1
26:27:01,189 --> 26:27:01,188
Tragedia na urlopie
- funkcjonariusz SOP
zaatakował nożem swoich bliskich.

2
26:27:01,189 --> 26:27:01,188
Wycofanie - Biały Dom
analizuje polityczne straty
po zamieszkach w Minnesocie.

3
26:27:01,191 --> 26:27:01,190
Polska zbrojna - 200 mld zł pożyczek
na uzbrojenie naszej armii.

4
26:27:01,197 --> 26:27:01,196
81 lat temu, w mroźne
i śnieżne popołudnie,

5
26:27:01,200 --> 26:27:01,199
otwarli bramy obozów
Auschwitz, Birkenau i Monowitz.

6
26:27:01,201 --> 26:27:01,200
Znaleźli około 7 tys.
ocalałych więźniów,

7
26:27:01,202 --> 26:27:01,201
Wcześniej kilkadziesiąt tysięcy
hitlerowcy wywlekli
w marszach śmierci, ewakuując obóz.

8
26:27:01,203 --> 26:27:01,202
Rocznicowe uroczystości
obserwuje Anna Hałas.

9
26:27:01,204 --> 26:27:01,203
Ubywa świadków, a jak ma się pamięć?

10
26:27:01,205 --> 26:27:01,204
"Auschwitz nie spadło z nieba"
- mówił 6 lat temu tutaj
śp. Marian Turski.

11
26:27:01,207 --> 26:27:01,206
Słowa w podobnym duchu
wybrzmiały też dziś.

12
26:27:01,207 --> 26:27:01,206
Niech pamięć o Holokauście
nie będzie ciężarem,

13
26:27:01,208 --> 26:27:01,207
ale światłem
i drogowskazem w ciemności,
która niestety odradza się

14
26:27:01,211 --> 26:27:01,210
Niemiecka machina śmierci
pochłonęła życia 6 mln Żydów,
ale też Polaków i innych narodowości.

15
26:27:01,212 --> 26:27:01,211
e przedwojen e zdjęcia o iar,
kt re państwoń Rdzą, przypominają,

16
26:27:01,213 --> 26:27:01,212
że więźniowie to nie obozowe numery,
jak chcieli Niemcy.

17
26:27:01,213 --> 26:27:01,212
To byli ludzie,
którzy mieli plany, marzenia, rodziny,

18
26:27:01,214 --> 26:27:01,213
a którym inni ludzie zgotowali piekło.

19
26:27:01,215 --> 26:27:01,214
Droga od nienawiści do zagłady
jest krótka

20
26:27:01,215 --> 26:27:01,214
- przypominali obecni na obchodach
byli więźniowie.

21
26:27:01,216 --> 26:27:01,215
A było ich tu około 20.

22
26:27:01,217 --> 26:27:01,216
10 i pół, prawie 11 miałam już.

23
26:27:01,218 --> 26:27:01,217
Barbara Doniecka razem ze swoją mamą
trafiła do Auschwitz-Birkenau
w sierpniu '44 roku,

24
26:27:01,219 --> 26:27:01,218
w czasie powstania warszawskiego.

25
26:27:01,220 --> 26:27:01,219
Jak się pociąg zatrzymał,
to ktoś krzyknął:
"rany boskie, to Oświęcim!".

26
26:27:01,221 --> 26:27:01,220
Wiedzieliście już, co to znaczy?

27
26:27:01,222 --> 26:27:01,221
No tak, że to jakiś obóz jest
taki tragiczny,
że mordują tutaj ludzi.

28
26:27:01,224 --> 26:27:01,223
Dym taki czarny leciał, Boże, popiół.

29
26:27:01,225 --> 26:27:01,224
To trupów palili.

30
26:27:01,226 --> 26:27:01,225
Podwozili, pamiętam, takimi taczkami
i to nagie osoby były,

31
26:27:01,227 --> 26:27:01,226
okropne wrażenie to robiło.

32
26:27:01,228 --> 26:27:01,227
Boże, gdzie myśmy przyjechali.

33
26:27:01,229 --> 26:27:01,228
Piekło na Ziemi.

34
26:27:01,231 --> 26:27:01,230
Na ścianie obrazy bawiących się
i uczących się dzieci.

35
26:27:01,232 --> 26:27:01,231
W rzeczywistości leżały ściśnięte
na drewnianych pryczach,
głodne i zmarznięte.

36
26:27:01,233 --> 26:27:01,232
Największy strach - obozowy prysznic.

37
26:27:01,234 --> 26:27:01,233
Ja się dowiedziałam,
że jak się kończy ta kąpiel,
to Niemcy puszczają gaz,

38
26:27:01,235 --> 26:27:01,234
ta podłoga się rozsuwa
i my tam lecimy do tej piwnicy
i oni stamtąd palą.

39
26:27:01,239 --> 26:27:01,238
Jak dochodzimy do bramy,
pojawiła się rampa i napis
"Arbeit macht frei"

40
26:27:01,241 --> 26:27:01,240
- wiadomo było, co jest.

41
26:27:01,241 --> 26:27:01,240
Niemcy chcieli odebrać ofiarom
człowieczeństwo,

42
26:27:01,242 --> 26:27:01,241
zamienić ludzi w obozowe numery.

43
26:27:01,243 --> 26:27:01,242
To numer Stanisława Zalewskiego.

44
26:27:01,244 --> 26:27:01,243
Z Auschwitz trafił
do obozu Mauthausen,

45
26:27:01,245 --> 26:27:01,244

zmuszony do niewolniczej pracy
w kamieniołomie.

46
26:27:01,245 --> 26:27:01,244
Obojętnie czy śmierć przyszła głodem,
czy śmierć przyszła przez zagazowanie,
to była śmierć.

47
26:27:01,247 --> 26:27:01,246
Ale do śmierci
żeśmy się przyzwyczaili,

48
26:27:01,247 --> 26:28:20,389
bo na apelu, jeśli ktoś
w czasie pracy nie wytrzymał,
czy został zabity,

49
26:28:20,430 --> 26:28:20,429
to więźniowie stali, a umarli leżeli,
bo liczba musiała się zgadzać.

50
26:28:20,432 --> 26:28:20,431
W obchodach rocznicy
wyzwolenia Auschwitz-Birkenau
wziął udział prezydent.

51
26:28:20,433 --> 26:28:20,432
Auschwitz pozostaje symbolem
zupełnego odhumanizowania,
pełnego barbarzyństwa,

52
26:28:20,434 --> 26:28:20,433
był fabryką śmierci
zorganizowaną przez Niemców.

53
26:28:20,435 --> 26:28:20,434
Ale ta droga
rozpoczęła się dużo wcześniej,
w międzywojennych Niemczech.

54
26:28:20,437 --> 26:28:20,436
Świat milczał.

55
26:28:20,437 --> 26:28:20,436
gdy dziś znów odadza się nienawiś5

56
26:28:20,439 --> 26:28:20,440
- apelowali byli więźniowie
w czasie uroczystości
w budynku tzw. dawnej sauny.