1
00:00:14,720 --> 00:00:16,319
Polska wybiera prezydenta.

2
00:00:16,360 --> 00:00:18,959
Do ko$ca ciszy wyborczej
jeszcze 90 minut.

3
00:00:19,000 --> 00:00:22,959
Frekwencja do godziny 17.00
wyższa niż pięć lat temu.

4
00:00:23,000 --> 00:00:25,719
Tysiące wiernych
i specjalne środki bezpieczeństwa.

5
00:00:25,760 --> 00:00:29,159
W Watykanie
inauguracja pontyfikatu Leona XIV.

6
00:00:48,600 --> 00:00:50,439
Monika Sawka, dobry wieczór.

7
00:00:50,480 --> 00:00:52,879
13 kandydatów, miliony głosujących.

8
00:00:52,920 --> 00:00:55,679
Za półtorej godziny
wszystko będzie jasne.

9
00:00:55,720 --> 00:00:59,719
Frekwencja do godziny 17.00
wyniosła 50,69%.

10
00:00:59,760 --> 00:01:02,919
To więcej niż pięć lat temu
o tej porze.

11
00:01:02,960 --> 00:01:05,959
A na oddanie głosu
wyborcy mają jeszcze czas.

12
00:01:06,000 --> 00:01:10,839
Łączymy się z Arkadiuszem Pogłudem,
który jest w siedzibie
Państwowej Komisji Wyborczej.

13
00:01:10,880 --> 00:01:13,279
Jak przebiega głosowanie?

14
00:01:13,320 --> 00:01:14,239
Spokojnie.

15
00:01:14,280 --> 00:01:19,679
W porównaniu z poprzednimi wyborami
frekwencja na godzinę 17.00
jest wyższa.

16
00:01:19,720 --> 00:01:23,439
Wtedy wynosiła niespełna 48%
- teraz nieco ponad 50%.

17
00:01:23,480 --> 00:01:29,679
Jeśli chodzi o regiony
teraz najwyższa jest w Mazowieckiem,
Małopolsce i w Pomorskiem.

18
00:01:29,720 --> 00:01:32,759
Ważną informacja:
głosowanie przebiega dość spokojnie,

19
00:01:32,800 --> 00:01:36,319
odnotowano około 200 incydentów,
ale PKW informuje,

20
00:01:36,360 --> 00:01:39,159
że cisza wyborcza
nie została przedłużona.

21
00:01:39,200 --> 00:01:42,319
Głosowanie zgodnie z planem
potrwa do 21.00.

22
00:01:42,360 --> 00:01:47,399
Wtedy też mamy poznać
pierwsze sondażowe
wyniki tych wyborów.

23
00:01:48,760 --> 00:01:53,279
Punktualnie o 7.00
drzwi do lokali wyborczych
w całym kraju zostały otwarte.

24
00:01:53,320 --> 00:01:56,719
Wiele osób już czekało,
by wejść do środka i zagłosować.

25
00:01:56,760 --> 00:01:59,959
Przyszedłem tutaj tak wcześnie,
bo wyjeżdżam ze Szczecina.

26
00:02:00,000 --> 00:02:01,839
No i trzeba było po prostu oddać głos.

27
00:02:01,880 --> 00:02:03,479
Wolę wcześniej niż później.

28
00:02:03,520 --> 00:02:05,999
Bo później
to już troszeczkę mi się nie chce.

29
00:02:06,040 --> 00:02:08,959
W całej Polsce przygotowano
ponad 32 tys. komisji.

30
00:02:09,000 --> 00:02:12,479
Głównie w szkołach,
ale też halach sportowych
i domach kultury.

31
00:02:12,520 --> 00:02:15,119
Dla tych, którzy mogą mieć problem
z przemieszczaniem się,

32
00:02:15,160 --> 00:02:18,159
utworzono lokale w szpitalach
i w Domach Pomocy Społecznej.

33
00:02:18,200 --> 00:02:20,719
To nie jest niby duży odsetek ludzi,

34
00:02:20,760 --> 00:02:26,319
ale dobrze, że każdy
ma taką możliwość głosowania.

35
00:02:26,360 --> 00:02:28,199
To już wielkopolski Czerwonak.

36
00:02:28,240 --> 00:02:32,199
Tam tradycyjnie głosowanie
odbywa się w wyjątkowej aranżacji.

37
00:02:32,240 --> 00:02:36,559
Tym razem inspiracją
do przygotowania wystroju
byli wybitni malarze.

38
00:02:36,600 --> 00:02:38,679
Van Gogh, Dali - wszyscy ich znają,

39
00:02:38,720 --> 00:02:41,399
ale może znajdą się
także artyści nieoczywiści.

40
00:02:41,440 --> 00:02:43,479
Dlatego zachęcamy do szukania.

41
00:02:43,520 --> 00:02:46,759
Edukujemy kulturalnie,
jak to ośrodek kultury powinien.

42
00:02:46,800 --> 00:02:50,759
Być może w takich
przerysowanych czasach żyjemy,
także w sam raz, w punkt.

43
00:02:50,800 --> 00:02:55,559
Muzycznie z kolei
przed punktem wyborczym we Włoszech.

44
00:02:55,600 --> 00:02:58,479
Dziś 81. rocznica
zdobycia Monte Cassino.

45
00:02:58,520 --> 00:03:02,519
Polacy, którzy przyjechali
na uroczystości mogli tam zagłosować.

46
00:03:02,560 --> 00:03:03,999
Jest nas grupa ośmiu osób

47
00:03:04,040 --> 00:03:07,839
i mamy nadzieje, że te osiem osób
może wpłynąć na losy naszego kraju.

48
00:03:07,880 --> 00:03:11,359
Dla Polaków zagranicą
przygotowano łącznie
ponad 500 obwodów,

49
00:03:11,400 --> 00:03:13,959
z czego ponad sto w Wielkiej Brytanii.

50
00:03:14,000 --> 00:03:16,599
Jest ich więcej
niż było w poprzednich latach,

51
00:03:16,640 --> 00:03:19,839
dlatego nie ma też dużych kolejek
i wszystko przebiega bardzo sprawnie.

52
00:03:19,880 --> 00:03:23,679
Staramy się zawsze być na wyborach,
jeśli tylko mamy taką okazję.

53
00:03:23,720 --> 00:03:28,079
Do głosowania poza Polską
zarejestrowało się łącznie
ponad pół miliona osób.

54
00:03:28,120 --> 00:03:32,199
Wyborcy chętnie odwiedzali
lokale wyborcze w Berlinie,
Paryżu i Brukseli,

55
00:03:32,240 --> 00:03:34,399
gdzie momentami ustawiały się kolejki.

56
00:03:34,440 --> 00:03:35,879
To są też moje sprawy.

57
00:03:35,920 --> 00:03:39,439
Jestem Polką, dopóki mam obywatelstwo
i mogę głosować to głosuję.

58
00:03:39,480 --> 00:03:42,959
Dwie komisje pracowały w Japonii
- jedna w Tokio, druga w Kobe.

59
00:03:43,000 --> 00:03:44,999
Aby utworzyć komisję zagranicą

60
00:03:45,040 --> 00:03:49,759
potrzebne jest
wyrażenie zapotrzebowania
na utworzenie takiej komisji.

61
00:03:49,800 --> 00:03:52,799
Musi być
około kilkudziesięciu wyborców.

62
00:03:52,840 --> 00:03:56,439
A do głosowania w Japonii
zgłosiło się niemal 500 Polaków.

63
00:03:56,480 --> 00:03:59,559
Ja w sumie zarejestrowałam się
w trzy minuty w internecie,

64
00:03:59,600 --> 00:04:03,119
wpisałam dane z paszportu
i wszystko wyszło bardzo prosto.

65
00:04:03,160 --> 00:04:06,519
Przez różnicę czasu
głosowanie w wielu krajach
już zakończono.

66
00:04:06,560 --> 00:04:08,559
W Polsce komisje wciąż są czynne.

67
00:04:08,600 --> 00:04:11,239
Od rana odnotowano
kilkadziesiąt przypadków
łamania ciszy wyborczej.

68
00:04:11,280 --> 00:04:14,719
W jednym ze szczecińskich lokali
doszło do tragedii.

69
00:04:14,760 --> 00:04:17,719
Nie udało się uratować
życia starszej kobiety,
która miała zawał.

70
00:04:17,760 --> 00:04:20,879
Krytyczne zdarzenie nie miało wpływu
na możliwość oddania głosu.

71
00:04:20,920 --> 00:04:23,679
Osoby, które przybyły
do lokalu wyborczego w tym czasie

72
00:04:23,720 --> 00:04:27,479
oddały głos niezwłocznie
po przeniesieniu komisji
do nowego pomieszczenia.

73
00:04:27,520 --> 00:04:30,279
Dla tych,
którzy dopiero pójdą głosować
- ważne przypomnienie.

74
00:04:30,320 --> 00:04:32,559
Trzeba mieć ze sobą
dokument tożsamości.

75
00:04:32,600 --> 00:04:37,159
Albo tradycyjny, albo elektroniczny
w aplikacji mObywatel.

76
00:04:38,640 --> 00:04:41,119
We wszystkich
najważniejszych sztabach,

77
00:04:41,160 --> 00:04:43,919
gdzie trwa nerwowe wyczekiwanie,
są nasi reporterzy.

78
00:04:43,960 --> 00:04:46,679
Na początek Anna Hałas
i sztab Rafała Trzaskowskiego.

79
00:04:46,720 --> 00:04:49,999
Kandydat Koalicji Obywatelskiej
na wynik czeka w Sandomierzu.

80
00:04:50,040 --> 00:04:53,599
Dlaczego nie w stolicy,
tak jak pięć lat temu?

81
00:04:54,120 --> 00:04:58,599
Wieczór wyborczy nieprzypadkowo
odbywa się nie w Warszawie,

82
00:04:58,640 --> 00:05:02,119
a właśnie symbolicznie
w 21-tysięcznym Sandomierzu,

83
00:05:02,160 --> 00:05:07,359
mieście na wschodzie Polski,
w województwie świętokrzyskim.

84
00:05:07,400 --> 00:05:10,959
Hala sportowo widowiskowa MOSIR
w Sandomierzu powoli zapełnia się

85
00:05:11,000 --> 00:05:14,759
dziennikarzami,
zwolennikami kandydata, politykami.

86
00:05:15,560 --> 00:05:20,599
Nie będzie premiera,
ale to dlatego, że wszyscy tu
i tak ten dzisiejszy wynik

87
00:05:20,640 --> 00:05:27,399
traktują jak rozgrzewkę
przed decydującą dogrywką,

88
00:05:27,440 --> 00:05:29,919
która odbędzie się za dwa tygodnie.

89
00:05:29,960 --> 00:05:34,359
I to wtedy
sztab nastawia się na świętowanie.

90
00:05:34,400 --> 00:05:37,079
Ile wyborczych szabli
uda się dziś uzyskać?

91
00:05:37,120 --> 00:05:39,319
Jaki będzie wynik?
Zobaczymy już za chwilę.

92
00:05:39,360 --> 00:05:43,239
Karol Nawrocki
na ogłoszenie sondażowych wyników
będzie czekał w Gdańsku,

93
00:05:43,280 --> 00:05:45,679
gdzie jest nasz reporter
Daniel Chaliński.

94
00:05:45,720 --> 00:05:49,959
Kandydat Obywatelski
popierany przez PiS wybrał
salę BHP Stoczni Gdańskiej.

95
00:05:50,000 --> 00:05:53,119
Dlaczego właśnie to miejsce?

96
00:05:54,480 --> 00:05:56,239
To miejsce symboliczne.

97
00:05:56,280 --> 00:06:00,799
Sala BHP, w której podpisane zostały
porozumienia sierpniowe w 1980 roku.

98
00:06:00,840 --> 00:06:03,639
Sam kandydat też jest z Gdańska,

99
00:06:03,680 --> 00:06:07,439
więc swój wieczór wyborczy organizuje
można powiedzieć u siebie.

100
00:06:07,840 --> 00:06:12,839
Ma pojawić się
też prezes Jarosław Kaczyński.

101
00:06:14,400 --> 00:06:16,479
Nie wiadomo, czy będzie przemawiał.

102
00:06:16,520 --> 00:06:18,319
Na razie jest tu spokojnie.

103
00:06:18,360 --> 00:06:23,359
Taka cisza przed burzą,
która nadejdzie o 21.00.

104
00:06:23,400 --> 00:06:26,039
Nadzieja w sztabie
na drugą turę jest.

105
00:06:26,080 --> 00:06:28,999
Pytanie tylko, czy będzie
i kto w niej się najdzie.

106
00:06:30,760 --> 00:06:34,079
Pozostali kandydaci,
ubiegający się o urząd prezydenta,

107
00:06:34,120 --> 00:06:37,839
do wyboru miejsca
na wieczór wyborczy
nie przywiązywali aż takiej wagi.

108
00:06:37,880 --> 00:06:40,999
Ogromne znaczenie
może mieć jednak to, co powiedzą.

109
00:06:41,040 --> 00:06:44,359
U Sławomira Mentzena
jest Mateusz Dolatowski.

110
00:06:44,400 --> 00:06:48,799
Jakie nastroje
panują u kandydata Konfederacji?

111
00:06:48,840 --> 00:06:52,039
Sztab Sławomira Mentzena
ten wieczór wyborczy

112
00:06:52,080 --> 00:06:56,279
postanowił zorganizować
w jednym z klubów w centrum Warszawy.

113
00:06:56,320 --> 00:06:59,279
Tu dziś zamiast muzyki
dominuje cisza wyborcza.

114
00:06:59,320 --> 00:07:01,639
Kandydata jeszcze na miejscu nie ma.

115
00:07:01,680 --> 00:07:03,959
Sztab czeka, emocje są wyczuwalne.

116
00:07:04,000 --> 00:07:07,199
Jeśli wszystko pójdzie
po myśli kandydata i sztabu,

117
00:07:07,240 --> 00:07:10,199
to miejsca na imprezę
nie będzie trzeba szukać.

118
00:07:10,240 --> 00:07:13,679
Ale czy to będzie impreza
czy raczej wieczór pełen rozczarowań?

119
00:07:13,720 --> 00:07:15,119
Czekamy do 21.00.

120
00:07:15,160 --> 00:07:17,439
Szymon Hołownia również w stolicy.

121
00:07:17,480 --> 00:07:20,719
Jego wieczór wyborczy
będzie obserwował Bartosz Filipowicz.

122
00:07:20,760 --> 00:07:24,479
Jaka jest stawka tych wyborów
dla marszałka Sejmu
i lidera trzeciej drogi?

123
00:07:24,520 --> 00:07:28,399
Szymon Hołownia
walczy o jak najlepszy wynik
i w niego wierzy.

124
00:07:28,440 --> 00:07:31,959
Co mówił niemal codziennie
aż do ciszy wyborczej.

125
00:07:32,000 --> 00:07:35,159
Ale walczy
o jak najlepsze poparcie społeczne

126
00:07:35,200 --> 00:07:40,119
także w kontekście
siły Trzeciej Drogi
w koalicji rządowej,

127
00:07:40,160 --> 00:07:43,599
także w związku z ewentualną
rekonstrukcją rządu.

128
00:07:43,640 --> 00:07:47,359
A jak wiadomo
- wysokie poparcie społeczne

129
00:07:47,400 --> 00:07:50,439
to lepsza pozycja negocjacyjna
na starcie.

130
00:07:50,480 --> 00:07:52,919
Jak będzie dla Szymona Hołowni?

131
00:07:52,960 --> 00:07:57,119
Dowiemy się
za niespełna półtorej godziny.

132
00:07:57,160 --> 00:08:01,359
Adrian Zandberg
pozna sondażowe wyniki głosowania
na warszawskiej Pradze.

133
00:08:01,400 --> 00:08:04,399
U kandydata partii Razem
jest Jonasz Jasnorzewski.

134
00:08:04,440 --> 00:08:08,439
Czy przed wieczorem wyborczym
wszystko jest już dopięte
na ostatni guzik?

135
00:08:08,480 --> 00:08:09,679
Już prawie.

136
00:08:09,720 --> 00:08:14,159
Jeszcze ostatnie szlify
i przygotowania,

137
00:08:14,200 --> 00:08:17,919
próby dźwięku i obrazu,
który ma wyświetlić się
na telebimie wiszącym nad sceną.

138
00:08:18,320 --> 00:08:21,279
Parę minut po 19.00
pojawił się już sam Adrian Zandberg.

139
00:08:21,320 --> 00:08:24,239
Teraz przechadza się,
rozmawia z ludźmi,

140
00:08:24,280 --> 00:08:25,559
dogląda, czy wszystko jest gotowe.

141
00:08:25,600 --> 00:08:34,439
I punkt 21.00 zejdzie ze sceny,
żeby razem ze swoimi sympatykami
poznać pierwsze sondażowe wyniki.

142
00:08:51,480 --> 00:08:57,279
Główną rywalką Adriana Zandberga
w tych wyborach jest Magdalena Biejat,
jego była partyjna koleżanka.

143
00:08:57,320 --> 00:09:00,439
Swój wieczór wyborczy
zorganizowała również w Warszawie.

144
00:09:00,480 --> 00:09:02,599
Jest tam Anna Łubian Halicka.

145
00:09:02,640 --> 00:09:08,999
Czy niezależnie od wyniku
te wybory są polityczną trampoliną
dla marszałkini Senatu?

146
00:09:16,160 --> 00:09:17,319
Zdecydowanie.

147
00:09:17,360 --> 00:09:21,359
Choć warto podkreślić, że to drugie
samodzielne wybory Magdaleny Biejat,

148
00:09:21,400 --> 00:09:24,559
bo rok temu
walczyła o fotel prezydent Warszawy.

149
00:09:24,600 --> 00:09:28,959
Ale to teraz na jej wynik
w ogólnopolskich wyborach
walczyła cała partia.

150
00:09:29,000 --> 00:09:32,159
Teraz tu gdzie jesteśmy
w jednym z klubów w centrum stolicy

151
00:09:32,200 --> 00:09:36,639
wszystko jest przygotowane
do świętowania.

152
00:09:36,680 --> 00:09:41,159
Są przekąski, napoje,
oświetlona scena.

153
00:09:41,200 --> 00:09:46,559
Pytanie, czy będą też powody do tego,
by otwierać szampana.

154
00:10:23,800 --> 00:10:27,599
Długie przygotowania do wyborów
także w naszym telewizyjnym studiu.

155
00:10:27,640 --> 00:10:30,239
Pierwsze sondażowe wyniki,
pierwsze analizy.

156
00:10:30,280 --> 00:10:33,519
Radość zwycięzców,
gorycz porażki i lawina komentarzy.

157
00:10:33,560 --> 00:10:37,079
Wieczór wyborczy TVP i Onetu
szykowany był od wielu tygodni.

158
00:10:37,120 --> 00:10:40,879
Łączymy się z prowadzącymi.
Na co mogą liczyć widzowie?

159
00:10:53,120 --> 00:10:58,639
To będzie jedyny taki
wieczór wyborczy.

160
00:10:58,680 --> 00:11:02,319
Gdy zostanie zakończone głosowanie
i wybrzmi wyborcza cisza,

161
00:11:02,360 --> 00:11:07,999
błyskawicznie zobaczą państwo u nas
wyniki exit poll.

162
00:11:08,040 --> 00:11:12,039
Kamery będą w każdym sztabie,
który organizuje wieczór wyborczy.

163
00:11:12,080 --> 00:11:14,479
Nasi reporterzy specjalnie
dla państwa będą tam,

164
00:11:14,520 --> 00:11:21,399
gdzie dzieje się coś istotnego.

165
00:11:21,440 --> 00:11:32,599
Będziemy mieli radość gościć
tu ludzi, którzy analizowali
kampanię.

166
00:11:32,640 --> 00:11:35,599
O dwudziestej pierwszej usłyszymy
najważniejsze informacje.

167
00:11:35,640 --> 00:11:39,399
Ogłosimy pierwsze wyniki.

168
00:11:39,440 --> 00:11:42,599
Widzimy się punktualnie
o dwudziestej pierwszej.

169
00:11:42,640 --> 00:11:45,759
Wieczór wyborczy rozpoczyna się
o 20:00.

170
00:12:06,120 --> 00:12:08,839
To historyczny moment
w Kościele rzymskokatolickim.

171
00:12:08,880 --> 00:12:12,119
Tysiące wiernych
i ponad 150 delegacji z całego świata

172
00:12:12,160 --> 00:12:16,799
wzięło udział w uroczystej inauguracji
pontyfikatu papieża Leona XIV.

173
00:12:16,960 --> 00:12:20,559
Podczas liturgii Ojciec Święty
otrzymał paliusz i pierścień Rybaka.

174
00:12:20,600 --> 00:12:26,319
W homilii
potępił wykorzystywanie biednych
i wezwał do jedności w Kościele.

175
00:12:28,280 --> 00:12:32,599
Tymi symbolicznymi gestami
rozpoczął się pontyfikat Leona XIV.

176
00:12:32,640 --> 00:12:36,599
Papież przyjął
paliusz i pierścień Rybaka,
czyli insygnia biskupa Rzymu.

177
00:12:36,640 --> 00:12:39,479
Zostałem wybrany
nie mając żadnych zasług.

178
00:12:39,520 --> 00:12:42,559
Z bojaźnią i drżeniem
przychodzę do was jako brat,

179
00:12:42,600 --> 00:12:46,599
który pragnie stać się
sługą waszej wiary i waszej radości.

180
00:12:46,640 --> 00:12:50,679
Przed uroczystością Leon XIV
po raz pierwszy wsiadł do papamobile

181
00:12:50,720 --> 00:12:53,959
i objechał plac Świętego Piotra,
by pozdrowić wiernych,

182
00:12:54,000 --> 00:12:56,359
którzy przyjechali tu z całego świata.

183
00:12:56,400 --> 00:13:00,079
Watykańskie szacunki
mówią o 200 tys. pielgrzymów.

184
00:13:00,240 --> 00:13:02,359
Jesteśmy pierwszy raz w Watykanie.

185
00:13:02,400 --> 00:13:05,959
To bardzo ekscytujące
zobaczyć nowego papieża i zmiany.

186
00:13:06,000 --> 00:13:10,039
Oczekuje od niego głębokich przemyśleń
jako od przewodnika chrześcijan.

187
00:13:10,080 --> 00:13:13,879
Chciałabym, by wspierał ludzi
i istotne tematy dotyczące świata.

188
00:13:13,920 --> 00:13:16,239
Nie zabrakło także
pielgrzymów z Polski.

189
00:13:16,280 --> 00:13:18,639
Bardzo dużo przyjechało Polaków.

190
00:13:18,680 --> 00:13:21,079
Myślę, że specjalnie
na tę okoliczność.

191
00:13:21,120 --> 00:13:24,559
Są zawsze
na placu Świętego Piotra w niedzielę.

192
00:13:24,760 --> 00:13:27,119
No było cudownie, wspaniałe przeżycie.

193
00:13:27,160 --> 00:13:28,279
Nie do opisania.

194
00:13:28,320 --> 00:13:30,479
Wielkie przeżycie
dla każdego na pewno.

195
00:13:30,520 --> 00:13:35,559
Niesamowite wrażenia.
Będę pamiętał to nawet do końca życia.

196
00:13:35,600 --> 00:13:39,439
Uroczystościom przyglądano się
też tysiące kilometrów od Watykanu
- w Peru.

197
00:13:39,480 --> 00:13:44,079
To właśnie tam, przez osiem lat,
Robert Prevost pełnił posługę biskupa.

198
00:13:44,120 --> 00:13:47,479
To wyraz wdzięczności
wobec papieża Leona XIV.

199
00:13:47,520 --> 00:13:49,279
Modlimy się za niego.

200
00:13:49,320 --> 00:13:59,119
Podczas mszy inauguracyjnej
modlono się też w języku polskim
za ubogich i cierpiących.

201
00:13:59,760 --> 00:14:01,479
A to wzruszający moment,

202
00:14:01,520 --> 00:14:04,799
który przykuł uwagę
nie tylko wiernych, ale i mediów.

203
00:14:04,840 --> 00:14:08,759
Papież odszedł od protokołu
i przytulił starszego brata.

204
00:14:08,800 --> 00:14:11,479
Szczególnie ważnym wydarzeniem
dzisiejszej mszy

205
00:14:11,520 --> 00:14:16,679
była homilia papieża Leona XIV,
która miała charakter programowy.

206
00:14:16,720 --> 00:14:19,559
Papież określił w niej
największe wyzwania,

207
00:14:19,600 --> 00:14:23,319
jakie stoją przed nim, przed Watykanem
i Kościołem powszechnym.

208
00:14:23,360 --> 00:14:27,439
Mówił o Kościele zjednoczonym,
jako o zaczynie pojednanego świata.

209
00:14:27,480 --> 00:14:31,799
I słowa te z pewnością jeszcze raz
będą powtarzane i przypominane.

210
00:14:31,840 --> 00:14:38,879
Chciałbym, bracia i siostry,
aby to było naszym pierwszym
wielkim pragnieniem:

211
00:14:38,920 --> 00:14:41,519
Kościół zjednoczony,
znak jedności i komunii,

212
00:14:41,560 --> 00:14:44,479
który staje się
zaczynem pojednanego świata.

213
00:14:44,520 --> 00:14:48,839
Było wezwanie do wspólnej drogi,
a także opis współczesnego świata.

214
00:14:48,880 --> 00:14:51,879
Wciąż widzimy zbyt wiele niezgody,

215
00:14:51,920 --> 00:14:57,399
zbyt wiele ran
zadanych przez nienawiść,
przemoc, uprzedzenia, lęk przed innym.

216
00:14:57,440 --> 00:14:59,839
Tych słów słuchali światowi przywódcy.

217
00:14:59,880 --> 00:15:01,679
Ponad 150 delegacji.

218
00:15:01,720 --> 00:15:04,639
Ojciec Święty spotkał się
na specjalnej audiencji

219
00:15:04,680 --> 00:15:07,399
z prezydentem Ukrainy
Wołodymyrem Zełenskim.

220
00:15:07,440 --> 00:15:11,439
Papież posłuży się tutaj
bardzo mocno dyplomacją watykańską

221
00:15:11,480 --> 00:15:17,839
i będzie bardzo aktywny
również na polu kreowania dialogu,

222
00:15:17,880 --> 00:15:21,879
o co apeluje
już od swojego pierwszego wystąpienia.

223
00:15:21,920 --> 00:15:27,439
Na zakończenie dzisiejszej mszy
Leon XIV mówił, że "umęczona Ukraina"

224
00:15:27,480 --> 00:15:31,079
czeka na negocjacje
na rzecz sprawiedliwego
i trwałego pokoju.

225
00:15:31,120 --> 00:15:34,799
W poniedziałek gościem Leona XIV
ma być wiceprezydent USA JD Vance.

226
00:15:34,840 --> 00:15:40,559
Inauguracja pontyfikatu
odbyła się w 105. rocznicę
urodzin Jana Pawła II.

227
00:15:44,000 --> 00:15:47,039
Rumuni przy urnach
podejmują historyczną decyzję.

228
00:15:47,080 --> 00:15:51,319
Nie chodzi tylko o wybór
między mistrzem matematyki
a chuliganem stadionowym,

229
00:15:51,360 --> 00:15:54,479
ale przede wszystkim
między kursem na demokrację i Europę
lub na nie liberalizm i Rosję.

230
00:15:54,520 --> 00:16:01,039
Faworytem jest George Simion,
lider skrajnie prawicowej partii
Sojusz na rzecz Związku Rumunów.

231
00:16:03,280 --> 00:16:08,039
Wieś Sarmizegetusa.
Festiwal tradycji
i kultury rumuńskiej.

232
00:16:08,080 --> 00:16:10,319
To wydarzenie jest hańbą dla wioski.

233
00:16:10,360 --> 00:16:13,479
Organizatorzy wierzą,
że przyciągną więcej wyborców.

234
00:16:13,520 --> 00:16:16,079
Wyborców o konkretnych poglądach...

235
00:16:16,120 --> 00:16:20,599
Musimy trzymać wysoko naszą flagę,
a nie kłaniać się innym narodom.

236
00:16:20,640 --> 00:16:26,599
...czyli poglądach bliskich zwycięzcy
pierwszej tury wyborów prezydenckich.

237
00:16:26,640 --> 00:16:30,839
Skrajnie prawicowy George Simion
nie kryje sceptycyzmu wobec UE,

238
00:16:30,880 --> 00:16:33,679
chce budować
protrumpowski front w Europie

239
00:16:33,720 --> 00:16:36,279
i wstrzymać
pomoc wojskową dla Ukrainy.

240
00:16:36,320 --> 00:16:38,639
Postuluje powrót do "normalności",

241
00:16:38,680 --> 00:16:42,679
czyli wartości chrześcijańskich
i tradycyjnego podziału płci.

242
00:16:42,720 --> 00:16:47,319
Głosowałem
przeciwko niesprawiedliwościom
wyrządzonym narodowi rumuńskiemu,

243
00:16:47,360 --> 00:16:49,879
przeciwko nierównościom
i upokorzeniom.

244
00:16:49,920 --> 00:16:52,679
Dwa tygodnie temu uzyskał 41% głosów.

245
00:16:52,720 --> 00:16:58,159
Niemal dwukrotnie więcej
niż proeuropejski liberał Nicusor Dan,
burmistrz Bukaresztu.

246
00:16:58,200 --> 00:17:00,559
Stawka tych wyborów jest ogromna,

247
00:17:00,600 --> 00:17:03,559
bo w Rumunii
panuje obecnie powszechny chaos.

248
00:17:03,600 --> 00:17:07,719
Ten chaos to efekt grudniowej decyzji
Trybunału Konstytucyjnego,

249
00:17:07,760 --> 00:17:11,199
która unieważniła
pierwszą turę wyborów prezydenckich.

250
00:17:11,240 --> 00:17:12,119
Powód?

251
00:17:12,160 --> 00:17:14,439
Nadużycia w kampanii Calina Georgescu

252
00:17:14,480 --> 00:17:19,639
oraz wsparcie
ze strony "aktora zewnętrznego",
z sugestią, że chodzi o Rosję.

253
00:17:19,680 --> 00:17:21,639
Teraz sondaże były wyrównane.

254
00:17:21,680 --> 00:17:24,799
Najnowsze dawały
jednoprocentową przewagę Danowi.

255
00:17:24,840 --> 00:17:27,399
Tyle, że sondaże
zupełnie nie przewidziały

256
00:17:27,440 --> 00:17:30,479
listopadowego zwycięstwa
Calina Georgescu,

257
00:17:30,520 --> 00:17:33,999
z którego Simion w przypadku wygranej
chce zrobić premiera.

258
00:17:34,040 --> 00:17:36,319
To punkt zwrotny,
kluczowe wybory.

259
00:17:36,360 --> 00:17:40,279
I dlatego chcę
zaprosić wszystkich Rumunów
do wyjścia z domu i głosowania.

260
00:17:40,320 --> 00:17:42,239
A Rumuni tłumnie ruszyli do urn.

261
00:17:42,280 --> 00:17:46,839
Zainteresowanie wyborami
szczególnie widać wśród młodych ludzi
i mieszkańców miast,

262
00:17:46,880 --> 00:17:48,919
co może być korzystne dla Dana.

263
00:17:48,960 --> 00:17:52,599
Głosowaliśmy na lepszą przyszłość
dla nas i naszych dzieci.

264
00:17:52,640 --> 00:17:56,919
Mieszkający za granicą Rumuni
w pierwszej turze zdecydowanie poparli
Simiona.

265
00:17:56,960 --> 00:18:00,079
Teraz chętnych, by oddać głos
jest jeszcze więcej.

266
00:18:00,120 --> 00:18:02,799
Dzisiejsza mobilizacja
może wynikać z obawy

267
00:18:02,840 --> 00:18:05,719
przed wygraną
eurosceptycznego kandydata.

268
00:18:05,760 --> 00:18:10,519
Zdecydowanie chcemy,
aby Rumunia była europejska,
taka jak była do tej pory.

269
00:18:10,560 --> 00:18:14,199
Rumunia to niezwykle istotny kraj
wschodniej flanki NATO.

270
00:18:14,240 --> 00:18:18,879
Wynik wyborów
będzie miał istotny wpływ
na jej kurs w polityce zagranicznej,

271
00:18:18,920 --> 00:18:21,999
do tej pory zdecydowanie prozachodni.

272
00:18:23,360 --> 00:18:27,079
A teraz o drobnych gestach,
które mogą mieć ogromne znaczenie.

273
00:18:27,120 --> 00:18:29,679
Lubelskie Hospicjum
Dobrego Samarytanina

274
00:18:29,720 --> 00:18:31,559
rusza z wyjątkową kampanię społeczną.

275
00:18:31,600 --> 00:18:32,879
Akcja jest prosta.

276
00:18:32,920 --> 00:18:37,119
Wystarczy nagrać
i wysłać krótką wiadomość
z przesłaniem dla podopiecznych.

277
00:18:37,160 --> 00:18:41,159
Wszystko po to,
by w ostatnich chwilach życia
z nimi być i dodać im otuchy.

278
00:18:41,200 --> 00:18:45,839
Bo to, co najczęściej
wtedy im towarzyszy, to samotność.

279
00:18:46,880 --> 00:18:50,239
Walczę o siebie, walczę o zdrowie.

280
00:18:50,280 --> 00:18:56,799
Podopieczni hospicjów
każdego dnia walczą z bólem i chorobą,
ale najtrudniejsza jest samotność.

281
00:18:56,840 --> 00:19:02,799
Jest opieka bardzo dobra,
jak rzadko gdzie, w którym szpitalu.

282
00:19:02,840 --> 00:19:05,799
Marta Kara
wymaga opieki 24 godziny na dobę.

283
00:19:05,840 --> 00:19:08,719
Od kiedy trafiła do hospicjum
czuje się lepiej,

284
00:19:08,760 --> 00:19:10,879
ale bardzo tęskni za bliskimi.

285
00:19:10,920 --> 00:19:13,119
Moje dzieci są u mnie codziennie,

286
00:19:13,160 --> 00:19:17,039
gdyby nie to, to mam wrażenie,
że bym się załamała.

287
00:19:17,080 --> 00:19:19,399
Do hospicjum trafiają osoby samotne

288
00:19:19,440 --> 00:19:23,999
lub takie, którym rodzina
nie jest w stanie już zapewnić
odpowiedniej opieki.

289
00:19:24,040 --> 00:19:27,399
Większość to pacjenci
w zaawansowanym stadium raka.

290
00:19:27,440 --> 00:19:29,359
Nie wszystkich ma kto odwiedzić.

291
00:19:29,400 --> 00:19:31,559
Dlatego wolontariusze robią wszystko,

292
00:19:31,600 --> 00:19:34,799
by zapewnić im namiastkę
rodzinnego ciepła i bliskości.

293
00:19:34,840 --> 00:19:36,159
Też to uczy pokory.

294
00:19:36,200 --> 00:19:40,319
Że ja też tu mogę się znaleźć,
ktoś będzie mnie pomagał.

295
00:19:40,360 --> 00:19:45,559
Na ból jest lek,
ale na samotność, odzianie z godności

296
00:19:45,600 --> 00:19:49,959
lekiem może być tylko drugi człowiek,
obecność, bliskość.

297
00:19:50,000 --> 00:19:53,559
Gorzowskie hospicjum stara się
wspierać swoich podopiecznych,

298
00:19:53,600 --> 00:19:56,479
spełniając ich marzenia,
często ostatnie,

299
00:19:56,520 --> 00:20:00,759
a te bywają prozaiczne
- jak spacer czy spotkanie z psem.

300
00:20:00,800 --> 00:20:08,319
Jednej z pacjentek marzyło się,
żeby przystojny mężczyzna
podał jej szampana,

301
00:20:08,360 --> 00:20:10,639
zrealizowaliśmy to
dosłownie w 15 minut.

302
00:20:10,680 --> 00:20:13,119
Wsparciem dla pacjentów paliatywnych

303
00:20:13,160 --> 00:20:16,799
ma być też
wyjątkowa kampania społeczna
"Nagraj się dla Hospicjum".

304
00:20:16,840 --> 00:20:20,359
Zainaugurowana przez hospicjum
Dobrego Samarytanina w Lublinie.

305
00:20:20,400 --> 00:20:21,599
Akcja jest prosta.

306
00:20:21,640 --> 00:20:24,279
Wystarczy nagrać
i wysłać krótką wiadomość

307
00:20:24,320 --> 00:20:26,759
z przesłaniem
dla podopiecznych hospicjum.

308
00:20:26,800 --> 00:20:29,919
Każdy ma możliwość powiedzenia
czegoś osobistego,

309
00:20:29,960 --> 00:20:34,559
czegoś co będzie ku pokrzepieniu,
czy nawet coś zabawnego,

310
00:20:34,600 --> 00:20:38,319
a co w pewien sposób będzie mogło
zmienić taką rutynę dnia codziennego
na naszym oddziale.

311
00:20:38,360 --> 00:20:41,759
Nagrania nie muszą być profesjonalne,
liczą się intencje.

312
00:20:41,800 --> 00:20:44,279
Człowiek zapamiętuje
tylko 300 minut życia.

313
00:20:44,320 --> 00:20:47,519
To jedno z pierwszych nagrań,
które przesłał Krzysztof Kusz.

314
00:20:47,560 --> 00:20:50,239
Sam opiekował się
chorą na raka kości żoną.

315
00:20:50,280 --> 00:20:52,239
Dziś chce pocieszyć innych.

316
00:20:52,280 --> 00:20:57,319
Może całe nasze życie
toczy się po to, żeby ktoś mrugnął,
żeby podać komuś sól.

317
00:20:57,360 --> 00:21:00,999
Może wasze cierpienie jest po coś,
żeby kogoś zbawić,

318
00:21:01,040 --> 00:21:06,199
żeby zdążyć się z kimś pogodzić,
żeby nie odkładać tego na przyszłość.

319
00:21:06,240 --> 00:21:09,599
Bo w obliczu choroby
czas zaczyna płynąć inaczej,

320
00:21:09,640 --> 00:21:13,719
a każdy gest, ciepłe słowo
nabierają szczególnego znaczenia.

321
00:21:13,760 --> 00:21:16,679
Jest ktoś,
kto chciałby ciebie posłuchać.

322
00:21:16,720 --> 00:21:18,759
Twoje słowo ma moc.

323
00:21:23,960 --> 00:21:25,159
A teraz o drogim smaku wiosny.

324
00:21:26,200 --> 00:21:28,519
Taka okazja zdarza się
tylko raz w roku.

325
00:21:28,560 --> 00:21:32,559
Dla wszystkich chętnych do północy,
a jak się w praktyce okazało,
nawet dłużej,

326
00:21:32,600 --> 00:21:36,239
otwarte były muzea,
setki instytucji kultury,
a także uczelnie i centra nauki.

327
00:21:36,280 --> 00:21:39,359
Za nami Noc Muzeów,
czyli tysiące atrakcji
i tłumy zwiedzających.

328
00:21:39,400 --> 00:21:43,839
Chętni, by zobaczyć niektóre miejsca,
ustawiali się w długich kolejkach.

329
00:21:44,720 --> 00:21:47,879
Magdalena Abakanowicz,
Wojciech Fangor czy Wilhelm Sasnal.

330
00:21:47,920 --> 00:21:54,239
M.in. dla nich kolejka
przed Muzeum Sztuki Nowoczesnej
w Warszawie była dłuższa niż do Luwru.

331
00:21:54,280 --> 00:21:59,559
To pierwsze muzeum,
jakie odwiedziliśmy dzisiaj,
ale jestem pod ogromnym wrażeniem.

332
00:21:59,600 --> 00:22:01,279
Bardzo nam się podoba.

333
00:22:01,320 --> 00:22:04,799
To jest supersprawa,
bo zawsze gdzieś tam pieniądz
w kieszeni zostaje,

334
00:22:04,840 --> 00:22:06,559
a można bardzo dużo zobaczyć.

335
00:22:06,600 --> 00:22:12,199
Zostaje, bo tej nocy takie
prace jak ten oryginalny projekt
mogliśmy podziwiać bezpłatnie.

336
00:22:12,240 --> 00:22:17,319
Każdy może znaleźć tutaj
taką część doświadczenia,
która będzie dla niego najlepsza.

337
00:22:17,360 --> 00:22:20,919
Co roku kilkaset tysięcy osób
korzysta z tej niepowtarzanej okazji,

338
00:22:20,960 --> 00:22:25,239
by zupełnie za darmo
zanurzyć się w świat kultury
i historii.

339
00:22:25,280 --> 00:22:30,679
Ponad 300 instytucji po zmroku
otwiera swoje drzwi dla zwiedzających.

340
00:22:30,720 --> 00:22:36,279
Od prywatnych kolekcji,
przez tajne archiwa po małe galerie.

341
00:22:37,200 --> 00:22:42,679
Fani bardziej oryginalnych rozwiązań
mogli udać się w stolicy
do Muzeum Komputerów i Gier

342
00:22:42,720 --> 00:22:46,439
czy Centrum Kultury Koreańskiej
na warsztaty językowe

343
00:22:46,480 --> 00:22:51,759
lub gry znane
z kultowego serialu "Squid Game",
a nawet do Fabryki czekolady.

344
00:22:51,800 --> 00:22:56,599
Wielu wybrało też
Akademię Sztuk Pięknych,
czyli prace młodych artystów,

345
00:22:56,640 --> 00:23:00,079
które za kilka lat
mogą być warte miliony.

346
00:23:00,120 --> 00:23:03,759
Zawsze jest bardzo dużo osób,
ale wiadomo, że nas to cieszy.

347
00:23:03,800 --> 00:23:09,359
Im większa publiczność,
tym szerzej docierają prace,
które studenci i studentki tworzą.

348
00:23:09,400 --> 00:23:13,199
W jakiej kondycji jest polski komiks?
Co mówi o historii Polski?

349
00:23:13,240 --> 00:23:16,079
I co było w komiksach
z czasów transformacji?

350
00:23:16,120 --> 00:23:21,879
Na te i wiele innych pytań
odpowiedź znaleźli odwiedzający
krakowski Bunkier Sztuki.

351
00:23:21,920 --> 00:23:25,799
Oczywiście najbardziej popularnym
gatunkiem komiksowym jest manga.

352
00:23:25,840 --> 00:23:31,079
Triumfy nadal odnoszą
komiksy superbohaterskie wspierane
przez produkcje kinowe, serialowe.

353
00:23:31,120 --> 00:23:36,719
Kilometrowy sznur, i to na długo
przed otwarciem, ustawił się
przed Panoramą Racławicką,

354
00:23:36,760 --> 00:23:38,719
muzeum sztuki we Wrocławiu.

355
00:23:38,760 --> 00:23:42,999
Niektórzy żartowali nawet,
że przydałby się również
Dzień Muzeów,

356
00:23:43,040 --> 00:23:46,959
bo atrakcji tak wiele,
że trudno wszystkie zaliczyć.

357
00:23:47,000 --> 00:23:50,159
Stoimy przed Panoramą Racławicką,
będzie Panorama.

358
00:23:50,200 --> 00:23:52,799
Później idziemy
do Muzeum Pana Tadeusza,

359
00:23:52,840 --> 00:23:55,439
wrócić się czasowo
do Muzeum Narodowego.

360
00:23:55,480 --> 00:23:56,559
Cała lista.

361
00:23:56,600 --> 00:24:00,519
W końcu to jedyna taka noc w roku,
kiedy sztuka nie śpi,

362
00:24:00,560 --> 00:24:05,319
a my mamy pretekst,
by zakochać się w niej od nowa.

363
00:24:09,680 --> 00:24:11,399
Ja już państwu dziękuję.

364
00:24:11,440 --> 00:24:15,359
W TVP Info
za chwilę Wieczór wyborczy
Telewizji Polskiej i Onetu.

365
00:24:15,400 --> 00:24:20,239
O godzinie 21.00
poznamy pierwsze sondażowe wyniki
w walce o pałac prezydencki.