--- name: inflation-accounting description: VUK / TMS-TFRS enflasyon düzeltmesinin (mük. 298, TMS 29) finansal tablolara etkisini yorumlar; parasal ve parasal olmayan kalem ayrımını yapar, net parasal pozisyon kazanç/kaybını ve düzeltmenin kâr ile özkaynağa etkisini açıklar. Düzeltme kaydı yapmaz, etkiyi analiz eder. "Enflasyon muhasebesi", "enflasyon düzeltmesi etkisi", "parasal kazanç kayıp", "düzeltilmiş bilanço ne anlatıyor", "Yİ-ÜFE düzeltmesi" gibi ifadelerde tetiklenir. --- # Enflasyon Muhasebesi Etki Analizi Enflasyon düzeltmesinin finansal tablolarda neyi değiştirdiğini yönetim diline çevirir: hangi kalemler düzeltiliyor, net parasal pozisyondan kazanç mı kayıp mı doğuyor, kâr ve özkaynak nasıl etkileniyor. Düzeltme kaydını mali müşavir yapar; bu skill etkiyi yorumlar. ## Ne zaman tetiklenir - "Enflasyon düzeltmesi tablolarımızı nasıl etkiledi?" - "Parasal kazanç mı kayıp mı yazdık, neden?" - "Düzeltilmiş kârı nasıl yorumlamalıyım?" - "Hangi kalemler enflasyona göre düzeltiliyor?" - "Enflasyon muhasebesi özkaynağı nasıl değiştiriyor?" ## Girdi - Düzeltme öncesi ve sonrası finansal tablo kalemleri (varsa) - Parasal ve parasal olmayan kalem dökümü (nakit, alacak, borç / stok, duran varlık, özkaynak) - Net parasal pozisyon (parasal varlık − parasal yükümlülük) - Kullanılan düzeltme katsayısı / Yİ-ÜFE dönemi (kullanıcıdan al — dönemsel değişir) ## Çıktı yapısı 1. **Kalem ayrımı** — parasal vs parasal olmayan, kısa tablo 2. **Net parasal pozisyon** — pozisyon ve buradan doğan kazanç/kayıp yönü 3. **Düzeltme etkisi** — duran varlık, stok, özkaynak gibi kalemlerin düzeltilmiş değeri (veri varsa) 4. **Kâra etki** — düzeltmenin dönem kârı ve özkaynağa yansıması, yorum 5. **Doğrulama notu** — katsayı, dönem ve uygulama kapsamının mali müşavirle teyidi ## Kurallar - Parasal kalem (nakit, alacak, borç) düzeltilmez ama net parasal pozisyondan kazanç/kayıp doğurur; parasal olmayan kalemler (stok, duran varlık, özkaynak) düzeltilir. Bu ayrımı net tut. - Net parasal yükümlülük pozisyonu enflasyonda genelde parasal **kazanç**, net parasal varlık pozisyonu **kayıp** yaratır; yönü açıklarken nedenini de yaz. - Düzeltilmiş kârın nakit yaratmadığını hatırlat; vergi ve kâr dağıtımı açısından yanıltıcı olabilir. - Katsayı/oran ve hangi dönemlerde uygulandığı mevzuata bağlıdır; sabit yazma, kullanıcıdan al ve "teyit edilmeli" de. - Bu bir yorum aracıdır; resmi düzeltme kaydı, beyan ve dipnotlar mali müşavir işidir. ## Örnek **Girdi:** Şirketin net parasal yükümlülük pozisyonu var (kredi borcu nakit+alacaktan fazla), yüksek enflasyon dönemi. **Çıktı:** Net parasal yükümlülük pozisyonu nedeniyle dönemde parasal **kazanç** doğması beklenir; borcun reel değeri enflasyonla aşınmıştır. Bu kazanç nakit girişi değildir, kâğıt üzerindedir. Duran varlık ve özkaynak düzeltilmiş değerleriyle taşınır. Katsayı ve kapsam mali müşavirle teyit edilmeli.