1 00:00:17,400 --> 00:00:20,679 Radosne zmartwychwstanie. Wielkanoc to najważniejsze święto katolików. 2 00:00:20,720 --> 00:00:23,879 Wątpliwy rozejm. Deklaracje Putina kontra działania jego armii. 3 00:00:23,920 --> 00:00:27,999 Epidemia pod kontrolą. Polska na razie wolna od pryszczycy. 4 00:00:45,880 --> 00:00:50,279 Zbigniew Łuczyński, zapraszam na "19.30" w Niedzielę Wielkanocną. 5 00:00:50,320 --> 00:00:53,519 To najstarsze i najważniejsze święto chrześcijan. 6 00:00:53,560 --> 00:00:56,599 Celebruje radosny moment zmartwychwstania Jezusa. 7 00:00:56,640 --> 00:01:02,799 Dla wielu z nas to czas odpoczynku, świętowania przy stole i korzystania z tradycji. 8 00:01:02,840 --> 00:01:06,079 Wielkanocne pisanki, baranki, koszyczki z pokarmem , 9 00:01:06,120 --> 00:01:10,319 to symbole świętowania, ale Wielkanoc to z pewnością o wiele więcej. 10 00:01:15,560 --> 00:01:20,599 Triumfalne bicie dzwonów obwieszcza wiernym zmartwychwstanie Chrystusa. 11 00:01:20,640 --> 00:01:26,759 Rezurekcja. Procesja wokół kościoła z Najświętszym Sakramentem i figurą Chrystusa Zmartwychwstałego. 12 00:01:26,800 --> 00:01:29,559 Rano wszyscy się budzą, są zwarci i gotowi, 13 00:01:29,600 --> 00:01:34,439 by przyjść i wykrzyczeć, wyśpiewać: Alleluja, Jezus zmartwychwstał. 14 00:01:34,640 --> 00:01:39,599 Zmartwychwstanie Jezusa Chrystusa to najważniejsze święto w Kościele katolickim. 15 00:01:39,640 --> 00:01:42,399 Zwycięstwo nad grzechem i śmiercią, 16 00:01:42,440 --> 00:01:48,479 ten triumf jest bardziej niedostrzegalny niż jakiekolwiek inne wydarzenie. 17 00:01:49,200 --> 00:01:51,399 Dzieje się bez świadków. 18 00:01:51,600 --> 00:01:55,919 Wielkanoc jest najstarszym świętem obchodzonym już w czasach apostolskich. 19 00:01:55,960 --> 00:02:02,639 Zmartwychwstanie w historii całego świata, w historii ludzkości, to jest punkt zwrotny. 20 00:02:04,000 --> 00:02:10,399 W tym roku Wielkanoc wspólnie, w jednym terminie, obchodzą katolicy, grekokatolicy i prawosławni. 21 00:02:10,440 --> 00:02:15,319 To czas rodzinny. Dzielenie się poświęconym jajkiem, a później uroczyste śniadanie. 22 00:02:15,360 --> 00:02:18,719 Jest żur, są wędliny, pieczone mięsa i słodkości. 23 00:02:18,760 --> 00:02:23,119 Na stole pisanki, gałązki zielonego bukszpanu, bazie i pierwsze kwiaty. 24 00:02:23,160 --> 00:02:25,919 Ale nie każdy ma z kim usiąść do stołu. 25 00:02:25,960 --> 00:02:28,479 To z myślą o samotnych i potrzebujących 26 00:02:28,520 --> 00:02:32,919 w wielu polskich miastach zorganizowano wielkanocne śniadania. 27 00:02:33,240 --> 00:02:34,799 Wspaniałe, naprawdę, jestem pod wrażeniem, 28 00:02:34,840 --> 00:02:37,399 tyle ludzi się zaangażowało, więc wielkie serducho dla nich, 29 00:02:37,440 --> 00:02:40,719 że wspierają tych, którzy chwilowo nic nie mają albo mają mało. 30 00:02:40,760 --> 00:02:43,519 Bo to w życiu wszystko może się zmienić w każdej sekundzie, 31 00:02:43,560 --> 00:02:47,399 sam tego doświadczyłem, tak że w imieniu swoim bardzo dziękuję. 32 00:02:47,440 --> 00:02:49,679 Śniadanie dla tych, który ucierpieli w powodzi, 33 00:02:49,720 --> 00:02:52,079 przygotowali wolontariusze w Głuchołazach. 34 00:02:52,120 --> 00:02:54,399 Przyszli samotni i rodziny z dziećmi. 35 00:02:54,440 --> 00:02:56,559 Mieszkańcy się zjednoczyli, przyszli tutaj na rynek. 36 00:02:56,600 --> 00:02:58,959 Pierwsze święta po powodzi, podoba mi się to. 37 00:02:59,000 --> 00:03:02,159 Wielkanoc to nie tylko uroczyste śniadanie. 38 00:03:02,360 --> 00:03:06,559 Jeszcze kilka dekad temu święta wyglądały inaczej. 39 00:03:08,320 --> 00:03:11,279 Wiosenne kolędowanie nazywane konopielką 40 00:03:11,320 --> 00:03:13,959 - tradycja z północno-wschodniej Polski. 41 00:03:14,000 --> 00:03:17,559 Zanikła w latach 60. Odtwarzają ją skanseny i domy kultury. 42 00:03:17,600 --> 00:03:20,759 Najczęściej to było polecane szczególnie kawalerom, 43 00:03:20,800 --> 00:03:26,119 gdzieś tam zawsze jakąś dziewczynę, czy w swojej wsi, czy we wsi sąsiedniej, 44 00:03:26,160 --> 00:03:30,199 gdzieś tam coś miał na oku i do tych panien chodzili, 45 00:03:30,920 --> 00:03:36,559 za te pieśni i życzenia kolędownicy dostawali od gospodarzy jajka, wędliny czy wypieki. 46 00:03:36,600 --> 00:03:39,959 A to już ohulki - młodzieżowe pieśni wiosenne. 47 00:03:40,000 --> 00:03:42,999 Motywem przewodnim - uczucia. 48 00:03:43,040 --> 00:03:47,559 Tu występuje kawaler, tu panna, tu dziewczyna porównywana do gwiazdy, 49 00:03:47,600 --> 00:03:51,199 chłopiec do księżyca, oni się spotykają, zapoznają. 50 00:03:51,240 --> 00:03:55,959 W niektórych regionach na stołach baranki z masła, pascha czy sękacze. 51 00:03:56,000 --> 00:03:59,639 Na Podkarpaciu we wsi Handzlówka - obowiązkowo serwatka. 52 00:03:59,680 --> 00:04:02,279 To zupa z chrzanem, kiełbasą i skórkami chleba. 53 00:04:02,320 --> 00:04:05,839 Kisimy tą serwatkę tak tydzień, dwa przed świętami, 54 00:04:05,880 --> 00:04:10,719 bo potrzebuje takiego przygotowania, potem gotujemy ją, żeby była klarowna, czysta. 55 00:04:10,760 --> 00:04:16,119 W wielu polskich domach część ludowych tradycji praktykowana jest do dziś. 56 00:04:18,520 --> 00:04:23,439 Nie było to pewne do końca, ale papież Franciszek nie zwiódł tych, 57 00:04:23,480 --> 00:04:25,999 którzy czekali na Placu świętego Piotra 58 00:04:26,040 --> 00:04:30,599 i pokazał się w oknie, udzielając błogosławieństwa Urbi et Orbi. 59 00:04:30,800 --> 00:04:33,439 Jego orędzie, odczytane przez mistrza ceremonii, 60 00:04:33,480 --> 00:04:39,119 wybrzmiało szczególnie mocno, bo ojciec święty mówił o pokoju i nadziei, 61 00:04:39,160 --> 00:04:41,919 i o tym, że pokój jest możliwy. 62 00:04:41,960 --> 00:04:47,479 Na placu świętego Piotra te słowa czekało ponad 35 tysięcy osób z całego świata. 63 00:04:48,080 --> 00:04:52,679 Drodzy bracia i siostry, wesołych świąt wielkanocnych. 64 00:04:52,720 --> 00:04:55,839 Bo wierni do ostatniej chwili nie wiedzieli, 65 00:04:55,880 --> 00:04:59,599 czy papież wygłosi tradycyjne orędzie Urbi et Orbi. 66 00:04:59,800 --> 00:05:03,759 Dwie minuty po godzinie 12 pojawił się na środkowym balkonie bazyliki. 67 00:05:03,800 --> 00:05:06,879 Mistrz ceremonii odczyta wam moje orędzie. 68 00:05:06,920 --> 00:05:09,879 Orędzie mówiące o nadziei, zwłaszcza dla regionów pogrążonych 69 00:05:09,920 --> 00:05:15,399 w konfliktach i kryzysach humanitarnych: Bliskiego Wschodu i Ukrainy. 70 00:05:15,440 --> 00:05:19,719 Niech zmartwychwstały Chrystus udzieli Ukrainie, spustoszonej wojną, 71 00:05:19,760 --> 00:05:25,799 swojego wielkanocnego daru pokoju i zachęci wszystkie zaangażowane strony 72 00:05:25,840 --> 00:05:31,479 do podejmowania wysiłków mających na celu osiągnięcie sprawiedliwego i trwałego pokoju. 73 00:05:31,520 --> 00:05:34,439 A po orędziu uroczyste błogosławieństwo, 74 00:05:34,480 --> 00:05:38,359 by wielkanocna nadzieja dotarła do całego świata. 75 00:05:39,480 --> 00:05:42,599 23 marca Franciszek opuścił szpital, 76 00:05:42,640 --> 00:05:45,879 w którym przez ponad miesiąc walczył z zapaleniem płuc. 77 00:05:45,920 --> 00:05:49,799 Jak ojciec święty przeżywa Wielkanoc po hospitalizacji? 78 00:05:49,840 --> 00:05:53,919 Najlepiej jak mogę. Przeżywam ją tak, jak najlepiej mogę. 79 00:05:54,480 --> 00:05:57,399 Ale po raz pierwszy od wyboru w 2013 roku 80 00:05:57,440 --> 00:06:01,479 Franciszek opuścił większość wydarzeń Wielkiego Tygodnia. 81 00:06:01,520 --> 00:06:04,599 Obowiązki podczas Drogi Krzyżowej w Koloseum 82 00:06:04,640 --> 00:06:08,119 i sobotniej Wigilii Paschalnej przekazał kardynałom. 83 00:06:08,160 --> 00:06:15,399 Papież Franciszek jest z nami duchowo i w ramach jego obowiązku przeczytam homilię, którą przygotował. 84 00:06:16,920 --> 00:06:20,959 W niedzielę wielkanocną mszę na placu Świętego Piotra 85 00:06:21,000 --> 00:06:24,319 odprawił w jego imieniu kardynał Angelo Comastri. 86 00:06:24,360 --> 00:06:29,399 Ale nieobecność Franciszka wynikała nie tylko z jego problemów zdrowotnych. 87 00:06:29,440 --> 00:06:32,559 Gdy na placu Świętego Piotra trwała uroczysta msza, 88 00:06:32,600 --> 00:06:36,559 papież rozmawiał z wiceprezydentem Stanów Zjednoczonych, J.D. Vance'em. 89 00:06:36,600 --> 00:06:38,519 Wiem, że ojciec święty wciąż nie czuje się dobrze, 90 00:06:38,560 --> 00:06:41,359 ale dobrze widzieć waszą świątobliwość w lepszym zdrowiu. 91 00:06:41,400 --> 00:06:46,199 Spotkanie trwało tylko kilka minut i ograniczyło się do wymiany życzeń wielkanocnych i upominków. 92 00:06:46,240 --> 00:06:48,839 Franciszek jeszcze raz zaskoczył wiernych. 93 00:06:48,880 --> 00:06:52,639 Po zakończonym błogosławieństwie Urbi et Orbi, wsiadł do papamobile 94 00:06:52,680 --> 00:06:56,959 i z bliska pozdrowił zgromadzonych na Placu Świętego Piotra. 95 00:06:59,520 --> 00:07:02,479 Władimir Putin ogłasza rozejm wielkanocny, 96 00:07:02,520 --> 00:07:07,759 a w tym czasie Rosjanie nie rezygnują z ostrzałów, ataków i zadawania strat Ukrainie. 97 00:07:07,800 --> 00:07:12,839 Wielkanocny poranek to kilkadziesiąt ataków artyleryjskich i z użyciem dronów. 98 00:07:12,880 --> 00:07:15,879 Kolejne święta w cieniu wojny nie są spokojne, 99 00:07:15,920 --> 00:07:18,879 a szanse na trwały rozejm ciągle dalekie. 100 00:07:24,200 --> 00:07:26,999 Radość i łzy. Ci ukraińscy żołnierze 101 00:07:27,040 --> 00:07:32,359 jeszcze kilkadziesiąt godzin temu o świętach wielkanocnych mogli jedynie marzyć. 102 00:07:32,400 --> 00:07:36,919 Nie spędzą ich w rosyjskiej niewoli, a w Ukrainie - z najbliższymi. 103 00:07:36,960 --> 00:07:39,759 Walentyn w rękach Rosjan spędził trzy lata. 104 00:07:39,800 --> 00:07:42,399 Swoją córkę zobaczył drugi raz w życiu. 105 00:07:42,440 --> 00:07:44,079 Gdzie zostałeś wzięty do niewoli? 106 00:07:44,120 --> 00:07:45,679 W Mariupolu. 107 00:07:45,720 --> 00:07:48,639 Tak jak Marharyta i Rusłan - matka i syn. 108 00:07:48,680 --> 00:07:51,879 Trafili do niewoli po upadku "twierdzy Azowstal". 109 00:07:51,920 --> 00:07:56,559 Spotkali się przypadkiem, w autobusie transportującym jeńców. 110 00:07:56,600 --> 00:08:00,999 Marzyłam o wolności i o tym, by przytulić moje dzieci i bliskich. 111 00:08:01,040 --> 00:08:05,719 To największa wymiana jeńców wojennych od początku pełnoskalowej wojny. 112 00:08:05,760 --> 00:08:09,479 Ukraina uwolniła 246 rosyjskich żołnierzy, 113 00:08:09,520 --> 00:08:13,279 w zamian przekazano im tyle samo ukraińskich jeńców. 114 00:08:13,320 --> 00:08:15,919 Kreml stwierdził, że w geście dobrej woli 115 00:08:15,960 --> 00:08:19,159 wymieniono też 31 rannych Ukraińców na 15 Rosjan. 116 00:08:19,200 --> 00:08:25,319 Gestem dobrej woli miało być też 30-godzinne zawieszenie broni ogłoszone przez Putina. 117 00:08:27,080 --> 00:08:30,599 Za wywiązanie się Kremla z rozejmu Wołodymyr Zełenski 118 00:08:30,640 --> 00:08:34,359 zaproponował 30 dni wstrzymania wymiany ognia. 119 00:08:34,560 --> 00:08:37,879 Ukraińcy obchodzą czwartą Wielkanoc w cieniu wojny. 120 00:08:37,920 --> 00:08:41,159 Co do obietnic rosyjskiego dyktatora są zgodni. 121 00:08:41,200 --> 00:08:44,999 To propaganda skierowana do jego ludzi, nic więcej. 122 00:08:45,040 --> 00:08:48,319 Ufać słowom Putina to jak ufać diabłu. 123 00:08:48,600 --> 00:08:53,799 Całonocne nabożeństwa wielkanocne rozpoczęły się procesjami wokół świątyń. 124 00:08:53,840 --> 00:08:58,559 Dźwięki dzwonów mieszały się z alarmami przeciwlotniczymi. 125 00:09:02,480 --> 00:09:09,559 Już w ciągu pierwszych sześciu godzin obowiązywania zawieszenia broni Rosjanie złamali je kilkaset razy. 126 00:09:09,880 --> 00:09:14,399 Putin albo nie ma pełnej kontroli nad swoją armią, 127 00:09:14,440 --> 00:09:16,879 albo Rosja nie ma zamiaru podejmować żadnych rzeczywistych kroków, 128 00:09:16,920 --> 00:09:20,279 by zakończyć wojnę i jest zainteresowana jedynie korzystnym PR-em. 129 00:09:20,320 --> 00:09:23,079 Bo Kreml zaproponował 30-godzinne zawieszenie broni w chwili, 130 00:09:23,120 --> 00:09:28,119 gdy Waszyngton, nie widząc postępów, grozi odejściem od stołu negocjacyjnego. 131 00:09:28,440 --> 00:09:33,239 Wcześniej Amerykanie zaproponowali 30-dniowe pełne zawieszenie broni. 132 00:09:33,280 --> 00:09:36,199 Ukraina się na nie zgodziła, Rosjanie - nie. 133 00:09:36,240 --> 00:09:40,599 Teraz w ten sposób Putin podtrzymuje rozmowy, dając trochę, ale niezbyt wiele. 134 00:09:40,640 --> 00:09:44,599 Wielkanocne zawieszenie ognia ma potrwać do północy. 135 00:09:46,680 --> 00:09:50,519 To jest "19.30" w świąteczną niedzielę, 136 00:09:50,720 --> 00:09:55,439 za chwilę o wielkanocnym śniadaniu w rodzinie zastępczej, a potem: 137 00:09:55,480 --> 00:09:57,319 Tragedie na drogach. 138 00:09:57,360 --> 00:10:00,479 Szok, dreszcz na ciele. Ludzie nie uważają. 139 00:10:00,520 --> 00:10:03,639 Każdy nietrzeźwy, pijany kierowca wiezie śmierć. 140 00:10:03,680 --> 00:10:05,679 Polityka bez polityków. 141 00:10:05,720 --> 00:10:09,079 Kandyduje na stanowisko burmistrza Taranto. 142 00:10:09,120 --> 00:10:11,919 Wydaje mi się, że jest bardzo wiarygodna. 143 00:10:11,960 --> 00:10:14,159 Misja sportowa. 144 00:10:14,200 --> 00:10:17,639 Nie miały tych piłek i trenowały zupełnie "na sucho". 145 00:10:17,680 --> 00:10:20,519 Te kilka uśmiechów, to jest coś pięknego. 146 00:10:24,120 --> 00:10:27,079 Teraz o świętach Wielkiej Nocy spędzanych w gronie rodzinnym. 147 00:10:27,120 --> 00:10:31,719 Rodzina, o której opowiemy, składa się z cioci, wujka i ich dzieci. 148 00:10:31,760 --> 00:10:34,319 I choć mówi się o nich rodzina zastępcza, 149 00:10:34,360 --> 00:10:36,919 to w u nich wszystko musi wyglądać tak jak w domu, 150 00:10:36,960 --> 00:10:39,479 gdzie do stołu zapraszają mama i tata. 151 00:10:39,520 --> 00:10:46,399 Rodziny zastępcze to część systemu, który choć działa w Polsce od lat, wkrótce doczeka się zmiany. 152 00:10:47,000 --> 00:10:50,039 Przygotowania do świąt trwały od tygodnia. 153 00:10:50,080 --> 00:10:55,039 Czternaście par pomocnych rąk w kuchni i przy stole i jeden wspólny dom. 154 00:10:59,240 --> 00:11:03,119 Dom państwa Murawskich, czyli rodzina zastępcza. 155 00:11:03,160 --> 00:11:06,759 Od dziewiętnastu lat w misji pomocy dzieciom. 156 00:11:06,800 --> 00:11:11,399 Dziś dla nich są ciocią i wujkiem - namiastką biologicznych rodziców. 157 00:11:11,440 --> 00:11:14,639 Kocham, co robię, uwielbiam spędzać czas z dziećmi 158 00:11:14,680 --> 00:11:18,799 i dla mnie tak naprawdę te dzieci są bardziej potrzebne niż ja dla nich. 159 00:11:18,840 --> 00:11:20,559 My tworzymy tą rodzinę. 160 00:11:20,600 --> 00:11:22,759 Święta wielkanocne to wyzwanie. Każdy ma inną ulubioną potrawę. 161 00:11:22,800 --> 00:11:25,279 Kluczem - jak słyszymy - jest odpowiednia organizacja. 162 00:11:25,320 --> 00:11:28,599 Każdy ma tam jakiś przydział. Wszyscy się angażujemy w święta, 163 00:11:28,640 --> 00:11:32,159 bo nie tylko my obchodzimy święta, ale obchodzą je też dzieciaki. 164 00:11:32,360 --> 00:11:34,279 Oni też mają w to swój wkład. 165 00:11:35,520 --> 00:11:38,399 W domu są dzieci roczne i ci już pełnoletni. 166 00:11:38,440 --> 00:11:42,359 Jak między nami wszystko będzie w porządku, w sensie ten klimat, 167 00:11:42,560 --> 00:11:44,879 ta atmosfera, to wszystko pójdzie dobrze. 168 00:11:44,920 --> 00:11:50,679 To jednak praca dwadzieścia cztery godziny na dobę. Pełna wyzwań, ale i radości. 169 00:11:52,400 --> 00:11:57,759 Mamy chłopca niepełnosprawnego, który nie ma wszystkich paluszków u rąk i nóg. 170 00:11:57,800 --> 00:12:02,759 Teraz jesteśmy po operacjach i chłopak świetnie chodzi, zaczyna mówić. 171 00:12:04,760 --> 00:12:08,319 Choć funkcjonują w ramach systemu, to system często nie nadąża. 172 00:12:08,520 --> 00:12:11,679 Programy pomocowe są, ale niewystarczające. 173 00:12:11,720 --> 00:12:16,039 Brakuje psychologów, szkoleń. Odpowiedniego wynagrodzenia. 174 00:12:16,560 --> 00:12:20,199 Bo brakuje rodziców - alarmuje fundacja Happy Kids. 175 00:12:20,240 --> 00:12:24,479 W pieczy zastępczej w Polsce obecnie przebywa ponad 75 tysięcy dzieci. 176 00:12:24,520 --> 00:12:27,359 W kolejce do bezpiecznego domu nadal ponad 1500. 177 00:12:27,400 --> 00:12:29,719 To są dzieci, które pomimo orzeczenia sądu 178 00:12:29,760 --> 00:12:33,839 nie mają dzisiaj miejsca w placówkach opiekuńczo-wychowawczych, 179 00:12:33,880 --> 00:12:38,239 nie mają miejsca w rodzinach zastępczych, bo ich po prostu nie ma. 180 00:12:38,280 --> 00:12:41,799 Resort rodziny pracuje nad reformą i usprawnieniem systemu, 181 00:12:41,840 --> 00:12:45,319 bo to właśnie te rodziny dają dzieciom drugą szansę. 182 00:12:45,360 --> 00:12:47,759 Nie zamieniłbym, a dlaczego? Dlatego, że żyję tu 16 lat. 183 00:12:47,800 --> 00:12:51,119 Innego miejsca... nie odnalazłbym się, ja to wiem. 184 00:12:52,640 --> 00:12:55,719 Ciocię i wujka traktuje jak własnych rodziców. 185 00:12:58,320 --> 00:13:01,079 Na drogach w całym kraju wzmożony ruch, 186 00:13:01,120 --> 00:13:04,879 wielu kierowców przemierza drogi jadąc na rodzinne spotkania. 187 00:13:04,920 --> 00:13:09,119 Aktywni pozostają także policjanci, którzy zapowiadali wzmożone kontrole. 188 00:13:09,160 --> 00:13:11,519 I jak zapowiadali, tak robią. A efekt? 189 00:13:11,560 --> 00:13:14,119 Większa niż zazwyczaj liczba kierowców, 190 00:13:14,160 --> 00:13:18,959 którzy łączą świętowanie i jazdę, a do tego włączają brawurę i alkohol. 191 00:13:20,920 --> 00:13:24,479 Dwie ofiary śmiertelne to tragiczny bilans wypadku, 192 00:13:24,520 --> 00:13:28,039 do jakiego doszło w warszawskiej dzielnicy Wawer. 193 00:13:28,080 --> 00:13:34,599 Szok, dreszcz na ciele, że święta idą, a ludzie nie uważają i tragedia, tragedia po prostu. 194 00:13:37,640 --> 00:13:41,239 36-letni motocyklista potrącił starsze małżeństwo, 195 00:13:41,280 --> 00:13:45,599 które przechodziło przez jezdnię poza przejściem dla pieszych. 196 00:13:45,640 --> 00:13:51,439 Nic nie było słychać i nagle się zjechały karetki i policja, i tłumy zaczęły się tam zbierać. 197 00:13:51,480 --> 00:13:59,199 68-letni pieszy zginął na miejscu, jego o pięć lat młodsza partnerka oraz motocyklista trafili do szpitala. 198 00:13:59,480 --> 00:14:03,879 Dziś służby poinformowały o śmierci kierowcy, który, jak się okazało, 199 00:14:03,920 --> 00:14:07,039 miał sądowy zakaz prowadzenia pojazdów. 200 00:14:07,560 --> 00:14:11,839 Życiu potrąconej kobiety nie zagraża niebezpieczeństwo. 201 00:14:11,880 --> 00:14:19,239 Do śmiertelnego wypadku doszło także wczoraj na autostradzie A2 w kierunku Poznania w powiecie brzezińskim. 202 00:14:19,280 --> 00:14:23,799 Kierujący samochodem marki BMW z niewyjaśnionych dotąd przyczyn 203 00:14:23,840 --> 00:14:27,319 stracił panowanie nad kierowanym przez siebie pojazdem, 204 00:14:27,360 --> 00:14:29,079 po czym samochód dachował. 205 00:14:29,120 --> 00:14:32,679 Kierujący pojazdem odniósł śmierć na miejscu. 206 00:14:33,320 --> 00:14:36,679 Do szpitala trafili pasażerowie samochodu, 207 00:14:36,720 --> 00:14:40,839 kobieta oraz troje dzieci w wieku od jedenastu do szesnastu lat. 208 00:14:40,880 --> 00:14:45,079 Świąteczne statystyki drogowe pogorszył także ten wypadek, 209 00:14:45,120 --> 00:14:50,439 po którym wciąż nie mogą otrząsnąć się mieszkańcy Wierzchosławic pod Inowrocławiem. 210 00:14:50,480 --> 00:14:55,719 Po zderzeniu skutera i samochodu osobowego ciężko ranne zostały trzy osoby. 211 00:14:55,760 --> 00:15:00,639 Ta krzyżówka jest tragiczna, tu jest bardzo dużo śmiertelnych wypadków, 212 00:15:03,160 --> 00:15:05,039 tu żeby ich uniknąć, to powinno być rondo. 213 00:15:05,080 --> 00:15:10,319 Siedem ofiar śmiertelnych i ponad 130 rannych to dotychczasowy, tragiczny bilans świąt. 214 00:15:11,080 --> 00:15:12,599 Łącznie doszło do 120 wypadków. 215 00:15:12,640 --> 00:15:14,599 Zatrważająca jest liczba pijanych kierowców, 216 00:15:14,640 --> 00:15:16,839 na podwójnym gazie złapano ponad 700 osób. 217 00:15:16,880 --> 00:15:21,719 Walczmy z tym, bo każdy nietrzeźwy, pijany kierowca wiezie śmierć. 218 00:15:23,560 --> 00:15:26,919 To jest coś, na co mamy wpływ i możemy to wyeliminować. 219 00:15:26,960 --> 00:15:30,999 Zanim uruchomisz swój samochód, zanim odpalisz motor, 220 00:15:31,320 --> 00:15:36,599 to włącz jeszcze wyobraźnię, przewidywanie, skupienie i podzielność uwagi. 221 00:15:37,880 --> 00:15:41,399 Tych kilka prostych, ale ważnych elementów może sprawić, 222 00:15:41,440 --> 00:15:45,719 że nasze drogi będą bezpieczniejsze, nie tylko od święta. 223 00:15:49,520 --> 00:15:52,079 Pożar w Biebrzańskim Parku Narodowym. 224 00:15:52,120 --> 00:15:57,999 Na granicy powiatów monieckiego i augustowskiego zapaliło się trzcinowisko. 225 00:15:58,040 --> 00:16:02,559 Określony przez ratowników front pożaru ma długość około 300 metrów. 226 00:16:02,600 --> 00:16:06,719 W akcji w bardzo trudnym terenie bierze udział 80 strażaków, 227 00:16:06,760 --> 00:16:10,599 z użyciem dwudziestu trzech wozów i helikoptera. 228 00:17:10,640 --> 00:17:16,559 Zagrożenie jest bardzo duże, ale jednej z najbardziej zakaźnych chorób zwierzęcych w Polsce nie ma. 229 00:17:16,600 --> 00:17:20,479 To stanowisko ministra rolnictwa Czesława Siekierskiego. 230 00:17:20,520 --> 00:17:23,719 Ministerstwo zapewnia, że wszystko jest pod kontrolą 231 00:17:23,760 --> 00:17:26,439 i apeluje do rolników o niekorzystanie 232 00:17:26,480 --> 00:17:31,199 z "okazji" kupowania zwierząt po wyjątkowo zaniżonych cenach. 233 00:17:31,240 --> 00:17:33,279 To może oznaczać, że pochodzą z krajów europejskich, 234 00:17:33,320 --> 00:17:35,239 gdzie pryszczyca ma swoje ogniska. 235 00:17:35,280 --> 00:17:37,839 Są oczkiem w głowie Artura Saganowskiego. 236 00:17:37,880 --> 00:17:41,119 Hodowca z Gądeczu w woj. kujawsko-pomorskim ma 116 krów. 237 00:17:41,160 --> 00:17:43,559 Dobrze się nakarmi, to jest dobre mleko. 238 00:17:43,600 --> 00:17:47,039 Od świtu do nocy stara się im zapewnić jak najlepsze warunki. 239 00:17:47,080 --> 00:17:54,319 Rozmowa z nimi, dobre żywienie no i dobre warunki dobrostanowe, żeby tak ładnie wyglądały. 240 00:17:54,520 --> 00:17:57,279 Ostatnie tygodnie to jednak niepokój. 241 00:17:57,320 --> 00:18:01,559 Tysiące krów, świń i kóz z niemieckich, słowackich i węgierskich hodowli 242 00:18:01,600 --> 00:18:04,319 trzeba było zabić z powodu pryszczycy. 243 00:18:04,360 --> 00:18:07,559 To jedna z najbardziej zakaźnych chorób zwierząt. 244 00:18:07,600 --> 00:18:10,879 Przenosi się bardzo łatwo ze zwierzę na zwierzęcia, 245 00:18:10,920 --> 00:18:13,559 nawet przy udziale wiatru, z powietrzem. 246 00:18:13,600 --> 00:18:16,719 Boimy się przede wszystkim o własny byt, 247 00:18:16,760 --> 00:18:20,839 czy będziemy, czy nie będziemy, bo to dla nas są potężne straty, 248 00:18:20,880 --> 00:18:24,679 gdzie nasze gospodarstwa mogą potracić cały dobytek. 249 00:18:24,720 --> 00:18:27,359 W Polsce pryszczycy na razie nie wykryto. 250 00:18:27,400 --> 00:18:32,679 Jest szansa, że ta pryszczyca nie przedostanie się na obszar Polski. 251 00:18:32,720 --> 00:18:37,279 Uspokajał minister rolnictwa. Służby jednak trzymają rękę na pulsie, 252 00:18:37,320 --> 00:18:41,719 bo na Węgrzech transmisji wirusa nie udało się zatrzymać. 253 00:18:41,760 --> 00:18:46,239 Wykryto tam nowe ognisko pryszczycy, wybito niemal tysiąc krów. 254 00:18:46,280 --> 00:18:52,119 Powstrzymanie wirusa wymaga zdyscyplinowanej współpracy wszystkich opiekunów zwierząt. 255 00:18:52,160 --> 00:18:56,079 Zgodnie z nowym rozporządzeniem polskiego ministra rolnictwa 256 00:18:56,120 --> 00:19:00,479 od wczoraj obowiązuje zakaz sprowadzania z Węgier zwierząt parzystokopytnych, 257 00:19:00,520 --> 00:19:05,719 mięsa z tych zwierząt, ich mleka, a także innych produktów pochodzenia zwierzęcego, obornika, słomy i siana. 258 00:19:05,760 --> 00:19:09,799 Wszelkie służby, wszelkie resorty, które mogą być zaangażowane, 259 00:19:09,840 --> 00:19:13,999 są zaangażowane od strony logistycznej, prewencyjnej. 260 00:19:14,040 --> 00:19:18,199 Bo prewencja jest kluczowa. Na takich szkoleniach w całej Polsce rolnicy dowiadują się, 261 00:19:18,240 --> 00:19:22,799 jaka jest aktualna sytuacja epidemiologiczna i jak chronić swoje hodowle. 262 00:19:22,840 --> 00:19:25,759 Przede wszystkim podnosimy świadomość rolników. 263 00:19:25,800 --> 00:19:29,119 Bardzo ważne jest teraz to, żeby zachować bioasekurację gospodarstwa. 264 00:19:29,160 --> 00:19:31,959 I żeby broń Boże nie korzystać z okazji 265 00:19:32,000 --> 00:19:35,599 i nie kupować zwierząt o nieznanym pochodzeniu. 266 00:19:35,640 --> 00:19:39,159 A służby pilnują, żeby do Polski nie wjechał transport z takimi zwierzętami, 267 00:19:39,200 --> 00:19:41,519 które mogą być zarażone pryszczycą. 268 00:19:41,560 --> 00:19:45,759 Ciężarówki przewożące zwierzęta i produkty pochodzenia zwierzęcego 269 00:19:45,800 --> 00:19:48,919 przez południową granicę kierowane są do siedmiu przejść. 270 00:19:48,960 --> 00:19:53,639 Tam są szczegółowo sprawdzane przez policję, służby celne i weterynaryjne. 271 00:19:53,680 --> 00:19:56,919 Te kontrole cały czas trwają, one są 24-godzinne. 272 00:19:56,960 --> 00:20:01,039 Pryszczycę w Polsce ostatni raz wykryto 54 lata temu. 273 00:20:02,880 --> 00:20:06,119 Poronienie. Za tym słowem kryje się ogromny ból. 274 00:20:06,160 --> 00:20:10,599 Kilkadziesiąt tysięcy kobiet w Polsce doświadcza tego w ciągu roku. 275 00:20:10,640 --> 00:20:16,599 Droga, przez którą wtedy przechodzą, to ogromna trauma, a przepisy prawa są niewystarczające. 276 00:20:16,640 --> 00:20:20,039 Jeden z zapisów oznacza "nie znasz płci, nie masz praw". 277 00:20:20,080 --> 00:20:24,239 Czyli możesz mieć problem z zasiłkiem, urlopem, pogrzebem dziecka. 278 00:20:24,280 --> 00:20:27,359 Rząd szykuje zmiany. A na jakim są etapie? 279 00:20:28,560 --> 00:20:32,199 Pani Monika poroniła w ósmym tygodniu ciąży. 280 00:20:32,240 --> 00:20:37,919 Podczas wizyty kontrolnej dowiedzieliśmy się, że nasze dziecko przestało się rozwijać. 281 00:20:37,960 --> 00:20:40,759 Pani Agnieszka straciła kilka ciąż. 282 00:20:40,800 --> 00:20:46,159 Jedna z nich była już w zaawansowanym stadium, było to w połowie ciąży. 283 00:20:47,000 --> 00:20:49,679 W tej jednej chwili ich świat się zatrzymał. 284 00:20:49,920 --> 00:20:53,759 Nie były w stanie od razu wrócić do pracy, do obowiązków. 285 00:20:53,800 --> 00:20:56,719 Chciały skorzystać z urlopu macierzyńskiego. 286 00:20:56,760 --> 00:20:59,759 Usłyszeliśmy, że trzeba poznać płeć dziecka. 287 00:20:59,800 --> 00:21:02,159 To było dla mnie ogromnym szokiem. 288 00:21:03,800 --> 00:21:06,879 Sześć tygodni musiałam zajmować się tą procedurą, 289 00:21:06,920 --> 00:21:09,839 musiałam pilnować, czy dokumenty już są. 290 00:21:09,880 --> 00:21:13,999 Głównym uczuciem przez cały ten czas jest niemoc i takie rozgoryczenie. 291 00:21:14,040 --> 00:21:16,719 Na określeniu płci absurdy się nie skończyły. 292 00:21:16,760 --> 00:21:20,479 Kolejnym zderzeniem z bezdusznością systemu było to, 293 00:21:20,520 --> 00:21:23,679 że jak już dostaliśmy kartę martwego urodzenia, 294 00:21:23,720 --> 00:21:27,799 to trzeba było zarejestrować dziecko w urzędzie stanu cywilnego. 295 00:21:27,840 --> 00:21:32,959 To kolejny absurd, bo dziecka nie ma, dziecko nie zostało urodzone. 296 00:21:33,120 --> 00:21:37,759 Podszedł do mnie pan urzędnik na korytarzu, jak wypełniałam formularze, 297 00:21:37,800 --> 00:21:41,079 i w którymś momencie powiedział: o, a tutaj pani nie wpisała imienia. 298 00:21:41,120 --> 00:21:42,599 Imię dziecka trzeba wpisać. 299 00:21:42,640 --> 00:21:45,799 Komplet dokumentacji uprawniającej do tego, 300 00:21:45,840 --> 00:21:49,439 żeby skorzystać ze skróconego urlopu macierzyńskiego 301 00:21:49,480 --> 00:21:52,679 otrzymałam w okolicy 48. dnia po przebytym poronieniu. 302 00:21:52,720 --> 00:21:56,359 Co piętnaście minut jedna Polka doświadcza poronienia. 303 00:21:56,400 --> 00:22:00,079 Dla wielu z nich taka procedura jest nie do przejścia. 304 00:22:00,120 --> 00:22:03,199 Ta kwestia straty ciąży jest tak bardzo trudna 305 00:22:03,240 --> 00:22:05,159 i gdyby miały przejść przez tą procedurę, 306 00:22:05,200 --> 00:22:07,679 ustalać płeć dziecka, rejestrować w urzędzie stanu cywilnego, 307 00:22:07,720 --> 00:22:09,879 to wiele po prostu się na nią nie decyduje. 308 00:22:09,920 --> 00:22:12,559 Te kobiety czują się samotne i zagubione, 309 00:22:12,600 --> 00:22:16,039 bo nikt wokół nich nie do końca rozumie to, 310 00:22:16,080 --> 00:22:19,959 że po stracie na etapie 9-12 tygodnia one tak bardzo to przeżywają 311 00:22:20,000 --> 00:22:23,999 i doświadczają tego tak, jak klasycznej żałoby. 312 00:22:26,720 --> 00:22:28,879 Resort rodziny chce z tym koszmarem skończyć. 313 00:22:28,920 --> 00:22:31,839 Nawet 50 tys. urodzeń martwych ma miejsce, 314 00:22:31,880 --> 00:22:35,759 z czego tylko w przypadku 8 tys. znamy płeć dziecka. 315 00:22:35,800 --> 00:22:40,079 Musimy uchronić matki przed tą absurdalną sytuacją, 316 00:22:40,120 --> 00:22:45,319 gdzie przy tak trudnym przeżyciu psychicznym, emocjonalnym, 317 00:22:45,520 --> 00:22:48,839 muszą zajmować się jeszcze skomplikowanymi formalnościami. 318 00:22:48,880 --> 00:22:52,559 Plan resortu wydaje się być prosty - ograniczyć formalności do minimum. 319 00:22:52,600 --> 00:22:55,639 Powinno wystarczyć zaświadczenie lekarskie, 320 00:22:55,680 --> 00:22:59,519 bo to lekarz stwierdza, czy miało miejsce poronienie 321 00:22:59,560 --> 00:23:02,159 i to powinno być wystarczającym dokumentem. 322 00:23:02,200 --> 00:23:03,479 Pytanie - od kiedy? 323 00:23:03,520 --> 00:23:06,919 Kolejne spotkanie zespołu, który nowe przepisy dopiero ma wypracować, 324 00:23:06,960 --> 00:23:09,039 odbędzie się po świętach. 325 00:23:12,520 --> 00:23:16,439 Nie świętuje, nie czuje zmęczenia i może pracować w czasie, 326 00:23:16,480 --> 00:23:20,799 gdy siedzimy przy świątecznych stołach i rozprawiamy z rodziną. 327 00:23:20,840 --> 00:23:24,959 Nie o polityce, nie, bo to za bardzo by podniosło emocje. 328 00:23:25,000 --> 00:23:27,599 Mowa o sztucznej inteligencji. 329 00:23:27,640 --> 00:23:30,559 Bo ta coraz bardziej wkracza w nasze życie 330 00:23:30,600 --> 00:23:34,399 i często nie potrafimy już rozróżnić, gdzie jest prawda. 331 00:23:34,440 --> 00:23:37,519 AI wkracza też coraz bardziej do świata polityki. 332 00:23:37,560 --> 00:23:38,919 To Anna. 333 00:23:41,600 --> 00:23:44,679 Chce zostać burmistrzem miasta w Apulii we Włoszech. 334 00:23:44,720 --> 00:23:50,279 Ma swój program, profil w mediach społecznościowych i obiecuje, że nie zawiedzie wyborców. 335 00:23:50,320 --> 00:23:54,839 Problem w tym, że nie istnieje w realnym świecie. To sztuczna inteligencja. 336 00:23:54,880 --> 00:23:57,679 Wydaje mi się, że jest bardzo wiarygodna. 337 00:23:57,720 --> 00:24:03,359 Pierwsze jej publiczne wystąpienie pokazujemy ekspertom zajmującym się AI. 338 00:24:04,960 --> 00:24:10,999 Badania pokazują, że o wiele bardziej ufamy tym formułom sfeminizowanym. 339 00:24:11,200 --> 00:24:16,919 Czatbotów czy robotów, a zatem przypisujemy im cechy, które przypisujemy kobietom. 340 00:24:16,960 --> 00:24:18,999 Empatię, zrozumienie. 341 00:24:20,760 --> 00:24:23,919 I tym chciałby pokonać swoich kontrkandydatów 342 00:24:23,960 --> 00:24:27,319 - choć, co w tym przypadku ważne, Anna ma też wady. 343 00:24:27,360 --> 00:24:31,959 Wygenerowana postać pani burmistrz jest łatwiejsza do zhakowania, 344 00:24:32,000 --> 00:24:35,199 bo już działa w tej przestrzeni cyfrowej, 345 00:24:35,240 --> 00:24:40,239 która jest kodem źródłowym, z którym hakerzy mają do czynienia na co dzień. 346 00:24:40,280 --> 00:24:45,399 Wygenerowany przez AI polityk raczej w wyborach ostatecznie nie wystartuje. 347 00:24:45,440 --> 00:24:48,919 Nie dowodu osobistego, nie ma też fizycznego ciała 348 00:24:48,960 --> 00:24:53,999 - choć w przypadku jej ewentualnej wygranej pojawiają się takie poważne pytania. 349 00:24:54,040 --> 00:24:58,079 Kto po wyborach i wyborze takiej kandydatki rządziłby tym miastem? 350 00:24:58,280 --> 00:25:01,639 Jakie faktycznie okazałyby się prawdziwe poglądy, 351 00:25:01,680 --> 00:25:04,839 czy bardziej lewicowe, czy bardziej prawicowe. 352 00:25:04,880 --> 00:25:08,799 To, że AI może w przyszłości zastąpić wiele zawodów, już wiemy. 353 00:25:08,840 --> 00:25:12,919 Ale coraz częściej mówi się o tym, że zastąpić powinna polityków. 354 00:25:12,960 --> 00:25:14,919 To wyniki badania z 2021 roku. 355 00:25:14,960 --> 00:25:19,519 Ponad połowa Europejczyków chciałaby zamienić parlamentarzystów na sztuczną inteligencję. 356 00:25:19,560 --> 00:25:21,679 Pytamy zatem na Wiejskiej. 357 00:25:21,880 --> 00:25:28,959 Czy politycy powinni się obawiać, że zastąpi ich sztuczna inteligencja? - Nie. 358 00:25:34,920 --> 00:25:38,679 Senator Kwiatkowski to pytanie zadał czatowi GPT 359 00:25:38,720 --> 00:25:41,759 - czyli właśnie sztucznej inteligencji. 360 00:25:42,000 --> 00:25:47,679 Daleka jest jak widać perspektywa pustych ław poselskich w trakcie posiedzenia Sejmu. 361 00:25:47,720 --> 00:25:50,879 Nie wyobrażam sobie takiego algorytmu sztucznej inteligencji, 362 00:25:50,920 --> 00:25:53,079 który byłby w stanie zastąpić Marka Suskiego. 363 00:25:53,120 --> 00:25:57,479 Nie ma takiego naukowca na świecie, który byłby w stanie temu sprostać. 364 00:25:57,640 --> 00:26:01,119 W światowej polityce sztuczna inteligencja jest już znana. 365 00:26:01,160 --> 00:26:05,439 W brytyjskim parlamencie humanoidalny robot miał swoje wystąpienie. 366 00:26:06,800 --> 00:26:11,279 Natomiast w Ukrainie rzecznikowi prasowemu MSZ pomaga Wiktora. 367 00:26:11,320 --> 00:26:16,319 Cyfrowa urzędniczka udziela mediom informacji o sprawach konsularnych. 368 00:26:19,920 --> 00:26:23,679 Misje kojarzą nam się najczęściej z osobami duchownymi. 369 00:26:23,720 --> 00:26:27,599 Tym razem jednak w rolę misjonarzy wcielili się sportowcy. 370 00:26:27,640 --> 00:26:31,719 Polscy koszykarze zorganizowali wyprawę do dalekiego Zimbabwe, 371 00:26:31,760 --> 00:26:34,839 aby wspomóc utalentowaną sportowo młodzież, 372 00:26:34,880 --> 00:26:37,919 pomóc w budowie boiska i przeprowadzić treningi. 373 00:26:37,960 --> 00:26:42,919 A wszystko zaczęło się od filmu, na którym dzieci grały w koszykówkę bez piłki. 374 00:26:43,640 --> 00:26:46,719 Grupa koszykarzy z Polski odwiedziła Zimbabwe, 375 00:26:46,760 --> 00:26:49,999 by pokazać dzieciakom prawdziwe piękno tego sportu. 376 00:26:50,040 --> 00:26:52,599 Dzieciaki chciały grać w koszykówkę, 377 00:26:52,640 --> 00:26:55,719 a nie miały tych piłek i trenowały zupełnie "na sucho", 378 00:26:55,760 --> 00:26:59,159 podając do siebie nieistniejącą piłkę i kozłując dalej. 379 00:26:59,200 --> 00:27:01,759 Ona nas zainspirowała do tego. 380 00:27:02,760 --> 00:27:06,599 Koszykarscy misjonarze przekazali dzieciom piłki i sprzęt, 381 00:27:06,640 --> 00:27:11,119 dofinansowali budowę boiska, a także zorganizowali ćwiczenia i turniej. 382 00:27:11,160 --> 00:27:15,959 W roli trenerów olimpijczyk z Paryża Przemysław Zamojski oraz Kacpa. 383 00:27:16,000 --> 00:27:19,119 Te kilka momentów, te kilka uśmiechów, 384 00:27:19,160 --> 00:27:22,359 to jest coś pięknego, co możemy im dać. 385 00:27:22,400 --> 00:27:27,039 Możemy im wręczyć kilka piłek i możemy podzielić się swoim doświadczeniem, 386 00:27:27,080 --> 00:27:31,719 przekazać im swoje spostrzeżenia na temat życia nie tylko tego sportowego. 387 00:27:31,760 --> 00:27:34,639 Koszykarze z Polski odwiedzili cztery miasta, 388 00:27:34,680 --> 00:27:39,519 w każdym z nich prowadzili zajęcia i inspirowali młodych zawodników. 389 00:27:39,560 --> 00:27:42,199 Ale i dla nich to też była to lekcja. 390 00:27:42,240 --> 00:27:46,879 Tego najbardziej nauczyła mnie Afryka, że można nie mieć nic. 391 00:27:47,080 --> 00:27:52,879 Na zasadzie dzieciaki nie miały butów, były po prostu głodne, ale miały radość. 392 00:27:55,720 --> 00:27:59,519 Młodzi zawodnicy pokazali dużo pasji i zaangażowania, 393 00:27:59,560 --> 00:28:04,159 a efekty tej akcji wpłyną na kolejne pokolenia koszykarzy z Zimbabwe. 394 00:28:04,200 --> 00:28:08,479 Ten na pozór niewielki gest może mieć dla dzieci wielkie znaczenie. 395 00:28:08,520 --> 00:28:12,959 Odnajdzie swoją drogę i będzie miało tą okazję wyrwać się z tego kraju 396 00:28:13,000 --> 00:28:15,919 i zaistnieć na międzynarodowej arenie. 397 00:28:15,960 --> 00:28:19,399 Tego życzę każdemu z osobna dzieciakowi. 398 00:28:20,360 --> 00:28:24,199 Bo w Zimbabwe sport nie jest priorytetem, ale odskocznią. 399 00:28:24,240 --> 00:28:28,399 Ludzie żyją tu z dnia na dzień i nie mogą być pewni swojej przyszłości. 400 00:28:28,440 --> 00:28:31,719 Dla tych dzieciaków, dla mieszkańców Zimbabwe, 401 00:28:31,760 --> 00:28:37,479 problemem jest najbliższy posiłek, który będzie, a może będzie za kilka dni. 402 00:28:37,720 --> 00:28:41,959 Ekipa nie powiedziała jeszcze ostatniego słowa i nie wyklucza, 403 00:28:42,000 --> 00:28:45,319 że wróci z kolejną koszykarską misją do Afryki. 404 00:28:50,560 --> 00:28:53,119 Najświętszym miejscem chrześcijaństwa, 405 00:28:53,160 --> 00:28:58,639 do którego płyną myśli wszystkich wierzących w czasie Wielkanocy, jest grób Jezusa. 406 00:28:58,680 --> 00:29:02,719 Znajduje się on w Bazylice Grobu Świętego w Jerozolimie. 407 00:29:02,760 --> 00:29:07,399 I choć z powodu wojny, mniej niż zazwyczaj jest tam pielgrzymów ze świata, 408 00:29:07,440 --> 00:29:14,959 to modlitwy przy grobie Chrystusa zawsze gromadzą chrześcijan, którzy świętują zmartwychwstanie. 409 00:29:38,240 --> 00:29:41,439 To była "19.30" w Niedzielę Wielkanocną. 410 00:29:41,480 --> 00:29:46,559 Dziękuję za wspólny czas i życzę państwu oddechu od codzienności, 411 00:29:46,600 --> 00:29:49,599 dobrej pogody i powodów do radości. 412 00:29:49,640 --> 00:29:52,319 Do zobaczenia jutro.