τῇδε: Πυ. praefixit Vict. προφῆτις praescriptum in M. Flor. Ven. Nulla nota in G. Ald. Rob. Turn. τῇ τε vitium Ald.
τὴν πρωτόμαντιν Γαῖαν· ἐκ δὲ τῆς Θέμιν: Harpocration in v. θεμιστεύειν p. 94, 21. ed. Bekk. θεμιστεύειν ἀντὶ τοῦ χρησμῳδεῖν Λυσίας ἐν τῷ περὶ τῆς ἀμβλώσεως, εἰ γνήσιος. ὅτι δὲ γέγονε τὸ ὄνομα ἀπὸ τοῦ Θέμιν ἐσχηκέναι ποτὲ τὸ μαντεῖον πρὸ τοῦ Απόλλωνος (sic Bekkerus ex codice Parisiensi: vulgo ἡλίου), Αισχύλος ἀρχόμενος τῶν Εὐμενίδων φησίν.
οὐδὲ πρὸς βίαν τινός: οὐδὲ πρὸς βίαν τινός, nemini vim inferens. Pindarum fortasse tangit. Scholiastes enim ad v. 2. haec adnotavit, Πίνδαρός φησι πρὸς βίαν κρατῆσαι Πυθοῦς τὸν Ἀπόλλωνα· διὸ καὶ ταρταρῶσαι αὐτὸν ἐζήτει ἡ Γῆ. Pindarum sequi videtur Euripides in Iphigenia Taurica v. 1234. seqq.
Τιτανὶς ἄλλη, παῖς Χθονός: Victorium secuti plerique sic interpungunt, Τιτανίς, ἄλλη παῖς Χθονός, nec rei ratione habita, nec sermonis poetici. Ego, ut iam olim, dedi Τιτανὶς ἄλλη, παῖς Χθονός, ut posse saltem distingui iam Stanleius in curis secundis et Wakefieldius viderant. Deinde za9era Rob.
δίδωσιν ἣ: δίδωσιν ἣ Porsonus. δίδωσιν δ᾽ ἣ M. G. Ald. δίδωσι δ᾽ ἢ Ven. (sic Ven. Bekkero teste, δίδωσιν δ᾽ ἣ Franzius affert Flor. Farn. Turn. δίδωσι δ᾽ ἢ Rob.
Φοίβῳ· τὸ Φοίβης δ᾽ ὄνομ᾽ ἔχει παρώνυμον: Apollonius in Lexico Homerico p. 164, 10. ed. Bekk. Φοῖβος, ἐπίθετον Απόλλωνος. ὁ μὲν Αἰσχύλος ἀπὸ Φοίβης, τῆς μητρὸς Μητους. V. Wassenberghium ad scholia Hom. p. 151.
λίμνην Δηλίαν τε χοιράδα: Scholiastes τὴν Κύνθον. διὰ δὲ τοῦ χοιράδα σχεδὸν τὴν αἰτίαν φησὶ δι᾽ ἣν ἀπέλιπεν Απόλλων, ἐκκλίνων τὸ εὐτελὲς τοῦ χωρίου. Deinde ad eundem versum in M. sine lemmate adscriptum τὴν στρογγύλην, quod ad λίμνην pertinet. Lacus huius, τροχοειδοῦς νουcati, mentio est apud Herodotum II. 170. Theognidem v. 7. Euripidem in Iph. Taur. v. 1110. et in Ione v. 168. apud Callimachum h. Apoll. v. 59. Del. v. 261. Δήλιοι χοιράδες sunt apud Euripidem Troad. v. 89.
Παρνησσοῦ θ' ἕδρας: Παρνησσοῦ θ᾽ ἕδρας Turn. παρνησοῦ θ᾽ ἕδρας Rob. παρνησοῦσθ᾽ ἕδρας M. G. παρνησούς θ' ἕδρας Flor. Ven. παρνήσους θ' έδρας Farn. πανησοῦς θ᾽ ἕδρας Ald. Scholiastes χαριζόμενος Αθηναίοις καταχθῆναί φησιν ἐκεῖσε Απόλλωνα κἀκεῖθεν τὴν περιπομπὴν αὐτῷ εἶναι. ὁ δὲ Πίνδαρος ἐκ Τανάγρας τῆς Βοιωτίας.
σεβίζουσιν: σεβίζουσι Turn. θεσπίζουσι Par.
κελευθοποιοὶ: κελευθοπιοὶ Αld. Scholiastes of Αθηναῖοι, Θησεὺς γὰρ τὴν ὁδὸν καθῇρε (sic M.) τῶν λῃστῶν· καὶ ὅταν πέμπωσιν εἰς Δελφοὺς θεωρίδα, προέρχονται (προέρχονται γὰρ Μ.) ἔχοντες πελέκεις ὡς διημερώσοντες τὴν γῆν. Hesychius Αφηστιάδαι, Αθηναῖοι. Sed cum Hesychio conferendum est quod Stephanus Byzantius habet, 'Hφαιστιάδαι, δῆμος Ακαμαντίδος φυλῆς, ἐν ᾧ ἦν Ηφαίστου ἱερόν. ὁ δημότης Ἡφαιστιάδης. τὰ τοπικὰ ἐξ Ηφαιστιαδῶν καὶ τὰ λοιπά. Censor Schützianae editionis in Bibliotheca nova Germanica vol. LVI. part. 1. p. 224. seqq. cuius censurae epitome inserta est Beckii Commentariis societatis philologicae vol. II. part. 2. p. 279. seqq. dubitat an Aeschylus simpliciter fabros, non universe Athenienses, solemni pompa, ut deinceps quotannis, Apollinem deduxisse dixerit: quare aliquid excidisse putat inter v. 12. et 13. Quae suspicio eiusmodi est ut certis quidem argumentis nec refelli posse nec probari videatur. Schoemanno, ut Stanleio aliisque, universe Athenienses significari videntur: Erechtheum enim filium esse Vulcani, ὃν τέκε γαίης αὔλακι νυμφεύσας γαμίην Ηφαιστος ξέρσην, ut Nonnus ait XLI. 63. Rem, quam Aeschylus narrat, Strabo tangit IX. p. 646 (422). Conf. Mülleri Orchom. p. 36. et 383. et diss. de tripode Delphico p. 18.
ἀνήμερον τιθέντες: ἀνήμερόν τι θέντες Ald.
τιμᾷ: τιμαλθεῖ Ven. τημαλφεῖ Ald. Turn. In Rob. pro his verbis, κάρτα τιμαλφεί λεώς, haec e v. 12. repetita sunt, καὶ σεβίζουσιν μέγα.
Δελφός: Scholiastes Επαφρόδιτος ἐν ὑπομνήματι Καλλιμάχου Αιτίων β' φησί, Μελανθοῦς τῆς Δευκαλίωνος καὶ Κηφισσοῦ τοῦ ποταμοῦ γίνεται Μέλαινα τοὔνομα· Μελαίνης δὲ καὶ Ποσειδῶνος Δελφός, ἀφ' οὗ οἱ Δελφοί. Tzetzes ad Lycophr. v. 208. — κἂν ἄλλοι φασὶ Δελφοὺς κληθῆναι ἀπὸ Δελφοῦ υἱοῦ Ποσειδῶνος καὶ Μελανθοῦς τῆς Δευκαλίωνος θυγατρός. Alia narrat Pausanias X. 6.
ἐν θρόνοις: ἐν θρόνοις Turn. ἐν χρόνοις M. G. Par. Ven. Flor. Farn. Ald. Rob.
Διὸς προφήτης δ᾽ ἐστὶ Λοξίας πατρός: Libri διὸς προφήτης δ᾽ ἐστὶ λοξίας πατρός, nisi quod G. Ald. δ᾽ ἐστὶν habent. Sed Macrobius Sat. V. 22. ita scriptum affert hunc versum, πατρὸς προφήτης ἐστὶ Λοξίας Διός. Dubitari potest utro ordine melius haec dicantur.
Παλλὰς προναία δ᾽ εὐλόγως πρεσβεύεται: Libri παλλὰς προναία δ᾽ ἐν λόγοις πρεσβεύεται, nisi quod in Ven. προναία esse adnotavit Bekkerus. Scribendum προνάα. De Minerva zgoraía sive noroi praeter alios disputavit Lennepius ad Phalar. p. 143. seqq. Εί πρόνοια sola vera appellatio videbatur. Alterum nomen ut verius atque antiquius defendit 0. Müllerus in iis quae de Pallade scripsit in Encyclopaedia universali III. 10. p. 101. Atque hane nominis formam Delphis usitatam fuisse constat nunc ex duabus inscriptionibus ab Ernesto Curtio in Anecdotis Delphicis p. 77. et 78. editis, in quibus scriptum est ΤΑΙΑΘΑΝ. ΑΙΤΑΙΡΟΝΑΙΑΙ. De situ templi huius deae Delphici exposuit H. N. Vlrichsius in Itinere Graeco (Reisen und forschungen in Griechenland) vol. I. p. 45. et 263. Quod apud Aeschylum sequitur ἐν λόγοις πρεσβεύεται, simili orationis specie dictum est in Choeph. v. 621. κακῶν δὲ πρεσβεύεται τὸ Λήμνιον λόγο. Sed hic tamen non satis aptum videtur ἐν λόγοις. Scribendum putavi Παλλὰς προνάα δ᾽ εὐλόγως πρεσβεύεται. Suppl. v. 574. τίν ἂν θεῶν ἐνδικωτέροισιν κεκλοίμαν εὐλόγως ἐπ' ἔργοις;
Κωρυκὶς: κωρυκεὶς Ald. De Corycio antro dixit Vlrichsius p. 48. 55. 119. 126.
ἀναστροφαί: ἀναστροφαί Ven. Flor. Farn. ἀναστροφὴ Μ. G. Ald. Rob. Turn. ἀναστροφὴ Victorius ex scholio ad sequentem versum in M. adscripto διὸ εἶπε δαιμόνων ἀναστροφή. Recipiendum erat ἀναστροφαί. Nulla est enim in plurali numero offensio. V. Pors. ad Eur. Or. v. 1051.
Βρόμιος ἔχει τὸν χῶρον: βρόμιος δ' έχει Ven. Flor. G. Ald. Turn. et haud dubie etiam Farn. Non est d'in M. Rob. Erravit autem qui addidit. Aeschylus enim ne in primo quidem pede anapaestum admisit, qui sola positione esset anapaestus, praeter hos duos versus, Pers. 338. ἑκατὸν δὲς ἦσαν, et Ag. 487. ὑπατός τε χώρας Ζεύς, ubi excusatio est ex quadam necessitate. Hic autem non dubito quin versus ante hunc exciderit. Quare lacunae signa posui. χώρων Rob.
ἐξ οὗτε: ἐξ οὗγε Porsonus, ut in Persis v. 763. in codice Veneto B. scriptum est.
Πλειστοῦ ... Ποσειδῶνος: πλείστους M. G. Ven. Flor. Ald. Rob. Πλείστου Turn. Πλειστοῦ ex Stanleii in curis secundis sententia Dindorfius. Εtym. Μ. p. 676. 5. Πλειστοῖο. Απολλώνιος (ΙΙ. 711.) "πολλὰ δὲ Κωρύκια νύμφαι Πλειστοῖο θύγατρες.” τινὲς ἀναγιγνώσκουσι προπερισπώμένως, ἐπειδὴ καὶ ὑπὸ τῶν ἐγχωρίων λέγεται Πλειστός ὀξυτόνως. ἔστι δὲ ποταμὸς ἐν Δελφοῖς. Ἡρωδιανὸς δὲ ἐν τῷ Καθόλου Πλεῖστος βαρύνει. Scholiastes ad Ποσειδῶνος κράτος haec adnotavit, τὴν Πυθὼ τὴν Ποσειδῶνος, ὑπὲρ ἧς Καλαύρειαν ἐδέξατο. Καλλίμαχος “μέσφα Καλαυρείης ἦλθεν ἐς ἀντίδοσιν.” Aliter hoc narrat Strabo VIII. p. 373. seq. (574.) Καλαυρία, νησίδιον ὅσον τριάκοντα σταδίων ἔχον τὸν κύκλον. ἐνταῦθα ἦν ἄσυλον Ποσειδῶνος ἱερόν· καί φασι τὸν θεὸν τοῦτον ἀλλάξασθαι πρὸς μὲν Λητὼ τὴν Καλαυρίαν, ἀντιδόντα Δῆλον, πρὸς Ἀπόλλωνα δὲ Ταίναρον, ἀντιδόντα Πυθώ. Ἔφορος δὲ καὶ τὸν χρησμὸν λέγει· ισόν τοι Δῆλον τε Καλαυριάν τε νέμεσθαι, Πυθώ τ' ἀγαθέην καὶ Ταίναρον ἠνεμόεντα. Pausanias X. 5, 6. ἔστι δὲ ἐν Ἕλλησι ποίησις, ὄνομα μὲν τοῖς ἔπεσίν ἐστι Ευμολπία, Μουσαίῳ δὲ τῷ Αντισφήμου προςποιοῦσι τὰ ἔπη· πεποιημένον οὖν ἐστὶν ἐν τούτοις Ποσειδῶνος ἐν κοινῷ καὶ Γῆς εἶναι τὸ μαντεῖον, καὶ τὴν μὲν χρᾶν αὐτήν, Ποσειδῶνι δὲ ὑπηρέτην ἐς τὰ μαντεύματα εἶναι Πύρκωνα. καὶ οὕτως ἔχει τὰ ἔπη, αὐτίκα δὲ Χθὼν μὲν σφῶῖν πινυτὸν φάτο μῦθον, σὺν δέ τε Πύρκων ἀμφίπολος κλυτοῦ Ἐννοσιγαίου (ita scribendum). Κρόνῳ δὲ ὕστερον, ὅσον Γῇ μετῆν, δοθῆναι Θέμιδι ὑπ' αὐτῆς λέγουσιν, Απόλλωνα δὲ παρὰ Θέμιδος λαβεῖν δωρεάν· Ποσειδῶνι δὲ ἀντὶ τοῦ μαντείου Καλαύρειαν ἀντιδοῦναι φασιν αὐτὸν τὴν πρὸ Τροιζῆνος. Erat autem in templo Delphico ara Neptuni. Pausanias X. 24, 4. ἐν δὲ τῷ ναῷ πεποίηται μὲν Ποσειδῶνος βωμός, ὅτι τὸ μαντεῖον τὸ ἀρχαιότατον κτῆμα ἦν καὶ Ποσειδῶνος, ἔστηκε δὲ καὶ ἀγάλματα Μοιρῶν δύο· ἀντὶ δὲ αὐτῶν τῆς τρίτης Ζεύς τε Μοιραγέτης καὶ ᾿Απόλλων σφίσι παρέστηκε Μοιραγέτης. Wieselerus memoravit Tzetzae ad Lycophr. v. 617. adnotationem, Αμοιβέα τὸν Ποσειδῶνα λέγει· οὕτω γὰρ ἐν Δελφοῖς τιμᾶται, ἐπεὶ ἠμείψαντο πρὸς ἀλλήλους ὁ μὲν Ποσειδῶν Καλαυρίαν, ὁ δὲ Ἀπόλλων Δελφούς, ὡς φησὶ Καλλίμαχος.
Δία,: Recte in fine versus comma positum in Ald. Turn. Nulla interpunctio est in Rob. Vulgo inde a Victorio plene interpungitur.
μακρῷ: μεστῶν pro με τῶν Par. μακρῶν Ald. Turn.
κεἰ πάρ᾽: κει παρ' Rob. Ceteri κει παρ'. Recte Abreschius κεἰ πάρ'.
ἴτων: ἴτων M. G. Ald. Rob. Turn. et, ut videtur, Ven. ἴτην Farn. et, ut videtur, Flor. De sortitione oraculum consulentium v. Spanh. ad Callim. h. Apoll. v. 45.
μαντεύομαι: μαντεύονται Ven. In margine codicum M. G. adscriptum est διάλειμμα γάρ. Etenim post hunc versum sacerdos Pythia in templum introit, mox autem revertitur.
σθένειν μήτε μ' ἀκταίνειν βάσιν: σωβεῖν Par. Deinde μή τ' ἐμακταίνειν Ald. Scholiastes ἀκταίνειν interpretatur κουφίζειν· σημαίνει δὲ καὶ τὸ γαυριᾶν καὶ ατάκτως πηδῶν. Ex hoc loco, ut videtur, Hesychius ακταίνειν, μεταεωρίζειν. Εtym. Μ. p. 54, 34. ἀκταίνω. ἐπὶ ἵππων ἀκταίνειν, τὸ μετεωρίζεσθαι καὶ ἐπαίρεσθαι, καὶ γαυριᾶν. παρὰ τὸ ἦκται ἀκτός, καὶ ῥῆμα ἀκτῶ, ἀφ᾽ οὗ ἀκταίνω τὸ κουφίζω παρὰ Αἰσχύλῳ, uti emendavit Ruhnkenius ad Tim. p. 21. ibidem p. 20. afferens quae apud Phrynichum (in Bekkeri Anecd. p. 23, 12.) leguntur, Αἰσχύλος “οὐκέτ ἀκταίνω” φησί, βαρυτόνως, οἷον οὐκέτι ὀρθοῦν δύναμαι ἐμαυτήν. In fine versus libri στάσιν, neque vituperari hoc potest, non erecta stare possum. Sed in M. G. supra adscriptum γρ. βάσιν, quod a Stephano commemoratum inde a Cantero plerique receperunt. Et videtur praestare.
ποδωκίᾳ: Scholiastes ad v. 39. τὰ δεινὰ ἐξέπεμψέ με τοῦ μαντείου. ἰδοῦσα γὰρ Ὀρέστην ἐπὶ τοῦ βωμοῦ καὶ τὰς Ἐρινύας κοιμωμένας, ἔξεισι τεταραγμένη τετραποδηδὸν ἐκ τοῦ νεώ. Nihil aliud sacerdos indicat, quam manuum adiumento sibi ad incedendum opus esse. ποδωκείᾳ Flor. ποδωκεία Ven.
οὐδέν, ἀντίπαις μὲν οὖν: Male μὲν οὖν olim mutaveram in μένος. Nam οὐδέν significat quod nos dicimus es ist nichts damit. Inde explicatio addi potest, quae, si οὐδέν graviorem haberet significationem, supervacanea atque inepta foret. Suppl. v. 719. γυνὴ μονωθεῖσ᾽ οὐδέν· οὐκ ἔνεστ᾽ Ἄρης. Euripides Hec. v. 626. τὰ δ᾽ οὐδén· ἄλλως φροντίδων βουλεύματα, γλώσσης τε κόμποι. Huius οὐδέν exempla inveniuntur etiam in Phoen. v. 417. εὖ πρᾶσσε· τὰ φίλων δ᾽ οὐδέν, ἤν τις δυςτυχῇ. Androm. v. 642. σὺ δ᾽ οὐδὲν εἶ. Iph. Taur. v. 114. τοὺς πόνους γὰρ ἀγαθοὶ τολμῶσι, δειλοὶ δ᾽ εἰσὶν οὐδὲν οὐδαμοῦ. Cycl. v. 639. ἄνδρες πονηροὶ κοὐδὲν οἶδε σύμμαχοι.
ὀμφαλῷ ... θεομυσῆ: ὀφθαλμῷ Ven. θεομυσῆ Μ. θεομυσῇ Rob. θεομιση G. Ven. Farn. Ald. Θεομισεῖ Turn.
ἕδραν ἔχοντα: ἕδρας Flor. Farn. ἔχοντα Ven. Flor. Turn. et in corrigendis Robortellus. Sic, ut videtur, etiam Farn. ἔχοντι M. G. Par. Ald. Rob.
νεοσπαδὲς: νεοσπαδὲς M. G. Ald. Rob. Turn. νεοσπαθές Ven. Flor. Farn.
λῆνῃ μεγίστῃ σωφρόνως ἐστεμμένον: Libri λήνει μεγίστῳ σωφρόνως ἐστεμμένον, nisi quod λίνει habent Ven. Flor. Farn. Rob. et μεγίστω sine iota subscripto G. Ald. Rob. Valckenarius ad Phoen. v. 994. “pro λήνει μεγίστῳ,” inquit, “Georg. Arnaldus in margine libri posuerat λήγει μὲν ολός, quae correctio mihi quidem Hemsterbusii videtur, quem docentem audierat." Exemplum dicit editionis Victorianae: id ego nunc possideo. Coniectura autem illa, cuiuscumque sit, non est talis quae inventori laudem parere possit. Nam nec uév hic locum habet, ut vidit Abreschius, neque, quod Schützius intellexit, opus habitura essent haec verba explicatione quam adiecit poeta. Mirum quantum differt illud, ἅλω δὲ πολλήν, ἀσπίδος κύκλον λέγω, ab Iosepho Scaligero, quem memoral Valckenarius, ad Varronem p. 49. comparatum. Sed ut λήνει μεγίστῳ a poeta dictum esse existimem, adduci non possum. Videtur Aeschylus scripsisse λήνει μεγιστοσοφρόνως ἐστεμμένον. Sic μεγιστότιμος invenitur in Suppl. v. 679.
πρόσθεν δὲ τἀνδρὸς ... θαυμαστὸς λόχος: προέθεν Rob. Deinde δὲ τἀνδρὸς Ven. Flor. Turn. δέ τ' ἀνδρὸς M. G. Ald. Rob. Deinde θαυμαστὸς λόγος M. Ven. Flor. Rob. Turn. θαυμαστὸν λέχος G. (sic G.) Par. Ald.
εὕδει: ἅδει pro εὕδει Ald.
Γοργόνας: Similitudinem Furiarum cum Gorgonibus latius quam par erat extendit Böttigerus in libro de personis Furiarum p. 13. seqq. et p. 112. seqq. Sequemur, ut certa, quae ipse Aeschylus veteresque. tradunt: hic in Prometheo v. 799. πέλας δ᾽ ἀδελφαὶ τῶνδε τρεις κατάπτεροι, δρακοντόμαλλοι Γοργόνες βροτοστυγεῖς. Choeph. v. 1045. ποῖαι γυναῖκες αἵδε Γοργόνων δίκην φαιοχίτωνες καὶ πεπλεκτανημέναι πυκνοῖς δράκουσιν ; ex illis autem Pausanias I. 28, 6. πρῶτος δέ σφισιν (Furiis) Αισχύλος δράκοντας ἐποίησεν ὁμοῦ ταῖς ἐν τῇ κεφαλῇ θριξὶν εἶναι.
εἶδόν ποτ᾽ ἤδη: εἶδόν ποτ' ἤδη M. G. Ald. Rob. Τurn. εἶδόν ποτ᾽ εἶδον Ven. Flor. Farn. Ante hunc versum Wakefieldius et Northmorus versum excidisse putarunt, scholiis eam suspicionem adiuvare visis. Scholiastae in codice M. ad v. 50. haec est adnotatio, nullo praemisso lemmate, ἀλλ᾽ οὐδ᾽ Αρπυίας αὐτὰς λέγω. εἶδον γὰρ αὐτὰς ἐν γραφῇ πτερωτάς. At non potest ex isto scholio versus restitui qualem confinxit Wakefieldius, metro laborantem, aut qualem Schutzius, metri vitio carentem. Excidisse videntur ante versum 52. plures versus, in quibus sacerdos dixerat, cur terrificae illae mulieres non viderentur esse Gorgones, et deinde Harpyias nominaverat. V. Opusc. VI. 2. p. 20. Dindorfio post haec verba, εἶδόν ποτ᾽ ἤδη, lacunam statuenti assensus est Linwoodius. De ea re ambigi potest: illud certum est, mancam esse sacerdotis orationem.
βδελύκτροποι: βδελύκτροποι M. G. Turn, βδελύκτοποι Ald. κδελύτροποι Rob. quod in corrigendis in βδελύτροποι mulari iubetur. βδελύτροποι Ven. Flor. Farn.
οὐ πλαστοῖσι φυσιάμασιν: Schutzius haec ita interpretatus est, slertunt autem halitu, cui periculosum est appropinquare. Haec interpretatio si vera esset, scribendum esset οὐ πλατοῖσι, ut Elmsleius voluit ad Eur. Med. v. 149. Sed quod libri habent, οὐ πλαστοῖσι φυσιάμασιν, recte puto Stanleium interpretatum esse non fictis flatibus. Similiter Aeschylus loquitur in Prometheo v. 1034. πρὸς ταῦτα βούλευ· ὡς ὁδ᾽ οὐ πεπλασμένος ὁ κόμπος, ἀλλὰ καὶ λίαν εἰρημένος. In Sept. c. Th. 894. ἐτύμως δακρυχέων ἐκ φρενός. In Eum. v. 489. πολλὰ δ᾽ ἔτυμα παιδότρωτα πάθεα προςμένει τοκεῦσιν μεταὖθις ἐν χρόνῳ.
λείβουσι δυςφιλῆ λίβα: λοίβουσι δυσφαλῆ Rob. Deinde δία M. G. Ald. codex Robortelli. βίαν Rob. ex coniectura Sophiani et Turnebus, et habent βίαν Ven. Flor. et, ut videtur, Farn. Egregie Burgesius λίβα. V. ad Choeph. v. 299. Similiter dixit Aeschylus in Choeph. v. 1055. κἀς ὀμμάτων στάζουσιν αἷμα δυςφιλές.
τὸ φῦλον οὐκ ὄπωπα τῆσδ᾽ ὁμιλίας: Vix quisquam explicet, quomodo Schutzius adduci potuerit, ut haec ita interpretaretur, nusquam vidi mulierum genus, quocum hunc coetum comparare possem. . Hoc dicitur, genus huius societatis, vel nationem huius gentis non vidi.
οὐδ᾽ ἥτις αἶα: οὐδ᾽ ἥτις αλα M. Rob. οὐδ᾽ ὅτι γαῖα Ven. (sic Ven. Flor. Farn. οὐδ᾽ εἴτις γαῖα G. Ald. οὐ δή τι γαῖα Turn.
ἀνατὶ ... πόνον: ἀνατὶ Dindorfius. ἀνατεῖ Turn. ἀνατεί ceteri. Deinde μεμετὰ στένειν Turn. Denique πόνον Arnaldus. Libri πόνων. Legit πόvor etiam scholiastes, in cuius adnotatione, τὸ τῆς ἀνατροφῆς, scribendum est τὸν pro τό. Euripides Phoen. v. 1434. ἔκλαι, ἐθρήνει τὸν πολὺν μαστῶν πόνον στένουσα.
τἀντεῦθεν ἤδη: τἀντεῖθεν ήδη M. G. Ald. Rob. Turn. τάντεῦθε μὲν οὖν Ven. Flor. Farn.
δωμάτων: δομάτων G. Non opus est Wakefieldii coniectura, δειμάτων.
οὔτοι προδώσω: Personae notam omittunt G. Ald. Sed in G. adscriptum στροφή. πρὸς Ὀρέστην Απόλλων, ἀπέστη γὰρ ἡ ἱέρεια. In M. adseriptum πρὸς Ὀρέστην φησίν. ἀπέστη γὰρ ἡ ἱέρεια. Scholiastes ἐπιφανεὶς Ἀπόλλων συμβουλεύει Ὀρέστῃ καταλιπεῖν μὲν τὸ μαντεῖον, φυγεῖν δὲ εἰς ᾿Αθήνας, καὶ δευτέρα δὲ γίνεται φαντασία, στραφέντα γὰρ μηχανήματα ἔνδηλα ποιεῖ τὰ κατὰ τὸ μαντεῖον ὡς ἔχει. καὶ γίνεται ὄψις τραγική, τὸ μὲν ξίφος ᾑμαγμένον· ἔτι κατέχων Ὀρέστης, αἳ δὲ κύκλῳ φρουροῦσαι αὐτόν. Haec non recte ad hunc versum adscripta esse videntur, quum deberent ad v. 97. adnotari. Eodem modo scholion, quod ad ipsum fabulae initium ponendum fuerat, ad v. 48. adscriptum est. Certe hic non cogitandum est de versis machinis. Nam non solum nulla caussa erat cur nunc Furiae conspicerentur, sed etiam importune poeta animos spectatorum novo isto et terribili adspectu Furiarum avocasset ab audiendo Apollinis et Orestis colloquio. Prodeunt ex templo Apollo, Orestes, Mercurius. Dixi de hac re in Opusculis vol. VI. 2. p. 163. et in Anualium Vindobonensium vol. CXI. p. 246. seqq. προδόσω G. Ald. προδώσο Rob.
καὶ πρόσω γ᾽ ἀποστατῶν: Recte Blomfieldius καὶ πρόσω γ' ἀποστατῶν. Libri καὶ πρόσω δ᾽ ἀποστατῶν. Sed hic quidem και - δέ ineptum est.
ἐχθροῖσι: ἐχθροῖς Ald. Pro πρέπων aliam lectionem, πέπων, memorat scholiastes.
ἁλούσας: εἰλούσας Rob. Interpunctionem, quae post vлvo erat, post dous recte transtulit Bothius.
ὕπνῳ πεσοῦσαι δ': Libri πεσοῦσαι δ', nisi quod πεσοῦμαι δ' Ven. πεποῦσαι δ' Ald. Quod in Opusc. VI. 2. p. 23. putabam, participium pro verbo finito positum esse, probari non potest, quia participium aoristi ita usurpari nequit. Non puto tamen aliquid mutandum esse, quamquam non inepte scriberetur ὕπνῳ πνέουσι δ', ut in Choeph. v. 611. sed videtur potius huiusmodi versus excidisse, ἐν τοῖςδε τοῖς θρόνοισιν ἀσθενεῖς πάρα. Quare lacunae signa posui.
γραῖαι, παλαιαὶ παῖδες: Libri γραῖαι παλαιαὶ παῖδες. Adscriptum est in M. hoc scholion, sine lemmate, πολιαὶ γάρ (hoc ad γραῖαι παλαιαί pertinet). παῖδες, διὰ τὸ νέον· ἢ ἐπειδὴ ἄγαμοι καὶ παρθένοι εἰσί. τὸ ἀλλόκοτον δὲ τῆς φύσεως διὰ τῶν ἐναντίων τραγικώτερον διασύρει. Valckenarius ad Callimachi elegiarum fragmenta p. 147. "primum corrigebam,” inquit, “πέλουσι δ' αἱ κατάπτυστοι κόραι Γαίας παλαιαὶ παῖδες. et certe, secundum Hesiodum Theog. v. 185, Furias terra genuit: postea credere malui, vocem youîai esse vicinarum interpretamentum, Aeschylum dedisse Νυκτὸς παλαιαὶ παῖδες· ut infra v. 322. 419. 748. 1036.” (319. 408. 737. 1015.) "Servius in Virg. Αen. III. 212.” Ex his πέλουσι miror viro summo in mentem venisse, quem meminisse oportebat Euripidi facilius quam Aeschylo convenire huiusmodi expositionem, quae ad solos spectatores pertineret. Illud alterum autem, Νυκτός, et ingeniosum est et videtur esse verum.
κἀγένοντ', ἐπεὶ κακὸν: ἐπὶ κακὸν G. Ald. Turn.
μισήματ᾽: μίσημα τ' ἀνδρῶν G. Ald.
ἐλῶσι ... μακρᾶς: ἑλῶσι G. Ald. μακρὰς G.
βιβῶντ᾽ ἀν' ἀεὶ τὴν πλανοστιβῆ χθόνα: βεβῶντ᾽ ἂν αἰεὶ τὴν M. Par. Rob. βεβῶντ᾽ ἂν ἀείτην G. Ald. βεβόντ᾽ ἂν αἰεὶ τὴν Ven. Flor. βεβόντ' αἰεὶ τὴν Farn. βεβῶντ' ἀνατεὶ τὴν Turn. Deinde πλανοστηβῆ χθόνα Rob. Stephanus probavit ἀνατεί, sed βεβῶτα aut βιβῶντα scribendum putavit. Ει βεβῶν ἀνατεί editores receperunt. Dixi in Opusc. VI. 2. p. 24. scribendum esse ἂν ἀεί, ea praepositionis collocatione, a qua ne prosa quidem oratio abstinuit. Sic enim Plato Leg. VIII. p. 832. C. ἀλλ' ἀκόντων ἑκοῦσα ἄρχει σὺν ἀεί τινι βίᾳ. Verum non erat retinendum βεβῶτα, sed recepta altera Stephani coniectura, βιβῶντα, quae in librorum scriptura latet, ita scribendum, βιβῶντ᾽ ἂν ἀεὶ τὴν πλανοστιβῆ χθόνα. Non obstat quod ßißor in iis quas habemus tragicorum fabulis non invenitur. Vtitur eo verbo praeter epicos Pindarus.
πόντον: πόντον Turnebus. πόντου M. G. Ven. Flor. Farn. Ald. Rob.
βουκολούμενος: Non satis accurate scholiastes βουκολούμενος per περιέπων explicat. Inest enim in hoc verbo diu frustrati laboris significatio, neque active, sed passive intelligendum est.
Παλλάδος ποτὶ πτόλιν: παλλάδος ποτὶ πτόλιν G. Ven. Flor. Ald. Turn. et ex emendatione Sophiani Rob. ποτὶ πτόλιν παλλάδος M. et codex Robortelli: sed in M. verus verborum ordo litteris asupra adscriptis indicatur.
ἵζου ... ἄγκαθεν: ἕζου 'Turn. Αγκαθεν scholiastes recte interpretatur ἐν ἀγκάλαις. V. ad Ag. v. 3.
μὴ ἀδικεῖν: μὴ ἀδικεῖν Ven. Flor. Farn. In Flor. Farn. συνίζησις adscriptum. μὴ ἀδικεῖν M. Rob. μὴδικεῖν G. Ald. Turn. μὴ δοκεῖν codex Robortelli.
ἐπίστᾳ ... μὴ ἀμελεῖν: ἐπίστα Porsonus. ἐπίσται Μ. ἐπίστα ceteri. Deinde μὴ ἀμελεῖν Ven. Flor. Farn. συνίζησις adscriptum in Flor. Farn. μὴ μελεῖν Μ. μὴμελεῖν G. Turn. μὴ μελεῖν Ald. Rob.
ἐκνόμων σέβας: τόδ' ἐκνύμων σέβας M. G. Ven. τόδ᾽ ἐκ νόμων σέβας Ald. Rob. Turn. xvóμwr an ix róuor habeant Flor. Farn. ignoratur. In Opusc. VI. 2. p. 25. putabam scribendum esse izvóµws, valde. Nihil mutandum est, sed retinendum τόδ᾽ ἐκνόμων σέβας. Recte scholiastes τὸ τῶν ἱκετῶν σέβισμα καὶ δέημα οὐ μόνον τιμᾷ ὁ Ζεύς, ἀλλὰ καὶ σέβει, ὁρῶν αὐτὸ ὁρμώμενον προςηκούσῃ τύχῃ. Suidas et Zonaras ἐκνόμοις, παρανόμοις. Est autem afinitas quaedam vocabulorum scelere contaminatos significantium et eos qui ob hanc caussam supplices ad templa deorum accedunt. Sic oоçτóñάiç sceleratum significat, idque etiam in talibus locis, a quibus propria huius vocabuli significatio alienissima est, ut in hac ipsa fabula v. 236. 437. Vt hic ¿zróµwv ot- Bas, ita v. 433. oeuvòs noosíztwo dicitur. Significatur autem misericordiam non deesse sceleratis a fido comite adiutis.
εὕδοιτ᾽ ἄν: Abeunt Orestes et Mercurius. Apollo in templum revertitur. Clytemnestrae umbra per ávaníɛoua, quod in proscenio erat, emittitur.
ὧν: Libri s. Rectissime Tyrwhittus et Wakefieldius dr. Sic legit scholiastes, male intelligens: adnotavit enim haec, kɛina ɛlµí, vnèg ὧν ἐφόνευσα Αγαμέμνονα ἀπώσασθε. καὶ οἱ ἐμὲ φονεύσαντες οὐκ áriμázovτai. Hoc dicit, me vero sic a vobis neglectam inter alios mortuos non deserunt opprobria eorum quos occidi, Agamemnonis. V. Opusc. VI. 2. p. 26. seq.
παθοῦσα δ᾽: παθοῦσα γ' οὕτω Ven. Flor. Farn.
οὐδεὶs ... ὑπέρ μου: ovdeis d' Ven. Flor. Farn. ὑπὲρ μοῦ G. Ald. et Bekkero teste Ven. ὑπερμοῦ Rob. ὑπὲρ ἐμοῦ Farn.
καρδίας ὅθεν: καρδίαι σέθεν Μ. καρδία σέθεν G. Par. Flor. καρδία σέθεν Ven. Farn. Rob. καρδίας σέθεν Ald. Turn. καρδίας ἔθεν, id ut esset idem quod quédev, Canterus scribendum putabat. Defendit Schoemannus καρδίᾳ σέθεν. Sed ad δρα plane inutiliter καρδίᾳ σέθεν additum esset, praesertim quum oé v prorsus supervacaneum sit. Scripsi, ut in Opusc. VI. 2. p. 28. scribendum esse dixeram, ὅρα δὲ πληγὰς τάςδε καρδίας ὅθεν. O. Müllero hanc emendationem eo evertere conanti, quod v. 582. Orestes matrem interfecisse dicitur ξιφουλκῇ χειρὶ πρὸς δέρην τεμών, assensus est Linwoodius. Quasi tam anxie haec rimanda essent, aut quasi nemo gladio superne iugulo alicuius defixo cor percutere possit. Ipse Linwoodius καρδίας σέθεν scripsit et πληγάς καρδίας metaphorice dictas ad convicia a Clytaemnestrae choro iniecta referendas putavit. Hoc nemo intellexisset. Contorta sunt et improbabilia quae Schne dewinus in Notitiis litterariis Gottingensibus a. 1845. p. 1948 seqq. de his versibus protulit.
ὄμμασιν: uuao Victorius et sic Ven. ouao M. G. Flor. Ald. Rob. Turn.
μοῖρ᾽ ἀπρόσκοπος βροτῶν: μοῖρα πρόσκοπος M. G. Ven. Flor. Farn. Ald. μοῖρα πρό-σκοπτος Rob. Recte Turnebus μοῖρ᾽ ἀπρόσκοπος ex hac scholiastae adnotatione, ἡ τῆς φρενὸς μοῖρα οὐ προορᾷ ἐν ἡμέρᾳ. Deinde libri Poorur, inepte. Scribendum, ut in Opusc. VI. 2. p. 29 dixi, ἐν ἡμέρᾳ δὲ μοῖρ᾽ ἀπρόσκοπος φρενῶν. Ita legit scholiastes, cuius adnotationem modo attuli. Stanleius praeter alia haec comparavit Ciceronis de divin. I. 30. quum ergo est somno serocalus animus a societate et contagione corporis, tum meminit praeteritorum, praesentia cernit, futura praevidet. Mirifice fallitur Linwoodius, qui hos duo versus 107. et 108. aliunde insertos putat. Recte scholiastes ἐν τῷ καθεύδειν ὁ νοῦς ἀκριβέστερον ὁρᾷ, μὴ παραπλανώμενος τῇ θέᾳ. τραγικώτερον δὲ τὸ εἴδωλον Κλυταιμνήστρας σώζει τὴν oqay. Haec igitur dicit Clytemnestra, vide haec vulnera cordis, a quo illata sunt: nam in somnis mens claro oculorum lumine utitur; interdiu vero non est eius sors ut longe videat.
νηφάλια: mália Rob. Turn. vigáλia M. G. Ven. Flor. Farn. Ald.
νυκτίσεμνα: νυκτίσεμνα Turn. νυκτίσεμνά Μ. νυκτὶ σεμνὰ G. Flor. Ald. Rob. et Bekkero teste Ven.
ἔθυον: εv9vov Ald. male lecta scriptura codicis G. De accusativo our dixit Elmsleius ad Bacch. v. 722.
καὶ πάντα ταῦτα: καὶ ταῦτα πάντα Par.
ὃ δ᾽ ἐξαλύξας ... νεβροῦ: odişahé§as codex Robortelli: ipse ex emendatione Sophiani ó d'¿§akvğaç dedit, quod ceteri libri omnes habent. Deinde veßooũ M. Rob. vεzgov G. Ven. Flor. Ald. Turn. Deinde dízɛır Ald.
ἀρκυστάτων: ἀρκυστάτων Turnebus. αρκυσμάτων Μ. ἀρκυσμάτων G. Ven. Flor. Par. Rob. άozioµátov Ald. dozvoμtwv ex Farn. affertur.
ὑμῖν ... ἐγκατιλλώψας: ἡμῖν Bekkero teste Ven. Deinde ἐγκατιλλώψας Turn. ἐκκατιλλώψας M. G. Ven. (Bekkero teste). Flor. Farn. Ald. Rob. In Farn. glossa χλεβάσας, i. e. χλευάσας. In M. adscriptum χλευάσας, ἐγγελάσας. διὰ δὲ τούτων ερεθίζει αὐτάς.
ἀκούσαθ᾽ ὡς ἔλεξα: Nihil hic mutandum erat. Audite, inquit: nam de capitali meo periculo loquor: recipite mentem el cogitationem, expergefactae.
Κλυταιμνήστρα: κλυταιμνήστρας Ven. Recte Wakefieldius et Schützius intellexerunt hoc dicere Clytaemnestram, ego illa Clytemnestra, quae umbra sum el somnium, vos invoco.
NA: Sequuntur epodica: respondet enim uvyμòs uvyµ@, wyμòs ὠγμῷ, et deinde epodum constituit μυγμὸς ille διπλοῦς ὀξύς, et quae somnians loquitur chorus. Chori nomen versibus 120. 123. 126. 129. 132. praefixum in Rob. Turn. In Ald. versibus 120. 126. In M. personae lineolis distinctae sunt. Omissae personarum notae in G. In Ven. Flor. Farn. versibus 120. 123. 126. 129. praefixum nóλλwv.
ἀνὴρ: Libri ário, nisi quod avio est in Farn.
προςίκτορες: Huic versui άn'. praefixum in Rob. Libri φίλοις γάρ εἰσιν οὐκ ἐμοῖς προσέκτορες, et G. quidem commate post εἰσιν posito. yag eloìv Ald. Rob. Horum verborum quae prolatae sunt explicationes, ipsis Graecis verbis obscuriores sunt. Schützius scribendum putavit qi- λοι γὰρ εἰσίν, οὐκ ἐμοί, προςίκτορος, quod sic interpretatur, sunt enim (dii) amici cius supplicis, sive eum supplicem recepturi, iidemque mihi haud amici. At haec sententia et alium verborum ordinem et ¿uov requireret. Quod olim dedi, φίλοι γὰρ εἰσὶν οὐκ ἐμοὶ προςίκτορες, που est mihi amicum praesidium, propterea displicet, quod qio non recte in initio positum est. Scribendum est, ut in Opusc. VI. 2. p. 32. seqq. demonstravi, φίλοις γάρ εἰσιν, οὐκ ἐμοί, προςίκτορες, cognatis enim meis sunt, non mihi, ad quorum praesidium confugiant. Iposizτoges hic non supplices, ut v. 433. sed eos significat, ad quos quis supplex accedit. Sic Ζεὺς ἀφίκτωρ in initio Supplicum, sic προς- Tónшos, et alia: ipsum nomen izétys sic quidam accipiebant, de qua re v. Eustathium p. 1807, 5.
ἄγαν ... ὑπνώσσεις: ayar y Ven. Flor. Farn. υπνώσεις Rob.
ὠγμός: ωγμός Rob. μωγμὸς M. Ven. Flor. μυγμός G. Farn. Ald. Turn. sed in G. v puncto notatum et supra scriptum w.
ὤζεις ... οὐκ: άζεις G. Ald. ώξεις Rob. Eustathius p. 127, 10. παρὰ τὸ ὦ ὤζω ἐν Αἰσχύλῳ. 7/1 O. Müllero scribendum videbatur Çaç vaνός- oovo'; Ea mutatione non opus est. οὐκ Μ. G. Ald. Rob. Turn. κοὐκ Ven. Flor. Farn. Deinde libri dvaotion.
πέπρακται: Non opus est ut néлgazia ex Stanleii Bentleiique sententia in néлgora, aut, ut Wakefieldius volebat, in tétaxta mutetur. In Prometheo quidem v. 521. est τί γὰρ πέπρωται Ζηνὶ πλὴν ἀεὶ κραττεiv; hic non minus recte dici videtur, quid tibi aliud agitur negolium quam mala perpetrare? Neque fortasse aliter intellexit scholiastes, qui haec adscripsit τί οὖν μέλλεις τὸ σὸν ἔργον ἀνύειν;
ἐξεκήραναν: ἐξεκράαναν Par.
μυγμὸς διπλοῦς ὀξύς: In Rob. ante dinkovs insertum z2. sequens autem versus rursus choro tributus est. In Ven. Flor. et, ut videtur, etiam in Farn. versui 133. praefixum yogòs evµevídwr.
κλαγγαίνεις: Libri zλayyaivas. Dindorfio, ut antea Wakefieldio, scribendum videtur κλαγγάνεις, αἱ ἐπανακλαγγάνειν est apud Xenophontem et κλαγγάνειν in versu Sophoclis apud Strabonem XV. p. 687. όπου τις ὄρνις οὐχὶ κλαγγάνει, ubi codex Med. 3. κλαγκάζει habet. Non puto zhayyaivas mutandum esse. Lobeckius enim in Pathol. proleg. p. 37. complura verba in aivo et άo desinentia ex eadem radice orta affert. Potuit igitur κλαγγαίνειν dici ut κλαγγάζειν.
τί δρᾷς;: ti dous; Rob. Ceteri, ut videtur, omnes ví dous; Non recte hic diceretur quid agis? sed dicendum erat ecquid agis? i. e. agedum. Itaque scribendum τὶ δρᾷς;
ἀγνοήσῃς ... μαλθαχθεῖσ᾽: ἀγνοήσεις Par. Deinde μαλαχθεὶς Ven. Farn. μαλαχθεῖσ᾽ Rob.
ZZZ
ὀνείδεσιν: ἐνείδεσιν Ven. Flor. Farn. Rob. ονείδεσσιν M. G. Ald. ὀνείδεσι Turn.
γίγνεται: γίγνεται Porsonus. Libri γίνεται.
σὺ δ᾽ αἱματηρὸν πνεῦμ᾽ ἐπουρίσασα τῷδ', ἕπου, μάραινε δευτέροις διώγμασιν, ἀτμῷ κατισχναίνουσα, νηδύος πυρί.: Libri οὐδ᾽ αἱματηρὸν πνεῦμ᾽ ἐπουρίσασα τῷ, ἀτμῷ κατισχναίνουσα νηδύος πυρί, ὅπου, μάραινε δευτέροις διώγμασιν, nisi quod Turn. ἐπουρήσασα dedit, ut in lemmate scholiorum Robortelli . scriptum est, versu autem altero G. Ven. Flor. Farn. Par. Ald. κατισχαίμουσα habent, de qua verbi forma dictum est ad Prom, v. 271. In primo versu Stanleii sive potius Pearsoni emendationem, σὺ δ' pro οὐδ᾽, merito recepit Porsonus. Cetera neque ego olim expedivi, neque expediverunt alii. To enim de Oreste intellectum, sic in fine versus, praesertim sequente alio dativo, ἀτμῷ, prorsus putidum est. Nec Wakefieldii ἐπουρίσασα τῳ, de Oreste dictum, hic aptum est. Scripsi, mutato versuum ordine, σὺ δ᾽ αἱματηρὸν πνεῦμ᾽ ἐπουρίσασα τῷδ᾽ ἕπου, μάραινε δευτέροις διώγμασιν, ἀτμῷ κατισχναίνουσα, νηδύος πυρί. Tod' abiecta in fine versus vocali, quum post nov incisio sit, non magis offendere debet quam quod in Suppl. v. 739. scripsi, praegressa ibi incisione, φιλεῖ δ' ὠδῖνα τίκτειν νὺξ κυβερνήτῃ σοφῷ, ubi videnda sunt quae adnotavi. Haec locuta umbra Clytaemnestrae descendit per ἀναπίεσμα.
ἔγειρ᾽: χορὸς ἐρινύων (ἐριννύων Ald.) M. Ald. χορὸς ἐριννύων, ἐξ ὧν μία G. χορὸς εὐμενίδων Flor. χο. Ven. Rob. Turn. Quae inde ab hoc versu usque ad v. 177. sequuntur, inter quindecim Furias ita distribui, ut distribuenda esse indicavi in Opusc. VI. 2. p. 37. seqq.
κἀπολακτίσασ᾽: κἀπολακτίσας G. Ald.
ἰδώμεθ᾽: ιδώμεθ' Turn. εἰδώμεθ' M.G. Par. Ven. Flor. Farn. Ald. Rob.
πόπαξ: πόπαξ Ald. Rob. Τurn. πύπαξ M. G. Farn. πυπάς Ven. Flor.
δυςαχές: δυςαχές Μ. Rob. In G. ambiguum est utrum hoc an δυσαχθὲς scriptum sit. δυσαχθὲς Ven. Flor. Ald. Turn.
οἴχεταí θ' ὁ θήρ: Libri οίχεται δ' ὁ θήρ. Correxit Abreschius.
κρατηθεῖσ᾽ ἄγραν: κρατηθεῖσα plene M. G. Ald. Rob. άγραν, non ἄτων, etiam Ald.
πέλει: Ζω bis Farn. Deinde ἐπιλογος Flor. Deinde libri πέλῃ. In G. tamen antea fuerat πέλει.
νέος δὲ γραίας δαίμονας καθιππάσω: γραίας δὲ δαίμονας νέος Farn. καθισπάσω Par.
τοκεῦσιν: τοκεῦσιν M. G. Ald. Rob. τοκεῦσι Ven. Flor. Turn.
ἐρεῖ τις: ἐρᾶ Flor. τις Farn. Ald. τὶς Rob.
ὄνειδος ... μολὸν: ὄνειρος Par. μολών G. Ald.
ἔτυψεν: ἔτυψεν M. G. Ald. Rob. Turn. ἔτυψε Ven. Farn. ἔτυψα Flor.
μεσολαβεῖ: Hic versus omissus est in Par. μεταλαβεῖ Ald. Μεσολαβεῖ dubitari potest utrum active de stimulo in medium corpus tendente, neque stringente tantum, an, quod praestare videtur, passive intelligi debeat de stimulo quem quis medium prehendit, quo fortius vibrari regive possit.
ὑπὸ: Libri ὑπὸ utrobique.
δαΐου: πάρεστι μαστίκτορος omittit Par. πάρεστιν μαστίκτορος male ed. Vict. δάϊον Par.
βαρύ, τὸ περίβαρυ κρύος ἔχειν: βάρυ τὸ περίβαρυ κρύος ἔχειν M. G. Turn. βαρὺ τὸ περὶ βαρυκρύος ἔχειν Ald. male lecta codicis G. scriptura. βαρὺ τὸ πέρι βαρὺ κρύος ἔχειν Ven. Flor. Farn. βαρὺ περίβαρυ κρύος ἔχειν Rob. Wakefieldius to in te mutavit. Non opus est mutatione.
κρατοῦντες: Hunc versum omittit Par.
φονολιβῆ θρόμβον: Libri φονολειβή, Correxit Arnaldus. Deinde libri θρόνον. Scholiastes τὸν θρόνον, οὗ Ὀρέστης καθῆτο, πάρεστιν ὁρᾶν φονολειβῆ ἀπὸ ποδῶν ἕως κεφαλῆς ὅλον. Item ad v. 168. propter hane explicationem adscriptum λείπει ὁ καί. Recte Wakefieldius θρόμβον scribendum esse intellexit. Sed male haec verba iunxit cum sequentibus, quum pendeant e participio κρατοῦντες. Et personarum distributio et antistrophica ratio docent his verbis, περὶ πόδα, περὶ καρά, finiri orationem pariter atque in stropha his, ύπο φρένας, ὑπὸ λόβον, hoc autem verbo, πάρεστι, et hic et illie novum alius personae dictum incipere. Haec est autem horum versuum sententia, talia perpetrant iuniores dei, praeter fas sibi vindicantes caedis vestigia, i. e. iudicium sibi arrogantes parricidii. V. Opusc. VI. 2. p. 39. seq.
περὶ πόδα, περὶ κάρα.: Hunc versum omittit Par.
προςδρακεῖν: πρὸς δρακεῖν Ald. Haec verba προςδρακεῖν αἱμάτων omittit Par.
ἀρόμενον: αἱρόμενον Μ. Ven. Flor. Farn. αἱρούμιον Ald. male lecto compendio codicis G. in quo αιρούμενον est. αἱρούμενον Rob. Τurn. Recte Abreschius ἀρόμενον. Scholiastes ὥστε τὸν ὀφθαλμὸν ἔχειν αἱμάτων ἄγος ἐπαίροντα.
μάντις ὤν: μάντις ὤν Schutzius. μαντισῶι Μ. μάντι σῷ G. Ald. Rob. Turn. μάντι, σῶ Ven. Flor. Farn.
μυχὸν ... ἔχρανας: μυχὸν M. Rob. Τurn. μυκὸν G. Ald. σὸν οἶκον Ven. Flor. Farn. Deinde έχρανας Turn. ἔχρανάτ' M. Flor. ἔχράνατ' G. ἔχρακατ' Αld. ἔχρανάς Rob. ἐχθράνατ' Ven. Bekkero teste. ἔχθρανα τ' Farn.
παρὰ νόμον θεῶν βρότεα: παρὰ νόμον θεῶν Par. Rob. παρανόμων θεῶν M. G. Ald. Turn. παρὰ νόμων θεῶν Ven. Flor. Farn. Deinde βρότεα M. G. Ald. Rob. βρέτεα Par. Ven. Flor. Farn. Turn.
ἐμοί τε λυπρὸς ... ἐκλύσεται: Libri καμοί τε. Casaubonus aliique καμοί γε. Scripsi ἐμοί τε. Deinde πικρός pro λυπρὸς Par. Deinde εὐκλύσεται G. Aid. Hoc dicit, me iniuria afficit, illum tamen non liberabit.
ὑπό ... φυγὼν: ὑπαὶ Farn. φυγὼν Porsonus. Libri φεύγων.
ποτιτρόπαιος ὢν δ᾽: Libri ποτιτρόπαιος δ᾽ ὤν. Correxit Porsonus. Deinde Schoemanno ἐν χώρᾳ mutandum videtur in ᾧ κάρα. Non opus est mutatione.
μιάστορ᾽ αὑτῷ πάσεται: μιάστορ᾽ ἐκείνου πάσεται M. G. Rob. μιάστορ᾽ ἐκείνου πάσσεται Ven. Flor. Farn. Ald. Turn. Apud scholiastem metricum legitur μιάστορ, ἐκείνου πράσσεται. Schoemannus scribendum coniicit μιάστορ᾽ αὐτ᾽ ἐκεῖ πάσεται. Lenius est quod posui, μιάστορ᾽ ἔστιν ὃν πάσεται. Sic enim potius scribendum est, quam, ut olim feci, ἔστιν οὗ.
μέλαν: μέλαν G. Ald. Rob.
χρίμπτεσθαι: Wakefieldius et ante eum vir doetus in margine Askewiana δόμοις σε scribendum putarunt. χρίμπεται G. Ald.
ἀλλ᾽ οὗ καρανιστῆρες: ἀλλ᾽ οὗ καρανιστήρες Stanleius. ἀλλ᾽ οὐ καρανηστήρες M. G. et commate post or posito Rob. ἀλλ᾽ οὐκ ἀρανητῆρες Αld. αλλ' οὐκ ἄρ᾽ ἀνήστῆρες Ven. Flor. Farn. ἀλλ᾽ οὗ καρανηστῆρες Turn. Scholiastes αἱ ἀποκεφαλίζουσαι. In Rheso v. 817. legitur καρανιστής μόρος. Conf. Lob. Paralip. p. 449.
παίδων τε χλοῦνις, ἠδ᾽ ἀκρωνία, λευσμόν: παίδων κακοῦται χλοῦνις ἠδ᾽ (ἡδ᾽ Rob.) ἀκρωνία M. G. Par. Ven. Flor. Rob. et haud dubie etiam Farn. παίδων κακοῦ τελλοῦνις ἠδ᾽ ἀκρωνία Ald. παίδων, κακοῦ τε χλοῦνις ἠδ᾽, ἀκρωνία Turn. Scholia in M. haec adscripta sunt χλοῦνις ἀκρωνία (sic M. G.). ἀκμαῖα ἀποκοπή, παρὰ τὴν χλόην, ἢ ἐπεὶ χλοῦνις ὁ σᾶς· κάπροι δὲ συνεχῶς εὐνουχίζονται· διὰ τοῦτο τὴν ἀποκοπὴν συϊκὴν εἶπεν, οὐκ ἀνθρωπίνην. Deinde ad ακρωνία adscriptum ἐκτομή μορίων, et in alia parte marginis κακῶν ἄθροισις, ἢ λιθοβολίας (sic M.). Ηρωδιανός δὲ τὸ σύστημα καὶ ἄθροισμα. Fuerunt quibus ακρωνία idem esse videretur atque ἀκρωτηριασμός. Sed haec interpretatio idoneo auctore caret. Contra cum Herodiani explicatione consentiunt fere aliorum grammaticorum testimonia. Lexicon Seguerianum in Bekkeri Anecd. p. 372, 2. ἀκρωνία, τὰ ἀθροίσματα. καὶ ἡ ἀκρότης. καὶ ἡ ἀκμή. καὶ τὸ ἐπίλεκτον σύστημα. Εtym. Μ. p. 53, 41. ἀκρώνα (sic scriptum), τὰ ἀθροίσματα, καὶ ἡ ἀκρότης, καὶ ἡ ἀκμή, τὸ ἐπίλεκτον σύστημα. Hesychius ακρώνια (sic), αθροίσματα, παράστασις, πλῆθος, οἱ ἀκρώvva (sic codex), άθροισμός. Alterum illud vocabulum χλοῦνις diffcillimum est. Quod apud Homerum est ll. ΙΧ. 539. χλούνην σῦν, recte sane ita videtur explicari ut χλούνης ad χλόην referatur. Hesychius χλούνην, τὸν ἐν τῇ χλόῃ εὐναζόμενον. χλοῦναι, λωποδύται, οἱ ἐν τῇ χλόῃ εὐναζόμενοι. Sed Aristoteles Hist. an. VI. 28. p. 578. ed. Bekk. χλούνην putavit esse castratum. Τῶν δὲ ἀρρένων καὶ ἀγρίων, inquit, οἱ τομίαι μείζους γίνονται καὶ χαλεπώτεροι, ὥςπερ καὶ Ὅμηρος ἐποίησεν “τρέψεν (libri θρέψει) ἔπι χλούνην σῦν ἄγριον· οὐδὲ ἐῴκει θηρί γε σιτοφάγῳ, ἀλλὰ ῥίῳ υλήεντι.” γίνονται δὲ τομίαι διὰ τὸ νέοις οὖσιν ἐμπίπτειν νόσημα κνησμὸν εἰς τοὺς ὄρχεις· εἶτα ξυόμενοι πρὸς τὰ δένδρα ἐκθλίβουσι τοὺς ὄρχεις. Eustathius p. 772, 53. ὅτι δὲ καὶ ἐκτομίαν ὁ χλούνης δηλοῖ, οὐ μόνον Αἰσχύλος δίδωσι χρῆσιν (pertinet hoc ad versum ex Edonis, fr. 60.), ἀλλὰ καὶ Αιλιανὸς μάλιστα ἐν τοῖς περὶ προνοίας χλούνην λέγων τὸν ἀπόκοπον· καὶ Αριστοτέλης δὲ κατὰ τὸν γεωγράφον χλούνην σῦν τὸν τομίαν λέγει. Schol. ad II. IX. 539. οἱ μὲν τὸν ἐντομίαν· κνώμενοι γὰρ πρὸς τὰ φυτὰ παρατρίβονται καὶ ἀγριώτεροι γίνονται. Reiecit hanc interpretationem Aristophanes grammaticus: v. Nauckium Aristoph. Byz. fragm. p. 118. seqq. Illud tamen ex hac Aristotelis interpretatione iure colligi videtur, potuisse fieri ut ab Aeschylo similiter χλοῦνις diceretur castratio. Non facile res ad liquidum perduci poterit: sed ut veri simillimam recepi Fritzschii emendationem, δίκαι, σφαγαί τε, σπέρματός τ' ἀποφθοραί, παίδων τε χλοῦνες, ἠδ᾽ ἀκρωνία κακοῦ. Σπέρματος αποφθοραί partus abaetos significant.
λευσμόν,: Casaubonus aliique λευσμός τε vel λευσμοί τε scribendum esse putaverunt. Et potest scholiastes nominativum legisse videri. Servandum tamen puto λευσμόν τε, quum accusativus a μύζουσιν recte pendere videatur.
ὑπὸ ῥάχιν: ὑπὸ ράχιν Μ. Ald. Rob. ὑποβάχιν G. ὑπόρραχιν Ven. Flor. Farn. υποβράχιν Turn. ug' G. Ald. Rob.
οἵας ... ἀπόπτυστοι: οἷας G. Ald. ολας Rob. ἐπ' ἀπόπυστοι Ald.
αἱματορρόφου: αἱματορόφου Rob.
γείτοσι ... μύσος: πλησίοισι Ven. Flor. Rob. Turn. et ita haud dubie etiam Farn. πλησίοις M. G. Ald. Quum πλησίοισι supervacaneum esse videretur, fuerunt qui Pauwio, πλουσίοισι scribendum esse coniicienti, assentirentur. Ea vero mala coniectura est. Nam antro leonis opulentum maxime templum non recte opponitur. Neque mutandum est πλησίοισι. Ex templo egressus Apollo increpat Furias, quae ab umbra Clytaemnestrae expergefactae se proripuerant ex templo atque in orchestram descenderant. In orchestra autem commorantes intelliguntur esse in περιβόλῳ templi. Itaque πλησία χρηστήρια vicinum templum sunt, ante quod Furiae commorantur. Neque enim putandum est illa, quae v. 178. dicit Apollo, ἔξω, κελεύω, τῶνδε δωμάτων τάχος χωρεῖν, ἀπαλλάσσεσθε μαντικῶν μυχῶν, tam accurate et curiose interpretanda esse, ut aut omnes Furias aut partem earum in ipso templo remansisse statuamus: quorum neutrum fieri potuit. Dictum est de hac re in Opusc. VI. 2. p. 164. seq. et in Annalium Vindobonensium vol. CXI. p. 249. seq. In fine versus μύσος Ven. Flor. Turn. et, ut videtur, M. Farn. μίσος Rob. μίσος Ald. et hoc in G. ex μύσος factum est.
ἄναξ Ἄπολλον: Personae index in M. G. est χορὸς εὐμενίδων. In Ven. Flor. Rob. χορός. In Ald. Turn. εύμ.
αὐτὸς ... πέλει: αὐτὸς γάρ σὺ Flor. Libri πέλῃ, praeter Rob. quae πέλει habet.
εἷς ... ὡς: εἷς Canterus. Libri εἰς. Praeterea Wakefieldius ὡς in ὢν mutavit. Id non videtur esse necessarium. Hoc enim recte dicitur, quare omnem culpam sustines.
πῶς δή; τοσοῦτο ... λόγου: πῶς δὴ· τοσοῦτο M. G. Turn. πῶς δὴ τοσαῦτο Ald. πῶς δὴ· τοσοῦτον Par. L. πῶς δῆτα τοῦτο Ven. Flor. Farn. Rob. De formis τοσοῦτο et τοσοῦτον v. ad Prom. v. 802. In fine versus a Schutzio et a me olim λόγον scriptum est. Multum praestat λόγου, quod libri habent.
ἔχρησας: χο. Ven. Flor. Rob. ε. Μ. G. Ald. Turn.
τί μήν;: Hinc in M. personae lineolis praefixis discernuntur. In Ven. Flor. Rob. Apollinis et chori, in G. Ald. Turn. Apollinis et Eumenidum nomina siglis significantur. τιμὴν M. G. Ven. Ald. Rob. Turn. τί μή Flor. ut Cantero scribendum videbatur. Recte Abreschius τί μήν; V. ad Ag. v. 14.
δέκτωρ: δ᾽ ἔκταρ G. Ald. δ' έκτωρ sic Rob. δ᾽ ἔκτωρ ex Farn. affertur. δ' έκτωρ Ven. Emendate δέκτωρ Turn. De M. Flor. mihi non constat. Videtur autem M. δ᾽ ἔκτωρ vel δ᾽ ἕκτωρ habere: nam in margine adscriptum est οἶμαι δέκτωρ.
τί γάρ; ... νοσφίσῃ: τί γὰρ Μ. G. Ald. Rob. Τurn. τίς γὰρ Ven. Flor. Farn. νοσφίσῃ M. G. Ald. Rob. Turn. νοσφίσει Ven. Flor. Farn. Scholiastes τί προςτέταχθε ποιεῖν παρὰ (ser. περὶ ἀνδροφόνου γυναικός;
αὐθέντης: Hic versus Apollini continuatur in M. G. Ven. Flor. Farn. Ald. χο. Rob. Ευ. Turn. Chori hunc versum esse non potest dubitari. Iterat hanc sententiam chorus v. 595. οὐκ ἦν ὅμαιμος φωτὸς ὃν κατέκτανεν. Intellexit etiam scholiastes hunc versum a choro proferri: haec enim adnotavit, ὁ τοῦ ᾿Αγαμέμνονος φόνος οὐκ ἦν αὐθέντης, ὅ ἐστι μιαρός. In Flor., ut Linwoodius dicit, scriptum est αὐθέντης.
ἤρκεσας: απ. Rob. Turn. Lineola praefixa in M. Nulla nota in Ven. Flor. εύμ. G. Ald. καὶ παρ' οὐδὲν ἠρκέσω M. G. Ven. Flor. Ald. Rob. Τurn. ἀρκέσω Par. ἀρκέσει non male Bothius. Wellauerus ηρέσω vel δέσω scribendum putabat. Quorum ἠρέσω ferri hic non potest, δέσω probabile est. Puto tamen Aeschylum scripsisse ἢ κάρτ' ἄτιμα, καὶ παρ᾽ οὐδὲν ἧκέ σοι Ἥρας τελείας καὶ Διὸς πιστώματα.
ἀπέρριπται: ἀπέρσιπται Ald.
μόρσιμος: μόρσιμος Rob. et sic Farn. μόρσιμον Ven. Flor. μόρσιμοι M. G. Par. Ald. μορσίμη Turn.
ὅρκου 'στὶ ... φρουρουμένη: ὅρκου 'στὶ Porsonus. ὅρκούστι Μ. ὅρκους τι G. Par. Ald. ὅρκους τί, ad i supra adscripto ε, Ven. Flor. ὅρκοις τι ex suo codice affert Rob. qui ὅρκος τὶς dedit. ὅρκου τὲ Turn. φρουρουμένη vitiose Ald. Rob.
εἰ ... χαλᾷς: ἢ Ven. Rob. ή reliqui. Recte Canterus εἰ. χαλᾷς Rob. χαλαῖς Μ. G. Ald. Turn.
τὸ μὴ τίνεσθαι: Libri τὸ μὴ γενέσθαι. Scribendum τὸ μὴ τίνεσθαι. Vidit hoc etiam Meinekius ad Menandrum p. 226. Sophocles Oed. Col. v. 993. πότερα πυνθάνοι ἄν, εἰ πατήρ σ᾽ ὁ καίνων. ἢ τίνοι ἂν εὐθέως; δοκῶ μέν, εἴπερ ζῆν φιλεῖς, τὸν αἴτιον τίνοὶ ἄν, οὐδὲ τοὔνδικον περιβλέποις. Linwoodius, miro iudicio multo rectius Petersenum τὸ μηδἕπεσθαι coniecisse putans, hoc recepit. Id si vellet, debebat saltem scribere μήθ' - μήτ.
Ὀρέστην σ᾽ ἐνδίκως ἀνδρηλατεῖν: Huic versui in M. G. Ven. Ald. Turn. Apollinis nomen praefixum est. Nullam personae notam habent Flor. Rob. ὀρέστην σ' ἐνδίκως Rob. Turn. ὀρέστην γ' ἐνδίκως M. G. Ald. ὀρέστην ἐν δίκαις Ven. Flor. ἄνδρας κατεῖν codex Robortelli: ipse e Sophiani emendatione ανδρηλατεῖν dedit, quod celeri libri habent.
οἶδα ... κάρτα σ᾽: οίδα M. G. Ald. Rob. Turn. ούτοι Ven. Farn. et adscripto γρ. οἶδα Flor. Dubitari potest an εἶδον aptius scriberetur. κάρτας pro κάρτα σ' G. Ald.
Παλλὰς ... ἐποπτεύσει: δὲ παλλὰς e Sophiani emendatione Rob. δ᾽ ἐπάλλας Μ. δ᾽ ἐπ᾽ ἄλλας G. Ald. Turn. Ven. (Bekkero teste Flor. Farn. codex Robortelli. Ex Ven. Flor. δὲπάλλας Franzius affert. ἐποπτεύσει Μ. G. Ald. Rob. ἐποπτεύει Ven. Flor. Farn. ἐποπτεύσεις Turn.
λίπω: οὔπω μὴ sola Ald. Deinde λίπω Porsonus. Libri λείπω. γ. quae dixi ad Med. v. 1120. et ad Oed. Col. v. 1024.
πόνον πλέον τίθου: πλέω Auratus aliique, idque olim recepi. Sophocles Ai. v. 362. μὴ κακὸν κακῷ διδοὺς ἄκος, πλέον τὸ πῆμα τῆς ἄτης τίθει. Sed non mutandum est quod libri habent, καὶ πόνον πλέον τίθου. Hoe dicit, praefer laborem, si placet. τίθου, ad or supra adscripto ει, Ven. τίθοι, supra adscripto ου, Flor.
λόγῳ: Libri λόγῳ. Melius videtur ψόγῳ.
πὰρ ... λέγει: πάρ M. Ven. Flor. Rob. παρ G. παρ' Ald. Turn. παρὰ scripsit Porsonus. Deinde libri λέγῃ·
ἄγει ... δίκας: ἄγει Ven. Flor. Rob. Τurn. ἄγειν M. G. Par. Ald. Deinde δίκας M. G. Ald. Rob. Turn. δίκης Ven. δίκης (sic) Flor. δίκη Farn.
φῶτα κἀκκυνηγετῶ: φῶτα κἀκκυνηγέτης M. G. Ven. Flor. Ald. φῶτα κακκυνηγέτης Rob. φῶτα καὶ κυνηγέτης Par. φῶτά γ' ὡς κυνηγέτης Farn. φῶτα καὶ κυνηγέτις Turn. Stanleius scribendum putabat καὶ κυνηγετω. Scribendum potius κἀκκυνηγετώ. Ita Erfurdtius. Euripides in lone ν. 1422. ὦ Ζεῦ, τίς ἡμᾶς ἐκκυνηγετεῖ πότμος;
ἀρήξω: ἐγὼ δ᾽ ἄρ᾽ ἥξω Ven. Flor. Farn.
θεοῖς: θεοῖς Ven. Flor. Rob. Τurn. θεοῖσι M. G. Ald.
εἰ προδῶ: ɛ in ǹy mutavit Porsonus. V. de part. av II. 7.
ZZZ
ἄνασσ' Ἀθάνα: Postquam chorus ex orchestra aliit et Apollo in templum se recepit, mutatur scena. Conspicitur templum Minervae Poliadis in arce Athenarum. Advenit Orestes et supplex ad simulacrum deae accedit. κελεύμασι Farn.
δέχου δὲ: δούχου vitium Ald. δὲ omittit Par.
οὐ προςτρόπαιον, οὐδ᾽ ἀφοίβαντον χέρα, ἀλλ' ἀμβλὺς ἤδη προςτετριμμένος τε πρὸς ἄλλοισιν οἴκοις καὶ πορεύμασιν βροτῶν: Libri οὐ προστρόπαιον οὐδ᾽ ἀφοίβαντον χέρα, ἀλλ᾽ ἀμβλὲν ἤδη προστετριμμένον τε πρὸς ἄλλοισιν οἴκοις καὶ πορεύμασι βροτῶν. Versu secundo προςτετριμμένην Par. sed alterum supra adscriptum est. Versu tertio πορεύμασιν Porsonus. In secundo versu olim scripseram προςτετριμμένον πάρος, quod mallem neque a Schützio receptum esset neque iterum prolatum a Reisigio Coni, in Aristoph. p. 71. Non magis probari potest quod mihi aliquando et deinde aliis in mentem venit, προςτετριμμένον τε πρό. Nam alienum hoc est ab hoc loco. Sed quod libri habent, ferri non potest. Neque enim praepositio ita in fine versus collocata eiusmodi exemplis confirmatur, quale hoc est in Sophoclis Oed. Col. v. 495. ἐμοὶ μὲν οὐχ ὁδωτά. λείπομαι γὰρ ἐν τῷ μὴ δύνασθαι μηδ᾽ ὁρᾶν, δυοῖν κακοῖν. Ibi enim praecedens interpunctio facit ut duorum versuum numeri arctius coniungantur. Similiter in Oed. R. v. 555. ἔπειθες, ἢ οὐκ ἔπειθες, ὡς χρείη μὲ ἐπὶ τὸν σεμνόμαντιν ἄνδρα πέμψασθαί τινα; Et in Philoct. v. 626. ubi sequitur statim incisio, οὐκ οἶδ᾽ ἐγὼ ταῦτ᾽. ἀλλ᾽ ἐγὼ μὲν εἶὶ ἐπὶ ναῦν· σφῶν δ᾽ ὅπως ἄριστα συμφέροι θεός. Deinde ipsa sententiae ratio ostendit non posse haec ita ab Aeschylo scripta esse. Denique quae sequuntur, ὅμοια χέρσον καὶ θάλασσαν ἐκπερῶν — πρόςειμι δῶμα καὶ βρέτας τὸ σόν, θεά, non sunt connexa cum praecedentibus. Itaque, ut in Opusc. VI. 2. p. 45 seq. faciendum esse dixi, mutato versuum ordine, sic scripsi, οὐ προςτρόπαιον, οὐδ᾽ ἀφοίβαντον χέρα ἄλλοισιν οἴκοις καὶ πορεύμασιν βροτῶν· ἀλλ᾽ ἀμβλὺς ἤδη προςτετριμμένον μύσος, ὅμοια χέρσον etc. Προςτετριμμένον μύσος dictum est ut πρόςτριμμα Ag. v. 378. Neque dissimiliter dicitur Prom. v. 331. γλώσσῃ ματαία ζημία προςτρίβεται. Videtur autem μύσος legisse scholiastes, qui haec adscripsit, ἄλλοις προςτριψάμενον τὸ μύσος, quamquam potuit sane ita interpretari, etiamsi non scriptum invenit μύσος. Quod restitui, ἀμβλὺς ἤδη προςτετριμμένον μέσος, confirmatur eo quod v. 465. Minerva dicit, ἄλλως τε καὶ σὺ μὲν κατηρτυκὼς δρόμοις ἱκέτης προςῆλθες καθαρὸς ἀβλαβὴς δόμοις ἐμοῖς· AESCHYLUS II. 38 Quod enim καθαρός ει ἀβλαβής dicitur, idem est ἀμβλὺς ἤδη τὸ μύσος. Innocuus ad templum Minervae Orestes accedere poterat, quia hebetatum erat et evanuerat piaculum quod sibi contraxerat. Ipse Orestes ν. 437. οὐκ εἰμὶ προςτρόπαιος, οὐδ᾽ ἔχει μύσος πρὸς χειρὶ τήμῃ τὸ σὸν ἐφημένου βρέτας. Πορεύμασιν itineribus est, ut Εuripides Iph. Αul. v. 300. νάϊον πόρευμα dixit. Vniversam autem horum versuum sententiam Orestes v. 443. sic repetit, πάλαι πρὸς ἄλλοις ταῦτ᾽ ἀφιερώμεθα οἴκοισι καὶ βοτοῖσι καὶ ῥυτοῖς πόροις. Non recte hanc meam horum versuum emendationem impugnavit Schoemannus.
σώζων: σώζων (σώζων Μ.) M. G. Ald. Rob. Turn. σώζων τ' Ven. (Bekkero teste) Flor. Farn.
ἀναμενῶ: Libri ἀναμένω. Recte Stanleius in curis secundis ἀναμενῶ.
εἶεν: Introeunt Furiae σποράδην in orchestram. ἔπι τ᾽ ἀν- δρος Α.
μηνυτῆρος ... ἀφθέγκτου: μηνυτή, relicto duarum vel trium litterarum spatio, Ven. Idem, sed adscripto in margine μηνυτῆρος, Flor. μηνυτῇσιν Farn. ἀφθέκτου Farn. Rob.
νεβρὸν: νεβρόν Victorius, et sic M. Franzio teste. νεκρὸν G. Ven. Flor. Farn. Ald. Rob. Turn.
ἐκμαστεύομεν: ἐμαστεύομεν Ven. Dindorfius scribendum putat ἐκματεύομεν. Recte fortasse. V. ad Ag. v. 1058.
ἀνδροκμῆσι: ἀνδροκμῇσι Farn. Ald. ανδροκμοῖσι Flor. ἀρδροκμῆσι Rob. typographi errore, neque debebat Schoemannus dooozµžσi seribendum putare, quod dicendum esset γυιοκμήσι. Hoc dicunt Furiae, anhelant viscera ex multo virum defatigante labore, i. e. anhelamus ex multo labore quo virum persecutae sumus. Eodem modo ανδροκμής activum est infra v. 943. ἀνδροκμήτας δ᾽ ἀώρους ἀπεννέπω τύχας. Suppl. v. 652. μηδέ τις ἀνδροκμής λοιγὸς ἐπελθέτω τάνδε πόλιν δαΐζων. Choeph. v. 877. δοίη τις ἀνδροκμῆτα πέλεκυν ὡς τάχος. Et apud Euripidem Suppl. v. 524. οὐ βλάπτων πόλιν, οὐδ᾽ ἀνδροκμήτας προςφέρων ἀγωνίας.
πόντον ... ἀπτέροις: πόντου Farn. ἀπέτροις Rob.
που ... καταπτακών: ἐπί που Αld. καταπτακὼν Μ. G. Par. Ven. Flor. Farn. Ald. Rob. καταπτιτακώς Turn. ex lemmate, ut videtur, scholii in ed. Rob. In M. scholion, καταπτήξας πρὸς τῷ ἀγάλματα, nullum lemma habet. Hue recte videtur referre Dindorfius Hesychii καταπλακών, καιταπλήξας, διαμαρτών, ubi καταπτακών, καταπτήξας scribendum esse, διαμαρτών autem ad καταπλακών pertinere vidit Lobeckius Paralip. p. 541.
ὀσμὴ: ἐς μὴ ριο ὀσμὴ Ald.
ὅρα, ὅρα: In G. adscriptum est ὁ αὐτὸς χορός. In Ald. Turn. xo. quod ceteri libri omittunt. Scholiastes recte τὸ αὐτὸ πρόςωπόν ἐστι. Dixerat princeps chori ea quae v. 243-252. continentur: nunc eadem persona carmen orditur quod sequitur. Sed non eadem persona totum carmen recitat, immo aperte his versibus colloquium continetur Furiarum. Distribuendos esse hos versus inter septem Furias, quae canunt dum reliquae in orchestram irrumpunt, neque antistrophica haec esse, et res ipsa monstrat et indicatum est a me in Opusc. VI. 2. p. 51.
ὅρα, ὅρα μάλ' αὖ, λεῦσσέ τε πάντα, μὴ λάθῃ φύγδα βὰς ὁ ματροφόνος ἀτίτας: ὅρα ὅρα μάλ' αὖ codices et Rob. δέα δρα μάλ' αὖ Ald. Turn. Deinde λεύσσε τὸν, erasis aliquot post λεύσσε litteris, Μ. λεύσσετὸν G. λευσσετὸν Ald. λεύσσετον Rob. λεῦσσε τὸν Ven. Flor. Turn. Deinde πάντα M. Ceteri πάντα. Deinde φύγδα M. Rob. Ven. et, ut videtur, Flor. Farn. φυγάδα G. Ald. Turn. Deinde libri ὁ ματροφόνος cum articulo. Denique ἀτίτας M. G. Ald. Rob. Τurn. ἀτίμας Ven. Flor. Farn. Scribendum erat δρα, ὅρα μάλ' αὖ, λεῦσσέ τε πάντα, μὴ λάθη σύγδα βὰς ματροφόνος ἀτίτας.
ὃ δ᾽ αὖτέ γ' ἀλκὰν ἔχων: ὅδ' αυτέ γ' οὖν ἀλκὼν ἔχων M. G. Par. Ald. Turn. αὐτε γοῦν ἀλκὰν ἔχων Rob. Farn. et Bekkero teste Ven. ὅδ᾽ αὖτέ γ' οὐκ ἀλκὰν ἔχων Victorius, et sic, ut Franzius dicit, Flor. qui potius cum Ven. Farn. consentire videtur. Scribendum ὃ δ' αυτέ γ' ἀλκὰν ἔχων.
περὶ βρέτει πλεχθεὶs: περὶ βρέτει Rob. Turn. περιβρέτει M. G. Ald. περιβλέπει Ven. Flor. Farn. Deinde πλαγχθεὶς Ven. Flor. Farn.
χερῶν: Libri χερῶν. Recte Scaliger et Wakefieldius χρεῶν. Et legisse hoc videtur scholiastes, qui haec adnotavit, ἀνθ' ὧν ἡμῖν χρεωστεῖ πρόςφυξ θέλει γενέσθαι τῆς θεοῦ. Quamquam potest hoc ad solum vocabulum ὑπόδικος pertinere, quod Hesychius ita interpretatur, ὑπεύθυνος, χρεώστης, ἔνοχος δίκης.
τὸ δ᾽: τὸ δ' Victorius. Libri τόδ'.
δυςαγκόμιστον, παπαῖ: θυσαγκόμιστρον Ven. Flor. Farn. Male δυςαγκόμιστον ad praecedentia referebatur, fracta orationis vi. Interpungendum esse post χαμαί, si quem non sensus admoneret, vel scholiastae admonere poterant, qui haec adscripserunt, τὸ ἅπαξ χυθὲν αἷμα δυςίατον, et πᾶν διερὸν ἐκκεχυμένον εἰς τὴν γῆν δυςαγκόμιστον. τοιοῦτο οὖν καὶ τὸ αἷμα. Deinde παπαί Farn.
τὸ διερὸν πέδῳ χύμενον: τὸ διερὸν Victorius et sic M. τόδ᾽ ἱερὸν G. Ald. τὸ δ' ἱερὸν Ven. Flor. Farn. Turn. τὸ δι᾽ ἱερὸν Rob. Deinde libri πέδῳ, praeter Par. qui πέδον habet. Denique libri κεχυμένον, praeter Ald. in qua ob male lectum compendium codicis κεχνμίον est. Porsonus χύμενον. V. Elmsl. ad Heracl. v. 76.
φεροίμαν βόσκαν πώματος: βοσκαν φεροίμαν M. G. Par. Ald. Rob. Turn. βοσκὰν φεροίμην Ven. Flor. Scribendum esse φεροίμαν βοσκαν vidit etiam 38* Wellauerus. Deinde πώματος M. G. Ald. Rob. Turn. πόματος Par. Flor. πόρπατος Ven. Farn.
καὶ ζῶντά σ' ἰσχνάνασ᾽ ἀπάξομαι κάτω: καὶ ζῶντας codex Rob. Deinde ἰσχνάνασ' Turn. ἰχνάνασ' M. G. Ald. Rob. ἰσχύνασ' Ven. Flor. Deinde αἰσπήζομαι codex Rombortelli: ipse απάξομαι dedit, ut ceteri habent praeter Ald. in qua ἀπάζομαι est. Denique καὶ κάτω Rob.
ἀντίποιν᾽ ὡς τίνῃς ματροφόνας δύας: ἀντιποίνους τείνεις Μ. ἀντιποίνους τείνης Rob. ἀντιποίνους τείνεις G. Par. Ald. ἀντιποίνους τίνεις Turn. ἀντιποίνους τίνης (τίνης Vict.) Ven. Flor. Victorius. ἀντιφοίνους τίνῃς, supra adscripto ἵνα ad τίνης, Farn. Deinde libri μητροφόνας δύας. Casaubonus ματροφόνου δύας. Vulgatum ἀντιποίνους τίνης qui defensum iret ellipsi particulae va, de qua a Lamberto Bosio et eius editoribus dictum est, graviter falleretur. Illa enim Homerica, ἀλλ᾽ ἄγε νῦν ἐπίμεινον, ἀρήτα τεύχεα δύω· — θάπτε με ὅττι τάχιστα, πύλας Αίδαο περήσω, et simmilia, nullam continent ellipsin, sed orta est ista loquendi ratio ex deliberatione. V. Opusc. 1. p. 208. seq. Potuit Aeschylus scribere artiποίνους τίνειν ματροφόνους δύας, possunt ante hunc versum aliquot verba in iisque particula, e qua penderet coniunctivus, excidisse: sed vera videtur elegans Schützii emendatio, ἀντίποιν᾽ ὡς τίνῃς ματροφόνου δύας. Similiter dictum est in Persis v. 471. ὧν ἀντίποινα παῖς ἐμὸς πράξειν δοκῶν.
ὄψει δὲ κεἴ τις ἄλλος ἤλιτεν βροτῶν: Libri ὄψει δ᾽ ἐκεῖ τις ἄλλον ἤλιτεν βροτῶν, nisi quod ἤλιτε habent Ven. Flor. et βροτον G. Ald. Turn. In Farn. εἰς ad ἄλλον supra adscriptum est. Heathius og scribendum vidit, quod Faehsius in Par. esse dicit. ὄψει δὲ κεἴ τις ἄλλος ἤλιτεν βροτῶν recte Schutzius.
ἢ θεὸν ἢ ξένον τιν' οὐκ εὐσεβῶν: Libri τίν' ἀσεβῶν, nisi quod τίτ᾽ ἀσεβῶν habent Ald. Turn. Wellauerus post τιν ἀσεβῶν excidisse putabat quod dochmiacum expleret. Veri similius est scripsisse Aeschylum ἢ θεὸν ἢ ξένον τιν οὐκ εὐσεβῶν. Si per errorem scriptum erat ἀσεβῶν pro εὐσεβῶν, consequens erat ut οὐκ omitteretur.
ἔχονθ᾽: ἔχονθ' Victorius, et sic Franzio teste M. Ceteri ἔχοντ'. Adscriptum est ?ωνικόν in Farn.
Ἅιδης: άδης Ven. Flor. Rob. άδος Αld.
ἐπωπᾷ φρενί: ἐπωπᾷ φρενί M. G. Ald. Turn. ἐπωπᾶ τῇ φρενὶ Rob. ἐποπτᾶ τῇ φρενὶ Ven. Flor. ἐποπτᾶ τῇ φρενει Farn.
φωνεῖν: φρωνεῖν vitium Ald. unde φρονεῖν Turn.
χερός: Iacobsius Anthol. t. XII. p. 10. ad epigr. incert. 239. scribendum putabat βρίζει γὰρ αἷμα καὶ μαραίνεται χρέος μητροκτόνον, μίασμα δ᾽ ἔκπλυτον πέλει. Εt distinctio haec est in ed. Rob. Equidem, quum libri habeant χέρος, neque id reprehendi possit, nihil novandum esse existimo.
ἔκπλυτον: ἔκπλητον Ald. Eadem mox τοταίνιον.
χοιροκτόνοις: χειροκτόνοις Rob. χοιροκτόνοις supra adscripto χει Par. teste Boissonado adnot. in Zachariam scholast. p. 408.
ὅσοις ... ἀβλαβεῖ: 8ools M. G. Par. Ven. Flor. Rob. östois Ald. unde öçTIS infelici coniectura Turn. aßhaß Par. et ante correctionem G.
χρόνος καθαιρεῖ πάντα γηράσκων ὁμοῦ.: καθαίρει malebat Stanleius. Deinde γηράσκων M. G. Ald. Rob. Turn. ye didúozor Ven. Farn. et yɛ supra adscripto Flor. Nexum turbare hunc versum et ab hoc loco alienum esse dixi in Opusc. VI. 2. p. 55. seq. Delendum eum esse viderat iam Musgravius. Adscriptus fuit ad versus 277. 278. Similis versus apud Stobaeum CXXVI. 8. legitur, χρόνος δ᾽ ἀμαυροῖ πάντα κεἰς λήθην ἄγει.
Λιβυστικοῖς: Libri ßvorizois. Ea adiectivi forma Aeschylus usus est in Suppl. v. 266. et in Myrmidonibus fr. 145. Tzetzes ad Lycophr. v. 519. καὶ Αἰσχύλος μυθικῶς “ εἶτ᾽ ἀμφὶ χεῦμα γενεθλίου σπόρου Τρίτωνος ἐν τόποις Λιβυστίοις,” ita enim codices duo Vitebergenses aliique et Favorinus in v. tqiyέvvytos. Auratus et Casaubonus scribendum putarunt Aißvotizs. Eo non opus est: zooaç enim, ut saepius in huiusmodi formulis, abundat.
χεῦμα ... πόρου: ἀμφιχεῦμα Ald. σπόρου Tzetzes.
κατηρεφῆ: zatŋoeg лóda si scripsit Aeschylus, non videtur aliud significare potuisse quam pedem nube amictum, ut hoc dixerit, sive palam incedens, sive latens opem fert amicis, oppositumque sit ỏo òv nóða Tidéra, i. e. recto pede in campo stare, inter ipsos quibus praesidio est. Comparari quodammodo potest quod Sophocles dixit in Oed. R. v. 419. βλέποντα νῦν μὲν ὄρθ᾽, ἔπειτα δὲ σκότον. V. Opusc. VI. 2. p. 56. seqq. VII. p. 4. seq. Dubitari tamen potest an non scripserit Aeschylus xaτηorqй. Et videri potest aliud legisse scholiastes qui haec ita interpretatus est, καταβάλλει γὰρ ἡ ὀρθοῖ, quod scholion non invenitur in M. G. sed Triclinii esse videtur. Burgesius zaraqεon, similiterque Fritzschius (Zweiter anhang zu O. Müllers Eumeniden p. 39.) zaτηfεoñ scribendum esse censuit, ut intelligeretur Minerva aut stans inter eos quibus praesidio est, aut deorsum ex aere delata. Neque caret haec con-. iectura probabilitate.
ὅπως γένοιτο: Quum dicit önws yévoito, optare se ait, ut veniat illa, quo, si velit, opem ferat. V. ad Soph. Ai. v. 1222.
οὔτοι σ' Ἀπόλλων οὐδ᾽ Ἀθηναίας σθένος ῥύσαιτ᾽ ἂν ὥςτε μὴ οὐ παρημελημένον ἔρρειν, τὸ χαίρειν μὴ μαθόνθ' ὅπου φρενῶν, ἀναίματον βόσκημα τῶνδε δαιμόνων.: Hos versus inter tres Furias distribuendos esse indicavi in Opusc. VI. 2. p. 61. τῶνδέ μοι Farn. ovtis o Ven. Farn. et adscripto in margine yo. ovτoi σè Flor. Deinde vains Farn. áðŋvalois Ven. et ad ultimam syllabam supra adscripto as Flor. Jos tε pro stɛ Ald. qui tam mirus error ex eo ortus est, quod in G. quum librarius neglecto çre scripsisset in, statim autem animadverso errore hanc voculam mutasset in wore, confusi ductus litterarum un et a negligentius considerati speciem praebent similem litterarum ρου. μαθῶν θ' Rob. Libri αναίματον βόσκημα δαιμόνων σκιά. Scholiastes ἀναίματον ita interpretatur, simul aliam lectionem, ἐναίματον, commemorans, ὁ μηδὲ αἷμα σχήσων ἐξ ἡμῶν, ἀλλὰ γενησόμενος σκιά· οφήσομεν γάρ σου τὸ αἷμα (conf. v. 261.). ἢ ἐναίματον, ἀντὶ τοῦ. ζῶντά σε νεκρὸν ποιήσομεν. Heathii coniecturam, σκιάν, Schutzius recepit, post δαιμόνων commate interpungens, ut δαίμονες intelligerentur Furiae. Verum sic σκιάν languidius adiectum est. Quare olim ita interpunxi, αναίματον βόσκημα, δαιμόνων σκιάν, ut acerbe diceretur Orestes futurus esse umbra dei alicuius, quemadmodum in Iliade V.242. de diis dicitur τούνεκ' αναίμονές εισι. Postea in Annalium Vindobonensium vol. CXI. p. 250. aliam et, ut puto, veriorem rationem ineundam esse ostendi. Nam δαίμονες dicuntur sane Furiae: sed accuratius definiendum erat illud δαιμόνων. Quod autem libri habent, σκιά, ex interpretatione in ipsius poetae versum illatum est. Quare scripsi, ἀναίματον βόσκημα τῶνδε δαιμόνων.
ἀλλ᾽: οὐδ pro ἀλλ' Ven. Flor.
καθιερωμένος: καθιερωμένος Ald. Addidi interrogationis signum. V. Opusc. VI. 2. p. 61. VII. p. 19.
καὶ ζῶν με δαίσεις, οὐδὲ πρὸς βωμῷ σφαγείς: Hunc et sequentem versum choro continuandum esse vidit Stanleius. In G. Ald. Turn. Apollini tributi sunt. In M. versui 302. lineola praefixa est. Nulla personae nota in Ven. Flor. καὶ ζῶν μἐδαίσεις Ven. Farn. πρὸς βοροσφαγείς codex Robortelli: ipse ex Sophiani emendatione dedit προς βωμῷ σφαγείς, quod est in celeris libris.
ὕμνον δ᾽ ἀκούσει: ὕμνον ἀκούση Ven. ὕπνον ἀκούσῃ Flor. Ceteri ὕμνον δ᾽ ἀκούσῃ.
ἄγε δὴ: Chori nota adscripta est in M. G. Ven. Flor. Ald. Rob. Turn. Hos anapaestos constare ex systemate et antisystemate atque epodo ostendi in Opusc. VI. 2. p. 63.
δεδόκηκεν: δεδόκηκεν Μ. G. δεδόκηκε Turn. δεδόκημεν Ven. Flor. Farn. Ald. Rob.
λάχη τὰ: λάχητα κατ' Αld.
ὡς ἐπινωμᾷ ... ἀμά: ὡς ἐπὶ νωμᾷ G. ὡς ἐπὶ νομᾶ Ald. In fine versus libri ἅμα, Canteri emendatio est αμά.
εὐθυδίκαιοí θ᾽ ἡδόμεθ᾽ εἶναι: εὐθυδίκαι θ᾽ οἶδ' οίμεθ᾽ εἶναι Μ. ut Franzius dicit. εὐθυδίκαι θ' οἱδοίμεθ᾽ εἶναι G. Rob. et, ut alii dicunt, M. εὐθυδίκα θ' οἱ δοίμεσθ᾽ εἶναι Ald. εὐθυδίκαι δ᾽ ἐδοίμεθ᾽ εἶναι Par. εὐθυδίκαι τ᾽ οἶδ᾽ οἶμαι θεῖναι Ven. Flor. Farn. εὐθύδικαί ' εὐθυδίκαι Viel.) ἡδόμεσθ' είναι Turn. Vict. εύθυδίκαι δ᾽ ἡδόμεθ' είναι Canterus. Scribendum erat εὐθυδίκαιοι δ᾽ ἡδόμεθ᾽ εἶναι. Illud Casaubonus viderat, 9' in δ' esse mutandum. εὐθυδίκαιοι simile verbum est atque ὀρθοδίκαιοι infra v. 976.
τοὺς μὲν καθαρὰς ... χεῖρας προνέμοντας: τοὺς μὲν καθαρὰς | χεῖρας προσνέμοντας M. G. Ald. Rob. Turn. nisi quod Ald. πρὸς νέμοντας habet. τοὺς μὲν καθαρὰς (καθαρᾷ Farn.) χεῖρας προνέμοντας Ven. Flor. Farn. Quod Turnebus inter τὰ ἄλλως εὑρεθέντα ἐν τισὶν ἀντιγράφοις affert, χεῖρας ἔχοντας, id, quum ille in Orestea nullo codice praeter Aldinam editionem usus sit, non dubito quin coniectura sit, quam in textum non ausus est recipere. Bis tantum ille in Eumenidibus aliam scripturam adnotavit, hie et mox v. 358. sed etiam hoc altero loco talem quae coniecturae speciem prae se ferat. Non recte olim scripsi τὸν μὲν καθαρὰς χεῖρας προνέμοντο. Etenim non veri simile est librarios pluralem posuisse, quum singulari numero sequatur ἀσινὴς δ᾽ αἰῶνα διοιχνεῖ. Sed, ut strophica horum anapaestorum ratio docet, scribendum potius est, τοὺς μὲν καθαρὰς * καθαρῶς* χεῖρας προνέμοντας.
οὔτις ἐφέρπει μῆνις ἀφ᾿ ἡμῶν: Libri οὔτις ἀφ᾿ ἡμῶν μῆνις ἐφέρπει. Hiatum, qui ita inter hunc et sequentem versum est, Porsonus emendata verborum collocatione removit.
ἀλιτών, ὥςπερ ὅδ᾽ ἀνήρ: Libri αλιτρῶν. Recepi olim Stanleii coniecturam ἀλιτῶν. Neque dubitari potest quin verum sit hoc verbum: sed scribi debet akıτών, ut Auratus voluerat. Nam praesens huius verbi neque exstat, neque hic commodum est. Libri ἀνήρ. Correxit Porsonus.
θανοῦσιν: θανοῦσιν M. G. Par. Ven. Flor. Ald. Rob. v abiecit Turn.
παραγιγνόμεναι: Libri παραγινόμεναι. Deinde κράκτορες Par.
ἔτικτες: Huic versui in Ven. Flor. Orestis nomen adscriptum est. ἔτεκες Ald. Turn. sed G. ut ceteri ἔτικτες.
ἀλαοῖσι ... δεδορκόσιν ποινάν: ἀλαοῖσι Pauwius et sic Par. ἀλαοῖς Ven. Flor. Farn. αλαοῖσιν Μ. G. Ald. Rob. Turn. Deinde και omissum in Farn. Deinde δεδορκόσι Turn. δεδορκῶσιν Ven. Flor. Ceteri recte δεδορκόσιν. Μox ποινᾶν posuit Turnebus. ποινὰν recte M. G. Ald. Rob. In Ven. Flor. Farn. omissa sunt haec verba, ποινών, κλῦθ᾽. ὁ Λατούς γὰρ ἦνίς μ' ἄτιμον τίθησιν. Adscriptum in Farn. λξ β'.
κλῦθι· ὁ Λατοῦς: κλῦθ᾽ ὁ λατους M. G. Rob. κλύθ᾽ ἑλατους vitium Ald. Inde Turn. κλύθι. Λατούς.
τίθησιν: τίθησιν M. G. Ald. Rob. v omisit Turn.
τόνδ᾽: τόνδε γ' ἀφαιρούμενος Farn.
πτῶκα, ματρῷον: πτῶκα Rob. ex emendatione Sophiani et Turn. πτάκα M. G. Ald. codex Robortelli. πτᾶκα Ven. Flor. Deinde ματρῷον Arnaldus. Libri ματρώϊον. In Farn. adscriptum συνίζησις.
ἐπὶ δὲ τῷ τεθυμένῳ: ἐπὶ δὲ τῷ τεθυμένῳ M. G. Ald. Turn. ἐπὶ δὲ τῷ τεφθυμένω Rob. ἐπὶ δὲ τῶ τότε θυμένῳ Flor. ἐπὶ δὲ τῶ τότε θυμουμένω Ven. (Bekkero teste et Farn.
μέλος παρακοπά: μένος Ven. Flor. Farn. παράκοπα Ven. Flor.
παραφορὰ φρενοδαλής: παραφορά M. G. Ald. Rob. Τurn. παραφοραὶ Par. παράφρονα Ven. Flor. Farn. Deinde φρενοδαλής M. G. Ven. Flor. Ald. Rob. In margine M. adscriptum οἶμαι φρενοδαής. Id habet Par. φρενοδαλὶς Turn. Scholion enim in Rob. sic scriptum Φρενοδαλίς.) παρακίνησις τῶν φρενών. Sed M. non habet lemma.
Ἐρινύων: ἐρινύων Μ. G. Ald. Rob. ἐριννύων Ven. Flor. Turn.
αὐονὰ βροτοῖς: αὐονὰ βροτοῖς M. G. Par. Ald. Rob. Turn. αὔονα βροτοῖς Ven. Flor. Farn. Scholion in M. nullo praefixo lemmate, ὁ ξηραίνων τοὺς βροτούς. Hinc Victorius αὔων βροτούς. Εtym. Μ. p. 170. 45. αυόνη, ή ξηρότης, παρὰ τὸ αὔω, τὸ ξηραίνω, αυόνη, ὡς ἔχω ἐχόνη καὶ ἀμπεχόνη, καὶ πείρω περόνη, καὶ βάλλω βελόνη. Idem p. 171, 52. αὐόνη, λύπη, κραυγή, αυχμός, φθορά, κακοπάθεια, ξηρασία. Strepitum hoc vocabulum significat apud Simonidem in carmine de mulieribus v. 20. ἀλλ' ἐμπεδῶς ἄπρηκτον αὐονὴν ἔχει. Eam significationem si hic admittimus, ἀφάρμακτος αὐονὰ βροτοῖς hymnus dicetur dissonus clamor mortalibus. Sed illa significatio lonica esse videtur, ut apud Atticum poetam alteri posthaberi debeat. Et multo gravius ὕμνος ἀφόρμικτος dicitur esse tabes mortalibus.
ἐμπέδως ἔχειν, θνατῶν: ἐκπέδως ἔχειν Ald. Deinde libri θανάτων. Emendavit Canterus.
αὐτουργίαι: αυτουργία Turnebus. αὐτουργίαις M. G. Ven. Flor. Farn. Ald. Rob.
ξυμπέσωσιν: ξυμπέσωσιν Τurnebus, ξύμπασωσιν Μ. ξύμπας ὦσιν G. Ven. Ald. ξύμπας ὦσι Flor. σύμπας ὦσιν Farn. ξύμπασωσεν Rob. In Farn. ad haec verba ἔχειν θανάτων τοῖσιν αὐτουργίαις | σύμπας ὦσιν μάταιοι, adscriptum est περισσὰ β'.
τοῖς: τοῖσιν Ven. Flor. Farn.
ὑπέλθῃ: ὑπέλθοι Ven. Flor. Farn. ὑπέλθη ut ceteri Ald.
ἐπὶ δὲ τῷ τεθυμένῳ: Orestis nomen praefixum in Flor. ἐπὶ δὲ τῶ τότε υμουμένω Ven. ἐπὶ δὲ τῷ τε θυμουμένω Farn.
παρακοπά: παράκοπα Ven. παρακοπᾶ Ald.
παραφορὰ φρενοδαλής: παραφορά Αld. Rob. Turn. παράφρονα M. G. Ven. παράφρονα sine accentu Flor. Deinde φρενοδαλής G. Ven. Flor. Ald. Rob. φρενόδαλης Μ. φρενοδαής Par. φρενοδαλὶς Turn.
ὕμνος ... Ἐρινύων: ὕμνοις G. Par. ἐξ ἐρινύων M. G. Ald. Rob. ἐξ ἐριννύων Ven. Flor. Turn.
NA: Libri ut quisque supra v. 331.
γεινομέναισι ... ἐφ᾽ ἁμὶν: Chori nomen praefixum in Flor. γιγνομέναισι M. G. Ald. Rob. Turn. γινομέναισι Ven. Flor. Cur γεινομέναισι scripserim quivis intelliget. Libri ἡμῖν. Correxit Porsonus.
ἀθανάτων δίχ᾽ ἔχειν γέρας: Libri ἀθανάτων δ᾽ ἀπέχειν χέρας, nisi quod in Ven. est ἀθανάτων ἀπέχειν χεῖρας. Scholiastes μὴ πλησιάζειν ἡμᾶς τοῖς θεοῖς. Eversius, ut O. Millerus refert, scribendum coniecit ἀθανάτων ἀπ᾽ ἔχειν γέρας. Perspexit vitio laborare librorum scripturam, sed ἄπ᾿ ἔχειν non bene nec perspicue dictum est. Scribendum erat ἀθανάτων δίχ' ἔχειν γέρας. In fine versus ἐστὶν Farn. Ceteri ἐστί.
συνδαίτωρ: συνδαίτωρ Turn. et, ut Franzius dicit, Flor. συνδάτωρ Μ. G. Par. Ven. Farn. Ald. Rob.
παλλεύκων πέπλων δ᾽ ... ἄμοιρος ἄκληρος ἐτύχθην: Libri πανλεύκων (sic M. G. Ald. παλλεύκων Ven. Flor. Rob. Turn.) δὲ πέπλων | άμοιρος ἄκληρος ἐτύχθην. Male haec et ab aliis tractata sunt et a Dindorfio. Scripsi, ut olim in Opusc. VI. 2. p. 68. παλλεύκων πέπλων δ' * ἀγέραστος* ἄμοιρος ἄκληρος ἐτύχθην.
δωμάτων: δωμάτων Ald. Turn. δομάτων M. G. Ven. Flor. Rob.
ὅταν: ὅταν Ald. Turn. ὅτ' ἂν M. G. Ven. Flor. Rob.
τιθασὸς ... φίλον: τιθασὸς Porsonus et sic Par. τίθασος Turn. τίθασσος Rob. πίθασος M. G. Ald. et Franzio teste Ven. Flor. πίθασσος Flor. ut Linwoodius ait, et Bekkero teste Ven. πιθασσός Farn. Male ὃν pro ὤν Stanleio sive potius Aurato scribendum videbatur. Deinde φίλος Μ. G. Par. Ven. Flor. Ald. Rob. Recte Turnebus φίλον.
ἐπὶ τόν, ὤ, διόμεναι κρατερὸν ὄντ᾽ ἔθ᾽ ὁμοίως μαυροῦμεν νέον ἅλμα: ἐπὶ τὸν ὦ διόμεναι Μ. Rob. ἐπὶ τὸν ὦ, διόμεναι G. Ald. ἐπὶ τὸν ὢ διόμεναι Flor. Farn. ἐπὶ τὸν ὢ διαίνομαι Ven. Scholiastes διὰ μέσου, inquit, τὸ . Turnebus haec ita mutavit, ἐπιτόνως διόμεναι. Sequens versus in libris ita scriptus est, κρατερὸν ἄνθ᾽ ὁμοίως. Deinde μαυροῦμεν ὑφ' αἵματος νέου (νεοῦ Ald.) M. G. Ald. Rob. Turn. μαυροῦμεν ἐφ᾽ αἵματος νέου Par. Ven. Flor. Farn. Aliter, atque in Opusc. VI. 2. p. 73. feci, hos versus emendandos esse censui. Certum est non scripsisse Aeschylum μαυροῦμεν ὑφ᾽ (vel ἐφ᾽) αἵματος νέου. Nam hoc metro pariter ac sententiae repugnat. Quare ὑφ' αἵματος νέου ex falsa interpretatione ortum esse, Aeschylum autem scripsisse putabam ἐπὶ τόν, ὤ, διόμεναι κρατερὸν ὄντα περ, ὅμως μαυροῦμεν νέον αἷμα, ut Furiae se dicerent iuvenilem sanguinem obscurare, i, e. iuvenile robur exsorpto sanguine frangere. Et videtur mihi νέον αἷμα, etsi saepissime de recenti caede dicitur, significare posse iuvenilem sanguinem, quum αὐτάδελφον αἷμα, ζώφυτον αἷμα aliaque similia non raro inveniantur. Tamen nunc veri similius iudico, scriptum quidem fuisse νέον αἷμα, sed hoc ipsum depravatione ortum fuisse ex νέον άλμα. Reliqua autem leniore emendatione corrigi possunt. Ita enim scribendum videtur, ἐπὶ τόν, ὤ, διόμεναι κρατερὸν ἂν ἔθ᾽ ὁμοίως μαυροῦμεν νέον ἅλμα. In quem (irruentes: quod eo facilius taceri potuit, quia ὤ interrumpit orationem), hei, persequentes obscuramus quamvis validum adhuc iuvenilem saltum, i. e. robur fugientis frangimus. Similis mox in his sententia est, καταφέρω ποδὸς ἀκμάν (σφαλερὰ τανυδρόμοις γὰρ κώλα), δύςφορον ἄταν.
σπενδομένα δ᾽ ἀφελεῖν τινὶ τάςδε μερίμνας Μοῖρ᾽ ἀτέλειαν ἐμαῖσι λιταῖς ἐπικραίνει, μηδ᾽ εἰς ἄγκρισιν ἐλθεῖν: σπευδόμεναι δ᾽ ἀφελεῖν τινὰ τάσδε μερίμνας, θεῶν δ᾽ ἀτέλειαν ἐμοῖσι λιταῖς ἐπικραίνειν, μηδ᾽ ἐς ἄγκρισιν ἐλθεῖν. Ita M. a quo ceteri libri in paucis dissentiunt. σπευδόμαι δ' Αld. male lecto compendio. Hinc σπεύδομαι δ' Turn. Deinde τίνα τάςδε Αld. τινα τᾶςδε Rob. Deinde ἐμᾶσι pro ἐμαῖσι G. Ald. Denique ἐς έγκρισιν Ven. Flor. Farn. Rob. ἐς ἄκροισιν G. ἐπ' ἄκροισιν Ald. Turn. Vict. ἐς ἄγκρισιν, quod M. habet, commemoratum a Stephano primus recepit Canterus. εἰς ἀγκρισιν scribendum esse Pauwius vidit. Scholiastae haec adnotatio est, εὔχομαι τοῖς θεοῖς τελέσαι μου τὸ βούλημα καὶ μὴ εἰς μάχην μοι ἐλθεῖν. Praeterea in M. ad τάςδε μερίμνας supra adseriplum est τῆς κλυταιμνήστρας. Neque intelligi possunt hi versus ut in libris scripti sunt, neque emendandi conatus successum habuerunt. Videor mihi nunc haec recte emendasse: σπενδομένα δ᾽ ἀφελεῖν τινὶ τάςδε μερίμνας Μοῖρ᾽ ἀτελείαν ἐμαῖσι λιταῖς ἐπικραίνει, μηδ᾽ εἰς ἄγκρισιν ἐλθεῖν. Moiga adscriptae, ut videtur, ad tirá explicationi 9ɛv cesserat. Dicitur autem Parca precibus, quibus Furiae invocantur, immunitatem a provocatione dare. Εμαῖσι λιταῖς enim passive dictum est. Ita in Sept. e. Th. v. 197. πρὸς μακάρων λιτάς. In Ag. v. 214. λιτὰς δὲ καὶ κληδόνας πατρῴους. In Euripidis Suppl. ν. 262. λιταὶ θεῶν.
Ζεὺς γὰρ δειματοσταγὲς ἀξιόμισον ἔθνος τόδε λέσχας ἧς ἀπηξιώσατο: ζεὺς γὰρ αἱματοσταγὲς ἀξιόμισον ἔθνος τόδε λέσχας ἷς ἀπηξιώσατο Μ. G. Ald. Rob. Turn. nisi quod λέσχος est in Rob. et ἃς in G. Ald. Rob. et deinde απεξιώσατο in Rob. ζεῦ αἱματοσταγές etc. Ven. Flor. Farn. sed in Farn. οὐκ ὀρθῶς in margine adscriptum est. Deinde ὣς pro ἇς Farn. Quod Turnebus pro λέσχας ἇς ut aliam lectionem affert, μὲν σχάσας, ipsius haud dubie coniectura est. V. ad v. 310. Scholiastes ad ἔθνος τόδε adnotavit τὸ τῶν φονέων. Abreschius recte sensit, non de parricidis, sed de Furiis sermonem esse. Sed idem sine idonea caussa negavit αἱματοσταγές quadrare in Furias. Non ergo hanc ob caussam, sed propter metrum αἱματοσταγές in δειματοσταγές mutavi. V. ad Choeph. v. 828.
μάλα γὰρ οὖν ἁλομένα ἀνέκαθεν βαρυπεσῆ καταφέρω ποδὸς ἀκμάν (σφαλερὰ τανυδρόμοις ... καλα), δύςφορον ἄταν: Hi quinque versus, quibus in Farn. adscriptum est οὐκ ὀρθά, in libris leguntur post v. 368. Heathio veram eorum sedem monstranti obsecuti sunt Porsonus et omnes praeter Schoemannum, qui non recte de hoc carmine iudicavit. V. Annal. Vindob. vol. CXI. p. 258. seqq. οὖν omittit Rob. Deinde αλλομένα M. G. Turn. ἀλλομένα Ald. ἁλωμένα Rob. ἁλομένα, ut iam olim scripsi, Ven. Flor. Libri ἄγκαθεν. Correxit ante me Pearsonus. τὴν ὑδρόμοις Ald. Scholiastes τοῖς ταχυδρόμοις αὐτῶν κώλοις ἐπάγουσα τὰ σφαλερά μου καλα. ἢ ἀπ᾿ ἄλλης ἀρχῆς, καὶ τοῖς τανυδρόμοις γίνεται σφαλερὰ τὰ κῶλα διὰ τὴν ἐπιοῦσαν αὐτοῖς ἄτην δύςφορον ὑπ' ἐμοῦ. οἷον, καὶ οἱ ταχυδρόμοι οὐ δύνανται με ἐκφυγεῖν. Apparet δύσφορον ἄταν appositionem esse ad ποδὸς ἀκμάν, Η haec autem, σφαλερὰ ταχυδρόμοις γὰρ κώλα, in quibus a me additum est γάρ, in parenthesi posita esse.
δόξαι τ᾿ ἀνδρῶν: δόξαι τ' ἀνδρῶν eliam M. δόξαι τ' ἀνδρῶ ΑΙ.
τακόμεναι κατὰ γᾶς: τακόμεναι ad prius a supra adscripto η Flor. τ᾿ ἀκόμεναι G. Ald. Deinde libri κατὰ γῆν. Scripsi κατὰ γᾶς. Tum μηνύθουσιν Farn.
ἡμετέραις: ἡμετέροις Rob. ἐφόδους μελανοίμοσιν Αld.
ἐπιφθόνοις: ἐπὶ φόνοις Rob. Ceteri επιφόνοις. Emendavit Heathius.
πίπτων δ᾽ οὐκ οἶδεν ... λύμα: πίπτον Αld. οἶδεν M. G. Ald. Rob. οἶδε Ven. Flor. Turn. λυμα Ald. Turn.
ποῖον ἐπὶ ... μύσος πεπόταται: τοῖον ἐπὶ Heathius. Libri τοῖον γὰρ ἐπί. Deinde μύσος Victorius. μύσος M. Ven. Rob. Turn. μῖσος G. Ald. Denique επιπόταται Rob.
δνοφεράν ... ἀχλὺν κατὰ δώματος: κεδνοφεράν et καταδύματος Rob. ἀχλήν Αld.
μένει γάρ: μένει γάρ, manet enim firmum hoc: sumus promptae, i. e. nos esse promptas. Ag. v. 1530. μίμνει δὲ μίμνοντος ἐν θρόνῳ Διὸς παθεῖν τὸν ἔρξαντα. V. Opusc. VI. 2. p. 74.
τε: τε recte et necessario Wakefieldius. Libri δέ. Particulae τε και etiam in antistropha in eodem loco sunt.
τε μνήμονες, σεμναὶ: τε τλήμονες σεμναὶ Par. τε μνήμονες τε σεμναὶ Ven. Flor.
δυςπαρήγοροι: δυσπαράγωγοι Farn.
ἀτίετα: ἀτίετα Canterus. ἀτίεται M. G. Par. Ald. Rob. Turn. ἀτίετον Ven. Flor. Farn.
διχοστατοῦντ᾽: διχοστατοῦντο Ven. Flor. Rob. διχοστατοῦ | τ' Μ. G. Turn. διχοστατού | τ' Αld.
λάμπα, δυςοδοπαίπαλα: λάμπαι Μ. G. Par. Farn. Ald. λαμπα Ven. Flor. Rob. λάμψαι Turn. Perperam Wieselerus scribendum coniecit λάπα, situ, quod verum putaverunt et alii et Dindorfius in Parisiensi editione Thesauri Stephani. Rectissime Canterus λάμπα. Vsus est hoc vocabulo Aeschylus, ut videtur, etiam infra v. 1022. et, ut Musgravius intellexit, Euripides in Suppl. v. 993. ubi scribendum est λάμπαι δ᾽ ὠκύθοοί νιν ἀμφιππεύουσι δι᾽ ὄρφνας. Nihil autem aliud ἀνηλίῳ λάμπα significatur quam sole destituta caligo, quae mox v. 388. δυςήλιον κνέφας dicitur. Sic in Simonidis carmine de Danae νυκτιλαμπεῖ κυανέῳ τε διάφοτανυσθείς, et sexcenta alia, in quibus lucis et similium rerum notio tantum ad augendum contrarium adiicitur. V. Seidl. ad Eur. Troad. v. 566. Deinde δυσοδοπαίπαλα M. Turn. δυσοδοπαίπαλα G. δυσόδῳ παίπαλα Ald. δυσοπαίπαλα Ven. Flor. Farn. Rob.
δερκομένοισι: δερχομένοισι Ald. καὶ δερκόμενοισι, adscripto ἴαμβος, Farn.
ἅζεται: οὐχ ἅζεται Turn. οὐχάζεται M. G. Ven. Flor. Farn. Rob. οὐχ ἄζεται Ald.
τὸν μοιρόκραντον: μοιρόκραντον Turn. et, ut videtur, M. μοιρόκραντον G. Ald. μοιρόκρατον Rob. μυρόκραντον, ad v supra adscripto or, Ven. Flor.
ἔτι δέ μοι ... γέρας παλαιόν: ἔπι δέ μοι γέρας etc. M. G. Ven. Flor. et sic Victorius. ἐπὶ δέ μοι γέρας etc. Ald. Rob. ἔστι δέ μοι γέρας etc. Turn. ἔπι scholiastes interpretatur ἔπεστιν. Scripsi ἔτι δέ μοι * μένει* γέρας παλαιόν etc. Nam iambum excidisse patet.
κύρω: Libri κυρῶ. Metri caussa iam olim dedi κύρω. V. ad Soph. Ai. v. 314.
τάξιν: τάξιν γ' Ven. Flor. et adscripto ἴαμβος Farn.
γῆν καταφθατουμένη: Libri τὴν καταθατουμένην. Robortellus corrigi iubet καιταφατουμένην. Stanleius et Bentleius scribendum viderunt γῆν καταφθατουμένη. Nominativum participii scholiastes legit, qui καταφθάνουσα adscripsit: hoc enim, non καταφθάνουσαν, habent M. G. Hesychius ex hoc loco καταφατουμένη (sic), κατακτωμένη, κυρίως δὲ τὸ ἐκ προκαταλήψεως. Scholiastes Μιτυληναῖοι ἐμάχοντο πρὸς Αθηναίους περὶ πόλεως Σιγείου. ἔδοξεν οὖν μονομαχία (sic M.) λῦσαι τὸν πόλεμον· καὶ ὑπὲρ μὲν Μιτυληναίων ἐπολέμει Πιττακός, ὑπὲρ δὲ Ἀθηναίων Φρύνων. ηττηθέντος δὲ Φρύνωνος διελύθη τὰ τῆς μάχης. ἔοικεν οὖν παρορμῶν Ἀθηναίους ὁ Αἰσχύλος εἰς τὸ ἀντέχεσθαι πάλιν Σιγείου, λέγων τὴν θεὸν ἐκεῖθεν ἐληλυθέναι. V. Strabonem XIII. p. 599. seq. et interpretes Herodoti ad V. 94. 95.
ἣν δῆτ᾽: Scribendum est fortasse ἣν δή γ' Ἀχαιῶν etc.
τόκοις: τέκνοις pro τόκοις Flor. Farn. et Bekkero teste Ven.
ῥοιβδοῦσα: ῥοιδοῦσα G. Ald.
πώλοις ... ἐπιζεύξασ᾽: Libri πώλοις. Hinc ad v. 389. scholiastes adnotavit ἐπὶ ὀχήματος ἔρχεται. Idem ad v. 396. ὡς ἀρμένῳ χρωμένη τῇ αἰγίδι. Exornavit hanc currus aerii fictionem O. Müllerus. Ineptam eam esse, rectissimeque Wakefieldium scripsisse κώλοις, demonstravi in Opusc. VI. 2. p. 174. seqq. Per auras advenit Minerva, Aegide tamquam alis utens eaque pedum gressum accelerans. ἐπιζεύξας G. Ald.
καινὴν δ᾽ ... τήνδ': καινὴν δ᾽ emendatio est Canteri. Libri καὶ νῦν δ'. Deinde Par. τῆςδ'.
πᾶσι δ᾽ ἐς κοινὸν λέγω: πᾶσι δ᾽ ἐς κοινὸν λέγω, scilicet θαυμάζειν με ὑμᾶς, εἰ tibi, Oresta, et vobis: sed mulans constructionem dicit ὑμᾶς τε.
ξένῳ: στένω pro ξένῳ Ven. Flor. Farn.
ὁμοίας: ὁμοίως Ven. Flor.
ὁρωμένας: ὁρωμένας Stanleius. Libri ὁρωμέναις.
οὔτ᾽ οὖν ... μορφώμασιν: οὔτ᾽ οὖν M. G. Par. Ven. Flor. Rob. οὔτ᾽ ἐν Ald. Turn. μορφώμασιν Μ. G. Par. Ven. Farn. Ald. Rob. μορφώμασι Flor. Turn.
ἄμομφον ... τοὺς πέλας: δ' omittunt Ald. Turn. Deinde άμομφον Robortellus. Ceteri ἄμορφον. Denique τοῦ πέλας Ven. Ceteri τοὺς πέλας. Heathii aliorumque ante eum coniecturam, τὸν πέλας, olim receperam, ac necessario recipere debet, qui ἄμορφον retinet. Sed recte libri τοὺς πέλας habent, recipiendum est autem Robortelli άμομφον. Qui nihil, inquit, habet de quo queratur, ei non licet reprehendere alios. Intellexit hoc Elmsleius ad Med. p. 93. addens hanc vocem άμομφος, ter in hac fabula (hic et v. 467. 670.) ab Aeschylo usurpatam, extra eam apud Atticos non exstare.
ἠδ᾽: ήδ' Rob. ἡδ' G. Ald. Turn. ἥδ' Ven. Farn. Scribendum est fortasse, ut Abreschius voluit, deleta interpunctione, πρόσω δικαίων ἥδ᾽ ἀποστατεῖ θέμις.
ἐσμεν ... αἰανῆς: ἐσμεν Farn. ἐς μὲν Ald. Deinde α'ανή M. G. Rob. αἰεινῆ Ald. αἰανή etiam scholiastes legit, qui sic interpretatur, σκοτεινά. ἢ θρηνητικὰ ἢ (sic M.) αλάζειν ποιοῦντα. Sed αἰανῆς Ven. Flor. Farn. Turn. Tzetzes ad Lycophr. v. 406. κατὰ δὲ Αἰσχύλον Ἐρινύες “Νυκτὸς αἰανῆς τέκνα.” Id praestat, ut in Sophoclis Ai. v. 672. νυκτὸς αἰανῆς κύκλος, ubi v. quae a Lobeckio et a me dicta sunt.
Ἀραὶ ... ὑπαὶ κεκλήμεθα: ἀραὶ Canterus, et sic Ven. Flor. ἀρὰ M. G. Ald. Rob. Turn. ἐνοίκοις Αld. ὑπαὶ κεκλήμεθα Stanleius. Επαι κεκλήμεθα Victorius, et sic Franzio teste M. Flor. Ven. Sed ex Ven. Bekkerus ὑπαικεκλήμεθα attulit, idque habent G. Farn. Ald. υπεκεκλήμεθα Rob. ύλαι κεκλήμεθα Turn.
κληδόνας τ᾽: κλύδονάς τ' Αld.
τιμάς: Personarum index in Rob. hic et deinceps yo. In G. Ven. Flor. Ald. Turn. εὐμ. Idem aut lineola in M.
ἐμφανῆ: ἐκφανῆ Ald. Turn.
ποῦ τὸ τέρμα τῆς φυγῆς: Libri τοῦτο τέρμα τῆς σφαγής. Arnaldus et Tyrwhittus ποῦ τὸ τέρμα, Scaliger, Casaubonus, Tyrwhittus τῆς φυγῆς.
ἦ ... ἐπιρροιζεῖς: ή M. Ven. Flor. Rob. ἢ G. Ald. Deinde ἐπιρροιζεῖς Stanleius sive potius Scaliger. ἐπιρροιζει M. G. Ald. Rob. Turn. ἐπιρροιζεῖν Ven. Flor. Farn.
οὔτινος: οὔτινος M. G. Ald. Rob. Turn. ἢ τίνος Ven. ἤ τινος ex Flor. Farn. affertur.
παρόντοιν ... λόγος: παρόντων Ven. Farn. λόγος Ven. Flor. Rob. λόγου M. G. Ald. Turn.
οὐ δοῦναι θέλοι: Libri οὐ δοῦναι θέλει. Recte Schutzius οὐ δοῦναι θέλοι scripsit. Διωμοσίαν, quam Aeschylus intelligit, his verbis definit memoratus a Stanleio Lysias in or. X. quae est I. in Theomnestum, §. 11. ὁ μὲν γὰρ διώκων ὡς ἔκτεινε διόμνυται, ὁ δὲ φεύγων ὡς οὐκ ἔκτεινε.
ZZZZ
πένει: πένηι Μ. πένῃ G. Ald. Turn. πένη Rob. πέλη Ven. Flor. et supra adscripto εἰ Farn.
τὰ μὴ: τὰ μὲν ριο τὰ μὴ Ven. Flor.
ἦ κἀπ᾿ ἐμοὶ: ή κἀπ' ἐμοὶ M. Ven. Flor. η κάπε, μοί Rob. ἦν ἐπ' ἐμοὶ G. Ald. Turn. Deinde πρέποιτ᾽ ἂν Ven. Farn.
σέβουσαί γ' ἀξίαν γ᾽ ἐπαξίων: πῶς δ᾽ οὔ· σέβουσαι γ᾽ ἀξίαν τ᾽ ἐπαξίων Μ. G. Ald. Ita eliam Rob. Turn. nisi quod ἐπ᾽ ἀξίων habent. κἀξίαν τ᾽ ἔπαξίων sic Par. σέβομαι γ' ἀξίαν τ᾽ ἐπ' ἀξίων Ven. Bekkero teste, et sic, ut videtur, Flor. nisi quod hic ἐπαξίων habere dicitur. σέβομέν γ' ex Farn. affertur. Scholiastes ἀξίων οὖσαν γονέων. Eum putant ἀπ' ἀξίων legisse, ut scribendum esse coniecit Stanleius. Scribendum πῶς δ᾽ οὔ, σέβουσαί γ' ἀξίαν γ' ἐπαξίων.
τόνδ᾽ ... ἀμυνάθου: τόνδε plene Rob. τῶνδ᾽ Ven. Flor. auvratov Dindorfius ex praecepto Elmsleii ad Med. v. 186. V. ad Phoen. v. 1184.
ἀμῆς: ἁμησ' Μ. ἁμῆς G. Ald. Rob. Turn. ἐμῆς Par. Ven. Flor.
προςτρόπαιος ... μύσος: προτρόπαιος Rob. et sic M. sed ab alia manu ad primam syllabam o supra adscriptum est. μύσος Ald. Rob.
τὴμῇ τὸ σὸν ἐφημένου βρέτας: προήχειρὶ τῇ τῇ Rob. Deinde τόσον G. Ald. Deinde libri ἐφεζομένη. Turnebus ἐφεζομένῃ. Porsonus ἐφημένῃ. Recte Butlerus et Burgesius ἐφημένου. Supra v. 401. βρέτας τε τούμὸν τῷδ᾽ ἐφημένῳ ξένη.
ἄφθογγον: ἄφωνον Ven. Flor. Farn.
ἔςτ᾽ ἂν πρὸς: ἐπ᾽ ἂν Ald. male lecta codicis G. scriptura. Hine ἐπὼν Turn.
καθαιμάξωσι νεοθήλου βοτοῦ: καθαιμάξωσι νεοθήλου βοτοῦ Turn. καθαιμάξουσινοθήλου βοτοῦ Μ. καθαιμάξουσι νοθήλου βοτοῦ G. Ald. καθαιμάζουσιν ὀθήλου βοτοῦ Rob. καθαιμάξουσιν ὀθνείου βροτοῦ Ven. Flor. καθαιμάξωσιν ὀθνείου βροτοῦ Farn. Abreschius νεοθηλούς scribendum putavit. Recte vero Turnebus νεοθήλου scripsisse videtur, aθηλάζειν. Apollonius Rhodius IV. 704. πρῶτα μὲν ἀτρέπτοιο λυτήριον ἥ γε φόνοιο τειναμένη καθύπερθε στὸς τέκος, ἧς ἔτι μαζοὶ πλήμμυρον λοχίης ἐκ νηδύος, αἵματι χεῖρας τέγγεν, ἐπιτμήγουσα δέρην.
βοτοῖσι: βροτοῖσι Ven. Deinde τόροις vitium Ald.
ἐκποδὼν: ταύτη Rob. μὲν omittit Par. ἐκποδὼν G. Ven. ἐκποδῶν M. Flor. ἐκ ποδῶν Ald. Rob. Turn.
Ἀγαμέμνονα, ... ναυβατῶν: ἀγάμεμν error Ald. ναυβατῶν H. Ven. Flor. Farn. ναυατῶν Ald. Turn. et supra adscripto βα
ἔφθιν᾽ οὗτος: ἔφθιθ᾽ οὗτος Par. ἔφθιθ᾽ οὕτως M. G. Ald. Rob. ἔφθηθ' οὗτος Ven. Flor. Farn. οὗτος ἔφθιτ' a Turnebo illatum erat.
ἀγρεύμασιν: ἀγρεύμασιν M. G. Par. Ven. Farn. Ald. Rob. ἀγρεύμασι Flor. Turn.
κρύψασ', ἃ λουτρῶν ἐξεμαρτύρει φόνον: κρύψασα λουτρών M. G. Ald. Rob. Τurn. λουτρών etiam scholiastes legit, qui haec ita, sed perperam, interpretatur, ἐκήρυττε τὸν διὰ τῆς ἐπιχύσεως τῶν λουτρῶν γενόμενον αὐτῷ φόνον. λέγεται γὰρ μετὰ τὸ φονεῦσαι γυμνὸν ἐξαγαγεῖν καὶ δεῖξαι τοῖς πολίταις. κρύψασα λουτρὸν δ᾽ Ven. Flor. κρύψασα λούτρον δ' Farn. λουτρών, coniecturam, ut videtur, commemoravit Stephanus. In Opusc. IV. p. 339. haec ita emendanda esse dixi, αλλά νιν κελαινόφρων ἐμὴ μήτηρ κατέκτα ποικίλοις ἀγρεύμασιν ä κρύψασ', ἃ λουτρῶν ἐξεμαρτύρει φόνον. Ita scribendum esse viderat etiam Musgravius. Subtili disputatione Schoemannus demonstrare studuit non ita scripsisse Aeschylum, sed κρύψασα· λουτρών δ᾽ ἐξεμαρτύρει φόνον. In idem incidit Franzius. Mihi aliter iudicandum videri dixi in Annal. Vindob. vol. CXI. p. 262. Neque enim recte dici potuit artificiosis retibus eum contegens: balneum autem letabatur caedem: balneum enim neque caedem neque insidias testari poterat, sed vestis tantum illa ampla, sanguine Agamemnonis maculata, ut in Choeph. v. 1005. dictum est μαρτυρεῖ δέ μοι φάρος τόδ᾽, ὡς ἔβαψεν Αιγίσθου ξίφος. Neque vero si dicitur artificiosis eum relibus contegens, quae caedem in balneo perpetratam testabantur, in balneo facta caedes tamquam nota res commemoratur, quae Schoemanni opinio est, sed adiicitur tantum in balneo caedem Agamemnonis esse perpetratam.
κοινῇ: καὶ τῶν δεχοινῆ Ald.
ἔρξαιμι τοὺς ἐπαιτίους: Choeph. v. 270. εἰ μὴ μέτειμι τοῦ πατρὸς τοὺς αἰτίους. Ennius in Eumenidibus apud Nonium in v. exantlare, p. 292. nisi patrem materno sanguine exantlando ulciscerem. Nescio autem an Aeschylus scripserit εἰ μὴ ἀντιδρῶν ἔρξαιμι τοὺς ἐπαιτίους.
σὺ δ᾽: Libri σύ τ'. Emendavit Pearsonus. κρίνων G. Ald. δίκης Farn.
αἰνέσω: παταχῆ Rob. αἰνέσσω Ald. Coniecturas, quibus hunc versum vexarunt critici, nihil attinet commemorare. V. Valcken. ad Hippol. v. 324.
ἢ εἰ τις οἴεται: Libri εἴ τις οἴεται. Scholiastes εἴ τις οἴεται τὸ πρᾶγμα τόδε βροτὸς δικάζειν, μεῖζον ἢ κατὰ ἀνθρώπους οἴεται. Pearsonus scribendum coniecit ἤ τις οἴεται. Valckenarius ad Herod. III. 14. ἤ τιν οἴεσθαι βροτὸν δικάζειν. Idem Musgravius, vel ή τις οἴοιτ᾽ ἄν. Scribendum erat εἴ τις οἴεται.
φόνου ... ὀξυμηνίτους δίκας: φόνου Rob. Ceteri φόνους. Deinde libri ὀξυμηνίτου. Sic etiam M. ὀξυμηνίτους Stanleii sive Pearsoni emendatio est, item Abreschii, qui scholiastam accusativum legisse animadvertit. Scholiastae adnotatio haec est, ἐφ᾽ οἷς ταχέως μηνίσουσιν Ερινύες, cui adnotationi quod a Robortello et Victorio praefixum est lemma φόνους, non habent M. G.
κατηρτικὼς δρόμοις ἱκέτης προςῆλθες καθαρὸς ἀβλαβὴς δόμοις ἐμοῖς· ἄμομφον ὄντα δ᾽ αἰδοῦμαι πόλει: Aliter nunc hos versus emendandos esse censeo quam in Opusc. VI. 2. p. 76. seqq. feci. Libri κατηρτυκὼς ὅμως. Deinde in fine sequentis versus δόμοις M. G. Ald. Rob. Turn. δρόμοις Ven. et Linwoodio teste Flor. ex quo Franzius doóuois affert. Deinde proximus versus in libris ita scriptus est, ὅμως δ᾽ ἄμομφον ὄντα σ' αἱροῦμαι πόλει, nisi quod άμορφον est in Par. et ὄντας pro ὄντα σ' in G. Ald. Scholiastes adscripsit δέχομαι ἐν τῇ πόλει, quod αἱροῦμαι dici non potest. ὅμως in ἐμοῖς mutandum esse viderunt Linwoodius et Franzius, qui δ' post ἄμομφον collocaverunt. Scripsi ἄλλως τε καὶ σὺ μὲν κατηρτυκὼς δρόμοις ἱκέτης προςῆλθες καθαρὸς ἀβλαβὴς δόμοις ἐμοῖς· ἄμομφον ὄντα δ᾽ αἰδοῦμαι πόλει. Κατηρτικώς ita interpretatur scholiastes, τέλειος τὴν ἡλικίαν. τοῦτο δὲ ἀπὸ τῶν ζώων. Est autem κατηρτυκὼς δρόμοις dictum ut apud Euripidem in Aeolo (fr. 19. sive inc. 167.) νῦν δ᾽ ἀμβλύς εἰμι καὶ καττηρτυκώς κακῶν (Valckenarius κακοῖς), quod Cicero Tusc. Q. III. 25. ita expressit, sed iam subactus miseriis obtorpui. Grammaticus in Bekkeri Anecd. p. 105, 25. κατηρτυκέναι ἐλέγοντο οἱ μηκέτι βόλον ἔχοντες ἵπποι. Εὐριπίδης Αιόλω. Hesychius κατηρτικώς, τελειώσας (codes τελείως). κυρίως δὲ ἐπὶ τῶν ἀλόγων ζώων, ὅταν ἐκβάλῃ πάντας τοὺς ὀδόντας. Idem γνώμονα τὸν (codex γνώμ . . τὸ) βαλλόμενον ὀδόντα δι' οὗ τὰς ἡλικίας ἐγνώριζον τῶν τετραπόδων. καὶ ὁ καιτηρτυκώς (codex κατηρτηκώς) ἤδη λιπογνώμων. Conf. Suidas in v. γνώμονα et in v. ἀβολήτως ibique Kusterus. Αμομφον ὄντα δ᾽ αἰδοῦμαι πόλει, miseret me tui, de quo civitas non habet quod queratur. Suppl. v. 621. αἰδοῦνται δ᾽ ἱκέτας Διός. Euripides Heracl. v. 102. εἰκὸς θεῶν ἱκτῆρας αἰδεῖσθαι, ξένε.
ἔχουσι ... οὐκ εὐπέμπελον: έχουσι M. Par. Ven. (teste Bekkero et Linwoodio) Flor. (teste Franzio) Rob. έχουσαι G. Ald. Turn. Deinde οὐκ εὐπέμπελον Μ. G. Ald. Rob. Turn. οὐκ εὐπεπλον Farn. οὔκουν εὔπεπλον Ven. et adscripto in margine γρ. οὐκ εὐπέμπελον Flor. Scholiastes εὐπέμπελον ita interpretatur, εὐπαραίτητον, εὐχερῆ, εὐάρεστον. δυσάρεστοι φύσει εἰσὶν αὗται. Non componenda esse εὐπέμπελος et δυςπέμφελος, sed εὐπέμπελον significare contrarium τῷ δυςπέμπτῳ iudicat Lobeckius Pathol. prol. p. 105. Eodem modo interpretandum esse intellexerat Wellauerus, harum vero ea est ratio, ut non facile dimitti possint.
χώρᾳ μεταὖθις: χωροῖεν αὖθις, Turnebi coniectura, obtinuit donec veram scripturam, χώρα μεταὖθις, quam confirmat scholiastae ad τυχοῦσαι adnotatio, ἀντὶ τυχουσῶν, Wellauerus restituit. χώραι μετ' αὖθις Μ. G. Ven. Flor. Farn. Ald. χῶραι μετ' αὖτις Par. χῶραιμε τ' αὖθις Rob.
αἰανὴs: αἰανὴ Ven. Flor. αἰανής M. G. Ald. Rob. Τurn.
μένειν: Falsus est Linwoodius, quum μένειν in μ' ἑλεῖν mutavit.
πέμπειν τε, δυςπήμαντ᾽ ἀμηχάνως ἐμοί: Libri πέμπειν δέ. Scribendum esse πέμπειν τε viderunt Abreschius et Tyrwhittus. Deinde δυσπήματ' ἀμηχάνως ἐμοί M. Ven. Rob. et ad δυσ supra adscripto δὴ Flor. Farn. δυσσήματ᾽ ἀμηχάνως ἐμοί G. Ald. Turn. Recte Stanleius sive potius Scaliger δυςπήμαντἀμηχάνως ἐμοί. Aliorum commenta praeterire satius erit. Propter scholiastae adnotationem, quae haec est, πέμπειν αὐτὰς ἀμηνίτως δυςχερές ἐστιν ἐμοί, Tyrwhitto scribendum videbatur πέμπειν τε δυςσήμαντ᾽ ἀμηνίτως ἐμοί, Dindorfio πέμπειν τε δυςπήμαντ᾽ ἀμηνίτως ἐμοί. Non puto scholiastam legisse αμηνίτως, sed eo vocabulo interpretatum esse sequentis versus sententiam.
ἐπέσκηψεν: ἐπέσκηψεν Μ. Rob. ἐπέσκηψε G. Ald. Turn. ἀπέσκηψεν Ven. Flor.
φόνων δικαστὰς ὁρκίους αἱρουμένη ... Θεσμόν, τὸν εἰς ἅπαντ᾽ ἐγὼ θήσω χρόνον: Libri ορκίων αἱρουμένους. Male Linwoodius inter δικαστὰς et ὁρκίων aliquid excidisse putavit. Recte Casaubonus sive Pearsonus ὁρκίους αἱρουμένη. Scholiastes ad hunc versum hoc adscripsit oἷον ενόρκους δικαστάς. Verum quod sequitur, θεσμὸν τὸν εἰς ἅπαντ᾽ ἐγὼ θήσω χρόνον non potest ita explicari quasi idem sit atque θεσμὸν τὸν ἀΐδιον. Neque enim articulus recte positus esset, et obstat in medio collocatum ἐγὼ θήσω. Scribendum potius est θεσμόν, τὸν εἰς ἅπαντ᾽ ἐγὼ θήσω χρόνον. Excidit autem ante θεσμόν versus hac sententia, σέβειν κελεύσω τῶν ἐμῶν ἀστῶν πόλιν. Itaque lacunae signa posui.
καλεῖσθ', ἀρωγὰ τῆς δίκης θ' ὁρκώματα: καλεῖθ᾽ ἀρωγὰ Rob. Deinde libri τῆς δίκης ὁρκώματα. Pauwio ὀρθώματα scribendum esse videbatur. Ορκώματα agnoscit etiam scholiastes, qui ad v. 477. haec adscripsit, ὑμεῖς δὲ ὅρκους αὐττοὺς (sic M. G. αὐτὸν Rob.) αἰτήσατε. Recte Wellauerus τῆς δίκης θὁρκώματα.
ἥξω ... ἐτητύμως: Libri ἥξω. Auratus ἄξω, Schneidewinus τάξω, H. L. Ahrens ζω. Nihil omnino mutandum est. Ad litigantes se venturam dicit Minerva, i. e. in Areopagum. ἑτητύμως Farn.
ὅρκον πορόντας μηδὲν ἔκδικον φράσειν: Hic versus omissus est in Farn. In Ven. Flor. post v. 478. collocatus est. ὅρκον περώντας μηδὲν (μηδέν Turn.) ἔκδικον φρεσὶν M. G. Ald. Rob. Τurn. ὅρκον περῶντας μηδὲν ἔνδικον φρενὶ Ven. et Linwoodio teste Flor. ex quo Franzius ἔκδικον φρενὶ affert. Scribendum erat ὅρκον πορόντας μηδὲν ἔκδικον φράσειν. Et φράσειν quidem scribendum esse viderunt Marklandus ad Eur. Suppl. v. 112. et Wakefieldius: πορόντας scholiastes legit, cuius haec adnotatio in M. adscripta est, ὅρκον διδόντας.
Haec locuta Minerva in interiora templi se recipit.
ΖΖΖΖ
νέων: νεων
G. Ald. Hoc dicit, nunc commutationes funt in novas leges, si vincet caussa et noxa huius parricidae.
δίκα τε καὶ βλάβα: δίκα τε καὶ βλάβα
Heathius. δίκα καὶ βλάβα
M. G. Ald. Rob. Turn. δίκα καὶ βλάβα
Ven. Flor.
εὐχερείᾳ: εὐχερείᾳ
Turn. ευχερείαι
M. teste Franzio. εὐχερία
G. εὐχερία
Ald. Rob. εὐχαρία
Flor. Farn. et Bekkero teste Ven.
ἔτυμα: Sept. adv. Theb. v. 894. ἐτύμως δακρυχέων ἐκ φρενός
. V. ad Eum. v. 55.
τοκεῦσιν: τοκεῦσι
Turn. Sed ceteri libri τοκεῦσιν
.
μεταὖθις: μεταὖθις
Par. Rob. μετ' αὖθις
Μ. G. (sic G.) Ven. Flor. Farn. μετὰ τ' αὖθις
Ald. Turn.
οὐδὲ: οὐδὲ
Fritzschius. Libri οὔτε
.
μαινάδων: μαινάδων γε
Farn.
λῆξιν ὑπόδυσίν τε μόχθων ἄκεα δ᾽ οὐ βέβαια πλάμων μάταν παρηγορεῖ: λῆξιν ὑπόδοσιν τε μόχθων
M. G. Ald. Rob. λῆξις ὑπόδοσίς τε μόχθων
Turn. λῆξιν ὑπόδησίν τε μόχθων
Flor. λήξιν ὑπόδυσίν τε μόχθων
Ven. ut Heathius scribendum coniecit. Videtur etiam scholiastes ὑπόδυσιν
legisse, quod non recte interpretatur διαδοχήν. Efugium laborum dicit poeta. Deinde proximo versu ἄκεα δ' οὐ βέβαια
Fritzschius. ἄκεά τ' οὐ βέβαια
a Schutzio scriptum erat. ἄκετ᾽ οὐ βέβαια
M. Rob. ἄκετ᾽ οὐ βεβαία
G. Ald. ἀκέτ᾽ οὐ βέβαια
ex Par. affertur. ἄκες' οὐ βέβαια
Ven. ἄκες ἀβέβαια
Flor. ἄκεστα. οὐ βέβαια
Farn. οὐκ ἔτ᾽ οὐ βεβαία
Turn. οὐκέτ᾽ οὐ βέβαια
Vict. Deinde τλάμων μάταν παρηγορεῖ
Fritzschius. Libri τλάμων δέ τις μάταν παρηγορεί
. Itaque haec ita scripsi, aliter quam in Opusc. VI. 2. p. 82. πεύσεται δ᾽ ἄλλος ἄλλοθεν, προφωνῶν τὰ τῶν πέλας κακά, λῆξιν ὑπόδυσίν τε μόχθων ἄκεα δ᾽ οὐ βέβαια τλάμων μάταν παρηγορεῖ.
Sed dubitari potest an sic potius Aeschylus scripserit, πεύσεται δ᾽ ἄλλος ἄλλοθεν προφωνῶν τὰ τῶν πέλας κακά, λῆξιν ὑπόδυσίν τε μόχθων ἄκεα τ᾽ οὐ βέβαια πλάμων μάταν παρηγορῶν.
Audiet alius aliunde commemorans propinquorum mala, finem effugiumque laborum atque infirma remedia frustra pro solatio adhibens. Apollonius Rhodius II. 622. Τίφυ, τί δή μοι ταῦτα παρηγορέεις ἀχέοντε
ς
ὦ δίκα: ὦ δίκα, ὦ
Pauwius. Libri ἰὼ δίκα ἰώ
.
Ἐρινύων: ἐρινύων
Μ. G. Rob. ἐριννύων
Ven. Flor. Ald. Turn.
οἰκτίσαιτ': οἰκτίσετ
Rob.
ἔσθ' ὅπου τὸ δεινὸν εὖ τις φρενῶν ἐπίσκοπον δειμανεῖ καθήμενον: Libri ἔσθ' ὅπου τὸ δεινὸν εὖ τις φρενῶν ἐπίσκοπον δειμαίνει καθήμενον
, nisi quod haec ultima verba, δειμαίνει καθήμεvov
omissa sunt in Rob. Schutzius, qui olim δειματοῖ
scribendum coniecerat, in quod etiam Franzius incidit, postea ut Wakefieldius et ego anno 1799. δειμανεῖ
dedit. Sic etiam Abreschius, sed ille post hoc verbum ponens signum interrogandi. Sed δειμαίνειν
nusquam est terrere. Perperam intellecti sunt Aeschylus Pers. v. 601. φίλοι, κακῶν μὲν ὅςτις ἔμπειρος κυρεῖ, ἐπίσταται βροτοῖσιν ὡς ὅταν κλύδων κακῶν ἐπέλθῃ, πάντα δειμαίνειν φιλεῖ
, et Plato Leg. IX. p. 865. D. λέγεται δὲ ὡς ὁ θανατωθεὶς ἄρα βιαίως, ἐν ἐλευθέρῳ φρονήματι βεβιωκώς, θυμοῦταί τε τῷ δράσαντι νεοθνὴς ὤν, καὶ φόβου καὶ δείματος ἅμα διὰ τὴν βίαιον πάθην αὐτὸς πεπληρωμένος, ὁρῶν τε τὸν ἑαυτοῦ φονέα ἐν τοῖς ἤθεσι τοῖς τῆς ἑαυτοῦ συνηθείας ἀναστρεφόμενον δειμαίνει, καὶ ταραττόμενος αὐτὸς ταράττει κατὰ δύναμιν πᾶσαν τὸν δράσαντα, μνήμην ξύμμαχον ἔχων, αὐτόν τε καὶ τὰς πράξεις αὐτοῦ
. Apud Quintum Smyrnaeum II. 499. δειμαίνοντο
medium est, timore se corripi passi sunt. Itaque quum neque δειμανεῖ
in illa horum versuum conformatione ferri posset, et εὖ καί
plane supervacaneum esset, in Opusc. VI. 2. p. 83. seq. ita scribendum putavi, ἔσθ' ὅπου τὸ δεινὸν εὐ, καὶ φρενῶν ἐπίσκοπον δεῖ μένειν καθήμεvov
, nonnumquam bonum est timere, et oportet animi custodem constitutum manere. Ita legisse videtur scholiastes, cuius haec est adnotatio, οὐ πανταχῆ τὸ δεινὸν ἀπεῖναι φρενῶν δεῖ
. Eandem coniecturam, δεῖ μένειν
, in margine exemplaris Aldini bibliothecae Cantabrigiensis adscriptam commemorat Dobraeus Adv. II. p. 29. Nunc probabilius mihi visum est Aeschylum sic scripsisse, ἔσθ' ὅπου τὸ δεινὸν αὖ τις φρενῶν ἐπίσκοπον δειμανεῖ καθήμενον
.
ξυμφέρει: omissum in Rob.
ὑπὸ στένει: ὑπὸ στένει
M. Flor. Rob. Τurn. ὑποστένει
G. Ven. Farn. Ald. Fuerunt qui ὑπὸ δέει
vel ὑπὸ σθένει
scribendum putarent. Male. Hoc dicitur, conducit rebus angustis coactum sapere.
τίς δὲ μηδὲν ἐν δέει καρδίαν ἔτ᾽ ἀνατρέφων, ἢ πόλις βροτός θ' ὁμοίως, ἔτ᾽ ἂν σέβοι δίκαν;: Libri ἐν φάει καρδίαν ἀνατρέφων
. Ιd scholiastes interpretatur λαμπρότητι καὶ ὀρθότητι φρενῶν, ut καρδίας
legisse videatur, quod Canterus aliique receperunt. Hoc minime probandum est. Rectissime Auratus ἐν δέει
. Quae deest syllaba, eam non recte in Opusc. VI. 2. p. 83. inserto ἄν
post καρδίαν
supplendam esse existimavi. In ultimo huius strophae versu σέβει
Μ. Ceteri σέβοι
. Denique δίκας
G. Ald. Rob. Turn. δίκαν
Victorius, ex M. ut videtur. Sic etiam Ven. et, ut videtur, Flor. Farn. Scripsi τίς δὲ μηδὲν ἐν δέει καρδίαν ἔτ᾽ ἀνατρέφων, ἢ πόλις βροτός θ' ὁμοίως, ἔτ᾽ ἂν σέβοι δίκαν;
ἀνάρχετον: μήτ' ἄναρκτον βίον
M. G. Ald. Rob. Τurn. μήτ' ἀνάρκετον β.
Farn. μήτ' ἀνάρκητον β.
Ven. (sic Ven.) Flor. μήτ' ἄναρκτον οὖν βίον
Heathius. Recte videtur Wieselerus scribendum censuisse μήτ' ἀνάρχετον βίον
, ut ἀπεύχετον
Aeschylus dixit in Choeph. v. 149. et 615.
παντὶ: παντὶ
Pauwius. Libri ἅπαντι
.
ἀλλ᾽ ἄλλα δ᾽ ἐφορεύει: Deinde error Aldinae, μέτῳ τὸ κράτος
, fecit ut Turnebus daret μὲν ὅτῳ τὸ κράτος
. Deinde ἄλλα ἄλλαι δ' ἐφορεύει
Μ. ἄλλα ἄλλα δ᾽ ἐφορεύει
Ven. Flor. Farn. ἄλλα ἄλλα δ᾽ ἐφορεύει
Rob. ἄλλα ἄλλα διεφορεύει
G. deleto accentu gravi, qui in άλλα
ad ultimam syllabam adscriptus fuerat. άλλα ἄλλα διεφορεύει
Ald. Turn. Scribendum esse ἀλλ᾽ ἄλλα δ᾽ ἐφορεύει
Wellauerus vidit. Hoc dicit poeta, omni medio deus primatum concessit: alia enim aliter gubernat, i. e. alia aliis rebus pro suo arbitrio attribuit. Scholiastes quid in mente habuerit, non ausim dicere. Verba eius haec sunt, ἄλλα ἄλλως ἐφορᾷ ὁ Θεός· ἔσθ' ὅπη δέους
. Abreschius et Heathius scripsisse eum putaverunt ἔσθ' ὅπη δέος
, idque ad v. 510. rettulerunt.
δυςσεβίας: δυςσεβίας
Porsonus, et sic Farn. in quo ιωνικόν adscriptum est. δισσεβείας
Rob. Ceteri δυσσεβείας
.
αὖ φρενῶν ὁ πάμφιλος: Libri φρενῶν ὁ πᾶσι φίλος
. Heathio πᾶσιν
scribenti olim obtemperavi, ut ceteri editores. Sed displicet hoc metrum hic prae eo quod in antistrophico versu libri habent, δωμάτων ἐπιστροφάς
. Quare scripsi * αὖ * φρενῶν ὁ πάμφιλος
.
καὶ: τε καὶ
pro καὶ
Farn. Habet enim in antistrophicis versibus καὶ ξενοτίμους γε δωμάτων ἐπιστροφάς
.
δέ σοι: δέ σοι
Μ. G. Par. Ven. Flor. Farn. Rob. Errorem Aldinae, δέ τοι
, Turnebus et ceteri servarunt.
αἴδεσαι δίκας: αἴδεσται δίκας
error Ald. Hinc αἰδεῖσθαι δίκας
Turn.
νιν: Post νιν
in Par. additum τὴν δίκην
, adnotatio scholiastae.
ἀτίσῃς: ἀτίσης
(sic M.) vel ἀτίσῃς
M. G. Ald. Rob. Turn. ἀντίσῃς
Ven. (sic Ven.) Flor. ἀντήσῃς
Farn. πατήσης. γρ. ἀτίσῃς
Par.
ἐπέσται: ἕπεται
pro ἐπέσται
Ven. Flor. Farn.
ξενοτίμους: γε
post ξενοτίμους
addit Farn.
δωμάτων ἐπιστροφὰς: δώματαν ἐπιστροφὰς
G. δώματ' ἀνεπιστροφὰς
Ald. Ceteri δωμάτων ἐπιστροφάς
, quorum verborum ordinem mutaverat Heathius. V. ad v. 527.
αἰδόμενός τις ἔστω: αιδούμενός τις ἔστω
Ven.
ἑκὼν δ᾽ ἀνάγκας ἄτερ: Libri ἐκ τῶνδ᾽ ἀνάγκας ἄτερ
. Recipienda erat Wieseleri emendatio, ἑκὼν δ᾽ ἀνάγκας ἄτερ
.
πανώλεθρος δ᾽: πανόλεθρος
Ald. Rob. Post πανώλεθρος
Pauwius δ'
inseruit.
παραβάταν: φαμὶ περαιβάδων
M. G. Ald. Rob. In G. tamen prius παραιβάδαν
scriptum fuerat. φαμὶ περβάδαν
Ven. Farn. φαμὶ παρβάδαν
Flor. φαμὶ παραβάταν
Turn. φαμε παραιβάδαν
Victorius. Scholiastes adscripsit παραβεβηκότα. Olim φαμὶ παρβάταν
scripseram. Nunc melius visum est quod in Opusc. VI. 2. p. 84. proposui, τὸν ἀντίτολμον δέ φαμι καὶ παραιβάταν
.
τὰ πολλὰ παντόφυρτ᾽ ἄνευ δίκας: τὰ πολλὰ παντόφυρτ᾽ ἄνευ δίκης
M. Rob. et sic Ven. Flor. nisi quod δίκας
habent. ἄνευ τινος
pro ἄνευ
Farn. τὰ πολλὰ παντόφυρτον ἄνευ δίκης
G. Ald. Turn. sed in G. scriptum prius fuerat δίκας
. Pauwio scribendum videbatur τὰ πολλὰ παντόφυρτ᾽ ἄγοντ᾽ ἄνευ δίκης
. Hoc si probandum esset, in antistrophico versu 551. scribi posset λαπαδνόν, οὐδὲ κῦμ᾽ ὑπερθέοντ᾽ ἄκρον
. Sed non opus est ut άγοντ'
addatur. Τὸν ἀντίτολμον καὶ παραιβάταν τὰ πολλὰ παντόφυρτ᾽ ἄνευ δίκας
idem est ac si dixisset τὸν οὕτω πολλὰ τολμήσαντα
.
βιαίως: βιαίῳ
vitium Ald. Turn. Cohaerent καθήσειν λαίφος
. Male post καθήσειν
interpungebatur.
οὐ δὲν ἐν μέσᾳ δυςπαλεῖ τε δίνᾳ: οὐδὲν ἐν μέσῳ
M. G. Ven. Flor. Ald. Rob. Turn., nisi quod οὐδὲν μέσα
habent Ald. Rob. οὐδὲν μέσσα
Farn. Ex Par. οὐδὲν δ᾽ ἐν μέσα
Linwoodius affert. οὐδὲν ἐν μέσῳ
scribendum vidit Abreschius. Deinde δυςπαλεῖ τε δίνα
Turnebus. Libri δυσπαλεῖται δίνα
. Sic etiam Rob. non δυσπαλεῖ δέ
.
γελᾷ δὲ δαίμων: γέλᾳ δ᾽ ὁ δαίμων
Turn. ex lemmate scholii in ed. Rob. quod non habet M. Recte γελᾷ δὲ δαίμων
ceteri omnes.
θερμῷ: θερμώ
Pauwius, et sic Farn. in quo θερμουργῷ
adscriptum est. θερμοεργῶν
Μ. θερμοεργῷ
G. Par. Flor. Ald. Rob. Turn. θυμοεργῷ
Ven. θερμουργῷ
scripserat Victorius.
ἀμαχάνοις: Libri ἀμηχάνοις
.
λαπαδνόν: Libri λέπαδνον
. Scholiastes γελά, φησίν, ὁ δαίμων ἐπὶ τῷ ἀδίκως πάσχοντι· τὸν μηδέποτε προςδοκήσαντα τιμωρεῖσθαι ἰδὼν ἐν μέσῃ τῇ δύῃ ὑπεζευγμένον καὶ χαλινωθέντα· τοῦτο γὰρ δηλοῖ τὸ λέπαδνον
. Scribendum esse λαπαδνόν
, i. e. ἀλαπαδνόν
, dixi in Opusc. VI. 2. p. 85. Idem viderunt Musgravius et Fritzschius.
οὐδ᾽ ὑπερθέοντ᾽: οὐδὲ
plene Turn. ὑπέρθεον τ'
G. Ald. Ad οὐδ᾽ ὑπερθέοντ᾽ ἄκραν
conferendi sunt versus Euripidis in Archelao (fr. IV. Matth.) οὐ γὰρ ὑπερθεῖν κύματος ἄκραν δυνάμεσθ'· ἔτι γὰρ θάλλει πενία, κακὸν ἔχθιστον, φεύγει δ᾽ ὄλβος
, et Theognidis v. 619. πόλλ' ἐν ἀμηχανίησι κυλίνδομαι ἀχνύμενος κῆρ· ἄκρην γὰρ πενίης οὐχ ὑπερεδράμομεν
.
προςβαλὼν: πρὸς βαλὼν
Αld.
αἴστος: αἶστος
Porsonus. Libri άϊστος
. Sophocles Ai. v. 515. σὺ γάρ μοι πατρίδ᾽ ἤστωσας δορί
. V. Bachm. ad Lycophr. v. 71.
κατειργάθου: κατειργάθου
Porsonus. Libri κατεργάθου
. Dindorfius ex Elmsleii praecepto κατειργαθοῦ
. V. ad v. 430.
εἴτ᾽ οὖν διάτορος ... Τυρσηνικὴ: εἶτ᾽ οὖν διάτορος τυρσηνικὴ
Μ. ἥτ᾽ οὖν διάτορος τυρσηνικὴ
G. ήτ᾽ ἣν
Vict.) οὖν διάτορος τυρσηνικὴ
Ald. Turn. Vict. εἶτ' οὖν διάτορος ἡ τυρσηνικὴ
Rob. εἶτ᾽ οὐ διάκτορος τυρσηνικὴ
Par. εἶτ᾽ οὖν διάκτορος τυρσηνικὴ
, spatio post διάκτορος
relicto, Ven. ήτ' οὖν διάκτορος τυρσηνική
, spatio post διάκτορος
relicto, et adscriptis in margine λείπει
et πέλει
, Flor. εἶτ᾽ οὖν διάκτορος πέλει τυρσηνικὴ
Farn. Scribendum erat εἶτ᾽ οὖν
, ut in Opusc. VI. 2. p. 85. dixi. Quod ibi conieci Aeschylum scripsisse, εἶτ᾽ οὖν διάκτωρ διάτορος Τυρσηνική
, certe non indignum est poeta, quamquam hoc vocabulum διάκτωρ
idonea auctoritate caret. Omnium autem minime ferri potest probata a Müllero neque prorsus improbata a Schoemanno coniectura Butleri, r οὐρανοῦ διάτορος ἡ Τυρσηνικὴ σάλπιγξ
. Eo modo scholiastes loqui poterat, non poterat poeta. Codicum Ven. Flor. Farn. scripturae aut inventam esse docent lacunam post διάτορος
, aut grammatici opinionem fuisse ibi aliquid excidisse. Certo additamento hic versus non potest suppleri. Franzio placuit quod Emperius excogitaverat, διάτορος αἰθέρος
.
πληρουμένου: πληρουμένον
error Aldinae est, ut mox v. 569. ξυνδικήσεσων
, 577. κατόκτονας
, 580. κομπάζεις
, 582. δούρην
, 584. μαρτυρεῖ δέσμοι
, quorum nihil est in G.
ἐμοὺς: Ennius Eumenidibus apud Nonium in v. opino p. 475. tacere opino esse optumum, ut pro viribus sapere atque fabulari tute noverint
. ἀρήγοι
ex Flor. Linwoodius affert. In fine versus G. cum reliquis ἐμοὺς
, sed ad ultimam syllabam os supra scripto.
ἐκ τῶνδ᾽ ὅπως ἂν εὖ καταγνωσθῇ δίκη: καὶ τόνδ' ὅπως
Μ. (sic M. teste Franzio Par. καὶ τὸν ὅπως
G. Ald. καὶ τῶνδ᾽ ὅπως
Ven. Flor. Rob. Turn. In fine versus δίκη
Ven. Flor. Ald. Rob. Turn. δίκης
Μ. δίκη
G. Olim scripsi καὶ τόνδ'
, ὅπως, ut intelligeretur Orestes. Atque ita, aut καὶ τούςδ'
, scribendum putabam etiam in Opusc. VI. 2. p. 86. seq. Nunc probabilius mihi visum est scripsisse Aeschylum ἐκ τῶνδ᾽ ὅπως
etc. Ad τῶνδε
pertinet adnotatio scholiastae τῶν Αρειοπαγιτῶν
. Videtur autem post v. 560. versus excidisse: quare lacunae signa posui. Puto enim huiusmodi fuisse Aeschyli orationem, πληρουμένου γὰρ τοῦδε βουλευτηρίου σιγᾶν ἀρήγει καὶ μαθεῖν θεσμοὺς ἐμοὺς * καὶ τὸν διώκοντ' ἠδὲ τὸν φεύγονθ᾽ ὁμῶς, πόλιν τε πᾶσαν, εἰς τὸν αἰανῆ χρόνον ἐκ τῶνδ᾽ ὅπως ἂν εὖ καταγνωσθῇ δίκη.
μέτεστι πράγματος: πράγματος μέτεστι
Flor.
ἔστι γὰρ νόμῳ ἱκέτης ὅδ᾽ ἀνὴρ καὶ δόμων ἐφέστιος ἐμῶν: Hoc versu incipit codex Augustanus. Libri ἐστι γὰρ δόμων
. Olim θρόνων
scripsi, quod Schutzius recepit. Eandem coniecturam protulit Elmsleius ad Med. v. 155. Possit videri alterum δόμων
, quod in sequente versu est, commutandum esse cum θρόνων
vel μυχῶν
, et coniecit μυχῶν
scribendum esse H. L. Ahrens. Sed multo praestat scribere ἔστι γὰρ νόμῳ ἱκέτης ὅδ᾽ ἂνὴς καὶ δόμων ἐφέστιος ἐμῶν
. Viderunt hoc Erfurdtius et Burgesius. Sophocles Oed. Col. v. 548. νόμῳ δὲ καθαρὸς ἄνδρες ἐς τόδ᾽ ἦλθον
. V. Opusc. VI. 2. p. 87. seq.
ἀνὴρ: άνηρ
ex Farn. affertur. Ceteri ἀνὴρ
. Correxit Porsonus.
ἐφέστιος: ἐφέστιος
Aug. G. Ald. Rob. Turn. ἐφέστιως
Μ. ἐφεστίων
Ven. Flor. Farn.
ξυνδικήσων: συνδικήσων
Aug.
αἰτίαν δ᾽ ἔχω: αἰτίαν ἔχω
Turn.
τοῦ φόνου: του φόνου
Turn. τοῦδε φόνου
M. G. Par. Aug. Ven. Flor. Farn. Ald. Rob.
ὅπως τ᾽ ἐπίστᾳ: ὅπως ἐπίσται
Μ. Ceteri ὅπως ἐπίστα
. Porsonus ὅπως ἐπίστα
. Scribendum erat ὅπως τ᾽ ἐπίστᾳ
, et comma delendum, quod post haec verba positum erat. Prom. v. 376. σεαυτὸν σῶς᾽ ὅπως ἐπίστασαι
.
κύρωσον: κύρωσον
M. G. Aug. Ven. Farn. Ald. Rob. κύρω σων
Flor. κυρώσων
Turn.
NA: Hi versus desunt in Ven. Flor. Farn.
πολλαὶ μέν ἐσμεν, λέξομεν δὲ συντόμως: Scholiastes τοῦτο οὐ πρὸς τῆς τρεῖς, ἀλλὰ πρὸς τὸν χορόν· ιέ γὰρ ἦσαν
. V. Opusc. II. p. 132. VI. 2. p. 127. seqq. Eumenidum nomen hic et deinceps praefixum in G. Ald. Turn. xo. in Rob. In Μ. v. 575. 587. 591. 595. εὐμ.
, v. 577. 582. 588. 592. 596. όρ.
praefixum, reliquis locis personae mutatio lineola indicata est. λέξομεν δὲ ξυντόμως
Rob. λέξομεν μὲν συντόμως
G. Ald.
ἐν μέρει τιθείς: ἔπος ὀρθὸν τιθεὶς
, sed adscripto in margine ἐν μέρει
, Par.
κατέκτονας: κατέκτανες
Elmsleius ad Med. v. 774. κατέκτεινας
Rob. Ceteri κατέκτονας
.
παλαισμάτων: παλαιμάτων
Rob. Scholiastes ἐμπέπτωκας. ἡ μεταφορὰ δέ ἐστιν ἀπὸ τῶν παλαιόντων, οἳ ἐπὶ τοῖς τρισὶ πτώμασιν ὁρίζουσι τὴν ἧτταν
. V. Victorii Var. lect. XXI. 2. Salmasii Exerc. Plin. p. 206. Spanh. ad Iul. p. 262. Wyttenb. ad Iul. p. 214. ed. Lips. Lobeckium Aglaoph. p. 353. seq.
λέγω: λέγω
M. Par. Aug. Rob. λέξω
G. Ald. Turn.
δέρην: δούρην
Ald. δείρην
Turn.
πρὸς τοῦ δ᾽: πρὸς τοῦ δ᾽
Μ. G. Rob. τοῦ δ'
Αld. τοῦδ'
Turn. Non mutandum putavi πρὸς τοῦ δ᾽ ἐπείσθης
, etsi nemini non veniet in mentem πρὸς τοῦ δὲ πεισθείς
.
βουλεύμασιν: βουλεύμασιν
M. G. Par. Aug. Ald. Rob. βουλεύμασι
Turn.
ἀεὶ: ἀεὶ
Μ. G. Aug. Ald. Rob. αἰεὶ
Turn. Dubitari potest an scripserit Aeschylus ναί. δεῦρό γ' ἀεὶ τὴν τύχην οὐ μέμφομαι
.
ἀλλ᾽: ἄλλο
Turn. ἀλλ'
sine accentu Aug. G. Ald. Rob. ἀλλὰ εἰς τάχα
Par.
καμοίγ᾽ ἀρωγοὺς ἐκ τάφου πέμψει πατήρ: Libri πέποιθ', ἀρωγὰς δ᾽ ἐκ τάφου πέμπει πατήρ
. Scaliger nua
, quod Abreschius et Schützius scholiastam viderunt habuisse. Eius haec est adnotatio, ὡς ὑμῖν
(scribendum ὡς ὑμᾶς ἔπεμψεν ἡ μήτηρ
, οὕτω βοηθοὺς καμοὶ πέμψει ὁ πατήρ
. Legit igitur scholiastes, et recte, καμοίγ᾽ ἀρωγοὺς ἐκ τάφου πέμψει πατήρ
.
πέπεισθι: νῦν πέπεισθι
M. Aug. Ald. Rob. νῦν πεπείσθι
G. νῦν .....o
Par. πέποιθε
Turn. quae nihil est nisi coniectura Turnebi, offendentis ad antiquam et veram scripturam. Est enim πέπεισθι
imperativus ea lege formatus, qua ἴσθι, κέκλυθι, κέκραχθι, άνωχθι, τέθναθι
.
μιασμάτοιν: μιασμάτοιν
Elmsleius ad Med. v. 798. Libri μιασμάτων
. V. ad Ag. v. 1344.
ἀνδροκτονοῦσα πατέρ᾽ ἐμὸν κατέκτανεν: Stephanus putabat frigidum et ineptum esse κατέκτανεν
, quod deberi librario oculis ad v. 595. aberranti. Quare scribi volebat καμὲ κτάνεν
. Eadem Arnaldi coniectura est, rectius κἄμ' ἔκτακεν
scribentis, p. 258. Nihil mutandum est. Ad illud, μητέρα κτανών
, respondet δυοῖν γὰρ εἶχε προςβολὰς μιασμάτοιν
, rationem reddens cur occiderit. Non solum enim maritum interfecit, quae non erat Oresti iusta occidendi caussa, sed etiam patrem: ob id demum a filio eam puniri aequum erat. Intellexit hoc Pauwius.
τί γάρ; σὺ μὲν ζῇς, ἣ δ᾽ ἐλευθέρα φόνῳ: τοὶ γὰρ
M. Aug. Rob. τὸ γὰρ
G. Ald. τὸ γὰρ
Turn. Deinde ζῇς
G. Denique libri φόνου
. Necessaria est Schützii emendatio, φόνῳ
. Inepte Wellauerus citat Valcken. ad Hippol. v. 1450. Scripsi τί γάρ ; σὺ μὲν ζῇς, ἣ δ᾽ ἐλευθέρα φόνῳ.
Quid id ad rem? tu vivis, illa autem libera a persecutione nostra, quia occisa est.
πῶς γάρ σ᾽ ἔθρεψεν: Libri πῶς γάρ σ' ἔθρεψεν
, nisi quod πῶς γάρ τ' ἔθρεψεν
Ald. habet. Robortellus in corrigendis πῶς γ' εἰ σ'
(sic). Nihil omnino mutandum est.
αἷμα φίλτατον: αἷμα φίλτατον
Turn. τὸ αἷμα φίλτατον
Μ. αἷμα τὸ φίλτατον
G. Aug. Ald. Rob.
ὡςπερ ἐστὶν: ὣς πέρεστιν
Αld.
δοκεῖ, τόδ' αἷμα κρῖνον: Recte G. Ald. Rob. post δοκεῖ
interpungunt. Post αἷμα
Turnebus.
δικαίως: δικαίως
M. Aug. Rob. δικαίας
G. Ald. Turn.
μάντις ὢν δ᾽: μάντις ὢν
emendatio est Canteri. Libri μάντις δ᾽ ὤν
. Turnebus δ'
omisit. Ennius Eumenidibus apud Nonium in v. expedibo p. 505. id ego aequum ac ius fuisse expedibo atque eloquar
.
ὃ μὴ κελεύσαι: Libri ὃ μὴ κελεύσει
. Robortellus in corrigendis οὐ
. Porsonus ὃ μὴ κέλευσε
, quum Stanleius κέλευσε
vel κελεύει
coniecisset. Non recte olim scripsi ἃ μὴ κελεύσῃ
. Scribendum erat ἃ μὴ κελεύσαι
.
τὸ μὲν δίκαιον τοῦθ': Pro librorum lectione, Τοῦ
, olim dederam τοῦδ'
. Id ut potuerit dici, non est eo tamen opus. Post τοῦθ'
nulla interpunctio in M. Rob. Plene interpunctum in G. Ald. Turn. Male scholiastes ἀντὶ τοῦ μάθε ὦ βουλή
.
βουλῇ: βουλῇ
Turn. Vict. et sic fortasse M. βουλῆ
G. Ald. et sic in corrigendis Rob. in cuius textu Βουλῆ
est. Βουλὴ
legit scholiastes ille, cuius verba modo attuli, Βουλῇ
alius, cuius haec est adnotatio, κελεύω δὲ ὑμᾶς πεισθῆναι τῇ βουλῇ τοῦ Διός
.
ἐπισπέσθαι: ἐπίσπεσθαι
G. Ald. Turn. ἐπισπάσθαι
Rob. sed in corrigendis ἐπισπέσθαι
scribi iubetur, atque ita recte Victorius et reliqui.
ὤπασεν: σοι
in σοὶ
mutavit Burgesius, non male. Deinde libri ὤπασε
.
θανεῖν: Male Auratus et Musgravius κτανεῖν
scribendum esse putaverunt.
σκήπτροισι: σκέπτοισι
Rob.
τιμαλφούμενον: Ad τιμαλφούμενον
scholiastes haec adnotavit, συνεχὲς τὸ ὄνομα παρ' Αισχύλῳ· δι᾿ ὃ σκώπτει αὐτὸν 'Ἐπίχαρμος
. Vsus est hoc verbo Aeschylus Ag. v. 889. Eum. v. 15. 796. et adiectivo τιμαλφὴς
in Epigonis, fragm. 57.
νιν: νιν
Porsonus. Libri μιν
.
ἄμεινον ... δροίτῃ περῶντι λουτρά: ἄμεινον
recte G. Ald. ἀμείνον'
sic M. ἀμείνον'
Rob. Turn. Hoc dicit, rebus plerisque bene gestis. Deinde v. 624. δροίτῃ
M. G. Ald. δροίτῃ
Par. Aug. Rob. Turn. Δροίτῃ
, ut Robortellus in corrigendis scribi iussit, Victorius. V. ad Ag. v. 1506. Deinde κἀπὶ τέρμασι
G. sed mutatum ab eadem manu in κἀπὶ τέρματι
, ut Aug. Rob. habent. κἀπιτέρματι
Ald. Turn. Non recte Schoemannus, ut antea G. Bernhardy in Syntaxi p. 83. δροίτῃ
masculinum esse putat, comparans Soph. Ant. v. 904. καίτοι σ᾽ ἐγὼ τίμησα τοῖς φρονοῦσιν εὖ
. Non potest dubitari quin εὔφροσιν
cum δεδεγμένη
sit coniungendum. Mihi olim εὐφρόσιν
dictum esse videbatur ut μειλιχίοισιν, κερτομίοισιν
, ut esset blandis verbis: καί
autem in κἀπί
eo modo post participium positum esse putabam, de quo dictum est ad Ag. v. 97. Linwoodius scripsit δροίτης περῶντι λουτρά
, et post haec verba huiusmodi aliquid excidisse putavit, συνθέτοις λόγοις θέλγει φρένας κλέπτουσα
. Immo recte intellexit Dindorfius post v. 622. lacunam esse indicandam. In eo versu qui excidit, nisi plures fuerunt, substantivum fuisse videtur, ad quod εὔφροσιν
pertinebat, et hic fere sententiarum nexus, adstitit, ferrum celans, operam datura (exeunti e labro, δροίτῃς περῶντι λουτρά)
. Itaque sic scripsi ἀπὸ στρατείας γάρ νιν ἠμποληκότα τὰ πλεῖστ᾽ ἄμεινον εὔφροσιν δεδεγμένη ... δροίτῃς περῶντι λουτρά, κἀπὶ τέρματι
etc.
περεσκήνωσεν: περἐσκήνωσεν
Μ. G. Rob. παρεσκήνωσεν
Aug. (sic Aug.) Ald. παρεσκήνησεν
Turn. περεσκήνωσεν
agnoscit scholiastes, qui haec adscripsit πρὸς τὴν συναλοιφὴν τῆς περί καὶ τὴν συζυγίαν τοῦ ῥήματος
. V. ad Ag. v. 1106.
πεδήσασ': πεδήσας
Ald. Turn.
οὗτος: οὗτος
Μ. G. Aug. Rob. οὕτως
Ald. Turn.
δηχθῇ: ὡς περ
Rob. δειχθῇ
M. Rob. sed in M. η
in η
mutatum est.
ἔδησε: ἔδεισε
Μ. sed ει
in η
mutatum est.
παντομισῆ: Hinc rursus adiuvamur codicibus Ven. Flor. Farn. παντοστυγή
Aug.
μὲν ἂν: μὲν ἂν
G. Ald. Turn.
πολλὴ μηχανὴ: πολλῆ μηχανή
Ven. Flor.
ἐπειδὰν: Hunc et sequentem versum affert Tzetzes Chil. VIII. 231. ἀς
pro ὡς
, ἐπειδὰν
Ven. Flor. Turn. ἐπειδ᾽ ἂν
M. G. Ald. Rob.
ἀνασπάσῃ: ἀνασπάσῃ
Turn. ἀνασπάση
M. Rob. ἀνασπάσση
G. Ald. ἀνασπάσει
Ven. Flor. Farn.
θανόντος: Melius post θανόντος
quam post κόνις
interpungitur. Ag. v. 981. τὸ δ᾽ ἐπὶ γᾶν πεσὸν ἅπαξ θανάσιμον προπάροιθ᾽ ἀνδρὸς μέλαν αἷμα τίς ἂν πάλιν ἀγκαλέσαιτ᾽ ἐπαείδων;
ἔστ᾽: ἐπ'
pro ἔστ'
Ald. Ennius apud Diomedem p. 380. nec retrahi potestur imperiis.
ἐποίησεν: ἐποίησεν
Victorius, et sic Ven. Flor. ἐποίησε
M. Aug. G. Ald. Rob. Turn.
ἄνω τε καὶ κάτω: ἄνω τε καὶ κάτω
Aug. Ven. Flor. Rob. Turn. ἄνω καὶ κάτω
M. G. Ald.
τίθησιν οὐδέν, ἀσμένῳ μένει: τίθησι κοὐδὲν
Farn. Reliqui τίθησιν οὐδὲν
, sic quidem ut Aug. G. Ald. Rob. post τίθησιν
interpungant, Turn. post οὐδέν
. In G. οὐδὲν
e correctione est, quum antea fuisset οὐδ' ἐν
. Deinde ἀσθμαίνω μένει
M. Aug. G. Ald. Turn. ἀσθμαίνων μένει
Ven. Flor. Rob. et ut videtur Farn. Hoc inde a Victorio obtinuit. Sed dubitari non potest quin hic versus corruptus sit. Nam ut οὐδὲν ἀσθμαίνων
defendi possit, quod aegre tamen defendetur, at nullo pacto ferri potest his additum μένει
. Scripsi τὰ δ᾽ ἄλλα πάντ' ἄνω τε καὶ κάτω στρέφων τίθησιν οὐδέν, ἀσμένῳ μένει.
Τίθησιν οὐδέν
, temnit. Sophocles El. v. 1270. δαιμόνιον αὐτὸ τίθημ᾽ ἐγώ
.
ὑπερδικεῖς: ὑπερδικεῖς
e correctione, antea ὑπερδικὴς
G.
ἔπειτ' ἐν Ἄργει: ἔπει τ᾽ ἐνάργει
Ald.
φρατέρων: φρατέρων
M. Par. Aug. G. Ven. Flor. Ald. et supra adscripto το
Farn. φρατόρων
Rob. Turn. V. Buttmannum in Mythologi vol. II. et G. Dindorfium ad Aristoph. Εq. ν. 255.
προςδέξεται: προςδέξεται
Aug. Ven. Ald. Turn. et, ut videtur Par. Flor. Farn. προσδέξαιται
G. προσδέξαιτε
M. idemque adscriptum in Par. προσδέξαιτο
Rob.
ἡ κεκλημένη: Recte Musgravius et Schutzius scribendum viderunt ἡ κεκλημένη
, et hoc habent Ven. Flor. Farn. ἡ κεκλημένου
M. G. Ald. Rob. Turn. Apte Schutzius attulit Eur. Alc. v. 648. οὐδ᾽ ἡ τεκεῖν φάσκουσα καὶ κεκλημένη μήτηρ μ' έτικτε
, cum tota autem horum versuum sententia comparavit Eur. Ol. v. 551. seqq. et fragm. inc. LVIII.
νεοσπόρου: νεοσπάρου
Rob.
ξένῳ ξένη: ξένη ξένῳ
Aug. sed litteris β' ά ordinem invertendum esse indicans.
ἔρνος: ἔρνος
hic et v. 658. G. Ald.
βλάψῃ: βλάψῃ
vel βλάψῃ
Μ. G. Aug. Ven. Flor. Ald. Rob. Turn. βλάψει
Par.
τεκμήριον: τεκμήριος
Αld.
γένοιτ': Scholiastes, qui γεννήσειεν
adscripsit, legit γείνατ'
. At hoc deterius est quam quod libri habent, γένοιτ'
.
NA: Versum excidisse indicavi in Opusc. VI. 2. p. 90. et viderat hoc Butlerus. Multo id probabilius est quam quod Schützius putabat, οὐδ'
in sequentis versus initio mutandum esse in οὐκ
. Excidisse autem videtur versus hac sententia, ex capite Iovis armata prosiliens.
ὡς: ὅσ'
pro ὡς
G. ὃς
Ald.
τάδ᾽ αἰανῶς μένοι: τάδ' αἰανῶς
M. Aug. Ven. Flor. Turn. et e correctione G. τὰ δὲ αἰῶνος
ante correctionem G. τάδ' αἰῶνος
Ald. Rob. Deinde μένει
, sed mutatum in μένοι
, G. ας
, Flor.
τὰ πιστὰ: τὰ πιστὰ
Ven. Flor Turn. τ' ἄπιστα
M. Aug. G. Ald. Rob.
κελεύω τούςδ᾽: κελεύσω
sola Rob. τάσδ'
Farn. τούσδ'
, supra adscripto τας
,
ἀπὸ γνώμης: Euripides in Ione v. 1313. δεινόν γε, θνητοῖς τοὺς νόμους ὡς οὐ καλῶς ἔθηκεν ὁ θεός, οὐδ᾽ ἀπὸ γνώμης σοφής
. Vnde Blomfieldius hic δικαίας
scribendum esse suspicatur.
ἄμομφος: ἄμορφος
Ven. Ald. Sed G. ut ceteri ἄμομφος
.
ἠκούσαθ᾽ ὧν ἠκούσατ᾽: ἤκουσαν᾽ ὧν ἤκούσατ'
sic G. ἤκουσα θ' ὧν ἤκουσα τ'
Αld. ἠκούσαθ᾽ ὡς ἠκούσατ'
Ven. (teste Bekkero Flor. Farn.
αἰδεῖσθε: αἰδεῖσθε
Aug. G. Ven. Flor. Ald. Turn. αἰδεῖσθαι
Rob. et ad ultimam syllabam supra adscripto ε
M.
ἀστικὸς: Libri ἀττικός
, nisi quod in G. ante correctionem ἀττικῶς
fuit. Scripsi ἀστικός
. Ita ἀστικός λεώς
dictum est v. 979.
πρώτας ... κρίνοντες: πρώτας
Ald. unde πρῶτον
Turn. Deinde κρίνοντες
M. Aug. G. Ald. Rob. Turn. Meursius in Areopago c. 9. scribendum putabat κρίναντες
, quod hoc non primum fuerit iudicium capitale quod iudicarit Areopagus. Et habent κρίναντες
Ven. Flor. Farn. Verum Aeschylus, concesso poetis iure usus, Minervam iudicium Areopagitarum in hac ipsa caussa primum constituisse finxit. Post hunc versum 674. tres versus inserui, qui in libris post v.698. sequuntur. Hic enim necessari, illic inepti aperteque sero positi sunt, neque nexi per copulam, qua hic positis neque opus est, nec ferri posset. Dixi de hac re in Opusc. VI. 2. p. 94. neque quae Schoemannus contra me disputavit plus ponderis habere mihi videntur quam quae Müllerus protulerat.
Αἰγείῳ: αἰγείῳ
Turn. αἰγέωι
Μ. αἰγές
G. Ald. αἰγέω
Rob. αἰγαίῳ
Aug. αἰγέως
, ut Scaliger scribendum putavit, Flor. et, ut videtur, Ven. Farn.
ἀεὶ δικαστῶν: αἰεὶ
libri. Deinde δικαστῶν
Canterus. δ᾽ ἑκάστων
Μ. Par. G. Rob. δ' εκάστω
Ven. Flor. δ' ἑκάστῳ
Ald. Turn. Non recte Porsonus ἀεὶ-δικαστῶν
scripsit. Iungenda sunt τὸ λοιπὸν ἀεί
.
πάγον δ᾽ Ἄρειον: ἐγρήγορον
Ven. (sic Ven.) Flor. Farn. πάγον τ'
Aug. Deinde libri ἄρειον
. Scribendum est ὄρειον
. Incipit autem Minerva tamquam dictura πάγον δ᾽ ὄρειον τόνδε σχήσειν βούλομαι τὸ μὴ ἀδικεῖν
, interiectisque aliis mutat constructionem et subiungit ἐν δὲ τῷ
et quae sequuntur. V. Opusc. VI. 2. p. 91. seqq.
θ': θ'
omittit Ald. '
est apud Turn.
νεόπτολιν: νεόπολιν
Rob. non Ald.
τήνδ': τὴν
pro τήνδ'
Ven. Flor. Farn.
ἀντεπύργωσαν: ἀνεπύργωσαν
Rob.
Ἄρει δ᾽ ἔθυον, ἔνθεν ἔστ᾽ ἐπώνυμος: Εtym. Μ. p. 139, 8. Ἄρειος πάγος, δικαστήριον Αθήνῃσιν οὕτω καλούμενον, καὶ οἱ δικασταὶ Ἀρεοπαγίται· πρώτη γὰρ κρίσις ἐκεῖ ἐγένετο ἀνθρώποις. ἢ (ἢ ὡς φησιν Αισχύλος
codex Sorb. apud Gaisf.) ὅτι αἱ Αμάζονες ἐπὶ τὸν τόπον ἐκεῖνον ἐστρατεύοντο, Αρεος οὖσαι
. Eustathius ad Dionysii v. 653. ἀφ᾽ ὧν (Αμαζόνων) ὡς ἐξ Αρεος καταγομένων καὶ ὁ Ἄρειος πάγος ἐν Ἀθήναις ὠνόμασται, οἷα μέχρι καὶ ἐκεῖ ἐλθουσῶν
. Varro de L. Lat. VII. p. 305. seq. ed. Speng. Ennius (ennii cod. Flor.) "Areopagitae quid dedere quam pudam"
(ita cod. Flor.). Ex Eumenidibus Ennii haec sumpta esse intellexit Scaliger. Itaque hunc versum, ut ex hoc loco ductum, ita scripsit, Areopagiticam ea de re vocant petram
: nam Ant. Augustinus aliam lectionem, peram, protulerat. Scribere certe debebat Scaliger Areopagitarum ea de re vocant petram
. Addit enim Varro Areopagitae ab Areopago: is locus Athenis
. Sed non potest dubitari quin plane aliud lateat in codicis Florentini scriptura.
μὴ ἀδικεῖν: μὴ ἀδικεῖν
M. G. Aug. Ven. Flor. Farn. Ald. Rob. συνίζησις
adscriptum in Ven. Farn. μὴ δικεῖν
Turn.
τό τ' ἦμαρ ... ὁμῶς: τό τ' ήμαρ
Grotius in Excerptis, et sic e correctione M. in quo τόδ' ήμαρ
scriptum erat. τόδ' ήμαρ
Aug. G. Ven. (sic G. Ven.) Rob. τὸ δ'
e Flor. Farn. affertur. τόδ' ἡμας
Ald. τόθ' ήμαρ
Turn. In fine versus ὁμῶς
Turn. ὁμῶς
Farn. ὅμως
Aug. G. Ven. Ald. Rob.
μὴ 'πικαινούντων νόμους: μὴ πικαινόντων νόμους
M. Aug. G. Ald. μὴ ἐπικαινόντων νόμους
Ven. Flor. Rob. Turn. μὴ ἐπιβαινόντων νόμους
, ad β
supra adscripto κ
, Farn. Elegans est Wakefieldii coniectura, μὴ ἐπιχραινόντων νόμους
. Sed recipiendam putavi, ut Porsonus aliique, leniorem Stephani emendationem, μὴ ἐπικαινούντων νόμους
.
κακαῖς ἐπιρροαῖσι· βορβόρῳ δ᾽ ὕδωρ λαμπρὸν μιαίνων οὔ ποθ᾽ εὑρήσεις ποτόν: Post κακαῖς ἐπιρροαῖσι
interpunctum est in M. Ven. Flor. Rob. Deinde libri βορβόρω
(βαρβάρω
Ven.) θ' ύδωρ
. Si κακαῖς ἐπιρροαῖσι
cum sequentibus iungendum esset, scribendum esset κακαῖς δ᾽ ἐπιρροαῖσι βορβόρῳ θ᾽ ὕδωρ λαμπρὸν μιαίνων
. Sed ad praecedentia rettulisse haec verba videntur etiam paroemiographi, qui eis omissis sequentia sine auctoris nomine afferunt. Prov. e cod. Bodl. 231. p. 22. Gaisf. βορβόρῳ ὕδωρ λαμπρὸν μιαίνων οὔποθ᾽ εὑρήσεις πότνον. ἐπὶ τῶν τὰ κάλλιστα τοῖς αἰσχίστοις μιγνύντων
. Similiter Diogenianus III. 55. Zenobius II. 73. Itaque videntur scriptum invenisse κακαῖς ἐπιρροαῖσι· βορβόρῳ δ᾽ ὕδωρ
etc. Id posui, et voluerat ita iam Pearsonus.
τὸ μὴ δ᾽ ἄναρχον μηδὲ δεσποτούμενον ἀστοῖς περιστέλλουσι: τὸ μήτ' ἄναρχον μηδὲ δεσποτούμενον
sic Franzio teste M. τὸ μήτ' ἄναρχον μὴ δὲ δεσποτούμενον
Aug. Ven. (Bekkero teste Flor. Farn. (hi ita Linwoodio teste) Rob. τὸ μήτ' ἄναρχον μήτε δεσποτούμενον
G. Ald. Turn. et, ut Franzius quidem ait, Ven. Flor. Scribendum erat τὸ μὴ δ᾽ ἄναρχον μηδὲ δεσποτούμενον
. Dictum est de his versibus in Opusc. VI. 2. p. 93. seq.
περιστέλλουσι βουλεύω σέβειν: Non recte Porsonus περιστέλλουσα
, Heathii coniecturam, recepit. Deinde βουλεύω σέβειν
Ven. Flor. Rob. et haud dubie etiam Farn. βουλεύω σέθεν
M. Par. Aug. G. Ald. Turn. sed σέβειν
adscriptum est in margine M. et super σέθεν
in Aug. infra in G.
ἔνδικος: του
omittit Rob. ἐνδίκω
Αld.
οὔτις: οὔποτ'
pro οὔτις
Ven. Flor.
οὔτ᾽ ἐν Σκύθαισιν: οὔτ᾽ ἐν σκύθαισιν
Farn. οὔτ᾽ ἐν σκύθησιν
Μ. οὔτ᾽ ἐν σκύθησιν
vel σκύθησιν
G. Ven. Flor. Rob. οὔτε σκύθησιν
Ald. Turn. et, ut Franzius ait, Aug. οὔτε σκύθοισιν
Par.
οὔτε: οὔτε
G. e correctione, quum antea οὔτ' ἦν
scriptum fuisset. Similiter Sophocles Oed. Col. v. 695. ἔστιν δ᾽ οἷον ἐγὼ γᾶς Ἀσίας οὐκ ἐπακούω, οὐδ᾽ ἐν τα μεγάλα Δωρίδι νάσῳ Πέλοπος πώποτε βλαστὸν φύτευμ᾽ ἀχείρωτον ἐγχέων δαΐων
.
ἐξέτειν᾽ ἐμοῖς παραίνεσιν: ἐξέτειν᾽ ἐμοῖς παραινέσεσιν
Ven. ἐξαιτεῖν ἐμοῖς ποραίνεσιν
Par.
καὶ διαγνῶναι: ἐπὶ διαγνῶναι
pro καὶ διαγνώναι
Rob.
αἰδουμένους: αἰδουμένους
Canterus. αἰδουμένοις
M. Par. Aug. G. Ald. Rob. Τurn. αἱρουμένοις
Ven. Flor. Farn.
ὅρκον: νόμον
pro ὅρκον
Par.
κἄγωγε: κἄγωγε
Porsonus. καγώγε
Rob. καγώ τε
M. Aug. G. Ven. Flor. Ald. Turn.
μαντεύσει νέμων: μαντεύσῃι
Μ. μαντεύσῃ
vel μαντεύσῃ
ceteri. Deinde libri μένων
. Scripsi, ut olim, νέμων
. V. Opusc. VI. 2. p. 97.
ἦ: ἦ
G. Ven. Ald. Rob. ἢ
M. Flor.
τι σφάλλεται: τι σφήλεται
Ven. Farn. τισσφήλλεται
Flor. τισφάλλεται
Αld. Rob.
πρωτοκτόνοισι προςτροπαῖς: πρωτοκτόνοισι προςτροπαῖς
Turn. et, ut videtur, M. πρωτοκτόνοισι προτροπαῖς
Aug. Ven. πρωτοκτόνοισι προπροπαῖς
Rob. πρωτοκτόνοις προτροπαῖς
Flor. πρωτοτόνοισι προτροπαῖς
Farn. πρωτοκτόνοισι προστροπάς
G. Ald.
ἀλλ᾽ ἔν τε: ἀλλ᾽ ἔκ τε
Aug.
τοιαῦτα δράσας καὶ Φέρητος ἐν δόμοις Μοίρας ἔπεισας ἀφθίτους θεῖναι βροτούς. σύ τοι παλαιὰς διανομὰς καταφθίσας οἴνῳ παρηπάτησας ἀρχαίας θεάς.: Scholion ad Eur. Alc. v. 12. ex codice Vaticano 909. a Cobetio editum Αἰσχύλος Εὐμενίσι τοιαῦτ᾽ ἔδρασας καὶ Φέρητος ἐν δόμοις· ἔπεισας ἀφθίτους εἶναι βροτούς. οὕτω παλαιὰς διανομὰς καταφθένας οἴνῳ παρηπάτησας ἀρχαίας θεάς.
τοιαῦτα δράσας: Libri et scholiastes Euripidis τοιαῦτ᾽ ἔδρασας
. Scribendum τοιαῦτα δράσας
. Vidit hoc etiam Wiesederus.
θεῖναι: θ' εἶναι
Ald. εἶναι
schol. Eur.
οὔκουν: οὐκοῦν
Aug. Ven. Flor. Farn.
τὸν σέβοντ᾽: τὸ σέβοντ᾽
Ven.
χὤτε: χ' ώτε
Victorius, et sic vel χώτε
, ut videtur, M. Aug. Ven. Flor. Farn. χώς τε
G. Ald. χώςτε
Turn. χ' ὡς
, omisso τε
, Rob.
παλαιὰς διανομὰς καταφθίσας: οὕτω
scholiastes Euripidis. Deinde libri παλαιὰς δαίμονας
, nisi quod Rob. παλαιὰς δάμονας
habet. παλαιὰν διανομήν
e libro manu scripto restituendum dixit G. Dindorfius in Diurnis antiq. a. 1836. p. 13. Nimirum codicem scholiorum Euripideorum Vaticanum intellexit, ex quo παλαιὰς διανομὰς
Cobetius protulit. Idem codex καταφθίνας
.
οἴνῳ: οίνῳ
libri et scholiastes Euripidis. Apud Euripidem in Alc. v. 10. Apollo haec dicit, ὁσίου γὰρ ἀνδρὸς ὅσιος ὢν ἐτύγχανον, παιδὸς Φέρητος, ὃν θανεῖν ἐρρυσάμην, Μοίρας δολώσας· ᾔνεσαν δέ μοι θεαὶ Αδμητον Αιδην τὸν παραυτίκ' ἐκφυγεῖν, ἄλλον διαλλάξαντα τοῖς κάτω νεκρόν.
Et Orcus ibidem v. 31. οὐκ ἤρκεσέ σοι μόρον Αδμήτου διακωλῦσαι, Μοίρας δολίῳ σφήλαντι τέχνῃ;
NA: Ad priorem locum codex Florentinus hoc habet scholion, quod Aug. Matthiae primus edidit, οἴκῳ γὰρ ταύτας, φασί, τῶν λογισμῶν ἀπαγαγὼν ἐξητήσατο Αδμητον, οὕτω μέντοι ὥςτε ἀντιδοῦναι ἑαυτοῖ ἕτερον τῷ Αιδῃ
. Stanleius in Aeschyli versu ὕπνῳ
scribendum putabat.
NA: Personae notam, quam G. habet, omittit Ald.
ἐχθροῖσιν: ἐχθροῖσιν
Victorius, et sic Ven. ἐχθροῖσι
M. G. Aug. Flor. Ald. Rob. Turn.
καθιππάζει: καθιππάζῃι
Μ. Ceteri καθιππάζῃ
vel καθιππάζῃ
.
πρεσβύτιν: πρεσβύτιν
Ven. πρεσβῦτιν
pravo accentu Aug. G. Ald. Rob. Turn.
ἀμφίβουλος: ἀμφίβολος
M. Aug. G. Ven. Flor. Farn. Ald. Rob. Scholiastes ὡς ἀμφιβάλλουσα. τέως γὰρ ἐν ἀμφιβόλῳ ἔχω τὸ ὀργίζεσθαι
. Turnebi emendatio est ἀμφίβουλος
.
NA: De calculo Minervae dixi in Opusc. VI. 2. p. 189. seqq. [In Annalium Vindobonensium vol. CXI. p. 238. seqq. Hermannus contra Schoemannum ita disputavit. In der zwölften anmerkung s. 77. ff. bespricht herr Schoemann die schwierige frage über den calculus Minervae, und bestreitet weitläufig die von mir aufgestellte ansicht. Allgemein anerkannt ist, dass bei gleicher zahl der stimmen der beklagte für losgesprochen geachtet wird, und nur wie diese gleichheit der zahl zu denken sei wird gestritten. Die erste und einfachste art ist die, dass vorher bestimmt sei, wenn eben so viel stimmen für wie gegen den verbrecher sprechen, so solle er frei ausgehen. Die zweite besteht darin, dass Athene selbst ihre stimme mit abgebe, und, wenn dann gleichheit der stimmen erfolge, die lossprechung, für die sie mitgestimmt hat, eintrete. Die dritte ist die, dass, wo die stimmen der richter gleich sind, sie noch durch ihre zustimmung ein übergewicht für die lossprechung bewirke: was freilich im grunde nichts anderes als eine aufhebung des grundgedankens ist, indem nun nicht mehr gleichheit der stimmen, sondern die überzahl entscheidet. Keine dieser drei arten ist ohne zeugnisse. Herr Schömann betrachtet nun zuvörderst drei stellen des Euripides, was eigentlich gar nicht nöthig war. Ueber diese stellen hatte ich nur, weil Müller sie angeführt halle, gesprochen, und behauptet, dass Euripides schlechthin durch gleichheit der stimmen die lossprechung bewirken lasse, da nach einer alten tradition die zwölf göller, und unter ihnen auch Athene, jeder gott mit einer stimme, über den Orestes gerichtet hätten. Wenn ich s. 190. der recension von Müllers Eumeniden sagte, dass man das überhaupt in Athen so angesehen hätte, habe ich nur die sache, nicht den vom scholiasten des Aristides dafür angegebenen unstallhaften grund im auge gehabt. Es berührt mich daher gar nicht, was herr Schömann s. 80. geltend macht, dass Euripides in der taurischen Iphigenia v. 970. sage ὅσαι μὲν οὖν ἕζοντο πεισθεῖσαι δίκῃ, ψῆφον παρ' αὐτὴν ἱερὸν ὡρίσαντ᾽ ἔχειν· ὅσαι δ᾽ Ἐρινύων οὐκ ἐπείσθησαν νόμῳ, δρόμοις ἀνιδρύτοισιν ἐλάστρουν μ' ἀεί, ἕως ἐς ἁγνὸν ἦλθον αὖ Φοίβου πέδον.
Denn dies ist offenbar eine erfindung des Euripides, der, um den Orestes zu den Taurern zu schicken, seiner gewohnheit nach den alten mythus umgestaltete, und das gericht des Areopags durch die gleichheit der stimmen keine entscheidung bewirken liess, weil er noch Erinyen nöthig hatte, die den Orestes verfolgten. Alles dieses ist aber für die erklärung der darstellung bei dem Aeschylus gleichgültig. Bei diesem liegt die sache so. Athene setzt das gericht des Areopags mit einer rede ein, an deren schlusse sie die richter auffordert, sich von ihren sitzen zu erheben und die slimmsteine zu ergreifen, v. 700. ὀρθοῦσθαι δὲ χρὴ καὶ ψῆφον αἴρειν καὶ διαγνῶναι δίκην, αἰδουμένους τὸν ὅρκον. εἴρηται λόγος.
Während nun die richter ihre steine in die urne werfen, wie auch herr Schömann s. 187. f. angiebt, streiten sich der chor und Apollo noch über ihr recht, bis die chorführerin den ausgang des gerichts abzuwarten beschliesst. Nun sagt Athene, ihre sache sei es, die letzte entscheidung zu geben, und sie werde ihren stein dem Orestes zulegen, v. 726. ἐμὸν τόδ' ἔργον, λοισθίαν κρῖναι δίκην· ψῆφον δ' Ὀρέστῃ τήνδ' ἐγὼ προςθήσομαι.
Als grund führt sie an, dass sie, als von keiner muller geboren, überall dem männlichen geschlechte den vorzug gebe, und daher die ermordung eines mannes schärfer als die einer frau ahnden werde. Darauf erklärt sie, dass auch wenn die stimmen gleich ausfallen, Orestes siegen solle, v. 733. νικᾷ δ' Ὀρέστης, κἂν ισόψηφος κριθῇ.
Alsdann befiehlt sie die slimmsteine auszuschütten und richtig zu zählen. Nachdem dies geschehen ist, sagt sie v. 744. ἀνὴρ ὁδ᾽ ἐκπέφευγεν αἵματος δίκην. ἴσον γάρ ἐστι ταρίθμημα τῶν πάλων.
Die frage war nun, ob Athene den stein, den sie in der hand hielt, vor der abstimmung in die urne geworfen, und also mitgestimmt, oder ob sie ihn nach der abstimmung, und nachdem sich gleichheit der stimmen ergeben hatte, noch als ein übergewicht hinzugelegt hälle. Ich habe das erstere angenommen, theils weil Euripides in den angeführten stellen nur von gleichheit der stimmen spricht, theils weil diese bei dem von Demosthenes erwähnten gericht der zwölf göller vorausgesetzt ist, theils weil Lucian an zwei stellen ausdrücklich sagt, dass durch den slimmstein der Athene erst die ungleiche zahl zu einer gleichen erhoben werde; sodann aber auch, weil bei dem Aeschylus entweder die erklärung, dass bei gleichen stimmen Orestes siegen solle, oder das hinzulegen eines stimmsteins nach schon erfolgter stimmengleichheit nicht nur überflüssig sein, sondern das letztere auch die Erinyen kränken und beleidigen müsste, wogegen sie, wenn Orestes durch gleichheit der stimmen gesiegt hätte, keine ursache zur beschwerde gehrbt haben würden. Dieser ansicht setzt nun herr Schömann die grösstentheils schon von Müller gebrauchten gründe entgegen, dass Athene als die stifterin des gerichts nicht selbst mitstimmen könne; dass schon das futurum προςθήσομαι
auf die vermuthung führe, sie wolle nicht sogleich den stimmstein abgeben; endlich dass sie mit dem hinzulegen ihres stimmsteines nach erfolgter stimmengleichheit nur noch durch ein symbolisches zeichen die gnade versinnlichen wolle, die den verbrecher von der strafe befreie. Da alles auf die frage ankommt, ob Athene ihren stimmstein vor oder nach der zählung der stimmen abgegeben habe, so wundert mich, dass herr Schömann ein recht schlagendes argument für seine meinung nicht mehr hervorgehoben hat, indem er fragen konnte, warum Athene, wenn sie den stimmstein vor der zählung abgebe, nicht sage ψῆφον δ' Ὀρέστῃ τήνδε προςτίθημ᾽ ἐγώ.
Ob nun gleich herr Schömann s. 86. sagt, er verlange für jetzt weiter nichts, als dass ihm zugegeben werde, seine erklärung sei wenigstens möglich, so scheint er doch die regel, dass man nicht zu viel beweisen müsse, aus den augen gesetzt zu haben, indem er, ich darf wohl sagen nicht ohne dialektische spitzfindigkeit, weiter geht, und die entgegengesetzte ansicht als absurd darzustellen sucht. Da ich gesagt hatte, wenn Athene vor der zählung mitgestimmt hätte, würden die Erinyen keine ursache sich zu beschweren gehabt haben, erwiedert er s. 89. “wenn Athene es so machte, wie H. will, so hatten die Erinyen keine ursache sich zu beschweren: nun aber beschweren die Erinyen sich doch auf das heftigste sowohl gegen die Athene als gegen die richter: folglich muss es Athene nicht so gemacht haben, wie H. will. Allein die Erinyen lassen sich doch am ende versöhnen. dies würde aber, wie H. meint, unmöglich gewesen sein, wenn Athene es nicht so gemacht hätte, wie er will: folglich muss sie es so gemacht haben. Hier haben wir zwei regelrechte schlüsse gegen einander, woran die freunde dialektischer formen ihre freude haben mögen. Welcher ist nun richtig? Der zweite gewiss nicht: denn die behauptung, dass die versöhnung der Erinyen unmöglich gewesen sein würde, wenn Athene es anders, als H. will, gemacht hätte, hält nicht stich. Ihre versöhnung kommt nicht dadurch zu stande, dass Athene ihnen zeigt, wie sie doch eigentlich keinen grund zu zürnen hätten: vielmehr hören sie auf alle dergleichen vorstellungen gar nicht, und antworten darauf nur mit wiederholten klagen und vorwürfen: versöhnt aber werden sie durch das versprechen, dass dieser vorgang ihrem rechte für die zukunft keinen abbruch thun werde, dass sie fortwährend als hohe und mächtige gewalten geehrt werden sollen.” Diesen beweis kann ich nicht zugeben. Dass die Erinyen nicht durch das ergebniss des gerichts versöhnt werden, ob sie gleich sich demselben gefügt hallen, liegt in ihrem charakter, und war auch schon v. 725. angedeutet, ὡς ἀμφίβουλος οὖσα θυμοῦσθαι πόλει.
Da ich aber die hinzulegung des stimmsteins der Athene nicht, wie herr Schömann, bloss als eine symbolische handlung angenommen hatte, so würden die Erinyen, denen angezeigt worden war, dass die stimmengleichheit den Orestes freisprechen sollte, es für wahren übermuth und hohn haben ansehen müssen, wenn Athene, nachdem die stimmengleichheit bereits für den Orestes entschieden hatte, noch ein übergewicht in die wagschale gelegt 'hätte. Dann hätten sie gerechte ursache zur beschwerde gehabt und wären mit recht unversöhnlich geblieben. “Aber auch der erste schluss ist nicht richtig: denn nicht darauf kommt es an, ob die Erinyen sich beschweren, sondern ob sie ursache dazu haben. Haben sie denn aber wirklich keine ursache, wenn Athene es so machte, wie H. will? 'Athene,' sagt er s. 198. ‘wenn sie vor der zählung ihren stein abgiebt, und nun bestimmt, bei gleichen stimmen solle Orestes siegen, macht nur eine billige bedingung für den möglichen fall gleicher stimmen, erscheint aber übrigens ganz unparteiisch, indem sie es bloss auf die stimmenzählung ankommen lässt.' Ganz unparteiisch erschiene sie, die ja deutlich und ausdrücklich ihre grössere zuneigung für den Orestes eben dort auspricht, wo sie erklärt für ihn stimmen zu wollen?” Warum nicht? Wer sagt: ich stimme für den Orestes: nun wollen wir sehen, ob die stimmen gleich ausfallen: geschieht dieses, so ist Orestes frei; erhalten die Erinyen eine mehrzahl von stimmen, so siegen sie: der zeigt zwar seinen wunsch, dass Orestes siege, aber keine parteilichkeit; denn er kann ja durch seine stimme nicht verhindern, dass andere stimmen, und vielleicht alle, für das gegentheil stimmen. "Wollte sie wirklich unparteiisch erscheinen, so musste sie sich der abstimmung unter den richtern ganz enthalten, und die sache allein der entscheidung dieser anheimstellen. Jetzt aber lässt H. sie zuerst eine ungerade zahl von richtern herbeiführen, was offenbar doch nur in der absicht zu geschehen scheinen musste, dass nicht stimmengleichheit, und somit eine schwankende entscheidung, sondern eine bestimmte mehrheit entweder für den Orestes oder für die Erinyen herauskommen möchte.” Nein. Denn da nach meiner auf alle zeugnisse gegründeten ansicht die gleichheit der stimmen nur unter der voraussetzung, dass Athene mitstimmte, möglich war, musste ich ausser ihr die zahl der richter ungerade annehmen. "Dann aber lässt er sie doch wieder sich selbst den richtern zugesellen" (nicht wieder: denn es war ja von vorn herein angenommen), “und so eben hierdurch die möglichkeit einer schwankenden entscheidung herbeiführen, für welchen fall sie dann im voraus eine für den Orestes günstige anordnung trifft; und jenes thut sie, nachdem sie selbst kurz vorher erklärt hat, 463. οὐδὲ μὴν ἐμοὶ θέμις φόνου διαιρεῖν ὀξυμηνίτου δίκας.
Diesen widerspruch freilich zwischen dem, was sie sagt und was sie thut, sucht H. durch die erklärung zu beseitigen, nicht das richteramt überhaupt habe sie abgelehnt, sondern das aml, allein zu richten. Aber, wenn es mir erlaubt ist gegen ihn zu sagen, was er selbst gegen Müller gesagt hat, er thut hier, was man in der technischen sprache einen salz erschleichen nennt. Athene erklärt schlechthin, es komme ihr nicht zu, den streit zu schlichten: ob allein oder in verbindung mit andern, davon sagt sie kein wort, und wenn sie nun dennoch sich unter die zur schlichtung des streites berufenen richter mischt, so thut sie offenbar etwas, was ihr, nach ihrer obigen erklärung, nicht zukam.” Auch das kann ich nicht zugeben. Orestes halle v. 460. die Athene gebeten, die sache zu entscheiden: σὺ δ', εἰ δικαίως εἴτε μή, κρῖνον δίκην· πράξας γὰρ ἐν σοὶ πανταχῇ τάδ' αἰνέσω.
Auf diese worte, mit denen er offenbar ihr allein die entscheidung anheimstellt, antwortet sie, τὸ πρᾶγμα μεῖζον ἢ εἴ τις οἴεται τόδε βροτὸς δικάζειν· οὐδὲ μὴν ἐμοὶ θέμις φόνου διαιρεῖν ὀξυμηνίτους δίκας.
Daraus folgt keineswegs, dass sie sich nicht unter die richter mischen könne; vielmehr lehnt sie bloss das ab, was Orestes gefordert hatte, sie selbst solle die sache entscheiden. Nach ihrem ausspruche hätte sie ja auch menschliche richter nicht einsetzen können, da sie die sache für schwieriger erklärt hatte, als dass sie von menschen geschlichtet werden könnte. “Dazu aber erscheint sie nicht nur nicht unparteiisch, sondern entweder hinterlistig oder thöricht. Sah sie nämlich vorher, dass ohne ihre einmischung die richter den Orestes mit der mehrheit einer slimme verdammen würden, und legte deswegen ihren stein hinzu, um eine gleichheit, die ohne dies nicht statt finden würde, hervorzubringen, so mochte sie, indem sie nun erklärte, dass bei stimmengleichheit Orestes losgesprochen werden sollte, den Erinyen immerkin eine billige bedingung zu machen scheinen für einen fall. der eben so gut nicht eintreten als eintreten könnte; in der that aber hinterging sie die Erinyen, indem sie für den gewissen und ihr schon bekannten ausgang eine bedingung feststellte, die diese sich offenbar nur unter der voraussetzung gefallen lassen konnten, dass der ausgang ungewiss sei. Sah sie selbst aber nicht vorher, wie die richter stimmen würden, so handelte sie thöricht, wenn sie bei ihrer eigenen überzeugung, dass Orestes nicht zu strafen sei, sein schicksal dennoch von der entscheidung der durch die Erinyen möglicher weise eingeschüchterten und überhaupt, wie sie es selbst ausgesprochen, hat, zur richtigen beurtheilung eines solchen falles wenig befähigten menschen abhängig machie, und es darauf ankommen liess, ob den von ihr selbst für nicht strafbar erkannten doch nicht vielleicht alle, oder wenigstens eine so überwiegende mehrzahl strafbar finden würde, dass ihr lossprechender stein ihm nichts helfen könnte.” Hierin kann ich nur ein sophisma erkennen, das herr Schömann durch ein untergeschobenes voraussehen der Athene zu stande gebracht hat, ohne daran zu denken, dass bei der annahme jenes voraussehens die Athene sich auch nach der von ihm aufgestellten erklärung der hinterlist schuldig machen würde. Denn auch wenn die Areopagiten allein stimmen und Athene den erfolg voraus weiss, täuscht sie die Erinyen mit der hoffnung, dass sie die mehrheit der stimmen für sich erhalten werden. Sieht sie aber den erfolg nicht voraus, so müsste man es ja ebenfalls thöricht finden, dass sie den Areopagiten, zumal wenn man sich diese eingeschüchtert denkt, die entscheidung durch abstimmung überliesse. Doch alles dieses habe ich bloss angeführt, weil herr Schömann in seiner beweisführung zu weit gegangen ist. Im ganzen hat herr Schömann Müllers darstellung sehr schön und scharfsinnig, obwohl im grunde aus modernen gesichtspuncten vertheidigt. Die hauptmomente sind diese. Athene stifte bloss das gericht, das über diesen und ähnliche fälle entscheiden solle, und dürfe daher nicht selbst unter den richtern sein. Ferner dass die hälfte der Areopagiten für den Orestes, die andere hälfte gegen ihn stimme, zeige an, dass menschliches urtheil nicht im stande sei das recht zu finden; wogegen wenn die gleichheit der stimmen durch das mitstimmen der Athene entstände, das menschliche urtheil sich dahin aussprechen würde, dass die motive zur verurtheilung des Orestes stärker als zu seiner lossprechung wären. Endlich dass Athene den ausschlag gebe, nachdem durch die stimmengleichheit der Areopagiten die unmöglichkeit, nach menschlichem ermessen für oder wider zu entscheiden, dargethan sei, das zeige an, welches von beiden urtheilen vor der göttlichen güte und weisheit gültig erscheine. Mag diese erklärung auch der sache nach richtig sein: dürfen wir sie deswegen dem Aeschylus unterlegen? Wie kommt es, dass er davon durchaus keine andeutung giebt, sondern vielmehr da, wo der passendste ort dazu war, die Athene als grund, warum sie für den Orestes stimme, bloss das angeben lässt, dass sie als von keiner muller geboren überall dem männlichen geschlechte den vorzug gebe, und deshalb nicht die tödtung einer frau der ermordung eines mannes gleich achten werde? Wenn wir nun hier, wo es erwartet werden konnte, keine spur finden, dass der dichter an die göttliche güte und weisheit gedacht habe, welchen grund haben wir anzunehmen, dass ihm etwas darauf angekommen sei, ob die gleichheit der stimmen durch die Areopagiten allein, oder durch das mitstimmen der Athene sei bewerkstelligt worden? Ich führe das nicht als ein argument gegen herrn Schömanns darstellung an, sondern nur um zu verhüten, dass dem Aeschylus nicht untergeschoben werde wovon er nichts sagt. Noch zu einer andern frage aber findet man sich veranlasst. Athene, meint herr Schömann, gebe durch das hinzulegen ihres steins nach der zählung symbolisch ein sinnliches zeichen ihrer beistimmung. Thäle sie das, so wäre es gänzlich gegen die gewohnheit der alten tragödie, dass sie davon nichts sagt. Denn was sie sagt ist bloss dieses v. 744. ‘Orestes ist freigesprochen: denn die stimmen sind gleich.' Hier also hälle sie, wenn jene behauptung zugegeben werden soll, sagen müssen ψῆφον δ' Ὀρέστῃ τήνδε προςτίθημι ἐγώ
. Wir werden daher wohl jene symbolische handlung bloss für eine zu gunsten der aufgestellten erklärung gemachte erfindung anzusehen haben. Wollte jemand jetzt den von Aeschylus behandelten stoff zum inhalt einer tragödie machen, so müsste man es sehr loben, wenn er die von herrn Schömann sehr schön und geistreich entwickelten gedanken durchführte. Hier aber haben wir es nicht mit dem zu thun, was uns nach den philosophisch-ästhetischen ansichten unserer zeit schön und zweckmässig erscheint, sondern mit dem, was uns von einem volke noch übrig ist, das vor länger als zweitausend jahren eine für uns unerreichbare höhe der kunst, aber auf andern wegen, als wir aufzusuchen oder uns zu bahnen gewohnt sind, erstiegen halle. Wer daher nicht moderne ansichten, wie sehr sie auch der sache angemessen scheinen mögen, in den Aeschylus hineintragen, sondern das, was bei ihm geschrieben steht, als von ihm geschrieben annehmen will, der wird nichts anderes finden können, als was ich in der recension von Müllers Eumeniden, und nicht zuerst, gesagt habe. Denn klar steht es auch von dem scholiasten zu v. 727. mit folgenden worten geschrieben, ἐγὼ προςθήσω τὴν ἐσχάτην ψῆφον, ᾖ, ὅταν ἴσαι γένωνται, νικᾷ ὁ κατηγορούμενος
.]
οὐ: καὶ
pro οὐ
per errorem Ald. Turn.
κτανούσης: κτατούσης
Turn.
ἐκβάλλεθ᾽: ἐκβάλεθ'
Flor.
πάλους: πάλος
vitium ed. Vict. Cant.
speaker: Hunc et sequentem versum libri continuant Furiis. Versum 738. Oresti tribuendum esse vidit Abreschius. Pervulgatum est ἀγχόνην
non a solis mulieribus commemorari. V. Eur. Bacch. v. 246. Heracl. v. 247. Aristoph. Acharn. v. 125.
ἔρρειν: ἔροιν
G. ἔριν
Ald.
speaker: Huic versui lineola praefixa est in M. Omittunt personae notam G. Ven. Flor. Ald. Rob. (sic Rob.) Turn. haec Furiis continuantes. Male Wellauerus versus 740. 741. Oresti, 742. 743. Furiis tribuit, nec melius Wieselerus omnes Oresti tribuendos putavit. Apollinis esse hos quattuor versus intellexerat Victorius.
ψήφων: ξιφων
pro ψήφων
Ven.
τὸ μὴ ἀδικεῖν: τὸ μὴ ἀδικεῖν
libri. τὸ μὴ δικεῖν
scribebatur inde a Cantero.
βαλοῦσά: Βαλοῦσα
ad ψῆφον
relatum est, quoniam intelligitur βαλὼν τὴν γνώμην εἷς ψηφιζόμενος
. V. Opusc. VI. 2. p. 95. VII. p. 22. Lobeckio Paralip. p. 165. ψῆφος βαλοῦσα
non aliter dici videtur quam φρυκτωρία τοὶς ἐξ βαλοῦσα
in Ag. v. 33. id est εὐβολοῦσα
, εὐτυχοῦσα
, imagine a tesserarum iactu prospero repetita. Non probo.
ὤρθωσεν: ὄρθωσεν
Rob. ὤρθωσαν
G. Ald.
ὅδ᾽: ὁ
Porsonus, et sic Ven. Flor. δ'
M. Aug. G. Ald. Rob. Turn.
σώσασα: σώσα
, altero σα
supra adscripto, M.
κατῴκισάς με: κατῴκοισάς με
G.
ἀνὴρ: αρ'ο
Rob. ἀνὴρ
ceteri.
χρήμασιν: Praeter necessitatem Dorvillius ad Char. p. 197. putabat scribendum esse κτημάτων
.
τρίτου: τρίτον
Ven. Farn.
ὃς: ὃν
pro ὃς
Ven. Flor. ὁ καὶ
Aug.
χώρᾳ τῇδε: ἐγὼ δὲ τῆδε χώρα
Ven.
τὸ λοιπὸν: τολοιπὸν
Ven. Farn.
πλειστήρη χρόνον: πλειστήρη χρόνον
Μ. Ven. Rob. et, ut videtur, Flor. Farn. πληστήρη χρόνον
Aug. πλεισθήρῃ χρόνῳ
G. Ald. πλεισθήρη χρόνον
Turn.
ὁρκωμοτήσας: ὁρκαμοτήσας
Rob.
μήτοι: μή τι γ'
vel μήτοι
Ven. ἔπειτα
Par. μή
, omisso τοι
Aug.
πρυμνήτην: πρυμνήτων
, ut videtur, Ven.
ἐποίσειν: ἐποίσειν
Μ. Aug. Ven. Flor. Rob. ἐποίσεις
Par. ἐπείσειν
, syllaba πει
punctis notata, et supra scripto σοί
, G. ἐσήσειν
Ald. Turn. Euripides Suppl. v. 1190. contulit Stanleius, ὁ δ᾽ ὅρκος ἔσται, μή ποτ' Αργείους χθόνα εἰς τήνδ' ἐποίσειν πολέμιον παντευχίαν, ἄλλων τ' λόντων ἐμποδὼν θήσειν δόρυ.
Imitatus est Aeschylum Euripides etiam v. 1205. seqq.
παρβαίνουσι: παρμένουσι
Par. προβαίνουσι
Flor. παρβαίνουσι
Ald.
ἀμηχάνοισι: ἀμηχάνοισι
Ven. Flor. Rob. Τurn. ἀμηχάνοις
M. Aug. G. Ald.
πράξομεν: παρέξομεν
Aug. Post δυςπραξίαις
recte interpunxit Turnebus. Iungenda sunt πράξομεν ὡς μεταμέλῃ
, operam dabo ut paeniteat. Quoniam autem dativus παρβαίνουσι
iam paene memoriae audientium excidisse debebat, propterea poeta eum repetit per pronomen αὐτοῖσι
.
παρόρνιθας: παρ' ὄρνιθας
G. Farn. Ald. Turn.
μεταμέλῃ: μεταμέλῃ
Turn. μεταμέλη
M. G. Rob. et ad ultimam syllabam supra adscripto οι
et Ven. οι
Flor. μεταμένη
Ald.
ὀρθουμένων: ὀρθουμένων
M. Aug. G. Ven. Flor. Ald. Rob. ὀρθουμένοις
propter sequentes dativos Farn. Turn. Intelligitur ὀρθουμένων τῶν πραγμάτων
.
ἀεὶ: ἀεὶ
M. Aug. G. Flor. Ald. Rob. αἰεὶ
Ven. Turn.
συμμάχῳ: σύμμαχον
ante correctionem G.
καὐτοί γ᾽ ἂν ἡμεῖς εἶμεν εὐμενέστεροι: Libri αὐτοῖσιν ἡμεῖς ἐσμὲν εὐμενέστεροι
, nisi quod εὐμενέτεροι
Αld. ἀσμενέστεροι
Rob. Porsonus ἐσμεν
obelo notavit. Heathius ἐσόμεθ'
existimaverat. scribendum esse. Videtur potius Aeschylus ita scripsisse, nam offendit etiam αὐτοῖσιν
in principio enuntiati collocatum, καὐτοί γ᾽ ἂν ἡμεῖς εἶμεν εὐμενέστεροι
.
καὶ χαῖρε· καὶ σὺ: Male vulgo καὶ χαῖρε καὶ σὺ
sine interpunctione continuantur. Scribendum καὶ χαῖρε· καὶ σὺ καὶ
et quae sequuntur.
NA: Relinquunt scenam Orestes et Apollo. Remanere Areopagitas ostendit v. 936. ή τάδ' ἀκούετε, πόλεως φρούριον
.
NA: Hoc carmen chori inter octo Furias distribuendum esse indicavi in Opusc. VI. 2. p. 101. seqq. Versus autem 780. 781. nunc aliter scripsi.
κἀκ χερῶν: κακχειρῶν
Αld.
ἰὸν τὸν ἀντιπενθῆ: τὸν τὸν ἀντιπενθῆ
M. Aug. G. ἰοὺ τοὺ ἀντιπενθῆ
Ald. Rob. Turn. ἐὸν τὸν ἀντιπαθῆ
Ven. Flor. Τον ῖον
ex Farn. affertur, ἀντιπαθή
ex Par. Scholiastes ἀντιπενθῆ
interpretatur ἰσοπενθῆ, ὅμοια δρῶντα οἷς πέπονθα
. Non dubito quin iungendum sit ἀντιπενθῆ καρδίας
.
καρδίας: καρδία
Ven. Flor. καρδίᾳ
Farn. Ceteri recte καρδίας
.
σταλαγμὸν χθόνιον ἄφορον: χθονιαφόρον
M. Aug. Ven. Flor. Rob. χθονια φόρον
G. χθόνια φόρον
Ald. χθονὶ ἄφορον
Turn. Scholiastes τὸν εἰς τὴν γῆν φερόμενον
. Ei scholio in ed. Rob. hoc lemma praefixum est, χθονίᾳ φθορᾷ
. Non habet hoc lemma M. Scribendum putavi σταλαγμὸν χθόνιον ἄφορον
.
ἄφυλλος: ἄφιλος
ante correctionem G.
ὦ δίκα, δίκα: Tum libri ἰὼ
et semel δίκα
. Scripsi ὦ δίκα, δίκα
.
ἐπισύμενος: ἐπισύμενος
, ut olim scripsi, M. Aug. Hoc fuerat etiam in G. sed υ
in ε
mutatum et ο
supra scriptum, ut nunc ἐπιεσόμενος
sit. ἐπεσύμενος
Rob. ἐπέσσυμος
Ald. ἐπεσσύμενος
Ven. Flor. ἐπεσσυμένος
Farn. Turn.
στενάζω; τί ῥέξω; γελῶμαι πολίταις. δύςοισθ' ἄπαθον.: στενάξω; τί δέξω
Par. Aug. Deinde libri γένωμαι δύςοιστα πολίταις ἔπαθον
, nisi quod in Aug. scriptum est τί γε γένωμαι
, sed rursus expunctum τί γε
, et supra scriptum η
. Haec ex scholiis venerant: adnotatum enim est in M. λείπει ὁ ἤ διαζευκτικός· ἢ τί γένωμαι
. Deinde δύσποιστα
Ald. Intelligi potest γένωμαι ;
si vi ex antecedente τί ῥέξω
repetitur. Ita Euripides in Ione v. 1446. τίν' αὐδὰν ἀΐσω, βοάσω;
Et Aeschylus in Choeph. v. 858. si recte ita scripsi, πῶς ἔχει, κέκρανται δόμοις;
Sed vera videtur Tyrwhitti et Lachmanni emendatio γελῶμαι
, apta ea inprimis iustae personarum distributioni. Itaque in Opusc. VI. 2. p. 101. haec ita scribenda putavi, ut sexta Furia diceret γελῶμαι ;
septima δύςοιστα πολίταις ἔπαθον
. Scholiastes ὑπὸ τῶν πολιτῶν ἔπαθον· ἔμιξε τῷ θρήνῳ τὴν τιμωρίαν τεχνικῶς. εἰπὼν γάρ, δύςοιστα ἔπαθον, ἐπήγαγε πολίταις, ἵνα ᾖ πολίταις δύςοιστα ὄντα
. Neque subtili disputatione effecit Schoemannus, ut hoc non recte dictum videatur, passa sum quae civibus gravia erunt. Ipse Schoemannus ita fere Aeschylum scripsisse putavit, στενάζω, τί δέξω; γελῶμαι πολίταις. δύςοιστ᾽ ἔπαθον, ἰώ, ἰώ μεγάλα τοι
etc. Sed alter horum versuum abhorret ab arte Aeschyl. Γελῶμαι πολίταις
nunc verum esse puto: scripsisse autem videtur Aeschylus στενάζω. — τί ῥέξω; τί ῥέξω; - γελῶμαι πολίταις. δύςοισθ' ἄπαθον. ἰὼ μεγάλα τοι etc.
Habent ἰὼ μεγάλα τοι
(τοὶ
Turn.) Μ. Ven. Flor. Turn. μεγάλατοι
, quasi esset ab ἄτη
, G. Ald. Rob.
NA: Versus 783 - 809 desunt in Ven. Flor. Farn.
πίθεσθε: πίθεσθε
M. Turn. πείθεσθε
Aug. Ald. Rob. πείθεσθαι
G.
βαρυστόνως: βαρυτόνους
, male lecta codicis G. scriptura, Ald.
ἀτιμίᾳ: ἀτιμίας
G. Ald. Turn.
αὐτός θ' ὁ φήσας: αὐτὸς δ᾽ ὁ θήσας
M. Par. Aug. G. αὐτὸς θ᾽ ἡθήσας
Ald. αὐτὸς ὁ θήσας
Rob. αὐτὸς ἢ ὁ χρήσας
ex coniectura Turnebus. Quod Wieselerus protulit, αὐτὸς ὁ θήξας
, mihi quoque aliquando in mentem venerat. Scribendum erat, ut in Opusc. VI. 2. p. 103. VI. p. 22. seq. dixi, αὐτὸς δ᾽ ὁ φήσας
. Ita, vel ὁ πείσας
, etiam Fritzschius. Videtur autem φήσας
legisse scholiastes, cuius haec est ad praecedentem versum adnotatio, ἔφασκε γὰρ ὁ Ἀπόλλων γνώμῃ Διὸς μαντεύεσθαι
.
ὡς ταῦτ᾽: ὡς δ᾽ αὐτ'
G. ὡς ταῦτ᾽
Αld.
ὑμεῖς δέ τοι γῇ τῇδε μὴ βαρὺν κότον σκήψητ', ἀφεῖσαι δαιόνων σταλαγμάτων βρωτῆρας αἰχμάς, σπερμάτων ἀνημέρους: ὑμεῖς δέ τε τῆδε γῆι μὴ βαρὺν κότον
M. Par. ὑμεῖς δέ τε τῇδε γῇ βαρὺν κότον
Aug. (ita Aug.) G. Ald. Rob. ὑμεῖς δὲ τῇ γῇ τῇδε μὴ βαρὺν κότον
Turn. cuius coniecturam secuti sunt reliqui editores. Scripsisse potius videtur Aeschylus ὑμεῖς δέ τοι γῇ τῇδε μὴ βαρὺν κότον
. Deinde libri σκήψησθε
, nisi quod σκήψασθε
Ald. Turn. Scribendum esse σκήψητε
vidit Elmsleius ad Eur. Med. v. 93. Sed quae iam sequuntur, μὴ θυμοῦσθε, μηδ' ἀκαρπίαν τεύχητ'
, ea gravissimam orationem tantopere enervant, ut ab Aeschylo addita esse non possint. Addidit vero interpres: continent enim et praecedentium et sequentium explicationem. Deinde libri (i. e. M. Par. Aug. G. Ald. Rob. Turn. nam Ven. Flor. Farn. per errorem commemorat Franzius) ἀφεῖσαι δαιμόνων σταλάγματα βρωτῆρας
(βρώτηρας
G. Ald.) αἰχμάς
. In M. Par. G. adscriptum γρ. στενάγματα
, quod in scholiorum editione Rob. rectius scriptum videtur στάγματα
. Corruptum δαιμόνων σταλάγματα
fuerunt qui concoquere possent. Wakefieldio scripsisse Aeschylus visus est πλευμόνων σταλάγματα
, quod scribendum esset πνευμόνων
. Melius δαΐων
Pauwius, nisi quod δαΐων σταλάγματα
hostiles stillas dici hic potuisse male putavit. Deinde Scaliger et Spanhemius ad Callim. h. Dianae v. 125. scribendum esse coniecerunt αὐχμούς
, Musgravius ἄχνας
. Rectissime se habet αἰχμάς
, modo reliqua recte emendentur. Scribendum est autem ἀφεῖσαι δαΐων σταλαγμάτων βρωτῆρας αἰχμάς
, ut deinde σπερμάτων ἀνημέρους
coniungatur. Itaque scripsisse puto Aeschylum ὑμεῖς δέ τοι γῇ τῇδε μὴ βαρὺν κότον σκήψητ', ἀφεῖσαι δαΐων σταλαγμάτων βρωτῆρας αἰχμάς, σπερμάτων ἀνημέρους.
Remoto isto languido additamento, μὴ θυμοῦσθε, μηδ' ἀκαρπίαν τεύχητε
, tredecim versibus constat oratio Minervae, pariter atque post repetitum chori carmen v. 810. seqq.
πανδίκως: πάνδικος
G. Ald.
ἐνδίκους: ἐνδίκου
libri. Recte Heathius ἐνδίκους
.
ἐπ᾿ ἐσχάραις: αἰσχάραις
G. Ald.
ὑπ᾽ ἀστῶν: ἀπ' ἀστῶν
Aug.
NA: Chori nota omissa in G.
NA: Huius et sequentium huius strophae versuum initia tantum scripta sunt in Aug. in cuius margine adiectum ὅπερ καὶ πρότερον εἴρηκεν
.
κἀκ χερῶν: κἀκ χερῶν
Rob. Τurn. καχερῶν
Μ. κἀκχειρῶν
G. Ald.
εἵλεσθέ μου: εἵλετέ μου
G. Ald.
ἰὸν τὸν ἀντιπενθῆ: Τὸν τὸν
Μ. Par. G. et in Aug. quoque id initium versus est. Ιου ιου
Ald. Rob. Turn. ἀντιπενθῆ
Turn. ἀντιπαθῆ
M. Par. G. Ald. Rob.
σταλαγμὸν χθόνιον ἄφορον: χθονιαφόρον
Μ. G. Rob. χθόνια φόρον
Ald. χθονὶ ἄφορον
Turn.
ὦ δίκα, δίκα: et deinde i
et semel δίκα
.
ἐπισύμενος: ἐπεσσύμενος
Μ. G. Rob. ἐπεσσύμος
Ald. ἐπεσσυμένος
Turn.
βαλεῖ: βαλεῖ
Turn. Ceteri βαλεῖν
. Scholiastes λείπει ἐμποιήσω
.
γελῶμαι πολίταις: Omnes ut supra, etiam Aug. γένωμαι
.
δυςτυχεῖς: δυστυχαῖς
Ald.
NA: Hinc rursus pergunt Ven. Flor. Farn.
στήσητε: στήσηται
, sed αι
deinde in ε
mutato, G. Dictum est στήσητε
ut a Sophocle Oed. Col. v. 1041. πρὶν ἄν σε τῶν σῶν κύριον στήσω τέκνων
.
δώματος: Libri δωμάτων
. Propterea v. 814. Triclinius et Schutzius ἐν οἷς
scripserunt. Abuteretur doctrina, si quis δωμάτων – ἐν ᾧ
iis tueri vellet, quae Apollonius habet de Syntaxi III. 4. p. 200. Apparet enim scribendum esse δώματος
, ut Casaubonus vel alius quis intellexit. Nimirum non in pluribus, sed in uno conclavi fulmen conclusum fuisse credibile est. De Minerva fulminatrice v. Heynium in excursu ad Virg. Aen. I. 42.
εὐπιθὴς: Libri εὐπειθής
, nisi quod Ald. ἐπειθής
habet. Scripsi εὐπιθής
.
κοίμα κελαινοῦ κύματος: Hic versus quum in G. omissus esset, eo atramento, quo scholia scripta sunt, suo loco insertus est, adscripto στίχος
in margine. κοίμα κελαινοῦ κύματος
M. Aug. G. Turn. κοίματος κελαινοῦ, κύματος
Ald. quum Asulanus inferiorem partem litterae ο
in verbo καρπόν
, quae in G. super α
in κοίμα
est, pro compendio syllabae τος
accepisset. κύμα κελαινοῦ κύματος
Rob. καὶ κῦμα κελαινοῦ κύματος
Ven. (sic Ven.) Flor. Farn.
τῆςδ᾽ ἔτ᾽ ἀκροθίνια: τῆςδ᾽ ἔτ᾽ ἀκροθίνια
, ut olim, scripsi. τῆσδέτ' ἀκροθίνια
M. Ven. Flor. τῆς δετ᾽ ἀκροθίνια
G. Ald. τῆς δὲ τ᾿ ἀκροθίνια
Rob. τῆςδε τἀκροθίνια
Turn.
θύη πρὸ παίδων: θύη· πρὸ παίδων
M. G. Flor. Ald. θύη, προπαίδων
Rob. θύη πρὸ παίδων
Ven. θύῃ, προπαίδων
Aug. θύῃ, πρὸ παίδων
Turn.
τέλους: τέλος
G. Ald. Turn.
ἐς ἀεὶ: ἐς ἀεὶ
Rob. αἰεὶ
, omisso ἐς
, Aug. Ceteri ἐς αἰεί
.
NA: Hoc carmen inter octo Furias distribui, sed paullo aliter atque in Opusc. VI. 2. p. 104. feceram.
NA: φεῦ
hic et v. 829. extra versuum numeros profertur.
κατά τε γᾶν οἰκεῖν ἀτίετον μῖσος: Libri κατὰ γᾶν οἰκεῖν
. Sed infra v. 859. M. G. Rob. κατά τε γᾶν
. Scripseram κατά τε γᾶς οἰκεῖν
, neque effecit Wieselerus p.160. ut κατά τε γᾶν οἰκεῖν
verum esse censeam. Sed ita haec emendanda erant, ἐμὲ παλαιόφρονα, κατά τε γᾶν οἰχνεῖν ἀτίετον μίσος.
Scriptum est ἀτίετον φεῦ μῖσος
in G. Ald. Turn. ἀτίετον φεῦ μᾶσος
in M. Aug. Rob. ἀτίετον φεῦ μύσος
in Ven. Flor. φεῦ
post πνέω τοι μένος
v. 828. collocavi.
πνέω τοι μένος: πνέω τοι μένος
omissa in Aug.
NA: φεῦ
libri non hic, sed post ἀτίετον
ν. 826. habent.
οἰοῖ, δᾶ. φεῦ, φεῦ.: ο? ο?
Μ. Rob. οι οι
Ven. Flor. οἱ οἱ
Aug. G. Ald. Turn. Deinde libri δῶ
et semel φεῦ
. Quintae Furiae tribui οἰοῖ, δᾶ
, sextae φεύ, φεῦ
.
τίς μ' ὑποδύεται, τίς ὀδύνα πλευράς;: τίς μ' ὑπόδεται
G. Deinde πλευρὰς ὀδυνὰ
M. Aug. Turn. πλευρᾶς ὀδύνα
G. Ald. Rob. πλευρὰς ὀδύναι
Ven. Bekkero teste, πλευρᾶς ὀδύναι
Flor. Ven. teste Frauzio. Scripsi, addito τίς
post ὑποδύεται
, τίς μ' υποδύεται τίς ὀδύνα πλευράς;
Neque enim probandum est, quod Wieselerus coniecit, τίς μ᾽ ὑποδύεται πλευράς, ὦ, δύα;
θυμὸν ἄϊε, μᾶτερ: Haec quoque, θυμὸν ἄτε, μᾶτερ
, dochmius sunt.
ἀπὸ γάρ με τιμᾶν ἀμᾶν θεῶν δυςπάλαμοι παρ' οὐδὲν ἦραν δόλοι: τιμῶν δαμαίων
M. G. Ald. Rob. sed in M. α
ad utrumque α
supra adscriptum est. τιμὼν δημαίων
(sic) Aug. ad prioris vocabuli ultimam syllabam ων
, ad secundi αμ
supra adscripto. τιμῶν δαμαίαν
Par. τιμᾶν δαμέαν
Ven. Flor. τιμᾶν δαμίαν
Turn. Scholiastarum sunt adnotationes ad hunc versum τὴν δημοσίαν, ὑπὸ θεῶν δεδομένην
, ad sequentem οἱ δόλοι γὰρ τῶν θεῶν ὡς οὐδὲν παρῆράν με τῶν δημοσίων τιμῶν
. Apparet eos et τιμὰν δαμίαν
et τιμᾶν δαμιᾶν
legisse: sed quo spectet illud ὑπὸ θεῶν δεδομένην
, non perspicio. Fritzschius et Lud. Dindorfius in Stephani Thes. vol. II. p. 885. scribendum coniecerunt τιμᾶν δαναιᾶν
, ut v. 386. γέρας παλαιὸν
suum Furiae commemorant. Mihi δαμαίων
ortum esse videtur ex ἀμᾶν
. Puto enim Aeschylum scripsisse θυμὸν ἄΐε, μᾶτερ Νύξ· ἀπὸ γάρ με τιμᾶν ἀμῶν θεῶν δυςπάλαμοι παρ' οὐδὲν ἦραν δόλοι.
Sic v. 226. τιμὰς σὺ μὴ σύντεμνε τὰς ἐμὰς ψόγῳ
, ν. 411. τιμάς γε μὲν δὴ τὰς ἐμὰς πεύσει τάχα
, et sine pronomine v. 739. ἡμῖν γὰρ ἔρρειν, ἢ πρόσω τιμὰς νέμειν
.
δυςπάλαμοι ... δόλοι: δυσπάλαλοι
G. Ald. δόλοι
G. Ald. Rob. δόλω
M. Aug. Par. δόλω
Ven. Flor. δόλῳ
Turn.
NA: καίτοι γε μὴν σὺ κάρτ᾽ ἐμοῦ σοφώτερα
Victorius, et sic Ven. Flor. καί τοι μὲν σὺ κάρτ'
(γάρ τ'
Αld.) ἐμοῦ σοφωτέρα
M. Aug. G. Ald. Rob. καί τοι σὺ μὲν κάρτ᾽ εἰγ ἐμοῦ σοφωτέρα
Turn. Vt recte procederet oratio, in Opusc. VI. 2. p. 107. scribendum putabam καίτοι γε μὴν οὐ κάρτ᾿ ἐμοῦ σοφωτέρα
. Sed non dici videtur οὐ κάρτα
. Wieselero Aeschylus scripsisse videtur καὶ τῷ μὲν εἶ σὺ κάρτ' ἐμοῦ σοφωτέρα
. Recte vero Bothius in prima editione et Paleius totum hunc versum removendum esse censuerunt.
ἐς: Pro ἐς
Aug. habet ἐπ'
, ut in G. fuerat, in quo tamen π
a prima manu in ς
mutatum est.
ἀλλόφυλον: ἀλλόφυλλον
Rob.
ἐλθοῦσαι: ἐλθοῦσα
Flor. Rob.
ἐρασθήσεσθε: ἐρασθήσαθε
G. ἐρασθήσεθε
Ald.
προὐννέπω: προυνέπω
Aug. Ald.
ἐπιρρέων: ὁ ὑπορρέων
Rob.
NA: Locus ubi Furiae, praeter lucum illum cuius mentio fit in Oedipo Coloneo, Athenis colebantur, vicinus erat Areopago, ut multis demonstravit Meursius in Areop. c. 2. Erat autem medius inter Areopagum et arcem. Pausanias enim de fano Eumenidum explicans I. 28, 7. dicit ἔστι δὲ καὶ ἐντὸς τοῦ περιβόλου μνῆμα Οἰδίποδος
, ubi non murum quo Areopagus cinctus fuerit, ut Meursio visum est, sed eum qui templum Furiarum ambiebat, intelligendum esse ostendit Valerius Maximus V. 3. ipse quoque a Meursio memoratus, qui Oedipodis sepulcrum inter arcem et Areopagum fuisse scribit.
στόλων: στόλων
Par. στόλον
G. Ald.
NA: ὅσην
, quod libri habent, in ὅσ᾽ ἂν
mutandum esse coniecit H. L. Ahrens. Aut ita scribendum est, aut putandum ante hunc versum alium excidisse, in quo nomen erat ad quod referebatur ὅσην
. Hoc posterius, quod etiam G. Dindorfius statuit, probabilius videtur. Itaque lacunae signa posui.
τοῖς ἐμοῖσι: τῆς ἐμοῖσι
Rob.
θηγάνας σπλάγχνων βλάβας νέων ἀοίνοις ἐμμανεῖς θυμώμασιν: θηγάνων
teste Franzio Flor. θηγγάνων
Ven. et Linwoodio teste Flor. Farn. Deinde νέων ἀοίνοις
Μ. νέων, ἀοίνοις
Turn. νέων ἀοίνους
Aug. G. Ven. Flor. Ald. Rob. Denique θυμώμασιν
Μ. Par. Aug. G. Ven. Flor. Farn. Ald. Rob. θυμώμασι
Turn. Iungunt vulgo σπλάγχνων νέων
, sed rectius νέων θυμώμασιν
iunguntur. Ἄοινα θυμώματα
sunt irae non ex vino natae et graviores ac magis diuturnae quam inebriatorum. Inepta est eorum sententia, qui rixas a Furiis iniectas propterea ἄοινα θυμώματα
dici putant, quia earum sacrificia ἄοινα
erant.
ἐκλέγουσα: Libri ἐξελοῦσ'
, praeter Aug. qui ἐξελθοῦσ᾽
habet. In scholiorum editione Robortelliana scriptum est Εξελθοῦσα.) διαπεράσασα. μάχιμον γὰρ τὸ ὄρνεον, τῶν τε ἄλλων ζώων τὸ συγγενὲς αἰδουμένων μόνος οὐ φείδεται
. Sed in M. neque lemma est, et scriptum ἀναπτερώσασα
. Frustra ἐξελοῦσα
tueri conatus est Wieselerus. Neque recte ἐξέδουσ'
ego scripseram. Vera est haud dubie Musgravii emendatio, ἐκζέουσ'
, atque ad hanc ipsam lectionem pertinet fortasse explicatio illa, ἀναπτερώσασα
. Activum est ἐκζεῖν
etiam in Sept. c. Th. v. 690. ἐξέζεσαν γὰρ Οἰδίπου κατεύγματα
, fervefecerunt enim animi aestum dirae Oedipi. Eur. Cycl. v. 392. καὶ χάλκεον λέβητ᾽ ἐπέζεσεν πυρί
. Conf. Lob. ad Ai. p. 92.
ἐν τοῖς ἐμοῖς ἀστοῖσιν ἱδρύσῃς Ἄρη: ἐν τοῖς ἐμοῖς ἀστοῖσιν
Victorius, et sic Ven. Flor. ἐν τοῖς ἐμοῖσιν ἀστοῖσιν
M. Par. ἐν τοῖς ἐμοῖσιν αὐτοῖσιν
Aug. G. Ald. Rob. ἐν τοῖς ἐμοῖς αὐτοῖσιν
Turn. Deinde ἱδρύσῃς κάρα
, sed ultima littera in η
mutata, Μ. ἱδρύσῃ κάρη
Aug. Par. ἱδρύσῃ κόρη
G. Ald. Turn. ἱδρύσῃ βάρη
Rob. ἱδρύσῃ κάρα
Ven. Flor. Farn. et sic Victorius. ἱδρύσῃς Ἄρη
scribendum esse vidit Stephanus.
ἀλλήλους: Ἑλλήνους
G. Ald. unde Ἕλληνας
Turn. Ceteri recte ἀλλήλους
.
οὐ μόλις παρών: Libri οὐ μόλις παρών
. Scholiastae interpretatio est οὐ μακράν
. Videtur ἢ μόλις παρὼν
legisse. Certe ita scribendum puto: foris sit bellum, aut brevi spatio remotum, in quo magnus erit gloriae amor. Significatur autem pugna Marathonia. V. Opusc. VI. 2. p. 108.
ἔσται: ἔσταμ
. ἔστι
Par. Ceteri recte ἔσται
.
οὐ λέγω: V. ad Pers. v. 757. Οὐ λέγω
, dictam nolo. Ag. v. 938. τὴν κάτω γὰρ οὐ λέγω
. Soph. Εl. ν. 1466. ὦ Ζεῦ, δέδορκα φάσμα ἄνευ φθόνου μὲν οὐ πεπτωκός· εἰ δ᾽ ἔπεστι νέμεσις, οὐ λέγω
.
κατά τε γᾶν οἰκεῖν: κατά τε γᾶν οἰκεῖν
Μ. G. Rob. κατὰ γῶν οἰκεῖν
Aug. Ven. Flor. Ald. Turn.
ἀτίετον μῖσος: ἀτίετον φεῦ μίσος
G. Ald. Turn. ἀτ. φ. μῦσος
M. Rob. ἀτ. φ. μύσος
Aug. Ven. ἀτ. φ. μύσος
Flor.
NA: φεῦ
hic libri non habent.
οἰοῖ, δᾶ. φεῦ, φεῦ: οἱ οἱ δᾶ φεῦ
M. Rob. οἱ οἱ δῶ φεῦ
Aug. G. Ald. Turn. ο οι δῶ φεῦ
Ven. Flor.
ὑποδύεται ... πλευράς: ὑπὸ δύεται
Rob. Alterum τίς
non habent libri. Omnes hic πλευρὰς ὀδύνα
.
τιμᾶν ἀμᾶν θεῶν: τιμᾶν δαμίαν
M. Aug. Ald. Rob. Turn. τιμὰν δαμίαν
G. τιμᾶν δαμέαν
Ven. Flor. Farn.
δόλοι: δόλω
, ut videtur, M. δόλοι
Aug. Rob. δήλοι
G. Ald. δόλον
Ven. Flor. δόλῳ
Turn.
καμοῦμαι: καλοῦμαι
Ven. Flor. Farn.
πολισσούχων: πολισσοῦχον
error Ald. Inde πολισσούχος
Turn.
NA: Ita haec construenda sunt, εἰ πειθοῦς γλώσσης ἐμῆς ἁγνὸν σέβας ἐστί σοι μείλιγμα καὶ θελκτήριον
.
μένοις: μένεις
, supra adscripto οις
, G.
θέλεις: θέλεις
Aug. G. Ven. Flor. Ald. Rob. Τurn. θέλης
, supra adscripto ει
, Μ. θέλς
Farn.
οὐτἂν: οὐτὴν
Wellauerus. Libri οὔτ᾽ ἄν
.
ἐπιρρέποις: ἐπιρρέποις
Μ. Aug. Rob. Turn. ἐπιρρέπεις
G. Ald. ἐπιρρέπειν
Ven. Flor. Farn. πόλοι
Rob.
κότον τιν᾽: κότον τε ἢ
G. Ald. sed in G. τε
ex τo
factum est. κότον πότ'
inde fecit Turn. Ceteri recte κότον τίν'
vel κότον τιν'
.
τῆσδε γαμόρῳ: τῆσδε γαμόρῳ
recte Dobraeus. τῇδέ γ'
(vel τῆδε γ'
) ἀμοίρου
M. Par. Aug. G. Ven. Flor. τῇδε δ᾽ ἀμοίρου
Rob. τῇδε γ' ἀμοίρῳ
Farn. τῇδέ γ' εὐμοίρου
Turn.
φῂς: ἀθείνα
Ald. φῂς
Turn. φής
Μ. Ven. Flor. φῆς
G. Ald. Rob.
ἔχειν: ἕξειν
Elmsleius in Mus. Cantabr. II. p. 303. Non opus.
οἰζύος: οἰζύος
G. Ald. Turn. ὀϊζύος
Rob. et reliqui, ut videtur.
σύ: σύ
in G. ex σοί
factum.
καὶ δὴ δέδεγμαι: καὶ δὴ δέδεγμαι
, fac me accipere. V. ad Vig. adn. 331.
ὡς μή τιν': ὡς μήτ᾽ ἴν'
Ald.
εὐθενεῖν: εὐθενεῖν
Scaliger. εὖ σθένειν
Μ. εὐσθένειν
Par. εὐσθενεῖν
Aug. G. Ven. Flor. Farn. Ald. εὖ σθενεῖν
Turn. ἀθενεῖν
Rob. V. Lob. Phryn. p. 466.
καί μοι πρὸ παντὸς: μή
pro μοι
Par. Deinde πρόπαντος
recte Abreschius. πρόπαντὸς
Aug. G. et fortasse M. πρὸ παντὸς
reliqui.
θήσει: Denique libri θήσῃ
vel θήσει
.
ἔξεστι: ἔξεστι
Ven. Flor. Turn. ἔξεστιν
Μ. G. Ald. Rob.
τοιγὰρ: τοιγὰρ
G. Ven. Flor. Ald. τοὶ γὰρ
M. Rob. Turn.
ἐπικτήσει: ἐποικτήσῃ
Aug. Ceteri ἐπικτήσῃ
vel ἐπικτήσῃς
.
τί οὖν μ᾽: Libri τί οὖν μ'
, nisi quod τι οὖν μ'
est in G. Porsonus τί μ' οὖν
scripsit. Possis τί νύν μ'
. V. ad Sept. c. Th. v. 190.
ἐφυμνῆσαι: τῇδ' εὐφημῆσαι
G. Ald. sed in G. v
ad u
supra scriptum est. τῇδε φημῆσαι
Turn. Ceteri recte τῇδ' ἐφυμνῆσαι
.
νείκης: Post ὁποῖα
puncto distinguunt G. Ald. Rob. Notam interrogationis in quibusdam libris haberi quum dicit Stephanus, has ipsas editiones videtur intelligere. Deinde libri νίκης
. Frustra fuerunt qui id defendere conati sunt. Scribendum erat, ut in adnotatione ad Soph. Ai. v. 976. dixi, νείκης
. Opta quae bonae contentionis, non, qualis ante tua fuerat rixa, malae provida sint. Ἐπίσκοπα
enim idem est quod ἐπιμελητικά
, ut in Sophoclis versu, βοῶντος ἄτης τῆςδ᾽ ἐπίσκοπον ἔπος
. Vocabulo νείκη
usus est Aeschylus Ag. v. 1338. et, ut videtur, Choeph. v. 593.
βοτῶν: Libri βροτῶν
. Emendavit Stanleius. Expressi videntur ex hoc loco versus esse, quos propterea Ennio adscribimus, apud Ciceronem Tusc. Q. I. 28. quorum mentio etiam fit de or. III. 38. suo non intermillal tempore caelum nitescere, arbores frondescere, viles laetificae pampinis pubescere, rami baccarum ubertate incurviscere, segetes largiri fruges, florere omnia, fontes scalere, herbis prata convestirier.
εὐθενοῦντα: εὐθενοῦντα
Turn. εὐθενοῦντας
M. G. Ald. εὐθινοῦντας
Rob. εὐστενοῦντας
Aug. εὐστενοῦντα
Ven. Flor. et σε
supra adscripto Farn.
σωτηρίαν: Accusativus σωτηρίαν
refertur, ut omnia in his versibus, ad id quod v. 889. chorus dixerat.
δυςσεβούντων: τῶν
omittunt Ven. Flor. Farn.
ἐκφορωτέρα: ἐκφοροτέρα
G. Ald.
NA: Hunc et sequentem versum choro tribuunt Ven. Flor. Farn. Rob.
φιτυποίμενος: φιτυποίμενος
Lobeckius Paralip. p. 195. φιτυποιμένος
G. Ven. Flor. Ald. Turn. φιτυ ποιμένος
M. Aug. Rob. et in Aug. quidem super ι
duo puncta (:) apposita sunt, quibus etiam alibi incerta scriptura indicatur. Asteriscum eodem fine adiecit in extremo versu Rob.
τοιαῦτα σοὔστι: Hic rursus θ.
praefixum in Ven. Flor. Farn. Rob. Chori nota in G. Ald. τοιαῦτα σοὔστι
Porsonus. τοιαῦτα σοῦ 'στι
Μ. Aug. Ven. Flor. τοιαῦτα σούστι
Rob. τοιαῦτασ᾽ οὗτοι
G. τοιαῦτας οὗτοι
Αld. τοιαῦτα σ᾽ οὗτοι
Turn.
πρεπτῶν: πρεπτὸν
Ven. et, ut videtur, Flor. Farn.
οὐκ: κοὐκ
pro οὐκ
Ven. οὐ
in fine versus omittunt Ven. Flor. Farn.
τήνδ᾽ ἀστύνικον: τὴν ἀστόνικον
G. Ald. Turn.
νέμει: νόμοι
Rob. νόμον
Ven. Flor. Farn.
ῥυσίβωμον: ουσίβολον
G. Ald. Turn.
ᾧ τ᾽: ᾧ
Turn. μ'
M. αἵ
G. αἵ τ'
Aug. Rob. αἵ τ'
Ald. αἵτ'
, ut videtur, Ven. Flor. αἷς
Farn.
ἐπισσύτους ... ὀνησίμους: ἐπισεύτους
G. Ald. unde ἐπιτεύκτους
fecit Turn. βίου τύχας ὀνησίμους
M. Aug. G. Ald. Rob. Turn. et, ut Franzius ait, Flor. ex quo Linwoodius βίους τύχας
affert. βίους ὀνησίμους
, omisso τύχας
, Ven. Farn. Adscriptum in Ven. Flor. καὶ τοῦτο
(τοῦτο
Flor.) περισσὸν
(περισσῶς
Flor.) πρὸς τὸ κῶλον τῆς ἀντιστροφῆς
.
ἐξαμβρῦσαι: Hi duo versus omissi in Aug. ἐξαμβρόσαι
M. G. Ald. Turn. ἐξ ἀμβρόσαι
Rob. ἐξαμϋρόσαι
Ven. Flor. Farn. Adscriptum ἀντὶ μιᾶς
in Farn. Probabilis est Pauwii emendatio, ἐξαμβοῦσαι
, quamquam non videtur inveniri aliud aoristi primi huius verbi exemplum. De activo βρύειν
v. Lob. ad Αi. p. 93.
δυςαρέστους: δυσαρέτους
Ald.
κατανασσαμένη: κατανασαμένη
Αld.
ὁ δὲ μὴ κύρσας βαρέων τούτων οὐκ οἶδεν ὅθεν πληγαὶ βιότου προςέπαισαν: Libri ὁ δὲ μὴ κύρσας βαρέων τούτων οὐκ οἶδεν ὅθεν πληγαὶ βιότου
. Multa mirabilia de his versibus prolata sunt. Non discedendum esse putavi ab ea sententia, quam in Opusc. VI. 2. Ρ. 109. seqq. exposui. Itaque scripsi ὁ δὲ μὴ κύρσας βαρέων τέκτων οὐκ οἶδεν ὅθεν πληγαὶ βιότου * προςέπαισαν. *
Excidisse enim aliquid, quo paroemiacus explebatur, antisystema docet. Aptum autem videtur προςέπαισαν
. Sic dicuntur πρόςπαια κακά
Ag. ν. 332. et θολεροὶ δὲ λόγοι παίουσ' εἰκῇ στυγνῆς πρὸς κύμασιν ἀτης
Prom. v. 887. Neque tantum κυρέω
, sed etiam antiquior verbi forma cum nomine vel participio iungi potest, ut in Soph. Oed. Col. v. 1159. θύων ἔκυρον
. Sententiarum nexus hic est, hae enim deae omnia quae ad homines pertinent administrant: si quis autem non commisil delictum, is nescit unde affligatur: nam priorum peccata his eum tradunt, et tacitum exilium etiam magna sonantem (i. e. superbientem et de felicitate sua gloriantem) pessumdat.
ἀπλακήματά νιν: ἀπλακήματά νιν
Pauwius. ἀμπλακήματά νιν
Μ. Par. Aug. G. Ald. Rob. Turn. ἁμαρτήματα
, omisso νιν
, Ven. (sic Ven. teste Bekkero) Flor. et, ut videtur, Farn.
σιγῶν δ᾽ ὄλεθρος: Libri σιγῶν ὄλεθρος
, nisi quod σιγὼν ὄλεθρος
est in Ald. Scribendum erat σιγῶν δ᾽ ὄλεθρος
. Nam quod sequitur και
non est et, sed etiam, omninoque qui poeticae dictionis naturam et vim norit, non dubitabit quin δέ
addi post σιγῶν
debeat.
μέγα φωνοῦντ᾽: μεγαφώνους τ'
G. Ald. unde Turn. μεγαφώνους
, omisso τ'.
πνέοι: Similiter Herodotus III. 65. καὶ ταῦτα μὲν ποιεῦσι ὑμῖν γῆ τε καρπὸν ἐκφέροι καὶ γυναῖκές τε καὶ ποῖμναι τίκτοιεν, ἐοῦσι ἐς τὸν ἅπαντα χρόνον ἐλευθέροισι. Aeschines in Ctesiph. §. 111. p. 502. καὶ ἐπεύχεται αὐτοῖς μήτε γῆν καρποὺς φέρειν, μήτε γυναῖκας τέκνα τίκτειν γονεῦσιν ἐοικότα, ἀλλὰ τέρατα, μήτε βοσκήματα κατὰ φύσιν γονὰς ποιεῖσθαι etc. πλέοι
Ven. Flor.
φλογμός τ' ὀμματοστερὴς φυτῶν, τὸ μὴ περᾶν ὅρον τόπων: φλογμός τ'
Flor. (ut Franzius ait) et Turn. φλογμὸς
, omisso τ', Ven. φλοιγμός
, sine τ', M. Aug. G. Ald. Rob. φλοιγμὸς δ᾽
ex Par. a Faehsio et Linwoodio affertur. Deinde τόπον
pro τόπων
Rob. Putavi olim scribendum esse φλογμοῖς ὀμματοστερής
, id ut cum βλαβά
coniungeretur. Schoemanno περῶν
in πέραν
mutandum videtur, quae etiam Musgravii opinio fuit, atque sic scribendum, φλογμός τ' όμματα-στερὴς φυτῶν μένοι πέραν ὅρου τόπων
, ut τόπων
idem sit quod τῶνδε τόπων
. Id fieri nequit. Nam si γῆ
, χθών
, χώρα
nullo alio verbo addito de ea terra dicuntur, de qua sermo est, non continuo putandum est etiam τόπους
ita dici posse. Verum esse videtur φλογμός τ' ὀμματοστερὴς φυτῶν
, neque quicquam mutandum in iis quae libri ita scripta habent, τὸ μὴ περᾶν ὅρων τόπων
. Ardor oculos sive germina plantarum perdens, ut ne terminum locorum suorum transgrediantur, nihil aliud est, ut Schützius vidit, quam ardor qui oculos plantarum impedit quominus progerminent et efflorescant. Intelligendum est autem μὴ ἐφερπέτω
ex eo quod sequitur μηδ' ἐφερπέτω
.
εὐθενοῦντα γᾶ: εὐθενοῦντ᾽ ἄγαν
M. Aug. G. Turn. εὐσθενοῦντ᾽ ἄγαν
Ald. εὐθυνοῦντ᾽ ἄγαν
Rob. εὐθηνοῦντ᾽ ἄγαν
Ven. Flor. Farn. Recepi nunc Dobraei emendationem εὐθενοῦντα γᾶ
.
διπλοῖσιν Stanleius, et sic Ven. Flor. διπλοῖς
M. Aug. G. Ald. Rob. Turn. ἐμβρύοις: ἐν βρύοις
ex M. affertur.
τρέφοι libri. Deinde τεταγμένῳ: τεταγμίω
Ald. Denique γόνος omnes praeter Turn. qui γόνον
scripsit. Apparet duas syllabas excidisse. Olim putabam scribendum esse μηλά τ' εὐθενοῦντ᾽ ἄγαν — πρέποι χρόνῳ τεταγμένῳ· γόνος δὲ γᾶς
etc. Nunc, recepta v. 931. Dobraei emendatione, scripsi τρέφοι χρόνῳ τεταγμένῳ· γόνος * δ᾽ ἀεὶ * πλουτόχθων
etc. Ita Musgravius et, ut videtur, Pearsonus.
πλουτόχθων ἑρμαίαν: πλουτόχθω νερμαίαν
Ald. Scholiastes ὁ καρπὸς ὁ ἐκ γῆς πλουτίζων. Intelliguntur metalla: erant enim, ut notum est, aeris fodinae in Colono, argenti in Thorico et nobiliores in Laurio monte. Has significat Aeschylus etiam in Persis v. 236. ἀργύρου πηγή τις αὐτοῖς ἐστι, θησαυρὸς χθονός
. τισι
G.
τίοι: M. Aug. Turn. et haud dubie Ven. Flor. Farn. Ald. sed in G. ultimae duae litterae punctis notatae et or
supra scriptum. τίσι
Rob.
οἷ' ἐπικραίνει recte Pauwius, et ita Ven. atque, ut videtur, Flor. οἷα επικρανεῖ
M. G. Ald. οἷ
(οἷ
, Rob.) ἐπικρανεῖ
Rob. Turn. et, ut puto, Aug. Idem vitium sublatum in Ag. v. 1300. γὰρ omittit Rob.
Ἐρινὺς: ἐρινὺς
M. Par. G. Rob. ἐριννὺς
Ven. Flor. Farn. Ald. Turn. παρά τ': πάρα τ'
Αld.
διαπράσσουσιν: M. Par. Aug. G. Ven. Ald. Rob. διαπράσουσι
Flor. διαπράσσουσι
Turn.
τοῖς δ᾽ αὖ δακρύων: Id est in Ald. Turn. τοῖς δ᾽ αὖ κρύων
M. Par. G. Ven. Rob. et, ut Linwoodius ait, Flor. cui τοῖς δ᾽ αὖ δακρύων
Franzius tribuit.
ἀνδροκμῆτας: ανδροκμήτας
Farn. ἀνδρομῆκτας
Ven. ἀνδρομῆτας
Αld. ἀώρους: dogovs
M. Aug. G. Ald. Turn. dágos
Rob. idque ex Ven. Flor. affertur.
νεανίδων trisyllabum est. ἀντὶ μιᾶς
adscriptum in Farn.
βιότους: βιότου
Ven. Flor. Farn. Deinde κύρι᾽ ἔχοντες, θεαί τ᾽ ὦ Μοῖραι, ματροκασιγνῆται: κύρι' ἔχοντες θεαὶ τῶν, μοῖραι
Μ. G. Ald. θεαὶ τῶν μοῖραι
Rob. θεαὶ, τῶν μοῖραι
Turn. κύριες ἔχοντες θεαῖ τῶν, μοῖραι
Ven. Flor. Farn. Casaubonus et Stanleius ἔχουσαι
. Alii θεοί
. Scribendum puto κύρι' ἔχοντες, θεαί τ' ὦ Μοῖραι
, ut Parcae dicantur Furiarum ματροκασιγνῆται
, i. e. και σιγνῆται ὁμομήτριοι
(ita enim hoc vocabulum hic explicandum esse videtur), κύρι᾽ ἔχοντες
autem intelligantur dii qui matrimoniis praesunt, qui sunt praeter Venerem maxime commemorati v. 213. Iuppiter et Iuno. [Eodem modo Hermannus in Opusc. VI. 2. p. 115. Aliter in Annalium Vindobonensium vol. CXI. Ibi p. 265. repudiata, ut inutili et languida, Schoemanni coniectura, ἀνδροτυχεῖς βιότους δότε καίρι ἔχοντας
, verum esse iudicavit κύρι᾽ ἔχοντες θεαί
, p. autem 251. seq. ita disputavit. Um die schwierigen worte zu erklären, κύρι᾽ ἔχοντες θεαί, τῶν Μοῖραι ματροκασιγνήται
, stellt herr Schömann den ingeniosen gedanken auf, dass der dichter einer alten theogonie gefolgt sei, in welcher der ursprung aller dinge der Ocean war. In jenem systeme seien nun sicherlich die Mören töchter des Oceans gewesen, eben so wie Tyche, die nach Pindar bei dem Pausanias VII. 26, 8. eine der Mören sei, und bei dem Hesiodus unter den Oceaniden vorkomme. Eine der Oceaniden nun sei Eurynome; löchter dieser aber seien die Charitinnen; mithin deren mullerschwestern die Mören. Den worten des Aeschylus würde diese deutung allerdings angemessen sein, wenn ihr nur nicht andere bedenken entgegenständen. Aber erstens ist es eine blosse hypothese, dass die Mören töchter des Oceans seien; denn die Oceanide Tyche hat eine ganz andere bedeutung bei dem Hesiodus als bei dem Pindar, und ist mithin nicht dieselbe. Die pindarische, von der Pausanias sagt ἐγὼ μὲν οὖν Πινδάρου τά τε ἄλλα πείθομαι τῇ ᾠδῇ καὶ Μοιρῶν τε εἶναι μίαν τὴν Τύχην καὶ ὑπὲρ τὰς ἀδελφάς τι ισχύειν
, beruht auf einem solchen mythus, wie der von Pausanias I. 19, 2. erwähnte ist, τὸ δὲ ἐπίγραμμα σημαίνει τὴν Οὐρανίαν Αφροδίτην τῶν καλουμένων Μοιρῶν εἶναι πρεσβυτάτην
. Zweitens ist es nicht denkbar, dass, wenn die Charitinnen gemeint sein sollten, nicht nur ihr name nicht genannt, sondern sie auch nach einem wenig bekannten mythus bloss durch ihre mutterschwestern kenntlich gemacht wären. Drittens sind die auf jene worte folgenden prädicale, die herr Schömann in seiner übersetzung auf die Charitinnen bezogen hat, so wenig für diese charakterisierend, dass sie vielmehr auf die Mören passen, auf die sie auch der wortstellung nach' am natürlichsten bezogen werden. Fasst man daher, wie billig, das ins auge, was die worte ihrer bedeutung und stellung nach als das von selbst sich darbietende enthalten, so ist der sinn der: gebet dass den jungfrauen männer zu theil werden, ihr diesem amte vorstehenden göllinnen, deren mullerschwestern die Mören sind. Daraus ergiebt sich nun von selbst, dass diese göllinnen deswegen nicht mit namen genannt sind, weil verschiedene göllinnen gemeint werden, die der dichter nicht einzeln nennen wollte. Damit aber nicht an Aphrodite und Here gedacht werde, fasst er sie unter einer andern bestimmung zusammen, und bezeichnet sie durch ihre mutterschwestern. An die Charitinnen ist nun wohl allerdings zu denken, aber an diese nicht allein: denn sonst würden sie genannt sein. Also werden ihnen noch die Horen zugesellt werden müssen. Bei dem Hesiodus haben beide zum vater den Zeus, die mutter der Charitinnen aber ist (Theog. 907.) Eurynome, der Horen (901) Themis. Vermuthlich gab Aeschylus beiden dieselbe muller, sei es die Eurynome oder Themis, oder welche sonst, deren schwestern die Mören waren, die nach in die Theogonie eingeschobenen versen töchter der Themis sind. Aeschylus lässt uns darüber in ungewissheit.]
ὀρθονόμοι: ὀρθονόμοι
G. Ald. Turn. ὀρθονόμοι
Rob. et, ut videtur, reliqui. Hoc a νέμω
factum est, iusta distribuentes: illud a νόμος
, et potest videri praeferendum esse.
δόμῳ: δαίμω
pro δόμῳ
Bekkero teste Ven. et Linwoodio teste Flor. μετάκοινοι Turnebus. μέγακοινοι
M. Par. Rob. μεγάκοινοι
Aug. G. Ven. Flor. Farn. Ald.
ἐπιβριθεῖς: ἐπικριθεὶς
Par. ἐπιβριθαῖς
, male lecto scripturae compendio quod in G. est, Ald.
ἐνδίκοις ὁμιλίαις: ἐνδίκοις
Rob. Male olim iungebantur haec verba, ἐνδίκοις ὁμιλίαις
, cum sequentibus.
πάντα Canterus. πάντα
M. Aug. G. Ven. Flor. Ald. Rob. πάντων
Farn. Turn. τιμιώταται: τιμιώτατα
Rob.
γάνυμαι: χάνομαι
G. Ald. ὄμματα: ὄμματι
Ven. Flor.
ἐπωπᾷ: ἐποπτᾶ
Flor. ἐποπτᾷ
Farn. ἐποπτας
teste Bekkero Ven.
ἀπανηναμένας: ἀπονηναμένας
Ven. (sic Ven.) Flor. Farn.
ἐκράτησεν: Libri ἐκράτησε
.
τὰν δ᾽ ἄπληστον: τὴν δ᾽ ἄπληστον
Aug. Rob. τάνδ' ἄπληστον
Μ. Ven. Flor. τὴν δ᾽ ἄπλειστον
G. in quo ante correctionem τῶν δ'
fuerat. τόν δ' ἄπλειστον
Αld. τήνδ' άπληστον
Turn.
μήποτ': μήτ'
pro μήποτ'
Rob.
τῇδ᾽: τῇδ'
Rob. ἐπεύχομαι: ἀπεύχομαι
Par. ἐπαύχομαι
Rob. Pro verbo βρέμειν
in ed. Turn. per errorem e fine sequentis versus repetitum est πολιτῶν
.
μηδὲ πιοῦσα κόνις Rob. Turn. et, ut videtur, M. μὴ δ' ἐπιοῦσα
Aug. Farn. et Bekkero teste Ven. μὴ δ᾽ ἐπιθῦσα κόνις
G. μὴ δ' ἐπὶ θυσακόνις
Ald. Deinde πολιτᾶν: πολιτῶν
M. Aug. Rob. et ex correctione G. πολίτων
G. ante correctionem et Ald. Turn. πολιητῶν
Ven. Flor. Farn.
ποινᾶς Pauwius, et sic Ven. Flor. Farn. ποινὰς
M. Aug. G. Ald. Rob. Turn. Deinde ἀντιφόνους: ἀντιφώνους
Ven. Flor. Farn. Intellige δι' ὀργὴν τῆς ποινῆς ἁρπαλίσαι ἀντιφόνους ἄτας πόλεως
.
ἀντιδιδοῖεν: M. Aug. G. Ven. Flor. Rob. ἀντιδοῖεν
Ald. Turn.
κοινοφιλεῖ: Iam olim scripsi κοινοφιλεῖ
, quam emendationem sequens versus confirmat. κοινωφελεῖ
Aug. Ven. Flor. Rob. Turn. et, ut Franzius ait, Μ. κοινοφελεῖ
G. Ald. idque alii ex M. afferunt.
ἆρα Flor. Farn. et Bekkero teste Ven. ἄρα
ceteri. Deinde φρονοῦσιν Μ. (sic M.) G. Ald. φρονοῦσι
Aug. Flor. Turn. φρονούσης
Ven. Rob. In versu sequente libri omnes (nam sie etiam M.) εὑρίσκει
. Robortellus ex sua coniectura εὑρίσκεις
dedit. Porsonus ex Pauwi coniectura εὑρίσκειν edidit, non addita interpunctione, quae post ευρίσκει
erat. Ego olim scripseram ἆρα φρονοῦσα γλώσσης ἀγαθῆς ὁδὸν εὑρίσκεις;
Sed servandum potius est φρονοῦσιν
et adscito εὑρίσκειν
continuanda oratio ita ut post πολίταις
signum interrogationis ponatur. Num, si sapiunt, his civibus magnum ab his horribilibus vultibus lucrum video bonae linguae viam invenire? h. e. nonne utile erit bene his Furiis dicere?
εὔφρονας εὔφρονες Turn. εὐφρόνας εύφρονες
Aug. Ven. Flor. εὐφράνας εύφρονες
M. Par. εὔφρανας εύφρονες
G. Ald. εὐφρόνως εὔφρονες
Rob. Deinde ἀεὶ M. Aug. G. Ald. Rob. ἀλεί
Ven. Flor. Farn. Turn.
καὶ γῆν καὶ πόλιν ὀρθοδίκαιοι: Libri καὶ γῆν καὶ πόλιν
. Deinde ὀρθοδίκαιοι
Aug. Ceteri ὀρθοδίκαιον
. Denique πάντως scribendum esse Bothius vidit, et habet hoc Ven. Ceteri πάντες
, quod inutile est et languet. Scripsi καὶ γῆ καὶ πόλις ὀρθοδίκαιοι πρέψετε πάντως διάγοντες.
χαίρετε, χαίρετ' Turnebus. Ceteri χαίρετε
omittunt. Deinde ἐν αἰσιμίαισι Schutzius in secunda editione, male tamen πλούτου
omittens. ἐν αἰσιμίαισιν
ex Farn. affertur. ἐν αἰσιμίαις
M. Par. Ven. Flor. Rob. In corrigendis Rob. pro αισιμίαις
iubet ἀζημίαις
scribi. ἐραισιμίαις
pro ἐν αἰσιμίαις
Aug. G. Ald. Turn.
ἀστικὸς M. G. Ven. Flor. Farn. Ald. Rob. Turn. Sic etiam e correctione Aug. quum antea scriptum fuisset ἀστικός
, ut in ed. Vict. Erotianus p. 190. ἔκταρ, ἐγγύς, παρὰ τοῖς Ἀττικοῖς, ὡς καὶ Αἰσχύλος ἐν Εὐμενίσι φησί “χαίρει Ἀττικὸς λεὼς ἔκταρ ἥμενοι Διός.”
ἵκταρ G. ἴκτ᾽ ἀρ
Ald. εκταρ
Rob. Intelligenda sunt haec verba de praestantia et virtute. Plato in Philebo p. 16. C. οἱ παλαιοί, κρείττονες ἡμῶν καὶ ἐγγυτέρω θεῶν οἰκοῦντες
, et de re p. III. γ. 388. Β. Πρίαμον ἐγγὺς θεῶν γεγονότα
. Ipse Aeschylus in Nioba (fr. 169.) οἱ θεῶν ἀγχίσποροι, οἱ Ζηνὸς ἐγγύς, ὧν καὶ Ἰδαῖον πάγον Διὸς πατρῴου βωμός ἐστ᾽ ἐν αἰθέρι,
παρθένου φίλας φίλοι, σωφρονοῦντες ἐν χρόνῳ: παρθένου
Rob. Turn. παρθένους
M. Aug. G. Flor. Ald. παρθένοις
Farn. et Bekkero teste Ven. Deinde φίλαις φίλοι
Aug. Ceteri φίλας φίλοι
. Denique libri σωφρονοῦντες ἐν χρόνῳ
. Hoc vero admodum ineptum est. Scribendum est παρθένου φίλας φίλοις εὐφρονοῦντες ἐν χρόνῳ.
Nobis Minervae amicis benevolentes deinceps: ut dixeral Minerva τάδε γὰρ εἴφρονας εὔφρονες ἀεὶ μέγα τιμῶντες καὶ γῆ καὶ πόλις ὀρθοδίκαιοι πρέψετε πάντως διάγοντες.
δ᾽ omittunt G. Ald. Turn. ὑπὸ πτεροῖς: ὑποπτεροῖς
G. Αl.
χαίρετε χἠμεῖς: χαίρετε δ' ὑμεῖς
Ven. Flor. Farn. προτέραν: ποτέραν
Ven. Flor. δ᾽ ἐμὲ Porsonus. Libri δέ με
.
Post ἀποδείξουσαν vulgo interpungitur.
προπομπῶν Bentleius in Resp. ad Boylium p. 79. πρόπομπον
M. Par. Aug. G. Ven. Flor. Ald. Rob. Τurn. προπομπών
scripsit Victorius. Non praeit in pompa Minerva, ut Müllero visum est, sed προτέρα στείχει
, i. e. abit de scena ante pompam. Ideo χαίρετε
dicit. V. Opusc. VI. 2. p. 121. Sed paene non dubito quin inserta v. 987. post φῶς
copula ita haec scribenda sint, χαίρετε χἐμεῖς (προτέραν δ' ἐμὲ χρὴ στείχειν θαλάμους ἀποδείξουσαν), πρὸς φῶς θὰ ἱερὸν τῶνδε προπομπῶν ἴτε, καὶ σφαγίων
etc.
σύμεναι: σύμμεναι
G. Ald. δύμεναι
Turn. ἀτηρὸν Bentleius. Libri ἀτήριον
.
ὑμεῖς δ᾽ Turn. ἡμεῖς δ'
M. Par. G. Flor. Rob. Ald. et, ut Franzius ait, Ven.
μετοίκοις Turn. μέτοικοι
M. Par. Aug. G. Ven. Flor. Ald. Rob.
χαίρετε, χαίρετε δ', αὖθις ἐπανδιπλοίζω: χαίρετε χαίρετε διπλοΐζω
Farn. Ceteri χαίρετε χαίρετε δ' αὖθις ἐπιδιπλοΐζω
. Scribendum erat χαίρετε, χαίρετε δ᾽ αὖθις, ἐπανδιπλοίζω.
εὖ σέβοντες Turn. Ceteri εὐσεβοῦντες
. V. Valck. ad Phoen. v. 1331. μέμψεσθε: μεμέμψεσθε
Ven. Flor.
αἰνῶ τε: Libri αἰνῶ δέ
. Nullus hic locus est particulae adversativae aut orationem continuanti. Scribendum αἰνῶ τε
.
πέμψω τε: πέμψω τι
Rob. φέγγη Turn. et Franzio teste Flor. φέγγει
M. G. Ven. Farn. Ald. Rob. et Linwoodio teste Flor.
ἔνερθε: ἔνερθεν
Rob. In Colono qui χάλκεος οὐδός
dicebatur, aditum putabatur ad inferos habere. Similis specus fuisse videtur etiam in fano Eumenidum, ut in fano Veneris, quae ἐν κήποις
dicebatur, κάθοδος
erat ὑπόγειος αυτομάτη
, commemorata a Pausania I. 27, 3.
ξὺν προςπόλοισιν: ξυμπροσπόλοισιν
Aug. G. Deinde φρουροῦσιν M. Rob. Celeri φρουροῦσι
. Hae πρόςπολοι
nescias utrum intelligendae sint e quattuor ἀρρηφόροις
duae illae quae peplo Athenaico texendo praeerant (v. Harpocr. in v. ἀρρηφορεῖν
, Anecdota Bekkeri p. 202, 3. 446, 18. Εtym. Μ. p. 149, 8. Paus. I, 27, 3.), an τραπεζοφόρος
et κοσμώ
, quas omnia Minervae sacra Athenis curasse narrat Harpocration in v. τραπεζοφόρος
.
Θησῇδος Wakefieldius et Porsonus. Θησηίδος
M. Aug. G. Ald. Rob. Τurn. Θρησηΐδος
Ven. Flor.
παίδων, γυναικῶν, καὶ στόλος πρεσβυτίδων: Post hunc versum aliquot versus excidisse demonstravi in Opusc. II. p. 133. seq. VI. 2. p. 117 seqq. Primum enim nexus nullus est inter hunc et sequentes versus. Deinde ταῦτα
sic nude positum aliquid excidisse monstrat. Porro iuvenum, virorum, senum commemoratio desideratur, et dixerat Minerva v. 840. καὶ σὺ τιμίαν ἕδραν ἔχουσα πρὸς δόμοις Ερεχθέως τεύξει παρ' ἀνδρῶν καὶ γυναικείων στόλων....
Denique, quod ne poterat quidem aliter fieri, satis testatum est accepisse in hac tragoedia Furias a Minerva Eumenidum nomen. Aristophanes grammaticus (huic enim argumentum Eumenidum in codice M. tribuitur) Ὀρέστης ἐν Δελφοῖς περιεχόμενος ὑπὸ τῶν Ἐρινύων βουλῇ Απόλλωνος παρεγένετο εἰς Ἀθήνας εἰς τὸ ἱερὸν τῆς Ἀθηνᾶς· ἧς βουλῇ νικήσας κατῆλθεν εἰς Ἄργος. τὰς δὲ Ἐρινύας πραΰνασα
(ita scribendum: πραΰνας
Μ.) προςηγόρευσεν Εὐμενίδας
. Harpocration in ν. Ευμενίδες
, — Αισχύλος ἐν Εὐμενίσιν, εἰπὼν τὰ περὶ τὴν κρίσιν τὴν Ὀρέστου, φησὶν ὡς ἡ Ἀθηνᾶ πραΰνασα τὰς Ἐρινύας, ὥςτε μὴ χαλεπῶς ἔχειν πρὸς τὸν Ὀρέστην, Ευμενίδας ὠνόμασεν. εἰσὶ δὲ Αληκτώ, Μέγαιρα, Τισιφόνη
. Sumpserunt haec ab Harpocratione Photius et Suidas.
φοινικοβάπτοις ἐνδυτοῖς ἐσθήμασιν: φοινικοβάπτους
Ald. φοινικόβαπτος
Turn. ἐσθήμασιν
Ven. Farn. ἐσθήμασι
ceteri. Ἐνδυτός
non simpliciter quod induitur significat, sed quod ornatus caussa. V. Eur. Iph. Aul. v. 1079. Troad. 259. Apud eundem in Ione v. 231. ἐνδυτὸς στέμμασι
sertis ornatus est. Sic ἐνδυτῆρα πέπλον
Sophocles dixit Trach. v. 674.
τιμᾶτε Ven. Flor. Rob. Τurn. τιμᾶτα
M. Aug. G. τιμᾶται
Αld. ὁρμάσθω Rob. ἑρμάσθω
G. Ald.
τὸ λοιπὸν τολοιπόν
Ven. Farn. εὐάνδροισι Flor. εὐάνδροισιν
Μ. G. Ven. Ald. Rob. Turn. πρέπῃ πρέπει
Ald.
Προπομποί: προπομπός χορός
adscriptum in Flor. Chori nomen in M. Aug. Par. Ven. Ald. Turn. Nulla personae nota in Rob. βᾶτε δόμῳ Wellauerus. βάτ' ἐν δόμωι
Μ. βάτ᾽ ἐν δόμῳ
(vel δόμῳ
) Aug. Par. G. Ven. Flor. Ald. βᾶτ' ἐνδόμῳ
Rob. βάτ᾽ ἐκ δόμων
Turn.
Νυκτὸς παῖδες ἄπαιδες non dicuntur Furiae quod prole careant, quae Schutzii et O. Mülleri opinio fuit, sed intelliguntur grandaevae. Ita v. 72. Νυκτὸς παλαιαὶ παῖδες
. Deinde ὑπ᾽ εὔφρονι πομπᾷ: απευθύφρον πομπᾷ
Α. ὑπ᾽ εὐθύφοι πομπᾷ
Flor. Ceteri ὑπ᾽ εὐθύφρονι πομπᾷ
. Ludovicus Dindorfius in Stephani Thes. vol. III. p. 2503. scribendum coniecit ὑπ' εύφρονι πομπα
. [ recepi.
εὐφαμεῖτε δὲ: εὐφημεῖτε δὲ
Flor. Deinde libri χωρεῖτε
. Scribendum esse χωρῖται indicavi in Elem. doctr. metr. p. 435. Pluribus exemplis hoc vocabulum illustrat Stephanus Byzantius in v. χώρα
. Intelliguntur autem incolae regionis vel cives. Sed fuerunt fortasse qui προπομπούς
indicari crederent, quandoquidem Hesychius scribit χωρίτης, ἀγρώτης, ἄγροικος. ἄλλοι τὸν ὁδηγόν
. Ceterum praecedentia, non habita ratione versus intercalaris, cum sequentibus ita nexa sunt, βᾶτε δόμῳ γᾶς ὑπὸ κεύθεσιν
.
ὠγυγίοισιν: Ωγυγίοισι
Τurn. Sed ceteri omnes recte ὠγυγίοισιν
.
τιμαῖς καὶ θυσίαις περίσεπτα τυχοῦσαι: Libri καὶ τιμαῖς καὶ θυσίαις
. Prius καὶ
iam olim delevi. Deinde περισέπται τύχαι τε
M. Par. περίσεπτα τύχαι τε
Aug. sic ut super a
primi vocabuli duo puncta sint (hoc modo: ä
), quibus incerta scriptura indicatur. περισέπτα τύχαστε
sie G. περισέπτα τύχα τε
Ven. περισέπτη τύχη τε
Flor. Farn. Rob. περὶ σεπτὰ, τύχαστε
Ald. περίσεπτα, τύχαις τε
Turn. Musgravius περίσεπτα τυχοῦσαι
. Ea emendatione, ut simplicissima, recepta, scripsi τιμαῖς καὶ θυσίαις περίσεπτα τυχοῦσαι
. Sed incerta est huius versus emendatio. Possunt enim multa alia excogitari. Quod in Opusc. VI. 2. p. 125. scribendum conieci περσέπτορε τύχα τε
, servato in strophico versu ὑπ᾽ εὐθύφρονι πομπᾷ
, dactylico-que numero ad paeonicum progrediente, prorsus intolerabile visum est Schoemanno. Sed quum saepius tamquam insigne quid commemorentur ardentes faces (v. 987. 1004. 1011. 1021. 1024.), hic quoque ignium honoris, cuius compotes factae sunt Eumenides, aptissime fieret mentio. Ipse Schoemannus scribendum putavit τιμαῖς καὶ θυσίαις τε καὶ εὐχαῖς περίσεπται
. Verum Aeschylus dixisset, puto, περίσεπτοι
, neque τε καί
posuisset. Melius scriberetur τιμαῖς καὶ θυσίαις περισέπτοις τε σὺν εὐχαῖς
, aut πυρισέπτοις τε τύχαισιν
.
εὐφαμεῖτε δὲ: εὐφημεῖτε δὲ
Flor. πανδαμεί: πανδαμὶ
M. Aug. Par. G. Ald. πανδαμε
Rob. Τurn. πανδημεί
Ven. Flor. Farn.
ἵλαοι δὲ καὶ τῇδ᾽ εὔφρονες γᾷ: Libri ἵλαοι δὲ καὶ εὐθύφρονες γα
. Scribendum ἵλασι δὲ καὶ τῇδ' εύφρονες γῇ
.
σὺν, quo libri carent, ego inserui.
λάμπα: Libri λαμπάδι
, sed in M. άδι
in litura ab alia manu scriptum est. Scribendum erat λάμπα
. V. ad v. 379. Deinde τερπόμεναι καθ᾽ ὁδόν: libri τερπόμεναι. καθ' οδόν δ'
, nisi quod G. interpunctionem post τερπόμεναι
omittit. Scribendum est τερπόμεναι καθ' οδόν
, omisso δ'
. Id etiam Boissonadus vidit.
ὀλολύξατε G. Ald. ἐπὶ μολπαῖς: ἐπιμολπαῖς
Rob.
ἐς τὸ πᾶν dictum ut εἰς τὸ πᾶν χρόνου
ν. 662. ἔνδαιδες οἴκων M. Aug. ἔνδαι δ᾽ ἐς οἴκων
G. Ald. Turn. ἔνδᾄδες οἴκων
Rob. ἔνδαδες οίκων
Ven. Flor. Farn. V. Lob. Paralip. p. 143.
Παλλάδος ἀστοῖς· Ζεὺς ὁ πανόπτας οὕτω Μοῖρά τε συγκατέβα: παλλάδος ἀστοῖσι ζεὺς παντόπτας
M. Aug. G. Ven. Flor. Farn. Rob. παλλάδος ἀστοῖσι ζεὺς πανόπτας
Ald. Turn. Deinde μοῖρά τε
Rob. μοίρα τε
Aug. G. Ven. Flor. Ald. Turn. Scribendum est, ut Musgravius quoque partim intellexit, σπονδαὶ δ᾽ ἐς τὸ πᾶν ἔνδαιδες οἴκων Παλλάδος ἀστοῖς· Ζεὺς ὁ πανόπτας οὕτω Μοῖρά τε συγκατέβα.
Pax in omne tempus cum lumine taedarum in sedibus (Furiarum) Palladis civibus: Iuppiter et Parca sic consenserunt.
Post v. 1027. in M. subscriptum ΕΥΜΕΝΙΔΕΣ ΑΙΣΧΥΛΟΥ ΣΥΝ ΘΩ ΤΕΛΟΣ. In G. τέλος εὐμενίδες δράματος αἰσχύλου. In Ven. Flor. ἰδοὺ πάλιν γε τέρμα τῶν εὐμενίδων.