--- name: searching-orzeczenia title: 'Law PL searching orzeczenia' description: Use when searching Polish court decisions across the Common Courts Portal (Portal Orzeczeń Sądów Powszechnych), Supreme Court database (sn.pl), Supreme Administrative Court (NSA / WSA), Constitutional Tribunal (TK), or Court of Justice of the EU; verifying case citations; retrieving rulings by sygnatura akt; locating judicial practice on a specific legal issue author: crankshift author_url: https://github.com/crankshift/lawpowers/tree/main/skills/pl/law-pl-searching-orzeczenia license: MIT version: 0.1.2 execution_mode: open jurisdiction: pl practice: litigation language: pl --- # law-pl-searching-orzeczenia Polskie orzecznictwo jest rozproszone po kilku bazach — w zależności od typu sądu. Każda baza ma swoją strukturę i wyszukiwarkę. ## Bazy źródłowe | Baza | URL | Zakres | |---|---|---| | Portal Orzeczeń Sądów Powszechnych | https://orzeczenia.ms.gov.pl/ | Sądy rejonowe, okręgowe, apelacyjne (cywilne, gospodarcze, karne, pracy, ubezpieczeń społ., rodzinne) | | Sąd Najwyższy — baza orzeczeń | https://www.sn.pl/orzecznictwo/SitePages/Baza_orzeczen.aspx | Orzeczenia SN (Izby: Cywilna, Karna, Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych, Dyscyplinarna) | | Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (CBOSA) | https://orzeczenia.nsa.gov.pl/ | NSA + wszystkie WSA | | Trybunał Konstytucyjny | https://trybunal.gov.pl/ | Wyroki, postanowienia, sygnalizacje TK | | TSUE (CURIA) | https://curia.europa.eu/jcms/jcms/Jo2_7045/pl/ | Orzecznictwo TSUE; wybrać język polski | | ETPCz (HUDOC) | https://hudoc.echr.coe.int/ | Orzecznictwo ETPCz; możliwość filtrowania po Polsce | | Krajowy Rejestr Orzeczeń | (rozproszony) | (jeszcze nie ma jednego ogólnopolskiego rejestru obejmującego wszystkie orzeczenia) | ## Sygnatura akt — struktura **Sądy powszechne**: ``` [oznaczenie wydziału] [numer]/[rok] ``` Przykłady: - `I C 1234/22` — I Wydział Cywilny, sprawa 1234 z 2022 r. (sąd rejonowy / okręgowy) - `I ACa 567/23` — I Wydział Cywilny Apelacyjny (sąd apelacyjny) - `V GC 89/24` — V Wydział Gospodarczy (sąd okręgowy) - `II K 12/22` — II Wydział Karny **Sąd Najwyższy**: - `I CSK 123/22` — Izba Cywilna, Skarga Kasacyjna - `III CZP 12/23` — Izba Cywilna, zagadnienie prawne (uchwała) - `II UK 45/22` — Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych **Sądy administracyjne**: - `II SA/Wa 1234/22` — WSA w Warszawie, II Wydział, skarga - `II OSK 567/23` — NSA, Izba Ogólnoadministracyjna, skarga kasacyjna - `II FSK 890/22` — NSA, Izba Finansowa **Trybunał Konstytucyjny**: - `K 12/22` — sprawa pełnoskładowa (kontrola konstytucyjności) - `P 5/22` — pytanie prawne sądu - `SK 7/23` — skarga konstytucyjna ## Workflow wyszukiwania ### Według sygnatury akt 1. **Sąd powszechny**: wprowadzić sygnaturę w wyszukiwarkę Portalu Orzeczeń. Wynik — orzeczenie z uzasadnieniem (jeżeli zostało udostępnione; nie wszystkie orzeczenia są w bazie). 2. **Sąd Najwyższy**: wyszukiwarka SN po sygnaturze. 3. **NSA / WSA**: CBOSA — pełnotekstowa wyszukiwarka. 4. **Trybunał Konstytucyjny**: na stronie TK lista wyroków, wyszukiwanie po sygnaturze i dacie. ### Według tematu / problemu prawnego 1. **Sąd Najwyższy**: pełnotekstowa wyszukiwarka po słowach kluczowych z tezy. Filtrowanie po izbie, dacie. Najwartościowsze: **uchwały** (zwłaszcza składów powiększonych — 7 sędziów, izby, pełnego składu). 2. **NSA**: CBOSA — wyszukiwanie pełnotekstowe + filtrowanie po sygnaturze, dacie, sądzie. 3. **Sądy powszechne**: Portal Orzeczeń — wyszukiwanie ograniczone, mało precyzyjne. Często lepiej zaczynać od SN, by ustalić linię orzeczniczą, a potem szukać konkretnych spraw. ### Weryfikacja cytatu - Otworzyć oryginał w odpowiedniej bazie. - Sprawdzić **prawomocność** — czy orzeczenie nie zostało zaskarżone i uchylone w wyższej instancji. Dla sądów powszechnych — sprawdzić wyrok II instancji w tej samej sprawie. - Sprawdzić **stan rzeczy** — orzeczenie mogło być uchylone wyrokiem TK lub w wyniku skargi nadzwyczajnej. ## Hierarchia mocy stanowisk | Organ | Moc orzecznicza | |---|---| | Trybunał Konstytucyjny | Powszechnie obowiązująca; usuwa normę z obrotu (art. 190 Konstytucji) | | Uchwały SN składu pełnego, izby, połączonych izb | Mają moc zasady prawnej w obrębie SN; wiążą inne składy SN | | Uchwały SN składu 7 sędziów | Mają moc zasady prawnej w obrębie SN, gdy SN tak postanowi | | Uchwały NSA (rozszerzone) | Wiążą wszystkie składy NSA i sądy administracyjne | | Wyroki TSUE | Wiążą sądy państw członkowskich w zakresie wykładni prawa UE | | Wyroki ETPCz | Wiążą Polskę co do indywidualnej sprawy; wyrok TK / SN może uznawać konsekwencje | | Wyroki SN (zwykłe składy) | Stanowiska istotne, ale nie mają mocy zasady prawnej automatycznie | | Wyroki sądów apelacyjnych / okręgowych | Tylko dla konkretnej sprawy; w praktyce — wskazówka dla niższych instancji | | Wyroki sądów I instancji | Tylko dla konkretnej sprawy | ## Format cytowania **Wyrok SN**: ``` Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 15.03.2023 r., sygn. I CSK 123/22 (opubl. www.sn.pl, OSNC 2023/4/45 — jeżeli opublikowany w zbiorach urzędowych). ``` **Uchwała SN**: ``` Uchwała Sądu Najwyższego z dnia 15.03.2023 r., sygn. III CZP 12/22 (skład 3 sędziów / 7 sędziów / izby). ``` **Wyrok NSA**: ``` Wyrok NSA z dnia 15.03.2023 r., sygn. II OSK 567/22 (CBOSA). ``` **Wyrok TK**: ``` Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 15.03.2023 r., sygn. K 12/22 (OTK Seria A 2023/3/45). ``` **Wyrok TSUE**: ``` Wyrok TSUE z dnia 15.03.2023 r., C-123/22, ECLI:EU:C:2023:123, [Strony]. ``` **Wyrok ETPCz**: ``` Wyrok ETPCz z dnia 15.03.2023 r., skarga nr 12345/20, [Strony] przeciwko Polsce. ``` ## Zbiory urzędowe (pomocniczo) | Skrót | Pełna nazwa | Sąd | |---|---|---| | OSNC | Orzecznictwo Sądu Najwyższego — Izba Cywilna | SN, Izba Cywilna | | OSNK | Orzecznictwo Sądu Najwyższego — Izba Karna | SN, Izba Karna | | OSNP | Orzecznictwo Sądu Najwyższego — Izba Pracy | SN, Izba Pracy | | OSNwSK | Orzecznictwo Sądu Najwyższego w Sprawach Karnych | SN, Izba Karna | | ONSAiWSA | Orzecznictwo NSA i WSA | NSA, WSA | | OTK | Orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego | TK | ## Najczęstsze błędy - **Cytowanie spraw „z pamięci".** Sygnatury akt bez weryfikacji — ryzyko halucynacji. Zawsze sprawdzać. - **Pomijanie biegu sprawy.** Wyrok I instancji mógł zostać uchylony apelacją / kasacją — cytat uchylonego aktu jest bezpodstawny. - **Mylenie izb SN.** Izba Cywilna, Karna, Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, Kontroli Nadzwyczajnej, Dyscyplinarna — każda ma swoją linię. Przy konflikcie — uchwała pełnego składu / izby ma pierwszeństwo. - **Poleganie na wyciągach z komentarzy.** Kontekst często ginie; czytać oryginalny tekst. - **Mylenie sygnatur.** Sygnatura akt sprawy w I instancji ≠ sygnatura w II instancji ≠ sygnatura SN (jednej i tej samej sprawy). Każdy etap ma swoją. - **Pomijanie zasady prawnej.** Niektóre uchwały SN / NSA mają **moc zasady prawnej** — wiążą inne składy. Brak respektowania → ryzyko uchylenia. - **Cytowanie postanowień jako wyroków.** Postanowienia (procesowe, oddalające skargę nadzwyczajną, odmawiające przyjęcia kasacji) mają inny charakter niż wyroki merytoryczne. - **Brak sprawdzenia w bazie.** Komercyjne systemy (Lex, Legalis) bywają opóźnione lub mają ograniczony zakres — autorytatywne są bazy oficjalne.