1
00:00:14,040 --> 00:00:17,039
Tragedia w Krakowie.
Lekarz ofiarą nożownika.

2
00:00:17,080 --> 00:00:19,599
Echa debaty. Kto zyska, kto straci?

3
00:00:19,640 --> 00:00:24,079
Przyczyny awarii. Kto odpowiada
za hiszpański blackout?

4
00:00:39,480 --> 00:00:42,919
Joanna Dunikowska-Paź,
zapraszam na "19:30".

5
00:00:42,960 --> 00:00:46,399
"Byliśmy bezradni,
to niewyobrażalna tragedia"

6
00:00:46,440 --> 00:00:49,999
- mówią lekarze
Szpitala Uniwersyteckiego w Krakowie,

7
00:00:50,040 --> 00:00:52,599
którzy walczyli o życie
swojego kolegi.

8
00:00:52,640 --> 00:00:56,599
Lekarza, który został zaatakowany
przez nożownika
w gabinecie ortopedycznym,

9
00:00:56,640 --> 00:01:00,159
udzielając pomocy innej osobie,
nie udało się uratować.

10
00:01:00,200 --> 00:01:04,599
Po kolejnym brutalnym ataku na medyka
przerażeni pracownicy ochrony zdrowia
pytają,

11
00:01:04,640 --> 00:01:08,799
jak mają nieść pomoc
bez strachu o własne życie.

12
00:01:08,840 --> 00:01:11,159
To jest coś niewyobrażalnego.

13
00:01:11,200 --> 00:01:13,879
Ale to niewyobrażalne
jednak się stało.

14
00:01:13,920 --> 00:01:18,319
Około 10.00 rano do gabinetu ortopedy
w Szpitalu Uniwersyteckim
w Krakowie

15
00:01:18,360 --> 00:01:20,679
wtargnął 35-letni mężczyzna.

16
00:01:20,720 --> 00:01:23,319
Najpierw słownie wyrażał
swoje niezadowolenie

17
00:01:23,360 --> 00:01:26,599
z przeprowadzonego
zabiegu ortopedycznego,

18
00:01:26,640 --> 00:01:31,679
a następnie wyjął nóż
i kilkukrotnie ugodził lekarza.

19
00:01:31,720 --> 00:01:37,359
W tym czasie w gabinecie
znajdowała się pacjentka,
której na szczęście nic się nie stało.

20
00:01:37,400 --> 00:01:40,119
Na krzyki kobiety
zareagowali ochroniarze,
potem do szpitala przyjechała policja.

21
00:01:40,160 --> 00:01:45,919
Kiedy interweniowała ochrona,
mężczyzna był pobudzony.

22
00:01:45,960 --> 00:01:48,999
Natomiast kiedy interweniowali
policjanci,

23
00:01:49,040 --> 00:01:53,399
kiedy został obezwładniony,
uspokoił się
i wykonywał polecenia policjantów.

24
00:01:53,440 --> 00:01:57,919
Pomocy rannemu w brzuch
i klatkę piersiową ortopedzie
udzielono niemal natychmiast,

25
00:01:57,960 --> 00:02:01,639
w walkę o jego życie
zaangażowanych było ponad 20 osób.

26
00:02:01,680 --> 00:02:05,279
Niestety obrażenia, jakie otrzymał,
były śmiertelne.

27
00:02:05,320 --> 00:02:07,559
Niepowetowana strata.

28
00:02:07,600 --> 00:02:14,239
Wszyscy znaliśmy Tomka,
cudowny ortopeda, cudowny człowiek.

29
00:02:14,280 --> 00:02:16,319
Pracował w tym szpitalu od wielu lat.
Mnie po prostu brak słów.

30
00:02:19,160 --> 00:02:23,319
Na tragedię zareagowali
m.in. premier oraz prezydent.

31
00:02:28,080 --> 00:02:30,959
Przesłuchanie zatrzymanego mężczyzny
zaplanowane jest na jutro,

32
00:02:31,000 --> 00:02:33,719
potem najprawdopodobniej
usłyszy zarzuty.

33
00:02:33,760 --> 00:02:36,479
Środowisko lekarskie
jest pogrążone w żałobie.

34
00:02:36,520 --> 00:02:39,879
Przypadki, kiedy lekarz
jest zaszczuwany w Internecie,

35
00:02:39,920 --> 00:02:44,359
kiedy słyszy obelgi
pod swoim nazwiskiem,
to nie są przypadki odosobnione.

36
00:02:44,400 --> 00:02:49,319
To, czego się obawiamy,
to że lekarze będą się obawiali
wykonywać swój zawód.

37
00:02:49,360 --> 00:02:54,999
Bo to kolejny w ostatnich miesiącach
przypadek agresji
wobec personelu medycznego.

38
00:02:55,040 --> 00:03:00,799
Wczoraj w Szpitalu Specjalistycznym
w Częstochowie pacjent
brutalnie zaatakował lekarkę.

39
00:03:00,840 --> 00:03:05,119
Pacjent znieważył lekarkę,
popchnął ją, uderzył w twarz i kopnął.

40
00:03:05,160 --> 00:03:10,559
Groził jej też pozbawieniem życia.

41
00:03:10,600 --> 00:03:16,079
Zawód lekarza staje się
bardzo niebezpieczny z uwagi na to,
że pacjenci są nieobliczalni.

42
00:03:16,120 --> 00:03:19,639
Dla większej ochrony lekarzy
i ratowników medycznych

43
00:03:19,680 --> 00:03:23,199
rząd jeszcze w czerwcu
ma przyjąć nowelizację
Kodeksu karnego.

44
00:03:23,240 --> 00:03:29,439
Za przemoc wobec osób
ratujących życie
może grozić nawet 5 lat więzienia.

45
00:03:32,160 --> 00:03:35,919
Wciąż głośne są echa
poniedziałkowej przedwyborczej debaty.

46
00:03:35,960 --> 00:03:38,679
Kandydaci oko w oko
i w ogniu wzajemnych pytań

47
00:03:38,720 --> 00:03:42,319
wywoływali do tablicy
politycznych przeciwników
lub koalicjantów

48
00:03:42,360 --> 00:03:44,759
w zależności od przyjętej taktyki.

49
00:03:44,800 --> 00:03:48,199
Na debacie pojawiła się
porzucona w Końskich
biało-czerwona flaga,

50
00:03:48,240 --> 00:03:51,799
po dyskusji zostały pamiątkowe selfie
i oceny kandydatów.

51
00:03:51,840 --> 00:03:55,039
Wszystkiemu przyjrzał się
Daniel Chaliński.

52
00:03:55,080 --> 00:04:01,199
Ponad dwugodzinna debata pełna pytań,
złośliwości i gadżetów,
zaczęła się od nawiązania do...

53
00:04:01,240 --> 00:04:04,599
Pozwoli pan, że odpowiem,
co tu robi ta polska flaga.

54
00:04:04,640 --> 00:04:05,719
...Końskich.

55
00:04:05,760 --> 00:04:09,999
W chwili gdy Rafał Trzaskowski
wyciągnął flagę,
jego sztab opublikował spot.

56
00:04:10,040 --> 00:04:12,839
Panie Karolu,
nie zapomniał pan czegoś?

57
00:04:12,880 --> 00:04:17,599
Zawsze z tą piękną
biało-czerwoną flagą.

58
00:04:17,640 --> 00:04:20,519
Jak widać, nie zawsze,
bo Karol Nawrocki

59
00:04:20,560 --> 00:04:24,319
po debacie w Końskich
flagę zostawił przy swoim stanowisku.

60
00:04:24,360 --> 00:04:28,119
Wszyscy wiemy, co to oznacza
porzucić flagę na placu boju.

61
00:04:28,160 --> 00:04:31,799
Każdy to wie z historii Polski
i każdy, kto interesuje się wojskiem.

62
00:04:31,840 --> 00:04:36,399
Flagi po prostu się nie porzuca
i dlatego ją tu dzisiaj mam.

63
00:04:36,440 --> 00:04:40,199
I na tym - zdaniem obserwatorów
sceny politycznej - zyskał.

64
00:04:40,240 --> 00:04:46,519
Myślę, że ten rekwizyt
już będzie Trzaskowskiemu towarzyszył
do 1 czerwca,

65
00:04:46,560 --> 00:04:52,799
że tę flagę będzie nosił wszędzie,
co jest niesłychanie
dla Nawrockiego niewygodne.

66
00:04:52,840 --> 00:04:54,839
Niewygodne z kilku powodów.

67
00:04:54,880 --> 00:04:59,879
Bo przecież PiS i sam Karol Nawrocki
z biało-czerwoną flagą
się nie rozstają.

68
00:04:59,920 --> 00:05:04,159
Przykładem jest chociażby
ostatnia konwencja kandydata PiS.

69
00:05:04,200 --> 00:05:09,679
On sam, dziś komentując
zostawienie flagi,
nawiązuje do wydarzeń z Monte Casino.

70
00:05:09,720 --> 00:05:12,999
Symbolem tego,
że ta twierdza została zdobyta.

71
00:05:13,040 --> 00:05:16,639
I tłumaczy, że flagę zostawił
- uwaga - specjalnie.

72
00:05:16,680 --> 00:05:21,479
Wszedłem, wygrałem,
zostawiłem Rafałowi Trzaskowskiemu
biało-czerwoną flagę.

73
00:05:21,520 --> 00:05:26,359
Tyle że Nawrocki
przekazał Trzaskowskiemu flagę LGBT,
a nie biało-czerwoną.

74
00:05:26,400 --> 00:05:28,599
Tę zostawił przy swoim pulpicie.

75
00:05:28,640 --> 00:05:31,799
Biało-czerwonej
nigdy nie wypuszcza się z rąk.

76
00:05:31,840 --> 00:05:35,959
Rafał Trzaskowski
z biało-czerwoną flagą
udał się po debacie na swój wiec.

77
00:05:36,000 --> 00:05:39,719
Dziś rano w mediach społecznościowych
zamieścił z nią zdjęcie.

78
00:05:39,760 --> 00:05:44,399
Ale debata w formie jeden na jeden
miała też
kilka innych ważnych momentów.

79
00:05:51,040 --> 00:05:53,919
Magdalena Biejat
pytała Sławomira Mentzena

80
00:05:53,960 --> 00:05:59,479
o historię 14-letniej
niepełnosprawnej dziewczyny,
którą zgwałcił członek rodziny.

81
00:05:59,520 --> 00:06:03,639
Gdyby pan mógł decydować
o kształcie prawa aborcyjnego
w Polsce,

82
00:06:03,680 --> 00:06:10,079
to podtrzymuje pan słowa,
żeby ta dziewczyna
nie miała prawa do przerwania ciąży?

83
00:06:10,120 --> 00:06:13,759
Mam nadzieje, że tego rodzaju
przypadki będą jak najrzadsze.

84
00:06:13,800 --> 00:06:16,239
Natomiast żeby takie były,
to trzeba realizować
zupełnie inną politykę niż wy.

85
00:06:16,280 --> 00:06:18,359
Odpowiedzi jednoznacznej zabrakło.

86
00:06:18,400 --> 00:06:22,159
Za to Szymon Hołownia
zarzucił Rafałowi Trzaskowskiemu
upolitycznienie spółek Skarbu Państwa.

87
00:06:22,200 --> 00:06:24,999
Czy jeżeli zostaniesz prezydentem,
to podpiszesz ustawę,

88
00:06:25,040 --> 00:06:28,719
która porządkuje sytuację
w spółkach Skarbu Państwa,
która nie dopuści do tego,

89
00:06:28,760 --> 00:06:31,039
że partyjny nepotyzm,
zatrudnianie hejterów,

90
00:06:31,080 --> 00:06:33,919
ludzi z Tramwajów Warszawskich
było standardem?

91
00:06:33,960 --> 00:06:38,519
To jest bardzo łatwe się dystansować
do tego, co robi rząd,
i atakować go z wygodnej pozycji,

92
00:06:38,560 --> 00:06:41,439
ale przypomnę ci,
że jesteś drugą osobą w państwie

93
00:06:41,480 --> 00:06:44,239
i ponosisz
dużo większą odpowiedzialność za to,

94
00:06:44,280 --> 00:06:46,639
co się teraz dzieje
w spółkach Skarbu Państwa niż ja.

95
00:06:46,680 --> 00:06:50,799
Było też nawiązanie do zdjęć,
które marszałek robił podczas pogrzebu
papieża Franciszka.

96
00:06:50,840 --> 00:06:53,199
Sławomir Mentzen.
Nie może być inaczej, zapraszam.

97
00:06:53,240 --> 00:06:56,479
Zdjęcie Sławomir Mentzen
wrzucił w trakcie debaty do sieci.

98
00:06:56,520 --> 00:06:58,639
Szybko odpowiedział mu
Szymon Hołownia.

99
00:06:58,680 --> 00:07:02,279
Pozostali kandydaci też wielokrotnie
korzystali z tabletów czy z telefonów.

100
00:07:02,320 --> 00:07:05,639
Maciej Maciak postanowił nawet
go odebrać i wyjść na papierosa.

101
00:07:05,680 --> 00:07:06,999
Były też rekwizyty.

102
00:07:07,040 --> 00:07:09,599
Jestem hydraulikiem
z zawodu pierwszego.

103
00:07:09,640 --> 00:07:12,239
Wiem, jak dokręcić
wszystkim politykom śrubę.

104
00:07:12,280 --> 00:07:14,919
Pierwsza tura wyborów
odbędzie się 18 maja.

105
00:07:14,960 --> 00:07:19,719
6 dni wcześniej odbędzie się debata
w Telewizji Polskiej.

106
00:07:20,040 --> 00:07:23,519
Antysemickie i antyukraińskie hasła
Grzegorza Brauna

107
00:07:23,560 --> 00:07:27,319
czy podziw dla Władimira Putina
wyrażany przez Macieja Maciaka.

108
00:07:27,360 --> 00:07:30,319
Podczas debaty
nie brakowało radykalnych poglądów.

109
00:07:30,360 --> 00:07:33,159
Nie zawsze warto je cytować,
ale trzeba zapytać,

110
00:07:33,200 --> 00:07:37,119
gdzie wolność słowa
przekracza granice zdrowego rozsądku.

111
00:07:37,160 --> 00:07:38,999
Była debata, jest pozew.

112
00:07:39,040 --> 00:07:41,599
To był obrzydliwy antysemicki ściek.

113
00:07:41,640 --> 00:07:44,519
Magdalena Biejat
składa zawiadomienie do prokuratury

114
00:07:44,560 --> 00:07:48,319
przeciwko Grzegorzowi Braunowi
za szerzenie mowy nienawiści.

115
00:07:48,360 --> 00:07:53,759
Jego miejsce nie jest w polityce,
nie jest w europarlamencie,
jest w areszcie.

116
00:07:53,800 --> 00:07:56,559
To efekt antysemickich haseł z debaty.

117
00:07:56,600 --> 00:08:02,119
Czy dostrzega pan problem judaizacji,
czy mówiąc prostszym językiem:

118
00:08:02,160 --> 00:08:08,959
Żydzi mają
stanowczo za dużo do powiedzenia
w polskich sprawach.

119
00:08:09,000 --> 00:08:13,039
Na słowa Brauna ostro zareagowała
Magdalena Biejat.

120
00:08:13,080 --> 00:08:15,839
To jest skandaliczne,
że pozwala się na to,

121
00:08:15,880 --> 00:08:20,919
żeby taki ściek antysemicki,
jaki zaprezentował pan Braun
na samym początku tej debaty,

122
00:08:20,960 --> 00:08:23,079
przeszedł w tym studiu bez echa.

123
00:08:23,120 --> 00:08:26,399
Ja nie będę milczeć wtedy,
kiedy ludzie mówią takie rzeczy.

124
00:08:26,440 --> 00:08:28,639
To zresztą
nie jedyny taki moment debaty.

125
00:08:28,680 --> 00:08:31,999
Kilka dni temu był pan oflagowany
żydowskim żonkilem.

126
00:08:32,040 --> 00:08:33,439
Nieprawdopodobne.

127
00:08:33,480 --> 00:08:35,559
Tym znakiem żydowskim, hańby.

128
00:08:35,600 --> 00:08:38,919
O czym pan mówi?! Jakiej hańby?
To było powstanie w getcie.

129
00:08:38,960 --> 00:08:42,039
O czym pan opowiada?
To są bohaterowie naszej historii.

130
00:08:42,080 --> 00:08:45,319
Coś nieprawdopodobnego.
Ja tego nie będę słuchał.

131
00:08:46,440 --> 00:08:50,559
Powstanie w getcie warszawskim
było pierwszym zbrojnym zrywem
w okupowanej przez Niemców Polsce.

132
00:08:50,600 --> 00:08:55,639
To, co mówi pan Braun, to są słowa
żywcem wzięte z nazistowskiej,
niemieckiej propagandy

133
00:08:55,680 --> 00:08:57,639
z lat 30. ubiegłego wieku.

134
00:08:57,680 --> 00:09:02,039
Politycy Platformy z kolei
wytykają kandydatowi PiS
i zarazem prezesowi IPN,

135
00:09:02,080 --> 00:09:04,279
że nie zareagował na słowa Brauna.

136
00:09:04,320 --> 00:09:07,119
Gdyby Karol Nawrocki nie był
kandydatem na prezydenta,

137
00:09:07,160 --> 00:09:11,639
powiedziałbym, że powinien
natychmiast podać się do dymisji,
jeśli chodzi o szefa IPN.

138
00:09:11,680 --> 00:09:15,079
Pan redaktor wie,
jaka była formuła debaty.

139
00:09:15,120 --> 00:09:20,079
Nie było w stanie zareagować
na wypowiedzi wielu kandydatów.

140
00:09:20,120 --> 00:09:23,599
Chyba nie ma pan redaktor wrażenia,
że ja...

141
00:09:23,640 --> 00:09:27,159
Nie jestem antysemitą,
jestem dumnym Polakiem.

142
00:09:27,200 --> 00:09:29,959
To już drugie zawiadomienie
Magdaleny Biejat.

143
00:09:30,000 --> 00:09:33,879
Pierwsze dotyczyło
wtargnięcia Brauna do szpitala
w Oleśnicy do gabinetu lekarki,

144
00:09:33,920 --> 00:09:37,039
która przeprowadziła aborcję
w 36. tygodniu ciąży,

145
00:09:37,080 --> 00:09:40,639
powołując się na przesłankę
zagrożenia zdrowia i życia kobiety.

146
00:09:40,680 --> 00:09:44,799
Po tych wydarzeniach w liście otwartym
od Grzegorza Brauna
odcięła się siostra.

147
00:09:44,840 --> 00:09:48,679
To jest człowiek, który zamienia się
w naszego własnego
rodzimego terrorystę,

148
00:09:48,720 --> 00:09:53,119
tyle że z immunitetem, za co możemy
podziękować Konfederacji,
która wpuściła go na listy.

149
00:09:53,160 --> 00:09:55,959
Grzegorz Braun
został usunięty z Konfederacji,

150
00:09:56,000 --> 00:10:00,159
gdy ogłosił konkurencyjny
do Sławomira Mentzena
start w wyborach prezydenckich.

151
00:10:00,200 --> 00:10:03,559
Nie zgadzam się z poglądami
prorosyjskimi pana Maciaka,

152
00:10:03,600 --> 00:10:07,479
antysemityzmu pana Brauna
ja się nie dopatrzyłem.

153
00:10:07,520 --> 00:10:11,239
Rok temu Braun usłyszał zarzuty
znieważenia na tle religijnym

154
00:10:11,280 --> 00:10:14,559
za ten incydent gaszenia
świecy chanukowej w sejmie.

155
00:10:14,600 --> 00:10:17,599
Na pytanie o dzisiejszy pozew
nie chciał odpowiadać,

156
00:10:17,640 --> 00:10:21,759
mówiąc, że konferencja ma inny temat,
i tak wypraszając dziennikarza.

157
00:10:21,800 --> 00:10:23,359
Wypad z baru.

158
00:10:23,400 --> 00:10:24,999
Szerokim echem...

159
00:10:25,040 --> 00:10:26,639
Czy podziwia pan Putina?

160
00:10:26,680 --> 00:10:29,199
...odbiły się też te słowa
Macieja Maciaka.

161
00:10:29,240 --> 00:10:36,239
Każdy z nas tutaj w Polsce
nie dałby rady wytrzymać
takiej presji.

162
00:10:36,280 --> 00:10:40,239
To świadczy o tym,
że jest bardzo dobrym politykiem.

163
00:10:40,280 --> 00:10:43,759
To, co przed chwila usłyszeliśmy,
to coś nieprawdopodobnego,

164
00:10:43,800 --> 00:10:48,119
w momencie kiedy Putin
morduje ludzi, morduje dzieci,
pozwala na gwałty w Ukrainie.

165
00:10:48,160 --> 00:10:52,959
Słowa uznania Macieja Maciaka
dla Putina natychmiast zacytowały
rosyjskie media.

166
00:10:53,000 --> 00:10:55,119
Wczoraj już zupełnie odkrył karty.

167
00:10:55,160 --> 00:10:59,239
Pokazał, że jest po prostu
testowym politykiem opcji rosyjskiej
w Polsce.

168
00:10:59,280 --> 00:11:01,399
Po wczorajszej debacie padają pomysły

169
00:11:01,440 --> 00:11:04,879
zwiększenia
wymaganej do rejestracji kandydata
liczby podpisów.

170
00:11:04,920 --> 00:11:07,719
Ten język debaty
musi być na odpowiednim poziomie.

171
00:11:07,760 --> 00:11:10,999
On nie może znajdować się w rynsztoku.

172
00:11:11,040 --> 00:11:12,439
Ile to powinno być?

173
00:11:12,480 --> 00:11:14,439
Myślę, że 400-500 tysięcy.

174
00:11:14,480 --> 00:11:17,359
Myślę, że to powinno być
radykalnie więcej.

175
00:11:17,400 --> 00:11:20,839
Dziś wystarczy zebrać
minimum 100 tysięcy.

176
00:11:22,880 --> 00:11:25,999
Rekomendacja wdrożenia
28 postępowań karnych

177
00:11:26,040 --> 00:11:29,119
oraz 43 dyscyplinarnych
wobec prokuratorów.

178
00:11:29,160 --> 00:11:36,159
Poznaliśmy drugą część raportu
z audytu spraw z lat 2016-2023
z czasów rządów PiS.

179
00:11:36,200 --> 00:11:39,439
Specjalny zespół prokuratorów
wniosków ma więcej,

180
00:11:39,480 --> 00:11:44,599
a to, co się w nim znalazło,
przeanalizował Mateusz Dolatowski.

181
00:11:44,640 --> 00:11:51,639
Niezależność prokuratora
dla ówczesnego kierownictwa
prokuratury nie miała znaczenia.

182
00:11:51,680 --> 00:11:55,199
To jeden z głównych wniosków
drugiej części raportu,

183
00:11:55,240 --> 00:11:59,639
gdzie na blisko tysiącu stron
opisano nieprawidłowości
w ponad dwustu sprawach

184
00:11:59,680 --> 00:12:03,159
z czasów, gdy na czele prokuratury
stał Zbigniew Ziobro.

185
00:12:03,200 --> 00:12:10,599
Dzisiaj głównym moim zadaniem
jest zadanie eliminacji
wszelkiej patologii,

186
00:12:10,640 --> 00:12:13,839
jaka miała miejsce w prokuraturze.

187
00:12:13,880 --> 00:12:19,199
Zespół badający sprawy rekomenduje,
by w 36 sprawach
podjąć lub wznowić postępowanie,

188
00:12:19,240 --> 00:12:23,559
w 28 - wdrożyć postępowanie karne
dotyczące działań prokuratorów,

189
00:12:23,600 --> 00:12:25,919
a w 43 - postępowanie służbowe.

190
00:12:25,960 --> 00:12:28,199
A to główny wniosek z raportu:

191
00:12:28,240 --> 00:12:31,279
Wykazano nie tylko brak obiektywizmu
i bezstronności,

192
00:12:31,320 --> 00:12:35,319
ale przede wszystkim
wykorzystanie prokuratury
do realizacji politycznych celów,

193
00:12:35,360 --> 00:12:38,479
i to nie tylko w skali ogólnokrajowej,
ale nawet lokalnej.

194
00:12:38,520 --> 00:12:46,119
Zbigniew Ziobro to głowa
tej całej machiny, która zniszczył
system prawa w naszym kraju.

195
00:12:46,160 --> 00:12:48,919
To dobrze, że prokuratura
analizuje te śledztwa,

196
00:12:48,960 --> 00:12:53,599
które zostały po prostu zaniedbane
i wykonywane na polityczne zamówienie.

197
00:12:53,640 --> 00:12:56,479
Idzie sprawiedliwość
po Adama Bodnara.

198
00:12:56,520 --> 00:12:57,679
To jest groźba?

199
00:12:57,720 --> 00:12:59,679
Nie, to jest fakt.

200
00:12:59,720 --> 00:13:02,919
Gdy prokuratura rozlicza
przeszłość polityków PiS-u,

201
00:13:02,960 --> 00:13:05,519
w kampanii wyborczej
mowa już o przyszłości.

202
00:13:05,560 --> 00:13:09,919
Zakończenie projektu
"Rozliczenia poprzedników"
będzie możliwe tylko wtedy,

203
00:13:09,960 --> 00:13:13,879
gdy w Pałacu Prezydenckim
nastąpi realna zmiana
- słyszymy od rządzących,

204
00:13:13,920 --> 00:13:19,239
by prezydent nie kontynuował
działań obecnej głowy państwa.

205
00:13:25,480 --> 00:13:28,999
Celem kampanii prezydenckiej PiS-u
jest, żeby prezydentem
został Karol Nawrocki,

206
00:13:29,040 --> 00:13:33,879
później hurtowo ułaskawiał
wszystkich tych, którzy dopuścili się
złodziejstwa, patologii i szalbierstw.

207
00:13:33,920 --> 00:13:36,919
Większość badanych w sondażu Opinia24
dla Radia Zet chce,

208
00:13:36,960 --> 00:13:40,279
by obecna władza
rozliczyła poprzednią, z PiS na czele.

209
00:13:40,320 --> 00:13:43,279
Co ciekawe, mimo takiej narracji
polityków PiS-u...

210
00:13:43,320 --> 00:13:44,999
To są więźniowie polityczni.

211
00:13:45,040 --> 00:13:47,759
...blisko 1/3 wyborców
Karola Nawrockiego uważa,

212
00:13:47,800 --> 00:13:50,599
że należy pociągnąć polityków PiS-u
do odpowiedzialności.

213
00:13:50,640 --> 00:13:53,559
Dlaczego tych 26% nie udało się
przekonać do waszej wizji?

214
00:13:53,600 --> 00:13:59,159
Te sondaże mają taką samą wartość
jak sondaż prezydencki z 2015 roku.

215
00:13:59,200 --> 00:14:01,879
Podzieleni są też wyborcy
Sławomira Mentzena.

216
00:14:01,920 --> 00:14:06,519
Ponad połowa
jest przeciwna rozliczeniom,
ale 41% powiada się za nimi.

217
00:14:06,560 --> 00:14:10,879
Bardzo liczymy na tych wyborców
Konfederacji,

218
00:14:10,920 --> 00:14:14,639
którzy wiedzą,
jak wyglądało państwo PiS

219
00:14:14,680 --> 00:14:19,399
i którzy wierzę,
że zagłosują za Rafałem Trzaskowskim
w drugiej turze.

220
00:14:19,440 --> 00:14:24,759
W ostatnim sondażu dla TVP
Sławomir Mentzen miał 15% poparcia.

221
00:14:31,440 --> 00:14:34,359
Ciemność i kompletny paraliż dróg,
lotnisk i kolei.

222
00:14:34,400 --> 00:14:39,239
Taki był krajobraz minionych godzin
w wielu miejscach w Hiszpanii,
Portugalii i Francji.

223
00:14:39,280 --> 00:14:43,199
I chociaż sytuacja wraca do normy,
to pozostawia poważne pytania.

224
00:14:43,240 --> 00:14:46,399
Czy "rzadkie zjawisko atmosferyczne"
spowodowało blackout,

225
00:14:46,440 --> 00:14:50,759
który dosłownie zatrzymał w miejscu
Półwysep Iberyjski?

226
00:14:50,800 --> 00:14:54,839
Dla mieszkańców Hiszpanii
było to wyjątkowo długie 9 godzin.

227
00:14:54,880 --> 00:15:01,039
O czym świadczą
te pełne emocji reakcje
na częściowe przywrócenie zasilania.

228
00:15:01,080 --> 00:15:09,999
Rozległą awarię - jedną z największych
w historii Europy - udało się usunąć
niemal w pełni dopiero nad ranem.

229
00:15:10,040 --> 00:15:14,479
I dopiero wtedy wielu ludzi
mogło wrócić do domów
i swoich bliskich.

230
00:15:14,520 --> 00:15:19,679
Te kobiety do Walencji
przyjechały po całej nocy
spędzonej na dworcu w Madrycie.

231
00:15:19,720 --> 00:15:22,759
Panował chaos. Nikt nic nie mówił.

232
00:15:22,800 --> 00:15:27,519
Nie było prądu, połączeń komórkowych,
nie można było rozmawiać z krewnymi.

233
00:15:27,560 --> 00:15:30,919
W związku z blackoutem
premier Hiszpanii zwołał dziś

234
00:15:30,960 --> 00:15:36,199
kolejne już nadzwyczajne posiedzenie
rady bezpieczeństwa
z udziałem króla Filipa VI.

235
00:15:36,240 --> 00:15:40,039
Hiszpania na szczęście przezwyciężyła
najgorszy kryzys

236
00:15:40,080 --> 00:15:43,079
i zmierza ku odzyskaniu
pełnej normalności.

237
00:15:43,120 --> 00:15:47,559
Ale ponad dobę po awarii
systemu zasilania
wciąż nie zna jej przyczyn.

238
00:15:47,600 --> 00:15:51,039
Hiszpański rząd zamierza dotrzeć
do sedna tej sprawy.

239
00:15:51,080 --> 00:15:56,879
Zostaną podjęte niezbędne reformy
i środki, aby zapewnić,
że to się nigdy więcej nie powtórzy.

240
00:15:56,920 --> 00:15:59,679
Wczoraj po południu
w ciągu pięciu sekund

241
00:15:59,720 --> 00:16:02,879
z systemu zniknęło nagle
15 gigawatów energii.

242
00:16:02,920 --> 00:16:06,359
To 60% procent jego mocy.

243
00:16:06,400 --> 00:16:10,759
Po Hiszpanii awaria objęła Portugalię
oraz część Francji.

244
00:16:10,800 --> 00:16:15,279
Operator systemu wykluczył,
że była spowodowana cyberatakiem,

245
00:16:15,320 --> 00:16:18,639
błędem ludzkim
lub zjawiskiem atmosferycznym.

246
00:16:18,680 --> 00:16:23,839
Szef rządu, że przyczyniła się do niej
nadprodukcja elektryczności
ze źródeł odnawialnych.

247
00:16:23,880 --> 00:16:30,359
Ale hiszpański Sąd Najwyższy
zapowiedział śledztwo w sprawie
możliwego ataku terrorystycznego.

248
00:16:30,400 --> 00:16:33,079
Skala awarii była bezprecedensowa.

249
00:16:33,120 --> 00:16:37,879
Uważnie przyglądamy się przyczynom
i temu,
jak dobrze byliśmy przygotowani,

250
00:16:37,920 --> 00:16:41,599
oraz jakie wnioski można wyciągnąć
z tego incydentu.

251
00:16:41,640 --> 00:16:45,119
Dziennik "El Pais" ocenia,
że blackout mógł kosztować

252
00:16:45,160 --> 00:16:48,839
tylko hiszpańską gospodarkę
nawet 4,5 mld euro.

253
00:16:48,880 --> 00:16:52,159
Ale kryzys energetyczny
może też wywrócić do góry nogami
scenę polityczną kraju,

254
00:16:53,440 --> 00:16:56,399
Liberalna Partia Kanady triumfuje
w wyborach do Izby Gmin.

255
00:16:56,440 --> 00:16:58,879
To dla liberałów
czwarta kadencja z rzędu

256
00:16:58,920 --> 00:17:01,519
i to sytuacja, której nie było
od ponad wieku,

257
00:17:01,560 --> 00:17:04,519
a wyborczego paliwa
dostarczył sam Donald Trump.

258
00:17:04,560 --> 00:17:06,839
Jak wybrała Kanada?

259
00:17:06,880 --> 00:17:10,039
Gdy Kanadyjczycy
wczoraj szli głosować,

260
00:17:10,080 --> 00:17:13,599
Donald Trump powtórzył
propozycję nie do odrzucenia:

261
00:17:13,640 --> 00:17:18,959
"Jeśli Kanada stanie się ukochanym
51. stanem USA, cła spadną do zera".

262
00:17:19,000 --> 00:17:21,399
Donald Trump. Donald Trump.
Donald Trump.

263
00:17:21,440 --> 00:17:24,919
Dlatego te wybory stały się
referendum przeciw Trumpowi.

264
00:17:24,960 --> 00:17:31,359
I wygrał je anty-Trump: Marc Carney
- nowy szef Liberałów,
były prezes Banku Centralnego.

265
00:17:31,400 --> 00:17:33,679
45 dni temu zastąpił Justina Trudeau.

266
00:17:33,720 --> 00:17:36,679
Jeszcze na początku stycznia
Liberałowie byli w sondażach

267
00:17:36,720 --> 00:17:39,479
24 punkty procentowe
za Konserwatystami.

268
00:17:39,520 --> 00:17:43,879
Ale autodymisja Trudeau
i nominacja Carneya
dały im czwarte zwycięstwo z rzędu.

269
00:17:43,920 --> 00:17:48,159
Prezydent Trump próbuje nas złamać,
by Ameryka mogła nas przejąć.

270
00:17:48,200 --> 00:17:49,919
To się nigdy nie stanie!

271
00:17:49,960 --> 00:17:53,199
Nasze stare relacje
ze Stanami Zjednoczonymi,

272
00:17:53,240 --> 00:17:56,959
relacje oparte
na coraz większej integracji,
dobiegły końca.

273
00:17:57,000 --> 00:18:00,439
Kandydaci Liberałów na posłów
wieszali jego zdjęcie
na swoich biurach.

274
00:18:00,480 --> 00:18:04,639
Wiarygodność Carneya,
byłego prezesa Banku Centralnego,
dała im nowe polityczne życie.

275
00:18:04,680 --> 00:18:09,039
Zostałam nawet członkiem
Partii Liberalnej, by głosować
na Carneya w tych wyborach.

276
00:18:09,080 --> 00:18:12,759
To on ma znaleźć strategię
na agresywną retorykę i cła Trumpa.

277
00:18:12,800 --> 00:18:16,639
Po pierwsze trzeba dać
zdecydowany odpór, cła odwetowe,

278
00:18:16,680 --> 00:18:21,359
i jasno odpowiedzieć,
że nigdy nie damy się skolonizować
przez USA.

279
00:18:21,400 --> 00:18:25,159
A jednocześnie musimy rozmawiać
z nimi, by cofnąć te cła.

280
00:18:25,200 --> 00:18:28,359
I po trzecie trzeba rozbudować
naszą gospodarkę,

281
00:18:28,400 --> 00:18:32,479
wzmocnić konsumpcję wewnętrzną
i szukać nowych rynków.

282
00:18:32,520 --> 00:18:38,639
Lider Konserwatystów stawiał na tematy
wewnętrzne: drożyznę po pandemii,
kryzys mieszkaniowy i migracyjny.

283
00:18:38,680 --> 00:18:41,439
W polskim sklepie
walczył o głosy Polonii.

284
00:18:41,480 --> 00:18:44,919
Jak kroił szynkę, to powiedział,
że będzie obcinał podatki.

285
00:18:44,960 --> 00:18:47,879
Konserwatyści są jednak podzieleni
w podejściu do Trumpa.

286
00:18:47,920 --> 00:18:50,679
Nie wszyscy widzą w nim
egzystencjalne zagrożenie.

287
00:18:50,720 --> 00:18:55,399
Konserwatyści będą współpracować
z premierem i wszystkimi partiami,
mając na uwadze wspólny cel,

288
00:18:55,440 --> 00:19:00,439
jakim jest obrona interesów Kanady
i zawarcie nowej umowy handlowej,
która zniesie cła,

289
00:19:00,480 --> 00:19:03,399
a jednocześnie ochroni
naszą kanadyjską suwerenność.

290
00:19:03,440 --> 00:19:07,439
Od miesięcy także Kanadyjczycy
dystansują się do Amerykanów,
kupują swoje produkty,

291
00:19:07,480 --> 00:19:12,999
odwołują wakacje w Stanach
i sprzedają posiadłości na Florydzie.

292
00:19:13,560 --> 00:19:17,999
9 maja to będzie ważny dzień
w historii polsko-francuskich relacji.

293
00:19:18,040 --> 00:19:23,559
Oba kraje podpiszą nowy traktat
o przyjaźni i współpracy,
zastępując umowę z lat 90.

294
00:19:23,600 --> 00:19:28,999
Porozumienie ma być przełomowe,
zarówno w kwestii współpracy
politycznej, jak i bezpieczeństwa.

295
00:19:29,040 --> 00:19:33,999
A czas i miejsce mają być symboliczne.
Dlaczego?

296
00:19:34,040 --> 00:19:41,039
O tym, że Francja i Polska
pracują nad traktatem o przyjaźni
i współpracy, głośno było od miesięcy.

297
00:19:41,080 --> 00:19:44,319
Prezydent Emmanuel Macron
potwierdził właśnie,

298
00:19:44,360 --> 00:19:49,959
że wraz z premierem Donaldem Tuskiem
tę umowę uroczyście podpiszą
9 maja w Nancy.

299
00:19:50,000 --> 00:19:53,799
To będzie wydarzenie historyczne,
obiecuje Pałac Elizejski,

300
00:19:53,840 --> 00:19:58,559
bo traktat dotyczyć ma wszystkich
najważniejszych obszarów
współpracy strategicznej,

301
00:19:58,600 --> 00:20:05,879
czyli obronności i energii,
w tym energii jądrowej, migracji,
transportu, nauki, kultury i sportu.

302
00:20:05,920 --> 00:20:11,199
Francuzi, podobne porozumienia
podpisali już z Niemcami,
Hiszpanią i Włochami.

303
00:20:11,240 --> 00:20:16,999
Zobowiązali się w nich m.in.
do szybkiej pomocy
w przypadku agresji zbrojnej.

304
00:20:17,040 --> 00:20:20,559
Chociaż nie znamy na razie
szczegółów umowy z Polską,

305
00:20:20,600 --> 00:20:24,679
to w niej też zawarte mają
być silne klauzule bezpieczeństwa.

306
00:20:24,720 --> 00:20:27,719
Polski rząd mówi nawet
o punkcie zwrotnym na drodze
do wspólnego bezpieczeństwa.

307
00:20:27,760 --> 00:20:32,079
Polska będzie pierwszym krajem
niegraniczącym z Francją,
który podpisze takie porozumienie.

308
00:20:32,120 --> 00:20:35,799
W Nancy, bo to miejsce symboliczne
dla relacji polsko-francuskich.

309
00:20:35,840 --> 00:20:43,839
To tam, po wygnaniu z kraju,
zamieszkał jako książę Lotaryngii
polski król Stanisław Leszczyński.

310
00:20:51,000 --> 00:20:52,799
Poranny paraliż stolicy.

311
00:20:52,840 --> 00:20:57,679
Niemal w jednym czasie
doszło do dwóch wypadków
na trasie S2, rannych zostało 14 osób.

312
00:20:57,720 --> 00:21:01,919
Z kolei w centrum Warszawy,
na rondzie de Gaulle'a,
zderzyły się dwa tramwaje.

313
00:21:01,960 --> 00:21:03,919
Tu ucierpiało 19 osób.

314
00:21:03,960 --> 00:21:07,759
W samym szczycie porannych podróży
miasto było kompletnie zablokowane,

315
00:21:07,800 --> 00:21:11,599
a służby apelowały do kierowców
o zdjęcie nogi z gazu,
schowanie telefonu

316
00:21:11,640 --> 00:21:14,959
i zwrócenie szczególnej uwagi
na drogę.

317
00:21:15,000 --> 00:21:17,519
To był prawdziwy test dla służb.

318
00:21:17,560 --> 00:21:21,399
Początek całej serii wypadków był tu,
na obwodnicy Warszawy,

319
00:21:21,440 --> 00:21:27,039
gdzie tuż przed trzecią nad ranem
autobus relacji Mińsk-Wrocław
wypadł z drogi i uderzył w bariery.

320
00:21:27,080 --> 00:21:30,319
Autobusem podróżowało 26 osób
i kierowca.

321
00:21:30,360 --> 00:21:36,879
Na miejsce zostały zadysponowane
duże siły - 23 zastępy
straży pożarnej, 7 ambulansów.

322
00:21:36,920 --> 00:21:40,679
Kiedy na miejsce wypadku
dojeżdżały kolejne jednostki
straży pożarnej,

323
00:21:40,720 --> 00:21:44,519
niespodziewanie w stojący na drodze
wóz OSP z impetem wjechał tir.

324
00:21:44,560 --> 00:21:48,399
Prawdopodobnie kierowca
nie dostosował prędkości
do warunków panujących na drodze.

325
00:21:48,440 --> 00:21:49,519
Był trzeźwy.

326
00:21:49,560 --> 00:21:52,839
Zderzenie było tak silne,
że kabina ciężarówki
została zmiażdżona.

327
00:21:52,880 --> 00:21:58,679
Kierowca tej ciężarówki
został zakleszczony i trzeba było
go ewakuować z kabiny,

328
00:21:58,720 --> 00:22:01,999
użyć narzędzi hydraulicznych,
żeby go uwolnić.

329
00:22:02,040 --> 00:22:05,119
Łącznie rannych
zostało 17 osób, w tym dwie ciężko.

330
00:22:05,160 --> 00:22:09,599
Jeszcze przed południem
pojazdy udało się usunąć z trasy
i udrożnić przejazd.

331
00:22:09,640 --> 00:22:13,359
Tu z kolei, w samym centrum stolicy,
na niezwykle ruchliwym
rondzie de Gaulle'a

332
00:22:13,400 --> 00:22:15,279
rano zderzyły się dwa tramwaje.

333
00:22:15,320 --> 00:22:17,439
Poszkodowanych zostało 19 osób.

334
00:22:17,480 --> 00:22:21,999
11 z nich trafiło do szpitali,
pozostałym ratownicy medyczni
udzielili pomocy na miejscu.

335
00:22:22,040 --> 00:22:24,879
Na przystanku jeden tramwaj
wjechał w tył drugiego.

336
00:22:24,920 --> 00:22:29,759
Tramwaj został ściągnięty do zajezdni
i teraz komisja będzie ustalała
dokładne przyczyny zdarzenia.

337
00:22:29,800 --> 00:22:31,999
Oba tramwaje były pełne pasażerów.

338
00:22:32,040 --> 00:22:35,079
Służby zdały test, kierowcy
- zdaniem pogotowia - niekoniecznie.

339
00:22:35,120 --> 00:22:39,879
Nie posłuchali apeli w mediach
o omijanie miejsca wypadku,
w którym było wielu poszkodowanych.

340
00:22:39,920 --> 00:22:42,959
Większość samochodów nie reagowała
na sygnały dźwiękowe i świetlne,

341
00:22:43,000 --> 00:22:46,159
w związku z tym ambulanse
przebijały się
przez torowiska tramwajowe.

342
00:22:46,200 --> 00:22:49,079
Utrudnienia w ruchu w centrum
trwały kilka godzin.

343
00:22:49,120 --> 00:22:52,159
Dużo tragiczniejszy był wypadek
w wielkopolskim Lęgniszewie.

344
00:22:52,200 --> 00:22:56,959
Jadący BMW ojciec z 10-letnim synem,
zderzył się czołowo z ciężarówką.
Obaj zginęli.

345
00:22:57,000 --> 00:23:02,599
Najbliższe dni na drogach,
kiedy Polacy ruszą na majówkę,
będą wymagały więcej uważności.

346
00:23:02,640 --> 00:23:09,559
Tysiące policjantów
czuwających nad bezpieczeństwem
nie zastąpią rozsądku każdego z nas.

347
00:23:10,880 --> 00:23:14,439
Ochrona najmłodszych i bezbronnych
zawsze powinna być priorytetem,

348
00:23:14,480 --> 00:23:17,399
czasem tylko brakuje skali,
by opisać ogrom cierpienia.

349
00:23:17,440 --> 00:23:22,559
Jak w przypadku noworodka
z zachodniopomorskiej Rynicy
zakopanego tuż po urodzeniu

350
00:23:22,600 --> 00:23:26,679
czy dziecka z Gorzowa Wielkopolskiego,
które nie zdążyło przeżyć
nawet miesiąca

351
00:23:26,720 --> 00:23:28,999
i skatowane zmarło w szpitalu.

352
00:23:29,040 --> 00:23:33,359
Statystyka przeraża,
i to nie jest pełen obraz dramatu.

353
00:23:33,400 --> 00:23:35,879
Wieś Rynica na Pomorzu Zachodnim.

354
00:23:35,920 --> 00:23:39,279
To tu na jednej z posesji
odnaleziono ciało noworodka.

355
00:23:39,320 --> 00:23:45,599
Z ustaleń śledczych wynika, że dziecko
zostało zakopane tuż po urodzeniu,
zmarło w wyniku uduszenia.

356
00:23:45,640 --> 00:23:48,319
Zbrodni miały dokonać matka i babcia.

357
00:23:48,360 --> 00:23:50,959
Na wniosek prokuratora
Sąd Rejonowy w Gryfinie

358
00:23:51,000 --> 00:23:56,199
zastosował względem dwóch kobiet
środek zapobiegawczy w postaci
aresztowania na okres 3 miesięcy.

359
00:23:56,240 --> 00:23:59,439
Obie usłyszały zarzut zabójstwa
ze szczególnym okrucieństwem.

360
00:23:59,480 --> 00:24:01,759
Mieszkańcy wsi
nadal nie mogą uwierzyć,

361
00:24:01,800 --> 00:24:04,799
jak ktoś mógł być zdolny
do takiego okrucieństwa.

362
00:24:04,840 --> 00:24:06,079
Ja spać nie mogłam.

363
00:24:06,120 --> 00:24:07,119
Szok, wielki szok.

364
00:24:07,160 --> 00:24:09,519
Nikt nie podejrzewał,
że żyje tutaj z takimi ludźmi.

365
00:24:09,560 --> 00:24:13,959
Trudno uwierzyć też w okrucieństwo,
które spotkało
trzytygodniowego Rafałka z Gorzowa.

366
00:24:14,000 --> 00:24:17,879
Chłopiec w czerwcu ubiegłego roku
trafił do szpitala
z tak poważnymi obrażeniami,

367
00:24:17,920 --> 00:24:21,279
że mimo wysiłków lekarzy
nie udało się go uratować.

368
00:24:21,320 --> 00:24:23,119
Katem okazała się matka.

369
00:24:23,160 --> 00:24:29,039
Przyczyną śmierci noworodka
był zespół dziecka potrząsanego.

370
00:24:29,080 --> 00:24:34,279
Julianna K. dziś usłyszała wyrok
8 lat pozbawienia wolności
za znęcanie się nad synem,

371
00:24:34,320 --> 00:24:36,919
ale prokuratura nie wyklucza apelacji.

372
00:24:36,960 --> 00:24:39,639
W mojej ocenie kara 8 lat
pozbawienia wolności

373
00:24:39,680 --> 00:24:43,799
nie jest adekwatna
do stopnia społecznej szkodliwości
i winy oskarżonej.

374
00:24:43,840 --> 00:24:51,079
Fundacja Dajemy Dzieciom Siłę
alarmuje, że rocznie w Polsce
ponad 30 dzieci ginie z rąk rodziców,

375
00:24:51,120 --> 00:24:53,719
a te dane mogą być niedoszacowane.

376
00:24:53,760 --> 00:25:00,079
79% dzieci doświadcza przemocy
w Polsce, 1/3 doświadcza przemocy
ze strony bliskich.

377
00:25:00,120 --> 00:25:04,799
Tzw. ustawa Kamilka miała
zwiększyć ochronę najmłodszych

378
00:25:04,840 --> 00:25:08,439
i pomóc we wcześniejszym wykrywaniu
przypadków przemocy,

379
00:25:08,480 --> 00:25:11,799
ale Rzeczniczka Praw Dziecka
przyznaje, że system ma luki,

380
00:25:11,840 --> 00:25:16,199
a wiele pomiotów
nadal nie wdrożyło standardów
ochrony małoletnich.

381
00:25:16,240 --> 00:25:22,039
Mamy problem ze stosowaniem prawa,
czyli czasami wyroki sądów,
które zapadają w sprawach,

382
00:25:22,080 --> 00:25:26,399
które dotyczą przemocy wobec dzieci,
wydają się zbyt niskie.

383
00:25:26,440 --> 00:25:31,639
Ministerstwo Sprawiedliwości
zapowiada zmiany w przepisach
chroniących małoletnich.

384
00:25:31,680 --> 00:25:36,559
Jest już gotowy projekt nowelizacji.

385
00:25:40,520 --> 00:25:43,959
Poprawia retencję wody,
chroni środowisko i jest za darmo.

386
00:25:44,000 --> 00:25:47,079
Właśnie ruszyła kolejna edycja
programu "Złap deszcz",

387
00:25:47,120 --> 00:25:49,959
który we Wrocławiu
ma już sześcioletnią tradycję.

388
00:25:50,000 --> 00:25:52,799
Dotacja może pokryć aż 80%
kosztów inwestycji,

389
00:25:52,840 --> 00:25:57,319
a mogą się o nią starać
osoby fizyczne, wspólnoty
i spółdzielnie mieszkaniowe.

390
00:25:57,360 --> 00:26:00,959
O długiej liście
płynących z deszczówki korzyści.

391
00:26:01,000 --> 00:26:03,119
Deszczówka: gdyby nie ona,

392
00:26:03,160 --> 00:26:07,759
dziś te osiedlowe ogródki
na wrocławskich Popowicach
nie wyglądałaby tak samo.

393
00:26:07,800 --> 00:26:12,119
Bo opady coraz częściej są rzadkością,
a jak już przychodzą, to jako ulewy.

394
00:26:12,160 --> 00:26:17,399
Dlatego ważna jest tzw. mała retencja,
czyli zatrzymanie wody przy domach

395
00:26:17,440 --> 00:26:20,999
i wykorzystanie jej
do pielęgnowania lokalnej zieleni.

396
00:26:21,040 --> 00:26:24,119
Bardzo wiele osób dzwoni, podpytuje.
Wrocławianie o tym wiedzą.

397
00:26:24,160 --> 00:26:29,439
Miejski program "Złap deszcz"
trwa od 6 lat i cieszy się
coraz większą popularnością.

398
00:26:29,480 --> 00:26:32,999
Dofinansowanie obejmuje
zarówno osoby fizyczne,

399
00:26:33,040 --> 00:26:35,559
jak i wspólnoty
i spółdzielnie mieszkaniowe.

400
00:26:35,600 --> 00:26:37,159
Pula to 600 tys. złotych.

401
00:26:37,200 --> 00:26:40,839
Miasto finansuje 80% inwestycji
- dla osób fizycznych
limit to pięć tysięcy,

402
00:26:40,880 --> 00:26:42,999
a dla wspólnot 10 tys. złotych.

403
00:26:43,040 --> 00:26:46,239
Spółdzielnia Wrocław-Południe w
tym roku złożyła wnioski
o 4 kolejne instalacje.

404
00:26:46,280 --> 00:26:50,279
To przede wszystkim ma taki wymiar
mocno środowiskowy, polepsza miejsce,
gdzie się mieszka.

405
00:26:50,960 --> 00:26:54,679
Zbieranie deszczówki to same plusy
- zauważa hydrogeolog
Krzysztof Smolnicki.

406
00:26:54,720 --> 00:26:57,359
Po pierwsze nie trafia ona
do kanalizacji, nie przeciąża,

407
00:26:57,400 --> 00:26:59,639
nie powoduje podtopień
w czasie nawalnych deszczów.

408
00:26:59,680 --> 00:27:02,919
Po drugie zbieramy wodę,
którą możemy podlewać -
ta woda jest praktycznie za darmo,

409
00:27:02,960 --> 00:27:03,919
więc mamy darmowe podlewanie.

410
00:27:03,960 --> 00:27:06,959
Dla mieszkańców Popowic,
którzy korzystają z programu
od początku, to ważne inwestycje,

411
00:27:07,000 --> 00:27:10,119
które nie dość, że są ekologiczne,
to rozwiązały też inne problemy.

412
00:27:10,160 --> 00:27:13,559
Tutaj np. w tym miejscu właśnie
stała woda cały czas,

413
00:27:13,600 --> 00:27:16,039
a teraz jest pięknie wysypane
takimi kamyczkami, jest coś posadzone.

414
00:27:16,080 --> 00:27:17,999
Na osiedlu jest już
kilkadziesiąt zbiorników,

415
00:27:18,040 --> 00:27:20,519
a także ogrody deszczowe,
które zatrzymują opady

416
00:27:20,560 --> 00:27:22,959
i stopniowo rozprowadzają w gruncie.

417
00:27:23,000 --> 00:27:25,079
Zniknęły kałuże,
pojawiły się nowe rośliny.

418
00:27:25,120 --> 00:27:29,079
W poprzednim roku wykonaliśmy
kolejne dwie studnie chłonne
z pakietami rozsączającymi

419
00:27:29,120 --> 00:27:32,079
- dwa ogrody deszczowe,
które odwadniają nam kolejne chodniki.

420
00:27:32,120 --> 00:27:34,079
W tym roku już złożyli wniosek
o kolejne.

421
00:27:34,120 --> 00:27:37,399
To wszystko małe kroki,
które sprawiają, że miasto,
a właściwie jego mieszkańcy,

422
00:27:37,440 --> 00:27:40,039
budują odporność na suszę
i gwałtowne opady.

423
00:27:40,080 --> 00:27:43,479
Choć zdaniem hydrogeologa
potrzeba także działań
bardziej globalnych.

424
00:27:43,520 --> 00:27:48,919
Potrzebujemy oprócz tych małych
zbiorników przydomowych
dużych działań wielkoobszarowych,

425
00:27:48,960 --> 00:27:50,959
tzw. retencji krajobrazowej,

426
00:27:51,000 --> 00:27:55,079
czyli potrzebujemy
zatrzymać wodę w lesie,
na terenach rolnych.

427
00:27:55,120 --> 00:27:57,239
To już zadanie dla rządzących.

428
00:27:57,280 --> 00:27:59,199
Przykład Wrocławia pokazuje,

429
00:27:59,240 --> 00:28:03,519
że w małej skali
pomóc lokalnej społeczności
i środowisku może każdy.

430
00:28:03,560 --> 00:28:09,039
Do dziś w ramach programu
powstało w mieście
950 podobnych instalacji.

431
00:28:11,960 --> 00:28:13,799
Za chwilę "Pytanie dnia".

432
00:28:13,840 --> 00:28:17,759
Gościem Marka Czyża
będzie minister Adam Szłapka,
minister do spraw UE.

433
00:28:17,800 --> 00:28:20,119
Do zobaczenia.