Idiom_Proverb,Meaning,Linguistic_Complexity_Taxonomy_1,Linguistic_Complexity_Taxonomy_2,Linguistic_Complexity_Taxonomy_3,Linguistic_Complexity_Taxonomy_4,Linguistic_Complexity_Taxonomy_5,Semantic_Theme "cơm sung, cháo giền","Nói cuộc sống thiếu thốn, gian khổ.",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,6.0 Gội gió tắm mưa," Chịu đựng nắng mưa, sương gió qua nhiều năm tháng, cảnh dãi dầu vất vả của người đường xa hoặc lao động ngoài trời lâu ngày.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,7.0 Võng tía lọng đào," Cảnh vinh hiển quyền quý được trọng vọng, có uy quyền địa vị cao sang. “Ông cha kiếp trước khéo tu Nên sinh con cháu võng dù nghênh ngang.” ( cd )",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,7.0 "Đàn ông là nhà, đàn bà là cửa",Vai trò trụ cột cốt yếu của người đàn ông trong gia đình.,0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,5.0 Năng may hơn dày giẻ,Cần cù làm lụng lấy công làm lãi thì được khấm khá lâu bền hơn là làm giàu một cách không chính đáng (như người thợ may cần cù siêng năng hơn người chỉ lo ăn bớt của khách).,0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,6.0 "Cần ăn cuống, muống ăn lá"," ( Cuống : phần thân dưới, gần gốc của rau, phần trực tiếp mang lá, hoa hoặc quả.) Kinh nghiệm ăn uống: với rau cần thì ăn cuống không ăn lá, lá rau nhũn và nồng; với rau muống phải bỏ cuống già, ăn phần ngọn nhiều lá non.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Phúc đức khán tử tôn,"( Khán : xem; Tử : con; Tôn : cháu.) Người xưa cho rằng cha mẹ ăn ở có phúc đức thì con cái mặt mũi khôi ngô đầy đặn, cho nên muốn biết cha mẹ ăn ở ra sao thì nhìn mặt con cháu sẽ rõ.",0.0,1.0,1.0,1.0,0.0,6.0 Tiếng bấc tiếng chì," ( Bấc : lõi xốp nhẹ của thân cây cỏ mọc thành cụm ven hồ đầm; Chì : kim loại nặng màu xám xanh.) Khi thì nói nhẹ, khi thì nói nặng, chì chiết, đay nghiến gây cảm giác nặng nề khó chịu. “Nghĩ mình đã vẻ vang gì, Mà mang tiếng bấc lời chì đãi nhau.” (Chưa rõ)",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,7.0 "Giàu hai con mắt, khó hai bàn tay","Giàu có nhờ về hai con mắt sáng, đói khó là do hai bàn tay què quặt không làm lụng được nữa.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 Một mảnh chồng quan hơn một đàn chồng dân," ( Bát ngô : bát sứ đẹp, quý; Bát đàn : bát đất nung.) Có ít mà quý còn hơn có nhiều mà xấu xí, tầm thường; Làm lẽ quan sang còn hơn lấy chồng dân dã (quan niệm phong kiến).",0.0,1.0,1.0,1.0,1.0,7.0 "Giàu vẻ vang, sang lịch sự","Giàu có thì được vẻ vang, sang trọng thì có điều kiện ăn ở lịch sự.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 Ngang tai chướng mắt," Khó chịu, bực mình trước những lời nói, việc làm ngang ngược, trái lẽ thường.",0.0,1.0,0.0,0.0,1.0,7.0 Chạy hộc tốc dốc gan, Chạy mệt đến mức như đứt hơi đứt ruột.,0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,7.0 "có trăng, tình phụ lòng đèn",Chê người không chung thủy.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "Của người thì đứng mà trông, của chồng thì giữ mà ăn","Của chồng cũng là của vợ, vợ nên giữ gìn và có quyền sử dụng.",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,5.0 Chạy rống Bái công,"Chạy rất nhanh, chạy hộc tốc, hốt hoảng để thoát thân; Chạy nhiều, rong ruổi khắp nơi, lang thang suốt ngày tháng. . Bái công tức Lưu Bang, người đời Chiến quốc, sinh ở đất Bái nên gọi là Bái công. Sau nhiều năm chinh chiến với Hạng Võ, vua nước Sở, một người nổi tiếng có sức khoẻ, có quân đông, tướng giỏi. Bái công đã thống nhất được thiên hạ, lập nên nhà Hán, được tôn làm Hán Cao Tổ. Tuy nhiên, cuộc chinh chiến ấy rất vất vả và qua nhiều nơi, nhiều trận nguy khốn nên phải bỏ chạy thục mạng.",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,7.0 "có đức, mặc sức mà ăn",Khuyên người nên có đạo đức; nhưng thực ra người giữ gìn đạo đức không phải là vì miếng ăn.,1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,6.0 "Vô tửu, bất thành lễ",Đã cúng lễ phải có rượu (tập quán cũ).,0.0,1.0,0.0,1.0,0.0,7.0 Đồng lỗ đồng lãi,"Tiền bạc thu về sau khi bỏ vốn đầu tư vào kinh doanh buôn bán lúc thiếu hụt, thua thiệt, khi được dôi dư.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,7.0 Ruộng sâu trâu nái không bằng con gái đầu lòng,"( Trâu nái : trâu cái, nuôi để cho đẻ.) Con gái đầu lòng đỡ đần, đảm đang gánh vác được nhiều công việc, giúp đỡ bố mẹ.",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,4.0 "Hòn đất ném đi, hòn chì ném lại"," ( Bấc : cây thân cỏ mọc thành cụm ở ven đầm hồ, thân có lõi xốp và nhẹ; Chì : kim loại nặng màu xám xanh.) Nói đi thì nhẹ, nói lại thì nặng, dễ gây bất hoà.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 Ngậm ngải tìm trầm,"( Ngải : cây có củ và lá giống cây nghệ; Trầm : trầm hương, loại cây gỗ quý có mùi thơm dùng làm thuốc và chế hương đốt.) Tìm kiếm một cách gian nan, kiên trì. . Theo truyền thuyết, các “thầy mo” người Thượng luyện ngải thành thuốc ngải. Người đi núi mang theo thuốc này thì ác thú rắn rết tránh xa, không hại được. Người ta còn nói rằng ngậm ngải thì nhịn được ăn uống, leo dốc lội suối không thấy mệt. Nhưng nếu ngậm ngải mà trở về không đúng hẹn thì người sẽ hoá thành người ri, vĩnh viễn ở lại rừng.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,6.0 Có trăng phụ đèn,". Có mới nới cũ . ( Bát sứ : loại bát đẹp chế từ cao lanh, tráng men trắng và bóng; Bát đàn : bát nông lòng, làm bằng đất nung thô.) Phụ bạc, không chung thuỷ, gặp người đẹp, người sang thì bỏ người tình cũ. “Có bát sứ, tình phụ bát đàn. Nâng niu bát sứ vỡ tan có ngày.” ( cd ) “Xin đừng tưởng mận trông mơ, Tham chanh bỏ khế thờ ơ dạ vàng. Mấy lời em gửi cho chàng, Phải suy cho xiết xem vàng hay thau.” ( cd )",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 co co cỏm cỏm,Dành dụm từng đồng tiền không dám ăn tiêu gì.,0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,3.0 "chửa được thì hứng bằng rá, đã được thì đá bằng chân","Nói lên cái tâm lý thường tình là chưa có thì ham chuộng, có rồi coi thường.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Thẳng như kẻ chỉ,"( Kẻ chỉ : thợ mộc dùng dây chỉ se tấm mực tàu, kẻ vệt lên thân cây gỗ để xẻ cho thẳng, còn gọi là nảy mực.) Thẳng tắp.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,7.0 chửa đặt mình nằm,Có nghĩa: Chưa đi ngủ.,1.0,0.0,1.0,0.0,0.0,7.0 chửa con so làm lo láng giềng,Ý nói: Để con so khó khăn và đau đớn hơn đẻ con dạ. Người để con so thường hay kêu la.,0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 Thăng thiên độn thổ,"( Thiên : trời; Độn : trốn; Thổ : đất; Bay lên trời, trốn xuống đất.) Ẩn hiện, biến hoá tài tình.",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,2.0 "Già sinh tật, đất sinh cỏ"," Người già dễ sinh lắm tật bệnh, thường lẩm cẩm trái tính (cũng như đất sinh cỏ vậy).",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,4.0 chưa lại người,Nói: Chưa hồi phục được sức khỏe sau khi ốm.,1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,7.0 có trông không được cậy,Than phiền là không nhờ vả được những người ở chung quanh mình.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,7.0 Của nhà giàu có nọc,"( Nọc : chất độc tiết ra ở một số loài vật.) Nhà giàu thường ác nghiệt, ăn được của họ cũng khổ vào thân.",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,4.0 Dòm bóng vẽ beo,"( Dòm : nhòm, trông qua một lỗ hổng, khe hở; Beo : thú dữ gần với báo nhưng nhỏ hơn, có bộ lông màu đỏ như lửa.) Trông bóng con beo mà vẽ thì không thể giống được. Việc làm hú hoạ, không có sơ sở chắc chắn.",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,3.0 Chồng cưới vợ cheo," Vợ chồng lấy nhau hợp pháp, có cheo có cưới theo đúng phong tục lễ nghi.",1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0 "còn duyên kẻ đón người đưa, hết duyên đi sớm về trưa mặc lòng",Nói lên sự đối xử khác biệt của người đời đối với người phụ nữ còn trẻ trung và người đã luống tuổi.,0.0,1.0,0.0,0.0,0.0,3.0 "Cá thìa quen chậu, chồn đèn quen hang","( Cá thìa : cá nước ngọt thân nhỏ và đen, vẩy ngũ sắc, hay chọi nhau, thường được nuôi trong chậu để làm cảnh; Chồn đèn : thú ăn thịt sống trong hang.) Thói thường của loài vật là quấn quýt nơi quen thuộc.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 Kém phấn thua hương,Người con gái thua kém về nhan sắc; Phận nữ nhi hèn mọn.,0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,6.0 Bán bò tậu ruộng mua dê về cày, ( Ễnh ương : một loài ếch nhái có tiếng kêu rất to.) Làm ăn không biết tính toán; Bỏ thức tốt để chuốc lấy của không ra gì. “Vợ anh khéo liệu khéo lo Khéo bán con bò lại tậu ễnh ương.” ( cd ),0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,3.0 "Ơn làng giấy trắng, ơn vua giấy vàng"," (Sắc chỉ của vua ban viết trên giấy màu vàng, còn văn bản của làng ghi trên giấy trắng.) Có công danh địa vị ở làng ở nước, được ưu ái trọng vọng. “Đám công danh có chí thì nên, ơn làng giấy trắng, ơn vua giấy vàng, Chiếu trung đình ngất ngưởng ngồi trên, ngôi tiên chỉ đó cũng là rất đáng.” (Nguyễn Khuyến)",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,4.0 Bú mớm bù trì,"( Mớm : cho con ăn bằng cách chuyển trực tiếp thức ăn thường là cơm đã nhai nhuyễn từ miệng mẹ sang miệng con.) Công lao nuôi nấng, chăm sóc của người mẹ. “Xiết bao bú mớm bù trì Đến khi con lớn con đi lấy chồng.” ( cd )",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,6.0 "con ơi chớ lấy vợ giàu; cơm ăn chê hẩm, cá kho bầu nó chê tanh",Nói lên tính xấu của con gái nhà giàu.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 Lo trẻ mùa hè không bằng lo bò què tháng sáu," (Trẻ mùa hè hay đau ốm, tả lị do oi bức, ruồi muỗi nhiều.) Tháng sáu, nhà nông rất cần sức kéo (vì đang thời vụ sản xuất).",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 "con ông cống, cháu ông nghè","(Cống là cử nhân, nghè là tiến sĩ) Ý nói: Con một nhà có truyền thống học giỏi, con nhà gia thế.",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,5.0 con nuôi cha không bằng bà nuôi ông,"Bà nuôi ông là tình nghĩa vợ chồng, nhất định là chu đáo hơn, thân thiết hơn là con nuôi cha.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,5.0 Chim trời bạt gió," Cuộc sống tự do phóng khoáng, không bị bó buộc hoặc ổn định ở đâu, khó tìm khó gặp. “Chàng rằng: gắn bó một lời Bỗng dưng cá nước chim trời lờ nhau.” (Truyện Kiều) “Hôm nay lan huệ sánh bầy Đào đông ướm hỏi liễu tây một lời Lạ lùng ướm hỏi nhau chơi Nữa mai cá nước chim trời xa nhau.” (Dân ca Quan họ)",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,6.0 con như con ngô con khoai,Khen những trẻ em xinh xắn và _ khỏe mạnh.,0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,7.0 "con người mặt hoa da phấn, con mình mặt cú da lươn","Lời than phiền của người cho con mình là xấu so với con người khác (Tuy nói về mặt hình thức, nhưng thường dùng với nghĩa xấu về tinh thần).",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,7.0 Ghé đầu chịu báng," ( Báng : đánh vào đầu bằng khớp ngón tay gập lại.) Đứng ra gánh vác, hứng chịu khó khăn chung hoặc hậu quả do lỗi của người khác gây nên.",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,6.0 con mẹ đẻ con con,"Thường dùng để chỉ những món nợ, trong đó lãi trở thành vốn và lại sinh ra lãi.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,7.0 "có xôi nói với xôi, có thịt nói với thịt","Ý nói: Không kén chọn đối tượng giao tiếp của mình, nói chuyện với người nào cũng được.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,7.0 "con mẹ có thương mẹ đâu, để cho chàng rể, nàng dâu thương cùng","Trong đời có những người con gái, con trai không yêu thương mẹ để người con rể hoặc người con dâu theo gương.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,5.0 "Rượu cổ be, chè đáy ấm"," Một kinh nghiệm thưởng thức rượu, chè: rượu nhẹ hơn nước, vì vậy phía trên chai ngon hơn, chè ngấm từ từ nên càng phía dưới đáy ấm càng đậm đặc.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 con gái là cái bòn,Chê những người con gái đã lấy chồng về nhà bòn của bên cha mẹ đem về nhà chồng.,0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,3.0 "con đóng khố, bố cởi truồng",Tả cảnh nghèo khổ của nhân dân trong chế độ cũ.,1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,7.0 "con đen đầu thì bỏ, con đó đầu thì nuôi",Thường dùng để chê trách người nào rẻ rúng con vợ cả để yêu quý con vợ lẽ.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "con dòng thì bỏ xuống đất, con vất thì đưa lên sàn",Chê những người không yêu quý những người con giỏi giang mà lại yêu quý những đứa con hư.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 con công cái bán,"Theo những kẻ mê tín, trẻ em muốn dễ nuôi phải bán cho thần thánh.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,7.0 Phải thuốc phải bùa," ( Bùa : vật có những dấu hiệu đặc biệt, có thể mê hoặc người khác, theo mê tín; Bả : cái có sức cám dỗ hoặc có thể đánh lừa, lôi kéo vào chỗ hư hỏng; Thuốc lú , cháo lú , thuốc ngải : những thứ ăn vào sẽ khiến người ta mất hết tỉnh táo, quên mọi điều cần thiết, theo mê tín.) Bị quyến rũ, mê hoặc đến không còn đủ tỉnh táo để nhận ra đã mắc sai lầm. “Nàng ngờ phải thuốc phải bùa Ve sầu xác rũ nó cho ăn quàng Cho nên thơ thẩn võ vàng Tìm lươn cho kịp cháo thang giã giùm.” (Truyện Trinh thử) . Dân gian cho rằng xác ve và xác con ruốc là hai chất chủ yếu để làm thuốc khiến người ăn phải mê đắm nhưng nếu ăn cháo lươn sẽ giã được thuốc mê đó.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,7.0 "con cậu, cậu nuôi thầy cho; cháu cậu, cậu bắt chăn bò chăn trâu",Chê những người cậu đối xử tàn nhẫn với cháu.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "Giàu ăn, khó chịu"," Được sao hay vậy, cam phận mình. “Chữ nhân duyên thiên tải nhất thì Giàu ăn khó chịu, lo gì mà lo.” ( cd ) “Có yêu anh cắp nón ra về Giàu ăn khó nhịn, chớ hề thở than.” ( cd )",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,6.0 "Có cháo ăn cháo, có rau ăn rau"," Có gì ăn nấy, cùng chia sẻ với nhau (mời mọc có ý khiêm tốn).",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 Chùa tranh bụt đất,Nơi tầm thường. “Muốn tu chùa ngói Phật vàng Chùa tranh bụt đất ở làng thiếu chi.” ( cd ),0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,7.0 "Đàn bà lanh lảnh tiếng đồng, một là sát chồng, hai là hại con"," Một quan niệm: phụ nữ tiếng nói phải chịu dàng êm ái, những người đàn bà tiếng nói đanh, sang sảng thì không phúc hậu.",0.0,1.0,1.0,1.0,1.0,7.0 "Gạo chợ nước sông, củi đồng trầu miếng"," Cảnh sống khó khăn, nghèo túng, tạm bợ, ăn đong từng bữa. “Cũng là gạo chợ nước sông Đói no xẻ miếng, khốn cùng chia nhau.” ( cd ) “Khó khăn như xác như vờ Nước sông gạo chợ, củi mua củi đồng.” (Truyện Trinh thử) “Lạng bạc, phân vàng, một chữ bẻ làm đôi nỏ có Gạo chợ, nước sông, trầu miếng, củi đồng, vai tôi mang, rứa chừ tay tôi xách cả.” (Chèo Chu Mãi Thần)",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,7.0 Đầu chưa ráo máu," Còn non dại, chưa biết gì, không đáng đếm xỉa đến.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,7.0 Đất có gấu thì gấu lại mọc,"( Gấu : cỏ gấu, cỏ thuộc loại cói, có củ nhỏ, vỏ đen ruột trắng, mùi thơm, dùng làm thuốc.) Có gốc rễ, mầm mống, có cơ sở thì sẽ còn tái sinh, hồi phục, khó trừ bỏ.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,6.0 Đắt may hơn giàu giẻ,". Méo mó, có còn hơn không . Dù chỉ ít lợi lộc cũng làm còn hơn không được gì.",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,7.0 chặt to kho nhừ,Ý nói: Không cần chú ý đến mặt mĩ quan khi làm thức ăn.,1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,7.0 Tiếc lục tham hồng," Luyến tiếc, ham mê nhan sắc của người đẹp. “Nào người phượng chạ loan chung Nào người tiếc lục tham hồng là ai.” (Truyện Kiều)",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,7.0 "Chỗ thì bóc xống bóc áo, nơi thì nấu cháo cho ăn"," Ở đời có kẻ xấu người tốt, có kẻ bóc lột, có người cưu mang giúp đỡ.",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,6.0 "chỉ đâu mà buộc ngang trời, thuốc đâu mà chữa con người lẳng lơ",Ý nói: Muốn làm một việc không thể thực hiện được (cũng có người cho là một câu sấm nói đến dây điện và thuốc chữa bệnh lậu).,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,7.0 "chết trẻ, khỏe ma","Lời nói hoặc tiêu cực, hoặc để đùa cợt, tỏ ý trẻ cũng chẳng sợ chết.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,7.0 "Ếch tháng mười, người tháng giêng","Ếch tháng mười béo, người tháng giêng sẵn ăn ít làm.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Cốt nhục tử sinh,"( Cốt : xương; Nhục : thịt; Tử : chết; Sinh : sống.) Làm thịt mọc lại ở xương tàn, làm sống lại người đã chết, chỉ ơn cứu nguy, cứu sống. “Dám nhờ cốt nhục tử sinh Còn nhiều kết cỏ ngậm vành về sau.” (Truyện Kiều)",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,7.0 "Đầu năm buôn muối, cuối năm buôn vôi","Một kinh nghiệm buôn bán: đầu năm muối bán chạy (vì những tháng giêng lại thường đói kém, người ta ăn tằn tiện), cuối năm vôi bán chạy (vì lúc này là mùa hanh khô, người ta xây dựng nhiều).",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Của miếng chín là đầu thuốc câm,"( Của miếng chín : thức ăn, cỗ bàn; Thuốc câm : thuốc làm cho câm miệng không dám hé lời.) . Há miệng mắc quai .",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,6.0 "chê chồng trước đánh đau, gặp chồng sau mau đánh",Ý nói: Chê người xấu lại gặp người xấu hơn.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,7.0 "chén tạc, chén thù","(Mời khách uống rượu là thù, khách mời lại là tạc) Nói hai người mời mọc nhau uống rượu. Thường dùng để nói đến sự ăn uống khề khà với nhau.",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,7.0 "Xanh đầu thì bỏ, đỏ đầu thì nuôi"," ( Đen đầu , xanh đầu : con đã lớn, tóc đen dài; Đỏ đầu : con mới sinh, chỉ con vợ lẽ.) Phụ bạc vợ cả con chính, yêu thương vợ lẽ con thêm.",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,5.0 "chè ngon ngọt giọng, thuốc ngon quyện đờm",Ý nói: Cung cấp những thứ hợp với người nào để mua chuộc người ấy.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 Mau tay hơn tày đũa,"( Tày : bằng; Đũa bằng dễ gắp.) Nhanh tay gắp sẽ được nhiều, hơn là có đũa bằng nhưng chậm chạp. Làm ăn nhanh nhẹn quyết định hiệu quả hơn là có phương tiện tốt.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,6.0 Hồ thỉ tang bồng," ( Tang : dâu; Bồng : cỏ bồng; Hồ : cung; Thỉ : tên; Ở Trung Quốc xưa, hễ đẻ con trai thì người ta dùng cung làm bằng cây dâu, tên làm bằng cỏ bồng bắn lên trời, xuống đất và bốn phía xung quanh, ngụ ý sau này trưởng thành, người con trai mang chí lớn, tung hoành ngang dọc khắp trời đất.) Chí làm trai, vẫy vùng ngang dọc khắp nơi, không chịu bất kì một sự gò bó, ràng buộc nào. “Bận chân con, vợ, gia đình Tang bồng hồ thỉ, chỉ nhìn mà đau.” ( cd )",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,6.0 chị em nắm nem ba đồng,Chê tình chị em chỉ dựa vào quyền lợi vật chất.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,5.0 Đánh đòn không so gậy,"Không so sánh lực lượng trước khi đọ sức. Hớ, dại, không tính toán cân nhắc trước.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,7.0 Đánh như đánh dê tế đền,"Đánh luôn tay, khiến cho giãy giụa mạnh. . Ngày xưa trong những buổi tế lễ to, người ta giết ba con vật là trâu, lợn và dê (lễ tam sinh). Để thịt dê khỏi hôi, người ta treo ngược con dê lên rồi đánh thật đau. Dê càng bị đánh đau, càng kêu khoẻ, càng ra hết mùi hôi.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,7.0 Đạo chồng nghĩa vợ," Vợ chồng thương yêu, cư xử với nhau có tình có nghĩa, hợp đạo lí. “Ra về đường rẽ chia tư Đạo chồng nghĩa vợ ai có trao thư đừng cầm.” ( cd )",0.0,1.0,0.0,0.0,0.0,1.0 "Hương năng thắp năng khói, người năng nói năng lỗi"," Ăn nhiều không dè sẻn khi hết dễ bị thiếu đói, nói năng ba hoa thiếu suy nghĩ chín chắn dễ bị hớ, bị nhầm.",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,6.0 "Con đen đầu thì bỏ, con đỏ đầu thì nuôi"," ( Đen đầu , xanh đầu : con đã lớn, tóc đen dài; Đỏ đầu : con mới sinh, chỉ con vợ lẽ.) Phụ bạc vợ cả con chính, yêu thương vợ lẽ con thêm.",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,5.0 "chẳng làm, người bảo rằng ươn, làm thì xương sống, xương sườn phơi ra",Phàn nàn vì không đủ sức khỏe để lao động.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,7.0 "chẳng cơm, chẳng cháo, mạnh bạo gì thầy",Câu nói đùa có ý cho rằng phải có của cải trong tay thì mới có thế.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 Kẻ cả thời ngả mặt lên," ( Ả : chị.) Làm người trên phải ăn ở độ lượng, rộng rãi, đàng hoàng.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,6.0 Mất mặn mất nhạt,"Cách nói năng bốp chát, thiếu mềm mỏng, cư xử không có sự kiêng nể làm cho người khác phật ý, mất lòng.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "chảy máu sáu quan, chảy mủ đủ chục",Lời nói đùa khi người nào nhỡ làm mình chảy máu.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,7.0 chát ngấm chát ngầm,Chê là chát quá không thể ăn được.,1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,7.0 Cá lứa chim đàn, Không thể sống tách rời cộng đồng.,0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,5.0 "Chồng học trò, vợ con hát","Cả hai vợ chồng đều yếu ớt, không quen lao động nặng.",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,5.0 chí tang bồng,(Tang bồng: Xem chú thích ở câu: Hồ thỉ tang bồng) Ý nói: Chí làm trai phải đi đây đi đó lập công danh.,0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,6.0 Dương gian làm sao thì âm phủ làm vậy,"Theo tôn giáo thì dương gian (dương thế, trần thế) như thế nào thì ở âm phủ (nơi người chết ở) cũng y như vậy.",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,7.0 Tưng hửng như mèo bị cắt tai, Buồn bã ỉu xìu vì bị thất vọng đột ngột.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,7.0 Én bắc nhạn nam,"( Én : cũng gọi là yến, chim nhỏ đuôi dài chẻ đôi, cánh dài và nhọn, bay rất nhanh; Nhạn : chim nhỏ, cánh dài nhọn, đuôi chẻ đôi trông gần giống và cùng họ với chim én, trong dân gian thường quan niệm én và nhạn là một.) Mỗi người một nơi, chia li xa cách. “Lư rằng: Én bắc nhạn nam Tụ tan thì cũng thường đàm hề chi.” (Nhị Kiều Liên)",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,5.0 Ruột tằm bối rối," Tâm trạng bồn chồn, băn khoăn lo lắng, đau khổ về một điều gì. “Ruột tằm chín khúc vò tơ đỏ Giấc bướm năm canh diễn khắc vàng.” (Lâm tuyền kì ngộ) “Càng trông mặt càng ngẩn ngơ, Ruột tằm đòi đoạn như tơ rối bời.” (Truyện Kiều)",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,7.0 chuông già đồng điếu chuông kêu,(Đồng điếu là đồng nguyên chất) Ý nói: Bản chất tốt thì việc làm sẽ tốt.,0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,2.0 Chạm đến vong linh,"( Vong linh : linh hồn người đã chết.) Chạm đến điều thiêng liêng, kiêng kị.",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,7.0 Chết đường chết chợ," Chết khổ sở ở nơi tha phương, không có người trông nom chôn cất tử tế (thường dùng để nguyền rủa).",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,7.0 Cá nước sum vầy," Gặp hoàn cảnh thuận lợi, may mắn; Cảnh sum vầy hội ngộ. “Đôi là gắn bó dải đồng Như cá gặp nước, như rồng gặp mây.” (Chưa rõ)",0.0,1.0,0.0,0.0,0.0,7.0 "Muốn ngon thì cốm giẹp, muốn đẹp thì chiếu hoa","Một kinh nghiệm: cốm giẹp ăn dẻo thơm, chiếu hoa đẹp rực rỡ.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Không bà gia cũng quá cha dì ghẻ,"( Bà gia : mẹ chồng hoặc mẹ vợ.) Đối xử cay nghiệt, khắt khe.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,5.0 "chồng đường, vợ sá",Chê những cặp vợ chồng lấy nhau tạm bợ.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,1.0 "chồng chung chồng chạ, ai khéo hầu hạ thì được chồng riêng","Lời nói đùa những người phải lấy chung một chồng trong chế độ cũ, đồng thời cũng nói lên tính ích kỉ xấu xa của chế độ đa thê.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,1.0 "chồng chê thì mặc chồng chê, dưa khú nấu với cá trê ngọt lừ",Thường dùng để khen món dưa nấu cá trê rất ngon.,1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Trận đồ tám quẻ," ( Bát quái : tám quẻ trong Kinh Dịch.) Thế trận hiểm nguy (ngày xưa). Tình thế rắc rối bế tắc, không có lối thoát.",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,7.0 Con non hàng nằm,"( Con non : con bé; Hàng nằm : hàng ế, bán không chạy.) Cảnh neo bấn, khó khăn.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 Đan thúng giữa đàng," Hành động một cách thiếu chủ kiến, quá bị động bởi ý kiến của những người xung quanh nên cuối cùng chẳng đạt được kết quả gì. . Có người thợ ngồi bên đường cặm cụi đẽo cày. Mỗi người đi qua khuyên một câu, anh ta đều làm theo. Sửa đi sửa lại mãi, cuối cùng cái cày chỉ bằng chiếc đũa và phải ném đi.",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,6.0 Chiền chiện vào rừng xanh,"( Chiền chiện : chim sơn ca, sống ở ruộng, bãi quang đãng, khi hót thường bay bổng lên cao.) . Chim chích lạc rừng .",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,7.0 Thắm lắm phai nhiều,". Cả thèm chóng chán . Dễ vồ vập thắm thiết thì sẽ chóng nhạt, chóng quên.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 Duyên ưa phận đẹp," Tình duyên tốt đẹp, số phận may mắn kết duyên được với người mình yêu quý. “Mấy mươi năm phận đẹp duyên ưa, thuận vợ thuận chồng, dẫu đến bể Đông cũng tát cạn. Bỗng phút chốc, bình rơi trâm gẫy, trái vành trái vẻ, nỡ đem vầng bạc xẻ làm đôi.” (Chưa rõ)",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,6.0 "Đấy quan tổng đốc, đây bà quận công"," ( Tổng đốc : chức quan đứng đầu một tỉnh lớn trong thời phong kiến và Pháp thuộc; Quận công : tước công bậc thứ hai sau quốc công; chữ điền 田 trong tiếng Hán thêm nét thẳng phía dưới thành chữ giáp 甲 .) Chẳng ai kém ai, tương xứng với nhau, như nhau.",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,5.0 "Đỏ như hoa vông, đông như miếng tiết"," ( Vông : cây to có gai, thuộc họ đậu, gỗ xốp và nhẹ, hoa màu đỏ, lá dùng gói nem và làm thuốc.) Màu đỏ tươi và đông quánh. ",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 Đôi gáo một chĩnh," ( Chĩnh , chum : đồ đựng bằng đất nung, miệng hơi thu lại, đáy thót, chĩnh nhỏ hơn chum; Gáo : đồ múc nước, thường làm bằng vỏ quả dừa khô, có cán dài; Đố : đoạn tre hay đoạn gỗ đẽo cho khớp với ngàm, đóng ở bức vách, cửa để tăng độ cứng; Ngàm : chỗ có khấc ở đầu thanh tre hoặc gỗ để đặt cho khớp vào đố hay đầu thanh tre, gỗ khác.) Cảnh một chồng hai vợ cùng sống trong một nhà. “Một thuyền một lái chẳng xong Một chĩnh đôi gáo chớ nong tay vào.” ( cd )",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,1.0 "Sống chỉ mặt, chết chỉ mồ",Căm ghét thù hằn cực độ.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,5.0 Rát ruột như bào," Bồn chồn, xót xa quằn quại, đau đớn trong lòng. “Cảm tình ruột xót như bào Cúi đầu lạy mẹ thấp cao giãi bày.” (Thạch Sanh tân truyện) “Anh thương em ruột thắt gan bào Biết em có thương lại chút nào hay không.” (Hát ví) “Bước xuống tàu, ruột bào gan thắt Trời hỡi trời, chồng bắc vợ nam.” ( cd ) “Sinh đà rát ruột như bào, Nói ra chẳng tiện trông vào chẳng đang.” (Truyện Kiều)",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,7.0 "chìm cá, rơi chim","Như: Chim sa, cá lặn.",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,7.0 "Thỏ lặn, ác tà"," ( Ác : con quạ, chỉ mặt trời. Tục truyền trên mặt trời có con quạ ba chân nên gọi mặt trời là kim ô , tức quạ vàng; Thỏ : mặt trăng. Tục truyền trên cung trăng có con thỏ giã thuốc, nên văn cổ dùng chữ ngọc thỏ để chỉ mặt trăng.) Mặt trời xế bóng, mặt trăng lặn; Thời gian luân chuyển. “Trải bao thỏ lặn, ác tà Ấy mồ vô chủ ai mà viếng thăm.” (Truyện Kiều) “Lần lần thỏ bạc, ác vàng Xót người trong hội đoạn trường đòi cơn.” (Truyện Kiều) “Trải ác tà, thỏ lặn biết bao ngày Bốn ngàn lẻ năm nay non nước cũ.” (Dương Mạnh Huy)",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,4.0 Ăn gửi nằm nhờ," ( Đậu : tạm dừng tại một chỗ để chờ di chuyển tiếp.) Ăn ở tạm bợ, nhờ vả cho qua ngày; không lo toan thu vén.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Đánh như đập đất,"Dạn chịu đòn, đánh không biết đau, không biết sợ.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,7.0 Đào nào kép ấy,"( Đào : diễn viên, nghệ nhân nữ; Kép : diễn viên, nghệ nhân nam trong các ngành sân khấu hoặc hát cổ truyền.) Đồng bộ, ăn ý, hoà nhập với nhau; Cùng bản chất. “Tuồng tuyển cử đã ngày khai mạc, đào nào kép ấy nhặng bộ theo nhau; Chợ nghị trường đến lúc thay phiên, nghĩa cũ tình ghi bồi hồi khôn tỏ.” (Ngô Tất Tố)",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,7.0 Duyên ngư thuỷ, Duyên phận may mắn như cá gặp nước. “Thiên ban ngự sử quyền cao Duyên may ngư thuỷ lộc đào thiên ân.” (Lưu nữ tướng) “Duyên ngư thuỷ hội phong vân còn đó Miếng đỉnh chung cho biết mùi đời.” (Nguyễn Công Trứ),0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,1.0 "Đầu mâm đĩa muối, cuối mâm đĩa rau","Cảnh nghèo khó, thức ăn đạm bạc.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,7.0 Giọt châu thánh thót," ( Giọt châu : giọt nước mắt.) Khóc, nước mắt chảy như mưa. “Sụt sùi giờ nỗi đoạn trường Giọt châu tầm tã đượm tràng áo xanh.” (Truyện Kiều) “Giọt châu lã chã khôn cầm Cúi đầu chàng những gạt thầm giọt tương.” (Truyện Kiều) “Giọt châu thánh thót quẹn bào Mừng mừng tủi tủi biết bao là tình.” (Truyện Kiều)",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,7.0 "còn gà trống, gà mái thì còn gà giò",Ý nói: Còn điều kiện cần thiết thì còn có thể phát triển.,0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 dốt đặc hơn hay chữ lông,Ý nói: Thà không biết gì còn hơn là ra vẻ hiểu biết mà lại nói sai.,0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,6.0 "Bà khen con bà tốt, đến tháng mười một bà biết con bà","(Tháng mười một là tháng hanh khô.) Đến mùa hanh khô, da dẻ mốc nẻ, không còn mềm mại tươi nhuận, làm giảm vẻ đẹp của phụ nữ.",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,6.0 Làm bỡn ăn thật, Làm một cách dễ dàng mà thu hoạch cao.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,7.0 đám hội nhà chay,Ý nói: Đám đông người đi lại lộn xộn.,0.0,1.0,0.0,0.0,0.0,7.0 đái tội lập công,(Đái tội có nghĩa là để tội trên đầu mình) Ý nói: Quyết chí lập công để chuộc tội lỗi của mình.,0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,7.0 "đãi bôi kia hỡi đãi bôi, có một đấu tấm đãi mười khúc sông","Một lối chơi chữ để chê kẻ đối xử hời hợt, giả dối.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "đá thúng, đụng nia",Như: Đá mèo quèo chó.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "Cấy thưa thừa thóc, cấy dày cóc được ăn"," Một kinh nghiêm làm ruộng: cấy thưa thì năng suất cao. . Lối canh tác cũ không chú ý kết hợp bón đủ các loại phân, lại cấy dày quá, nên cây lúa không đủ chất sẽ cho ít bông mẩy, thu hoạch thấp. Ngược lại, theo phương pháp khoa học mới, nếu cấy theo mật độ hợp lý, kết hợp chăm bón đầy đủ năng suất sẽ cao hơn hẳn.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Gồng nặng gánh nhẹ,"( Gồng : mang, chuyển đồ vật bằng cách mắc vào một đầu đòn gánh; Gánh : may, chuyển đồ vật bằng cách mắc vào hai đầu đòn gánh đặt trên vai.) Dở dang, làm cách nào cũng không ổn; Vất vả, mọi công việc đều dồn vào một mình.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,7.0 "dương gian làm sao, âm phủ làm vậy",Lời tin nhảm của kẻ mê tín.,0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,7.0 "dở giăng, dở đèn","Nói lúc chập tối chưa phải thắp đèn, nhưng không còn sáng tỏ.",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,7.0 dông tố phũ phàng,Nói những sự việc tai hại xảy ra đột ngột với người nào.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,7.0 "đàn bà yếu chân mềm tay, làm ăn chẳng được lại hay nó mồm",Đây cũng là một quan niệm coi nhẹ phụ nữ do cái thuyết nam tôn nữ ti của Nho giáo.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 dịp nhặt kịp khoan,"Nói nhịp điệu khi nhanh, khi chậm của bản nhạc. :",1.0,0.0,1.0,0.0,0.0,7.0 Chín bỏ làm mười,"Xuê xoa, không chấp nhặt, bỏ qua cho nhau để giữ tình đoàn kết.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 Chồng chúa vợ tôi,"( Tôi : tôi tớ.) Quan hệ vợ chồng bất bình đẳng, người vợ sống hoàn toàn phụ thuộc vào chồng.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,5.0 Bóng nguyệt xế mành,( Nguyệt : trăng.) Đêm đã khuya.,0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,7.0 "dẽ dàng là thói hồng nhan, càng cay nghiệt lắm càng oan trái nhiều",Ý nói: Người phụ nữ không nên nghiệt ngã mới tránh được những điều oán ghét của người khác.,0.0,1.0,0.0,0.0,1.0,6.0 dây oan nghiệt,Lời than phiền chỉ cái dây người ta dùng để thắt cổ tự tử.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,7.0 dây cà ra dây muống,Chê người nói dài dòng từ chuyện này bắt sang chuyện khác.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "dâu vô nhà, mụ gia ra ngõ",(Mụ gia là mẹ chồng) Chê những nàng dâu đối xử tàn tệ với mẹ chồng trong chế độ cũ.,0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Đói đảo ngói mà ăn,Một phong tục xưa: để của cho con cháu (nhà giàu khi xưa lợp ngói rất dày dặn phòng khi con cháu về sau nghèo khó thì đảo ngói lấy bớt ra mà bán lấy tiền ăn tiêu).,0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 "dập liễu, vùi hoa",(Liễu và hoa chỉ phụ nữ) Ý nói: Có thái độ vũ phu đối với người phụ nữ.,0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,3.0 dẫn thủy nhập điền,(Đưa nước vào ruộng) Nói đến công việc thủy lợi.,1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,7.0 "Bé đi câu, lớn đi hầu",Còn nhỏ không chịu học hành thì lúc lớn sẽ khổ.,0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,6.0 dân sinh quốc kế,Có nghĩa là việc làm ăn của dân và việc lo tính của Nhà nước. Ý nói những việc có ích cho dân cho nước.,0.0,1.0,0.0,0.0,0.0,7.0 Chuột khôn có mèo hay, Dù ghê gớm đến mấy thì cũng có đối thủ cao tay hơn trừng trị lại.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 "Ăn chưa sạch, bạch chưa thông","( Bạch : bày tỏ, nói với người trên.) Còn non dại, chưa biết suy nghĩ chín chắn.",0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,7.0 dân chỉ công bộc,Ý nói: Làm quan lại hay công chức là đầy tớ của dân.,0.0,1.0,0.0,0.0,0.0,5.0 đạp tuyết tầm mai,(Giẫm lên tuyết để tìm hoa mai) Nói lên cái tính thơ mộng của nhà nho đi tìm nguồn thơ ở những chỗ xa xôi.,0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,7.0 "Cá có lứa, chim có đàn", Không thể sống tách rời cộng đồng.,0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,5.0 Bần thanh hơn phú trọc,"( Bần : nghèo; Thanh : trong sạch, thanh cao; Phú : giàu; Trọc : ô tạp, trái với thanh.) Sống nghèo nhưng trong trắng tinh khiết, thanh cao hơn là giàu có mà hoen ố, nhơ bẩn.",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,2.0 Cơm ngang khách tạm," ( Đậu : tạm dừng tại một chỗ để chờ di chuyển tiếp.) Ăn ở tạm bợ, nhờ vả cho qua ngày; không lo toan thu vén.",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,7.0 "Cơm ba bát, áo ba manh", Mức sinh hoạt vật chất tối thiểu.,1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,7.0 "Cơm ăn, tiền lấy, giấy trả quan"," Đã trả công thuê mướn đầy đủ, sòng phẳng.",1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,5.0 "Cướp quan thì tha, cướp ma thì bắt","Dưới chế độ phong kiến, kẻ có quyền thế làm việc xấu được lờ đi, kẻ không có quyền hành gì lại bị trừng trị.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Bể bạc non vàng, Tài nguyên phong phú giàu có.,1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,7.0 Lộn nài bẻ ống," ( Ách : đoạn gỗ cong mắc vào vai trâu bò để buộc dây kéo cày kéo xe; Nài : vòng dây bắt tréo hình số 8, lồng vào chân để trèo cây có thân hình cột như cau, dừa, cho khỏi tuột; Ống : vật rỗng hình trụ dài, lồng dây vào trong rồi buộc cổ chó để chó khỏi cắn đứt dây.) Phá bỏ những sự ràng buộc giành lại tự do; Dùng mánh lới lật ngược lẽ phải của người để giành lẽ phải cho mình.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,6.0 "Cày sâu cuốc bẫm, thóc đầy lẫm, khoai đầy bồ","( Bẫm : khoẻ; Lẫm : nơi dùng để chứa thóc, xung quanh quây kín và có mái che; Bồ : đồ đựng thóc đan bằng tre nứa, có thành cao, miệng tròn.) Chăm chỉ cần cù cày cuốc thì mùa màng bội thu.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 "đau thiết, thiệt van","Ý nói: Khi đau thì bản thân mình cảm thấy, còn khi bị thiệt thì phải yêu cầu người khác xét cho. :",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,6.0 Chạy như chó phải lói,"( Lói : pháo làm bằng thuốc nổ nhồi vào ống dài.) Chạy cuống cuồng vì hoảng sợ. . Pháo lói lớn bằng cái pháo tống, vỏ dày, đáy kín, bên sườn có một lỗ nhỏ bằng hạt đỗ để cắm ngòi. Pháo lói nổ kêu rất to vang như tiếng lựu đạn… Tục đốt pháo lói rất đặc biệt. Đêm ba mươi Tết, phường lói bí mật chui vào nhà người ta, hết sức tránh chó phát hiện được để gây bất ngờ mới vui. Chó cũng rất sợ phường lói, khi pháo nổ ở đâu, chó ở đấy chạy bán sống bán chết. Trẻ em cũng hay dùng loại lói nhỏ, cỡ pháo đùng, buộc vào đuôi mà đốt. Cho nên có câu Chạy như chó phải lói . (Truyện các ngành nghề)",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,7.0 "đau chóng, đã chầy",(Đã là từ cũ có nghĩa là khỏi) Phàn nàn là đau thì nhanh mà khỏi thì lâu.,0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,6.0 Trướng rủ màn che," ( Trướng : bức màn che có thêu hình trang trí đẹp, dùng trong nhà quyền quý.) Sống cuộc sống êm đềm, đài các, thờ ơ, dửng dưng, không chú ý tới mọi người xung quanh; Tự tách mình ra khỏi mọi quan hệ xã hội, chỉ chăm lo cho cuộc sống của cá nhân và gia đình mình. “Êm đềm trướng rủ màn che Tường đông ong bướm đi về mặc ai.” (Truyện Kiều)",0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,7.0 đau bụng lấy bụng mà chườm,(TT.) Lời nói đùa người kêu đau bụng.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,7.0 "đạp sói, giày sành",Nói đến sự vất vả của người phải xông pha những nơi hiểm trở.,0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,7.0 "Ăn đưa xuống, uống đưa lên"," Dạy phép lịch sự, chu đáo trong ăn uống cỗ bàn. . Xưa ở nông thôn, trong dịp giỗ tết cưới gả, thường xếp mâm trên, mâm dưới. Mâm trên dành cho các cụ, khách khứa, để nhiều thức ăn hơn. Mâm dưới dành cho con cháu. Người mâm trên ăn ít uống nhiều, thường sẻ thức ăn xuống mâm dưới, ở dưới trông chừng để tiếp thêm rượu cho mâm trên.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 "đào thắm thì đào lại phai, đồ nâu dãi nắng thì mài chẳng đi","Ca tụng sự giản dị trong cách ăn mặc, gần giống nghĩa câu: Ăn chắc mặc bền.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,2.0 Chạy thầy chạy thợ," Chạy vạy khắp nơi, tìm mọi cách để cứu chữa.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 Chắc như cua gạch,"( Cua gạch : cua bể ở giai đoạn có trứng non, nhiều gạch, chắc thịt.) Tính tình chắc chắn, chặt chẽ.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,2.0 Sáng ba chiều bốn,"Dùng mẹo để lừa kẻ ngu; Ăn ở khéo léo để mua chuộc lòng người. . Xưa có ông già nuôi khỉ, cho khỉ ăn có hạn. Ông ta nói với đàn khỉ: “Ta cho bay ăn buổi sáng ba quả, buổi chiều bốn quả, được không?” Bầy khỉ đều giận, không bằng lòng. Ông ta lại nói: “Ta cho bay ăn buổi sáng bốn quả, buổi chiều ba, bằng lòng chứ?” Bầy khỉ đều mừng cho là được ăn tăng lên, kì thực vẫn chỉ là bảy quả một ngày.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "Chó ba quanh mới nằm, người ba lăm mới nói"," ( Ba quanh : đi quanh ba lần; Lăm : định sẵn trong bụng.) Trước khi làm việc gì, nói điều gì, phải thận trọng, cân nhắc cho chín chắn.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,6.0 "Tháng một bếp chú nhà, tháng ba bếp con ở","Tháng mười một âm lịch, trời rét đậm, ngồi đun bếp thì được ấm, tháng ba bắt đầu nóng, ngồi đun bếp thì vất vả nóng nực. Sung sướng thì chủ nhà hưởng, vất vả thì con ở chịu.",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,5.0 Một chốn đôi nơi, Cảnh gia đình sống phân tán vài ba nơi thường phải đi đi về về vất vả. “Muốn cho gần chợ ta chơi Gần sông tắm mát gần nơi đi về Muốn cho một chốn đôi quê Chốn ở Ngô Xá chốn về Phương Nhi.” ( cd ) “Người về một chốn đôi nơi Lại đây ta kết làm đôi vợ chồng.” (Dân ca Quan họ),0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,5.0 Bón phân làm cỏ chẳng bỏ đi đâu, Một kinh nghiệm làm ruộng: Công sức bỏ ra để làm cỏ bón phân không uổng phí.,1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "đạn đâu bắn sẻ, gươm đâu chém ruồi",Tỏ ý khinh đối phương không đáng để cho mình công kích.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,7.0 Chợ trần gian sớm họp chiều tan,"Cuộc đời như phiên chợ, ngắn ngủi chốc lát (quan niệm cũ).",1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,7.0 "đàn ông quan tắt thì chầy, đàn bà quan tắt nửa ngày nên quan","(Làm quan tắt là làm quan không theo cách chính quy như thi đỗ) Ý nói: Ngày xưa muốn làm quan tắt, người đàn ông cũng phải mất nhiều thì giờ chạy chọt, còn người đàn bà hễ lấy một người làm quan thì được trở thành bà quan ngay.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,6.0 "đàn ông như nước, rửa ai người ấy sạch",Câu này quá đề cao người dàn ông. Trong thực tế nhiều người đàn ông thua kém đàn bà.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,7.0 dân chỉ phụ mẫu,"Trong thời phong kiến, bọn quan lại tự xưng là cha mẹ của dân.",0.0,1.0,0.0,0.0,0.0,5.0 "dạy con, con chẳng nghe lời, con nghe ông kễnh đi đời nhà con",(Kễnh là con cọp) Lời chê trách con cái cưỡng lời cha mẹ.,0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,5.0 "Gà gáy canh một hoả tai, gà gáy canh hai đạo tặc","Người xưa cho rằng gà gáy vào canh một là báo hiệu điềm cháy nhà, gà gáy vào canh hai là báo có trộm cắp, theo mê tín.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 "cơm hẩm ăn với cá kho, chồng xấu vợ xấu những lo mà gầy",Lời nói đùa khi ăn cơm hẩm.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,7.0 Đạo vợ nghĩa chồng," Vợ chồng thương yêu, cư xử với nhau có tình có nghĩa, hợp đạo lí. “Ra về đường rẽ chia tư Đạo chồng nghĩa vợ ai có trao thư đừng cầm.” ( cd )",0.0,1.0,0.0,0.0,0.0,1.0 "Áo cứ tràng, làng cứ lí trưởng","( Lí trưởng : người đứng đầu chính quyền một làng thời phong kiến.) . Áo cứ tràng, làng cứ xã .",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,5.0 "Bàn tay gà bới thì khó, bàn tay chó bới thì giàu","Một kinh nghiệm xem tướng người. . Bàn tay nói lên số mệnh con người: lòng bàn tay ai có nhiều vết nhằng nhịt rối tung như gà bới người đó sẽ nghèo, ngược lại lòng bàn tay người nào có những vết sâu đậm rõ ràng họ sẽ giàu (theo mê tín).",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 "Chồng ghét thì ra, mụ gia ghét thì vào", ( Mụ gia : mẹ chồng.) Hạnh phúc gia đình phụ thuộc vào tính nết người chồng chứ không phải mẹ chồng.,0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,5.0 Voi cày chim nhặt,"Người lớn thì làm việc lớn, người nhỏ thì làm việc nhỏ, phù hợp với sức vóc, khả năng của mình.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 "cơm vua, nợ dân","(Trong thời phong kiến, vua là tiêu biểu cho cả nước) Ý nói: Nhân dân nuôi mình, mình phải làm gì để đền đáp lại.",1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,5.0 cơm vào dạ như vạ vào miệng,Có nghĩa: Nhiều khi người ta vì miếng ăn mà mang vạ.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 "cơm trắng ăn với chả chim, chồng đẹp vợ đẹp những nhìn mà no","Câu nói đùa để khen những gia đình đầy đủ, êm ấm.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,5.0 "cơm thì chia nhau, rau thì tháo khoán","Nói trong lúc thóc cao gạo kém, người ta phải ăn nhiều rau để thay cơm.",1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,4.0 Hải yến hà thanh," ( Yến , án : biến âm của yên , an ; Bể lặng sông trong.) Cảnh thái bình. “Bốn phương hải án hà thanh Muôn dân trăm họ thái bình âu ca.” (Truyện Phương Hoa)",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,7.0 "cơm lam, muối ống",(Cơm lam là cơm nấu trong ống nứa) Nói đến một khía cạnh về cách sống của người miền núi.,1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "Làm tướng hay quân, làm chồng hay vợ"," Cần phải hiểu thấu người dưới quyền mình; Tướng hiểu rõ đặc điểm của quân, chồng hiểu rõ tính nết vợ hơn cả.",0.0,1.0,0.0,1.0,0.0,6.0 "cơm hầu, cháo dẫn","Nói sự săn sóc, chăm nom một người nào.",1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,7.0 "cơm gạo mùa, thổi đầu: chùa cũng chín",Nhân dân ta đánh giá gạo mùa ngon hơn và dễ thổi được dẻo hơn gạo chiêm.,1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 cú kêu cho ma ăn,(Xem: Cú dòm nhà bệnh) Ý nói: Người này làm nhưng người khác hưởng.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,7.0 "cơm chín tới, cải ngồng non, gái một con, gà mái ghẹ",Nói những điều người ta ưa chuộng,1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,7.0 Bụt chẳng thèm ăn mày ma,"( Bụt : Phật, theo cách gọi dân gian.) Không chịu hạ mình nhờ vả kẻ kém mình.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,6.0 "Bè ngổ đi trước, bè dừa đi sau","( Ngổ : cây sống ở nước, thuộc loài cúc, lá dài mọc từng ba cái một, dùng làm rau thơm; Dừa : một loại rau nước khác.) Việc nọ kéo việc kia, lằng nhằng mãi.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,3.0 cờ tiên rượu thánh,Nói những nhà nho ngày xưa ngồi đánh cờ hoặc uống rượu một cách ung dung tự tại.,1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,7.0 cờ cao Đế Thích,(Người ta truyền tụng rằng thần Đế Thích giỏi cờ) Ý nói: Đánh cờ cao lắm.,0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,7.0 cờ bạc về sáng,Nói việc gì đã sắp đến lúc tàn rồi.,0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,7.0 Chẳng thiêng ai gọi là thần,Quyền lực phù hợp với chức vị (thường dùng khi khẳng định uy thế của người nào đó).,0.0,1.0,0.0,0.0,0.0,6.0 "Ăn trầu quên vôi, làm tôi quên chúa"," Một kinh nghiệm ăn uống: lá trầu không phải têm cùng với vôi nhai mới có vị thơm đậm và thắm đỏ, ăn trầu không vôi thì không đủ vị, nhạt nhẽo vô duyên.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Ghét đào đất đổ đi," Rất ghét, đến mức muốn đào cả chỗ đất nơi người đó đứng đem đổ đi chỗ khác.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 cổ hoặc nhân tâm,(Cổ hoặc có nghĩa là lừa dối) Ý nói: Lừa dối làm cho người ta không còn sáng suốt mà nhận định.,0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,6.0 cô thân chích ảnh,"(Nghĩa đen: Một mình một bóng) Nói những người thui thủi, không người che chở giúp đỡ.",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,5.0 "Thua búng quay, xoay đáo lỗ"," ( Búng quay , đáo lỗ : những trò cờ bạc cò con ngày xưa.) Khi thất bại vẫn không nản lòng, kiên trì phấn đấu, tìm mọi cách khôi phục lại tình thế; Xoay xở, ngoan cố, tìm mọi cách gỡ gạc, không chịu thua thiệt.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,4.0 Phỉ chí tang bồng," Thoả chí trai, vẫy vùng ngang dọc, không chịu bất kì sự gò bó ràng buộc nào. “Cơ trời đất xoay vần chính khí Đấng nam nhi phỉ chí tang bồng.” (cd)",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,2.0 Chọn đá thử vàng,"( Đá thử vàng : thứ đá để thử tỉ lệ vàng cao hay thấp: đá biết tuổi vàng.) Chọn người tốt, tìm kẻ tri kỉ. “Chút riêng chọn đá thử vàng Biết đâu mà gởi can trường vào đâu!” (Truyện Kiều) “Lên non chọn đá thử vàng Thử cho đúng lượng mấy ngàn cũng mua.” ( cd )",0.0,1.0,1.0,1.0,0.0,2.0 "Cốc vũ lúa trỗ thuận thời, tiểu mãn gặt rồi bụng dạ mới yên","( Cốc vũ : mưa rào, thường vào hai mươi, hăm mốt tháng tư dương lịch; Tiểu mãn : ứng vào hai mươi, hăm mốt hoặc hăm hai tháng năm dương lịch.) Một kinh nghiệm về thời vụ trong nông nghiệp: lúa trỗ vào cốc vũ là tốt hợp thời vụ ( Lúa trỗ cốc vũ, no đủ mọi bề ) nhưng phải kịp gặt vào tiết tiểu mãn (cuối tháng năm dương lịch) để tránh mưa bão ( Xanh nhà còn hơn già đồng ).",1.0,1.0,1.0,1.0,0.0,4.0 "Gương có sáng thì soi mới tỏ, gương có tỏ thì soi mới sáng",Phải tốt mới khiến cho người khác noi theo học tập.,0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,2.0 "cưa sừng, xẻ tai",Phê phán tính độc ác của kẻ có quyền thế.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 dày như mo,Thường nói vải dày và thô.,1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,7.0 Lộn nài bẻ ách," ( Ách : đoạn gỗ cong mắc vào vai trâu bò để buộc dây kéo cày kéo xe; Nài : vòng dây bắt tréo hình số 8, lồng vào chân để trèo cây có thân hình cột như cau, dừa, cho khỏi tuột; Ống : vật rỗng hình trụ dài, lồng dây vào trong rồi buộc cổ chó để chó khỏi cắn đứt dây.) Phá bỏ những sự ràng buộc giành lại tự do; Dùng mánh lới lật ngược lẽ phải của người để giành lẽ phải cho mình.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,6.0 Ăn cỗ là tổ việc làng,"( Tổ : từ biểu thị ý nhấn mạnh của một hậu quả tất yếu không tránh được.) Một phong tục ở làng xã thời phong kiến: công việc làng bao giờ cũng kèm theo ăn uống, cỗ bàn.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,5.0 Ngành ngọn tiêu hao,Tin tức chi tiết. “Nghe tường ngành ngọn tiêu hao Lòng riêng chàng luống lao đao thẫn thờ.” (Truyện Kiều),0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,7.0 "Giàu ăn, khó nhịn"," Được sao hay vậy, cam phận mình. “Chữ nhân duyên thiên tải nhất thì Giàu ăn khó chịu, lo gì mà lo.” ( cd ) “Có yêu anh cắp nón ra về Giàu ăn khó nhịn, chớ hề thở than.” ( cd )",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,4.0 da nọ ấp da kia,(TT.) Nói sự giao hợp trai gái.,0.0,1.0,0.0,0.0,0.0,1.0 cứu khổ cứu nạn,Lời dùng trong đạo Phật cho rằng Phật cứu cho khỏi khổ sở và tai nạn.,1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,7.0 "Sáng rửa cưa, trưa mài đục, tối giục nhau về"," Cung cách làm ăn dềnh dàng, tắc trách của người làm thuê (trong xã hội cũ).",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Gió trúc mưa mai," Cảnh vui và đẹp (như trúc gặp gió bật lên tiếng kêu trong trẻo, hoa mai gặp mưa xuân thêm phần tươi đẹp). “Thờ ơ gió trúc mưa mai Ngẩn ngơ trăm mối dùi mài một thân.” (Truyện Kiều) “Trời làm gió trúc mưa mai Không mượn chàng nón, mượn ai bây giờ.” ( cd )",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,7.0 cưới chạy tang,"Chỉ đám cưới tổ chức trong khi nhà trai hay nhà gái có người chết mà chưa phát tang, trong xã hội cũ.",1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,5.0 "Làm trai chớ nghề bầu chủ, làm gái chớ nghề mụ dầu",( Bầu chủ : bảo đảm với người cho vay để cho người khác vay nợ; Mụ dầu : chủ chứa gái điếm.) Không nên làm nghề bầu chủ dễ bị vạ lây và chủ chứa là nghề kiếm tiền bất chính.,0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,3.0 Đói rau đau thuốc," Có bệnh thì phải uống thuốc (dù thuốc đắng) và đói lòng thì kiếm rau mà ăn (rau là thứ rẻ dễ kiếm, cần thiết cho cơ thể) chớ để hại đến sức khoẻ.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "cửa Khổng, sân Trình","(Khổng là Khổng Tử, Trình là Trình Y Xuyên đời Tống) Ý nói: Đạo nho; Nho giáo.",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,7.0 "cửa cấm, lầu son",Nói những con gái nhà quý phái thời phong kiến.,0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,5.0 Nói như thánh phán,"( Thánh : hiện thân của lực lượng siêu nhiên, thần bí, phán bảo những điều linh nghiệm.) Nói năng huênh hoang hợm hĩnh, tỏ vẻ dạy đời.",0.0,1.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "của anh anh mang, của nàng nàng xách",Chê những anh chồng không tương trợ vợ.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 cút ca cút kít,Tiếng cọ xát của những vật bằng tre gỗ.,1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,7.0 "Xong chay, quẳng thầy xuống ao",( Chay : lễ cúng để cầu hồn cho người chết; Thầy : thầy cúng.) . Khỏi vòng cong đuôi .,0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 cùng bất đắc dĩ,Ý nói: Không thể khác được mới phải làm.,1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,7.0 "cung nga, thể nữ",Nói chung những người con gái phải hầu hạ bọn vua chúa thời phong kiến.,0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,5.0 Lông phượng gót lân,"( Phượng : phượng hoàng, chim tưởng tượng có hình thù giống chim trĩ, được coi là chúa của các loài chim; Lân : kì lân, động vật tưởng tượng, mình hươu, chân ngựa, thời xưa được coi là một trong tứ linh – bốn con vật thiêng – cùng với rồng, rùa và phượng.) Con cháu nhà dòng dõi quyền quý. “Dòng hàng lóng phượng gót lân Kìa nhà ngủ quế, nọ sân bát đồng.” (Nhị độ mai)",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,5.0 "của một đồng, công một nén","(Nén là nén bạc, khoảng 375 gram) Lời cảm ơn người từ xa đem đến cho mình một món quà.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,2.0 "của mòn, con lớn","Ý nói: Nuôi cho con lớn, phải tốn công, tốn của.",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,6.0 "của làm ra để trên gác, của cờ bạc để ngoài sân, của phù vân để ngoài ngõ",Ý nói: Chỉ có của tự tay mình làm ra thì mới thực sự có giá trị.,0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,2.0 của đời muôn sự của chung,"Tỏ ý coi thường của cải vật chất, chỉ coi trọng tinh thần.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,2.0 "của ăn, ngăn để","Nói người có thứ tự, đồ đạc đều sắp xếp rất ngăn nắp.",1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,2.0 cây nhà lá vườn,"Thường dùng khi đem biếu ai một vật gì sẵn có trong nhà, chứ không phải mua về.",1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,7.0 "Có lưng không có bụng, có bụng không có lưng","( Lưng : lưng vốn; Bụng : lòng tốt.) Người có khả năng, tiền của thì không sẵn lòng giúp đỡ, người muốn giúp đỡ lại không có khả năng.",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,6.0 cây cao chẳng quản gió rung,"Nói những người ở địa vị cao mà vững vàng, chẳng sợ sự chống đối.",0.0,1.0,0.0,0.0,0.0,6.0 "Hay ở, dở đi"," Hay tốt thì ở lại, xấu dở thì đi chỗ khác.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 "Trai khôn lắm nước đái, gái khôn lắm nước mắt","Người con trai khôn ngoan thì không chơi bời trác táng để khỏi mắc bệnh đi giải khó (bệnh hoa liễu), người con gái khôn ngoan thì lúc chồng giận dữ không cãi, không lí sự mà chỉ khóc khiến chồng thô cục đến đâu cũng mủi lòng mà bớt giận.",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,6.0 bẻ đũa cả nắm,"Có nghĩa: Cùng một lúc chống đối cả một số đông, không biết phân hóa kẻ thù.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 "bè ngổ đi trước, bè dừa theo sau",(Ngổ và dừa là hai thứ cây mọc trên mặt nước thành từng đám) Thuyền đua thì lái cũng đua.,0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,5.0 Bụng đói đầu gối phải bò, ( Trốc cúi : đầu gối.) Dù biếng nhác đến mấy khi thiếu thốn cũng phải lần hồi tìm cách kiếm ăn; Gặp hoàn cảnh khó khăn buộc phải hoạt động tích cực hoặc phải hi sinh danh dự. “Đói thì đầu gối phải bò No cơm ấm cật chẳng dò đi đâu.” ( cd ) “Nghề buôn bán tay không khôn vỗ Bước khó khăn đầu gối phải bò.” (Lý Văn Phức) “Đói thì trốc cúi phải bò No thì ló đụn đầy kho ăn nằm.” ( cd ),0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,2.0 Hạt gạo cắn đôi," ( Chấy : bọ nhỏ sống kí sinh trên đầu tóc, người ta bắt cho nhau rồi đưa lên miệng cắn.) Quan hệ gần gũi, thông cảm gắn bó thân thiết, chia sẻ đùm bọc nhau như chị em ruột thịt.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,5.0 "Đói không ai tha, giàu ra số phận","Lúc có việc phải đóng góp thì dù giàu dù nghèo cũng phải chu toàn, không ai được miễn.",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,6.0 Khô như ngói," Rất khô; Người khô khan, thiếu tình cảm.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,7.0 bắt chân chữ ngũ,"Ngồi chân nọ đặt lên đùi chân kia, thường có ý thoải mái, đắc ý, như trong câu: ""Bắt chân chữ ngũ đánh củ khoai lang”.",1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,6.0 "Chết kèn trống, sống dầu đèn"," Một phong tục đưa tang: phải có kèn trống mới đủ nghi lễ, cũng như người sống không thể thiếu dầu đèn thắp sáng.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,7.0 Bệnh gấp hay uống thuốc bừa,Lúc bí hay làm liều.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Áo vải khăn thâm," ( Khăn thâm : khăn vuông nhuộm đen, phụ nữ nông thôn miền Bắc trước đây thường đội.) Khăn áo của người phụ nữ nông thôn vất vả lam lũ. “Người thương áo vải khăn thâm Chàng nhìn cho kĩ kẻo nhầm chàng ơi Phận em đồng đất nước người Kém ăn là một, kém cười là hai.” ( cd )",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,2.0 Tang bồng hồ thỉ," ( Tang : dâu; Bồng : cỏ bồng; Hồ : cung; Thỉ : tên; Ở Trung Quốc xưa, hễ đẻ con trai thì người ta dùng cung làm bằng cây dâu, tên làm bằng cỏ bồng bắn lên trời, xuống đất và bốn phía xung quanh, ngụ ý sau này trưởng thành, người con trai mang chí lớn, tung hoành ngang dọc khắp trời đất.) Chí làm trai, vẫy vùng ngang dọc khắp nơi, không chịu bất kì một sự gò bó, ràng buộc nào. “Bận chân con, vợ, gia đình Tang bồng hồ thỉ, chỉ nhìn mà đau.” ( cd )",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,2.0 bạo thiên nghịch địa,(Chống đối cả trời đất) Ý nói: Chẳng sợ gì ai.,0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,2.0 "bạo hổ, bằng hà","(Tay không bắt hổ, không thuyền qua sông) Nói người táo tợn, nhưng thường là liều lĩnh.",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,6.0 Đo đầu thửa mũ,( Thửa : đặt làm một vật theo yêu cầu riêng.) . Đo chân đóng giày .,0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,7.0 Bấm ra sữa," (Người) còn rất trẻ, non nớt, măng tơ.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "No ba ngày tết, đói ba tháng hè", Dù nghèo khổ đến đâu cũng cố vay mượn để được ăn uống dồi dào trong ba ngày tết.,0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,3.0 Đóng móng cho ve sầu,Mưu toan làm một việc bất khả thi.,0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Đắng như quả bồ hòn, Rất đắng.,1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,7.0 Con ruồi bay qua cũng biết con đực con cái,"Người tinh đời, không gì qua mắt, không dễ lừa gạt, giấu giếm được.",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,6.0 bán sấp bán ngửa, Bán đổ bán tháo.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,7.0 Chẳng đẻ chẳng thương," Không phải máu mủ ruột thịt, không do mình khó nhọc tạo nên thì không biết xót xa, không trông nom cẩn thận.",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,5.0 Đụt nắng che mưa,"( Đụt : ẩn núp.) Cùng gắn bó chia sẻ, đi đâu cũng có nhau. “Đôi ta như thể bạn đường, Gió mưa cùng đụt, vui buồn cùng chia.” ( cd )",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,1.0 bán đồ nhi phế,"(Nửa đường bỏ dở) Dùng để phàn nàn về việc làm đến nửa chừng lại bỏ, không có can đảm tiếp tục.",0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,3.0 bàn cứ nhất phương,Nói những người có tài trong chế độ phong kiến chiếm giữ một vùng và không chịu quy phục triều đình.,0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,7.0 Bắt cua bỏ giỏ," ( Cua : có tám chân, hai càng, thường bò ngang; Nhái : động vật có xương sống, da trơn, vừa sống ở cạn, vừa sống ở nước, nhảy rất xa; Đệp : giỏ đan bằng tre, nứa, có hom, dùng để đựng cá, cóc, nhái.) Làm một việc có kết quả chắc chắn, không thể mất mát.",1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,6.0 Như ma xó,"( Ma xó : loại ma trong nhà, theo mê tín.) Rất thông thạo, lần mò từng ngóc ngách.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,7.0 người khôn bởi vị giống dòng mới khôn,Một quan niệm: yếu tố di truyền quyết định tư chất con người.,0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 "Vịt giời, hươu sao, gà làng Hồ","( Gà làng Hồ : gà trong tranh dân gian làng Đông Hồ, tỉnh Hà Bắc.) Những thứ trên trời hoặc vẽ trên giấy, không có trong thực tế.",1.0,0.0,0.0,0.0,1.0,7.0 Tiền lưng gạo bị,"Chuẩn bị đầy đủ, kĩ càng mọi điều kiện vật chất trước khi ra đi làm việc gì.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 Cả cây nây buồng,"( Cả : to; Nây : béo, mập, đầy đặn; Buồng : tập hợp nhiều nhánh quả trên cùng một cuống.) Cây có to thì quả mới to và nhiều, cha mẹ có to khoẻ con cái mới bụ bẫm.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,6.0 Có chuông chùa niệm Phật,Nhân có phong trào thì hưởng ứng.,0.0,1.0,0.0,0.0,1.0,6.0 "Sống một đồng không hết, chết một đồng không đủ",Sự tốn kém của tục lệ ma chay.,0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,6.0 Rách như tàu lá chuối," ( Tổ đỉa : tên một loài cây thường mọc bên bờ nước, lá xơ xác; Xơ mướp : màng xơ còn lại của quả mướp già đã khô xác hết cùi.) Rách thủng lỗ chỗ, xơ xác; Quần áo rách rưới lôi thôi nhếch nhác; Cảnh sống nghèo khổ, đói rách.",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,7.0 "bốn chín chửa qua, năm ba đã đến","Theo mê tín, ở tuổi bốn mươi chín và ở tuổi năm mươi ba thường xảy ra tai nạn có thể làm chết người.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 Đắm ngọc chìm hương, Người phụ nữ chìm đắm dưới làn nước. “Thổ quan theo vớt vội vàng Thì đà đắm ngọc chìm hương mất rồi.” (Truyện Kiều),0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,1.0 "bốc tay sốt, đổ tay nguội",Ý nói: Lấy ở chỗ này đưa vào chỗ khác.,0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,7.0 bố chồng là lông con lợn,Lời nói đùa để chế giễu những ông bố chồng.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,5.0 Canh chung chẳng ai cho muối," Việc chung không ai quan tâm, chăm lo săn sóc.",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,3.0 "Cấy chay, cày gãi, bừa chùi", ( Cấy chay : cấy không có phân gio bón lót; Cày gãi : cày nông như gãi đất; Bừa chùi : bừa qua quýt.) Lối làm ruộng cẩu thả (không thể cho năng suất cao.,0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,3.0 bồ dục chấm nước mắm cáy,Nói hai thứ hoặc hai người không xứng với nhau.,0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,1.0 bóng quáng đến loà,Có nghĩa: Vì quáng mắt mà không thấy gì.,1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,3.0 Dãi nguyệt dầu hoa,"Người con gái đẹp bị vùi dập, trải qua nhiều gian truân vất vả. “Bấy chầy dãi nguyệt dầu hoa Mười phần xuân có gầy ba bốn phần.” (Truyện Kiều)",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,7.0 Câm như thóc trầm ba mùa," ( Hến : động vật thân mềm có vỏ cứng gồm hai mảnh, khi có động thì khép chặt lại; Trầm : chìm.) Nín thít chịu đựng, không hé nửa lời.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,3.0 bỏ phóng sinh,"Chê những người cha mẹ không trông nom, giáo dục con cái, để chúng muốn làm gì thì làm, có ra sao cũng mặc. :",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 bỏ đường bỏ xá,Nói phải tiêu tốn lặt vặt ở dọc đường. Có ý phàn nàn.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 bỏ bùn sang ao,Nói làm một việc tốn công vô ích.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 bò ăn mạ thì dạ bò hay,Nói người nào làm việc gì xấu thì tự người ấy biết.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "Kim chưa mài, chưa ai ăn cắp","Của chưa dùng được, không có giá trị, không lo bị mất.",0.0,1.0,1.0,1.0,0.0,6.0 Biết mày ngang mũi dọc, Biết qua loa đại khái.,0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,6.0 "biết tội đâu mà tránh, biết phúc đâu mà cầu",Lời nói tổ thái độ tiêu cực đối với mọi sự việc.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 "biết sự trời, mười đời chẳng khó","Người mê tín cho rằng mọi việc đều do tiền định, do đó sinh ra bói toán và xem số.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 biết đâu là tổ chuồn chuồn,Ý nói: Không thể hiểu được những việc chẳng hay ho gì mà người ta tìm cách giấu giếm.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 "hùm, nhà hướng nam không làm cũng ăn"," Một kinh nghiệm lấy vợ: lấy người thật hiền hoà vì có người là đàn bà nhưng tướng người và tính nết lại như đàn ông; Một kinh nghiệm làm nhà: làm nhà quay hướng nam để mùa hè hứng gió nam mát, mùa đông tránh được gió bấc lạnh.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 bí rì rì,"Ý nói: Không trôi chảy, không giải quyết được.",1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,3.0 bì bà bì bạch,"Ý nói dáng đi nặng nề, chậm chạp.",1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,3.0 "Giàu con út, khó con út, trút sạch cửa nhà"," Phản ánh thực tế lâu đời: sau khi gây dựng cho các con lớn, bố mẹ ở lại với con út, nếu nhà có của thì con út được hưởng, nhà nghèo, cha mẹ già yếu, con út chưa trưởng thành thì cũng phải chịu thiệt thòi. ",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,6.0 "Khôn khéo bánh dày, vụng dại chày cối"," Người tài thì làm những việc khéo chân khéo tay, người vụng thì làm những việc nặng nhọc.",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,3.0 Hạ bút thành chương,(Đưa bút xuống giấy là ra văn chương.) . Xuất khẩu thành chương .,0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,2.0 Hạt châu mắt cá, Lẫn lộn châu ngọc với mắt con cá. Người cao quý hiền tài lẫn lộn với đám phàm tục.,0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,6.0 "bạc thì dân, bất nhân thì lính","Lời phàn nàn của bọn quan lại trong chế độ phong kiến, khi người ta đối xử không hậu hĩ với chúng.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Yểm mục bổ tước," Làm một việc khó có thể đạt được kết quả; Hành động khờ khạo, thiếu thực tế; Tự huyễn hoặc, tự dối mình, hi vọng vào điều mong manh. “Dề loà yếm thắm trôn kim Làm chi bưng mắt bắt chim khó lòng.” (Truyện Kiều)",0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,6.0 ăn như Nam-Hạ vác đất,"(Ngày xưa, người tỉnh Nam Định thường lên phía Bắc để lao động kiếm ăn) Ý nói: Ăn khỏe lắm.",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,4.0 "Khôn làm cột cái, dại làm cột con", ( Cột cái : hàng cột to và cao nhất trong ngôi nhà.) Ai khôn ngoan thì được ở địa vị quan trọng; Phụ nữ khôn ngoan không phải chịu cảnh lẽ mọn.,0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,6.0 "Xanh nhà, lợn gà người","( Xanh : dụng cụ dùng để xào nấu.) . Bè ta, gỗ chú nó .",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,7.0 Cổ cong mặt lệnh," ( Lệnh : nhạc khí bằng đồng, hình tròn to, có núm lồi, dùng dùi mà đánh phát ra thành tiếng to vang; Cong : đồ đựng bằng sành, giống như chum nhưng nhỏ hơn và rộng miệng hơn.) Người thô kệch, mặt to, cổ to.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,7.0 Có nội hoa hèn,( Cỏ nội : cỏ dại ngoài đồng nội.) Thân phận người phụ nữ hèn mọn thấp kém. “Rộng thương cỏ nội hoa hèn Chút thân bèo bọt dám phiền mai sau.” (Truyện Kiều),0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,6.0 Khó bó đến xương,"Ở tình trạng thiếu thốn, nghèo khổ thì bị ràng buộc, kìm hãm, không dễ dàng thực hiện ý muốn.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,6.0 Ruột ngựa phổi bò," Người vô tâm, tính tình bộp chộp, không giấu giếm ai điều gì, cũng không giận ai lâu.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "Có nhân nhân nở, vô nhân nhân trẩm"," ( Nhân 1 : nhân đức; Nhân 2 : hạt nhân; Trẩm 1 : giấu để lấy đi, không giao cho; Trẩm 2 : không mọc lên được.) Ăn ở nhân đức sẽ được người khác đối xử tốt, đem điều tốt đến cho, ăn ở bất nhân, độc địa thì người ta không tốt với mình; Người có lòng nhân hậu được con đông cháu đàn, kẻ ăn ở bất nhân phải tuyệt tự.",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,2.0 "Voi chéo ngà, đàn bà một mắt"," Voi bị mất một ngà, đàn bà bị hỏng mất một mắt thường rất hung dữ, ghê gớm.",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,6.0 Giải cấu tương phùng,Tình cờ không hẹn mà gặp. “May thay giải cấu tương phùng Gặp tuần đố lá thoả lòng tìm hoa.” (Truyện Kiều),0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,7.0 "ăn cơm nhà, thổi tù và hàng tổng",(Tù và là thứ còi lớn làm bằng sừng trâu dùng để báo hiệu ở nông thôn ngày xưa) Ý nói phải làm việc vất vả mà không được -hưởng một tí quyền lợi gì.,0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,3.0 "ăn chửa no, lo chửa đến","Nói tuổi thanh niên ăn khỏe, nhưng chưa biết lo liệu công việc. Thường dùng để nói con cái mình mới lớn lên.",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,3.0 "Ăn giỗ ngồi áp vách, có khách ngồi thành bàn"," ( Ăn cỗ , ăn giỗ : ăn uống khi có việc vui mừng hoặc cúng lễ trong nội bộ gia đình, họ hàng… thường ngồi chiếu, ngồi giường; Ăn khách : ăn cơm với khách.) Một kinh nghiệm xử sự: khi ăn cỗ, nên ngồi áp vách, có chỗ dựa thoải mái, khi có khách thì nên ngồi thành bàn cho lịch sự.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,6.0 Chạy long tóc gáy,Chạy vạy khắp nơi để lo liệu việc cần kíp.,0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,6.0 "ăn cây táo, rào cây xoan dâu","(Xoan dâu quả như cây xoan, nhưng ăn được) Nói người có tình nghĩa luôn luôn tỏ lòng biết ơn người làm ơn cho mình.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Đồng rau đồng muối,Tiền chi tiêu vào những khoản lặt vặt cho sinh hoạt hằng ngày.,0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,7.0 "Con cá, lá rau, chà già, que củi"," ( Chà : cành cây có nhiều nhánh nhỏ, thường dùng để rào hoặc thả dưới nước cho cá đến ở.) Những thứ nhỏ nhặt, tủn mủn.",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,7.0 áo đơn lồng áo kép,Nói cảnh sung túc không thiếu thốn gì,0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,7.0 Đi ngang về tắt," Quan hệ trai gái vụng trộm, bất chính.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,1.0 "Xa chùa vắng tiếng, gần chùa điếc tai","Xa tham gần thối . Xa nhau thấy nhớ, gần bên nhau lại khó chịu vì nhau.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Gà nhà lại bới bếp nhà," Tự mình để lộ cái không hay, không tốt trong gia đình, nội bộ cho người ngoài chê cười.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "Được một bữa cơm người, mất mười bữa cơm nhà"," Tốn kém trong việc giao du, đãi đoạ nhau.",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,6.0 "Giàu hay mần, bần hay ăn","( Mần : làm; Bần : nghèo.) . Giàu tham việc, thất nghiệp hay ăn .",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,3.0 "Khô chân gân mặt, đắt tiền cũng mua","Một kinh nghiệm chọn người ở: người có bàn chân lộ xương (khô chân), mặt lộ gân (gân mặt) là tướng mạo của kẻ tôi tớ (quan niệm duy tâm).",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 Lạy cả nón," Kiên quyết từ chối, không chấp nhận.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,7.0 ai dám đánh đu với tỉnh,"Không đua đòi với những kẻ tỉnh ma, ranh mãnh.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,6.0 Vợ nhà gà chợ," Những thứ được tha hồ xem xét, muốn làm gì cũng được.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,5.0 Đai vàng hốt ngọc," ( Đai : vành đeo ngang lưng ngoài áo đại trào; Hốt : thẻ bằng ngà hay bằng xương, quan lại xưa cầm trước ngực khi chầu vua.) Kẻ quyền quý, ăn mặc sang trọng.",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,5.0 ai biết mót đái mà hạ võng,"(Ngày xưa, những kẻ quyền quý đi đâu thường nằm cáng, tức võng có mui, bắt hai người khiêng) (TT.) Tỏ ý phản kháng những kẻ hay hoạnh hoe.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Tiền vàng xâu lõi lụa,Hai bên xứng với nhau.,0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,5.0 Cao ngày dày kén, ( Kén : tổ bằng tơ của một số loài sâu bướm như tằm dệt ra để ăn lúc hoá nhộng.) Cho vay (lãi) càng nhiều ngày càng lợi.,0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 "Nhặt che mưa, thưa che gió","( Nhặt : dày, khít.) Sử dụng theo khả năng.",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,4.0 Thuốc đắng dã tật," ( Dã : làm giảm, làm mất tác dụng của chất độc hại đã hấp thu trong cơ thể; Tật : bệnh tật, thói xấu.) Thuốc đắng thì chóng khỏi bệnh, lời nói thẳng khó nghe nhưng bổ ích, chớ nóng giận, tự ái khi nghe lời nói thẳng.",0.0,1.0,1.0,1.0,0.0,6.0 Áo thô giày cỏ, Trang phục mặc khi có đại tang theo tục lệ cổ truyền.,1.0,0.0,1.0,0.0,0.0,7.0 Cái giá cắn làm đôi," ( Cái giá : mầm đậu xanh chưa mọc lá, dùng làm rau ăn.) Ăn uống nhỏ nhẹ, thanh cảnh.",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,6.0 "ba vua, bảy chúa","Nói tình hình lộn xộn trong triều đình thời vua Lê, chúa Trịnh.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,7.0 ba tháng mười ngày,Tức là một trăm ngày. Thường nói lễ trăm ngày sau ngày chết của một người.,1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,7.0 Gió giật mưa tuôn," Gió đập mạnh, mưa nặng hạt, mưa to gió lớn; Chỉ sự phũ phàng của thiên nhiên đối với hoa cỏ, cây cối (ngầm ví với sự vùi dập phũ phàng của cuộc đời đối với thân phận người phụ nữ yếu đuối); Sự nhanh mạnh của hành động, ý tưởng. “Lênh đênh một chiếc thuyền tình Ngược xuôi, xuôi ngược có mình có ta Phòng khi gió táp mưa sa Mình vào bẻ lái, ta ra chịu sào.” ( cd ) “Ai làm gió táp mưa sa ( cd ) Cho cây anh đổ, cho hoa anh tàn.” “Bấy chầy gió táp mưa sa Mấy trăng cũng khuyết, mấy hoa cũng tàn.” (Truyện Kiều) “Tay tiên gió táp mưa sa Khoảng trên dừng bút thảo và bốn câu.” (Truyện Kiều)",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,4.0 ba mươi sáu cái nõn nường,"(Nõn nường là từ cổ chỉ vật làm bằng gỗ tượng trưng cho dương vật, tức nõn và âm hộ, tức nường) Thường dùng để từ chối một cách thân mật và mỉa mai những đòi hỏi quá đáng của người thân.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 ba hồn bảy vía,"(Theo mê tín mỗi người có ba hồn và bảy hoặc chín vía) Thường dùng để gọi một người đang bất tỉnh nhân sự, hoặc để gọi một cách giận dữ một đứa trẻ đương mải chơi.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,7.0 ba đời bảy họ,"Ý nói mỉa mai cả dòng giống, như trong câu ca dao: Ba đời bảy họ nhà khoai, dù ngọt, dù bùi cũng phải lăn tăn.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Hai vợ chồng son đẻ một con,343,0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,5.0 Bát cơm phiếu mẫu,"( Phiếu mẫu : bà già giặt vải.) Sự giúp đỡ của người khác đối với mình lúc còn hàn vi. . Hàn Tín người đất Hoài Ân khi còn hàn vi thường theo ăn nhờ người khác. Một hôm Tín câu cá gần người đập vải. Thấy Tín đói, bà cho Tín ăn cơm. Về sau Hàn Tín làm tướng cho Hán Cao Tổ lập nhiều công lớn, đã tìm đến phiếu mẫu để tạ ơn.",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,2.0 "Bình thi giảng võ, loạn thế độc thi"," Không lơ là việc rèn luyện, đón trước thời cơ.",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,6.0 ăn xưa chừa nay,Ý nói: Trước đã dùng nhiều rồi thì nay không còn mà dùng nữa.,0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,6.0 "Tháng tám, nắng rám trái bưởi"," ( Rám : vỏ quả chuyển thành màu sẫm hơn, do chịu tác động của ánh nắng.) Một kinh nghiệm về thời tiết: tháng tám âm lịch tương ứng với tháng chín dương lịch là thời kì thời tiết ít mây chiếm ưu thế, số giờ nắng tăng lên, nắng rát bỏng.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "Lỗi tạ, vạ lạy","Thái độ ăn năn, cầu thị.",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,6.0 Hương lạnh khói tàn, Cảnh không người thờ cúng chăm sóc.,0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,5.0 "ăn trầu không rễ, như rể nằm nhà ngoài",(Rễ là vỏ cây chay cùng nhai với cau và trầu không) Câu nói đùa của những người ăn trầu khi không có miếng vỏ.,1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,7.0 Hồn tinh vệ,"( Tinh vệ : giống chim nhỏ ở bãi biển.) Hồn oan. “Tình thâm bể thảm lạ điều Nào hồn tinh vệ biết theo chốn nào?” (Truyện Kiều) . Theo Thuật dị kí , ngày xưa con gái Viêm đế đi chơi, vượt bể bị chết đuối, hoá ra chim tinh vệ, ngày ngày đến núi Tây ngậm đá về lấp biển Đông cho hả giận.",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,7.0 Đàn bà quạ mổ, Hạng đàn bà không ra gì.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Vô sừng vô sẹo,"( Sừng : sừng trâu; Sẹo : lỗ thủng xoi ở vách mũi trâu để xỏ dây dong dắt.) Con nghé chưa mọc sừng, chưa xỏ mũi buộc dây nên khó kiềm chế. Đứa trẻ còn ở tuổi dại dột chưa vào khuôn phép, bướng bỉnh, khó bảo.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,3.0 ăn tái ăn tam,Có nghĩa: Ăn đi ăn lại nhiều lần.,1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,7.0 Nể rừng chẳng dám động dây," Muốn làm việc gì nhưng còn e sợ như vậy sẽ động chạm, ảnh hưởng đến nhiều việc, nhiều người có liên quan.",0.0,1.0,0.0,0.0,0.0,2.0 "Chim công mồi, mèo công con",( Công : ngậm tha đi.) Một nhận xét về đặc tính sinh hoạt của chim và mèo.,1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 ăn sau là đầu cất dọn,"Câu nói đùa phân công người ăn sau cùng phải dọn mâm, dọn bát.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 ăn no chạy làng,Nói kẻ đánh bạc được một số tiền thì thôi không đánh nữa để ăn chắc.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 ăn nói một gióng,Thường dùng để răn đe những trẻ em ăn nói không lễ phép đối với người trên.,0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,3.0 "Khăn gấm áo hồng, bế bồng kiếm sắc","( Gấm : hàng dệt bằng tơ nhiều màu, có hình hoa lá.) Vẻ đẹp của người võ sĩ.",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,2.0 Của là cuống ruột," Của mình mình giữ lấy, không thể tin ai, buông cho ai được; Động đến tiền của là đau xót.",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,6.0 "Mặt tày lệnh, cổ tày cong"," ( Lệnh : nhạc khí bằng đồng, hình tròn to, có núm lồi, dùng dùi mà đánh phát ra thành tiếng to vang; Cong : đồ đựng bằng sành, giống như chum nhưng nhỏ hơn và rộng miệng hơn.) Người thô kệch, mặt to, cổ to.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,7.0 Giấc mây mưa," Cuộc hội ngộ, trai gái gặp gỡ vui chơi ân ái với nhau. “Bâng khuâng đỉnh Giáp non thần Còn ngờ giấc mộng đêm xuân mơ màng.” (Truyện Kiều) . Sở Tương Vương cùng Tống Ngọc đến chơi đền Cao Đường, giữa ban ngày nhân vì mệt mỏi mà ngủ thiếp đi, thấy một người đàn bà đến nói rằng: “Thiếp là thần nữ núi Vu Sơn, làm khách đền Cao Đường, nghe nhà vua ngự chơi đây xin nguyện đến hầu dâng chăn gối.” Vua nhân thế mà đem lòng yêu. Khi từ biệt, người con gái nói rằng: “Thiếp ở tại mé nam núi Vu Sơn, sớm làm mây, chiều làm mưa, sớm chiều ở dưới chân núi Dương Đài.”",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,1.0 Con em kèm con chị," Xô bồ, cái tốt đẹp, có chất lượng cao bù cho cái nhỏ, xấu hơn.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,5.0 buổn tình cháu rể khóc đưa bà,Thường tình thì bà của vợ đối với một người cháu rể là không thân thiết lắm.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,5.0 Oản chùa cúng bụt,"( Oản : xôi hoặc bột bánh khảo được nén chặt vào khuôn, đóng thành khối nhỏ hình nón cụt để cúng; Bụt : Phật, theo cách gọi dân gian.) . Của ruộng đắp bờ .",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,6.0 "Sung ngái một lòng, bưởi bòng một dạ","( Bòng : bưởi cùi dày, vị chua.) . Lòng vả cũng như lòng sung .",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,6.0 bụt không thèm ăn mày ma,Ý nói: Người tự trọng không hạ mình van xin kẻ vô lại.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 Lớn vú bụ con,Người đàn bà hoặc con vật có vú lớn (bụ sữa) thì con mập mạp.,1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 Nhạt như canh cần nấu suông,"Thức ăn nhạt nhẽo, vô vị; Tình cảm hờ hững, lạnh nhạt. “Khi xưa đằm thắm muôn phần Bây giờ đã nhạt như canh cần nấu suông.” ( cd )",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,1.0 Cú kêu ra ma, Cú kêu là điềm xấu báo hiệu nhà có người chết (theo mê tín).,0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,4.0 Chẻ tre qua đốt," Chẻ tre qua đốt (phần cứng, đặc) thì tách ra rất dễ. Công việc đã qua giai đoạn khó khăn, đến lúc thuận lợi dễ dàng; Ở thế mạnh, áp đảo đối phương. . Đỗ Dự là một tướng tài đời Tấn. Khi cầm quân đánh Ngô, giữa lúc binh sĩ đang hăng hái, sức quân dồi dào thì có người khuyên ông nên tạm thu binh chờ đến mùa xuân sang năm để tránh nước sông đang lên to và bệnh dịch đang hoành hành. Đỗ Dự trả lời: Hiện binh uy đã dậy. ví như người chẻ tre, sau khi đã chẻ qua vài đốt thì đoạn sau cứ thuận theo lưỡi dao mà vỡ toác ra.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 Năm ngày ba tật,Ốm đau luôn.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 bụt nhiều oản ít,Ý nói: Vật ít mà phải chia cho nhiều người.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,7.0 Năm người mười làng,Nơi ở hỗn tạp.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Biết mày ngang mắt dọc, Biết qua loa đại khái.,0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,7.0 ai ăn trầu nấy đó môi,Tỏ thái độ bàng quan đối với thắng lợi của người khác.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 Trôn nồi năm cũng bằng cằm niêu mốt, ( Nồi ba mươi : nồi nấu cho ba mươi người ăn; Niêu mốt : nồi niêu nhỏ nấu vừa một người ăn.) Những thứ thừa thãi của nhà giàu cũng đủ no cho nhà nghèo.,0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,6.0 "Cởi áo thành dân, mặc áo thành quan",( dt . Thái.) Người có chức quyền với dân nghèo chẳng qua cũng chỉ khác nhau ở cái vỏ ngoài.,0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,5.0 Ăn trứng thì đừng ăn con,"Được đằng này thì mất đằng kia, có bao nhiêu ăn hết thì sau nhịn",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,3.0 Cát lầm ngọc trắng,"Người con gái đẹp đẽ, trong trắng bị vùi dập, đầy đoạ, ví như viên ngọc trắng bị cát làm vẩn đục, vấy bẩn. “Vì ta cho luỵ đến người Cát lầm ngọc trắng thiệt đời xuân xanh.” (Truyện Kiều)",0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,2.0 cá chẳng bén câu,Ý nói: Hai người không thể hợp nhau.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,1.0 "Nắng ngày Hạ chí lo chi, hễ gió Tây bấc ấy thì hạn tai","( Hạ chí : ngày mặt trời ở xa nhất về phía bắc xích đạo, tiết giữa mùa hè, thường vào hăm mốt, hăm hai tháng sáu dương lịch.) Một kinh nghiệm dự đoán thời tiết: nếu vào ngày Hạ chí mà có gió Tây bấc là trái thời tiết, năm ấy dễ có thiên tai, hạn hán.",0.0,1.0,1.0,1.0,0.0,4.0 Lời nói gói tội,". Một lời nói, một đọi máu . Nói năng không thận trọng gây tai hại cho người thì mình phải nhận lấy trách nhiệm ấy không về mặt pháp lí cũng về mặt tinh thần (lời răn đe kẻ nói năng không thận trọng).",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,6.0 "Chè ngon khan cổ, thuốc ngon lắm đờm"," Những thứ ngon lành đẹp đẽ không phải lúc nào cũng đem lại điều tốt lành cho người được hưởng; Sự đam mê thái quá sẽ gây hậu quả không tốt. “Vợ đẹp chỉ tổ đau lưng Chè ngon khan cổ, thuốc ngon lắm đờm.” ( cd )",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,6.0 "Tóc đuôi gà, mày lá liễu",( Tóc đuôi gà : tóc dài thừa bỏ ra ngoài đuôi khăn vấn; Mày lá liễu : lông mày thanh nhỏ mềm như lá liễu.) Người phụ nữ có nhan sắc.,0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,2.0 Cưỡi ngựa đầu thềm,"Làm việc lớn trong hoàn cảnh bó buộc, thiếu thốn, không phù hợp.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,4.0 Cầm vợ đợ con," ( Đợ : cầm cố, bán tạm thời khi nào có tiền thì chuộc lại.) Túng quẫn đến cùng cực (đành phải bán cả vợ con).",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Vặn nài bẻ ống," ( Ách : đoạn gỗ cong mắc vào vai trâu bò để buộc dây kéo cày kéo xe; Nài : vòng dây bắt tréo hình số 8, lồng vào chân để trèo cây có thân hình cột như cau, dừa, cho khỏi tuột; Ống : vật rỗng hình trụ dài, lồng dây vào trong rồi buộc cổ chó để chó khỏi cắn đứt dây.) Phá bỏ những sự ràng buộc giành lại tự do; Dùng mánh lới lật ngược lẽ phải của người để giành lẽ phải cho mình.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,6.0 bương già nhà vững,(Bương là thứ tre to) Cho rằng làm nhà bằng tre già thì tốt hơn tre non. Cũng có nghĩa bóng là người già thì vững vàng.,0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,6.0 buồn tình như đĩ về già,"Kẻ làm đĩ là chỉ nhờ vào nhan sắc, lúc đã già thì tất nhiên không còn nhan sắc nữa, vui làm sao được!",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "Sơn ăn tuỳ mặt, ma bắt tuỳ người"," ( Sơn : chất chế từ nhựa cây sơn, cùng họ với xoài, lá kép lông chim, dễ gây dị ứng với người dùng khiến mặt mày sưng tấy; Ma : hiện hình của người chết, theo mê tín.) Tuỳ người mà bắt nạt chèn ép.",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,6.0 buôn chín bán mười,Ý nói: Buôn bán không lấy lãi nhiều quá.,1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,6.0 Đồng cân thiết cốt," ( Cân : gân; Thiết : sắt; Cốt : xương.). Chân đồng vai sắt . Thể phách người anh hùng hào kiệt; Người có sức mạnh, sức chịu đựng phi thường.",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,2.0 cây cao bóng mát,"Ngoài nghĩa đen nói những nơi mát mẻ vì có bóng cây, còn nghĩa bóng chỉ những nơi nhàn hạ.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 "Cơm vua, ngày thợ hoạn",( Thợ hoạn : thợ thiến gà thiến lợn.) Dông dài hết ngày này qua ngày khác.,0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,3.0 búi tóc củ hành làm anh thiên hạ, Bới tóc củ hành làm anh thiên hạ.,1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,6.0 câu hào thả rãnh,"Có nghĩa: Lấy ở nơi này bỏ vào nơi khác, rút cục chẳng được gì.",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,6.0 Con tôm nhảy bờ là con tôm lớn," Tâm lý tiếc của, coi những cái đã mất lớn hơn là thực tế.",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,6.0 Rày trông mai chờ, Mong chờ hết ngày này sang ngày khác. “Tưởng người dưới nguyệt chén đồng Tin sương luống những rày trông mai chờ.” (Truyện Kiều) “Kim Trọng luống rày trông mai đợi Mối tơ hồng bối rối lòng đây.” (Phú Thuý Kiều),0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,1.0 bụng đói như bò bắt nợ,"(Con bò mà người có nợ phải trả hẳn là bị đói, chẳng béo tốt gì) Ý nói: Đói quá.",1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,7.0 cất lúa rụng thóc,Ý nói: Tằn tiện mặt này lại thiệt thòi mặt kia.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 "cái cú, cái cáo cũng nháo về rừng",Nói tình hình nguy ngập gây ra sự nhốn nháo chung.,0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,6.0 Bảy mươi không bằng đứa lên bảy,Già đời còn dại.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Đứa ở giống tông chủ nhà," Những người sống gần gũi thường bị ảnh hưởng thói quen, tính nết của nhau.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 Bạt núi ngăn sông," Sức mạnh phi thường, khí thế hùng vĩ; Việc cực kì vĩ đại thể hiện hoài bão lớn lao.",0.0,1.0,0.0,0.0,0.0,2.0 Gặp hội rồng mây," Cơ hội may mắn: vua tôi, trai gái gặp nhau, hoặc người đi thi đỗ đạt vinh hiển. “Thoả duyên cá nước, gặp hội mây rồng.” (Lẳng lơ phú) “Bây giờ cha tuổi tác này Mong con gặp hội rồng mây kịp người.” (Truyện Phan Trần)",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,6.0 Ăn trầu không vôi," Một kinh nghiệm ăn uống: lá trầu không phải têm cùng với vôi nhai mới có vị thơm đậm và thắm đỏ, ăn trầu không vôi thì không đủ vị, nhạt nhẽo vô duyên.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 Vênh váo như bố vợ cậu ấm,"( Cậu ấm : con trai nhà giàu sang.) Tự đắc, hợm mình một cách lố lăng (như người dân thường lại có con gái lấy được cậu ấm).",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Qua rào vỗ vế," ( Rào : vật dùng để ngăn lối đi, thường là cây nứa, gai nhọn hoặc tường chắn; Vế : đùi.) Qua bước khó khăn, gian nan đã tỏ ra chủ quan, thoả mãn.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,6.0 Anh hùng liệt nữ,( Liệt nữ : người đàn bà có khí tiết.) Trai tài gái giỏi.,0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,2.0 "cả sông đông chợ, lắm vợ nhiều con",Lời chống chế của những kẻ tuyên truyền cho chủ nghĩa đa thê trong chế độ cũ.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,1.0 cần công kiệm học,Nói học sinh vừa phải học tập vừa phải chăm chỉ lao động.,1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,6.0 "Vật đến keo, trèo đến mái","( Keo : lần tranh giành bằng sức lực trong đấu vật.) . Xem hội, đi cho đến chùa .",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,6.0 Lão giả an chi,"Người già an phận, kệ việc đời.",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,6.0 Vì cây dây cuốn," ( Vị : vì; Dây leo : cây có thân yếu, không mọc đứng được một mình mà bám vào cây khác bằng cách tự quấn xung quanh hoặc nhờ những tua cuốn như mướp, gấc.) Sự liên quan, ràng buộc, gắn bó, nương tựa, nhờ cậy lẫn nhau giữa các sự vật gần gũi; Vì thân thiết hoặc có quan hệ gần gũi với người này mà trở nên quen biết, thân cận, gắn bó với người khác. “Có cây mới nên dây leo Dây lên đến ngọn, chê sao cây lùn.” ( cd )",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,5.0 Chó đen giữ mực," (Mực màu đen; Chó đen còn gọi chó mực.) Ngoan cố, chứng nào tật ấy, không chịu sửa chữa khuyết điểm.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "Một ngày nên nghĩa, chuyến đò nên quen"," Một đạo lý làm người: không nên quên tình nghĩa, người dạy bảo một chữ cũng đáng kính trọng, gặp gỡ, gần gũi nhau một ngày cũng nặng tình nghĩa (bạn bè, chồng vợ).",0.0,1.0,0.0,0.0,0.0,6.0 Ăn cơm làm cỏ chẳng bỏ đi đâu, Một kinh nghiệm làm ruộng: cày cấy rồi nhưng phải làm cỏ và chăm bón cẩn thận thì lúa mới tốt được.,1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "Vắng sao Hôm, có sao Mai", Vắng người này đã có người khác thay thế.,0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 Sợ mẹ cha không bằng sợ tháng ba dài ngày,"Nỗi lo âu sợ hãi của nông dân xưa về vụ giáp hạt (tháng ba là tháng giáp hạt giữa mùa và chiêm, dài hơn vụ giáp hạt tháng giữa chiêm và mùa).",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Cục đất nặn ra ông Táo," ( Bụt : Phật, theo cách gọi dân gian.) Hòn đất tự nhiên không có giá trị, không ra hình thù gì, khéo nặn thành tượng Phật thì trở nên vật quý, được lễ bái cung kính. Bị bỏ xó một chỗ, không được tin cậy cất nhắc thì chẳng là cái gì, gặp thời gặp vận lại được trọng vọng cung kính; Vật tầm thường, nếu khéo dùng, qua cải tạo trở nên quý hiếm.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,6.0 Cơm cày cơm cấy," Cơm cho thợ cấy, thợ cày xuềnh xoàng, đạm bạc, cốt lấy no bụng, ăn thả sức.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "Ăn thì dùa, thua thì chịu"," ( Dùa : gom lại, vun lại.) Được thì lấy thua thì chịu (giao hẹn trong cuộc cờ bạc).",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,6.0 "Chẳng ngon cũng thể sốt, chẳng tốt cũng thể mới","( Sốt : thức ăn còn đang nóng, mới bắc trên bếp xuống.) Thức ăn nóng sốt tạo cảm giác ngon miệng, đồ vật còn mới, chưa qua tay người khác thì được quý chuộng, đáng giá.",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,6.0 Con đĩ đánh bồng," Điệu bộ nhởn nhơ õng ẹo, nhắng nhít. . Xưa trong các đám rước, thường có hai hoặc bốn đứa con trai mặc giả gái, mỗi đứa đeo một cái bồng (nhạc cụ hai đầu bịt da như mặt trống, giữa thắt lại), vừa múa, vừa đập trống làm trò, điệu bộ nhí nhảnh, õng ẹo, người ta gọi là con đĩ đánh bồng.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "Ăn chẳng nên, làm chẳng ra"," Không gặp dịp, làm ăn trì trệ, cuộc sống khó khăn.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,4.0 "Đĩ có tông, ai trồng nên đĩ","( Tông : dòng giống.) Một quan niệm: đàn bà hư hỏng hoặc làm nghề mại dâm là do dòng giống; Mỉa mai, nguyền rủa người đàn bà hư hỏng.",0.0,1.0,1.0,1.0,1.0,3.0 Thả chà cá mới ở ao,"( Chà : cành cây có nhiều nhánh nhỏ thường dùng để thả dưới nước cho cá đến trú.) Một kinh nghiệm thả cá, bắt cá. Phải có cái gì ràng buộc mối quan hệ đã có nhưng chưa được bền vững.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 "Trồng cây đừng có chạm lá, nuôi cá đừng có chạm vây"," Một kinh nghiệm nuôi trồng: cây bị va chạm mạnh làm róc hết lá, cá bị sây sát vây, róc vảy thì khó sống được, mất khả năng sinh tồn.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Đầu gối dính cằm," Tư thế của người ngồi xổm bó gối; Người ốm yếu quá, không đi lại vận động được, chỉ ngồi một chỗ.",1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,7.0 Trâu he cũng bằng bò khoẻ,( He : ốm yếu.) . Yếu trâu còn hơn khoẻ bò .,0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,6.0 "Trời sinh trời dưỡng, khắc đẻ khắc nuôi"," Cứ đẻ, rồi cũng nuôi được (như giống voi ăn tốn như vậy mà vẫn có đủ để sinh sống, không phải chết đói, quan niệm lạc hậu).",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,6.0 "Cây tróc lá, cá tróc vây"," Một kinh nghiệm nuôi trồng: cây bị va chạm mạnh làm róc hết lá, cá bị sây sát vây, róc vảy thì khó sống được, mất khả năng sinh tồn.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Áo mặc chẳng quá đầu,"Việc gì cũng có mức độ, chừng mực của nó; Không được tự ý làm việc gì khi chưa được phép của người trên.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 "Nhẹ bằng lông quẳng chẳng đi, nặng bằng chì quăng xa lắc","( Chì : kim loại nặng, màu xám xanh.) Việc dễ hoá ra khó, việc khó hoá ra dễ. Ăn ở nhún nhường khiêm tốn thì người dù dữ cũng chẳng động đến mình, kiêu căng hách dịch thì dễ bị người ta hại.",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,6.0 "Chim liền cánh, cây liền cành"," Đôi trai gái gắn bó với nhau; Tình nghĩa vợ chồng khăng khít. . Theo Sưu thần kí , Tống Khang vương thấy Hà thị nhan sắc hơn người, bắt về ở với mình và bỏ tù chồng nàng là Hàn Bằng, Hàn Bằng tự sát, còn Hà thị cũng lao từ trên lầu cao xuống tự tử. Khang vương cho chôn xác Hà thị ở chỗ đối diện mộ Hàn Bằng. Qua một đêm, từ hai ngôi mộ có hai cây tử mọc lên, rễ chạm nhau ở dưới, cành chạm nhau bên trên, thường có đôi chim uyên ương bay đến đậu, tiếng hót thảm thiết. “Trong khi chắp cánh liền cành Mà lòng rẻ rúng đã dành một bên.” (Truyện Kiều)",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,1.0 "Đi vặn mình xà, mặt sa chữ nãi","(Chữ nãi : 乃 .) Tướng người vô dụng: đi thì vặn mình như con rắn, mặt sệ xuống, ủ rũ.",0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "Trẻ muối cà, già muối dưa","Muối dưa cần người già nhiều kinh nghiệm và cẩn thận nhẹ tay để dưa khỏi giập nẫu, không khú, muối cà cần người trẻ khoẻ tay để nén cà cho khỏi thâm.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Ngựa hươu thay đổi,"Đổi trắng thay đen để dò lòng người. “Ngựa hươu thay đổi như chơi Giấu gươm đầu lưỡi, thọc dùi trong tay.” (Cao Bá Nhạ) . Sử kí : Triệu Cao muốn làm phản, nhưng sợ quần thần không nghe, nên trước tiên phải thử. Y dâng Nhị Thế một con hươu mà bảo rằng đó là con ngựa, ai nói rằng đó là con hươu sẽ bị trừng trị.",0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Mạ úa thì lúa chóng xanh," Một kinh nghiệm làm ruộng: mạ có màu vàng (úa) thì đã già, cứng cây, khi cấy xuống ruộng chóng bén rễ, lúa xanh tốt. “Mạ úa cấy lúa chóng xanh, Vợ già chóng đẻ cho anh được nhờ.” ( cd ) “Mạ úa cấy lúa chóng xanh, Gái dòng chóng đẻ, sao anh hững hờ.” ( cd )",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "Người làm sao, của chiêm bao làm vậy","Người thế nào, của thế ấy.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 Chẳng ưa dưa khú bầu già,"( Dưa khú , bầu già : những thứ không ra gì.) . Chẳng ưa thì dưa có dòi .",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Le te như ghe lộn ngược,"( Ghe : thuyền.) Điệu bộ lanh chanh, láu táu.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "Ăn như rồng cuốn, làm như cà cuống lội ngược"," Ăn nhanh, đến đâu hết đấy, nói năng khôn khéo, làm thì uể oải bôi ra mỗi chỗ một ít, nhếch nhác bẩn thỉu.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "Có rau ăn rau, có cháo ăn cháo"," Có gì ăn nấy, cùng chia sẻ với nhau (mời mọc có ý khiêm tốn).",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 "Lớn nhưng lớn chuối hột, bé nhưng bé hạt tiêu","( Chuối hột : chuối quả có hạt, ăn không ngon; Hạt tiêu : hạt của cây hồ tiêu phơi khô, nhỏ nhưng vị thơm cay, dùng làm gia vị.) Lớn xác mà không ra gì, bé nhưng sâu sắc, đáo để, được việc.",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,6.0 Sớm đào tối mận," Quan hệ trai gái suồng sã, lả lơi, không đứng đắn. “Sớm đào tối mận lân la Trước còn trăng gió, sau ra đá vàng.” (Truyện Kiều) “Cho hay thục nữ chí cao Phải người sớm mận tối đào như ai?” (Truyện Kiều)",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Động chà cá nhảy," ( Chà : cành cây có nhiều nhánh nhỏ, thường dùng để rào hoặc thả xuống nước cho cá đến ở.) Làm một việc gì đó sẽ ảnh hưởng đến nhiều việc, nhiều người có liên quan. “Những là e ấp dùng dằng Rút dây sợ nữa động rừng lại thôi.” (Truyện Kiều) “Làm chi mặt vược mặt lăng Dứt dây chẳng sợ động rừng kia ru?” (Truyện Trinh thử)",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,6.0 "Được bụng no, còn no cật ấm",( Cật : phần lưng ở chỗ ngang bụng.) Phải lo toan có đủ ăn đủ mặc.,0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,6.0 Dặm liễu sương sa,"( Dặm : một thôi đường, dài 135 trượng, một trượng bằng 10 thước ta, một thước ta bằng 0,4 m.) Cảnh trên đường xa nhà. “Ngàn mai gió cuốn chim bay mỏi Dặm liễu sương sa khách bước dồn.” (Bà huyện Thanh Quan)",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,7.0 Đi đến đâu chết trâu đến đấy," Người cục mịch, vụng về, động vào việc gì hỏng việc ấy, đi tới đâu là làm hỏng việc hoặc gây ồn ào huyên náo ở đó.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "Đừng ham da trắng tóc dài, đến khi hết gạo chẳng mài mà ăn"," ( Nón tốt : ở đây có nghĩa là nón đẹp nhưng không đi mưa được.) Một quan niệm về hôn nhân: chớ quá ham hình thức, lấy người đẹp nhưng không biết làm ăn.",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,1.0 "Hang ếch nhẵn dưới, hang cầy nhẵn trên, hang rắn thì nhẵn hai bên","Một kinh nghiệm của người đi bắt ếch, bắt cầy, bắt rắn.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Lao tâm khổ tứ,Lo lắng suy nghĩ nhiều.,0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,6.0 Có máu có xót,"Những người có quan hệ ruột thịt, họ hàng thì yêu quý thương xót nhau.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,5.0 "Áo chân cáy, váy chân sứa","( Cáy : loại cua nhỏ ở vùng nước mặn, chân nhọn và có nhiều lông; Sứa : động vật ở biển, thân như cái tàn, có nhiều chân; Áo chân cáy : áo rách xơ xác; Váy chân sứa : váy rách lướp tướp.) Ăn mặc rách rưới (chủ yếu dùng ở vùng biển).",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,3.0 "Bốn mươi có cháu, sáu mươi có chắt",Những người có vợ có chồng sớm.,0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,5.0 "Thả chim thả cá, không khá cũng giàu","Theo phong tục, ngày hăm ba tháng mười hai âm lịch, người ta mua cá chép nhỏ về cúng rồi mang ra sông thả, để ông Công ông Táo cưỡi lên trời và phù hộ cho họ năm mới nhiều tài lộc. Người ta cũng quan niệm thả chim là việc làm phúc đức.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 Buôn mây bán gió,"Kẻ khoe khoang buôn nọ bán kia, nhưng thực ra chẳng làm gì.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "Giận con bọ chó, đốt cả đống rấm", Giận người này mà không làm gì được người ta lại trút nỗi bực tức lên đầu người khác có liên quan để trả thù hoặc bõ cơn tức.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Cỏ nào chạy tới miệng voi,"Miếng ăn, của cải phải do sức lao động khó nhọc chứ không tự nhiên mà có được.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "Sáng bể chớ mừng, tối rừng chớ lo","Một kinh nghiệm về thời tiết: ở nước ta bể ở phía đông, rừng ở phía bắc, phía đông sáng chớ vội mừng vì rất có thể gặp mưa, phía bắc u ám cũng chớ vội lo vì cơn đằng bắc nhanh tan, nắng to ( Cơn đằng bắc, đổ thóc ra phơi ).",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "Có đầu có đuôi, nuôi lâu cũng lớn","Dù đứa bé, con vật mới đẻ ra có còi cọc, xấu xí nhưng kiên trì chăm chút rồi cũng cứng cáp lớn dần.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 Tốt mã mà giã đám,"Giở được mã thì giã đám . ( Mã : đồ mã để cúng lễ.) Lề mề chậm chạp, chuẩn bị cầu kì quá mà nhỡ cả việc.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Chăn ấm gối êm," Cảnh vợ chồng vui vẻ, hạnh phúc. “Ngồi gốc cây đa, yêu gốc cây đa Ăn cơm bát mẻ, mình ta một chồng Ngồi mũi thuyền rồng, tựa mũi thuyền rồng Chăn bông đệm ấm nhưng chồng người ta” ( cd )",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,1.0 "Giàu nuôi lợn nái, nghèo nuôi chó cái gà con","Một kinh nghiệm chăn nuôi: nuôi chó cái, gà con phải bỏ ít vốn hơn nuôi lợn nái.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 To đầu khó chui,"Bồ nông cả mỏ khó kiếm ăn . Có cương vị nên khó làm bừa, làm ẩu.",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,6.0 Trời đánh thánh vật,"Loại đáng nguyền rủa, đáng bị trừng phạt.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "Chẳng ăn chẳng chơi, nửa đời cũng ra ma"," ( Ra ma : xấu xí, già cỗi.) Lý luận của kẻ lười biếng, ham hưởng lạc.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Dứa đầu mít cuối,"(Ai không ăn dứa đầu mùa là dại, ai không ăn mít cuối mùa là quê.) Dứa đầu mùa, mít cuối mùa thì ngon.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "Nhà giàu trồng lau ra mía, nhà khó trồng củ tía ra củ nâu"," ( Lau : cây cùng loài với mía, mọc hoang thành bụi, thân xốp, hoa trắng tụ thành bông, không ăn được; Củ tía : củ của loại cây trồng, thân leo, lá hình tim, thịt củ màu tím, dùng để ăn; Củ nâu : củ của loại cây mọc ở rừng, thân lao, có gai ở phần gốc, dùng để nhuộm màu nâu.) Vận hay thì cái gì cũng hay, vận xấu thì làm gì cũng gặp không may.",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,6.0 Cắt dài đáp ngắn,"( Đáp : nối thêm, đính thêm miếng vải vào chỗ thiếu, rách.) Cắt bớt chỗ dài để nối vào chỗ ngắn; Gia giảm, lấy chỗ dư thừa bù đắp vào chỗ khiếm khuyết.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 "Cua nhà nọ, rọ nhà kia","Râu ông nọ cắm cằm bà kia . Lung tung lẫn lộn, không đâu vào đâu.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Bẻ ách lộn nài," ( Ách : đoạn gỗ cong mắc vào vai trâu bò để buộc dây kéo cày kéo xe; Nài : vòng dây bắt tréo hình số 8, lồng vào chân để trèo cây có thân hình cột như cau, dừa, cho khỏi tuột; Ống : vật rỗng hình trụ dài, lồng dây vào trong rồi buộc cổ chó để chó khỏi cắn đứt dây.) Phá bỏ những sự ràng buộc giành lại tự do; Dùng mánh lới lật ngược lẽ phải của người để giành lẽ phải cho mình.",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,6.0 Lơ láo như chó thấy thóc,(Chó không ăn được thóc.) Dửng dưng trước sự việc không liên quan đến mình.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "Chán gà nhà, chuốc cò nội","Chê cam sành lại phải quýt hôi . ( Cò nội : cò ngoài đồng nội, chân cao, mỏ dài, ít thịt và ăn không ngon bằng gà.) Coi thường những thứ mình sẵn có mà đi chuốc lấy của bên ngoài vốn không tốt bằng.",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,3.0 "Ăn trầu không rễ, làm rể nằm nhà ngoài"," ( Rễ : rễ vỏ, thứ cần thiết để ăn kèm với trầu mới ngon.) Ăn trầu không có rễ vỏ thì phí cả miếng trầu (giống như làm rể không được ở cùng với vợ).",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,1.0 Chiêm se ré rụi," ( Ré : thứ lúa mùa hạt nhỏ, ngon cơm.) Một kinh nghiệm sản xuất: lúa chiêm cấy vào mùa hanh khô, nếu thiếu nước khó bén rễ (chết se, chết khô), lúa mùa cấy vào mùa hè, nắng nóng, mưa nhiều, lúa dễ thối vì úng ngập; Đồng đất khó làm ăn, không có hệ thống tưới tiêu, vụ chiêm thì khô hạn, vụ mùa thì úng lụt. “Nơi sâu em để cấy chiêm Nơi nào cao ráo thì em cấy mùa Chớ tham những ruộng hai mùa Chiêm se ré rụi, ăn thua nỗi gì.” ( cd )",1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 Đũa bếp khuấy nồi bung,"( Đũa bếp : đũa tròn, dài hơn đũa ăn bình thường, dùng để đảo thức ăn khi xào, rán, khác với đũa cả to, dài và dẹt, dùng để khuấy thức ăn được ninh nấu, bung nhừ trong nồi to.) Phải làm một việc quá sức, không phù hợp với khả năng của mình.",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,6.0 Nấu xáo voi," ( Nước xáo : nước luộc thịt.) Ba hoa khoác lác, hứa hẹn suông, nói thì to tát mà rốt cuộc chẳng có gì cả.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "Ốc nhồi nổi rìa ao, có mưa rào lại tạnh",Một kinh nghiệm dự đoán thời tiết: đang mưa to thấy có ốc nhồi bám rìa ao là biết trời sắp tạnh.,1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "Con biết ngồi, mẹ rời tay", Công lao mẹ nuôi con vất vả.,0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,5.0 "Người sống về gạo, cá bạo về nước",Mễ tận dân tàn . Thóc gạo là lương thực quý của con người.,0.0,1.0,1.0,1.0,0.0,4.0 "Sù sì da cóc, lắm thóc thì hơn",Người có xấu nhưng nhiều của thì vẫn quý.,0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,6.0 "Chồng như đó, vợ như hom"," ( Giỏ : đồ đan bằng tre để đựng tôm cá; Hom : nắp đậy hình phễu, đan bằng tre khít với miệng giỏ, tôm cá cho vào được mà không chui ra được.) Chồng lo làm lụng kiếm được của cải, vợ lo giữ gìn cho khỏi sa sẩy thất thoát; Vợ chồng gắn bó khăng khít với nhau.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,1.0 "Trai khôn tìm vợ, gái ngoan tìm chồng","Trai gái đến tuổi lấy vợ lấy chồng thì tìm đến nhau kết hôn là khôn ngoan, không chơi bời trác táng.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,1.0 Chợ chưa họp kẻ cướp đã tới," Chủ nhà chưa chuẩn bị xong, chưa khởi sự công việc thì người ngoài đã tới nhòm ngó, quấy nhiễu.",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,3.0 Hà tiện húp cháo hoa," ( Cháo hoa : cháo nấu chỉ bằng gạo trắng, thường ăn kèm với đường hoặc đậu rán.) Hà tiện không phải lối do tính quẩn, chọn cách làm tưởng là đỡ tốn nhưng chi phí phụ vào lại hết nhiều hơn. “Hà tiện mà ăn cháo hoa Đồng đường, đồng đậu cũng ra ba đồng.” ( cd )",0.0,1.0,1.0,1.0,1.0,3.0 Van thay lạy mướn," ( Mướn : thuê.) Giả vờ đau xót. . Tục lệ xưa khi đưa ma, con cháu khóc lóc thê thảm. Càng có nhiều người khóc, có nhiều người đội khăn tang, càng được khen đám tang to (người phúc đức có nhiều con cháu). Bởi vậy người giàu có mà ít con có tục thuê người ngoài đội khăn tang, mặc áo sô, giả làm con cháu đi đưa đám, giả vờ thương xót khóc than.",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,3.0 Chớp chằng chớp chão chẳng bão thì mưa,Một kinh nghiệm dự đoán thời tiết: trên trời có nhiều chớp nhằng nhịt là báo hiệu sắp có bão hoặc mưa.,1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "Ăn thì cúi trốc, đẩy nốc thì van làng"," ( Trốc : đầu; Nốc : thuyền nhỏ.) Lười biếng, muốn ăn không muốn làm.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Đầu gối còn gần hơn mắt cá chân, Họ hàng xa còn hơn láng giềng là người dưng.,0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,5.0 "Miệng ông cai, vai đầy tớ","( Ông cai : người trông coi một số người lao động làm thuê ở nhà máy, công trường hoặc nhà tù thời phong kiến, thực dân.) Miệng ông cai lúc nào cũng quát mắng chửi bới, vai đầy tớ luôn phải gánh vác.",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,3.0 "Mua danh ba vạn, bán danh ba đồng","Kẻ háo danh, tốn tiền để đạt được danh tiếng nhưng không làm được gì nhờ cái danh đó.",0.0,1.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Ra ngắm vào vuốt,"Suốt ngày lúc nào cũng chỉ chú ý đến chuyện trang điểm đầu tóc, quần áo.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "Cô ả bán dầu, bôi dầu bằng nước lã",( Dầu : dầu thơm bôi tóc.) . Hàng săng chết bó chiếu .,0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Nhăng nhẳng như chó cắn ma," Nói năng cấm cảu, tỏ vẻ bực tức khó chịu.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Vảy cá còn hơn lá rau," Phế thải của thứ ngon, quý cũng còn có giá trị hơn vật rẻ tiền, kém chất lượng.",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,6.0 Dương dương đắc ý, Vênh váo kiêu ngạo.,0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Năm tao bảy tiết," Gngh . Năm lần bảy lượt . ( Tiết : ngày cách nhau nửa tháng trong năm, ứng với một trong hai mươi tư vị trí của mặt trăng trên đường hoàng đạo, được đưa vào lịch Trung Hoa cổ truyền nhằm xác định khí hậu thời vụ cho phù hợp với điều kiện tự nhiên, ở đây ý nói đến cơ hội, thời điểm; Tao : lần, lượt.) Sự việc lặp đi lặp lại nhiều lần mà thường không toại nguyện người trong cuộc. “Nói ra chúng bạn cười chê, Năm tao bảy tiết đưa về làm dâu. Về thì thẹn trước hổ sau, Lấy ai thì lấy, tham giàu làm chi.” ( cd ) “Tiếc công bảy tiết năm tao, Tiếc người đợi nguyệt chờ sao thiệt thòi.” ( cd ) “Năm tao bảy tuyết anh hò hẹn, Để cả mùa xuân cũng bẽ bàng.” (Nguyễn Bính)",0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,1.0 Xôi giả vạ thật,Lợi lộc chẳng có mà tai hoạ vào thân.,0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,6.0 Điều nọ tiếng kia," Dư luận không hay về người hoặc việc, lặp đi lặp lại hoặc bàn tán xì xào; Lời lẽ đối thoại với nội dung không hay, thái độ không ôn hoà, gây căng thẳng.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Quá mù ra mưa," ( Mù : sương mù.) Sự việc phát triển quá giới hạn, chuyển sang trạng thái, tính chất khác; Quan hệ nam nữ thân mật quá trớn trở thành sàm sỡ khó coi.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 Chồng khó giữa làng hơn chồng sang thiên hạ, ( Khó : nghèo khó.) Quan niệm lấy chồng gần là sướng hơn cả.,0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,1.0 Chê lê chẳng được,"( Lê : không đi nổi.) Vờ vĩnh, tỏ ra không thích, không vừa ý nhưng không dứt ra được; Rất thích nhưng còn làm bộ chê bai.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Quầng hạn tán mưa," ( Quầng : vòng tròn sáng nhiều màu sắc bao quanh mặt trăng; Tán : vòng sáng mờ nhạt nhiều màu sắc bao quanh mặt trăng do sự khúc xạ ánh sáng qua màn mây.) Một kinh nghiệm dự đoán thời tiết: nếu quanh mặt trăng chỉ có một quầng sáng thì trời còn nắng, nếu có vùng sáng mờ toả ra như cái tán là sắp mưa.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 Tô lục chuốt hồng," (Người phụ nữ) trang điểm cho thêm tươi đẹp (một cách thanh lịch, quý phái). “Ấy ai điểm phấn tô son Để ai ruột héo gan mòn vì ai?” (Bích câu kì ngộ) “Chàng về sắm sửa loan phòng Thiếp xin điểm phấn tô hồng thiếp theo.” ( cd ) “Nương song luống ngẩn ngơ lòng Vắng chàng điểm phấn trang hồng với ai.” (Chinh phụ ngâm khúc)",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,1.0 "Rượu cheo, cháo thí, nghe hát nhờ"," ( Rượu cheo : rượu của người con gái nộp cho làng mình khi đi lấy chồng nơi khác; Cháo thí : cháo cho làm phúc, không lấy tiền.) Keo kiệt, bủn xỉn, chỉ dùng, hưởng những thứ không phải bỏ tiền ra; Người nghèo khổ bần cùng.",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,3.0 "Người sống của còn, người chết của hết"," Người giàu có không nên bo bo giữ của, keo kiệt, không dám mua sắm ăn uống ảnh hưởng tới sức khoẻ; Không nên làm quá sức khiến đau ốm chết không tiền của nào chuộc lại được.",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,6.0 Chai da lì đòn,"( Chai : chỗ da dày và cứng lại vì cọ xát nhiều.) Bị va chạm nhiều nên không còn phản ứng gì trước tác động của đối phương; Kẻ bướng bỉnh, lì lợm khó dạy bảo.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "Để hòn đất, nặn nên ông bụt"," ( Bụt : Phật, theo cách gọi dân gian.) Hòn đất tự nhiên không có giá trị, không ra hình thù gì, khéo nặn thành tượng Phật thì trở nên vật quý, được lễ bái cung kính. Bị bỏ xó một chỗ, không được tin cậy cất nhắc thì chẳng là cái gì, gặp thời gặp vận lại được trọng vọng cung kính; Vật tầm thường, nếu khéo dùng, qua cải tạo trở nên quý hiếm.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,6.0 Gìn vàng giữ ngọc,Giữ gìn tấm thân quý giá. “Gìn vàng giữ ngọc cho hay Cho đành lòng kẻ chân mây cuối trời.” (Truyện Kiều),0.0,1.0,0.0,0.0,0.0,6.0 Chiếc bách sóng đào," ( Chiếc bách : chiếc thuyền gỗ bách; Đào : sóng to; Theo Bách Chu, Kinh thi : Phiến bỉ bách chu, tại bỉ trung hà: Thuyền gỗ bách trôi nổi lênh đênh, ở giữa dòng sông kia, là ví với người đàn bà.) Thân phận lênh đênh của người đàn bà, ví như chiếc thuyền trôi nổi giữa dòng bị sóng vùi dập: “Nàng rằng: Chiếc bách sóng đào Nổi chìm cũng mặc lúc nào rủi may.” (Truyện Kiều) “Chẳng hơn chiếc bách giữa dòng E dè sóng gió, hãi hùng cỏ hoa.” (Truyện Kiều)",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,6.0 "Giàu nuôi lợn đực, khổ cực nuôi lợn nái"," Một kinh nghiệm chăn nuôi: nuôi lợn nái vất vả hơn lợn đực, nhưng thu hoạch được nhiều lần qua mỗi lứa lợn con được bán.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Rán sành ra mỡ," ( Sành : đồ gốm rất rắn, chiết từ đất sét thô, nung ở nhiệt độ cao.) Việc làm ngược đời, phi lí, không thể thực hiện được; (Người) keo kiệt, bủn xỉn, nghiệt ngã, bần tiện một cách quá đáng. “Em về chẻ lạt bó tro Rán sành ra mỡ, chị cho làm chồng.” ( cd ) “Hứng tay dưới, vắt tay trên Rán sành ra mỡ, bon chen từng điều.” (Truyện Trinh thử)",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "Ác tà, thỏ lặn"," ( Ác : con quạ, chỉ mặt trời. Tục truyền trên mặt trời có con quạ ba chân nên gọi mặt trời là kim ô , tức quạ vàng; Thỏ : mặt trăng. Tục truyền trên cung trăng có con thỏ giã thuốc, nên văn cổ dùng chữ ngọc thỏ để chỉ mặt trăng.) Mặt trời xế bóng, mặt trăng lặn; Thời gian luân chuyển. “Trải bao thỏ lặn, ác tà Ấy mồ vô chủ ai mà viếng thăm.” (Truyện Kiều) “Lần lần thỏ bạc, ác vàng Xót người trong hội đoạn trường đòi cơn.” (Truyện Kiều) “Trải ác tà, thỏ lặn biết bao ngày Bốn ngàn lẻ năm nay non nước cũ.” (Dương Mạnh Huy)",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,6.0 Lấc láo như quạ vào chuồng lợn," Lấc cấc, lâng láo, cử chỉ lén lút, không đường hoàng.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Đồng nát lại về Cầu Nôm," ( Cầu nôm : Làng có nghề đúc đồng nổi tiếng.) Thứ hư hỏng, kém phẩm chất thì lại được hoàn trả lại nơi đã sản xuất ra; Kẻ xấu kém thì phải cải tạo lại, không được chấp nhận. “Đồng nát lại về Cầu Nôm Con gái nỏ mồm về ở với cha.” ( cd )",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,3.0 Võng dù nghênh ngang," Cảnh vinh hiển quyền quý được trọng vọng, có uy quyền địa vị cao sang. “Ông cha kiếp trước khéo tu Nên sinh con cháu võng dù nghênh ngang.” ( cd )",0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,5.0 Gần chùa gọi bụt bằng anh,"Vì thân thuộc, gần gũi với người trên mà đâm nhờn, suồng sã, mất cả tôn ti lễ nghĩa. “Gần chùa gọi bụt bằng anh Thấy bụt hiền lành hạ xuống đất chơi.” ( cd ) “Gần chùa gọi bụt bằng anh, Không văn pháp nữa còn danh giá gì.” (Nhị độ mai)",0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Sân còn gần hơn ngõ, Họ hàng xa còn hơn láng giềng là người dưng.,0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,5.0 "Chiêm cấy to tẽ, mùa cấy nhẻ con"," ( Tẽ : dảnh mạ; Nhẻ : nhỏ, ít.) Một kinh nghiệm làm ruộng: Cấy chiêm một khóm nhiều dảnh, cấy mùa một khóm ít dảnh.",1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 Duyên hương lửa," ( Hương lửa : nén hương đốt lên để cầu nguyện, Ba sinh : ba đời người.) Lời nguyện, lời thề có ứng nghiệm đến ba kiếp, ba đời người; Tình duyên gắn bó với nhau đời này kiếp khác. “Vì chăng duyên nợ ba sinh Làm chi đem thói khuynh thành trêu ngươi.” (Truyện Kiều) “Dạy rằng: hương lửa ba sinh Dây loan xin nối cầm lành cho ai.” (Truyện Kiều)",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,1.0 "Cửa chẳng qua, nhà chẳng đến","Giận dỗi, xa lánh, cắt đứt mọi quan hệ đã có.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,5.0 Nhanh như thổi," Lớn nhanh trông thấy, thường dùng để ví với sự lớn lên của động vật, thực vật.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Miệng nhà giàu nói đâu ra đấy," Thói đời, kẻ có của nói gì cũng dễ, cũng hay.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "Tháng tám, ăn ốc trông trăng","Ốc tháng tám béo ăn ngon, trăng tháng tám đẹp.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "Sóng trước bổ sao, sóng sau bổ vậy",Người trước ăn ở thế nào thì làm gương cho người sau thế ấy.,0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 Cuốn chiếu hết nhân tình,"Dứt cuộc là hết, không còn tình nghĩa gì nữa.",0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,5.0 Đá đưa đầu lưỡi,"Giọng điệu đong đưa khôn khéo của kẻ xảo trá, giả dối. “Đá đưa đầu lưỡi, tinh những trương hoàng Sấp ngửa bàn tay, rặt màu phản phúc.” (Bài phú thế tục)",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Của trời trả Phật," ( Thiên : trời; Địa : đất.) Của có được do may mắn ngẫu nhiên vốn không phải do mình làm ra thì rồi lại mất đi, không giữ được không lấy làm tiếc.",0.0,1.0,0.0,1.0,0.0,6.0 Phận đẹp duyên may," Tình duyên tốt đẹp, số phận may mắn kết duyên được với người mình yêu quý. “Mấy mươi năm phận đẹp duyên ưa, thuận vợ thuận chồng, dẫu đến bể Đông cũng tát cạn. Bỗng phút chốc, bình rơi trâm gẫy, trái vành trái vẻ, nỡ đem vầng bạc xẻ làm đôi.” (Chưa rõ)",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,1.0 Giàu về ruộng chứ không ai giàu về xén bờ," Người ta giàu có được là nhờ biết chịu khó làm lụng, kiên nhẫn, căn cơ lâu dài chứ không phải vì tham lam lấn chiếm của người khác.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Phong đăng hoà cốc," ( Phong đăng : được mùa; Hoà cốc : lúa thóc.) Được mùa lớn. “Nhờ trời hoà cốc phong đăng Cấy lúa lúa tốt, nuôi tằm tằm tươi Được thua dù có tại trời Chớ thấy sóng cả mà rời tay co.” ( cd )",0.0,1.0,1.0,1.0,0.0,4.0 Quan cần dân trễ,"Tình trạng mọi người lơ là, trễ nải, không nhiệt tình với công việc chung.",0.0,1.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "Phận cua cua máy, phận cáy cáy đào"," ( Cáy : cua sống ở nước lợ, có một càng rất lớn, chân có lông, thường dùng làm mắm; Máy : động tác của con cua lấy chân đào đất để làm hang, cua máy hang xiên, cáy đào hang thẳng đứng.) Đời ai lo đời người ấy, không nên quá lo lắng về tương lai số phận của con cháu; Người nào lo phận người ấy, mỗi người có cách thức riêng của mình, tự thân lo liệu, không trông chờ, ỷ lại hoặc bận tâm vào việc của người khác.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,6.0 Quen ăn bén mùi, Thấy được ăn được lợi lại quen mui tìm đến lặp lại thủ đoạn cũ.,0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,3.0 Ra tấm ra miếng," Rành mạch, đâu ra đấy; Có số lượng đáng kể (để có thể sử dụng được vào việc gì).",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 Quen mặt cắt đau,"Càng quen càng lèn cho đau . ( Cắt : lấy giá cao, bán với giá cắt cổ.) Càng quen càng bán đắt, càng thân càng xử tệ.",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,3.0 "Quen dái dạ, lạ dái áo","( Dái : sợ.) . Quen sợ dạ, lạ sợ áo .",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,5.0 "Tậu ruộng thì gia, làm nhà thì tốn"," Làm nhà cửa rất tốn kém, thường vượt quá khoản trù định ban đầu.",0.0,1.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "Ăn lấy đặc, mặc lấy dày","( Đặc : nhiều cái, ít nước.) Cách sinh hoạt cần kiệm của người lao động: cốt ăn chắc dạ, mặc lâu rách.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 Ăn như Thuỷ Tề đánh vực," ( Thuỷ Tề : vua ở dưới nước; Đánh vực : nước xối mạnh xoáy thành vực sâu.) Ăn nhanh, hết băng tất cả.",0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Chửi trùm chửi lợp,"Chửi lấy được, té tát không để cho người ta được phân trần, hoặc cãi lại.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Dao sắc không bằng chắc kê,"Một kinh nghiệm: khi băm hay chặt vật gì phải đệm thêm một vật cứng ở dưới cho vững vàng, ngay ngắn thì dễ chặt đứt.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Gá nghĩa Châu Trần," ( Châu trần : Tên một thôn nay thuộc huyện Phong, tỉnh Giang Tô, Trung Quốc chỉ có hai họ Châu, Trần đời đời làm thông gia với nhau.) Việc hôn nhân, kết duyên vợ chồng. “Bây giờ kết ngãi Châu Trần Xuân ai cũng có một lần mà thôi Xa xôi xích lại cho gần Làm thân con nhện mấy lần chăng tơ.” (Dân ca Quan họ)",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,1.0 "Giàu một lọ, khó một niêu",". Giàu lo bạc, khó lo ăn . ( Lọ : đồ đựng bằng sành, cổ thấp; Niêu : nồi đất nhỏ, nấu chỉ đủ cho một người ăn). Giàu lo tích trữ của cải, nghèo khó chỉ lo kiếm miếng ăn.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,6.0 "Bán gạo tháng tám, mua vải tháng ba","(Tháng tám giáp hạt, gạo thóc bán được giá; Tháng ba cũng là tháng giáp vụ, đói kém ít người sắm sửa, lúc đó mua vải được giá rẻ.) Một kinh nghiệm làm ăn của người giàu có. “Nhà giàu mua vải tháng ba Bán gạo tháng tám mới ra nhà giàu.” ( cd )",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Đỉa đeo chân hạc,"( Hạc : chim lớn cao cẳng, cổ và mỏ dài, thường dùng tượng trưng cho sự sống lâu.) Không biết mình biết người, kẻ nghèo hèn lại muốn kết thân với người giàu sang; Ở hoàn cảnh bị níu bám, khó vùng vẫy như ý muốn.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Néo phẳng dệt dày là thầy khôn khéo,"Một kinh nghiệm của nghề dệt lĩnh (hàng dệt bằng tơ nõn, mặt bóng mịn, các sợi dọc phủ kín sợi ngang): kéo đòn néo cho mạnh để sợi được căng thẳng, dệt dày cho sợi ngang sít nhau, tấm lĩnh dày và đều mặt.",1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 Chơi thủng trống long dùi," ( Bồng : trống kiểu cổ, hai đầu bịt da, giữa có đai.) Ăn chơi thoả thích phóng túng bừa bãi hết mức. “Chơi cho thủng trống long bồng Rồi ra ta sẽ lấy chồng lập nghiêm.” ( cd )",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Vườn trên ao dưới," Của cải nhiều, sung túc, cơ ngơi bề thế; Niềm hãnh diện về sự giàu có của người nông dân xưa. “Thằng Bờm có cái quạt mo Phú ông xin đổi ba bò chín trâu.” ( cd )",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Áo ngắn giũ chẳng nên dài,"Hoàn cảnh bó buộc, không cho phép thực hiện ý muốn chủ quan.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,6.0 Vợ cái con cột," ( Cái : vật to hơn, thường là vật chính so với những vật đồng loại, được coi là cốt thiết hơn cả.) Vợ chính thức, vợ cả và các con của vợ cả (có địa vị vững chắc trong gia đình).",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,5.0 "Cơm nhà chúa, múa tối ngày"," ( Cơm chúa : cơm chủ nuôi những người làm công, làm thuê.) Làm công, làm thuê cho chủ, không phải công việc nhà mình thì nhởn nhơ qua ngày.",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,3.0 "Đất Thổ Công, sông Hà Bá", ( Thổ công : thần coi đất; Hà bá : thần coi sông.) Nơi nào cũng có người trị nhậm mà mình phải kiêng nể.,0.0,1.0,1.0,1.0,0.0,5.0 Đầu hôm suốt sáng," ( Giờ dần : khoảng thời gian từ ba đến năm giờ; Giờ dậu : khoảng thời gian từ mười bảy đến mười chín giờ, theo phép đếm thời gian cổ truyền của Trung Quốc.) Khoảng thời gian từ mờ sáng tới tối mịt; Làm lụng vất vả suốt ngày đêm.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 "Tha cày cuốc góc, nghỉ nhọc chăn trâu","Nỗi bận bịu vất vả của nhà nông; Luôn chân luôn tay, tranh thủ thời gian.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 "Bút Nam Tào, dao thày thuốc","( Nam Tào : tên một đơn vị thần, theo truyền thuyết là thần giữ sổ thiên mệnh quyết định sự sống chết của mọi người; Dao thày thuốc : con dao cầu, dùng để thái thuốc bắc, lưỡi to, sống dày, mũi có mỏ mắc vào một cái giá.) Tầm quan trọng của liều lượng thuốc men: thêm bớt vài lát thuốc là ảnh hưởng đến tính mệnh bệnh nhân.",0.0,1.0,1.0,1.0,0.0,6.0 Ruộng không phân như thân không của,Một kinh nghiệm làm ruộng: ruộng phải bón thêm phân mới đủ màu mỡ.,1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "Sống thì lâu, chết thì giỗ đầu sau lưng","( Giỗ đầu : lần cúng giỗ đầu tiên sau một năm đúng ngày người chết qua đời.) Sau cái chết của người thân, thời gian thấm thoắt qua nhanh.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,6.0 Gieo mạ cần phải kén giống,"Một kinh nghiệm cưới gả: việc hôn nhân, chọn vợ, kén chồng cần chú ý đến dòng dõi.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,1.0 "Người ba đấng, của ba loài"," ( Đấng : hạng.) Người có người tốt kẻ xấu, của cũng có thứ tốt thứ xấu.",0.0,1.0,1.0,1.0,0.0,6.0 "Cóc nghiến răng, đang nắng thì mưa",Một kinh nghiệm dự đoán thời tiết: trời đang nắng nghe thấy cóc nghiến răng là sắp chuyển mưa.,1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "Trăm kẻ bán, vạn người mua",Người bán đông thì kẻ mua cũng nhiều (không phải lo ế hàng).,0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "Cờ đến tay ai người ấy phất, đất đến tay ai người ấy nên"," ( Phất 1 : đưa lên cao và chuyển động để làm hiệu lệnh; Phất 2 : phát đạt.) Gặp thời cơ, điều kiện thuận lợi, ai cũng có thể làm nên công trạng, sự nghiệp; Giao trọng trách cho ai thì tự người ấy sẽ biết cách làm tròn nhiệm vụ hoặc tiến hành công việc của mình. . Xưa quan niệm những người phát tài hoặc làm nên là do được đất, tức mồ mả tổ tiên hoặc nhà cửa ở vào thế đất đẹp.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 "Cổ tày cong, mặt tày lệnh"," ( Lệnh : nhạc khí bằng đồng, hình tròn to, có núm lồi, dùng dùi mà đánh phát ra thành tiếng to vang; Cong : đồ đựng bằng sành, giống như chum nhưng nhỏ hơn và rộng miệng hơn.) Người thô kệch, mặt to, cổ to.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,7.0 Quỳ gối ôm chân," Nịnh nọt bợ đỡ kẻ có quyền thế để hòng cầu cạnh, nhờ vả, dựa dẫm.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Trâu bò cùng đàn,"Cùng bọn, cùng phe với nhau cả.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,5.0 Giả mù pha mưa,"( Mù : hơi nước ngưng tụ thành hạt nhỏ bay lơ lửng trong lớp không khí gần mặt đất; Mưa : hạt nước rơi từ các đám mây xuống.) Giả chơi để làm thật, nhân cái cớ nhỏ mọn mà gây thành sự việc lớn.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Phong gấm rủ là," Sống trong cảnh đài các sang trọng, được nâng niu gìn giữ. “Khi sao phong gấm rủ là Giờ sao tan tác như hoa giữa đường.” (Truyện Kiều) “Em thì trướng gấm màn là ( cd ) Chị sao tan tác như hoa giữa đường.”",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,6.0 "Thuốc phiện hết nhà, thuốc trà hết phên","( Thuốc trà : thuốc lào, nước chè; Phên : tấm đan bằng tre nứa để che chắn nắng gió.) Tác hại của việc nghiện hút: nghiện thuốc phiện tốn kém phải bán cả cửa nhà, nghiện thuốc lào thì rút hết phên giậu làm đóm.",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,3.0 "Quạ tắm thì ráo, sáo tắm thì mưa"," Một kinh nghiệm dự đoán thời tiết: lúc mưa quạ ra tắm thì trời sắp tạnh, khi nắng sáo tắm là trời sẽ trở mưa. . Trong khi trời đang sắp nắng trở mưa hay ngược lại, áp suất và độ ẩm không khí thay đổi đột ngột. Đa số loài vật đều cảm ứng được sự thay đổi này nhưng mỗi loài phản ứng theo cách riêng. Các loài chim có cảm giác ngứa ngáy khó chịu, nên phản ứng bằng cách tắm, tắm khô hay tắm cạn tuỳ loài. Quạ và sáo cũng theo quy luật chung cho các loài chim. (Đào Văn Tiến)",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Cửa miệng có thần,Lời nói vô tình nhiều khi ứng nghiệm.,0.0,1.0,0.0,0.0,0.0,6.0 Chó nào lại chê cứt,Không thể có chuyện kẻ tham lam lại từ bỏ mối lợi.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "Chim khôn thử tiếng, người ngoan thử lời", Qua lời ăn tiếng nói có thể biết người khôn ngoan.,0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 "Mảng lo khó, bó không chặt","( Mảng : bận.) Vì lo lắng, không tập trung, nên việc làm thiếu kết quả tốt.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,6.0 Đạo cao năm thước thì ma cao một trượng,( Trượng : đơn vị đo chiều dài bằng mười thước ta.) Người ngay thẳng dẫu có thể tài giỏi đến đâu cũng phải dè đặt đề phòng kẻ gian manh; Nhà chức trách càng lắm biện pháp gắt gao thì kẻ gian càng tìm nhiều mánh khoé để làm việc phi pháp.,0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,6.0 Nước mặn đồng chua," Nơi ruộng đất xấu, chua mặn, bạc màu, khó cấy trồng. “Quê hương anh nước mặn đồng chua Làng tôi nghèo đất cày lên sỏi đá.” (Chính Hữu)",1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,4.0 "Giàu làm phúc, khó làm duyên","Giàu cho nhiều để làm phúc, nghèo cho ít để lấy may và tỏ lòng thảo (khi bố thí cho kẻ ăn xin).",0.0,1.0,0.0,1.0,0.0,6.0 Có của thì rửa trăm dơ,"( Dơ : nhơ nhuốc, tội lỗi.) Khi có tiền xấu cũng nên tốt (dưới xã hội cũ).",0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Xa sân hơn gần ngõ, Họ hàng xa còn hơn láng giềng là người dưng.,0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,5.0 Bệnh quỷ có thuốc tiên, Dù ghê gớm đến mấy thì cũng có đối thủ cao tay hơn trừng trị lại.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 "Ở đình quét đình, ở chùa quét chùa"," ( Âu : âu yếm, yêu mến; Xưa các gánh hát đến đình biểu diễn, ngày vào đám, thường bắt đầu bằng bài hát chúc tụng dân làng.) Ở đâu thì yêu mến, lo toan vun vén cho chỗ đó.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,6.0 "Hát khi xay lúa, múa khi tắt đèn","(Lúc xay lúa ầm ầm hát không ai nghe thấy, khi tối đèn múa không ai nhìn thấy.) Chọn thời cơ hành động để che giấu mặt non kém của mình; Hành động không đúng lúc khiến tài năng không được người biết đến.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 "Rỗi thì đi ngủ, chớ có bầu chủ mà chết",". Làm trai chớ nghề bầu chủ, làm gái chớ nghề mụ dầu . ( Bầu chủ : bảo đảm với người có tiền để cho người khác vay nợ; Củ rũ : buồn rầu đến mức như rũ xuống, không còn hơi sức nữa; Cùm : đồ dùng để giam chân người tù.) Lời khuyên không nên bảo lãnh nợ nần cho người khác, tránh dây dưa đến những chuyện thất tín về sau mà mang vạ vào thân.",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,6.0 Đệm gấm chiếu hoa," Cảnh vợ chồng vui vẻ, hạnh phúc. “Ngồi gốc cây đa, yêu gốc cây đa Ăn cơm bát mẻ, mình ta một chồng Ngồi mũi thuyền rồng, tựa mũi thuyền rồng Chăn bông đệm ấm nhưng chồng người ta” ( cd )",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,1.0 Hạt gạo trốc sàng, Ở vào hoàn cảnh hiểm nghèo; Kinh qua sự sàng lọc.,0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,6.0 "Ăn tôm cắn đầu, ăn trầu nhả bã","( Ăn trầu : nhai trầu với vỏ và cau cho thơm miệng, đỏ môi, nhai xong bỏ bã.) Một kinh nghiệm ăn tôm và ăn trầu.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "Mắm ngấu thì ngon, ruộng ngấu mẹ con cả mừng","( Ngấu : đã thấm, ngấm kĩ và nát nhuyễn; Cả mừng : rất mừng rỡ.) Một kinh nghiệm làm ruộng: nếu làm dầm (trái với ải) mà ruộng ngấu thì lúa sẽ tốt.",1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 Chùa nát bụt vàng," ( Chạch : cá nước ngọt trông giống như lươn nhưng cỡ nhỏ, thân ngắn và có râu, thường rúc trong bùn.) Nơi nghèo nàn khó khăn lại nảy sinh người tốt, của quý.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,2.0 "Gà kị hổ mang, lúa kị màng rạp","( Hổ mang : loài rắn độc, thường bắt gà ăn; Màng rạp : lúa mùa vào tháng bảy, tháng tám, hay có loại bọ rầy bám vào hút nhựa, làm lúa đen lại không phát triển được.) Một kinh nghiệm chăn nuôi, trồng trọt.",1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 "Đàn ông quện nhà, đàn bà quện bếp","( Quện : dính liền với nhau.) . Vắng đàn ông quạnh nhà, vắng đàn bà quạnh bếp .",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,5.0 "Rét tháng tư, nắng dư tháng tám",Một kinh nghiệm về thời tiết: năm nào tháng tư còn rét thì sang đến tháng tám nắng vẫn dữ dội.,1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Trái duyên trái kiếp như kèo đục vênh,Một quan niệm về hôn nhân: phải có tình yêu sâu sắc thì cuộc sống vợ chồng mới gắn bó bền chặt.,0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,1.0 "Thứ nhất leo rễ, thứ nhì trễ cành","( Leo rễ : rễ mọc lên cả những đốt trên thân; Trễ cành : cành sà xuống thấp.) Một kinh nghiệm trồng trọt: cau, dừa có rễ mọc cả trên mặt đất, chanh trễ cành là những cây tốt.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "Dây lang bò, rau muống cũng bò"," ( Đú : đùa giỡn một cách thô lỗ.) Đua đòi, bắt chước một cách lố bịch, kệch cỡm.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Ăn cơm với cà là nhà có phúc,"( Cà : món ăn của người bình dân, thường muối mặn nén vào vại để ăn dần.) Ăn uống thanh đạm giữ được nền nếp gia phong, không vì miếng ăn mà mất phẩm giá.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 "Xanh đầu con nhà bác, bạc đầu con nhà chú","( Xanh đầu : tuổi còn trẻ, tóc vẫn đen; Bạc đầu : nhiều tuổi, tóc bạc.) . Bé con nhà bác, lớn xác con nhà chú .",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,5.0 "Ăn cùng chó, nói xó cùng ma","Người hư hỏng, không ai coi ra gì.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "Đàn ông như giỏ, đàn bà như hom"," ( Giỏ : đồ đan bằng tre để đựng tôm cá; Hom : nắp đậy hình phễu, đan bằng tre khít với miệng giỏ, tôm cá cho vào được mà không chui ra được.) Chồng lo làm lụng kiếm được của cải, vợ lo giữ gìn cho khỏi sa sẩy thất thoát; Vợ chồng gắn bó khăng khít với nhau.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,1.0 "ác tắm thì ráo, sáo tắm thì mưa",(Ác: quạ). Nhận định của nông dân về thời tiết.,1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Có tịch thì hay nhúc nhích,"( Tịch : chiếu, chỗ ngồi. Xưa khi có việc làng, người chức sắc và các cụ hàng tiên chỉ mới được ngồi chiếu trên.) Đã có địa vị lại muốn được cất nhắc; Có địa vị thì hay xoay xoả.",0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "Phải tội cửa sau, luồn vào cửa trước"," Một kinh nghiệm con cái né tránh cơn bực giận của cha mẹ: cha mẹ đánh chỗ này thì tránh vào chỗ khác, chờ khi nguôi giận lại thôi, không cha mẹ nào ghét bỏ con cái lâu.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,5.0 "Năm thìn năm tị, chị chẳng nhìn em"," ( Thìn : kí hiệu thứ năm, lấy rồng làm tượng trưng; Tị : kí hiệu thứ sáu, lấy rắn làm tượng trưng; Ngọ : kí hiệu thứ bảy, lấy ngựa làm tượng trưng, trong mười hai chi dùng trong phép đếm thời gian của Trung Quốc và ở ta gọi là cách tính theo âm lịch.) Những năm thìn, tị, ngọ hay xảy ra đói kém, lụt lội (theo duy tâm).",0.0,1.0,1.0,1.0,0.0,4.0 Buông mối chỉ hồng,Mong muốn làm vợ làm chồng. “Biết đâu anh buông mối chỉ hồng Bởi anh đến chậm đứng ngoài phòng bơ vơ.” ( cd ),0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,1.0 "Cá kể đầu, rau kể mớ"," Xô bồ, cốt lấy đủ số lượng, không phân biệt lớn bé, không cần chọn lựa kĩ.",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,3.0 Bắt cóc phú ông,( Bắt cóc : bắt người đột ngột đem giấu đi; Phú ông : ông nhà giàu.) Hành động mạo hiểm.,0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "Nắng trưa, mưa tối","Thái độ bất nhất, lật lọng cố tình trì hoãn.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Ngày đàng gang nước, Trở ngại của giao thông sông nước (đi bộ một ngày đàng không ngại bằng qua một khúc sông nhỏ). “Tiếng ai giục giã bờ sông Ngày đàng gang nước vì không gặp đò.” (Lê Quang Trạng),0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 "nhà nông cấy cày, ngô lúa bội thu","( Thanh minh : tiết trời trong sáng; thường ứng với ngày bốn, năm hoặc sáu tháng tư dương lịch.) Một kinh nghiệm dự đoán thời tiết: nếu vào tiết thanh minh mà trời sáng sủa, có gió nam thổi thì năm đó mưa nắng thuận hoà, mùa màng tươi tốt.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "Nước lụt, chó nhảy bàn độc"," ( Bàn độc : bàn để đồ thờ.) Nhờ có cơ hội, kẻ hèn kém, bất tài nhảy lên được địa vị cao sang.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "Miệng đọc khoán, tay bẻ măng"," ( Khoán : khoán ước, tờ giao ước để làm bằng về mốc ranh giới; Măng : mầm tre, nứa ở hàng rào quanh nhà hoặc đầu bờ ruộng làm mốc ngăn ranh giới giữa hai khu vực liền nhau.) Kẻ sẵn sàng bội ước, lời nói việc làm trái ngược nhau.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Một con sa bằng ba con đẻ,( Con sa : con sẩy thai hoặc đẻ non nên chết.) Đẻ non hoặc sẩy thai hại sức khoẻ người mẹ gấp mấy lần sinh đẻ mẹ tròn con vuông.,1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,5.0 "Cha cầm khoán, con bẻ măng"," ( Khoán : khoán ước, tờ giao ước để làm bằng về mốc ranh giới; Măng : mầm tre, nứa ở hàng rào quanh nhà hoặc đầu bờ ruộng làm mốc ngăn ranh giới giữa hai khu vực liền nhau.) Kẻ sẵn sàng bội ước, lời nói việc làm trái ngược nhau.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Nhiều con giòn mẹ," ( Giòn : đẹp giòn, đẹp mắt.) Cha mẹ đông con mỗi con đóng góp một ít thì bố mẹ sung sướng; Nói đùa người phụ nữ càng đẻ càng đẹp ra.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,5.0 "Cơm kể ngày, cày kể buổi","Cách tính toán khi thuê mướn người làm công nhật. Nhiều ít cũng là một đơn vị để tính, không xét đến khối lượng, chất lượng.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Lợn đầu cau cuối,"Lợn đầu đàn thì hay ăn chóng lớn, cau cuối buồng thì non, ăn ngon.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "Lưới tay le, te chân gộc","Tư thế, đặc điểm, bệnh nghề nghiệp của người làm nghề đánh bắt thuỷ sản vùng chiêm trũng: người đánh lưới tay luôn ở tư thế tay co tay duỗi kéo lưới (tay le), người đi te, xúc bắt tôm cá bằng dụng cụ mây tre đan thô sơ thì phải dầm chân đứng dưới nước nhiều, máu tụ chân sưng to như gộc cây.",1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 "Gió sa heo, mía trèo lên ngọn"," ( Gió heo may : gió nhẹ, hơi lạnh và khô, thường thổi vào mùa thu.) Một kinh nghiệm trồng trọt: khi có gió heo may mía ngọt đậm, thu hoạch tốt. . Đối với mía, thời tiết khô hanh có tác dụng tốt vào giai đoạn sinh trưởng cuối cùng. Nắng nhẹ làm tăng khả năng tích luỹ đường, còn khô hanh hạn chế sự hấp thu nước làm cho chất lượng đường trong mía cao hơn, tập trung hơn ở phần thân và ngọn.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Bào không trơn như hờn không nói,Một kinh nghiệm làm nghề mộc: bào không được trơn khi làm khiến bực mình.,1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "Năm trước được cau, năm sau được lúa","Một kinh nghiệm làm ruộng: năm trước được mùa cau, thì mùa lúa năm sau được, lúa và cau không được mùa cùng năm ( Được mùa cau, đau mùa lúa, được mùa lúa, úa mùa cau ).",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "Ăn trước bước mau, ăn sau bước thưa","( Ăn trước : ăn trước khi hội họp; Ăn sau : ăn sau khi hội họp.) Kẻ vụ lợi, cốt đến hội họp để ăn, không quan tâm đến công việc.",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,3.0 "Chết sông chết suối, chẳng ai chết đuối đọi đèn",( Đọi đèn : . Chết đuối đọi đèn .) Thà phải đương đầu với những khó khăn lớn lao chứ không chịu thất bại trước một đối tượng tầm thường.,0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,6.0 Nước sông công lính,"Những thứ có sẵn, vô tận, không phải mất tiền mua, bị coi thường, coi rẻ; Công sức của binh lính bị sử dụng một cách tuỳ tiện, tự do, bừa bãi.",0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Rậm người hơn rậm của,Đông con cháu quý hơn là giàu có mà cô đơn; Tình nghĩa được quý trọng hơn của cải.,0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,5.0 Nóng tay bắt lỗ tai," (Mỗi khi tay bỏng, người ta thường sờ vào tai cho mất cảm giác nóng rát.) Lúc bình thường yên ổn thì chẳng thấy ngó ngàng, khi gặp nguy hiểm hoạn nạn mới tìm đến. “Phải bỏng mới mó đến tai ( cd ) Thông minh chữ nghĩa coi ai ra gì.”",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,3.0 Đá nát vàng phai,"( Đá vàng : những vật được dùng để ghi tạc cho lâu bền, chỉ lòng kiên trung tiết táo hay lời thề nguyền trung thuỷ.) Không còn được vững bền trọn vẹn: Không giữ được lời thề nguyền, tình yêu bị phai nhạt hay tan vỡ. “Trăm năm đá nát vàng phai Đá nát mặc đá, vàng phai mặc vàng.” ( cd ) “Chừng nào đá nát vàng phai Biển hồ tát cạn mới sai lời thề.” ( cd ) “Chơi cho đá nát vàng phai Để cho đấy ngẫm xem ai phụ tình.” ( cd ) “Giao ngôn đá nát vàng phai Em đừng nhẹ dạ nghe ai bao giờ.” ( cd ) “Thẹn mình đá nát vàng phai Trăm thân dễ chuộc một lời được sao.” (Truyện Kiều) “Đá vàng đã tạc một lời Cầm bằng đá nát vàng phai cũng liều.” (Ngọc Kiều Lê tân truyện)",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,1.0 Oan Thị Màu," Không còn oan ức gì nữa. . Một đêm Thị Kính ngồi khâu, chồng là Thiện Sĩ đọc sách ngủ gục bên bàn. Thấy trên mặt chồng có cái râu mọc ngược, Thị Kính lấy dao định cắt bỏ thì Thiện Sĩ choàng dậy, hoảng hốt kêu lên. Mẹ chồng thấy vậy nghi Thị Kính chủ bụng giết chồng, mắng nhiếc thậm tệ rồi đuổi đi. Thị Kính giả trai xin vào chùa tu lấy tên là Kính Tâm. Trong làng có Thị Màu lẳng lơ, thấy tiểu Kính Tâm xinh đẹp, tưởng là trai nên đem lòng yêu mến. Ve vãn mãi không được, Thị Màu ăn nằm với người ở rồi khai là chửa với chú tiểu. Làng bắt vạ, Kính Tâm bị đuổi ra khỏi chùa. Đẻ ra đứa con trai, Thị Màu đem con ra cổng tam quan “vứt trả chú tiểu”. Kính Tâm thương chú bé, hàng ngày bế đi xin sữa nuôi cho khôn lớn. Khi sắp thoát bụi trần, Kính Tâm viết thư để lại rồi hoá kiếp thành Phật Quan Âm bồ tát. Bấy giờ mọi người mới rõ Kính Tâm là gái giả trai và hiểu rõ nỗi oan của nàng cùng lội lỗi của Thị Màu.",0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Bụng tỉnh mình gầy,"Gngh . Cái khó bó cái khôn . ( Tỉnh : tỉnh táo.) Ngđ : Tỉnh táo sáng suốt nhưng gầy yếu không làm được việc. Ngb : Biết điều hay biết việc phải làm nhưng thiếu phương tiện, điều kiện.",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,6.0 Đứt tay hay thuốc, ( Hay : biết.) Có đứt tay mới biết đến thuốc tốt. Có trải qua mới có kinh nghiệm.,0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 Đà đao sắp sẵn,"( Đà đao : miếng võ hiểm, giả cách thua chạy, lừa cho người ta đuổi theo rồi bất ngờ quay lại chém.) Sắp sẵn mưu mẹo đưa người ta vào tròng.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "Ăn cây táo, rào cây bồ quân","Ăn của người này, hưởng thụ quyền lợi ở chỗ này lại trông nom, thu vén, bảo vệ cho người khác, nơi khác; Hành động của những kẻ không có trước có sau, vô ơn.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Năm chắp bảy nối,Làm lại nhiều lần trong tình duyên.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,1.0 Bắt mạch người trong bong ra người ngoài," ( Bắt mạch : dựa vào một số biểu hiện mà suy đoán tình hình.) Suy diễn, chủ quan, cho rằng mình nghĩ hoặc mong muốn điều gì thì người khác cũng như thế.",0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Bé người chơi trèo,Người ở địa vị thấp lại muốn chơi bời với người có địa vị cao.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,5.0 Róc ria như cá lòng tong,"( Cá lòng tong : cá nước ngọt cỡ nhỏ, thân dẹp, sống thành từng đàn, ăn nổi, rỉa các động vật ngâm nước.) Hay rỉa rói móc máy, xin xỏ của người khác; Hay nói cạnh khoé chì chiết.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Ba mau sáu cơn, Cơn tức giận điên khùng của người đàn bà.,0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "Ba ngày béo, bảy ngày gầy",Đứa trẻ hay ốm đau.,0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,7.0 Bán thế nhân duyên,"Lấy nhau nửa chừng thì thôi, không ở với nhau tới già.",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,1.0 Bát lưng bát vực," ( Lưng : lưng bát, Vực : vực bát, miệng bát.) Ăn yếu, ăn uống thất thường.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,3.0 Bắc bậc cửa quyền," Lên mặt làm cao, tự cho là mình giỏi giang, tốt đẹp hơn người. “Chuộng chuối, chuối lại cao tàu Thương anh, anh lại ra màu làm cao Xin đừng bắc bậc làm cao Phèn chua em đánh nước nào cũng trong.” ( cd ) “Chàng đừng bắc bậc kiêu sa Có thương đến thiếp mới là thuỷ chung.” ( cd ) “Mẹ em dọn chõng bán hàng Nhặt từng đồng kẽm còn sang nỗi gì Mà em bắc bậc cao kì Thân em có đáng đồng chì hay không?” ( cd )",0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "Sống gửi nạc, thác gửi xương"," Vợ chồng gắn bó cả lúc sống đến lúc chết (sống gần gũi, chết cũng chôn gần nhau).",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,1.0 Mâm cao đánh ngã bát đầy,"( Mâm cao : mâm cỗ to, nhiều lớp bát đĩa chồng lên nhau.) Một kinh nghiệm làm cỗ: mâm cỗ bày nhiều món trông sang hơn ít món mà đơm đầy.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Phận cải duyên kim," (Hạt cải có đặc tính bị hổ phách hút; Cái kim luôn bị từ thạch hút; Kim, cải là những vật luôn bị sức hút của một vật khác.) Số phận gắn bó với nhau thành vợ chồng. “Cũng là phận cải duyên kim Cũng là máu chảy ruột mềm chớ sao.” (Truyện Kiều) “Vợ chồng phận cải duyên kim Nơi gần không hợp đi tìm nơi xa.”( cd )",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,1.0 Nhờ gió bẻ măng," Lợi dụng cơ hội để làm việc xấu, kiếm lợi về mình.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "Tháng ba đau máu, tháng sáu đau lưng",". Sáng rửa cưa, trưa mài đục, tối giục nhau về . ( Đầm : vũng nước rộng và sâu ở ngoài đồng; Đìa : chỗ trũng giữa đồng có bờ chắn để giữ nước và nuôi cá; Giỗ hậu : giỗ những người chết đi mà không có con cái, nhưng có ruộng đất cúng cho nhà chùa.) Viện hết lí do này đến lí do khác để chuồn việc.",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,3.0 "Rùa dùng cân, trạnh dùng lạng","( Trạnh : một loại rùa biển, có nơi còn gọi là con miết, con lư, con càng nhỏ ăn càng ngon.) Ăn rùa thì phải chọn con to, ăn trạnh phải chọn con nhỏ mới ngon.",1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 Phách quế hồn mai,"( Quế : thềm quế, chỉ cung trăng; Hồn mai : giấc mai.) Đang ngủ, hồn phách mơ màng tận cung trăng. “Mơ màng phách quế hồn mai Đạm Tiên thoắt đã thấy người ngày xưa.” (Truyện Kiều)",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,7.0 Cái dò đang tìm chân lợn,"( Dò : bẫy làm bằng thòng lọng.) Tình trạng nguy hiểm, cạm bẫy đang chờ đợi.",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,6.0 "Qua chợ còn tiền, vô duyên khỏi nhẵn má",". Ngu si hưởng thái bình . Không có khả năng gì càng đỡ bị người ta lợi dụng, khai thác; Vụng về, dốt nát, đần độn càng đỡ phải lo nghĩ tính toán vất vả.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 Uốn gối mềm lưng, Thái độ khúm núm luồn luỵ kẻ quyền thế.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Chẵn mưa thừa nắng,"( Thừa : lẻ.) Một kinh nghiệm dự đoán thời tiết của người đi rừng vùng Tây Nguyên: tắc kè kêu số tiếng chẵn thì trời mưa, kêu số tiếng lẻ thì trời nắng.",1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 Trọc đầu càng mát,"( Trọc đầu : không có tóc, chỉ người địa vị thấp kém.) Không có địa vị, không chịu trách nhiệm gì càng dễ chịu, thanh thản.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 Chó ló đuôi hại chủ nhà,( Ló đuôi : đuôi có màu lông khác.) Một kinh nghiệm chăn nuôi: nuôi chó có lông đuôi khác màu thì không lợi chủ.,1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Chồng bắc vợ đông," Vợ chồng mỗi người một nơi, xa cách nhau. “Đi đâu từ sớm đến giờ Để cho tin đợi, tin chờ, tin mong Tin đi tin lại về không Ai ngờ chồng bắc vợ đông thế này.” ( cd )",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,1.0 Chồng cheo vợ cưới," Vợ chồng lấy nhau hợp pháp, có cheo có cưới theo đúng phong tục lễ nghi.",1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,1.0 "Ông thần đi khỏi, ông giỏi cũng dư","( Ông thần : thần thánh, thế lực phù trợ.) Không có sự phù trợ, giúp đỡ thì tài giỏi cũng bằng thừa.",0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,6.0 "Con giàu một bó, con khó một nén","( Bó : bó hương, gồm nhiều nén hương.) Con cái giàu có thì cúng lễ nhiều, nghèo khó thì ít, cốt ở lòng thành với cha mẹ.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,5.0 Chậm miệng khoan chân,"Người chậm chạp, đủng đỉnh, không sốt sắng, linh hoạt trong cư xử, hành động. “Trách chàng chậm miệng khoan chân Nào em có ở bất nhân điều gì.” ( cd )",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "Hơn một ngày chẳng ở, kém một ngày chẳng đi","Theo mê tín, con người sống chết có số, cứ đến ngày đến giờ chết thì chết không sống thêm, không chết sớm một ngày một giờ.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 Huyên cỗi xuân già,"Cha mẹ già cả. “Xót thay huyên cỗi xuân già Tấm lòng thương nhớ biết là có nguôi.” (Truyện Kiều) . Huyên (cỏ huyên), theo Kinh thi , cỏ huyên làm cho người ta quên được điều lo buồn, người Trung Quốc xưa hay trồng ở chái nhà phía bắc, nơi đàn bà con gái ở, nhà ấy là nhà huyên , hay huyên đường , chỉ nơi ở của mẹ và cây cỏ huyên tượng trưng cho người mẹ.",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,5.0 Kẻ Tấn người Tần,Xa cách chia li mỗi người mỗi ngả.,0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,5.0 Lụt thì lút cả làng,"Thái độ vô trách nhiệm, thụ động, ỷ lại. “Lụt thì lút cả làng Muốn cho khỏi lụt thiếp chàng cùng lo.” ( cd )",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "Chùa có đói, rút ngói mà ăn",Không thể trông cậy vào ai được.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 Chưa đánh mõ đã băm thịt,"(Khi làng có việc, đánh mõ để mời mọi người ra đình hội họp.) Không có lý do chính đáng, không có công việc gì cũng bày chuyện để chè chén; Lo ăn mà không lo làm.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Đầu tro mặt muội," Làm lụng khó nhọc vất vả không lúc nào rảnh rỗi. “Khu phố ngoại ô Chân đất, đôi áo nối vai Le te chợ Hôm chợ Mai Đầu tắt mặt tối.” (Nguyễn Khoa Điềm)",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 Hết nhang còn khói," ( Hương khói , nhang khói : những thứ dùng cho việc thờ cúng người chết, ở đây chỉ việc con cháu cúng giỗ ông cha.) Gia đình không bị tuyệt tự (con chết thì còn cháu).",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,5.0 Bầu chủ củ rũ trong cùm,". Làm trai chớ nghề bầu chủ, làm gái chớ nghề mụ dầu . ( Bầu chủ : bảo đảm với người có tiền để cho người khác vay nợ; Củ rũ : buồn rầu đến mức như rũ xuống, không còn hơi sức nữa; Cùm : đồ dùng để giam chân người tù.) Lời khuyên không nên bảo lãnh nợ nần cho người khác, tránh dây dưa đến những chuyện thất tín về sau mà mang vạ vào thân.",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,6.0 Kẻ chặt cây người ăn trái,Chẳng ai kém ai.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 Vợ chồng hàng xáo,"( Hàng xáo : nghề đong thóc về xay giã rồi bán gạo và thu các sản phẩm phụ như tấm, cám… lấy lãi.) Vợ chồng ăn ở với nhau tạm bợ, không lâu bền. “Vợ chồng hàng xáo chúng ta Bách niên giai lão được và trống canh.” ( cd )",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,1.0 Qua truông trổ bòi vào khái," ( Truông : vùng đất rộng, nhiều cây rậm, thú dữ; Trổ : đưa ra cho thấy rõ; Khái : hổ.) Kẻ tự phụ, vô hậu, vừa khỏi cơn hoạn nạn đã tỏ ra hợm hĩnh, ngông nghênh ngạo mạn.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Làm như thịt trâu toi,"( Toi : chết; Thịt trâu toi giá rẻ hoặc được lấy không, cho nên khi xưa thấy trâu toi là mọi người xông đến tranh cướp lấy phần to.) Tranh cướp nhau lấy được, hỗn độn. ",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,3.0 "Cán cuốc bằng vai, cán mai bằng đầu"," Một kinh nghiệm tra cán cuốc, cán mai với độ dài phù hợp để sử dụng được thuận lợi.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Lão bạng sinh châu, (Con trai già sinh ngọc.) Người đã về già còn sinh được con trai; Điềm lành.,0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,5.0 Lạt tre lại buộc tre,Tự mình lại trói buộc mình.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 "Không biết phúc đâu mà cầu, không biết tội đâu mà tránh"," Chuyện may rủi do số mệnh, không thể thay đổi được (quan niệm mê tín).",0.0,1.0,0.0,1.0,0.0,6.0 Không tuần chay nào thiếu nước mắt," ( Tuần chay : lễ cầu cúng cho linh hồn người chết được siêu thoát, thường có đủ mặt con cháu họ hàng.) Không có cuộc vui chơi hội họp hoặc ăn chia nào mà không có mặt, quyền lợi nào cũng có phần.",0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Kín tranh hơn lành gió,"( Tranh : tăm kết bằng cỏ tranh hoặc rạ dùng để lợp nhà; Lành : trái với độc.) Kiêng cữ cẩn thận, lo liệu chu đáo tốt hơn là trông mong vào sự may mắn.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,6.0 Lành rán sành ra mỡ," ( Sành : đồ gốm rất rắn, chiết từ đất sét thô, nung ở nhiệt độ cao.) Việc làm ngược đời, phi lí, không thể thực hiện được; (Người) keo kiệt, bủn xỉn, nghiệt ngã, bần tiện một cách quá đáng. “Em về chẻ lạt bó tro Rán sành ra mỡ, chị cho làm chồng.” ( cd ) “Hứng tay dưới, vắt tay trên Rán sành ra mỡ, bon chen từng điều.” (Truyện Trinh thử)",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Sấm ra cà trổ,"Một kinh nghiệm trồng trọt: cuối tháng ba đầu tháng tư, trời tiết thay đổi bắt đầu có sấm chớp là lúc cà trổ hoa.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Hổ chết chẳng hết vằn," (Mực màu đen; Chó đen còn gọi chó mực.) Ngoan cố, chứng nào tật ấy, không chịu sửa chữa khuyết điểm.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Cầm dầu hòng ướt tay," Ở vào địa vị nắm giữ vật chất, quyền lực thì tìm cách chấm mút, bớt xén, mưu lợi cho bản thân.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Cầm dầu phòng ướt tay, Ở cương vị nắm giữ của công phải đề phòng mang tiếng lạm dụng.,0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,6.0 Cầm khoán bẻ măng," ( Khoán : khoán ước, tờ giao ước để làm bằng về mốc ranh giới; Măng : mầm tre, nứa ở hàng rào quanh nhà hoặc đầu bờ ruộng làm mốc ngăn ranh giới giữa hai khu vực liền nhau.) Kẻ sẵn sàng bội ước, lời nói việc làm trái ngược nhau.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "Hàng bấc thì qua, hàng quà thì nhớ"," ( Bấc : lõi xốp nhẹ của cây thân cỏ hoặc đoạn sợi, vải dùng làm vật dẫn dầu thắp đèn.) Mua vật dụng cần thiết thì quên, mua quà bánh ăn thì nhớ. Người đàn bà đoảng (việc làm ăn cần thiết không chịu để tâm, chỉ chú ý miếng ăn).",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,3.0 Chen vai thích cánh,( Thích cánh : thúc tay vào nhau.) Đua chen để ganh hơn với người.,0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Chiêm đùa mùa sâu," Một kinh nghiệm làm ruộng: lúa chiêm rễ ăn nông, làm cỏ nhẹ nhàng, tránh động gốc, lúa mùa rễ ăn sâu, phải xới xáo kĩ, lúa mới phát triển tốt.",1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 "Chiêm khô mo, mùa co chân diều"," ( Khô mo , khô bầu : khô vỏ ngoài của hạt thóc; Co chân diều : bông lúa chín khô cong, quặp vào như chân diều hâu; Sầu rơm : cuống lúa, rơm vàng rũ.) Một kinh nghiệm sản xuất: lúa chiêm thu hoạch vào tháng năm bắt đầu chín là gặt ngay (để tránh mưa bão), lúa mùa thu hoạch vào tháng mười cứ để chín thật kĩ cho già hạt.",1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 "Chiêm trở đôi, mùa dôi trở","Trục lúa chiêm chỉ cần trở hai lần thì rơm sạch thóc, trục lúa mùa phải trở dôi thêm một lần nữa vì lúa mùa cuống dai.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Cát nóng ngô nở,"(Khi rang ngô cho cát vào làm tăng nhiệt độ, ngô sẽ nở đều và to.) Bị bức bách đến một chừng mực nào đấy thì người ta sẽ không chịu đựng được nữa.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 "Cha vàng, mẹ bạc, bác đồng đen",Dòng dõi quý tộc.,0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,5.0 "Nhện đen đắt hàng, nhện vàng đem tin","Một kinh nghiệm buôn bán theo mê tín: nhện đen sa trước mặt thì buôn bán đắt hàng, nhện vàng đến thì thế nào cũng có điềm dữ xảy ra.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "Đắt vàng giả, ế vũng cày","Tình trạng bấp bênh, thất thường của nghề trồng dâu: khi tằm ăn rỗi lá dâu cao giá (như vàng giả), lúc tằm chưa đến lứa, dâu ế không bán được, chỉ còn cách đổ xuống ruộng (vũng cày) làm phân bón.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 "đi khắt khẻo hai hàng, được như lời ấy lạng vàng cũng mua",Một kinh nghiệm chăn nuôi: những tiêu chuẩn chọn một con trâu tốt.,1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Gáo nước lửa thành,"(Gáo nước không thể dập tắt được lửa thành.) Vô hiệu, không thấm tháp gì; Sự cố gắng nhỏ bé không cứu vãn nổi tình thế nguy kịch.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 Gá thổ đổ hồ, ( Thổ : gái mãi dâm trong chế độ cũ; Hồ : tiền người đánh bạc nộp cho chủ sòng.) Kiếm ăn bằng nghề bất lương: chứa gái điếm và mở sòng bạc.,0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Cơm ăn tiền lấy," Đã trả công thuê mướn đầy đủ, sòng phẳng.",1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,4.0 Cần tái cải nhừ," ( Tái : chưa chín hẳn; Nhừ : được nấu chín kĩ, mềm.) Một kinh nghiệm ăn uống: với rau cần khi thả vào nước sôi, đun cho sôi lại là bắc ra ngay (tái) để rau không bị nhũn và tránh có mùi nồng; với rau cải phải đun kỹ mới hết hăng hết cay.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Trăm hay xoay vào lòng,Kẻ cá nhân bản vị vơ mọi cái hay cái lợi cho mình.,1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,3.0 Tin ong sứ điệp,"Ong đưa tin, bướm làm sứ giả. Mối lái, dạm hỏi việc hôn nhân. “Xuân thu tuổi mới mười ba Tin ong sứ điệp cũng đà nhiều nơi.” (Phạm Tải Ngọc Hoa)",0.0,1.0,1.0,1.0,0.0,1.0 Giải chiếu lấy chỗ, Một tục lệ xí phần người con gái cho con trai của mình sau này cưới làm vợ.,0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,1.0 "Đồng bấc thì qua, đồng quà thì nhớ"," ( Bấc : lõi xốp nhẹ của cây thân cỏ hoặc đoạn sợi, vải dùng làm vật dẫn dầu thắp đèn.) Mua vật dụng cần thiết thì quên, mua quà bánh ăn thì nhớ. Người đàn bà đoảng (việc làm ăn cần thiết không chịu để tâm, chỉ chú ý miếng ăn).",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,3.0 "Mắt bánh rán, trán bánh chưng, lưng tôm càng","Một kinh nghiệm chọn chó: con nào mắt tròn, trán vuông, lưng hơi gù là chó khôn, mắn đẻ.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Hoa mùa nhị nở,Người phụ nữ đến kì sinh nở. “Tay đàn bà một lũ con thơ Khuya sớm biết lấy ai nương tựa Ai đỡ khi hoa mùa nhị nở Ai đỡ khi túng bữa lỡ nồi.” (Dân ca Thanh Hoá),0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,5.0 Con mống trống mang,"( Mống : dại, không khôn ngoan; Trống : cha.) . Con dại cái mang .",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,5.0 Đếm bụt đóng oản," ( Oản : xôi hoặc bột bánh khảo được nén chặt vào khuôn đóng thành khối nhỏ hình nón cụt để cúng.) Trù tính sát sao, không thiếu không thừa.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 "Chân ngay bắt cò, chân co bắt chuột","Một kinh nghiệm chọn mèo: Khi cầm gáy xách lên, con nào chân co hay bắt chuột, con nào chân duỗi hay đuổi bắt chim cò, vồ gà.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Còng lưng uốn gối, Thái độ khúm núm luồn luỵ kẻ quyền thế.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Trống mồm trống miệng,"Không kín đáo, nói năng hở chuyện, lộ bí mật.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Bồ cu nhân nhện,". Mỏng mày hay hạt . Kinh nghiệm mua lợn thịt hoặc chân giò: Nên chọn lợn chân thon gọi là bồ cu chân nhện, loại lợn này nhỏ xương nhiều thịt và thịt thơm ngon. Dáng người thon chắc.",1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 Bè chuối trôi sông," Bị trừng phạt nặng nề (thường dùng để hăm doạ, cảnh cáo đàn bà con gái thiếu chung thuỷ). “Khôn mà thưa gửi cho xong Kẻo thì bè chuối trôi sông chẳng hoà.” (Chèo Quan Âm Thị Kính) . Thuở xưa, đàn bà có chồng mà thông dâm với trai bị kết tội bè chuối trôi sông. Thi hành hình phạt này người ta làm một chiếc bè bằng thân cây chuối ghép lại, cột người đàn bà tội lỗi vào bè mà thả trôi theo dòng sông. Bè chuối có bị giạt vào làng nào cũng bị dân địa phương đẩy ra vì họ biết đó là người đàn bà phạm tội phản chồng và tội này đối với lễ giáo phong kiến là không thể tha thứ.",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,1.0 Đệm lệch gối nghiêng," Đệm gối xộc xệch; Đêm nằm trăn trở, thao thức, không ngủ được. “Gặp người sao có một lần, Để em thương nhớ tần ngần suốt năm Đêm nằm đệm lệch gối nghiêng Bao nhiêu nước mắt nhỏ liền theo qua.” ( cd )",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,1.0 Đá kêu rêu mọc,Cảnh hoang tàn vắng vẻ; Trải qua thời gian dài. “Đá kêu rêu mọc bia Dương Nghiệp Cỏ úa hoa tàn mả Lí Lăng.” (Nguyễn Đình Chiểu),0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,6.0 Dược khổ lợi bệnh," ( Dã : làm giảm, làm mất tác dụng của chất độc hại đã hấp thu trong cơ thể; Tật : bệnh tật, thói xấu.) Thuốc đắng thì chóng khỏi bệnh, lời nói thẳng khó nghe nhưng bổ ích, chớ nóng giận, tự ái khi nghe lời nói thẳng.",0.0,1.0,1.0,1.0,0.0,6.0 Gai ngọn nhọn hơn gai gốc,Thế hệ sau giỏi giang hơn thế hệ trước.,0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 Bọ nẹt có giẻ cùi,"Bưởi chua có muối mặn, cá tanh có ớt cay . ( Bọ nẹt : ấu trùng bướm, màu xanh, ăn lá cây, có nhiều lông cứng, gai chích gây nhức nhối; Giẻ cùi : chim to hơn chim sáo, mỏ đỏ, chân đỏ, đuôi dài, màu lông hơi xanh có đốm trắng.) Chim giẻ cùi thường bắt bọ nẹt để ăn. Kẻ bạo ngược đến đâu cũng có người trừng trị.",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,6.0 Ở đâu âu đấy," ( Âu : âu yếm, yêu mến; Xưa các gánh hát đến đình biểu diễn, ngày vào đám, thường bắt đầu bằng bài hát chúc tụng dân làng.) Ở đâu thì yêu mến, lo toan vun vén cho chỗ đó.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,6.0 Rày ước mai ao,"Ngày ngày chờ đợi, ước mong khao khát. “Những là rày ước mai ao Mười lăm năm ấy biết bao nhiêu tình.” (Truyện Kiều) “Đã trót yêu nhau lấy nhau cho được Bõ lòng này rày ước mai ao.” ( cd )",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,1.0 "Trai lành chưa vội, trai thối trời mưa","Một kinh nghiệm dự đoán thời tiết: khi trên trời xuất hiện những đám mây lớn như trái núi, phía trên có hình lưỡi trai, nếu lưỡi trai đó có đường viền rõ rệt thì trời chưa mưa, nhưng nếu lưỡi trai đã toả ra bao phủ một vùng là mưa sắp tới nơi.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Vô thuỷ nghỉ ăn,( Thuỷ : nước.) Không có nước thì không làm ăn gì được.,0.0,1.0,1.0,1.0,0.0,4.0 Con chấy cắn đôi," ( Chấy : bọ nhỏ sống kí sinh trên đầu tóc, người ta bắt cho nhau rồi đưa lên miệng cắn.) Quan hệ gần gũi, thông cảm gắn bó thân thiết, chia sẻ đùm bọc nhau như chị em ruột thịt.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,5.0 Đậu nành là anh nước lã," ( Đậu nành : đậu có hạt màu trắng ngà, thường dùng làm đậu tương, đậu phụ.) Một kinh nghiệm ăn uống: đậu nành rang ăn xong rất khát nước.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Đầu lâu cuối lấu,Khắp mọi nơi mọi chỗ bẩn thỉu.,0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "Đầu công, mình cốc, cánh vỏ trai","( Công : con công, chim cùng họ với gà, có bộ lông màu lục rất đẹp, thịt được coi là món ăn quý; Cốc : chim lông đen, cổ dài, chân có màng da, bơi lội rất giỏi để bắt cá; Trai : động vật thân mềm sống ở đáy nước, có vỏ cứng gồm hai mảnh.) Kinh nghiệm chọn tướng một con gà chọi tốt.",1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 Đất vua cơm trời,"Người chỉ có hai bàn tay trắng, làm thuê kiếm ăn.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Cô loan độc phượng,Trai gái sống cô đơn hoặc những người goá chồng goá vợ.,0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,1.0 Đa nhân ức quả," ( Đa : nhiều; Nhân : người; Hiếp , ức : dùng sức mạnh bắt phải chịu thua thiệt.) (Thói đời) cậy đông, cậy nhiều người, ỉ vào thế mạnh mà ức hiếp, bắt nạt, chèn ép kẻ đơn độc.",0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Gió bắt mưa cầm,"Gió mưa ngăn giữ, khiến cho muốn đi mà không đi nổi. Bị nhiều điều ngăn trở không làm theo ý mình được. “Nàng rằng gió bắt mưa cầm Đã cam tệ với tri âm bấy chầy.” (Truyện Kiều)",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,6.0 "Đêm cơm độc cơm dạ, ngày cơm vả cơm vê","( Độc : cánh đồng sâu mà dài, chạy thành một vệt ven làng; Dạ : tiếng đệm của độc.) Sự vất vả của người làm nghề lưới te vùng chiêm trũng, đêm thì ăn cơm ngoài đồng ngoài ao, ngày cũng ăn vội ăn vàng, ăn bốc ăn nắm.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 Đực dài cái vuông,"Một kinh nghiệm xem kén tằm: kén nhỏ mà dài là kén nở ra ngài đực, kén to mà tròn là kén nở ra ngài cái.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Đầu dần cuối dậu," ( Giờ dần : khoảng thời gian từ ba đến năm giờ; Giờ dậu : khoảng thời gian từ mười bảy đến mười chín giờ, theo phép đếm thời gian cổ - - 242 truyền của Trung Quốc.) Khoảng thời gian từ mờ sáng tới tối mịt; Làm lụng vất vả suốt ngày đêm.",0.0,1.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Chắp mối xích thằng, Kết duyên vợ chồng.,0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,1.0 "Cây chạm lá, cá chạm vây"," Một kinh nghiệm nuôi trồng: cây bị va chạm mạnh làm róc hết lá, cá bị sây sát vây, róc vảy thì khó sống được, mất khả năng sinh tồn.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Trên Bộc trong dâu,"Thói tà dâm của trai gái; Hành động, cử chỉ suồng sã, không đứng đắn, không đàng hoàng. “Ra tuồng trên Bộc trong dâu Thì con người ấy ai cầu làm chi.” (Truyện Kiều) . Lễ ký : Tang gian Bộc thượng chi âm, vong quốc chi âm dã (Tiếng nhạc trong ruộng dâu, trên bãi sông Bộc là tiếng nhạc mất nước); Hán thư : Đất nước Vệ có bãi dâu trên sông Bộc, trai gái tụ tập đàn hát gợi chuyện dâm ô.",0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Buôn trầm bán hương,Dùng nhan sắc kiếm chồng. “Thôi thôi đốt đuốc đi thăm Còn duyên chi nữa buôn trầm bán hương.” ( cd ),0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,1.0 "Vào cửa tà, ra cửa mạch"," ( Cửa mạch : cửa nhỏ thông sang buồng hoặc nhà bên cạnh; Cửa tà : không phải cửa chính.) Hành động, cử chỉ lén lút, không đàng hoàng.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "Vào cửa mạch, ra cửa tà"," ( Cửa mạch : cửa nhỏ thông sang buồng hoặc nhà bên cạnh; Cửa tà : không phải cửa chính.) Hành động, cử chỉ lén lút, không đàng hoàng.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "Nhất hồ, nhì hoa, thứ ba dệt",( Hồ : làm thấm đều một lớp nước có pha chất bột hoặc keo vào sợi dệt hoặc vải.) Một kinh nghiệm của nghề dệt lĩnh: thứ tự mức yêu cầu kĩ thuật trong các việc chính của nghề này.,1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 Thịt thăn cơm ré,"( Thịt thăn : phần thịt toàn nạc ở lưng súc vật; Cơm ré : cơm nấu bằng gạo mùa hạt nhỏ, thơm.) Các thức ăn ngon.",1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,7.0 Ác khuất non đoài,"( Ác : . Ác tà thỏ lặn ; Non đoài : núi phía Tây.) Lúc trời chiều. “Ngày vui ngắn chẳng tày gang, Trông ra ác đã ngậm gương non đoài.” (Truyện Kiều)",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,4.0 Cao kì bắc bậc," Lên mặt làm cao, tự cho là mình giỏi giang, tốt đẹp hơn người. “Chuộng chuối, chuối lại cao tàu Thương anh, anh lại ra màu làm cao Xin đừng bắc bậc làm cao Phèn chua em đánh nước nào cũng trong.” ( cd ) “Chàng đừng bắc bậc kiêu sa Có thương đến thiếp mới là thuỷ chung.” ( cd ) “Mẹ em dọn chõng bán hàng Nhặt từng đồng kẽm còn sang nỗi gì Mà em bắc bậc cao kì Thân em có đáng đồng chì hay không?” ( cd )",0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Đồng mọc đồng lặn, Tiền trả nợ góp bữa có bữa không.,0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,6.0 Múa tay trong bị," Vui sướng ngấm ngầm trước thất bại của người, nhưng cố giấu kín, không để lộ ra mặt.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Một đố mấy ngàm," ( Chĩnh , chum : đồ đựng bằng đất nung, miệng hơi thu lại, đáy thót, chĩnh nhỏ hơn chum; Gáo : đồ múc nước, thường làm bằng vỏ quả dừa khô, có cán dài; Đố : đoạn tre hay đoạn gỗ đẽo cho khớp với ngàm, đóng ở bức vách, cửa để tăng độ cứng; Ngàm : chỗ có khấc ở đầu thanh tre hoặc gỗ để đặt cho khớp vào đố hay đầu thanh tre, gỗ khác.) Cảnh một chồng hai vợ cùng sống trong một nhà. “Một thuyền một lái chẳng xong Một chĩnh đôi gáo chớ nong tay vào.” ( cd )",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,1.0 Buôn Sở bán Tần," ( Tần , Sở : hai nước thời Xuân thu Chiến quốc ở Trung Quốc.) Ngđ : Buôn bán đảm đang. Ngb : Vất vả bận rộn; Làm ăn quy mô lớn.",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,4.0 "Đi chạ, cái giá cắn đôi","( Chạ : kết chạ, tục kết nghĩa anh em giữa nhiều làng thời xưa; Cái giá : đỗ ngâm mọc thành mầm dài 2-3 cm dùng để xào hoặc ăn sống.) Tình thương yêu, đùm bọc lẫn nhau giữa các làng kết nghĩa, kết chạ; Người đi chạ ăn uống nhỏ nhẹ, thanh cảnh giữ phép lịch sự.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,5.0 Bắn sẻ bình phong," Cầu hôn. . Đậu Nghị muốn kén rể, bèn vẽ một con chim sẻ vào cái bình phong và khấn rằng ai bắn trúng mắt sẻ sẽ gả con gái cho. Lý Uyên (sau là Đường Cao Tổ) bắn trúng cả hai mắt sẻ nên lấy được con gái Đậu Nghị.",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,1.0 Đầu trâu trán khí," Nơi đất xấu, ruộng xấu, trâu bò thường đến phá phách.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Cha căng chú kiết," Loại người xấu, không quen biết, không rõ lai lịch thế nào.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Bù trì yêu dấu,"Chăm lo nuôi nấng, thương yêu một cách kín đáo, sâu sắc. . Có người viết bù chì , căn cứ vào câu chuyện dân gian sau: Xưa có bà mẹ sinh được năm con. Chúng chia nhau luân phiên nuôi mẹ và hẹn mỗi lần thay phiên phải cân mẹ xem nặng nhẹ bao nhiêu. Bà mẹ thương con nên khi thấy sút cân thì bà bí mật giắt chì (kim loại nặng) vào người cho đủ cân để anh em chúng khỏi trách móc lẫn nhau. “Thương con mẹ chẳng có chi Cho nên mẹ phải bù chì cho con.” ( cd )",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,5.0 người ta là khách vãng lai một thời,"Một nhận định về sức mạnh vĩnh cửu của đồng tiền; Tiền bạc nay là của người này, mai lại vào tay kẻ khác, không ai nắm giữ được lâu bền.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 Sẵn đâu xâu đấy," Sinh hoạt tuỳ tiện, bê tha, dễ đãi.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Đâm ba chày củ,"Châm chọc, chen ngang vào công việc của người khác để phá đám.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Nứt đố đổ vách,"( Đố : thanh tre hay gỗ đóng ở vách, cửa để tăng độ cứng.) . Giàu nứt đố đổ vách .",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,7.0 Gió Sở mưa Tần,"( Sở , Tần : Tên hai nước ở Trung Quốc thời Chiến quốc.) Sự gặp gỡ, ái ân của trai gái. “Lời đâu quyến luyến thanh tân Rủ rê gió Sở mưa Tần bởi ai.” (Truyện Hoa Tiên)",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,1.0 Hoa nở có thì," Đàn bà con gái nhan sắc chóng phai tàn, tuổi qua thời xuân sắc khó lấy chồng.",0.0,1.0,0.0,1.0,1.0,1.0 Trời đánh không chết,"Kẻ ngang ngược, không biết sợ ai.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Ăn mày quen ngõ,(Ngõ nào hay cho ăn mày họ sẽ luôn đến xin.) Thói thường hễ nhờ vả được ai là lạm dụng lòng tốt quấy rầy người ta mãi.,0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,3.0 "Chiêm hơn sướng, mùa hơn đêm"," ( Dược , sướng : chân ruộng chuyên để gieo mạ.) Một kinh nghiệm sản xuất: mạ mùa (gieo vào tháng sáu) cần gieo vào buổi chiều tối qua một đêm tránh nắng nóng (hơn đêm), mạ chiêm cần làm đất thật kĩ (hơn dược, hơn sướng, thêm đường bừa).",1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 "Ăn bún thang, cả làng đòi cà cuống","( Bún thang : món ăn gồm bún, tôm bông, trứng tráng, thịt gà luộc xé nhỏ, giò lụa, mực nướng thái chỉ, mắm tôm, rau răm, chan nước dùng; Cà cuống : loài bọ cánh cứng, sống ở nước, phần ngực có hai bọng tinh dầu mùi Ă thơm vị cay.) Một kinh nghiệm ăn uống: ăn bún thang phải có cà cuống mới nổi vị.",1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 Bắc bậc cao kì," Lên mặt làm cao, tự cho là mình giỏi giang, tốt đẹp hơn người. “Chuộng chuối, chuối lại cao tàu Thương anh, anh lại ra màu làm cao Xin đừng bắc bậc làm cao Phèn chua em đánh nước nào cũng trong.” ( cd ) “Chàng đừng bắc bậc kiêu sa Có thương đến thiếp mới là thuỷ chung.” ( cd ) “Mẹ em dọn chõng bán hàng Nhặt từng đồng kẽm còn sang nỗi gì Mà em bắc bậc cao kì Thân em có đáng đồng chì hay không?” ( cd )",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Bắn sẻ chưa thuận giương ná,( Ná : nỏ dùng để bắn chim.) Con chim sẻ nhỏ quá không muốn dùng đến ná mà bắn. Khinh rẻ kẻ tầm thường không đáng chấp.,0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Cái giá cắn đôi," ( Cái giá : mầm đậu xanh chưa mọc lá, dùng làm rau ăn.) Ăn uống nhỏ nhẹ, thanh cảnh.",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,6.0 Mắt trắng môi thâm,"Tướng người bạc bẽo, bất nhân.",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,3.0 Cái tóc cái tội,Việc nhỏ (bằng cái tóc) cũng có thể gây thành tội lỗi lớn.,0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 "Ruột bỏ ra, da gói vào"," Đã là anh em họ hàng cùng huyết thống, cho dù người ta có tệ bạc với mình, cũng cứ phải cưu mang, đùm bọc họ.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,5.0 "Tháng năm hơn đêm, tháng mười hơn bữa","Chiêm hơn dược, mùa hơn đêm . Một kinh nghiệm làm mạ mùa: mạ vụ mùa gieo vào tháng năm (hoặc tháng sáu) nếu gieo vào buổi chiều, qua một đêm mát mẻ, tránh nắng nóng (hơn đêm) thì khi thu hoạch vào tháng mười sẽ cho năng suất cao (hơn bữa).",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Tắt nhang còn khói," ( Hương khói , nhang khói : những thứ dùng cho việc thờ cúng người chết, ở đây chỉ việc con cháu cúng giỗ ông cha.) Gia đình không bị tuyệt tự (con chết thì còn cháu).",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,5.0 Đắp tai cài trốc," ( Trốc : đầu.) Thái độ tiêu cực, cố tình làm ngơ hoặc tỏ ra không hay biết gì trước mọi việc. “Chuyện đời hãy đắp tai cài trốc Lộc thánh đừng lừa nạc bỏ xương.” (Nguyễn Khuyến) “Đắp tai ngoảnh mặt làm ngơ Rằng khôn cũng kệ, rằng khờ cũng thây.” (Nguyễn Khuyến)",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "Ăn treo hai, ngồi dai treo một"," Cách dùng dầu đèn của người cần kiệm. . Ngày xưa thắp đèn bằng dầu lạc, đổ trong một đĩa nông lòng (đọi đèn), rồi đặt bấc lên miệng đĩa, đầu bấc thò ra ngoài thành đĩa. Khi ăn cơm tối, người ta khêu hai ngọn bấc cho sáng, còn nếu khách ngồi dai tán chuyện dông dài thì chỉ khêu một ngọn bấc cho đỡ tốn dầu.",1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,6.0 Buôn Tần bán Sở," ( Tần , Sở : hai nước thời Xuân thu Chiến quốc ở Trung Quốc.) Buôn bán đảm đang. Vất vả bận rộn; Làm ăn quy mô lớn.",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,4.0 "Quai xanh, vành chảo","( Xanh : dụng cụ để xào nấu thức ăn, thường bằng đồng, có hai quai.) Người đàn bà cong cớn, ngoa ngoắt.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Nằm giá khóc măng,"Lòng hiếu thảo của con cái. . Vương Tường người đời Tấn (Trung Quốc) có tính hiếu thảo, mẹ kế thèm gỏi cá, mùa đông sông nước đóng thành băng giá, Tường nằm trên băng, tự nhiên băng nứt ra và hai con cá chép nhảy lên. Mạnh Tông người nước Ngô đời Tam quốc, mẹ kế thèm ăn măng, mùa đông không có măng, Tông ra ôm cây trúc ngồi khóc, tự nhiên măng mọc.",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,2.0 "Ăn hàng con gái, đái hàng bà lão","Háo sắc, cư xử không có đạo đức.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "Vào mồng ba, ra mồng bảy, rẫy mồng tám","Một kinh nghiệm về thời tiết: những ngày âm lịch có tận cùng là ba, bảy, tám trong tháng bảy âm lịch có mưa ngâu.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Nhà trò giữ nhịp," ( Nhà trò : còn gọi ả đào, người phụ nữ làm nghề xướng ca trong xã hội cũ; Nhịp : nhịp phách, nhạc cụ gồm một thanh tre và hai dùi gỗ gõ thành tiếng giòn. Động tác gõ phách thì nhanh và dễ hơn đánh đàn, vì thế mà người nhà trò thường phải ngừng bớt, làm chậm nhịp phách cho khớp với nhịp đàn.) Làm việc cầm chừng, uể oải, chờ đợi.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Bắt đỉa tôi vôi,Đẩy vào thế cùng đường không có lối thoát; Trừng trị một cách đích đáng.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 Lát xát như bát vỡ,"Giọng nói to, đanh, chát chúa của người phụ nữ lắm lời.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "Cá kể đầu, trầu kể mớ"," Xô bồ, cốt lấy đủ số lượng, không phân biệt lớn bé, không cần chọn lựa kĩ.",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,3.0 Chân đăm đá chân chiêu," ( Đăm : bên phải, từ Việt cổ; Nam : biến âm của đăm; Chiêu : bên trái, từ Việt cổ; Xiêu : biến âm của chiêu.) Chân phải đá chân trái. Trạng thái đi, đứng lảo đảo không vững vàng; Hành động đi đứng một cách vội vàng, tất tưởi. “Nhà chỉn cũng nghèo thay! Nhờ được bà hay lam hay làm, thắt lưng bó que, xắn váy quai còng, tất tả chân nam đá chân chiêu, vì tớ đỡ đần trong mọi việc.” (Nguyễn Khuyến)",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,4.0 Ở lỗ nẻ mà chui lên,"( Lỗ nẻ : khe, kẽ nứt trên bề mặt ruộng, đất do khô quá.) (Con cái) bội bạc, không biết ơn sinh thành của cha mẹ.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,5.0 Có sừng có gạc," Có bản lĩnh, cứng cỏi, ghê gớm; Có ưu thế đặc biệt, nổi trội hơn người.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,2.0 Chôn sấp liệm ngửa,"Chôn cất vội vàng cẩu thả. Làm việc một cách hấp tấp, vô lí.",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,3.0 Gẫy góc bánh chưng," Rất vuông vắn, góc cạnh rõ ràng; Ăn nói thẳng thắn, cư xử phân minh sòng phẳng đâu ra đấy. “Nên tôi phải hỏi Ra góc bánh chưng Gánh sụn sống lưng Ai hơn ai kém.” (Tú Mỡ)",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,2.0 "Gái phải hơi trai như thài lài gặp cứt chó, Trai phải hơi gái như cò bợ gặp trời mưa."," ( Thài lài : cây thân cỏ, mọc hoang ở những nơi ẩm, hoa màu xanh lam, gặp cứt chó thì rất tươi tốt; Cò bợ : cò có cổ và ngực màu nâu thẫm, thường có dáng ủ rũ, nhất là khi gặp trời mưa.) Con gái sau khi lấy chồng hoặc có quan hệ sinh lí với đàn ông sẽ tươi tắn xinh đẹp hơn, còn đàn ông thì bơ phờ rũ rượi.",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,1.0 "Chăn tằm ba lứa, làm ruộng ba mùa", Làm ruộng cũng như chăn tằm phải nhiều năm mới tích luỹ đủ kinh nghiệm.,0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Chắp mối dây tơ, Kết duyên vợ chồng.,0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,1.0 "Ngày nắng chóng trưa, ngày mưa chóng tối", Một kinh nghiệm xem thời tiết: ngày mưa trời âm u nên tối sớm.,1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "Mưa tránh chỗ trắng, nắng tránh chỗ đen","Một kinh nghiệm đi đường lúc tối trời: sau lúc mưa chỗ trắng là chỗ có nước (phải tránh), nếu trời khô ráo mà thấy trên đường có chỗ đen thì nên tránh.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Đồng quan đồng quách,"( Quan : áo quan, hòm bằng gỗ đựng xác chết; Quách : hòm gỗ tốt bọc ngoài tiểu sành sau cải táng.) Chôn cất cùng một nơi (vợ chồng hoặc trai gái thề gắn bó sống chết cùng nhau).",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,1.0 Vàng đỏ nhọ lòng son," Vàng bạc, tiền của làm lòng người đen tối, kích thích lòng tham của con người, khiến người ta không giữ được lương tâm trong sáng.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Lảng vảng như thành hoàng xuất ngoại,"Đi đi lại lại lén lút, điệu bộ lúng túng, e ngại.",0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Khôn làm dại ăn,". Ngu si hưởng thái bình . Không có khả năng gì càng đỡ bị người ta lợi dụng, khai thác; Vụng về, dốt nát, đần độn càng đỡ phải lo nghĩ tính toán vất vả.",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,6.0 Mua vải bán áo,"Đã lỡ dở thì phải chịu thiệt (mua vải thì đắt, may thành áo rồi mặc không vừa đem bán thì giá rẻ).",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,6.0 Lòi tĩ mới phải dịt lá vông,"( Lòi tĩ : tụt phần ruột ở sát hậu môn ra ngoài; Lá vông : lá cây vông, loại cây gỗ xốp nhẹ, hoa màu đỏ, lá dùng gói nem và làm thuốc.) Bần cùng bất đắc dĩ mới phải làm, phải xử lí như thế.",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,6.0 Vét nồi ba mươi cũng đầy niêu mốt, ( Nồi ba mươi : nồi nấu cho ba mươi người ăn; Niêu mốt : nồi niêu nhỏ nấu vừa một người ăn.) Những thứ thừa thãi của nhà giàu cũng đủ no cho nhà nghèo.,0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,5.0 "Chân không có rễ, đất không nể ai",Đi đứng không cẩn thận dễ ngã. Không có cơ sở ở nơi nào thì không được nơi ấy giúp đỡ.,0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 "Ăn như phát tấu, làm như trấu vãi","( Tấu : mã tấu, dao dài, to bản, lưỡi cong làm khí giới; Phát tấu : lia mã tấu nhanh và mạnh; Trấu : vỏ của hạt thóc sau khi đã được tách ra.) Ăn thì khoẻ và nhanh, làm thì luộm thuộm, bôi ra mỗi chỗ một tí.",0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Cao lễ dễ thưa," Nhiều của biếu xén, nhiều đồ sính lễ dễ được việc (thường dùng nói về việc dạm hỏi, cưới gả hay xin xỏ việc gì).",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,1.0 Cầm đã bén dây," ( Cầm : đàn cổ có năm hoặc bảy dây tơ; Bén dây : đàn đã vặn đúng nấc, đúng thang bậc.) Đôi bên đã yêu mến, gắn bó, nên nghĩa vợ chồng. “Xót vì cầm đã bén dây Chẳng trăm năm cũng một ngày duyên ta.” (Truyện Kiều)",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,1.0 Cây gẫy chẳng tại gió,Thất bại không phải do nguyên nhân khách quan.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 Sáng mưa trưa nắng,". Nắng sớm thì đi trồng cà, mưa sớm thì ở nhà phơi thóc . ( Giờ ngọ : từ mười một giờ đến mười ba giờ; Mùi : từ mười ba giờ đến mười lăm giờ.) Một kinh nghiệm về thời tiết: buổi sáng có mưa cũng không kéo dài quá trưa, gió không kéo dài quá hai ba giờ chiều.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "Ma ăn mày bụt, bụt chẳng thèm ăn mày ma","( Ma : hiện hình của người chết, theo mê tín; Bụt : Phật, theo cách gọi dân gian.) Thái độ tự cao tự đại, cho rằng mình không cần người khác.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Áo rách tày sàng,"( Sàng : dụng cụ đan bằng tre, to bằng cái mâm, có nhiều lỗ nhỏ để tách trấu ra khỏi gạo.) Ăn mặc rách rưới, nghèo khổ",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,7.0 Lót đó luồn đây,"Đút lót, cầu cạnh nơi có quyền thế nhằm chạy chọt, xin xỏ để được chiếu cố hoặc giúp đỡ việc gì. “Tính bài lót đó luồn đây Có ba trăm lạng việc này mới xuôi.” (Truyện Kiều) “Toan điều lót đó luồn đây Nhờ hơi cung khốn ép dây Châu Trần.” (Nhị Kiều Liên)",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "Chẳng ăn cũng thiệt, chẳng chơi cũng già"," ( Ra ma : xấu xí, già cỗi.) Lý luận của kẻ lười biếng, ham hưởng lạc.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Cháy như cây đình liệu,"( Đình liệu : đuốc lớn thắp ở sân, dùng khi có hội họp hoặc làm việc ngoài trời.) Cháy sáng rừng rực.",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,7.0 Mái già đực non,"Một kinh nghiệm chăn nuôi: con trống non, con mái già phối giống thì con giống sau này không tốt.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Cha lươn chẳng đào mà cho lươn ở,"( Mà : hang.) Phải rèn cho trẻ tính tự lực, không ỉ lại vào người khác.",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,6.0 Đừng chờm có ngày chấn móng,"( Chờm : nhô ra và phủ trùm sang phạm vi của cái khác; Chấn : chấn động, làm rung động mạnh, long lở; Móng : nền móng nhà xây.) Một kinh nghiệm làm nhà.",1.0,1.0,1.0,1.0,0.0,4.0 Hăng bọ xít," ( Bọ xít : bọ cánh nửa, thân hình năm góc, có vòi châm hút nhựa cây, tiết chất rất hôi.) Bồng bột, hăng hái trong chốc lát, không thường xuyên, không bền.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "Hiền, cắn tiền cũng vỡ"," Đáo để, ghê gớm, chẳng phải loại người hiền lành.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Hơn thóc nhọc xay," Điều được coi là có lợi cũng có mặt bất lợi của nó, lắm của thêm mệt người.",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,6.0 "Đào mương không sợ uổng công, đắp phai chớ sợ phí sức","( dt . Thái.) . Nhất nước, nhì phân, tam cần, tứ giống . Khẳng định sự hữu ích của công tác thuỷ lợi ở vùng núi.",1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 Đan đi không tày giặm lại, ( Giặm : đan vá vào chỗ nan hỏng của đồ đan bằng tre nứa.) Làm việc mới dễ hơn là sửa sai.,0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 "Chiêm xúc vào xúc ra, mùa hong qua vài nắng","Thóc chiêm phải phơi kĩ vì gặt vội, thóc mùa lúa đã khô già, phơi lại vài nắng là giòn.",1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 Chồng ngày vợ bữa,"Vợ chồng ăn ở với nhau một cách tạm bợ, không lâu bền.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,1.0 "Chồng như cái đăng, vợ như cái đó","( Đăng : đồ đan bằng tre, hình phên, dùng chắn ngang dòng nước để quây bắt cá; Đó : đồ đan bằng tre nứa hình ống, có hom, dùng để đón bắt cá tôm.) . Chồng như giỏ, vợ như hom .",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,1.0 "Ăn chẳng hết, thết chẳng khắp","( Thết : cho ăn uống một cách đặc biệt để tỏ lòng quý trọng.) Dở dang, để dùng thì thừa mà đem mời mọi người lại không đủ cho tất cả những người thân thích.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,5.0 Kết duyên Châu Trần," ( Châu trần : Tên một thôn nay thuộc huyện Phong, tỉnh Giang Tô, Trung Quốc chỉ có hai họ Châu, Trần đời đời làm thông gia với nhau.) Việc hôn nhân, kết duyên vợ chồng. “Bây giờ kết ngãi Châu Trần Xuân ai cũng có một lần mà thôi Xa xôi xích lại cho gần Làm thân con nhện mấy lần chăng tơ.” (Dân ca Quan họ)",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,1.0 "Khách ai nấy bán, bạn ai nấy chào",Thói cá nhân bản vị.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Nước lọ cơm niêu," Cuộc sống lúi xùi, tạm bợ của người đơn độc, lẻ loi. “Cô kia nước lọ cơm niêu Chồng con chả có nằm liều nuôi thân.” ( cd )",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,5.0 "Sóng gầm con bú, sóng hú mẹ ăn",Cảnh khổ sở vì lụt lội của người dân vùng đồng chiêm trũng xưa.,0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 "Khoai đất lạ, mạ đất quen"," Một kinh nghiệm trồng trọt. . Chúng ta hiểu “khoai đất lạ” là không nên trồng khoai liên canh trên một chân đất trong nhiều năm mà phải luân canh hợp lí để sử dụng tốt các chất dinh dưỡng trong đất, tránh được mầm mống sâu bệnh do vụ trước để lại và đối với một số cây tránh được chất độc do rễ tiết ra. Khoai lại là cây nhân giống vô tính, mâu thuẫn nội tại ít nên sức sống có xu hưởng giảm dần dẫn đến năng suất thấp dần. Muốn khắc phục tình trạng này có thể lấy sự thay đổi điều kiện ngoại cảnh để tăng thêm sức sống cho cây. Về khía cạnh này nên hiểu “khoai đất lạ” là năng đổi giống để trồng đối với các giống khác nhau hoặc cùng một giống nhưng ở các vùng địa lí khác nhau. (Báo Khoa học thường thức, số 32, năm 1963)",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "Gỗ hồng làm vậy, gỗ cậy bỏ đi","( Hồng : cây ăn quả, quả khi xanh có vị chát, khi chín thì ngọt; Cậy : cây cùng họ với hồng, mọc hoang, quả dùng để lấy nhựa phất quạt, sơn thuyền.) Nêu một kinh nghiệm chọn gỗ.",1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 Chết trẻ càng khoẻ ma," ( Ma : sự hiện hình của người chết, theo mê tín.) Bất cần, không thiết tha đến sự sống (thường dùng để nói đùa).",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,6.0 Chiêm lùa mùa cuốc," Một kinh nghiệm làm ruộng: lúa chiêm rễ ăn nông, làm cỏ nhẹ nhàng, tránh động gốc, lúa mùa rễ ăn sâu, phải xới xáo kĩ, lúa mới phát triển tốt.",1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 Mạ úa cấy lúa chóng xanh," Một kinh nghiệm làm ruộng: mạ có màu vàng (úa) thì đã già, cứng cây, khi cấy xuống ruộng chóng bén rễ, lúa xanh tốt. “Mạ úa cấy lúa chóng xanh, Vợ già chóng đẻ cho anh được nhờ.” ( cd ) “Mạ úa cấy lúa chóng xanh, Gái dòng chóng đẻ, sao anh hững hờ.” ( cd )",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "Mạ năn no lăn no lóc, lúa năn con ăn bằng gì","( Năn : lá mạ, lúa cuộn tròn như dọc hành.) Một kinh nghiệm làm ruộng: thấy mạ có năn lẫn vào thì biết là lúa vụ ấy hạt mẩy có năng suất cao, nếu lúa có năn thì thu hoạch kém.",1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 "Mắt có mắt chọi, răng có răng chọi", Dù ghê gớm đến mấy thì cũng có đối thủ cao tay hơn trừng trị lại.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 Chó chạy đường quai," Hành động lung tung, lông bông, không có phương hướng, không có mục đích rõ rệt.",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,3.0 Nói như ông Bành Tổ,"( Ông bành tổ : người đời Đường Nghiêu, Trung Quốc, được vua Nghiêu phong ở đất Bành Thành, có tiếng là người sống lâu đến bảy trăm tuổi, tiêu biểu của sự từng trải.) Nói năng ngông nghênh, không phù hợp với tuổi tác và sự hiểu biết của mình.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "Gió heo may, mía bay lên ngọn"," ( Gió heo may : gió nhẹ, hơi lạnh và khô, thường thổi vào mùa thu.) Một kinh nghiệm trồng trọt: khi có gió heo may mía ngọt đậm, thu hoạch tốt. . Đối với mía, thời tiết khô hanh có tác dụng tốt vào giai đoạn sinh trưởng cuối cùng. Nắng nhẹ làm tăng khả năng tích luỹ đường, còn khô hanh hạn chế sự hấp thu nước làm cho chất lượng đường trong mía cao hơn, tập trung hơn ở phần thân và ngọn.",1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 "Ấu tròn, bồ hòn méo","( Ấu : còn gọi củ ấu, màu tím đen, có hai gai nhọn và to như sừng, quả của cây mọc dưới nước, hoa trắng; Bồ hòn : quả tròn, vị rất đắng, có thể dùng thay xà phòng.) Điều vô lý trái ngược với thực tế.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "Ăn chẳng có, khó đến mình",Không được hưởng thụ mà phải chịu vất vả.,0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,6.0 Có sừng có mỏ thì gõ với nhau, Tài giỏi hay không đọ sức với nhau sẽ biết.,0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 Đẹp như rối chẳng có mối cũng không xong," ( Rối : hình mẫu người hay vật làm bằng gỗ hoặc giấy, vải, dùng trong trò múa rối; Mối : người đứng ra làm môi giới cho việc hôn nhân.) Vai trò quan trọng của người mối manh trong việc hôn nhân.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,1.0 "Thứ nhất phân ngấu, thứ nhì táu tươi","( Phân ngấu : phân ủ nát nhuyễn; Táu : gỗ rất quý, màu nâu nhạt.) Một kinh nghiệm làm ruộng, làm mộc: phân phải ủ kĩ mới tốt ruộng, gỗ táu còn tươi thì dễ làm.",1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 "Rủi một ngày, may một giờ","May ít rủi nhiều, cơ hội tốt rất hiếm hoi.",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,6.0 Rượu chua bán cho người nhỡ,"Đi chợ trưa gặp bà bán ế . Gặp gỡ, chọn đúng đối tượng; Của xấu kém lại có người nhỡ nhàng cần đến.",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,6.0 "Quạ mà biết được quạ khoang, có đâu quạ dám mon men với cò",Người ta ít khi tự biết được thói hư tật xấu hoặc nhược điểm của chính bản thân mình.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Quyến gió rủ mây,"Dụ dỗ chuyện phong tình, trai gái. “Phao cho quyến gió rủ mây Hãy xem cho biết mặt này là ai.” (Truyện Kiều)",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,1.0 "Gà béo bán bên Ngô, gà khô bán láng giềng","( Ngô : Trung Quốc, thời Bắc thuộc; Gà khô : gà già, lông xơ xác.) Người hám lợi, ăn ở không có tình: thứ tốt đem bán cho người ở xa để kiếm lợi, thứ xấu mới để cho người gần gũi.",0.0,1.0,1.0,1.0,1.0,3.0 "Lấy chồng làm lẽ khỏi lo, cơm nguội đầy rá, cá kho đầy nồi",Một quan niệm về hôn nhân: làm vợ lẽ thì khỏi lo lắng về đời sống vật chất.,0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,1.0 Tam quan cao hơn chùa,"( Tam quan : cổng có ba lối vào, xây trước đền, chùa; Chùa : công trình kiến trúc làm nơi thờ Phật.) Chùa mới là nơi thờ cúng nhưng trước khi vào chùa nhất thiết phải qua tam quan. Những kẻ bộ hạ cũng có vai trò quan trọng và cần thiết.",0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,6.0 "Chiêm hơn chiêm sít, mùa ít mùa nở","Gạo chiêm giá rẻ, nhưng nấu không nở và ăn không ngon bằng gạo mùa.",1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 Khom lưng uốn gối, Thái độ khúm núm luồn luỵ kẻ quyền thế.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "Được vài đấu thóc, khấn trời làm mưa"," (Trời mưa thì không đi chạy gạo được.) Kẻ ích kỷ, mới có chút ít đã đắc chí, mong hại người khác.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Cú đậu cành mai,"Không xứng đôi, vợ đẹp lấy phải chồng xấu. “Nếu mà cú đậu cành mai Thì công trang điểm chẳng hoài lắm ru.” (Lê Quý Đôn)",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,1.0 Lì lì như đì anh hàng thịt, Đã từng quen với một tác động nào đó đến mức không hề có một biểu hiện phản ứng nào cả.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Mấy đời sấm trước có mưa,Một kinh nghiệm dự đoán thời tiết: sấm trước thì không mưa. “Mấy đời sấm trước có mưa Mấy đời dì ghẻ lại ưa con chồng.” ( cd ),1.0,0.0,0.0,1.0,1.0,4.0 "Ở goá ba đông, lấy chồng hay ngủ",Số kiếp bẽ bàng vô duyên.,0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,1.0 "Nhiều no lòng, ít mát ruột"," Đóng góp, ban phát nhiều ít đều quý cả.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,6.0 "Chiêm xấp xới, mùa đợi nhau"," Một kinh nghiệm làm ruộng: lúa chiêm thường trỗ không đều, lúa mùa thì trỗ bông tập trung trong thời gian ngắn.",1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 "Ăn ở trần, mần mặc áo","( Mần : làm.) Kẻ lo ăn mà không lo làm: khi ăn cởi trần cho đỡ vướng víu, khi làm đóng đủ lệ bộ, cầu kỳ khệnh khạng.",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,3.0 "Ăn xứ Bắc, mặc xứ Kinh"," ( Bắc : phía bắc Kinh đô Thăng Long, tức xứ Kinh Bắc, nay là Hà bắc; Kinh : Kinh Kì, tức kinh đô Thăng Long, nay là Hà Nội.) Những nơi có truyền thống nấu ăn ngon, mặc đẹp.",0.0,1.0,1.0,1.0,0.0,7.0 Bò con theo mẹ,"Người không có tính độc lập, sống phụ thuộc, thiếu bản lĩnh.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Gia luỵ viễn du,"Đi chơi xa, để phiền cho người ở nhà, chỉ người không nghĩ đến trách nhiệm, bổn phận của mình đối với gia đình. “Chàng đương mơn mởn xuân thu Để tình gia luỵ viễn du sao đành.” (Chưa rõ)",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,5.0 "Lưng chữ cụ, vú chữ tâm"," ( Lưng gù chữ cụ : lưng cong hình chữ cụ; Vú lồi chữ tâm : vú to, nhọn, không chảy sệ, như hình chữ tâm tiếng Hán; Chữ cụ: 具 , chữ tâm: 心 .) Một kinh nghiệm xem tướng: người phụ nữ có hình dáng lưng, vú như vậy là người lắm con.",0.0,1.0,1.0,1.0,0.0,7.0 "Chiêm cập cời, mùa đợi nhau"," Một kinh nghiệm làm ruộng: lúa chiêm thường trỗ không đều, lúa mùa thì trỗ bông tập trung trong thời gian ngắn.",1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 Cần xuống muống lên," Một kinh nghiệm trồng rau: rau cần cốt ăn cuống, vì thế phải dìm xuống nước bùn thì ngó cần trắng nõn, mọc nhiều nhánh non, ít lá; rau muống (bè) phải nâng nổi lên mặt nước mới đâm nhiều ngọn và lá non.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Bắt cóc bỏ nong," (Bắt con cóc giỏi nhảy cao, nhảy xa bỏ vào đĩa, nong là những vật nông lòng, rộng miệng.) Làm việc trái khoáy, dớ dẩn.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "Người làm sao, chiêm bao làm vậy","( Chiêm bao : thấy hình ảnh hiện lên trong giấc ngủ.) . Ai nói sao, bào hao làm vậy .",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 Người sống đống vàng," Người giàu có không nên bo bo giữ của, keo kiệt, không dám mua sắm ăn uống ảnh hưởng tới sức khoẻ; Không nên làm quá sức khiến đau ốm chết không tiền của nào chuộc lại được.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 "Mua đầu chợ, bán cuối chợ","Người buôn bán xổi, ít vốn; Người đàn bà buôn bán tần tảo, nhanh nhẹn.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "Bầu leo, dây bí cũng leo"," ( Đú : đùa giỡn một cách thô lỗ.) Đua đòi, bắt chước một cách lố bịch, kệch cỡm.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Bốc mũi bỏ lái,"( Mũi : mũi thuyền; Lái : đằng lái thuyền, cuối thuyền.) Chuyển hàng từ đằng mũi sang đằng lái thuyền cũng vẫn không giảm được sức khảm của thuyền. Xoay xở vô ích, không ăn thua.",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,6.0 Cọ già bà lim," ( Cọ : cây cao ở vùng trung du, lá hình quạt dùng lợp nhà; Lim : loài cây cho gỗ màu nâu sẫm, rất rắn, đứng đầu nhóm tứ thiết.) Gỗ của cây tre, cây bương, cây cọ già rất cứng và bền chắc.",1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 "Chiêm thừa cấy nỏ, ré thừa bỏ đi","Một kinh nghiệm làm ruộng: mạ chiêm thừa bỏ héo vẫn cấy được, mạ mùa cấy thừa phải bỏ đi, cấy lại không ăn thua.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "Ba tháng mười ngày, hết tuần chay gái đẻ",Một tục kiêng cữ: người phụ nữ sau khi sinh nở phải kiêng khem đủ một trăm ngày.,1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,5.0 Bán phấn buôn son," Kẻ làm nghề mại dâm. “Cười hoa cợt nguyệt, long bồng thủng trống chi chơi Bán phấn buôn hương, đổ quán xiêu đình chi bợm.” (Phan Văn Ái)",0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Bắc đồng cân đồng lạng,"( Đồng cân : đơn vị cũ đo khối lượng bằng một phần mười lạng, tức 3,78 gram; Lạng : đơn vị cũ đo khối lượng, bằng một phần mười sáu cân ta, tức 37,8 gram.) Cân nhắc, so kè chi li.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,6.0 Trâu già chẳng nệ dao phay,"Già rồi không sợ chết, không sợ nguy hiểm.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 Ăn ít no lâu,Lấy lãi ít để giữ tín nhiệm lâu dài.,0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 Gọt gáy bôi vôi," Bị trừng phạt nặng nề (thường dùng để hăm doạ, cảnh cáo đàn bà con gái thiếu chung thuỷ). “Khôn mà thưa gửi cho xong Kẻo thì bè chuối trôi sông chẳng hoà.” (Chèo Quan Âm Thị Kính) . Thuở xưa, đàn bà có chồng mà thông dâm với trai bị kết tội bè chuối trôi sông. Thi hành hình phạt này người ta làm một chiếc bè bằng thân cây chuối ghép lại, cột người đàn bà tội lỗi vào bè mà thả trôi theo dòng sông. Bè chuối có bị giạt vào làng nào cũng bị dân địa phương đẩy ra vì họ biết đó là người đàn bà phạm tội phản chồng và tội này đối với lễ giáo phong kiến là không thể tha thứ.",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,1.0 Có cứt thì có chó,(Chó ăn phân người.) Chỗ nào có món lợi là có kẻ hám lợi tìm đến.,0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,3.0 "Có cơm ăn cơm, có cháo ăn cháo"," Có gì ăn nấy, cùng chia sẻ với nhau (mời mọc có ý khiêm tốn).",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 "Đá đổ mồ hôi, mưa trôi đầy đồng"," Kinh nghiệm dự đoán thời tiết. . Độ ẩm của không khí lớn khiến cho đá, gạch trong nhà ướt hoặc có những giọt nước nhỏ (như giọt mồ hôi) bám vào. Hiện tượng đá đổ mồ hôi chứng tỏ là trời sắp mưa to.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Đan giậm giật giàm,"( Giậm : dụng cụ đánh bắt tôm cá, đan bằng tre nứa; Giàm : bẫy đánh chim thú.) Âm mưu đánh lừa, đánh bẫy cho nên tội, gây tai hoạ cho người ta. “Điều đâu bay buộc ai làm Này ai đan giậm giật giàm bỗng dưng.” (Truyện Kiều)",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Đực cụp cái xoè,"Một kinh nghiệm xem chim đực cái: muốn biết một con chim câu là đực hay cái, tay trái cầm chặt hai chân chim từ đùi xuống ngón cho chim đập hai cánh. Tay phải dùng ngón cái và ngón trỏ nắm lấy mỏ chim kéo nó cúi đầu về phía chân. Nếu bộ đuôi nó cụp vào chân là đích “chim đực”, chim trống. Nếu bộ đuôi nó xoè cong lên như cái quạt là đích “chim cái”, chim mái.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Tam khoanh tứ đốm,"( Khoanh : khoang lông khác màu; Đốm : điểm lông có màu sắc khác ở con vật.) Nhiều màu sắc pha trộn phức tạp, tính cách, chủng loại không thuần nhất; Đủ các kiểu tráo trở, nhiều thủ đoạn xoay xở, lèo lái. ",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,3.0 "Mài mực ru con, mài son đánh giặc","( Mực : thỏi mực màu đen mài ra để viết; Son : đá đỏ, mài ra làm mực viết, vẽ bằng bút lông.) Một kinh nghiệm mài son và mài mực: mài mực thì nhẹ tay (như người ru con), mài son thì mạnh tay (như người đánh giặc).",1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 Ấp mận ôm đào, Âu yếm người đẹp. “Khi ấp mận ôm đào gác nguyệt Lúc cười sương cợt tuyết đòn phong.” (Cung oán ngâm khúc),0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,1.0 Đi đầu ghe đái tè xuống biển,Hành động thô tục.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Có nơi có chốn," Đã có người dạm hỏi, đã ổn định nhân duyên rồi.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,1.0 Kẻ Việt người Tần,Xa cách chia li mỗi người mỗi ngả.,0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,5.0 Đất ruộng be bờ," Lấy của chính nó để bù đắp, phục vụ cho nó, không mất đi đâu, không lo phải chịu tốn kém.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Đầu có chấy đầu ngứa,( dt . Tày Nùng.) . Có tật giật mình .,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Phượng chạ loan chung," ( Phượng : chim tưởng tượng, trông gần giống chim trĩ, được gọi là chúa của các loài chim; Loan : chim phượng mái.) Trai gái chung chạ, ân ái với nhau. “Nào người phượng chạ loan chung Nào người tiếc lục tham hồng là ai.” (Truyện Kiều)",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,1.0 Đa tài tốn chí,"( Đa : nhiều; Tài : tiền của, tài sản vật chất nói chung.) Nhiều của cải, vật chất đầy đủ sung túc dễ làm cho người ta giảm sút ý chí phấn đấu.",0.0,1.0,0.0,0.0,1.0,6.0 Túng nồi đồng chứ không túng nồi đất,Không có tiền để chi tiêu rộng rãi những món lớn chứ không đến nỗi thiếu thốn về các khoản lặt vặt.,0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 "Cơm quanh rá, mạ quanh bờ","Cơm mới dỡ ra rá, chỗ quanh vành rá chóng nguội, mạ quanh bờ ruộng tốt hơn vì nhiều ánh sáng và dễ chăm bón.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Ăn khoai cả vỏ,"Thô tục, tham lam, bần tiện.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Cua máy cáy đào," ( Cáy : cua sống ở nước lợ, có một càng rất lớn, chân có lông, thường dùng làm mắm; Máy : động tác của con cua lấy chân đào đất để làm hang, cua máy hang xiên, cáy đào hang thẳng đứng.) Đời ai lo đời người ấy, không nên quá lo lắng về tương lai số phận của con cháu; Người nào lo phận người ấy, mỗi người có cách thức riêng của mình, tự thân lo liệu, không trông chờ, ỷ lại hoặc bận tâm vào việc của người khác.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,6.0 "Voi biết voi, ngựa biết ngựa"," Người nào lo việc người ấy, không can thiệp vào việc người khác; Mỗi người một số phận, không nên suy bì so sánh.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 "Vợ ba con, ở chưa hết lòng chồng"," Ăn ở với nhau lâu mà người vợ không hiểu được hết tâm tính chồng, không chung thuỷ với chồng.",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,1.0 "Vợ tấm cám, vợ tao khang","( Tao : bã rượu; Khang : cám.) Vợ lấy từ thuở hàn vi, nghèo khổ, cùng chia sẻ đắng cay vất vả.",0.0,1.0,1.0,1.0,0.0,1.0 "Uống nước chè tàu, ăn trầu cơi thiếc","Cảnh sống sung túc, lịch sự.",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,6.0 "Dâm vô tang, đạo vô tích","( Đạo : đạo tặc, trộm cắp.) Dâm đãng không có tang chứng, trộm cắp không có dấu vết. Không có tang chứng cụ thể (thì cũng chẳng làm gì được).",0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Chưa đặt trôn đã đặt miệng," Lắm mồm, hay đưa chuyện, ba hoa bép xép.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Động rừng mang tác,"( Động rừng : hiện tượng có nhiều thú dữ ra khỏi rừng; Mang : một loài hoẵng ăn cỏ non, thịt thơm ngon nhưng lượng thịt ít, con to nhất cũng chỉ chừng 20 kg, không phải nai nhưng cũng có khi đi ăn với đàn nai; Tác : kêu inh ỏi.) Một kinh nghiệm của người đi săn: mang kêu inh ỏi là có nhiều thú dữ ra khỏi rừng.",1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 Khôn khéo chẳng bằng léo bờ, ( Léo : chiếm chỗ không phải của mình.) Giá trị của từng tấc đất.,0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,4.0 Khôn mọc lông trong bụng," Khôn ngoan thâm độc, ranh ma xảo quyệt.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Thắt lưng bó que,"(Một cách ăn mặc ngày trước: đàn bà thường thắt lưng lụa hoặc đũi bỏ múi dài về đằng trước, khi làm lao động lại quấn một tao nữa ra đằng sau, như kiểu cái lạt bó ngang một nắm que.) Người đàn bà tần tảo, tháo vát, đảm đang chăm chỉ.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,2.0 Tốt mốc ngon tương,"( Tương : nước chấm làm bằng gạo nếp, đậu nành và muối, qua quá trình gây men bằng nấm mốc.) Kinh nghiệm làm tương: nếu mốc lên vàng đều thì tương sẽ ngọt và có màu đỏ thẫm, thơm ngon; Quan hệ nhân quả.",1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 Trăm chắp ngàn nối,Qua nhiều chắp nối; Trải qua nhiều khó khăn trắc trở. “Đôi ta như thể con thừng Trăm chắp ngàn nối xin đừng quên nhau.” ( cd ),0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,1.0 "Thóc hoa dâu, trầu lá mặt","( Thóc hoa dâu : tên một giống thóc có màu vàng hoe hoe đỏ, như màu của bèo hoa dâu lúc già úa; Trầu lá mặt : mặt phải của lá trầu, màu xanh bóng.) Những thứ có màu sắc tươi đẹp rực rỡ khi đặt gần nhau.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,7.0 Đan nia sẩy đá," Làm một việc viển vông, không thể có kết quả. “Ngồi rồi may túi đựng trời Đan gầu tát biển ghẹo người trong tranh.” ( cd ) “Ngồi buồn bắt hổ cưỡi chơi Đan nia sẩy đá, giết voi xem giò.” ( cd )",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,6.0 Trâu co bò duỗi," Thịt trâu nấu thì ngót đi, còn thịt lợn nấu dôi vì nở và không bị ngót nước.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Trồng sung ra vả,(Sung và vả là hai thứ cây cùng họ nhưng quả vả to và ăn ngon hơn.) Gặp may.,0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Uốn như sâu đo, Thái độ khúm núm luồn luỵ kẻ quyền thế.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "Cùng nghề đan thúng, túng nghề đan nia","Đan thúng, đan nia là những nghề phụ lúc nông nhàn lấy công làm lãi, không được lợi bao nhiêu.",1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 Cứt ai vừa mũi người ấy, Tự mình không thấy được cái xấu của bản thân mình.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Đường cái ở cửa miệng, Không biết đường thì hỏi thăm sẽ tìm được.,0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 "Con đầu gối, con cánh tay"," Người phụ nữ đông con, đẻ dày. “Ngày đi em chửa có chồng Ngày về em đã con bồng con mang.” ( cd )",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,5.0 Vợ chồng phường chèo,"(Ở phường chèo diễn viên lúc đóng cặp đôi với người này, lúc đóng cặp đôi với người khác.) Vợ chồng sống với nhau giả tạo, không lâu bền.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,1.0 "Con đà mọc răng, nói năng gì nữa", Việc đã lỡ rồi không còn thay đổi được nữa (ví như đã ăn ở với nhau đến lúc con đã mọc răng thì không còn nói đến chuyện bỏ nhau được).,0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,1.0 Sống lâu lên lão làng,"Chỉ nhờ làm việc lâu năm trong một tổ chức, cơ quan mà được cất nhắc lên địa vị cao chứ không có năng lực tài cán gì.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Như chó cắn ma," Nói năng cấm cảu, tỏ vẻ bực tức khó chịu.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "Giàu lái buôn, khôn thằng dốt","(Đi buôn bán Được ăn cả, ngã về không , hôm nay giàu mai nghèo; thằng dốt thì sự khôn ngoan chỉ là đột xuất.) Tình trạng nhất thời, không bền vững, không chắc chắn.",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,6.0 "Ăn ngồi tựa bức vách, có khách báo ngụ cư","( Tựa bức vách : tựa vào bức che, ngăn trong nhà làm bằng tre, gỗ, ngồi nép vào một chỗ ít người qua lại; Ngụ cư : ở nơi khác đến.) Thờ ơ, thụ động, không quan tâm sốt sắng đến công việc gia đình.",0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Ngỗng ông lễ ông,". Tay người vỗ xuống đá . ( Đức ông : người giàu, có địa vị; Bụt : Phật, theo cách gọi dân gian.) Thái độ ích kỉ, khôn lỏi, lấy của người này cho người khác, mình ở giữa chẳng mất gì.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Kết ngãi Châu Trần," ( Châu trần : Tên một thôn nay thuộc huyện Phong, tỉnh Giang Tô, Trung Quốc chỉ có hai họ Châu, Trần đời đời làm thông gia với nhau.) Việc hôn nhân, kết duyên vợ chồng. “Bây giờ kết ngãi Châu Trần Xuân ai cũng có một lần mà thôi Xa xôi xích lại cho gần Làm thân con nhện mấy lần chăng tơ.” (Dân ca Quan họ)",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,1.0 "Mùa bớt ra, chiêm tra vào",Một kinh nghiệm nấu ăn: khi nấu cơm bằng gạo mùa thì nấu ít hơn so với khi nấu gạo chiêm vì gạo mùa nở hơn.,1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Bán thỏ buôn hùm,"Phiêu lưu, bỏ nơi yên lành chắc chắn để theo đuổi sự nguy hiểm khó khăn; Phường buôn bán lừa đảo.",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,3.0 "Cơm đâu no bụng chó, thóc đâu no bụng gà"," Một kinh nghiệm chăn nuôi: không nên cho gia súc, gia cầm ăn no, phải để chúng tự đi kiếm. Việc gì cũng phải có chừng mực.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "Nắng sớm thì đi trồng cà, mưa sớm thì ở nhà phơi thóc","Một kinh nghiệm dự đoán thời tiết: vào thời vụ trồng cà, nếu sáng sớm có nắng thì chiều lại hay mưa (lúc đó cà mới được trồng chóng bén rễ), nếu lác đác mưa buổi sớm thì trưa chiều nắng to (thóc phơi được nắng).",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Cơm niêu nước lọ," Cuộc sống lúi xùi, tạm bợ của người đơn độc, lẻ loi. “Cô kia nước lọ cơm niêu Chồng con chả có nằm liều nuôi thân.” ( cd )",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,5.0 "Con vua vua dấu, con triều triều yêu", ( Dấu : yêu.) Người ta ai cũng yêu thương con đẻ của mình; Máu mủ của ai người nấy xót.,0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,5.0 "Cơm cày cơm cấy, ai thấy thì ăn"," Cơm cho thợ cấy, thợ cày xuềnh xoàng, đạm bạc, cốt lấy no bụng, ăn thả sức.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Cơm sống tại vung,. Vụng múa chê đất lệch . Biện bạch làm không nên lại đổ lỗi cho khách quan.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Cơm thầy cơm cô,"Người sống bằng nghề đi ở, hầu hạ cho các gia đình giàu có (trong chế độ cũ).",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,5.0 "Cơm khô là cơm thảo, cơm nhão là cơm hà tiện"," ( Cơm thảo : cơm nấu khô ráo, ngon, ăn được nhiều; Cơm hà tiện : cơm nấu gạo ít nước nhiều, nhão, không ăn được nhiều.) Nấu nướng vụng về nhưng khéo chống chế.",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,3.0 Có Hôm mà chẳng có Mai,"( Hôm : sao hôm; Mai : sao mai, tên gọi của Sao Kim trên bầu trời vào buổi chiều tối và sáng sớm.) Lẻ loi đơn độc. “Có Hôm mà chẳng có Mai Kìa ông sao vượt chở ai giữa trời.” ( cd )",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,6.0 "Giàu làm chay, khó vay thì đừng","Giàu làm kép, hẹp làm đơn . ( Làm chay : làm lễ cúng để cầu cho linh hồn người chết được siêu thoát, theo quan niệm của nhà Phật.) Nếu giàu có, đủ khả năng làm tang lễ long trọng thì làm, còn nghèo khó phải đi vay thì chớ nên chạy theo hình thức, bày vẽ tốn kém không phù hợp với thực chất, khả năng của mình.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,6.0 Giấc kê vàng," ( Hoàng lương : kê vàng.) Công danh phú quý là hư ảo, đời người chẳng qua chỉ ngắn ngủi như một giấc mộng. “Ngoại ba tuần mơ giấc Hoàng Lương Dứt tóc lìa tơ sao nỡ vội.” (Nam hải tế văn) “Phú quý bao nhiêu người thế gian Mơ bằng thuở Giấc Hoè An.” (Hồng Đức quốc âm thi tập) “Giấc Nam Kha khéo bất tình Bừng con mắt dậy thấy mình tay không.” (Cung oán ngâm khúc) . Chàng học trò nghèo Lư sinh gặp đạo sĩ Lữ ông than vãn cảnh khổ của mình. Lữ ông đưa cho một cái gối, dặn rằng: “Gối đầu vào đây, con sẽ được vinh hiển theo ý muốn.” Khi đó chủ trọ đang nấu một nồi kê. Lư sinh gối đầu lên gối, thấy mình được vợ đẹp, thi đỗ tiến sĩ, làm quan to, phá được giặc dữ, làm tể tướng được mười năm, con đông cháu đàn, thọ đến tám mươi tuổi. Chàng tình dậy thấy nồi kê vẫn chưa chín. Lư sinh ngạc nhiên: “Có lẽ mình nằm mộng chăng?” Lữ ông cười mà rằng: “Việc đời thì cũng như giấc mộng vậy thôi.”",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,6.0 "Được mùa trước, ước mùa sau", Tham vọng của con người là vô cùng.,0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,6.0 "Đương yên đương lành, đọc canh phải tội","( Đọc canh : đọc kinh cầu phúc.) . Đang yên đang lành, đọc canh phải tội .",0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,6.0 "Gà người gáy, gà ta sáng",Những tiến bộ của xung quanh có ảnh hưởng tốt đến mình.,0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 Đầu ruồi còn hơn đuôi trâu," Cầm đầu một tổ chức nhỏ, còn hơn làm phụ việc ở tổ chức lớn. . Đây là biến thể của câu Bé cũng đầu gà, lớn cũng đuôi trâu có từ thế kỉ XV. Song biến thể này được dùng nhiều hơn. Sách Thái sử công kí có câu Ninh vi kê khẩu, vô vi ngựa hậu (Thà làm mỏ con gà không làm đít con trâu). Từ Hải (trang 1445) cắt nghĩa như sau: Mỏ con gà tuy nhỏ, còn có thể ăn được thức ăn, đít con trâu tuy lớn nhưng chỉ là nơi tuôn ra phân.",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,6.0 Con đàn như tre ấm bụi,"Quan niệm nhà đông con, trẻ có đứa nọ đứa kia, chúng chịu ăn chịu chơi, dễ nuôi hơn con một.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,5.0 Chớ đánh lửa mà đau lòng khói,Đừng làm người này đau đớn để kẻ khác có liên quan gần gũi phải xót xa.,0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,5.0 Chuột chù phải khói,Lù đù ngờ nghệch.,0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Đông đồng vắng chợ,"Thời gian cấy hái, mùa màng bận rộn, người đổ cả ra đồng, ít người dám bỏ việc đi mua đi bán.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Đồ tể đánh nhau nong thịt,"( Đồ tể : người chuyên nghề giết trâu, bò, lợn.) Bọn độc ác tranh cướp lẫn nhau vì món lợi.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "Cua có óc, cóc có gan"," ( Bống : cá bống; Bớp : cá bống nhỏ mình, có vằn.) Mỗi người đều có thế riêng của mình.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,6.0 Đói năm không ai đói bữa,"No đói về lâu về dài, một bữa không đáng là bao (có mời ép ai ăn uống).",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 Đông miếng ít tay,Kẻ ăn thì nhiều người làm thì ít.,0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,3.0 Chùa đất phật vàng," ( Chạch : cá nước ngọt trông giống như lươn nhưng cỡ nhỏ, thân ngắn và có râu, thường rúc trong bùn.) Nơi nghèo nàn khó khăn lại nảy sinh người tốt, của quý.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,6.0 Dai như chão,"( Chão : dây to chắc thường bện bằng đay, gai, to hơn thừng, dùng để buộc giữ.) Kéo dài lằng nhằng, không dứt, gây cảm giác khó chịu. “Văn hay chữ tốt ra tuồng, Văn dai như chão, chữ vuông như hòm.” (Nguyễn Khuyến)",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "Sấm trước cơm sấm no, sấm sau cơm sấm đói","Một kinh nghiệm về thời tiết: sấm trước cơm là sấm giông về buổi sáng, dễ gây mưa, đủ nước cày cấy, sấm sau cơm là sấm giông về chiều, đó là giông nhiệt, ít khi gây mưa hoặc mưa với lượng mưa không lớn, thiếu nước cày bừa, lúa không tốt.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Lộn thừng lộn chão quá như trâu lộn cày," (Kẻ) ương bướng, nghịch ngợm, khó bảo, không chịu vào khuôn phép.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Thơm tay may miệng,"Làm ăn, buôn bán phát đạt; Người tốt vía, có thể đưa lại nhiều tốt lành may mắn cho người tiếp xúc.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Rủi tay may vai,(Tay phải xách thì vai đỡ phải vác.) Người này gặp rủi thì người khác lại may mắn đỡ được gánh nặng.,0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,6.0 Ăn cưới chẳng tày lại mặt," Việc thêm, việc phụ lại bày vẽ, tốn kém nhiều hơn việc chính, - - 386 không xứng hợp. . Theo tục lệ xưa, liền sau hôm cưới đôi vợ chồng mới cưới phải sửa một lễ xôi gà hoặc xôi thủ (đầu lợn) đem sang nhà gái để lễ gia tiên, rồi nhà gái ngả ra làm cỗ hai nhà cùng ăn uống. Lễ ấy gọi là lễ lại mặt (chữ gọi là nhị hỉ) Lễ lại mặt bao giờ cũng nhỏ hơn lễ đi xin cưới.",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,3.0 "Đòi nợ tháng ba, đốt nhà tháng tám","Quá đáng (tháng ba, tháng tám là những tháng đói kém nhất trong một năm, người ta đang đói ăn, lại còn đến đòi nợ).",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,3.0 Đá đổ mồ hôi, Người vốn rất khoẻ mạnh bị ốm đau. “Tay đàn bà một lũ con thơ Khuya sớm biết lấy ai nương tựa Ai đỡ khi hoa mùa nhị nở Ai đỡ khi túng bữa lỡ nồi Ai đỡ khi đá đổ mồ hôi Ai đỡ khi đường cùng chân nhộn.” (Dân ca Thanh Hoá) “Bề phụng dưỡng đôi bên cha mẹ Muôn một khi đá đổ bồ hôi Nghĩ xa lo đứng lo ngồi.” (Gia huấn ca),0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,5.0 Đố lại vào ngàm,"( Đố : đoạn tre hay đoạn gỗ đẽo cho khớp với ngàm, đóng ở bức vách, cửa để tăng độ cứng; Ngàm : chỗ có khấc ở đầu thanh tre hoặc gỗ để đặt cho khớp với đầu thanh tre hoặc gỗ khác.) Vợ chồng trở lại ăn ở với nhau; Đâu lại vào đấy. “Ông Tơ sao khéo cột người Đã xe vào, lại thử rời bắc nam Làm cho tái tứ tái tam Rồi ra đố lại vào ngàm mới thôi.” (Nhị độ mai)",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,1.0 "Đau ai nấy khóc, nhọc ai nấy van",Ảnh hưởng đến ai thì người ấy phản ứng.,0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 "Đánh chẳng được, tha làm phúc", Giả nhân giả nghĩa.,0.0,1.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Đánh đu với tinh,"( Tinh : thú vật lâu năm thành yêu quái, có nhiều phép thần thông biến hoá, xảo quyệt ranh ma, đánh đu giỏi.) Người tài cán kém cỏi lại muốn thi thố, đọ sức với người giỏi hơn gấp bội; Dại dột, chơi bời, kết bạn với loại người xảo trá, quỷ quyệt.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Đánh nhau vỡ đầu mới nhận họ,Họ hàng gần gũi mà không biết nhau.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,5.0 Dâu vào nhà như gà bỏ rọ,"Người con gái về làm dâu nhà nào là thuộc quyền người ta, mất tự do.",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,5.0 Dốt có đuôi," Quá dốt, để lộ cái dốt ra ngoài. “Chích choè học dốt có đuôi Bởi vì nhí nhoẻn nên đuôi phất phờ.” (Hoa điểu tranh năng) . Thầy cúng đến làm lễ cho tín chủ Nguyễn Văn Tròn, vì không biết viết chữ Tròn như thế nào đành khuyên một vòng. Không biết ai nghịch đã lấy bút sổ vào hình tròn một nét khiến chữ thành hình cái gáo. Khi đọc sớ, thầy cứ tín chủ là Nguyễn Văn Gáo mà đọc mãi. Chủ nhà phải lên tiếng: “Tên tôi là Nguyễn Văn Tròn cơ mà?” Thầy ngượng gắt: “Thế thì đứa nào mới tra cái chuôi vào đây rồi!”",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Duyên Châu Trần,"( Châu trần : tên một thôn, nay thuộc huyện Phong, tỉnh Giang Tô, Trung Quốc, chỉ có hai họ Châu, Trần đời đời làm thông gia với nhau. Thơ Châu Trần thôn của Bạch Cư Dị: Từ Châu cổ Phong huyện / Hữu thôn viết Châu Trần / Nhất thôn duy lưỡng tính / Thế thế vi hôn nhân : Huyện Phong xưa ở đất Từ Châu, có một thôn gọi là Châu Trần; một thôn chỉ có hai họ, đời đời làm thông gia với nhau.) Hôn nhân tốt đẹp, xứng đôi vừa lứa. “Mụ càng xui giục cho nên Lấy lời hung hiểm ép duyên Châu Trần.” (Truyện Kiều)",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,1.0 "Đang chuyện nọ, xọ chuyện kia"," Tính người vội vã. hấp tấp, lật đật; Lằng nhằng rắc rối, không ra đâu vào đâu.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Cá nước duyên ưa," Cái duyên hai người gặp gỡ, thích hợp, gắn bó nhau như cá với nước, ý nói vợ chồng hoà thuận, hoặc vua tôi tương đắc. “Hạt mưa đã lọt miền đài các Những mừng thầm cá nước duyên may.” (Cung oán ngâm khúc) “Cười rằng: cá nước duyên ưa Nhớ lời nói những bao giờ hay không?” (Truyện Kiều)",0.0,1.0,0.0,0.0,0.0,1.0 Chiêm khô ré rụi," ( Ré : thứ lúa mùa hạt nhỏ, ngon cơm.) Một kinh nghiệm sản xuất: lúa chiêm cấy vào mùa hanh khô, nếu thiếu nước khó bén rễ (chết se, chết khô), lúa mùa cấy vào mùa hè, nắng nóng, mưa nhiều, lúa dễ thối vì úng ngập; Đồng đất khó làm ăn, không có hệ thống tưới tiêu, vụ chiêm thì khô hạn, vụ mùa thì úng lụt. “Nơi sâu em để cấy chiêm Nơi nào cao ráo thì em cấy mùa Chớ tham những ruộng hai mùa Chiêm se ré rụi, ăn thua nỗi gì.” ( cd )",1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 "chẳng vò mà rối, chẳng dần mà đau",Ý nói: Tự mình suy nghĩ mà cảm thấy việc không gỡ được mà lòng đau đớn. Cũng có nghĩa: Lời nói mỉa mai hay cay độc của ai làm cho mình đau khổ.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 "chân tốt vì hài, tai tốt vì hoãn",(Hoãn: từ cũ có nghĩa là hoa tai). Lời mỉa mai cho rằng chẳng qua chỉ là cái cốt bề ngoài.,0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 chân lấm vảy càn,"Phê phán kẻ xấu hay làm bậy, làm hại người khác",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "chân không đến đất, cật chẳng đến giời","(Cật là chỗ thắt lưng). Chê người nào hay vật nào lơ lửng, chơ vơ, không tiếp xúc với gì.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 chân đi vòng kiểng,Nói dáng đi hai bàn chân chụm đầu vào nhau.,1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,7.0 chân đi chữ bát,"Chỉ dáng đi hai gót châu vào nhau, hai bàn chân chĩa ra hai bên, như hình chữ ""bát"" (chữ Hán nghĩa là tám).",0.0,1.0,0.0,0.0,0.0,7.0 "chân co, chân duỗi","Nói cảnh ngồi không yên chỗ, chỉ chực chạy đi.",1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,3.0 chân chỉ hột bột,"(Nghĩa đen là đường viền dưới bức thêu có đính hột bột và tua chỉ) Ý nói: Làm ăn thật thà, chắc chắn, không gian giảo, không điêu ngoa.",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,2.0 chẳng-xanh cũng tựa màu chàm,Ý nói: Dù sao như thế cũng là rõ lắm rồi.,0.0,1.0,0.0,0.0,0.0,6.0 "chẳng thơm cũng thể hoa nhài, chẳng lịch cũng thể là người Tràng An ","Lời ca tụng vẻ lịch sự, thanh nhã của người Hà Nội xưa.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,2.0 chấp kinh tòng quyền,"(Giữ đạo thường, nhưng cũng có lúc không hẳn theo phép thường) Ý nói: Tuy giữ đạo thường, nhưng cũng có khi vì trường hợp đặc biệt, phải ứng biến, không theo phép thường.",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,6.0 "chẳng tham ruộng cả ao liền, tham vì cái bút; cái nghiên anh đồ",Nói lên tâm lý của nhiều phụ nữ thời xưa chỉ muốn có một anh chồng hay chữ.,0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,1.0 "chẳng tham nhà ngói ba tòa, tham vì một nỗi mẹ cha hiển lành",Tính nết của cha mẹ có thể ảnh hưởng đến hôn nhân của con cái.,0.0,1.0,0.0,0.0,0.0,1.0 "chẳng có của thêm vào, lại có của bào ra",Lời phàn nàn của những người bị con cháu hoặc bạn bè vòi xin.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,5.0 chẳng cái dại nào giống cái dại nào,Thường dùng để tự than phiển là mình đã chẳng sáng suốt hoặc khôn ngoan.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 chân vòng kiềng,"Nói bàn chân, khi đi, có các ngón quay vào phía trong, gót quay ra ngoài.",1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,7.0 chật chà chật chưỡng,"Chê cái gì không vững vàng, dễ xiêu vẹo.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "chim khôn đậu nóc nhà quan, trai khôn tìm vợ, gái ngoan tìm chồng","(Trong thời phong kiến, nhà bọn quan lại có nhiều thóc gạo hơn nhà dân) Ý nói: Trong việc hôn nhân, bản thân người con trai, con gái phải tự do tìm hiểu, để xây dựng hạnh phúc cho mình.",0.0,1.0,0.0,0.0,0.0,1.0 chỉ li từng tí,Chê người bủn xỉn,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 chiêm gon tìm đòn mà gánh,Nói lúa chiêm mà được mùa thì có nhiều thóc.,1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 "chiêm cứng, ré mềm","Nói chung gạo chiêm không ngon cơm bằng gạo ré, tức gạo mùa.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "chiêm bóc vỏ, mùa xỏ tay","Tức là lúc lúa chiêm trổ thì trời nực, phải cởi áo mà giặt. Còn khi lúa mùa trỗ thì trời rét, cần mặc áo vào.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 chiếc bóng song the,Nói người phụ nữ cô đơn ngồi trước cửa sổ để chờ đợi.,1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0 chiếc bóng năm canh,Nói cảnh người phụ nữ buồn rầu ngồi một mình suốt đêm thâu.,1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0 "chí tái, chí tam",Tức là: Làm đi làm lại mãi.,1.0,0.0,1.0,0.0,0.0,6.0 chí cha chí chát,Nói tiếng giày dép đi lại nhộn nhịp.,1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,7.0 "chỉ non, thể bể","Nói đôi nam nữ thề thốt với nhau, nguyện chung thủy với nhau.",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,1.0 chỉ hồ giả dã,(Bốn chữ thường dùng cuối câu trong chữ Hán) Chế giễu người say mê học chữ Hán.,0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,3.0 châu chấu thấy đỏ lửa thì vào,"Chê những kẻ dại không có suy nghĩ, cứ thấy món lợi thì đâm vào, không ngờ bị thiệt hại.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "chất thèm, chết nhạt","Thường dùng trong câu phủ định: Nào ai chết thèm, chết nhạt gì, để tổ ý không phải là mình mong muốn điều đó.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 "chết thằng gian, chẳng chết người ngay",Ý nói: Người ngay thắng thì bình tĩnh trước một việc xảy ra.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 "chết sông, chết suối, không ai chết đuối đọi đèn","Ý nói: Thà thua kém chỗ đáng thua kém, chứ không chịu thua kém kẻ bất tài.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,6.0 chết cả đống hơn sống một người,"Nói lên tinh thần đoàn kết, sống chết có nhau.",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,6.0 "chê tôm lại phải ăn tôm, chê rau muống héo phải ăn dưa già","Chế người hay chê, nhưng cuối cùng lại gặp cái xấu hơn.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 chèo bẻo đánh quạ,(Chim chèo bẻo nhỏ hơn con quạ) Ý nói: Người nhỏ lại trêu người lớn.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "chém cây sống, trồng cây chết",Chê trách những kẻ dựng đứng lên những điều không thực để làm hại người khác.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 chẻ vỏ không bằng đồ vận,(Chẻ vỏ có nghĩa là đúng sự thật) Ý nói: Nhiều khi làm ăn đúng đắn lại không đạt được kết quả như kẻ gặp may.,0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,6.0 chăn tằm hái dâu cũng bồ nâu áo vải,Ý nói: Người tốn công làm ra của cải mà vẫn không được hưởng kết quả lao động của mình.,0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,4.0 chạy xợp đầu,(Xợp là bù rối) Nói sự chạy vạy vất vả.,0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,4.0 "cao không với tới, thấp không thông",Thường nói người phụ nữ khó lấy chồng vì ở vào một địa vị dở dang.,0.0,1.0,0.0,0.0,0.0,1.0 cau già dao sắc lại non,"Ý nói: Với phương tiện tốt, với tài khéo léo, người ta có thể biến đổi được hoàn cảnh.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 "cát liền tay, thịt chầy ngày","Kinh nghiệm nông dân cho là nếu cấy ở đất cát có thể cấy ngay, còn cấy ở đất thịt thì phải bừa cho kĩ.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 cát dập sóng vùi,Nói người phải chịu nhiều nỗi gian truân.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 cáo giả oai hùm,Chê những kẻ mượn danh người khác để dọa nạt những người ngây thơ.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "cáo chẳng chịu mèo, mèo lại hóa cáo","(Do câu: Mèo già hóa cáo) Có nghĩa: Bản chất thế nào thì vẫn thế ấy, không thay đổi được.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 "cao thành, nở ngọn ","ý nói: Mọi việc đều phát đạt, thịnh vượng.",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,4.0 cao tằng tổ khảo,Nói tổ tiên bốn đời (kể từ người cha đã chết trở lên).,0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,5.0 cao lêu đêu như cò hương,Chế giễu người cao quá.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 cao đan hoàn tán,Nói các loại thuốc đông y.,1.0,1.0,1.0,0.0,0.0,7.0 chạy xoạc móng heo,"Nói sự chạy vạy nơi này, nơi khác.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,3.0 cạnh tranh sinh tổn,Nói hiện tượng các sinh vật cạnh tranh để giành sự sống trong tự nhiên.,1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,4.0 cảnh chiều người,Tức là: Cảnh hợp với tâm tình của người.,0.0,1.0,0.0,0.0,0.0,6.0 "cành la, cành bổng","Tức là: Cành thấp, cành cao. Đôi khi dùng để chỉ cái trật tự tôn ti.",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,5.0 "canh một chưa nằm, canh năm đã dậy",Cảnh làm ăn vất vả của người lao động.,1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,4.0 "càng treo giá ngọc, càng cao phẩm người",Ý nói: Người phụ nữ càng đề cao phẩm giá của mình thì càng được người ta quý trọng.,0.0,1.0,0.0,0.0,0.0,2.0 "càng nâng càng thấy thấp, càng đập càng thấy cao",Hai ý trái ngược: Có người càng ở địa vị cao càng muốn lên cao nữa; có người dù bị chèn ép vẫn thấy mình cao thượng.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 "cạn dòng lá thắm, dứt đường chim xanh","(Lá thắm là chuyện Vu Hựu đời Đường dùng cái lá đỏ để trao đổi tình duyên với một người cung nữ, chim xanh chỉ người đưa tin). Than phiền là không còn cách gì trao đổi tình duyên với nhau.",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,1.0 cái quan định luận,"(Đậy nắp áo quan rồi mới có thể đánh giá được). Ý nói: Chỉ khi người ta chết rồi, mới có thể kết luận đó là người tốt hay xấu.",0.0,1.0,0.0,0.0,1.0,6.0 "cày ruộng tháng năm, xem rằm tháng",Tám Kinh nghiệm của nông dân. cho rằng trăng rằm tháng Tám có ảnh hưởng đến mùa màng tháng Năm.,0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 cày sâu tốt lúa,"Có nghĩa: Càng cày sâu, đất càng tơi, lúa mọc càng tốt. Có nghĩa bóng: Làm việc chu đáo thì kết quả tốt đẹp.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 cắm chông chỗ lội,Chê những kẻ độc ác ngầm làm hại người khác.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 cắn chẳng vỡ hột cơm,"Chê người đần độn ngu si, không làm được trò trống gì.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 chác dữ mua hờn,(Chác nghĩa là chuốc lấy) Thường dùng để khuyên người ta không nên gây oán thù với người khác.,0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,6.0 cậy thần phải nể cây đa,(Cây đa ở bên cạnh miếu thờ thần) Ý nói: Đã phải nhờ vả người nào thì lại phải lo lót những kẻ tay chân của người ấy. Đó là một cái tục gây nhiều điều tiêu cực.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "cấy lúa dược lạ, gieo mạ dược quen","(Dược là ruộng) nghiệm của nông dân cho rằng lúa được cấy ở nơi đất mới thì sẽ tốt, mạ phải gieo ở những đất đã có gieo những vụ trước thì mới chắc ăn.",1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 cây khô chưa dễ mọc chổi,"Ý nói: Người khô khan, không có tình cảm thì không thể có người thân mật với mình.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 "cây chọn mất lá, cá chọn mất vảy",Ý nói: Càng lựa chọn nhiều càng bị thiệt.,0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 cậu lậu bình vôi,Chê những người cậu không tốt với cháu.,0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,5.0 "câu chuôm, thả ao","Có nghĩa: Lấy ở nơi này bỏ vào nơi khác, rút cục chẳng được gì.",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,6.0 cập bà lời,(TT.) Chế người mắt kèm nhèm nhìn không rõ.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 cân quắc anh hùng,(Cân quắc là khăn bịt đầu của phụ nữ) Chỉ những phụ nữ có tài năng và chí khí hơn người.,0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,2.0 "cầm đũa tay chiêu, đập niêu không vỡ","(Tay chiêu tức tay trái) Ý nói: Tay trái không khỏe. Nhưng trong thực tế, nhiều người thuận tay trái thì tay trái lại khỏe hơn tay phải. Đôi khi còn dùng câu này để nói: Làm một việc trái khoáy thì không có kết quả.",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,6.0 cầm cương nảy mực,(Nảy mực là bật dây mực trên mặt gỗ để cưa cho thẳng) Có nghĩa: Điều khiển công việc sao cho công bằng và đúng đắn.,0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,6.0 cầm bằng con trẻ chơi diều đứt dây,"Ý nói: Liều làm một việc gì, nếu thất bại cũng đành chịu.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 câm hầu tắc cổ,Lời nói ác nghiệt để đay nghiến người nào đã không dám nói ra điều gì.,0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "cắt dây bầu, dây bí, chẳng ai cắt dây chị em",Ý nói: Đã là chị em với nhau thì không bỏ nhau được.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,5.0 cắn rốn lôi ruột,Lời nói phàm để dọa hoặc thách thức người khác.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 cắn hột cơm chẳng vỡ,"Chê người đần độn ngu si, không làm được trò trống gì.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 cắn rơm cắn có,Lời nói tổ ý van xin tha thiết.,1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,5.0 "chiếu miến, chăn đào","(Chiếu miến là thứ chiếu tốt) Nói đồ dùng trải giường tốt, đẹp.",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,7.0 chim mắc lưới hồng,Ý nói: Nhiều khi người ta bị lừa vì cái bề ngoài hào nhoáng.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 "Đẹp đẽ phô ra, xấu xa đậy lại"," Nên thu xếp những việc xích mích nội bộ một cách kín đáo, không nên để lộ ra ngoài.",0.0,1.0,0.0,0.0,1.0,6.0 "có cây, dây mới leo","Thường dùng để nói: Nhờ có một người quen hoặc một mối quan hệ gì, mới tiếp xúc được với người nào (Thường nói: Vị cây dây leo).",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,5.0 có ít xít ra nhiều,Chê người thổi phồng sự việc.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "có hương án, bàn độc","Ý mỉa mai cho rằng những kẻ tầm thường,",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "có hàng, có ngũ",Ý nói: Đám đông được sắp xếp có trật tự.,1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,6.0 có của thời có người làm,Lời tự phụ của những kẻ giàu cho rằng hễ có tiền thì có thể sai bảo người khác.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "có cô thì chợ cũng đông, cô đi lấy chồng thì chợ vẫn vui","Tỏ ý phê bình những người cứ cho rằng mình có vai trò quan trọng, không có mình công việc không xong.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "có chuông chùa, niệm Phật ",Ý nói: Đã sắn một nền nếp cũ nào đó thì cứ làm như mọi người.,0.0,1.0,0.0,0.0,0.0,6.0 "có cha, có mẹ thì hơn; không cha, không mẹ như đờn không dây","Ở nước ta, với chế độ đại gia đình, con cái dù đã lớn vẫn ở với cha mẹ, được cha mẹ giúp đỡ cho về nhiều mặt.",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,5.0 có bí chê bầu là hôi,Như: Có mới nới cũ.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 cò kè bớt một thêm hai,Ý nói: Mặc cả đi mặc cả lại hòng bớt xén.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 cò bợ phải trời mưa,"(Cò bợ thường lò dò ở ruộng) Ý nói: Bị ướt quá, trông thảm hại.",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,4.0 chực như chó chực máu giác,(Máu giác trích ra rất ít) Ý nói: Chầu chực chẳng ăn thua gì.,0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,3.0 "chửa được ăn bánh, bóc lá đã từng",Lời than thở của người cứ phải hầu hạ người ta mà chẳng được hưởng gì.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,5.0 "chửa con so, làm cho láng giềng","Ở một số địa phương, người ta cho rằng chửa con so phải lao động nhiều thì để con mới dễ.",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,4.0 chưa tối đã vội đi nằm,Chê kẻ lười biếng.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 chưa qua cầu đã cất nhịp,Có nghĩa: Trách người độc ác đã cẩn trở người ta khi người ta chưa hoàn thành được một sự nghiệp.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 chưa nóng nước đã đó gọng,"(Tôm, cua luộc có màu đỏ) Chê những kẻ nhát gan, chưa chi đã Sợ.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "có mặt, ông sứ; vắng mặt, thằng Ngô ","(Sứ là sứ giả của Trung Quốc trong thời nội thuộc, thằng Ngô tức chỉ bọn phong kiến Trung Quốc sang đô hộ nước ta ngày trước) Ý nói bề ngoài thì tổ vẻ lịch sự, nhưng thực ra thì khinh bí. .",0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "chim ra khỏi lồng, không tròng trở lại",Ý nói: Người đã thoát khỏi những sự ràng buộc thì,0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,6.0 cọ già là bà lim,Cho rằng gỗ cây cọ già rất tốt.,1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "con có cha mẹ đẻ, không ai ở lỗ nẻ mà lên",Lời nhắc nhở con cái phải nhớ đến ơn cha mẹ.,0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,5.0 "con chúa, chúa yêu; con triều, triều dấu","Ý nói: Dù ở cương vị nào, ai cũng yêu con như nhau.",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,5.0 con bò cạp có nọc nơi đuôi,Chỉ những người ngấm ngầm độc ác.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "coi nhà còn nóc, coi thóc còn nong","Chế giễu kẻ trông nom nhà cửa không được cẩn thận, đến nỗi mất gì cũng không biết.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 coi miếng ăn như cái tàn cái tán,Chê kẻ quá coi trọng sự ăn uống.,0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 cóc mở mồm,Giễu người thường ít nói cũng phải phát biểu ý kiến.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "cóc đi quốc, khỉ đeo hoa",Chế giễu kẻ hèn kém mà lại làm bộ ta đây.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "có võng mà chẳng có đòn, có chổng mà chẳng có con để bồng",Nói lên lòng người mẹ ao ước có con.,0.0,1.0,0.0,0.0,0.0,5.0 "có mặt thì cô, vắng mặt thì đĩ","Ý nói bề ngoài thì tổ vẻ lịch sự, nhưng thực ra thì khinh bí. .",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "có vàng, vàng nó hay phô",Chế giễu những kẻ hay khoe của.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "có trăng, quên đèn",Chê người không chung thủy.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 có tích mới dịch nên tuổng,"Ngoài nghĩa đen, còn có nghĩa bóng là",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,6.0 có thủy có chung,"Khen người trước sao sau vậy, giữ vẹn tình nghĩa với những người cũ.",0.0,1.0,0.0,0.0,0.0,2.0 có thóc mới dốc ra gạo,Chê kẻ chắc lép không tin người khác.,0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,3.0 có thóc mới cho vay gạo,Chê kẻ chắc lép không tin người khác.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 có rế thì đỡ bỏng tay,"Nói đến sự cần thiết của những người giúp đỡ cho mình, tuy rằng họ không làm được những việc lớn lao.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 có nửa tháng gạo khấn trời làm mưa,"(Trời mưa thì không đi chạy gạo được) Ý chê kẻ ích kỷ và không biết lo xa, chỉ biết phận mình được yên trong một thời gian ngắn.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "chữ tốt xem tay, ngựa hay xem xoáy",Những người tin vào việc xem tướng cho rằng có hoa tay thì viết chữ đẹp. Thực ra người viết chữ đẹp là người đã khổ công luyện tập. :,0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 chuột chù nếm giấm,Chê những kẻ không biết gì mà lại tỏ ra thành thạo.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 chó nhảy bàn độc,Chê kẻ xấu mà lại muốn có địa vị cao.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "chồng chắp, vợ nối","Nói cặp vợ chồng lăng nhăng, không có cưới xin đàng hoàng.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "chồng chài, vợ lưới, con câu"," Cha chài, mẹ lưới, con câu.",1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,5.0 chồng bát còn có khi xô,"Ý nói: Vợ chồng hoặc anh em cũng có khi xích mích với nhau, nhưng cuối cùng vẫn đoàn kết với nhau (Thường dùng để an ủi khi có sự bất hoà).",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,5.0 "chốn ước mơ lất lơ mà hồng, nơi tình cờ mà đóng nhân duyên","Ý nói: Nhiều khi cuộc nhân duyên đến một cách bất ngờ, trong khi mơ ước lấy ai lại không thành.",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,1.0 "chổi cùn, rế rách",Chê người vơ vét những thứ đáng bỏ đi.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "chọc bát cơm, đơm bát cháo","Chê những người chỉ biết ăn, chẳng làm được gì.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "choại vỏ dưa, vỏ dừa phải tránh",Đã bị thất bại một lần thì phải rút kinh nghiệm tránh những việc tương tự.,0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,6.0 chó ông thánh cắn ra chữ,Lời đùa chế giễu những người dốt hay nói chữ.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 chó ngồi bàn độc,(Bàn độc là bàn đọc sách hoặc một thứ bàn thờ) Chê những kẻ hèn kém mà lại có địa vị cao.,0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "chuột chù chê khỉ rằng hôi, khỉ lại trả lời cả họ mày thơm",Câu nói dí dỏm cười những kẻ chẳng hay ho gì lại đi chế giễu người khác. |,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "chó già, gà non","Ý nói: Thịt chó già không tanh, thịt gà non mới mềm.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 chó ghẻ có mỡ đằng đuôi,Ý nói: Những kẻ xấu mà lại làm ra vẻ là tốt.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 chó cùng rứt giậu,Ý nói khi người ta bị đẩy đến bước đường cùng thì người ta làm liều.,0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,6.0 cho xôi không tày đòi đĩa,Ý nói: Đã cho nhưng vẫn còn tiếc.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 chín quá hóa nẫu,Nói quả để chín quá hóa ra nát không ăn được. Nghĩa bóng: Việc gì để quá thời gian cần thiết dễ sinh ra hỏng.,0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 "chín phương trời, mười phương Phật",Ý nói: Khắp cả mọi nơi.,1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,7.0 chồng chết chưa héo có đã bỏ đi lấy chồng,"Chê người đàn bà nhẹ tình, nhẹ nghĩa đối với người chồng mới chết.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "chồng lớn, vợ bé thì xinh; chồng bé, vợ lớn ra tình chị em",Đây là một thành kiến xã hội cho là chồng phải lớn hơn vợ thường là về tuổi tác.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,1.0 "chồng ta áo rách ta thương, chồng người áo gấm xông hương mặc người",Ca tụng tình chung thủy của người vợ.,0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,1.0 "chuột chê xó bếp chẳng ăn, chó chê nhà dột ra nằm bụi tre",Giễu kẻ làm bộ khó tính.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "chuông khánh còn chẳng ăn ai, nữa là mảnh chĩnh vất ngoài bụi tre",Tỏ ý khinh miệt những người không có tài mà lại khoe tài.,0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "chuông có gõ mới kêu, đèn có khêu mới rạng",Ý nói: Việc gì muốn thành công cũng phải có người đề xướng ra.,0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,6.0 chuồn chuồn mắc phải nhện vương,Tả cảnh lúng túng khó gỡ ra.,0.0,1.0,0.0,0.0,0.0,6.0 chuồn chuồn được mấy hột thịt,Tỏ ý khinh đối phương không có đủ sức chống lại mình đâu. ˆ,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 chuồn chuồn có cánh thì bay,Khuyên phải dè chừng sự nguy hiểm có thể xảy ra với mình.,0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 "chú khi ni, mi khi khác","Chê những kẻ khi cần đến người ta thì tổ vẻ thân mật, nhưng khi không cần thì tổ vẻ khinh bỉ.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "chơi chó, chó liếm mặt",Ý nói: Làm thân với kẻ xấu nhiều khi nó hại lại mình.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "chớ thấy hùm ngủ vuốt râu, đến khi hùm dậy đầu lâu chẳng còn",Khuyên không nên trêu kẻ ác ngay khi nó chưa có điều kiện hại mình.,0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,6.0 chờ được mã thì rã đám,"(Mã là đồ làm bằng giấy, giả đồ thật, dùng để cúng) Chê người chậm chạp, làm việc gì không kịp thời.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 chống gối quá tai,"Chê kẻ lười biếng chỉ ngồi một chỗ, chẳng chịu lao động. 8",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "chồng yêu, xổ chân lỗ mũi",Chê những người vợ thấy chồng yêu lại bắt nạt chồng.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "cái lưng thước mốt, cái giò thước hai",Chê người quá tham ăn.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 cái già sồng sộc nó đi theo sau,Ý phàn nàn cuộc đời ngắn ngủi.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 cai đầu dài,"Nói kẻ nhận thầu với giá cao rồi giao cho người khác làm, trả giá rẻ, để ăn chặn.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 ăn trầu thì ngỏ trầu ra,"Lời khuyên thận trọng. Thường dùng cả câu: Ăn trầu thì ngỏ trâu ra, một là thuốc độc, hai là mặn vôi.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 ba dãy bảy toà,"Nói một cơ sở xây dựng đồ sộ, nguy nga.",1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,7.0 "ba chớp, bảy nhoáng",Ý nói: Làm rất mau chóng nhưng thường không được cẩn thận.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "ba bị chín quai, mười hai con mắt",Tả một con ngáo ộp để dọa trẻ con.,0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,7.0 ẩn bóng cây tùng,Có nghĩa: Nương tựa vào người khác. Thường dùng để nói người phụ nữ trong chế độ cũ dựa vào người chồng.,0.0,1.0,0.0,0.0,0.0,5.0 ậm à ậm ạch,Nói mang vật gì nặng phải thở dốc.,1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,4.0 "ắng cổ, ắng họng","Nói những kẻ làm việc sai trái, phải im không dám cãi lại hoặc nói năng gì trước những chứng cớ hiển nhiên.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 ăn vụng chóng no,Thường dùng để chỉ người đàn bà không có chồng mà chửa.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 ăn vặt quen mồm,"Phê bình những người ăn rất nhiều lần trong ngày, ngoài những bữa ăn chính.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 ăn trắng mặc trơn,"Nói cảnh sống đầy đủ, nhàn hạ.",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,6.0 ba mươi sáu chước,"(Do câu chữ Hán: Tam thập lục kế, tẩu vi thượng sách, nghĩa là trong ba mươi sáu chước, chạy đi là hơn cả) Ý nói đi trốn là hơn.",0.0,1.0,0.0,0.0,1.0,6.0 "ăn tại phủ, ngủ tại công đường",Ý khen những quan lại ngày xưa tận tâm với việc công.,0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,2.0 ăn tái ăn hồi,Có nghĩa: Ăn đi ăn lại nhiều lần.,1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,3.0 ăn se sẻ đẻ con voi,(Se sẻ là chim sẻ) Ý nói: Ăn ít làm nhiều.,0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,4.0 ăn no tắm mát,"Nói cuộc sống bình thản, không lo nghĩ gì.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 ăn no giậm chuồng,"(Giậm chuồng nói những gia súc giậm chân trong chuồng) Chê những kẻ chỉ ăn rồi phá phách, làm bậy.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 ăn no dửng mỡ,Chê kẻ sau khi ăn uống tìm thú vui không lành mạnh.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "ăn như rồng cuộn, làm như cà cuống lội nước","Chê người ăn nhiều, ăn tham mà làm việc thì lười.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 ba mũi giáp công,"Nói sự tấn công địch về ba mặt: quân sự, chính trị và binh vận.",0.0,1.0,0.0,0.0,0.0,7.0 ba tấc lưỡi,Ý nói: Dùng lời nói để thuyết phục người khác.,0.0,1.0,0.0,0.0,0.0,6.0 cách vật trí tri,(Tìm nguyên lý của sự vật mà hiểu được đến cùng) Ý nói: Nắm vững khoa học.,0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,6.0 bạc ba quan tha hồ mở bát,"(Mở bát: Trong cuộc đánh xóc đĩa, người mở bát là người nếu được thì vơ hết tiền đặt, nhưng nếu thua thì phải trả hết, vậy phải là người có nhiều tiền) Nói sự huênh hoang của những kẻ ăn chơi trong chế độ cũ.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 bán ngôi bán thứ,Chê những bọn hào mục trong xã hội cũ chuyên ăn tiền để cất nhắc người dân trong làng.,0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 bán ngày làm đêm,Nói những người phải làm việc ban đêm.,1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,4.0 bàn dày bàn mồng,"Ý nói, bàn ra nói vào nhiều quá, không giải quyết được vấn đề gì.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "bại tục, đổi phong",Nói những phong tục suy đồi của một thời đại.,0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,3.0 bạch ốc xuất công khanh,"(Bậc quan to xuất thân từ nhà nghèo) Chỉ những người con nhà nghèo khổ mà trở nên có tài năng hơn người, trong chế độ cũ.",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,2.0 bách tuế vi kỳ,(Trăm tuổi là bạn) Nói cuộc đời của người ta (Thực ra hiện nay có nhiều người sống quá một trăm tuổi).,0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,6.0 bách tuế chỉ hậu,"(Sau một trăm tuổi). Có nghĩa, sau khi đã chết.",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,7.0 bách chiết thiên ma,"(Trăm lần gãy, nghìn lần mài) Ý nói: Gian khổ liên miên.",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,6.0 bác xác bác xơ,Lời nói không lễ độ của người cháu coi khinh người bác nghèo nàn.,0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,5.0 ba trợn ba trạo,"Nói kẻ liều lĩnh, ăn nói bừa bãi, không đáng tin cậy.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 bả vinh hoa,"Ý cho rằng người theo đuổi cái vinh hoa trong đời chẳng qua là bị nó đầu độc, như trong câu: ""Bả vinh hoa lừa gã công khanh” trong Cung oán ngâm khúc.",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,6.0 bà vãi chẳng khỏi lần lên chùa,Ý nói: Ai có tật gì thì thường bị lôi cuốn theo tật ấy.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "bà tiền, bà thóc, bà cóc gì ai",Lời phản kháng đối với những người giàu trong chế độ cũ lên mặt khinh người.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 bà dì xù xì xó bếp,Chê những người dì không có tài năng gì.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 bà cốt ngửi mùi tàn hương,(Bà cốt là những người đàn bà trong chế độ cũ làm nghề đồng bóng) Ý nói: Người có sở thích gì thì chỉ hơi đả động đến sở thích đớ là đã bị kích thích.,0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,3.0 "bà cô, ông mãnh",Tức là những người chết còn trẻ mà mê tín cho là thiêng.,0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,7.0 ba vành sơn son,Lời chế giễu người mắt toét.,0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 ba vành bảy vẻ,Thường dùng để chế giễu những việc làm hoặc sự trang trí không giản dị.,0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 ăn như mồ khoét,(Mỏ khoét là từ cũ chỉ một giống chim có mỏ sắc) Có nghĩa: Ăn luôn miệng. Thường dùng để chê trẻ em hay con gái hay ăn vặt.,0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 ăn như con tằm lại rút ruột ra,"Ý nói: Tuy có được chút lợi lộc, nhưng phải ra sức làm việc. .",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,4.0 anh khố son bòn anh khố nâu,Chê những kẻ có của còn tìm cách bóc lột những người nghèo khổ.,0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "ăn cá, bỏ lờ",(Lờ là đồ đan bằng tre dùng để đón cá mà bắt). Chê những kẻ vô ơn.,0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 ăn bóng nói gió,Tức là: Nói xa xôi nhưng ngụ ý ám chỉ một người nào.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "áo dài, chớ ngại quần thưa","Ý nói dù có thiếu sót, hớ hênh cũng không đáng ngại, vì đã có cái che chở cho.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 "áo buông chùng, quần lá toạ","(Lá tọa chỉ quần đàn ông thắt bằng dây lưng, để cạp buông tỏa xuống) Nói cách ăn mặc cẩu thả của người đàn ông trong chế độ cũ.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "áo buông chùng, quần đóng gót",Chê cách ăn mặc không phù hợp với công việc lao động.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 anh hùng mạt lộ,"Người tài giỏi đến lúc cùng đường, không thi thố được tài năng, có khi lại còn mang vạ vào mình.",0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,6.0 ăn mướp bỏ xơ,"Khuyên nên lựa chọn phần tốt mà dùng, không nên tham lam vơ vét.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 "anh em gạo, đạo nghĩa tiền",Chê những người tuy nói là anh em nhưng vẫn coi lợi lộc hơn cả nghĩa tình.,0.0,1.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "anh em chém nhau đằng dọng, ai chém nhau đằng lưỡi",Thường dùng để can ngăn anh em ruột dù có xích mích với nhau cũng không nên làm hại nhau.,0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,5.0 áng đào kiểm,(Đào kiểm là má đào) Sắc đẹp của phụ nữ.,0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,7.0 ai nói làm sao bào hao làm vậy,"(Bào hao có nghĩa là gầm thét) Chê người hùa theo người khác, theo đuôi người khác.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "ai đội mũ lệch, người ấy xấu","Kẻ nào làm bậy kẻ ấy phải chịu trách nhiệm về việc làm của người ấy, không việc gì đến mình phải lo lắng.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 ai chết trước được ấm mồ,Lời nói bi quan và ích kỉ tỏ rằng xong việc mình là rảnh chuyện.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 ai biết uốn câu cho vừa miệng cá,Chê người khó tính đòi hỏi người khác phải chiều ý mình.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "ăn cáy, bưng tai",Ý nói: Sống giản dị thì không phải lo lắng gì.,0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,6.0 ăn chẳng bén mùi,Nói kẻ ăn tham cho rằng mới ăn được ít chưa thấm tháp gì.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 ăn chẳng bõ nhả,"Ý nói: Không dám hưởng điều gì chưa chắc chắn được hưởng, e người ta sẽ bắt trả lại.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 ăn cho thủng nổi trôi rế,Chê những kẻ ăn uống tham lam quá độ.,0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 ăn muối còn hơn ăn chuối chát,Ý nói: Trước hai cái khổ thì chọn cái khổ ít hơn.,0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 ăn mót ăn nhặt,Chê người tham lam vơ vét.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 ăn mít bỏ xơ,"Khuyên nên lựa chọn phần tốt mà dùng, không nên tham lam vơ vét.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 ăn mặc dở chợ dở quê,"(Chợ nghĩa cũ là thành thị) Thường nói người phụ nữ ăn mặc nửa như người kẻ tỉnh, nửa như người thôn quê.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 ăn mày hoàn bị gậy,Ý nói kẻ nào bản chất không hay ho gì thì tư cách cũng thế. Thường dùng để chê những kẻ vốn là người xấu thì cứ xấu.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 ăn mày ăn nhặt,"Chê kẻ làm việc hèn hạ, mất phẩm giá con người.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "ăn lúa tháng năm, trông trăng rằm tháng tám",Theo kinh nghiệm của nông dân thì trăng rằm tháng tám có ảnh hưởng đến thời vụ lúa tháng năm.,1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "ăn liều, tiêu càn",Chê kẻ ăn tiêu bừa bãi.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 ăn lại bữa,Nói người mới khỏi bệnh ăn khỏe và ngon miệng.,1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,7.0 ăn kiêng ăn khem,Có nghĩa: Tránh ăn những thức ăn cho là độc.,1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 "ăn hết nhiều, ở hết bao nhiêu",Thường dùng để nài mời người nào cùng ở với mình.,1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,5.0 ăn giỗ ăn chạp,Dự lễ và ăn uống trong các ngày kị ở các gia đình.,1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,5.0 ăn gio bọ trấu,Nói cảnh sống khổ sở quá.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 ăn giả bữa,Tức là: Ăn nhiều và ngon miệng khi mới ốm dậy.,0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,7.0 ăn đấu trả bồ,Nói sự trả ơn vượt xa cái ơn đã chịu.,0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,5.0 ăn dỗ mổi,Nói trẻ em ăn nhiều thức ăn mà ăn ít cơm.,1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,7.0 ăn dỗ ăn dành,Tức là dụ dỗ người ngây thơ để hưởng lợi về mình.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "bán quạt mùa đông, buôn hồng mùa hè",Chê việc làm trái khoáy.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 bán thượng bán hạ,"Câu dùng trong nghề xây dựng để chỉ việc đặt cấu kiện nửa ở trên, nửa ở dưới.",1.0,1.0,0.0,0.0,0.0,4.0 bán tự vi sư,(Nửa chữ cũng là thầy) Nói đến tình nghĩa cao cả giữa thầy và trò.,0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,5.0 bốn tấm dài hai tấm ngắn,Lời nói đùa chỉ cái quan tài.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,7.0 bụng cao dạ dốc,Chê kẻ ăn uống thô lỗ và luôn luôn thèm khát.,0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 bụng bồ kết,Tức là bụng lép kẹp.,1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,7.0 bùa tu bùa túi,Bùa kết bằng chỉ ngũ sắc cho trẻ em trong Tết đoan ngọ.,0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,7.0 bới bát mát mặt,Có nghĩa: Gia đình đông người mà lại túng thiếu thì bớt được một miệng ăn hoặc ăn ít hơn trước sẽ đỡ khổ.,1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,5.0 bới tóc củ hành làm anh thiên hạ,(Ngày xưa đàn ông nước ta bới tóc) Câu này dùng để đùa người có búi tóc nhỏ.,1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,3.0 bơ thừa sữa cặn,Chê những kể làm tay sai cho đế quốc để được hưởng những lợi ích đê tiện.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 bơ bải chẳng bằng phải thì,"(Bơ bải có nghĩa là vội vàng) Ý nói: Không nên hấp tấp, chỉ cần làm đúng lúc.",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,6.0 bồng bồng bế bế,"Chê người có nhiều con, vất vả vì con.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,5.0 bốn dài hai ngắn,Lời nói đùa chỉ cái quan tài.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,7.0 "bói chẳng ra, sờ chẳng thấy",Phàn nàn là trong lúc túng thiếu không có cách gì kiếm được tiền tiêu.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 bộc tuệch bộc toạc,"Nói người có tính cẩu thả, thiếu thận trọng trong lời nói cũng như trong việc làm.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "bố vợ là vớ cọc chèo, mẹ vợ là bèo trôi sông, chàng rể là ông ba vì",Ý nói đùa mỉa mai chê mối quan hệ giữa chàng rể giàu sang và cha mẹ vợ nghèo nàn.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,5.0 bồ trong bịch ngoài,Nói người nhà nông giàu có.,0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,4.0 bồ sứt cạp,Chế người to béo và thô lỗ.,0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 bổ nông dài mô khó kiếm ăn,Ý nói: Người ở địa vị cao không thể làm bậy được.,0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,6.0 bồ dục đâu đến bàn thứ năm,"(Ngày xưa, trong việc làng những món ngon dành cho đàn anh) Lời nói mỉa mai cho rằng những lợi lộc ở trong tay những kẻ có quyền thế, chứ đâu đến lượt người dân thường được hưởng.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "bổ còn, thóc hết",Ý nói chỉ còn bề ngoài chứ bên trong đã rỗng.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 bòn tro đãi sạn,Ý nói: Hà tiện quá mức.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 bụng đói miệng khát,"Nói tình trạng đã lâu không có cái ăn, cái uống.",1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,7.0 bụng như bàn mai,Tức là bụng lép kẹp.,1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,7.0 bụng ỏng đít teo,"Tả các trẻ em yếu ớt, có bệnh (Như bệnh giun sán).",1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,7.0 buồn ngủ lại gặp chiếu manh,Có nghĩa: Lúc đang cần điều gì thì lại gặp ngay - điều kiện thuận lợi để đạt yêu cầu.,0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,6.0 "cá lên khỏi nước cá khô, làm thân con gái lõa lổ ai khen",Chê những người con gái ăn mặc không đứng đắn.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 cá chuối đắm đuối vì con,Lời phàn nàn cho những cha mẹ vất vả và đau khổ vì con cái mình.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,5.0 "cả xốc, cả vác",(Xốc là một ôm lớn) Nói công việc nhiều và vất vả.,1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,4.0 cả vú lấp miệng em,Phê phán những kẻ dùng quyền lực của mình đàn áp những người ở dưới quyền mình hoặc những người lép vế.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 cả sóng ngả tay chèo,Chê người nào không có dũng khí tiếp tục chống đối những trở ngại.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 cả cái dù mà che không được cái cán,Ý nói: Làm việc không được công bằng thì dù có nhiều người che chở cũng không giấu giếm được.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 "cà thâm bố góc chạn, đến khi hoạn nạn lại hỏi đến cà thâm","Thường dùng để chế giễu những người chồng chê vợ là xấu, nhưng đến khi có việc lại cần đến vợ.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,1.0 cà răng căng tai,Chỉ một dân tộc Tây Nguyên xưa kia có tục mài răng và đặt một vật trang sức Ở tai.,1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,7.0 cà khẳng cà kheo,Chê người vừa gầy vừa cao.,0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "bưng được miệng chĩnh, miệng vò, nào ai bưng được miệng o, miệng dì","(O là tiếng miền Trung chỉ người cô) Phê phán những người cô, người dì hay hạch sách các cháu.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 bức tranh vân cẩu,"Vân là mây, cẩu là chó; nói đám mây có lúc hình con chó rồi lại tản ra) Ý nói: Những cuộc đổi thay trong đời.",0.0,1.0,0.0,0.0,0.0,6.0 "bụt trên tòa, gà nào mổ mắt",Có nghĩa: Mình không trêu người ta thì chẳng ai trêu lại mình.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 bụt Nam Sang lại từ oản chiêm,(Vùng Nam Sang ở Nam Định cũ là vùng chiêm trũng) Phê phán người coi thường những thứ mình sẵn có mà đòi hưởng những thứ cao xa.,0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "buông rồng, thả dài",Phê phán cha mẹ không theo dõi giáo dục con cái để chúng sinh hư.,0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "bòn nơi khố bện, đãi nơi quần hồng",Phê phán những kẻ bóc lột người nghèo khổ để cung cấp cho những kẻ có quyền thế hoặc giàu sang.,0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 bóc vỏ bỏ hột,Ý nói: Chỉ giữ cái cốt lõi.,0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 bàng già bà lim,Ý nói quá đáng cho là gỗ bàng già hơn cả gỗ lim.,0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,3.0 bày đường chuột chạy,Tức là: Chỉ cách cho kẻ xấu tránh bị trừng phạt.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 bất học vô thuật,Chê người dốt và không biết cách xử sự.,0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,3.0 bất đắc chí,(Không được như ý) Thường chỉ những người chán nản hoặc những kẻ bất mãn.,0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,6.0 bất cố lai vãng,"(Nghĩa đen: Không ngoảnh nhìn và đi lại) Ý nói: Không giao thiệp với một người nào nữa, không đến nhà người nào nữa.",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,5.0 "bắt chẳng được, tha làm phúc",Chê kẻ không làm gì được người ta lại ra vẻ rộng lượng.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "bắn bụi tre, đè bụi hóp",(Bắn là đánh đi chỗ khác) Ý nói: Tác động đến người này có thể làm hại người khác.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 "băm chẳng lỗ, bổ chẳng vào, ném ao chẳng chìm","(Lỗ - từ cũ, nghĩa là thủng). Ý nói người gan góc chẳng sợ gì ai, chẳng ai làm gì được.",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,2.0 "băm bầu, băm bí, băm chị thằng Ngô","(Trong tục ngữ ca dao, từ thằng Ngô là chỉ bọn phong kiến Trung Quốc sang đô hộ nước ta) Câu này nói lên lòng căm thù của nhân dân đối với bọn đô hộ tham tàn.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,7.0 "bắc bậc mà noi, ai bắc cầu mà lội",Ý nói: Làm việc gì cũng mong kết quả tốt nhất.,0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,6.0 bay la bay chuyền,"(Bay la cà, bay thấp) Nói chim mới tập bay khi bay thấp, khi chuyền từ cành này sang cành khác.",1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,4.0 bóc áo tháo cày,Phê phán bọn địa chủ bóc lột thậm tệ nông dân.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 bạt vía kinh hồn, Bạt hồn bạt vía.,1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,7.0 bạt sơn cử đỉnh,"(Hạng Võ khi xưa mạnh đến mức người ta nói có thể nhổ núi, nâng vạc nặng) Ý nói: Sức khỏe phi thường.",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,2.0 bạt ngàn man dã,(Khắp rừng đầy đồng) Ý nói: Có nhiều lắm và trong một khoảng rất rộng.,0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,4.0 bảo hoàng hơn nhà vua,Chê người tỏ ra tích cực hơn người trong cuộc.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "bao giờ đom đóm bay ra, hoa gạo rụng xuống thì tra hạt vừng",Đó là kinh nghiệm về nông nghiệp.,1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "bao dung hạt cải, rộng rãi trôn kim",Nói mỉa mai những người khắt khe với người khác.,0.0,1.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "bánh sáp đi, bánh chì lại","Ý nói lời nói đi thì mềm mại, lời nói lại thì nặng nề, chê những người cãi cọ nhau.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "bánh giầy nếp cái, con gái họ","Ngô Bánh giầy giã bằng xôi nếp cái thì mịn màng, ở đây ví với một người con gái đẹp.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,2.0 bất li tri thù,"(Tri thù là đồ dùng để cân đo những vật rất nhỏ) Chê kẻ keo kiệt, nghiệt ngã quá đáng, không chịu thiệt một tí gì.",0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,3.0 bầu đoàn thê tử,Chỉ cả một gia đình đông người.,0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,5.0 bấy gan bẩy tiết,Ý nói: Giận dữ lắm.,0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,7.0 bóc áo bụt nọ mặc cho bụt kia,Ý nói: Lấy của người này làm phúc cho người khác.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "bó mo thì thiếu, bó chiếu thì thừa","Nói ý băn khoăn, không biết làm thế nào là vừa.",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,6.0 "bò đàn, rơm mục",Nói cảnh đông người mà thiếu ăn. Tỏ ý phàn nàn.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,5.0 bo bo bỏm bỏm,Khư khư ôm lấy vật gì hoặc ý nghĩ gì.,0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,3.0 bình công chấm điểm,Nói xã viên hợp tác xã nhận xét việc làm và ấn định mức công của từng người.,1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,4.0 biệt tịch chi đồ,"Nói nơi xa xôi vắng vẻ, chẳng ai biết tới.",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,7.0 bi ca khẳng khái,Nói lời than thở của người có khí tiết trước cảnh nước mất nhà tan.,0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,2.0 bệnh Tề Tuyên,(Tề Tuyên vương thời Chiến quốc rất ham mê sắc dục) Nói thói ham sắc dục.,0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "bên tình, bên hiếu",Nói sự cân nhắc giữa những tình cảm đối với cha mẹ và đối với người yêu.,1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,5.0 "bên cha cũng kính, bên mẹ cũng vái","Nói thái độ đứng giữa, không nghiêng hẳn về bên nào.",1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,5.0 bẹp như đầu trê,Thường nói cái trán hớt ra phía sau.,1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,7.0 "béo ngầy, gầy tanh","(Ngầy có nghĩa là nhiều mỡ) Nói người khó tính, gì cũng chê, thế nào cũng chê.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 bé người đòi chơi trèo,Chê những người ở địa vị thấp lại cứ muốn chơi bời với người địa vị cao.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "bé chẳng vin, cả gẫy cành","Ý nói giáo dục trẻ em thì phải dạy từ lúc nhỏ, vì lớn rồi thì khó dạy.",1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,6.0 bẻ hành bẻ tôi,Có nghĩa: Bắt bẻ người khác bằng cách vặn vẹo hết điều này đến điều khác. Chê kẻ có quyền hành tìm mọi cách làm khó dễ cho người dưới quyền.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "bè lim, sào sậy","(Gỗ lim nặng, cây sậy éo lả) Ý nói: Việc khó nhưng khả năng thì yếu, không thể làm được.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 "con đã mọc răng, nói năng gì nữa",Ý nói: Sự việc đã trót làm rồi thì đành phải chịu kết quả.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 con em đè lên con chị,Nói cảnh người em đành hanh bắt nạt người chị.,1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,5.0 con gà tốt mã vì lông,Ý nói: Nhiều khi người ta đánh giá mình bằng cái bề ngoài.,1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,6.0 "Nhịn thuốc mua trâu, nhịn trầu mua ruộng","Sự tốn kém của tật nghiện thuốc, trầu.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,3.0 "Ăn cơm nhà, tuổi tù và hàng tổng"," ( Tù và : dụng cụ để báo hiệu ở nông thôn ngày trước, làm bằng sừng trâu hoặc vỏ ốc, tiếng kêu vang xa; Ngà voi : răng nanh hàm trên của voi rất quý và đẹp, được dùng làm vật cống tiến cho vua chúa.) Bỏ bê công việc gia đình, lo toan, sốt sắng công việc của người ngoài, của xã hội mà không được hưởng lợi lộc gì.",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,3.0 "Ăn cho sạch, bạch cho thông","( Bạch : bày tỏ, nói với người trên.) Ăn uống phải gọn gàng sạch sẽ, nói năng, thưa gửi phải cho gẫy gọn thông suốt.",0.0,1.0,1.0,1.0,0.0,6.0 "Ăn chẳng có, khó đến thân", Không được hưởng thụ mà phải chịu vất vả.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 Oan oan tương báo,Người bị oan thì trả thù người đã gây cho mình nỗi oan khuất; Gieo oán thì bị oán cừu trở lại.,0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,6.0 Ai biết cơm sống về nồi hay cơm sống về vung,Vợ chồng lủng củng không biết lỗi tại ai gây nên.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,1.0 Đánh vật phải giữ miếng," ( Đánh vật : dùng tay không ôm nhau, rồi người này cố sức làm cho người kia ngã xuống để giành phần thắng.) Phải đề phòng sơ hở trong các cuộc đua tài đọ sức.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 Đánh trống ghi tên,"Cốt chạy theo số lượng, không có sự cân nhắc kĩ lưỡng về chất lượng.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Giấu gươm đầu lưỡi,"Kẻ gian hùng lắt léo: lời nói ra sác bén, có thể giết được người ta như lưỡi gươm. “Ghê cho kẻ mọc lông trong bụng Đặt nên điều vẽ bóng ngoài môi Ngựa hươu thay đổi như chơi Giấu gươm đầu lưỡi thọc dùi trong tay.” (Cao Bá Nhạ)",0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Im như thóc trầm ba mùa," Lặng lẽ, kín đáo, ở nguyên một chỗ.",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,6.0 "Phật nhà chẳng cầu, đi cầu Thích Ca ngoài đường"," ( Thích Ca : Phật Thích Ca, người sáng lập đạo Phật.) Coi thường thứ mình có sẵn mà chỉ trông chờ vào người ngoài, ước ao sùng bái thứ của người. Nông nổi, thiếu khôn ngoan, chuộng lạ.",0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Vú thõng dưa ngang,"Vú mềm nhẽo, chảy dài, tướng người đàn bà sồ sề xấu xí. “Xốc xếch hở lườn chi yếm, vú thõng dưa gang Loà xoà lá toạ chi quần, rốn lồi quả quýt.” (Văn tế sống vợ)",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Lù đù có ông Cù độ mạng, Lờ ngờ chậm chạp nhưng nhờ may mắn (nên không đến nỗi nào).,0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,6.0 "Rễ si thấy trắng, đương nắng cũng mưa","Một kinh nghiệm dự đoán thời tiết: trời đang nắng mà thấy cỏ gà, cỏ chỉ, rễ đa, rễ si ngả màu trắng là dấu hiệu sắp có mưa.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Bùa yêu thuốc dấu," ( Bả : hỗn hợp thức ăn với thuốc độc dùng làm mồi để giết thú vật nhỏ.) Những thứ làm người ta mê man dại dột, mất tỉnh táo. “Viết thư lên hỏi thăm chàng Còn không hay đã đá vàng nơi nao Hay là mắc phải duyên nào Bùa yêu thuốc dấu ra vào quên tôi?” ( cd )",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,1.0 Ỏn ẻn như quan thị," ( Cô đồng : đồng cô, người phụ nữ ngồi đồng để cho hồn thiếu nữ chết non nhập vào, theo mê tín; Quan thị : viên quan đã bị hoạn, để được vua chúa tin dùng trong việc hầu hạ nơi cung cấm.) Cách nói, giọng nói nhỏ nhẻ và uốn éo, không được tự nhiên.",0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Ỏn ẻn như cô đồng," ( Cô đồng : đồng cô, người phụ nữ ngồi đồng để cho hồn thiếu nữ chết non nhập vào, theo mê tín; Quan thị : viên quan đã bị hoạn, để được vua chúa tin dùng trong việc hầu hạ nơi cung cấm.) Cách nói, giọng nói nhỏ nhẻ và uốn éo, không được tự nhiên.",0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "Nước có khi trong khi đục, người có kẻ tục kẻ thanh",Ở đời có người thế nọ người thế kia.,0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,6.0 "Cơm ba bát, áo ba manh, đói chẳng xanh, rét chẳng chết", Mức sinh hoạt vật chất tối thiểu.,1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 "Ăn dùa, thua chịu"," ( Dùa : gom lại, vun lại.) Được thì lấy thua thì chịu (giao hẹn trong cuộc cờ bạc).",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,6.0 Đo chân đóng giày, Tính toán lo liệu cho phù hợp với thực tế.,0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 Cầm vàng chịu đói,Kẻ không tháo vát hoặc quá keo kiệt; Ở vào hoàn cảnh éo le.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "Đi buôn có số, làm ruộng có mùa","Nêu một kinh nghiệm: làm ăn buôn bán phải có thời, có vận, không phải bất cứ ai, bất cứ lúc nào cũng làm được.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "Oan hồn, hồn hiện","Theo mê tín, những người bị chết oan ức hồn thường hiện về đòi báo oán.",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,7.0 "Gạo để trong túi thì thấy ít, cá để thành xâu thì thấy nhiều","( Cá để thành xâu : dùng que hoặc sợi dây xỏ qua mang từng con cá thành một chuỗi dài; Gạo để trong túi, dù nhiều cũng thấy ít vì không nhìn rõ, cá xâu thành chuỗi thì thấy nhiều vì phơi bày rõ từng con.) Cách sắp đặt dễ gây ấn tượng đánh lừa con người.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 "Có mồm thì cắp, có nắp thì đậy", Phải cân nhắc thận trọng khi nói năng cư xử để khỏi mang vạ vào thân.,0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,6.0 Đồng tiền bát gạo,Những thứ cơ bản đảm bảo cho đời sống vật chất của con người. “Phòng khi đóng góp việc làng Đồng tiền bát gạo lo toan cho chồng.” ( cd ),0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "Đồng nổi trôi gio, đồng bể no lòng","( Đồng nổi : đồng cao; Đồng bể : đồng trũng.) Một kinh nghiệm của nhà nông: khi mưa to, nước trôi hết phân tro trên đồng cao xuống, những cánh đồng trũng được bồi thụ phân tro ấy trồng cấy rất tốt.",1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 "Tốt tóc gội mần trầu, sạch đầu gội lá sả","( Mần trầu : cỏ có hoa mọc thành bông gồm năm, bảy nhánh dài, mọc toả tròn đều ở đầu cuống chung; Sả : cây cùng họ với lúa, mọc thành bụi, lá dài, hẹp và thơm.) Một kinh nghiệm: muốn tốt tóc thì gội bằng nước đun với cỏ mần trầu, muốn đầu thơm sạch thì dùng nước đun với lá sả.",1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 "Ăn như thợ ngoã, làm như ả chơi trăng","( Thợ ngoã : thợ nề, người làm nghề xây dựng nhà cửa; Ả : cô.) Ăn thì khoẻ, làm thì nhởn nhơ, đủng đỉnh.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "Đi lạy quan, về van dân",Thân phận của người thừa hành công vụ thời trước.,0.0,1.0,0.0,0.0,1.0,5.0 "Để là hòn đất, cất là ông bụt"," ( Bụt : Phật, theo cách gọi dân gian.) Hòn đất tự nhiên không có giá trị, không ra hình thù gì, khéo nặn thành tượng Phật thì trở nên vật quý, được lễ bái cung kính. Bị bỏ xó một chỗ, không được tin cậy cất nhắc thì chẳng là cái gì, gặp thời gặp vận lại được trọng vọng cung kính; Vật tầm thường, nếu khéo dùng, qua cải tạo trở nên quý hiếm.",0.0,1.0,0.0,1.0,0.0,6.0 Đố nào ngàm ấy," Thứ nào, loại nào thì lại phù hợp, thích ứng với cùng thứ ấy, loại ấy; Người đàn ông thế nào thì lại có người đàn bà như thế phù hợp, vợ chồng tương xứng mọi mặt.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,1.0 Rày trông mai đợi, Mong chờ hết ngày này sang ngày khác. “Tưởng người dưới nguyệt chén đồng Tin sương luống những rày trông mai chờ.” (Truyện Kiều) “Kim Trọng luống rày trông mai đợi Mối tơ hồng bối rối lòng đây.” (Phú Thuý Kiều),0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,1.0 Mũ ni che tai,"( Mũ ni : mũ mềm bằng len dạ có diềm che kín hai tai và sau gáy, thường dùng cho người già.) Thái độ bàng quan tiêu cực, gác bỏ ngoài tai mọi sự đời, trốn tránh đấu tranh.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Ba chốn bốn nơi,"Phân tán nhiều nơi, nhiều chỗ. “Đưa thư không thấy thư sang Hay là đã có phượng hoàng thì thôi Bây giờ ba chốn bốn nơi Chàng ở bên ấy bỏ tôi dưới này.” ( cd )",0.0,1.0,0.0,0.0,0.0,1.0 Té nước theo mưa," Lợi dụng cơ hội để làm việc xấu, kiếm lợi về mình.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Chợ chưa họp kẻ cắp đã đến," Chủ nhà chưa chuẩn bị xong, chưa khởi sự công việc thì người ngoài đã tới nhòm ngó, quấy nhiễu.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Dặn ngọc thề vàng,"( Ngọc : mình ngọc, thân thể; Thề vàng : lời thề vàng đá sắt son, không thể quên.) Người yêu dặn dò nhau giữ gìn lòng chung thuỷ. “Ấy ai dặn ngọc thề vàng Bây giờ Kim mã Ngọc đường với ai.” (Truyện Kiều)",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,1.0 Quỳ gối cúi đầu,"Chịu khuất phục, đầu hàng.",0.0,1.0,0.0,0.0,1.0,6.0 Đắp đập be bờ,"Có công xây đắp, gây dựng cho bền vững. “Công anh đắp đập be bờ Để ai tháo nước, để lờ anh trôi.” ( cd ) “Tiếc công anh đắp đập be bờ Để ai quẩy đó, mang lờ đến đơm.” ( cd )",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,4.0 Ăn ráy ngứa miệng,"( Ráy : cây hoang, phiến lá hình mũi tên, củ ăn ngứa.) Làm việc không tốt thì phải chịu hậu quả; Người cố tình hay nói, không phải việc có liên quan đến mình cũng thóc mách vào.",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,3.0 "Đĩ khóc, tù van, hàng xáo kêu lỗ, thế gian sự thường","Cần cảnh giác, không nên quá tin vào một số loại người hay giả tạo như gái làm tiền, tội phạm, người buôn bán.",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,3.0 Bắt khoan bắt nhặt," ( Khoan : chầm chậm; Nhặt : nhịp độ âm thanh dồn dập.) Bắt bẻ, chấp nhặt từng tí; Gò ép, hành hạ để thoả lòng căm ghét. “Bắt khoan bắt nhặt đến lời Bắt quỳ tận mặt, bắt mời tận tay.” (Truyện Kiều)",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "Được mùa cau, đau mùa lúa, được mùa lúa, úa mùa cau"," Một kinh nghiệm trồng trọt: năm nào được mùa cau thì mất mùa lúa và ngược lại. . Lúc cau có quả con là đúng lúc lúa đang cần nước để cấy (tháng năm, tháng sáu âm lịch). Nếu mưa to đủ nước cấy thì cau bị rụng nhiều quả con (mất mùa cau); ngược lại nếu ít mưa, cau non không bị rụng thì ruộng lại không đủ nước cày cấy (mất mùa lúa).",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Chì khoe chì nặng hơn đồng,"( Chì : kim loại nặng, màu xám, mềm, dễ bị nóng chảy; Đồng : kim loại quý có màu đỏ, dễ dát mỏng, xưa dùng để đúc tượng, chuông, mâm, nồi… được dùng để ví với những gì bền vững.) Kẻ hợm mình, hay khoe khoang mà không biết mặt yếu kém, nhược điểm của mình. “Chì khoe chì nặng hơn đồng Sao chì chẳng đúc nên cồng nên chuông.” ( cd )",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "Khôn sống, bống chết"," ( Mống : dại). Khôn ngoan thì sống, dại dột, đần độn thì chết.",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,6.0 Bèo mây tan hợp, Sự li biệt hay sự trùng phùng không tính trước được. “Rồi đây bèo hợp mây tan Biết đâu hạc nội mây ngàn là đâu.” (Truyện Kiều) “Bèo nước hợp tan mỗi người mỗi nẻo Cậy ai mà nhắn một đôi câu.” (Tản Đà vận văn),0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,6.0 "Cỏ gà màu trắng, điềm nắng đã hết","Một kinh nghiệm dự đoán thời tiết: trời đang nắng mà thấy cỏ gà, cỏ chỉ, rễ đa, rễ si ngả màu trắng là dấu hiệu sắp có mưa.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Đầu gối tay ấp," Vợ chồng đầm ấm, âu yếm yêu thương nhau. “Tình chung chăn gối, đầu ấp má kề Trung trinh tiết hạnh, trọn nghĩa phu thê.” (Chưa rõ) “Vợ chồng đầu gối má kề Lòng nào mà bỏ mà về cho đang Hồ về chân lại đá ngang Về sao cho đứt cho đang mà về.” ( cd )",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,1.0 Tay nem tay chạo,"( Nem : món ăn làm bằng thịt lợn sống giã và bì lợn luộc thái nhỏ, bóp với thính; Chạo : món ăn làm bằng bì, thịt hay tôm cá chín tái, trộn với thính và ướp lá ổi.) Nhanh nhẹn, tháo vát và đảm đang.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,2.0 Tạc sắt ghi son," Tình yêu bền vững, sâu sắc như chạm vào đá, ghi vào vàng (hoặc chạm vào bia đá, ghi vào đỉnh đồng, tức là vào kim thạch) không thể phai lạt. “Thưa rằng: gọi chút lễ thường Mà lòng tạc đá ghi vàng không sai.” (Nhị độ mai) “Bởi lòng tạc đá ghi vàng Tưởng nàng nên lại thấy nàng về đây.” (Truyện Kiều) “Dẫu rằng đá lở non mòn, Tấm lòng tạc sắt ghi son chẳng rời.” (Truyện Trinh thử) “Có đêm tạc đá ghi vàng, Ngày nào em chả nhớ chàng, chàng ơi!” ( cd )",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,1.0 "Cơm chéo áo, gạo chéo khăn","( Chéo áo : góc dưới của vạt áo; Chéo khăn : góc khăn.) Nghèo túng, cơ cực, quá ít ỏi phải bòn mót chắt chiu từng tí một.",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,6.0 Bỉ sắc tư phong,"(Nguyên cả câu Phong vu bỉ, sắc vu thử : Dồi dào về mặt kia thì kém về mặt này.) Không ai được trọn vẹn, hơn người cái này thì lại phải chịu kém người về cái khác, được mặt nọ thì hỏng mặt kia. “Lạ gì bỉ sắc tư phong Trời xanh quen thói má hồng đánh ghen.” (Truyện Kiều)",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,6.0 Đục vênh chênh kèo," ( Kèo : thanh dài cứng chắc, thường bằng tre, gỗ đặt dốc theo mái nhà để đỡ đòn tay hay xà gỗ; Mộng : rãnh đục trên kèo để đòn tay hay xà gỗ khớp vào đó; Rênh : chênh, vênh, bị cong lên, gồ ghề, không được êm phẳng.) Một kinh nghiệm làm nghề mộc: các rãnh đục phải ngay ngắn, đúng vị trí thì khi gác đòn tay vào kèo mới vừa khớp, chắc chắn, bằng phẳng.",1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 "Xoan chân chó, bà già bó chăn","(Vào cuối tháng giêng, đầu tháng hai âm lịch búp xoan nhú chồi như hình chân chó.) Một kinh nghiệm về thời tiết: khi cây xoan nhú chồi thì trời vẫn còn rét (các cụ già vẫn phải đắp chăn bông).",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Cá ngoi mặt nước là trời sắp mưa,"Một kinh nghiệm dự đoán thời tiết: Khi sắp mưa, oi bức ngột ngạt, dưỡng khí trong nước giảm, cá phải ngoi lên để đớp thêm dưỡng khí.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Của trọng người khinh," Kẻ vụ lợi, coi tiền bạc nặng hơn tình nghĩa.",0.0,1.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Mặc áo lính làm việc quan,"( Quan : viên chức có quyền hành trong bộ máy nhà nước phong kiến, thực dân.) Phụ trách công việc quá với cương vị, chức phận của mình.",0.0,1.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Có bỏng mới mó đến tai," (Mỗi khi tay bỏng, người ta thường sờ vào tai cho mất cảm giác nóng rát.) Lúc bình thường yên ổn thì chẳng thấy ngó ngàng, khi gặp nguy hiểm hoạn nạn mới tìm đến. “Phải bỏng mới mó đến tai ( cd ) Thông minh chữ nghĩa coi ai ra gì.”",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,3.0 "Chơi mỗi người mỗi thích, lịch mỗi người mỗi mùi","( Lịch : lịch duyệt, lịch sự; Mùi : màu.) . Sang mỗi người mỗi thích, lịch mỗi người mỗi màu .",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,6.0 Con độc cháu đàn,Người có một con nhưng nhiều cháu; Nhà có phúc (theo quan niệm cũ).,0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,5.0 "Sống quê cha, ma quê chồng","Theo tục xưa, người đàn bà lúc đói khổ thì nương nhờ cha mẹ, nhưng khi chết phải đem về chôn cất nơi quê chồng.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,5.0 Đường xa cái bánh đa cũng nặng,"Đi đường xa, vật dù nhẹ mấy cũng thành nặng.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 Lọng tía võng đào," ( Lọng : vật dùng để che, gần giống cái dù nhưng lớn hơn, thường dùng trong nghi lễ đón rước vua chúa hoặc thánh thần thời trước; Lọng tía : lọng màu tím đỏ; Lọng máu cáo : lọng màu đỏ; Áo hoa hiên : áo màu vàng, xưa chỉ vua quan mới được dùng trang phục màu vàng hoặc đỏ; Võng đào : võng màu đỏ, dùng làm phương tiện đi đường của quan lại thời xưa.) Sinh hoạt của người ở địa vị cao sang; Được trọng vọng kính nể, có cuộc sống vinh hiển xa hoa. “Làm nên quan thấp quan cao - - 407 Làm nên lọng tía võng đào nghênh ngang.” ( cd )",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,5.0 Chướng mắt ngang tai," Khó chịu, bực mình trước những lời nói, việc làm ngang ngược, trái lẽ thường.",0.0,1.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "Trồng cây theo gió, cấy lúa theo mưa"," Một kinh nghiệm trồng trọt: trồng cây tránh ngày gió bấc, cấy lúa vào đợt có mưa thì tốt.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Số ăn mày cầm tinh bị gậy," ( Ăn mày : sống bằng cách đi ăn xin của bố thí; Cầm tinh : năm sinh ứng với con vật nào đó, có ảnh hưởng quyết định đến số phận theo mê tín; Bị , gậy : hai vật kẻ ăn mày thường dùng.) Đã nghèo lại hoàn nghèo, cái nghèo theo suốt cuộc đời.",0.0,1.0,1.0,1.0,1.0,6.0 Sáp đút miệng voi," Quá ít ỏi, không bõ bèn, không thấm tháp gì, cung quá ít so với cầu.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 Rỗ chằng rỗ chịt," Da mặt xấu xí, bị nhiều chấm sẹo chằng chịt, dày đặc và lồi lõm không đều (thường do đậu mùa). “Chồng em rỗ sứt rỗ sì, Chân đi chữ bát, mắt thì ngưỡng thiên.” ( cd ) “Mặt rỗ như tổ ong bầu Cái răng khấp khểnh như cầu rửa chân.” ( cd )",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,7.0 "Thiếu tháng tư khó nuôi tằm, thiếu tháng năm khó làm ruộng","Một kinh nghiệm nuôi tằm và làm ruộng: những năm tháng tư thiếu ngày là năm nuôi tằm khó kết quả, những năm tháng năm thiếu là năm làm ruộng khó được mùa.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Giữ tiếng chẳng tày giữ miếng," ( Miếng : miếng ăn.) Sợ mất hư danh, sao bằng trọng thực tế mà lo bảo vệ quyền lợi trước đã.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 "Bao giờ thấy vỏ thị rơi, tua rua quặt xuống thì thôi cày bừa","( Thị : cây ăn quả, hoa màu trắng, quả tròn và mọng, khi chín có màu vàng, mùi rất thơm; Tua rua : cụm sao nhỏ kết thành một đám lờ mờ, thấy được vào lúc sáng sớm đầu tháng sáu dương lịch.) Một kinh nghiệm ước tính thời gian cày bừa vụ mùa trong nông nghiệp.",1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 Cơm tấm ổ rơm,Cảnh ăn ở của người nghèo khổ. “Đừng chê cơm tấm ổ rơm Tuy rằng cũ kĩ mà thơm sạch lòng Hơn ai gạo tám lầu hồng Đắng cay vì nỗi tham chồng giàu sang.” ( cd ),0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 Lầm rầm như đĩ khấn tiên sư," ( Đĩ : người phụ nữ làm nghề mại dâm; Khấn : nói lẩm bẩm một cách cung kính để cầu xin thần linh, tổ tiên điều gì; Tiên sư : ông tổ của nghề mình; Thầy bói : người làm nghề bói toán; Quẻ : dấu hiệu hiện ra khi bói toán, cầu khấn, từ đó có thể đoán ra điều lành dữ, may rủi theo mê tín.) Nói nhỏ, rì rầm lẩm nhẩm không rõ lời.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "Bốc mả kiêng ngày trùng tang, trồng lang kiêng ngày gió bấc"," ( Bốc mả : lấy xương người dưới mộ để đủ ba năm lên, chuyển đi chôn chỗ khác; Trùng tang : ngày có giỗ hai người thân thích; Lang : khoai lang.) Kinh nghiệm trồng khoai lang: tránh trồng ngày gió bấc (lạnh và khô) vì khoai lang mới trồng đã héo nếu gặp gió bấc càng héo thêm, bén rễ chậm và dễ bị chết.",1.0,1.0,1.0,1.0,0.0,4.0 Đến đâu chết trâu đến đó," Người cục mịch, vụng về, động vào việc gì hỏng việc ấy, đi tới đâu là làm hỏng việc hoặc gây ồn ào huyên náo ở đó.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "Tháng ba dâu trốn, tháng bốn dâu về","( Dâu : cây dâu, trồng lấy lá cho tằm ăn.) Thời gian phát triển của cây dâu.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Thiên ma bách chiết," Nghìn lần mài, trăm lần gãy, ý nói trải qua nhiều gian nan trắc trở.",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,6.0 Rao ngọc bán đá," Bịp bợm, giả dối, phô trương, quảng cáo cái tốt đẹp bên ngoài để đánh lận, che giấu cái xấu xa bên trong; Làm ăn không trung thực.",0.0,1.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "Hà tiện cùng bụt, thế phát cùng ma","( Hà tiện : keo kiệt, bủn xỉn; Thế phát : đem tiền của đi phân phát rộng rãi để làm phúc.) Việc đáng làm với người tốt thì keo kiệt bủn xỉn, đối với kẻ xấu lại tung tiền của ra cứu giúp.",0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "Lang đuôi thì bán, lang trán thì cày"," ( Lang : có từng đám trắng loang lổ trên bộ lông hoặc ngoài da.) Một kinh nghiệm chăn nuôi trâu bò: con nào có vết loang lổ ở đuôi hại chủ, con nào lang trên trán thì cày bừa tốt, dễ nuôi.",1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 Phật tại tâm," ( Phật : Người tu hành đã giác ngộ, có đức từ bi, quên mình để cứu độ chúng sinh, theo giáo lí đạo Phật; Bụt : Phật, theo cách gọi dân gian.) Sự linh nghiệm là ở lòng thành tâm của mình mà ra. “Thân đà hết luỵ, thân nên nhẹ Bụt ấy là lòng, Bụt há cầu.” (Nguyễn Trãi) - - 498",0.0,1.0,0.0,0.0,0.0,6.0 Cơn đằng nam vừa làm vừa chơi,Một kinh nghiệm dự đoán thời tiết: khi có mây đen ở phía nam thì không có gì đáng lo ngại.,1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Nấu sử sôi kinh," ( Kinh : sách được coi là tiêu chuẩn của tư tưởng; Sử : sách ghi chép về quá trình phát sinh, phát triển đã qua của sự việc.) Khổ công học tập để đi thi.",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,6.0 Buôn tận gốc bán tận ngọn,"Buôn bán kiếm lãi nhiều, chắc chắn, không qua khâu trung gian bớt xén.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Gắn bó tất giao," ( Tất : sơn; Giao : keo.) Quan hệ khăng khít, bền chặt, mật thiết. “Cùng nhau gắn bó keo sơn Đừng như con bướm chờn vờn lại bay.” (Chưa rõ)",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,5.0 "Bà huyện chết thì khách đầy nhà, ông huyện chết thì cỏ gà đầy sân","Thói đời phù thịnh, hòng lợi mới tỏ vẻ tình nghĩa.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "Sống dầu đèn, chết kèn trống"," Một phong tục đưa tang: phải có kèn trống mới đủ nghi lễ, cũng như người sống không thể thiếu dầu đèn thắp sáng.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 Tay đứt ruột xót,"Cùng quan hệ ruột thịt, yêu thương gắn bó, người này gặp hoạn nạn đau đớn thì người khác cũng thương xót.",0.0,1.0,0.0,0.0,0.0,5.0 Sáng mưa trưa tạnh,". Nắng sớm thì đi trồng cà, mưa sớm thì ở nhà phơi thóc . ( Giờ ngọ : từ mười một giờ đến mười ba giờ; Mùi : từ mười ba giờ đến mười lăm giờ.) Một kinh nghiệm về thời tiết: buổi sáng có mưa cũng không kéo dài quá trưa, gió không kéo dài quá hai ba giờ chiều.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "Gió đông là chồng lúa chiêm, gió may gió bấc là duyên lúa mùa"," Một kinh nghiệm về thời tiết thích hợp với sự phát triển của lúa chiêm và lúa mùa. . Gió đông : gió đông nam, tức gió nồm, mang nhiều hơi nước ẩm mát, thường kéo theo mưa rào, thích hợp với lúa chiêm lúc sắp vào đòng; Gió bấc : gió mùa đông bắc, gió mùa lạnh, từ hướng đông bắc thổi lại, thích hợp với lúa mùa.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "Nắng đan đó, mưa gió đan gầu","( Đó : đồ đan thường bằng tre nứa, hình ống có hom dùng để đón bắt cá, tôm tép; Gầu : đồ đan bằng nứa hoặc tre, dùng để tát nước.) Một kinh nghiệm làm nghề thủ công đan lát: khi trời nắng lâu đan nhiều đó chờ những ngày sau trời chuyển mưa gió đem bán; khi trời mưa đan nhiều gầu chờ những ngày sau đó nắng to đại hạn sẽ bán chạy.",1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 chịu ơn nên tạc vào lòng chớ quên, Một phương châm xử thế.,0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,6.0 Lời hay lẽ phải," Lời khuyên răn, phân tích phải trái, thiệt hơn. “Thôi đủ rồi, chẳng tiện rốn ngồi đây Chờ dịp khác bàn lời hay lẽ phải.” (Chuyện kể lịch sử)",0.0,1.0,0.0,0.0,0.0,6.0 "Gần thờ cha, xa thờ chúa","Trong nhà thì phụng sự cha mẹ hết lòng, ra ngoài thì phò chúa hết sức.",0.0,1.0,0.0,0.0,0.0,5.0 "Chân không đến đất, cật không đến trời"," Không có quan hệ thân thiết, gần gũi với ai, không có chỗ dựa, không nhờ vả trông cậy vào ai được.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,5.0 Mắt to hơn bụng," Bụng no rồi, không ăn được nữa nhưng vẫn tỏ ra thèm muốn; Trù định thực phẩm, nấu nướng quá nhiều so với số người ăn uống.",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,3.0 Có phúc có phận,"Người tốt, ăn ở phúc đức sẽ gặp số phận may mắn.",0.0,1.0,0.0,1.0,0.0,6.0 Cá nước duyên may," Cái duyên hai người gặp gỡ, thích hợp, gắn bó nhau như cá với nước, ý nói vợ chồng hoà thuận, hoặc vua tôi tương đắc. “Hạt mưa đã lọt miền đài các Những mừng thầm cá nước duyên may.” (Cung oán ngâm khúc) “Cười rằng: cá nước duyên ưa Nhớ lời nói những bao giờ hay không?” (Truyện Kiều)",0.0,1.0,0.0,0.0,0.0,1.0 "Tượng chết về ngà, điểu chết về lông","( Tượng : voi; Điểu : chim.) . Voi chết về ngà, chim chết về lông .",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,6.0 Chín chữ cao sâu,( Chín chữ : sinh – đẻ; cúc – nâng đỡ; phủ – vuốt ve; súc – nuôi nấng; trưởng – nuôi cho lớn; dục – dạy dỗ; cố – trông nom; phục – tuỳ tính mà dạy; phúc – che chở.) Ơn đức cao sâu của cha mẹ.,0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,5.0 "để ngoài sân, của bất nhân để ngoài ngõ"," ( Phù vân : đám mây nổi rồi tan ngay; Của phù vân : của có rồi lại mất, không lâu bền.) Của cải do mồ hôi nước mắt của mình làm ra thì gìn giữ, còn của kiếm được do làm ăn bất chính, phi nghĩa thì không đáng để quý hoá, gìn giữ làm gì.",0.0,1.0,1.0,1.0,0.0,6.0 "Học khôn đi lính, học tính đi buôn","Quân ngũ ngày xưa là nơi phức tạp, ở đó có đủ hạng người muốn trụ được phải khôn ngoan, buôn bán muốn được lãi thì phải tính toán cho sát.",0.0,1.0,0.0,1.0,0.0,6.0 Chạy như cờ lông công,"( Cờ lông công : cờ hiệu, làm bằng lông con công. Những người lính trạm xưa thường dùng loại cờ này khi chạy công văn hoả tốc.) Chạy lăng xăng rối rít; Chạy lông bông, chạy rông vô tích sự.",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,3.0 Cấy thưa hơn bừa kĩ," Một kinh nghiêm làm ruộng: cấy thưa thì năng suất cao. . Lối canh tác cũ không chú ý kết hợp bón đủ các loại phân, lại cấy dày quá, nên cây lúa không đủ chất sẽ cho ít bông mẩy, thu hoạch thấp. Ngược lại, theo phương pháp khoa học mới, nếu cấy theo mật độ hợp lý, kết hợp chăm bón đầy đủ năng suất sẽ cao hơn hẳn.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Chăn loan gối phượng," Gối thêu hình chim phượng, chăn thêu hình chim loan, chỉ nơi phòng ngủ sang trọng, chờ đón hạnh phúc lứa đôi. “Vẫn gối phượng chăn loan chi chờ đợi Nào tin ong sứ điệp chi đi về.” (Lê Quý Đôn) “Chăn loan gối phượng một mình Than thôi với bóng thẹn tình với hoa.” ( cd ) “Ngồi trong cửa sổ chạm rồng Chăn loan gối phượng không chồng cũng hư.” ( cd )",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,1.0 Dấm dẳng như chó cắn ma," Nói năng cấm cảu, tỏ vẻ bực tức khó chịu.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Chiêm khô ré lụt," ( Ré : thứ lúa mùa hạt nhỏ, ngon cơm.) Một kinh nghiệm sản xuất: lúa chiêm cấy vào mùa hanh khô, nếu thiếu nước khó bén rễ (chết se, chết khô), lúa mùa cấy vào mùa hè, nắng nóng, mưa nhiều, lúa dễ thối vì úng ngập; Đồng đất khó làm ăn, không có hệ thống tưới tiêu, vụ chiêm thì khô hạn, vụ mùa thì úng lụt. “Nơi sâu em để cấy chiêm Nơi nào cao ráo thì em cấy mùa Chớ tham những ruộng hai mùa Chiêm se ré rụi, ăn thua nỗi gì.” ( cd )",1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 "Tháng hè, đóng bè làm phúc",Một kinh nghiệm xưa về thời tiết: mùa hè thường có lụt lội.,1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "Khoai sợ chìm sâu, gừng sợ lộ thiên","( dt . Tày.) Một kinh nghiệm trồng trọt: khoai chìm xuống nước thì thối, gừng mà nắng chiếu vào nhiều thì lụi nên với gừng phải chọn chỗ khuất nắng và khoai phải chọn nơi không đọng nước mà trồng.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "Bán mướp đắng làm dưa, bán mạt cưa làm cám","( Dưa : quả dưa chuột; Mạt cưa giống cám, mướp đắng với dưa chuột cũng vậy.) Thủ đoạn lừa lọc gian lận.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "Làm dâu nơi cả thể, làm rể nơi đông con",Hai việc làm khó trên đời.,0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,5.0 Làm đầy tớ người khôn hơn làm thầy kẻ dại," Có người giúp việc ngu dốt, đần độn thì bực mình, khó chịu.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 Cứt cá hơn lá rau," Phế thải của thứ ngon, quý cũng còn có giá trị hơn vật rẻ tiền, kém chất lượng.",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,6.0 Chùa rách bụt vàng," ( Chạch : cá nước ngọt trông giống như lươn nhưng cỡ nhỏ, thân ngắn và có râu, thường rúc trong bùn.) Nơi nghèo nàn khó khăn lại nảy sinh người tốt, của quý.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,2.0 "Thừa mạ thì bán, chớ có cấy rậm ăn rơm"," Một kinh nghiêm làm ruộng: cấy thưa thì năng suất cao. . Lối canh tác cũ không chú ý kết hợp bón đủ các loại phân, lại cấy dày quá, nên cây lúa không đủ chất sẽ cho ít bông mẩy, thu hoạch thấp. Ngược lại, theo phương pháp khoa học mới, nếu cấy theo mật độ hợp lý, kết hợp chăm bón đầy đủ năng suất sẽ cao hơn hẳn.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Cậu ấm sứt vòi,"( Ấm : con trai nhà quan, nhà giàu; Ấm : đồ dùng bằng đất nung có vòi dùng để đun nước, sắc thuốc hoặc pha trà.) Con nhà quan sang mà ngu dốt, bất tài vô dụng.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "Con cá, lá rau, cành rào, que củi"," ( Chà : cành cây có nhiều nhánh nhỏ, thường dùng để rào hoặc thả dưới nước cho cá đến ở.) Những thứ nhỏ nhặt, tủn mủn.",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,6.0 "Giàu đặng trung đặng hiếu, khó mất thuỷ mất chung"," Hoàn cảnh bó buộc, khiến cho con người khó có điều kiện thể hiện phẩm chất đạo đức, hoặc làm tròn nghĩa vụ của mình.",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,6.0 "Ai cũng mặc áo đến vai, chẳng ai mặc áo quá đầu"," Việc gì cũng có mức độ, chừng mực của nó; Không được tự ý làm việc gì khi chưa được phép của người trên.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 Hà tiện ăn cháo hoa," ( Cháo hoa : cháo nấu chỉ bằng gạo trắng, thường ăn kèm với đường hoặc đậu rán.) Hà tiện không phải lối do tính quẩn, chọn cách làm tưởng là đỡ tốn nhưng chi phí phụ vào lại hết nhiều hơn. “Hà tiện mà ăn cháo hoa Đồng đường, đồng đậu cũng ra ba đồng.” ( cd )",0.0,1.0,1.0,1.0,1.0,3.0 Lấy thịt đâu cho vừa hổ đói,Không tài nào thoả mãn được lòng tham của kẻ dữ.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Khôn có nọc," Khôn ngoan thâm độc, ranh ma xảo quyệt.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Không đẻ không đau," Không phải máu mủ ruột thịt, không do mình khó nhọc tạo nên thì không biết xót xa, không trông nom cẩn thận.",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,5.0 "Rau muống sâu đen, rau giền sâu trắng", Một kinh nghiệm của nhà nông về các loài sâu hại rau.,1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Giàu thiên tải vạn ức," Rất giàu có, nhiều tiền bạc.",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,7.0 "Chó ba quanh mới nằm, gà ba lần vỗ cánh mới gáy"," ( Ba quanh : đi quanh ba lần; Lăm : định sẵn trong bụng.) Trước khi làm việc gì, nói điều gì, phải thận trọng, cân nhắc cho chín chắn.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,6.0 "Đang cái nọ, xọ cái kia"," Tính người vội vã. hấp tấp, lật đật; Lằng nhằng rắc rối, không ra đâu vào đâu.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Ép như ép giò,"Lèn chặt cứng, đến mức không cựa quậy được; Dồn nén người ta vào chỗ không còn cách thay đổi ý kiến.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Lại mặt to hơn đám cưới," Việc thêm, việc phụ lại bày vẽ, tốn kém nhiều hơn việc chính, không xứng hợp. . Theo tục lệ xưa, liền sau hôm cưới đôi vợ chồng mới cưới phải sửa một lễ xôi gà hoặc xôi thủ (đầu lợn) đem sang nhà gái để lễ gia tiên, rồi nhà gái ngả ra làm cỗ hai nhà cùng ăn uống. Lễ ấy gọi là lễ lại mặt (chữ gọi là nhị hỉ) Lễ lại mặt bao giờ cũng nhỏ hơn lễ đi xin cưới.",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,3.0 Mềm nắn rắn buông,"Thủ đoạn đối xử tuỳ theo đối tượng: với người tỏ ra yếu đuối thì lấn át, bắt nạt nhưng với kẻ tỏ ra cứng cỏi thì chùn bước nhân nhượng.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Bò chết chờ khi khế rụng," Lề mề, dềnh dàng, việc đã cấp bách còn chờ đợi những điều kiện không thiết yếu.",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,3.0 "Nước mắm xem màng màng, thành hoàng xem cờ quạt",( Màng màng : lớp váng mỏng trên mặt chum nước mắm; Thành hoàng : vị thần được thờ ở một làng.) Qua hình thức bề ngoài có thể biết được nội dung thực chất bên trong.,0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,6.0 "May mùa đông, trồng mùa xuân","Một kinh nghiệm làm ăn: mùa đông thì thợ may phát đạt, mùa xuân nghề trồng trọt được dịp làm ăn tốt.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Ma to giỗ lớn,"( Ma : đám tang.) Tổ chức linh đình, tiêu pha tốn kém vào việc cỗ bàn.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "lư, dưỡng nữ bất giáo như dưỡng trư","Nuôi con trai mà không dạy như nuôi lừa, nuôi con gái mà không dạy khác nào nuôi lợn. Phải dạy dỗ con cái mới nên người.",0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,5.0 Gà sống nuôi con,"Đàn ông goá vợ phải nuôi con thơ một cách vất vả, chật vật và nhếch nhác.",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,5.0 Giàu điếc sang đui,Những kẻ giàu sang thường cố tình làm ngơ trước cảnh ngộ khó khăn và yêu cầu đề nghị giúp đỡ của người xung quanh.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Hoa nở lỡ thì,"Người con gái không may mắn trong nhân duyên, gặp cảnh lỡ làng éo le. “Hoa ơi hoa nở làm chi Hoa nở lỡ thì lại gặp mùa đông Chồng lớn vợ bé đã xong Chồng bé vợ lớn trong lòng đắng cay.” ( cd )",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,1.0 Khum lưng uốn gối, Thái độ khúm núm luồn luỵ kẻ quyền thế.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Quầng cạn tán mưa," ( Quầng : vòng tròn sáng nhiều màu sắc bao quanh mặt trăng; Tán : vòng sáng mờ nhạt nhiều màu sắc bao quanh mặt trăng do sự khúc xạ ánh sáng qua màn mây.) Một kinh nghiệm dự đoán thời tiết: nếu quanh mặt trăng chỉ có một quầng sáng thì trời còn nắng, nếu có vùng sáng mờ toả ra như cái tán là sắp mưa.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 Khen nhà giàu lắm thóc," ( Phò mã : con rể vua, lúc nào cũng ăn mặc sang trọng lịch sự.) Lấy lòng, nịnh hót không phải lối, ca ngợi một sự đương nhiên.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "Làm đầy tậu ruộng, làm vơi ăn quà","Ở đầy gặp đầy, ở vơi gặp vơi . ( Làm đầy : làm ăn đầy đặn, tử tế; Làm vơi : làm điêu, làm thiếu; Làm ăn đầy đặn, tuy mỗi lần được ít lãi, nhưng giữ được tín nhiệm, dần dà khấm khá có thể tậu được cả ruộng; làm ăn điêu thiếu, ham lợi, khách hàng sẽ bỏ dần, lãi chỉ đủ ăn quà.) Khuyên người ta muốn đạt được cái lợi lớn thì phải biết làm ăn đầy đặn, tử tế.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,6.0 "Mắm tươi, nước cất, đô vật ba năm","Mắm tươi thì ngon, nước cất thì trong, đô vật đã ba năm thi tài đoạt giải mới được kể là đô vật khá.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 Vui đâu chầu đấy," Buông tuồng dễ dãi, gặp đâu vui đấy, sa đà vui chơi, bỏ bê việc gia đình.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Năm ngón tay có ngón dài ngón ngắn," Cùng một loại có cái thế nọ, có cái thế kia, cùng một gia đình có con hư đứa ngoan, trong tập thể có kẻ xấu người tốt, kẻ sướng người khổ.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 "Mua quan tám, bán quan tư"," ( Quan : quan tiền, đơn vị tiền tệ cũ, thời phong kiến.) Buôn bán thua lỗ, lẩm cẩm.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "Làm ruộng có năm, chăn tằm có lứa","Làm ruộng có năm được mùa, cũng có năm mất mùa, chăn tằm có lứa tốt, có lứa xấu. Việc làm ăn có lúc thành công, có khi thất bại.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Mềm lưng uốn gối, Thái độ khúm núm luồn luỵ kẻ quyền thế.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Dòm như cú dòm nhà bệnh, (Người mê tín cho rằng chim cú kêu là báo hiệu có người chết.) Rình mò soi mói với ý định xấu.,0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,3.0 Chửi cho vàng cây héo lá,"Nguyền rủa, xúc phạm người khác bằng những lời cay độc.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Kén chọn lọc lừa," Kén chọn quá kĩ lưỡng, cầu kì. “Còn duyên kén cá chọn canh Hết duyên ếch đực, cua kềnh cũng vơ.” ( cd ) “Còn duyên kén cá chọn canh Hết duyên phá giá theo anh ăn mày.” (cd) “Đấy đây cũng xứng cũng vừa Xin đừng kén chọn lọc lừa nơi nao.” ( cd )",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,1.0 Một đồng một giỏ chẳng bỏ nghề dâu,"( Đồng : đồng tiền kẽm ngày xưa, đơn vị tiền tệ nhỏ nhất lúc bấy giờ.) Dù thế nào nghề trồng dâu vẫn là nghề được coi trọng (nghề dâu còn thì nghề tằm tơ mới còn).",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 Quỳ gối uốn lưng," Nịnh nọt bợ đỡ kẻ có quyền thế để hòng cầu cạnh, nhờ vả, dựa dẫm.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Chùa rách phật vàng," ( Chạch : cá nước ngọt trông giống như lươn nhưng cỡ nhỏ, thân ngắn và có râu, thường rúc trong bùn.) Nơi nghèo nàn khó khăn lại nảy sinh người tốt, của quý.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,2.0 "Mây kéo xuống biển thì nắng chang chang, Mây kéo lên ngàn thì mưa như trút ", ( Bể : biển; Ngàn : rừng núi.) Một kinh nghiệm dự đoán thời tiết của nông dân ở vùng khu 4: thấy mây đen ùn ùn từ mạn biển (phía đông) lên mạn ngược là trời sắp mưa to.,1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 Chớp bể mưa nguồn," Hiện tượng thời tiết thay đổi dữ dội bất thường, không yên bình; Cơn chính biến làm thay đổi trật tự xã hội. “Đêm qua chớp bể mưa nguồn Đấy vui có biết đây buồn hay không?” ( cd ) “Trời không chớp bể với mưa nguồn Đêm nảo đêm nao tớ cũng buồn.” (Tú Xương) “Đây biển Đông soi bóng dải Trường Sơn Với chớp bể mưa nguồn từ những thuở.” (Huy Cận)",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Đói đầu gối phải bò, ( Trốc cúi : đầu gối.) Dù biếng nhác đến mấy khi thiếu thốn cũng phải lần hồi tìm cách kiếm ăn; Gặp hoàn cảnh khó khăn buộc phải hoạt động tích cực hoặc phải hi sinh danh dự. “Đói thì đầu gối phải bò No cơm ấm cật chẳng dò đi đâu.” ( cd ) “Nghề buôn bán tay không khôn vỗ Bước khó khăn đầu gối phải bò.” (Lý Văn Phức) “Đói thì trốc cúi phải bò No thì ló đụn đầy kho ăn nằm.” ( cd ),0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,6.0 Chiêm khô mùa thối," ( Ré : thứ lúa mùa hạt nhỏ, ngon cơm.) Một kinh nghiệm sản xuất: lúa chiêm cấy vào mùa hanh khô, nếu thiếu nước khó bén rễ (chết se, chết khô), lúa mùa cấy vào mùa hè, nắng nóng, mưa nhiều, lúa dễ thối vì úng ngập; Đồng đất khó làm ăn, không có hệ thống tưới tiêu, vụ chiêm thì khô hạn, vụ mùa thì úng lụt. “Nơi sâu em để cấy chiêm Nơi nào cao ráo thì em cấy mùa Chớ tham những ruộng hai mùa Chiêm se ré rụi, ăn thua nỗi gì.” ( cd )",1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 Khó giữa làng còn hơn giàu sang thiên hạ, ( Khó : nghèo khó.) Quan niệm lấy chồng gần là sướng hơn cả.,0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,1.0 "Lấy vợ đàn bà, làm nhà hướng nam"," Một kinh nghiệm lấy vợ: lấy người thật hiền hoà vì có người là đàn bà nhưng tướng người và tính nết lại như đàn ông; Một kinh nghiệm làm nhà: làm nhà quay hướng nam để mùa hè hứng gió nam mát, mùa đông tránh được gió bấc lạnh.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "Hay gặp bở, dở gặp sượng","Có tài thì gặp món ngon, người đẹp, không có tài thì chỉ được thứ dở, người xấu.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 Vịt chê lúa lép không ăn,"Không biết thân biết phận, kênh kiệu đài các rởm, yêu sách quá cao so với mức mình đáng được hưởng.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Kéo dây kéo nhợ,"( Nhợ : dây nhỏ và dài.) Kéo dài lằng nhằng, không dứt khoát trong giải quyết công việc.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Mưa nguồn chớp bể," Hiện tượng thời tiết thay đổi dữ dội bất thường, không yên bình; Cơn chính biến làm thay đổi trật tự xã hội. “Đêm qua chớp bể mưa nguồn Đấy vui có biết đây buồn hay không?” ( cd ) “Trời không chớp bể với mưa nguồn Đêm nảo đêm nao tớ cũng buồn.” (Tú Xương) “Đây biển Đông soi bóng dải Trường Sơn Với chớp bể mưa nguồn từ những thuở.” (Huy Cận)",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "Ải bở chồng con ở, ải sượng chồng con đi","( Ải : đất trồng trọt sau khi đã được cày cuốc, phơi khô và dễ tơi nát.) Một kinh nghiệm làm ruộng: đất được ải sẽ tơi xốp, cấy trồng sẽ được mùa, nếu ải sượng cấy trồng thu hoạch sẽ kém.",1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 Già đời còn mang tơi chữa cháy," ( Tơi : áo tơi, chằm bằng lá cọ khô xếp nhiều lớp lên nhau, nếu đeo vào người để chữa cháy sẽ rất vưởng víu và dễ bắt lửa.) Cao tuổi rồi vẫn làm những chuyện khờ dại, mang hại vào thân.",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,3.0 Con đĩ thập thành,"( Thập thành : đã đạt đến mức hoàn toàn thông thạo.) Người phụ nữ xấu xa, làm điều xấu một cách thông thạo, trơ trẽn, trắng trợn.",0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "Gạo da ngà, nhà gỗ lim","( Ngà : răng nanh hàm trên của voi, có màu trắng bóng; Lim : loại cây mọc ở rừng, có gỗ màu nâu sẫm, rất rắn, không bị mối mọt.) Những thứ quý, được ưa chuộng vì phẩm chất tốt: gạo da ngà nấu cơm ngon dẻo, nhà gỗ lim bền chắc; Cảnh sống sung túc ở nông thôn ngày trước.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 con gái chấy rận,Ngày xưa nhiều người mong đẻ con gái đầu lòng để nó chăm nom săn sóc mình (Bắt chấy bắt rận).,0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,5.0 dao chém đằng dọng,"(Dọng là sống dao, trái với lưỡi dao) Ý nói: Anh em có thù ghét nhau cũng không nỡ làm hại nhau.",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,5.0 "dại làm cột con, khôn làm cột cái","Ý nói: Khả năng ít thì làm việc nhỏ, khả năng nhiều thì làm việc lớn.",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,6.0 "dại, dễ bán mà ăn",Nói lại người chê mình là dại mà thực tế là mình không dại.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 dài lưng tốn vải,Chê học trò lười chẳng làm được việc gì.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 cửu hạn phùng cam vũ,(NgHĩa đen: Hạn lâu gặp mưa ngọt) Nắng lâu gặp trận mưa rào.,0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,4.0 cứt nát có chóp,(T.) Chê những kẻ chẳng ra gì mà ra vẻ làm bộ.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "cưới vợ không cheo, tiền gieo xuống suối","Ngày xưa con gái đi lấy chồng phải nộp cho làng một số tiền gọi là cheo, không có số tiền đó người ta coi như đám cưới đó không hợp lệ.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,1.0 cưới chẳng tày lại mặt,"(Lại mặt tức là sau ngày cưới, vợ chồng trẻ đem đồ lễ về thăm nhà gái) Ý nói: Việc phụ nhiều khi lại tốn kém hơn việc chính.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,6.0 "cười ba tháng, không ai cười ba năm","Ý nói: Rồi thì người ta cũng quên ởi, không ai cười mãi đâu.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 "day tay, mắm miệng","Chê kẻ làm ra vẻ tức giận, hung hãn.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 cưa lắm càng sẩy vấy,"Ý nói: Càng hung hăng, càng bị thua thiệt.",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,6.0 "cưa mạch nào, đứt mạch ấy","Tức là: Làm việc gì cho xong việc ấy, trước khi bàn đến việc khác.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 cuốc kêu mùa hè,Chê những cậu học trò học bài ra rả suốt buổi.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "củi mục lành đun, chồng lành dễ khiến, chồng khôn khó chiều",Giễu những người đàn bà thích lấy chồng hiền để dễ bắt nạt.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 của đồng quyến của nhà,Ý nói: Người nông dân phải đổ ra đồng bao nhiêu công của mới có mùa màng.,1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "cua thâm càng, nàng thâm môi","Giễu những phụ nữ không được đỏ môi,",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "cú có, cú ăn: vọ không có ăn, vọ lăn ra chết",Nói tính ích kỉ của kẻ không thương xót gì đồng loại.,0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 củ tỏi giắt lưng,(Ngày xưa người đi đánh bạc giắt lưng một củ tỏi để mong được vận đỏ) Ý nói: Nắm lấy phần chắc.,0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 "dao thử trầu héo, kéo thứ lụa sô",(Lá trầu héo khó cắt hơn lá trầu tươi; lụa sô không dễ cắt như lụa trơn) Ý nói: Có khó khăn mới thử được tài.,0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,6.0 dạy bà lang bốc thuốc,Có nghĩa: Làm một việc thừa và vô lý.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Thục viết không bằng biết ruộng,( Thục viết : viết chữ thành thạo.) Đề cao nghề nông: giỏi chữ nghĩa không bằng biết làm ruộng.,0.0,1.0,1.0,1.0,0.0,4.0 dĩ trường kích đoản,"Lấy dài đánh ngắn, thí dụ: Địch muốn đánh nhanh thắng nhanh, ta lại kháng chiến trường kỳ để đi đến thắng lợi cuối cùng.",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,6.0 "đan lỗ, hóa miếng trám",Ý nói: Kết quả việc làm không phù hợp với ý định.,0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,6.0 đan gàu tát biển,Ý nói: Làm một việc mất công vô ích vì không sao đạt được kết quả.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 "đã thành gia thất thời thôi, đèo bòng chỉ lắm tội trời ai mang","Lời khuyên những người đàn ông đã có vợ không nên lăng nhăng với người khác, làm khổ vợ con.",1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,3.0 "đã nhổ lại liếm, làm sao cho đành",Có nghĩa: Đã có thái độ xấu với ai thì không thể thân lại được.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 dừng mạch vách tai,(Dừng là nan tre hay nứa làm cốt để trát vách) Ý nói: Phải cẩn thận khi nói chuyện với người khác vì có thể lời nói của mình lọt vào tai người thứ ba (Thường nói: Tai vách mạch dừng).,0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,6.0 dở ngọng dở nghịu,"Chê người nói không rõ ràng, không gãy gọn.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 dở hơi dở hám,Chê người có tính gàn.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "dơ đâu dơ chẳng có ngần, duốc đâu duốc chẳng để phần cho ai",Chế giễu kẻ có vẻ dơ duốc quá đáng.,0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 di tình dưỡng tính,Có nghĩa: Nghỉ ngơi để cho tính tình được vui vẻ.,0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,6.0 "dân ngu, khu đen",(TT.) Chỉ một cách mỉa mai những người lao động chân tay trong xã hội cũ.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 di dưỡng tánh tình,(Di dưỡng là nuôi dưỡng vui vẻ) Có nghĩa: Nghỉ ngơi để cho tính tình được vui vẻ.,0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,6.0 "dễ lòa yếm thắm, khôn lòn trôn kim","Ý nói: Nhiều khi việc rành rành trước mắt lại khiến người ta không để ý, những việc bé nhỏ lại không che giấu được người ta.",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,6.0 "dễ dò rốn bể, khôn lường đáy sông",Ý nói: Nhiều khi việc sâu sắc thì hiểu được mà việc nông cạn hơn lại không thể lường trước được.,0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,6.0 dé chân chèo,"Nói thế đứng như người chèo đò, một chân đặt phía trước, một chân ở phía sau.",1.0,0.0,1.0,0.0,0.0,7.0 dây mực mất lòng cây gỗ cong,(Dây mực là dây tẩm mực người thợ xẻ bật lên cây gỗ để xẻ cho thẳng) Ý nói: Lời nói thẳng làm mất lòng những kẻ xấu.,0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,6.0 "dẫu mà nợ bắt, nợ đòi, phong lưu ta cũng cứ nòi phong lưu",Chế giễu những kẻ vô liêm sỉ tuy mắc công mắc nợ mà vẫn cứ ăn tiêu xa xỉ.,0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "dâu dữ mất họ, chó dữ mất láng giềng",Chê những người phụ nữ về làm dâu nhà nào mà lại có thái độ không tốt với họ hàng.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 dẫn thần xác,Lời mắng nhiếc một người dưới khi họ đến chậm.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 củ rủ cù rù,"Tả vẻ ủ rũ, buồn bã.",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,7.0 cù mì cục mịch,"Khen người hiền lành, chất phác và ít nói.",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,2.0 cù lao cúc dục,"Nói đến sự cha mẹ nuôi nấng con cái rất khó nhọc, vất vả (Xem: Chín chữ cù lao).",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,5.0 "con vua lấy thằng bán than, nó đưa lên ngàn cũng phải đi theo","(Ngàn là rừng núi) Ý nói: Dù con ai, lấy chồng thì phải theo chồng.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,1.0 cổ hâm cổ hi,Chê những điều cũ kỹ quá hoặc để lâu quá rồi.,0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "cô lô, cô lốc",Lời mỉa mai chê những người cô không xứng đáng là cô.,0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "cô kia mặt trên mặt trơ, vàng đeo, bạc quấn cũng dơ dáng người",Ý nói: Người xấu thì dù trang điểm thế nào cũng vẫn xấu.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "cong môi hay hớt, móng môi hay hờn","Thực tế không đúng như thế, nhưng người ta thường dùng câu này để chê những người hay hớt lẻo hoặc những trẻ hay hờn.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 còn mồ ma,Ý nói: Thời của ai đó còn sống.,0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,7.0 duyên như tổ ong tàng ngày mưa,Nói giá trị khác nhau giữa người phụ nữ đương tuổi xuân và người phụ nữ đã luống tuổi mà chưa chồng.,0.0,1.0,0.0,0.0,0.0,1.0 "còn duyên, kén cá chọn canh; hết duyên, củ ráy, dưa hành cũng trôi","Nói người phụ nữ khi còn ít tuổi thì còn có thể lựa chọn người chồng, nhưng khi đã luống tuổi thì đành phải bằng lòng lấy người không giỏi giang gì.",0.0,1.0,0.0,0.0,0.0,1.0 con trâu là đầu cơ nghiệp,"Trước khi có cơ giới, thì con trâu là cần thiết đối với nghề nông.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 cù đỉnh thiên pháo,Nói về những nốt loét do bệnh giang mai gây ra.,0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,7.0 "con so nằm nhà mạ, con dạ nằm nhà chồng","Những phụ nữ mới có con đầu thường được mẹ đẻ chăm sóc hơn và còn ngại làm phiền nhà chồng, nhưng từ những con sau thì ở lại nhà chồng.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,5.0 con ruồi đậu nặng đồng cân,Ý nói: Không nên coi thường những việc nhỏ.,0.0,1.0,0.0,0.0,0.0,6.0 "con ông đô đốc, đô đài, lấy thằng thuyền chài cũng phải lụy mui","(Đô đốc, đô đài là những chức quan cũ; mui là mui thuyền) Ý nói: Dù là con ai, lấy chồng cũng phải theo chồng.",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,1.0 "con nít may ra, mẹ già may vào","Ý nói: May quần áo trẻ con thì may rộng để hòng lớn, còn bà già thì thường gầy đi.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "con người có cố, có ông, như cây có cội, như sông có nguồn","Ý nói: Làm người phải nghĩ đến tổ tiên, vì có tổ tiên mới có mình.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,5.0 "con mống, sống mang","(Mống là từ cũ có nghĩa là dại dột, còn sống cũng là từ cũ có nghĩa là người cha) Ý nói: Con cái mà dại dột thì người cha phải chịu trách nhiệm, cũng có nghĩa như con dại cái mang.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,5.0 "con mèo, con mẻo, con meo, muốn ăn thịt chuột thì leo xà nhà",Câu nói đùa tỏ ý muốn ăn thì phải làm. l,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 con kiến kiện củ khoai,Ý nói: Kiện cáo chẳng có ích lợi gì.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 cố cựu chỉ giao,Nói tình bè bạn lâu năm.,0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,5.0 cộc lông lốc,Có nghĩa là ngắn quá (Thường dùng để chê).,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "cởi xiêm, lột áo",(Xiêm: Váy của phụ nữ thời phong kiến) Có nghĩa: Bỏ hết quần áo đương mặc.,1.0,0.0,1.0,0.0,0.0,7.0 "công cấy là công bỏ, công làm có là công ăn",Nói lên tầm quan trọng của việc làm cổ ở các ruộng đã cấy.,1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "cơn ông chửa qua, cơn bà đã tới",Phê phán cái thói hống hách của bọn chủ nhà đối với người ăn người làm trong xã hội cũ.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 cơn đằng Tây vừa cày vừa ăn,Kinh nghiệm là khi có cơn mưa ở phía Tây thì không có gì đáng lo ngại cho mùa màng.,1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "cơn đằng Đông vừa trông vừa chạy, cơn đằng Nam vừa làm vừa chơi",Kinh nghiệm của nhân dân là khi có cơn mưa ở phía Đông là sắp có mưa gió. Còn ở phía Nam thì rất lâu mới mưa.,1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "cơn đằng Bắc, lắc rắc vài hột ",Kinh nghiệm của nhân dân ta là khi có cơn mưa ở phía Bắc thì không mưa hoặc mưa rất nhỏ.,1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "cơm ráo, cháo dừ","Cơm chín mà không nát cũng như cháo nấu hạt gạo đã thật dừ, đó là yêu cầu đối với việc nấu cơm, nấu cháo.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "cơm nhà, việc người",Phàn nàn vì phải làm việc không công cho người khác.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 cơm kể miệng chẳng ăn,Chê trách người khảnh ăn hoặc người khó tính.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "cơm chéo áo, gạo chéo chăn",Nói sự giúp đỡ nhau trong lúc túng bấn.,0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,5.0 "cơm cả rá, cá cả nồi",Ý nói: Đã cung cấp đầy đủ cái ăn cho người làm thuê.,1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,4.0 "cơm ăn chẳng hết thì treo, việc làm chẳng hết thì kêu láng giềng","Phê phán những kẻ ích kỉ, lúc có chỉ nghĩ đến mình, lúc khó khăn mới tìm người giúp đỡ.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "cơ nào, ngũ ấy","(Cơ và ngũ là những đơn vị quân đội ngày xưa) Ý nói: Được sắp xếp có trật tự, có hàng lối.",1.0,0.0,1.0,0.0,0.0,6.0 cơ hàn thiết thân,Có nghĩa: Chính mình phải chịu đói rét. Thường dùng với nghĩa: Đến lúc chịu đói rét thì phải làm gì.,0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,6.0 cơ cầu ác nghiệt,"Có nghĩa là khắt khe và độc ác, thường dùng để tỏ lời oán trách.",0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "công tử, công tôn","Chỉ con cháu bọn vua chúa thời phong kiến. Nay còn dùng để chỉ bọn thanh niên ăn chơi, không chịu lao động.",1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,3.0 "công danh bánh vẽ, sang giàu chiêm bao",Ý nói: Công danh phú quý ở đời chẳng qua chỉ là cái để lừa những kẻ ham danh trọng lợi.,0.0,1.0,0.0,0.0,1.0,6.0 đàn bà cạn lòng như đĩa,"Do thuyết trọng nam khinh nữ, trong xã hội phong kiến người ta cho. phụ nữ là kém cỏi, hẹp hòi, nông cạn.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "đàn bà như hạt mưa sa, hạt vào đài các, hạt ra ruộng cày","Trong xã hội cũ, trong việc hôn nhân, người phụ nữ bị cha mẹ đặt đâu ngồi đấy, không có quyền tự chọn người sẽ là chồng của tnình, cho nên cuộc đời mình chỉ là một sự may rủi.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,1.0 đàn hạc tiêu dao,(Do tích một người làm quan thanh liêm khi đi nhậm chức chỉ đem theo một cây đàn và một con hạc) Nói một người làm quan thanh liêm sống thanh thản trong thời phong kiến.,0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,2.0 Nước mưa là cưa trời,"Sức phá hoại của nước mưa rất ghê gớm (làm cho các đồ kim loại nhanh gỉ, xói mòn đất đai màu mỡ).",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Trái nắng trở trời, Trời tiết thay đổi bất thường (dễ sinh đau ốm).,0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "Đàn anh có mả, kẻ cả có dòng"," ( Mả : mồ mả; người xưa cho rằng mồ mả ông cha ảnh hưởng tới đời sống, công danh sự nghiệp của con cháu; Kẻ cả : người đứng đầu, người đàn anh; Dòng : dòng dõi.) Chỉ có những kẻ con dòng cháu giống mới được giữ những địa vị cao trong xã hội (quan niệm cũ).",0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,5.0 Hữu thân hữu khổ," Sinh ra ở đời mọi sinh vật đều chịu biết bao cảnh khổ (mà dễ thấy hơn cả là già, bệnh và chết, theo thuyết nhà Phật).",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,6.0 Đầu gối má kề," Vợ chồng đầm ấm, âu yếm yêu thương nhau. “Tình chung chăn gối, đầu ấp má kề Trung trinh tiết hạnh, trọn nghĩa phu thê.” (Chưa rõ) “Vợ chồng đầu gối má kề Lòng nào mà bỏ mà về cho đang Hồ về chân lại đá ngang Về sao cho đứt cho đang mà về.” ( cd )",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,1.0 "Giàu về bạn, sang về vợ"," (Bạn bè tốt giúp đỡ nhau trong quan hệ làm ăn buôn bán, vợ đảm lo liệu công việc trong nhà, khôn khéo trong giao thiệp làm đẹp mặt chồng.) Con người muốn làm nên phải có bạn bè tốt, có vợ đảm đang, lịch thiệp.",0.0,1.0,0.0,1.0,0.0,5.0 "Chiêm chết se, mùa chết nước","Một kinh nghiệm làm ruộng: gieo mạ chiêm không để ruộng mạ đất khô quá, gieo mạ mùa tránh để nước ngập. . Mạ chiêm gieo vào tiết sương giáng, cuối tháng mười dương lịch, thóc ủ có mầm và rễ dài mới đem gieo, gặp chỗ đất khô se thì rễ không có chỗ bám, sẽ chết vì hanh và lạnh, mạ mùa gieo vào tiết mang chủng, đầu tháng sáu dương lịch, thóc chỉ ủ nứt nanh, gặp ruộng nước, nắng hè nung nóng, mạ như bị luộc, không sống nổi.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "Lúa chiêm thì cấy cho sâu, lúa mùa thì gảy cành dâu mới vừa"," ( Gảy cành dâu : cành dâu mềm, gảy được đất lên chứng tỏ cấy rất nông.) Một kinh nghiệm làm ruộng: lúa chiêm cấy sâu, lúa mùa cấy nông.",1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 Ngứa tai gai mắt," Khó chịu, bực mình trước những lời nói, việc làm ngang ngược, trái lẽ thường.",1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,3.0 "Nhọn gai mít dai, tẹt gai mít mật","Một kinh nghiệm chọn mít: quả nào gai nhọn là mít dai, quả nào gai tẹt, lì vỏ là mít mật.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "Mống cao gió táp, mống áp mưa rào"," Một kinh nghiệm dự báo thời tiết: mống xuất hiện ở cao thì gió lớn, mống áp thấp chân trời thì mưa to.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Chết không giấy đắp mặt,"( Giấy đắp mặt : giấy bạch hay giấy hồng đắp lên mặt người chết, theo nghi lễ.) . Chết không ai vuốt mắt .",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,5.0 Chén thù chén tạc, ( Thù : chủ nhân rót rượu mời khách; Tạc : khách mời lại chủ.) Mời mọc nhau ăn uống thân mật. “Vợ chồng chén tạc chén thù Bắt nàng đứng chực trì hồ hai nơi.” (Truyện Kiều),0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,5.0 "Không cơm thế cháo, vô mễ thế khoai",( Mễ : gạo.) Thiếu thứ này thì lấy thứ khác (kém hơn) thay thế.,0.0,1.0,1.0,1.0,0.0,6.0 "Ăn vóc, học hay","( Vóc : sức vóc, thân hình.) Ăn uống đầy đủ thì người khoẻ mạnh, có sức vóc, chịu khó học hành thì mở mang trí tuệ, ngày càng hiểu biết nhiều.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 Hà tiện cúng bụt thì phải cúng ma,Không chịu sắm sửa lễ vật cúng bụt để bụt phù hộ độ trì cho lại phải tốn tiền cúng lễ ma vì bị ma đến quấy nhiễu. Không chịu mất tiền vào việc này lại phải chịu tốn kém vào việc khác.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 Đánh gẫy gối tối mặt," Đánh tới tấp thật đau, khiến không kịp chống đỡ, thâm tím cơ thể.",1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,3.0 Cháy nhà cùng sưởi,Thái độ của kẻ cơ hội: lợi dụng việc chung đổ vỡ để tranh thủ kiếm một chút lợi nhỏ mà không quan tâm đến tổn thất lớn.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "Con so nằm nhà nạ, con dạ nằm nhà chồng",( Con so : con đầu lòng; Con dạ : con đẻ lần thứ hai trở đi; Nạ : mẹ.) Khi người phụ nữ sinh con lần đầu thì về ở nhà mẹ đẻ của mình để tiện kiêng cữ và được mẹ trông nom cho.,1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,5.0 "Xấu lá xấu nem, xấu em xấu chị",( Lá : lá chuối dùng để gói ngoài nem chua.) . Xấu chàng hổ ai .,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,5.0 Gái mạnh về chồng,"Cuộc sống của người phụ nữ (dưới chế độ phong kiến) phụ thuộc hoàn toàn vào chồng (cũng vì thế người xưa khi xem số tử vi của phụ nữ rất chú trọng đến cung phu , xem đây là phần quan trọng quyết định số phận người phụ nữ); Người phụ nữ có chồng, được ổn định về hoàn cảnh và tâm lý, có điều kiện tốt để phát triển mọi mặt.",0.0,1.0,0.0,0.0,0.0,1.0 "Nắng tháng tám, rám trái bưởi"," ( Rám : vỏ quả chuyển thành màu sẫm hơn, do chịu tác động của ánh nắng.) Một kinh nghiệm về thời tiết: tháng tám âm lịch tương ứng với tháng chín dương lịch là thời kì thời tiết ít mây chiếm ưu thế, số giờ nắng tăng lên, nắng rát bỏng.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "Thứ nhất nêu cao, thứ nhì pháo kêu","( Nêu : cây tre cao, trên thường có treo trầu cau và bùa chú để yểm ma quỷ, cắm trước nhà trong những ngày Tết, theo tục lệ cổ truyền.) Một phong tục tết cổ truyền: trồng được cây nêu cao, đốt bánh pháo nổ giòn là xem như điềm tốt lành cho cả năm.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,7.0 "Chớ đi ngày bảy, chớ về ngày ba","( Ngày bảy : bảy, mười bảy, hăm bảy, những ngày có tận cùng là số bảy trong tháng; Ngày ba : ba, mười ba, hăm ba, những ngày có tận cùng là số ba trong tháng, tính theo âm lịch.) Một kinh nghiệm kiêng cữ của người buôn bán: kiêng xuất hành vào ngày bảy và trở về vào ngày ba vì sợ gặp điều không lành, theo mê tín.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "Một lần không chín, chín lần chẳng nên"," ( Chín : suy nghĩ chín chắn, kĩ càng.) Vụng suy tính, ngại tốn kém mà phải làm đi làm lại dây dưa tốn kém hơn.",0.0,1.0,0.0,0.0,1.0,6.0 "Văn có bài, võ có trận","Mỗi công việc, nghề nghiệp có thể thức, bài bản riêng của nó.",0.0,1.0,0.0,0.0,0.0,6.0 "Trước làm nàng dâu, sau mới làm mẹ chồng","Chưa làm dâu, sao hiểu được lòng mẹ chồng . Phải biết cư xử, ăn ở cho hiếu thảo, mới có lúc được quyền đòi hỏi người ta phục tùng mình.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,5.0 Trâu ra mạ vào,Vừa cầy xong là cấy ngay.,1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Vị cây dây cuốn," ( Vị : vì; Dây leo : cây có thân yếu, không mọc đứng được một mình mà bám vào cây khác bằng cách tự quấn xung quanh hoặc nhờ những tua cuốn như mướp, gấc.) Sự liên quan, ràng buộc, gắn bó, nương tựa, nhờ cậy lẫn nhau giữa các sự vật gần gũi; Vì thân thiết hoặc có quan hệ gần gũi với người này mà trở nên quen biết, thân cận, gắn bó với người khác. “Có cây mới nên dây leo Dây lên đến ngọn, chê sao cây lùn.” ( cd )",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,5.0 Nàng Ban ả Tạ," Những người con gái học rộng tài cao. “Khen tài nhả ngọc phun châu Nàng Ban ả Tạ cũng đâu thế này.” (Truyện Kiều) . Ả Tạ : nàng Tạ Đạo Uẩn đời Tấn. Theo Thông chí , Tạ Đạo Uẩn là con gái quan An Tây tướng quân Tạ Dịch đời Tấn. Nàng nổi tiếng thông minh học rộng và có tài biện luận, giỏi thơ văn. Nàng Ban : nàng Ban Chiêu đời Đông Hán. Theo Liệt nữ truyện , bà đã soạn tập Nữ giới bảy chương. Khi anh là Ban Cố chết trước khi soạn xong bộ Hán thư , Ban Chiêu tiếp tục hoàn thành xuất sắc bộ sách nổi tiếng này.",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,2.0 Qua sông đấm bòi vào sóng," ( Truông : vùng đất rộng, nhiều cây rậm, thú dữ; Trổ : đưa ra cho thấy rõ; Khái : hổ.) Kẻ tự phụ, vô hậu, vừa khỏi cơn hoạn nạn đã tỏ ra hợm hĩnh, ngông nghênh ngạo mạn.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "Lúa xới ba lần, ải chần ba đêm","( Ải : đất trồng sau khi đã cày cuốc và phơi nắng khô, dễ tơi nát.) Một kinh nghiệm cày cấy: xới cỏ cho lúa được ba lần thì lúa cứng cây, tháo nước để ải vài ba ngày cho đất bở rồi mới bừa thì đất dễ tơi.",1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 "Bán gà kiêng ngày trời gió, bán chó kiêng ngày trời mưa"," Một kinh nghiệm bán gà bán chó: trời gió lông gà xù lên xơ xác không mượt mà, trời mưa lông chó bết vào trông kém mã, vì thế bán gà, chó vào những ngày đó không được giá.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 "Chê mẹ chồng trước đánh đau, gặp mẹ chồng sau mau đánh",Tránh vỏ dưa lại gặp vỏ dừa . Chê mẹ chồng trước cay nghiệt lại gặp phải người nghiệt ngã hơn.,0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,5.0 "Nghèo ngáy sâu, giàu lâu ngáy","( Ngáy : thở ra thành tiếng trong khi ngủ.) Người nghèo không lo mất trộm, đặt lưng là ngủ ngon, nhà giàu lo lắng trông coi của cải, khó ngủ. Cái sung sướng thanh thản của người nghèo.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 Rào đường đón ngõ," Chia rẽ, ngăn cấm, không cho gặp gỡ tiếp xúc. “Rào đường đón ngõ ngăn sông Nào ai rào đón được lòng đôi ta.” ( cd ) “Rào ngăn cổng đóng mà chi Thương nhau sao bít đường đi lối về.” ( cd ) “Em ơi, dù ngái dù gần Dù cho cách giậu ngăn sân mặc lòng.” ( cd )",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,1.0 Ả Tạ nàng Ban," Những người con gái học rộng tài cao. “Khen tài nhả ngọc phun châu Nàng Ban ả Tạ cũng đâu thế này.” (Truyện Kiều) . Ả Tạ : nàng Tạ Đạo Uẩn đời Tấn. Theo Thông chí , Tạ Đạo Uẩn là con gái quan An Tây tướng quân Tạ Dịch đời Tấn. Nàng nổi tiếng thông minh học rộng và có tài biện luận, giỏi thơ văn. Nàng Ban : nàng Ban Chiêu đời Đông Hán. Theo Liệt nữ truyện , bà đã soạn tập Nữ giới bảy chương. Khi anh là Ban Cố chết trước khi soạn xong bộ Hán thư , Ban Chiêu tiếp tục hoàn thành xuất sắc bộ sách nổi tiếng này.",0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,2.0 "Cháo tấm cũng hỏng, cháo lòng cũng trơ","( Cháo tấm : cháo nấu bằng hạt gạo gãy, món ăn của nhà nghèo; Cháo lòng : cháo nấu với lòng lợn; Trơ : không nhuyễn.) Mọi việc, mọi thứ đều hỏng, không trông mong vào đâu được (vô duyên).",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,6.0 "Chả có cá, lấy rau má làm trọng", Vì thiếu thứ tốt mà phải đề cao hoặc chấp nhận thứ kém hơn.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,6.0 Được cả khoang lẫn khoáy,"( Khoang : vùng sắc trắng hoặc đen ở chung quanh cổ hoặc ở trên mình một số giống vật; Khoáy : chỗ tóc hoặc lông xoáy lại trên đầu người hoặc trên mình vật.) Một kinh nghiêm mua súc vật: khi mua trâu bò, chó, lợn người ta thường xem khoang xem khoáy; Mọi mặt đều tốt.",1.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 "Thứ nhất quan sai, thứ hai nợ đòi",Bị quan sai hoặc mang công mắc nợ thì khốn khổ.,0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 "Đói chửa qua, xít xa đã đến"," Chưa hết nạn đói đã đến nạn rét, tai hoạ chồng chất.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,6.0 "đàn ông học sấy học sàng, đến cơn vợ đẻ phải làm mà ăn","Trong xã hội cũ, mọi việc lao động chân tay trong nhà, người . chồng phó mặc cho người vợ, nên khi vợ đẻ thì sinh ra lúng túng. Câu này là một lời khuyên, đồng thời là một lời chê trách.",0.0,0.0,0.0,1.0,1.0,3.0 "Con nhà lính, tính nhà quan",". Tính không có, có tướng . Ở địa vị thấp kém, ở hoàn cảnh khó khăn eo hẹp lại tỏ ra đài các hoặc đua đòi ăn chơi, sinh hoạt xa xỉ tốn kém.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "Bè ta, gỗ chú nó", Bề ngoài thì có vẻ là của mình nhưng thực chất lại là của người khác; Lợi dụng của người lấy tiếng tốt cho mình.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "Bắt nọn trẻ con, dỗ non người dại","Thủ đoạn, mánh khoé để lừa gạt trẻ con và người dại dột.",1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,3.0 Bắc bậc kiêu sa," Lên mặt làm cao, tự cho là mình giỏi giang, tốt đẹp hơn người. “Chuộng chuối, chuối lại cao tàu Thương anh, anh lại ra màu làm cao Xin đừng bắc bậc làm cao Phèn chua em đánh nước nào cũng trong.” ( cd ) “Chàng đừng bắc bậc kiêu sa Có thương đến thiếp mới là thuỷ chung.” ( cd ) “Mẹ em dọn chõng bán hàng Nhặt từng đồng kẽm còn sang nỗi gì Mà em bắc bậc cao kì Thân em có đáng đồng chì hay không?” ( cd )",0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,3.0 đau răng ăn cốm,Chế giễu người kêu đau răng mà vẫn thích ăn ngon.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "đau bụng thì uống nước sông, đau mắt lấy nhựa xương rồng mà bôi",Câu nói đùa mỉa mai người kêu đau bụng hay người kêu đau mắt.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "đào ngạch, khoét vách",Nói hành .động xấu xa của bọn kẻ trộm.,1.0,0.0,0.0,0.0,0.0,3.0 đánh rắn phải đánh giập đầu,Ý nói: Muốn trừ một mầm hại thì phải trừ triệt để.,0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,6.0 "Chồng đần dễ khiến, chồng khôn khó chiều","Sống với người chồng đần độn dễ sai khiến, không phải giữ gìn ý tứ, chiều chuộng như sống với người chồng khôn ngoan.",0.0,0.0,0.0,1.0,0.0,1.0 đánh một lưỡi a mất ba công lưỡi hái,"(Lưỡi a và lưỡi hái đều dùng để cắt rơm, rạ) Ý nói: Cùng một kết quả thì cách nào ít tốn công là hơn.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,4.0 đánh lệnh dắt bò nhà,Khen người có quyền thế hi sinh ngay quyền lợi của bản thân mình.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,2.0 đánh ghen gái dại,(Gái dại là người đàn bà điên) Chê người tức giận vì một việc không đâu.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 đánh đu với tỉnh,"(Tinh là con yêu, theo mê tín, thường gây tác hại cho người khác) Nói người đua đòi bắt chước những kẻ xấu.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "đánh bấy, lại chê đực, cái","(Đây là đánh bẫy thú vật) Giễu những người đã nhờ dịp may mà có, lại còn tỏ ra khó tính.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "đàng cưa vạy, trách lưỡi cưa không ngay","(Đàng cưa là đường mực bật lên trên mặt gỗ để cưa cho thẳng, vạy là cong) Ý nói: Bản thân mình làm không tốt lại kiếm cớ đổ vấy cho người khác.",0.0,0.0,1.0,1.0,1.0,3.0 "đàn ông vượt bể có chúng, có bạn, đàn bà vượt cạn chỉ có một mình",(Vượt cạn nghĩa là sinh nở) Ý nói: Người đàn bà khi ở cữ thì một mình chịu đau đớn.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,5.0 Cho nhau vàng không bằng trỏ đàng đi buôn,"( Đàng : đường.) Giúp nhau về của cải không quý bằng chỉ bảo cho cách làm ăn, buôn bán.",0.0,0.0,1.0,1.0,0.0,6.0 Đa thọ đa nhục,"( Đa : nhiều; Thọ : sống lâu.) Một quan niệm tiêu cực: càng sống lâu càng phải chứng kiến, chịu đựng nhiều nhục nhã, cay đắng ê chề của cuộc đời.",0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,6.0 Dĩ nông vi bản,( Nông : nông nghiệp; Bản : gốc.) Lấy nghề làm ruộng làm gốc.,0.0,1.0,1.0,0.0,0.0,4.0 "Kẻ nâng bị, người cắt quai"," ( Bị : đồ đựng đan bằng cói hay lác, có quai xách.) Kẻ nâng bị cho lâu hỏng, người cắt quai cho chóng hỏng. Không có thái độ xây dựng, người này gìn giữ, kẻ khác phá hoại.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "Trời đang nắng, cỏ gà trắng thì mưa","Một kinh nghiệm dự đoán thời tiết: trời đang nắng mà thấy cỏ gà, cỏ chỉ, rễ đa, rễ si ngả màu trắng là dấu hiệu sắp có mưa.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Tằm đói một bữa bằng người đói nửa năm,"Một kinh nghiệm chăn tằm: phải chăm sóc cẩn thận, không được để tằm đói thì thu hoạch mới cao.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Chim khôn đậu nóc nhà quan," Người khôn biết tìm chọn chỗ ấm no, yên ổn mà nương náu.",0.0,1.0,0.0,0.0,0.0,6.0 Buôn tàu bán bè không bằng ăn dè hà tiện," ( Buôn tàu bán bè : buôn to, từng tàu từng bè hàng hoá; Hà tiện : tằn tiện, tiết kiệm.) Ăn tiêu tằn tiện, tiết kiệm mới khấm khá được.",0.0,1.0,1.0,1.0,0.0,6.0 Chưa khỏi rên đã quên thầy,"( Thầy : thầy thuốc, thầy lang.) . Chưa khỏi vòng đã cong đuôi .",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Cấp thời bão phật cước," ( Cấp : cần kíp, gấp vội; Thời : thời thế; Bão : ôm; Cước : chân.) Việc gấp rồi mới cầu cứu; Đợi xảy chuyện mới đến cầu khẩn, khi vô sự thì không thèm đếm xỉa, ngó ngàng.",0.0,1.0,1.0,0.0,1.0,3.0 Chẳng lấy cũng quấy cho hôi, Không được lợi cho mình thì phá hại.,0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Có đỏ mà nỏ có thơm,Có màu sắc mà không có hương vị. Chỉ bóng bảy bên ngoài mà thực chất không tốt. “Có đỏ mà nỏ có thơm Như hoa dâm bụt nên cơm cháo gì.” ( cd ),0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 "Nốt ruồi ở cổ, có lỗ tiền chôn",Một nhận định về tướng mạo: người có nốt ruồi ở cổ thì giàu có sung túc.,0.0,1.0,0.0,1.0,0.0,7.0 "Cấy thưa thừa thóc, cấy mau dốc bồ"," Một kinh nghiêm làm ruộng: cấy thưa thì năng suất cao. . Lối canh tác cũ không chú ý kết hợp bón đủ các loại phân, lại cấy dày quá, nên cây lúa không đủ chất sẽ cho ít bông mẩy, thu hoạch thấp. Ngược lại, theo phương pháp khoa học mới, nếu cấy theo mật độ hợp lý, kết hợp chăm bón đầy đủ năng suất sẽ cao hơn hẳn.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0 Chưa chọc được đui đã đòi bói gia sự," ( Đui : mù, những người mù thường làm nghề bói toán; Gia sự : những việc xảy ra ở gia đình.) Chưa đủ điều kiện, chưa có khả năng tối thiểu để làm việc gì mà cứ liều lĩnh đòi bắt chước người ta.",0.0,0.0,1.0,0.0,1.0,3.0 "Cá nhảy, ốc cũng nhảy"," ( Đú : đùa giỡn một cách thô lỗ.) Đua đòi, bắt chước một cách lố bịch, kệch cỡm.",0.0,0.0,0.0,0.0,1.0,3.0 Cả ăn cả mặc lại càng cả lo," ( Cả : lớn.) Ăn mặc xa hoa sung sướng, tiêu pha nhiều lại phải lo nghĩ nhiều. “Ông cả ngồi trên sập vàng Cả ăn cả mặc lại càng cả lo Ông bếp nằm trong xó tro Ít ăn ít mặc ít lo ít làm.” ( cd )",0.0,0.0,1.0,0.0,0.0,6.0 Binh hùng tướng mạnh, Đội quân hùng mạnh.,0.0,1.0,0.0,0.0,0.0,2.0 Mặn mắm chết dòi," Một kinh nghiệm làm mắm: khi làm mắm cho già muối thì không sinh dòi bọ, mắm mới ngon và để lâu được.",1.0,0.0,0.0,1.0,0.0,4.0