حذشده # ~~أا-ب: بشینشت ، ث بضنشه .آپ :هزیابینفزاد، ث: بفزایرنهخنا PageV01P016 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0049.png) # # درین اقدییسته بودمگاه وتبگیاه %~% کهنزلی بسیازم ازنهر یسهنشاه # # نونم تفة چییاالفغفور %~% که بنسش ارم زمین رابوسم ازدور # # یک ارنن مشتی خیال فکرت انکیز %~% ببساط بوسه راکردیثم شکڑریز # # اگرچیه مور قریانرانشاید %~% ملخ نز %~% سلیمانرا نشاید # # منون آبی چنینثی رمغزمیغمم %~% وکربونی نبونی جان دریغم # ~~وجه میارک سایهآ بشاه و شهریاری وفوخندهآ یین داروحجسته # ~~دیداری کی سردر بسلطنت بواسطهآ جلوس همایون او باذروهآ # ~~افلک برابری میکند وتاج خسروی از تماس مفرق کسروی # ~~ب او ازمقام مستتری برتری عی حوید عرصە حملکت # ~~ب-ت ازمیامن مراکب مواکبجهانطپیمای او با ثوابت # ~~تخم وساکنان قبةآ چهارم و پخم طربق تغادل وتقابل وسپرد # ~~روز بازار فضیلت کچون زلف مه رویان درهم بشکسته # ~~بون بتقوییت معدلتاو باعمزه دشبران درتتزی و # ~~اوت :حک شرهایجاهن، ه چبیانهک، بب ### | پ : مزد ب ث : حزین PageV01P017 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0050.png) # ~~رواج همسری میکند زابیران حضرت جلال ومطیعان کعیبهآ # ~~افضال او با اجرالم عیصری هم بری ی نباید واردان موارن # ~~سحادت بنیل التفات خاطرخطیرش مصادمت ازدحام # ~~ورود4 وفودرا ارکتاب میکند فاقه زدکان خشک سال # ~~نیازازادرار سحاب کف مدراراودرمسرحآخصب و # ~~پ مشرب عذب روزگاری گذرایندمحیت رسیدگان انیا # ~~وایب درحریم معدلیتش فارغ البال ی خرامیدخسته # ~~خاطران ضریبت نییشخ حوادث و وقایع ازیشفاخانه عاطفت # ~~او شریت نویش می پاببنهآ روستندلان عالم # ~~ملکوت اوراد دمایظاو چون ن ستان لهزاردستان در # ~~سرابستار آسمان بردوام می سرابید نوعروسان دولت # ~~وجلال بامیدقبول افتبال اواز یتیبستان بهجت وسعاد # # فوج فوج یاید %~% مشع5 # # اپ: مصیماته ، مطینان %~% آ-پ : باحبرا # ~~3_:ی نماییدو آ فپ:ق. آررد کا.پ: میلد # ~~اهرخ اب. آلباب، ک ش: ایناب ### | آب : می باسد، ### | *اپ: اورادردعا PageV01P018 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0051.png) # ~~مولی تقاعدت الملوک بعزیها ### | وقیامة لمصالح الاسلام # ~~فغد الخلق الله اعدل حارس ### | وغدالدین الله افضل حام ### | مشعرع # ~~روباه بعد ازین کستد ازشیرانتقام ### | وزلاگرگی مییشرلسبق ربایددراکخور # ~~هران کمرکه نه از بهرخدمتش ms007 زنار ### | هران سخن که نه درشکرنعمتش هذیان # ~~اکنان اقالیم مملکت اززلال عذبعدلعمیم اوسیراب # ~~ستده اطراف نوای عالم ازنسیم موهبت جسمش چون # # فضوربهشت ارم بزواهرجواهرتجلی یافته لا %~% بشعر # # وکذاالکریم اذا اقام بلدة %~% سال البضاربیا وقام المابها # ~~اب: وعند لکپ: حای، ث : حازم # ~~6پث: حزن شده 7-اأت : وان لپ :لرک PageV01P019 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0052.png) # ~~برنظر اصحاب نصیرت مخنفی بنیست که تا سایهآ چمر # ~~سپهرسای آننایسایهآ مرحمت خدای برمفارق اها لی # ~~ایران زمین افتاده درفح ابواب معدلت وبشرجناح # ~~بضفت آن مسافی جمیله تقدیم فزموده وی فرماید که ازهیچ # ~~خسروجهاندارنشانآنداده اندوبازتدحشم موادظلم و # ~~2_ پ عدوان وهدم هیاکلجوروطغیان تیغ گوهریارش آن # ~~تأنثیرکرده ومی کیندکهدرهیچ عصر وزمان مقدوردنفوس # ~~سثری نبوده روزبروز بفردولت جهان گیرش اسباب # ~~ترفه عالمیان متزایدست وامدادمرحمتیزدانی بروزگار # # اییشان متواتزومتعاقب %~% شعرن # ن ات میارکیش که بماناد تا ابد # در غمت مخلرونزد ولت جوان # دیین رابعون شاهخودش آن نظام داد # بزهیچ پادیشاه ندادست کسنشان # ~~اپث : ایناچبنبهندنن: جهان وازیشان # ~~ا-ث: بارآب : حسم، ث :چسم گپ : حنفشده # ~~کب: ماثیر، ت: ناتیر کاتسنتشه پ: معزور، # مضدون اب: از. ی ان.تا. یب الحنده (صف 20-27) PageV01P020 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0053.png) # قوت گرفت ملک زدین همچودین زاملک # اری عجب مدارکه هستنرتوامان # خورفشیید امن سایه چنانظبرجهان فکند # ~~اث کایمنایشد ازسموم فناعرصەیبان # فی ضرب وطعریقیخ وسنان دردل عدوش # هست آننهیب ازوکه زتیغخ آیدوسنان # ~~خلدالله ایام سلطنته وامد الی یوم البعث والنشورثرف # ~~مدته وادامآ لادامة الدین والملک خافقاتاعلام دولیة # ~~حق حدوآله وعترته وتصحبه وعسیتیرت # # مطلبدقم %~% آنکمستعدان هرعصروزمانچون # ~~از مطالعهآ این کتاب مستفیدشتوندامداد بشرایهنکا # ~~دعوات بروزگارحضرت سلطنت پناه باد یشاه اسلام # ~~سلطان اعظم مصنف له خلدالله ملکه منواتزدارندچیه هر # ~~آیینه باجابت اقتران یابدوببذگی حضرت عالیاعلاءالله تعالیرا ~~PageV01P021 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0054.png) # ~~3 کههصه # ~~نن معلقلم وحقق کرندکه درین مدت که ابین مملکت بمیامن وصول ملوا # ~~مراکب اسمان فرسایل وحوافرسمندان زمین پیمای حضریت # ~~شهریادی مشرون بشده داعی دولتخواه اکرچه ترف رمین بوس # ~~درنیافه اما ببن بیندکی که موجب تایید اسم وسیبب تخلید # ~~ذکردرمستقبلات قرون واعصارخواهدود ایشتغال # ~~بموده است و باوامرقرآن وحدیث موتمدیشده ms008 وطاعت # ~~اولؤ الامرحق واجب دابسته کماقال الله تعالی اطیعوالله و # ~~اطیعؤ الرسول واولی الامرمکم وقال الننی صلی الله علیه و # ~~سلم صلواخسکم وصوموا شهرکم وادوازکوةمواللمو اطعو # ~~اذ ا أمرکن تدخلوا تجنة رککمل وچون این ثمطاوعت بر قدر # ~~استطاعت مطیع تصورتوان کرد برهریک ازیبی نوغابنوهی # ~~که فراخور حال اوبایشدظ اطاعت ان حضرت واحب بود ### | 1_ آه لی اکق، وا PageV01P022 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0055.png) # ~~-1 وازیین ادولتخواه جرسجمه علی میسریشدة ان الصدا # # باعلی مقدارمهدییا %~% مشعر # ~~زفضل وهترچییت کان بیستت اورل ### | بکوتامرا کرنودان فرستم # ~~ضمی سترم دارم که پای ملخ را ### | سوی بارگاه سلیمان فرستم # ~~صی ترسم ازرشخند ریاحین ### | کهخارمغیلان بببستانفرس # ~~من و قطره چند سورسبا عم ### | چوی برآبحیوان فرستم # ~~من وذره چند خاک زمینم ### | چگوی برچرخ گردانفرستم # ~~چه قرمایی ازصدمهآ سنک و اهن ### | ورخشیل بحوربشدرخسانرسم # ~~ا.کیعای. انروده اگیه یه ، کی نتک # ~~-پث : خفشه گت: چست ،ث : حیست # ~~0پ: هست ویاین دوبیت مقدم موفرند # ~~لپ: دایام اپکک ا: بسن اا پ: ذرهبی PageV01P023 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0056.png) # ~~دپ وغرض اعلام دوامرست اقل آنک اگرل دریین مدت # ~~از ملازمت بارگاه جهان پناه بواسطهآ اغراض نفسانی وامراض # ~~جسماخ تخلف نموده بهیچ حال ازوظیفهآ بندکی واطاعت # ~~خالی نبودهاست وایت کتاب رالیرسن بیری که هنگام # ~~انزوا وانقطاعست وقوی درانطاط آمده وضعف # ~~استیلایافتآ وحواس روی در اننکاسأ بهاده # ~~ومدت عمر بهفتاد و سه سال ریسیده تصنیف کرق # ~~ت وامنق آنک رایاجهان افروزرا معلوم گردد که این # ~~دولتخواه ازعنفوان شباب الی یومنا هذا هرز مواز # ~~ملازمت هیچ یک از سلاطیت و امرا و وزرانشده است # ~~بلک اییشان بمبالغت تمام اورااز بقاع وبلادا طلیبیه # ~~بتقلددیوان انشا که متعن اورا داتهط امرر # ~~فرمودهاندلا واین ضعیف یشاءام ابجی مباشرگشته ودر # ~~ایام دولت سلطان سعید مغفوروخاقان حمیبد میجرور عللء # ~~الدینیا والدیناابوسعید انارالله برهانه وتقل PageV01P024 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0057.png) # ~~بحسنابتاالاعمال مترانه که فواضل وانغامات وحوایز # ~~وصدقات و مبارا ومرسومات ان یادبیثاه کریم و # ~~ث شصریارارحیم ببض اللهغرتة ووحفرته در بارة ابین # ~~کمینه زیادت بر توقع و نتصور بون نکرات صاحب # ~~سعید ms009 یشصید مغفورخواحه عیاث الحق والدین تحدرییشیدی # ~~برد الله مضجعه ودکیر ارکان دولت واعوان حضرت # ~~حکم یرلیغ بتصنیف چین کتابی رانیدندنواسطهآ # ~~کزت اشغال وتعاقب موانع منیسرنتدچه تقدیر # ~~آپ ازلی وحکم لم بزلی چنان بود که5 بندگی حضرت سلطان # ~~اسلام مصنف له خلدالله ملکه کهآ درمحل ولاییت عهد # ~~وقایم مقای سلطان سعیدش ابوسعید استن بریسریر # ~~مملکت متمکن گردد وتاج پادشاهی ازمقرق اسمان # ~~فزسای او مصادمت اوج علییین نماید واین کیاب # ~~بالعاب همایونت مطرزوموشخ تتودا وضلما # ~~نفسخ من آیة او ننسصانأت بجیر منا اومتلها بوضوح PageV01P025 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0058.png) # ~~پیوندذ وسعادی که ایین دولخواه رال ازساختن ابین # ~~کتاب در متخیلة قرار کرفته بوی از مراحم این حضرت # ~~دست دهددرروزگار بادسثاه سعیطیب الله براه # ~~7_ب چگوفه میسر بشدی امیدست کچون بشرابین6مطالعات # ~~وزرای حضرت و ارکان دولت و امرای اقلیم گرومنشیان # ~~آ تڑتدبر موشح گرده سبب حصول مارب و وصول # ~~مطالب دعاکوی دولخواها باتد ودرباقی عمر از # ~~فواضل مبرات وکوافل عطایا وهبات وکرایم # ~~تتشریفیات وتکریمات ایرلحضرت درکیج خانه و # ~~وزاویهآ خودیت بطاصت وعبادت الی ووظیفه دعا # ~~گوی ودولخواهی قیام بواندنود چه هرایه باجابت # ~~مقرون گردد انشاء الله تعالی ایزدجل سناینه و # ~~عظم سلطانه حضرت معلاء سمریاری را بادوار افلاک # ~~هم عنان داراد4 واعتاب سامیهآ درگاهاجهاینباگت # ~~را مدی اللعصارە والازمان ملان طوایف عالم ومعاد PageV01P026 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0059.png) # ~~صنا دید عرب وعجم گرد اناد کمجدو آلة الطاهرین اللهم ادم رؤ # ~~وامدعلکه واید بنصرک یده وقدریه وخلدسلطانک # ~~پ سلطنتة وسخرله رقاب اللعداء والدضداد وآنلة مایآمی # ~~من المطلب والمراد واجعل عمره اطول الاعمارودهره # ~~دمرج الدهورواللعصار وارزقة ملکا فسیحا کمارزفه # ~~صدرا وسیعا وصت مملکته من تعرض الارذال و # ~~الادناس ونعذامره فی جمیع الممالک علی طبقات # ~~البااس واقضاعلیه بوالغ بغمک الزاخرة ونسر # ~~له بعضلک وکرمک مطالب الدینا والاخره برحمتک # ~~یا ارحم الراحمین اکنون تذکرفهریست اقسام ومرایتب # ~~وضرو وفصول وصوروانواع واصناففاوابواب # ~~ابین کیاب برطربق سیاقتامشعول شویم بمشیه الله وعونة PageV01P027 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0060.png) # ~~عت فس کتاب دسسیورالکاتب فی تعیین المراتب # ~~مستتمل برمقدمه ودوقسم وخاتمه # ~~مصدمه دربیان کیفیت ms010 این کباب وشرطشروع # متا مل دران # ~~5-ث 5 سماول درمکاتبات وان مشتملست برچهار مرتتبه # انیهٔ‌ اول درمکاتباتسلاطییت که بیکدیگرنوبیسد # ~~و القاب وادعید ایسشان وخواتتاسلاطین واولاد # ~~اییشان وذکر یاد سثاه کایت نچنی انک ملتوب # ~~ب ازقل اونونییند و احوالیە که بدان متعلق حواهد # ~~ستدو ایرج تمستملست درن وضریب # ب اول درالقاب واد عیهٔ‌ سلاطیت %~% 9 # ~~حواتین7واولاد ایسشان وذکر یادیشاه کا متب مشتمل # ~~روه صورت # ~~-آ صق نن اول درالقاب وادعیه سلاطین و تکرذکایتپ # ~~ه_پ صقنادوم درالماب وادییهآ خواثن سلاطین # ~~سفنسقم درالقاب وادعیه اولاد سلاطین PageV01P028 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0061.png) # ابانی) %~% درن کراحوالی کی بعد ازلالقاب # وان عیه2 ببسلاطین بوبیسد مشتمل بریبیست فصل # # ایل %~% درنتهیت بحلوس سلطث ### | لرفصیست # # سمف* %~% درفخ راه حج وفرستادن محمل # # چاح) %~% درفت لیشکر و بشکستن دشمن # # صل به) %~% درعزمت بطرفی از اطرا # # فصل شمتعم %~% دراستداد بنفشن ولشکرو مال # # فص هفتم %~% درمستظهڈگردانیدن بشکستگان # # فصلهستم %~% د رطلب دوسی وموافصت # # فیم %~% درطلب وصلت وجواب # # 0-ث نهم %~% درهنت رفاف # # فصلازدهم %~% درنهیت ولادت فرزند # # فصلدوازدهم %~% درعتاب # # بلب فصاعسنهم %~% دراستزار # # فصلحیانهم %~% در امان خواستن و امان دادن # # فصل بانزنهم %~% درعهودو مواتیق # # 10- پ نصلشانزدهم %~% درنهدیک PageV01P029 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0062.png) # # فصل هفدهم %~% در سپاره # # فصلهث وهم %~% درفحزیت # # فصلبوزی] %~% درتردد تجاروقوافل # # فصلبنستم %~% دراستتدمای حضوربزرکی # # مرقبڑد قی %~% در مکاقبات امرای الوس ووزرا # ~~وخواتین واولاد ایسشان ونقییب النقیاوسادا # ~~ومشایخ ومریدان وقاضی القضاة ودگرقضاة و # ~~اتباء اییشان ودوابیبآ دیوات سلطنت و # ~~دیواا وزارت وامراء اولکا وتومانات وایامان # ~~واتا بکان ووکیل حضرت سلطنتآ واصحاپ # ~~دیوان بزرک ودیکڑ ارکان مملکتآ مشتمل بردوضرب # فیل درالقاب وادعیهٔ‌ طوابف مذکوره # ~~ستتمل ر* ببست ومتیشفصل # # شه اقلن %~% درالقاب وادعیه امراأخوانتنواولاد # # فصل دقم %~% کرالعاب وادعیه وزراوخوانتین واولان PageV01P030 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0063.png) # # لات نمقم %~% درالعاب واد عبیە بعیب النقبا ### | وبیاداشط # # 6_ت چمان %~% درالقاب وادعید مشایخ ومربیان # # صل پنمم %~% درالقاب وادعیة قاصی القضاة ### | ودگرقضاة واتباع3 # # 0ا-پ فصرسم %~% در الماب وادعیهآ دوابدیوان ### | سلطنت* # # 8رب صلهضم %~% در القاب وان عیه نواب دیوان ### | ررارت # ~~فصرهمننم ### | ونوما نات6 # # صلف %~% درالقاب وادعیهآ مقربان پادیسشا # # فصلدهم %~% در الماب و ادعیهآ اتابکان # # فصاعازدهم ms011 %~% در القاب وادعیهٔ‌ بسنروانشاهان # ~~ات : در القاب نقیب النقباوادعیه سادات 1-1: دیکر سادات # # %~% یفانناع الیساگت؛آ: عذنشده # # و ب سح %~% 0وشقزارات # # عرپ : اموی اکبرنومانات %~% 7-مپ : الیا فان قمقران # ~~لپب: در القاب وادعید شزوانشاهان-حنن شده وکای آن مندعج فصلسیزدهم # ~~یینی- فصلعیزههم درالقاب وادعییهآ وکیل حضرت سلطنت - نوثتشره است ~~PageV01P031 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0064.png) # ~~فصل دفاز دهم درالقاب وادعیهآ امراءکیلانات # # فصل نهم %~% درالقاب و ادعیه وکیلضرت ### | سلطینت # # فصل چهایردهم %~% درالقاب وادعیه الغ بتیکجی ### | عمالک # # فص پانزه %~% درالقاب وادعیهآ مسوفیممالک # # فصل شانزهم %~% در القاب وادعیه مشرف مالک # # فصل هفدهم %~% در القاب و ادعیه ناظر ممالک # # فصل فثردهم %~% درالقاب وادعیه حکم4 ممالک # # فصل فینهم %~% در القاب وادعیهآ حافظ مال ### | سمالک # # فصلبم %~% درالقاب وادعیه منسی ممالک # # فضلبعستولم %~% در القاب و ادصیهآ حاکم ### | اوقاف ممالک # سلببستئدو %~% درالقاب و ادعیه حجاب سلاطین PageV01P032 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0065.png) # # 99-پ فصلبیس واسقم %~% درالقاب وادعیه ملوک ولایات # # فصلببیستولچهاء %~% درالقاب واد عیه رسولان اطرات # # فصابیستی ننجم %~% درالقاب وادعیه امیرشکار # # فصربیست وششم %~% درالقاب وادعیه امیرمجلس # # 8-پ ضرق.و %~% دراحوالی که این طوایف ببکدیکر # نوبیسند مستمل بریشانزده فصر # # -وا آ-ت اول %~% درتینیتآ تقونض عمل ونوازش ### | سلطان # # فصل %~% دررتهنت قدوم عفی از سفر ### | بازز امدن # # فصلسقم %~% در اعلام احوال اخلاص واتخاد # # صل چهارم %~% درطلب موافقتت ودوست # # فصل نمنبم %~% در دحف وهدایا فرستادن # # فصلمشستم %~% درعدر5 مکارم خوانستن # # فصل هعم %~% درر معاتبات # # فصل هستم %~% در استخفارار خطایا PageV01P033 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0066.png) # # فصلنفهم %~% دراستعفا1 از تقلداعمالة دیوایی # # فصل دهم %~% درطلب حضورسخصی از ملکی ### | بملکی # # فصلیازله %~% درمستاورت وحزم # # فصلیوانزهم %~% درعیادت فرضی # # فصلسیله %~% درتهنیت صحت # # فصلحیالله %~% درتفقد اصحاب مکاره # # فصل پانزهم %~% در تهنیت خلاص یافتن از ### | مکاده # # فصاشانزنه %~% دراستمالت گریختگان و باز ### | خواندن اییشان # # اب %~% جک دسده # ~~ا-پ ددمکاتبات اشراف الناس از علما وحکماومدرسان # ~~ومفتیات3ومفسران و محدثان ومعیداندوایمه و # ~~خطبا وماظآ واطبا وفقها وحفاظ وصلحا وارباب # ~~فتوت ومنقطعان وکوشه نشینان وححتسبان و PageV01P034 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0067.png) # ~~مجمان وشعرا واستادان وجدو پدروحبده ف مادنه # ~~وعم وخال وعمه وخاله وبرادران بزرک و کوچکل و # ~~خواهران وسران ودختران وخولجه سرایان ودوستان # ~~بث وندما وتجار وایطال ms012 وشجعانة و اسفهسلاران و # ~~کوتوالان قلاع ومقدمان طوایف ومهیندسان و # ~~معماران وصدور واعیان و القاب و ادعیهآ ایسشان # ~~ول وساط البناس وغرهم واین مرتبه مشتملست # ~~بردوصنف ومضمونات که بعداز القاب وخطاب # ~~ددیندو صمهن نوبیسد # صفاولن درالقاب وادعیة وامکاتبات # ~~ستراف الناس مسشتمل بر سی وهشت فضصل ودررین # ~~فصول از القاب وادعیه بر ذکر اکبفاخواهیم کرن # # ال %~% در ذکرعلما PageV01P035 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0068.png) # # ع ق %~% ن رزکرکیا # # فصل سقیم %~% درنکر مدرویان ### | درتکر4 مفتیان # صلفیحم %~% در وکر مقسران # # فصرفششم %~% درذکروعحدثان # # فصرهفتم %~% درفکرا وعاظ # # فصطسم %~% درذکر خطبا # # فصلف %~% درذکژاطبا # # فصل قه %~% در فکرظمعیدان # یاند %~% درذکرا امامان # # فصا ادوانن لم %~% درذکرفقها # # فصازنهم %~% درذکرحفاظ # # فصاحپارذهم %~% درذکراارباب فتوتل ### | کتاسٹه ه ا بی ا جیقساک # ~~کی؟ القاب قآن عیه اکم القالبا وادی # ~~پ : القاب وادعیه أپ: القاب وادعیه # ~~0ا-دپ العاب وادعیه آاب. معبدک1ب اتعاب وادعمیه PageV01P036 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0069.png) # # 55 %~% دررذکزصاصا ومنقطعان ### | وگوبشه نشتینان # # وو ه هل8 فصرشانند5 %~% درذکر منحمان %~% درنکرط محتسبان # # ث فصل لشن ف %~% درذکرڑ شعر # # اصلنفز فه %~% درذکرهآ استادان # # فصا وتمهنه فصاببیتاوبکم %~% در ذکراجدو پدرر %~% درذکر تجده ومادرظ # # 1ج فصلببیتواده %~% درذکرعم وخال # # 9_ت فصلبیتالسقیه %~% درذکر عمه وخالهط # # فصربیساهآ %~% درذکر برادران بزر %~% # # ای انکاپ ی ادعی %~% ان یک ان. # # اة القاب وادعیه %~% 3اپت: هحدهم # ~~لپ: الفاب وادعیه عب: العاب وادعیه # # لب: العاب وادعیه %~% 8فی : حذف ثده # ~~اپ: القاب وادعیه ا-ب : مادی وجده 11- پج) : خنفشره # ~~آا.پ: در القاب وادعیه برادان بزگ: : در القاب وادعیه عم وخال # ~~ااج: حزنشه 2_پ : در القاب وادعیه برادر ان کوچک ؛ # ~~: درالقاب وادعیه عمه وخاله 12- پج: ن شره # ~~14 پ: در القاب وادعیه عم وخال؛ : در القاب وادعیه برادران بزگ ~~PageV01P037 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0070.png) # # فصل ببیست فی پخب %~% درذکر برادران کو چک # # فصل بیست ومششم %~% درذکرخواهران # بییست قهفة %~% درذکر بپسران # # صل بیست اه %~% نرن کرن خشران # بیست فی دنه %~% درذکراخواجه سرایان # # فصل فیا %~% نرذکرل اصحاب ودوستان # # فصامی ل فلمم %~% درزکرتا ندما # # فصلتتی قدو %~% درزکڑا تجار # # فصاتی وسوم %~% درذکرلا ابطال وشجعان # # اپج4: حنف شره %~% اموهکر انفاب و اگ حی ی ms013 اهریل جرکی # : در القاب و ادعیه برادان کوچک -پ ج :حزتشه # -پ: د القاب و ادعیه دختات؛ ج: در القاب و ادعیه خواهران بزگ وکو چک # # 5-پج: ف شره %~% 4-پ : القاب وادعیه 7-پ ج: حنت شره # ~~تاپ: در القاب وادعیه خواهران بزرگ وکوچک؛ ج. در القاب و ادعیه دخران # ~~اپج:خفشها-بج : القاب وادعیه # ~~ا-ب : العاب وادعیه آا-پج : حنتشه # ~~12-پج : الفاب و ادعبیه # ~~14_پج: حنفشه 15_ج : القاب وادعیه # ~~16_پج: حقشه 7ا-پ : القاب وادعیه # ~~18-پ : بشجاعات PageV01P038 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0071.png) # فا چار) %~% درذکرا اسفهسالاران3 # # فصافی قفن %~% درذککوتوالان تقلاع # # فصزدیؤنششیم %~% درذکرلا مقدمانطوایف # # فصر فی و شفت %~% درزکرش مهدبیان ومعاران # # فصلسی وصشتم %~% درذکزاصدورو اعیان ### | سعضهقزار # اییناصیف مصرست درطاهفت فصل # # بث فصل %~% کرنبپان فراق واستیاق ### | وتمنی وملاقات3 # # صل %~% در اجوبهآلمکتوبا5 و ### | صفتالخط و صبارت # # فصلسوهم %~% در احوالی که بش از ### | ملاقاتانوییسند # ~~ایا:ح ینده احچاقابقانحیااپ اشمدران # ~~أپج :حنف شده لاپج: القاب وادعیه 6پ ج: عزنشده # ~~لا-پج: القاب وادعیه اپج: حفشه أپج : القاب وادعیه # ~~ماپج : القاب وادعیه (1-(:بر آا-پ: برین موحب-فزوره # ~~آاپج: دراشتیاق و ایزومندی و بیان مفارقت و دوری وتمناد یداروامیدملاقا # ~~ااث: اجوابه لثااپ : مکنتوب 16-ج : وص سق # ~~17_ج : ملاقات ببیکدیگر PageV01P039 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0072.png) ### | در احولبهآ که بیش ازهللقات ### | نودیبمد ### | دراستدعای مراجعت # # فص تتمم %~% درمصلحتی که کانب بمکتوب ### | الیه رجبوع کیند # # ضف %~% دررقاع مختلفه # سبنهانیمم # ~~نرخطاب اوساط البناس و غیرهم ادواذدة فصل # فیل %~% درخطاب روسا و ### | دهاقیت # 5 %~% درخطاب اتراکلا # # فصل سومم %~% درخطاب اکراد # # چهارن) %~% درخطاب اعراب # # شه %~% درخطاب قلیندران # # فصلششم %~% درخطاب متعلقان وغلامان # # فصل هفتم %~% درخطاب فراسثان # ~~ادچک بب ا= ملذفابیلد # ~~ا_فچ * زس علب نجک ومعاودت: 0کم طلب منجفی اشتدعاء معاودت PageV01P040 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0073.png) # # صلهیشتمم %~% درخطابسیاریانان # # فص نف %~% درخطابخرببندگان # # فصل وف %~% رخطاب کاروان بییالاران # # فصلیازدف %~% درخطاب سوقه ومحترفه # # فصلدوازن %~% درخطابخالفاناسلام # ~~1- پ درمکانبام مشترکه میان سلاطین5وامراووزرا و # ~~مرث خواتین وخدم وارکان دولت7و ملوک ولایات # ~~وسادات ومشایخ وقضاة وعرضه داشت رعایا # ~~بسلاطن وجواب آن ومحاضر و اجوبه و یشرظ نامه # ~~که نواب وعمال بسلاطین دهندوجواب آن وتذکرهٔ‌ # ~~کابامرا ووزرا واعاظم عملکت نونیسند ms014 واجویه آرل # ~~مستتل بربیستا فنصل PageV01P041 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0074.png) # # 5و %~% درمکاتبات امرا ووزرارمنقطح ### | تارک بیاد بشاه درفتح عملکتی # # ص %~% درمکاتتبات پادیشاه وامرا # # فصل بسوه %~% درمکاتبات یادیشادآ و وزرا # ها %~% درمکاتبات پادشاه و ملوک ### | ولایات # # فص چح %~% درمکا تبات خوایتن سلاطین # # فصلعتشم %~% درمکابتات حوانین پادیشاه ### | فخده # # ات هفتم %~% در مکاقبات وزرا وخواتین ### | پادسبثاه # # فصلهمستم %~% درمکافتبات امراو وزرا # # ا-ب نفمم %~% درمکاتتات وزرا ببیکددیلر # ~~تبجاوکفیچبارابیکدلر # ~~ساث حجه چقا بیکدگر؛ ث: ونی # ~~7-ب پثج : بادسثاهان پ : محمع- انسزوره PageV01P042 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0075.png) # # فصل دهه %~% درمکانتات ارکان دولت # # -6 فصل پازیه %~% دره کانتات وزرا واصحاب ### | دیوان # # فصل دوانر %~% درهکانتات اصحاب دوان ### | وملوک ولایات # # فصلبسردهه %~% درمکاتبات اصحابدیوان ### | ببیکدیگر # # فصلارنهه %~% دره کایتات سادات ومشایخ ### | وقضاة بوزرا # # اا-پ فصلپانزند %~% درهکاتبات وزرا و حکامم ### | ولایات # # فصابشانزنه %~% درمکاتبات وزرا ونواب1 ### | خاصه # # فصل هفده %~% درعرضه دایشت رعایا ### | ببسلاطین8 PageV01P043 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0076.png) # # هشنه %~% درکتابت محاضرآو اجوبه5 # # فصل نوتنهم %~% درشرط نامهآ کی یکی ازنواب ### | بحضرتپاد بشاه دهیدد در ### | بهی کهایدو تفوض بایشد ### | وجواب آنل # # فصلبیستم %~% در تذکرهآ که بامرا و وزرا و ### | اعاظم مملکت نوییسند و ### | اجوبهآ ان4 # # هث قتسم %~% فی # ~~در احکام دیوانی وتفوض اعمال بامراء مغول # ~~ووزرا ونواب دیوان سلطنت و استیفاءهما لکظا PageV01P044 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0077.png) # ~~والغ ببیگی ونظارت واسترات وحکمی وایستا # ~~ونیابت وزارر *ودفترداری وحکومت ومتصروی # ~~ولایات وقانون و یاسامیشی و تعدیل وحزراوخهین # ~~واحصاء مواشی وقوجور5 و ابستخراج واسفهسلاری # ~~و امارت عسسخ و ملک الجاری وحکومث دارالضرب # ~~ومغیریو صاحبجمعی اموال تلومناصت قلبی ولیات # ~~وعمارت بایرات و کاروانسالاری کاو ریاستگ وا # ~~1-فب بث : اممفهیالدمک # ~~اپث ج : ومتص فی جزنیه - ازوره # 1..1200_ پ ج : حشه # ~~ااا صاحا PageV01P045 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0078.png) # ~~تولت قضایای شرع ازقاضی القضایی ممالک # ~~فضایا یاولایت3 ونقیب الیقبایی وحکومت # ~~ووفدحجاجوتدربس وجطابت و احیساب و # ~~امادبت و فقاهت وستخی خانقاه واشات صوفی ار # ~~اب خانقاهآ وببیاعوری بهمارستان وکیایتلادارالقضاو # ~~2-9 امینی ابخاو مورغی حججوقبالات وعاملی زکوة # ~~-ت وحلومت بیت المالو متصرفی حزیه وتفو # ~~امامسلا واذان واحسان ورعایت مصلحان و # ~~تهدید وسیاست محرمان ولوازم و لواحق # ~~نلا مستتل بردوباب # # - ج باب ms015 اول %~% درتفونض اعمال تو اشغال # ... اپج: ازانک القضاتی_ تا- واذان- تشده ### | اف لاات # ~~آات: درحاشیمتنوشتشده 0-ابث : ححاج # ~~أب: موزخی؛ ث : موری ما-بت بحجج؛ اث:هحح # ~~ا-ب برکوات؛ ث بزکاتب آ: زکوات # ~~5ا-پ : قضایا ؛ : وقضایا PageV01P046 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0079.png) # ~~بامرای مغول ووزرا واصحاب دیوان بزرک وقضایای # ~~مترعی بروجهی که ذکررفت6 مستقل برسه ضرب # # ا-پ ضرنب اول %~% نرتفونض اعمال ومناصب # ~~بامرای مغول واتباع اییشان ومهماتی که ازلوارم ولواهق # # این مناصب واستغال بابیشد %~% مشتمل بردوازدة # ~~فصل # # دن فصلاول %~% درتفوض امارت الوس # # فص 95 %~% درتفولض امارت اولکا # # صلسقم %~% در امارت5تومان وهزاره ### | 9 سله # # فصلح پام %~% در امارت پارغودراوردوی ### | معظم # # فصلیجم %~% در سحنگی ولایات # # فصلتستم %~% درتفوض کیابت مغولیبجتیان PageV01P047 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0080.png) # # فصلعفثم %~% درجبمع کرنزن امرای لتکر # # فصاهمشمه %~% درتعیین اقطاعات # فه %~% دربوکاولی لسثکر # # فصل دهه %~% در پاساولی # # فصل بازدهم %~% در بور تجیی3 # # فص دوازنهه %~% در بلارغوجیی] # مرق بن9 %~% درتفوض اعمال ومناصب بوزرا # ~~واصحاب دیوان بزگتو لواحق آن مستل # ~~برببیست وچهارفضل43 # اول # ~~فصا ### | درا استیفای ممالک # # فص ار %~% رد الغ بتیکجی ممالکنا # ~~اکب خلفشه PageV01P048 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0081.png) # # فض بپنجه %~% درا نظارت عمالک # # فصل ششم %~% در استراف مالک # # صل هفتم %~% نرحکمی ممالک # # فصل هتم %~% درء انیشاو صالک # # فه فق %~% در نیایت وزارت # # ا- فصل نهم %~% درمنصب د فترداری مالک # # یازدهه %~% درحکومت ومتضرفی ولایابس # # وانله %~% دذقابون ویاسامیش تونتعدبیا # # فصلعزدهم %~% درحزرلا وتخمین # # فصلحپابرنهم %~% در احصاء مواشی وقوجورلا # # فصر فصل پانزنهم اشانزهم %~% در اسفهسللاری6 %~% در استخراج حکاما ~~ولایات # ~~اپج تفیعنی- ازوبه الاپج: تفوعین-افوره پ : ووزلت؛ ث: وزرات # ~~7.اپ ج : فصردهم دتفووحکومت ومتصفی فصل اید هم د تفلعنی مناسبتلی ~~ولایات # ~~ات : قصرغ 9-پ ج : تقوض- ازوره ا-ث : یاشامیشی # ~~اا-پج : ولایات وتعدیل قاون؛ ث :وتعدیل قا نون # ~~2ا-ج : تفوشض - ازوره 3ا-بت ج :حرز # ~~4ا-ب : فوحور؛ پج :قوجوی؛ ت : ناخانا ؛ ث : قوحوی # ~~0بج: ضنشه 6ا-ت ث : اسفهسالاری PageV01P049 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0082.png) # # فصلففله %~% در امارت عسس # # فص وفو %~% درتفونض ملک التجاریة # وزدفه %~% لی رحکومت دارالضرب ومغیری # # فصا دبستی %~% درصاحبحمغی اموال # بییستوبکه %~% لرمناصب قلمی ولایات # بیستودقه %~% درتتغاولئ وراهداری # ببیستفسو %~% ترکارو انسالاری # # صلبیستلوپار %~% درریاستث # شب مق) %~% درتفوبض مناصبشرعی باصحاب ms016 # ~~اکپا: فلجدم آیج : در متصرفی جزی # ~~دپج: درتغوض ملک الجاری 3-ا بت: معری # ~~أپج: دحکومتدارالضب وری کنا.پ نج: حذنشه # 3ا-وس عزفشره # ~~ااکپم: تاباب؛ ما: اصحاب PageV01P050 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0083.png) # ~~ن ولوازم ولواحق این أبشغال مشقمل بریبیست فصل # # -ت فضلاول %~% ورنقوبضخت قاضی القضاتیعمالک ### | وقضایاء ولایات # # فصلدو %~% درنقیبالبقبایی وحکومت ### | اوقاف بیبادات2 # # فصلسقم %~% درحکومت اوقافف ممالک # # فصلحاره %~% درامارت محمل و وفرحجاج # # فص پنجم %~% زرتقنوعن تدریین # # فصل ششم %~% درتفونغین خطابت # # ث فصل هفم %~% درتفودغیغ احتساب # # فصل هستم %~% درتفونضخآ اعانت # # فصل نفمم %~% درفقاهت # # فصل دهم %~% دولا سسثیخی خانقاة # # فصل یان دهم %~% دراثات صوفی درخانقاه ### | مفارت کتنازده) فصن # ~~احینیی آاچا فضافه لاباجا: عت شده PageV01P051 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0084.png) # # فصه نفامن %~% درساعوری بیمارستان # # ففضا بببرزنههه %~% درکابت دارالقضا # # فصل چهارده %~% در امینی دار القضا # # فصل پانزد فه %~% درمورخی ججوقبالات # # فصل بشانزده %~% در2 عحاملی زکوات # # ااب هصل همدفه %~% نراحلومت بیت المال # # 6اپ فصل هحجدفمت %~% دز مصرفی حجزیه # # فنصل دقسرنلهه %~% درتفونض امامت # # فصل دبتتم %~% درتفونض اذان5 ### | بابدقیه # نراحکام محتلفه مشعل بردوضرب # بول دراحسان ورعایت بشانزیلهفضل # ~~لمافپب خفق نیینا- الروره (به:یکف5 # ~~-پ ی یک- ازوده 0ا-ب: تصرفی PageV01P052 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0085.png) # # %~% درفنخ نامه تونکقار # # فص 6 %~% در ادرار و مقاشه # # 2ا.فت ص فمسل8 %~% درمعیمشت و مقاصد # # ص جهایر) %~% درتعین مرسوهم # # ص %~% درتخفیف متوجهات دوایین # # فصامششم %~% در معافی ومسلمی # صاهفتم %~% در ابطال قواحدذممه # # فصرفسم %~% در رفع فواحش ومنکرات # # فصلنفمم %~% در تدارک مافات از ### | حسارت وغیران # # فصا ونفم %~% در ظلامات ولایات # # فص یان85 %~% دراستمالت رعابا # # فص دفالرله %~% درمستظهرگرنانیدنخایفان # # فصلنبمزنهم %~% درعفوهبرمان # # فصلحهانوهم %~% درامان دادن خایفان # بانه %~% درقرار متمسی # # فصاشانز نهم %~% در عمارت بایرات PageV01P053 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0086.png) # ضربا3ق # ~~نرتهدییر محرمان ومنع ایشان شش فنصل ### | درعزل عمال متعدی # # 4 %~% در استردان حقوق مظلوم ### | ازظالم # # فصل فوه %~% درحیس وقید ظلمه # # صط فاسص %~% در نهب و غارت؟ ### | د نشمنان دنین # # ق %~% دردفع مفسدان وحرامیان # # و نسشهم %~% در اخراج مثمردان ازنواگ # خاتهه # ~~دراوصیت وشرطی چندکه مصنف # ~~را باتمتاملات این کیابست و ذکر # ~~التتزاماتدو بیان خواص این کباب وغیران PageV01P054 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0087.png) # هلهم # دربیان کیفیت این کتاب ویشرط # متروع متامل ms017 درآنا لوذکرموضوع # ملمم انشا وذکر منشیان وچندحکایت # که مناسب اینتت بالوازم ولواحقت م آت # بش ازشروع دربیان تفاصیل اقسام بمرایتب # ~~وضروب وفصول وصورو انواع واصناف وابواب # ~~ذکراین مقدمه ضروردیست # ببایددانست که ازضروب که درمرانتب قسعم # ~~اول این کتاب بیان کرده ایم ضرب اول ازمرتبداول # ~~که مستمل برسه صورت است الفاب و ان عیه # ~~سللاطن وخواتن واولاد ایشان وضرببآدوم که # ~~مستتمل برییت فصلست در احوالیست که بعد # ~~ازذکر القاب ببسلا طین نوبیسید و آن یاتهنیت باسد # ~~بحلوس سلطنت یانصحت یااستدعای فتح راه حج وفرستادن PageV01P055 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0088.png) # یاغییرآن چنانک هفده فصل بافی وصور و # ~~نواع بران مشقل اسیتا وچون یکی را ازین احوال # ~~بالقاب بسلاطین منضم گرن اینندر حکم یک مکتوب داشته # ~~باسثد وتقسیم صور بانواعلجهت سهولت عمل و # ~~ب تصرف منشیست واین قاعده درمرتبهآ دوم وسوم # ~~برین موجب ممهد سشده چنانک مضتی راظ دروقت # ~~کاببت رحیوع باجای دیکر نبایی کرد و ببسهولت مطلوب # ~~رسد واما درمرتبه چهارم که مرتبه متترکیت # ~~مپان سلاطین وامرا و وزرا وخواتین وخدم # ~~و ارکان دولت وملوک ولایات وسادات ومشایخ # ~~وقصاة وغیرهم ازیا البثزام اعراض کرذه ایم # ~~چهآ آن مرقبه مشتملست برمکاتبات ودوصورتس ظ # ~~مکتوب وجواب والقاب واحوال دریک مکتوبست PageV01P056 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0089.png) # ~~وعرضه دایشت رعایا بسلاطن ومحاضروبترط نامه # ~~نواب وعمال باسلاطینل وتذکرهآ بأاحوبه مجموع # ~~داخل این قسم است وهمچنین ببایددایست که یکی # ~~دران مکابتات نکر اسشتیاق و آرزومندی نکن # ~~حه این معنی وقتی بشاید که امکان ملاقات باستد # ~~ومللاقات سلاطین متضمن اخطارب نهاییست* کما # ~~قال الله تعاکی لوکان فیهما الهة الاالله لفسدتاء عونا # ~~بود دو پادیشه اذرولایتی و بامراء بزرگ و وزرا # ~~هملننویسنده مگرجمی که در مناصب مناسب # ~~یییشان باییشدا وهمین بهریک ازطوایف حجیهور # ~~دو دعا یکی عربی و یکی یارسی نتونیسد چنانک معالی # ~~و(قببال وجاه وجلال فلان اطال الله بقأةاباامتدادزمان PageV01P057 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0090.png) # ~~پ مساوق باد چه اطال الله بقاهادعایییست زایدوبتکرار # ~~مفضی وتتمە معالی واقبال وجاه وجلال دعای # ~~پارسیست اعنی باامتدادزمان مساوق باد به # ~~دعای عربی چه ms018 مفهوم هردودعا دوام و بقا ست # ~~ویک دعا کافیست مگردرصورقی که دعایآ عربی # ~~3ت مخصوص7مکتوب الیه باسشد و دعایآ یارسی بدیکران # ~~چانک فواید انفاست متشبرکهآ مؤلاناءاعظیازییت # ~~فضایله یا ستیخ الأسلام (عظم زبدیتل برکته بکافه # ~~مسلمانان واصل باد چه زیدیتلاوضایله یازیدت # ~~اث برکته مخصوص است بمکتوب الییه که مولانااعظم # ~~است با ستیخ الاسلام اعظم ود عای پاری تحصوی # ~~بکافهآ مسلمانان درین صورتفا و امثال آن دود عاثعریی PageV01P058 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0091.png) # ~~و پارسی توان نوست وهمچنین برمنشی واجب است # ~~که برحجمیع تقان یزخواه باستفادت ازکتب وخواه از # ~~تراکیبت خود وقت کتابتا مکاتبات و احکام وغیر # ~~ان درتبد تهذیب عبارت6 وتنقیح استعارت باسشد # ~~و از استعمال الفاظ عزییب وحستی احتراز کندتادرمزلقهآ # ~~عتراض ومدرکه استدراک جالا ومالأنفتدچه کفةایذ ### | مشعرن # ~~الخأ ییبقی زمانا ببغدکانته # وصاحب الختخت البتراببا مدفون # ~~اب لواز استعجال وسرعت قلم نیز که مودی بترک # ~~تجوبیخط وعبارتست من کل الوجوه احترازواجتناب # ~~ورزدچه حکیم افلاطون کفه است لاتطلب سرعة العمل # ~~بل اطله بطا تجوییه فانالناس لیس بیلون فی کممفرغمنهذاعآمل # # ام %~% 3-3-ج : ضتشده # ~~1-اکده؟ی کانب.ا حددهه حد تده ### | 7دفسده # ~~12-ج: از - وان استعجال - ت - علی النادر (صفم 0-چع ثور) - حنفشه. PageV01P059 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0092.png) # سیلون عن جودةاصسنیته معنی اینیت که سرعت # ~~پ عمل را طالب مباش و نظر برتجوید و تحسین عمل دار # ~~چه مردمم نپریسنڈ که ایین عمل درچه معدار زمان کرده بشد # ~~بلکە ستوال ازحودت صنعت کنند بین معلوم بیشد # ~~منستی را شیچ ربیت چون حست خط و عبارت # ~~نیست و در استعجال وسرعت قلم رعاییتت آن # ~~دو مهم مشگل توان کرد کما قال النی صلی الله وعلییه # ~~وسلمة العجلة من الیشیطان والتایی من الرحمنا واکر # ~~سحصی با وجود سرعت قلم برجودت خط وحسن # ~~عبارت قادرا باستد نادر الوجود بود ولاحکم علی النادر # ~~وهمحین القاب هرکس برحسبةا قدر ومتزلت او # ~~توبیسداچه اکرسترت را خطاب وضیع کداستخفاق PageV01P060 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0093.png) # ~~یموده بایشد و اگر وضیع راخطاب شربینا استهزاکردة و # ~~در مکانتبات بعذ بیت السطوربسپار نگذارد بخلا احکام # ~~که ms019 ابخا بعدنبین السطوربیستتر باید و امادرعرضهداستت # ~~رعایا بملوک وسلاطین و محاضر و تذکره که نویسد # ~~ان قاعده مطرد بباستد چه مکتوب عردین باید # ~~بوستت اما بعذ بین السطور اینک باید و بیاض # ~~صدر مکتوب متوسط تاجمعی که عارض قضایا پاستند # ~~اساهی حوفیت در اخران بتبت توایندکرد و بیترط نامه # ~~را بعدبین السطور اندک باید وقطع کاغد عریض # ~~سشاید ومنشی هر مکتوب که نوبسد بعداز ایتام جهت # ~~ترککل و نیمن قدری خاک پاکبران ردرداچه پیغامبر5 # صلی الله علپه وسلم فرمود تربواکتا بلم فانه انفبح PageV01P061 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0094.png) # ~~الحولیج وبعدازان ازاول تا آخرفروحواندتا اکرسهویأ رفتة # ~~باسشد باصلاح اورد و البته درطبیت اعتماد نکند ونگوییکهآ آنچ # ~~2ت من نوسیم از غلط وسهؤ معرا ومبا باشد چه فیچ افزیده را # ~~ایندعوی نرسد لکلحجوان کبوة ولکلحسامنبوة ولکلعالع # ~~هفوة وبعدازایتام مکتوب رامهرکیرچه پیغامیزصلی # ~~لله علیه وسلم فرمون کرم الکباب ختمة چون ازین مطالب # # اپ: الحواج ؛ ت ؟ للعواج ؛ وش : للجوایح %~% آپ: شهوی # ~~احت* رطاثزیث گاب خکده کای اردااا کده # # لات* باخوانا ینونیم %~% دپ،: سهو وغلط # ~~ا-ج: وقدقیل- انزوده الحم جاد آاب:هنوة ؛ پ : قوة # ~~2اج* از-وبعدان انمام تااشتغال نمایم (ص-123) حنشه اپ: بغمب 5ااپ: ~~ومودها # ~~عراپ: ازچپون ازین مطالب - تا- اشتغال نماییم - حزتشه وبجان آنمتن یین ~~انزله: # وبوسشیذه بنیست که کایتب با مکتوب البیه یا بییشتر باستد یاکمتر یا مساوی ~~الل # ~~پ ببیشت باستدعرض مکتوب وسیع باید و بعد بین السطو متوسط و بیاغرمکقب # متوفر وآکرکمتر باسشدعرض مکتوب سسک باید و بعد بین السطوراندک و # ننان صدر منیب ین ابنک و اکر مساوی بامشد علی التتساوی فید # درآخ ان شت تواین کرن (صفر -172) PageV01P062 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0095.png) # ~~فارع بشدیم فایدهآ چندکه مولافاملک الافاضلحکیم الدینناهون # ~~جزاه الله خیرا درموضوع علم ابنشا وفضیلت آن بالوازم # ~~ولواحقی که بران تعلق دارن درربساله خود آورده تبرکأ وتیمنا # ~~درنشش فصل اثبات کییم عون الله وحسن وفیقه # # لاب ص %~% درموضوععلم انشا # ~~ث موضوع هرعلم نشیئی باسشدکه دران علم بجت از # ~~عراض ذاتی ان بشی کینند چنانک بدن اینان که ms020 # ~~موضوع علم طباست چه طبیب درعلم طبه جث # ~~ازاعراض ذاک بدن ابنسان میکیندکه آن صحت و # ~~مرض است تاصحت را محافظت کزومرض را زایل # ~~گرداند وبرنین تقدیرهرعلم را موضوی بایشد و یشاید # ~~که یکچز موضوع نو علم باسشد ازدو وحه مختلف # ~~چنانک کلام عرب موضوع علم نخو بایشد ازان وبه # ~~که معرب ومبی است وهمین کلام عرب موضوع علم # ~~تضریی نیزبایشد از احوالی که برابینیه صادری گردد # ~~یس موضوع علم اننشا یعنی ترسل کلام باشد ازان ومه که # ~~مخبراست ازمعینی که بذات کایتب قایم است وان PageV01P063 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0096.png) # ~~کلام یاعرنی بایش یا پارسی بدان دلییل که بحثمسی # ~~ازعوارض چنین کلامیست که آن بلاعت وفصاحت # ~~واطناب وایجاز وسلاست وجزالت ورکاکت # ~~ورزانت وسیع وتجنیس وترصیع4 واستعارتست که # ~~عوارض قریب اند وموضوع علم انیشا علم استیفاء مال باشد # ~~ازان سبب که بحت مستوفی در ان علم ازعوارض و # ~~صفاتیست که برمال طاری مییشود چون جمع وخرح وغییر # ~~وتبدیل وتثمین وتسعیزوتصریف وفاضل و بافی و # ~~غیرذالک وموضوع علم صکوک نیزهم مال باشد # فصلر %~% 9 # درفضیلت کایتب ومقام و شرت او # اگرکتاا را هیچ فضیلت نباسش بغیر آنک حق تعالی # ~~در محکم تنزیل خود قسم یاد می کیند وی فرمایان والقلم # ~~ومایسطرون تمام بشرفی وفضیلتی بایشدوببضی ازمفسران PageV01P064 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0097.png) # ~~بیانرا فی قوله تعالی علمة البیان بکتابت نفسیر کرده اند # ~~واین قول درتفسیر کوابشی مزکوراست وانچ فرمونه # ~~وربک الاکرم الذی علم بالقتلم علم الانسان مالم بعلم # ~~موتید این سحنست و عرب گوید فرزندرا پییشازهمه # ~~چیز بکتاببت5 و سیاحت تعلیم باید کردآ و سیاحت را # ~~مقدم داستته اند جهت آنک دیگری را کا ببت توان # ~~فرمود وهیچه کس ازنهمردفکری سیاحت نکندودرقدیم # ~~ملوکعجم جماعتی را که ابا واجداد ایشان اهل کتابت # ~~نجودندی رحصت کتابت بدادندی کما قال السشاعر ### | فشعر # ~~لله دزانوشروان من ملک ### | ماکان اعرفه بالدون والسفل # ~~ات بهاهم ان یمشوا ینده قلما ### | وان یزل ببواالاحرار بالعمل # وگوییندوقتی که ملوک عجم دردیوان امدندی کتاب # ~~ب دیوان از نبمرایستان ms021 قیام نکردندی ودرانچ بدان PageV01P065 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0098.png) # ~~مشغول بودیندی یک لیحه اهمال فتمودیدی وهم دران روزکار # ~~غیرکتاب واریابب علوم دقیق مثل نغوم وطبط وحساب و # ~~هیدسه دیکری براسیان اراهوار ستتستی و گفشندی # ~~ولیک قوم یحبب ان تجم عقولهم لانهم مشغولون بعظایعم # ~~لامو وخطیرها بیعنی اییشات قوی اندی واجبستل # ~~عقول اییشانرا براحت5 دایتتن چه ایشان مشغولیند # ~~بساختت کارهای بزرگ واز عهدنامه اردشیر # ~~بابک معلوم می سشود کی کتاب پییش ملوکعجمم # ~~تاچه حدمعتبرومعظم بودهاند ایجاکه می گوید # من ارد متیرنبن بابکل المؤید بذیالبهاء ملک الملوک # ~~ؤوارث العظمابظ الی الفقهاء الزیین لهم حملة الدین والحماة # ~~الذین هم حفظة البیضة ببیضة الاسلام والکتاب الذبین # ~~ث هم زینة المملکة وذوی العرث الذیلهمم عمرة # ~~البلان، لالسلام علیکم فانأبحمدالله صالحون وقدوضعنا عن PageV01P066 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0099.png) # ~~رعیتنالبعضلرافتنا اتاوة وخراجها الموظفة ونحن فی # ~~ذلک کانبون الیکم بوصیة لانستبتعروالبحقد فیدهمکمم # ~~العدة ولاتحتکروا فییشملکم القتحط وتزوجوافی القرابین # ~~فانهامس للحواثبت للنسب ولاتعدواهذه الدنیا یشیا # ~~فانا له یبقی علی احدولا ترکضوها مع ذلک فان الاخرة لاتنال # ~~لابها *ایعی این مکتوبیست ازارد شیرین بابک جماعت # ~~فقها که حاملان احکامدین انذوبجامیانی که تگاهدارندگان # ~~ببضه اسلام اید بعنی وسط اسلام وبوبسندگانی که ارادین # ~~مملکت اند و نبزارعانین که ابادان کنندگارن بشهرها اند # ~~11-ا: کتند2 PageV01P067 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0100.png) # ~~سلام برشما که مابحدحق تعالی ازحبله صالحانیم تفضل # ~~رافت و رحمتی که بررعایا داریم خراج رایتب ازایشان # ~~برکرفتیم وشما این وصیت ی نونسم که از یکدنگر # ~~کپنه دردل مکیریدکی دشمن ناگاه ببشما رسدونرخهارا # ~~گران مکیتیتا وتحط شمارا فرونگیرد و دخثر ازخونشیاونذان # ~~خود خواهید که آن رحم را نزدیک کرداندونشب راثابت # ~~کنواین دننیارا بچیزی مشمارید که برهیچ اوزیدهتی نمانذ # ~~واورا نیز بیایآمزیند و بااوخواری مکینیدکی درحبتا و # ~~منزلت اخرت نمی توان یافتن الا بدنیا و3 ابوعبدالله # ~~محیدین مسلم بن قیتیهآ درکاب عیون الاخیبار ذکر # ~~می کینل قرات فی کتب العجم ان هوبد مؤببران وصف # ~~الکباب فقاک کتابت الملوک اعیهم المنصوبة صندهم و # ~~ان اننهم الواعیة عنهم والسنتهم الشاهده لهم لاینه لیس احد # ~~اعظم ms022 سعادة منا وزراء الملوک اذاسعدت الملوک ولا # ~~اب اقرب الی الهلکة من وزراوالملوک اذاهلکت الملوک فترتفع PageV01P068 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0101.png) # ~~التهمة عن الوزراء اذ اکحابت بضایحهم للملوک نصاحهص # ~~انفسهم وتعظم الثقة نم حیث صاراجتهان هم لهم # ~~کاجتهادهم لانفسهم ولایتهط روح عن جسدةکعلی روحه # ~~لان زوال الفتهما زوال نعمتهماوان التیام الفتهماصلاء # ~~خاصتهما یعنی درکتب عجم خواندم کی موبدمویبدان # ~~بعنی استان حکما فزس کتا را وصف کرده است وگفته # ~~کهآ نویسندگان پاد بشیاهانابمثابت چیشمهاواییشاناند # ~~که بدییشان بینند و گوشهای ایسشان ابذ که بایشان شنوند # ~~وزبانهای ایشان انذ کی ازقبیل ایشان سخن گوییند # ~~ونوییسند و هیچ کس رالبعادت بزرگتر ازیسعادت # ~~وزراء ملوک نیست وقتی کی ملوک اییشان تیرصاحب # ~~سمعادنت باستند وهیچ افزییه نزدیکربهلاک ازوررا # ~~بیست وقتی کی ملوک ایسیشان هلاک یتوندوهرگاه # ~~ک نصیحت وزرا یادیتاهان راچون بصیحتایسشان PageV01P069 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0102.png) # ~~باستد مرکفش خودیش را تهمت ازاییشان مرنقه # ~~یشون وچون اجتهاد ایشان درمهمات پادشاهان # ~~چون اجتهاد ایسشان بایشد درمهمات خودوقوق # ~~برای ایشان هرچه بهمتر وعظیم تر باستدو هیچ # ~~جات راجهت جسدا مشهم نکرد ابنندو هیچجسدرا # ~~یزجهت هیچ، جان زیرا کی روال الفت جان وجسد # ~~زوال بعمت ایسشان بایشد وچون الفت میانایشان # ~~حاصل آید خاصه هردو نصلاح ایدودرانین سخن # ~~میان کتاب و وزرا فرفیآ ننهادهای و درایام دولت # ~~عرب حرمت و جلالت کاب نجحدی بوده کی ابتداء # ~~هرمثال بنام امام بودی وانتهابنام کایتب وتتیخ # ~~بزرگوار ابوعلی فارمدی قدسن الله روجه العزیز دربضی # ~~اث از تصاینف خود نسخهآ عهدنامه که بایشارت مبارک # ~~رسول صلی الله علیه وسلم امیرالمومنین علی کرم الله وجهه # ~~جهت اقاربه وانساب سلمان فارسی رضی الله عینه نوییشته # ~~است و بفارسث فرستاده فکرکرده است اابتدلو عهدنامه بری PageV01P070 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0103.png) # ~~موجببست دبسم اللهالرحنالرحیم هذاکباب من محمد # ~~رسول الله صلی الله علیه وسلم الی اخرةودراحرعهدنامه # ~~نویشتة کیتب علیبن ابی طالب بادررسول الله صلی الله علیه وسلم # ~~فی رجب سه تسع من الهجرة بحضرمن ابی لر الصدیق # ~~وعثمات واس والمقداد وجماعة من المومین رفی اللهعنهم # واین صعیف کی مصتف ms023 انین کیابست تسحهٔ‌ ان # ~~عهدنامه را مطالعه کرده است وهمچخین عهدنامد کی # ~~باسثارت شردف مصطف صلی الله علییه وسلم امیرالمومنین # ~~ب علیا رضی الله عنه جهت حیی بن اخطب کی والیخیبل بود # ~~نویشته برهمن اسلونبست کی درعهدنامه سلمان # ~~ذکررفت ویسخهٔ‌ اصل ان عهدنامه راخط امیرالمومن # ~~عل رضی اللهعینه این ضعیف دبدهاست واز ابخا سحه # ~~نقل کرده وذکراین دو عهدنامه ازمعظهات مفاخر # ~~کتابست کی مثل امیر المومتین علی کرم الله وجهه کی # ~~امام المتقن وسبید الاصفیان والهومنین است متصدی PageV01P071 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0104.png) # ~~کتابت بوده اگرچه عروج اولدرمعابح مثرف وبزری # ~~ومصاعد ولاییت وکرامت زیادت ازانست کی اورا # ~~بکتابت صفت کننداما مقصود مدح مرتبهآ کتاب و # ~~کتابقست بوجون فشریی او # ~~ماان مدحت تحدا بمقالتی لکن مدحت مقالتی کبحدوبنی # ~~ات ازبلخاءعرب باامیر المومنین عمرین عیدرالعزیز رضی اللهعنه # ~~گفته اند من کاینت الخلافة زاینة فانک زینتهاأومن # ~~شرفته فانک شرفتها یعنی اکرکسی را خلافت ارایش # ~~ی داد توخلافت را ارایی میدهیڑواگرکسی راخلافت # ~~بزرگام کرد توخلافت را بزرگ میکنی حما قال الشاعر یا # ~~واذاالدرزان حسن وجوه حان للدرحسن وجهک زیینا # ~~وتزیین اطیب الطیب طیبا ان تسه این مثلک ایبنا # ~~یعنی وقتی که مرواریدبزگ حسن خوبانزا ببیارایدروی خوب # ~~نو مرواریدرا آراییش دهدواکرعطری را که ازان خوش بو # ~~ینایشد بدسک گیری ولمس کی بواسطهآ لمس تو بوی PageV01P072 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0105.png) # ~~ان عطرفبیتر وخوتر ستود مشل توی کحب # ~~نوان یاونت وارسایل وخطب و منشاتامیرالمومنین # ~~علی کرم الله وجهه نظما ونشرأ درا ورأ بااسمان # ~~هم صینان و با افتاب هم رکابست فسارنه # ~~من لاسیرا مسثمرا وعزآ ببه من لایغنی معردأ و # ~~فهجة البلاغة وعرر ودررد وصدکلمه ومتفرقات وصایا و # ~~کلمایت کی ازان حضرت منقول ومروییست براین لامدعی از # ~~اعدل ستواهدست وامامة احدیبن تحدالمیدایی النیشابوک # ~~رحمة الله درکتاب ماوی العزییقا ومرعی الادیب آورده # ~~است که امام بن الامام جعقریب محد الصادق علیهما السلام # ~~فرموده است ان لامیز المومنین علی علمیه السلام تسع # ~~کلمات اکسدب جواهرالکلام واغلین حقایق الببلاغة و # ~~ب قطعن اطماع المحاولین عن ms024 اللحاق بها ثلات منها فی المناجاة # ~~اات: اما PageV01P073 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0106.png) # ~~اوثلات فی الحلمة وثلاث فی الادب فاللوالا فی المناجات # ~~قولة علییه السلام الهی کفانی فخرأ ان تلون لی ربا وکفایین # ~~عزاان اکون لک عببدا الهی ابنتت کحما احب فاجعان کما # ~~تحب واما اللواقیأفی الحکمة فقوله امغ علی من یشیت # ~~تکن امیره واحتج الی من شیت تکن اسیره واستغرث # ~~عم یشیت تکن نظیره واما اللواتی فی الادب فقوله فیمة # ~~للامریاما یحسنه المری مخبول عت لسانه الباس اعدار # ~~ماجهلو معن آننست کی امیرالمومین نه کلمه فرموده # ~~است کی بازارجواهلا کلام را کا سدعی کینند وحقایق # ~~بلاعنت را کرابتابها می کرداین و اطماء طالبات راکه هوس # ~~لحاق بدان دایشته باشند بعنی خواهید که مشل آن # ~~بکویینگا منقطع ی کنندوازان نه کلمه بسه کلمه درمناجات # ~~است و سه کلمه درحکمتا وسهکلمه درادب افک # ~~دامناجات است یکی اینست کی بارخدایا مرا این # ~~اببفای2 ت دهرفلهحتهنوت: علییه السلم PageV01P074 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0107.png) # ~~فخرتمامسست کی توابروردگارمی ودوم آنک بارخدایا # ~~مرا این عزو یشرف دبناست کی ببدهآ توم سومالهی # ~~توچنانی کی من ترا دوست میدارم مرانیز چنان گردان # ~~کی مرا دوست داری و ابچ درحکمت است اول آنک # ~~بغمت ده بهرکه خواهی تا امیچر او باشی دوم انکخودرا # ~~محتاج گردان بهرکه خواهی تا اسیراوباشی سوم انک # ~~ات پاری خواه ازهرکه خواهی تانظیراوباشی واما ان کلماتع # ~~کی درادب است یکی ابینست کی قیمت هرکس برمقدار # ~~داست اوست دوم آنک مرد درزیرزبان خوش # ~~پنهان است سوم آنک مردم دشمن چیزیآ باستند # ~~کی آنزا نداشند و از سترف ومزلت اریاب کتابت یکی انست # ~~ستده باشد و محتاجخوتیی آیرن انست اشیر جوقهیر PageV01P075 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0108.png) # ~~کیل کتاب درزمان قدیهم بخللفت ویادشاهی ودکرمناصب # ~~عالی رسیده انذچنانک امیر الهومین عثمان وعلی ری الله # ~~عنهماکی هردوکاتبان حضرت رسالت صلوات الله علی # ~~مسترفها بودید ببخلافت و سلطینت رسیدند ومعاونه # ~~ینزکی خلافت یافت درابتدا کاتب پیخامبر علییه الصلوة # ~~والسلم بود ومروان حکم کاتب عثمان بود وعبدالملک # ~~مروان کاتب معاوییه بون ms025 در دبیوان مدبیه وحبی # ~~کی بجوالی مراتب رسیدند عمرین سصیدبن العاص کاتب # ~~معیره بود وبعد ازو کاتب ابوموسی انتعری بون # ~~و بحدازان حاکم عراقین بستدؤ ژیادبن ابیه کایتب ابوموسی اشعی # ~~اب بودک وابوموسی اشعری کاقب امیرالمومین علی بود وقببه بن ابی ذو ~~PageV01P076 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0109.png) # ~~ازففهای مدینه کاتب عید البملک بن مروان بود وحسن بن # ~~ابی الحسین الببری بافضل ببسیار وعلم تام وجلالت قدرکاتب ربیع # ~~بن زیاد الحاریی بود بعدازان عمرین عبد العزیز اورابضب # ~~قضا نصب کرد وگفت ولیت القضا سدالتا ببین # ~~وتحدبن سیرن معبر باعلم وافزوادب کامل و ورع # ~~ظاهر کایتب ایست بن مالک بود وعامرالشعی بافهم ناقب # ~~و وفور روایتب کایتب عبد الله بن مطیع بود وبعد ازو # ~~کایتب صبدالله بن الخطبی الانضاری سثد وحلومت و # ~~قضاء کوفه یافنت و سعیدبن حبی با زهدوبنسک # ~~وعلم وحلم کا تب عببد الله بن عت بنا مسعود بوی وبعد # ~~ازان حجاج اورا کتابت ووزارت ابی برده بن ابیموسی # ~~الاشحری داد وبعد از ان چون طغیان وعدوان حجاج فتسر PageV01P077 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0110.png) # ~~ستد بسمعید باعیب الحمنبن ایشعب خروج کرن وبدیست # ~~ت حجاج گرفتارآمد واورا پنیش خود بایستابند و گفت # تقی بن کسیر خلعت ریقة الطاعة من عنتک وعصیت # ~~میر المومنین کیف رابیت صنع الله بک اخر ای قتلة # ~~شئت قافی قاتلک لأمحالة قال سعیداخترابت فان # ~~القتصاص امامک حجاج با سعیدبن حمط کعنت ای نشفی # ~~بن کسیرلا ریقل حطاعت ازگردن خود بیرون کردی و # ~~در امیر المومنین بعیی عیبدالملک ببن مروان ماصی شدی # ~~صنع حقا تعالی را باخون بنگروهرنفع رأازانواع قیتل کی # ~~خواهی اختیارکن چه البه من تراخواهم کشت سعید # ~~گمنت تو اختیارکن کی قصاص تراخواهدکرد کوبید # ~~خرکسی ازمقتولان حجاج سعیددن حبا نود وچوت # ~~ورا هلاک کرن حق تعالی فیخوابی برو مستولی گردانید تا PageV01P078 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0111.png) # ~~دران حالت ببمرد وخلایق ازسراوخلاص یافتد وکی # ~~د یگر ازفضلای کتاب سلیمان بن سعیل الخنشت بودشش # ~~ت سال کتابت هشام کرد وافصح و ابلغ کتاب عبد الحمید # ~~بن بی ms026 لوی کاقب مروانحماروذکرفصاحت وبلاغت # ~~او ازتح مستعنیست وپیوسته منصورعاسی کفتی # ~~غلبنا ببؤمروان بثلاثة بالعجاج وعبدالحمید الکاتتب # ~~والموذن البعلبکیل ویکی دیکراز فصحای کتاب عیدالله نبن # ~~المقفع بوی کی درروزگارخوت نظیر ندایتت بلکه درهیچ # ~~عصرمثل او کاتی نبود نوخالدیبن برمک نیزازمشاهیرکیاب # ~~آل عباس است وابوعبدالله کی کاتبل مهدی بون # ~~پیوسته گفتی مارأیت مثل خالد بلغته اعرابیة وطاعته # ~~اعجمیة لاوله الاراء المتتهورة والبتدانبیر الصائبه # ~~ودایما منصورگفی خالدعداء والدولة الذی یقوتهظا و PageV01P079 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0112.png) # ~~بویش بن فروه کاقب عیستی بن موسی بون وصوایب بدابیر # ~~ومستقیمات ارای اوظاهر ومشهور بوده است # ~~وهمچنین ابرهیطم بن هلکت الصابا کاتب دولت # ~~عیاسی بود واستاد سیدرضی موسوی وببادرش سید # ~~مرتضی وفصاحت وبلاغتاو ازفیرح مستعنیست # ~~فنی الجمله علی الدوام کتاب معظم ومعتبرنودهابذوبیچ # ~~حسب استعداد وقوت وقدرت خودش محلی رفیع ومکانی # ~~عالی منیح رسیده وددین روزگار درولایت مصرویشام # ~~مرتبهآ کیاب سرسلاطین ابجا برمرایتب وزرافایق و # ~~راجح است واقطاعات کاب اسرارایشان مساوی # ~~افطاعات امراء مملکت باسشدومصدوقة حال ایت # ~~کی بی برکت حرکت قدم قلم ایسشان هیچ مطلوب قدم در # ~~حمیزوجود ننهد وهیچ مقصود روی دزنقاب بعذر # ~~نگیشایدچه آلر بسلاطین روزگارخواهندکه ذکرتهنیتی یا PageV01P080 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0113.png) # ~~سترط تعزیتیل بجای ارند پاآدلی رمدهرادردام کیتند # ~~انضی سرکیشرا رام گرداننند یأنتخوی اعدا ومیل # ~~اولییاکنند یابتهیدقواعدظ استعطاف وتشیید مبایی # ~~امزارل ایشتغال نمایر یا فوانین ازازگوایسعان راعمهد # ~~کنندجزبوسیلت استعاینت قلم وببان وثنی واسطة # ~~ستمراد عبارت وبیان ایسشان میسروا مسلم نگردد # ~~نیس باید کی بریسلاطین روزگار واجب ولازم باسشدکی جایب # ~~ایسشانرا بحسن رعایت ومحافظت وتقویت وتریبت # ~~فرماید وببرتیب مهمات ومصالح ایشان اهتمام تمام # ~~نهایند تاایسشان درخدمتی کی بدان مامورومشغول اززیفیزابید # ~~وموجب رونق یادبشاهی ومملکی تلگرددوحلیم ابوالحسن PageV01P081 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0114.png) # ~~حمدین عمرین علی العروضی السمرقندی رحمة اللهحکایتی چند # ~~217 مناسب درکتاب محمع البوادر اورده است امایچون هنور # ~~اث فواید مولاناحکیم الدین نامون بایتام نزسیده ان رأ موخر # ~~داسشته بیشدوبعدازان ایراد افدان بشاءالله تعالی # فصلسقم # درآداب کتاب و آلات اییشان # معنی الیت رسیدن فعل فاعل است منفعل وکانتب را # ~~درکابت3 بآلتی چندچون قلم ms027 وقلمتراش ودوات و # ~~محراک وحبرو کاغذاحتیاج است بایدکی تمام معدباشد # ~~فات وعاریت نخواهدوگردیگری عاریتخواهد منع نکید و نپوسته # ~~قلم فرایشیده ومعددارد وباید که طاق باستدوهر # ~~قلمی کی امروز ککاردایشت دیکر روز بتحدیدیتراشد # ~~تارطویبت حبر تمام ازو زایل تشود وبعضی گفته اند کی # ~~ادب اینست کی قلم تراش همیته تتیز دارد وببان # ~~دوات نشوراندچه فاضل سعید استاد الکتاب جمال PageV01P082 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0115.png) # ~~لدین یافوت مستعصی رحمه الله هرگاه کیل درخط یکی ازکتآب # ~~هیچنین محراک و مقط معد بایدد اشت تا بکارن وقلم نباید # ~~نتتورابنید و قلم را برقلم دفکرقط نبایدکرد ونمامت الات # ~~کابت گودست وجامه رآاز بسیاهی محافظت نماید # ~~وقلم محرف ترایشد ومیدان قلم برمقدارببندانلشت مهین # ~~بایدوکتبهآ بعداد برمقدار ناخن انکیشت عی ترایشندوترایشهآ # ~~قلم را عزیز بایدداستت وبرره گذار ناید انذاخت کی # ~~اگژ پای بران بفایه بشود درونیثٹی وفراموشخ آرد و # ~~امیرالمومنین علی ضی الله عنه فرموده است دروقت کی # ~~عببد الرحمن لملجم علییه اللعنة اورابکارق زد والله ماقطعت # ~~علی برایة العلم فمن این اصابی هذا الالملاوچون ازکابت ### | وس: درودیش PageV01P083 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0116.png) # ~~اب فارغ مشود قلم پاک گرداند و دروقت کتابت قلم # ~~دردهان نکیرد و عقده برقلم نگذاردچه استادان # ~~قلم معقدکتابت نکرده انذوان معقدرالبفال بددانتةآ # ~~وهمچنین دوات رابقدری میشک و گکلاب مطییب دارد و # ~~رکوییئی کی قلم بدان پاک کیند معددارد ومرکب بایدکی # ~~غلیظظ ببود وروان وبراق باسبتد تا کایتب را برکتایت # ~~قدرت بون ونرصیابنت الهس کابت ازقادورات # ~~مبالغت تمام کیند ودواترا برطاقچه وبالش وجای # ~~بلندنهلکی معزولی بازآرد واکرمکتوب الیه أزکاتب بزگیر # ~~بایشدعرض کاغذوسط باید وتفاوت میانا سطور برمقدار # ~~عرض کاغذ وپیچیدن لایق بیاض بین السطوزوقوت # ~~خطا موافق عرضلابیاض خطوط واکرمکتوب الیه ادفی باشد # ~~عرض بزرگر و سطور از یکدیگر دورتر وخط قوی تر و # ~~ببیاض سرنامه زیادت باید گذایشت وچون نامه قمام شود # ~~ازکناراخر کاغذ از جاعنب راست پاره قطع کندتا شکل PageV01P084 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0117.png) # ~~مرج نبایشد و برظهژ مکتوب کاقتی کی بزوگترازخود باستد # ~~جواب آن بنوان نویشت واکرباد فی نوتید شایدواکر ms028 # ~~ببساوی نویسدب نمهید عدرنیوییسدحما قیل # ~~تعذرفرطاس وفی الظهربلبغة ### | وانت کرییم طیب الاصلفازره # ~~سواءظهر قرطاس ونبطن ### | ذا کان الکتاب الی کریم ### | وایضا # ~~کیتبت علیظهر الیک لاننی7 ### | وجدتک فی کل نایبة ظهرا # ~~هاث لوچون ازحمعی غایب شون بایدکی ابتداءنامه مثلحپین بیتی کند # ~~3-آ* ش-اروده ### | ت : لاتت ، # ~~ماب :بای،ت : نایتهآ، # وش * ناسة # ~~11_ت : از- وچون_ ت-بیتی کیند - ضشرهآ ### | 85 PageV01P085 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0118.png) ### | ششع # ~~اذا ماغاب عنک اخوک یوما ### | ولم یکتب الیک فقدجفاکا # ~~ک وهمچنین درمکتوب کسی که کتاببت کندننگردکی در # ~~خبرستل کی رسول صلی الله علییه وسلم فرمود من نظرفی # ~~کتاب اخیه ببیراذنه فکابنما بیظرفی النار وخطرانقطف # ~~عراب ببسیار نکیندکی ان علامت نجهیل مکتوب الیه بایشد # فصلحبهایره # درذکر زمان کتابت # آبن ضروری بایبتد باید کی بعد از نمازدیکر بنوبسدکی # ~~رسول صلی الله علییه وسلم فرمونه استأ من احیب # ~~کرنیتاهآ فلالیکتب بعد العصریشیا ودروقت افراط سرما # ~~واستیلا گرماهم کتابت نکیند ودروقت گرسنگی وتشنگی # ~~وغضب وغلیبه خواب وامثال انأ اعراض بفسافی هم # ~~چیزی ببوییسد که اقران اعراض غالبا درکتاببت اوظاهر PageV01P086 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0119.png) # ~~جوعی را مراعات کید چنانک دردن ابیات مذکوریستت # # اببتدای کیابت ازهرباب %~% چون کنی اختیارچیستت صوآء # # ماه دربج منعلب باید %~% ورتبیرست متصل شاید # # ورکی نامه سویحضرت بشاه %~% باظرافتابب باید ماه # # ورفرسی بخانه دهقان %~% نیک بایتدنظر سوی کیوان # # وررستی نبسوی دانتهند %~% حز نظرسوی مشتریا مپسید # # ورفرمتی سوی سیهسالار %~% سوی مرج بایدش دیدار # # ورهستیهمی ببزی دنیر %~% نظرماه سوی تر پدی # # ورفرستی سوی زنات بنکر %~% تاکه ناظرنود بزهره قمر # # وین نظرها بدان کین بی تلببین %~% همه قلیت باشدوسادس # # ورحواهی کی بایشدت تصدیع %~% ازمقابل حزرکن و ترنبیع ### | فص %~% فتجهم ### | درموصع کتابت # بایدکی مکان کتابت سرد وگرم و تاریک و تنگ نبابشد PageV01P087 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0120.png) # ~~و ازمیان میتغلةآ دورت وببرههب ربایخ نینشیید وجضور # ~~بزرگتر ازخون کتابت نکندکی متضمن اهانت باستد و # ~~برمقای نننشییدکی اکر بزرگرازوڈ کسی بیاید اورا مقام بدو # ~~بایددان که ان را باصطلاح کیاب مکان قلعه گویند وتصورر # ~~امدن ان بشخص دایما ذهن کاتب را متغول وپربیشان # ~~دارد ودرصحاح اللغة ms029 جوهری مذکورست کئ قلعه ببم قان # ~~منزلی باکویندکی وطن رانیشاید ومحلس قلعه ان بابشلکه صاحیس # ~~هردم ازاوخا برخیزد وبجای دوکردشیند وکوبندهم علی قلعة # ~~ت ای علی رحطة بینی برسرکوع انز وقلعه کسین راگویندکی از # ~~زین منقلع شود ودرهیچ حال ثابت بیوایدود ومالعاریت # ~~بنزقلعه گوبندوفی الخب ببینالمال القلعة فی الجمله حموع # ~~معای قلعه بیکدگر نزدیک است وبرسرعت انتمال دلالت # ~~دارند ودرزمان و مکان نیز باید کیگ تمامت شرایط که قوب PageV01P088 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0121.png) # ~~فراغت خاطرویسیبب نفی ایشتغال بایشدرعایت کندو این # ~~یشرایط وقتی مرعی تواندد ایشت کی کناببت باختییاراوبایشد # ~~اما اگرضرورتی افیتد والضرورات تتبی المحظورات و # ~~مراعات این معایی ننقوان نفون عدرواضح ولایج باشدودرین # ~~اث نوع خصوصا ودرهمهآ لوم عموما قوت ذهن وقاد وتصرونث # ~~خاطرنقاد که ازمواهب الهیست اعظم مرینتدی واکمل # ~~موصلیست لاسما که ازجهت تحصیل همچنانک بتعلیم # ~~لغت ومسایل نخووصرت ومعایی وبیان بقدامستطهریابشد # ~~وازقوانین شرع وحقایق لفظی ودقایق ولطایف معوی # ~~خالی نبایشدو ددمییدان مدح وهجاوخسین وتهجین اشیا # ~~نسواروبر مصطلحات وعادات وامثال ابناو روزگاردر # ~~مخاطبات واقف وقصیبلا السبق ازمباشرار این نفوع ومردان # ~~این میدان ربوده و بافصی غایاتت اریاب اجتهاد رسیده # # اث: اسبعا %~% وب وث * اسشتعال PageV01P089 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0122.png) ### | فصلفتشم # ~~درصفت الات وادوات کتابت نظمأونثرا فی وصفت القلم # ~~-حق تعالی بقلم سوگیدخورد وگعت ن والقلم ومانیطرون # ~~وابوالفتح نبستی این معنی رااخذکرد و این ابییات گفنت ### | شعره # ~~ب اذا قسم الابطال یومأبسعهم ### | وعدوه ممایلسبالمحجدهاللرم # ~~فنیقلم اللیاب فخرا ورفعة ### | مدی الدهران الله اقسم بالقلم * # ~~صلاع العباد وربشدالامه ### | وامن الببربیة من کل ف # ~~بستیین مالهما تالث ### | عرق الحسام ورتق القلم # ~~اداناک ه اات # ~~و ### | فساوکه عدسده # ~~ده # ~~ووث : وهموکعنت - أزوره # ~~7-به ستبین ، # ~~ای ایا،ه ا اج) ### | ما %~% PageV01P090 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0123.png) ### | وقال ابن الروی # ~~صل ببضض فی ارض مربعة ### | لسان قاسم اللجال والبغم # ~~یتابه کسیوف الهند لامعة ### | به تناسلت الادابت فی الامم) # وله فن ابی عیدالله حدن عقوب الفارسی # ~~حضتث انا ملة الشلاث باجووت ### | ادی الضنی یحکی بناک کعاب # ~~مستعمللظنی السیوف وللضنی ### | ببقیق خطم غیرذیانیاب # # 1-آ: ینضیض ، فب : مینضیص ms030 ، %~% وم : بیشص # ~~2-آش : لسانه 3-ا: اثابه. بت: ابنابه، ت:اسابه # # -یث وکسوت %~% 5-ت: خفشه کت: به الاداب # ~~سث ررعشیه- الیضنفه تحربک الحیة لسایفا و یقال للحیة بضیاص ونضتاضة # قالعیسی بن عمرساءلت ذاالربتبه عن البفتاعق فلم نزدفی علی ان فرک لسانه ~~فی فمه # حاستیه- افزورهلت:خت ث یحعت اث: انابله # ~~0ا-ب : باجوف ، ث : باحوفاا-ب: العنی، ت. الظفی، وث * الضنی # ~~اث: نبان 12- آ:لطبی، ب : لظبی،ت : الظبی # # 4ات* زشره %~% 5ا-مب* للظنی # ~~12- آ: ناب PageV01P091 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0124.png) # ~~فاناخاللنطق اطرق باکا ### | یحکی بجنیتة صریر الباب3 # ~~یاتیک ماندیت جوایب حلفه ### | بفصاحة کفصاحه الاعراب # ~~لات واذا شکیی ظما7 توردلحب ### | مملوة سوداوذاسعباب # ~~یسثی علی خدیة الااننه فف ### | جملة الضسان والرکاب # ~~بهدی الی الاحباب صحة بحلة ### | والی مقالبیة لبابحباب # ولاییاسعیدالاصفهاثی3 # ~~تری صید الملوک لها سحبونا ### | اذا اننقسبت علی وحه الصحیفه # ~~اح: جنه خم اه ی هه ی # ت: ماقذت ، ث و ماندتب # ~~6-ب: شکا لات : ناخوان ا:نوردلجة. ت * تقردلخة PageV01P092 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0125.png) # # اث فدالفلکل المدار لها وکیل %~% ولاالقدرالمنال لهاخلیفه ### | ولضره # ~~ودی تحول راکع ساجد ### | حضوع دمعه جاری # ~~بلازم الحخمس* لاوقاتها ### | منهمک فی طاعة البباریل # ~~وقل عقول الرجال تحت السنة اقلامهم # وقیل بوالاقلام صونب غیث الحکمةل # ~~وقیل القلم صانع الکلام تیرغ مابجمعة القلب وبصوغ # ~~ما یسبکه اللب # ~~وقاللالمامون لله درالقلم کیف ییحوکت ویشی المملکه ### | فة حلمبه # # رمک %~% لاث : ساحد %~% ت:کننی # ~~اب بلازم 10-آ: لاو فاتها ت: فی ادقانها # ~~اش: درحارشیه جط مغایر- من الصتح اما ب الدرت جدقیاروره # # ااث: عزنشه بوالاقدم %~% ااب: صوب # # 5ا-ث : ضایع %~% 7(ث: سزنشه . %~% ب: بفزع # # ات بی %~% ماوب: حوک، ث : حوک PageV01P093 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0126.png) # ~~وقال جغرین یجی لم اریاکیا احسن تبسمأمن القلم # ~~وقال شامة مااثبتتة الاقلام لم تطمعد فن دروسة الایام # ~~وقیل بالاقلام تساسن الاقالیم # ~~وقال ابن المعتز الاقلام مجهزة جیوش الکلام یخدم الارادة # ~~ولایمک الاستزادة کایها تقتبل بباط سلطان اوتفتح باب # ~~بستان فن وصفن المبادو الدواة مداد کسواد العین و # ~~سویداوالقلب مداد فاشب خوافی الغراب واستعازلونه # ~~سترخ الیشباب # ~~وقیل کانهارون الریشید یحب متالالوان السوادوفضله # ~~اب علی باقیها منبال یوما الاوزاعی عن السوان # ~~فقال ms031 لایلبی فنیه محرم ولا یلفن فیه میت ولا تجلی فییه # ~~عروس فصعب علی الریشیک ذلک PageV01P094 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0127.png) # # فقال ابویوسف القاضی1 البورفی السواد %~% فتقهلل # ~~وحبه الربشید وقال احسنت فلله ابنت ### | فن الدوات # ~~سوداء محبب رتقییج فریقه للملک بابنیة واخریهائ # # زجیهه عجماء الاابها %~% بحلل تدببرالبریة عالمة ### | وقال الحسن بن وهب # ~~ات لاتجززعن من المداد ولطخه ### | ان المداد خلوق بوب الکایتب # ~~الولاالمدان وحسن رونق لونه ### | ماصح شیی فی حساب الحاسب # ~~ولما بتبیت الامور لباحث ### | ولکان بشاهدامره کالغایب # ~~یشیان عندی فی الثیا اذابد ### | بطخ پمسکل اومداد لازب ### | ا* فمال # ~~لل رووهک1 # ~~6ابریقیتن، ب برتقیین، ت : رسیین، ث : رتقین # ~~لب: هاذمه لب:زخیه ات :ضفشه ماب: حسین # ~~ااب * لاتجر آاث : رساثیخبا نایر من الصصاح الخلوف ضریب من الطیب - ~~الزوره # ~~الا: سیان اک: السباب کناالجا: اذبد 7ا-تث: مسک، ب: بمسک PageV01P095 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0128.png) # ولیعضل الکتاب # ~~هوی السواد لان شیبتی اببض ### | یودی الفی واحب لون یشبایی # ~~وکذلک فی الکافورنبن قاطع ### | والمسک اصبح سیدالاطیاب # ~~وبه تزییج کف کل خویدة ### | وبه تتم صناعة اللتاب # یشخصی از افاضل دواتی آبنون پییش دوستی فرستاد # # واین دوببیت بدود نفیشت %~% بشعرا # ~~ث قدبعثنا الیک ام العطایا ### | والمنایا زیجیه الاحساب # ~~فیحشاها من غیرحررلاحرا ### | ی امضیل من مرهفات الحراب # ~~وقییل الدوات من الفغ الادوات والحببراجدی من التبر # # اومت ووعض ه سیی %~% ه لکا # # 4وت: برن 5-ف: یزین %~% کبت: تنم # # اب: بعشا ، ث: بشاک %~% ااب: الغطایا # ~~احب جراب 5ات:امصی 16_1:و ، ث: الجر PageV01P096 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0129.png) # ~~وقیل الدواة غدیرتفین ینالبیح الحکمة من قراره وتنسثاء # ~~سحب البلامة من اقطارة # ~~وقییل دواتک تداوی مرض عقایکت ونون تی قلوب عدایک ### | فی مدح الخنط # ~~قال اقلیدس الخطهندسه روحاینیة ظهرت بالة جسمانیة # ~~وقیل الحنا فی الابصارسواد وفن الببصایربباض # ~~وقیل راداءة الخط زمافة الادب # ~~وما قبیلفی الخانظما # خعاکما انفتصت ازاهیر الربی ### | تنزه الألببابلا قید الاعین # وبلافة ملالقلوب ملاحة ### | بالظ البنیآ بها صلوةالالسن # ~~اب: تصض، ث : عنتشره ، وش : فنیض # ~~2-وب بیا ب: بع ، ش* دع # ~~4_آ تتشا، بب تنشاو، ت: تتتشا، ث. تبشا 5-آ، عقاتک، ث. عفاتک ms032 # ~~6-ب: بوذی، ث : تودی 7- ب: عرامک، اث: عدآ لمتث: بالة # ~~اا: ونزا-افروره، بث چشصر- ازززها-بداضحت ، شء انقتحت # ~~ا-اء متنزهه، ت بمنرهة، ث منزه آات: الاعیان لست: الاعنی # ~~-ماکبن ملوء 0ا-ب: بال ، تث: نال # ~~واب: السی ، ث :البنی PageV01P097 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0130.png) # ولعد احسن ابوالفتح البسی فی ذلک # ~~ان هزاقلا مه یومأ لیعلمها ### | اننبیاک کل کمی هزعامله # ~~وان اقر علی رق انامله ### | قر بالرق کتابالانام له # ولابی منصور التثلبی فی خطابن البقله # ~~خط ابن مقله من ارعاه مقلته ### | ردت جوارحه لوحولت مقلل # ~~فالدرریصغر من مبضیده حسدأ ### | والروض تحقر لاستحیابه خجلک # ~~این فوایدحکیم فاضل (بوالحسن احمدین عمربن علی النظای # ~~نالعروضی السمرقدی رحمة الله تقالی ادرکتابب مجمع الننوادد # ~~آوردهاست حکیم مذکور چزحکایت درمعجمع النوادر # ~~مطابق وقت وحال ملوک وسلاطین هرعصرایراکررهت # ~~برین موجب که ملخص میکردد ودرمقدمه می گونی کهتا PageV01P098 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0131.png) # ~~کتاببت ودبری صعتی است مشمل برقیاسات خطابی # ~~وبلافی مشفع در مخاطباتی که میان مردم است برسبیل # ~~حاورت ومشاورت ومخاصمتدرملح وذم وحیلت # ~~واستعطا واغراد وتعظیم اعمال وتحقیرابشغال ویشناخان # ~~وجوه عذروعتاب واحکام وثایق واذکارسوابق واطهارر # ~~تریتیا ونظام کلام درحبیع وقایع بروجة اولی واصوب پپس # ~~کانتب باید کی کرییم اصل ونشرین عرض ودقیق نظرؤعمیق فکرو # ~~ناقبهرای وصایجاحدس بایشدوازآداب وثمرات یقسی # ~~وفزاوحلی اوفی فایزویقیاسات منظقی حارف وبرمرایتب # ~~ابنای روزگارواقف وازحرص برحطام دنیوی ومزخرفات # ~~فانی محثرزوبحسین وتقبع اصحاب اعراض وارباب # ~~اغماض غیرملیفت ودرکیتبت مراسلات عرضتخدوم # ~~راکه ملتوب مینه بامشد ازنتریلی درمواضع نازل و # ~~مراسم خامل مستحفظ وجایب مکتوب الیه راوالرحپه PageV01P099 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0132.png) # ~~سیاناو ومکتوب منه مخاصمت باسدمرلعی وتحافظ و از # ~~ضلمرض (وعترذومحتنب مگر کة مکتوب الیه ازحدادب # ~~اث تجاوزنموده بایشدوقدم خرقت ازدایرهحشمت بیرون نهاده # ~~رعایت حد وسط را درکتابت ملازم وبهرکس ان نوبیسد # ~~فی اصل ونسب وملک وولایت وخزانه ولشکر او # بران دلالت نماید واگر مکتوب الیه طریق تکبر مسلوک # ~~دارد کاتب مثرسل را نیز رسد که دریین موضع قلم بردارد # ~~وقدم درگذارد ودرین ممر باقصای غایت ومننهایینا # ~~برسدکما قال البنی صلی الله علیه وسلم التکبر علی المتلبرصدقة # ~~والبته نگذارد ms033 کی هیچ غبائادرفضایلامکایتبت ازهوای # ~~مرلسلت برد امن حدت هخدوم او نشییدودرسیا قتا # ~~بخن رای طریقی اختصیاروایجاز رون کی خیرالکلام ماقل ودل # ~~وازوقیعت المکثاوا مهذاراحترازواجتناب ورزد اماسخن ببین ایه ~~PageV01P100 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0133.png) # ~~وقت رسدکی منشی ازهرعلم بمظرهآ یافته بابشدوازهراستاد # ~~نکتهآ یاد گرفته و ازهرحکیم لطبینه شنوده و ازهرادیب طروله # ~~اقتتباس کرده وسرمجموع فضایل وآداب تلاوت کلام مجید عظم # ~~الله جللله واخبار مصطفی صلی الله علیه وسلم وآثارصحابه ضواة # ~~الله علیهم احجمعین وامتال عرب وکلما ت عجم بمطالعه کیتب # ~~سلف ومناظره صحف خلف ازمنظومات ومنورات عرثب # ~~وفارسی فصحا وبلغای عرب وعجم چه کاتب ود بوچون بدین # ~~مرتبه رسدسخن او برحبیع سخنان معاصران فایق ورابج باسد # ~~ودرین باب چیز حکایتل ذکرمی رود # ~~ات کایت ادل اسکافی دبرازجمله کتاب ال سامان # ~~اآب رحمهم الله تعالی درکتابت سر آمد عصرخودی بود برشواهق # ~~مطالیتل نیکورفتی واز مضایق مقاصدنیکوندرامدی ودر # ~~دیوان رسالت نوح متضور بسامانی محرری کردی مکوارکان # ~~دولت قدراونشناختند وبراندازة فضل اورا ننواختند PageV01P101 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0134.png) # ~~زبخارا بهراة پبیش الپتکینل رقت وچون الپتکیرل حاقل و # ~~میزبود اورارخود نزدیک کردایندوعزیزومکرم داشت # ~~ودیوان رسالت بدوتفونض فرمود ومنصب او ترقی # ~~یافت و بسبب آنک پیبین امیر نوح مضورجمعی نوخاستگان # ~~پدیا آمده بود ندو برقدیمیان استخفان فیکردند نوح را # ~~با الپتکین متغیر کرن اینیدندو الیتکین چندانک ممکن بون # ~~تحمل می کرد و اخرالامرکار بعصیان کشیدوامیرنوح بزاهلستا # ~~رفت و ببسبکتگیرل پیوست تاآن لالشکررا ببارن و سیمجوریا # ~~از نییشابور بیایندوباالپتکین مقاقله کنندوذکرآن محاریت # ~~در یمیی عتبی مسطورست نپن چون آن لشکر بهراة رسید # لتحنکده # ~~آفبهة دتنده اهه کسههدتده ایجن # ~~اوب: ددیده لمبت : قدیان ، ث: قدمیان # ~~اوث وبزوتشه ا-ت : براولستان ااب: سبکتکس # ~~ااب: ای 2ابت: بیاوید 4اب: سجویان، ث: سیمحوین، تبسمان # ~~اده مقابله، ماه مقالله راای. 1اابا اهینه کمف PageV01P102 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0135.png) # ~~بون بالپتکین فرستاد بانامهآ مشتمل بروعیی ومضمون آن # ~~مجموع تخویف و تهدید و محجال صلح بغایت معتذر بل کی # ~~بکلی مسدود ومتعسر چون حاجب نامه عرض کردوییغام # ~~برسایند وهیچ دقیقه ناگفته نگذاشت الپتکین را ms034 ازار خاطر # ~~ززیادت بشد کو گفت من بنده پدراویم اما دران وقت # ~~کی خواجهآ من ازدارفنا بداربقا رحلت کرد اورا بمن # ~~سپرد نه مرا بدو اکرچه ازروی ظاهرمرا درفرمان او # ~~مل بایدود اماچون عقلاوصیت یدر اورا معلوم کینند # ~~دابنکی نییحه بخلاف آن بایثدکه من پییرگ و اوجوان # ~~واورا سخن من مابایدبشنیدنه مرا سخن او وحجمعی که # ~~اورا براین فضیه باعث ومحرض ان ناقض آناد ولتد # ~~نه ناصح وهادم ان خانذان اندنه خادم وازغایت خشمم PageV01P103 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0136.png) # ~~وغضب اسکاف راگفت جواب این مکتوب برنپیشت # ~~اث نامهآ اوبنونین وقاوراازاستخفاوظ هیچ باز مکیر اسکافی # ~~چورج درفن خون مهارت بکمال داشت برندیهه بببشت # ~~تسم الله الحمن الحیم یا نوح قدجادلتنا فاکثزت جدالنا # ~~فأیتنا بما تدنا ان کینت من الصادقین چون نامه بامیر # ~~خراسان نوح بن میضور سامانی رسید وجوانذازنوشتن # ~~آیت مذکور تجبها کرد وارکان دولت حیران بماندند # ~~وی ببیران انکشت بدندان کرفتند للچون کار الپتکین یلسو # ~~بشد اسکا فیمتواری گیشت و ترسان واهراسان # ~~ی بود تا نوحکس فرستاد واورا ببواعیدخوب مستظهر # ~~کرداینده طلب کرد وچون جضرت پییوسیته برقرار # ~~دبیی ببوداد وکاراو بالاگرفت ومنصب اؤاترف # ~~بافت ودر میان کتاب واهل قلم سرآمد بشدحیه اکرقران # ~~و ببثت غایت دزسیدی # ~~ات: اسکانی ا-بت: ان34_بتث: حنتن شه 4_1: 1ستحفا PageV01P104 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0137.png) # ~~2ت ککاپتن قم چون کاراسکافی درکتابت نوح # ~~22ت منصور بدرجهآ اعلی رسید ماکان دنلیعی کی مردی دلییر # ~~وکا فی وکاردان بود درری وکوهستان عصیان آورد # ~~وسر ازربههآ طاعت بکیشید وعمال خواروسمنان وسهنک # ~~ورستاد وبجندشهر ازقومس مستولی بتتدودم استقلال # ~~واستتبدادفیزد واز سامانیان پاد نمی اورن طنفح مضور # ~~ازیین قضیه اندیشناک بل خایف بتد و بتدارک حال # ~~اومسخول گتت وتاشلآ سیصیلا را باهفت هزارمرد # ~~نجرب اوفریستاد وتاش مردی رویشن رای بود ون رمضا # ~~ومهالک جست رفتی ولاچایک بیرون امدی وبهرمحاریت # ~~کی موسوم بشدی پییروزجنک بودی ولشگرها شکستی # ~~وازهیی کار بی مقصود بازنکشتی ودرخلوت بااسکافی # ~~گهنت کیل من از ماکان بغایت نرسانم می باید کی با # ~~اسفهسلازتایشگاموافق ومیفق باشی وهرقضیه ms035 کی PageV01P105 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0138.png) # ~~درباب لشگرکثی از او فوت شود* تو بایاد اودهی ومن # ~~بنشا بور مقام خواهم کرد تاپشت لیشکر باشم وخصم شکسته # ~~دل شود باید کی متواتربمن مکتوبات نونیی واز محاری # ~~حالات اعلام دهیآ اسکا فی گنت بهرچه رای همایون پادشل # ~~باسشد فزمان بردارم روزد نگر تاشن رایات گشادوکوسرل # ~~بز وباهفت هزارمردازبجخارا برفت وازجیحون عبور # ~~کرد وباقی لیشکر باامیرزنوح درعقب تانیشابور بیامدند # ~~وتاش ببیهق رفقت ویقوهس ببرون بتدوروی بماکان # ~~نهاد و ماکانباده هزار مرد جنکی منتظرابردڑانشسته # ~~بود وتاش چون بریسید ازشهر بگذیتت ودرمقابل اولشکر # ~~گاه زد ورسولان درراه افتاد ندوترهیچ امرقرار نکرفتندچه # ~~ماکان بتدبروکفایت خونی وترتییل لسشگر بغایت PageV01P106 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0139.png) # ~~مستظهرومغروربود وقراربرمصاف دادید وتاش # ~~پیرولجهان دیده بود وچهل سال سپهسلارتی کردة ومجاربا # ~~دسیار دیده تعبیهآ لشکر بنوعی کرد کی چون دولستکر در # ~~-2 مقابلهآ یکدیگر آمدند ودلیران وشجاعان ماوراء النهر و # ~~خراسان* ازقلب درحرکت آمدند یک نیمه ازلشگر # ~~ماکان برفتند و باقی جرب مشغول بشدندوماکان کشته # ~~بشدوتاش مظفر ومنصورکشت و با اسکافی کهنت # ~~کی تا قاصدی فریستادن کبوتر بر مقدمه می بایدیرایندو # ~~جمله وقایع را بیک دوکلمه بازنمودنتا برکبوتر بارڈینباشد # ~~سکافیدقوانگشت کاغذ برگرفت وبویشت # ~~ببسم الله الرحمن الرحیم ماکان صارکاسمة وسلم ازاین ما # ~~مادایفن خواست وازکان فعل خاص بیپارسی چنان باشد # ~~رات کی ماکان چون نام حویش بشدبینی بنست بشدچون کبوتو # ~~بامیر نوح رسید ازیین فتح چدان تعجب فکزدکی ازین لفظ PageV01P107 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0140.png) # ~~کی مشتمل بون بر مصدوقهآ حال وبعدازان اسباب ترفیه # ~~دایشت تا جچنین چیزها ونکتها رسدچه هرصناعت کیآ تعلق # ~~بفکر5دارن صاحب صناعت بایدکی فارغ دل ومستظهربامشد # ~~آب چه بسهام فکراوچون بسبب توزع خاطر متلاشی بتتون ببر # ~~هدفف چوان جمع بنیاید زبراکت جربجمعیت خاطردبچنان # ~~کلمات فایزنوان یشد # # ت محکایتسوم %~% یکی ازکتاب خلفای عباسی بوالی # ~~بصرکا نامگمی نوشت وبیتقتبیم خاطروتوزع ضمیرمستفرق # ~~ناگاهٔ‌ کنیزک دلا امدوگعنت کی ارد نهاندکاقب چنان بشوریده # ~~طبع وپرییشان خاطریشدکی سیاق سخن ازدست PageV01P108 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0141.png) # ~~بداد وابرو بهی انفعال بدو راه یافت کی درمکتوب # ~~ببنویشت کی ms036 آرد نماند وبواقی نامة رأ تمام کودة بعضت # ~~خلیفه فریستاد چون خلیفه درمطالعه بدان مقام رسید # ~~حیران بماندوهیچ محملیل آن را پدیدنی نواینست کرد # ~~کانب را ببطلبید و آن حال ازو بازپرسید کایتب خجل # ~~بشدوقضیه براسی بازینود خلینه گعنت اول ای # ~~نامه را بر آخرچزان رجحابنت کی قل هوالله احدارا # ~~برتنبت یدا ابی لهب دربیخ باسشد خاطرحنین بلغارا # ~~بدست غوغاء احتیاج وافتقار بازدادن واسباب # ~~ترفة معایش اوچنان تعیین فرمود کی امشال ان کلمات # ~~د یگرا بگوش او نرسید # ~~حکایت چهار) جضرت صاحب کافی اسمعیابن عباد PageV01P109 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0142.png) # ~~کی وزیی فرالدوله بویهی بود بازیفودندکی قاضی قم در # ~~استماع قضایاجاینبحق رامهمل ی گذارد ودریکلقضیه ازدو # ~~مترافع پایضددینارربیتوت سیدهاست صاحب استیکاری # ~~تهام نمودا بدووجه یکی ازکترت رشوت وودوم ازدلیری # ~~ولی دیافتی قاضی درحال قلم برکرفت وبنوستت # ~~سم الله الوحمن الرحیم ایها القاضی بقم قدعزلناک فقض # ~~وعلما وفضلاد انندی این کلمه درباب ابیجازوفصاحت # ~~چه مرتبه دارد ازاترورز بازوضحا وبلغا این کلمه را # ~~بردلها نویستتتندوبرزبانها متداولغ گرداننیدند # حککایتی %~% لمخان شهرنیستازاعمالفزنین # ~~مکردر روزگار سلطان عادل بیمین الدوله وامینالملة حود # ~~غزنوی انارالله برهانه جمعی ازکفاربراهالی اخجا تبیخون # ~~آورد ندوخرابی ببحصولات اییشان رسیلحبغی اذایشان # ~~بتطلم بغزنین رفتند وازحضرت سلطان دادخواستید PageV01P110 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0143.png) # ~~خواجه احمدحسن ییمندی برایشان ترحم کرن وخراج ان # ~~-1 سال بجیشید و ازعوارضل صیاینت کرد وگفت باز گردید # ~~ونبش کویتید وکم خرج کینید تا سرسال بحال خودیش # ~~باز آپیدد ایسشان بافرچی تمام بازگشتندوان سالخوشدنی # ~~بسونبری فدوچیزی بکست نداد ندچچون سال نوشد همان # ~~جماعت بازبغزنین امدندوقصة بخواجه احمدحسن ییمندی رفع # ~~کردقد مشقل برانک سال گذشته ولایت ما برافت ورحمت # ~~خواجه وبحمایت وحیاطت اواراسته بشدواهل شهر # ~~بدان کرم وعاطعت بمقام خوی رسیدیذ اما هینوز # ~~مزلزلیم ومی قرسیم کی اگر مال مقرلارا امسال طلبفرماید # ~~بعضی ازرعایا مستاصل شوند واثرآن خلل بخزاین معموره # ~~بازگردد خواجد خراج ان سال نیزگبخشید درین دوسال # ~~اهل لمغای توانکریشدفدؤدرمالسال سوم نیزطمع کردند PageV01P111 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0144.png) # مارهاجماعت تدیوان آمدندوقصهآ دیکر مزور بجوض # ~~رسابنیدند و همکنان را معلوم ms037 بشدکی ایسشان برباطللند # ~~خواجه بربیشت قصة ایسشان نویشت الخراج خراج # ~~د(ء5 و واوهه یعنی خراجأ رنیش هزارحتمه است گزاردن # ~~اودوای اوست واز ان وقت باز این معنی مثل بیتد # ~~وکاب دواوین درمواضع محتاج الیها استعمال کردند # ~~وسامعان امثال نمودند # ~~حکایت بشتتم چون مأمون خلیفه رحمة الله علیک # ~~بوران را نختراحسن سهل که بذوالریاستین ملشبلا و # ~~موسوم بود و برادرفضلمهل درکاح اورن وان نختری # ~~بود باجمال وکمال ودلرفضل بی مثال وقرارچنان بون کی # ~~مامورباابخافه اورو ویکماه آنجا مقام کیدوبعدازککماه بخابه # ~~خودیت باز آید چون ارجا رفت خانهٔ‌ دیدخرم تراز مشرفی بوقت PageV01P112 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0145.png) # ~~د میدن صیح وخوشترازبوستان بگاه رسیدن گل وخانه # ~~واری حصیرازیشویتهآ زردرادکیشیده وبدرولعل و # ~~فیروزه ترصیع کرده5 # ~~کان صغری وذبری من فواقعها کحصباتا دزعلی ارض من # ~~الدهب وهم بران مثال بالستی نهاده ونگاریتی درصدر # # ان نشسته ازعمروزندگافن بشرینف %~% زصحتح وجوایی # ~~خوشتر باقامتی کی سروسهی بااولبینده نوشتی وعارضی کیخورشید # ~~ابوازاوراخداونرخواندی موی ریشک مشک وعمنب # ~~وچشم حسرجزع وجوهر برپایخاست وخرامان پبس # ~~مامورج باز آمد وخدمتی نکوکرن و مامون را درصدر # ~~نیشاید مامون بهزار دل والهجمال اوبشلوجافتت در # ~~ضطراب آمدوده دانه مروارید غلتان هریکلاچند بضه # # عصفوری از کواکب اسمان روشنتر %~% ودیدار PageV01P113 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0146.png) # ~~تخوب دویان ابدارترو از مشتری مدورتز بل منورتر پسیش # ~~او بریختا دراری برروی ببساط درحرکت آمدند # ~~از ستوار ببساطط و تدونیدرحرکت متواقرستد # ~~وسکون را مجال بناندی خیشر بدان جواهر التفات # ~~نکرد و سر ازپش برنیاورد مامون مشحوفترکشت # ~~یست بیازید ودر افبساط بازکرد تا معانته کند دختررا # ~~عارضهآ حیا استیلاگرهنت وچنان منفعل شدکی حالتی کی # ~~بزنان مخصوصاست دروجود امدوخجالت برصفحا # ~~وجنابتل اوظاهرگیشت برفورکعنت یاامیرالبومنین اتی امر # ~~الله فلا نتستعبلوه مامون دست بازکتیدوازغایت فصاحت # ~~ولطف اسستعمال اواین آییت رادرین حال تعجبها کرد و # ~~انسی کی بااو بیدا یشد هجده بشیافروز ازان خانه برون # ~~نیا مدوکار فضل سهل وحسن سهل ببرکت ان نختروحبسی ### | آاب : باضی PageV01P114 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0147.png) # ~~و دراسشتهان آیت مذکورا باوج ثریارسید 3 # # حکایت هفتم %~% ازخلفا بی العباس امیرالمومنین # ~~المستربیتد بالله ms038 طیب الله ترببه ورفع فی الجنان رتبته بواسطه # ~~ابستزادتج کی از ببیلطان بسعید سجربن ملکیشاه طاب تراهما # ~~آت درتصوردایشت متوجه خراسان بتدچون لرمانشهات # ~~رسید روز آن ینه بون خطبهآ کضت کی در فصاحت ازذروه # ~~وج افتاب گذیتته بود وبمنتهای عروه علین رسیده # ~~اب ودراثنای خطبه بواسطهٔ‌ ملالتی که از ال سلجوقاد ایشت # ~~یشکایتی کی فصحای عرب و بلغای عجم ابضافف داد ند که # ~~بعدا از صحابه رضی الله عنهم کی یشارح کلمات جامع الکلم # ~~بونند هیچ کس فصلیل بدان جزالت وصاحت نظم نداده # ~~بود درببیان اورد بردن موجب فوضنا امورنا الی آل # ~~سلجوق فبرزواعلینا فطال علیهم الامدفقست قلوهم PageV01P115 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0148.png) # ~~ات وکثیر منهم فاسقون یعی کارهای خودیش را1 بآل سلجوق # ~~بازگذ اتتیم و ایسشان برما بیرون آمدندوروزگارایشان # ~~متداد یافت ود لهای ایشان سخت بشد *وایسشان ببیشتر # ~~فاسقاینذنینی ازفرمانهای مادردین ومسلمانی کردن بیرونفرده # # حکایت هستم %~% کورخان خطای بردرسمرقند با # ~~سسیلطان سجربن ملکیشاه رحمهما اللة مصاف کردوماورابالنهر # ~~بعد ازکشتن امام مسترق حسام الدین انارالله برهانه ووسع # ~~علیه رضوانه اورا مسلم بتد پپ کورخان حکومت ربخارا # ~~بالپتکین پسر امیر بیاباتی برادرزادهآ خوارزمشاه اتسز # ~~داد و دروقت بازگشتن اورا بنواجه امام تاج الاسلاه # ~~احمدعن عبد العزیز سپرد کی امام بخارا بود تا هرچه کیند # ~~بابتثارت اوکین وکورخان بازگشت وببوسنجانارفت و PageV01P116 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0149.png) # ~~یام بود والحق پادیشاهی ازین دو بین نیست الپتلین # ~~چون میدان خالی یافت دست بظلم ونعدی برکشاد # ~~وبا ستخراج اهل بخارا مشغول بشدچنکس از بخاریان # ~~بتظلم بببوسجاج رفتند کورخان نامه بیارسئ بالمپتکین # ~~نویشت برطریقه اهل اسلام دبیم الله الرمن الرم الیتلین بانذ # ~~کی میان مامسافت اگرچةآ دورست اما رضاوسخط ماتدو # ~~نزدیکست الپتکین ان کندکه لاحمدفرماید واحمد ان فرمایدکی # ~~محدفرمودهاست صلی الله علیه وسلم والسلآم اکرارباب بلاعنت # ~~بتامل این معافی ابشتغال نمایندهزارلدیشرح این کلمات # ~~مختضریست بل کی زیادت ومعملیش هویداورویشناست # ~~ومحتاج شرح نییست واز ملوک اسلام مثلالک کم روایت کردهاند ### | ه ای کسایشن # # تت ش : اکرجبه مسافنت %~% اب: منتشهه PageV01P117 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0150.png) # ~~حکایت نهم ms039 غایت فصاحت قران ایجا زلفظ و # ~~عجاز معینیست وآننچه فصحاو بلغارا ازتضمییاتقران # ~~دست داده بدرحبه ایست کی عقلاوعلمارا ازتصورآن # ~~دهشت می ایدودلیلی واضح وحجتی قاطع بران مطلوب # ~~اننست کی این کلام برمجاری نفس هیچ مخلوقی نرفتهاست # ~~وازهیچ کام وزیان حادث نشده ورقم قدم برناصیهآ اشارات # ~~وعبارات او مثبت است گویند یکی از اهل اسلام # ~~پبیش ولیدن مغیره این آیت میخواند وقیل با # ~~ت ارض ابلعی ماوک ویا سماء اقلعی وغیض الماء وقضی # ~~الامرواستوت علی الجودی وقییل بعدأ للقوم الظالمین # ~~ولیدین مغیره گمت والله ان علیه لطلاقة وان له لحلاوة # ~~وان اعلاه لمثمروان اسفله لمغدق وماهوقول البشر # ~~ب چون دشمنان ومنکران درفصاحت قران و اعجاز # ~~ودرمیادین انصاف بدین مقام رینددوستان ومقتقدان # ~~بنگرکی تأ بکجا رسند # # حکایت دهم %~% بسلطان عاد ل بیمین الدوله وامین # ~~الملة، حمود سبکتلین انارالله برهانه رسولی بماوراوالنهرببزدیک ~~PageV01P118 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0151.png) # ~~بنراخان فرستاد ودرنامه که نوشته بود تقریرکردکی # ~~نفسیرآیت4 آن اکرمکم عندالله اتقاکه ارباب حقایق و # ~~اصحابد قایق بران متفق ابکی این تقا ازحهلمی فزماید # ~~کی هیچ نقتصان ارواح اینسانیرا بترازجهل نیست وهیچ # ~~فضیلت باعلم مساوی نه کما قال الله تعالی توالزین اوتوا # ~~لعلم درجاتخمی بایدکیایمه ماورارالنهروعلمایلمسشرق # ~~وافاضلحضرت خاقان ازضروریات این خبردهندکی ببوت # ~~چیست واسلام چییست ودین چییست و احسان چییست # ~~اث وایمانچیست وتقویچیست وامرمعروق چنیست # ~~ونلف منلرحیت وصراط چیست ومیزان چییست # ~~و رحمت چیست و نشفقت چییستد وعدل چییسهت # ~~وفضل چیست چون نامه جضرت بغراخانرسیدوبر # ~~مضمون آن وقووب افتاد ایمه ماوراءالنهررا از بلاد وبقاع # ~~4-ت * آن ایة که # ~~سوث: عنف شده ا جی نفبکقمه # ~~8-ا: نیز آن،ت : بترازانماب؛ کعاتی، ک:ظر شه # خد ده اا ه دن شده PageV01P119 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0152.png) # ~~خواند ولجواب ایرل سوالات ازیشان التماس کرد چیند # ~~نس ازاکابراییمه واعاظم علما التزام کرد ندکی دریین باب # ~~کتابی سازند وجواب ایل سوالات دران درج کیندوچهار # ~~ماه مهلت خواستند وبراخان را این مهلت مناسب # ~~نبود واقلضرران اخراجات ببسیارکی بررسولان رفتی و # ~~وتعهد ایمه کی مجوابگمشغول بشدندی لمحمدعبدالکاتتب # ~~کی دبیر بعزاحان بود ms040 ودرعلوم تعمقی ودرفضایلن تفوقی # ~~تمام دایشت ودرنظم ونترازفضلای روزگاروبلغای اهل # ~~اسلام کوی بسبقت ریوده بودکفت من ایین سوالات رابدو # ~~کلمه جواب بوسیم چنانک افاضل اسلام واکابرلاعلمای # ~~مشوق پسندییده دارندودرپایان مسائل برطریق فتوی بنوشت # قال رسولالله صلیالله علیه وسلم التعظیم لامرالله والشفقة # ~~امخلقالله همه علمای ماوراوالنهرافکشت تعجب بددان # ~~کرفتندو کفیتندجواب کامل ایرلسوالات این حدیثست # ~~وخاقان بغایت خرم وخوشدل بشد کیجواب این سوالات PageV01P120 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0153.png) # ~~بدن تدنبیر کفایت گشت و بنصانیف ایمه تحاجت نیفتات # ~~ودرتعظیم واکرام واجرای وظایف وانعام محمدعبد الکاتب # ~~افزون واورا ازحجمیع مقریان بزیدفربیب وترجیب اختصاص # ~~داد وچون جواب نامه بعزینین بردندافاضل ارجا و # ~~سایرایمه وعلماء اسلام پسندیده دایشتتدنپن بدلایل # ~~این حکایات وتواهد این روایات معلوم و محقق # ~~ت می گرید کی کاقب فاضل ومنشی فایق ود بیرمغلق بزرگتر # ~~التی واناتی ابنداز الات و انوات وان بشاهی و سلطنت # ~~وننیکوتر زینتی اززینتهای امارت ووزارتت ومملکت وببر # ~~اب پادمشاهان واجبست کی چنین طایفه را بغایث عزیز ومعترم # ~~ومجبل و مکرم دارند ودراترفیه خاطروتهیییهآ اسباب معاش # ~~ایسثان غایتلا مساعی جمیله مبدول فرمایند تاگلزاردولت # ~~اییشان روز بروزطرا وتی5 محبدکا و شکوهی موکر یا ود و نکر PageV01P121 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0154.png) # ~~جمیل کی بهترین ذخایزوشریفیرین مقتنیات و مکا سب # ~~است ابدالامبرین ودهرالداهرین برروی روزگار مود # ~~ومخلد مابند ان بشاءالله تعالی وجون ازترییب مقدمه # ~~فارغ سشدیم بذکر قسم اول ومراتتب ان ابستتغاک نماییم مامول # ~~ومتوقع ازحسن شیم افاضل عصرو آینست کی اگرا برسهوی # ~~پاعثرة کی اجتناب ازان ممکن بیست ومن صف # ~~فقد استهذف مقرر اطلاع ییابیند بعد از انک ذیل # فان تجدعیبأونسدالخل %~% فجل من لاعیب فیه وعلا # ~~چه دروقت تصنی * وترتیلا این کتاب اتساعمجال # ~~بی مضیق ننبود و اجتماع مطالب بی تفرمی نه ومعلومست # ~~کی صفای باطن با وجود مکدرات وحدت دهن با تواتر PageV01P122 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0155.png) # ~~موهنات وقوت طبچت باتتابع مضعفات وصحت فکربا # ~~تعاقب ممتسمارت وامولمات بغایت متعدریایشد متعره # ~~زمن فربه ترانل کبین طرزگضتند ### | ببازوی ملوکان لعل سفتید # ~~بدولت دایشتیند اندبیشه رایاس ### | نشاید لعل سفثنجز بالماس # ~~سخنهافی ms041 ررفعت برشریا ### | باسیاب مهنا سد مهپا # ~~واجب الوجون جل بشانه وعظم سلطانه کی سامع الاصوات # ~~وقاضی الحاجاتست حضرت سپهررفعت سلطامی رادکترفع # ~~اقتدار وتفوق مقدار ونفان امرومضایلاحکم واستعراق # ~~وقات باکیتساب سنات ومبرات کی موحجب انخارحبمیک # ~~نکروسبب اقتناء جزیل اجرسا شالهای بی انتهاوقرنهای ### | 8-فا سلاین، ملوک این PageV01P123 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0156.png) # ~~بجا انفتضاا ملانمالمیانومقصدجهانیان داراد ودست بانتر # ~~صرون زمان وضروب طوارق حدثان ازفنای فضاء آیستان # ~~دولت ایشیان مصروف گرداناد وعین الکمال را از ثفرض # ~~ساحت معلا وسسده* والا ملفوف داراد بالعنی واله لاطهار # ~~وصصبة الکرام الاخیار # اسم اول # در مکاتبات وآن مستمل است برچهاز مرتبه # ~~ات مرنبهاول ثکلرمکاتبات سلاطین فواه واولاد ایسشان # ~~والقاب وادعیه که بلدنگیر نونیسند واحوالی که بعد # ~~از القاب ذکرکینند مشتل بردوضرب وببیستضل # ~~وچهل وچهارصورت وصواهشتاد ولایخ نوع4 # ~~*)ی یر یرورههه # ~~آپج: ومورد- الزوره اپج ده ها. کدتشره # ~~-بپا: فد هصحی ه قسا: صاحبه # ~~بهت: والاخیار، پج: اکنون بذکر مطالب و ببان مرانب مشغول شویم بون الله ~~وسن توفت ننه # ~~10-ماپ: ازقسم اولتایرتینن شه، 0ا_ماب: از- درمکاتتات- # تا. مرتبه. عد شده %~% الحت: برچهان- بلی طرجظ مغایرنوشتیشه # اا_ذر مکاتبات-تا-پخج نوع- حزن شده ### | ای* سذ شده PageV01P124 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0157.png) # ضبب(هل درالقاب ثوادعیهآ که بسلاطین وخوایتین # ~~واولاد ایشان نوبیسند وذکرپادبیشاه کاتب که مکتوب منه # ~~است سه صورت وهریک ستمش نوع مجموع هژدةنوع # ~~بابیتدوادعیه عربی که دزغیرانین سیه صورت بایشان نویسندط # ~~آب وشفل درالقاب سلاطین وذکرکانب شش ### | وع و دعای عربی5 # ~~پ صقادو نرالفابخواتین سشنوع ودمایعرفی # ~~وع درالقاب اولاد سلاطین شش نوع ودعای عریب # ~~صوت اول *درالقاب تنکی سلاطینظبییکدگیر نویسندو # ذکرکانتبششنوع ودعالبعداززکرانواع # ~~عاول حق جلت کبریاؤه وعمت بغماؤه سرادق # ~~دولت واقبالل و بارگاه عظمت وجلال پادیشاه جهان فرمان # ~~ده زمین وزمان ماده یفمت امن وامان المویدبتاییدالله # ~~26ث الرحمن ظل الله فی الارضین قهرمان الماء والطین المخصو PageV01P125 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0158.png) # ~~بعواطف حضرت رب العالمین معزالدنیا والدن غیاث # ~~الاسلام والمسلمین رحمة الله الموعودة للخلایق اجمعین را # ~~باوتان خلود بسثدوذ داراد مناظم دین ودولت برمقتضای # ~~رای صواب فزمای میسرومصالح ملک وملت برقانون # ~~تعدلت ونضفت مرتب ms042 ومقرربق الحق والنبی القایل # ~~4 بالصدق محب مخلص وظایف دعایی کی از نننم روای آن # ~~ریاض انس نضرت5 یابدوتحیتی کی ازا استنشاق فوایح ان # ~~کلزار اتحاد واعتضاد طرابوتل کیرد موظ می دارد و از # ~~حضرت واجب الوجود قالی سسثانه وتمجد سلطانه # ~~استدامت دولت روزافرون واستقامت ایام همایون # ~~پ کی موحبب قرفه معاش جمهوروسبب ترتب نظام امورت # ~~سوال می کند مصادم فوضل اجابت باد # ~~ات بفیکوم خافتات رایات اسمان فرسای وایشعه الویه # ~~زمین پیمای پادشاه جهان امان اهل ایمان سایه # ~~رافت وراحت لاحضرت یزدان ظل الله فی الارضر ا PageV01P126 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0159.png) # ~~مالک الممالک بالطول منها والعرض زیدة الملونات من # ~~الماء والطین الموید بتاییدالله رب العالمین علاء الدننیا # ~~والدین معزالاسلام والمسلمین برمفارق عالمیانتا انقراض # ~~رمان ممدود ومبسوط باد واموردین ودولیت ومهمات # ~~ملک وملت برای صواب فزمای منوط ومریهط با لینی و # # اله وصصبه %~% مخلص معتقددعایی کی گلزارحپن باع # ~~از اطایبل روایح ان عنبربوی گردد و ازهار بستان بنت # ~~نفحات آن معطریثون موجه حضرت عالی میکرکایذ وعلی # ~~بعاقب اللیالی والایام وبتابع البثهوروالاعوام اسباب دواط # ~~ب دولتتاهوحبب اصلاح احوالجهانیار بایشد ازحضرت عزت # ~~سوال میکند مستحجاب باد # فیع سوم عرصه مملکت ایران تا انقراض زمانبین # ~~ایالت زاهو معدلت زاخزسلطان اعظم خاقان اعدل اکرام PageV01P127 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0160.png) # ~~داراء دین پرور جمیشید عدل کسترموید قواعدمسلمافی # ~~(سکندرثانی ظلل لله ف الارضبن خلاصة المکونات من الماء # ~~والطین المصور ببضرةخیرالناصوین ناصرالدینیا والدرین # ~~سلطان الاسلام والمسلمین قسیم امیرالمومنین مزیین و # ~~مشرت باد ومسامع ایام ولیالی باستماع لآلی اوامر و # ~~بهی نواهی ان حضرت مقرط ومشفا بحمد واله الاطهار # ~~محب مخلص دعوات موفور وبیات نامحصورازخلوص # ~~وداد ومحض محبت* و اعتقاد بضرت فلک رفعت ابلاغ # ~~میکندوبرتعاقب ازمنه ودهور وتتابع ایام وشهورمزید # ~~عغامت وجلالت ان حضرت ازجناب جلال احدییت # ~~فی طلببد باجابت مقرون باد # مها رلیای خوربشید خاسیت پادشاه اسلام # ~~عدل بسلاطیرنازمان بسایةه مرحمت یزدان ماده بعیت امن # ~~وامان قاهرالکفرة والمشرکین مدمراالفجرة والمتمردین PageV01P128 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0161.png) # ~~خلاصة الموجونات من الماءوالطین الممنوح بابالبته الزاهره # ~~علی الخلایق احجمعین ms043 غیاثالدننیا والدبین معزالاسلام والعسلیین # ~~برمفارق اقاصی وادایخ اهالی بلاد واقارب واباعد عاد # ~~تابنده باد وفود جلال و مواکب قبول واقبال بدرگاه # ~~جهان پیناه اینده بالنبی واله الاطهار وصحبه الکرام الاحخیار # ~~محب معتقد برابلاغ امداددعوات وارسال افران تحیات # ~~مواظبت ننوده استدامت دولت تا موحب نجاح جهاینیان # ~~بان* واستقامت امور مملکت تاسیبب قوزو فلاح # ~~2ن عالمیان کردد ازحضرت رب العالمین سوال می کیند و # ~~امارات اجابت مشاهدومعاین می ببیر والحدالله # ~~لی ن لک1 # فیع پجه رایات سلطنت والویهآ پادشاهی ومملکت # ~~2ت سلطان اعظم مولی ملوک العالم مالک رقاب الامم کفیل # ~~مصالح العرب والعجم الموید من السماء المظفرل علی الاعداء PageV01P129 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0162.png) # ~~مجیلز الانام ظهیر الاسلام ظالله علیاللیالی والایام مظفرالدنیا # ~~ی والدین مغیث الاسلام والمسلمین الملتوب سلطانا و # ~~ادم بین الماء والطین در اطراف واکنافف خافقین خافق # ~~بان وخوریتیی عظمت وجلال ازمطال سعادت ومشارق # ~~اقبال ودولت طالع ویشارق بالینی واله محب مخلص بر # ~~وظیفه ولاووداداوراتبهآ محبت واعتقاد مواظبت نوده # ~~دوام دولت وبقای سلطینت ازحضرت ربوبیت سوال # ~~میکند مستجاب یاد # نفقع متم سایهآ همای فز پادسثاه جهافگیردارای # ~~تاج وسریرحبسثیدثاین موید قواعدقهرماتی افریدون عصر # ~~نوشروان دهر ملای سکآن الارضین اعدل من جیل من # ~~الماء والطین جلال الدنیا والدین رکن الاسلام والمسلمین # ~~سالهای بی تناهی برسر کافه خلایق تابان باد امداد الطاف # ~~یزداثی بروزگارشریفیش متواصل وافراد اعطان ریائی بازمنه # ~~ب وساعات ممون وارد و واصل بالبنی و اله الاطهرنت و # ~~صحبه الکرام الاجبین محب دولتخواه بوظیفه اخلاص قیامونه PageV01P130 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0163.png) # ~~استدامت رفت واستقامت امورمملکت ازحضرت # ~~لایزالی ذی الجلالی سوال می کین تاجابت مقرون باد3 # ~~ی عای عربب که بعد از القاب سلاطین نویسددره # ~~غیراین انفواع پا برصدر مکتوبات بی ذکر القابگ خلدالله # ~~ملکه وسلطانه ورفع علی الفراقد مکانه اعلی الله بشانه و # # تصرابضاره واعوانه %~% علی اللبشانه وابدرقدرته واهکانه # زین الله سریر العز بوجود فوافاض علی العالمین صیتعدله # ~~وجوده خلدالله مملکته وابددولیت ابدالله مدته وخلد # ~~ه نوببته جصل الله کیفه لاولیایه حرزاحریزا ویضره علی اعدانة # ~~نضرأعزبیزأ جعلالله ms044 الایام طایفة لاوامره واحکامه والاجرام # ~~السماویة جاریة علی وفق مطلبة ومرامه جعلالله الضر # ~~مفرونا بلوایه والکسرلا من لوازم ببثنابته واعدائه PageV01P131 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0164.png) # ابدالله سلطینته وتبتت الی یوم الننثوردعوتة اعلی # # الله بشانه واسمی سلطانه %~% اعلیالله خافقات الوبتة وای خل # # العالمین فی شریف دعوته %~% ادام الله ظلاله علی مفارق # ~~الانام وامدها الی قیام الساعة وساعة القیام ادام الله # ~~اعلام علایه وقدر مصالح الافام من امضاءاحکامه واجرایه # جعلالله ایامه ممدودة الظلال علی الافام ممتده الساعات # ~~الی یوم الحیشروالقیام تببت الله دعوته وامد مدته # # جعل الله ایامه ولیالیه مطایاه الی آماله وامابنیة %~% تصرالله # # الویتة وخلد سلطنة وتولیته %~% حبعل الله رایته بالفتح # ~~مقرونة وعن المکاره والمتاعب مامونه لازالت مأنثر # ~~علایه مکتوبه علی جبهة الشس وجماجم اعدایه مکسورة # ~~وغصون اقباله مؤرقة الافنان لازالت اسنة الحوادث # ~~مکسورة فی قلوب اعدایه والسنة الزمان ناطقة بمناقب # ~~اولیائط لازالوجه الزمان مزینا بعین عدله وارزاق الخلق PageV01P132 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0165.png) # ~~معدرة من فیض وبله وطلة لازال الفتح طرازأ اللوایة والبجز # من قوادح اضدادة واعدایه %~% لازالت سهام رمات # ~~مکسورة فن ایشباح بشنانة وسیوف دعاته مغمدة فی رقاب # ~~عداته* # مقن ق %~% در القاب حوابتن خواقین # تمشو نوع ودعای عربیی درآخره # عاول سایهآ چتر اسمان فزیسایاخدایکان جهان # ~~ملکه الملکات ذات العلی والسعادات بلقیس الاوان # ~~خدیجة الزمان عصمة الدنیا والدین بر مفارق جها ینیان تا # ~~افقراض دهوروازمان ممدود ومتسوط بان و اموردین # ~~وذولت بالتفات ضمیر انورورای ازهرموط و مرنبوط # ~~بمحمد و الهک # مهداعلیل خدایکان خوایتین جهان با نویل # ~~ا-فلةلله اگاموائه # ~~لب: دتانه ک: ستاک، کپ؟ سمایآ # ~~7-ب. اعدایه PageV01P133 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0166.png) # ~~ایران وتوران مالکة الملکات فایضلة المعالی والسعادات # ~~ملیکة الذات والصفات صفوة الدننیا والدین عصمة # ~~الاسلام والمسلمین تا یوم التنشور میتای سلطنت و # ~~(2ب مسند پادیشاهی وعظمت باد اولییاود ولت منصور و # ~~اعداء مقهوربحق الملکب الغفور # فیع نسفم (ستار بارگاه جلاکخدایکان جهان # ~~بانوی مالک ابیران خلاصة العناصرو الارکان ملکة الملکارت # ~~الخواتینعصمة الدننیا والدیین درحرنیم سلطنت وعصمت # ~~تالیوم النستور مسدوک باد اولیاء دولت مضور ومقبول # ~~واعداءحضرت مقهور ومقتوک بجق ms045 الرسول والبتول # چها سایهآ چتزمسپهرسای بانوی جهان # ~~بلقیس زمان خدیجة الدهررابعة العصر مالکة الملکات فیاضة # ~~العلی والسعادات الموتره باوامرالله رب العالمین صفوة الدینیا # ~~لا والدن تا یوم العبث والنشور پنا5اطوایف بنی آدم وملأذ # ~~اف:فار ات:فاسفحاف ا-پاث2: ملکیه # ~~ک بناخوانا . اهبالای هربجا تعایر. دولا.اروره، مت: اعداء مملکت # ~~یء ملکاک، فب ملکا 10ب و * الخویاقین PageV01P134 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0167.png) # ~~اکا برو اصاغر اهل عالم باد اولیاادرکنف سلامت مسرور # ~~واعدا درتیه خذلان وخسروان مقهور بالننی واله واصحابة # فع پجم حویمم بارکاه اعلی خدایکان عالم ملله ملکات # ~~العرب والعجم بابنیة مبان المجد والکرم مستخدمة ارباب # ~~السیف والقلم مستعبدة اصحاب الجبیتن والعام صفوة الدنیا # ~~والدین نفرة الاسلام والمسلمین همواره مستقرجلالت وسعادتا # # ومهیط انوار سلطنت وعظمت بان %~% مهمات دین # ~~و دولت برمقیضای رای جهان آرای مهیا وموارد کامران # ~~ومشارب بشاد مافی مصفی و مهنا بالنبی وآله # مشم %~% 1 %~% یل خدایگان بانوی ممالک جهان # ~~مورد عاطفت یزدان میشیدة مباف السلطنه ممهدة # ~~قواعد المملکة الملحوظة بعین عنایة رب العالمین نصرة الدننیا # ~~والدین رحمة الاسلام والمسلمین برمفارق اعاظم واکابز # ~~وجود ممرود باد و خیام دولیتش باوتادخلون مستدود # ~~ت ومعقود بالنبی وامن واللها تیعایعرکی که جهتخواتین PageV01P135 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0168.png) # ~~گرغیرایولج انفواع بعداض القاب نفی یسنک پائبر صدر # ~~آمدنها قرن الله ایام دولتها بالخلود الی الیوم المنتظرالعون # خلدت ایامها خلود الزمان و ازویث عن فنایها طوارق # # المحدثان ابدالله دولتها خلدالله رفعتها %~% اداماللهعظمتها # ~~زودت عظمتها # صمقت فسقه %~% درالقاب اولاد سلاطین # ~~مشش نوعا ودعای عرب # فعاول %~% امداد تاییدات ردانی وتوفیقات آس # ~~باابشق الویه بشاه زاده جهان باسط بساط امن وامان نور # ~~ت حدقة السلطنه نورحدیقة المملکة شمسفلک السعاده بدر # ~~سماء العظمة والسیادة الموتد بتایید الله ربب العالمین جللل الحق # # اأب. شده %~% آ_ت * عزف شده PageV01P136 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0169.png) # ~~والدنیا والدین مغیث الاسلام والمسلمین مقارن باد # ~~واسباب جاه «بسلطنت وانواء ت مکینت وجلالت # ~~براپارت مضوره او مقترن بالننی واله الاطهاروصحبه # ~~الاکارم الاخیار ### | آفتاب ن ولت و سعادت یشاه زادهٔ‌ # ~~جهان نامشرجناح معدلت واحسان کافل مصالح نوع انسان # ~~حامی حومهآ ms046 بتتهریاری حاوی ظکمالات یسندیده کرداری # ~~المؤید بتایید الله رب العالمین ضیاث الحق والدنیا والدین # ~~علاء الاسلام والمسلمین ازمشارق اقبال طالع وشارق باد # ~~ب والویه ایالت کوکامکاری اقادراکناف مشارق ومغارب # ~~خافق بالننی واله الاطهرین وصحبه الاکرمین # فیع سوم %~% مواکب کواکب اقبال وتواقب # ~~دراری ججاه وجلال بشاه زاده اعظم مکمل معالی الامور و # ~~جلایل الشیم درصدففالسلطنه والکمال درییسماوالابهة والافضال ~~PageV01P137 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0170.png) # ~~المنظورینظررب العالیین علاء الحق والدنیاوالروین مغیث # ~~لاسلام والمسلمین ازمضاعد سلطنت ومراقی پادشاهی # ~~ومملکت ابدالدهر ساطع ولامع بادودست تعدثیر # ~~مصالح ومناح جناب رفیع راحایزوجامح بالننی وعارته وصحبه # ~~پ فعچهان اسباب اقبال وعظمت بشاه زانهآ # ~~بهان منظور نظرعنایت رحمان نورالحدقة السلطاییه ونور # ~~الحدیقه الایاخاینه عماد الدنیا والدیین علاء الاسلام والمسلمین # ~~روز بروزن رترقی باد وحفظ حضریت صحدیت درجمیع اوقا # ~~حارس وواقی بالننی واله # نفیعح بیجم مکان مملکت و مستقرشاهی و # ~~بسلطینت بوجون مبارک بشاه زادهآ عالم نقاوه اولان آک م # ~~نوردیدهآ د ولت حجراغ دوده سعانت وسلطنت درصدف # ~~پاد بشاهی ملحوظ نظر عنایت وعاطفت الهی رکن الدینیا PageV01P138 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0171.png) # ~~والدیین جلال الاسلام والمسلمین المخصوص بهنایح جنا # ~~جلال رب العالمین سالهایآ نامتناهی اراسته بادوسروپن # ~~ب2ت اقتال دزحجوبیارن ولت وجلال بروفق ارادت ومتمناین # ~~خاطراسترف پراسته بمصمدواله # نفی) فسمم %~% امداد الطاف یزد اثن وانواع تاییدات # ~~رباخن قرین رورگار همایون بشاه ویشاه زادهآ اسلام امیدگاه # ~~واستظهار اعاظم هفت اقلیم بسلطان السلاطین ننتجه اعاظة # ~~الحخواقین در رجارالسلطنه والجلال دریسماوالعظمة والاقبال # ~~مین الدنیا والدین معزالاسلام والمسلمین باد توسن آمال # ~~واماثن میخرفزمان عالی وورولا وفود شاد کامی ببارگاه # ~~سامی برتواترةاتوالی بمحمدوآله وصحبة # ~~د عایج رعب که درغیر این انفواع بعد ان القاب یابرصدر # ~~مکتقبات ب ذکن القاب باولادسلاطین نوبیسند PageV01P139 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0172.png) # # اب اعز الله ابصاره وضاعف اقتداره %~% عزت ابضاره وخلدت # ~~عصاره زیدت اقداره وقرنت بالانباج اوطاره خلدت # ~~د ولته وایدت رفعته اطال الله بقاوهف ارفع دولة و # ~~سبخ رغمة اسیع الله علیهة نعمته واطال عمره ومدته # ~~جعل الله مقرونة بالنضر والظفر رایاته وفی مصامدالعز # ~~والسثرن منتهی غایاته جعل الله الایام ms047 مطاوعة لحکامه # # والاقدارجاریة علی وفق مطلبة ومرامه %~% حجعل الله عمره # ~~اطول الاممار ودهره انمن الرهور واللصار # # لث میان ق“ %~% ظر احوالی که بعد از القاب و # ~~دعا بسلاطین نویسند بیست فصل وچهل ویکصورت # ~~و صدو ستصت وههت روع3 # # قل %~% درتهنیت ججلوس سلطنت دو # ~~صورت مکتوب وجواب وهریک چهارنوع # اول %~% مکمقیب # ول چون واردان موارداوداد قاصدان PageV01P140 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0173.png) # ~~مقاصد مححبت وانتای ازجاینب ممالک محروسهآ حضرت # ~~پان مشاهی که بحقیقت سایه مرحمت حضرت الهی است # ~~تواتر و تعاقب یافتتد وازجلوس همایون برتخت سلطینت # ~~وسریر مملکت وتشرت تاج قاآثخ بمماست مفرق فرقد # ~~فزساک حضرت ایلخاتی بهادرخای اخیارکرد ندحقعلیم # ~~است وکفی به عالما ویشهیا که طریان این حال بروجود # ~~این دولنتخواه موجب وصول دولیتها وسبب ورود سعادتها # ~~گشت واز میامن این اخبارونبکات این اثار بلابل گلزا # ~~پ کامرایی وعنادل بشاخسیارخسرواثی وطوطو بشکرخارقهریاری # ~~وهزاردستان بستان بختیاری براان ایتتحار سلطنت # ~~وافنان ازهارجوییار مملکت باحسن اصوات واطیب # ~~الحان این بییت سراییدن گرفتند و گعنتند # بشراک پاکعبة الأقبال سترایا5 ### | سثراکیا من دولة حلت بمغناک PageV01P141 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0174.png) # ~~ت مواعیدی که روزگاراز سوالف قرون واعصارعالمیان را # ~~ببیک امافن وادراک مواد یشاد مافی میدان بانجازوانجاح # ~~پیویست وامیدی کی جهانیان بجواطف نامتناهی حضرت # ~~الهی درترتب مواد معانش وحصول اسباب انتعاشری دا # ~~باجابت رسید مخلص دولخواه را چون اقامت رسم تهیت # ~~ببفس خونجهت تنوع اسبابة متعذربود بوساطت این # ~~مکایتبت وژوسیلت اینظمراسلت مملکت رایجلوس همایون # ~~مها لا وحضرت مالیظرا بانفان خدمات وتحیات مهاگرداننید # ~~بسالیان نامتناهی درتحصیللا اسباباجهانبانیل وحصوللامراضی # ~~یزدای برسریی مملکت ممکن باد بالبنی واله وصصبه # بعداز اخبار اخبار محبت و(بنبا3 # ~~اننبا* اخلاص و مودت اعلام می رود کی چون اخبار ساره PageV01P142 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0175.png) # ~~زتیکن حضرت سپهررفعت وجلوس مقام عالی بزسریر # ~~سلطنت کی (بدا ملان وملجاء ارباب حاجات باد استماع # ~~رفت بیلم الله تعالی کی امداد بهجت وسرورواسباب # ~~ضطت وحبوربوجهی توانت وتعاقب بات کی ینارن # ~~آپ تالک وتماسک ازیقرف طبیعت بیرون افتاد وچون # ~~بین الجانبین مخایل مجانبت وشوایب مبانیت تبلی # ~~ن مرتفع کشته این ms048 صورت رالجقیقت مخصوص بدین جانب # ~~دانسته بشد و بین الجهتین فرقی متصورنگشت امیدست # ~~کی میامن برکحات این جلوس همایون یشامل حال اباعد و # ~~اقارب بل کافه اهالحلآ مشارق ومغارب کرید وحضرت # ~~سلطنت پناهرا امداد تمتع واستظهارواسباب تمکن و # ~~ن استبشار روزبروزدرتواید و تاعف بابشد ان بشاء الله تعالی # ع سوم3 %~% چون مبسران ابنباظ اربتیاح و # ~~موصلان اخبارنجات ویخاح ازجلو همایون برتخت سلطیت # ~~وسریرپادشاهی ومملکت اخبارکردند بعلم الله تعالی کی # ~~اسباب بهجت بروجهی روی نمود که بوساطت تحریر و PageV01P143 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0176.png) # ~~و سیلت تقریرازعهده عتر عشیران متفصلح نتوان بیشد # ~~چه بعد الیوم کلیات امورجهور باهتیام نواب کفاة ومقربان # ~~دهاة براحسن وجوه انتظام یاید ومصالح وامهام کافه انام # ~~برنسق مرام نمشیت بدرد وهرآینه حضرت سلطنت را # ~~ان کری جمیل واجوی حجزعل مدخو ماند ان یشاء الله تقالی # هاع چون بتیر سعادت اخبارجلوس # ~~مبارک برتخت بسلطنت تقتریر کرد دییده وڈانور* ودک # ~~ودرون را بهجت وحبور حاصل کشت ویقین است # ~~کی از میامن ایرل جلوس شریی اموردنین ودولت بر # ~~احسن اوضاع استمرار یابدوقواعد ملک وملت براوکد # ~~2پ مبانی استفرار بدیرن وبعدالیوم اهالی مملکت راعیشی مهنا # ~~ومشری مصفی موفی کرام گرند مان بشاء الله العزییزلا PageV01P144 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0177.png) # صیشان فیم %~% لجواب ### | مفاوضه وی کردار و مکانتبهآ # ~~الهام اثارکی ازجانب جناب بزرگوارحضرت فلک # ~~مقدارحضت بادواع السعادات وخلدت خلوی # ~~الازهنة والساعارمخ وارن و واصل بشنر اعز اوقات # ~~واکرم انات عدعاگوی دولتخواةریسانیدندایشفاقی که ازان مؤرد # ~~الطات صدودیافتة بود وداعی مخلص رابتبشریت تهنیت مشرف # ~~لرداننیده ازکمال مصادقت ووفور موافقت ومخالصت» # ~~مستعبدنشمرن و برالتفافت که فرموده وتعقدی که نموده 7 # ~~مواد استظهارتزایدوتضاعفف یافت چه حمل چنین حملی قتیل و # ~~تکفل چنین مهمی خطیرحبلیل جز باعانت دوستان وارشاد # ~~میشفقان چلونه میسرگردد امیدست کی لایزال ازحضرت # ~~سپهر رفعت باریشاد تمهیدقواعدسلطنت و افادت # ~~تاکید اوضاع مملکت ودلالت برسوارع مشارع دین ودولت # ~~وهدایت بمناهج ملک وملت واعلام رعایت و # ~~رعیت ومحافظت ملک و ولایت احتصاص یابدچه PageV01P145 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0178.png) # ~~همواره وظایف استمداد موظف ورواتب استربشاد # ~~مرتب ms049 خوامدنود ویقین است کی ازان حضرت جز # ~~ترتجی باجابت وتلقی بافادت واعاینت امری دییرمتصور # ~~نشود ان شاء الله تعالح دولت وعظمت تا امتداد ایام * و # ~~لیالی متواتر ومتوالی باد # ایم یادداشتی کی ازحضریت سلطنت # ~~حفت بانواع الالا5 وایدت بالظفرعلی الاعداء بدین معب # ~~مخلص اصدار فزموده انوا برحلوسی کی اتفاق افنتادة # ~~حجت نفوده در نهرین وقتی ویشرنفیریین ساعتی بوقوف # ~~بیوست وبرنرفقحضرت عالی در معارج سلطنت ومدارج # ~~فل ایزدی عزیشانه وعظم سلطانه ومیاد دولت ایدنیوند # ~~مصفی وموارد امای مهنا گردد وقاعدهآ موالاة بین الجاننبین PageV01P146 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0179.png) # ~~28 ب بر احسن اوصاع تبهید یابد و باستمداد درتمشیت امور # ~~2 دین و ملک سثرایط اعامنت و آمداد امداد از طرفن # ~~متمشعی گردد ان یشاء الله العزیز # # 2ث فیع نسمفم %~% تفقدی کی ازحضرت فلک رفعت # ~~خلدت خلون الایام و ازیلت عن فنابها حوادث الیشهور # ~~والاعوام این محب مخلصل را بدان مخاطب ومشارالییه # ~~برمودهاند درابیمن اوقات واسشرن سامات محاطعلوم ومستو # ~~مفهوم گیشت تهنیتی کی زبان قلم گوهر بار بزکرآن مبادرت # ~~نموده ومخلص معتقدرا بانواع مستظهرگردابنده ازوفورالطاف # ~~وکمال مخلص نوازیحضرت سلطنت مستعید نسمرن # ~~بمیامن من بی تناهی حضرت العی بل جلاله وتقرد ولت # ~~آن حضرت رجاصادق است که اقوال وافقال این مخلص # ~~درتقلد این امرعظیم مقرون ببراضی حضرت لابزالی احدی # ~~بابشد واحوال واعمال متفوع بقوییت دنین بترف احمدی # ~~وشرع منیف محمدی علی شارعة اتم الصلوات واکرم التخیات # ~~گردد ان بشاء الله تعالیل PageV01P147 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0180.png) # ) %~% لطافی کی ازحضرت اسمان ببتلوه # ~~ت امدت بالخلود الی یوم المنتظر الموعود صادریشده بون ومیب # ~~مخلص وداهی معتقدرا بدان مسشترف فرمونه وتهنیتی که از # ~~کال دوست نوازی ان حضرت معهونیبست رجای آؤرده # ~~از لطف بی درنغ کی مخجل عوارض میع است غربیب و # ~~عجیب بذانست ببواطفحضرت الوهیت توالت # ~~آلاؤه ونقدست اسمآؤه وبدولت مخلدان حضرت امیدت # ~~که ازعهرهآ چنین امری خطیر و مصلحقی جسیم حلیل کة متحمل # ~~اتقال ومتکفل اعباء ان شده تعدازتواتتامداد توفیق و # ~~تعاقب اسباب تایید ببمیا من بضایع جناب بزرکواروبرکات # ~~اریشای ms050 حضرت فلک مقدار بر وجهی متفصی گررد کیلا ان # ~~جناب خالق وجابنب خلایق خجالت ینبرد ان یشاء الله # ~~تعالی جهان بکام ودولت مستدام بادک PageV01P148 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0181.png) # فصل ن قم %~% لایرنصیحتل # ببایددانست که پادبیشاهانرانصیحت کردن # ~~وظیفه هرکسرح نییست چه حکما و عقلاگفته اند که تاشحصی را # ~~عقل وکفایت ودها وکیاست ده کس یا صدکس یاهزار # ~~یاده هزار بالغأ مابلغ ینبایشرحق تعالی، اورأ برایسشان # ~~حاکم نگردافد کلامر مایسود من بیسود اما کیه کان ایشان را # ~~ازژناصحی فاکزیر بایشدچه اسکندر باوجود عقل وکفایت و # ~~تمکن درامور جهانکیری بارشاد و نصیحت استاد خوی # ~~ارسطا طالیس حکیم محتاج بود ولایزال استمداد می کردو # ~~او بنصیحت واریشادقیام می نفود اکنون گوییم حق تعالی # ~~بعضی را ازیین اشخاص کرخدایی خافهآ فزماید وا بعضی راریاست # ~~و مقدی قومی دهدا وبضی را حکومت شهری و ولایتی وعضیترا # ~~امارت هزارهآ وبعضی را امارت تومافی وعضی را امارت # ~~لوس یاوزارت ممالک واین حال هلم جرأ تاثبیادشاهان PageV01P149 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0182.png) # ~~منتقی شود چه ابیشان با تاعقل وکفاییت وتدییودرایت # ~~وقوت نشر وقدرت قلب وبسطت شجاعت وبهجت # ~~بشحامت و وفورددها وفظنت وعله مکایت وهمت و # ~~2ب سایر سترایفخواص وکرایم ملکات بنی نوع نباشدحق تعالی # ~~ایسشان را برسؤ عالمیان پاد بشاه علی الاطلاق ومالک رقاب # ~~باسیتحقاق نگردانذو مصدقا این مطلوب واموکداین مفهوم # ~~خبرا نبوییست حیث کلقال صلی الله علیه وسلم من ولی علی # ~~عسترة کان له عقل ارنجین رحلااومن ولیعلی ارعین کان # ~~له عقل اربعمائة صدق ولسول الله پن چنین طایفه راکی # ~~جامع جمیع معالی ومناقب ومانثرومفاخر بایشرنصیحت # ~~ث کردن هرکسن از منهج عقل ومضتهای اغوارفهم وخرد مستبعد # هدخده 4و59 # ~~اپی:ار- ومصدق این مطلوب- با-زتون للهحرترهاکب : وصد PageV01P150 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0183.png) # ~~نماید اما اگر ایشان را1 ازکثرت مشاغل سلطنت و ازد حام # ~~بتواغل میلکت بعضی قضایا برموجبت سمیت ابنسان # ~~لافک ناسی برخاطرینان5 وفراموش کند پالعوارض امور # ~~وتأمل در مصالح جمهورکی ازمقتضیات پادشاهی وسلطنت # ~~است غلیبهآ فردد وتغکر بطریقی برایشان مستولی کرد اند # ~~3ت کی مجال ستروع درهیچ مهملانیابندا وکلالی کیازلوازم ms051 بشرییت # ~~است ماغتدابیر اپشان گردد چنافک صاحب اسمعیل # ~~بللعباد ازمین حاک لابرطویق ارباب تجریت اخیارامی کیند # ~~ومیگویر 8ا # # وقایلة لم عرتکلا الهموم %~% و امرک ممتثل فی الاممم # # فقلت ذرینیا علی عصت %~% فان الهموم بقرر الهمم # ~~پس اکر نجکم ض کلام مجید عظم الله جلاله وذکر فان الزکره3 # ~~انهت: مصلع- اززده 2ب بحنن شره 4-ت: بران که # # لاه کید ه کلتک هااه ب %~% الرسا حزتتهه # ~~اث: ایابقتلنده خارداسد، پثبکرداننذهتیکردایند # ~~2ا-ج: مهی 3-ا’ ساند، ب: شاسد، پ: نباشد، ج: بنیاببند وحیرت # ~~الب: بخامفایردیاشی وسسده باپورا پج: اخبارازوره الپج بضذشه ~~PageV01P151 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0184.png) # ~~قنفع المومنیرج شخصی کی دل دراستدامت دولت پاد شاق عادل # ~~ببسته باشد و بقاء ایام سلطنت اورا بابقاء عمرابدمقرون # ~~2پ خواسته قضیهٔ‌ چند کی موحبب مصاحت ملک و سبب # ~~صلاح دین و دولت بایتد بایاداودهد وچنانک درینکتاب # ~~بطریق مکاتبات2 سلاطیج دکر قضایا مزکورست آن را نیز # ~~ذکرکندا تا یادسشاه بواسطهآ آن تذکار دولتخافه سلطنت را # ~~بوجون کاردانان کفاة وامینان دهاة وحکماء بزرگواروعقلای # ~~پسنییده کردار رونق دهد وریاض مملکت وحدانیدولت # ~~وسعادت را بانوار معدلت وازهار نصفت واشجارتدیبیرو # ~~کفاییت اییشان کی منبج ثمار آبادائی وعمارت وزراعت باشد # ~~تزین بخیشد وبویستان جهانبای ونزهتگاه کلستانن کامرانآیرا # ~~بانشاء قواعدحمیده وایتار آثارقواین پسندیده وابداع رابهای # ~~راست وانییشهای درست کی متضهن نوازش دوستان PageV01P152 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0185.png) # ~~و موجب قهرد شمنان وسبب شخیر ممالک وعلت الیی # ~~بشوارع «1 مسالک بایشدطراءت2 و نضرت4 افزایدهرایینه # ~~وظیفه ن ولتخواهی بججای آورده بابشد وحق جاینسیاری چنایک # ~~می باید گزاردهآ و مکزون خاطرو میویضمیررا بعبارتی کی حضرت # ~~بادمشاه راخلوص عقیدت وصفای طوییت واستقامت وطینت # ~~وطبیحت (ودر بیندگی وخدمتکاری معطوم گردن بیان کرده و # ~~انکس را با وجوی چنین اعتقادی وافی ازمشوف صافی وچنین # ~~فکری صحیح ازن ولتخواهی صری ه افریده ملوم ومعاتب نداند # ان از احادیث حسان نبوی صلوات الله علی قایلهادرکتابت # ~~امارت از مصابیح منقول ومرویست موکد این مطلوب عیگردد # اذا اراد الله بالامیرخیراجعل له وزیرصدق ان تنمی # ~~ذکره وان ذکراعانه وان اراد غیرذ ککحجل ms052 له وزیوسوء # ~~ن دشی لم یذکره وان ذکرلم یعنظ معی ابنت کی # ~~جون حق تعالی بامیری خیر خواهد اورا وزیری صالح صادق کرامت PageV01P153 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0186.png) # رتا اگر امیزرا افعال خیر فراموش شود وزیر بایاد اودهد # ~~واکراوراخیری برزیان رون وزییردرانتام آن ممدومعاون # ~~و باسشد ووظیفه نصیحت فزو نکذارد واکرغیرآن خواهد # ~~حق تعالی آن امیررا نایی بدسیرت دهدتا عمل خیر بایاد # ~~اونیاری واگرامیوخواهد که بعمل خیر مسشغول شود # ~~وزی معاونت اونکید واین بیت اززبان وریرنیک # ~~درین مقام مناسبت تمام داردل # مراچو نیک توجولیم کهآ بد تواندگفت ### | مرا چوخیر توخواهم چهخون از امشرار # ~~ت وحجة اللاسلام غزال طوسی رضی الله عنة جهت سلطان سعید # ~~ملکششاه طاب قراه وحکیم (بوعلی بن الهنیم رحمة الله علیه بنیزجهت # ~~بعضی ازملوک ویسلاطین عصرخوش مواعظ ونصایح نویشتهاند # ~~وان را مدون گردابنیده و اکنون درمیان مردم بادیگرنصایح PageV01P154 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0187.png) # ~~علما وحکما متداولست وفایده این معیحیرخوافی پادشاهان # ~~وصلاح ابزیثی ممالک اییشان است وچون مرتبهآ اول ایت # ~~کتاب مشتملست بر مکاتباق که سلاطین بیکذیکیرنوبیسیند # ~~وازکییت امور ممالک وچکونکی معاش طبقات مردم و # ~~یآث صدورحالات ازحوادث یوتی وشهری وسنوی اعلام # ~~واستعلام کیندو مصالح ومفاسد باز نباییدچندنفیع نصحت # ~~براسلوب این کتاب در سلک مکاتبات سلاطین سمت # ~~تحبیر تحریر وزینت7 تعبیر تقریر مییابد وبردوصورت # ~~مکتوب وجوایبخ مقررمیشود امیدست که از مزالق # ~~اعتراضکاو مدارک استدراک مصون ومحروس ماند # ~~ان بشاء الله تعالی والله تعالی یعصمنا بفضلة من الضلال والاضلال # ~~ویریشدنا بهدایته الی مناهج الریشادوالاریشاد فی الاقوال # ~~والاعمالاانه ولی ذلک والقادرعلیه PageV01P155 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0188.png) # مست اول %~% مکتوب همنده نوع ونفوع # ~~اول مشتملست برمجیوع مطالبی که در فضول مرتبهآ اول # ~~امذکور ومسطوریست3 # دراستصحاب حکما ودانایانلرن # ~~بابا بعدازشترفوایح وداد ونثردراری محبت و اعتقاد # ~~بمسامع سترریه اسمعهااللة ما یحبة من المسار وبسره # ~~من المحاب رسابنیده می آید که چون حق جلحالله وعه # ~~اپ نواله تقلد سلطنت مملکتی که مواکب صبا وقبول وجنایب # ~~سشمال وجنوب ادافی ان را فضلأعن الاقاصی بی سپر # ~~نتواینکرد و باذیال اغوارواعطات انجاد ان نبوایند # ~~رسید مسخر ms053 رایات جهانکیر و محکوم احکام قدرتقدیر # ~~گردابنیلا وفرمان قضاگلمضادر نترق وغرب ودروبجطا PageV01P156 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0189.png) # ~~سایروساری وجایزوجاری کشت واباعدو اقارب # ~~سریرخط متابعت ومطا وعت بنهادندوانقیاد اوامر و # ~~نواهی واجب ولازم دانست برعلوم شریفهزادها الله # ~~عزا4 و شرفا مخفی نمایذ که چندانک امور مملکت منتظم تر # ~~ب ودواعه مباین آن مستحکم تروقوایم قواعد آن ممهرتر # ~~قادحان را محاک قدح وطاعنان را قدرت طعن وقاصدان را # ~~فزصت کیدوقصد درهمه ابواب کمتر بلک ترتیبث اسباب # ~~دولت واستقامت امورسلطنت بندکی حضرت # ~~موجب تواتز نکبات وسبب توالی بلیات ایشان شود # ~~2 وسخن حکیم افلاطون کی فزموده اذ اردت الل تلبت # ~~عدوکافازدد فضلافی نفسکت بحقیق پیوندن الحیه # ~~یکی از ابساب فضیلت پادشاهان کی موجب نظا مم # ~~مملکت بایشد اعداد مردان کاردان واکناز اموال وادخار # ~~ات ذخایرواعلاقظا وترفیه عباد وتعمیر بقاع وبلاذا وافاضت PageV01P157 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0190.png) # ~~معدلت واشاعت مکرمتانصفتست واین معض # ~~ددییست از صدهن حکمت اردشیربابکه ابخجا که # ~~می کوید بلدملک الا بالرجال و لارجال الا بالمال ولامال # ~~الا بالعمارة ولاعمارة الا بالعدل والسیاسةچه بعداز تکفل # ~~مشاق نبوت وتحمل اعباءرسالت علی حاملیهاشایف # ~~اپ الصلوات وکرایم التعیات کی لقمان حکیم بواسطهآ ارکاجعوبت # ~~وعدمم قوت وقدرت وشوکت وعجزاو ازحمل ان انا # ~~قبول نکرد وبتقلدمحزونات اسرارحکمت راضی بیثب # ~~ف قضیه مشکل تر از التزامامرسلطنت نیست حسبونةآ # ~~هینا وهو عندالله عظیم دچة یادیشاه سایه خیاست و # ~~سایه را چچلاروی صاحبا سایه ضرودی بابشت ولچوننظر # ~~مرحمت رب العالمین جلح بلاله باجمیع موجودات در ایجاد # ~~آث علی السونه است چه ابیشان را ازعدم بوجوی اورد و # ~~هرکک راازبنی نوع بقدر استعداد ددمزلی ازمنازل PageV01P158 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0191.png) # ~~ن بیی ومرینتی ازمراتب دنیوی تنزیل کرد نبعیرا بنبوت # ~~داد وجضی را ولایت وبعضیرا علم وحلمت و بضیرا # ~~سلطنت و مملکت ونجعنی را امارت ووزارت وبضی را # ~~ازهداة گردانید وبعضی رادآ ازغواة آفزید وهلم جرا بالجمیعة # ~~طیقات افاس از اشراف واوساط "وآحاد وادناس یادشاه # ~~بیزکی سایه حقاست بایدکی خودرا متصف بصفات # ~~حمنرت الوهیت کردایز وباهرفرد از افراد انسانی که # ~~درحوزه ms054 حراست وحومه حمایتأاوبایشاا نظری مخصون # ~~کن وهریک را بقدرا ایسیتحقاق مباشرمهمی وامتقلد مصلحتی # ~~کودانواستغراق اوقاتخودشی ببصالح بنی نفع ازلواز # ~~سلطنت تمرد ودرهیچ حال ازتدیبرمهمات ونبیسی # ~~معضلات ایشان غافل نبایشدچه پاد یشاهرااشتغال بملان ### | رخفشچا PageV01P159 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0192.png) # ~~ومحاب نقساف واهتمام باستیفاء میشتهیات جسمافیروا # ~~بنیست جهت آنک اورا در آزاء مجموع وجودایجاد # ~~کرده اند وحل وعقد و بسط وقبضت و ابرام ونقض # ~~2پ درقضهآ قدرت اونهاده ونقس اورا متحمل اثقال و # ~~ومتکفل اعباء عالمیان کردابنیده اکردرگوشهآ بیتویشه یا بند # ~~سبب انزا سوال ازو کینندواکردرکشوری بیادکری دانند # ~~مواخذااوراگرن اننذاز امیرالمومنین تعمرین الخطاب رضی # ~~الله عینة منقولست کی اوژ درزمان خلافت درروزیساختن # ~~مهمات مردم میتنغول بودی ودرشب بطاعتحق تعالی # ~~ب قیام نمودی اوراگفتند یا امیر المومنین چراچندننج بخود # ~~نهادهآ نه روزمی آنسایی ا نه بستب کفت اگرروز بیاسایم # ~~رعیت ضایع مانند و اگرشب ببیاسایم درروررقیامت # ~~ااصانیدله الدهاندی نایده وی PageV01P160 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0193.png) # ~~من اضیایع مانم پس بعداز اقامت فرایضخس هیچ طاعت # ~~بر پاد بشاه واجب تر از اشتغال بمصالح بندگان خدای # ~~تعا لی نیست و اکر رجوع با متصوص حدیث نبویعلی قایله # ~~ففنل التحیة والتتسلیم کینم که عدل بساعة خیرمن صبادة # ~~سجیرج سسینة کمعلوم گردد کهآ پادشاهان راهیچ عبادت # ~~بهتر ازمعدلت نیست چه عدل یکب ساعت ایسشانرا # ~~برعبادت هفتاد سالهآ دیکران رجحان می نهندوورون # ~~بمورد این سعانت و وصول باحرازظامنقبتاین دولت # ~~2ت جزز باعانت اعوان وانضارروة استمانت ازامناء ابرار # ~~میسر نکردد چه استلزام ایشان سببب جریان اموربرمنهج # ~~قویم تربیر وطریق مستفیم رای رزین وفکررضین باشد # ~~یکی ازییشان پادشاه را بب تالیف قلوب امراوارکان دولت # ~~برطریق نصیحت و استمالت محرض کردد نیکوی اورا # # عات:ین کنا. نفف شره %~% 6-آ ساصتهآ ### | کیت * مشصت PageV01P161 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0194.png) # ~~برابتهاج مناهج دین واتباع [وامرسید المرسلین بصلوات الله # ~~وسلامه علیة ترغیب وتحریین دهد دیکری ببتدیبره توسیع # ~~عرصه مملکت ونقیح بارکاه سلطنت وتسخیرممالک # ~~وفتح مسالک وقهراضداد واعادی درخواضر و بوادی # ~~یشتغال ننمایددیکری بطرفی ازز اطراف جهت تنسیق # ~~کلیات امورسلطنت متوجه کردد دیکیری یاد شاه را ms055 باسلاطین # ~~عصربرایثارمودت وموافقت واختیارقریت ومواصلت # ~~ودعیرلوازم ان چون تهایی وعکس ان وعتاب و اعتذار # ~~وامثال آن دارد تا مجموع ملوک سردررقه مصادقت و # ~~اث مخالصت بل انقیاد ومطاوعت آورند وبردوست و # ~~صنایت ویشفقت و رعایت بندکجضرت اعتماد کینزدیکری # ~~پادشاه را برامان دادن خایفان وایل کردانیدن مجرمان # ~~مهیج بیثوی دنکری بر سلوک مسالکغهود ومواتیق بادوستان # ~~وتشمر وعید وتهدید با دشمنان تهیج کند دیریأاستمالت PageV01P162 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0195.png) # ~~خلایق وتطییبل قلوب تجاروقوافل راتا موجب ابادانی # ~~مملکت وسبب ترفیه خاطر رعیت بایشد بآیاد پادیشاه # ~~دهدد یگریو هرکست راکی در اطراف ممالک ایل ویاغی # ~~چون حکمای بزرگوار و علمای شریچت شعار و ناقدان تییر # ~~و مهندیسیان خبید ودمگیر صاحب وجودان کی بنشان دهند # ~~بهر تربیرکی توانز برا درگاه حاضرگرد انز تاهریک ازایشان # ~~بخدمتی که یشایستهآ آن با یشند قیام ننایند وامری کلی باهتمام # ~~اییشان انتظام یابد وبار ارگظا از خاط مبارک بندکیحضرت # ~~برحیزن وچون مقرریشرکی بی استصحاب یاصحاب رای و # ~~استلزام عقلای مدتبر و حکمای محقق هیج مهم تمشیت # ~~ننی یابد وهیج تدیبردرقانون جهاینبافی و قاعدهآ کیتی ستانی صایبتر # ~~ازان بنست کی هر کارراابمستعدان حوالت فثرمایند و PageV01P163 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0196.png) # ~~نا مستعدان را از مبایشرت کارهاء بزرک منع کدتا امور # ~~مملکت ازمنهج استقامت انخرافت نیابد وبروضع مستقیم # ~~عدالت قرارگیرد اختیارچیین طوایف و آؤردنایشان # ~~ب ازجمیع اطران واقطار ازلوازم باشدواحضارواستحضار # ~~اییشان موقوف برگیکی ازدوتدبیراست [ولا انکعی از # ~~تجار با معروفان متنکر واژ بولایات ایشان روند و ایشان را # ~~بمراحم وعواطف بندگی حضرت میستطهرکرد اننیده برتوجه بممالک # ~~محروسه باعث ومحرض گردافد اکر اقا ویل ایشان مقبول # ~~افترفهوالمطلوب واکرعزرتقاعدوتخلف استجازت # ~~ازپاد بشاه خود کینز ورتمل که متعذرباشد ببریبدکیحضرت # ~~واجب کرددکی بارسال مکاتبات وانفاذ مفاوضات با # ~~ت ملوک آن بقاع وامراء آن بلاد طردقی موالاة مسلوک وقاعرهآمهاداة ~~PageV01P164 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0197.png) # ~~ممهدگرداند و بججایی رساندکی ان طایهه راخلوص عقایدو # ~~صفلوضمایر بینگی حضرت محقق ومصورکردد وخواهندکی # ~~بانواع وسایل واصنات قربات بببنگ تقترب وتوسلجوید # ~~بل کیئ موث مواصلت ومقارنت نیزکردندچون ملمس بندکی # ~~حضرت ازاییشان درارسال ms056 جمعی معین منصریتتودبی توقف # ~~درصحبت رسولان بدرگاه فرستزواین دک بیانک2) است # ~~چه بعضی از پادیشاهان هندحکیم بزجبهژرا از انویشیروان # ~~عادل التماس کرده ابند واوفریستاده وسلمان عبد الملک # ~~جعق برمکیرا ازوالی بلخ طلبیده وزارت ببرومقررداشته است # ~~وبا سوخن رویم ورسل ابرارچون درمرافقت طریقیه # ~~د وستی وموافقت بااییشان ورزیده بایشکوتبواعاخوب # ~~مستظهرگرداینده وجزب خاطرایشان کرده چون تبشرفت # ~~زمین بوس رسیند براحم وعواطف ومانثروعوارف اخصاص # ~~پا بینهرآینه دولت خواهی آن حضرت راد رگل دل تخمیرو PageV01P165 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0198.png) # ~~دوستداری را باطینت طبیحت تعجین کندو اوامر و # ~~نواهی را کمر مطاوعت و انقیاد برمیان جان بسته دارندو # ~~بندگی حضرت وارکان دولت چون درحرکات وبسکنات # ~~واخلاق وعادات وآداب و ملکات ایشان تامل فرمایید # ~~هریک را بخدمتی کی فزاخورحال اوبایشد دراورد وتومعظم # ~~یادرنشهرها و ولایات ممالک موسوم ومشغول گردابندو # ~~ب ایشان چون بعنایت وعاطفت و ترببیت ویشفقت # ~~مستطهرستوند دران خدمت اجتهادی کی موحبب اظهارکفایت # ~~وسبب ایضاح معامله دا ودرایت باستد بجای آرید # ~~وهر آیینه از بندکی حضرت بصدور سیورغالات و تستریفات # ~~سش از توقع ونضورخونش اختصاص یابند وایت معنی # ~~در امزجه وطباع ملازماثی کی پبیش ازایشان بخدمات # ~~وعبودیات موسوم بودهآ بایشند باالضروره اثزکیدوخواهید # ~~کی ایشان نیز در خدمت و بندگی افزاییدتا بچنان مراحم وعولا # ~~مخصوص شوند پس مهمی را کی مبانشران اند بجایی رسانندی PageV01P166 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0199.png) # ~~هیچ افزیده درحسین اهتمام وتجویدامام با ایشان مشریک # ~~اسپ وعدیل نتواند سثد وچون امور مملکت برن قاعده استقرار # ~~گیرد وبرنن وتبیره اسقرار پزیرد از اتفاق ملازمان قدییم # ~~و واردان جدید و اجتهاد مبوع ایسشاندرصنوفخدمات # ~~ومسائی جمیله درضروب مهمات انتظاویل بامورمملکت # ~~3 ب راه پاب و استقامتی باحوال سلطنت عایدکردد کی درحیز # ~~تریو ببیان و تحربیر نکجد ممالک معمورواموال موفور و # ~~غنایم حاصل و امداد دولتها متواصل وامرا ممکن ومحترم ووزرا # ~~موقرومکرم وایناقان فارغ بال وطوایف قوادلشکر منتظعم # ~~حال واولیا مضورواعدا مقهورگردند ان یشاءالله تعالی امیا # ~~کی سخنان داعی دولتحواه کی ابنعات ان ازصفای موارد و # ~~داد و استیباط ارتقای او ازلمنابع محبت ms057 واعتقاد سبت موافق # ~~ارای علیه حضرت عالی اید ان یشاءالله العزیزز PageV01P167 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0200.png) # وع درمنع ظلم وتعدی # ~~3ت بعد ازعرض دعا و مدحت جضرت کیوان رفعت املام # ~~می رون کی چون قواعد اتحاد بین الجاینبین لابر وجهی1 مهد # ~~بشره کی بین المصلحتین فرفق صورت بنی بیدد ومصالح و # ~~مفاسد طرفین حکم یک جهت کرفتةآ پسط برین بهدیرانچ از # ~~عوارض امورکی متضمن مصلحت جبهورست درخاطراید # ~~بی کلفت تکلف اعلام وانهای آن واحب بایشدتاازعهدوعهد # ~~اخوت شدنین واسلام تقصی نموده آید بررای سشریف مصورمیکردد # ~~ی لحضرت رب العالمین جل ذکره وعم شکره تکفل مهام بهانیاب # ~~بقبضه قدرت *وشوکتطاپادیشاهان دین داروملوک ملدت # ~~پ بشعارجهت آن داده تا نظام ملکلا متسق ومنتظم گردد و # ~~قاعده شرع واسلام منهدم ناندوطوایف عباد درحبیع بقاع # ~~و بلاد در سایه ؟ راحت و رافتگا ایشان آساییش و آرامش PageV01P168 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0201.png) # ~~یابذ وهچ سینهآ کینه برزیان وازهچ باطنی حکایت شکایتی # ~~بدهان زسد تا ملوک و سلاطین مشکراین نغمت کی # ~~ایشان را بر ممالک مالک گردابنیدهاندو مصالح و مفاسد # ~~وجودرا درکف کفایت ایشان نهاده بکزارند و نبواعیر لیآن # ~~بشکرقم لازیدنکم مستظهووده ازمزالق ومهالک ولین # ~~کفرتم ان عزابجا لیشدید مصون ومامون کردندان یشاوالل # ~~تعالی مدتیستتا استماع ی افتدکی نواب حضرت # ~~شصریاری از یشارع بتریعت وشاهراة طریقت معدلت # ~~و نصفت انضراف بنمونهاند ودرمحافظت بلاد وعاد # ~~اهمالی کی نه منایسب حال مقربان بسلاطین بایشد بجای اورده # ~~وعوض یک دینار واجب دیوان تیه دینارازرعایا ستدە # ~~وبران سببب مصالح مختل ومناظم مهمل مانذه ورعا بعضی جلاء # ~~وطن کرده وبعضی تدبر انهزام رآ متتشرومسوفربشده ازصعولت # # ل-ث: ولین تخارب: سنت شره %~% هت: کردد ### | اع و: باصتماع ### | ا-وث ه بضف شره PageV01P169 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0202.png) # ~~این معنی درخاطط ایین دولیتواه اثری ظاهریشدک کی قابلتقریر # ~~2ت وتحرییرینیست مکر از کلام مجیدعظم الله جلاله امز اعدلوا هو # ~~قرب للتقتوی را نخوایزه انذوازحدیث ننوی تلخلیه الصلوة # ~~والسلام بضالعدل عزالدین وقوة السلطان وفیه صلاح الخاصة # ~~والعامة ل بکوش هوش ایشان نزیسیده است والابراریکاب # ~~این محذورات و ms058 مباشرت این محظوراکچکونه اقرام مودندی # ~~3پ واز وخامت عاقبت ظلم وبدی مال ظلمه برموجب الظلم # # مرتعة وخیم چرا نیبیشیدندی %~% ث # ~~اب لانظلمن اذا ماکنت مقتدرا ### | فالظلم اخره یا تبیک بالبندم # تتنام عینکظاو المظلوم منتبه ### | یدعوعلیک وعین الله لم تشم ثا # # لا.ت *عزن شده هپ هباتا س %~% 2-آ: درساشیه نوٹته شده # # 3ت: الله هدده %~% ان # ~~2لات: علیه السلامث : صلی الله علیه وسلم # ~~ل-ب : خن شده بپ: السلاطین اهت: بارتتاب # ~~ما-ب: محدولت اا.ب ین، کی موزه: مضطورات # ~~ا.ی نسام هینک، پهمام جوه ننامعب، ه شام عینک PageV01P170 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0203.png) # ~~سشنیدم که باپورروسثنروان ### | ملک یشاه گهت ان شهکا مران # ~~که مارا شهی بهر ان داده انذ ### | بدیین پایگة زان فزستادهایز # ~~که داد و دهش پییشهآ ما نبون ### | لوکاریآ انذییشهٔ‌ ما تبود # ~~خفتیم زان دریشب قیروش ### | که تادد یگران را بری خواب خوش # ~~مزار افرین برچنان بشاه باد ### | بران داور افسروگاه باد # ~~اکر بشاه را5 داد اینبود ### | کستاورز را بیل ررن بون # ~~زسثوره بروید گل وارعوان ### | چو باران گهو بارد ازاسمان # ~~داعی دولتخواه و محب بی ایشتباه راث آنج از محض اخلاصی PageV01P171 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0204.png) # ~~ود ولتزواهی درخاطر آمد بعزعرض رسانیدتا رای شریف # ~~بتفحص این قضیة ابشتفال فرموده وخلایق راودای حضرت # ~~خالق جل جلاله دایسته از هول حساب یوم المنقلب # ~~والمآب اجتناب فرماید وتضور نلنکه اوزار واب و # ~~مقریان اورا که عموم رعیت ازان معذب ومعی باستند # ~~ازو نخواهیددانست ومحاسبهٔ‌ان ازو نخواهیدطلبیید # ~~پ بل کا اگرلاایشان باخدم وحواشجخود که تعت اتملک وتقیرو # ~~داسثته بایشندخطابی ناموجه کن جناب شهریاری # ~~درحضرت باری هرآینه بدان مواخزو مخاطب خواهد # ~~بود تاحقیقت دایذ ومصدق این تمعنی درااخبار سلطان # ~~غازی یمین الدولة وامین الملة محمود سبلتکین انار الله # ~~برهانهما آمده است که برادر اوغلامی را ازان خون ریانیده PageV01P172 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0205.png) # ~~بود غلام بتظظم بردرگاه سلطان آمد سلطان درحال فرمود # ~~تاطبل وعلم ونقاره واسبان نوبت و تمامت ساز # ~~سلطنت بردرخافهآ برادریش بردند برادرچون آن حال2 # ~~میشاهده کرد ازغایت خون و انزعاج تلبی توقف2 ms059 بردرگاه # ~~سلطان آمدوسر برزمین نهادهآ گنته از بنده چه گناه صادر # ~~سشده که بییلیاان اسیاب بسیلطنت لظبردرمن می فریستدسلطان # ~~فرمود اکرسلطنتحق منست تو بااتادیب فلام خودچهه # ~~تعلق داری بایستی کی ٹجرییهآ اولبرمن عرضل افیتادی # ~~نا نگذاشتی کی برهیچ آفزییه حیف وتعدی رود تخصیص # ~~العالمین جل جلاله که بندگان خودراببن سپرده است روز # ~~ث قیامتە مرا می باید داد نه ترائبجدازان بشفاعت ببسیار # ~~گناه برادررأ عفوفزمود رضی اللهعنه پس اکراین خطاب PageV01P173 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0206.png) # ~~باطوایف رعایا وعامه برایا که تکفل مهمات ایشان منوط # ~~باهتمام ان حضرتست واوراجهت ان تعیین قزیونهایذ # ~~کرده شود و ببازکخواست و تادیب و تعریک # ~~البتقاتی نروی وهاتف غیب نض حدیث لکلکم راع # ~~وکلکم مسمول عن رعیته بمسامع بترعه رساند # ~~22 نعون بالله من سخط الله را بصهب العین بایلددابشتاو # ~~31ب رعایت این اماینت را کی ازحضرت عزت بجناب # ~~بتهریاری حوالت فرمودهاند مهمل نبایدکزایشت قال # ~~الله تعالی یا داود انا جعلناک خلیفة فی الارض فاحکم بین # ~~الناس بالحق ولاشبع الهوی فیضلک عن سبیل اللة # ~~وقتی که باداون علیه السلم این خطاب رود دیکری راچه # ~~توقع بانتند و بزرگان دین گهنته اند دنیا گذاستی وگذشتنی # ~~2ت است وکلیرقیامت تادرضررسحق تعالی ماجواب سئوال راایستادنی 5 ~~PageV01P174 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0207.png) # ~~باقید توعی دافف # ادربجرفک اما5کنت مقتدرا ### | فلیس فی کل یوم اینت مقمتدر # ~~والسلام علی من اقع الهدی جهان بکام باد2 # نفع سفم %~% در اجرای وقفت ببثروط واقفان # ~~بجضریتخ فلک رفعت ودرکاه کیوان رنبت سلطافی # ~~اعظی لادامت سلطینته نموده می شود که حق تجل جلاله # ~~وعم نواله اعته سلطنت وازمهآ پاد یشاهی ولامملکت را # ~~درکفف کفایت وییمی شوکت"وعظمت ملوک اسلام # ~~و سلاطین انام جهتک آن نهاده تا مسالک ممالک خیراترا # ~~بربندگان خدای مفتوح دارند وطرق ظلم منحسم وابواب # ~~عدوان مسدود گرداند وازمزالق شهوات ومدارک # ~~شبهات محتززومحجتینب باشز تا ادامت این معنی PageV01P175 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0208.png) # ~~مملکت گرددمدتیست ک استماع رفیته که امور # ~~اوقاف انا ممالک بکلی نامستقیم گیشته است وشروط # ~~واقفان بالمره انتفا یافته وعزرضی که بناة ms060 موقوفات # ~~پ وارباب خیرات را ازتعیین اوقا ان بوده فوت # ~~سشده و مرتزقه ومستتحقان محروم مانده ومستاکلهآ و # ~~و متغلبان یظلم وعدوان در نتصرفات نامشروع شروع # ~~وده وهرکس را کهاازدیوان بحکومت ومتصرفی ومقاطعی # ~~وقی تعیین می کنر آن وقفرا ملکخونی داندا وتصوفات # ~~مالکانه می کید واجرای وظایف مستحقان وترک ان منوط # ~~برائی (ومی باسشد واین معنی سالهاست تا از قبیل مشاهد # ~~ومعایناتست چه واقفان که مطامع اننظار ومساخ افکار # ~~ایشان احراز متوبات اخروییت محصول هروقمت را # ~~بطایفهآ معین مخصوص گردا ینپدهاندوبرغیرایشارام PageV01P176 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0209.png) # ~~گرده و دران بابا وقفیهای مستروع مسجل محکوم مهاموکد # ~~بلعنت نویشته تاغیر مستحقان متصرن آن نکردند دربین # ~~وقت نواب گییوان سلطنت واعوان حضرت تمواعیان # ~~مملکت مدار امور برتدابیر ایشانست بکلی از تمشیت # ~~این معنی اهمال ورزیدهابزواین خیرعام وصدقهآ حارنة را # ~~کهنض حدیث3اذا مات ابن اذم انقطع عمله الاعن # ~~ثلات صدقة جاریةلوعلم بینتقع به وولدصالح بیعولة # ~~موکد انست ورطی بنسیان مندرج گردانیده وازوخامت # ~~ث عاقبت ایین ققصیر و اهمال ببندگی حضرت رادردا مقام جواب # ~~سئوال حضرت رب العالمین تقالی شانهآ درروزحساب که # ~~هنگام احتسابست آورده ونسبت معبموع تقصیرات # ~~با او کرده چه حضرت عزتعظم سلطانه دوحلیل وحقیروفتیر # ایففاتاق قعیها # قیوللضاع کیکیکقب اابهام، آگ آن PageV01P177 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0210.png) # ~~3پ وقطمیرامورکه عاید ببصالح ومفاسدجهور بایشد پادیشاهان # ~~33ب وقت را بالضرورة مخاطب بل مواخذ خواهد گرداینید اگر # ~~جواب پاد بشاه حضرت عزت را3دران روزهایل ان باشد که انچ # ~~فزمودهآ حضررتط ربوبت بون در اجرای خیرات وامضای حسنات # ~~ومبرات بجای آوردم ورعایت بندکان او واجب دانستم # ~~وبراعمال ببخصیصل اوقاف عماک مصلح متدیین که محصول # ~~ت موقوفات را بمصارت بشرع مستغرق داشتند تعیین کردم # ~~بهتربایشدیا انغ کوید از طاعت حضرتحق امتناع نمود # ~~وحق را ازمستحق بانز گرفتم ودست ظلمه ومتعدیان و # ~~متغلبان قوی داشتم تا بقویت من ظلم کردند وحق را # ~~باطل گردانیدند ومن درجضرت حق تعالی بیثرمسارشدم # ~~نعون بالله من ذلک چه دران رونک هول و هپبت # ~~ان قابل تقریربنست هیچ افریده مکراهغال ms061 واعمالغود # ~~ننوانر شدزبان او در ببند آید و اعضای اوبروکوافی PageV01P178 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0211.png) # ~~دهند کما قال اللةة تعالی ثالیوم نختم علی افواههم وتکلمنا # ~~ایدیهم وتشهد ارجلهم بما کانوا یکسبون وشایدگکه زبان # ~~ینز گویا یشود وبرکناهان گواهی دهد کقوله تعالیآ نیوم # ~~تشصد علیهم السسهم وایدنهم وارحلهم بما کانویعملون # ~~ازصدور این معافیظ وتصورایرن جالات خاطر ور اضطراب # ~~وباطن در التهاب است چرا باید که ارتکاب جرایمانواب # ~~ونزد یکان کیند وحصرت سلطنت بدان مخاطب ؤمطالب # ~~گرید مسلم که جناب جلال شهریاری خمیرعام دیکران را که # ~~منافع ان را دردنیا برخودحرام کرده بایتید وحسبة لله # ~~تعالی وطلبا لمرضاته درراه خدای نهاده اضافتی نقرمایند # ~~دامضا و اجرای آن اهمال خچرا ورزد ونواب ومقریان و # ~~ملازمان را درترک اتیان بدیین خیرچرا بارخواست نفرمایدچه # # اک . اگرودهده لاب: ده %~% 7ه PageV01P179 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0212.png) # ~~صدقات گذیشتگان را ملازمان پاد یشاه بحرام خورندوبدنامی # ~~دنیا وجواب احرت بریاد بشاه باسشدچون بندکیحضرت دراجرا # ~~خیرات گزیشتگان سعیی که واقف درحال حیوة همان کردی # ~~بجای آرد هرآینه در اجر وثواب با واقف شرنکی باستد # ال البنی صلی الله علیه وسلم من دل علیخیر فله مثل # ~~جر فاعله وفی الخییرالرال علی الخییر کفاعله وواگردرن # ~~یآ آنرا بمسلماها مندیین که ازیترط واقف ببیک # ~~موی تجاوز بننیاید تفویض نفرماید هرایه عبدالله تعالی # ~~نثم بایشد وازعهده جوابحضرت رب العالمین من # ~~بیرون نواند آمد دعاکوی دولت خواه همچنانک امور ### | اوت بخوارید کات بزنشهه PageV01P180 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0213.png) # ~~دولت و سلطنت و مملکت انحضرت راددرناردبنیا # ~~برونق میخواهد مثوبات اخروی وننیل درجاتا عقبوی # ~~نیز که فایدهآ تقلد سلطنت بحقیقت آننست دراعلیعلیین # ~~می طلیبدوازغایت خیرخواهی مکنون خاطر ومضمون ضمیورا # ~~ازطریق مکا تبت ومراسلت باعلام وابنها ی رساند تابندکی # ~~25پ حضرت بتحقیق این حال استتغال فرموده اولادست مستاکله # ~~23ب ومتغلبان ازتضرت موقوفات بکلی کوتاه کرداندواسترداد # ~~اپنج بغیر سشرع وترط واقت تصرفف ننوده بایشند واجب # ~~2ث دانسته بمصارت مسثروعه مستعرق کرداندچه دراخبان # ~~22 بسلطان اسلام غازان خان انارالله برهانه آمده که آکریکی ازامرا # ~~قرب پالشگریان وجهی بغیرحق ازرعایا ms062 بلرفتذی درحال # ~~ات فومودی که بزخم چماق باز گردانندؤیمستحق رساندوبعدازان # ~~حکومت ومتصرفی اوقان درحمیع ممالک بامناء متدین وصلحاء # ~~متشرع تفوض فرماید وباوجود اعتماد براماینت ودیانت مفوغرالیه ~~PageV01P181 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0214.png) # ~~بهرچندروز تفحص احوال معاش او باطایفهآ که شرعاوحلما # ~~در اهتمام او باشد واجب داند و بط متابت مثرییت # ~~تربیت وتقویت وبر مخالفت آن تثدیدو تعنیف # ~~از لوازم باسشدچه بژ پادشاه واحبب است که ازجمیع قضایا # ~~استخبار فرمایدودرنتک کلیات امورومعظمات مصالح # ~~باجمیع خلایق عموما و بانواب ومقریان خصوصا قطعا و # ~~اصلا مساهله ومسامحه جایز منتمرد واجرایحق بهرنوع # ~~که ممکن باسشد تقدیم فزماید و نکذارد که اوقان را بیپچ افزیده # ~~بتخصیص مستاکلةه ومتغظیبان بمقاطعه وضمان دهنرچه منشاء # ~~هو تغییر که درشروط واقفان اتفاق عی افتد ازینجاست # ~~وچون ازجمله موقوفات وابواب البر یکی مدارس است که PageV01P182 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0215.png) # ~~جهت طلبهآ علوم ساختهاند مادام که محصولات اوقاف # ~~*آنبمصارف سرعی رسد دراندک روزگادی مستعدان بسیار # ~~که وظایف اییشان از حاصل وقف واصلثون ببراتب فعحول # ~~افاصل رسیدوممالک بوجوی علمای نامداروفضلای # ~~نفقوی کردارکه بغایت خالیست یاراسته کردد و اعظم # ~~اسباب رونق و ابادای مملکت وجود این طایفه است # ~~چه فصییز میان حلال وحرام ورعایت دقایق سشربعت # ~~واحکام وصیانتأدما وفروج ومحافظت ثاموال واملاک # ~~وغیرآن بقلم وفتوی ایشان منوط ومردوطایت وچون هر # ~~متصب بمستعدومستحق آن نهونض رون تزست علهاء # ~~اسلام درضمن آن بحصول پیوندد و مملکت پادیشاه را # ~~بوحود مبارک ایشان برجمیع ممالک پادیشاهان روی زمین # ~~راه مفاخرت و مباهات ومرتبت تفوق ورجحان یدید # ~~آید و پادیشاه دردنیا واخرت نیلونام وپسندیدفرجام PageV01P183 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0216.png) # ~~گردد و بحقیقت زادی جهت امعاد درپیت فرستاده # ~~بایشد وما تقدموا لانفسکم من خیر تجدوه عیندالله هوخییرا # ~~واعظم اجراچون رای همایون حضرت شهریاری ایین نصایح # ~~بی غرض را تبسمع رخا اصغا فرماید امیدست که بعد الیوم # ~~احوال موقوفات این مملکت بر وحکی تمشیت پابد که # ~~بندگی ححرت را ذکرجمیل واجرجزییی مدخر ماندلا ان # ~~مشاء الله تعالی جهان بکام با # ماره %~% درممتع فزول بخابهای رعایا # ~~لب بحضرت سپهر مثال ms063 شهریاری که بحقیقت سایهآ عنایت # ~~ومرحمت حضرت باریست لازالت سلطنه مصونة من # ~~2پ طوارق الاد وار دائمة دوام اللبیل والبنهار اعلام ی رود که حکیت # ~~بالغه حضرت لایزالل ذی الجلالی اعمت الاؤة ونقدست # ~~اسماوظا درتفوض امورسلطینت ومملکت بیاد شاهان اسلام # ~~که حهاة بضهآ دین وملک اندایست که دررعایت ومحافظت # ~~نوع ایسانی که استرت انواع موجودات انل وجکم حضرت PageV01P184 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0217.png) # ~~الوهیت جل جلاله در اهتمام پادیشاهان عادل هرچه ازمسای # ~~جمیله ممکن ومقدورست ججای آرندچه علو قدر وترفع # ~~اث مکان وعظمت بشات آن نوع بمثابتیست که اینیا صلوات الله # ~~علیهم اجمعین واولیأ رضوان الله علیهم ازبیشان بوده اید و # ~~ب ملوک وسلاطین واعاظم وخواقین انارالله برافین الماضین و # ~~ادام مملکة الباقین نیز بتامت داخل این نوع ابذ ؤبتوان # ~~دانست که درهر نبغولهآ ولیی واصل است پا فاسق # ~~فاجر وصدقیست یا رنددقی وحبزحضرت رب العالیین # ~~جل ذکره وعم بشکره دیکری را باحوالاعباد علم نباشدوانچ # ~~درحدییت قدیی مرویست که اولبایی حت قبائی # ~~لابیرفهم غیریگأمصدق این مطلویبستة15 مگژا بپعمبرانظکه # ~~حضرت عزت جل جلاله ایشان را بران مطلع گردا # ~~افا9یا کک ک # ص ا2 ### | * د ده # # آاحهن ااب* حنت شره %~% اپ: احوال # 17-ب بضن شه 7ااب:ان # پت : کر داینید PageV01P185 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0218.png) # ~~قال الله تقالی عالم الغیب فلا یظهرعلی غیبه احدا الا من # ~~ارنضی من رسول بپ چندانک پادیشاهاندررعایت # ~~ومحافظت بنی نوع سعیی ببیشترناییزرفع درحت وعلو # ~~منزلت ومرتبت ایشان جضرت رب العالمین که تسلطان # ~~السلاطینست ببیتتر باستدچه بشایدکه ان رعایت و # ~~پ محافظت بشامل حال یکی ازاقطاب وابدال و اولیاء الله # ~~کردد وبیک نظرعنایت وکرشمهآ التفات که ایسشان # ~~درحق ان پاد بشاهار فرماییند کاردننیا و آخرت ایشان برکت # ~~ان ساخته کردد وغرض کلی در تقعیین سلاطین ود رعایت # ~~بی نوع است فحسب چه ترونق کارخانهآ دین و دبنیا # ~~بوجود ایشاینست و پادیشاهان رآ توقق بنیک نایی دینالو PageV01P186 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0219.png) # ~~دولتخواه رآ سخنی که موجب مراعات نوع ایساثی باشددر # ~~خاطر آید وببمسامع ستریفه ملئیت حبورا رساند همانامعلوم ms064 # ~~ومعاتب نکردد جزعرض ثی رساند که مدتیست تااستماع # ~~ی افتد که دران مملکت که باهتمام نواب حضرت # ~~سلطنت منصوص است امرا وارکان دولت وایلچیان # ~~ومتغلبان درخانهای کدخدایان ورعایا نزول می کنند فی # ~~ملالتط ببسیار3 باهالی لا ساکنات عایدمی کردد چه ایشان تا # ~~دران خاینها می بایتند مجموع معطاعم و ماکل ومشارب و # ~~مفارش ازخداوبذخانه می طلببز اگر ملتمس ایشان میدول # ~~داست هر ترتیی که جهت عیال و اطفال کرده بدیشان # # ا-ب :ضتشره %~% اوت هکد # ~~لمکفب فیک ملت PageV01P187 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0220.png) # ~~ب حی بایدداد وخود وزن وفرزندان گرتنه وعاجزیسردردن و # ~~واکرملتمس مبذول تی دارد بزخم چوب ویشکنجه میستاینذ # ~~و ببسیارمی بایشر که نعضی درزیر بشکینجه هلاک می ستوند # ~~وبوقت بیروت رفتتن انیة از اجوالات وادوات خابنه # ~~چون زلو وپرده وطشت و افتابه ومشریه وغیران # ~~اپ که ایشان را ددنظری آیدجهت خون میبرند وببیرون # ~~ین توعات ظلم وتعدی البه متعرض عورات بنز # ~~میکردند وان بجارگان را محال منع بنی باشد امامردان # ~~جهت انکگهفریاد کند فریاد رسی نی دانیندو امتا # ~~زنان جهت انک ازفضیت وبدنای میاندیند # ~~اچار تحمل ان منکرات می کینز ولهیچ نی گوبیزوجقیقت # ~~اختلال احوالدین ودنیا وخرالج مملکت وسلطینت # ~~ازاپیجاست وچون بنظراعتبار تامل رود معلوم ستون # ~~که تکون وتولد اکثر اولاد زفا که بدزدی وحرامی گری و PageV01P188 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0221.png) # ~~(ات ایفاقی ومفسدی وعواثی مشغول میگردند ازیین ره گزر # ~~7 است وبپادیثاهان واجبکه صیانت خابنها ف # ~~عورات رعایا هم چنان کیند که صیاننت حرم واتباع خودمی کنز # ~~تادعوی سلطیت ازیشان مصدق ومسموع آید وسشکر # ~~عطایا ومواهب واهب علی الطلاق که دریارهآ ایشان از # ~~2ث مضای حکم ونفان امروجریانفرمان و بسطت مملکت # ~~وسایر نغم و مح ارزاث داشتست قیام نموده باستندو # ~~وذکرجمیل دنیویرا بااجزجزیل اخروی جمع گردانیده وامر # ~~واجب واتقوالله واتبغوا الیه الوسیلة وجاهدوافی سبیله # ~~لعلکم تفلحون راظ بگوس جان سشینیدە چه در اختبارسلطان # ~~غازوطا یمین الدوله5 وامهین الملة محمود سبلتکین انارالله # ~~برهانه مذکورست که شبی بعد ازفراغ ازا ورا طاعات # ~~و رواتبااعباداتچون متوجه ms065 استراحت شدفیخوانی PageV01P189 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0222.png) # ~~غلبه کرد وهرچند سعی مینمون درخواب ننی رفت # ~~باخود اندییشید که هماناکفریاد خواهی بردرگاهست و آواز # ~~اوبگوش من ننی رسد و ببیداری او مانع خواب من می شون # ~~برخاست وشمشیر برمیان بست وچنانک عادت # ~~اوبوه تنها ازخانه بییرون آمدوی رفت تا بدرمسجدی # ~~رسید آواز سخصی بشنید که در تاریکی بشب سرببجده # ~~بناده بود ومیگفت الهی محمون سبکتکین بعریاد من ننی رسد # ~~داد من ازوبستان سلطان بیقرار در مسجدتارفت و # ~~آن شخص راگعنت محمود سکتکین برتوچه ظلم کرده است # ~~که اورا درین ینیم شب بجضرت حق تعالی حوالت می کنی # وداد مچخواهتی مری کفت ظلم ازییگا ببیشترچه باشد که # ~~چندین بشبست که یکی از متعلقان اومست بخانهآ منا # ~~می آید و بظل و تعدی"متعرض منکوحهآ من منیتود و محمود PageV01P190 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0223.png) # ~~بقریاد من ننی رسدطاگر اوا پاد بشاه عادل صاحب سیاست # ~~بودی متعلق اودرینیم یشب بخانه من چه کارداشتی وبچیین # ~~حرکات چلونه اقدام نمودی تسلطان گنت ای شخص محمودنم # ~~مرا برسراوببرتاداد تو ازوبستانم آن مردگفت امشب # ~~اب بنیا مده است چون بیاید سلطان راخبر کنم سلطان اورا باخود # ~~برن و بدربای بفوی وگغت بهژ وقت که این مرد بردرگا # ~~آید بروز یابشب مراخبر کینیدا آن مرد سلطان راد عاگعنت # ~~وبرفت بعد ازیسهآ روزنیم سبی بردرگاة آمد دریانان اورا # ~~بضرت بسلطان برنند سو برزمین بنهاد وگفت ای سلطان قالم # ~~ان ظالم امده است سلطان درحال برخاست وسنمشیر بر # ~~میان بست وروان سثدوبا مرد گت چون رخانهآ نو # ~~ب اوبر ان مرد چون تلیرخانا رفت ان ظالم رآدرجامهآ خواب PageV01P191 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0224.png) # ~~خفته دیدجپراغ را ازپپیشابرداشت و سلطان رادرخانه برد # ~~سلطان چون برسرمردرفت سراورا بشمستیر ازنتن # ~~جداکرد وچراغ خواست چون باوردندد سلطان دران سر # ~~نظرکرد سرببسجده بنهاد و بعد از زمافی سر از سجده # ~~برآورد ودستها برروی فزو مالی وحضرت عزیت را # ~~ج مشکربسیار گنتخ آن مرد سڑ برزمین بهاد و سئوال کرد # ~~که سبب این(سجده وشکرچییت سلطان فزمود که ms066 من با # ~~22ت خدای بقالیعهد کرده بودم که اگکرأقدام بریین حرکت ذمیمه # ی از پران من نموده باشد تاسراو برنزاری قرارنگیرم # ~~2 وانک تراگفتم که اچراغ از پیش بردارعر آج بود تا مباد اکه # ~~یکی ازنپسران بایشد ومرا شفقت یدری دامن گیرشودودر2 PageV01P192 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0225.png) # ~~حفظ عهدوکشتن اوتقصیرکنم امریاایهاالزیین امنوا اوفوا # ~~بالعقود را نشنیده باشم سببب3 تنجده و شکراین معنی بود # ~~بعدازان ان مردراگهت هرچه ازخوردفی درخانه داری # ~~بیاور و تکلف مکن که من بغایت گرسنهام وازان ستب. # ~~که ترا دران نضرع وزاری دیدم تا این غایت که سه # ~~یشبانزوزست 5هیچ نخورده ام و باخود مقرر کرده که تا این # ~~ب3ث بار از خاطر تو برنگیرم طعام بر من حرام بایشد ان مردرا گر # ~~خانه جزنان خیشک وارکامهچیزی نبون پییت بیبلطاناورن # ~~واسلطان باسترمی تمام بسیاری ازان بخورد ودرحق ان مرد # ~~چندانایغام "واحسان تقدیم فرمود که او درمدت عمرازمال # ~~13_ آبت بخت شده # 1- ب : مکرد # ~~5ات. ببکریم # ~~زا.خنفشده PageV01P193 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0226.png) # ~~2 پ دبنیا بی نیاز یشد رحمة الله تعالی ورضی عنه # ~~چنین کینند بزرگان چوکرد باید ### | چنین نمایدشمشیرخسروان اثار # اکینون تدیبر فع چنین3 قضایا آنست که اولالحکم مطاع ففان # ~~یابدکه امرا ووزرا وارکان دولت واعوانحضرت وسایر # ~~مقربان وارباب اعتبار وعیرهم جهت خون سرایهاو خانها # ~~سازند یا در بیح ارند یا بکرایه گیرند واثان گواجوز هی قصورو # ~~فتورل اداکینند وبعد ازان جهت ایلچیان وصادرووارد برون # ~~شهرها ایلچی خانها سازند وچنانک پادشاهان قیم کرماند # ~~اامواضع ڈا زیلوها وجامهآ خواب والایت که ازان چاره # # افب علارنامف هعلی %~% کذا.پ: سزشده، # درنخن.وشه هن بیت ه ساشیه نا مغایر نوئتهشهه وکلمی. مشصن. نیزسزت کردیده ~~هت. # # گب اولانی دن ا اودادن %~% 5- آ: باید، ج: یاید ### | *ا امقر، ماء فی احفیر PageV01P194 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0227.png) # ~~نبایشد لچون خم وسبو وکوزه وغزغار وکاسه وغیر آن # ~~25 ب ازمال دیوان مرنب دارند ؤ وظایف یومی ایشان روز # ~~بروزمی رساند تا ان طایفه را زحمت اهل تهرو # ~~رعایا نبایدداد و ببهانهآ جزویات مصالح بدرخابهای مردم ms067 # ~~شبایدرفت وعورات مردم در کیف عفت وعصمت # ~~محمی ومستور مانندورعایا که ازبیم ایلچیان وتعرض وفساد # ~~ایشان ازخابهای خود بیرون بنی توانستدرفت بایمنی # ~~وفرات بیرون روند وبمهمات ومصالح خون مشعول # ~~کرد ند وصدور این حالات موجب وام دولت وسیبب # ~~بقای مملکت گردد انشاء الله تعالی دعاگوی دولتخواهرا اپخ # ~~ازمحض اخلاص بخاطر آمداعرضه داشت وامیدوارست # ~~کی بی عرض دانسته سترف قتبول و رثبت انقاظ # ~~یاببلا جهان بکام باد PageV01P195 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0228.png) # نف پنجم) درمنع تعرض امراومتغلبان رعایای دیههارا # ~~بعدازاستهاض عواطفخسروافی واستجلاب عوارف فقرماین # ~~جضرت اعلی وسدهآ اسی خدایگانی اعلاة الله تقالی اطام بی رود # ~~که چون بین الجانبین قواعد وداد ممهد وقوانین محبت # ~~3پ واخاد مستحکم است در تدبیر مصالح ومفاسدطرفین بهیچ # ~~حال فرقی درخاطربنی آید وچون بمحل عرض ریسد امیدست # ~~لب که اعی دولخخواه اکر بمصمدت اختیاص نیاید ببملامتل نیز # ~~موسوم نشون نموده می آی کیل بکرات ازطوایف ورود وفود # ~~ستماع رفته که چون بعضی از امرای حضرت وایناقان و # ~~متغلبان تیرعزییتکا یشکار یادراتنای اسفایل ببیههامی رسند # ~~رعایادا بانواء تشدید و تعنیه تکلیف می کیند وگوسفندوتغار # ~~وستراب وسایز موؤنایس بیرون مال ومتوجهات بزور PageV01P196 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0229.png) # ~~وتعدی می طلبند وان بیچارگان از بیم جان وخوف چوب # ~~وشکنبه یدهید مال وتجمل رعا پا متغلیبان میبرندو # ~~رعابا عاجز ومسکین ویرونی ی مان و استعراد عمارت # ~~و زراعت ننی ماند و پادیشاه دردبنیا بظلم و بی وقوفی ازاحوآل # ~~رعایا مشهورعی گردد ودر آخرت عقویبت می یابد ومصوع # ~~این قضایا محل احتراز و اجتناب پادشاهان دیندارو # ~~ملوک معدلت بشعارست چه طوای سلاطین وفقهمالله # ~~للعدک والانصاف می بایدکی دررعایت رعایاء ضعی حال # ~~همچنان کوشیند که در رعایت فضس خود و فرزندان و # ~~از ایذاء نفوس واتلاف اموال رعایا همچنان محبترز # ~~بایشند که ازصحبت عقارب وحیات چه مضارایستان # ~~بسبت باافس وابدان یکسان است گفرق بیش ازان PageV01P197 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0230.png) # ~~نیسست که نکایت بعضی عاجلا گیا باشدونکایت بعضی کیگراجا # ~~شع ولا تون بملا ان ارندی حمالکا ### | فان له رولحا یطیٹ کما ms068 لکا # ~~ن تا رعایا بقوت و مدد پادیشاهان بعمارت وزراعت واداو # ~~پ مال ومتوجهات وهره ارتفاعات ومحصولات بفراغت خاط # ~~مشغول توانیدبون هم مملکت ابادان شود وهم پادشاه # ~~نیککل نام باستد ودوام مدت وبقاء ایام سلطنت بحکم # ~~حدیث الملکیبقی مع اللفرولاییقی مع الظلم حخود از # ~~لوازم گردد و پادشاهان تا کارخانهٔ‌ مملکت را بدینطراز # ~~مطرز وبدین حللا متحلی نکردانند اسم ظل اللهی برایستان # ~~اطلاق نتوان کردچه صاحب ظل که حضرت رب العالمین # # *1* %~% الهفذفشره # ~~8ا: تطییب ، فب ی*فصیب # ~~ا-ب: باشاهان یث: بایشاهانا ببجهدتای: بفراغ # ~~0اب شلم PageV01P198 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0231.png) # ~~است جل جلالة برجمیع خلایق رحیم و مهربان است پن # ~~پاد یشاه ینز که ظل حق است باید که برخلایق ریم ومهربان # ~~ج باسثد دماکوی دولتخواه چون این معنی استماع کرد از # ~~خلوص عقیدت وصفاء طویت که باطن او بران مسشتمل # ~~است بعزعرض رساینیدتا رای صواب فرمایل اهتمام # ~~ببفع ظلمه ومتعدیان بروبی فزماید که رعاپا وزیردستان # ~~از مزاحمت متغلبان ایهن توابنند بود چه باوجود # ~~فیچ کار نیاید و مملکت ابادان ناچارخرابشود در # ~~اخبار سلطان سعیدا مغفور غازان خابا انارالله برهانه وثقل # ~~بحسنایت الاعمال میزانه مذکورومسطورست کی روزی # ~~با امرأ گفت من جانب رعیت را بعدازین نگاه نخواهم داشت # ~~اگر مصلحت است تا باتفاق همه را غارت کینم چه ب افزیده بینظ # ~~نی ازمن"قادرتزنیست اما باید کی بعدازین شما تغارو آس PageV01P199 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0232.png) # ~~ومرسوم وجامگی ازمن توقع نداریدچه اکربعدالیوم یکی # ~~ازشما ازمن ازیین نوع التماسی کند اورا بمخاطبات # ~~یشدیی عنیف مخاطب و مسثددگردامم گجهت انک ترتتیب # ~~ت مجموع مصالح سلطنت ومملکت وامرا ووزرا وایناقان # ~~ولشگریان ازسعی رعایاست درعمارت وزراعت وچون ما # ~~ابیشانرا که اصل این فضایا اند باتفاق غارت کرده باشیم # ~~انگانةاچنین توقعات ازکه توان داشت وچگونه میسر # ~~مشود شما باخود اندییشه کشیدکی اکر گاووتخم از رعایابستاننید # ~~وبراییشان زور و زیادتی رواداریه و غلات اییشان # ~~بخورانید بعد ازییظاچه خواهید کرد شما ابیشانرا و زنان # ~~وفرزندان اییشان را می زینید وفی رنجا نیدوتتی ابذیشید # ~~کی اکر ms069 با شما وزنان وفرزندان شمانیز همین خطاب رود PageV01P200 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0233.png) # ~~حال شما چگونه بایشد همچنانک زنان پیش شما عزیز و # ~~مززندان جگرگوشگاناند پیش ایسشان ننپزهمین مشا به # ~~دارند وایسشان نیزچون ما ادمپان اند وحق تعالی # ~~اییشانرا بما سپردهاست ونیک و ید ابیشان از ما # ~~خواهد پرسید جواب چگونه خواهیم گت چون ایشان # ~~مرفه الحال باشند وازمزاحمتا وتقرض وتکالیهه و # ~~تعنیف ما ایمن مانی باتغاق مرفه الحال باشیم ومطحوم و # ~~مستروب وملبوس ومرکوب بآسامی تواینم یافت واکر # ~~بخلاف این معای بارعایاآزندگانی کنم تاثیران نیزیباعاید # ~~ب گردد وچه بزرگی و مردانگی باشدکیأ رعیت را رنجاشدن # ~~وبزه ایسشان درگردن گرفشن چه هرکس که بریینظ ملکه ذمیمه # ~~ستمرار نماید بهر مقصککی روی آرد منح نیایا رهایام # ~~یاعیان را ناایین داشتنخود وظیفهٔ‌ ماست چگونه # ~~بشای کها رعایاء ایل خودرا بنیز نا ابین دارم وپوسته # ~~احفن * خنیاند # هراروه دهه ی هی کک اکن # ~~2-بث : ماحمت 4ب: تقالیف دیآنی پثن:لحتیف # ~~ل-ت: ایمین PageV01P201 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0234.png) # ~~ازماک رعزاب وزحمت بایشاثتا درحق ما فزین کبنند # ~~2ث والبته مستجاب گردن من شمارا این فصیحت میکنم # ~~*پ تا متنبه شوید ومارا وشمارا بنک نای دبنپاء و # # ثوابل اخرت حاصل آیدان شاء الله تعالح %~% امراچون # ~~این بضیحت از لفظ مبارک پادیشاةآ بسشینیدندوقبول # ~~ج کردند ازعضب وقهراو این سستدند ومملکت ابادان # ~~یشد واندک رمقی که مانده هنوز ازتاییران معدلت # ~~است و پادسشاه دردنیاو اخرت نیکلو نامی ورسیکاری # ~~یافنت رحمة الله علییک توقدسن روحة صاحیبه سعید # ~~وزیرعادل بیثهید خواجه ربیشید الدین فصلالله طاب # ~~ثراهکه بدویناخبار سلطان تسعید مففورراوکرده است PageV01P202 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0235.png) # ~~چنین می گوید که بواسطه استماء این نصایح نحماقی که پییش # ~~ازین ازمتغلبان ومتعدیان برعایاء ضعیف حال می رسیداز # ~~هزار بایکیآ امده است وجمهوررعایاء ممالک ببدعای پادشاه # ~~سعی نورالله مرقده مشغول انزحق تعالئ توفیق استماع این # ~~نصایح مجموع امرا و ارکان دولت حضرت سلطنت رارفیقی # ~~گرداناد انه ولی الاجابة # انفع مششم %~% دراسع خرببدگان وامشال ### | ایسشان از مزاحمظ رعایا # بعلا ازغرض وظایف یماا ونثر رواتب ms070 ملحت و شنا # ~~معروض رای جهان افزوزاگردانیده میایلا که پش از زمان # ~~سلطان سعیدمغفورغازان خان بردالله مضجعه مقرر # ~~ااپهمای ا ا. مدگدهه : ا منعدیان ومتغلبان # ~~ا.ب23.ا: عزن شهه7_ب: حزنشه # ~~ر.ب: حنت شه9_ پ: اجابت. افزوده شه 10. آپ: مراحمت PageV01P203 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0236.png) # ~~چنان بوده کی چون جماعت خواجگان شهری یااکدخدایان # ~~صاحب ناموس در ممالک پادیشاهان قریم باستحمام # ~~باجهت مصلحتی دنکر ببازار رفتندی چندفزخریبنده و # ~~3ت ساربات ایسثان را تکلیف کردندی که امروز وجهآ بشراب # ~~ویشاهدولمطرب ونان وگویشت ودبکرحوایج که مارا # ~~باید برشمایست ومی باید داد اکر منع ثفنی کردند یالعزری # ~~پ می گفت آن خرببدگان بسفاهت ودستثام وجیازان # ~~کدخدایان می ستدند یالیتت ببسیار میزدندوان جماعت # ~~ناچار قرض ی کردند و بایشابتا می دادیذ وعرض وناموس # ~~برباگ زفته بخانهٔ‌ می آمدند وبر سر بازارها نیزجوق # ~~جوق ازینا متعدیان چون پیکان و سگ بایان و # ~~سشیر بانارشا وضیرهم ایستاده مردم را زحمت عی دادند PageV01P204 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0237.png) # ~~جماعت کدخدایان روزابودی که بجیندین طایفه ازمتعدیان # ~~رسیدندی وهمان حللت اتاق افتادی حه آن مصضدادن # ~~همه روز برسر بازارها منتظراین نوع بنسا3 واهنساد # ~~بودندی و ترصد چنین صیدی کردندی و اکژ ایسثان بامرا # ~~وخواتین وییشاهزاد کان تعلق دایشتندی ومخادیم ایشان # ~~این تعدی را از متعلقاج خود برکرخدایان منصبل بزگ داننستندی # ~~ن ودراعیاد ونیروزات اسبان واستران وابشترانرا بردر # ~~خانهای بزرگان بشهر آوردندی اکرخداوندخانه روی بنودی اپ # ~~خواستندی بالحاح بستدندی والابفحش ود شنام وهذیان # ~~مشغول شدندی وخداوندخایه راهم عرض رفتی وهم مال # ~~وبودی که ازیعضی خانها رهنی برگرفتیدی وپیش فواحش # ~~وختارات بوجوه ببسیار گرونهادندی و دروقت استخلاص # ~~رهنگاگبد ازلای بشنام ببسیار که بصاحبش دادندی امنعاف # 7=بو روسدا: فیا # * PageV01P205 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0238.png) # ~~ان وجه بگرفیتندی وهرسال چندروزپییث از اعییاد و # ~~ننیروزات وچند روز دنگر بعد از ان هیچ افزیده رامحال # دد درراهها ببودی وببین واسطه بازارها معطل # ~~وتمغاها منکسرگشتی وفساد ایت حال بی نهاییت بودی # ~~چون سریر سلطنت وتخت مملکت بجلوس همایون # ~~یاد یشاه سعید مغفور اعدل السلاطین غازان خان انارالله # ~~ث ms071 برهانه مشرف یشد مجموع این قواعدنا پسندیده وقوایین # ~~نامحمودرا ببمضانآ احکام پادشاهانه وامرحزم خسروانه براندا # ~~وعموم خلایق ازتعرض مفسدان ومتعدیان وعوانان و # ~~متغلیبان خلاص یافتتذ ودردعاء پاد بیثاه سسعید تعنده الله # ~~بففران افزودند واخبار بشریفهآ اوبدین معنی ناطق است # ~~ودرین روزگار مبارک کیلا بادوام ابد مقارت باد اگوحپ # ~~اکثران بدعتهامرفوع استا اما بعضی ازان هورباتی است PageV01P206 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0239.png) # ~~وعادت چهاریایان آراسته آ دراعیادوتوروزات دربازارها # ~~گرداینین وازمردم چیزی خواستن همچنای موجود وخریبدگان # ~~وایکان وشتزیانان وامثال اییشان نیز بقدرتعرنی می رسانن # ~~وچون رعایا ضعیت حال ایذ ازعهده نبیرون ففی ایندونبلی # ~~مستهلک می شوند وجرابی مملکت سرایت می کیند اگر # بن معافی راأمنع نفزماییند ومفسیدان وعوانانة أکاه بشوند # ~~و بمتغلبان ملحق گردند وابیشان را برن مایم حرکات وقبایح # ~~افعال دارند تقدی زمان قدیم که پادیشاه بیعید غازان خان # ~~دفع ان کرده باز مجدد گردد وتدیب ان جزیخون روخن # ~~2ت ببسیار مییسر بسثون ومراحم وعواط شهریاری اراقت دما و # ~~ازهاق نفوس چگونه روادارد پیق تدبر آنست کة از اکنون # # ا-وش * عزن شده %~% ا: ارامتن PageV01P207 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0240.png) # ~~بازحکم مبارک بمنع این قضایا نفاذ یاید ناعن قریب # ~~امور مصلکت تبراقوم طرایق واعدل ثاوضاع ومناهح # ~~پ استقرارگیره وحضرت سلطنت را ذ کرحبمیل # ~~مؤید واجرججزیل مخلدنخیرة ماندان بشاء الله تقالی و # ~~چون سخن دماگوی دولتخواه ازوصمت اعراض منزهست # ~~یشین است که بسمع رضا اصغا رود دولت مستدام # وجهان بکام بان* # فع هفتم نراستکشان احوالمزورانوتدیبرایشان # بعداز احکام مبافی لوداد و (یضاح احوال محبت # ~~واعتقاد بررای عدل فرمای و فکرگوهرزای حخرت شربیة # ~~سلطان اعظ لازالت دولیته ممدودة الظلالعلی الانام # ~~ممندة الی یوم الحسترو القیام مکشوف گردانده می آیدکچون ایل # ~~31ب دولتخواه را قاعدهآ مخالصت باحضرت معلای بشهریاری # ~~بروجهی ممهدیشده که درمصالح جاننین و مناظم جهتین بهیچ PageV01P208 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0241.png) # ~~حالل فزف درخاطریی ایددرین وقت شمة ازاحوال معاش # ~~اعیان ممالک محروسه کة بداعی دولتخواه رسییدةآ بعزعرض # ~~می رسایذر تا بتداک و تلافی ان اهتمام رون واگردرحضرت # ~~بشهریاری نیز از معاش اهالی این ms072 مملکت امری غییر ملایم حق # ~~عرضه دایشته بابشد بدعاگوی دولتخواه انها فرمودن تاترارک # ~~کرده نثوی تخایت مخلص نوازی خواهدیویآ و موارن مملکیشین # ~~ازعروض افات وطروق مخافات مصون ومامون گرددانشاوالله # ~~تعالی نبترن اینها رساینیده می آید که درین ایام استماع # ~~رفیته کة حبمعی از ملازمان محاکم بشریچت باتفاق ثظایفهآ # ~~ازاعیان مملکت حجتهای مزورمی بوییسند که فلان متمولا # ~~از تادیخ بیست گیا سی سال یاکمتریا ببیتخر چدنین هزار # ~~دییناریفلان شخص ی بایددادو ازحجتهاءکهنه کی دردکایهائی PageV01P209 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0242.png) # ~~عطاران بشی بایشدا یشقهآ گواهی بثهود بازمی بشکافتدو باخر # ~~مپ حجسء مزور الحاق فی کندوان شخص مثمول را بحکام و # ~~متغلیان تهدید وتخویف می دهندتا مجموع مال حجت # ~~بترویرمی ستانند یا بتوسط جمعی دیکر از مزوران برمصالحه # ~~بقطع می رساینند ودیناری چند ازان متمول مظلوم می کیرند # ~~ت وان مزوران ظالم بر یکرنگر قسمت می کنندوجهت املاک # ~~بنیزحجتها بواریخ قدیم وگواهان قدیم می نوبیسندوچندمردم # ~~پییزرا که اییشان ننیز؟ آز مزوران قدیم می بایشیند بمحاکم قضاة # ~~عی برند وگواهی می دهند وقاضی را بالضروره حت ات # ~~دین وحقیت ان ملک حکم می باید کرد و اموال واملاک # ~~مستحقان منغص یکردد و نا مستحق ن رحقوق دکیری نضر # ~~ی نمابد وچنین خبطی که نکایت ان بی نهاییت است لایزال PageV01P210 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0243.png) # ~~واقعا ی متون وهیچ افزیده ببسامع شربفه اسمعهاالله المسار # ~~والمحاب ننی رسانددد عاکوی دولتخواه را اخلاص جاف بر # ~~عرض این معاغ باعث کومحرض کیشت بالضروره عرعرض # ~~رسانید تاحضرت عالییة شهریاری قاضی القضاة ممالک را # ~~که معلوم بشده کة افضل واعدل واعلم و اعقل قضاة # ~~روی زمیراست با ستکیشاف این قضایا امرفرماود تادر # ~~خلوات بتفحص وتحقیقل ان ایشتغال نماید اگران جماعت # ~~کل ارتکاب کاین حرکات نمیمه کرده از ایشران و اکابر # ~~بایشند وفقروفاقه واحتیاج وافتقار ایشان را فجردوق # ~~قضایا باعت ومحرض بوده از تقضیح صیانت ضوده # ~~ج بفواضل انغامات حضرت سلطنت پناه واجرای مراسم # ~~ووظایف مستظهرگردانز وجج پییاده وایمان غلاظ و PageV01P211 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0244.png) # ~~سشدادطسوگینددهد که من بعد ms073 برحنین خرکات اقدام ننمایید # ~~واگربنوده بایشند و بعد ازان بازخواستی عینی که مستحق # ~~آن بایشند بتقدیم رسڈ بحقیقت ازسوءاعمال وقبح افعال # ~~ییشان باستد وتبرین موحبب مکتوب ازایشانن بستاند # ~~وبتمسکث کناة دارد وتقیل ابغامات وصدقاببط بندگی حضوت # ~~کی از اییشان کرده بایشدعرضه دارد تا باجرا وا امضا پوندد # ~~وایشان را هییح بهانه نماند و اکران جماعت از سفله واذل # ~~بایشند و از سالیات ببسیای ایجا حرکت ذمیمه را صنعت # ~~کرده وببتبوت رسدلانواب دیوان شرع و یارغوبی توقف # ~~ان جماعت را بیاسا رسایند وسرودست ویای ایشانرا # ~~درولایت بلردانندتا بعدالیوم هیچ افریده برحین # ~~حرکات اقرام ننماید ایخچه ببدهآ دولتخواه وداعی بی اشتباه را # ~~دردفع این قض برخاطر گذیشت بوسیلت این ضراعت # ~~ا-ت: و-افزوده 2-پج:ننمایدثبمماید 2-پ: باشد PageV01P212 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0245.png) # ~~عزعرض رساینید وامیدوارست کی شرن قبول # ~~اصغا یابدان یشاء الله تعالی جهان بکام باد # فع هیشتم %~% درتخص عقاید اولادو امرا و ثدیبرآن3 # بدرگاه دولت پناه حضرت بشهریاری حفت بالعظمة # ~~والتایید ابها ی افتدکه فایدهآ اتحاد واعتضاأمیان سلاطین # ~~اسلام وملوکظانام آبنست کی لایزال باخبارو # ~~استخبار احوالل مشغول بایشند واعلام واستعلام قضایا # ~~واجب دابندتا اگر دراحا الجابنین قیهآ مهمل ماندجسرج # ~~تدبیر تدارک آن کرده پپیش ازفوت ببتلافی اهتمام نمایی # ~~ومصالح مملکتین در سلک اینظام اغراط یابد درین وقت # ~~آپ استماغ2 افتالاکی بجضی از یشاه زادگاب خاطر3 در مطاوعت PageV01P213 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0246.png) # ~~ان حضرت مترد د گرن ابنیده ایز وعزیهیت اعراضی درضمیرر # ~~آورده و بضی از امرا ولشگریان باایشان اتفاق کرده وهیچ # ~~یک از ملازمان حضرت سلطینت لرااز این حال وقوف # ~~بیذاده داعی دولیتارا ازوقوع این معنی ترددی تمام بجخاطر # ~~رسیده و ازدل رخصت نیاوت کی جضریسح اعطام نکیندد # ~~اکنون می نماید که تدیبیر این قضیة موقوت بر تاملی شافی # ~~و تدجریث وافی است اکر بشاهزایگان بافواهٔ‌ جی ازنزذکان # ~~برین معنی اقدام نموده یا می خواهندکی ننایند دفع آن # ~~3ث جمأعت تا موجب انرجار کلل بشاهزادگان و سببب ارتداع دکران # ~~بایشد ازجمله لوازم است چه ذوالقزینن اسکیدرروی دریاب # ~~مخالعت ms074 ارکان دولت از استاد خودیش ارسطا طالیسرحلیم # ~~مشاورت طلبید اودرختان قدیم را ببرید وشاخی هم ازان گت # ~~و3ت در زمین نشاند اسکندر امراء قدیم راک مخالفت می ننودنداز ~~PageV01P214 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0247.png) # ~~پییش برداشت و پپسران اییشان رااقایم مقام گرداینیدو اگر # ~~بشاه زای کان درنین باب محرض امرا و ارکان دولت بشده با # ~~خون متفق گرنانیده ایز تدببیاییشان تا بتوسیع مجال ودستکاه # ~~ج باییرکردآ تاازفواسد افکار بواسطهآ ضیق مجال وغلبهآ افیتقار # ~~عراض کینتا بفرید وتجریر بل بتوقیف وتحبیس تا از # ~~2ب متابعت ارای فاسده انقطاع واجبة داننذواکرشاهزادگان درتاب # ~~برایت ساخت بعد از توسیع مجال عذدی موجه گویند وتوقع اغماض # ~~مپ وعفوکینز سخن ایشان مسموع و ملتمیس للمبزول بایر فرمون # ~~نا گرمراحم وعواطف ببندگیحضرت خلدملکهاعتمادکردة بعرالیوم # ~~ازارتکاب چنین خطاب وحبرایم مرترع ومخزحلرکردقد PageV01P215 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0248.png) ### | شعرا # ~~قبل معا ذیرمن پاتیک معتذرا ### | ان برعندک فیما قال اوفجرا # ~~فقد اطاعک من یرضیک ظاهره ### | وقد اجلکی من یعصیکدمستترا # مخلص دولتخواه را اچ از خلوصعقیدت وصفای طویت # ~~درخاطر آمد بعزعرض رسانید بافی منوط نبصوایث ارایه # ~~حضرت بشهریاریست لااموردین ودولت برمهج مراد وی # ~~مرام باد ولالیلا معالی حضرت عالی تخیدسلکا انتظام جمدواله اللراة # ~~اففح فهم در نفع دزدان وحرامیان وراه زنان5 # ~~بعد ازتمهیدقواعدخلوص عقیدت وعرض مراسم ،والات # ~~برقاعده ارباب حسن طویت ببحل اننا رساینده می آید # ~~کچون حضرت الوهیت عزیشانه وعظم سلطانه مقالیدبهمات PageV01P216 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0249.png) # ~~عباد درسایر بقاع وبلان بکفت کنایت و یمین معدلت # ~~وسپاست پاد شاهان عادل و شهریاران منصف تفونض # ~~کیند ایشان را درد ابدنیا برعایت و محافظت عبادوبلاد # ~~مامورگرداند اکر برجاده فزمان الهی استمرارنماینددراخرت # ~~بنعیم جنان ومجاورت حوزو ولدان ولقای بیجونحضرت # ~~یزدان اختصاص یابیند واکر والعیاذ بالله ازامتثال اوامر # ~~پ احدی درتلفل چنین ویعتی که عظم یشان وعلو قدرآن # ~~ازحیز ببیان خارج است باتی وجهکان اهمالی کینزانواع # ~~مواخزات را بروجهی کی نصوص قران وحدییث لبکیفیت # ~~ان ناطق است درسرای باق منتظربایید بود و وعدو # ~~وعید الهمی رآ چون افتاب جهان تاب محقق ومصوز باید PageV01P217 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0250.png) ms075 # ~~داننست که اگرغیر این داند خلل ان بدین و اعتفای # ~~سرایت کن وچون این دولتخواه مدار معانش باخالق # ~~وخلایق بر متابعت اوامرقران وآحادیث واخبار بنیاده # ~~است وان را اثزها دیده ودانسته وتعلقیجبلی باستدامت # ~~دولت روزافزون واستقامت ایام همایون حضرتخسروی # ~~درطینت وطبیت او مطبوع است و درحدیث # ~~نبوی علییه افضل التحیه والبتسلیم مزکورکه أضراخاکظالبأ # ~~کاظ او مظلوما یعنی برادر مسلمان را یاری ده اگرظالم باشد # ~~واکرمظلوم صحابه گفتتند یارسول الله نصرت مظلوم مسلم # ~~اما نضرت ظالم چگونه بشاید رسول تضلیالله علیه وسلم فرمون # ~~ثیریاعن مظالم نفنسظ یعنی ظالم را از مظالی کی جهت # ~~نفش خون کسلا کذ بازدارد اکننون معلوم رای عالی # ~~ابوخلک 2-پ: کینند PageV01P218 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0251.png) # ~~باد کچون دز مملکت پاد شاهی جعی بدزدی وحرامی گری # ~~ه3ب و راه زنی مشغول بایشا وقفول وتجاروصادر و وارد را # ~~ببسبب تقرض و فساد و اوساد ایشان ابواب تردد مسدود # ~~ق کردد ورعایا بببب ناآمدن تجار وعزت ملاس ومطاعم # ~~والات وادواس وغیران مضطرب حالگردنداکریادشاه # ~~این حال داند ومنع نکند بظلم رضا داده باشد والرضاء بالظلم # ~~عپ ظلم واگر نداند غافل وازندییر مصالح واصلاح مفاسد رعایا # ~~فارغ باشد واین معافن ازعادات سلاطین پسندیده نیفتد # ~~22 پس برپاد شاه واجب است که بفع ان مضسدان مشغول # ~~شودا وبندگان خدای تعالی را که ببدو سپرده از یقرض # ~~ایشان صیانت کند وامراء دولت و وزراءحضرترا # ~~بنیز ببرنین معنی امرفرمایدتا ودیعت حق را ضایع نکزاشته PageV01P219 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0252.png) # ~~باش و در محافظت این ودیعت برموحببان الله # ~~لایضیع اجر المحسنین بصفاتحق تعالی متصف گشتة وپون # ~~معلوم شرهٔ‌ کی دد ممالک مشریفهآ انحضرت ازین نوع مفسدا # ~~بسیارنذ وکسیط بدفع ایسشان مشغول بنیگردد وایسشان2 # ~~اموال مردم را برخون مباح می داینذ استماع این معفی باطن داهی # ~~دولتواه را در انزعاج واضطراببلا آورطا و تذکادان بمسامغ # ~~یشریفه ملییا حبورا واجبەا دانست تا بهر تدبرکی # ~~مستصویبطا رای منیر باشد بدفع ان مفسدان اشارت فزماید # ~~ودرقلع وقمع واستتیصال کلی ایشان کوبشیده عرصله ممالک # ~~محروسه را ms076 ازلوث وجون ودنس اشخاص انا ارذال وادناس PageV01P220 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0253.png) # ~~البرحسب فزمودهآ بشارع صلی الله علیه وسلم پاک کرداند تا # ~~تجار وقوافل واینده و رونده وبسایر رعایا وطوایف برایارا # ~~که ودیعت حق ابذ درامان سلامت وکنفاستراحت # ~~محمی ومکتنف دایشته بایش و ینکنامی دننیا وتواب عقبی حاصل # ~~کرده وباخلاق وملکات سلاطین عاهک رحمهم الله تعالی متخلق # ~~سشده چه دراخبار بلطان محمود غرنین انارالله برهان مذکورو # ~~مسطوریست کة عورقی للبدرکاه او آمل واز دزدان کوج و بلبوج # ~~کی تولایتی است متصل بکرمان ودرموضع دیرکجین کالای # ~~طپ اورا برده بودند بشکایت کرد وگفت یا کلای من ازایشان PageV01P221 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0254.png) # ~~بستان یاعوضان بده سلطان گفت دیرکجین کجاست # ~~زن گعتت مملکت چنزاج نبیر که برافی کی چه داری ونگاه # ~~تواغی دایشت دعوی کدخدایی جهان کنی و در ملک خوش # ~~تصرف نتوافی کرد و سشبافی کنی ومیشب را ازگرک کناه # ~~نوان دایشت سلطان را اب درچشم آمروتاوان کالای # ~~(وازخزانهآ بباد بالهام رباثثو بکم ارباب الدولل ملهمو # ~~بتدبی حرامیان مشغول بشدوچون ولایت کریا کی کوج ولوج # ~~ازتوابع انست داخل مملکت سلطان بتول وبابوعلی الیاس PageV01P222 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0255.png) # ~~تعلق می داشت ودران وقت دارالملک سلطان از # ~~مملکت عراق ریا بود حمیت سلطینتت وغیرت یادشاهی # ~~ت ومملکت اورا بران دایشت کی بابوعلی مذکور اکی امیڑکرمان # ~~بود رسول فرستاد ومکتوب نوسشت مشتمل برانکآمدن # ~~من بجراق جهت تسخیرانا مملکت ننود چه من دهزوستا # ~~بامیدوعدهوالزن جاهدوافنینا لنهدینهم سبلنأ بغزا وجهاد # ~~مشغول بودم ومثوبات اخروی راأبهتر از مقتتنیات دنیوی # ~~می دایستم اما مواتر مکتوبات مسلمانانظ بمن ی رسیدمتضمن # ~~انک دیلمیان درعراق فسادا وظلم و بدعت اشکارا کردماند # ~~وبرمنهیات ومحرمات بی هیچ خوفی ورعبی باشکار اقتدام # ~~بمودلا وببسبتا صحابهآ مصطفی تضلم الله علیه وسلم ورضی عنهم # ~~14_پ: سلمان PageV01P223 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0256.png) # ~~مشغول شدة وعایشه صدیقه رارغی الله عنهاکه جمجرئیل # ~~علیه السلتا درقضیة برأت ساحت ونزهت عرض او # ~~آزحضرت عزت تچندین آیت قران برسول صلیل لله علیه و3 # ~~اپ اورد زانیه میگوینا و عمال ایشان درسالی دو بار ms077 وا سه # ~~بار از رعایاخراج می ستاینند وهرچهأ میخواهند می کنند و # ~~دشاه ایشان مجدالدوله نه زنخواستهاست ودرشهو # ~~ونوای مذهگا زنادقه وبواطه را ناش گردانیده وارکان # ~~دین را ازنماز وروزه وزکوة وحجمنکرسترة وقواعد # ~~اسلام بشوی وفساد وافساداییشان بکلی میهدم کشته تدیر # ~~این قضیه ودفع ابین بلیه را برغزوهیدوستان اختیار # ~~کردم وثواب ان بیتتر ازتواب جهاد دانستم و بالشکری ### | ا-با: حنتیشده PageV01P224 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0257.png) # ~~مسلمان وحفی مذهب وپاک دامن روی بعراقننادم و # ~~دمار از روزگار دیالمه وزنادقه وبواطنه برآوردم ودرقلع # ~~واستیصال ایشان هیچ دقیقه مهمل3 نکزاشتم وخواجکانغراسافی # ~~که همه حنفی ویشافعی مذهبانذ براعمال عمال کردانیدم وکتاب # ~~عراقی را جهت انک مباد اکه ازان طایفنه بایشند از مباشرت کار # ~~دیوان منع کردم و بیاری حق تعالی باندک روزگاریآ مملکت # ~~عراق از بذمذهبان صافی یشد چلحق تعالی مراجهت آن # ~~کارافزیده است وبر سرخلایق گمایشته آتا مفسدان رافهرو # ~~مصاحان را رعایت کنم وبداد و دهش جهان را ابادان دارم # ~~درین وقت چنان نمود ندکی جمعی مفسدان کوج و بلوج بریاط # ~~دیرکجیج راه زدهاند و اموال قوافل برده می بایدکی ایشانرا # ~~بکمری ومال بستاین وهمهرا ببنکرده با آن مال # ~~بتثهرری فزستی تاسزای ایشان ببهم ابیشان راچه زهرهآ PageV01P225 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0258.png) # ~~آنبایشدکیل ازکرمان تخدولایتا من اییند وراه زسند و # ~~الاکرمان ازسومنات دورترینیست اکر خلاف کنی نسثگرهارا # ~~22پ بکرمان فرستم ودمار ازان دیار برارم چون قاصدنامه برسانید # ~~بؤعلی الیاس بغایت بترسید ودرروز قاصدرا بآجواهر # ~~والوان نعم ذریاباز وبدرهای زرو سیم بحضرتفرستاد # ~~15ج وگفت من بنده وفرمان بردارم و هرگز بهیچ فسادی رضا # ~~ندادهام وکرماینیان همه سنیل مذهطا و پاک اعتقادندوجبال # ~~کرمان از کوجا و بلوج منقطع استا ودیهها وکوههای عظیم # ~~4 ب باسر راهست ومن ازان ممسدان جان آمدهام چه مسانت # ~~38ت دوییست فرسنکت زمینرا ناایین می دارند ومن باایسشان # ~~برنی ایم سلطان عالم توانا ترست و تدبیر دفغاییشان # ~~منوط برمان قاطع ان حضرت ومن بده بذگ رابراچ # ~~حکم روی میان بسته ام سلطان رسول ابوعلی رابعدازنوازش PageV01P226 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0259.png) ms078 # ~~ببسیار خلعت خاص پوشانیده باز گرد انیدا و گفت بوعلی را # ~~بگوی کی3 بالشگرکرمان بسرحد ولاییت که کوج ویلوج است # ~~توجه نماید وابنا تآ رسیدن قاصد ما مقام کندو بعد # ~~ازوصول قاصد بکوج وبلو رود وهرکرا یابد بکشدوامان # ~~و زنهار نهد واموال مسلماناین زاکی برده انزاززنان ایشان # ~~ببستاند وبفریستدتا من اینجا بمستحقان دهم چونرسول ابو # ~~علی روانة بشد سلطان فرمود تا منادی کردندکه تجاریکه عزمت # ~~کرمان تنوان نوای5 دارند کارسازی کینندودرصحبت بدرقه # ~~آت که می فرستم روانه سثوند چه ما ازحضرت حق تعالی قبول # «ایم کە هرچه دزدان کوج و بلوج از ایشان ببرندما # ~~ی عنافیی # ه PageV01P227 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0260.png) # ~~عوض ازخنزانه جواب گوئیم چون این خرراطراف # ~~منتنشریشدطوایف تجار ازجمیع دیارمتوجهری ستدندو # ~~سلطان غلامی را بامارت صدؤ پیجاه سوار معین گردانیده # ~~هپ بدرقهآ کاروان بییاخت وان جماخترابهوستادنلشکری # ~~که متعاقب بمدد ایشان رسند مستظهر کرن انیدوغظامرا # ~~بخلوت طلب داشت ویک بتیشه رهرقاتل بدوداد # ~~وگفت چون باصفهان رسی ده روز اخجا مقام کن تاتجارر # ~~اصفهان بنیز کارسازی کرده درصحبت توروانه نشویدو # ~~نه خروار سیب اصفهافی ازاچة بهترازان نبایشدجزو # ~~درقفصها نه وبرده نشتربارکن وچون بمنزلی رسی که میان # ~~نو وحرامیان یک یشب بش بنایذه باشدان یشب # ~~قفصهای سیب را درخیمه برومجموع ان سیبهارا # ~~بچوال دوز سوراخکن وچوبی زهردران بسیوراخهاریز وبعداز # ~~باپننبه درقفصهانه وآن ده شتزرا بایشتران کاروانیان براه کن ~~PageV01P228 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0261.png) # ~~وچون بدزدان رسی وایشان درکاروان افتد توجنک مکن # ~~که ایشان بسیار باشدد ونوکرانتواندک و با مجموع سوار # ~~و پیاده نیم فزسنگ بهزیمت باز پن رو و بعد از یک # ~~ساعت پرسردزدان رو کی بیشبهت بسبب خوردن # ~~سیمها هلاک بتده بایتند واکر معدودی چندمانده باشند # ~~باتفاق کاروانیان شمستیر درایشات نه وهمه را بکش لوبجد # ~~ازان ده سوار جلدرا با انگشتریآ من بابوعلی الیاس فرست # ~~واز قضیهآ دزدان خبرده تا اوبر مواضع ایشان تاحتن # ~~کیند و بزخم سشمسیرد مار از روزگار بواقی مفسدان برارذ # ~~وانگاه تو کاروان را بسلامت بکرمان بر غلام زمین بوسیدة # ~~برحسباشارت ms079 سلطان روان بشدوچون باصفهان رسید # ~~اوامر سلطان را درهریاب بانقیاد تلقی بنود جاسوس دزدان # ~~«ج کی در اصفهان بود از عزیمت تجار وقفول خبریافته بشارت PageV01P229 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0262.png) # ~~بدزنان رساینید وگفت کاروایی می رسدکه رین بسالها چنان # ~~جمعیتی کس را بریان بیست و امیری باصدو پخجاه سوار # ~~ت بدرقهآ کارهان است خزدان بغایت خرم ستدندو بادیکر # ~~دزدان و عیار پبیشکان کوج ؤ بلوج که چهار هزار مرد سلدار # ~~بوننبرسر راه آمدند و منتظر کاروان بنشستن چون # ~~میر کاروان بمنزلی رسیدکی نزد یکأ دزدان بون اهالی آن # ~~منزل اورا از اجتماع دزدان وکثرت ایشان خبردادندو # ~~گفتزکیلا برپنج فزسنگی این مقام انذ کارواینیان غمناک و # ~~بشکسته خاطر انجا فرکوآمدند نمازدنلڑ امیرکاروان بازسالاران # ~~و بزرگان للیاروان را پییش خود خواندا وگفت نمارا # ~~جان بهتر یا مال همه گفتند جان گفتت شمامال ### | ا-پج :خت شده ### | ا- پ: بارسالان PageV01P230 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0263.png) # ~~دارید وغم ی خورید و ماجان فدای شمالخواهیم کرد و غم # ~~نیخوریم سلطان مرا هم بکاری فرستاده است نه باشما # ~~ختم دارد ونه با من کین کی همهرا بهللک دهداؤدرتای # ~~ابنت که مال زی راکی ورریاط وبرکجیی برده ابز ازین # ~~دزدان تباز ستایدچه پیداربی مال بتما بدییشان خواهدداد # ~~دل فارغآ دارید کی بسلطان ازشما غافل وفارغ ننیست فرداکه # ~~2آ افتاب براید مدد سلطان چنانک بامن کفه است بماپوندد # ~~وکارنبراد شما بایشد انشاالله تعالی اگفاه چندمردرا ازسوار # ~~وپیادهآ کاروان کوکا متسلح تا بود نذ ملازم خود گردانیدوگعنت # ~~چون در یشب کوچ کینم سواران بامن درپپش کاروان باشند # ~~و پیادکان درنین چظادزدان را عادت چنان است کی مال # ~~22ث برنز وکسی را نکیشند مگر کسی را کی با ایشان کوشدوچون PageV01P231 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0264.png) # ~~فردا بایشاخ رسیم من بهزییت بازنپن کردم شمانیز با من # ~~مپ موافقتکینی ومن با ایسشات کر و فری نمایم تاشما نیم # ~~فرسنگ دورشوید ایخاه من بنیز بیایم وبتما پیوندمو # ~~بعد از ساعتی بازکردیم و برسر دزدان رویم تأعجایب # ~~صنع الهی بییم چه مراد سلطان بریین موجباست ms080 # ~~ومن چنزی می دانم که بشما بنی داینیدهمهآ برینا معنی اتفاق # ~~کرن ندو بامقام های خود رفتتد و اوبتدبیا سیبها بر # ~~حسب فرموده سلطان مشغول یشد و با معخدان کی # ~~برسریشتران بسییب بودندکفنت چون دزدان بماریسند # ~~شما تنگهای سیب را برند وقفصهارا نگونسار کمنی # ~~وسرخودیش کیزییچون یک ییمه ازیشب بکذشت امیر # ~~فرمون تاکوچ کردند وبرهمان تعیبه می رفتتدچون افتاب # ~~دونیزه بالا طلوع کرد ازسه جاینب دزدان باشمشیرهای # ~~کسشیده روی بکارواینیان نهان ند امیر بجد ازجملهٔ‌ چندروی PageV01P232 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0265.png) # ~~بهرنیت بهان و تمامت کاروان نیز متهز سشدندودر # ~~یم فرسنگی توقف نمودند ودزدان چون ان حال میشاهده # ~~کردبذ ؤ نبتودن بارها مشغول ستدند بفقصهای سیب # ~~رسیدد وببترهی نمام ورغبتی صادق بخوردنذ و # ~~پ هرکرا از ان سیب تنیافته بود ی دادند بعد از ساعتی یک # ~~یک می افتادند و می مردند ورای راست وفراستمومنانهآ # ~~سلطان کی اتقوا فراسة المومن فانه ینظر بورالله بوضوح # ~~ابجامید بعد از دوساعت کی ازروز گدیشته بود امیر بر # ~~3ت س بالایی رفت همهٔ‌ دیشت را پز مردم افتاده دید # ~~10ج بسشاطط نتام فرودواینید وگفت ببشارت بادکه مدد سلطان # ~~دررسید و دزدان را کستشد بشتابید تا اگر بقیەهآ ازییشان # ### | خداشده # ~~مات: کراکههجکاواتا ااک:شف سهه آا.ب .هک شره PageV01P233 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0266.png) # ~~مانده باسشدان را نیز1 بکسیم چون؟ امیر و آن جماعت باتفاق # ~~پ بازگیشتد تمامت دزدان رامرده دیدندو الات واسلحهٔ‌ # ~~ایسشان ریختة ومعدودیآ چندرا کی مایزه بود بددرعقب # ~~رفتز و علف بشمشیر گرداینیدند چنانک ازییشان هی # ~~مثضت نماند که خبر بخا نهای ایسشان بردی و احوال باز # ~~نمودی وبعد ازان اسلحهآ اییشان را کی جمع کردند چندنین # ~~خروار برامد وامیر کاروان را بسلامت بمقصلرسایند وهیچ # ~~کس راریشتهآ تاچا ززیان بنشد و ازبشادی دریوست نکنجیدند # ~~وازیخجای تا مقام ابوعلی الیاس دوازدة فرسنک بود # ~~امیر کاروان ده غلام را ثبا انکشتری سلطان باوهزستاد واحوال # ~~دزدان باز بنود ابوعلی چون انکشتوی سلطان بدید بالشکرتی PageV01P234 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0267.png) # ~~مرتب واسوده بولایت کوجو بلوجرفت وغلام سلطان ms081 # ~~ننیز باسواران خود بدوپوست وزیادت ازده هزار # ~~مرن از ایسثان بکسثثند وچندین هزارن ینارستدندونعمت # ~~وسلاح وچهاریای ببپار بدست اوردند3بوعلی # ~~محجموع را درصحب آن امیز جضرت سلطان فرستاد # ~~و سلطان منادی فرمود کی درین مدت کی من بعراق آمدهام # ~~هرکراکی دزدان کولج و بلوج چیزی برده باشند ببیاینڈو # ~~عوض ازمن4 بستانیند و مدعیان می آمدنآد وخشنود باز # ~~می گیشتیند و این ذکرجمیل سلطان لبروی روزگار باقی ماید # ~~هزیآ ن خایر محمود هذاینهییت ولاانهال لباقی ذکرمحمون ### | 17یه باف PageV01P235 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0268.png) # اکیون حضرت شریی بشهریاری چنان تصورفزمایدک امرورز # ~~قایم مقام سلطان محموی بحقیقت اویست اکردرغمخوارگی بندگا # ~~حق تعالی کی باهتمام اوحوالت فرموده همان مسای جمیله # ~~3ت کی سلطان می کرد او بجای آرد چنانک نام اوتا این غاییت # ~~بمعدلت ونصفت درمیان مردم باقتییست نام ان حضرت # ~~نیز تا قیام ساعت باقی مای ان یشاءالله تعالی وحکایتی # ~~ب پ کی ازمضور خلیفه جدهرون الرییشیدنقل کرده انذ مناسب # ~~این مقام است وان چان است کی اوبوقت مراجعت # ~~ازحج ببریژ سمعان ریسید اوراگفتند که پیراهن امیرالمومنیج # ~~عمربناعببدالعزییز رضی الله عنه که اعدل وازهدهلوک ابنی امییه # ~~بوی اییجاست او ان پیراهنرا ازریتی دیر طلب کرد # ~~رئییس گنت ای امیر المومنین این پییراهن راازماقچرای ستانی # ~~ب مضؤرگعت جهت انک پییراهن بپکرعث مناست ومن PageV01P236 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0269.png) # ~~بنگاه داشقن ان ازشما سزاوارترم راهب گفت- اومدن # ~~خود رابدین پیراهن ازز ماخریدهاست و مدفن اوایجاست # ~~منضور گفت من بوزن آن ررببشما دهم راهبان دنگیرز گفتند # ~~مادأن زرنی خواهیم منصورکفت شما این پیراهن راچه فی کبنید # ~~ایشان گفتزچون باران از ما منقطع ی شون ودرقحط سال # ~~می افییم انین پراهن را جضرت رب العالمین جل جلاله # ~~2ت شعیع می بریم برکت آن حق تعالی بفریاد مآمی رسد وماراباران # ~~می فرستدواب می دهد منصورکینت من نیزجهت این # ~~مصاحت میخواهم کچون باران ازشهرهای من منقطع گردد # ~~استسقا ببین پیراهن کنم راهب کی رینی دیبون امان خوا # ~~تادو کلمه عرضه داری منصور اورا امان دان کراهب گنتأیا ms082 # ~~میرالمومنین توخلیفه روی زمیی ومملکت دنیا ازان نست # ~~ج وعمر عبدالعزیز بیز چون توخلیفه روی زمین بودوخلافت PageV01P237 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0270.png) # ~~ومملکت اورا ازطلب اخرت باز ندایشت وازطاعت # قی تعای مانغ نشد تونیزطریقهآ اورا مسلوک دارتافیچانک # ~~لاب حدوقت انقطاع باران و قحط سال بپیراهن اؤ اسنسةاللمی کیند # ~~بعد از تو بپراهرل توبنیز استسقاکینزونوازبیراهن عمریا # ~~عبدالعزیر مستعی شوی این سخن درمصور اتری تمام کردو پرفش # ~~برایشان مسلم داشت وروانهشد رحمة الله تعالی توفیق # ~~اقتفار سلاطین دادگر پاد شاهان جهان را وفقی باد تبنه وسعة لطف # ف نهص دفعیین منهیان فیجاسقسانڈا # بعدازایضاح احواک انحاد واعلان اسرار اعتقاد واعتضاد # ~~بمحل انها رساینیده میاید که برپادشاهان عادل واجباست # ~~آ که همواره از احوال اکابرواصاغرمملکت وعموم رعا پابلهایر # # ا-میج: دای-انزوره آش: بشد %~% 3ا-ب پ شج :حنده # ~~م دتند نایعمجتتحتح : همجنانک درانفطاع # # ج: ان لا-بپت: بیراهن %~% الب: نق # # حب: کد ارث بحنن شده %~% 11-ج: نیز - افزوره # # اا-بپتج : بیاهن %~% 13- ت 0 : متشره # # بعمرن 5ا-پث : مستعنی %~% 16ج:اش # # ااب: درساشیه ببنحا مغایر نوشت شه اح:بل- افززده %~% ا-ت: علیه # ~~ب:1فعای پ: افتقاءت: اففاء ، 9 اهیقاء اات : دادکبل PageV01P238 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0271.png) # ~~برایا واقف بایشند وجهت این مصلحت منهیان وجاسوسان # ~~وخبرداران تعیین فزمایند تا از اعتقاد نوانکاز ملوک و # ~~سلاطین ودوستان ودنشمنان درحق ایسشان وکیفیت بعاش # ~~عمال وکارداران خونیث وحکام ومتصرفان باضعفاوزیردستان # ~~و سایر طبقات مردم پادشاه راخبر کیندچه انکس کیآ بی اخبار # ~~بقضایاء مردم خبیز بایشد وبی اعلام علیم جزحضرت ربونبیت # ~~وجناب جلاک الوهیت جل بشانه وعظم سلطایه دیگری نیست # ~~ومجموة پادبشاهان وغیرهم باخبارواستخبار معتاج ابدتا # ~~چون تبرکیفیت صدور قضایا وقوف یابند اخیارودولتخواهان # ~~بدرجات علیا رسابنز و ایشرار و بد سگالان را درمدارک هوان # ~~وخذلان انذازندوجمعی راکه ذرمقام عفووصفع باشند بحکم # ~~لخذ العفو وامربالعرن واعرض عن الجاهلین PageV01P239 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0272.png) # ~~عفوفرماینوانراکه ببضچت باسرراه بایداورد نصیحت # ~~کبدوان را که باستمالت منقاد بایدکرد استمالت دهند # ~~ددپ وانرا که بهدی وتخویف سزا باید داد بران موجب # ~~د2ث بتقدیم رسایند وعلی ای التقادیراین مطالب وقتوظ جصول # ~~2ب پیویزد وسهام این ms083 اغراض وفتیآ مصادم اعراض نتنوی که # ~~ازاعلام منهیان وجاسوسان وخبرداران استعلام کشدو # ~~وبرکیفیت احوال موافقان ومخالفان واقف شوندچه بتجارب # ~~عقلی وممارست قضایاء اسلاف معلوم ومحقق است # ~~که بیک منهی کار مملکت وسلطنت چندان مشیتگا و # ~~هویت یابد که بده امیر معتبرا که هریکهزاره را متکفل باشند # ~~وبلشکرهای بسیار مثل ان میسر نسود و سلاطینو # ~~وو وزراء قدیمرا مبالغت فرتعیین منهیان بثابتی بوده که احوال ~~PageV01P240 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0273.png) # ~~سسلاطین عصرخونیش راکة بعد مسافت میان ایسشان # ~~30ت هفت هستت ماهه راه بوده بدو سه روزمعلوم ویاکردهاند # ~~وتجاسوسان ومنهیانظ متواترو متعاقب تلی داشتة وازتقیین # ~~ایشان بخیرد پادیشاه و وزیر دیکری را وقو نه صاحب # ~~سمعیل بن عباد که وزیرا یاد یشاهان بوچی عضدالدوله و # ~~و فخرالدوله ودیکران بودلو او اول وزیرییست که بصاحب # ~~استهار یافت ودارالملک ایسشارا عرفاری شیراز # ~~بود ودرعراق عجم ری اتفاق افنتاد که سطاروز # ~~فخرالدوله ترفت بسشبهنگام روزسوم چونپلشاورقت # ~~فخرالدوله سبب تخلف سه روزه یریسیصاحب کعنت # ~~پریررهز منهی ما ازطرن مملکت خطای آمده ببود و PageV01P241 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0274.png) # ~~هریرکرد که خان خطایل بوقت انک تذر فرایشخانهآ می رفت # ~~درگوش یکی از ایناقان سخی بمساره گضنت چون بنده رامعلوم # ~~نشده بوی که مضمون ان مساره چیست بحضرت نوانستم # ~~پ آمدچندان توقف کردم که امروزمنهی تیکیرازخطای رسید # ~~وآن احوال باعلام رساینید وتا معلوم نکردم جضرت نیامدم # ~~سلاطیت ووزراء قدیم را نظربز تفحص احوال سلاطین معاصر # ~~تا این غایت بوده بتصور انک مباداکه کبیدی اندییشند # ~~و ملالتی رسانندکی بخزایین تبیار ولشکرهای جراردفع ان # ~~نتوالج کر اما باید کی تامنهی کی صاحب خبرباشدوازکیفیت # ~~قضایاء دوستان ودشمنان واحوال اخیاروابشرار اعلام # ~~کد بغایت امین وامعتمدااو دولتخواه بنرگی حضرت و # ~~پاک اعتقاد ومسلمان و بلدهمت بایشدوازخزانه اورا # # وم سلطات %~% 9-مماءطربق PageV01P242 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0275.png) # ~~مرسوی مستوفا مقررتا اگرکی براحوال اوواقف شود # ~~اورا بزروسیم ازراه نبرن وبدین واسطه کلیات قضایا کی # ~~دانستن واخقاوان ضروری باشرمخفیآ بنمانذچه ابوالفضاسکری # ~~با سلطان بشهید الیپارسلان انارالله برهانه گعنت چوا منهی وضا # ~~خبر تعیین ننی فزمایا تا ms084 از قضایاء دورونزدیک بزودی اعلام # ~~کینند سلطان گضت منضی معنمد امین فی یابم وغیرمعتمدرادر # ~~قضایاء کلی مدخل دادن بخروج مملکت ازتصرف وتغیرخاطر # ~~هواخواهان مودی مییتوده دوستداران ویکانگان حنین # ~~شهی را وزی بنهندوچیزی بدهند و مخالفان ودشمنان # ~~با اودوستی ورزید وبمال ازراه برند وچون چنین بایشد PageV01P243 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0276.png) # ~~منهی ازدوستداران بواسطهآ انک اورالچیزی بناده بایشند # ~~مب خبرهاه بد و مخالعت واقع بمسامع مائرساند وازدشمنان کی اورا # ~~بزروسیم فریفیته وراضی کرده باشند سخنهای بنیک گوید و # ~~کلمات خیر و شرچون تیرباشرکی باخربرینشانه آیدوبواسطهآ # ~~ب تقررات نادرست منهی دوستدارانرا دورخواهیم و # ~~دشمنان را نزدیک و برین سببلا خلل کار سلطنت و # ~~3ث دشمن کامی و بد نای بروجهی بایشد کی تدارک ان بیچ حال # ~~ممکن نگرحد پس معلوم بشدکک تا درابتداء حال باختیازاحوال # ~~این طایفه مشغول نشتوندوایشان راببراسم ووظایف وجاملیات # # ا-ب: دوستاران %~% أحوت3 س PageV01P244 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0277.png) # ~~وافرمخصوط تومستظهد نگرداننن ومورد عهد ایشان را # ~~3ت نبسوگندان غلاظ ویشداد مصفی نکنندزجچنین قضایاءکلی اشارت # ~~ففرمایندا مناظم احوال دوستداران وموافقان ومفاسد امور # ~~بد سکالان و مخالفان بدولت جرا نگیرحضرت لسلطنت متعلق # ~~باد بمنه کوجوده ووضله وطوله # ازیهم %~% درتعیین جمعیکی مصالحارباب ### | حاجات بعرض رساند # بدازعرض مضمونات محبت و توضیح محزونات # ~~مودت منهی رای جهان ارای گردانیده می آیدکی امزجه وطباع # ~~اصناف مردم برییج مجبولسث کچوخ پاد بشاهی مملکقی را # # 1-آب مخصوض، ب بمحصوص، ج: ومحظوط %~% تاب: حف شه # ~~3_ب: نکرداسد . ت: نکرداینید، ثو بکرداینند، »؛ نکردایند # # گأب: غلآط * پ: علاظ %~% 0-ت:مصطفی ، ج.حصفی # # 6ج : نکر دابند %~% 7_- ب: بغرماید %~% 8پ: ن قستدایای # # که اخقاکتیاه مهمسدکن %~% 1ی ازوره شده # ~~13ه ف شده # ~~15_پ : طببابغ # ~~19-آئبت. مملکت PageV01P245 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0278.png) # ~~مسخرکن یا امیری وحاکی باماریت وحکومت ولایتی روثد # ~~اهالی انجاجهت عض مهمات متوجه او شوندوهر یک # ~~مطلوب خود را درهر کسوت که مضمن مصلحت خوددانذ # ~~بعرض رسانند ودرمیان این طوایف مردم فضول مفسدد # ~~ک خود را بزئ تمختلحا ولباس علما برآرندبینهایت باشند # ~~وهرکس ازایشان خواهدکیخودرااستقاق عارفهآ باظهار # ~~رساندکی دروافع چنات نباشدوادرارات وانغامات زیادت # ~~انخخود ms085 طلبنتا باعلام قضیه کی موافق طباع اکمشر اکابر # ~~بایشدخودرا درپی اندازند ومقرب وایناق سازند و # ~~بوقاحت وجلادت صاحبمبی شوند وبران واسطه # ~~بلا خلق خدای لاتعدی وتطاوک ننایند و بهر بهانه وشعبدة # ~~اداپ از مردم چیزی ستانندوقضایاکی قطعا مصلحت سلطنت PageV01P246 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0279.png) # ~~ومملکت دران بناشد جرت طمع خود برضرسابنزو در # ~~میانه اموال بریة ولاوالی بابشکارونهان ان کنندکی بیان از # ~~نقریر و بنان از تحریرا قاصر اید وچون اولوالامراز کیفیت # ~~معانش ودین واعتقای وصلاح وفسادابیشان واقف نبایشد # ~~2وخواهرکی خلایق اورای وسث کیرید و مطاوعت و # ~~متابعت نماینظمطالب وملتیساتل ایشان را باجابت # ~~مفرون کردانز ببصورانک ایشان باستحقاق ابفام واحسان # ~~وترببیت وتقویت دارند وحاصل این معاثن انا باسند کی اموال # ~~کحد وجوب مصالح روری ان بی بفایتتست بلزان # ~~قلف بشود ونامستعدان مقلد مناصب گردندؤافضولان # ~~ندکارهای بزرک مدخل سیازند وچون حال چین بایشر # چن.ی.یدکر ازین فضولان کی اصحاب مناصب ### | باو فدترشره PageV01P247 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0280.png) # ~~حکما وعقلا و بزرگان و مصاحان ومستحقان و مستعدان # ~~وجمعی کی شایستهآ استیفاء این عوار ولایق تقلداین # ~~مناصب بابشند محروم ماندجهت انک معارضه بافضولان # ~~مب وسفیهان وعوان طبعان مصاحت بانند فلیف وقتی # ~~کی مستقل و متمکن باشند ومثل ایشان مثل گگاوباشد # ~~کی قوت والت3 ایزا که بشاخست دارد وعقل که مانع # ~~اعمال انا بایشد بزاریا وعقلاچون حاک بریین مزوال بیشر # ~~دست و دامن از مبایشرس کلیات امو بکلی بفسثاند # ~~وبدن واسطه مهمات دیت ودولت ازمنهج استقامت # ~~اخراف یابد وصلاح وفساد قضایا بهم برآید وخیرو # ~~بشرمخفی ومستودا گردن و پادشاه ازتددبیرامورمملکت # ~~وسلطنت باز مان وامرا و وزرا وارکان دولت5 # ~~5 پ هریک دروظیفهآ خود مردد شوند بلک وجوه تدابیر PageV01P248 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0281.png) # ~~36ث بکلی ابنداد یاببد وتدارک این قضایا که تفرر هر # ~~حقیست درمقر و مرکزان بدیتواری تمام توأن کرد 5 # ری الفف بان لایقوم بهادم # # 4ت %~% فلیف بببان خلفه الف هادم # چه هرکس را ازفضولان وبدنفنسان که فضییهٔ‌ لعادت # ~~و ملکه سثده باشد مسلم که اورا از ان منصب که دارد # ~~ابعاد واخراج ms086 کینیند ازالت ان ملکه ازطبیحت خبیث # ~~اج وجبلت پلید او چگونه دتوان کرد وچنین کس مننتهز # ~~فرصت باشد تا بهر وقت و پییت هر صاحب شوکت # ~~ازدواپ حضرت سلطنت کی مجال یاید مکیخون ضمیررا # ~~باظهار رساند وبا سر ببنفشی وایزاء خلق ونوقعات # ~~فاسدرود وجهانی ازیترایشان درعداب بابیتند # ~~و دفع چنین طوای بحکم آنکظا پاد ستاهان ازپ یک PageV01P249 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0282.png) # ~~فصاحت صدخون کیند جز بتمستیر بران بنبایشدورخصت # ~~بدیین معنی د اگرچه اوکد ارکان سیاست بقیقت ایت # ~~ازروی شرچت مشگل توان دان فین بدبیر آبنت # ~~کی دد ببایت حال که هنوز طامعان وفصولان وبدنفسان # ~~ببدکی حضرت راه نیافته بایتند بتخصی راازاکابرمملکت # ~~کی اولا باتفاق عالمیان مسلمان ودین دار و پاک اعتقاد # ~~و مصلح وی ولتخواء بندگی حضرت وخیرجواه بندگان خدای # ~~بایشد وبقناعت وکوتاهدستی وکم طمعی وخیراندیتی # ~~معروف ومستهورو برحاجت عقل وغزارت فضل # ~~وکرم لاطبیعت و سماحت جبلت و ترک فواسد # ~~اطماع ورن ایل اخلاق ومنع حقدوحسد موصوف *و # ~~معرونهاوباحوال طبقات مردم واهالی ملل وادیان # ~~حمبیر و برتقرب مطالب ومهمات مردم قادرجهت PageV01P250 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0283.png) # ~~عربف اکابر واصاعر وتقریر احوال طوایف خلایق # ~~کپ تتعیین فرماید وبقویت و تربت اختصاص فزموده # ~~تفوبض ان قضایارا بااو بعهود وموانیق وایمان غلاظ # ~~و بثداد واگرچهآ محل اعتماد باشد موکرو مستحکم # ~~گردانذا تااولا حسبة لله تعالطلا وطلبا لمرضاته وروما # ~~لمصالح السلطنة والمملکة بغور قضایاء مردم رسیده و # ~~صلاع وونساد ان را بازداینسته اپخ لایق عرض داند نبعل # ~~عرض رساند ونالایق را منع کیند ودداجراء ادرارات و # ~~انعامات وجوه استحقاقات را تفحص بنوده عرضه دارت # ~~تاخیری که اجرا یابد در محل- و مقام بایشد ونامستحق # ~~ب ممنوع ومردون بتود و فضولان وخواضان ومقسدان را # ~~ازتمکن واقبدار وا ملازمت وقریبت بدگی حضرت PageV01P251 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0284.png) # ~~دولرکند وعرضهدایشت احتیاج افیتد بعز عرض # ~~رسان تا تدبیر بر وجهی کی متضمن مصاحت رعیت # ~~و مملکت باسشد فرموده آید وحین کسن را باید کی منهیان # ~~امین باسثند تا اورا از احوال اصناف خلق کاعلام # ~~دهند واونیز تا ms087 ازجمعی دکیر استعلام نکند ببفتریر # ~~ایشان راضی شثود ڈاکر ببان یک سخص که گهنته # ~~شد این اهور تمشیت بنپاید ایشخاص متعددة تعیین # ~~باید فزمود چه دردولتنانهآ سلاطین کاردان بسیار # ~~دربایست باستند و بی وجون ایشان کارها تمشیت # ~~نگیری گابهروقت که امور مملکت بریوبموحبب استقرار # ~~یابد مصالح مننظم و مفاسد منقطعلاگرند و عما قرییب # ~~اخبار رونق پادشا هی وسق سلطنثت باقاصی و # ~~اداف عیباد وبلاد وصول یابد اولییا حری نایند PageV01P252 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0285.png) # ~~تواعرا منکوب و مقهورگردند ومساعی داعی دولتخواه # ~~آراجل # ~~ث محمود و مشکور افتد ان یشاءالله تعالی جهان ببکام باد # می8 %~% د استصحاب میشایخ # ~~بعداز حقیق احوالادوستداری وتقریرآ اقوال پسنیده # ~~کرداری معروض رای جهان افروز گرد اننیده می آید # ~~کی هیی لایفه که 5بندکی حضرت بشردفه بصحبت # ~~ایشار]ا استیتاس پابد واز موارن بضایح اییشان اغترا # ~~ریشاد قوارشا فزماید بامسشای بزرگوارکة جقیقت # ~~علماء بعوی کردار باستند مساوی نگردد چه هرکست # ~~ازیین طایفه چون متا بعان ومزیدان مشایخ طبقات # ~~با یشند وعلم نافع راضمیمهآ عمل صالح گرنانندهقاویل ایشان # ~~درارشاد خلایق چون تریاق مجزب بایثد وکلمات اییشان # ~~درا مر معروف و نهی از منکر چون اکسیر احهرچه امیرالمومنین # ~~ووی رسول رب العالمین اسدالله الغالب علی بن ابج PageV01P253 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0286.png) # ~~طالب رضی الله عینه که سالار اولپا وسرخیل اصفیا # ~~وشیخ مشایخ روی زمین ومرتقی براعلاء معارج علمیین # ~~است فرموده کیا قلم بلا عمل وبال وعمل بلاعلم # ~~ضلال چون مستایخ اسلام متصفح بصفت علم نافع # ~~وعمل صالح بایشند اهتدا بانوار اریشاة اییشان موجب # ~~ارتفاع معالم سلطنت ومادةآ احکام قوایم مملکت و # ~~سبب تاکید مبانی دین ودولت وعلت توطیز ارکان # ~~ملک وملت بایشتا ویادشاه چون بمواعظ اییشان متعظ # ~~وبزواجر ایشارا منزجر گرددگاقتضایاردینی او بروفق فرموده # ~~بشارع صلی الله علیه وسلم اننظام گیرد وارکان مملکت # ~~بواسطه قوت دین ازشیرجا ابنشلام و ابهدام مصون و # ~~مامون ماندوهیع افزویه را از مخالفان مجال طعن دراوضاع PageV01P254 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0287.png) # ~~پ معاش بندگ وقدرت قدح وقصد درامور سلطنت # ~~نبامشد بلک منهیان قضا ms088 وقدر این اخبار بمسامع کر # ~~وبیان ملاء اعلی رساند وصیت دولت وسمعهآسعادت # ~~بندگی حضرت را طراز اطلس فلک اطلسر] گرناینن # ~~والله الحمدوالسنه که فناء ان حضرت مشحونست بوجون # ~~ب مشایخ بزرگوار وعلماء نقوی کردار و افاضل مورع و # ~~کا بر متسترع اما اگر والعیاذ بالله جمعی شح نمایان که # ~~دعوی صشیخی کینند وازرسوم متیخی جزنام ناشته # ~~بابیتند وازتعلم علوم بواسطهآ عدم استعراد محترز و # ~~ازصححبت علما بسبب تستبه باجهال وعوام البتاس # ~~مجتنب* وجز طامات فسشار آمیز نکوتیندوجزمنامات # ~~باد انگیز نبیند و ملاقاة یک عامی جاهل زا بسیبب # ~~تناسب صوریظ ومعوی ازصحبت هزارفاضل کامل PageV01P255 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0288.png) # ~~وقعالم عامل دوستر دارند وبراثات بیشهادتی کی همه # ~~جاهک توانزنویشت قادر ننبایشد ومتصدی تقربر پنج کلمهآ # ~~دلپذیر بتوانند یشد ومطامع انظار و مسارجافکارایشان # ~~بجای خدا پرستیهواپرسقآ و بججای متابعت محمدعره # ~~محبتا مال وجاه موروق ومکتسبی وبهربهانه جمت # ~~استیفاء ادرارات وانعامات وخلع وقثریفات وملبوسات # ~~4ت و مرکوبات دندان طمع در مال بندکی حضرت تیز کرده # ~~ج چنان بناییندکی ما دوستداران جانی و دولتخواهان # ~~بنهاغ ایم ونداینندکی عقلا این تزونیرات را ی داینن و # ~~این تتویهات را ازدر میخوانر واین نقش برنقاسشان # ~~چابکتادست مخفی نیست و این رسم برمهندسان # ~~باریک بین پوسثیده فی تعون بالله از چان مصاحبان PageV01P256 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0289.png) # وعیان اابالله ازچنات منافقان چه عقارب وحیات را # ~~3ث درایذاء نفوس اناثو مضرت بنبایشدکی ان جهال را # ~~درتحربف کارها از منهج استقامت وتغییرد ولتها از # ~~هپ قانون استدامت وکسا که تا این غایت سوختهآ # ~~مصب ومال وساحته عوام وجهال وببندهآ جاه # ~~و مکنت وخادم خدمت وریثوت بایشید هرچهء در # ~~بنکی حضرت ازحیرخواهی وصلاح انیتی نجرغرساینز # ~~ملوث باغراض ومسوب باطماع باشدوثتا صدا فابیده # ~~دران جهت خون تضورنکرده باسشند یک مصلحت # ~~جت مملکت و سلطنت بتیمددیسشندواگرجدخا در # ~~احادیث حمرویست کة تالستوم فف الدلروالداة والفس # ~~3ا-ب: العاد ت : عیاذاء ج : او عیاذا # ~~3ا-ب* عذت بشده # داه وی اش کا. و؟ذن رشده2.وب: هر # # قلت: قاصدما ب. کاجتد من ب شه %~% بل ms089 # ~~2-فی فالمرأة، ث :والمرة PageV01P257 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0290.png) # یعض بشوم درخانه وزن و اسپ باستد # ~~و محدثانگتفسیررایین حدیث چین کردهاند کی # ~~ستوم خانه درءآ همسایهآ بدست قوشوم زن درمخالفت # ~~شوهرجهت اوامر واحکام بتری وستوم اسپدرزانست # ~~کی دندان گچرن و لگد زند و گریز یای بایشد و # ~~نگزارد که لجام برسرش تنند و زیین بربپتت وهیچ # ~~مرد مؤمن مسلمان را پیخامبر صلی الله علییه وسلم ببثوی # ~~قدم صفت نکرده است اما محجرد ملاقات چنین # ~~کسائل کی ظاهر ایسشان کبا باطن یکسان نبون شوم ونامباری # ~~بایشد تابمصاحبت ثلو مناد متطا چه رسد و چون # ~~یادیشاه برایشان اعتماد کند و ایشان رایهای نادرست PageV01P258 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0291.png) # ~~زن و اندیشهای ناصواب کنیند وخامت عاقبت # ~~ان ازیشرح مستغنی بایشدا 3 # # زینهار ازقرن بد زبیخارط %~% وقنا ربناعذاب البنار # ~~ودرسخنان7حکما آمده است ث8ا یاک ومصاحبة # ~~هپ الاشرار فان طبعک تسرق من طبعهم الشر وانت # ~~2آ لا تدری و در ایثعار طرفه آمده * است1 # عن المرت لاتساک وابصرقربینه ### | کل قرین بالمقارربل یقتترن # ~~ات: فاسد چیایران بمملکت وسلطینت برقی ### | ناکا خلبی رسد که تداک آن بییح حال ممکن نباسشد # ~~3-ث : یشص افزوده 4-پ ثبزهار کب: فقنا6-4: از_ودخنان. # .تا. یقترن. حنف شهه.ب: از. است عن المه. تا. نقتنن. مزت شده # ~~6-آ: قزن، پ: یقتدی، ث: دقتدی # ~~2ب: سحنهای ، پ: سخناناکابر، ث : سخن اکاب # ~~ٹر.ب. از. ایاک وی.تا. لاتدری. حزف شره # ~~أت: شرف الشر9-پث: سف شها-پث: دیرق # # 1_پ: و بشاربن برد کفت شغ %~% ااث : شعر- نزوره # # 7(-ت : الملء %~% 14- پ : لاتستعل # ~~0ات* بالمقترن PageV01P259 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0292.png) # ~~ب احتراز ازچنین صحبتها واجب ولازم باستل و # ~~وترک چنات مصاحبان فریضه ومتحتم و در آثار آمده # ~~است کة ثناانخذالله ولیتیأجاهلاء وصبالله عباس # ~~رضی الله عنهما تلفظ ق3 باین اثر الحاق کرده است # ~~وبخاخون نوستتة بین خدای تعالی دوست جاهل # ~~هرگز نکرفتت وچون اییشان درمقام دوستیحق نبایشید # ~~مومن مسلمان5 فلیت سلطان جهان ایشان راچگوینه # ~~دوست دارحنون پیدارن وچون حق تعالی درحق بهمون # ~~ه آپ-:چه بیانوهیان جون برجل وحماقتت # ولطمع وخیانت (وش: ms090 خساست) بایشد جمت بندکجضریت # جه خیر (ج : حفاهند وحه-انزره) تواننداینیشید که حالاو # مالا نافع و ناجع ایدوجون ایشان بان موبکه، یش: باشدد # ~~.پج بعزف شه 4.به عزت شه، پج : مااتخذالله ولیا # جاهلادر مقام دوستی حق نباشد(ج: باسشند) # # 5تج : بن-افزره أحفباة عینه %~% 7ب: سذن شده # ~~المت؛ برهین ج : نبشته # ~~ماب: فشه ا.بپثج : نکیه # ~~2اپج * سف شره 3ا-دت * حزنشه # # 4ا-پ ثج:حضت-افقه %~% 5اب: خ شده # ~~6اپها: دوست خود PageV01P260 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0293.png) # ~~واری فزموده ثیا ایها الذبین امنوالایتتخذوا الیهودو # ~~الیضاری اولیاءبضهم اولیاء بعضب یف ای مومینان # ~~جمودان ونصراینیانرا دوست مگآبیزیدچه بعضی # ~~5 از ایشان دوستان بعضی دیکرند ومنع ازدوست ایشار # ~~بسبب جهلیست کی دامن کیر جان ایسشان سشده # ~~والاثبرین حق که اسلامست ایمان داستتندی و # ~~ت اثری کی از بزرگان دین نقل کرده انن اعنی مااتخذاللهولیء # ~~جاهلا قط مستفاد ازن ایتست وزیادت فرقی میان # ~~جهال اسلام ومخالفان ملت تیست چه طبایع طایفتین # ~~بر مخالفت حق مجبولست واکر عقلا بغور ابین قضیه # ~~رسندهیچ سشینی و عیبی آمور دین و ملکرا باصحبت # ~~چنین مصاحبان منافق مساوی بذانندوامیرالمومنین PageV01P261 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0294.png) # ~~الای علی رضی الله عینها فرموده است- تؤقیمة المرء ماقد کان # # یحسنه والجاهلون لاهل العلم اعراءد %~% فن # ~~قیمت مرد بهزیست که انرا مجداند وجال کة # ~~هیچ بنیداننند دشمنان علما ودانایاننند که بهمترن خلایقایذ # ~~لات لفکیف که جهل مرکب بامشد و اگر ببسیط باشد بچنی # ~~نداند و داند که فیداند قابل ازالت بایشد امااگر مرکب # ~~بایشد بینی بداند وناند که ننی داند نپن مضاعف بایشد # ~~وقا بل ازالت بنباسشدظ آدفیرا براز علت # ~~نادافی نیست چه علماء اسلام در ازاء اننبیا بخا # ~~(سرائیل اند علیهم السلم بدلیل حدیث نبوی علی قایله # ~~(فضل التصیه والنتسلیم غلماء امتی کا ینبیاء بی اسرائیک # ~~وقال صلی الله علییه وسلمم العلماء ورثة الابنبیاءا و # ~~علیهای یا النحنات اخه عنه وکر PageV01P262 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0295.png) # ~~شیخ بززگوار مصلح الدین سعدی مشیرازی قدس # ~~الله روحه العزز درفزق میان علما ومشایخ متعبدان # ~~این ابیات بغایت ننیکوا گفته است وبرڈ محر اصابت ms091 # # زده تا بمسثایخ مزورچه رسد %~% بشعر # ~~صاحب ی لی بمدرسه امد ز خانتاه ### | بسشکست عهلصحبت اهل طرقرا # کفتم مییان عالم وعابداچه فرق بون ### | نا اخیتیار کردی ازان این فرقرا # گفت ان کلیم خونین بدرمی برن زموج ### | واین جهد میکند که بکچرنغریق را # ~~دراحبار وزیرسعید خواحه نظام الملک طوطی رحمه # # افی: ورحایه. جاض. انروده 10.آتن. اٹروده %~% 9 # ~~2_یالن فی ر جنال علت باکای تیس فلیف نه بن راب باسثداکر PageV01P263 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0296.png) # ~~الله علیه که ازهد واورع واعدل و اصلح وزرای روی # ~~زمین بود آورده اندا که وقق که وزارت سلطان سعید # ~~*ب ملکسشاه طاب نژاه دایشت جمعی از اصحاب اغراض # ~~23 سلطان را بر مولانا وحپدالدین نبیرؤزکوهی کی افضل # ~~دی عصر ومعتقدفیه خواجه نظام الملک بود متغضیر # ~~گردانیدند بروجی که سلطان اورا بزکرده بقلعه # ~~فرستاد5وان بزرگ مدقخ مدید محبوس ماندهرچند # ~~خواجا نظام الملک میخواست کی در ازالت این معنی # ~~کوشد وسلطان را با او بر سرعنایت اورد میسر # ~~تنی بشد و سلطان راهٔ‌ باز ننیداد چون خواحه # ~~نظام الملک د ایست کی تدانبیر او مفید ومنتج نغی آید # ~~خرببندگان سلطان را طلب دایتت وازکمیت ایشان # ~~سوال کرد گفیتند خربیندگان سلطان وازان خواجه صدرو PageV01P264 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0297.png) # ~~بنباه ففرندخواجه فزمود تا ایشانرا جمام نبردند # ~~وسرها بترابیشیدند و بروتها بکرفتند وجهت هریک # ~~از ایسشان جته کریاس کبون و شمله تقیین کرنآ و پیری را # ~~که درمیان ایشان بود ولایق سیخ نمای بشخی اییشان # ~~مت موسوم گردابنید و فرمون که بشمارا بخدمت سلطان میبرم # ~~می باید که چون بحضرتط رسید غیر از انک سلام کنید # ~~فیچ سخنی نکویید ویکی ازشما سجادهآ که جهت این # یخأساختهام بیندازذ وتاوزمای سلدربیشی ابذاخته # ~~خاموش بسشیند بعد ازان مشیخ دست برداریا و # ~~جت شبات دولت سلطان بسورت فادحه بخواند # ~~وشما بنیز ببواینی و نبیرون رویدچون خواحه اییشانرا # ~~برنیا تدیبیر وترتیب مشغول کرداینید جضرت سلطان # ~~رفت وگفت جمعی دروییشان صاحب دل وصوفیان PageV01P265 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0298.png) # ~~صافی درون ازخراسان امده اند ومی خواهندکه ms092 جضرت # ~~سلطان رسید ودعای کوییند ویقین است کی مستجاب # سلطان بدیین خبر ببشایشت نمودوگفنت ما # ~~بخدمت آن دروییشان رویم خواحبه اجابت کرد و # ~~حربندگان را در خانقاهی بنشاند وهمان سخن که # ~~باییشان گفته بوی مکرر گردایند و سلطان را پییت # ~~ایسثان برد وایسشان اپخ حواجه نظام الملک افرموده # # بود ازسکوت وحواندن فاتحه بجای آوردندچون %~% ی # ~~موضوء فاتحه بزخوانرخواجه باسلطان گفتکةا چون # ~~دروییشانرا دیدیم بیرون رویم سلطان برخاست وبیرون آمد # ~~خواجه بازگشت وپیش خربندگان رفت وکنت دیرباره # ~~باسرطویلهایف (ستران روید و جخرسندگی مشغولشوید # ~~آنگاه بخدمت بازگشت و پرسیدکی این دروبیشان PageV01P266 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0299.png) # ~~درنظر سلطان چگونه امدند فرمودکیازحضوراییشان # ~~روح بخاطر من رسی که مثل ان مشاهدهنکردهام # ~~خواجه بخندید وگفت این جماعت خرببگان تشلطان # ~~وازان بندهاند که دی روز این وفت اکثراییشان در # ~~حراباتا و ستراببخانها مست وجنب افتاده بودندچون # ~~خواستم که ایشان را سیخ وصوف سازم دریک # ~~ستب صدو پیخجاه خرببده را ستی وصوفی ساختم اما # ~~گرحواهم کهآ مثل مولانا وحیرالدیین بروزکوهی دانشمندی # ~~سازم وقق کی استعداد موجود باستد وطلب باعث # # ومحرض کردد وزمان و امکان تآووقت وحال %~% 9 # ~~نترببیت اکابر و اریشاد استادان مشفق مساعدت ناییز # ~~چهل سال توانم ای سلطان عالم این چه بیعنایی در PageV01P267 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0300.png) # ~~غیرموقع است وچون مجال سخن باز یافته بود # ~~سلطان را ملامت کرد واوخجالت ببیازنمودواز # ~~خواجه عزرها حواست وتتثریف خاص واستر تنک # ~~هپ بسته و هزار مشقال طلا که عادت سیورغال پادشاهان قدیم # ~~چنان بود جهت استظهار مولانا وحیدالدیت بقلعه فرستا3 # ~~واو باعزاز واکرام تبام جضرت آمدوبعنایت وعاطفت # ~~مخصوص بشد و سلطات را ایار باعتقاد مبدل گشت و # ~~برکت نصححت خواجه نظام الملک وتعبیهآ کی دربابب # ~~خربندگان کرد بسلطا بنیک نامی دوجهارچایافت رحمه الله # ~~تقالی دای دولخواه نیز باحضرر بز منوال سخن خواجه # ~~نظام الملک است ازین مشیخ نمایان هیچ سشیخ نام هرروز PageV01P268 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0301.png) # ~~هزار وبیشتر نیز توان ساخت اما اگرخواهندکی عالی # ~~ت عامک وفاضلی کا مل پدید آرند معلوم ننیست کی بعمرهای ms093 # ~~دراز با استقداداته بسیار میسرمثود یانهآ واین # ~~مخلص جرض ایر بضایع که از منابع اخلاص مترش # ~~می کردند واز مناهل دوستی واختصاص استنباطمی بابد # ~~مراح مطالعه همایون می گرحد وییین است کی چون # ~~این کلمات از موارد خییرخواهی صدور یافته خاطر میارک # # قبول ان را تلق فرماید %~% مصلیعم # که هرچه ازجان برون آبیر بستیندلاجرم دددل # ~~حق بقالی اولبیاءلان حضرت رآ از وقیعت صحبت # ~~جهال وفضیحت ملازمت اسرار وارذال حراست # ~~وحمایتت کناد وامور ملک وملت بروفق مصالح # # شده %~% آ-پت: خت شده %~% ب: عامل ### | ر یی ی* باتعدادات # ~~یااانتده ### | ااب ده PageV01P269 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0302.png) # ~~جهان پناه بان بالنبی واله لاوصحبه # # لادفی نبنهم %~% نرس عایت قدماء ملازمان ### | سلاطین سیابق4 ثن کتاب نامدار ### | وبهایلنکارلرواجلء واجبات و ### | تعیین وجوهات معایش ایسشان3 # ~~هب *بعد از تموید5 قواعد مکملات اسباب مملکت وتنبیه بز # ~~مزینایتل اوضاع سلطینت اعلام علوم بشریفه گرداننیده فی آید # ~~کی چون بتایید ربانی وتوفیق یزداف مملکت ایران زمین # ~~درتحت تصرف وتملک ان حضرت آمدو ولایات آن # ~~بتولیتت سده سلطنت پناه اختصاص یافت دابرصوایب # ~~آراء فضل گستر و ثواقب افکاز عدل لپرور واجبست # ~~اوم هحن مشره آپت : حنتشهآ # # 2ب: از_ دفع_تا_ اییسشان-ضت شه %~% اة متابن که # ~~ب: بعدا الرث: مقدمات ق -افزورهشره # ~~9-آء وعاژینژتشده ومن ب سف رشره ### | ه س PageV01P270 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0303.png) # ~~کی تبفحص قضایاء اعیات مملکتخ واکابرملک وملتاسشتغال # ~~3ث فزماین وبغور احوال ملازمان سلاطین سابق و ملوک # ~~سالف رسیده در ترفیه خاطر وجمعیت باطن وظاهر # ~~ایسشان سیی کی وظیفهآ رافت وحفاوت پادیشاهان # ~~عایل وشهرباران منصف بابشدیجای آرؤ اولا اکابر و # ~~اعیان را از افاضل وعلما و مشایخ ومعارت ومشاهیرر # ~~درخوز استحقاق ایشان ججزایکک مکارم وکوافل فضایل # ~~فواضل مرفه الحال دارد وثابنا ملازمان سلاطین سابق # ~~ازکتاب نامدار و بهادران کارزار و نلیران صف شکن # ~~ودلاوران مرد افکربا اگرقوت و قدرت ملازمت # ~~درگاه جهاینناة و استطاعت حضور در دنیوان # ~~حضرر بسلطنت داسشته بایشند برقرار مقررفزمایدچه PageV01P271 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0304.png) # ~~فعیه ایسشان جهت تقلدظ مهمات کی همواره مباشر آن # ~~اب ms094 بوده ونیک نای اوزوخته ودلسشکرهارا بشکسته بایشند # ~~ومملکتهارا گرفته وغایت مساعی جمیلة یادزکتابت # ~~یا دربشجاعت باظهاررسانیده3 بغیز از تعیین غیری که یگرآن # # کارنکرده بایشلقونداینییتة %~% وبی # نلم زن نله دارو شمشیرزن ### | نه مطرب که مردی نیایدززن # ~~و مقرریست کی سلاطین ماضیاجمعی راکه مباشرک کلیاریط # ~~مور مملکت موسوم گردابنیده بایشنذ و اعتماد برقول وقلم # ~~یسشان کرده بینا برچند خاصییت تخبونه بامث # ~~اسوٹ شده ا ت ده ا ایهز.ی کییت کک. کا.کرهمکید. # ~~-حنف شه ، و- باظهاسرساینیده - رننهوث: بجای آورده- نوثتشه # # 4ب: اق-انزورهشه کت ث حخن شه %~% پ: بایشد # ~~لاوس: حزفشه لب بجمیل ، پ: جمیله خودل # بپ: شجاعت یادرکتابت ا-پرش:بهتر، ت: بض # ~~(1-آ: باسسشند اپ: حزفبشره # # أاسفب پ: ختیشه توش وشعر %~% ات: کامی # ~~5ا-م : از_ وندابنسته- تا- ززن - ضنشده # اپثج: بمباشت %~% الرات بمزیتشره # 0ا-ت حنفشده %~% 21_ وت: بوی PageV01P272 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0305.png) # اقل مهارت وحزاقت ایسشانن درکاری که مباستر # ~~آن بودهاننر واستعداد فظری فحسب جهت تقلدآن شغل # سلوک مسالک امانت ودیابنت که موجب # ~~فم نرارایشان بدان اوضاع بوده بایش # ~~سسقمم وقوت اییشان برقضایا وامعان نظردرسایر # ~~ت مهمات وتقضی ازعهدهآ کلیات امور بروجهی کی جانب # ~~پادشاه ورعیت محبی و مری بونه وعبطه دیوان و # ~~شیرراموال جصول پیوسته # ~~چهامرم ذربت و تجربت بواسطه کیزت ممارست # ~~درکارها کهآ تآ برایسر وجوه ازعصدهآ ان2 ببیرون آیی # ~~وجمعی که در ساختن مهمات خلایق برت مرایب رسیه # ~~بابتن میان اییشان وجمعی کی ازین تجاررلخ غاقل و PageV01P273 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0306.png) # ~~ازیین معاثن ذاهل بایشند فرقل ببسیار باشداما اگرحکم # ~~رود که جماعت جوانان مستعد ملازم ومصاحب ان # ~~پییران قدیم ستوند تا درصحبت ایبشان قواعدملازمتو # ~~رسوم ثوآداب دیوان و ندببرساختن مهمات وترتیج # ~~مصالح امور که مجموع ان سترایط و وظایف خدمت ملوک # ~~وسلاطین است بیاموزند و بتدریج خودرا بمراتب ایشان # ~~رساینذ موحبب تریبیت استعدادات باشدوعمارت # ~~مملکت فر تمهید قواعد سلطینت از نتایج ان گرددواین معنی # ~~بغایت مستحسن وپسندیده افتد واکران قدمارابسبب # ~~استیلاء مشیخوخت وضع قوت مزاج وقدرت ملازمت # ~~پ شینباشدا در ترفیه خاط و تدیبراسباب معاش اییشان و # ~~ترتیلبجا مصالح ms095 مسای جمیله مبذول باید فرمون بروجی که ایشانرا # ~~اما: فروق آتیا احت بل احی فجات کات: ترهبت PageV01P274 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0307.png) # زهیچ چیرما بازا ماندگی نباشد ودرکلیات قضایااستشارت # ~~ازرای صایب5ایشان ازلوازم گردد چه مسلمم بواسطهآ # ~~ضعف مزاج برملازمت قادر نبابیشن اما قواعدتدبیوقوانین # ~~ریاست وسیاست وضابطهآ ملک داری و رعیت # ~~پروری خود فراموش نکرده بایتند بلک اصابت رای # ~~ییشان بامضای تمستیر بران براببری کندو قضیه که # ~~جوانان را چون درس علوم باستاد بایرخوانزوسالهادد # ~~ان دسرد بردن تا حقیقت ان را معلوم کنن اییسشانرا # ~~2ث بواسطهآ تجارب عقلی بی ایین زحمت معلوم باشدوببیاین # ~~استصواب وایشارت اییشان ممالک معموروکارها بر # ~~قادون صواب وسداد وقاعده صلاحوریشاد تیشیت # ~~یابد و بیچ حال در رعایت جایناا وترتیبل اسباب معاش # ~~ا-ت * سزت شره 2-ت: اثاسر PageV01P275 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0308.png) # ~~ایشان اهمال بنبایه فرمود چه مباداکه از غلبهآ فقرا و عجز # ~~اندییشها کیند که موجب ملالت خاطربایشد بدان سبب کی # ~~ب مقررسش3 که هرمخالت کی ازحپنین طوایف دروجوداید منشاء # ~~ان عجزوفزوماندگی واضطرار احوال اییشان ثایشد که # ~~مستفان ازب عنایت پادشاه وعدم اهتمام ارکان دولت # ~~بنظم احوال ایشان2 بود چه اگر این قضیه استمراریابد البته # ~~اییشان عزییمت ملکی د ییر کنند وچونڈمردم عاقل و # ~~صاحب کغایت بایشند هراییه ناموس پان بشاه خودرا جسن # ~~عهد و وفاداری وکمال فل وکیایست تگاه دارندوفب انک # ~~اهپ حکایت بشکایتی از اییشان صدود یابد مصدهقهآ حال # ~~عقلا وذاکابر آنمملکت را که ببایخا رفته بایشند خود معلوگرند ~~PageV01P276 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0309.png) # ~~وتصور بی عنایتی پان شاه باحوال مستعدان کند و # ~~راه یابد واگر والعیاة بالله درمیان این طوایف جهال # ~~ینیز باسشند که افیشا وقضایا پییث ایشان درغایت سهولت # ~~بود تقزرات اییشان نیز موکر عقایدعقلاواکا بر مملکت # ~~منتقل الیها گردد چه نقل مردم مستعد وغیرمستعد # ~~ت بواسطهآ بی عنایتی یاد شاهاا از مملکتی بمملکتی دگردد # ~~حبلتها مرکوزست ودرمتون صحف مسطور # ~~و مذکورا وحکایتی کی ازفخرالدوله بونچی و وزراو # ~~ساحب اسمعیل بن عباد نقل ی کند مناسب این مقامست # ~~وآن چناننست کی جمعی ms096 کتاب وعمال معطل دران # ~~عصرهرروز دل موضی رفتدی ببیرون نشهرری که بدنیهآ # ~~سپهسلار موسوم بودی یعنی دیدبان گاتاوقت آفتاب زرد PageV01P277 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0310.png) # ~~انجا بودیدی وبعدازان فرو آمدندی وجناننهای خود # ~~رفتدی چون مداومت ایشات بریین معنی استمراریافت # ~~این خبر بلوش فخرالدوله رسید حاجبی راگهنت پنیش # ~~ایشان رو وایسثان را باهرچه اننجادارند پییق من اور # ~~حاجب چون انجا رفت ایسشان فردبانفروکزاشتیز # ~~ؤحاجبل باکسان او بر بالارفشند و پیت ایشان # ~~ستطرج ودزن و دوات و قلم وکاغز دیدیذ وسفرة # ~~نان درآویختهآ وکوزه وسبوی آب نهاده حاجظ گفت # ~~فخرالدوله شمارا وخواند کوایسشان را فرواورد و پییت # ~~فخرالدوله برد و صاحب کافی اسمعیل بن عبال جاضربود # ~~هپ فخرالدوله ازایشان پرسید که شما چه قومیدوهرروزجه # ~~کار ببریین دیده ی روید ایشان گفتندزپنهار ویخواهیم PageV01P278 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0311.png) # ~~تاراست بگویئیم فخرالدوله أیشان را بجان وتن و مال امان # ~~داد و بسوگند مولد گردابندچه بیشررا می سشناخت # ~~گفیتند پوسثیده نیست کی ما نه دزدیما ونهخوت و # ~~نه راه زن ونه زج کسی فریفته ایم ونه فرزندکسیآ بغلای # ~~برده ما قوی دبران ومتصرفان معطل مانه ایم وازیین # ~~5 دولت محروم و پادیشاه باحوال ماننی رسدوبهیح شغل # ~~نامزی بغی فرماید مثینیده ایم که درخراسان پادیشاهی پدید # ~~آمدة که اورا محمون می گوییند لو اهل فضل وهنزمندانرا # ~~دوست می دارد وایشان را ضایع بعی گزارد ودانترا # ~~خردداری میک وماامید ازین مملکت برنده دل در # ~~21ب وک بسته ایم وهرروز بریت دییدره ی رویم و ستکایتا # ~~2ث روزکارمی گویم واز هرکه ازین راه آید خبر محمودمی پرسیم PageV01P279 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0312.png) # ~~و بدوستافی کی درخراسان داریم ملاطفات عی نویییم واز # ~~مجاری حالات اعلام می دهیم وچون مردم عیال داریم ودرویش # ~~کیشته جکم صرورت خان ومات گرایشته بری رزق و # ~~بطلب شغل جخراسان می رویم حال خودیث گفتیم اکنون فرمان # ~~خداوندراست فخرالدوله روی بصاحب کرن وکفت مارا # ~~بااین کروه چه می باید کرن صاحب گمنت ملک ایشان را # ~~امان داده است واهل فضل اندو مردم زاده وقلم ms097 زن # ~~وبعضی را ببنده می سثناسدوقلق بینده دارید چون # ~~کاراهل قلم وتغعیین ایشغال ایشان وظیفهآببده است # ~~اگرحکم مطاع نفان بابد بنده مهمات ایشان را بروحهی کفایت # ~~ککه فدا حبرجخدمت رسد وبسندیده اعتد فپس # ~~همان حاجارا گهنت ایشان را ببرای صاحب بروببسپار # ~~حاجبب فرمان برد و بازگشت ایشان هراسان شد ندرا # هیهامهفد انا مطلبا PageV01P280 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0313.png) # ~~25ت واز عفوبت صاحب اندیستیدندچون صاحب دبرای # ~~خخونیش آمد فراش راگفت همهرا درحجرهآ مناسب بر # ~~و بذشان فراش اپیشان را ججزه بغایت نزه برن فریتهاء # ~~رفیع افکندةآ ومسندها ابداخته وگفت هرجا که خواهیید # ~~بنشینید وبجدازساعث جلاب اورد ندوخوارم اراسته # ~~بالوان اطعمه چون ازطعام فاغ ستدندسشراب آوردند # ~~ومجلس نهادند ومطربان تبماع مشغول بشدندوبیرون # ~~سه فرانش که خدمت ایشان می کردند د نکری رادران حجره # ~~راه عتبود وهیچ افرعدهرا ازحال ایشان وقوتنه واهل # ~~شهرجهت اییشان ملول وغمناک وزنان وفرزتدان # ~~اییشان وحه وزاری می کرد ندچون دوری چندازشراب # ~~-ب:1 ا-و913 سزف شده # ~~2ش: دساشنوتشه . پ: فاش کفت،ج : وفراش للفک PageV01P281 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0314.png) # ~~بگذیتت صاحب حاجب خاص خودرا پییش اییسشان # ~~جت ان قرستاده ابذکة محبوست ومتفکر بامشیدچه خانهآ # ~~من زندان را نشاید واکرباشما خطاچج ستدییکردندی # ~~پ جهتل ایشان ببریدنداو بییست اسب بازین گاترتیب # ~~کرن و روزدیکر یک یک را میخواند و خلعت می پوشانید # ~~واسب تنکببسته می دای و نبتغلی موسوم میگرنانید # ~~لودیکران را بعضی بادرار وجضی بانغام وصالات اختصاص # ~~می فزمود وخشنونی تمام بناننای خوی بازفزستاد روز PageV01P282 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0315.png) # ~~دیکر باتفاق بسلام صاحب امدنداگفت اکون بمحمود # ~~ملاطفات منویسید و زوال ملک ما مخواهیدوشکایت # ~~مکنید وچون پبیش فخرالدوله رقت پرسید کی با ان # ~~اغا جماعت چه کردی ٹگفت هر یکرا اسپی وساختی # ~~بایک دست جامه بدادم ونقمه مرتبداشتم وهرکس # ~~که دریین مملکت دو شغل داستت یکی بستدم وبدییشان # ~~دادم وهمه را باعمل یشایسته ومنصب لایق بخانهای ایشان # ~~فرستادم فخرالدولهرا این تدببغایتخوش امد و # ~~پپسندیده داشتکوگعت اکرحریین کردی نشاییستی و کاشکی این # ~~*ب تدیی پیت ازین بده سال بودیتاایشانرا بمخالفت فتنیفتای ms098 # ~~(احفجاه نده PageV01P283 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0316.png) # تمه سخن نن باب ازکی فیعمکن یل # سر انفرماییند قدق کس لیکعمل ندهیند # ~~بعداز ان گفت اکنون بایدکی مردی رای وعمل نفرماین # ~~بلکت هرمردی را عملی باشد تاهمآ متصرفان باعمل بایشندو # ~~ت همهآ عملها بارونق باسثدو دو سه عمل یک عامل را امفرمای # ~~که لاعیش برمتصرفان تنک شود وعیب جویان ورصاحب # ~~طرفالل گویندکی در مملکت ایشارا مگزمرد نانده است که # ~~اپ مردی را دو شغل می فرماید وبرهی کفایتی مأ حمل کنند # ~~ونیزچون دو شغل یک کس را فرمایند یکی ازان دو # ~~مشغل نامضبوط ماندجهت انک یک مری بدو شغل # ~~اهتمای چنانک باید نتواندضود وا دومرنرا بنیز یک PageV01P284 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0317.png) # ~~شغل بنبایید فرمود چه ان عمل درمیان دوعامل بی رورق # ~~باسشدوهریک از ایشان اندییشد کی اگر من درییت3 کار # ~~سعی زیادت کنم و نگذارم که خللی بدان عاید گردد خداوندی # ~~ت که مفوض آن عمل اویست پندارد که این رونق ازسعی شریک # ~~منست ومرا دران مدخلی نه من چرا رنی برم که بی منت # ~~باسشد وبنام دیکری براید واگر مفوض بسییب خلل ان شغل # ~~برسد هریک ازبین دو بثریک تقصیربدیگری نسبت # ~~کیند واگر بنظر تحقیق تا مل رولی گناه از ایشان نباشد بلک # ~~ازکسی گا بایشرکی یک شغل بدوکس فزماید لایا دوشغل # ~~پیک کس واین معای الببته موحبب خراٹی مملکت گردد # ~~یقین است که سخن دعاکوی دولتخواه که استنباط آن از # ~~موارد خیرخواهی ومشارب صلاح انذییشیست دریین ابواب PageV01P285 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0318.png) # ~~موافق رایل جهان آرای گردد و باستماع آن اموردین و # ~~دولت انتظام یابد وقواعد ملک وملتة استحکام پزنرد # ~~ان بشاء الله تعالی ذولت جاویدیای # چهاس نهم دررعایت جانب امهات واظان # واقابب وجیع ملازهان ان استادان # ق سادات ف قضاةوایمه ق علماق ### | اکابر دین وملکوایل فی جماعت # مجنده ق لسشگربانلا # # اج: آراء -ث: باسثد %~% ا-ب : باستحمال # ~~عو: وقق اعد ملک و ملت ابنظام و، وب ورعاشرق ملت_- نررتشره # ~~ک5-ت: سن شره عب: جهان بکام باد ، پوشج*حزن شره # ~~. ب: ms099 از. قوع چهارچاهم. تا. شگرماین. مزن شده # ~~8- دنیخ.- آبتث: فوع چهاڑهم. بامتن واسدی فرشته شده کیکن درنخ- مپهج: # ~~متن یفیعچهاردهم مبود در آب ت ش: حزف کردیده هست. # ~~رزخهآپ: فوع پهادهم. مطابق با. نوع پانزد هم دبود رنخ- آبتث- یباشد. # ~~ذنرپ: نوع پانزههم- ورزندج* فوعپهاد همطابق بانفع شانزههم- ونزای # ~~آبت وش-یباشن. رزغیپ: فع شانزدهم- ورزخج نوع پانزدهم- # ~~مطابق با- نفوعهفدهم- مروررنخائب تش-ییباشد نو پانزدهم- موور # ~~بخآبتث_ رزفنج: سنت شده. رزخج : چهادهم یکجل چهام زثشه. # ~~أوت : سنینشهاوث : اطثا PageV01P286 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0319.png) # ببعد ازوظایف جانسپاری وروایتب حق گزاری و # ~~احما براوضاع پسندیده کرداری بررای جهان ارای # ~~وفکر مشگل گشای زاده الله بکل شئی احاطة وعلمأ کما # ~~رزقه فی جمیع الاحوال کرما وحلما اعلام گردابیده می آیدکی فم # ~~مهمات واوجب مفترضات کی بنی نوع براتیان ببدان # ~~اقبال بناییندرعایت جاننب مادرات وبعداز ایسشان # ~~پدران و برادران واقارب وعشایر ومصاحبان وغیرهم واحدا # ~~بعد واحد تا برمضمون حدیت صحیح صلوات الله علی # ~~قایله که درجواب ابوهریرهآ رضی الله صنه فرمود در # ~~وقتی که ازو سوال کرئ نارسول اللة من احق بحسر # ~~صحابق قال امک ثم قالامن قال امک تم قالٹامن # ~~قال امک تم قالمن قال ابوک ویروی من ابرقالامک ### | 7ا ### | فه آننیان # ~~ه هه # ~~اا ین آاا: صحایی مت: صحاکی قالتم،ث:ثم PageV01P287 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0320.png) # امک ثم امک ثم اباک ثم ادناک ادناک مواظبت # ~~موده بانشم یعنی میخواهط که باقامت خیری مشغول # ~~شوم ازحضرت رسالت صلوات الله علیه سوال میکنم # ~~که احق انام بایصال این خیر که بایشد فزمود که مادرت # ~~ب باین عارفه ازجمیع خلایق سزاوارترست ودروبتع # ~~دوم سوال اهمان جواب فرمون و در نوبت سوم همان # ~~و دروقت سوال چهارم فرمون تجدازمادر اجراوخی در # ~~حق پدرکن وبعداز پدر درحق اقارب وعشایرواحدا # ~~بعد واحد والاقرب فالاقرب و بهرابن حکیم از پدر # ~~خود روایت می کند و او از پدرخود که از مصطفی # ~~صلی الله علیه وسلم سوال کردم وگفتم کلا رسول الله من # ~~بر قال مک ثم طاقال امک ثمڈقال امل ثم قلت ومبا PageV01P288 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0321.png) # ~~سلاطین اسلام و ms100 ولاة ازمة دین وملک واحکام الذچه # ~~وبکمال عقل ووفورعدل وشمول مکارم وعوارف و # ~~صموف ماثروعواطف بننسبت باسایر خلایق کوی # ~~مت رحبحات وسیاق ازحبمیع اقطار وافاق رنوده وقببول # ~~مضمون نض قران مجید وفرقان حکیم عظم الله جلاله را که # ~~الاقربون اولی بالمعروف قابل واستماع ان را لانق # ~~چه بواطن ایشان مظاهر اسرار ایات بیناتست وخواطر # ~~مستمع اوامر ونواهی حضرت رب الارضین والسموات # ~~واکریکی را از ملوک عدل پرور و سلاطین فضل گسر # ~~مادرجوار رحمت ایزدی پیوسته باشدونتو ونما PageV01P289 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0322.png) # ~~برعایت و محافظت و صیانت وکلاوت # ~~اظآرا یافته ولبان تعذیط ازیستان ایسشان مکبده ودر # ~~حصانت ایسشان پروریده حکم ایشان حکم مادران بایشد # ~~وهرخیر و نیکی که بامادرات کینند امثال آن بادایگان باید # ~~کرد تا برعایت عضی ازحقوق ایشان قیام نموده باشند # ~~وبعد ازدایکان رعایت جمعی کی دروظیفهآ خدمت وملازمت # ~~بدیشان نزدیک بایشند ازلوازم بود تا ازعهدهآ حقوق # ~~ایشان متفصتی گرودند و بعد از انک بارضای این طوا # ~~ازسراران فی تمام قیام نمایند وممهرا راضی وختنون # ~~گردابند برعایت جاینب استادان که سببب حیات # ~~روحافی بحقیقت ابیشان اندمتبغول گرنیدوتعظیم قدر و # ~~تجیک ذکراییشان واجب دانیدوبعدازان دوستان ومتعلقان # ~~پدران را رعایت کینتدچه رسول صلی الله علیه وسلم فزموده است ~~PageV01P290 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0323.png) # ن ابن البر صلة الحبل اهل ق ذاببیه %~% بعنی نیکوتر # ~~خیری وبری که از مرن صادریتود انست کی بدوستان # ~~یدرخویی خیر و احسان کیند و اییشان رایخود نزد یک # ~~گرداند بعد ازان جماعت سادات وقضاة وایمه و # ~~علما را که وجود مارک ایشان سبب رونق تشعاردین # ~~وموجب نظام مملکتست فکیف که درسرا وضرا و # ~~وحضرا مواطی اقدام اییشات ابارحوافر سمدات اسمان # ~~فزسای بوده واز ارتکاب اهوال و رکوب اخطارنیندیشیه # ~~وبعدازان امراء بزرگ واعاظم تازیک وترک را که # ~~بدل راست ودرون پاک تو عقاید صافی و اغتقادات # ~~اب سلیم درملازمت طریقیه جاینسپاری واجب دانسته باشندو # ~~بهر خدمت کی موسوم بشده ازمقا بلهآ اضداد ومقاتلهٔ‌ اعداوحساد # ~~ببذل ارواح و اموال وابدان و اجساد مضایقت نتموده ms101 وترک PageV01P291 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0324.png) # ل واولاد کرده بعداز طاعت ربالعالمین جل جلاله # ~~وفرمان سید المرسلین صلیااللهعلیه وسلم مطاوعت آن # # حضرت یرخون واججب دابسته ونض %~% طسعق الله ق # ~~اطیحوا الرسول ف اولی الامرمنکم را فرض عین وعین فض # ~~داننسته وبعدازان جماعت متجنده و لستگریانرا # ~~بنیل اعوارت و عواطف وایصالجامگیات ووظایف # ~~اختصاص فرمودن تا در حصیل مراضی ان حضرت # ~~بذل روح پنیش ایثان اسانتربین چیزیا باشدوجمرالله # ~~ث ومه حضرت سلطان اسلام خلدالله بلکه و سلطیته و # ~~نبت الی یوم البنتورنعوته درمجموع این فضابیل # ~~و ماثرکوی مسابقت ازجمیع سلاطین امصاراوملوک # ~~افاق واقطار ربوده است و دایسته کی حق گزاری PageV01P292 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0325.png) # ~~مرطایفه از طوایف مذکوره برچه وجه میبایلرد اما # ~~چون داعی دولتخواه ومخلص بی ابثتباهرا محبت # ~~ان حضرت باگل دل معجون ومخمرست وخیرات # ~~د وجهافی جت اضرت فی خواهد بالضروره بتذکار # ~~این معای مزاحم مطالعة بشریفه می گردد و[بین قضایارا # ~~کة یحملک بواسطهآ ابشتغال بامورسلطنت ورعایت # ~~مصالح مملکت باان نیفتد بایاد خاطر استرت که جام جهان # ~~مای بقیقت عبارت ا ابنست ینهد ان هذهتزکره # ~~فمت شاء اتخذ الی رببه سبلا3تا تصروة همت همای # ~~فربتمشیت این معایی کی ذکررفت واجب گردد # ~~بلک اشتغال بدان ازجملهآ مقتترضات تصورفرماییدچه # ~~باستماع این قضایا خلایق تبسیاراز اقاصی بلدان وامصار # ~~متوجه حضرت اسمان مقداز گردند و بعدازان بشکوه # ~~سلطنت و رونق کارخانهٔ‌ مملکت یکی درهزار باشد # ~~ابنپه د عاگوی دولتنواه را در خاطرآمد واهم مهمات # ~~واوکد وصایا ونضا یع نزا داشت درین مکانته PageV01P293 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0326.png) # ز عرض رساینیدویقین است کی استماعان بی غرض # ~~فرماییند و باعتقاد محل قبول یاببددولت بدوام متصل باد # ~~وحصول امداد مطالپ دوجهافی متواصل ان بشناءالله تعالی 3 # بم «رفعیین خزلنه جهت واجبات # مستحقاتان ادرللت و انعامات # و صرقات ومراسم ق معابیت ووظایف # وجامکیات تابتمغا وموضتی دکرنحیتاج ### | شق نل # ~~بحضرت کیوات رفعت سلطاٹی کی بحفیقت سایهآ # ~~مرحمت یزدانیست اعلام می رود که یکی ازحکمتهاء الهی # ~~تقالی بشانه وعظم سلطانه در تقین سلاطین وتفورض # ~~زمام مهام انام بقبضة ms102 اقتدار اییشان اینست کی لایزال # ~~پ مطامح انظار و مسیارح افکار اییشان ایصال منافع باریاب # ~~استقاق واصحاب افتقاربابث تا محتاجات امم و # ~~کتا.ه ازی کا ). تا.مق مل. عدفسدهه یی چناا م درلعیین PageV01P294 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0327.png) # ~~مستحقان اهل عالم ازبواله نوال وفضاله افضال اییشان # ~~باهنا مواید واعذب موارد اختصاص یابندوکسری کحیت از # ~~اب تصادم حوادث روزگار وتلاطم امواج افلام واعسارقون حال # ~~اییشارن بشده بدان مججگردد و بنام هریک وجهی کی # ~~مور معاش را وافن واسباب اسانش را کافی باشرمجری # ~~ومقررشود وان مبلغ بنام ایسشان ادراری مستمروانعای # ~~مستقر ومرسوی مقرر ومعیشی مقتدر خجامکی # ~~تمام ووظیفه مالاکلام وصرقه دایروعارفه سایز بایشد # ~~ومجموء ملوک ماضی وسلاطین سالف تغدهم الله بغفراینه # ~~واسکنهم بجنانیة جنانة بتهیاین قواعد وبسط اینواید # ~~قییام یشودهابذ واز اصل مال دیوای ومتوجهات سلطانی # ~~ممالک خونیش بنام هریکی ازسادات و قضاة وایمه PageV01P295 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0328.png) # ~~وعلما ومشایغ وصلحا ومنقطعان وکویشه نشینان وفقرا # ~~و مسیحقان ادرارات مجری دایشتهاند و معاییش بامضا # ~~رسابنیده وجت نواب وملازمان مراسم ووظایف معین # ~~الث گرداینیدهآ و احراز سعادت ابد وکسب کرامت سرمد # ~~بدین واسطه کرده و ذکری جمیل برروی روزگار باقی # ~~گزابشته استما می رود که حضرت معلای سلطایی خلدت # ~~سلطنته وابدت ممللته که مظهر حسنات وخیرات # ~~ومفیضلآ تومظهرانواء مکارم ومبراتست اقتفاء اثار # ~~-2 سلاطین فضلگسترو ملوک عدل پرور واجب دانسته # ~~برین بشیمهآ حمیده استقرار و برفین طریقهآ پسندیده # ~~ستراری نماید واز ابتراءجلوس برسربی سلطنت # ~~وتنت پادیشاهی و مملکت کها بدوام ابدالاباد متصل PageV01P296 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0329.png) # ~~باد وا تومانات ببیاراز اموال ومتوجهات دیوایی و # ~~ملاک و متملکات سلطاخ درین وجه استغراق # ~~فرموده و محاویج انام را از سادات عظام وعلماء # ~~اسلام بادرار و انعام و مرسوم ومعیتت # ~~علی الدوام اختصاص وانتسام داده ددیین وقت # ~~چنان مونندکی وجوهی ازجمع اموال بنام جمعی ازمستحقان # ~~بهراسم و رسم که مجری می گردد ودرن فاتتراثبات می یابل # ~~برتمغاوات حوالت ی کییدو تمغاچیان متعدی درادای # ~~ان وجوه بدوافع تفتشیز و سخیص وموانع تکدررو # ~~بنعیص تسک میجوبیدومیشربان صنیعء ms103 و مورد # ~~ان عارفه راکه در نازکیز محلیحلول کرده ودرسزاوازرن # ~~مقای اقامت یافیتة من کل الوجوه مکدر ومنغص میگردانند PageV01P297 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0330.png) # ~~وازواحب هرمسخق که بضعف حال وقلت منال # ~~مخصوص می باسشد چهاردانک پآ بیشر تصرف عینمایند # ~~وبعداز مطل ودفع تمام و شادی شهورو ایام محقری # ~~بارباب اسحقاقی دهید و ان مستحقانرا زحمت # ~~طلب و تعبة تزدد اضعاف مضاعف میتود واز اجراء # ~~ان عوارف پستیمان وازنیل ان صتایع ببیزار # ~~می گردند و2 هیچ اقریده این معیرا بسامع مستردنه # ~~ملیت حبورا وسرورا1 نی رساندحیرا بایرکی وجوهی # ~~کی دردپوان بانعامات وادرارات ومعانین ومرسومات # ~~اطلاق کینند از مستقان انضرا یابد وتمغاچیان ظالم # ~~اوپ متعدی رف کینند داعی دولتخواه چون جوامع وود # ~~علق انتظام احوال ارکان دولت و اعوان حضرت # ~~ب واهالی آن مملکتست بعرض چین قضایا مزاحم مطالعه PageV01P298 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0331.png) # ~~همایون می گردن وچون می ناندکی صدق مخالصت و # ~~موافقت این د ولخخواه بران حضرت پوشده نتیست # ~~چ ازصوایب تدابیر که بتعاقب اپام وتوالی بتتهورواعوام3 # ~~معلوم بشده نبترت انها میرسیایزداغی راانزییتته بران قرار # ~~ثرفته که ههت واجبات مستحقان آزادرارات ومعاییش # ~~ووظایف ومراسم وانعامات وصدقات وجامگیات # ~~بروجمی کی2 ذکررفته خزایةآ علی حده نعبنفزمایند # ~~وسه معشدامینرا کی یکی خازن ودوم مشرف وسوم # ~~ناظر باستد ببرسران دارند ومحموع اموال ان تمغا را که در # ~~وحه مستحقان بایشد درجمع ابیشان بدندتا اان # ~~بمحصلان حخون بصیل رساند و بروات اصحاب # ~~واجبات راشبروحه مذکور نواب دروان براییشان نونیسند # ~~0: انن فمفان ف اون کمقانای اموال یمغاواب # 2ا_ب: آن بشا # وظای و انعامات ومعاش وادرات وغیران PageV01P299 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0332.png) # ~~و مرسوی وافی کافی جیت ایشانتعیین کیند وموجلکابستانز # ~~کی اگراز واجبات هرکس توقعی دایستته باستند درگناه # ~~آییندتا ایسشان ان وجوه را بتسطی کی ازدیوان معین گرداید # ~~و بمیعادی کی مقرر کند بجهیچ نقصان بمستحقات # ~~جواب ڈگویند ظواز تمغاچیان نیز موجلکا ببستانزکیا در # ~~رسیابشدن وجوه واحمات مستقات بمستفاان مزکور # ~~بیه عزرویشلتاق نمسک یخویندوموقوف بذارندویکدائل # ~~آ ززرقاصرومنکسرنگرداینز والادرگیناه آیندتا جماعت # ~~مستحقانظ مرفه الحال وفارغ الباک بوظایف ms104 طاعات # ~~وعبادات ورواتب خدمات خود مشغول بستده دردعای # ~~دولت افزاییدواین معنی از تدببیات صاحب سعید # ~~ام دها کن می. انرودهده PageV01P300 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0333.png) # ~~وزر بشهیاخواحبه غیاث الحق والدین افیر محمدریشید # ~~6پ طاب ثزاه وحجل الجنه متواة ونایب او مرتضی # ~~سعی مولانا شمست الدین محمد البظام الحسینی # ~~البیزدی رحمه الله تعالیآ مستفادست حبه در # ~~روزگار ایشان محجموع ادراراث بی کلفیتأ تب ومشقت # ~~حالب رهرسه ماه ازقست معتمدادن ابشان بمستحشادن # ~~می ریسی لوابغامات وصدقات خون ازخزانه نقدمی دادند کبییچ # ~~حوالت محتاج فی گرد ابیدن و مرسومات کتاب دیوان ننیز نقد # ~~می رفسیا حبزاهم الله خیرا داعی دولتخواه این معانی ازغایت # ~~اخلاص بمسامع ستربفه اسمعها الله المساروالعجاب رسانند و # ~~قین است کیچون بنظرصاییب درت معنی تامل # ج ده ک که2اا_کب: اروانجامات # تا س منی.عدف ده آا.مه.یک. جورکدادنک. ڑیر PageV01P301 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0334.png) # ~~فرمایند امارات د ولتخواهی وعلامات خیرانددییتی مشاهدو # ~~معاین گردد ان یشاء الله العزیز جهان بکام باد # دفیع بشانزیصم %~% ن رمنح تضرف املاکهلم لعیرحق # ~~بعدار بذل جمددروظایف دوستداری وسترط وسع # ~~درببیان مشرایط شهریاری بجل انها رساننیده می اید کی # ~~پیش ازین ملاک این مملکت را که اکینون بتملک و # ~~تصرفت ان حضرت مشرفست قاعده چنانابوده که لایزال # ~~بایستلیشاف احوال متمولان ومستظهران مسغول بود ندیا ؤهر # ~~بایه ایشان راگرفته محبوس کردیدی واملاک واسباب # ~~ایشان راخاص دیوان گردابنیرندی وان بیحارگانرا # ~~لاب بصعبثزییت حوالت ازپسن برداستتیدی ومتملکات # ~~ومتصرفات اییشان را ببوکران خود دادندی 5 ورشآ # ~~ملاک محروم ومستحق در ببیای حیرت سوگردان و # ~~بحکم اولواالامز ظالم حمعی نامستحق متصرف املک وحقوق PageV01P302 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0335.png) # ~~اییشان1 لوحال انک اگریکیا از ورشه بابلا بفس # ~~مورث قیام شاید سترعا از استیفاء حصه میراتی که # ~~62پ بدو رسیدی محروم نتود درتین صورت حاکم ظالم کی # ~~قصد ازهاق روح مظلوم کرد وارت حقیقی ومتصرفن # ~~املاک و متروکات او عییشد و ثا این غایت بر # ~~مناقضه حق اقدام می تمون ولایزال داعی مخلصرا از # ~~استماع انین حالات خاطربربیشان وضمیرمتوزع بودی و # ~~ببسببث انک در ان ms105 اولواالامر قابلیت استماع تصایح # ~~بزانستی ذکر این معنی بمکا تتبت ومراسلت مصلحت # ~~ندیدی چون ایام ظلم او بسبب تواتر نفرینهای مظلومان # ~~تو بیچارگان سپری یثدو وخامت عاقبت ظلم بوضوح PageV01P303 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0336.png) # ~~اننجا مید وصدق سخن قایلخ فاضل بظهور بپوست # ~~ازرعیت ستهی که مایه ربود ### | بن دیوارکند و بام ابدود # ~~وبفضر3 بارئ تعالی بشانه وتعظم سلطانه امورآنأمملکت # ~~برامعدلت جبلی ونصفت ذاتی نشهریاری قرارگرفت # ~~وایون مخلص باحضرت رب العالمین جل جلاله وعم نواله # ~~عهدکرده و ببموکرات اقتسام وایمان موکدگرداینیده که # ~~بالدرعمر مهلت بایشد اننج موط بجیرخواهی وصلاحاندثی # ~~احوال مملکت و نیکینای امرا و وزرا وارکان دولت و # ~~28ت سایر برایا داند قطعا مغفی بدارد و بهرنوع که تواند بمسامح # ~~شریفه ملیت حبورا وسرورا رسابزتاچون معلومست # ~~4ث کی ظلم را2 وخامت عاقبت ازلوازمست اشارت # ~~3-آ مطاع بارکان دولت نفان یابدکه بمیچ بهانه مزاحم # ~~ومتعرض ارباب اموال واصحاب املاکطا نکردند چه PageV01P304 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0337.png) # ~~بادافن ممالک از ایشاینست ونرموحب لولاالاغینیاء # ~~لهلک الفقراء وجود ایشان سبب حسوة فقراو # ~~فوپ نعفا قطعا بعرض وتصرح برایغافی و بدگوی اییشان # ~~قدام تنماییز وضمیر منیر ببندگی حضرت را باایشان متغیرر # ~~نگردابنز وبطمع مال واموال قصد جان ولخان ومان # ~~ایشان نکینداچة نکایت این معاٹ هی تنهایتست واکر # ~~دربیان مضرت آن ستروع رون نه این ضعیم که بصدد # ~~این تقریرست ازدل رخصت پابدکه دران خوضی نمایدو # ~~قة هیچ آفرییهرآ قوت وقدرت سسثمنیدت باشد بنزن یک # ~~حکما وعقلاءجهان مملکت چون نرختی بارور و سایه # ~~گسترست که2 چندافکه ان درخت را از مشارع معدلت # # اها: انفات، کاة ایعات،ف ایات %~% 5-ج: تذکرقی # ~~-آ: نکردانید ، ب: نکرداسسد، پت: نکرداند # # 77- ب: از_ ودطمع- تا- نکنند -خننشره %~% -ت : طمع # # اث ج : املاک %~% 0ا-وت: املاک و %~% اابه حزنشره # # آاب* تفده %~% اا ا ### | یاحب آیت ها بهلک شده 7اوثغن شه PageV01P305 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0338.png) # ~~و مشارب یضت اب دهیدو شیراب کرداشدرور # ~~بروز از استیفاء شراتح آن فواید ومنافع پابیدو قوی # ~~که میوه باییشان نزسر ازنتستن درسایهآ درخت خود # ~~محروم نماند و اگر والعیان بالله ms106 این درخت راآب ندهند # ~~هراینه خشک شتود نه میوه بارارد ونه سایه کستراند # ~~22ج وجزبرکندن وسوختن یا بمنشار و تنیسشه بریدن # ~~به ب کارئ دیگر را نشاید و معلوم باد که یادشاهان رالشگر بر # ~~دونوعست کانشگر ظاهر و آن جمعی امرا ولشگر بان ایذ که # ~~از پادیشاه مرسوم وجامکی پا درعوض آن اقطاع می ستانذ # ~~تا مملکت را ازا تعرض یاغیان و مخالفان صیانت کنندو # ~~جمعی دیگر لشکریان باطیند که قدرت امراوقوت متجندة # ~~بذارند بنا برانک از معدلت پادشاه مرفه الحال می باشند PageV01P306 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0339.png) # ~~یا بادراک معدلت امیدوارندو دلهاادر استدامت دولت # ~~واستعامت امور مملکت او بسته ی دارن و # ~~شب وروز نبضرع و ابتهال ازحضرت ذیالجلال # ~~دوام ایام سلطت اورا سوال میکد وحق # ~~ب تعالی دعای اییشان را باستجابت مقرون یگردایذ # ~~وچون ازسر اخلاص وبنیاز می آید بادشاه را امتداد # ~~مدتا می بخسشد که ان زمان بنود درره دعا پرده اکنون # ~~رای همایون بنظر یادسثاهانه و تبصبرتحسروابنه # ~~تامل فرماید ؤالمومن ینظر ببنورالله که بیشگر ظاهر در # ~~امور سلطنت و مملکت تاثیر بیتتردارند یا لشکر باطن # ~~وچون معلوم یتون که تاثیر لسثگرظاهربولایت و مملکت # ~~عاید ی کردد وبچتمل که احیانا بوهن وفورمودی شودا # ~~وتانیردشگر باطن ببفس مبارک بنگی حضرت وامتدای # ~~مدت اسرف او بی هیچ شبهت سراییت می کد PageV01P307 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0340.png) # ~~و اجابت دعای ایشان درن صورت محقق است # ~~لعولة تعالی ادعونی استجب ککما پین هرآینه تاثیر لیشگر # ~~باطن بیتتر و بهتر بایشده دراخبار سلطان کملکشاه طاب # ~~ثراة مسطورست که روزی بأخولجه نظام الملک طوسی # ~~علییه الرحم گعنت که اصناف مردم بتخصیص یاد بشاهانة # ~~از روزی که بمال ومکنت احتیاج افنتدچاره نیست # ~~برا اندییشه چنانست که مالی جهت ایام حاجت بوسپارم # ~~ونو در اینا و ازدیاد آن سعی بلیخ بجای اری بروچی # ~~که منافع آن بر بهترین وحبی عایدگرند و مالی وافتر # ~~بخواجه سپرد خواجه نظام الملک فقرا ومحتاجان اصفهان # ~~را که این بحث ابخجا بود طلب دایتت وجموع ان ms107 اموال را PageV01P308 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0341.png) # ~~مث باایشان بفرض داد وازهریک حجتی ستد لة میعاد # ~~اجل ان قرض اجل سلطان باسشد وتمامت ان مالرا # ~~بدین طریق متفرق گردابنید جمعی از اصحاب اغراض # ~~بوپ صورت حال بسلطان باز نمودند سلطان خواجهرا # ~~طلب فزمود وازکیفیت ان معا ملات استخبارکرد # ~~وحجتهاء معاملان طلب داستت چون میعاناجل # ~~ححت اجل سلطان بون حکمت ان را ازخواجه سوال # ~~فرمون خواجه گهنت این معاملات بااین مستحقان ودرویشا # ~~بمیعاد اجل سلطان جهت ان کردهاما که اییشان چون داننذ # ~~که اداء این وجه موقوف اجل سلطانیت ازحضرت # ~~ررب العالمین بتضرع و زاری دوام عمرو بقایادولت # ~~سلطان سوال کینند وچون درچپنین ماده خیریا بایشد # ~~چ که تمیم نعمت آن بذکر حاجت بیست هرآییه مستجاب PageV01P309 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0342.png) # ~~گردد و سلطان را هم مملکت باسشدوهم عمردراز وبرین # ~~مقدار مال که من بدییشان دادهام سلطان درونش ستون # ~~ودراموال خزانه تفاوت زیادت بدید نیاید وعوض # ~~ب ازجای دیکرتوان برد انگیخت سلطانرا ان تدیبرخواجه # ~~کةجهت بقای عمرو ثات مملکت و سلطنثاوبود # ~~بغایت پسندیده امدو آن اموال کاکه اچنن گوبیز که ملغ # ~~لا صدو پخجاء هزار د یناربهد بدان مستحقان بخستید # ~~رحمهم الله تعال5دعالوی دولتخواه نیزالر برعض این نوع # ~~قضایا اقدام می نماید نظر کلی بردوام دولت وبقایا مملکت # ~~آن حضرت دارد وان دعاء المخلصین مجابا جهان بکام باد PageV01P310 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0343.png) # # لادفیع هقلهم %~% نر صمع مکسبا زروسایردالبعتها ### | کی متغلبان احداث کردهاننا # ~~بعد از تدبیر ترفیه بندگات حرتل الهی که بحقیقت # ~~صلاح انددیثی ممالک پادیشاهیست برضمیرمنیر لازال # ~~میرا ومنورا روشن کردابنیده می آید که سثمول حکمت # ~~ربای در ققویض مصالح عباد و بلان بصبضهآ # ~~قدرت پای سشاهان عادل انست که بکلیات و # ~~وجزویات مصالح ببندگان خدای تعالی که متکفل اعبا # ~~ومتحملط اثقال اییشان ستدهانذ رسنوهرقضیهآ راکه موبب # ~~ایشان باستد باصلاح آرندوجمعی که در تحت رعایت # ~~سسلاطین باستند سهٔ‌ طایفه اند اضینیا ومتوسط حالان وفقرا # ~~ااب: از_نفیع هعدهم-تاکری کاتی ی هم(ج: # پازردهم) دیر هنع مکسب زر و کیالی و دلالی ms108 زکال منع محتسبان ازتصنات ~~بیراه ### | اب خزرشده # # فجدده %~% ا. کلدت وعباد ### | 1 حدک رشده PageV01P311 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0344.png) # ~~اما اغنیارا باید که رعایت بروجی کنذ که از مزاحمت # ~~ظلمه ومتعدبان بسبب توقعات فاسدکه از لموال # ~~ایسشان داستتهآ بامشند مصون ومحروس کرننروبتتمین # ~~اموال وتعمیراملاک خون بفرات مشغول تواننزدود لتالا # ~~متوجهات دیوانی وواجبات سلطاف معاملات اییشان # ~~مآ بغزانه رسدآ واما متوسط حالان را بر وضعی صیانت # ~~کیند که بران توسط حال بافی مایند بلک ازان مریتبت # ~~نیزترق یابنندو بمصالح معا ومعاملات بسهولت قیام # ~~توابنزننمود واما جاینب فقرا وصنعفا را که نازکترین طواف # ~~49ث اند بعتی مرعی دارند که بیچ حال خللی باحوال اییشان # ~~7کات: از_ املیان ایسیا- باالبد بقی تاعدف یشده # ~~3ا-ب: نماید احت م):ضعفا وفقرا PageV01P312 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0345.png) # ~~عاید نگرن دچه اگر والعیان بالله ففیرضعیف حال باختلال # ~~حوال ابتلآ یابدوازندیبرمعامن عاجز ستون عقریب # ~~وصع (و بانقلاع واستصال سراییت کدچنانک ازو # ~~اثرننماند وازطوایف سه گانه یکک طایفه بسمببا # ~~وی اهتماعی باحوال ایسشان بکلی مندرس ومعدوم # ~~4ث گردند و روا نبایتد و از وققع این معنی یتیی تمام ببسلطنت # ~~2ج راه یابد وضعف این طایفه را اسباب ببسیارست # ~~اپ وازاجمله یکی کی افحس قضایایست ایسست کیخچون # ~~اییشانا بر ندبر معانش قادر نا یشندضرورت حال اییشان # تفراضی که چند روز خودرا یمدد ان از # ~~کرسنگی و برهنگی خلاص دهید باعثگردد وجمعی # ~~که زرهرض می دهد مکسبهای گران بوسری بفد و # ~~درودین چون ززا بمکسب قرض کرن جهت نفقهآ عیال خواهد # وا وناوی بن آوال اببتلا # ~~ا.صیبا ه دتنده اچ:ی نی فکده # لاپج : بندکیحضریت %~% و * بحزفشده # شج:اول الت ااحج ایشانل PageV01P313 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0346.png) # ~~کی غلهآ خرد جمعی بعلت کیالی درمیان می ایند و از بای # ~~ومشتری وجی می ببتانندوغلهآ کی بی توسطکیال ارزان # ~~می تواک خرید بکبراخی میخرند 3و این معنی دراغلب اوقات # ~~ب بخرای احوال طوای ثلاثه مذکوره سراییت یکن وچون- # ~~تضییق معاش بریت گونه می باشد دروییشان مستهلک ومتوسطا # ~~دروییش و توانکران از درجبهآ اعتبار ساقط می گردندومالی # ~~کیل ms109 از معاملات ایشان جخزانه رسد درحیز توقف و بعذر # ~~اپجکندم 2-پج:کندیی 3ثبتواند 4_ب:بکرلفی، ت:کران # ~~نای: وبعدازان اکرجهت دفع سرمای زمستان جند (ج*صد اخوای # فنم یعنی زکال می ستاننذ(ج: ستاند) دلالان کی درزمان قدیم هرکن # بنبوده اندو درین جدسال بواسطهآ بی اهتمامی ولاة امر بیدایشده یک خروار # بایک کحاو بار نکال بل که ببیش ازین غایت بهای ان دو دیناربودی اکنون # بپانزده دینار یا بشانزده دینار و هفده تا(م:یا) بیست دینارمی ستایند # (4: ستاند) دو دینار کجا و بیست دینار کعا و محتسبان نیز جهت # تق قعات خوبیش ان خیازان وقصابان(رج* قصابان) ودیکر محترفه بال # وجی می کیرندو ایشان ادریزوختن نان وگوشت و ی یکرمطعومات مطلق العینان # کرداینده اندتاجنانک میخواهندی فزوشند، وث : عنف شه # ~~وب: آکث 7-پج: اسباب- انزرهشه -آبت: بران # ~~پ:ترتبمییابدا-ب؛ سنتشه # ~~کة درحه ]ا-فب حشه PageV01P314 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0347.png) # ~~فی ماندر وحکام متغلب متعدی چد بدعت دلراحداث # ~~کرنه انرکه موجب مربدضعف حال و انکسیارد رعایا میگودد # ~~بتدمبیرابین فضایا بعد ازا ستعلام از ارباب خبرت واصحاب # ~~وقوفف اهتمام فرمودن ازحبمله واجبابتست مع ذلکا اکر # ~~اپ فایدهآ ازین طوای بخزانه می رسد که دروجه مصالح لشگر # ~~نشیند ناچاراین صورتهارا تحمل توان کردواکرازین جماعت # ~~خزانهرا فایدهآ نیست چرا باید کی بندگانخدای تعالی کی # ~~استحقاق مراحم وعواطف بی نهایت دارندوودایع حق اند # ~~مضطرب الحال باسثیندیست تدیبر آنست کی تحکم مطاء نفان # ~~یابدکیا در معاملاتت استقراض کی پییت ازین برهژیه دییار # ~~یک اقچه در یکماه بمرابحهآ مقررودی اگرچه بشرعا روا # ~~بنیست اما تالا معا ملاتا ازمیان مردم برنیفتدرهمان PageV01P315 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0348.png) # ~~مقدار مقرر بایشد و ان حکم را بهمه ولایات برنداگرچه در # ~~اخبار باد یشاه عادل غازان خان انارالله برهانه مذکورست # ~~کی اومکسب زر ومرابجهآ نامشروع ازجیع ممالک # ~~برانداختة بون واین معنی را وزر سعیدخواجه ریشی # ~~الدین طاب ثراه درکتاب جامع البتواریخ آوردهاست # ~~وتسطی تمام داده3 وقضیهآ کیالان ودیکر بدعتهارا که # ~~متعدیان احداث کردهاندا تکلی مرقفع گرداینیدنچه واخجپ # ~~آ کیندکی جمعی فاسق فاجراموال بندگان خدایآرامبرحیلت # ~~وبهانه ستانند واز ان ms110 خزابه را فایدهآ نرسد ورعایا بشکسته # ~~حال شوند لآنع دعاگوی دولتخواه را درتدبر مصالح اهالیاممالک # ~~درخاطز آمد یچز عرض رسسانید وچون علوم ستریفیه بوراین # ~~ا_ب: باشدو این حکم طرهمه ، پ وثج :می باید فزمود وحکم عام ارزانی # داشت جنانک بهمه - وزخه-اه کلمنل - حنشه اپ: ولایت # ~~ا3ج: از_ اگرچپه_ تا- تمام داده - حنف شده * پ: داده کل - داده # ~~4-ب: راخیه کپ :جمیع تواریخ ، راثیجامع التوایخ-ازورهشه ب: کیلات، # ~~ث: کیلانط7پبج* ودلالان زرکال و بازایان(ج: وبازایان- سزت شه) -ا، # ~~وش:ضف شره لمث بحفنشه اپء تعالیانزرهشه جاپبضنشه اایج: # ~~و اما قضیه محتسیان بادان قرارعی بابیدادکی محتسبان ازفقها باشندو ~~وظیفه اییشان امعروف ونهی # ~~منکرمابشدههبیهن ان بو بهی (بچاء مهم) دیکرن شغول نشوند وقیین اسعارح ~~بوجب نفن حلیث لا یتعرو اوکت PageV01P316 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0349.png) # ~~ج قضایا رسد ترایینه حقیقت سخن داعی دولتخواه بظهوربونند # ~~49 ت وازاستماع آن بندگان خدای تعالی مرفه ومستظهر گردندو # ~~بدگی حضرترا نیکنای دوجهانی نحیرة ماندان بیشاء # ~~الله تعالی الحدلله علی کل حال # دنشان9 %~% دباب بضایح هفرةنوع ### | دراجابت استصحاب حکماودانایان ### | فی ببهمات موسقم کردابنیدن اییشانا # ~~مورات قلاید جواهر ومنظومات لآلی زواهرکه ازحضرت # ~~عالی سلطا لازالت مقرونة بالروام مصونة من غیر # ~~الایام صادربشره بود دروقتی مساعدوحالی معاضدیرایی # ~~مخلص د ولتخواه رسایندند ازتا مل الفاظ وتدبب معاثی # ~~یشارت ادراک امال واماخی بلوش جان رسد واز # ~~ملاحظه دقایق عبارات ورقایقق استعارات که هریک دری # ~~از دریای سروری واخمتری از نجوم فلک نیک PageV01P317 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0350.png) # ~~خری بود امداد استظهارواسباب استیثاق باصنافت # ~~چاکرپروری و اشفاق برادری بل مواعظ ونصایح پدری # ~~الاب تواتز و تعاقب یافت وظاهروباطن برانقاظ بمواعظ مشفقانه # ~~وانزجار بزواجرطدو ستانه مشتمل گشت اشارتی # ~~مث چندکی درهرباب برطریق مخالصت ومناصحت فرموده # ~~بکوش جان استماعکرد واسایین کارخانهآ مملکت ومداردایرة # ~~سلطینت بران نهای ویقیت است که عماقریب امور انین # ~~مملکت براحسن وجوه انیظام یابد و مصالح اهالی آن براقوم # ~~طرق انمام پزیید واحوال عموم انام برابین اوضاع قرارکیرن # ~~ان شاء الله بقالی بسرف انها می رساندکه چون تعضل حق # ~~یاپ عزیشانه وعظم ms111 سلطانه این مملکت درقیدسخیر و ربقة # ~~تملک و صرل آمد و باختیار احوال واعتبارمعاش اصحاب # ~~دیوان بزرک و عمال اعمال اشتغال رفتگچون بیشترایشان # ~~مردم امین معتمد کافی کاردان بودندودرغبطهآ اهوال ورونق PageV01P318 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0351.png) # ~~دیوان مساعی جمیله بتقدیم رسابنیده وخلایق ازایسشان راضی # ~~و بشاکر برقراری رمصبیل کی دایشتندممکن یشدند والحق انچة # ~~وظیفه اماینت ودیانت وراست فولی ودرست # ~~قلمیست بجای می اورندومراضی این جانبرا درعمارت # ~~وزراعت وابادانی مملکت وترفیهآ خاطررعیت و نعیین # ~~اموال ومتوجهات واستیفاءان ازرعایا برطریق مساهله وی # ~~مسامحه ومجامله برسایرمهمات مقدم می دارندواز اثار # ~~مسای جمیله ایشان بایرات ملک معمورومنکسرات مجبورگشت # ~~وازهیچ یک عثره کی موجب مواخذت ومعاقبت باستد # ~~دروحبون نیامدکا اکر برهمین ونیره استرار نماینددر ترببیت # ~~وتقوییت افزوده بشون واکریرتغییراوضاع واحوال بر # ~~وجهی که جزرابی ولایت وشکایت رعیت وانکسار PageV01P319 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0352.png) # ~~اموال واختلال احوال سرابیت کیدایشان با ملازمان # ~~قدیم اقدام نمایند تغنییر وتتدیل5امریا ورغایت سهولتست # ~~ان الله لایخیر ما بقوم حتی یغیروا ما بانفسهم واما احضار # ~~25ج صاحب وجودان از حلما وعلماوسایراکابری که درتدیبرو # ~~کعایت ودیاینت ودرایت وتجارب امور وا ممارست # ~~بهت قضایا وتکفل مهام رعایا بل سایررایا مشارالیه باشند تا # ~~غایت اتفاق نیفتاده ولایزال همت براستحضارنایشان # ~~پ مصروف وموقوفست ومهمات سلطنت خود بی وحون # ~~چنین طوایف چ انتظام یابد ورخنة مملکت چلونه البتیام # ~~پذیری فیما بعدچون ازمهی چینز کلی کی اکیون بصدد تزیبیرلا # ~~امنست بفصل ایزدی عزیشانه فراغتی حاصلگردلا د PageV01P320 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0353.png) # ~~علایق وعوانق وحواجز وحواجب ازیپش برخیزن بفحص # ~~وتجسح احوال چنین بزرگان هرآینه اشتغال رود وببنیاد # ~~کلیات امور ببصوایب ارای ایشان باشد تا هر یک # ~~متکفک مهمی خطیرونقهد مصلحقجسیم جلیل وتقلد شغلی # ~~از معظمات ایشغال واعتناق عملی ازحبسیمات اعبال اختصاص # ~~وایشتغال یابند وان وظایف ببیامن اهقمام ایشان # ~~ابنظام پابود و براحسن اوضاع استقرارواستمراریابد # ~~ان یشاء الله تعالی زیادت ابرام بتی نماید جهات بکام باد # کر اجابت منع ظلم و تعدی # ~~ب بررای شتریف سلطاف اعظعی خلدت سلطنته بعداز # ~~تقتریراحوال دولتخوافی وتعبیر وظایف دعاگویی اعلام # ~~می رود که ms112 کلمهٔ‌ چنددریابب اخراف نواب وملازمان # ~~پاکی7 ا اتتتعال # # د1فافف ن %~% اح فصاف PageV01P321 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0354.png) # ~~از منهج مثریچت وعدالت مرقوم قلم کوهربارشده ونضحقی # ~~چندکی ازمحض مخالصت وخیرخواهی فزرمونه بوقوفن # ~~پوست اعلام می رون که صورق چندکی بمسامع شریهةآ # ~~ملیت حبورا رسیده یقل کی بران صفت وصیغتت # ~~ک ببوده باشدکی عرضه دامشتهاند اگرچهآ بعضی ازنزدیکان # ~~برحرکافی مشییع که سترعا وعرفا رواییست اقدام ننمودهاند # ~~وجمعی ی بکیر ازملازمان که بران احال واقف بوده طریقه # ~~معاش ایسشان را مخفی کردابییده وان را مودت دابنتهٔ‌ # ~~واکرچه اخفاء این حالات عین عداوتست چه اکرا ببرض # ~~لاپ رسانندندی تدارک بروجهی رفتی کی هچ حق ازمصتت # ~~استحقاق مخرف سثدی وهیچ افزیدهرا ازنواب و # ~~ملازمان مجال آنک برامری مخالف شرع وعدل اقداه # ~~تمودندی بنبودی ببلا نامی د ننیا و وبال آخرت سرایت # ~~نکردیگا فی الجمله بر موحبب صواب دیدرای متری # ~~احة معدلت، درعارشی وعدالت - انزورهشه ا-ث: شره ### | س PageV01P322 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0355.png) # ~~بازخواستی کی فراخورحال یک یکب بود بتقدیم رسیدوبعد # ~~از تادیب بلیع وشتدیدعنیف باسرناد ماخوذات # ~~وتسیم ان بمستحقان امرکردهیتد وعلی ملاء من الناس # ~~منادات رفت که هرکس راکهآ ظلمی وحیفی رسیده # ~~بددگاه حاضرستده بعرض رساند تا داد مظلوم از ظال # ~~ستده ستود لطف وشفقتی کی سلطان اعظم دامت # ~~سلطینه بیسبت با این جانب بجای اورده ومواعظ # ~~پدرانه وضایع مشفقانه که فرمونه بسمع قبول و رضا # ~~اصغارفت امیدست کی فیما بعدحریان مجموع امور # ~~بقاعده فتریعت ومعدلت باستد ان بشاءاللهالعزز # ~~همواره بمکارم جبلی این نوع نوقعات ی باشدچه انسان را # ~~مظهرخیروبشر افریدهاند وذاتی کی مقتضاء او خمیر # ~~مطلق باشدجزحضرت احدیت جل جلاله تضور ببوان PageV01P323 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0356.png) # ~~ت کرد لوچون بعداز تدیر وتفکرا ببسیار معلوم ستد کی # ~~این دولتخواه را وصول بکلیات مصالح ممالک هرایینه # # متعزر باسستد وعامه ببرایا وکافهآ رعایا بسبب %~% مسشکوة # ~~سلطنت بعرض مطالب خود قیام ببوایندنموی وتملکی # ~~مهمات بیندگان خدای تعالی فوت بتنود واجب دیر را5 # ~~قایم مقاعی خوداو وزارت ممالک محروسه بصاحب وجودی # ~~تفوض کردن کی عدالیت ازلوازم ذات ms113 ونصفت ازلواصق # ~~پ صفات اوبایشد تا میان این جاننب وعموم خلایق وسیط # ~~واوزی باسشدا وچوت دریین بابتا ملی بلیغ رفت وصاییب # ~~آرای مستعدان اممرا برمحک امتحان زد فرعهآ اختیاربر # ~~فلات که ازجاینب ابونن وزی و وزرزاده باستحقاقست # # اچه: معصص اااة کق قمتیهه هیم %~% ه عده # ~~3اپث بجه ایشتعاق وزییاز ونزرست (پ: وزلرنتست) که ازلاپ: اککاه) ~~پناهکاه کویید # ~~1-لات ب- صاحبم ستطی الوزلخولبه حیب الحق والدی حیدنید قدوافاد ~~PageV01P324 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0357.png) # ~~وببفس خون صاحب کفایت ودراییت وهموارة مبایش # ~~کلییات امور ممالک بونه وازعمدهآ آن بمساعدت توفیق # ~~ومعاونتت تاییید و اعاینت صوایب آراء وتواقب افکار # ~~براحسن وجوه تفصی ننموده بنا برن مقدمه وزارت ممالک # ~~ب ایران زمین بوفورتدبروکفایت وکمال معدلت و # ~~نصفت او مفوض گرد اننیتا ببکلی وجزوی مصالح عالمیان # ~~رسیده دردفع ظلم وعدوان و قلع اساس جوروطغیان # # سعیی کی مرج و منبه %~% ابشد بججای آرد وهرقضیهآ را که # ~~بعرض حاجت افتد عرضه دارد وایخیه بجرضه دایشت محتاج # ~~نباستدخوهیشتج بغوررسییده برقانون سرییت ومعدلت و # ~~یاسا بقطع رساندوهرحفقی راشدرمقر وط مرکزآن قرار # ~~دهدو نگزارد که از ظالم برمظلوم واز حاکم برمحلوم تعدی # ~~و نظاول رود وبجحمدالله تعالی ومنته الیشاملة تلفل PageV01P325 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0358.png) # ~~این منصب حجلیل ومهم خطیر بروجی ل کیندکی دیکری را # ~~ان فوع از مساعی جمیلهآ دست نداده است چون # ~~ث احوال مملکت بریین جملیت قرارگرفتأ واجب دید بمسامع # ~~ثریفه ربسباینیدن تا ازان حال واقف ولا باصلاح مفاسدقضایا # ~~پ وافق بایشنداموردین ودولت بروفق رای سترغة ساخته # ~~ان با لنبی وعترقه وصحبه وعتیرتهظ # ف سمف راجابتاجرلء اوقانت بشروط واقفارن # ~~بعدازعرض وظایت دولتخواهی اعلام می رود که کلمهآ چیند # ~~درباب احتییاط اموراوقان این مملکت درسلک صبارت # ~~امده وشکایت کی ازمستاکله ومتغلبان فرموده واغضاء # ~~نوابازوقوف برعثراتایشان ذکررفتةه بحقییق # ~~پیوست ودرروز که مثال شریف رسید مجموع متصرفان # ~~موقوفات را طل ب دایشته بشد وتقص قضایاءوففی وصرف PageV01P326 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0359.png) # ~~محصولات ان بمصارف شرعی درمحلس شرییت پلیت # ~~2 قاضی القضاة ممالک محروسه که ازقبل این ضعیفا منصویست # ~~وباتفاق افاضل عالم ms114 واکابرعرب وعجم افضل واعدل قضاة # ~~اسلام واورع و اکمل ولاة ازمه احکام تتعیین کرده شدو او # ~~بزرک بروحبی کی ازکحال امایت ودیاننت وخدای # ~~ترسی وجی طمعی اوست بتحقیق5امور اوقات ممالک # ~~5ت ایشتغال نموث وادست مستاکله ومتغلبان کوتاه گردانندة # ~~وتضرفات متولیان وسایر متصرفان و مبانشران دانسته # ~~هرکس را که تصرف برقانون شرع وسترط واقف بون # ~~تقوییت وترببیت کرد وجمعی راکه برخلاف آن2 بودند # ~~پ ج : مجلس شریف مولانا اعظم علامة افاضل العالم مغیث الامم قاغی # قصاة الممالت متقدرب متعمه احدیق من مخالب المهالک # شافعی الزمان نعمان الاوان خاتم الجتهدن وارث علوم الابنیاو السلین # تاج الحق والملة والدیین (ج:تاج الحق والملوک) شیخ علی متع الله المسلمین # ببرکة حیوة الشرفیه 2 پ ج : مخلص معتقد بقانی القضاتی ممالکحرةا، # ~~کاپج تفوش فت، ت: تفی ریهبینر # ~~آا-پ بحنت شه، ج:این PageV01P327 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0360.png) # ~~تعریک وتادیب وتشدید وتهدید مواخذ ومعاقب # ~~2پ گردانید و در استرداد ماخوذات وصرفف آن بمصارف # ~~مشروعه اجمل مساعی مبذول دایشت ومقررکری که من # ~~بعد ماه بماه رفوع محاسبات اوقاف ببیوان قضاة ممالک # ~~آرند و بعرض رسانند تا یپچ ام از قانون سثردچت نبوی # ~~بی الشارع (فضل الصلوات واکمل البیات اخرات نیابد # ~~ومجموع محصولات موقوفات بتخصیص اوقاف مدارس بروجة # ~~مترعوستروط واقفان بصرف وجوب ومصب استحقاق # ~~رسدتا بفیض فضل یزداتی ومیامن همت عالیحضرت # ~~بسلطاش معالم علوم ابسلایی کی ببرتبت مواتا وانزراس رسیده # ~~26ج بتجدید احیا وارتفاء یاید و مستعدات بمرانب افاضل نامدا # ~~53 ب واصل سوندو بتازگی دنین حنیفی وسترع مطهر مصطفوی PageV01P328 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0361.png) # ~~روفقق که موجب نکبت مخالفان وسسیبب خیبت معارضان # ~~ومعاندان گردد بظهورپونزن وهرآیینه دراجراء این خیرات # ~~وامضاء این حسنایت رای بتشریف سلطائی رادامت سلطنه # ~~اوقراجورواجزل مثوبات جصول رسداین مخلص برن # ~~تبیه ممون منیتست ولایزال مترقب ایننوع اشارات] # ~~وتنببهات می باسشدتا ان را دستورراعمال وقافون افعال # ~~سازد وازخطاب یوم الحساب نات یابددولت ابد پوندبان # چهار کراجابت منع نزول بخانهاو رعایا # ~~بعداز تامل مفاوضه مخلص واز که مشتمل برصنون # ~~الطاف ووفور اعطاف ومنطظوی برکماک ms115 دوستداری وثمول # ~~خیرخواهی بوی بمحل اعلام وموقه اننها رسانیدةآ می آیدکی # ~~(شاری کی درباب نزول امرا ونواب وایلچیان درخاننا # ~~پ کدخدایان ورعایا فزمودة از امحاض اشفاق واجراء انعام PageV01P329 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0362.png) # ~~عامست وناعی ن ولتخواه ببنضیحت وارسثاد که # ~~مسبوق براستمدای واستریشاد بودة بجان منت داب # ~~ث وچون مکاتبه بثربفه بمطالعه رسیر استماء ابشارات # ~~عالیه را ماده ورود سعادت وصدور کرامتاداینته بشد # ~~ودرروزمقامی وسیع فعرصهآ فسیح از رعیت دور # ~~بیرون بتهرجمت اقامت امراووزرا وایناقان ونواب # ~~و ملازمان وسایر متعلقان تعیین رفت تاهرکس ازاییشان # ~~سرایها وخانها سازندومساکن واماکن تعیین کنندوجقی را # ~~که استطاعت عمارت بنود ازمال دیوان مساعدت رفت # ~~تایچ کس از ایشان بخانهاو کدخدایان فزوینایند وبیچ بهانه # ~~بردررعیت نزوند وهمچنیتجهت ایلچیاناطرات نیزدر # ~~حدود آن مواضع ایلچی خانها ساختةآ شدو مفارش ومطارح PageV01P330 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0363.png) # ~~والات وادوات وسایر مایحتاج الیه تعیین رفت بر # ~~وحبی کی هیچ افزیده را ازکدخدایان ورعایا از نزول اییشان # ~~وصادر و وارد زحمق نزسد وشک نیست که این تواب # ~~5ت بین الجانبین مشترکست وداعی دولتخواه بصدورچنین # ~~ابشارات که از محض اخلاص وخیرخواهی اینعاث یافه مفتخر # ~~ومباهی دولت مستدام بان # ع پجم دراجابت منع تعص امرا و متغلبان # رعایاء دیههارا # ~~بعدازوقوف برمقاطر اقلاما سریفه حضرت سلطیت # ~~حفت بالاسعاد والانجاح وخصث بالفوزوالفللح معروض # ~~رای صایب وحدس ثاقب گرداننیده می آیدکی ایشارق # ~~کیا دریاب نظاول امرا و ایناقان ومتغلیبات وصادرووارد # ~~بزجماعت اهالی دیهها فرمودهحق باجابنب حجناب حقافف # ~~وحضرت سلطای است وبکرات این مخلص بان رسیده # ~~ودفح ان را متوجه بشده اما بسبب انک صوز امرا و PageV01P331 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0364.png) # ~~متغلبان در مبادی احوال جرانکیری بودندودرین اوقات # ~~روسا ورعایا نعزری دامتت چون بفضل حق گعز # ~~بشانه وعظم سلطانه اکثموانع مرتفح ببتدوامورمملکت بر # ~~اب وضح دلخنواه قزار گرفت4 مقرر یشدکی نوا دیوان بزرکتفعص # ~~متوجهات دیهها ومزارع وواجبات دیوایی اشتغال ایندوهر # ~~موضع را باهتمامایکی ازنوکران تعیین کینومال ومتوجه و # ~~بهره محصولات وارتفاعات را بوجه جامکی او مستغرق # ~~گردانند وسپاریش ان دیه واهالی آینجا یبورون تافکران # ~~جلد بر ms116 سرنیه فرستنز و رعایارا ازتعض متغلبان وصادر # ~~و وارد صیانت کیید وهمچنین باامراوایناقان و سایر # ~~نزدیکان مقزرگریابنیده بشدکی بعد الیوم ازپیچ آفریده بحضیص رعایا ~~PageV01P332 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0365.png) # ~~یک دانگ رر ویکمن بار بزور وبعدی بستایید وانچ # ~~خواهیند بزرخرین وییج فردرا ازافزان انسائی بتکلیف و # ~~تعنیف خطابی نکینا اکرخلاف بناییند بیک اقچه که # ~~رعایارا خسارت انداخته بایشند یک دینارجواب گویین # ~~وتبرنین موجب موجلکآ بازداد بدچون حال بین جبلت بود # ~~اعلام واجب آمد تارای مبارک ستهریاری بدین معنی محیط # ~~ستده بهمت مبارک مدد فرمایزتا مجموع امورمملکت # ~~براین گونه ترتب یابد وقرارگیرد ان یشاء الله تعالی # # ادفیع تمتهم %~% در اجابت منع ستتریانان وخرپبدگان ### | وامثال ایشان ازمزاحمت رعایا # ~~اپ بعداز مطالعه مکانتبة حق بنای واطلاء بز مضمون بفاوضهآ # ~~عدل فزای ببترف انها می پیوندد که اشارفی کی درباب تطاول # ~~شتربانان وخریبندگان وساربانان وجماعت بیراهان PageV01P333 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0366.png) # ~~2ث فرموده بسمع رضا استماء افتاد وچون باستکشاوت احوال # ~~ایسشان ایشتغال رفت معلوم یشد که ترددایشان دربازارها # ~~ینیق ازایام اعیاد وفیروزات ینیست ونرغیران مواسم # ~~متعرض بهیخ آفزیده بفی سوند تحکم رفت که بعدالمیوم # ~~قطعا واصلا بردرخانهاء امرا و اکابرودر بازارها نزروند # ~~ومبلغی که اییشان را ازین راه گزارمی ریسیر ازاصل مال # ~~اضآفت جامگیات اییشان کردة بشڈتا بماچ بهانه زحمت مردم # ~~دت بنهندهمواره ورود چنین اشارایترا که موجب نیک نامی اطران # ~~وسیبب ترف خلایق است ترصد وترقبمی رود جهان بکام یاد # ~~لاذفع هفتم دراجابت ن فع مزقران1 # ~~بعد از احاطت ضمیر باحاسن تقردیر ومحاسج تربر PageV01P334 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0367.png) # ~~درتادیب اییشان کلمهٔ‌ چیندصدور یافته بوقوف # ~~بوست واز انجا برکال دین داری و وفوربیسندیده # ~~کرداری حضرت بتریفه استدلال رفت ودرروزز که # ~~مثال ستریف وارد و واصل بشد در تحقیق ان حال ببجلس # ~~شریفف مولانای اعظم علامة افاضل العالم قاضی قضاة # ~~الممالک منقدالخلاق من مخالب المهالک بشافغی الزمان # ~~نمان الاوان افضل العلماء المجنهدن وارث علوم الانبیاء # اج الملة والدین مننمیخ علی ادام الله برکة انفاسه الشربفه # ~~الییوم الدین که قاضی القضاة وحاکم اوقاف خاص ms117 وعام بعامه ممالک # ~~است رجوعرفت واوبزرک بروجهی که مقتضا اماینت # ~~وافرودیانت وافی وکمال تدین ووفورتشرع وتصون # ~~اوست بقحص ایشتغال شوی حبعی را که در ذست # ~~هب افتادند بتقریر وتادیبی کی مثرعا ملایم حلل ایشان PageV01P335 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0368.png) # ~~بون مواخذومعاقب گردانی وجمعی کی باعراض متمسک # ~~بشده فراررا برقرار اختیارکردند و جکم شرع وعدل # ~~مستحق سیاستد قضیهآ ایشانرا موقوف گزاستت # ~~بوقت مراجعت بامسکن اصلی که عدمست هر اینه # ~~بی قوقف معاودت بناییند وعرصە وجون ازلوث وجودن # ~~اییشان پاک گردد باعلام این حال مزاحمت مطالعه نشریفه # ~~یضودتتا برمجاری اموراطلاع افتر موحجبمزلاتحاد و # ~~یگا نگی می داید جهان بکام باد # بخ همسم دی اجابت تدببیراولاد وامرابعداز # استکشاف ازضمایر اییشانل # ~~بعدازتجدید اساس موالاة وتاکبد مبا محبت و # ~~مصافاة ایشارف که درباب دعاگوزاد گان واغران ایشان # ~~زمنه مطاوعت بوافقت بعضی ازنواب فرموده ببسمع رضا # ~~اصغا رفت صورتی چندکی بالیام غیبی درخاطرمبارک امده # ~~از موارن حق ومیشاریااصدق نشائت پافته درقول مواعظ PageV01P336 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0369.png) # ~~ونصایح مشفقانه بدل وجان تلقی افتان وبعد از استلشاف # ~~حوال جمعی را که بتوقیف وتحبی خطاب می بایست # ~~کود مخاطبت گردایند وجبمعی را کة باغضا ومسامحت وبوسیع # ~~مجال محتاج بودند آن قاعده مرعی گشت وارشاد حکییم # ~~ارسطایاالیس کی ذوالقرنین اسکندرروی را فرموده دستور # ~~کارنامهآ سلطنت کرداینده بشد وبعدالیوم سلوک معاش بااولاد # ~~پ ونزد یکان برقانون صواب دید رای شرف سلطانی اعظهی لازالت # ~~سلطنته مبتدة بالدوام الی یوم القیام خواهدبون ولایزال این # ~~ث نوع ارشادرا مترقب ومترصدست جهان بکام و # ~~دولت مستدام باد # در اجایت دفع دزدان وحرامیان # ~~بعداز ورون بموارد اریشاد وبزول درمنازا استرشاد # ~~اشارفت که درباب دزدان وحرامیان وقطاع الطربقی فرموده # ~~وآن را ببتواهد حکایات سلاطین وخلفا موشح گردابیده # ~~ومکنون خاطر وامضمون ضمیررا بروجای درسلک تقرفیر PageV01P337 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0370.png) # ~~وتحریرکشیده که از النقاط آن فزاید فواید و استماع ان # ~~بضایع نصایح خاطررا برخجت وسرور و باطنرامسرت # ~~وحبورجاصل آمدةآ وبالتفات درون مبارک گآدرکلیات # ~~امورو معظمات مصالح ممالک شامل حال این دولخواه بیشده # ~~واصلاح انددیی اورا برذمت ms118 همت واجب دایسته مواد # ~~استبشارواسباب استظهارتزایدوتضاعف یافت وباستقامت # ~~امورمملکت واستدامت اوضاء سلطنت متیقن ومستظهر # ~~گشت چون صدور آن معانی ازموارد اتحاد ومناهل اعتضاد # ~~واعتماد بوده وبی کلفت تکلف وشایبه عرض صادریشده # ~~بمع ارادت استماع رفت بترف اعلام رساینیده می ایدکی # ~~چون این دولتخواه بدین مملکت ریسید اکثرامورازمنهج استقامت # ~~اخرات یافته بوی وقوایم قواعد سلطنت ازمدتی مدید باز # ~~روی بانهدام بهاده ومصالح مختل و مناظم مهمل مایزه وکارها # ~~زنسق ورونق رفتهٔ‌ بتاسیس کارخانە دد وتعیین عمله PageV01P338 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0371.png) # ~~23پ وکارکنان ان مستانفا اهتمام می بایست نمون وهرمهم را # ~~5ب بتولیت کاردائی کافی وایالت والیی امین حوالت فزمون # ~~تا بتدرج مباخی مملکت استحکام یابد وقواعد سلطنت # ~~بر احسن اوضاع ممهد گردد ومعلومست کی درقضیه دزدان # ~~وحرامیان وراه زنات تعمق نظروتدنق فکرزیادت عی باییدکرد # ~~ن ان مهم که جز باعمال اسنه ورماح و امضاء سیون # ~~وقداح باصلاح تحواهد آمد بروحبی متصلح گردد که حقوق # ~~مستحقان بوصول پیونزن ومواد فشرنمهآ قطاعدری بلان # ~~وبقاع بکلی منقلع ومستاصل سود ومن بعدیچ آفریده را # ~~ازمتابعان ان طوایفظ از بیم شمیشیرهاء آبدار وسهام صاعقه # ~~کردازد لیران اینجاینب قدرت تصوز ان عمل ذهیم برعادت # ~~معهوب قدیم نباشد بنابرمننیت پسندیده چهار امیر # ~~معتبررا باعساکوی که دراهتمام ایشاناندبچها راطرت از PageV01P339 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0372.png) # ~~طراف مملکت که اوازهآ قطاع وسراق ازاخا می دادند # ~~فرستاده بشد و مقررگشت کی در قلع و اسقیصال ایشان # ~~لوتیده دمار از دیارو آن اسرارببرآرند وانج از اموال و # ~~اقمشه تجار بدست افتدنقل این طرف کنندتا بمستقان # ~~نسلیم روی مخلص ن ولتخواه صدوراین نصایح رآ ازمعض # ~~اشفاق والطاف شهریاری فی دابدة قبول انرابدل # ~~وجان تلقی ی نماید ونیکنامی دین ودنیا وحصول # ~~متوبات اخرت دران ی شناسددولت جاوید بان # نفعنهم) دراجابت قعیین منهیان وجاسوسان # ~~بعدازوقوف برحقایق معای واطلاعء بردقایق مباف # ~~5ت اعلام رای صواب ننای وفکر اریشاد فرمای حخرت سلطائی # ~~کردابنیده ی ایدکی اشارفتی که هرباب تعیین خبرداران # ~~ومنهان وجاسوسان فرموده و انرا بلطا یفا # ~~پ مستشداتط و بایع موکرات ms119 موکدگرداینده وهر آنچ # ~~ث بمصلحت ملک داری وقانون جهانبافی وقاعده حسن معاش PageV01P340 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0373.png) # ~~با دوستان واحتراز از مکایددشمنان ووقوف براعمال # ~~عمال واحوال اعمال واطلاع برکیفیت معاش تحکام وفتصرفان # ~~بارعایا وزیردستان وخرابی و ابادای ولایات وبسیق # ~~وتدبی مهمات وسایر لوازم ولواحق آن تعلق داشته # ~~درسلک عبارت آورده وازشرایط اشفاق ومناصحت # ~~ودقایق اتحاد وموافقت یج دقیقه مهمل نگزاشته ببمع # ~~رضا اصغا ننوده آمد اکرچه درکلام مجید وفرقان حمید عظیم # ~~الله جلاله مذکورستأ ولانجسسوا ولایغتب بعضلم بعضا # ~~اما معلدمست که این مهی ببسبت باصلحاومومنانست # ~~که در اموردین ومعاش بایکدیکر نبجسس مشغول # ~~نباشینا وشاعی اییت مصدق این مطلوبست نه # ~~بنسبت با ملوک وسلاطین جت انک ایسشان را # ~~بتدبیر کلیات امور ممالک ورفع دوستان وقهردسمنان # ~~اا مد نده نکاه مدرقی ق0اا.یه عد شده PageV01P341 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0374.png) # ~~قیام ی باید نموی وصیاینت رعایا وحمایت سایر براپا # ~~بروجای کی ازطروق افات وعروض مخافاة مصون و # ~~محروس ماننز واحب داینست ونیسیر این مطلوب # ~~جز ببغیهن حجوانسیس واعداد خبردارادن ومنهیانصورت # ~~ب تببندد تا ایشان پادشاهان را ازضمایرد ولتخواهان وبواطن # ~~بدسکالان اعلام دهد وکیفیت معاش عمال ولایات با # ~~رعایا ومتوطنان بازنایین و پادیشاهآ بعداز وقون بر # ~~متجددات حالات بضی را لوک مسالک و داد # ~~مستظهرکرداند وبعضی را باظهارمخفیات شقاق ومخبائم # ~~لاپ عبنا ؤ عناداختصاص دهدوتجضیرا باتیان بوارد الطا # ~~واعطاف رعایت فرماید وبعضی را بزواجر نوبیخ ونتهدیدر # ~~مواخزومعاقب کردانز ویدیین تدابیز دولتخانه سلطنت # ~~زعرض مخالفان ومعایزان مصون ومحروس گرددوچون # ~~یاد شاه ازمکیونات ضمایر اعدا واضداد واقف باشدوتدبیر # ~~ثثه 2-ج: می باید. انزدوهشده PageV01P342 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0375.png) # ~~دفع اییشان رال باعداد امرا ولیشکریان واعوان واضاروترتب # ~~اسلحه وسایر مصالح ان وچهارپایان مستر ومستوفر # ~~نشوی د شمنان را مجال کید وقصدبغایت متعدر بل # ~~ممنوع و متغیر باشد و بواسطهآ اطلاع پادشاه براحوال حاکم # ~~ومحکوم وامرومامورهیچ افزیدهرا ازعمال ومتصرفان # ~~ولایات وگما شان حضرت سلطان قدرت انک بیک # ~~سرموی بررعایا وساکنان تعدی وتطاول کنند ینبایشد # ~~وهراینه مملکت ابادان نشون ورعایا اییمن وشاکریایشند و # ~~موال موفور وظلمه ومتعدیان وایغا ms120 قان ومفسدان ببسبب # ~~عدم مجال منکوب ومقهورکردند و پادشاهرا نیک نای # ~~نننیا وخشودی حضوت عزت دراحرت حاصل آیدر # ~~صورت حال اننست کی ازابتداء وصول بدین مملکت # ~~5ت چنانک خرسوابق مکاتبات ذکررفیه بتدبیراموری که # ~~زج استقامت اراف یافیه بود ایشتغال فی بایست PageV01P343 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0376.png) # ~~مون وهرولایت را بوالی وهر مهم را کبلفایت # ~~حافیی قفوض کردن وبحمدالله ومن ان عرض بروجة # ~~مطلوب جصول پوست وهر مهمم راکه حضرت شررفه # ~~سلطاخت زییت سلطنته باهتام آن ایشارتمیفرمایدچون # ~~معلوم فلی گردلا که ان کلیارتک راا منابع اخلاص وخیرخواهی # ~~ستقنباط عی یابند وا برسایر مهام تقدیم می افتدودرعواقب # ~~ی محقق عی متود که خیرو مصلحت کلی مملکت در # ~~ث است که ایشان فزرمونهاند و هر اینه درازاان نوع # ~~ارشان وظیفه اتنا واحماد ترتب می یابذ واما قضیه # ~~عیین منهیان وجاسوسات وحبرداران حونجبدالله # ~~ومنه باجمیع ملوک اطراف و سلاطین الناق قواعد # ~~تفاق واتیلافن استکاعی هرچه بتامتریافته بعیین ان # ~~ا-پت: بوالی لا2_ب* از- بکفایت- تلراکه - دیایشی نوثتشه # ~~3-ب* بکف کفایت أبپتشج:کافی لثث: حزن شه # ~~6-بج: غزص، پات: عرض اپ: ومه الر-آ: محصول # ~~با: مفی .اب* سنه شره الات: سثین # # .ا ی برابابیا حنت شده %~% 17- آ: عن شدو # ااث: باید %~% مآ-ب:چاوشان PageV01P344 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0377.png) # ~~جماعت جهیت فرستادن بممالک اییشان و استعلام قضایا # ~~کردن احتیاج تنی افتد فاما تا درهمة ابواب اشاراثشریفه را # ~~که از حض ایشفاق و اخلاص منبعث شی گردد متابعت نوده # ~~بابتد جهت دانستن احوال عمال ومتصرفان که دربقاء و # ~~بلاد شمملکت ازقبل امرا ووزرا ودیکر نواب این مخلص # ~~منصوب وجلومت هرطرف موسوم ومسوب اید و # ~~وقوف برکییت معاش ایشان بارعایا وضعفا منهیان # ~~لاب قعییخ کرنه بشد تا بز مجاری حالات وافف و مطلع شده متوانر # ~~باعلام وابفها اشتغال نماییند وبدببرتا ببقونیت ونریبت # # ج عمال بابتد بر متا بعت معدلت ورعایت رعیت %~% یا # ~~بتعنیف وتستدید وتوبیخ وقهدید بر اقتقاء آثارظلم و # ~~ظلمه واعدم محافظت رعیت و ترک عمارت و # ~~زراعت وابادای ولایت چةآ حفظ ان ودیعت که از PageV01P345 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0378.png) ms121 # ~~حضرت رب العالمین بدان ماموریشدهایم برحیع مهمات # ~~مقدم است وامیدست که ازنتایج این تدابیر عماقرنیب # ~~امور مملکت ورعیت بصلاح وبجاح مقرون کردد # ~~ونیکنای دارن که متضمن خشتوحی حضرت الوهیت # ~~جل جلاله بایشدیضمن ان دست دهد ان سشاء الله تعالی # ~~دولت جاوید باد # فایله لی نببیک # ~~آپ ببایدداشت که قاعده که سلاطین سالف درتعیین # ~~مهیان وجاسوسان وخبرداران ننهادهایزاز مشرایف # ~~عادات ملوک صاحب حزمست وبرجمیح پادشاهان واجب # ~~که اقیفاو آیارآن کینند ببشرط آنکجزیاد شاه ووزیردیکری # ~~برانآ اطلاع ننیابد واطلاع وریر جهت اننست ظتا او # ~~ازبرای این مصاحت که نازکترفن مصالح ممالک است # ~~مردم امین عاقل کا فی کاردان تعیین کنندورعایت و # ~~محافظت بروجی بتقدیم رساند که ح اقریده اییشان را # ~~بزروسیم ازراه موایدبرد وایسشان سر پادشاه را در PageV01P346 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0379.png) # ~~جان خود نگاه دارند وبای حال بافسشاء ان چنانک # ~~میرالمومنین علی بن ابی طالبت رضی الله عینة فرموده است # ~~للسر صیدی ببوت لاابیح بها قدرضاع مفتاحهاوالقفل مضوم # ~~بت ازدل رخصت نیابندچه وزیورا محبال آنک باختیار احوال # ~~مردم متشغول گردد ببسیار باشد وعرفان او باحوالخ هر # ~~س بسبب مصاحبت مردم و ممارست امور بیتن # ~~از ان بابشد کی پادیشاه را چه پادشاهرا هرگزاین مجال # ~~نیفدومیان دوپادیشاه اگره دوستی وگانلی بابشد مکانبات # ~~ومراسلات اتفاق افیتر اما بایدکی منهیان وجاسوسان # ~~درمملکت پکدیگر دایشته با ستند تا اییشان را از کیفیت # ~~2 قضایا وضمایر نکیخواهان و ببانددیشان واقف گرن انلاو # ~~گرفردی را از افزاد بتخصیص بدین مصلحت قعیین نتوان # ~~کرد بأتجار ومترددان امین بجداز عدیم ایمان غلاظ و PageV01P347 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0380.png) # ~~یشراد وحج پاده وذکر مواعدخوب ان سزدرمیان بای # ~~بنهاد چه هرکست را از اتباع ملوک و یسلاطین بدییشان گمان # ~~پ جاسوسی وخبردای نباشد وانچ درحجواب ملتوب پادشاه # ~~ث ناصح نؤیشته بشدک تچون باجمیع ملوک وسلاطین قواعد # ~~اتفاق استحکام یافت ببعیت منهییان وجاسوسان وفرستانن # ~~بممالک اییشان تأاستعلام قضایا کیند حاجتا ینیست # ~~نوشتن این معافی دراداب مکاتبت ضرورییست و # ~~چ نیزچون کفتیم که ازفرستادن جاسوس باید که جز ms122 پادیشاه # ~~و وزییر دیکیری را وقوف نباشد ببادشاهی دیرچلونه توان # ~~نویشت که برححسب اشارت] خدمتش منهی وجاسوس # ~~نعیین کردیم چه این معنی ازقاعده حزم واحتیاط بغایت # ~~ب نداند که همچنانک بجموع ممالک جاسوس میفرستند # ~~بمملکت اونیز خواهندفرستاد وچرا بایدکی او بتشببیه PageV01P348 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0381.png) # ~~بان شاه مکتوب الیه متنبه نشودچه معاش پادیشاهان بمعاش # ~~وساطالناس نماند وهزار مصاحت اییشان را رعایت # ~~بایدکرد واوساط را ببان جاننب نیفتدوفی هذه کفایه # ~~لمن فبه درابیة # یا دراجاببت تعیین حبمعی که مصالح # ارباب حاجات بجرض رسانندظ # ~~بعد از اتعاظ ببمواعظ مستفقانه و انرجار بزواجر # ~~دوستانه ایشارق که رای شرنی حضرت سلطاتی اعظی # ~~دامت سلطنینه در باب عارض مصالح محتاجان فرموده # ~~ایستصحاب واستلزام جمع که تاغایت بسمت صحبت # ~~ومللازمت موسوم فبویءاندتقدیم فرمونه مجموع ان را نیممع # ~~رادت واعتقاد اصغا کرده شد ببحل عرض رساینده می اید # ~~کی درین مدت کی ببین مملکت اتفاق وصول افتاده PageV01P349 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0382.png) # ~~چنانک معلوم رای جهان افروزیست درمبادی جهانگیری # ~~ازمشاق حط وتحال واستقبال واستدیار احوال و # ~~عروض بشدت ورخا وصدور سرا وضرا و ورون اولیا # ~~بموارد وداد وتشر اعداواضداد جت شقاق وعناد # ~~وغیر ایین قضایاکه تذکاز آن باطناب مودی وتکرار # ~~باکنار مسری و مفضیست چاره معی باینند وصدورانین # ~~حالات لایزال ضروری الوقوع والوجودست وازکثتخ # ~~آن ملاحظات ووفور این معارضات ومناقضات # ~~تاغایت ببهی دیگر نپرداخته و ببمشیت د یکرقضاپا که # ~~ست از مرتبات اوضاع سلطنتستا مشغول بننده اماهمواره # ~~معتقد ضمیر آن بوده که عالمی فاضل وحکیمی کامل وصاحب # ~~دیافتی که باجماع امم مختار اکابرواعاظم عالم باشرجت # ~~مرض مصالح ارباب حاجات تعیین کیندتا صلاح وافساد # ~~وخیرونترونفع وضررآن برای وتقریراوموط وموکوک PageV01P350 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0383.png) # ~~باشد واگر مستحق بعارفهآ ابغاعل وصنیعةآ معیشت و # ~~ادراری اختصاص یابد پا متظلهی بزکرظلامهآ مشغول شون # ~~وتلافی ان راسوال کز یا محتاج صورت احتیاج بعرض # ~~رسایند و ترارک زللی و سدخللی را طالب گردد از ره گزار # ~~بدا اوبایشدوچون اورا سابقأ باحوال اهالی این بلاد وبقاع # ~~ج خبرق تام ووقوفی ازسرتقین حاصل ms123 بایشداخ دان # ~~بی بشایبهآ اعراض وعارضة اطهاء بعرض رسانداماچونتا غایت # ~~ین مخلص را بااهالیلاین مملکت احتیاطی که مودی برفان # ~~حوال وکیفییت معاش ود انستن اخلاق واداب وعادات # ~~وملکات وحرکات وسکنات ایشان بایشانقاق نیفتاده # ~~پ تعیین چنین شخصی بی احاطت علم بحسن افعال واعمال او # ~~میسرننی بشود چه اشتمال مکاتتبهآ شرییه نیز بریین معض # ~~بودکه بی وقوف هرکس را بصحبت وملازمت وقربت # ~~دت راه نمی بایددان شک تیست که دولتخانهآ سلطنت را # ~~بوجود بزرگان جهان دیده وگرم وسری روزگارحچشیه PageV01P351 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0384.png) # ~~وحکماء تقوی کرداززو عقلاء نامداروعلماء پرهیز کار وفضللء # ~~اهب دین دار و کاردانان صاییبط تذیبر وکارکنان گرست خبای # ~~وامثال ایشان احتیاج است وهمچنانک وجود سرید # ~~فی قوایم وسقف لبی دعایم ممکن ننیست تشیتت امور # ~~ممللت وتعدیل قانون سلطنت نیزب وجون چنین جیعی # ~~حافی وقوی کارداج چگونه میسرشود لوچون پیش ازیین # ~~ببمسامع شریفه رساینیه کی منصب وزارت ممالک ایران زمین # ~~بدوا تفوش کرده وکلیات مصالح ممالک ومعظمات امور # ~~جمهوردرکف کفایت وکفالت او بنهاده وعرص مطالب # ~~ارباب حاجات وتعیین مراسم وادرارات ومعانین وابغامات # ~~وتقلید مناصب ومراتب دین ودفیوی نیز ازتوابع و # ~~واحق منصب وزارنتست مقرریشد که عارض این معایی1 # ~~و مذکر این قضایا نیز هم اوباستد تایپج قضیه از قانون PageV01P352 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0385.png) # ~~انصاف وجایه عدالت متعروح نکردد وچون اورانیزبواسطهآ # ~~بشتغال بامور ممالک محروسه و تدیبیرامراوعساکرمضوره # ~~وضط اموال ولایات وصرفت همت بعمارت وزراعت # ~~بلوات مجال انک طرف تمام را ازاوقات ستب وروزببن # ~~اپ مصلحت مشغول گرداید متعزر بایشد مقررشد که چون # ~~اززیهمات نازک فزاغت یایده و درضمن آن بشیامع و # ~~تشاهررعلویشان ونرفع مکان وغزارت وضایلجبلی # ~~وکرایم ملکات ذاتی هرکس3از اکابر مملکت واعیان این # ~~بلاد وبقاع معلوم کند وجمعی بنیز که نفرویات اییشان جز # ~~خیرخواهی وصلاح اندییی یادشاه ورعیت ننایشد بدو # ~~لات اعلام ن هند بالضروره استصحاب واستلزام انجماعت # ~~بعلم خود پا باعلام امنا ومعتمدان واجب داندوهرمهمرا # ~~بعدازعرض کلیات ثبرین جایب تستخعتی حوالت کند که از PageV01P353 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0386.png) # ~~عهدهآ تدبر وترتبیبا وتکفل وتتسیق ان ms124 براحسج # ~~وجوه نقصی تواندفنون واین معنی مضمن مراضیحضرت # ~~ایزدی حجل جلاله وموجب استماع نصایح ومواعظحضرت # ~~سلطای دامت سلطته وستبب ترفه احوال عباد و # ~~علت عمارت بقاء و بلاد گردد ان شاء الله تعالی برالطافی # ~~کی همواره ازاشفاق حضررت] یثهریاری صدورعی یابرامداد # ~~محمدت منوانت وافرات شکر متعاقب ومتتابع است # ~~ین نوع مهرباتت ازکرام پدر مهربان قوقع توان داشت یاکدام # ~~برادرخیرخواه بدن وظایف قیام تواند ننمود ودربدیبیر # ~~مملکت ذویستان واعدان مصالح وتینسیق مهمات ایشان # ~~این غایت تواند کویشید اما ازوفورمکارم ان جناب که از # ~~سوالف ازمنه و اعصاربرالسنة اکابرواخیار مزکورست # ~~آ مستبعدنی نماید ولایزال ایرظ نوع اشارات وتنبیهات را # ~~چشم اینظار برراهست دولت مستدام وجهان بکام بان PageV01P354 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0387.png) # %~% 5 %~% دراجاببتل استصحابل مشایخ وغیرهم # ~~ه بعداز اغتراف از موارد مخالصت واعتراف بقبول نصایح # ~~39ت از محض مصادقت برعلوم ستریفه زادهاالله احاطة بالسرایر # ~~وکیشفأ عن مکنونات الضمایر منهی گرداینده می آید که اشارت # ~~5ب که درباب اسحاب مشایخی که ازمتابعان و مریدان # ~~مشایخ کطبقات باسشیند فزموده واسترشاد بارشادایشان # ~~که علم نافع را ضمیمه عمل صالح گردانیدهآ بایشدهترین مقتتنیات # ~~و مشرغیترین مکتسبات دانسته یشکا ننیست کی هیچ # ~~سعادت ملوک را باان مساوی نکردد که در شرایف # ~~اوقات بمواعفا ویضایح مشایخ طربقت که بحقیقت علماء # ~~بشرنچتند متعظ و میرخبرکردندوسعادت دوجهانی خود # ~~دران مشاهد و معاین بییند وازحجیله فایزان و رستکاران # ~~بشوند اما درین روزگار وجود چنین طایفه کاچون وحبود PageV01P355 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0388.png) # ~~کمریت احمرکه اکسیرست عریزست توکدام # ~~خاصیت اکسیر جواص وجود مبارک ایسشان ماندچه # ~~مطمعا نظر صاحب اکسیر بغیرازان بنیست کی خودرا از # ~~خلق مستغغی داند وگرداند واگر احیانا ببتخصیرسدک # ~~مشقت فقر وفاقه اورا دراضطرارز اورده باستد و # ~~دسث بردی کهآ روزگار نوده پای مال اسیبحوادث # ~~کشتة صاحب اکسیراز فضاله بوالةخونین درحق او # ~~ابغای کیند وبفضول فضله اکسیر که قراضه چیندبایشداورا # ~~بهره مندل گرداند با وحود انک گفنتهانزلا لییس العطاومنالفضول # ~~سماحة حتی تتجوت وما لدیک قلیل وصعم علیه چندروزی # ~~عیال خودرا ازموایرا فواید صاحب السیر اکساواطعام ms125 کید # ~~واو بدان تبختر نماید وبعداز انقراض آن قراضات در # ~~اپ: احمراکسیر، وت: احم که اکسیر البرست PageV01P356 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0389.png) # ~~بیداء حیرت متحیر ودرتیه حسرت متحسژ گرددهوس # سبیدن صاحب اکسیرر اورا بر وجهی مقلقل ومضطرب # ~~رداندکی از قدیبی مصالح معاش وتهنیهٔ‌ اسباب انتعاس # ~~باز ماند ویحقل که ججنون مودی گردد انگاه نه دین دایشته # # باسثد ه د بنیا %~% مصراعخ # چون کا فزدرودی نهدنیاونه دین # ~~اما اثرصحبت شیح مریشد با مصاحب برطرقی باشدکی # ~~اموردننوی او بروجه مطلوب منتظم گردن وقبول خلق # ~~واعتقاد مردم روز بروزدرزیادت باشد وامور اخروی # ~~که مطمح نظر مزید در ارادت لاشیخ ومسرح فکرسشیخ در # ~~ترببیتد مرید بقیقت است اورا برزهد وعبادت # ~~دارد و بعد از ان بعرفان حق کی اجل مرایتب طالب سالک PageV01P357 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0390.png) # ~~است سراییت کند واز اخا برتبهآ وصول کی قصارای # ~~اماف انبیا صلوات الله علیهم واصغیارضی الله عنهم آنست # ~~رساند پن معلوم بشدکی از مصاحبت صاحبل اکسیی # ~~تا مصاحبت مشیخ مرشد فروق بسیارست وچون نظر # ~~کلی ازصحبت مشایخ بزرگوار که علمای شریچت بشعارنددر # ~~ارشاد وهدایت وتفهیم و افادتست تا مهمات دیخی # ~~ودنیوی مرید بواسطهآ ان انتظام یابد ودراخرت ازاریاب # ~~فوزوفلاح ستون داعی دولتخواه چندانک می اندییشد جز # ~~جناب دولت مآب سلطان اعظم خلد ملکه دیگیی رابدن # ~~صفت متصف نفی دایزچه لایزال مسالک نصت را # ~~مسلوک می دارد ونبراموری که خیر دوجهایی درایست # ~~دلالت میفزماید وببرعایت وصیانت بندگان خدای تغالی # ~~ل کی بران ماموریم امرمیکیند ستیخ مربشدهمین گویدویررشفق # ~~8هب جزاین طرق نپوید وبث که میان سلطان سعید ملکثاه # ~~28 پ وخواجه نظام الملک طاب ثراهما درباب علماو مشایخ رفیه PageV01P358 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0391.png) # ~~وآوردن مولانا وحیدالدینا ازقلعه مفید این معنیست # ~~و ازاسلوب این ینط سخن چنان درتصورعی آید کی # ~~مشیخ حقیقی سلطان ملکشاه خواحه نظام الملک بودهاست # ~~چه اورا ازمزالق اعتراض خلایق خلاص داده بمعاح اصحاب # ~~حق وحقیقت رسابنیده است چهآ اگر خواجه نظام الملک # ~~ان دفغ تدیبر نکردی وعالی عامل را که سلطان تبی کیاهی # ~~بقلعه ms126 فزستانه بون وبتلبی اصحاب اضراض خبو کرداننده # ~~باز بناوردی ان بدنامی از سلطان تا روز قیامت # ~~برنخواستی پس هرکس که خیرخواه وناصح شخصی بایشد # ~~بحقیقت بااو راه بشیخی دارد حق تعالی حضرت سلطنت # ~~درامتداد زمان باعلومعارج وسسمو مدارج باقی داراد و # ~~مخلص دولتخواه را توفیق استماع مواعظ ونضایح مشفقانە # ~~آن حضرت وقبول آن بسمع ارادت ورضا و رغبثا # ~~رفیق گرداناد بمنه وسعة لطفة PageV01P359 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0392.png) # ممله دراجابترعایت ودهاق مالزمان سلاطین # سابق ازکتابنامدار و بهادان کارل # واجراء ولجبات فامضاءقوه معایش ایشان # ~~بعداز استریشان ازموارداریشاد سلطافین و اغتراف ازز # ~~مشارب نصایح ب غرض خامافن ببشرفت انها می پبوبزی # ~~5ت که اشارتت کی درباب رعایت قدما وپپیراٹی کی ملازمان # ~~سلاطین ماضی ببویه اند وبررسوم سلطنت واداب مملکت # ~~واقف و بدانستن مهمات خبیر و ازکژت تجارب محنک # ~~ل فرموده بمع اعتقاد اصغانمون و از انجماعت کساٹآی راکی # ~~قوت وقدرت ملازمت دووان وتمشیتا مهمات # ~~مملکت وقیادت عساکر منصورةآ بود برقرارببانوظایف # ~~مسشعول گردانید وخیروشر و نفع وضر انرا باهتمام ایشان # ~~حوالت کروظا وحبعیرا که قوت ملازمت بنود و از # ~~استخال بطاعت وعبودیت حق تعالی پروای مهمات # ~~د یوایی ندایشتند از مباسترت اشغال معاف گردانیدهبشد PageV01P360 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0393.png) # ~~وهر یکرا وجی جهت مدد معیشت بادرار ومرسو # ~~معین کشت وشرودر مهمات مملکت و قضایاء # ~~سلطنت وارکاب عساکر ودفع مخالفان موقوف # ~~براستصواب واستشارت ایشاننادایشته آمدوعدول # ~~زصوایب آرا ونواقب افکار ایشان بهیچ حال ممکن # ~~منیست وامیدست کی بمیامن اریشاد حضرت سلطت # ~~بناه امور ملک وملت براحسن وعوه انتظام یابد و # ~~قواعددیت ودولت براوکد اوضاء استحکام پپرن # ~~ان یشاء الله تعالی جهان بکام باد * # بهارح %~% یرل حجابت معایت ابهات واظیپازو ### | اقارب وحجیع ملازمان ازاستادان وساد # ~~وفضاة وایمه وعلماوامرا واکابردین وملک وجماعت متجنده ولشگریان ~~PageV01P361 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0394.png) # ~~بعدازفسرف بتامل مکاننبه رو] پرورومطالعهٔ‌ مفاوضهآ # ~~فضل گستر تنونه میشود که ایشارف که درباب رعایت # ~~ومحافظت امهات واظیارا و مقریان واقارب وجماعت # ~~دب ملازمات از استادان وسادات وقضاة و ایمه وعلماو # ~~دآ امرا و متجنده فرموده بمع ms127 رضا و ارادت استماءننوده # ~~هث اتعاظ را ببران مواعظ جبمیع وجون تلفی واجب دانست # ~~چه مجموع انچه کتاب کریم وخطاب شردن برنبین و # ~~وضیح آن مشتمل بود مطابق اوامرقزان مجیدظعظم الله # ~~جلاله ونضوص احادیث سید المرسلین صلی الله علییه وسلم # ~~دایسته بشد اما رعاییت اظیار که قایم مقام امهات ابددر جمیع # ~~هل اسلام کبلک ت سایرملکآ وادیان واحبب ولازمست وبر # ~~ذمت ملوک عدل پروراوجب والزم چه دداحادیث کتاب # ~~مصابیع مسطورست که ابوالطفیل گفت مصطفی راصلی الله # ~~علییه و سلم دیدم که درموضع جعرانه گوشت سش می کرد PageV01P362 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0395.png) # ~~ناگاه زف پییش امدو جضرت رسالت نزدیک رقت # ~~مصطفی علیه السلم رداونشریف را ازدوش مبارک برگرفت # ~~وجهت ان رن ببستراننید تا بران نتست من گفتم این # ~~عورت کیست کیا ببیج کرامت مخصوص ومشر یشد # ~~گفت حلبمه است مادررضاعی مصطف صلی الله علییه وسلم # ~~عنی دایهآ او چون حضرت رسالت صلوات اللة علیمشرفها # ~~در رعایت اظیاز و تعظیم وتکریم ایشان تا انن غایت # ~~ت مبالغت فزموده استلامتابعت آنابرامت ازجملهآ فرایض # ~~وواجبات بایشد و اما رعایت حانب دوستان وملازمان # ~~بون طاب ثراهما امری واحبب و قضبه متحتم است # ~~چه ابو اسیی ساعدی روایت ی کند که درحضرت مصطفی # # صلی الله علییه وسلم بونیم* که مردیآ %~% زببی سلمه # ~~ببامد وگفنت یا رسول الله هلقی علی من برابوت شیئ PageV01P363 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0396.png) # ~~أبرر هما بة بعد موتهماد قال نعم الصلوة علیهما والاستغفارلهما # ~~وانفان عهدهما من بعدهما وصلة الرحم التی لاتوصلرالا بهما و # ~~اکرام صدیقهما ایتمار ببرنین اوامر واستماع این وصایا و # ~~نصایع سبب قوام دین وملک وموحبب نظام ملت و # ~~ممللت باشدوازین حدیث درین موضع نظر بر اکرام # ~~صدق ابوییناست واما تعظیم جانب استادان که سبب # ~~حیوة باقی بحقیقت ایشاناند با فیچ امر از امورتساوی # ~~پذنرن قال امیرالمومنین علی من ابی طالب کرم الله وجهه لا # ~~من علمنی حرفا صیرغی عیدأ له ان یشاء باعنی وان شلءاعتفتنی # ~~وقال ایضأ رضی الله عنه اناعبدمن لقتنی حرفا. واما ms128 اکر # ~~جماعت سادات اجکم حدییث ترکت فیکم الثقلین کتاب # ~~الله وعثرق برجمیع مسلمانان بخصص بردوستداران # ~~ومحبان اهل بییت مصطفی صلی الله علیه وسلم ازحبله PageV01P364 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0397.png) # ~~واجباقست # ف خمسة یحبهم بیحوننوی الله ### | المصطفی وابنته والمرتضی وابناه # ~~چه هرکس ازاهل دین واسلام محبت ال عارا سبب # ~~مراضی حضرت یزدان ودخول جنات رضوان داند بالضروره # ~~یت دوستداراولان واحفان و ذریات واسباط ابیشان بایش # ~~تا ببسعادت دارین وکرامت منزلین فایزستود و اما # ~~توقیر واحتزام قضاة وایمه وعلما وامرا وسایر اقاریب # ~~اث: ومااحسن قول القابل شعرافزورهشه آت: ناخوانا 3ت: یمخوا # ~~4ا باخطا مفایر درحاثیه. واللان من قان کای ب کای حیم العاطمه # ~~-ت * ناننوانا ، وش : ال عبال یعنیحضت سول کومین وامام الثقلین محمد ~~مصطفی # صلی الله علیه وسلم ودختر او فاطمه نهل ضی الله عنها وعم ززاده # وصنواو امی المومنین علی بن ابی طالب کرم الله وجهه ودوبس # او امیری المومنین و سیدی بشباب اهل الجنة باجماع السلمین # حسن وحسین برنی الله عنهما # ~~رامحنن شه ات: یزدانی، ث: رمن ات : جناب # # 1ا: دریات2ا-ت: باسعادت %~% 13-ث: شع لله درکم یا # یا سینا یا أنغجم الحق اعلام اله فینا أعتتکم عن میح الماوین ~~PageV01P365 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0398.png) # ~~لاب که بحقیقت دروظیفهآ خدمت وملازمت حقوق موروف # ~~ومکتسبی ثابت دارند بااقامت صلات و ادامت # ~~252 صلات مساوی و موازیست اهمال درمراعاة جاینب اییشان # ~~واغفال ازمحافظتا وکلاءت دربتترنعت مروت وطربقتت # ~~حقیقتة پسندییده نیفتد ومهمل ملوم ومعانتب کردن # ~~و امارعایت جاننب متجنده و لشکریان کیا درقبضهآ جهانگیری # ~~اعوان وانصارندچکونه ترک توان کرد وتعیین وظایف # ~~وجامگیات ومرسومات اییشان امری ببوقع وحقی واجبست # ~~وهرآبینه اخباراین معایی عما قرییب بمسامع شریفه اسمعها # ~~لله مایسرها واصل کرن دان شاءالله تعالی دولت مستدام وجیان بکام بان # نوع افنهم %~% در اجابت تعیین خزانه جهت ### | واجبات مستحقاناتا بتمغا و ### | موضعی نبکیرل محتاج نشوند PageV01P366 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0399.png) # ~~ووقوف برثواقب افکاروانظارا فهرمایی اشارق را که # ~~درباب واجبات اریاب استحقاق که ادرارات و مراسم و # ~~معایت ووظایف و انعاماتست فرموده وجمت ایصال # ~~ان ms129 عوارفت بمستحقان خرانه باسهمعمد امین اندبیشیده # ~~ومع اطلاق بروات ایشان برتمغاچیان کرنه ابین نظر # ~~مشفقانه وفکردوسبتانهرا که مسترعل ذکرحجمیل دنیوی # ~~5ت ومستعقبة اجر جزیل اخرویست بسمع رضا اصغا ننوده بشد # ~~وبرحسب سبیهی که منافع آن حالا ومالا متوقع ومترقبست # ~~پ مموت منتگشت شک نیست که هر قاعده که اکابجر # ~~مضمن مصالح مملکت وسلطنت بودە وبواسطهآ اقتفاء PageV01P367 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0400.png) # ~~ایه رر یه وه کدها کرزها یه توه شده PageV01P368 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0401.png) # ~~و فایض ان برحضرت بزرگوارشهریاریست که بران # ~~دلالت فزموده ومن دلخ علی خبن فله مثل اجر فاعله4 # ~~والدال علی الخیر کفاعله جهان بکام باد # شانننهه %~% در اجابت ممح تصرف در # # 4 %~% ملاک مریم ببغیحق # ~~بعدازتتببیه بمنبهات مواعظ ونصایح وانرحارببوقظات # ~~زواجرو روادع معلوم شرابیف علوم سلطانخ کرداننیره # ~~می اید که بفضلحق جل ذکره وعم شکره این مملکت تدر # ~~قید نصرف وتملک آمد واکابرو اصاغرسر برخط مطاوعت # ~~وموافقت نهادند اهتمام بمهام سایرطوایه ازضعیفا # ~~آ وقوی وفقیر وغنی بر وجهیست که بکرات باامراو وزرا # ~~پ وارکان دولت واعیان مملکت وصیت رفت که سایر # ~~اصناف را بنعمت معدلت وانصاف مخصوص گردانند و PageV01P369 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0402.png) # ~~یجافرییه را بمخاطبات ناواجب ومطالبات نا وارد # ~~مخاطب ومطالب نکس ووجو متمولات ومتجملان را # ~~در مملکت موجببهآ مزید اباداثن وسبب ازی پادمتوجهات # ~~دواین دانند بلک دربند آن بایشند که متوسطان و # ~~درویشات نیز بمراتب مال داران رسندچه مقررست کی # ~~چنداتک در مملکت متمول بیتر بایشد مملکت معمورقر # ~~بایشدواموال خزانه موفوزتر و پاد شاه نیک نام وارکان # ~~دولت پسندیده فرجام ینامری که دراتیان بدان # ~~مرتکب مخالفتحق باید شل ومظالی برگردن گرفتن که # ~~بیچ نوبة دفع ان نتوان کرن و تا برن ان قیام ننمای # ~~مرتفع نثود ازجمیع خلایق ناپسندیده و ازملوک وسلالین # ~~نا پسندیده تربابشدچه ایسشان راجهت رعایت ومحافظت PageV01P370 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0403.png) # ~~رعایا بل سایر برایا وصیانت اموال واملاک تونفقود و # روض ایشان افرییه اندنه آنک اییشان را باهرحه دارند # ~~عرضهآ تلف دانند وگردانتدچون ایشان کة بجکم بچون # ~~حضرت الوهیت جل جلاله متکفل ms130 این امراند بز ظلم وبیراهی # ~~بت واخذ اموال واملاک مردم اقدام ینایید توقع مرحمت وشفقت # ~~ازکه توان دایشت جمعی که پیش ازین ملوک این مملکت # ~~بودنذ اگرمعاش ایشان برقانون معدلت و نصفت # ~~بودی مکابتبه تردفه بر قبایع افعال ونمایم اعمال ایشان # ~~منطوی نگشتی وذکر سلطان سعید ملکشاه که بتدبیرمشفقانهآ # ~~وزیربی نظیرخواجه نظام الملک طوسی رحمهماالله تعالی دراقراض # ~~مال باهل اصفهان و اعفاء مدیونان ازمطالبتان تاغایت # ~~پ باقی نماندی بفیض فضل ایزدی امیدست که مجموع افعال واقوال ~~PageV01P371 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0404.png) # ~~داعی دولتخواه درتکفل این ودیعت عظیم و امانت # ~~حسیم موافق مراضی حضرت الوهیت جل جلاله باشدتادر # ~~دنیا ذکرجمیل یابد ودرعقبی باجرجزیل رسد ان بشاءالله # ~~تعالی دولت مستدام بان # هی هفلهم دراجابت منع ملسب فاحس و # کیالی وغیران ازمحدثات وبدعتها، # ~~جبعد از اطلاع برفترای ایشارات وارتداع بروادع # ~~تنبیهات برعلوم بشریفه زادهاالله تعالی شرفأمنهی گرداننیده # ~~می آید که ایشارتی که درباب طوایف ثلاثه اغنیا و متوسط # ~~حالات وفقرا فرموده ازانجا برمعدلت جیلی کی ذات2 # ~~ملکی بران مجبول و مغطورست استدلال کردهشد و # ~~اقتفاء آثار آن ازلوازم گیشت بشک ینیست کی طوای ثلاثه را # ~~بروجی کی اقلام شریفه سلطافی مقررحال وصبین محافظت # ~~بیشان درحال ومال بشده رعایتطا نودن وتکلی وجزوی # ~~ب قضایاء ایشان رسیدن وترفیه بال ونظم حال ایشان بر PageV01P372 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0405.png) # ~~ذ مت همت1لازم دانستن ازشرایف اداب سلاطین # ~~دادگر ونشهریارانا عدل پرورست وقوام مملکت بینظام حال # ~~ایشان ازقبیل ممتنعات و قیام بوظایف رعایت ایشان ازحبلهآ # ~~فرایض وواجبات وچون هنوز این دولتخواه دریبایت حال # ~~ملک دارییست وقواعدی که ملوک سابق ممهد کرداینیدهانذ # ~~2 و بافساد حال رعایا سرابیت کرده ببسیارست و بتدری # ~~باصلاح هریک ازان قیام میتوان شود حالیا برحسبصواب # ~~دید حضرت شهریاری حکم نفان یافت که درجمیع ممالکحبعی # ~~ک زر بمکسب میدهند برده دپناردرا ماهی یک اقتچه زیادت # ~~توقع ندارند وهی افریده بعلت کیالی و سایر بدعتها مزاحم # ~~ومتعرض بایع ومستری سثود امیدست که انین فواعدب ### | 1اف د ### | 9اب ): ومحتسبائ # لهریق معاق خلایقیتییدرون بانستد ms131 فاختسابمیخصر درامفرفآ PageV01P373 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0406.png) # ~~وجهی استرار یابب واین قوانین برطرفی استفرار پذیرد # ~~که منواتر اخبار معدلت وابار نصفث بمسامع سردغه اسمعها # ~~الله المساررو المحاب تواتر وتعاقب یابدان بشاء الله # ~~العزیزجهان بکام باد # # فصلمیوه %~% ن فع یرله حج وفرستانن # نوصلا %~% مکتوب وجواب # صفح %~% مکتوب # ل بررای صواب قرمای وفکر مشگل گشای # ~~بادت معروض می کردد که مهمتر شغلی که پادشاهان دین دارو # ~~سلاطین تربیت بتعار متصدی ان کرن ندنتشیت امور # ~~مشرع واسلام واقامت فرایض واحکام است چه بنص # ~~الرن والملکک توامات ماخ مملکتبی تمهدافواعر # ~~دنینا و ملت استحکام نیابب و مهمات سلطنت بی سلوک # ~~شارع سربعت انتظام بپزیرد تویلی ازمعظمات مصالح # ~~دین وکلیات اوامر سیدالمرسلین صلوات الله وسلامه علیة PageV01P374 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0407.png) # ~~اقامت فزتضه حج است چه دروفتی که جبرئیل علیة السلم # ~~حضور صحابه رضوان الله علیهم احمعین ازویسید که ما # ~~الاسلام قال الاسلام ان تشهد ان لاله الاالله وان محمدأرسول # ~~الله وتقیم الصلوة وتوق الزکوة وتصوم رمضانن2 وتج البیت # ~~پ ان استطعت الیه سببلا پسن جلم این حدیث فرایض اسلام را # ~~عنوان جارنامهآ داستایفادایستن وففرستروزنامة دولیتها # ~~گردابیدن از وصایاء دیرن وقضایا و خرن بابشد وپویتیده نماند # ~~که سالهاست تا راه حج بواسطهآ تغرض اعراب طریق که بر # ~~خلاف طربتظ فتطاع علی التخقیقق اند برمتوجهان قبله اقبال و # ~~کعبه فضلل وافضال وسناخ رکب جمال وجلال حضرت # ~~ذی الجلال متوش وصفاء مشارب ان ملدر ومنقص # ~~می بایشد و اکژ طالبان ببیت الحرام و زایران رکنو مقام بدین # ~~واسطه ازمطالب ومقاصرخود مسوع ومروسدوفریضه # ه یکی ان ارکات خمسه اسلام است فوت سشده PageV01P375 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0408.png) # ~~ب وتدارک ان حال وظیفه تقلد ولاة امو وحماة بیضهة دنین # ~~و ملکست چه هرآینه از حضرت رب العالمین جلت # ~~کبرپاوهآ درمحل آن خطاب خواهدوچون ممالک شریفه # ~~احضرت مجاورخرمین مترتفین واعراب بوادی وعواضرست # ~~این مکانتبه اصدار افتاد بامید انک حکم مطاع وفرمان واجب # ~~الاتباة بامراء بوادی عرب نفاذ یابد وبواعد خوب مستظهر # ~~کردند تا درمنع و دفع اعراب طریقی سعیی ms132 که مثمرومنجح # ~~بایشد بججای آرند و بعد الیوم تردد وفدعراقیاوتوجه قفل # ~~شرو4ا بحرمین بشرضی زیدا بشرفا وجلالا براییسر وجوه # ~~دست دهدوموبات انحضرت بشرییه سلطافی را # ~~ابدالابدیینا ذخیره ماند باوجود اهتمام انحضرت بتمشیت # ~~مصالح ملک وملت بزید تاکید افتقارنغی افیدجهان بکام باد PageV01P376 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0409.png) # ~~آدث لقحن فم بررای علوم ارای پوشیده نماند که احجل اعمال # ~~مپ که قیام ببان درحضرت رب العالمین مقبول واجمل مساعی # ~~که درجناب جلال احدییت مستحسن ومشکورافتدتقویت # ~~وامردین وتمشیت یشعار بتریعت سیدالمرسلین است # ~~صلیل الله غلیه وسلم چه روز بازاز دین برویج ان رواج # ~~گیرد وکارخانهآ مملکت بتعظیم آن استعلا پزرد وچون # ~~یکی ازارکان دین برموجب نض ولله علی الناس حج # ~~البیت من استطاع البیه سبلا فریضه حج است بز سلاطین # ~~اسلام وملوک ایام در فح ان راه کویشیدن وطالبان # ~~دات بیت اللهرا ازتقرض اعراب طرق صیانت واحبب # ~~دادنستن و بمقاصد دیی و مطالب نشی رسابنیدت # ~~از اهم مهماتا و اوحبب مفترضاتست بنابران مقرمه # ~~این مکاشبه حضرت بثریفه ارسال رفت تاچون محمل # ~~شریفت ازین مملکت بحدود آن ممالک لکه مجاوراماکن PageV01P377 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0410.png) # ~~عرابست رسد جمعی را که نواب نامدار صلاح وصواب # ~~دابند ببدرقهآ محمل ستریف روانه گردابن وامثله بشریفة # ~~بامرای اعراب بوادی نافذگردد تا اعراب طردقیرا از # ~~مزاحمت وفد عراقی وقفل شرف زحبر و منع کننونوحبه # ~~ورون وففن فی امان الله و حفظه وحراسته بجرمین # ~~بشردفیین زییا بشرفا وجلالا براسسهل وجوه دست دهدو # ~~متوبات انا بروزگار ستریفه ابدا واصل کردد وامداد # ~~بثکر وافراد دعاء حجاج بیت الله جضرت رپ العالمین # ~~جل جلاله از مساعدت احضرت متواصل کردذان بشاءالله # ~~تقالی جهان بکام باد # ه دسهع برصوایب ارا وثواقب افکارحضرته # ~~بتهریاری ادام الله دولته دوام الزمان وصرفعن فنایها # ~~طوارق الحدثان معروض ومعلوم کرداینیده فی ایدکه حلمت 3 # ~~رباثی جل ذکره وعم شکره درتفوض امور سلطنت و # ~~مملکمتگا بپادبشاهان اسلام اینست که مطامح انظارومشارج PageV01P378 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0411.png) # ~~فکار ایشان اننظام مصالح جهاننیان بتحصیص اهل اسلام و # ~~ایمان بایتد و همچنانک درترنیب ms133 معانش ایشان سعی # ~~نماییند از تدبیر معاد ایشان نیز غافل ننایشند تاحدیث السلطان # ~~ب ظل الله فی ارضه برایشان صادق آید والظل بتجع صاحبه # ~~وچون یکی از فراییض دین بموحبب نض کلام رب العالمین # ~~واذن فی الناس بالحج یاتوک رجالا وعلی کل ضامر یاتین # # من کل فج عمیق لیشهدوا منافع لهم %~% وفرمودهنض حدییث # ~~سید المرسلین صلی الله علیه وسلم فزبیضة حج است # ~~ومجموع مسلمانان سترط استطاعت بدلیل آیت ولله # ~~علی الناس حج البیت من استطاع البیه سبلا ببان مامورند # ~~و شک شیست کی یکی از اسباب استطاعت امن طردق # ~~است ازفطاء وسراق وحرامیان و معلومست که # ~~اکژاوقات اعراب طروق ان راه مارک را مستوش # ~~میدارند و وفدالله محروم وممنوع میگردندوفرسادن PageV01P379 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0412.png) # ~~هث محمل شریف نیز در توقف میافتد واحبب امداین معنی # ~~بمسامع شردفه ملیت حبورآ رساینیدت تا مرحمت جبلی # ~~حضرت شامنشاهی که مستفاد ازمحض تدین وششرع # ~~است امثلهآ سثریفه بامراء بوادی انفان فرماید تا اعراب # ~~دپ طرنق را از عرض حجاج مانع و زاجرگردند و وفدرمبارک که # ~~ملازمان محمل مثریفند بفراغت خاطر بتردن وقجه جرمین # ~~شرفیین ایشتغال بنایند ومتوبات ان هراییه روزگارهمایونرا # ~~ابدالدهر مذرگردد ان شاء الله العزییز امورردین ودولت # ~~بروفق رای اعلی ساخته باد4 # ~~مت صمقتانوه) جولب # نفوع اهل بعدازوقوف برمواقع اقلام مشربفه و # ~~مقاطر ارقام منیفه ایشارتی که از عالی حضرت شهریاری لازال # ~~من العلاء بمزیی درباب امن راه حج که یکی ازفرایض دین و # ~~اسلام است صادرشده ومحبوع مسلمانان را مطا وعت # ~~آن واجب ببمع ارادت و اعتقاد اصغاکرده امدو آنرا از PageV01P380 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0413.png) # ~~عظم غناییم وایمن مفاخزکه حضرت رب العالمین جل # ~~جلاله درحق بندگان ارزافی دارد دانسته بشدوازانجا # ~~برکمال تدین ووفورشرع بوتصون حضوت مشرنفه استدلال # ~~رفت ودر روزاحکام بامراء اعراب بوادی نافزو صادر # ~~بشد که قبایلی را که برراه حجازمی بایشدومتعرض ققول # ~~وزوارمی گردند از تقرض وفدعراقی وقفل سرقی وملازمان حمل # ~~مشریف منع وزحر واحبب دابند وبعدالیوم درصیانت راه # ~~حرمین شریفین زییا سشرفا وجلالا اجتهادی ms134 که دردین و دینا # ~~مرج و متجع و در ملک و1 ملت مثرومج باشد بجای # ~~اربذتا طوابف اهل اسلام بفراغت خاطر متوجه ببیت # ~~الحرام وزیارت رکن و مقام تواینذشد وحضرتتین شریفتینارا # ~~«ی ازاوفز اجورواجزل مثوبات ملتینز و مدخرگردد ان # ~~بشاه الله تعالی د ولت مخلد باد ### | ببعد از اطلاع برمطاوی خطاب شریفی # ~~و فحاوی کتاب منیف اعلام ی رون که ایشارتی که دریاب PageV01P381 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0414.png) # ~~فریضه حج که یلی از ارکان دین واسلاماست وجمی # ~~مسلمانان باقامت آن ما مورند فرموده ونبصوص کلام # ~~ب قدیم وقران حکیم سترفها الله نقالی وعظمها موکرومستحلگردانیده # ~~وقوف پیوست وکمال دنین داری ووففورخدای ترسی وتمول # ~~رعیت پروری حضرت تتربفه که از سایر ملوک اقطارو # ~~سلاطین امصاربدین صفات ممتازست معلوم شدوهمکی # ~~همت برایمی راهحج ودف قطاع و سراق هصروق # ~~و موقوفنگشت ومکتوبات بامراء بوادی وحواضر # ~~وتعنف مخصوص گرداینیده ازتعرض وفدعراقی و قفل # ~~لیوم زواربییت الله ووفون حرمین نشتریفین زیداشرفأ وجلال # ~~بی نضورخوفی ونوقع رعبی متوجه قبله اسلام وکعبهآ خواص و # ~~بوام انام گردند وجهیین را احجز جزبل نخیرة ماند ان یشا بو PageV01P382 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0415.png) # ~~ومهماترا مترقبست دولت مستدام باد # # (دنا نف سوه %~% برمشرایف ارا وکرایم افکارحضرت عالی # ~~سلطایی دامت سلطنته منهی گرداییده ی آیدکی اشارق # رواب فزستادن محمل شریف وتوجه وفدعراف و # ~~قفل شرقی بجاینب حرمین شردفین زیرأ یشرفأوجلالأفزموده # ~~وازتقرض اعراب طریق بشکایتی نموده خدروز یی را # ~~از مقربان بامراءآ بوادی اصدازاافتاد وتاکیی که آنار ان # ~~عما قرییب بوضوخ خواهد ازجامید درباب منع اعراب طرقق # ~~وقطا وسراق کرده بشدوازامراء بوادی مکتوب # ~~موجلکالا گرفنته آملا تا اکر بعد الیوم اعراب طربق متعرض # ~~ملازمان معمل شریف ووفولا و زوار گردندوخسارتی اندازند # ~~1.بحدف شده ا.گپب حدف سده کااما: حدفد PageV01P383 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0416.png) # ~~مرا عوض ازخاصه خون جوابب کوبیند امیدست کی فیمابعد # ~~وفون بشاکرون اکرخیر بابشند ان شاهالله تعالی جهان بکام باد # ~~فصل چهارق درتهیت فتح مملکت وشکستن # ن شمنان وصقرت5 قحبواب # # و اقیل %~% مکتوب سه نوع # اول چون مبشران اناء وداد ms135 و موصلان اخیار # ~~محبت واعتقاد ازعزیمت رایات همایون وتوجه عساکر # ~~منصوره بتسخیر فلان مملکت واستیلا برتملک وتصرف ان # ~~ولایت و استیفاء اموال وغنایم ونقوی وجواهروقلع وقمع # ~~اضداد ومخالفان ودفع و ردع حساد ومعاندان اخبارواحبب # ~~دانستتدعالم قدر وسامع بصیر اگاه گواهست کی امداد # ~~استبشار واسباب بهجت واستظهار بروجی تزاددوتضا # ~~یافتید که بقریر خامه وتحریر نامه مقرر ومحرر نگردڈوزبان # # زمان باحسن اصوات والحان گت %~% شعر13 PageV01P384 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0417.png) # # قط استقرة الحق فی بضابه %~% واینت مندون الوری اولی به # ~~مید بحضرت ردوبیت چنانست که جمیع مطالب بر # ~~وحنی که دلخواه خاطر خطیرحضرت پادشاهی باشد مهیا # ~~ومهنا گردد ان یشاء الله تعالی) # چون استیلاء مرآکب موآکب همایون لازالت # ~~قرونة بالنصرو الظفربرتوجه بفلان مملکت بوقوف پیوست # ~~در مساعدت توفیق و معاونت تاییید برتیسیرچنین مطلبی # ~~جسیم وتسخیرچنان مقصدی عظیم هیح شکی وشبهتی شایذو # ~~چون درعقب آوازهآ فح ونصرت وقلع وقمع اعدا و اضداد # ~~معلوم شد صورت هذا تا ویل رویای من قبلبتحقیق # ~~رسید تا باد چنین باد امیدیست که مجموع ولایات وبلوکات # ~~معانزان ومقمردان مسخرا رابات همایون ومنقاد عساکر # ~~منضوره گردداو احکام قضا مضا بتقویت نکچخواهان وتصریک PageV01P385 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0418.png) # ~~بد سکالان عما قریب اجرا وامضا بایدان شناالله تعالی # ~~نفح شموع) چو برید مواکب صباگوشمال و راید # ~~قوافل قبول واقبال از انخراط فلان مملکت درسلک تنسخیر # ~~لت رایات همایون لازالت محفوفة بالض والظفروانقلاع اعرا # ~~دآ وطعاة وانهزام غواة وعصاة اخبار متواترومتعاقب # ~~داسشتند عالم السرایر واقف ضمایریست که بهجتی تمام بظاهر # ~~وباطن راه یافت وبشک نماند که بعدالیوم امور آن # ~~مملکت براحسن وجوه انتظام یابد وقواعد ظلم وببرعت # ~~عماقرییب انهدام پپنید واولیا منصورو اعرا مقهور # ~~هث گردند ان یشا الله تعالی # سونشان8 %~% جواب %~% سه دفیع # بعداز لثم مواقع اقلام گوهربار اعللممیرون # ~~دب که چون بین الجهتین امداد اتحاد متواتریست واسباب اعتضاد # ~~متوف هر نضرت وظفرکه اینجانب راافاق افید جقیقت از # ~~فتوات رباننی وتاپیدات آسمانیست کی مان رایات PageV01P386 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0419.png) # ~~همایون حضرت سلطافی لازالت تحفوفة بامداد الفنتح # ~~والظفرست واکرنواب نامدار ms136 ومنشیان عطارد اباربتهنیت ان # ~~مبادرت ومسابقت نماین مستفاد ازکحال عنایات حضرت بای # ~~وتعلق خاطرمبارک جناب جلال سهریای بایشدتوفیق الهی # ~~برتفقدد ولخواهان محرض آن حضرت می گردد ابدالدهر # ~~رقیب ورفیق باد بالنبی ومن والاه # فیع ن فی) حون حضرت سپهراقتدار پادشاهی زیدت # ~~سلطنته محب مخلص را بهنیت فتی که دست داده وظفر # ~~براعدا واضداد که میسریشده منصوص ومشرف فرموده # ~~است ازکرایم عادات وسرایف ملکات ووفورکرامات # ~~اخصرت غریب وبدیع بدانست وبا وحود تبهیدقواعد # ~~یگانکی و رفع حجب بیکانگی صدور این حالات با آخضرت # فیقت درمقام اشتراکست وبین الجانبین فرقی منصور # ~~فه ذات همایون همواره متفمد احوال مخلصان دولخواه و # ~~محبان ب اشتباه باد بالننی واله وصحبه3 PageV01P387 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0420.png) # ~~نفع سه مکاتنه همایون ومفاوضهآ میمون که مشتمل # ~~برتهنیت فتحی که بتوفیق الهی رفیق این محب مخلص گشته # ~~وظفری کی برر مخالفان و معانران اتفاق افتانه وارن وصادرشده # ~~بود بتعظیم وتکریم تلقی یاونت اضعاف ان دعوات بانسایم اسحار # ~~پ موحه حضرت فلک مقدارگردانیده می آید امیداست کی این # ~~فتع مستجلب اسباب سعادات دوجهانی ومستعقب # ~~مراضی حضرت یزدافی گردد واهالی ان بقاع وبلاد بیمن # ~~دولت موبد حضرت سلطاهن برغد معیشت روزگارر # ~~کذرانند ان بشاالله تقالی # ~~فصلفیجمم در اعلام عزمت بطرف از اطرلف # فوصورت مکتوب وجواب # # ت صوححت اقن %~% مکتوب سهنوع # بعدازببیان بوالغ وداد وسوابغ حبتو PageV01P388 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0421.png) # ~~اعتقاد اعلام ی رود که چون میان مصالح ومفاسدطرفین # ~~فرقی درتصورنی آیدوقضایاء کلی وجزوی جاینین سمت اتخان # ~~موتفع وعوارض مباعدت من کل الوجوه ممتع ومیدفع است # ~~باعلام عزیمتی که بر فلان صوبا درخاطرقرارگرفته مراحمت # ~~مطالعهآ سترییفة لازم میگردد اگرا اشارت مطاع که مستفاد # ~~ازکحال یگا نکی خواهد بود نفان یاند که عساکر منصوره در # ~~آ موافقت مسابقت نمایین از وفور الطاف انخضرت # ~~در مقام اسشعاد نیاید دولت مخلد بان # نو ن5ی %~% علام می رون که چون عنانعزیمت جهت # ~~تمشیت مصلحق کلی بفلاب ولاییت منعطف گشته و # ~~خاطر بتوقف رخصت بنی دهد اکرباشارت مطاع ظببضی ### | اخاه ااد PageV01P389 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0422.png) ms137 # ~~از4 مرا ولشگریان در موافقته قواعد مرافقت ومسارعت # ~~ممهد گرداند مستفاد از ایشفاق حضرت پادشاهی باشد # ~~رایات جها نگشای در بلاد وبقاع خافق بانا وحوریشید # ~~سعادت از افق دولت طالع وشارق بالنی وآله # نوع سفم) %~% درن وقت ازجابب فلان مملکت # ~~اخباری که مستدی تقجه بدان جهت باشد تواتریافت و # ~~عنان همت برعزرمت بدان صورب معطوف ومصروف # ~~2ج گشت اگر بعضی ازاامرا ولشگریان طریق مرافقت وموافقت # ~~مسلوکدارند و درمعاوینت مبادرت واجب داینذ # ~~ازمیامن عنایات اضرت مستبعد نیفیددولت جاویدبان # ~~صقرت نویم درجواب برضا یا بمخع ### | اماجواب برضا ساوغ # نوهاهل اشارفت کی از جاینب حضرت شریفه سلطافی # ~~ب زیر شرفا نفان یافته وباستحضارامرا وعساکرموکد بشده کرام PageV01P390 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0423.png) # ~~سعادت با انامساوی گردد کة خدمتی شایسته خدام حضرت # ~~سلطافی از ایشان دروجود آید برحسب حکم مطاع وفرمان # ~~واجب الاتباع ده کس را از امراء صاحب شوکت باتمامی # ~~عدت واهبت ولشگریاینی کی در اهتمامت ایشاندؤ تقربیا # ~~یک نومان مردان کارزار ودلمیران رهزگار بایشد نامزد # ~~کرده بشد تا بهرصوب که صواب دید حضرت سلطافی باشد # ~~توجه بنایندودرتصیک مراضی بذل جهدوصرن وسع از # ~~لوازم شمرند مخلص ی ولتخواه خدماتی راکی مستعد اتمام ان # ~~باستد ساعة فنساعة ترصدی بفایدتا دراتمام آن # # کمری برمیان جان بیندد %~% جان کمروار برمیان بندد # ~~دولت دایم باد # وندرباب توجه بفلان جهت اشارت # ~~بریف صدور پافیه بود وزیان قلم گوهرباربارسال جمعی # ~~ازامرا و لسشکریان جریان نموده بسمع رضا اصغاکرده طایفهآ را # ~~از امرا و عساکر متصوره بااسلحه وزاد وراحله معین گرداینیده ~~PageV01P391 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0424.png) # ~~ببان حضرت فرستاد تا بدانچه حکم جهان مطاع نافذوصادر # ~~گرید مطیع و منقاد بایشند محب مخلص امثال انا اشاراتآ را # ~~محموک برککال مخلص نوازی می داندتا دران باب قواعد حهخواهی # ~~ممهد و مببای دوسداری مشیدگردابذان بشاء الله تعالی» # ~~بفع بسوه درنین وقت کیل مکاتتبه همایون بتعیین # ~~مرا وعساکرجهت توجه بفلان جهت وارد شدهجز تلق # ~~بقبوک ورضا باصغا امری دگرچگونة صورت بزلا قویرا آز # ~~امرا ولسشگریان که مستعد آن مهم انذ تباقرتیب ms138 تمام متوجه گرداید # ~~امیدست کی مساعی جمیله ایشان مقرون بمراضی احضرت # ~~بابشد تا این مخلص بدان مفتخر ومباهی گردن ان شاء الله # ~~العزیز عظمت وجلالت درتفی بان # ~~واماجواب بمع سه نوع # فع اول چون مکاتتبه همایون که امتثال اوامز آن بر PageV01P392 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0425.png) # ~~اخیباردولت واقبال وارد وصادریشدرتلق ان بشراییط # ~~تعظیم وتبجیل مرعی گیشت وفی خواست که ببفش خون # ~~بهرمهم که بران حضرت عاید بایشد توجه نمایدتا بفرستادن # ~~لشگریان چه رسد اما بواسطهآ آنک حبغی ازآمرا وعساکر که # ~~شایسته تقلدخدمت که لایق اخضرت باشد غیبت # ~~دپ نموده بود ند وحاضران استعداد ان نوع بندگیا ندایشتیند # ~~فزستادن ان طوایف درتوقف ماندتقنما بعد چون معاودت # ~~دت نماییند هرآیینه متوجه جناب همایون گردند ان شاءالله تعالی # ~~امیداست که این عزرد رمحل قبول آیددولت مخلدواساس # ~~کامرافی ممهد بای # نفی نفع چون مکانتبه ومشافههآ که ازعالی حضرت # ~~بوب سلطاف لازالت سلطنته موکرة باوتادالدوام اممدودة الی # ~~یوم الحیشروالقیام ثیرباب ارسال عساکز نفاذ یافیه معلوم شدبیام # ~~الله قعالی که اگراین ن ولخواه را وقت مساعدت بنودی بی توقف ~~PageV01P393 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0426.png) # ~~متوجه انحضرت گیشتی صورت حال انست که این مخلص نییز # جضور امراو لیشگریان جهت دفع اعادی واضداد احتیاج # ~~داری ونکرات میخواست که از انخضرت چنین استعانق # ~~طلیبا اگردریین وقت درارسال اییشان توقفی رود امیدست # ~~که محمول برنفقصیاین دولتخواه بنباشد والضرورات # ~~بیح المحظورات باوجود کحمال عواطف انعضرت بمزیرتواکید # ~~احتیاج بنیست دولت مخلدبان # تفع سفم اما بعد اوامریشریفه راکه درباب ارسال امرا # ~~ولشگریان بنفاد پییوستة ببمع ارادت اصغارفت ول مغلص # ~~وت دولتخواه مینوایست که درروزحمعی اننوه را متوجه احضرت # ~~گردانز اما بواسطهآ آنک وظایف و جامگیات ایشاج که بر # ~~ولایات اطلاق رفته تاغایت نرسیدة بودوایشان ازتهیه # ~~اسباب ملازمت قاصر آن عزییت درتوقف ماید فیما بعد # ~~بدپ چون اسباب و استعدادات ایسشان مرتب گردد بهرصوج # ~~که صواب دید انحضرت بایشر توجه بنایندان شاءالله تعالی PageV01P394 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0427.png) # ~~دولت لایزالحل برتعاقب ایام ولیالی باد # # فصل ششم %~% دراستمداد بفس3 لشگرومال3 # ~~ه لدین ادده ابت ms139 وش انزوره شده: # ~~وصورت مکتوب وجباب اما مکتتوب بررای جان افروز که مشروق # ~~آن چون اشلق (ت : اشرا ق - حز شره) حفور شید لماع جها نگیرست # ~~بل آفتاب جهانتاب از اضاوت انفیار آن مستنیر معلوم ومنهی کردابنیده # ~~می آید که درین ایام از سه جانب از(ث: از - شف شه) مخالفان دعاکوی # ~~دولتخواه اخبارمتوات ومتعاقب (: ومتعاقبحنت شه) سشد که با # ~~لشکرهای جار متوجه ان مملکت (مملکت: آحضت) شدایذ و قتال و # ~~جدالا(ث: لا-نن شره) مستوفز و متشمر کسشته بیت # ~~بیت : وش- مشص) # ~~تلاتاء ت- با) گوهر شمشیر که پالایدخون یا آتش سود ای که بالاگیرد # ~~وازغرایب اتفاقات ( اتفاقات: آت-انغامات) امرل و لسشکریان که # ~~اعوان و انضارند و درچنین صورتها جانسپاری کینذ ببورتها ومواضع # ~~خودرفتهاند و میان اینجاینب و ایسشان مسافتی بعیدست وطایفهآ # ~~که اینجا ملازم ابذ از ان قبیل بنیستید کی دفع چنین اخطار و اهولل ~~بسساقد # ~~ایشان ممکن گردد و اموال که دفع دشمن ببان توان کرد (آ: کرد - وپلای # ~~کطصت.رد نیتشه) هنوز از ارتفاعات و محصولات املاک ومال # ~~ومتوجهات (ل5 ا) ولایات و بلبوکات نیاورده اند و انین دو لتخواهرا # ~~تحیر وتردد بر وبهی طاری شده که عنان متالک وتماسک از قبضه PageV01P395 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0428.png) # ~~اقتتدارببین ون می افت و بعد ان حضرت رب العالمین جل جلاله وعم # ~~دفاله جن انک استمداد ان انخضرت کند چاره دکرعنی داندچه (چه: آدر) # ~~مساعدت دوستان درچینین اوقات تققع توان دایشت ودرمنهب # ~~ارباب مروت عیبی نه وشیخی (عیبی نه وشینی :ث یشینی وعی) # ~~ندان نسبت (نسبت: تنیست) منتوان کرد ان # ~~سحال انتجان (اوتعادة ومت -احتقای) و وفور اعتقاد (اعتقادبتساتحاد) # ~~واعتعناد این مکانتبه مشتمل بر التماس ان (ان: ش- این) مطالب # ~~کی معاونت است بنفس نفیس و لشکر و مال اصدار یافت # ~~وامیدوارست کی این (این: ا-ان) ملتسات محل اجابت # ~~یابد وای جهان الی اسعاف (اسعات: ب- استعان) و # ~~اخاح ان را برذمت همت لانزم شمرد تا این دولخواه بین # ~~هست همای فراز کد حساد ق قصد محاندان و ms140 اضداد # ~~امان یابد و دردعای دولت افزاید چه مححق # ~~است که چون اخبا وصول رایات همایون لازالت # ~~محفوفة بالبضر و النتایید بکوش مخالفان و معاینان (ومعایدان # ~~تشخت شده) رسد مز انهزام تدسیدگربذانند و # ~~نض حدیث ضرت بالرعب ولو بمیرة # ~~(ولومسیرة . ث- مسیرة) مشهر بضوح ابخبامد # ~~ان سشاء الله تعالی (تعالی ث:- العزین) جهان # ~~مسخر فزمان (وزمان : ت- احکام) باد واما جواب PageV01P396 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0429.png) # ~~سه صورتل # # ول %~% مدد دادنا ببضس خوی # # ک و4 %~% لیشکرو مال فزرستادن # ~~ممو خزرگفتن درنارفتن خود وناهزستادنلشکرومال # # صوتااولن %~% درمدن دادن ببفشخون تنه نوت # 4اول %~% اشاری کی از اخضرت حفت بانفاع # ~~البایییدات الربانیه درباب توجه مبارک جهتی ازجهات # ~~نفان یافته بود ومعلوم یشدهآ که امداد5 معاونت ومساعدت # ~~نواب وخدام ویشکریان دران قضیة متواترداشتن نوی # ~~ازکال اخلاعل ود ولخواهیست مقرریشد کی درفلان تاریخ # ~~کی اختیاری مسعودیست ایین دولتخواه باجمعی ازامراولشکریان # ~~درمیعادی معین ومیقاق مقرر نبوضی کی رای همایون صواب # ~~دایذ بخدمت مشرف گردد و نهر مساعدت کی بشایسته حضرت # ~~سلطنت پناه باشد قیام نماید ان شاء الله تعالی جهان بکام باد # ~~اابهی ت ه ااب دهه آاه کاسمادن # ~~ل و هان کی کا ک هاکب ا: ما کن کی کرتی ت رب کار های و مان، ~~PageV01P397 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0430.png) # جون اوامرعلیه لازالت عالیة باحضاراین # ~~ن ولخواه صادر بشده بود وتحقیق ریسیده که وقوف درمواقف # ~~اعاینت نواب وخدام اضرت امری واجب وقضی # ~~متحتم است بطالعی میمون واختیاری همایون باجمعی امرا # ~~لدی ولشکریان توجه نمود و بولجار وصول بخدمتادرتا ریخی # ~~که صواب دید انحضرت باشد موقوف برعوالی اشاراتست # ~~امیدست کی چون بدان دولت مستسعدگردد اپنچ از # ~~وظایف اخلاص ممکن است بروحهی که متضمن مراضی # ~~ضرت بایشد ازقوت بفعل رسانان بشاء الله بعالی # ~~دو، مفع بعر از عرض وظایف اخلاص نضویر # ~~رایآ صواب فرمای گردانیده می آید که چون اشارت شرینه PageV01P398 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0431.png) # ~~صادرشدة که درتوجه بفلانجهت بحضوراین دوخواه # ~~احتیاج است امتثال فرمان واجب الاتباء لازم دانسته در # ~~2 فلان تاریخ باجماعت لیشکربان وانچ ازاستعدادات # ~~وب ms141 موجود بود توجة نودهآ امیدیست کی بمیعادی کی اشارت # ~~شریق صادرکردد ویبوضعی کی رای همایون صلاع وصواب # ~~دابذلبخدمت اتفاق وصول افتد وبوظایفآ اخلاص ودولتخوافی # ~~بروحبمی کی پسندیده رای مبارک بایستد اشتغال نماید # ~~ان بشاب الله تعالی چولت مخلربان # صفنتاد قیم درلشکر ومال فرستادن سه فوع # وعاول بعد ازتمهید قواعد مخالصت وتاکیدمبانی # ~~اخلاص وموافقت بننوده می شود کیچون مطاوی اقلام # ~~گوهرباربرتوجه رایات همایون بغلان صوب اشتمال یافیه بود # ~~بوهث ومخلص دولتخواه بواسطهآ هرگونه موانغ بنفض خون متوجه نی توانت # ~~2ت شدده کس را ازامراء کبار باحبعی از لشکریان متوجه اخضرت PageV01P399 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0432.png) # ~~جهت اخراجات عساکر میصوره مصحوب اییشان ارسال رقت # ~~پ امیدایست کی این مباسطت مقام عفو یابد و محب # ~~مخلص لایزال بچنین خدمات التیام بزید تا سترایط # ~~دولتخواهی بتقدیم رساین جهان بکام باد # و ن9 # ~~نتا واختصاص معروض رای جهان ارایل گرداننیده ی اید # ~~که چون ازتقتیی واردان موارد ایتاد ووافدان مشارب # ~~اعیتضاد واعتقان صورت توجه رکاب همایون بفلان صوب # ~~بوقوف پیوست مطمح نظر ومسرح فکران بود کی بی توقف # ~~مسرع عزبیت را کارفرمونه بخدمت پوندن وبوظیفةمعاونت # ~~مشغول گرید چون مهمی خبرکی تعلق بیکی از عاگوزادگان # ~~دارد سانع بسثده وعنان عزیت ازنوحه جضرت منصرف # ~~گشته برارسال امرا و لشگریان و وجهی کی مددا اخراجات # ~~و مصالح عساکرسصوره باسد اقتقیار نمود امیدوارسط ککادر PageV01P400 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0433.png) # ~~محل قبول افتدواین دولتخواء ازنتعة عدم عفو مصون و # ~~مامون ماند ان بشاءالله تعالی # نوغ مو چون ابشارت عالیط بتوجهآ مبارک بفلان صوب # ~~نفان یافته بود ووظیفه اخلاص ودولتخواهی انک این مخلص # ~~منزی توق موافقت شوده مرافق رکاب عالی بودی فاما # ~~چون توزعی که جهت قرب جوار معاندان ومخاصمان بخاطرراه # ~~یافیته برعلوم شریفه مخفی ینست وجتمل که اکرغیتی اتفاق # ~~افتد ازهجوم ایشان برن دیار ملالتی بخاطرشرف راه یابد # ~~دپ اعتماد برمکارم وعواطف کرده توقف ننون ولاامرا فلان و # ~~فلان را با ببیست هزار سوارمتتسلح و بیست تومان اقچهآ # ~~طلغماجمت ترتیب مصالح عساکر منضوره بدان حضرت ارسال ms142 # ~~کرا امیدست کی عذر توقف درمحل قبول افتدویرین # ~~ب ابنساطاا ملوم ومعاتب نکردد ان شاءالله تعالی PageV01P401 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0434.png) # صومنتسیومم یرنارفیتنخود وناوزنستارکالشکرومال %~% سهنوع # اول بعداز تمهیر قواعد1اخلاص متهی میکردد کی # ~~چون توجه رایات همایون جهت تفع اضداد ومخالفان بوقوف # ~~پیوست همکی همت بران مصروف بشدکی یا لیآت کی # ~~وقت وحال مساعدت مودی تا هم بنفس وهم بلشکرو # ~~مال وظیفهآ معاونت ؤمظاهرت بجای اوردی وبعلم الله # ~~تعالی کی این هرسه قسم مموعاست چه مزاجرا انعرافی # ~~کة نصیب حساد واضداد انحضرت باد عارض یشده و # ~~قواد بیشکر باجمعی لیشکریان که بشایسته خدمتیکی لایقحضرت # ~~عالی بایشد غایب بودند ومحصولات و ارتفاعات این سال # ~~بسبب هرکونه فترات نقصان بیزیفته بدین اسباب این # ~~ت خدمات درحیز تققف مانز اگرفیمابعد درعیرمهلتی باشد PageV01P402 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0435.png) # ~~36ج بهرخدمت کی ممکن گردن قیام واجب دانذدولت مخلاباد # بعد ازعرض وظایف مخالصت وذکر # ~~قواعد مصافاة وموافقت اعلام عی رون کی چون اخبار توجه # ~~مواکب بترییه جهت فع یاغیان و معاندان معلوم سدممنای # ~~ودث ضمیر وموی خاطر آن بود که بنفس خخون با اتباع ولشکران # ~~مپ ومبالعی مالجهت اخراجات عساکر مصوره مبادرت موره # ~~متوحبه اخضرت سود فاما یبش ازاستماعء ابین معنی از # ~~جاینب تلحضرت فلان خلد ملکه قصاد متواترومتوارق شده # ~~بودند و باستدعای حضوراین مخلص ولشکریان واموال # ~~ابشارت فزموده واین دولخواه اجابت موده وجمعی را از # ~~قوان ستکر باچندتومان مال بخدیتتش متوجه گرناینیده وخون نیز # ~~عازم یشده اکراین موانع تعاقب نیافتی هر آینه با مال ولشکر # ~~بخدمت آمدی امیدست که این اعزار در محل قبول آیدا # ~~ان شاء الله تعالی جهان بکام بان PageV01P403 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0436.png) # ~~فینسوء بعدازتقریی احوال اتجاد وشرح قواعدوواق # ~~و وداد کمنهی گرداننیده ی آید که جهت توجه بدفع اضرادو # ~~مخالفان اشارت عالی بضوراین دولتخواه وجمعی لیشکریان # ~~وخزیینهآ که موجوی بایش نفان پافته بود چون بین الجانبین # ~~قواعد یگانگی ممهدست یقن کی هرعذر که تقدیم یابددد # ~~محل قبول آید اما توجه این مخلص بفسخودجهت غیبت3 # ~~مرا ولشکربان که اجازت طلبیده باخانهای ms143 خودرفته بودند # ~~موقوف مایذ وتاخرلشکزنیز بوقوون یبوست واما # ~~فزستادن خزایه حال انک دریت سال جهت عبور عساکر # ~~طغاة وانقطاع مطر لاانقطع ولاعبر اکثرارتفاعات ومحصولات # ~~درمقام ضیاع ونقصان آمدچنانک درمالاید ضروریات # ~~هرگونه تدبرات احتیاج می افتد اگراین اعزارمحل قبول # ~~یابذ ازکمال الطاف انحضرت مستبعدفشمرد جهان بکام بان # ~~ب:عرضهییافتدکه توبین فدت برصوب: بولایت) PageV01P404 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0437.png) # # ب فصل هفتم %~% درمستظهز گرن اینیدن بشکستگات # ~~.9پوصورت ملتوب وجواب وهریک منحصردرسه نوع # و %~% مکتوب ### | تا استماع افتاده که حضرت عالی سلطانی # ~~3دامت سلطنه را ازتعرض مخالفان ملالتی بخاطرخطیزراه # ~~یافته ویسبب انزعاج امرا وانکسار لسثکریان شده بعلم الله # ~~تعالی کهآ تاسفی تمام بظاهرو باطن رسیده وهمگی همت # ~~بر تدارک وتلافی آن مصروف ومقصورست # ~~می باید که بی وجه از وجوه تعرقه وتردد ببخمیرمنیرکه # ~~از پرتو انواا الهی مسنیرست راه نیابد واز ترچی که # ~~3ج مستعقب فرح است ومیدی نباشد 4 # ~~61ت کزوین بسیار ببخندن بدولتهاو مردان برا # ~~بفضلحق جل ذکره رجا صادقست که تعریک مخالفان بر # ~~وجعی اتفاق افتد که دیار دران دیار نمایزوحضرت شریفهآ PageV01P405 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0438.png) # ~~متمکن ومستد گردد ان شاء الله تعالی # درین وقت چنان نمود ندکه حضرت سلطان # ~~عظم زیدت سلطنته را بنا برتضور تغیری که درمزاج ایبخلص # ~~کرده ملالتی بخاطررسیده وسبب انسداد ابواب مکاتبات # ~~ومراسلات کیشته یعلم الله تعالی که ازین معنی انزعاجی # ~~دث تمام بخاطرراه پافت وضمیر ازتصورحپنین تسویلات # ~~بغایت منزجر ومرتدع گشت چون قواعد موالاة ببنالجانین # ~~بروی ممهدیتده که دست تصرف ادوارر ازعرض آن # ~~هپ قاصرست توقعست کة حضرت بشردفهآ سلطای درهییخ # ~~حال چنین نورات نفرمایدواین مخلص راد رتقام ارادت # ~~واعتقاد ومحبت واعتضاق داند ومنحجمیع الوجوه امدراد # ~~مظاهرت ومعاونت ازین طرف نصب العین کرداند PageV01P406 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0439.png) # ~~که در تعظیم جانب وکشف معضالت وحل مشگلات # ~~اخضرت هیح دقیقه ازد قایق مهمل وناموعی نخواهدماند # ~~ان بشناء الله العزدز # ~~دوع سوع) بعدازتمهید قواعد مصادقت وتاکید # ~~مباث موالات ومخالصت اعلام میرودکه هدن وقت # ~~چنان استماع رفت که یکی ازخدام احضروتاکه غرسن # ~~دولت وربمبة تعمت ایشانست ms144 دم اففران و # ~~استبداد میزد و باستقلاک ایشتغاک نموده طریق عخالت # ~~عی سپرد وبواسطهآ وقوغ این معنی ترددی ببررون # ~~مبارک رسیده و موجب تفکرخاطرسده ازهمت بلد # ~~چه محل آن باسشد که بهوا سد تخیلات ایشان خمییر میرر # ~~ملیقنت گردد تلی بایل که بییح حال تفکری بباطن شریف راه نیابا # ~~ج که درقلع وقمع چنان طوایف تا موجب تالف خاطر بزرگوار PageV01P407 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0440.png) # ~~عوب بایش انچ از مساعدت ممکن ومقدورگردد ازقوت بعل # ~~خواهد رسید وعماقرییب آیاران بوضوح پیوندن ان شاءو # ~~الله تعالی جهان بکام باد # مومشان ی %~% جواب # اقل صشرفهآ مطاع که درباب استمالت این # ~~دولتخواه تخبیر تحوبیریافته بود در اعز اوقات ازدست # ~~وپ مبستران اخبار مظاهرت و معطران ارجاء موافقت وارد # ~~25 و واصل شد ودر تعظیم قدوم آن انواغ تکریم تقتریم # ~~یافت اشارغت که درباب معاوننت اینلادولتخواه برزیان # ~~قلم گوهرباررفته ازشمول الطافف ووفوراعطاف ان حضرت # ~~مستبعد ومستبدع نننونت # ~~لاعرو من المسک العطران یفوح نسمه ### | ولا من الببدر النیران کایلوح ادیمد # ~~ت محبازات ارخاحوالیتخ با مکارم لجبلی ان حضرتستهمواره PageV01P408 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0441.png) # ~~ملان ومقصددوستداران ومحل استظهاردولتخواهان باد بمنه # ~~وسعة لطفه # بعدازتقتبیل مواقع اقلام شربفه لازالت جاریة # ~~باعظام الاولیاء ناطقة باعدام الاعداء معروض می گردد کة اشارقی # ~~که درباب تصوری که این دولتخواه درقضیهآ بی عنایتی اجخرت # ~~بینسبت بااین جاننب کرده فرموده علم الله که این معنی هرگزز در # ~~ضمیر متطرق نگشته است و باطن بز تضور آنن5 مشتمل ننثده # ~~واین محب مخلص راحود جزانجنایب ملاذی وملحای # ~~چگونه صورت بندن اما عنایت که برزبان (قلام اقلیم گیر # ~~جاری گشته موحبب استظهار کلی این دولتخواهست # ~~حضرت عالی هموارة استیناقمخلصان دولتخواة باد جق حقه # ~~اببج: حزنشه 2-پ ج: بایلاء # # ااه لطفل ه ماعفن* باط %~% گاب: سز شده PageV01P409 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0442.png) # ~~تفع سف بعد ازلثم مقاطر انفاس کوهریارونتم # ~~معاطر انفاس درر نثار اجراهما الله تعالی باسعاد الموادین- # ~~وارغام المضادیج اعلام می رون که اشارتی که درباب دفع # ~~مخالفان این دولتخواه زبان خامه درزاثناء کتاب و3 نامه بانها ms145 # ~~9پ رسانیده بود بوقوت پوست از کمال مخلص نوانیضرت # ~~هث جهانباخ در مقام استبعاد نیفتاد # گل اگر رنگ دهد نپست عجب ### | مشک اکر بویادهد نیست غریب # ~~همواره مخلص دولتخواه را بوفورعنایت وشمول اعابنتا # ~~ضرت امدا استظمار متواقرست واسساب استییشار # ~~منوارداجبلت کرییه بنسبت با سابر دولتخواهان برین # ~~ج نوع اهتمام مجبول ومفطورستلا وهمم ارباب ولالووداد # ~~برادعیهٔ‌ امخضرت مصروف ومقصوراللهم استجب PageV01P410 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0443.png) # # فصلفشتم %~% د طلبدونی ق مق افقت ### | ققصوحت %~% ملتوب وجواب # # مق اقل %~% ملتوب %~% سهدفوع # بعد از ابلاغ روایح دعاوارسالفوایح ثنا # ~~ب تصویز رای منیرگرن انیه حی آید که چون باری شتوالت الاوه و # ~~تقدست اسماؤة مهام جهاینان ومناظم عالمیان درقبضه # ~~باصابت ارا واجادت اوکاراییشان حوالت فرمود برهربک ازولاة # ~~امر وحماة بیضهآ دین و ملک واجبست کی بشکران موهبت # ~~تا موجب مزییر باشرهشغول گردند لمن ا شکرتم لازیرنم و # ~~بوظیفه حمد این نعمت تا سبب دوام گردد قیام نمایید # الحدا والبکر تدوم النغم وهیی امل که درجابتین التزائم آن # ~~علات ازبوازم بابشد بأان مساوی نمانز کی قواعد مصالی تلاومحبت ~~PageV01P411 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0444.png) # ~~پ وقوانین موافقت ومودت بین الحضرقین تاکدی پابد که # ~~نست تصاریی ادوار ازعدم ان عاجز ایدتا از میامن # ~~ان احوال عباد انتظام یابد ورخنهآ اموز بقاع وبلاد الثی # ~~پزیرد وهریک را ازجاننبین ذکرجمیل و اجر جزیل ماخر # ~~مایذات بشناء الله تعالی انحیه درین باب مخلص دولتخواهرااز # ~~طلب محبت ومودت ومصافاة وموافقت روی شوت # ~~معلوم علوم شریفه گرداینید ونقناست که دران جاینب # ~~بیز بممدت وارتضا مقرون افتدواتحادیکه ازمیامن ان # ~~جهاینان رغد معیست یابیددسیت نهد ان شاباللهتغالی # ف 5 بعداز تتلیغ اوران دعا وتصدیزا افراد شنا # ~~انهاء رای جهان آرایل گرد ابنیده می آید که حکمت بالغهآ رباثن # ~~درتفوش مصالح جهانبالخبسلاطین دین پرور وملوک # ~~عدل کسترات بوده که رعایا بل سایربرایا که ودایع حضرت PageV01P412 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0445.png) # ~~فریدگارجل جلاله اند فارغ البال ومرفه الحال باشندواین # ~~معنی بی ترافقة ملوک انام وسلاطین اسلام دست ندهد # ~~آرسل ورسایل از حضرتین تواتزوتعاقب یابندواهالی # ~~مملکتین بنیا آمال ms146 واماییآ مستبشر ومنتجخ باشند وذکر # ~~ج جمیل واجرجزیلی که ازلوازم این حالست جانبین را مدخر # ~~ماند بنا بریین مقدمه درن قضیه مخلص ی ولخواه مادرت # ~~ومسابقتلا نوده اب بمصلحت بلاد وعبات عایدد یدو # ~~موجب دوام دولت وسبب بقاء مملکت وسلطنت # ~~داننست بحمل اعلام رسساینیدتا ازاضرت نیزباسعافن # ~~پ واناح این مطلب جسیم مساحت روی وچون رای # ~~جهان آرای را صدق این معنی بوضوح ارخجامدبررای رزین PageV01P413 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0446.png) # ~~وفکر رصیرلج پوشیده نماند که مطمح نظر ومسرح فکر مخلص # ~~دولتخواه تخیردوا جهافی جابنبن بوده ولتعلمن نباءه بعد # ~~«هث حین اموردین ودولت برمنهج مراد ومرام متسق # ~~ومنتظم باد بالننی واله العظام وصحبه الکرام1 # ~~نفوع سهیم چون لطایف صنع ربان وعواطف # ~~بی بهایت حضرتت یزدافی مصالح اهالی ممالک درقبضهآ # ~~قدرت حضرتیت نهاد و اوامرو نواهی ایشان رادرانحاز کیتی # ~~اب نافذ ومطلق گردانید بهترن مکاسب وشریفتزین ذ خانیر # ~~آن دانسته یشد که قواعد مصالحت بن المملکتین ممقدو # ~~طرایق محبت ومودت بین الجاننین مسلوکا ومقررر # ~~بایشدتا ازاتیان بواردا ان مشارب امال خلاق مصفی # ~~ومناهل امافی انام مهناگردن وصادرو وارن بی تصوراخطار PageV01P414 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0447.png) # ~~و تجنب اهوالل بتردد وآم شد مشغول گردند وهر # ~~آیینه مصالح خلایق درضمن ان برایسر وجوه تمشیت # ~~بابد وامور مملکت روزبروز نقویت گیرن و مخالفانرا # ~~از استماع اخبار مواففت اینیاب اطماع منقلع وفواسد # ~~افکارمضادت ومخالفت منقلب ومندف بشون انچ # ~~ازخلوص عقرت وصفاءطوییت درباطن این دولخواه # ~~دبت اننعات یافت تجزعرض رسانید ورجا صادقست که # ~~چوبهآ درعواقب آن تاملی شافی و تدیرین وافی ارزانی فزمایند # ~~هرآینه مقبول ومسموع و باجابت مقرون ومشفوع # ~~بردی ان شاء الله تعالی دولت ایدی وسعادت سرمدی # ~~رین رایات جها نگشای باد بالننبی واله # ا5 %~% جواب %~% سه نوع # 5 %~% اشارتی که از جاننگا حضریت بزرگوار # ~~سج پادشاهی که محفوف انواع انوار العی باد دریاب فح طرق PageV01P415 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0448.png) # ~~یگانگی بو سدابوابا بیگانگیل وتمهید قواعد ودا5 و تشیید5 # ~~مبانی محبت واعتضاد صادرتثده یعلم الله تعالی که انرا # ~~ازجمله تفضلات رباخی وتطولات یزد الن ms147 نانیتهدبشدو # ~~از مدقی بازخاطر متعلق سلوک مخالصت وموافقت # ~~می بود و ازعواقب شروع که مقرون برضا یا بمنع بایشد وتوق # ~~حاصل فنی بشدون کمال دین داری ووفور پرهیزکاری و # ~~نمول اهتبام بمحافظت بلاد وعباد ازخدمت سلطان # ~~عظم دامت سلطنته درن مسابقت ومباچرت که # ~~موننست بورود موارن اتحاد معلوم ومصور کشت # ~~ونض المومنون اخوة خون محقق ومقررست ازیخاینط # ~~نیز دز فتح الباب ارادت واعتقاد بشروغرفت وان رانخیره # ~~نیک نای و مادهآ پبسندیده فرجامی گرداینید ویقین است # ~~که این حالت منبخ شرات ومثمرمنوبات گرددواز میامن PageV01P416 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0449.png) # ~~ن مصالح جهانیان براحسن قواعدتمهید یابد و مناجع # ~~عالمیان براوکد مبائی تاکدیینرد ات شاءالله تعالی # فکن %~% چون از2 الهام فایض بحق وفیض ملهم # ~~مطلق جلت کیریاوة وتوالت الاؤة بضص تعاونوا علی البر # ~~والتقویی بمسامع ستریینه حضرتا سلطاین دامت سلطنته # ~~رسید و باوامر ان موققرسثده بآاین جانب طریق مواخاة # ~~کردانند ودرین طلبمسابقت ویقدم واجب دانست # ~~والفضل للمتقدم ازیین جانب نیزابینداعیه را لببک # ~~هپ اجابت گفته آمد وقال تعالی اجیبوا دای الله و زبان # ~~ش زمان گفت3 لبتکب ان نعوقنی لبیا احمدربا ساقنی # ~~الیکاآ یشک نیست کی حکمت ریانی درتفوض اموربلاد3 # ~~عبای باصحات قدرت وشوکت اینست کی جهانیان بظل # 2- آه بالای طزوشتشده %~% ماتمهج ### | رفت فنش بیف # ~~-ا* عن ده ااببانا اادب فاللناثما: موالاة # ~~اااه کمهید ااباه ده امء اکای # ~~71ا.مه ار مات. تا. قیک. کزه یه کوه ده اکفی PageV01P417 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0450.png) # ~~ظلیل اییشان استظلال بتوده ازعوارض آفات وغوایل # ~~مخافاة لمصون ومامون مایننواین معنی جز بهحبت سلاطین # ~~ومودت ملوک تمشیت نیابد تا ایشان درنعیم نعمت # ~~معدلت بین المملکتین فزقی تصور نکنندومنافع وفواید # ~~ان ازحیز ترییر و ببیان تقریر خارج افتد امیدست کی # ~~این مصادقت مقارن دوام واین موافقت علی مرور # ~~الشهور والایام باشد وجهانیان ببان محظوظ ومحتظی گردند # ~~ان بشاء الله تعالی # نفوع سسفیم) چون عواطف نامتناهی حضرت اللی در # ~~ت حق سلاطین اسلام وملوک انام در نزاید و تضاعه # ~~باسشد ایشان را برسلوک مسالک وداد و انتهاج ms148 مناهج # ~~محبت واعتضاد تباعث و محرض شودتا برکات آن # ~~بقاء وبلاد مسکون ومعمور وطوای عباد مرفه ومسرور # ~~4ج گرن نذچه پادشاهان در بنی نوعا بمثابت سرند ودمگیران # ~~چون بدت وحیات بن بی وجون سرمحال باشدوچون PageV01P418 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0451.png) # ~~در مصیاد قتی که برجهاینان مبارک ویمون باد فح الباب # ~~ازجانب جنابة بزرگوارحضرت سلطانی دامت سلطینته # ~~بوده واجر میبادرت ومثوببت مسابقت اضرت را # ~~حاصل بشده ازین جانب نیزجز ارتضا واصطفا امری دنیر # ~~چگونه تصورتوان کرن2 لک البستری بما ترضی رضینا # ~~پ توقعست که بروحهی که رای شرحضرت شهریاری بران # ~~قرارگرفه بعدالیوم طرق مکاتبات مسلوک وابواب مراسلات # ~~ومفاوضات مفتوح باشدورسل ورسایل ؤتجاروقوافل علی # ~~تواترالازمنة والشهور وتعاقب الایام والعصوروارد وواصل گردند # ~~وبذکر مطالب ومقاصد استنهاضل واحجب دانزتا در اتمام # ~~حسن اهتمام مرعی ومبذول افتد ان شاءالله تعالی دولت مخلد # ~~واساس کا مرایی ممهد بان4ا PageV01P419 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0452.png) # ~~فصلنهم درطلیب وصلت وجواب مشتمل بردوصوت # ~~صوعتخ اهیل ض طلب سه فوع # دع (ول بررای جهان آرای و فکر صواب فزمای # ~~مخفی نماندکه ثازانخاه بازکه دست قدرت رب العالیین # ~~در تخمیرطیینت ابوالبستر آیم صلوات الله ثوسلامه علیة # ~~ثروع فزمون وگضتخبرت طینه ادم ببیی ارنجین # ~~صباحاجهت انک تا بقای نسلرا امتداد بایشد و"ازهر # ~~مولودی که موجود ستود اثار قدرت وعظمت و ایجان # ~~موجرعلی الاطلاق جل ذکره وعم شکره جهاننیان را واضع و # ~~ب لایح گردد قاعدهآ امتزاج وازدواج دربنی نوع امری واجب # ~~وقضیه متحتم گرنابنید بنا برین مقدمه الردایی نولتخواه # ~~خواهان ان بایشدکی در سلک اولای آن حضرت انغراط # ~~یابد ویکی ازکرایم خاندان سلطنت و پادشاهی تبر وحبه # ~~حکم یشریچت اختصاص گیرن ورای همایون کی مهبط انوار PageV01P420 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0453.png) # ~~فیضل لایزالی حضرت الهیست اتمام انرا تلفل فرموده # ~~اجازت متریقخ بعقد مناکحت وتلمیل مواصلت ارزاتی # ~~ت الهی باشد متابعت واجب شناسد # زا گرذچون می فرزند بایشد # غلط گفتم که چرخ و اخترانش PageV01P421 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0454.png) # بررای همایون لازال مقرونا بالمیامن # ~~والمناجع متکفلا لاتمام المطالب والمصالح یوبتتیده نمانذکه # ~~تمهید قواعد مواصلت میان طوابف ms149 عالمیان تخصیصح # ~~ملوک عدل پرور و سلاطین فضل گسیر تا موحب بقاء نسل # ~~بایشد امری معهون وستتی مسنونست وض حدیث # ~~درین باب از اوضح شواهد و اوکددلایل نابرن مقدم # ~~گرمخلص دولتخواه را داعیهآ انک بکی ازدعاگوزاد گان در # ~~سلک فززندان اخضرت انخراطا یابد درخاطر قرالز گیرد # ~~امیدوارست که چون رای همایون بعور آن رسییده عواقب # ~~موررا تا مل فزمایدا این سوال مقرون اجابت گردد تاسیا # ~~علی هذا الاساس خواجه جلال الدین را*که ازجمله امنا # ~~و معتمداشت وظاهرو باطن او بحلیه دیاینت و PageV01P422 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0455.png) # ~~کمال بدببر متحلیل بببندگی فرستاده بشد تاادرین باب # ~~بانواب نامدارجث که مستدی اتمام و مستنهض # ~~هتمام احضرت بایشد تقدیم کند وچون اجازت شریف # ~~بصدور پمونزن بزودی برینجانب اعلام دهل تا ازحایب # ~~دعاگوزاده فرزند اعز محمدابقاه الله تعالی یکی ازقضاة # ~~نا مدار وولاة تقوی کردار بوکالت منضوب شده متوجه # ~~انحضرت کی قبله اقبال ومقصد اعاظم اقیال است گردد # ~~وعقد مواصلت را باکریمهآ ازکرایم خاندان پادشاهی و # ~~مملکت صابهاالله فی خدر العفة والرشاد وحفظها ف # ~~حجر الصلا والسداد چنانک رای همایون صلاع داند موکد # ~~گرداند ان شاء الله تقالی نجهان بکام ودولت مستدام باد # ~~تفع مسموم بررای جهان افروز مخفی نماندکة انقام # ~~مصالح جهابنان وضبط بناجح عالمیان بموافقت سلاطین # ~~اسلام که حماة بیضهآ دین ورعاة حوزه ملکانز تحقق یابد PageV01P423 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0456.png) # ~~ب وبلان وبقاع معمور وطوای عباد مرفه ومسرورکردند # ~~وچون موافقت ملوک انام بواصلت استحکام پذمیرن # ~~ومجاینبت بانخاد و مباعدت باعتضاد استبدال کیرد هرایینه # ~~طبقات جمهوررا ترفه معاق وترتب اسباب انتانش # ~~ببشتردست نهد وطالب این حال درهمه احوال # ~~مصیب باشد بنا برین مقدمه تبعزعرض رسانیهی اید # ~~اهت که دعاگوزاده فرزند اعز اکرم عبد الرحمن طولاللهعمره بافواع # ~~هزها متطیست وازابنای جش بوفور فضایل وکمالات # ~~مستیتی و ممتاز وعزحسب را باتشرف نسب جح کردانیده # ~~درین وفتت بالهام دولت وسعادت میخواهد که در # ~~عداد اولاد اضضرت داخل بایشد و باکریمهآ از کریمات # ~~خاندان سلطنت اختصاص یابد تا آن نیز مکمل اسباب ms150 # ~~سعادت وسترف اوکردد بنا برن مقدمه مخلص دولتخواه # ~~قهپ بعرض این معنی کی بحقیقت مادهآ مفاخرت ومباهاتست # ~~اب :طایف اآب: استدلال، پ: استقال # ~~ا-پ : سنفرشه، ت: ومطالب عپج. بهیج حال ملوم ومعاتب نکردد # ~~کب: بعض ب: تخ شده تهتآت: اعز. حنن شره، ب: اعز الکرم # # لرت: الرحمان 9-پج: فیظلکم- افزورهشده %~% ما-پة متجلیست # ~~-پ. مستغنی آاپ محزن شه 13_ آبت: حزنت شه 14_پچ: بندکات PageV01P424 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0457.png) # ~~کث مزاحم رای جهان ارای شدتا اگر این مطلوب جصول میپوندد # ~~وجعال این مراد سرازحجاب احتجاب بیرون می آرد # ~~وکلاجهت اتمام معین کردند و اهتمام را ببان مرحمت # ~~جی دریغ تکفل فرماید تا میامن آن حالا ومالا قرین روزگار # ~~4 حضرتین گردد ان شاء الله تعالی برن ابرام مترقب عفوست # ~~مهان بکام بان - # مقح شان یه %~% درجواب برضا یا بمنغل وهریک ### | مشتمل برسه نوع اماصورت رضا # اول بعد ازعرض وظایف التیاع وذکررواتب # ~~دولت خواهی اعلام می رود که احوالی که قلم گوهربار متکفل # ~~آ تقررر وتحریر آن بشده یود ودرباب وصلت کلمهآ چند # ~~فرموده چون رعایت کفاءت ازجملهٔ‌ لوازم مواصلتست و # ~~درین باب این معنی را وضوی هرحچه تمامترسمع ارادت # ~~صغا ننموده ازین جاننب تیز مورد ان مطلب بوکرات # ~~رضا مصفی کثت و قرعهآ اختیار ازحجمیع PageV01P425 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0458.png) # ~~ملوکت اقطاروامصار برحضرت عالی سلطانخ دامت سلطنیه # ~~افتان بهروقت که وکلا ونواب جهت این5 مصلحت # ~~خیر متوجه کرنند بروهی که فرمودهآ شارع صلوات الله # ~~وسلامه علیة است اتمام ان را التزام نمودهاید بمشیة # ~~الله وعونه دولت دایم بان # بعد از اخبار اخبار اخلاص ننموده می آیدکه # ~~اشارتت که درباب بشاه زادهآجهان شره دوحه کالسلطنة # ~~درة عقدالمملکة ابقاة الله تعالی فی ظل الظلیل السلطا # ~~فرموده ووصلت را بااین جاینب التماس ننموده چون # ~~کمال سب وسترف بسب خدمتش اظهرمن الشمس # ~~پ وابین من الامس معلوم است و فضایل نفساث و # ~~کمالات ایسای او که مزینات اوضاء سلطنت ومیهدات # ~~قواعر بادشاهی ومملکت ابز بلبرات استماع رفته دران # # اکخدکده %~% 4ان # # ~~اپم PageV01P426 # ![image ms151 ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0459.png) # ~~باب بمزید تا ملی افتقار نیفتاد هرچه رای شری سلطاشی # ~~بران قرارگیرد پسندیده ایجانب بایشد میحاد اتمام این # ~~بهم خیرمیقات ارسال نواب و وکلا خواهدود زیادت # ~~نمی نویسد دولت جاوید بان # سق معروض رای جهان افروزگرداینیده # ~~اءت می آید که کلمهآ چندکیی دربابب مواصل بااین جانب # ~~رای عالی را سانع وعارض یشده وجهت شاهزادهآ جهان # ~~قطب سپهر سلطنت ودری فلک یادشاهی و مملکت # ~~سبغ الله علییة ظللم انذبیشه جنیر فرموده شک نیست # ~~که درین صورت خاطب درعداد یلی ازاولاد بل عزییزشر # ~~انخراط می یابد وچون شاهزاده طول الله عمره ازجملهآ # ~~سلاطین زادگان روزگار بکمال فضایل واداب موصوفت # ~~ومتحلیست این جایتب را کرام سعادت باان مساوی # ~~کردد که مثل اوفرزندی جیب درسلک اولای منخرط # ~~یابد براننچ رای ترل درین معثی صور فرمونة PageV01P427 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0460.png) # # مزیدی صورتنی بندد وفی هذهکفایة %~% مصراع1 # عین رضای ماست هراچ رضای تست # ~~دولت مستدام باد3 # ~~اما صورت منع5 # قل بعد ازعرض متجددات احوال اخلاص وذکر # ~~ممهدات قواعد اختصاص اعلام می رود که اشارفی که دریاب # ~~قضیه وصلت فرموده بونند حال انست که درین سال # ~~ازهجوم لیشکر مخالفان نقصای فاحش بحصولات دیوافن # ~~بهپ وارتفاعات خاصه راه بافته استة وخسارق که هزار # ~~ث یک ان درخاطرنبوده واقع شده و شک نیست که چون # ~~بین الجایبین قاعدهآ وصلتی ممهدگردد رخوز آن بمزید # ~~اخراجات احتیاج افتد و تکفل مؤناتی که لایق حضرتین باشد # ~~ازنقون واجناس ومرصعات وخدم وموانتی وغلمان # ~~وجواری وخزانه وفراش خانه وسایر اخ از لوازم ان # ~~بابشد ضروری الوجود گردد وچوت درین سال خساراری PageV01P428 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0461.png) # ~~بی نهایت اتفاق افتاده اکرحالیا اتمام این قضیه راموقوف # ~~دارند از کمال الطافث آخضرت مستبعد نغای ویقین # ~~است کی این دولتخواه را درین باب معاتب نگردایذ # ~~دولت مستدام بأد # ع956 بعد از تمهید شرابیط دعا وتجدید رواتب # ~~ننا نموده میشود که کلمه چندکی قلم گوهر بار درباب قضیه # ~~مواصلت درسلک عبارت آورده و این دولتخواه رادر # ~~مقام اختصاص بدان حضرت دانسته شک ms152 نیست # ~~کی این معنی زیادت برڈ توقع وتصور این دولخواه بوده # ~~فاما ازعزری واضح که عرض آن واجبست چاره نیست # ~~عرضه می افتتد کی دعاکوزاده که مخصوص بدیین معنی اوست # ~~هنوز درعدان اطفال است1 وبعارضهٔ‌ که نصیب اعادی # ~~آن حضرت باد معذب ومعنی اگرحالیا در اتمام این # ~~قضیه توقفی فرمایند بکمال مکارم حضرت پادشا هی # ~~مناسب تر بایشد ویقین است کی این معنی مستصوب رای PageV01P429 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0462.png) # ~~جهان ارای کردد برن ابرام و اقدام مترقب اغماض # ~~است جهان بکام بان # ~~نف سه بعدازعرض وظایف خدمت واخلاص # ~~نوت اعلام ی رود که اشارتی کی درباب قضیهٔ‌ مواصلت # ~~هپ فزموده اند وکتاب کریم وخطاب شریف بزکر آن ناطق # ~~ب بوقوف پیوست عرضه می افتد که پیش ازوصول شال # ~~همایون و ورود رسولان کرام بمدت سه چهار ماه # ~~ازجانب سلطان معظم ملکظ العرب والعجم فلان الحق # ~~والدین ابرت دولته رسل ورسایل متواترشده بودندو # ~~بخطبآ د عاگوزاده رغبت نموده واز اینجانب اجابت رفته # ~~ویعلم الله تعالی کی اگر نه واسطه این حل بودی دعاگوزلده # ~~بهتراز اخراط درسلک حرم آن حضرت کدام سعادت # ~~صورت بستی واگرمخدرهآ دیرداشتی انرا قایم مقام # ~~گردانیدی چون صورت حال برین منوالست امیدوارکه # ~~این عزر درمحل قبول آید ان شاء الله تعالی جهان بکام باد PageV01P430 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0463.png) # # فضصل وهم %~% ین تهنیتزفافنیصقت # تنیت و جق اپ # # قیت اقل %~% ی تهنیت سه نق # نقاقل %~% بعدازعرض وظایف دولتخواهی وشرح # ~~اخلاص بی تناهی بحلآ انها برسانیده می آید که چون اخبار # ~~سازهآ زقاف مبارک که براضضرت میارک ومیمون باد # ~~استماع افتاد3 بعدازانک *الرفاء بالمد الالتیام والاتفاق # ~~بالرفاء والبنین برزیان راند امداد بهجت وسرور # ~~بروجهی توانز وتوارن یافت که تقتریر از تعبرآن قاصرست # ~~وزبان روزگار گفت؟ # # فلم تک تصاح، الا له %~% ولم یک یصلع الالها # ~~امیدواریست که این زفاف میمون مقرون بایلا اولاد # ~~امجاد واسعاد احشاد انجاب باشد وحضرت شرتفه را از PageV01P431 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0464.png) # ~~ث میامن این مواصلت اسباب افراح متزاید ومتضاعف # ~~ردد ان شاء الله ms153 تعالی ذولت دایم باد * # بعداز اعلام دواعی موافقت وشرح بواعث # ~~مخالصت ومصادقت انها می رود که چون منهیان احوال # ~~وداد ومبلغان اخبار محبت وابتحاد صورت زفان مبارک # ~~که تبران حضرت مبارک ومیمون بان باز نمودند بعداز # ~~مول استبشار و وفور استظهار این ابیات انشاد کرد 3 # ~~مهرتابان چون توجه کرد با برج شرف ### | خدران کرد ند بر رستم خدم تصفیف صف # ~~ماه مجرسوزگشت ومشتری بشدطبه خوان # اعطارد حجت اقرارو باناهیددف # ~~گعنه یارب خسروا این وصلتت فرخنده باد # عقل ونفش وجن واش آمینن کنان ازهرطر # ~~و12ن PageV01P432 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0465.png) # ~~چون ببین وصلت ممورخ وزفاف همایون خاطر # ~~مبارک را استیناسی که مادهآ بهجت دولتخواهان است # ~~2ت حاصل ستده بشک بنیست که این معی بجمیع ڈطوایف # ~~سرابیت کندچه پادشاهان بمثابت ارواح اندواشخاص # ~~نبشری ابدان واعضاد وچون کمزاج روح3 بطیبت و استقا # ~~اختصاص یابد ان حال ججمیع اعضا واطراف برن مفضی و # ~~مسرو گردد حق تعالی اسباب جمعیت خاطر انوز که موجب # ~~ترفه جهانیان ورغد معیشت عالمیاننست روزبرون # ~~زیادت داراد بالنی وآله الاطهار وصحبته الغراء الزاهرن # سوه معروض رای عالم ارای گردانیده می آیدکی # ~~چون اخبار سارهآ زفان مبارکت کی بتیمن مقرونباد بدی # ~~دولتخواه رسید امداد ارتیاح تزاید و تضاعف یافت # ~~و محقق بشرکی حصول اماخ برانیر وجوه مقارن ایام و PageV01P433 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0466.png) # ~~وقات سلطافن لازالت مستغرقة باستیفاء اللذات # ~~پ مستوعبة اقسام الحسنات خواهد بشد وجهابنیان را در # ~~ضمن این حال اسباب ترفه معاش بروجکی دست # ~~خواهدیاد که دست روزگار برتصریی و تغییر # ~~آن قادر نباشد وامیدست که حضرت ربوبت جل # ~~جلاله در تیسیر مطالب وتحصیل مارب اضرت # ~~روز بروز اسباب توفیق مهیاگرداند و مشارب آمال # ~~مصفی ومهنا گردد ان یشاءالله تعالی # حمومشان ف %~% ذرجواب %~% ممه نوع # اقل الطافی کی ازحضرت معلا لازالت مقرونة # ~~باعنان السماء دربارهآ این محیبادولتخواه صادریشده بود # ~~وبرزفافی کی اتفاق افتاده تهنیت فزموده ازقفقدات # ~~حضرت شریفهآ سلطافی لازالت من العظمة بمزیدة # ~~مستعزب نشمرد شک بنیست ک اقتفا آنار شرییت PageV01P434 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0467.png) ms154 # ~~سیدالمرسلین صلوات الله وسلامه علییه جکم حدییت من # ~~تزوج فقد احصن ثلثی دیینه الافلیتق الله فی الثلث البافی # ~~برحبمیع اهل اسلام واجب ولازم است وبرولاة امرکه # ~~متقلد کلییات مصالح انام ومعتنق مهام جبهوراهل اسلام اند # ~~اوجب والزم تآ مجموع طوایفاز مزالق شهوات ومدارک # ~~بشبهات احتراز نموده برسنت الناس علی دین ملوکهم # ~~درجمیع قضایا بحصیص قضیهآ ازدواج متابعت شربعت را # ~~امری فزض وقضیه متحتم بشناسند وبدان واسطه ازاغواء # ~~بشیلان واغراء نف اماره خلاص یابنرحق تعالی لخضرت # ~~عالیق سلطانی اعظمی را که مذکرا دولتخواهان قدیم است # ~~بمنتهای مطالب واصل کرداناد بالبنی واله وصحبه # نی4 چون مثال اعلی اعلله الله تعالی مشتمل بر PageV01P435 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0468.png) # ~~تفقر مخلص ن ولتخواه ازارسال رسل ابراروارد و واصل # ~~لهپ ستد مورن کرمیش بانواع تکریم تلقی یافت و بر وفور # ~~ت الطافی کی ازحضرت کیوان رفعت صدوریافیته بود # ~~وظایف دعا و رواتب مدحت وثنا موظف ومرتبا # ~~دایشته تهنیتی کی زبان قلم گوهر بار بزکر ان جریان ننودة # ~~درتبسیر زفاف کمال الطافن بجای آورده از مکارم # ~~حضرت اسمان شکوه غرییب وبدیع بدانست وبدین # ~~التفات کی ازان حضرت صادریشده امداد استظهار # ~~متزاید ومتضاعهت گشت دولت ابدبیوند مقارنرایات # ~~همایون بان # نفح نف چون ازحضرت عالی سلطانی اعظرخلد # ~~الله سلطنته مبثر نهایخ کی بحقیقت مبلغ اسباب امال و # ~~امانیست بدعاکوی دویتخواه رسید و بشارت اعتنا و # ~~التفات آن حضرت تمعلوم ومحقق گشت مقدم اوراباعزاز # ~~«ب واکرام تلقی نموده بروفورالطات واشفاق آنخضررس PageV01P436 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0469.png) # ~~امداد دعوات متوات ومتعاقب گردایندوباوجود مکاری # ~~که از ان حضرت بکرات مشاهده رفیه صدورچنان تفقدات # ~~مستبعد نننون حق عز اسمه حضرت شریفه بسلطانی رادامت # ~~سلطنته جهت یادداست مخلصان دولتخواة و تکریم # ~~دعاگویان بی ایشتباه سالهای بسیارباقی داراد بالنی # ~~ومن والاه # # فصل یاشنهم %~% یرتهنیت ولادت یوصورت ### | مکتوب وجواب # # صوت اول %~% مکتوب %~% چهار نوع # یل معلوم علوم شررفه گردابنیهمی آیدکیتااخبار # ~~قرة اعین الملوک والمملکة اینبته الله بناتا حسنا فی ظل # ~~پ الحضرة السثربفة استماع افتاده نه ان بهجت وبشایشت # ~~بدکوددون راه ms155 یافته که نشرح هزاریک ان قابل تحریر PageV01P437 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0470.png) # ~~بایشددرین حال زیان زمان باحسن اصوات والحان این # ~~ابیات سراییدن گرفت # ~~پا مالکا عم الانام جبوده ### | زمانک مطواع وجلک ساعد # ~~فربک فیما ترتجی لک مسعد ### | وسعدک فما تشتهی لک ساعد # ~~حباکم الة الناسث انجلا مطهرا ### | بهکملت اغراضنا والمقاصد # ~~فلا بدان یعنولة کل مالک ### | ولا یشکان یاوی الیه الاماجد # ~~فاطر نبا فی ذی المسرة مطرب ### | وانشد بیتا یقتدیة القصاید # ~~اذا ولدالمولود من آل هاشم ### | فقدزیا فی اهل الفضایل واحدا # ~~ات: مزونمشه حات.هخرتعده آ.1 دایونهه ا.ج: وربک # ~~5آء ترتحی، ت. ترحجی پ: سعدا آت بحیاکم ت: عنن شره # ~~9-: دیاثیزشتشه ، بت: ضف شهه وث، الخلق ادپ:تجلاء ث:بخلا، جوخلا # ~~ااپای ااچ باچ ید فتدیه،،:یفتدیه # ~~4است: زاد PageV01P438 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0471.png) # ای جان ودل تو منجع دانش وداد ### | وز دان و داد توجهانخ آبان # ~~2ث فرزند نو امد توای سایهآ حق3 ### | در سایهآ دولت تو جاویدزیاد # ~~6آ امیدست که بشاه زادهآ جهان درسایهآ انخضرت برملوک # ~~ممالک راه تفقدو تفوق سپرد واعاظم روزگار و گردن # ~~کشان کیتی اوامر و نواهی اورا باطاعت وانقیاد تلقی نمایند # ~~وحضرت سلطنت را بوجود مبارکیش هر روزدولتی تازه # ~~وهرساست سعایتی بی ابزازهن یست دهد ان شاوالله توالی # فعنفیم %~% برشراییف ارای صواب فزماء مکشوف # ~~پ گرد انیده می آید که چوناخبار فرح انگیز از ولادت سبارک # ~~بشاه زادهآ جها در تاج ستهریاری دریا فلک کامکاری نور PageV01P439 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0472.png) # ~~حدقة السلطینة نورحدیقة المملکة طول الله عمره فی ظل # ~~الحضرة العالیه استماع افتاد مواد ابتهاج بروجهی متوانت # ~~«ب و متوارد یشد که شرح عشر عشیر ان در طیطوامیر مندرج # ~~نگردد خوبشک نیست که باز وجون چنین فرزندی نامدارد # ~~چنان پدری بزرگواررا دولیتهای بی انتها متتابع وسعادتهای # ~~بی انقضاء متعاقب خواهدنون وازچین فری منیف # ~~کة ازچنان اصلی شرییف متولد بشده ورود امانی بروفق # # رام واوابد ماالب مقرون باننظام باشه %~% 1 # ی منبع فیض دانش ول معدن دان ### | برتو قدم نو آمده ممون باد # ~~لردون معالی قمری د یکر ms156 دید ### | دریای مکارم گهری ییگرزا # ~~امیدست که آنبشاهأ زاده که خانوازاده پاد شاهی وسلطنت # ~~اواء السلطنته آرجا :یذترشره # ~~3.پج،از_ و بشک.تا- بایشد-حف شه گآب: ازومات. ان PageV01P440 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0473.png) # ~~میلاد یافته چون اسلا اشراف ملاذ ومقصد ملوک # ~~اقطار وصنادید اطرافن گردد وحضرت سلطنت راحفت # ~~بانواء البهجة والسعادة بوجود مبارک اواسباب کامرای # ~~ج توقف ونواغ دست دهد واو در سایهآ انحضرت # ~~بمنتهای اعمار وصول یابد ان شاء الله تعالی # سوم %~% برمواقف مقدسه سلطای اعظمی # ~~لازالت من السلطنة بمزییة معروض گرنابنده ی آیدکه تاولادت # ~~مبارک بشاه زاده جهان مهر سپهر دادگری وماه آسمان # ~~فضل گستری قرة عیون سلاطین الافاق نور احداق الملوک # ~~علی الاطلاق لازالت ایامة ممدودة البقاء والدوام الی یوم # ~~الحمشوالقیام استماع افتادة امداد ارتیاح یشیتی؟ ظاهر # # وباطن این دولتخواه را در اهتزاز آورده %~% مصرلع4 # که نشرح صدیک انرا بیان نشایدکرد # ~~بمیا من حضرت الوهیت توالت الاؤه وتقدست کیجرباؤه PageV01P441 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0474.png) # ~~امیدست کی آننل خلف نامدار بعد ازوصول باطول اعمارو # ~~احراز شرایف ملکات اخیاا مقتفی آثار سلف بزرگوارباشد # حضرت نشهریاری را ازوجود مبارک او و اولاد واحفاد # ~~او هرروز بهجت محدد وهرساعت مسرت موکداتفاق # ~~افیتد ان شاالله العزیز # عچهاره اگر مولود دختر باشد اگرچه ذکرعورات2 # ~~روا بنیست اما میات سلاطین تفاوقی نکیدوبرین موحب # ~~باید نوشت برمسایز عظمت وجلال وموافقت قبول و # ~~ا2ث اقبال پویتیده نماندکی تسلاطین روزگار همچنا نکتا بولادت # ~~آ ف کور3ا اولاد بشایشت وبهجت می باشد بولادت اناث # ~~اولاد نیز لفی باید همان حالت3 ملحوظ نظر باشدگعاظم ملوک # ~~وسلاطین مواصلت ایشان رغبت نماید وازعالم # ~~غیب فرزندی یسببی کی در مطالیبحضرت بببزل نض PageV01P442 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0475.png) # ~~و مال مسامحت واجب داند ظاهر شوی بیس حضرت # ~~سلطنت خلد ملکه را بوجوت کریمهٔ‌ که از عطایای نامتناهی # ~~اب حضرت الهیست ومصطفی صلی الله علیه وسلم فرموده # ~~ابوالبنات مرزوق شکر فراوان لزم است و اجتناب # ~~از ماخذ ملالت وسأمت بالکلیه واجب ودریین معنی بر # ~~خاطرگذیشت متنعر # ~~ای پایهٔ‌ رفعتت زگردون بهتر # چوت صدترست این مبارک دختر ms157 # ~~درمرتبت فیض چه دریاوچه کان # درتریبیت فضل چه نخترچه پپسر # سون شاد %~% جواب %~% سه نوع # چون تنباشیرصحسعادت ازافق دولت # ~~ظهوریافت ومثال شرییف مشتمل برانواع تلریم وتشریون # ~~بدین د ولتخواه رسید و بشاشتی که ازولادت دعاگوزادهمره # ~~الله تعالی بخاطر مبارکة راه یافته معلوم شر علم الله تعالی ~~PageV01P443 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0476.png) # ~~کی بعد ازانک مادهآ استظهار بی نهایت کشت نه # ~~10 پ چندان غبطت و مسرت روی ننودکه بتقریر مقرز وبتحریط # ~~محردگردد از وفور الطا حضرت خسروی واعطان # ~~بی نهایت جناب جلال کسروی مستبعد نتحرد لاغرو # ~~من المسک ان یفوح ومن الببدران یلوخ امیدیست که # ~~و بایشاهزای گا جهان بمنتهای اعماز واصلگرددان شاو الله تعالی # اعلام علوم شررفه که مهبط انواع انوارالهی و # ~~محل فیض واا فضل نامتناهیست گرداننده می آید که چون # ~~مواقع اقلام گوهر بار از ایراد رسل نامدار مشتمل برانبساطی # ~~کی بخاطر مبارک جهت ولادت طدعاگوزاده طول الله عمره لا # ~~راه یافته وارن ف واصل یثد ازورود ان امداد بهجت # ~~امتدان یافت واسباب مسرت متواتتو متعاقب گشت PageV01P444 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0477.png) # ~~وازوصول ان بر کمال مخلص نوازی که از شیم شریفه حضرت # ~~شهریاریست استدلال رفت امیدست که اوو5 شاه # ~~زاد گان جهان ابدالله دولتهم در احراز کمالات قصب # ~~ت السبق ازاقران واکفا درریاید و وضع معاش بعد از # ~~تحریآ مراضی الهی برقانون مراضیع حضرت پاد مشاهی # ~~بابتد ان بشاء الله تعالی # و ومو %~% تمحل وموقف انها رسانیده می آید # ~~که چون مقاطر انفاس رربار گهرنثارد که ماده مفاخرت # ~~وسرمایه مباهاة مخلص دولتخواه بون ازدست رسل کرام # ~~بوصول پیوست وخرمیی که "ازولاد رتاد عاگوزاده انبته الله # ~~نباتأحسنا بخاطر مبارک راه یافته اعلام رفته بعد ازانک دیدهرا # ~~نوز وخاطررا بهجت وسرور افزون وظایف دعاءدولت # ~~0پ مجدد وموظف گشت امید بفیض فی انقطاع احدی و PageV01P445 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0478.png) # ~~65_ واقبتناء محامد وفضایل محرزمراتب سعادات وحایزانواع # ~~2ب معارج و سیادات گردد بمنه وطوله3 # نف ازلهم # یاول %~% مکتوب %~% وجواب ثهم بعتاب5 %~% سه نوع # ~~ثابتست مستدی آن میگردد که ms158 بهروقتکا اورا بخدماقت # ~~کی فراخورحال بابشد اختصاص فرماین وجهت قیام بکلیات # ~~اپب: درظل ظین کت کاریرت خفت بایح التایید و اتخلید PageV01P446 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0479.png) # ~~محل اجابت یابد ان شاءالله تعالی دولت جاوید بان PageV01P447 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0480.png) # ~~وظیفه ولا وداد اهماک نمودة وجزمسالک ممالک اتحاد # ~~7ت بقدم اعتقاد نپیوده مدتیست تا بتسویلات اصحاب # ~~اغراض وتمویهات ارباب افتعالخ واعتراض عنان مکاتبت # ~~ازین جاینب منعطف فزموده اند وذکر این نولتخواه رادر # ~~طلی بنسیان مندرج2 گرداینیده چنانک گوی کهرگز مناهج # ~~محبترا مسلوک ندایشته انر ووفا و وفاقرا نفارونفاق # ~~پندایشتهل لماکنت ارجو منک هذا الجفا # یا صاحبیغ فی العسر والیسر # ~~چگونه بشایدکی رای جهان افروز بحرن سماعی کی بییچ حال انزا # ~~صلی تصورنتوان کرن واساسی کی بران بنیادی ننوان بهادتااین # ~~ج غایت مخلص د ولتخواه را بعدم التفات اختصاص فرمایدوذکر # ~~اورا کان لم تغن بالامس انگارد دوست ملورسثمن حگویندوتدبر PageV01P448 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0481.png) # ~~ازالت این بی شفقترا که هپح سبی بزارد از که جوییز # والفطام عن المالوف یشدید رعایت جواینب مخلصان # ~~7ب و دوستداران برجمیع طوایف واجبست وبر سلاطین # ~~دیین دار و ملوک ملک بشعار اوحببث توقع است که فیمابعد # ~~برخلا گذیشته بتفقد احوال مخلص معتقد اهتمام فرمایند و # ~~اباطیل اصحاب اغراض را درمسامع سشرییفه نگذارنزودوستان # ~~د ولتخواه را بکید قصاط وافتراء مفتریان واضداد ازدست # ~~29 نزها تا برقرار قواعد مخالصت ممهد ومباثی مصادقت # ~~موطد وموکد مای ان بشاءالله تعالی # و سومکا %~% بعد ازعرض سترایط خدمت ونشر # ~~23ث رواتب مدحت"اعلام ی روی که درین مدت کی این # ~~1.2 پ دولتخواه را باحضرت عالی قاعدهآ دوستداری ممهد ومرعی # ~~بوده درهیچ حال جز بوظیفهآ ولا ورایتبهآ مدخ وثنا قیام ننموده ~~PageV01P449 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0482.png) # ~~است و محبت اخضرت را در قلوب وارواح امتزاج الماء # ~~والراع ممزوج ومختلط گردانیده وموالی ومعادی را این وضع # ~~معلوم ومقررواین قضیه محقق ومصورگشته درین ایام # ~~از تقریرجمعی کی اقاویل ایشان از شایبهآ غرض مصون و # ~~امانتا ازخیانت مامون بایشد استماع رفت ک صفاء # ~~موارد وداد و عزوبت مشارب ms159 اناد اخضرت را بااین # ~~د ولتخواه تکدری رسیده وتغیری ببان راه یافته وبی شفقتی # ~~کی هرگز توقع نداشته واقع شده ؟ # طمع ازد ویسیتا نه این بود وتوقع نه چنین # ~~پویشیده نماندکی خاطرد وستداران ودولتخواهان رابیسبی # ~~واضع و بینتی لایع ازدست دادن در مذهب سلطنت # ~~وشریعت پادشاهی ومملکت روا ندایشته اند بل کی # ~~ازلا بنابرتصوری کی بباطنلا راه یافته خدشهآ کی تنرضمیرا # ~~آمده بایشد بدانظ التفات هم مموده چه اگر خواهند PageV01P450 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0483.png) # ~~کی اوابد قلوب وشوارد بواطن راکی1 ازریقهآ تخیر # ~~انفکاک پافته باشند باز در قید تصرف ارند تعزری # اسان بایشدهزاردل آزردن ### | دشوار بون دلی بدست آوردن # ~~2ت پس واجب چنان کیندکی در ابتداء حال بتفحص قضایا و # ~~تحقیق آن اشتغال رود و بعدازان برحسب معدلت ثلو # ~~نصفتط اتیان جکم واجب اید مخلص دولتخواهرا اپغ ازمض # ~~!اپ اخلاص واتقاخخای رخاطر امد بحل ابنا رساینا تا فیما بعد # ~~بزهات صاحب عرضان کی محمول جزبرتفبیح صورت احوال # ~~نباشدبهیح حال التفات نفرمایند و جاننب دوستداران را که در # ~~ارادت ایشات شبهتی نباشد رعایت5 واحب داندتا موجب # ~~نیکناعی دارییٹ بایشد برزیادت ابرام اقدام ننمودا جهان بکام باد ~~PageV01P451 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0484.png) # شا 3 %~% درجواب بعتابا %~% سه نفیع # معاول احوالی کی قلم گوهربار ببتقریر وتحریر آن # ~~قیام نموده وقضایاء واقعی را بصورت عتاب بیات کرده # ~~2 ب بوقوف پوست بعد ازعرض وظابف اخلاص واتحان اعلام # ~~می رود که درین مدت کی سوابق مصافاة بین الجا نبین # ~~وعارض بشده جزتلقی باتمام13مری دنگرز صورت نبسته و # ~~ان مهم را برجمیع مهمات خاصه راجع دانسته چندصورت # ~~اتفاق افتاده که در اهتمام باتمام ان اهمالی کی متوقع نبوده # ~~مصورگشته شک نیست کی صدورچنین قضایادرطریقه (تحاد # ~~ویکانلی موجب اعتراض واستکار تمامست چون حال # ~~برین موجب بوده ازین جانب نیز بذکر مطالب ومهام # ~~استبهاضی نرفته ونواب حضرت شهریاری رابییچ نوع از # ~~انواء مزاحم ومعارض نشده فیما بعد اگر تغیر سوابق اوضاء # ~~دران جانب اتفاق افتد ازیین طرفن یز جز سلوک PageV01P452 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0485.png) # ~~سوت ms160 مسالک اتحاد امری دیگر ممکن نبایشد و درسواخ قضایا # ~~وعوارض مهمات هرآیینه ازجا نتبن بزل جهدوصرف وسح # ~~1.3پ واجب گردد ان شاء الله تعالی فیولت جاوید باد # بعد از اداء واجب دعا وتمهید فرابض # ~~حمدوثنااعلام ی رود که عتاجی چند که مبنی بریگانگی طرفین # ~~بایثد در قلم گوهر بار اورده وبنای ان معتقدات برتسویلات # ~~اصحاب اغراض وتمویهات ارباب افتعال واعتراض نهاده # ~~شک نییست کی چنین طوایف را علی مرور الایام جز تقبیع # ~~صورت احوال ارباب اتجاد امری دیگر د رخاطرنی آید اما # ~~تا وجود قضیه درخارج موجون نیگردد برالسنهآ هیج طایفه # ~~ننی گزرد ودرمادهآ مساوی و محاسن این قاعده مقررست # الناس اکیس من ان یمدحوا رحبلا ### | حتی یرواءعنده اباراحسان # ~~درین معنی رای بثرییف سلطافی را جوع با باطن مبارک # ~~می باید قرمون و هرچه جز تمهی قواعد ولاوودادست از PageV01P453 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0486.png) # ~~صفحهآ خاطر یکلی متمعحل گرداین والقلوب تتشاهدرا امری عحقق # ~~ت وقضیهآ محکوم بها دانست چه مادام که صیقل ضمیر از غبار # ~~کدورات مصون ومصفی باشد البته ان صفادر باطن بینندگانت # ~~پدید آید واگر والعیاد بالله بغبارتکدر و تعفپر مغبر ومغیرڈ # ~~گردد ان بنیز بالضروره تر بواطن سرایت کد ودرتبین # ~~این معنی به مبالغت احتیاج نیست بافی رای ترییف # ~~بهمه وحبی حاکی عدلست هرکرام را5 ازین دوشق کیخ # ~~اختیار فرماید ان صورت را ف یپح تردد متعاکس بیند و # ~~ایراد مصراع اخراین رباعی درین مقام مناسب می نماید 3 # # مشاطه ماچوچهرهآ آراید %~% ازچهره نقابحسخود بکشایدگا # # چون آینه روا برابرش باز کنندیا %~% تا هرچه درن بوددران بنماید ~~PageV01P454 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0487.png) # ت1تاکید احتیاج ننی افتدجهان بکام باد # ک سوم بعدازوقوف برمواقع اقلام گوهرباراعلام # ~~می رون که نکتهآ چنددرباب تسویلات اصحاب اغراض # ~~بیان فرموده وانزاحوالت باتفص وتحقیق واجب دانسته # ~~یشک نیست کی انچ طوایف امم باهرکس از سایرطبقات # ~~بتخصیص ملوک اسلام که حماة بضهدین وملکوولاة # ~~ازمهآ انظلاق وهلک اندتفریرکنند تا بتصفیهآ موارد آن # ~~مطالب اشتنال نموده بایشند وحق راازباطل وصادقرا # ~~از کانب تمییز نکرده ms161 هرگز دربیان نیارند و زبان را که # ~~مبین ما فی الضمیر ومظهرما فی الباطینست درحضرت سلاطین # ~~بافترا وافتعال حریان ندهیند وهراینه از وخامت عاقبت # ~~کذب وزور و نهمت وبهتان نیدیشر ایخ بدیخ مخلص # ~~ررسایندهاند از بشاییبه میل و مداهنت مصون ومامونست # ~~اگر رای ستریف بتحقیق این معاخ راغبست کا ناقلان از PageV01P455 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0488.png) # ~~مشاهیرو اعیان اند رجوع باایشان فزمایند وتحقیق واجب # ~~64ث ن ابدچوت برات ساحت حضرت مشریفهآ سلطاییی ظاهر # ~~ولایح گردد هرآینه ایشان ملوم و معاتب بل مواخزو # ~~معاقب گردند تااین معنی محقق ومقرد بایشد بزیادت # ~~ناکیدچه احتیاج دولت مستدام باد # # افصل ممندهمم %~% دراعتذار دو صقت # قل اعیتزای از مکارمم مکتقب الیه # اعتذان ازخطا وتقصیر کاتب کی صورت # جوابست وهرکی مشتمل بر چهار نفوع: # ~~صورتو در اعتذای اش مکایرعم مکتوب الیه 1ا # ~~101پ 4اف نلا بعدازتمهیدقواعد دولتخواهی وعرض # ~~وظایف ان عیهآ بی تناهی بررای جهان ارای منهی گرداننده # ~~می آید که درین وقیل کی متعلقان ایین دولتخواه بجهت # ~~22ت هرگونه مهمات بدرگاه جها نیناه متوجه بشده بودندبوقت PageV01P456 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0489.png) # ~~مراجعت ازشمول الطاف ووفور اعطاف ان حضرت کی # ~~بنسبت بااین مخلص قدیم تقدیم فرمودة نه ان شکرهاگفتذ # ~~که قابل بیان بایشد و ازیجاینب اعتذاران نوع ازدوست # ~~نوازی ومخلص پروری جز بصوالح ادعیە وفوایخ اثننیه میس # ~~نگشت وخود کرام زبات بشکرمکارم اخلاق آن شهریار # ~~ستحقاق علی مرورالدهور والاعصار وکرور اللیل والنهار # ~~قیام تواند نمود 1ایحیط4 ما یفف بما لاینفد # # عذرالطاف تو نی خواهم %~% کرمت عذرخواه بس باشد # ~~ایهآ دولت برسرعالمیان ابدالدهرممدود و # ~~مبسوط باد بالبی واله ### | بررای اعلی که جام جهان نمای بحقیقت # ~~عبارت ازان تواندبود انهای رود که یشمول الطافی که از # ~~ب حضرت فلک رفصت حفت بالدولة والسعادة بکرات # ~~صادریشده ومی بشود واهتمای که ارکان دولت واعوان حضر # ~~ببهمات مخلص ن ولتخواه نموده وی نماید جملة و تفصیلا PageV01P457 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0490.png) # ~~معلوم کشت صدوران نوع مکارم ومعالی از الطاف # # جناب عالی چگونه مستبعد نماید %~% مشعر3 # ~~لطف ازتو وبوزمشک و نور ms162 ازخورشیید # سمیست قدم و عادشی معهودست # ~~جازاة ان بامکارم حضرت عالی حوالت می رود سایه عاطفت # ~~جناب سلطنت پناه برسرجهانیان مدی البتهور والازمان # ~~ممدون باد تومیعان امتدادن ایام دولت الی المنظرالموعون # ~~بالنبی واله وصصبه # وع سقه الطافی که ازبارگاه جهانیناه لازال ملان الطوایف # ~~لانام معاذأ فی الشداید الی قیام السابعة وساعة القیامدرق # ~~مخلص ی ولتخواه ومحب بی ایشتتباه یومأ فنومأصادرمی گردد # ~~وعواطر اخبارات مشام جان دوستداران وهواخواهانرا # ~~ایزال معطری دارد ازشمول عواطف ووفورمائروعوارف # ~~حضرت فلک رفعت مستبعدنی نماید کو کرام زبان بتمهیدعذر # ~~بسما: حزفشره، پ: بیت PageV01P458 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0491.png) # ~~فضای درگه تست آنک از مکایدچرخ # همه ملوک جهان راجزان پناهی نیست # ~~بجزمکارم ان حضرت سپهر جناب # نرین قضیه مرا یح عزرخواهی نیست # ~~شبایه آفتاب خاصیت تایوم النشور ملان وملجا عالمیان # ~~باد بالتنبی العری ومن والاه5 # چهاره بعد ازتقریر احوال ودادوذکر اخجار # ~~محبت و اعتقاد تضوی رای منیر گردابنیده می آیدکی درن # ~~مدتجمی ازنزدیکان کی بمحافظت عضی ازحزاین موسوم # ~~بودند ازجملهآ مرصعا کی باهتمام ایشان بوده بعضی را # ~~ت تصرف نموده معرض بشدهاند و جوالی ان حضویسط رسیلة PageV01P459 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0492.png) # ~~اپ اییشان را یشناخته اند وبخاینهآ خود فرود اورده ان حضرت را # ~~اعلام داده حضرت شریفهة برموجب المومن ینظر بوراللة # ~~چون اشتغال اییشان را درین جاینب معلوم فرموده بحکم # ~~فراستی که ازلوازم اصابت ارای7 سلاطین دین دار و ملوک # ~~نقوی بشعار بایشد دانسته غیبت ایشان بیخیانت جنایت # ~~ننبوده بایشد وبعد ازتقص منوی ضحیرر منیر بتحقیق پوسته # ~~اسثان را درصحبت معمدان ایخجا فرستادهاست از # ~~صدوراین حال موان استظهار تضاعف یافت و اسباب # ~~استیثاق تاکد پذیرفت عدراین الطاف بچه زیان توان خواست # ~~ب وشکراین اعطاف بکدام بیان تقریر توان کرد باوجون سعیی # ~~کی خرببیاء مکارم جناب جلال سلطانیست امشال این # ~~مخلص پروری مستبعدنی نمایددولت دوجها # ~~میسر ومحصلل بان 15 # ~~لافی: حدفنده فهاماة آعا : استهبال انباة اش انن PageV01P460 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0493.png) # ش9 %~% درحواب مشتمل براعتزار از خطا ### | وتقصیر کاتب ### | بعد از اننباء انبای اخلاص واخبار اخبار ms163 # ~~اختصاص جضرت عالی لازال معاذ أللاعاظم وملاذ اللاعالی # ~~اعلام می رود که درین مدت کی از اخضرت ورون وفود الطان # ~~ووصول ققول اعطاف بننسبت بااین دولتخواه متواترو # ~~متوارد بودند مجازاة آن ازجانب این ضعیف جز بتقصیر # ~~صورت نبست چه درین باب عذری کی درچنان حضرقی # ~~مقبول افتد ازین دوستدارد چگونه صادرگردد وچون رجبوع # ~~فضایا بامکارم علیه میرود ترصد5 اغماض وترقب اعفا # ~~انقطاعنی یابد حق تعالی درگاه جهانیناه راجهت استظهارخلصان # ~~دولتخواه سالیان نامتناهی باقی داراد وحفظ ایزدی درجمیع # ~~حالات حارس وواقی باد بالینی وعترتة قوصحبه PageV01P461 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0494.png) # ~~نفع 5 بعد از تجدید مراسم خدمت وتجدیدرسوم # ~~تنا و مدحت بعزعرض رساینیده می آید کی تقصیری که در # ~~مجبازاة حسنات اعمال وکرایم مکارم ووفورا 3 شمول # ~~اعطاول حضرت جها ینیناه ازیین دولتخواه صادر می گردد # ~~بمتابتیست که زیان از تقزیر وبنان ازتخریر آن قاصرست # ~~سترون درشح عستری ازعشیر ان مع امتدان الدهور # ~~والازمان متعذرومتعسراغماض از تقضیرات دولحواهان وصفح # ~~زهفوات دوستداران وظیفهآ مشریفهآ سلاطین دین پروروشیمةه # ~~کریمهآ شهریاران عدل کستریست حق جل ذکره ان حضرت را # ~~73ت با تواتز ادواروتعاقب لیل ونهار مستدام داراد بالنبی واله الکرام # ~~دو سفهم بعداز تبلیغ ثناء بلیغ و تمدید دعاء مدی # ~~کی مقارتحضرت سلطنت پناه نشهریاری لازالت ملجاء الطوایف PageV01P462 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0495.png) # ~~لانام من نوایب الایاماست مخلص دولتخواه خودرادر مقام # ~~تجدید اعتذاروتاکیه اعزار ازصدور تقضیرات کی بی اختیار # ~~صادریشده نی داند چون جبلت اصلی و منقبت جبلی برقول # ~~معذرت محبات معتقد ودولتخواهان مخلص محجول و # ~~مفطورست دای دولتخواه بتمهید اعزار وتوطید مباث # ~~استغفار قیام نی تواندنمود مکارم ذاتی ومعالیجضرت عالی # ~~آپ عذرخوام دولتخواة بی ایشتباه باد وامور دین ودنیا بروفق # ~~رای اعلی بالننی واله الاطهرن وصحبه العزالاکرمین # بهارم بعداز اعلام مضمونات حبت وایضاح اسوار # ~~مودت بررای بشریف منهی گرد ابنیده می آید کی چون جمعی # ~~از مستحفظان خزانه مرصعات بعضی را ازنفایس جواهر # ~~تصرف کرده برطریق فزار روی بدان دیارنهادهاند و # ~~معتمدان حضرت عالی سلطایین دامت سلطنته ایشان راشناخته ms164 # ~~ب اعلام علوم شرییه کرده واشفاق عام بندگی حضرت بکرفتن PageV01P463 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0496.png) # ~~یشان اشارت مطاع ارزایی دایشته بدنین جاینب فرستاده # ~~رسیده وتاغایت بعذر الطاف وشکردوست نوازی # ~~احضرت کی بتخصیص با مخلصان دولتخواه صفت عموم دارد # ~~قیام ننمودة این نوع مخلص پروری از مکارم جیلی حضرت # ~~شهر یاری لازالت موصوفة باعظام الاولیاء واعدام الاعداءة # ~~مستبعد نمود ومخلص ن ولتخواه که درتمهیر قواعداعذارو # ~~توطید مببافی5 اعتذار مقصرست خونرا درمقام خجالت # ~~ی ناند فیما بعد اگردرعمر بعلتی بایشدومکارم جلیحضرت # ~~یشریفه سلطاین اعظی دامت سلطنته ذیل اغماض برتقصیرات # ~~دعاگوی دولتخواه پوشاند ا بعزر بعضی از ابعاض ان الطاف # ~~وشکرجزوی از اجزاء آن مخلص نوازی علی مرور الایام و # ~~کرورالشهور والاعوام اهتمام نموده آید ان شاء الله العزیز PageV01P464 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0497.png) # ~~خدمات را بهرچهٔ‌ رای اعلی لازال عالیا اشارت مطاع اززانی # ~~دارن ویرحسب وقت وحال ساخ و عارضگردد کمر # ~~اهتمام درایام برمیان جان بسته خواهدداشت دولت # ~~داپ مستدام وجهان بکام باد بمجمد واله اللرام وصحببه العظام لا # # فصل چهارنهم %~% در امان خواستن جهت مجرمان ### | وگرختگان وامان دادن ایشان # ~~دوصوت اول امانخواستن دوم اماندادن وهریکشش نوع لما # # ات صومت افل %~% در امان خواستن # ~~فوع اقل بررای جهان ارای و فکر مشگل گشای معرون # ~~ی کردن که حکمت بالغهآ ربافی درتفوض امورجهانبانی بسلاطین # ~~یاث دین دارویتهریاران معدلتلاشعاراینیت کی دررعایت # ~~بنگانخدای تعالی و محافظت ایشات بذات الوهیت # ~~جل جلاله تشبه کنند ومراحم وعواطفا اورا بنسبت با PageV01P465 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0498.png) # ~~سایرعباد پییت ازقهروغضب دانند و از اینجاست # ~~کی گفته اند السلطان ظل الله فی الارض یعنی پادیشاهان سایهآ # ~~خدااند درزمین وسایة هراینه تابع حداوند سایة باشد و # ~~درجضی ازاحا یث صحاح مروییست که بدان خدای کی جان # ~~من درقیضهآ قدرت اوست کی اگر این ببندگان راک # ~~افریده هیح گناهآ ننودی6 ایشان را استحقاق ی خوکجنان و # ~~مجاورت ریاغض رضوان لازم بشدی وعفو ورحمیتل ایزدی # ~~بظهورنپوستی قدرت شامل حضرت ربای قوی دکر # ~~افزیدی کی تمامت گناه کار و متقلد جرایم واوزارا بودیذی ms165 # ازحضرت رب العالمین جل جلاله آمرزیش طلبییدیدیآ لا # ابیشان را بامرزیدیظ تارحمت فایض وعفوشامل او PageV01P466 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0499.png) # ~~ب لهوریافتی وصورت حدیث منقول ازجامع الاصول فی # ~~احادیث الرسول والذی فنی ببیده لولم تدنو الذهب # ~~الله3 بکم ولجاء بقوم یذتون فیستغفرون فییغفرلهم اکنون # ~~اعلام عی رود که فلان ازخدام قدیم حضرت سلطست # ~~وحقوق بندگی وخد متکاری3 ثابت گردانیده ودرسرا # ~~وضرا ویشدت ورخا کمر مطاوعت ومتابعت برمیان # ~~جات بسته مدییست تا بتتسویلات اصحاب اغراض و # ~~اپ قبوبهات ارباب افتعال واعتراض از سترف آستان # ~~بوس حضرت معلا محروم است و از وقوف در # ~~مواقهة خدم ومناهج عبید ممنوع وهرچزمخلص دولخواه # ~~باقتفاء احوال او ایشتغال فی نماید سببی که موجب چبنین # ~~چیعنایت بابشدتنی یاباگر دزقضیهآ او باذات وصفات # ~~حضرت ذی الجلال جل جلاله مشابهت فرموده از سرجریمه PageV01P467 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0500.png) # ~~که رای مشریچ را معلومست ون عاکورا نهآ برخیزند و # ~~برقرار اورا ملحوظ نظر عنایت ومرموق عین مرحمت # ~~گری انن یقین کی هپج ثواب بااین مساوی نباشدودعاگوی # ~~دولتخواه جمل منن جسیمه مفتخر و مباهی گردد و نغپ # ~~والکاظمین الغیظ والعافین عن الناس والله یحب المحسنین # ~~درباره حضرت بوضو4 اجامدچون عفو وصف ازمتیم # ~~4ج حمیدهآ سلطانیست دریت باب اطناب مزاحمت # ~~کی نماید جهان بکام بان # فیس5ص %~% بعد ازز رببط (وابد دو ستدار وضبط # ~~قوانین دولتخواهی بررای انوروضمیر اظهز ازهرمعروض # ~~1ا ا لااا PageV01P468 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0501.png) # ~~واز ابتداءعمر تا غایت درحجر صیانت ورعایتحضرت # ~~سلطیت پرورش بافته و بتربیت وعنایت ان حضرت # ~~متصدی جلایل مناصب وعوالی مراتتب ستده ومحسود # ~~اقران و مغبوط همگنان گشته مگرجمعی ازاصحاب اغراض # ~~اورادر توهم انداختة وببی عنایی حضرت سلطنت # ~~خایف و مستشعر گرداینیده واونز برموجب ثولقد # ~~خلقناالانسات ونعلم ماتوسوس به نفسة سخن ایثان شنیه # ~~ن بنص وخلق الانسان من عجل وکان الانسان عجولاش ازدرگاه # ~~.پ سلطنت اعراض وانهزام نموده بطرغی ازاطراف کی هم # ~~داخل مملکتست متوجه ومتعصن بشده واخرالامرچون # ~~درین قضیه تعمق فکرکرده مراحم حضرت سلطنت را # ~~برافترا وافتعال اصحاب اغراض ودگناهخون که موردصدوق # ~~ان ms166 بود غالب وراجع دانسته و از اهزام واعراض پبشمان PageV01P469 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0502.png) # ~~یشده این دولخواه را شفیح خطایا و اوزار خود گردانیده # ~~است اگر مراحم بی دریخ که بشامل حال جهاینانست ذیل # ~~اغماض براعراض او پویشانننة وانهزام اورا بانتقام مکافاة # ~~نفرمایند باخلاق اکارم سلاطین ان مناسب تروبعاوات # ~~اب پسندیدهآ شهرباران فضل گستر آن لایقز وقال ث تعالی فاعف # ~~عنهم واستعفرلهم وبشاورهم فی الامر وقال تعالی عفا الله # ~~عما سلف3 ایچ مخلص دولتخواه ودعاگوی بی ایشتباه رادر # ~~خاطرامدومصلحت ڈرانادید تعز عرض رسانیدوچون # ~~متیقن است کی سخن اودریین باب ازتوایب شکوک # ~~معرا وازعوارض اعراض واعتراض منزه ومبراست اگر # ~~با رضا واغضا استماع واصغا رود وحکم همایون باستمالت # ~~او نفان یابد تا مستظهر بوده بدرگاه جهان پناه آید وبرقرار # ~~بوظیفهآ ملازمت قیام نماید ازمراحم اخضرت مستبعد # ~~ننماید اببتدراء دولت باانتهای ازمنه و اوقات مقارن باد PageV01P470 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0503.png) # ~~نفع بسا بررای ممالک ارای و فکر مشگل گشای # ~~حضرت شهریاری لازال شاملا لاحوال الاباعدوالاقارب و # ~~اصلا الی المشارق والمغارب منهی ومعروض گرداننده # ~~می آیدکی هیپچ ملکی کی ملوک داد گرو بسلاطین عدل گسترباقتناء # ~~اپ آن اهتمام نماید و باکتساب آن التفات فرمایند باحسن # ~~صفع وحمال عفو ازحجرایم اصحاب اوزارواربابخطایآمساوی # ~~وموازی بنیست چه درین قضیه تشبة است بزات 7 # ~~ملک الملوک تعالی اسماوه وتخلق است باخلاق سلطان # ~~السلاطین جلت کبریاوه ٹاوکرام صاحب دولت رااین سعادت # ~~یست نهد که ات او منصف شون بصفاب ذات # ~~الوهیل تومتخلق گردد باخلاق حضرت ربوببیتهٔ‌ عرض # ~~ازعرض این معنی انک فلان ازجملهآ خوبیشان نزن یک # ~~2جحضرت سلطینت پناهست ونر سایه ترببیت ومرحمت # ~~ت اضرت نستوو نما یافته وغرورعنفوان شباب بل ریعان ### | 1یاة الک PageV01P471 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0504.png) # ~~عمر برمزاج او مستولی1مگربتسویل بضی ازقرنای سوء از # ~~مراحم حضرت سلطنت پناه مایوس گشته و متوهم بشده # ~~ازخوف واستشعارد بزیل انهزام و فرار تمسک نموده # ~~است وچون دراثناء این حال بتحقیق افعال خون # ~~مشغول سثره هیچ قضیه کی سبب انهزام باشد بیرون # ~~آ نوهمی کی کرده ازوصادرنشره ms167 دعاگوی دولتخواه درن # ~~قضیه شافع جرایم اومیگردد وکمال عفورا که ازصفات # ~~حضرت الهیست استدعا می نمایدوایت فمنعفی لة من # ~~اخیه شآی فاتباع بالمعروفلا واداء الیه باحسانرا تمسک # ~~انا تشفع می سازد امیدواریست که درمحل قبول آید وحکم مطاع # ~~باستمالت او نفان یابدتا معاودت نموده ملازم بایثد # ~~امور مملکت و سلطنت مقارت عمرابدکباد PageV01P472 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0505.png) # چهار4]1 %~% بر سثرایف آراو وثواقب افکارحضرت # ~~10پ شهریاری حفت بانواع الایادی وایدت بالظفرعلی الاعادی # ~~نها می روی که از ملکا قی کی سلاطین اسلام خودرابدان متحلی # ~~تردانند هیچ یک باکمال عفو وصفح ازجرایم خاطیان تساوی # ~~پذیرن چه درین صورت مشابهتست باذات بچون # ~~«ب حضرت صحدیت جل جلاله وچون فلان کهآ ازحبله خویشان # ~~نزدیک اخضرتست بواسطه توهمی که بدوراه یافته بانهزام # ~~متمسک شده است وبطرفی ازاطراف مملکت متحصن # ~~کشته وچون درحقیقت حال خود تامل نموده سبب # ~~آن انهزام جزضورات فاسد و تخیلات باطل ندانسته # ~~کنون باذیال استشفاع اعتصام کرده این مخلص را شفیع # ~~گرداننیده تا از اخضرت التماس عفو وصفع ازاعراض و # ~~بفهزام اطکندچوت حضرت سلطنت خلدالله سلطایفها از # ~~ان کریم ترست کی با وحبود مکارم جبلی ایشان بگیچ PageV01P473 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0506.png) # ~~شفی اسیط احتیاج باشل اگرذل عفوو اغماض بر # ~~نهزام واعراض (و پوشانند و از سرجرایم درگزیشته # ~~حکم باستمالت اونفان یابد تا باستظهارتمام معاودت # ~~نموده بوظیفه بندگی مشغول گرد از مراحم انخضرت # ~~بعید نباشد جهان بکام با # ~~فیع بینحجم بررای صواب فرمای وفکرمشکل گشای # ضرت بشهریاریخ معلوم ومعروض می گردد که عفو و # ~~اعماض ازحبرایم گینه کاران وزلات محرمان وظیفه مراحم # ~~وعواطف پاد شاهان دین دار و متهریاران معدلت بتتعار # ~~أست چه انن معنی مابهتست باخات بچچون # ~~پ حضرت الهی جل جلاله وعم نواله وچون فلان که از # ~~اعیان مملکت بدولتخواهی حضرت سلطنت بناه شرف # ~~امتیاز یافته وفی جمیع الاحوال سر ازریقهآ مطاوعت # ~~م حضرت نپیچیده مدتیست کی نجسن التفات فظرسعادت # ~~خش استسعان نی یاید ودرزمرهآ ملازمان بارگاه جها نپناه PageV01P474 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0507.png) # ~~منخرحانی گردد و باعمال و ms168 اشغال تیزکی برو مفوض بوده # ~~ت فتوری راه یافته و بدین واسطه اختلال تمام بجال اورسیده # ~~مخلص معتقد بنا براعتمادی که تبر مراحما بی دریغ حضرت # ~~که برقرار فلان بنظر مرحمتط ملحوظ گشتة برعادت سابق # ~~درسلک خدام اخراط یابد ووظایف وجهاتت کی بنام اوا # ~~مقرربوده برقرار مقرر گردد و از دارالامان حضرت جهانبانی # ~~بنعمت امن وامان اختصاص پاببچه عندالله تضایع نماند # ~~نف ششم بعد از ابلاغ مراسم اخلاص و ودادو # ~~تمهید مقدمات اعتضاد واعتقاد اعلام رای عالم ارای گردانیده # ~~ی آیدکی فلات ازمدقی مدید باز بوظیفهآ بندگی حضرت سلطنت # ~~امدت بالخلود الی یومم الموعود مشغول است وبهیح حال # ~~درببدگیک که بدوتعلق دایشته اهمال ننموده ولایزال مسالک # ~~طاعتداری را باقدام جانسیاری پیموده درین وقت بواسطهآ PageV01P475 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0508.png) # ~~کیدحساد واغراء اضدای مکر بسهوی که نفوس بشری را # ~~ازان چاره بنیست مواخذگشته و بعداز مرحمت حضرت # ~~109پ الوهیت جز عفو وصفح ان حضرت ملان وملجاء دیگر نة # ~~محبا مخلص بنا براعتمادی که بر مراحم وعواطف ان حضرت # ~~نارد عزرخواه جرایم اوی کرددتا از اخضرت بنعمت امن و # ~~امان فایزیشده برقرار بملازمتحضرت سلطنت اشتغال # ~~نماید وقد قال تعالی خزالعفو وامر بالعرف واعض عن # ~~الجاهلین امیدوارست که این ملتمس که با مرحمت ان # ~~حضرت هیچ گونة وزفی ندارد محل قبول یابد ان شاوالله # ~~لعزیز دولت مستدام باد # سمومر %~% 95 %~% یرامان دادنک # اق ) بعدازتعدیم وظایف مخالصت وتشیید # ~~د عایم موالاة وموافقت اعلام ی رود که ایشارتی کی درباب # ~~فلان که ازخدام قدیمست فرمونه وشفیع جرایم واوزار # ~~او بشده وامان طلبده هرچند ازامثال اوکه بقدمت خدمت PageV01P476 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0509.png) # ~~موسوم بوده بهپج حال تصور مخالفت برخاطرنی گزشت # ~~و ایخ این جانب را معلوم ستدهآ باختیار احوال او بوده و # ~~تسویلات اصحاب اغراض تنرین قضیهٔ‌ بیچ وحبه مدخلی # ~~ندامشته اماچون4 رای مشتردف متشفع جرائم اویشده طلبا # ~~لمرضاة الحضرة العالییه ازگناه اودر گزشته بغمتامن وامان # ~~عادات وسوالف معاملات و مناقضات نکردد # ~~و ازمنهج اطاعت وانقیاد انخراف نجوییوظاهروباطن # ~~اوامر للوزواجرلا ونواهی ms169 و نواهض ابین جانب را مطیع و # ~~7ت ممتثل باشد تا برقراردرزمرهآ خدام وملازمان انخراط یابد # ~~جهان بکام باد # ن فی5 مفاوضه ستریفه در بهترناوقات سمت # ~~ورود و وصول یافت ومستجلب موان بهجت سستا # ~~اشارتت کی درباب فلان که از اقاربست ولایزال ملحوظ # ~~نظرعنایت وشفقت بودة وبجرن اغراء شیطان و # ~~تسویل نف اماره انهزام و اعراض ننوده فرمویه بوقوف PageV01P477 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0510.png) # ~~پیوست صورت حال انست کی این مخلص ازابتدله # ~~نثائت او تاغایت از انج وظیفهآ ترببیت ورعایت # ~~باسشدیک دقیقه مهمل نگذایشته است واورا براذری # ~~صلبی دابته ومجموة متبلکات ازصامت وناطق با او # ~~مضایقت نکرده والا ماحرم الله چیزی ازو ددییغ ندایشته # ~~درنن وقت کهآ بجرد اقاویل اباطیل اصحاب اغراض # ~~اعراض نماید وب انک صورق کی بدو رسانیده باشند # ~~بدیخجانب اعلام دهد فزاررا برقرار اختیار کند و # ~~این معنی بمسامع دوستان ودشمنان رسدحمل ببچه # ~~کنند وکرام طرف در محل ملامت آید مع ذلک چون حضرت # ~~سلطنت شفیع تقصیرات او شده ازسر ان در گذشتیم # ~~متوجه شوی ببثط انک حضرت سلطینت پناه اورا # ~~نصیحت فرماید تا من بعد یرچنین حرکات اقدام ننماید # ~~وخودرا واینجانب را در دهان عالمیات بنیندازد سترایف # ~~اشارات اخضرت بردل وجان محمولست دولت ابدپپونباد PageV01P478 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0511.png) # مفم بعدازوقوف برمضمون مخاطبهآ بزرگوار # ~~شهریاری وتشرف بتاملظ آن اعلام می رود که ایشارتی # ~~لاپ کی درباب فلان ارزافی داشتة معلوم بشدصورت حال # ~~ابنست کی اورا توهم بر مزاج مستولیست واللدرازاو # ~~چندین قترببیت وشفقت که از یجاینب مشاهده کرنه # ~~اث ودرعوض هیچ یک ازو توقع خدمتی ننوده بی موجبی امعرض # ~~ومنهزمل یشدن ازکمال عقل وخرد مندی بغایت مستبعد # ~~و پرشرییت مروت عظیم مستنکرست اکرتخصی بیگانه # ~~را بترببیت و رعایت مخصوص گوداند آن بیگانه3 در # ~~خدمت و ملازمت جانسپاریها کند وخواهد که روزبروز # ~~حرکات پپسزدیدهآ اوظهور و وضو4 یابد چگونه شای کی قربیب # ~~وحمیم بسوء تدبیرخودرا درمقام بیگا نگان اندازد و تا # ~~این غایت استتبعاد جویدچون لاحضرت سلطنت متشفع # # اوزاریشده عفوکرده امد ببثرط انک ms170 بعد المیوم %~% از # ~~ملازمت3 انفکاک نجوییگ و قرناء سوء را بصحبت خود راه PageV01P479 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0512.png) # ~~ندهد تا اورا درمزالق اخطارد و مدارک اهوال نیبندازد # ~~اشارت سثریفه ان حضرت 5 بمجموع وجود مطاع وممتثل # ~~است مقیقضیات ایام وبیالی موجب ازد یاد مراتب # ~~وارتفاع معارج ومعالی باد بحدواله الطاهرین # بها بعداز توکید مبافخی اتحان وتشیید ارکان # ~~ت * وفاق و ودادظ معروض رای جهان افروزکردانده ی آید # ~~کی اشارت که درباب فلان فرموده وانهزام بی موجب # ~~واعراض بی سبب اورا شفیع شده بشک نیست کی # ~~محبتی که باان حضرت استحکام یافته زیادت ازانست # ~~کی بترک اجابت چنین ملتمسات وهنی بارکان ان راه # ~~اپ توان داد فاما قضیهآ او از مترع وتقریرخارج است # ~~براعاظم وجود بتخصیص برا سلاطین دادگر مقررومحقق # ~~است ک4 اگر از شخصی بنسبت بادیکیری اساءتی در PageV01P480 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0513.png) # ~~وجود اید ان کس اگرا درعوض باساءت مشغول شود # ~~معارضه بالمثل کرده بایشد اما اگر احسان وتیبیت یافته # ~~بایشدهمجازات باسایت کند در مذهب مروت # ~~و سثرنیت معدلت مستوجب انواع ملامت باشد # ~~قضیه این مخلص بااو بریین منوالست وجز احسان # ~~ورعایت وتزببیت ازیین جانب دربارهآ او صادر # ~~شتده واو بجازاة اسات کنوده چون اوامرشرفهرا # ~~جزتقبول تلقی ممکن بنیست جهت خاطرمبارک از # ~~سژگناه اودرگذشت بعد ازبین بایدکی باسرتخیلات # ~~فاسدوتوهمات باطل بزود وجمعی راکه برین حرکات # ~~دممه مهیج ومحرض او باشند ازپیشخوت ور کند # ~~تاحرمدارک مهالک بنفتل ثوتندم حین لاتغنی البدامط # ~~7-2 دولت وعظمت تا امتداد4 زمان هم عنان بان 5 PageV01P481 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0514.png) # به بعد از تقربر احوال ودادنتحوی معافی # ~~محبت واعتقاد رای بشریف را منهی گرداینیده می آیدکی # ~~اشارتی کی درباب فلان که از مشاهیر مملکتست فرموده و # ~~ب جرایم اوراکه بااین جانب صادریشده بشفاصتخواه گشته # ~~حال انست کی از ابتداء ملازمت لایزال بمراحم وعواطف # ~~اختصاص یافته است وبتهو وتعیین اینجانب مبایشر # ~~کارهای بزرگ بوده وهمواره همت برتقوییت وترببیت # ~~او مصروف ومقصورگشته وبهیچ حال توقع نسبوده که # ~~پ حرکتی کهآ موحجب تکدر خاطر از و ms171 صادر گردد چون باغراء # ~~مشیطان وتسویل نفش اماره برجریمه که موجب5 # ~~ابعاد بودة اقدام نموده ودانسته که بنکایتان مواخزو # ~~معاقب خواهد شدوحضرت بشریفه سلطاف را شفیع # ~~ساخته امان طلببیده جهت تحری مراضی اخضرت اورا # ~~امان داده تند و اعمال و اشغال کی پییش ازین دراهتمام # ~~ف اوبوده برقرار بتقله اومقررگشت توقع است کی # ~~عواطف بیدریغ سلطافی اورا نصیحت فرموده ازارتکاب # ~~سوابق خطایا ارتداع وانزجار فرماینل تا بعدالیوم از PageV01P482 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0515.png) # ~~مباشرت ان احترازد اجتناب ورزد بافی بهرجیه رای # ~~شریف سلطافی ایشارت فرمایدجز قبول واستماع امری # ~~د ییرصورت شدی دولت مستدام باد # نفع ششمل %~% بعد از بشرایط دولتخواهی ووظایف # ~~ن وستداری نموده می یشود که ایشارتی کی درباب فلان کی # ~~ولات ازنزد رکان بوده وبواسطه ارتکاب جریمهآ که صدوران از # ~~امثال او درنضور نیامده مقام استبعاد فرموده وحبراییم # ~~اورا مشفیع یشده امان طلبده است هرچیدجرابیم او # ~~زیادت ازانست کی بشمول نعمت امان ازسرآن # ~~برتوات خایست فاماچون حضرت بشریفه سلطاث # ~~عثرات اورا درمقام عفووصفح داننستةآ عدول ازما # ~~فی الضمیز احضرت جگونه صورت بندن از سرحرایم # ~~او درگذمشته و گناهان اورا ضرت سلطنت بخیشیده # ~~عطیه امان یشامل حال اوشد تا ببدلخوشی تمام بملازمت # ~~اپ قیام نماید وبرقرار براحم وعواطف اختصاص یابد # ~~رای ستریی سلطانخ بهرحال حاکمی عدلست براچ # ~~فزماید مزیدی تور توان کرد دولت دایم باد PageV01P483 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0516.png) # بر %~% ن عهلنامه نوصورت # ~~اول مکتق ب بالتماس # # کقم)3 جواب بقبول %~% وهریکی سهنوع # # صونت اق ل %~% ملتوب بالتماس # ~~وع اما بعدچون حضرت رب العالمین بل # ~~جلاله وعم نواله زمام مهام جهاننیان در قبضه قدرت # ~~سلاطین معدلت آثار وپان شاهان متترچت بسشحار # ~~نهادهاست وتدببر مصالح وترتیب مناج این طایفه # ~~بحسن اهتمام ایشان حوالت فرموده برملوک عدل # ~~پرور وشهریاران داد کسر واجبست که من الجمیع # ~~الوحجوه قصارای همت بر نظم احوال عیاد وترفیه # ~~ساکنان بقاع و بلاد دارند وخلایق را که ودایع حضرت # ~~خالق اند بظل ظلیل خودیش مکتنف و محی گردایند و # ~~آ این معنی وقتی ms172 تحقق پزیرن که ابواب منازعات و PageV01P484 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0517.png) # ~~«2ب مناقیشات بکلی مسدود گردد واسباب معارضات و # ~~مکاوحات بالمره اندفاع یابد یس اگر میان ملوک انام # ~~وسلاطین اسلام عقدعهدی که از میامن ان طوایف # ~~عالمیان برغد معیشت روزگار گرزانند و بطیت # ~~حال وفراغ بال بمهمات و مصالح خون مشغول گردند # ~~منعقد متوی هرآینة مثمرصواب وصلاح و منتج # ~~امداد فوز وفلاح گردد وامرثیا ابها الذین امنوا اوفوا # ~~بالعقود را3 انقیاد نموده بابتندا ونص تعاونوا # ~~ج علی البره التقتوی را ممتثل شدة واز تحزل بولتعاونا # ~~علی الاثم والعدوانل احتراز واجتناب نموده ودرعداد # ~~پ تاوفوا بعهدی اوف بعهدکلا امده ومن الله المعونه # ~~والتوفیق بنابرین مقدمه محب مخلص راکه بولاووداد # ~~ان حضرت سوتفاخربر فرق فرقدان فی ساید ویای همت # ~~بر ذروهآ قمه افلک ی نهد در خاطر آمده PageV01P485 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0518.png) # ~~که جهت مصلحت دین و ملک که بنص حدیث # ~~ت تواماناند با اخضرت طریق معاهدهآ که از میامن آن # ~~وث احوال عباد با رونق ومصالحبقاع وبلاد بانسق باشد # ~~مسلوک دارد و رسولان و تجار وقفول وصادرو وارد # ~~بفراغت خاطر نردن توانندکرد ومصالح مملکتین ببر # ~~احسن وجوه (ستفرارگیرد ومهام کا فه انام درسلک انتظام # ~~انخراط پزیرن باعلام این نیت کی متضمن مصلحت کلی # ~~جواینب واطرافست مراحم مطالعه شریفه شدو قشریف # ~~جواب را ساعة فساعة انتظاری کندجهان بکام ودولت مستدام باد # اما بعدون قاعدهآ معاهدت میان سلاطین # ~~اسلام طریقی مسلوک وسنت مستحسن است ومیامن # ~~ان بروزگاراباعد واقارب واهالی مشارق ومغارب ابدامتواصل # ~~وخشتودی حضرت صمدیت جلت کبریاوه دراثنیان # ~~بدین معنی حاصل بنا برین مقدمه ی عاگوی دولتخواه # ~~را که سوابق اخلاص وجواذب اختصاص "با1حضرت # ~~ثابتست ن رخاطر آمده کیگ با آن حضرت عقد عهرر PageV01P486 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0519.png) # ~~اخوت کی اهل اسلام را جکم المومنون اخوة با یکدیکیر # ~~مقررست منعقد گرداند وبدین واسطه خونرا بر سایز # ~~ملوک اقطار و سلاطین امصار مفتخر ومباهی دای و # ~~ثمرات ان قریین احوال بلان وعبای گردد بنابرین مقدمه # ~~اصدار این مفاوضه مزاحم مطالعهآ همایون ms173 ستد تا اگرر # ~~این اندییشه موافق ضمیرمنر و مطابق رای صواب # ~~فرمای افتد باعلام آن داعی دولتخنواه را مشرف گرداند # ~~«اپ تاجمتی را کة متوسط این معاهدت خواهندیود بخدمت # ~~فرستد وعلی خیرة الله تعاک اقمام ان را2 تسشمرواجب # ~~دان جمهان بکام بان # ع بسقم ت بعد ازعرض وظایفا مخالصت وشرایط # ~~روانتب مصافاة ومصادقت برضمیر میر منهی گردانیده # ~~می اید که چورنحق تعالی اعنه مصالح جمهور و ازمە # ~~معضلات امور درکف کفایت ملوک انام وسلاطین PageV01P487 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0520.png) # ~~اسلام نهاده وهریک ازیشان بحافظت ان امانت # ~~29ب مخاطب ورعایت بنی نوع مطالب خواهندبون پس # ~~اگر وضی دست دهد که از نایج موافقت ایشان # ~~طوایف رعایا بل عامه برایا فارغ البال ومنتظم الحال باشند # ~~هرآینه امداد برکات و اسباب حسنات قرین روزگار # ~~اییشان گردد واین معنی وقتی اتفاق افتدکه عقدعهد # ~~مودتی میان ایشان انعقاد پزیرد که بادوستان یکدیکر # ~~دوست و بادشمنان دشمن بایشند ودرسرا وضرا # ~~5 وشدت و رخا جوانب را مرعی نایشته دراخلال اهمال # ~~جایز بدارند تا امور مملکت متسق باشد وقواعددین # ~~واسلام ناامنتظم نماند وعلی الحجمله مخلص دولتخواه از # ~~میخ مدید باز موتراین سعادت ومنتظر این دولتتست # ~~2ت وخواهان انک بین الحضرتیین عقد این عهد منعقدر # ~~گردد تا اهالی مملکتین بی شایبهآ مانغی وعارضهآ دافغی # ~~بمهمات ومصالحخود اشتقال ینایا برض این معن PageV01P488 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0521.png) # ~~مزاحمتط مطالعهآ ستریفة واجب دانست تنا اگرایت # ~~مطلوب محل قبول ومقام اجابت خواهدیافت اتمام # ~~انزا بروبی که رای جهان ارای صلاح توصواب دانز # ~~متیتمرگردند جهان بکام وعظمت مستدام باد3 # # هو شان فی %~% نجقاب بقبل # نو اول بعدازوقوف برمراسم شریفهٔ‌ سلطافی # ~~ومطالعهآ مثال مبارک خاقافی اعلام ی رود که اشارف # ~~قلیم گیر جاری و ساری بشده وبایات محکمات کتاب # ~~کریم وفرقان عظیم عظم الله جلاله استحکام یافته محاط # ~~علوما ومستوعب مفهوم گشت هیچ شک نیست # ~~که تا میان سلاطین اسلام وولاة ازمهآ احکام قاعده # ~~محبت ومودت ممهد نگردد ون عایم ان بارکان عهود 4ا # ~~مصادقت ومخالصت مستحکم نشوی امورجتهور ms174 انتظام PageV01P489 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0522.png) # ~~نیابد بلک مصالح اطراف مقام اهمال کیرن وثلمهآ مناجج # # جواینب بهیچ حال التتیام نپذیرن %~% بنا برفین مقدمه # ~~حسبة الله تعالی وطلبا لمرضاته ازین تاریخ باز با # ~~حضرت سلطان اسلام عهدکرده بشد که درجمیع قضایا # ~~که بمصلحت ذات البن وتدبی مصالحجمهورو نظم # ~~متشتتات امور واصلاح احوال عبان وعمارت بقاع # ~~وبلاد عایدو راجع باشد باخدمتش موافق ومتفق باشیم # ~~وبادوستان او دوست وبایشمنان او که دانیم و # ~~مشناسییم دشمن وهیچ مصاحت از مصالح جاینین مهمل # ~~وهیچ قضیه از قضایاءجهنین مختل نگزاریم بلک ددتمشیت # ~~ان برقدر مقدور و امکان میسورسعی و اجتهاد بجای # ~~ریم ودرصلاح اندفتی طرفین بقج وجه ازوحوه اهمال # ~~جایرز نداریم بریین عهدو میثاق حضرت رب العالمین # ~~جلت کبریاوه وارواح مقدسه ابنبیاصلوات الله علیهم # ~~پ اجمعین وذوات کاملهآ آل واصحاب ازانصارومهاجران # ~~وغزاة ومجاهدان وسایاولیا خاری الله عنهم و قد PageV01P490 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0523.png) # ~~روحهلم کواه گرفتیم وکفی بالله وکیلا توقع است کی بعدالیوم # ~~2ب رسل و رسایل ازجانب سلطان اعظم دامت سلطنته # ~~متوارد ومتوارد بایشند وباتمام مصالح ومهمات وتعیین # ~~خدمات فرمان مطاع نافذ و صادرگردد تادراخباح # ~~مطالب و نیسیر مارب بذل جهروصر وسع ازلوازم باش # ~~ان یشاء الله تعالی انی ولت جاوید بان # یخ 92 %~% بعد ازانک مفاوضه همایون سلطان # ~~اسلام خلد ملکه تامل رفته بون وبرمضمون ان که صورت # ~~معاهده وقضیه معاضده عبارت ازانست وقوف حاصل # ~~شده تصویر رای منیر گردانیده می آید که بحکم القلوب تتشاهد # ~~مدتیست تا این محبەا مخلص فیز موثر نقهیدقواعدعقون # ~~وسختارموکدات عهوق معهود ست وخواهان انک سوابق PageV01P491 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0524.png) # ~~ارادات را روز بروز استحکامی تازه وسوالف اعتقادات # ~~را3 ساعة فساعة انتظاءئ بی اندازه دست د هدوچون # ~~این داعیه در بواطن طرفین منعث بشده مرحبأ بالوفاق # ~~واهلا بالاتفاق گفته بری موجب باحضرت رب # ~~العالمین جل جلاله عهدروت وازیینتارخ باز باسلطان # ~~اسلام زیرت سلطینه عقد عهدی که دست تصرت # ~~روزگار برنقض ان قدرت نیابد کردهشد و مورن # ~~ان بموکدات ایمان غللظ و یشداد مصفی ومهناگیشت # ~~دوست خدمتش ms175 را دوست ودشنرادشمن دانیم # ~~ودرمجاری حالات وعوارض مهمات نظراز مصلحت # ~~اپ مصالحت منقطح نگرن انیم و باتفاق درلا عمارت مملکتین # ~~وترفیه اهالی جهتین غایت یسای جمیله مبذولن اریم # ~~وازفرمودة حضریت رب العالمن جل جلاله ونصوص # ~~احادیث سید المرسلین صلوات الله*وسلامه علمیه که PageV01P492 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0525.png) # ~~باث ن رین باب صادرستبیک سرموی عدول خجوییم برین مهر # ~~ومیشاق حضرت صمدیت جل جلالة وارواع مقدسه اینبیا # ~~لصلوات الله علیهم اجمعین وذوات کامله اولیاازال و # ~~اصحاب وصدیقان اویشهدا وصالحان وانضارومهاجران و # ~~غزاة و مجاهدان راا رضی الله عنهم گواه گرفتتیموکفی بالله شهیدا # ~~توقعست که بعدالیوم نواب ونوکران دراستنهاض # ~~مطالب واستدعاء مآرب طریق اتحاد مسلوک داشته # ~~بی کلفت تکلف باعلام ات سبقت جویندتا بروفق ارایت # ~~ایشان باتمام اشارت رود دولیت ابدپیوندبان # ~~دفی سفم بعداز تامل مکاتبهآ بزرکوارو مطالعهآ مفاوضه # ~~وح کردارکه ازجانب سلطان اعظم خلدت سلطنته وارد # ~~و واصل شده بول اعلام ی رود که قضیه عهدمودتی کی قلم # ~~گوهر بار ملتزم تبیین و تقریر و متکفل توضح وتصویر ان # ~~بنده یعلم الله تعالی کی أن حال مطابق مکنونضملزانیی مخلص PageV01P493 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0526.png) # ~~معتقد امد و اچخ از سالهای دراز خاطر بران مشتمل وضمر # ~~برفواید ان منطوی بون رای شریف باعلام و انهاء ان # ~~مبادرت فرمود اکنون چون ارادت طرفین برین مطلب # ~~کی اشرف مطالبست رتبت اتحان یافت ومخایل # ~~اشنیننیت بین الجانبین مرتفع گشت- مخلص ن ولتخواه # ~~ازین وقت ورمان باحضرت ذی الجلالجل جلاله عهد # ~~کرد و بایمان غلاظ ویسثداد موکر و مستحکم گردانیدکه بعد # ~~الیوم جاینب سلطان اعظم دامت سلطنته را نبرحمیع # ~~جوانب غالب وراجع نارد ودانزوعهدمواخاة ومصافاة # ~~برصوری 5 منیقدگرداند که دست تلاول ازمنه و دهورر # ~~وتغلب ایام وشهور بهدم ونقض ان راه نیابد نیجه انین # ~~معاهده آنکطا بادوستان یکدیکر دویست وبادشمنان دیتمن # ~~باشیم ومادام که سلطان اعظم برن وتیره استقرارورن # ~~طریقه استمرارنماید ازین جاننب ببذل اموال ونفوس # ~~لات مضایقت نزود والله علی ما نقول وکیل توافق دولت # ~~وسعادت تاقیام ساعت بان بالننبی وعترته3 PageV01P494 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0527.png) ms176 # صلیشاننیهم %~% نرتهدیدقجواب دوصقت # ~~ول مکمتوب بتصدید # # ث5) جوابهم بتهدید %~% وهریک مشتملبر سهنوع # # صموم 9 %~% مکتوب بتهدید # ~~چون در فصل اول که مشتمل برالقاب سلاطین وخوانتین # ~~واولاد ایشانست نوی چند نویشته بتده کی مناسب # ~~صورت تهدید نیست پس چون بعضی از سلاطین در # ~~مقام تهدید باشتد باایشان القاهج متضمن تعظیم نوشتن # ~~صورت از مکانبه بر پیخام ومشافهه اکتفانماییدهتر # ~~بایشد واگرالبته موژ مکاتبت باشندا اکرالقاب هم در # ~~مکتوب وهم درجواب برن صورت نوبیسند مناسبقر # ~~افتد بجاینب سلطان معظم قدوة السلاطین افتخارالخواقین # ~~5پ رکن الدنیا والدین نامت سلطنته وظایف تحیات PageV01P495 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0528.png) # ~~ث باشد چوندامت سلطنته پا دامت مملکته یادامت # ~~دولته وامثاک این بعداز القاب ثکا بعدازدعا تلواحوال # ~~که درین باب نونیسند بریین جملت بابشد3 # اول اعلام می رون که مدتیست تأ استماء افتاده # ~~ککی1 امرا ولشکریان خدمتش برحدون ولایاتل ومملکت # ~~ینجاینب بهروقت تاختی میکنند وبهرر قضیه چنشنیح # ~~وحالتی چند قطیع ازنهب اموال وتعرض بندگان خدای # ~~تعالی وهدم بقاع وغیر آن از منکرات که متضمن ترک # ~~ناموس است اقدام می نمایند وازمزالق اقدام متحریان PageV01P496 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0529.png) # ~~می اندیشیند و سلطان معظم نیز با وجود وقوف نبر # ~~عثرات ایشان بزجرومنع وتوبخ ودفع وتهدید و # ~~ومتعلقان خدمتش برین گونه بی راهی اقدام نما ین # # واوبطرن ومنع ایشان مشغول نگردد5 %~% وقدمأقیل # ~~دب ومن رببا الکلب العقور ببابه ### | فعقرجمیغ الناسسب للمن رابط الکلیب # ~~بنا برمن مقدمه این مکاتبه اصدار افتان تاچون بوقوت # ~~بیوندی سلطان معظاجماعت نواب ونزدیکان ومتعلقان # ~~را از سلوک این مساککگا نمیمه مانع شود ودررد انچ # ~~ازولایات و ممالکن این جانب وتواب و متعلقان # یعایا لبتعدی وتطاول ستده اند مبالغت فرمایدتا ابواب PageV01P497 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0530.png) # ~~7ت منازعات و مناقیثات مسدود کردن والاجواب الفاسد # ~~بالفاسد مثلی سایر وذکری دایرست وازیجانب نیز # ~~بهمان گونه باولایات وبلوکات سلطان معظم خطاب رون # ~~ومناسب احوال جهانداری نبایشد وفی هذه کفایة لمن فیه # ~~درایة والسلم علی من اتبع الهدی # بررای بشرییف منهی گرداینیده می آید کة # ~~پیش ازی کة تختت مملکت بجلوس ms177 سلطان بعدمففور # ~~طاب مرقدة مشرف بون همواره ازجاینین امدا معاضدت # ~~5ج ومعاونت توافتی یافت وان پان شاه مغفورردررعایت # ~~جانب این مخلص هچ دقیقه ازدقایق دوستی ومودت # ~~مهمل نی کزاشت چون نوبت سلطنت بسلطان معظم رسید # ~~یخ مخلص برقراروظیفه موالاة را موظف داشته فتوری # ~~بارکان ولا و وداد راه نیدای اماازجاننب سلطان معظم # ~~بهیچ گونه اقتفاء اثار یدنا زرگوار مشاه ومعاین نگشت PageV01P498 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0531.png) # ~~وان نوع معاش بادوستداران بالمره متروک وموفوض بشدبلک اضداد # ~~وحساد نیزراه یافتتذوبتقبیح صورتحال این جانب اشتغال نمود # ~~ومجوع اقاویل اباطیل اییشان مقبول ومسموع افتادوجزابی ولایت و # ~~مملکت وانزعاج رعایا ازوطن مالوف ومسکن معهود سراییت کرد # ~~ان جانب را حشم دایشت الطاف خدمت بریت صورت # ~~نتبوت اکراین قسم را ازاقسام مناقشت راه بازی توان # ~~داد امری درغایت سهولتست ایت جانب بمال و # ~~پ مملکتا وامرا و وزرا واعوان و ایضاروخزاین ومرصعات # ~~وغلمان وحسم وخول وخدم وعساکرجرار وغیران # ~~از اسباب سلطنت ازا سلطان معظم کمتر نیست بلک # ~~ک دراکر امور مرنبت غلبهآ و ربحان این # ~~جایب راست اگرترک این نوع مخاصمت ومنازعت میگیرک # ~~وببزخرفات اصاب اغراض التفات نی کیند بقانون PageV01P499 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0532.png) # ~~ملک داری وقاعدهآ دوست پروری ان لایقر و # # اگر برقرار بریی ملکه نایستندیده اصرار و %~% استمرار # ~~می نماید ه بچچ حال مرتدع ومنزخر نی کردد میقات] # ~~ملاقاة وبولجاد محاربات تعیین فرماید تادران تاریخ # # ومقام اتفاق وصول افترو بعدازان %~% بشع # بییم تا اسپ اسصدبار %~% سوی اخرایدهی بی فسار # # ویا بارهآ رستم جنگ جوی %~% بایوان نهدبیخداوندروی # ~~وقداعذرمن انذر والسلام علیآ تابعی السنة والاسلام # ~~نفوح سوم5 اعلام رای عالی کردانیده می آید که درن # ~~مدت بکرات رسولان خدمت متواترشندوهرگونه # ~~قضایا که متضمن مصالح ممالکست باعلام وافها رساینیدند # ~~وازین جانب نیز بنا بنفریرات اییشان بشروطرفت # ~~وجهت هرقضیه مواعید مقرربثد و بعد از تقدیم PageV01P500 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0533.png) # ~~و رسولانرا ازقبمل مزخرفات کلومموهاتنانسته # ~~22 بشدآ اگر کلمات ایشان مبی براصلی وثق ورکنی اکید # ~~بودی باییستی کی ایاران بایثار موافقت وترک عناد # ~~1پ ومخاصمت بظهورپوسی ms178 وچون اسباب معایت # ~~و مناقضت وامارات معاداة و مکاوحت روزدروزدر # ~~ان بان ست و اوقارت مشانت و مخالضت ساعة فساة # ~~درامتداد این نوع ازمعاش بمخادعت نزد یکترازانست # ~~که بمخالصت وبمناقشت ومعارضت ببیش از ان) # ~~5ج ماند که بمصافاة ومصادقت یپح قضیه دریشرچت # ~~سلطنت وطریقت پاد شاهی ومملکت ازان مزموم تر # ~~نبایشلا کی ملوک و سلاطین ب افعال و اقوال یکدیر اعتمادا # ~~نکسد ودل بازبان واسرار با اعلان راست ندارند # ~~وچون این قاعده استرار یابد و اخبباران بمسامع PageV01P501 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0534.png) # ~~موالی ومعادیو احباب واصحاب وحسان واضدان رسد # ~~هرآیینه منکرثوند بلک بظاهر و باطن عداوت را منسمر # ~~گردند اکون اختیار باطرف سلطان معظم داده بشد # ~~اگرموثرقواعدوداد وطالب اوضاع محبت و اعتضادست # ~~نوعی دریپش گیرد که ازحرکات وسکنات او برمودت # ~~واتحان استدلال توان کرد واگرسودای مخالفت بومزاجش # ~~مستولی بشده اعلام دهدتا بتدببیر آن نوع ازاعراض اشتغال # ~~رون وان3 ملکه خمیمه که موجب خرای ممالک است از # ~~طبیعتش بکلی زایل گردانیده آید والسلام علی اهل الاسلام و # ~~ذویه وطالیبة الحق او منتحلیه # شان فی ر %~% درجقاب هم بتهدبی # بعدازوقوف برمواقع اقلام واطلاع برمقاطر # ~~ارقام سلطان معظم اعلام ی رود که کلماتی که درباب تاختن # ~~مرا ولشگریان وهجوم برمواضع ولایات و بلوکات # ~~پ واشتغال بنهب اموال وهدم بقاء وتغرض بندگان گاخدای # ~~ابهه اصحاب فاحباب وحساد ف اضداده وسهه اصحاب ف احیاب واضداد وحسان # ~~لاواء عنفدها ه ا ا PageV01P502 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0535.png) # ~~تعالی بغارت وتاراج وغیران ازمنکرات فزمونه درن # ~~باب چون باان جماعت رجوع افتاد مجوع این قضایارا # ~~انکارکردند واز ارتکاب آن استبعاد نمود واما تهدیدی # ~~ث چند که درقلم اورده وجواب الغاسد بالفاسدرابتسک # ~~ساخته هرگز عادتح ببوده که خدمتش متصدی چنین اقوال # ~~ومتتشرچنین افعال گردد بیت # ترادیدم که چونیرخ کس نبونی ### | چنین تبند و چنین مرکش نبودی # ~~طریقهٔ‌ مفاوضات ومراسللت بانوستان قدیم بروجکی # ~~مسلوک لابی بایدداشت که اکر ازین جاینب نیز بهمان # ~~بتقبیح وتهجن اخحکم نکنند واگر سلطان معظم خودرادرر # ~~مقام تهجم وتحلم میداند وسخن برقاعده ms179 ارباب تسلطاو PageV01P503 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0536.png) # ~~مدت تجلدهی کوید درین جانب معارضه ان در غا یت # # سقولتتیت %~% شعرل # مرا با ملک رغبت جنگ نیست ### | بجنک ویم نیز آهنگ بنیست # ~~اگرباد پایست خن ملک ### | کمیت مرانیز پا4 لنک نیست # ~~پبیش عقلا پوستیه ناند که مجال مجامله چندان باشده که # ~~محال مجاد له از حدامکان6 تجاوز نیزیرن 7 # ~~ذالمم اجد من خلة مااربده ### | فعندی لاخری عزمة ورکاببة # ~~مبالعت در مناقضت و مناقشت جائی رسانیدن # ~~28پ که دراخر بندامت سرایت کند وظیفهآ عقلا نیست # ~~53ج بزیادت تاکیر حاجت نی افتد سعادت مساعدبان # برمضمون مفاوضه شرییه وقوفن واطلاع # ~~یافته اعلام می رود که اپخ فرموده که درزمان سلطان سعید PageV01P504 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0537.png) # ~~تغده الله بغفرانه قاعده اتحاد میان ایشان میهرومستحکم # ~~بونه وچون نوبت سلطنت ببریجانب رسیده ان # ~~قاعده مرفوض ومتروک گیشته واقا ویل حسادواصحاب # ~~اغراض واضداد درحق اونقبول ومسموع افتاده و # ~~بخراج ولایات وبلوکات او سرایت کرده و بعداز # ~~ان موارد کتاب را بمکدرات تهدید و مشارب خطاب را # ~~بمغیرات تغنیص مکدر ومغیردایشته این معانی موجب # ~~استنکار تمام است چهآ بعد از انقضاء ایام سلطان سعید # ~~بدابخ ممکن ومقدوربود طریق مخالصت مسلوک می گشت # ~~وحساد واضدادرا مجال تقبیح صورت حال اونه بعبرن # ~~تصوری کة بخاطر اوراه یافته بتقربیر کلمات لنامناسب # ~~مشغول شدن وجریان سخن بروضعی که هرگز معهوت # ~~نبونه اغاز بنهادن مقتضای عقل سلیم وفظرت مستقیم # ~~نیست حق قالی هرکس را ازا ارباب دولت قدرت PageV01P505 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0538.png) # ~~وشوکت بروجهی داده که درتقرپ مطالب وتبین # ~~مقاصرخودیت از مقدماتی که منج عجزواقتصا باستد # ~~حترازیمودهاند وقت کی خدمتش بمهددات ومنذرات # ~~1پ مشغول گردد دریین جانب نیز امثال آن نادرالوقوع # ~~نبا شد وجواب یکی صدگفته تشودآ بحمد اللهتعالی اسبال # ~~استظهار ازایخ سلاطین اسلاه را مزنین کارخانه مملکت # ~~ومرتب مجلس سلطنت وموحبب ارکابن عساکرمنصوره # ~~باشدچندان موجودست کی زبان قلم ازخاتترییر آن # ~~قاصرو بنان بیان ازتحرران مقصر گردد حد سخن # ~~نگاه داشتن بهترن اداب وملکانتست رب اختم بالخیر # ~~اث فی سم بعدازتامل مکاتبه ms180 کریمه ووقوق بر # ~~نقرییر مراسلات وتضور رای شریی سلطائی اخراف # ~~بدب اییجاننب را ازمنقج موافقت وتلبیت بلباس مخادعت # ~~ومخالفت اعلام ی رود که مجموع این معابی ممتنعة الوجودست PageV01P506 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0539.png) # ~~بدت وبیبج حال ازیجانب قضیه که ازوقوعآن بر مخالفت # ~~استدلال یا بر مناقضت اسششهاد توان کرد واقع # ~~ششده و وجود نیافته واگررای سثریف را عزیمت مجادلت # ~~و محاریت درخاطر قرار گرفته ومی خواهد که مزخرفات # ~~اقاویل اضداد ومموهات اباطیل حسادرابهانه سازدوبر # ~~ان بنیادی بفد رای رای ایشانست نبی البناوعلی شفیرهاز # ~~اما تضورچنان بایدکرد که درین جانب نیز اسباب مقابلت # ~~و مقاتلت چندانست که بنان وبیان باحصاء ان وافی # ~~نوان سثد قضیه که وخامت عاقبت ان کالبدرالساطع # ~~119پ واضح ولایح است درپیت گرفتن وظیفه عقلا وشیمهآ # ~~70-آ البا نیست واین جاینب را از استماع ببخناننامهذب # ~~وکلمات نامتقح چه تضاوت امراض سوداوی برحسب # ~~امزجه وایشخاص متفاوت کردد چنرانک قاعدهآ بدیی # ~~منهدم تر استیلای مرض بیشتر والله اعلم*ا PageV01P507 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0540.png) ### | نر سنیازرتشخصی # # نوصوعن %~% مکتوب وحجواب %~% وهریک سه نوع # باول %~% مکتوب # تبعدازارسال وظایف مخالصت وابلاغ # ~~رواتب مصاد قت عرضه دایشته می بثود که مولاناء اعظه # ~~دلچ اقضی القضاة جلال الملة والدینأ فضل الله ازفول افاضل # ~~عصرووجوه اماثل دهرست ودرین وقت بر عزیت سفر # ~~پ مبارک حجاز متوجة ان کعبهآ امال وقبله فضل وافضال شره # ~~اگربواب و مقربان اشارت شرریف نفان یابر مقدم اورا # ~~باعزازواکرام تلقی بناییندونشرایط تعظیم وترحیب باقامت # ~~رسانیده بوقت تقوجه بجانبحرمین مشرین با امرای # ~~محمل درباب تبجل قدر وتفخیلم ذکراوبزرگ ورعایت # ~~ومحافظت متعلقات تاکیدوصیت ارزای فرمایل تا دد # ~~رفتن وامدن جانب ایشان را مری ن ارند مخلص دوتخواه PageV01P508 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0541.png) # ~~ن روظیفه اخلاص افزاید وان حضرت نیز حقی واجبرا # ~~نقدیم فرمونه باشد باوجو مثمول عواطف بی دریخ ببن # ~~تواکیدچه احتیاج دولت نوجهاف میسرومحصل بان # ~~بالنبی وعترته وصحبه # ع %~% بررای مشگل گشای حضرت شهریاری # ~~ازالت من العظمة بمزیدة بعدازتبلیغ مرا سم موالاة وتالید # ~~قواینن محبت ومصافاة عرضه می افتدکه امیریبررالدن # ~~حاجب ازجمله امنا ms181 ومعتمدان دولتین أست ودرکلیات # ~~قضایا باصابت رای واجادت فکرا مشهورومشارالیه درین # ~~وقت جهت هرگونه قضایای شری وعرفی کة باهرکس # ~~دارن متوجه درگاه فلک رفعت بشده اگرمراحم بی دریغ # ~~بنسبت سایرطوایف اعاظم اورا ملحوظ نظر عنابت # ~~8ت گودانیده تبقضاة اسلام ثونوابلا و مقربان اشارت شریف # ~~ث باتمام مهام او صادرگردد محب مخلص دز وظیفه # ~~ی ولتخواهی افزاید جهان بکام باد PageV01P509 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0542.png) # ~~نفح مله بررای جان افروز معروض گری انیدهی اید # ~~کیل خواجه علاء الدین که بملک التجاری معروفست واز # ~~قدیم باز محل اعتماد این دولتخواه بوده برسبل تجارت # ~~بدان مملکت آمده اگرفزمان مطاء بنواب دیوان عزین # ~~نفان یابد کی دررعایت و محافظت او احجمل مساع # ~~مبذول دارید ودر استیفاء حقوق سلطافی ومتوجهات # ~~بعدازانک حقی بموقع باشد مخلص دولتخواه دروظیفه # ~~اخلاص ودولتخواهی افزاید باکمال عواطف حضرت # ~~نهریاری بیچ تاکید احتیاج نیست دولت جاویدباد # # صل رب یفه %~% جوار # بح اول بعدازاحاطت ضمر بمواقع شرایف اقلام # ~~واطلاع بر مقاطرد قایق ارقام اشارتی که درباب مولانا # ~~عظم اقضی القضاة جلال الملة والدین فضل الله زیدت PageV01P510 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0543.png) # ~~فضایله فرموده چون بدین ممللت رسیید ارکان دولت # ~~واعوان حضرتو اعیان مملکت باتفاق وظیفه تلق # ~~واستقبال مرعی داشتند و باجلالی تمام درمقامی فراخور # ~~قدر رفیع چنان بزرگی تتزیل کردند و وظایف اقامتا # ~~باقامت رساینیدند واز ایجاننب بجوایلآ انعامات و # ~~کرایم تشریفات مخصوص ومکرم گشت ودر وقت # # توجه بجاینب حرمین شریفین زیدا نشرفا وجلالا %~% با # ~~امراء محمل شریف تاکیه وصیت در تعظیم قدر # ~~وتفخیم ذکراو ورعایت جانب متعلقان تقدیم یافت # ~~امیدست که چون بضرت رسد راضی و شاکر بایشد # ~~همواره چنین خدمات را ازحضرت معلا متوقع ومترقب # ~~است فکیف کی متضمن وصول بصحبت بزرگان دین # ~~باشد تا مخلص ن ولتحواه بدل وجان منت پذر سشود # ~~ولت جاوید بان ### | بعداز وقوف برمقاطراقلام شریفه شهریای PageV01P511 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0544.png) # ~~شارف کی نرباب امیر بدرالدین حاجب فرموده نبمع # بول اصغارفت وچون اختیار احوال اوکرده شد ایخ از # ~~اپ امانت وکفایت بدو نسببت فرموده ms182 انداضعاف ان # ~~مشاهد ومعاین گشت و مقام ارتضا واسحسان یافت # ~~5 وبا قضاة وایمه ونواب ونزد یکان باتمام مهام اووصیت # ~~رفت امیدوارست که چون بضرت رسد انشاکر برود # ~~و اکرخیر باشد سعادت ابدیوندباد بالنبی وآله وصحبة # فع سف بعد از اقامت مراسم اخلاص ودولتخواهی و # ~~بت وقوف برمواقع انفاسرة وجی کردارواغتراف ازتیار فنیض # ~~اقلام گوهربار اعلام ی رود کهاشارتی کهآ درباب رعایت # ~~ملک البتجارخواجه علاء الدیین فرموده وبسلوک طرنق # ~~مسامحت ومساهلت درحقوق سلطان ومتوجهات # ~~دیوایی ومحافظت جانب او من کل الوجوه ایشارت # ~~رانده بسمع رضا اصغا رفت واورا ازحقوق ومتوجهات # ~~باعفا مخصوص گردابنیده آمد وانواع تفقدات وتکریمات # ~~ث بتقدیم پیوست مخلص ن ولتخواه صدورچنین خدمات # ~~رامتصد و مترقبسهت جهان بکام باد PageV01P512 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0545.png) # # فصللهشنهم %~% درتعن یت نامه %~% نقصوررت # بکتوب وجواب توهریک چارفع # # صقست اقل %~% درمکتوب نوشتن بمصیبت رسیده ### | ومتوفی یا فرزندباشدیازن یا برادران ### | مکتوب بیدردروفات فرزند # ~~2پ بعدازابلاغ مراسم وداد وعرض انواع اعتضادواعتقای # ~~علام رای انور وضمیر ازهر گرداننیده ی آید که’تا خببر3 # ~~واقعه هایله بشاه زاده جهان المستریح ففا جنان الملکم # ~~الدیان المنغص فی یشبابه والمنقطع عن احبابه واترابه # ~~سقی الله تتربته صوب الرضوان واسکنه بحابیخ الجنان # ~~ستماء افتاده نه ان تاسف وتلعف بظاهر و باطرنخ # ~~راه پافته که بتصاریف روزگارلا و تداویراطوار اد وارلا PageV01P513 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0546.png) # ~~شرح عشر معشاران بیان توان کرد گویی دهر غدار با # ~~ان شخص لطیف وجوهر مشریف چه کینهد ایشت # ~~که بدست بدمهری نهال عمرعزیزش از سرابستان # ~~وجون برکشید و در مغاک خاک لحدنشاندچه سنگ # ~~دلست که برگل رخسارش نجخشود وبر نضارت3 ایام # ~~جوانی وموسم عیش وکا مران اش رحمت نکرن و # ~~امیدهای دل کام نایافته اش بخیبت وحرمان میدل # ~~کرناننید ونوستان را بعداز امیدزلال وصال زهر # # مرالمزاق فراق چشاننید %~% شعرلا # ~~بدا تسترن ماتهب الدنیا فیا لیت جودها شکان بخلأ # ~~وزبان زمان گفت # ~~بردون زبرای توی لی نزم ندایشت # رخسار ترا حرمت وآزرم ندایشت # ~~ایدعجبم از ملک الموت که او # ازچون توکسی جان ستدوشرم ms183 نداشت PageV01P514 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0547.png) # ~~نتسک باذ یال صبر نیکوترین ملکانست و تشبه # ~~باحوال صابران بهتریین حالات چه از تواترجزع بی فایده # ~~وجزحرمان ازنواب صابران وتضاعف اخران حیه # ~~فایدةا انما یوفث الصابرون اجرهم بغیرحساب الحلم لله # ~~العلی الکبیر 5 # ~~باقضای ازل وحکم قدرچتوان کرن ### | درچچنین واقعه جزصبردکرچوان کرد # ~~ت بهردفع اثرغم زدل اهل عزا ### | جزیتمسک باحادیث وخبرحیوان کرد # ~~همه را در دل خاکست وطنچوان کفت ### | همه را برپل مرگست گزرچتوان کرد # ~~چون مراعاة قوام تن ازاسیب فنا ### | نه بیمست مییسرنه بزرچتوان کرن # ~~دب اصلرجاست اکرفرع بشدددمانچیست ### | فرنپر رفت بماناد پدرچپوان کرد PageV01P515 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0548.png) # ~~حق تعالی نات مبارک سلطاثی راوارث اعمارگرداناد # ~~واین مصیبت را آخر مصایب کناد و ایام همایونرا # ~~بمیامن بقا وجلال شاه زادگان دیلر اطال الله اصمارهم # ~~محفوف داراد ومکارة از ساحت باراحت مصرون # ~~ث بالنبی واله وعترته5 # مکتوب بشوهردروفات زن» # ~~2 بعد ازتبلیغ مراسما مخالصت واخبار اخباراعتقاد وارادت # ~~وانهاء تعلقات خاطر ومزصجات باطن وظاهراعلام رای # ~~منیر که جام جهان نمای بحقیقت عبارت از انست کرده # ~~ی اید که حلمت بالغه رباخ جحکم قرفغ الله من الخلق # ~~والخلق والرزق والاجلان رنقیین اینة تقاد ییررکه جزعلم # ~~باری تعالی بکنط ان نزس جزان بنیست که هر # ~~آیک اازبندکان بقسمی وقستی که جهت ایشان ازخلق # ~~وخلق وارزاق وآجال مقدور بونه راضی سشوندواز ### | ه خد اده PageV01P516 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0549.png) # ~~مزالق اعتراض ومدارک استدراک انخراط اجوییند و # ~~درافعال حق عزاسمه بنظر اعتبار و اعتقاد نگرندوورود # ~~قضاء المی را که لاراد لقضایه ولا مانع لحکمه صفت آنست # ~~برخون واجب کولازم بشناسند وض الرضاء بالقضاء # ~~باب الله الاعظم را ججوامع وجون تلقی نمایندوبرنزول # ~~محنت وکرببت ان اهتراز کننند که برصدور کرامت # ~~و منحت تا مسالک عرفان را بقدم رضا وتسلیم مسلوک # ~~داشته باشند وبرمعارن اصحاب حقیقت و مدارن # ~~ارباب طریقت بموافقت احکام شرییت راه پافته # ~~واز سر بودق وجون وا زن وفرزند نبلی برخاسته # ~~وازابتلاء واختبارلا ولینلونکما بشيء من الخوفن والجوع # ~~ونقص من الاموال والانفس والثثمرات2 خلاص پافیته # ~~ونبرتبه ms184 وصول که قصارایا مطالب طالب سالک وعارف # ~~محقق بحقیقت انست رسیده وتذکار این معنی با PageV01P517 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0550.png) # ~~حضرت شریفه ازقبیل اعلام معلومات وتوضح واضحاتست # ~~امااغرض کلی ومقصود جملی انک تآ سوررت واقعه هایله # ~~خاقون سعیده مغفوره رابعة الزمان خدیجة الدوران # ~~انسهاالله بمجاورة الحور والولدان فی جنات الرضوان را # ~~بانیل درجات صابران معارضه فرماید تا این ملکه نیز # ~~د اخل کمالات نف قرسی وذات مطهرملکی سلطاتی # ~~کردد قال الله تعالی واصبروماصبرک اللباللة وقلل تعال # ~~فی صفة ایوب غلیه السلم انا وجدناه صابرا نعم العبدانه # ~~اواب وقال تعالی ثوجزاهم بما صبرواجنة وحریرا مجموع # ~~دت امنبیا صلوات الله لعلیهم که برگزیدگان وجودنذ بدیت # ~~سترب رسیدهاند وازین شرببت- نوشیده و رسول # ~~کونین حجر مصطفی لصلی الله علییه وسلم که حبیب حضرت # ~~عزتست وبتثرب لولاک لماخلقت الافلاک مشرف PageV01P518 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0551.png) # ~~بنطاب ظو ماجعلنا لبسرمن قبلک الخلدافان مت # ~~فهم الخالدون کل نفس ذایقة الموت ولنبلونکم بالشر # ~~ب والخیرفتنة والیینا ترجبعون مخاطب گشت وجای دیر # ~~فرمون انک میت وانهم میتون نیکریرا ازبن ننوع # ~~توقع بقا ودوام چلونه باشد بیت # ~~هرکه امد بجهان اهل فاخواهدیون # آنک پاینده و باقیست خداخواهدرون # ~~23ث تمسک بنص کلام محجیا عظم الله جلاله مانتنخ من آیة # ~~ونننسهانات جیر مننها او مثلهاا ملحوظ نظرمباک ی بایدداشت ث # خاطراشرف اگرچند ملالحادنارن ### | منتظر باش که اندوه زوالی دارن # ~~2ب ذات مطهرکی مظهرانوارا الهی ومظهل الطاف نامتناهیست # ~~وارث اعماربان PageV01P519 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0552.png) # او ومهو مکتقب ببرانن فرقفات برلنن # ~~بعداز تستیید مبایی اتحان وتاکید اوضاع محبت واغتقاد # ~~بررای انور وضمر ازهر ق فی دد که حق جل نیکره # ~~وعم شکره طوایف بندگان را که ایجاد ده بل محوع # ~~مخلوقات را که خلعت تکویین پوشاینیده رزقی معین # ~~ونقصان توا کرد ونه اجل را تقدیم و تاخیرممکن # ~~بایشد لقوله تعالی اذاجاء اجلهم لایستاخرون ساعة ولا # ~~بستفدمون وچون ایین قاعده مقررست ودست # ~~تصرف اننساٹین ازتغییر وتبدیل آن قاصر پن جزتسلیم # ~~ورضا بقضای الهی امری دیکر صورت نبندد وبیلم الله # ~~تعالی کی ازخبر فوات ms185 وقضیه وفات شهربار سعید # ~~مغفور النازل فیا منازل الجنان المتعیز فی حجوار الله # ~~الرحمن تغمده الله بالغفران واسکینه فی ججنات الرضوان) # ~~نه چندانانزعاج بدل ودرون وظاهروباطن این دولتواه # ~~راد یافته که بتجدن ایام وعصوروتکرر ازمنه ودهوریثرح # ~~بعضی ازان مشروح ومسطورگریا اما چون ججزع و PageV01P520 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0553.png) # ~~ضطرار وقلق واضطرابت را ییج فایده نیست بلک # ~~مضرت ان سقوط ازدرجه صابران است وحبزاهم # ~~ب بما صبرواجنة وحرببا1 مصدق ان وقال تعالی افه من # ~~یتق ویصبر فان الله لابیضیع اجر المحسنین وقال تعالی # ~~ولین صبرتم لهوخیر للصابرین وقال تعالی سلامعلیکم # ~~باصبرتم فنعم عقبی الدار پ مقیضایعقل سلیم وفطرت # ~~مستقیم آبنت کهآ درحنین مزعجات ومولمات تمسک # ~~باذ یال صبرکند وان را بجضرت ریب العالمین جل جلاله # ~~بهترین وسیلت وشرغیزرین درعتی دایندذات مطهر # ~~وعنضر مزکاء حضرت سلطنت وارث اعمارباد آن # # شاء الله العزن %~% شعر # ~~8ت یشاخی گرا ازبهال بزرگی شکسته شد ### | ن سروا سایه د ارسی پایدار بان # ورکوکی زبرج معالی غروب کرد # خورشید اسمان بشرف برقرار بای PageV01P521 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0554.png) ### | حزیت بن طریق تهنیت # ~~بعداز شرابط تسلیم ورضا بقضای الهی تصوییرای منیر # ~~حضرت بشرینه سلطافی سرفها الله تعالی وعظیها گرداییده # ~~ن ف آیدکی چون حضریت عزت عزشانه وعظم سلطانه # ~~یکی وا از بندگان برگزییهآ خوبیث ازمضیق سجن نبنا # ~~خلاص داده بغیناءجنان وجناب جنات رضوان برنو # ~~برموجب نض ألدنیا محبن المومن وجنة الکافر # ~~ازجنت کفار بصدر مسیندد نارالقرار رساندودرنغیم # ~~مقیم جای دادة بلقاء بیچون خون وحشت اورا باش # ~~مبدل گرنانذ برفوات اوجزع مودن وخودرا از # ~~پ احراز نرجات صابران محروم گردایندن ونغیم جنان # ~~و مجاوریت حضرت رحمنرا بتواترجزع وبکابض حدییث # ~~المیت یعاقب ببکاء اهله برومنغص داشتن ازجمیع # ~~البا وعقلاء وجون ببخصیص از سلاطین نین داروملوک PageV01P522 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0555.png) # ~~مشریحت شعار بیسدیده نیصد چه تمسک باذ یال # ~~صر چچنانک عادت ارباب تسلیم است اشرف ملکات # ~~7 واعلی درجاتست بلک درین صورت تهنیت کفتن # ~~هتز از تعزییت ن ادن چه یکی را از بزرگان یین کچادر # ~~مرض الموت بود ms186 اصحاب ودوستان تسلیه وقسکین # ~~چی کردند او بخندید ودرجواب ایشان کفت ازاریاب # ~~ن بنیا که بعضی دوستانا و بعضی د شمنانانز جدامی نشوم # ~~وجضرتی متوجهم کی جزعنایت ومرحمت ازانجاضوی # ~~ن یکر ندارم چه جای غم خوردن واندوه وپرنیشاخ برینست # ~~روز خری ویشاد مانیست چه رسول صلیالله علیه ولم # ~~فزمونهاسیشا من کره لقاالله کره الله لقاوه ومن احب # # لقاوالله احب الله لفاءه %~% یعنی هرافک دیدار خدای را # ~~کاره بابشدخدای تعالی نیز دیداراورا کاره باشر وهرکس PageV01P523 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0556.png) # ~~کة ن یدار خدای راد وست دارن خدای نیزدیدار اور # ~~دوست دارن وشک نیست کی ملاقات حق بعد از # ~~موت باشد که حجب جسمانی مرتفع کردد ویکی ازحکما # # کمنت عجبت لقوم یکون مسافرا بلغ میزله %~% نیعجب # ~~میدارم از قومیل کی بر مسافری تی گریند کی بعداز تعب # ~~سفر بخانه ومنزل خونرسیدورسول صلی الله علیه وسلم # ~~فرمودهاست کن فی الدنییا کانک غرییب اوعابزسبیل # ~~وعدنفنک من اصحاب القبور اما اگرلا یرفوات عزیزان # ~~5 تاسف ازان جهت بایشدکی فرصت بدگی حضرت # ~~مزیتا که موجب ادراک سعادت اخرنست درن بنا # ~~یستقی دهد و بدین واسطه دنیارا2 مزرعه اخرت # ~~اپ خواندهاند وبعداز مفارقت مجال اکتساب طاعات # ~~واقبناء مثوبات چگونه میسرشون بججای خود باشدچة PageV01P524 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0557.png) # ~~تدت ستیخ بزرکوا صبدالله کلابادی قدس الله روحه العزیز # ~~راآن رخواب ن یدند ویرسیدندکه چه می خواهی گفنت # ~~نکت مرا یک نوبت دیکر بادنیا برند و پاشنهآ دروازه # ~~کلابادرا درچشمخانهآ من بکردانید وچندان مهلت دهند # ~~که یک نویت دیگر الله برزبان رانم چه اگراورافضیلت # ~~طاعت و بندگی حق دراخرت کی مجموع حجب مرتقع # ~~ست معاین نگشتی این سخرج نگفتی ل # ~~من سترفف الدنیا ومرا فضلها ### | ان بها بستدرک الاخره # ~~هدب پس بریت تعدیر حضرت سشردفهآ بسلطافی دامت سلطنته # ~~را برفوات عزیزی که متوجه حضرت رب العالین یشده # ~~بهیح گونه تحسر نبایدخورد ونعیم جنان را برومکدر و منغص # ~~نبایدداستت وثواب جمیل واجرجزیل را منتظر باید بون PageV01P525 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0558.png) # تعالی این مصیبت را اخرمصایب کرداناد ونات ms187 # ~~مبارک وارث اعماربان بالتبی واله2 ### | نلرجواب تعزیت نامهچهارفع # بعدازوقوف برتفقدات سلطانی یادداشتی # ~~کی سلطان اعظم زیدت سلطینته فرموده ودل مجروعرا # ~~رک نهانه ازوفور الطاف وحمال اشفاق واعطان ان # ~~پ حضرت مستبعدشتمرن سترایط دوستداری و وظایف # ~~پسدیده کرداری همین باشد شک نیست کی مفارقت # یزان بروجهی کی امید ملاقات دریین جهادع ممکن نباشد # ~~صعوبتی تمام دارد اگزجماعت دوستان سورت انجای نه # ~~را بانواع مسکنات تسکین کنند و باصناف مسلیات نشلی # ~~دهیدومصاب را ازحرکت که بدان واسعطه از تواب # ~~صابران محروم کردد مانع شوندحق که ماورایان نضور # ~~متوان کرن بججای اورده بایشند وشخصی را کیگدهیشت # ~~وحیرت برومستولی یشده ازان غرقاب خلاص داده PageV01P526 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0559.png) # ~~وهراییه درین عمل مثاب وماجورشوندحق تعالی ذات # ~~بشریی سلطافی را وارث اعمارگردانای و این جانب را # ~~صبری جمیل وان مرحوم مغفوررا اجری جزیل کرامت کیاد # ~~بحق حقه # الطافی که ازجانب سلطان اعظم دامت سلطنةه # ~~دریادداشت ایجاینب صادریتتده بود وبرنزول الی کی صعوبت # ~~ان وضوی هرچه تمامتردارد تسلیه وتسکیت فرموده ازکمال # ~~دوستداری انحضرت مستبعدنداشت شک نییست که تواتر # ~~اضطراب و اضطرار درصورتی که مفیدومجح نخواهدآمد وظیفه عقلا # ~~وشمه البا ینست وانخراط درسلک صابران بهرن # ~~وسیلق وشریغیزین کرامتی چه ببواتر معلوم شده که حکیمی # ~~2 پ را پپس ریخبورشد منوایام مرض تاده روز امتداد یافت درن # ~~هج مدت حکیم ازمالوفن و مشتهیات نفساف چون مطعوم و # ~~مشروب بکلی اعراض کرن واوقات خون بر معالجت # ~~عهت اومصروف گردابیدبعدازده روز که ان تدابیر مفید نیامد PageV01P527 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0560.png) # ~~وبپر بجوار رحمتا ایزدی پوست حلیم طعام و یتراب # ~~خواست وگفت چندانک تدببی ممکن بود کردم اکنون # ~~انقتطاع از طعوم ومستروب فایده خواهدد ادبعدازان # ~~بجهیز وتکفین او اشتغال نموی جزع درقضیهآ که مفیرنخواهد # ~~بون کارخرد مدان بیست حق تعالی حضرت سشریفهآ # ~~سلطاف را وارث اجمارگرداقای # فح سقم بعدازعرض مراسم اتحاد وتاکیدمبانی ولو # ~~ودان کمودهی شود که مکاتبةآ بترییفه درباب تمسکباذیال # ~~5ث مصابرتت و انقطاع ازمزعجات جزع وفزع برفوات برادر # ~~85ب سعید مغفور طاب ثراه که ms188 بدین محب مخلص ارزایی فرموده # ~~بویارسانیدند موردان بتکریم وتعظینم تلقی یافت ونصیحتی # ~~راکه درباب تسلیه وتسکین فزموده نبسمع رضا اصغا رفنت # ~~شک نیست کی درچنین مصایب او وقایع خودرا درسلک # ~~صابران مخرط گردانیدن تا باستیفاء ثواب فازان # ~~واصل شوند بهرین ملکه وبشریتین عادتیست وچون PageV01P528 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0561.png) # ~~وصول درین جهان بزی متوفی مکن نیست ادراک # ~~مثونتی که ممکن بل محقق ومقررست غنیمت بایدشمرن # ~~پ حق تعالی در ورود نوازل ونزول مصایب همکینانرا # ~~صبری جمیل کرامت کناد بالنبی واله وصحبه» # هامره بعد ازابران اوران نعوات وایصال امداد # ~~خدمات وتحیات بعضرت سلطانی اعظی دامت سلطننته # ~~اعلام میرون که تسلیه وتسکینی کی درباب عزیز متوفی # ~~فرمونه وازتوحبه او ججناب رحمن وحجنات رضوان اخبار # ~~واجبدایسته واز تمهید قواعد تعزیت منع کرده و # ~~اخبار اسلافت کرام رادریین باب باستشهان آورده وذکر # ~~فرموده که تاسف برفوات عزیزان اکرازجهت فوت # ~~ایام طاعت حضرت عزت باشدکه انن درد نیادست # ~~عی دهدبجای خودست چه اکنساب ان سعادت واقتناه # ~~ان دولت اینجاعی توان کرن تمامت بوقوف پیوست # ~~وازکمال الطا ووفور ایشفاق حضررت شهریارکامستبعد # ~~ندانست ومجموع ان تنبیهات و ایقا ظات راکه مشتمل PageV01P529 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0562.png) # ~~بررعایت مصالح د نیوی واقتناء مثوبات اخرویست # ~~بکوش جان استماع نمون شک نیست که قوت نفسن # ~~وقدرت قلب درنزول خوادث وحدوث دوارل ظاهر # ~~گرند واز تواتتجزع وتوالی ابین جزسقوط ازدرجبه صابران # ~~موی دنکر متصورنتون وبفضل حق عزاسمه ومین همتا # ~~مبارک ات ملکه حاصل شدحق تعالی ذات شریف خدایگانی # ~~راکه مفرح هموم دوستدارات ومفرج کروب دولتخواهانست # ~~پ سالیان نامعدود باقیناران بالنتی محدواله کواصحابه # ص ل %~% شرل بستدعلءتردد بجار وقوافل # نوصورنت مکتوب وجواب وهریسه نوع # # م افیل %~% مکشق و # بررای شریف سلطانی اعظی ریدت # ~~سلطنته مخفی نماندکی ابادافنی بقاع وبلان وترفیه احوال عباد # ~~ازترنن بجاروطوایی قوافل است چه رخص اسعارو # ~~افا: احلر ایی ا احی ن شده PageV01P530 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0563.png) # ~~خصب ولایات ارامدویش ایشان فی بابیشد واکینون # ~~مدتیست تا ازات مملکت تجاروقوافل بنپامده انذ # ~~واقمشه والات وانچ معهون بوده بنیاورده ms189 ونبرده # ~~وبدین واسطه درمملکتین غلاییآ متجاوزالحد یدید # ~~آمده وموجب عسراحوال وضیق مجال اهالی وساکنان # ~~شده وتدارک بردم حضرتیین واجب توقع بستمول # ~~الطاف حضرت شهریاری چنان اسیت که اشارت شریف بارکان # ~~قدب دولتا صادرگردد تافزمان مطاع وحکم واجب الاتباع # ~~ان حضرت را جماعت تجار وقوافل رسانند تا برقرار # ~~سابق بیرددن مشغول شده اقیشه واسلحه والات و # ~~مطعمومات وسایر اپخ معهون بوده بدین ولایت اورند # ~~و ازینجا متاء ان مملکت حاصل کرده باتفاق نجار این # ~~ث مملکت آخا برند تا درهرد و مملکت7 رخصی تمام وخصبی PageV01P531 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0564.png) # ~~علی الدوام پدیداید واهالی وساکنان ازیشدرت افتقار # ~~واحتیاج مخلصی یابند تنواب دیوان بامتصرفان وتمغاجیان # ~~2پ مقررکرنه اند که زیادت ازحقوق تمغا ازاییشان نظلبیند # ~~نا مرفه الحال وفاوغ البال تردد کننند وچون این معنی متمن # ~~اصلاح مملکتین است نبزید تاکید حاجت نی افتتجهان بکام باد # برنشرایف ارایححضرت معللؤ سلطاغی اعظی # ~~نامت سلطینته پوستیده بیستخ که حکمت ایزدی # ~~ذرتعیین تجار ولطوایف قوافل آنست که اکر3ادر بعضی # ~~بقاع وبلان ببندگان خدای راضیق مجالیا باسشدبواسطهآ نتاد # ~~ایشات ونقل مطعومات وملبوسات وجمیع مایجتاج الیه ان # ~~صیق بسعت مببدل کرند ومردم ازشدت احتیاج و # ~~افتقاا خلاص یابندوچون مدتیست که تجار وقوا فل # ~~منقطع شده اندوبدین واسطه تجارا این مملکت نیزبدان PageV01P532 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0565.png) # ~~ولایاتط ترد د ثلتنی توانندکری وعسری تمام باحوال خلایق # ~~راه پافته توقعست که احکام بشریهه بتردن تجاروکاروانها # ~~نفان پابدتا برقرار بمعاملات وخریدوفروخت مشغول # ~~گردنروضیق حال اهالی بسعت مبدل بشود چون این # ~~ملتسرخ موجب اصلا] احوال جهین ایست یقین که # ~~مبذول افتد جهان بکام بان # ف سوم علام رای شریف گردانیده می آید که از # ~~سوالف ازمنه واعصارد ربمیع بقاع وامصارعادت چنان # ~~بوده که بازرکانان واصحاب قفول بآمدویشد مشغول باشندو # ~~امتعه واقمشة ومطعومات وماکولات وملبوسات و # ~~طدت مفروشات ارندوبرند تاخلایقی راد رخرییر و فروخت # ~~2پ اسباب معاش وموادانتعاش حاصل گردیا و ملوک # ~~ممالک نیک نای دنیا وتوابل اخرت پا بد مدییست # ~~که ازان مملکت تجاروکاروانیان هیچ متاع وقماش # ~~تدین ms190 ولایت نیاورده اندوتجار این اطراف نیز بدین PageV01P533 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0566.png) # ~~واسطه ازیجاچ چیزیران ولایی نبرده وضیق # ~~نمام باحوال خلایق راه یافیه توقع است که فرمان مطاء نافذ # ~~برددکهآ بعد الیوم تجار وقوافل بی تمسک بهیی عدر # ~~امتعه واقمشه ومطعومات وملبوسات ومفروشات # ~~بدین مملکت اورند وبقیمق که مناسب وقت وحال # ~~بایشدبرویشندوازین ولایت متاء ات مملکت اینجا بند # ~~مقرر شده که بیرور تمغاء معهودا از هپح افزیدهازتجار # ~~مطالببت نرود با وجون کمال اعتناء حضرت شهریادی # ~~مترفیه حال عباد ورونق بقاع وبلا بزیدتاکبد چه # ~~حاجت جهان بکام ودولت مسیدام باد # صفع حشان8 %~% جوا # برمضمون مکاتتبه بشرییه زیرشرفأوقوق # ~~یافیته بعد ازعرض مراسم اخلاص اعلام می رود که درین PageV01P534 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0567.png) # ~~مدت کةآ تجاروقوا فل ازان ولیات منقطع ستدندعلت # ~~تامه این معنی آنظ بونه که متصرفان وتمغا چیان بمخاطبات # ~~نا وارن ومطالبات ناواجب ایسثان رامخاطب ومطالب # ~~می گردانیدند واضعاف تمغاء معهود توقع داشته جبرا # ~~وقهرا ی سیدند وبضی از ایشان ازا نملت بوده # ~~اپ که راس المال بقرض دایشته اند دران ولایتازطرف # ~~تمعای مکلف ودرین مملکت بمطالببت ححقوق عرما # ~~مشدد ومعنفب انقطاع را بهتزین حالتی تصورکرینداکر # ~~باث رای شریف سلطائی بمتصرفان وتمغاچیان حکم مطاع ارزانی فرمایدتا # ~~یشانرا بزیادت ازتمغاء مقررکه درزمان قدیم معهون # ~~1_آ بونه مطالبت نکنیند وبزواید وعوارض واخراجات # ~~وتکالیف دیوانی مخاطب نگردابند بارسالایشان ابشارت # ~~رود والاچلونه رخصت توان داد که بمهمی مشغول # ~~شوند که خسارت ایشان اضعافامنقعت باشدصورت PageV01P535 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0568.png) # ~~حال برنین جملتست زیادت تا کید چه حاجت # ~~ن ولت مستدام بان # ف3 بعداز وقوف برمواقع اقلام شریفه اعلام # ~~ی رون که اشارق که نرباب انفان تحبار وقوافل بدان # ~~مملکت فرموده وترند ایشان را جهت فسحت مجال # ~~اهالی و ساکنان مملکتین استدعا نمونه حال انک مدتیست # ~~تا قطاع وحرامیان راههاء ان ولایات را مسدود کردانیدهاند # ~~وبهروقت لشکربان آنجا نیز بقطاع طریق طملحق بشده # ~~صان روواردرا مزاحم ومتعرض می لرن ندوبغارت وتاراج # ~~وقتل نفوس ونهب اموال اشتغال می نمایندوتجارضعیف # ~~دف حال یبیت واسطه ازتردی وآمدویشدمرقدع ms191 ومنزجر # ~~بشده اند رای متریف سلطای اعظیی را اول بدفع حرامیان # ~~وتاد یب لشکریان ایشتغال می باییفرموی وبعد ازان # ~~استدعای حضور تجار وقوافل کرد چه درتردن این جماعت # ~~هرد ومملکت معمورمیگردد وچون راهها ایمن بیتود # ~~تجارر اذمنا فع ومکاسب خود بهیچ حال اعراض خجویید PageV01P536 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0569.png) # ~~بزیادت تاکید احتیاج نیست ن ولت ابدپوندباد # ~~أنقح بسف بعدازاطلاع برمقاطر اقلام بشریفه اشارق # ~~که درباب تجاروققول فرموده تبسمع رضا اصغا رفت # ~~ودرروز باحضارجلال الدیت محمد که راه ملک التجاری # ~~داری حکم کرده شد ومقررگشت که او وجماعتی که در # ~~اهتمام اوی بایشد ازیین تاریخ باز امتعه واقیشه واسلحه # ~~وملبوسات ومطعومات وماکولات ومفروشات که # ~~دران ولایات دربایست بایشد اخا اورندوقیمتی # ~~که موافق معدلت باشد بفروشند نبترط انک باایشان # ~~ب بزیانت از تمغاء معهود خطاج نزود واز اجاینبا بنیز # ~~تحبارا برهمین طربیهٔ‌ تردد آغازکنند و آنج دایشته بدین # ~~ولایت اورند تأ متصرفان دررعایت اییشان مساعی # ~~جمیله بتقدیم رساننچون این معی متضمن مصلحت PageV01P537 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0570.png) # ~~مملکتیناست درتوفییف وتحبی ایشان چه فایده # ~~دولت وعظمت جاوید بانل # صصلبسم %~% دیرلستدعاوحضوریکی ازاعاظم وفیره # # نوحووو م %~% مکتوب وجواب # # صوناق %~% مکتوب %~% سه نوع # نفافل بعداز انهای انبای ودان واخباراحوال # ~~2پ اعتقای واعتضای موده مینتوی که مدتیست تاصیت # ~~مناقب وفضایل، وسمعه مکارم ومعالیخ مولاناراعظم علامة # ~~العالم مقتدای جیان قطب الملة والد ادام الله میا من) # ~~انفاسه الیشریفه بمسامع د عاکوی دولتخواه رسیده استخ و # ~~ترفی اوبرمداجاعرفان ومعارجتحقیق وتدقیق معلوم شده # ~~وخاطررا شعفی تمام بملاقات ان حسنه ایام بدید امده و # ~~خواسته که ازفراید فواید انفاس ان برزخار باستخراج # ~~ث لالی متلالی فضایل وکمالات بظی اوفرونصیبی اکمل PageV01P538 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0571.png) # زگردد و وصول برین مطلوب بی اجازت ان حضرت # ~~مری متعذرست انین ضراعت را وسیلت ان مطلوب # ~~ساختة بلطفعمیم ومکرمت جسیم امیدوارست کی فرمان # ~~جهان مطاع بارسال آن بزرک بدین مملکت نفان یابد تا # ~~چندروزی از میامن انفاس متبرکهآ ایشان # ~~مسیتفید گرید و بعد ازان معززا مکرما ببان حضرت # ~~لات متوجه بثون اجایت این مطلوب ms192 ازحسایم الطافحضرت # ~~سلطنت پناه غریب تنی دانددولت دوجهایی محصل بان # 4ق بعداز ارسال وظایف اخلاص وابلاغروایتب # ~~اختصاص مکتوف رای جهات آرای گرداینیده ی اید که درین # ~~یام یکی را ازد عاگوزاکگان عارضەهآ که نصیت اعادی آن # ~~حضرت باد روی نموده اگرچظا درین مملکت حزاق حکما # ~~ومهرهآ اطبا موجودند اما بجضور مولاناء اعظم ملک الحکما # ~~20ب بقراط العص خم الملة والدین ادام الله فضایله که باتفاق افاضل ~~PageV01P539 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0572.png) # ~~جهان ن رحلم طب سرامد وجودست احتیاج می افتدر # ~~فلان را که از امنا ومعیمدات اینجانب است انجافرستان # ~~وشخه ادویهآ که اطا بعد ازتشخیض مرض نوییشتهاند # ~~مصحوب اوست وکیفیت عارضه معلوم کرده چونصورت # ~~ان را با مولاناء اعظم تقتربرکیند اپخ خدمتش راازتعیین ادویه # ~~وامشربه روی نماید ودرین مملکت متعذر باشد باتفاق # ~~مشارالیه استصحاب نموده (یخجا اورد اکر توجه او باجازت # ~~متربف حقق یابدازلطف بی دریغ مستبعد نشمرن # ~~جهان بکام بان # فیع نسمفم ررای جهان افروزمنهی میگکردن که اندیشهآ # ~~تداب تأسیس عمارت ابواب البر از مسجد ومدرسه وخافاه # ~~ورباط سبیل وقیظره وامثال آن درخاطر قرار گرفته # ~~وداعیه آن نصب العین بشده اگر اشارت عالی بارسال # ~~معماری که درصنعت هندسه عدیم النظیر بایشد # ~~مصحوب فلان که بدین مهم آمده نفان یابددروظیفه اخلاص # ~~ودولخواهی افزودة سثود چه معماران ومهندسان کی ازعهده PageV01P540 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0573.png) # ~~چنین عماتی بیرون توانند آمد ازبیت ولایت غیبت # ~~نمونهاند دولتأبد پوندباد # ~~صورنتانوم دحبواب برضایابمنع وهریک # # سه نوع %~% ماجواب برضا ### | بعد از وقوف بر مقاطر انفاس گوهریار # ~~یشاری که دریاب مولاناء اعظم افضل الززمان قطب الملة # ~~پ والدین عمت فضایله فرهودة واسندعای حضورکرده # ~~هرچیندمفارقت اوازین معتقد تعزری تمام دارن ولایزال بافاد # ~~نواع فضایل مشغول است فاماچون جاینب بزوگهار سلطایی # ~~عظمی پبیش این مخلص درغایت عزتست استدعای # ~~ان مطلوب را باجابت وانجاء مقرون داشتن ازجمله # ~~لوازم دانست مولاناء اعظم راد رصحبت رسل بضرت # ~~ارسیال رفت درتنویه مقدار وترفیه خاطر بزرگوار او # ~~بمزید تاکیر حاجت فیست بسرعت اعادرتاا اوا بزرگظ # ~~اشارت فرمودن منوط بلطت بیدریخست ms193 امور دو PageV01P541 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0574.png) # هاث بروفق رای شریها همایون ساخته باد # ~~72ث نق ایشارقق که دریاب عارضه میارک یکی از # ~~قدت بشاه زادکان جهان کمک الله صحته فرموده یعلم الله تعالی # ~~که از استماء ان انزعاجی نمام بخاطرراه یاوتخ ودر # ~~روز مولانا اعظم ملک3الحکما والاطبا بقراط الزمان نجم # ~~الملة والدین دامت فضایله را مصحوب رسول خدمت # ~~با ابخ ازادویه واسشریب اشارت رفیه فرستاده شدامیدست # ~~له تا اخجا رسیدن صحت کلی روی نویه باشدان شارالله تعالی # سل شارق که نربابتاسیس مبانی خیرات # ~~و توطیددعایم مبرات فرموده و تعماری مهدسر # ~~استحضارفمووة ملک المهندسین یرحسیخامعما ررائو # ~~اگرچه" بعمارات خاصه مشغول بود وخاطررا باتمام آن # ~~ایاء حز اهماه فدده ای عد ده # ~~افیها: متدة ا لهینای.ه آنیها: عدفکده # ~~8-آ: سف شه هپ: یافتست، ج: یافته ،ا-ت: الاطبا والحکما # ~~(افشم فتفده پایا: کام ااییخن شده آافپاء عزکشده # ~~کااحی:کمونهافزورهشهاااناة ازمعمانان کدف کده # ~~اااة ل مهدان ب: بل مهتدن لراب پشبحسن PageV01P542 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0575.png) # ~~هتمای تمام اما شرایف اشارات سلطانی راتقدیم وترجمیح # ~~*ب واجب دانسته اورا مصاحب رسول ان جناب روانه کردایید # ~~اگربجد ازرسمی کهآ زده بایشد واساسی که ایذاخته برعت # ~~اعانت اوحکم نافذگردد درا وظیفه اخلاص افزوده شود # # جهان بکام بای4 %~% و اماجواب بمنع # اقل بررای شریف زیدشرفا منعی گردانیده # ~~عی آید که اشارتی که دربابفزستتادن مولافاءاعظم علامة # ~~الزمان) مقتدای جهان قطب الملة والدین عمت فضایله # ~~بدب فرموده چون اورا طلیب دایشته بشد ضعف مزاج واستیلاء # ~~هرچید مبالغت رفت مفید ومخجع نیامدچون هیلی همت # ~~برترفیه خاطر اوبزرگک مصروف بون اجابت ملتمس او # ~~واجب گشت اکررای شریف بارسال دیکری از اکابر # ~~این مملکت اشارت فرماید فرستاده شود جهان بکام باد PageV01P543 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0576.png) # نفحل رای شرنف را2 زایه الله شرفا وتعظیما # ~~موده فی آید که ایشارقی که درباب اریسال مولاناء اعظم # ~~ملک الحکما والاطبا نجم الملة والدفن زیدت فضایله صادر # ~~یشده آن بزرگ رااعارضهآ روی نمونه بود که مجال توجد # ~~نداشت اما مولافا اعظم کملک الاطبأ سثمس الملة والدییت ms194 # ~~عمت فضایله راکه اد نیزی رعلم طب عدیم النظرست با # ~~ادویه محتاج الیة ارسال رفت امیدست که مساعی جمیله # ~~ومنبج و منب ایدان شاء الله تعالی # ~~بررای جهان اوزوز منی کردانیدهی آید # اشار که درباب طلبیدن4 لمعماری مهندس فرمودا PageV01P544 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V01_0577.png) # ~~سید المهدسین برحسیین معمار که ازمشافیر # ~~معمارات ومهندسانست2 ازرمد بازا بساختن # ~~عمارات خاصه مشغولست وهمانا تأ مدت یکماه دگر # ~~با تعام رسدچون تمام شده باشدبارسال اواشارت # ~~رود ان یشاء الله تعالی جههان بحام بان # تمام بشدمرتبهآ اول ازکباب دستورالکاتب # فی تعیین المراتب2 # ~~ا-باپج :حسن # ~~ب: مهندانست # ~~5* عزف رشره # ~~الزم) کمنالملتب-حنتشه، # ~~ت: تمام بشدمرتببهآ (ول ازکتاب دستور الکابتبا # آمین یا رنب العالمین » # ~~اش: نتمام بشد مرتتبهآ اول از کتاب وستورالکایتب # فی تیین المرایب بباکی وفرغی و سعادت # وبه روی برحضت (علی سلطان اعظم مصنف # له خلد الله ملکه خجسته و همادون بان PageV01P545 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0091.png) ### | حمالله الرحر الره # ~~الحمد لله رب العالمین حمد الشالرین2 والصلوة والسلام # ~~علی سیدالمرسلین وامام المنفیین وقابد الغرالمححلین # ~~محمد المصطفی وعلی اله وعتزته الطیبین الطاهرین و # ~~صحبه الزاهر المتبحبین اجمعین # سم دوم # ~~از کتاب دستور الکانتب فی تعیین المرایتب در احکام # ~~دیوانی و نفویض اعمال بامراء مخول ووزراولواب دبوا # ~~سلطنت واستیفاء ممالک والغ بتیلجی ونظارت و # ~~سراف وحلمی وانسا وبیابت وزارت ودوترداری و # ~~1- پ : درین نسخه از - بسم الله - تا- باب اول (صفحه1) حدفشده # ~~و عوض آن این متن نوتته ستده - فسم دوم ازکتاب دستورالکاتب فی # ~~تعیین المراتب دراحکام یرلیخها که درباب اعمال قضایا امرامغول ووزرا و # ~~نواب دیوان سلطنت وورارت ودیوان بزرک وولایت معالک وقضایا شرعی واحین # ~~ورعاییت مصلحان وبهدید وسیاست مفسدان ومجومان صادرگردرمشتمل بن # ~~دوباب ، ج : از- بم الله -تا - باب اول -حذف شده، ت : بسم الله الرعمن # ~~الرحیم- حدفده.ت : حذفستده . ت : والصلاه. 4- ابت: # ~~حذفسده، ث : الزهر - ه ب : تکرارستده. آب : اسحین -افزوده ، ت. # ~~آمین یا رب العالمین - افروده.7 ث : حذف شده . PageV02P001 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0092.png) # ~~حکومت وصصرفی وللبات و قانون وباسامسی و عدیل # ~~وحزر ومحمن واحصاء مواسی و فونحورواستخراج ms195 # ~~و اسههسلاری وامارت عسس وملک التجاریوحکومت # ~~وارالضرب ومعیری وصاحب جمعی اموال ومناصب فلعی # ~~ایب وللیات5 و کاروانسالاری و رباست و بولیت فصایای # ~~سرعی از قاضی الفصانی ممالک و فصاء وللیات و # ~~بهیب النقیانی وحکومت اوقاف سادات واوقاف ممالک # ~~وامارت محمل و وقدحجاج و بدریس وحطایت واحتنا # ~~و اعادت وقفاهت وسمحی حانقاه واتتات صوفی دن # ~~حانقاه وساعوری سارستان وکیابت رارالقصاء و # ~~اصی ابجا و موجی حجج وفاللت وعاملی زکوات و # ~~ایت حکومت بیت المال ومنصرفی جربه ونهولض امامت # ~~واذان واحسان و رعایت مصلحان ونهدید وسیاست # ~~مجرمان ولوازم ولواحق ان مسیمل بردوباب # اب # ~~در بهونص اعمال ومناصت بامراء مغولو وررا # ~~واصحاب دوان بزرگ وفصایاء سرعی بروجهی که PageV02P002 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0093.png) # ~~ذکر رثت مشتمل برسه صرب ### | صرب اول # ~~در نفونض اعمال وصاصب بامراء معول واتباع ابشان # ~~72تو مهمانی که از لوازم ولواحق این مناصب واشغال # ~~باسد مستمل بر دوازده فصل # ~~فصل اول درتفوض امارت الوس # # شصل روم %~% درهوض امارت اولکا # ~~شصل سوم درنقوض امارت بومان وهزاره وصده # ~~شصل جهارم دزامارت یارغو در اردوی معظم # ~~فصل بنجر در سحنکی وللیات ممالک # ~~فصل شتنم در عونص کیابت معولی سحسیان # ~~فصل ههم درجمع کردن امراء لشکر # ~~فصل هسم در بعیین افطاعاب # # فص ف %~% در بوکا ولی لشکر # # وص دهلم %~% در پا سا ولی # # 7أب فص بازدهم %~% ور یور فجی # ~~فصل دوازوهم در بلدر عوجیی # ~~1 ب : دوانزده . 2 ب : اولوس. 3-آب : حدف شده . # ~~4ت : تفونض - اثرورهسده. 5 - آب ت :حذف شده . 1: # ~~بوکا وولی. 7ت : یوتجی ،ث : یورتحی. 8 ب: روانزدهم. 9ت: بلارغزگ ~~PageV02P003 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0094.png) # صرییا دوم 1 # ~~در دهونض اعمال ومناصب بوزرا واصحاب دیوان # ~~بزرگ و لواحق آن مستمل بربست وپنج فصل # # و ) %~% در هولص وزارت معالل # # وو ع دو %~% در فوض بایت سلطنت5 # # فص )مو) %~% در اسیفاء ممالک # # ووم چهارم %~% در الغ بتکجی ممالک # # فصل بنجم %~% در نظارت صمالک # ~~فصل شثم در اسراف ممالک # # فص فصا ههیم متهم %~% درحکصی ممالک %~% در ابیشای ممالک # # 112 فصب فام ms196 %~% ور سابت وزارت # # ما دهم %~% ور و قرداری مصالک # # 7ایت وحما بازدهم %~% در حکومث ومصرفی ولایات # ~~دوازدهم درقانون وایاسامیشی وتعدیل قانون # ~~فصل سیردهم9 درحزر و حمین PageV02P004 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0095.png) # # نصل چهاردهم %~% در احصاءمواشی وفوحو # # نصل با بردهم %~% دراستخراج حکام ولدبات # # فصل شانزدهم %~% ور اسههسال ری # # 5همدهم %~% در امارت مسس # # هرزهم %~% در بهونض ملک التحاری # # ب فصل لوزدهم %~% درحکومت وار الضرب ومعیری # # فصلبنسی %~% درصاحب جمعی اموالم # # فصللبیت ویلم %~% درمناصب فلمی ولایات # ~~بسک ودوم درقتغا ولی وراهداری # ~~تص # ~~نصل بیست وحهارم در رباست # صل بیست و فمجم در انفا دمحصلان حهت تحصیل # # وبوه %~% صرفب، سوه # ~~در قوض منا صب سترعی باصحاب آن ولوازم ولواحق # ~~ب : فورر ه ی. ویوره اگ، ترگ سده، # ~~نهث تاخوکبین لکبماوان: # ~~ک منرترگ:هرقنهث: تیخا ولی. # ~~7ف : زاهورن ی روری : کاروابسلاری . # ~~ت : حذف شده .1 - اب ت : در صرریب اول ان # ~~باب دوم در زیرعنوان بصل هفدهم نوشته شده،ت: حنف شیه. PageV02P005 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0096.png) # ~~ب اسغال صتمل برست فصل # # صا ی سوه %~% درحکومت اوقاف ممالک # ~~چهارم # # جی %~% ورنهوشنن ددرنس # # صل سسم %~% ورهونض حمطاب # # صفیم %~% ورهولض احیساب # # فسمم %~% ورنهونص ابحاوت # سام %~% ور وفاهت ### | درهوبض سمحی خایقاه # بازوم %~% در اقبات صوفی درخانقاه # # صل دوازوهم3 %~% ور ساعوری سمارستان # # سمرافم %~% درکابت وار الفصا # باردهم %~% در اصمی وارالهصا # ودفم %~% در مورخی حجج وقبالات # تشا تردهم %~% در عاملی زکوات # # فدهم %~% درحکومت ببیت المال # # هردهم %~% در منصررثی حجزبه PageV02P006 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0097.png) # # 4توردهم %~% در هونص امامت # # ففسم %~% درر نهویض اذان ### | باب دوم # ~~در احکام مختلفه متمل بر دو صرب # صرب اول وراحسان ورعایت شانزده فصل # # فص اول %~% درفح نامهآ نونکقال # # فصل دوم %~% در ادرار و مقاصه # # و سوم %~% درمعیشت ومقاصه # # ش چهارم %~% در لعیین مرسوم # # 9 جم سمنم %~% در معافی ومسلمی %~% دربحصیف متوجهات دلوانی # صم %~% در ابطال قواعد دمیمه # # وص فم %~% دررفع فواحش ومنکرات # مام %~% در تدارک مافات ازخسارت وغیر آن # وهم %~% در ظلا مات ولایات # # بازده %~% در اسمالت رعایا # # دوازدللمآ %~% در مستظهر کردانیدن خایفان # ~~5ب فصل سیزدهم در عفو ms197 مجرمان PageV02P007 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0098.png) # چهاردهم %~% درامان دادن خایفان # # ما باقزدهم %~% در فرار سمسی # # ااشل یثا بزدهم %~% درعمارت بایرات # صوب وو # # در نهدید مجرمان ومنع انسان %~% سمش فصلر # # لی %~% در عزل عمال معدی # # 9 %~% در اسرداد حهوق مظلوم ازطال # # سوع %~% درحیس و فید طلمه # # چهارم %~% ور بهب و غارت وسمنان # # بمجیم فصل ستشم %~% دراحراج ممردان از نواحی %~% در وفع مفسدان ~~وحرامان # درقونض اعمال ومناصب بامراء معول و # اصحاب وبوان بزرک وفضاباءشری واسغال # ~~وبنی وامتال ان ه مستل برسه صرب # ~~5صرب اول در نقوبض اعمال ومناصب3 با مراء معول PageV02P008 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0099.png) # ~~و لوازم ولوا حق ان مشقل بر دوازده فصل # # فصل اول درهوبض امارت الوس %~% سه نوع # ~~بوع اول چون ابزد توالت آلاوه وبمدست اسماوه # ~~ممالک اران رمین2را در حوزه تملک و نصرف ما اورد و # ~~دور و نزویک ”و ترک و تازبک، سر برحط مطاوعت و # ~~17ت موافقت نهادید و قرمان فضا مضا را بامتثالو انفیا د # ~~تلفی واجب دابستند رای صواب فرمایآ وفکرمشکل کشای # ~~2ث ما بعد از امعان نظر در احوال ممالک واتقان تامل در # ~~27- پ حفظ مسالک و تعمق فکر درمشیت کلیات امور و # ~~7-ب.تدنق نظرا در ایمام مهمات جمهور بران جملت فرار # ~~لرفت که تکفل چیین امری هظیم وتقلدجیین مهمی حطین # ~~حسیم جز باعانت امرای صاحب فکر صایب رای که از # ~~قدیم العهد باز بملازمت پادسشاهان ماصی انارالله بای # ~~1- پج : از (ب : و) امارت الوس وامارت اولکاها وتومایات # ~~وهزارها وصدها وامارت یارغو و سحنکی و راهداری وجمع کردن (ج # ~~کرون - حذفشده) امراء لشکر وتعیین اقطاعات. 2ب : دوانرده، # ~~بج : هتت.3پ - وحدو: آن : افزوده شده . 4پ: # ~~حذف شده .کپ : حذف شده. ث. حنف شده. 7پ : ذهن. 8 پ # ~~ج:انفهث : انفان ،ت : اعان . 9ب : ازاین صفحه بخط تعلیق # ~~روسمه سدهآ. 10- 2اک:حد سله .2ت : که جزث : حزشه. 3ج: بعنایت. PageV02P009 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0100.png) # ~~قیام موده باسشند ومداخل ومخارج فضایا وکیفیت بدبیر و # ~~سشده ومطامح ابطار ومطارح افکارا اولا درخدمت و # ~~ملازمت یادستاهان ازسراعتقار وجا ms198 یسیاری وانقیاد # ~~مصالح خواص وعوام ودفع یاغیان ومتغلیان ومنع مفسدا # ~~و متمردان و نعمیم تعمت معدلت ونصفت که عرص کلی از # ~~تقلر سلطنت ومملکت حفیقت آیست نظرداستین تا ازمیامن # ~~ج بداسیر ایشان امورممالک منتظم ورخنه ظلم و عدوان ملتم # ~~کردد و ذکرجمیل و اجر جزیل ذخیره ماند واین معی جز # ~~سعین امرای الوس که بحمایت وحراست الوس محرون # ~~قفام نمابند وابواب مخالفان را منسل ومعلوق وطرق # ~~معاندان را مسدود ومفطوع گردابند مسرنسود بنابرین # ~~مهدمه از اببداء سنه بسع وحمسین حانی مطابق با # ~~سنه احدی وسین وسحمابه هجری راه امارت الون # ~~و از سواحل هرموز تا باب اللبواب بامر بزرگ فلان PageV02P010 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0101.png) # ~~تفوض فرمودیم ودست او درحل وعقد امور امارت وبط # ~~و فض ورفع وحفض انقوی ومطلق گردانیدیم تابرویی # ~~که از رای صایب وحدس3 ثاقب او سزد برعایت رعایاو # ~~محافطت سایر برایا ودفع ظلم وعدوان ومع جور و # ~~27طغیان وقلع وفمع یاغیان ومنمردان واستتصال # ~~کلی ظلمه ومحدیان مشحول کردد و سفحص فضایاء # ~~کا فه انام فیام نموده نگذارد که از آمر برمامور وازحاکم # ~~برمحکوم واز غالب بر مغلوب وازظالم بر مظلوم حیف # ~~وتعدی و رور وزیادٹی رود واحتبار احوال مصلحا # ~~ومفسدان کرره مصلحان را تفویت ورعایت واجب # ~~سخصی از معدیان برجرنمه ای اقدام نماید که مسوجب # ~~باسا گردد اگرستناختهآ حضرت ما باشد عرصه وامتته # ~~برموجب فرموده بیقدم رساند والرشناخته حصرت ما # ~~باسل بر مهیصای سربعت ومحدلت وانصاف و # ~~قانون یاساق بقطع رساند وچون بدین منهم فیام نیؤ PageV02P011 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0102.png) # ~~باستد هرسال از اصل مال و سوجهات دتوالی ممالک # ~~محروسه سبلخ ده بومان زر رایج که صد هزاردنارباشد # ~~برسبیل مرسوم تصرف نماید بدان سبب این حلم یرلیخ # ~~نفاذ یافت تا امراء اولکا وتومانات وهزارها وصدها # ~~282-پ وساوات و فضاه وحکام ونواب ومتصرفان و # ~~بتکحیات وصدور و اصان واکابر ومعارف وارباب # ~~لب وسشاهیر وعموم اهالی وجمهور متوطنان ولایات # ~~102یت معالک محروسه بر وجه مذکور و بمط مسطور امی # ~~بزرگ فلان را ممصدیی ms199 امارت الوس ونیابت حضرت # ~~ما دابسته درجمیع فضایا که بمصلحت امارت و # ~~برعایت رعمت ودفح ظلمه و متعدیان وفلع وفمع # ~~یاغیان ومخالفان ومنع اضداد ومنمزدان مایذ و # ~~راجع باستد رجوع کلی با او و نواب و گمایشتگان او # ~~کنند واوامر ونواهی اییشان را که هرآبنه بر قانون # ~~محرلت و قامده بصضت باسل ممطحاومت و انفاد # ~~یث تتلق نمابیند واز مخالفت ومجانبت من کل الوجوه احتران # ~~3لج واحتناب ورزید ومرسومی که از اصل مال مفررسده PageV02P012 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0103.png) # ~~بران موجب کی اصحاب دلوان بزرگ بر ولایات # ~~ممالک محصصرا کرداببده بروات3 بوسته باسند # ~~وحوالات4کرده سال بسال با نوکران و محتمدان او # ~~جواب گوید وحری قاصر و منکسڑ نکرداند چون # ~~ماچنین فرموده باشیم خالف چگونهآ از سرخورتترسد # ~~و فمرد # ~~نوع دوم امراء بومانات و هزارها وصدها و # ~~باسقا قان و ملوک وحکام وسادات وفصاة و # ~~بواب و منصرفان وشلجیان وصدور واکا بر و # ~~اعبان ومعارف وارباب ومشاهیر وعموم اهالی # ~~هیپ وجمهور، متوطنان ولابات میالک محروسه بدانند # ~~کی جون خفیات الطاف لایزالی حصرت دی الجلالی # ~~ببقدرت شامل وعظمت کامل خویش خافقات رایاث # ~~سلطنت ما را درمشارق ومغارب بلاد و اهارب و # ~~اباعد عباد حقوق و التهاب واد وحواص وعوام انام # ~~آاحکام فضا مصا وفرمان فدر نقدیر را امتثال وانقباد PageV02P013 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0104.png) # ~~فمووند فایض بحق وملهم مطلق جل جلا له وعم لواله از # ~~طریق الهام مارا ارساد فرمود و برزبان زمان کفت # ~~ی تقلد کلیات امور و تکفل معظمات مصالح جمهور # ~~جر بمعاویت و مناصرت واستمداد واسترشاد میسن # ~~نگردد، ونص بعاوبوا علی البروالتقوی وللتعاونواعلی الام # ~~والعدوان، بهرن متسکی وحجتی و سرفرین برهانی # ~~و بینتست چه انبیا صلوات الله علیهم اجمعین باوود # ~~عظمت بعصب نبوت وحلالت رببت رسالت بی اعوان # ~~وانصار متقلد دعوت امت ومتکفل اظهارتبوت و # ~~برسالت نمی سدند واین ضابطه بر برتیب وجود از # ~~اننبا بملوک وسلاطین اسرا وافضاکرد وایشان سز # ~~استعایت واستتصار درجمیع اطوار ادوار واجب و # ~~لذزم دانتد وجهت رعایت مصالح خلاق که ms200 میضین # ~~ارضای حضرت خالق است امراء عادل و کاردانان کامل # ~~تعیین کردند تا اگر پادشاهان را در تعضی اوقات مجال تغال # ~~ایشان متکفل مصلحت انام ومتصدی انمام مهام خوآ PageV02P014 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0105.png) # ~~و عواما گردند ومصالح انتظام یابد ومناظم انساق بدیرد # ~~وچون این قاعده در سیید ارکان سلطنت و دمهد # ~~-ب فواعد معلکت امری واجب و فضیه ای متحتم3 است4 # ~~منصب امارت الوس محروس بر امیر بزرگ فللاب مفرر # ~~دا سمیم واین امانت عظیم را که حق تعالی بماسپده # ~~با عتناق والتزام وتقلد واهتمام اوحوالت کردیم و # ~~ت دست او درکلی وحزوی مهمات انام فوی ومطلق # ~~بردافیدیم تا بر وجهی که ازعدالت جبلی ونصفت زایی # ~~او معهودست واز اصابت رای واجارت فکراومتعا # ~~بترفه عموم خلایق حصوصا اهل اسللم قام نباید ودر # ~~وفح ظلمه لامتعدیان کو تغربک مفسدان ومتحلبان # ~~3ج سحیی که ممرتنا ونواب و منتج بجات بوم المنقلب # ~~والماب باسد بجایی آرو وقلح وقمع باغیان ومخالفا # ~~واضداد ومعاندان واجب داند ودرهرهفته رورور دن # ~~لریاس معظم باتفاق وزرا وفضاه و ارکان دولت د # ~~دلوان مظالم بتفحص فضایا مشغول گشته بر موجب شر PageV02P015 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0106.png) # ~~هات ومعدلت وباسا ویاساق بقطع رساند وداد مظلوم # ~~از ظالم وحق محکوم از حالم بستاند تا مساعی جمیله او # ~~عند الخالق والخلایق4 سحسن ومشکورافد ان شاءالله # ~~بعالی بدان سبب این حکم یرلیخ ارزایی راسیم تا از # ~~28پ ابدای سنه سح وحمسین خانی امیربزرگ فلان را نایب # ~~حصرت ما وامرالوس محروس وانسته درکلیات بضایا و # ~~معظمات مهمات ممالک رجوع کلی با رای ررین وفکردوربیین # ~~12 وکنند واورا و بوابب وگماشتگان اورا برجمیخ احوال # ~~و فضایای سالک وقوف و اطلاعداده چیزی ینهان و # ~~یوسیده بدارید امرا ولشکریان بشب وروز ناگفته باچیر # ~~بوحیه واسلحه و آزوق نمام برسیتد وبجاراوحاضر # ~~ستوند ودردفح باغیان وقلطا متمروان ومقسدان با او # ~~منفق وموافق بوره بهیچ حال انفراد و استداد جوید # ~~اصحاب ددوان یزرگاهرسال از اصل مال ومتوجهات و # ~~حقوق دیوانی وجوهی که ذکرمی رود والمبلخ ms201 کذا برسبیل PageV02P016 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0107.png) # ~~مرسوم با او وبواب ونوکران و معمدان اوجواب کوبید # ~~وچیزی قاصر و منکسر نلردانتد وبرمواضع مرجوالحصول # ~~حوالت کنند چنانگ باسانی بدیسشان رسد وکتب بالامر # ~~العالی دام بفا ذه فی # ~~نوع سقم امراء اولکا ونومانات وهزارها وصدها و # ~~یا سقا قان و ملوک وحکام وسادات وفضاة وواب و # ~~سصرفان و بتکچیان وصدور واکابر واصان و معارف # ~~ولدیات ممالک محروسه بداسد کی چون امیریزگ فلان # ~~از مدی مدید باز ملازمت آوایان نیلوی ما قیام نمورهست # ~~وبدل راست وظیفه جا دسپاری بای آورده وازممهلره هر # ~~286-پ مهم بزرک و مصلحت حطیر که بدو حوالت فرموره اند بن # ~~احسن وجوه لفصی بموده وبوفت رکوب مساکر اریکاب احطار # ~~واهوال برحود واحبب ولازم دابسته ودرجمیع احوال معدت # ~~ونصفت را سعاروذار روزگار حووساخته و بهیچ حال # ~~مجال ظلم وعدوان وجور وطغیان باز نداده اصابت رای PageV02P017 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0108.png) # ~~179_ب چسروانه ما مفمصی هو امارت الوس بجان اوشد # ~~نا بران موحجب که ازمحاسن عادات وکرایم ملکات او # ~~دنده ودایسته ام در رعایت کافه رعایا وعامه برایا # ~~ببت وحفظ ممالک وصیانت مسالک وا دفع طخاة ورحبر # ~~عصاة وعناه ومنع مفسثان ومعلبان وقلع وقمع. # ~~اضداو ومخالفان مساعی جسله بجای اردوآنچ همواره # ~~از کمال کایتت و وقوردرایت و وفوف اویر دقانق # ~~3.ج امارت معلوم ومحقق سده بیقدیم رسانذ وملکهآ معلت # ~~که ازسرایف احللق اوست برفرار ملحط نطر و # ~~مرموق بصر گرواند وآن را درقامدهآ ملک دای و قانون # ~~برعمت بروری رکی مونوق به و دسنوری معول علیه. # ~~واند تا حسنات اهال وجلیات اقوال وافعا[(وعندالله # ~~والناس محمود ومشلورکردد، ان شاءالله تعالی بدان # ~~سبب این عکم یرلیخ نفاز یافت تا از ابتدای این سال # ~~اورا معصدی امارت الوس وشقلد کلیات امور ممالک PageV02P018 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0109.png) # ~~بر وجهی کی ذکررفت دایتد واوامر و بواهی اورا که # ~~هرابنه بر وفق احکام سریعت ومهصاء معدلت و # ~~بصفت و قانونیاسا وباساق بابستد باطاعت وانقیاد # ~~لقی نماسد واز مخالفت محرر ومجنتب باسند ودد # ~~محافظت ممالک از ms202 نعرص یاغیان وقدح قادحان وظن # ~~آطامنان وافساد مفسدان وسد ابواب ظلم وعدوال # ~~ورحبوع کلیآ با رای رزین وفکر رصن اوکنند واورا # ~~درجمیع احوال مستهل ومسنبد سناستد و امتثال # ~~وامر و احکام اورا درحیز بوفف وتعذر ندارند وندانند # ~~مرا وعساکزامتصورة درروفع مخالفان باحصاراوحاضن # ~~سوند ودر معاویت ومساعدت بدل جهد وصرف وح # ~~ازلوازم ستمرند اصحاب دنوان بزرک هرسال ازاصل # ~~مال ومتوجهات ملغی کی زکر می رور والمبلخ کذا بربین # ~~مرسوم بر مواضح مرحوالحصول بنام او اطلاق کنند واز # ~~یقصیرمحترزباسید ازحبوانب برین جمله روند واعیماد نمایند2 # ~~اپج : حذف شده. پ : حذف سده .3ج : محرز. 4ج : طأیان # ~~5 پج : ودفع تمامت. ه ج : بکلی جوع. 7-آب پج : دوربین، # ~~”چجد ه.هچه ر.ماگ.امرا هعساکر PageV02P019 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0110.png) ### | ورقولض امات اولکا # ~~بوع اول سادات وفضاه وحکام ونواب ومتصرفان # ~~بو بتیکجیان وکا فه مهیمان ومتوطنانا فلان ولایت بدانند # ~~لی چون احوال خرابی آنجا وانتزاع اهالی وساکنان از # ~~وطن مالوف ومسکن معهور بسبب هجوم عساکر باغیان # ~~ومخالفان وتعرض ساکنان بنهب وفارت معلوم سد # ~~همگی همت برتدارک وتلا فی آن مصروف ومفصورء # ~~185-پ کشت واین معنی جز بتعین شحصی که بتجاعت وحرم # ~~واصابت عزم ووفور معدلت وشمول نصفت وکثرت # ~~خول وحدم و عدت لشکر وحسم موصوف باشدجهت # ~~امارت آنحا صورت نمیبست بنابرین مقدمه راه امارت # ~~آن اولکا بملکتمور که از اکابر امرای زمایست وهمواره # ~~متقلد کارهای بزرگ بوده نهویض فرمورم ودست اورا # ~~78،-ب ورحل وعمد امور و قبض و بسط مصالح جمهورقوی # ~~ومطلق کرداتیدیم" تا بر وجهی کی ازکمال کفایت و PageV02P020 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0111.png) # ~~وفور ستهامت وشمول صیانت وصرامت اومعهووست # ~~بصمط مهمات ولایت واصلاح احوال رعت وجمع متفرق # ~~وضیط متبدد وتدارکخلل وتللفی زلل ورفع ظلمه و # ~~متحدبان وقلح وفمع اضدار ومخالفان وطرد و ردع3 # ~~باغبان و یاغیان استتغال نماید و نکذارد که سک # ~~سرموی برهیچ افریده حمف وعدی رود بدان ستبب # ~~باین حکم 7 نفاذ بافت تا از ابتدای سال اورا امیراولکاء # ~~آن ولدبت رانسته درجمیح فضایا که ذکررفت رجوع # ~~کلی با ms203 او و بواب وحماشتگان اوکند وازسخن و # ~~صوابدد ابیشان که متضمن دفع متغلیان و میمردان # ~~ح وسبب قلعح واستیصال کلی اضداد ومخالفان باشد # ~~بیرون نیایند وهرسال جهت مدد اخراجات اووامراء # ~~صده ولشکریان که ملدزم باسند وجوهیأ کی ذکرمی رود # ~~پ برین موحجب والمبلخ کذا از مال ومتوجهات انجابا او # ~~حواب گوییند تا او آنرا دروحجه مصالح خود واخراحات PageV02P021 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0112.png) # ~~امراء صده ولستکریان نهاده2 بدفع مخالفان مشغول # ~~لردد ومساعی حمیله بتعدیم رساند امرا ولتکریان # ~~که دران حدود و’ حوالی باسند بهر وقت که جهت # ~~23 مصالح کلی وللیت ودفع اذیت از4 رعست بطلب الشان # ~~ث فرستد بی بوفف ترنیب تمام بردسینند وملاو # ~~ومساعدت فیام نمایند ومخالفت نورزند چه5 الر # ~~بسبب تقصیر ابشان خللی عابد کردد درعهدهآ ایشان # ~~خواهد بور تاحفیقت دانند ازجوانب برین حمله رونل # ~~واعتماد نمایند ولتب فی 6 # ~~وع دومم سادات وفضاة وحکام فلان ولدیت # ~~ندانتند کحون امیر محمد بوفور عدالت ونصفت قمول # ~~ستجاعت وجلادت وکاروانی وکفاییت موصوشت و # ~~همواره متقلد کارهای بزرگ بوده ومساعی جمیله در # ~~تقلد آن بتقدم رساننیده راه امارت اولکا وانحبا بدو # ~~تفویص فرمودیم تا بر وجهی کی ازجسن کفایت و درایت او PageV02P022 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0113.png) # ~~معهود بوده بمحا فطت ولایت و رعایت رعبت مستحول # ~~گردو و دفح مصسدان و متمردان وفلع وفمع یاغیان و # ~~مخالفان واجب داند ونگذارد که برهیچ آفرنده رورو # ~~زیادلی رود وخلایق را بوفور معدلت وکال تصفت # ~~براصی وحتنود گرداند بدان سبب این حلم نفاذ بافت # ~~پ تا از ابدای این سال اورا امیر اولکاء آن ولایتد3 # ~~دریع فضایا که وظیفه این نفوض باسشد رحجوع بااولنند # ~~واوامر ونواهی اورا که برقانون معدلت وقاعده تصفت # ~~باستد باطاعت وانقیاد تلقی نماید وهرسال از اصل # ~~مال ومتوجهات اجا مبلغی که ذکرمی رود والمبلغ کذا # ~~برسبیل مرسوم با او ونوکران اوجواب گوبید تادروجه. # ~~مصالح خود صرف کرده ننمشیت این ستغل حطیر مسغول # ~~شوند دیگری با ایسشان طریق مشارکت ومجادلت مسلک # ~~ندارد # ~~نوع سوم چون فلان ms204 ازجمله امرا وبردکان بکمال. # ~~کفایت ووقور سجاعت وسشهامت وایتارمعدلت وصفت # ~~مستتنی وممتازست وییوسته متقلد جلایل استغال و PageV02P023 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0114.png) # ~~کلمات اعمال بوده و بدقایق مبالی ان رسیده راه # ~~امارت اولکاء فلان ولایت که فراحور جلادت اوست # ~~بدو هونض کردیم. و وست اورا درین صهم حطیرو # ~~مصلحت حسیم قوی ومطلق گرداندیم3 تا بروجهی که # ~~ت از وفورکفایت و معدلت اومحهودست بمحافظت ولایت # ~~ورعیت مشخول گردد ونگذارد که از هیچ، سغلب و. # ~~معدی صرری عاید سور واصداد ومخالفان وتمردان # ~~وممسدان را مالیده وارد ودست استان ازلعض # ~~لاپ رمایا و مواضع کوتناه گرداند تا رور برور امدادشک # ~~همکنان ازحسن معاس اونوایرو بعاقب باید تا # # ج بمحمدت بیونلل %~% ببدان سیب ابنحکمانفاذیانتتا # ~~از ابتدای سال سادات وحکام وبغیاق ومتصرفان # ~~أنجااول امیر اولکا رابسته ررجمیح فصایاله تعلق بدین ة # ~~داستته رجبوع کلی بااوکنند وازسخن وصواب دیداو # ~~بجاوز ننمایند ودست او در تقلد وتلفل این منصب PageV02P024 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0115.png) # ~~فوی و مطلق دانسته مبلخ کذا دینارا که ازمال وتتوجا # ~~ابجا برسبیل مرسوم بنام اوازدیوان بزرک مفررشده # ~~و درمن مزامره مسطور وبروات بذکران ناطق بامعیمدان # ~~اوجواب گویند وچیزی قاصرنگردانندتا دروجه اخراجات # ~~حود ونوکران بمصرف رسانیده بتمشییت این شغرخطین # ~~پیشحول گردد7 # ~~فصل سوم درهولن امارت بومان وهزاره وصدة # اولل چون فلان بکمال حزم واصابت عزم ورای # ~~سدید وفکرحمید و وفور معدلت وشمول نصفت برساید # ~~امرا راجح وفابق است و امارت فلان تومان از قدیم باز # ~~وظیفه تقلد یدران وآقایان اوبوره وابیشان بشرایط ولوازم # ~~آنوا مرعی واشته وامراءصده ولشکریان واهالی ولایت # ~~ازحسن معاش ایشان راضی وشاکربوده آن منصب که # ~~هم از راه ارث وهم از طریق استحتاق شایسته تصدی # ~~و اهتمام اوست بدو بفویض رفت تا بروجهنی که حیلت # ~~افروده، . ر بل رونن اهاد ب کی: آگروده،. # ~~چ. کیب ی: هگروره. ببار ضتل. تا. آون.خدف سته PageV02P025 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0116.png) # ~~ستریفه ما را بران مصول و مقطوردیده ودانسته واز # ~~اسلاف خویس مشاهدهکروه دررعایت ان بومان و # ~~بقویت امراء هزاره وصده ومحافظت لشکریان بذل ms205 # ~~جهد وصرف وسح واجب رابسته اقتفاء آثارمعدلت # ~~ونصهت برخود لازم ستناسدو وظایف و جامگیات # ~~ادیشان را که در دفاتر ونوان مقرر و مجوی باشد سال # ~~سال برمواضح مرجو الحصول ستاند وبنرتبب اسبا # ~~واسلحلهآ ایشان مستغرق کرداند وچنان سازد که بوقت # ~~برکوب عساکر ممصوره ازهیچ جیز بازماندگی ببرید بدان # ~~سمبب این حکم صادرسد تا ازین تارییخ باز امراء # ~~هزاره وصده ودهه و لشکریان آن نومان اورا امیرتوما # ~~دانسته درین امورکه ذکررفت رجوع کلیبا اوکنند واز # ~~سحن وصوابدید او نجاوز سمایند وبهروقت که جار # ~~او برسد سب و روز ناگفهآ مرتب ومستعد برنشیننند # ~~وبدو ملحق سده بوظیفهآ کیجامشی فام نمایندوری PageV02P026 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0117.png) # ~~لی محهور امارت بومان است وییش ازین باسلاف اوراییده # ~~3- تببا سثند برهمان فراربا او و نوکران اوجواب گوبند وکتب # ~~پ بالامرالعالی دام نفاذه فی # ~~وع دوم امراء هزاره وصده ودهه فلان نومان # ~~بدانتد کی * از ابتداء این سال راه امارت آن تومان # ~~با میرعلی تفونض رفت تا بر وجهی کی از کفابت وکاردانی # ~~او معهودست بضبط مهمات ومصالح ایشان واحتباط # ~~استنعدادات ازخیول وخیام واسلحه ولنمامت # ~~آننچچ امرا ولشکربان را بدان حاجت باشد فیام نماید # ~~وبروات واجبات ابشان را که از دلوان مفرر و مجری # ~~با بشد بتعیین نوکران ومحصلان حاصل گردانیده تسلیم # ~~ایسشان کنذتا باستیفاء *آن وصرف بمصارف اسباب # ~~ملازمت مسعول گردند بدان سبب این حکم نفاز یافت # ~~تا از ابتدای تاریخ مذکور اورا امیربومان آن هزارها # ~~3یج وصدها دایسته درجمیع قضایا که بمصلحت تومان و # ~~: PageV02P027 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0118.png) # ~~با اوکنند وازسخن وصواب دید او تجاور ننمایید # او مهررسده ازمتوجهات فلان موضع با او # ~~نمصرب رساند و بوفت رکوب عساکرحاضر گردد # ~~وع ببنو درین وفت امارت فلان بومان بامیر # ~~م28پ سیورغا تستر که بکفایتهآ وکاردانی سهرنی تمام دارد # # 7-1. و قدمت خدمتاو تابت ومحلوم بهون رقت %~% ت # ~~سد بیر مهام ان نومان وتقویت امراء هزاره وصدهقیام # ~~4الات بمووه در محافظت پبزارها کلوصدها وعیران سعی و # ~~اجتهاد از لوازم داند واز امراء ms206 مذکور موحلکا بستاند # ~~له وظانف وحا ملیات لشکریان که از دلوان مفررسده # ~~بنمام با اببشان جواب گودند و بمخاطبات ناواجب و # ~~بکلیفات نا وارد باابیشان خطابیآ نکندا ودر رعایت # ~~مرا ولشکریان با فصی الغایه والامکان کوشد بدان سبب PageV02P028 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0119.png) # ~~آن لومان اورا امیر خورا دانسته درجمیع فضایاکه بمصالخ # ~~نومان عاید وراجع باسد رجوع با اوکنند واز سخن ووابدید # ~~او4ا نجاوز ننهایند و رسوم محهورد بااو و نوکران اوجواب # ~~الوبند وکتب بالامرالعالی دام نفاذه فی # ~~درباب امراء هزارههم برین موحب باید بوشت ومهدمه # ~~حکم را رجوع بامراءصده ودهه کردن و درباب اماءصده # ~~برموجب امراءهزاره ورجوع حکم بامراء دهه کردن ورواید # ~~که درین دونوع احیر مذکور ست متامل منشی از نوع # ~~ول نقل کیند # فصلحهارم درنقولیامارث بارعو # ~~باه2 پ لوع امراء الوس ووزرا وبواب دیوان نزرگ وکام # ~~ب ولابات بدانند کی نطام اموردین ودولت وقوام مصلحت # ~~ات بننرع ومملکت بر اجراء دو امزحطیر موفوفست واانفکاک PageV02P029 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0120.png) # ~~آن ازیکدیکر برحسب وصع روزگارمعدر اول نقویت امود # ~~شترع وتمشیت احکام3اسلام استا ادام الله الی فیام الساعه # ~~وساعه القیام و ووم اقتفاء آثارمعدلت* واقتدا # ~~بستت، و سیرت اصحاب نصفت چه اکروریکی ازین دو # ~~امر فوری اتفاق افید بالضروره احکام سلطنت مختل واضاع # ~~مملکت مهمل ماند وچون نمهید فواعد یارغوییآ از مخیرعات # ~~وولت حینکیزخانی و سلاطین معول بوده واییشان درتمشمت # ~~آن مبالغت بروجهی کرده اندکی احکام آن را برقانون راستی مقنن # ~~کرداسده وآن را سربعت خود ساخنه اند ومتابعت عدک و # ~~انصاف را بغایات مدارج ونهایات مرانب رسانیده بنابرین # ~~مقدمهآ تعمین صاحب وجودی که حبلت او بریصفت و # ~~معدلتث مجبول ومفطورباشد جهت نفحص قضایاء یاغونی # ~~که امراءمعول ولشکریان ابیشان را ازمتابعت آن چاره نیست # ~~از لوازم می گردد وچون امیربایان بوقور کفایت وکاردایی ودرا # ~~برسوم و فواعدسلاطین وامراء مغول ودایستن پاساقهاوتوفاء PageV02P030 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0121.png) # ~~پ.ابسشان ازجمیع امراء زمان سرامدست راه امارت یارعوو # ~~فحص فضایاء معولان که فطرت ونشات ایشان برانست. # ~~بدو تقویض کرده شد تا بر ms207 وجهی کی درفوتا تغوبلیک جینکیر # ~~خانی دیدهو خوانده واز اکمابر یارغوچیان مشاهدهکرده بقتیش # ~~تجاوز نکند و فضایا ل میان خصمان برموجب حلم یاساق # ~~.ج بفطح رساند وچون حقیتآ یکی از حصمان معلوم کند یاعو # ~~نامه بدورهدتا بتمسک نگاه داسشته اکرخصم نویبی دیکر مزاحتود # ~~او نحکم یاغونامه بجواب بیام نماید ورفح واجب داند بداببب # ~~این حکم نفاذ بافت تا ازین تارج اورا امیریارغوء اردوء # ~~محظم وابسته درانچ بدن وطفه بعلق واسته باسد # ~~رجوع کلی با اوکینند واز سخن وصواب دیداوبجاورننمایند # ~~ث جماعت امراء مغول فضیه ای را که اوبرقانون* باسا و # ~~باساق حینکیزحانی برسیده وبهطع رسابیده بابیتد باسر # ~~نگیرند و دنگر باره بنفحص آن مشخول نیشوید متخاصمان PageV02P031 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0122.png) # ~~که بدبوان یارغوحاضرابند رسمی که معهودست بااوونوکران # ~~او وکاتتب یارغونامه جواب گوبید تا در وجه مصالح خود # ~~صرف نموده بتمشیت این شغل اشتغال بوابید نمود # ~~بپ نوع دوم چون اقوام معول رل برحسب وصعی که در قدیم # ~~داستته اند قالولی معین بوره که قضایا را میان دوشحص # ~~بران موجب بقطح* می رسانیدهالد و نمیگذاشته که برهیچ # ~~طرف حیف وتعدی وزوروزبادنی رود و ان قایون را # ~~یا رفونامە نام بهاده وهمچنانک اهل اسلام دراحیلاف # ~~احکام میان طوایف انام9 رجوع با شریعت سربفه محمدی # ~~ب علی شارعها افضل الصلوات واکمل التحیات می کنند رجوع # ~~افوام مغول تیزدر فضایا با بارغوا بوده وتاغایت بران و # ~~سره استمرار وبران قانون استهرارمی نماییند وآن فاعده # ~~ایسثان را2 سرعی موکد وطریهی مسلوک است وجهت فصل # ~~حکام کی میان امرا وطوایف معوللن اتفاق می افتد رجوع # ~~د باآن قانون که در استقامت طریی ورفع مخاصمت14 و # ~~منازعت معتقد فیه ایشان است ازلوازم میگردد بنابرین PageV02P032 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0123.png) # ~~مقدمه راه امارت یارغود. اردوی معظم با یانتمور بحشی # ~~که از قرماء امراء فخولر است وهمواره بفصل فضایا* # ~~بارغوبی مشنعول بوده وبرفانون معدلت ویاساق وفوف # ~~یافته و بموجب راسی بقطع رساننیده و روی دل همچ # ~~افویده بدیده وازحدمث ورسوت محترز و مجتنب # ~~بوده ms208 تهولض رنت ودست او درحل وعقد این مهم خطیر # ~~و مصلحت حسیم حجلیل فوی ومطلق کردانیده بتدتا بروهی # ~~پ که از راسی و وفوف اوبرامور باساق معهودست بفصل # ~~فضایاء یارعویی اشتغال نماید وحق ا درمرکزخودقراردهد # ~~یدان سمبب این حکم نفاز یافت تا ازین تاریح باز امراء الوس # ~~ووزرا واصحاب ولوان بزرک وامراء*تومانات وهزارها # ~~وصدها وحکام وللیات وجماعت لشکریان معول ایانتمور # ~~بحشیرا امیر بارعودر اردوی معظم دانسته جماعث مغول # ~~که رفح فصایا براوکنند از سحن وصوابدید اوکه یرقانو # ~~قوتا تغو بلیک باشد بیرون نیاید وویکریرا با اوشرک و PageV02P033 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0124.png) # ~~منا زع نشناسند ودرنوفیر واحتزام اوکویتند و رسمی که # ~~معهود بارغوست بعد ازفصل فضایا بااو ونوکران وکاتب # ~~یارغونامه جواب گوید دیگری دران طمع و توفع نکند* و # ~~مزاحم ومعارض نگردرا وکتب فی تاریخ کذا # ~~لوع سوم چون شیخ علی از قدیم باز بصحبت وملدز # ~~مراء محول واصحاب یا رعؤمشعول بوره ورانسین قواعد # ~~بارغوچیی اورا بالفعاهحاصل امده وفوتاتغوبلیک جینکیز # ~~175-آ خابی واحکام قاانی را مستحضرسشده ودر فصل یا رغوها # ن را اسعمال کرده وقضایارا بین المتخاصمین برقازن # ~~معدلت تواایا ساق بقطع رسانیده ازین تاریخ باز راه امارت # ~~هیج یارغود اردوی معظم بکمال کفایت وکاردانی اولفولض فر # ~~واورا درین باب مطلق العنان گردانیدة ابواب مشارکت و # ~~پ مداخلت مقطوع ومسدود گشت تا بروجهی که از صواییب # ~~ارای او معهودست بغور فضایای حصمان رسیده ونفعص # ~~2: آو- اکروده. آپج بحدسده آفشده مح ت : حذف شده # ~~5 آب پج : بالفعل اورا. 6-ا. فونلقوبلیک، ب : قوتالقولیک، پ: # ~~فونانفوتلیک، ک لو ولک 7_7 پ : از- مستحضرتا تضایارا حذف شده ~~PageV02P034 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0125.png) # ~~اوات و نحقیق بلیغ کرره برقانون یارغوا وقاعده یاساق بقطع # ~~برساند وحیف وبعدی وزور وزیادتی رواندارد بدان # ~~سببب ابن حکم نفاذیافت تا امراء الوس ووزرا و امراه # ~~اولکا و تومانات واصحاب دیوان بزرگ اورا امیریافو # ~~دانسته درجمیح فضایا که بیا رغو تعلق داشته باشدگچوع # ~~18-ب. کلی با اوکیند و احکام معدلت ونصفت را مطیع ومنقاد # ~~باسند و فضه ای ms209 که تفحص ان وطیفه نواب یارعوباشد # ~~چون او پرسیده و برقانون معدلت و یاساق بقطة سانیده # ~~و یا رغونامه داده دیگری استیناف نکند جماعت متخاصما # ~~بعد ازفصل فضایا رسی که معهود باشد با او وکاتب یافو # ~~نامه جواب گوبید وچیزی قاصر نکرداینند دیکری مدخل # ~~بسازد # فصل پیجم درقوی ستحنکی # ~~بوع اول سادات وفضاة وحکام ومتصرفان وبتیکچیا # ~~وعموم اهالی اهر بدابتد که چون علسیک ازجمله اعیان # ~~بزمان بدرست گفتاری و راست کرداری موصوف وشهوت # ~~*ا رت یک یان. اک وب بر لفاده- اگوور PageV02P035 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0126.png) # ~~و سبرت بسندیده وطریقه حمیده او مسمحسرن اقتاره و # ~~محل ونوق و اعتیاد سسده و ان ولایت بشتحنه ای # ~~عادل که برجواب امرا و متغلبان وابنده ورویده قاد # ~~بدت ما سثد محتاج ازین تاریخ باز راه شحنگی و باسقافی # ~~انخا بدو نهوض رفت تا بحور فضایای با رعویی رسیده # ~~بر وحبه معدلت و یاساف بقطع رساند و دربفحصرنضایای # ~~سترعی که وظیفه فضاه اسلام بایستد مدخل نسازدوداخل # ~~9سپ شحنگی و یا رغو نکرداند بدان سببب این حکم نفاذیافت # ~~ازایتدای ابن تاربیح اورا شحنه وباسقاق ان ولایث # ~~داسبته24 درجمیح فضایا که نفحص وتحفیق ان وظبفهٔ‌ # ~~ستحنه باستل رجوع کلر5 بااوکنند و از سحن اوکه برقانون # ~~محدلت و یاساق بایتد نجاوز ننمایند و رسمی که محهود # ~~فضایاء شحنگیست بااوجواب گویندتا در وجه اخراحا # ~~خود بمصرف رسانیده بدین مهم خطیر فیام تواند نمود او # ~~سز باند که از حیف ومیلل وحدمی و رسثوت محترتر # ~~ومجمنب باستد و روی دلآهیچ آفریده ببتید وچنان PageV02P036 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0127.png) # ~~سازد که خلدیق از حسن معاش اوشاکر باسندتا ببحمد # ~~پیوندد # ~~بوع دوم چون شیح نورسوت مردی پیر وجهان دیده # ~~است واز بد ونک فضایا با خبر بوره وهرگز بر # ~~حیف ومیل5 وزور و زپادنی اقدام ننموده وبی راهی # ~~را راه باز نداده سحنلی فلان ولایت بدو تفوض رفت # ~~117 تا بغور قضایاء یارعویی رسیده برقانون معدلت وباساف # ~~بقطع وفصل آن قیام نماید وبیگناه را درکناه ببارد و ms210 # ~~عوانان وایقاقان را ییش خود راه ندهد وبقول اصحاب # ~~اغراض هیچ آفریده را متهم نگرداند وسارفو نخواند و # ~~تا بیب برقدر کناه کند بدان سبب ایین حکم1 نافد سشداتا # ~~29 پ ازابتدای این تاریخ قضاة وحکام ومتوطنان فلان ولایت # ~~اورا گماستته دیوان زشحنهآ حود دایسته در فضایای # ~~بارغو3 رجوع یا اوکننند واحکام اورا که برقانون معدلت # ~~و نصفت باشد مطیح ومنقاد گردند14 و رسمی که معهور PageV02P037 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0128.png) # ~~بهدب مشحنگیست با اوجواب کویند تا بدان قناعت نموره توقحا # ~~زیادتی نکند # ~~بوع سوم درین وقت چون سادات وقضاة وصدور # ~~ایث و اکابر و اغیان ومعارف سلماس از تعدی و بی راهی # ~~تحنه ای که برسرایشانست شکاییت کردهاند وفواسد # ~~اطباع وفواحش بوقحات اورا که نهآ برقدر قدت واندازه # ~~استطاعت ابشان بودة درحیزعبارت اورده واستدعای # ~~شحنهآ عادل نکو نهاد کردند چون عرضه واشت اییشان بصد # ~~مقرون بود وحجمعی از اعیان ومشاهیرتیر بصدیق آن گواهی # ~~وادند شحنهآ سابق را معزول گردابیده از اببدای این تاریخ # ~~راه شحنگی آنجا برحاجی الیاس مقرر و بدو مفوض کشت # ~~تا تفحص فضایایی ثی راهی وتعدی سشحنهآ سابق کرده آنچ # ~~از هرکس بی راه ونا واجب ستده باستد استرداد نموره بر # ~~مستحقان مقرر دارد و بعد ازان چون متخاصمان بییت # ~~او ابند بنفیش احوال ایشان برقانون یاساق مشغول # ~~لشته برقاعدهآ راستی ومعدلت بقطح رساند بدانسیبب PageV02P038 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0129.png) # ~~این حکم نفاذیافت تا ازین تاریخ باز اورا شحنه آن ولل # ~~پ دانسته رجوع فضایای بارعولی با اوکنند واحکام اورا # ~~له برقانون انصاف و یاساق بایشد امتثال نمابد وتم # ~~8-ت شحنگی با نوکران او جواب گویند اوتیز باید کی مفسدان و # ~~ایقاقان و عوانان کهنه را پیش خور راه ندهد وبقول ایشا # ~~کارنکند واز افعال وحریات ستحنهآ سابق امتبارگیرد و # ~~جمعی اکه اکابر واعیان انجا برنزاهت عرض و براعت # ~~ساحت اییشان گواهی دهند بیارغو نخواند ومزاحم ایشان # ~~بستود و تعرصی ترساند وچنان سازدکه امداد شکر # ~~همکنان ازحسرنامعاش و وقورمعدلیت ونصفت اومتواتر # ~~ومتحافب ms211 کرود تا باحماد واتنا مفرون افتد ازجوایب # ~~برین جمله روید واعتیادنمابند کتب فی # ~~فصارسیشم درلهولش کتابت احکام مخولی بیحشیان # ~~بوع اول چون کمال عواطف ومراحم حضرت للیزالی دی العجا # ~~نوالد. اافپج: تعرض. 12-2ا چی : آر- وچتاگ.ا.کتب PageV02P039 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0130.png) # ~~نز بالسنه وخطوطاسشان احکام ارسال کررن تافهم آن # ~~باسانی کتتند با او بزیان او سحن بابدگفت وچون # ~~مشخول بوره و در وواوین ابینان لکتبت احکام مغولی # ~~اشتغال نموده ومراسم ورقایق ان کما ینبعی وانسته و # ~~بنا برین سقدمه راه کتبت احکام معولی بدولهونص رفت تا PageV02P040 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0131.png) # ~~بر فراری که همواره معهوز ومعتار بوره بدان وظیفه فیام نماید # ~~بومسورات را بعدان آنک بپروایحات امرا ووزرا رسیده # ~~باشد از سرامعان نظر واتقان تامل باببیاض برد وشرایط # ~~حتیاط مرعی دارد ومصمون احکام یرلیتهارا که بامارت اولکا # ~~وتومانات وهزارها وصدها ودیگرکلیاتت فضایا نوسدر # ~~ظهران نعیارف موحز محصراثات کند چنانک هیچ # ~~دشیفه کلی از مضمون حکم فوت ستورتاچون بمطالعه رسد # ~~نزودی مطلوب معلوم گردد اگر بعضی ازمغولان وستغلبان # ~~اورا بتکلیف والزام برکتابی دارنة که از منهج معدلت و # ~~باسا و پاساق مستمعد بایمد او بدان التفات نکید و # ~~اگر دسنوید درحصرت ما بعرض رساند تا حکم آن بروجه # ~~معدلث فرموده آید وهیچ دفیقه ازدقانق این شعلحطین # ~~که وظیفهآ تلفل بحشان ومعولی نوبسان است وت تکند # ~~نا روز بروز امدادعنابیت درباره او تواتر ولعا فبیاید # ~~ونسمورعامشات مخصوص گررر ان شاوالله تعالی بدان # ~~ت سمب این حکم نفاذ باشت تا امراو وزرا واصعاب دیوان # ~~مزرگ وامراء اولکا ونومانات وهزارها وصدها وحکام و PageV02P041 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0132.png) # ~~متصرفان ولایات وجماعت لیشکریان وصحرانشنان # ~~ممالک محروسه ازین نارتیح باز اوروک بخشی را # ~~کان احکام معولی دانسته رزحمیع فضایا که بدن مه # ~~حطیرو مصلحت جلیل بعلق داستته باستد رجوع کلی!ااو # ~~کنند ودگری راءجال مشارکت ومداخلت ندهندورسوم # ~~محهود کتایت با اوجواب گوند و بی ننفیص ونقصی # ~~برسانند والراو بواسطه کبرسن واستبلای شیخوت # ~~زرببضی اوقات از مللزمت دیوان وکتبت احکام تقامد # ~~نماید هرکس را از فرزندان خور ms212 وعیرهم که نیایت دهد # ~~وقایم مقام خود گرداند نابب مناب وگماشته وقایم مقام. # ~~وفروه باسته او دانتد و رحبوع کتبت احکام بااو # ~~ستخل چنانک ازطریههآ بستدیده اومعهود بوره قیام # ~~نماید هرسال از اصل مال دوان مبلخ کذادینارا ببیل # ~~مرسوم بااوحواب گوند تا دروجه مصارف مصالح # ~~خود مستعرق گرداند واگرحواهدکی این مبلخ رابتوجه # ~~موضعی دنوابی یا تمغابی که بدان مقدار وافی باستد فرو PageV02P042 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0133.png) # ~~ارند و بانصرف او دهندتاسال بسال ازایجا استیفا نماید # ~~وبادیوان رجبوع نباید کرد ملتمس او مبذول داشته بران # ~~28- ب موحجب بتقدیم رسایند وبعد از شرایط تکریم وتبجیل رعاییت # ~~جاینب اواز واحبات دانند برین جمله روند اعتمادنمایید # ~~کمتب فی # ~~نوع دوم چون طفای بحستی از فدیتم الابام باز بهلازمت # ~~یدران نزرگوار و اقایان نیکو کردار ما قیام2 نموره است # ~~وازعهده هرمهم که بدوحوالت فرمورهاند براحسن # ~~وجوه مصی شده وبدان واسطه بمراحم وعواطف و # ~~سیورغامیشات مکرم ومحصوص بوده وبعد ازانیشان در # ~~ملازمت حضرت شریفهآ ماشرابط نیکوبندگی وجایسیاری # ~~بجای آورده وبدل راست ملازمت نموره وکوچ داده وبر # ~~دقایق کلی احکام مغولی وفوفی قمام یافته وبامانت ودیانت # ~~وراست قلمی وکم طمعی مشهور وموصوف بوره ازین باریخ # ~~باز راه کتبت احکام معولی بدوفولض رفت تارران باب # ~~نچ شرایط بحفظ گو نیقظبایشد مرعی راسته جهت هر # ~~طایفه ازطوایف معول برموجبی که مسورات بپروانه ویاستتی PageV02P043 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0134.png) # ~~اصراء دنوان رسیده باشد احکام بنوبیسد وطرقه امانت # ~~ودیاننت وصطهآ دیوان رعایت کند بدان سمبب این حکم # ~~وامراء اولکا ونومانات وهزارها وصدها وجماعت مغولان # ~~و اتراک از لشکریان وصحرانشینان اورا بتیکچی احکام # ~~مغولی دانسته درجمیح فضابا کی بدین شخل بعلق داشته # ~~باشد رجوع کلی با اوکنند ورسمی که معهور ومعتادکتاب # ~~است بااوججواب گوبید وبفرو تفصیروننعیص و # ~~ننفیص مزاحم و معارض نگردند اصحاب دنوان مرسومی که بنام # ~~کاتب متولی بوس در دفانز مفرربوده باسد سال بسال با # ~~اوجواب گوید وازمطل ودفع وتعویق ومنع محترز وجتنب # ~~باستند وهرسال تا اویبدین وظیفه مشعول باشد احکام # ~~مجدد بطلبند برن جمله ms213 روند اعتماد نمایند واکیتب بالامر # ~~العالی دام نفاذه فی PageV02P044 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0135.png) # ~~ت نوع سوم چون قتلخ بوقا بخشی ازقدیم باز ببلازمت دلوان # ~~بزرک مشغول است وباجماعت بخشیان که بکتبت احکام # ~~معولی اشتغال داسشتهاید مصاحب بوره وبررقایق کتابت این # ~~بوع ازاحکام وقوف بافته وبامانت ودیانت مشهوزومتروف # ~~ستده ازین تاریخ بازکتابت احکام مغولی بدوتفولض رفت تادران # ~~باب اننچ وظیفه دفت نظرو ووور تعمق وبدنق وکمال امانت. # ~~ودیانت باسد بجای ارد ومهمات جماعت معولان واتراک # ~~2 از امراء بویان وهزاره وصده ولشکریان وصحرانشینان که در # ~~کتنت احکام رجوع بااوکنند براحسن وجوه ساخته گرداندورقا # ~~ووظایف این شغل مهمل ونامرعی نگذارد چنانک هیچ دشقه # ~~ازاچ بحشمان دنگرملاحظه ان واجب رانسته ابدفوت تشور # ~~ندان سبب این حکم نفازیافت تاامرا ووزرا واصحاب دبوان # ~~بزرگ وامراء اولکا ونومانات وهزارها وصدها وجماعت. # ~~لشکریان وصحرانشینان باسرهم درجمیع ولابات ممالک # ~~هاب محروسهآ رجبوع کتبت احکام مخولی بااوکنند ومراسم نوفیرو. # ~~ببجیل مرعی دارید ومرسومی که این شغل ادردیوان ازقدیم باز # ~~مفرربوده ومبون دفانربرکمیت ان مشتمل برقراربااوجواب # ~~گویند تا در وحه مصالح حورصرف نموده بتمشیت آن مهم PageV02P045 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0136.png) # ~~مشخول گردر وکتب فی # ~~بوع اول امراء هزاره وصده ودهه تومان سشیبان قتلغ و # ~~لشکریانی که در مدال وااهتمام اییشانند بدانند کی درین وفت عنان # ~~عزیمت برصوب بسخیر فلان ولایت ومملکت منعطف گروانیده ام # ~~و بجمیع ممالک ایلچیان باحفضاوامرا ولشکریان فرستاره بدان. # ~~بسبیب این حکم نفاذ پافت تاچون واقف کردند تمامت امراءهزاها # ~~وصدهاء آن نومان ولیشکریان اییشان مرتب ومستعد باچیلوجیه # ~~وازوق نمام بعداز پج روز از تاریخ وصول این حکم متوجه سده # ~~بدین حجایب ابند وبوففرامحجال بدهید # ~~نوع دوم شیخ محمود وامراءهزاره وصوه ورهه کی در # ~~تومان اوداخل اند بدانند که درین وفت جهت فتع فلان مملکت # ~~بحضورابیتان احتیاج است وامیرعلی را باتومان اوبدان صوب # ~~هاث نامزرکرده بمنقلای فرستادهایم بدان سیب این حکم نفازیافت # ~~- آپج : لشکر ، درنسخه «ب»- درجمع کردن امراء لشکریان - حذف شده، # ~~2-آ: سیان قتلغ ، ب : شبان قتلغ، پ : سساتصلع ، ت : سعبان قلغ، ms214 # ~~ث : شیان قبلع من: ایسنقلح . 4 پ : حذف شده. ع -ج : دره PageV02P046 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0137.png) # ~~و بر دست محمد بگ فرستاده شدتاچون واقف گردند در روز # ~~بترتیب استعداواتا خود مشخول شوند چنانک بعد ازینج رور # ~~در صحبت محمد بیگ با ترتیب تمام متوجه فلان مملکت گردند # ~~وبامیرعلی ملحق شوند ودرطریقه سعی واجتهار و وظیفه # ~~36 ج جانسپاری وکوچ دادن از آنچ ممکن ؤمقدورست بجای ارند # ~~چون بمساعدت ایشان ان مملکت سسخرگودد و فتحیزا که # ~~293- پ مطلوبست وست دهد عثایت ومرحمت وسیورعامیشسی در # ~~بارهآ اسشان زیادت برتصور وبوفع همکنان باشد واگرتخلف کنند # ~~83-ت ومخالفت ورزند مواخذت ومعاقبت بابندتاحقیقت وانند # ~~نهح بوم ملکتمور معلوم دانگ که درین وقت احکام # ~~یرلیغها بجمع کردن عساکر منصوره که در ولبات واطراف متفرقنل # ~~نفاذ یافه می باید که چون واقف گردد با امراءهزاره وصده که # ~~داخل نومان اومی باشند مکتوبات نوییسدا و وصیت کند تنا # ~~اج: ادد. ا اب پک ج :ران. آک: سده.اپ:حد # ~~سده مکت: کردند. کن ب : وگلهه ماک :فر. اپ : طربق6 # ~~ج :ویلف. .آب پتج : حدف سک5گ :دک ستده. PageV02P047 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0138.png) # ~~(ث : بتدبر . 2- آبت : استحداد. 3 چج : اسبان.:واز PageV02P048 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0139.png) # بروات وحوالات دیوانی باشد دراستیفای ان زجمت بسیار # ~~بدییشان رسد و بعد از تحمل مشاق وکثرت تکالیف یحتمل که # ~~بروات جامکیات ایشان بسبب تعدد اصحاب حوالات # ~~بتمام واصل ستور یاء باالکلیه راجع گردذ و دراثنای این # ~~حال فرصت استصحاب واستلزام ابسشان فوت شتور و # ~~مطلبی نبز که موفوف برحضوراییتان باشد درحبزنوفف و # ~~بحذرمانل بنا برین مقدمه مصلحت وقت مقتصی آن ستد # ~~که هرکسرا از امرا و لشکریان ایشان موضعی از مواضح # ~~دیوانی بوجهآ مرسوم وجامگی تعین رودو باقطاع اسشان # ~~مقررکردد تا باستغلال اشتغال نعوره و باستنما واستشار # ~~استکثار محصوللت کرده سال بسال وجوه مواجب خوراز # ~~ارتفاعات ان مواضع تصرف نمایند وبمصالح ملازمت از # ~~اسبان وحیزوجبه واسلحه وازوق وحیمه وسایرمایحتاج # ~~الیه مستخرق گرداننند وبرجوع بادیوان بزرگ محتاج نشوندو PageV02P049 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0140.png) # ~~دروفت حاجت جاضر سده بخدمت ms215 وملازمت وکوچ داون # ~~قیام نمایند وهیچ مهم ازمهمات کلی ممنکت فوت نسور و # ~~بها نه تخلف وتقاعدایشان از ملازمت مرنفع گروو تمهیدا # ~~«ث لهده القاعده ازاببدای این تارییخ بلوک حضرت فاآن را # ~~له در ولایات اران وموغان است بوجه مواجب وجامگ # ~~94پ امیز تومان شیخ حس معین گردانیده باقطاع نومان اویقرر # ~~کردهبشد و ابواب مشارکت عیر بکلی مسدود ومهفطؤع گشت # ~~ودردفاتر دیوان اقطاع بنام او وامراء هزاره وصده ودهه # ~~آن بومان میبت ومسطورشد بدان ستبب این حلم نفازیا # ~~حکام ومتصرفان اران ومونان از ابتدای این سال آن بلوک # ~~بوحجه مواجب اووامراء مذکور آن بومان مفرردانسته # ~~با تصرف اببشان گذارند وازمدال واهتمام خودمقروزد2 # ~~فطحا و اصلا بیرامون آنجا نگردند ومدخل نسازندتاایشان # ~~ج آن مواضع را درعمارت وزراعت اورده سال بسالمحصولات # ~~بوحه مواجب حود وترتیب اسان و اسلحه ووکن PageV02P050 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0141.png) # ~~مهمات بمصرف رسانند دیگری کاینا من کان دران مواضخ مدل # ~~نسازذ و بانضرف ایشان گذارند4 # ~~17ا بوع دوم درین وفت چون سلیمان بهادر را جهت # ~~ملا زمت چریک منصور طلب داستیم بواسطهآ عدم استعداد # ~~ازنا رسیدن وجوه مرسوم امتناع مورحون از اصحاب # ~~دیوان نفحص رفت نصدیق سخن او کردند معلوم شد که # ~~سمبب نوفف اوعدم استطاعت واستعدارست وازبروابت # ~~دیوانی با وجود کثرت ارباب حوالات کسر احوال او مجب # ~~لددیب بنی کردر بالضروره فلان موضح را از اعمال فلان ولایبت # ~~بوجهآ اقطاع او مقرر گردانیدیم تا آن را معمور ومزروء داشته # ~~5پ محصولات مزروعی ومتوجهات دیوالنی را بوجه جامکی خود # ~~ومواجب لشگریان که در اهتیام دارد مستغرق گرداند وسال # ~~بسال از انجا تصرف بموره از ملازمت باز یماند بدان سبب # ~~این حکم نفاذ یافت تا از ابتدای سال حکام و متصرفان آنجا # ~~آن موضح ل از مدال واهتمام خود وجمع ولایت مفروز و # ~~1-ت: مضالح.ااببوخ. اج بلترد40 پ: کزارد. 5ت:حگ PageV02P051 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0142.png) # ~~موضوع دانسته بهیچ وجه از وجوه برانجا برات ننونیید و # ~~عوالمت نکیند ومحتل نفرستند و قلم و قدم کوتاه و ms216 کیشیده # ~~دارند و با تصرف کمایشة جمان و معتبدان سئیهان بهادرگذارند # ~~واییشان را متصرف آنجا وانند ابلضان ونوکران خاصه # ~~بی حلم از انجا اولاغ وبملوفه وعلنه وسایر اخراجات # ~~بطلمبند وسزاجمنشوند اوبیزبایذ که رعایأ ومزارعان را # ~~مستظیر گردابنده بزیادت از مترجهات دیوانی که بقانون # ~~مقررشثه باسشه با ایشان حطابی نکند ومتفرقان را استتا # ~~واده با وطن مالوقب آرد و بمارت وزراهت مشغول کرداند # ~~هیچ آفریره حمایت نکنن و مانع و مزاحم نگردر4 # ~~نفع نه وعم ححکام وفتصرفان وبتکچیان فلان ولابت # ~~بداننند که از ابتدای این سال فلان موصح را از اعمال آنجا # ~~با مال ومتوجهات وحهوق دیوالی ومسصول مزروعی بوجه # ~~باقطاع هزارهآ شیخ علی مخصوص ومستغرق کردانیدیم ودر # ~~وفاتر دیوان اقطاع بنام اومتبت ومسطورگشت بدان سبب # ~~این حکم نفاو یافت تا از ابتدای سائ آن موضخ ل ازان ولایت PageV02P052 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0143.png) # ~~مفروزدانسته باتصرف اوومعتمدان اودهندتادرعمارت # ~~وزراعت سحی که منتج ومنجح باشد بجای ارند وال # ~~بسال محصوللت مزروعی ومنوجهات دیوانی را بوججاملگی # ~~ببحث خود وامراء صده که در هزارهآ اوست ولشکریان آن هزاره # ~~بمصرف رساند دیگری بیرامون نکردد و مانع و مزاحم نستور # ~~رعاباء آن موصع بهرجا که رفته باستند با وعطن مالوف امده # ~~بعماریت وزراعت و آبادابی مشغول کردند هیچ افریده بحما # ~~درمیان بیاید ازجوایب برین جله روند واعتماد نمابید # ~~لتب فی1 # ~~18-ت بهم درقونی بوکا وللی لشکر # ~~بوکاول شخصی رااگوین که بعد از امرا آقا و بزرگترین # ~~طوایف لشکریان او بایشند وراه او آنک بندبیر مصالح # ~~امارت وتوتیب لشکریان وایصال وظایف ومراسم که از # ~~ا.ب: دک کنته.گ:ون ی.یی که. دگ کسدن: PageV02P053 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0144.png) # ~~دیوان بزرگ جهت ایشان بصین رود فیام نما بد وغنایم و # ~~فتوحات را که درفتح ممالک ونسخیروللیات بدست آرند # ~~بموجب راستی براییشان فسمت کندا وجانب بق مرعی داشتة # ~~نگذارد که بر بکدگر زور و زیادتی کنند ومادرین معنی بر # ~~سوانبق عادات سه نوع بیان کنیم ان شاءالله تعالی # ~~وت چون ادسنتموآر از قدیم الایام بازیبوکاوی # ~~لشکریان متغول ms217 بوده است و برفواعدو قوانین این شخل # ~~حطیر وفوف بأفته ودرییت ونبریی تمام حاصل کرره # ~~ازین تاریخ باز راه بوکا ولی لشکر بنصور که از معظمات # ~~184-ب مهم انتست بدو نقوی رفت تا دران یاب آنچ ازحسن # ~~مساعی اومتهود بوره بجای اورد ووظایف وهاسم وجملیا # ~~جماعت لشکریان بموجبی که ازدیوان مقررنرور با ابیشان # # جواب گوید ونگنارد که توفح زیادتی کنند %~% بلان سبباین # ~~حکم بنفاذ سوست تاامرای الین روزرا وامراءنومانات # ~~وهزارها وصدها ایستتموزرا بوکاولل لشکرمتضوردانسته PageV02P054 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0145.png) # ~~دیگری را با اوشریک ومنازع نشناسندواوامرو نواهی اور # ~~مطیح ومنقاد باشند وچون وظایف وجامگیات ومرسومات # ~~را برلشکر فسمت کند بدان فسمت راضی باشند وازسحن او # ~~بیرون بیایند ومراسم توفیرواحترام مرحی دارند امراءنومان # ~~وهزاره دست او فوی دانستهآ دررعاییت ومحافظت اوکوشند # ~~وچنان سازند که از سرفراعت خاطربثغل بوکا ولی # ~~عساکر منصوره قیام تواند نمور اصحاب دیوان بزگ مروی # ~~که بنام بوکا ول مقررباسشدو دردفاترمتبت با اوجواب. # ~~گوبیند تادر وجه احراجات خود بمصرف رسانل # ~~بوع دوع امراء الوس ووزرا وامراء اولکا ونومانات # ~~وهزارها وصدها وجماعت لشکریان بجمیع وللیات ممالک # ~~محروسه بداند که ازین تارییخ باز راه بوکاولی لشکرمنصور # ~~بطخایتمورحوالت ربت تادران باب انچ ازحسن اجتنهاد # ~~وکا ردانی وکفایت اومعهورست بجای آورد وجاملیات # ~~ومرسومات لشکریان وغنا یهی که اییشان رادرفتح ممالک # ~~وست دهد بموجب راسی برانیشان قسمت کند ونگذارد # # که بریکدیگر زور وزیادیی وحیف و تعدی کنند %~% بدانسمبب PageV02P055 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0146.png) # ~~این حکم نفاذ یافت تااورا بوکاول لشکر منصوردانسته دست # ~~او درنمشیت این شغل فوی دانند ودارند جماعت لشکریات # ~~از سخن وصوابرید اوبیرون بیایند وبفسمتی که اومیان # ~~بیشان کند راضی باسند واززیادنی توقی وتعقف ورزک # ~~ودرتوفراو احترام اوکوشند اصحاب دیوان مرسوم بوکاولی # ~~بموجبی که دردفاتر دیوان میبت ومسطورباشد بااوحواب # ~~کویند وحمزی قاصرنگروانند # ~~وع نبو چون قبلختمؤر ازقدیم الایام بازبخدمت # ~~وملازمت دنوان بزرگ وامراء بومان وهزاره مشخولست # ~~وباجماعت بوکاولان سابق مصاحب بوره ویردقایی # ~~بوکاولی وقوف یافته راه بوکا ولی نومان ایسن بوقابدو # ~~تفویض رفت تابسترایط ولوازم ان قتام نمورە ms218 بتربیب # ~~لیشکریان وتنسیق مهمات ایشان متتبغول بابشد ومرسومات # ~~ویوانی را بافتوحات وعنایم که دست دهد براستی برابیشان # ~~منفسم گرداند بدان سمبب این حکم نفاز یافت تا PageV02P056 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0147.png) # ~~اسن بوقا وامراء هزاره وصده نومان او وجماعت لشکریان # ~~ابشان ازین تاریخ باز اورا بوکاول بومان مدکوردانسته # ~~درآنچ بدین مهم علق داسشته باشد رجوع کلی با اوکنند # ~~و سحن وصواب رید اورا معتبرومحل اغتمادداندودر # ~~قمکین ونوفیراو کوسید اصعاب دنوان مرسوم بوکاولی # ~~ب آن بومان بنام اومفررگردانتیده دردفاترنیت کنند وحنا # ~~سازند کی سال بسال از موضتی سرجه الحصول بدوواصل # ~~گردر وبفراغت حاطر بدیین مهم خضرشیام تواند نمورنا # ~~یمحملته دوندد # ~~فصلدهم درهوی یاسابولی ارزوهاولشکها # ~~راه باساولی اردوفا ولشکرها ازمعظمات مهمات مالکست # ~~ووظفه باساوک انست که جمیع طوائف را ازحرد و # ~~بزرگ درمرنهٔ‌ معین که حد ایشان بایتند بدایز ودروقت # ~~رکوب عساکر؟ سصوره امرا ولشگریابر نیز درمقامی که # ~~اه ایسشان باستد فرود ارد1 وسوار یابستاندا و نگذاردکه PageV02P057 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0148.png) # ~~هیچ آقریده از مقام ومتبتی که اومعین کرده باشد بجاور # ~~نماید و بجای دیگر رود و مادرین معنی نیزسه نوع ذکرکین3 # چون اباجی باساول از قدیم بازیمللزیت # ~~سلاطین کامکار وملوک نامدار مقدلیت سعارشیام نمورهتم # ~~وهمواره بشقل یاساولی اشتقال دایشته وبیوسته بیس # ~~مرا و وزرا وارکان دولیت ممکن ومحترم بوده ودراردوها # ~~ولشکرها بوظفه باساولی مطلق العتان گیشته ویرشرابط # ~~ودقایق این شعل خطیرونوف کلی یافه بردرارسابق # ~~اه باساولی اردوها ولشکریان بدو بفونضرفت تا ین # ~~وجهی که همواره معهور ومعثاد بوده بلوازم ولواحق این # ~~ستخل مشخول گردر وهرطایفهرا ازطوایف امرا ولشکینن # ~~درروز قتال وجدال درمقایی که صلاح وصواب واندتنزیل # ~~کنند و بایستاند و دروفت فورلتای مبارک وطویهای بزرگ # ~~سوارستده بوظیفه با سامیسی اشتغال نماید وازهیچ آفریده # ~~مک سرموی بیندستار وچوت امراو وزرا وارکان دولت. PageV02P058 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0149.png) # ~~و اعاظم مملکت جهت حضرت لا اولجامیشی کنند آنچ # ~~وظیفه قرر باشد بججای اورد وذکراولجار را باسماع # ~~8ت حاضران برساند و بتتنواند وهیچ دفیقه ازوقانق این # ~~مهمات مهمل ونامرعی نگذارد بدان سبب این ms219 حکم نفاز # ~~یافت تا امراء الوس و وزرا واصحاب دیوان بزرگ وامراء # ~~تومانات وهزارها وصدها وجماعت لیشکریان بجمیح # ~~ولدیات ممالک محروسه ازین تاریخ باز اباجی را یاساول # ~~ث جمیح اردوها وعسالرمتصوره وانند واز یاسامسی او # ~~عدول نجوبید و تجاور ننمایید وازمقامی که اوجهت # ~~امرا ولشکریان درصفوف مبارک معین کرره باشد ججای # ~~5دبگر بروند وسخن اورا معنبرومعول علیه وانند اصحاء # ~~دیوان بزرگ مرسومی که در دفاتر بنام باساول مجری و. # ~~مقررباشد سال بسال برمواضع مرجوالحصول حوالت # ~~کیتند تا باسانی بدورسد واگز درعوض مرسوم موضعیزیوانی # ~~بیا بمخایی التماس کید تا بانصرف گرفه هرسال مرسوم خود # ~~ازمبابشران آن موضع ونمغا استبفا نماید ملتمس اومبذول # ~~واستته براو مقرر ومسلم وارند وازدیوان برآنجا حوالتی PageV02P059 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0150.png) # ~~نلنند ومزاحم نستوند # ~~توع دوم چون بوغا جار ازمدنی مدید باز در میان # ~~کارهای ازروها وامرا بوده وبردقایق احوال لشکیان وقو # ~~85 ب یافیه وسالها پاسا ولی کرده وقاعده وقانون آن راریده # ~~ودانسته برقرارراه باسا ولی فلان لشکر که بتسخیرفلان # ~~معلکت متوجه اند بدوحوالت رفت تا ور روز نصفیف # ~~صفوفط قتال وهنگام مقابله ومجادله جماعت امرا و # ~~لیشکریان را در مواضغی که معهور ایستان بوره ابابستاند و # ~~نگذارد که هیچ آقریده از محل خور تجاوز نماید و دراردوها # ~~نیزاین وطیفه مرعی دارد وحزم ونیقظ را شعار ورثارخود # ~~ساخته بشرایط ولوازم این مهم بروجهی فیام نمایدکه # ~~آبارمساعی جمیله او روز بروز واضح ولایح گروو تا # # جصدت پییوندد %~% بدان سمبب این حکم نافذثد تا # ~~امرا ومعتبران ان لشکروجماعت بشکریان اورا یاساول # ~~لیشکردانسته از سحن وصواب رید اوتجاوزننمایند واز PageV02P060 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0151.png) # ~~مقامی که او بعیین کرده باسدجدا نسشوید ودررفع خصیان # ~~ومعاندان بایلدیلرموانق ومتقق ومتعاون ومتعاضد # ~~بوره بهیچ حال انقراد جوید و باستقلال واستیدار # ~~متسسک ستوند، اصحاب دیوان بزرگ مرسوم یاساولی # ~~بموجبی که دفا نردیوان برکمیت آن مشتمل باشدآ سال # ~~بسال با اوجواب کویند واز نقصیر ودصص محترز و # ~~مجتنب باسند وکتب لی # ~~فوع فوه چون بوراجار باساول همواره درمیان # ~~کارهای بزک بوده ms220 ونوره وقاعده یاسامیسی زراردو # ~~وعسالرمنصوره ربده ودانسته و بهیچ حال از منهج # ~~یاسا و یاساق عدول بجسته ونجاوزتشموره وافعال و # ~~اقوال او برقانون معدلت وراسی بوره وبدین واسطه # ~~ملحوظ نظر سلاطین وامرا و وزرا کیثته وبسیورعامیسی # ~~مونوازش احتصاص و انتساب باده راه یاساولی در # ~~اردوی معظم ولشکر منصور بدو نقونص رفت تا دران با PageV02P061 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0152.png) # ~~یهات انچ همواره ازطربههآ حمیدهآ اومعهود بوره بجای آورد وهوطایفه # ~~را ازطوایف امرا و ایناقان وعساکرمصوره دراماکن و # ~~مکامن که او تعیین کیند باز دارد وبایستاند و نکذارد که از # ~~ان نجاوزکنند بدان سیبب این حکم بنفاز بیوست # ~~امراء الوس محروس ووزرا وجماعت ایناقان وامراء # ~~اولکا و بومانات وهزارها وصدها اورا باساول اروو و # ~~لشکووانسته ور نوفیرواحتزام اوکوبیثند وازیاسامیشی # ~~او بجاوز نکنند وررصفوف معارک باتفاق بدفع خصمان # باندان واضداد ومخالفان مشعول کروند وازیکدیک # ~~انفراد واستبداونجونید اصحاب دیوان بزرک مرسوم # ~~باساولی برموجبی که متون دفاتر برکمیت آآن مشتمل # ~~باسشد سال بسال بااوجواب کوید و ننقیص وتنشصر # ~~بدان راه بدهندتا اوررمصالع حووصرف بموره بمشیت # ~~بابن مهم مشغخول باسد برین جمله روید واعتمادنمایید # م مازدو %~% ورتفوین بیورنجی # ~~زمعظمات اسباب مملکت وترتبیب مهمات سلطنت # ~~آنست که پادشاه را در یایلاق وفشلاق وجمیع منازل PageV02P062 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0153.png) # ~~ومراحل و شکارگاهها ودرهرموضع که نزول کند بوری معین # ~~قماب باشد که چون شاهزارگان وامرا و وزرا و ایناقان واکان # ~~وولت واعوان حصرت آن یورت را درنظر آورند طر # ~~ازایشان واند که یورت اوکجاست و اورا کجا فرومی باید # ~~-امدا وتا یورت پادشاه معین نسوو یورت ایسان نیز # ~~محین نگررو مثلا شاهزاوگان بردستراست نزدیک # ~~پادشاه فروایند وامراء الوس ییز بروست راست کهان # ~~را براوون قار گونید تزول کنند و وزرا واصحاب دیوان # ~~ببجانب جاوون قالاکه دست چپ یورت پارشاه باشد # ~~فرو آیند و ایناقان درحوالی بادشاه وارکان دولت اگر # ~~از اتراک باستند با یورت امرا روند واگراز تازیکیان # ~~بابورت وزرا وبتیکچیان وسارات وقضاة واییه وموالی # ~~پیش مسجدجامع فرو آیند که یورت آن در ms221 برابر بورت # ~~پاوشاه باشد وچون احوال بورت برین جملیت مقررست # ~~حیین پورچی از لوازم اوضاع مملکت کروو وما برقاعدهآ # ~~سابق سه نوع درتفولض یوربچیی نقریر کنیم PageV02P063 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0154.png) # ~~نوع ا چون چریک بوریچی ازقدیم باز بخمت و # ~~ملازمت سلاطین مخول مشخول بوره وبررقایق یورنچیی وقوف # ~~راههای رهگذار اردؤ یورتهای یسندیده با آب وعلف بسیار # ~~و دور از مواضع مزروعی رعایاء دیهها ویورتهای صحرانشنا # ~~کجا می باشد وراه یورنچی اردوی معظم بدوهویض ت # ~~تا بران موجب که همواره بدان مهم مشحول بوده بهروفت که # ~~مارا بجهتی ازجهات وطرفی ازاطراف اتفاق عزییی افید او # ~~ورمقدمه برور ویورت ما وازان فرزندان اعزوازان امرا # ~~و وزرا وسایرارکان دولت برموجب وازاعسبت فانزل # ~~برعلفحوارهایی نزه وچشمه سارهای خرم وابهای عدب # ~~قمادت و ازمجاری سیلاب رووخانها دور معین گرداند تاهریک # ~~از طوایف مذکور که بمیزل رسند دانند که اییشان راکجانزول # ~~می باید کرد یدان سبب این حکم تفاذیافت تا امراء الوس # ~~ووزرا و اصحاب دنوان بزرگ وامراء نومانات وهزارهل # ~~وصدها وغیرهم ازین تاریخ باز چریک را یورچیی ارروی PageV02P064 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0155.png) # ~~معظم وانسته درانچ بدین مهم بعلق دارد رجوع بااوکنند و # ~~آدبگری را مجال مشارکت ومداخلت بدهند ودست اوقوی ر # ~~ممکن ومحترم وارند واز یورنی که اوتعیین کروه باشد تجاوز # ~~نمایند وبجای دگر3 فروننیایند اصحاب دیوان بزگ مرسوم # ~~بورنجی بموجبی که دردفتر دیوان معین باشد سال بسال با او # ~~جواب گوبید تا دروجه مصالح خور بمصرف رساند اونیز بابد # ~~لی بوفت، نعین بورت از یورتهای مغولان وصحرانشینان # ~~ومزارعات رعایاء دیهها روراشد وآیجا فرونیایذ وزسنها # ~~و مواضعی که بهرکس موسوم ومنسوب باینتد برقراریراییشان مقرر # ~~دادسته بهرامون ابجا نکردو ودر بنقیص امللک ماک نکوشد. # ~~وزحمت مروم بدهدتا بارتضا مقرون انتد # ~~بوع دوص مراء الوس ووزرا وابناقان واصحاب رنوان # ~~بزرگ وامواء اولکا و نومانات وهزارها وسابرطوابف بدانند # ~~لورچی فویض رفت تادر مراحل ومنازل اردوها و مواضع # ~~یایلاقی وفیشلا فی اولایوت ما تو ازان فرزندان اعز و # ~~مراء الوس ووزرا و ایناقان ms222 وارکان مملکت درمواضع یسندیهآ PageV02P065 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0156.png) # ~~معین گرداند وازمزروعات رعایاء دیهها وجماعت خیل # ~~نشینان وساکنان اوبها وصحرانشینان دورباسد و # ~~زمینهای مردم را بشلتاق یورت منخصل نگرراند وبدین # # علت ازهیچ آفریده بوقعی ندارد %~% بدان سبب این حکم # ~~نافدسشد تا اورا یورنچیی اردوها درجمیع مواضع و # ~~ولابات دایسته ابواب مشارکت ومداخلت دیگران با او # ~~مسدود گردانند وجانب اوراممکن وموفردارند وازیورتی # ~~که او نعیین کرره باسد بجاوزننیایند وبجای دبگرنروند # ~~اصحاب دیوان مرسوم یورتحی بر وجهی کی کمیت ان درفتر # ~~واهمال نورزید # ~~بوع سوم درین وفت یورنچیی یورتهای اردو در # ~~جمیح ولایات ممالک محروسه بسیف الدین قتلغبک نفوض # ~~برفت تاجهت نزول ما یورنهای بیسندیده باآب وعلف بسیار # ~~دریایلاق وقیشلاق وراهها وجهت امرا و وزرا واکان دولت # ~~ولشکریان معین گرداند وزمینهای زیایا ومزارهان دیهها و # ~~جماعت مخولان وصحرانشینان را بشلتاق ناموجه راخل یون # ~~نگرداید وزحمت هیچ افریده ندهد بدان سبب این حکم PageV02P066 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0157.png) # ~~بنفاذییوستتا امرا ووزرا وایناقان وارکان رولت و # ~~لشکریان وغیرهم اوا یورنچیی یورنهای یایلافی وفشلافی و # ~~6-ت سایر مواضع دانسته درانچ بدین وظفه بعلق وارد رجوع با # ~~اوکتتند واز بورتی که او معین کرده باستد بیرون نروند وبحأ # ~~دیگر فرول نلمنند وسخت اورا معمبر ومحل اعتمادشناسند # ~~اصحاب دیوان مرسوم یورنچی سال بسال با اوجواب کودند # ~~وچیزی قاصر و منکسر نگردانند # شصل دوازدهم %~% دردعونص بالارعوحی # ~~218 بلارعو درعرف مغولل گم ستده را گویند که آن را خداوندیندا # ~~نباسد جون غلام وکنیزک وچراریای وبالارموچی شخصی # ~~را گوند که اورا از دنوان بزرگ بعیین کرده باشندتا بوفت # ~~لوچ اردواو با نوکران حود درمواضع بورتهای مردم بردد # ~~کند و هرکس را که علامی یا کنیزکی با چهار بایان از اسب واسیر # ~~و سیر و گاو و دراز گوش برجای مانذه باشد یااگم شده پیس # ~~حوود برند و محافطت بمابند واگردیگری باند یتس اوبرر و # ~~بسارد واو درنگاه داستت ان گم شدها سعی بمایدتا انگاه # ~~بلذ رمج جه آکیی کی: خدگ هلدی: # ~~5 کب : للروگاک.گرر جی.ر. آکلی ms223 .نوجمه PageV02P067 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0158.png) # ~~که خداونداناسدا ستوند وثابت گردانند که از ان ابیشان # ~~است وبعد ازان بسلیم کند و بلارعوچی بردرخانه ویوت # ~~-ب خود علمی فرو برره باشدتا مروم بدان نشان خانه ویورت # ~~اورا بازیاببد وییش اوروند وگم ستدهآ خودرا بازستانند و # ~~ما درین معنی تیز سه نوع از تراکیب ذکر کنیم # ~~بوع اول درن وقت راه بلارعوچی ارروها بتموربوقا # ~~حوالت رفت تاگم شدهای مردم را بدست آردوخداوند # ~~سیارد ورسمی که اورا متوجه ومعهود باستدبستاند # ~~یدان سمبب این حلم نافذسدتا امرا و وزراواصحاب دیوان # ~~بزرگ وجماعت پورنها وصحرانشینان وبازاریان واقوام # ~~مغول و ترک وتازیک وغیرهم اورا بلارعوچی ارروها # ~~وانسته درلوازم این مهم رجوع با اوکنند هرکس را که # ~~غلام وکنیزک وچهاریایان لم شده باشد سورت او رود # ~~که آنجا علمی علی الدوام فرو برده باسند وگم شدهرا ازو # ~~طلب دارد ونسشان بنماید تا او چون محقق گرداند راه حود PageV02P068 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0159.png) # ~~بستانآد و گم ستده را بسپارد اگرکسی بلارعویی گرفه باشد # ~~وپیت او ببرد و نسپارد درکناهاید اصحاب دبوان مرسؤ # ~~که بنام بلارعوجی مهررباسد ورروفاترمتبت سال بسال با # ~~اوجواب گوبند تا دروجه مصالح واخراحات خور ونوکران # ~~صرف کرده بدین مهم مسخول گردد اوبیزباند که بعداز کوچ # ~~اردو نوکران را بیورنهای امرا ووزرا و سایر طواییف از ترک # ~~وتازیک بفرستد تا بتفحص وتفتیش گم شدهای مروم # ~~اشتغال نموره پیش او برند واو برعایت ومحافظت آن تنا # ~~وقت ظهور خداوندان فام ماید درین باب نفصیرنکند # ~~وکتب فی8 # ~~نوع دوم درین وقت راه بلارعوچیی اردوها بعاشقتمور # ~~بلات تفویض رفت تالایزال اوونوکران اودریورتهای اردو ومواضع # ~~امرا و وزرا و سایر جهات و اطراف بکردند وگم سشدهای # ~~مروم را از برده و اسبان واستران وستتران وگاوان و # ~~درازکوسان بدست آورند وسورت خودیرند ونگاه دارند # ~~چون خداوندان کم سشدها بنیشان علم که دریورت بلاعوچی PageV02P069 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0160.png) # ~~فرو برده باشند پیش عاشقتمور روند وبببوت رسانند که گم. # ~~یشدهآ اببشان چیست ونشان بنماببد راهاو بدهند وگم سده # ~~را ببستانند ms224 بدان سبب ایین حکم نافذ سدتا امرا و وزرا و # ~~2 ارکان دولت ازین تاریخ باز عاشقتموررا بلارغوچیی اردوها # ~~در پایلاق و فیشلاق دانسته هرکس را ازمغولان وتازیکان # ~~وترکان وجماعت بازاریان واهالی خیل خانها که غلامی یا # ~~کنیزکی یا چهار پایی گم ستده باسد بپای علم او رود وگم شدهرا # ~~نشان داره ازوطلب دارد و اونحصق کرده ونشان گم سشدهاز # ~~حداوند آن خواسته چون ثابت شود راه خود بستاند وگهتده # ~~را بسپارد همکنان برین موجه مقوردانسته تعییرو ببدبل # ~~ث نکند ودنگری را با او مجال مشارکت 3و مداخلت7 ندانند اصحا. # ~~دیوان موسومی که باخراجات او و نوکران وفاکند در رفاتر # ~~متمت گروانیده سال بسال با اوجواب کوبند تا بوجه مصالح # ~~8اب خود و نوکران خرج کرده بتمشیت این مهم مشغول نواند بود برین # ~~جمله روند واعتمادنمابنداا # ~~نوع سوم چون ارسلانشاة مردی امین ومعتمدست PageV02P070 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0161.png) # ~~وهمواره بمهم بلایوحی در ارزوها وراهها اشتغال داشته # ~~ودران باب شرابط احتباط وامانت بحای اورره وازعهده # ~~آن براحسن وجوه نهصی نموده بیحدید راه بلل عوجی اردو # ~~در بایلای وفشلاق ومامت راه لذارهای اردوبرو مقرر # ~~راشته شند تا او ونوکران، اوبفحص بلارعوها ازبررگان # ~~وچهاریابان مشغول شتوید و بدست اورده بیای علم خور برندو # ~~محافظت نمایند وچون صاحب گم سره بیاید ویشان بنماید # ~~وپیش اوثابت ومحقق گررر که ملک اوست آنچ ررایا # ~~محافظت بران گم سده حرج کرره بایشد و بنبوت بواند رسانید # ~~یا رسمی که اورا معهودست بستاند وگم سثدهرا بصاحمس # ~~فسیارد بدان سمب این حکم بنفاز پیوستتا امرا ووزرا # ~~وارکان رولت واصحاب دبوان بزرل وجماعت معولان و # ~~تراک و نازیکان و یازارها ارسلاستاه را بلارعوجی اردو # ~~وانسته درلوازم ولواحق انن سغل رجبوع با اوکنند ودیکری # ~~یااو مشارک ومنازع بشناسند خداوندان بلدرعوها در # ~~طلبیدن کم سدها سای علم اوروند ونشان گم شدهآ حود PageV02P071 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0162.png) # ~~بنمایند وخرجی که اورارفه باشد وایشان معلوم کنند باتمی # ~~که اورا معهودست جواب گویید وگم سدهآ خودرا بازستانند # ~~و بهیچ شلتاق ms225 وحمایت متغلیات نمسک نحونید وحق # ~~او را موفوف بدارند اصحاب دیوان بزرگ مرسومی که بنام # ~~بلاروجی دررفاتردیوان متبت باسد بنام اومفرردایستهسالن # ~~بسان بسلیم اوکنند وبی نمیص و بحص برساندتا دروجه # ~~بات مصالح حود ونوکران بعصرف رساننیده بتمشیت این شخل # ~~وعلی الدوام مللزم باشدتا اصحاب گم شدها بزودی اورا بازیابند # ~~واو بمهمات ابیشان قیام نیاید ودرهمه ابواب خوف وشیت # ~~28 ایزدی را ملحوط نظردارد و درحفوق مردم خبانت نکند وبر مسحق # ~~نیوشاند والا بازخواست بلیخ یابدتاحقیقت داند همکنان برین # ~~جمله روند واعتماد نمایند کتب فی # ضربروم درنفوض اعمال ومناصب بوزرلواصخا # ~~ویوان بزیک ودلرفضایا که مناسب آن باشد بیست وینیفصل PageV02P072 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0163.png) # کما و %~% درنهولیوزارت # ~~189-ب اون احتلا برشواهق مقامات سهریاری وترفی # ~~برمرا فی درحات دولتباری جز بتهونیخ اعالی مناصب وشرایف # ~~-ث مراتب بجمعی که مستحق تقلد و مستعد مباشرت آن باسثند # ~~میسوستود چه هیچ انر که وللة امر باتان بدان رعبت نیاید # ~~وهیچ میصب که پادشاهان صاحب شوکت بدبیر وتنسیق # ~~آن افتمام فرمایند با آن مساوی نگردر که تقلد مصالح کافه انام # ~~وتکفل مهام حواص وعوامه باصابت رای صایب ندییری که # ~~مجاری انصاف از منابع طببعت زخاراو باستد وادراراسحاء # ~~پ رایی صواب از فیض فطرت وعمام عریزت مدرار؟ اونفولی # ~~لنند ودست او ررحل وعقد امورمملکت وفبض ویسط مصالح # ~~ملک وملت فوی ومطلق گردانند وهرمهم که پادشاهان دینوار # ~~و ملوک معدلت شعار را بفس خودمبایشرا آن7 بابد شد13 # ~~برأی رزین وفکررصین اولا بازگذارند واورامیان خودوعامه # ~~عایا بل کا فه برایا وسیط و وزیر سازندتاپناه حواص وعوام PageV02P073 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0164.png) # ~~نام1 باستد چه اشتقاق وزیر از وزرست و وزریناه گاه را # ~~لویند ودر اتمام مصالح انام برحضرت پارشاه که ایسشان را # ~~سلطنت ومملکت منتظم ومصالح کافه خلایق مضبوط ومتریب # ~~گررد و بعیین وزرا درمملکت محصو بملوک وسلاطین روزگار # ~~سست چه اسا صلوات الله علیهم ییز وزیرگرفته اندچنانک # ~~نمن ثران مجید عظم الله جلاله از حکایت موسی علیه السلم # ~~امی واحلل عقدة من لسانی یعفهوا ms226 قولی واجعل لی وریرأمن # ~~هلی هرون اححی اشدز به ازری واشرکه فی امری کی نصبحک # # لثیرا ونذکرک کثیرا انک کنت بنا بصیرا %~% و سلیمانبنداود # ~~علیهما السلام بیز اصف بن برخیارا وزیرگروانیده وعیسیعلیه # ~~9پ السلام بیزحواریون داستته وپیخامیرما محمد مصطفیصلی الله # ~~علیه وسلم فرمور لی وزیران فی السماء جبرییل ومیکائیل روزیران ~~PageV02P074 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0165.png) # ~~فی الاص ابولروعمر پس برین بقدیر سلاطین ملکر بتعیین # ~~بت وزرا اهتمام نمورن امری واجب است وفضییه ای لازم تامصالح # ~~17_آ یادشاه ورعیت بوجود ایشان انتظام یا بد واموال سلطانی و # ~~متوجهات دیوانن بسعی ویدتیرایسشان مضبوط گررد وخزایین # ~~ایادان وامراثو ابناقان ولشکریان مرفه الحال باستند نایرن # ~~مهدمه چون صاحب اعظم حواجه سمس الدین از اعاظم جهان # ~~بسداد وافرورشار وافی و رجاحت عقل وعزارت فصل و # ~~رزاینت رای ورصانت فکروجورت فریحت و استقامت # ~~طعت وییت نفقبیت ونقای سریوت وسیرت مستتنی و # ~~ممتازست واز عنقوان شباب الی یومناهذاکه مبداءکهولتست # ~~یج منصدی کارهای بزرگ بوده وازعهده هرمهم ومصلحت که # ~~د لاطین اسلام بدورجوع فرموره اید براحسن وجوه نفصیمووه # ~~واحبب آمد وزات ممالک ایران زمین ازحدور مصرتاشاطی # ~~وادی اموی وازسواحل هورموزتا بابالابواب بتانت رای # ~~ورویت واصاببت تدییروفطنت او بهونض کردن و اینمنصب # که اعظم مناصب مملکتست بوجود مطهر وزات مقدس ومهر # ~~عالی ومسند سامی اومشرف ومزین گردابندن وزیام حل وعقد PageV02P075 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0166.png) # ~~امور وقیض وبسط مصالع جمهور درکف کفایت ویین امانت و # ~~دیانت او نهادن ومورد این تقونی ومشرب این تقلید را # ~~بسیورغال حکم یرلیخ و نشرنه حاص ودوات طلا وکهرمرصح # و سمجق وطبل وعلم ونقاره مصفی ومهنا گردابندنتا # ~~بروجهی که مقتضای رای سدید وفلرحمید و علوشان وترفح # ~~مکان اوست اولا درجیع امورواحوال نظر برمراضی حضرت # ~~دی الجلدل داشته خلایق را که ورایع خالق ابد دحجرصیابت # ~~وخرز رعایت ویناه بحافظت وکنف مراقبت محفوظ ومعی # ~~دارد ونگذارد که بک سرموی هیچ آفریده را از متغلبی تعرضی # ~~واز متعدیی تالمی رسد و بعد از اواء فرایض صلوات وواجبا # ~~طاعات وفراغ اطبیعت از استیلای مللل ms227 واستعلال کلذل # ~~بک لمحه از اهتیام بهام بندگان خدای تعالی فافل وذاهل # ~~نباشدونفوی وامانت وورع ودیانت را شعارودتارحود # ~~سازد وولذیات ممالک را بحسن کفایت ویین ندبیر معمور # ~~وآباوان گرداند وهرموصح را بقدر قدرت واستطاعتعیت PageV02P076 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0167.png) # ~~مال ومتوجهات معین کند و بارفوی برصعیف بندازدومجموع # ~~دواوین را ازدیوان بزرگ و حزانه و مسامس وگرگیراق وکارخانه # ~~واختا و دیگردواب و مطبخ درنظراورده بلفاة کناب و دهاة # ~~شکحیان که بدرایت ودیانت وصیانت وامانت موصوف و # ~~پ متحلی باستند حوالت کند و نصیط جمع وخرج تالید وصیت # ~~ازحجمله لوازم سمرر وحکومت بلوکات وایالت ولایات بمرم # ~~صاحب وجور کافی کاردان مستظهر مهوض گرواند وبحابطت # ~~بندگان خدای تعالی نهایت میالغ واجب داید وازستحنگان # ~~که بمواضع فرستد موجلکا بستاند که زیارت از انچه از # ~~18-آ دیوان برسم ستحنگی جهت ایشان معین کروه بایتند از ولایت # ~~اایج وعییت نسنانند اگرخلاف کنند بانواب و نولران ایشان بر # ~~بی راهی اقدام نیاینث وازکسی چیری ناواجب ستانند دگناه آیند # ~~ت وهراینه آنچ ستده باستند اسیررار نموره نسلیم مستحقان # ~~رود ودرهمه ابواب حنان سازد که خاطرخطیرما از حسن # ~~1چج توداند. ا اب پگ ک: کوگیرا آگ. ااخایە. # ~~ب. ڈوا. کن ک. وگفیک : حدف سده، ج- ودبانت :خزفتد # ~~2 پ ج :خواک کند.یج. افر ک: ی دعابب. # ~~8-ا: موچکا. ک. بشد؟ پکج: نساند . ی.کد.17 پ ج : PageV02P077 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0168.png) # ~~معاش وخدای ترسی وکم طیعی ورعیت پروری وملل داری # ~~و مرفهآ ومستظهرباستیر تا روزبروز امداد تقویت ویربییت # ~~یهب دریاره اوتزاید وتضاعف باید وقین زاند کی ابن امابنت # ~~و ودبحت که حوم تعالی مارا متکفل رعایت ومتقلد محا # ~~آن گرداینده بدوحوالت کرده ایم وچون حضرت رب العالیین # ~~جل جلاله روزفیامت دران باب ازما سوال قرماید ما # ~~حوالت بدوخواهیم کردتا رردنبا حواب سوال حضت عزت # # ادراحرت اماده دارد الثونیق من الله تعالی %~% بدان سبب # ~~پ این حکم یرلیخ نفاذیانتتا امراء الوس وابناوان ما وامرلء # ~~بومانات وهزارها وصدها واصحاب وکتاب دیوان بزگ # ~~وباسقاقان وملوک وحکام وسارات ومشایح وفضاة # ~~وایمه ms228 ومملما و تواب ومنصرفان وتیلچیان وصدور و # برواعیان ومعارف وارباب ومشاهیرعموم اهالی # ~~و جمهول متوطنان وکافه صحرانشینان از مغول ومسلمان واترا # ~~واکراد و اعراب وترالمه بهیمی وکوچکنجی ولر وخلج و PageV02P078 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0169.png) # ~~سایر ماسها وبعد ببها بجمیع ولایات ممالک محروسه # ~~مروجه مسطور و نمط مربورصاحب اعظم سلطان الوررا # ~~خواجه شمس الدین زیدقدره را وزرحضرت ستربفه ما # ~~وحاکم علی الاطلاق ممالک دانسته درجمیع امورکه عاید # ~~بمهام جمهور باشد رجوع کلی با رای منین و فکرمبین او # ~~کنند واز ابچ درمصلحت ولایات ورعایا گوند عدول # ~~جویند وتحاوزنایید واعلاء فدر ونفحیم ذکرولعظیم # ~~شان وتبجیل مکان وامنثال اوامزواحکام اورا مفرون # ~~بمراصی ما دانند ومخالفت ومجانتترا من کل الوجوه # ~~محطورو ممنوع شتناسد اصحاب دیوان بزرل و # ~~شکصان دواوین دیگرا کما ذکرت وریرت وحکام و # ~~شحنگان ولایات وشقلدان مناصب وییی ودیوالی خود # ~~را ببصباوسصوب و بعزل اومعرول دانند ومحاسیات # ~~3-ج جموغ واخراجات مسالک ومال ومتوجهات ولایات با # ~~294- پ نواب او روسن و منقح گردانند واحکام وبروات اورل # ~~ورحجمیحفضایای مالی وعیرآن ناقد ومطلق شمردد و؟ # ~~1-ج: ولذدت . 2ج . و دواهی - افروده . پج : واز # ~~محنفت وم کب مک وبوازو ررن.2ب.ر PageV02P079 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0170.png) # ~~1 حکام دیوانی را از یرلیغها وآلتمغارات وموامرات ومفاضاة # ~~موتوق بها ومعنمد علیها ندانند ووجهی که بحق التقریر # ~~دیوان وزات درجمیع ممالک محرویسه مقررست واز # ~~قدیم بازتاغایت بدیکر وزرا رسیده برهمان قاعدهسالن # ~~بسال بانواب و گماشتگان وامنا ومعتمدان اوجواب # ~~گوبید وچیری قاصر ومنکسرا نگردانند چون ماجین # ~~فرموره با سیم مخالف چگونه از سرخود نترسد ومیرد # ~~وکمب بالامرالعالی والمرسوم الناقد زید نفانه فی # ~~18آ نوعو ووم ارتقا بر معارج فهرمانی وارتفاع برمصاعد # ~~ت جها نبانی جزا بتحیین وزیری که باتفاق الباءامم وعقلای # ~~عرب وعجم الهفی اللفاة واعدل الولاة باستدمسرتسود # ~~و نمهید فواعد فرمان روایی و نسیید مبانی کشورگشایی جز # ~~تقلید مشیری که ظاهراو بحلیت امایتت ودیانت محلی # ~~وباطن اواز شواییب زیا ورعویت معرا بایتتددست ندهد PageV02P080 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0171.png) # ~~نا اصابت رای ززپن او دردیاجی ظلمات حبرت سراج # ~~وتاج ms229 باستاد واجارت فکر رصیت اوسرلگشتگان بواری # ~~صلالت راضوء مصباح ودئیل مهاج عمارت ممالک از # ~~فتایگ آرای ملل ارای او باشد وترفه احوال رعایا ازرات # ~~انکارگهرزای عدل افزای او واستنار محصولات و # ~~مزروعات شمه ای از روایج ندیر او واستکتاراموال # ~~وستوجهات جدیه ای ازحدبات صررافللم اقلیم گیر او # ~~501م یب اسیاب سلطنت موفوف برکفایت او وینسیقی امور # ~~معللت لمحهای از اشعه انواردرات او انتظام مصالح # ~~امرا بصوایب آرای اوشعلق ومهام عساکرسصوره از رزانت فکت # ~~ورصانت رویت اوضتظم ومسق اولواللمرط که مولی ومفوض # ~~است بوجود اؤا اسباب فراعت واستظهارمییسرونقون # ~~امن وامان از اهتمام و التزام اوبر وجنات روزگارمنفوش # ~~ومصور رونق کارخانهآ مملکت ازمیامن ایل تفویض ولولیی # ~~آس: مد لسده.گ منرلدتتکان. کمک :دک گشده. # ~~خا: مناعی. کنا : راگی. . آ: در یط معایربوستهٔ‌ PageV02P081 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0172.png) # ~~مهیا ومشارب امال وامایی طوایف حلایق از برکات ان # ~~مصفی ونمهنا ولله در الهایل # # وکذا الکریعم ازا اقام ببلدة %~% سال النضاربها وقام الماء # ~~17ک بنا برین مقد مه حون صاحب اعظم سلطان الوزرا خواجه # ~~نجسب الدین اببرمحمذ از اعاظم مملکت بوقورمعدلت و # ~~کمأل نصفت وتحمق انظار وتدنق افکارو رححان عقل # ~~139-ج و سمول علم و وفور فصل وزخورفیض وسذاو رای و # ~~ریشاد فکرمستتنی و مشنازست ودرمضمارمعالی کوی فضایل # ~~ومفاخر از اکابر اوابل واواخررببوره وهیچ یک را از وزراء # ~~.بپ روزگار مجال مجاراة با ادهم طبیعت زخار و اشهب خاطر # ~~وقاد ورهن نقاد او بیوره وکسوت وزات برقد قدربلند # ~~اوخلعتی فاخرواریاب حاجات را از اهتمام همت واجتهاد # ~~رای اومشرنی زاخر معدلت فایض بادشاهانه ورفت نظر # ~~تافب حسروانه ما مفیصی نفوتیض منصب وزارت بصدرن # ~~رفیع ومفر میح ومجلسر رعالی وجناب سامی اوشد تنا PageV02P082 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0173.png) # ~~علی حیره الله نعالی مبایشرو متصدی ابن امرحطرمنصب # ~~حسیم جلیل شده بعور احوال کافه عباد وعمارت بقاع وبلد # ~~مرسیده ترفیه فلوب وازالت عموم وازاحت کروب را # ~~سمب سعادت دارین وموجب کرامت منزلین سناسد و # ~~18- در اجرای حقوق ارباب استحقاق سعیی که منمرتنا و متتج # ~~بواب گردد ms230 بجای آرد وادرارات ومعایش ومرسومات # ~~طوایف انام را که بموجب احکام مجری ومقرر باشد ودربطون # ~~و فانزمتبت برفرارمجری وممصی داند متصدیان امورریی را # ~~درجمیح ممالک محروسه اعتبار احوال و اختیا راعمال کردهاگر # ~~طریقه معاش ایشان برقابون شرع مطهرباسد تربیت وتقوی # ~~وتمکین و تقدیم درمنصب قدیم واجب داند و آنکسراکه زندگای # ~~برحلاف قانون شریعت کرده و ثابت شود معزول گردابیده # ~~-ت امناء متشرع وفضلای متدین منورع را بقایم مقامی لعیین کند # ~~وهمچنین بخور فضایای دلوالی رسیده ودفاتررا احتباط # ~~بلیغ کرده انچ بوجه خزانه ودگرگ یراق ومساسخانه و # ~~کارخانه واختا و سایرمصالع وهمات وواجبات حضت PageV02P083 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0174.png) # ~~ما تعلق دایشته از بفدتر ومجهی و رایجترشذی مریب دارد # ~~واصحاب دنوان بزرگ ز امرای هزاره وصده وچماعت # ~~اشکریان مهرر ومجی بایشذ برفرار بنام ایسشان اجرا # ~~وامضانند وجمغیرا که درعوض مرسوم مواضع دیوانی داده # ~~باستیند و انشارن درعمارت وزباعت آن کویشیده ورعایا. # ~~راخویشدل وسستظهردایتته وشکر باز رسد بقاعده مقرر # ~~بزمسلم دارد و ولدیات وبلوکات ممالکرا بمردم امین معتمد # ~~معامله دان کافی متمول میصف بهویض کیند و برمال مفرحجت # ~~ستده محفمظ دارد و موجلکا بستاند که اگربر ولایث وعیت # ~~بزدروزیادکی کرده باسذ وبیرون اچج از دیوان تعیین رفته از # ~~ادیشان گرفیه میاخد و ماقب گردند ودردرهفته یک روزیاتفاق # ~~امراء الوس وفصاة وایعه در دنوان مظالم بتفحص فصایای # ~~مردم از معول * تناجک وغیرهم اشتغال نماید وبعور احوال PageV02P084 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0175.png) # ~~بیپ رسیده داد مظلوم از ظالم بستاند و درجمیع ابواب حق رابرباطلن # ~~غلبه ورححان دهد تا مساعی جمبلهآ اوعند الله والناسرحمود # ~~ومشکورومرضی و مبرور افتد ودرین نقویض مارا کواورا # ~~1-ث زکرجمیل دنیوی واجر جزیل اخروی مدحرماند ان ساءالله # ~~تعالی بدان سببب این حلم یرلیغ نفاز یافت تا از ابدای این # ~~سال امراء الوس و ابناقان وامراء بومانات وارکان دولت و # ~~اصحاب دیوان بزرگ وباسقاقان وسادات و ملوک وفضاة # ~~وحکام وتواب وسصرفان وبتیکچیان وصد ورواکا برواعیا # ~~ومعارف وارباب ومشاهیر وعموم اهالی وجمهورمتوطنان # ~~ولابات ممالک محروسه وجماعت صحرانشینان از مغول ms231 و # ~~تاجمک واتراک ولور واکراد واعراب وجومه سالاران وحیل # ~~نشینان وسیاهیان وخلجان طرا وقاطبة ازحدورمصرتا # ~~مشاطی وادی آمویهآ واز سواحل هورموزتا باب الابواب صحب # ~~اعظم سلطان الوزراخواجه بجیب الدین امیرمحمدا وزیر # ~~مستقل مستبد حضرت ما دانند ودرتقلد این امرعظیم وخطب # ~~جلیل حسیم متمکن و متفرد سناسند و درکلی وجزوی مصالح PageV02P085 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0176.png) # ~~83-2 بلاد و عبار رجوع با رای صایب و فکر ثاقب اوکنند وازسخن # ~~وصواب زید او که درباب مصلحت ممللت واصللح احوال # ~~رعیت ودثع نهسدان وسمردان گوید بیرون بیابید ومال و # ~~مترجهات وحقوق دنوالی ولایات از اصل وفرع وحق التقرید # ~~پ و توفیر ببروات واعالدت او جواب گوسد و تمامت مسوما # ~~امرا وارکان دولت و ایناقان و اصحاب دیوان بزرگ وادرارات # ~~عمات ومعایش و وظایف اصناف الناس ودیکر اخراحات، مقری که # ~~بموجب، احکام مفرر باستد و دردفایر منبت" باجرای اوسجری # ~~6ب وبامضای اوممصی دابد متقلدان مناصب دیی ورنوانی بصب # ~~او منصوب و نعزل او معزول گردند مثولیان اوقلف خاص و # ~~عام زرجمیع ممالک محروسه محاسیات نصرفات با نواب او # ~~روستن و منقح گردانند وچیزی بنهان و پوسیده بدارند ملوک # ~~وحکام ولایات بروات اورا که درباب حق التقریرات حود # ~~بسبت سایر وزرا ودگر واجبات دبوانی که جهت هرکس # ~~بوسد بمامت را مجری ومقرردانسته با محصلان جواب PageV02P086 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0177.png) # ~~گویید وحیزی قاصرنگردایند ازجواننب برین جمله روند و # ~~امتماد نمایند کتت فی # ~~توع مموهم چون مولانا صاحب اعظم سلطان الوزرا. # ~~خواجه جمال الداین زید قدره که باعتلدء مدارج وارتفاع معارج # ~~وارتقاء مناصب وانتهاج مناهج اعالی مراتب از اعاظم و # ~~جود کوی مسابقت ربورهاست و ررساند سروری و عراصن # ~~عدل یروی و دیار دادگری و فضاء فضل گستری بغایات ارباب # ~~استعداد ونهایات اصحاب اجتهاد رسیده ازقدیم الایام باز # ~~.-پ بملازمت بدرنیکوی ما تغمد الله بغفرانه قیام نموره است وشرایط # ~~نیکو خدمتی ودقایق جان سپاری بجای آورده از عهدهآ هرمهم # ~~دیی ودنیوی که بدوحوالت فرموره براجمل اوضاع تصی # ~~1ج نموده لدجرم بجزایل سیورغالات ms232 وکرایم نسشریفات وتکریمات # ~~احتصاص یافته است و صیت نیکنامی و وفاداری وسمحهآ # ~~یسندیده وحبامی ونیکوکاری او با باعد واقارب ومشارق و # ~~مخارب رسیده ومارا نیز برکمال کفایت و وقور درایت و # ~~3- ج - از - ازجوانب -تا - فی - حذف سده، ت - از - برین جمله -تا- ~~PageV02P087 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0178.png) # ~~یشمول شهامت وسبوغ صرامت او اعتماد کلی حاصل ستده # ~~ث وزارت2 ممالک ایران زمین از حدود مصرتا شاطی وادی آمویه # ~~واز سواحل هورموز تا باب اللبواب یدو ارزانی داسته ایم # ~~وبرجاحت عقل وغزارت فضل وسداد رای ورشاد رویت! # ~~او تفویض کرده تا بروجهی کی مقتصای رای قویم وفطرت ستقیم # ~~وذهن وقاد وطبیعت نقاد اوست بضبط مصالح ملک وملت # ~~و رببط اوابد دین ودولت و عمارت خراب مملکت وجمع شتا # ~~رعیت وتکثیرمال ومتوجهات وتشیر محصولات وارتفاما # ~~قیام نماید و واحبات خاصه حضرت مارا که برتتیت وندبیر # ~~گرگیراق وتنسیق سایر مهمات بران موفوفست برسایر # ~~مصالح مقدم دارد وهمچنین بر اجراء مواجب امرا ولغیین # ~~اقطاعات ایشان و وظایف ایناقان ومقریان وجامگیات # ~~شان ولشکریان بر وجهی که از کفایت وافی ودراییت وافراو # ~~185-آ معهودست مشغول گررد و بضبط خزاین ورونق کاخانهأی جامه ~~PageV02P088 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0179.png) # ~~ومساس وغیرآن اهتمام هرچه تمامترنباید وولایات مسالک # ~~محروسه را بعمال کفاة ونواب دهاة 1ومتصرفان امین و # ~~مقا طحان صادق القول بصمان ومقاطعه دهدواز ابیشان # ~~9-ت واز یشحنگان که برهرولدیت و ناحیت تعیین کند موجلکا # ~~بستاند کی ولایات ورعایارا بزواید وعواض واخراجات # ~~بی راه ومؤنات نا واجب مزاحم ومتعرض نگردند وشحنگان # ~~19_ب زیارت از انچ دردیوان بنام اسستان از مال وخارج مال مجری # ~~و مقررداستته باستند نصرفی نکنند و توفعی ندارند اگرخلاف # ~~کرده با یشند درگناه آیند و درجمیح احوال چنان سازو که آثار # ~~دبانت و درایت وتدبیر و کفایت او روز بروز عالمیان راواح # ~~ولایح گرردآ تا موجب مزید نقوبت او تربیت ستوران شاءالله # ~~تعالی بدان سمبب این حکم یرلیخ نفاز یافت تا ازابتدای # ~~سنه نسح وحمسین خانی امراء الوس ونومانات وایناقان # ~~واصحاب دیوان نزرگ وارکان ms233 دولت و اعوان حضرت و # ~~امراء هزارحات وصدجات وباسقاقان وملوک وحکام و PageV02P089 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0180.png) # ~~سادات ومشایخ وقضاة ونواب ومتصرفان و نتیکچیان # ~~-پ وصدورو اکابر و اعیان ومعارف وارباب ومشاهیر و # ~~عموم اهالی وجمهورمتوطنان ولدیات میالک محروسه ان # ~~عرب و عجم وترک ودیلم ومعول وتاجیک ولوراوکرد و # ~~خلج وتراکمه وسایرصحرانشینان وجومه سالاران وعیر # ~~هم ه مولانا صاحب اعظم سلطان الوزراأجیال المله والدین # ~~زبد قدره را وزیرحضرت ما دانسته درجمیع قضایا که بامور # ~~ممالک ومحافظت ولایات ورعایت رعایا ودفع متعدیان # ~~و قمع وقهر بتخلبان وانناء اموال ومتوجهات واکثاریحصولا # ~~وارتفاعات تعلق داستته باستد رجوع کلی با اوونواب و # ~~گمایشتگان اوکنند ورای رزین و فکررصین اورا درتدبیرامور # ~~مملکت و تمهیذ فواعد ملک وملت و تقریز فوانین دین و # ~~دولت دستوری موثوق به و قانوی معول علیه دانند و از. # ~~14ج سخن وصواب دید او درکلیات امور که متضمن مصالح جمهور # ~~باشد بییک سرموی عدول بجوننید و جاوز ننمایید اصحآ.. # ~~ا-ت؟ خد سده. آب: خح ک:عاب :حذف PageV02P090 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0181.png) # ~~دنوان بزرگ وقصاة وملوک وحکام وتحانی وسضرفان # ~~وکاب و بتیکچیان ولایات ممالک، وسایر بلوکات بصب و # ~~وعزل خود را برأی اومتوط ومفوض سشناسند وبی حکم # ~~آلتمخاء اومبا سرهیچ منصب ازمناصب سرعی ودیوالی و # ~~المال ووجوه بوفیرات ومستزارات وفوف واطلاع دهند # ~~بپ وهیچ فضیه ازقضایای مالکک ازو پوسیده وپنهان ندارند # ~~امراء الوس محروس درهرهفته یک روز دردیوان بزل پیس # ~~او حاضرستده وباتفاق اوو فاضی القضاة ممالک بغور # ~~فضایای ارناب حاجات واصحاب ظلدمات رسیده وفحص # ~~وتحقیق کرده برقانون سریعت ومعدلت وراسی ونصفث # ~~بهطع رسانند وحق را درتصاب خود فراردهید وحون در # ویج وجوه حق التقرییراو بروات بالتون تمغا ازدیوان # ~~طلاق کنند حکام ومنصرفان ولدیات نبی تعویق ونفصیر باواء # ~~و فیام نمایند وجواب محصلان اوبسلیم وجوه گوتید1 و PageV02P091 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0182.png) # ~~19-ث کتب بالامرالعالی والمرسوم النافذدام نفازه فی ### | درنهویص نیایت سلطنت # ~~تفویض جلایل مناصب بکسی مناسب بود که درمضمار معالی # ~~کوی مسابقت ازاقران و اکفاربوده باستد و ازعهدهآ کلیات # ~~19- ب ms234 امور که بدوحوالت رفته براحسن وجوه نفصی نموده و # ~~چون خواجه جلال الدین محمور از اکابر مملکت بوفور # ~~کفایت ودرایت و کاردانی و عدل گستری مشارالیه است. # ~~وهمواره اقوال وافعالة اومحل وتوق واعتباد بلگ درمقام # ~~اتکال واعتضاد بوده وامانت ودیاینت و رزاینت وشها # ~~وجلاوت وصرامت اومعلوم ومحقق ستده راه نیابت # ~~4-پ سلطنت درجمیع مملکت بدو تفویض رفت تا بغوراحوال بللد # ~~وعبادرسیده نگذارد که بر هیچ افریده حیف وتعدی رودو # ~~بفحص کلیات وجزویات فضایا کرده بروجه معدلت وصفت # ~~بهطع رساند وازجمیع احوال استخبار واسعلام کرده و # ~~حقیت وحقیقت آن دایسته باتفاق وزیرنیکوی ماعرضه دارد PageV02P092 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0183.png) # ~~نا تدارک آن براحسن وجوه کرده بشور ودرهمه ابواب جنان # ~~سازد که صیت رادگری و اوازهآ فضل گستری او وایتار # ~~فواعد عدل وانصاف واجتناب ازمزالق حورواعتتیا # ~~یمسامع دور ونزدیک وترک وتازیک رسد تا موجب، # # ازدیاد هویت و تربیت گردر %~% بدان ستبب این حکم3 نفاز # ~~یافت نا امرای الوس و وزیر نیکوی ما و امرای بومانات و # ~~هزارجات وایناقان واصحاب دیوان بزرگ وباسقاقان # ~~وحکام ومتصرفان وبتیکچیان ولدیات ازاببدای سنه # ~~ج مسع وحمسینخانی خواحه حبللل الدین را ممصدی منصب # ~~نیابت سلطنت دایسته ررجمیح فضایا که بمصالح عامهآ # ~~خلایق و دفع ظلم ونعدی بعلق داستته باسد رجوع کلی # ~~با اوکنند واز سخن وصواب دید اوکه درباب اجراء حفوق) # ~~و ابصال آن بستحقان ودفع ظلم وعدوان ومع جور و # ~~طغیان گوید بیرون بیایند واورا برجمیع فضایا واقف و # ~~مطلح گردانیده چیزی ینهان و نوسیده ندارید وهرسال # ~~وجوهی که ذکرمیرود والمبلغ کذا ازمتوجهات دیوانی PageV02P093 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0184.png) # ~~برسل مرسوم با اوجواب گویند تا دروحجه مصالعح خورصرف # ~~لموده بدین مهم جلیل ومصلحت خطیرفیام بواند نمود و # ~~مب فی # ل %~% وربهویض اسییفاء ممالک # ~~ش ا ستیفاء اسباب جهانداری واستفتاح ابواب سلطنت و # ~~سشهریاری سلاطین فضل یرور وحسروان عدل گسیرراوفی # ~~مسرشورکه هویض هرامری حطیرتصاحب وحوری علیم حبیر # ~~کیند وتقلید هرمصب عالی بشحصی که درحمیع فضایلمشاالیه # ~~19-ت ارباب محجد ومعالیآ باستد محصوص گرداننند تا ازمیامن ms235 ایین # ~~بقوض تنابی مؤید برروی روزگار بافی ماند وازنتایج این # ~~تقلید ذکری مخلد مع الدهروالزیمان استمراریاید وحق رمرکز # ~~خود فرارگیرد ستعر # # ومن قلد الامزرالخطیر رجاله %~% یبییت ویضحی فارغأوهوامن # # کذلکمنرام المحاسن لایری %~% سوی هدلا من لعزی الیه المعا. PageV02P094 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0185.png) # ~~وچون خواجه جلال الدین طاهراز اکابرممالک بدهاولیا # ~~وذکاوکفایت ورای صایب وحدس ثافب وتعمق انظار # ~~وتدنق افکار مستثنی3 وترجوغ الیه است ودرفن سیاقت # ~~بدپ که مدارجمع وخرج مملکت برانست و رونق کاچانهآ سلطنت # ~~از استعال آن تصابیف کتب کرده وتامل بلیخ او شنوع # ~~افسام و نستعب ضمایرمسری ومقصی گشته مستوفیان زمان # ~~سر برخط تلمد او نهادهاند وازفراید فواید انفاس والهاس # ~~او9 اقیتباس انواع مهارت وحذاقت کرده واو یزرک منقبت # ~~علمیرا با فضیلت عملی منضم گرداینیده وخدای ترسی وامانت # ~~ودیانت وراست فولی ودرست فلمی وکم طمعیرا مزین و # ~~مجلی اوضاع حویش ساخته ودنقویت مستحقانا و # ~~بربیت مستعدان با قصی غایات ارباکا اجنهاد رسیده و # ~~مطمح نظر ومسرح فکرحصول مراضی حضرت الهی تعالی شانه # ~~که موجب حتنوری ماست داستته لاجرم بسیورغامیشیهای # ~~ا-ج :گلر. آی: ندیق. آگی؟مستد،ک بهد ده، آپچ: PageV02P095 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0186.png) ~~PageV02P096 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0187.png) # ~~خلایق را که ورایع حصرت خالق اند بمکارم اخلاق راصی و # ~~خشنود گرداند ودرایصال واجبات مستحقان بروجهی که عبطهآ # ~~جوانب مرعی باسد سعیی که منمرتنا ونواب ومتج فوز در # ~~منقلب وماب باستد بجای آرد و درچمیع احوال چنانک از # ~~بشرایف عادات وکرایم ملکات اومعهودست مجازاة و # ~~مکافاةآ حسنات اعمال را ازحضرت ایردی مترفب ومنتظر # ~~9ت باسشد و همچنین بتدییر وجوهات خزانه و گرکیراق واجراء # ~~دث مرسومات امرا ولشکریان بروجهی فیام نماید که اموال وثور # ~~واصحاب واجببات شاکر وسعی اومشکور باسدتا بحمدت # ~~الب سوندد ان شاءالله بعالی بدان سببب این حلم یرلیغ نفاذ # ~~یافت تا امرای الوس وبومانات واصحاب دبوان بزرگ وامراء # ~~اولکا وهزارجات وصدجات و باسقاقاق وملوک ومشایخ # ~~وحکام وسادات وفضاة ونواب ومنصرفان وبتنکچیان # ~~وصدورواکابرواعیان ومعارف وارباب ومشاهیر و # ~~عموم اهالی وجمهور متوطنان ولایات ممالک معروسه # ~~2باپ بروجه مذکوروتمط مسطورخواجه جلال ms236 الدین طاهز # ~~1 آبخد سدکاپ کار.2- آکب پ ت ج :کرکیای، PageV02P097 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0188.png) # ~~مستوفی ممالکا وامین وناییبا ومحتمدحضرت ستربیه ما # ~~دانند ودیگری را کابنا من کان درین مهم اثیل امم ومصلحت # ~~جلیل اقدم با اوشریک ومنازع نشناسند ودست اور تصرف # ~~وتدتیر اموال ومتوجهات ولدیات فوی ومطلق داند ودرافراغ # ~~محاسبات وتنقیح معاملات وکتبتا احکام وبروات واشله # ~~منفق بوره بهیچ حال انقراد نجوید ورای اورا درحل وعقدامور # ~~وقبض وبسط مصالح جمهور رکنی مونوق به وفطبی مدارعلیه # ~~داند کتاب و بتیکچیان ومحرران دیوان ملازم و با او درر # ~~سا یرفضایا مجد ومجهد باسند ونسخهای رفانرپیت او # ~~برید واورا برجمع و حرج ممالک واقف ومطلع گرداسدوپیی # ~~پنهان و پوسیده ندارند واعللء یشان وترفع مکان اورا از # ~~جابب حضرت ما بمحدت وارتضا مقرون شناسند وهر # ~~سال ازاصل مال ومتوجهات ریوانی مبلغ بیست هزاردنار PageV02P098 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0189.png) # ~~زر رایج با رسوم خارجی که معهود مستوفان بوره با او و # ~~نواب وگماشتگان، او25 که درهرطرف از اطراف وولایات # ~~بباید کی بمتوجهات مواضح مرجوة الحصول مفاصه وشعرق # ~~*بپ گرداننیده سال ببسال از انجا تصرف نماید بران موجب بتقدیم # ~~برسایتد واجابت ملتتمس او از لوازم سمرید # فوعی دیگراز استیفای ممالک با نحیین بایا در # ~~ولابات احاطت شهریاران دادگروحسروان فضل # ~~گستر عدل پرور بسرایر احوال مملکت ومخباآت فضایاک # ~~سلطنت وفتی باشد که درمداخل اموال دیوانی ومصارف # ~~متوجهات سلطانی نظری سافی وتاملی1 وافی بجای آرند # ~~وجهت ضطونسق ان دهاة کفاة کاردان که قول وقلم ایتشان # ~~محل وتوق واعتماد تمام باستدتعیین کنندتابتحقیق ابواب المال ~~PageV02P099 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0190.png) # ~~و کمیت دحل وکیفیت خرج دیام نموده بهنگام استعلام اعلام # ~~کنتد و دروقت استعراض بعرض رساند و بدین تدبیرامور # ~~ممالک براحسن اوضاع انتظام گیرد و فواعد جهانباتی بر # ~~با وکد مبانی استقرار پدیرد وهیچ مهم از کلیات مهام معلکت # # 10ت و معظات امورسلطنت فوت نیشود %~% بنابرین مقد مه # ~~چون خواجه علاء الدین محمد از اعاظم روزگار بوفورکفایت # ~~ودرایت وکال کاردانی و ولایت داری مستثنی ومتازست # ~~واز عنفوان ستباب ms237 الی یومناهذا متکفل جلایل اشتغال # ~~بوتتقلد جلیات امورواعمال بوره واز عهدهآ آن بامانت # ~~-ث سثمول استعداد و ظهور استبداد براحسن وجوه نفصی # ~~نموده درین وقت استیفای ممالک محروسه ازحدونضر # ~~نا شاطی وادی اموبه وازسواحل هورموزتاباب الابواب بعلم # ~~وافروعقل وافی وفضل زاهرو فیض رائی اونفولض رفته # ~~واو بر وجهی که بسندیدهآ خالق وخلایق باشد درارضای # ~~خاطرخلایق کوستیده و بهیچ حال غبطهآ دیوان فرونگذاشته # ~~وجانب رعیت را مرعی دایتته وطرف حمایت ولایت را PageV02P100 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0191.png) # ~~محمی دانسته و از جمله متصرفات او در استیفای ممالک # ~~محروسهآ مملکت عراق عجم است از آب زرهه که بسرای # ~~جومه مشهورست تا کرما نیشاهان کرمان وازخوارری تا # ~~همدان و اسداباد وکرمانسشاهان کردستان واوراه نیابت # ~~و قایم مقامی خود در استیفای آن مملکت برحواجه جمال # ~~الدین ساوجی که بضون ترایف فضایل وضروب حمیدات # ~~خصایل وطهارت نفس وغزارت فصل وزکاء عنصر و # ~~نقای محتد موصوف وستحلبست واز زمایم ملکات ورذایل # ~~عاوات متعری ومتخلی نفویض کرره دست او درحل وعقد # ~~این منصب حطیر و محل سامی جلیل ونصب وعزل # ~~مستوفیان ولدیات فوی و مطلق گرداییده واعتمادکلی برقول # ~~وقلم وامانت ودیانت وکوتاه دستی وکم طمعی او واجب # ~~دانسته تا او بر وجهی که از کمال کفایت و وفورشهامت # ~~او معهوذ ومنعارشستت بضبط اموال ولدیات وتدیروننسیق # ~~و جوهات مسخول سده نوعی سازد که مال ومتوجهات # ~~بموحب احالات و بروات دیوان بزرگ درحیر حصول PageV02P101 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0192.png) # ~~قرارگیرد و محصلان که بدان ولایات نامزد بشده مقضی # ~~الحاجه مراجحت نمایند و همچنین جماعت کتاب و # ~~مستوفیان را حاضرگردانیده بغور استعدادات وراست # ~~قولی و درست قلمی ابشان رسیده و باستحبار حبیر و # ~~با ستعلام علیم تده مستعدان امین را تقویت واثبات # ~~کند ونامستعدان خاین را ابعاد واحراج لازم تمرر و # ~~صورت دفانزو موامرات ودساتیر و روزنامجات را # ~~باز بییند و بتصحیح معامللت وافراغ محاسبات اشتغال # ~~نموره حق را درمرکزحود فراردهد وازحیف ومیل محترز # ~~و مجتنب بایشد تا عا قری امداو شکر اهالی آن مملکت # ~~تازحسن ms238 معاش او تواتر وتعاقب پابد وهرآینه بمحمدت # ~~مقرون افد بدان سببب این حکم نفاذیافت تاازابتدا # ~~سنه تسع وحمسین خان امرا وحکام ونواب ومتصرفان # ~~دت وبتیلچیان وصدورواکابرواعیان ومعارف واهالی و # ~~مساکنان ولدیات عراق عجم بروجه مذکور ونمط مزبور # ~~از فبل حواجه عللء الدین محمد خواجه حمال الدین PageV02P102 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0193.png) # ~~مستوفی مملکت عراق عجم زیجان وسلطانیه وطارمین و # ~~سجاس و سهرورد2 و ابهر وقزوین ومکه وورامین وساوه # ~~وآوه وهم وکاشاناوصیاع نطنزه وهمدان واسدایاد و # ~~«9یب لورکوچک وکردستان و سایر آن بلاد و بقاع دانسته دگری # ~~را کاینا من کان مجال شرکت و مداخلت تصورنکنند ودست # ~~2 او در تصرف وآ تدی این امور ومهمات فوی و مطلق # ~~شناسند ومراسم تمکین ونوفیرودقایق اجلال وتبجیل # ~~مرعی دارند متصرفان اموال وفوف ومعرفت واستصواب # ~~واستشارت اورا درجمیع فضایا معتبرو معول علیه دانند # ~~ث وتواقب ارا وصوایب افکاراورا درندبیرامور ولایات و # ~~مملکت محتد به شناسند و پروانه ونشان اوبراحکام دیودآ # ~~ویارعوتی ازجمله لوازم شمرند وامثله ومکتوبات وموامره # ~~وبروات ویا رغونامها ومفاضاة بخط محرران او باشد # ~~دنگری دران مدخل دسازد و پییرامون نگردد و ررهر قضیه که # ~~بدای او برمصلحتی ویوانی چون نوفیر و مستزار وتخفیف و PageV02P103 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0194.png) # ~~بعدیل وحزر ونخمین وغیرآن فوارگیرد میصرفان باتفاق # ~~متا بعت واجب دانند وازمخالفت محترز باسشند وان ایشان # ~~برا در تدبیر سسیراموال ورعایت رعیت ومحافظت ولایت # ~~روی نماید و بدریت و بجربت معلوم کرده باشد بروعرض. # ~~کنندنا بمصالح ومفاسدان رسیده چون برقانون حق و # ~~قاهده محدلت یا بد اجرا و امضا واجب داند وهمچنیناادراا # ~~ومعایش ومسلمات ووظایف ارباب استحقاق را بمعرفت # ~~بوصواب دید اوبمصارف وجوب رساند وقول وقلم اورا در # ~~سایر فضایا موتوق به ومعول علیه سمرند وبرخاطف رای # ~~اواقدام ننمایند ومرسوم مالی و رسوم خارجی کی بنام مستوفیان # ~~ولدیات دردفانز بفررومتبت باسد اسوه بعیره من الیستوفین # ~~اورل و معتمدان وگمایشتگان اورا مصفی ومهنا دانندباباستصوا. # ~~خواجه علدءالدین محمد بمصرف رساند محصلان وجوهات # ~~ور بحصل وجوه بروات از سحن وصواب دیداوتجاوزننیابید # ~~و ms239 بحق التحصیلی* که ازجهت ایشان معین گرداند راضی باسند # ~~مستوفیان و کتاب و بتیکچیان آن تملکت باتفاق پیش اوایند PageV02P104 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0195.png) # ~~واورا برجمع وخرج اموال ومنوجهات وللیات وتوفیراموال # ~~ت وغبطهآ دیوان واقف ومطلع گردانتد ورفوع محاسبات تبغاوا # ~~مییش او برده یک دانگ زویک من بارپپهان ویوشیده ندارند # ~~وخود را بنصب اومنصوب وبعزلاومحزول شناسند ورر # ~~همه ابواب با او موافق ومتفق بوره انفراد واستبداد تحویند # ~~تا اومحاسبات ان ولایات را مفروغ ومنقح کردانیده ودن # ~~دفتری واضح وروسن نوسشته بدیوان بزرگ آرد و بعرضبیاند # ~~و حکم آن برقابون معدلت بتقدم رساند ان شاءوالله تعالی # ~~از چوانب برین جمله روند واعتمادنمایند کت فید # # صل %~% درتهویض الع بتیکجی ممالک # ~~چون آلای بی انتهای احدی و بعمای بی انقضای سرمدی ونن # ~~بارهآ ما زیادت از آننست که ناطقه بتقریر آن وفا تواند نمود یا # ~~فاهمه بتفهیم آن مشغول تواندشد شکراین عطیت که از کوافل # ~~ب عطا یای حضرت لایزالی وکوافی بعم نامتناهی جناب جلا ل # ~~بذی الجلالی است بردمت همت واجب ولازم است ویلی از # ~~اسباب اتیانبموارد شکر تربیت ارباب استعداد و نقویت # ~~ما. الی : رنن.کن ک ؟ ی دگر“ آکب لنهبگی .هدگی. PageV02P105 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0196.png) # ~~اصحاب استحقاق ویفویض کرایم اعمال وشرایف مناصب # ~~واشتغال بدیشان دایسته بشد چه هرامرکه بتقلدایشان # ~~انشساب یابد دراشرف محال حلول کند وهرمنصب که. # ~~آ بتکفل ایشان انتما پدیرد دراکرم مقار قرارگیرد ومورد أن # ~~تقلید از شنعت ندامت معرا ومشرب آن تویض ازعومت # ~~وخامت عاقبت منزه ومرا باستل وچون خواجه بمین # ~~الدین از سرآمدگان اعاظم وجودست وهمواره ازموارد فیض # ~~یابی اغتراف امداد فیضان یزدانی کرده واز مناهل عذب ### | نسته # ~~ل فضال احدی استنزال فضل بی نهایت سرمدی واجبد # ~~و برکواهل مناصب استیلا و بریشواهق مراتب استعلل # ~~یپ یافته وازعهده تکفل کلیات امور بروجهی متفصی شده که # ~~حسن اهتیام اوعندالخالق والخلایق محمورومرضی افتارده # ~~ومیامن اجتهارات درنظم مهمات که از شراییف عادات # ~~وکرایم ملکات اوست درحضرت ما گاه ازمسموعات و # ~~یات وگاه از مشاهدات ومرئیات ms240 ستده وعلی کللالتقدیرپ PageV02P106 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0197.png) # ~~مستحسن ومقیول آمده وموجب تهویض حلایل مناصب # ~~بجانب اوسده بنابرین مقدمه راه الغ بتیکچی ممالک # ~~محروسه ازحدورمصرتا شاطی وادی امویه وازسواحل # ~~هورموزتا باب اللبواب بلمال عدالت ووفوراماینت و # ~~دیانت وشمول شهامت وصرامت وسبوغ کفایت وکفالت # ~~او بهوض رفت ودست او درین مهه خطیراثیل وصلحت # ~~ججسیم جلیل فوی ومطلق گردانده شدتا بروجهی که از # ~~انارت رای و افادت فکراو معهورست بضبط فضایا و # ~~اموال ومتوجهات دیوانی مشغول گردد ودسوانح امورو # ~~ت عوارص مهام جمهور با اصحاب دیوان موافق ومتهق بونه # ~~در ازدیاد اموال وتعیین امنا وعمال براعمال وقایق نخفظ # ~~وتیقظ مرعی دارد ودفاتر جمح وخرج را ررنظر آورده چنان # ~~سازد که بوقت سوال ازعهده جواب بیرون تواند آمد # ~~عدان سبب این حکما نفاذ یافت تا ازابتدای سال امراهالون # ~~وتومانات واولکاها واصحاب دوان بزرگ و امرای # ~~هزاره وصده وحکام ومتصرفات ولایات خواجه ییین الدیی PageV02P107 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0198.png) # ~~راالخ بتیکچی ممالک محروسه دانسته درجمیع فضایای دیوانی # ~~ج رحوع کلی با اوکنند ومراسم تعظیم وتقدیم مرعی داسشته استصوا # ~~واستشارت اورا درکلیات مهمات میلکت مونوق به و معنمد # ~~علیه دانتد وبی وقوف ومعرفت اودرهیچ مهم2 مدخل نسازند # ~~بودست او درتقلد این منصب شریف فوی ومطلق سناسند # ~~ونواب اورا درهر ولایت که از فبلا خور تعیین کند نایب مناب # ~~وگماسشته وقایم مقام وفروداستتهآ اودانند وتفویض اعمال وعیین # ~~عمال برجمیح ممالک محروسه بی وفوف ومعرفت او نلتند و. # ~~مرسوم مالی ورسوم خارجی که این منصبرا مجری ومفررباسد # ~~9)ب ودردفاتر بنام الغ بتیکچیان سابق ممضی ومنبت شده برهمان # ~~قرار یا او و گمایشتگان اوجواب گوبید وبروات برمواصعی # ~~تب فی # در تهویض نظارت ممالک # ~~استدامت ایام اجهانبابی واستقامت امورگیتی ستانی بتقویت # ~~مسمعدان وتربیت مستحقان منوط ومربوط است و بهمات # ~~فارخانه دولت بیمشیت این معنی منتظم ومصبوط چه نخصیص PageV02P108 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0199.png) # ~~ایستان ببترایف اعمال ومحظمات اسشتغال موحبب ابادانی معللت # ~~وسبب ترفه احوال رعیت وولا یتست وچون مجموع امو # ~~بمیامن تدابیرابیشان ممهد ومرتب گردد هرآینه ذکری حمیل ms241 # ~~موتد و احری جزیل مخلد درین تفوییض متوفح ومترقب باشد # ~~والتوفیق بامرآ الله تعالی وچون خواجه عللء الدین محمد از # ~~اعاظم ممالکک بصدر وسیع ومکان رفیح وعلم وافروفضل وافی # ~~وعقل زاهر وند بیرزاهی ورای سدید وفکرحید مستتنی و # ~~ممتازست وهمواره مباشرکلیات مهام وجلیات مصالح انام # ~~بوره واز عهدهآ آن بر وجهی که متضمن قویت ضعفاواعانت. # ~~صلحا وفقرا باشد نهصی نموره وصحایف اعمال وشران اقوالن # ~~او ررحضرت شریفه ما بتصحیح پیوسته ومونوق بها ومعتمل # ~~علیها گشته بنا براین مقدمه منصب نظارت ممالکه حرو # ~~یککمال ریشاد وجمال سداد وصلاح اعمال وصحت اقوال وکم # ~~افعال ویبن تدبیر وحسن رعایت ووفورصیاینت وسمول # ت او تفونی رفت وعنان این امرشریف ومهم منیف # ~~ج درکف کفایت ویین امایت ودیانت اونهاره ستد تا بروهی PageV02P109 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0200.png) # ~~از اصابت رای وثقوب حدس وزخورفیض ووفورفضل او # ~~8یه-پ محهود ومعارفست بصبط اموردیوان بزرک و تدییر مال و # ~~منوجهات وتکثیر ارتفامات ومحصولدت و نعیین واجبات خزانه # ~~ومواجب امرا وایناقان واصحاب دیوان وسایراصناف # ~~قیام نناید وطرق معدلت وتصفت مسلوک و ابواب # ~~محا فظت ولذیت ورعایت رعیت مقیوح داردومجال ظلم # ~~وتعدی بهیچ وجهاز وجوه بدهد وعیطه حزانه ودیوان مرعی # ~~دارد وررتقویت صعفا ومشییت امورمستجقان مساء جبیله # ~~بتقدیم رساند ودرهمه ابواب چنان سازد که افعال و اقوال او # ~~عند الله والناس بحمدت وارتضاواحمادواثنا مفرون گردد # ~~تا مستحسن ومحمودافید ان بتاء الله تعالی بدان سیب. # ~~این حکم نفاذ یافت تا امراء الوس ووزرا وابناقان8 وامراء. # ~~نومان واصحاب دیوان بزرک وامراء هزاره وصده وحکام # ~~ومتصرفان ویتیکچیان ولدیات اورا ناظرممالک معموره # ~~19ب دانسته دیگری را کاینا من کان ورین منصب با (ومجال شرکت # ~~بومداخلت نصورتلنند ودست اودرتصرف وتدبییراینیی # ~~بلیل ومحل اتتل قوی ومطلق سشناسند واورا برکمیت اموالن # ~~وکیفیت مصارف وقوف واطللع کلی دهند وتفوض اعمال PageV02P110 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0201.png) # ~~وتقلید عمال باستصواب واستشارت بل باستیذان واستجارت # ~~اوکنند ودقایق تعظیم وتبجیل من کل الوجوه مرعی دارندنوسخهای # ~~دفا ترپپیت اوبرندو پنهان و پوستیده ندارند وکتبت ملیتویات # ~~3پ ربوابی از احکام وامثله ms242 وبروات ومفاصاة وموامرات و # ~~جزازات وجراید ودفاترودساتر و یارغونامها باجازت و # ~~اشارت و پروانه ونشان اوباستد بواب اورا که دهرولایت # ~~بنظارت بعیین کند گماشته و فروداستهٔ‌ اودانند ومعلن و # ~~محترم دارند وهرسال مبلخ کذا دینارا زررایج برسبیلعرسهم # ~~نظارت از مال و متوجهات مبالک با رسوم خارجی بنام اومجیی # ~~6 ومقررشناسند وسال بسال باحکام ویروانجات مجدد # ~~موقوف بدارند و برمواضی که مطلوب اوباشد فروآرند تا # ~~بی رحمت بوصول پوندر وکتب فی # سرآ درنفویض اشراف ممالک # ~~اشراف آشاف ایام که سلاطین اسلدم اندبر متکونات لیالی و # ~~ایام ومحدثات احوال حواص وعوام ررشهورواعوام وفی PageV02P111 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0202.png) # ~~میسرسشتود که عمال و گماستگان ایشان جهت صبط مصالح # ~~جمهور ونظم متشتتات امور امنا و محتمدان وکفاة ومستعدان # ~~-ج باشند تا با ستخبار فضایا واستعلام احوال وتفحصمداخل # ~~194_ت اموال ومتوجهات و نجسس مصارف وجوهات وسایرمحصولا # ~~اشتغال نموده بهروقت که کیفیت وکمیت آن ازایشان # ~~استفسار رور برجواب قادر باشند وبر بهترین وجهی # ~~بهپ وارند و واجبات خزانه وسایرطبقات مردم از امرا ووزرا # ~~بومقربان واصحاب دنوان واصناف الناس بوضوح ابجامد # ~~ومعین ومقررگردر نابرین مقدمه چون خولجه جلال الله # ~~محمود بدین صفات بسندیده موصوفست ولایزال ازقضایای # ~~دیوانی واقف بوره وبجلیل وحقیر ونفیر وفطیر آن رسیده # ~~و بامانت ودیانت وراست قولی ودریست قلمی سهرت یافه # ~~8ث منصب اشراف دیوان بزرگ وولایات ممالک محروسه بدو # ~~تفویض رفت تا بروجهی که ازکفایت ودرایت وکاردالی و # ~~جلادت اومعهودست بضبط امور دیوان استغخال بماید واز # ~~لمیت وجوهات ومتوجهات وکیفیت مصارف مطلع و # ~~واقف بوره درجمیح احوال عبطه دیوان مری دارد وبوعی سازد PageV02P112 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0203.png) # ~~که وجوهات خزانه وایش وگرگیراق ومواجب امرا وعساکر # ~~منصوره برایسر وجوه بحصول موصول گردد وفتور وفصور # ~~بدان راه بیابد تا برکفایت وکارداتی اومحمول افتدوبجزابل # ~~سیورغالات وکرایم نستربهات اختصاص یابد ان شاءالله تعالی # ~~19ببدان سببب این حکم نفاذ یافت تا امراء الوس ووزرا و # ~~ایناقان وامراء بومان وهزارة وصده واصحاب دیوان بزگ # ~~وحکام ومتصرفان وشلحان ولدباتآ اورا متترف ممالک # ~~دابسته درانچ بدین ms243 وظیفهآ تعلق داستهآ رجوع کلی با او # ~~کمند اصحاب دیوان ررجمیح امور اتفاق اورا معتبردایسته # ~~3-پ بهیچ حال انفراد نجودد واورا برتمامت فضایا واقف وطلح # ~~کرداننیده چیزی ییهان ویوستیده بدارد ووفوف ومعرشت. # ~~و پروانه ونشان او برجمیح دفاترودساتیر و مکتوبات # ~~دنوالی از احکام وامثله وبروات ومفاصاة وموامرات و # ~~جزازات وعیرآن واجب وللزم شمرند وتعیین عمال و # ~~بفریراهمال ووحبیه متوجهات باستصواب اوکنند ونوا. # # 70 پ ج. 2آو مواق بوز %~% بت : دساتر. # ~~اک مصاقا 205 کک: خزرت، کب : حیرازات . PageV02P113 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0204.png) # ~~اورا که بهر شهر و ولایت باشراف معین کرده وفرستارةامعکن # ~~وموقردانند ودارند وهرسال مبلغ کذا دینارا زر رایج # ~~برسبیل مرسوم بااوجواب گوبید وبروات برمواضع مرجو # ~~الحصول نونسند تا اوآن را با رسومی که معهود این شعل # ~~است بوجه اخراجات خور مستغرق گردانیده بتمشیت لوازم # ~~-2 ولواحق این منصب مشخول گردد اوکتب فی # هفم %~% درنفویض حکمی ممالک # ~~احکام امورکافه انام و اصللح مصالح خواص وعوام جز # ~~بتعیین صاحب وجوری که میان حاکم ومحکوم وآمرومامور # ~~تج وغالب ومغلوب وظالم ومظلوم حکم باشد وبغورقضایای # ~~استان رسیده بروجه شریعت ومعدلت باقانونعرف # ~~*7-ت وعادت بقطع رساند میسرسثور چه اکثمردم بی اعتقاد # ~~در فطح خصومات وفصل حکومات بواسطهآ حکم جزم و # ~~3چ قضاء نافذ شرع مطهر ازحضور ببجالس شریتا ممتنع. # ~~وبسبب باساق محکم از یارعو مرعج ومنزجرمی گردند و PageV02P114 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0205.png) # ~~چون رجوع مهمات باحلمی حلیم و وسیطیل خبیز علیم کینند # ~~هر آینه برایشان اسان ستیند و احکام اوراکه مشتمل # ~~برتوسط باشد ازجانبین مطیح ومنقاد شوند وچون مولاناء # ~~امظم محیی الدین از اعاظم وحجود بحبودت فربحت واستقا # ~~طبیحت ورشاد رای وسداد فکر ومعدلت وافی ونصفت # ~~وافر امتیازی هرچه نسامتر دارد واز ربحان عمرکوعنفوان # ~~ستباب الی یومنا هذا بفصل فضایا میان کافه برایا اشتغال # ~~نموده وحکم مطلق او متخاصمان را ماده قطع نزاع شده و از. # ~~طرقین بدان رضا دادهاند راه حکمی ددوان بزرک وتمامت # ~~ممالک محروسه بحباتب سریف وصدرمشف ومحلمنیح. # ~~ومجلس رفیع او فوص فرمودیم ودست اودرمباشرت ms244 این # ~~امرحطیر وتقلد این شغل جسیم جلیل قوی ومطلق گردابیدی # ~~تا بروجهی که مقتضای رای عمیق ونظردفیق وحدس تاقب # ~~هالاب وفکرصایب وکمال امانت ووفوردیاننت او بایبتد قضایا را # ~~بین المتخاصمین بروحبه سربیت ومعدلت وبرقانون عرف PageV02P115 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0206.png) # ~~ومادت بفیصلل قطح و مقطع فصل رساند ونگذارد که بریکدیگر # ~~زورو زیا دتی کنند وجانب حق مرهی دایشته ازمزالق شهوا # ~~3پ و مدارک ستبهات محترز و مجتنب باشدتا افعال واقوال # ~~8ا-ث اوعند الخالق والخلایق محمود ومرضی افید وازحضرت # ~~ما بتقوییت و تربیت اختصاص یابد ان ساء الله تعالی # بدان سیبب این حکم نفازذیافت تا امراء الوس و وزرا و # ~~ایناقان وامراء بومان وهزاره واصحاب دیوان بزرگ وملوک # ~~وحکام ونواب ومتصرفان ولدیات از ابتدای این تارخ مولانا # ~~اعظم محیی الدین را حلم دبوان بزرگ وممالک محروسه # ~~دانسته دیگری را مجال شرکت ومداخلت ومدخل متازعت # ~~و مجادلت ندانند ودرجمیح قضایا که میان حاکم و رهایا و # ~~غیرابشان واقع گردو و بقطع و فصل آن احتیاج افتد رجوع # ~~با رای رزین وفکررصین اوکنندتا بروجه شربیت و # ~~محدلت وطریقه عرف وعادت بفیصل رساند وچون بدین # ~~مهم فیام ننوبه باستد هرسال از اصل مال ومتوجهات دیوان # ~~مبلغ کذا دینارا برسبیل مرسوم با اوجواب گویید تا آنرا با PageV02P116 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0207.png) # ~~رسومی که از جاننب متداعیان مقررباشد دروجه اخراجات. # ~~حور صرف کرده بنمشیت این شخل مشخول گرددان شاء الله تعایی # # فصل هشیم %~% دربهویض انشاء ممالک # ~~ستعلا بریشواهق اجبال جمال وجلدل واستیلا بر کواهل # ~~اهپ منازل کمال و اکمال وصعود برمصاعد جهانبانی وعروج بر # ~~معارج فهرمایی جزبعییین حذاق کتاب ومهزه اساند45 # ~~9الات جهت تقلد انشاء دیوان ممالک صوت نبند دچه احتیاج # ~~ملوک انام وسلاطین اسلام بشحصی کی ستودع اسرار سلطنت و # ~~مستخون احوال مملکت وینبوع حقایق معانی ودستوردقایق مبایی و # ~~منبع عرابیب تراکیب ومعدن بدایع الفاظ واعاجیب باسد # ~~درغاییت سدت است چه نظام ملکت بی مساعدت سوا # ~~افللم اومیسرتسور وقوام اوضاع ملک وملت بی ارقام # ~~آرقام واحکام احکام اودست ندهد مصالحت ms245 میان سلاطن # ~~اسلام بی تسحنیر کلمات سحر کردار اوحاصل نگررد وموافقت # ~~میان ملوک انام بی سحیر عبارات گوهرباراو اتفاق نیفتد # ~~- بلحذف بثده ، بججای او - بر- نوشتهشده. ت : ان شاء الله تعالی # ~~دولت مخلد باد ، ث : ان شاء الله تعالی وکتب بالامرالعالی دام نفاده ~~فی، PageV02P117 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0208.png) # ~~سلاطین راکاتب السر والل مانه وملوک را امین الممالک من # ~~فرط الدیانه استنیاط بدایع مبدعات وظیفه طجع ثمددار او # ~~و استخراج لالی مصنوعات نتیجهآ تیار خاطر یزخاراو و # ~~هرابنه متصدی چنان امری خطیرمنیف چنین شخصی # ~~جلیل القدرشرف بایذ تا وضع الشی فی موضعه که عبارت # ~~عرالتست ازقوت بفعل رسد ومولی ومفوض را ذکر # ~~4ب جمیل مخلدتا میعاد امد ابد موبد ماند ومن الله المعونه # ~~والتوفیق وچون مولانا صاحب اعظم سعد المله والدین # ~~ستیخی از اعاظم منشیان ممالک بنعوت این شرایف ملکات # ~~پ منحوت وبصفات این کرایم عاداتا موصوفست وهمواره # ~~متصدی جلایل مناصب ومباشرعوالی مدارج ومرایب بوره # ~~عرایب منیتیات او باقاصی و اوانی جهان رسیده ورعایب # ~~کلمات اوحلیه رقاب واعناق ملوک اقطاروافاق یسشده PageV02P118 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0209.png) # ~~افاضل وجود سربرخط بی خطای اونهاره واعاظم روزکار # ~~با چایک سوای او در براعت و بلاغت تمامت ساره 5 # # یقر لة بالفضلمن لایوره %~% ونقضی له بالسعد من البنجم # ~~دقت انظارخسروانه و تعمق افکار پاریشاهانه ما مقتضی # ~~تقویض منصب انشاء ممالک بجانب اوسشدتا بر وجهی کی # ~~باث مقتضای فکرا نقاد وطبع وقار وفیضان فربیحت ولمعان # ~~4-ج اسشعه فضیلت اوست بتقلد دیوان انسا اشتغال بمایدو # ~~مناسب هرفرد از افراد ابسا بی چون سلاطین وامراووزرا # ~~وارکان دولت واعوان حضرت واسراف واعیان و # ~~اوساط الناس ترکیی لدیق وترنیبی رایو فایق درسلک # ~~تعبلل آرد والقاب وادعیه هرلک بر وضعی که معهور و # ~~معتادست در سمط نفریر و تحریرکشد ومطالب رابرغوی # ~~بییان کند که فرییب الفهم باستد واز تکلف عبارت وتعسف # ~~312-پ استعارت احتراز و اجتناب ورزد وحد وسط مرعی ذا PageV02P119 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0210.png) # ~~مطول ممل وموجز مخل تتونسد ونمهید قاعدة سهل ممتنع که مزلقه # ~~مجموع طالبان انشاست ms246 واجب داند وهمچنین درکتبت احکام دیوانی # ~~ه-ت وفرامین سلطانبی داوسحن رانی بدهد ونامون حضرت سلطنت # ~~ودیوان امارت ووزارت درکتابت رعاییت کند وتابیان مطالب # ~~برطریق انتجاب وانتخاب ممکن گررداز اطناب واسهاب محثرز # ~~و مجتنب باستد وتکرار الفاظ ومعانی رابهمه وجهی فظیخ وفاحش # ~~داند واسمعمال الفاظ غربیب وحشی راکه ستعیل ومصطلع ننباستد # ~~مستنکر ومستکره بشمرد و مثل من صنف فقد استهدف را ملحوظنظر # ~~ومووق بصردارد تادرهمه ابواب قول وقلم اوازمزالق اعتراض # ~~ومدارک استدراک مصون ومامون ماندا وازحضرت مابتقویت # # وتربیت احتصاص یابد ان ساء الله تعالی %~% بدانسیبب. # ~~این حکم نفاذیاقت تا ازین تاریخ باز امراء الوس الی اخره. # ~~1-ج : مهمل . 2 پ: حنفشده، ج : وموجزی مخل. ت . حذوشد # ~~بهاپ : حذفشتده. هبت حذفسده. اث : بایی. 7ث : وزرات. # ~~8 - ا: سبیل. 9- اب بببکچاشبب داعب ا: ابنجاینب، # ~~یش: ا وا کی،ی ، التا اه.“اه افهاکبا، اا الب4 # ~~فطیع ، پ : مطیح »ت: فصح .ی ج.یخ . 7آپ:حلفسله # ~~13 شه رهوو،. 1 لر9) ک1و # ~~واصحاب دیتبززوزرز ودنونم ورن وبتیلجیان PageV02P120 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0211.png) # ~~مولانا صاحب اعظم سعد الملة والدین شیخی رامنشی دیوان # ~~بزرگ در جمیع ممالک وکاتب السرحضرت ماادانند ودنگری # ~~را درین مهم اهم ومصلحت اقدم با اوشریک ومنازع وعدیل # ~~مومخاصم نشناسند ودر توقیر وتعظیم واکرام وتکریم اوکوشیده # ~~19ب درکتبت مکاتبات سلطانی واحکام دیوائی رجوع کلی بااوکننند # ~~جملی دانند وبررای صحیح و فکرسدید او مزیدی درخاطرنیارند # ~~هیچ افریده بیاذن واجازت اودرانشاء دیوان بزرگ مدل # ~~نسازد نواب دیوان اعلی هرسال از اصل مال ومتوجهات مواضع. # ~~مرجوالحصول مبلخ بیست هزار دینار زر رایج برسبیل مرسوم # ~~با او جواب گویند وهمین مقدارازخارج مال برسم حق الانشا # ~~حکام ومتصرفان ولایات بموجب تعیین دیوان بزگ بوقت # ~~کتبت احکام در باب متصرفی بلوکات وولایات اینجانقد # ~~تسلیم کنند وعوض درولایات تخصیص کرده استیفا ننایند # ~~وبهمه ابواب چنان سازند که او بفراغت خاطریتمشیت این # ~~سخل خطیر قیام نواند نمودتا بمحمدت پییوندد PageV02P121 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0212.png) # دربفویض بیایت وزارت # ~~بو لیبت کلیات اشغال وایالت معظمات امور واعمال ببتحصی # ~~که بتمهید قواعد آن خبیر ms247 و بدرایت دقایق وحقایق آن علیم # ~~باسشد از مزییات اوصاع سلطنت و مجلیات عروین زییای # ~~مملکت است چه بواسطه حبرت امورمجموع افعال و اقوال # ~~13-ج او متضمن مصالح جمهور باشد وبسمبب علم بدقایق احوال # ~~تمامت اعمال اومستحسن ومشکورافید وچون موللناصاحب # ~~اعظم شمس المله والدین از جمله صاحب وجودان روزگاربدین # ~~صفات یسدده موصوف و بدین سمات حمیدة موسوم # ست واز بدایت حال تاغایت وقت مباشز کلیات قضایا # ~~197-ت و متصدی معظمات مصالح عامهآ برایا بوره وازعهده آن # ~~-آ بروجهی که پسندیدهآ خالق وخلایی است بفصی نعوده و # ~~استحقاق تقلد کارهای بزرگ برعتهوان صحایف احوال او # ~~ظاهرولایح وباهر و واضح سثده بیابت وزارت دردیوان # ~~بزرگ وجمیح ممالک محروسه بدو تفویض کرده شد ودست PageV02P122 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0213.png) # ~~و در تصدی این امراثیل ومصلحت جلیل قوی ومطلق گردانده # ~~آمدتا بعورفضایای دیوانی رسیده وفحص وحقیق بلیخ # ~~کرده و موارد "ومصادر ان را درنظر آورده بروجه معدلت و # ~~نصفت بقطع رساند وهمچنین باحتبار مهمات دیوان # ~~بزرگ اشتغال بموده و دفاتر واوارجات ودساتیرورویامجا # ~~را بمطالعه آوردهآ وبرمداخل وحجوهات ومصارف متوجهات # ~~واقف ومطلح شده وبحق و باطل وعث وسمین ونقیر و # ~~قطمیرو واجب ونا واجب آن رسیده بررای وزیرما بعض # ~~رساند تا اجرا و امضاء آن را بروجهی متصدی گردد که # ~~استعهآ جمال حق درلمعان اید وغبرت چهره باطل پیداشود # ~~وهرحفی در مقرخود قرارگیرد وعیر اصحاب وجوب نوفع واجبی # ~~نا واجها نکتند وبرامری نا وارد اقدام ننمایند ووجوهات خزانهآ # ~~32 پ وگرگراق از انض اموال وانقد متوجهات بوصول رسد وآثار # ~~کفایت ودرایت و کاردانی وکم طمعی او ظهوری هرچه تمامتر PageV02P123 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0214.png) # ~~190-ب یابد تا موجب مزید تقویث و تربیت گردد ان شاء الله تعالی # بدان سبب این حکم نفاز یافت تا امراء الوس و نومان و # ~~اصحاب دیوان بزرگ وامراء هزاره وصده وحکام ومصرفان # ~~و بتیکچیان ولدبات ممالک محروسه عموما و اردوی معظم2 # ~~وببریزو آذربیجان واران وموغان وبعداد وعراق # ~~عرب وسلطانیه وعراق عجم حصوصا از ابتدای این سال ms248 # ~~ممولانا صاحباعظم سمس الملة والدین را منصدی نیابت # ~~وزارت دانسته درجمیع قضایا رجوع با اوکننند وبی استصواب # ~~واستشارت او درهیچ مهم ازمهمات دیوانی شروع ننیاید و # ~~وقوف ومعرفت وپروانه اوبرمسورات ونشان براحکام و # ~~بروات وامثله ومکتوبات معتبرومعول علیه شناسند و. # ~~تفویض حکومت ولدیات بعمال ومتصرفان بکنکاج وصواب رید # ~~اوکتنند وازمصمون آرا ومکنون ضمایراوکه مشتمل برمصالح # ~~مملکت باشد عدول نجویند وتجاوز ننمایند وبرتغییر و تبدیل PageV02P124 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0215.png) # ~~آن اقدام جایز ستمرید ورای رزین او رادستوری موتوق به # ~~وفکر رصین اورا قابونی معتمدعلیه داند ونسخهای مجموع # ~~دفاتر دیوای بمحرران اودهنذتا بران واقف ومطلع باشند # ~~314پ وجیزی پنهان و یوستیده بدارند وهرسال ازآمال ومتوچهات # ~~146ج ممالک مبلغ چندین دینار زر رایج برسبیل مرسوم نیابت # ~~وزارت برهرموضعی که ارادت اوبایتد اطلاق کنند وسال # ~~بسال می رسانند تا آنرا با رسومی که درجمیع ولایات جهت # ~~7-ت این منصب حطیو مقرر باسشد بوجه اخراجات خورصرف نموزه # ~~بتمشیت این شغل مشغول گردو *وکتب بالامرالعالی دام تفازه ی ### | دردفترداری ممالک # ~~-ت همیشه دیوان بزرگا8ارا دفترداری معین بوره که جهت تحقیق هر # ~~حقی ازان مستحقی چون ادرارو حفیف واسقاط و مردود و # ~~احتسابی واملاک ومرسوم ومعیشت وسیورغال وغیرآن از # ~~1- ت : معول . 2ت : را بمحررآن، ث : بمحرر . 3ج : حنف شده. # ~~بمج : دهت. ک پ: باشدهک: ا رور7ج : کند # ~~اچ: د شتده. اابب رنااهورنسنهای # ~~اپ* وج آین صل حدف ستده ونجوض این فصل درتحت سرلوم PageV02P125 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0216.png) # ~~واحبات هرکس که بدفترحاجت افتادی درهرشهزوولایت له # ~~بودی رحوع با اوکردندی و او دفاتر آن ولایت طلبیده صوت # ~~بوافعی را بوزیر واصحاب دیوان بازیموری ودفتربعرض رساینیی # ~~تاهیچ آفریده را شکی وشبهثی نماندی وتعیین دوتردار دیوان. # ~~ازصوایب تد ابیرصاحب سعید سهید معهورحولجه شمس الدین # ~~صاحب دیوان جویی رحمه الله تعالی بود وپیش ازودیکری از # ~~وزراء سللطین مغول رفتردارندایشته ازصاحب مرحوم شف # ~~الدین محمد باعمرو استماع رفت که اوکفت دران وفت که # ~~بیادشاه جهانگیر هولا کوخان معللت بغداد و عراق عرب را # ~~بگرفت ودرتحت تصرف آورد ms249 وممالک ایران زمین لازحدود # ~~5-ب مصرتا شاطی وادی آمویه واز سواحل هوموزتا باب الابواء # ~~مسخوومسلم کرد تامدت سهسال دیوانرا ضبطی ببور و # ~~مال ومتوجهات ولایات را صاحب سعید حواجه سمسالدییب # ~~صاحب دیوان خصه الله بالرحمة والغفران ببروات رروع # ~~مصالح کر کیراق بادشاه وحواتین و ستهزادگان وامراولشکریا # ~~استیفا موره بحرج میکرد و پادشاه تیزبیش ازین نوفعی # ~~میداست وجمع زیارت برخرج بود بعداز سه سال # ~~حواجه سمس الدین اندیشه کرد که مباداله صحاب اعراض در PageV02P126 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0217.png) # ~~حق او بحضرت پادشاه قصدی کنند و از بی صبطی دیوان و # ~~عدم وقوف برجمع وحرج اموال اعلام دهند باصاحب فاضل # ~~خواجه جمال الدین مسستی که درفضایل بسیار بتحصیض درفن # ~~حساب وسیاقت واستیفا وندوین دواوین وصبط رفاتد # ~~ودساتیر دیوالی علامه جهان بود درین باب مشورت کرذتا # ~~بتدبیر این معنی چگونه اشتغال نماید رای بران فرارگرفت که # ~~بجمیع ولایات ممالک و بهرموضع که محصلی برائی نرده بود # ~~احکام آلتمغاها بفرستند تاحکام ومتصرفان هرشهر وولایت # ~~وقصبه وناحیت وهرجایی که برالی رفته بود مجموع بروات # ~~برا که دران سه سال برییشان بوستته بودند بدیوان ارندتا # ~~بتنقیح وتدوین وصبط ونسق ان اشتغال رود واین ندبی # ~~بدین جملت بامصارسید وحکام ومتصرفان وللیات # ~~ممالک تمامت بروات راکه دران سه سال نوسشته بورند # ~~بددوان بزرک اوردندوبرصاحب سعیدحواجهآ سمس # ~~الدین صاحب دیوان علیه الرحمه والرضوان عض کردید و # ~~حواجه مجموع ان بروات را بحواجه جمال الدین منشیسپرد # ~~تا مضیوط ومدون ومحاسیات ان رامفروع ومنقح گرداند # ~~واومدتی مدید بدان مشغول بثد و بروات هرسالی رابیوه PageV02P127 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0218.png) # ~~تواریخ که در هر برات مسطور بودجداکرد و متوجهات هرشهر # ~~و ولایت وناحیت را که تعلق بدان ولایت وایشت مصبوط # ~~گردانید وجمع وخرج را ماه بماه وسال بسال دردفاتراثات # ~~کرد و ازان هرولایت درهرسال دفتری جداگانه مشتمل ب # ~~جمع وخرج که دران سلطسال اتفاق افتاده بود بنوشت و # ~~19-آ بر خواجه 3 صاحب دیوان عرض کرد و بغایت پسندیده افتاد. # ~~و بجزایل انعامات وکرایم ستریفات محصوص سد ms250 وخوا # ~~8اث آن دفاتررا در بندگی پادشاه بعرض رسانید و مقررکرد که # ~~درسال چهارم پنجاه تومان مال بوجه مصالح پایشاه وخواتین # ~~وشاهزادگان وامرا ولشکریان بمصرف رساند ویادشاه # ~~بدین واسطه اورا سیورغامیشی تمام فرمور وخلعت خاص # ~~ارزانی داشت وحواجه درسال چهارم بران موجب که گفته # ~~بور بجای آورد و درسال پنجم چون اموال وافربود باصد # ~~نومان کرد وآنچ از کرکیراق پادشاه وخواتین وشهزادگان # ~~ومصالح امرا ولشکریان ومساس خانه واختا و دگر. # ~~بهایب مهمات زیارت می آمدا درخزییه جهت پادشاه صبط کرد # ~~و بدان سبب دیگرباره سیورغامیشی تمام یافت چه بارشاه PageV02P128 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0219.png) # ~~راتا آن وقت حزیه ببود ودرسال سشستم بادودست بومان # ~~کرد ودرسال هفیم با سیصد بومان وچمدین سال برین مویب # ~~مقرر می بور وبحدازان بتدریج سال بسال زیارت میشل تا # ~~بچیندین هزارنومان رسید که اکنون درجمیع ممالک ایل ویاهی # ~~برین جملت مقررست زراتنای این احوال که دیوان مضبوط # ~~واموال ومتوجهات ممالک مفروع ومنقح ومدون سد و # ~~دفترهای بسیاراز ان هرولایت دردوان موجور بورحواجه # ~~صاحب دیوان طاب متواه جهت صبط وبرییب رفاترومجا # ~~آن مرتضی سعید سید صدرالدین حمزه راطاب ثراه2 که # ~~بصحت دسب وامانت ودیاینت وراست قولی ودست قلیی # ~~مشهورومشارالیه بور وحواجه را با برادران اوسوابق # ~~صحبت موکد واورا محل اعتماد بمام دابسته بدفترداری دیوان # ~~ممالک نعین فرمود واودران باب از راستی واحتیاط آنچ # ~~ممکن ومقدور باستد بجای آورد وبعد ازت خواجه برفرار # ~~دفترداراو بود وآن منصب را بحسن اهتمام روهی تمام پییا # ~~کرد تا روزگار بادشاه مغفورغازان خان انارالله برهانه گو # ~~نقل بحسنات الاعمال میزانه که دران عهدحواجه معین الدیر PageV02P129 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0220.png) # ~~مستوفی سید صدرالدین حمزه را ملازم و مصاحب خود گردانید # ~~واز قبل خود بدفترداری بعیین کرد تا روزی خواجه شرف الدین # ~~سمنانی که وزیر بود بحضور پادسشاه غازان بدفتری محتاج شد # ~~وازخواجه معین الدین طلب کرد واو باسید صدرالدین حمزه. # ~~گفت که سید فلان دفتربیار پادشاه غازان چون نام سید. # ~~هت بیشنید واو بغایت دوستدارخاندان بورگفت چون دفتربا2 ms251 # ~~سید است از قبل معین الدین چرا باشد بعد ازین بحکم یرلیخ # ~~من دفتزدار ممالک سید حمزه باشد و باز باصالت برومقر # ~~سثد و بعدازان هرپادشاه که برنخت سلطنت ممکن گشت # ~~وهروزیر که بردسند وزارت شست دست اوفوی داشتند # ~~بوتا آخرعمرآن منصب برو مقرر بود وحید موضع دیوانی در # ~~بغداد واصفهان و ریگر بلدد عراق عجم ودرتبریز ونحجوان # ~~ودیگر ولایات بوجه مصالح دفترخانه ازکاعد وقلم وحبر و # ~~مجلد ملازم که بساختن دفترها وطومارهاوروزنامجات و # ~~1- آ غیرآن مشغوک بوری وحیمه دیوان وزیلوها وصندوقهای # ~~دفتر و فراشان و دیکر ملازمان وشتران جهت نقل ایل آلت PageV02P130 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0221.png) # ~~مقاصه ومستغرق گردانیده باتصرف او و فرزندان اوداده بودند # ~~3ا-ث وچون دفترخانه ای بغایت مصبوط ومرتب بود اعاظم وزراء. # ~~ممالک اکثز اوقات دیوان در دفترخانه دایشتندی و محرران دیوا # ~~خود لایزال دردفترخانه بورندی و بتحریر وکتابت مشغول وبعد # ~~از سید صدر الدین حمزه دفترداری دیوان بفرزید بزرک او # ~~سیل مرخوم سرف الدنن حسن ریید واو یر لهلر مهلفر # ~~وامکان میسور دران باب سعی مود وسید عللء الدین امیر # ~~علی که مسردوم سید صدرالدین حمزه است خود درجال حیوة # ~~ب پدرکه ایام عنفوان جوانی او بود از تمامت اعمال واشغال دیوا # ~~اعراض نمودا و بسفر مبارک حجاز رفت و فریضهآ حج بگزارد. # ~~بواز آنجا بمدینه رفت وبریارت مزارمقدس و تریت مطهر. # ~~و روضة منورخائم النبیین وقاید الغرالمحجلین سید الهیلین # ~~محمد مصطفی صلی الله علیه وسلم مشرف شد وچون معاوت # ~~کود در زاویه ای که پدرش در اذیال سرخاب تبریزساخته # ~~مقیم و منزوی گشت و باتفاق برادر کهترحود سید ظهیرالدین PageV02P131 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0222.png) # ~~امیر موسی اکنون درآنجا بطاعت وعبادت حق تعالی و دعای # ~~دولت روز اقزون تبتها الله تعالی مشغول اند باجابت مقرو # ~~باد وبعد از سیدحسن چون ممالک را بلوک کردند هرصاحب # ~~بلوکی جهت جمع وخرج ولایتی که دراهتمام اوبود دفاترنوشت # ~~ودفترهای قدیم با رسم دفترداری ممالک بیکبارگی مرتفع سد # ~~والله اعلم واحکم واحکامه اولی واقدم # یازد ms252 %~% دریهولن حلومت ومتصری ### | جهار نو # ~~بوع اول درمتصرفی ولابات بامانت # ~~سادات ومشایخ وقضاة وصدور واکابرومتوطنان فلان # ~~بولایت بدایند که جماعتی که جهت فحص وتحقیق احوالاننا # ~~موسوم سده بودند و بردقایق آن واقف گشته وبرمجاری امور # ~~اطلاع یافته وکماهی حالات وتصرفات متصرفان ییسین # ~~18-ت بعد از استطلاع و استکشاف تام معلوم ومحقق کرده عرضه. # ~~داستد که فلان ولایت حراب بود ومهمات مختل ومصالح # ~~مهمل ورعایا اغلب مفرق وبوافی مستوفر ومتوطنان ازعایت PageV02P132 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0223.png) # ~~صطراب امورمیردد ومتحیرا نه مجال شکون واقامت ونه # ~~امکان جلاء وطن ورحلت واجب امد درکارآن ولایت نظری # ~~»3 پ وافی وتاملی شافی کردن ورعایارا بصدق مواعید مستظهرگردانیدن # ~~ونایبان را طلبیدن ودرآنچ بضبط ونظام وحفظ وانتظام # ~~شتهرونواحی عاید باشد اهتمام ارزانی داستتن بنابرین مقدمه # ~~ازابتدای این سال تامدت سه سال حکومت ومتصرفی آن ولایت # ~~بملک شمس الدین که درانواع کفایت ودرایت تو حمایت ورعاییت # ~~از اشباه وانداد ممتاز ومختاراسث تفویض کرده شد ومقالید # ~~3 مهمات آن خطه درکف کفایت او نهاده آمد تا چنانک مفتضای رای # ~~ضایب وحدس ثاقب او باشد دکار ولایت ازخرج ووخل # ~~مت وفرع واصل کوتتمیز وتوفیر و عزل و ترتییبا نظرکنداموال # ~~ومتوجهات دیوانی را بسرنیطه مدالت درمحل وموفع مفررو # ~~معین گرداند و در جمع سمل متوطنان ازمؤدی ومسلم بغایت # ~~امکان کوستد وغاییانرا استمالت داده باوطن مالوف ارد و PageV02P133 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0224.png) # ~~بعمارت و زراعت مشغول گرداند و محاسبهآ سال گذیشته # ~~بحطوط کتاب ونوییندگان ولایت استرفاع کند جماعتیرا # ~~که مواضع دیوایی زراعت کنند باز بیند و واجبات دیوانی که # ~~بریشان متوجه باشد استیفا نماید مستولیان ومتعلبانرا # ~~199یب دست کوتاه گرداند گوامناا و مطیحان را معد ومعاون باشد # ~~تا در زیادت ریع وانما کوسند ضعفا را تقویت کند و اقویا # ~~15-پ را مقتصد دارد وبهیچ حال ازمصلحت ریوان وولایت وصلاح # ~~رعیت و اصلاح مفاسد وتدارک مافاة وتلافی مختللت داهل # ~~نلگرور وسایرطبقات ا ازسریت و وصیع وخامل وسهده # ~~مریبت ومیزلت حور دارد ویمامت اموردینی وقواعد شرهی # ~~را ممهد و ms253 مرتب گرداند وچون بدین عهور وشروط قتام # ~~نموره باستد هرسال جهت مددمصارف ضروری خونیت مبلغ # ~~چندین دینار برسبیل مرسوم تصرف نماید و از زیارت تعفف # ~~و اجتناب ورزد بدان سبب این حکم نفاز بانت تاازاببدای # ~~ج تاریخ مذکورتا مدت سه سال اورا حاکم ومتصرف خوردانسته # ~~درجمیج فضایای دیوانی رجوع با اوکنند و اوامر ونواهی اورا. PageV02P134 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0225.png) # ~~مطیح ومنقاد بوره مخالفت نورزند ودربعظیم جانب او ونوقیر # ~~گماشتگان و رعایت معتمدان او کوشند ودر سوانح فضایا و # ~~عوارض معضلات که اورا پییت آید ممدومعاون باشند وان # ~~ثمامت احوال آن ولایت وکیفیت مداخل ومصارف ووجوة # ~~استثمار وطرق استنماء اورا اعلام دهند وهیج دفیقة پنهان # ~~و پوستیده ندارند و بی برات ونشان وحوالت او یکدانگ زیه # ~~ویکمن غله بهیچ افریده بدهندومال ومتوجهات وحقوق. # ~~ا3.پ دیوانی بتمام وکمال با اوجواب گوییند تا او ببروات واحالات # ~~دیوانی بمصرف رساند وهرقاعده وصابطه که آن را وضح کند # ~~-ت ومتضمن مصلحت ولیت ورعیت باسد بران جملت معهد # ~~ومستمردانند ودردفع آن نکوسند وصللح وفساد آن را برو # ~~نپوسند و اوا نیز باید که درهمه ابواب مراقبت جایب حق تعالی # ~~کتد و رعایا را درکنف رعایت و شفقت مکتنف ومرعی دارد و # و د وبون و0ک : حذف PageV02P135 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0226.png) # ~~در آبادانی وعمارت و زراعت سعی بلیغ نیاید وچنان سازد # ~~که درهمه ابواب آثارجلددت وکفایت اوبظهور پییونددتادر # ~~محل محمدت ورصا وموفع قبول و ارتضا افتد ان شاءالله تعالی # و96 و* درنقونیخ تحکومت ومتصرفیضان # ~~ومقاطعه سادات وفضاة وایمه وعلما واهالی فلان # ~~بولایت وبوابع ومضافاة ولواحق ومنسوبات آن بدانندکه از # ~~ابتدای این سال حکومت ومتصرفی وسایر مهمات دیوانی انجا # ~~بملک معین الدین تفونض فرمودیم ونقویت او واجب و للزم2. # ~~وانسته تا بروجهی که از کیال کفایت ودرایت و شمول # ~~-آ کاردانی ورعیت پروری اومقهورست بدبیرامور ولایت واصلاح # ~~احوال رعیت وجمع متمرق وصبط متبدد و تدارک حلل وتلافی # ~~زلل فیام نماید ومال ومتوجهات وحقوق دنوالی وحق التقریر # رحوزهآ حصول اورده چنانک حجت باز ms254 داده ببروات و # ~~حوالات دیوان بزرگ جواب گوید وعایبان را باوطن آورده # ~~ب بعمارت و زراعت مشغول گرداند ومن کل الوجوه در سد ابوا # ~~ظلم کو عدوانآوجور وطغیان کوشد ورعایاراباستمالت و # ~~استعطاف راضی وخشنود کرواند ودرنفویت ضعفا واقتصاد PageV02P136 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0227.png) # ~~احوال اقویا مساعی حسیله ببقدم رساند ودرهمه حال اهالی # ~~وساکنان را ببعمیم نحمت معدلت ونصفت لمرفه ومستظهر؟ # # دارد نا بمحمدتث ببوندر %~% بدان سمب این حکم نفاذیافت # ~~تا از ابدای سال مذکور تامدت سه سال اورا حاکم ومتص # ~~آنجا دانسته دیگری را کا ینا من کان مجال مشارکت و مداخلت # ~~بصور نکند و رجوع فضایای دیوانی بااو وگماشتگان اوکرده # ~~ازسخن وصواب دید ابیتان که هراینه متصمن مصلحتثیت # ~~وموحبب آبارانی ولایت وسبب جمع اموال وندبیراعمال و # ~~استردادغاییان باوطن مالوف واتغال ایشان باتفاق حاضرا # ~~بعمار ورراعت باشد بیرون نیابند ومال ومتوجهات وقوق # ~~ادج دبوانی وحق التقریر بتمام وکمال با اوجواب گوبید وچیزی قاصر # ~~ومنکسرنگردانند واورا برکما هی حاللت سشهر و ولایت واصنا # ~~مردم وفوف واطلاع راده حیزی پنهان ویوسیده بدارند ودن # ~~همه ابواب چنان سازند که بقراعت خاطرتمتتیت امور و. # ~~مهمات انجا قیام نواند نمود تابمحمدت وارتضا مقرونادید # # ش : احوال .اکپج:زهاب. %~% اکلک. PageV02P137 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0228.png) # # وع سوه %~% درنفویض منصرف نمخاها # ~~بدرین وفت چون عرضه داسشتند که نمغاهای فلان شهررا # ~~بسیب آنکه متصرفی ضابط وکا فی موجود نییست اکثراموال # ~~آن در محل تلف میاقتد و بتیکچیان و عمله خاین بدل خود # ~~تصرفات می نماییند واجب آمد بتدارک ان اهتمام نمودن # ~~5-ت منابرین مقدمه ازابتتدای این سال حکومت ومیصرفی آن # ~~تمخاها برسعد الدین مسلم و بدو مفوض گرداییده سد تا # ~~اولا تیکچیان وعملهآ خاین را معزول کند وعوض ایشان مردم # ~~امین صاحب دیانت وآکفایت را معین گرداند وااستمالت # ~~دهد تا بضبط مال ومحصول تمغاها مشغول شوند وهرشب # ~~رفعی مستمل برجمع وحرج بدودهند واورا برچمیع قضایای # ~~تمخاوات واقف ومطلح گردانند وچیزی پنهان وپوشیده نداند # ~~ودرهمه ابواب بااوموافق ومنفق بوره انفرادنجوبیند بدان # ~~سمبب این حکم نفازیافت تا از ms255 اسندای تاریخ مذکور اوراحاکم # ~~ومتصرف قمغاهای مذکوردایسته دیگری را کاینامن کان مجال # ~~مشارکت و مداخلت ندهند ومال ومتوجهات ومحصول تغاها PageV02P138 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0229.png) # ~~بتمام و کال با اوجواب گویید تا اوچنانک حجت باز داده # ~~ببروات وحوالات دیوان بزرگ بمصرف رساند اوییز باید که # ~~3پ درصیط اموال تمغاها و استیفای حقوق ازتجارسعی و # ~~1-آ اجتهاد بلیخ بجای آرد واگر بعضی از تجار ابار وامتعه وافمشه # ~~ب بتمغا فرونگیرند وپنهان فروسشتند چون بران واقف گردا برطریق # ~~معدلت با ایشان خطاب کند وزیادت ازحقوق معهورستاند # ~~تا تجار متنفردستوند ویرفرار بردد وآمد وبتد اشتغال نماییند # ~~واموال تمغا منکسر نگردد وهمچنین دلدلان وجماعتی راکه میان # ~~8لاث تجا و معامللان متوسط باشند وصیت کندتا بار وامتعه واقمشه # ~~بی دیانت اجتناب نمایدتا اموال نجار ورمحل تلف نیفتدوبهاء # ~~آنچ فروخته باشند از معاملان بزودی استیفا یموده تسلیم تجار # ~~کنند واگربحضی دلالان وسویاستیان وکارکنان تمغا بخبط # ~~1- . خکمتدک.1 البک: استیفا از دجار، ب؛ # # استیفا وحقوق انحا . %~% 3پ ج : بار بتمغا ، ت : با او و # ~~امتار الف بت اب : حذف سثده، ت : کردند . # # چجور %~% 6 پج : از - وهمچنین - تا آخونوع # ~~سومی ای رنص14) :حذفبشده . # ~~دف سده،اجرجار، ب: باحارمث: بارقمار PageV02P139 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0230.png) # ~~وخمانت موسوم باستند ایشان را بیرون کرده قطخا درکار # ~~بمخا مدخل ندهد وعوص ابیشان مردم امین معتمدمعین گرداید # ف بارم درلهولبضضرفی وللایات مزروعی # ~~سادات وقضاة وصدور واکابر وارباب واعیان وعموم اهالی # ~~ومزارعان وروسا وکدخدایان ورعایای ولایثت فلان بداند # ~~که چون اموال دیواننی ومتوجهات سلطابی آنجا از بهرة بزروا # ~~و محصول مزدرعات است خواجه امین الدین راکه بامانت # ~~ودیانت وکفایت و دراییت موصوف ومشهورست جهت # ~~مصرعی بهرهآ مزروعات9 آنجا بعسن کرده فرستادهسد # ~~تا برسرمزارعات رفته ومحصولات وارتفاعات را درنظر # ~~آورده وبهرهآ ره دو معهورچنانک عارت آن ولاییست # ~~استیفا نموده محقوظ ومصبوط دارد ونگذارد که چیری در # ~~محل تلف افد بدان سبب این حکم نفاذیافت تاازین # ~~تارییخ باز اورا منصرف بهرهآ مزروعات ان ولایت داسته # ~~دیگری را شریک ومنازع نصور نکیتد وبهره ده ms256 دوبوجب PageV02P140 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0231.png) # ~~عرف وعادت با او ومعتمدان اوجواب گوید هیچ افریده # ~~بشلماق احکام که درباب مفروزی ومعافی ومسطیی ستده # ~~باشد تمسک نجوید و بحمایت نرود و واجب دیوابی بتمام # ~~وکمال اداکیتند وبهیچ عذر وعلت موفوف بدارند # بل ووازده درتهو قانون ویاسامیشی # ولاابات ولعدبلقانون # ~~قانون لفظی سریانیست و باصطلاح مستوفیان رفتری راخواند # ~~که مجموع اصول اموال وکیفیت اجراء آن ازجهات دیوانی و # ~~املاک هرکس مفصل ومحدود مذکور باشد وذکر آن درین # ~~ثصل بردو لوع متیت میشور # بوع و ورقانون ویاسامیستی وللبات # ~~حکام وسارات وقضاة ودواب ومتصرفان وبتیکچیان فلان # ~~ج ستهرو نوابع ومضافات آن بدانند کی درین وقت چنان # ~~ا- ث : حدف ستنده . اج : باسل .ج : دجوببل. # # %~% کنا چ: مننن: عدا # ~~باین فصل ، دردست بوییسهای فوق بعوض فصل دوازدهم ، فصل یازهم # ~~نوسشته سثده که مین آن درخصص - نفونض مناصب قلی ولایات - است # ~~درنسخههای دیگرمتن این فصل در فصل بیت ویکم نوشته شده. کوب . حتشده # ~~بات :حیف شده م8ت محزفبشره. ت .تومانیست. -ت. کوبد . # ~~ب : حذف شده،ت : درقانون وباسامیشی ولایات حتف شده. 2-آ. PageV02P141 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0232.png) # ~~عرضه داسشتند کی جاعت متصرفان دراستیفاء اموال دیوانی # ~~طریقهآ معدلت وراسقی مسلوک نمی دارند و مواضعی را که # ~~ب احتبال مال داستته مسامحت میکنند وازمواضع وجهات # ~~ضعیف حال اضحاف واجب متوجه می ستانند وبعضی مواضع # ~~را نیز متغلبان بحمایت بیرون بردهاند وعضیرا بشلتاق # ~~احکام که بر پوسیدگیا عرضه داسته حاصل کرده معاف و # ~~مسلم گردانیده اند و بار اقویا برضعفا انداخته واین معی بخرابی # ~~ولدیات و انزعاج ساکنان ومفارقت از وطن مالوف وسکن # ~~معهود افضا واسرا کرده عدالت جبلی وبصفت ذاتی مقتضی # ~~تدارک این قضیه بتد و رآی بران قرارگرفت کی قانون ولایت # ~~کرده متوجه هرموصع وجهت وتمغا بر قدرمحصول مغین # ~~ث گردانند و بزیادت از آنک بطریق معدلیت موجهآ و مقررگردد # ~~باهیچ آفریده حطابی نکنند وبمتصرفان هرموضع وجهت # ~~از دیوانی وملکی قانون نامه بدهند کی متوجه آن بر مبلخ PageV02P142 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0233.png) # ~~چندین دینار زررایج بااحندین جریببا تغارغله ms257 مفرر # ~~گشت تا مالک متصرف ان را نسک ساخته زیادت ازان # ~~چمری بدهد و بعد الیوم دستور البواب المال آن قانونبا # ~~وبزیادت وکم خطابی نرود وچون نودند کی نجیب الدین # ~~محمد کاتبی امین ومعتمد و راست قول ودرست قلم اسیت و # ~~بامانت و دیانت وکوتاه دستی وکم طمعی موصوف ومخصوص # ~~وهمکنان را برصدق اقوال وحسن افعال او اعتماد کلی # ~~پ حاصل اورا بیاسامیشی وقانون آن ولایت تعیین کرده فرستا # ~~ونصرفات اوراکی برقانون عدالت وتصفت باشد مسلم # ~~داستت تا بزوجهی که ذکررفت بمحص احوال مواضع و # ~~جهات بمغاوات اشتغال بماید و برحسب استظهارمللک # ~~واستطاعت متصرف وکنجایی مواضع ونحملجهات اموال # ~~مهررگرداید وعدرودفع وحمایت نشنود واکرجمعی ازعلما # ~~وصلحا ومنقطعان وگوشه بشینان حکمی درباب مفروزی # ~~ومعافی ومسلمی املاک خود بدیوان قانون ارنذ واستحقاق PageV02P143 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0234.png) # ~~ابستان بببوت رسد مسموع داستته مزاحم ومتعرض مواضع # ~~اسشان نگردد و بامضاء احکام امکتوب دیوان قانون بمفروزی # ~~ومعافی ومسلمی آن مواضخ نوسته بسلیم کند و بران موجب # ~~ت در دفاتره قانون نیز مشت کرداند تا در دیوان بزرگ نیزبران # ~~وقوف یافته مقررگردرد بدان سیبب این حکم نافذشدتاازین # ~~تاریخ باز بجیب الدین محمد را مقنن انجا دانسته بیقویت # ~~حضرت ما مخصوص شناسند متصرفان وبتیکحمان واریا # ~~خبرت واصحاب وفوف ملازم اوباسشند واورا بجلیل و # ~~حفیر و نفیر و فطیرامللک ومحصولات ومواضح وارتفاعا # ~~وجهات ومنوجهات واقف ومطلع گردانند وچیزی پنهان # ~~9ج ویوشیده ندارند وازسحن وصواب دید اوکه در باب # ~~220پ قانون و پاسا میشی ولایات واملاک دنوابی ومالکی وجهات # ~~تمغاوات و مواضع نشهر و ولایت گوید بیرون نیایند وقانون نامه # ~~الادب اورا موثوق به ومعتمد علیه دارند وداداء اموال ومتوجهات # ~~دیوانی مرجوع الیه آنرادانند واز مصمون آن نجاوز نکنند و PageV02P144 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0235.png) # ~~حق القانونی کی معهود وللیانتست بموجب راسی بااوحجواب # ~~گویند وحیزی قاصر و منکسرنگردانند # # توع دوه %~% درتعدیل قانون # ~~درین وقت حون سادات وقضاة وصدور واعیان وارباب # ~~ومزارعان فللن شهر بدنوان بزگ حاضرشدند وعرضه # ~~داسشتند کی تجیب الدین محمد را که بقانون ms258 ان ولایت فرستاده # ~~19-آ بودم اگرچه دران باب سعی واجتهادمام نمودهاست اما در # ~~بعضی فضایا سهوی افتاره چه برفرار رران قانون تفاوتفس # ~~وبعضی مواضع که احتمال مزیدی رارند مخفف اندوبعضیرا که # ~~احتمال مزیدی نیست مشقل اکرببعدیل آن قانون حکمییصادر # ~~گودد که مجموع مواضع دنوانی وملکی اربابی موجه بموجب # ~~بعدیل قانون جواب گوبند دردولتخواهی افزابید اجابت # ~~ملتمس ایشان را این حکم نفاذیافت وفخرالدین احمدرافستاره # ~~بشد تا باتفاق نجیب الدین محمد که مفین آنجاست اختیاط و # ~~فهدث باسا میشی وقانون ولایت از سرگیرند واگردریعضی مواضع و. # ~~جهات نجیب الدین محمدراسهوی افتاره باسد یابرومشتبه PageV02P145 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0236.png) # ~~پ وملتیس گرداننیده باسشند باتفاق فخرالدین احمد متوجه آنوا # ~~مقنن و معدل گرداند واز سهوی که اورادرین کارافتاره باشد # ~~منزجرنشود والعمل بالاحوط را کاربدد وبهیچ حال ازفخلدین # ~~احمد انفراد نجوید ودرجمیح قضایاء قانون وتعدیل بااوموافق # ~~ومنفق باسشدوبابقاق چنان سازند کی آثارکفایت وجلارت # ~~واماینت ودیانت اببتان بوصوح انحامدتا موجب مزید تقویت # ~~وتربییت گردد اهالی آن ولایت می باید کی احکام اییشان رارربا # ~~قانون وتعدیل مطیح ومنقارباستیند وازمضمون قانون نامه # ~~که باتفاق داده باشند تجاوزجایزیشمرند ورسم حق القانون # ~~با نجیب الدین محمل وحق التعدیل با فخرالدین احمد که معد # ~~جواب گوبید هیچ افریده بفروزی ومعافی ومسلی بیرون جعی # ~~که در حکم قانون ذکر رفته تمسک نجویند و باحکام که دران باب. # ~~ستده باسشند سلتاق نکنند ومتوجه مواضع وجهات مقنن معدل # ~~سال ببسال بموجب راسی جواب گویند PageV02P146 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0237.png) # # ب بر %~% ورخررودحیرن # ~~حزر از رویالغت اتقدیر کردن است وتخین قیاسکردن # ~~واین حکم درصورلی نونسند که منوجه موصعی مزروعی معین # ~~نباشد و بحقبقت آن ترسیده بایشند ارباب خیرت وحزاران # ~~برسران روند وتتقدیروفیاس وگیان متوجه معین گردانند # # وصورت حکم بین موجب نونیسند %~% سادات وفضاق و # ~~حکام ومتصرفان وبتیکحیان وصدور واریاب ومعارف و # ~~2-ب کرخدایان ومزارعان و رعایا ومتوطنان فلان موضع وتوابع # ~~آن بدانند کی چون درین وقت جهت مصالح عساکرمیصوره # ~~بوجوه احتیاج بود ومتوجهات دنوانی ولایات که بموجب # ~~قابون مقرریتده بوجه خزانه ms259 وگرک یراق و واجبات امرا # ~~واخراجات مقرری ولایات ودیگر اریاب حوالات مستخرق # ~~گشته وتاغایت متوجهات ان مواضع ببوجب قانون مقرر # ~~ستده وچون روزگار بحین قانون وضبط کویسق وتعدیل # ~~- ب : سرلوحه نوشته بنشده وجای آن را خالی گزاشته اند (تا آخرکتاب جای ~~هیه # ~~سولوحههخیمانده.ارر. حررکث جرز .مب: در PageV02P147 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0238.png) # ~~آن مستخرق میگردد وحالیا مجال آن متحدرست مصلحت. # ~~وقت مقتضی آن شد که متوجهات آن موصع را بموجب حزن # ~~و نحمین مفررو معین گردانند و بران موجب مللک ومزارعان # ~~19آ جواب گویند بنا برین مقدمه خواجه معین الدین راکه بکفا # ~~وجلادت وامانت ودیانت وراست قولی ودرست قلیی موضو # ~~وموسوم است فرستاره شد تا محصولدت آن مواضع را برطریق # ~~حزرو تخمن اعتبارکرده بران موجب که حزاران وارباب # ~~خبرت تصدیق کنند و اورا سخن اییشان مقبول و مسموع آید # ~~از مودیان استیفانماید وطریقه راسی ومعدلت مسلوک داشته # ~~32پ ازحیف وتعدی وزوروزیادی محترز باستد وبدمی و # ~~ریشوت ملتفت ناسده امانت ودیانت ورزد وچنان سازد # ~~که اطراف وجوانب ازحسن معاش او راضی وشاکرباسشند تا # ~~بارتضا مقرون افتد بدان سبب این حکم نفاذیافت تا ازین # ~~تاریخ باز اورا مباشرحزر ومتصدی تخمین مزروعات آن ولی # ~~18-ک دانسته دیگری را مجال مشارکت تصور نکنند ودر آنچ بدین. PageV02P148 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0239.png) # ~~شغل تعلق داشته مرجوع الیه اورا دانند وازسحن وصواب # ~~دید او تجاوز نمایند امرا ومتغلبان و هرکس راکه وجوه یا # ~~تغار بحزر و نحمین متوجه گردز بموحبب راسی بااوجواب # ~~گوییند هیچ آفریده بحمایت نرود و باحکام که درباب معائی # ~~ومسلمی ومفروزی ستده باشند تمسک نجویند مگرجمعی # ~~که ظاهرالدستحقاق باشند وتاغایت وجهی بدیوان نداره و # ~~احکام باعفا و افراز ایشان صادرسشتده برقرار7 معاف ومسلم # ~~و مفروز باسشند همکنان حق الحزیی که معهور ولدیانست با # ~~خواجه معین الدین جهواب گوبید وچیزی قاصر نگردانند # فمهارو %~% دراحصاءموانی وفوبجورر # ~~امرای تومأن وهزاره اوصده وحکام ومتصرفان وبتیکجیان و # ~~ب-ت صدورو ارباب واعیان وجمامت صحرانشینان ولایات4 # ~~باران وموغان وارسبار وجاره بیرت و سردشت وگنجه وناتیل PageV02P149 # ![image ms260 ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0240.png) # ~~322پ وبوایع ومضافات ولواحق ومنسوبات ان ولدیات بدانند. # ~~که چون درین سال جهت مصالح امرا ولشکریان و ترتیب. # ~~150- ج استعدادات ایشان بوجهی احتیاج بور و بسبب هرگونه فترات # ~~22-ب وحوادث که ررین مملکت وافع ستده درهیچ شهر وولایت و # ~~بلوک و ناحیت مال و متوجه دیوانی نمانده واجب شدبشمره # ~~مواشسی ولدیات ممالک فیام نمودن وازهریک سرچهارپای # ~~متوحه سثمره برموجبی که ذکرخواهدرفت جهت دیوان # ~~ستدن وآن را دروجه امرا ولشکریان نهارن تا ترسیب # ~~مصالح حود کرده و مرتب ومستعد سشده از ملازمت چریک # # منصور بازنمانند %~% بنا برین مقدمه طخایتمورجاندار و # ~~قوام الدین محموزرا که از محرران دیوانست وهردومحل وثو # ~~و اعتماد کلی جهت احصاء مواشی بدان ولدیات فرستاره # ~~شد تا شهربشهرو دیه بدیه وموضع بموضح واوبه باوبه # ~~وخیل بخیل گردیده و تمامت صحرانشینان را از مغول وتاجیک PageV02P150 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0241.png) # ~~واکراد و اتراک واعراب مفیمی و کوچکنچی احتباط کرده و شمرهآ # ~~مواشی ایشان که ا درگله بچرا باشند وبیرون چهاریایان مراکب # ~~وگا وان عوامل واجب دانسته متوجه آن برین موجبجهت. # ~~دیوان استیفا نمایند # # ازیک سر ازیکسر %~% ازیکهر %~% ازبکسر ازنک سر # شتر اسبا %~% و %~% گوسفند ورازگوش # ~~واکربعضی صلحا وگوشه نشینان کوزاویه داران ودانشمندان # ~~32پ احکام درباب مفروزی ومعافی ومسلمی مواسی خودداشته باشند # ~~وهرکز چیزی بدیوان نداده آن طایفه را معاف ومسلم دارند و # ~~بهیچ وجه مزاحم نشوند ومکتوب دهند که هیچ آفزیده بدینعلت # # زحمت اییشان ندهد ومطالبتی ننماید %~% بدان سببباین حکمنفاز # ~~یافت تا ازین تاریخ بازاییشان را مباشر ومتصرف شمره مواتی # ~~آن ولایات دانسته متوجه احصاء چهار پایان بروجهی کی ذکرزت # ~~1-آ: کوچکچی ، بپ : کوجکنی، ت : کوچکنجی، ث : کوجکیحی، # ~~ج : کوج کنی . ج : واجب دایشته ازانج .*3 ج : حزف شده. # ~~پ : حذفشده. ه پ : نمایند برین موحب ،ت: نایدجقحقه # ~~ج : از یکسواستر - افزوده. 74 ب: حذف شده. 8ث : از- افزوره. # ~~9ث : حنفشده. ا پج . حذفیشده . # ~~110_آ : ننماپند ، ب : سمایند ، ج : نمابند . 17-آبت : # # چ: ولدیت %~% 4ت : دایشته . PageV02P151 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0242.png) # ~~غیر مراکب وعوامل باایشان جواب ms261 گوبیند وچیزی قاصر ومنلسر # ~~تهاث نگردانند هیچ آفریده بیرون طایفهآ مذکور بمعافی ومسلمی بیرون # ~~نروند ومتوجه موانشی خوربموحجب راستی اداکنتدوحق السعیی که # ~~درجمیح ممالک جهت این شغل معین ومعهودست با ایشان # ~~جواب کویند تا در وجه اخراجات خود صرف نموره بتمشیت # ~~ماین مهم مشغول گردند ### | دراستخراج متصرفان ولایات # ~~استخواج بازدانستن ااحوال متصرف وعولاینست واسترداد آنچ # ~~از اموال دیوان برمتصرف ثابت کردد وحکم درین باب برین موبب # ~~ابات نوبسند سادات وقضاة وایمه ومشایخ وصدورواکابر # ~~واعیان ومعارف وارباب ومشاهیروعموم اهالی وجمهور # ~~ه1-ج متوطنان فلان ولدییت بدانتد که اختلللی که درین مدت بحال # ~~323-پ ابیشان راه یافته و تعدیی که از متغلبان بدیشان رسیده و # ~~حکام هرگونه تصرفات فاحش کرده وموجب حرابی کلی ستده # ~~22_ ب جملة و تفصیلا بوفوف پیوست وهمکی همت برتدارک و PageV02P152 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0243.png) # ~~تللفی آن مصروف وموقوف گشت واین معنی جزبتعمین کاتبی # ~~مین معتمد که باستخراج اموال آنجاقیام نماید وکیفیت تصرفا # ~~هرکس بازداند میسرنمی شد بنابرین مقدمه حواجه تاج الدین # ~~علی راکه بسداد رای ورشاد حال از ابنای جنس واصناف نوع # ~~مستثنی و ممتازست وهمواره متقلد کارهای بزرک بوره واز # ~~عهدهآ آن بعون رای صایب و نصر فکرثاقب براحسن وجوه # ~~تفصی موره جهت استخراج اموال ومتوجهات دیوانی و # ~~بوجوهات خارجی از اوکولکا وتابغورات ومصادرات و # ~~دست انداز ونقود واجناس وچهار پایان وارتفاعات بدان # ~~ولایات فرستاده بتد ودست اودرتصیرف وندبیرابین امون # ~~مومهمات فوی و مطلق گردانیده آمدتاتصرفات هرکس را از # ~~اول سال تاغایت مضبوط و منقح کرده نسخه آن بدیوان. # ~~آرد تا هرچه بیرون واجبات شرعی ودیوانی از ارباب ورعایا # ~~و سایر مردم ستده بایشند استرداد نموده بمستحقان تسلیم کنند # بدان سیبب این حکم نفاذیافت تااز ابتدای این سال اورا PageV02P153 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0244.png) # ~~1-آمستخرج اموال آن ولایت ویمامت وجوهات ازتابغورات # ~~واوکولکا ومصادرات ودست انداز ونقودواجناس و # ~~چهارپایان و ارتفاعات دانسته دیگری را کاینا من کان مجال # ~~مشارکت ومداخلت تصورنکنند ودست او درتمشیت این # ~~امور ومهمات قوی ومطلق شمرند جماعت کتاب وبتیکجیان ms262 # ~~واصحاب خبرت و کدخدایان وارباب وقوف ازغریث وشهری # ~~صوت جمع وخرج اموال ومنوجهات دیوانی وسایر وجوها # ~~که بهریشلتاق متعدیان ازهرکس ستده باشند بموجب راستی # ~~با او باز نمایند و اورا برکمیت وکیفیت آن واقف و مطلع. # ~~کرداننیده چیزی پنهان ویوشیده ندارند تا او استردادنوره # ~~نتسلیم بمستحقان کیند وتا اودران ولدیت باشد ملازم اوباشد # ~~واوامر و بواهی اورا مطیع ومنقاد گردند جمعی که براییشان تعدی # ~~رفته باشد درصحبت خواجه تاج الدین علی بدیوان بزرگ آیند # ~~وصورت تصرفات متعدیان که ازییشان و ازهرکس بدست # ~~ثخرای. کن ؛خدگ شده. ا. اگب پلی : کروانند # ~~ات بی ن هب کین وبدت اننزجیزی کرفته و PageV02P154 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0245.png) # ~~اندازوتابعور ومصادره وغارت وتاراج ازنقور واجناس و # ~~ارتفامات وچهاریایان و بسایر تکالیف ستده بایشند بدو بازننایند # ~~8ث تا در دیوان بزگ عرضه دارد وحکم آن برقانون شرییت ومعدلت # ~~بتقدیم پیوندد وچون تاج الدین علی بوظیفه استخراج چنانک # ~~ذکر رفت قیام نموره باشدحق الدستخراج برموجب معهودبااو # ~~جوا ب گوییند وچیزی قاصر نگردانند امرا و نوکران خاصه که دران # ~~بهب ولاییت باشند درتقویت وتمسیت او کوشند و بهرچه رجوع # ~~کند مدد ومعاونت دهند وشکرو شکابیت موتریتمرند برین # ~~جملة روند واعتمادنمایند کتب فی # مانزوه درتفویض اسفهسلای ممالک # ~~شج امرای الوس ووزراوامراای تومانات وایناقان وامرای هزارها # ~~وصدها وحکام ومتصرفان ولدیات ممالک محروسه بدانندکه # ~~چون زین الدین حاجی علی ازجمله ملازمان قدیم است وپیوسته # ~~بتقلد کارهای بزرگ استتهارداسشته وبجلادت ویشجاهت و # ~~کفابت و درایت مشهوربرده وبمراحم وهواطف احتصاص یافه # ~~2. اچ:ی جمدت.تی اللکرمون؟.ههب ا).پیوندد.تاج PageV02P155 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0246.png) # ~~اسفهلاری ممالک محروسه بدو فو رفت تا بروجهی که # ~~مقتضای فکر بلیغ ونظرعیق اوست ازکیفیت احوال عموم # ~~خلایق مستخبرومتفحص بوره چون رجوع قضایا با دیوان # ~~یارغو کند او نوسط نموره برقانون معدلت وراسی بقطع # ~~را برندرگناه بازخواست یموره تستدیدی را که زیادت برحریا # ~~3پ مجرم باسنتد ارتکاب نکند وحوف وخشییت ایزدی رانصب # ~~العین دارذ تا دردنیا از راستکاران ودرآخرت از رستکاران # ~~با بشد بدان سببی این حکم نفاذیافت تا ms263 ازین تاریج باز # ~~اورا اسفهسلار ممالک محروسه دادسته درجمیع قضایا که # ~~با سفهسلاری بعلق داشته باشد رجوع بااوکنند ودیگری رامجال # ~~مشرکت ومداخلت بدهند اسفهسلاران ولایات وشهرهای # ~~ممالک محروسه ازقبل اوباشند وبی ملتوب واجازت او # ~~دراسفهسلاری مدخل نسازند هیچ آفریده از حکام ومتغلبان # ~~دزد وخونی وحرامی را حیایت نکنند وتمامت را بنوکران PageV02P156 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0247.png) # ~~اسفهسلار سپارند ومستحفظان دروازها ازقبل اییشان بایشند # ~~ورسمی که معهود اسفهسلاریست باایشان جواب گوبند تا # ~~با ستصواب او ببصرف رسابنیده بتمشیت این شغل اشتغال # ~~توانند نمور 5 ### | درتفویض امارت عسسن # ~~چون پهلوان فخرالین احمدسالنها بملدزمت دیوان بزرگ قیام # ~~نموره است وازعهدهآ هرمهم که بدو تفوی رفته بروجهی # ~~بسندیده بییرون آمده وبجلددت و کفایت مشهوروموصو # ~~بتده راه عسستی اردو بازاز بدو تفویض رفت تانوکران جلد # ~~35پ تعیین کرده هریتب بمحافظت بازارمشغول گردد اگرکسیرا از # ~~برنود و اوباش کالتردد بینند گرفه بعسس گاه برند تااوبتحقیق # ~~حال آنکس مشول بشده اگر محل تهمت باشد موقوف داشته # ~~ت تا دیب و باز فواست بلیغ تجای آردا واکرمردی پیشه کار یا از # ~~نهمت دورباستدرسم عسسی ستده رصاکند بدان سبب این # ~~1-چ: بااو. آ.آت : ان. 3ب: اسعالن. ما: نواند . PageV02P157 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0248.png) # ~~حکم نفاذ یافت تا ارباب وکدخدایان و بازاریان ارذوبازار ازین # ~~تاریخ باز بهلوان فخرالدین احمدرامتصدی امارت عسس دانسته # ~~بوات مشارکت غیریسدود یشناسند ودر فضایا که بعسسی علق # ~~بث راسشته بایشد رجوع بااوکنند واز سخن وصواب دید او تجاوز # ~~3 ب ننمایند و برهرکس که رسم عسسی متوجه گردد بااو ونوکران او # ~~جواب گویند اونیز باید کی نوکران را وصیت کرده نگذارد که # ~~15-ج مردم متمیز حال وکدخدایان بازار ومعارف ومشاهیر را مزاحم # ~~ومتحرض شوند وبعلت طمع وعرض خور مطالبتی نمایند و # ~~از بازحواست نواب حصرت ما اندسثه کنند # # 9 %~% ورنفویض ملک التجاری # ~~امرا وحکام وسارات وقضاة وبواب ومتصرفان وبتیلجیان # ~~ولدیات ممالک محروسه بدانند که احتیاج بوجودتجآرجهت # ~~2یپ آبادانی ممالک درغایت بشدتست چه دروقت گرانی سعار # ~~مطحومات واقسه وامتعه وملبوسات چون تجاردراطرا PageV02P158 # ![image ms264 ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0249.png) # ~~ولایات بتردد مشخول می گردند غلا برحص وعشر احوال # ~~خلایق بیشر مبدل می شور جهت آنک معاملات ایشان # ~~مجموع برقانون شرع واسلام است ونص واحل الله # ~~السع3 مؤکد ومصدف آن وتحدیث صحیح، من ارادالدنیا # ~~-2. فلیتجر موکدومستحکم وازمیامن معاملات شرعی ایشان # ~~هرآینه مردم را ماره معانش و وحبه انتعاش حاصل آید و # ~~حنین طایفه را از شحصی که مقدم وپییتوای ایشان باشد # ~~ناچار افید تا بکلی وجزوی قضایای ایشان رسیده برقانون # ~~سترییت و معدلت وعرف وعارت بقطغ رساند بنابرین # ~~مقدمه راه ملک التجاری جماعت تجار درجمیع ممالک محروا # ~~بحواجه زین الدین علی نفویض فرمویم واورا درتقلد این # ~~منصب جلیل موفر و ممکن گردانید تا بروجهی که از کفایت # ~~ودرابیت اومتهورست بصبط احوال تعجار اشتغال نموده # ~~مجموع مهمات ومصالح ایسثان را در محاکم شریعت ودیوان # ~~بزرگ بعوض رساننده برمقتضای شرع وعدل تساخته گرداند # ~~اهج ونگذارد که ازهیچ افریده براییشان زوروزیارتی رودوقوق PageV02P159 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0250.png) # ~~ایشان بر هرکس که ثابت گرد د مستخلص گردانیده تسلیم کند # ~~پ وعذر ودفع ناموجه بستمور بدان ستبب این حکم نفاذیافت # ~~تا از ابندای این سال اورا ملک البجار ومقدم طوایف # ~~بازرگانان ممالک محروسه داننند ودست اودرتقلداین سعل # ~~فوی ومطلق شمرند ومراسم تملین واحترام وتبجیل و اکرام # ~~بر احسن وجوه مری دارند وچنان سازند که بفراغت خاط # ~~برعایت ومحافظت تجاراطراف فیام نواند نمود جماعت نجان # ~~ممالک می باید که اورا مقدم و پیشوای خور وملکالتجارداسته # ~~درجمیع فصایا رجوع با اوکنتد وبی استصواب اودرهیچ مهم # ~~منقاد باستند ودهیچ حال رعوی استبدار و انفرار نکنند ### | دریهونیخکومت دارالضرب ومعیری # ~~چون مولانا سهاب الدین ازمدتی مدید باز بملازمت ما’ # ~~فیام نموره است و ازعهدهآ حکومت ومعیری دارالضرب که # ~~بدوحوالت قرموره ایم براحسن وجوه متفصی سده وآثارامانت # ~~2ب تو دیاینت وراست قولی ودرست قلمی بظهور رساننیده وذکر # ~~1-ب: نسد.2گبب حدکسده3 پ: توقیر.4 ب: حد: PageV02P160 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0251.png) # ~~جمیل بانی اخروی را بحطام فابی دنیوی نداده ودرعبطهآ دیوا # ~~ورعایا کوسیده ومحاسن افعال واقوال اومستحسن بقبول ms265 # ~~مددث آمده برفرارسابق حکومت ومتصرفی ومعیری دارالضربیهای # ~~ممالک بدو تفوبض فرمودیم تا مجموع آقچهای کهن را که # ~~بدارالضرب آورند بسکهای که بتجدید معیب ومنقوش گشته # ~~3پ مضروب گرداند وحق النار واجور عمله وضع کرره مال وتوجها # ~~دیوایی بروجهی که حجت باز داده قایم دارد و بتفحص احوال قلایا # ~~واقچه بران که اموال خلایق را مغشوش وقلب می کنند وازنص # ~~حدیث صحیح خرمة مال المسلم کحرمة دمه نمی اندستند # ~~مشغول گشته برقانون معدلت وراستی با زحواست واجب # ~~داند وانرا که بیاسا بایدرساند عرضه داستته بعد ازحکم # ~~بباسا رساند ودرهمه ابواب چنان سازد که افعال واعمال # ~~ومحمود ومشکورافیدتا بمحمدت وارتضا مقرون گردد ان شاء # ~~الله تعالی بدان سمبب این جکم نفاز یافت تا امرا ووزرا # ~~ا-ج : حذف سده. 2 پت : دارالضرب . 3پ : مملکتها # ~~4 ت : کهنه . 5 - آتج : حذف بشده . 6- ا: و-افزوده # ~~18 پ : معیر . 8 پ : حال . 9 پ : کم . اپ : حذف ستده. # ~~11 - آپ تج : حذفیشده . *یبای حدیث رانتوشته وجایبت PageV02P161 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0252.png) # ~~98-2 واصحاب دیوان بزرگ وسادات وفضاة وحکام ونواب # ~~ومتصرفان وتتیکجیان ولایات ممالک محروسه وجمامت # ~~تهبج عملهآ دارالغبرببهاآوسوهه ومحترفه از ابتداء این سال مولانا # ~~ستهاب الدین را حاکم ومتصرف ومعیر دارالضربهای ممالک # ~~دانسته درآنچ بدین وظیفه بعلق داشته باشد حبوع کلی # ~~بااو و گایشتگان اوکنند و دیگری را کاینا من کان مجالمشاکت # ~~ومداخلت ندهند ودست اودتصرف وندبیرامورومهما # ~~دارالضرب فوی ومطلق دارید جماعت قایضان وسباکان. # ~~وطبامان وصیرفان وقطامان وگرازننگان وتمامت همله # ~~دار الضیرب ازقبل اوباستند واوامز ونواهی اورا مطیح بنقاد # ~~3-پ گردند وازسخن وصواب دید او تجاود ننمایند و بی اذن و # ~~اجازت او درگداز طلا ونقره شروع نکنند ومتوجه دارالضرب # ~~براسی جواب گویند 12 # ~~- ت : حذف شده . 2ج : مالک - افزوده. ث: جدالحمود # ~~4 - آب پ تج : حذف شده. ه ج : کننند و کماشتکان او . آت: ساکنان. # ~~باب: طاضان ، ت : طاغان ، ث : طیامان . 8-آت ،کذارکنانه # ~~ب : کداکسان، پ: کذازگیان، ث :کدارندکان، ج: کدازکیان. 9پ: امر # ~~10- پج : باستد. 2ب: کذار، پ ms266 : کذاز، ت : کدار، ج: ناخوانا . PageV02P162 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0253.png) # درنفونص صاحبجمعیاموالدیوان # ~~چون خواجه امین الدین بامانت ودیانت معروف وموصوفست. # ~~وآوازهآ کوتاه دسی وکم طمعی او استماع رفته ازابتدای این سال # ~~بت صاحب جمعی اموال ریوانیابدوتفویض فرمودیم تا بروجهی که از # ~~امانت وریانت اومعهودست بیمتتیت این شغل اشتغال نماید # ~~ودرمحافظت مال دیوان باقصی الغایه وابلغ النهایه کوشتد و # ~~بی برات وحوالت دیوان بکدانک زر بهیچ افریده ندهد بدان # ~~سبب این حکم نفاذ بافت تا امرا واصحاب دیوان بزرگ و # ~~حکامة ومتصرفان ولدیات اورا صاحب جمع اموال دیوان دانسته # ~~دیگری زا درین وظیفه با اوشریک و منازغ ندانند ودست اورا # ~~در محافظت اموال قوی أشناسند اصحاب دیوان هرسال مبلغ # 5هزاردینار8 زر رایجابوجه مرسوم صاحب جمعی اموال از # ~~جمع اومجری ومحسوب دارند وبدان علیت اورامخا طب ومطالب # ~~نگردانند 14 # ~~اج : بیست ویکم . * پ : حذفسشده . 3ت : دیوان. # ~~4 ب پج : دیوانی. ت : حذف شده ، پ : وحکام ونواب . # ~~بآب ت : ولایت . 7پ : دیوالی ،ت : وللیت . ب: ومشارع، # ~~پ: حذف شده . 9ت : ومطلق - افزوده. 1ت:ششهزار .14 پج ،حنف شده # ~~17 پج .او 0 13 پ :حنف شده.*اپ : محافظت کتندهث . مخاطب # ~~ومطالب نکردالند وکتب بالامرالعالی رام نفاره فی، ج . مخاطب نکردانند . PageV02P163 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0254.png) # »ویم درتفویض مناصب قلمی ولایات # ~~درین وقت چون عوضهآ داستتند که عماد الدین محمد کایب. # ~~48ج مردی امین و معتمد وراست قول و درست قلم است و در تقلد # ~~کتابت فللان موضع وولایت طربههآ را ستی وامانت مسلوک # ~~لاث داسشته وهیکنان را برمحاسن افعال واقوال او وتوق واعتماد # ~~کلی بوده برقرارسابق کتابت انجا برومقرر داشتهسشد و # ~~ابواب مشارکت سدود و منسدگشت تا اوبرعادت معهور # ~~بضبط جمع وخرج اموال فیام نوده درکتبت بروات وافراع # ~~محاسبات وتنقیح معامللت شرابیط امانت ودیانت بجای. # ~~آرد ودرفسمات وتخصبصات وتخرییات واخراجات امرا. # ~~وایلجیان وصادر و وارد از منهج انصاف عدول نجوید وصعفا # ~~را با اقویا مساوی نگزداند وصورت جمع وخرج را دردفتری4 # ~~9-2 مضبوط و منقح پرداخته سال بسال بدیوان بزرگ می ms267 آردوبزی # ~~می رساند تا بعد از وقوف حکم آن بتقدم رسد بدان سبب # ~~این حکم نفاذ یافت تاحکام وسادات وفضاة ومتصرفان و PageV02P164 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0255.png) # ~~صدور واکابرواعیان ومعارف وارباب ومشاهیر انجابرقران # ~~سابق اورا بتیکجی وامین اموال دانسته در متعلقات این وظیفهآ # ~~3-پ برجوع کلی با اوکنند واوامر ونواهی اورا که موافق معدلت و # ~~مطابق نصفت باشد مطیح ومنقاد کررند کتاب تمخاوات # ~~خودرا از قبل اوداند وهرشب رفوع محاسبات بیسش اوبرند # ~~واورا برجمیح مداخل ومصارف مطلع و واقف گردانند وآچیزی # ~~پنهان و پوسیده بدارند و رسوم معهود با اوجواب گویند حکام # ~~ومتصرفان مرسوم کتابت بموجبی که بموامره درآمده سال بسال # ~~نسلیم اوکنتند ودرمحاسبه ومعامله خود مجری وممصی دانند و # ~~درتوقیزو احترام او کوشندوکتب فی # مستت وووم دریفویض تتغاولی وراهداری # ~~نوعاو 8 چون جماعت تجار واصحاب فوافر7 باز رسانیذل # ~~که حوامیان در فلانراه برایشان زده اند وقود واجناس و # ~~1. پ او اکبهاگ . ن ن.ات: ولایف # ~~بچ سله. کی:هن شانه ب: PageV02P165 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0256.png) # ~~چهارپایان بغارت برده و بعضی را از اهل ففل بقتل رسانیده و # ~~بعضیرا مجروح گردانیده این معنی بغایت مستنکرافاروهمت # ~~برتدارک وتلافی آن مصروف"وموفوفکگشت وازابتدای این # ~~تاریخ راهدای ان راه ومواضعی که تاغایت داخل آنست یر # ~~ششمس الدین امیرهآ که ازقدیم باز مباشر این کارست وباوجود # ~~او حرامیان وقطاع طریق را قدرت تعرض ابناءسبیل نبوره مفرر # ~~داستتهآ سد تا بروجهی که از کفایت و کاردانی او معهورست مح # ~~راههارا بنوکران جلد مردانه حوالت کند ودرقلع وقمع واستیصال # ~~هباپ حرامیان ودزدان باقصی الغایة والامکان کویشد ودرمواضع مخؤ # # نجارو قوافلرا بدرفه داده بسلامت بمقصدرساند %~% بدان. # ~~سیبب این حکم نفاز یافت تاحکام ومتصرفان فلان ولایت از # ~~ابتدای این سال اورا راهدار و باج خواه آن راهیها ازحدووفلک # ~~تاحدود فلان دانند وابواب مشارکات مسدودیشناسندودست # # 4 %~% ک اگب لا گ: کوهک:حو ### | پ : موضعی PageV02P166 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0257.png) # ~~او فوی دانتد نجار وفوافل رسمی که معهود باج داری وتتغاولی و # ~~راهداریست برین موجب که مفصل میگردد # ~~ازیک سر ازیکسر ازیکسر ms268 ازکسر ازیکرسر ازچهامر # مشتر اسیتر %~% اسب پالانی درازگوش گاو گوسفندوبره وبن # ~~ث بااوجواب گوبیند تا او ببوجبی که حجت بدیوان داده ببروات واحالا # ~~دیوانی بمصرف رساند وکتب بالامرالعالی دام نفاذه # ~~3ج نوع دوم5 حکام ومتصرفان و بنیکچیان خوی ونوابع آن # ~~بداننند که درین وقت راه تتغاولی و باجداری أبجارا بآیتکین که # ~~مردی کاردان و فرزانه ومبارز ومردانه است تفویض کوده یشد # ~~1-آ تا راهها را از دزد وحرامی وقطاع الطریق صیانت واحب دانسته # ~~1- پ : و ی ر اهاسج حذف # ~~شده، توی ککت.روی پج : حذف سده، # # ت : که م وری رود. %~% 5 پ : 4 - افزوده، ج : # ~~ر- افزوده . اپ.ر اگرورنهج : نار - افزوده . # ~~7پ: انزوده، جر اتززده 8پج: افزووه. # ~~9پ چ. : افزوده. 0ا-ت : یک .12- بپت : حذف سشده . # ~~17-ب: احلات ،پ : حوالات . 13-آ. حنفشده 0 14- آ: برینحله روید واعماد # ~~کماسل ببتج . حذف شده. لهایب . حنف شده.16-ت : جوی. 7ات: حفب # ~~مده. 14.ا!هاوی هب هقون اچارت،ت: تبقاولی،ت: بنغاولی، PageV02P167 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0258.png) # ~~تجار وقوافل را در مواضع مخوفه بدرقه داده بسلامت بگذراند # ~~بواز رسمی که در دیوان مقررستده و اوحجت بازداده بجاوزنکند # ~~وازهیچ آفزیده زیادت نستاند بدان سبب این حکم نافذ # ~~شد تا از ابتدای این تاریخ اورا تتغاول و باج دار راههای مذکوره # ~~9چ دانسته رجوع این مهم بااوکنند و تجار وفوافل رسمی که # ~~معهود باج دارییست با اوحواب گوبیند و چیری قاصرنگردانند تا # ~~او ببروات دیوان جواب گوید11 # ~~شوع موم چون جمال الدین اباز مردی کافی وکاردان # ~~است وپیوسته بمحافظت راهها مشخول بوره ودفع دزدان # ~~وحرامیان وراه زنان برخود واجب4 دایسته ازین تارییخ باز3 # ~~محافظت وراهداری فلان راه ازوللییت ارمیه2 بدو تفونض # ~~5ت رقت تا بر فواری که تا غایت معهودبوده آن راه را اردزد و # ~~1-پج : وصادر ووارد- افزوده. 2-آ. بکدارند . ب ،کسد . 4 پج :صادط # ~~5-آ. تغاول، ب . سغاول ،ث : بتغاول. 6 پج : درقضایا راهداری - # ~~افزوره70 پج، حنفشده 80 ب : حذف شده. پج : وازسخن وصواب. # ~~دیداو تجاوزننمایند، ب : حذف شده . 1ت : و.2 پج : وحوالات دیوان ms269 # ~~بزرک بمصرف رساند ، آت : دیوان جواب کویند 130 ب : حذف شده. 3اب: # ~~بایاز . 14ب : حذفشده . 15ث : حذف شده . 2ا پج : راهها. # ~~7 ب : امیرع (باخوانا).18 پج ویی وو اوووتیرف و # ~~متدییر امور ومهمات ان قوی ومطلق کردانند . PageV02P168 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0259.png) # ~~حرامی نگاه داشته جار وفوافل واینده ورونده را بسلامت. # ~~بگذراند ونگذارد که اموال واقمیشه ایشان درمحل تلف افید # ~~بدان سبب این حکم نفاز یافت تا حکام ارمیه ازین تاریخ بازاو # ~~را باجدار وتتغاول راههای ایجاداسته درقضایای راهداری # ~~رجوع با اوکنند جماعت کارواننیان رسمی که معهودست واز # ~~دبوان مقررستده وصورت آن برلوحی که مفوش ومعلق است # ~~نوسشته بی زیادت و نقصان با اوجواب گوبیند تا او بدیوان ساند # ~~ودیگری درکار*و راهآ او مدخل نسازد # ~~یست وسوم درتفویض کاروانسالاری # ~~بوع او چون جمعی از اکابرواعیان که ازجانب بغداد # ~~آمدند تقریر کردند که جماعت حرامیان متعرض ایشان شدهاند # ~~ومبالغی نقود واجناس وچندبن سرچهار پای بغارت برده و # ~~4- پج . صیانت واجب دانسته.2 -آ : ققول . # ~~3- آ: تدرندهچیو مرت وبتیکجیان- افزوده # ~~1: ن ب بریهکبسقاول، ت: نغاول # ~~ج : تغاول. 6پج : اوامرووی اورقطیح ومنقادباشند # ~~و. افزوده ای: د کن ی.وبهرکب: دن # ~~ڈٹواگن. گ. کف سده. کاووراه.ا. اکت:مدن PageV02P169 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0260.png) # ~~بسیب آنک صاحب وجودی که حاکم قفل و کاروانسالار # ~~2.5ب بایشد و بدفح حرامیان قیام بواند نمود با قافله اییشان ببوره # ~~بزحمات وخسارات بسیار بدیشتان رسیدهاست وابواب. # ~~صادر ووارد ازان راهآ مسدودگشته تدارک وتلافی این # ~~معنی ازجمله لوازم نمور بنابرین مقدمه چون تاج الدین # ~~علی راهدارآ که مردی صاحب وجورست و مزدان شحماع # ~~دلیر جلد مللزم دارد وپییوسته بقلع وفمع مفسدان ومتمردا # ~~وحرامیان مشغول بوره واستیصال ابشان برحود واجب # ~~وانسته درین حال التزام نمود که اگرکاروانسالاری کاروانی # ~~که ببعدادوعراق عرب وبیات وخوزستان ولرستان # ~~وآن بواحی روند بدو تفوض کننند او با صد مرد جلد # ~~متسلح کماندار سوار کاروانیان را از سشرحرامیان ودزدان # ~~و فصاد وفطاع صیانت بموده بسلامت بمقصد رساند واکر # ~~ابیشان را بسبب بعرص حرامیان چیزی تلف شود او بتدارک ms270 آن # نماید چون سخن او محل اعتماد بود ومعلوم سده که هر # ~~-ث التزام که کینذ ازعهده بیرون اید راه کاروانسالاری راههای ~~PageV02P170 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0261.png) # ~~بخداد وعراق عرب وبیات وخوزستان ولرستان بدوتفیض # ~~رفت ودست او رران باب فوی ومطلق گردابیده شد تابروای # ~~که ازکفایت و درایت و کاردانی وجلادت وستهامت اومعهورت # ~~بوظیفهآ کاروانسالاری مشغول گردد وچنانک التزام نموده و # ~~مکتوب بدیوان باز داده درمحافظت ورعایت قوافل سعی و # ~~اجتهار بلیخ بحیای آورد ودفع دزدان وحرامیان واجبرا # ~~فوافل را بسلامت بمقصد رساند بدان ستبب این حکم نفاز # ~~یافت تاجماعت کارواننیان راههای مذکور از اکابرواعیان # ~~وتجار وعیرهم تاج الدین علی را کاروابسالار وبزگ قوافل # ~~24_ت آن راهها دانسته ازسحن وصواب دید او بیرون نیایید و # ~~اوامرو بواهی اورا درباب رکوب ونزول وحط وترحال # ~~مطیح ومنقاد باستند جماعت سواران وسللح داران که # ~~درکاروان باسشند بوفت دفع دزدان وحرامیان یااوونوکران # ~~او منهق بوره بهیچ حال انفراد واستبداد نجوبیند وباقصالغابه # ~~والامکان کوشند وچون اورا از برای محافظت فوافل خرج # ~~بسیار بر ترنبیب خود ونوکران وچهاریایان اییشان اتفاق ابد # ~~باید که مجموع اهل قفل رسمی که معهودست بااوجواب گویید PageV02P171 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0262.png) # ~~وبحمایت امرا ووزرا وسایرمتغلبان وبهیچ عدر وشلتاق # ~~نمسک نجوبندتا اوآن را در وجه مصالح خود وملازمان # ~~بمصرف رساینده برین مهم حطیر مللزمت ومواظبت واجب # ~~داند برین جمله روند واعتماد نمابدتکتب فی 3 # ~~بوع ذوم درین وقت چون جمعی از اعیات بحار واکابر # ~~قوافل عرضه داشتند4 که میخواهند که متوجه مملکت خراسا # ~~ومازندران وآن نواحی شوند وبواسطه فطاع طریق و # ~~هاب حرامیان که بر راه اند عزیمت متعذرمی گردد التماسنودند # ~~که اگر یکی را ازمشاهیراعیان بامارت قفل وکاروانسالای # ~~نامزد گردابیده مصاحب ایشان بجانب حراسان فرستندتا # ~~درراه برعایبت ومحافظت اییشان وصیاینت از تعرض دردا # ~~وحرامیان استغال نماید ویسللمت بمقاصد واوطان اییشان # # رساند دردعاگویی ودولتخواهی افزابیند %~% برحسب ملتمس # ~~ایشان بایدو قورچیرا که صدمردلشکری سوارسلاحدارکه در # ~~عهده واهتمام دارد وهمواره بمملکت خراسان وآن ولایات PageV02P172 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0263.png) # ~~ومقارعت نموده بامارت قفل ms271 و کاروانسالاری تعیین کرده شد تا # ~~بدفع فصاد وقطاع مشغول سشده کاروانیان را بمقاصد ومساکن # ~~20- آخود رساند ودرمواضع محوفه نوکران را معین گرداند تا درشب # ~~بنوببت کشیک دارند بدان سیب این حکم نفاد یافت تاجما # ~~اعیان تجار واکابرقفل بایدو را کاروایسالاران قافله(3 # ~~دربوقیر واحترام وببجیل واکرام اوکوسند ودرهرمهم ومصلحت # ~~که اییشان راسانح وعارض گردر باتفاق پییت اوایند وبروعض # ~~کننند وازسخن وصواب دید او تجاوز ننمایند ورای اورادرثرو # ~~امدن و بریشستن معنبرو معول علیه دانند ورسمی که معهورت # ~~و بدیکر قافله سالاران رسیده با اوجواب گویید تا در وجه # ~~اخراجات حود ومصالح ونوکران وچهارپایان اییشان بعصف # ~~برسانیده بدین مهم اهم مشغول گردد امراء بومانات وهزارها # ~~ت وصدها وحکام ومتصرفان ولایات وجماعت صحرانشینان # ~~از اردوی معظم تا مملکت خراسان و قومسن ومازندران می باند # ~~تکه هروقت که بایدو قورچی راجهت رفع دزدان وحرامیان # ~~6 شنه نا مه ک ااق PageV02P173 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0264.png) # ~~بمدد ولشکر حاجت افتد وجار فرستد سب و روز ناگفته نوکران # ~~جلد سلاحداررا بفرستند تا بمحاونت ومساعدت فیام نموره # ~~دردفع حرامیان وقطاع الطریق باقصی الغایه وابلغ النهایة کوشس # ~~نمایند از جواینب برین جمله روند واعتمادنمایند 5 # ~~نوع سوما درین وقت راه کاروانسالاری کاروان سلطاننه # ~~و اصفهان ویزد وسایر بلاد عراف عجم بسیف الدین مغلتای # ~~تقویض رفت تاجماعت ففول را از تجار وغیرهم بدان راهها # ~~دلالت کند و بوفت ظهوردزدان وحرامیان وهجوم ایشان او # ~~با نوکران جلد مردانه مسلح که داروپیش باز رفته بدفع ایشان. # ~~متغول گردد و نلذارد که بفوافل زحمتی وخسارتی رسد وایشان # ~~را بسلامت بمفصد رسانذ بدان سبب این حکم نافذسشد تا # ~~جماعت بازرگانان واهالی قافله سلطانیه وعراق سیف الدین # ~~مغلتای را کاروانسالارآن قافله دانسته ررجمیع فضاباکه بصلعت # ~~ب کاروان تعلق دارد رجوع کلی با اوکنتد وازسحن وصواب دید او # ~~که درباب رکوب ونزول وحط وترحال واختیارمراحل ومنازل # ~~گوند بیرون نیابند و رسمی که معهورکاروانسالاریست با اوجواب ~~PageV02P174 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0265.png) # ~~گویند امرا وحکام ولایات وجماعت مغولان وصحرانشینان # ~~بهرچه سیف الدین ms272 مغلتای درباب مصلحت کاروان بااییان # ~~رجوع کند مدد ومعاون باشند # بیست وبهاره دربهویض ریاست # ~~چون رئیس عزالدین ازمدنی باز بریاست فلان دیه مشعول # ~~32پ بوده است و در رعابیت رعایا و ابادانی کوسیده واینده ورونده # ~~را براحسن وجوه جواب داره واز رسانیدن بعرض برعابااوضعفا # ~~مانع ستده برفرارریاست انجا بدو تفویض رفت تابقاعدة سابق # ~~اهالیوساکنان را محافظت نیوده سویت وراسی میان ابشن # ~~نگاه دارد وزوروربارتی نلند و وجوة بروات وحوالات دیوانی # ~~دیه را براسی بر رعبت فسمت کند چنانک بارقوی برصعیف # ~~نیفتد وآینده ورونده را بدلخوشی روانه گرداند بروجهی که رعایا # ~~را زحمتی نرسد وبنفس حود بزسر مزروعات رودومزارعان # ~~را مدد دهدتا تمامت را سیراب گردایتد واز حیف ومیل ومعابا # ~~7-ب: امرواحکام. اب نها: آ، بک،البک: ممد PageV02P175 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0266.png) # ~~احتراز نماید و زندگانیی پییش کیرد که موحب برفیه ساکنان # ~~بایتد تا درآباداتی دیه وعمارت و زراعت کوسند ود # ~~ت همه احوال جانب حق تعالی ومصلحت دیوان نگاه دارد # ~~بدان سمبب این حکم نفاذیافت تا ارباب وکدخدایان ورعایا # ~~هاج ومزارعان دیه از ابتدای این سال وبرقرار اورا رسی و # ~~پییشوای خود دانند وازسخن وصواب دید اوکه متضمن مصالح # ~~رعایا و آباداتی دیه باسشد بیرون نیاییند و مرسومیآ که ریاست # ~~را مقرر بوده باتفاق برا بکدیگرقسمت کرده سال بسال با اوجواب # # 32پ گوبیند ببیک ول %~% ورانفاومحصلات جهت حصیل # ~~9ث وجوه حکام ومتصرفان وبتیکجیان فلان ولایت بدانندکه دین # ~~وقت شرف الدین وبهاء الدین راجهت تحصیل وجوهات دیوالی # ~~برموجبی که بروات بالتون تمغا بذکران ناطق است آنجافستایم # بدان سبب این حکم نفا ذیافت تاچون آن وجوه بوجه آش و # ~~اخواجات خواتین ومواحبب عساکر منصوره مستخرق گشته وبنازکی PageV02P176 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0267.png) # ~~تمام تعلق دارد در روز تحصیص وتوجیه کرده پیش صاحب جمعی # ~~امین معتمد محفوظ دارند و بعد ازاتمام نسلیم ایشان کنند واز # ~~هریکهزار دینار بیست دینار بحق التحصیل خارج مال با ایشان # ~~جواب گویند وعلوفه و علفهآ ایشان ازین مبلغ بییست دبنار5 # ~~2ب محسوب باشد و ms273 بزودی تمام1ایشان را مقضی الحاجة بازگرداتد # ~~بوکتب بامرالحالی دام نفاره فی9 # ری سو # # دربهویض مناصب سرعی ولوازم ان هراه لصل %~% 0 # درهویص مناصب فضا سهلوع # ~~وع اول ورتقولض قاصی القضابی ممالک # ~~اعتلا براعالی درجات سلطنت وارتقا برمصاعد معارج مملکت # ~~جز باعلاء اعلام وین واحکام آحکام سید المرسلین علیه صلوات # ~~الله رب العالمین میسرنشور واقتدا بسنت ملوک اسللف واهتدا # ~~3پ بانواراعاظم واشراف جز باعانت متابعان اسلام واغاتک هقتفیان # ~~ک -آب نرا) کب: برودکر. لاپ: حدف سده PageV02P177 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0268.png) # ~~آثار خیرالانام علیه الصلوة والسلام دست ندهدچه مبانیسلطنت # ~~-آ بی تشیید دعایم شرع مستقمم استحکام نیابد وقواعد مملکت بی # ~~اشارت قوایم دین قویم ممهد نلردرعظمت دین حق الرچه زیارت # ~~ازانست که سواعد ادراک افهام واوهام باذیال جلال آن تواندسید # ~~اما ببقویت سلاطین اسلام اعتلا وارتفاع یابد وجمال عرون معلکت # ~~اگرچه درانظار اولوالابصار زینی هرچه ببیشتردارد امأ تادست # ~~مشاطه شرع ومزین دین بیزیین آن سشغول نگردد دلرایی و # # جان فزایی فتواند کرد %~% شعر8 # # کدین نگیروقرار وشرع فوام10 %~% تا نیابد زعدل شاه نظام # # 5بابشد از ملک راه دین بال %~% ملک بادین بود قوی والا3 # # قوت دین زملک شاه بود %~% ملک بی دین حق تباه بور # ~~هاج و برین تقدیر که احسن تقادیرست عالمیان رامعنی درجهان افروز # ~~حدیث صحیح کهأ محجل دراری کواکب ومغیر انوارثواقبست # ~~1- پ : سلطنت - درحاشیه تصحیح شده و کلمه «مملکت» نوشته شده. 7 ب: از # ~~0ت : نتواند. چ: اعلا. کنالپ:لقام دسک،گبنادست. آب: # ~~مزنن ، پ : بزین. ساچ. اوبق.چج :حذفسده. # ~~4ث : این سه بیت باخط مغایر نوشته سشده. اپج : قراروقوام PageV02P178 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0269.png) # ~~الدین والملک بوامان ظاهرولدیع وباهروواضخ گردد و # ~~علی الجمله سهام این مطالب وقداح این مقاصد وقتی مصادم # ~~اعراض شوند که جریان امور برقانون استحقاق باشد و. # ~~فیضان نعم بر قدر استیجاب واستعداد تاروز بروز بازار # ~~سلطنت و مملکت نظام گیرد ودم بدم کارخانهآ دین و دولت # ~~انتظام پذیرد واهتمام بتمستیت این معنی وظیفه تدین سلاطین # ~~دین دار و تکفل ملوک معدلت تعار والتزام ms274 پادشاهان دادگرو # ~~اعتتناء شهریاران شرع پرورفضل گسترست تا سریرسعادت # ~~ایشان مماس ذروهآ خورسید رخشان گردد و تاج حسروی که # ~~ملامسب مفرق کسرویست با اوج کیوان مصادمت نماید و ذکری # ~~جمیل با تواتر ادوار دایر و اجریآ جزیل با تعاقب قرون واعصار # ~~ساری وسایرشود ان سشاءالله تعالی وچون منصب قاضی # ~~القضاقی ممالک محروسهآ کها افضل اعمال دینی واجلمناصب # ~~ا=2: اعنی الدن وامک وامانن ه لبن، دفسکاه اچت : اعی PageV02P179 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0270.png) # ~~اسلامیست واحتیاج کافه انام لاسیما اهل اسلام بمتابعت # ~~احکام شرع ومطاوعت شرایع شارع صلی الله علیه وسا # ~~درغایت وضوح وشکوه مملکت از تعظیم قدرشرییت مسعنی # ~~ب از وصف وبیان و دولتخانهآ سلطنت ازتقویت آن ممهده # ~~الدرکان نهوض این منصب جلیل ومحل خطیر اثیل بصاحب # ~~وجوری که باجماع امم واتفاق اهل عالم جامع فضابل علمی. # ~~و عملی وحاوی معلومات جزوی وکلی باشد وبکمال ورع و. # ~~تقوی اراسته وسرو سعاددش برجویارچمن معالی وفضایل # ~~بیراسته برذمت همت ازجمله لوازم بل ازفیل فرابض # ~~است وحون مولانااعظم علامة العالم قاضی قضاة الیمالک # ~~سقد الخلایق من ورطات المهالک برهان المحققین اعلم # ~~المتقدمین والمتاخرین هاری الخلالق الی طاعه الله رب # عالمین شافی الزمان تعمان الاوان مقتدی اهل الابمان # ~~اج الملة والدین شیخ علی منع الله المسلمین ببرکة حیوته # ~~الشریفه از مدتی مدید باز بملازمت حضرستا یدرنیکوی ما PageV02P180 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0271.png) # ~~تخمد الله بغفرانه واسکنه اعالی عرف جنانه بیام بمودهاست # ~~وشرابط نیکوخدمی بجای اورده ودرسرا وضرا وسدت و # ~~رخا وظیفهآ جانسیاری مهمل نگذاشته ورای صایب وحدس # ~~ثاقب او درتدبیر کلیات قضایا که متضمن مصالح کافه برایا. # ~~بوره بامصاء یز سماوات مساوات موده ومشتری احکام. # ~~پسندیده اورا که مستنبط ازمورد شرع وعدل مستفاد از # ~~انون فیض وفضل بوره بحجان ودل مستریسده درین # ~~بوفت منصب قاضی القضاتی ممالک محروسه ازحدورمصر # ~~تا یشاطی وادی امویه واز سواحل هورموز تا باب الابواب # ~~بعلومباج وسمومعارج ووفورامانت وسبوع دیاینت وشمولب # ~~دین داری ووصوح پرضیزکاری وکمال عدالت وجمال مفبت # ~~ورجاحت عقل وغزارت فصل او تفوض فرمودم ورست ms275 # ~~او در تقلد این منصب جلیل ومحل حسیم قوی ومطلق گردابید # ~~تا بروجهی که از اصابت رای واجادت فکر وحدت نظر و # ~~رقت تامل او معهورست باستماع مرافعات وفصل مخاصعات # ~~وکتبت سجللت ولودیحات ونعیین نواب وترتیبکتاب PageV02P181 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0272.png) # ~~33پ ومورخان جهت حجج ووثایق وقبالدت وعقود مناکحات # ~~15-ج وفسمت موارییت و ترکات ومحافظت بیت المال واموال # ~~ایتام وعیب وسفها وضاله وسایرلوازم ولواحق امورشری # ~~واحکام دیی اشتغال نماید ودرفصل احکام ومییمیان # ~~حلدل وحرام اجتهاری که مستحرج از ینابیع دین داریی ومنابع # ~~بسندیده کرداری اوست بجای آرد وبین الحق والباطل فارؤ # ~~بوده احیاء سنت فاروفی واجرای احکام علیه علوی علیهما # ~~فطح منازعات بین المتدامصیین رعایت سوییت موده بلفظ و # مظ قرفی نکند وکما عهدمن سنته السنیة وسیرته الرصة # ~~المرضیه بحقیهی که فارف حق از باطل وممیزمیان محق و # ~~مبطل باشد بجای ارد و باوجور کلال خاطراز استیلای عوارض # ~~1- بت : وار.2 ب: رن ن.ن، برٹ. ب: انما4. # ~~8 پ : داند . 9-آ : المداعین ، بپ : المتدا عین ، ث : المتدارعین، # ~~الستیه ،: السینه. اا-ج:حدف سده.22اپج : د # ~~امضای ک وب با مسای جمیکه رپ ی جین) بتقدم رساند،ت: PageV02P182 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0273.png) # ~~دفسانی وذهول دهن از استعلای هواجس جسمابی بفصل # ~~هیچ فضیه ستخول نگردد و تاطغت را انشراح صدز وانبساط. # ~~قلب وقوت دماغ واستقامت فکرنباشد مباشرا فصل هیچ امن # ~~ازاموردینی نستور وچون وصول او بواسطه ملازمت حضرت # ~~ما بجمیع فضایای شریآ ممالک تعذری تمام دارد رردیوان قضاء # ~~ممالک و درهرسشهر نایی عادل منصف وبصفات نصفتمصف # ~~32پ از قبل خود تعیین کند و باتتفاء آیا رشربعت و اتباع قواعدکتا # ~~وسنت تالید وصیت از لوازم سمرد تامساعی حسله اوعید. # ~~والناس محمور ومشکور ومرضی ومبرورافتد ان شاءالله تعالی # ~~بدان سبب این حکم یرلیخ نفاذ یافت تا امرای الوس و وزرا4و # ~~امرای بومانات واولکاها وایناقان واصحاب دیوان بزرگ # ~~وامراء هزاره وصده وباسقاقان وملوک وحکام وسارات و # ~~قضاة ونواب ومنصرفان وبتیکجیان وصدور واکابرو # ~~اعیان ومعارف وارباب ومشاهیروعموم اهالی وجهور PageV02P183 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0274.png) # ~~متوطنان وکافه مقیان وسالنان، ولایات ms276 ممالک محروسه بر # ~~وجه مذکورونمط مسطور وجماعت صحرانشینان ازلشکریان # ~~واقوام مغول وتاجیک ولور واکرادواتراک واعراب وخلجان # ~~واهالی بلادوبقاع ومتوطنان حصون وقلاع وسکان ففار و # ~~براری وقطان دیار وصحاری و سایرما یلیها ویعد فیهامواناب # ~~عظم علامه العالم خلیفه العجأ قاضی قضاة الممالک # ~~تممنقن الخللیق من مخالب المهالکاا تاج الملة والشریعه والدین # # سمس الاسلام والمسلمین سشیح علی %~% اقاصی # ~~القضاة" سالک ووالی ولاة وراعی رعاة وحامی حماة دانندو # ~~دست اودر تصرف و ندبیر اموردینی ومهمات شری فوی و # ~~مطلق شناسند ونواب وکمایشتگان اوراجهت فصل احکام # ~~وقطحا قضایا پمجالس ومنازل خود نطلبند وتعظببا للشریعةه. # ~~آیت : مقیمان وکافه متوطنان وتسن وهلیمان . 2-آ : مزبور. *ب: خد # ~~ستده. 24-آ: حذف شده . ه ب ت : حلجان . 6-آء قفار ،ب : # ~~فقار، ت : همار ، ث : قعا ، ج . قفار . 7ج ، وطان. 8پ : PageV02P184 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0275.png) # ~~3 الشربفه الغراء وتکربیا للملة الحنیفیه الزهراء علی شارعها # ~~شرابه الصلوات وکرایم التحیات بمحاکم ابشان حاضرشده. # ~~اوامر شرع واحکام دین را بمطاوعت وانقیاد ومتابعت و # ~~امتثال تلقی واستقبال کنند ومحبوس حکم شرع را بی اذن # ~~ایستان ورضای حصمان بیرون تبرند وبهیچ وجه درقضایای # ~~بشرعی مدخل نسازند وتعظیم اقدارو تفخیم مقدار وترفیه خاط # ~~بزرگوار او را بمراضی حضرت مامقروت ومشفوع شناسند و. # ~~دیگری را کا ینامن کان با او بزرک مجال مشارکت ومداخلت # ~~ومدخل مجادلت ومقابلت ندهند واوامر ونواهی اورا در # ~~جمیع احکام ممتثل ومنقاد گردند واز مخالفت احتراز و. # ~~اختناب ورزند اصحاب دیوان بزرگ هرسال ازاصل. # ~~مال ومتوجهات مبلغ چندین هزاردنار برسبیل مرسوم از # ~~هاج مواضع مرجوة الحصول با نوکران ومعتمدان اوجواب کویند تادر # ~~وجه اخراجات اوبمصرف رسانند ادرارات ومعایش مصلمات # ~~ووظایف اوراکه درجمیع ولایات باستدبی شایبه اختزال PageV02P185 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0276.png) # ~~واختلال وعارضه انتقال واعتلال برسانند وامللک و. # ~~اسباب اورا ازجمیع تکالیف دیوانی و اثقال ومال ومتوجها # ~~و سایر مونات ومطالبات معاف ومسلم دارند کخواکره ومزارعا # ~~اورا بقسمات وتحصیصات واخراجات کوتخرییجات و # ~~33پ عوارض ومزاحمات وسرشار وخانه سمار و باغ شار و # ~~فوجور وسایر سناقص ومعارضات مزاحم ومعارض ms277 نکردند # ~~بهاث وچنان سازند که مولایاء اعظم یفراغت خاطر بتمشیت این # ~~امرحطیر وشغل حسیم که متحمل اعبا ومتکفل اثقال اصال # ~~آن سده براحسن وجوه واییسر اوضاع فیام نواند نمور تا # ~~بمحمدت پوند ر13 # ~~نوع دوم درنهون سصب فضا # ~~اجل معظمانت مهمات که تدبیران ازواجبات وبنسیق ان # ~~ازمفترصایست نمسمت اموردیی ویمهید فواعد شرعییست # # -2ب ین %~% 2 پ : اعتدال . ال3- پ : حذف سشدهآ. # ~~- آبت : حذ سثده . گت : حذف شده . «ت: # ~~ازتقسیمات. کلت : حذف شده کلر پ : حذف شده # ~~40 ب : فچور کپ؛ ولیجور، کنوحور، ٹ : قودجورءج، # ~~موبور. 10.پ: مناقصات. 7 ث : احمال الهال. 12ت: شدهآ PageV02P186 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0277.png) # ~~چه ملک وفتی مصبوط ماند که کارشریعت منتظم ومتسق باشد # ~~وکاردیوان آنگاه متمشی گردد که جریان اموردارالقضابر تریییب # ~~وتعظیم ونوفیروتکریم بور چه این هردو الرچه ررصوت متغایرند # ~~اما درحفیفت متوافق اند واز یک اصل منبعث شده وازیک # ~~منبت رسته ونض الدین والملک بوامان مصدق وموکد آن # ~~کشته واعظم مهمات دییی منصب قضاست که احتیاج کافه خلای # ~~وعامهآ انام بمنافع آن درغایت وصوح است ورفع منازعات و # ~~دفع مخاصمات ازمیان مروم بروبهی که غالب ومغلوب راضی # ~~خشنودباشند جز باحکام قاطحه شرعی نیست وآثاراعجان # ~~33یپ تا حدییست که مخالفان دین از بهود ونضاری وعبده اصنام # ~~در فصل قضایا اعتماد برقول وفلم قضاة اسلام دارید واموال # ~~وامللک خوییت بسجللت وصکوک و وثایق اشان موکد و # ~~مستحکم می گرداند وچون دارالعلاء سیواس4اخلاصهآ # ~~ممالک روم ومحصول فذلک آن دیاریست تدیر کار فضاواننجا # ~~هم مهمات انام واعظم اموراسلام است وواجب چنانک. PageV02P187 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0278.png) # ~~دران خطه خطیراین منصب با یشکوهی هرچه تمامترباشد و # ~~با رونفی هوچه وافرتر تا عظمت واقبال دین حق برعالمیان # ~~محمق ومکشوف گردد واد بارجاننب کفر و دلور و انهدام مبانی # ~~شرک مقرر ومصورستور وچون مولانا ء اعظم مهتدی العالم # ~~آفضل المتقدمین والمتاخرین وارث علوم الانبیا والمرسلین # ~~قطب الملة والدین ادام الله محالیه درفون فصایل سرآمداعل # ~~اسلام است ودر انواع علوم نقلی وعقلی مشارالیه ایام وعزارت # ~~علم وفضل را بحلیه ms278 ورع وتقوی متحلی کردابنده وهردوضیلت # ~~علم وعمک را باوج افللک رسانیده منصب قضاء آن ولایت # ~~بب مع ما یتبعها وبلحقها وبصاف بها وینآسب الیها بکمال امانت # ~~ودیانت وشمول نورع وتشرع ووفورتصون وتدین او # ~~بفویض فرمویم وان دیار رابسترایف اوامزونواهی اوکه مستفاد # ~~ازقانوت شریعت ومنتزع از فواعدکتاب وسنت است مشو # ~~3پ ومزین کردانیدیم ومقالید فضایای سترعی و مفاتتیح حلومات # ~~هها-ج دییی درکف کفایت ویمن اماینت و دیاینت او بهایلم تاچنانک ~~PageV02P188 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0279.png) # ~~از قوانین نض فران مجید وحدیث مصطفی علیه صلوات # ~~الرحمن معلوم کرره آن احکام را بین الناس متمشی گرداید و # ~~فضایا و دهاوی بران منهج بفیصل قطع ومقطع فصل رساید # ~~وچون عموم جهانیان در اقطار واطراف عالم وارجا وانجاء # ~~ممالک بقول و قلم وفنوی وارشاد او بزگ تمسک می جوییند # ~~واعتصام بعد کتاب الله و سنن رسوله بدین حبلمتین مناید # ~~مجلس شریف اورا بتذکیر شروط وفیور قضا که برعادت و # ~~رسم مترسلان درمناشیر وامثله واحکام می نوبسنداحتیاج # ~~9ادث نیست جل عمروعن الطوق بباهتاب چه حاجت سب تجلیرا # بدان سبب این حکم نقاذ یافت تا امرا و ملوک وحکام وسادا # ~~ومشایخ وفضاة وایمه کواکابرو اعیان ومعارف ومشاهیر # ~~وعموم اهالی وجمهور متوطنان ولذیات ممالک روم هموما # ~~ودارالعلاء سیواس وتوابع ولواحق ومضافات ومنسویا # ~~ا-ت ث : حذف سثده . ب : حذفستده، ت : صلوات الرحمن PageV02P189 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0280.png) # ~~ان خصوصا مولاناء اعظم مشارالیه لازال معظیا را قاضی وحالم # ~~امور سترعی ووالی ومتولی احکام اسلامی ان وللیات وانسته در # ~~332پ تعظیم واکرام وتبجیل واحترام او باقصی الغایة والامکان کوشند # ~~و درفصل مراقعات وفطح مخاصمات وکتبت وثایق وسجلا # ~~وعفور مناکحات ومحافظت بیت المال واموال ایتام وعیب و # ~~سفها وضاله وقضایای وففی ابواب مبرات وبیوت خیرات و # ~~بت تمامت امور ومناصب دیینی رجوع کلی بااو و بواب وگماشتگان # ~~او کنند واوامر وبواهی ایشان را که هراینه متصمن اجراءحق # ~~وامضاء صدق بایشد بقبوک وانقیاد تلقی نیایند وازمخالفتمحترز # ~~ومجسب باستند و نعظیم محکمه سریعت بروجهی بجای آرند که # ~~عظمت دین اسلام ms279 وعزت شریعت مصطفوی علی الشارع افضل # ~~الصلوة والسلام جهانیان را واضح ولایح گردد ورجمیح قضایاکا # ~~بشرعی بمحاکم اییشان حاضرستده اورا ونواب اوراجهت فصل # ~~حکومات تطلبند ودرهمه ابواب هیچ دفیقه از دقایق تبجیل # ~~واعظام وتعلین واحترام وتوفیر و اکرام جاننب کریم او و # ~~نواب و گماسشتگان او مهمل ونامزعی نگذارید تا بمحمدت واتض PageV02P190 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0281.png) # ~~مقرون افتد ان شاء الله تعالی همکنان ازجوانب برین جمله # ~~روند واعتماد نمایند وکتب فی # ~~بوع سوم درتقوض سابت قاضی القضاتی ممالک وحکومت # اوقاف عام از قبل قاضی القضاة بروصعی که از # دیوان فضاة ممالک بوبسیند # ~~323پ سزاوار بهدیس وتحمیدحضرت مالک الملکیست که جهت اظهار # ~~سترایع وابداء بدایع انبباراصلوات الله علیهم بخلق فرستارومورد # ~~رسالت ایشان را بانزال کتب ربانی وصحف آسمانی مصفی کردانند # ~~155ج ومعالم دین واسلام ودعایم شریعت واحکام را با بروج سماوات # ~~29-ب مساواة و5 مجاراة داد وعلماء امت را نودیق متابعت دین قویم # ~~وصراط ستقیم ارزابی داشت تا از مزالق شهوات و مدارک شبها # ~~2 احتراز و اجتناب نموده در اجراء حق7 وامصاء صدق بنهایات # ~~مراتتب دوی الالباب وصول یافتند وصدهزاران صلاتصلوا # ~~وتحف بحیات نقارمرقد محطرومستهد منوروروضه مهدس و # ~~تریبت مطهر سید رسل وراهنمای سبل امام کویین و مقتدای PageV02P191 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0282.png) # ~~ثقلین محمد مصطفی وآل واصحاب واولیا واحباب او بادکه رر # ~~دیاجی ظلمات عوایت فرق امت را نجوم هدایت بودند ودر # ~~ایشادت مبانی دین و اعللء سنن سید المرسلین آنچه ممکن و. # ~~مقدور بود از قوت بفعل رسانیدند 3 # # علیهم سللم الله مالاح بارق، %~% وما ناح دمری بصوت مغرد. # ~~19-ث امابعد برارباب الباب واصحاب احساب مخفی نباند کی اهم # ~~مهمات که ولاة ازمه احکام بانتظام آن اهتمام ناییدتا تقویت # ~~32پ شرع واسلام وتمشیت امور دین واحکام خیراللدنام علیه الصلوة # ~~والسلم مساوی و موازی گررد چه درضمن آن اعتلء حق وانخفا # ~~باطل وعزت اسلام ومذلت کفر بوضوح می انجامد وطریق شرع # ~~بهدایت شارع صلی الله علیه وسلم ظهور می یابد و فایزان امت # ~~ازوفوع ms280 درمدارک اسفیا خلاص یافته برمدارج سعدا ومرافی # ~~اصفیا استعلا واستیلا می یابند و بتعیم مقیم واصل می گررند3 # ~~یس برین قدیر ابتهاج این منهج برهرنفس از نفوس بسری که # ~~بصفت ایمان واسلام متصف و بحلیه فدرت واستطاعت متحلی PageV02P192 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0283.png) # ~~9ت باشد واجب ولازم میستود بل فریضه و متحتم میکردد وچون # ~~تاییید ریابی وتونیق اسمانی امداد عنایت ومرحمت بندگی ضلر # ~~اعلی اعلله الله تعالی شامل حال این رعاگوی دولتخواه سشد و # ~~بربیت وتقوبپت درحق او بروههی ظهور یافت که ازسوالف # ~~ازمنه واعصارازحضرت پادشاهان دولتپار وخسروان کامکارد # ~~در باره هیچ یک از3 بنی نوع مثل آن نشان نداده اندوازحبلهآ # ~~فواضل ومنایح وعوارف وعواطف کی دحق او بتقدیم سیده منصب # ~~قاضی القضاتی وتولیت اوقاف خاص وعام ونصب وعزل # ~~33-پ متقلدان مناصب شری و متصدیان اعمال دینی واشغال اسلای # ~~در جمیع میالک محروسه از حدود6مصرتا5 شاطی وادی آمویه # ~~وازسواحل هورموز تا باب الابواب بر وجهی که هیچ یک را # ~~از متقلدان امور ممللت ومبایشران بهمات دین ودولت بااومجال # ~~مشارکت ومداخلت ومدخل منازعت ومجادلت نماننه ودست # ~~بصرف اودرجمیع این امورواشغال ومناصب واعیال درتمامت # ~~ممالک مؤید کو مطلق9 کشته و بدین واسطه نقویت اموتشرهی PageV02P193 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0284.png) # ~~و نمتتیت احکام دینی برذمت همت این ضعیف واحب ستده و # ~~اهاج چون اورا بسبب اشتغال بملازمت بندکی حضرت سلطنت # ~~خلد الله ملکه مجال آنک بنفس خود مبایشر این امورومهام # ~~درجمیع بلاد و بفاع بواندستدنیست واجب امد راه نیابت و # ~~خلافت درتمامت4 این مناصب واعمال کما ذکرت وزبرت # ~~وکتبت وسطرت بصاحب وجوری نفویض کردن که علم نافع # ~~را ضمیمهآ عمل صالح گردانیده باشد و بورع وتقوی و اماننت و # ~~دیانت وکفایت و دراییت وصرامت وصیانت قصالسباق # ~~ازکا فهآ اعاظم آفاق وعامه ابشراف اطراف ربوده وهیچ یکرااز # ~~فحول افاضل و وجوه اماتیل واعیان زمان واکابرجهان مجال # ~~235پ مجاراة با سبزخنگ یشهامت و رزاننت وکوتاه دستی وکم # ~~طمعی او نبوده واورا بعون علم زاخر وفیض فضل وافربرجمیح # ~~اکابر ماضی ومعاصرمرتبت بفوق ms281 ورجحان حاصلاستده تا # ~~وضع الشی فی موضعه که عبارت ازمحض معدلت است بعقیق # ~~پیوندد وازنتایج این نفویض وبولیت که امربیست بموفع و PageV02P194 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0285.png) # ~~حقیست درممر استدامت دولت روز اهزون واستقامت # ~~ایام همایون بندکی حضرت پادساه اسلام خلدت سلطنته لازم # ~~آید ومتوبات ان بروزگاراین دولت که با عمرابدهم عنان بار # ~~9ث متواصل گردر ومولی و مفوضرا اسباب نیکونامی و پسندیده # ~~فرجامی حاصل آید ان شاء الله العزیز وچون مولناء اعظم عللمه # ~~العالم قاضی قضاة الا سلام والی ولاة الاقضیه والاحکام ناصب رایآ # ~~الشریعه الشریفه الغراء معلی الویة الملة الحنیفیة الزهراءشات # ~~الزمان نعمان اللوان افضل المجتهدین اورع الحکام العادلین وارت # ~~علوم اللنبیا والمرسلین جمال الملة والحق والدین3 جلال الاسلام # ~~والمسلمین حسین الاسدی متع الله المسلمین بدوام ایامه وانقد # ~~ت فی العالمین شرایف اوامره واحکامه مستجمع این صفاتوستلزم # ~~این سماتست وکمال مناقب وسمو مراتب وعلو مدارج وترفع # ~~35پ معارج اوبیت از آنک زبان بتقریر وبنان بیان بتحریر آن قیام # ~~واند نمود واین معنی ازغایت وصوح اکابردین و دولت واعاظم # ~~ملک وملت را معلوم ومحققآ والشمس لا نحفیا بکل مکان # ~~2-: ان .3ک. ایج : الحنیفة . 3ج : عمادالحق، پ: نظام الملة والعق ~~PageV02P195 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0286.png) # ~~بنا برین مقد مه راه نیابت وخلافت این ضعیف ررقاضی القضایی # ~~ممالک محروسه عموما وعراق عرب مدینه السلم بعداد وحله و # ~~کوفه وواسط وببصره واعمال فراتی2 وعانة وحدیثه وهیت # ~~وانبارو ولایت اذربیجان تبریز ومراغه ومضاقات وملحقا. # ~~ان خصوصا ونولیت وحکومت اوقاف خاص وعام ونصب # ~~وعزل مباسشران مناصب دینی واحکام اسلامی وتیابتنشان # ~~و بوفیع وصبط دیوان فضا واعتبارا عدول وکتاب ومتقدمان # ~~وفضاة واحتساب وخطابت تهری ملک وعیسی بانفراد و # ~~استقلال وفضاء حربی ودجیل برقرارسابق وتولیت حجابت # ~~2 ب وامانت13 حکم وتاریخ کتب شرعی بعامه ممالک محروسه # ~~آها-ج بمقر رفیع وصدرمنیع وجناب سامی و مجلس عالی اوبزک # ~~تفوض رفت ودست تصرف اودرعزل واتبات ولفض # ~~وابرام وحل وعقد این اعمال ومناصب فوی ومطلق گشت # ~~وابواب مشارکت ومنازعت وطرقمداخلت ومجادلت من PageV02P196 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0287.png) # ~~جمیع الوجوه ms282 مسدود و مقطوع گرداینده بشد تا بروجهی کی ازرای # ~~36-پ صایب وحدس ثاقب و امانت وافر ودیانت وافی ورزانت # ~~بزاهر وصیانت زاهی ورحباحت عقل و غزارت علم وفضل # ~~او معهودست بسنسیق وندبیراین مناصب واعمال ومهام # ~~واشغال2 کما عهدمن سنته السدیدة وسیرته الحمیده # ~~قیام نماید ونمسیت حق وقویت صدق را مطامح انظارو # ~~مسارح افکارسازد ودراستماع مرافعات وفصل محاکمات # ~~وفطع مخاصمات وکتبت سجلات ونوارج بوفیعات و # ~~عقود مناکحات وتعیین کتاب وامنا وعدول دارالقضا و # ~~محافظت سبت المال واموال ایتام وغیب وسفها شرایط # ~~نحفظ وتیقظ ودقایق تدنق وتعمق مرهی دارد ودرتقریر # ~~حقوق درمحال ومراکز ان آبچه ازحسن اجتهاد وکمال سعی # ~~واحتیاط ممکن ومقدورست بجای آرد وبهیچ حال نگذارد # ~~که ازغالب برمعلوب وازحاکم برمحکوم وازظالم برمظلوم و # ~~از آمر برمأمورحیف وتعدی وزور وزیادبی رود و در. # ~~اجراء حقوق وایصال آن بمستحقان و امصاء احکام بر PageV02P197 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0288.png) # ~~وفق ستریعت غیرالانام علیه الصلوة والسلام مسای جمله. # ~~ت ببر وجهی2 بتقدم رساند که امانت ودیاننت وحدای ترسی وکوتاه # ~~دستی و بی طمعی وپرهیز کاری اوعالمیان را ظاهر و للیح و باهن # ~~وواضع گردد ان شاء الله بعالی وهمچنین بفحص امورموقفا # ~~پ درجمیع ولا یات هم بخلافت ونیابت وهم باستخلاف و # ~~استنابت سعیی که متمرینا ونواب ومنتج امان ازعذاب و # ~~عقاب وموحبب فوز یوم الحساب والاحتساب باشد بجای # ~~آرد وکتب اوقاف را درنظر آورده وابرکمیت وکیفیت آن. # ~~وفوف یافته اقتفاء آثار شروط گلو شروغ درآن بروجه مشروع # ~~ومسروط ازجمله لوازم شمردوعمارت رقبات را برسایرمهمات # ~~مقدم داستته وظایف ارباب استحقاق بعدازعمارت جواب # ~~گوید و باعتبار احوال متولیاث ومبایشران اموروفف مسغول # ~~یب سشده بهویت واثبات امنا وعزل وابعاد خاینان شرعاواچب # ~~داند ومواضع وقفی را که درصرف مستاکله باستد با اجره # ~~المثل زمان7 نصرف نا مسروع انتزاع واستخلاص نموره ویر PageV02P198 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0289.png) # ~~مستحق مقررداییتته محصوللت را بمصارف مشرعوستغرن # ~~گرداند ودرجمیع احوال چنان سازدکه مساعی جسله او. # ~~عند الله والناسن محمود و مشکور ومرضی ومبرورافتد # ~~تا موحپ ذکرحمید وسیبب عاقبت سعید ms283 بایشد انشاء # ~~157-ج بالله تعالی بدان سبب این مکتوب درقلم آمد تا حکام و. # ~~سادات وقضاة ومتصرفان ونظار وبتیکجیان وصدورو # ~~اکا برواعیان ومعارفاوارباب ومشاهیر وتناة وحماة وجمهور # ~~ن ساکنان وکافه مقیمان ومتوطنان ولایات ممالک محروسه عموما # ~~وعراق عرب بعداد وحله وکوفه وواسط وبصبره واعمال فراتیهیت # ~~و انباروعانه وحدیثه وکبیسیات وشفاثا وبراز الروزین و # ~~نهری ملک وعیسی وحربی و دجیل وبللد اذربیجان ببریرزو. # ~~مراغه و سایر ملحقات ومصافات ان ذکر اولم یذکرزبراولم یزین # ~~خصوصا مولانا اعظم علل مه العالم قاصی فضاة ممالک اللسلام PageV02P199 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0290.png) # ~~والی ولاة ازمه الاحکام ناصر الشریعه الشریفه ناصب الویه # ~~الملة المنیفه افضل المجتهدین اورع العلماء الراسخین شافعی # ~~بالزمان نعیان الاوان وارث الانبیا والمرسلین جمال الملة والدین # ~~جلال اللسلام والمسلمین حسین الاسدی ادام الله میامن ایامه # ~~الشرایف وخصه بیزایا العنایات والالطاف را بنیابت وخللت # ~~این ضعیف قاضی القضاة ووالی الولاة ومتصدی سایرمناصب # ~~سترعی واحکام رینی دانسته درفصل مرافعات وقطع مخاصیات # ~~وکتبت وثایق وسجلات وعقود انکحه بلا ولی ومع الولی و # ~~بعیین عدول دارالقضا وکتاب وامنا ومحافظت ببیت المال و # ~~اموال ایتام وعیب وسفها ولولییت وحکومت اوقاف خاص و # ~~عام واستخراج متصرفان واسترداد واجبات وقفی ازایشان و # ~~سایرمستاکله ومتغلبان وصرف آن بمصارف مشروعه میشروطه # ~~3پ رجوع کلی با او ونواب و گیایسشتگان وامنا ومعتمدان اوکنند ود # ~~تصرف اورا درحل وعقد ونصب وعزل ورفع وخفض وابرام و # ~~نقض جمیع امورومهمات بروجهی که زکررفت قوی ومطلق شناسند PageV02P200 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0291.png) # ~~هث و دیگری را کاینا من کان بااومجال مشارکت ومنازعت ومدخل # ~~مجا دلت ومعارضت ندهند ودرتعظیم ولوفیر و تبجیل وتگرم # ~~2-ب بگذارند عمال وکتاب و بتیکجیان اوقاف خاص وعام اورا. # ~~ونواب وگماسشتگان اورا برجمیع فضایای وفقی ومواضهسقفه # ~~ومستغله وفوف واطللع کلی دهد وهیچ چیزییهان ویوسده # ~~اج مدارند وآنچ هرکس از محصولات وففی بخلدف شرع وروط # ~~واقفان نصرف نموده باستد و بنبوت رسد بی عدر بامنا و. # ~~معتمدان اوجواب گویند تا بمصارف شرعی صرف کنند متصرفا # ~~اوقاف عشر محصولات بموجب شرع وشرط ms284 واقف بسلیم # ~~معتمدان اوکنند هیچ آفریده از امرا وحکام جهت فصل احکام # ~~اورا وبواب وگماستتگان اورا بمجالس خود نطلبند وبعظیما. # ~~للشرایع الغراء النبویه وتکریما لللوامرالزهراء المصطفویه علی # ~~الامر بقرضیتها سرایف الصلوات وکرایم التحبات بحکمه ایشان # ~~5 پ حاضزستده اوامرشوع و احکام دین را مطیع و منقاد گردند و ~~PageV02P201 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0292.png) # ~~05-1 محبوس حکم شرع را بی اذن اسشان ورضای خصمان اخراج # ~~نکینند حکام عراق عرب قضا واحتساب وحخطابت نهری ملک. # ~~وعیسی بانفراد واستقلال وقضاء حربی ودجیل برقراسابق # ~~برو مقررو بنواب وکماستگان اومحصو ومقوض شناسند # ~~و دنکری را مجال شرکت ومداخلت تصور نکنند همکنان درجمیح # ~~ابواب چنان سازند که مولدناء اعظم بفراغت خاطر بتمشیت # ~~ابن مناصب دیتی واعمال اسلامی ایشتغال نواند نمورتامیاین # ~~ان قرین روزگارهمایون دولت روزافزون تبتهاالله تعالی کردد # ~~ان سثاء الله العزیز # ~~نصل دوم درفوی هیب النقبابی سارات و # قولیت اوقاف دورالسیاوات # ~~تکریم سادات کرام وتعظیم اهل بیت مصطفی علیه الصلوة للسلم # ~~ورعایت اسباط رسول وحمایت اولاد بتول برزمت همت. # ~~ملوک ایام که حماة بیضه ملک واسلام اند چون اقامت ضلات # ~~واوامت صللت واجب وللزم است وتبجیل این طایفه که از # ~~اکا بر ارومهآ بی عدنان واکارم اکرومه معد ووحطان اند فربصه ~~PageV02P202 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0293.png) # ~~ومتحتم چه هیچ منقبت که حسروان دادگر وشهریاران عدل کسیر # ~~مبانی سلطنت را بدان استحکام دهند وکارخانهآ دولت رابجمال آن زینت # ~~پ ونظام افزایند بامواللة بی الزهرا ومحبت احماد حدیحبه کبری # ~~ملقاج رضی الله عنهما که حدیث کل حسب ونسب ینقطح الحسبی # ~~وسبی از جلالت وعظمت ایستان احبار میکند مساوی # ~~وموازی نگردد 9 الیهم کل مکرمة توول اذاماقیل جدهم الرسول # علیصنوخیر الخلق لرا ابوهم تم امهم البتول # ~~چه دحدیث صحیح مروست که رسول صلی الله علیه وسلم با امیر # ~~المؤمنین علی رضوان الله علیه گفت سب کل تبی فی صلبه و # ~~95-ث نسی فی صلبک یا علی وچون فخامت مقداروترفع اقدان # ~~ا-ن : متحم . 2ب: شهریر. آپ. اگرایداچ: تاهک: ما. 5بپ شج: کیرا، # ~~ت : الکبری. اپ ms285 بخدفسده لا ب :خدگسده. 8. اک.شخر. افزوده. # ~~9پ : دوان، ت : تؤل. هاپ بضفو. اج :حدر. 7_ آتج : ری، # ~~ب : رصع ، پ : صلوات . 13- آنی:عنه. آ-ک: دحاشیه باخط # ~~نستعلیق جملات زیرافزوده - «حایشه این صعیف که مصنف این کتاباست این # ~~حدیث را از مولا نا سعید مغفور سعد البین دارای فزونی علیه الومة روایت ~~مکندواو ارشیخ # ~~الایلام سعید مغفورصدراللة والدین ابراهیم ابن الشیخ العاف سلطان ~~المحقمین ولی الله فی الاضین # ~~سعد الملة والدین الصوی قدس الله رقها العزیر که راویه وعلامه زمان ~~بودواومعنعن بجخیت رلت # ~~صلوات الله علی مشرفهامی راند ورصحت این حدیث بهج وجه تطح نیست والله ~~الم بالحمایق PageV02P203 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0294.png) # ~~ایسشان بظهور پیوست بایالت مناصب و تولیت مراتب مخصو # ~~-ت گردانیدن فراخورقدر رفیع وصدر منیع ایشان نباستد چه هیچ # ~~منصب ومرتت بامنقبت سیادت که صفت ایشان است # ~~مساوی بسثور بلک مراتب و3 مناصب بتقلد اسثان مشرف # # و نتصدی ایشان مکرم و مزین کردد %~% فما # ~~اعنتهماعن مدیح المادحین لهم مدایح الله فی طه ویاسینا # ~~وچون منصب بهیب النقبایی سادات محصوص بسارات کرام # ~~است و دنگری را از اتراف بی نوع مجال مداخلت رران مکننه # ~~ابن منصب ستریف ومحل عالی منیف با بولیت دورالسیارات # ~~336پ بمجلس سامی مرتضی اعظم مجتبی اکرم سرفا آل طه ویس علاء # ~~الملة والدین سید امیرعلی ادام الله سیادته که از اعاظم سارات # ~~واسراف واکابر اخللف اسلاف ال عبد مناف بستجاعت و # ~~206،آ سماحت وصرامت وصیانت ومعالی ومکارم وفضایل ومناقب # ~~مستننی وممتازست و درین ابواب کوی مسابقت ازشهسواران # ~~زمان ربوده وهیچ یک را از اکارم جهان و اکا برزمان مجال PageV02P204 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0295.png) # ~~مجاراة با اشهب دلاوری ومردانلی و نجرد و تفرد او ببوره تفوض # ~~رفت ودست او درحل وعقد این امرخطیر ومنضب جسیم جلیل # ~~هوی و مطلق گردانیده سشد و ابواب مشارکت و مداخلت بالکلیه # ~~مسدود ومقطوع گشت تا او بر وجهی که از کمال کفایت و وفور # ~~سشهامت وشمول رزانت وسبوع امانت و دیانت او معهودست # ~~متصحیح انساب سارات ms286 فیام نماید وصحیح الننسب را ازمنتعل # ~~جدا کرداند وبص حدیث لعن الله الداخل فینا والخارج عنا کار # ~~کرده بتادیب و تعربک منتحلان ستخول گردد و وظیفه ای که بنام # ~~سادات در دورالسیادات ممالک که از مبنیات سلطان سعید # ~~مغفور مبرورغازان خان ابارالله برهانه بوده مجری ومقررست # ~~برسادات هر ولایت که دارالسیاره آنجا مبنی بایشد مقرردارد و. # ~~33پ دران باب مکتوب بنوبیسد که متصرفان بی شایبه مطل و دفح و # ~~عارضه وتسونف و مع جواب گوبیند وچون مجلس شریف. # ~~او ازان عالی ترست که برعادت مترسلان بتاکید وصیتمرا) # ~~جناب سامی او نوان ستد درهمه ابواب آنچ مقتضای همت. # ~~بلیند ورای ارجمند وبسب صحیح وکرم صرییح وفضل زاخرو PageV02P205 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0296.png) # ~~علم وافراو باسثد بجای آرد وجواب حضرت رب العالمین # ~~جل جلاله2 واجداد طاهرین را سلام الله علیهم آماده دارد تا # ~~مثاب و ما جورگردد ان بشاءالله تعالی بدان سبب اینحلم # ~~نفاذ یافت تا امراء الوس ووزرا واینا قان وامراءتومانات # ~~26-ب و اولکاها واصحاب دیوان بزرگ وامراء هزاره وصدهو # ~~ملوک وحکام وسادات ومشایخ وفضاة وایمه وعلما و # ~~منصرفان وبتیکجیان دورالسیادات در ولایات ممالک # ~~ففج محروسه از ابتدای سنه سع وحمسین حانی مرضی اعطم # ~~سیدعلاءالدین امیرعلی دامت سیادته رانقیب النقباء # ~~سادات وجامع ابواع سعادات وسیادات دانسته مرآ ] # ~~2ت تمکین و تعظیم و دقایق نبجیل وتکریم وسترایط احترام وبوفیر # ~~بجای اورند ودرفضایای سادات و تصحیح ایسابابیان # ~~و تادیب و تعریک سحلدن وسسیدان رجوع کلی با او و # ~~9ث گماشتکان اوکیند واوامروبواهی ایشان را درهمه ابواب # ~~2پ مطیع ومنقاد باستتند متصرفان وبتیکحیان دورالسیادات # ~~و اوقاف ان درجمیع ممالک محروسه امثله ومکتوبات PageV02P206 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0297.png) # # -آت : ممضی ومجری . %~% 2ت : او %~% ج: میح ومنقاد. PageV02P207 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0298.png) # ~~اخروی فواید ومنابع دنیوی را باستماع وامتثال کلام ربانی # ~~وماتقدموالانفسکم من خیر تجدوه عندالله هوحیرأ وامظم # ~~اجرا برحود حرام کرده بحضرت حق تعالی از افضاحسنات # ~~و اوکد وسایل وقربات بایشد # ~~یپ فالجاهلون بماقداخرواخسروا والعاملون بما قدقدموا فازوا # ~~وچون رسول صلی الله علیه وسلم ms287 فرمود وهل مالکالاما # ~~اکلت فافنیت اولبست فابلیت اونصدثت به فاقیت ببن # ~~وفف بموجب حکم حدت اذامات ابن آدم القطع عمله الاعن # ~~ثلث صدقة جاریه وعلم یتفع به وولد صالح یدعوله ازجله # ~~صدقات جاریات باسد وهیچ عمل خیر که ولاة امردراتیان # ~~بدان اهتمام نماییند با اجراء خیرات گذشتگان مساوی نگردد. # ~~والدال علی الخیر کفاعله وهمچنانک این عمل خیربرسلاطین # ~~اسلام واجبست برجمعی نیز که بمویض وتقلیدایشان مبات # ~~27 چ؛ منبوک تک: وانجاهلون. مک: الخاملون عما. # ~~غد قدموا عادوا . ه - آج حلیه الضلوه واسم،ب: صلعح، # ~~ت : علیه افصل اللتلوه والسلم . 2 پ : وعملی ، : وهل لکمن. PageV02P208 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0299.png) # ~~22- ب و متصدی گردند هم واجبست تا در بواب شرییک باشند بنا # ~~برین مقدمه چون مولاناء اعظم قاضی فضاة الممالک المنقاوله # ~~مل مملوک ومالک سریح الزمان تعمان الاوان مقتدی (هل # ~~الایمان تاج الملة والدین سیخ علی اوام الله میامن انفاسه # ~~السریفه بکمال دین داری و وفور یرهیزکای وسمول راستکاری # ~~که مادهآ رستکارییست ازاعیان زمان واعاظم جهان شرف # ~~استتنا و امتیاز یافیه است وباعاینت فکر بلیند ورای ارجمند # ~~یای همت بزدروه معالی وسنام بضایلنهاره وحدای ترسی # ~~وکم طمعی را ستعار ودثار روزگارخودساخته ودرعلدجلایل # ~~اشغال وکرایم امور وترایف اعیال بواسطه سشول استعداد # ~~استحقاق واستیجاب حاصل کرده منصب حکومت اوقاف # ~~ث ممالک بجان شریه ومستد منیف و امانت وافر و # ~~ث دیانت شامل وتشرع وافی وتدین صافی ونورع زاهر و # ~~نصون باهراونفوض رفت ودست اودرحل وعقدویسط PageV02P209 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0300.png) # ~~ودض وابرام ونفض ونصب وعزل اموروفف ومیولیان # ~~ومبایشران فوی ومطلق گرداینیده آمد تا بروجهی کی ازرزایت # ~~رای ورصاینت فکراو معهورست بصیط مواضع موقوفات # ~~مشغول سشده و و فمیهارا درنظر آورده و تحضق اوقاف کرره # ~~وامتبار متولبان ومنصرفان واجب دایسته اججراء آن بر # ~~قانون شرع وبشروط واقفان کند وعمارت رقبات رابرجمیع # ~~مصالح ووظایف مقدم دارد وعمله ومرنزقه صروری رط # ~~مسشاهات و مسانهات مجری و ممضی کرداند و متولیان مندین # ~~مسترع را نتقوست واجب دانته ممکن و موقر دارد ومتصرفان # ~~خاین را بعداز ms288 استرداد ماخودات وصرف ان ببصاف مترو # ~~ابعاد واحواجلزم شمرد و مناداة کند که ابشان را در # ~~هیچ امراز امورسرعی مدخل ندهید وهرموضع را ازمواضع # ~~ابواب مبرات وبیوت حیرات درجمیع ممالک محروسه بامناء # ~~3پ متورع وصلعاء متصون میسرع نقویض کند ودرهرماه یکبار # ~~با عتبار احوال واحتبار افعال ایشان استتغال بماید وبابسشار ~~PageV02P210 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0301.png) # ~~واندار وترجی وتخونف ووعد و وعید مخاطب گرداندتا # ~~مجد مجتهد را موجب مزید اجتهاد گردد ومقصرمهمل را # ~~سبب انزجار4 وارتداع باستد و درجمیع ابواب قول وفعل او # ~~ب مطابق حق وموافق صدق افید تادردنیا وعقبی ازوصمت # ~~خحالت و وفیعت فضیحت مصون ومامون کردد انشاء # ~~الله بعالی بدان سبب این حکم نفاذیافت تا از اسستدای این # ~~سال مولاناء اعظم علامه العالم قاضی فضاة الممالک منقذالانام # ~~من محالب البهالک شریح الزمان تاج الملة والدین سیخ علی # ~~را لازال اعظم احاکم دیوان اوقاف ممالک معروسه دایسته # ~~مراسم تعظیم وتقدیم کودقایق تبجیل وتکریم موظف ومعیداند # ~~وطرق مشارکت مقطوع وابواب مداخلت منسد ومسدودشنا # ~~ودست او درتصرف وندبیراموراوقاف وصرف امحصوللت و # ~~ارتفاعات آن بمصارف شری فوی ومطلق دانند متصرفان و # ~~مباشران اموروفف وعمله ومرتزقه بقاع حبرات وابواب # ~~مرات خودرا بتصب اومنصوب وبعزل او معزولسمرید و PageV02P211 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0302.png) # ~~أحکام وا تمسکات بدو بمایند تابران وقوف یافته چنا نک # ~~مقتضای دیاینت اوباستد بامضا و اجرا رساند متولیان و # ~~42پ متصرفان این سال محاسبات خود بااو ونواب اوروشن # ~~گردانند و آنچ شرعا برییشان باقی باسدجواب گویید تا # ~~بمصارف مشروعهآ مستغرق گودر جماعت مستاکله مواضع # ~~وقفی را یا احرة المثل زمان نصرف ناسروع بادیوان وفف # ~~گذارند وبعدالیوم گرران1 مدخل بسازند متصرفان اوقاف # ~~2-ت ممالک محروسه نواب اورا که بحکومت اوقاف بهرسهر و # ~~ولایت فرستد، قایم مقام وگماستته ونایب مناب و فرو # ~~15-ج داسشته او داننند ودر* توفیر و نبجیل او گوسند وکتب # ~~وقفی ودفاترمحاسبات پیش ایشان برند واییشان رابجمیع. # ~~مداخل ومصارف وففی واقف گردابنیده چیری پنهان وپوسیده # ~~2-1 ندارند ودرهمه ابواب بااییتان موافق ومقق بوده بهیچ # ~~حال انفراد ms289 بجویند ومحصوللت وارتفاعات اوقاف راببروات # ~~واحالات اییشان بمصرف رسانند وی معرفت واستصواب ابشان # ~~یکدانک زر وبکمن غله بهیچ آفریده ندهند و وقوف ومعرفتایشان PageV02P212 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0303.png) # ~~در همه احوال از لوازم ستمرند وهرسال ازمحصولات # ~~1-ث موقوفات عشری بحق التولیة والحکومه بامعتمدان مولاناء # ~~اعظم مشارالیه جواب گویند تا دروجه مصالح خوزبصف # ~~سانیده از زیادت متوقی ومعمف باسند 33 # ص چهارم درنهوییض امارت محمرترلی ووفد ### | ححاج # ~~3پ (قامت وریصه حج که یکی از ارکان حمسه دین و اسلام است # ~~برموحبب بص واذن فی الناس بالحج یاتوک رجالل وعلی کل # ~~صامر یاتین من کل فج عسق لیستهدوا منافع لهم برمامت # ~~مسلمانان واجبست واگر برموحبب نص ، ولله علی الناس # # »2-ب حج البیت من استطاع الیه سسیلد" %~% بعضی را از # ~~سلام استطاعت حج بواسطه صق مجال" با ناایمتی راه # ~~از بعرض قطاع وسراق وحرامیان که4 آنخا بسبار اتفاق میفد # ~~نباسد بردمت پادساهان دیندارو سلاطین شریعت سعار # ~~وبه ی ل پ PageV02P213 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0304.png) # ~~امن راه تا موجب حرمان مسلمانان ازچنان مفصدی شریف # ~~ومعهدی منیف ستوذ وسبب نوجه طالبان ومعتقدان گردد # ~~فربیضه ومتحم است واگر اهمال نماید هرابینه درحضرت # ~~رب العالمین بدان نفصیرمواخد ومخاطب گردند ونعود # ~~بالله من ذلک بنابرین مهدمه واجب شتد شخصیرا از # ~~امراء دین دار وامناء پرهیزکار که بستجاعت وجلادت وشهات # ~~وصرامت محصوص وموصوف بامثد بامارت قافله حج و # ~~بیابت محمل شریه نعین فرمورن و لیشکری مرتب مستعدبدو # ~~سیردن تا درخدمت وملازمت محمل شریی متوجه شده # ~~ووفد عرا فی وقافله شرفی را قاید ومقدم بوره بدفع قطاع # ~~3پ طریق وسراق وحرامیان شعول گردد وقافله وسابله را # ~~بسلامت بگذراند وچون زین الحاج والحرمین پهلوان سراج # ~~الدین ازمشاهیرشجاعان روزگار ومعارف دلیران روزگارست # ~~وبکرات بسفر مبارک حرمین شریفین زیدا شرفأوجلالامشرف PageV02P214 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0305.png) # ~~و مکرم ستده وبدان سحادت اسسعار یاشه و باحوال # ~~مراحل ومنازل واعراب عشایر وقایل که دران راه ساکربند # ~~عارف وخبیرگشته و مکامن دزدان وحرامیان ومهارب # ~~قطاع وسراق معلوم کرده راه امارت فوافل حجاج ونبابت # ~~محمل سشریف ms290 بدو هویض رقت ویانصد مردلشکری تمام # ~~اات سلاح باوسیرده ستد تابروجهی که از سمول تجاعت و # ~~16، ج حلادت وکمال مردانگی و وقورفرزانگی اومعهویت محمل وفوافل # ~~برا از بعداد بحرمین شریفین رساندوبسلامت باز ارد ودفع # ~~حرامیان واجب داند بدان سیبب این حکم نفاذیانت تاازین # ~~-آ تاریخ باز امرا وحکام ومتصرفان بخداد وحله وکوفه واعمال # ~~فراتی وسایر بلاد عراق عرب پهلوان سراج الدین راامیر قافله # ~~حجاز دانسته جایب اورا موفروملرم ومرحب ومعظم رارید # ~~مو دیگری را با او مجال مشارکت تصورنکنند ووجهی که بموحب # ~~حکم أیرلیح بالتون تمغاجهت مواجب اوولشکریان حوالت # ~~34 پ رفته و وجوهی نیزکه جهت ترسب محملشرف درموامره # ~~تبت ایتاده و علی حده حکم دران باب بفاذ یافته وتسخه وفتر PageV02P215 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0306.png) # ~~از دیوان بدودادهاند در رور برمواضع مرجوالحصول # ~~4 تحصیص کرده بوعی سازند که درمدت پانزده روز بدو # ~~واصل کردد تا در وجه برعیب محمل سریف ومصالح خودو # ~~لیشکریان صرف نموده علی حیره الله بعالی درصحبت محمل # ~~وقافله بوجه ناید امرای بوادی عرب واعراب طرف ورؤسا # ~~بووجوه قبایل بطنین وال اجود وبیلام وبی خالد ویرهم # ~~درهر موضع که یهلوان سراج الدین را جهت دفع حراسیان # ~~وممسدان مدد ولسثلرا احتیاج افد وایشان را اعلام # ~~کند شب و روز نا گفته بر بستینتد وبمدد ومساعدت # ~~مشعول گردد پهلوان سراج الدین بیز چنان سازدکه ووگی # ~~که جهت امراء حرمین شریفین ومجاوران ایجا و اعواب # ~~طردی درتسحهآ مهمات محمل سردف سمت است سمام و # ~~کمال واصل گردر و امداد ستلر ابیشان وحجاج وفواهامتواصل ### | 3 ب - مرحوحصو PageV02P216 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0307.png) # ~~ستود تا بمحمدت پیوندد ان ساء الله بعالی # # فصل سجم %~% در دهونعن ممصب بدرسن # ~~چون مدرسه نظامیه رحم الله بانیها واحکم میانیها ام الماب # ~~بقاع اسلام است وهمواره مقام اکابر انام ومنزل اماتل # ~~ایام بوده واعتاب آن بمماست اقدام علماء ابرارو اهاضل # ~~34 پ تقوی شعار با احرام علوی وجوم سماوی للف تعادل و # ~~بساوی زده طلبه علوم ازافتاس فراید هواید دران بفحهآ # ~~متبرکه ms291 باوفرحظوظ وافسام فایزسدهاند وبهرطرف ازاطرا # ~~که بوجه بموده سرامد ان صوب وستارالیه ان اطراف بوده # ~~وچه سارک مقامی که درمبداء حال سیح امام ربابی و # ~~عالم عامل صمدانی ابواسحق فیروز آیادی صاحب نسهقدس # ~~الله روحه العزیز بدری ان استتهار یافه باسد وبعدازو # ~~حجه الدسلام غزالی مدی الدبام واللیالی باهارت ستفیدان # ~~1- پ : وحده العزیز -افزوده. 2 پج : حذفشده، دیوپ، کهارد # ~~اووده، ث : واحکم مبانیها - حذف شده. 3-3 ج : از - وهمواره- # # تا. هلهی.د مک. %~% 4ت : ایام . هت : حذفمتده، 2-7 # ~~بت : اهاصل . 7ت : انام . 8 - آت : بماسات ، پ: ناخوانا . # ~~پ : ولمادی وویاچ بدحده. ااسآبتج: طرف PageV02P217 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0308.png) # ~~درابحا تحری مراضی ایردی واجب دانسته وحطیب زلریای # ~~نیریزی که از مشاهیر افاضل جهان بوده استراف دارالکتب # ~~آنخا داستته و کا برا بعد کابرآن معهد متبرک و منزل مبارک # ~~محل قانتان مجهد ومقام علماء متحتد ومقصد افاضل احیار # ~~و مریخ بحاریر ابرار بوده و بزرگان دین و دنیا از موارد مواند آن # ~~باعذب متارب رسیده واز اهناء مناهل فضایل سیرابسده # ~~ج وچون درین وفت آن اسرف بعاع از وجور مدری فاضل و # ~~28 عالمی عامل خالی بود نکر پادشامانه ونظرحسروانهآ ما برعیین # ~~صاحب وجوری که ستایسته بدریس ان مدرسه باستد وطلبه # ~~علوم اسلایر برقدر استعداد اریشاد کند مصروف ومقصور # ~~3پ گشت وچون مولاناء اعظم علامه العالم افضل علماءاللسلام # ~~تخلاصه نتایج اللیالی والایام مفتی المذاهب اعلم المشارق # ~~2یب والمغارب بخر المله والدین جمال الاسلدم والمسلمین # ~~محمد بن المطهر الحلی منع الله طلبه العلوم اللسلاسه بدوام # ~~حیوته السریفه باجماع افاضل انام افضل والمل ایام و PageV02P218 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0309.png) # ~~نقاوه ستهور واعوام است فصبلت علم نافع راضمیمه علصالح # ~~گرداننده وسمعهٔ‌ برکات ارشاد ومیامن افادت را باوج اتبر # ~~رسابنده ولایزال بستر علوم دی ومغارف بهی اشتغاننوره # ~~19ت واز ماسوی الله بالکلیه اعراض کرده طوبی له وحسن مآب منصب # ~~بدردس مدرسهآ مذکوره بوفور فضایل ونزارت معلومات وکثرت # ~~مفهومات اوبفوص فرمودیم تادران بقحه بیسط بسط افادت # ~~و سرصحف هدایت و تکمیل ناقصان وارشا دمسترشدان ms292 # ~~مشخول گردد واعبار استعدادات طلاب اداب کرده هرفرد # ~~را از افراد مستعدان بنوی که عما فریب نبرز کند ودرفنون # ~~علوم بخرج نماید بربیت واجب داند وچنان سازد که از # ~~نتایج انفاس بزرگوار اومستفیدان مفید ومستکملان کامل و # ~~طالیان مطلوب و راعیان مرعوب گردند تا محمول بڑکمال # ~~ارشاد و یمن افادت اوبزرگ باستد وچون قاعده چنایست # ~~که پست از وظفه بدربس بحم کلام مجید عظم الله سانه # ~~متخول سوند در اعقاب حنمات برموحبب بض حدیث PageV02P219 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0310.png) # ~~35پ عفیب کل حتمه دعوة مستحابهٔ‌ بوطیفهآ دعاء دولت. # ~~بقاهره ما ایدها الله تعالی استتعال بناید واستمطا رحرت # ~~برروح مقدس بالی ان بفعه متبرکه واجب داندحه هر # # ابنه باجابت مقرون گردد ان سشاءالله بعالی %~% بدان # ~~سبب این حکم نفاذ یافت تا امرا وحکام وتواب ونظار. # ~~ومتصرفان وبیتتکحیان بعداد ومتولیان اوقاف عامعمنو # ~~و وقف مدرسه نظامه حصوصا از ابتدای این سال. # ~~مولاناء اعظم علامة العالم افصل المحققین المل العتقدیین # ~~والمتاخرین وخرالمله والدین محندبن المطهر الحلی ادام الله # ~~فضا بله را مدرس آن مدرسه دایند ومراسم بوفیر ولعظیم # ~~بجای آورده دیگری را مزاحم ومشارک نشناسند ودر اعلدء # ~~هدروفخیم ذکر ورفحت ان و بسطت مکان اوباقص الغایه # ~~والامکان کویسند متولیان اوقاف مدرسه بظامیه وظیفه ای # # ا- ب : تا، پ : حدف ستده . %~% 2 پج : حذف سده ، # ~~ت : جانی . حدف سده. ### | # ~~4ت : تحمت.5 -آت : حدف ستره 2_6 پج:حد # ~~سله. ابامدفن. 8ج :گلر. هگیای:کد سره # ~~10 پ : اجنت مد ری rا. المفر اچگ. کهار:حرفه PageV02P220 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0311.png) # ~~له بسترط واقف سعید جزاه الله خبرا از بهد وعله تربیل # ~~میاومه وستاهره ومسانهه جهت مدر مجری و مقرر # ~~ماستد روز بروز وماه بماه وسال بسال بامعنمدان او # ~~16 ج جواب گویید و چیری قاصر ومنکسر نگردابند و وظایفعیدان # ~~وطلبه بمعرفت واسصواب اورسانندتا ایشان نهرا # ~~جاطر بلازمت مدرسه و افارت واستفادت علوم دینی # ~~اسشتغال نایند والرمولدنا اعظم زامت برکته درعوض مروم # ~~29- ووظیفه موصعی از مسقفات یا از مستغلات التباس کند تا # ~~باستنما و استشارآن مشغول ms293 گردد برو موفر ومفرر دارندو # ~~34-پ درهمه ابواب نظر بر مراضی او مصروف و موفوف کردانند و # ~~415_ ب چنان سازند که بتمکن بمام بتدریس علوم اسلامی دران بهعه # ~~حیر مسغول بواند بود تا بمحمدت پیوندد8 # ~~فصل سسه درنهون حطابت # ~~چون مولاناءاعظم قدوه مصاقع الخطبا سرف المله والدبن # ~~عمت فضایله ازجمله علماء مندین وفضلای مشرع بهنون # ~~معالی وفضایل ربت امتباز بافته است وصیت حسن صف PageV02P221 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0312.png) # ~~وسمعت جودت اداء او بمسامع روحاننان رسیده وازعذوب # ~~الفاظ ودفت معانی او ذکری دایر وحیری سابر درآفاق و # ~~فطار مسشر گشته خطابت مسجد جامع بزرگ فلان سهر # ~~بحایب عزیزاو نهولض فرمودیم تا در ایام جمعات ملازم بوده # ~~198ت اساع حاضران را باسماع ایات کلام قدیم عظم الله جلاله و # ~~بصوص احادیث رسول کرم صلی الله علیه وسلم مقرطوشیف # ~~گرداند و راقدان مراقد عقلت را از ظلام منام غوابیت متنیه # ~~گردایتده بنور الانوار ارشاد وهدایت رساند وآت با ایها # ~~الذین امنو اذا بودی للصلوة من یوم الجمعه فاسعواالی ذکرالله # ~~وذرواالبیع ذلکم خیرلکم ان کنتم تعلمون برابشان خوایذوبعد # ~~از اداء فربیضه جمعه ایث وازا فصبت الصلوة قاسسروافی # ~~الدض وابتغوا من فضل الله واذکروالله کثیرا لعللم تفلحون را # ~~پ تالی آن گرداند تا ازمیامن ان نصایح ومواعظ وبرکات این # ~~روادع وزواجر طوایف اسلامیان ومتابعان شربعت خیرالانام # ~~باجماع الامم محمد مصطفی صلی الله علیه وسلم متعظ ومزجر PageV02P222 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0313.png) # ~~ستده سلوک دین قویم ومنهاج صراط مستقیم رابهثرین وسیلتی # ~~وسرتهرین دریعی بحضرت رب الاریاب تعالی سانه دانند و # ~~سحادات رنتوی و عقبوی راحیازت کنند واز میامن آن نهال # ~~جمال اقبال ما درچمن دولت ببراسته ستورو رحسار عروس # ~~مملکت بتزیین مستاطه سعادت آراسته گردد وحاضران مجامع # ~~جوامع برریاض سلطنت ما استمطارکوامل عوارف ربانی و. # ~~استهطار کوافل مراحم وعواطف نزدانی کنندچه هراینه باجابت # ~~پییوندر ان شاءالله تعالی بدان سبب این حکم نفاذیافت # ~~تا امرا وحکام وسادات وفضاة ونواب ومتصرفان وتیکجی # ~~ابجا از محسم این سال که مفتتح ایام سعادت ودولت ms294 ماباد # ~~مولاناء اعظم سشرف الدین راحطیب مسجد جامع بزگ دانسته # ~~5-ت در بعظیم و توقیراو غایت مجهود میدول دارند و اورا ازسایر # ~~حطیاو علما بمزید اصطفا واحتبای حضرتما مخصون و # ~~16-ج سشارالیه سناسند و تبحت اورا در اعقاب صلوات ومجامع. # ~~جمعات مستلزم حصول اعالی درجات ومسنعقب اجورو # ~~2آ مثوبات داتد و بدان تبرک وبیمن اقزایید متولیان اوقاف PageV02P223 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0314.png) # ~~مسجد جامع مذکور وظیفه حطابت بر وجهیل که در وفصه # ~~منبت و مسطور باستد ماه بماه وسال بسال با اوجواب کوبید # ~~وچیزی قاصر و منکسر نگرداند تااو آن را با عوارفی که # ~~در باره اوارزابی داسته ایم بوجه مصالح معاش مسخرف # ~~546 گردابده بملازمت جمحات استغال بواید بمور 2 # ~~فصل ههه درهونین احساب # ~~چون امام فاضل صباءالدین محمد از جمله صلحا و # ~~پرهیزکاراست وهمواره اوقات حودی بورع ولفوی بسر # ~~برده وبصلاح وسداد وعفت و ریتاد موصوف ومعروف # ~~6ب بوده درین وقت راه احتساب دارالملک بریزو نوابع و # ~~مصافات وبواحی ومنسویات آن بدوفوض رقت تا # ~~بروجهی که از امانت و دیاینت او مغهودست بامرمعروف # ~~و نهی منکر چنانک درکتب فمهی مسطورست فیام نماید و # ~~طوابف مسلمانان را برافیفاء آیارسریعت وامرمعروف و # ~~بهی منکر دارد و جون درنصوص حدیث ببوی علیه الصلوه # ~~1.ت :دتسنده.اگی :خدف سده، ک: بخواری.اک. والله PageV02P224 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0315.png) # ~~والسلام مذکورست که لاسحروا فان السحربید الله دن # ~~18-ث احتیاط اسعارو اوزان جهدی که مواق حق ومطابق. # ~~صدق وبرقانون حدیت باسد ججای آرد وسعری که # ~~باتفاق جمهور برمهداری معین فرارگرشه بایتد وخواص # ~~و عوام بدان راصی برقرارمفرر دارد اگریکی ازسوفه ومحترفه # ~~بدل حود سعری دیگر نهد مسموع بدارذ وتادیب وبازخوا # ~~واجب داند ودرمحافطت مکیال ومیزان نص کلام قدیم # ~~دویل للمطففین الذین اذا التالوا علی الناس بستوفون واذا # ~~کالوهم او وزنوهم تحسرون را نضب العین گرداند و # ~~پ کبالان را از تطفیفا که کم پیمودن کیل است مانع و زاجر، # ~~گردر و سرمفهوم ایت برابیشان حواند واگرنستوند بهر نوع. # ~~که داند وتواند ببتنواند ms295 ودربعیین اذرعه واففزه وموازین # ~~و مکائیل مسامی حمله بتقدیم رساند ومجموع آنرا باذراع. # ~~معدل وققیز مکمل ومیزان وملیال مام * که مامتاهلی PageV02P225 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0316.png) # ~~سشهرا براستی آن قایل باستند مساوی وموازی گرداند اگر # ~~جمعی خلاف کننند تتشدید وتعتیف وبازحوایست و تادیب # ~~واجب داند و درهمه ابواب چنان سازد که افعال واقوال # ~~اوعید الله والناس محمود وستکورافد تا بمحمدت و # ~~ارنضا مقرون گردد ان شاء الله تعالی بدان سبب این حکم # ~~نفاذ یافت تاحکام وسادات وقضاة وصدور واکابرو # ~~ارباب واعیان و اهالی وسوفه و محترفه دارالملکبریز # ~~فت و بواحی ومضافات آن امام فاضل صیاءالدین محمد رامحتسب # ~~162- ج آبخادایسته درلوازم ولواحق شغل احتساب رجوع کلی با # ~~اوکنند واوامروبواهی اورا که متصمن امرمعروف وتهی منکر # ~~بایشد وامتثال آن برمجموع طواف واحبب ولازم بقبول # ~~وانقتیاد تلفی فایند وازمخالفت محترز ومجتنب بایشند # ~~جاعت بازاریان رسمی که درهرهفته وهرماه ازهردکان # ~~منام محتسب مقررباسد وتا غایت بدیکر محتسبان سیله # ~~برقرار با اوتو معتمدان او جواب گویند و چیری قاصر PageV02P226 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0317.png) # ~~و منکسرا نگرداینند # # 344 پ فصل هسم %~% دردهولیضن اعادت # ~~چون متعلمان علوم اسلامی را بعد از منصب تدرس بزرکتر # ~~از منصب اعادت نیست وطلبه ومستفیدان را احتباج # ~~216ب بوحود معید درغابت سدت ومولانا جمال الدین علی از # ~~مشاهیر فضلل بمیامن افادت وآارسثا دمستتنی وممتاز # ~~وبورع ونقوی وسداد ورشاد مشارالیه زمان منصب # ~~امادت مدرسه نظامیه بکمال فضایل و وقور مناقب او # ~~تفوض رثت تا بروجهی که مستفاد از علم سشامل وفیض # ~~فمضل کمامل اوست براعادت دروس طلبه مواطت نماید # ~~و هیچ دقتقه از دقایق ارساد مهمل نگذارد واگرمدرس # ~~را دراعتبار استعدادات طلبه سهوی افتاده باستد ودرر # ~~طرق ارشاد اشتباهی رفته ومناسب هرطبیعت اوادتی # ~~محین دستده واو بدهت نظر وحدت تحمق وکمال قرس # ~~و وقور مباحثه ومذاکره بران وافف گردد واستعداد. # ج . حذف ستده.2 پ : حذفشده. 2ت: بزرکوار. # # ج : جم %~% ک پ ج بحسن ### | هج ممتاز # ~~8پرنچ رما زد. : حذف ستده. .ات بل PageV02P227 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0318.png) # ~~بطالب را زبادت بران ms296 درس یاکمتر ازان داند بمدرس. # ~~اععلام داده تعیر4وبدیل آن میحث واجب سناسد # ~~وطالب را بدرسئ که اسعداد او بعقل وتصوران وفا # ~~بماید مستخول کرداید وبعلیم و تههیم برقدر استطاعت # ~~متعلم و متفهم کند و عمت ارشاد را برجهال موفروبر # ~~148پ مستعدان منغص ومکدر نگرداند تا مثاب وماجورگردد. # ~~وامام شافتی رصی الله عنه درین مصی بر محزاصابت # ~~زده ادخاکه می گوبد 9 # ومن منح الجهال علما اصاعه ومنمع المستوجبین فقدظلم # ~~بدان سبب این حکم نفاذ یاهت تا حکام وفضاة بعداد و # ~~منصرفان اوقاف ابجاومنولیان ونظارمدرسةه نظامیه # ~~ازین تارح باز مولد نا جمال الدین علی را محد طلبه آن. # ~~مدرسه و مفد مسمفید آن داسته در تعغایم قدر و # ~~بفحیم ذکراوکوسند و سرایط رعایت ومحافظت بجای. # ~~آرند ودیگری را ازمشارکت او مانع سوند ومرسومی که # ~~40 پ : بدستی . # ~~ش : راصی، PageV02P228 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0319.png) # ~~بسترط وافف سعید بنام معید مقرر بایشد و در وفهمه # ~~مسطور از تقد وغله روز ترور وماه بماه وسال یسال # ~~ما او حواب گوید تا در وجه مصالح خود صرف کررهمشمیت # ~~این مهم شریف استغخال نواید نمود ومتوبانت آن ایام همایر # ~~ت دولت روز افزونرا وروح مطهر وافف سعبدرا رحمله الله # ~~مدخوگردر ان شاءالله تعالی وکیتب فی # # 11ج فصل نهم %~% دردهون ففاهت # ~~-اببهویت متعنمان علوم اسلامی تا موجب انتشارمعلومات # ~~دینی وسبب اعلذء معالم سرنعت گردر بردمت همت. # ~~48-پ وللة امر وحماة بیصه دین وملک واجب ولازم است و. # ~~چون امام صدرالدن محمد مردی مستحد ومتدبن وصللح # ~~وسداد مسهورست راه بک نفر فقیه درمدرسه مجدیه # ~~بدو فوض رفت تا درابجا بدراست علوم اسلامی مسخول # ~~لبوده بحسن سعی ویمن اجتهاد حود را بمراتب ارباب منافب PageV02P229 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0320.png) # ~~ومدارج اصحاب معارج رساید وسص حدث ولفقیه # ~~واحد اسدا علی السمطان من الف عابد مستظهربورةضمو # ~~27. ب . آن را نصب العین گرداند وچنان سازد که ترقی امروزی او # ~~بر مرایی فضایل زیادت از روزگذیتته بایشد تابتبعه من # ~~اسوی یوماه فهومعون مخصوص نکردد وعما فرییب # ~~بدرجه ارباب ms297 الکمال التحاق بابد ان سشاء الله تعالی # ~~بدان سببب این حکم نفاذ یافت تاحکام ببریر ومتصرفان # ~~وفف عام ومولیان مدرسه مجدیهآ امام صدرالدین # ~~محمد را ازین تاریخ باز متصدی راه یک نفرفقاهت وانند # ~~ومحافظت اوبسیبت سایر طلبه بجای ارید چندانک # ~~مدرج او در حصل علوم دیی بیشتر بایشد رعابت بیشر # ~~کنذووظیفه ای که بسرط واقف جهت بکنفرفقیه ازنقده # ~~وغله مفرر بایشد ماه بماهاوسال بسال با اوجواب گوید # ~~وچیزی قاصرانگردابد تا او در وجه صروریات معایش # ~~3-پ ننهاده مراعت خاطر بطلب علوم دیی اشتغال نیاید # ~~اچ و ییک یه ود موت انک. PageV02P230 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0321.png) # ~~ومنوبات آن بروزگارهمایون ما و روح مقدس وافف واصل # ~~کردد ان سشاء الله بعالی # # فصل د %~% در دهون سیحی خانقاه # ~~احیاء معالع خابرات وروق معاهدمبرات باجلاس فوی در # ~~دث مقامی که جهت ایشان بنا کرده باستند و ان بر درباره ایسشان # ~~ارزاننی داسثته بردمت همت ستهریاران دادکروملوک عدل # ~~گستر از عداد واجبات بل ازقبیل مهترضادت وچون سیخ # ~~بزرگوار نطام الدین اردبیلی ازجمله مشایح دین دار ومتورعان # ~~تهوی شحار سریعت آثارست و روزگار برارشاد مرندان و # ~~افادت مستمیدان مصروف گردانیده وآثار ان برصفحات احول # ~~طالبان یوما فیوما بوضوح اجامیدة واورا رببتأ استحقاق # ~~السیخ فی فومه کالیی فی امته حاصل ستده راه سیحی خانقاه # ~~دت ابواب البرسریفهآ غازانی بشیب ببریز بکمال تورع ونسرع # ~~وسمول نصوت وبدین او بفویض رفت تا بر وجهی که # ~~مستفاد از انفاس شرکه اوست بتکمیل نافصان وارشاد PageV02P231 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0322.png) # ~~طالبان واجلاس مریدان درخلوات وسعی درحلیه باطن # ~~ودجلیه ظاهرابیشان وتحلی بصفات صفاء اوقات ونحرض # ~~3-ج بر انتهاج مناهج ریاضات تا مودی بمرانب ارباب وربات ووصل # ~~2-2 با عالی درجات اصحاب وصول وکرامات بایستد واجب داید وحذیر # ~~ازطلبه ما سوی الله که موجب بعدد معابد و سیبب تکثر مطالب # ~~ومقاصدست2 لازم ستمرد تامهیدی مفضل متفضاومرشدی # ~~کامل مکمل گردد ان شاءالله العزیز بدان سببب این حکم نفاذ # ~~یافت تا از ابدای این سال متولیان و تواب وگماشتگانو # ~~شکحیان ms298 ودف حاص غازاکی ستیخ بزرگوارنظام البیت اردبیلی # ~~ستیخ خانفاه ابواب البرشریفه واسته ررتعظیم قدر و # ~~بفحیم ذکراو کوستند وبسامن انفاس متبرکهآ اوتبرک جسته و # ~~1- د می # # ب:م %~% 2. آگبک:کجهپ : لحلیه # # 5 پ ج. کجی: %~% : هدک: صمات. # ~~7ج بصق ک: ریااحدف ستده # ~~1- ج: ز گتده. اا.گی: م ب ت: مهصل: PageV02P232 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0323.png) # ~~از عوالی همم او استمداد بموره سحادت قصوی و درحیه. # ~~علیا انزا واننند ومشاهره ومسابنهه ای که بسترط واقف سعید # ~~انارالله برهانه جهت سیح خانقاه هرماه وهرسال مفرر # ~~باشد ووقفیه برکمیت وکیفیت ان مستمل وتصرف اودر # ~~ان سترعا حلال با معنمدان او جواب گوبید وچیری قاصر # ~~نگرداسد تا او انرا دروجه اخراجات و مصالح خور صرف. # ~~موده جماعت طالبان ومریدان را ازمشارب تحقیق وعرفان # ~~وموارد ندشق و ایمان بسرچشیهآ اب حبات زندگانی که ماده # ~~پ بقاءجاوداسست واصل کرداند واین عطیه سنی وعارفه هی # ~~استان را مصفی ومهنا وموبد ومحلدماند ان بشاء الله تعالی # # فصل یازدهم %~% دراینات صوثی درخانفاه # ~~مساعدت طالبان1 بجات که متوجه وصول باعالی درجات باسند # ~~ممر فوزوفللح ومنج بجات وبجاح است وبهیهآ اسماب # ~~معایش استان از وجه حلال تا موجب ابتعاس وسبب انتقاش # ~~سقوس معاتی ارباب کال کردد بردمت همت ولاه دادگر و # ~~اج .حذف شده . 2ج شمحی . اه ج : ماه بماه وسال بسال . مپ : # ~~مکره گن، کما پ؛ وزوو شق . اب پ: خپون. 7 ب: نفونه.. PageV02P233 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0324.png) # ~~رعاة فصل گسترواجب ولدزم وچون شیح صالح مجدالدن # ~~اسمعیل مردی عزیر نفس وجلیل قدرست وبصلاح و پاک. # ~~دامنی و طهات نفسل و نیکوکای موصوف وستحلی2 راه بک # ~~بفرصوفی درخانقاه ابواب البر ستربهه غازانی رم الله منشیها. # ~~بتنب تبریرز برومهررداستته سد تا در بعضی ازخلفتخانها # ~~آنحا محتکف ومنزوی گشته شرایط ارتباض را با رشارسیخ # ~~بث خانقاه التزام کیند وتوجه را تبجاینب جلال ذی الجلال که بهتن # ~~مقاصدست نیکوترین مطالب داند وباطن را ازماسوی الله. # ~~متخلی وظاهرل بحلیه عبودیت ورضا ونسلیم متحلی کرداند # ~~ونجات أخرت را درصمن آن مصور بنید تا ms299 عما فرب بمرا .. # ~~6اج اصحاب کمال وصول باید ان یشاءالله بعالی بدان سبباین # ~~3پ حکم نفازیانت تا ازین تارنیخ باز متولیان و متصرفان وبتیلجیا # ~~-ت وافف ابواب الترسربفه غازانی سیح مجد الدین اسمعییل را # ~~متصدی راه" یک نفوصوفی ررخانقاه ادجادادسته وطابف # ~~1- پج : حدف سد5 . 2 پ : بتی . پ : حنفسده PageV02P234 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0325.png) # ~~رعابت و روانب محاطت موطف ومریب دارن و درارضای # ~~خاطرعزیز او کوسند و وظیفه ای که بشرط واقف سعدانارالله # ~~برهانه جهت یک فرصوفی مقرر بایشد و وفقیه بران مستمل # ~~آ روز بروز و ماه بماه و سال بسال با او جواب گوبند تادرو # ~~معایش خود صرف بموده بطاعت وعبادت و دعاء دولت ابد # ~~سبوند ما ثبتها الله تعالی مشخول گردد # ~~فصل دوازدهم درتهوییض ساعوی بهارستان # ~~چون نستر فراید فوایذ طبیآ برطریق عللج موجب صحت مزاج. # ~~است وحضرت رسالت علی مشرفها افصل الصلوات واکما # ~~التحیات فرموده العلم علمان علم اللبدان وعلم الادیان چه تا # ~~بدن بواسطه علاج امراض وازالت اعراض صحیح وسالم ننبا # ~~صاحبل آن برتعلم علوم دیی و تفهم آن حلونه فدن بابد # ~~وچون شرف معلوم4 بدن مثابت بایثد سرف عالم نیزیدان # ~~معلوم بالضروره مفهوم ومعلوم گردد بلک درعایت مدج کمال PageV02P235 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0326.png) # ~~ومرایب جلال باسدوچون مولانا شمس الدین محمد د # ~~218 ب دایسین علم طب مشارالیه اطباء وفتست ودرقانون علاج # ~~و بدیر صحت مزاج معول علیه حکماء دهرمنصب ساعوی # ~~دارالسفاء فلانی بدو نهویضفرمودتم ودست او درنقلران # ~~امرخطیرفوی ومطلق گردابید تا بروجهی که از وقورآدرایت و # ~~سثمول حذافت وبهارت او معهودست باعتباراحوال اطباء # ~~ابجا فیام نموده هرکس را که درطب علمی وعملی حاذق وماهر # ~~وصاحب تجربه دایذ اتبات کند ودگران را ازعاج و احراج. # ~~تاحق درمقرخود فرارگیرد وموجب ذکرجمیل و اجر جزیل. # ~~متولیان ومتصرفان دارالشفاء مذکوره مولدنا سمس الدین محمد # ~~را ساغور آنجادایسته ررعزل ونصب واننات واخراج اطیا # ~~وکحالان وجراحان رجوع بااوکنند ورای رزین اورا درین # ~~ابواب موثوق به ومعیمد علیه دایند ودرنوفیرو احترام و # ~~تبجیل واکرام او بغایت ms300 امکان کوشند ودست اورا درین مهم ### | 3 پپ ج: دهرست PageV02P236 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0327.png) # ~~باهم و بصلحت اقدم فوی ومطلق دارید ومرومی که ازعد و # ~~غله بموجب شرط وافف بنام ساعور در وففیه مسطورا # ~~ماه بماه و سال بسال با معنمدان اوحواب گوبیند وحیزی قاص # ~~ومنکسر نگردایند تادروجه اخراجات حورضرف قموده بر # ~~ممشیت این شتغل حطیر مواظب وملازم باشد ومتوبات آن # ~~بایام دولت روزافزون واصل گردد ان شاءالله تعالی # ~~لصا سردهم درهون کیابت دارالقضا # ~~چون موللناضباءالدین عبد الحی ازفحول اواضل علما و وجوه # ~~اکابرفهها بامانت ودیانت وراست قولی و درست قلمومحصو # ~~ومسهورست ومهارت اودرکیابت سروط و حجج ددون و # ~~مبایعات وصکوکا امللک وهالات معاملات بحد کمال سیده # ~~ومحل اعتماد اعاظم دین ودولت واکابر ملک وملت سده # ~~درین وفت راه کبابت دارالقضاء ممالک بحسن درایت ومن # ~~دیانت اوتفوض رفت و ابواب اشتراک وطرق امداحلت # ~~با لکلیه منسد ومسدودگشت تا او دروفت کیایت بعور # ~~فضایاء عامهء برایا رسده بروجهی که مقنضای علم وافر PageV02P237 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0328.png) # ~~وفضل زاخرزاهراوست وتصل کتاب کریم بذکر ان باطق # ~~ولیکیتب بینکم کایب بالعدل درقلم آرد وان صوت راددفتری # ~~منهح وروزنامحهای روسن مییت کردایند تا عندالاحتیاج # ~~مرفوق وملحوظ باشد بدان سیب این حلم نفاذیانت تا # ~~5 پ ازین تاریخ باز امرا واصحاب دیوان بزرگ وحکام وفضاة # ~~ولایات ممالک محروسه مولانا ضباءالدین عبد العی لکایتب # ~~دارالقضاء ممالک دانسته درتعظیموتکرم وسجیل وتقدیم # ~~و شرایط اجتهادمرعی دارند و دیلری را بااومحال مشارکت، # ~~بدهند و بداشد و7دست او درتقلد این میصب رفیع و # ~~محل منیح موید ومساعد سشناسند و رسمی که درکتبت صکوک # ~~الب وحجج وقالات وسایرملتوبات شرعی معهودست بااوحوا: # ~~گوبد تا در وحجه مصالح حود بمصرف رسانده بمشیت این # ~~تتحل کماینتعی مشغول لردد # # فصلچهاردهم %~% دردهونص امی دارالقضا # ~~جون نمورند که مولانا امیت الدین بکمال کفایت ودیاینت ووع PageV02P238 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0329.png) # ~~وفلم ویدین وتسرع او وتوق واعسار کلی بوده راه امانة الحلم # ~~دارالعضاء بعداد بجابب اوقویض رفت تا دران باب مسائی # ~~حسله ببقدکم رساننده امین اموال ms301 ابتام وعیت وسفها گردد # ~~وترایط امانت و دیانت مرعی داسته در محافطت وستنماء # ~~ان اجمل مساعی بذل کیند وعبطه اطفال وغابیان رعابت موده # ~~ج ازیقصیرواهمال محترز بایشد تا افعال واقوال اوعندالله # ~~45 پ والناس محمودومشلور ومرصی و مبرورافل" وموجب # ~~مزید نهوت وربیت گردد ان شاء الله تعالی بدادسهبب # ~~این حکم نفا ذ یافت تا ازین تاربیخ باز فضاة ومباشران اموز # ~~حکم بعداد اورا امین ادارالقضا دادسته و موفرومحترم # ~~دایشته، دیگری را مجال مداخلت ومشارکت بدهد جمعی # ~~که ازو اسنصراض اموال ابسام وعبب کرده باسد در وعده # ~~موعود باداء آن بیام بماسد والا چون او باستشارواستنماء # ~~23ت آن که174 شرعا بروة1 واجبست بوجهی شرعی مسخول کردد. PageV02P239 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0330.png) # ~~ان کوسل3 # ~~فصل پانزدهم دریهوین موری ججج وقبالات # ~~است واز مدء امز الی یومنا هدابساسرت امورسری # ~~وایین سغل حخطیر را بیمن میاسترت او استحکام داده آمد تا # ورهک: موشو. : PageV02P240 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0331.png) ~~PageV02P241 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0332.png) # ~~ابن مهم اهتمام نماید # # شصل سانزدهم %~% دریهویض عاملی زکوات # ~~چون اداء زکوات اموال ازناطق وصامت برمتمولان مابر # ~~موحب نص حدیث الصدفه بحصین الاموال صبانت مال # ~~حونیت کرده باسد واجبست وحدیث صحیح داؤامرضاکم # ~~بالصدفه وحصنوا اموالکم بالزکوة موکد ومحقق آن و # ~~ستغراق ان وحوة بطوانف تثمانه ببص کتاب کریم وفرقان # ~~مجید عظم الله جلاله انما الصدقات للهقراء والمساکین والعالین # ~~علیها والمؤلفه قلوبهم وفی الرقاب والغارمین وفی سسل # ~~الله وابن السسل فرضة من الله فریضه ومتحم ویکی از # ~~مستحقان مذکورعامل باستد چه اوداند که زکوات رایکدام طوا # ~~می باید داد ودرتحهیق احوال اییشان سعی واجتهار بلیخ نماید تا # ~~حق درمقرخود فرارگیرد واگراز دیوان بزرگ سحصی راجهت # ~~استیفاء زکوات بولایتی فرستند اورابیز عامل زکوات گویید وداند # ~~1- ت : آن . 2 پ : بابیلاپدف سد5، ج: # ~~درین نسخه بجای - درتفویض عاملی زکوات - فصل دگری یعنی- # ~~ورکتابت محضرمستمل بر بنج دوع - نوشته شده. فصلهای 19،7،16و # ~~20 حذف ستده . 4 پ : حذف ستده . 5 - آبت : باسند . # ~~6پ : حدفسده . 7ت : حدفستده . 8چمفده. آک:قوآن. PageV02P242 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0333.png) # ~~که وجوه زکوات از کدام ms302 طایفه می باند سند واستبفاء آن # ~~از نبواطق و صوامت اموال چگونه می بابد کرد تاحیهی واقح نگردد # ~~وبکی ازفرایض و ارکان دین اسلام بروجه حکم شارع صلیالله # ~~هپ علیه وسلم قمسیت باید و اجرا وا امضا بدیرد وحکم آن از # ~~ابهث دیوان بزرگ برین موجب بوسند چون موالی عظام سمد # ~~الایمه والعلما امین المله والدین ونورالمله والدین دام فضلها # ~~بدراست ودراست علم فمه سهرٹی بمام دارید وطربفهآ تدین و # ~~بصون وبورع وسترع ایشان همکنات را معلوم ومحمق راه عاملی # ~~زکوات ولایات اران وموغان بدیشان تفویض رفت تابرمو # ~~بصوص فران وحدیث باستیفاء زکوات ازصدفهآ فطر ومال # ~~تجارت وستتر وگا و و گوسفند چنانک کتب فههی بران شتملست # ~~فیام نمابند وحصه عاملی جهت حاصه حور تصرف کنند ولویی # ~~را بهفت طایمه بافی رسایند بروجهی کی مورد این حسنه و # ~~مشرب این عارفهآ تسعصات منع و مکدرات حرم مستحفا # ~~مشوب ومنخص ومکدر ومنکد دسود واگانکی از ارباب PageV02P243 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0334.png) # ~~219ب اموال که سرعا اداء زکوات برو واجب باشد دردادن اهمال # ~~ناید یا بحمایت متغلبان رفته درتعویق اندازد مسموع ندارند # ~~و بروجه حلم شرع استیفا نمابند واگر باعلام این جایف حاجت # ~~افند اعلام کنند تا بوجه ستربعت حکم کرده شور بدان ستبب. # ~~این *مکتوب درفلم امد تا امرا وحکام وسارات وفقضاة و # ~~ه3پ بواب ومتصرهان وبتیکجیان وصدور، واکابر واعیان و. # ~~معارف وارباب ومشاهیر وعموم اهالی وجمهور متوطنان # ~~ولایات اران و موعان ازسهرها و دیهها وصحرانسینان و # ~~اوبها وغیرآن موالی عظام سیدی الامه امین الدین ونورالدین # ~~را عامل زکوات آن ولایات دایسته برهرکس که اداء زکوات. # ~~شرعا واجب گردد بموجب حق وراستی با اییشان جواب گوبید # ~~وچون این معنی معاملتیست باحضرت رب العالمین جل جلا له # ~~که باحوال ببدگان بصیر وعلیم است از منع وکتتان ان بای # ~~وجهکان محمرر ومجتنب باستند تا فواید و3 منافع آن در # ~~دنیا وعقبی ثرین روزگارایشان گردد امراوحکام و فضاة # ~~1- ب : زکوه . ت: حلم فاذ یاهت . PageV02P244 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0335.png) # ~~و ms303 اکا برو معتبران ولایات مذکوره بعد از آنک زکوات اموال # ~~خویش بنسلیم ایشان کرده باستند در استیفاء زکوات دیگران # ~~ات نیز ممد و مساعد اییشان گردند وآنرا موجب فریت کوسیب. # ~~زلفت بحضرت الوهیت وجناب جللل ربوبییت جل سشانه و # ~~عظم سلطانه داند تا درهردو سرا ازجملهآ سحدا سوند ان # ~~سشاء الله بعالی # # فصل همدهم %~% درهوییض حکومت ببت المال # ~~نوع اول بروفق حکم شرع8 مهمثر مصلحتی کی انتظام أن # ~~سبب ترفیه محاویج اهل اسلام وموحب عمارت تغور باستد # ~~5 پ صبط ست المال است و استتفاء آن بر وجهی کی کتبفقهی # ~~-ابران مستتمل است تاحفی واجب درمفرحود قرارگیردوزمت # ~~وللة امروحماة بیضه دین وملک ازتبعه آن میراگردد وموبب # ~~ذکرجمل ارباب شوکت و سبب اجرجزیل اصحابدن و # ~~دولت باستد وچون مولانا معظم ملک الایمه مفی الفرق. # ~~صللح الملة والدین دامت فضایله ازعلمای متورع وفقهای PageV02P245 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0336.png) # ~~متشرع بمزید امانت ودیانت وخدای ترسی وبی طمومستی # ~~و ممتازست حکومت بیت المال ارمیه ونوابع ان بدو. # ~~بفوییض کرده ستدتا بروجه فرمودهآ شارع صلی الله علیه ولم # ~~باسسفاء مال ببت المال بروجه شتربحت وباسصواب. # ~~ت قضاة وایمهآ آن ولایت که عالم وعامل ومقتی ومتشرع باشند # ~~بمصارف وحوب مستحرق گردانده وأنچ بحق الحکومه والسعی # ~~اورا مقررسوا نصرف نماید بدان سبب این ملتوب درقلم # ~~امدتا امرا وحکام وفضاة و نواب ومنصرفان وبتیکجیان کو # ~~صدورلا واعیان وسایرمتوطنان ارمیه ونوابع آن مولایامعظم # ~~صلاح المله والدین دام فضله راحاکم بییت المال وستوفی وجوها. # ~~22لب آن داینته در وظیفه توقیر واحترام کوسند ودیگری رابالو # ~~35- پ ستریک ومنازع نسشناسند وهیچ افریده وجوه ببیت المال ل # ~~پوسشیده وپنهان بدارد اونیر باید که مستحقان مثروکاترا # ~~محروم نگزارد وحهوق را درمحال آن فواردهد وحنانک از # ~~امانت ودیاینت اومهودست ازحیف ومیل واخذ آنچ سرعا # ~~واحبب ببابتد احتراز واجتناب ورزد تاعند الله تعالی # ~~مثاب وماجورگردد PageV02P246 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0337.png) # ~~توع دوم برطریقه احکام دیوان بزرگ # ~~امرا وحکام وفضاة وتواب ومنصرفان وشکحیان مراعه بدابید # ~~کی ازین تاریخ باز حکومت ومتصرفی بیت المال ms304 آنجا بصاحب # ~~معظم مفخرعراق حواجه تاج الدین دام معظماا که همواره # ~~مباشر کلیات امور واستغال بوده نفویض رفت تاوجوه بست الما # ~~را بموجب راسی اسسفا بموره محفوظ ومصبوط دارد واگر # ~~جمعی بحمایت متخلبان رفته متروکات موتی راخواهند که # ~~پوسیده دارند یا در تعویق اندازید بدان ملتفت بستود وبتمام # ~~وکمال استیفا نماید وازحکام وفضاة استمداد کند و اگرباعلام # ~~این جانب حاجت ادد اعلام دهدآ تا بمدد نوکران بندگی # ~~219-ت حضرت اعلی اعلاه الله تعالی که فرستاده بتورسحصیاسراند # ~~وعسری بحق السع خود تصرف کند بدان سیب این مکتو # ~~پ درقلم آمد تا ازین تاریج باز صاحب معظم خواجهآ تاج الدین # ~~را حالم ومتصرف یت المال انجا دانسته درانچ بدین سغل # ~~جلیل بعلق داستته رجوع بااو کیند ودرنمشیت آن ونقویت # ~~او اجهاد بلیغ بتقدم رسانند واستیفاء وجوه ببت المال # ~~بهر وجه که تابت گردد وظیفه علد واهمام اودایند و PageV02P247 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0338.png) # ~~دنگری را مجال شرکت و مد اخلت بصورنلنند ودست اودرتصف # ~~و تدبیر ابن مهم خطیرثوی ومطلق داند وحون وجوه بیت المال # ~~بتمام وکمال واصل سده بایسد نوکران جلد معتمد جهت محافطت # ~~آن مصاحب او روانهآ گرداند تا وجوه اسسجا آرند و ببروات. # ~~ویوان بمصرف رسل ### | ورهولیض منصرفی %~% مریا # ~~استیفاء جزیهآ اه(اذمت برانفوجب که در دیوان بزگ مقرره # ~~مخایر انستت که درکتب ففهی نوستته اندجه درکتب وفه # ~~مسطوست که اسشیفاء جزیه هرسال بکبار کنند و ازهرزمی ک # ~~دینار ستانند با سشتر و کمتر ازدینای نشاید وامام را رسد که # ~~زیادت گرداند وآن چنان باستد که حکم قرماید که ذمی مسلمانی را # ~~که بخانهآ اورسد سه روز صیافت کند یاکمترازسه روز اما باید # ~~که امام اعدد اضباف محین گرداند وآن ایام راکه در تقامت سال # ~~2ه3پ هریک از ایشان چند کس را از مسلمانان درچند روزضیافت کند9 ~~PageV02P248 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0339.png) # ~~الوهم تعیین کند وهمچنین از برای هریکی از مهمانان مقدار طعام # ~~ازنان و نان حورش متین گرداند وجس اطعمه بیزجهت هریک # ~~ازاضبیاف بعیین کند ومنزل ms305 نیز مفررگرداید وعلف دواب مهمانا # ~~بیز بعیین کیند تا معلوم ستود که هردابه راحه مقدارعلف می باید # ~~واما آنچ درددوان بزگ مقررست بساریست وانچ درزمان سلطا # ~~سعید ابوسعید انارالله برهانه مفررنوده برین حملتست واحکام # ~~دیوانی برین موجب نوستهیسد حکام و دواب و متصرعان و # ~~تلحیان سلماس وبوابع ان5 وجماعت اهلل ذمت ایجا از # ~~یهود ودصاری وارامنه وغیرهم بدابند که درین وقت حکومتت # ~~ومتصوفی جزیهآ اهل نمت بشیخ الاسلام صدرالدین وامت برکته که # ~~ازمیتاهیز اماطم متایخ است بقوش رفت تا دررعایت و # ~~محافظت ایشان کوستیده نگذارر که ازهیچ آفریده برانشان # ~~زور وزیادلی رود ومعثمدان او متوجه جزیهآ ادشان سال # ~~بسال برین موجب استیفا نمایند PageV02P249 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0340.png) # # ازمتمول ازمتوسط حال %~% ز مقل الحال # # شت ونار سس دینار %~% چهاردینار # ~~وبزیادت ازین با ایشان خطابی نکنند و مزاحم و معارض نگردند # ~~5پ ونگذارند که از دیوان ببرون این وجوه *که مفصل ستده8 از # ~~ایسشان مطالبتی نمایندا بدان سبب این حکم یرلیخ نفازیافت # ~~ثتا ازابتدای سنه بسع وحمسین خانی شیخ الاسلام صدرالدین # ~~ت را متصرف حزیهٔ‌ اهل زمت انجادایسته ابواب مشارلت و # ~~مداخلت غیرمن جمیع الوجوة مسدودستناسند و گماستگان و # ~~معتمدان اورا در تقلد این امرممکن ومحترم دارند و بهرچه چوع # ~~کیند ممد ومعاون باشند جماعت اهرزمت سلماس ازهود # ~~ونصاری وارامنه1 متوجه جزیة خور بر موجبی که ذکررفت سال # ~~بسال با معنمدان شیخ اللسلام جواب گوید وچیزی قاصرو # ~~منکسر نگردانند و اگراز کسی براییشان تعدی رسد2 وبیرون متوی ~~PageV02P250 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0341.png) # ~~معهود مطالیتی نمایند رجوع با متصرف مشارالیه کند تا او # ~~بعور رسیده بروجه معدلت وراستی بقطح رساندمتصرفات # ~~آ سلماس بهیچ وحجه پیرامون ایشان نگردند ومزاحم ومعاض # ~~بستوند ونوقعی ندارند4ا ### | ورنهونن امامت # ~~چون امام رفیع الدین از فضلای روزگار وعلمای سریعت شعار # ~~یمنقمت تقوی وامانت وریانت مستتنی وممتازست وجسن # ~~صوت واداء خوب مستهورایمه جمهورستده ومواراعتقا ددربوع # ~~ونشرع وتدین ونصون اوبکمال رسیده امامت مسعجد جامع # ~~محلت ششل کیلان تبریز بجانب عزیزاو فوض رفت تا دران # ~~بفعهآ متبرکه ms306 باقامت فرابض حمس اشتغال نماید واهل اسلام # ~~را بزواجر آبات کلام مجید وفرقان حمید عظم الله جلاله ازمزالق # ~~سشیطان و مدارک خدلان وحسران بشارع بوحیدوایمان # ~~1- ج : ماید . 2 ج : باشیخ اللسلام مشارالیه وکماشتکان اوواجب # ~~داید تابتور هک: باملضک آلیه سد اوبورای خدف سدهمج: # ~~حذف شده، پ : متصرفان سلماس بهیج وجه بیرامون ایشان نکروند # ~~برین جملت روند واعتهد مید،ابتقلمه- بدارند - دراخر # ~~باین فصل والسلم- اکروده، ک: بداو لقمه- بدارید- دراخراین ### | لنچج: این فصل حنف PageV02P251 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0342.png) # ~~رساند و آگردر بعضی اوقات اورا مانعی از حضور بمسجد جامع در # ~~اوقات صلوات باشد دنگری را که بورغ و هوی وصلاح وسداد # ~~معروف داید قایم مقام خودگرداندتا فتوری باقامت فوایض و # ~~رونق تعاردین اسلام دران بفعه مبارک راه ببابد بدان # ~~سبب این حکم نفاذ یافت تا متولیان مسجد جامع مذکورازین # ~~تاریخ باز اورا امام آن مسجد جامع دانسته وظیفهآ نبجیل # ~~2ب وتکریم مرعی دارند واقتدا بامامت واهتدا بتبعیت اوموجب # ~~احراز واب وامان ازعداب وعقاب داند ومرسوم و # ~~وظبفه ای که بشرط واقف بنام امام مقررباشد ومثن وففیه # ~~بران مستمل بموجب راسی با اوجواب گوبید وچیزی قاصرو # ~~منکسر نگردانند جمعی که دراقامت صلوات تابع وماموم باشند # ~~واورا متبوع وامام دانند باید کی ازحضور بمسجددراوقا. # ~~ث خمسهآ صلوات ذاهل وغافل نشوند تا ازمیامن متویات حد # ~~نبوی علی قایله افضل الصلوات واکمل التحبات که باصحابه # ~~رضی الله عنهم فرموده اراییم لوان نهرا بباب احدکم یختسل # ~~منه کل یوم خمسا هل یبهی من درنه شيء قالوا لاقال فذلک # ~~مثل الصلوات الخس یمحوالله بهن الخطایا محروم نبانند # ~~محنی حدیث آننست که آیا دیدید رودی آب که بردرخانهآ یکی از PageV02P252 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0343.png) # ~~ستماجاری باشد و آنکس هرروز پنج بار دران رود عسل کند. # ~~هیچ حیز از2 چرک بروبافی ماند صحابه گفتند نی با سول # ~~الله فرمود که ان رودخانه مثال پنج نمازست هرکس که برگزاردن # ~~ان مواظبت بماید خدای تعالی گناهان اورا بدان محوکند باید # ~~که برین موجب بتقدیم رسانندتا از وبال عقاب خلاص ms307 یافته # ~~باحراز اجرو تواب رسند ان شاءالله تعالی کبرین جمله روید # ~~واعتماد نمایند کتب فی # # مه %~% وربهوبصنا # ~~چون ستیخ رشید الدین مردی صالح ومنوع وبگاه خیزست وسن # ~~صوت مزین محاسن وفضابل اوستده ومدیها بموربی مساجد # ~~جوامع اشتغال ننوده وبسعارت ومن احسن قولا ممن دعا الوالله # ~~وعمل صالحا وقال اننی من المسلمین واصل گشته وبصحد # ~~نبوی علی قابله شرایف الصلوات وکرابم التحبات بمفهوم بشات # ~~الموزذون اطول الناس اعناقا یوم القیامه فابرسده وبروابت # ~~بلال بن ابی ریاح رصی الله عنه عبارت حدبث برین موجبست # ~~که بلال باحضرت رسالت صلوات الله علی مشرفها کفت یا PageV02P253 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0344.png) # ~~مسول الله الناس بحرون وبیتخون معایسهم ولاتستطیع # ~~ان بفعل ذلک فقال اللرضی ان المودنون اطول الناس اعناقا # ~~یحنی مردمان تجارت می کیند واسباب تعیش میجویند و ما # ~~نمی نوانیم که چنین کنیم رسول صلی الله علیه وسلم گفت راضی یسی # ~~بدانک موذنان درازلتزین مردمان اند بگردنها بلال ازفقراء # ~~مهاحران واصحاب صفهآ بودآ و گویا سحن دران می رفته که # ~~بار ما بردگرادست وماچون درمسجد وخدمت توحبس نفس # ~~کرده ایم استطاعت تهاء اسباب معیشت نداریم گفنت راضی # ~~بیستی که دردنیا بدین وجه تعش کتی و درآخرت سرورمؤذنان # ~~باشی وموزنان بقیامت سرافراز باسند ودرحدیث طول عنق # ~~بحلو درجه مهسرست تجدید منصب اذان درمسجدجامع # ~~22یب بزگ تبریز بدو قوض فرمودیم تا دراوقات صلوات حمس # ~~ملازم بوده اسماع مسلمانان را باسماع کلمات اذان تقربط و # ~~دشنیف کند و این منفبت را که بحکم حدیث درغایت اعملاء # ~~مدارج وارتفاع محارج است وبهترین سحادات ومناقب # ~~داند کما قال النبی صلی الله علیه وسلم لایسمع مدی صوت PageV02P254 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0345.png) # ~~الموذن جن ولاانس ولاشی اللسشهد له یوم الصامه یعی هیچ # ~~مافریده ازجن واننس ونه هیچ حیز آوازموزن بسنود اللکه # ~~درروز قیامت جهت او گواهی دهد بدان سبب این حکم نفاز # ~~بهدث بافت تامتولیان ومتصرفان مسجد جامع بزرگ ببرییرز اورا # ~~موذن ان مسحجد متبرک دانسته مراستم نوفیر و ببجل مرعی # ~~دارند ووظفه ای که بسرط ms308 واقف جهت موزن مقررباستد # ~~در وففیه مثبت ومسطورکشته ماه بماه وسال بسال بااوجزا # ~~گویید وچیزی قاصرنکردابتد جماعت مسلمانان که درحدود # ~~مسجد جامع بزرگ و دیگر مواضع باسند چون آواز نمآزشنوند # ~~بی بوثف بمسجد حاصرشوند وامراجیوا داعی الله را لسک # ~~اجاببت گوبید تا ازجمله فایزان ورستکاران سوند ان # ~~شاء الله العزیز بوکیب بامرالعالی رام بفاذه فی # ~~باب دوم دراحکام مختلفه دوصرب # ~~صرباو 1 دراحسان ورعابت بشانزده فصل # ~~فصل اول دفتح نامهآ تونکقال که بجمیع سیالک فرستند # ~~چون فیاض علی اللطلدق از حزانه وان تعدوانتمه الله لاتحصو PageV02P255 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0346.png) # ~~چشن فبضی دحق ما ارزانی دایشت که ازمیامن آن مملکت # ~~3ابران زمین مسحر فرمان فضاء مصاومحکوم احکام قدر # ~~بقدیز ما بایتد وبتاح باستحقاق حیین فحی کرامیت کرد # ~~که ابواب دولنهای ی انتها وسعادتهای بی انقضا برما # ~~گسثا ره گشت و روز بروزمیستران تاسیدات ریانی بفتح # ~~معلکتی دیگر بشارنی مجزد میسانند وبتسحیر ولای دیکر # ~~سثارگی موکدمی کنند شکراین نعمت نا مستجلب مزیدیاشد # ~~بردمت همت واجب سد ولئن شکرم للزیدنکم وتحدت # ~~بذکر آن ازلوازم آمد واما بتحمه ربک فحدث وحمد این # ~~عطیت تا مستعقب دوام گردد فرضه و متحتم کشت بالحمد # ~~والشکر تدوم النعم واجل انواع شکر آن دانسمیم له بحلم # ~~عملوا آل داوود شکوا وظفه شکررا ازطرق عمل ماشر # ~~ب بثدهآ بعالمیان نمایم ومتحطشان بوادی بیداری وبراری # ~~عمحواری را از سلسال زلال بصفت وعدویت عین الحیوه PageV02P256 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0347.png) # ~~معدلت باهناء موارد واعدب مشارب رسابیم تاجهانیان رامعلؤ # ~~ومفرر ومحقق ومصور گرددکه فرح تالی ترح است ویسرعقیب # ~~عسر وطسبعت روزگار همچنانک بر انزال مکاره ومصایب وایراد # ~~16_ج ستداید وکرایبب مجبول ومفطوراست برافاضت بعمتهاوادامت # ~~کرامتها نیزمولع ومطبوع است3 شعرا # # الدهرعسروتسرفی نصرفه %~% حال الرضامنک اوفی حالجفوته # # کن فی الرخأ نعم الناسمکرمة %~% کالمسک من شمه بحظی بنفحته # # بث وفی الشداید شثل العورعارفه %~% والعور یزدارطیبا عند حرقته # ~~وچون می باید که فیض اولوالامر درجمیع احوال از سرا وضرا و. # ~~شدت ورخا ازمستفیص منقطع نشود دروقتی که اقداح افراح # ~~مسرورمالا مال ms309 باستد وقداح مطالب وسهام مارب مصارم اغرا # ~~امانی وآمال گردر ایصال انواع فیضان بطوایف عالمیان ازجملهآ # ~~1-ث : توخ . 2ت : سر - - پج : برافاضت نعمتهاو # ~~دامت کرامتها مطبوع است برازالت مکاره (پ : مکاره - حدف شده) وازاحت # ~~کراییب نیر مجبول ومفطوراست . ج : حذف ستده . هت : جعوته، # ~~ج : حفرته . 6پ : کآلمیل.7 پ : سمه . 8پ: بخطی، # ~~ت : یخطی . 9 - آب : بفحته ، پ: بتحته ، ت : سفحته ، ج : # 20- بک :خدف سده» آ: باخط مغایر نوشته شده. # ~~11- آب ک. حدف سدک.ا-چج: حدف ستید5. PageV02P257 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0348.png) ~~PageV02P258 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0349.png) # ~~تازه وعلت تعمتهای بی اندازه بشناسند متصرفان گومباشرا # ~~اموردینی ودنوانی برفراربوظایف ومهمات خود مشخول # ~~گردند ودر ترفیه رعایا ورعایت عامهآ برایا مساعی جسله # ~~بتقدیم رسانتند و بعظیما سادات واسراف واکابر اطراف # ~~برذمت همت واحبب ولدزم سمرند ومجموع طوانف را # ~~بعنایت ومرحمت ماسستونق ومستظهر گردانند و رعایا و # ~~مزارعان را برعمارت وزراعت برعیب وحر دهند و # ~~22-ب نگذارند که ازهیچ متغلب ومتعدی برهیچ فرد ازافراداسانی # ~~حیف وتعدی وزور وزیادنی رود واگرچنین حالتی مشاهده # ~~کتند و برعنرهای ازعیرات سایرطبقات وقوف یابند باتفاق # ~~در3 دیوان مظالم بفحص و حصبق آن مشخول شده برویب # ~~5پ شرع وعدل بهطع رسانند و اعانت مظلوم واغاثت ملهوف # ~~ج و مکظوم وردع ظالم ورد مظالم ودفح جایر وعاشم از # ~~لوازم دانند شحنگان وحکام ولایات بردرگاه حاضرشده تمسکات PageV02P259 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0350.png) # ~~که درباب حکومات ولایات دایتته باستند بعرض رساندتا # ~~چون مراضی اهالی ولایات ممالک ازحسن معاسش وکمال # # بصفت ادشان بدان ملحق گردد بامضا ومضا یوندد %~% مد # ~~متصرفان وشکجیان ولایات اخراجات مقرری که داخلدفا # ~~ستده و درموامرات متبت باسد بر فرارمجری ومفرروممضصی # ~~و محرریشناسند وادرارات ومعایش مستحقان بتمام وکمال # ~~حواب گوییند ونسخه این حکم را بجمیع نواحی و بلوکات فرتن # ~~تا اهالی انجا درهجت ویشاتت افزوده بطاعت وعبادت # ~~و دعاء دولت قاهره ما مشغول گردید چه هرآببنه مستجاب # ~~بشور ان شاء الله تغالی وکتب فی # # اث لص %~% درادرار %~% ومقاصل # ~~ادرار وجهیست که بادشاهان درحق یکی ازمستحقان # ~~ابعام قرماید وتعد ازو براولاد واحفاد ms310 او ابدی مقررؤسلم # ~~دارند ومقاصه است که درعوض ان وجه موضعی دبوانی # ~~ت تملیک ابدی برصاحب ادرار واولاد واحهاد او بسلا. # ~~بعد دسل مسلم دارید و این فصل مستملست برسه نوع # ~~ا-ج دف سده. آج: آزانیسات راکی و ساکرباستد. آج. حضاء ولایات ~~PageV02P260 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0351.png) # ~~وع اول در ادرارفحسب # ~~چون وفورفضایل وکمالات مولاناء معظم ملک الافاضل # ~~25 -پ المتبحرین افضل المذکرین زین المله والدین النخجوابی دآ # ~~فضایله وضوحی هرچه نمامنردارد واستماع ضیق مجال وازرحا] # ~~عیال او بتواتز ایجامیده وهمگی همت بر نعیین وجهی جهت # ~~مدد مادهآ معاش او واولاد او مصروف لوموقوف کشته # ~~از ابتداء این سال الی ما بعدها من السهور والاحوال هرسال # ~~از اصل مال ومتوجهات تبزیز مبلغ یکهزاروهستصد دینار # ~~بزر رایج طلغم حنانک هرروز پنج دینار باسد برسبیل ادرار # ~~بنام اومجری ومقرر گردایندیم وحکم رفت که اصحاب دیوان # ~~در دفاتر وموامرات متبت و مسطور کردانند بدان سبب # ~~ابن حکم برلیغ بالتون مغاضمن نفاذ بافت تامتصفان و # ~~بتلحیان تبریز علی اختلاف طبقابهم وتباین حالاتهم مبلغ # ~~مذکور را درباره او ادراری مدام موند وانعامی بلاکلام مخلد # ~~دایسته سال بسال از انض وجوهات وانقد متوجهات بااو PageV02P261 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0352.png) # ~~جواب گوبند وفصورواحتباس بدان راه ندهند وبعد ازاویراولاد # ~~واعقاب او ماتوالدوا وتناسلوا بطنا بعدبطن وعقبا بعدعقب. # ~~ب الی ان یرت الله الارض ومن علیها وهوخیرالوارتین مفررولم # ~~ستمرند وهرسال حلم مجدد بطلبند وبقبضی جاری العاده قنا # ~~نمایند ومورداین عاروه را بعوارص تغییر وببدیل ولواقضعض # ~~2ل3پ و تحویل مکدرو مخیر نگردافتد فمن بدله بعد ماسمعه فانما # ~~اتمه علی الدین بدلونه ان الله سعیع علیم ومن سعی فی ابطاله فعلیه # ~~لعنه الله والملائکه والناس اجمعین وماویه جهم وبیس المصیر # ~~دوع دوم ادرار بمقاصه # ~~8اج چون مولا ناء معظم4 ملک الافاضل شمس الملة والدین محمد # ~~دام فضله ازجملهآ افاضل وقت بسداد رانی و رشارحالمستتنی و # ~~ممتازست وقلت منال وکتزت عیال اومعلوم ومحفق واجب امد # ~~وجهی جهت اسباب معاش اوتغیین فرمودن تا دروجه اخراجا. # ~~صروی نهاره بوظیفه طاعت ms311 وعبادت و دولتخواهی حضرت # ~~ما مشغول گردد بنابرین مقدمه از ابتدای این سال میلغ یکهزار # ~~وهشتاد دینارزر رایج برسبیل ادرار بنام اومجری و مقر # ~~2- ک: موارا. 2- آتج : نقص ، ث : نفض . پ: دمقاصه، PageV02P262 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0353.png) # ~~گرداینده شدوتابی زحمت بدو رسد وفرموره بشدکه اصحاب # ~~ریوان این مبلغ را بمتوجه فلان دیه ازفلان ناحیت بافلان نمغا # ~~مقاصه کرده دردفاتردیوان * بنام او ابدی تبت کنند بدان # ~~سبب این حکم یرلیغ بالثون ثمغاء صمن نفاذیافت تامتصرفان # ~~وبتیکحیان تبریز علی احیللف طبقاتهم وتباین درجاتهم مبلغ # ~~26-آ مذکوررا بموضح مذکور با تمخاء مذکور مقاصه و مستخرق # ~~ها2-ث وانسته با تصرف محتتعدان مولاناء معظم مشارالیه رهند و # ~~ت این صنیعهرا دربارهآ او ادراری مدام موبل مستمرومقاصه و # ~~انعامی بلا کلام مخلد مستقر شناسند و بعد از امتدادایام حیا # ~~او براولاد واعقاب او ماتوالدوا وتناسلوا نسلا بعدسل # ~~وفرعا بعد اصل مفررومسلم ستمرند وهرسال باسبیناف احکام # ~~ومکتوبات واستجداد بروات ویروانجات مطالبت و # ~~مواحدت ننمایید ومتوجه آن موضع را ازجمیع اموال مووع # ~~اکااید له.اپای مینع.گروده # ~~1کا. دک شنک پ : ابد.ا گب: منتل لا:دف # ~~هد تور -حدف سده، : با، ک: کاا: خدک سده . PageV02P263 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0354.png) # ~~ونام انزا از دفاترمسقط ومرفوع دانند وبمفروزی مفرر و # ~~بمحافی و مسلمی محصوص سناسند و بهیچ وجه ازوجوه بر # ~~انجا برات نویسند وحوالتی نکنند و محصل نفرستند وقلم # ~~وقدم کوتاه وکشیده دارند واگربسعی و تدییراو و معمدان # ~~اومتوحه ومحصول آن دیه نا آن بمغا زیادت گرددجلت # ~~وجه زاید ازو مطالبتی ننماییند و اگربسبب افتی سماوی یاارصی # ~~نقصان بذیرد اورا نیزبا ریوان رجوع نباسد تااین عارفه # ~~عفوا صفوا أورا مصفی ومهنا ماند وأبهمه ابواب ازتغیرو # ~~ببدیل ونفص وتحویل محترز ومجتنب باستند7 فمن بدله. # ~~بعد ما سمعه فانما انمه علی الذین سسدلونه ان الله سمیع علیم و # ~~علیه لعنه الله والملائکة والناس اجمعین روسا وکدخدایان # ~~ورعایا ومزارعان فلان دیه یا عماله ونمغاجیان و بتیلجیان # ~~فلان نمغا می باید که سوجه و محصول آن راسال بسال بامعتملان ~~PageV02P264 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0355.png) # ~~«اپ ms312 . اوججواب گوبند وچیزی فاصرومنکسر نگردانند وبی برات و. # ~~بب نشان او وفرزندان او بکدانک زرویک من فله بهیچ آفویده # ~~ندهند وعلی مروراللیام وکرورالیشهور والاعوام ایشان رامالک # ~~ومصرف ان دیه باحاکم ومصرف آن تمغا دابسته دست # ~~ایشان درجمیع تصرفات نافن ومطلق ستناسند ودیگری را # ~~ج در استیفاء منافع وفواید آن باایشان شریک ومنازع ندانند. # ~~وتغمیر و تبدیل آنرا بهمه وجهی مخطورو مصوع شمرندو # ~~من سعی فی ابطاله فهوعند الله ماتوم وعید الناس مذموم و # ~~ماؤیه جههم وبتس المصیر # ~~نوع نبوم ادرارهم بمقاصه # ~~اجراء صنایع وادرار عوارف درحق ستخصی که علم نافع راضمیمهآ # ~~عمل صالح کرداننیده باشد ویشرایف اوقات را باکتساب طاعات # ~~وعبارات مستخرق داسته و باریشاد مریدان وافارت مستفیدان # ~~طلیا لما عند الله من حسن التواب اشتغال نموده بوذمت همت # ~~پادشاهان دادگروستهریاران فضل پرورافضل متاجروضاعات و # ~~اجزل مکسبات کو تقتنیات است چه ترفیهآ خاطر وتهیه6 PageV02P265 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0356.png) # ~~سباب معایش چنین کسی که بانزوا و انقطاع تقسک نموده باشد # ~~را بلوت اطماع و نونعات نیالوده موجب استدامت دولت # ~~روزافرون وسیبب استقامت ایام همایون ما گردد ان شاءالله # ~~تعالی وجون مولانا اعظم سیخ شیوخ الاسلام مقتدی الایام بعیه # ~~لت السلف الصالحین جلال الملة والدین المرندی دامت برکته حیوته # ~~الشریهه بت القصیده خابدان ورع وتفوی وراس الجرده رودما # ~~ورسن و فونیست واز بدابت حال تا بنهاییت وفت بارشادمریدان # ~~وافارت معتقدان ومستعدان بیام نموده ودرمحقل ارشاد و # ~~وت راقدان مراقد عقلت را از منامات غواییت وضلالیت # ~~ایقاظ کوده وابباه واجب دایسته وتعرة بحسین روحاننان ببن # ~~لطایف اقاویل وغرایب احادیت او اسماع ساکنان ملاء اعلی # ~~را مالامال گرداینیده وصیت فضایل ومناقتب اوبمسامع اهالی # ~~مشارق ومغارب رسیده و دورونزدیک و ترک وتازیکسر # ~~برحط ارادت واعتقاد اویهاده وحضرت یشریفهآ مارا بمیامن PageV02P266 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0357.png) # ~~مواعظ ونصایح دلیذیرش مواد انتباه حاصل بشده وهرروزدولتی # ~~مجدد و سعادتی موکد معاین ومشاهد گسشته وهمگی همت بیعیین # ~~وجهی جهت مدد ماده معایش او وفرزندان ومریدان ومیعلقان # ~~آو واخراجات زاویه وسفرهآ صادروواردکه انجارسند اهتمام # ~~پ ms313 نموده بنا برین مقدم ازابتدای این سال مبلغ سهآ هزار و # ~~ستستصد دینارزر رایج که هرروزده دینار بایسثد از مال وتوجها. # ~~فلان ولایت برسبیل ادراربنام اومجری ومقررگردانیده سشد # ~~وبتبکجیان دیوان دردفانزوموامرات تبت کردند و بمتوجه # ~~جزیهآ اهل ذمت فلان موضع که مبلغ آن همین مقداراست # ~~ایب مقاصه کرده بانضرف معتمدان اوداده امد وازجمع ان ولایت. # ~~مسقط ومرفوع وازحشواموال موصوع گردانیده سشد تا نوکران او # ~~وجوه ادرارمذکوررا از اهل ذمت حاصل کرده بوجهآ مصاف # ~~مصالح او مستغرق گردانند واو لهراغت خاطر بطاعت و # ~~عبارت ونصایح خلایق اشتغال موده بعدازفراغ ازمجالس # ~~اج افادتأ وتذکیروافیشاء اسرارحدیث وتفسیربرریاض دلوت PageV02P267 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0358.png) # ~~وجها نبانی ما استمطار امطار نوال ازحضرت ذی الجلال ؤاء # ~~داند چه هرآبیه باجابت پیوندد ان شاءالله تعالی بدان سبب # ~~این حکم یرلیغ بالتون تمغاء ضمن نفاذ یافت تا ازابیدای سال # ~~مذکورا حکام ومتصرفان فلان ستهرعلی اختلاف الطبقات و # ~~تباین الدرجات متوجهات جزیه اهل دمت را ازجمع ولایت # ~~ومدال واهتمام خورمفروزوموضوع دانسته بهیچ وحجه از # ~~وجوه برآنجا برات ننوبسند وحوالتی نکیند ومحصل نفرستتد # ~~36پ وقلم وقدم کوتاه وکشیده دارند و بتصرف معتمدان مولانا شیخ # ~~الاسلام اعظم زیدت برکته گذارند وفطحا واصلا پیرامون نگردند # ~~واین عارفه را دربارهآ او ادرای مدام موبد مستمرکومقاصه # ~~وانغامی بلا کلام مخلد مستقردانسته بعد از طول مدت اوبراولاد # ~~امجاد و اعقاب انجاب او مادامت السموات والاض مقرب # ~~و مسلم سمرند وهرسال بمطالبت مجددات احکام وستانفات # ~~پروانجات مزاحم ومعارض نگردند و برتغییر وتبدیل آن بهیج وجه # ~~از وجوه اقدام ننمابید فمن بدله بعدما سمعه فاینا المهاعلی # ~~1_ پ : جهانیان . 2 پج : امطار 30 پ : هماییون. ع -آت: این PageV02P268 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0359.png) # ~~22- الذین یبدلونه ان الله سمیع علیم ومن سعی فی ابطاله فعلیه لعنه # ~~الله والملائکة والناس اجمعین وماویه جهنم وبس المصیر # ~~جماعت اهل مت آنجامی باید که متوحه خودسال بسال با # ~~معتمدان او برموجیی که ازدیوان بزگ برمتمول ومتوسط و # ~~مقل الحال مقررسشده جواب کویند وچیزی قاصرنگردانید ومولانا # ~~یشیخ اللسلام اعظم ms314 راوبعد از انقضاء اطول اعماراولاد واحفاد # ~~ث اورا ما تعاقبوا وتناسلوا حاکم ومتصرف خود دانندوبی برات # ~~ونشان ایشان بکدانگ زر بهیگچ آفریده ندهند واگرداده باشند # ~~محسوب نخواهد بووتاحقیقت رانند وکتب فی # ~~فصلسوم درمعمشت ومقاصه # ~~معیشت وجهیرا گوییند که پادشاه درحق کسی ارزانی فرماید وتا # ~~آنکس درحیات باشد منقطح نگرزد و بعد از وفات او منقطع و. # ~~سا قط سشود وچون بمتوجهآ موضعی مقاصه گردرحکم مقاصه ییز # ~~موقوف برحیات آنکس باشد و بعداز وفات او مسقط گردد # ~~بخلاف مقاصهآ ادرار که آن ابدی باشد و این فصا مشتمل # ~~بردو نوع است PageV02P269 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0360.png) # ~~د. اول ور مصسا # ~~چون شیخ گعزیز نجم الدین مردی مجرد و منقطع است وازمدی # ~~2ب باز در گوستهآ زاویهآ خود بطاعت وعبارت حق تعالی وارشاد # ~~مریدان مشغول وازمواد رنیوی وجهی که مدد مازه محاش و # ~~سبب انتحاش او و مریدان او باشد متعدر ازجمله وجوها # ~~زکوات ارباب اموال که ادایؤ آن شرعا برایشان واجبست و # ~~بدیوان ست المال تعلة گرفته که حلال ترین وجوهات # ~~دیواننست هرروز مبلغ پنج دینار زررایج چنانک هرسال # ~~مبلخ یکهزاروهشتصد دینار باشد بوجه معیشت اوومریدان # ~~بعیین رفت تاروز بروز وماه بماه وسال بسال استیفاننوره در # ~~129-ج وجه مصالح اخراجات ومصارف ضروریات بمصرف رساند و # ~~پ بطاعت وعبادت مشغول شده در دعاگونی ورولتخواهی افزابید # ~~یدان سببب این حکم طایرلیغ بالتون تمخاء همایون نفاذ یافت تااز # ~~ابتدای این سال عمال و گمانتگان بییت المال تبریز علی اختلاف # ~~طبقا تهم مبلغ مذکوررا روز بروز وماه بماه وسال بسال ازهروه ~~PageV02P270 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0361.png) # ~~که ببیت المال تعلق داسثته ونقدترباشدبامریدان ستیخ نجم الدین # ~~جواب گویند و بهیچ عذر وعلت معوق و موفوف ندارندو # ~~ابن عارفهرا دربارهآ او معیشتی مدام واتعامی بلاکلام دابتد و # ~~هرسال حلم مجدد بطلبند و بقبضی جاری العاده قناعت نمایند # ~~بوکت فی5 # ~~لوع روم درمحیست ومقاصه # ~~چون مقدمه حکم سابق را بدبنجا رسایندا که بوجه معیشت # ~~او ومردان او نجین رفت بعد ازان جنین باید بوشبت ms315 و # ~~بمتوجهات فلان دیه یا1 مزرعه که داخل دیوان ببت المال3 # ~~مایت مقاصه ومستخرق کشت و باتقرف اوداره آمدتا9 آنرادر # ~~استغلال آورده وعمارت وزراعت کرده مبلغ مذکورراسال تسال # ~~از محصولات وارتفاعات ان استیفا تفاید می بایدکهآن مفیح # ~~22 را از دیوان بییت المال مفروز دانسته قلم وقدم کوتاه وکشیده # ~~دارند وبهیچ حال برانجا بیرات تنودیسید وحوالتی نلنند ومحصل # ~~نفرستند واگریسعی واجتهاداو ومریدان محصولات ان موح PageV02P271 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0362.png) # ~~324پ ازدیاد یابد بدان علت با ایشان خطابی نکند ووجه مستزاد # ~~نطلبند واگر نقصان بذبرد بادیوان بیت المال رجوع کرده و # ~~نافص را استدعا کند تا از موضعی دبگرجواب گوبید # # فصل چهارم %~% ذر مرسوه3 # ~~مرسوم وجهی را کوبیدکه ازدیوان بلسی دهند درعوصخدی # ~~که مباشر آن باسشد و آن وجه سالیانه بوز چون آنکس # ~~«-ث ترک آن خدمت کند مستحق استیفاء آن مرسوم ننباستد # ~~و حکم مرسوم را دردو نوع زکرکنیم و5 برین موجب بایدنوشت # ~~وع اول چون سعد الدین مسعوو مردی جلد کوکافی # ~~225ب وکاردادست و مدتها بمحرری دیوان بزرگ مشخول بوده و # ~~اماینت ودیاینت و راست قولیآ و درست قلمی اواهمکنان # ~~برا معلوم ومحقق سده هرسال مبلغ دوهزاردینار زررایج # ~~برسبیل مرسوم محرری بنام او از اصل مال مجری ومقرر # ~~گشت ودر دفاترببت افتاد بدان سبب این حکم یرلیغ بالتو # ~~تمغخاء صمن نفاذ یافت تا اصحاب دیوان بزرگ این مبلخ PageV02P272 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0363.png) # ~~را سال بسال بنام او بمرسوم مجری وممصی دانسته برمواضع # ~~مرجوة الحصول برات نویسند چنانک بی زحمت بدورسد و # ~~اگرخواسته باشد که بموضعی ونوانی مقاصه کند ملتمساو # ~~مبذول داسته موضی کخواهد برو مسلم دارند بشرط آنک # ~~پ تا بتحربردیوان متغول باشد آن موصع راتصرف نماید و # ~~اگر ترک گیرد موصع را با تصرف دیوان دهذ برین موجب # ~~مفرر دایسته بعیروتبدیل نکنند وهرسال حکم مجدر نخواهند # ~~وع دوم چون خواجه فوام الدین حیدرهموارد مباشر # ~~ج کارهای نزرک بوره است و ازعهدهآ آن براحسن وجود # ~~تفصی نموره واکنون براه نابت وزارت دردیوان بزرک ms316 # ~~موسومست وحسن معایش برطریقی پیش گرفته که یسندیله # ~~خالق وخلایق است وابواب اطباع ونوفعات14 بکلی # ~~مسدود کرداننیده واجب بشد وجهی برسبیل مرسوم جهت # ~~او تعیین کردن تا بمصالح معاش خودصرف نموره بوظایف # ~~مهمات دیوان5 اهتمام تماید نابرین مقدمه ازاتدای PageV02P273 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0364.png) # ~~این سال هرسال مبلخ کذادنارا ازمال ومتوجهات دیون # ~~ت بوجه مرسوم اومحری ومقررگردانیده بشد ودردفایر # ~~و موامرات بببت افتاد بدان ستبب این احکم یولیغ بالتوکن # ~~تمخاء ضمن نفاذیافت تا اصحاب دیوان بزگ مبلغ مذکور # ~~راسال بسال برمتوجهات ببریزاطلاق کرده ازقدتروجهای # ~~حوالت کینند متصرفان نبریزدررسانیدن این وجه بهیچ # ~~وجه ازوجوه تعلل وتوقف نشایند وببرامون اعذار و # ~~موانع نگردند و بییک دفعه نسلیم معتمدان اوکیتد و یافتهآ # ~~325پ وصول بستانند تا ازاییشان محسوب افتد توکتتب فی # # وو %~% ور فخفمف %~% %~% دوتوع 12 # ~~ازو تخفیفت بکسالی # ~~برین وقت چوت کدخدایان ورعایاء فلان موصع بدیوان # ~~امدند وعرضه داستند که درین سال ازعبورلشکروانقطاع # ~~6-ب : ان سن ینن ی، فرن. دت اپ: # ~~حدف هند5، ب ت : دیر آبو الانالد اناره PageV02P274 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0365.png) # ~~مطرالاانقطح ولاعیرا الثر ارتفاعات انشان نقصان بافته # ~~است وآن مقدارغللت بمانده که وجهآ معایش ایشان را # ~~کافی واخراجات ضروری را وافی باستد الرازمتوجهات # ~~دیوانی که بمطالبت ان (ایزال مطالب و بحطاب بسدبد # ~~وشف مخاطب اند تحفیهی رور تا بتدمرلخم جهت # ~~سخم مشخول سثوند و اساس عمارت وزراعت مجردران # ~~ب نهند دردعالوی ودولتخواهی افزایبد چون سحن اییشان # ~~متضمن صدق بود واختلال احوال رعایا بکرات معلوم شرهاز # ~~جمله متوجهات که اییشان را بدنوان میبابد داد مبلغ ده هزان # ~~دینار بتخفیف مجری و مقررگشت و حکم رفت که دردفاتر # وامرات ننت کنند %~% بدانسب ابن حکم یرلیخ بالتون # ~~تمغاءها همایون نفاذیاشت تا متصرفان آنامبلخ مدکور را # ~~ازمتوجهات سنه تسع وحمسین خانی دریاره ابشان # ~~نحفیفی مجری وممضی ببتناسند وبدین علت درین سال از # ~~1-ب : مکر. لت : انفطع . 3پ:عیر)ت : عر. 4پ :حدف سده .. # ~~5ب: لازال.6-پج : مشدد ومصفاندیت: ومخاطبنشدند و # ~~تعنیف مخاطباید. 7ب :حذف ستده. 8 ب : لعولف . 9ث : مخطاب. PageV02P275 # ![image ms317 ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0366.png) # ~~45پ اییشان مطالبتی ننمایند و محصلان راکه جهت تحصیل آن # ~~وجه فرستاده باشند بازخوانند وفطحاواصلابیرامون ایشاب # ~~نگردند ومن سعی فی ابطاله فهوعند الله مانوم وعندالناس # ~~هل موم # ~~نوع دوه دحفف ابدی # ~~چون شیخ کمال الدن مردی دروبیت ومستحق وصاحب # ~~عیال استت وازجملهآ حطام دنیوی باغچه ای داردکه مدد # ~~ماده معاش اواز انجاست ومنوجهآ دیوانی آن هرسال # ~~مبلخ دویست دینارست حکام ومتصرفان دهخوارقان # ~~جهت مطالبت آن مبلغ اورا زحمت می رساند وبدان # ~~واسطه ازطاعت وعبارت و دروبشی و بوجه بجبوریت # ~~حق تعالی بازمی ماند التماس کرد که اگرآن رابحفیف ابدی # ~~دج دربارهآ اؤ مجری دارند در دعاگوی ودولتخواهی افزاید # ~~چون استحقاق اوظاهربود وجمعی بریین مطلوب و # ~~بفرراو، اقامت سهادت کردند ملتمس مبدولداسته # ~~1-ب: نمایی . 2ث: شد . 3ت: بکردد . 4 ت : درتخفیف . 5-آ # ~~ت: حدفبستده. آپ: دیوی،، دنویاب: دیوی . 7اج : وجه. PageV02P276 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0367.png) # ~~ه22_-ت مبلخ مذکور را که متوجه باغچه اوست بتحفیف مجوید # ~~بشد ودردفاتز و موامرات تبت افتاد بدان سبب اینحکم # ~~یرلیخ بالتون بمخاء صمن نفاذیافت تااز ابتدای این سال # ~~الی ما بعدها من الشهور والاحوال حکام دهخوارقان مبلغ # ~~مذکوررا بتخفیف ابدی بنام او مجری و مقررلا دایسته # ~~32پ از حشواموال آنجاموضوع و از قلم مسقط و مرفوع شناسند # ~~وبعد الیوم از باغچه او بهیچ وجه ازوجوه چیزی نطلبند # ~~واین عارفه را درباره او تخفیفی مدام موید وصنیحه ای. # ~~بلاکلام مخلد دادسته بعدازو اولاد واعقاب اوراماتوالدوا # ~~وتناسلوا نسلا بعدنسل وعقبابعدعقب الی انیرث الله # ~~الارص ومن علیها وهوخبرالوارتین مصفی وموفی سمرند # ~~وهرسال حکم مجددنظلبد ومغیر ومدل را مستوحبب # ~~لعنت ابدی وسحط سرمدی داند # # 2آ فصل سسم %~% درمعافی ومسلمی سه بوع # ~~1- ج: ابدی- اگزززن“ آپ. گلمی:آترسنن. PageV02P277 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0368.png) # ی حکاماومتصرفان وتبلصان سلطانیه علی # ~~احتلاف طبقابهم بدانند که مریدان شیح مرحوما شهاب # ~~الدین قلندر رحمة الله علیه بعداز نقدمه وعاگوی دولت قاهره # ~~لازالت مشرقة زاهرة عرضهداستتند که مزرعه فلان # ~~وفف زاویهآ ابسنان است وتاغایت ازمنوجهات ریوانی # ~~معاف ومسلم بوره وچیزی بدیوان نمی دارهاید واحکام ms318 بذکر # ~~آن ناطق درین وفت برخلاف معهورمطالبتی می کنند وجه # ~~دروییثان وقلندران ازوفت خود باز می مانند التماس کردند # ~~دب که اگر حکمی بامضا نفاذ یابد وبرفرار آن مزرعه باعفا و. # ~~مسلمی اختصاص بافه دردفاتزدیوان وموامرات نتجدید # ~~36پ مثببت گودد دردعاگوی ودولتخواهی افزایند چون ملتمس # ~~اییشان براه بود واستحقاق ظاهر ولایح مبذول داشته حکم # ~~یرلیخ بالتون مغاء ضمن نفاذیافت وازابتدای سنه قلان # ~~آن مزرعه را ازمزارع دیوانی و اربابی مفروزگردانیده بمعافی. # ~~ومسلمی براییشان مقررداشتهآ بشد تا درعمارت وزراعت. PageV02P278 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0369.png) # ~~اورده محصولات وارتفاعات را بروجه معایش خورستغرق # ~~گردانند حکام آنجامی باید که بعدالیوم فطعا واصلا برانجابرات # ~~تونیند وحوالتی نکیتد ومحصل نفرستند وفلم وقدم کوتاه و # ~~کشیده دارند ونام آن را ازدفاتزولاییت بیرون انرازند و # ~~این عارفه را دربارهآ مجاوران زاوبه وجماعت قلندران وجی # ~~ایشان محات ایدی ومسلم سرمدی شناسند و نتقلب # ~~ادوار وبدل فرون واعصارمتقلب و مسدل تدایند و # ~~بیرامون آیجا نکردند و بهیچ وجه از وجوه مطالبتی ننمایند و # ~~هرسال حلم مجدد نطلبند ومعیر وسیدل را مستوحب لعنت # ~~ابزری ومستحق عصب الهی دانآد # ~~وع دوم درین وفت چون عرصه راستتند که مولانا # ~~سیخ بزرگوار بگانهآ روزگار قطب الوفت جلال الملة # ~~والدین همدانی دامت برکته ازعلمای پرهیزکارومشایخ # ~~225-ت دین دار تقوی کردارست وسترف علم نافع را با عمل صالح # ~~جمع گرداننیده وصیت بهوی ونسترع را باوج آسمان رسانیده # ~~ومسکن ومیزل حود را بدارالعلم والعمل موسوم کرده وشرایف PageV02P279 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0370.png) # ~~اوقات را دران مقام باریشاد مریدان وافادت مستفیدان # ~~ج مستخرف داسته وسفوهآ انعام عام جهت خاص وعام علی # ~~کرور الدهوروالاعوام طلبا للثواب ورؤما للاحتساب # ~~گسترانیده ودم وقدم وقول وقلم راجهت انمام مصالح انام # ~~در کار آورده و یک لمحه بی نخری مراضی ایزدی بسر نبرره # ~~مگرحکام همدان ملک ریزهآ اورا که محصول آن بوجه سفره # ~~صادر ووارد وصلحا وفقرامستخرق است بمطالبت مال و # ~~متوجهات وتکالیف واخراجات وسایرمؤنات مزاحم می # ~~کردند واوقات عزیز آن بزرگ را مکدر ومسوش می دارند # ~~وبدین واسطه ms319 دروظایف اریشاد وافارت طالیان ضوری # ~~می اقید استماع این معنی بخاطرموبیرامد وازین تاربیح # ~~باز املاک واسباب اورا از مسقفات ومستغلات از # ~~مطالبت مال ومتوجهات وحقوق دیوانی واخراجات و # ~~روابد وعواض ویکالیف وتخصیصات ونوزتعات و # ~~ماری9 و فسمات وباع ستماروحانه شمار وسرسمار # ~~1.اک: ار. اوقات. تا. نسترانیده.حدک سد6. ا.ا:ردها،ب: رما، PageV02P280 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0371.png) # # ب و سایر مؤنات معاف و مسلم اگردادیدهستل %~% بدان ستبب # ~~این حکم نفاذ یافت تاحکام همدان علی اختلاف طبقاتهم اسامی # ب مواضع را ازدفاتز همدان بیرون ایدازند ومن تعدبهیچ # ~~وجه ازوجوه بحلیل وخقتروتصروفطمر اصلا وابدا # ~~واز مزارعان مستغلات ومستاجران مسقفات مطالیی # ~~بای وجه کان نلنند ومال ومتوجهات امللک اورا ازجمع # ~~موال موضوع وازدفرمسفط ومرفوع دایند واین صنیعه # ~~درحق او بزرگ معافی مدام ومسلمی بلاکلام نشناسندو # ~~بعد از امنداد مدت او اوللد واعهاب اورا ماتوالرواوتناسلوا # ~~واز ایشان ومیعلقان ایشان بدین علل واسبابت مطالبتی # ~~-ت : کودابند . 2 پت : موصع - 33 ث : دهتر.عم ث :حدف PageV02P281 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0372.png) # ~~ث ننماسد وبرتغییرونبدیل این حسنه بهیچ وجه ازوچوه # ~~اقدام سمابیند مغیران ملعون ازلی ومحصولب لم یزلی بار # ~~نوع پوم درین وفت چون اسیماع افتادکه قربهآ # ~~سعید آباد بر سشارع عام است ورؤسا وکبخدایان انجا # ~~علی الدوام برعابت صادر و وارد فیام می نمایند وجهت * # ~~طوایف مسافران از توانگر8 و دروییت ومغول وتاجیکتورپایی # ~~مرتب میدارند وبهیچ وقت درین وظیفه اهمال نمی افید # ~~مرحمت جبلی که شامل حال کافه عالمان است امهیضی # ~~36پ اعفاء اییشان ازمطالبت مال ومتوجهاتستد بدان # ~~سبب این حکم نفاذ یافت تاازین تاریخ باز منصرفان # ~~ناحیت مهرانرور علی اختلاف طبقانهم بعلت مال و # ~~متوجهات وحهوق دیوانی فطعاواصلا مزاحم ومنعرض # ~~روسا وکدحدایان ورعایا و مزارعان ومقیمان وموطنان # ~~فریه سعید اباد بشوید و بزواید وعوارض واخراجا ویکلیفات # ~~1. اباتاین ا و. در میو. اکووده. PageV02P282 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0373.png) # ~~وحصصات وفسمات و بهیچ سلیاق معهور وعیرمتهور # ~~ازاییشان توقتی ندارند وتااییشان برین عادت پسندیده ستمر # ~~22-کت باستتند حکام ومیصرفان درهیچ وهت وزمان مزاحم # ~~ومنعرض اییشان نگردند تا یفراعت خاطر بوظیفه دعاگویی ms320 # ~~و دولتخواهی مافیام بمایبیند وهراببه مسیجاب کردر ان # ~~سشاء الله تعالی تعیر کینندهآ ابن عارفه ملعون ایدی و # ~~مطرود سرمدی باستل # ه ههام ورانطا %~% فواعل دمیمله # سمل برا سه نوع # ~~17-ج دوع امرا وحکام وتواب ومصرفان ونتکحان و # ~~صدور و اکا بر سلماس بدانند که درین وفت جمعی ازکرخدایان # ~~بجا امدند ونمورند که چون مال ومنوجهات وحقوق دیوانی # ~~زاصل وفرع وحق التقریر ونوفیرووجوه شوسون واخراجا # ~~پ سهر و ولایت چنانک از دنوان مقررسله وموامره برات # ~~مستماراست جواب میگوبید حکام بیرون این وجوهات # ~~بهروفت وجهی بدل حود خارج مال حصیص کرده بحوالت # ~~1- آث : سلماق . 2ت : براستان . 3 ب: متصرفمت : متعادن PageV02P283 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0374.png) # ~~227ب محصلان متغلب وعوانان بی راه ازایشان برحم چوب و # ~~شکنجه می ستایند وجهت نوکران خود نیز که درهیچ وقت # ~~و زمان معهود ببوره وجهی بردکانها مینوسند وبرون اجو # ~~-آ واخراجات ازمستاجران بتکلیف می طلبند وجمعی رانیر # ~~بردروازهای شهرکه ررتتغاولی وراهداری ودروازه بانی مذل # ~~نداستته بازداسته از مجموع چهارپایان ازاسب واسیرو # ~~اسبر و دراز گوش وگاو وجهی میستابتد واز گوسفدان که در # ~~ستهرمی اورند بهر کصدسل یکسر میگیرند و برغیراین از انواع # ~~منکرات ومخطورات اقدام می ننایند واهل شهرو ولایت # ~~بکلی معذب ومشوش می دارند7 اگربکمال مراحم وعواطف # ~~تدارک نرود اکثز جلاء وطن کرده دراطراف منفرق حواهندیشد # ~~این معنی ازجمله مستنکرات نمود وهمت برتلافیآن مصرو # ~~ومفصورگشت بدان سبب این حلم نفاذیافت وحواجه فوام # ~~الدین را فرستاده بتدتا بفحص این" فضایا اشتغال نموره و # ~~329پ تحقیق بلیغ کرده اگر برین موجب باشد که کدحدایان فربر PageV02P284 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0375.png) # ~~کرده اندهرچه حکام ومتصرفان وبوکران وگماسشتگان ایشان # ~~بدین ستنافص و یشلتاقات از رعایا ستده باستندتمامت # ~~را استرداد نموده نسلیم رعایاکند وعذر ودفح بهیچ وجه از # ~~وجوه مسموع ندارد تا بعد الیوم هیچ اقریده ازحکام ومصرفان # ~~وبتیکجیان ومتغلیان وغیرهما برین نوع بیراهی اقدام نسمانند # ~~و الردرجضی فضایا بعرصه داشت احتیاج افتد بی نوفف بض # ~~رسانند تاحلم آن بروجه شریعت ومحدلت وقانون یاسا # ~~و باساق ms321 کرده شورآحسبه الله تغالی وطلبا لمرضاته مجموع # ~~دواعد ذمیمه را که موجب خلل وخرابی وخسارت ومضرت # ~~خلایق باستد درجمیح ممالک عموما و ازان ولایتخصوا # ~~مرقفع گرداینیدیم واحکام موکد بلعنت بتمامت اطراف ارسال # ~~رفت اگر بعد الیوم هیچ آقریده از حکام وعیرهم بیرون مال # ~~و منوجهات و وجوهاتی که ازدیوان بزگ نعیین رفته ازرعایا # ~~2ت حیزی ستده باشند بعد از آنک درعوض یکدیینارگدودینار # ~~استوداد رود ررگناه و بازخواست بلیخ آیندناحقیقت PageV02P285 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0376.png) # ~~دابند تغییرکنننده ابن صنبعه درلعنت وسخط باری تتعالی و # ~~ملائله وانبیا علیهم السلام باد # ~~بوء دوم حکام ومتصرفان مرید بدانند کی درین وقت متولیا # ~~موقوفات آنجا آمدند و نمودند که محصولات وقفی راببوجب # ~~یج سشروط واقفان بمصارف مشروعه مستغرق میگردانند وعشری # ~~که ازدیوان بزرگ جهت حکام وفف معین شده جوابمیگریید # ~~بهروفت جمعی از متغلبان بمطالیات ناواجب ومخاطبات # ~~بی راه ناوارد مزاحم ایشان میشوند و بتشدید وبعنیف خطاء # ~~میکنند وگوسفند وتغاروشراب ومرع وحوایج از مواضع # ~~وفهی بزور میستانند وهیچ آفریده منح ادشان نمی کند وچون # ~~متولیان مردم ضحیف حال اند ازعهده این بکالیف بیرون نی # ~~2ب آیند و محضری که اهالی انجا درین باب نوشته بورند بعرض # ~~رسابیده التماس تدارکی کردند بدان سبب این حکم نفاذ # ~~یاقت و بهلوان محمود را که مردی عادل نفسن وکا فی وکاردان # ~~است فرستاده سشد تا آن جماعت راحضرا گردانیده و PageV02P286 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0377.png) # ~~بعوراین فضیه رسیده چون صدف سحن متولیان بووح # ~~بییوندر هرچه آن جماعت ازایشان ستده باسید تمامت # ~~را استردادیموره بسلیم مستحقان کند ومبلغ یکهزاردینار # ~~37اپ جهت خاصهآ خود ازان متغلبان بستاند تا این معنی موبب # ~~انزجار کلی ظلمه ومتعدیان بشور واگر3 برحرکتی که موجب # ~~فتا باسشد اقدام نموده باشند بی توقف بیاسارساند تا # ~~مجموع طوایف رامعلوم گردد که برهیچ آفزیده ازاصحاب # ~~ظلم وتعدی ابقا بخواهیم کرد وداد مظلوم ازظالم خواهیم # ~~ستدتا این متنی حفقت دایند # ~~دوع سوم حکام ومتصرفان فلان موضح بدانتد لی # ~~درین وفت استماع افتاد که جمعی از خریندگان وسگیاینان ms322 # ~~وغیرهم لایزال در بازارهای آبجا تعدی می کیند وازدکاندارا # ~~صعیف حال بالزام واجبار وجهی میستانند کواز ببحه # ~~حرمه مال المسلم کحرمه دمهآ می اندشند وبعضی آز # ~~ان ضحفا وعجزه ترک دکان داری کردهآ ازتدبرفوت خور PageV02P287 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0378.png) # ~~وعیال بازمانده اند روزگارتقتیر وتنغیص بسرمی # ~~برند این معنی موجب استنکار واستکراه تمام سل بدان # ~~سبب این حکم 5 نفاذیافت و محمد خواجه را فرستادهسد # ~~تا تتفحص این فضیه مشخول بشره چون مشاهده کند که # ~~ان مفسدان برین حرکات نایستندیده اقدام می نمایند و # ~~اموال بندگان خدای تعالی که باخون ایشان مساودست برخود # ~~حلال می دانندا مقدمان ایشان را که برین فضایاباعت و # ~~محوض باستند بیاسا رساند و شاگرد پبیشکان را کی برفضوی # ~~وبی راهی وتعرض خلایق 2 اقدام نمایند برسرهر بازاری # ~~پ حوب زیند و تتشدبد و تعنیف مکرر گردانند واهالی شهر # ~~و بازاربان را بعناییتو مرحمت4 مرفه3 ومستظهرگردانیده # ~~مفرر کنذا که اگر بعد الیوم امثال آن مفسدان بر بی راهی # ~~اقدام نماسسد و بیکدانگ زرویکمن بار مزاحم و متعرض هیچ # ~~آفریده شوند باتفاق فضاة وحکام بمنع ودفع ابشان PageV02P288 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0379.png) # ~~متعول کردند وبدین جانب اعلام نلنند چه بدین واسطه از # ~~ج ادتان فطعا واصلا بازخواست بحواهدرفت تا اسوده # ~~خاطر باسشند وبهراغت دردولیخواهی افزابید جه هرابنه # ~~مستجاب گردد ان سشاء الله تعالی # ~~فصل هشم دررفع فواحس ومنکراب # سه دوع # ~~وع امرا وحکام وساراتاوفضاة ومنصرفان و # ~~شکحیان اردبیل بدایند که درین وقت جمعی از مشایخ وصلحا # ~~وارباب قلوب ابنجا آمدند وبعداز اقامت وظابف دعا # ~~بیب گوبی و دولتخواهی عرضه داشتند که پییش ازین عادت ببوده # ~~که فواحش ومنکرات برشوارغ دسینند تا اهل صلاح رادر # ~~وفت بردد نظر برایشان بسفتد درین وفت جمعی که کنیزکا # ~~فواحشش دارند ادسشان را بحلاف معهور برراهها مینشانند # ~~وصلحاوارباب ورع وأ تقوی را نظر بران منهیات و # ~~منلرات می اقدوسرعا روا نیست وجمعی نیز که برشرب # ~~2_آ ستراب اقدام می نمابید مست ستده در بازارها متحرض PageV02P289 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0380.png) # ~~37یپ ms323 مردم و مزاحم اهل صلاح می شتوند التماس کردند که اکر این # ~~منکرات را مرفوع ومال ان را از حستؤ اموال موضوع گردانند # ~~دردعاگوبی و دولیتخواهی انزایید چون اجابت ملتمس # ~~ایشان موحبب رونق و فویت دین اسلام بودا و از منع7 # ~~ان تفاولی زبادت درمال دیوان ظاهرمی ستد آن مال را # ~~که متوجه فلان فواحش توحق السمایحه ومغاء سراب # ~~آن موضح است و مبلغ انده هزاردینار درباب وضع # # آوردم وبالکلیه مرفوع وموضوع گردانیدیم %~% بدان سبب # ~~این حکم نفازیافت تا از ابتدای سنه نسع وحمسین خانی # ~~الی ما بعدها من السهوروالسنین فواحش ومنکرات و # ~~محرمات را از سراب وسایر مسکرات مرفوع دایند و # ~~مال انرا از حیشواموال موضوع شناسند متصرفان وبتیکجیا # ~~أبجا بعد الیوم فلان فواحش ومال تمغاء شراب وبیمانجه # ~~ازهیچ آفریده بطلبند ودرین باب قلم برکاغذنهندوا # ~~1- ب: حذف ستدی اک : مکران. ان بخنتوان.یبان PageV02P290 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0381.png) # ~~بعد الیوم فواحش را برراهها ببنند یا معلوم کنند که لسی 3 # ~~سراب ربحته خواتین فواحش را ببازخواست بلیخ وجنا # ~~مخاطب گرداینند وریزنده وفروسنده ستراب رادرگناه آرندو # ~~مال اورا خاص دیوان کند هرکس که برخلدف این معانی اقدام # ~~امپ نماید بعداز آنک بمواخدت بلیخ مواحد و بمعاقبات اکید # ~~معاقب گردد در لعنت و سخط باری بعالی و ملائکه وابببا علیهم # ~~السلام اید تاحصفت دانتد # ~~نوع دوم بدابند که درین وفت چنان عرصه داستتند # ~~که درحدور زاویه ستیح بزرگوار صللح الدین موسی دامت برکته # ~~جمعی برفروختن شراب ونسشاندن فواحش برراهها ودخانها # ~~دث اقدام می نمایند و زهاد ومتحبدان را که بدان زاویه می آیندنظر # # ت بران می افید وصفای اوقات ایشان تکدر می یاید %~% بدان # ~~سبب این حکم نفا ذیافت تاحکام و متصرفان سراه ازین تاریخ # ~~باز جمعی راکه برسهات اقتام ماید چون فروحتن ستراب # ~~ودشایدن فواحش ودحات بیرون شهر تبوضتیمعین فروارند # ~~تا جمعی راکه با آن طایفه اختلاطی باشد ایجاروند وزهاد PageV02P291 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0382.png) # ~~وعباد ستهررا در تردد و آمدسشد نظر برمنکرات و محومات # ~~1- ج نیفتد ms324 اگر حکام از روز وصول این حکم تاده روز دیکرآن # ~~حماعت را بیرون سشهر نفرستند درمحل خطاب بلیخ # ~~اببد تاحصفت دایند # ~~دوع سوم حکام "وفضاة وسنصرفان اهر بداندکه دین # ~~وقت چنان عرضه داستتند که جمعی عورات مسلمان بواسطهآ # ~~22یب عجزی که باحوال اییشان راه بافته باریکاب منهارت مشغولاند # ~~322پ و در امکنهآ فواحش و فحاب ساکن سده برخلاف شرییت اودام # ~~می نماییند این معنی بغایت مستنکر ومستکره است بدان سبب # ~~این حکم نفاذیافت تا حکام وفضاة بفحص وتحقیق احوال ان # ~~عورات کرده چون مسلمان باشید واز عجر واضطرار بر # ~~دمایم حرکات اقدام نمابیندابشان را ازان حالت منع کرده # ~~ببتوهران دهند واگربحضی را بقدر برخت ریزه احتیاج بایننداز # ~~آ مال دیوان مرتب داسشته تسلیم کنند متصرفان را دروفت PageV02P292 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0383.png) # ~~محاسبه مجری افتد واگرمرتدع ومنزجر نگردند اجراءحکم شرع # ~~برموجب فرموده شارع صلی الله علیه وسلم واجب داندتافساد # ~~ایشان بدنگر عورات مسلمانان سرایت نکند مخالف درمحل # ~~بازخواست بلیغ آید تاحصفت دانند # ~~تصلبهم درتدارک مافات ازخسات وعیران ### | سه نوع # ~~لوع اول درین وفت چون مریدان شیح الاسلام اعظم صدر # ~~که وقفست برمصالح زاوبه متبرکه ایشان وحاصل آن # ~~بنجاه جریب عله درین سال ملخ بتلف اورده وحوردهاست # ~~وبدین واسطه معاش ایسان ضیفی تمام یافته چون همگی # ~~3پ همت برتدارک مافات وتلا فی مختلات وجبر کسزورتق # ~~فق نمامت خلایق بتخصیص دروییشان ومنقطعان وگوشه # ~~بسینان مصروف ومقصورسنت عوض آن مبلخ سههزار PageV02P293 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0384.png) # ~~دیناراز وجوه جزیهآ اهل زمیت که حلال ترین وجوهات دیوانیست # ~~بنام ایشان مقررگرداینده برات نوسته ستدبدان سبب # ~~این حکم نفاذیافت تاحکام ومتصرفان مراغه مبلغ مذکوررا # ~~بموحب برات دیوان ازمتوجهات جزیه یزوری بامرندان # ~~یتیح الدسلام اعظم زیدت برکته جواب گوند وتدارخسات # ~~ایشان واجب دابند و4چنان سازند که بفراغتخاطربطاعت # ~~ات وعبادت ودولبتخواهی مشخول گردند تا بمحمدت و ارتضا # ~~پبوندد # وع دو قضاة وحکام بردع بدابند که درین وقتنمودند # ~~که مولانا تاج الدین علی باجمعی از تللمذه ومریدان متوجه این # ~~جانب بوده ا د راه جماعت ms325 حرامیان براییشان زدهادونقود # ~~2-ث واجخاس وجهاریایان ایستان را تمامت برده وابیشان بیاره و # ~~برهنه وصعیف حال مراجعت نموره اند بدان سبب این حکم # ~~نفاز یادت تاجون واقفف گردند باتفناق تتخاولارنل و راهداران # ~~بفحص احوال حرامیان مشغول سشده وبدست اورده آنچ از # ~~17ج مذکوران برده وگرفته باسشند7 بتامت را استرداد نموده بسلیم ~~PageV02P294 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0385.png) # ~~323_ پپ مستحقان کنند وحرامیان را بیاسا رسانند و الرحوامیان # ~~مردمی ره گذری بودهآ باستند وپیدا نشونذ از وجوه زکوات. # ~~که بدیوان مت المال تعلق گرفته و یاهتمام قاضی کمال الدین # ~~علی است وابناء السییل راحقی درانجا شرعا ثابتست میلخ # ~~229ب دو هزاردینارجهت خاصهآ مولانا تاج الدین علی وسه هزار # ~~دینارجهت تلامذه ومریدان وجمی که حرامیان ایشان را # ~~غارت کرده باسند استیفا نموده دسلیم دارند و رعایت و # ~~محافظت واجب دانتند وشکر وشکایت موثرستمرند # ~~ذوع سوم درین وقت امام جمال الدین احمد بدیوان # ~~آمد وعرضه داشت که بواسطهآ تراکم قروص اختلال کلی جال # ~~او راه یافته است واز تدبیر مصالح عیال بازمایذه وبتحصیل # ~~20 علوم اسلامی نیز اشتغال نمی تواند نمور همت برتدارک احوال # ~~اؤ مصروف گشت ومقرریشد که از وجوه ببیت المال ارمیه که # ~~اورا شرعا استحقاق استیفاء آن هست مبلغ یکهزاردنار # ~~بدودهند تا قروص اداکرده و نففه وکسوهآ عیال مریب داشته # ~~سحصیل علوم دیی مشغول گردد بدانسبب این حکما نفاذ PageV02P295 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0386.png) # ~~فافت تا متصرفان ببیت المال ارمیه در روزمبلغ مذکور با او # ~~جواب گویید وهمت بر ترفیهآ خاطر او مضروف وموقوف # ~~دارند و نگذارند که غرما بعلت مکسب و مرابحهآ نامشروع ازو # ~~37پ مطالبتی نمایند و امداد شکرمتواتزدارند تا بمحمدت پیوندد # ~~نصل وهم در بدبیر ظلامات ولایات # ~~ظلامه باصطلاح مستوفیان احوالی را گویند که متصرفان ورعایا # ~~بدیوان بزرگ باز نمایند مستمل برخرابیی که بدیشان رسیده # ~~بابشد واستعانتی که واجب التدارک بود وجواب آن متمسک # ~~اییشان باسثد واز روی لغت چیزست که مظلوم ازظالم طلبد # ~~و مفهوم هردومعنی بیکدیگر نزدیک است و درسه نوع ذکر ms326 # ~~کرده میشور # ~~وع درین وقت چون متصرفان قزوین نمورند که # ~~بواسطه استبلای حرامیان اکثر محصولات و ارتفاعات رعایا که # ~~2-ت برروی صحرا بوده بتل رسیده است و ایسان از اواومتوجهات # ~~دیوابی عاحزند ومحضری که2 سارات و قضاة ومشایخ وایمه # ~~وعلما واکا بر واعیان آنجا گرین ناب3 نوسثته بودند14 بعرض PageV02P296 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0387.png) # ~~رساینیده التماس تدارکی کردند چون همکی همت برترفه حال # ~~رعایا وابا دانی ولایت مصروفست ومیخواهیم که تانثر این # ~~ننیت شاملحال جهانان بتخصیص اهالی آناولایت گردو بدان # ~~سببب این حکم نفاذیافت و مفررسشد که اصحاب دیوان بزرگ # ~~جهت تدارک ظلامهآ انجا مبلخ سی هزار دینار ازجملهٔ‌ متوجها # ~~ایشان درباب وضع آرند او بدان علت از اییشان مطالبتینکنتد # ~~دی وبرات ننویسند ومحصل نفرستندتامتصرفان قزوین مبلخ # ~~مذکور را جهت تدارک و تدبیر ظلامه بنام ارباب ورعایا ضعیف # ~~حال مجری ومقررسشناسندأ وبدان علت باایشان خطابینکیتد # ~~و مطالبتی ننمایند وعفوا صفوا ایشان را مقرر ومسلم ستمرند # ~~مغیردر لعنت وسخط باری تعالی باد # ~~فوع دوم درین وقت سادات ومشایخ وصدورواکابر # ~~7ج واعیان و معارف وکدخدایان ورعایاء نخجوانت آمدید ویمورندر # ~~229ب که بواسطهآ ورود ملخ مجموع غلاتو ارتفاعات ایشان بتلف رسیدهست ~~PageV02P297 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0388.png) # ~~و اکیژ اییشان عاجز ومضطر الحال شده وبقوت روز درمانده اکر # ~~مستا صل گردند ودیگر امکان عمارت وزرامت نباشد چون صد # ~~سخن اشان معلوم بود وبکرات استماع رفته ازجمله متوجهات # ~~دیوانی مبلخ پنجاه هزاردینارجهت تدبیر این ظلامه وضع کردهشد # ~~-آبدان سبب این حکم نفاذ پافت تاحکام ومتصرفان آنجا7 بعلت # ~~مبلغ مذکوراز ایشان مطالبتی ننمایند واین مبلغ را بنام ابیشان مضوع # ~~دانند و بتیکجیان نیز براییشان برات تنویسند وبهیچ وجه بتکالیف # ~~واخراجات وقسمات مزاحم ومنعرص نگردند محصلانی که جهت # ~~32پ مطالبت این مبلخ آبجارفته اند زحمت هیچ افریده ندهند و # ~~مجموع بروات راجع دانسته بادیوان ایند تاعوض ازجایی دیکر # ~~تعیین رود مخالف ومغیراین معنیبعد از آنک درلعنت وسخط # ~~باری تعالی وملائکه وانبیا علیهم السلام اید بمواخذات بلیخ # ~~مواحد و بمحاقبات ستدبد معاقب گردد14 تاحصفت ms327 دانند # ~~دوع سوم حکام و متصرفان3و بتیکجیان همدان بدانندکه PageV02P298 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0389.png) # ~~درین وقت رعایاء فلان دیه از اعمال آنجا بدیوان امدند وعرضه # ~~داستتند که اراضی مزروعی ایشان که برممر رودخانه بوده بواسطهآ # ~~ورود سیلاب4 خراب ستده است ونمامت مزارعات ایشان # ~~را آب برده و بتلف رسابنده والتماس بحفیفی کردند بدان # ~~سببب این حکم نفاذیانت تا کدخدابان ومردم صادق القول # ~~ایشان بصدف مقرون باسد درین سال مال ایشان را درباب # ~~وضع اوردة بدان علت مطالبتی ننمایند وتعرضی نرسایند واگر # ~~زراعت ایشان بتمام تلف نشدهآ باشد مال آن مقدطرکه بواسطهآ # ~~سیللب خراب ستده ازاشان نخواهند ورعاییت واجب دایند # ~~وچنان سازند که بی هیچ بهانه بعمارت وزراعت مشغول توانند # ~~ستد و امداد شکر مثوات گردد تا بمحمدت ییوندد # # ت فصل یازدهم %~% دراستمالت رعانا %~% سه نوع # ~~وع اول درین وقت چون اخبارعجز و اختلال PageV02P299 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0390.png) # ~~احوال رعایاء همدان معلوم شد همگی همت برترفیهآ حال # ~~ایشان مصیروف ومقصورگشت بدان سببب این حکم نفاز # ~~یافت تاحکام و متصرفان بهمهآ ابواب درمحافظت ابشان کوشند # ~~وبعنایت ومرحمت مستظهرومستونق سناسند ودر # ~~فسمات رعابت سویت لازم داند وبارقوی برصعیف # ~~-ث نسندازند وازحیف ومیل محترزومجتنب باسند رعایاء # ~~همدان بهمه ابواب اسوده خاطربوره بهیچ وجه تفرقه وتردد # ~~بخود راه ندهند و غاییبان را استمالت داده باوطن مالوف آرند # ~~23- ب و بعمارت وزراعت مشخول گرداید چه باصحاب دیوان # ~~2-ج مقرر سشده که بعد الیوم در رعایت و محافظت ایشان اهمال # ~~ننمایند وتعیین مال و توحه متوجهات بروجهی کند که از # ~~عهده بیرون توانند آمد تاحقیقت دانند # ~~ف ذوم سادات وفضاة ومشایخ وصدورواربا # ~~و کدخدایان و رعایا ومزارعان زنجان بدانند که همگیهمت # ~~تمشیت احوال ایشان مصروف است وبرون وجهی که از # ~~دیوان بزرگ جهت اخراجات صادر و وارد معین سشده ازآ PageV02P300 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0391.png) # ~~ابشان مطالبتی نخواهد رفت و وجهی که جهت مصالح واخراجا # ~~75پ خانقاه ستیخ بزرگوار ربانی اخی فرج زنجانی قدس الله روحه # ~~العزیز مفرربوده برفرارمفررست وتقیروتبدیل نرفه بدان # ~~سبب این حلم ms328 نفاذ یانت تا بهمهآ ابواب بعنایت وعاطفت ما # ~~21 مستظهر باستند و بفراغت خاطر بعمارت وزراعت اشتخال نیایید # ~~ارباب وکدحدایان ورعایا ومزارعان متوجهات خود بموصی که # ~~درین سال از دیوان مقررستده وحکم داده ایم بوجه مصالح خانقاه # ~~متبرک و اخراجات صادر و وارد مستغرق شناسند وانچ باخراجا # ~~مفرری از ادرارات وغیرآن مقررگشته برفرارمجری و مقررداند # ~~و بیرون ان بهیچ آفزیده یکدانگ زرونکمن بارلا ندهند اگرجمعی # ~~از متخلبان ایشان را بخطاب زواید وعوارض مزاحم ومعارض # ~~کردند بدیوان آییند و9 باز نمایندتا برایسروجوه تدارک رود # ~~نوع سوم ورین وقت استماع افتاد که رعایاء فلان # ~~موضع بواسطهآ کثرت حوالات دیوانی وخرابیی که ازتوع PageV02P301 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0392.png) # ~~فترات بدیشان راه یافته جلاء وطن کرده بهرموصح متفرق سدهاند # ~~استظهارو استمالت ایشان را این حکم نفاذیافت تا بهرحبا که # ~~رفته باسشند بدلخوسی تمام باوطن مالوف ایند وبهیچ وجه نفرقه # ~~3 اپ وتردد بخود راه ندهند7 که دررعایت ومحافظت ایشان اهمال # ~~بخواهدرفت چند کدخدای کاردان بددوان ایند واحوال # ~~عجزو انکسارخود باز نمایند تا بتدارک اهتمام رود حکام وللیا # ~~ایشان را بحمایت نکیرند و بزودی تمام باوطن مالوف روانه کردالند # # صل دوازدهم %~% درمستظهر گردانید خایفان ### | سه لؤع # حکام وسادات ومشایخ وقضاة ومتصرفان و # ~~بتیکجیان سلطانیه بدانند که درین وقت فلان ببصور باطل # ~~توهمی کرده باغراء اصحاب اعراض اعراضا یموره است # ~~و12 بدان جاینب آمده چون باستکشاف احوال او استتغال # ~~رفت سیی که موجب اعراض و توهم باسد وجود نداشت بدان PageV02P302 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0393.png) # ~~سبب این حکم نفازیافت تاچون واقف گردند باتقاق پیش او # ~~روند و اورا بعنایت وعاطفت و شفقت ومرحمت مامستظهر # ~~گرداینیده در ازالت بوهم و رفع نصوراو کوستند و بدلخوی نمام # ~~بدین جایب روانه گردانند فلان پیزمی باند که سوابق عنایات # ~~وسوال عواطف مارا درحق خود برقرارداند و بتصورات # ~~باطل وبوهمات فاسد ودخیلات بی بنیاد وباقاویل اصحاب # ~~اغراض اعراض نکند وبزودی متوجه ایجاینب شود چون # ~~تفاق ملاقات اقد عنایت ومرحمت وتفوض مناصبب و # ~~اعمال وسیورغالات وستریینات دربارهآ او ms329 بروجهی بهدیم یابل # ~~که مجسوداقران ومعبوط همکنان گررد تاحفیقت داند2 # ~~بمزید تآلید چه احتیاج # ~~نوع دوم عمادالدین محمدبداند که درین وفت چنان # ~~معلوم ستد که بواسطهآ وجهی که بتحصیل اوبوده ونوکران # ~~او آن را برده اند وگربیحته اورا خوف واستشعارغالب PageV02P303 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0394.png) # ~~2پج : بحصرت PageV02P304 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0395.png) # ~~بانواع مستظهربوده بدلخوشی نمام منوجه گردر وعفو # ~~محبرمانرا ازسیم سریهه وعادات سمدیدهآ حضرت # ~~ما واند3 # # -ت شصل نسیردظم %~% درعهوفرمورن مجرمان ### | سه نوع # ~~نوع اول سف الدین محمود بداند که بکرات بمسامع # ~~ستریفهآ ما رسانیده اندکهآ او بوفت تقلد شحنگی میانج # ~~و گرمرود برمنکرات اقدام نموره است ومتعرض اموال و # ~~ابهس مردم شده وچون دانسته که ببازخواست وتاربب # ~~مواخذخواهدیشد روی گرداینده بهزارهٔ‌ انکت رفته است # ~~و پناه باان جماعت برده درین وفت چون جمعی ازملازما # ~~که با اوسابقهآ محبتی دارند درحق اوسفاعت کردند و # ~~التزام نمورندا که اگربعمت عفواختصاص یابد دیگرباره # ~~با سر آن نوع محاش برود بنابرشفاعت ایشان از سجرایم PageV02P305 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0396.png) # ~~حلم وفوف یابد بدلخوشی متوحجه این طرف گردد که عنایت # ~~3ب ومرحمت شامل حال اوست # ~~بوع دوم شهاب الدین علی وتاج الدین احمد بداینتند # ~~که درن وقت نمودند که ایشان بسویل ستیطان با # ~~مخالفان این جانب موافقت نمودهاند و باغواء اییشان از # ~~7یچراه رفته وچون بالهام نوفیق ازقبایع افعال خود واقف # ~~ستده درمقام ندامتاند واستعفا می طلبند وهمواره # ~~مکارم عممة ما برعفومجرمان واغماض ازهفواتزلات # ~~32-ت مقصور ومصروف بوره از سرجرایم ایشان درگذیشته # ~~این حکم انفاز قرموریم تاچون بندامت منمسکشدهاند # ~~والندم توبه بهیچ حال متردداخاطربباسند وعراضعفو # ~~مارا ازان فسیخ تردانند که بتصادم هفوات اربابزلات # ~~محل ازدحام گردر ومحال عفوو اعماض ازجرایم ابیشان نبآ PageV02P306 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0397.png) # ~~بد لخوسی تمام متوجه ستویدتا بستریف و تکرم اختصا # ~~باسبل # ~~نوع سوم احمدگله بان بداند که درین وقتعرضه # ~~دایشتند که از جملهآ چهاریایان خاصه که درعهده او بوده # ~~و4ا بعلفخوار برده پحاه سراسب بارگیر درموصعی که # ~~علف ان زهردار بوره نوکران او نادانسته چراندهاندو # ~~ان اسبان ازخوردن علف ms330 زهرتلف وسفط شده و اوازغایت # ~~خوف عییت نموده است بدان سبب این حکم نفاذ یافت تا # ~~تلف اسبانرا از تقدیز بیچون الهی داند و بامن وفراعت # ~~بیایده با سرکار خود رود وبعد ازان قا درابتدا احتیاط علفحوار # ~~نکند اسبان را آنجا نفرستد3 # صلچهاردهم %~% درامان دادن خایفان ### | سه نوع # ~~نوعا جمال الدین احمد بداند که درین وقت چنان # ~~فمودند که بواسطهآ بقصیری که درعمارت5اخاصه کردها PageV02P307 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0398.png) # ~~و استحکام مبابی آن بجای نیاورده واستخراج کاریر نیز # ~~محوق وموفوف3 مانده ازکثرت خوف وغلبه رعب از # ~~ملازمت حضرت متقاعدست وسفحا برانکیخته تا اورا # ~~ابنجا آورند وبرقرار ملازمت نماید صوت حال آننست # ~~دت که هیچ شفیح، اوزار8 مجرمان را چون گعفو دایی و # ~~مکارم جملی ما نییست عمارت دناوما فیها درنظرحکیمان # ~~وعاقلان چه قدردارد تا بعمارت خانه چه رسد بعنایت # ~~وعاطفت ومرحمت تومبرت ما مستظهربوده وبهیچ وجه # ~~بردد بجود راه ناداده دربناه امن وسلامت بحضرت بیوندد # ~~چه غیر عنایت وعاطفت دربارهآ او امریهٔ‌اریگرمتصور # ~~دخواهد بور تاحفیقت داند # ~~توع دوم تاج الدین حسن محلوم داند که درین وقت # ~~حنان استماع افتاد که از اجور مسقفات املاک که در # ~~عهدهآ او بوده مبالغی بتلف اورده است وبدان واسطه PageV02P308 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0399.png) # ~~عیبت کرده جمح کردن میان دوگناه وظیفه عقلاتیست تلف # ~~2لب مال گناهی و عییت نمودن گناهی دنگر بدان سبب این حکم # ~~نفاذ یافت تا ایمن بوده و بامان اختصاص بافتهٔ‌ بدلخوسی # ~~تمام متوجه این جانب ستود وابهیچ وجه نفرفه وترددخود # ~~33پ راه ندهد که بواسطهآ تلف مال با اوحطا بی بحواهد رشفت # ~~انگشتری امان فرستاده سد # ~~الج دوع دوه سمس الدین محمد بدانذ که مدییست تا # ~~محاسبه مستخلات دیههای هتترور که بخاصه تعلق # ~~دارد بدوحوالت فرمورهایم واو بعداز دنفیح محاسبات # ~~وافراغ معاملات مبالغی نصرف نمودهاست ودر رفعی که از # ~~انجا آورده اند مفصل ومسمی ذکر رفیه و اوازحوف مواخد # ~~اعواض نموره این معتی بی راهست چون میراند که # ~~محاسبات امللک خاصه باهتمام اوست بسیبریناری چد # ~~2ث ms331 که نصرف نموده ودرعیارهمتما بجو سنگی وزن ندارد PageV02P309 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0400.png) # ~~اعراص چرانماید بدان سببب این حکم نفاذیافت تاچون # ~~واقف گردد بداخوشی تمام متوجه شورا تاعنابت ومرصت # ~~درحق حود ربأرت برتصورو نوفع یابد3 # # شصل بانزدهم %~% درقرار شمسی # ~~فرارشسی رسمیست که دربجدادوعراق عریب نهاده انل # ~~وجایآ دیکر این رسم نیست وآن چنانست که موصعی9 # ~~خراب را که از فبیل عواطل و بایرات باشد از دیوان بمبلغی # ~~اندک برگیرند و معمور گردانند و بعلکیت ابدی تصرف نمایند # ~~ومحفر ضمانرا سال بسال بادیوان جواب می گویید ودرین # ~~باب این حکم برین جملت نوبیسند امرا وحکام ونوابا # ~~ومتصرفان و یتیلجان بغداد وعمال خالص3 علی اختلاف # ~~طبقاتهم وتباین درجاتهم بدانند که همگی هعت همای فر # ~~ما برعمارت بقاع وبلاد که منضمن ترفیه طوایف عبادست # ~~مصروف وموفوف می باشد چه منافع ان بعموم خلایق که # ~~ودایع حضرت خالق اند عاید می گردد وچون نمودند کی # اچج. بار:وم اگروزن،ت: تحق PageV02P310 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0401.png) # ~~بز محوله جواریش ازاعمال خالص له حدودآن منتهی می # ~~آشور اول باراضی دوخله بمحولهآ جواردیش ودوم بشاطی # ~~دجله و سوم بظاهرمبارکه با نعراجاته وچهارم باراضی # ~~سلیمانیه و دوخله ازمدتی مدید وعهدی بعید بازخراب # ~~و بایرست وقطعا دران موضع زراعتی وعمارتی اتفاق # ~~23یت نیفتاده درین وقت امیرجمال الدین وخواجه عللءالدین # ~~وبرادراوحاجی احمد بزمحوله جوارییش مذکورراازدیوان # ~~بایوات بفرار شمسی مخلد موبد برگرفتند وازدیوان بابرا # ~~مکتوب بتملیک ابدی دران باب بایشان دادند چنانک # ~~یک نصف برامیرجمال الدیین مقرربایشد وبک نیمه برخواجه # ~~علاءالدین وبرادراو حاجی احمد تاایشان آن رادرعات # ~~23ب وزراعت آوده بحکم حدنث من احیی ارضأمیتة فهی له # ~~نضرف مالکانه ای ضرف نشاءوااو ارا دوا کرده محصول # ~~4ب : جواریش از اعمال خالص، ت : خوارش ، ث : حواریش. ه-آ: # ~~بانعراجات ، ب: بابعرلحات ، ت : بابعراجات ، ت : با بعراحات . # ~~اکی : دوجله بتهرر ههرویین. ### | ا تلمیل.باک : حذفشده PageV02P311 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0402.png) # ~~آن را دروجه معایش خود بمصرف رسانند بدان سبب این # ~~حکم نفاذیافت تاحکام ومتصرفان بغداد آن موضح را از # ~~مدال واهتمام حود وجمع ولایت مفروزوموضوع ms332 رابسته # ~~بهیچ وحجه از وجوه برانجا برات ننونیسندومحصل نفرستند # ~~وحوالتی نکتند وقلم وقدم کوتاه وکشیده دارند وبیرون وجوه # ~~حفرمحوله جواردش آنچه برانشان برحسب فدان # ~~متوجه گردد ازاییشان توقعی ندارند و مطالبتی ننمایند ومزاحم # ~~و معارض نستوند وچون برین جملت مقرریشد که اییشان # ~~جهت زمین مذکور از محولهٔ‌ جوارییش بهری چند استخراج # ~~کتنند وآب برعمارت وزراعت برند باید که صدور و # ~~ارباب وتناة محوله جوارنیش وخالص بهیچ وجه ازوجود # ~~از ایشان مطالبتی ننمایید وتوقعی ندارند وآبی که ایشان را. # ~~بابد لایزال جاری داسثتهٔ‌ کربیچهانکینند تاایشان بزراعت # ~~صیفی وسشنوی وتیرماهی ومبکره مشغول گردند وغلات آن # ~~مواضح را که بکشتیها ببغداد نقل کنند هیچ آفریده بعلت شحنگی # ~~و بریداری وحمایت متعرض نگردد وهمچنین مفرریشل که چون PageV02P312 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0403.png) # ~~جهت این زمین برشاطی دجله دیهی مجدد عمارت کنندو # ~~«2یث دکان ضبیی دران موضح سازند باید که هیچ آفریده معاض # ~~آن نگردد و بتکالیف و احمال و اثقال و توزبعات وتخیجة # ~~و مفادنه و رحال مهام ورسم ستحنگی وحمایت وساین # ~~اخراجات وقسمات دیوانی وغیر آن مزاحم ومعاض نکردند # ~~تمغاجیان بغداد حاصل آن موضع را علی اختلاف الجنآا # ~~من الفواله والمزروعات بهیچ وجه ازوجوه متعرض نشوند # ~~همکنان برن موجب مفرردادسته تعییر ودببدیل نکنند. # ~~وآن موصع را ملکی از امللک ومالی ازاموال وحقی ازحقق # ~~ومتصرفی ازمتصرفات اییشان دایند ودست ایشان دن # ~~بیع و رهن ووفف واقرار وهبه وغیرآن قوی و مطلق # ~~مشناسند فمن بدله بعد ما سمعه فانما ایمه علی الذین # ~~یبدلونه ان الله سمیع علیم ومن سی فی ابطاله فعلیه لعنةه # ~~الله والملائکة والناس اجمعین وماویه جهنم وببیرالمصیر # ~~از جوانب برین جمله روند واغنادنمایند وکتب بالامرالعالی دام نفاده ~~وی4ا PageV02P313 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0404.png) # ی دیگراز ثرار سمسی %~% حکام ونواب و # ~~متصرفان و بتکجیان بغداد وحله واعمال فراتی بدابند که # ~~چون مواضع اسراویا وحریزة وسدیره ازعمل دامغانی بعامله # ~~شط النیلا ازاعمال حله ازمدتی مدید بازخراب وهاطل بود # ~~واز عداد بایرات گشته وفایدهای از انجا بهیچ افریده ننی # ~~23 رسید ms333 مولانا ستمس الدین التماس کرد که اکرآن موضع را بقرار # ~~3یب راتکل یشمسی برومقرر دارند و آن رابمال و رحبال خور باحال # ~~2ت عمارت آرد و مسکون وماهول گرداند و هرسال مبلغ شیصد # ~~وستصت دینار زررایج بدیوان بایرات جوابگویدچون # ~~ملتمس اومتضمن عمارت و زراعت و آبادان بود و ازان # ~~مواضع فایده ای بدیوان نمی رسید ملتمس اورا مبذول داشته # ~~ان استقبال سنه نسع وثلدتین خانی الی مابعدها من الشهون # ~~والسنین آن مواضع را بمیلغ مذکور بقرار راتب شمسی برومقرر # ~~داسشته بشد و بتملیکب ابدی بانضرف اوداده آمد تا آن راد # ~~استغلال آورده حاصل آن را دروجه معاش خودو قرزندان PageV02P314 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0405.png) # ~~ومتعلقان بمصرف رساند ودردولتخواهی انزاید چه هرایبه # ~~مستجاب گردد ان یشاء الله بعالی بدان سبب این حکم نفاذ # ~~بعمبلخ مذکور برومقرردانسته اگربسعی2 اوحاصل زیادت گردد # ~~بدان علت بااوخطابی نکننند ومطالبقی ننمایند وقطعا واصلامزا) # ~~ومعارض نشوند و پیرامون نگردند وبشلتاق شحنگی ومفادنه. # ~~وحمایت ورحال مهام ومساقاة وتوزیعات وتخریجات و # ~~بفسیطات وجمیع موؤنات وتکالیف دیوانی معهور وغیز # ~~محهود از انجا چیزی نطلبند و تعرضی نرساند وچون سوالق # ~~خدمات او اظهرمن الشمس وابن من اللامس بود وهمت ب # ~~مجازاة حقوق اومصروف وموقوف اورا از مطالبت مبلخ # ~~مذکور معاف دامشته آن مبلغ را برسبیل ادرار بنام اومجری # ~~2ث و مقرر گرداننیدیم و بمتوجه مواضع مذکوره مقاصه ومستغرق # ~~کرده عفوا صفوا براو ارزالی داسیم می باید که حکام ومتصرفان # ~~وبتیلجیان بغداد وحله واعمال فراتی بمعامله شط النیل آن # ~~مبلغ را درحق او ادراری مدام موبدمستمر وانعامی بلاکلام. PageV02P315 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0406.png) # ~~مخلدمستقردانسته هرسال دران باب حلم مجدد نظلیند و # ~~بعدازو براولدد واحفاد وذریات واعقاب اونسلا بعد # ~~تسل وعقبا بعدعقب الی ان یرت الله الارص ومن علیها # ~~وهوخیرالواریین مقررومسلم سمرند واز لغیروتبدیل # ~~و نفص ونحویل محیرزو مجتنب باستند فمن بدله بعذما # ~~سمعه فانما الثه علی الذین یبدلونه ان الله سمیع علیم و # ~~علیه لعنه الله والملائکه والناس اجمعین وماویه جههم و # ~~بیس المصیر وکتب بالامر العالی دام ms334 نفاده فی # # فصل ستابزدهم %~% درعمارت بایرات # ~~امرا وحکام ونواب ومتصرفات وبتتکحیان وعمال اعمال # ~~بجمیع ولایات ممالک محروسه عموما و ادربیجان و. # ~~اران وموغان وعراق عرب وعراق عجم اوغیر آن فخصوا # ~~بدانند کی چون بتاییید ربانی و توقیق آسمانی مملکت # ~~ایران زمین درنحت تعلک و تصرف ماآمد همکی همیسهما # ~~فرا بر ترفیهآ عباد وعمارت بقاع وبللاد مصیروف گرداندیم # ~~ب وچون دراحوال مملکت تاملی بلیغ وتدبری وافی رفتخرابی PageV02P316 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0407.png) # ~~بیش از آباداتی بود وبایرات زیادت تر عامرات بدبی # ~~ت این معنی که متضمن ترفیهآ 4خلایق وموجب ارضای حضرت # ~~خالق است جل جلالە ازجملهآ واجبات نودتا بوظیفه # ~~حمد وشکرفیام نوره باستیم ومزید نعمت را برحسب # ~~وعدهآ ایزدی انتظارکرده کما قال6 تعالی وان شکرم # ~~لا زید نکم 7 لو یکی از صواییب تدابیرا آن روی نمور که امنا # ~~و معتمدان را بهریشهرو ولایت نامزد کرداننیدیم تا بتفحص # ~~باپرات املاک دیوانی مشغول گردند و درتصرف هرکس # ~~که بی نقسکی مونوق به معتمدعلیه باشد بعد ازثبوتمهرداد # ~~نموده باحوزدیوان گیرند واگر متصرف موضح بایررا تمسکی معیمد # ~~علیه موجود باشد که از دیوان بوحجه واحب او معین شره # ~~و او آن را از دیوان محفی دایشته بمحقری برگرفته بایشد # ~~واضعاف واجب خود نصرف نموده بتیکجی بایرات تفحص PageV02P317 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0408.png) # ~~این معنی کرده چون بنبوت رسد ان موضع را نیز تصرف نماید # ~~تا متصرف سابق بدیوان آید وتمسکات بعرض رساینده اگر # ~~واجب اللستحقاق باشد واجب اورا برمال وبرمتوجهات # ~~تخیین کرده مجوی ومقرر گرداینده آید تا بعد ازین ببرات وتعیین # ~~دیوان استیفا نماید و درمواضع مدخل بسازد واکرمواضع بایرا # ~~املاک اربابی بوره بایشد ومالک متوفی ستده ووارقی نمانده که # ~~آن را معمور ومزروع دارد وببیت المال بعلق گرفته وشرعا # ~~بثبوت رسد بتیکجی بایرات از تصرف هرکس که بغیراستحقا # ~~شرعی داشته باشد انتزاع یفوره ان رانیز باحوز دیوان # ~~2ث بایرات گیرد واگر موضع بایر را مالک شرعی موجود باشد # ~~اما قدرت واستطاعت عمارت وزراعت نداشته وحواها # ~~آنک آنا بفووشد بتیکجی ms335 بایرات بببلغی که مقومان بقیمت # ~~عدل تحیین کنند بمال دیوان بخرد وداخل املاک دیوان گرداند # ~~اما چنان باید که بایع ببیح آن راصی باشد تاحیفی وعبنی # ~~اتفاق نیفتد ونعوذ بالله من ذلک بعداز آن مجموع این # ~~مواض را بر وجهی که ذکر رفت مشروح (ومقصل دردفتری PageV02P318 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0409.png) # ~~منقح بنویسد وبدیوان آرد تابعداز امعان نظر3ا حلم آن # ~~کوده شور بنابرین مقدمه تاج الدین علی را2 بمراغه و # ~~نواحی و ولاییت آن5 فرستاده ستد تا ارباب خبرت وجبعی # ~~را که برمواضع بایر واقف باسشند طلبیده وباتفاق ایشان # ~~ببلوکات و نواحی آنجارفته و عامرات و بایرات را درنظر # ~~آورده و بفحص و نحقیق کرده دیوانی را باحوزدیوان گیرد # ~~وآنچ ییت المال تعلق گرفته وشرعا بثبوت رسیده که # ~~ببیت المالست آن را نیز تصرف کنذ و5 آن را که بیح # ~~باید کودا دربیع آرد ونوعی سازد که اتریدبیروکفایت و # ~~کاردانی و دراییت او بروجهی ظاهرولایح گرددکه موجب # ~~مزید تقوییت وتمشیت باسشد بدان سبب این حکم نفاذ # ~~پافت تا حکام ومتصرفان و بتیکجان وصدور واکابرو # ~~اعیان ومعارف و ارباب ومناهیرمراغه ونواحی و # وابع ومضافات ومنسوبات ولایات آن تاج الدین علیا PageV02P319 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0410.png) # دیوان بایرات دانسته درجمیع قضایا که بدین شغا # ~~تعلق داسشته رجوع با اوکنتد و دیگری راکا ینأ من کان مجال # ~~23-ت مشارکت ومداخلت ندهند ودست او درتصرف وتدبر # ~~این مهمات قوی ومطلق دانسته تمامت بتکجیان وارباب # ~~خبرت ملازم او باستند واورا برجلیل وحقیر ونقیر و # ~~قطمیر امور بایرات واقف ومطلع کردانتد وچیزی پنهان و یوشیده # ~~ندارنده اگرخلاف کینند و فیما بعد موضعی راکه از بایرات باشد و # ~~مخفی دایشته باسند بوضوح رسد درگناه ایند تاحقیقت دایند # ~~تاج الدین علی نیز باید که طربقهآ امانت و دیانت مسلوکب3 # ~~امللک مردم را بتعدی وقصد مطعون نگرداند وبایرات راکه مالک # ~~سترعی باسشد بفروختن آن ایشان را تکلیف نکند واز جاده حق # ~~وطریی معدلت بیک سرموی عدول نجوید وتجاوزنمایدچه # ~~نظر کلی در تفحص بابرات بر آبادانی ms336 مملکت است تابعد الیوم # ~~ضعفا وزیردستان ودرونشان برهد معشت روزگار گذرانند. # ~~وفحط وتنگی که موحبب پربسانی واضطراب احوال خواص و PageV02P320 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0411.png) # ~~عوام انام است یکلی ازصفحه وجورمنمحی کردد ان # ~~مشاءالله تعالی چون بدین مهمات فیام بموده باشدمبلغ # ~~کذا دینارا ازمال دیوان بوجه حق السعی خود تصرف # ~~بماید واز زیادتی متوقآ ومتحفف کردد تاموحب مزید # ~~موبیت ونهویت گردد وکتب بالامرالعالی دام نفازه # و93 # در بهدید وسییاست مجرمطان ومع ادشان # شش شصر # ~~اثه ول درعزل عمال متعدی دونوع # ~~بوع او ازاحت مواد ظلم وعدوان وازالت # ~~اسباب جور وطغیان شرما وعقلا واجب ولازم است # ~~وخلایق راکه ودیعت خالق اند ازتعرض وتعدی ظلمه و # ~~مفسدان و وجره ومتعدیان صیانت کردن فریضه ومتحهم # ~~وچون نمورند که جمعی از رنود و اوباش باستصواب حکام # ~~بهروفت اجتماع کرده برمحلات قزوین میزیند وبهب و # # 22 %~% 3 ب : اموال PageV02P321 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0412.png) # ~~379 غارت وتاراج مشخول می گردند وبدین واسطه رعایاءضعف # ~~حال منقلع و مستأصل ستدند وشهر روی بخرابی نهاروساکنان # ~~جلاء وطنرا مستوفرو3 منسمر4 گشتند این معنی بغایت # ~~مستنکرنمود بدان سبب این حلم نفاز یافت وامیرحاج را # ~~که مردی عادل وشجاع و دلیرست باصد مرولشکری فستاده # ~~سشد تاتفحص و بجسس نموده وان جماعترا بدست # ~~آورده اکر بتهییج حکام برین حرکات نایستندیده اقدام نموده # ~~23یب باشند حکام راگوفته و بند کرده اینجا فرستد تاتدبیرایشان # ~~کرده ستود و ربود و اوباش را که مباشراین حوکت زمیمه شده # ~~د بایشند بعد از استرداوحقوق ونسلیم بمستحقان بتشدیدات # ~~22-آ عنیف وتعنیفات بشدید مواخذ ومخاطب گرداندوبرسر آن # ~~محلات و بازارها چوبزند وموجلکا یستاند که اگربعدالیوم. # ~~برچنین حرکات بارادت خود یا باغراء دیگری اقدام نمایند بیاسا # ~~23ت رسند وان موجلکاهارا بقاضی شهروچند کدخدای معتبریسپارد # ~~1- ب .مشوند. 2 پ.حپ: حذف سده. 4-ا: متشمر، # ~~ب : منمتهر، پ: مسمر بک؟ میر، ک ملتر. 5ت: کند . PageV02P322 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0413.png) # ~~تا ایشان بی اعلام بدین جاننب جلم آن برموجب موجلکا 2 # ~~بوقت مخالفت آن جماعت بیقدیم رسانند هیچ کس بحمایت # ~~درمیان نیاید ms337 # ~~نوع دوم درین وقت چون ارباب وکدخدایان و رعایا و # ~~مزارعان ابهر بدیوان بزرگ آمدند واز ظلم و تعدی شحنه وحاکه # ~~ومتصرف شکایتها کردند و نمودند که آن جماعت بایکدیگرمتفق ستده # ~~زحمت اهالی وساکنان آنجا می دهند و بجنایات ومصادرا. # ~~ومطالبات بی راه می کنند شحنگان جمعی ایعایان وعوانان کهنه را # ~~ملازم کردانیده دست قوی می دارندوبرایغاقی مردم وفساد و افساد # ~~بحرض میدهند ومتصرفان متوجهی را که ازدیوان معین ستده # ~~یکی در پنج میستانتند و باو کولکا وخدمتی واخراجات وترم الحکومه # ~~وچند شلتاق دگر مزاحم آن بیچارگان میشوند وچون مردم # ~~ضعیف مقل الحال اند تحمل نمی توانند کرد بدان سبباین # ~~حکم نفاذیافت و آیتکین را که مردی منصف وکاردان وبعدالت # ~~نفس منصفاست فرستاده بشد تا بتفحص این قضایا مشغول # ~~ا. آبسج بحکت سده آاوچت بب.موشت. آپ خدسده. PageV02P323 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0414.png) # ~~سشده آنچ مذکوران ازهرکس بی راه و ناواجب ستده باشند # ~~استرداد بموده بمستحقان رساند وشحنه ومتصرف را بحد # ~~از باز خواست بلیغ معزول گرداند و نگذارد که من بعد مباستر # ~~قضایاء یارغویی وا دیوایی ابهر گردند -و الرخونی واقح # ~~سثده باشد خونیان را بدیوان فرستد تا بعد از تفحص بروجه # ~~سترییت و معدلت قصاص کرده آید خلاف کننده چگونه از # ~~سرخود سرسد ونمیرد # ~~شصل روه دراسیردادحقوف مظلوم ازظالم ### | دوفوع # ~~عش بوع اول منع مزاحمت ظلمه ومتعدیان از بندگان # ~~خدای تغالی وسعی در استردادحقوق مظلوم از ظالم موحبب # ~~ذکرجمیل دنیوی وستبب اجرجزیل اخرویست چه اگرولاة # ~~امروحماة بیضه دین وملک درین وظیفه اهمال نمایندهراینه # ~~بحضرت رب العالمین جل جلالة3 مواخدودریوم الحساب PageV02P324 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0415.png) # ~~38پ بسشداند مخاطبات مخاطب ومعاقب گردند بنابرین مقدمه # ~~حون نمورند که جمعی از تراکمه فلان حیل بهروقت مزاح # ~~و متعرض رعایاء خیارج وا کرکسین وآن نواحی می شوندو # ~~اییشان را بصتوف بستدبدات محنفت وبضروب بعنیفات # ~~232ب مشدد گردانیده چیزی بی راه ونا واجب میستانند واین # ~~معنی موجب استنکارنمام است بدان ستبب این حکم نفاذی # ~~مافت تاحکام قزوین تراکمه مذکوره راحاضرگردانیده ms338 وبغور # ~~این فضیه رسیده ونفحص ونحفق بلیغ کرره چون تعدی # ~~3-2 ایسشان بتبوت رسد انچ از رعایاء مذکوزا ستده باسند # ~~استرداد نموره بسلیم مستحقان کنند و مقدمان تراکمه را # ~~که سبب ابداء بندگان خدای بعالی ایشان بوده بایشند و # ~~مهیج اتباع خود برین حرکت نایسندیده شدهآ بحلم حدیث # موز ا طبعا وحبل قتله شرعأقیاسأ علیالعقرب والافعی بی # ~~13 - پ: حذف شده ، ج. بزیرنت ناپستدیده * حد سده. PageV02P325 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0416.png) # ~~توقف بیاسا رساندتا موجب انزجارظلمه وسبب # ~~ارتداع متعدیان گردد # ~~ت نوع دوم حکام وقضاة ومتصرفان سلطانیه بدانند # ~~که درین وفت امین الدین عطارنمود که سیف الدین قتلغخ # ~~بک، بی حجت شرعی وتمسک دیوانی واثبات هیچ بینة # ~~ودعوی مبالغی نقود واجناس وچهار یایان ازوستده # ~~بوبدین واسطه اختلال تمام بحال اوراه یافتة این معنی # ~~بی راهست بدان سبب این حکم نفاز یافت تادردیوان # ~~مظالم بحضور مشایخ وارباب واکابر ایشانراحاضرگرواننیده # ~~پ وبغور این قضیه رسیده چون سخن امین الدین عطار # ~~بصدق مقرون باشد مجموغ آنچ سیفالدین قتلغبک از # ~~بهور و اجناس وناطق وصامت ازوستده بایشد تمامت # ~~را استرداد ننوده برمستحق مقرردارند وورهرهفته یک # ~~روز دردیوان مظالم بفحص قضایاء مردم اشتغال نهایند # ~~1- آبت : حذف ستده. 2 ب حذف شده . 3 ب : قلغبک،ث :. PageV02P326 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0417.png) # ~~وحموق را ازظلمه ومتعدیان مستخلص لرداننده بمستحقان # ~~بسلیم کنند و تمشیت حق ودفع ظلم واعانت مظلوم وا # ~~دانند خلاف کیننده چگونه نیرسد و نمیرد # ~~فصل سوم دحبس وشلظلمه دونوع # ~~بوع او دراین وفت استماع افتاد که حند نفر ظالم # ~~متعدی درشپ بخانه سیخ تاج الدین علی همداکی رفته ابل # ~~واوراگرفته3 وتمامت خانه اورا غاریت کرده و متعرضعورا # ~~نیزسثده این معنی بغایت نابسندیده وبیراهست بدان # ~~سبب این حلم نفاذ بافت تاحکام اسداباد آن جماعت # ~~را حاضرگردانیده و بنفحص این قضیه مشخول گشته چرن # ~~نغدی ایسان بتبوت رسد هرچه ازخانه شیخ تاج الدین # ~~علی ستده باستند باز گردابیده تسلیم اوکنند وان مفسدان # ~~را تغریک وتادیب بروجه سریعت وباسا بتقدم رسانند # ~~5ث دوع دوم درین ms339 وقت چون عرضه داستتند که پنجاه # ~~نفرسوار از متعدیان در بواحی ارمیه مجتمع ستده بهرچند # ~~28یپ روز بدیهها ومزارغ رعایا می روند وهرچه میخواهندمکند # ~~ا.ک : حدگ سده. آک: بسب درتنه. آک: وتمامک حانهٔ‌ PageV02P327 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0418.png) # ~~و بظلم وعدوان وتقدی وتطاول ازمردم ضعیفحال درونش # ~~گندم وجو وسایرحبوبات و حوایج میستاند وبچوب و # ~~شکنجه حطاب می کنند این معنی بغایت مستنکر مور # ~~بدان سبب این حکم نفاذ یافت و بهاالدین آبیک را باصد # ~~35-ب سوارحجلد متجند مرنب مستعد فرستاده بثدتا مجموع # ~~آن جماعت راگرفته و بندکرده اینجا آورد تا بعداز استکشاف # ~~8اج احوال واستردارحهوق مظلومان وتسلیم بمستحقان هر # ~~یک را سزا وحزایی که درخور ان باشند وموجب # ~~اعتبار سایربا ظلمه ومفسدان8 ومتعدیان گردد رساینده آید # ~~هیچ آوریده درمبان نباید # صلچهارم درنهب وفتل وغارتدسمنان ### | 3و بوع # ~~وع اول چون بتحقیق سونددکه جمعی نخم عداوت درکل # ~~دل کشته اند وطنت طعت رابحقد ومکرسرستته و PageV02P328 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0419.png) # ~~سبت مخالفنت ومضادترا متشمرا عن ساق الجد ایستاده وبهر # ~~وقت که مجال یابد وفرصت رست دهد منوی صمیرو # ~~مکمون خاطرا را ازفوت بفعل حواهند رسایید باوجور # ~~قدرت برایشان ابقاکردن هم از روی شرع وهم از طرلق عقل # ~~دسندیده بیفتد اما از زوی سرع جهت آنک رفح صایل # ~~بهمه وجهی واحبست واز روی عقل اوحبب جهت آنک # ~~چون مدارات واحسان مهید نیاید دفع ضروری گرددچه # ~~پ عافبت رفع دسمن بای وجه کان از وصمت ندامتمخرا # ~~ومبرا باسد وفی السر نجاة حین لایبحیک احسان بنا # ~~برین مهدمهآ چون فلات طایهه ازمدی مدید باز تخم کینه # ~~ذرزمین سیبنه ررع کردهاند وفصدجالی وعداوت نهانی # ~~راکمراجتهاد برمیان جان ببسته بدفع ابیشان قیام نمودن امی # ~~واجب وفضیهای مجروم بهاست بدان سبب اینحکم # ~~1- پ : حذف ستده.2 پج : حذف ستده. 3 ت : حذفشده. # # 14 ت : رسا دنت. کتا.ب نات“ %~% 7ج : حذف بشده، در! # ~~عوضش - و - دوستته سدن.ککمحدف یشده. 8 ب پ: # ~~مدا وات.9 پ :دسدیآ-ب: من عرکی نوشته # ~~دستده ، حای حالی لداقه سکرداشک. اا. آکک: حذف ms340 ده ، PageV02P329 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0420.png) # ~~نفا ذیافت وجلال الدین نضرالله را که از دهاة وقت بکمال # ~~کفایت وستجاعت وکاردانی وشهامت مستثنی وممتازست # ~~با دوهزار، مرد متسلح فرستادهشد تا بهرجا که برایشان # ~~ظفریابد دماراز روزگاراییشان برارد وتتایج ذمایم افکار # ~~و فبایح افعاله ایشان را درحق ایشان بتقدیم رساند وعمل # ~~با ایشان بتیت اییشان کند وهرچه از نقود و اجناس واثا # ~~وفماش وچهاریایان وغیر آن بابد یمامت راغاریت کند و # ~~بر حود و لشکریان موزع ومحصص گرداند امرا ولشکریان # ~~که دران حدوز وحوالی باسثند باعلام اوحاضرشده بوظیفه # ~~ملازمت ونساعدت قیام نمایند وازتقصیر17 محترز باشند # ~~تا بجزایل سیورغالات وکرایم دستریفات اختصاص یابند # ~~بوع دوم چون معلوم سشد که جمعی از اضداد ومخالفان # ~~دا مکامن قرا آغاج مثرضد تاختن برلشکریان مانشسته اند. # ~~وبهب وغارت اییشایزا میتمر ومتصدی ستده سیف الدین # ~~- آ : نصوکب. نضرن.اپجبهزار . 3-آت : حذفا PageV02P330 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0421.png) # ~~2پ سنقورجه را باهزار سوارآهن پوس برسرایشان وستاده # ~~3بب یشد تا بشبیخون رفته ومجموع را گرفته وغارت کرده وبند # ~~بر نهاده بدین جانبارد بدان سبب این حلم نفاذیافت # ~~تا اموا ولیشکربان که دران حدور وحوالی می نشینند بجاراو # ~~حاغرسده درمدد ومعاونیت افزانید و باتفاق برسراضداد # ~~ومخالفان رفتة هرکس راکه قلع وفمع واهلاک توانندکرد # ~~08یج بجای ارند و با فی را دستگیرکرده درصحبت سیف الدین # ~~ستقورجه وجماعت لشکریان بدببحایب فرستند تا # ~~بمجازات سیات افعال وفبایح اعمال"خوررسندهیچ # ~~آفریده درمیان فیاید # # فصل بیجم %~% وردفع مفسلان وحرامیان ### | دو دوع # ~~بوع اول چون نمودند که جمعی از مخالفان که ازمعارک # ~~2222 مقارعه ومقاتلهآ عساکر منصوره ما روی بانهزام نهارهاندو # ~~1-آت : سنقوجه ، ب : سنهورحه ، پ : سفورحلی. 2پ ج : # ~~بانصد.3 ب : حذف شده. ا اب پکج : حذف شده . # ~~کا ب : نواحی .پهروتت.“؟ارله قلع- تا.نهاده. # ~~ابد و - حذف شده (دوفتازین گت آفاره) . اکج : سنقرجبه ، PageV02P331 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0422.png) # ~~فوادمعاش واسباب انتعاش بز اییشان مضیق سشده # ~~جمعیتی ساخته سر بدردی وحرامیگری برآورده اند وبر # ~~تجار وقوافل می زند وصامت وناطق غارت می کنند وا # ~~آمد بتدارک اییشان فیام نمودن بدان سبب ms341 این حکم نفاذ # ~~ت بافت و بدرالدین حسن را کی مردی دلاوروبهادرکارزان # ~~و از دلیران روزگاریست، بالشکریانی کی دراهتمام اومیب # ~~برسرایشان فرستاده شد تاجمعیت اییشان رامتبدد و # ~~4پ متفرق گرداند و بهرجا که یکی را از ایشان یا جمعی را در یابد # ~~بهرنوع که بواند اما بالاسروالقید واما بالقطح والقتل دفح # ~~واجب شناسد وبهیچ حال برجمتی که دماو فروج # ~~مسلمانان را برخودحلال ومباح داننند ابقا نکند ودر # ~~مجازاة این اعمال ازحضرت رب العالمین جل حلاله نوقع # ~~بواب دارد وازجانب ما میرفب سیورغامیشی وعاطفت # ~~گردد امرا وصحرانشنانولشکویان ممد وا معاوت PageV02P332 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0423.png) # ~~اوباستن # ~~نوع دوم چون درین وفت عرضه داشتند کی جمعی از # ~~فطاع وسراق درحدور درق دز وصحاری مرند بحرامی گری # ~~ودزدی ومفسدی مشعول اید وصادر و وارد را تودد بدان راه # ~~منقطع سشده وتجار وفواقل راه باجانب دزمار انداحه سه # ~~روزه راه بیک هفته میایند حاجی بجم الدین ابوبکر را که # ~~مدبها دران حوالی بوده واز احوال حرامیان آیخجا واففستبا # ~~سمصد مرد مریب مستعد متسلح فرستاده تتل تا دفع کلی # ~~کرده دماراز روزگاراییثان برآرد بدان سمبب این حکم # ~~برلیخ نفاذ یافت تامجموع صحرانشینان که دران حدود و # ~~حوالی می باستند بجار اوحاضرسده وبااوموافق ومفق # ~~بوره فمع وفهر وفلع واسسصال ایبتان واجب داند وازان # ~~فطاع وسراق متنفس نگذارند وحماة ابیشان ا بیزمواخد و # ~~23ب معاقب گردایند خلاف کننده جگونه *)زسرخوڈنترسد ونمیرد # ~~38-پ فصلسمتم دراخراج منمردان ازتواحی دونوع # وع اول جمعی که وجودابیشان سببب مضرت خلایق # ~~1- (-ک : حدفسدک. ا :دسدهکی وریادرلدردر. -ا:مسغول- PageV02P333 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0424.png) # ~~1ج بایشد هرآینه بواسطهآ فرب جوارودنو مزار مجاوران عارا # ~~وملکات ایشان راکسب کینند ومثل عوام عرب درین باب از # ~~کلمات حواص می نفاید اتق المصاحبه مع الطباع الرذلة # ~~فان طبعک بسرق من طبعها وانت لاتدری وچون فلان # ~~طایفه از مدنی 7 باز درفلان موصع نزدک اخلاط ساکنانذ # ~~و لایزال بتمرد وسرکیشی متمسک واز اداء متوجهات دیوالی # ~~وقبول احکام حکام ممتنع واطاعت اولوالامر! تارک # ~~بدان سبب این حکم نفاذیافت ms342 تا امراوحکام ومتصرفان # ~~اخلاط4 چون واقف کردند باتقاق لشگریان کی دران حدود # ~~وحوالی مینشینند ایشان را ازان موصع ابعاد واخراج کنند # ~~و فطعا نگذارند کی هیچ منفس از ایشان دران ولایت باشد # ~~تاخبث جبلت ایشان در دیگران نیز سرایت نکند ازین # ~~معنی تجاوز ننمایید # ~~-4- ث : حذف شده (دوصفحه ازین نسخه افتاده) پ : حذف شده. # ~~بات : عادت.اابی کماید.5 -1- الرداة ، ب : الراة ، # ~~کپ: ازرن.اک گنرن. اک: مدید. افروده. 8ج: # ~~حدف سده ، پ :کردیک خلاد. اک: صمده، ج ، متستک ستده . . PageV02P334 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0425.png) # ~~توع دوه امرا وحکام و متصرفان مراغه وعمال # ~~و کماشتگان ناحیت هسترود بداندکی درین وفت # ~~235ت استماع افتاد که جمعی از متمردان در ان ناحیت بفتینه # ~~و فضول مشغول اند بدان ستبب این حکم نفازیافت # ~~تاچون واقف گردند درهر موضع که ایشان باشند سزا # ~~3پ ومالش داره ابحاد واخراج واحجب سشناسند ونگذارند # ~~که دران ناحییت ساکن گردند وچنان سازند که ظلم و # ~~بعدی وزور و زبادبی ایسشان از اهالی وساکنان ناحیت # ~~بکلی مدفع ومفطع گردد تا بمحمدت بیوندد ان # ~~ثاء الله تعالی9 # ~~وچون برلفظ دفع ظلم و تعدی افسام این کتاب بایمامرید # ~~و وجود عدل وابضاف که ازلوازم این معنیست از # ~~ملکات حمیده وسیم شرییفه مکرم حضرت سلطنت بناه # ~~سلطان اسلام است بأدساه جهاندارجها نبحس خلدالله* # ~~سلطانه واعلی فی الخاففین شانه ویهینست که مستلزم* PageV02P335 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0426.png) # ~~اطول اعمار وموجبه ما ادوار اعصارحواهد بود ختم # ~~اقسام بردعای دولت پادششاه اسلام واجب است حق # ~~جل جلاله وعم نواله حضرت سلطان سلاطین روی زمین # ~~در استاعت معدلت واقاضت بصفت واراحت قلوب # ~~وازاحت هموم وکروب واهتمام برعابت عبادومحافطت # ~~بقاع وبلاد سالیان نامحصورکه استدامت آن بادوام # ~~ستور وامتدار7اما بوم الحتشروالششور باستد بافی دارادو # ~~حفظ وحمایت وعون وحراست ایزدی درجمیع احوال # ~~حارس ووافی بالنبی واله اللطهرین وعترته اللکرمین # خانه # کیاب دستورالکابتب فی نعیین المراتتبمشتمل # برکمیت فصول وصوروانواع وسرطی چند کی # مصنف را با متاملایست وذکر التزامات وویت # وسان حواص این کتاب1 # ~~چون مؤید توفق ربانی وموفق تایید ms343 اسمانی این ضعیف PageV02P336 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0427.png) # ~~را در نصنیف این کماب محاونت ومساعدت کرد وچنین # ~~کتا بی که از ابیدای نسشات عروس انتتنا هیچ افریدرا از # ~~فحول افاضل ووحوه اماتل مجال آنک نقاب احتجاب # ~~و برفخ اختفا کو استتار3 از جمال جهان ارای نظرای # ~~او بوانند ربود وامثال ابکار این مخدراترا ازتق تواری # ~~بر قوالی ایام ولیالی سرون نوانند آورد نبوده درمدت چهار # ~~ماه با وجود علانق وعوانق وسواغل وسشاغل ومعاناة # ~~مکاید ومقاساة ستداید وصیق مجال با معیرات احوال # # بقرحی وسعادت سوار وساض بانمام رسید %~% 12 # # ین بحرمحبط پرزگوهر %~% بشدگفته بارماه واکمتر # ~~22-2 و هردو قسم* آن که درمکاتات واحکام است برهستصد # ~~آ -ج :کداب دستورالکایب فی تعیین المراتب . 2 پ : توفع ، آ : برقح . # ~~ب : حذف سده0 4 ب : نطزای ، پ : نطرا، ت : بطرای ،ت: # ~~بطرای ،ج : نظرا . د ت ج : آن 6پ : اریق دوان، 7ث: حز # ~~ستده . 8 - آبت : حدف سده ، پج : و.9 پ : حدف سده # ~~10 ج : حدف بشده، پ : سواد وبباض بفرحی واقبال . اات: # ~~ناتمام ، ب : باتمام .2 - اپ ت : سعر - افزوده . # ~~13_ ب ج : بجهار ، پ: بجای. 4_پث : حذف شده ،ج : یا. # ~~1_ آ: که آن ، پ : ان حدف سده. 16-پ : بردویست و شصت و اندصل # ~~ووواند صورت وقرب هشتصد. ج: بردوییست وشصت فصل وصدوشش صوت PageV02P337 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0428.png) # ~~نوع از انواع تراکیب بقرما استتمال یافت ومعلوم شد که # ~~بفصی ازعهده چنن مهمی خطیر با استراحت بفس بعذی # # مام دارد %~% 2 شعر # # بدانی چونیکو دران بنگری %~% که جانکندهام تا توجان پروی # ~~چه فوز بلذت لیالی مواصلت بی مکایدت الام ایام مفارقت # # حگونه دست دهد %~% س # ~~ج شبی خوش هرکه میحواهد که باجانان بروز آرد # بسی شب روزگرداید بتاریکی و سهائی # بقدرالکد تکتسب المعالی %~% ومن طلب العلوسهراللبالی # تروم العز نم تنام لیلا %~% بغوص البحر من طلب اللالی # ومن رام العلیمن غیرکد %~% اضاع العمرفی طلب المحالی # # بهر کم حورونست وبی آنی %~% دهن هندو و نطق اعرابی # ی که ظاهرآن علم ms344 انشاست وباطن مواعظ ونصایح # ~~و تنبیهات و زواجر وحکایات مستعذب و روایات # ~~اچی: نیا. ی تی تعصت. # ~~چی :دکا سده م گب: لسخو. دتشده. کات. # ~~درنکو . ه پج : و . 6 پج : وصال . 7 پ : فراق . # ~~هری ب :دگ شدن. اک ی. 0ا.پت: بنهائی: PageV02P338 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0429.png) # ~~مستبدع موشح بابات کتاب مجید وفران حمید عظم الله. # ~~جلا له وموکد باحادبت سید المرسلین صلوات الله و # ~~سلامه علیه ومزین بتواهد اخباروا آبارو احاسن # ~~امتال واستعارولطابف عربی وبارسی هنوز عروس ان # ~~8پ سشستان را سشاطهآ طبیعت تزیین نکرده بود وگلهای مخدرهآ # ~~این گلستان درحجاب بواری منوای وسیاق جریان # ~~تراکیب از اواسطا کتاب باواخر پپیوسته که طالبان ابن # ~~ی جریدهآ غرا وخاطبان این8 خرییدهآ عدرا درأمطالبت ست # ~~مبالغت می کردند ودر استکتاب مفروغ عنه استعحال ### | # ~~می مورند واین ضحیف مع اجابت ملتمسات میتوا # ~~کرد و رد مستدعیات ممکن نمیسد و بحمدالله تعالی # ~~وجزایل منته السابغه وکوافل تعمة السابقة وکوامل # # منجه البالغه وکوافی حکمه البازغة 19 %~% این منشات # ~~1-ک : حدف نکن، کب: الکه خکی. آبرف ستده . PageV02P339 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0430.png) # ~~که از قبیل سهل ممتنع است رشحه ای از قرایح قریحت # ~~و نسخه ای از سحابای سحیت و نمونهای ازعطایای # ~~فطرت قطنت وثمرهای ازسجره طسه بلبیعت اوست # ~~وایجاد این ابکار از اجادت افکاراوچه دروهت انشاء # ~~این انواع بتأمل هیچ کتاب حزکتب لغت تصحیح لغات # ~~احتباج بیفتاد واز مصمونات صمایر بلغاومحزونات خزاین # ~~فصحا3التقاط واستناط نکرد وهذامن فصل ربی شعز # ~~ث نه بیش من دواوین بودودفتر بعیسی راعقاقرونههاون # ~~اج : حدف سده، ت : ازقبیل - حذفستده. 2-آبپت : # ~~قراح. ات؟نوزیبک.کا پ.زرمن. # ~~6 پ : بالغا. 7 پ : فرانح ، ت : خراین دفاتر، ج : ضمایر. # ~~8پ ج : التقاط (پ : الیقا) نکرد . 9-ا : بیت، ب پتج : # ~~حذف سده . ری»بقد آر این بیت و درحاشهآ # ~~نسخه «آ* جملات زیر افزودهستده ، توصیح اینکه درنسخهآ «ج » با # ~~خط کانب نسخه و درنسخه «آ» باخط مخایر و بستعلیق خیلی ریز که # ~~خواندن اوخالی از اشکال نیست بوسته سده : والله علی کل ms345 شئی # ~~ستهید وقد کفرمن اسستتهده باطلا ودلیلی قاطع ویرهانن # ~~ساطع براشات این مطلوب آنک متاملانی کی بمطالعهآ # ~~بکلمله ودمنه ومرزبان نامه وفواید السلوک ومنشأت # ~~استادان سعید افاضل جهان رشید الدین (دنباله رصفه34) PageV02P340 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0431.png) # ~~وچون تا غایت حنین کیابی نساخته اید وچنین دیبایی زییا # ~~نیرداخته اگر تعدالبوم دبگری ازمستعدان ومترسلان # ~~خواهد که برین اسلوب کتا بی سازد وبرین منوالمسوخی # ~~(بقیه ازصفحهٔ‌ .34) وطواط وبهاء الدین محمد بغدادی و # ~~تورالدین منسی ورصی الدین خشاب وغیرهم رحمهم الله تعالی # ~~اشتخال نموده بابشد چون بتامل این کتاب مشعول گردند # ~~داننند کی تراکیب و عبارات کی از مصطلحات ومستعملات # ~~این روزگاراست عبران تراکیب (ج -صفحهآ 1792) و # ~~عبارایست وسنهما بون تعد وامد مدید چه این نوع # ~~ترس و نبوب (ج : بوتب) کی سهل مسنع است # ~~هیج کس را دست ندادهاست و بر استیعاب فضایا و # ~~استقراء احوال ملوک وسللطین وامراو وزرا و ارکان # ~~دولت واعبان معلکت وطوایف ایشراف و اوساط # ~~الناس وغیرهم برین جملت که درین کتاب مذکورموطور # ~~هیچ یک از مترسلان ماصی ومعاصر بباشه ومنساب # ~~ایسان کی ملحوظ انظار ومرموق ابصارسده درحلیت # ~~عاطل برن دعوی ساهدی عادلسبت . PageV02P341 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0432.png) # ~~بردازدهراینه منشا و مورد آن این کتاب باشد وفضیلت # ~~485پ سبقت این ضحیف را که مصنف این کتاب است نه اورا # ~~والفضل للمتقدم ودرقطعه ای که پدرم فاضل سعدمغفور # ~~مولانا فخرالدیناهندوشاه بخجوانی قدس الله روحه العزیر # ~~درمدح کتاب صحاح اللغه جوهری بزاه الله خیرا گفته # ~~این بیت ازان حملتست ومناسب این مقام است 7 # فمن قبله لم یتبعه مقلدا %~% ومن بعدهمنهتناول والنسب # ~~ودرین معانی این سه ببیت برخاطرلذست ستع # # وعتنی امیم بالهوی فاجبتها %~% وقلبین نارالاسی فی التضیرم # # فجزت فوادی بالهوی فتر %~% امة اوکاربطییب النزنم # # تقدمت فیحب الامیم علی الوری %~% ال ان حس الفضل للمتقدم3 # ~~اکنون گوییم سترطی چند که متاملرا از ستبع آن چاره نیست ذگر # ~~میرود ومن الله التوفیق # ~~اول آنک صوری چند کهآ درثسم اول این کتاب وبعضی ازفس PageV02P342 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0433.png) # ~~دوم ذکر رفیه ms346 هریک درسه نوع وزیادت مقررو میین # ~~گشت وبرحسب هرنوع از تراکیب بعضی موجز و بعضی # ~~متوسط وبعضی مطول اتفاق افتاد باید که متأمل چون # ~~ان انواع مذکوره را درنظر ارد و بردقایق آن وفوف باید و # ~~با تغلاق وسهولت الفاظ ومعابی محیط گردد بوفت خا # ~~در عیر حطاب والقاب واحوال که بعد ازان ویسید بر # ~~ن نطویل موجز وایجاز مطول بمدد مطالعه این کتابقادر # ~~بواند بود وآن توع تصرفات آسان بواند کرد بترط آنک # ~~ترکیب مختل و قاعده سحن رابی مهمل نگررد 8 # ~~ووم آنک چون این کیاب مشتمل برصوری چندست # ~~که وفوع ول وفوع آن علی السویه است وانواعی که # ~~سمت کبت یا فته بمحرد ظن محض بوره ودر قضیها # ~~که متامل بصدرکیابت و ترکییب آن باسل یحتمل که القاء # ~~و ادعیه ای که درین کتاب نوستته بشده بعضی موافق وافع. # ~~و بعضی مخایر باشد مثلا اگر درالهاب یکی از اصحاب دیوان # ~~بزرگ لفبی که بر فضایل علمی دلالت کند مرقوم کشته و PageV02P343 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0434.png) # ~~منسی را درصورتی که جواهدنوشت مناسب بیقتد باید کی # ~~دوران باب تعمق نظرکرده آن نوع القاب جهت ستخصی # ~~یج نوبییند که جامع فضایل نفسابی واعمال دیوالی باشد واگر # ~~فضیلت علمی نداشته باشد القاب فضلط بیرون ابدازر و # ~~بمجرد القاب اصحاب دیوان اکتفاکند # ~~سوم آنک درالقاب عربی جای جای لقبی پارسی اتفاق # ~~افتاده پا درالقاب پارسی لقبی عربی نا تذکیرمویت چون # ~~محدلت بشامل وعظمت کامل و امثال آن که ازعادات اهل # ~~روزگارست واعاجم می نویسند و ازخطاهای مشهورست باید # ~~کی انرا در محل تسامح وتساهل داند چه حکم بران جز # ~~اصطلرح عجم نسیست واین کیاب جهت اعاجم مصنف شده # ~~پ چهارم اگر در بعضی مقدمات قرینهای چند که مناسب # ~~حالت و ارادت منیشی نباد وبنا برمصلحتی نوشته سده # ~~باید کی میشی آنرا تغییرکند و واجب الحذف را محذوف # ~~گرداند وواجب الالحاق را الحاق کند PageV02P344 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0435.png) # ~~بنجم آنک القایی که درهر مریبه ای از مراتب ms347 چهارگانه # ~~بوسشتهآ شده کتبت آن سکدتگر وظیفه حمحیست که دران # ~~مردببه نزول کرده باشند مثلا آیچه درمرتبهٔ‌ سلاطین # ~~بوسته ستده سلاطین سکدیگر نوبسند ودیلری سواند # ~~بوست وهمچین درسه مرنبهآ بافی واحوالی که بعداز # ~~القاب درضرب دوم یا درمصمونات صنف دوم آن # ~~مراتب مذکورست اهالی آن مرتبه یا جمعی دیگر که در # ~~مناصب مساوی و مناسب ایشان باشند بکدیگرنوبیسند # ~~ستستم اگرمنشی اززیان بادشاهی بپادشاهی دگزبا # ~~زامیری بامیری7 یا از وزیری بوزیری مکتوبی نونیسد و # ~~فصهأی سری باسثد که در مکتوب نتوان نوشت ان قضیه # ~~را با رسولی که مکتوب خواهدبرد بسترط آنک امین وعتمد # ~~باشد 9 نقریر کند تا بمکتوب الیه رساند ودرمکتوب # ~~باجازت واسارت پادشاهآ یا امیر با وزیر این مقدان # ~~نویسد که مشافهه با اوگفته شد تا بعرض رساند اصغا PageV02P345 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0436.png) # ~~فرمودن حاکمند # ~~هفهم آنک اگر دربعضی انواع ترکیبی اتفاق افتاده ومثل # ~~آن دزبوعی دیگر آمده اشاریست بآنک درهردوصورت آن # ~~پ نوغ ترکیب توان بوستت متامل آن را از قبیلمکررا نضونکند # ~~هش اگر درفسم احکام دربعضی از تفوبضات دفیههای # ~~چندا از وصیت با از حکم مهمل مانده بابشد ودر تفوض بعلید # ~~ت دیگر مذکور بود نظر بر اختصار و ترک تکراربوده باشدعنشی # ~~بوقت کتبت احکام ان دقیمه را ازان نقولض نقل کرزعلی # ~~که بودسد الجاق کند # ~~نهم آنکعا اگرکاتب بنسبت با ملتوب الیه درمرتبه راجح # ~~وفایق باسد چون وزیر بنسبت بااصحاب دیوان که بااو # ~~راه نیاببت داسته باشند درعبارت بنسبت باملتوب الیه # ~~تنزل بایدکرد وبرصاحب معظم التفا نمود واکر رجحان و # ~~فوق درطرف مکتوب الیه باشد چون اصحاب دیوان باوزییر PageV02P346 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0437.png) # ~~بدران صوت تنزل و بواضح درطرف کاتب باید ومخدوم # ~~اعظم باید نوشت بامحدوم جهانیان برحسب اصطللح هر # ~~وفت وزمان واگرا درمیان کاتب ومکتوب الیه تساوی و # ~~بعادل باستد هرچه کاتتب از القاب ودما بمکتوب الیه # ~~دویسد مکتوب الیه نیز درجواب همان نویسد بی کم # ~~ومممقر # ~~اج وهم آنک وصیت کلی این صعیف از سراستفاق نمام # ~~باجماغت ms348 افاضل و مستعدانی که این کتاب بشرایف # ~~مطالعات ایشان مشرف بشود آنست که بهیچ حال بایجاز # ~~438پ واختصار آن متغول ستوند تا فایده ساختن این کتاب # ~~که سهولت فن انشاست برمتعلمان فوت ستور اگرچه # ~~این ضحیف رساله ارشادرا که صدوپنجاه فصل زیادت # ~~است و از فصول وانواع این کتاب جهت طالبان تخراج # ~~کرده تا بر دابندگان این فن حواند ویادگیرند امابتحقیق # ~~پییوست که فایده حوض درتسعب افکاروشروع درتنوع PageV02P347 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0438.png) # ~~معانی که متامل فاضل را ازین کتاب میسر گردر هرگز از # ~~مطالعة هیچ مختصر میسرا بستور وچون مطمح نظراین # ~~صحیف درین نصنیف4 نسهیل علم انستاست برمتعلمان # ~~مستعد ولهذا درهرمعتی انواع متعدد ازترآلییا ذکر # ~~2_ث کرده شک نییست5 که سبع این مطول مقید انواع فواید و # ~~مکمل صناعت برمتایل ومتعلم باشد واین عرص9 ان # ~~مختصرات که درابجا تنوع الفاظ ومعانن ونسعب ترالیب # ~~نبامشد بحصول نپیوندر چه این مطوک شامل معانی5 # ~~محتصرات بمیارست وهیچ محتضرا سامل محای این # # مطول نسست %~% 19 # ~~سفینهارا در بجردیده ادنسی سفینه ای که دروجرهابورایست # ~~دازدهم اگر متأمل بز ترکیبی مکرر و ترتیبی غیرمناسب PageV02P348 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0439.png) # ~~کتابت منشی اکه احتراز ازان ممکن نست اطلاع یابدانعام # ~~یب اصلاح ارزالی دارد تامثاب وماجورکردد چه آنچ این # ~~صعیف درین کتاب2 نوستته مناسب عارت اهل این # ~~روزگاربوده وعلم بمستقبلات فرون واعصار وظیفهآ. # ~~حضرت رب العالعین است جل جلاله وعم لواله وهیچ # ~~یک را از بی بوع قدرت بران معکن ننست # ~~دوازدهم وصبت دیگر آننست کی اکابری که این کتاب # ~~ملحوظ نظرامبارک اسشان گردد باید که نسخهآ این کتاب # ~~بهیچ نا مستحد ندهند و از مستحدان باز نگیرند چه # ~~درسخن بعضی ازحکما امدهاست 8 اذاعة الحکمة علی. # ~~غیر مستحقها اضاعه وعلی مستحقها قربة لوطاعة ویی # ~~سغامیر صلوات الله وسلامه علیه فرموره است ان # ~~للحکمه اهلا فان وضعتها فی عیراهلهاکنت جاهلا وان PageV02P349 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0440.png) # ~~منعت اهلها کنت ظالما فکن کالطبیب یضع الدواءحیث- # ~~بنفعا وامام شافعی رضی الله عنه فرموده است 4 # ~~ومن منح الجهال علما ms349 اضاءه ومن منع المستوجبیین فقدظلم # ~~و در اخبار انوشروان عادل خفف الله عنه آمده است که. # ~~او نامستعدان وسفلگان غیر اصیل را از تعلیم وتعلم که بهترن # ~~بضایع است ومستجلب شروع درمهمات دیوانی واهمال # ~~سلطانی منع فرمودی ودخواستی که کارخانهآ دولت او # ~~بمباشرت ادناس اناس بی رونق گرددچه انچنان طوا # ~~* که از اسللف خود بزرگی ندیده باشند آرایش دولتخانهای # ~~سلاطین بمزینات مناقب ومفاخرو مکملات مجدااوشرف # ~~چکونه بوانند کرد واین دوبیت که درین معنی گفته اند. # # ازین حال انبا واخبار می کند %~% مشح # # لله در انوسروان من ملک %~% ماکان اعرفه بالبون والسفل # # بددج نهاهم ان یمسوا عنده قلما %~% وان یذل بنوااللحراربالعمل # ~~-- ب : از - منعت - تا - یفع - حدف سده. 2 - اج : اهلیها. 3ت : صیع. # 12- چ : حدف ستده .ا. چگ گوابد، 14مش: PageV02P350 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0441.png) # ~~وبیشر سلاطین آوخلفاء بزرک را عادت چنین بوده است # ~~رحمهم الله تعالی3 # ~~سییزدهما آنک این ضعیف باستقراء احوال ملوک و # ~~سلاطین وامرا و وزرا کواشراف واوساط وخواص ووام # ~~انام مشخول سده همتصد واند نوع از آبچ ذهن اوبان # ~~احاطت کرد در سلک عبارت وکتابت4 آورد اگر متامل # ~~راچند نوع دیگر که ایناکتاب بران مشتمل نباشد درخاطر # ~~آیذ چون بواسطهآ تامل این انواع اورا مهاریی درعلم انشا و # ~~حذاقتی درفن ترکیب دست داده باسشدا بایدا که ان انواع # ~~که اورا روی نموره درفید کمابت آورد و برهمین سیاقت1! # ~~در سلک و راقت کشد چنانک میان تراکیب این کتاب و # ~~تصرفات او فرفی نتوان کرد23 چه از ابن نباته صاحب کت.. # ~~ا-ت: بیشرین0 «ث ،بزرک وخلفا. نپ: حذف سشده، ت ، برصهم الله. 4 ج؟ # ~~نزدهم . گه پ . حذفسشده. ات : اواسط . 7 پ : حذف شده. 8 - آب: # ~~هفصد . 9 ت : بوعست. 10-1 : دهن .11- ب : کرهدر . 7_ب: عیاوت # ~~14- آ: کتبت . 14-ت: آن . ه1-ت : کتابت. 16-ت :حذف بشده . # ~~14 - آ: ان . 18- آپ : حذف ستده . 19-ت : حذف مسشده. 70-پ : حدف. # ~~نااآج باگی. افووده. 22ث: از.میان. تا. نیست کجوت. یک ورق # ~~دو ردی ارلسته افاده آشت.12: ms350 مساآن این تاب خواهدود # ~~افروده.ا.ا؟کنب، تبلهپ: سابه،ت: نبان،جبناته. PageV02P351 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0442.png) # ~~قال حفظت الف خطبة للعرب وبسیتها غاضتم فاضت # ~~پ فما هی هی وما هی الاهی یعنی این کتاب خطب را چلونه # ~~تصنیف کردی گفت هزارحطبهآ عرب یا دگرفم وواموش # ~~کردم آن محفوظات فرورفت و باز برآمد این خطب کی # ~~ساخته ام آن نیست وآزان بیرون نبیست متامل رانیز # ~~با این کتاب باید کی همین حالت باشد # ~~چهارده1 اگر منشی خواهد که بیکی از افاضامکتوبی نویسد # ~~و رجوع با مطالب این کتاب کیند باید که ترجمهآ ایات قران # ~~واحادیث وامثال و اشعار عربی که درینجا نوسشته بشده با. # ~~آن فاضل تنوسد چه محمول بربی ادبی استحقاق باشد # ~~پا تردهم اگر متعرضی گوند که الفاظی کی دن القاب یادعا # ~~یا حکایت پردازی وغیرآن درین کتاب واقع بسشده بعضی. # ~~1- پ باپرب . اچکج:ی. # ~~مشالودم بدت کد، دریی دوگسخه لپ ج) چهار ککم مگابق هقدکم حسخه هاکی ~~PageV02P352 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0443.png) # ~~مکررست جواب آنست که اگر شخصی بک مکتوب نوبسد باید # ~~که دران یک مکتوب ازتکرار الفاظ محثرز باسشد اماچون # ~~ابن کتاب مشتملست برهشتصد نوع انشا تفرییا اگردر. # ~~خلال تراکیب لفظی مکررواقح شود تفاوت نکند ومحل اغضا # ~~و مسامحت باسد # ~~بنشانزدهم بباید دانست که پپیش از آنک این کتاب بانمام # ~~رسد وعروش زیباء این مخدره رخسار ازنقاب احتجاب # ~~ت بیرون ارد جمعی ازاعاظم دین و دولت واکا برملک وملت. # از مفی سواد باستکتاب آن رعبت فرمودند و منع # ~~میسر نمی شد چنانک دراوایل خاتته ذکر کرده سشد و هرکس # ~~یسخه ای نقل کرد اکنون که این صعیف بتنقیح سواد اشتغال # ~~نمود وجهت خزانه اللتب بند کی حضرت سلطان اسلاممصنف # ~~له خلدالله سلطانه بسخه ای با الحاقات واضافات که سواد # ~~اصل اتفاق افتاده نقل کرد وهردونسخه متوافق ومتطابق # ~~1- ت : حذفستد ه . 2 ت : مشقمل 3 - در حصوص مقدار # ~~نوع این کتابکه در حصهآ سیزدهم هفتصد واید نوع نوشته شده. # ~~ازین تفاوت و همچنین از عبارات دگر میتوان نتیجه ms351 گرفت که حصهآ # ~~بچهردهم ، پانزدهم وشانزدهم شخههای آمب « ومت * بعدا ، ورقوت اشتغا. PageV02P353 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0444.png) # ~~ستدندواعتماو کلی برانست مامول ومتوفع از مکارم اکاری # ~~که نسخهای سابق راپییش از تنقیح سوار نقل فرمودهاند # ~~انست که آن نسخهارا با نسخهآ سواد اصل که حل اعتمآد # ~~مقابله فرماییند تامثاب وماجورگردند ان شاءالله تعالی # ~~هفلهم آنک اگر والعیاذ بالله طبیعت وقریت متأمل # ~~این کتاب برایجاز مطول واطناب موجز وابداع تراکیب. # ~~مستحسن مجدد وانبشاء معانی مستملح مستعذب قاور # ~~نباسشد وجمود طبیعت وخمود قریحت بر او مستولی کردد # ~~و وروقت احتیاج بترکیبی مناسب این ترکیل اسعاف8 # ~~نتواند نمور وصیت ایین صحف باآن مزیز آنست کی # ~~من بعد بمطالعهآ این کتاب وتأمل اقسام ومراتتب وفصول # ~~و صور وانواع آن اشتخال ننماید ونسخهآ آن راباستنساخ # ~~واستکتاب و استباعه و استیهاب حاصل نکند و آن را # ~~نسیا منستا انگارد واز تضییع وقت وعمر بتحصیل مطلبی # ~~کی جهت او ننهادهاند واورا حاصل نخواهدشد احترازو # ~~دف سده. اچننهها رهتم کر ربوع ننور بهنق PageV02P354 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0445.png) # ~~اجتناب نماید ویقین دایذ کی درازل آزال اورا ازفن انشا # ~~تصییبی ندادهاند ونام اورا بوقت تعیین انسشا از لوح معفوظ # ~~محوکرده و ازین مشرب که بازات احدیت سبتی بمام # ~~دارد، ولفظ منشی که یکی از اسماء حسنی است بران دالست # ~~هپ ونص *م انشانا من بعدهم قرنا آخرین4 مصدق ان # ~~اورا سربی روزی نکرده واین کلمات را ازین ضعیه بنصیحت # ~~قبول کند چه او این کتاب را جهت آن نساخته که دردارالکتب # ~~نگاه دارد وطالبان را ازمواید فواید آن محروم گرداند9آ بلک # ~~جهت افادت مستفیدان و اریشاد مسترشدان تصنیف کرده # ~~و دربسهیل آن برمتعلمان غایت امکان مبدول داشته تا. # ~~هرنفسی برقدر استعداو ازان محظوظ و محتظیا گردو وچون # ~~مج بطبیعت متامل ازادراک لطایف واستیفا ءومقاصد آن قاصرماند تلبیر # ~~آن منوط بتقدیر حکیم قدیرجل ذکره باشد نه بسعی این صعیف وکل # ~~میشرلماخلق له وقدما قیل PageV02P355 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0446.png) # # علی بنحت القوافی من معادنها %~% ولاعلی اذالم یفهم البقر # شارة الی ms352 بیان حواص هذاالکتاب # وذکرالالتامات # ~~بکی ازخواص این کتاب والتزامات مصنف آنست که # ~~بعداز آنک اواب مکاتبات ملوک و سلاطین وامراووزرا # ~~وارکان دولت واسراف واوساط الناس وغیرهم ازبسحا # ~~معلوم گردد قامده ملک داری وقانون رعیت بروری کوارآ. # ~~مشیخت وبدردس ومجموع مناصب دیی ودنیوی وسابر # آن بروجهی که این کتاب برکیفیت وکمیت # ~~آن مشتملست معلوم سورا وطریقهآ استنما واستکثار # ~~اموال ومنوجهات ومحصوللت نیربوفوف پییویدر چه # ~~مضمونات احکام که درباب امراء الوس ووزراوقاض القضاة # ~~ممالک وامراء تومانات وهزارها وصدها وایناقان پارشاه PageV02P356 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0447.png) # ~~ودواب دیوان سلطنت و وزارت واصحاب دیوان بزگ # ~~فضاة وابمه وعلما و مدرسان وسایرطوایف وطبقات # ~~صاورسشده مشتملست برکیفیت معاش این جماعت در # ~~امور مملکت ومحافظت ونایت ورعایت رعیت واجراء # ~~احکام ستریعت وامضاء اوامردین وملت وطرق ارشار # ~~وهدایت و قاعده تعلیم وفهیم وافارت وبیان اشاعت # ~~معدلت و اذاعت تصفت وتقویت مصلحان وتغریک # ~~مفسدان ودفع ظلمه ومتعدیان وروع اصدارومخالفان # ~~وقلع وفمع متمردان ومعاندان وتوجیله موجهات دیوالی # ~~24-ب وصبط اموال ومحصوللت وارتفاعات وامثال ان و # ~~صرف آن بمصارفی که ذکررفته از مهمات حضرات سلاطیرن # ~~ومراسم امرا و وزرا وغیرهم ونعین انعامات وادرار # ~~معاین ومرسومات ووجوه عمارات ورعایت رسولان # ~~«اطراف واعانت مظلومان واغایت ملهوفان ومکظومان # ~~و فهد اصحاب مکاره وکراییب و نعزی ازباب ستداید و PageV02P357 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0448.png) # ~~مصایب و تزجی ارباب حیبت وعیادت مرضی واصحنا # ~~کرببت ونمهید قاعده انحاف واهرا وسلوک طریقه # ~~اعتدار واستحفا وضابطه اهنمام باحوال رعایا واستمالت # ~~آییشان وهلم جرا بر وجهی که این کتاب برسیان نهصیلی و # ~~اجمالی ان مشتمل است و درهریک ازین قضایا مکتوبات # ~~واحکام علیحده سمتکتبت، باشه وبتوآکید مؤکد # ~~ستده و طریقهٔ‌ زندگافی صاحب ان حکمما باجمعی که در # ~~بحت نصرف او باشند معین ومیین کشته ومهماتی که # ~~وظفه اهنمام والتزام اوست مجملا ومفصلا درخلال # ~~احکام ذکر رفته واستخراج آن منوط بدفت نظروحدت # و شمول استعداد متامل است وشک بیست کچون # ~~از سرامعان نظرا واتقان تعمق وایقان تفرس بخور # ~~این محانی رسند مجموع این قضایا مبین و منلشف ms353 # ~~مردد وقواعداین فواید ودقایق این ضوابط بی زحمت # ~~بوضوح انجامد واجل خواص انشست که اولا اداب تقلد ### | ا نچب وم جرا- PageV02P358 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0449.png) # ~~سلطنت ولوازم ولواحق آن و نصدی امارت ووزات # ~~ومباسترت هرمنصب ازمناصب دیی ودنیوی ازحا # ~~29پ بوقوف پییوندد و معلوم گردد که هریک را ازین طوایی # ~~طریقهٔ‌ زندگانی ابا خالق وخلایق حگونه می باید کرد # ~~ج ولله الحمدعلی فواصل الایه وجزایل تعمایه وکوافل # ~~مبراته وکوامل5 هباته وحسناته که درین عصرمیمون # ~~و روزگارهمایون امور سلطنت وامارت و وزارت و # ~~سایر مناصب شری ودیوانی براوکد فواعد معهد کیشته # ~~است وبراونق مبانی استحکام یافته سریرسلطنت و # ~~تحت پا دشاهی و مملکت بوجود مبارک یادشاهی مرین # ~~ومسرفست که کیوان بپاسبانی فصر رفیعس مفتخرو # ~~مباهیست ومشتری درجناب جلالش یکی از مباشران # ~~فصل فضایا واوامر ونواهی بهرام نیغ کین جهت دفع # ~~حصمان او برکستیده وخورنتید که حسرو سمارگان و # ~~شاه ستارگان است خاک بارگاه اورا چون کحل الجواهر # ~~در دیده کیشیده زهره رهرا درمجلس بهست اسالیس PageV02P359 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0450.png) # ~~عود سور وبزم ساز تیردبی دردیوان سلطنتش با # ~~عقل مجرد هم داستان وهم راز ماه آسمان نورد رابد # ~~احبار فنح ونصضرت اوست وعناصروارکان متابع # ~~فرمان قضامصا ومحکوم احکام قدرقدرت اوجن و # ~~اس ووحش وطیر هوایف طاعتش را بدل وجان جویان # ~~ومسزع فهم ووهم درطلب تشاء وجلال او واگرچه در # ~~حواهند باثت بویان سعر # ~~پ آنک نظام ملک راگوهراو دهرسترف ### | وانک دوام عمررا دولت اوکندضمان # ~~فلک سیر ملک سیرت که بردگاه اوزید ### | فلکرا استان بوسی ملک راینده فرمانی # ~~شاه شاهان وخان خانان وماده تعمت امن وامان سایه # ~~مرحمت وعاطفت حضرت یردان معزالدییا والدیین # ~~تییخ اودس بهادرخان خلد الله ملککه وسلطانه واعلی # ~~( کتڑر. ### | 1ه PageV02P360 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0451.png) # ~~فی ممالل الارض شانه و دگر مناصب بتقویت وترست # ~~این حصرت بتقلد ارباب معالی ومناقب تزیین بافته # ~~امید بفض فضل باری جل جلاله وعم نواله حنابست # ~~کی عالمان را ازمامن این دولت که یا ادوار اطوارو # ~~تعاف فرون واعصارمقارن ومعاصرباد جمعیتی که # ~~موجب ms354 رفه معات وسبب ترت اسماب ابحاس # ~~باستد دست دهد و روزگار بعدر تقصرات گذستته # ~~مشحول ستده درازاء محنتها دولتها و درعوص کربیها # ~~بعمتها ارزانی دارد ودشنگان بوادی ظلم وعدوان را از # ~~زللل افضال ومعدلت حضرت بشاهتتاهی براحت # ~~سیرالی رساند ومواد ظلم ازصفحه وجود بکلی منقلح و # ~~7اج متمصی گردد ان ستاء الله بعالی وبده دولتخواهرا # ~~که مصمنف این کتابست فصیده ای مطابق این وفت و # ~~39 پ حال که برجهانیان میارک ومیمون باد دست داره است # ~~1- ث : الن . # ~~ک PageV02P361 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0452.png) # ~~218-ت برین موجب که شرف عرض می یابد بسندیدهآ نظرسحارت # ~~بحش حضرت شاهنشاهی که ملحوظ نظرعنایت الهیست # ~~بادا والقصیده هذه # # دولت قروع یافت زفرحدانگان %~% بختجهانبیرزنو باز شدجوان # # وصعی ستوده یافت کن گرش فلک %~% وز سرگرفت قاعدة دوراسمان # # وضهما مبانی ان حلیت ظفر %~% دوی همه نتایج آن نعمت امان # # قانن وهلشت بتعدبل مقترن %~% تایافت دهریاشف عدل اقتران # # سیخو رافبودبعدازین اتر %~% باشر سعودراهمه بایکدگرا قران # # ازصتت الم ندهدهیحکس خبر %~% وز صلتسم نبورجدازین بشان # # زیوا که دین ولکتاترن وا فتظام فت %~% درسایه سپهر مدارخدایگان # شاهنشه معالک عالم معز دین # سلطان اویس شاه جهاندار کامران # # 4 ب شاهرکه کاینات زملکش ولایتیست %~% وإلیش عقلوجا واها لیشرادس وجا # ~~-پج . حنف شده . 2 پ: از - دولت - تا آخرقصیده یعنی تا- سلطنت بیا. # ~~حذفستده. 3 ت : شدکی . 4 - آتج : واز . ه ت : میانی . ات : # ~~اوبات: حلیه. ت : دور. 9 ت : اؤ . 10-1 : باسشد، ب # ~~یدیر ### | # ~~ب12 - ت : دین ملک . 14- تج : دو # ~~ات : ولایتست . 16 ت : فی البشر - درزیر اینیت PageV02P362 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0453.png) # # 23- درحومهآ حمایت اوفوجعر وفرش %~% دحوزهحر وشحصعقل وجان # # باحضر هدایت وتوفق هم رکاب %~% بامکوش سحادت وتادهم عنان # # بهردعای اوت که ابحاد کرده اند %~% ورنهجه حکمتستتحقیقدرزیان # # زانتزهیشه خاصیت نطق داره اند %~% تانک یکازمکام اوثراکند بان # # لفتم که نسبتکفتش کنم بابر %~% بافیضحاطش رابافیص جروکان # # عقلم بطیره گفت کزین رای درگذر %~% بگذارفکرهای دسران باستان # # ابرستت جارضاعقه ورحای عر %~% کان معدن تزلزل وستوش بی کران # # یتش مفیفرمت وحاطمعلی %~% وان جملهرانه قدر این ms355 ونه قدران # # ایخسروی که مسندملک ازمکان نست %~% بالاترازسپهربرین بل زلامکان # # وی یوسفی که مصرعار بعهدست %~% یباچوسنیوف وجاویدچون جنان # # فصرمعالی بوبهفم فلک رسید %~% کیوان چرخزانبشگشت پاسیان # # چنرهگزارست ششم پابه فلک %~% بزیسن زیریای نو افکنده طلسان # # بهرام ییغ بسته که تادشت معرکه %~% ازخدمنتوکندپرز ارعوان # # ف خوشید درحراست ملکفسیح نو %~% گاهی بباختررود و گه بخاوران # # وویضغفربا تومجاراة می کند %~% تا آن چنان که ازیوببییندشورجنان # # لماتب %~% PageV02P363 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0454.png) # # ناهیددرمجالسخا نواگریست %~% گاهیره عراق زید گاه اصفهان # # چر من هیست منتظرا متحان هم %~% پیردبیر درصفمیدانامتحان # # مستیست زان بحسن صنار کند %~% دستان زهره را متبدل بداستان # # مه هییست بردرقطر که روزتقیب %~% گاهی گذر بروم کند گه بقیروان # # باصدهزار دیده سبید نظیر بو حزمت گه درنگ بود لنگر فلک %~% چرخ اربسی # بگردد گردهمه جها %~% عزمت گه شتاب زمین راست بادرا # # دانش نیازواز اثرنوک کلک نو %~% معنی ببالد ازگهرلفظ درفشان # # بیب تیغ توچرن زبان بگشاید بکینص %~% راز دل عدو سراسرشورعیان # # گرز گران صرلو چو پیدا کنی شود %~% خصم سبکسرت راسردریدن نه # # بدخواه تستهمچوخزان ای بهار ملک %~% وزبادسردخیت چوبرگشت درخزان # # 2-ت اندرهواباند از سهم صولتت %~% تبری که یافتراه گشاداززه کمان # # وزهیبت فضنفوخشمت شگفنییت %~% ازچرخ اگربیفتدشیرفلکستان # # ورشمه ای زلطف توبرگلستان وزر %~% بی بیش خارگل دمد ازطرف گلستان # # وربنگری بعین عنایت بسوی سرو %~% ازخرمی بتودهمگی دچمن چمان. # شاها جهان پناها من بنده مدنیست # تاهستم ازکشا %~% نایام ناتوان PageV02P364 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0455.png) # # 23-1 دانسته ام چووبجناب تویافم %~% کزروزگار کسب سعات همی لوان # # چون اخاک آستان بوشدروزی لبم %~% فرقم گذرکند بمعالی زفرقدان # # ازدولت توبازبیابم منال ومال %~% وزعمت نوم شورابارحان وان # # گام داشکسته شورحاصلم تمام %~% اندریناه دولننت ای شاه کامرا # # تاهست برطریق شریعت مداررین %~% تاهسترین وملک باجماع تواما # # دین دریناهدولت بافت بامول %~% ترنومقرر ازملک ملک جاودان # # درخرمیتحبابوفخفوروایهند %~% بردگه جلال بو دارا و ارروان # # ف هیدازپایهآ جاه نو پایگاه %~% خویتیدرا زسایه فصربوسایه بآ # # بسرین چرخ را بفنای تو التجا %~% ستهباز ملک را زجناب توأتیان # # تاروزحشرمدت ایام دولتت %~% یشمن سیرصد مهآغم روت شادمان # # مانندسرودچمن مملکت بال %~% مانندمهربرفلک سلطنت بمان ms356 # ~~و اگرصوابیب آرای حضرت سلطان اسلام مصنف له حلد # ~~الله سلطنته وابد مدته حکم یرلیغ مطاع وفرمان واجب # ~~الاتباع ارزانی فرماید ومراسم نقویت وتربیت تواتروانتا PageV02P365 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0456.png) # ~~یابد واین صحیف راوقت وعمرمساعدت ومسامحت لند # ~~برهمین مط کتابی دنگر درمنشات عوی مصنف ومتب # ~~گرداند تا طالبان انشاء عربی نیز بر ابسروجوه بمطالب # ~~خوز رسند و متوبات ان قرین روزگار دولت ایدپیوند # ~~گردر ان شاء الله تعالی ورای همایون رامعلوم محقق # ~~سود که این صعیف نحیف همچنانک درمیدان فارسی # ~~زیاین که بر مراکب حسروالی سواری می کنددرسداء عربیت # ~~تیز با بادیایان تازی اببازی می تواندمود وبرتکاوران عرم # ~~بهر مقصد که میخواهد مینواند دوانند ولافخر و مادخ # ~~تغالی مستعدان امم را بستهای مطالب دارین وصول دهادو # ~~این کتاب را نزههآ ناظان وقرجهٔ‌ مناظران کناد وبرحضت # ~~علیاء سلطان اسلام یادشاه هفت اقلیم 2 مصنف له خلد # ~~ث هسلطانه واعلی فی الخافقین شانه مبارک ومیمون و # ~~39 پ خجسته وهمایون گرداناد و وزرای حضرت ومنشیان ادولت PageV02P366 # ![image ~~filename](./0787ShamsMunshiNakhjawani.DasturKatib_V02_0457.png) # ~~را تتامل وتدیرومطالعه وتفکرآن اهتیام والتفات ارزابی # ~~داراد واین ضعیف را بذکری جمیل واجری جزیل از تصنیف # ~~این کتاب مخصوص کناد وازجزایل مراحم وکوامل عواطف # ~~حضرت سلطنت حفت بانواع البهجة والسعاره بحظی اوقر # ~~و نصیبی اکما مشارالیه گرداناد تا در بافی عمرمرفه الحال و # ~~فارغ البال درکنج خانه و زاویه حوتش بطاعت وعبا دج ضر # ~~حق تعالی ودعای دولت روز افزون یادستاه اسلام ایدت # ~~بالخلود الی یوم المنتظر الموعور ونسترفراید فوایدعلمی شتغال # ~~دوانذ نمود ان شاءالله العزیز انه ولی ذلک والقادرعلیه # ~~ویرحم الله عبدا4 قال امینا 15 ### | # ~~تمام شد کتاب دستورالکابتب فی البقیین المرانتب ازتصنیفا # ~~ا- پ : حذف بشدهام پب هراه اپ: باد # ~~4 پ : که مصنفست - افزوده . ه ت : مزاحم . 6ت : کوافل، # ~~پکرام . 7 پ : بارت 0چ. دتشده.2-آب : امدت .. # ~~100 - تث : والموعود .اهچ.ر اسبن7ا-ث : ناخوارا. # # ا-ت رم. ما.ک ارزن، %~% 15-ا : ازطرف . # ~~کانب شخهآ-آ- جملات زیرافزوده شده : # ~~م اللباب بحمد الله ومنه وحسن بوفیقه فی یوم الادمیی PageV02P367 ms357