Daut Buak von de Aufstaumung Jesus Tjristus, Doft sien Sän, Obraum sien Sän. Obraum wea Iesak sien Voda, Iesak wea Joakopp sien Voda, en Joakopp wea Juda en siene Breeda äa Voda, en Juda wea Peres en Sera von de Tamar äa Voda, en Peres wea Hesroon sien Voda, en Hesroon wea Ram sien Voda, en Ram wea Aminadab sien Voda, en Aminadab wea Naheesoon sien Voda, en Naheesoon wea Salman sien Voda, en Salman wea Boas sien Voda, von de Rahab, en Boas wea Obed sien Voda von Rut, en Obed wea Jese Iessai sien Voda, en Jese wea dän Tjeenijch Doft sien Voda. En Doft wea Salomo sien Voda, von Uria siene jewäsne Frü: En Salomo wea Roboam Rehabeam sien Voda, en Roboam wea Abia sien Voda, en Abia wea Asa sien Voda, en Asa wea Joosafat sien Voda, en Joosafat wea Jooram sien Voda, en Jooram wea Osia Usia sien Voda, en Osia wea Jootam sien Voda, en Jootam wea Ahas sien Voda, en Ahas wea Esekia Hiskia sien Voda, en Esekia wea Manase sien Voda, en Manase wea Amon sien Voda, en Amon wea Joosia sien Voda, en Joosia wea Jekoonja sien Voda, en siene Breeda too de Tiet aus see no Babieloon wajch jefeaht worde. No däm daut see no Babieloon wajch jefeaht weare, Jekoonja wea Sealtiel sien Voda, en Sealtiel wea Serubabel sien Voda, en Serubabel wea Abijud sien Voda, en Abijud wea Eliakim sien Voda, en Eliakim wea Asor sien Voda, en Asor wea Sadok sien Voda, en Sadok wea Achim sien Voda, en Achim wea Elijud sien Voda, en Elijud wea Eleasor sien Voda, en Eleasor wea Matan sien Voda, en Matan wea Joakopp sien Voda, en Joakopp wea Joosef sien Voda, Marie äa Maun, von äa es Jesus jebuare, dee doa Tjristus heet. De Jeschlajchta von Obraum bott Doft send veatien, en von Doft bott see no Babieloon vebaunt wajch jefeaht worde, send veatien Jeschlajchta, en von donn aus see vebaunt worde no Babieloon bott Tjristus, send wada veatien Jeschlajchta. De Jeburt Jesus Tjristus wea soo: Aus siene Mutta, Marie, däm Josef aunvetrüt wea, eea see toop tjeeme, wea see schwanga vom Heiljen Jeist. Oba Joosef, äa Maun, jerajcht en wull äa tjeene Schaund verre Mensche moake, en nehm sich väa, äa heemlijch too velohte. Aus hee daut heemlijch plont, tjeem een Enjel vom Harr emm Droom no am, en säd: „Joosef, Doft sien Sän, ha tjenne Angst, Marie too näme aus diene Frü, dan daut Tjint enn äa es vom Heiljen Jeist. En see woat eenen Sän jebuare, en dü saust am Jesus nane, dan hee woat sien Voltj von äare Sinde rade“. Dit aules passead oba, omm daut erfellt wudd, waut von däm Harrn derjch dän Profeet jesajcht es, de doa säd: „Tjitj! De Junkfrü woat schwanga een Tjint too Welt brinje senne, en woat eenen Sän jebuare, en see woare am dän Nome Emanuel jäwe“, {Jes. 7,14} äwasat heit daut: Gott met ons. Aus Joosaf vom Schlop oppwuak, deed hee, soo aus däm Harr sien Enjel am befoole haud, en nehm sien Wief no sich; oba hee ertjand äa nijch, bott see äaren Easchtjebuarnen Sän too Welt jebrocht haud; en hee jeef am dän Nome Jesus. Aus Jesus, enn Betlehem emm judeschen Laund, jebuare wea, enn de Tiet aus Heroodes Tjeenijch wea, tjeeme vom Oosten ütem Morjelaund Stearnforscha no Jerusalem, en säde: „Wua es de Tjeenijch de Jude, dee jebuare es? Dan wie ha sien Stearn emm Morjelaund jeseehne, en send jekohme, am auntobäde“. Aus Tjeenijch Heroodes daut head, wea hee erschratjt en gauns Jerusalem met am. In hee vesaumld aule Hüagepriesta en Schreftjeleade ütem Voltj, en forscht no, wua de Tjristus jebuare woare sull. See oba säde too am: Enn Betlehem enn Judäa; dan aulsoo steit derjch dän Profeet jeschräwe: „En dü Betlehem, emm Judischen Laund, dü best nijch de jerinjsta unja de Firste Harscha enn Judäa; dan üt die woat een Harscha häa kohme, dee mien Voltj Iesrael weide woat“. {Micha 5,1} Donn roopt Heroodes de Stearnforscha heemlijch, en forscht ahn jeneiw üt no de Tiet wanea de Stearn verndach jekohme wea; en hee schetjt ahn no Betlehem, en säd: Goht en forscht jeneiw no daut Tjint; en wann jie daut jefunge ha, dan sajcht mie daut, doamet uck etj kohm omm daut auntobäde. See oba, aus see däm Tjeenijch jeheat haude, jinje see han. En tjitj, de Stearn, dän see emm Morjelaund jeseehne haude, jintj ver ahn, bottet äwa de Städ stohne bleef, wua daut Tjint wea. Aus see oba däm Stearn sache, freide see sich sea. En see tjeeme ennet Hüs enenn, en sache daut Tjint met Maria, siene Mutta, en see volle ver am han, en bäde daut Tjind aun, en see muake äaren Schauts op, en opfade am Jeschentje: Gold, en Weiruuk, en Miren. En aus see emm Droom von Gott jewoarnt worde, nijch tridj no Heroodes too gohne, reisde see opp eenen aundren Wajch enn äa Laund. Aus see oppem Tridwajch weare, tjeem däm Harr sien Enjel no Joosaf emm Droom en säd: Stoh opp, nehm daut Tjint en siene Mutta en ran no Ejipten, en bliew doa, bott etj die saje woa; dan Heroodes woat daut Tjint seatje, omm daut ommtobrinje. Hee stund opp, nehm daut Tjind en siene Mutta, enne Nacht, en reisd no Ejipten. En hee bleef doa bott Heroodes jestorwe wea, omm daut erfellt wudd, waut von däm Harrn jesajcht es derjch dän Profeet, de doa sajcht: „Ut Ejipten ha etj mien Sän jeroopt“. {Hos.11,1} Heroodes wea sea doll, aus hee sach, daut hee von de Stearnforscha hinjagohne wea; en hee schetjt no Betlehem en de gaunse Ommjäajend, omm aule Junges, unja twee Joa en jinja, doot tomoake, no de Tiet, de hee von de Stearnforscha jeneiw erfoahre utjeforscht haud. Doa word erfellt, waut derjch dän Profeet Jeremia jesajcht es, de doa sajcht: „Eene Stemm es enn Rama jeheat worde, Hiele en väl Kloage: Raheel hielt äwa äare Tjinja, en see well sich nijch treeste lohte, dan dee send nijch mea“. {Jeremia 31,15} Oba aus Heroodes jestorwe wea, seeh, doa tjeem däm Harr sien Enjel, emm Droom, no Joosef enn Ejipten en säd: Stoh opp, en nehm daut Tjint en siene Mutta, en tratj tridj no daut Laund Iesrael; dan dee send jestorwe, de daut Tjint ommtobrinje sochte. Hee stund opp, nehm daut Tjint en siene Mutta, en tjeem enn daut Laund Iesrael. Aus hee oba head, daut Archelaus äwa Judäa rejead, enn sien Voda Heroodes siene Städ, haud hee Angst doa han too gohne; en aus hee emm Droom jewoarnt wort, jintj hee enn de Jäajend von Galiläa. En hee tjeem no de Staut, jenant Natsaret; doamet wudd erfellt, waut derjch de Profeete es jesajcht worde: „Hee saul Natsareena jenant woare“. Enn de Doag tjeem oba Jehaun de Deepa Taufa enn prädijd enne Wieste enn Judäa en säd: Doot Buesse, dan daut Himmelritj es dijchtbie jekohme! Daut es dee, von däm de Profeet Jesaja räd, en säd: „Ne Stemm de doa roopt enne Wieste: Moakt däm Wajch fe däm Harr reed, moakt sien Stijch jlitjt“. {Jes.40,3} Hee oba, Jehaun, haud siene Tjleeda von Kameelhoa, en eenen ladanen Gort omme Lende; sien Äte wea oba Heischratje en willa Honijch. Doa tjeeme no am, üt Jerusalen en gauns Judäa en von de gaunse Jäajend aum Jordan; en see wurde von am emm Fluss Jordan jedeept jetauft, enn däm see äare Sinde betjannde. Oba aus hee väl, Farisäa en Sadutsäa, no siene Taufe kohme sach, säd hee too ahn: Jie Schlangebroodsel! Wäa haft jünt jewoarnt von daut kohmende Jerejcht wajch too rane? Brinjt Frucht väa, dee däm Ommdentje Buesse weat es; en dentjt jünt nijch, bie jünt selfst, too saje: Wie ha Obraum aus tom Voda; dan etj saj jünt, daut Gott kaun, däm Obraum, üt dise Steena Tjinja erwatje. Daut Biel es oba aul aun de Beem, aune Wartel jelajcht; jieda Boom, de nijch goode Frucht brinjt woat aufjehackt en emm Fia jeschmäte. Etj tauf deep jünt met Wota, too de Buesse; oba dee doa no mie tjeemt es stoatja aus etj, siene Schooh too droage sie etj nijch weat tijchtich; Dee woat jünt met däm Heiljen Jeist en Fia taufe. Hee haft de Jeträajde Scheffel enn siene Haunt, en hee woat siene Draschdäl von Grunnt rein moake en sien Weit emm Spitja Schien brinje, oba daut Sprie woat hee met eewijch brennendem Fia vebrenne. Donn tjeem Jesus von Galiläa nom Jordan no Jehaun, omm sich von am taufe too lohte. Jehaun oba wull daut nijch doone, en säd: Etj ha needijch, von die jetauft too woare, en dü tjemmst no mie? Jesus oba auntwuad en säd too am: Loht daut nu soo senne; dan soo jeziemt daut ons, aule Jerajchtijchtjeit too erfelle. Donn leet hee am daut too. Aus Jesus jetauft wea, tjeem hee fuats ütem Wota rüt; en tjitj, de Himmel muak sich am op, en hee sach däm Jeist Gottes, aus ne Duw rauf kohme en opp am kohme. En seeh, eene Stemm tjeem ütem Himmel, dee säd: Dit es mien leefsta Sän, aun däm etj Wooljefaule jefunge ha. Donn word Jesus vom Jeist enne Wieste jefeaht, omm doa vom Diewel vesocht too woare; en aus hee veatijch Doag en veatijch Nacht jefaust haud, donn hungad am. En de Veseatja tjeem no am en säd: Wann dü Gott sien Sän best, dan saj, daut dise Steena selle Broot woare. Hee oba auntwuad en säd: Daut steit jeschräwe: „Nijch vom Broot auleen saul de Mensch läwe, oba von jiedrem Wuat, daut üt Gott sien Mül ütjeit“. {5Mose 8,3} Donn nehm de Diewel am met, enn de heilje Staut, en stald am opp de Tempelspets en säd too am: Wann dü Gott sien Sän best, dan sprinj schmiet die hia rauf, dan daut steit jeschräwe: „Hee woat siene Enjel wäajen die befäle jäwe, en dee woare die oppe Henj droage, doamet dü dien Foot nijch aun eenen Steen statst“. {Ps. 91,11-12} Jesus säd too am: Wada steitet doa jeschräwe: „Dü saust dän Harr dien Gott nijch oppe Proow stale“. {5Mose 6,16} Wada nehm de Diewel am no een sea huagen Boajch, en wees am aule Ritje oppe Welt en äare Harlijchtjeit en säd too am: Aul dit well etj die jäwe, wann dü ver mie dohlfälst en mie aunbäde woascht. Jesus säd too am: Goh wajch, von mie Soton! Dan daut steit jeschräwe: „Dü saust dien Harr en Gott, aunbäde en am auleen deene“. {5Mose 6,13} Donn veleet de Diewel am, en tjitj, de Enjel tjeeme no am en deende am. Aus hee head, daut Jehaun jefange jenohme wea, jintj hee no Galiläa; en hee veleet Natsaret en tjeem en wohnd enn Kapernaum, daut aum See Tiberius lijcht, enn de Jäajend bie Sebulon en Naftalie; omm dautet erfellt word, waut derjch däm Profeet Jesaja jesajcht es, de doa sajcht: „Daut Laund Sebulon en daut Laund Naftalie, aum See, aun jane aundre Sied vom Jordan, daut heidnesche Galiläa; daut Voltj, daut emm Diestren saut, haft een grootet Lijcht jeseehne, en dän, dee em Laund en em Schaute vom Doot saute, ahn es een Lijcht oppjegohne“. {Jes.9,1-2} Von doa aun funk Jesus aun too prädje, en too saje: „Doht Busse, dan daut Himmelritj es dijchtbie jekohme“. Aus hee aum galiläashe See jintj, sach hee twee Breeda, Siemoon, dee uck Peeta heet, en Aundreas sien Brooda, de een Nat emm See schmeete, dan see weare Fescha. En hee säd too ahn: „Kohmt met mie met, en etj woa jünt too Menschefescha moake“. See veleete platzlijch äa Nat en jinje met am met. En aus hee von doa wieda jintj, sach hee twee aundre Breeda: Joakopp, dän Tsebedäus sien Sän, en Jehaun, sien Brooda, met äa Voda Tsebedäus emm Schepp, en fletjte äare Nats, en hee roopt ahn. Donn veleete see platzlijch daut Schepp en äa Voda en jinje met am met. En Jesus jintj derjch gauns Galiläa, en leahd enn äare Sienagooge en prädijd daut Evanjeelium von daut Ritj en heeld aule Krankheite en Liedenschoffte emm Voltj. En hee word bekaunt beriemt enn gauns Sierean; en see brochte no am aule Liedende, dee veschiedenste Krankheite haude en met Weedoag jetjwält weare, en dee met beese Jeista besäte weare en moontsijchtich en dee jelämt weare; en hee heeld dee aula. En väl Voltj von Galiläa, en Dekapolis, en Jerusalem, en Judäa, en hinja däm Jordan, tjeem am hinjaraun. Aus hee oba daut Voltj sach, jintj hee opp däm Boajch; en aus hee sich dohl jesat haud, tjeeme siene Jinja no am. En hee muak sien Mül op en leahd ahn en säd: Seelijch send dee, de Oam send emm Jeist, dan ahn jeheat daut Himmelritj. Seelijch send de Trüarende, dan dee woare jetreest woare. Seelijch send de Saunftmootje, dan dee woare de Welt daut Laund oawe. Seelijch send dee, dän no Jerajchtijchtjeit hungat en darscht, dan dee woare saut woare. Seelijch send, de Boaremhoatjche, dan dee woare met Erboarme beschentjt woare. Seelijch send dee, dee een reinet Hoat habe, dan dee woare Gott seene. Seelijch send dee, dee sich omm Fräd bemäje, dan see woare Säns Gottes jenant woare. Seelijch send dee, dee omm Jerajchtijchtjeitswelle vefoljt woare, dan ahn jeheat daut Himmelritj. Seelijch se jie, wann see jünt veachte en vefolje en aulahaunt beeset äwa jünt räde waut nijch de Woahrheit es omm mienet haulwe. Freit jünt en siet frooh, dan jün Loon es emm Himmel groot; dan soo ha see de Profeete vefoljt, dee ver jünt weare. Jie send daut Solt de Ead; oba wann daut Solt dän Jeschmack veloare haft, met waut saulet jesollte woare? Daut es too nuscht too brucke, aus rüt too schmiete en von Mensche too veklunje. Jie send daut Lijcht de Welt. Ne Staut, dee hüach oppem Boajch lijcht jebut es, kaun nijch vestoake woare. Ne Laump woat nijch aunjestetjt en dan unja en Jefäss jestalt, oba opp en Laumpejestall, en de jeeft Lijcht fe aul dee, dee emm Hüs send. Soo loht jün Lijcht ver de Mensche schiene, daut see jüne goode Woatje seene en jün Voda, de emm Himmel es, veharlijche. Dentjt nijch, daut etj jekohme sie, daut Jesatz oda de Profeete opptohäwe venijchte, äwatsied too brinje; etj sie nijch jekohme, opptoohäwe, oba too erfelle. Dan woahrhauftijch, saj etj jünt: Bett de Himmel en de Ead vegohne woare, saul nijch een Punkt oda een Sträatj von daut Jesatz vegohne, bottet aules erfellt es. Wäaemma eent von dise jerinjste Jeboote opphäwt bratjt, en soo de Mensche leaht, woatet de Jerinjsta heete emm Himmelritj; oba wäaemma de deit en leaht, dee woat groot senne emm Himmelritj. Dan etj saj jünt: Wann jüne Jerajchtijchtjeit nijch väl bäta es aus de Schreftjeleade en Farisäa äare, dan woa jie nijch enn daut Himmelritj enenn kohme. Jie ha jeheat, daut too de Oole jesajcht wea: Dü saust nijch ommbrinje dootmoake; wäa oba doch ommbrinje woat, woat ver daut Jerejcht kohme. Oba etj saj jünt, daut wäa äwa sien Brooda ohne Grunt doll es, es ver däm Jerejcht schuldijch; oba wäa too sien Brooda sajcht: Dü Raka! Dommkopp, ladja Kopp Es schuldijch verrem huagen Rot too kohme. Wäa oba sajcht: Dü Noa Gottloossa! Dee es schuldijch en daut Halenfia too kohme. Wann dü diene Gow no däm Aultoa brinjst, en die doa biefält, daut dien Brooda waut jäajen die haft, dan loht diene Gow doa ver däm Aultoa en goh eascht han, en moak äwareen met dienem Brooda, en dan kohm, en brinj diene Gow. Seeh, daut dü met dien Jäajna schwind äwareen tjemmst, soo lang jie oppem Wajch send; daut de Jäajna die nijch däm Rejchta äwajäwt, en de Rejchta die däm Deena äwajäwt, en hee die emm Jefentjniss schmit. Woahrhauftijch etj saj die: Dü woascht von doa nijch rüt kohme, bott dü daut latste Tsent betohlt hast. Jie ha jeheat, dautet too de Oole jesajcht es: Dü saust nijch de Eehe bräatje. Etj oba saj jünt, daut wäaemma een Frümensch auntjitjt, omm äa too habe, dee haft enn sien Hoat aul de Eehe met äa jebroake. Wann dien rajchtet Uag die veleide deit, dan riet daut üt en schmiet daut von die, dan daut es bäta, daut eent von diene Jläda too veleare, aus daut dien gaunse Lief sull enne Hal jeschmäte woare. En wann diene rajchte Haunt die veüasoakt toom sindje, dan hack dee auf en schmiet dee wajch; dan daut es bäta fe die, daut eent von diene Jläda too veleare, en nijch dien gaunsa Lief sull enne Hal jeschmäte woare. Daut es oba jesajcht: Wäa siene Frü velaht, saul äa een Scheidebreef jäwe. Oba etj saj jünt: Wäa siene Frü woat velohte, buta aus fe Eehebruch, de drift äa tom Eehebruch; en wäa ne velohtne Frü friet, dee bratjt de Eehe. Wada ha jie jeheat, dautet too de Oole Tiet jesajcht es: Dü saust nijch faulsch schweare, dü saust oba däm Harr dien Vespräatje hole. Etj oba saj jünt: Schweare äwahaupt nijch; nijch biem Himmel, dan daut es Gott sien Troon; noch bie de Ead, dan see es fe siene Feet ne Footbeintj; noch bie Jerusalem, dan daut es däm groote Tjeenijch siene Staut; noch Schweet uck nijch bie dien Kopp, dan dü kaunst nijch een Hoa Witt oda Schwoat moake. Jün Wuat oba saul senne: Jo, Jo; en, Nä, Nä; waut mea es aus daut, es vom Beesen. Jie ha jeheat, dautet jesajcht es: En Uag fe en Uag, en ne Tän fe ne Tän. Etj oba saj jünt: Jie säle däm Beesen nijch wadastohne; oba wann die eena aune rajchte Back schlohne woat, hool am uck de aundre han. En wann sich wäa met die rejchte well en dien Rock wajch näme, däm loht uck dien Mauntel. En wann wäa die velangt eene Miel met am too gohne, dan goh twee met am. Jeef däm, dee die no waut prachat, en saj am nijch auf, wäa waut von die liee well. Jie ha jeheat, dautet jesajcht es: Dü saust dienen Näajchsten Noba leef ha, en dienen Fient saust dü hausse. Oba etj saj jünt: Siet jüne Fiend goot; säajnt, dee jünt vefluche; doot goodet, de jünt hausse; bäd väa dee, dee jünt beleidje en vefolje, omm daut jie, jün himmlischa Voda, siene Säns senne tjenne; dan hee lat siene Sonn opp gohne äwa de Beese en Goode Mensche, en latet räajne äwa Jerajchte en Onnjerajchte. Dan wann jie goot send, dee jünt goot send, waut verren Loon ha jie doafäa? Doone nijch de Zollbeaumte Heide daut selwje? En wann jie bloos jüne Breeda bejreesse, waut doo jie besondret? Doone de Heide Zollbeaumte nijch daut selwje? Doaromm sell jie vollkohme senne, soo aus jün Voda emm Himmel vollkohme es. Seeht jünt väa, daut jie jüne Gow Jerajchtijchtjeit, nijch ver Mensche eewe, met dän Senn daut jie welle jeseehne senne; wann oba nijch, dan ha jie tjeen Loon von jünem Voda emm Himmel. Wann dü diene Gow jeefst, doo nijch ne Trompeet verrop blose lohte, soo aus de Heijchla doone, enne Sienagooge, en oppe Gausse, omm von Mensche jeeat too woare. Enn Woahrheit saj etj jünt, see ha äa Loon emfange. Oba wann dü diene Gow jeefst, dan loht diene lintje nijch weete, waut diene rajchte deit, omm daut diene Gow emm Jeheeme es; en dien Voda, dee emm Jeheeme seene kaun, woat die beloohne. En wann dü bädst, sie nijch soo aus de Heijchla, dee doa jearen stohne en bäde enn de Sienagooge en opp de Gaussatje, omm daut Mensche ahn seene selle. Woahrhauftijch, etj saj jünt, dee ha äa Loon emfange. Dü oba, wann dü bäde deist, dan goh enn diene Koma, en no däm dü diene Däa veschlohte hast, bäd too dienem Voda emm Jeheemen; en dien Voda, dee emm Jeheemen seene kaun, woat daut die aul hia beloohne. En wann jie bäde, sell jie nijch väle Wead plaupre soo aus de Heide; dan dee meene, daut ahn woat jeheat woare, wann see väl Wead brucke. Jie selle ahn nijch no moake, senne aus dee, dan jün Voda weet, waut jünt fällt, eea jie am doanoh bedde. Jie bäd soo: Ons Voda emm Himmel! Dien Nome woat jeheilijcht. Dien Ritj Himmelritj saul kohme. Dien Welle saul jedohne woare aus emm Himmel soo uck oppe Ead. Ons Broot fe disem Dach bett Morje jeef ons vondoag. En vejäw ons onse Schult, soo aus wie onse Schuldna aun ons veschuldijcht ha vejäwe. En brinj ons nijch enn Veseatjung, oba rad ons vom Beesen. dan soo aus jie Mensche äare Fehla vejäwe, soo woat jün himmlischa Voda jünt uck vejäwe. Oba wann jie Mensche äare Fehla nijch vejäwe, soo woat jünt de Voda jüne Fehla uck nijch vejäwe. Oba wann jie fauste, seel jie nijch diesta tjitje aus de Heijchla; dan see vestale äare Jesejchta, daut Mensche aun ahn seene selle daut see fauste. Enn Woahrheit saj etj jünt: Dee ha äa Loon emfange. Wann dü oba fauste deist, soo saulw dien Haupt en wausch dien Jesejcht, omm dautet nijch soo ütsit, ver Mensche, daut dü fauste deist, oba dien Voda, dee emm jeheemen es; en dien Voda, dee emm jeheemen seene kaun, woat die doafäa beloohne. Saumelt jünt nijch Schauts Ritjdom oppe Ead, wua Motte en Rost daut venijchte tjenne, en wua Deew daut no growe tjenne en stäle. Saumelt jünt oba Schauts emm Himmel, wua Motte en Rost daut nijch venijchte tjenne, en wua Deew nijch tjenne no Growe en stäle. Dan wua dien Schauts es, doa woat uck jün dien Hoat senne. Daut Lijcht fe dän Tjarpa es daut Uag; wann dien Uag rein opprejchtijch es, soo woat dien gaunsa Tjarpa Lijcht dach senne. Oba wann dien Uag doll es nijch rein, dan woat de gaunse Tjarpa diesta senne. Wann oba daut Lijcht, daut enn die es, Stockdiesta es, woo groot woat dan de Diestaness senne! Tjeena kaun twee Harrn deene; oda hee woat däm eenen hausse, en däm aundren goot senne, oda hee woat sich aun eenem hoole, en däm aundren veachte. Jie tjenne nijch Gott uck dän Mamoon deene. Doaromm saj etj jünt: Doot jünt nijch Sorje moake omm jün Läwe, waut jie äte en drintje woare, uck nijch fe jün Tjarpa, waut jie auntratje woare. es daut Läwe nijch mea aus Äte? En de Tjarpa mea aus Tjleeda? Tjitjt de Väajel unjrem Himmel aun; dee seie nijch, dee arnte nijch, see saumle uck nijch enn Spitjasch; en jün himmlischa Voda foodat dee doch. See jie nijch väl mea weat aus dee? Wäa von jünt, kaun derjch Sorje siene Hejcht een tjleen bät velenjre? En wuaromm se jie besorjt omm de Tjleeda? Tjitjt no de Lelje oppe Stap, woo de wausse; dee oabeide nijch, spenne uck nijch. Etj saj jünt, daut soogoa Salamo enn aul siene Harlijchtjeit wea nijch aunjetjleet soo aus eene von dee. Wann Gott daut Grauss oppe Stap soo tjleedet, daut vondoag steit en morje emm Owe jeschmäte woat, soo tjleede deit, woat hee jünt nijch väl mea doone, o jie Tjleenjleewje? Doaromm sell jie nijch besorjt senne en saje: Waut woa wie äte? oda: Waut woa wie drintje? oda: Waut sell wie auntratje? Doanoh seatje de Heide. Oba jün himmlischa Voda weet, daut jünt daut aules fällt. Oba seatjt daut easchte no Gott sien Ritj en no siene Jerajchtijchtjeit, dan woat jünt daut aules toojelajt woare. Doaromm sorjt nijch fe Morje, dan de Morje woat fe sich selfst sorje. Jieda Dach haft jenuach Ploag. Doot nijch rejchte, soo daut jie nijch jerejcht woare. Dan met waut verrem Jerejcht jie rejchte, woa jie uck jerejcht woare; en met waut fe Mott jie mäte, woat jünt toojemäte woare. Wuaromm sittst dü dän Schpletta enn dien Brooda sien Uag, en dän Baultje enn dienem Uag moatjst dü nijch? Oda woo west dü too dien Brooda saje: Loht mie dän Schpletta üt dienem Uag rütnehme, en tjitj, de Baultje es enn dienem Uag? Dü Heijchla, tratj eascht dän Baultje üt dien Uag erüt, en dan woascht dü kloa senne, omm dän Schpletta ütem Brooda sien Uag too tratje. Jeeft nijch daut Heilje de Hunj, en schmiet jüne Perle nijch verre Schwien, daut see dee nijch vetraumple met äare Feet en sich ommdreie en jünt veriete. Bedd, en daut woat jünt jejäft woare; seatjt, en jie woare finje; kloppt aun, en daut woat jünt opjemoakt woare. Dan jiedra Beddenda emfangt, en de Sätjenda finjt, en jiedrem Aunkloppendem woat opjemoakt. Oda es unja jünt een Mensch, wann sien Sän omm Broot bedde froage wudd, hee am een Steen jäwe wudd? Oda, wann hee am omm een Fesch bedde wudd, woat hee am eene Schlang jäwe? Wann jie dan, dee jie schlacht send, doch weete jie jüne Tjinja goode Gowe too jäwe, woo väl mea woat jün Voda emm Himmel jünt goode Gow jäwe, dee am froage bedde? Aules aulsoo wautemma, jie welle, daut de Mensche jünt doone selle, daut doot uck jie ahn; dan daut es daut Jesatz en de Profeete. Goht enenn derjch de enje Puat; dan de Puat es wiet en de Wajch es breed, de ennt Vedaumnis feaht, en väle send daut, dee derjch de enenn gohne opp däm Wajch. En de Puat es enj, en de Wajch es schmaul, de toom Läwe feaht, en daut send weinijch, dee dän finje. Seeht jünt väa fe de faulsche Profeete, dee enn Schopstjleeda no jünt kohme, oba ennalijch emm Hoat send see rietende Wilw. Aun äare Frucht woa jie ahn ertjane. Woare Wiendruwe vom Stachelstruk jeploke, oda Fieje von Distle? Aul soo, brinjt jieda gooda Boom goode Frucht; oba de fula schlajchta Boom brinjt schlajte Frucht. En gooda Boom kaun nijch schlajte Frucht brinje, en een fula Boom goode Frucht brinje. Jiedra Boom, de nijch goode Frucht brinjt, woat aufjehackt en emm Fia jeschmäte. Doaromm aun äare Frucht woa jie dee ertjane. Nijch jiedra, dee too mie sajcht: Harr, Harr! Woat enn daut Himmelritj enenn kohme, bloos dee mien Voda sien Welle deit, dee emm Himmel es. Daut woare väl, aun janem Dach, too mie saje: Harr! Harr! Ha wie nijch enn dien Nome profezeit, ha wie nijch enn dien Nome Diewel ütjedräwe, en ha wie nijch enn dien Nome väl groote Woatje jedohne? Dan woa etj ahn betjanne: Etj ha jünt noch nie jetjannt; goht wajch von mie, jie Jesatzloose! Wäaemma, dee dise miene Wead heat en dee deit, däm woa etj met ennen kluaken Maun vejlitje, dee sien Hüs opp ennen Steen büd. Aus enn groota Räajen tjeem, en de Stroom tjeem, en de Wint blosd, en toobd jejen daut Hüs, en daut voll nijch; dan daut wea opp ennen Steen jebut. En wäaemma, dise miene Wead heat en dee nijch deit, dee woat met eenem Noa vejlitjt woare, dee sien Hüs oppem Saunt büd. En de groota Räajen tjeem, en de Wotastroom tjeem, en de Wint blosd en toobd omm daut Hüs; en daut voll, en de Faul wea groot. En daut passead, aus Jesus diese Wead ütjerät haud, donn staund daut Voltj äwa siene Leah; dan hee leahd ahn aus eena, de Vollmacht haud, en nijch aus äare Schreftjeleade. Aus hee vom Boajch rauf tjeem, jinje am väl Mensche hinjaraun. En tjitj, een Utsautsja tjeem, en voll dohl ver am en säd: Harr, wann dü west, kaunst dü mie rein moake. En hee Jesus stratjt siene Haunt üt, read am aun en säd: Etj well; sie rein! En platzlijch wea hee vom Utsauts rein. En Jesus säd too am: Seeh die väa, saj daut tjeenem; oba goh han, wies die däm Priesta, en brinj daut Oppfa Gow, de Mooses aunjeordnet haud, fe ahn een Tätjen. Aus hee enn Kapernaum enenn tjeem, tjeem en Hauptmaun no am, en prachad am en säd: Harr, mien Tjnajcht lijcht Tus jelämt en woat sea jetjwält Weedoag. En Jesus säd too am: Etj well kohme en am heele. De Hauptmaun oba auntwuad en säd: Harr, etj sie daut nijch weat, daut dü unja mien Dack tjemmst; oba saj een Wuat, en mien Tjnajcht woat jeheelt. Dan uck etj sie een Mensch, unja Harscha en ha Soldote unja mie; en etj saj too eenem: Goh doa han, en hee jeit; en too eenem aunderen: Kohm hea, en hee tjeemt; en too mienem Tjnajcht: Doo daut! En hee deit daut. Oba aus Jesus daut head, wundad hee sich en säd too dän, dee met am jinje: Woahrhauft, saj etj jünt, enn Iesrael ha etj soo grooten Gloowe nijch jefunge. Etj saj jünt oba, daut väl vom Ooste en vom Waste kohme woare en met Obraum en Iesak en Joakopp aum Desch sette emm Himmelritj, oba de Säns vom Ritj woare rüt enn de Diestaness Hal jeschmäte woare; doa woat senne Hiele en Täne tjnirsche. En Jesus säd too däm Hauptmaun: Goh han, dü saust ha, aus dü jejleewt hast. En sien Tjnajcht wea von de Stund aun jesunt. En aus Jesus enn Peeta sien Hüs jekohme wea, sach hee Peeta siene Schwieamutta krank met Feeba, emm Bad. En hee foot äa aune Haunt, en daut Feeba veleet äa; en see stund opp en deend am ahn. Ausset oba Owent wort, brochte see väl Besätne no am, en hee dreef de Jeista rüt met een Wuat, en hee heeld aule Liedende, doamet erfellt woat, waut derjch dän Profeet Jesaja jesajcht es, dee doa säd: „Hee haft onse Schwakheit opp sich jenohme, en druag onse Krankheite“. {Jes.53,4} Oba aus Jesus väl Mensche omm sich sach, befool hee, aun daut aundre Eewa äwa too foahre. En een Schreftjeleada tjeem doatoo en säd too am: Leahra, etj well die no folje, wuämma dü han jeist. En Jesus säd too am: De Fass ha Lajcha, en de Väajel emm Himmel ha Nasta, oba de Menschesän haft nijch, wua hee sien Haupt hanlaje kaun. Enn aundra von siene Jinja säd too am: Harr, loht mie, eascht gohne en mien Voda begrowe. Oba Jesus säd too am: Folj mie no, en loht de Doodje äare Doodes begrowe. En aus hee enn daut Schepp steajch, tjeeme siene Jinja met am met. En tjitj, doa tjeem en groota Storm oppem Mäa, soo daut de Walle äwa daut Schepp schluage; hee oba schleep. De Jinja tjeeme, en watjte am opp en säde: Harr, rad ons, wie kohme omm! En hee säd too ahn: Wuaromm ha jie angst, jie Tjleenjleewje? Donn stund hee opp en beschwijcht dän Wint en daut Mäa, en daut word sea stell. En de Mensche vewundade sich oba en säde: Waut es dit fe Eena Maun, daut uck de Wint en daut Mäa am horjche unjadon send? En aus hee nom aundren Eewa tjeem, enn daut Gadareena Gargessena Laund, tjeeme am twee Besätne Manna entjäjen, dee üte Jräwa rüt kaume, en weare sea jefäadlijch, soo daut tjeena sich woagd opp dän Wajch too gohne. En seeh, see schreaje en säde: Waut ha wie met die too doone, Sän Gottes? Best dü jekohme, ons verre Tiet too tjwäle? Doa wea oba wiet auf von ahn eene groote Häad Schwien, dee doa grosde. De beese Jeista oba bedde am, en säde: Wann dü ons rüt drifst, dan schetj ons enn de Schwiens Häad enenn. En hee säd too ahn: Goht han. Donn fuahre see erüt, en fuare enn de Schwien enenn. En tjitj, de gaunse Häad schmeet sich vom Eewa emm Mäa enenn, en vesope emm Wota. Oba de Schwienshoads rande wajch en tjeeme enne Staut en vetalde aules uck waut met de Besätne passeat wea. En tjitj, de gaunse Staut tjeem rüt, Jesus entjäjen, en aus see am sache, bedde see am, daut hee äare Jäajend velohte sull. En hee steajch en daut Schepp, en fua no de aundre Sied en tjeem enn siene eajne Staut. {#(Kap.4,13)} En tjitj, see brochte eenen Jelämden no am, dee opp een Bad lach; en aus Jesus äa Gloowe sach, säd hee too dän Jelämden: Sie gootsmootes, Tjind, diene Sinde send die vejäwt. En tjitj, eenje von de Schreftjeleade säde too sich selfst: Disa lestat. En aus Jesus äare Jedanke sach, säd hee: Wuaromm ha jie schlachte Jedanke enn jünem Hoat? Dan waut es leijchta, too saje: Diene Sinde send die vejäwt, oda too saje: Stoh opp en goh? Oba daut jie weete selle, daut de Menschesän opp Ead jewault haft de Sinde too vejäwe. Dan säd hee too däm Jelämden: Stoh opp, nehm dien Bad en goh no dien Hüs. En hee stund opp en jintj no sien Hüs. Aus de Mensche daut sache, haude see Angst vewundade sich en veharlijchte Gott, dee soone Vollmacht Jewault de Mensche jejäft haft. En aus Jesus von doa wieda jintj, sach hee een Mensch aum Zollhus sette, dee Matäus heet, en säd too am: Kohm met mie met. En hee stund opp en jintj met am met. En daut passead, aus hee enn däm Hüs aum Desch saut lach, tjitj, doa tjeeme väl Zollmanna en Sinda, en saute aum Desch met Jesus en siene Jinja. En aus de Farisäa daut sache, säde see too siene Jinja: Wuaromm at jün Leahra Meista met Zollmanna en Sinda? Oba aus hee [Jesus] daut head, säd hee: De Stoatje brucke dän Dokta nijch, bloos de Kranke. Oba goht han en leaht, wautet es meent: „Etj well Erboarme en nijch Opfa Schlachtopfa “; {Hos.6,6} dan etj sie nijch jekohme, de Jerajchte too roope, oba de Sinda sich betjeare. Donn tjeeme Jehaun siene Jinja no am en säde: Wuaromm doo wie en de Farisäa foaken fauste, oba diene Jinja fauste nijch? En Jesus säd too ahn: Tjenne däm Briegaum siene Jast trüarijch senne, soo lang aus de Briegaum bie ahn es? Daut woare Doag kohme, doa de Briegaum von ahn woat wajchjenohme woare, en dan woare see fauste. Oba tjeena satt een niejet Fletj Tseijch opp een oolet Tjleet; dan daut Fletj woat von däm Tjleet loosriete, en daut Loch woat oaja jrata. Uck deit maun nijch nieen Wien enn oole Wienladasch; en de Wien woat vejeete, en de Wienladasch twei gohne; oba maun deit nieen Wien enn niee Wienladasch, en dan bliewe beid erhoole. Aus hee soo too ahn räd, tjitj, doa tjeem een Väastohna enenn en schmeet sich ver am han en säd: Miene Dochta es nu jrod jestorwe; oba kohm en laj diene Haunt opp äa, en see woat läwe. En Jesus stund opp en jintj am hinjaraun, en siene Jinja. En tjitj! Eene Frü, dee twalf Joa Moonatfluss haud, tjeem von hinje en read dän Soom {4Mose 15,37-39} von sien Rock aun; dan see säd too sich selfst: Wann etj bloos sien Rock aunrea, dan woa etj jesund jerat woare. Oba Jesus dreid sich omm, en aus hee äa sach, säd hee: Sie gootsmoots, Dochta; dien Gloowe haft die jeheelt. En de Frü wea jesunt von de Stund aun. En aus Jesus enn dän Väastohna sien Hüs tjeem en de Fleetespäla en daut lüde Jetimel von Mensche sach, säd hee: Goht rüt, dan daut Mäatje es nijch jestorwe, oba see schlapt. En see lachte am üt. Oba aus de Mensche aula erüt jejoagt weare, jintj hee enenn en nehm äare Haunt; en daut Mäatje stund opp. En dit Niess jintj en janem gaunsen Laut eromm. En aus Jesus von doa wieda jintj, tjeeme am twee Blinje hinjaraun, dee doa schreaje en säde: Erboarm die äwa ons, dü Doft sien Sän! Oba aus hee enn däm Hüs jekohme wea, tjeeme de Blinje no am; en Jesus säd too ahn: Jleew jie, daut etj daut doone kaun? See säde too am: Jo, Harr. Donn read hee äare Uage aun en säd: No jünem Gloowe sell jie tjriee. En äare Uage worde opjemoakt; en Jesus räd ahn strenj aun en säd: Seeht too, daut dit tjeena ennwoat! Oba see jinje rüt en muuke am bekaunt en janem gaunsen Laund. Aus see wach jinje, tjitj, donn brochte see eenen stommen Mensch no am, dee besäte wea. En aus de Diewel Demon rüt jedräwe wea, reed de Stomma. En de Mensche vewundade sich en säde: Niemols word soowaut en Iesrael jeseehne. Oba de Farisäa säde: Hee drift de Diewel rüt derjch dän bowaschten Diewel. En Jesus jintj derjch aul de Städa en Darpa en leahd enn äare Sienagooge en prädijd daut Evanjeelium vom Ritj en heeld jiedre Krankheit en jiedre Schwackheit. Oba aus hee daut Voltj sach, haud hee Erboarme met äwa ahn, wiel de Meed en enne Noot weare aus Schop, dee tjeen Hoad habe. Donn säd hee too siene Jinja: De Arnt es groot, oba weinijch Oabeida; bedd däm Harr äwa de Arnte, daut hee Oabeida schetjt enn siene Arnte. En aus hee siene twalf Jinja no sich jeroopt haud, jeef hee ahn Vollmacht äwa onnreine Jeista, omm de rüt too driewe, en uck aule Krankheit en Schwackheit too heele. De twalf Apostel äare Nomes oba send dise: De easchta, Siemoon, dee Peeta jenant wort, en Aundreas, sien Brooda; Jakobus, dän Tsebedäus sien Sän, en Johaun, sien Brooda; Filip en Bartolamäus; Toomas en Matäus, de Zollmaun; Jakobus, dän Alfäus sien Sän; en Lebäus, sien tweeda Nome wea Tadäus; Siemoon, de Kananäa, en Judas, de Iescharijot, dee am verode deed. Dise Twalw schetjt Jesus üt en befäld ahn en säd: Goht nijch opp eenen Wajch de Natsjoone, en goht nijch enn eene Samarietesche Staut; goht oba väl mea no de veloarne Schop von däm Hüs Iesrael. En wann jie hangohne, prädijcht en sajcht: Daut Himmelritj es noda jekohme. Heelt de Kranke, [watjt de Doodes opp], moakt de Utsautsje rein, en drift Diewel beese Jeista üt; emmsonst ha jie jetjräaje, jäft emmsonst. Veschauft jünt nijch Gold oda Selwa oda Messintj enn jün Gort, tjenne Tausche too hinjawäajes, uck nijch twee Tjleeda, oda Schooh, oda een Stock, dan de Oabeida es siene Noarinj vesorjung woat weat. Oba wann jie enne Staut oda enn een Darp enenn kohme, forscht, wäa doa weat es; en doa blieft, bott jie wajch gohne. Wann jie oba emm Hüs enenn kohme, dan jreest daut. En wann daut Hüs Weat es, dan loht jünem Fräd doaräwa kohme; wannet oba nijch Weat es, dan loht jünem Fräd tridj no jünt kohme. En wäaemma jünt nijch oppnämt, en jüne Wead nijch heare well, goht üt daut Hüs oda de Staut erüt en steewt dän Stoff von jüne Feet. Woahrhauftijch, saj etj jünt, daut woat däm Laund von Soodom en Gomora leijchta senne aum Jerejchtsdach aus fe de Staut. Tjitjt, etj schetj jünt aus Schop mank de Wilw; doaromm soo siet kluak aus de Schlange en eenfeltijch aus Düwe. Heed jünt oba fe de Mensche; dan dee woare jünt enn daut Jerejcht äwaleewre, en enn äare Sienagoge priejle; en uck ver Harscha en Tjeenije woa jie jebrocht ütjeleewet woare omm mienet haulwe, fe ahn en de Natsjoone een Zeijniss. Wann see jünt oba äwaleewre, siet nijch besorjt, woo oda waut jie saje selle; dan daut woat jünt enn jane Stund jejäft woare, waut jie saje selle. Dan jie send nijch de Rädende, oba däm Voda sien Jeist, de enn jünt räde woat. Daut woat oba de Brooda sien Brooda tom Doot äwaleewre, en de Voda daut Tjint; en de Tjinja jäajen de Ellre en woare ahn doot moake hanrejchte. En jie woare von aule Mensche jehausst woare omm mienen Nome haulwe. Oba wäa üthelt bot aum Enj, disa woat jerat woare. Wann see jünt oba enn dise Staut vefolje, dan rant no ne aundre; dan Woahrhauftijch, saj etj jünt, jie woare met de Städe enn Iesrael nijch too Enj senne, bott de Menschesän tjeemt. Een Jinja es nijch äwa sien Leahra Meista, en een Tjnajcht Sklow nijch äwa sien Harr. Daut es fe däm Jinja jenuach, daut hee es aus sien Leahra, en de Tjnajcht soo aus sien Harr. Wann see däm Hüsharr ha Belsebub jenant, woofäl mea dee too sien Hüs jeheare. Ferjcht jünt nijch fe ahn. Dan doa es nuscht toojedatjt, waut nijch opjedatjt, en vestoake, waut nijch bekaunt jemoakt woat. Waut etj jünt emm Diestre saj, daut woat emm Lijcht jeräd woare, en waut jie met däm Uah heare, daut prädijcht opp däm Hüsdak. En ängst jünt nijch fe dee, dee dän Tjarpa dootmoake, oba de Seel nijch dootmoake tjenne; ängst jünt oba mea fe däm, dee soo aus Seel en Tjarpa enne Hal vedoawe venijchte kaun. Woare nijch twee Spoalinja fe een Tsent vekofft? En nijch eent von dee fällt oppe Ead ohne jünen Voda; oba aun jünt send de Hoa oppem Kopp aula jetalt. Ferjcht ängst jünt nijch; jie send väl mea aus väl Spoalinja. Aulsoo jiedra, dee mie ver Mensche betjanne woat, däm woa uck etj ver mienem Voda betjanne, de emm enne Himmel es. Oba wäa mie ver Mensche veschmiete veläje woat, däm woa uck etj veschmiete veläje ver mien Voda emm Himmel. Dentjt nijch, daut etj jekohme sie, Fräd oppe Ead too brinje; etj sie nijch jekohme, Fräd too brinje, oba daut Schweat. Dan etj sie jekohme, däm Mensch Sän too tranne von sienem Voda, en de Dochta met äare Mutta, en de Schwieadochta met äare Schwieamutta; en däm Mensch siene Fiend woare siene eajne Famieljejlieda senne. Wäa Voda oda Mutta mea leef haft aus mie, es mient nijch weat; en wäa Sän oda Dochta mea leef haft aus mie, es miena Jesus too seene nijch weat; en wäa nijch sien Tjriez nehmt en mie nofoljt, es miena nijch weat. Wäa sien Läwe finjt, woatet veleare, en wäa sien Läwe velist omm mienet haulwe, woat daut finje. Wäa jünt oppnehmt, nehmt mie opp, en wäa mie oppnehmt, nehmt däm opp, dee mie jeschetjt haft. Wäa een Profeet oppnämt enn een Profeet sien Nome, woat eenen Profeetenloon tjrieje; en wäa eenen Jerajchten oppnämt enn en Jerajchten sien Nome, woat een Jerajchtenloon tjrieje. En wäaemma eenen dise Tjlanste Jerinjste mo met eenem Kuffel koldet Wota drentje woat, enn eenem Jinja sienen Nome, Woahrhauftijch etj saj jünt; daut woat am nijch ohne Beloohninj bliewe. En daut wea soo, aus Jesus siene Aunwiesung Befäle aun siene twalf Jinja verejcht haud, jintj hee von doa wieda, omm too leahre en too prädje enn äare Städa. Doa oba Jehaun emm Jefentjniss von Tjristus siene Woatje head, schetjt hee siene Jinja en leet am saje: Best dü, dee doa kohme sull, oda sell wie no eenen aundrem lüare? Jesus auntwuad en säd too ahn: Goht han en sajcht too Jehaun, waut jie seene en heare: De Blinje tjenne seene en de Lomme gohne, de Utsautsje woare rein en de Doowe tjenne heare, en Doodje stohne opp en de Oame woat daut Evanjeelium jeprädijcht; en seelijch es, dee sich nijch aun mie oajat twiewelt. Aus see tridj jinje, funk Jesus aun, too daut Voltj too räde, von Jehaun: Waut send jie ütjegohne enne Wieste too seene? Een Rua too seene, daut vom Wint han en häa beweajcht woat? Oda waut send jie rütjegohne too seene? Eenen Menschen, met saunfte Tjleeda jetjleet? Tjitjt, dee doa saunfte Tjleeda droage, send enn tjeenijchs Hiesa. Oda waut send jie rütjegohne too seene? Eenen Profeet? Jo, etj saj jünt, mea aus eenen Profeet. Dan disa esset, von däm jeschräwe steit: “Tjitjt, etj schetj mien Enjel Boote die verrop, dee dien Wajch ver die reed moake saul”. {Mal.3,1} Enn Woahrheit saj etj jünt, dee von Früess jebuare send, es tjeen jratra oppjestohne aus Jehaun de Taufa; oba de Tjlansta emm Himmelritj es jrata aus hee. Oba von de Doag Jehaun däm Taufa bott nu lit daut Himmelritj Jewault, en dee Jewault eewe, dee riete daut no sich. Dan aule Profeete en daut Jesatz habe profezeit bott Jehaun. En wan jie daut welle aunnäme hee es Elia, dee kohme sull. Wäa Uhre haft, tom heare, dee hea. Met wäm saul etj oba dit Jeschlajcht vejlitje? Daut es de Tjinja tofejlitje, dee aum Moatjtplautz sette en roope äare Jäajna too en saje: Wie ha jünt jepiept, en jie ha nijch jedaunst; wie ha jünt kloage Leida jesunge, en jie deede nijch hiele. Jehaun tjeem, deed nijch äte en nijch drintje; en see saje: Hee haft dän Diewel. De Menschesän es jekohme, at en drintjt, en see saje: Tjitjt, een Mensch, een Fräta en Wiensupa, de Zollmanna en de Sinda äa Frint; en de Weissheit es jerajchtfoadijcht jeworde von äare Tjinja. Donn funk hee aun, de Städa too schelle, wua hee de measchte Woatje Wunda jedohne haud, en haude sich doch nijch betjeat Busse jedohne: Wee die, Koratsin! Wee die, Betseeda! Weare de Woatje enn Tierus en Siedoon passeat, dee unja jünt passeade, see haude lenjst enn Saktseijch en enn Ausch Buesse jedohne sich betjeat. Doch saj etj jünt: dautet woat fe Tierus en Siedoon leijchta senne aum Jerejchtsdach aus jünt. En dü, Kapernaum, de dü bott aum Himmel nehejcht jehowe best, dü woascht bott enne Hal rauf jestat woare. Dan wann enn Soodom dee Woatje jedohne weare, dee bie die send jedohne worde, daut wea jebläwe bottem vondoagschen Dach. Doch saj etj jünt, daut woat däm Laund Soodom leijchta senne aum Jerejchtsdach aus die. Too de Tiet auntwuad Jesus en säd: Etj veharlijch dank die, Voda, Harr äwa Himmel en Ead, daut dü dit fe de Weise en Klucke Vestendje vestoake hast, en hast daut tjleene Tjinja jeopenboat; Jo, Voda; dan aulsoo wea daut wooljefaule ver die. Aule Dinje send mie äwajäft von mienem Voda. En tjeena tjannt dän Sän aus de Voda; en tjeena tjannt däm Voda buta de Sän, en wämemma de Sän daut openboare well. Kohmt häa no mie aula, dee jie mäje ha en belode send; etj well jünt Rü jäwe brinje. Nämt opp jünt mien Joch en leaht von mie; dan etj sie Saunftmootijch en von Hoate deemütijch; soo woa jie Rü finje fe jüne Seele. Dan mien Joch es saunft, en miene Laust es leijcht. Too de Tiet jintj Jesus aum Saubat derjch die Jeträajdefletja, en siene Jinja weare hungrijch, en funge aun de Oare too pletje, en too äte. Doa de Farisäa daut sache, säde see too am: Tjitj, diene Jinja doone waut aum Saubat nijch erlaubt es too doone. Hee säd oba too ahn: Ha jie nijch jeläse, waut Doft deed, aus am en dee met am weare, hungad? Woo hee emm Gotteshus jintj en aut de Broote de Gott jeweit weare, dee am doch nijch erlaubt weare too äte uck nijch dän dee met am weare, sonda weare auleen fe de Priesta? Oda ha jie nijch emm Jesatz jeläse, daut de Priesta aum Saubat emm Tempel dän Saubat veonnreinje en send Schultloos? Etj saj jünt oba, daut hia de es, de jratre es aus de Tempel. Wann jie oba ertjant haude, waut daut es: „Etj well Erboarme en nijch Schlachtopfa“, {Hosea 6,6} dan haud jie de Onnschuldje nijch veuadeelt. De Menschesän es uck een Harr äwa dän Saubat. En hee jintj von doa wieda en tjeem enn äare School Sienagoge. En tjitj, doa wea een Mensch, de haud eene vedräjchde Haunt. En see fruage am en säde: esset erlaubt, aum Saubat too heele? Omm daut see Uasoak jejen am haude, am too beschuldje. Oba hee säd too ahn: Wäa es mank jünt Mensche, dee een Schop haft, en daut aum Saubat emm Growe fällt, dee daut nijch wudd toohoole tjrieje en rüt hoole? Woo väl bäta es een Mensch aus een Schop. Doaromm doaf maun aum Saubat Goodet doone. Donn säd hee too däm Mensch: Stratj diene Haunt üt! En hee stratjt dee üt; en dee wea jesunt soo aus de aundre. De Farisäa jinje rüt en hilde Rot jäajen am, woo see am ommbrinje kunne. Oba aus Jesus daut erfoahre haud, jintj hee von doa wajch. En väl Voltj foljde am no, en hee heeld dee aula en hee woarnd ahn, daut see am nijch sulle openboa moake, omm dautet erfellt woare sull, waut jesajcht wea derjch dän Profeet Jesaja, dee doa säd: „Tjitjt, mien Tjnajcht däm etj ütjewält ha, mien Leefsta, aun däm miene Seel jefaule jefunge haft; etj woa mien Jeist opp am laje, en hee woat de Natsjoone daut Jerejcht bekaunt moake. Hee woat nijch striede uck nijch schriee, uck tjeena woat siene Stemm oppe Gausse heare; een ennjetjnetjtet Rua woat hee nijch tweibräatje, en eene Dacht Flauss de noch flemmat woat hee nijch ütlasche, bott hee daut Jerejcht ütjefeat haft toom Jewenna; en opp sien Nome woare de Natsjoone äare Hopninj sate“. {Jes.42,1-4} Donn brochte see no am eenem Besätnen, dee Blint uck Stomm wea, en hee heeld am, soo daut dee seene en räde kunn. En daut gaunse Voltj wea erstaunt en säde: es disa nijch doch Doft sien Sän? Oba de Farisäa säde, aus dee daut heade: Disa drift de Diewel nijch aundasch rüt, aus derjch dän Belsebub, de Harscha äwa de Diewel. Hee oba wisst äare Jedanke, hee säd too ahn: Jiedret Ritj, daut ennalijch jespoolt es, woat too Grud gohne; en jiedre Staut oda Hüs, daut ennalijch jespoolt es, woat nijch bestohne. En wann etj derjch Belsebub dän Soton rütdriew, dan es hee ennalijch jespoolt; woo kaun sien Ritj dan bestohne? En wann etj derjch Belsebub de beese Jeista dän Soton rütdreiw, derjch wäm driewe jüne Säns dee rüt? Doaromm woare see jüne Rejchta senne. Wann etj oba derjch Gott sien Jeist de beese Jeista rüt driew, aulsoo dan es Gott sien Ritj äwa no jünt jekohme. Oda woo kaun irjentwäa enn eenem Stoatjen sien Hüs enenn kohme en siene Hüshault stäle, wann hee nijch eascht däm Stoatjen binjt? En eascht dan kaun hee sien Hüs plindre. Wäa nijch met mie es, es jäajen mie, en wäa nijch met mie toop saumelt, de vestreit. Doaromm saj etj jünt; Jiedre Sind en Lestre woat de Mensche vejäwt woare; oba daut Lestre jäajen dän Jeist woat de Mensche nijch vejäwt woare. En wäaemma een Wuat räde waut jäajen dän Menschesän, däm woat vejäwt woare; oba wäaemma jäajen dän heiljen Jeist räde woat, däm woat nijch vejäwt woare, nijch enn dise Tiet, uck nijch enn de kohmende Tiet. Entwäda es moakt de Boom goot en siene Frucht goot, oda moakt dän Boom schlajcht en siene Frucht schlajcht; dan aun de Frucht woat de Boom too tjanne senne. Schlangebroodsel! Woo tje jie Goodet räde, doa jie doch beese schlacht send? Dan von waut daut Hoat voll es doavon räd daut Mül. De gooda Mensch brinjt üt goodem Schauts Hoat Goodet verndach, en de beesa Mensch brinjt üt Beesem Schauts beeset verndach. Etj oba saj jünt, daut fe jiedret nutslooset Woat, daut de Mensche räde woare, see fe daut Räatjenschoft jäwe woare aum Jerejchtsdach; dan derjch diene Wead woascht dü jerajchtfoadijcht woare, en derjch diene Wead woascht dü vedaumt woare. Donn auntwuade am atelje von de Schreftjeleade en Farisäa en säde: Leahra, wie welle von die een Teatjen seene. Hee oba auntwuad en säd too ahn: Een beeset en eehebräatjarischet Jeschlajcht well een Teatjen, oba ahn woat tjeen Teatjen jejäft woare, aus daut Teatjen von Joona, däm Profeet. Dan soo aus Joona dree Doag en dree Nacht enn däm Buk vom grooten Fesch wea, soo woat de Menschesän dree Doag en dree Nacht emm Hoat de Ead senne. Manna von Nienawie woare oppstohne emm Jerejcht met dit Jeschlajcht en woare daut vedaume, dan see deede Buesse aus Joona prädijd; en tjitjt, hia es Eena dee mea es aus Joona. Eene Tjeenijin ütem Sieden woat oppstohne emm Jerejcht met dit Jeschlajcht en woat daut vedaume, dan see tjeem vom Enj de Ead, Salomo siene Weissheit too heare; en tjitjt, hia es mea aus Salomo. Wann oba de onnreina Jeist von däm Mensch rütjefoahre es, dan waundat hee derjch dreaje Städe, omm Rü too seatje, en finjt dee nijch. Dan sajcht hee: Etj well tridj enn mien Hüs gohne, von wua etj rütjegohne sie; en wann hee tjeemt, finjt hee daut ladijch, ütjefäajcht en ütjestraumt. Dan jeit hee han en nehmt säwen aundre Jeista met sich, dee oaja send aus hee selfst, en dee gohne enenn en wohne doa; en daut Latste met janem Mensch woat schlemma aus daut Easchte. Soo woat daut uck disem beesen Jeschlajcht gohne. Aus hee noch too daut Voltj räd, tjitj, doa stunde siene Mutta en siene Breeda bute, en wulle met am räde. En eena säd too am: Tjitj, diene Mutta en diene Breeda stohne bute en welle met die räde. Oba hee auntwuad en säd too däm, dee am daut säd: Wäa es miene Mutta, en wäa send miene Breeda? En hee stratjt siene Haunt üt äwa siene Jinja en säd: Tjitjt doa, miene Mutta en miene Breeda; Dan wäaemma mien Voda sien Welle doone woat, de emm Himmel es, daut es mien Brooda en miene Sesta en miene Mutta. Oba aun däm Dach jintj Jesus ütem Hüs rüt en sad sich dohl aum Mäa. En daut vesaumld sich väl Voltj omm am, soo daut hee enn en Schepp steajch en sich dohlsad; en aul de Mensche stunde aum Eewa. En hee räd too ahn väl enn Jlitjnise en säd: Tjitj, een Seimaun Laundoabeida jintj rüt too seie. En aus hee seid, voll ateljet aum Wajch, en de Väajel tjeeme en fraute daut opp. Aundret oba voll opp steenajet Laund, wua daut nijch väl Ead haud; en jintj boold opp, wielet nijch deepe Ead haud. Oba aus de Sonn oppjintj, vebrennd daut, en wielet nijch Wartle haud, vedräjchd daut. Aundret voll mank Distle; en de Distle tjeeme opp en stetjte daut. En aundret oba voll opp goodet Laund Ead en brocht Frucht, eent hunndatmol, aundret zastijch, en aundret dartijch. Wäa Uhre haft tom heare, dee horjch! En de Jinja tjeeme en säde too am: Wuaromm rädst dü too ahn en Jlitjnise? Hee oba auntwuad en säd too ahn: Wiel jünt es daut jejäft de Jeheemnese vom Himmelritj too vestohne, oba jane es daut nijch jejäft; dan wäa doa haft, däm woat jejäft woare, en hee woat mea aus jenuach ha; wäa oba nijch haft, von däm waut selfst, waut hee haft, jenohme woare. Doaromm räd etj enn Jlitjnise too ahn, dan see tjitje oba seene nijch en horjche oba heare nijch, vestohne uck nijch; en daut woat aun ahn erfellt, waut Jesaja profezeid, de doa säd: „Met Uhre woa jie heare en doch nijch vestohne, en emm tjitje woa jie seene en doch nijch woanäme. Dan dit Voltj äa Hoat es ditj vestockt jeworde, en met äare Uhre ha see schlacht jeheat, en äare Uage ha see toojemoakt, daut see nijch meteemol seene, met äare Uage en met äare Uhre heare en met äa Hoat vestohne en sich betjeare, en etj ahn heele wudd“. {Jes.6,9-10} Jesäajent send jüne Uage, dan dee seene, en jüne Uhre, dan dee heare; Enn Woahrheit, saj etj jünt: Väl Profeete en Jerajchte wenschte daut toseehne, waut jie seene, en ha daut nijch jeseehne; en too heare, waut jie heare, en ha daut nijch jeheat. Nu heat jie daut Jlitjniss von däm Seimaun. Wäaemma daut Wuat von daut Ritj heat en nijch vesteit, dan tjeemt de Beesa en rit daut üt, waut enn sien Hoat jeseit wea; disa esset, de aum Wajch jeseit es wea. Oba dee opp steenajet Laund jeseit es, disa esset, de daut Wuat head en met Freid oppnämt; hee haft oba tjeene Wartel enn sich, es mo fe eene korte Tiet; en wann Triebsaul oda Vefoljung wäajen daut Wuat tjeemt, dan oajat beleidijcht hee sich. Dee oba mank Distle jeseit es, disa esset, dee daut Wuat heat, en de Sorj emm Läwe en de Sorje äwa Ritjdom stetjt daut Wuat, en daut brinjt tjeene Frucht. Dee oba enn goode Ead jeseit es, disa esset, dee daut Wuat heat en vesteit, dee wertjlijch Frucht brinjt; en de eena hunndat, - de aundra zastijch, - en de aundra dartijch mol. Een aundret Jlitjniss läd hee ahn vea en säd: Daut Himmelritj es een Mensch too vejlitje, dee goodet Sot enn sien Acka Laund seid. Oba aus de Mensche schleepe, tjeem sien Fient en seid Onnkrüt mank dän Weit en jintj wajch. Aus daut Sot oppjintj en Frucht tjrejch, donn tjeem uck daut Onnkrüt väa. Doa tjeeme oba däm Hüsharrn siene Deena en säde too am: Harr, deedst dü nijch goodet Sot seie enn dien Acka? Wua häa tjeemt dan daut Onnkrüt? Hee oba säd too ahn: Een fientlijcha Mensch haft dit jedohne. De Deena säde oba too am: West dü dan, daut wie han gohne en daut toop saumle? Oba hee säd: Nä, daut jie nijch bie däm toop saumle, daut Onnkrüt met däm Weit ütriete ütroode. Loht daut beides toop wausse botte Eifst, en enn de Arntetiet woa etj de Draschasch saje: Saumelt eascht daut Onnkrüt en binjt daut toop enn Goawe, omm too vebrenne; däm Weit oba saumelt enn mienen Spitja. Een aundret Jlitjniss stald hee ahn väa en säd: Daut Himmelritj es soo aus en Sampkorn, daut een Mensch nehm en enn sien Acka seid; daut es daut tjlanste Sotkorn, wann daut oba jewosse es, es daut jrata aus Struck Krüt, en woat een Boom, soo daut de Himmels Väajel kohme en nastle sich enn siene Asta. Een aundret Jlitjniss säd hee ahn: Daut Himmelritj es soo aus Süadäjch, daut ne Frü nehm en tjneed daut met dree Mott Mäl, bott daut gauns derjch jesüat wea. Dit aules räd Jesus en Jlitjnise toom Voltj, en ohne Jlitjnise räd hee nuscht too ahn; dautet erfellt wort, waut derjch dän Profeet jesajcht wea: „Etj woa mien Mül opmoake enn Jlitjnise; etj woa Dinje räde, waut von gruntlajung de Welt es jeheem vestoake jehole“. {Ps. 78,2} Donn leet Jesus daut Voltj gohne en jintj emm Hüs enenn; en siene Jinja tjeeme no am en säde: Died ons daut Jlitjniss vom Onnkrüt oppem Acka. Hee oba auntwuad en säd: Dee daut goode Sot seid, es de Menschesän, en de Acka es de Welt; de goode Sot oba, daut send de Säns Tjinja, dee too daut Himmelritj jeheare, daut Onnkrüt oba send de Säns, dee tom Beesa Diewel jeheare; de Fient oba, dee daut jeseit haft, es de Diewel; en de Arnte Eifst es daut Enj von dise Tiet, de Drascha send Enjel. Jrod soo aus daut Onnkrüt toop jesaumelt woat en emm Fia vebrennt woat, soo woatet senne aum Enj von dise Welttiet. De Menschesän woat siene Enjel schetje, en dee woare üt sienem Ritj aule Oajanisse toop saumle en dee daut Jesatzloose doone; en dee woare dän emm Fiaowe schmiete; doa woat Hiele en Tänetjnirsche senne. Dan woare de Jerajchte schiene aus de Sonn emm Voda sien Ritj. Wäa Uhre haft [tom heare], de hea! Daut Himmelritj es soo aus opp eenem Acka vestoaknem Schauts, daut een Mensch funk en vestuak; en enn siene Freid doaräwa jintj hee han en vekofft aules, waut hee haud, en kofft janen Acka. Wada es daut Himmelritj met een Haundelsmaun too vejlitje, de straume Parle socht; aus hee oba eene sea weatvolle Perle jefunge haud, jintj hee en vekofft aules, waut hee haud, en kofft dee. Wada es daut Himmelritj too vejlitje met een Nat, daut emm Mäa jeschmäte word en von aula Oat Fesch jesaumelt haud, aus daut voll wäa, en daut aum Eewa nopp jeschlapt haude; en see sade sich dohl en saumelde de goode enn Jefässa, oba de schlajchte schmeete see rüt. Soo woatet aum Enj disa Tiet senne: De Enjel woare ütgohne en woare de Beese vonne üte Medd Jerajchte aufdeele, en dee woare emm Fiaowe jeschmäte; doa woat Hiele en Tänetjnirsche senne. [Jesus säd too ahn:] Ha jie dit aules vestohne? See säde too am: Jo, [Harr]. Hee oba säd too ahn: Doaromm es jieda Schreftjeleada, dee vom Himmelritj es unjarejcht worde, soo aus een Hüsharr, dee üt sien Schauts Niejet en Oolet väa brinjt. En daut passead, aus Jesus met diese Jlitjnise foadijch wea, jintj hee von doa wajch. En hee tjeem no siene Vodastaut en leahd ahn enn äare Sienagog, soo daut see sea erstaunde, en säde: Von wua haft disa soone Weissheit en de Wundawoatje Krauft? es dit nijch däm Holtoabeida sien Sän? Heet siene Mutta nijch Marie, en siene Breeda Joakopp en Joosaf en Siemoon, en Judas? En siene Sestre, send dee nijch aula bie ons? Wua häa haft disa daut aules? En see oajade steade sich äwa am. Jesus oba säd too ahn: Een Profeet es nijch ohne Ea, buta enn siene Vodastaut en enn sienem eajnem Hüs. En hee deed doa nijch väl Wundawoatje wäajen äa Onngloowe. Too de Tiet head Heroodes, de Veea - Ferscht, dän Berejcht von Jesus en säd too siene Deena: Daut es Jehaun de Taufa; hee es vom Doot oppjestohne, en doaromm wirtje de Woatje Wundawoatje äare Krauft enn am. Dan Heroodes haud Jehaun jejräpe, en haud am jebunge en emm Jefentjniss jestoppt, wäajen Heroodes, sien Brooda Filip siene Frü. Dan Jehaun haud too am jesajcht: Daut es die nijch erlaubt däa too ha. En aus hee am dootmoake wull, haud hee Angst fe daut Voltj, dan dee hilde am fe eenen Profeet. Oba aus Heroodes sien Jeburtsdach wea, daunst Heroodias äare Dochta mank ver ahn, en see jefoll Heroodes; en hee vespruak äa met eenem Schwua, äa too jäwe, wuano see froage foodre wudd. See oba, von äare Mutta aunjewäse beleat, säd: Jeef mie hia opp eene Schiew Jehaun däm Taufa sien Haupt. En de Tjeenijch word trüarijch; oba wäajen dän Schwua en äaren Welle, dee met am aum Desch weare, befool hee, äa däm too jäwe. En hee schetjt han en leet Jehaun emm Jefentjniss dän Kopp aufnäme. En sien Haupt word opp eene Schiew jebrocht en daut Mäatje jejäft, en see brocht dän äare Mutta. En siene Jinja tjeeme, nehme sien Tjarpa en begrowde dän. En see tjeeme en vetjindijde daut Jesus. En aus Jesus daut head, veleet hee ahn, enn eenem Schepp, no eene eensaume Städ. En aus daut Voltj daut head, jinje see am tofoot, üte Städa, hinjaraun. En aus hee rüt steajch, sach hee väl Mensche, en word ennalijch bewäajt äwa ahn en heeld äare Kranke Schwacke. Oba ausset Owent wort, tjeeme siene Jinje no am en säde: Dise Städ es eensaum onnbewohnt, en daut es aul lot; loht daut Voltj gohne, daut see enne Darpa gohne en sich Äte tjeepe. Oba Jesus säd too ahn: Dee ha daut nijch needijch wajch too gohne; jäft jie ahn too äte. Oba see säde too am: Wie ha hia nuscht bute fief Brood en twee Fesch. Hee oba säd: Brinjt mie dee häa. En hee befool daut Voltj, sich oppem Grauss han too sate, nehm de fief Brood en de twee Fesch, tjitjt nehejcht nom Himmel en säajend lowd, dankt daut, en hee bruak de Broote en jeef et de Jinja, de Jinja oba jeewe daut däm Voltj. En see aute aula en worde saut. En see lause opp, waut aun Brocke äwa bleef, twalf Tjarw voll. Dee doa oba jejäte haude, weare bie Fiefdusent Manna, ohne Frües en Tjinja. En donn befool hee de Jinja, enn daut Schepp too stiee en am verrop too foahre no daut aundre Eewa, bott hee daut Voltj gohne leet. En aus hee daut Voltj entlohte haud, jintj hee auleen oppem Boajch, omm too bäde. Ausset oba Owent wort, wea hee doa auleen. Oba daut Schepp wea aul medden oppem Mäa, en leet Noot von de Walle, dan de Wint wea ahn jäjenaun. Oba enn de veade Nachtwoak tjeem hee Jesus no ahn jegohne, en jintj oppem Wota. En aus de Jinja am oppem Wota gohne sache, haude see Angst en säde: Daut es en Jespanst! En schreaje üt Angst. Oba dan räd Jesus too ahn en säd: Siet jetroost froo, dit sie etj; ängst jünt nijch! Oba Peeta auntwuad am en säd: Harr, wann dü daut best, dan befäl mie, oppem Wota no die too kohme. Hee oba säd: Kohm! En Peeta steajch ütem Schepp en jintj oppem Wota, omm no Jesus too kohme. Aus hee oba dän stoatjen Wint sach, ängst hee sich; en aus hee aunfunk unja too gohne, schreajch hee en säd: Harr, rad mie! Platzlijch oba stratjt Jesus de Haunt üt, en tjreajch am toohoole en säd too am: dü Tjleenjlewja, wuaromm twiewelst dü? En aus see emm Schepp enenn jestäje weare, word de Wint stell. Dee oba emm Schepp weare, tjeeme en volle ver am han opp Tjnee en säde: Woahrhauftijch, dü best Gott sien Sän! En aus see äwa jefoahre weare, tjeeme see enn daut Laund Jenetsaret. En aus de Manna enn de Jäajend am ertjant haude, schetjte see enn de gaunse Ommjäajend en brochte aule Liedende Kranke no am; en prachade am, daut see bloos dän Soom {4 Mose 15,37-39} von sienem Tjleet aunreare durfte; en aul dee am aunreade, worde gauns Jesunt. Donn tjeeme de Schreftjeleade en Farisäa von Jerusalem no Jesus en säde: Wuaromm äwaträde diene Jinja de Ellteste äare Väaschrefte? Dan see wausche äare Henj nijch, wann see Broot äte. Hee oba auntwuad en säd too ahn: Wuaromm äwaträde uck jie Gott sien Jeboot wäajen jüne Väaschrefte? Dan Gott haud befoole en jesajcht: „Eare dän Voda en de Mutta!“ {2Mose 20,12} en: „Wäa Voda oda Mutta flätjt schlacht räde, de saul metem Doot stowe“. {2Mose 21,17} Oba jie saje: Wäa toom Voda oda Mutta sajcht: Eene Gow es daut, waut die von mie toom nutse kohme kaun; en hee woat niemols sienen Voda oda siene Mutta eare; en jie ha doamet Gott sien Jeboot too nuscht jemoakt wäajen jüne Väaschrefte. Heijchla! Jesaja haft gauns rajcht äwa jünt jeprofezeit, doamet hee sajcht: „Dit Voltj eat mie met äare Leppe, oba äa Hoat es wiet auf von mie. Vejäfs oba eare see mie, doamet see aus Leah, Mensche Jeboote leahre“. {Jes. 29,13} En hee roopt daut Voltj no sich en säd too ahn: Horjcht en vestoht! Nuscht waut emm Mül enenn jeit, veonnreinijcht däm Mensch, oba daut waut ütem Mül erüt tjeemt, daut veonnreinijcht däm Mensch. Donn tjeeme de Jinja en säde too am: Weitst dü, daut de Farisäa sich oajre, aus dee daut Wuat heade? Hee oba auntwuad en säd: Aule Plaunte, dee mien himmlischa Voda nijch jeplaunt haft, woare ütjeräte woare. Loht ahn, dee send blinje Leida de Blinje. Wann oba een Blinja eenen Blinjen leit, soo woare beid emm Growe faule. Peeta oba auntwuad en säd too am: Died ons dit Jlitjniss. Hee oba säd: Se jie uck noch soo onnvestendijch? Bejriep jie noch nijch, daut aules, waut emm Mül enenn jeit, emm Buk jeit en jeit dan sienen Gank rüt? Oba waut ütem Mül erüt tjeemt, tjeemt ütem Hoat, en daut veonnreinijcht däm Mensch. Dan ütem Hoat kohme beese Jedanke, Mord, Eehebruch, Hurarie, Deewerie, {emm Grijcheschen send de Wead von Mort bett Deewerie enn välzohl} faulsche Zeijnise, Lestre; dit send de Dinje, dee een Mensch veonnreinje, oba met onjewoschne Henj äte veonnreinijcht däm Mensch nijch. En Jesus jintj von doa wajch en jintj no de Jäajend von Tierus en Siedoon; en tjitj, eene kananietesche Frü, dee von jane Jäajend häa tjeem, schreajch en säd: Erboarm die äwa mie, Harr, Doft sien Sän! Miene Dochta es schlemm besäte. Oba hee jeef äa tjeene auntwuat, nijch een Wuat. En siene Jinja tjeeme no am en prachade ahr en säde: Loht äa gohne, dan see schrijcht ons hinjaraun. Hee oba auntwuad en säd: Etj sie nijch jeschetjt, aus bloos no de veloarne Schop vom Hüs Iesrael. Oba see tjeem en tjneed voll sich ver am en säd: Harr, halp mie! Hee oba auntwuad en säd: Daut es nijch goot, daut Broot von de Tjinja too näme en de Hunj hantoschmiete. See oba säd: Jo, Harr; oba de Hunj äte uck de Tjreemels, de vom Desch äara Harren faule. Donn auntwuad Jesus en säd too äa: O Frü, dien Gloowe es groot; dü saust ha, soo aus dü habe west. En äare Dochta wea jeheelt von de Stund aun. En Jesus jintj von doa wajch en tjeem nom galiläaschen See; en aus hee opp een Boajch jegohne wea, en sad sich doa dohl. En väl Voltj tjeem no am, dee haude Lomme, Blinje, Stomme, Tjräpels en väl aundre bie sich, en see läde am dee verre Feet; en hee heeld dee, soo daut de Voltjsmenje sich vewundad, aus see sache, daut de Stomme räde, Tjräpels jesunt worde, Lomme jinje en Blinje kunne seene; en see veharlijchte Iesrael äa Gott. Aus Jesus oba siene Jinja no sich jeroopt haud, säd hee: Etj sie ennalijch bewäajcht äwa aul dit Voltj; dan aul dree Doag send dee hia bie mie en ha nuscht too äte; en etj well ahn nijch wajch schetje, ohne daut dee jejäte ha, daut dee nijch oppem Wajch veschmachte. En siene Jinja säde too am: Wua sell wie enn dise onnbewonte Jäajend soo väl Broot häa näme, omm soo väl Mensche saut too moake? En Jesus säd too ahn: Woofäl Broote ha jie? See oba säde: Säwen, en een poa weinijch tjline Fesch. En hee befool de Voltj'menje sich oppe Ead dohltosate. En hee nehm de säwen Brood en de Fesch, dankt en bruak de twei en jeef de siene Jinja, en de Jinja oba jeewe daut däm Voltj. En de aute aula en worde saut; en see hoowe opp, waut äwa bleiw aun Brocke, wea säwen Tjarw voll. De oba jejäte haude, weare veea dusent Maun, ohne Frües en Tjinja. En aus hee daut Voltj haud gohne lohte, steajch hee enn daut Schepp, en tjeem no de Magdala Jäajend. En de Farisäa en Sadutsäa tjeeme no am, omm am too veseatje, en see bedde am, hee sull ahn een Teatjen vom utem Himmel wiese. Oba hee auntwuad en säd too ahn: Wann daut Owent jeworde es, soo saj jie: Daut jeeft scheenet Wada, dan de Himmel es fia root; en zemorjess saj jie: Vondoag jäftet schlajchtet Wada, dan de Himmel es fiaroot en dunkel; jie Heijchla daut ütseehne aum Himmel tjen jie diede, oba de Teatjens von de Tiet tjän jie nijch diede. Een beeset en eehebräatjarischet Jeschlajcht velangt een Teatjen, oba tjeen Teatjen woat ahn jejäft woare, buta daut Teatjen von däm Profeet Joona. En hee veleet ahn en jintj wajch. En aus siene Jinja nom aundren Eewa tjeeme, haude see vejäte, Broot met too näme. Jesus oba säd too ahn: Seeht too en heet jünt fe de Farisäa en Sadutsäa äa Süadäjch. See oba äwaläde bie sich en säde: Daut wie tjeen Broot met jenohme ha. Oba aus Jesus daut moatjt, säd hee: Wuaromm äwalaj jie bie jünt, jie Tjleenjleewje, daut jie tjeen Broot met jenohme ha? Vestoh jie noch nijch, dentjt jie uck nijch aun de fief Brood fe de Fiefdusent, en woo väl Tjarw jie opp saumelde? Uck nijch aun de säwen Brood fe de Veeadüsent, en woo väl Tjarw jie doa opp saumelde? {Kap. 14,20; 15,37} Woo vestoh jie nijch, daut etj too jünt nijch von Broot räd? Heet jünt fe de Farisäa en Sadutsäa äa Süadäjch. Donn vestunde see, daut hee nijch jesajcht haud, sich väatoseehne fe däm Süadäjch emm Broot, oba von de Farisäa en Sadutsäa äare Leah. Oba aus Jesus no de Siseräa Filipi Jäajend tjeem, fruach hee siene Jinja, en säd: Wäa saje de Mensche, daut etj de Menschesän sie? See oba säde: Waltje saje: Jehaun de Taufa; aundre oba: Elia; en aundre wada: Jeremia, oda eena von de Profeete. Hee säd too ahn: Jie oba, wäa saj jie, daut etj sie? Siemoon Peeta oba auntwuad en säd: Dü best de Tjristus, däm läwendija Gott sien Sän. En Jesus auntwuad en säd too am: Seelijch best dü, Siemoon, Joonas Sän; dan Fleesch en Bloot ha die daut nijch jeopenboat, oba mien Voda, de emm Himmel es. Oba uck etj saj die, Daut dü best Peeta; een Steen en opp däm Steen well etj miene Jemeende Vesaumlung büe, en de Puate vonne Hal woare de nijch unja äwahaunt tjriee. En etj woa die de Schlätels fe daut Himmelritj jäwe; en wautemma dü oppe Ead binje woascht, woat uck emm enne Himmel jebunge senne, en wautemma dü oppe Ead leese woascht, daut woat emm enne Himmel jeleest senne. Donn woarnd hee siene Jinja, daut see tjeenem saje sulle, daut hee de Tjristus Jesaulwta es. Von de Tiet funk Jesus aun siene Jinja too wiese, daut hee no Jerusalem gohne must en von de Ellteste en Huagapriesta en Schreftjeleade väl liede, en doot jemoakt en aum dredden Dach oppstohne oppjewatjt woat. En Peeta nehm am auntsied en fong aun, am hoat aun too räde, en säd: Gott bewoa die, Harr! Daut saul die nijch passeare. Oba hee dreid sich omm en säd too Peeta: Goh hinja von mie, Soton! Dü best mie een Oajaniss, dan dü dentjst nijch jeistlijch aus Gott, oba menschlijch. Donn säd Jesus too siene Jinja: Wann irjentwäa mie nofolje well, de saul sich von sich selfst aufsaje en nämt sien Tjriez opp sich en tjeemt mie noh. Dan wäaemma sien Läwe Seel rade well, woat daut veleare; en wäaemma sien Läwe veleare woat omm mienet haulwe, woat daut finje. Dan waut woat een Mensch daut nutse, wann hee de gaunse Welt jewennt, oba siene eajne Seel velist? Oda waut woat een Mensch em tusch jäwe fe siene Seel? Dan de Mensche Sän woat {Kap. 17.12.22} kohme enn däm Voda siene Harlijchtjeit met siene Enjel, en dan woat hee eenem jiedrem beloohne no sienem Waundel. Enn Woahrheit saj etj jünt: Daut send eenje von dee, dee hia stohne, dee dän Doot nijch schmatje woare, bott see dän Menschesän woare kohme seene enn sienem Ritj. En no sass Doag nehmt Jesus Peeta en Jakobus en Jehaun, sien Brooda, met en leid ahn opp eenen hüagen Boajch auleen. En hee word ver ahn veendat. En sien Jesejcht schiend aus de Sonn, en siene Tjleeda worde witt aus Lijcht, en tjitj, Mooses en Elia weare ver ahn en räde met am. Peeta oba fong aun en säd too Jesus: Harr, dit es goot, daut wie hia send. Wann dü west, loht ons hia dree Zelte Boode büe moake, fe die eene en Mooses eene en Elia eene. Aus hee noch räd, tjitj, doa bedatjt ahn eene kloare Woltj Ea en Harlijchtjeit, {2Peet.1,17} en tjitj, eene Stemm tjeem üt de Woltj, dee doa säd: Disa es mien leefsta Sän, aun däm etj Jefaule jefunge ha; am horjcht. En aus de Jinja daut heade, volle see opp äa Jesejcht en haude sea groote Angst. En Jesus tjeem no ahn, räd ahn aun en säd: Stoht opp en hat nijch Angst. Oba aus see äare Uage opp hoowe, sache see tjeenem aus Jesus auleen. En aus see vom Boajch rauf jinje, befool Jesus ahn en säd: Sajcht tjeenem von daut Jesejcht, bott de Mensche Sän vom Doot oppjestohne es. En de siene Jinja fruage am en säde: Wuaromm saje de Schreftjeleade, daut Elia eascht kohme must? Hee oba auntwuad en säd too ahn: Elia woat eascht kohme en aule Dinje trajcht stale. Oba etj saj jünt, daut Elia es aul jekohme, en see tjannde am nijch, oba deede met am wautemma see wulle. Soo woat uck de Mensche Sän von ahn liede motte. Donn vestunde de Jinja, daut hee von Jehaun däm Taufa too ahn räd. En aus see nom Voltj tjeeme, tjeem een Mensch no am en voll ver am opp Tjnee en säd: Harr, erboarm die äwa mien Sän, dan hee es moontsijchtich moontkrank en mott väl Liede; dan foaken fällt hee emm Fia en foaken emm Wota. En etj brocht am no diene Jinja, en dee kunne am nijch heele. Jesus oba auntwuad en säd: O onnjleefjet en vedreidet Jeschlajcht! Woo lang saul etj bie jünt senne? Woo lang saul etj jünt noch vedroage? Brinjt am no mie. En Jesus bedreiwd am, en de beese Jeist fua von am rüt; en von de Stund aun wea de Jung jeheelt. Donn tjeeme de Jinja no Jesus opppoat en säde: Wuaromm kunn wie däm nijch rüt driewe? Oba hee säd too ahn: Wäajen jun onngloowe; dan Woahrhauftijch saj etj jünt, wann jie Gloowe haude aus en Sampkorn, soo woa jie too disem Boajch saje: Vesat häw die von hia doahan! En hee woat vesat woare; en nuscht woat jünt ommäajlijch senne. Oba dise Oat foaht nijch rüt, aus bloos derjch Jebäd en Fauste. Aus see sich oba enn Galiläa opphilde, säd Jesus too ahn: De Menschesän woat enn Mensche Henj jejäft woare, en see woare am doot moake, en aum dredden Dach woat hee oppjewatjcht oppstohne woare. En see siene Jinja worde sea trüarijch. Aus see oba no Kapernaum tjeeme, tjeeme de Tacks Saumla em Tempel {Neh.10,32-33} no Peeta en säde: Tolt jun Leahra nijch dee dobbelde twee Drachme Jeltstetj? Hee säd: Jo jewess. En aus hee enn daut Hüs tjeem, tjeem Jesus am verrop en säd: Waut meenst dü, Siemoon? Von wäm näme de Tjeenijchs, oppe de Ead, Zoll oda Tacks, von äare Säns oda von Framde? [Peeta] säd too am: von Framde. Jesus säd too am: Dan send de Säns frie. Doamet wie ahn oba tjeen Oajaniss jäwe senne, goh nom Mäa, schmiet eene Angel enenn en nehm dän easchten Fesch, dee enopp tjeemt, moak sien Mül op, en dü woascht een Jeldstetj Staata'Jelt finje; daut nehm en jeef ahn fe mie en die. Enn de Stund Tiet tjeeme de Jinja no Jesus en säde: Wäa es dan daut jratste emm Himmelritj? En aus Jesus een Tjint no sich roopt, en hee stald daut en äare Medd en säd: Woahrhauftijch, etj saj jünt, wann jie jünt nijch tridjaun omm dreie ommtjeare en woare aus Tjinja, soo woa jie nijch en daut Himmelritj enenn kohme. Doaromm, wäa sich selfst deemütijcht woat aus dit Tjint, dee es de Jratsta emm Himmelritj; en wäaemma soon Tjint woat oppnäme enn mien Nome, dee nehmt mie opp. Wäa oba eenen dise Tjleene, dee aun mie jleewe, oajre beleidje woat, fe däm wea daut bäta, daut een Mälsteen aun sien Hauls jehonge en hee emm deepen See veseept word. Wee de Welt wäajen de Oajanisse Aunstoos! Dan daut es needijch, daut Oajanisse kohme; doch wee däm Mensch, derjch wäm daut Oajaniss tjeemt! Wann oba diene Haunt oda dien Foot die oajat, soo schnied dee auf en schmiet dee von die wajch. Daut es bäta goot fe die; lom oda aus en Tjräpel emm Läwe enenn too gohne, aus met twee Henj oda twee Feet en daut eewije Fia jeschmäte woare. En wann dien Uag die oajat, dan riet daut rüt en schmiet daut von die wajch. Daut es bäta goot met eenem Uag emm Läwe enenn too gohne, aus met twee Uage enn daut Halenfia jeschmäte woare. Seeht jünt väa, daut jie nijch eent von dise Tjliene veachte; dan etj saj jünt, daut äare Enjel emm en dee Himmel emma mien Voda sien Jesejcht seene, dee emm Himmel es. [Dan de Menschesän es jekohme, daut Veloarne too rade seelijch moake.] Waut dentj jie? Wann een Mensch hundat Schop haud, en eent von dee vebiestat, lat hee nijch de näajen en näajentijch oppe Boajch en jeit han en seatjt daut vebiestade? En wann et passeat, daut hee et finjt, Woahrhauft, saj etj jünt, hee freit sich mea äwa dit, aus äwa de näajen en näajentijch, dee nijch vebiestat send weare. Aulsoo esset nijch jun Voda sien Welle, dee emm enn de Himmel es, daut eent von dise Tjleene veloare jeit. Wann oba dien Brooda jäajen die sindijcht, dan goh han, en wies am tracht tracht halpe tweschen die en am auleen. Wann hee no die horjcht, soo hast dü dien Brooda jewonne. Oba wann hee nijch horjcht, soo nehm noch eenen oda twee Breeda met die, doamet derjch twee oda dree Zeij jiedre Sach aules kaun bestädijcht woare. Oba wann hee nijch no ahn horjche woat, dan saj de Jemeende Vesaumlung daut; wann hee oba uck de Jemeende nijch horjche woat, dan es hee fe die aus een Heid en een Zollmaun. Woahrhauft, etj saj jünt: Wautemma jie oppe Ead binje woare, woat emm Himmel jebunge senne, en waut jie oppe Ead leese woare, woat emm Himmel jeleest senne. Wada saj etj jünt: Wann twee von jünt oppe Ead sich eenijch woare äwa irjent eene Sach, omm de see bäde welle, soo woatet ahn woare von mien Voda, dee emm enn de Himmel es. Dan wua twee oda dree vesaumlt send enn mienem Nome, doa sie etj en äare Medd. Donn tjeem Peeta no am en säd: Harr, woo foaken saul etj mien Brooda, de jäajen mie sindijcht, vezeihe vejäwe? Bott säwen mol? Jesus säd too am: Etj saj die nijch, bett säwen mol, oba zäwentijch mol säwen. Doaromm es daut Himmelritj met eenem Tjeenijchritj too vejlitje, dee met siene Tjnajchts Sklowe veräatjne wull. Aus hee aunfunk auf toräatjne, word eena no am jebrocht, dee tiendusent Talla een Jeldstetj schuldijch wea. Doa hee oba nuscht haud tom betohle, befool sien Harr, am en siene Frü en de Tjinja en aules, waut hee haud, too vetjeepe en betohle. De Tjnajcht voll ver am dohl opp Tjnee, en bedd prachad am en säd: Harr, ha Jedult met mie, en etj well die aules betohle. Däm Tjnajcht sien Harr oba, wea ennalijch bewäajcht, leet am looss en vejeef am de Schult. Oba de Tjnajcht jintj rüt en funk eenen siena Mettjnajchte, dee am hundat Dinoa tjleenet Jeldstetj schuldijch wea. En hee packt en warjd am en säd: Betohl, waut dü mie schuldijch best. Sien Mettjnajcht voll ver am dohl en prachad am en säd: Ha Jedult met mie, en etj well die betohle. Oba hee wull nijch, jintj han en schmeet am emm Jefentjniss, bott hee de Schult betohlt haud. Aus oba siene Mettjnajchte sache, waut passeat wea, worde see sea trüarijch en tjeeme en vetalde aules äarem Harr, waut passeat wea. Donn roopt am sien Harr en säd too am: Dü beesa Tjnajcht! De gaunse Schult ha etj die vejefft, wiel dü mie doanoh prachascht; sust dü die nijch uck erboarmt ha äwa dien Mettjnajcht, soo aus etj mie äwa die erboarmd ha? En sien Harr word doll en äwajäw am dän Tjwältjnajcht, bott hee aules wudd betohlt ha, waut hee am schuldijch wea. Soo woat uck mien himmlischa Voda jünt doone, wann jie nijch een jieda sien Brooda von Hoate vejäwe. En daut wea, aus Jesus met dise Räd foadijch wea, veleet hee Galiläa en tjeem enn de Judäa Ommjäajend, jansieds vom Jordan. En väl Voltj tjeem am hinjaraun, en hee heeld ahn doa. En de Farisäa tjeeme no am, vesochte am en säde: Esset eenem Maun erlaubt, aus irjent ne Uasoak siene Frü too entlohte wajch schetje? Hee oba auntwuad en säd too ahn: Ha jie nijch jeläse, daut dee, dee ahn jeschaufe haft, von Aunfank ahn aus Maun en Frü muak {1Mose1,27;5,2} en säd: „Doaromm woat een Mensch Voda en Mutta velohte en aun sien Wief Frü hoole eent senne, en dee twee woare een Fleesch senne“ {1Mose 2,24} soo daut see nijch mea twee send, oba een Fleesch? Waut Gott toop jefeaht haft, saul de Mensch nijch scheede. See säde too am: Wuaromm haud Mooses befoole, een Scheedebreef too jäwe en äa gohne lohte? Hee säd too ahn: Mooses haud wäajen jüne hoade Hoate jünt daut too jelohte, jüne Wiewa Frües gohne too lohte; oba von Aunfank es daut nijch soo jewäse. Etj saj jünt oba, daut, wäaemma sien Wief tochlohte wajch schetje woat, buta wäajen Hurarie, en ne aundre friee woat, dee bratjt de Eehe; en wäa eene entlohtne friee woat, bratjt de Eehe. Siene Jinja säde too am: Wann de Flijcht tweschen Maun en siene Frü soo es, dan esset bäta nijch too befriee. Oba hee säd too ahn: Nijch aule tjenne dit Wuat foote bejriepe, bloos dee, dän daut jejäft es, dan daut jeeft Veschnädne, dee ütem Muttalief soo jebuare send; en daut send Veschnädne, dee von Mensche veschnäde send; en daut jeeft Veschnädne, dee sich selfst veschnäde ha omm daut Himmelritjs welle. Wäa daut foote kaun, de foot daut. Donn worde Tjinja no am jebrocht, omm daut hee ahn de Henj opplaje en äwa ahn bäde sull; oba de Jinje schulle ahn. Oba Jesus säd: Loht de Tjinja en wäat dän nijch, no mie too kohme, dan fe soone es daut Himmelritj. En hee läd ahn de Henj opp en jintj von doa wajch. En tjitj, eena tjeem no am en säd: Leahra, waut fe goodet saul etj doone, omm daut etj daut eewije Läwe tjriee kaun? Oba hee säd too am: Waut frajchst dü mie nom Gooden? Eena es Goot. Wann dü oba enn daut Läwe enenn gohne west, dan hool de Jeboote. Hee säd too am: Woone? Oba Jesus säd: Dise: Dü saust nijch dootmoake; dü saust nijch de Eehe bräatje; dü saust nijch stäle; dü saust nijch faulschet Zeijniss jäwe; ea Voda en Mutta, en; dü saust dien Noba Näajchsten leef ha aus die selfst. De junga Maun säd too am: Etj ha daut aules jehole, waut fällt mie noch? Jesus säd too am: Wann dü west vollkome senne, dan goh, vetjeep dien Habgoot en jeef de Oame daut, en dü woascht een Schauts emm Himmel ha; en kohm, folj mie no. Oba aus de junga Maun de Wead head, jintj hee trüarijch wajch, dan hee haud väl Habgoot. Jesus oba säd too siene Jinja: Woahrhauftijch, etj saj jünt: Schwoa woat een Ritja enn daut Himmelritj enenn gohne. Oba wada saj etj jünt: Daut es leijchta, daut een Kameel derjch een Noteluag enenn jeit, aus een Ritja enn Gott sien Ritj enn jeit. Oba aus de Jinja daut heade, weare see sea erstaunt en säde: Wäa kaun dan jerat seelijch woare? Jesus oba tjitjt ahn aun en säd: Bie Mensche es daut ommäajlijch, oba bie Gott es sennt aule's Dinje mäajlijch. Donn auntwuad Peeta en säd too am: Tjitj, wie ha aules velohte en send die nojefoljt; waut ha tjriee wie doafäa? Oba Jesus säd too ahn: Woahrhauftijch, saj etj jünt: Jie, dee jie mie send nojefoljt, jie woare uck enn de Wadajebuart, wann de Menschesän sette woat opp sienen Troon enne Harlijchtjeit, uck opp twalf Troone sette en de twalf Stam Jeschlajchta Iesrael rejchte. En jieda, wäaemma velohte haft Hiesa, oda Breeda, oda Sestre, oda Voda, oda Mutta, oda Wief, oda Tjinja, oda Laund omm mienen Nome haulwe, woat hundat mol mea tjriee, en eewijet Läwe oawe. Oba väl Easchte woare de Latste, en Latste de Easchte senne. Dan daut Himmel Ritj es soo aus een Hüsharr, dee tiedijch zemorjess jintj, omm Oabeida enn sien Wiengoade aun too dinje näme. No däm hee oba met de Oabeida fe een Dinoa tjleenet Jeldstetj fe een Dach äwareen jekohme wäa, en hee schetjt ahn enn sien Wiengoade. En aus hee omm klok dree rüt jintj, sach hee aundre oppem Moatjtplautz müsijch ohne Oabeid stohne; en hee säd too ahn: Goht jie uck emm Wiengoade, en wautemma rajcht es, woa etj jünt jäwe. En see jinje han. Oba wada jintj hee klok sass en klok näajen, en deed kratjt soo. Aus hee oba omm klok alf rüt jintj, funk hee aundre doa stohne en säd too ahn: Wuaromm stoh jie hia dän gaunsen Dach müsijch? See säde too am: Wiel tjeena ons aunjenohme haft. Hee säd too ahn: Goht uck jie han emm Wiengoade, [en waut racht es, woa jie tjrieje]. Oba ausset nu Owent wort, säd de Wiengoade Harr too sien Vewaulta: Roop de Oabeida en betohl ahn äa Loon, fang aun vom Latsten bott däm Easchten. En aus dee de omm klok alf aunjenomne tjeeme, tjreaje dee jieda een Dinoa. Aus oba de Easchte tjeeme, meende see, daut see mea tjriee wudde; en uck dee tjreaje een Dinoa. Aus see oba däm tjreaje, weare see onntoofräd äwa däm Hüsharr en säde: Dise Latste ha eene Stund jeoabeit, en dü hast dän met ons jlitj jemoakt betohlt, dee wie de Laust aum Dach en Hett jedroacht ha. Oba hee auntwuad en säd too eenem von ahn: Frint, etj doo die tjeen onnrajcht; best dü nijch ennfestone jewäse fe een Dinoa too oabeide? Näm waut dient es en goh. Etj well oba disem Latsten uck daut jäwe aus die. Es et mie nijch erlaubt, met daut mienje too doone, waut etj well? Tjitjt dien Uag bees neidisch, wiel etj goot sie? Aulsoo woare de Latste de Easchte, en de Easchte de Latste senne; dan väl send Jeropne, oba weinijch Ütjewälte. En aus Jesus no Jerusalem enopp jintj, nehm hee hinjawäajes de twalf Jinja opppoat no sich en säd too ahn: Tjitjt, wie gohne enopp no Jerusalem, en de Menschesän woat aun de Huagapriesta en Schreftjeleade ütjeleewat woare, en dee woare am tom Doot veuadeele; en see woare am aun de Natsjoone äwajäwe, omm am too vespotte en too vepitsche en too tjriezje; en aum dredden Dach woat hee oppstohne. Donn tjeem de Tsebedäus Säns äare Mutta met äare Säns no am en voll ver am han en bedd am. Hee oba säd too äa: Waut west dü? See säd too am: Saj, daut dise miene Säns eena aun diene Rajchte en eena aun diene Lintje sette däewe säle enn dienem Ritj. Jesus oba auntwuad en säd: Jie weete nijch, omm waut jie bedde. Tje jie dän Drunk Tjeljch drintje, däm etj drintje woa? See säde too am: Wie tjenne daut. En hee säd too ahn: Mienen Drunk woa jie aul drintje, oba daut sette aun miene Rajchte en aun miene Lintje kaun etj nijch bestemme, oba es fe dee, wäm daut von mien Voda es reed jemoakt. En aus de Tean daut heade, worde dee onntoofräd äwa de twee Breeda. Oba Jesus roopt ahn no sich en säd: Jie weete, daut de Natsjoone äare Harscha äwa ahn harsche en de Groote Jewault äwa ahn eewe. Unja jünt saul daut nijch soo senne; wäaemma mank jünt well groot senne, saul jun Deena senne, en wäaemma unja jünt well de Easchta senne, de saul jun Tjnajcht senne; kratjt soo aus de Menschesän nijch jekohme es, omm bedeent too woare, oba omm too deene en sien Läwe hantojäwe aus Leesejelt fe väle. Aus see von Jieriko wajch jinje, tjeeme am väl Mensche hinjaraun. En tjitj, twee Blinje, dee aum Wajch saute, aus see heade, daut Jesus doa vebie tjeem, schreaje see en säde: Erboarm die äwa ons, Harr, Doft sien Sän! Oba daut Voltj beschwijcht ahn, daut see stell senne sulle. Oba see schreaje noch lüda en säde: Erboarm die äwa ons, Harr, Doft sien Sän! En Jesus bleef stohne en roop ahn en säd: Waut well jie, daut etj jünt doone saul? See säde too am: Harr, daut onse Uage opjemoakt woare! Jesus erboarmd sich äwa ahn, read äare Uage aun; en platzlijch kunne äare Uage wada seene, en see jinje am hinjaraun. En aus see noda no Jerusalem tjeeme en no Betfage tjeeme, aun däm Eeljboajch, schetjt Jesus twee von siene Jinja en säd too ahn: Goht enn daut Darp, daut ver jünt lijcht; en doa woa jie eene Äselin aunjebunge finje, en een Falm Joalintj bie äa; binjt de looss en brinjt dee no mie. En wann irjentwäa waut too jünt sajcht, dan sell jie saje: De Harr bruckt dee, en soo boold woat hee dee schetje. Dit aules oba passead, omm daut erfellt woat, waut derjch dän Profeet jesajcht es, de doa sajcht: Sajcht too de Dochta Zion: Tjitjt, dien Tjeenijch tjeemt no die, saunftmootijch en toried opp eene Äselin, en oppem Falm, däm Lausttia sien junget. {Sach.9,9} Aus de Jinja oba han jegohne weare en jedohne haude, soo aus Jesus ahn jesajcht haud, brochte see de Äselin en daut Falm, en läde äare Tjleeda opp ahn doanopp, en hee sad sich nopp. En sea väl Voltj spreede äare Tjleeda oppem Wajch; aundre oba schneede Asta vonne Beem en streide dee oppem Wajch. Daut Voltj oba, dee ver am hanjinje en dee hinjaraun tjeeme, schreaje en säde: Hoosiauna däm Doft sien Sän! Jelowt jesäajent es dee, dee doa tjeemt emm Harr sien Nome! {Ps.118,25.26} Hoosiauna emm hejchsten Himmel! En aus hee enn Jerusalem enenn tjeem, de gaunse Staut tjeem en bewäajung en säd: Wäa es dit disa? Daut Voltj oba säd: Dit es Jesus, de Profeet, von Natsaret enn Galiläa. En Jesus jintj enn dän Tempel Gottes ennen, en juag aule rüt, dee emm Tempel vekoffte, en koffte, en de Jeldwatjsla äare Desche en de Beintje dee doa Düwe vekoffte, stelpt hee omm. En hee säd too ahn: Daut steit jeschräwe: „Mien Hüs saul woat een Bädhüs jenant woare“; {Jes.56,7} „oba jie ha daut too eene Reibaheel jemoakt“. {Jer.7,11} En doa tjeeme Blinje en Lomme no am em Tempel, en hee heeld ahn. Oba aus de Huagapriesta en Schreftjeleade de Wunda sache, dee hee deed, en de Tjinja, dee emm Tempel schreaje en säde: Hoosiauna däm Doft sien Sän! Worde see oajalijch en säde too am: Heascht dü, waut dise saje? Oba Jesus säd too ahn: Jo, Ha jie niemols jeläse: „Ut Tjinjamull en dee aune Muttabrosst send, hast dü die een Loff Rüm reed jemoakt“? {Ps.8,3} En hee veleet ahn en jintj üt de Staut rüt no Betanean, en bleef doa äwanacht. Oba tiedijch zemorjess, aus hee tridj enne Staut jintj, hungad am. En aus hee eenen Fiejeboom aum Wajch sach, jintj hee no dän en funk aun am nuscht buta Bläda. En hee säd too am: Niemols mea saust dü Frucht ha enn Eewijchtjeit! En platzlijch vedräjd de Fiejeboom. En aus de Jinje daut sache, vewundade see sich en säde: Woo es de Fiejeboom soo haustijch platzlijch vedräjt? Oba Jesus auntwuad en säd too ahn: Woahrhauftijch, saj etj jünt: Wann jie Gloowe ha en nijch twiewle, soo woa jie nijch bloos daut doone waut met däm Fiejeboom passead, oba uck wann jie too disem Boajch saje woare: Häw die opp en schmiet die emm Mäa! Soo woat daut passeare. En aules, waut jie emm Jebäd emm Gloowe bedde froage, prachre, woa jie tjrieje. En aus hee emm Tempel tjeem, tjeeme no am, aus hee leahd, de Hüagepriesta en Ellteste vom Voltj no am en fruage am: Derjch waut vonne Vollmacht Racht deist dü dise Dinje? En wäa haft die de Vollmacht jejäft? Jesus oba auntwuad en säd too ahn: Etj well jünt uck ne Froag stale, en wann jie mie daut saje, dan woa uck etj jünt saje, enn wäms Vollmacht etj soowaut doo. Jehaun siene Taufe, von wua wea dee? Vom Himmel oda von Mensche? See äwalajde bie sich selfst en säde: Wann wie saje: Vom Himmel, dan woat hee too ons saje: Wuaromm ha jie am dan nijch jejleewt? Oba wann wie saje: Von Mensche, dan mott wie fe daut Voltj Angst ha, dan aula hoole Jehaun fe een Profeet. En see auntwuade Jesus en säde: Wie weete daut nijch. Donn säd hee uck too ahn: Dan saj etj jünt uck nijch, enn wäm siene Vollmacht etj dise Dinje doo. Oba waut meen jie? Een Mensch haud twee Tjinja Säns; en hee tjeem nom easchta en säd: Mien Sän, goh vondoag, en oabeid enn mienem Wiengoade. Hee oba auntwuad en säd: Etj well nijch; no häa oba bedüad hee daut, en hee jintj han. En hee jintj nom tweeden en säd daut selsje nämelje. De oba auntwuad en säd: Etj goh, Harr, en jintj nijch han. Woona von dise beid deed däm Voda sien Welle? See säde: De easchta. Jesus säd too ahn: Woahrhauft, saj etj jünt, daut de Zollmanna en de Huare woare eea enn Gott sien Ritj kohme aus jie. Dan Jehaun tjeem no jünt emm Jerajchtichtjeits Wajch, en jie jleewde am nijch; oba de Zollmanna en Hura jleewde am; oba jie junt, aus jie daut sache, bedüad jie daut nijch deed jie nijch Buesse, omm am too jleewe. Heat een aundret Jlitjniss. Doa wea een Hüsharr, de plaunt een Wiengoade en bud doa een Tün eromm, en groff eene Wienpras, en bud een Torm, en vepacht dän aun Wienbüa, en reisd üta Laund. Ausset oba Tiet wea fe de Frucht, schetjt hee siene Tjnajchts Sklowe no de Wienbüa, omm siene Frucht too tjriee. Oba de Wienbüasch nehme siene Tjnajchts, eenen schluage see, en aundre muake see doot, eenen aundren steenijde see. Wada schetjt hee aundre Tjnajchts, mea aus verhäa; en see behaundelde dee kratjt soo. Oba tolatst schetjt hee sien Sän no ahn, en säd: See woare fe mienem Sän Respatjt ha! Oba aus de Wienbüa däm Sän sache, säde see unjaenaunda: Dit es de Oaw; kohmt, loht ons am dootmoake en sien Oawgoot näme! En see nehme am, schmeete am üt dän Wiengoade rüt en muake am doot. Wann nu de Harr von dän Wiengoade tjeemt, waut woat hee met de Wienbüa doone? See säde too am: Hee woat de beese Manna ommbrinje, en dän Wiengoade woat hee aun aundre Wienbüa vepachte, dee am de Frucht aufjäwe woare too siene Tiet. Jesus säd too ahn: Ha jie noch niemols enne Schreft jeläse: „Dän Steen, dän de Bülied wach schmeete, dee es tom Atjsteen jeworde; vom derjch däm Harrn es daut jeworde, en hee es Wundaboa enn onse Uage?“ {Ps.118,22.23} Doa wäajen saj etj jünt: Daut Gott sien Ritj woat von jünt wajch jenohme en eene Natsjoon jejäft woare, dee de Frucht brinje woat. En wäa opp disem Steen fällt, woat veschmatat woare; oba opp wäm hee faule woat, däm woat hee vemole. En aus de Huagapriesta en de Farisäa siene Jlitjnise jeheat haude, ertjande see, daut hee von ahn räd. En aus see sochte omm am faust too näme, oba ängste sich fe daut Voltj, dan dee hilde am fe eenen Profeet. En Jesus auntwuad en räd wada enn Jlitjnise too ahn, en säd: Daut Himmelritj es eenem Tjeenijch too vejlitje, dee sienem Sän ne Tjast moakt. En hee schetjt siene Tjnajchts üt, omm de Ennjelohdne too Tjast too roope; en dee wulle nijch kohme. Noch mol schetjt hee aundre Tjnajchts üt en säd: Sajcht dän Ennjelohdnen: Tjitjt, miene Mohltiet ha etj reed jemoakt, miene Osse en mien Mastfee send jeschlacht, en aules es reed; kohmt too Tjast. See oba achte daut nijch en jinje han, eena no sien Acka, de aundra aun sien Haundel. De äwrije oba jreepe siene Tjnajchts, tjwälde dee en muake ahn doot. De Tjeenijch oba word doll en schetjt siene Häa Armee üt, brocht de Merda omm en stetjt äare Staut aun. Donn säd hee too siene Tjnajchts: De Tjast es zwoa reed, oba de Ennjelohdne weare nijch weat; soo goht nü han opp de Tjrietzwäaj Laundgausse, en soo väl aus jie finje woare, loht ahn enn too Tjast. En de Tjnajchts jinje üt oppe Laund Gausse en brochte aule toop, soo väl see funge, soo aus Goode uck Schlajchte. En daut Tjasthus word voll met Jast. Oba aus de Tjeenijch ennen tjeem, omm de Jast too seene, sach hee doa eenen Mensch, dee nijch en eenem Tjasttjleet wea. En hee säd too am: Frint, woo best dü hia enenn jekohme, doa dü tjeen Tjasttjleet aun hast? Hee oba kunn nuscht saje. Donn säd de Tjeenijch too siene Deena: Binjt am Feet en Henj, en schmiet am rüt enn daut butaschte Diestaness; doa woat Hiele en Täne tjnirsche senne. Dan väl send de Ennjelohdne, oba weinijch Ütjewälte. Donn jinje de Farisäa han en hilde Rot, woo see am enne Räd enn eene Faul locke kunne. En see schetjte äare Jinja met de Heroodeauna Heroodes Nofolja no am en säde: Leahra, wie weete, daut dü Woahrhauftijch best en opp Gott sien Wajch enn Woahrheit leahscht en die omm tjeenem tjemmascht, dan dü tjitjst nijch opp de Mensche Persoon von büte; doaromm saj ons, waut dentjst dü: Esset erlaubt, däm Tjeisa Tacks too jäwe, oda nijch? Doa oba Jesus äare Schlajchtijchtjeit ertjand, säd hee: Waut veseatje jie mie, jie Heijchla? Wiest mie daut Tacksjelt. See oba jeewe am een Dinoa. En hee säd too ahn: Wäms Bilt en Unjaschreft es dit? See säde too am: Däm Tjeisa sient. Donn säd hee too ahn: Jäft däm Tjeisa, waut däm Tjeisa sient es, en Gott, waut Gott sient es. En aus see daut heade, vewundade see sich en veleete am en jinje wajch. Aun däm Dach tjeeme Sadutsäa no am, dee doa säde, daut jeeft tjeen oppstohne ütem Doot; en fruage am en säde: Leahra, Mooses haud jesajcht: Wann wäa stoawt en haft tjeene Tjinja, dan sull sien Brooda siene Frü friee en sull fe sienem Brooda Nokohme erwatje. {5Mos.25,5} Doa weare oba bie ons säwen Breeda. En de easchta befried sich en storf; en wiel hee tjeene Tjinja haud, hinjaleet hee siene Frü sienem Brooda. Kratjt soo uck de tweeda en de dredda, bott däm säwenden. Oba tolatst no aule storf uck de Frü. Wann de Doodes oppstohne, wäm siene Frü von de säwen woat see senne? Dan aula haude äa. Jesus oba auntwuad en säd too ahn: Jie erre, wiel jie de Schrefte nijch tjanne, uck nijch Gott siene Krauft; dan emm Oppstohne vom Doot befriee see sich nijch, enn woare sich nijch friee lohte, sonda see send aus de Enjel emm Himmel. Waut oba daut oppstohne de Doodes betrafft, ha jie nijch jeläse, waut too jünt es jesajcht von Gott, dee doa sajcht: „Etj sie Obraum sien Gott en Iesak sien Gott en Joakopp sien Gott“? {2Mos.3,6} Gott es nijch de Doodje äa Gott, sonda de Läwendje äara“. En aus daut Voltj daut head, erstaunde see äwa siene Leah. Aus oba de Farisäa heade, daut hee de Sadutsäa tom stell senne jebrocht haud, vesaumlde see sich unja sich. En doa fruach Eena von ahn, en Jesatzesjeleada, en vesocht am en säd: Leahra, woont es daut jratste Jeboot emm Jesatz? Hee oba säd too am: „Dü saust däm Harr, dien Goot, leef ha met dienem gaunsem Hoat en met diene gaunse Seel en met dienem gaunsem Vestaund“. {5Mos.6,5} Dit es daut jratste en daut easchte Jeboot. Daut tweede oba, es däm jlitj, enn es: „Dü saust dienen Nächsten leef ha aus die selfst“. {3Mos.19,18} Aun dise twee Jeboote hengt daut gaunse Jesatz en de Profeete. Aus oba de Farisäa vesaumlt weare, fruach Jesus ahn en säd: Waut dentj jie von däm Tjristus? Wäms Sän es hee? See säde too am: Doft siena. Hee säd too ahn: Woo nand Doft am emm Jeist Harr, aus hee säd: „Dee Harr säd too mienem Harrn: Sat die too miene Rajchte, bott etj diene Fiend jelajcht ha unja diene Feet“? {Ps.110,1} Wann Doft am Harr nant, woo es hee dan sien Sän? En tjeena kunn am een Wuat auntwuade, doa woagd sich tjeena mea von dän Dach aun, am too froage. Donn räd Jesus toom Voltj en too siene Jinja en säd: De Schreftjeleade en de Farisäa ha sich opp Mooses sien Stool jesat. Aules, waut see too jünt saje, doot en hoolt daut, oba doot nijch äare Woatje, dan see saje leare en doone et nijch. See binje oba schwoare en schwoa too droagne Lauste opp, en laje de oppe Mensche äare Schullre, oba see welle dee nijch met äarem eenem Finja bewäaje. See doone aul äare Woatje, omm sich ver Mensche seene too lohte; dan see moake äare Dentjzadels {5Mos.6,8; 11,18} breet, en moake de Soom aun äare Tjleeda {4Mos.15,37-39} groot. See leewe oba denn easchten Plautz bie de Mohltiede en easchte Städe enne Sienagooge en daut Jreese opp de Moatjte en von de Mensche Rabi, Rabi Leahra! Jenant too woare. Oba jie selle jünt nijch Rabi nane, dan eena es jun Leahra, oba jie aula send Breeda. Jie selle uck tjeenem oppe Ead jun Voda nane; dan eena es jun Voda, dee emm Himmel es. Loht jünt uck nijch Meista Leameista nane; dan eena es jun Meista Leameista, dee Tjristus. De Jratsta oba unja jünt saul jun Deena senne. Oba wäaemma sich selfst grootmoake woat, woat raufjesat woare; en wäaemma sich selfst raufsate woat, woat grootjemoakt woare. Oba wee jünt, Schreftjeleade en Farisäa, Heijchla! Dan jie veschlüte daut Himmelritj fe de Mensche; dan jie gohne nijch enenn, jie lohte uck dee doa enenn gohne welle nijch nenn. [Wee jünt, Schreftjeleade en Farisäa, jie Heijchla, daut jie de Wätfrües äare Hiesa fräte en tom Schien lang bäde. Doaromm woa jie een schwandaret Jerejcht tjriee!] Wee jünt, Schreftjeleade en Farisäa, Heijchla! Dan jie derjchreise Mäa en dreajet Laund, omm eenen Proselüte Judegloowe too moake jewenne; en wann hee daut jeworde es, soo moak jie am tom Halen Sän, twee mol oaja aus jie. Wee jünt, blinje Wajchwiesa Feahra! Dee jie saje: Wäaemma biem Tempel Heilijchtüm schweare woat, daut es nuscht; oba wäa biem Gold emm aum Tempel schweare woat, es schuldijch denn Eid too hoole. Jie Noare en Blinje! Waut es dan jrata, daut Gold, oda de Tempel, de daut Gold heilijcht? En: Wäaemma biem Aultoa schweare woat, daut es nuscht; oba wäa bie de Gow Opfa schweare woat, dee opp am Aultoa es, es schuldijch. Jie Blinje! Waut es jrata, de Gow oda de Aultoa, dee de Gow heilijcht? Wäaemma biem Aultoa schweat, schweat doa äwa en bie aulem, waut opp am es. En wäa biem Tempel schweat, schweat bie am Gott en bie däm, dee doabenne wohnt. En wäa biem Himmel schweat, schweat bie Gott sien Troon en bie däm, dee doabowe sett. Wee jünt, Schreftjeleade en Farisäa, Heijchla! Dan jie jäwe daut tiende von Mintsplaunt en Dell en Kümen, en ha de wijchtje Dinje vom Jesatz bie sied jelohte: Daut Jerejcht en daut Erboarme en däm Gloowe Trü senne; dise haud jie doone sulle en jant nijch lohte. Jie blinje Leida, dee jie de Moschtje rüt siee, oba de Kameele opp schlucke! Wee jünt, Schreftjeleade en Farisäa, Heijchla! Dee jie daut Butaschte vom Kuffel en Schiew rein moakt, oba von benne send see voll Habjiea en Onnjerajchtijchtjeit. Dü blinja Farisäa! Moak eascht daut Benaschte vom Kuffel en Schiew rein, omm daut uck daut Butaschte rein woat. Wee jünt, Schreftjeleade en Farisäa, Heijchla! Dan jie send aus aunjewite Jräwa, dee von bute schiene straum too senne, oba von benne voll Doodje Knoakes en aulahaunt Onnreinet send. Aulsoo schien jie uck von bute jerajcht verre Mensche too senne, oba von benne se jie voll Heijchlerie en Jesatzloosijchtjeit. Wee jünt, Schreftjeleade en Farisäa, Heijchla! Dan jie büe de Profeete äare Jräwa en de Jerajchte äare Graufsteena putts jie üt schmock moake en saje: Wäa wie enn onse Vodasch äare Doag jewäse jeläft, dan wudd wie nijch Aundeel jenohme ha aun de Profeete äa Bloot. Aulsoo jäw jie jünt selfst daut Zeijniss, daut jie de Säns, dee send, dee de Profeete ommjebrocht habe; en jie, moake jüne Vodasch äa Mott voll! Jie Schlange! Jeftje Schlangebroodsel! Woo well jie em Jerejcht de Hal ütem wajch kohme? Doaromm tjitjt, etj schetj no jünt Profeete en Weise Manna en Schreftjeleade; en eenje von dän woa jie ommbrinje en tjriezje, en eenje von dee woa jie enn jüne Sienagooge priejle en woare ahn vefolje von eene Staut no de aundre; doamet äwa jünt tjeemt aul äa jerajchtet Bloot, daut oppe Ead vegohte word woat, von däm Abel sien Bloot, däm Jerajchten, bott däm Bloot Sacharia, däm Sän von Barachia, däm jie tweschen dän Tempel en Aultoa ommjebrocht ha. Woahrhauftijch, etj saj jünt, aul dit woat äwa dit Jeschlajcht kohme. Jerusalem, Jerusalem, dee dü de Profeete ommbrinjst en steenijchst, dee no die jeschetjt send! Woo foaken wull etj diene Tjinja vesaumle, soo aus eene Kluck äare Tjitjel vesaumlt unja äare Flijchte, en jie ha nijch jewullt. Tjitjt, jun Hüs woat jünt ladijch jelohte woare; dan etj saj jünt: Jie woare mie von nu aun nijch mea seene, bott jie saje woare: “Jesäajent es dee, dee doa tjeemt enn däm Harr sien Nome!” {Ps.118,26} En Jesus tjeim rut en jintj vom Tempel Jebied wajch; en siene Jinja tjeeme no am, omm am de Jebieda Büwoatj vom Tempel too wiese. Hee oba auntwuad en säd too ahn: See jie nijch dit aules? Woahrhauftijch, saj etj jünt: Hia woat nijch een Steen oppem aundre jelohte bliewe woare, dee nijch aufjebroake woat. Aus hee oba oppem Eeljboajch saut, tjeeme siene Jinja no am auleen en säde: Saj ons, wanea woat dit senne, en waut es daut Teatjen von dien Wadakohme en daut Enj von dise Tiet Welt? En Jesus auntwuad en säd too ahn: Seeht too, daut jünt tjeena vefeat veleide woat. Dan väle woare unja mienem Nome oppem Grunt von mienem Nome kohme en saje: Etj sie de Tjristus! En woare väle vefeahre veleide. Jie woare oba von Tjrijch en Tjrijchsjeschrejcht heare. Seeht too, räajcht jünt nijch opp; dan dit aules mott passeare, oba daut es noch nijch daut Enj. Dan daut woat sich Natsjoon jäajen Natsjoon opphäwe en een Tjeenijchritj jäajen Tjeenijchritj, en doa woare Hungaschnoot en Krankheite senne en Eadbäben enn veschiedne Städe. Aul dit es oba de Aunfank vom Liede Noot. Dan woare see jünt enn Elend äwajäwe en jünt ommbrinje; en jie woare von aule Natsjoone jehausst woare omm mienen Nome haulwe. En dan woare väle oajalijch senne woare, en woare eena däm aundren verode en enaunda hausse; en väl faulsche Profeete woare oppstohne en woare väle vefeahre; en wäajen de Gottloosijchtjeit, de Äwahaunt nehmt, woat de Leew en väle auftjeele; {Dan.9,27} wäa oba bottem Enj üthelt, dee woat jerat woare. En dit Evanjeelium vom Ritj woat jeprädijcht woare enne gaunse Welt, fe aule Natsjoone toom Zeijniss, en dan woat daut Enj kohme. Wann jie daut Äatjel von de Vedoawniss, von woont derjch Daniel, däm Profeet, jesajcht es, stohne seene aum heiljem Plautz wäa dit läst, dee vesteit daut, aulsoo dan loht dee enn Judäa send, oppe Boaj flijchte; wäa oppem Dack Hus es, saul nijch rauf kohme, omm de Sache üt sienem Hüs too hole; en wäa oppe Stap Laund es, dee tjeemt nijch tridj, omm sien Tjleet too hole. Wee oba dee em Ommstend Früess en dee een Brosttjint ha enn jane Doag. Oba bäd, daut jüne Flucht nijch emm Winta oda aum Saubat tjeemt; Dan woat een grootet Elend schwoare Tiede senne, soone aus noch niemols von Aunfank Welt bott nu jewäse es, uck nijch mea senne woat; en wann de Doag nijch vetjartat worde, soo wudd tjeen Fleesch jerat woare; oba omm de Utjewälde äa haulwe woare de Doag vetjartat woare. Wann dan, irjendwäa too jünt sajcht: Tjitjt, hia es de Tjristus, oda hia! Soo jleeft daut nijch. Dan daut woare faulsche Tjristuse en faulsche Profeete oppstohne en woare groote Teatjens en Wunda doone, omm soo, wann mäajlijch, uck de Utjewälde too vefeahre. Tjitjt, etj ha jünt daut verhäa jesajcht. Wann see too jünt soo saje: Tjitjt, hee es enne Wieste! Soo goht nijch han; Tjitjt, hee es enne Stow! Soo jleeft daut nijch. Dan soo aus de Blits väatjemt vom Ooste en schient bottem Waste, soo woat daut senne wann de Menschesän tjeemt. Wua daut Os doodja Lief es, doa woare de Odla sich vesaumle. Oba fuats no jane Triebsaul Doag woat de Sonn vediestat woare en de Mon woat äa Schien nijch jäwe, en de Stearns woare vom Himmel faule, en de Himmelstjrafte woare jescheddat woare. En dan woat daut Teatjen von däm Menschesän aum Himmel too seene senne; en dan woare jaumareare sich aune Brost schlohne aule Jeschlajchta oppe Ead, en see woare dän Menschesän kohme seene opp de Himmelswoltje met Macht en groote Harlijchtjeit. En hee woat siene Enjel ütschetje met enn grooten Poosaune schaul, en dee woare siene Utjewälde vesaumle von de veea Wintrechtunge, von däm eenen Enj Himmel bottem äarem aundren Enj. Vom Fiejeboom oba leaht een Jlitjniss: Wann sien Aust aul sauftijch wetj jeworde es en de Bläda rüt kohme, dan weet ertjant jie, daut de Somma dijchtbie es. Aulsoo uck jie, wann jie aul dit seene, dan sell jie ertjane weete, daut dit dijchtbie aune verre Däa es. Woahrhauftijch, saj etj jünt: Dit Jeschlajcht woat nijch vegohne, bott dit aules passeat es. De Himmel en de Ead woare vegohne, miene Wead oba woare säle nijch vegohne. Oba von janem Dach en jane Stund weet tjeena, uck nijch de Enjel emm dee Himmel, uck nijch de Sän, bloos mien Voda auleen. Oba soo aus de Doag Noohas weare, soo woatet uck biem Menschesän sien Wadakohme senne. Dan soo aus see enn de Doag verre Sindflut wea: See aute en drunke, see friede enn leete sich friee, bott dän Dach, bott Nooha enne Arche jintj, en see daut nijch ertjande, bott de Äwaschwaminj tjeem en aula wajch nehm, soo woatet uck biem Menschesän sien Wadakohme senne. Dan woare twee oppe Stap senne, eena woat jenohme en eena jelohte; Twee Frües woare oppe Mäl Steena mole, eene woat jenohme en eene jelohte. Aulsoo woakt, dan jie weete nijch, aun woonem Dach Stund jun Harr tjeemt. Oba daut ertjant: Wann de Hüsharr jewisst haud, wanea enne Nacht de Deef tjeemt, soo wudd hee jewoakt en nijch jelohte ha, enn sien Hüs enn too bräatje. Doa wäajen siet uck jie, reed; dan enn de Stund, enn de jie nijch doamet räatjne, tjeemt de Menschesän. Wäa es dan dee trüa en kluaka Tjnajcht, däm sien Harr äwa sien Hüshault jesat haft, omm ahn too rajchta Tiet daut Äte too jeewe? Seelijch es de Tjnajcht, däm sien Harr, wann hee tjeemt, doabie finje woat! Woahrhauftijch, etj saj jünt, hee woat am äwa sien gaunset Hab en Goot sate. Oba wann jan beesa Tjnajcht enn sienem Hoat sajcht: Mien Harr schluat metem kohme, en aunfankt, siene Mettjnachts too schlohne, en at en drintjt met de Bedrunkne, soo woat janem Tjnajcht sien Harr kohme aun eenem Dach, aun däm hee doamet nijch räatjent, en aun eene Stund, dee hee nijch weet, en woat am veschniede oppe Halft schniede en am sien Deel jäwe met de Heijchla: Doa woat daut Hiele en Tänetjnirsche senne. Dan woat daut Himmelritj too vejlitje senne de tien Junkfrües, dee äare Laumpe nehme en rüt jinje, däm Briegaum entjäjen to trafe. Oba fief von dee weare kluak en fief weare eenfeltijch onnschuldijch. Dee, dee doa eenfeltijch weare, nehme äare Laumpe en nehme tjeen Eelj met sich; oba de Klucke nehme Eelj enn äare Jefässa met äare Laumpe. Aus oba de Briegaum no sich lüare leet, worde see aula schleeprijch en schleepe enn. Meddel enne Nacht oba jeefet een Jeschrejcht: Tjitjt, de Briegaum tjeemt! Goht rüt, am entjäjen! Doa stunde aul de Junkfrües opp en putste äare Laumpe. De Eenfeltje oba säde too de Kluake: Jäft ons von jünem Eelj, dan onse Laumpe gohne üt. De Kluake oba auntwuade en säde: Niemools, dautet nijch fe ons en jünt nijch üträtjt; goht leewa no de Vetjeepa en tjeept fe jünt selfst. Oba aus see han jinje omm too tjeepe, tjeem de Briegaum, en dee reed weare, jinje met am enenn too Tjast, en de Däa word toojeschlote. Nohäa oba tjeeme uck dee aundre Junkfrües en säde: Harr, Harr, moak ons op! Oba hee auntwuad en säd: Woahrhauft, saj etj jünt, etj tjann jünt nijch. Aulsoo woakt, dan jie weete nijch däm Dach noch de Stund. Dan soo aus een Mensch, dee ütem Laund reisd, siene eajne Tjnajchts roopt en äwajäw ahn sien Ritjdom: En eenem jeef hee fief Selwastetja, eenem aundrem twee, eenem aundrem eent, eenem jiedrem no siene Fähijchtjeit, en no däm reisd hee ütem Laund. Dee de fief Selwastetja jetjräaje haud, jintj oba han en haundeld doamet en jewonn aundre fief Selwastetja. Kratjt soo uck, dee de twee jetjräaje haud, uck hee jewonn twee aundre. Oba dee daut eene jetjräaje haud, jintj han, groff een Loch enne Ead en vestuak sien Harr sien Selwastetj. No ne lange Tiet oba tjeem däm Tjnajcht sien Harr en feahd Räatjninj met ahn. En doa tjeim, dee de fief Selwastetja jetjräaje haud, en brocht aundre fief Selwastetja en säd: Harr, dü jeefst mie fief Selwastetja, tjitj, aundre fief Selwastetja ha etj doatoo jewonne. Sien Harr säd too am: Goot, dü gooda en trüa Tjnajcht! Äwa weinijch weascht dü trü, äwa välem woa etj die sate; goh enenn enn dien Harr siene Freid. Oba donn tjeem uck, dee twee Selwastetja jetjräaje haud, en säd: Harr, dü jeefst mie twee Selwastetja; tjitj, aundre twee Selwastetja ha etj doatoo jewonne. Sien Harr säd too am: Goot, dü gooda en trüa Tjnajcht! Äwa weinijch weascht dü trü, äwa välem woa etj die sate; goh enenn enn dien Harr siene Freid! Doa tjeim oba uck, dee daut eene Selwastetj jetjräaje haud, en säd: Harr, etj tjann die, daut dü een hoada Maun best: Dü arntest, wua dü nijch jeseit hast, en saumelst, wua dü nijch ütjestreit hast; en etj ängst mie en jintj han en vestuak dien Selwastetj enne Ead; tjitj, doa hast dü daut Dienje. Sien Harr oba auntwuad en säd too am: Dü beesa en fula Tjnajcht! Dü wisst, daut etj arnt, wua etj nijch jeseit, en saumel, wua etj nijch ütjestreit ha? Soo sust dü mien Jeld aun de Watjsla jejäft ha, en wann etj tjeem, haud etj daut Mienje met Jewenn jetjräaje. Nämt daut Selwastetj von am en jäft däm, dee de tien Selwastetja haft; dan jiedrem, dee doa haft, woat jejäft woare, en hee woat Äwafluss ha; oba von däm, dee nijch haft, von däm woat soogoa, waut hee haft, wach jenohme woare. En däm nutsloosen Tjnajcht schmiet rut enne butaschte Diestaness: Doa woat Hiele en Tänetjnirsche senne. Oba wann de Menschesän kohme woat enn siene Harlijchtjeit, en aule Enjel met am, dan woat hee opp sienem Harlijchtjeits Troon sette; en ver am woare vesaumlt woare aule Natsjoone, en hee woat dee von eenaunda üteneen deele, soo aus en Hoad de Schop vonne Batj Kosebatj deelt. En hee woat de Schop too siene Rajchte stale, oba de Batj aune lintje. Dan woat de Tjeenijch too dee aun siene Rajchte saje: Kohmt häa, dee jie von mien Voda jesäajent send, oaft daut Ritj, daut fe jünt reed jemoakt es von Gruntlajung Aunfank de Welt; dan mie hungad, en jie jeewe mie too äte; mie darscht, en jie jeewe mie too drintje; etj wea Framd, en jie nehme mie opp; etj wea noaktijch, en jie ha mie aunjetrocke; etj wea krank, en jie besochte mie; etj wea emm Jefentjniss, en jie tjeeme no mie. Dan woare de Jerajchte am auntwuade en saje: Harr, wanea sach wie die hungrijch en jeewe die äte? Oda darschtijch en jeewe die too drintje? Oba wanea sach wie die aus en Framda, en nehme die opp? Oda noaktijch en trocke die aun? Oba wanea sach wie die krank oda emm Jefentjniss en tjeeme no die? En de Tjeenijch woat auntwuade en too ahn saje: Woahrhauft, etj saj jünt, auldaut jie eenem von de Jerinjste dise miene Breeda jedohne ha, daut ha jie mie jedohne. Dan woat hee uck too dän aune Lintje saje: Goht von mie, Vefluchte enn daut eewije Fia, daut reed jemoakt es fe däm Diewel en siene Enjel; dan mie hungad, en jie jeewe mie nijch too äte; mie darscht, en jie jeewe mie nijch too drintje; etj wea Framd, en jie nehme mie nijch opp; noaktijch, en jie jeewe mie nijch auntootratje; krank en emm Jefentjniss, en jie besochte mie nijch. Dan woare uck dee auntwuade en saje: Harr, wanea sach wie die hungrijch, oda darschtijch, oda aus en Framden, oda noaktijch, oda krank, oda emm Jefentjniss, en habe die nijch jedeent? Dan woat hee ahn auntwuade en saje: Woahrhauft, etj saj jünt, auldaut jie eenem von dise Jerinjste nijch jedohne ha, ha jie uck mie nijch jedohne. En dee woare enne eewije Strof gohne, oba de Jerajchte enn daut eewijet Läwe. En daut passead, aus Jesus met aul dise Räde too Enj wea, säd hee too siene Jinja: Jie weete, daut omm twee Doag daut Passafast es, en de Menschesän woat ütjeleewat, omm jetjriezijcht too woare. Donn vesaumlde sich de Huagapriesta en de Ellteste vom Voltj emm Huagapriesta sien Hoff, de Kaifas heet, en beschlote unjasich, omm daut see Jesus met Lest jriepe en doot moake kunne. Oba see säde: Nijch aum Fast, doamet daut tjein Opprua unjrem Voltj jeeft! Aus Jesus oba enn Betanean wea, enn Siemoon sien Hüs, dän Utsautsjen, tjeem eene Frü no am, dee een Aulabaustaglaus met sea diare Saulw haud, en goot daut üt opp sien Haupt, aus hee aum Desch saut lach. Oba aus de Jinja daut sache, worde see onntofräd en säde: Too waut dit Veschwentre? Dan dit haud kunnt dia vekofft en de Oame jejäft woare. Aus Jesus daut moatjt, säd hee too ahn: Wuaromm brinj jie de Frü enn veläjenheit? Dan see haft een goodet Woatj aun mie jedohne; dan de Oame ha jie emma jiedatiet bie jünt, oba mie ha jie nijch emma. Dan enn däm see dise Saulw äwa mien Lief jegohte haft, haft see mien Lief mie reed jemoakt tom begrowe. Woahrhauft, etj saj jünt: Woaämma dit Evanjeelium woat jeprädijcht woare enne gaunse Welt, woat doavon jerät woare, waut diese jedohne haft, too äa Jedajchtniss. Donn jintj eena von de Twalw, de Judas Iescharijot jenant wea, no de Huagapriesta en säd: Waut well jie mie jäwe, en etj woa am jünt verode? See jeewe am dartijch Selwastetja. En von doa aun socht hee Jeläajenheit, omm am too verode. Aum easchte Dach de onnjesuade Broote oba tjeeme de Jinja no Jesus en säde: Woa west dü, daut wie fe die reed moake, daut Passa Passamohl too äte? Oba hee säd: Goht enne Staut no däm en däm en sajcht too am: De Leahra sajcht: Miene Tiet es dijchtbie, bie die hool etj daut Passa met miene Jinja. En de Jinja deede, soo aus Jesus ahn befoole haud, en muake daut Passa Mohltiet reed. Ausset oba Owent jeworde wea, läd hee sich met de Twalf Jinja aum Desch. En aus see aute, säd hee: Woahrhauft, saj etj jünt: Eena von jünt woat mie verode. En see worde sea trüarijch en funge aun, een jiedra von ahn too am too saje: Etj sie et doch nijch, Harr? Hee oba auntwuad en säd: Dee met mie de Haunt emm Schatel duckt, dee woat mie verode. De Menschesän jeit zwoa doahan, soo ausset von am jeschräwe steit; oba wee däm Mensch, derjch wäm de Menschesän verode woat! Daut wea däm Mensch bäta goot, wann hee nijch jebuare wea. Judas oba, dee am verode deed, auntwuad en säd: Etj sie et doch nijch, Leahra Rabi? Hee säd too am: Dü hastet jesajcht. Oba aus see aute, nehm Jesus Broot, säajend lowd, dankt, bruak en jeef daut de Jinja en säd: Nämt, en ät; dit es mien Lief. En hee nehm daut Kuffel Bejcha en dankt en jeef ahn daut en säd: Drintjt aula doarut. Dan dit es mien Bloot, daut niee Bund, daut fe väle vegohte woat too Vejäwung de Sinde. Etj saj jünt oba, daut etj von nu aun nijch mea von dise Frucht vom Wienstok drintje woa, bott aun janem Dach, doa etj daut niee met jünt drintje woa enn mien Voda sien Ritj. Aus see een Dankleet Loff'Leet jesunge haude, jinje see rut nom Eeljboajch. Donn säd Jesus too ahn: Jie woare jünt aula enn dise Nacht aun mie steete toom Faul kohme; dan daut steit jeschräwe: „Etj woa dän Hoad schlohne, en de Schop enne Häad woare vestreit woare“. {Sach. 13,7} Oba no däm etj oppjewatjt oppjestohne senne woa, woa etj ver jünt no Galiläa gohne. Peeta oba auntwuad en säd too am: Wann see sich aula aun die steete woare, etj woa mie niemols steete. Jesus säd too am: Woahrhauft, saj etj die, daut dü enn dise Nacht, eea de Hohn tjreit, woascht mie dree mol veläaje. Peeta säd too am: En wann etj met die stowe must, woa etj die nijch veläaje. Kratjt soo räde uck aule aundre Jinje. Donn tjeem Jesus met ahn no eenem Plautz, de Jetseemane heet, en hee säd too de Jinja: Sat jünt hia, bott etj hanjegohne sie en doa jebät ha. En hee nehm Peeta en Tsebedäus siene twee Säns met, en funk aun betriebt en enn Angst too senne. Dan säd hee too ahn: Miene Seel es sea betriebt bott aum Doot; blieft hia en woakt met mie. En hee jintj een bett wieda en voll opp sien Jesejcht en bäd en säd: Mien Voda, wannet mäajlijch es, dan jeit dit Jedrentj Liedensbäjcha, bettret Jedrentj mie vebie; doch nijch soo aus etj well, oba soo aus dü west. En hee tjeem no de Jinja en finjt ahn ennjeschlope; en hee säd too Peeta: Aulsoo nijch mol eene Stund tje jie met mie woake? Woakt en bäd, omm daut jie nijch enn Veseatjung kohme; De Jeist es wellijch, daut Fleesch oba es schwak. Wada, tom tweede Mol, jintj hee han en bäd en säd: Mien Voda, wann dit Jedrentj Liede mie nijch vebie gohne kaun, ohne daut etj dit drintj, soo passeat dien Welle. En aus hee tjeem, finjt hee ahn wada ennjeschlope, dan äare Uage weare schwoa jeworde. En hee leet ahn, jintj wada han, bäd tom dredde Mol en säd de selwje Wead. Donn tjeem hee no de Jinja en säd too ahn: Soo schlopt nu dan wieda en rut üt; tjitjt, de Stund es noh jekohme, en de Menschesän woat enne Sinda äare Henj verode jejäft. Stoht opp, loht ons gohne; tjitjt, dijchtbie es jekohme, dee mie verode deit. En aus hee noch räd, tjitj, doa tjeem Judas, eena von de Twalw, en met am ne groote Schoa met Schweate en Tjneppels, von de Huagapriesta en Ellteste vom Voltj. Dee am oba verode deed, haud ahn een Teatjen jejäft en jesajcht: Wäm etj kusse woa, dee esset; däm nämt packt, jriept. En soo boold tjeem hee no Jesus en säd: Sie jejreest, Leahra! En kusst am sea. Oba Jesus säd too am: Frint, wuaromm best dü jekohme! Donn tjeeme see en läde äare Henj aun Jesus en nehme am faust. En tjitj, eena von de, dee met Jesus wea, stratjt de Haunt üt, trock sien Schweat en schluach däm Huagapriesta sien Tjnajcht en schneet am daut Uah auf. Donn säd Jesus too am: Stäatj dien Schweat wada aun sien Plautz; dan aula, dee daut Schweat nehme, woare derjch et Schweat ommkohme. Oda dentjst dü, daut etj nijch nu mien Voda bäde kunn, en hee mie mea aus twalf Lejoon Enjel schetje wudd? Woo sulle dan de Schrefte erfellt woare, dautet aulsoo kohme mott? Enn jane Stund säd Jesus too de Schoa Manna: Send jie ütjegohne jäajen eenen Reiba met Schweate en Tjneppels, mie faust too näme? Jieda Dach saut etj bie jünt, emm Tempel enn leahd, en jie ha mie nijch faust jenohme. Oba dit aules es passeat, omm daut de Profeete äare Schrefte erfellt worde. Doa veleete am aule Jinja en rande wajch. Oba de Jesus faust jenohme haude, leide am wajch no Kaifas, dän Huagapriesta, woa de Schreftjeleade en de Ellteste vesaumlt weare. Peeta oba jintj am von wiet hinjaraun bett däm Huagapriesta sien Hoff en jintj nenn en sad sich bie de Deena, omm daut Enj too seene. De Huagapriesta oba en de Ellteste en de gaunse huage Rot socht faulsche Zeijnise jäajen Jesus, doamet see am ommbrinje kunne; en see funge tjeene, doa soo väl faulsche Zeij tjeeme. Oba tolatst tjeeme twee faulsche Zeije doa too en säde: Disa sajcht: Etj kaun Gott sien Tempel aufbräatje dohlriete en enn dree Doag am oppbuhe. En de Huagapriesta stund opp en säd too am: Auntwuatst dü nijch? Waut zeije dise jäajen die? Oba Jesus bleef stell. En de Huagapriesta fong aun en säd too am: Etj beschwea die biem läwendjen Gott, daut dü ons sajchst, auf dü de Tjristus best, de Sän Gottes. Jesus säd too am: Dü hastet jesajcht! Doch etj saj jünt: Von nu aun woa jie dän Menschesän sette seene too Rajchte de Macht en kohme opp de Himmelswoltje. Donn vereet de Huagapriesta siene Tjleeda en säd: Hee haft jelastat; towaut bruck wie noch Zeije? Tjitjt, nu ha jie daut Lestre jeheat. Waut dentj jie? See oba auntwuade en säde: Hee es dän Doot schuldijch. Donn speaje see am emm Jesejcht en schluage am met Füste; eenje oba jäwe am Schläaj oppe Backe, en säde: Profezei ons, Tjristus, wäa esset, dee die schluach? Peeta oba saut bute oppem Hoff; en doa tjeim eene Deenarin no am en säd: Uck dü weascht met Jesus, däm Galiläa. Oba hee veluag daut ver aulem en säd: Etj weet nijch, waut dü sajchst. Aus hee oba ütem Dooa rut jegohne wea, sach am eene aundre; en see säd too dee, dee doa weare: Uck disa wea met Jesus, däm Natsareena. En wada veluag hee met een Schwua: Etj tjann dän Mensch nijch! Kort nohäa oba tjeeme dee doa stunde no am en säde too Peeta: Woahrhauftijch, uck dü best eena von ahn, dan uck diene Sproak moakt die openboa. Donn funk hee aun, sich too veflätje en too schwuare: Etj tjann däm Mensch nijch! En soo boold tjreid de Hon. En Peeta docht aun Jesus siene Wäd, dee [to am] jasajt haud: Eea de Hohn tjreit, woascht dü mie dreemol veloage ha. En hee jintj rüt en hield bettalijch. Oba ausset zemorjess jeworde wea, hilde de Huagapriesta enn Ellteste ütem Voltj een Rot jäajen wäajen Jesus, omm am ommtobrinje doot tomoake. En no däm aus see am jebunge haude, leide see am wajch en äwejeewe am aun Pontius Pielatus däm Laundfläaja Rejiara. Aus Judas nu, dee am verode haud, sach, daut hee veuadeelt wort, deed am daut leet, en hee brocht dee dartijch Selwastetja no de Huagapriesta en dän Ellteste tridj en säd: Etj ha jesindijcht, enn däm etj oschuldijet Bloot verode ha. Oba see säde: Waut jeit ons daut aun? See dü too. En hee schmeet de Selwastetja emm Tempel en jintj wajch en jintj han en honk sich opp. Oba de Huagapriesta nehme de Selwastetja en säde: Daut es nijch erlaubt, dee enne Opfakauss Tempelkauss too laje, wiel daut Blootjelt es. See hilde oba Rot en koffte doamet daut Laund vom Toppmoaka omm de Framde too begrowe. Doaromm es daut Laund bott vondoag daut Blootlaund Blootacka jenant. Donn word erfellt, waut derjch dän Profeet Jeremia jesajcht es, dee doa säd: See nehme de dartijch Selwastetja, dän bestemmten Priess, dän see bestemmt haude, von de Säns Iesrael, en daut jeewe see fe daut Toppmoaka Laund, soo aus de Harr mie befoole haud. {Sach.11,11-12} Jesus oba stund ver däm Laundfläaja. En de Laundfläaja fruach am en säd: Best dü de Tjeenijch de Jude? Oba Jesus säd too am: Dü sajchst et. En aus hee von de Huagapriesta en de Ellteste aunjekloagt wort, auntwuad hee nijch. Donn säd Pielatus too am: Heascht dü nijch, woo väl see jäajen die ütsaje? En hee auntwuad am uck nijch opp een Wuat, soo daut de Laundfläaja sich sea vewundad. Oba aum Fast wea de Laundfläaja jewant, däm Voltj eenen Jefangnen loos too lohte, wämemma see wulle. See haude donn oba eenen beriemten Jefangnen, de Barabas heet. Aus see nu vesaumlt weare, säd Pielatus too ahn: Wäm well jie, daut etj jünt loosjäwe saul, Barabas oda Jesus, de Tjristus jenant woat? Dan hee wisst, daut see am Jesus üt Neid Aufgonst äwejeewt haude. Aus hee oba oppem Rejchtastool saut, schetjt siene Frü no am en leet am saje: Ha dü nuscht met janem Jerajchten too doone; dan väl ha etj vondoag emm Droom wäajen am jeläde. Oba de Huagapriesta en de Ellteste beräde daut Voltj, daut see omm Barabas bedde sulle, oba Jesus ommbrinje. De Laundfläaja oba auntwuad en säd too ahn: Wäm von dee beid well jie, daut etj jünt loosjäwe saul? Oba see säde: Barabas. Pielatus säd too ahn: Waut saul etj dan met Jesus doone, de Tjristus jenant woat? See säde aula: Hee saul jetjriezijcht woare! Oba de Laundfläaja säd: Waut haft hee dan beeset jedohne? Oba see schreaje noch dolla en säde: Hee saul jetjriezijcht woare! Aus oba Pielatus sach, daut hee nuscht doone kunn, dautet välmea een Opprua jeef, nehm hee Wota, wosch siene Henj ver daut Voltj en säd: Etj sie ohne Schult aun disem Jerajchten sien Bloot; seeht jie too. En daut gaunse Voltj auntwuad en säd: Sien Bloot tjeemt äwa ons en äwa onse Tjinja. Donn jeef hee ahn Barabas looss; oba Jesus leet hee priejle schlohne en äwajäw am, omm daut hee jetjriezijcht wort. Donn nehme dän Laundfläaja siene Soldote Jesus met enn daut Pretorium Aumthus en vesaumlde äwa am de gaunse Schoa; en see trocke am üt en nehme am eenen rooden Mauntel soonen aus de Reema äare Soldote droage omm. En see flochte eene Kroon von Dorne en sade am de opp sien Haupt, en jeewe am en Rua enn siene Rajchte; en see volle ver am oppe Tjnee en vespotte am en säde: Sie jejreest, Tjeenijch de Jude! En see speaje am aun, nehme daut Rua en schluage am opp sien Haupt. En aus see am vespott haude, trocke see am dän Mauntel üt en trocke am siene eajne Tjleeda aun; en see leide am han, omm am too tjriezje. Aus see oba rut jinje, funge see eenen Maun von Tjiereene, de Siemoon heet; disem bedwunge see, daut hee sien Tjriez droage sull. En aus see aun eene Städ jekohme weare, jenant Gollgata, daut heet Schädel Städ, jeewe see am Wien Äditj {Mark.15,23} met Gaul topp jereat too drintje; en aus hee daut jeschmatjt haud, wull hee daut nijch drintje. Aus see am oba jetjriezijcht haude, see vedeelde siene Tjleeda, doamet see Lesa schmeete. En see saute en bewachte am. En see brochte bowe äwa sien Kopp siene Schuld - Schreft: Dit es Jesus, dee Tjeenijch de Jude. Donn worde twee Reiba met am jetjriezijcht, eena aune Rajchte en eena aune Lintje. Oba dee vebie jinje lestade äwa am, doamet see äare Tjap scheddade en säde: Dee dü däm Tempel dohlbratjst en enn dree Doag oppbuhst, rad die selfst. Wann dü Gott sien Sän best, soo kohm vom Tjriez rauf. Jrod soo oba spotte uck de Huagapriesta met de Schreftjeleade en Ellteste en säde: Aundre haft hee jerat, sich selfst kaun hee nijch rade. Hee es Iesraels Tjeenijch; soo loht am nu vom Tjriez erauf kohme, en wie welle aun am jleewe. Hee vetrüad opp Gott, dee rad am nü, wann hee am well goot es; dan hee säd: Etj sie Gott sien Sän. Jrod soo spotte äwa am uck de Reibasch, dee met am jetjriezijcht weare. Oba von klok sass tjeem eene Diestaness äwa daut gaunse Laund bott klok näajen; omm klok näajen oba schreajch Jesus opp met ne lüde Stemm en säd: Eli, eli, lama sabachtani? Daut heet: Mien Gott, mien Gott, wuaromm hast dü mie velohte? Aus oba atelje von dee doa stunde daut heade, säde see: Disa roopt däm Elia! En fuats platzlijch rand eena von ahn en nehm eenen Schwam, felld dän met Äditj en stuuk dän opp en Ruastok en drentjt am. De aundre oba säde: Wacht, loht ons seene, auf Elia tjeemt, am too rade! Jesus oba schreajch wada met ne lüde Stemm en jeef däm Jeist opp. En tjitj, de Väahang emm Tempel Heilijchtüm reet en twei Stetja, von bowe bott unje; en de Ead scheddad, en de Steena reete üteneen, en de Jräwa muuke sich op, en väl Tjarpa von de jestorwne Heilje worde oppjewatjt; en dee jinje no sienem oppstohne oppwatje üt de Jräwa en jinje enn de heilje Staut en weese sich väle. Aus oba de Hauptmaun en dee met am, Jesus bewachte, daut Eadbäben sache en daut, waut passead, haude see sea Angst en säde: Woahrhauft, disa wea Gottes Sän! Doa weare oba väl Frües, dee von wiet too tjitjte, dee Jesus von Galiläa nojefoljt weare en am jedeent haude; mank dän wea Marie Magdaleena en Marie, Jakobus en Joosef äare Mutta, en de Mutta de Tsebedäus Säns. Ausset oba Owent jeworde wea, tjeem een ritja Maun von Aramatia, met nome Joosef, dee uck selfst een Jinja von Jesus wea. Disa jintj no Pielatus en bedd omm Jesus sien Lief. Donn befool Pielatus, daut am de Lief sull jejäft woare. En Joosef nehm dän Lief en wetjeld am enn reinet, fienet Lienloake, en läd am enn sien niejet Grauf, daut hee emm Steen Boaj haud ütjehakt; en rolld eenen grooten Steen aun de Grauf Däa en jintj wajch. Doa weare oba Marie Magdaleena en de aundre Marie, dee jäjenäwa vom Grauf saute. Aum näajsten Dach oba, de nom easchten Fastdach es, vesaumlde sich de Huagapriesta en de Farisäa bie Pielatus en säde: Harr, ons voll bie, daut de Vefeahra säd, aus hee noch läwd: No dree Doag stoh etj wada opp etj woa oppjewatjt. Aulsoo befäl, daut et Grauf vesejchat woat bottem dredden Dach, daut nijch meteemol siene Jinja kohme, am stäle en tom Voltj saje: Hee es vom Doot oppjestohne; en de latste Vefeahrung woat oaja senne aus de easchte. Pielatus säd too ahn: Jie ha de Wajchta; goht han, vesejchat daut, soo goot jie tjenne weete. See oba jinje han en sejchade, aus see dän Steen vesejchat haude, en daut Grauf met de Wajchta. Oba loht aum Saubat Sinowent, ausset noch Dunkel wea aum easchten Dach Sindach enne Wäatj, tjeem Marie Magdaleena en de aundre Marie, omm daut Grauf too beseehne. En tjitj, doa jeefet een grootet Eadbäben; dan een Enjel vom Harrn tjeem ütem Himmel rauf, doahan, en rolld dän Steen wajch en sad sich doa enopp. Sien Aunseehne wea soo aus een Blits, en sien Tjleed witt aus de Schnee. Oba üt Angst fe am zettade de Wajchta en worde aus Doodje. De Enjel oba säd too de Frües: Änjst jie jünt nijch, dan etj weet, daut jie Jesus, dän Jetjriezijchten, seatje. Hee es nijch hia, dan hee es oppjestohne, soo aus hee jesajcht haud. Kohmt hea, seeht de Städ, wua de Harr jeläaje haft, en goht schwind han en sajcht siene Jinja, daut hee vom Doot oppjestohne es; en tjitjt, hee jeit ver jünt han no Galiläa, doa woa jie am seene. Tjitjt, etj ha jünt daut jesajcht. En see jinje schwind vom Grauf wajch enn Angst en groote Freid, en rande, daut siene Jinja too vetale. Aus see oba hanjinje, daut siene Jinja too vetale, seeht, doa tjeem Jesus ahn entjäjen en säd: Siet jejreest! See oba tjeeme noda no am, en ommoarme siene Feet en bäde am aun. Donn säd Jesus too ahn: Ängst jünt nijch; goht han, sajcht dit miene Breeda, daut see no Galiläa gohne, en doa woare see mie seene. Aus see oba hanjinje, seeht, doa tjeeme waltje von de Wajchta enne Staut, en vetalde de Huagapriesta aules, waut passeat wea. En dee vesaumlde sich met de Ellteste en hilde Rot; en see jeewe de Soldote jenuach Jeld en säde: Sajcht: Siene Jinja tjeeme enne Nacht en stoole am wajch, aus wie schleepe. En wann dit däm Laundfläaja too Uhre kohme sull, soo woa wie am äwaräde en moake, daut jie ohne Sorje tjenne senne. See oba nehme daut Jeld en deede, soo aus see unjarejcht worde. En dise Räd es bie de Jude vebreet worde bott oppem vondoagjen Dach. De alf Jinja oba jinje no Galiläa, opp dän Boajch, woa han Jesus ahn bestalt haud. En aus see am sache, volle see ver am dohl; oba eenje twiewelde. En Jesus tjeem no ahn en räd met ahn en säd: Mie es aule Jewault jejäft emm Himmel en oppe Ead. Goht han en moakt aule Natsjoone too Jinja, en tauft ahn opp däm Voda en däm Sän en däm Heilje Jeist sien Nome, en leaht ahn, aules too bewoare, waut etj jünt befoole ha. En tjitjt, etj sie bie jünt aule Doag jieda Dach bott aum Enj de Welt. De Aunfank vom Evanjeelium von Jesus Tjristus, däm Sän Gottes; aus enn Jesaja, däm Profeet, jeschräwe steit: "Tjitj, etj schetj mienem Botschofta ver dienem Aunjesejcht, dee dienem Wajch reed moake woat". "Eenem Roopenden siene Stemm enne Wieste: Moakt däm Wajch fe däm Harr reed, moakt sien Stich jlitj". {Mal.3,1:Jes.40,3} Jehaun tjeem en tauft enne Wieste en prädijd eene Taufe de Buesse too Sinde vejäwunk. En doa jinje no am rüt, üt däm gaunsen judeschem Laund enn aule Bewohna von Jerusalem; en see worde em Jordanfluss von am jetauft, enn däm see äare Sinde betjannde. Oba Jehaun wea jetjleet met Kameelhoa en eenem ladanen Gort omm siene Lende; en hee aut Heischratje en willa Honijch. En hee prädijd en säd: No mie tjeemt eena, dee stoatja es aus etj, däm etj nijch weat sie, ver am too betje en de Schoohbenj optoleese. Etj ha jünt met emm Wota jetauft, oba hee woat jünt metem emm Heiljen Jeist taufe. En daut passead enn de Doag, doa tjeem Jesus von Natsaret enn Galiläa, en word von Jehaun em Jordan jetauft. En platzlijch, aus hee ütem Wota erüt tjeem, sach hee de Himmel opjemoakt sich deele en dän Jeist aus ne Düw opp am rauf kohme. En eene Stemm tjeem ütem Himmel: Dü best mien leefsta Sän, aun die ha etj Wooljefaule jefunge. En sooboolt dreef de Jeist am rüt enne Wieste. En hee wea veatijch Doag enne Wieste en word vom Soton vesocht, en hee wea bie unja de Tieare, en de Enjel deende am. Oba no däm Jehaun jefange jenohme wea, tjeem Jesus no Galiläa, prädijd daut Evanjeelium vom Gottesritj en säd: De Tiet es erfellt, en daut Ritj Gottes es nojekohme. Dentjt omm betjeat jünt en jleeft aun de froohe Botschoft daut Evanjeelium. Aus hee oba aum galiläaschen See jintj, sach hee Siemoon en Aundreas, Siemoon sien Brooda, dee een Nat em See schmeete, dan see weare Fescha. En Jesus säd too ahn: Kohmt met mie, en etj woa jünt too Menschefescha moake; en platzlijch veleete see äare Nats en jinje am hinjaraun met am. En aus hee von doa wieda jintj, sach hee Jakobus, däm Tsebedäus sien Sän, en sienem Brooda Jehaun, uck see weare em Schepp, woo see de Nats fletjte; En sooboolt roopt hee ahn. En see leete äaren Voda Tsebedäus emm Schepp met de Deena en jinje wajch, am hinjaraun met am. En see jinje no Kapernaum. En sooboolt jintj hee aum Saubat enne Sienagog en leahd. En see weare sea erstaunt äwa siene Leah; dan hee leahd ahn aus eena, de Vollmacht haud, en nijch soo aus de Schreftjeleade. En doa wea enn äare Sienagog een Mensch met eenen onnreinen Jeist; en de schreajch opp en säd: Waut ha wie met die too doone, Jesus, Natsareena? Best dü jekohme, ons too venijchte? Etj tjann die, wäa dü best; de Heilja Gottes. En Jesus befool dreiwd am, en säd: Sie stell en foah üt am rüt! En de onnreine Jeist reet am han en hea, schreajch met eene lüde Stemm en fuah von am üt. En see weare aula erstaunt, en fruage sich unjaenaunda, en säde: Waut es dit? Waut es dit fe eene niee Leah? Dan met Vollmacht befält hee selfst de onnreine Jeista, en see jehorjche am. En platzlijch jintj daut Jeräd äwa von am üt enne gaunse galiläashe Ommjäajend. En sooboolt veleete see de Sienagog en tjeeme enn Siemoon en Aundreas äa Hüs, met Jakobus en Jehaun. Oba däm Siemoon siene Schwieamutta lach met Feeba krank emm Bad, en sooboolt säde see am von äa. En hee jintj en rejcht äa opp, enn däm hee äare Haunt nauhm, en daut Feeba veleet ahr, en see deend ahn. Oba ausset Owent jeworde wea, en de Sonn unja jintj, brochte see aule Kranke en Besätne no am; en de gaunse Staut wea aune verre Däa vesaumlt. En hee heeld väl, dee aun veschiedne Krankheite liedent weare, en dreef väl Demone beese Jeista üt en leet de Demone nijch räde, wiel dee am tjannde. En tiedijch zemorjest, ausset noch sea dunkel wea, stund hee opp en jintj rüt en jintj aun eenen eensaumen Uat en doa bäd hee. Siemoon en dee met am weare, jinje am hinjaraun; en aus see am jefunge haude, säde see too am: Aula seatje die. En hee säd too ahn: Loht ons no de noba Darpa gohne, doamet etj uck doa prädje; dan doatoo sie etj ütjegohne. En hee prädijd enn äare Sienagooge enn gauns Galiläa en dreef de Demone üt. En doa tjeem een Utsautsja no am, bedd am en tjneet sich ver am en sajcht too am: Wann dü wellst, kaunst dü mie rein moake. Oba Jesus, ennalijch bewäajcht, stratjt de Haunt üt, read am aun en sajcht too am: Etj well; sie woa jereinijcht. En platzlijch veleet am de Utsauts, en hee wea jereinijcht. En hee bedrood am, en schetjt am fuats wajch en sajcht too am: See too, saj tjeenem doavon; oba goh han, wies die däm Priesta en brinj een Opfa fe diene Reinjunk, soo aus Mooses befoole haft, ahn too eenem Zeijnis. Oba hee jintj wajch en fong aun, väl doavon too räde wiet en breet doavon too räde en de Sach üttobreede, soo daut hee Jesus nijch mea frie enne Staut gohne kunn; oba hee wea bute enn eensaume Städe en see tjeeme no am von aule Siede. En no atelje Doag jintj hee wada no Kapernaum enenn, en daut word bekaunt, daut hee em Hüs wea es. En sooboolt vesaumlde sich väle, soo daut nijch mol aune Däa mea Plautz wea; en hee räd too prädijd ahn daut Wuat. En see kohme no am en brinje eenen Jelämden, veea druage am. En doa see wäajen daut väle Voltj nijch kunne no am kohme, datjte see daut Dack op, wua hee wea; en aus see daut opjedatjt haude, leete see daut Bad rauf, opp däm de Jelämda lach. Oba aus Jesus äaren Gloowe sach, sajcht hee tom Jelämden: Tjint, diene Sinde send vejäwt. Eenje oba vonne Schreftjeleade dee doa saute en äwalajde enn äare Hoate: Waut räd disa soo? Hee lestat. Wäa kaun Sinde vejäwe, bloos Gott auleen? En Jesus ertjand boold enn sienem Jeist, daut see soo bie sich äwaläde, en säd too ahn: Wuaromm äwalaj jie dit enn jüne Hoate? Waut es leijchta, too dän Jelämden too saje: Diene Sinde send die vejäwt, oda too saje: Stoh opp, nehm dien Bad en goh? Oba omm daut jie weete, daut de Menschesän de Vollmacht haft, oppe Ead Sinde too vejäwe, säd hee tom Jelämden: Etj saj die, stoh opp, nehm dien Bad en goh no dienem Hüs. En hee stund opp, nauhm daut Bad en jintj rüt ver aule, soo daut see aula erstaunt weare en veharlijchte Gott en säde: Niemols ha wie soowaut jeseehne. En hee jintj wada rüt nom See, en daut gaunse Voltj tjeem no am, en hee leahd ahn. En biem vebie gohne, sach hee Leefie, dän Alfäus sien Sän, aum Zollhüs sette, en hee säd too am: Folj mie kohm met mie; en hee stund opp en jintj met am met. En daut passead, aus hee enn sienem Hüs aum Desch lach saute, daut väl Zollmanna en Sinda met Jesus en siene Jinja aum Desch lage; dan doa weare väl, en dee foljde am no. En aus de Schreftjeleade en de Farisäa am met Sinda en Zollmanna äte sache, säde see too siene Jinja: Wuaromm at en drintjt hee met de Zollmanna en Sinda? En aus Jesus daut head, säd hee too ahn: De Stoatje brucke nijch eenen Dokta, oba de Kranke. Etj sie nijch jekohme, Jerajchte too roope, oba de Sinda. En Jehaun siene Jinja en de Farisäa fauste; en see kohme en saje too am: Wuaromm fauste Jehaun en de Farisäa äare Jinja, oba diene Jinje fauste nijch? En Jesus sajcht too ahn: Tjäne de Tjastinsjast fauste, soo lang de Briegaum bie ahn es? Soo lang see däm Briegaum bie sich ha, tjenne see nijch fauste. Oba doa woare Doag kohme, doa de Briegaum von ahn woat wajch jenohme woare, en dan, aun jane Doag, woare see fauste. Tjeena neit een niejet Fletj opp een oolet Tjleet; dan rit daut noppjeneide vom Tjleet auf, daut niee vom oolen, en daut Loch woat jrata oaja. En tjeena jit nieen Wien enn oole Wienladasch; sest verit de Wien de Wienladasch, en de Wien jit üt, en de Wienladasch gohne twei; oba nieja Wien mott enn niee Wienladasch jegohte. En daut passead, daut hee aum Saubat derjch Jeträajdefletja jintj; en siene Jinja funge aun, biem gohne Oare too pletje. En de Farisäa säde too am: Tjitj, waut doone see diene Jinja aum Saubat, daut nijch erlaubt es? En hee säd too ahn: Ha jie niemools jeläse, waut Doft deed, aus hee Mangel haud en aus am en dee bie am weare, hungad? Woo hee emm Gotteshus jintj, aus Abiatar Huagapriesta wea, en de ütjelajde Broote aut dee tjeina äte sull, buta de Priesta, en jeef uck dän dee met am weare? En hee säd too ahn: De Saubat word omm de Mensche haulwe jemoakt, nijch de Mensch omm dän Saubat haulwe; aulsoo es de Menschesän uck Harr äwa dän Saubat. En hee jintj wada enne Sienagog; en doa wea een Mensch, dee eene vedräjde Haunt haud. En see lüade opp am, auf hee am aum Saubat heele wudd, omm daut see am beschuldje kunne. En hee säd too däm Mensch, dee de vedräjde Haunt haud: Stoh opp en kohm hia enne Medd. En hee säd too ahn: esset erlaubt, aun de Saubate Goodet too doone oda Schlajchtet too doone, daut Läwe too rade oda doot too moake? Oba see weare stell. En hee tjitjt met Oaja opp ahn, ommhäa, trüarijch äwa äare vestockte Hoate, en sajcht too däm Mensch: Stratj diene Haunt üt! En hee stratjt se üt, en siene Haunt word jesunt. En de Farisäa jinje platzlijch rüt en hilde met dän Heroodes siene Deena Rot jäajen am, woo see am ommbrinje kunne. En Jesus met siene Jinja jinje veschwung nom Mäa; en väl Mensche von Galiläa enn Judäa jinje am hinjaraun en von Jerusalem en von Idumäa en von jantsied dän Jordan; en dee omm Tierus en Siedoon, väl Mensche, tjeeme no am, aus see jeheat haude, woo väl hee deed. En hee befool siene Jinja, daut een tjlienet Schepp fe am reed bliewe sull wäajen de väle Mensche, omm daut see am nijch bedrenje. Dan hee heeld väl, soo daut aule, dee doa Krank weare, am aunhilde, omm daut see am aunreare muchte. En wann de onnreine Jeista am sache, volle see ver am han en säde: Dü best de Sän Gottes. En hee bedrood ahn sea, daut see am nijch sulle openboa moake. En hee jintj oppem Boajch en roopt no sich, dee hee selfst wull. En dee tjeeme no am; en hee bestemmt twalw, omm daut see bie am sulle senne, en omm daut hee ahn ütschetjt too prädje en Vollmacht too habe, de Demone üt too driewe. En hee bestemmt de Twalw en jeef Siemoon dän Nome Peeta; en Jakobus, dän Tsebedäus sien Sän, en Jehaun, Jakobus sien Brooda, en hee gauf ahn dän Bienome Boanerges, daut heet Donnasäns; en Aundreas en Filip en Bartolamäus en Matäus en Toomas en Jakobus, dän Alfäus sien Sän, en Tadäus, en Siemoon dän Kananäa, en Judas Iescharijot, dee am uck verode deed. En hee jeit enn een Hüs enenn. En wada kohme väl Mensche toop, soo daut see nijch eenmol äte kunne. En aus dee, dee omm am weare Frindschauft daut heade, jinje see üt, am too jriepe; dan see säde: Hee es üta sich. En de Schreftjeleade, dee von Jerusalem jekohme weare, säde: Hee haft dän Belsebub, en: Derjch dän Bowaschten de Demone drift hee de Demone üt. En hee roopt ahn no sich en räd too ahn enn Jlitjnise: Woo kaun Soton, dän Soton üt driewe? En wann een Ritj jäajen sich selfst jespoolt es, soo kaun jan Ritj nijch bestohne. En wann een Hüs jäajen sich selfst jespoolt es, soo kaun jan Hüs nijch bestohne. En wann Soton jäajen sich selfst oppsteit en jespoolt es, soo kaun hee nijch bestohne, oba haft een Enj. Oba tjeena kaun emm Stoatjen sien Hüs ennbräatje en sien Hab en Goot stäle, wann hee nijch eascht däm Stoatjen binjt, en dan woat hee sien Hüs bestäle. Woahrhauft, saj etj jünt: Aule Sinde woare dän Menschesäns vejäwt woare, en daut Lestre, met wautemma see Lestre; oba wäa jäajen däm Heilje Jeist lestre woat, haft tjeine vejäwunk enn Eewijchtjeit, oba es eewije Sind schuldijch; wiel see säde: Hee haft eenen onnreinen Jeist. En doa tjeeme siene Mutta en siene Breeda; see stunde bute en schetjte no am en leete am roope. En väl Mensche saute omm am; oba see säde too am: Tjitj, diene Mutta en diene Breeda en diene Sestre send bute en seatje die. En hee auntwuad ahn en säd: Wäa es miene Mutta oda miene Breeda? En hee tjitjt omm sich, no dee omm am saute, sajcht hee: Tjitjt doa, miene Mutta en miene Breeda; dan wäaemma Gottes Welle doone woat, dee es mien Brooda en miene Sesta en miene Mutta. En hee funk wada aun, aum See too leahre. En väl Mensche vesaumlde sich bie omm am, soo daut hee enn een Schepp, em See steajch, en sad sich dohl; en aul dee Mensche stunde oppem Laund aum See. En hee leahd ahn väl enn Jlitjnise; en hee säd too ahn enn siene Leah: Horjcht! Tjitjt, de Seimaun jintj üt too seie. En daut passead, aus hee seid, voll ateljet aum Wajch, en de Väajel tjeeme en fraute daut opp. En aundret voll opp steenajet Laund, wua et nijch väl Ead haud; en tjeem boold opp, wielet nijch deepe Ead haud. En aus de Sonn oppjintj, vebrennd daut, en wielet tjeine Wartle haud, vedräjchd et. En aundret voll manke Stachle; en de Stachle tjeeme opp en stetjte daut, en daut jeef tjeene Frucht. En aundret voll opp goode Ead, en jeef Frucht, jintj opp en woss; en eenjet brocht dartijch-, en eenjet zastijch-, en eenjet hundat mol soo väl. En hee säd: Wäa Uhre haft tom heare, dee hea! En aus hee auleen wea, fruage am, dee omm am weare met de Twalw omm de Jlitjnise. En hee säd too ahn: Jünt esset jejäft, de Jeheemnese vom Himmelritj [too weete]; oba dee, dee bute send, woat aules enn Jlitjnise met jedeelt, „omm daut see seenent senne en nijch woa nehme ertjane, en hearent heare en nijch vestohne, doamet see sich nijch meteemol betjeare, en ahn vezeit vejäwt woat“. {Jes.6.10} En hee säd too ahn: Tje jie dit Jlitjniss nijch vestohne? En woo woa jie aule Jlitjnise vestohne? De Seimaun seit daut Wuat. Oba daut send dee aum Wajch: Wua daut Wuat jeseit woat, en wann see daut heare, sooboolt tjeemt de Soton en nehmt daut Wuat wajch, daut enn äare Hoate jeseit wea es. En dise send dee, dee oppem Steenajen Laund jeseit woare, dee, wann see daut Wuat heare, daut fuats met Freid opp näme, en see ha tjeene Wartel enn sich, oba send mo fe ne korte Tiet, dan, wann Bedrenjnis oda Vefoljung tjeemt wäajen daut Wuat, sooboolt steete see sich. En aundre send dee, dee doa manke Stachle jeseit woare: Dee send et, dee daut Wuat jeheat ha, en de Sorje emm Läwe enne Welt en daut veleide vom Ritjdom en daut Velange no aundre bätre Dinje kohme ennen en erstetje daut Wuat, en daut brinjt tjeene Frucht. En diese send et, dee oppe goode Ead jeseit send, dee daut Wuat heare en aunnäme en Frucht brinje: Eena dartijch-, en eena zastijch-, en eena hundat mol soo väl. En hee säd too ahn: Woat ne Laump, unjrem Jefäss oda unjadäm Bad jestalt? Woat de nijch opp een Laumpejestall jestalt? Doa es nuscht jeheemet, daut nijch woat jeopenboat woare, en tjeen Jeheemniss, daut nijch verndach kohme woat. Wann wäa Uhre haft tom heare, dee horjch. En hee säd too ahn: Seeht too, waut jie heare; met dän Moht daut jie mäte, woat jünt jemäte woare, en daut woat jünt doatoo jelajcht woare. Dan wäa doa haft, däm woat jejäft woare; en wäa nijch haft, von däm woat uck daut, waut hee haft, jenohme woare. En hee säd: Aulsoo es daut Gottesritj, wann een Mensch daut Sot oppe Ead schmit, en hee schlapt en steit opp, Nacht en Dach, en daut Sot tjeemt väa en wausst, hee weet selfst nijch woo. De Ead brinjt üt sich selfst de Frucht väa, eascht daut Grauss, dan de Oa, dan de volle Weit enne Oa. Oba wann de Frucht riep es, sooboolt schetjt hee de Sans Sijchel, dan de Arnte es jekohme. En hee säd: Met waut sell wie daut Gottesritj vejlitje? Oda enn wautverm Jlitjniss sell wie daut väastale? Soo aus een Sampkorn, daut, wann et oppe enne Ead jeseit woat, es tjlanda aus aule Sottjeana, oppe Ead; en, wann et jeseit es, jeitet opp en woat jrata aus aulet Krüt en tjrijcht groote Asta, soo daut enn sienem Schaute de Väajel unjrem Himmel sich nastle. En enn väl soone Jlitjnise räd hee too ahn daut Wuat, soo aus see daut heare vestohne kunne. Oba ohne Jlitjnise räd hee nijch too ahn; oba siene Jinja ertjläad hee aules. En aun janem Dach, ausset Owent wea, säd hee too ahn: Loht ons äwa foahre no daut aundre Eewa. En aus hee daut Voltj gohne leet, nehme see am, emm Schepp met soo aus hee wea. Oba uck aundre Schäp weare met bie am. En doa tjeem een groota Winttjriesel Wintstorm, en de Walle schluage emm Schepp, soo daut et aul meist voll wea. En hee wea emm Hinjadeel vom Schepp en schleep opp eenem Kopptjesse; en see watjte am opp en säde too am: Leahra, jeffst dü nuscht doaraun, daut wie ommkohme? En hee wuak opp, bedrood dän Wint en säd toom See: Sie stell, berüj die! En de Wint leed sich, en daut word sea stell. En hee säd too ahn: Waut se jie soo änjstlijch? Wuaromm, ha jie tjeen Gloowe? En see änjste sich sea groote Angst en säde toeenaunda: Wäa es dan disa, daut uck de Wint en de See am horjche? En see tjeeme nom aundren Eewa vom See, enne Gadareena Jäajend. En aus hee ütem Schepp jestäje wea, tjeem am een Mensch üte Jräwa met eenem onnreinen Jeist entjäjen, dee enne Jräwa wohnd; en tjenna kunn am binje uck nijch met Tjäde, aul foaken wea hee met Feetjespaun en met Tjäde jebunge jewäse, oba hee reet de Tjäde twei en daut Feetjespaun word twei jeräwe; en tjeena kunn am bandje. En emma, Nacht en Dach, wea hee enne Jräwa en oppe Boaj en schreajch en schluach sich met Steena. Oba aus hee Jesus von wiet auf sach, rand hee enn schmeet sich ver am han; en schreajch met ne lüde Stemm, en säd: Waut ha etj met die too doone, Jesus, Sän Gottes, däm Hejchsten? Etj beschwea die bie Gott, tjwäl mie nijch! Donn säd hee Jesus too am: Foah rüt, dü onnreina Jeist, üt däm Mensch. En hee fruach am: Woo es dien Nome? En hee säd too am: Mien Nome es Lägion dusende, dan wie send väl. En hee bedd am sea, daut hee ahn nijch üt de Jäajend wajch schetjt. Oba doa aum Boajch wea eene groote Häad Schwien, dee doa grosde weide deede. En see Jeista bedde am en säde: Schetj ons enne Schwien, daut wie enn ahn foahre. En hee Jesus erlaubd ahn daut. En de onnreine Jeista foahre rüt en fuare enne Schwien, en de Häad schmeet sich vom Eewa emm Mäa enenn, bie twee Dusent, en dee vesope emm Mäa. En de Hoads rande en vetalde daut enne Staut en oppem Laund; en see tjeeme han, omm too seene, waut passeat wea. En see tjeeme no Jesus en seene däm Besätnen sette, aunjetrocke en veninftijch, däm, dee de Lägion dusende haud; en see ängste sich. En dee daut jeseehne haude, vetalde ahn, woo daut met däm Besätnen passeat wea, en daut vonne Schwien. En see fonge aun, am too bedde, üt äare Jäajend wajch too gohne. En aus hee emm Schepp steajch, bedd am de Besätna, daut hee bie am senne bliewe kunn. En hee leet daut nijch too, oba säd too am: Goh no dien Hüs no de Dienje diene Famielje en vetal ahn, waut de Harr aun die jedohne haft, en woo hee sich äwa die erboarmd haft. En hee jintj han en funk aun, enn de Tienstäda Jäajend too vetale, woo väl Jesus aun am jedohne haud, en aule wundade sich. En aus Jesus emm Schepp wada aun daut aundre Eewa jefoahre wea, vesaumlde sich väl Mensche bie no am, en hee wea aum See. En doa tjeem eena de Väaschta eene Sienagog, met Nome Jairus, en aus hee am sach, voll hee am too verre Feet; en hee bedd am sea en säd: Miene tjliene Dochta lijcht emm Stoawe; etj bedd, daut dü tjeemst en ahr de Henj opplajst, daut see jeheelt woat, en läwt. En hee jintj met am, en väl Mensche foljde jinje met am, en drenjde am. En eene Frü, dee aul twalf Joa eenem Moonatfluss haud, en haud väl jeläde von väl Doktasch en aul äa Hab en Goot hanjejäft en aules Nutzloos jewäse, oba daut wea noch schlemma jeworde, aus see haud von Jesus jeheat, tjeem see derjch däm välen Voltj von hinje, en schied sien Tjleed aun; dan see säd: Wann etj bloos siene Tjleeda aunschia, dan woa etj jesunt woare. En platzlijch dreajd de Bloot Tjwal, en see späad aun äarem Tjarpa, daut see jeheelt wea von de Ploag. En Jesus ertjand fuats enn sich selfst de Krauft, dee von am üt jegohne wea, dreid sich omm mank däm Voltj en säd: Wäa haft miene Tjleeda aunjeschiat? En siene Jinja säde too am: Dü sittst, daut et Voltj die drenjt, en dü sajchst: Wäa haft mie aunjeschiat? En hee tjitjt sich romm, omm ahr too seene, dee dit jedohne haud. Oba de Frü, haud Angst en zettad, wisst, waut äa passeat wea, tjeem en voll ver am dohl en säd am de gaunse Woahrheit. Oba hee säd too äa: Dochta, dien Gloowe haft die jeheelt, goh enn Fräd en sie jesunt von diene Ploag. Aus hee noch räd, tjeeme see vom Väaschta vonne Sienagog en saje: Diene Dochta es jestorwe; waut beonnrühijchst dü däm Leahra noch? Oba aus Jesus daut Wuat räde head, sajcht hee tom Sienagooge Väastohna: Ha nijch Angst; jleew bloos! En hee leet tjeenem, met am togohne, buta Peeta en Jakobus en Jehaun, däm Jakobus sien Brooda. En see tjeeme emm Sienagoge Väastohna sien Hüs, en hee sach doa een jaumareare en lüdet hiele. En aus hee enenn jekohme wea, sajcht hee too ahn: Waut jaumarea en hiel jie? Daut Tjint es nijch jestorwe, oba daut schlapt. En see lachte am üt. Oba aus hee dee aula rüt jejoagt haud, nehmt hee daut Tjint äa Voda en de Mutta en dee bie am weare met en jeit enenn, woa daut Tjint lach. En aus hee daut Tjint bie de Haunt nehm sajcht hee too am: Talieta kumie! Daut es äwasat: Mäatjstje, etj saj die, stoh opp! En platzlijch stund daut Mäatjstje opp en jintj ommhäa, daut wea twalf Joa oolt. En see erstaunde sich sea see weare üta sich. En hee befool ahn oppearnst, daut dit tjeena weete sull, en leet ahr too äte jäwe. En hee jintj von doa wajch en tjeem enn siene Vodastaut, en siene Jinja jinje met am met. En ausset Saubat jeworde wea, fong hee aun, enne Sienagog too leahre; en väl, dee doa too heade, weare erstaunt en säde: Von wua haft disa soowaut? En waut es daut fe eene Weissheit, dee am jejäft es, en soone Wunda derjch siene Henj passeare? Es dit nijch de Descha Holtoabeida, Marie äa Sän, en een Brooda aun Jakobus en Jooses en Judas en Siemoon? En send nijch siene Sestre hia bie ons? En see oajade sich äwa am. En Jesus säd too ahn: Een Profeet es nijch ohne Ea, buta enn siene Vodastaut en mank sien Frindschauft en enn sienem Hüs. En hee kunn doa selfst tjein Wunda doone, buta daut hee weinje Kranke de Henj opp läd en dee heeld. En hee wundad sich äwa äa Onngloowe. En hee jintj ommhäa derjch de Darpa en leahd. En hee roopt de Twalw no sich, en hee fonk aun, dee too twee en twee üt too schetje, en jeef ahn Vollmacht äwa de onnreine Jeista. En hee befool ahn, daut see nuscht oppem Wajch met näme sulle, bloos een Gonstock; tjeen Broot, tjeene Tausch, tjeen Jeld em Gort, oba Schooh aun(e) Feet droage; en tratjt nijch twee Hamde aun. En hee säd too ahn: Wua emma jie enn een Hüs enenn kohme, doa blieft, bott jie von doa wajch gohne. En wann een Uat jünt nijch oppnämt, en woo see no jünt nijch horjche, von doa goht wajch en scheddat dän Stoff auf, de unja jüne Feet es, fe ahn tom Zeijniss. En see jinje üt en prädijde, daut see ommdentje sulle Buesse doone; en see dreewe väl Demone üt, en saulwde väl Kranke met Eelj en heelde dee. En de Tjeenijch Heroodes head von am dan sien Nome wea bekaunt jeworde en säd: Jehaun de Taufa es vom ütem Doot oppjestohne, en doawäajen wirtje de Wundawoatje enn am. Oba aundre säde: Dit es Elia; en noch aundre säde: Dit es een Profeet, aus eena de Profeete. Oba aus Heroodes daut head, säd hee: Jehaun, däm etj ha däm Kopp aufnäme lohte, dee es oppjestohne. Dan hee, Heroodes, haud hanjeschetjt en däm Jehaun too jriepe en am em Jefentjniss binje lohte jestoppt, omm de Heroodias äa welle, sien Brooda Filip siene Frü, wiel hee ahr jefriet haud. Dan Jehaun haud too Heroodes jesajcht: Daut es die nijch erlaubt, dien Brooda siene Frü too habe. Oba de Heroodias droag am daut noh en wull am doot moake, en see kunn et nijch; dan Heroodes änjst sich fe Jehaun, doa hee wisst, daut hee een jerajchta en een heilja Maun wea, en hee bewacht am; en wann hee am jeheat haud, hee wea sea veläje, en doch horjcht hee am jearen. En aus een paussenda Dach tjeem, aus Heroodes aun sienem Jeburtsdach siene Groote Huachbeaumte en de Bowaschte äwa dusent Maun en de Väanehme enn Galiläa een Gaustmohl moak, doa tjeem de Heroodias äare Dochta enenn en daunst, en daut jevoll Heroodes en dän, dee met am aum Desch lage saute. En de Tjeenijch säd too däm Mäatje: Bedd von mie, wautemma dü west, en etj woa die daut jäwe. En hee schwua äa: Wautemma dü von mie bedde woascht, woa etj die jäwe, bett de Halft von mienem Tjeenijchritj. Oba see jintj rüt en säd too äare Mutta: Waut saul etj bedde? Oba see säd: Omm Jehaun, däm Taufa, sien Haupt Kopp. En see jintj fuats nom Tjeenijch enenn, bedd en säd: Etj well, daut dü mie nu fuats opp eene Schiew Komm Jehaun däm Taufa sien Haupt jeefst. En de Tjeenijch wea sea betriebt; doch wäajen däm Eid en wäajen dee, dee met am aum Desch lage saute, wull hee äa nijch aufsaje. En fuats schetjt de Tjeenijch eenen von siene Deena Liefwajchta en jeef befäl, sien Haupt too brinje. Oba dee jintj han en hackt am em Jefentjniss dän Kopp auf; en hee brocht sien Haupt opp eene Schiew, en jeef ahm däm Mäatje, en daut Mäatje jeef ahm äare Mutta. En aus siene Jinja daut heade, jinje see en nehme sien Lief en läde ahm enn een Grauf. En de Apostel vesaumlde sich bie Jesus; en dee berejchte am aules, waut see jedohne en waut see jeleat haude. En hee säd too ahn: Kohmt jie selfst häa aun eenen eensaumen Uat en vepüst jünt een bät. Dan dee, de doa tjeeme en jinje, weare väl, en see haude nijch emol Tiet tom äte. En see foahre auleen metem Schepp aun eenen eensaumen Uat; en väl sache ahn wajch foahre, en tjannde ahn, en rande tofoot von aule Städe doahan en tjeeme doa ver ahn aun. En aus Jesus ütsteajch, sach hee väl Mensche en hee haud Erboarme met ahn am jaumadet äwa ahn; dan see weare aus Schop, dee tjeenen Hoad ha. En hee funk aun, dee väl too leahre. En ausset aul lot aune Tiet wea, tjeeme siene Jinje no am en säde: De Uat es eensaum, en daut es aul lot aune Tiet; loht dee gohne, omm daut see gohne oppem Laund en enne Darpa runt omm en sich Broot tjeepe, dan see ha nuscht too äte. Oba hee auntwuad en säd too ahn: Jäft jie ahn too äte. En see säde too am: Sull wie hangohne en fe tweehundat Dinoa Broot tjeepe, en ahn too äte jäwe? Oba hee säd too ahn: Woo väl Brood ha jie? Goht han en seeht no. En aus see nojeseehne haude, säde see: Fief, en twee Fesch. En hee befool ahn, daut see sich sulle hansate, enn Gruppe, oppem jreenen Grauss. En see sade sich dohl enn Gruppe von hundat en too feftijch. Hee nehm de fief Brood en de twee Fesch, tjitjt nopp nom Himmel, säajend en bruak de Brood en jeef de siene Jinja, omm daut see ahn däm Voltj de Brood väaläde; en de twee Fesch vedeeld hee mank aule. En see aute aula en worde saut. En see saumelde twalw Haunttjarw voll met Broot Brocke, en vonne Fesch. En doa weare dee, dee doa von däm Broot jejäte haude, bie fief dusent Maun. En boold doaropp schetjt hee siene Jinja, emm Schepp too stiee en verrop too foahre aun daut aundre Eewa no Betseeda, bett hee daut Voltj gohne leet. En aus hee von ahn Aufscheet jenohme haud, jintj hee oppem Boajch, omm too bäde. En ausset Owent word, wea daut Schepp medden oppem See, en hee auleen oppem Laund. En aus hee ahn biem Roodle Noot liede sach, dan de Wint wea ahn entjäjen, tjeemt hee omm de veade Nachtwoak no ahn, jegohne oppem See; en hee wull bie ahn vebie gohne. Oba aus see am sache oppem See gohne, dochte see, dautet een Jespanst es, en schreaje opp; dan aule sache am en änjste sich. Oba hee räd fuats met ahn en säd too ahn: Siet goots Moots Mootijch, etj sie et; änjst jünt nijch! En hee steajch bie too ahn emm Schepp, en de Wint läd sich. En see staunde sea äwa aula Moht bie sich selfst en vewundade sich; dan see weare derjch de Brood nijch vestendijch jeworde, dan äare Hoate weare vehoat. En aus see äwajefoare weare, tjeeme see no daut Laund Jenetsaret en läde aun. En aus see ütem Schepp jestäje weare, fuats tjannde see am, en rande enn jane gaunse Ommjäajend en funge aun, de Kranke oppe Bade doa han too brinje, woa see heade, daut hee doa wea. En wuaemma hee enne Darpa oda Städa oda oppem Laund tjeem, läde see de Kranke oppe Moatjtplautze han en bedde am, daut see bloos dän Soom von sien Tjleet kunne aunschiare; en soo väl aus am aunschiade, worde jesunt. {4Mos.15,37-38} En donn vesaumlde sich omm am de Farisäa en atelje Schreftjeleade, dee von Jerusalem jekohme weare; en aus see atelje von siene Jinja sache met onnreine, daut heet met nijch jewoschne Henj Broot äte, [dan de Farisäa en aule Jude äte nijch, bott see sich eascht gruntlijch de Henj jewosche ha, enn däm see de Ellteste äare Väaschrefte hoole; en wann see vom Moatjtplautz kohme, äte see nijch, bott see sich eascht jewosche ha; en väl aundret es, waut see hoole motte: Daut wausche von Kuffels en Krucke Jefässe en Messintj Jefässe en Desche Deschloaga ], en de Farisäa en Schreftjeleade fruage am: Wuaromm waundle diene Jinja nijch no de Ellteste äare Väaschrefte, oba äte daut Broot met onnreine Henj? Oba hee auntwuad en säd too ahn: Too rajcht haft Jesaja äwa jünt Heijchla jeprofezeit, soo ausset jeschräwe steit: „Dit Voltj eat mie met äare Leppe, oba äa Hoat es wiet auf von mie. Oba vejäfs eare see mie, enn däm see Menschefäaschrefte leahre“. {Jes.29.13} Jie ha Gottes Jeboote velohte, jie hoole Mensche äare Väaschrefte faust, (daut wausche von Krucke en Kuffels, en väl aundret doo jie). En hee säd too ahn: Jeschetjt ha jie daut Jeboot Gottes oppjehowe, doamet jie jüne Väaschrefte hoole tjenne. Dan Mooses haft jesajcht: „Ea dien Voda en diene Mutta!“ {2Mos.20,12} en: „Wäa äwa Voda oda Mutta flätjt veachte, saul dootjemoakt woare“. {2Mos.21,17} Oba jie saje: Wann een Mensch tom Voda oda too de Mutta sajcht: Korban daut es Gow, oda Opfagow es daut, wautemma die von mie too goot kohme kunn; en jie lohte am nuscht mea fe sienem Voda oda siene Mutta doone, enn däm jie daut Wuat Gottes too nuscht jemoakt habe derjch jüne Väaschrefte, dee jie wieda jejäwt äwaleewat ha; en väl däm Änlijchet väl aundret doo jie. En aus hee daut Voltj wada no sich jeroopt haud, säd hee too ahn: Horjcht mie aula en vestoht! Doa es nuscht, waut von bute emm Mensch enenn jeit, daut am veonnreinje kaun, oba waut von am ütjeit, daut esset, waut däm Mensch veonnreinijcht. Wann wäa Uhre haft tom heare, dee hea! En aus hee vom Voltj wajch jintj en enn een Hüs enenn tjeem, fruage siene Jinja am wäajen daut Jlitjniss. En hee säd too ahn: Se jie uck soo onvestendijch? Bejriep jie nijch, daut aules, waut von bute emm Mensch enenn jeit, kaun am nijch veonnreinje? Dan daut jeit nijch enn sien Hoat enenn, oba em Buck, en dan ütem Tjarpa rüt, enn däm soo aulet Äte rein woat. Oba hee säd: Waut ütem Mensch rüt jeit, daut veonnreinijcht däm Mensch. Dan von benne ütem Mensche Hoat kohme schlajchte beese Jedanke, Eehebruch, Hurarie, Mord, Stälsucht, Jiets, Booshauft, Lest, lostje Jedanke, en beeset Uag, Lestre, Stoltheit, Dommheit; aul dise beese Dinje kohme von benne rüt en veonnreinje dän Mensch. En hee stund von doa opp en jintj no de Jäajend von Tierus en Siedoon; en aus hee enn een Hüs enenn jekohme wea, wull hee, dautet tjeena weete sull; en hee kunn nijch vestoake senne bliewe. Oba sooboolt head eene Frü von am, äare tjliene Dochta haud eenen onnreinen Jeist, see tjeem en voll am verre Feet; oba de Frü wea eene Griejchen, enne Sierean - Feniesea von Jeburt; en see bedd am, daut hee dän Demon üt von äare Dochta rüt dreef. Oba [Jesus] säd too äa: Loht de Tjinja eascht saut woare, dan daut es nijch goot, daut Broot vonne Tjinja too näme en daut de Hunj hanschmiete. Oba see auntwuad en säd too am: Jo, Harr, en doch äte de Hunj unjrem Desch vonne Tjinja äare Tjreemels. En hee säd too äa: Omm dien Wuat haulwe goh han; de Demon es üt von diene Dochta rüt jefoahre. En see jintj nohüs en funk däm Demon ütjefoare en de Dochta oppem Bad lidje. En wada jintj hee wajch üt de Tierus Jäajend en hee tjeem derjch Siedoon aum galiläaschen See, medden derjch de Jäajend Dekapolis. En see brinje no am eenen Doofen Maun, dee schwoa räd, en bedde am, daut hee am de Haunt oppläd. En hee nehm am auntsied vom Voltj, läd siene Finja enn siene Uhre; en speajch, en read siene Tung aun; en tjitjt nom Himmel, hee vesefzt en säd too am: Häfata! Daut es: Moak die op! En platzlijch weare siene Uhre opjemoakt, en daut Jespaun von siene Tung wea jeleest, en hee kunn rejchtijch räde. En hee befool ahn, daut see dit tjeenem saje sulle. Oba omm soomea hee ahn daut vebod, soo väl mea muake see daut bekaunt; en äwa aule Moot weare see erstaunt en säde: Hee haft aules goot jemoakt; hee moakt uck daut de Doowe heare, uck de Stomme räde tjeene. Enn jane Doag, aus wada väl Voltj doa wea en nuscht too äte haude, roopt hee siene Jinja no sich en säd too ahn: Etj sie ennalijch trüarijch äwa dit Voltj, dan aul dree Doag send dee bie mie en ha nuscht too äte; en wann etj dee soo nohüs gohne loht, ohne daut see jejäte ha, soo woare see hinjawäajes veschmachte; dan atelje von ahn send von wiet jekohme. En siene Jinja auntwuade am: Wua häa woat kaun irjent wäa dise hia enne Wiest tjenne met Broot saut moake? En hee fruach ahn: Woo väl Brood ha jie? Oba see säde: Säwen. En hee befool daut Voltj, sich oppe Ead dohl too sate. En hee nauhm de säwen Brood, dankt en bruak dee twei en gauf dee de Jinje, omm daut see väaläde ütdeelde; en see läde daut däm Voltj väa han. En see haude een poa tjliene Fesch; en aus hee dee jesäajend haud, leet hee uck diese väalaje. Oba see aute en worde saut; en see hoowe de äwajebläwne Brocke opp, säwen Tjarw voll. Oba doa weare [dee, jejäte haude] bie veea Dusent; en hee leet ahn gohne. En sooboold steajch hee met siene Jinja emm Schepp en tjeem enn de Jäajend von Dalmanuta. En de Farisäa tjeeme rüt en funge aun, met am too striede, doamet see, omm am too veseatje sochte, velange von am een Teatjen vom Himmel. En enn sienem Jeist sefzt hee en säd: Waut seatjt dit Jeschlajcht een Teatjen? Woahrhauft, saj etj jünt: Wann disem Jeschlajcht een Teatjen jejäft woat! En hee veleet ahn, steajch wada enn daut Schepp en fuah aun daut aundre Eewa. En see vegaute Brood met too näme, en haude nuscht bie sich oppem Schepp aus bloos een Broot. En hee befool ahn en säd: Pausst opp, heed jünt fe de Farisäa äa Süadäjch en Heroodes sien Süadäjch. En see äwaläde unjaenaunda [en säde]: Wiel wie tjeine Brood ha. En aus Jesus daut ertjand, säd hee too ahn: Waut äwalaje jie, wiel jie tjeine Brood habe? Bejriep jie noch nijch en vestoh jie uck nijch? Ha jie jun Hoat [noch] soo vehoat? Jie ha Uage en seene nijch? En jie ha Uhre en heare nijch? En jie bedentje uck nijch? Aus etj de fief Brood mank de fief dusent bruak, woo väl Haunttjarw met Tjreemels saumeld jie toop? See säde too am: Twalw. Oda aus dee säwen mank dee veea dusent, woo väl Tjarw voll met Tjreemels, ha jie toop jesaumelt? Oba see säde: Säwen. En hee säd too ahn: Woo, vestoh jie nijch? En hee tjeemt no Betseeda; en see brinje am eenen Blinjen en bedde am, daut hee am sull aunreare. En hee foot däm Blinjen aune Haunt en leid am ütem Darp rüt, en aus hee enn siene Uage jespäje haud, läd hee am de Henj opp en fruach am, auf hee waut seene kunn. En hee tjitjt opp en säd: Etj seeh de Mensche, dee aus Beem romm gohne. Donn läd hee wada de Henj opp siene Uage, en hee sach dietlijch kloa, en hee wea wada gauns jeheelt, en sach aules kloa. En hee schetjt am no sien Hüs en säd: Goh nijch enn daut Darp enenn, [saj daut uck tjeinem emm Darp]. En Jesus jintj met siene Jinja rüt enne Darpa bie Siseräa Filippi. En hinjawäajes fruach hee siene Jinja en säd too ahn: Wäa saje de Mensche, dee etj sie? Oba see auntwuade am en säde: Jehaun de Taufa; en aundre: Elia; oba aundre: Eena vonne Profeete. En hee fruach ahn: Oba jie, wäa saj jie, daut etj sie? Oba Peeta auntwuad en säd too am: Dü best de Tjristus. En hee woarnd ahn, daut see tjeenem von am saje sulle. En hee funk aun, ahn too leahre, daut de Menschesän väl liede en mott vonne Ellteste en Huagapriesta en Schreftjeleade veschmäte woare, en daut hee dootjemoakt woat en no dree Doag oppstohne mott. En hee räd daut Wuat openboa. En Peeta nauhm am besied en funk aun am too stroofe schelle. Oba hee dreid sich omm, en aus hee siene Jinje sach, stroft hee Peeta, en säd: Goh hinja mie, Soton! Dan dü dentjst nijch jeistlijch soo aus Gott, oba menschlijch. En aus hee daut Voltj met siene Jinje no sich jeroopt haud, säd hee too ahn: Wäaemma mie nofolje well, saj veleaj sich von sich selfst auf en nämt sien Tjriez opp sich en foljt mie no. Dan wäaemma sien Läwe rade well, woatet veleare; oba wäa sien Läwe veleare woat omm mienet- en daut Evanjeelium wäajen, woatet rade. Dan waut woatet eenem Mensch nutse, wann hee de gaunse Welt jewennt en am daut wudd siene Seel koste? Dan waut woat een Mensch aus tusch Jeld jäwe fe siene Seel? Dan wäaemma sich fe mie en miene Wead schäme mank unja disem eehebräatjarischem en sindjem Jeschlajcht, fe däm woat sich uck de Menschesän schäme, wann hee kohme woat enn sien Voda siene Harlijchtjeit met siene heilje Enjel. En hee säd too ahn: Woahrhauft, saj etj jünt: Doa send eenje von dee, dee hia stohne, dee dän Doot nijch schmatje woare, bott see daut Ritj Gottes, enn Krauft ha kohme seene. En no sass Doag nehmt Jesus dän Peeta en däm Jakobus en Jehaun met en leid dän opp eenen huagen Boajch besonda fe sich auleen. En hee word ver ahn vewaundelt; en siene Tjleeda worde jlenzend, sea witt [aus Schnee], soo aus tjeen Wauscha oppe Ead witt moake kaun. En doa tjeem no ahn Elia met Mooses, en see unjahilde sich met Jesus. En Peeta fong aun en säd too Jesus: Rabi, dit es goot, daut wie hia send; en loht ons dree Zelte moake, die eene en Mooses eene en Elia eene. Dan hee wisst nijch, waut hee saje sull, dan see haude [weare voll] Angst. En doa tjeem eene Woltj, dee ahn bedatjt {aus Mat.17,5} aus een Schaute; en eene Stemm tjeem üte Woltj: Disa es mien leefsta Sän, am horjcht. En platzlijch, aus see sich ommsache, sache see tjeenem mea, bloos Jesus auleen bie ahn sich. Oba aus see vom Boajch rauf tjeeme, befool hee ahn, daut see tjeenem vetale sulle, waut see jeseehne haude, bott de Menschesän von de Doodes oppjestohne es. En see behilde daut Wuat, enn däm see sich unjaenaunda fruage: Waut es daut: Ütem Doot oppstohne? En see fruage am en säde: Wuaromm saje de Schreftjeleade, daut Elia eascht kohme mott? Oba hee auntwuad en säd too ahn: Eascht tjeemt zwoa Elia en stalt aule Dinje wada hea; en soo aus äwa däm Menschesän jeschräwe steit, daut hee väl liede en fe nuscht jeacht saul woare. Oba etj saj jünt, daut uck Elia jekohme es, en see ha am jedohne, wautemma see wulle, soo ausset äwa am jeschräwe steit. En aus hee no de Jinja tjeem, sach hee väl Voltj omm ahn, en Schreftjeleade, dee sich met ahn streede. En sooboolt, aus daut Voltj am sach, vewundade see sich sea; en see rande no am en bejreesste am. En hee fruach ahn: Äwa waut streed jie jünt met an? En eena ütem Voltj auntwuad am: Leahra, etj ha mien Sän no die jebrocht, dee eenen stommen Jeist haft; en wuaemma hee am toohoole tjrijcht, schmit hee am han, en hee schümt en tjnirscht met siene Täne, en woat stiew. En etj säd too diene Jinja, daut see ahm üt driewe sulle, en see kunne daut nijch. Oba hee auntwuad ahn en säd: O onnjleewjet Jeschlajcht! Bott wann saul etj bie jünt senne? Bott wann saul etj jünt vedroage? Brinjt am no mie. En see brochte am no am [Jesus]. En aus hee am sach, schmeet de Jeist am han; en hee voll oppe Ead en tjrelld sich en schümt ütem Mül. En hee fruach sien Voda: Woo lange Tiet esset, dautet met am soo es? Oba hee säd: Von Tjint aun; en foaken haft hee am emm Fia jeschmäte en emm Wota, omm am ommtobrinje; oba wann dü irjentwaut doone kaunst, soo erboarm die äwa ons en halp ons! Oba Jesus säd too am: Daut „wan dü kaunst“ es, wann dü jleewe kaunst; däm Jleewjen es aules mäajlijch. En platzlijch schreajch däm Tjint sien Voda en säd [unja Trohne]: Etj jleew; halp mienen Onngloowe! Oba aus Jesus sach, dautet Voltj toop rand, bedwung hee dän onnreinen Jeist, enn däm hee am säd: Dü stomma en doofa Jeist, etj befäl die; foah von am üt en foah niemols mea enn am. En hee schreajch en reet am sea han enn häa en fuah rüt; en hee daut Tjint wea aus Doot, soo daut de meiste säde: Hee es jestorwe. Oba Jesus nauhm am aune Haunt en rejcht am opp; en hee stund opp. En aus hee enn een Hüs jegohne wea, fruage am siene Jinja oppoat: Wuaromm kunn wie am nijch rüt driewe? En hee säd too ahn: Dise Oat kaun derjch nuscht ütfoahre, aus blooss derjch Jebäd en Fauste. En see jinje von doa wajch en jinje derjch Galiläa; en hee wull nijch, dautet irjent wäa weete sull. Dan hee leahd siene Jinja en säd too ahn: De Menschesän woat enn Mensche Henj ütjeleewat woare, en see woare am doot moake; en no däm hee ommjebrocht worde es, woat hee no drei Doag oppstohne. Oba see vestunde de Räd nijch en enjste sich, am too froage. En hee tjeem no Kapernaum, en aus hee em Hüs wea, fruach hee ahn: Waut ha jie oppem Wajch behaundelt? Oba see weare stell, dan see haude sich hinjawäajes unjaenaunda beräd, wäa de Jratsta es. En no däm hee sich dohl jesat haud, roopt hee de Twalw; en hee säd too ahn: Wann wäa de Easchta senne well, soo saul hee de Latsta von aule senne en aula äa Deena senne. En hee nauhm een Tjint en stald daut enn äare Medd; en aus hee daut enn siene Oarms jenohme haud, säd hee too ahn: Wäaemma eent von soone Tjinja oppnehme woat enn mienem Nome, nehmt mie opp; en wäaemma mie oppnehme woat, nehmt nijch mie opp, oba däm, dee mie jeschetjt haft. Oba Jehaun auntwuad am en säd: Leahra, wie sache eenem, dee nijch met ons jeit, enn dienem Nome Demone ütdriewe; en wie vebode am, wiel hee nijch met ons jeit. Oba Jesus säd: Hindat vebeed am nijch, dan doa es tjeena, dee een Wundawoatj enn mienem Nome deit en boold doaropp von mie beeset räde woat; dan wäa nijch jäajen ons es, es fe ons. Dan wäaemma jünt een Kuffel Wota too drintje jeft enn mienem Nome, wiel jie Tjristus siene send, woahrhauft, etj saj jünt: Hee woat sien Loon nijch veleare. En wäaemma eenem disa Tjliene Jerinje, dee aun mie jleewe, oajre {see Mat.18,6-} woat, fe däm wearet bäta, wann een Mälsteen aun sien Hauls jelajcht jehonge wort, en hee emm Mäa jeschmäte wort. En wann diene Haunt die oajat veüasoakt too sindje, dan schnied de auf. Daut es bäta, aus Tjräpel emm Läwe enenn too gohne, aus met twee Henj enne Hal rauf too foahre, enn daut eewije Fia, [wua de Worm nijch stoawt en daut Fia niemols üt jeit]. En wann dien Foot die oajat, dan schnied am auf. Daut es bäta, lom emm Läwe enenn too gohne, aus met twee Feet enne Hal jeschmäte woare, [enn daut eewije Fia, wua äa Worm nijch stoawt en daut Fia nijch ütjeit]. En wann dien Uag die oajat, dan rietet üt. Daut es fe die bäta, met eenem Uag enn Gott sien Ritj enenn too gohne, aus met twee Uage emm Halenfia jeschmäte too woare, wua de Worm nijch stoawt en daut Fia niemols ütjeit. Dan jieda eena woat met Fia jesollte woare, en jieda Schlachtopfa woat met Solt jesollte woare. Daut Solt es goot; oba wann daut Solt sien Jeschmack veloare haft nijch soltijch jeworde es, met waut well jie daut solte Jeschmack biebrinje? Hat Solt enn jünt selfst en siet enn Fräd unjaenaunda. En hee jintj von doa en tjeemt enn de Jäajend von Judäa en aun jansieds vom Jordan. En wada tjeemt väl Voltj toop, no am, en soo aus hee jewant wea, leahd hee ahn wada. En donn tjeeme Farisäa en fruage am: Esset eenem Maun erlaubt, siene Frü too entlohtne? Enn däm see am vesochte. Oba hee auntwuad en säd too ahn: Waut haft Mooses jünt befoole? Oba see säde: Mooses haft et erlaubd, eenen Scheidebreef too schriewe en äa too entlohte. En Jesus auntwuad en säd too ahn: Wäajen jüne hoade Hoats haft hee jünt dit Jeboot jeschräwe; oba von Aunfank de Erschaufung muak Gott ahn Maun en Wief. „Doaromm woat een Mensch sien Voda en siene Mutta velohte en sienem Wief aunhenje, en daut woare de twee een Fleesch senne“; {1Mose2,24} aulsoo send see nijch mea twee, oba een Fleesch. Waut Gott toop jefeaht haft, saul de Mensche nijch üteneen riete. En emm Hüs fruage am de Jinja wada doaäwa; en hee säd too ahn: Wäaemma sich von siene Frü scheede deit en eene aundre friee woat, bejeit een Eehebrätje jäajen äa. En wann eene Frü sich von äarem Maun scheide deit en eenen aundren friee woat, soo bejeit see een Eehebrätje. En see brochte Tjinja no am, omm daut hee ahn aunschiere sull. Oba de Jinja wäade dän, de dee brochte. Oba aus Jesus daut sach, wea hee onntofräd en säd too ahn: Loht de Tjinja no mie kohme en wäat ahn nijch, dan fe soone es daut Ritj Gottes. Woahrhauft, etj saj jünt: Wäaemma daut Ritj Gottes nijch soo aunnehme woat aus een Tjint, woat nijch doa enenn kohme. En hee nehm dee enn siene Oarms, läd de Henj opp ahn en säajend ahn. En aus hee oppem Wajch rüt jintj, rand eena no am, voll ver am oppe Tjnee en fruach am: Gooda Leahra, waut saul etj doone, omm daut etj eewijet Läwe oawe kaun? Oba Jesus säd too am: Waut nanst dü mie goot? Tjeena es goot aus bloos Eena, Gott. Dü weetst de Jeboote: „Dü saust nijch dootmoake; dü saust nijch Eehe bräatje; dü saust nijch stäle; dü saust nijch faulschet Zeijniss jäwe; dü saust nijch tüaleide beschummle, eare dienen Voda en diene Mutta“. Oba hee auntwuad en säd too am: Leahra, daut ha etj aules jehole von miene Jügent aun. Oba Jesus tjitjt am aun, leewd am en säd too am: Die fellt Eent; goh han, vetjeep, waut emma dü hast, en jeef de Oama daut, en dü woascht een Schats em Himmel ha, en kohm, [nehm daut Tjriez opp die] en folj mie no. Oba hee jintj, bedretjt äwa de Wead, trüarijch wajch, dan hee haud väl Habgoot. En Jesus Tjitjt sich romm en säd too siene Jinja: Woo schwoa woare dee, dee doa Ritjdom ha, enn daut Ritj Gottes enenn gohne. Oba de Jinja weare erstaunt äwa siene Wead. Oba Jesus auntwuad wada en säd too ahn: Tjinja, woo schwoa esset, daut dee, dee doa opp Ritjdom vetrüe, enn daut Ritj Gottes enenn gohne. Daut es leijchta, daut een Kameel derjch daut Noteluag jeit, aus daut een Ritja enn daut Gottesritj enenn jeit. Oba see weare buta Moot erstaunt en säde too enaunda: En wäa kaun dan jerat woare? Oba Jesus tjitjt ahn aun en säd: Bie Mensche esset ommäajlijch, oba nijch bie Gott, dan bie Gott send aule Dinje mäajlijch. Peeta fong aun, too am too saje: Tjitj, wie ha aules velohte en send die nojefoljt. Jesus auntwuad en säd: Woahrhauft, etj saj jünt: Doa es tjeina, de Hüs oda Breeda oda Sestre oda Mutta oda Voda [oda Wief] oda Tjinja oda Laund velohte haft omm mienet en omm daut Evanjeelium haulwe, dee nijch hunndatmol soo väl tjriee woat, nu enn dise Tiet Hiesa en Breeda en Sestre en Muttasch en Vodasch en Tjinja en Laund met Vefoljung, en enne kohmende Tiet, daut eewijet Läwe. Oba väle Easchte woare de Latste, en de Latste de Easchte senne. Oba see weare oppem Wajch enopp no Jerusalem, en Jesus jintj ver ahn; en see erschratjte ängste sich, enn däm see am nofoljde, haude see Angst. En hee nehm wada de Twalw no sich en funk aun, ahn too saje, waut met am passeare sull: Tjitjt, wie gohne enopp no Jerusalem, en de Menschesän woat de Huagapriesta en de Schreftjeleade ütjeleewat woare; en see woare am tom Doot veuadeele en woare am aune Heide ütleewre äwajäwe; en see woare am vespotte en am aunspiee en am schlohne en am dootmoake; en no dree Doag woat hee oppstohne. En donn tjeeme no am Jakobus en Jehaun, däm Tsebedäus siene Säns, en säde too am: Leahra, wie welle, daut dü fe ons deist, omm wautemma wie die bedde woare. Oba hee säd too ahn: Waut well jie, daut etj fe jünt doone saul? Oba see säde too am: Jeff ons, daut wie eena aun diene Rajchte en eena aun diene Lintje sette däawe enn diene Harlijchtjeit. Oba Jesus säd too ahn: Jie weete nijch, no waut jie bedde. Tje jie dän Drunk Tjeljch drintje, dän etj drintj, oda met de Taufe jetauft woare, met de etj jetauft woa? Oba see säde too am: Wie tjenne daut. Oba Jesus säd too ahn: Dän Drunk, dän etj drintj, woa jie drintje, en met de Taufe, met de etj jetauft woa, woa jie jetauft woare; oba daut Sette aun miene Rajchte oda Lintje steit mie nijch too, too vejäwe, oba es fe dee, fe dän dee reed jemoakt send. En aus de Tien daut heade, fonge see aun, onnwellijch doll too woare äwa Jakobus en Jehaun. En aus Jesus ahn no sich jeroopt haud, säd hee too ahn: Jie weete, daut dee, dee aus Harscha äwa de Natsjoone jelle, äwa ahn harsche, en äare groote Jewault äwa ahn eewe. Oba soo esset nijch unja jünt; oba wäaemma unja jünt groot woare well, saul woat jun Deena senne; en wäaemma von jünt de Easchta senne well, saul woat fe aule een Tjnajcht senne. Dan uck de Menschesän es nijch jekohme, omm bedeent too woare, oba omm too deene en sien Läwe too jäwe aus Leesejelt fe väle. En see kohme no Jieriko. En aus hee üt Jieriko rüt jintj met siene Jinja en väl Voltj, saut däm Timäaus sien Sän, Bartimäus, de Blinja, en prachad aum Wajch. En aus hee head, dautet Jesus, de Natsareena wea, fung hee aun too schriee en too saje: O Jesus, Doft sien Sän, erboarm die äwa mie! En väle beschwijchte am, daut hee stell senne sull; oba hee schreajch noch dolla: Doft sien Sän, erboarm die äwa mie! En Jesus bleef stohne en leet am roope: En see roopte dän Blinjen en säde too am: Sie mootijch; stoh opp, hee roopt die! Hee oba schmeet sien Tjleet auntsied, sprung opp en tjeem no Jesus. En Jesus fong aun en säd too am: Waut west dü, daut etj fe aun die doone saul? Oba de Blinja säd too am: Rabunie Meista, daut etj seenent woa. Oba Jesus säd too am: Goh han, dien Gloowe haft die jeheelt jerat. En sooboolt kunn hee seene en foljd am oppem Wajch no. En aus see dijchta no Jerusalem, Betfage en Betanean kohme, jäjenäwa däm Eeljboajch, schetjt hee twee von siene Jinja en säd too ahn: Goht han enn daut Darp, daut jünt jäjenäwa lijcht; en sooboolt, wann jie doa enenn kohme, woa jie een Falm aunjebunge finje, opp däm noch tjeen Mensch jesäte haft; leest daut looss en brinjt daut häa. En wann irjent wäa too jünt sajcht: Wuaromm doo jie daut? Dan sajcht: De Harr bruckt daut; en fuats schetjt hee daut hiahäa. Oba see jinje han en funge een Falm aunjebunge aune Däa, bute aune Gauss; en see binje daut looss. En atelje von dee, dee doa stunde, säde too ahn: Waut doo jie, daut jie daut Falm loosbinje? Oba see säde too ahn, soo aus Jesus jesajcht haud. En see leete ahn gohne. En see brochte daut Falm no Jesus en läde äare Tjleeda doa nopp, en hee sad sich doa nopp. Oba väle spreede äare Tjleeda üt oppem Wajch; aundre schneede Asta vonne Beem [en streide dee oppem Wajch]; en dee verrop- en hinjaraun- jinje, schreaje: Hoosiauna! Jesäajent es, dee doa emm Harr sien Nome tjeemt! {Ps. 118,25.26} Jesäajent es ons Voda Doft sien kohmendet Ritj! Hoosiauna enne Hejcht emm Hejchsten! En hee tjeem enn Jerusalem enenn en jintj emm Tempel; en aus hee äwa aules ommhäa jetjitjt haud, jintj hee, doa daut aul lot aune Tiet wea, met de Twalw rüt no Betanean. En aum näajsten Dach, aus see von Betanean wajch jegohne weare, hungad am. En aus hee von wiet een Fiejeboom sach, de Bläda haud, jintj hee han, auf hee fleijcht irjent waut Frucht aun am finjt; en aus hee no am tjeem, fung hee nuscht buta Bläda, dan daut wea nijch de Tiet fe Fieje. En hee fong aun en säd too am tom Boom: Niemols mea saul irjent wäa enn Eewijchtjeit von die Frucht äte! En siene Jinja heade daut. En see kohme no Jerusalem. En aus hee em Tempel enenn jegohne wea, funk hee aun rüt too joage, dee emm Tempel koffte en vekoffte; en de Jeldwatjsla äare Desche en de Beintje de Düwe vekoffte schmeet hee omm. En hee erlaubd nijch, daut irjentwäa een Jefäss derjchem Tempel druag. En hee leahd en säd too ahn: Steitet nijch jeschräwe: „Mien Hüs woat een Bädhüs jenant woare fe aule Natsjoone“? {Jes.56,7} „Oba jie ha daut too eene Reibaheel jemoakt”. {Jer.7,11} En de Huagapriesta en de Schreftjeleade heade daut en sochte, woo see am kunne ommbrinje; dan see änjste sich fe am, wiel daut gaunse Voltj sea erstaunt wea äwa siene Leah. En ausset Owent jeworde wea, jintj hee üte Staut rüt. En aus see tiedijch zemorjest vebie jinje, sache see dän Fiejeboom vedräjcht vonne Wartle aun. En Peeta docht doaraun en säd too am: Rabi, tjitj, de Fiejeboom, dän dü vedaume deedst, es vedräjcht. En Jesus auntwuad en säd too am: Hat Gloowe aun Gott. Woahrhauft saj etj jünt: Wäaemma too disem Boajch saje woat: Woa oppjehowe en em Mea jeschmäte! En nijch twiewle woat enn sienem Hoat, oba jleeft, daut woat passeare, waut hee sajcht, daut woat hee tjriee. Doaromm saj etj jünt: Aules, omm waut emma jie bäde en bedde, jleeft, daut jie daut tjrieje woare en daut woat jünt woare jie tjrieje. En wann jie em Jebäd stohne, soo vejäwt, wann jie waut jäajen irjent wäm habe, omm daut jünt jun Voda, dee enne emm Himmel es, jünt jüne Fäla vejäwt. Oba wann jie nijch vejäwe, dan woat jun Voda, dee enne emm Himmel es, jünt uck nijch jüne Fäla vejäwe. En see tjeeme wada no Jerusalem. En aus hee em Tempel ommhäa jintj, tjeeme de Huagapriesta en de Schreftjeleade en de Elltesta no am en säde too am: Enn wäm siene Vollmacht deist dü dit dise Dinje? En wäa haft die dise Vollmacht jejäft, daut dü dit deist? Oba Jesus säd too ahn: Uck etj well jünt een Wuat froage, en auntwuat mie, en etj woa jünt saje, enn wäm siene Vollmacht etj dit doo. Wea Jehaun siene Taufe vom Himmel oda von Mensche? Auntwuat mie. See äwaläde sich unjaenaunda en säde: Wann wie saje, vom Himmel, dan woat hee saje: Wuaromm ha jie am dan nijch jejleewt. Oba saj wie, von Mensche? - See ängste sich fe daut Voltj; dan aula hilde von Jehaun, daut hee wertjlijch een Profeet wea. En see auntwuade en säde too Jesus: Wie weete daut nijch. En Jesus säd too ahn: Uck etj saj jünt nijch, enn wäm siene Vollmacht etj dit dise Dinje doo. En hee funk aun, too ahn enn Jlitjnise too räde. Een Maun plaunt een Wiengoade en bud een Tün omm am en groof eene Wienpras en bud eenen Torm; en vepacht däm aun Wiengoadna en reisd ütem Laund. En hee schetjt too bestemmde Tiet eenen Tjnajcht no de Wiengoadna, doamet hee vonne Wiengoadna von de Frucht vom ütem Wiengoade too emfange. Oba see jreepe am, schluage am en schetjte am ladijch wajch. En hee schetjt wada eenen aundren Tjnajcht no am, en däm schluage see aum Kopp en schellde äwa beleidje am. En hee schetjt noch emol eenem aundren, en däm muake see doot; en väle aundre; eenje schluage see, en aundre muake see doot. Doa haud hee noch eenen leefsten Sän, hee schetjt uck däm, däm latsten, no ahn, enn däm hee säd: See woare sich fe mienem Sän ängste respatjt ha. Oba jane Wiengoadna säde toenaunda: Dit es de Oaw; kohmt, wie welle am dootmoake, en daut Oawgoot woat onst senne. En see nauhme am en muake am doot en schmeete am ütem Wiengoade rüt. Waut woat de Harr vom Wiengoade nu doone? Hee woat kohme en de Wiengoadna ommbrinje en dän Wiengoade aundre jäwe. Ha jie nijch uck dise Schreft jeläse: „De Steen, dän de Bülied auntsied jeschmäte ha, disa es tom Atjsteen jeworde; vom däm Harr häa es hee dit jeworde, en hee es wundaboa enn onse Uage“? {Ps.118,22.23} En see sochte am too jriepe faustnehme, en see änjste sich fe daut Voltj; dan see wisste, daut hee dit Jlitjniss opp ahn jesajcht jedied haud. En see veleete am en jinje wajch. En see schetjte eenje vonne Farisäa en de Heroodeauna no am, omm daut see am enn siene Räd jriepe sulle. Oba see kohme en saje too am: Meista, wie weete, daut dü woahrhauft best en die omm tjeinem tjemmascht, dan dü tjitjst nijch oppe Mensche Persoon, oba leahscht däm Wajch Gottes enn Woahrheit; esset erlaubt däm Tjeisa Tacks too jäwe oda nijch? Sell wie dee jäwe, oda sell wie dee nijch jäwe? Oba hee tjannd äa Heijchle, säd hee too ahn: Wuaromm veseatje jie mie? Brinjt mie een Dinoa, omm daut etj am seene kaun. Oba see brochte eenen. En hee säd too ahn: Wäms Bilt en Äwaschreft es dit? En see säde too am: Däm Tjeisa sient. En Jesus auntwuad en säd too ahn: Jäft däm Tjeisa, waut däm Tjeisa sient es, en Gott, waut Gott sient es. En see vewundade sich äwa am. En doa kohme Sadutsäa no am, dee doa säde, dautet tjeen Oppstohne jäft; en see fruage am en säde: Meista, Mooses haud ons jeschräwe: Wann irjent eenem sien Brooda stoawt en eene Frü tridjlat en hinjalat tjeine Tjinja, daut sien Brooda siene Frü nehmt en sienem Brooda Nohkohme erwatjt. Doa weare säwen Breeda. En de easchta nauhm eene Frü; en aus hee storf, hinjalat hee tjein Nohkohme; en de tweeda nauhm ahr äa en storf, en uck hee hinjaleet tjein Nohkohme; en de dredda kratjt soo. En dee säwen [nauhme äa en] hinjaleete tjein Nohkohme. Too latst von aule storf uck de Frü. Aun däm Oppstohndach, wann dee oppstohne woare, wäms Frü von ahn woat see senne? Dan dee säwen haude äa too Frü jehaut. En Jesus auntwuad en säd too ahn: Doo jie nijch doaäwa erre, wiel jie de Schreft nijch tjanne, uck nijch de Krauft Gottes? Dan wann see vonne Doodes oppstohne, befriee see sich nijch, woare sich uck nijch befriee, oba see send aus Enjel em enn dee Himmel. Oba waut de Doodes betrafft, daut dee oppstohne, ha jie nijch emm Buak Mooses jeläse, „emm Dornbosch“ woo Gott too am räd en säd: „Etj sie de Gott Obraums en de Gott Iesaks en de Gott Joakopps“? {2Mose 3,6} Hee es nijch de Doodje äa Gott, oba de Läwendje. Jie erre sea. En eena vonne Schreftjeleade, dee jeheat haud, woo see sich unjahilde, kaum doatoo, en aus hee jeseehne haud, daut hee Jesus ahn goot jeauntwuat haud, fruach hee am: Woont es daut easchte Jeboot von aule? Oba Jesus auntwuad am: Daut easchte Jeboot von aule es: „Horjch, Iesrael: De Harr, ons Gott, es een eensja Harr; en dü saust däm Harr, leef ha von gaunsem Hoate en met diene gaunse Seel en met dienem gaunsem Vestaund, en met diene gaunse Krauft“. {5Mose 6,4-5} En daut tweede, es dit: „Dü saust dien Näajchsten leef ha aus die selfst“. {3Mose 19,18} Jrata aus dit Jeboot send tjeene aundre. En de Schreftjeleada säd too am: Goot, Meista, dü hast enn Woahrheit jesajcht; dan hee es dee eenstja [Gott], en doa es tjeen aundra buta am; en am leef ha von gaunsem Hoate en met däm gaunsen Vestendniss en met diene gaunse Seel en met aule Krauft, en däm Näajchsten leef ha aus sich selfst, es mea aus aule Brauntopfa en Schlachtopfa. En aus Jesus sach, daut hee vestendijch jeauntwuat haud, säd hee too am: Dü best nijch wiet vom Ritj Gottes. En tjeena woagd sich am too froage. En Jesus fong aun en säd, aus hee em Tempel leahd: Woo saje de Schreftjeleade, daut Tjristus Doft sien Sän es? Doft selfst haft emm Heiljen Jeist jesajcht: „Dee Harr säd too mienem Harrn: Sat die too miene Rajchte, bott etj diene Fiend unja diene Feet jelajcht ha“. {Ps.110,1} [Aulsoo] Doft selfst nant am Harr, en woohea es hee sien Sän? - En väl Mensche heade am jearen. En hee säd too ahn enn siene Leah: Heed jünt fe de Schreftjeleade, dee enn lange Tjleeda romm gohne welle en dee welle bejreesst senne oppe Moatjtplautze en de easchte Sette enne Sienagooge en de easchte Platza bie de Mohltiet ennnähme; de Wätfrües äare Hiesa fräte en toom Schien lange Jebäde hole moake. Dise woare een hoadret Jerejcht tjrieje. En hee Jesus sad sich däm Schatskauste Opfakauste jäjenäwa en tjitjt too, woo daut Voltj Jeld enn däm Schatskauste läde; en väle Ritje läde väl enenn. En eene oame Wätfrü kaum en läd twee Koppasch enenn, daut es een Tsent. En hee roopt siene Jinja nosich en säd too ahn: Woahrhauft, saj etj jünt: Dise oame Wätfrü haft mea enenn jelajcht aus aule, de emm Schatskauste enenn jelajcht ha. Dan aule ha von äarem Äwafluss enenn jelajcht, oba dise haft üt äare Oamheit aules waut see haud, enenn jelajcht, äarem gaunsem Läwesunjahault. Aus hee ütem Tempel rüt jintj, säd eena von siene Jinja too am: Meista, tjitj, wautverre Steena en wautverre Jebieda! En Jesus auntwuad en säd too am: Sittst dü dise groote Jebieda? Doa woat nijch een Steen oppem aundren jelohte woare, dee nijch dohljebroake woat. En aus hee oppem Eeljboajch saut, jäjenäwa vom Tempel, fruage am Peeta en Jakobus en Jehaun en Aundreas unja sich: Saj ons, wanea woat daut senne, en waut es daut Teatjen, wann dit aules woat passeare? Oba Jesus funk aun, too ahn too saje: Seeht too, daut jünt tjeena vefeahre veleide woat! Dan väle woare unja enn mienem Nome kohme, en saje: Etj sie'et! - En woare väle vefeahre. Oba wann jie von Tjrijch en Tjrijchsjeschrejcht heare woare, soo vefeat jünt nijch, dan dit mott passeare, oba daut es noch nijch daut Enj. Dan doa woat sich Natsjoon jäajen Natsjoon opphäwe en Tjeenijchritj jäajen Tjeenijchritj; en doa woare Eadbäben senne opp veschiedne Uate, en daut woare Hungaschnoote en Onnrühe senne. Dit es de Aunfank vonne Noot. Oba jie, tjitjt opp jünt selfst, dan see woare jünt aum Jerejcht en aun de Sienagooge äwajäwe; jie woare jeschloage en verre Harscha en Tjeenije jestalt woare omm mienet haulwe, ahn too eenem Zeijniss; en aun aule Natsjoone mott eascht daut Evanjeelium jeprädijcht woare. Oba wann see jünt han leide, omm jünt üttoleewre, soo sorjt nijch verhäa, waut jie saje selle, oba sajcht daut waut jünt enn jane Stund jejäft woat, dan jie send nijch de Rädenda, oba de Heilja Jeist. Oba doa woat de Brooda däm Brooda tom Doot ütleewre verode, en de Voda daut Tjint, en Tjinja woare sich jäajen de Ellre opphäwe en ahn tom Doot brinje ommbrinje. En jie woare von aule jehausst woare omm mien Nome haulwe; oba wäa üthelt bottem Enj, disa woat jerat woare. Oba wann jie daut Jreslijche Vedoawniss stohne seene, wua daut nijch saul wäa daut last, dee vestoh, dan loht, dee enn Judäa send, oppe Boaj rane, en wäa oppem Dack es, nijch emm Hüs rauf kohme, en em Hüs enenn gohne, omm irjentwaut üt sienem Hüs too hole; en wäa oppe Stap es, saul nijch tridj gohne, omm sien Tjleet too hole. Oba wee dee em aundren Ommstend send en de Brosttjinja ha enn jane Doag. Oba bäd, dautet nijch em Winta passeat, dan jane Doag woare eene Triebsaul Schratjlijche Doag senne, dee et noch niemools von Aunfank de Erschaufung, dee Gott erschauft haft, bott nu nijch jewesse es en senne woat. En wann de Harr de Doag nijch vetjartat haud, soo wudd tjeen Fleesch jerat woare; oba omm de Ütjewälte welle, dee hee ütjewält haft, haft hee de Doag vetjartat. En dan, wann irjentwäa too jünt sajcht: Tjitjt, hia es de Tjristus oda: Tjitjt dort! Soo jleeft nijch. Dan doa woare faulsche Tjristuse en faulsche Profeete oppstohne en woare Teatjens en Wunda doone, en wann mäajlijch uck de Ütjewälde veleide. Oba jie seeht too! Tjitj, etj ha jünt aules verhäa jesajcht. Oba enn jane Doag, no jane Triebsaul, woat de Sonn vediestat woare en de Mon sienen Schien Lijcht nijch jäwe; en de Himmels Stearns woare rauf faule, en de Tjräfte en de Himmel#(s) woare jescheddat woare. En dan woare see dän Menschesän kohme seene enn Woltje met groote Krauft en Harlijchtjeit. En dan woat hee siene Enjel ütschetje en siene Utjewälde vesaumle von de veea Wind rejchtunge hea, vom Enj de Ead bott tom Enj vom Himmel. Oba vom Fiejeboom leaht daut Jlitjniss: Wann sien Aust aul wätj jeworde es en de Bläda rüt kohme, soo weet jie, daut de Somma dijcht bie es. Aulsoo uck jie, wann jie dit passeare seene, soo ertjant, dautet dijcht bie aune Däa es. Woahrhauft, etj saj jünt; dit Jeschlajcht woat nijch vegohne, bott dit aules passeat es. De Himmel en de Ead woare vegohne, oba miene Wead selle nijch vegohne. Oba von janem Dach oda de Stund weet tjeena, nijch de Enjel, dee em Himmel send, uck nijch de Sän, oba bloos de Voda. Seeht too, woakt en bäd; dan jie weete nijch, wann de Tiet es. Soo aus een Maun, dee ütem Laund reisd, sien Hüs velaht en siene Tjnajchts de Vollmacht gauf en eenem jiedrem sien Woatj, en däm Däarewajchta befool, daut hee woake sull. Aulsoo woakt, dan jie weete nijch, wanea de Hüsharr tjeemt, aum Owent, oda medden enne Nacht, oda wann de Hohn tjreit, oda tiedijch Zemorjess; doamet hee nijch, platzlijch jekohme, jünt em Schlop finjt. Oba waut etj jünt saj, saj etj aulem: Woakt! Oba omm twee Doag wea daut Passafast en daut Seetbroot Fast. En de Huagapriesta en de Schreftjeleade sochte, woo see am met Lest faustnehme en doottomoake kunne; dan see säde: Nijch oppem Fast, doamet et nijch meteemol een Opprua emm Voltj jeft. En aus hee enn Betanean wea, enn Siemoon sien Hüs, däm Ütsautsjen, tjeem, aus hee aum Desch lag, eene Frü, dee eene Aulebausta Buddel met Saulweelj - üt ajchte sea diare Warteleelj haud; en see bruak de Buddel twei en goot daut opp sien Haupt. Oba doa weare eenje oajalijch enn sich selfst en säde: Too waut es dise Saulweelj vekwost veschwentat worde? Dan dise Saulweelj haud fe mea aus dree hundat Dinoa vekofft en kunn de Oame jejäft woare. En see oajade sich äwa äa. Oba Jesus säd: Loht äa; waut moak jie äa Mäj veläje? See haft een goodet Woatj aun mie jedohne; dan de Oame ha jie jiedatiet bie jünt, en wann jie welle, tje jie ahn goodet doone; oba mie ha jie nijch jiedatiet. See haft jedohne, waut see kunn; see haft emm verüt mienen Lief tom begrowe jesaulwt. En Woahrheit, saj etj jünt: Wuämma dit Evanjeelium jeprädijcht woat enne gaunse Welt, woat uck von däm jeräd woare, waut diese jedohne haft, too äarem Jedajchtniss. En Judas Iescharijot, eena von de Twalw, jintj han no de Huagapriesta, omm am aun ahn üttoleewre verode. Oba see freide sich, aus see daut heade, en vespruake am Jeld too jäwe; en hee socht, woo hee am too rajchte Jeläajenheit ütleewre verode kunn. En aun däm easchten Dach vom Seetbroot Fast, doa maun daut Passalaum schlacht, säde siene Jinja too am: Wua west dü, daut wie hangohne en reed moake, omm daut dü daut Passamohl äte kaunst? En hee schetjt twee von siene Jinja en säd too ahn: Goht enne Staut, en doa woat jünt een Maun bejäajne, dee eene Kruck Wota drajcht; goht däm hinjaraun. En wua hee enenn jeit, sajcht tom Hüsharr: De Leahra sajcht: Wua es miene Gauststow, wua etj met miene Jinja daut Passamohl äte kaun? En dee woat jünt eene groote Bowastow wiese, met Datje ütjelajt en foadijch es; en doa moakt reed fe ons. En siene Jinja jinje en tjeeme enne Staut en funge daut, soo aus hee ahn jesajcht haud; en see muake daut Passamohl reed. En ausset Owent jeworde wea, tjeemt hee met de Twalw. En aus see aum Desch lage en aute, säd Jesus: Woahrhauft, saj etj jünt: Eena von jünt woat mie verode, dee, dee met mie at. Oba see fonge aun, trüarijch too woare en eena nom aundren too am too saje: Doch nijch etj? Oba hee auntwuad en säd too ahn: Eena von de Twalw, dee met mie enne Schiew ennduckt. De Menschesän jeit zwoa doahan, soo ausset äwa am jeschräwe steit, oba wee däm Mensch, derjch däm de Menschesän verode woat! Daut wea fe janem Mensch bäta, wann hee nijch jebuare wea. En aus see aute, nehmt Jesus Broot, säajend en bruak en jeef daut ahn en säd: Nämt, dit es mien Lief. En hee nauhm [dän] Bejcha, dankt en jeef ahn däm; en see drunke aula doarut. En hee säd too ahn: Dit es mien Bloot, daut [nie] Bunt, daut fe väle vegohte woat. Woahrhauft, saj etj jünt, daut etj nijch mea vonne Frucht vom Wienstok drintje woa bott aun janem Dach, doa etj daut niee drintje woa emm Ritj Gottes. En aus see een Dankleet jesunge haude, jinje see rüt nom Eeljboajch. En Jesus säd too ahn: Jie woare jünt aula aun mie steete, dan daut steit jeschräwe: „Etj woa dän Hoad schlohne, en de Schop woare vestreit woare“. {Sach.13,7} Oba no däm etj oppjewatjt senne woa, woa etj ver jünt no Galiläa gohne. Oba Peeta säd too am: Wann see sich uck aula steete woare, oba etj nijch. En Jesus säd too am: Woahrhauft, saj etj die, daut dü vondoag, enn dise Nacht, eea de Hohn tweemol tjreit, mie dreemol veläaje woascht. Oba hee räd noch mea: Wann etj met die stoawe must, woa etj die nijch veläje. Oba uck kratjt soo säde aule aundre. En see tjeeme no eenem Plautz, de Jetseemane heet, en hee säd too siene Jinja: Sat jünt hia, bett etj jebät ha. En hee nehmt Peeta en Jakobus en Jehaun met sich en fung aun, sea änjstlijch too woare senne. En hee säd too ahn: Miene Seel es sea betriebt, bottem Doot; blieft hia en woakt. En hee jintj een bät wieda en voll oppe Ead; en hee bäd, daut, wannet mäajlijch wea, de Stund aun am vebie jintj. En hee säd: Abba, Voda, aules es die mäajlijch; nehm disen Bäjcha Liedens Bäjcha, bettret Jedrentj wajch von mie; doch nijch waut etj well, oba waut dü west. En hee tjeemt en finjt ahn emm Schlop, en hee säd too Peeta: Siemoon, schlapst dü? Kunnst dü nijch eene Stund woake? Woakt en bäd, omm daut jie nijch enn Veseatjung kohme; de Jeist es zwoa wellijch, oba daut Fleesch es schwak. Hee jintj wada han, bäd en säd de selwje Wead. En aus hee tridj tjeem, fung hee ahn wada emm Schlop, dan äare Uage weare schwoa jeworde; en see wisste nijch, waut see am auntwuade sulle. En hee tjeem tom dredden Mol en säd too ahn: Soo schlopt wieda en rüht jünt üt. Daut es jenuach; de Stund es jekohme, tjitjt, de Menschesän woat enn de Sinda äare Henj ütjeleewat. Stoht opp, loht ons gohne; tjitjt, dee mie ütleewat, es dijchtbie jekohme. En sooboolt, aus hee noch räd, tjeem Judas, eena von de Twalw, [doahan], en met am eene Schoa met Schweata en Tjneppels, von de Huagapriesta en de Schreftjeleade en de Ellteste. Oba de Veroda haud ahn een Teatjen jejäft en jesajcht: Wäm etj kusse woa, dee esset; däm nehmt en leit am sejcha wajch. En aus hee kaum, tjeem hee fuats no am en säd: Rabi! En kusst am [sea]. Oba see läde äare Henj aun am en jreepe am nehme am faust. Oba eena von dee doabie stunde trock daut Schweat rüt, en schluach däm Huagapriesta sien Tjnajcht daut Uah auf. En Jesus fong aun en säd too ahn: Send jie ütjegohne aus jäajen eenen Reiba, met Schweata en Tjneppels, omm mie faust too näme? Etj wea jieda Dach bie jünt, em Tempel en leahd, en jie ha mie nijch faust jenohme; oba omm daut de Schreft erfellt word. En daut veleete am aula en rande wajch. En een jewessa junga Maun jintj am hinjaraun, dee een Lienloake omm sien noaktjet Lief druag; en see jreepe am. Oba hee leet daut Lienloake looss en rand noaktijch wajch. En see leide Jesus wajch nom Huagapriesta; en aule Huagapriesta en Ellteste en Schreftjeleade vesaumlde sich omm am. En Peeta jintj am von wiet auf hinjaraun bott enn däm Huagapriesta sien Hoff; en hee saut met de Deena en woamd sich aum Fia. Oba de Huagapriesta en de gaunse Huaga Rot sochte Zeijnis jäajen Jesus, omm am Doot too moake; en see funge tjeent. Dan väle jeewe faulschet Zeijniss jäajen am, en de Zeijnise stemmde nijch äwaeen. En eenje stunde opp en jeewe faulschet Zeijniss jäajen am en säde: Wie heade am saje: Etj woa disem Tempel, dee met Henj jemoakt es, ommbrätje, en enn dree Doag woa etj eenen aundren oppbuhe, dee nijch met Henj jemoakt es. En uck soo stemmde äare Zeijnise nijch äwaeen. En de Huagapriesta stund opp, stald sich enne Medd en fruach Jesus en säd: Auntwuadst dü nijch? Waut zeije diese jäajen die? Oba hee bleef stell en auntwuad nuscht. Wada fruach am de Huagapriesta en sajcht too am: Best dü de Tjristus, däm Hüachjelowda Jesäajenda sien Sän? Oba Jesus säd: Etj sie'et! En jie woare dän Menschesän sette seene too Rajchten von de Krauft Macht en kohme seene met de Himmelswoltje. Oba de Huagapriesta vereet siene Tjleeda en säd: Waut bruck wie noch Zeije? Jie ha daut Lestre jeheat; waut dentj jie jünt? Oba see veuadeelde am, daut hee tom Doot schuldijch es. En eenje funge aun, am auntoospiee, en sien Jesejcht too bedatje en am met Füste too schlohne en too am too säje: Openboa Profezei! En de Deena schluage am em Jesejcht. En aus Peeta unje em Hoff wea, tjeemt eene vom Huagapriesta siene Deenstmäatjes, en aus see däm Peeta sich woame sach, tjitjt see am aun en säd: Uck dü weascht met däm Natsareena - Jesus. Oba hee veluag daut en säd: Etj weet nijch, vestoh uck nijch, waut dü sajchst. En hee jintj rüt enn dän Väahoff, en de Hohn tjreid. En aus daut Deenstmäatje am sach, funk see wada aun, too dän dee doa stunde too saje: Disa es eena von ahn. Oba hee luach wada. En kort no däm säde wada dee doa stunde too Peeta: Woahrhauftijch, dü best eena von ahn, dan dü best uck een Galiläa. Oba hee fong aun, sich too vefletje en too schweare: Etj tjann disen Mensch nijch, von däm jie räde. En tom tweede Mol tjreid de Hon. En Peeta docht aun daut Wuat, daut Jesus too am jesajcht haud: Eea de Hohn tweemol tjreit, woascht dü mie dreemol veläje. En aus hee doa aun docht, hield hee. En fuats tiedijch zemorjest hilde de Huagapriesta Rot met de Ellteste en Schreftjeleade en däm gaunsen Huagen Rot, en see bunge Jesus en leide am wajch en brochte am no Pielatus. En Pielatus fruach am: Best dü de Tjeenijch de Jude? Oba hee auntwuad en säd too am: Dü sajchst daut. En de Huagapriesta kloagde am enn väle Dinje aun. Oba Pielatus fruach am wada en säd: Auntwuatst dü nijch? Tjitj, woo väl see jäajen die zeije! Oba Jesus auntwuad nuscht mea, soo daut Pielatus sich vewundad. Oba tom [jiedrem] Fast leet hee ahn jeweenlijch een Jefangnen looss, omm däm see bedde. Oba doa wea eena, de Barabas heet, met siene Metoppruara jebunge, dee emm Oppstaunt eenen Mort begohne haude. En daut Voltj wea oppjeräajcht enn Schreajch en fong aun too velange, soo aus hee ahn emma deed. Oba Pielatus auntwuad ahn en säd: Well jie, daut etj jünt dän Tjeenijch de Jude looss jäw? Dan hee wisst, daut de Huagapriesta am üt Aufgonst äwajäft haude. Oba de Huagapriesta hetzte daut Voltj opp, daut hee ahn sull leewa dän Barabas looss jäwe. Oba Pielatus auntwuad en säd wada too ahn: Waut well jie dan, daut etj met däm doo, dän jie Tjeenijch de Jude nane? Oba see schreaje wada: Tjriezijcht am! Oba Pielatus säd too ahn: Waut haft hee Beeset jedohne? Oba see schreaje noch mea: Tjriezijcht am! Doa oba Pielatus daut Voltj befrädje wull, jeef hee ahn däm Barabas looss en äwajeef Jesus, no däm hee am haud ütpitsche lohte, daut hee jetjriezijcht word. Oba de Soldote leide am enn däm Hoff enenn, daut es daut Aumthus; en see roopte de gaunse Schoa toop. En see trocke am eenen rooden Mauntel soonen aus de Reema äare Soldote droage aun en flochte eene Dornekroon en sade am dee opp; en see funge aun, am too jreese: Sie jejreest, Tjeenijch de Jude! En see schluage am met een Rua oppem Haupt Kopp en speaje am aun, en see buage de Tjnee en schmeete sich ver am han. En aus see am vespott haude, trocke see am dän rooden Mauntel üt en trocke am siene eajne Tjleeda aun; en see leide am wajch, omm am too tjriezje. En see bedwunge eenem de doa vebie jintj, eenem jewessen Siemoon von Tjiereene, de vonne Stap kaum, dän Auleksaunda en Rufus äa Voda, am daut Tjriez too droage. En see brochte am no de Städ Gollgata, waut vedollmetscht es Schädel Städ. En see jeewe am Wien, met Mire jemischt, [to drintje] oba hee nehm daut nijch. Aus see am jetjriezijcht haude, vedeelde see siene Tjleeda, enn däm see daut Looss omm dee schmeete, waut jieda eena tjriee sull. Daut wea oba de dredde Stund, en see tjriezijde am. En de Äwaschreft, met siene Beschuldjung wea boweäwa aum Tjriez jeschräwe: De Tjeenijch de Jude. En met am tjriezijde see twee Reiba, eenen aun siene Rajchte en eenen aun siene Lintje. [En de Schreft word erfellt, dee doa säd: „En hee es unja de Jesatsloose jetalt worde“.] {Jes.53,12} En dee vebie jinje lestade am, enn däm see äare Tjap scheddade en säde: Haa! Dee dü dän Tempel dohlbratjst en enn dree Doag oppbuhst, rad die selfst en kohm vom Tjriez rauf. Kratjt soo spotte uck de Huagapriesta met de Schreftjeleade unjaenaunda en säde: Aundre haft hee jerat, sich selfst kaun hee nijch rade. De Tjristus, de Tjeenijch Iesraels, kohm nu rauf vom Tjriez, omm daut wie seene en jleewe. Uck dee met am jetjriezijcht weare, vespotte am. Oba ausset de sasste Stund wea, tjeem eene Diestaness äwa daut gaunse Laund bott de näajende Stund; en aune näajende Stund schreajch Jesus met ne lüde Stemm [en säd]: Eloi, Eloi, lama sabachtani? Waut vedollmetscht es: Mien Gott, Mien Gott, wuaromm hast dü mie velohte? En aus eenje dee doabie stunde daut heade, säde see: Tjitjt, hee roopt dän Elia. Oba donn rand eena en felld eenen Schwaum met Äditj en stuak am opp een Rua en jeef am too drintje en säd: Wacht, wie welle seene, auf Elia tjeemt, am rauf too nehme. Oba Jesus gauf eenen lüden Schriee von sich en storf. En de Väahang em Tempel vereet en twee Stetja, von bowe bott unje. Oba aus de Hauptmaun, dee am jäjenäwa stund, sach, daut hee soo schreajch en storf, säd hee: Woahrhauftijch, disa Mensch wea Gottes Sän! Oba uck Frües weare, dee von wiet tootjitjte, mank dän uck Marie Magdaleena wea en Marie, Jakobus dän Tjlienen en Jooses Mutta, en Salome, dee uck, aus hee enn Galiläa wea, am nofoljde en am deende; en väl aundre, dee met am no Jerusalem jekohme weare. En ausset Owent jeworde wea, [wiel daut de Dach wea, omm reed toomoake, daut es de Dach verrem Saubat], tjeem Joosef von Aramatia, een aunjeseena Rotsharr, dee selfst uck opp daut Ritj Gottes lüd; jintj mootijch no Pielatus enenn en bedd omm Jesus sien Lief. Oba Pielatus wundad sich, daut hee aul jestorwe wea; en hee roopt dän Hauptmaun en fruach am, auf hee aul lang jestorwe wea. En aus hee daut vom Hauptmaun erfuah, schentjt hee däm Joosef dän Leijch Lief. En hee kofft Lienzeijch, nehm am rauf en wetjeld am enn daut Lienzeijch en läd am enn een Grauf, daut enn eenem Steen ütjehakt wea; en hee rolld eenen Steen aune Däa vom Grauf. Oba Marie Magdaleena en Marie, Jooses siene Mutta, tjitjte too, wua hee hanjelajcht wort. En aus de Saubat vebie wea, koffte Marie Magdaleena en Marie, Jakobus siene Mutta, en Salome goot ritjende Tjriedarie, omm daut see hangohne en am saulwe. En sea tiedijch aum easchten Dach enne Wäatj tjeeme see nom Grauf, aus de Sonn oppjegohne wea. En see säde toenaunda: Wäa woat ons dän Steen von de Graufdäa wajch rolle? En aus see opptjitjte, sache see, daut de Steen wajch jerollt es; dan dee wea sea groot. En aus see emm Grauf enenn jinje, sache see eenen jungen Maun aune Rajchte Sied sette, aunjetrocke met eenem wittem, langem Tjleed, en see vefeade sich. Oba hee säd too ahn: Änjst jünt nijch, jie seatje Jesus, dän Natsareena, dän Jetjrietsijchten. Hee es oppjestohne, hee es nijch hia. Seeht de Städ, wua see am hanjelajcht haude. Oba goht han, sajcht siene Jinja en Peeta, daut hee ver jünt no Galiläa jeit; doa woa jie am seene, soo aus hee jünt jesajcht haud. En see jinje rüt en rande vom Grauf wajch. Dan Zettre en Entsatze haud ahn äwafaule, en see säde tjeenem waut, dan see ängste sich. [Oba aus hee tiedijch aum easchten Dach enne Wäatj oppjestohne wea, leet hee sich eascht seene von Marie Magdaleena, von däa hee säwen Demone ütjedräwe haud. Diese jintj han en vetjindijd daut dän, dee met am jewäse weare, dee doa trüade en hielde. En aus dee heade, daut hee läwt en see am jeseehne haud, jleewde see daut nijch. Oba no däm openboad hee sich aun twee von ahn enn eene aundre Jestault, aus see oppem Laund jinje. En dise jinje han en berejchte daut dän aundren äwajen; uck ahn jleewde see nijch. Nohäa, aus see aum Desch lage, openboad hee sich de Alw en schelld äaren Onngloowe en äa hoadet Hoat, daut see dän, dee am oppjewatjt jeseehne, nijch jejleewt haude. En hee säd too ahn: Goht han enn de gaunse Welt en prädijcht daut Evanjeelium de gaunse Erschaufung. Wäa doa jleeft en jetauft woat, woat jerad woare; oba wäa nijch jleeft, woat vedaumt woare. Oba dise Teatjens woare dän nofolje, dee doa jleewe: En mienem Nome woare see Demone ütdriewe; see woare met niee Tunge räde, woare Schlange opphäwe näme, en wann see jeftjet Doot'moakendet drintje, soo woat ahn daut nijch schode; opp Kranke woare see de Henj opplaje, en see woare jesunt woare. De Harr [Jesus] wort, no däm hee met ahn jerät haud, emm Himmel oppjenohme en sad sich aune Rajchte Gottes. Oba jane jinje üt en prädijde aulewäjes, enn däm de Harr metwirtjt en daut Wuat bestädijd derjch de Teatjen dee doaropp foljde.] No däm väle vesocht ha, eene Vetal von de Dinje, de unja ons jejleewt woare, oda de unja ons voll en gauns beweese send too vefoate, soo ausset ons dee äwajäwt ha, dee von Aunfang aun Üagezeije en Deena emm Wuat jewäse send, haftet uck mie no mienem Gootdentje, dee etj aulem von Aunfang aun jenau nojegohne unjasocht ha sie, daut die, hüach jeachta Teofilus, aules de Räj no too schriewe, doamet dü de Jewessheit enn dise Dinje ertjanst, enn dän dü unjarejcht jeworde best. Daut wea enn de Doag Heroodes, däm Tjeenijch von Judäa, een Priesta de Sacharias heet, üte Priestagrupp Abia; en siene Frü wea vonne Dajchta Aarons, en äa Nome wea Eliesabet. Oba beid weare jerajcht ver Gott, enn däm see waundelde emm Harr siene aule Jeboote en Rajchte ohne Fehl#(a). En see haude tjeen Tjint, wiel Eliesabet fruchtloos wea; en beid weare emm huagen Ella. Oba daut passead, aus hee aune Räj, met siene Deenstgrupp, wea däm Priestadeenst ver Gott too doone, troff am, no de Jewanheit em Priestadeenst, daut Looss, emm Harrn Tempel too gohne, omm Rüak Opfa too brinje. En de gaunse Voltjsmenj wea büte aum bäde, aun de Tiet Stund doa daut Rüak Opfa jebrocht word. Oba doa erschien am de Enjel vom Harrn däm Harrn sien Enjel en stund aune Rajchte vom Rüakaultoa. En aus Sacharias am sach, vefead hee sich, en eene Angst äwavoll am. Oba de Enjel säd too am: Ängst die nijch, Sacharias, dan dien Jebäd es erheat, en diene Frü Eliesabet woat die een Sän jebuare, en dü saust am däm Nome Jehaun jäwe. En hee woat diene Freid en Jübel senne, en väle woare sich äwa siene Jeburt freie. Dan hee woat groot senne ver däm Harrn; en Wien en stoatjet Jedrentj woat hee nijch drintje en aul vom Muttalief aun met däm Heiljen Jeist erfellt woare. En väl von de Iesraels Säns woat hee toom Harr, äarem Gott, betjeare. En hee woat ver am gohne em Jeist enne Krauft Elia, omm de Vodasch äare Hoate too betjeare no de Tjinja en de Onnjehuarsome too Ennsejcht von Jerajchte, omm däm Harr een Voltj reed too moake. En Sacharias säd too däm Enjel: Aun waut saul etj dit ertjane? Dan etj sie een oola Maun, en miene Frü es em huagen Ella. En de Enjel auntwuad en säd too am: Etj sie Gabriejel, dee ver Gott steit, en etj sie jeschetjt worde, too die too räde en die dise goode Norejcht too vetjindje brinje. En tjitj, dü woascht Stomm senne en nijch räde tjenne bott däm Dach, doa dit passeare woat, wiel dü miene Wead nijch jejleewt hast, dee too äare Tiet woare erfellt woare. En daut Voltj lüad opp Sacharias, en see wundade sich doaäwa, daut hee soo lang em Tempel bleef. Oba aus hee erüt tjeem, kunn hee nijch too ahn räde, en see ertjande, daut hee em Tempel een Jesejcht jeseehne haud. En hee wong ahn too en bleef Stomm. En daut passead, aus siene Priestadeenst Doag toenj weare, jintj hee no sienem Hüs. Oba no dise Doag word Eliesabet, siene Frü, schwanga en vestuak sich fief Moonat, en däm see säd: Soo haft mie de Harr jedohne enn de Doag, enn däm hee mie aunjeseehne haft, omm miene Schmacht unja de Mensche wajchtonäme. Oba em sassten Moonat word de Enjel Gabriejel von Gott jeschetjt enn eene Staut en Galiläa, met Nome Natsaret, no eene Junkfrü Mäatje, dee vesproake veleewt wea eenem Maun met Nome Joosaf, üt däm Doft sien Hüs; en de Nome de Junkfrü wea Marie. En de Enjel tjeem no äa enenn en säd: Sie jejreest, Bejnodijchte! De Harr es met die; [jesäajent best dü unja de Wiewa] Oba see, [auss see am sach] vefead sich äwa sien Wuat en äwaläd, waut daut fe een Gruss es. En de Enjel säd too äa: Ängst die nijch, Marie, dan dü hast Jnod bie Gott jefunge; en seeh, dü woascht em Muttalief emfange en eenen Sän jebuare, en dü saust sien Nome Jesus nane. Disa woat groot senne en Sän vom Hejchsten jenant woare; en de Harr, - Gott, woat am sien Voda Doft sien Troon jäwe; en hee woat Tjeenijch senne äwa daut Hüs Joakopps enn Eewijchtjeit, en sien Tjeenijchtum Ritj woat tjeen Enj ha. Oba Marie säd too däm Enjel: Woo woat dit senne, doa etj tjeenen Maun tjann? En de Enjel auntwuad en säd too äa: De Heilje Jeist woat äwa die kohme, en däm Hejchsten siene Krauft woat die äwaschaute bedatje; doaromm woat uck daut Heilje, daut jebuare woare woat, Sän Gottes jenant woare. En tjitj, Eliesabet, dien Frindschauft, es uck met eenem Sän schwanga enn äarem Ella, en dit es de sassta Moonat fe bie äa, dee doa onnfruchtboa jenant word; dan bie Gott woat tjeen Dintj ommäajlijch senne. Oba Marie säd: Tjitj! Etj sie däm Harr siene Schklowin; daut passeat mie no dienem Wuat. En de Enjel jintj wajch von äa. Oba Marie stund opp enn de selsjen Doag en jintj schwind enne Boaj, enn eene Staut Judas; en see tjeem enn Sacharias sien Hüs en bejreesst de Eliesabet. En daut passead, aus Eliesabet de Marie äa Gruss head, huppst daut Tjint enn äarem Lief; en Eliesabet word met Heiljem Jeist erfellt en see schreajch opp met ne lüde Stemm en säd: Jesäajent best dü mank unja de Frües, en jesäajent es de Frucht von dien Lief! En woohea mie dit, daut de Mutta von mienem Harr no mie tjeemt? Dan tjitj, aus de Klang Stemm von dienem Gruss enn miene Uhre tjeem, huppst daut Tjint fe Freid enn mienem Lief. En seelijch es, dee daut jejleewt haft, dan daut woat too Erfellung kohme, waut von däm Harrn too äa jesajcht es! En Marie säd: Miene Seel lowt veharlijcht däm Harr, en mien Jeist freit jübelt sich enn Gott, mienem Heilaunt; dan hee haft hanjetjitjt jeseehne opp de Jerinjheit siena Deenarin; dan seeh, von nu aun woare mie aule Jeschlajchta seelijch priese nane. Dan groote Dinje haft de Majchtja aun mie jedohne, en heilijch es sien Nome; en siene Boarmhoatijchtjeit es von Jeschlajcht too Jeschlajcht äwa dee, de am ferjchte. Hee haft Macht jeeewt met sienem Oarm; hee haft vestreit, dee enn äare Hoate Äwamootijch stolt dentje. Hee haft Majchtje von Troone rauf jestat, en Jerinje oppjehowe. Hungaje haft hee met Hab en Goot jefellt, en Ritje ladijch wajch jeschetjt. Hee haft sich Iesrael, sienen Tjnajcht, aunjenohme, omm too jedentje de Boarmhoatijchtjeit, soo aus hee jesajcht haud too onse Vodasch, too Obraum en siene Nohkohmeschoft enn Eewijchtjeit. En Marie bleef onnjefäa dree Moonat bie äa; en see jintj tridj no äarem Hüs. Oba fe Eliesabet word de Tiet erfellt, daut see jebuare sull, en see brocht eenen Sän too Welt. En äare Nobasch en Vewaundte heade, daut de Harr siene Boarmhoatijchtjeit aun äa groot jemoakt haud, en see freide sich met äa. En daut passead aum achten Dach, doa tjeeme see, daut Tjint too beschniede; en see nande daut no sienem Voda sien Nome: Sacharias. En siene Mutta auntwuad en säd: Nä, oba hee saul Jehaun heete. En see säde too äa: Doa es tjeena enn diene Vewaundschoft, dee disem Nome drajcht haft. Oba see wonge sienem Voda too, woo hee wull, daut hee jenant wort. En hee fodad eene Schriewtofel en schreef aulsoo: Jehaun es sien Nome. En see vewundade sich aula. Oba sooboold word sien Mül opjemoakt en siene Tung jeleest, en hee räd, en däm hee Gott lowd. En Angst kaum äwa aule, dee omm ahn wohnde; en oppe gaunse Jebirje von Judäa worde aul diese Dinje beräd. En aule, dee daut heade, nauhme daut too Hoate en säde: Waut woat üt disem Tjint woare? Dan däm Harr siene Haunt wea met am. En Sacharias, sien Voda, word met Heiljem Jeist erfellt en hee räd profeetisch en säd: Jelowt es de Harr, de Gott Iesraels, daut hee besocht en Erleesung jeschauft haft sienem Voltj, en ons een Radungs Huarn oppjerejcht haft enn Doft sienem Hüs, sienem Tjnajcht, soo aus hee jesajcht haft derjch däm Mül siena heiljen Profeete von Eewijchtjeit hea, Radung von onse Fiend en vonne Haund aula, dee ons hausse; omm Boarmhoatijchtjeit too vollbrinje aun onse Vodasch en too jedentje aun sienen heiljen Bunt, aum Eed, däm hee Obraum, onsem Voda, jeschweare haud, omm ons too jäwe, daut wie, jerat üt de Haunt onse Fiend, ohne Angst am deene selle, enn Heilijchtjeit en Jerajchtijchtjeit ver am aule onse Doag. En dü, Tjint, woascht een Profeet vom däm Hejchsten jenant woare; dan dü woascht ver däm Harrn gohne, siene Wäaj reed too moake, omm sienem Voltj Ertjantnis de Radung too jäwe enn Vezeihung äara Sinde, derjch de hoatlijche Boarmhoatijchtjeit von onsem Gott, enn met däm ons besocht haft de Oppgang von Bowe, omm dän too erschiene, dee enn Diestaness en Doodesschaute Settende, omm onse Feet opp dän Frädenswajch han too lentje. Oba daut Tjint woss en word stoatj em Jeist, en hee wea enn de eensaume Jäajende bott däm Dach sienem Opptrett ver Iesrael. Oba daut passead enn jane Doag, daut eene Veordnung vom Tjeisa Augusstus ütjintj, dän gaunsen Eadbaul enntoschriewe. Dit wea de easchte Ennschriewung, aus Tjiereenius Laund Fläaja von Sierean wea. En aula jinje han, omm sich ennschriewe too lohte, een jiedra enn siene eajne Staut. Oba doa jintj uck Joosaf von Galiläa, üt de Staut Natsaret, nopp no Judäa, no Doft siene Staut, de Betlehem heet, wiel hee ütem Doft sien Hüs en Staum wea, omm sich ennschriewe too lohte met Marie, siene Veleewte, dee doa schwanga wea. En daut passead, aus see doa weare, worde de Doag erfellt, daut see jebuare sull; en see brocht äarem easchtjebuarnen Sän en wetjeld am enn Winjle en läd am enn eene Tjrebb, wiel emm Gausthus tjeen Rüm fe ahn wea. En doa weare Hoads enn de Jäajend, dee oppem frieem Feld Stap bleewe en de Nacht Wajchta woakte äwa äare Häad. En seeh, däm Harr sien Enjel stund bie ahn, en däm Harr siene Harlijchtjeit schiend omm ahn, en see änjste sich, met eene groote Angst. En de Enjel säd too ahn: Änjst jünt nijch, dan tjitjt, etj vetjindje brinj jünt ne groote Freid, dee fe daut gaunse Voltj senne woat; dan jünt es vondoag, enn Doft siene Staut, een Rada Heilaunt jebuare, dee doa Tjristus es, de Harr. En dit es jünt daut Teatjen: Jie woare een Tjint finje, enn Winjle jewetjelt en enn eene Tjrebb lidje. En platzlijch wea bie däm Enjel eene Menj väl daut himmlische Häa, dee Gott lowde en säde: Herlijchtjeit Gott enn däm Hejchsten doa Bowe, de hejchste Uat, en Fräd oppe Ead, unja de Mensche daut Wooljefaule. En daut passead, aus de Enjel von ahn wajch enn däm Himmel fuahre, säde de Hoads toeenaunda: Loht ons nu hangohne no Betlehem en diese Sach seene, dee passeat es, dee de Harr ons toweete jedohne haft. En see kaume schwind en funge soo aus Marie aus uck Joosaf, en daut Tjint enne Tjrebb lidje. Oba aus see daut jeseehne haude, muake see daut Wuat aulewäjes bekaunt, daut äwa dit Tjind too ahn wea jesajcht worde. En aula, dee daut heade, wundade sich äwa daut, waut von de Hoads aun ahn jesajcht word. Oba Marie bewoad aul diese Wead Dinje en bedocht äwaläd see enn äarem Hoat. En de Hoads jinje tridj, enn däm see Gott veharlijchte en lowde fe äwa aules, waut see jeheat en jeseehne haude, soo aus daut ahn wea jesajcht worde. En aus acht Doag erfellt weare, daut maun am beschniede sull, doa word sien Nome Jesus jenant, dee von däm Enjel wea jenant worde, eea hee em Muttalief emfange wea. En aus de Doag äara reinjunk nom Jesatz Mooses erfellt weare, brochte see am no Jerusalem, omm am däm Harrn väatostalle, [soo ausset em Harrn Jesatz jeschräwe steit: „Aule Maunlijche, dautet Muttalief derjch bratjt, saul heilijch däm Harrn jenant woare" {2Mose 13,2}] en omm Opfa too jäwe no däm, waut emm Harrn Jesatz jesajcht es: Een Poa Turtjeldüwe, oda twee junge Düwe. En tjitj, doa wea enn Jerusalem een Maun, met Nome Siemeon; en diss Maun wea jerajcht en gottesferjchtijch en lüad oppem Troost Iesraels; en de Heilje Jeist wea opp am. En daut wea am toojesajcht vom heiljen Jeist, daut hee däm Doot nijch seene sull, bett hee dän Jesaulwten vom Harrn jeseehne haft. En dee tjeem derjch dän Jeist enn däm Tempel. En aus de Ellre daut Tjint Jesus enenn brochte, omm met am no de Jesatzes Jewanheit too doone, doa nauhm uck hee daut opp siene Oarms en lowd Gott en säd: Nü, Harr, entloht dü dien Deena, no dienem Wuat, enn Fräd; dan miene Uage ha dien Heil jeseehne, daut dü reed jemoakt nast ver däm Aunjesejcht aula Veltja; een Lijcht too Openboarung fe de Veltja en too Harlijchtjeit fe dien Voltj Iesrael. En sien Voda en siene Mutta vewundade sich äwa daut, waut von am jesajcht wort. En Siemeon säajend ahn en säd too Marie, siene Mutta: Tjitjt, disa es jesat tom Faul en Oppstohne väle enn Iesrael en too eenem Teatjen, däm jäajen jeräd woat [oba uck diene eajne Seel woat een Schweat derjch drinje steatje ], doamet de Äwalajunge väla Hoats openboa woare. En doa wea eene Profeetin Anna, eene Dochta Fanuel, üt däm Staum Aser. Diese wea sea Oolt en haud säwen Joa met äarem Maun jeläft von äare Junkfrü - Tiet aun; en see wea eene Wätfrü von vearentachentijch Joa, dee nijch wajch jintj vom Tempel, enn däm see Nacht en Dach met Fauste en Bäde deend. En see tjeem too de Stund doahan, see lowd Gott en räd von am too aule, dee doa opp Erleesung en Jerusalem lüade. En aus see aules jedohne haude no däm Harrn Jesatz, jinje see no Galiläa tridj no äare Staut Natsaret. Oba daut Tjint woss en word stoatj, erfellt met Weissheit, en Gottes Jnod wea opp am. En siene Ellre jinje jiedat Joa aum Passafast no Jerusalem. En aus hee twalf Joa oolt wea en see nopp jinje, no de Jewanheit tom Fast, en de Doag äwa weare, bleef bie äare Tridjreis de Jung Jesus enn Jerusalem tridj; en siene Ellre wisste daut nijch. Doa see oba dochte, hee es mank de Reisejesallschoft, kaume see eene Dachreis wiet en sochte am mank de Vewaundte en Bekaunde; en aus see am nijch funge, jinje see no Jerusalem tridj en sochte am. En daut passead, no dree Doag funge see am em Tempel, wua hee meddemang de Leahrasch saut en ahn tohorjcht en ahn befruach. Oba aule, dee am heade, vewundade sich äwa sien Vestendniss en siene Auntwuade. En aus see am sache, erstaunde see; en siene Mutta säd too am: Tjint, wuaromm hast dü ons dit aunjedohne? Tjitj, dien Voda en etj ha die mett Weedoag jesocht. En hee säd too ahn: Waut esset, daut jie mie jesocht ha? Wisst jie nijch, daut etj enn däm senne mott, waut mienem Voda sient es? En see vestunde daut Wuat nijch, daut hee too ahn räd. En hee jintj met ahn rauf en kaum no Natsaret, en hee wea ahn unjadon. En siene Mutta bewoad aule diese Wead enn äarem Hoat. En Jesus neehm too aun Weissheit en Ella en Jnod bie Gott en Mensche. Oba aum feftiende Joa de Rejiarung vom Tjeisa Tiberius, aus Pontius Pielatus Laundfläaja enn Judäa wea, en Heroodes Veea Ferscht von Galiläa, en sien Brooda Filip Veea Ferscht von Ituräa en de Laundschoft Trachonietus, en Liesanias Veea Ferscht von Abileene, unja däm Huagapriestatum von Anas en Kaifas, tjeem daut Wuat Gottes no Jehaun, däm Sän Sacharias, enne Wieste. En hee tjeem enn de gaunse Jordan Jäajend en prädijd de Taufe de Buesse too Vejäwung de Sinde; soo ausset jeschräwe steit emm Buak Jesaja, däm Profeet: „Dee Stemm von eenem Roopenden enne Wieste: Moakt däm Harr sien Wajch reed, moakt jlitj sienen Stijch! Jiedre Läajcht Schlucht woat oppjefellt en jieda Boajch en Aunboajch rauf jesat woare, daut Kromme woat tom jlitjen Wajch en de humpelje pucklje too jlitje Wäaj woare; en aulet Fleesch woat daut Heil Gottes seene. {Jes.40,3-5} Hee säd tom Voltj, dee rütjinje, omm von am jetauft too woare: Schlange Broodsel! Wäa haft jünt jewesse jeleat, vom däm kohmende Oaja Wutt wajch too rane? Aulsoo brinjt Frucht, dee de Buesse weat send; en fangt nijch aun, bie jünt selfst too saje: Wie ha Obraum tom Voda; dan etj saj jünt, daut Gott däm Obraum üt diese Steena Tjinja erwatje kaun. Oba aul es uck de Atjs daut Biel aun de Beem Wartel jelajcht; aulsoo jieda Boom, dee nijch goode Frucht brinjt, woat aufjehackt en em Fia jeschmäte. En de Mensche fruage am en säde: Waut säl wie dan doone? Oba hee auntwuad en säd too ahn: Wäa twee Hamde haft, jeff däm, dee tjeent haft; en wäa Äte haft, doo kratjt soo. Oba doa kaume uck Zollmanna, omm jetauft too woare; en see säde too am: Leahra, waut säl wie doone? Oba hee säd too ahn: Fodat nijch mea, aus jünt befoole es. Oba am fruage uck Tjrijchsdeena en säde: En wie, waut sell wie doone? En hee säd too ahn: Daut tjeenem Jewault aun, en kloagt tjeenem faulsch aun, en bejnäjt jünt met jünem Loon. Oba aus daut Voltj aum lüare wea, en aula enn äare Hoats wäajen Jehaun äwaläde, auf hee nijch doch de Jesaulwta Tjristus es, auntwuad Jehaun aulem en säd: Etj zwoa tauf jünt met Wota; oba doa tjeemt, dee stoatja es aus etj, däm etj nijch weat sie, am de Reemes aun siene Schooh too leese; hee woat jünt met Heiljem Jeist en Fia taufe; enn siene Haunt es de Scheffel Jeträajd Scheffel, en hee woat siene Draschdäl derjch enn derjch reinje en dän Weit enn siene Schien Spitja saumle; oba de Sprie woat hee vebrenne met eewijch brennendem Fia. Enn däm hee uck met välem aundren vemohnd, vetjindijd hee däm Voltj goode Botschoft. Oba Heroodes, de Veea Ferscht, wiel hee wäajen de Heroodias, sienem Brooda siene Frü, en wäajen aulem Beesen, daut Heroodes jedohne haud, von am Jehaun vemohnd jestroft wort, deed aulem uck dit doatoo, daut hee Jehaun leet em Jefentjniss ennschlüte. Oba daut passead, aus daut gaunse Voltj jetauft word, en Jesus jetauft wea en bäd, daut de Himmel opjemoakt word, en de Heilje Jeist en tjarpalijche Jestault, aus eene Düw, opp am rauf tjeem, en eene Stemm ütem Himmel tjeem: Dü best mien leefsta Sän, aun die ha etj Wooljefaule jefunge. En hee selfst, Jesus, fong aun onnjefäa dartijch Joa oolt too woare, enn wea, aus maun meent, een Sän Joosafs, von Eelie, von Matat, von Leewie, von Melchie, von Jana, von Joosaf, von Matatias, von Amos, von Nahum, von Esli, von Nangei, von Matat, von Matatias, von Simei, von Joosaf, von Juda, von Johanan, von Resa, von Serubabel, von Sealtiel, von Nerie, von Melchie, von Adie, von Kosam, von Elmadam, von Er, von Jesus, von Elieser, von Joorem, von Matat, von Leewie, von Siemeon, von Juda, von Joosaf, von Joonan, von Eliakim, von Melea, von Menna, von Matatan, von Natan, von Doft, von Jese, von Oobed, von Boohas, von Salma, von Naheesoon, von Aminadab, von Ram, von Hesron, von Peres, von Juda, von Joakopp, von Iesak, von Obraum, von Tara, von Nahor, von Serug, von Regu, von Peleg, von Eber, von Sala, von Kenan, von Arfaksad, von Sem, von Nooha, von Lamech, von Metusala, von Heenoch, von Jared, von Mahalaleel, von Kenan, von Eenos, von Set, von Adam, von Gott. Oba Jesus, voll Heiljem Jeist, tjeem vom Jordan tridj en word derjch dän Jeist enne Wieste veatijch Doag ommhäa jeleid, enn däm hee vom Diewel vesocht wort. En hee aut aul aun de Doag nuscht; en aus dee too enj weare, hungad am. En de Diewel säd too am: Wann dü Gottes Sän best, soo saj too disem Steen, daut hee Broot woat. En Jesus auntwuad am [en säd]: Daut steit jeschräwe: „Nijch von Broot auleen saul de Mensch läwe, oba jiedrem Wuat Gottes". {5Mose 8,3} En [de Diewel] fead am opp eenen huagen Boajch en wees am enn eenem Uagebletj aule Ritje oppe Ead Welt. En de Diewel säd too am: Etj well die aul diese Jewault en äare Harlijchtjeit jäwe; dan mie es see äwajäft, en wäm etj well, jäw etj dee. Wann dü nu ver mie aunbäde wellst, saul dit aules dient senne. En Jesus auntwuad am en säd: Daut steit jeschräwe: „Dü saust däm Harr, dienen Gott, aunbäde en am auleen deene". {5Mose 6,13} En hee leid am no Jerusalem en stald am oppe Tempelspets en säd too am: Wann dü Gottes Sän best, soo schmiet die von hia rauf; dan daut steit jeschräwe: „Hee woat sienen Enjel äwa die befäle, daut see die bewoare; en see woare die oppe Henj droage, doamet dü nijch dienen Foot aun eenen Steen statst". {Ps.91,11.12} En Jesus auntwuad en säd too am: Daut es jesajcht: „Dü saust däm Harr, dienen Gott, nijch veseatje". {5Mose 6,16} En aus de Diewel aule Veseatjunge beendijcht haud, jintj hee de Diewel von am fe eene Tiet. En Jesus tjeem enne Krauft vom Jeist tridj no Galiläa, en daut Jeräd äwa am jintj üt derjch de gaunse Ommjäajend. En hee leahd enn äare Sienagoge, jeeat veharlijcht von aule. En hee tjeem no Natsaret, wua hee oppjewosse wea; en hee jintj no siene Jewanheit aum Saubat enne Sienagog en stund opp, omm väatoläse. En doa word am daut Buak vom Profeet Jesaja hanjerätjt; en aus hee daut Buak opjerollt haud, funk hee de Städ, wua jeschräwe wea: „Dee Harren Jeist es opp mie, wiel hee mie jesaulwt haft, de Oame froohe Botschoft too vetjindje; hee haft mie jeschetjt, de Jefangne Befrieung üttoroope too prädje en de Blinje, wada seenent woare, de Mootloosse enn Frieheit too schetje, üttoroope daut aunjenäme Harrn Joa". {Jes.61,1-2} En aus hee daut Buak toojerollt haud, jeef hee daut däm Deena tridj en sad sich dohl; en aulamaun Uage enne Sienagog weare opp am jerejcht. Oba hee funk aun, too ahn too saje: Vondoag es dise Schreft ver jüne Uhre erfellt. En aule jeewe am Zeijnis en wundade sich äwa de Wead vonne Jnod, dee üt sienem Mül jinje tjeeme; en see säde: Es disa nijch de Sän Joosafs? En hee säd too ahn: Jie woare aulemol dit Sprejchwuat too mie saje: Dokta, heel die selfst; aules, waut wie jeheat ha, daut enn Kapernaum passeat es, doo uck hia enn diene Vodastaut. Oba hee säd: Woahrhauft, etj saj jünt, daut tjeen Profeet enn siene Vodastaut aunjenäm es. Oba enn Woahrheit saj etj jünt: Väl Wätfrües weare enn de Doag Elia enn Iesrael, aus de Himmel dree Joa en sass Moonat veschlohte wea, soo daut eene groote Hungaschnoot äwa daut gaunse Laund tjeem; en too tjeene von ahn word Elia jeschetjt, buta no Sarepta enn Siedoon, no eene Frü, eene Wätfrü. En väl Ütsautsje weare enn Iesrael toom Profeet Eliesa siene Tiet, en tjeina von ahn word jereinijcht, buta Naheeman, de Sierea. En aula worde met Oaja erfellt, enne Sienagoge, aus see dit heade. En see stunde opp en schuppste am üte Staut erüt en leide am aun däm Raund vom Boajch, opp dän äare Staut jebut wea, omm am soo rauf too schmiete. Oba hee, jintj derjch äare Medd derjch, en jintj wajch. En hee tjeem rauf no Kapernaum, eene Staut enn Galiläa, en leahd ahn aune Saubate. En see erstaunde sea äwa siene Leah, dan siene Räd Wuat wea met Vollmacht. En doa wea enn de Sienagog een Maun, dee eenen onnreinen demonen Jeist haud, en hee schreajch opp met ne lüde Stemm: Ha, waut ha wie met die too doone, Jesus, Natsareena? Best dü jekohme, ons too venijchte? Etj tjann die, wäa dü best: De Heilja Gottes. En Jesus beschwijcht am en säd: Sie stell en foah rüt von am! En aus de Demon am, medden unja ahn, hanjeschmäte haud, fuah hee von am rüt, ohne am too beschädje. En Erstaune tjeem äwa aule, en see räde unjaenaunda en säde: Waut es daut fe een Wuat? Dan met Vollmacht en Krauft jebeet hee de onnreine Jeista, en see foahre rüt. En de Kund Norejcht äwa am jintj üt enn jiedrem Uat de Ommjäajend. Oba hee muak sich opp von de Sienagog en tjeem enn daut Siemoons Hüs. Oba däm Siemoon siene Schwieamutta wea von eenem huagen Feeba befoole; en see bedde am fe äa. En äwa äa stohne aum Koppenenj, befool hee daut Feeba, en daut veleet äa; oba see stund platzlijch opp en deend ahn. Oba aus de Sonn unjajintj, brochte aule, de doa aun veschiedene Krankheite Liedende haude, dee no am; oba hee läd eenem jiedrem von ahn de Henj opp en heeld ahn dee. En uck Demone fuahre von väle rüt, enn däm see schreaje en säde: Dü best de Sän Gottes. En hee bedrood ahn en leet ahn nijch räde, wiel see wisste, daut hee de Tjristus wea. Oba ausset nu Dach jeworde wea, jintj hee rüt, aun eenem eensaumen Uat; en daut Voltj socht am opp en tjeeme bett no am, en see hilde am opp, daut hee nijch von ahn wajch gohne sull. Oba hee säd too ahn: Etj mott uck de aundre Städa de froohe Botschoft vom Ritj Gottes vetjindje prädje, dan doatoo sie etj jeschetjt worde. En hee prädijd enn de Sienagoge von Judäa. Oba daut passead, aus daut Voltj sich no am drenjd, omm daut Wuat Gottes too heare, en hee aum See Jenetsaret stund. En hee sach twee Boots em See stohne; oba de Fescha weare ütjestäje en wosche äare Nats. Oba hee steajch enn eent de Boots, daut Siemoon sient wea, en bedd am, een bät vom Laund wajch too foahre; en hee sad sich dohl en leahd daut Voltj vom Boot. Oba aus hee opphead too räde, säd hee too Siemoon: Foah rüt oppem Deepen, en loht jüne Nats too eenem Feschfang erauf. En Siemoon auntwuad en säd too am: Meista, wie ha ons de gaunse Nacht derjch bemäjcht en ha nuscht jefange; oba opp dien Wuat well etj daut Nat rauf lohte. En aus see dit jedohne haude, fonge see eene groote Menj Fesch, soo daut äa Nat wull tweiriete. En see wonge äare Frind Deelnäma em aundren Boot, omm daut see kohme en ahn halpe; en see tjeeme, en see fellde beid Boote, soo daut see aun fonge too vesintje. Oba aus Siemoon Peeta daut sach, voll hee dohl too Jesus siene Tjnee en säd: Goh von mie rüt, dan etj sie een sindja Mensch, Harr. Dan een Schratj haud am erfoht en aule, de bie am weare, äwa dän Feschfang, dän see jefange haude; Oba kratjt soo uck Joakopp en Jehaun, de Sän von Tsebedäus, de Deelhaba von Siemoon weare. En Jesus säd too Siemoon: Ängst die nijch; von nu aun woascht dü Mensche fange. En aus see de Boots aum Laund jebrocht haude, veleete see aules en foljde am noh. En daut passead, aus hee enn eene de Städa wea, seeh, doa wea een Maun voll Utsauts; en aus hee Jesus sach, voll hee opp sien Jesejcht en bedd am en säd: Harr, wann dü wellst, kaunst dü mie rein moake. En hee stratjt de Haunt üt, read am aun en säd: Etj well; sie jereinijcht! En platzlijch veleet de Utsauts am. En hee vebot am, tjeenem doavon too saje; oba goh han en wies die däm Priesta en opfa fe diene Reinjunk, aus Mooses befoole haft, fe ahn tom Zeijnis. Oba de Kund äwa von am vebreed sich omm soo mea, en väl Mensche vesaumlde sich, am too heare en von äare Krankheite jeheelt too woare. Oba hee jintj tridj en wea enn eensaume Jäajende en bäd. En daut passead aun eenem de Doag, daut hee leahd; en doa saute de Farisäa en Jesatzesleahra, de doa üt jieda Darp von Galiläa en Judäa en üt Jerusalem jekohme weare; en däm Harrn siene Krauft wea doa, omm ahn too heele. En seeh, Manna, waltje opp eenem Bad eenen Maun brinje, dee jelämt wea; en see sochte am enenn too brinje en ver am [Jesus] hantolaje. En doa see nijch funge, opp wautverrem Wajch see am enenn brinje kunne sulle wäajen de Mensche Menj, steaje see oppem Dack, en leete am derjch daut Teajeldack rauf, metem Bad, enne Medd ver Jesus. En aus hee äaren Gloowe sach, säd hee: Mensch, diene Sinde send die vejäwt. En de Schreftjeleade en de Farisäa fonge aun too äwalaje, enn däm see säde: Wäa es disa, dee lestalijch räd? Wäa kaun Sinde vejäwe, buta Gott auleen? Oba aus Jesus äa Äwalaje ertjand, auntwuad en säd hee too ahn: Waut äwalaje jie enn jünem Hoate? Waut es leijchta, too saje: Die send diene Sinde vejäwt, oda too saje: Stoh opp en goh? Oba daut jie weete, daut de Menschesän Vollmacht haft oppe Ead, Sinde too vejäwe - säd hee too däm Jelämden: Etj saj die, stoh opp en nehm dien Bad opp en goh no dien Hüs. En platzlijch stund hee ver ahn opp, nehm sien Bad opp, opp däm hee jeläaje haud, en jintj han no sien Hüs, enn däm hee Gott veharlijcht. En aule weare erstaunt, en see veharlijchte Gott en weare met Angst erfellt en säde: Wie ha vondoag Onnjleewjet jeseehne. En no däm jintj hee rüt en sach eenen Zollmaun, met Nome Leefie, aum Zollhüs sette en säd too am: Folj mie noh. En hee veleet aules stund opp en foljd am noh. En Leefie muak am en grootet Mohl enn sienem Hüs; en doa weare väl Zollmanna en aundre, dee met am aum Desch lage. En de Farisäa en äare Schreftjeleade murrde äwa siene Jinja en säde: Wuaromm äte en drintj jie met de Zollmanna en Sinda? En Jesus auntwuad en säd too ahn: De Jesunde brucke nijch eenen Dokta, oba de Kranke; etj sie nijch jekohme, Jerajchte too roope, oba de Sinda too Buesse. Oba see säde too am: Wuaromm fauste däm Jehaun siene Jinja soo foaken en verejchte Jebäde, en kratjt soo uck de Farisäa äare; oba diene äte en drintje? Oba Jesus säd too ahn: Jie tjenne doch nijch däm Briegaum siene Jast fauste lohte, soo lang aus de Briegaum bie ahn es? Oba doa woare Doag kohme, en wann de Briegaum von ahn wajchjenohme senne woat, dan, enn jane Doag, woare see fauste. Oba hee säd vetald ahn uck een Jlitjniss: Tjeena sat een niejet Fletj von een niejet Tjleet opp een oolet Tjleet; dan sest verit hee uck daut nie, en daut Fletj vom niejen pausst nijch tom oolen. En tjeena deit niejen Wien en oole Wienladasch; sest woat de niee Wien de oole Wienladasch veriete, en de hee Wien woat vegoote woare, en de Wienladasch woare twei gohne; oba nieja Wien deit maun enn niee Wienladasch, en beid woare gauns erhole bliewe. En tjeena well, wann hee oolen Wien jedrunke haft, well niejen, dan hee sajcht: De oola es bäta goot. En daut passead aun eenem Saubat, daut hee derjch de Jeträajdefletja jintj, en siene Jinja Oare plocke en aute, see reewe dee met de Henj üt. Oba atelje Farisäa säde too am: Wuaromm doo jie, waut nijch erlaubt es, aum Saubat too doone? En Jesus auntwuad en säd too ahn: Ha jie uck dit nijch jeläst, waut Doft deed, aus am en dee, bie am weare hungad? Woo hee emm Gotteshus jintj en de Brood, dee Gott jeweit weare, nauhm en aut, en uck dän gauf, dee bie am weare, dee tjeena äte sull, buta de Priesta auleen? En hee säd too ahn: De Menschesän es Harr uck äwa dän Saubat. Oba daut passead uck aun eenem aundren Saubat, daut hee enn de Sienagog jintj en leahd; en doa wea een Maun, siene rajchte Haund wea vedräjcht. Oba de Schreftjeleade en de Farisäa lüade doaropp, auf hee aum Saubat heele wudd, omm daut see eene Beschuldjung jäajen am finje kunne. Oba hee wisst äara Äwalajunge en säd too däm Maun, dee de vedräjde Haunt haud: Stoh opp en stal die enne Medd. Hee stund opp en stald sich han. Oba Jesus säd too ahn: Etj well jünt froage, auf et erlaubt es, aum Saubat Goodet too doone oda Beeset too doone; daut Läwe too rade oda too venijchte? En no däm hee ahn aula rundomm aunjetjitjt haud, säd hee too am: Stratj diene Haunt üt! En hee deed [soo]; en siene Haunt word wada heajestalt, soo aus dee aundre. Oba see worde met sennloosse Wutt Oaja erfellt en beräde sich unjaenaunda, waut see Jesus aundoone kunne. Oba daut passead aun de Doag, daut hee oppem Boajch jintj, omm too bäde; en hee brocht de gaunse Nacht too emm Jebäd too Gott. En ausset Dach Zemorjess word, roopt hee siene Jinja no sich en wäld üt ahn twalf, dee hee uck Apostel nand: Siemoon, däm hee uck Peeta nand; en Aundreas, sien Brooda, en Joakopp en Jehaun, en Filip en Bartolamäus, en Matäus en Toomas, en Joakopp, Alfäus sien Sän, en Siemoon, jenant Sielootes, en Judas, Joakopp sien Sän, en Judas Iescharijot, dee uck sien Veroda wort. En aus hee met ahn rauf jestäje wea, stund hee opp eenen jlitjen Plautz Städ, en eene Schoa Menj siene Jinja en eene groote Mensche Menj von gauns Judäa en Jerusalem en vom Mäa Eewa Ommjäajend von Tierus en Siedoon, dee doa jekohme weare, am too heare en jeheelt too woare von äare Krankheite; en dee von onnreine Jeista Jeploagte worde jeheelt. En de gaunse Menj sochte am auntoreare, dan doa jintj Krauft von am üt en hee heeld aule. En hee hoow siene Uage opp no siene Jinja en säd: Seelijch send jie Oame, dan jünt es daut Ritj Gottes. Seelijch, dee jie nu hungre, dan jie woare saut woare. Seelijch, dee jie nu hiele, dan jie woare lache. Seelijch send jie, wann de Mensche jünt hausse woare, en wann see jünt ütschlüte en veachte en jünen Nome aus bees behaundle veschmiete, vesteete woare omm däm Menschesän sien haulwe; freit jünt aun janem Dach en huppst, dan tjitjt, jun Loon es groot emm Himmel; dan kratjt soo deede äare Vodasch aun de Profeete. Oba wee jünt Ritje, dan jie ha jun Troost jetjräaje. Wee jünt, dee jie nu voll saut send, dan jie woare hungre. Wee jünt, dee jie nu lache, dan jie woare trüare enn hiele. Wee, wann aule Mensche goot von jünt räde; dan kratjt soo deede äare Vodasch de faulsche Profeete. Oba etj saj jünt, dee jie heare: Leeft jüne Fiend; doot goodet dän, dee jünt hausse; säajent, dee jünt vefluche; bäd fe dee, dee jünt beleidje. Däm, de die oppe Back schleit, rätj am uck die aundre han; en däm, dee die dien Mauntel nehmt, jeff am uck dien Hamd Rock. Jeff jiedrem, dee die prachat, en von däm, de die daut Dienje nehmt, foda daut nijch tridj. En waut jie welle, daut jünt de Mensche doone säle, doot ahn daut kratjt soo. En wann jie leef ha, dee jünt leef ha, waut fe Dank ha jie doafäa? Dan uck de Sinda leewe, dee ahn leef ha. En wann jie dän Goots doone, dee jünt Goots doone, waut fe Dank ha jie doafäa? Dan uck de Sinda doone daut nämelje. En wann jie dän liehe, von dän jie räatjne tridj totjriee, waut fe Dank ha jie doafäa? Dan uck de Sinda liehe de Sinda, omm daut see daut kratjt soo väl wada tjriee. Doch leeft jüne Fiend, en doot Goodet, en lieht, ohne opp irjentwaut too hope, en jun Loon woat groot senne, en jie woare däm aula Hejchsten siene Säns senne; dan hee es gootmeenent jäajen de Onndankboare en Beese. Siet boarmhoatijch, aus uck jun Voda boarmhoatijch es. En rejcht nijch, en jie woare nijch jerejcht woare; veuadeelt nijch, en jie woare nijch veuadeelt woare. Loht looss, en jie woare loosjelohte woare. Jäft, en daut woat jünt jejäft woare; een goodet, dohljedretjtet en toopjescheddadet en äwaranendet Moht woat maun enn jun Schoot jäwe; dan met de selje Moht, met dee jie mäte, woat jünt wada jemäte woare. Oba hee säd uck een Jlitjniss too ahn: Kaun fleijcht een Blinja eenen Blinjen leide? Woare nijch beid enn eenem Loch faule? Een Jinja es nijch äwa dän Leahra; oba jiedra, dee ütjeleat es, woat senne aus sien Leahra. Oba wuaromm sittst dü dän Spletta, de enn dienem Brooda sien Uag es, oba däm Baultje, de enn dienem eajnen Uag es, späascht dü nijch? Oda woo kaunst dü too dienen Brooda saje: Brooda, erlaub, etj well dän Spletta rüttratje, de enn dienem Uag es, wäarend dü selfst dän Baultje enn dienem Uag nijch sittst? Heijchla, tratj eascht dän Baultje üt dienem Uag erüt, en dan woascht dü kloa seene, omm dän Spletta erüt too tratje, de enn dienem Brooda sien Uag es. Dan daut jeeft tjeen gooda Boom, de füle Frucht brinjt, uck nijch eenen fülen Boom, de goode Frucht brinjt; dan een jieda Boom woat aun siene eajne Frucht ertjant; dan von Diestel saumelt maun nijch Fieje, maun pletje nijch von eenem Stachelstruk Wiendruwe. De goode Mensch brinjt üt däm gooden Schats enn sienem Hoate daut Goode väa, en de Beese brinjt üt däm beesen daut Beese väa; dan ütem Äwafluss emm Hoat räd sien Mül. Oba waut nan jie mie: Harr, Harr! En doone nijch, waut etj saj? Jiedra, de no mie tjeemt en miene Wead heat en dee deit, - etj well jünt wiese, wäm hee tovejlitje es. Hee es eenem Maun tovejlitje, dee een Hüs büd, dee doa groowd en groof deep en de Gruntmia oppem Steen läd; oba aus eene Äwaschwaminj tjeem, schluach de Stroom aun jan Hüs en kunnet nijch beschädje, dan daut wea opp dän Steen jebut. Oba dee jeheat en nijch jedohne haft, es eenem Maun tovejlitje, dee een Hüs oppe Ead büd ohne Gruntmia, aun däm de Stroom schluach, en fuats voll daut toop, en de Schode aun - janem Hüs wea groot. No däm hee aul siene Wead verre Voltjs Uhre beendijcht haud, jintj hee enenn no Kapernaum. Oba eenem jewessen Hauptmauns Deena, dee am väl weat wea, wea krank, en lag aum stoawe. Oba aus hee von Jesus head, schetjt hee Ellteste vonne Jude no am en bedd am, daut hee tjeem en sienen Deena jesund moakt. Oba aus dise no Jesus hantjeeme, bedde see am earnsthauft en säde: Hee esset weat, daut dü am daut deist; dan hee leewt ons Voltj, en hee selfst haft ons de Sienagog jebut. Oba Jesus jintj met ahn. Oba aus hee nijch mea wiet von däm Hüs weare, schetjt de Hauptmaun Frind no am en leet am saje: Harr, bemäj die nijch, dan etj sie et nijch weat, daut dü unja mien Dack tjeemst. Doaromm ha etj mie selfst uck nijch weat jeacht, no die too kohme; oba saj een Wuat, en mien Deena woat jesund woare. Dan uck etj sie een Mensch, unja Aumtsjewault jestalt, en ha Soldote unja mie; en etj saj too disem: Goh han, en hee jeit; en too eenem aundrem: Kohm, en hee tjeemt; en too mienem Deena: Doo dit, en hee deitet. Oba aus Jesus daut head, vewundad hee sich äwa am; en hee dreid sich no de Voltjsmenj, dee am nofoljde en säd: Etj saj jünt, selfst en Iesrael ha etj nijch soon grooten Gloowe jefunge. En aus dee Jeschetjte enn daut Hüs tridj tjeeme, funge see dän kranken Deena jesunt. En daut passead doanoh aum näajchsten Dach, daut hee enn eene Staut jintj, Nain jenant, en väl siene Jinja en eene groote Voltjsmenj jinje met am. Oba aus hee dijcht bie de Stautspuat tjeem, seeh, doa word een Doode rüt jedroacht, de eensja Sän von siene Mutta, en see wea ne Wätfrü; en eene groote Voltjsmenj üte Staut weare met äa. En aus de Harr äa sach, word hee ennalijch bewäajcht äwa äa en säd too äa: Hiel nijch! En hee jintj en read daut Soatj aun, en de daut Soatj druage bleewe stohne; en hee säd: Jung Jinjlintj, etj saj die, stoh opp! En de Doode sad sich dohl en fung aun too räde; en hee jeef am siene Mutta. Oba aule jreep ne Angst aun; en see veharlijchte Gott en säde: Een groota Profeet es unja ons erwatjt worde, en Gott haft sien Voltj besocht. En dise Räd Niess äwa am jintj üt enn gauns Judäa en enn de gaunse Ommjäajend. En däm berejchte Jehaun siene Jinja äwa aul dise Dinje. En hee [Jehaun] roopt twee von siene Jinja no sich, en schetjt ahn no Jesus en leet am froage: Best dü dee kohme sull, oda sell wie opp eenen aundren lüare? Oba aus de Manna no am jekohme weare, säde see: Johaun de Deepa haft ons no die jeschetjt en lat die froage: Best dü dee kohme sull, oda sell wie opp eenen aundren lüare? Oba too jane Tiet heeld hee väle von äare Krankheite en Ploage en beese Jeista; en väle Blinje schentjt hee daut seene. En Jesus auntwuad en säd too ahn: Goht han tridj en vetjindijt Jehaun, waut jie jeseehne en jeheat ha: Daut Blinje seene wada, Lomme gohne, Utsautsje woare rein, Doowe heare, Doodje woare oppjewatjt, Oame heare de froohe Botschoft; en seelijch es, wäa sich nijch aun mie oajre woat. Oba aus Jehaun siene Botschofta wajch jegohne weare, fung hee aun, tom Voltj too räde von Jehaun: Waut send jie enne Wieste rüt jegohne too seene? Een Rua, vom Wind han en häa bewäajcht woat? Oba waut send jie rüt jegohne too seene? Eenen Mensch, met weatje Tjleeda jetjleet? Tjitjt, dee enn harlijche Tjleeda en enn Ritjdom läwe, send aune tjeenijchs Paulauste. Oba waut send jie rütjegohne too seene? Een Profeet? Jo, saj etj jünt, en mea aus eenen Profeet. Disa esset, von däm jeschräwe steit: „Tjitj, etj schetj mienen Botschofta ver dien Aunjesejcht häa, dee dienen Wajch ver die reed moake woat“; {Mal.3,1} etj saj jünt: Unja dee von Frües jebuarne es tjeen jratra Profeet aus Jehaun [de Deepa]; oba de Tjlansta em Ritj Gottes es jrata aus hee. En daut gaunse Voltj, daut toohead, en de Zollmanna jeewe Gott rajcht, enn däm see sich deepe taufe leete met de Taufe Jehauns; oba de Farisäa en de Jesatzesjeleade veachte dän Rot Gottes, sich selfst tom Schode, en leete sich nijch von am deepe. Met wäm saul etj nu de Mensche von disem Jeschlajcht vejlitje? En wäm litjne dee? See send aus Tjinja, dee oppem Moatjtplautz sette en eenaunda tooroope en saje: Wie ha jünt jepiept, en jie ha nijch jedaunst; wie ha jünt Kloageleeda jesunge, en jie ha nijch jehielt. Dan Jehaun de Deepa es jekohme, de aut tjeen Broot en drunk nijch Wien, en jie säde: Hee haft eenen Demon. De Menschesän es jekohme, de doa at en drintjt, en jie saje: Tjitj, een Fräta, en een Wiensupa, een Frind von Zollmanna en Sinda; En de Weissheit es jerajchtfoadijcht worde von aule äare Tjinja. Doa bedd am oba eena de Farisäa, daut hee met am äte mucht; en hee jintj enn däm Farisäa sien Hüs en läd sad sich aum too Desch. En tjitj, doa wea eene Frü enne Staut, dee eene Sindarin wea; en aus see erfoahre haud, daut hee enn däm Farisäa sien Hüs aum Desch lijcht, brocht see eene Aulebausta Buddel met Saulweelj; en stund von hinje aun siene Feet en hield, see fong aun, siene Feet met Trone naut too moake; en see dreajd dee met äare Hoa vom Kopp en kusst siene Feet sea en saulwd dee met de Saulweelj. Oba aus de Farisäa sach, dee am ennjelode haud, säd hee too enn sich selfst, en säd: Wann disa een Profeet wea, soo wudd hee ertjane, wea en waut fe eene Frü dit es, dee am aunschiat, dan see es eene Sindarin. En Jesus auntwuad en säd too am: Siemoon, etj ha die waut too saje. Hee oba säd: Meista, räd saj. Een jewessa Jeldvelieha haud twee Schuldna; de eena schuldijd am fiefhundat Dinoa, de aundra oba feftijch; oba doa see nuscht haude too betohle, schentjt hee ahn daut beid. Wäa von ahn woat am nu aum meisten leewe? Oba Siemoon auntwuad en säd: Etj meen, däm hee daut measchte jeschentjt haft. Oba hee säd too am: Dü hast rejchtijch jeuadeelt. En hee dreid sich no de Frü, säd hee too Siemoon: Sittst dü dise Frü? Etj sie enn dien Hüs jekohme, dü hast mie tjeen Wota fe opp miene Feet jejäft; oba dise haft miene Feet met Trohne naut jemoakt en met äare Hoa aufjedreajt. Dü hast mie tjeen Kuss jejäft; oba diese haft, von donn aus etj enenn jekohme sie, nijch oppjeheat, miene Feet too kusse. Dü hast mien Haupt nijch met Eelj jesaulwt; oba dise haft met Saulweelj miene Feet jesaulwt. Doawäajen saj etj die: Äare väle Sinde send vejäft, dann see haft väl jeleeft; oba wäm weinijch vejäft woat, de leeft weinijch. Oba hee säd too äa: Diene Sinde send vejäft. En dee met am aum Desch lage, funge aun, bie sich selfst too saje: Wäa es disa, dee uck Sinde vejäwt? Oba hee säd too de Frü: Dien Gloowe haft die jerat: Goh han enn Fräd. En daut passead no däm, daut hee hinjaeenaunda Staut en Darp derjch jintj, enn däm hee prädijd en daut Eewangelium vom Ritj Gottes vetjindijd, en de Twalw weare met am, en jewesse Frües, dee von beese Jeista en Krankheite jeheelt weare: Marie, jenant Magdaleena [von Magdala], von däa säwen Demone weare ütjedräwe, en Johana, de Frü Kusas, een Vewaulta vom Heroodes, en Susana en väl aundre, dee am deende met äa Hab en Goot. Oba aus sich eene groote Voltjsmenj vesaumld en see üt jiedre Staut no am hantjeeme, räd hee derjch een Jlitjniss: De Seimaun jintj rüt, sien Sot too seie; en aus hee seid, voll ateljet aum Wajch, en daut word dohl jeklunjt, en de Väajel vom Himmel fraute daut opp. En aundret voll oppem Steen; en ausset oppjintj, vedräjd daut, wielet tjeene Feijchtijchtjeit haud. En aundret voll medden mank Dorne; en enn däm de Dorne met oppjinje, stetjte see daut. En aundret voll enne goode Ead en jintj opp en brocht hunndatmol sooväl Frucht. Aus hee dit säd, roopt hee üt: Wäa Uhre haft, dee hea! Oba siene Jinja fruage am, Waut kaun dit Jlitjniss senne meene? Oba hee säd: Jünt esset jejäft, de Jeheemnese von Ritj Gottes too weete, oba fe dee aundre enn Jlitjnise, omm daut see seene en doch nijch seene en heare nijch vestohne. Oba dit es daut Jlitjniss: Daut Sot es daut Wuat Gottes. Oba dee aum Wajch send dee, dee et heade; dan tjeemt de Diewel en nehmt daut Wuat üt von äarem Hoat wajch, omm daut see nijch jleewe en jerat woare. Oba dee oppem Steen send dee, waltje, wann see heare, daut Wuat met Freid oppnäme; en dise ha tjeene Wartel, dee fe eene Tiet jleewe en enn de Tiet de Veseatjung auffaule. Oba daut mank Dorne fellt send dee, dee jeheat ha en hangohne en derjch Sorje en Ritjdom en Vejnäje em Läwe jestetjt woare en brinje nijch de Frucht tom riepe. Oba daut enne goode Ead send dise, dee enn eenem rajchtem en goodem Hoat daut Wuat, no däm see daut jeheat ha, fausthoole en Frucht brinje met Jedult. Oba tjeena, de eene Laump aunjestetjt haft, bedatjt de met een Jefäss oda stalt de unja een Bad, oba hee stalt de opp een Laumpejestall, omm daut dee enenn Kohmende daut Lijcht seene. Dan nuscht es heemlijch, waut nijch openboa woat, noch Jeheem, waut nijch ertjant woat en Openboa woat aum Lijcht tjeemt. Aulsoo seeht too, woo jie horjche; dan wäaemma haft, däm woat jejäft woare, en wäaemma nijch haft, von däm woat selfst waut hee meent dentjt jenohme woare. Oba doa tjeeme siene Mutta en siene Breeda no am; en see kunne wäajen de Voltjsmenj nijch no am kohme hankohme. Oba am word daut jemald: Diene Mutta en diene Breeda stohne büte en welle die seene. Oba hee auntwuad en säd too ahn: Miene Mutta en miene Breeda send dise, dee daut Wuat Gottes heare en doone. En daut passead aun eenem de Doag, daut hee enn een Boot steajch, hee en siene Jinja; en hee säd too ahn: loht ons äwafoare aun daut aundre Eewa vom Mäa. En see fuahre auf. Oba aus see fuahre, schleep hee enn. En doa tjeem een Wintstorm oppem Mäa, en daut Boot felld sich met Wota, en see weare enn Jefoah. Oba see tjeeme en watjte am opp en säde: Meista, Meista, wie kohme omm! Oba hee stund opp, en bedreiwd den Wint en de Wotawalle; en see heade opp too toobe, en daut word stell. Oba hee säd too ahn: Wua es jun Gloowe? Oba see ängste en vewundade sich en säde too eenaunda: Wäa es dan disa, daut hee uck dän Wint en däm Wota befält, en dee jehorjche am? En see fuahre no däm Laund de Gadareena, daut von Galiläa jejen äwa es. Oba aus hee aum Laund ütjestäje wea, kaum am een Maun üt de Staut entjäjen, dee aul länjere Tiet Demone haud en tjeene Tjleeda aun trock en nijch em Hüs bleef, oba enne Jräwa. Oba aus hee Jesus sach, schreajch hee opp en voll ver am dohl en säd met ne lüde Stemm: Waut ha etj met die too doone, Jesus, Sän Gottes, däm Hejchsta? Etj bedd die, tjwäl mie nijch! Dan hee haud däm onnreinen Jeist befoole, von däm Mensch rüt tofoahre. Dan aul lange Tiet haft hee am jepackt enn Jewault; en hee word jebunge jespaunt met Tjäde en Feetjespaun, en hee reet bruak de Spaunsel twei en word von däm Demon enne Wieste jedräwe. Oba Jesus fruach am en säd: Waut es dien Nome? Oba hee säd: Legion dusende; dan väl Demone weare enn am jefoahre. En see bedde am, daut hee ahn nijch befeele wudd, enn dän Aufgrunt too foahre. Oba doa wea eene groote Häad Schwien, dee oppem Boajch grosde weide. En see bedde am, daut hee ahn erlaube wudd, enn jane too foahre. En hee erlaubd daut ahn. Oba de Demone foahre von däm Mensch erüt en fuahre enn de Schwien, en de Häad schmeet sich von däm Aufgrunt Eewa rauf emm Mäa en vedrunke. Oba aus de Hoads sache, waut passeat wea, rande see en berejchte daut enne Staut en enne Darpa. Oba see jinje rüt, omm too seene, waut passeat wea. En see tjeeme no Jesus en funge dän Mensch, von däm de Demone rüt jefoahre weare, aunjetrocke en veninftijch, too Feeten Jesus sette; en see ängste sich. Oba dee daut jeseehne haude vetalde ahn, woo de Besätna wea jeheelt worde. En de gaunse Menj von de Ommjäajend de Gadareena bedde am, von ahn wajch too gohne, dan see weare von eene groote Angst jejräpe äwavolle. Oba hee steajch em Boot en fuah tridj. Oba de Maun, üt däm de Demone rüt jefoahre weare, bedd am, daut hee bie am senne doaf. Oba hee schetjt am wajch en säd: Goh tridj no dien Hüs en vetal, woo väl Gott aun die jedohne haud. En hee jintj wajch, en vetjindijd enne gaunse Staut, waut aules Jesus fe am jedohne haft. Oba daut passead, aus Jesus tridj tjeem, nehm am daut Voltj opp, dan aula lüade opp am. En seeh, doa tjeem een Maun, met Nome Jairus, disa wea een Väastohna enne Sienagoge; en hee voll Jesus too Feet en bedd am, enn sien Hüs too kohme; dan hee haud eene eensje Dochta von onnjefäa twalf Joa, en diese lach em Stoawe. Oba aus hee hanjintj, drenjd am daut Voltj. En eene Frü, dee aul twalf Joa met eenem Moonatfluss Blootfluss jetjwält wea, waltje, äa gaunset Hab en Goot aun de Doktasch vebruckt haud, kunn von tjeenem jeheelt woare, tjeem von hinje en read de Soom {4Mos.15,37-39} von sienem Tjleet aun; en platzlijch stald sich de Blootfluss enn. En Jesus säd: Wäa esset, de mie aunjeschiat haft? Oba aus dee aula vestreede, säd Peeta en dee met am weare: Meista, daut Voltj bedrenjt die, [en dü sajchst: Wea esset, de mie aunjeschiat haft?] Oba Jesus säd: Daut haft mie irjentwäa aunjeschiat; dan etj ha jemoatjt, daut ne Krauft von mie ütjegohne es. Oba aus de Frü sach, daut see nijch kunn veborje bliewe, tjeem see zetternd en voll ver am dohl en vetald betjannd ver däm gaunsem Voltj, üt wautverrem Üasoak see am aunjeschiat haud, en woo see platzlijch jeheelt worde es. Oba hee säd too äa: Dochta, dien Gloowe haft die jeheelt, goh en Fräd. Wäarent hee noch räd, tjeem eena von däm Sienagoge Väastohna en säd too am: Diene Dochta es jestorwe, bemäj däm Meista nijch. Oba aus Jesus daut head, auntwuad hee am en säd: Änjst die nijch, jleew bloos, en see woat jerad woare. Oba aus hee enn daut Hüs tjeem, leet hee tjeenem enenn kohme, buta Peeta en Jehaun en Joakopp en däm Voda vom Tjint en de Mutta. Oba dee aula hielde en betrüade äa. Oba hee säd: Hielt nijch, dan see es nijch jestorwe, oba see schlapt. Oba see lachte äwa am, wiel see wisste, daut see jestorwe wea. Oba aus hee [aule rüt jejoagt haud], nehm hee äa aune Haunt en roopt en säd: Tjint! Stoh opp! En äa Jeist tjeem tridj, en sooboolt stund see opp; en hee befool, äa äte too jäwe. En äare Ellre weare üta sich; oba hee befool ahn, tjeenem too saje, waut passeat wea. Oba aus hee de Twalw toop jeroopt haud, jeef hee ahn Krauft en Vollmacht äwa aule Demone beese Jeista, en Krankheite too heele; en hee schetjt ahn, daut Ritj Gottes too prädje en de Kranke too heele. En hee säd too ahn: Nämt nuscht met oppem Wajch, noch een Stock, nijch Tausch, nijch Broot, nijch Selwa, noch saul wäa twee Hamde langa Rock habe. En woa jie enn een Hüs enenn gohne, doa blieft, en von doa goht wieda. En woa maun jünt nijch oppnehmt, goht wajch üt jane Staut en scheddat uck dän Stoff von jüne Feet, tom Zeijnis jäajen ahn. Oba see jinje üt en jinje von Darp too Darp, en prädijde de froohe Botschoft, en äwaaul Kranke heelde. Oba daut head Heroodes, de Veea Ferscht, aules waut passead, en hee wea doawäajen enn groote Veläajenheit, wiel von atelje jesajcht word, daut Jehaun ütem Doot oppjestohne es; oba von atelje, daut Elias jekohme es, oba von aundre, daut eena vonne oole Profeete oppjestohne es. Oba Heroodes säd: Jehaun ha etj daut Haupt dän Kopp aufhacke lohte; oba wäa es disa, von däm etj soowaut hea? En hee socht am too seene. En aus de Apostel tridj tjeeme, vetalde see am aules, waut see jedohne haude; en hee nehm ahn met en jintj tridj oppoat [aun eenem eensaumen Uat] no eene Staut, met Nome Betseeda. Oba aus daut Voltj daut too heare tjreajch, jinje see am hinjaraun; en hee nehm ahn opp en räd too ahn vom Ritj Gottes, en de Heelung needijch haude, heeld hee. Oba de Dach jintj too enj, en de Twalw tjeeme no am en säde too am: Loht daut Voltj gohne, omm daut see enne ommlidjende Darpa en oppe Häw Laund enenn gohne ne Städ finje omm doa too bliewe, en Speise finje; dan wie send hia aun eenem eensaumen Uat. Oba hee säd too ahn: Jäft jie ahn too äte. Oba see säde: Wie ha nijch mea aus fief Brood en twee Fesch, buta, daut wie hangohne en fe dit gaunse Voltj Äte tjeepe. Dan doa weare bie fiefdusent Maun. Oba hee säd too siene Jinja: Loht ahn enn Gruppe too feftijch sich hansate. En see deede soo en leete aule sich dohl sate. Oba hee nehm de fief Brood en de twee Fesch, tjitjt nom Himmel en säajend dee; en hee vebruak dee en jeef dee de Jinja, omm däm Voltj väatolaje. En see aute en worde aula saut; en doa worde oppjehowe, waut ahn aun Brocke äwajebläwe wea, twalf Tjarw voll. En daut passead, aus hee auleen bäd, weare de Jinja bie am; en hee fruach ahn en säd: Wäa saje de Lied Mensche, daut etj sie? Oba see auntwuade en säde: Jehaun de Deepa; oba aundre: Elias; oba aundre, daut eena de oole Profeete oppjestohne es. Oba hee säd too ahn: Oba jie, wäa saj jie, daut etj sie? Oba Peeta auntwuad en säd: De Jesaulwta Tjristus Gottes. Oba hee woarnd ahn earnsthauft dit tjeenem too saje, en säd: Daut es needijch, daut de Menschesän väl liede en veschmäte veacht woat von de Ellteste en Huagepriesta en Schreftjeleade, en dootjemoakt en aum dredden Dach oppjewatjt woat. Oba hee säd too aule: Wann wäa mie nofolje well, de mott sich von sich selfst aufsaje en nämt sien Tjriez Dach fe Dach opp sich, en folj mie no. Dan wäa sien Läwe rade well, woat daut veleare; oba wäa sien Läwe omm mienet haulwe velist, dee woat daut rade. Dan waut fe een Nutze haft een Mensch, wann hee de gaunse Welt jewennt, oba sich selfst velist oda schworen Schode liede woat? Dan wäaemma sich mie en miene Wead schämt, met däm woat de Menschesän sich schäme, wann hee kohme woat enn siene Harlijchtjeit en enn däm Voda en de heilje Enjel. Oba etj saj jünt enn Woahrheit: Doa send atelje von dee, de hia stohne, dee dän Doot nijch schmatje woare, bott see daut Ritj Gottes seene. Oba daut passead onnjefäa acht Doag no diese Räd, daut hee Peeta en Jehaun en Joakopp mett neehm en oppem Boajch jintj, omm too bäde. En wäarent hee bäd, word sien Jesejcht aundasch en siene Tjleeda strohlend witt. En seeh, twee Manna räde met am, daut weare Mooses en Elia. Dee verndach tjeeme enn Harlijchtjeit en beräde sienen Ütgang, däm hee enn Jerusalem erfelle sull. Oba Peeta en dee met am weare, weare äwavolle vom Schlop; oba aus see oppjewatjt weare, sache see siene Harlijchtjeit en de twee Manna, dee bie am stunde. En daut passead, aus see am veleete, säd Peeta too Jesus: Meista, daut es goot, daut wie hia send, en wie welle dree Butje Zelte moake, fe die eene en fe Mooses eene en fe Elia eene; en hee wisst nijch, waut hee säd. Oba aus hee daut säd, tjeem eene Woltj en äwadatjt ahn. Oba see haude Angst, aus see enne Woltj enenn tjeeme. En eene Stemm tjeem üt de Woltj, de doa säd: Dit es mien ütjewälta Sän, no am horjcht. En no däm aus de Stemm wea, word Jesus auleen jefunge. En see weare stell en vetalde enn de Doag tjeenem von däm, waut see jeseehne haude. Oba daut passead aum näajsten Dach, aus see vom Boajch erauf jekohme weare, tjeem am eene groote Mensche Menj entjäjen. En tjitj, een Maun üte Menj roopt lüd en säd: Meista, etj bedd die, tjitj han no mienem Sän, dan hee es mien eensja. En tjitj, een Jeist packt am, en platzlijch schrijcht hee, en schmit am han en häa en schummt ütem Mül, en met Mäj jeit hee von am, en däm hee am sea tjwält. En etj prachad diene Jinja, daut see am üt driewe sulle, en see kunne daut nijch. Oba Jesus auntwuad en säd: O onnjleewjet en vedreidet Jeschlajcht, woo lang saul etj bie jünt senne en jünt vedroage? Brinj dienen Sän häa. Oba noch aus hee tjeem, reet am de Demon en schmeet am han en hea; oba Jesus bedreiwd dän onnreinen Jeist en heeld däm Jung en jeef am sienem Voda tridj. Oba see erstaunde aula äwa de groote Macht Gottes. Oba aus see sich aule wundade äwa aules, waut hee deed, säd hee too siene Jinja:, Nehmt behoolt jie diese Wead enn jüne Uhre; dan de Menschesän woat äwajeeft woare enn de Mensche Henj. Oba see vestunde diese Wead nijch, en daut wea ver ahn veschlohte, soo daut see et nijch bejreepe; en see ängste sich, am äwa dit Wuat too froage. Oba doa tjeem unja ahn eene Froag Äwalajung, wäa de Jratsta unja von ahn es. Oba aus Jesus de Äwalajung enn äare Hoate sach, nehm hee een Tjint en stald daut aun siene Sied bie sich en säd too ahn: Wäa dit Tjint oppnehme woat, enn mienem Nome, nehmt mie opp; en wäa mie oppnehme woat, nehmt däm opp, dee mie jeschetjt haft; dan wäa de Tjlansta es unja mank jünt aula, dee es groot. Oba Jehaun auntwuad en säd: Meista, wie sache eenem Demone ütdriewe enn dienem Nome, en wie wulle am daut vebeede, wiel hee nijch met ons die nofoljt. En Jesus säd too am: Hindat am nijch; dan wäa nijch jäajen jünt es, es fe jünt. Oba daut passead, aus sich de Doag siena Oppnohm erfellte, daut hee sien Aunjesejcht fauststald, no Jerusalem too gohne. En hee schetjt Botschofta ver sienem Aunjesejcht; en see jinje han en tjeeme enn een Samarieteschet Darp, omm fe am doa reed too moake. En see nehme am nijch opp, wiels sien Aunjesejcht no Jerusalem jerejcht wea. Oba aus siene Jinja Joakopp en Jehaun daut sache, säde see: Harr, west dü, daut wie Fia vom Himmel raufhole rauf faule selle en ahn vetäaje, [aus uck Elias deed]? Oba hee dreid sich omm en dreiwd ahn [en säd: Jie weete nijch, waut verrem Jeistes Tjinja jie send]. En see jinje no eenem aundren Darp. En aus see oppem Wajch jinje, säd eena too am: Etj well die nofolje, wuahan dü uck jeist [Harr]. En Jesus säd too am: De Fass ha Lajcha en de Väajel unjrem Himmel Nasta; oba de Menschesän haft nijch, wua hee sien Haupt hanlaje kaun. Oba hee säd too eenem aundren: Folj mie no. Oba dee säd: Harr, erlaub mie eascht han too gohne en mienem Voda too begrowe. Oba hee [Jesus] säd too am: Loht de Doodje äare Doodes begrowe, oba dü goh han en vetjindje prädje daut Ritj Gottes. Oba doa säd uck een aundra: Etj well die no folje, Harr; oba loht mie eascht, Aufscheet näme von dän, dee enn mienem Hüs send. Oba Jesus säd too am: Tjeena dee siene Haunt aum Pluach jelajcht haft en tridjaun tjitjt, es bruckboa tom Ritj Gottes. Oba no disem bestemmt de Harr uck zäwentijch [twee en zäwentijch] aundre en schetjt ahn too twee ver sienem Aunjesejcht häa no jiedre Staut en jiedrem Uat, wuahan hee selfst kohme wull. Oba hee säd too ahn: De Arnte es zwoa groot, oba de Oabeida send weinijch. Aulsoo bedd däm Harr äwa de Arnte, daut hee Oabeida ütschetjt enn siene Arnte. Goht han! Tjitjt, etj schetj jünt aus Lama enne Medd von Wilw. Droagt nijch eene Jeldtausch, nijch eene Tausch, noch Schooh, en jreest tjeenem oppem Wajch. Oba wuaemma jie emm Hüs enenn kohme, sajcht eascht: Fräd disem Hüs! En wann doa een Frädenssän es, soo woat jun Fräd opp am rühe; oba wann nijch, soo woat dee no jünt tridj kohme. Oba blieft enn däm Hüs, en ät en drintjt, waut see ha; dan de Oabeida es sien Loon weat. Goht nijch üt eenem Hüs enn een aundret. En wann jie enn eene Staut enenn kohme, en see näme jünt opp, doa ät, waut jünt fäajelajcht woat, en heelt de Kranke en äa de Staut en sajcht too ahn: Daut Ritj Gottes es dijcht no jünt jekohme. Oba wann jie enn eene Staut kohme en see jünt nijch oppnäme, doa goht rüt opp äare Gausse en sajcht: Uck däm Stoff, dee ons von jüne Staut aune Feet aunhenjt, schedda wie jäajen jünt auf; doch dit weet, dautet Ritj Gottes dijchtbie jekohme es. Etj saj jünt, dautet Soodom aun janem Dach leijchta gohne woat aus jane Staut. Wee die, Koratsin! Wee die, Betseeda! Dan wann enn Tierus en Siedoon de Macht Wunda Woatje passeat weare, dee unja jünt passeat send, aul lang tridj haude see, enn Sack en Ausch settend, Buesse jedohne. Doch fe Tierus en Siedoon woatet leijchta senne emm Jerejcht aus jünt. En dü, Kapernaum, de dü best bett emm Himmel jehowe worde, botte enne Hal woascht dü rauf jestat jeschmäte woare. Wäa jünt heat, heat mie; en wäa jünt veacht hausst, veacht mie; oba wäa mie veacht, veacht däm, dee mie jeschetjt haft. Oba dee zäwentijch [twee en zäwentijch] tjeeme met Freid tridj en säde: Harr, uck de Demone send ons unjadon enn dienem Nome. Oba hee säd too ahn: Etj sach dän Soton aus eenen Blitz vom Himmel faule. Tjitjt, etj jäw jünt de Vollmacht, opp Schlange en Skorpione too klunje, en äwa de gaunse Fiendes Macht, en nuscht woat jünt beschädje. Doch doaäwa freit jünt nijch, daut jünt de Jeista unjadon send; oba freit jünt, daut jüne Nomes enn de Himmel ennjeschräwe send. Enn de selwsje Stund jübeld Jesus emm heiljen Jeist en säd: Etj low die, Voda, Harr äwa de Himmel en de Ead, wiel dü dit fe Weise en Kluake veborje hast, en hast dit Onnmindje Onnjeleade jeopenboat. Jo, Voda, dan soo wea daut wooljefolle ver die. Aules es mie äwajäwt von mienem Voda; en tjeina ertjant, wäa de Sän es, aus bloos de Voda; en wäa de Voda es, aus bloos de Sän, en wäm de Sän am openboare well. En hee dreid sich no de Jinja heemlijch en säd: Seelijch de Uage, dee doa seene, waut jie seene. Dann etj saj jünt, väl Profeete en Tjeenije wulle seene, waut jie seene, en ha daut nijch jeseehne, en heare, waut jie heare, en ha daut nijch jeheat. En tjitj; een Schreftjeleada stund opp en vesocht am en säd: Meista, waut mott etj jedohne ha, omm eewijet Läwe too oawe? Oba hee säd too am: Waut steit em Jesatz jeschräwe? Waut läst dü? Oba hee auntwuad en säd: „Dü saust däm Harr, dienen Gott, leef ha met dienem gaunsem Hoat en met diene gaunse Seel en met diene gaunse Krauft en met dienem gaunsem Senn Dentje, en dienen Näajchsten aus die selfst. Oba hee säd too am: Dü hast rejchtijch jeauntwuat; doo daut, en dü woascht läwe. Oba hee wull sich rajchtfoadje, en hee säd too Jesus: En wäa es mien Näajchsta? Jesus nehm daut Wuat en säd: Een Maun jintj rauf von Jerusalem no Jieriko en voll de Reibasch enne Henj, dee am üttrocke en am schluage en jinje wajch en leete am haulfdoot lidje. Oba üt toofaul jintj een Priesta rauf opp janem Wajch; en aus hee am sach, jintj hee aune aundre Sied vebie. Oba jrod soo uck een Leewiet, de aun däm Uat Städ tjeem en am sach, en jintj aune aundre Sied vebie. Oba een Samarieta, de oppe Reis wea, tjeem no am han; en aus hee am sach, haud hee Erboarme; en hee jintj no am en vebunk siene Wunde en goot Eelj en Wien doanopp, läd am opp sien eajnet Tia en brocht am enn een Gausthus, en sorjd fe am. En aum aundren Morje nauhm hee twee Dinoa rüt en jeef dee däm Weat en säd: Sorj fe am; en waut emma dü noch brucke woascht, woa etj die tridj jäwe, wann etj tridj kohm. Wäa von dise dree, dentjst dü, wea wäa de Näajchsta jewäse von däm, dee unja de Reibasch jevolle wea? Oba hee säd: Dee sich erboarmd äwa am. Oba Jesus säd too am: Goh han en doo dü daut selwje. Oba daut passead, aus see wieda jinje, tjeem hee enn een Darp enenn; oba eene Frü, met Nome Marta, nehm am enn äa Hüs opp. En dise haud eene Sesta, jenant Marie, dee, sad sich dohl tom Harrn siene Feet en horjcht siene Räd too. Oba Marta wea sea beschaftijcht met välem Deene; oba see tjeem en säd: Harr, tjemmat die daut nijch, daut miene Sesta mie auleen jelohte haft omm too deene? Saj äa doch, daut see mie halpt. Oba de Harr auntwuad en säd too äa: Marta, Marta! Dü best besorjcht en beorühijcht omm väle Dinje; oba eent es needijch, Marie haft daut goode Deel jewählt, daut nijch von äa jenohme woat. En daut passead, aus hee aun eenem jewessen Uat wea en bäd, aus hee opphead, säd eena von siene Jinja too am: Harr, leah ons bäde, soo aus uck Jehaun jeleat haft siene Jinja. Oba hee säd too ahn: Wann jie bäde, sajcht: Voda, jeheilijcht woat dien Nome; dien Ritj tjeemt; ons needjet Broot jeff ons jieda Dach; en vejäw ons onse Sinde, dan uck wie selfst vejäwe jiedrem, dee ons schuldijch es; en feah ons nijch enn Veseatjung. En hee säd too ahn: Wäa von jünt woat eenen Frint ha en woat meddel enne Nacht no am gohne en too am saje: Frint, liee mie dree Brood, doa mien Frind von eene Reis no mie jekohme es en etj ha nuscht am väatosate; en jana wudd von benne auntwuade en saje: Moak mia tjeene Mäj, de Däa es aul veschloote, en miene Tjinja send bie mie em Bad; etj kaun nijch oppstohne en die jäwe. Etj saj jünt: Wann hee uck nijch oppstohne en am jäwe wudd, wiel hee sien Frint es, soo wudd hee doch omm siene Oveschämtheit welle oppstohne en am jäwe, soo väl aus hee bruckt. En etj saj jünt: Bedd, en daut woat jünt jejäft woare; seatjt, en jie woare finje; kloppt aun, en daut woat jünt opjemoakt woare. Dan jiedra Beddenda tjrijcht, en jiedra Seatjenda finjt, en däm Aunkloppendem woat opjemoakt woare. En wäa es een Voda unja jünt, däm de Sän omm Broot bedde woat - hee woat am doch nijch eenen Steen jäwe? Oda uck omm eenen Fesch - hee woat am stots een Fesch doch nijch eene Schlang jäwe? Oda uck, wann hee omm een Ei bedd - hee wudd am doch nijch eenen Skorpion jäwe? Wann jie dan, dee jie bees send, jüne Tjinja goode Gow weete too jäwe, woo väl mea woat de Voda, dee emm Himmel es, däm Heiljen Jeist jäwe dän, dee am bedde! En hee dreef eenen Demon üt, en dee wea Stomm. Oba daut passead, aus de Demon ütjefoare wea, räd de Stomma; en daut Voltj vewundad sich. Oba eenje von ahn säde: Derjch Belsebub, dän Bowaschten de Demone, drift hee de Demone üt. Oba aundre, vesochte am, fodade von am een Teatjen ütem vom Himmel. Oba hee tjannd wisst äare Jedanke, hee säd too ahn: Jiedret Ritj, daut jäajen sich selfst jespoolt onneenijch es, woat entwei gohne, en Hüs jäajen Hüs jespoolt es, fellt üteneen. Oba wann uck de Soton jäajen sich selfst jespoolt es, woo woat sien Ritj bestohne? Wiel jie saje, daut etj derjch Belsebub de Demone üt driew. Oba wann etj derjch Belsebub de Demone üt driew, derjch wäm driewe jüne Säns dee üt? Doawäajen woare see jüne Rejchta senne. Oba wann etj derjch däm Finja Gottes de Demone üt driew, soo es daut Ritj Gottes no jünt jekohme. Wann de Stoatja met Jewäare sienen Hoff bewacht, dan es sien Hab en Goot en Fräd; oba wann een Stoatjra aus hee äwa am tjeemt en am betjampft, soo nämt hee am siene gaunse Jewäare wajch, opp dee hee sich veleet, en sienen Raup vedeelt hee. Wäa nijch met mie es, es jäajen mie; en wäa nijch met mie saumelt, vestreit. Wann de onnreina Jeist von däm Mensch ütjefoare es, soo jeit hee derjch dreaje Städe, en seatjt Rüh; en doa hee de nijch finjt, sajcht hee: Etj woa tridj gohne enn mien Hüs, wua etj rütjegohne sie; en wann hee tjeemt, en hee finjt daut ütjefäajcht en ütjestraumt. Dan jeit hee han en nämt met sich säwen aundre Jeista, oaja aus hee selfst, en de gohne ennen en woone doa; en daut Latste von janem Mensch woat oaja aus daut Easchte. Oba daut passead, aus hee dit säd, hoow eene Frü üte Menj äare Stemm en säd too am: Seelijch daut Lief, daut die jedroacht haft, en de Broste, dee dü jesoage hast! Oba hee säd: Välmeeha seelijch send, de daut Wuat Gottes heare en bewoare! Oba aus daut Voltj emma mea doatoo tjeem en sich nodadrenjd, fonk hee aun too saje: Dit Jeschlajcht es een beeset Jeschlajcht; daut fodat een Teatjen, en oba tjeen Teatjen woat am jejäft woare, aus daut Teatjen Joonas. Dan soo aus Joona dän Nieniwieten een Teatjen wea, soo woat uck de Menschesän disem Jeschlajcht senne. De Tjeenijin ütem Siede woat oppstohne em Jerejcht met de Manna diesem Jeschlajcht en woat ahn vedaume; dan see tjeem vom Enj de Ead, omm de Weissheit Salomo too heare; en tjitj, mea aus Salomo es hia. De Manna von Nieniwie woare oppstohne em Jerejcht met disem Jeschlajcht en woare daut veuadeele; dan see dochte omm deede Buesse no Joonas Prädijcht; en tjitj, mea aus Joona es hia. Tjeena stetjt eene Laump aun en stalt dee enn eenem jeheemen Wintjel, uck nijch unja een Jefäss, oba oppem Laumpejestall, doamet de doa enenn kohme daut Lijcht seene. De Laump fe däm Tjarpa es dien Uag; wann dien Uag eenfeltijch es, soo es uck dien gaunsa Tjarpa Lijcht; oba wann daut bees es, soo es uck dien Tjarpa Diesta. Aulsoo seeh too, auf nijch daut Lijcht, enn die Diestaness es. Wann aulsoo dien gaunsa Tjarpa dach lijcht es, en tjeen Deel diesta es, dan woat hee gauns dach senne, aus wann de Laump met däm Strohl die bedacht. Oba no däm aus hee jeräd haud, bedd am een Farisäa, daut hee de Mohltiet bie am äte sull; hee jintj enenn en läd sad sich aum Desch. Oba aus de Farisäa daut sach, vewundad hee sich, daut hee sich nijch verre Mohltiet jewosche haud. Oba de Harr säd too am: Nu, jie Farisäa, jie reinje daut butaschte de Kuffels en de Schiewe, oba daut Ennalijche es voll Raup Roowe en Boosheit. Noahre! Haft nijch dee, de daut Bütaschte jemoakt haft, uck daut Ennalijche jemoakt? Doch vom Ennalijchen jäft Aulmoose, en see, aules es jünt rein. Oba wee jünt Farisäa! Wiel jie jäwe dän Tiendel von Mintse en dän Dell en aulet Krüt Tjäatjekrüt, en achtloos vebie gohne aum Rajcht en aun de Leew Gottes; oba dit wea needijch too doone en jant nijch too lohte. Wee jünt Farisäa! Wiel jie leewe de easchte Plautz enne Sienagoge en de bejreessung oppe Moatjtplautze! Wee jünt, wiel jie send aus de vestoakne Jräwa, en de Mensche, dee doaäwa gohne, weete daut nijch. Oba eena de Jesatzesjeleada auntwuad en säd too am: Meista, enn däm dü dit sajchst, beleidijchst dü uck ons. Oba hee säd: Uck jünt Jesatzesjeleade wee, dan jie belode de Mensche met schwoa too droagene Lauste, en selfst rea jie de Laust nijch met eenem jünem Finja aun. Wee jünt! Wiel jie büe de Grauf Dentjmäla de Profeete, oba jüne Vodasch ha dee dootjemoakt. Aulsoo send jie Zeije en ha Wooljefaule aun de Woatje juna Vodasch; dan see ha dee dootjemoakt, oba jie büe [äare Grauf Dentjmäla]. Doaromm haft uck de Weissheit Gottes jesajcht: Etj woa Profeete en Apostel no ahn schetje, en eenje von ahn woare see dootmoake en vefolje, doamet daut Bloot aula Profeete jefodat woat, daut vonne Gruntlajung de Welt es von diesem Jeschlajcht vegohte worde; von däm Bloot Abel bottem Bloot Sacharia, dee doa tweschen dän Aultoa en däm Tempel Hüs ommtjeem; jo, etj saj jünt: Daut woat von disem Jeschlajcht jefodat woare. Wee jünt, Jesatzesjeleade! Dan jie ha dän Schlätel de Ertjantnis wajchjenohme; jie selfst send nijch enenn jekohme, en de enenn kohme wulle ha jie jehindat. En aus hee von doa rütjegohne wea, fonge de Schreftjeleade en de Farisäa aun, sea schratjlijch oppjebrocht too senne en am äwa välet üttofroage; see lüade opp am, omm irjendwaut üt sienem Mül too heare omm am too beschuldje. Aus sich enntweschen väle Düsende Menschemenj vesaumlt haude, soo daut see eenaunda oppe Feet klunjde, fung hee aun, too siene Jinja too saje: Too eascht heed jünt fe däm Süadäjch, dee doa de Heijchlerie de Farisäa es. Oba nuscht es vedatjt, waut nijch opjedatjt woat, en vestoake, waut nijch bekaunt woare woat; doawäajen aules, waut jie em Dunklen jesajcht ha, woat emm Lijcht jeheat woare, en waut jie woare emm Uah jeräd ha enne Stow Komasch, woat vetjindijt oppe Däatja. Oba etj saj jünt, miene Frind: Änjst jünt nijch fe dän, dee däm Tjarpa dootmoake en no däm nuscht mea doone tjenne. Oba etj well jünt wiese, fe wäm jie jünt änjste selle: Änjst jünt fe däm, dee nom dootmoake Jewault Macht haft, enne Hall too schmiete; jo, etj saj jünt, fe disem hat Angst! Woare nijch fief Spoalinja fe twee Tsent vekofft? En tjeen eensja von ahn es nijch ver von Gott vejäte. Oba uck aule Hoa opp jünem Kopp send jetalt. Hat nijch Angst! Jie send mea weat aus väl Spoalinja. Oba etj saj jünt: Jiedra, de sich too mie verre Mensche betjannt, too däm woat sich uck de Menschesän betjanne verre Enjel Gottes; oba wäa sich von mie verre Mensche aufsaje veläje woat, dee woat verre Enjel Gottes veloage woare. En jiedra, de een Wuat saje woat jäajen däm Menschesän, däm woat vejäft vezeit woare, oba däm, de jäajen däm Heiljen Jeist lestat, woat nijch vejäft woare. Oba wann see jünt verre Sienagooge en de Eppaschte Bowaschte en de Jewaultje leide feahre, sorjt jünt nijch, woo oda woamet jie jünt veauntwuade oda waut jie räde selle; dan de Heilja Jeist woat jünt enn de Stund leahre, waut too saje needijch es. Oba eena ütem Voltj säd too am: Meista, saj befäl mienem Brooda, daut hee daut Oawgoot met mie deelt. Oba hee säd too am: Mensch, wäa haft mie ennjesat aus Rejchta oda Oawdeela äwa jünt? Oba hee säd too ahn: Seeht too en heed jünt fe aulem Jiets jierijch senne, dan nijch wiel wäa Äwafluss haft, besteit sien Läwe - von sien Habengoot. Oba hee säd ahn een Jlitjniss, en säd: Daut Laund von eenem ritjen Maun haud väl jebrocht ne goode Arnt. En hee äwaläd docht bie sich en säd: Waut saul etj doone? Dan etj ha nijch, woahan etj miene Arnte ennsaumle saul. En hee säd: Dit well etj doone: Etj well miene Schiene ommbrätje en jratre büe en well doaenenn saumle aul mien Jeträajd en mien Habengoot; en well too miene Seel saje: Seel, dü hast väl Habengoot doa lidje fe väle Joare; rüh die üt, at, drintj, en sie frooh. Oba Gott säd too am: Noa! Enn dise Nacht woat maun diene Seel von die fodre; oba waut dü reed jemoakt hast, fe wäm woat daut senne? Soo es dee, de fe sich Schauts saumelt, en es nijch ritj betraffs emm Bletj opp Gott. Oba hee säd too siene Jinja: Doawäajen saj etj jünt: Sorjt nijch fe daut Läwe, waut jie äte selle, uck nijch fe dän Lief, waut jie auntratje selle. Dan daut Läwe es mea aus daut Äte, en de Lief aus de Tjleeda. Betracht de Krauje, daut dee nijch seie en nijch arnte, see ha nijch Väarotskoma en nijch Schiene, en Gott foodat ahn doch; woo väl mea se jie weat aus de Väajel? Oda wäa von jünt kaun met Sorje too siene Läwestiet eene Älle eene tjliene Tiet doatoo doone? Wann jie nu uck daut Jerinjste nijch tjenne, wuaromm se jie omm daut Äwaje besorjt? Betracht de Lilje, woo dee wausse; dee mäaje sich nijch en spenne uck nijch. Oba etj saj jünt, uck nijch Salomo enn aul siena Pracht Harlijchtjeit trock sich soo aun aus eene von diese. Oba wann oppe Stap daut Grauss daut vondoag es en morje em Owe jeschmäte woat, Gott soo betjleed, woo väl mea jünt, Tjleenjleewje! Uck jie seatjt nijch, waut jie äte oda drintje selle, en siet nijch orühijch twiewelnd; dan no disem aulem streewe de Natsjoone enne Welt; oba jun Voda weet, daut jie dit needijch ha. Doch seatjt sien Ritj, en dit woat jünt doa toojejäwt woare. Änjst die nijch, dü tjliene Häad, dan daut haft jünem Voda wooljefolle, jünt daut Ritj too jäwe. Vetjeept jun Habengoot en jäft Aulmoose; moakt jünt Jeldbiedel de nijch oolt woare, eenen nijch aufnehmendem Schauts enn de däm Himmel, wua een Deef nijch bie tjeemt, en eene Mott nijch venijchte kaun. Dan wua jun Schauts es, doa woat uck jun Hoat senne. jüne Hofte Lende selle ommgortet ommjebunge senne, en jüne Laumpe brenne; en jie selle senne aus Mensche dee no äarem Harr lüare, wann hee tridj tjeemt vonne Tjast, doamet, wann hee jekohme es en aunkloppt, see am fuats opmoake. Seelijch send de Tjnajchts, dee de Harr, wann hee tjeemt, woakend finje woat! Woahrhauft, etj saj jünt: Hee woat sich ommgorte ommbinje en sich lohte aum Desch laje en woat doatoo kohme en ahn bedeene. En wann hee enne tweede en wann enne dredde Nachtwoak tjeemt en finjt ahn soo, seelijch send see [de Tjnajchts]! Oba dit ertjant weet: Daut, wann de Hüsharr jewisst haud, enn wautverre Stund Klokentiet de Deef tjeemt, hee wudd nijch toolote, daut enn sienem Hüs enjebroake woat. Siet uck jie reed; wiel, enn eene Stund, enn de jie nijch meene dentje, tjeemt de Menschesän. Oba Peeta säd: Harr, sajchst dü dit Jlitjniss too ons oda too aulem? En de Harr säd: Wäa es dan de trüa en klüaka Hüsvewaulta, däm de Harr äwa siene Deena ennsate woat, omm ahn too rajchte Tiet daut rejchtje Äte too jäwe? Seelijch es de Tjnajcht, däm sien Harr, wann hee tjeemt, aulsoo doone finje woat. Woahrhauftijch, etj saj jünt, hee woat am äwa aul sien Habengoot ennsate. Oba wann jan Tjnajcht enn sienem Hoat sajcht: Mien Harr lat sich Tiet too kohme, en fangt aun, too schlohne de Tjnajchts en de Deenstmäatjes, too äte en too drintje en sich too bedrintje, soo woat janem Tjnajcht sien Harr kohme aun eenem Dach, aun däm hee nijch lüad, en aun eene Stund, dee hee nijch weet lüad, en woat am entwei schniede en am sien Deel met de Onnjleewje jäwe. Oba jan Tjnajcht, dee sienem Harr sien Welle wisst en sich nijch reed muak, uck nijch no sienem Welle jedohne haft, woat met väl Schläaj jeschloage woare; oba dee nijch wisst, oba jedohne haft, waut de Schläaj weat es, woat met weinijch Schläaj jeschloage woare. Oba jiedrem, däm väl jejäft es, von däm woat väl jefodat woare; en wäm maun väl aunvetrüt haft, von däm woat maun mea velange. Etj sie jekohme, Fia oppe Ead too schmiete; en woo sea wenscht etj, wann daut aul aunjestetjt wea es? Oba met eene Taufe mott etj jetauft woare, en woo woa etj aunjejräpe beenjt, bott de vollbrocht es! Dentj jie, daut etj jekohme sie, Fräd oppe Ead too brinje? Nä, etj saj jünt: Sonda nuscht aus Spoolinj. Dan doa woare von nu aun fief enn eenem Hüs jespoolt jäajen eenaunda senne; dree met twee en twee met dree: Jespoolt woare senne, Voda met Sän en Sän met Voda, Mutta met de Dochta en Dochta met de Mutta, Schwieamutta met äare Schwieadochta en Schwieadochta met de Schwieamutta. Oba hee säd uck tom Voltj: Wann jie eene Woltj em Sonneunjagang oppkohme seene, fuats saj jie: Doa tjeemt Räajen, en daut passeat soo. En wann jie dän Siedwint blose seene, saj jie: Daut woat Heet senne, en daut passeat. Heijchla! Daut Jesejcht Ütseehne de Ead en de Himmel weet jie too beuadeele; oba woo weet jie nijch diese Tiet too beuadeele? Oba wuaromm uck rejcht jie von jünt selfst nijch, waut rajcht es? Dan wann dü met dienem Jäajna no eenem Beaumten jeist, jeff die oppem Wajch Mäj, von am loostokohme, doamet see die nijch nom Rejchta schlape; en de Rejchta woat die däm Jerejchtsdeena äwajäwe, en de Jerejchtsdeena die em Jefentjniss schmit. Etj saj die: Enn tjeenem Faul woascht dü von doa rütkohme, bott dü uck dän latsten Zent betohlt hast. Oba doa tjeeme atelje too de selwje Tiet doatoo, de am von de Galiläa berejchte, dän äa Bloot Pielatus vemischt haud met äare Opfa. En hee auntwuad en säd too ahn: Meen jie, daut diese Galiläa jratre Sinda weare aus aul dee aundre Galiläa jewäse send, wiel see dit jeläde ha? Nä, saj etj jünt, oba wann jie nijch ommdentje Buesse doone, woa jie aula kratjt soo ommkohme. Oda jane Achttien, opp dän de Torm en Sielooha voll en ahn doot schluach; meen jie, daut dee jratre Sinda jewäse send aus aule aundre Mensche, dee enn Jerusalem wohne? Nä, saj etj jünt, oba wann jie nijch ommdentje Buesse doone, woa jie aula kratjt soo ommkohme. Oba hee säd dit Jlitjniss: Eenen Fiejeboom haud maun jeplaunt enn sienem Wiengoade, en hee tjeem, en socht Frucht aun am, oba funk tjeene. Oba hee säd tom Wiengoadna: Tjitj, dree Joa kohm etj en seatj Frucht aun disem Fiejeboom en finj tjeene. Hack am auf, wuaromm vedoaft dee daut Laund? Oba hee auntwuad en säd too am: Harr, loht am noch dit Joa stohne, bott etj omm am jegrowt en Dinja Mest jestreit ha; en wann de Frucht brinjt, dan es goot, oba wann nijch, dan hack am auf. Oba hee leahd enn eene Sienagoge aum Saubat. En seeh, doa wea eene Frü, dee achttien Joa eenen Jeist de Krankheit haud; en dee wea vetjräpelt en kunn sich goanijch opprejchte. Oba aus hee äa sach, roopt Jesus äa no sich en säd too äa: Frü, dü best erleest von diene Krankheit! En läd äa de Henj opp, en platzlijch rejcht see sich opp en veharlijcht Gott. Oba de Sienagoge Väastohna, wea onnwellijch, wiel daut Jesus aum Saubat jeheelt haud, en säd tom Voltj: Sass Doag send et, aun dän maun Oabeide saul; aun diese kohmt en loht jünt heele, en nijch aum Saubatdach. Oba de Harr auntwuad am en säd: Heijchla! Binjt nijch een jiedra von jünt aum Saubat sienen Oss oda Äsel vonne Tjrebb loos en leid am wajch en drentjt am? Oba dise [Frü], de eene Dochta von Obraum es, dee de Soton jebunge haud, tjitj, achttien Joa, wea daut nijch needijch, [daut see], loos jebunge word von diesem Jespaun aum Saubatdach? En aus hee dit säd, worde aule siene Jäajna beschämt; en de gaunse Menj Voltj freide sich äwa aul de harlijche Dinje, dee von am jedohne worde. Donn säd hee: Wäm es daut Ritj Gottes jlitj, en met wäm saul etj daut vejlitje? Daut es jlitj too vejlitje eenem Sampkorn, daut een Maun jenohme haud en enn sienem Goade schmeet; en daut woss en word een Boom, en de Väajel vom Himmel naste sich enn siene Asta. En wada säd hee: Wäm saul etj daut Ritj Gottes vejlitje? Daut es eenem Süadäjch jlitj, däm eene Frü nehm en enenn deed enn dree Scheffel Mot Weitemäl, bottet gauns derjchjesüat wea. En hee waundad derjch de Städa en Darpa, enn däm hee leahd en no Jerusalem reisd. Oba donn säd eena too am: Harr, send et mo weinje dee jerad woare? Oba hee säd too ahn: Tjampft doanoh, derjch de enje Däa Puat enenn togohne; dan väle, saj etj jünt, woare seatje enenn togohne en daut nijch tjenne. Sooboolt, de Hüsharr oppjestohne es en de Däa toojeschlohte haft, en jie aunfange, bute too stohne en aune Däa too kloppe en too saje: Harr, moak ons opp! En hee woat jünt auntwuade en saje: Etj tjann jünt nijch, woa jie häa send; Dan woa jie aunfange too saje: Wie ha ver die jejäte en jedrunke, en opp onse Gausse hast dü jeleat. En hee woat saje, rädent too jünt: Etj weet nijch von jünt, wuahäa jie send; goht wajch von mie, aule de Onnjerajchtijchtjeit doone! Doa woat daut Hiele en daut Täne tjnirsche senne, wann jie seene woare Obraum en Iesak en Joakopp en aule Profeete em Ritj Gottes, oba jie woare rüt jeschmäte woare. En see woare kohme vom Sonnoppgang Oosten en Sonnunjagang Waste, en vom Nuade en Siede en woare sich aum Desch laje sate emm Ritj Gottes. En tjitjt, daut send de Latste, dee doa de Easchte senne woare, en send de Easchte, dee doa de Latste senne woare. Enn de selwje Stund tjeeme eenje Farisäa doatoo en säde too am: Goh wajch en tratj wajch von hia, dan Heroodes well die dootmoake. En hee säd too ahn: Goht han en sajcht disem Foss: Tjitj, etj driew Demone üt en doo vollbrinj heele vondoag en morje, en aum dredden Dach woa etj oppheare sie etj aum Ziel. Doch daut es needijch, daut etj vondoag en morje en aum näajchsten Dach hinjawäajes sie; dan daut es nijch mäajlijch, daut een Profeet buta nijch enn Jerusalem ommtjemt. Jerusalem, Jerusalem, dee doa de Profeete ommbrinjt en steenijchst, dee no die jeschetjt send! Woo foaken wull etj diene Tjinja vesaumle, aus eene Han äa Broodsel unja de Flijchte, en jie wulle nijch. Tjitjt, jun Hüs woat jünt äwalohte. Oba etj saj jünt: Jie woare mie nijch seene, bott dee Tiet kohme woat, woo jie saje woare: „Jelowt jesäajent es, dee doa tjeemt emm Harr sien Nome!“ {Ps.118,26} En daut passead, aus hee aum Saubat emm Hüs von eenem de Väastohna Bowaschta de Farisäa tjeem, omm too äte, en see beobachte am jenau. En tjitj, doa wea een Maun, een wotasejchtja ver am. En Jesus fong aun en säd too de Jesatzesjeleade en Farisäa: Esset erlaubt, aum Saubat too heele oda nijch? Oba see vehilde sich rühijch. En hee foot am aun en heeld am en leet am gohne. En too ahn säd hee: Wäa von jünt, wann sien Esel Sän oda Oss emm Borm faule woat, woat am nijch fuats rüt hole aum Saubatdach? En see kunne nuscht doajäjen auntwuade. Oba hee säd too de Ennjelohdne een Jlitjniss, hee beobacht, woo see de easchte Platza wälde, en säd too ahn: Wann dü von irjentwäm too eene Tjast enjelohde best, soo laj die nijch oppem easchten Plautz, doamet nijch een Jeeada aus dü, von am ennjelode es, en dee, dee die en am enjelohde haft, tjeemt en saje woat too die: Jeff disem Plautz; en dan woascht dü aunfange, met Schaund däm latsten Plautz enntonehme. Oba, wann dü enjelohde best, en tjeemst, goh en laj sat die oppem latsten Plautz, doamet, wann dee tjeemt, dee die enjelohde haft, en hee too die saje woat: Frint, goh wieda no bowe. Dan woascht dü Ea ha von aule, dee met die aum Desch lidje; dan jiedra, dee sich selfst erhäwt, woat raufjesat woare, en wäa sich selfst raufsat jerinj helt, woat erhäwt woare. Oba hee säd uck too däm, dee am enjelohde haud: Wann dü een Meddachäte oda een Owentkost moakst, lod nijch diene Frind, uck nijch diene Breeda, uck nijch dien Frindschauft, uck nijch diene ritje Nobasch, doamet nijch uck see die wada ennlohde en die beloohne vejelte woare. Oba wann dü eene Mohltiet moakst ütreedst, dan lod de Oame, Tjräpel, Lome, Blinje enn, en seelijch woascht dü senne, wiel see ha nuscht; omm die too vejelte; dan die woat vegolde beloohnt woare aun däm Oppstohndach de Jerajchte. Oba aus eena von dän, dee met am aum Desch lage, daut head, säd hee too am: Seelijch, es wea äte woat daut Mohl em Ritj Gottes! Oba hee säd too am: Een Maun muak een grootet Gaustmohl en lohd väle enn. En hee schetjt sienen Tjnajcht omm de Gaustmohl Tiet Stund, omm de Ennjelohdne too saje: Kohmt, dan aules es aul reed. En see fonge aule ohne ütnome aun, sich too entschuldje. De easchta säd too am: Etj ha een Acka jekofft en etj mott onnbedinjt gohne en dän betjitje; etj bedd die, holl mie fe entschuldichjt. En een aundra säd: Etj ha fief Poa Osse jekofft, en etj goh han, dee üttoproowe, etj bedd die, holl mie fe entschuldichjt. En een aundra säd: Etj ha eene Frü jefriet, doawäajen kaun etj nijch kohme. En de Tjnajcht tjeem en berejcht dit sienem Harr. Doa word de Hüsharr bossijch en säd too sien Tjnajcht: Goh schwind rüt oppe Wäaj en Gausse de enne Staut, en brinj hia häa de Oame en Tjräpels en Blinje en Lomme. En de Tjnajcht säd: Harr, daut es passeat, waut dü befoole haudst, en doa es noch Plautz. En de Harr säd tom Tjnajcht: Goh rüt aum Laundwajch en Tüning en needij ahn enenn too kohme, doamet mien Hüs jefellt woat; Dan etj saj jünt, tjeena de enjelohdne Manna woat mien Gaustmohl schmatje. Oba väl Voltj jintj met am; en hee dreid sich omm en säd too ahn: Wann wäa no mie tjeemt en hausst nijch sienen Voda en siene Mutta en siene Frü en siene Tjinja en siene Breeda en siene Sestre, bütadem uck noch sien Läwe, soo kaun hee nijch mien Jinja senne; wäa nijch sien Tjriez drajcht en mie hinjaraun tjeemt, kaun nijch mien Jinja senne. Dan wäa von jünt, well eenen Torm büe, sat sich nijch eascht dohl en beräatjent de Koste, auf hee daut needje tom foadijch büe haft. Doamet nijch meteenst, wann hee dän Grunt jelajcht haft, en nijch foadijch büe kaun, aule de daut seene, fange aun am tovespotte, en saje: Diss Maun fung aun too büe en kunn nijch beendje. Oda woon Tjeenijch, dee ütjeit üttratjt, omm sich met eenem aundren Tjeenijch emm Tjrijch enn toolohte, sat sich nijch eascht han en äwalajcht, auf hee em staund es, däm met tien dusent too bejäajne, dee jäajen am tjeemt met twintijch dusent. Wann oba nijch, soo schetjt hee, solang hee noch wietauf es, eene Botschoft en bedd omm bedinjung tom Fräd. Aulsoo uck jiedra von jünt, dee sich nijch aufsajcht von aul sien Habengoot, kaun nijch mien Jinja senne. Daut Solt es goot; oba wann uck daut Solt krauftloos woat, met waut woatet wada tjraftijch jemoakt woare? Daut es nijch fe daut Laund, es uck nijch fe däm Dinja Hüpe too brucke, daut schmit maun rüt. Wäa Uhre haft tom heare, dee hea. Oba doa tjeeme noda no am aule Zollna en Sinda, am too heare; en de Farisäa aus uck de Schreftjeleade murrde en säde: Disa nämt Sinda aun en at met ahn. Oba hee räd too ahn dit Jlitjniss en säd: Woon Maun von jünt, dee hundat Schop haft en eent von ahn veloare haft, lat nijch de näajenennäajentijch enne Wiltnes en jeit däm veloarnen noh hinjaraun, bott hee daut finjt? En wann hee daut jefunge haft, lajcht hee daut mett Freid opp siene Schullre; en jekohme enn sien Hüs, en hee roopt de Frind en de Nobasch toop, en sajcht too dän: Freit jünt met mie, dan etj ha mien veloarnet Schop jefunge. Etj saj jünt: Soofäl mea Freid woat em Himmel senne äwa eenen ommdentjenden betjeaden Sinda aus äwa näajenennäajentijch Jerajchte, dee daut ommdentje de Buesse nijch brucke. Oda waltje Frü, dee tien Drachme haft, wann see eene Drachme veloare haft, stetjt nijch eene Laump aun enn fäajcht daut Hüs en seatjt sorjfeltijch, bott see dee finjt? En wann see dee jefunge haft, roopt see de Frind en Nobasch topp en sajcht: Freit jünt met mie, dan etj ha de Drachme jefunge, de etj veloare haud. Soo saj uck etj jünt, es Freid ver de Enjel Gottes äwa eenen ommdentjenden betjeaden Sinda oda de Buesse deit. Oba hee säd: Een Maun haud twee Säns; en de jinjsta von ahn säd tom Voda: Voda, jeff mie daut Deel daut mie jeheat, vom Habengoot. En hee deeld ahn daut Habengoot. En no een poa Doag nehm de jinjsta Sän aules toop en reisd wajch enn een wiedet framdet Laund, en doa vequosd hee sien Goot, enn däm hee wilt läwd. Oba aus hee aules vebruckt haud, tjeem eene jewaultje Hungaschnoot äwa jan Laund, en hee fong aun Mangel too liede. En hee jintj han en schloot sich eenem de Birja von janem Laund aun, en dee schetjt am opp siene Ackasch, Schwien too heede. En am velangd, sich saut too äte von met de Schoote, dee de Schwien fraute; en tjeena jeef am dee. Oba enn sich jegohne, säd hee: Woo väle Doagesleehna bie mienem Voda ha Äwafluss aun Broot, oba etj kohm hia omm derjch fe Hunga. Etj well mie oppmoake en no mienem Voda gohne, en well too am saje: Voda, etj ha jesindijcht jäajen dän Himmel en ver die, etj sie nijch mea weat, dien Sän jenant too woare; moak mie aus eenem von diene Doagesleehna. En hee muak sich opp en jintj no sienem Voda. Oba aus hee noch wiet auf wea, sach am sien Voda en emfong ennalijch Erboarme, en rand, voll am omm sienen Hauls en kusst am. Oba de Sän säd too am: Voda, etj ha jesindijcht jäajen dän Himmel en ver die, etj sie nijch mea weat, dien Sän jenant too woare. Oba de Voda säd too siene Tjnajchts: Brinjt schwind daut baste Tjleet rüt en tratjt am daut aun en jäft eenen Rintj aun siene Haunt en Schooh aune Feet; en brinjt daut jemaste Kaulf en schlacht daut, en loht ons äte en frooh senne, dan disa mien Sän wea doot en es wada tom Läwe jekohme, hee wea veloare en es jefunge worde. En see funge aun frooh too senne. Oba sien elsta Sän wea oppem Feld; en aus hee kaum en dijchta nom Hüs tjeem, head hee Müsitj en Daunze. En hee roopt eenen vonne Tjnajchts no sich en fruach, waut es daut. Oba dee säd too am: Dien Brooda es jekohme, en dien Voda haft daut jemaste Kaulf jeschlacht, wiel hee am jesunt tridj jetjräaje haft. Oba hee word doll en wull nijch nenngohne. Oba sien Voda tjeem rüt en bedd am. Oba hee auntwuad en säd too sienem Voda: Tjitj! Soo väle Joare deen etj die, en etj ha niemools een Jeboot äwagohne; en mie hast dü niemools een Kosebock jejäft, doamet etj met miene Frind lostijch wea; oba aus disa dien Sän, dien Habengoot met Huare oppjefräte haft, jekohme es, hast dü am daut jemaste Kaulf jeschlacht. Oba hee de Voda säd too am: Tjind, dü best emma bie mie, en aules daut Mienje es dient. Oba maun mott freelijch senne en sich freie; dan disa dien Brooda wea doot en es tom Läwe jekohme en veloare en es jefunge worde. Oba hee säd uck too de Jinja: Een ritja Maun haud eenen Vewaulta; en disa word bie am aunjekloagt, daut hee sien Habengoot veschliesat veonntrüet. En hee roopt am en säd too am: Waut hea etj doa von äwa die? Jef Räatjenschoft von diene Vewaultung, dan dü kaunst nijch mea Vewaulta senne. Oba de Vewaulta säd bie sich: Waut saul etj doone? Dan mien Harr nämt mie de Vewaultung auf. Growe kaun etj nijch, too prachre schäm etj mie. Etj weet, waut etj doone saul, doamet see mie, wann etj de Vewaultung loos sie, oppnehme enn äare Hiesa. En hee roopt eenen jiedrem von sienem Harr siene Schuldna no sich en säd tom easchten: Woo väl best dü mienem Harr schuldijch? Oba hee säd: Hundat Moht Eelj. En hee säd too am: Nehm dienen Schultschien, en sat die schwind dohl en schriew feftijch. Dan too eenem aundrem säd hee: Oba dü, woofäl best dü Schuldijch? Hee oba säd: Hundat Satj Weit. Hee säd too am: Nehm dienen Schultschien en schriew tachentijch. En de Harr lowd dän onnjerajchten Vewaulta, wiel hee klüak jehaundelt haud; dän de Säns disa Welt send tjlätja aus de Säns vom Lijcht jäajen äwa äarem Jeschlajcht. En etj saj jünt: Moakt jünt Frind met däm onnjerajchten Mamoon, omm daut, wann hee ütjeit, see jünt oppnäme enn de eewije Wohninje. Dee em Jerinjsten trü es, es uck em Grooten trü; en dee em Jerinjsten onnjerajcht es, es uck em Grooten onnjerajcht. Wann jie met däm onnjerajchten Mamoon nijch trü jewäse send, wäa woat jünt daut Woahrhauftje [Goot] aunvetrüe. En wann jie met däm framden Goot nijch trü jewäse send, wea woat jünt daut Junje jäwe? Tjeen Deena kaun twee Harren deene; dan entwäda woat hee däm eenen hausse en däm aundren leewe, oda hee woat sich aun eenem aunhenje en däm aundren veachte. Jie tjenne nijch Gott deene uck däm Mamoon. Oba dit aules heade de Farisäa, dee jeltjierijch weare, en dee veheende am. En hee säd too ahn: Jie send dee sich selfst aus jerajchte ver de Mensche hanstale ütjäwe, oba Gott tjannt jüne Hoats; dan waut bie Mensche hüach es, es een Aufschü Äatjel bie Gott. Daut Jesatz en de Profeete weare bott opp Jehaun; von doa aun woat daut Ritj Gottes aus Froohe Botschoft vetjindijt, en jiedra drenjt sich doa enenn too kohme. Oba leijchta es, daut de Himmel en de Ead vegohne, aus daut vom Jesatz een Strijch Tätjen wajch fellt. Jiedra, de siene Frü entlat wajch schetjt en eene aundre friet bejeit Eehebruch; en de eene von äarem Maun Entlohtne friet, bejeit Eehebruch bratjt de Eehe. Oba doa wea een ritja Maun, en hee tjleed sich enn Purpur en fiene Leiwend vejnäjd sich jlenzend jieda Dach. Oba een oama met Nome Latsarus, lag ver sienem Dooa, met Schwäare bedatjt, en hee velangd, saut too woare von de rauf jevollne Brocke vom Ritjen sien Desch; jo, soogoa de Hunj tjeeme en beletjte siene Schwäare. Oba daut passead, daut de Oama storf en hee word vonne Enjel wajch jedroacht enn Obraums Schoot. Oba uck de Ritja storf en word begroft. En emm Doodesritj hoof hee siene Uage opp, aus hee enne Kwohl wea, sitt hee Obraum von wiet en Latsarus enn sienem Schoot. En hee roopt en säd: Voda Obraum, erboarm die äwa mie en schetj Latsarus, daut hee sien Finjaspets emm Wota ennduckt en miene Tung tjeelt, wiel etj Kwohl lied enn dise Flaum. Oba Obraum säd: Tjint, jedentj, daut dü aul dien Goodet jetjräaje hast enn dienem Läwe en Latsarus jrod soo daut Beese; oba nu woat hee hia jetreest, oba dü litst Kwohl. En bie aul däm es tweschen ons en die eene groote Kluft faust aunjebrocht, doamet dee, de von hia no jünt äwagohne welle, nijch tjeene, uck nijch dee, de von dort no ons äwakohme welle. Oba hee säd: Aulsoo etj bedd die, Voda, daut dü am no mienem Voda sien Hüs schetjst, dan etj ha fief Breeda, doamet hee ahn drinjent tooräd, omm daut see nijch uck kohme aun disem Uat de Kwohl. Oba Obraum säd: See ha Mooses en de Profeete; see selle opp ahn heare. Oba hee säd: Nä, Voda Obraum, oba wann eena vonne Doodes no ahn tjeemt, woare see ommdentje Buesse doone. Oba hee säd too am: Wann see nijch opp Mooses en de Profeete heare, woare see sich uck nijch äwazeije lohte, wann wäa vonne Doodes oppsteit. Oba hee säd too siene Jinja: Daut es onnmäajlijch, daut de Vefeahrunge Oajanisse nijch kohme; oba wee däm derjch dän see kohme. Daut es nutzlijch bäta fe am, wann een Mälsteen ommjehenjt wea omm sienen Hauls en hee em Mäa jeschmäte wort, aus daut hee eenen eensjen von dise Tjliene vefeat. Jäwt acht opp jünt selfst: Wann dien Brooda sindijcht, soo räd Eanst strenj too am, en wann hee ommdentjt daut betjannt, dan vezei am. En wann säwen mol aum Dach hee jäajen die sindijcht en säwen mol no die tridj tjeemt en sajcht: Etj dentj omm mie deit daut leet, dan saust dü am vezeihe. En de Apostel säde tom Harr: Vemeeha enn ons däm Gloowe. Oba de Harr säd: Wann jie Gloowe ha aus een Sampkorn, dan wudd jie too disem Mülbäaboom saje: Woa met Wartle ütjeräte en veplaunt die em Mäa! En dee wudd jünt jehorjche. Oba wäa von jünt, dee een Tjnajcht haft, de doa pläjt oda heede deit, woat too am, wann hee vonne Stap enenn tjeemt, saje: Kohm en laj sat die fuats aum Desch? Woat hee nijch välmeeha too am saje: Moak reed, waut etj äte woa, en binj die daut Schaldüak omm en deen mie, bott etj jejäte en jedrunke ha; en dan woascht dü äte en drintje? Dankt hee dän Tjnajcht, wiel hee jedohne haft waut am befohle wea? Aulsoo uck jie, wann jie aules jedohne ha, waut jünt befohle es, soo sajcht: Wie send onnette Tjnajchts; wie ha jedohne, waut wie too doone schuldijch weare. En daut passead, aus hee no Jerusalem jintj, en hee jintj medden derjch Samaria en Galiläa. En aus hee enn een Darp nenntjeem, bejäajende am tien ütsautsje Manna, dee wiet auf stohne bleewe. En see schreaje metne lüade Stemm en säde: Jesus, Meista, erboarm die äwa ons. En aus hee ahn sach, säd hee too ahn: Goht han wiest jünt de Priesta. En daut passead, aus see hanjinje, worde see rein. Oba eena von ahn, aus hee sach, daut hee jeheelt wea, tjeem tridj, enn däm hee metne lüde Stemm Gott veharlijcht; en voll oppem Jesejcht ver too siene Feet en dankt am; en hee wea een Samarieta. Oba Jesus auntwuad en säd: Send nijch dee tien rein jeworde? Oba wua send dee näajen? Send tjeene jefunge worde, dee tridj tjeeme, Gott de Ea too jäwe, buta disem Framden? En hee säd too am: Stoh opp en goh; dien Gloowe haft die jerad. En aus hee von de Farisäa jefroagt word, wanea tjeemt daut Ritj Gottes, auntwuad hee ahn en säd: Daut Ritj Gottes tjeemt nijch soo, daut maun daut beobachte kaun; see woare uck nijch saje: Tjitj hia! oda: Doa! Dan seeh, daut Ritj Gottes es medden unja jünt. Oba hee säd too de Jinja: Doa woare Doag kohme, doa jie jünt wensche woare, eenem de Doag vom Menschesän too seene, oba jie woare dän nijch seene. En maun woat too jünt saje: Tjitj dort! oda: Tjitj hia! Goht nijch han, en foljt uck nijch. Dan aus de Blitz oppblitzt von eene Sied unjrem Himmel botte aundre Sied unjrem Himmel en schient, soo woat de Menschesän senne aun sienem Dach. Oba eascht esset needijch, daut hee väl liede en veschmäte woat von disem Jeschlajcht. En soo ausset passead aun de Doag Nooha, soo woatet uck senne enn däm Menschesän siene Doag: See aute, see drunke, see befriede sich, see leete sich friee, bott däm Dach, aun däm Nooha nennjintj enne Arche, en de Sindflut Wota Stroom tjeem en aule ommbrocht. Kratjt soo ausset passead enn Loot siene Doag: See aute, see drunke, see koffte, see vekoffte, see plaunte, see büde; oba aun däm Dach, aun däm Loot üt Soodom rüt jintj, räajendet Fia en Schwäwel vom Himmel en brocht aule omm. Opp diese Oat woatet senne aun däm Dach, aun däm de Menschesän sich openboat oda sich openboare woat. Aun janem Dach, wea oppem Dack senne woat en siene Habe Sache em Hüs haft, goh nijch rauf, dee too hole; en dee oppe Stap es, goh kratjt soo nijch tridj. Dentjt aun Loots Frü! Wäa sien Läwe seatjt fe sich too behoole, woatet veleare; oba wäa daut velist, woatet aum Läwe erhoole. Etj saj jünt, enn diese jane Nacht woare twee opp eenem Bad senne; eena woat metjenohme woare en de aundra woat tridj jelohte woare. Twee Frües woare aun eenem Uat mole, de eene woat metjenohme woare, oba de aundre woat tridj jelohte woare. [Twee woare oppe Stap senne; eena woat jenohme en de aundra woat tridj jelohte woare.] En see auntwuade en säde too am: Wua, Harr? Oba hee säd too ahn: Wua daut Ohs es, doa woare sich uck de Odla vesaumle. Oba hee säd ahn een Jlitjniss doaropp, daut see jiedatiet bäde en nijch meed woare selle, en säd: Een Rejchta wea enn eene Staut, dee fe Gott nijch Angst haud en eenen Mensche nijch achtet. Oba enne Wätfrü wea enn jane Staut; en see tjeem emma wada no am, en säd: Veschauf mie Rajcht jäjenäwa mienem Jäajna. En eene Tietlang wull hee nijch; oba no däm säd hee too sich selfst: Wann etj uck fe Gott nijch Angst ha en tjennen Mensch achte, soo well etj doch, wiel dise Wätfrü mie Mäj moakt, äa Rajcht veschaufe, doamet see nijch aum Enj tjeemt en mie emm Jesejcht schleit. Oba de Harr säd: Horjcht, waut de onnjerajchta Rejchta sajcht. Oba sull Gott, nijch siene von am Ütjewälde Rajcht schaufe, de Dach en Nacht too no am roope, en tratjt hee daut lang han met an? Etj saj jünt, hee woat äa Rajcht boolt schwind schaufe. Doch wann de Menschesän tjeemt, woat hee uck dän Gloowe oppe Ead finje? Oba hee säd uck too eenje, dee opp sich selfst vetrüade, daut see jerajcht send, en de äwaje veachte, dit Jlitjniss: Twee Manna jinje nopp em Tempel omm too bäde; de eena een Farisäa en de aundra een Zollna. De Farisäa stund en bäd bie sich selfst soo: O Gott, etj dank die, daut etj nijch sie aus dee aule aundre Mensche, Reiba, Onnjerajchte, Eehebrätja, oda uck aus diss Zollna. Etj faust twee mol enne Wäatj, etj jäw daut Tiendel von aulem, waut etj ennnähm. Oba de Zollna, stund wiet auf, wull nijch eenmol de Uage opphäwe nom Himmel, oba schluach sich aun siene Brost en säd: Oo Gott, sie mie eenem Sinda jnädijch! Etj saj jünt: Dissa jintj jerajchtfoadijcht enn sien Hüs ver janem; dan jiedra, dee sich selfst erhäwt, woat läaja raufjesat woare, oba wäa sich selfst läajch moakt raufsat, woat jehowe woare. Oba see brochte uck de Tjinja no am, doamet hee ahn aunreare sull. Oba aus de Jinje daut sache, fuahre see ahn aun. Oba Jesus roopt dee Tjinja no sich en säd: Loht de Tjinja no mie kohme en wäat ahn nijch, dan dän jeheat daut Ritj Gottes. Woahrhauft, etj saj jünt: Wäa daut Ritj Gottes nijch aunnämt aus een Tjint, woat enn tjeinem Faul doa enenn kohme. En doa fruach am een jewessa Väastohna en säd too am: Gooda Meista, waut mott etj doone, omm eewijet Läwe too emfange? Oba Jesus säd too am: Waut nanst dü mie Goot? Tjeena es goot, bloos eena, - Gott. De Jeboote tjannst dü: „Bräatj nijch de Eehe; nijch dootmoake; nijch stäle; nijch faulschet Zeijnise jäwe; ea dienen Voda en diene Mutta”. Oba hee säd: Daut aules ha etj jedohne jehole von miene Jügend aun. Oba aus Jesus daut head, säd hee too am: Noch eent vält die: Vetjeep aules, waut dü hast, en vedeel et aun de Oame, en dü woascht een Schats em Himmel habe, en kohm häa, folj mie no. Oba aus hee dit head, word hee sea betriebt, dan hee wea sea ritj. Oba aus Jesus am sach, daut hee sea betriebt word, säd hee: Woo schwoa kohme dee doa Ritjdom ha, enn daut Ritj Gottes enenn! Dan daut es leijchta, daut een Kameel derjch een Noteluag Loch jeit, aus daut een Ritja em Ritj Gottes enenn tjeemt. Oba dee daut jeheat haude säde: Wäa kaun äwahaupt jerad woare? Oba hee säd: Waut bie Mensche ommäajlijch es, es bie Gott mäajlijch. Oba Peeta säd: Tjitj, wie ha daut Eajne velohte send die nojefoljt. Oba hee säd too ahn: Woahrhauft, etj saj jünt: Doa es tjenna, de velohte haft Hüs oda Frü oda Brooda oda Ellre oda Tjinja wäajen daut Ritj Gottes, dee nijch väl mea wada tjriee woat enn diese Tiet en enn dee kohmende Welt eewijet Läwe. Oba hee nehm de Twalw no sich en säd too ahn: Tjitjt, wie gohne enopp no Jerusalem, en daut woat aules too Enj jebrocht woare, waut derjch de Profeete von däm Menschesän jeschräwe es; Dan hee woat aune Heide äwajäwt woare en woat vespott woare en hee woat mishaundelt woare en hee woat aunjespäje woare; en wann see am jeschloage ha, woare see am dootmoake, en aum dredden Dach woat hee vom Doot opperstohne. En see vestunde nuscht von disem, en dit Woat wea von ahn veborje, en see bejreepe nijch waut hee säd. Oba daut passead, aus hee noda no Jieriko tjeem, een Blinja, pracha, saut aum Wajch. Oba aus hee head väl Voltj vebie gohne, fruach hee, waut daut es. Oba see berejchte am, daut Jesus, de Natsareena, doa vebie jeit. En hee roopt en säd: Jesus, Doft sien Sän, erboarm die äwa mie. En de doa verrop jinje bedreiwde am, daut hee stell senne sull; oba hee schreajch noch lüda: Doft sien Sän, erboarm die äwa mie! Oba Jesus bleiw stohne en befool am no sich too brinje. Oba aus hee dijchta tjeem, fruach hee am: Waut west dü, daut etj die doone saul? Oba hee säd: Harr, daut etj wada seene kaun. En Jesus säd too am: See wada! Dien Gloowe haft die jerat. En fuats word hee wada seenent en foljd am, en veharlijcht Gott. En daut gaunse Voltj, daut dit sach, lowde Gott. En hee tjeem enenn enn Jieriko en jintj doa derjch. En seeh, doa wea een Maun, met Nome jenant Sachäus, hee wea een Bowaschta vonne Zollna, en hee wea ritj. En hee socht Jesus too seene, wäa hee wea; en hee kunn nijch wäajen daut väle Voltj, wiel hee Tjarpalijch tjleen wea. En hee rand verrop en kroop opp eenen Mülbäaboom, omm daut hee am seene kunn; dan hee sull doa vebie kohme. En aus hee aun däm Uat jekohme wea, tjitjt Jesus nehejcht en sach am en säd too am: Sachäus, stiee kohm schwind rauf, dan vondoag esset needijch daut etj enn dienem Hüs bliew. En hee steajch schwind rauf, en nehm am met Freid opp. En aus see daut sache, murrde see aula en säde: Hee jintj, too Gaust, bie eenem sindjen Maun enenn. Oba Sachäus stund en säd tom Harr: Tjitj, Harr, de Halft von mienem Goot jäw etj de Oame, en wann etj wäm waut onnrajcht wajchjenohme ha, daut jäw etj veeafach tridj. Oba Jesus säd too am: Vondoag es disem Hüs Heil jeworde, doawäajen, wiels uck hee een Sän Obraums es; den de Menschesän es jekohme, too seatje en too rade, daut Veloarne. Oba aus see daut heade, säd hee noch een Jlitjniss doatoo, wiel hee dijcht bie Jerusalem wea, en see meende, dautet Ritj Gottes fuats kohme wudd. Aulsoo säd hee: Een odelja Maun reisd enn een wiedet Laund, omm fe sich de Tjeenijchskroon oda Tjeenijchritj too hole en dan tridjtokohme. Oba hee roopt siene tien Tjnajchts, hee jeef ahn tien Miene Jeltstetja en säd too ahn: Haundelt doamet, bott etj kohm. Oba siene Birja hausste am en schetjte eene Botschoft hinjaraun en säde: Wie welle nijch, daut disa äwa ons Tjeenijch woat. En daut passead, no däm aus hee tridj jekohme wea, en de Tjeenijchskroon jenohme haud, donn leet hee de Tjnajchts, dän hee daut Jeld jejäft haud, no sich roope, doamet hee erfoahre kunn, waut see derjch Haundel vedeent ha. Oba de easchta tjeem en säd: Harr, diene Miene haft tien Miene doatoo jewonne. En hee säd too am: Goot, gooda Tjnajcht, wiel dü emm jerinjsten trü jewäse best, saust dü Macht ha äwa tien Städa. En de tweeda tjeem en säd: Harr, diene Miene haft fief enjebrocht. Oba hee säd uck too disem: En dü sie äwa fief Städa. En de aundra tjeem en säd: Harr, tjitj, hia es diene Miene, de etj enn eenem Schweetdüak wajch jelajcht haud; etj haud fe die Angst, wiel dü best een strenja Maun; dü nämst, waut dü nijch aunjelajcht hast, en arntest, wua dü nijch jeseit hast. Hee säd too am: Üt dienem Mül woa etj die rejchte, beesa Tjnajcht. Dü wisst, daut etj een strenja Maun sie, näm waut etj nijch aunjelajcht ha, en arnte, waut etj nijch jeseit ha? En wuaromm hast dü mien Jeld nijch enn eene Bank jejäwt, en wann etj kohm, haud etj daut mett Zinse ennjefodat. En hee säd too de doabie Stohnende: Nämt von am de Miene en jäwt däm dee tien Miene haft. En see säde too am: Harr, hee haft tien Miene. Etj saj jünt: Jiedrem, de doa haft, woat jejäwt woare; oba von däm, de nijch haft, uck woat hee haft, woat jenohme woare. Doch diese miene Fiend, dee nijch wulle, daut etj äwa ahn Tjeenijch word, brinjt de häa en moakt ahn doot ver mie. En aus hee dit jesajcht haud, jintj hee wieda, enopp no Jerusalem. En daut passead, aus hee dijcht bie Betfage en Betanean wea, aum Boajch, jenant Eeljboajch, schetjt hee twee siena Jinja en säd: Goht han enn daut Darp jäjenäwa, en wann jie enenn kohme, woa jie een Falm finje, aunjebunge, opp däm noch tjeen Mensch jeemols jesäte haft; binjt daut loos en leid daut häa. En wann wäa jünt frajcht: Wuaromm binj jie daut loos? Soo sell jie saje: De Harr bruckt daut. Oba de Jeschetjte jinje han en funge daut, aus hee ahn jesajcht haud. Oba aus see daut Falm loos bunge, säde däm siene Harrn Äjendeema too ahn: Wuaromm binj jie daut Falm loos? Oba see säde: De Harr bruckt daut. En see leide daut no Jesus; en see schmeete äare Tjleeda opp daut Falm en sade Jesus doanopp. Oba aus hee wieda reisd reet, spreede see äare Tjleede oppem Wajch üt. Oba aus hee aul dijcht biem Aufhank vom Eeljboajch wea, fonk de gaunse Menj de Jinja frooh aun, Gott too lowe met ne lüde Stemm wäajen aule Machtwoatje, de see jeseehne haude, enn däm see säde: „Jesäajent es de Tjeenijch, dee doa emm Harrn Nome tjeemt!“ {Ps.118,26} Fräd emm Himmel en Harlijchtjeit enn däm Hejchsten doa Bowe, de hejchste Uat! En eenje de Farisäa üt de Menj Voltj säde too am: Meista, beschwijcht diene Jinja. En hee auntwuad en säd too ahn: Etj saj jünt, wann dise stell send, soo woare de Steena schriee. En aus hee dijcht bie jekohme wea en de Staut sach, hield hee äwa äa, en säd: Wann uck dü ertjant haudst, aun disem Dach, waut too dienem Fräd deent! Oba nu esset von diene Uage vestoake. Dan Doag woare äwa die kohme, doa diene Fiend omm die woare eenen Waul opprejchte, en woare die runt omm ennschlüte en woare die von aule Siede bedrenje; en see woare die däm Eadboddem jlitj moake en diene Tjinja enn die, en woare nijch lohte eenen Steen opp eenem Steen enn die, doafäa, daut dü nijch ertjant hast de Tiet - diene jnodje Heimseatjung. En hee jintj em Tempel enenn en fung aun, rüt too joage de Vetjeepa, en säd too ahn: Jeschräwe es: „Mien Hüs saul een Bädhüs senne“; {Jes.56,7} „oba jie ha daut too eene Reibaheel jemoakt“. {Jes.7,11} En hee leahd jieda Dach emm Tempel; oba de Huagepriesta en de Schreftjeleade en de Easchte em Voltj sochte am ommtobrinje. En see funge nijch, waut see doone sulle, dan daut gaunse Voltj hong aun am en heade am. En daut passead aun eenem de Doag, aus hee daut Voltj em Tempel leahd en de froohe Botschoft vetjindijd, tjeeme de Huagepriesta en de Schreftjeleade met de Ellteste doatoo en säde too am: Saj ons, enn wäm siene Vollmacht deist dü dit? Oda wäa esset, de die dise Vollmacht jejäft haft? Oba hee auntwuad en säd too ahn: Etj woa jünt uck eene Froag froage, en sajcht mie: Wea däm Jehaun siene Taufe vom Himmel oda von Mensche? Oba see äwaläde bie sich en säde: Wann wie saje: Vom Himmel, dan woat hee saje: Wuaromm ha jie am nijch jejleewt? Oba wann wie saje: Von Mensche, dan woat daut gaunse Voltj ons steenije, dan daut es äwazeijt, daut Jehaun een Profeet es. En see auntwuade: Daut see nijch wisste wuahäa. En Jesus säd too ahn: Uck etj saj jünt nijch, enn wäms Vollmacht etj dit doo. Oba hee fonk aun tom Voltj dit Jlitjniss too saje: Een Maun plaunt eenen Wiengoade en vepacht am aun Wiengoadna en jintj ütem Laund fe länjere Tiet. En too bestemmde Tiet schetjt hee no de Wiengoadnasch eenen Tjnajcht, doamet see am sulle von de Frucht ütem Wiengoade jäwe; oba de Wiengoadnasch vepriejelde am en schetjte am ladijch wajch. En hee schetjt noch een aundren Tjnajcht; oba see vepriejelde uck däm en loamde äwa am en schetjte am ladijch wajch. En hee schetjt noch eenen dredden; oba see vewunde uck diesem en schmeete am rüt. Oba de Harr vom Wiengoade säd: Waut saul etj doone? Etj woa mien leefsten Sän schetje; fleijcht woare see sich fe disem schäme Angst habe. Oba aus de Wiengoadna am sache, äwaläde see met eenaunda en säde: Dit es de Oaw, loht ons am dootmoake, doamet woat daut Oawgoot onst woare. En aus see am ütem Wiengoade rüt jeschmäte haude, muake see am doot. Waut woat nu de Harr vom Wiengoade met ahn doone? Hee woat kohme en dise Wiengoadna ommbrinje, en hee woat dän Wiengoade aundre jäwe. Oba aus see dit heade, säde see: Dit doaf nijch passeare! Oba hee tjitjt ahn aun en säd: Waut es dan dit, daut jeschräwe steit: “De Steen, dän de Bülied wajch jeschmäte ha, de es tom Atjsteen jeworde? Jiedra, de opp janem Steen fellt, woat veschmatat vebroake woare; oba opp wäm hee faule woat, däm woat hee vetjwatsche. En de Schreftjeleade en de Huagepriesta sochte enn de selwje Stund aun am de Henj too laje, doch see ängste sich fe daut Voltj, dan see haude ertjant, daut hee dit Jlitjniss opp jäajen ahn jesajcht haud. En see beobachte am en schetjte Oppaussa üt, Heijchla, aus wann see Fromm send, doamet see am em Wuat fange kunne, soo daut see am de Obrijchtjeit en de Stautsmacht äwajäwe kunne. En see fruage am en säde: Meista, wie weete, daut dü rajcht rädst en leahscht en de Persoon nijch auntjitjst, sonda noh de Woahrheit däm Wajch Gottes leahscht. Esset erlaubt, daut wie däm Tjeisa Tacks jäwe oda nijch? Oba hee haud äare Lest jemoatjt, hee säd too ahn: [Waut veseatje jie mie?] Wiest mie een Dinoa. Wäms Bilt en Äwaschreft haft de Dinoa? Oba see säde: Vom Tjeisa. Oba hee säd too ahn: Doa häa jäft däm Tjeisa sient, däm Tjeisa, en Gott sient, Gott. En see kunne nijch, am enn sienem Wuat, ver däm Voltj, fange jriepe; en see vewundade sich äwa siene Auntwuat en weare stell. Oba doatoo tjeeme eenje vonne Sadutsäa, dee bestriede, dautet eenen Oppstohndach nijch jäwt, en fruage am: en säde: Meista, Mooses haft ons jeschräwe: Wann eenem sien Brooda stoawt, dee eene Frü haud, en disa tjinjalooss es stoawt, saul sien Brooda de Frü näme en sienem Brooda Some erwatje. {5Mos.25,5} Doa weare säwen Breeda. En de easchta nehm eene Frü en storf tjinjalooss; en de tweeda, [nehm de Frü, en storf tjinjalooss;] en de dredda nehm äa; oba kratjt soo uck de aundre, von de säwen, hinjaleete tjeene Tjinja en storwe. Tolatst storf uck de Frü. Wäms Frü woat see nu aum Oppstohndach senne? Dan de säwen haude äa too Frü jehaut. En Jesus säd too ahn: De Säns von dise Welt friee en woare jefriet; oba dee doa weat jefunge woare, jane Welt too erlange en daut oppstohne vonne Doodje, friee nijch, en lohte sich nijch friee; dan see tjenne uck nijch mea stoawe, dan see send soo aus Enjel en see send Säns Gottes, doa see Opperstohnug Säns send. Oba daut de Doodes oppstohne, haft uck Mooses aunjedied, “emm brennendem Dornbosch”, woo hee dän Harr „dän Gott Obraums en dän Gott Iesaks en dän Gott Joakopps” nand. Oba hee es nijch de Doodje äa Gott, oba de Läwendje; dan ver am läwe aula. Oba eenje de Schreftjeleade auntwuade en säde: Meista, dü hast goot jesajcht. Dan see woagde nijch mea, am irjent waut too froage. Oba hee säd too ahn: Woo saje see, daut de Jesaulwta Tjristus Doft sien Sän es? Dan hee selfst, Doft, sajcht emm Psalm Buak: „Dee Harr säd too mienem Harrn: Sat die aun miene Rajchte, bott etj diene Fiend hanlaj aus Footbeintj fe diene Feet?“ {Ps.110,1} Aulsoo Doft nand am Harr, woo es hee dan sien Sän? Oba aus daut gaunse Voltj toohead, säd hee too siene Jinja: Heed jünt fe de Schreftjeleade, dee enn lange Ratj rommgohne welle, en daut Bejreesse oppe Moatjtplautze leewe en de easchte Sette enne Sienagoge en de easchte Platza biem Gaustmohl; dee de Wätfrües äare Hiesa oppfräte en tom Schien lang bäde. Diese woare een hoadret schwoaret Vedaumnis Uadeel tjriee. Oba aus hee opptjitjt, sach hee de Ritje, dee äare Gowe em Opfakauste läde. Oba hee sach eene oame Wätfrü doa twee Leptasch tjliene Jeldstetja enenn laje; en hee säd: Woahrhauft, etj saj jünt, dise oame Wätfrü haft mea aus aule aundre enenn jelajcht; dan aul diese ha von äarem Äwafluss enn de Gow enenn jelajcht; oba dise haft von äarem Mangel däm gaunsen Unjahault, däm see haud, enenn jelajcht. En aus eenje von däm Tempel räde, daut dee met scheene Steena en jeweite Jeschentja jeziat es, säd hee: Em Bletj opp dit, waut jie hia seene, doa woare Doag kohme, aun däm nijch een Steen oppem aundren Steen jelohte woat, dee nijch gauns aufjebroake woat. Oba see fruage am en säde: Meista, wanea woat daut senne, en waut es daut Teatjen, wann saul daut passeare? Oba hee säd: Seeht too, daut jie nijch vefeat woare! Dan väle woare en mien Nome kohme en saje: Etj sie et! En de Tiet es dijcht bie jekohme! Goht ahn nijch hinjaraun! Oba wann jie von Tjrijch en Opprua heare woare, ängst jünt nijch; dan dit mott eascht passeare, oba daut Enj es noch nijch sooboold. Donn säd hee too ahn: Oppstohne woat Voltj jäajen Voltj en Ritj jäajen Ritj; en doa woare groote Eadbäben senne aun veschiedne Städe, en Hungaschnoot en Past woare senne; Schratj en groote Teatjen woare aum Himmel senne. Oba ver diesem aulem woare see de Henj aun jünt aunlaje en woare jünt vefolje, en woare jünt aun de Sienagoge en Jefentjnisse äwajäwe, en ver Tjeenije en Staut Harscha feahre omm mienem Nome haulwe. Daut woat jünt too eenem Zeijnis ütschlohne jeläajenheit tom zeije jäwe. Nämt daut jünt too Hoate, nijch reed too moake, jünt too veteidje veauntwuade; dan etj woa jünt een Mül en Weissheit weissheit tom Räde jäwe, soo daut aule jüne Jäajna nijch woare wadastohne oda wadaräde tjenne. Oba jie woare von Ellre en Breeda en Frindschauft en Frind ütjeleewat woare, en see woare eenje von jünt ommbrinje hanrejchte; en jie woare jehausst woare von aulem wäajen mienem Nome. En nijch een Hoa von jünem Kopp woat veloare gohne. Derjch jüne Jedult jewennt jüne Seele Läwe. Oba wann jie Jerusalem vom Häa ennjeschlohte senne, dan ertjant, daut äa Unjagang too eene Wieste woare noda jekohme es. Dan selle, dee enn Judäa send, enne Boaj rane, en dee enne enn Jerusalem Medd send selle rüt gohne, en dee oppem Laund send, dee selle nijch enenn gohne enn Jerusalem. Dan dit send Doag de Rache, omm daut erfellt woat, waut jeschräwe steit. Oba wee dän em aundren Omstaund en dän de Brosttjinja ha aun jane Doag! Dan groote Noot woat oppe Ead em Laund senne, en grootet Oaja Jerejcht äwa dit Voltj. En see woare derjch de Schnied vom Schweat faule en jefange wajch jefeaht woare no aule Veltja, en Jerusalem woat veklunjt woare von de Veltja, bott de Veltja äare Tiet woat erfellt senne. En doa woare Teatjens aune Sonn en Mon en Stearns senne, en oppe Ead Angst de Veltja enn Rotloossijchtjeit biem vom, weajen rüzhendem Mäa en de Wotawalle; enn däm de Mensche veschmachte däm Jeist oppjäwe fe Angst en Lüare opp Dinje, de äwa dise bewohnte Ead kohme, dan de Himmelstjrafte woare jescheddat woare. En dan woare see dän Menschesän kohme seene enn eene Woltj met groote Macht en Harlijchtjeit. Oba wann dise Dinje aunfange too passeare, soo rejcht jünt opp en häwt jüne Tjap nehejcht, wiel jüne Erleesung dijchtbie es. En hee säd ahn een Jlitjniss: Seeht dän Fiejeboom en aule Beem; wann jie dee aul ütlohte seene, dan ertjan jie von selfst, daut de Somma aul dijchtbie es. Soo uck jie, wann jie seene daut dit passeat, soo ertjant, daut et Ritj Gottes dijchtbie es. Woahrhauft, etj saj jünt, daut dit Jeschlajcht nijch vegohne woat, bott aules passeat es. De Himmel en de Ead woare vegohne, oba miene Wead woare nijch vegohne. Oba heed jünt, daut jüne Hoate nijch belaustijt woare derjch Schmoa en Süpe en Sorje em Läwe, en jan Dach platzlijch äwa jünt tjeemt; dan aus eene Schlenj woat de kohme äwa aule, dee oppe gaunse Ead wohne send. Oba woakt too jieda Tiet bädent emm jebäd, daut jie stoatj send, wajch too rane von aul däm waut passeare woat, en ver däm Menschesän too stohne. Oba hee wea de Doag em Tempel en leahd, oba too Nacht jintj hee tom äwanachte aum Boajch, jenant Eeljboajch. En daut gaunse Voltj tjeem tiedijch zemorjess no am emm Tempel, omm am too heare. Oba daut Fast de onnjesuade Brood teem dijchtbie, jenant Passa. En de Huagepriesta en de Schreftjeleade sochte, woo see am ommbrinje kunne, dan see ängste sich fe daut Voltj. Oba Soton fua enn Judas enenn, jenant Iescharijot, de eena von de Twalw wea. En hee jintj han en beräd daut met de Huagepriesta en Hauptlienje, woo hee am Jesus ütleewre kunn. En see freide sich en tjeeme äwaeen, am Jeld too jäwe. En hee säd too en socht eene goode Jeläajenheit, omm am ohne de Voltjsmenj too äwajäwe. Oba doa tjeem de Dach de onnjesuade Brood, aun däm daut Passalaum jeschlacht woare must. En hee schetjt Peeta en Jehaun enn säd: Goht han en moakt ons daut Passamohl reed, doamet wie daut äte. Oba see säde too am: Wua wellst dü, daut wie daut reed moake? Oba hee säd too ahn: Tjitj, wann jie enne Staut enenn kohme, woat jünt een Maun bejäajne, de eene Kruck Wota drajcht; goht am hinjaraun bett em Hüs, enn daut hee enenn jeit; en jie selle tom Hüsharr, von disem Hüs, saje: De Meista sajcht die: Wua es de Gauststow, wua etj met miene Jinja daut Passamohl äte kaun? En jana woat jünt eene groote Bowastow wiese, met Pulsta belajt; doa moakt et reed. Oba aus see hanjinje, funge see daut, soo aus hee ahn jesajcht haud; en see muake daut Passamohl reed. En aus de Stund jekohme wea, läd sad hee sich aum Desch en de Apostel met am. En hee säd too ahn: Met Sehnsucht Bange ha etj mie jebangt, dit Passamohl met jünt too äte, eea etj liede woa. Dann etj saj jünt, etj woa daut nijch mea äte, bott daut erfellt woat emm Ritj Gottes. En hee nehm een Bejcha Kuffel en dankt en säd: Nämt disem en deelt am unja jünt. Dan etj saj jünt, enn tjeenem faul woa etj mea von nu aun vonne Wiendrüwefrucht drintje, bott daut Ritj Gottes tjeemt. En hee nehm daut Broot, dankt, bruak daut, en jeef daut ahn en säd: Dit es mien Lief, dee fe jünt jejäft woat; dit doot too mienem Jedajchtniss. Uck däm Bejcha nom Äte en säd: Dis Bejcha es daut niee Tastament enn mienem Bloot, daut fe jünt vegohte woat. Doch tjitjt, däm siene Haunt, de mie verode woat, es met mie aum opp däm Desch. Dan de Menschesän jeit zwoa doahan, woo daut bestemmt es; doch wee janem Mensch, derjch däm hee verode woat. En see fonge aun, daut meteenaunda too beräde, wäa daut wol von ahn senne kunn, dee dit doone wudd. Oba daut jeef uck een Stried unja ahn, wäa von ahn schient de Jratsta too senne. Oba hee säd too ahn: De Tjeenije vonne Veltja harsche äwa ahn, en äare Machthaba woare Wool Goot Doonenda jenant. Oba jie selle nijch soo doone, oba de Jratsta unja jünt saul aus de Jinjsta senne, en de Väaschta aus de Deena. Dan wäa es jrata, dee aum Desch Lidjende oda de Deenenda? Nijch de aum Desch Lidjenda? Oba etj sie enn jüne Medd aus de Deenenda. Oba jie send dee, dee bie met mie ütjeharrt ütjehoole ha enn miene Veseatjunge; en etj bestemm fe jünt, aus mien Voda fe mie bestemmt haft, een Ritj, daut jie äte en drintje selle aun mienem Desch enn mienem Ritj en sette selle opp Troone, en de twalf Stam Iesrael rejchte. Oba de Harr säd: Siemoon, Siemoon, tjitj, däm Soton haft daut jejankat, fe sich, jünt too säwe aus däm Weit. Oba etj ha fe die jebät, daut dien Gloowe nijch oppheat; en dü, wann dü die eenst betjeat hast, dan stoatj diene Breeda. Oba hee säd too am: Harr, met die sie etj reed, uck em Jefentjniss en em Doot too gohne. Oba hee säd: Etj saj die, Peeta, de Hohn woat vondoag nijch tjreie, bett dü dree mol jeloage hast, mie too tjanne. En hee säd too ahn: Aus etj jünt ütschetjt ohne Jeldtausch oda Reisesack oda Schooh, ha jie aun irjentwaut Mangel Noot jehaut? Oba see säde: Aun nuscht. En hee säd too ahn: Oba nu, wäa een Jeldbiedel haft, de näm am en uck eenen Reisesack, en wäa nijch haft vetjeep sien Mauntel en tjeep een Schweat. Dan etj saj jünt, daut Jeschräwne mott aun mie erfellt woare: „En hee es unja de Jesatzloose jetalt jeräatjent worde“; {Jes.53,12} waut mie bestemmt es, tjeemt too siene Erfellung. Oba see säde: Harr, tjitj, hia send twee Schweata. Oba hee säd too ahn: Daut es jenuach. En hee jintj rüt en jintj no de Jewanheit nom Eeljboajch; oba uck siene Jinja foljde am. Oba aus hee aun däm Uat jekohme wea, säd hee too ahn: Bäd, daut jie nijch enn Veseatjung kohme. En hee jintj trannd sich von ahn onnjefäa een Steen schmiete wajch, en tjneed sich en bäd en säd: Voda, wann dü wellst, näm disen Bejcha von mie! Doch nijch mien Welle, oba de dienja passeat! Oba doa tjeem no am een Enjel vom Himmel en stoatjt am. Enn hee tjeem enn Angst Tjampft, Doodesangst en hee bäd noch dolla tjraftja; en sien Schweet word aus Bloot Dreppe de oppe Ead volle. En aus hee oppstunnt vom Jebäd, en tjeem no de Jinja, funk hee ahn enjeschlope von Truarijchtjeit. En hee säd too ahn: Waut schlop jie? Stoht opp en bäd, daut jie nijch enn Veseatjung kohme! Aus hee noch räd, tjitj, een Schoowa, en dee, de Judas jenant word, eena von de Twalw, jintj ver ahn en tjeem dijchta no Jesus omm am too Kusse. Oba Jesus säd too am: Judas, verodst dü dän Menschesän met eenem Kuss? Oba aus dee, de omm am weare, sache, waut passeare wudd, säde see: Harr, säl wie metem Schweat mankschlohne? En eena von ahn schluag dän Huagapriesta sien Tjnajcht en hackt heiwd sien rajchtet Uah auf. Oba Jesus auntwuad en säd: Lohtet soo wiet; en hee read daut Uah aun en heeld am. Oba Jesus säd too de, dee jäajen am doahan jekohme weare, Huagepriesta en Hauptmanna vom Tempel en Ellteste: Aus jäajen eenen Reiba send jie ütjegohne met Schweata en Tjneppels? Aus etj jieda Dach bie jünt em Tempel wea, ha jie de Henj nijch ütjestratjt jäajen mie; oba dit es jüne Stund en de Macht de Diestaness. Oba aus see am jefange jenohme haude, feade leide see am auf en brochte am em Huagapriesta sien Hüs; oba Peeta foljd von wiethäa. Oba aus see medden em Hoff een Fia haude aunjestetjt en sich toop han jesat haude, sad sich Peeta medden unja mank ahn. En een Deenstmäatje sach am aum Fia sette en tjitjt am schoap aun en säd: Uck disa wea met am. Oba hee luach en säd: Frü, etj tjann am nijch. En kort doanoh sach am een aundra en säd: Uck dü best eena von ahn. Oba Peeta säd: Mensch, etj sie et nijch. En onnjefäa eene Stund no däm behaupt een aundra en säd: Woahrhauft, uck disa wea bie am, dan uck hee es een Galiläa. Oba Peeta säd: Mensch, etj weet nijch, waut dü sajchst. En fuats, aus hee noch räd, tjreid de Hohn. En de Harr dreid sich omm en tjitjt Peeta aun; en Peeta docht aum Harr sien Wuat, waut hee too am säd: Eea de Hohn vondoag tjreit, woascht dü mie dree mol veläje. En hee jintj rüt en hield bettalijch. En de Manna, dee am fausthilde, vespotte en schluage am. En aus see am bedatjt haude, fruage see am en säde: Openboa Profezei, wäa esset de die jeschloage haft? En välet aundre säde see lestalijchet jäajen am. En ausset Dach word, vesaumlde sich de Ellteste vom Voltj, Huagapriesta aus uck de Schreftjeleade, en feade leide am wajch en äarem hüagen Rot; en säde: Wann dü de Jesaulwta Tjristus best, saj et ons. Oba hee säd too ahn: Wann etj et jünt uck saj, enn tjeenem Faul woa jie daut jleewe; oba wann etj froag, enn tjeenem Faul woa jie auntwuade. Oba von nu aun woat de Menschesän sette too Rajchten de Krauft Gottes. Oba daut säde aula: Dü best de Sän Gottes? Oba hee säd too ahn: Jie saje, daut etj et sie. Oba see säde: Waut bruck wie noch fe een Zeijnis? Wie selfst ha daut üt sienem Mül jeheat. En de gaunse Menj von ahn stunde opp, en feade am no Pielatus. Oba see funge aun, am auntokloage, en säde: Wie ha disem jefunge, dee ons Voltj vefeat en hindat, däm Tjeisa Tacks too jäwe, enn däm hee sajcht, daut hee de Jesaulwta, een Tjeenijch es. Oba Pielatus fruach am: Best dü de Tjeenijch de Jude? Oba hee auntwuad am en säd: Dü sajchst et. Oba Pielatus säd too de Huagepriesta en däm Voltj: Etj finj tjeene Schult aun disem Mensch. Oba see stunde doaropp en säde: Oba hee weelt reizt daut Voltj opp, en leaht enn derjch gauns Judäa, aunjefange von Galiläa bott hiahäa. Oba aus Pielatus daut head, fruach hee, auf de Maun een Galiläa es, En aus hee erfoahre haud, daut hee üt de Jäajend Jerejchts Jewault von Heroodes es wea, schetjt hee am no Heroodes, dee selfst uck enn diese Doag enn Jerusalem wea. Oba aus Heroodes Jesus jesenne haud, freid hee sich sea; dan hee wull aul ne länjere Tiet am seene, wiel hee väl von am jeheat haud en hopt, von am irjend een Teatjen, daut hee doone wudd, too seene. Hee fruach am oba met väl Wead; oba hee auntwuad am nijch. De Huagepriesta en de Schreftjeleade stunde oba en kloagde am haftijch aun. Oba uck Heroodes met siene Soldote behaundelde am jerinj, veachte en vespotte am, en hee nehm am een prachtvollet Tjleet omm en schetjt am tridj no Pielatus. Heroodes en Pielatus oba worde aun däm Dach Frind meteenaunda, dan verhäa weare see fiendlijch, sich jäjenäwa. Oba Pielatus, roopt de Huagepriesta en de Bowaschte en daut Voltj toop, en säd too ahn: Jie ha disen Mensch no mie jebrocht, aus eenem dee daut Voltj veleid vefeat, en tjitjt, etj ha am ver jünt unjasocht, en fung enn disem Mensch tjeene Schuld, wua wäajen jie am Aunkloage; Oba uck Heroodes nijch, dan hee schetjt am tridj no ons, en tjitjt, hee haft nuscht jedohne, waut däm Doot weat es. Aulsoo woa etj am ütpitsche strofe, en frielohte. [Hee must ahn oba tom Fast eenen, no äare Jewanheit, loosjäwe.] Oba see schreaje aule toojlitj en säde: Wajch met disem, oba loht ons Barabas frie! Disa wea wäajen een Opprua enne Staut, en Mort em Jefentjniss jeschmäte. Oba wada roopt Pielatus ahn too, wiel hee Jesus frielohte wull. Oba see schreaje doajäjen en säde: Tjriezijcht, tjriezijcht am! Oba hee säd tom dreddemol too ahn: Waut haft disa Beeset jedohne? Etj ha tjeene Doodes Schuld aun am jefunge. Etj woa am ütpitsche en frielohte. Oba see sade am too, en fodade, met lüdem Schriee, daut hee sull jetjriezijcht woare, en äa [en de Huagapriesta] Jeschrejcht sad sich derjch. En Pielatus entschied, daut no äare Fodrung jedohne woat. Oba hee leet däm loos, dee wäajen Opprua en Mort em Jefentjniss jeschmäte wea; den see habe wulle; oba Jesus äwajeef hee äarem Welle. En aus see am wajch leide, jreepe see eenen jewessen Siemoon von Tjiereene, dee vom Feld tjeem, en läde am daut Tjriez opp, omm daut Jesus noh too droage. Oba am foljde eene groote Menj Voltj en Frües, dee sich aune Brost schluage en hielde äwa am. Oba Jesus dreid sich no ahn omm en säd: Dajchta Jerusalems, hielt nijch äwa mie, oba äwa jünt hielt en äwa jüne Tjinja; dan tjitjt, doa kohme Doag, aun de maun saje woat: Seelijch de Fruchtloose en de Mutta - Liew dee nijch jebuare ha, en Broste de nijch Brost jejäwt ha! Dann woare see aunfange, too de Boaj too saje: Fault opp ons! En too de Hoajel: Datjt ons too! Dan wann maun daut aum jreenen Holt deit, waut woat met däm dreajen passeare? Oba doa worde uck aundre han jefeaht, twee Vebräatja, omm met am hanjerejcht too woare. En aus see aun däm Uat jekohme weare, jenant Schädelstäd, doa tjriezijde see am en de Vebräatja, dän eenen too Rajchte, dän aundren too Lintje. Oba Jesus säd: Voda, vejeef ahn, dan see weete nijch waut see doone! Oba see vedeelde siene Tjleeda, en schmeete daut Looss. En daut Voltj stund en tjitjt too, oba uck de Bowaschte spotte en säde: Aundre haft hee jerat; hee rad sich selfst, wann hee de Jesaulwta Tjristus Gottes es, de Uterwälda. Oba uck de Soldote vespotte am, enn däm see no am tjeeme, en brochte am Äditj en säde: Wann dü de Tjeenijch de Jude best, rad die selfst! Oba doa wea äwa am uck eene Äwaschreft [enn grijchesch, latiensch en hebräisch]: Disa es de Tjeenijch de Jude. Oba eena de jehenjta Vebräatja lestad äwa am en säd: Best dü nijch de Jesaulwta? Rad die selfst en ons. Oba de aundra auntwuad en stroft am en säd: Uck dü ferjchst nijch Gott, doa dü enn däm selwsjen Uadeel best? En wie zwoa met rajcht, dan wie tjriee, waut wie jedohne vedeent ha; oba disa haft nuscht Onnrajchtet jedohne. En hee säd: Jesus, jedentj aun mie wann dü enn dien Ritj tjemmst. En hee Jesus säd too am: Woahrhauft, etj saj die: Vondoag woascht dü met mie emm Paradiess senne. En daut wea onnjefäa aul de sasste Stund, en eene Diestaness tjeem äwa daut gaunse Laund botte näajende Stund. No däm de Sonn sich vediestat haud, oba de Väahang em Tempel reet enne Medd entwee. En Jesus roopt met ne lüde Stemm en säd: Voda, enn diene Henj befäl etj mienen Jeist. Oba aus hee daut jesajcht haud, frodmd hee dän Jeist üt storf hee. Oba aus de Hauptmaun sach, waut passead, hee lowd veharlijcht Gott en säd: Wertjlijch, disa Mensch wea jerajcht. En aule Mensche, dee too disem Schauspäl topp jekohme weare, en jeseehne haude, waut passead wea, schluage sich aune Brost, en jinje tridj. Oba aule siene Bekaunde stunde wiet auf, uck de Frües, dee met am von Galiläa jekohme weare, sache dit. En tjitj, een Maun met Nome Joosaf, dee een Rotsharr wea, een gooda en jerajchta Maun, disa haud nijch biejestemmt, enn äarem Beschluss en äare Vehaundlunk, - von Aramatia, eene Jude Staut, - dee opp daut Ritj Gottes lüad; Disa jintj no Pielatus en bedd omm Jesus sien Lief, en aus hee am rauf jenohme haud, wetjeld hee am enn een Liendüak en läd am enn eenem Steen ütjehaktem Grauf, wua noch tjeena jeläaje haud. Daut wea de Dach verrem Saubat, en de Saubat bruak aun. Oba de Frües, de met am üt Galiläa met jekohme weare, betjitjte de Graufkoma en woo sien Lief enenn jelajcht wort. Oba aus see tridj jegohne weare, muake see goot ritjende Eelj en Saulw reed. En däm Saubat rühde see nom Jeboot Jesatz. Oba aum easchten Dach enne Wäatj, tiedijch em Morjegrau, tjeeme see nom Grauf en brochte goot ritjende Eelj, de see reed jemoakt haude. Oba see funge däm Steen vom Grauf wajch jerollt; en aus see enenn jinje, funge see dän Harr Jesus sien Lief nijch. En daut passead, see weare rotlooss doaäwa, tjitj, twee Manna stunde bie ahn enn jlenzende Tjleeda. Oba aus see voll Angst jeworde weare en de Jesejchta botte Ead betjte, säde see too ahn: Waut seatj jie dän Läwendjen bie de Doodje? Hee es nijch hia, sonda hee es oppjestohne. Dentjt doaraun, waut hee too jünt säd, aus hee noch enn Galiläa wea, en säd: Dautet senne mott, daut de Menschesän enne Henj sindja Mensche äwajäwt woat en jetjriezijcht en aum dredden Dach oppstohne woat. En see dochte aun siene Wead; en jinje vom Grauf tridj en see berejchte aul daut de Alw en dän aundren. Oba doa weare Marie Magdaleena en Johana en Marie, Joakopp siene Mutta, en dee aundre met ahn, see säde dit too de Apostel. En äare Wead schiene ahn aus een Mäarche ladjet Jeräd, en see jleewde de Frües nijch. Oba Peeta stund opp en rand nom Grauf, en betjt sich en hee sitt de Liendäatja auleen lidje, en hee jintj wajch, bie sich staund hee äwa daut passeade. En tjitj, twee von ahn jinje aun dän selwja Dach no een Darp, zastijch Stadien von Jerusalem auf, jenant Emaus. En see räde meteenaunda äwa aules daut, waut sich eräjnet haud passeat wea. En daut passead, aus see sich unjahilde en sich beräde, en hee selfst, Jesus, tjeem noda en jintj met ahn; oba äare Uage weare veschlohte, soo daut see am nijch ertjande. Oba hee säd too ahn: Waut send daut fe räd, de jie meteenaunda watjsle biem gohne? En see bleewe trüarijch stohne. Oba eena, met Nome Kleofas auntwuad en säd too am: Wohnst dü auleen, aus een Framda, enn Jerusalem en nijch erfoahre hast, waut hia enne Staut enne latste Doag passeat es? En hee säd too ahn: Waut dan? Oba see säde too am: Daut met Jesus däm Natsareena, dee wea [een Maun] een Profeet, majchtijch em Woatj en Wuat ver Gott en däm gaunsen Voltj; en woo de Huagepriesta en onse Bowaschte am ütjeleewat haude, tom Doodes Uadeel, en am tjriezijchde. Oba wie hopte, daut hee dee es, dee Iesrael erleese wudd. En nijch bloos dit, bie aul däm es vondoag de dredda Dach, aus dit passeat es. Oba uck eenje Frües von ons, ha ons üte fohtinj jebrocht, dee tiedijch zemorjest nom Grauf tjeeme, en haude sien Lief nijch jefunge, see tjeeme en behaupte, daut see uck Jesejchta von Enjel jeseehne haude, dee doa säde, daut hee läwt. En eenje dee met ons send, jinje nom Grauf en funge daut soo, aus de Frües uck jesajcht haude; oba am sache see nijch. En hee säd too ahn: Oo, Onnvestendje en langsom em Hoate, too jleewe aun aulem waut de Profeete jesajcht ha. Must de Jesaulwta Tjristus dit nijch liede en enn siene Harlijchtjeit enngohne? En hee funk aun bie Mooses enn bie aule Profeete, en hee läd ahn üt, waut enn aule Schrefte äwa am jeschräwe es. En see tjeeme noda nom Darp, wua see hanjinje; en hee deed soo, aus wull hee wieda gohne. En see kroagde am en säde: Bliew bie ons, dan daut es jäajen Owent, en de Dach jeit aul toenj. En hee jintj nenn, omm bie ahn too bliewe. En daut passead, no däm, aus hee met ahn aum Desch lag, nehm hee daut Broot en säajend Mohltiet Säajen daut; en hee bruak en jeef ahn daut. Oba äare Uage worde opjemoakt, en see ertjande am; en hee veschwung ver ahn. En see säde toeenaunda: Wea nijch ons Hoat brennend enn ons, aus hee oppem Wajch too ons räd, en aus hee ons de Schrefte openboad? En see stunde enn de selwje Stund opp en jinje tridj no Jerusalem en funge de Alw en dee met ahn vesaumlt, en dee säde: Wertjlijch, es de Harr oppjestohne en hee haft sich Siemoon jewäse. En see vetalde, waut oppem Wajch passeat wea, en woo hee von ahn ertjant word aum Broot bräatje. Oba aus see dit vetalde, tjeem hee enn äare Medd en säd too ahn: Fräd met jünt! Oba see vefeade sich en voll Angst jeworde, meende see, eenen Jeist too seene. En hee säd too ahn: Waut se jie soo derjchenaunda, en wuaromm stiee Bedentje opp enn jüne Hoate? Seeht miene Henj en miene Feet, daut etj daut selfst sie; betaust mie en seeht, dan een Jeist haft nijch Fleesch en Knoakes, aus jie seene, daut etj ha. En aus hee dit jesajcht haud, wees hee ahn de Henj en de Feet. Oba aus see fe Freid en staune noch nijch jleewde, säd hee too ahn: Ha jie hia waut tom äte? Oba see jeewe am een Stetj jebrodnen Fesch [en Honijch]; en hee nehm en aut ver ahn. Oba hee säd too ahn: Dit send miene Wead, de etj too jünt säd, aus etj noch bie jünt wea, daut aules erfellt woat, waut em Jesatz Mooses en de Profeete en Psalme äwa mie jeschräwe steit. Donn muak hee ahn daut Vestendniss op, de Schrefte too vestohne, en hee säd too ahn: Soo es steit jeschräwe, daut de Jesaulwta liede en aum dredden Dach vonne Doodes oppstohne wudd, en vetjindijt woat enn sienem Nome Ommdentje Buesse doone, Betjeare too Vejäwung de Sinde unja aule Veltja, aunjefonge von Jerusalem. Jie send Zeije von disem doa von; en tjitjt, etj schetj mienen Voda sien Vespräatje opp jünt; oba jie blieft enne Staut, bott jie aunjedohne aunjetrocke woare met Krauft von Bowe. Oba hee fead ahn rüt bott jäajen Betanean en hoof siene Henj opp en hee säajend ahn. En daut passead, enn däm hee ahn säajend, jintj hee von ahn en word enopp jehowe enn däm Himmel. En see volle ver am dohl en jinje tridj no Jerusalem met groote Freid; en weare emma aule Tiet em Tempel en bäde lowde, säajende Gott aun. Aum emm Aunfank wea daut Wuat, en daut Wuat wea bie Gott, en daut Wuat wea Gott. Daut wea aum Aunfank bie Gott. Aules es derjch daut selwje derjch am jeworde en ohne daut selwje derjch am es nuscht jeworde, daut jeworde jemoakt es. Enn am wea Läwe, en daut Läwe wea daut Lijcht fe de Mensche. En daut Lijcht schient enne Diestaness, en de Diestaness haft daut nijch bejräpe. Doa wea een Mensch, von Gott jeschetjt, sien Nome wea Jehaun. Disa tjeem toom Zeijnis, omm too zeije vom Lijcht, doamet aule derjch am jleewe. Hee wea nijch daut Lijcht, oba daut hee zeije sull von däm Lijcht. Daut wea daut woahrhauftje Lijcht, daut enne Welt kohme sull, omm aule Mensche too schiene oda aule Mensche emm Lijcht too stale. Hee wea enne Welt, en de Welt wea derjch am jeworde jemoakt; en de Welt tjannd am nijch. Hee tjeem enn daut Sienje Eajne, en de Sienje Eajne neeme am nijch aun; oba aul dee am aunnehme, dän jeef hee daut Racht dee Macht, Tjinja Gottes too woare, dee aun sien Nome jleewe, dee nijch üt Bloot, uck nijch ütem fleeschlijchem Velange, uck nijch ütem Maun sienen Welle, oba üt Gott jebuare send. En daut Wuat word Fleesch en wohnd unja ons, en wie ha siene Harlijchtjeit jeseehne, eene Harlijchtjeit aus eenen Eenjebuarnen vom Voda, voll Jnod en Woahrheit. Jehaun zeijt von am en roopt en säd: Disa wäa daut, von däm etj säd: Dee no mie tjeemt es ver mie, dan hee wea ver mie oda eea aus etj dan üt siene Vollmoht ha wie aul jetjräaje, en zwoa Jnod omm Jnod. Dan daut Jesatz word derjch Mooses jejäft; de Jnod en de Woahrheit es derjch Jesus Tjristus jeworde. Tjeena haft niemols Gott jeseehne; oba de eenjebuarna Sän, dee emm Voda siene Schoot es, dee haft am kuntboa jemoakt. En dit es Jehaun sien Zeijniss, aus de Jude üt Jerusalem Priesta en Leewiete schetjte, doamet see am froage sulle: Wäa best dü? En hee betjannd en vestreet daut nijch, en hee betjannd: Etj sie nijch de Tjristus. En see fruage am: Wäa dan? Best dü Elia? En hee säd: Etj sie daut nijch. Best dü de Profeet? En hee auntwuad: Nä. See säde donn too am: Wäa best dü? Omm daut wie Auntwuat jäwe dän, dee ons jeschetjt ha; waut sajchst dü von die selfst? Hee säd: Etj sie dee „Eenem Roopenda siene Stemm enne Wieste: Moakt dän Harr sien Wajch jlitj". {Mat.1,20} soo aus de Profeet Jesaja jesajcht haud. {Jes.40,3} En see weare jeschetjt vonne Farisäa. En see fruage am en säde too am: Wuaromm deepst taufst dü dan, wann dü nijch Tjristus best, uck nijch Elia, uck nijch de Profeet? Jehaun auntwuad ahn en säd: Etj deep met emm Wota; oba mank jünt steit eena däm jie nijch tjanne, dee no mie Kohmenda, däm etj nijch weat sie, am de Reemes aun siene Schooh too leese. Dit passead enn Betabara Betanean, jantsied vom Jordan, wua Jehaun deepe deed. Aum näajchsten Dach sach hee Jehaun Jesus no sich kohme en säd: Tjitjt, daut Laum Gottes, daut de Sinde de Welt wajch nehmt. Disa esset, von däm etj säd: No mie tjeemt een Maun, dee ver mie es, dan hee wea ver mie. oda eea aus etj En etj tjannd am nijch, oba omm daut hee enn Iesrael mucht openboa woare, doaromm sie etj jekohme, met Wota too deepe. En Jehaun zeijd en säd: Etj sach dän Jeist aus ne Düw ütem Himmel rauf kohme, en hee bleef opp am. En etj tjannd am nijch, oba dee mie jeschetjt haft, met emm Wota too deepe, dee säd too mie: Opp wäm dü seene woascht dän Jeist erauf kohme en opp am bliewe, dee esset, dee met heiljen Jeist deepe woat. En etj ha jeseehne en ha bezeijt, daut disa de Sän Gottes es. Aum näajchsten Dach stund wada Jehaun en twee von siene Jinja, en aus hee hantjitjt no Jesus, dee doa vebie jintj, säd hee: Tjitjt, daut Laum Gottes! En daut heade dee twee Jinja am räde, en jinje Jesus hinjaraun. Oba Jesus dreid sich omm en sach dee hinjaraun kohme en säd too ahn: Waut seatj jie? See oba säde too am: Rabi Meista, Leahra woa wonst dü? Hee säd too ahn: Kohmt enn tjitjt seeht! See tjeime en sache, woa hee sich opphelt, en bleewe janem Dach bie am. Daut wea omm Klok tien. Aundreas, Siemoon Peeta sien Brooda, wea eena von dee beid, dee daut von Jehaun jeheat haude en am hinjaraun jegohne weare. Disa funk eascht sien eajnen Brooda Siemoon en säd too am: Wie ha dän Mesias jefunge. daut vedollmatscht es: Tjristus oda Jesaulwta En hee brocht am no Jesus. Jesus tjitjt am aun en säd: Dü best Siemoon, Joona sien Sän; dü woascht Kefas heete daut vedollmatscht woat: Steen. Aum näajchsten Dach wull hee Jesus no Galiläa gohne, en hee finjt Filip; en Jesus säd too am: Folj mie no. Filip oba wea von Betseeda, üt de Staut von wua Aundreas en Peeta weare. Filip finjt Natanael en säd too am: Wie ha dän jefunge, von däm Mooses en däm Jesatz en de Profeete jeschräwe ha, Jesus, däm Joosef sien Sän, däm von Natsaret. En Natanael säd too am: Kaun üt Natsaret irjent waut Goodet kohme senne? Filip säd too am: Kohm en seeh. Jesus sach Natanael no sich kohme en säd von am: Tjitj, woahrhauftijch enn Iesraelit, enn däm tjeen Faulsch es. Natanael säd too am: Wuahäa tjannst dü mie? Jesus auntwuad en säd too am: Eea Filip die roopt, aus dü unja dän Fiejeboom weascht sach etj die. Natanael auntwuad en säd too am: Rabi, dü best de Sän Gottes, dü best de Tjeenijch Iesrael. Jesus auntwuad en säd too am: Wiel etj too die säd: Etj sach die unjrem Fiejeboom, jleefst dü? Dü woascht Jratret aus dit seene. En hee säd too am: Woahrhauft, Woahrhauft, saj etj jünt, [von nu aun] woa jie däm Himmel op seene en de Enjel Gottes enopp en erauf stiee foahre opp dän Menschesän. Aum dredden Dach wea enne Tjast enn Kana enn Galiläa; en Jesus siene Mutta wea uck doa. Doa weare oba uck Jesus met siene Jinja too Tjast ennjelode. En aus doa de Wien ütjegohne wea, säd Jesus siene Mutta too am: Dee ha tjeinen Wien. Jesus säd too äa: Waut ha etj met die too doone, Frü? Miene Stund es noch nijch jekohme. Siene Mutta sajcht too de Deena: Wautemma hee jünt sajcht daut doot. Doa weare oba sass steenane Wotakrucke oppjestalt, no de Judesche reinjunks sitte, wua von eene jiedre twee oda dree Moot enenn kunne. Jesus säd too ahn: Fellt de Krucke met Wota. En see fellde dee bott boowe. En hee säd too ahn: Nu schapt enn brinjt daut däm Fastmeista. En see brochte deede daut. Aus oba de Fastmeista daut Wota jeschmatjt haud, daut Wien jeworde wea, (en hee wisst nijch, wua häa dee wea es, de Deena oba, dee daut Wota jeschapt haude, wisste daut), roopt de Fastmeista dän Briegaum En säd too am: Aulemaun sat eascht däm gooden Wien väa, en wann see bedrunke jeworde send, eascht dan dän biljen; dü hast dän gooden Wien bott nu oppbewoat. Dit wea de Aunfank von Wundateatjen de Jesus muak enn Kana enn Galiläa en openboad siene Harlijchtjeit, en siene Jinja jleewde aun am. No däm jintj hee rauf no Kapernaum, hee en siene Mutta en siene Breeda en siene Jinja, en doa bleewe see een poa weinje Doag. En de Jude äa Passafast wea dijchtbie, en Jesus jintj nopp no Jerusalem. En hee funk emm Tempel {Mat.4,5} de Osse en Schop en Düwe vekoffte, uck de Jeldwatjsla doa sette. En hee muak eene Pitsch von Strenj en juag dee aule ütem Tempel rüt, soo aus de Schop en uck de Osse; en daut Jeld de Watjsla sched hee üt, en schmeet äare Desche omm; en too de Düwehändla säd hee: Nämt dise von hia wajch, moakt nijch mien Voda sien Hüs too een Haundelshus. Siene Jinja oba dochte doaraun, daut jeschräwe steit: „Dee leef omm dien Hüs haft mie vetäajt". {Ps.69.10} De Jude auntwuade en säde too am: Waut fe een Teatjen wiest dü ons, daut dü diese Dinje deist? Jesus auntwuad en säd too ahn: Bräatjt disem Tempel dohl auf, en enn dree Doag woa etj däm oppbuhe. Doa säde de Jude: Sassenveatijch Joa word aun disem Tempel jebut, en dü wellst däm enn dree Doag oppbuhe? Hee oba räd von sien Lief aus een Tempel. Aus hee donn ütem Doot oppjestohne wea, dochte siene Jinja doaraun, daut hee dit jesajcht haud, en see jleewde de Schreft en däm Wuat, daut Jesus jesajcht haud. Oba aus hee enn Jerusalem wea, oppem Passafast, jleewde väle aun sienen Nome, aus see siene Teatjen sache, dee hee deed. Oba Jesus selfst vetrüad sich ahn nijch aun, wiels hee aula tjannd en nijch needijch haud, daut irjentwäa Zeijniss von däm Mensch jeef; dän hee wisst selfst, waut emm Mensch wea. Doa wea oba een Mensch üt de Farisäa, sien Nome wea Nikodeemus, een Bowaschta vonne Jude. Disa tjeem no am Jesus enne Nacht en säd too am: Rabi, wie weete, daut dü een Leahra best, von Gott jekohme, dan tjeena kaun dise Teatjens doone, dee dü deist, daut es dan Gott met am. Jesus auntwuad en säd too am: Woahrhauft, woahrhauft, saj etj die: Daut es dan, wäa nijch vom nieem jebuare von Bowe - wadajebuare woat, soo kaun hee daut Ritj Gottes nijch seene. Nikodeemus säd too am: Woo kaun en Mensch jebuare woare, wann hee oolt es? Kaun hee tom tweede mol emm Muttalief enenn gohne en jebuare woare? Jesus auntwuad: Woahrhauft, woahrhauft, saj etj die: Daut es dan, wäa nijch üt Wota en Jeist jebuare woat, soo kaun hee nijch enn daut Ritj Gottes ennen kohme. Waut ütem Fleesch jebuare es, es Fleesch, en waut ütem Jeist jebuare es, es Jeist. Wunda die nijch, daut etj die saj: Jie motte vom nieem bowe jebuare woare. De Wint blost, wua hee well, en dü heascht sien rüzhe, oba dü weetst nijch, wua häa hee tjeemt, en wua han hee jeit, soo es jiedra, dee ütem Jeist jebuare es. Nikodeemus auntwuad en säd too am: Woo kaun soowaut passeare? Jesus auntwuad en säd too am: Dü best de Leahra enn Iesrael en weetst dit nijch? Woahrhauft, woahrhauft, saj etj die: Wie räde, waut wie weete, en zeije, waut wie jeseehne ha, en ons Zeijniss nehm jie nijch aun. Wann etj jünt daut Irdische jesajcht ha, en jie jleewe nijch, woo woa jie jleewe, wann etj jünt vom Himmlische saje woa? En tjeena es nopp jestäje enn dän Himmel, aus bloos dee ütem Himmel raufjestäaje es, de Menschesän, dee emm Himmel es. En soo aus Mooses enne Wieste de Schlang nehejcht hoof, soo mott de Menschesän nehejcht jehowe woare, omm daut jiedra, dee aun am jleewt, [nijch veloare gohne, oba] eewijet Läwe ha. Dan soo haft Gott de Welt jeleewt, daut hee sienen eenjebuarnen Sän jeef, omm daut jiedra aula, dee aun am jleewt, nijch veloare jeit, oba eewijet Läwe haft. Dan Gott haft sienen Sän nijch enn de Welt jeschetjt, omm daut hee de Welt rejchte saul, oba daut de Welt derjch am jerad woat. Wäa aun am jleeft, woat nijch jerejcht, wäa oba nijch jleeft, es aul jerejcht, wiel hee nijch jejleewt haft aum Nome däm eenjebuarnen Sän Gottes. Dit oba es daut Jerejcht, daut et Lijcht enne Welt jekohme es, en de Mensche habe de Diestaness mea jeleewt aus daut Lijcht, dan äare Woatje weare beese. Dan jiedra, de Beeset deit, hausst daut Lijcht en tjeemt nijch tom Lijcht, omm daut siene Woatje nijch bloossjestalt verndach woare. Oba wäa de Woahrheit deit, tjeemt nom Lijcht, omm daut siene Woatje openboa woare, daut dee enn Gott jedohne send. No däm tjeem Jesus en siene Jinja emm judeschen Laund, en doa bleef hee met ahn en deept. Oba uck Jehaun deept enn Änoon, bie Salim, wiel doa väl Wota wea, en dee Mensche tjeeme doahan en see worde jedeept. Dan Jehaun wea noch nijch emm Jefentjniss jeschmäte. Doa gaufet eene stried Froag unja Jehaun siene Jinja met eenem Jud äwa de Reinjunk. En see tjeeme no Jehaun en säde too am: Rabi, dee aun jantsied Jordan bie die wea, däm dü Zeijniss jeefst, tjitj, dee deept, en aula kohme no am. Jehaun auntwuad en säd: Een Mensch kaun nuscht tjrieje, aussa daut woat am vom Himmel jejäft woat. Jie selfst jäwe mie Zeijniss, daut etj säd: Etj sie nijch de Tjristus, oba daut etj ver am jeschetjt sie. Dee de Brüt haft, es de Briegaum; oba däm Briegaum sien Frint, dee doa steit en am heat, es sea frooh äwa däm Briegaum siene Stemm; dise miene Freid es erfellt. Hee mott wausse toonäme, etj oba mott aufnäme. Dee von bowe tjeemt, es äwa aulem; dee vonne Ead es, es vonne Ead en räd vonne Ead. Dee vom ütem Himmel tjeemt, es äwa aule(m), [en] waut hee jeseehne en jeheat haft, daut bezeijt hee, enn sien Zeijniss nehmt tjeina aun. Wea sien Zeijniss aunnämt aunjenohme haft, haft bestädijcht, daut Gott woahrhauftijch es. Dan dee, däm Gott jeschetjt haft, räd de Wead Gottes, dan Gott jeeft dän Jeist nijch nom Moot. De Voda es däm Sän goot en haft aules enn siene Haunt jejäft. Wäa aun dän Sän jleeft, haft eewijet Läwe; wäa oba dän Sän nijch jleeft nijch horjcht, woat daut Läwe nijch seene, de Oaja Wutt Gottes blieft opp am. Aus nu de Harr daut ertjand, daut de Farisäa jeheat haude, daut Jesus mea Jinja muuk en deept aus Jehaun (wiel Jesus selfst nijch deept, oba siene Jinja), veleet hee Judäa en jintj wada no Galiläa. Hee must oba derjch Samaria reise. Hee tjeem enn eene Staut Samarias, jenant Siekar, dijchtbie biem Laund, daut Joakopp sienem Sän Joosaf jeef. Doa wea oba eene Tjwal Borm Joakopps. Jesus wea meed von de Reis, sad sich aum Borm dohl. Daut wea omm Klok sass. Doa tjeem eene Frü von Samaria, Wota too schape. Jesus säd too äa: Jeef mie too drintje. (Dan siene Jinja weare enne Staut jegohne, omm Äte too tjeepe). De samarietische Frü säd donn too am: Woosoo beddst dü, dee dü een Jud best, von mie too drintje, doa etj eene samarietische Frü sie? (Dan de Jude ha nuscht too doone met de Samarieta). Jesus auntwuad en säd too äa: Wann dü de Gottesgow tjanne kunnst, en wäa daut es, dee too die sajcht: Jeef mie too drintje, soo wuscht dü am jebedd habe, en hee haud die läwendjet Wota jejäft. De Frü säd too am: Harr, dü hast tjein Jefäss tom schape, en de Borm es deep; von wua hast dü dan daut läwendje Wota? Dü best doch nijch jrata aus ons Voda Joakopp, de ons däm Borm jeef, en hee selfst drunk doarut en siene Säns en sien Fee? Jesus auntwuad en säd too äa: Jiedren, dee von disem Wota drintjt, woat wada darschte; oba wäaemma von disem Wota drintje waut, daut etj am jäwe woa, däm woat nijch darschte enn Eewijchtjeit; oba daut Wota, daut etj am jäwe woa, woat en am eene Wota Tjwal woare, daut emm eewije Läwe tjwalt. De Frü sajcht too am: Harr, jeef mie dit Wota, doamet mie nijch darschtat en etj nijch hiahäa kohme mott, omm too schape. Jesus säd too äa: Goh han, roop dien Maun en kohm hiahäa. De Frü auntwuad en säd: Etj ha tjeen Maun. Jesus säd too äa: Dü hast Rajcht jesajcht: Etj ha tjeen Maun; dan fief Manna hast dü jehaut, en dee, dän dü nu hast, es nijch dien Maun; enn däm hast dü de Woahrheit jesajcht. De Frü säd too am: Harr, etj seeh, daut dü een Profeet best. Onse Vodasch habe opp disem Boajch aunjebät, en jie saje, daut enn Jerusalem de Plautz es, wua maun aunbäde mott. Jesus säd too äa: Frü, jleew mie, daut tjeemt de Stund, doa jie noch opp disem Boajch, noch enn Jerusalem däm Voda woare aunbäde. Jie bäde aun en weete tjanne nijch, waut; wie bäde aun en weete tjanne, waut, dan daut Heil es vonne Jude. Oba doa tjeemt de Stund en es nu, wann dee woahrhauftje Aunbäda däm Voda emm Jeist en Woahrheit woare aunbäde; dan uck de Voda seatjt soone aus siene Aunbäda. Gott es een Jeist, en dee am aunbäde, motte emm Jeist en Woahrheit aunbäde. De Frü sajcht too am: Etj weet, daut de Mesias tjeemt, dee doa Tjristus jenant woat; wann dee tjeemt, woat hee ons aules dietlijch moake. Jesus säd too äa: Etj sie dee, dee met die räd. En doaräwa tjeeme siene Jinja en vewundade sich, daut hee met eene Frü räd. Doch säd tjeena: Waut seatjst dü? Oda: Waut rädst dü met äa? De Frü leet äare Wotakruck stohne en jintj wajch enne Staut en säd too de Lied Mensche: Kohmt, seeht eenen Maun Mensch, dee mie aules jesajcht haft, waut etj jemools jedohne ha; es disa fleijcht de Tjristus? See jinje üte Staut erüt en tjeeme no am. Enntweschen oba bedde am siene Jinja enn säde: Rabi, at. Oba hee säd too ahn: Etj ha eene Mohltiet too äte, dee jie nijch tjanne. Donn säde de Jinja too eenaunda: Haft am irjentwäa too äte jebrocht? Jesus säd too ahn: Miene Mohltiet es, daut etj däm sien Welle doo, dee mie jeschetjt haft, en sien Woatj vollbrinje tooenj brinj. Saj jie nijch: Doa send noch veea Moonat, en de Eifst tjeemt? Tjitj, etj saj jünt: Häwt jüne Uage opp en tjitjt de Koagel aun, dan dee send aul witt Riep too Arnte. Dee doa arnte deit, tjrijcht Loon, en saumelt Frucht toom eewijen Läwe, omm daut beid, dee doa seit en dee doa arntet, toojlitj sich freie. Dan hia es de Spruch woa: Een aundra es daut, de doa seit, en een aundra, de doa arntet. Etj ha jünt jeschetjt, too arnte, wuaraun jie nijch jeoabeit ha; aundre ha jeoabeit, en jie send enn äare Oabeit ennjestäaje. Oba üt jane Staut jleewde väl von de Samarieta aun am omm de Frü äare Wead, dee doa zeijd: Hee haft mie aules jesajcht, waut etj jedohne ha. Aus donn de Samarieta no am tjeeme, bedde see am, bie ahn too bliewe; en hee bleef doa twee Doag. En noch väl mea jleewde aun am wäajen siene Wead; en see säde too de Frü: Wie jleewe nijch mea wäajen diene räd, dan wie selfst habe jeheat en weete, daut disa woahrhauft de Heilaunt de Welt es. Oba omm twee Doag jintj hee von doa wajch no Galiläa; Dan Jesus selfst bezeijd, daut een Profeet emm eajnen Vodalaund Vodastaut tjeene Ea haft. Aus hee donn no Galiläa tjeim, nauhme de Galiläa am opp, doa see aules jeseehne haude, waut hee enn Jerusalem oppem Fast jedohne haud; uck see tjeime toom Fast. Hee tjeem donn wada no Kana enn Galiläa, wua hee daut Wota too Wien jemoakt haud. En doa wea een tjeenijs Beaumta, däm sien Sän wea Krank, enn Kapernaum. Aus disa jeheat haud, daut Jesus von Judäa no Galiläa jekohme wea, jintj hee no am han en bedd am, daut hee doch rauftjeim, omm sienen Sän too heele; dan dee lach aum Stoawe. Donn säd Jesus too am: Wann jie nijch Teatjens en Wunda seene, soo woa jie nijch jleewe. De tjeenijs Beaumta säd too am: Harr, kohm rauf, eea mien Tjint stoawt! Jesus sajcht too am: Goh han, dien Sän läft. De Maun Mensch jleewd aun daut Wuat, daut Jesus too am säd, en jintj han tridj. Oba aus hee tridj jintj oppem Tridjwajch wea, tjeeme siene Tjnajchts en säde, daut sien Sän läft. Donn fruach hee ahn omm woone Stund, wanea daut met am wea bäta jeworde; en see säde too am: Jistre omm Klok säwen veleet am daut Feeba. Donn ertjand de Voda, dautet enn de Stund wea, aus Jesus too am säd: Dien Sän läft. En hee jleewd, hee en sien gaunset Hüs Famielje. Dit deed Jesus wada aus daut tweede Teatjen, aus hee üt Judäa no Galiläa jekohme wea. No däm wea de Jude äa Fast, en Jesus jintj nopp no Jerusalem. Doa es oba enn Jerusalem bie de Schopspuat een Wota Drentj, Feschditj, dee enn Hebräisch Betesda jenant woat es, de fief jedatjte Rüms haft. Enn däm väl Kranke lage, Blinje, Lomme, Schwacke Jelämde, [dee doa lüade dautet Wota sich bewäaje sull. Dan too jewesse Tiet steajch een Enjel emm Wota enenn en bewäajd daut Wota. Wäa dan no däm daut Wota sich bewäajcht haud, doa aus easchta nenn steajch, word jesunt, met waut verre Krankheit hee uck befoole wea.] Doa wea oba een jewessa Mensch, dee achtendartijch Joa met siene Krankheit befoole wea. Aus Jesus disem doa lidje sach en wisst, dautet aul lange Tiet met am soo wea, sajcht hee too am: West dü jesunt woare? De Kranke auntwuad am: Harr, etj hab tjeenen Mensch, daut hee mie, wann daut Wota bewäajcht woat, mie emm Wota enenn halpt droagt; oba wann etj kohm, stijcht een aundra ver mie enenn. Jesus säd too am: Stoh opp, nehm dien Bad en goh! En soo boold wea de Mensch jesunt en nehm sien Bad en jintj. Daut wea oba aun däm Dach Saubat. Donn säde de Jude too däm Jeheelden: Doot es de Saubat, daut es die nijch erlaubt, daut Bad too droage. Hee auntwuad ahn: Dee mie jesunt muak, dee säd too mie: Nehm dien Bad opp en goh. [Donn] fruage sie am: Wäa es de Mensch, dee too die säd: Nehm [dien Bad] opp en goh? Oba de Jeheelda wisst nijch, wäa daut wea; dan Jesus wea heemlijch wajch jegohne, wiel aun däm Plautz väl Mensche weare. Nohäa funk Jesus am emm Tempel, en hee säd too am: Tjitj, dü best jesunt jeworde; dan sindij nijch mea, omm daut die nuscht Oajaret passeat. De Mensch jintj han en säd too de Jude, dautet Jesus es wea, dee am jesunt jemoakt haud. En doawäajen vefolje de Jude Jesus [en sochte am ommtobrinje], wiel hee dit aum Saubat deed. Jesus oba auntwuad ahn: Mien Voda wirtjt beet nü, en etj wirtj uck. Doaromm sochte de Jude noch mea, am doottomoake, daut hee nijch bloos dän Saubat jebroake haud, sonda uck Gott sien eajna Voda nant, en sich selfst Gott jlitjmoakt. Doa auntwuad Jesus en säd too ahn: Woahrhauft, woahrhauft, saj etj jünt: De Sän kaun nuscht von sich selfst doone, büta, waut hee däm Voda doone sitt. Dan wautemma hee deit, kratjt soo deit uck de Sän daut. Dan de Voda es däm Sän goot en wiest am aules, waut hee selfst deit, en hee woat am jratre Woatje aus dise wiese, daut jie jünt vewundre woare. Dan soo aus de Voda de Doodes oppwatjt en dän läwendijch moakt, soo moakt uck de Sän läwendijch, wäm hee well. Dan de Voda rejcht uck tjeenem, oba daut gaunse Jerejcht haft hee däm Sän äwajäft, omm daut aule dän Sän eare, soo aus see däm Voda eare. Wäa dän Sän nijch eat, eat nijch dän Voda, dee am jeschetjt haft. Woahrhauft, woahrhauft, saj etj jünt, Wäa mien Wuat heat en däm jleeft, dee mie jeschetjt haft, haft eewijet Läwe en tjeemt nijch emm Jerejcht, oba hee es ütem Doot enn daut Läwe äwajegohne. Woahrhauft, woahrhauft, saj etj jünt, de Stund tjeemt en es nu aul, doa de Doodes däm Sän Gottes siene Stemm heare woare, en dee de jeheat ha, woare läwe. Dan soo aus de Voda läwe en sich selfst haft, kratjt soo haft hee uck däm Sän daut jejäft, Läwe too habe en sich selfst, en hee haft am Vollmacht jejäft, uck Jerejcht too hoole, wiel hee de Menschesän es. Wundat jünt doa äwa nijch, dan daut tjeemt de Stund, enn dee aula, dee enne Jräwa send, siene Stemm heare, en see woare rütgohne, dee daut Goode jedohne habe, stohne opp tom Läwe, dee oba daut Beese jedohne habe, stohne opp tom Jerejcht. Etj kaun nuscht von mie selfst doone; soo aus etj hea, rejcht etj, en mien Jerejcht es rajcht, dan etj seatj nijch mienen Welle, oba däm sien Welle, dee mie jeschetjt haft. Wann etj von mie selfst zeije, dan es mien Zeijniss nijch woa. Een aundra esset, dee von mie zeijt, en etj weet, daut et Zeijniss woa es, daut hee von mie zeijt. Jie schetjte no Jehaun, en hee haft von de Woahrheit Zeijniss jejäft. Oba etj nehm nijch Zeijniss von Mensche, oba dit saj etj, omm daut jie jerat woare. Jana wea de Laump dee doa brennd en schiend; oba jie wulle eene Tiet enn sienem Lijcht frooh senne. Oba etj ha daut Zeijniss, daut jrata es aus daut Jehaun haud; dan de Woatje, de de Voda mie jejäft haft, omm daut etj dee vollbrinje, selfst de Woatje, dee etj doo, dee zeije von mie, daut de Voda mie jeschetjt haft. En de Voda, dee mie jeschetjt haft, hee selfst haft Zeijniss von mie jejäft. Jie habe niemols siene Stemm jeheat, noch siene Jestault jeseehne, en sien Wuat blift nijch enn jünt; dän hee jeschetjt haft, aun däm jleew jie nijch. Jie forscht enn de Schrefte, dan jie meene, enn ahn eewijet Läwe too ha, en see send, dee von mie zeije, en jie welle nijch no mie kohme, omm daut jie Läwe habe tjenne. Etj nehm nijch Ea von Mensche; oba etj tjann jünt, daut jie de Leew Gottes nijch en jünt ha. Etj sie enn mienem Voda sienen Nome jekohme, en jie näme mie nijch opp; wann een aundra enn sien eajnen Nome tjeemt, däm woa jie oppnehme. Woo tje jie jleewe, dee jie Ea eena vom aundren näme en de Ea, dee von Gott oleen es, seatj jie nijch? Dentjt nijch, daut etj jünt biem Voda vekloage woa; doa es eena, dee jünt vekloagt, Mooses, opp däm jie jüne Hopninj jesat ha. Dan wann jie Mooses jleewde, soo wudd jie mie jleewe, dan hee haft von mia jeschräwe. Oba wann jie siene Schrefte nijch jleewe, woo woa jie miene Wead jleewe? No däm jintj Jesus wajch no de aundre Sied vom galiläaschen Mäa, oda von Tiberias; en daut tjeem am väl Voltj hinjaraun, wiel see de Wunda Teatjens sache, dee hee aun de Kranke deed. Oba Jesus jintj enopp oppem Boajch en sad sich doa met siene Jinja dohl. Daut wea oba daut Passafast dijcht bie, de Jude äa Fast. Aus Jesus de Uage opphoow en sach, daut väl Mensche no am tjeeme, säd hee too Filip: Wua tjä wie Broot tjeepe, omm daut dise äte tjenne? Dit säd hee oba, omm am too veseatje; dan hee selfst wisst, waut hee doone wull. Filip auntwuad am: Fe tweehundat Dinoa Broot rätje fe ahn nijch too, omm daut een jiedra enn bät tjrijcht. Eena von siene Jinja, Aundreas, Siemoon Peeta sien Brooda, säd too am: Hia es een tjlina Jung, dee haft fief Joaschtebrood en twee Fesch; oba waut es daut fe soo väl? Jesus säd: Loht de Mensche sich dohlsatte. Oba doa wea väl Grauss opp de Städ. Doa sade sich de Manna, onnjefäa fiefdusent. Oba Jesus nauhm de Brood, en aus hee jedankt haud, deeld hee daut ahn üt, dee doa saute; soo uck de Fesch, soofäl aus see wulle. Aus see oba saut weare, säd hee too siene Jinja: Saumelt dee äwajebläwne Brocke, daut nuscht ommtjemt schlajcht woat. Donn saumelde see twalf Haunttjarw met Brocke von dee fief Joaschtebrood, von dän, de doa jejäte haude, äwableewe. Aus de Mensche daut Wunda sache, daut Jesus deed, säde see: Disa es Woahrhauft de Profeet, dee enne Welt kohme sull. Doa Jesus ertjand, daut see kohme en am jriepe wulle, omm daut see am tom Tjeenijch muake, veschwinjt hee wada, auleen oppem Boajch. Oba ausset Owent jeworde wea, jinje siene Jinja rauf nom Mäa, en see steaje enn daut Schepp, en fuahre äwa daut Mäa no Kapernaum. En daut wea aul diesta jeworde, en Jesus wea noch nijch no ahn jekohme; en daut Mäa word orühijch, enn däm een stoatja Wint blosd. Aus see onnjefäa fiefentwintijch oda dartijch Stadien veea oda fief Kilomeeta jeroodelt haude, sache see Jesus oppem See gohne en noda nom Schepp kohme, en see ängste sich. Oba hee säd too ahn: Etj sie daut, ängst jünt nijch! See wulle am emm Schepp nehme, en platzlijch wea daut Schepp aum Laund, wua see hanfuahre. Aum näajchsten Dach, aus daut Voltj, daut aun de aundre Sied vom Mäa stund, sache daut doa tjeen aundret Schepp wea, aus blooss jant, enn däm siene Jinja jestäje weare, en daut Jesus nijch met siene Jinja emm Schepp jestäje wea, oba siene Jinja auleen wajch jefoahre weare (doa tjeime oba aundre Schäp von Tiberias, dijchtbie aun däm Plautz, wua see daut Broot jejäte haude, no däm de Harr jedankt haud), aus daut Voltj sach, daut Jesus nijch doa es, siene Jinja uck nijch, stäaje see en de Schäp en tjeime no Kapernaum en sochte Jesus. En aus see am aune aundre Sied vom Mäa jefunge haude, säde see too am: Rabi, wanea best dü hiahäa jekohme? Jesus auntwuad ahn en säd: Woahrhauft, woahrhauft, saj etj jünt: Jie seatje mie nijch wiel jie Wunda Teatjens sache, oba wiel jie von de Broote jejäte habe en saut worde. Oabeit nijch fe daut Äte, daut vejentjlijch es, oba fe daut Äte, daut doa emm eewije Läwe blift, daut de Mensche Sän jünt jäwe woat; dan däm haft Gott de Voda bestädijcht. Donn säde see too am: Waut säl wie doone, omm de Woatje Gottes too wirtje? Jesus auntwuad en säd too ahn: Dit es daut Woatj Gottes, daut jie aun däm jleewe, däm hee jeschetjt haft. Donn säde see too am: Waut deist dü fe een Wunda, omm daut wie seene tjenne en die jleewe? Waut wirtjst dü? Onse Vodasch aute daut Mana enne Wieste, soo aus jeschräwe steit: Broot ütem Himmel jeef hee ahn too äte. {Neh.9,15} Donn säd Jesus too ahn: Woahrhauft, woahrhauft, saj etj jünt: Nijch Mooses jeef jünt daut Broot vom Himmel, oba mien Voda jäft jünt daut woahrhauftje Broot ütem Himmel. Dan daut Broot Gottes es dee, dee ütem Himmel erauf tjeemt en de Welt daut Läwe jeeft. Donn säde see too am: Harr, jeef ons jiedatiet dit Broot. Oba Jesus säd too ahn: Etj sie daut Läwensbroot: Wäa no mie tjeemt, woat nijch hungre, en wäa aun mie jleeft, woat niemols mea darschte. Oba etj ha jünt daut jesajcht, daut jie mie uck jeseehne ha en doch nijch jleewe. Aules, waut mie de Voda jeeft, woat no mie kohme, en wäa no mie tjeemt, däm woa etj nijch erüt steete; dan etj sie vom Himmel erauf jekohme, nijch omm mienen Welle too doone, oba däm sien Welle, dee mie jeschetjt haft. Dit es oba däm sien Welle, dee mie jeschetjt haft, daut etj von aul däm, waut hee mie jejäft haft, nuscht velea, oba daut etj dee aum latsten Dach oppwatj. Dan dit es mien Voda sien Welle, daut jiedra, dee däm Sän sitt en aun am jleeft, daut eewije Läwe haft; en etj woa am aum latsen Dach oppwatje. Donn murrde de Jude äwa am, wiel hee säd: Etj sie daut Broot, daut vom Himmel rauf jekohme es; en see säde: Es disa nijch Jesus, Joosaf sien Sän, däm sien Voda en Mutta wie tjanne? Woo sajcht dan disa: Etj sie vom Himmel rauf jekohme? Doa auntwuad Jesus en säd too ahn: Murrt nijch unjaenaunda. Tjeena kaun no mie kohme, buta, daut de Voda, dee mie jeschetjt haft, am tratjt; en etj woa am aum latsten Dach oppwatje. Daut steit enne Profeete jeschräwe: „En see woare aula von Gott jeleat senne“. {Jes.54,13} Een jiedra, dee von Voda jeheat en jeleat haft, tjeemt no mie. Nijch daut irjentwea däm Voda jeseehne haft, buta däm, dee von Gott es, dee haft däm Voda jeseehne. Woahrhauft, woahrhauft, saj etj jünt: Wäa [aun mie] jleeft, haft eewijet Läwe. Etj sie daut Läwensbroot. jüne Vodasch ha Mana enne Wieste jejäte en send jestorwe. Dit es daut Broot, daut vom Himmel rauf tjeemt, omm daut maun doavon at en nijch stoawt. Etj sie daut läwendje Broot, daut ütem Himmel rauf jekohme es; wann wäa von disem Broot at, soo woat hee enn Eewijchtjeit läwe. Oba daut Broot, daut etj jäwe woa, es mien Fleesch, daut etj jäwe woa fe daut Läwe de Welt oda omm daut de Welt läwe kaun. De Jude streede sich unjaenaunda en säde: Woo kaun disa ons sien Fleesch too äte jäwe? Donn säd Jesus too ahn: Woahrhauft, woahrhauft, etj saj jünt: Wann jie nijch dän Menschesän sien Fleesch äte en sien Bloot drintje, jejäte, jedrunke ha soo ha jie tjein Läwe en jünt selfst. Wäa mien Fleesch at en mien Bloot drintjt, haft eewijet Läwe, en etj woa am aum latzten Dach oppwatje; dan mien Fleesch es daut rejchtje woarhauftje äte, en mien Bloot es woahrhauftja Drunk. Wäa mien Fleesch at en mien Bloot drintjt, blift enn mie en etj enn am. Soo aus de läwendje Voda mie jeschetjt haft en etj läw derjch wäajen däm Voda, soo uck, wäa mie at, woat uck derjch mie läwe. Dit es daut Broot, daut ütem Himmel rauf jekohme es. Nijch soo aus de Vodasch aute en storwe; wäa dit Broot at, dee woat läwe enn Eewijchtjeit. Dit säd hee enne Sienagoge, aus hee leahre deed enn Kapernaum. Väle von siene Jinja, dee daut jeheat haude, säde: Dise Räd es hoat; wäa kaun de heare? Doa oba Jesus bie sich wisst, daut siene Jinja doaräwa murrde, säd hee too ahn: Oajat jünt dit? Wann jie dan dän Menschesän seene woare doahan noppfoare, wua hee verhäa wea? De Jeist esset, dee läwendijch moakt; daut Fleesch nutzt nuscht. De Wead, dee etj too jünt jerät ha, send Jeist en send Läwe; oba doa send atelje mank jünt, dee nijch jleewe. Dan Jesus wisst von Aunfank aun, wäa daut send, dee nijch jleewe, en wäa daut es, de am verode wudd. En hee säd: Doaromm ha etj jünt jesajcht, daut tjeena no mie kohme kaun, daut es am bloos vom Voda jejäft. Von doa aun jinje väle siene Jinja tridj en jinje nijch mea met am. Donn säd Jesus too de Twalw: Fleijcht well jie uck wajch gohne? Siemoon Peeta auntwuad am: Harr, no wäm sell wie gohne? Dü hast eewije Läweswead; en wie ha jejleewt en ertjant jleewe en weete, daut dü de Heilja Gottes best. Jesus auntwuad ahn: Ha etj nijch jünt, de Twalw, ütjewält? En von jünt es eena een Diewel? Hee räd oba vom Judas, Siemoon sien Sän, dän Iescharijot, dan disa sull am verode, hee, de eena von de Twalw wea. En no däm jintj Jesus enn Galiläa eromm; dan hee wull nijch enn Judäa eromm gohne, wiels de Jude sochte am ommtobrinje. Oba daut wea boold de Jude äa Fast, Loofzelt Loof'Boode, dijcht bie. Doa säde siene Breeda too am: Goh von hia en goh no Judäa, omm daut uck diene Jinja diene Woatje seene, dee dü deist; dan tjeena deit waut emm Jeheemen en well doaderjch bie aulemaun bekaunt senne. Wann dü dise Dinje deist, soo wies die enne de Welt; dan siene Breeda jleewde uck nijch aun am. Donn säd Jesus too ahn: Miene Tiet es noch nijch jekohme, jüne Tiet es oba emma reed. De Welt kaun jünt nijch hausse; oba mie hausst see, wiel etj von de Welt zeije, daut äare Woatje bees send. Goht jie nopp too disem Fast; etj goh nijch nopp too disem Fast; dan miene Tiet es noch nijch erfellt. Oba aus hee dit too ahn jesajcht haud, bleef hee enn Galiläa. Oba aus siene Breeda nopp jegohne weare, dan jintj uck hee nopp tom Fast, nijch openboa, oba heemlijch. De Jude sochte am oppem Fast en säde: Wua es hee dee? En väl Jemurr wea unja däm Voltj wäajen äwa am; eenje säde: Hee es goot; de aundre säde: Nä, hee vefeat daut Voltj. Tjeena räd frie von am üt Angst fe de Jude. Oba ausset medden haulwen emm Fast wea, jintj Jesus nopp emm Tempel en leahd. Doa vewundade sich de Jude en säde: Woo tjannt disa de Schreft, doa hee dee nijch jeleat haft? Doa auntwuad ahn Jesus en säd: Miene Leah es nijch miene, oba däm siene, dee mie jeschetjt haft. Wann wäa sienem Welle doone well, soo woat hee von de Leah weete, auf dee üt Gott es, oda auf etj üt von mie selfst räd. Wäa üt von sich selfst räd, seatjt siene eajne Ea; wäa oba däm siene Ea seatjt, dee am jeschetjt haft, dee es woahrhauftijch, en Onnjerajchtijchtjeit es nijch enn am. Haft nijch Mooses jünt daut Jesatz jejäft? En tjeena von jünt deit daut Jesatz. Wuaromm seatj jie mie ommtobrinje doot too moake? Daut Voltj auntwuad [en säd]: Dü hast een Diewel; wäa seatjt die ommtobrinje? Jesus auntwuad en säd too ahn: Een eensjit Woatj ha etj jedohne, en jie wundre jünt aula. Doawäajen jeef Mooses jünt de Beschniedunk, (nijch daut dee von Mooses wea, oba vonne Vodasch), en jie beschniede een Mensch aum Saubat. Wann een Mensch aum Saubat de Beschniedunk tjrijcht, omm dautet Jesatz nijch jebroake woat, send jie äwa mie oajalijch, daut etj eenen Mensch ha gauns jesunt jemoakt aum Saubat? Rejcht nijch nom Uageschien, oba rejcht een jerajchtet Jerejcht. Doa säde eenje von de wonhaufte enn Jerusalem: Es dit nijch dee, däm see sochte ommtobrinje? En tjitj, hee räd frie, en see saje am nuscht. Habe dan de Bowaschte enn Woahrheit ertjant, daut dit de Tjristus es? Oba disem tjann wie, wuahäa hee es; oba wann de Tjristus tjeemt, tjeena weet, von woa hee es. Jesus roopt lüd emm Tempel, leahd en säd: Jie tjanne mie en weete uck, von woa etj sie; en etj sie nijch von mie selfst jekohme, oba dee mie jeschetjt haft, es woahrhauftijch, däm jie nijch tjanne. Etj tjann am, wiel etj von am sie, en hee mie jeschetjt haft. Doa sochte see am faust too näme; en tjeena läd ne Haunt aun am, wiel siene Stund noch nijch jekohme wea. Oba väle vom Voltj jleewde aun am en säde: Wann de Tjristus tjeemt, woat hee mea Teatjens doone aus dee, de disa jedohne haft? De Farisäa heade daut heemlijche jeräd emm Voltj äwa am; en de Farisäa en de Hüagepriesta schetjte Deena, daut see am faustnehme sulle. Donn säd Jesus: Noch eene tjliene Tiet sie etj bie jünt, en etj goh no däm, dee mie jeschetjt haft. Jie woare mie seatje en nijch finje; en wua etj sie, tjä jie nijch hankohme. Donn säde de Jude unjaenaunda: Wuahan well disa gohne, daut wie am nijch finje selle? Fleijcht well hee no de Vestreede mank de Griejche gohne, en de Griejche leahre? Waut es daut fe een Wuat, daut hee säd: Jie woare mie seatje en nijch finje, en: Wua etj sie, tjä jie nijch hankohme? Aum latsten, däm grooten Fastdach oba stund Jesus en roopt en säd: Wann wäm darschtat, kohm no mie enn drintj. Wäa aun mie jleeft, soo aus de Schreft jesajcht haft, üt däm sien Lief woare läwendje Wotastreem rane. Dit säd hee oba vom Jeist, däm dee aun am Jleewje tjriee sulle; dan de Jeist wea noch nijch doa, wiel Jesus noch nijch veharlijcht wea. Atelje üte Menj säde, aus see diese Wead heade: Disa es woahrhauft de Profeet. Aundre säde: Disa es de Tjristus. Aundre säde: De Tjristus tjeemt doch nijch üt Galiläa? Haft de Schreft nijch jesajcht: Üt däm Doft sien Some en üt Betlehem, däm Darp, wua Doft wea, tjeemt de Tjristus? Daut jeef wäajen am eene Trannung Deelunk emm Voltj. Oba atelje von ahn wulle am faustnehme, oba tjeena läd de Henj aun am. Donn tjeeme de Deena no de Huagepriesta en Farisäa, en dise säde too ahn: Wuaromm ha jie am nijch jebrocht? De Deena auntwuade: Niemols haft een Mensch soo jerät aus diss Mensch. Donn auntwuade ahn de Farisäa: Send jie dan uck vefeat? Haft doa irjent een Bowaschta aun am jejleewt, oda von de Farisäa? Dit Voltj oba, dee daut Jesatz nijch tjanne, see send veflucht! Donn säd Nikodeemus too ahn, dee eena von ahn wea: Rejcht veuadeelt dan ons Jesatz däm Mensch, ohne daut von am selfst jeheat en ertjant haft, waut hee deit? See auntwuade en säde too am: Best dü uck üt Galiläa? Forsch en see, daut üt Galiläa tjeen Profeet oppsteit. [En jieda eena jintj no sien Hüs. Oba Jesus jintj nom Eeljboajch. Tiedijch zemorjest tjeem hee wada emm Tempel, en aulet Voltj tjeem no am; en hee sad sich dohl en leahd ahn. Oba de Schreftjeleade en de Farisäa brochte eene Frü no am, emm Eehebruch jejräpe, en stalde dee enne Medd, en säde too am: Meista, dise Frü es emm Eehebrätje, doabie, jejräpe worde. Oba emm Jesatz haft Mooses ons befoole, soone too steenije; dü oba, waut sajchst dü? Oba dit säde see, omm am too veseatje, daut see ne Uasoak haude, omm am too beschuldje. Jesus oba betjt sich dohl en schreef met däm Finja oppe Ead. Aus see oba aunhilde, am too froage, rejcht hee sich opp en säd too ahn: Wäa es unja jünt ohne Sinde, dee schmiet däm easchten Steen opp äa. En hee betjt sich wada dohl en schreef oppe Ead. Oba aus see daut heade, jinje see eena nom aundre rüt, eascht de Ellteste bett däm Latsten; en Jesus word auleen jelohte met de Frü enne Medd. Aus Jesus sich oba opprejcht, säd hee too äa: Frü, wua send dee? Haft die tjeena veuadeelt? Oba see säd: Tjeena, Harr. Jesus oba säd too äa: Soo veuadeel uck etj die nijch; goh, en von nü aun sindij nijch mea.] Donn räd Jesus wada too ahn en säd: Etj sie daut Lijcht de Welt; wea mie nofoljt, woat nijch emm Diestren gohne, oba woat daut Läwenslijcht habe. Doa säde de Farisäa too am: Dü zeijst von die selfst; dien Zeijniss es nijch woah. Jesus auntwuad en säd too ahn: Uck wann etj von mie selfst zeije, es mien Zeijniss woah, wiel etj weet, von wua etj jekohme sie en wuahan etj goh; oba jie weete nijch, wuahäa etj kohm en wuahan etj goh. Jie rejchte nom Fleesch Menschlijch, etj rejcht tjeenem. En wann etj uck rejcht, soo es mien Jerejcht Uadeel woah, wiel etj nijch auleen sie, oba etj en de Voda, dee mie jeschetjt haft. Oba uck enn jünem Jesatz steit jeschräwe, dautet Zeijniss von twee Mensche woah es. {5Mose 17,6;19,15} Etj sie et, dee von mie selfst zeijt, en de Voda, dee mie jeschetjt haft, zeijt von mie. Donn säde see too am: Wua es dien Voda? Jesus auntwuad: Jie tjanne mie nijch uck nijch mienen Voda; wann jie mie jetjannt haude, dan wudd jie uck mien Voda jetjannt ha. Dise Wead räd hee enn de Schatskohma, aus hee emm Tempel leahre deed; en tjeena neem am faust, dan siene Stund wea noch nijch jekohme. Hee räd donn wada too ahn: Etj goh han, en jie woare mie seatje en woare enn jüne Sinde stoawe; wua etj han goh, tjä jie nijch hankohme. Donn säde de Jude: Hee well sich doch nijch daut Läwe nehme, daut hee sajcht: Woa etj han goh, tjä jie nijch hankohme? En hee säd too ahn: Jie send von däm, waut unje es, etj sie von däm, waut bowe es; jie send von dise Welt, etj sie nijch von dise Welt. Doahäa säd etj too jünt, daut jie enn jüne Sinde stoawe woare; dan wann jie nijch jleewe woare, daut etj et sie, soo woa jie enn jüne Sinde stoawe. Donn säde see too am: Wäa best dü? Jesus säd too ahn: Daut, waut etj uck too jünt räd jesajcht ha. Etj ha väl äwa jünt too räde en too rejchte, oba dee mie jeschetjt haft, es woahrhauftijch; en etj, waut etj von am jeheat ha, daut saj etj too de Welt. See ertjande nijch, daut hee vom Voda too ahn räd. Donn säd Jesus too ahn: Wann jie dän Menschesän woare nehejcht jehowe ommjebrocht habe, dan woa jie ertjane, daut etj et sie, en daut etj nuscht von mie selfst doo, oba soo aus de Voda mie jeleat haft, daut räd etj. En dee mie jeschetjt haft, es met mie; hee haft mie nijch auleen jelohte, wiel etj jiedatiet daut am Weatvolle doo. Aus hee dit säd, jleewde väle aun am. Nu säd Jesus too de Jude, dee am jejleewt haude: Wann jie enn mienem Wuat bliewe, soo se jie woahrhauftijch miene Jinja; en jie woare de Woahrheit ertjane, en de Woahrheit woat jünt frie moake. See auntwuade am: Wie send Obraum sien Some en send niemols irjentwäms Deena jewäse; woo sajchst dü: Jie selle friewoare? Jesus auntwuad ahn: Woahrhauft, woahrhauft, saj etj jünt: Een jiedra, dee de Sind deit, es de Sind äa Tjnajcht. Oba de Tjnajcht blift nijch eewijch emm Hüs; de Sän oba blift eewijch. Wann de Sän jünt friemoake woat, soo woa jie wertjlijch frie senne. Etj weet, daut jie Obraum sien Some send; oba jie seatje mie ommtobrinje, wiel mien Wuat tjeen Plautz Rüm enn jünt finjt. Etj räd, waut etj bie mienem Voda jeseehne ha, en jie doone, waut jie von jünem Voda jeheat ha. See auntwuade en säde too am: Obraum es ons Voda. Jesus säd too ahn: Wann jie Obraum siene Tjinja weare, dan wudd jie Obraum siene Woatje doone; oba nu seatj jie mie ommtobrinje, eenen Mensch, dee jünt de Woahrheit jesajcht haft, dee etj von Gott jeheat ha; daut haud Obraum nijch jedohne. Jie doone jünen Voda siene Woatje. Donn säde see too am: Wie send nijch derjch Huararie jebuare; wie habe eenen Voda, Gott. Jesus säd too ahn: Wann Gott jun Voda wea, dan wudd jie mie goot senne, dan etj sie von Gott ütjegohne en jekohme; etj sie uck nijch üt mie selfst jekohme, oba hee haft mie jeschetjt. Wuaromm vestoh jie miene Sproak nijch? Wiel jie mien Wuat nijch heare tjenne! Jie send üt däm Voda, däm Diewel, en jun Voda sien velange well jie doone. Jana wea een Menschemerda vom Aunfank en es steit nijch enne Woahrheit, wiel enn am tjeene Woahrheit es. Wann hee Läajnisse räd, soo räd hee üt sich selst sien Eajnet, dan hee es een Läajna en äa Voda. Wiel etj oba de Woahrheit saj, jleew jie mie nijch. Wäa von jünt kaun mie eene Sind veahole? Wann etj de Woahrheit saj, wuaromm jleew jie mie nijch? Wäa üt Gott es, heat Gott siene Wead. Doaromm hea jie nijch, wiel jie nijch üt Gott send. De Jude auntwuade en säde too am: Saj wie nijch met Rajcht, daut dü een Samarieta best en hast eenen Diewel? Jesus auntwuad: Etj ha tjeinen Diewel, etj ea mienen Voda, en jie veachte onneare mie. Oba etj seatj nijch miene Ea; doa es eena, dee de seatjt, en uck rejchte deit. Woahrhauft, woahrhauft, etj saj jünt: Wann wäa mien Wuat bewoare woat, soo woat hee dän Doot eewijch nijch seene. Donn säde de Jude too am: Nu ertjan wie, daut dü eenen Diewel hast. Obraum es jestorwe en de Profeete, en dü sajchst: Wann wäa mien Wuat bewoare woat, soo woat hee dän Doot eewijch nijch schmatje. Best dü jrata aus ons Voda Obraum, dee jestorwe es? En de Profeete send jestorwe. Waut moakst dü üt die selfst? Jesus auntwuad: Wann etj mie selfst Ea veharlijche, soo es miene Ea nuscht; mien Voda es et, dee mie eat, von wäm jie saje: Hee es onsa Gott. En jie ha am nijch ertjant, oba etj tjann am; en wann etj saje sull: Etj tjann am nijch, dan wudd etj soo senne aus jie, een Läajna. Oba etj tjann am, en hool sien Wuat faust. Obraum jun Voda, freid sich sea, daut hee mienen Dach seene sull, en hee sach am en freid sich. Donn säde de Jude too am: Dü best noch nijch feftijch Joa oolt en hast Obraum jeseehne? Jesus säd too ahn: Woahrhauft, woahrhauft, etj saj jünt: Eea Obraum wea, sie wea etj. Donn hoowe see Steena opp, omm dee no opp am too schmiete. Jesus oba vestuak sich en jintj ütem Tempel rüt. Aus hee vebie jintj, sach hee eenen Mensch, blint von Jeburt. En siene Jinja fruage am en säde: Rabi, wäa haft jesindijcht, disa oda siene Ellre, daut hee blint jebuare wort? Jesus auntwuad: Nijch disa haft jesindijcht, noch siene Ellre, oba omm daut Gott siene Woatje aun am jeopenboat woare. Etj mott däm siene Woatje wirtje verejchte, dee mie jeschetjt haft, soo lang daut Dach es; doa tjeemt de Nacht, doa tjeena wirtje kaun. Soo lang etj enne Welt sie, sie etj daut Lijcht de Welt. Aus hee dit jesajcht haud, speajch hee oppe Ead en muak een Brie ütem Tjwiel en schmeed däm Brie opp siene Uage; en hee säd too am: Goh, wausch die emm Läch Sielooha: [oda vedollmatscht Jeschetjta]. En hee jintj han en wosch sich, en tjeem seenent tridj. De Nobasch en dee am verhäa jeseehne haude, daut hee een Pracha wea, säde: Es dit nijch dee, dee doa saut en prachad? Eenje säde: Dee esset; aundre säde: Nä, disa litjent am; hee säd: Etj sie et. Donn säde see too am: Woo worde diene Uage opjemoakt? Hee auntwuad en säd: Een Mensch, de Jesus heet, muak een Brie en schmäad däm opp miene Uage en säd too mie: Goh han no Sielooha en wausch die. Oba aus etj han jintj en mie jewosche haud, kunn etj seene. Donn säde see too am: Woa es dee? Hee säd: Etj weet daut nijch. See brochte am, däm jewäsnen Blinjen, no de Farisäa. Oba daut wea Saubat, aus Jesus dän Brie jemoakt haud en siene Uage op muak. Donn fruage uck de Farisäa am wada, woo hee es seenent jeworde. Oba hee säd too ahn: Hee läd Brie opp miene Üage, en etj wosch mie, en etj kunn seene. Doa säde eenje von de Farisäa: Disa Mensch es nijch von Gott, dan hee helt dän Saubat nijch. Aundre säde: Woo kaun een sindja Mensch soone Teatjen doone? En daut wäa ne Spoolunk veschiedne Meeninj unja ahn. See säde wada toom Blinjen: Waut sajchst dü von am, wiel hee diene Uage opjemoakt haft? Oba hee säd: Hee es een Profeet. De Jude jleewde daut nijch von am, daut hee blint wea en nu seene kaun, beet see siene Ellre roopte, von däm, dee doa seehnent jeworde wea. En see fruage ahn en säde: Es dit jun Sän, von däm jie saje, daut hee blint jebuare word wea? Woo sitt hee dan nu? Siene Ellre auntwuade ahn en säde: Wie weete, daut dit ons Sän es, en daut hee blint jebuare wort; oba woo hee nu seene kaun, weet wie nijch, oda wäa siene Uage opjemoakt haft, weet wie nijch. Hee es oolt jenuach; froagt am, hee woat fe sich selfst räde. Dit säde siene Ellre, wiel see fe de Jude Angst haude; dan de Jude weare aul äwaeen jekohme, daut, wann irjendwäa am aus däm Tjristus betjanne wudd, hee sull üte Sienagog ütjeschlohte woare. Doawäajen säde siene Ellre: Hee es oolt jenuach, froacht am. See roopte tom tweede mol däm Mensch, dee doa Blint wea, en säde too am: Jeef Gott de Ea! Wie weete daut diss Mensch een Sinda es. Doa auntwuad hee: Auf hee een Sinda es, weet etj nijch; eent weet etj; daut etj blint wea, en nu seene kaun. Donn säde see wada too am: Waut haft hee die jedohne? Woo muak hee diene Uage op? Hee auntwuad ahn: Etj ha jünt daut aul jesajcht, en jie ha nijch jeheat; wuaromm well jie daut noch mol heare? Well jie fleijcht uck siene Jinja woare? See spotte äwa am en säde: Dü best sien Jinja; oba wie send Mooses siene Jinja. Wie weete, daut Gott too Mooses jerät haft; von disem oba weet wie nijch, wuahäa hee es. De Maun auntwuad en säd too ahn: Daut es doch wundaboa, daut jie nijch weete, wuahäa hee es, en hee haft doch miene Uage opjemoakt. Wie weete, daut Gott Sinda nijch heat, oba wäaemma gottesferjchtijch es en sienen Welle deit, däm heat hee. Vonne Ewijchtjeit häa es nijch jeheat, daut wäa eenem Blintjebuarnen de Uage opjemoakt haft. Wann disa nijch von Gott wea, soo kunn hee nuscht doone. See auntwuade en säde too am: Dü best gauns enn Sinde jebuare, en dü leahscht ons? En see schmeete am rüt. Jesus head daut see am rüt jeschmäte haude; en aus hee am funk, säd hee too am: Jleewst dü aun däm Sän Gottes? Hee auntwuad en säd: Harr, en wäa esset, omm daut etj aun am jleewe kaun? Jesus säd too am: Dü hast am jeseehne, en dee met die räd, dee esset. Oba hee säd: Etj jleew, Harr; en hee voll ver am dohl. En Jesus säd: Tom Jerejcht sie etj enn dise Welt jekohme, omm daut dee doa Nijchseehnende seene en dee doa seenende blint woare. En atelje von de Farisäa, dee bie am weare, heade dit en säde too am: Send wie dan uck Blint? Jesus säd too ahn: Wann jie blint weare, dan wudd jie tjeene Sinde ha, oba wiel jie saje: Wie seene, soo blift jüne Sind. Woahrhauft, woahrhauft, saj etj jünt: Wäa nijch derjch de Däa emm Schop Staul enenn jeit, oba aundawäajes äwatjript, dee es een Deef en een Merda. Wäa oba derjch de Däa enenn jeit, es de Schopshoad. Disem moakt de Däawajchta op, en de Schop heare siene Stemm, en hee roopt siene eajne Schop biem Nome en leit dee rüt. Wann hee siene aule eajne Schop eascht rütjebrocht haft, jeit hee verrop, en de Schop folje am, wiel see siene Stemm tjanne. Oba eenem Framden woare see nijch folje, oba woare fe am wajch rane, wiel see de Framde äare Stemme nijch tjanne. Dit Biespell säd Jesus too ahn; oba see vestunde nijch, wautet wea, daut hee too ahn räd säd. Jesus räd wada too ahn: Woahrhauft, woahrhauft saj etj jünt: Etj sie de Däa fe de Schop. Aule, dee jekohme send ver mie, send Deew en Reibasch, oba de Schop horjchte nijch opp ahn. Etj sie de Däa; wann eena derjch mie enenn jeit, soo woat hee jerat seelijch woare en woat enenn en rüt gohne en Weid finje. De Deef tjeemt bloos, omm too stäle en too schlachte en too venijchte. Etj sie jekohme, omm daut see Läwe ha en daut enn Äwafluss habe. Etj sie de goode Hoad; dee goode Hoad lat sien Läwe fe de Schop. Oba de Loon Tjnajcht en dee nijch Hoad es, däm de Schop nijch eajen send, sitt dän Wulf kohme en velaht de Schop en rant wajch; en de Wulf raupt ahn en vestreit [dee Schop. De Loon Tjnajcht oba rant wajch] wiel hee een Loon Tjnajcht es en tjemmat sich nijch omm de Schop. Etj sie dee gooda Hoad; en etj tjann de Mienje en sie jetjannt von de Mienje, soo aus de Voda mie tjannt en etj däm Voda tjann; en etj loht mien Läwe fe de Schop. En etj ha aundre Schop, dee nijch üt dise Häad send; uck dise mott etj brinje, en dee woare miene Stemm heare, en daut woat eene Häad, een Hoad senne. Doaromm haft de Voda mie leef, wiel etj mien Läwe loht, omm daut etj et wadanehm. Tjeena nehmt daut von mie, oba etj loht daut von mie selfst. Etj ha Jewault, daut too lohte, en ha Jewault, daut wada too näme. Dit Jeboot ha etj von mienem Voda emfange. Doa jeefet wada eene Onneenijchtjeit mank de Jude wäajen dise Wead. Oba väle von ahn säde: Hee haft ennen Demon beesen Jeist en es von Senn; wuaromm horjch jie am? Aundre säde: Dise Wead send nijch von eenen Besätnen; kaun een Demon eenen Blinjen de Uage opmoake? Daut wea oba daut Tempelweie Fast enn Jerusalem; en daut wea Winta. En Jesus jintj emm Tempel, enne Salamo Haul. Donn ommjäwe am de Jude en säde too am: Woo lang helst dü onse Seele emm Twiewel? Wann dü de Tjristus best, soo saj ons daut frie erüt. Jesus auntwuad ahn: Etj ha jünt daut jesajcht, en jie jleewe nijch. De Woatje, dee etj enn mienem Voda sien Nome doo, dise zeije von mie; oba jie jleewe nijch, dan jie send nijch von miene Schop, aus etj jünt jesajcht ha. Miene Schop heare miene Stemm, en etj tjann ahn; en see folje mie; en etj jäw ahn eewijet Läwe, en see gohne nijch veloare enn Ewijchtjeit, en tjeena woat dee üt miene Haunt riete. Mien Voda, de se mie jejäft haft, es jrata aus aules, en tjeena kaun dee üt mienem Voda siene Haunt riete. Etj en de Voda send eent. Donn hoowe de Juda wada Steena opp, omm am too steenije. Jesus auntwuad ahn: Väl goode Woatje ha etj jünt von mienem Voda jewäse; fe woone Woatje von dee steenij jie mie? De Jude auntwuade am: Wäajen een goodet Woatj steenij wie die nijch, oba wäajen eene Lestrung, en wiel dü, dee dü een Mensch best, die selfst too Gott moakst. Jesus auntwuad ahn: Steitet nijch enn jünem Jesatz jeschräwe: “Etj ha jesajcht: Jie send Jetta?” {Ps.82,6} Wann hee jane Jetta nand, no dän daut Wuat Gottes tjeem (en de Schreft kaun nijch oppjehowe woare), saj jie von däm, dän de Voda jeheilijcht haft en enne Welt jeschetjt haft: Dü lestascht, wiel etj säd: Etj sie Gottes Sän? Wann etj nijch mienem Voda siene Woatje doo, dan jleeft mie nijch; wann etj dee oba doo, soo jleeft de Woatje, wann jie uck mie nijch jleewe, omm daut jie ertjane en jleewe, daut de Voda en mie es en etj enn am. Doa sochte see wada am faust too näme jriepe, en hee enttjeem äare Haunt. En hee jintj wada wajch jansieds vom Jordan no däm Uat, woa Jehaun eascht deept, en hee bleef doa. En väle tjeeme no am en säde: Jehaun deed tjeen Teatjen; oba aules, waut Jehaun von disem jesajcht haft, es woahrheit. En väle jleewde doa selfst aun am. Oba doa wea een Jewessa krank, Latsarus von Betanean, üt däm Darp de Marie en äare Sesta Marta weare. (Marie oba wea daut, dee däm Harr met Saulw siene Feet ennreef en met äare Hoa dee aufdräjd; äa Brooda Latsarus wea krank). De Sestre schetjte no am en leete am saje: Harr, seeh, dee, däm dü goot best, es krank. Oba aus Jesus daut head, säd hee: Dise Krankheit es nijch toom Doot, oba omm Gottes Harlijchtjeit welle, omm daut de Sän Gottes doaderjch veharlijcht woat. Jesus oba wea Marta en äare Sesta en Latsarus goot. Aus hee daut head, daut hee krank es, bleef hee noch twee Doag aun däm Uat, woa hee wea. Nohäa säd hee too de Jinja: Loht ons wada no Judäa gohne. De Jinja saje too am: Rabi, em korten sochte de Jude die too steenije, en wada jeist dü doa han? Jesus auntwuad: Send nijch twalf Stund emm Dach? Wann wäa aum Dach jeit, dee stat sich nijch, wiel hee daut Lijcht dise Welt sitt; Oba wann wäa enne Nacht jeit, dee stat aun sich, wiel daut Lijcht nijch enn am es. Dit säd hee, en donn säd hee too ahn: Latsarus, ons Frint, es ennjeschlope, oba etj goh han, omm am opptowatje. Donn säde de Jinja too am: Harr, wann hee ennjeschlope es, dan woat hee jesunt woare. Oba Jesus haud von sienem Doot jerät; see oba meende, hee räd vonne Rüh emm Schlop. Donn säd Jesus too ahn met Openheit: Latsarus es jestorwe; en etj frei mie jünet weaje, daut etj nijch doa wea, omm daut jie jleewe; oba loht ons no am gohne. Donn säd Toomas, de Tweelinj jenant es, too de aundre Jinja: Loht uck ons gohne, omm daut wie met am stoawe. Aus Jesus kaum, fung hee am aul veea Doag emm Grauf lidje. Betanean wea oba dijcht bie Jerusalem, bie feftien Stadien auf; en väle Jude weare no Marta en Marie jekohme, omm daut see ahn äwa äarem Brooda treeste. Oba Marta, aus see head, daut Jesus tjeemt, jintj am entjäjen. Oba Marie saut emm Hüs. Donn säd Marta too Jesus: Harr, wann dü weascht hia jewäse, soo wea mien Brooda nijch jestorwe; [oba] uck nu weet etj, daut, wautemma dü von Gott bedde deist, Gott die jäwe woat. Jesus säd too äa: Dien Brooda woat oppstohne. Marta säd too am: Etj weet, daut hee oppstohne woat, emm Oppstohndach, aum latsten Dach. Jesus säd too äa: Etj sie de Opperstoninj en daut Läwe; wea aun mie jleeft, woat läwe, uck wann hee jestorwe es; en jiedra, dee doa läft en aun mie jleeft, woat nijch stoawe enn Eewijchtjeit. Jleefst dü daut? See säd too am: Jo, Harr, etj jleew, daut dü de Tjristus best, de Gottes Sän, dee enne Welt kohme saul. En aus see dit jesajcht haud, jintj see han en roopt heemlijch äare Sesta Marie en säd: De Leahre es hia en roopt die. Aus dee daut head, stund see schwind opp en jeit no am. Oba Jesus wea noch nijch enn däm Darp jekohme, oba wea noch aun däm Uat, wua Marta am bejäajent wea. En aus de Jude, dee bie äa emm Hüs weare omm ahn too treeste, sache, daut Marie haustijch oppstund en erüt jintj, jinje see äa hinjaraun, enn säde: See jeit nom Grauf, omm doa auleen too hiele. Aus Marie doahan tjeem, woa Jesus wea, en am sach, voll see am too Feet en säd too am: Harr, wann dü weascht hia jewäse, dan wea mien Brooda nijch jestorwe. Aus Jesus äa hiele sach, en de Jude hiele, dee met äa jekohme weare, vesefzt hee deep emm Jeist en räajd sich opp en säd: Woa ha jie am hanjelajcht? See säde too am: Harr, kohm en tjitj! Jesus vegoht Trohne. Donn säde de Jude: Tjitj, woo goot hee am wea! Oba atelje von ahn säde: Kunn disa, dee däm Blinjen de Uage opmuak, nijch moake, daut uck disa nijch jestorwe wea? En Jesus, vesefzt wada enn sich selfst, tjeemt nom Grauf. Daut wea oba ne Heel, en een Steen lag doafäa. Jesus säd: Nämt dän Steen wajch. De Sesta vom jestorwnen, Marta, säd too am: Harr, dee ritjt stintjt aul, dan hee es veea Doag hia. Jesus säd too äa: Ha etj die nijch jesajcht, wann dü jleewe woascht, soo woascht dü de Harlijchtjeit Gottes seene? See nauhme dän Steen wajch. Jesus oba hoow de Uage nehejcht en säd: Voda, etj dank die, daut dü mie jeheat hast. Oba etj wisst, daut dü mie jiedatiet erheascht, oba omm daut Voltj wäajen, dee hia romm stohne, ha etj daut jesajcht, daut see jleewe, daut dü mie jeschetjt hast. En aus hee dit jesajcht haud, roopt hee met ne lüde Stemm: Latsarus, kohm rüt! En de Jestorwe wea tjeem rüt, de Feet en Henj bewetjelt met Graufdätja, en sien Jesejcht wea met eenem Schweetdüak ommjebunge. Jesus säd too ahn: Binjt leest am looss en loht am gohne. Väle von de Jude, dee no Marie jekohme weare en sache, waut hee jedohne haud, jleewde aun am. Oba eenje von ahn jinje no de Farisäa en säde ahn, waut Jesus jedohne haud. Donn vesaumlde de Hüagepriesta en de Farisäa een Hüagen Rot en säde: Waut well wie moake? Dan diss Mensch deit väl Teatjens Wunda. Wann wie am soo tochlohte, woare aula aun am jleewe, en de Reema woare kohme en ons heiljet Laund uck onse Natsjoon wajch näme. Oba eena von ahn, Kaifas, dee daut Joa Huagapriesta wea, säd too ahn: Jie weete nuscht, en bedentjt uck nijch, dautet fe jünt bäta es, daut een Mensch fe daut Voltj stoawt en nijch de gaunse Natsjoon ommtjemt. Dit oba säd hee nijch üt sich selfst, oba wiel hee daut Joa Huagapriesta wea, profezeid hee, daut Jesus fe de Natsjoon stoawe sull, en nijch fe de Natsjoon auleen, oba omm daut hee de vestreede Tjinja Gottes enn eent toopbrinjt. Von däm Dach aun plonde see, omm am ommtobrinje. Oba Jesus jintj nijch mea openboa mank de Jude, oba jintj wajch von doa no ne Jäajend dijcht aune Wieste, no eene Staut, Eefrem jenant; en doa bleef hee met de Jinja. Daut wea oba dijchtbie de Jude äa Passafast, en väle üt däm Laund jinje nopp no Jerusalem verrem Passafast, omm sich too reinje. See sochte Jesus en säde too eenaunda, aus see emm Tempel stunde: Waut meen jie? Woat hee nijch tom Fast kohme? Oba doa haude de Huagapriesta en de Farisäa een Befäl jejäft, daut, wann irjentwäa weete sull, woa hee es, dee sull ahn toweete lohte, doamet see am faust nehme kunne tjenne. Jesus tjeem sass Doag ver Passa no Betanean, woa Latsarus, de Jestorwna, wea, däm Jesus ütem Doot haud oppjewatjt. See muake am doa een Owentkost, en Marta deend; oba Latsarus wea eena von dee, dee met am aum Desch saut lage. Donn nehm Marie een Punt von ajchte, sea diare Nardeneelj en saulwd Jesus siene Feet en dreajd am de Feet met äare Hoa. Oba daut Hüs word voll von däm Saulwjeruch. Donn säd eena von siene Jinja, Judas, Siemoons Sän, de Iescharijot, dee am verode sull: Wuaromm es dise Saulweelj nijch fe dreehundat Dinoa vekofft en de Oame jejäft worde? Oba dit säd hee, nijch daut hee omm de Oame besorjt wea, oba wiel hee een Deef wea en de Jeld Kauss haud en druag, waut doa enenn jelajcht wort. Donn säd Jesus: Loht äa, see haft daut too mien Bejrafnissdach oppbewoat; dan de Oame ha jie emma bie jünt, mie ha jie nijch emma. Väl Voltj vonne Jude erfuah, daut hee doa es; en see tjeeme, nijch wäajen Jesus auleen, oba uck omm Latsarus too seene, däm hee ütem Doot oppjewatjt haud. Oba de Huagapriesta berohde sich, omm daut see uck däm Latsarus dootmoake kunne, wiel väl Jude wäajen am hanjinje en jleewde aun Jesus. Aum näajchsten Dach, aus väl Voltj, dee tom Fast jekohme weare, heade, daut Jesus no Jerusalem tjeemt, nehme see Palmasta en jinje rüt, am entjäjen, en schreaje: Hoosiauna! Jesäajent es, dee doa tjeemt emm Harrn Nome, de Tjeenijch Iesraels! {Ps.118,25.26} Oba Jesus funk eenen jungen Äsel en sad sich doa nopp, ausset jeschräwe steit: „Ferjcht die nijch Dochta Zions! Tjitj, dien Tjeenijch tjeemt, toried opp eenem Äselfalm“. {Sach.9,9} Dit vestunde siene Jinja eascht nijch, oba aus Jesus veharlijcht wea, donn dochte see doaraun, daut dit von am jeschräwe wea en see daut aun am jedohne haude. Daut Voltj oba bezeijd, daut bie am wea, daut hee Latsarus ütem Grauf jeroopt en am vom Doot oppjewatjt haud. Doaromm jintj am uck daut Voltj entjäjen, wiel see heade, daut hee dit Teatjen jedohne haud. Donn säde de Farisäa toeenaunda: Jie seene, daut jie nuscht ütrejchte; tjitj; de Welt es am hinjaraun jegohne. Doa weare oba atelje Griejche unja dee, dee nopp tjeeme, omm daut see oppem Fast aunbäde. Dise tjeeme no Filip, dee von Betseeda enn Galiläa wea, en bedde am en säde: Harr, wie welle Jesus seene. Filip tjeemt en sajcht daut Aundreas, Aundreas en Filip kohme, en see saje daut Jesus. Oba Jesus auntwuad ahn en säd: de Stund es jekohme, daut de Menschesän veharlijcht woat. Woahrhauft, woahrhauft, saj etj jünt: Wann daut Weitkuarn nijch enne Ead fellt en stoawt, bliftet auleen; wannet oba stoawt, brinjt daut väl Frucht. Wäa sien Läwe leef haft, woat daut veleare; en wäa sien Läwe enn dise Welt hausst, woat daut tom eewijen Läwe bewoare. Wann mie wäa deent, soo foljt dee mie noh; en woa etj sie, doa woat uck mien Deena senne. Wann mie wäa deent, soo woat de Voda am eare. Nu es miene Seel bedretjt bedreewt, en waut saul etj saje? Voda, rad mie üt dise Stund? Doch doaromm sie etj enn dise Stund jekohme. Voda, veharlijch dien Nome! Doa tjeem eene Stemm ütem Himmel: Etj ha am veharlijcht en woa am wada veharlijche. Oba daut Voltj, daut doa stund en toohead, säde, daut haft jerummelt, aundre säde: Een Enjel haft met am jerät. Jesus auntwuad en säd: Nijch omm mienet haulwe es dise Stemm jewäse, oba omm jünet haulwe. Nu es daut Jerejcht äwa dise Welt; nu woat de Welt Harscha erüt jeschmäte woare. En etj, wann etj vonne Ead hüach opp jehowe sie, woa etj aule no mie tratje. (Oba dit säd hee, omm auntodiede, waut ver een Doot hee stoawe sull). Daut Voltj auntwuad am: Wie ha ütem Jesatz jeheat, daut de Tjristus blift enn Eewijchtjeit, en woo sajchst dü, daut de Menschesän mott oppjehowe woare? Wäa es disa, de Menschesän? Donn säd Jesus too ahn: Noch eene tjliene Tiet es daut Lijcht bie jünt, waundelt, solang jie daut Lijcht ha, omm daut de Diestaness jünt nijch äwafelt. En wäa enne Diestaness jeit, weet nijch, wuahan hee jeit. Soo lang jie daut Lijcht ha, jleewt aun daut Lijcht, omm daut jie Säns vom Lijcht woare. Dit säd Jesus en jintj wajch en vestuak sich ver ahn. Oba zwoa hee soo väl Teatjens ver ahn jedohne haud, jleewde see nijch aun am, doamet däm Profeet Jesaja sien Wuat erfellt wort, daut hee jesajcht haud: „Harr, wea haft onse Vetjindjung jejleewt, en wäm word däm Harr sien Oarm jeopenboat?“ {Jes.53,1} Doaromm kunne see nijch jleewe, wiel Jesaja wada jesajcht haud: „Hee haft äare Uage blint en äa Hoat hoat jemoakt, omm daut see nijch seene met de Uage en vestohne met däm Hoat en sich betjeare, en etj ahn heel jesunt moak “. {Jes.6.10} Dit säd Jesaja, wiel hee siene Harlijchtjeit sach en von am räd. Oba dan noch jleewde väle von de Bowaschte aun am; oba wäajen de Farisäa betjannde see am nijch, omm daut see nijch wudde üte Sienagoge ütjeschlohte; dan see leewde de Ea bie Mensche mea aus de Ea bie Gott. Oba Jesus roopt en säd: Wäa aun mie jleeft, jleeft nijch aun mie, oba aun däm, dee mie jeschetjt haft; en wea mie sitt, sitt däm, dee mie jeschetjt haft. Etj sie aus Lijcht enne Welt jekohme, omm daut jieda, dee aun mie jleeft, nijch emm Diestren blift; en wäaemma miene Wead heat en nijch bewoat doano deit, soo rejcht etj am nijch, dan etj sie nijch jekohme, omm daut etj de Welt rejcht, oba doamet etj de Welt rad. Wäa mie vestat veschmit en miene Wead nijch aunnämt, haft däm, de am rejchte woat; daut Wuat, daut etj jerät ha, daut woat am rejchte aum latsen Dach. Dan etj ha nijch üt mie selfst jerät, oba de Voda, dee mie jeschetjt haft, dee haft mie een Jeboot jejäft, waut etj saje en räde sull; en etj weet, daut sien Jeboot eewijet Läwe es. Waut etj uck räd, räd etj soo, aus mie de Voda jesajcht haft. Verdäm Passafast oba, aus Jesus wisst, daut siene Stund jekohme wea, daut hee üt dise Welt nom Voda hangohne sull, doa hee de Sienje, dee enne Welt wäare, jeleeft haud, soo haud hee ahn leef bott aum Enj. En biem Owentkost äte, aus de Diewel aul däm Judas, Siemoon sien Sän, däm Iescharijot, daut emm Hoat jelajcht haud, daut hee am verode sull, steit [Jesus], weetend, daut de Voda am aules enne Henj jejäft haud, en daut hee von Gott ütjegohne wea en no Gott hanjeit, hee steit vom Owentkost opp en läd siene Bowatjleeda auf; en hee nauhm een Liendüak en bunk sich daut omm. Donn goot hee Wota enne Wauschkomm en funk aun, de Jinja äare Feet too wausche en met däm Liendüak auftodreaje, met daut hee ommjebunge wea. Hee tjeem no Siemoon Peeta; en dee säd too am: Harr, dü wauschst miene Feet? Jesus auntwuad en säd too am: Waut etj doo, weetst dü nu nijch, dü woascht daut oba nohäa vestohne. Peeta sajcht too am: Niemols mea saust dü mie de Feet wausche! Jesus auntwuad am: Wann etj die nijch wausch, hast dü tjeen Deel met mie. Siemoon Peeta säd too am: Harr, nijch blooss miene Feet, oba uck de Henj en daut Haupt Kopp. Jesus säd too am: Wäa jebode es, bruckt sich nijch wausche, buta de Feet, sonda es gauns rein; en jie send rein, oba nijch aula. Hee tjannd däm, dee am verode wudd; doaromm säd hee: Jie send nijch aula rein. Aus hee äare Feet jewosche haud en siene Bowatjleeda jenohme haud, läd saut hee sich wada aum Desch en säd too ahn: Weet jie, waut etj jünt jedohne ha? Jie nane mie Meista en Leahre, en jie saje rajcht, dan daut sie etj. Wann etj nu, de Harr en de Meista, jüne Feet jewosche ha, soo send uck jie schuldijch, eenaunda de Feet too wausche. Dan etj ha jünt een Biespell jejäft, omm daut, soo aus etj jünt jedohne ha, uck jie doone. Woahrhauft, woahrhauft, saj etj jünt: Een Tjnajcht es nijch jrata aus sien Harr, uck een Jeschetjta nijch jrata, aus dee am jeschetjt haft. Wann jie dit weete, seelijch se jie, wann jie daut doone. Etj räd nijch von jünt aula, etj weet wäm etj ütjewält ha; oba omm daut de Schreft erfellt woat: „Dee met mie daut Broot at, haft siene Feet jäajen mie oppjehowe“. {Ps.41.10} Von nu aun saj etj daut jünt, eea daut passeat, omm daut jie, wann daut passeat, jleewe, daut etj et sie. Woahrhauft, woahrhauft, saj etj jünt: Wea oppnehmt, wämemma etj schetje woa, nehmt mie opp; wäa oba mie oppnehmt, nehmt däm opp, dee mie jeschetjt haft. Aus Jesus dit jesajcht haud, wea hee emm Jeist oppjeräajcht en zeijd en säd: Woahrhauft, woahrhauft, saj etj jünt: Eena von jünt woat mie verode. Donn tjitjte de Jinja eena däm aundre aun, rotlooss, von wäm hee räd. Oba eena von siene Jinja, däm Jesus leef haud, lach aum Desch aun Jesus siene Brost. Disem jeef Siemoon Peeta een Teatjen, doamet hee froage sull, wäa daut es, von wäm hee räd. Jana oba, länd sich aun Jesus siene Brost, säd too am: Harr, wea es daut? Jesus auntwuad: Jana esset, däm etj een Biet, wann etj daut ennjedukt ha, jäwe woa. En aus hee daut Biet ennjedukt haud, jeef hee daut däm Judas, Siemoon sienen Sän, däm Iescharijot. En no disem Biet fuu de Soton en am. Donn sajcht Jesus too am: Waut dü deist, doo schwind. Oba tjeena von dee aum Desch lage vestunde, wuaromm hee am daut säd. Eenje dochte, wiel Judas de Jeldkauss haud, daut Jesus too am säd: Tjeep, waut wie fe daut Fast brucke, oda daut hee de Oame waut jäwe sull. Aus jana daut Biet jenohme haud, jintj hee fuats rüt. Daut wea oba Nacht. Aus hee rüt jegohne wea, säd Jesus: Nu es de Menschesän veharlijcht, en Gott es en am veharlijcht. Wann Gott veharlijcht es en am, soo woat uck Gott am veharlijche enn sich selfst, en sooboolt woat hee am veharlijche. Tjinja, noch ne korte Tiet sie etj bie jünt; jie woare mie seatje, en soo aus etj too de Jude säd: Wua etj hangoh, tje jie nijch hankohme, soo saj etj nu uck too jünt. Een niejet Jeboot jäw etj jünt, daut jie jünt unjaenaunda leewe, omm daut, soo aus etj jünt leef ha, uck jie enaunda Leef habe. Doaraun woare aule ertjane, daut jie miene Jinja send, wann jie jünt unjaenaunda Leef ha. Siemoon Peeta sajcht too am: Harr, woa jeist dü han? Jesus auntwuad am: Wua etj hangoh, kaunst dü mie nu nijch folje; dü woascht mie oba nohäa folje. Peeta sajcht too am: Harr, wuaromm kaun etj die nü nijch folje? Mien Läwe well etj fe die lohte hanjäwe. Jesus auntwuad: Dien Läwe west dü fe mie lohte? Woahrhauft, woahrhauft, saj etj die, de Hohn woat nijch tjreie, bott dü die dreemol von mie aufjesajcht hast. Jun Hoat saul nijch änjstlijch woare. Jleeft aun Gott, jleeft uck aun mie. Enn mienem Voda sien Hüs send väl Wohninje; wannet nijch soo wea, haud etj jünt daut jesajcht; dan etj goh han, jünt eene Städ reed too moake. En wann etj han goh en jünt eene Städ reed moak, soo kohm etj wada en woa jünt no mie nehme, omm daut wua etj sie, uck jie send. En wua han etj goh, weet jie, en dän Wajch tjann jie. Toomas säd too am: Harr, wie weete nijch, wua dü han jeist, en woo tje#(n) wie dän Wajch weete? Jesus sajcht too am: Etj sie de Wajch en de Woahrheit en daut Läwe. Tjeena tjeemt nom Voda, aus blooss derjch mie. Wann jie mie jetjannt haude, soo wudd jie uck mienem Voda jetjannt ha; en von nu aun tjann jie am en ha am jeseehne. Filip sajcht too am: Harr, wies ons däm Voda, en daut rätjt ons too. Jesus säd too am: Soo lange Tiet sie etj bie jünt, en dü hast mie nijch ertjant, Filip? Wäa mie jeseehne haft, haft däm Voda jeseehne, en woo sajchst dü: Wies ons däm Voda? Jleefst dü nijch, daut etj emm Voda sie en de Voda enn mie es? De Wead, dee etj too jünt räd, räd etj nijch üt mie selfst; oba de Voda, dee enn mie wont blift, hee deit siene Woatje. Jleewt mie, daut etj emm Voda sie en de Voda enn mie es, wann oba nijch, soo jleewt omm selfst de Woatje haulwe. Woahrhauft, woahrhauft, saj etj jünt: Wäa aun mie jleewt, dee woat uck de Woatje doone, dee etj doo, en woat jratre aus dise doone, wiel etj nom Voda goh. En wautemma jie bedde woare enn mienem Nome, daut woa etj doone, omm daut de Voda veharlijcht woat enn däm Sän. Wann jie irjendwaut bedde woare enn mienem Nome, soo woa etj daut doone. Wann jie mie leef ha, dan hoolt miene Jeboote; en etj woa däm Voda bedde, en hee woat jünt eenen aundren Sachwaulta Treesta jäwe, daut hee enn Eewijchtjeit bie jünt es, däm Jeist de Woahrheit, däm de Welt nijch tjriee kaun, wiel dee am nijch sitt uck nijch tjannt. Oba jie tjanne am, dan hee blift bie jünt en woat en jünt senne. Etj woa jünt nijch aus Weise lohte, etj kohm no jünt. Noch eene korte Tiet, en de Welt sitt mie nijch mea; oba jie seene mie: Wiel etj läw, woa uck jie läwe. Aun janem Dach woa jie ertjane, daut etj enn mienem Voda sie, en jie enn mie en etj enn jünt. Wäa miene Jeboote haft en dee helt, dee esset, dee mie leef haft; oba wäa mie leef haft, woat von mienem Voda jeleeft woare; en etj woa am leef ha en mie selfst am openboa moake. Judas, nijch de Iescharijot, sajcht too am: Harr, woo esset, daut dü die ons west openboa moake, en nijch de Welt? Jesus auntwuad en säd too am: Wann irjentwäa mie leef haft, soo woat hee miene Wead hoole oda bewoare, en mien Voda woat am leef habe, en wie woare no am kohme en eene Wohninj bie am moake. Wäa mie nijch leef haft, helt miene Wead nijch, en daut Wuat, daut jie heare, es nijch mient, oba däm Voda sient, dee mie jeschetjt haft. Dit ha etj too jünt jesajcht, wiel etj noch bie jünt sie. Oba de Sachvewaulta, de Heilja Jeist, däm de Voda schetje woat enn mienem Nome, dee jana woat jünt aules leahre en jünt aun aules dentje halpe, waut etj jünt jesajcht ha. Fräd loht etj jünt, mienen Fräd jäw etj jünt; nijch soo aus de Welt jeeft, jäw etj jünt. Jün Hoat woat nijch änjstlijch beonnrühijcht, en vezoagt Angst ha nijch. Jie ha jeheat, daut etj too jünt säd: Etj goh han, en etj kohm no jünt. Wann jie mie leef haude, soo wudd jie jünt freie, daut etj nom Voda goh, dan de Voda es jrata aus etj. En nu ha etj jünt daut jesajcht, eea daut passeat, omm daut, wannet passeat, jie jleewe. Etj woa nijch mea väl met jünt räde, dan de Weltharscha tjeemt en haft nuscht aun mie; oba omm daut de Welt ertjant, daut etj däm Voda leef hab en soo doo, aus mie de Voda jeboote haft. Stoht opp, en loht ons von hia wajch gohne. Etj sie de rejchtja de Woahre Wienstok, en mien Voda es de Wienbüa. Jiedre Rank aun enn mie, dee nijch Frucht brinjt, dee nehmt hee wajch; en jiedre, de Frucht brinjt, dee reinijcht hee, omm daut dee mea Frucht brinjt. Jie send aul rein wäajen derjch daut Wuat, daut etj too jünt jerät ha. Blieft enn mie, en etj enn jünt. soo aus ne Rank nijch üt sich selfst Frucht brinje kaun, wann dee nijch aum Wienstok blift, aulsoo uck jie nijch, wann jie nijch enn mie bliewe. Etj sie de Wienstok, jie send de Ranke. Wäa enn mie blift en etj enn am, disa brinjt väl Frucht, dan ohne mie tjä jie nuscht doone. Wann wäa nijch enn mie blift, soo woat hee rüt jeschmäte aus ne Rank en vedräjcht; en dee saumelt maun toop en schmit dee emm Fia, en see vebrenne. Wann jie enn mie bliewe en miene Wead enn jünt bliewe, soo woa jie bedde, waut jie welle, en daut woat jünt jejäft woare. Doaderjch woat mien Voda veharlijcht, daut jie väl Frucht brinje, en jie woare miene Jinja woare. Soo aus de Voda mie leeft haft, ha uck etj jünt jeleeft; blieft enn miene Leew. Wann jie miene Jeboote hoole, soo woa jie enn miene Leew bliewe, jrodsoo aus etj mienem Voda siene Jeboote jehole ha en enn siene Leew bliew. Dit ha etj too jünt jesajcht, omm daut miene Freid enn jünt es en jüne Freid vollkome woat. Dit es mien Jeboot, daut jie eenaunda Leef habe, soo aus etj jünt jeleeft ha. Jratre Leef haft tjeena, aus diese, daut hee sien Läwe hanjeft lat fe siene Frind. Jie send miene Frind, wann jie doone, wautemma etj jünt befäl. Etj nan jünt nijch mea Tjnajchte, wiel de Tjnajcht weet nijch, waut sien Harr deit; oba etj ha jünt Frind jenant, wiel etj aules, waut etj von mienem Voda jeheat, ha etj jünt kund toweete jedohne. Jie ha mie nijch ütjewält, oba etj ha jünt ütjewält en jünt bestemmt jesat, omm daut jie hangohne en Frucht brinje, en jüne Frucht blieft, omm daut, wautemma jie däm Voda bedde woare enn mienem Nome, woat hee jünt jäwe. Dit befäl etj jünt; daut jie jünt unjaenaunda leef habe. Wann de Welt jünt hausst, soo weet, daut see mie ver jünt eea jehausst haft. Wann jie vonne Welt weare, wudd de Welt daut eajne leef ha; oba wiel jie nijch vonne Welt send, oba etj jünt üte Welt ütjewält ha, doaromm hausst jünt de Welt. Dentjt aun daut Wuat, daut etj jünt jesajcht ha: Een Tjnajcht es nijch jrata aus sien Harr. Wann see mie vefoljt ha, woare see uck jünt vefolje; wann see mien Wuat jehole ha, woare see uck jünt hoole. Oba dit aules woare see jünt doone aundoone wäajen mienem Nome, wiel see däm nijch tjanne, dee mie jeschetjt haft. Wann etj nijch jekohme wea en too ahn jerät haud, soo haude see tjeine Sind; oba nu ha see tjeene Üträd fe äare Sind. Wäa mie hausst, hausst uck mien Voda. Wann etj unja ahn nijch de Woatje jedohne haud, dee tjeen aundra jedohne haft, dan haude see tjeine Sinde; nu oba ha see jeseehne en hausse mie aus uck mien Voda. Oba omm dautet Wuat erfellt woat, daut enn äarem Jesatz jeschräwe steit: „See hausste mie ohne Uasoak“. {Ps.69,5} Wann oba de Sachvewaulta Treesta jekohme es, däm etj jünt vom Voda schetje woa, däm Jeist de Woahrheit, dee vom Voda tjeemt, soo woat hee von mie zeije. Oba uck jie woare zeije, wiel jie von Aunfank aun bie mie send. Dit ha etj too jünt jesajcht, omm daut jie jünt nijch oajre steete selle. Dee woare jünt üte Sienagog ütschlüte; oba doa tjeemt de Stund, woa jiedra, dee jünt ommbrinjt, woat dentje meene, Gott eenen Deenst Opfadeenst, Gottesdeenst too brinje. En daut woare see doone, wiel see däm Voda uck mie nijch ertjant ha. Oba dit ha etj too jünt jesajcht, omm daut, wann de Stund jekohme es, jie doaraun jedentje, daut etj jünt daut jesajcht ha. Oba dit ha etj jünt aum Aunfank nijch jesajcht, wiel etj bie jünt wea. Nu oba goh etj han no däm, dee mie jeschetjt haft, en tjeena von jünt fracht mie: Wua jeist dü han? Oba wiel etj dit too jünt jesajcht ha, es jun Hoat trüarijch. Oba etj saj jünt de Woahrheit: Daut es goot fe jünt, daut etj wajch goh, dan wann etj nijch wajch goh, woat de Sachvewaulta Treesta nijch no jünt kohme; oba wann etj hangoh, woa etj am no jünt schetje. En wann hee jekohme es, woat hee de Welt äwafeare vonne Sind en von Jerajchtijchtjeit en vom Jerejcht. Vonne Sind, wiel see nijch aun mie jleewe; von Jerajchtijchtjeit oba, wiel etj no mienem Voda goh, en jie mie nijch mea seene; vom Jerejcht oba, wiel de Welt Harscha jerejcht es. Noch väl ha etj jünt too saje, oba jie tjenne daut nu nijch ve droage. Oba wann jana, de Jeist de Woahrheit, jekohme es, woat hee jünt enne gaunse Woahrheit leide feahre; dan hee woat nijch üt sich selfst räde, oba aules waut hee heare woat, woat hee räde, en daut Kohmende woat hee jünt bekaunt moake. Hee woat mie veharlijche, dan von däm Mienje woat hee näme en jünt bekaunt moake. Aules, waut de Voda haft, es mient; doaromm säd etj, daut hee von däm Mienjen nehmt en jünt daut bekaunt moake woat. Noch ne korte Tiet, en jie seene mie nijch, en wada omm eene korte Tiet, en jie woare mie seene [wiel etj nom Voda goh]. Donn säde eenje von siene Jinja toeenaunda: Waut es dit, daut hee too ons sajcht: Noch ne korte Tiet, en jie seene mie nijch, en wada omm ne korte Tiet, en jie woare mie seene, en: Wiel etj nom Voda hangoh? Doa säde see: Waut es dit fe eene korte Tiet, von de hee räd? Wie weete nijch, waut hee sajcht. Doa moatjt Jesus, daut see am froage wulle, en säd too ahn: Räd jie unjaenaunda doaäwa, daut etj säd: Noch ne korte Tiet, en jie seene mie nijch, en wada omm ne korte Tiet, en jie woare mie seene? Woahrhauft, woahrhauft, etj saj jünt, jie woare hiele en jaumareare, oba de Welt woat sich freie; jie woare trüarijch senne, oba jüne Trüarijchtjeit woat too Freid woare. Ne Frü wann see een Tjint too Welt brinjt, haft Trüarijchtjeit Jeburtswee, wiel äare Stund jekohme es; oba wann see daut Tjint jebuare haft, dentjt see nijch mea aun de Weedoag, wäajen de Freid, daut een Mensch enne Welt jebuare es. Uck jie ha nu Trüarijchtjeit; oba etj woa jünt wada seene, en jun Hoat woat sich freie, en jüne Freid nehmt jünt tjeena wajch. En aun janem Dach woa jie mie nuscht froage. Woahrhauft, woahrhauft, etj saj jünt: Wautemma jie däm Voda bedde woare enn mienem Nome, woat hee jünt jäwe. Bett nü ha jie nuscht enn mienem Nome jebedd. Bedd, en jie woare tjriee, omm daut jüne Freid vollkome es. Dit hab etj enn Jlitjnise too jünt jeräd, doa tjeemt de Stund, doa etj nijch mea enn Jlitjnise too jünt räde, oba jünt frie erüt, vom Voda, vetjindje woa. Aun janem Dach woa jie enn mienem Nome bedde, en etj saj jünt nijch, daut etj däm Voda fe jünt bedde woa; dan de Voda selfst haft jünt leef, wiel jie mie jeleeft en jejleewt ha, daut etj von Gott ütjegohne sie. Etj sie vom ütem Voda ütjegohne en sie enne Welt jekohme; etj veloht wada de Welt en goh nom Voda. Siene Jinja säde too am: Tjitj, nu rädst dü frie erüt, en nijch enn Jlitjnise; nu weet wie, daut dü aules weetst en hastet nijch needijch, daut die wea frajcht; doawäajen jleew wie, daut dü vom Gott ütjegohne best. Jesus auntwuad ahn: Jleew jie nu? Tjitj, doa tjeemt de eene Stund, en es jekohme aul hia, daut jie vestreit woare, en jiedra enn daut Sienje, en mie auleen lohte woare; en etj sie nijch auleen, dan de Voda es bie mie. Dit ha etj too jünt jerät, doamet jie enn mie Fräd ha. Enne Welt ha jie Bedrenjnis Noot: oba siet jetroost, etj ha dise Welt jewonne äwawunde. Dit räd Jesus en hoow siene Uage opp nom Himmel en säd: Voda, de Stund es jekohme; veharlijch dienen Sän, omm daut dien Sän die veharlijcht. Soo aus dü am Vollmacht jejäft hast äwa aulet Fleesch, omm daut hee aulem, dee dü am jejäft hast, eewijet Läwe jäft. Oba dit es daut eewije Läwe, daut see die, dän oleen woaren Gott, en däm dü jeschetjt hast, Jesus Tjristus ertjane. Etj ha die oppe Ead veharlijcht; daut Woatj ha etj verejcht, daut dü mie jejäft hast, daut etj et doone sull. En nu veharlijche dü, Voda, mie bie die selfst met de Harlijchtjeit, dee etj bie die haud, eea de Welt wea. Etj ha dien Nome jeopenboat de Mensche, dee dü mie üte Welt jeefst. Dee weare diene, en mie hast dü dee jejäft, en see ha dien Wuat jehole bewoat. Nu ha see ertjant, daut aules, waut dü mie jejäft hast, von die es tjemmt; dan de Wead, dee dü mie jejäft hast, hab etj ahn jejäft, en see ha dee aunjenohme en woahrhauft ertjant, daut etj von die ütjegohne sie, en ha jejleewt, daut dü mie jeschetjt hast. Etj bedd fe ahn; etj bäd nijch fe de Welt, oba fe dee, dee dü mie jejäft hast, dan see send diene. (en aules, waut mient es, es dient, en waut dient es, es mient) en etj sie enn ahn veharlijcht. En etj sie nijch mea enne Welt, en dise send enne Welt, en etj kohm no die. Heilja Voda! Bewoa dee enn dienem Nome, dee dü mie jejäft hast, omm daut see eent send, soo aus wie eent send. Aus etj bie ahn wea, bewoad etj ahn enn dienem Nome, dee dü mie jejäft hast; en etj ha dee bewoad sejchaheit jeschentjt, en tjeina von ahn es veloare, buta de Sän de Vedoawniss, omm daut de Schreft erfellt woat. Oba nu kohm etj no die; en dit räd etj enne Welt, omm daut see miene Freid vollkome enn sich habe. Etj ha ahn dien Wuat jejäft, en de Welt haft ahn jehausst, wiel see nijch vonne Welt send, soo aus uck etj nijch vonne Welt sie. Etj bedd nijch, daut dü ahn üte Welt wajchnehmst, oba daut dü ahn bewoascht von däm Beesen. See send nijch vonne Welt, soo aus uck etj nijch vonne Welt sie. Heilje ahn enne Woahrheit; dien Wuat es Woahrheit. soo aus dü mie enne Welt jeschetjt hast, soo ha uck etj ahn enne Welt jeschetjt; en etj heilij mie selfst fe ahn, omm daut uck see Jeheilijchte send enne derjch Woahrheit. Oba etj bedd nijch auleen fe dise, oba uck fe dee, dee doa derjch äa Wuat aun mie jleewe; omm daut see aula eent send, soo aus dü, Voda, enn mie en etj enn die, omm daut uck see enn ons eent send, doamet de Welt jleewt, daut dü mie jeschetjt hast. En de Harlijchtjeit, dee dü mie jejäft hast, ha etj ahn jejäft, omm daut see eent send, soo aus wie eent send; etj enn ahn en dü enn mie, omm daut see enn eent vollstendijch vollkohme send, en daut de Welt ertjant, daut dü mie jeschetjt en ahn leef hast, soo aus dü mie leef hast. Voda, etj well, daut dee, dee dü mie jejäft hast, uck bie mie send, woa etj sie, doamet see miene Harlijchtjeit seene, dee dü mie jejäft hast, dan dü hast mie jeleeft eea de Welt Grunt jelajcht wea. Jerajchta Voda! De Welt haft die nijch ertjant; oba etj ha die ertjant, en diese ha ertjant, daut dü mie jeschetjt hast. En etj ha ahn met dienen Nome bekaunt jemoakt, en woa am bekaunt moake, omm daut de Leew, met dee dü mie jeleeft hast, enn ahn es en etj enn ahn. Aus Jesus dit jesajcht haud, jintj hee met siene Jinja rüt äwa däm Bach Tjiedroon, woa een Goade wea, enn däm hee en siene Jinja enenn jinje. Oba uck Judas, dee am verod, wisst de Städ, wiel Jesus sich doa foaken met siene Jinja vesaumld. Aus Judas daut Schoowa Soldote en Tempelwajchta en vonne Hüagepriesta en Farisäa Deena jetjräaje haud, tjeemt hee doa han met Latoarns en Fachel en Jewäare. Oba Jesus, dee aules wisst, waut äwa am kohme wudd sull, jintj rüt an entjäjen en säd too ahn: Wäm seatj jie? See auntwuade am: Jesus, dän Natsareena. Jesus säd too ahn: Etj sie et! Oba uck Judas, dee am verod, stund bie ahn. Aus hee too ahn säd: Etj sie et, trocke see sich tridj en volle oppe Ead. Donn fruag hee ahn noch emol: Wäm seatj jie? Oba see säde: Jesus, dän Natsareena. Jesus auntwuad: Etj ha jünt jesajcht, daut etj et sie; wann jie mie sätje, soo loht dise gohne; omm dautet Wuat erfellt wort, daut hee säd: Von dee, dee dü mie jejäft hast, ha etj tjeenem veloare. Siemoon Peeta oba, dee een Schweat haud, trock et rüt en schluag dän Hüagepriesta sien Tjnajcht en heiwd am daut rajchte Uah auf. Däm Tjnajcht sien Nome wea Malchus. Donn säd Jesus too Peeta: Stäatj daut Schweat enne Schajcht. Dän Drunk, däm mie mien Voda jejäft haft, sull etj dän nijch drintje? Daut Schoowa en de Bowaschta en de Jude äare Deena nauhme Jesus en bunge am; en leide am eascht no Anas, dan hee wea Kaifas sien Schwiavoda, dee daut Joa Huagapriesta wea. Daut wea Kaifas, dee de Juda däm Rot jäw, dautet bäta wea, daut een Mensch fe daut Voltj stoawe sull. Oba Siemoon Peeta foljde Jesus en de aundre Jinja. Diss Jinja wea däm Huagapriesta bekaunt en jintj met Jesus enenn emm Huagepriesta sien Hoff. Oba Peeta stund bute aune Däa. Donn jintj de aundra Jinja, dee däm Huagapriesta bekaunt wea, rüt en räd met de Däawajchtarin en brocht Peeta enenn. Donn säd de Deenarin, de Däawajchtarin, too Peeta: Best dü nijch uck eena von disem Mensch siene Jinja? Hee säd: Etj sie et nijch. Oba doa stunde de Tjnajchts en de Deena, dee een Kolefia jemoakt haude, wielet kolt wea, en woamde sich; oba Peeta stund uck bie ahn en woamd sich. De Huagapriesta fruach Jesus no äwa siene Jinja, en no äwa siene Leah. Jesus auntwuad am: Etj ha openboa too de Welt jerät; etj ha emma enne Sienagoge en emm Tempel jeleat, wua aule Jude toopkohme, en emm Jeheemen ha etj nuscht jerät; waut frajchst dü mie? Froag dee, dee doa jeheat, waut etj too ahn jerät ha; tjitj, dise weete, waut etj jesajcht ha. Oba aus hee dit säd, jeef eena von de Deena, dee doabie stund, Jesus eent oppe Back en säd: Soo auntwuatst dü däm Hüagepriesta? Jesus auntwuad am: Wann etj onnrajchtet jeräd ha, soo jeef Zeijnis vom Iebel orajcht doone; oba wann rajcht, wuaromm schläist dü mie? Anas haud am jebunge no Kaifas, dän Hüagepriesta, jeschetjt. Oba Siemoon Peeta stund en woamd sich. Doa säde see too am: Best dü nijch uck eena von siene Jinja? Hee luach en säd: Etj sie et nijch. Eena von däm Hüagepriesta siene Tjnajchts säd, dee een Vewaundta aun däm wea, däm Peeta daut Uah aufjeheiwd haud: Sach etj die nijch bie am emm Goade? Doa luach Peeta wada; en platzlijch tjreid de Hohn. See leide Jesus von Kaifas nom Aumthus Rejchthus; oba daut wea tiedijch zemorjest. See jinje nijch enenn emm Aumthus, omm daut see sich nijch veonnreinje, oba daut Passamohl äte kunne. Donn kaum Pielatus rüt no ahn en säd: waut verre Aunkloag brinj ha jie jäajen disem Mensch? See auntwuade en säde too am: Wann disa nijch een Vebräatja wea, wudd wie am die nijch jebrocht habe. Doa säd Pielatus too ahn: Nämt jie am en rejcht am no jünem Jesatz. De Jude säde too am: Daut es ons nijch erlaubt, tjeinem doot too moake; omm dautet Wuat Jesus erfellt wudd, daut hee säd, handiedent, waut verren Doot hee stoawe sull. Pielatus jintj donn wada em Aumthus enenn en roopt Jesus en säd too am: Best dü de Tjeenijch de Jude? Jesus auntwuad [am]: Sajchst dü dit üt die selfst, oda ha die aundre von mie jesajcht? Pielatus auntwuad: Sie etj dan een Jud? Diene Natsjoon en de Huagapriesta ha die mie äwajäft; waut hast dü jedohne? Jesus auntwuad: Mien Ritj es nijch von dise Welt; wann mien Ritj von dise Welt wea, dan haude miene Deena jetjampft, omm daut etj nijch aune Jude ütjeleewat wort; nu oba es mien Ritj nijch von hia dise Welt. Donn säd Pielatus too am: Aulsoo dü best een Tjeenijch? Jesus auntwuad: Dü sajchst et, daut etj een Tjeenijch sie. Etj sie doatoo jebuare en doatoo enne Welt jekohme, omm daut etj de Woahrheit Zeijniss jäw. Jiedra dee üte Woahrheit es, heat miene Stemm. Pielatus säd too am: Waut es Woahrheit? Aus hee daut jesajcht haud, jintj hee wada rüt no de Jude en säd too ahn: Etj finj tjeene Schult aun am; oba jie ha eene Jewanheit, daut etj jünt aum Passa eenen looss jäw. Well jie nu, daut etj jünt dän Tjeenijch de Jude looss jäw? Donn schreaje see wada en säde: Nijch disem, oba Barabas! Barabas oba wea een Reiba. Donn nehm Pielatus Jesus en leet am ütpitsche. En de Soldote flochte eene Kroon von Dorne en sade am de opp sien Haupt Kopp en läde nehme am een purpurnet Tjleet omm; {Mat.27,28} en see tjeeme no am en säde: Sie jejreest, Tjeenijch de Jude! En see schluage am oppe Backe. En Pielatus jintj wada rüt en sajcht too ahn: Tjitjt, etj brinj am rüt no jünt, omm daut jie weete, daut etj tjeene Schuld aun am finj. Donn tjeem Jesus rüt, druag de Dornekroon en daut purpur Tjleet. En hee Pielatus säd too ahn: Tjitjt, de Mensch! Aus am de Huagapriesta en de Deena sache, schreaje see en säde: Tjriezijcht, tjriezijcht am! Pielatus säd too ahn: Nämt jie am han en tjriezijcht jie am, dan etj finj tjeene Schuld aun am. De Jude auntwuade am: Wie ha een Jesatz, en no [onsem] Jesatz mott hee stoawe, wiel hee sich selfst too Gott sien Sän jemoakt haft. Aus Pielatus dise Wead head, ängst hee sich noch dolla mea; en hee jintj wada enenn em Aumthus en säd too Jesus: Wuahäa best dü? Oba Jesus jeef am tjeene auntwuat. Donn säd Pielatus too am: Rädst dü nijch met mie? Weetst dü nijch, daut etj de Macht ha, die looss too lohte, en Macht ha, die too tjriezje? Jesus auntwuad: Dü haudst tjeene Macht jäajen äwa mie, wann die dee nijch von bowe jejäft wea; doaromm haft dee, dee mie aun die äwajäft haft, de jratre Sind. von doa aun socht Pielatus am looss too lohte. Oba de Jude schreaje en säde: Wann dü disem looss latst, best dü nijch däm Tjeisa sien Frint; jiedra, dee sich selfst toom Tjeenijch moakt, es rät jäajen däm Tjeisa. Aus Pielatus diese Wead head, brocht hee Jesus rüt en sad sich oppem Rejchtastool aun eenem Plautz, dee doa Steenplosta heet, enn Hebräisch oba Gabata. Daut wea oba de Dach ver Passa, daut wea omm Klok sass. En hee säd too de Jude: Tjitjt, jun Tjeenijch! Oba see schreaje: Wajch, Wajch met am! Tjriezijcht am! Pielatus sajcht too ahn: Saul etj jun Tjeenijch tjriezje? De Huagapriesta auntwuade: Wie ha tjeenen Tjeenijch buta dän Tjeisa! Donn äwajeef Pielatus am [Jesus], omm daut hee jetjriezijcht wort. See nehme Jesus en leide am wajch. En hee druag sien Tjriez, enn jintj no de Städ, Schädelstäd jenant, de enn Hebräisch Gollgata heet, wua see am tjriezijde, en met am twee aundre, opp diese en jane Sied, oba Jesus enne Medd. Oba Pielatus schreef uck eene Äwaschreft en leet de aum Tjriez aunbrinje. Oba doa wea jeschräwe: Jesus, de Natsareena, de Tjeenijch de Jude. Dise Äwaschreft lause väle von de Jude, dan de Städ, wua Jesus jetjriezijcht wort, wea dijcht bie de Staut; en daut wea enn Hebräisch, Latiensch, en Griejchesch jeschräwe. De Jude äare Hüagepriesta säde too Pielatus: Schriew nijch: De Tjeenijch de Jude, oba daut hee jesajcht haud: Etj sie de Tjeenijch de Jude. Pielatus auntwuad: Waut etj jeschräwe ha, ha etj jeschräwe. De Soldote, aus see Jesus jetjriezijcht haude, neehme siene Tjleeda en moake veea Deel, een Deel fe jieda Soldot, uck dän Rock unja Hamd, Tjleet. Oba de Rock wea ohne Not, von bowe bett unja enn eent jewäwt. Donn säde see eena tom aundre: Wie welle dän nijch tweiriete, oba omm am loose, wäms dee senne saul; omm daut de Schreft erfellt woat, dee doa sajcht: „See ha miene Tjleeda unja sich vedeelt, en äwa mien Rock ha see daut Looss jeschmäte“. {Ps.22,19} De Soldote deede daut. Oba bie Jesus sien Tjriez stunde siene Mutta en siene Mutta äare Sesta, Marie, Kleofas siene Frü, en Marie Magdaleena. Aus Jesus siene Mutta sach en dän Jinja, dän hee leef haud, doabie stohne, säd hee too siene Mutta: Frü, tjitj, dien Sän. Donn säd hee too däm Jinja: Tjitj! Diene Mutta! En von de Stund aun nehm de Jinja äa no sich enn sien Hüs. No däm, doa Jesus wisst, daut aules vollbrocht wea, säd hee, omm daut de Schreft erfellt woat: Mie darschtat! Doa stund oba een Jefäss met Äditj. Oba see fellde eenem Schwam met Äditj en stuake dän opp een Rua Ruastok en hilde am daut aun sien Mül. Aus Jesus dän Äditj jenohme haud, säd hee: Daut es vollbrocht! En neajd daut Haupt Kopp en äwajeef däm Jeist. De Jude bedde dän Pielatus, doamet de Doodes nijch aum Saubat aum Tjriez bliewe, wiel dit de Dach verrem Fast wea en de Saubatdach wea groot, soo daut äare Been jebroake en see raufjenohme worde. Donn tjeeme de Soldote en bruake däm easchten de Been en däm aundren, dee met am jetjriezijcht weare. Oba aus see no Jesus tjeeme en sache, daut hee aul jestorwe wea, bruake see am de Been nijch, oba eena von de Soldote stuak met eenem Spiess siene Sied derjch, en fuats tjeem rand Bloot en Wota erüt. En dee daut jeseehne haft, haft bezeijt, en sien Zeijniss es woahrhauft; en hee weet, daut hee sajcht, waut Woa es, omm daut uck jie jleewe. Dit passead, omm daut de Schreft erfellt woat: “Tjeen Been Knoake aun am woat jebroake woare”. {2Mos.12,46: Ps.34,21} Noch eene aundre Schreft sajcht: “See woare däm seene, däm see derjchstoake ha”. {Sach.12,10} Oba no däm bedd Joosaf von Aramatia, de Jesus sien Jinja wea, oba een jeheema üt Angst verre Jude, däm Pielatus, daut hee Jesus sien Lief raufnäme durf. En Pielatus erlaubt am. Hee tjeem en nehm Jesus sien Lief erauf. Doa tjeem uck Nikodeemus, dee verhea enne Nacht no Jesus jekohme wea, en brocht eene Saulw, Mire en Zippelfiea Aloe, bie hundat Punt. See nehme Jesus sien Lief en wetjelde dän enn Liendäatja met de Tjriedarie eene scheen ritjende Saulw enn, soo a,usset bie de Jude Sitte es, tom begrowe reed tomoake. Oba doa aun däm Plautz, woa hee jetjriezijcht wort, wea een Goade, en enn däm Goade een niejet Grauf Heel, enn däm noch niemools tjeena jelajcht wea. Doa enenn läde see Jesus, wäajen de Jude äa Dach, wiel daut Grauf dijchtbie wea. Oba aum easchten Dach enne Wäatj Sindach tjeem Marie Magdaleena tiedijch, ausset noch Diesta wea, nom Grauf en sach daut de Steen vom Grauf wajchjenohme wea. Donn rand see en tjeemt no Siemoon Peeta en no däm aundren Jinja, däm Jesus leef haud, en säd too ahn: See habe däm Harr ütem Grauf wajchjenohme, en wie weete nijch, woa see am hanjelajcht ha. Donn jinje Peeta en de aundra Jinja rüt, en see jinje nom Grauf. Oba dee beid rande toop, en de aundra Jinja rand verrop, schwinda aus Peeta, en tjeem de easchta nom Grauf; en betjt sich, enn sach de Liendäatja lidje; doch jintj hee nijch enenn. Donn tjeem Siemoon Peeta, am hinjaraun, en jintj emm Grauf enenn en sach de Liendäatja lidje, en daut Schweetdüak, daut omm sien Kopp wea, lach nijch bie de Liendäatja, oba toop jelajcht opp eene aundre Städ. Donn jintj uck de aundre Jinja enenn, dee de easchta nom Grauf kaum, en sach en jleewd. Dan see tjannde wisste de Schreft noch nijch, daut hee ütem Doot oppstohne must. Nü jinje de Jinja wada no Hüs. Oba Marie stund biem Grauf, büte, en hield. Aus see doa hield, betjt see sich em Grauf enenn, en sitt twee Enjel enn witte Tjleeda sette, eenen aum Kopp(-enj) en eenen too Feeten, wua Jesus sien Lief jeläaje haud. En dee säde too äa: Frü, wuaromm hielst dü? See säd too ahn: See ha mienen Harr wajch jenohme, en etj weet nijch, wua see am hanjelajcht habe. Aus see daut jesajcht haud, dreid see sich omm en sitt Jesus stohne; en see wisst nijch, dautet Jesus es. Jesus säd too äa: Frü, wuaromm hielst dü? Wäm seatjst dü? See, docht, daut et de Goadna es, en säd too am: Harr, wann dü am wajch jedroacht hast, dan saj mie, wua dü am hanjelajcht hast, en etj woa am wajch hole. Jesus säd too äa: Marie! See dreid sich omm en sajcht too am, enn hebräisch: Rabunie! Daut heit Leahra. Jesus säd too äa: Foot mie nijch aun, dan etj sie noch nijch enopp jefoahre no mienem Voda. Oba goh no miene Breeda en saj ahn: Etj foah enopp no mienem Voda en jünem Voda, en no mienem Gott en jünem Gott. Marie Magdaleena tjeemt en sajcht daut de Jinja, daut see däm Harr jeseehne en hee dit too äa jesajcht haft. Ausset aum easchten Dach enne Wäatj, Owent wea, en de Däare, wua de Jinja weare, üt Angst fe de Jude veschlote weare, tjeem Jesus en stund enn äare Medd en sajcht too ahn: Fräd met jünt! En aus hee dit jesajcht haud, wees hee ahn siene Henj en siene Sied. Doa freide sich de Jinja, aus see dän Harr sache. Donn säd Jesus wada too ahn: Fräd met jünt! Soo aus de Voda mie jeschetjt haft, schetj uck etj jünt. En aus hee daut jesajcht haud, püst hee ahn aun en sajcht too ahn: Emfangt dän Heiljen Jeist! Wämemma jie de Sinde vejäwe, dän send dee vejäwt, wämemma jie dee behoole nijch vejäwt, däm send see behoole faustjehoole, nijch vejäwt. Oba Toomas, eena von de Twalw, Tweelinj jenant, wea nijch bie ahn, aus Jesus tjeem. Donn säde de aundre Jinja too am: Wie ha däm Harr jeseehne! Oba hee säd too ahn: Wann etj nijch de Näajelmohle enn siene Henj see en miene Finja enne Näajelmohl laj, en laj miene Haunt enn siene Sied, soo woa etj nijch jleewe. En omm acht Doag weare siene Jinja wada doa benne em Hüs en Toomas wea bie met ahn. Donn tjeemt Jesus, aus de Däare veschlote weare, en stund enn äare Medd en säd: Fräd met jünt! Donn säd hee too Toomas: Rätj diene Finjasch häa en tjitj miene Henj, en rätj diene Haunt häa en laj dee enn miene Sied, en sie nijch onnjleewijch, oba jleewijch! Toomas auntwuad en säd too am: Mien Harr en mien Gott! Jesus säd too am: Wiel dü mie jeseehne hast, hast dü jejleewt. Seelijch send, dee nijch jeseehne, en doch jleewe. uck väl aundre Teatjens haud Jesus ver siene Jinja jedohne, dee nijch enn disem Büak jeschräwe send. Oba dise send jeschräwe, omm daut jie jleewe, daut Jesus de Tjristus es, de Sän Gottes, en doamet, jie derjch dän Gloowe Läwe habe enn sienem Nome. No däm openboad Jesus sich wada de Jinja aum Mäa von Tiberias. Oba aulsoo openboad hee sich: Siemoon Peeta en Toomas, jenant Tweelinj, en Natanael, dee von Kana enn Galiläa wea, en de Tsebedäus siene Säns en twee aundre von siene Jinja weare toop. Siemoon Peeta säd too ahn: Etj goh fesche. See säde too am: Uck wie gohne met die met. See jinje rüt en steaje emm Schepp, en enn de Nacht jreepe see nuscht. Oba ausset tiedijch Zemorjess wea, stund Jesus aum Eewa, doch de Jinja wisste nijch, dautet Jesus es wea. Donn sajcht Jesus too ahn: Tjinja, ha jie waut too äte oda tjeene Fesch? See auntwuade am: Nä. Hee oba säd too ahn: Schmiet daut Nat üt aune rajchte Sied vom Schepp, en jie woare finje fange. See schmeete daut üt en kunne daut wäajen de väl Fesch nijch mea tratje. Donn säd jan Jinja, däm Jesus leef haud, too Peeta: Daut es de Harr! Siemoon Peeta, aus hee head, daut et de Harr es wea, nehm hee sien Bowatjleet omm hee wea noaktijch en schmeet sich emm Mäa. Oba de aundre Jinja tjeeme metem tjleenen Schepp, (see weare nijch wiet vom Eewa, bie tweehundat Älle) bie hundat meeta en schlapte daut Nat met de Fesch. Aus see nu aum Laund ütstäaje, sache see een Kolefia brenne, en Fesch doabowe lidje en Broot. Jesus sajcht too ahn: Brinjt häa von de Fesch, dee jie nu jejräpe ha. Siemoon Peeta jintj en schlapt daut Nat voll groote Fesch, hundat dree en feftijch, oppem Laund; en wann doa uck soo väl weare, reet daut Nat nijch twei. Jesus sajcht too ahn: Kohmt hea, Freestitj äte. Oba tjeena von de Jinja woagd sich am too froage: Wäa best dü? See wisste, dautet de Harr es wea. Jesus tjeemt en nehmt daut Broot en jeef daut ahn, en soo uck dän Fesch. Dit es aul daut dredde Mol, daut Jesus sich de Jinja jeopenboat haud, no däm aus hee ütem Doot wea oppjestohne. Aus see Freestitj jejäte haude, sajcht Jesus too Siemoon Peeta: Siemoon, Joonas Sän; leefst dü mie mea aus dise? Hee säd too am: Jo, Harr, dü weetst, daut etj die leef ha. Hee [Jesus] sajcht too am: Weid miene Lama. Wada sajcht hee tom tweede Mol too am: Siemoon, Joonas Sän; leefst dü mie? Hee säd too am: Jo, Harr, dü weetst, daut etj die leef ha. Hee [Jesus] sajcht too am: Heed miene Schop. Hee sajcht tom dredden Mol too am: Siemoon, Joonas Sän; hast dü mie leef? Peeta word trüarijch, daut hee tom dredden Mol too am säd fruach: Hast dü mie leef? En säd too am: Harr, dü weetst aules; dü weetst, daut etj die leef ha. Jesus sajcht too am: Weid miene Schop. Woahrhauft, woahrhauft, saj etj die: Aus dü jinja weascht, deedst dü die selfst dän Gort ommbinje en jintjst, woa dü han wullst, oba wann dü eascht oolt jeworde best, woascht dü diene Henj ütstratje, en een aundra woat die dän Gort aunhole en hanbrinje, wuahan dü nijch west. Oba dit säd hee, aundiedent, met wautver een Doot hee Gott veharlijche sull. En aus hee daut jesajcht haud, sajcht hee too am: Folj mie no! Peeta dreid sich omm en sitt dän Jinja nofolje, däm Jesus leef haud, dee sich uck biem Owentkost äte aun siene Brost jelänt en jefroagt haud: Harr, wäa esset, dee die verode woat? Aus Peeta däm sach, sajcht hee too Jesus: Harr, oba waut saul disa? Jesus sajcht too am: Wann etj well, daut hee blift, bett etj kohm, waut jeit die daut aun? Folj dü mie no. Dit Wuat jintj donn mank de Breeda: Daut jan Jinja stoawt nijch. En Jesus räd nijch too am Johaun, daut hee nijch stoawt, oba: Wann etj well, daut hee blift, bett etj kohm, waut jeit die daut aun? Dit es de Jinja, dee von dise Dinje zeijt en dee dit jeschräwe haft, en wie weete, daut sien Zeijniss woa es. Oba doa send uck väl aundre Dinje, de Jesus jedohne haft, en wann dise aula eensel oppjeschräwe weare, soo wudd, dentj etj, selfst de Welt, de jeschräwne Bäatja nijch foote. Daut easchte Buak Berejcht ha etj vefoot äwa aules, o Teofilus, waut Jesus aunfong, soo aus too doone aus uck too leahre, bott däm Dach, aun däm hee [em Himmel] oppjenohme word, no däm hee de Apostel, de hee ütjewält haud, derjch dän Heiljen Jeist Befäl jejäft haud; diese haud hee sich uck aus läwendijch doajestalt jewäse, no sienem Liede, derjch väl Teatjen Bewiese, enn däm hee veatijch Doag ahn erschiend sich seene leet en räd äwa daut Ritj Gottes. En aus hee met ahn toop wea, befool hee ahn, nijch von Jerusalem wajch togohne, oba opp daut Vesproakne vom Voda too wachte, soo aus daut jie von mie jeheat ha; Dann Jehaun haft zwoa met Wota jetauft, oba jie woare met däm Heiljen Jeist jetauft woare, no diesem - nijch no väle Doag. See oba, aus see toop jekohme weare, fruage am en säde: Harr, stalst dü enn diese Tiet wada daut Ritj fe Iesrael hea? Oba hee säd too ahn: Daut es nijch jüne Sach, Tiet en Tiede too weete, dee de Voda enn siene eajne Macht faustjesat haft. Oba jie woare Krauft emfange, wann de Heilje Jeist opp jünt jekohme es; enn jie woare miene Zeije senne, soo aus enn Jerusalem aus uck enn gauns Judäa en Samaria en bott aum Enj de Ead. Aus hee dit jesajcht haud, aus see am sache, word hee nehejcht oppjehowe, en eene Woltj neem am opp, wajch von äare Uage. En aus see jespaunt nom Himmel tjitjte, aus hee nehejcht fuah, en tjitj, twee Manna stunde bie ahn enn witte Tjleeda, dee doa säde: Manna von Galiläa, waut stoh jie, en tjitje nehejcht nom Himmel? Diss Jesus, dee von jünt wajch jenohme es enn däm Himmel, woat kratjt soo kohme, aus jie am jeseehne ha hangohne enn däm Himmel. Donn jinje see vom Boajch tridj no Jerusalem, jenant Eeljboajch, dee doa dijcht bie Jerusalem es, een Saubatwajch auf es. En aus see enenn jekohme weare, jinje see nopp enne Bowastow, wua see sich opphilde, soo aus Peeta en uck Jehaun en Joakopp en Aundreas, Filip en Toomas, Bartolamäus en Matäus, Joakopp, Alfäus Sän, en Siemoon, de Selootes, en Judas, Joakopps Sän. Dise aule weare faust eenes Sennes em Jebäd met de Frües en Marie, de Mutta Jesus, en siene Breeda. En enn dise Doag stund Peeta enne Medd de Breeda opp, en säd (oba doa wea aun däm Uat eene Menj von onnjefäa hundat twintijch toopjekohme): Manna, Breeda, daut wea needijch, daut de Schreft erfellt wort, dee de Heilje Jeist verhäa jesajcht haud derjch Doft sien Mül äwa Judas, de een Wajchwiesa word fe dän de Jesus faust nehme. Wiel hee wea eena unja ons en hee haud daut Loos tom Deenst jetjräaje. Disa tjreajch doafäa jewonn een Acka vom onnjerajchten Loon, en enn däm hee äwakopp voll, enne Medd vebruak, en aul sien Enneret rütjesched word. En daut word aule Ennwohna enn Jerusalem bekaunt, soo daut jan Acka enn äare eajne Sproak Hakeldama jenant wort, daut heet Blootacka. Dan daut steit em Psalmbuak jeschräwe: „Sien Hüs saul eed vewiest woare, en tjeena saul doa benne wohne“, {Ps.69,26} en: „Sien Aumt tjrijcht een aundra“. {Ps.109,8} Aulsoo esset needijch, daut von de Manna, dee met ons de gaunse Tiet jegohne send, enn de Tiet de de Harr Jesus bie ons enenn en ütjegohne es, aunjefonge vonne Jehauns Taufe bott däm Dach, aun däm hee von ons oppjenohme word, eena von diese enn Zeije von siene Oppstohninj met ons senne. En see stalde twee väa: Joosaf, jenant Barsabas, dee met bienome Jusstus jenant word, en Matias. En see bäde en säde: Dü, Harr, dee dü aule Hoate tjannst, wies, eenen von diese twee däm dü ütjewält hast, omm däm Plautz enn diesem Deenst en Apostelaumt too emfange, von däm Judas aufjevolle es, omm no sienem äjnem Uat too gohne. En see jäwe ahn Loose, en daut Looss voll opp Matias, en hee word too de alf Apostel doatoo jetalt. En aus de Pinjstdach erfellt wea, weare see aula aun däm selwsjen Uat toop. En platzlijch kaum vom Himmel een Brüzhe, aus een groota jewaultja Wint, en erfelld felld daut gaunse Hüs, wua see saute. En doa tjeeme äwa ahn jedeelde Tunge aus von Fia, en dee sade sich opp jiedrem von ahn. En see weare aula met Heiljem Jeist jefellt en fonge aun, too räde enn aundre Sproake Tunge soo aus de Jeist ahn daut jeef üttoräda. Oba enn Jerusalem wohnde Jude, gottesferjchtje Manna, üt jiedrem Voltj unjrem Himmel. Oba aus daut Brüzhe passead wea, tjeem de Menj Voltj toop en weare vewundat, wiel see een jiedra enn siene eajne Sproak ahn räde head. Oba see worde aula üta sich en wundade sich en säde: Tjitj, send nijch aul diese, dee doa räde, Galiläa? En woo hea wie ahn, een jiedra enn onse eajne Sproak, enn dee wie jebuare send, Parta en Meeda en Elamieta, en dee enn Mesopotamean wohne en von Judäa en Kapadotsean, Ponntus en Asean, en Frigean en Pamfilean, Ejipten en de Jäajend von Libean jäjenäwa Tjiereene, en dee üt Room de sich hia opphole, Jude en uck Proselüte jleewje üte Veltja Tjreeta en Araba - wie heare ahn enn onse Tunge Sproak de groote Woatje Gottes räde? Oba see weare aule ütasich en weare rotlooss, en säde too eenaunda: Waut saul kaun dit bediede? Oba aundre spotte en säde: See send voll seetem Wien. Oba Peeta met de Alw stund opp, en räd bejeistat met ne lüde Stemm en säd too ahn: Manna, Jude en jie aula dee enn Jerusalem wohne, dit sell jie weete, en neemt met de Uhre opp - miene Wead! Dann nijch soo aus jie dentje, daut diese bedrunke send, dan daut es eascht de dredde Stund aum Dach; oba dit es daut, waut derjch däm Profeet Joel jesajcht word: „En daut woat enne latste Doag senne, sajcht Gott, etj woa von mienem Jeist opp aulet Fleesch Mensche ütjeete, en jüne Säns en jüne Dajchta woare profezeie, en jüne Bocha junge Manna woare Jesejchta seene, en jüne Oole woare Dreem habe; en uck opp miene Tjnajchts en opp miene Deenstmäatjes woa etj aun jane Doag von mienem Jeist ütjeete, en see woare profezeie. En etj woa Wunda aum Himmel bowe en Teatjen unje oppe Ead jäwe: Bloot en Fia en Ruak Daump; De Sonn woat vewaundelt enn Diestaness en de Mond enn Bloot, eea de groota en strohlenda harlijcha Harrn Dach {Mat.1,20} tjeemt. En daut woat senne, een jiedra, dee däm Harrn Nome aunroope woat, woat jerat woare“. {Joel 2,28-32} Manna von Iesrael, horjcht diese Wead: Jesus, dän Natsareena, eenen Maun, von Gott bestätijcht ver jünt, derjch majchtijche Machtwoatje en Wunda en Teatjen, de Gott derjch am enn jüne Medd jedohne haft, soo aus jie selfst weete, - disem, nom bestemmten Rotschlohne en Väaseehne Gottes hanjejäwt, ha jie derjch de Haund de Jesatzloose aunjeschloage aunjenoagelt aum Tjriez en ommjebrocht. Däm haft Gott oppjewatjt, no däm hee de Doodeswee jeleest haud, wiel daut nijch mäajlijch wea, daut hee von am vom Doot faust jehole word. Dan Doft sajcht äwa am: „Etj sach däm Harr jiedatiet ver mie; dan hee es aun miene Rajchte, doamet etj nijch wanke schwak woa. Doaromm freid sich mien Hoat, en miene Tung jübelt; oba uck mien Fleesch woat enn Hopninj rühe, dan dü woascht miene Seel nijch emm Doodes Ritj lohte, en woascht nijch dienen Heiljen de Vewesung seene lohte. Dü hast mie dee Läweswäaj kundijch jemoakt; en woascht mie met freid felle ver dienem Aunjesejcht. {Ps.16,8-11} Manna en Breeda, erlaubt mie, met friehem Moot too jünt äwa däm Staumvoda Doft too räde, daut hee jestorwe aus uck begroft es en sien Grauf es unja ons bott opp disem Dach. Doa hee een Profeet wea en wisst, daut Gott am met eenem Eid jeschwuare haud, vonne Frucht siena Lende opp sienem Troon too sette, hee haft verüt jeseehne, äwa de Oppstohninj Tjristus haft hee jeräd, en hee wudd nijch em Doodesritj jelohte, en sien Fleesch haft nijch de Vewesung jeseehne. Disem Jesus haft Gott oppstohne lohte, doavon wie aula Zeije send. Nü too met dee Rajchte Gottes oppjehowe, en de Vespräatjung - dän Heiljen Jeist vom Voda jetjräaje haft, hee haft däm ütjegohte, waut jie nü seene aus uck heare. Dann nijch Doft es enn de Himmel noppjefoahre, oba hee selfst sajcht: „Jesajcht haft de Harr too mienem Harrn: Sat die too aun miene Rajchte, bott etj diene Fiend hanlaj aus Footbeintj fe diene Feet“. {Ps.110,1} Daut gaunse Hüs Iesrael ertjan nü met Sejchaheit, daut Gott am tom Harrn aus uck tom Jesaulwten Jesus jemoakt haft, disen Jesus, dän jie jetjriezijcht ha. Oba aus see daut heade, jintj daut ahn derjchem Hoat, en see säde too Peeta en de aundre Apostel: Waut sell wie doone, jie Manna, Breeda? Oba Peeta säd too ahn: Dentjt omm doot Buesse, en een jiedra von jünt loht sich taufe opp dän Nome Jesu Tjristi too Vejäwung de Sinde, en jie woare de Gow däm Heiljen Jeist emfange. Dann jünt es de Vespräatjung en jüne Tjinja en aule, dee wiet auf send, soo väl de Harr, onsa Gott, tooroope woat. En met väl aundre Wead läd hee een Zeijniss auf en vemohnd ahn en säd: Loht jünt rade von disem vedreiden Jeschlajcht. Dee doa sien Wuat oppnehme, leete sich taufe, en aun janem Dach worde onnjefäa dree dusent Seele doa too jedohne. Oba see bleewe bestendijch faust enn de Leah de Apostel en enne Jemeenschoft, en em Broot bräatje en emm Jebäd. Oba daut tjeem Angst äwa jiedre Seel, en väl Wunda en Teatjen passeade derjch de Apostel. Oba aule Jleewje, weare toop aun däm selwsjen Uat en haude aules jemeensaum; en see vekoffte äa Hab en Goot en vedeelde de aun aule, doanoh aus een jiedra needijch haud bruckt. En jieda Dach bleewe see faust bestendijch enn eenem Senn em Tempel, en bruake enne Hiesa daut Broot, en nehme daut Äte met Jübel en Eenfeltijch em Hoate too sich, lowde Gott en haude Gonst biem gaunsen Voltj. Oba de Harr deed jieda Dach doa too, dee jerat sulle woare, too de Jemeende. Oba Peeta en Jehaun jinje Klok näajen nopp emm Tempel omm de Stund ausset Tiet wea tom Jebäd. En een Maun, dee von Jeburt aun lom wea, word jedroacht, däm see jieda Dach aune Tempel Puat läde sate, de Scheene jenant, omm Aulmoose too bedde von dän, dee emm Tempel enenn jinje. Aus disa Peeta en Jehaun sach, dee em Tempel enenn gohne wulle, bedd hee ahn, omm een Aulmoose too tjriee. Oba Peeta tjitjt am met Jehaun met eenem faustem Bletj aun en säd: Tjitj ons aun! Oba hee jeef acht opp ahn, jespaunt, en räatjend von ahn waut too tjriee. Oba Peeta säd: Selwa en Gold ha etj nijch; oba waut etj ha, daut jäw etj die: Emm Nome Jesu Tjristi däm Natsareena, stoh opp en goh ommhäa! En hee foot am aune rajchte Haunt en rejcht am opp. Oba platzlijch worde siene Feet en siene Tjnejchel faust, en hee huppst opp en kunn stohne en jintj ommhäa, en jintj met ahn emm Tempel enenn, jintj en huppst en lowd Gott. En daut gaunse Voltj sache am gohne en Gott lowe; oba see ertjande am, daut hee dee wea, dee omm de Aulmoose aune scheene Tempel Puat jesäte haud; en see worde met Staune ütasich, äwa daut, waut met am passeat wea. Oba aus hee Peeta en Jehaun faust hild, rand daut gaunse Voltj voll Staune no ahn enne Haul toop, jenant Salamo Haul. Oba aus Peeta daut sach, auntwuad hee däm Voltj: Manna, Iesraelite, waut wunda jie jünt doaäwa, oda waut tjitj jie opp ons, aus wann wie üt eajna Macht oda Frommijchtjeit daut bewirtjt ha, daut hee gohne kaun? De Gott Obraums en de Gott Iesaks en de Gott Joakopps, de Gott onse Vodasch, haft sienen Tjnajcht Jesus veharlijcht, däm jie ütjeleewat en verrem Aunjesejcht Pielatus verode junt aufjeloage ha, aus jana sich entschlohte haud, am loos toolohte. Oba jie ha däm Heiljen en Jerajchten verode, en jie ha jebedd, daut jünt een Maun, een Merda, jeschentjt word; oba dän Aunfeahra vom tom Läwe ha jie ommjebrocht, däm Gott vonne Doodes oppjewatjt haft, doavon send wie Zeije. En derjch Gloowe aun sienen Nome haft sien Nome disem, dän jie seene en tjanne, stoatj jemoakt, en de Gloowe, dee derjch am es, haft am diese volle Jesuntheit jejäwt ver jünt aulem. En nü, Breeda, etj weet, daut jie enn Onntjantniss jehaundelt ha, aus uck jüne Bowaschte. Oba Gott haft erfellt, waut hee derjch däm Mül aula Profeete verhea vetjindijt haud, daut sien Jesaulwta Tjristus liede sull wudd. Dentjt omm doot Buesse en betjeat jünt, daut jüne Sinde ütjelascht woare, doamet Tiede de fresche beläwung kohme vom Harrn Aunjesejcht en hee dän fe jünt väabestemmten Tjristus Jesus schetjt, dan, daut es needijch, daut de Himmel oppnämt bett too de Tiede de wada Häastalung aules daut, waut Gott jeräd haft derjch dän Mül siena heilje Profeete von Eewijchtjeit häa aun. Mooses haft jesajcht: „Eenen Profeet woat jünt de Harr, jun Gott, üt jüne Breeda erwatje, aus mie; opp am sell jie heare enn aulem, waut hee too jünt räde woat. Oba daut woat passeare, jiedre Seel, dee nijch heat no janem Profeet, woat ütem Voltj vetiljt woare“. {5Mos.18,15.18.19} En uck aule Profeete von Samuel aun en siene Nofolja, soo väle jeräd ha, ha uck dise Doag vetjindijt. Jie send de Säns de Profeete en enn dän Bunt met ennjeschlohte, dän Gott met onse june Vodasch jeschlohte haft, enn däm hee too Obraum säd: „En enn dienem Some Nokohme woare aule Jeschlajchta oppe Ead jesäajent“. {1Mos.22,18} Easchtens fe jünt haft Gott sienen Tjnajcht Jesus oppstohne lohte, en schetjt am, omm jünt too säajne, enn däm sich een jiedra wajch dreit betjeat von siene june beese Dode Woatje. Aus see tom Voltj räde, tjeeme no ahn de Priesta en de Tempel Väastohna Hauptmaun en de Sadutsäa, en weare oppjerejcht, wiel see daut Voltj leahde en enn Jesus de Oppstohninj vonne Doodes vetjindje prädje. En see läde de Henj aun ahn en sade ahn em Jefentjniss bott zemorjess; dan daut wea aul Owent. Oba väle, von dee daut Wuat heade, tjeeme tom Gloowe; en de Zohl de Manna word onnjefäa bie fief dusent. Oba daut passead aum näajsten Dach, vesaumlde sich äare Bowaschte en de Ellteste en de Schreftjeleade enn Jerusalem, uck Hanas, de Huagapriesta, en Kaifas en Jehaun en Auleksaunda, en aul dee weare ütem vom huagapriesta Jeschlajcht. En aus see ahn enn äare Medd jestalt haude, fruage see: Enn wäms Krauft oda enn wäm sienen Nome ha jie dit jedohne? Donn säd Peeta, jefellt met däm heiljem Jeist: Bowaschte vom Voltj en Ellteste! Wann wie vondoag veheat woare, wäajen eene goode Dod, aun eenem jelämden Mensch, [en jefroagt woare], derjch wäm es hee jeheelt worde, daut saul jünt aulem bekaunt senne en uck däm gaunsen Voltj Iesrael, daut derjch däm Nome Jesus Tjristus, däm Natsareena, dän jie jetjriezijcht ha, däm Gott vonne Doodje oppjewatjt haft, derjch disem steit disa Jelämda ver jünt jesunt. Dit es de Steen, veacht von jünt, Bülied, dee tom Atjsteen jeworde es. En daut es enn tjeen aundrem de Radung, dan doa es uck tjeen aundra Nome unjrem Himmel de Mensche jejäft, enn däm wie jerat woare selle. Oba aus see sache däm friehem Moot enn Peeta en Jehaun, en erfuahre, daut see onnjeleade en onnjebildete Lied send, see wundade sich; oba see wisste von ahn, daut see met Jesus jewäse weare. En doa see däm Mensch bie ahn stohne sache, dee jeheelt wea, kunne see nuscht doajäjen saje. Oba no däm see ahn, ütem Huagen Rot, befoole haude wajch too gohne, vehaundelde see meteenaunda, en säde: Waut sell wie dise Mensche doone? Dann emmahan es derjch ahn een bekaundet besondret Teatjen passeat, daut es aulen wohnhauften enn Jerusalem openboa, en wie tjenne daut nijch veläje. Oba doamet daut nijch wieda unja däm Voltj vebreet woat, loht ons ahn earnsthauft dreiwe, daut see nijch mea enn disem Nome too tjeenem Mensch räde. En see roopte ahn en befoole ahn, äwahaupt nijch too räde en too leahre emm Nome Jesus. Oba Peeta en Jehaun auntwuade en säde too ahn: Uadeelt selfst, auf et rajcht es ver Gott, opp jünt mea too horjche, aus opp Gott; Dann wie tjenne nijch, nijch räde von däm waut wie jeseehne en jeheat ha. Oba see bedreiwde ahn noch mea, en leete ahn frie, enn däm see nijch funge, woo see ahn bestrofe kunne, wäajen däm Voltj; dan aula veharlijchte Gott äwa daut waut passeat wea. Dan de Mensch wea äwa veatijch Joa oolt, de jeheelt wea en aun däm dit Teatjen passead. Oba aus see frie jelohte weare, tjeeme see no de Äaje en berejchte aules, waut too ahn de Huagapriesta en de Ellteste jesajcht haude. Oba see, aus see daut heade, hoowe eensennijch äare Stemm too Gott, en säde: Harr, dü hast däm Himmel en de Ead en daut Mäa en aules, waut doa benne es, jemoakt; dee dü derjch däm Heilje Jeist, derjch onsem Voda Doft sien Mül, dienem Tjnajcht, jesajcht hast: „Wuaromm toobe de Natsjoone, en de Veltja plone iedel waut nuscht es? De Tjeenije de Ead stiee opp, en de Harscha vesaumle sich jäajen däm Harr en jäajen sienen Tjristus“. {Ps.2,1.2} Dan enn woahrheit vesaumle sich enn diese Staut jäajen dienen heiljem Tjnajcht Jesus, dän dü jesaulwt hast, soo aus uck Heroodes aus uck Pontius Pielatus met de Natsjoone en de Veltja Iesraels, omm too doone, waut diene Haund en dien Rotschluss verhäa bestemmt haft, dautet passeare sull. En nü, Harr, seeh han, opp äa Dreiwe, en jeff diene Tjnajchts, dien Wuat met aula Frieheit mootijch too räde, enn däm dü diene Haunt ütstratjst tom Heele, en Teatjen en Wunda passeare derjch dienen heiljen Tjnajcht Jesus sien Nome. En aus see jebäd haude, bäbd de Städ, aun de see vesaumlt weare; en aula worde mett däm heiljen Jeist jefellt, en see räde daut Wuat Gottes frie en Mootijch. Oba de Menj, de Jleewje weare een Hoat en eene Seel, en uck nijch eena säd, daut irjend waut von sienem Goot sien eajen es, oba aules wea äa jemeenet. En met groote Krauft jeewe de Apostel Zeijnis auf vom Harr Jesus siene Oppstohninj; en groote Jnod wea opp ahn aula. Dann doa wea tjeena derftijch Noot liedent unja ahn, dan aule Äjendeema von Laund oda Hiesa weare, vekoffte see en brochte dän Priess vom Vekofften en läde daut too Feeten de Apostel; oba daut word eenem jiedrem toojedeelt, doanoh aus een jiedra derftijch wea. Oba Joosef, dee vonne Apostel Barnabas jenant word (äwasat heet daut: een Treesta Sän) een Leewiet, enn Tsiepern jebuare, dee eenen Acka haud, vekofft däm, brocht daut Jeld en läd daut too Feeten de Apostel. Oba een Maun, met Nome Ananias met siene Frü Safiera, vekoffte een Goot, en hilt fe sich vom vekofften Priess, en siene Frü wisst uck doavon; en hee brocht eenen Deel en läd daut too Feeten de Apostel. Oba Peeta säd: Ananias, wuaromm haft Soton dien Hoat jefellt, daut dü däm heiljen Jeist beloage en vom vekofften Gootspries auntsied jebrocht hast? Bleef daut nijch dient, en aus dü daut vekofft hautst, wea daut emma noch enn diene Jewault? Waut es passeat, daut dü die diese Dod enn dien Hoat toojelohte jesat hast? Dü hast nijch Mensche beloage, oba Gott. Oba aus Ananias diese Wead head, voll hee han en storf. En daut tjeem ne groote Angst äwa aule dee daut heade. Oba de junge Manna stunde opp, wetjelde am enn en druage am rüt en begroowe am. Oba daut passead, onnjefäa omm dree Stund, doa tjeem siene Frü enenn, en wisst nijch waut passeat wea. Oba Peeta fong aun too äa too räde: Saj mie, ha jie fe soo väl daut Laund vekofft? Oba see säd: Jo, fe soo väl. En Peeta säd too äa: Wuaromm send jie äwaeen jekohme, dän Harrn Jeist too veseatje? Tjitj! De Feet dee dienen Maun begroft ha send aune Däa, en see woare uck die rütdroage. Oba see voll platzlijch ver siene Feet han en storf. En aus dee junge Manna enenn tjeeme, funge see äa Doot, en druage ahr rüt en begrowde äa bie äarem Maun. En doa tjeem groote Angst äwa de gaunse Jemeende Vesaumlung en äwa aule, dee daut heade. Oba derjch de Henj de Apostel passeade väl Teatjen en Wunda unja däm Voltj; (en see weare aule eenes sennes enne Haul Salomos. Oba von dee aundre woagd sich tjeena, ahn auntoschlüte; doch daut Voltj veäat ahn. Oba omm soo mea Jleewje worde däm Harrn doatoo jedohne, Schoasch von Manna aus uck Frües;) soo daut see de Kranke uck oppe Gausse druage en dee opp Bade en Loagasch läde, doamet, wann Peeta vebie jeit, uck bloos sien Schaute eenem von ahn äwadatjt. Oba doa tjeeme uck ne Menj üt de ommlidjende Städa no Jerusalem toop, en see brochte de Kranke en von onnreine Jeiste Jetjwälde, dee worde aula jeheelt. Oba de Huagapriesta stund opp en aule dee met am weare, nämlijch de Grupp Satjt de Sadutsäa, dee worde aufjenstijch; en läde de Henj aune Apostel en läde sade ahn emm Jefentjniss. Oba däm Harrn sien Enjel muak enne Nacht de Jefentjniss Däare op, en leid ahn rüt en säd: Goht, en stalt jünt emm Tempel han en räd tom Voltj aul dise Wead von däm disem Läwe! Oba aus see daut jeheat haude, jinje see tiedijch zemorjess em Tempel en leahde. Oba de Huagapriesta en dee met am wäare, roopte dän Huagen Rot de Ellteste vonne Säns Iesrael toop, en schetjte nom Jefentjniss, daut see de Apostel no ahn jebrocht wurde. Oba aus de Deena han tjeeme, funge see ahn nijch em Jefentjniss; en see jinje tridj, berejchte en säde: Wie funge daut Jefentjniss veschlohte met aula Sejchaheit en de Wajchta aune Däare stohne; oba aus wie opmuake, fung wie tjeenem doabenne. Oba aus de Tempel Hauptmaun aus uck de Huagapriesta diese Wead heade, weare see rotloos äwa ahn, woo kunn soowaut passeare. Oba doa kaum eena en berejcht ahn: Tjitjt! De Manna, dee jie em Jefentjniss jesat ha, send em Tempel, stohne en leahre daut Voltj. Donn jintj de Hauptmaun met de Deena han en brochte ahn, nijch met Jewault, dan see ängste sich fe daut Voltj, daut see jesteenijcht woare. Oba aus see ahn jebrocht haude, stalde see ahn ver däm Huagen Rot; en de Huagepriesta befruach ahn, en säd: Ha wie jünt nijch strenj vebode, nijch too leahre enn disem Nome; en tjitjt, jie ha Jerusalem met jüne Leah jefellt en jie welle daut Bloot von disem Mensch äwa ons brinje. Oba Peeta en de aundre Apostel auntwuade en säde: Man mott Gott mea jehorjche aus Mensche. De Gott onsa Vodasch haft Jesus opperwatjt, däm jie aum Holt jehenjt en ommjebrocht ha. Disen haft Gott tom Aunfeahra en Rada Heilaunt too siena Rajchte nehejcht jehowe, omm Iesrael Ommdentje Buesse en Sinde Vejäwung too jäwe. En wie send Zeije von dise Dinje en de Heilja Jeist, däm Gott dän jejäwt haft, dee am jehorjche. Oba aus see dit heade, worde see doll en wulle ahn ommbrinje. Oba eena vonne Farisäa em Huagen Rot stund opp, met Nome Gamaleal, een Jesatzesleahra, hüach jeachta biem gaunsen Voltj, en befool, de Mensche fe ne korte Tiet rüt too schetje. En hee säd too ahn: Manna, Iesraelite, seeht jünt väa bie dise Mensche, waut jie doone welle. Dann ver dise Doag stund Tejudas opp en säd, daut hee Eena Groota es, däm sich onnjefäa veea hundat Manna aunschloote; disa word dootjemoakt, en aule, dee am foljde, worde vestreit en too nuscht jemoakt. No däm stund Judas de Galiläa opp, enn de Doag de Ennschriewung ausset Voltj jetalt wort, en brocht väl Voltj dee am foljde tom auffaule; uck dee tjeem omm, en aule, dee am foljde, weare vestreit. En em Bletj opp de Dinje, saj etj jünt: Blieft wajch von dise Mensche en loht an! Dann wann dit Väahabe oda Woatj von Mensche senne sull, soo woatet toonijcht jemoakt woare: Oba wann daut von Gott es, woa jie ahn nijch toonijcht moake tjenne, doamet jie nijch soogoa aus Tjampfa jäajen Gott jefunge woare! Oba see heade opp am, en aus see de Apostel no sich jeroopt haude, schluage see ahn en befoole ahn, nijch too räde emm Nome Jesus en leete ahn frie. See jinje nü wajch vom Huagen Rot en freide sich, daut see weare Weat jeacht worde, fe däm Nome Schmacht too liede; en see heade nijch opp, jieda Dach em Tempel en enne Hiesa too leahre, en de froohe Botschoft von dän Jesaulwten Tjristus, Jesus too vetjindje prädje. Oba enn dise Doag, aus de Zohl de Jinja too nauhm, murrde de Helinieste giejchesche Jude jäajen de Hebräa, wiel äare Wätfrües emm deajlijchen Deenst äwaseehne worde. En de Twalw roopte de Menj de Jinja en säde: Daut es nijch goot, daut wie daut Wuat Gottes velohte enn de Desche bedeene. Oba seeht jünt omm, Breeda, no säwen Manna üt von jünt, voll Jeistes en Weissheit dee wie enn diese Oppgow ennsate woare; oba wie woare emm Jebäd en oppem Deenst em Wuat faust bedocht senne. En daut Wuat jevoll de gaunse Menj, en see wälde Stefanus, eenen Maun voll Gloowe en Heiljem Jeist, en Filip en Prochorus en Nikanor en Tiemon en Parmenas en Nikolaus eenen Proselüte betjeaden üte Heide üt Antiochean, dee see verre Apostel stalde; en aus see jebäd haude, läde see ahn de Henj opp. En Gott sien Wuat neem too, en de Zohl de Jinja enn Jerusalem vemeade sich sea; en eene groote Menj Priesta worde däm Gloowe jehuarsom. Oba Stefanus, voll Jnod en Krauft, deed Wunda en groote Teatjen unjrem Voltj. Oba doa stunde eenje opp üt de Sienagog jenant Libertiener en de Tjiereena en Auleksaundra en dee üt Tsilietsean en Asean en streede met Stefanus. En see kunne nijch de Weissheit en däm Jeist wadastohne, met dee hee räd. Donn stefte see Manna aun, dee doa säde: Wie ha am lestalijche Wead räde heare jäajen Mooses en Gott. En see hetzte daut Voltj opp en de Ellteste en de Schreftjeleade; en äwavolle am, en see packte am en leide am verrem Huagen Rot. En see stalde faulsche Zeije opp, dee doa säde: Diss Mensch heat nijch opp, Wead too räde jäajen disem heiljen Uat en däm Jesatz: Dan wie ha am saje jeheat: Disa Jesus, de Natsareena, woat disen Uat venijchte en woat de Sitte endre, de ons Mooses äwaleewat haft. En aule, dee em Huagen Rot saute, tjitjte am stua aun, en sache sien Jesejcht aus een Enjelsjesejcht. Oba de Huagepriesta säde: Vehält sich daut soo? Oba hee säd: Manna, Breeda en Vodasch: Horjcht! De Gott de Harlijchtjeit bejäajend wees sich onsem Voda Obraum, aus hee en Mesopotamean wea, eea hee enn Haran wohnd, en säd too am: „Goh üt dienem Laund en üt dienem Frindschauft, en kohm enn daut Laund, daut etj die wiese woa“. {1Mos.12,1} Dan jintj hee ütem Laund de Kaldäa en wohnd enn Haran. En von doa, no däm sien Voda jestorwe wea, siedeld hee am omm enn daut Laund, enn däm jie nü wohne. En hee jeef am doa tjeen Oawgoot, uck nijch eenen Foot breet, en vespruak, am daut too jäwe tom Äjendoom en sienem Some no am, aus hee noch tjeen Tjint haud. Oba Gott säd aulsoo: „Sien Some woat Framd senne enn eenem framden Laund, en see woare ahn veea hundat Joa vesklowe en schlajcht behaundle. En daut Voltj, däm see deene woare, woa etj rejchte“, säd Gott, „en no däm woare see üttratje en woare mie aun däm Uat deene“. {1Mos.15,13.14} En hee jeef ahn dän Bunt de Beschniedunk; en soo zeijd hee Iesak en beschneet am aum achten Dach, en Iesak dän Joakopp, en Joakopp de twalw Staumvodasch. En de Staumvodasch, worde neidisch äwa Joosaf en vekoffte am no Ejipte. En Gott wea met am, en hee rad am üt aul siene Bedrenjnise, en jeef am Jnod en Weissheit verrem Faraoo, dän Tjeenijch von Ejipten, en hee stald am enn aus Harscha äwa Ejipten, en äwa sienem gaunsem Hüs. Oba doa tjeem eene Hungaschnoot äwa gauns Ejipten uck Kanaan en een grootet Nootliede Älend; en onse Vodasch funge tjeene Noarinj. Oba aus Joakopp head, daut enn Ejipten Jeträajd wea, schetjt hee onse Vodasch tom easchten Mol han üt. En biem tweede Mol jeff Joosef sich siene Breeda too ertjane, en däm Faraoo word Joosef siene Häakohme openboat. Oba Joosef schetjt han en leet sienen Voda Joakopp no sich kohme, en daut gaunse Frindschauft, fief en zäwentijch Seele. En Joakopp trock rauf no Ejipte en storf, hee en onse Vodasch; en see worde tridj no Siechem jebrocht en enn daut Grauf jelajcht, daut Obraum jekofft haud fe eene Somm Selwa vonne Säns Hamor enn Siechem. Oba aus de Tiet de Vespräatjung noda tjeem, de Gott Obraum toojesajcht haud, woss daut Voltj en vemead sich enn Ejipte, bott een aundra Tjeenijch äwa Ejipte tjeem, de Joosef nijch tjannd. Disa behaundeld ons Jeschlajcht hinjalestijch en mishaundeld onse Vodasch, enn däm see äare Tjinja üt sate musste, doamet see nijch aum Läwe bleewe. Enn dise Tiet word Mooses jebuare, en hee wea Gott aunjenäm; dee word dree Moonat em Voda Hüs oppjetrocke vesorjt. Oba aus hee ütjesat word, neem Faraoo siene Dochta am no sich en trock am fe sich opp, aus Sän. En Mooses word enn aule Weissheit de Ejipta unjarejcht, oba hee wea tjraftijch enn siene Wead en Woatje. Oba aus hee veatijch Joa oolt word, tjeem et enn sienem Hoat opp, sich no siene Breeda, de Säns Iesrael, ommtoseehne. En aus hee eenen sach de Onnrajcht behaundelt word, stund hee am bie en veschauft däm Mishaundeldem Rajcht, enn däm hee däm Ejipta doot schluach. Oba hee docht, dautet siene Breeda vestohne, daut Gott derjch siene Haund ahn Radung jäft; oba see vestunde daut nijch. En aum näajsten Dach tjeem hee no ahn, aus see sich streede, en vesocht ahn äwareen, tom Fräd, too brinje en säd: Manna, jie send Breeda, wuaromm doo jie eenaunda onnrajcht? Oba dee däm Näajsten onnrajcht deed, schuppst am wajch en säd: Wäa haft die ennjesat aus Bowaschten en Rejchta äwa ons? West dü mie uck ommbrinje, soo aus dü jistre dän Ejipta ommjebrocht hast? Oba Mooses rand wajch bie diese Wead en hee word een Framda em Laund Midean, wua hee twee Säns tjrejch. En aus veatijch Joa vegohne weare, tjeem no am enne Wieste aum Boajch Sinai een Enjel enne Fiaflaum enn eenem Dornbosch. Oba aus Mooses daut sach, vewundad hee sich äwa daut Jesejcht; oba aus hee doa han jintj, daut jenau too betjitje, tjeem de Stemm vom Harr: „Etj sie de Gott diene Vodasch, de Gott Obraums en Iesaks en Joakopps“. {2Mos. 3,6} Oba Mooses zettad en woagd nijch, jenau no too seene. Oba de Harr säd too am: „Tratj de Schooh von diene Feet, dan de Uat, opp däm dü steist, es heiljet Laund. Etj ha jeseehne de schlajchte behaundlung aun mien Voltj en Ejipte, en äa Sefze ha etj jeheat, en etj sie rauf jekohme, ahn rüt too nehme. En nu kohm, etj well die no Ejipte schetje“. {2Mos.3,5.7.8.10} Disem Mooses, däm see veluage nijch wulle, en säde: „Wäa haft die ennjesat aus Bowaschten en Rejchta?“ {2Mos. 2,14} Disem haft Gott aus Bowaschten uck aus Erleesa jeschetjt derjch eenem Enjel siene Haund, dee am em Dornbosch bejäajend. Disa haft ahn rütjefeat, enn däm hee Wunda en Teatjen deed em Laund Ejipten en em Rooden Mäa en enne Wieste, veatijch Joa. Dit es de Mooses, dee too de Säns Iesrael säd: „Eenen Profeet woat jünt Gott von üt jüne Breeda erwatje, aus mie; [däm sell jie horjche]“. {5Mos. 18,15.18} Daut es dee, dee enn de Jemeende enne Wieste met däm Enjel, dee oppem Boajch Sinai too am räd, en met onse Vodasch; dee läwendje Wead oppnauhm, omm dee ons too jäwe; däm onse Vodasch nijch wulle jehuarsom senne, oba see stade am wajch en dreide sich enn äare Hoats omm no Ejipte, en säde too Aaron: „Moak ons Jetta, dee ver ons gohne woare; dan disa Mooses, dee ons rütjefeat haft ütem Laund Ejipte, wie weete nijch, waut met am passeat es“. {2Mos.32,1} En see muake enn jane Doag een Kaulf en brochte een Opfa däm Jetze Bild, en freide sich aun äwa däm Woatj äara Henj. Oba Gott dreid sich auf en äwajeef ahn, däm himmlischen Häa too deene, aus jeschräwe steit em Buak de Profeete: „Ha jie mie fleijcht veatijch Joa enne Wieste Schlachttiare en Opfa jebrocht, Hüs Iesrael? Jie ha soo aus daut Zelt däm Mooloch metjefeat aus uck däm Stearn von jünem Gott Reemfan, de Bilda, dee jie jemoakt ha, ahn auntobäde; en etj woa jünt jansieds von Babieloon ommsiedle“. {Amos 5,25-27} Daut Zeijniss Zelt haude wea onse Vodasch enne Wieste, soo aus aunjeordnet haud dee met too Mooses räd, daut too moake nom Väabild, daut hee jeseehne haud; daut uck onse Vodasch äwanohme haude en met Joosua druage, biem Laund enn'näme vonne Veltja, de Gott ütdreef vom Aunjesejcht onsa Vodasch, bott Doft siene Doag, dee doa Jnod ver Gott fung en bedd, omm too finje eene Wohninj fe daut Joakopps Hüs. Oba Salamo büd Am een Hüs. Oba de Hejchsta wohnt nijch enn Hiesa de met Henj jemoakt send, aus de Profeet sajcht: „De Himmel es mien Troon, en de Ead daut Beintjstje fe miene Feet. Waut fe een Hüs well jie mie büe, sajcht de Harr, oda wua es de Uat fe miene Rüh? Haft nijch miene Haunt dit aules jemoakt? {Jes.66,1-2} Äjensennje en Onnbeschnädne aum Hoat en Uhre! Jie sträwe emma jäajen däm heiljen Jeist, aus jüne Vodasch, soo uck jie. Woone vonne Profeete ha jüne Vodasch nijch vefoljt? En see ha dee doot jemoakt, dee verhäa vetjindijde vom Jerajchten sien kohme, däm siene Veroda en Morda jie nü jeworde send, dee jie daut Jesatz derjch Aunordninj von Enjel jetjräaje ha, en ha daut nijch jehole. Oba aus see daut heade, worde äare Hoats jrimsijch bees, en see tjnirschte met de Täne jäajen am. Oba hee, voll heiljen Jeist, tjitjt met faustem Bletj niel nom Himmel, sach hee de Harlijchtjeit Gottes, en Jesus stohne aune Rajchte Gottes; en säd: Tjitjt, etj seeh dän Himmel opjemoakt, en däm Menschesän too Rajchte Gottes stohne! Oba see schreaje met ne lüde Stemm, hilde äare Uhre too, see weare eenes Sennes en äwavolle am. En schmeete am üte Staut rüt, en steenijchde am. En de Zeije trocke äare Tjleeda auf en läde dee eenen jungen Maun too Feet, jenant Saul. En see steenijchde Stefanus, dee doa bäd en säd: Harr Jesus, näm mien Jeist opp. Oba hee tjneed sich dohl en schreajch met ne lüde Stemm: Harr, räatjen ahn dise Sind nijch too! En aus hee dit jesajcht haud, schleep hee enn. Oba Saul haud een Jefaule aun Stefanus sienem doot. Oba aun jane Doag jeefet eenen groote Vefoljung jäajen de Jemeende enn Jerusalem, en aule worde vestreit äwa de Laundschoft von Judäa en Samarean, buta de Apostel., Oba Stefanus begrowde gottesferjchtje Manna en stalde een grootet Weekloage Trüa aun. Oba Saul vesocht de Jemeende üttolasche, jintj enn eenzelne Hiesa enenn en schlapt Manna en Frües wajch en äwajeef ahn aum Jefentjniss. De Vestreide jinje ommhäa en vetjindijde prädijde daut Wuat aus froohe Botschoft. Oba Filip jintj rauf no de Hauptstaut Samarean en prädijd ahn dän Tjristus. Oba daut Voltj head eenes sennes opp daut waut Filip säd, enn däm see heade en sache de Teatjens dee hee deed. Dann väle, de onnreine Jeista haude, fuare rüt, schreaje met ne lüde Stemm en väl Jelämde en Vetjräpelte worde jeheelt. Oba enn de Staut wea groote Freid. Oba een Maun met Nome Siemoon, wea verhäa enne Staut, de Zaubarie jedräwe haud, en daut Voltj von Samaria üta sich brocht, en säd, daut hee waut Grootet es; däm aula von Tjlien bett Groot aunhenjde, en säde: Disa es de Krauft Gottes, de maun de groote nant. Oba see henjde am doawäajen aun, wiel hee ahn lange Tiet derjch de Zaubarie üta sich jebrocht haud. Oba aus see däm Filip jleewde, dee de froohe Botschoft vom Ritj Gottes en dän Nome Jesus Tjristus vetjindijd, leete sich Manna aus uck Frües taufe. En uck Siemoon selfst jleewd, en aus hee jetauft wea, hilt hee sich faust aun Filip; en aus hee sach de Teatjens en groote Wunda passeare, word hee üta sich. Oba aus de Apostel enn Jerusalem heade, daut Samarean daut Wuat Gottes aunjenohme habe, schetjte see Peeta en Jehaun no ahn; aus see hanjekohme weare, en bäde fe ahn, daut see däm heiljen Jeist tjriee; dan hee wea noch nijch opp tjeenem von ahn jefolle, oba see weare bloos jetauft opp däm Harr Jesus sien Nome. Donn läde see ahn de Henj opp, en see emfange däm heiljen Jeist. Oba aus Siemoon sach, daut derjch daut Henjopplaje de Apostel de heilje Jeist jejäft wort, brocht hee ahn Jeld, en säd: Jäft uck mie dise Macht, daut, wäm etj de Henj opplaj, dee däm heiljen Jeist emfangt. Oba Peeta säd too am: Dien Jeld foaht met die enne Vedoawniss, wiel dü dochst, daut de Gow Gottes derjch Jeld too tjriee wea! Dü hast tjeen Aundeel noch Rajcht Oaw aun disem Wuat; dan dien Hoat es nijch opprejchtijch ver Gott. Aulsoo betjea die doo busse, dentj omm äwa diene Gottloosijchtjeit en bedd däm Harr, daut hee die diene Jedanke enn dienem Hoate vejäwe mucht; dan etj see, daut dü - enn bettre Gaul en enn Onnjerajchtijchtjeit jespaunt best. Oba Siemoon auntwuad en säd: Bäd jie fe mie tom Harr, daut nuscht von däm äwa mie tjemmt, waut jie jesajcht ha. No däm see bezeijd en jeräd haude daut Harren Wuat, jinje see tridj no Jerusalem en prädijde de froohe Botschoft daut Evanjeelium enn väle Samarietesche Darpa. Oba däm Harr sien Enjel räd too Filip en säd: Stoh opp en goh nom Siede opp däm Wajch, de von Jerusalem no Gasa rauf jeit; diese es eensaum ladijch. En hee stund opp en jintj. En tjitj, [een Maun] een Ätiopea een Eenuch Tjeenijchshof Beaumta een Machthabenda Kandatse, vonne Tjeenijin de Ätiopea, dee äwa äarem gaunsem Schauts wea, dee wea jekohme, en wull en Jerusalem aunbäde; en hee wea oppem tridj Wajch en saut opp sienem Woage en laus däm Profeet Jesaja. Oba de Jeist säd too Filip: Goh han en hool die dijcht bie aun disem Woage. Oba Filip rand opptoo en head am däm Profeet Jesaja läse en säd: Vesteist dü uck, waut dü läst? Oba hee säd: Woo kaun etj dan, wann mie tjeena nijch aunleide ütlaje deit? En hee bedd Filip, enntostiee, en sich bie am han too sate. Oba de Schreftstäd dee hee laus wea dise: „Hee word aus een Schop tom schlachte jefeaht, en aus een Laum ver sienem Schäara stomm es, soo muak hee sien Mül nijch op. Enn siene Raufsatung word sien Jerejcht wajch jenohme; wäa woat sien Jeschlajcht beschriewe? Dann sien Läwe woat vonne Ead wajch jenohme“. {Jes.53,7-8} Oba de Eenuch auntwuad däm Filip en säd: Etj bedd die, von wäm sajcht de Profeet dit? Von sich oda von eenem aundren? Oba Filip muak sien Mül op en fong aun met diese Schreftstäd en vetjindijd prädijd am de froohe Botschoft von Jesus. Oba aus see opp däm Wajch fuahre, tjeeme see aun een Wota, en de Eenuch säd: Tjitj, doa hia es Wota; waut hindat mie, daut etj jetauft woa? (Don säd Filip: Wann dü von gaunsem Hoate jleefst, dan esset erlaubt. Hee auntwuad en säd: Etj jleew daut Jesus Tjristus Gottes Sän es!) En hee befool dän Woage stell too hoole, en see steaje beid emm Wota enenn, Filip uck de Eenuch, en hee tauft am. Oba aus see ütem Wota rüt jestäje weare, entretjt de Jeist vom Harrn Filip; en de Eenuch sach am nijch mea, oba hee fua sienen Wajch met Freid. Oba Filip word enn Asdood jefunge; en hee jintj en vetjindijd de froohe Botschoft en aule Städa, bott hee no Sisaräa tjeem. Oba Saul, noch odmend dreiwent met Mort jäajen däm Harr siene Jinja, jintj nom Huagepriesta en bedd am omm Breew no Damaskus aun de Sienagooge, doamet, wann hee doa eenje dee opp disem nieen Wajch weare, finjt, soo aus Manna uck Frües, hee dän jebunge no Jerusalem feaht brinjt. Oba aus hee doahan jintj, passead daut, aus hee dijcht bie Damaskus wea. En platzlijch schiend am een Lijcht vom Himmel; en oppe Ead jefolle, head hee eene Stemm, dee too am säd: Saul, Saul, waut vefoljst dü mie? Oba hee säd: Wäa best dü, Harr? Oba hee säd: Etj sie Jesus, däm dü vefoljst. Doch stoh opp en goh enne Staut enenn, en daut woat die jesajcht woare, waut dü doone saust. Oba de Manna, dee met am oppem Wajch weare, stunde stomm sproak loos, heade zwoa de Stemm, oba sache tjeenem. Oba Saul stund opp vonne Ead; oba aus siene Uage op weare, sach hee nuscht tjeenem. See leide am oba aune Haunt en feade am no Damaskus. En hee wea dree Doag blind en aut nijch en drunk nijch. Oba doa wea een Jinja enn Damaskus met Nome Ananias, en de Harr säd too am enn eenem Jesejcht: Ananias! Hee oba säd: Tjitj, hia sie etj, Harr! Oba de Harr säd too am: Stoh opp en goh no de Gauss, jenant de Jlitje, en seatj emm Hüs Judas no eenem met Nome Saul, üt Tarsus, dan tjitj, hee bäd; en hee haft enn eenem Jesejcht eenen Maun jeseehne, met Nome Ananias, de hantjeem en am de Henj oppläd, doamet hee wada seenent woat. Oba Ananias auntwuad: Harr, etj ha von väle, von disem Maun jeheat, woo väl Beeset hee diene Heilje enn Jerusalem jedohne haft. En hia haft hee Vollmacht vom Huagepriesta, aule too fassle de dienen Nome aunroope. Oba de Harr säd too am: Goh han; dan disa es mien üterwäldet Jefäss, mienem Nome verre Veltja aus uck Tjeenije en de Säns Iesrael too droage. Dan etj woa am wiese, woofäl hee fe mienem Nome liede mott. Oba Ananias jintj han en jintj enn daut Hüs enenn; en läd am de Henj opp, en hee säd: Brooda Saul, de Harr haft mie jeschetjt, Jesus, dee die oppem Wajch bejäajend, opp däm dü tjeemst, doamet dü wada seenent en met heiljem Jeist jefellt erfällt woascht. En platzlijch volle aus Scheepe von siene Uage auf, en hee sach wada, en stund opp en hee leet sich taufe. En aus hee jejäte haud, tjreajch hee wada Krauft. Oba hee wea atelje Doag bie de Jinja enn Damaskus. En sooboolt vetjindijd hee enn de Sienagooge Jesus, daut disa de Sän Gottes es. Oba aule dee daut heade weare ütasich en säde: Es disa nijch dee, de enn Jerusalem dee ommbrocht, dee disem Nome aunroope, en wea hee nijch doatoo hiahäa jekohme, omm dee jefasselt verre Huagepriesta too brinje? Oba Saul word noch mea jestoatjt, en brocht de Jude de enn Damaskus wohnde derjch eenaunda, enn däm hee bewees, daut disa de Jesaulwta Tjristus es. Oba aus väl Doag vegohne wäare, beschloote de Jude, am ommtobrinje. Oba däm Saul word äa Aunschlag Väahabe bekaunt. Oba see bewachte uck de Staut'Puate Dach uck Nacht, doamet see am ommbrinje kunne. Oba siene Jinja nehme am enne Nacht en leete am enn eenem Korf derjch een Mialoch rauf. Oba aus hee no Jerusalem jekohme wea, vesocht hee, sich de Jinja auntoschlüte; en aule ängste sich fe am, en jleewde nijch daut hee een Jinja es. Oba Barnabas nauhm sich am aun en brocht am no de Apostel en vetald ahn, woo hee oppem Wajch däm Harr jeseehne haft, en daut hee too am jerät haft, en woo hee enn Damaskus frie en mootijch jeräd haft emm Nome Jesus. En hee jintj üt en enn met ahn enn Jerusalem en räd frie en mootijch emm Harr sienen Nome. Hee räd en street met de Helinieste Griejchesche Jude, oba dee vesochte am ommtobrinje. Oba aus de Breeda ennworde, brochte see am rauf no Siseräa en schetjte am no Tarsus. Soo haud de Jemeende enn gauns Judäa en Galiläa en Samaria Fräd en büde sich opp en waundelde enn Harrn Ferjcht en vemeade sich derjch dän Troost vom heiljen Jeist. Oba daut passead, daut Peeta, aus hee derjch aule Uate reisd, uck no de Heilje rauf tjeem, dee enn Lida wohnde. Oba hee funk doa eenen Maun met Nome Enäas, dee aul acht Joa emm Bad lag, wiel hee jelämt wea. En Peeta säd too am: Enäas, Jesus Tjristus heelt die; stoh opp en moak die selfst dien Bad! En platzlijch stund hee opp. En daut sache am aula, de enn Lida en Saron wohnde, dee sich tom Harr betjeade. Oba enn Joppe wea eene Jinjarin met Nome Tabita, waut vedollmetscht heet: Dorkas; diese wea ritj aun goode Woatje en Aulmoose, de see eewd. Oba daut passead aun jane Doag, daut see krank word en storf. En aus see äa jewosche haude, läde see ahr enn eene Bowastow. Oba wiel Lida dijcht bie Joppe es, schetjte de Jinja, aus see jeheat haude, daut Peeta doa es, twee Manna no am, en bedde. Wacht vetratj et nijch, no ons too kohme. Oba Peeta stund opp en jintj met ahn; aus hee aunjekohme wea, feade see am enn de Bowastow. En aule Wätfrües hielde en tjeeme no am, en weese am de Ratj en Tjleeda, de Dorkas jemoakt haud, aus see bie ahn wea. Peeta oba schetjt aule rüt, tjneed sich dohl en bäd. En dreid sich no de Doodje en säd: Tabita, stoh opp! Oba see muak äare Uage op, en aus see Peeta sach, sad see sich han. Hee oba jeef äa de Haunt en rejcht ahr opp en roopt de Heilje en Wätfrües en stald äa läwendijch doa. Oba dit word enn gauns Joppe bekaunt, en väle tjeeme tom Gloowe aum Harrn. Daut passead oba, daut hee väl Doag enn Joppe bleef, bie eenem jewessen Siemoon, eenem Ladajoawa. Oba een Maun enn Sisaräa, met Nome Korneelius, een Hauptmaun vonne soo jenante ietaljeenische Schoa, fromm en ferjcht Gott met sienem gaunsem Hüs, dee däm Voltj väl Aulmoose jeef en bäd aule Tiet too Gott - sach enn eenem Jesejcht dietlijch, omm de näajende Stund äwadach, eenen Enjel Gottes bie am enenn kohme en säd too am: Korneelius! Oba hee tjitjt am niel aun en voll Angst en säd: Waut es, Harr? Hee oba säd too am: Diene Jebäde en diene Aulmoose send noppjestäje aus Jedajchtniss Opfa ver Gott. En nü schetj Manna no Joppe en loht eenen jewessen Siemoon kohme, dee met bienome Peeta jenant woat; disa wohnt aus Gaust bie eenem jewessen Siemoon, eenem Ladajoawa, dee een Hüs aum Mäa haft. Oba aus de Enjel, dee met am räd, wajch jegohne wea, roopt hee twee Deena en eenen frommen Soldot von dee, dee emma bie am weare; en aus hee ahn aules vetald haud, schetjt hee ahn no Joppe. Oba aum näajchsten Dach aus jane hinjawäajes en dijcht bie de Staut weare, steajch Peeta omm de sasste Stund oppem Dack omm too bäde. Oba hee word hungrijch en wull äte. Wäarend see oba fe am reed muake, tjeem äwa am eene Entretjung. En hee sitt däm Himmel opjemoakt en een Jefäss, aus een grootet Liendüak, raufkohme, daut aun vea Atje [jebunge] oppe Ead rauf jelohte wort, enn däm aulahaunt veabeenje en krüpende Tiere oppe Ead en Väajel von unjrem Himmel weare. En eene Stemm wea too aun am: Stoh opp, Peeta, schlacht en at! Oba Peeta säd: Enn tjeenem Faul, Harr! Wiel etj ha niemols waut Jemeenet oda Onnreinet jejäte! En de Stemm wea wada tom tweede Mol too am: Waut Gott rein jemoakt haft, ertjläa daut nijch fe jemeen onnrein! Oba dit passead dree mol; en platzlijch word daut Jefäss em Himmel ennopp jehowe. Oba aus Peeta bie sich selfst rotloos wea, waut daut Jesejcht bedied, daut hee jeseehne haud, tjitj, de Manna de Korneelius jeschetjt haud en no Siemoon sien Hüs jefroagt haude, tjeeme aune Puat; en jeroopt haude, fruage see, auf Siemoon, met Bienome Peeta jenant, hia too Gaust es. Oba wäarend Peeta äwa daut Jesejcht nodocht, säd de Jeist too am: Tjitj, dree Manna seatje die. Oba stoh opp, en goh rauf en goh met ahn en ha tjeen Bedentje twiewel, wiel etj ha ahn jeschetjt. Oba Peeta jintj rauf no de Manna en säd: Tjitjt, etj sie dee däm jie seatje. Waut es de Uasoak, daut jie hia send? Oba see säde: Korneelius, een Hauptmaun, een jerajchta en gottesferjchtja Maun, en een goodet Zeijnis haft vom gaunsen Jude Voltj, word von eenem heiljen Enjel aunjewäse befoole, die enn sien Hüs kohme toolohte en Wead von die too heare. Aus hee ahn enenn jeroopt haud, neem hee ahn opp aus Jast. Oba aum näajsten Dach muak hee sich opp en jintj met ahn wajch, en eenje Breeda üt Joppe jinje met am; en aum aundren Dach tjeem hee no Sisaräa. Oba Korneelius lüad opp ahn, en haud bie sich, sien Frindschauft en de dijchte Frind, toop jeroopt. Oba aus daut passead, daut Peeta enenn tjeem, jintj Korneelius am entjäjen, voll am too Feet en bäd am aun. Oba Peeta rejcht am opp en säd: Stoh opp! Uck etj selfst sie een Mensch. En hee räd met am, jintj enenn, en funk väle toop jekohme vesaumlt. En hee säd too ahn: Jie weete, dautet nijch erlaubt es eenem judeschen Maun, met eenem Framden nijch üt disem Staum too vetjeare oda no am too gohne; oba mie haft Gott kloa jemoakt, tjeenen Mensch jemeen oda onnrein too nane. Doaromm sie etj uck ohne Wadaräd jekohme, aus etj hia häa jeroopt word. Aulsoo froag etj: Üt wautverrem Grund ha jie mie kohme lohte? En Korneelius säd: Ver vea Doag omm dise Stund, omm de näajende Stund wea etj enn mienem Hüs aum bäde; en tjitj, een Maun stund ver mie enn jlenzendem Tjleed, en sajcht: Korneelius! Dien Jebäd es erheat worde, en diene Aulmoose es jedocht worde ver Gott. Nu schetj no Joppe en loht Siemoon hiahäa hoole, dee met Bienome Peeta jenant woat; disa wohnt, aus Gaust, bie Siemoon emm Hüs, däm Ladajoawa, aum Mäa. Donn ha etj fuats no die jeschetjt, en dü hast goot jedohne, daut dü häa tjeemst. Aulsoo send wie nü aula doa ver Gott, omm aules too heare, waut die vom Harrn befoole es. Oba Peeta muak daut Mül opp en säd: Enn Woahrheit ertjan etj, daut Gott de Persoon nijch aunsitt, oba enn jiedrem Voltj, wea am ferjcht en Jerajchtijchtjeit eewt deit, es am aunjenäm. Daut Wuat, daut hee de Säns Iesrael jeschetjt haft, Fräd vetjindje derjch Jesus Tjristus, [disa es aula Harr] tjann jie: Daut Passeade Zeijniss enn gauns Judäa, daut enn Galiläa aunjefonge haft no de Taufe, de Jehaun vetjindijd prädijd: Jesus von Natsaret, woo Gott am met däm heiljen Jeist en Krauft jesaulwt haft, dee omm häa jintj, wooldoonent en heeld aule, vom Diewel besätne, wiel Gott met am wea. En wie send Zeije von auldem, waut hee em judeschen Laund aus uck enn Jerusalem jedohne haft; däm see uck ommjebrocht ha en aum Holt jehenjt jenoagelt ha. Däm haft Gott aum dredden Dach oppjewatjt en leet am seene, nijch däm gaunsen Voltj, oba dän, von Gott verhäa bestemmte Zeije, ons, dee wie met am jejäte en jedrunke ha, no däm hee vom Doot oppjestohne wea. En hee befool ons, däm Voltj too vetjindje en too bezeije, daut disa es dee von Gott bestemmta Rejchta de Läwendje en de Doodje. Disem jeewe aule Profeete Zeijniss, daut jiedra, dee aun am jleeft, tjrijcht Vejäwung de Sinde derjch sienen Nome. Wäarent Peeta noch diese Wead räd, voll de Heilja Jeist opp aule dee daut Wuat heade. En de Jleewje üt de Beschniedunk weare ütasich, sooväl dee met Peeta jekohme weare, daut uck oppe Heide de Gow, de heilje Jeist ütjegohte jeworde es; dan see heade ahn met aundre Tunge Sproake räde, en Gott lowe veharlijche. Doanoh fong Peeta aun too räde: Kaun irjend wäa ahn daut Wota vebeede, daut dise nijch jetauft woare, dee däm heiljen Jeist jetjräaje ha, aus uck wie? En hee befool, daut see emm Nome Jesus Tjristus jetauft worde. Doaropp bedde see am, eenje Doag bie ahn too bliewe. Oba aus de Apostel en de Breeda dee enn Judäa weare, heade, daut uck de Heide daut Wuat Gottes aunjenohme haude; oba aus Peeta no Jerusalem ennopp tjeem, streede dee üt de Beschniedunk met am, en säde: Dü best enenn jegohne no dee onnbeschnädne Manna en hast met ahn jejäte. Peeta oba funk aun en vetald ahn aules no de Räaj en säd: Etj wea enne Staut Joppe en bäd, en sach enn eena Entretjung een Jesejcht, een Jefäss rauf kohme, aus een grootet Liendüak, aun vea Atje rauf jelohte word vom Himmel; en daut tjeem bett no mie. En aus etj met faustem Bletj doa enenn tjitjt, moatjt etj en sach veabeenje Tiere von oppe Ead en wille Tiere en krüpende en de Väajel von unjrem Himmel. Oba etj head uck eene Stemm, dee too mie säd: Stoh opp, Peeta, schlacht en at! Oba etj säd: Enn tjeenem Faul, Harr! Wiel Jemeenet oda Onnreinet es niemools enn mienem Mül enenn jekohme. Oba eene Stemm auntwuad mie vom Himmel tom tweeden Mol: Waut Gott rein jemoakt haft, daut holl dü nijch fe jemeen! Dit passead oba dree mol; en aules word wada nehejcht jehowe emm Himmel. En tjitj, sooboolt tjeeme dree Manna no daut Hüs, enn däm wie etj weare, dee von Sisaräa no mie jeschetjt weare. Oba de Jeist befool mie met ahn too gohne, en tjeen bedentje habe. Oba met mie jinje uck diese sass Breeda, en wie jinje enn disem Maun sien Hüs enenn. En hee berejcht ons, woo hee däm Enjel enn sienem Hüs stohne sach, en saje head: Schetj no Joppe en loht Siemoon kohme, met Bienome Peeta jenant; dee woat Wead too die räde, derjch dee dü jerad woare woascht, dü en dien gaunset Hüs. No däm oba aus etj aunfunk too räde, voll de heilje Jeist opp ahn, soo aus uck opp ons aum Aunfank. Oba etj docht aun daut Harrn Wuat, woo hee säd: Jehaun tauft zwoa met Wota, oba jie woare met däm heiljen Jeist jetauft woare. Wann nü Gott de selwje Gow ahn jeeft aus uck ons, jleewijch Jewordne aun däm Harr Jesus Tjristus, wäa wea etj, daut etj haud Gott wäare tjäne? Oba aus see dit jeheat haude, berüjde see sich, en veharlijchte Gott en säde: Aulsoo haft Gott uck de Heide daut Ommdentje Buesse tom Läwe jejäft. Dee nü Vestreide wäajen de Bedrenjnis Vefoljung, dee wäajen Stefanus jekohme wea, jinje ommhäa bott Feniesea en Tsiepern en Antiochean en säde daut Wuat too tjeenem, buta too de Jude. Oba doa weare eenje unja ahn, Manna von Tsiepern en Tjiereene, dee doa, aus see no Antiochean tjeeme, uck räde too de Helinieste Griejche, enn däm see de froohe Botschoft vom Harr Jesus vetjindijde. En däm Harr siene Haunt wea met ahn, en eene groote Zohl word jleewijch en betjeade sich tom Harr. Oba daut tjeem de Norejcht too Uhre de Jemeende enn Jerusalem, äwa ahn, en see schetjte Barnabas üt, daut hee hanjintj bett no Antiochean; Disa, aus hee han tjeem en de Jnod Gottes sach, freid sich en muntad ahn aula opp nom Hoate Aufsejcht biem Harrn too bliewe. Dann hee wea een gooda Maun en voll heiljem Jeist en Gloowe; en eene groote Zohl aun Mensche word däm Harr doatoo jedohne. Oba hee jintj wajch no Tarsus, omm Saul opptoseatje. En aus hee am jefunge haud, brocht hee am no Antiochean. Oba daut passead ahn, daut see een gaunset Joa enn de Jemeende tooptjeeme, en eene groote Menj leahde, en daut de Jinja tom easchten Mol enn Antiochean Tjriste jenant worde. Oba enn de Doag tjeeme Profeete von Jerusalem rauf no Antiochean. Oba eena von ahn, met Nome Agabus, stund opp en zeijd ahn derjch däm Jeist eene groote Hungaschnoot aun, dee äwa de gaunse bewohnte Ead kohme sull; de unja Klaudius tjeem. Oba de Jinja nehme sich väa, doanoh aus een jiedra Ritjdom haud, daut een jiedra von ahn, tom unjastette de Breeda schetje sull, dee enn Judäa wohnde; daut deede see uck, en schetjte daut no de Ellteste derjch de Haund von Barnabas en Saul. Oba too de Tiet läd de Tjeenijch Heroodes de Henj aun atelje vonne Jemeende, omm ahn too mishaundle. Oba hee leet Joakopp doot moake, Jehaun sien Brooda, metem Schweat. Oba aus hee sach, daut et de Jude jevoll, leet hee uck Peeta faust nehme. Oba daut weare de Seetbroot Doag, en aus hee am faust jenohme haud, stoppt hee am em Jefentjniss en äwajeef am aun vea Aufdeelunge von Soldote tom bewache, en wull am nom Passafast däm Voltj veaväare. Peeta word em Jefentjniss bewacht; oba de Jemeende wea emm aunhoolendem jebäd fe am too Gott. Oba aus Heroodes am väaväare wull, enn jane Nacht schleep Peeta tweschen twee Soldote, met twee Tjäde jebunge, en Wajchta verre Däa bewachte daut Jefentjniss. En tjitj, een Enjel vom Harr tjeem no am, en Lijcht schiend enn däm Rüm; en hee stad Peeta aune Sied, hee watjt am opp en säd: Stoh schwind opp! En de Tjäde volle am vonne Henj. En de Enjel säd too am: Binj dien Gort omm en diene Sendale unja. Hee deed soo. En hee säd too am: Neem die dienem Mauntel omm en kohm met mie! En hee jintj rüt am hinjaraun en hee wisst nijch dautet Wertjlijchtjeit wea, waut derjch däm Enjel passead; oba hee meend een Jesejcht too seene. Oba aus see derjch de easchte en tweede Wacht jegohne weare, tjeeme see aun de iesane Puat, daut enne Staut fead, daut sich von selfst opp muak; en see jinje rüt en jinje eene Gauss wieda, en platzlijch veleet de Enjel am. En donn tjeem Peeta too sich selfst en säd: Nu weet etj woahrhauft daut de Harr sienen Enjel jeschetjt haft en mie vom Heroodes siene Haunt en von aulem, opp waut daut Jude Voltj räatjend. En aus hee sich kloa jemoakt bedocht haud, tjeem hee aun de Marie äa Hüs, Jehaun siene Mutta, met Bienome Markus jenant, wua väle vesaumlt weare en bäde. Oba aus hee aun de Väahoff Däa kloppt, tjeem een Deenstmäatje met Nome Rooda, omm too horjche. En aus see Peeta siene Stemm ertjand, muak see de Däa fe Freid nijch opp, oba rand enenn en berejcht daut Peeta verre Däa steit. Oba see säde too äa: Dü best von Senne. Oba see bestätijd dautet soo es. Oba see säde: Daut es sien Enjel. Oba Peeta bleef biem aunkloppe; oba aus see op muake sache see am en weare üta sich. Oba hee wong ahn met de Haunt stell too senne, en vetald ahn, woo de Harr am üt däm Jefentjniss erüt jefeaht haft, en hee säd: Berejcht dit Joakopp en de Breeda. En hee jintj erüt en jintj aun eenen aundren Uat. Oba ausset Dach wort, wea nijch eene jerinje Vewerrung unja de Soldote, waut doch üt met Peeta jeworde es. Oba Heroodes, socht no am en funk am nijch, vehead de Wajchtasch en befool daut see aufjefeat wurde; en hee jintj rauf von Judäa no Sisaräa en bleef doa. Oba hee wea sea wuttend äwa dee enn Tierus en Siedoon; oba see tjeeme eenes sennes no am, en äwaräde Blastus, däm, dee äwa däm Tjeenijch siene Schlopstow wea en bedde see omm Fräd, doawäajen, wiel äa Laund vom Tjeenijch unjahoole word. Oba aun eenem bestemmden Dach, hilt Heroodes, no däm hee een tjeenijchlijchet Tjleed aunjetrocke en sich oppem Rejchta Stool jesat haud, en hilt eene auljemeene Räd aun ahn. En daut Voltj schreajch am too: Eene Gottesstemm en nijch eene Mensche Stemm! Oba platzlijch schluach am de Enjel vom Harrn, doafäa daut hee nijch Gott Ea jeef, en hee word von Warm vefräte, en hee jeef dän Jeist opp. Oba daut Wuat Gottes woss en vemead sich. Oba Barnabas en Saul tjeeme no Jerusalem tridj aus see dän Deenst erfällt haude, en nehme Jehaun met, met Bienome Markus jenant. Oba enn Antiochean, doa enn de Jemeende weare Profeete en Leahra; Barnabas aus uck Siemoon, jenant Näaja, en Lusius von Tjiereene, en Manahen, dee met däm Vea Ferscht Heroodes oppjetrocke wea, en Saul. Oba aus see däm Harr deende en fauste deede, säd de Heilja Jeist: Sondat doch fe mie Barnabas en Saul tom Woatj üt, too däm etj ahn beroope ha. Aus see jefaust en jebät haude, läde see ahn de Henj opp en leete ahn gohne. See nü, ütjeschetjt vom heiljen Jeist, jinje rauf no Selusia, en von doa säajelde see no Tsiepern. En aus see no Salamis auntjeeme, vetjindijde see daut Wuat Gottes enne Jude Sienagoge. Oba see haude uck Jehaun aus Deena. Oba aus see de gaunse Insel bott Pafos derjch jetrocke weare, funge see eenen Maun, eenen Zaubra, eenen faulschen Profeet, eenen Jude, met Nome Bar-Jesus, disa wea biem Staut Rejiara Sergius Paulus, eenem vestendjen Maun. Disa roopt Barnabas en Saul no sich en wenscht daut Wuat Gottes too heare. Oba Elimas, de Zaubra (soo woat sien Nome vedollmatscht), wea jäajen ahn en vesocht däm Staut Rejiara vom Gloowe auftohoole. Oba Saul, uck Paulus jenant, erfällt vom heiljen Jeist, tjitjt am niel aun, en säd: O dü, voll aula Lest en Boosheit, Diewelssän, Fient aula Jerajchtijchtjeit; weest dü nijch oppheare, de jlitje Wäaj too vedreie? En nü tjitj, de Harrn Haunt es äwa die! En dü woascht blind senne en de Sonn eene Tietlang nijch seene. En platzlijch voll Dunkelheit en Diestaness opp am; en hee jintj romm en socht dee am aune Haunt leide. Aus de Staut Rejiara sach waut passeat wea, word hee jleewijch, en wea ütasich äwa de Leah vom Harr. Oba Paulus en siene Bejleita fuare von Pafos no Perga enn Pamfilean. Oba Jehaun trannd sich von ahn en jintj tridj no Jerusalem. See oba jinje wieda von Perga en tjeeme no Antiochean enn Pisidea; en see jinje aum Saubat Dach enne Sienagog en sade sich dohl. Oba nom väaläse ütem Jesatz en de Profeete, schetjte de Sienagoge Väastohna no ahn, en säde: Manna, Breeda, wann jie een Moottoospräatjendet Wuat aun daut Voltj ha, dan räd. Oba Paulus stund opp, wong met de Haunt, en säd: Manna, Iesraelite en dee jie Gott ferjchte, horjcht! De Gott von disem Voltj Iesrael haft onse Vodasch ütjewält en hoow daut Voltj aus see Framde weare emm Ejipten Laund, en haft ahn met een oppjehownen Oarm von doa rütjefeat; en eene Tiet von onnjefäa veatijch Joa druag vedruag hee ahn enne Wieste, en säwen Veltja emm Laund Kanaan vetiljt haud, jeef hee ahn äa Laund aus Oawgoot. En doano, onnjefäa vea hundat feftijch Joa, jeef hee ahn Rejchta bott Samuel, däm Profeet. En von doa aun wenschte see sich eenen Tjeenijch, en Gott jeef ahn dän Saul, däm Sän Kis, eenen Maun üt däm Staum Benjamien, veatijch Joa. En no däm hee am vom Troon wajch jedohne haud, erwatjt hee ahn Doft tom Tjeenijch, däm hee uck Zeijniss jeef en säd: „Etj ha Doft jefunge, däm Sän Iesae, eenen Maun no mienem Hoate, dee mienen gaunsen Welle doone woat“. {Ps.89,21; 1Sam.13,14} Von sienem Some haft Gott no de Vespräatjung däm Iesrael aus Rada Heilaunt Jesus erwatjt, no däm Jehaun, jeprädijcht haud, ver sienem kohme, de Taufe too Buesse Ommdentje däm gaunsen Voltj Iesrael. Oba aus Jehaun siene Tiet erfällt wea, säd hee: Waut dentj jie, daut etj sie? Etj sie et nijch, doch tjitjt, hee tjemmt no mie, von däm etj nijch weat sie, de Schooh aune Feet too leese. Manna, Breeda, Säns von Obraums Jeschlajcht, en dee unja jünt de Gott ferjchte, ons junt es daut Wuat de Radung jeschetjt. Dan dee enn Jerusalem wohne, en äare Bowaschte, ha disem nijch ertjant, ha uck de Stemme de Profeete erfellt, dee aun jiedrem Saubat jeläst woare, derjch äa Uadeel erfellt. En tjeene Doodesschuld funge, bedde see Pielatus, daut hee sull ommjebrocht woare. Oba aus see aules met am jedohne haude, waut äwa am jeschräwe es, nehme see am vom Holt Tjriets rauf en läde am enn eene Graufkoma. Oba Gott haft am vonne Doodje oppjewatjt, en hee leet sich meare Doag von ahn seene, dee met am ennopp jekohme weare von Galiläa no Jerusalem, dee nu siene Zeije ver däm Voltj send. En wie vetjindje jünt de froohe Botschoft de aune Vodasch kohmende Vespräatjung, daut Gott diese aun ons, äare Tjinja, erfellt haft, en haft Jesus oppstohne lohte; aus uck em tweeden Psalm jeschräwe es: „Dü best mien Sän, vondoag ha etj die jezeijt jebuare “. {Ps.2,7} Oba daut hee am haft vom de Doodes oppstohne lohte, omm nijch mea too Vewesung tridj too gohne, haft hee soo jesajcht: „Etj woa jünt Doft siene sejchre toovelohtje Heilijchtüma Jnod jäwe“. {Jes.55,3} Doaromm sajcht hee uck enn eenen aundren Psalm: „Dü woascht nijch lohte dienen Heiljen de Vewesung seene“. {Ps.16,10} Dan Doft zwoa, haud sienem Jeschlajcht jedeent, storf nom Rotschluss Gottes en word too siene Vodasch jelajcht, en sach Vewesung. Oba dee, dän Gott oppjewatjt haft, sach de Vewesung nijch. Nü saul jünt toweete jedohne, Manna, Breeda, daut derjch disem jünt de Sinde Vejäwunk vetjindijt woat, en von aulem, von däm jie nijch kunne derjch daut Jesatz Mooses jerajcht friejesproake woare; woat derjch disem jiedra Jleewja jerajcht friejesproake. Nü seeht too, daut nijch äwa jünt tjemmt, waut enn de Profeete jesajcht es: “Tjitjt, jie Spata, en vewundat jünt en veschwinjt, wiel etj wirtj een Woatj enn jüne Doag, een Woatj, daut jie nijch jleewe woare, wannet jünt wäa vetalt“. {Hab.1,5} Oba aus see rüt jinje, bedde see, daut ahn aum näajchsten Saubat wada dise Wead jesajcht woare. No däm oba aus de Vesaumlung, enne Sienagog, üteneen jegohne wea, foljde väle Jude en gottesferjchtje Proselüte däm Paulus en Barnabas, dee too ahn säde en ahn tooräde, enne Jnod Gottes too bliewe. Oba aum näajchsten Saubat vesaumld sich meist de gaunse Staut, omm daut Harren Wuat too heare. Oba aus de Jude de Voltjsmenj sache, worde see met Aufjenst erfällt en räde jäajen de Wead de Paulus säd, en lestade. En Paulus en Barnabas räde frie en mootijch en säde: Jünt wea daut needijch dautet Wuat Gottes eascht too jünt jerät wort; oba wiel jie daut von jünt steete, en fe jünt selfst, daut eewije Läwe nijch weat achte, tjitj, wie wende ons no de Heide. Dan soo haft de Harr ons jebotte befoole: Etj ha die tom Lijcht fe de Heide jesat, daut dü tom Heil Radung best bett aun daut Enj vonne Ead. Oba aus de Heide daut heade, freide see sich en veharlijchte daut Harrn Wuat, en daut worde jleewijch, aula dee tom eewijen Läwe bestemmt weare. Oba daut Harrn Wuat vebreed sich derjch daut gaunse Laund. Oba de Jude räajde de aunbädende väanähme Frües opp en de Easchte enne Staut en räajde eene Vefoljung jäajen Paulus en Barnabas aun, en juage ahn üt äare Jrense rüt. Oba see scheddade däm Stoff vonne Feet jäajen ahn auf en tjeeme no Iekoonean. Oba de Jinja worde met Freid en heiljem Jeist erfällt. Oba daut passead enn Iekoonean, daut see kratjt soo enne Sienagog de Jude enenn jinje en soo räde prädijde, soo daut eene groote Menj vonne Jude aus uck Griejche jleewijch worde. Oba de Jude dee dän Gloowe aufjewäse haude hetzte en räajde de Jemieta de Heide, jäajen de Breeda. See bleewe doa nü ne lenjare Tiet, en räde frie en mootijch emm Harrn, dee däm Wuat, siena Jnod, Zeijniss jeewe, enn däm hee Teatjen en Wunda passeare leet derjch äare Henj. Oba de Menj enne Staut wea jetrannt, de eene weare met de Jude, de aundre met de Apostel. Aus oba een bejierija Opprua de Heide aus uck de Jude met äare Bowaschte opptjeem, omm ahn too mishaundle en too steenije, aus see daut ennworde, jinje rande see wajch, enn de Städa; Likaoonea, Listra en Derbe, en de Ommjäajend, en dort vetjindijde see de froohe Botschoft. En een Maun enn Listra saut doa, krauftloos aune Feet, lohm vom Muttalief aun, en niemols jegohne haud. Disa head Paulus räde, dee sienen Blitj faust opp am jerejcht haud en jeseehne haud, daut dee Gloowe haft, daut hee jerad jeheelt woare kunn, säd hee met ne lüde Stemm: Stoh opp, opprajcht, opp diene Feet! En hee sprung opp en jintj. En aus daut Voltj sach, waut Paulus jedohne haud, erhoowe see äare Stemme en säde opp Likaoonisch: De Jetta send aus Mensche jeworde en send no ons rauf jekohme. En see nande Barnabas Zeeus en Paulus oba Heermes, wiel hee daut Wuat fead. De Priesta von Zeeus, dee verre Staut wea, brocht Osse en Tjrans aun de Puate en wull met däm Voltj opfare. Oba aus de Apostel, Paulus en Barnabas, dit heade, vereete see äare Tjleeda, sprunge rüt manke Voltjsmenj en schreaje en säde, Manna, waut doo jie doa? Wie send uck kratjt soone Mensche aus jie en vetjindje jünt de froohe Botschoft, daut jie jünt von diese nutzloose Jetta betjeare tom läwendjen Gott, dee däm Himmel en de Ead en daut Mäa en aules, waut doabenne es, jemoakt haft; dee enne vegangene Jeschlajchta aule Veltja haft äare eajne Wäaj gohne lohte, en doch haft hee sich nijch onnbezeijd jelohte, emm Goodet doone en haft vom Himmel Räajen jejäft en fruchtboare Tiede en met Noarinj en Freid jüne Hoate jefellt. En aus see dit säde, kunne see kaum de Voltjsmenj berüje, daut see ahn nijch opfade. Oba doa too tjeeme üt Antiochean en Iekoonean Jude en aus see daut Voltj äwaräd en Paulus jesteenijd haude, schlapte see am üte Staut erüt, en dochte, daut hee Doot es. Oba aus de Jinja sich omm am ommrinjt haude, stund hee opp en jintj enne Staut enenn; en aum aundren Dach jintj hee en Barnabas no Derbe. En aus see enn jane Staut de froohe Botschoft vetjindijt en väle too Jinja jemoakt haude, jinje see tridj no Listra en no Iekoonean en no Antiochean, stoatjte de Seele de Jinja en vemohnde ahn em Gloowe too bliewe, en säde, daut wie derjch väl Bedrenjnis Triebsaul enn daut Ritj Gottes enenn gohne motte. Oba aus see enn jiedre Jemeende Ellteste ennjesat aunjestalt haude, see bäde met Fauste en äwajeewe ahn däm Harr, aun däm see jleewijch jeworde weare. En aus see derjch Pisidean jegohne wäare, tjeeme see no Pamfilean; en aus see enn Perga daut Wuat jeräd jeprädijcht haude, jinje see rauf no Atalia, en von doa säajelde see auf no Antiochean, von wua üt see weare de Jnod Gottes äwajeeft worde tom Woatj, daut see erfällt haude. Oba aus see aunjekohme weare en de Jemeende vesaumld haude, en see berejchte aules, waut Gott aun met ahn jedohne en daut hee de Heide de Däa tom Gloowe opjemoakt haft. Oba see vebleewe nijch jerinje ne lange Tiet bie de Jinja. En eenje tjeeme von Judäa rauf en leahde de Breeda: Wann jie jünt nijch beschniede lohte nom Jebruck Mooses, tje jie nijch jerat woare. Oba ausset nü eene Spoolinj jeef en nijch jerinje Wuatwatjsel Stried tweschen dän en däm Paulus en Barnabas, see ordne aun, daut Paulus en Barnabas en eenje aundre von ahn no de Apostel en Elltesta nopp no Jerusalem gohne sulle wäajen dise Striedfroag. See nü, oppem Wajch vonne Jemeende bejleit, see derjchreisde Feniesea en Samaria en vetalde vonne Betjearung de Heide; en see muake aule Breeda groote Freid. Oba aus see no Jerusalem tjeeme, worde see vonne Jemeende en de Apostel en de Ellteste oppjenohme, en berejchte aules, waut Gott aun ahn jedohne haud. Oba eenje vonne Farisäa Grupp Satjt, de jleewijch jeworde weare, stunde opp en säde: Daut es needijch ahn too beschniede en too velange daut Jesatz Mooses too hoole. En de Apostel en Ellteste vesaumlde sich, omm Ennsejcht enn diese Froag too jewenne. Oba aus väl Wuatwatjsel entstohne wea, stund Peeta opp en säd too ahn: "Manna, Breeda, jie weete, daut Gott ver lange Tiet mie unja jünt ütjewält haft, daut de Heide derjch mienem Mül daut Wuat, de froohe Botschoft, heare en jleewijch woare. En Gott, dee daut Hoat tjannt, haft ahn Zeijniss aufjelajcht, haft ahn dän heiljen Jeist jejeeft, aus uck ons; en haft tjeenen Unjascheet tweschen ons en ahn jemoakt, en däm hee derjch dän Gloowe äare Hoate jereinijcht haft. Nü oba, waut veseatj jie Gott, een Joch oppem Jnetj de Jinja too laje, daut wäda onse Vodasch noch wie droage kunne? Doch derjch däm Harr Jesus - Jnod jleewe wie, jerat too woare, aus uck jane. Oba de gaunse Menj word stell, en see heade Barnabas en Paulus vetale, woo väl Teatjen en Wunda Gott unja de Heide derjch ahn jedohne haud. Oba no däm see stell jeworde weare, auntwuad Joakopp en säd: Manna, Breeda, horjcht no mie! Siemoon haft vetalt, woo Gott easchtens doaropp jetjitjt haft, omm üt de Heide een Voltj fe sienem Nome too jewenne. En doamet stemme de Wead de Profeete äwaeen, aus jeschräwe steit es: „Doano well etj tridjgohne en well Doft siene vevollne Wohninj wada oppbüe, en daut Ommjebroakne aun ahr well etj wada oppbüe en opprejchte; doamet dee äwrije Mensche däm Harr seatje, uck aule Veltja, äwa dän mien Nome jenant aunjeroope word es, [äwa dee] sajcht de Harr, dee dit deit“, {Amos 9,11-12} waut von Eewijchtjeit häa bekaunt es. Doawäajen uadeel etj, nijch schwierijchtjeite too moake, dän, dee sich üte Heide too Gott betjeat ha, oba ahn väatoschriewe, sich vom Veonnreinje derjch de Jetze wajch toohoole en vonne Hurarie en däm Jestetjten *Aufjewarjdem en däm Bloot., Dan Mooses haft von oole Tiede häa enn jiedre Staut soone, dee am vetjindje, en enne Sienagooge aun jiedrem Saubat väajeläst woat. Daut jefoll de Apostel en de Ellteste met de gaunse Jemeende, üt äare Medd Manna üttowehle en no Antiochean met Paulus en Barnabas toschetje; Judas, Barsabas jenant, en Sielas, Manna, de Leitende unjre Breeda. En see schreewe derjch met äare Haunt: „Dee Apostel en Ellteste en Breeda, aun de Breeda üt de Heide enn Antiochean en Sierean en Tsilietsean, äaren Gruss. Doa wie jeheat ha, daut eenje von ons, ütjegohne, ha jünt beorühijcht, jüne Seele met Wead vewerrt, dän wie tjeenen Oppdrach jejäft haude, schiend daut ons goot, eenstemmijch jeworde, Manna üttoweele, no jünt met onsem leefsten Paulus en Barnabas too schetje, Mensche Manna dee äare Seele ennjesat ha fe dän Nome, onsem Harr Jesus Tjristus. Wie ha nü Judas en Sielas jeschetjt, en see jünt met Wead daut selje metdeele saje. Dan daut schien däm heiljen Jeist en ons goot too senne, jünt tjeene Laust mea opptolaje, buta dise needje Dinje; jünt enthoole von Jetzesopfa Fleesch en Bloot en vom *Jestetjten Tiafleesch en Hurarie. Jie woare goot haundle wann jie jünt doavon bewoare. Läwt wool”., Aus see nü Aufscheet jenohme haude, jinje tjeeme see rauf no Antiochean; en see vesaumlde de Menj en see äwajeewe dän Breef. Oba aus see däm jeläst haude, freide see sich äwa dän Toospruch Troost. En Judas en Sielas, dee uck selfst Profeete weare, derjch väl Räde muntade en stoatjte see de Breeda opp. Oba aus see eene Tietlang doa jewast weare, näme see met Fräd Aufscheet vonne Breeda en jinje tridj no dän, dee ahn jeschetjt haude. [Sielas oba, bleef doa.] Oba Paulus en Barnabas bleewe enn Antiochean en leahde en vetjindijde met noch väle aundre daut Harren Wuat. Oba no eenje Doag säd Paulus too Barnabas: Wie welle nü tridj gohne en no de Breeda seene beseatje enn jiedre Staut, enn de wie daut Harrn Wuat vetjindijt ha, woo et ahn jeit. Barnabas wull uck Jehaun, Markus jenant, met näme. Paulus oba hilt daut fe rajcht, däm nijch met too näme, dee ahn en Pamfilean velohte haud en nijch met jegohne wea tom Woatj. Daut jeef eene Vebettaniss, soo daut see sich von eenaunda trannde, en Barnabas neem Markus met en säajeld auf no Tsiepern. Oba Paulus wäld sich Sielas en jintj üt, vonne Breeda däm Harren siene Jnod äwajäft. Oba hee derjchreisd Sierean en Tsilietsean en stoatjt dee Jemeende. Hee tjeem oba uck no Derbe en Listra. En tjitj, doa wea een Jinja, met Nome Timotäus, een Sän vonne Judesche jleewje Frü, oba Griejcheschen Voda; dee een goodet Zeijniss haud tjreajch vonne Breeda enn Listra en Iekoonean. Paulus wull, daut disa met am ütjintj met jintj en beschneet am wäajen de Jude, dee enn jane Jäajend weare, dan see wisste aula, daut sien Voda Griejche wea. Oba aus see de Städa derjchreisde, äwajeewe see ahn de Väaschreft too hole, de vonne Apostel en Ellteste enn Jerusalem beschloote weare. De Jemeendes worde jestoatjt em Gloowe en vemeade sich aune Zohl aule Dach. Oba see jinje derjch Frigean en galatsea Laund, jehindat vom heiljen Jeist, daut Wuat enn Asean too saje prädje; aus see oba bett Misean tjeeme, vesochte see, no Bitienean too reise, en de Jeist Jesu leet ahn nijch. Oba aus see bie Misean vebie jegohne weare, jinje see rauf no Troohas. En enne Nacht sach Paulus een Jesejcht: Een matsedoonescha Maun stund en bedd am en säd: Kohmt äwa no Matsedoonean en halpt ons! Oba aus hee daut Jesejcht jeseehne haud, socht wie fuats no Matsedoonean too reise, wie nehme aun, daut Gott ons beroope haft, ahn de froohe Botschoft too vetjindje. Oba von Troohas fuah wie auf en tjeeme jlitj too no Samotratsean, en aum näajsten Dach no Niapolis, en von doa no Filippie, de easchte Staut, de doa enn däm Deel von Matsedoonean es, eene Kolonie. Oba enn diese Staut bleewe wie eenje Doag., En aum Saubat Dach jinje wie derjch de Puat erüt nom aum Fluss, wua wie dochte, daut doa eene Jebäds Städ es, en wie sade ons dohl en räde too met de Frües, dee toop jekohme weare. En eene Frü met Nome Liedia, eene Purpur root - bleiwet Tseijch Haundelsfrü üt de Staut Tiatiera, veäat Gott, head too, en de Harr muak äa Hoat opp, en see jeef acht opp daut, waut von Paulus jeräd word. Oba aus see sich haud taufe lohte en äa Hüs, bedd see en säd: Wann jie jeuadeelt ha, daut etj aum Harrn jleewijch sie, dan kohmt enn mien Hüs enenn en blieft hia. En see kroagd ons. Oba daut passead, aus wie no de Jebäds Städ jinje, daut eene Sklowin de eenen Woasaja Jeist haud ons bejeajend, dee derjch Woasaje äare Harren väl Jewenn ennbrocht. Dise tjeem Paulus en ons hinjaraun, schreajch en säd: Dise Mensche send Tjnajchte Gottes, däm Hejchsten, dee vetjindje jünt däm Wajch too Radinj. Dit oba deed see väl Doag. Oba Paulus wea bedretjt, dreid sich nom Jeist omm en säd: Etj befäl die em Nome Jesus Tjristus, von äa üttofoare! En hee fua enn de selje Stund üt. Oba aus äare Harren sache, daut de Hopninj fe äarem Jewenn ütjefoare wea, jreepe see Paulus en Sielas en schlapte ahn oppem Moatjtplautz verre Bowaschte. En feade ahn de Staut'Rejchta väa en säde: Dise Mensche, de Jude send, vesate brinje onse Staut enn Oppräjung, en vetjindje Sitte, dee ons nijch erlaubt send auntonehme en üttoeewe, doa wie Reema send. En fuats stund de Menj jäajen ahn opp, en de Staut Rejchta reete ahn de Tjleeda rauf en befoole, ahn met Wäde too schlohne. En aus see ahn väl Schläaj jejeeft haude, schmeete see ahn emm Jefentjniss, en befoole däm Jefentjniss Wajchta, ahn sejcha too bewache. Disa, de disen Befäl jetjräaje haud, schmeet ahn emm bennaschten Jefentjniss en schloot äare Feet faust emm aum Klotts aun. Oba meddel enne Nacht bäde Paulus en Sielas en lowde enn Leeda Gott; en de Jefangne horjchte ahn too. Oba platzlijch jeefet een Eadbäben, soo daut de Grunt Mia vom Jefentjniss jescheddat word, en aule Däare worde platzlijch opjemoakt, en aulem äare Spaunsel Tjäde leesde sich. Oba aus de Jefentjniss Wajchta, ütem Schlop, opp wuak en de Jefentjniss Däare op sach, trock hee daut Schweat en wull sich ommbrinje, wiel hee docht, daut de Jefangne wajch jerant weare. Oba Paulus roopt met ne lüde Stemm en säd: Doo die nuscht Böset aun, dan wie send aula hia. Hee oba fodad een Fiastock en sprung enenn; en word zettrijch en hee voll ver Paulus en Sielas dohl. En hee fead ahn rüt en säd: Harren, waut mott etj doone, doamet etj jerad woa? See oba säde: Jleew aun däm Harrn Jesus, en dü woascht jerad woare, en dien Hüs. En see räde daut Harren Wuat too am en aule enn sienem Hüs. En hee neem ahn enn jane Stund enne Nacht no sich en wosch ahn vonne Schläaj auf; en leet sich taufe, hee en de Sienje. En hee fead ahn ennopp emm Hüs, en sad ahn eene Mohltiet väa en jübeld met däm gaunsen Hüs daut see aun Gott jleewijch jeworde weare. Oba ausset Dach jeworde wea, schetjte de Stauts'Rejchta de Jerejchts'Boote en säde: Loht jane Mensche frie. De Jefentjniss'Wajchta oba säd diese Wead däm Paulus: De Stauts Rejchta ha jeschetjt, daut jie friejelohte woare; aulsoo nü goht rüt enn Fräd. Oba Paulus säd too ahn: See ha ons, doa wie Reema send, effentlijch ohne too rejchte jeschloage, ha ons emm Jefentjniss jeschmäte, en nu welle see ons heemlijch auf schüwe? Soo nijch; Oba loht ahn selfst kohme en ons rüt feahre. Oba de Jerejchts'Boote berejcht diese Wead däm Stauts'Rejchta; See ängste sich, aus see jeheat haude, daut dise Reema send. En see tjeeme en räde ahn met goode Wead too; en see feade ahn rüt en bedde ahn üte Staut wajch too gohne. Oba aus see ütem Jefentjniss rüt jegohne weare, jinje see no de Liedia; en aus see de Breeda jeseehne haude, treeste see ahn en jinje wajch. Oba aus see derjch Amfipolis en Apolonia jereisd weare, tjeeme see no Tessalonich, wua eene Jude Sienagog wea. No siene Jewanheit oba jintj Paulus no ahn enenn en aun dree Saubate räd hee too met ahn opp Grund de Schreft, openboad en läd ahn dee üt, daut de Jesaulwta Tjristus liede en vonne Doodes oppstohne musst, en daut disa de Jesaulwta es, Jesus, dän etj jünt vetjindje. En eenje von ahn leete sich äwazeije en schloote sich Paulus en Sielas aun, soo aus eene groote Menj gottesferjchtje Griejche aus uck von de väanähmste Frües nijch weinje. Oba de Jude worde aufjenstijch en nehme Moatjt Peebel, eenje beese Manna, no sich, en eene aunjehetzte Voltjsmenj fellde de Staut met Orü; en see tjeeme no Jasons sien Hüs en sochte ahn, omm ahn däm Voltj väa too feahre. Oba aus see ahn nijch funge, schlapte see Jason en eenje Breeda verre Stauts Bowaschte, en schreaje: Diese, dee de bewohnte Ead enn Orü jebrocht ha, send uck hiahäa jekohme, dee haft Jason oppjenohme; en dise aula haundle jäajen däm Tjeisa siene Veordnung, en see saje, daut een aundra Tjeenijch es - Jesus. See räajde oba de Menj en de Stauts Bowaschte opp, aus see dit heade. En aus see von Jason en dee äwaje Birjschoft jetjräaje haude, leete see ahn friee. Oba de Breeda schetjte fuats enn de Nacht Paulus en Sielas wajch no Beräa, dee, aus see aunjekohme weare, enn de Jude Sienagog jinje. Oba dise weare aunstendja aus dee enn Tessalonich; see weare reed daut Wuat wellijch auntonehme, en jieda Dach de enne Schreft befruage forschte, auf sich daut soo vehilt. Nü worde väle von ahn jleewijch, en vonne aunjeseehne grijchesche Frües en Manna nijch weinje. Oba aus de Jude von Tessalonich erfoahre haude, daut uck enn Beräa daut Wuat Gottes von Paulus vetjindijt word, tjeeme see uck doahan vewerrde en räajde daut Voltj opp. Donn schetjte de Breeda Paulus fuats wajch, omm nom Mäa too gohne. Sielas en Timotäus bleewe doa tridj. Oba dee met Paulus metjinje, brochte am bett Ateen; en aus see eenen Befäl fe Sielas en Timotäus jetjräaje haude, daut see soo schwind aus mäajlijch no am kohme sulle, reisde see auf. Oba aus Paulus no ahn enn Ateen lüad, word sien Jeist enn am oppjerejcht, aus hee de Staut voll met Jetta Bilda sach. Hee räd enne Sienagog met de Jude en dän de Gott veharlijchte, en oppem Moatjtplautz jieda Dach met dee toofallijch doa weare. Oba uck eenje dee epikurische en stoische Fielosoofen unjahilde sich met am; en eenje säde: Waut well disa Sotkorn Oppläsa Onnjeleada saje? Aundre oba: Hee schient een Vetjindja von framde Jetta too senne, wiel hee Jesus en de Oppstohninj aus froohe Botschoft vetjindijt. En see nehme am, en leide am oppem Aräopaag en säde: Tje wie erfoahre, waut dise niee Leah es, von de dü rädst? Dan eenjet Beframdendet brinjst dü ver onse Uhre. Wie welle erfoahre, waut daut senne saul. Oba de Ateena en de Framde, dee sich doa opphilde, haude fe nuscht aundret Tiet, aus waut Niejet too saje oda too heare. Oba Paulus stund medden oppem Aräopaag en säd: Manna, Ateena, etj seeh jünt, daut jie onnjeweenlijch gottesferjchtijch send. Dan aus etj ommhäa jintj en betjitjt jüne Heilijchtüma, fung etj uck eenen Aultoa, aun däm jeschräwe wea: Eenem onnbekauntem Gott. Waut nü, däm jie nijch tjanne, veeare, däm vetjindij etj jünt. De Gott, dee de Welt jemoakt haft en aules enn äa enne Welt, disa, de Harr emm Himmel en oppe Ead es, wohnt nijch enn Tempels von Henj jemoakt, en hee woat nijch von Menschehenj bedeent, aus wann hee waut bruckt, hee selfst, aulem Läwe en Odem en aules jeeft. En hee haft jemoakt, daut von eenem Eensjen aufstaume aule Veltja de Mensche, en wohne oppe gaunse Ead Äwaflejche, en haft de Tiede en fauste Jrenze faustjelajcht en bestemmt äa Wohnjebied, daut see Gott seatje, auf see am befeele en finje tjenne, doa hee uck nijch wiet von eenem jiedrem von ons es. Dan enn am läw wie en bewäaj wie ons en send wie, aus uck eenje jüne Dijchta jesajcht ha: „Dann wie send uck sien Jeschlajcht“. Aulsoo send wie Gottes Jeschlajcht, sull wie nijch meene, daut Gold oda Selwa oda een Steen, eenem Bilt de Konnst en daut äwalaje von eenem Mensch, däm Jettlijchem jlitj es. De Tiede de Onnweetenss haft Gott äwaseehne, emm Bletj opp Dinje, nü jebeet hee aule Mensche äwaaul ommtodentje Buesse too doone, doawäajen, wiel hee eenen Dach faustjesat haft, aun däm hee de bewohnte Ead met Jerajchtijchtjeit derjch eenem Maun rejchte woat, däm hee bestemmt haft, en haft aulem een Bewiess doavon jejäft, haft am vonne Doodes oppstohne lohte. Oba aus see vonne Doodes Oppstohninj heade, dee eenje spotte, dee aundre säde: Wie welle die doaäwa noch mol heare. Soo jintj Paulus üt äare Medd wajch. Oba eenje Manna schloote sich am aun, en worde jleewijch, unja dän uck Dioniesius wea, ütem Aräopaag, en eene Frü met Nome Damaris en aundre met ahn. Doanoh veleet hee Ateen, en tjeem no Korint. En aus hee eenen Jud fung, met Nome Akwila, jebuare enn Ponntus, dee ver kortem üt Italien jekohme wea, en Prisila siene Frü, wiel Klaudius befoole haud, daut aule Jude Room velohte sulle, hee jintj no ahn, en doawäajen, wiel hee daut selwje Hauntwoatj dreew, bleef hee bie ahn en oabeid; see weare Zeltmoaka vom Hauntwoatj. Oba hee räd jieda Saubat enne Sienagog en socht Jude en Griejche too äwazeije. Oba aus Sielas en Timotäus von Matsedoonea rauf jekohme weare, word Paulus gauns äwafoddat vom Wuat daut hee prädijd en bezeijd de Jude daut Jesus de Jesaulwta es. Oba aus see sich doajäjen stalde en lestade, scheddad hee siene Tjleeda üt en säd too ahn: Jün Bloot tjeemt äwa jun Kopp! Etj sie rein; von nu aun woa etj no de Heide gohne. En hee jintj von doa wajch en tjeem emm Hüs eenem met Nome Titus Jusstus, de Gott veäad aunbäd, däm sien Hüs wea aunjrenzent aune Sienagog. Oba Krispus, de Sienagog Väastohna, word jleewijch aum Harrn met sienem gaunsem Hüs; en väle vonne Korinta, heade en worde jleewijch, en leete sich taufe. Oba de Harr räd too Paulus enne Nacht derjch enn Jesejcht: Änjst die nijch, oba räd en sie nijch stell! Dan etj sie met die, en tjeena saul die toosate, omm die too mishaundle, dan etj ha enn diese Staut een grootet Voltj. Hee hilt sich een Joa en sass Moonat opp, en leahd unja ahn daut Wuat Gottes. Oba aus Galio Staut Vewaulta von Achaja wea, hoowe de Jude sich eensennijch jäajen Paulus opp, en feade am ver däm Rejchtastool en säde: Disa äwaräd de Mensche jäajen daut Jesatz, Gott auntobäde. Oba aus Paulus daut Mül opmoake wull, säd Galio too de Jude: Wannet eene een Orajcht oda eene beese Haundlung wea, o Jude, met eenem veninftjen Grund haud etj jüne Kloag aunjeheat; oba wann daut Striedfroage send äwa de Leah en Nomes enn jünem Jesatz, daut jie ha, sell jie selfst tooseehne, dan etj well nijch äwa diese Dinje Rejchta senne. En hee juag ahn vom Rejchtastool wajch. Oba aula jreepe Sostenes aun, däm Sienagog Väastohna, en schluage am verrem Rejchtastool; en nuscht von disem lach Galio aum Hoate. Oba Paulus bleef doa noch väle Doag, hee neem vonne Breeda Aufscheet, en reisd auf no Sierean; en met am Prisila en Akwila, hee leet sich däm Kopp en Kenchräa scheare, dan hee haud een Vespräatjniss. See tjeeme no Efeesus en jane leet hee doa; oba hee selfst jintj enne Sienagog enenn en räd too met de Jude. Oba aus see am bedde, äwa länjere Tiet bie ahn too bliewe, hee welijd nijch enn, oba neem Aufscheet von ahn en säd: Etj kohm wada tridj no jünt, wann Gott well. En hee fuah von Efeesus auf. En raufjekohme no Sisaräa, jintj hee ennopp en bejreesst de Jemeende en jintj rauf no Antiochean. En hee bleef doa eene Tiet, hee jintj wajch en derjchreisd no de Reaj daut galatische Laund en Frigean, en stoatjt aule Jinja. Oba een Jud, met Nome Apollos, enn Auleksaundra jebuare, een gooda Rädna, dee tjraftijch enne Schreft wea, tjeem no Efeesus. Disa wea em Harrn Wajch unjarejcht, en brennend em Jeist, hee räd en leahd jenau daut aules äwa Jesus, oba hee tjannd bloos de Jehauns Taufe. En disa fonk aun frie en mootijch enne Sienagog too räde. Oba aus Prisila en Akwila am heade, nehme see am no sich en läde am däm Wajch Gottes jenaua üt. Oba aus hee no Achaja reise wull, de Breeda schreewe aune Jinja en muntade ahn opp, am frindlijch opptonäme. En aus hee hantjeem, hee holp väl sea dän, dee derjche Jnod jleewijch jeworde weare; dan tjraftijch en jenslijch wada räd hee de Jude, openboa bewees hee ahn derjch de Schrefte, daut Jesus de Jesaulwta Tjristus es. Daut passead oba, aus Apollos enn Korint wea, aus Paulus de bowaschte Jäajende derjchreisd haud, en rauf no Efeesus tjeem en funk eenje Jinja en hee säd too ahn: Ha jie däm heiljen Jeist emfange, aus jie jleewijch worde? Oba see säde too am: Ne, wie ha uck nijch jeheat dautet däm heiljen Jeist jeeft. En hee säd: Wuarop se jie dan jetauft worde? See oba säde: Oppe Jehauns Taufe. Oba Paulus säd: Jehaun haft jetauft met eene Taufe tom Ommdentje too Buesse, en säd tom Voltj, daut see aun däm Kohmenden no am jleewe sulle, daut es aun Jesus. Oba aus see dit heade, leete see sich opp däm Nome - Harrn Jesus taufe; En aus Paulus ahn de Henj oppjelajcht haud, tjeem de heilje Jeist opp ahn, en see räde met aundre Tunge en räde profeetisch. Daut weare oba em gaunsen bie twalf Manna. Hee jintj oba enne Sienagog enenn en räd frie en mootijch äwa dree Moonat, vetjindijd met Äwazeijungs Krauft en räd äwa daut Ritj Gottes. Oba aus eenje sich vehoade en nijch jleewde, en däm Wajch verre Menj veachte, jintj hee wajch von ahn en sondad de Jinja auf, en hee unjahilt sich jieda Dach enne Tieranus School. Oba dit hilt äwa twee Joa aun, soo daut aule enn Asean wohnhaufte daut Harrn Wuat heare kunne, Jude aus uck de Griejche. En gauns onnjeweenlijche Macht oda Wunda Woatje deed Gott derjch Paulus siene Henj, soo daut soogoa Schweet Dätja oda Schaldäatja von sienem Lief Hut jenohme worde en oppe Kranke läde, en de Krankheite veleete ahn, en de beese Jeista fuahre rüt. Oba eenje vonne ommhäa reisende Judesche Beschwäara vesochte daut, äwa dee, de beese Jeista haude, däm Harr Jesus sienen Nome auntooroope, enn däm see säde: Etj beschwäa jünt bie däm Jesus, dän Paulus vetjindijt! Oba doa weare von eenem jewessen Skeewa, eenem Jud, eenem Huagapriesta, säwen Säns, dee dit deede. De beese Jeist oba auntwuad en säd too ahn: Zwoa, Jesus tjann etj en Paulus tjann etj; jie oba wäa send jie? En de Mensch, enn däm de beese Jeist wea, sprung ahn aun en word Harr äwa beid en wea machtvoll jäajen ahn, soo daut see noaktijch en voll Wunde üt janem Hüs wajch rande. Dit word aule Jude aus uck Griejche bekaunt, dee enn Efeesus wohnde; en Angst äwavoll ahn aulen, en däm Harr Jesus sien Nome word hüach jepriese. En väle vonne jleewijch Jewordne tjeeme, betjannde en berejchte äare Dode. Oba väle dee, daut too Zaubarie jeheat - jedohne haude, brochte de Bäatja toop en vebrennde dee ver aulem; en see räatjende dän Priess doavon toop, en tjeeme opp feftijch dusent Selwa Stetj. Soo woss enn Krauft daut Harrn Wuat en wäa mächtijch Stoatj. Oba aus dit erfellt wea, neem Paulus sich em Jeist väa, aus hee Matsedoonean en Achaja derjch jereist haud, no Jerusalem too reise, en säd: No däm etj doa jewäse sie, mott etj uck Room seene. Oba hee schetjt twee am Deenende Breeda, Timotäus en Erastus, no Matsedoonean, hee selfst bleef vewield noch eene Tiet lang enn Asean. Oba omm jane Tiet jeefet eene nijch jerinje Oppräjung äwa däm Wajch de Leah. Dan een jewessa Demeetrius met Nome, een Selwa Schmett, dee selwane Tempel de Arteemis Diana muak, en veschauft de Tjenstla nijch jerinjem Vedeenst; en dee, met dise Dinje beschaftijchte Oabeida vesaumld haud, säd hee: Manna, jie weete daut wie derjch dise Beschaftjung ons Woolstaunt es brinjt; en jie seene en heare, daut nijch bloos enn Efeesus sonda enn meist gauns Asean, disa Paulus, eene groote Voltjsmenj äwarät en aufjefeat haft, enn däm hee sajcht, dautet nijch Jetta send, dee met Henj jemoakt woare. Oba nijch bloos, rant ons dit Jeschaft enn Jefoah en enn Veachtung too kohme, sonda uck, de Tempel, de groote Jettin Arteemis fe nuscht jeacht woat en enn Jefoah too senne, soogoa äare Hejcht Aunseehne too veleare, dee gauns Asean en de bewohnte Ead veeare. Oba aus see dit heade en voll Wutt worde, schreaje see en säde: Groot es de Arteemis de Efeesa! En de Staut word vonne Vewerrung erfellt; en see stormde eenmootijch en däm Teeauta, en nehme jewaultsom Gajus en Aristarchus de Matsedoonea, Paulus siene Reise'Bejleita, faust. Oba aus Paulus unjrem Voltj gohne wull, leete de Jinja am nijch. Oba uck eenje Bowaschte enn Asean, dee am frindlijch jesennt weare, schetjte no am en bedde woarnde am, sich nijch nom Teeauta too bejäwe. De eene schreajch dit, dee aundre daut; de Vesaumlung wea vewerrt, en dee measchte wisste nijch, towaut see toop jekohme weare. Oba üte Menj unjarejchte see Auleksaunda, doa de Jude am väa schoowe. Auleksaunda oba bewäajd wong de Haunt, en wull eene veauntwuads Räd ver däm Voltj hoole. Oba aus see erfoahre haude daut hee een Jud es wea, schreaje see aula met eene Stemm, en see schreaje onnjefäa twee Stund: Groot es de Arteemis de Efeesa! Aus oba de Stauts Schriewa de Menj berüjd haud, säd hee: Manna, Efeesa, wäa es dan de Mensch, dee nijch tjannt de Staut Efeesus de Tempel Fläaja de groote Arteemis en daut vom Himmel jefollnem Bild es? Doa dit nü ohne wadaräd es, es daut needijch, daut jie rühijch send, en nuscht Onnbedocht doone. Dan jie ha dise Manna hiahäa jefeaht, dee wäda Tempelreibasch noch onse Jettin jelastat ha. Wann nü Demeetrius en de Konnst Haundwoatja met am jäajen irjend eenen eene Striedsach ha, soo woare Jerejchtsdoag jehole, en doa send Stauts'Rejchta; doa selle see sich eenaunda aunkloage. Oba wann jie waut mea seatje jankat, daut woat enne jesatzlijche Vesaumlung jetjleet woare. Dan wie send enn Jefoah, wäajen vondoagschen Opproop aunjekloagt too woare, wiel tjeen Grund doafäa oppe Haund es, met däm wie tjenne woare Räatjninj auflaje äwa diesem toopkohme. En aus hee dit jesajcht haud, leet hee de Vesaumlung gohne. Oba no däm de Onnrüh oppjeheat haud, leet Paulus de Jinja no sich kohme en ahn Moot toojesproake haud, en aus hee Aufscheet jenohme haud, jintj hee wajch, omm no Matsedoonean too reise. Oba aus hee de Ommjäajend derjch jereist en dän met väl Wead Moot toojesproake haud, tjeem hee no Griejchenlaund. En hee bleef doa dree Moonat; aus hee no Sierean auffoare wull, word vonne Jude een Aunschlag jäajen am jemoakt, word hee de Meeninj, tridj derjch Matsedoonean too gohne reise. Oba Sopater, de Sän - Pearus, üt Beräa, foljd jintj met am bett Asean, oba vonne Tessalonicha Aristarchus en Sekunndus en Gajus - von Derbe en Timotäus en Tiechikus en Trofiemus üt Asean. Oba dise jinje verrop en lüade opp ons enn Troohas; Oba wie fuare no de Seet Broot Doag von Filippie auf en tjeeme enn fief Doag no ahn enn no Troohas, wua wie säwen Doag bleewe. Oba aum easchten Dach enne Wäatj, aus wie vesaumld weare, daut Broot too bräatje, räd Paulus met ahn, enn däm hee aum näajchsten Dach aufreise wull; en hee vetrock de Räd bott Meddel enne Nacht. Doa weare oba väl Laumpe enne Bowastow, wua wie vesaumld weare. Een junga Maun, met Nome Ejutikus, saut emm Fensta en word von eenem deepen Schlop äwavolle, wäarend Paulus äwa länjere Tiet räd, en äwavolle vom Schlop, voll hee vom dredden Stock rauf en word Doot oppjehowe. Oba Paulus jintj rauf en voll opp am, en foot am omm, en säd: Siet nijch beorühijcht, dan siene Seel es enn am. Oba hee jintj nopp en daut Broot jebroake en jejäte haude en eene länjere Tiet bett Zemorjest jeräd haude, en soo jintj hee wajch. See brochte oba däm jungen Maun läwendijch en worde sea jetreest. Oba wie jinje verrop oppem Schepp, en fuare auf no Asos, omm Paulus doa opp met too näme; soo haud hee daut aunjeordnet, dan hee selfst wull tofoot gohne. Oba aus hee met ons en Asos tooptjeem, nehme wie am opp en tjeeme noh Mitileene. En von doa aufjefoahre, tjeem wie aum näajsten Dach Kjios jäjenäwa, en aum aundren Dach fuah wie äwa no Samos, en dän näajsten Dach tjeem wie no Milet; dan Paulus haud beschloote, bie Efeesus vebie too foahre, doamet et am nijch passeat, enn Asean de Tiet too vebrinje; dan hee spood sich, wannet am mäajlijch senne sull, aum Pinjstdach enn Jerusalem too senne. Oba von Milet schetjt hee no Efeesus en leet de Ellteste de Jemeende no sich kohme. Oba aus see bie am aunjekohme weare, säd hee too ahn: Jie weete, vom easchten Dach aun, aus etj no Asean hantjeem, woo etj bie jünt de gaunse Tiet jewäse sie, däm Harrn enn aula Deemut deenend en met Trohne en Veseatjunge, dee mie derjch de Aunschläj de Jude wadafoahre passeat send; woo etj nuscht tridj jehole ha vonne nutzlijche Dinje, soo daut etj et jünt nijch vetjindijt en jünt openboa jeleat ha, en enne Hiesa, bezeijd de Jude aus uck de Griejche no Gott han ommtodentje Buesse doone en däm Gloowe aun onsem Harrn Jesus. En nü seeh, etj goh jebunge derjch däm Jeist no Jerusalem, nijch weetend, waut mie doa bejäajne woat, buta daut de Heilja Jeist mie enn jiedre Staut bezeijt en sajcht, daut Fassle en Bedrenjnis opp mie lüat. Oba etj laj selfst tjeen Weat opp mien Läwe, omm mien Gank en dän Deenst too vollende, dän etj vom Harrn Jesus emfange ha, too bezeije de froohe Botschoft vonne Jnod Gottes. En nu seeh, etj weet, daut jie aula, nijch mea mien Jesejcht seene woare, unja dän etj ommhäa jereist sie, en daut Ritj vetjindijd. Doawäajen bezeij etj jünt vondoagjen Dach, daut etj rein sie vom aula Bloot; dan etj sie nijch stell jewesse, soo daut etj jünt dän gaunsen Rotschluss Gottes vetjindijt ha. Jäft acht opp jünt selfst en dee gaunse Head, enn de de Heilja Jeist jünt ennjesat haft aus Oppsejchta, de Jemeende Gottes too weide, dee hee sich derjch daut Bloot von sienem eajnen Sän jekofft haft. Etj weet, daut no mienem Aufreise bie jünt enndrinje woare jefäadlijche Wilw, dee de Häad nijch schoone. En von jünt selfst woare Manna oppstohne, dee vedreide Dinje räde, omm de Jinja hinja sich wajch too schlape. Doawäajen siet woaksaum en jedentjt, daut etj dree Joa lang Nacht en Dach nijch oppjeheat ha, eenen jiedren unja Trone too ermohne. En nü em Blitj oppe Dinje befäl etj jünt Gott en däm Wuat siena Jnod, däm oppbüe kaun en daut Oawgoot jäwe unja aule Jeheilijchte. Etj wull tjeenem sien Selwa oda Gold oda Tjleeda habe. Jie selfst weete, daut fe miene Bederfnise en dee met mie weare, diese Henj jedeent ha. Enn aulem ha etj jünt jewäse, daut maun soo oabeide en sich de Schwake aunnehme mott en jedentje däm Harrn Jesus siene Wead, daut hee selfst jesajcht haft: Jäwe es seelja aus näme. En aus hee dit jesajcht haud, tjneed hee sich dohl en bäd met ahn aula. Oba aula hielde lüd; en see volle Paulus omm däm Hauls en kusste am, aum meisten betriebt äwa daut Wuat, daut hee jesajcht haud, daut see sien Jesejcht nijch mea seene wudde. En see bejleite am nom Schepp. Oba ausset passeat wea, ons von ahn loosjeräte haude en daut wie aufjefoahre weare, tjeem wie jlitj too no Kos, en aum näajsten Dach no Rodus en von doa no Patara. En aus wie een Schepp jefunge haude daut no Feniesean äwa fuah, steaj wie enn en fuahre auf. Oba aus wie Tsiepern sache en wie daut lintjs lidje leete, fuah wie no Sierean, en wie tjeeme rauf no Tierus, dan doa han sull daut Schepp de Lodinj auflohde. En aus wie de Jinja jefunge haude, wie bleewe hia säwen Doag; dise säde däm Paulus derjch däm Jeist, hee sull nijch no Jerusalem ennopp gohne. Oba ausset passead, daut wie de Doag vebrocht haude, jinj wie wajch en reisde wieda; woobie bejleite see ons met Frües en Tjinja bott büta de Staut, en wie tjneede aum Eewa dohl en bäde. En aus wie von eenaunda Aufscheet jenohme haude, steaj wie emm Schepp, oba jane jinje tridj no Hüs. Oba aus wie de Foaht beendijcht haude von Tierus, tjeem wie no Petolemäus; en wie bejreesste de Breeda en bleewe eenen Dach bie ahn. En aum näajsten Dach jintj wie wajch en tjeeme no Sisaräa; en wie jinje enn Filip sien Hüs enenn, däm Eewangelist, dee eena von de Säwen wea, en bleewe bie am. Oba disa haud veea Dajchta, Junkfrües onnbefriede, dee profeetisch räde. Aus wie doa mearere Doag bleewe, tjeem een jewessa Profeet rauf, von Judäa, met Nome Agabus. En hee tjeem no ons en neem Paulus sien Gort en bunk sich siene eajne Feet en Henj en säd: Daut sajcht de Heilja Jeist: Däm Maun, däm disa Gort jeheat, soo woare de Jude am enn Jerusalem binje, en woare am enne Heide äare Henj äwajäwe. Oba aus wie daut heade, bedd wie drinjent en dee doa aum Uat wohnhaufte, daut hee nijch no Jerusalem noppgohne mucht sull. Donn auntwuad Paulus: Waut doo jie, hiele en bräatje mien Hoat? Dan etj sie reed, nijch bloos mie binje too lohte, oba uck enn Jerusalem fe däm Harr Jesus sienen Nome too stoawe. Aus hee sich oba nijch äwaräde leet, berüjd wie ons en säde: Däm Harrn sien Welle passeat! En no dise Doag aus wie ons reed jemoakt haude, jinj wie ennopp no Jerusalem. Oba eenje de Jinja, von Sisaräa, jinje met ons, en brochte ons no eenem jewessen Minason üt Tsiepern, eenem oolen Jinja, bie däm wie gaustlijch frindlijch oppjenohme worde. Oba aus wie enn Jerusalem aunjekohme weare, nehme de Breeda ons jearen opp. En aum näajsten Dach jintj Paulus met ons no Joakopp enenn, en aule Ellteste tjeeme doahan. En aus hee ahn bejreesst haud, vetald hee eenzelt aules von däm waut Gott derjch sienen Deenst unja de Heide jedohne haft. Oba see, aus see daut jeheat haude, priesde veharlijchte Gott, en säde too am: Dü sittst, Brooda, woo väl dusende unja de Jude dee jleewijch jeworde send, en dee aula send iewrijch fe daut Jesatz. Daut es ahn oba äwa die berejcht worde, daut dü aule Jude, dee unja de Heide send, däm Auffaul von Mooses leahscht en befeelst, daut see de Tjinja nijch beschniede, en nijch no de Jewanheit waundle. Aulsoo waut es too doone? Emmahan woare see heare daut dü jekohme best. Daut doo nü, waut wie die saje: Wie ha veea Manna, dee een Vespräatje opp sich ha. Diese neem no die en loht die met ahn reinje en betohl fe ahn, doamet see sich däm Kopp scheare lohte; en dan woare aula ertjane, daut aun däm, enndäm see äwa die unjarejcht send, nuscht es, oba dü waundelst uck selfst hoolend daut Jesatz. Oba waut dee jleewijch jewordne Heide betrafft, ha wie schreftlijche Aunwiesung ütgohne lohte en beschloote, daut see sich heede fe däm Jetzesopfa aus uck Bloot en Jestetjten en Onnzucht. Donn neem Paulus de Manna no sich, en aum näajsten Dach leet hee sich met ahn reinje, en jintj em Tempel enenn, en tjindijd de Erfellung de Reinjunks Doag aun, bott fe eenem jiedrem von ahn daut Opfa jebrocht wea. Oba aus de säwen Doag meist toenj weare, sache de Jude von Asean am emm Tempel, en brochte de gaunse Voltjsmenj enn oppräjung en läde de Henj aun am, en schreaje: Jie Manna, Iesraelite, halpt! Dit es de Maun, dee daut Voltj aula äwaaul leaht jäajen daut Jesatz en dise Städ; en doatoo haft hee uck Griejche enn däm Tempel enenn jefeaht en haft disen heiljen Uat veonnreinijcht. Dan see haude verhea Trofiemus, dän Efeesa, met am enne Staut jeseehne en meende daut Paulus am enn däm Tempel enenn jefeaht haud. En de gaunse Staut tjeem enn Bewäajung, en daut Voltj rand toop; en jreepe Paulus en schlapte am ütem Tempel rüt, en de Däare worde fuats toojeschlohte. En aus see am sochte Doot too moake, tjeem de Maldung nom Bowaschten de Schoa, daut gauns Jerusalem enn Opprua jebrocht wea es; disa neem fuats Soldote en Hauptmanna met en rand no ahn rauf. Aus see dän Bowaschten en de Soldote sache, heade see opp, Paulus too schlohne. Donn tjeem de Bowaschta noda, en leet am faustnehme en befool, daut hee jebunge word met twee Tjäde, en fruach, wäa hee es en waut hee jedohne haft. Dee eene schreaje dit, de aundre daut, enne Menj; oba doa hee wäajen dän Loarm nuscht jenauet erfoahre kunn, befool hee, daut hee enne Kesarme jebrocht word. Oba aus hee bot oppe Trape tjeem, passead daut, daut hee vonne Soldote jedroagt word wäajen de Jewault de Voltjsmenj; dan de Voltjsmenj foljd en schreajch: Riemt am wajch! En aus Paulus sull enne Kesarme enenn jebrocht woare, säd hee tom Bowaschten: Esset mie erlaubt, die waut too froage? Hee oba säd: Kaust dü griejchesch räde? Best dü dan nijch de Ejipta, dee ver dise Doag een Opprua jemoakt en dee vea düsent Manna Doljchdroagasch enne Wieste rütjefeat haud? Oba Paulus säd: Etj sie een judescha Maun üt Tarsus enn Tsilietsean, een Birja üt eene nijch onnbediedende Staut; oba etj bedd die, erlaub mie, tom Voltj tooräde. Oba aus hee daut erlaubt haud, stund Paulus oppe Stoope, en wenjd däm Voltj met de Haunt; oba ausset gauns Stell jeworde wea, räd hee ahn enne hebräische Sproak aun en säd: Manna, Breeda en Vodasch, heat nü miene Veteidijung ver jünt! Oba aus see heade, daut hee enn hebräische Sproak too ahn räd, worde see noch rühija. En hee säd: Etj sie een Judescha Maun, jebuare enn Tarsus enn Tsilietsean, oba groot jeworde enn dise Staut too Feeten Gamaleals, unjarejcht beleat jeneiw nom vodalijchem Jesatz, en een Iewara fe Gott, aus jie aula vondoag send; dee etj disen Wajch Leah bett tom Doot vefoljt ha, spaund en äwajäw enn Jefentjnisse Manna aus uck Frües, aus uck de Huagapriesta en dee gaunse Elltesta Rot mie bezeijt, von dän etj uck Breew aune Breeda tjreajch en jintj no Damaskus, omm uck deejanje, dee dort weare, jebunge no Jerusalem too feahre leide, doamet see bestroft worde. Oba daut passead mie, aus etj reisd en dijcht bie Damaskus wea, daut jäajen Meddach platzlijch omm mie vom Himmel een dachet Lijcht strohld. En etj voll oppe Ead en head eene Stemm, dee too mie säd: Saul, Saul, waut vefoljst dü mie? Oba etj auntwuad: Wäa best dü, Harr? En hee säd too mie: Etj sie Jesus, de Natsareena, däm dü vefoljst. Oba dee met mie weare, sache zwoa daut Lijcht, oba heade de Stemm nijch, dee too mie räd. En etj säd: Waut saul etj doone, Harr? En de Harr säd too mie: Stoh opp en goh no Damaskus, en doa woat die aules jesajcht woare, waut die too doone veordnet es. Oba doa etj von janem Lijcht Glaunss nijch seene kunn, word etj von dän, dee met mie weare, aune Haunt jefeaht en tjeem no Damaskus. Oba een jewessa Ananias, een gottesferjchtja Maun nom Jesatz, dee een goodet Zeijniss haud von aule doa wohnhaufte Jude, tjeem no mie, tjeem noda en säd too mie: Saul, Brooda, woa wada seenent! En dee selwje Stund kunn etj am seene. En hee säd: De Gott onsa Vodasch haft die verhäa bestemmt, sienen Welle too ertjane en däm Jerajchten too seene en eenen Roop üt sienem Mül too heare. Wiel dü woascht een Zeije fe am ver aule Mensche senne von däm, waut dü jeseehne en jeheat hast. En nü, no waut lüascht dü? Stoh opp, en loht die taufe en loht die diene Sind aufwausche, enn däm dü sienen Nome aunroopst. Oba daut passead mie, aus etj no Jerusalem tridjjekohme wea en emm Tempel bäd, daut etj enn Entretjung tjeem en sach, dee too mie säd: Spood die en goh schwind üt Jerusalem erüt, doawäajen, wiel see woare dien Zeijniss äwa mie nijch aunnehme. En etj säd: Harr, see weete, daut etj dee aun die Jleewende em Jefentjniss schmeet en enn dän Sienagogen schlohne leet; en aus daut Bloot von dienem Zeije Stefanus vegohte wort, soogoa etj selfst, stund doabie en haud Wooljefaule en bewacht äare Tjleeda, dee am ommbrochte. En hee säd too mie: Goh, wiel etj well die wiet wajch no de Veltja schetje. Oba see horjchte am too bott disem Wuat en donn hoowe äare Stemme en säde: Brinjt soonen äwatsied vonne Ead, dan hee doaf nijch aum Läwe bliewe! Oba aus see schreaje en de Tjleeda wajch schliesade en Stoff enne Loft schmeete, befool de Bowaschta, daut hee enne Kesarme jebrocht woat en befool, daut hee unja met schläaj sull veheat woare, doamet hee dee Bowaschta ertjant, wäajen waltje Üasoak see soo jäajen am schreaje. Oba aus see am met de Reemes ütjestratjt haude omm üttopitsche, säd Paulus tom Hauptmaun, dee doabie stund: Esset jünt erlaubt, eenen Maun, dee een Reema es, uck onnveuadeelt, üttopitsche? Oba ausset de Hauptmaun head, jintj hee nom Bowaschten en berejcht am en säd: Waut hast dü väa too doone? Dan diss Maun es een Reema. Oba de Bowaschta tjeem en säd too am: Saj mie, best dü een Reema? Oba hee säd: Jo. De Bowaschta oba auntwuad: Etj ha mie dit Birjarajcht fe eene groote Somm Jeld jekofft betohlt. Oba Paulus säd: Oba etj sie soogoa doarenn jebuare. Nü fuats jinje von am wajch, dee am veheare sulle; en uck de Bowaschta ängst sich, aus hee erfuah, daut hee een Reema es, en wiel hee am jefasselt haud. En aum näajsten Dach, doa hee met Sejchaheit erfoahre wull, wuaromm hee vonne Jude aunjekloagt woat, leet hee am loos en befool, daut de Huagapriesta en daut gaunse Huaga Rot toopkohme sull; en hee fead Paulus rauf en stald am ver ahn. Oba Paulus tjitjt dän Huagen Rot met eenem faustem Blitj aun, en säd: Manna, Breeda, etj ha met aulem gooden Jewesse ver Gott bott diesem Dach mien Läwe jefeaht. De Huagepriesta Ananias befool dän, dee bie am stunde, am oppem Mül too schlohne. Donn säd Paulus too am: Gott woat die schlohne, dü aunjewite Waunt! Dü settst doa, en rejchst mie nom Jesatz, en haundelst jäajen däm Jesatz, dü befeelst mie too schlohne? Oba dee doabie stunde, säde: Veachst dü dän Huagapriesta Gottes? En Paulus säd: Etj wisst nijch, Breeda, daut hee de Huagapriesta es, dan daut steit jeschräwe: „Dü saust nijch lestalijch räde von eenem Bowaschten üt dienem Voltj. Oba aus Paulus ertjant haud, dautet eene Grupp vonne Sadutsäa es wea, oba de aundre vonne Farisäa, schreajch hee emm Huagen Rot: Manna, Breeda, etj sie een Farisäa, een Farisäa Sän; wäajen de Hopninj opp de Oppstohninj de Doodes woa etj verrem Jerejcht jestalt. Oba no däm hee dit jesajcht haud, jeefet eene Spoolinj unja de Farisäa en Sadutsäa, en de Menj deeld sich. De Sadutsäa opp eene Sied säde, daut jeft tjeene Oppstohninj, noch Enjel, noch Jeist; de Farisäa oppe aundre Sied betjanne beides. Oba daut jeef een grootet Jeschrejcht, en eenje Schreftjeleade vonne Farisäa Grupp stunde opp en streede en säde: Wie finje aun disem Maun nuscht Beeset; oba wann een Jeist oda een Enjel too am jerät haft... En ausset een grootet Opprua jeef, ängst de Bowaschta sich, daut Paulus von ahn vereete wudd, en leet de Soldote Truppe raufkohme en reet am üt äare Medd en enne Kesarme brinje. En enne näajchste Nacht tjeem de Harr no am en säd: Sie mootijch jetroost! Dan soo aus dü von mie enn Jerusalem jezeijt hast, soo mottst dü uck enn Room Zeijniss auflaje. Oba ausset Dach jeworde wea, vebunge de Jude sich met een Schwua, en vespruake, nijch too äte noch too drintje, bott see Paulus ommjebrocht haude. Doa weare oba mea aus veatijch, dee dise Veschwearung von sich üt jemoakt haude, dee no de Huagapriesta en Ellteste jinje en säde: Wie ha ons met eenem Fluch veschwuare, nijch too jeneete, bott wie Paulus ommjebrocht ha. Nü, moakt jie toop met däm Huagen Rot däm Bowaschten daut kundijch, daut hee am no jünt rauffeaht, aus wull jie jeneiw daut äwa am erfoahre; oba wie send reed, eea hee noda tjeemt, am ommtobrinje. Oba aus Paulus siene Sesta äa Sän von däm Aunschlag jeheat haud, tjeem hee han en jintj enne Kesarme en berejcht daut Paulus. Oba Paulus roopt no sich eenem vonne Bowaschte en säd: Brinj disem jungen Maun nom Bowaschten, dan hee haft am waut too berejchte. Dee nehm am met sich en brocht am nom Bowaschten en säd: De Jefangne Paulus roopt mie no sich en bedd, disem jungen Maun no die too feahre, dee haft die waut too saje. De Bowaschta oba nehm am aune Haunt en jintj met am fe sich auleen en fruach: Waut esset, waut dü mie too berejchte hast? Hee oba säd: De Jude send äwaeen jekohme, die too bedde, daut dü morje Paulus nom Huagen Rot rauf feahre latst, aus wulle see jeneiwa äwa am erfoahre. Dü oba, loht die nijch beräde, dan doa lüare opp am mea aus veatijch Manna, dee sich veschwuare ha, nijch too äte noch too drintje, bott see ahn ommjebrocht ha; en nü send see reed en lüare daut dü toosajchst. De Bowaschta leet däm jungen Maun gohne en befool am: Tjeenem too saje, daut dü dit mie kundjedohne hast. En aus hee twee vonne Hauptmanna no sich jeroopt haud, säd hee: Moakt twee hundat Soldote reed, doamet see bett Sisaräa tratje, en zäwentijch Rittasch en tweehundat Spiess Manna, vonne dredde Nacht Stund aun. En daut see Ried Tiere reed stale sulle, doamet see däm Paulus nopp sate en am sejcha no Feeliks, däm Stautsväastohna, too brinje. En hee schreef eenen Breef, met disem Ennhault: Klaudius Liesias däm hüachberiemta Stautsväastohna Feeliks, een Gruss. Disem Maun, vonne Jude jefange jenohme en dee wulle am ommbrinje, etj tjeem han met de Truppe Soldote en hold am doa rüt, en erfuah daut hee een Reema es. En wull de Üasoak erfoahre, wäajen waut see am aunkloage, etj leet am rauf brinje ver äarem Huagen Rot. Dan etj funk, daut hee wäajen Stried Froage enn äarem Jesatz aunjekloagt word, oba tjeene Aunkloag de metem Doot oda de Fassle wäat wea. Doa mie oba een Aunschlag jäajen disem Maun aunjezeijd wort, ha etj am fuats no die jeschetjt en befool uck de Auntjläaja, die too saje, waut see jäajen am väabrinje [Läw wool]. De Soldote nauhme, soo aus ahn befoole wea, dän Paulus en feade am enne Nacht no Antipatrus; Aum näajchsten Dach leet hee de Ritta met am aufreise en see tjeeme tridj enne Kesarme. Aus dise no Siseräa jekohme weare, en däm Breef däm Stautsväastohna äwajeft haude, feade see am uck Paulus väa. Oba aus hee däm Breef jeläst en jefroagt haud, üt woone Prowinns hee es, en erfoahre haud, daut hee üt Tsilietsean es, säd hee: Etj woa die veheare, wann uck diene Auntjläaja aunjekohme send. En hee befool, daut hee emm Heroodes sien Rejchthus bewacht woat. En no fief Doag jintj de Huagapriesta Ananias met eenje Ellteste en eenem Aunwault Rädna Tertulus rauf, see muake biem Stautsväastohna äare Aunkloag jäajen Paulus. Oba aus hee jeroopt word, funk Tertulus aun mett de Aunkloag, en säd: Doa wie väl grooten Fräd derjch diene Väasorj en derjch Vebettaniss fe diesem Voltj erlangt worde send, en wie ertjane daut aulewäjes en auletiet, hüach jeachta Feeliks, met aula Dankboatjeit. Oba doamet etj die nijch lenja opphol, bedd etj, daut dü ons Kort enn diene Nosejcht Heeflijchtjeit aunheascht. Wie ha disem Maun nämlijch aus eene Past jefunge en aus eenen, de Orü aunsteft unja aule Jude oppe bewohnte gaunse Ead, en aus Aunfeahra de Satjt de Natsareena; dee uck vesocht haft dän Tempel too entheilje veonnreinje, däm wie uck faust jenohme ha [en no onsem Jesatz rejchte welle. Oba Liesias, de Bowaschta, tjeem doatoo en fead am met groote Jewault üt onse Henj wajch, en befool siene Auntjläaja, no die too kohme;] von däm dü selfst, äwa daut aules nojeforscht hast, aules erfoahre Vestendniss ha, wuaromm wie am aunkloage. Oba uck de Jude jreepe aun en säde, daut dit sich soo vehilt. En Paulus auntwuad, aus de Stautsväastohna am toojewenjd haud too räde: Doa etj weet, daut dü aul väle Joahre Rejchta best äwa dit Voltj, soo veteidje etj miene Sach met goodem Moot, wiel dü ertjane kaust, dautet nijch mea aus twalf Doag send, aus etj nopp tjeem, omm enn Jerusalem auntobäde. En see funge mie nijch em Tempel, met eenem striede, oda een Opprua enne Voltjsmenj, nijch enne Sienagoge oda sonstwoo, enne Staut; äwahaupt tjenne see die nijch bewiese, wua met see mie nü aunkloage. Oba dit betjann etj die, daut opp däm Wajch, däm see eene Satjt nane, deen etj däm Gott miena Vodasch, enndäm etj aules jleew, waut em Jesatz en enne Profeete jeschräwe steit, en de Hopninj enn Gott ha, dee uck diese selfst häaje, daut eene Oppstohninj senne woat, soo aus Jerajchte aus uck Onnjerajchte. Doawäajen jäw etj mie Mäj, een onnveleztet reinet Jewesse aule Tiet ver Gott en Mensche too ha. Oba no väl Joahre sie etj jekohme, Aulmoose en Opfa fe mien Voltj too brinje, wuabie see mie jereinijcht emm Tempel funge, nijch met eene Voltjsmenj en nijch met Opprua; oba eenje Jude üt Asean, dee hia ver die send en mie aunkloage, wann see irjentwaut sulle jäajen mie habe. Oda diese selle selfst saje, wautver Onnrajcht see aun mie jefunge ha, aus etj verrem Huagen Rot stund, daut wea wäajen daut eenstje Wuat, daut etj ütroopt, aus etj unja ahn stund: Wäajen de Oppstohninj de Doodes woa etj vondoag von jünt jerejcht. Oba Feeliks, veschoof de Tiet opp wiedahans, doa hee rajcht jenau dän Wajch Leah tjannd, en säd: Wann Liesias, de Bowaschta, rauftjeemt, woa etj jünen Faul entscheide. En hee befool dän Hauptmaun, daut hee bewacht woat en am Erleijchtrung too jäwe en tjeenem vonne Sienje too hindre am too deene. En no eenje Doag tjeem Feeliks met siene Frü Drusila, dee eene Judin wea, en leet Paulus kohme en horjcht am äwa dän Gloowe aun Tjristus Jesus. Oba aus hee äwa Jerajchtijchtjeit en Enthoole en daut komende Jerejcht räd, word Feeliks voll Angst en auntwuad: Fe nü goh han; oba wann etj eene jenstje Tiet ha, woa etj die no mie roope lohte. Too däm hopt hee, daut Paulus am Jeld jäwe wudd; doawäajen leet hee am foaken kohme, en räd met am. Oba aus twee Joa vegohne weare, tjreajch Feeliks dän Portius Festus aus Nofolja; en doa Feeliks sich bie de Jude enn Gonst sate wull, leet hee Paulus jefasselt tridj. Aus nü Festus enn de Proowins jekohme wea, jintj hee no dree Doag von Sisaräa ennopp no Jerusalem. En de Huagapriesta en de Easchte vonne Jude muake eene Aunkloag bie am jäajen Paulus en bedde am, fe sich omm een Jefaule, jäajen am, daut hee am sull no Jerusalem kohme lohte; enn däm see eenen Aunschlag moake wulle, am oppem Wajch ommtobrinje. Festus auntwuad, daut Paulus woat enn Sisaräa jehole, hee selfst wull em Korten aufreise. De Machthabende unja jünt, säd hee, loht met rauf gohne, en wann irjent waut orajchtet aun däm Maun es, sell jie am aunkloage. Oba aus hee nijch mea aus acht oda tien Doag unja ahn vebrocht haud, jintj hee rauf no Sisaräa; en aum näajsten Dach sad hee sich oppem Rejchtastool en befool, daut Paulus väajefeaht word. Oba aus hee aunjekohme wea, stalde sich de Jude dee von Jerusalem aunjekohme weare omm am en brochte väl schwoare Beschuldjunge väa, dee see nijch bewiese kunne. wäarend Paulus sich veteidijd: Noch jäajne Jude äa Jesatz, noch jäajen dän Tempel noch jäajen däm Tjeisa ha etj jesindijcht. Oba Festus, dee de Jude een Jefaule doone wull, auntwuad däm Paulus en säd: West dü no Jerusalem nopp gohne en doa äwa diese Dinje von mie jerejcht woare? Oba Paulus säd: Etj stoh ver däm Tjeisa sien Rejchtastool, wua etj mott jerejcht woare; de Jude ha etj enn tjeenem Faul Onnrajcht jedohne, soo uck dü sea goot weetst. Wann etj nü Orajcht jedohne en irjent waut däm Doot vedeenendet begohne ha, etj wäa mie nijch too stoawe; oba wann aun däm doaraun nuscht es, fe waut see mie aunkloage, kaun mie tjeena ahn äwajäwe preissjäwe. Etj beroop mie opp dän Tjeisa. Dan beräd Festus sich met de Rotsvesaumlung en auntwuad: Oppem Tjeisa hast dü die beroope, nom Tjeisa saust dü gohne. Oba aus eenje Doag vegohne weare, kaume de Tjeenijch Agrippa en Bernies no Siseräa Festus too bejreesse. Aus see oba doa eenje Doag vebrocht haude, läd Festus däm Tjeenijch Paulus siene Sach väa en säd: Een Maun es von Feeliks tridj jelohte, een Jefangna, äwa däm, aus etj en Jerusalem wea, de Huagapriesta en de Ellteste de Jude muuke eene Aunkloag, fodade jäajen am eene Veuadeelung; etj auntwuad ahn: Daut es bie de Reema nijch Sitte, eenen Mensch üttoleewre, bett de Aunjekloagta nijch ver sich de Vekloaga haft en Jeläajenheit jetjräaje haft sich too veteidje. Aus see nü hiahäa toop jekohme weare, sad etj mie, ohne opptoschüwe, aum näajsten Dach oppem Rejchtastool en befool, daut de Maun väajefeaht word; äwa disem, aus de Aunkloaga oppstunde, en see tjeene Beschuldjung von däm väabrochte, met waut etj aun Beeset jeräatjent haud. Oba see haude eenje Striedfroage äwa äare eajne Relijoon en äwa eenen jewessen jestorwnen Jesus, von däm Paulus sajcht, hee läwt. Etj oba sie rotloos, betraffs de Unjasätjung äwa diese Dinje, etj säd fruach, auf hee no Jerusalem gohne wull, omm doa wäajen äwa diese Dinje jerejcht too woare. Oba aus Paulus Beroopung ennjelajcht haud, daut hee jehole woat, bett dee tjeisalijche Maistät sienen Beschluss, befool etj, daut hee jehole woat, bott etj am nom Tjeisa schetje kaun. Oba Agrippa säd too Festus: Etj wull uck selfst dän Maun heare. Morje, säd hee, saust dü am heare. Aum näajsten Dach tjeeme Agrippa en Bernies met groote Pracht en de Bowaschte en aunjeseehne Manna de Staut enn däm Toohearasool, en Festus een Befäl jejeeft haud, word Paulus väajefeaht. En Festus säd: Tjeenijch Agrippa en jie aule Manna, dee hia met ons doabie send, jie seene disem, wäajen däm mie dee gaunse Menj de Jude bedrenjt aunjegohne haft, soo aus enn Jerusalem aus uck hia, en schriee, daut hee nijch mea aum Läwe bliewe doaf. Oba etj ha faust jestalt, daut hee nuscht vedeenendet dän Doot jedohne haft, oba disa, sich selfst oppem Tjeisa Veeada beroope haft, etj ha beschloote, am too schetje; äwa däm etj nuscht Jewesset däm Harr too schriewe ha. Doawäajen ha etj am jünt väajefeaht en aum meisten ver die, Tjeenijch Agrippa, doamet, wann de Unjasätjung passeat es, etj weet, waut etj schriewe saul. Dan mie tjeemt daut onnveninftijch väa, eenen Jefangnen too schetje en nijch uck de Beschuldjung jäajen am auntojäwe. Oba Agrippa säd too Paulus: Daut es die erlaubt fe die selfst too räde. Doa stratjt Paulus de Haunt üt, en veteidijd sich. Wäajen aul däm, etj vonne Jude aunjekloagt woa, sie etj jletjlijch mie vondoag, ver die Tjeenijch Agrippa, too veteidje; ver aulem, wiel dü soo aus aule Judische Sitte aus uck Striedfroage tjannst, doawäajen bedd etj die, mie jeduldijch auntoheare. Mien Läweswaundel von Jügend aun, von Aunfang aun, unja mienem Voltj enn Jerusalem jewäse es, tjanne aule Jude, en tjannde mie von fräjoa, wann see daut bezeije welle, daut etj no dee strenjste Rejchtung onsa Relijoon, aus Farisäa jeläft ha. En nü wäajen de Hopninj, dee von Gott aun onse Vodasch ütjegohnene Vespräatjung, stoh etj hia verrem Jerejcht, too däm ons twalw staumjet Voltj, aunhoolent Nacht en Dach Gott deenent, hopt hantokohme; wäajen dise Hopninj, woa etj vonne Jude aunjekloagt, o Tjeenijch. Wuaromm woat daut bie jünt fe onnjleeflijch jeuadeelt, daut Gott Doodes oppwatjt? Etj jleewd auladinjs enn mie selfst, daut jäajen däm Nome Jesu, dän Natsareena, väl Fiendseeljet too doone, waut etj uck enn Jerusalem jedohne ha; en väl de Heilje ha etj enn Jefentjnisse ennjeschlohte, enn däm etj de Vollmacht vonne Huagepriesta jetjräaje haud; en wann see ommjebrocht worde, gauf etj veuadeelent miene Stemm doatoo. En enn aule Sienagoge stroft etj ahn, etj bedwung ahn too lestre; en äwa aule Moot wuttijch äwa ahn, vefoljd ahn soogoa bott enne bütaschte Städa Ütlaund. En aus etj, doamet beschaftijcht wea, met Vollmacht en Erlaubniss vonne Huagapriesta no Damaskus reisd, sach etj medden aum Dach oppem Wajch, o Tjeenijch, vom Himmel häa een Lijcht, daut däm Sonnen Glaunss äwatroff, daut mie en dee met mie Reisende ommschiend. En aus wie aula oppe Ead jefolle weare, head etj eene Stemm enn hebräische Sproak too mie saje: Saul, Saul, waut vefoljst dü mie? Hoat esset fe die, jäajen dän Stachel üttoschlohne. Oba etj säd: Wäa best dü, Harr? En de Harr säd: Etj sie Jesus, däm dü vefoljst; Doch stoh opp en stal die opp diene Feet; dan doatoo sie etj die erschiene, die too eenem Deena en eenen Zeije too veordne moake, doa von, waut dü jeseehne hast, aus uck woobie etj die erschiene woa, die rütnehm üt däm Voltj en üt de Veltja Natsjoone, no dän etj die schetje woa, äare Uage op too moake, doamet see sich wajchdrehe betjeare vonne Diestaness nom Lijcht en vonne Macht Sotons no Gott, doamet see Vejäwung de Sinde en een Aundeel unja dän Jeheilijchte derjch dän Gloowe aun mie emfange tjriee. Doahäa, Tjeenijch Agrippa, wea etj nijch onnjehuarsom däm himmlischen Jesejcht, oba etj vetjindijd easchtens dän enn Damaskus aus uck en enn Jerusalem en enne gaunse Laundschoft von Judäa en de Heide, ommtodentje Buesse too doone en sich no Gott handreie betjeare, en däm see de Buesse weatvolle Woatje doone. Doawäajen ha mie de Jude em Tempel faustjenohme en vesochte mie ommtobrinje. Doa mie de Help von Gott, bott nü - disem Dach, erlangt jeholpe haft, stoh etj hia en jäw Zeijniss ver Tjliene en Groote, en saj nuscht büta däm, waut de Profeete en Mooses jesajcht ha, daut passeare wudd, daut de Jesaulwta Tjristus liede sull, daut hee aus Easchta üte Oppstohninj de Doodes Lijcht vetjindje sull, soo aus däm Voltj soo uck de Heide. Oba aus hee dit too Veteidijung säd väabrocht, säd Festus met ne lüde Stemm: Dü best von Sennen, Paulus! Daut väle Studäare drift die enn däm Wonsenn. Oba Paulus säd: Etj sie nijch von Senne, hüachjeachta Festus, oba etj Dentj veninftijch en räd Wead de Woahrheit. Dan de Tjeenijch haft Tjantniss äwa von diese Dinje, too däm etj uck met friehem Moot räd; dan etj jleew nämlijch nijch, daut am von diese Dinje waut veborje onnbekaunt es, dan dit es nijch enn eenem Wintjel passeat. Jleefst dü, Tjeenijch Agrippa, de Profeete? Etj weet, daut dü jleefst. Oba Agrippa säd too Paulus: Em korten errätjst dü, mie derjch Äwaräde een Tjrist too woare. Oba Paulus säd: Etj mucht too Gott bäde, daut äwa kort oda lang nijch bloos dü, oba uck aule, dee mie vondoag heare, soone woare, aus uck etj sie, buta dise Fassle. En de Tjeenijch stund opp en de Stautsväastohna en Bernies en dee met ahn saute. En aus see sich tridj jetrocke haude, räde see too eenaunda en säde: Diss Maun deit nuscht, waut däm Doot oda de Fassle weat wea. Oba Agrippa säd too Festus: Diss Maun kunn frie jelohte woare, wann hee sich nijch oppem Tjeisa beroope haud. Oba aus beschlote wea, daut wie no Italien auffoahre sulle, äwajeewe see soo aus Paulus aus uck eenje aundre Jefangne eenem Hauptmaun, met Nome Julius, von de August Schoa. Oba aus wie een adramietischet Schepp besteaje haude, en väa haude, too säajle no de Uats delengd däm Eewa Aseans, en wie fuahre auf; en doa wea bie ons Aristarchus, een Matsedoonea üt Tessalonich. En aum aundren Dach läd wie enn Siedoon aun. En Julius behaundeld Paulus frindlijch en erlaubd am, no Frind too gohne, omm äare Väasorj too erlange. En von doa fuah wie auf en säajelde unja Tsiepern han, wiel de Wint ons entjäjen wea. En aus wie daut Mäa däm Eewa delenjd Tsilietsean en Pamfilean derjchsäajelt haude, tjeem wie no Mira enn Liesean; en aus de Hauptmaun doa een auleksaundrischet Schepp jefunge haud, daut no Italien säajeld, leet hee ons doa ennstiee. Oba aus wie väl Doag langsom jesäajelt en met Mäj jäajen Knidus jekohme wäare, wiel de Wint ons nijch enenn leet, säajeld wie unja Tjreeta han, jäajen Salmoone; en met Mäj aun äa vebie säajelde, tjeem wie aun eenem Uat, scheena Howe jenant, doa dijchtbie eene Staut Lasea wea. Aus oba väl Tiet vegohne wea en de Seefoaht jefäadlijch wea, wiel uck daut Fauste vebie wea, ermohnd Paulus, en säd too ahn: Manna, etj seeh, dautet met Onnheil en väl Velust, nijch bloos de Lodinj en daut Schepp, sonda uck onsem Läwe passeare woat. Oba de Hauptmaun jleewd däm Stiamaun en däm Schepp Äjendeema mea, aus däm, waut Paulus säd. Doa oba de Howe tom Äwawintre onnjeäjent wea, de measchte beschloote, von doa auftofoahre, auf see fleijcht kunne no Feeniks jelange en doa äwawintre en eenem Howe von Tjreeta, dee jäajen Siedwaste en no Nuadwaste op es. Doa oba de Siedwint saunft aunfong too blose, meende see äare Aufsejcht faust enne Haund jetjräaje too ha, hoowe de Anka en fuahre dijcht aun Tjreeta vebie. No nijch langa Tiet oba erhoow sich von am Tjreeta een Wirbelstorm, jenant Nuadost - Wind. Doa oba daut Schepp metjeräte word en kunn de Spetz nijch jäajen däm Wint dree, jeef wie opp en leete ons vom Wind driewe. Oba aus wie bie eene tjliene Insel, jenant Klauda, vebie fuahre, kunn wie met Mäj daut Radungsboot sejcha hoole mächtijch woare. Daut trocke see nehejcht en bruckte Helpmeddel, omm daut Schepp Boot auntobinje; en haude Angst, enn de Siertus (een flacket Wota met een Saundeewa) veschloage too woare, see leete de Säajel rauf, en see leete sich soo driewe. Aus wie oba vom Storm room jedräwe worde, musste see aum näajsten Dach, üt Noot, een Deel vonne Woa äwa Buat schmiete; en aum dredden Dach schmeete see met äjne Henj daut Schepp Jreetschoft äwa Buat. Oba aus äwa mearere Doag wäda Sonn noch Stearns sich seene leete en een nijch jerinja Storm aunhild, word ons emm äwajen jiedre Hopninj jenohme omm jerat too woare. En aus eene groote Opptiet - loosijchjteit harscht, doa stund Paulus enn äare Medd opp en säd: O Manna, daut wäa needijch jewäse mie too horjche en nijch von Tjreeta auftofoahre en haude jünt dit Onnheil en dän Velust jespoat. En nu emm blitj opp de Dinje vemohn etj jünt, gooda Moots too senne, dan tjeen Läwe woat veloare gohne, büta daut Schepp. Dan een disa Nacht stund een Enjel Gottes bie mie, däm siena etj sie en däm deen, en säd: Ha nijch Angst, Paulus! Dü mottst ver dän Tjeisa stohne; en seeh, Gott haft die aula jeschentjt, dee met die foahre. Doaromm siet gooda Moots, Manna, dan vetrüat Gott, dautet soo senne woat, soo ausset mie jesajcht worde es. Oba wie motte opp eene Insel veschloage woare. Oba aus de veatiende Nacht jekohme wea, en wie emm adriatischem Mea ommhäa jedräwe worde, medden enne Nacht meende de Seemanna, daut see aun een Laund noda kaume. En aus see daut Sentjblie rüt jeschmäte haude, funge see twintijch Fodem; en een beet wieda jefoahre weare en wada daut Sentjblie jeschmäte haude, funge see feftien Fodem. En haude Angst, daut wie irjend wua aune Eewasteena veschloage woare, schmeete see vom Hinjaschepp vea Anka üt en see wenschte dautet Dach woat. Oba aus de Seemanna sochte daut Schepp too velohte en daut Bieboot rauf emm Mäa jelohte haude met unja de Üträd aus wann see vom Väaschepp de Anka rüt schmiete wulle, Paulus säd too dän Hauptmaun en de Soldote: Wann dise nijch oppem Schepp bliewe, tjä jie nijch jerat woare. Donn schneede de Soldote de Strenj von Bieboot auf en leete daut rauf faule. Oba ausset Dach woare wull, vemohnd Paulus aule, daut see äte sulle, en säd: Vondoag es de veatiende Dach, daut jie ohne eene Mohltiet opp eene Radinj jelüat ha, en nuscht too jünt jenohme ha. Doawäajen vemohn etj jünt, ne Mohltiet too nehme, dan dit jeheat too jüne Radung; dan tjeena von jünt woat een Hoa vom Kopp veleare. Oba aus hee dit jesajcht en Broot jenohme haud, dankt hee Gott ver aulem, en aus hee daut jebroake haud, fung hee aun too äte. Oba aula, mootijch jeworde, nehme uck see selfst Äte Mohltiet too sich. Wie weare oba em gaunsen twee - hundat - sass - en - zäwentijch Seele oppem Schepp. Aus see sich oba saut jejäte haude, muake see daut Schepp leijchta, enn däm see daut Jeträajd emm Mea schmeete. Oba ausset Dach word, ertjande see daut Laund nijch, see bemoatjte sache oba eene Bucht, de een Saundeewa haud, aun däm see beschloote, wann see kunne, daut Schepp doa enenn rane too lohte stiare. En aus see de Anka loos jemoakt haude, leete see dee em Mea, en muake toojlitj de Strenj de Scheppstia loos en trocke daut veaste Säajel jäajen däm Wind en stiade oppem Saundeewa too. Oba see tjeeme opp eene, von beid Siede, vom Mäastreem ommspeelde Städ, doa leete see daut Schepp nopprane; en daut Väaschepp haud sich faust jesat en bleef onnbewäajlijch, oba daut Hinjaschepp dreiwd too vebräatje vonne Jewault de Walle. Oba unjre Soldote kaum een Beschluss toostaund, daut see de Jefangne doot moake sulle, doamet nijch wäa rüt schwamt en wajch rant. Oba de Hauptmaun, wull Paulus rade, hindad ahn aun äarem Väahabe en befool, daut dee janje de schwame kunne, sich too eascht rauf schmiete en aum Laund gohne sulle; en dee äwaje, de eene opp Bräda de aundre opp irjent waltje Stetja vom Schepp. En soo passead daut, daut aula aum Laund jerat worde. Aus wie jerat weare, doa erfuah wie, daut de Insel Malta heet. En de Einheimische beweese ons onnjeweenlijche Frintlijchtjeit, dan see stetjte een Fia aun, en nehme ons aula no sich wäajen däm Räajen en wäajen de Kold. Oba aus Paulus eene Menj Struck toop jesaumelt haud en oppem Fia leed, tjeem derjch de Hett eene Natta Schlang rüt en beet sich aun siene Haunt faust. Aus oba de Einheimische daut Tia aun siene Haund henje sache, säde see toenaunda: Opp jiedem Faul es disa Mensch een Merda, däm ütem Mäa jerat de Rachegottin nijch läwe lat. Hee nü, scheddad daut Tia auf em Fia enenn en leed nuscht Beeset. Oba see lüade, daut hee aunschwale oda platzlijch doot ommfaule wudd. Aus see oba eene länjere Tiet lüade en sache daut am nuscht Onnjeweenlijchet passeat, endade see äare Meeninj en säde, hee es een Gott. Oba enn de Jäajend omm janem Uat, haud de Easchta oppe Insel, met Nome Publius, Laund Goot; dee nauhm ons frindlijch opp en jeef ons fe dree Doag Oppdach. Oba daut passead, daut Publius sien Voda, von Frostfeeba en Derjchfaul befaule, doa lag. No däm jintj Paulus enenn, en jebäd haud en am de Henj oppjelajcht haud en heeld am. Aus dit oba passeat wea, tjeeme uck dee äwrije opp de Insel, de Krankheite haude, doatoo en worde jeheelt; dee ons uck met väl Ea eade, en aus wie auffoahre wulle, jeewe see ons aules, waut wie needijch haude, met. Oba no dree Moonat fuah wie enn eenem auleksaundrischen Schepp auf, daut opp de Insel äwawintat haud, jenant jetätjent met Dioskuri. En aus wie no Sierakus tjeeme en doa bleew wie dree Doag. Von doa, säajeld wie em Boage, en tjeeme no Rejion; en aus no eenem Dach een Siedwint opptjeem, tjeem wie aum tweeden Dach no Puteoli, wua wie Breeda funge en jebedd worde, säwen Doag bie ahn too bliewe; en soo tjeem wie no Room. En von doa kaume de Breeda, aus see von ons jeheat haude, ons entjäjen, bott Appie - Forum en Dree Tabeerne, en aus Paulus ahn sach, dankt hee Gott en foot Moot. Aus wie oba no Room tjeeme, word Paulus erlaubt, met däm Soldot de am bewacht fe sich too bliewe. Oba no dree Doag passead daut, daut hee de Easchte vonne Jude toop roopt, aus see oba toop jekohme weare, säd hee too ahn: Manna, Breeda, etj ha nuscht Fiendlijchet jäajen daut Voltj oda de Vodasch Sitte jedohne, sie jefange üt Jerusalem enne Henj de Reema äwajeeft worde, dee mie veheat haude, wulle mie frielohte, wiel tjeene Doodes Uasoak aun mie wea. Oba aus de Jude doa jäajen räde, wea etj jedwunge, mie oppem Tjeisa too beroope, etj ha nuscht jäajen mien Voltj, irjent waut, too kloage. Wäajen diese Üasoak ha etj jünt nü hiahäa jeroopt, jünt too seene en met jünt too räde; dan wäajen de Hopninj Iesraels sie etj met diese Tjäd jebunge. Oba see säde too am: Wie ha äwa die noch eenen Breef von Judäa jetjräaje, es uck tjeena vonne Breeda häajekohme en haft ons äwa die irjent waut Beeset berejcht oda jesajcht. Oba wie velange von die too heare, waut dü dentjst, dan aulemol äwa diese Satjt de ons bekaunt es, daut see äwaaul met Wead betjampft woat. Aus see am oba eenen Dach bestemmt haude, tjeeme noch mea no am enne Wohninj, den hee läd üt en bezeijd daut Ritj Gottes en vesocht ahn too äwazeije von Jesus soo aus ütem Jesatz Mooses aus uck de Profeete, von zemorjess bott Owent. En de eene leete sich äwazeije von däm, waut jesajcht word, de aundre jleewde nijch. See oba weare sich meteenaunda onneenijch, en trannde sich, no däm aus Paulus een eensjet Wuat säd: Goot haft de Heilja Jeist derjch Jesaja, däm Profeet, too jüne Vodasch jeräd en jesajcht: „Goh no disem Voltj en saj: Hearent woa jie heare en nijch vestohne, seenent woa jie seene en nijch woanähme. Dan onnemfindlijch es daut Hoat von disem Voltj jeworde, schwoa ha see met de Uhre jeheat en äare Uage ha see jeschlohte, doamet see nijch seene met de Uage en met de Uhre heare en met däm Hoate vestohne en tridj kohme sich betjeare en etj ahn heele woa“. {Jes.6.9-10} Soo saul jünt nü kundijch senne, daut dit Heil Gottes word de Heide jeschetjt, see woare uck heare. [En aus hee dit jesajcht haud, jinje de Jude wajch en haude väl Wuatwatjsel unja sich.] Oba hee bleef twee gaunse Joa en eene rente Wohninj en hee nehm aule de no am tjeeme opp, vetjindijd daut Ritj Gottes en leahd daut äwa däm Harrn Jesus Tjristus onnjehindat met aule Friemootijchtjeit. Paulus, Tjnajcht Jesus Tjristus, beroopna Apostel, ütjesondat too Vetjindjung de froohe Botschoft Gottes de hee verhäa vesproake haft derjch siene Profeete enne heilje Schrefte, von sienem Sän, jekohme ütem Some Dofts däm Fleesch noh, en tom Sän Gottes enn Macht bestemmt nom Jeist de Heilijchtjeit derjch de Oppstohninj vonne Doodes, Jesus Tjristus onsem Harrn, derjch däm wie Jnod en Apostelaumt emfange habe tom Jehuarsom emm Gloowe unja aule Veltja fe sienen Nome, unja dee uck jie send, von Gott Beroopne - Jesu Tjristi; aun aule Jeleefte von Gott, beroopne Heilje, dee enn Room send; Jnod jünt en Fräd von Gott, onsem Voda, en däm Harr Jesus Tjristus! Tooeascht, eenmol, dank etj mienem Gott derjch Jesus Tjristus em Blitj fe jünt aula, wiel jun Gloowe enne gaunse Welt vetjindijt woat. Dan Gott es mien Zeije, däm etj enn mienem Jeist deen, enne Vetjindjung de froohe Botschoft von sienem Sän, woo onnauflässijch etj jünt erwähn, jiedatiet enn miene Jebäde bedd, auf etj fleijcht, entlijch eenen gooden Wajch nom Welle Gottes jefeaht woa, no jünt too kohme. Dan etj velang nämlijch, jünt too seene, doamet etj jünt waut vonne jeistlijche Jnodengow metdeel doamet jie jestoatjt woare, daut es oba, daut etj metjetreest woa unja jünt, derjch dän Gloowe unja eenaunda, von jünt aus uck von mie. Oba etj well nijch, daut jie daut nijch weete, Breeda, daut etj mie foaken väajenohme haud, no jünt too kohme, doch etj sie vehindat worde bot däm vondoagjen Dach, doamet etj uck unja jünt eenje Frucht habe kunn, aus uck unja dee äwaje Veltja. Soo aus Griejche aus uck nijch Griejche, Klüake soo aus uck Onnvestendje sie etj een Schuldna. Soo esset mien Wensch, uck jünt enn Room de froohe Botschoft Evanjeelium too vetjindje. Dan etj schäm mie nijch de froohe Botschoft, dan eene Krauft Gottes esset too Radung jiedrem Jleewendem, soo aus tooeascht de Jude aus uck de Griejche. Dan de Jerajchtijchtjeit Gottes, enn äa, woat openboat üt Gloowe tom Gloowe, aus jeschräwe es steit: „Oba de Jerajchta woat üt Gloowe läwe“. {Hab.2,4} Oba de Oaja Gottes woat vom Himmel openboat äwa aule Gottloosijchtjeit en Onnjerajchtijchtjeit von Mensche, dee de Woahrheit derjch enn Onnjerajchtijchtjeit opphelt rauf dretjt; doawäajen, wiel daut von Gott Ertjanboare unja ahn openboa es, dan Gott haft ahn daut openboat, dan daut Onnsejchtboare aun von am, vonne Erschaufung de Welt, aun dän Erschaufungswoatje ertjant woare, en woat woa jenohme siene eewije Macht en Gottheit, soo daut see ohne Entschuldjunk send; doawäajen, wiels see, Gott ertjant ha, see am nijch aus Gott veharlijche oda jedankt ha, sonda habe sich enn äare Jedanke enn nijchtje Dinje hanjejäwt, en äa onnvestendjet Hoat vediestat jeworde es; behaupte daut see Klüak send, see send too Noare jeworde en see ha de onnvejentjliche Harlijchtjeit Gottes vetüscht, met däm Aufbild de Jestault eenem vejentjlijchem Mensch en von Väajel en Veeabeena en krüpende Tiare. Doaromm haft Gott ahn hanjejäwt enne Lost äare Hoate, enn Onnreinheit, äare Tjarpa unjaenaunda too Schaunde moake; dee de Woahrheit Gottes enn Läajes vetüscht ha en däm Erschauften mea Veearung en Deenst Gottesdeenst jebrocht ha aus däm Erschaufa, dee doa jelowt jesäajent es enn Eewijchtjeit. Amen. Doawäajen haft Gott ahn hanjejäwt enn schentlijche Liedenschoft Schaund, Lost; dan uck äare Frües ha dän natiadlijchen Vetjäa Jebruck vetüscht met däm onnnatiadlijchen, en kratjt soo uck de Manna, ha dän natiadlijchen Vetjäa met de Frü velohte, en send jäajen eenaunda brennend enn äare Bejia en Manna met Manna eewe Schaundloosijchtjeit en dän Loon fe äa Vebiestre Errtum aun sich selfst emfange jetjräaje. En doa see daut nijch fe goot jefunge haude, Gott enne Ertjantnis faust too hole, haft Gott ahn hanjejäwt enn eenen vedreiden Senn, daut nijch Jeziemende too doone; aunjefellt met aula Onnjerajchtijchtjeit, Schlajchtijchtjeit, Habsucht, Boosheit, voll von Neid, Mordlost, Striedsucht, Oaja-läst, Niedatrajchtijch, Uhreblosa, Spotta, Gotteshaussa, Jewault driewa, Stoltheit, Prola, ütfinje von Boosheit, Ellre onnjehuarsom, vestaundloos, trüloos, leefloos, metliedloos; de Gottes rajchte Uadeel ertjant ha, daut dee, dee soowaut doone, däm Doot weat send, nijch bloos daut doone, oba uck Wooljefaule aun dän ha, dee daut doone. Doaromm best dü nijch too entschuldje, o Mensch, jiedra dee doa rejcht; den woamet dü dän aundren rejchtst, veuadeelst dü die selfst, den dü, dee dü rejchst, deist daut selje. Oba wie weete, daut et Jerejcht Gottes no de Woahrheit äwa dee es, dee soowaut doone. Oba dentjst dü dit, o Mensch, de dü dee rejchst, dee soowaut doone, en deist daut selje, daut dü däm Jerejcht Gottes wajchrane woascht? Oda veachst dü däm Ritjdom siena Leeftol en Jedult en Langmoot, en nijch weetst, daut de Leeftol Gottes die too Buesse drift? Oba no dienem hoatnackjchem en dienem onnbuessfoadjem Hoate saumelst dü die selfst Oaja fe däm Dach en de Openboarung däm jerajchtem Jerejcht Gottes, dee jiedrem vejelte woat no siene Woatje; de eene nom jeduldjen Ütharre met bie goode Woatje, Harlijchtjeit en Ea en Onnvejentjlijchet seatje, eewijet Läwe; dee aundre üt Striedsucht en de Woahrheit onnjehuarsom send, de Onnjerajchtijchtjeit oba jehuarsom, Oaja en Jremm. Bedrenjnis en Angst äwa jiedre Seel eenen Menschen, dee daut Beese vollbrinjt, soo aus eascht de Jude aus uck de Griejche; oba Harlijchtjeit en Ea en Fräd jiedrem, de daut goode wirtjt, easchtens däm Jude aus uck däm Griejche; dan doa es tjeen Aunseehne de Persoon bie Gott. Aule, de ohne Jesatz jesindijcht ha, woare uck ohne Jesatz veloare gohne; en aule de unja däm Jesatz jesindijcht ha, woare derjch däm Jesatz jerejcht woare, dan nijch dee daut Jesatz heare send jerajcht ver Gott, oba dee daut Jesatz doone hoole woare jerajchtfoadijcht woare. Dan wann emma de daut Jesatz nijch habe, de Veltja von Natua üt daut Jesatz doone, soo send dise, dee tjeen Jesatz ha, sich selfst een Jesatz, dise wiese daut Woatj, vom Jesatz jeschräwe, enn äare Hoate, enn däm äa Jewesse Zeijniss auflajcht en äare Jedanke sich unjaenaunda aunkloage oda uck veteidje, aun däm Dach, wann Gott daut Jeheeme de Mensche rejchte woat, no miene Vetjindjung de froohe Botschoft derjch Tjristus Jesus. Oba wann dü die Jud nane latst en velatst die oppem Jesatz en riemst prolst die met Gott, en tjannst dän Welle en uadeelst daut Baste too doone, enn däm dü ütem Jesatz unjarejcht best, en best äwazeijt, daut dü fe de Blinje een Wajchwiesa best, een Lijcht fe dee, dee em Diestren send, een Ertratja de Onnvestendje, een Leahra de Onnmindje, dee de Form de Ertjantnis en de Woahrheit em Jesatz ha; dee dü nü eenen aundren leahscht, dü leahscht die selfst nijch? Dü prädijst, maun saul nijch stäle, dü stälst? Dü sajchst, maun saul nijch eehebrätje, dü bratjst de Eehe? Dü aufschuest de Jetsebilda, dü bejeist Tempelraup? Dee dü die däm Jesatz riemst, dü veonneascht Gott derjch de Jesatzes Äwaträdung? Dan de Nome Gottes woat jünet haulwe unja de Veltja jelastat, aus jeschräwe steit es. Dan Beschniedunk es von nutze, wann dü daut Jesatz deist, oba wann dü een Jesatzes Äwaträda best, soo es diene Beschniedunk Onnbeschniedunk jeworde. Wann aulsoo, de Onnbeschnädna de Jesatzes Rajchtsfodrung beacht, woat nijch siene Onnbeschniedunk aus Beschniedunk aunjeräatjent woare, en rejchte woat de Onnbeschniedunk von Natua, de daut Jesatz erfällt, die, däm derjch dän Büakstow en de Beschniedunk Äwaträda daut Jesatzes best? Dan nijch dee es een Jud, dee daut aum bütaschten es, noch es de Bütaschte Beschniedunk aum Fleesch Beschniedunk; oba dee es een Jud, dee daut ennalijch emm vestoaknem es, en Beschniedunk es de em Hoate, em Jeist, nijch nom Büakstow; däm sien Loff nijch von Mensche oba von Gott es tjeemt. Waut es nü de Väadeel fe däm Jud? Oda waut nutzt de Beschniedunk? Väl, enn jieda Aunsejcht. Easchtens nämlijch, daut see ha de Ütsproak Gottes aunvetrüt jetjräaje. Waut dan? Wann eenje onntrü jeworde send, woat fleijcht äare Onntrüe de Trü Gottes too nijcht moake? Daut mucht nijch passeare! Oba Gott es woahrhauft, oba jieda Mensch een Läajna, aus jeschräwe steit: „Doamet dü aus jerajcht jefunge woascht enn diene Wead, en jewenne woascht, wann dü jerejcht woascht“. {Ps.51,6} Oba wann onse Onnjerajchtijchtjeit, - Gottes Jerajchtijchtjeit bewiest, waut sell wie saje? Es Gott fleijcht onnjerajcht, en daut Oaja opplajt vehentjt? (Etj räd no Mensche oat). Daut mucht nijch passeare! Woo sest kunn Gott de Welt rejchte? Wann oba de Woahrheit Gottes derjch miene Läajes sich aus äwagroot erwesse haft too siena Veharlijchunk, wuaromm woa etj uck noch aus Sinda jerejcht? En wuaromm nijch, woo wie velastat vespott woare en aus eenje behaupte, daut wie saje: Loht ons daut Beese doone, doamet daut Goode tjemmt? Äa Vedaumnis Uadeel jerajcht es. Waut dan? Ha wie eenen Väadeel? Derjchüt nijch; dan wie ha verhäa de Aunschuldjunk erhoowe, daut de Jude aus uck de Griejche aula unja de Sinde send, aus jeschräwe es: „Doa es nijch een Jerajchta, uck nijch eena; doa es tjeena, de vestendijch es; doa es tjeena, dee no Gott seatjt. Aule send wajch jegohne, see send aule toop nutzloos jeworde; doa es tjeena, de Goodet deit eewt, doa es uck nijch eena“. {Ps.14,1-3} „Äare Tjäl es een opnet Grauf; met äare Tunge bedroage see“. {Ps.5,10} „Schlange Jeft es unja äare Leppe“. {Ps.140,4} „Äa Mül es voll Fleatje en Bettatjeit“. {Ps.10,7} „Äare Feet send schwind, tom Bloot vejeete; Venijchtung Vewiestung en Elend es opp äare Wäaj, en dän Frädenswajch ha see nijch ertjant“. {Jes.59,7-8} „Doa es tjeene Ferjcht Gottes ver äare Uage“. {Ps.36,2} Wie weete oba, daut aules, waut daut Jesatz sajcht, daut räd too dee, dee unja däm Jesatz send, doamet jiedret Mül jestoppt woat en de gaunse Welt ver Gott schuldijch es. Dan opp Grund von Jesatzes Woatje woat tjeen Fleesch ver am jerajcht jesproake woare; dan derjch Jesatz tjeemt de Sinde Ertjantnis. Oba nu es, ohne Jesatz, Gottes Jerajchtijchtjeit jeopenboat worde, bezeijt worde vom Jesatz en de Profeete; Gottes Jerajchtijchtjeit oba derjch Gloowe aun Jesus Tjristus fe aule Jleewende. Dan doa es tjeen Unjascheet, dan aule ha jesindijcht en errätje nijch de Harlijchtjeit Gottes, en woare emsonst jerajchtfoadijcht derjch siene Jnod, derjch de Erleesung enn Jesus Tjristus; däm Gott doajestalt haft aus Jnodensstool Sünopfa {3Mos.16,12-15; Heb.4,16} derjch dän Gloowe aun sien Bloot, tom Bewiess siena Jerajchtijchtjeit, wäajen däm Onnjestroft lohte de verhea passeade begohne Sinde, unja de Jedult Gottes; tom Bewiess siene Jerajchtijchtjeit enn siene Tiet, daut hee Jerajcht es, en däm rajchtfoadijcht, dee emm Gloowe aun Jesus es. Wua es dan de Riem? Daut es ütjeschlohte. Derjch waut fe een Jesatz? De Woatje? Nä, oba derjch daut Gloowens Jesatz. Wie meene nämlijch, daut een Mensch derjch Gloowe jerajchtfoadijcht woat, ohne Jesatzes Woatje. Oda es Gott bloos de Jude äa Gott? Nijch uck de Heide? Jo, uck de Heide, wiel daut een eensja Gott es, dee de Beschniedunk üt Gloowe en de Onnbeschniedunk derjch dän Gloowe jerajchtfoadje woat. Aulsoo moak wie daut Jesatz too nuscht derjch dän Gloowe? Daut mucht nijch passeare! Sonda wie rejchte daut Jesatz opp. Waut sell wie dan saje, daut Obraum, ons Staumvoda, nom Fleesch jefunge haft? Dan wann Obraum üt Woatje jerajchtfoadijcht jeworde es, soo haft hee Riem, oba nijch ver Gott. Waut sajcht oba de Schreft? „Oba Obraum jleewd Gott, en daut wudd am aunjeräatjent aus Jerajchtijchtjeit“. {1Mos.15,6} Däm oba, dee de Woatje deit, woat de Loon nijch no de Jnod toojeräatjent, sonda no de Schuld. Däm oba, dee de Woatje nijch deit, oba aun däm jleeft, dee dän Gottloosen rajchtfoadijcht, woat sien Gloowe too Jerajchtijchtjeit aunjeräatjent. Dan aus uck Doft de Seelijchpreisunk de Mensche ütsajcht, däm Gott de Jerajchtijchtjeit ohne Woatje aunräatjent: „Seelijch send dee, däm de Jesatzloosijchtjeit vejäft worde es en däm de Sinde toojedatjt send! Seelijch de Maun, däm de Harr de Sinde nijch aunräatjent“. {Ps.32,1-2} Diese Seelijchpreisunk nü, es dee bloos fe de Beschniedunk, oda uck fe de Onnbeschniedunk? Wie saje jo, däm Obraum word de Gloowe aus Jerajchtijchtjeit aunjeräatjent. Woo dan, word hee aunjeräatjent? Aus hee enne Beschniedunk wea oda enne Onnbeschniedunk? Nijch enne Beschniedunk, oba enne Onnbeschniedunk. Hee tjreajch daut Teatjen de Beschniedunk aus Säjel de Jerajchtijchtjeit derjch Gloowe, enne Onnbeschniedunk, doatoo, daut hee Voda aula Onnbeschnädne Jleewende wea, doamet uck ahn de Jerajchtijchtjeit aunjeräatjent wort; en Voda, de Beschniedunk, nijch bloos üt de Beschniedunk, sonda uck dän, dee enne Footspua vom Gloowe gohne, dän ons Voda Obraum haud, aus hee onnbeschnäde wea. Dan nijch derjch daut Jesatz word däm Obraum oda sienem Some daut Vespräatje bekaunt, daut hee de Welt Oawe senne sull, oba derjch Gloowens Jerajchtijchtjeit. Dan wann dee üt däm Jesatz Oawe send, soo es de Gloowe weatloos too nuscht en de Vespräatjung too nuscht jemoakt. Dan daut Jesatz bewirtjt Oaja; woa oba tjeen Jesatz es, es uck tjeen Äwaträde. Doaromm es daut üt Gloowe, omm daut üt Jnod es, doamet de Vespräatjung däm gaunsen Some faust wea, nijch bloos fe dee ütem Jesatz, oba uck fe däm vom Gloowe Obraums, dee onsa aula Voda es, aus jeschräwe steit: „Etj ha die tom Voda väla Veltja jesat“, {1Mos.17,5} ver däm Gott, däm hee jleewd, dee de Doodes läwendijch moakt en daut nijch Sennende, aus daut Sennende; disa jäajen Hopninj opp Hopninj jejleewt haud, omm daut hee een Voda väla Veltja woat, no däm, waut jesajcht es wea: „Aulsoo woat dien Some senne“. {1Mos.15,5} En nijch schwack jeworde em Gloowe, sach hee nijch sienen eajnen, aul aufstoawenden Lief aun, doa hee meist hundat Joa oolt wea, en daut Aufstoawe von Sara äa Muttalief, oba hee twieweld nijch aun daut Vespräatje Gottes derjch Onngloowe, oba hee word jestoatjt em Gloowe en jeef Gott de Ea, en gauns äwazeijt doavon, daut, waut Gott vesproake haft, hee uck majchtijch es too doone. Doaromm esset am uck aus Jerajchtijchtjeit toojeräatjent. Oba daut wea nijch bloos wäajen am jeschräwe, daut et am toojeräatjent word, oba uck wäajen ons, dän saul daut aunjeräatjent woare, dän Jleewenden, aun dän, de Jesus onsem Harrn vonne Doodes oppjewatjt haft, dee hanjejäwt word wäajen onse Äwaträdung Sinde en oppjewatjt word wäajen onse Rajchtfoadijung. Aulsoo Jerajchtfoadijcht opp Grund vom Gloowe, ha wie Fräd met Gott derjch onsem Harrn Jesus Tjristus, derjch däm wie uck Toogank jetjräaje ha derjch dän Gloowe aun siene Jnod, enn dee wie stohne, en wie rieme ons wäajen de Hopninj opp de Harlijchtjeit Gottes. Oba nijch bloos daut, wie rieme ons uck met de Bedrenjnise Triebsaul, daut de Bedrenjnise Jedult bewirtje, oba de Jedult Erfoahrung, oba de Erfoahrung Hopninj; oba de Hopninj lat nijch too Schaunde woare, wiel de Leew Gottes es enn onse Hoate ütjegohte derjch dän heiljen Jeist, dee ons jejäft es. Dan Tjristus es, aus wie noch krauftloos weare, too bestemmte Tiet fe Gottloose jestorwe. Dan kaum woat wäa fe eenen Jerajchten stoawe; oba fe eenen Gooden woagt fleijcht wäa too stoawe. Oba Gott bewiest siene Leew ons doaderjch, daut, aus wie noch Sinda weare, Tjristus fe ons jestorwe es. Aulsoo väl mea, nu jerajchtfoadijcht derjch sien Bloot, woa wie derjch am jerat woare vom Oaja. Wann nämlijch, wie Fiend weare, send wie vesähnt jeworde met Gott derjch däm Doot von sienem Sän, väl mea woa wie, doa wie vesähnt send, derjch sien Läwe jerad woare. Oba nijch bloos dit, sonda wie rieme ons uck met Gott derjch onsem Harrn Jesus Tjristus, derjch däm wie nu de Vesähnung jetjräaje ha. Doaromm, soo aus derjch eenen Mensch de Sind enne Welt enenn jekohme es, en derjch de Sind de Doot, en soo no aule Mensche de Doot derjch jedrunge es, wiel see aule jesindijcht ha; den bott däm Jesatz wea Sinde enne Welt; oba de Sinde woat nijch aunjeräatjent, wann tjeen Jesatz es. Oba de Doot harscht von Adam bott Mooses, uck äwa dee nijch jesindijcht haude enne Jlitjheit de Äwaträdung Adams, {Hos.6,7} dee een Väabild vom Tookunftjem es. Oba nijch aus de Äwaträdung soo uck de Jnodengow, wann nämlijch derjch däm Eenen Äwaträdung de Väle jestorwe send, soo es välmea de Jnod Gottes en de Gow enn Jnod, de derjch eenen Mensch, Jesus Tjristus, opp jäajen de Väle äwastreement jeworde. En esset nijch aus derjch Eenen, de jesindijcht haft, uck de Gow Jnod? Dan daut Uadeel wea von eenem too Veuadeelung, oba de Jnodengow von väle Äwaträdunge too Jerajchtfoadjung. Dan wann derjch de Äwaträdung von Eenem de Doot derjch dän Eenen jeharscht haft, soo woare väl mea dee, dee Äwafluss de Jnod en de Gow de Jerajchtijchtjeit tjriee, em Läwe harsche derjch däm Eenen, Jesus Tjristus; aulsoo nü, ausset derjch eene Äwaträdunge jäajen aule Mensche too Veuadeelung tjeem, soo uck derjch eene Jerajchtijchtjeit jäajen aule Mensche too Jerajchtfoadjung tom Läwe fead. Dan soo aus derjch däm eenen Mensch sien Onnjehuarsom dee Väle too Sinda jeworde send, soo woare uck derjch däm Jehuarsom von Eenem de Väle aus Jerajchte hanjestalt woare. Oba daut Jesatz tjeem doatoo enenn, soo daut de Äwaträdung tooneem, oba woo de Sind toojenohme haft, es de Jnod em Äwafluss enennjekohme, doamet, soo aus de Sind jeharscht haft emm Doot, soo uck de Jnod harscht derjch Jerajchtijchtjeit tom eewijen Läwe derjch Jesus Tjristus, onsem Harrn. Waut sell wie dan saje? Sell wie enne Sind bliewe, doamet de Jnod toonehmt? Daut mucht nijch passeare! Dee wie, dee de Sind jestorwe send, woo sell wie noch enn äa Sind läwe? Oba weet jie nijch, daut wie aula, dee wie opp Jesus Tjristus jetauft jedeept worde send, opp enn sienem Doot jetauft worde send? Aulsoo send wie met am begrowt worde derjch de Taufe enn däm oppem Doot, omm daut, soo aus Tjristus vonne Doodje oppjestohne oppjewatjt es derjch de Harlijchtjeit vom Voda, soo uck wie em Niejen Läwe waundle. Dan wann wie met am eentjemoakt toopjewosse send enn de Änlijchtjeit von sienem Doot, oba dan woa wie daut uck enne Oppstohninj senne, enn däm wie weete, daut onsa oola Mensch es metjetjrietsijcht worde, doamet de Lief de Sinde woat toonijcht jemoakt, soo daut wie de Sind nijch mea deene. Dan wäa jestorwe es, es vonne Sind friejesproake. Oba wann wie met Tjristus jestorwe send, soo jleew wie, daut wie uck met am läwe woare, doa wie weete, daut Tjristus, vonne Doodes oppjestohne es, nijch mea stoawt; de Doot harscht nijch mea äwa am. Dan waut sienen Doot betrafft, hee es een fe aulemol de Sinde jestorwe; waut hee oba läwt, läwt hee Gott. Soo uck jie, hoolt jünt de Sind fe doot, oba läwe fe Gott enn Tjristus Jesus. Aulsoo, saul de Sind nijch harsche enn jünem stoawlijchen Lief, omm siene Lost too jehorjche; en stalt uck nijch jüne Jläda de Sinde aus Jreetschoft Woatjzeij de Onnjerajchtijchtjeit; oba stalt jünt selfst Gott doa han aus Läwendje üte vonne Doodje, en jüne Jläda Gott too Jreetschoft de Jerajchtijchtjeit. Dan de Sind woat nijch äwa jünt harsche, dan jie send nijch unja däm Jesatz, oba unja de Jnod. Waut dan? Sell wie sindje, wiel wie nijch unja däm Jesatz, oba unja Jnod send? Daut saul nijch passeare! Weet jie nijch, daut, wäm jie jünt hanjäwe aus Tjnajchts tom Jehuarsom, jie däm siene Tjnajchts send, däm jie jehorjche? Entwäda de Sind tom Doot, oda Jehuarsom too Jerajchtijchtjeit? Oba Gott sei Dank doa väa, daut jie Tjnajchts de Sinde weare, oba von Hoate jehuarsom jeworde send däm Väabild de Form de Leah, aun wäm jie send äwajeft worde! Oba friejemoakt von de Sind, en send Deena de Jerajchtijchtjeit jeworde. Etj räd menschlijch, wäajen de Schwakheit enn jünem Fleesch. Dan soo aus jie jüne Jläda em Deenst de Onnreinijchtjeit en de Jesatzloosijchtjeit jestalt ha, soo stalt nu jüne Jläda em Deenst de Jerajchtijchtjeit too Heilijchtjeit. Dan aus jie Tjnajchts de Sinde weare, donn wea jie frie vonne Jerajchtijchtjeit. Waut verre Frucht haud jie donn von de Dinje, äwa dee jie jünt nü schäme? Dan daut Enj von dee es de Doot. Nü oba, von de Sind friejemoakt en Gott deenend jeworde, ha jie jüne Frucht too Heilijchtjeit, oba aus daut Enj eewijet Läwe. Dan de Loon de Sind es de Doot, oba de Jnodengow Gottes es eewijet Läwe enn Tjristus Jesus, onsem Harrn. Oda weet jie nijch, Breeda - dan etj räd too dee, dee daut Jesatz tjanne - dautet Jesatz äwa de Mensche harscht, soo lang hee läft? Dan de befriede Frü es derjch daut Jesatz aum Maun jebunge, soolang hee läwt; oba wann de Maun jestorwe es, soo es see loosjebunge vom Maunes Jesatz. Aulsoo nü, wann de Maun läwt, eene Eehebrätjarin jenant, wann see eenem aundren Maun siene woat; oba wann de Maun stoawt, dan es see frie vom Jesatz, soo daut see nijch eene Eehebrätjarin es, wann see eenem aundren Maun siene woat. Aulsoo, miene Breeda, däm Jesatz doot jeworde derjch dän Lief Tjristus, omm eenem aundren sienen too woare aun too jeheare, däm, dee vonne Doodes Oppjestohne es, doamet wie Gott Frucht brinje. Dan aus wie em Fleesch weare, wirtjte de Liedenschofte de Sinde, de derjch daut Jesatz send, enn onse Jläda, omm däm Doot Frucht too brinje. Nu oba send wie vom Jesatz loosjebunge, däm jestorwe, enn däm wie faustjehoole worde, soo daut wie deene enn Niejeit em Jeist en nijch emm oolen Toostaund de Büakstow. Waut sell wie dan saje? Es daut Jesatz Sind? Daut mucht nijch passeare! Oba de Sind haud etj nijch ertjant, aus bloos derjch Jesatz. Dan vonne Lost haud etj nijch jewisst, wann daut Jesatz nijch jesajcht haud: „Loht die nijch jankre jeleste “. Oba de Sind, neem derjch daut Jeboot eene Jeläajenheit, bewirtjt enn mie jiedret Velange Lost; dan ohne Jesatz es de Sind doot. Oba etj läwd eenst ohne Jesatz; oba aus daut Jesatz tjeem, läwd de Sind opp; etj oba storw. En daut Jeboot, daut tom Läwe jejäwt es, kratjt dit brinjt mie tom Doot. Dan de Sind, neem Jeläajenheit derjch daut Jeboot, bedruag mie en brocht mie derjch daut selwje omm. Aulsoo es daut Jesatz heilijch en daut Jeboot heilijch en jerajcht en goot. Es aulsoo daut Goode mie tom Doot jeworde? Daut mucht nijch passeare! Oba de Sind, omm daut see aus Sinde erschient väatjemt, enn däm see derjch daut Goode mie däm Doot bewirtjt, doamet de Sind em Äwamoot sindijch woat, derjch daut Jeboot. Dan wie weete, dautet Jesatz jeistlijch es, oba etj sie fleeschlijch, unja aune de Sind vekofft; dan waut etj vollbrinj, weet etj nijch; dan nijch, waut etj well, daut doo etj, sonda waut etj hauss, daut doo etj. Oba wann etj daut, waut etj nijch well doo, stemm etj däm Jesatz too, dautet goot es. Oba nü vollbrinj nijch mea etj daut selje, oba dee enn mie wohnhaufte Sind. Dan etj weet, daut enn mie, daut es enn mienem Fleesch, nuscht goodet wohnt; dan daut Welle es bie mie vehaunde, oba daut Vollbrinje vom Gooden jelinjt mie nijch. Dan daut Goode, daut etj well, doo etj nijch, oba daut Beese, daut etj nijch well, daut doo etj. Oba wann etj daut, waut etj nijch well doo, soo vollbrinj nijch mea etj daut selje, oba dee enn mie wohnhaufte Sind. Aulsoo finj etj daut Jesatz fe mie, dee etj daut Goode doone well, dautet Beese bie mie vehaunde es. Dan etj ha Freid jefaule aun däm Jesatz Gottes nom ennalijchen Mensch; oba etj seeh enn aundret Jesatz enn miene Jläda, daut däm Jesatz miena Venunft striet doajäjen en mie enn Jefangenschoft brinjt unja daut Jesatz de Sinde, daut enn miene Jläda es. Etj onnjletjlijcha älendja Mensch! Wäa woat mie rade von üt disem Doodeslief? Oba etj dank Gott derjch Jesus Tjristus, onsem Harrn! Aulsoo nü deen etj selfst met Venunft däm Jesatz Gottes, met däm Fleesch oba däm Jesatz de Sinde. Aulsoo es nü tjeene Vedaumnis fe dee enn Tjristus Jesus send. Dan daut Jeistes Jesatz brinjt mie Läwe enn Tjristus Jesus, haft mie die frie jemoakt von däm Jesatz de Sinde en vom Doot. Dan daut däm Jesatz Onnmäajlijche, wiel et derjch daut Fleesch Schwak wea, deed Gott, enn däm hee, sienen eajnen Sän enn Jlitjheit vom Fleesch de Sinde en fe de Sind schetjt, de Sind em Fleesch veuadeelt, doamet de Rajchtsfodrung vom Jesatz erfällt word enn ons, dee nijch nom Fleesch, sonda nom Jeist waundle. Dan dee, dee nom Fleesch send läwe, senne no daut, waut Fleeschlijch es; dee oba, nom Jeist send läwe, opp daut, waut vom Jeist es. Dan de Jesennung vom Fleesch es de Doot, de Jesennung vom Jeist oba es Läwe en Fräd; wiel de Jesennung vom Fleesch es Fiendschauft jäajen Gott, dan dee Jesennung es däm Jesatz Gottes nijch unjadon, dan dee kaun daut uck nijch. Oba dee em Fleesch send, tjeene Gott nijch jefaule. Jie oba send nijch em Fleesch, sonda em Jeist, wann aundasch de Jeist Gottes en jünt wohnt. Oba wann wäa Tjristi Jeist nijch haft, dee es nijch von am. Wann oba Tjristus enn jünt es, soo es de Lief zwoa doot wäajen de Sind, dee Jeist oba es Läwe enn Jerajchtijchtjeit. Oba wann de Jeist, de Jesus vonne üte Doodes oppjewatjt haft, enn jünt wohnt, soo woat hee, dee Tjristus vonne üte Doodes oppjewatjt haft, uck jüne stoawlijche Liew läwendijch moake derjch sienen enn jünt wohnhauften Jeist. Aulsoo nü, Breeda, send wie nijch däm Fleesch Schuldna, omm nom Fleesch too läwe, dan wann jie nom Fleesch läwe, soo woa jie stoawe, oba wann jie derjch dän Jeist de beese Woatje vom Lief dootmoake, woa jie läwe. Dan aule, dee sich vom Jeist Gottes leide lohte, daut send Säns Gottes. Dan jie ha nijch eenen Jeist de Tjnajchtschoft jetjräaje, wada enn Angst too läwe, oba eenen Jeist de Sänschoft ha jie jetjräaje, enn däm wie roope: Abba, Voda! De Jeist selfst zeijt met onsem Jeist, daut wie Tjinja Gottes send. Oba wann Tjinja, dan uck Oawe; eenasieds Metoawe Tjristi, wann wie aundasch metliede, doamet wie uck met veharlijcht woare. Etj meen nämlijch, daut de Liede enn diese Tiet nijch weat send, vejlitjt too woare met de tookinftijche Harlijchtjeit, dee aun ons saul openboa woare. Dan daut Bange jespaunte Lüare de Erschaufung Tjreatua lüat opp daut Openboawoare de Säns Gottes. De Erschaufung es de Vejentjlijchteit unjadon jeworde, nijch friewellijch, sonda derjch däm, dee äa unjadon jemoakt haft, opp Hopninj, wiel uck selfst de Erschaufung woat frie jemoakt woare vonne Tjnajchtschoft de Vedoawniss too Frieheit de Harlijchtjeit de Tjinja Gottes. Dan wie weete, daut de gaunse Erschaufung met sefzt stänt en met enn Weedoag lijcht bett nü. Oba nijch bloos dee, oba uck wie selfst, dee wie de easchte Gow vom Jeist ha, uck wie selfst sefze enn ons selfst, lüare oppe Sänschoft; de Erleesung von onsem Lief. Dan opp Hopninj send wie jerat worde. Oba eene Hopninj, dee jeseehne woat, es tjeene Hopninj; dan waut eena sitt, wäa hopt noch doaropp? Oba wann wie daut hope, waut wie nijch seene, dan lüa wie met Jeduld. Oba kratjt soo nehmt uck de Jeist sich onse Schwakheit aun; dan wie weete nijch, waut wie bäde selle, ausset sich jeheat, oba de Jeist selfst stijcht beddent fe ons enn, met onnütspräatjenden Sefze. Oba dee de Hoate erforscht, weet, waut de Jeistes Senn es, dan hee stijcht fe de Heilje enn, no Gottes Welle. Wie weete oba, daut dän, de Gott leef ha, aules tom Gooden metwirtjt, dee no Gottes Aufsejcht beroope send. Dan dee hee verhäa üterseehne haft, dee haft hee uck verhäa bestemmt, däm Bild von sienem Sän änlijch too senne, doamet hee de Easchtjebuarna es unja väle Breeda. Oba dee hee verhäa bestemmt haft, dise haft hee uck beroope; en dee hee beroope haft, dee haft hee uck jerajcht jesproake, oba dee hee jerajcht jesproake haft, dee haft hee uck veharlijcht. Waut sell wie nü doatoo saje? Wann Gott fe ons es, wäa jäajen ons? Dee doch soogoa dän eajnen Sän nijch veschoont haft, sonda am fe ons aula hanjeef haft; woo wudd hee ons met am nijch uck aules schentje? Wäa woat jäajen Gottes Uterwälde ne Aunkloag erhäwe? Gott es de Jerajcht spratjt; wäa es, dee vedaumt? Tjristus Jesus esset, dee jestorwe, noch mea, dee uck oppjestohne oppjewatjt, dee uck too Rajchte Gottes es, dee uck fe ons ennstijcht. Wäa woat ons tranne vonne Leew Tjristi? Bedrenjnis oda Angst oda Vefoljung oda Hungaschnoot oda Noaktheit oda Jefoah oda Schweat? Aus jeschräwe steit: „Dient haulwe woa wie dän gaunsen Dach dootjemoakt; wie send aunjeseehne aus Schlachtschop“. {Ps.44,23} Oba enn aul diese Dinje droag wie dän Siejch doavon, derjch dän, dee ons jeleeft haft. Dan etj sie äwazeijt, daut wäda Doot noch Läwe, wäda Enjel noch Macht, wäda Jäajenwoat noch Tookunftjet, noch Jewaulte, wäda Huag noch Deep, noch irjent een aundret Erschaufte Tjreatua ons tranne tjeene woat vonne Leew Gottes, dee enn Tjristus Jesus es, onsem Harrn. Etj saj de Woahrheit enn Tjristus, etj läaj nijch, enn däm mien Jewesse met mie Zeijniss em heiljen Jeist jeeft, daut etj groote Truarijchtjeit ha en nijch opphearende Weedoag ha enn mienem Hoate; etj wenscht nämlijch, etj selfst von Tjristus vebaunt veflucht too senne fe miene Breeda, miene Vewaundte nom Fleesch; de Iesraelite send, dän de Sänschoft en de Harlijchtjeit en de Toospruch en de Jesatzjäwung en de Gottesdeenst en daut Vespräatje; dee de Vodasch send, en üt däm, däm Fleesch no, de Tjristus es, dee äwa aules es, Gott jepriese jelowt enn Eewijchtjeit. Amen. Oba nijch aus wann daut Wuat fallijch jeworde wea; dan nijch aule, de von Iesrael staume, dee send Iesraelite, uck nijch, wiel see Some Obraums send, send aule Tjinja, sonda „Enn Iesak woat die een Some jenant woare“. {1Mos.21,12} Daut es: Nijch de Tjinja vom Fleesch, dee send Tjinja Gottes, oba de Tjinja de Vespräatjung woare aus Some jeräatjent. Dan daut Wuat de Vespräatjung es: „Om diese Tiet woa etj kohme, en Sara woat eenen Sän ha“. {1Mos.18,10} Oba nijch bloos dit, oba uck aus Rebeka Schwanga wea von Eenem, von Iesak, onsem Voda, dan aus daut Poatje noch nijch jebuare weare en noch nijch Goodet oda Beeset jedohne haude, doamet noh de Ütwohl de Rotschluss Gottes blift, nijch üt Woatje, oba von däm Beroopnen aufhenjijch, word too äa jesajcht: „Dee Elsta woat däm Jinjarin deene“; {1Mos.25,23} aus jeschräwe es steit: „Joakopp ha etj jeleeft, oba Eesau ha etj jehausst“. {Mal.1,2-3} Waut sell wie dan saje? Es fleijcht Onnjerajchtijchtjeit bie Gott? Daut mucht nijch passeare! Dan hee sajcht too Mooses: „Etj woa mie erboarme, wäm etj mie erboarm, en etj woa bemetliede, wäm etj bemetlied“. {2Mos.33,19} Aulsoo lijcht daut nü nijch aun däm Wellenden, uck nijch aun däm Ranenden, sonda aun däm erboarmenden Gott. Dan de Schreft sajcht too Faraoo: „Äwens doatoo ha etj die erwatjt, daut etj miene Krauft aun die bewies, en daut mien Nome vetjindijt woat oppe gaunse Ead“. {2Mos.9,16} Aulsoo nü, wäm hee well, erboarmt hee sich, oba wäm hee well, vehoat hee. Dü woascht nü too mie saje: Wuaromm es hee dan noch onntofräd schellt hee dan noch? Dan wäa wadasteit sienen Welle? O Mensch, wäa best dü dan eajentlijch, dee dü Gott jäjenäwa rädst? Woat fleijcht daut Jemoakte too däm dee daut jemoakt haft saje: Wuaromm hast dü mie soo jemoakt? Oda haft de Toppstritja nijch Macht äwa däm Leem, üt däm selsjen Leem een Jefäss too Ea en daut aundre too Onnea too moake? Oba wann Gott, wull sien Oaja wiese en siene Macht toweete doone, met väl Jedult jedroacht haft de Jefässe tom Oaja, dee jemoakt send tom venijchte; en doamet hee toweete lat dän Ritjdom siena Harlijchtjeit aun de Jefässe de Bejnodijung Erboarme, dee hee verhäa reed jemoakt haft too Harlijchtjeit,...? Aus diese, haft hee ons uck beroope, nijch bloos üt de Jude, oba uck üt de Heide. Soo aus hee uck en Hosäa sajcht: „Etj woa Nijch - mien - Voltj mien Voltj nane, en de Nijch - Jeleefte Jeleefte“. {Hos.2,23} En daut woat passeare, aun däm Uat, wua too ahn jesajcht word: Jie send nijch mien Voltj, doa woare see Säns vom däm läwendjen Gottes jenant woare“. {Hos.1,10} Oba Jesaja roopt äwa Iesrael üt: „Wäa de Zohl de Säns Iesrael aus de Saunt aum Mäa, bloos de Rest de latzta Deel woare jerad woare. Dan sien Wuat woat erfällt en vetjartat, soo woat de Harr oppe Ead haundle“. {Jes.10,22-23} En soo aus Jesaja verhäa jesajcht haft: „Wan nijch de Harr Zeebaot ons Nohkohmeschoft äwajelohte haud, soo wea wie aus Soodom jeworde en aus Gomora wea wie jeworde“. {Jes.1,9} Waut sell wie dan saje? Daut dee vonne Heide, dee nijch no Jerajchtijchtjeit sträwde, ha Jerajchtijchtjeit erlangt, oba eene Jerajchtijchtjeit, dee üt Gloowe es. Oba Iesrael, eenem Jesatz de Jerajchtijchtjeit nosträwt, too disem Jesatz nijch jekohme jelangt es. Wuaromm? Wiel daut nijch üt Gloowe, oba aus üt Woatje passeat. See ha sich jestat aun däm Stolpasteen, aus jeschräwe steit: „Tjitjt, etj laj enn Zion en Stolpasteen, en eenen Steen tom Oajaniss, en wäa aun am jleeft, woat nijch too Schaunde woare“. {Jes.28,16} Breeda, de Wensch enn mienem Hoate en miene Bedd fe ahn too Gott es, daut see jerad woare. Dan etj bezeij ahn, daut see Iewa fe Gott ha, oba nijch no Ertjantnis. Dan doa see Gottes Jerajchtijchtjeit nijch ertjande en äare eajne Jerajchtijchtjeit häatostale sochte, ha see sich de Jerajchtijchtjeit Gottes nijch hanjejäft unjadone. Dan Tjristus es daut Jesatzes Enj, jiedrem Jleewenden too Jerajchtijchtjeit. Mooses beschreef de Jerajchtijchtjeit, de ütem Jesatz es: „Dee Mensch, dee dise Dinje jedohne haft, woat doaderjch läwe“. {3Mos.18,5} Oba de Jerajchtijchtjeit üt Gloowe sajcht soo: Saj nijch enn dienem Hoate: „Wäa woat enn däm Himmel ennopp stiee?“ Daut es, omm Tjristus rauftohole; Oda: „Wäa woat erauf stiee enn däm Aufgrund?“ Daut es, omm Tjristus vonne Doodes enopptohole; Doch waut saje see? „Daut Wuat es dijcht bie die, enn dienem Mül en enn dienem Hoate“; {5Mos.30,12-14} dit es daut Wuat vom Gloowe, daut wie vetjindje, dan wann dü met dienem Mül Jesus aus Harr betjannst en enn dienem Hoate jleefst, daut Gott am vonne Doodes oppjewatjt haft, woascht dü jerad woare. Dan met däm Hoate woat jejleewt too Jerajchtijchtjeit, en met däm Mül oba woat betjannt tom Heil Radung. Dan de Schreft sajcht: „Jiedra, dee aun am jleewt, woat nijch too Schaunde woare“. {Jes.28,16} Dan doa es tjeen Unjascheet tweschen Jude en Griejche, dan de selja Harr von aulen es Ritj fe aule, dee am aunroope; „dan jiedra, dee dän Nome vom Harr aunroopt, woat jerad woare“. {Joel 2,32} Woo säle see däm aunroope, aun däm see nijch jejleewt ha? Oba woo woare see aun dän jleewe, von däm see nijch jeheat ha? Oba woo säle see heare ohne eenen Vetjindja Prädja? Oba woo säle see vetjindje, wann see nijch jeschetjt send? Aus jeschräwe steit: „Woo leeflijch send de Feet de Vetjindja, dee daut Goode vetjindje, [dee froohe Botschoft brinjt, de Fräd vetjindijt, de Heil vetjindijt]! {Jes.52,7} Oba nijch aula send de froohe Botschoft däm Evanjeelium jehuarsom jeworde. Dan Jesaja sajcht: „Harr, wäa haft onsa Vetjindjung jejleewt?“ {Jes.53,1} Aulsoo tjemmt de Gloowe üt de Vetjindjung Botschoft, oba de Vetjindjung derjch daut Wuat Gottes Tjristus. Oba etj saj: Ha see fleijcht nijch jeheat? Jo freilijch. „Äa Schaul es oppe gaunse Ead, äwa de gaunse Ead ütjegohne, en äare Wead Räd bett aum Enj de bewohnte Ead“. {Ps.19,5} Oba etj saj: Haft Iesrael nijch vestohne? Aus easchta säd Mooses: „Etj well jünt tom Aufjenst reize äwa een Nijch-Voltj, äwa een Onnvestendjet Voltj, well etj jünt oajalijch moake“. {5Mos.32,21} Oba Jesaja woagt daut en sajcht: „Etj sie jefunge worde von dän, dee mie nijch sochte, etj sie openboa jeworde dän, dee nijch no mie fruage”. {Jes.65,1} Oba betraffs Iesrael sajcht hee: “Dän gaunsen Dach ha etj miene Henj ütjestratjt no eenem onnjehuarsomen en wadaspanstjet wadarädendem Voltj”. {Jes.65,2} Aulsoo etj saj: Haft Gott sien Voltj vestat? Daut mucht nijch passeare! Dan uck etj sie een Iesraelit üt Obraums Some, vom Staum Benjamien. Gott haft sien Voltj nijch vestat, daut hee verhäa uterwält haft. Oda weet jie nijch, waut em Elia Buak, de Schreft sajcht? Woo hee jäajen Iesrael Gott aunroopt: „Harr, dee ha diene Profeete ommjebrocht, diene Altäare ha see aufjeräte ommjebroake, en etj sie auleen äwajebläwe, en see trachte no mienem Läwe“. {1Tjen.19,10.14} Oba waut sajcht am de jettlijche Auntwuat? „Etj ha mie säwen dusent Maun Manna äwajehoole, dee de Tjnee nijch jeboage ha ver Baal“. {1Tjen. 19,18} Aulsoo es nü uck too disa Tiet een Rest Deel no Ütwohl de Jnod entstohne jebläwe. Oba wann derjch Jnod, soo nijch mea üt Woatje; sonst es de Jnod nijch mea Jnod. Waut dan? Waut well sätjt Iesrael, daut ha see nijch erlangt; oba de Uterwälde ha daut erlangt, oba dee äwaje send vestockt worde, aus jeschräwe steit: „Gott haft ahn eenen Jeist de Beteibung Schlopsucht jejäwt, Uage, omm nijch too seene, en Uhre, omm nijch too heare, bott oppem vondoagschen Dach“. {Jes.29,10; 5Mos.29,4} En Doft sajcht: „Äa Desch saul ahn too eene Schlenj woare en tom Fang'Nat en tom Faul'Strang en too Vejeltung! Vedunkelt selle äare Uage senne, omm nijch too seene, en äa Ridje auletiet bäaje“. {Ps.69,23.24} Aulsoo etj saj: Send see fleijcht jestolpat, doamet see faule sulle? Daut mucht nijch passeare! Oba derjch äaren Faul es daut Heil de Heide jeworde, omm ahn too Iewasucht too reize. Oba wann äa Faul de Welt Ritjdom es, en äa Vesaje de Ritjdom de Heide, woo väl mea äare Vollzohl? Oba etj saj jünt, de Heide: Soo aus etj nü de Heide Apostel sie, ea riem etj mienen Deenst, auf etj opp irjend eena Oat ahn, dee mien Fleesch Voltj send, too Iewasucht reize en eenje von ahn rade kaun. Dan wann äare Veschmietung de Vesähnung de Welt es, waut woat daut Aunnäme aundasch senne aus Läwe ütem Doot. Oba wann daut Easchte Broot heilijch es, soo uck de Däjch; en wann de Wartel heilijch es, soo uck de Asta. Wann oba eenje, de Asta, ütjebroake worde send, dü oba, een willa Eeljboom Aust weascht, unja ahn ennjeproppt en de Wartel en de Fatijchtjeit Sauft vom Eeljboom metdeelhauft jeworde best, soo riem puch die nijch jäajen de Asta. Oba wann dü die doajäjen riemst puchst, soo weet, dü drajchst nijch de Wartel, oba de Wartel die. Dü woascht nü saje: De Asta worde ütjebroake, doamet etj ennjeproppt word. Goot! See worde ütjebroake wäajen äa Onngloowe; oba dü steist derjch dän Gloowe faust. Sie nijch huagmootijch stolt, oba ferjcht die; Dan wann Gott de natiadlijche Asta nijch veschoont haft, daut hee fleijcht uck die nijch veschoone woat. Aulsoo seeh de Leeftol en dän Earnst Strenj Gottes: Strenj jäajen de Jefollne; oba jäajen die de Leeftol Gottes, wann dü enn bie de Leeftol blifst; sest woascht uck dü ütjehackt woare. Oba jane, wann see nijch emm Onngloowe bliewe, woare ennjeproppt woare; dan Gott es majchtijch ahn wada enntoproppe. Dan wann dü üt däm von Natua willen Eeljboom aufjehackt rütjehackt en jäajen de Natua enn eenem gooden Eeljboom ennjeproppt jeworde best, woofäl mea woare siene, de natiadlijche Asta, enn äaren eajnen Eeljboom ennjeproppt woare! Dan etj well nijch, Breeda, daut jünt dit Jeheemniss onnbekaunt es, omm daut jie nijch bie jünt selfst kluak send; daut Vestockung Iesrael tom Deel wadafoahre es, bett de Vollzohl de Heide enenn jegohne es senne woat; en aulsoo woat gauns Iesrael jerad woare, aus jeschräwe steit: „Daut woat üt Zion de Radenda Rada kohme, hee woat de Gottloosijchtjeit von Joakopp aufwiese aufwenje; en dit es fe ahn de Bund von mie, wann etj äare Sinde wajchnähme woa“. {Jes.59,20-21} Zwoa em Blitj opp de froohe Botschoft send see jünt haulwe Fiend, oba em Blitj oppe Erwälung, - Jeleefte wäajen de Vodasch. Dan de Jnodengowe en de Beroopung Gottes send onnberoowboa onn wada spräatjlijch. Dan soo aus jie eenst Gott nijch jehorjcht ha, nü oba met Erboarme beschentjt bejnodijcht jeworde send wäajen däm Onnjehuarsoum disa, soo send uck dise nü Onnjehuarsoum jewäse, doamet, wäajen jun Erboarme Bejnodijung uck see, nü met Erboarme beschentjt woare. Dan Gott haft aule en däm Onnjehuarsoum ennjeschlohte, doamet hee sich äwa aule erboarmt. O Jrensenlooset Aufgrund von Ritjdom, soo aus de Weissheit aus uck de Ertjantnis Gottes! Woo onnerforschlijch send siene Jerejchte en onnütforschlijch onnütspäaboa siene Wäaj! Dan wäa haft dän Senn vom Harrn ertjant, oda wäa es sien Rotjäwa jewäse? {Jes.40,13-14} Oda wäa haft am verhäa jejäft, en daut woat am wada vejelt woare? {Hiob 41,2} Dan von am en derjch am en fe am send aule Dinje; am jeheat es de Ea enn de Eewijchtjeite! Amen. Aulsoo etj vemohn jünt, Breeda, biem derjch Erboarme Gottes, jüne Liew aus läwendje Opfa doatobrinje hantojäwe, heiljet, Gott wooljefaulnet Opfa, daut es jun veninftja Gottesdeenst. En pausst jünt Selfst Wäsen nijch diese Welt aun, sonda loht jünt ommjestaulte vewaundle, veendre derjch de Sennes Ernieerung, doatoo, daut jie beuadeele tjenne, waut de goode en wooljefaulje en vollkohmne Welle Gottes es. Oba etj saj derjch de Jnod, dee mie jejäft word, jiedrem, de unja jünt es, nijch hejcha von sich too dentje, aus sich too dentje jeziemt, oba soo too dentje, daut hee besonne bedocht es, aus Gott jiedrem daut Gloowens'Moht toojedeelt haft. Dan soo aus wie enn eenem Lief väl Jläda ha, oba de Jläda nijch aule de selje Verejchtung Oppgow ha, soo send wie, de Väle, een Lief enn Tjristus, em eenselnen oba Jläda von too eenaunda. Oba wie ha veschiedne Jnodengowe, no de Jnod de ons jejäwt es; daut es Profezeie, nom rejchtjem Vehoole tom Gloowe em Äwaeenstemme met däm Gloowe; es et Deenst, soo loht ons em Deenst bliewe; es et, dee doa leaht, enne Leah; es et, dee doa ermohnt, enn de Ermohnung; dee doa metdeelt, enn Eenfelt Opprejchtijch; wäa doa väasteit, met Iewa met Fleiss; dee doa Erboarme eewt, met Freidijchtjeit. De Leew es onnjeheijchelt. Hausst daut Beese, hoolt faust aum Gooden. Enne Brooda'Leew siet ennalijch jäajen enaunda Leefhabend, emm Ea beede eena däm aundren veraun gohnent väatratje, emm Iewa nijch tridjtratjend, em Jeist brennend, däm Harr deenent. Enne Hopninj freit jünt; enne Bedrenjnis staundhauft; em Jebäd hoolt aun; aun de Bedrenjnise de Heilje nehmt Aundeel; eewt Gaust'Frindschauft. Säajent dee jünt vefolje; säajent, en veflucht vedaumt nijch. Freit jünt met dän dee sich freie, hielt met de Hielende. Siet eenes sennes jäajen eenaunda; sennt nijch no opp huage Dinje, sonda hoolt jünt too de Läaje Unjaschte; siet nijch bie enn jünt selfst kluak. Vejelt tjennem Beeset met Beesem; siet bedocht opp daut Goode ver aule Mensche. Wann mäajlijch, soo väl aun jünt lijcht, siet met aule Mensche enn Fräd. Eewt nijch enn jünt selfst Rache, Jeleefde, sonda jäwt Rüm däm Oaja Gottes; dan daut steit jeschräwe: „De Rache es miene; etj woa vejelte, sajcht de Harr“. {5Mos. 32,35} Väl mea: „Wan dienen Fient hungat, soo jeef am too äte; wann am darscht, soo jef am too drintje; wann dü dit deist, woascht dü Fia'Kole opp sien Haupt saumle. {Spr.25,21-22} Loht die nijch vom Beesen betjampfe; sonda betjampf daut Beese met däm Gooden. Jiedre Seel unjaordnet sich de stautlijche Jewault; dan doa es tjenne stautlijche Jewault Obrijchtjeit, buta bloos von Gott, oba dee doa send, send von Gott ennjesat. Doahäa wäa sich jäajen de stautlijche Jewault stalt, wadasteit de Ordninj Gottes; oba dee doa wadastohne, woare een Uadeel äwa sich brinje. Dan de Rejiarende send nijch een Schratj fe daut goode Woatj, sonda fe daut beese. Oba dü wellst die verre stautlijche Jewault nijch ferjchte? Soo eewt daut Goode, en dü woascht von äa jelowt; dan see es Gottes Deenarin, die tom Gooden. Oba wann dü beeset deist, ferjcht ängst die, dan nijch emsonst drajcht see daut Schweat; dan see es Gottes Deenarin, eene Rejchtarin tom Stroofe fe dän, dee Beeset deit. Doaromm esset needijch, unjadon too senne, nijch bloos wäajen de Stroof, sonda uck wäajen daut Jewesse. Dan doawäajen tol jie uck Tacks; dan see send Gottes Deena, dee doamet stendijch beschaftijcht send. Jäft aulen jiedrem, waut ahn traft: De Tacks, däm de Tacks, de Zoll, däm de Zoll, de Ferjcht däm de Ferjcht, de Ea däm de Ea traft. Blieft tjeenem waut Schuldijch, aus bloos eenaunda too leewe; dan wäa däm aundren leeft, haft daut Jesatz erfellt. Dan daut: „Dü saust nijch Eehebrätje, dü saust nijch doot moake ommbrinje, dü saust nijch stäle, loht die nijch velange jankre “, en wann daut een aundret Jeboot jäft es, woat enn disem Wuat toopjefoht: „Dü saust dien Näajchsten leewe aus die selfst“. {3Mos.19,18} De Leew deit däm Näajchsten nuscht Beeset. Aulsoo es de Leew de Jesatzes Erfellung. En dit doot, ertjant de Tiet, daut de Stund aul doa es, daut wie jie ütem Schlop oppwatje oppstohne selle; dan nü es onse Radung noda, aus donn, aus wie jleewijch worde tom Gloowe tjeeme. De Nacht es väajedrenjt, oba de Dach es dijchtbie. Aulsoo, loht ons de Woatje de Diestaness auflaje en de Woatje Jewäare vom Lijcht auntratje aunlaje. Loht ons aunständijch waundle, aus aum Dach; nijch enn Schmoararie en Drintje, nijch enn Onnzucht en Ütschweifunge, nijch em Stried Aufgonst Iewasucht, sonda tratjt dän Harrn Jesus Tjristus aun, en droagt nijch Sorje fe daut Fleesch too Bejia. Oba dee Schwacke em Gloowe nehmt opp aun, nijch tom Wuat jefajcht äwa Jedanke. De eena trüt sich, aules tooäte; dee aundra, de schwack es, at Jemies. Wäa at, veacht däm nijch, dee nijch at; en wäa nijch at, dee at; dan Gott haft am aunjenohme. Wäa best dü, dee dü, dän eenen framden aundren sienen Deena rejchst? Hee steit oda fällt däm eajnen Harrn. Oba hee woat stohne bliewe, dan de Harr kaun am faust hanstale. De eena helt eenen Dach ver däm aundren, oba de aundra helt jiedrem Dach jlitj. Een jiedra oba saul enn sienem eajnen Jewesse Senn gauns äwazeijt senne. Wäa acht jäft opp dän Dach, jäft acht enn däm Harrn. En wäa at, at däm Harrn, dan hee dankt Gott; en wäa nijch at, at däm Harrn nijch, en uck hee dankt Gott. Dan tjeena, von ons, läft sich selfst, en tjeena stoawt sich selfst. Dan esset, daut wie läwe, däm Harrn läw wie; esset, daut wie stoawe, wie stoawe däm Harrn. Esset nü, daut wie läwe, esset, daut wie stoawe, soo send wie emm met däm Harrn. Dan doatoo es Tjristus jestorwe en wada läwendijch jeworde, omm daut hee harscht soo aus äwa de Doodje aus uck äwa de Läwendje. Dü oba, waut rejchst dü dienen Brooda? Oda uck dü, waut veachst dü dienen Brooda? Jo, wie woare aula verrem Rejchtastool Gottes jestalt woare. Dan daut steit jeschräwe: „Soo woa etj läw, sajcht de Harr, mie saul woat sich jiedre Tjnee beaje, en jiedre Tung saul woat Gott betjanne preise. {Jes.45,23} Aulsoo, woat nü een jiedra von ons fe sich selfst Gott Räatjenschoft jäwe. Aulsoo, loht ons nijch mea eenaunda rejchte, sonda rejcht välmea dit; däm Brooda nijch eenen Aunstoos oda een Oajaniss too jäwe. Etj weet en sie äwazeijt enn däm Harr Jesus, daut nuscht aun sich selfst onnrein es; bloos däm, dee waut fe onnrein acht, däm esset onnrein. Oba wann dien Brooda wäajen eene Mohltiet Äte bedretjt woat, soo waundelst dü nijch mea no de Leew. Vedoaw nijch met derjch diene Mohltiet dän, fe dän Tjristus jestorwe es. Soo saul nü jun Goodet nijch jelastat woare. Dan daut Ritj Gottes es nijch Äte en Drintje, oba Jerajchtijchtjeit en Fräd en Freid em heiljen Jeist. Dan wäa enn disem Tjristus deent, es Gott wooljefaulent en bie Mensche aunertjannt. Aulsoo, loht ons nü däm nosträwe, waut tom Fräden es, en däm, waut tom jäajen - siedjem Oppbü deent. Vedoaw nijch wäajen eene Mohltiet daut Woatj Gottes. Aules es zwoa rein, oba daut es bees fe däm Mensch, dee met Aunstoos at. Daut es goot, tjeen Fleesch too äte, noch Wien too drintje, noch waut too doone, aun waut dien Brooda Aunstoos nehmt oda schwak woare kaun. Hast dü Gloowe? Ha am fe die selfst ver Gott. Seelijch, wäa sich selfst nijch rejcht enn däm, waut hee goot heete kaun waut hee met sienem Jewesse, ver Gott, veeenboare kaun. Oba wäa twiewelt, wann hee at, es veuadeelt, wiel hee daut nijch üt Gloowe deit. Oba aules, waut nijch üt Gloowe passeat es, es Sind. Oba wie, de Stoatje, send schuldijch, de Schwackheite de Schwake too droage en nijch ons selfst too jefaule. En jieda von ons saul jefaule däm Näajsten tom Gooden, too Erbüung. Dan uck de Tjristus haft nijch sich selfst jefolle, oba aus jeschräwe steit: „Daut Beschempe Beschuldje dee die schelle send opp mie jefolle“. {Ps.69,10} Dan aules, waut verhäa jeschräwe worde es, es too onse Beleahrung jeschräwe worde, doamet wie derjch de Jedult en derjch dän Troost de Schrefte de Hopninj ha. Oba de Gott de Jedult en de Ermuntarung Troost mucht jünt jäwe, eenes sennes unjaenaunda too senne, soo aus Tjristus Jesus, doamet jie eenmootijch met eenem Mül dän Gott en Voda von onsem Harr Jesus Tjristus veharlijche. Doawäajen nehmt jünt unjaenaunda opp, aus uck Tjristus jünt aunjenohme haft, too Ea Gottes. Dan etj saj, daut Tjristus een Deena de Beschniedinj de Jude jeworde es omm fe de Woahrheit Gottes welle, omm de Vespräatjunge aun de Vodasch too bestädje; oba daut de Heide fe de Erboarmunge Gott veharlijche preise, aus jeschräwe steit: „Doawäajen well etj die unja de Heide preise veharlijche, en dienem Nome well etj Loff'Leeda sinje“. {Ps.18,50} En wieda heetet: „Freit jünt, Heide, met sien Voltj“. {5Mos.32,43} En wada: „Lofft däm Harr, aule Heide, en am lowe selle aule Veltja!“ {Ps.117,1} En wieda sajcht Jesaja: „Doa woat senne de Wartel Jsai en dee doa oppsteit, äwa de Heide too harsche, opp däm de Heide hope“. {Jes.11,10} De Gott de Hopninj oba erfellt jünt met aula Freid en aulem Fräd em Gloowe, daut jie tooritj äwaritj send enn de Hopninj derjch de Krauft vom emm heiljen Jeist. Oba etj sie äwazeijt, miene Breeda, uck selfst em Blitj opp jünt, daut uck jie selfst voll goodem send, erfellt met aula Ertjantnis en tjenne jünt eenaunda ermohne. Etj ha oba tom Deel jünt zimlijch driest jeschräwe, omm jünt dentje too halpe, wäajen de Jnod, dee mie von Gott jejeeft es, omm een Deena Tjristus Jesus fe de Heide too senne, priestalijch deenent aun de froohe Botschoft Gottes, doamet woat de Opfagow de Heide aunjenehm, jeheilijcht derjch däm heiljen Jeist. Etj ha aulsoo aus dän Riem en Tjristus, enn de Dinje, ver Gott. Dan etj woa nijch woage, waut von däm too saje, waut Tjristus nijch derjch mie jewirtjt haft tom Jehuarsom de Heide derjch Wuat en Woatj, enn de Krauft von Teatjen en Wunda, enn de Krauft vom Jeist Gottes, doahäa ha etj von Jerusalem en em Ommtjrees runtomm bott no Illierien de froohe Botschoft von Tjristus voll vetjindijt, soo oba miene Ea doarenn seatj en mie aulsoo Iewa, de froohe Botschoft too vetjindje, nijch doa, wua Tjristus aul jenant vetjindijt worde es, doamet etj nijch opp eenen framden Grund bü; sonda aus jeschräwe steit: „Dän nijch von am vetjindijt jeworde es, dee selle seene, en dee nijch jeheat ha, selle vestohne“. {Jes.52,15} Doawäajen sie etj uck foaken vehindat worde, no jünt too kohme. Oba nü, doa etj nijch mea Rüm ha enn dise Jäajende en grootet Velange, no jünt too kohme aul väle Joare, wann etj no Spanien reis...; dan hop etj, oppe derjchreis jünt too seene en von jünt doahan bejleit too woare, wann etj mie aun jünt, eascht mol - tom Deel, erfrescht oda mien Hunga no jünt jestellt ha. Nü oba reis etj no Jerusalem emm Deenst fe de Heilje. Dan daut haft Matsedoonean en Achaja fe goot jehole, een Teatjen de Jemeenschoft too veaunstaulte eene Jeld spende, fe de Oame unja de Heilje enn Jerusalem. Jo, see ha daut fe goot jehole, en zwoa send see äare Schuldna. Dan wann de Heide äare jeistlijche Gowe deelhauft jeworde send, soo send see schuldijch, ahn uck enn däm fleeschlijchem too deene. Wann etj dit nu erfellt ha en ahn diese Frucht sejcha ennjehändijcht ha, soo well etj äwa jünt no Spanien aufreise. Oba etj weet, daut, wann etj no jünt kohm, etj jefellt met däm Säajen Tjristus kohme woa. Oba etj ermohn jünt, Breeda, bie onsem Harrn Jesus Tjristus en derjch de Jeistesleew, met mie tootjampfe emm Jebäd fe mie too Gott, doamet etj von de Onnjleewje Onnjehuarsome enn Judäa jerad woa, en mien Deenst fe Jerusalem dän Heiljen aunjenäm es; doamet etj derjch däm Welle Gottes met Freid no jünt kohm en etj met jünt Rüh finj. Oba de Gott daut Frädens es met jünt aulem! Amen. Oba etj bedd emfäl jünt Feebe, onse Sesta, dee eene Deenarin de Jemeende enn Kenjchräa es, daut jie äa em Harr, jeziement de Heilje, oppnäme en äa biestohne, enn de Aunjeläajenheit enn de see wann jünt bruckt; dan uck see selfst es väle eene Väasorjerin Biestohna jewäse, uck fe mie selfst. Jreest Prisila en Akwila, miene metoabeida em Tjristus Jesus, dee fe mien Läwe äa Hauls hanjehoole ha, den nijch etj auleen dank, sonda uck aule Jemeendes de Heide, en de Jemeende enn äarem Hüs. Jreest Epenetus, mienen Jeleeften, dee de Easchta enn Asean fe Tjristus es. Jreest Marie, dee sich väl fe jünt aufjemäajcht haft. Jreest Andronikus en Junias, miene Vewaundte en miene Metjefangne, dee unja de Apostel ütjetätjent send, dee uck ver mie enn Tjristus weare. Jreest Ampliatus, mienen Jeleeften em Harr. Jreest Urbanus, onsem Metoabeida enn Tjristus, en Stachis, mienem Jeleeften. Jreest Apeles, dän Beweaten enn Tjristus. Jreest dee em Hüs von Aristobulus. Jreest Heroodian, mienen Vewaundten. Jreest dee em Hüs von Narsisus, dee em Harrn send. Jreest Trifena en Trifosa, dee em Harrn oabeide. Jreest Persis, de Jeleefte, dee sich väl aufjemäajcht haft em Harrn. Jreest Rufus, dän Üterwälten em Harrn, en siene en miene Mutta; Jreest Asinkritus, Flegon, Hermas, Patrobas, Hermes en de Breeda bie ahn; Jreest Filologus, en Julia, Nereus en siene Sesta en Olimpas en aul de Heilje bie ahn. Jreest eenaunda met däm heiljem Kuss. Daut jreese jünt aule Jemeendes Tjristus. Etj ermohn jünt oba, Breeda, daut jie acht ha opp dee, de Trannunge Spoolinj en Oajaniss aunrejchte, jäajen de Leah, dee jie jeleat ha, en dreit jünt von ahn auf wajch. Dan soone dee deene nijch onsem Harrn Tjristus, sonda äarem eajnen Buck, en derjch de scheene Räde seete Wead en Schmeijchelräd vefeahre see de Hoats de Eenfeltje. Dan jun Jehuarsom es no too aule jelangt bekaunt. Aulsoo etj frei mie äwa jünt; oba etj well, daut jie Weis Kluak send tom Gooden, oba eenfeltijch onnvedorwe tom Beesen. Oba de Gott daut Frädens woat em korten dän Soton unja jüne Feet veklunje. De Jnod von onsem Harrn Jesus Tjristus es met jünt! Daut jreese jünt Timotäus, mien Metoabeida, en Lusius en Jason en Sosipater, miene Vewaundte. Etj, Tertius, dee etj däm Breef jeschräwe ha, jrees jünt em Harrn. Daut jreest jünt Gajus, de Hüsweat von mie en dee gaunse Jemeende. Daut jreese jünt Erastus, de Stauts Vewaulta, en de Brooda Kwartus. De Jnod von onsem Harrn Jesus Tjristus es met jünt aule! Amen. Oba däm, dee jünt stoatje kaun no miena Vetjindjung de froohe Botschoft Evanjeelium en de Vetjindjung von Jesus Tjristus, no de Openboarung vom Jeheemniss, {Efe.3,2-11;5,,32; Kol.1,25-27;2,2-3} daut enn de vonne eewije Tiede veheemlijcht veschwäje wea, nü oba jeopenboat en derjch de profeetische Schrefte, nom Befäl vom eewijen Gott, tom Gloowens Jehuarsom aule Veltja bekaunt jemoakt es, däm eenem weisen Gott derjch Jesus Tjristus, am es de Harlijchtjeit enn Eewijchtjeit! Amen. Paulus, beroopna Apostel Jesus Tjristus derjch Gottes Welle, en Sostenes, de Brooda, aun de Jemeende Gottes, dee enn Korint es, aun de Jeheilijchte enn Tjristus Jesus, de beroopne Heilje, met aule, dee aun jiedrem Uat däm Nome von onsem Harrn Jesus Tjristus aunroope, bie ahn en bie ons. Jnod jünt en Fräd von Gott, onsem Voda, en däm Harrn Jesus Tjristus! Etj dank mienem Gott aule Tiet em Blitj opp jünt, fe de Jnod Gottes, dee jünt jejäft es enn Tjristus Jesus, daut jie enn am enn aulem ritj jeworde send, enn aulem Wuat Räde enn aule Ertjantnis, aus daut Zeijniss von Tjristus unja jünt jestoatjt bestädijcht worde es, soo daut jie enn aun tjeene Jnodengow Mangel ha, enn däm jie de Openboarung von onsem Harrn Jesus Tjristus lüare, dee jünt uck stoatje woat bott aum Enj, daut jie ohne Dodel ohne Aunkloag send aum Dach von onsem Harrn Jesus Tjristus. Gott es trü, derjch dän jie beroope worde send enn de too Jemeenschoft met sienem Sän Jesus Tjristus, onsem Harrn. Oba etj vemohn jünt, Breeda, derjch dän Nome von onsem Harrn Jesus Tjristus, daut jie aula daut selje räde en nijch Spoolinje unja jünt send, sonda daut jie enn däm selsjen Senn en enn de selje Meeninj voll gauns toopholend eent send. Dan daut es mie von jünt jesajcht worde, miene Breeda, derjch de Lied de Kloe, daut Striedijchtjeite unja jünt send. Oba etj saj dit, daut jiedra von jünt sajcht: Etj, mienasieds, sie däm Paulus, etj oba däm Appollus, etj oba däm Kefas, etj oba Tjristus siena. Es de Tjristus jedeelt? Es fleijcht Paulus fe jünt jetjriezijcht worde, oda send jie opp dän Nome Paulus jetauft worde? Etj dank Gott, daut etj tjeenem von jünt jetauft ha, büta Krispus en Gajus, omm daut nijch wäa sajcht, daut jie opp mienem Nome jetauft worde send. Oba etj ha uck Stefanus sien Hüs jetauft; sest weet etj nijch, auf etj noch aundre jetauft ha. Dan Tjristus haft mie nijch jeschetjt too taufe, sonda de froohe Botschoft too vetjindje; nijch enn Räde Weissheit, doamet daut Tjriez Tjristus sennloos jemoakt woat. Dan daut Wuat vom Tjriez es dän, dee veloare gohne, Noaheit; ons oba, dee wie jerad woare, esset Gottes Krauft. Dan daut steit es jeschräwe: Etj well de Weissheit de Weise venijchte, en de Kluakheit de Kluake well etj wajch doone veschmiete “. {Jes.29,14} Wua es een Weisa? Wua een Schreftjeleada? Wua een Wuatfeahra enn diese Welt? Haft nijch Gott de Weissheit de Welt too Noaheit jemoakt? Dan wiel enn de Weissheit Gottes de Welt derjch de Weissheit Gott nijch ertjant haft, haft Gott fe goot jefunge, derjch de Noaheit de Vetjindjung de Jleewende too rade; dan eenasieds vodre de Jude Teatjen, en aundasieds seatje de Griejche Weissheit; oba wie vetjindje Tjristus aus jetjriezijcht, de Jude eenasieds Oajaniss, de Heide aundasieds Noaheit, ahn oba, dän Beroopnen, Jude aus uck Griejche, Tjristus, Gottes Krauft en Gottes Weissheit; dan daut Onnweise Toorijchte, Schwake Gottes es weisa aus de Mensche, en daut Schwake Gottes es stoatja aus de Mensche. Dan seeht jüne Beroopung, Breeda, dautet nijch väl Weise nom Fleesch, nijch väl Majchtje, nijch väl Adelje send; sonda daut Onnweise de Welt haft Gott üterwält, doamet hee de Weise beschämt; en daut Schwake de Welt haft Gott üterwält, doamet hee daut Stoatje beschämt too Schaund moakt; en daut Oam jebuarne nijch Adelje de Welt en daut Veacht word haft Gott üterwält, en daut waut nijch es, doamet hee daut, waut doa es, toonijcht moakt, doamet sich ver Gott tjeen Fleesch riemt pucht. Oba von am häa send jie enn Tjristus Jesus, dee ons es too Weissheit von Gott jeworde en too Jerajchtijchtjeit en Heiljung en Erleesung; doamet, aus jeschräwe steit es: „Wäa sich riemt, dee riem sich metem Harrn“. {Jer.9,23-24; Jes.45,25} En aus etj, no jünt tjeem, Breeda, sie nijch jekohme, em äwamoot von Wead Räde oda Weissheit, jünt daut Jeheemniss Zeijniss Gottes too vetjindje. Dan etj haud nijch beschlote, waut unja jünt too weete, aus bloos Jesus Tjristus en zwoa dän jetjriezijchten. En etj wea bie jünt enn Schwakheit en enn Angst en enn väl Zettre; en miene Räd en miene Vetjindjung wea nijch enn äwarädende Weissheits'Wead, sonda emm Bewiese vom Jeist en de Krauft, doa met jun Gloowe nijch opp Grund de Weissheit von Mensche es, sonda opp Grund de Krauft Gottes. Oba wie räde Weissheit unja dän Vollkohmne Riepe, en zwoa Weissheit nijch disa Welt, uck nijch de Harscha disa Welt, dee venijcht woare, sonda wie räde Gottes Weissheit enn eenem Jeheemniss, dee vestoakne, de Gott verhäa bestemmt haft, ver de Eewijchtjeite, too onse Harlijchtjeit; dee tjeena von de Harscha disa Welt ertjant haft; dan wann see dee ertjant haude, soo haude see dän Harrn de Harlijchtjeit nijch jetjriezijcht, sonda aus jeschräwe steit: „Waut tjeen Uag jeseehne en tjeen Uah jeheat haft en enn tjeen Mensche Hoat jekohme es, waut Gott reed jemoakt jeschaufe haft fe dän, dee am leewe”; {Jes. 64,4} oba ons haft Gott daut jeopenboat derjch sienen Jeist, dan de Jeist erforscht aules, uck daut Deepste Gottes. Dan wäa vonne Mensche weet, waut emm Mensch es, aus bloos de Jeist de Mensche, dee enn am es? Aulsoo weet uck tjeena, waut enn Gott Gottes es, aus bloos de Jeist Gottes. Oba wie ha nijch dän Jeist de Welt emfange, sonda dän Jeist, dee üt Gott es, doamet wie ertjane daut von Gott Jeschentjte om daut wie de Dinje tjanne, de ons von Gott jeschentjt send; dit räd wie uck, nijch enn Wead, jeleat derjch menschlijche Weissheit, sonda enn Wead, jeleat derjch däm Jeist, enn däm wie Jeistlijchet jeistlijch beuadeele vejlitje. Oba een natiadlijcha Mensch nehmt nijch aun, waut vom Jeist Gottes es, dan daut es am eene Toorheit Dommheit, Onnsenn, en hee kaun daut nijch ertjane, wiels daut jeistlijch beuadeelt woat; oba dee jeistlijcha beuadeelt aules, oba hee selfst woat von tjeenem beuadeelt; dan „Wäa haft dän Senn vom Harrn ertjant, dee am beleat?" {Jes.40,13-14} Wie oba ha dän Senn Tjristi. En etj, Breeda, kunn nijch too jünt räde aus too Jeistlijche, sonda aus too Fleeschlijche, aus too Tjinja nijch volljoahrijch enn Tjristus. Etj ha jünt Maltj too drintje jejäft, nijch fauste Mohltiet; dan jie kunne dee noch nijch vedroage; jo, jie tjenne uck nü noch nijch, dan jie send noch fleeschlijch. Dan doa Iewasucht Neid en Stried unja jünt es, send jie nijch fleeschlijch en waundle no Menschen Oat Wies? Dan wann eena sajcht: Etj sie mienasieds met Paulus; een aundra oba: Etj met Apollos; se jie nijch menschlijch? Wäa es dan Apollos, en wäa es Paulus? Deena, derjch dee jie jleewijch jeworde send, en zwoa aus de Harr eenem jiedrem jejäft haft. Etj ha jeplaunt, Apollos haft jegohte, oba Gott haft wausse lohte. Aulsoo es nijch dee doa plaunt irjent waut, noch dee doa bejit, sonda Gott, dee daut wausse lat jäft. Oba dee plaunt en dee bejit, send eent; een jiedra oba woat sienen eajnen Loon tjriee no siene eajne Oabeit. Dan wie send Gottes Metoabeida; Gottes Ackalaund, Gottes Büwoatj send jie. No de Jnod Gottes, dee mie jejäft es, ha etj aus een weisa Bümeista dän Grunt jelajcht; oba een aundra büt doabowe wieda; oba een jiedra seeh too, woo hee doabowe büt wiedabüt. Dan eenen aundren Grunt kaun tjeena laje, buta däm, dee doa jelajcht es, daut dee es Jesus Tjristus. Oba wann wäa opp disem Grunt büt Gold, Selwa, weatvolle Steena, Hollt, Hei, Stroo, soo woat eenem jiedrem sien Woatj openboa woare, dan de Dach woat daut kloa openboa moake, wiel hee em Fia jeopenboat woat; en wautverret Woatj eenem jiedrem sient es, woat daut Fia erproowe faust stale. Wann irjend wäms Woatj bliewe woat, daut hee doabowe jebut haft, soo woat hee Loon emfange; wann irjend wäms Woatj vebrenne woat, soo woat hee Schode liede bestrooft woare, oba hee selfst woat jerad woare, doch soo aus derjch Fia. Weet jie nijch, daut jie Gottes Tempel send en de Jeist Gottes en jünt wohnt? Wann wäa dän Tempel Gottes vedoawt *too grunt rejchte; dän woat Gott *vedoawe; dan de Tempel Gottes es heilijch, en dee send jie., Tjeena bedreaj sich selfst. Wann irjentwäa unja jünt meent, weis too senne enn diese Welt, soo woat hee schwaksennijch dwautsch, domm, tom Noa, doamet hee weis woat. Dan de Weissheit disa Welt es Noaheit bie Gott; dan daut steit jeschräwe: „Dee de Weise jript enn äare Lest“. {Hiob 5,13} En wada: „Dee Harr tjannt de Jedanke de Weise, daut dee iedel nijchtijch, vejäfs send“. {Ps.94,11} Doahäa tjeena riem puche sich met Mensche, dan aules es jünt. Esset Paulus oda Apollos oda Kefas, esset Welt oda Läwe oda Doot, esset Jäajenwoat oda Tookunftjet; aules es jünt, jie oba send Tjristi, Tjristus oba es Gottes. Soo betracht maun ons: Aus Deena Tjristi en Vewaulta de Jeheemnese Gottes. Äwajens woat von de Vewaulta velangt, daut eena trü jefunge woat. Oba mie esset daut Jerinjste, daut etj von jünt oda von eenem menschlijchen Dach Jerejchtsdach beuadeelt jerejcht woa; jo, etj rejcht mie oba uck selfst nijch. Dan etj sie mie selfst nijch bewust, oba nijch doawäajen sie etj jerajcht jesproake, doch dee mie Rejchtende es de Harr. Doahäa rejcht nijch verre Tiet, bott de Harr tjemmt, dee uck daut Veborjne de Diestaness aum Lijcht brinje en de Rotschläaj de Hoate openboa moake woat; en dan woat een jiedra sien Loff von Gott woare tjriee. Dit oba, Breeda, ha etj opp mie en Apollos jedied omm jünt haulwe wellens, doamet jie daut aun ons leahre, nijch äwa daut rüt too dentje, waut jeschräwe es, doamet jie jünt nijch oppblose stolt woare eena jäajen däm aundren. Wäa dan tratjt die väa? En waut hast dü daut dü nijch emfange hast? Oba wann uck dü daut emfange hast, waut riemst dü die, aus wann dü daut nijch emfange hast? Jie send aul saut, jie send aul ritj jeworde; ohne ons send jie tom harsche jekohme, en wea jie doch tom harsche jekohme, doamet uck wie met jünt harsche kunne. Etj meen nämlijch, daut Gott ons, de Apostel, aus de Latzte hanjestalt haft, aus tom Doot veuadeelte; dan wie send de Welt een Schauspäl jeworde, soo aus fe Enjel aus uck fe Mensche. Wie send Noare omm Tjristus welle, jie oba send kluak enn Tjristus; wie Schwak, oba jie Stoatj; jie aunjeseehne, wie oba Ea loos veacht. Bott opp dise Stund lied wie Hunga aus Darscht en send noaktijch en woare jeschloage en ha tjeen Tüs erre ommhäa en wie mäaje ons auf, oabeide met onse eajne Henj. Wie woare jeschellt, wie säajne; wie woare vefoljt, wie hoole üt; jelastat, bedd wie [jäwe goode Wead Troost ]; too Sindebatj Dratj fe de Welt send wie jeworde, bett nü een Aufschüm von aule. Nijch jünt too beschäme schriew etj dit, sonda etj vemohn jünt aus miene leefste Tjinja. Dan wann jie Dusende Zuchtmeista Leahra enn Tjristus haude, soo doch nijch väl Vodasch; dan enn Tjristus Jesus ha etj jünt jezeijt derjch de froohe Botschoft daut Evanjeelium. Aulsoo etj ermohn jünt, woat miene Nofolja nämt mie tom Väabild, Biespell! Doawäajen ha etj jünt Timotäus jeschetjt, daut es mien jeleefta en diara Sän em Harrn; dee woat jünt dentje halpe aun miene Wäaj enn Tjristus Jesus, aus etj äwaaul enn jiedre Jemeende leah. Eenje oba send oppjeblost *ennjebilt, aus wann etj nijch no jünt kohme wudd., Oba etj woa boolt no jünt kohme, wann de Harr well, en woa ertjane, nijch daut Wuat dee *oppjeblosde, sonda de Krauft;, dan daut Ritj Gottes besteit nijch emm Wuat, sonda enn Krauft. Waut well jie? Saul etj met däm Stok no jünt kohme, oda enn Leew en em Jeist de Saunftmoot? Äwahaupt heat maun bie unja jünt von Onnzucht *Hurarie, zwoa sonne *Onnzucht, dee nijch eenmol bie unja de Heide väatjemt; daut eena sienem Voda siene Frü haft., En jie send oppjeblost en jie send nijch välmea trüarijch jeworde, doamet dee, de dise Dod begohne haft, üt jüne Medd wajch jenohme wudd. Dan etj, zwoa met däm Lief nijch doabie, oba met däm Jeist doabie, ha aul aus doabie jewesse jerejcht, däm, dee dit jedohne veeewt haft, em Nome von onsem Harrn Jesus Tjristus wann jie en mienem Jeist met de Krauft von onsem Harrn Jesus vesaumlt send, dän Betroffnen däm Soton too äwajäwe omm daut Fleesch too vedoawe, doamet de Jeist jerat woat aum Dach vom Harrn Jesus. Jun Riem es nijch goot. Weet jie nijch, daut een weinijch Süadäjch dän gaunsen Däjch derjchsüat? Fäajcht dän oolen Süadäjch üt, doamet jie een nieja Däjch send, dan jie send onnjesüat. Dan ons Passalaum, Tjristus, es jeopfat worde. Doahäa loht ons fiare, nijch met oolem Süadäjch en nijch met däm Süadäjch de Boosheit Onnjerajchtijchtjeit en Schlajchtijchtjeit, sonda met onnjesüadem Broot de Reinheit en Woahrheit. Etj ha jünt enn däm Breef jeschräwe, nijch met Huara Ommgang too habe; äwahaupt nijch met de Huara disa Welt oda dän Habsuchtje **Jeltjierijch en Reiba Plindra oda Jetsedeena, sonst musst jie üte Welt erüt gohne., Oba nu ha etj jünt jeschräwe, tjeenen Ommgang too habe, wann wäa, de Brooda jenant woat, een Huara es, oda een **Habsuchtja oda en Jetsedeena oda een Lestra oda een Suppa oda een Reiba, met soonem sell jie nijch toop äte., Dan waut ha etj too rejchte, dee bute send? Jie, rejcht jie nijch, dee benne send? Oba dee bute send, rejcht Gott; doht dän Beesen von jünt selfst erüt. Doaf wäa unja jünt, dee eene Sach jäajen dän aundren haft, rejchte ver dän Onnjerajchten en nijch ver de Heilje? Oda weet jie nijch, daut de Heilje de Welt rejchte woare? En wann derjch jünt de Welt jerejcht woat, send jie onnfähijch nijch emmstaund, äwa de jerinjste Dinje too rejchte? Weet jie nijch, daut wie Enjel rejchte woare? Gauns stell too senne vonne Dinje enn disem Läwe. Wann jie nü äwa Dinje enn disem Läwe too rejchte ha, soo sat doot diese doatoo, de jerinj jeachtet send enn de Jemeende. Tom Beschäme saj etj jünt. Aulsoo es unja bie jünt uck tjeen Weisa, dee tweschen siene Breeda unjascheede kaun? Sonda doa rejcht Brooda met Brooda, en daut ver Onnjleewje! Daut es äwahaupt aul een Fäla aun fe jünt, daut jie jerejchts Vehaundlunk meteenaunda ha. Wuaromm loht jie jünt nijch leewa Onnrajcht doone? Wuaromm loht jie jünt nijch leewa beroowe? Oba jie doone onnrajcht en *beroowe, en daut aun Breeda!, Oda weet jie nijch, daut Onnjerajchte daut Gottes Ritj nijch oawe woare? Errt jünt nijch! Daut Huara, noch Jetsedeena, noch Eehebrätja, noch Lost driewende, noch met däm eajnem Jeschlajcht Huararie driewe Manna met Manna, noch Deew, noch Habsuchtje, nijch Suppa, nijch Lestra, nijch Reiba Plindra woare daut Ritj Gottes oawe. En soone send eenje, von jünt, jewäse; oba jie send aufjewosche, oba jie send jeheilijcht, oba jie send jerajchtfoadijcht worde en däm Nome vom Harrn Jesus Tjristus en derjch dän Jeist von onsem Gott. Aules es mie erlaubt, oba nijch aules es nutzlijch. Aules es mie erlaubt, oba etj well mie von tjeenem beharsche lohte. De Mohltiet fe dän Buck, en de Buck fe de Mohltiet; oba Gott woat soo aus dise aus jane toonijcht moake. Oba de Lief es nijch fe de Huararie, sonda fe däm Harrn, en de Harr fe dän Lief. Oba Gott haft soo aus däm Harrn oppjewatjt, aus hee uck ons oppwatje woat derjch siene Krauft. Weet jie nijch, daut jüne Liew Jläda Tjristi send? Saul etj dan de Jläda Tjristi näme en too Jläda eene Hua moake? Daut mucht nijch passeare! Oda weet jie nijch, daut, wäa de Hua aunhenjt, een Lief met äa es? „Dan daut woare“, sajcht hee, „dee twee een too eenem Fleesch senne“. {1Mos.2,24} Oba wäa däm Harrn aunhenjt, es een Jeist met am. Rant vonne Huararie! Jiedre Sind, dee een Mensch deit, es büta däm Lief; oba wäa Hurarie drift, sindijcht jäajen sienem eajnen Lief. Oda weet jie nijch, daut jun Lief de Tempel vom heiljen Jeist es, dee enn jünt wohnt, dän jie von Gott ha, en daut jie nijch jüne selfst send? Dan jie send fe eenen Priess jekofft worde; aulsoo veharlijcht Gott enn met jünem Lief. Waut oba daut betrafft, wua von jie mie jeschräwe ha, soo esset goot fe eenen Maun, eene Frü nijch too bereare. Oba omm de Huararie welle ha een jiedra siene eajne Frü, en eene jiedre ha äaren eajnen Maun. De Maun leiste de Frü de schuldje Flijcht, kratjt soo oba uck de Frü däm Maun. De Frü haft nijch Macht äwa äarem eajnen Tjarpa, sonda de Maun, kratjt soo oba haft de Maun nijch Macht äwa sienen eajnen Tjarpa, sonda de Frü. Tratjt jünt nijch von eenaunda tridj, daut es dan buta no Äwaeenkohme eene Tietlang, doamet jie Tiet ha fe daut Jebäd; en dan kohmt wada toop, omm daut de Soton jünt nijch veseatjt wäajen jüne Onnenthoolsaumtjeit. Oba dit saj etj aus Äwaeenkohme, nijch aus Befäl. Etj well wensch oba, daut aule Mensche weare aus uck etj; oba jiedra haft siene eajne Jnodengow von Gott, de eena soo, de aundra soo aundasch. Oba etj saj dän nijch Befriede en de Wätfrües: Daut es goot fe ahn, wann see bliewe aus uck etj. Oba wann see sich nijch enthoole tjenne, selle see sich befriehe, dan daut es bäta too befriehe, aus vom Fia enne Lost vebrennt too woare. Oba de Befriede befäl nijch etj, sonda de Harr, daut eene Frü sich nijch vom Maun trannt, oba wann see sich doch jetrannt haft, soo saul see onnbefriet bliewe, oda veeenijcht sich met däm Maun, en daut een Maun siene Frü nijch entlat. Oba dee äwaje saj etj, nijch de Harr: Wann een Broode eene onnjleewje Frü haft, en diese wellijcht enn, bie am too wohne, soo saul hee äa nijch wajch schetje. En eene Frü, dee eenen onnjleewjen Maun haft, en hee wellijcht enn, bie äa too wohne, soo saul see dän Maun nijch wajch schetje. Dan de onnjleewje Maun es jeheilijcht derjch de Frü; en de onnjleewje Frü es jeheilijcht derjch dän Brooda; jo, sonst weare jüne Tjinja onnrein, oba nü send see heilijch. Oba wann de Onnjleewja sich trannt, soo trannt hee sich. De Brooda oda Sesta es enn soonem Faul nijch vesklowt jebunge; välmea enn Fräd haft Gott ons beroope. Dan waut weetst dü, Frü, auf dü dän Maun rade woascht? Oda waut weetst dü, Maun, auf dü de Frü rade woascht? Doch soo aus de Harr eenem jiedrem toojedeelt haft, soo aus Gott eenem jiedrem beroope haft; en soo ordne etj enn aule Jemeendes aun. Es wäa beschnäde beroope worde, hee saul nijch de Väahut väa tratje; es wäa enn de Väahut beroope worde, soo loht hee sich nijch beschniede. De Beschniedunk es nuscht, en de Onnbeschniedunk es nuscht, sonda daut Hoole de Jeboote Gottes. Een jiedra bliew enn de Beroopung, enn dee hee es beroope worde. Best dü aus Sklow beroope worde, die saul nuscht doaraun lidje; oba wann dü uck Frie woare kaunst, soo benutz daut välmea. Dan dee aus Sklowe em Harr Beroopna es een Friejelohtna vom Harrn; kratjt soo es dee aus Fria Beroopna een Sklowe Tjristi. Jie send omm eenen Priess jekofft worde, woat nijch Sklowe von Mensche. Een jiedra, wuaren hee es beroope worde, Breeda, enn däm bliew hee ver Gott. Waut oba de Junkfrües betrafft, soo ha etj tjeen Jeboot vom Harrn; oba etj jäw eene Meeninj, aus vom Harrn met Erboarme Beschentjta bejnodijchta, trü too senne. Aulsoo etj meen, daut dit goot es wäajen de emmverüt stohnende Noht, daut et eenem Mensch goot es, aulsoo too senne. Best dü aun eene Frü jebunge, soo seatj nijch ne Leesung äa loos too woare; best dü jeleest frie von eene Frü, soo seatj tjeene nijch eene Frü. Oba wann dü die doch befriest, soo hast dü nijch jesindijcht; en wann de Junkfrü sich befriet, soo haft see nijch jesindijcht; oba dee soone woare Triebsaul em Fleesch habe; oba etj schoon jünt. Oba dit saj etj, Breeda: de Tiet es bejrenst vetjartat. Äwajens daut uck dee, de Frües ha, senne, aus haude see tjeene, en de Hielende aus nijch Hielende, en dee sich Freiende aus sich nijch Freiende, en de Tjeepende aus nijch Behoolende, en dee de Welt brucke nutze aus nijch brucke nutze; dan de Jestault disa Welt vejeit. Oba etj well, daut jie ohne Sorje send. De Onnbefriede es fe de Dinje daut Harrn besorjcht, woo hee däm Harrn jefaule kaun *mucht;, oba de Befrieda es fe omm de Dinje de Welt besorjcht, woo hee de Frü jefaule *kaun., Daut es een Unjascheet tweschen de Frü en de Junkfrü. De Onnbefriede es omm de Dinje daut Harrn besorjcht, omm daut see heilijch es, soo aus aum Lief aus uck aum Jeist; oba de Befriede es fe de Dinje de Welt besorjcht, woo see däm Maun jefaule *kaun., Oba dit saj etj too jünem eajnem Nutze; doamet etj jünt nijch eene Schlenj äwaschmiet, sonda tom Aunstaund en tom onnjedeeldem Aunhenje aun däm Harrn. Oba wann wäa dentjt, nijch rajcht too haundle aun met siene Junkfrü, wann hee enn de volle Krauft es, en daut mott aulsoo senne, soo doo hee, waut hee well; hee sindijcht nijch; see selle sich befriehe. Oba wäa enn sienem Hoate faust steit, en nijch Noot haft, oba Macht haft äwa dän eajnen Welle en dit em eajnen Hoat beschloote haft, siene Junkfrü too bewoare, hee woat goot doone. Aulsoo, wäa sich befriet, deit goot; en wäa sich nijch befriet, woat bäta doone. Eene Frü es jebunge, soo lange Tiet äa Maun läwt; oba wann de Maun ennjeschlope jestorwe es, soo es see frie, sich too befriee, met wäm see well, dautet auleen em Harrn passeat. Oba Jletjseelijch es see, wann see soo blift, no miena Meeninj; oba etj dentj, daut uck etj dän Jeist Gottes ha. Oba waut de Jetzesopfa betrafft, soo weet wie - dan wie aula ha Ertjantnis; de Ertjantnis moakt Stolt, oba Leew büt opp. Wann wäa dentjt, hee waut weet, soo haft hee noch nijch ertjant, aus daut needijch es too ertjane; oba wann wäa Gott leeft, dee es von am ertjant, waut aulsoo daut Äte däm Jetzesopfa Fleesch betrafft, soo weet wie, daut een Jetsebild enne Welt nuscht es, en daut tjeen Gott es, büta eenem. Dan selfst wann soo jenante Jetta send, esset em Himmel oda oppe Ead, - jo, woo daut väl Jetta en väl Harren jäwt, doch fe ons es een Gott, de Voda, von däm aules tjemmt, en wie fe am, en een Harr, Jesus Tjrist, derjch däm aules es, en wie derjch am. Oba nijch enn aule es de Ertjantnis, sonda atelje äte, wäajen daut Jewesse Jewanheit, daut see bott nü aun dän Jetze ha, aus Jetzesopfa Fleesch äte [daut Fleesch], en äa Jewesse, doa daut schwak es, woat befletjt veonnreinijcht. Oba de Mohltiet woat ons nijch Gott nodabrinje; noch, wann wie nijch äte, ha wie een Nodeel, noch send wie, wann wie äte, ha wie een Väadeel. Oba seeht too, daut nijch fleijcht diese jüne Frieheit tom Aunstoos verre Schwake woat. Dan wann wäa die, dee dü Ertjantnis hast, em Jetzetempel aum Desch lidje sitt, woat nijch sien Jewesse, dee doa schwak es, erbüt woare, de Jetzesopfa [Fleesch] too äte? En derjch diene Ertjantnis tjeemt de Schwacka omm, de Brooda, omm däm sien welle Tjristus jestorwe es. Oba wann jie, aulsoo jäajen de Breeda sindje en äa schwaket Jewesse velatse, soo sindij jie jäajen Tjristus. Doaromm, wann eene Mohltiet mienem Brooda tom sindje vefeat *veleid, soo well etj fe emma eewijch tjeen Fleesch äte, doamet etj mienem Brooda nijch tom sindje *vefea., Sie etj nijch frie? Sie etj nijch een Apostel? Ha etj nijch Jesus, onsem Harrn, jeseehne? Send jie nijch mien Woatj em Harrn? Wann etj fe aundre nijch een Apostel sie, soo sie etj daut doch fe jünt; dan daut Säajel von mienem Apostelaumt send jie emm Harrn. Miene Veteidijung dän jäajen äwa, dee mie Rejchte, es dit: Ha wie dan nijch daut Rajcht too äte en too drintje? Ha wie dan nijch daut Rajcht, eene Sesta aus Frü met tofeahre, aus uck dee aundre Apostel en de Breeda vom Harrn en Kefas? Oda ha auleen etj en Barnabas nijch daut Rajcht, nijch too oabeide? Wäa jeit em Tjrijch opp eajne Koste? Wäa plaunt een Wiengoade en at nijch von siene Frucht? Oda wäa weid eene Häad en at nijch von de Maltj vonne Häad? Räd etj dit no Mensche Oat, oda sajcht nijch uck daut Jesatz daut? Dan enn däm Jesatz Mooses steit jeschräwe: „Dü saust däm Oss, dee doa drascht, nijch dän Mülkorf aunlaje“. {5Mos.25,4} Es Gott fleijcht fe de Osse besorjcht? Oda sajcht hee nijch unja aule Omstende onnstwäje? Dan daut es omm onnstwäje jeschräwe, daut wäa pläjcht enn Hopninj pläje saul, en dee drascht enn Hopninj drascht, omm doavon deelhauft too woare. Wann wie uck daut Jeistlijche jeseit ha, esset een Grootet, wann wie jun Fleeschlijchet arnte? Wann aundre dit Rajcht aun jünt deelhauft send, nijch välmea wie? Oba wie ha dit Rajcht nijch jebruckt, sonda wie vedroage aules, omm daut wie de froohe Botschoft von Tjristus tjeen Hindaniss tooreede. Weet jie nijch, daut dee, dee heiljen Deenst verejchte, daut ütem Tempel äte, dee sich met däm Aultoa Deenst beschaftje, met däm Aultoa deele? Aulsoo haft uck de Harr dän, dee de froohe Botschoft vetjindje, aunjeordnet, von de froohe Botschoft too läwe. Oba etj ha von tjeene dise Mäajlijchtjeite Jebruck jemoakt. Oba etj ha dit nijch jeschräwe, doamet, soo met mie vefoahre woat; dan daut wea fe mie bäta too stoawe, aus daut wäa mienen Riem *Vedeenst - Aunseehne toonijcht moake sull., Dan wann etj de froohe Botschoft vetjindje, soo ha etj tjeen *Riem, dan een Dwank lijcht opp mie; dan wee mie, wann etj de froohe Botschoft nijch vetjindje., Dan wann etj dit friewellijch doo, soo ha etj Loon, oba wann onnfriewellijch jedwunge, een Hüshaulta Aumt es mie aunvetrüt. Waut es dan mien Loon? Daut etj, de froohe Botschoft vetjindje, de froohe Botschoft kostfrie moak, soo daut etj mien Rajcht aun de froohe Botschoft nijch bruck. Dan wann etj von aulen frie sie, ha etj mie aulen tom Sklowe jemoakt, omm daut etj soo väl aus mäajlijch jewenn. En etj sie de Jude jeworde aus een Jud, omm daut etj de Jude jewenn; dän, dee unja Jesatz send, aus unja Jesatz, aus wann etj selfst nijch unja Jesatz sie, omm daut etj dee, dee unja däm Jesatz send, jewenn; dän Jesatzloosen aus een Jesatzloosa, etj sie nijch ohne daut Jesatz Gottes, sonda unja däm Jesatz Tjristi, doamet etj de Jesatzloose jewenn. Etj sie dän Schwacken een Schwacka jeworde, doamet etj de Schwake jewenn. Etj sie aulem aules jeworde, doamet etj opp disa Oat eenje rad. Oba etj doo aules wäajen de froohe Botschoft, doamet etj aun äa Deelhaba woa woare kaun. Weet jie nijch, daut dee enne Ranbohn rane, zwoa aula rane, oba eena dän Priess erlangt? Soo rant, doamet jie am erlange. Oba jiedra, de tjampft, enthelt sich enn aulem; jane friewellijch, doamet see eenen vejentjlijchen Kraunz erlange, oba wie eenen onnvejentjlichen. Etj ran doahäa aulsoo, nijch aus emm Onnjewesse; etj tjampf soo, nijch aus eena, dee de Loft schleit; sonda etj kasteei enn Tjnajchtschoft hoole mienen Lief en moak am deenstboa, doamet etj nijch fleijcht, fe aundre Herold jeprädijcht ha, oda Väabild jewäse sie, etj selfst veschmäte woa. Oba etj well nijch, daut jie et nijch weete, Breeda, daut onse Vodasch aule unja de Woltj weare en aule derjchem Mäa jegohne send, en aule opp Mooses jetauft worde send enne Woltje en em Mäa, en aule dee selje jeistlijche Mohltiet aute, en aule däm selsjen jeistlijchen Drunk drunke; dan see drunke üt dän jeistlijchen Steen, dee ahn foljd, oba de Steen wea Tjristus. Oba aun de meiste von ahn haud Gott tjeen Wooljefaule, dan see worde enne Wiest dohl jestratjt tjeeme omm. Oba diese Dinje send too aus Väabilda fe ons jeworde, daut wie nijch sulle no beese Dinje lost *jefaule ha, soo aus jane *lost haude., Woat uck nijch Jetsedeena, soo aus eenje von ahn, aus jeschräwe steit: Daut Voltj sad sich dohl, too äte en too drintje, en see stunde opp, omm too späle“. {2Mos.32,6} En loht ons nijch Huararie driewe, aus eenje von ahn Huararie dreewe, en daut volle aun eenem Dach dree - en - twintijch dusent. En loht ons nijch Tjristus veseatje, aus eenje von ahn am vesocht ha en vonne Schlange ommtjeeme. Murrt uck nijch, soo aus eenje von ahn jemurrt ha, en see tjeeme vom Vedoawa omm. {4Mos.14,2.36} Oba aul dit passead met jane aus Väabilda, oba daut es jeschräwe omm tom ons too woarne, too dän daut Enj de Welt Tiede jekohme send es. Doahäa, wäa sich dentjt too stohne, seeh too, daut hee nijch fällt. Tjeene Veseatjung haft jünt jejräpe beschaftijcht, aus bloos eene menschlijche; oba Gott es trü, dee nijch toolohte woat, daut jie äwa jun Vemäje vesocht woare, sonda met de Veseatjung uck een Enj schaufe woat, soo daut jie dee vedroage tjenne. Doaromm miene Jeleefte, rant vom Jetsedeenst. Etj räd aus too Vestendje Kluake; beuadeelt jie, waut etj saj. De Tjeljch de Säajnung, dän wie säajne, es dee hee nijch de Jemeenschoft met däm Bloot Tjristus? Daut Broot, daut wie bräatje, esset nijch de Jemeenschoft met däm Lief Tjristus? Dan wiel een Broot, een Lief send wie, de Väle, dan wie aule ha näme deel aun däm eenen Broot. Tjitjt opp aun Iesrael nom Fleesch. Send nijch dee, de Opfa äte, Deelhaba enn Jemeenschoft met däm Aultoa? Waut saj etj dan nü? Dautet Jetzeopfa'Fleesch waut es? Oda daut een Jetzebild waut es? Nä, välmea daut, waut see [de Natsjoone] opfre, see de Demone opfre en nijch Gott. Oba etj well nijch, daut jie Jemeenschoft ha kohme woare met de Demone. Jie tjenne nijch däm Harrn Tjeljch drintje en de Demone Tjeljch; jie tjenne nijch aum Harrn Desch deel ha en aum Desch de Demone. Oda moak wie däm Harrn aufgonstijch iewrijch? {5Mos.32,16.21} Send wie stoatja aus hee? Aules es erlaubt, oba nijch aules nutzt; aules es erlaubt, oba nijch aules büt opp. Tjeena seatj daut Sienje, sonda däm aundren sient daut et aundren. Aules, waut oppem Fleeschmoatjt vekofft woat, ät, ohne too unjaseatje wäajen daut Jewesse. Dan „de Ead es däm Harrn en äare Felle aules waut doabowe es “. {Ps.24,1} Oba wann wäa vonne Onnjleewje jünt ennlohde, en jie welle hangohne, soo ät aules, waut jünt väajesat woat, ohne too unjaseatje omm daut Jewessens haulwe. Oba wann wäa too jünt sajcht: Dit es Jetzeopfa'Fleesch, soo ät nijch, omm janem sient haulwe, dee daut sajcht aunkloagt, en omm daut Jewesse haulwe, oba daut Jewesse, saj etj, nijch dien eajnet, sonda von däm aundren; dan wuaromm woat miene Frieheit von eenem aundren sien Jewesse jerejcht? Wann etj met Dank deel ha met ät, wuaromm woa etj jelastat fe daut, fe waut etj dank? Auf jie nü äte oda drintje oda irjent waut doone, doot aules too Ea Gottes. Siet ohne Aunstoos, soo aus fe Jude aus Griejche, en fe de Jemeende Gottes; soo aus uck etj mie enn aule Dinje aulen tom Jefaule läw, enndäm etj nijch mienen Nutze seatj, sonda dän de Väle, doamet see jerad woare. Woat miene Nofolja nämt mie tom Väabild, Biespell, aus uck etj Tjristus. Oba etj low jünt, daut jie enn aule Dinje aun mie dentje en de Äwaleewrung dee Leah fausthoole, soo aus etj dee jünt jejeeft ha. Oba etj well, daut jie weete, daut de Tjristus daut Haupt von eenem jiedrem Maun es, de Frü äa Haupt oba de Maun, oba daut Haupt Tjristi es Gott. Jiedra Maun, dee bäde oda profeetisch räd *prädijt, enn däm hee irjend waut oppem Haupt Kopp bedatjt haft, beschämt sien Haupt., Oba jiedre Frü, dee bäde oda *profeetisch räd met onnbedatjtem Haupt, beschämt äa Haupt; dan daut es een en daut selje, aus wann see jeschoare wea., Aulsoo, wann eene Frü nijch bedatjt es, soo loht woat äa uck daut Hoa aufschniede; oba wann daut fe eene Frü ne schaund es, daut äa de Hoa aufjeschnäde oda see jeschoare woat, soo saul see sich bedatje. Dan de Maun oba saul nijch daut Haupt bedatje, doa hee Gottes Bilt en Harlijchtjeit es; oba de Frü es däm Maun siene Harlijchtjeit. Dan de Maun es nijch vonne Frü, sonda de Frü vom Maun; dan de Maun word uck nijch wäajen de Frü jeschaufe, sonda de Frü wäajen fe däm Maun. Doawäajen saul de Frü eene Macht oppem Haupt ha, omm de Enjel haulwe. Dannoch es de Frü ohne däm Maun, noch de Maun ohne de Frü emm Harrn. Dan soo aus de Frü vom Maun es, soo es uck de Maun derjch de Frü; oba aules es von Gott. Uadeelt bie jünt selfst: Jeziemt sich daut, daut eene Frü onnbedatjt too Gott bät? Oda leaht jünt nijch uck selfst de Natua, daut, wann een Maun langet Hoa haft, daut eene Onnea fe am es? Oba wann eene Frü langet Hoa haft, daut eene Ea fe äa es? Dan daut Hoa es äa stots een Schleia jejäft. Oba wann wäa meent, rajcht haberisch zentjisch too senne, soo ha wie nijch soone Jewanheit, uck nijch de Jemeendes Gottes. Oba enn däm etj dit väaschriew, low etj nijch, daut jie nijch tom Bätrem, sonda tom Schlajchtrem toop kohme. Dan easchtens, wann jie aus Jemeende toop kohme, hea etj, daut Spoolinje unja jünt send, en tom Deel jleew etj daut. Dan doa motte uck Parteie unja jünt senne, omm daut de Väabildlijche Jerajchtfoadje unja jünt openboa woare. Wann jie nü aun eenem Uat toop kohme, soo es daut nijch daut Harrn Mohl too äte. Dan een jiedra neemt biem Äte verhäa sien eajnet Mohl, en de eena es hungrijch, de aundra es bedrunke. Ha jie dan nijch Hiesa, omm too äte en too drintje? Oda veacht jie de Jemeende Gottes en beschäme dee, dee nuscht ha? Waut saul etj jünt saje? Saul etj jünt lowe? Enn disem low etj jünt nijch. Dan etj ha vom Harrn emfange, waut etj jünt äwajäft ha, daut de Harr Jesus enn de Nacht, enn dee hee ütjeleewat wort, Broot neem, en aus hee jedankt haud, daut bruak en säd: Dit es mien Lief, dee fe jünt es; dit doot too mienem Jedajchtniss. Kratjt soo uck dän Tjeljch nom Mohl en säd: Disa Tjeljch es de niee Bunt enn mienem Bloot; dit doot, soo foaken jie drintje, too mienem Jedajchtniss. Dan soo foaken jie dit Broot äte en dän Tjeljch drintje, vetjindij jie dän Doot vom Harrn, bott hee tjemmt. Doahäa, wäa nijch weatvoll weatloos daut Broot at oda dän Tjeljch vom Harrn drintjt, woat schuldijch senne aum Lief en aum Bloot vom Harrn. Oba de Mensch saul sich selfst proowe, en aulsoo at hee von däm Broot en drintjt von däm Tjeljch. Dan wäa nijch weatvoll at en drintjt, at en drintjt sich selfst tom Jerejcht, enndäm hee dän Lief nijch rajcht beuadeelt. Doawäajen send unja jünt väl Schwacke en Kranke, en een goodet Deel schlope send ennjeschlope. Oba wann wie ons selfst rejchtijch beuadeele, soo wudd wie nijch jerejcht woare. Oba wann wie vom Harrn jerejcht woare, soo woa wie jestroft, doamet wie nijch met de Welt veuadeelt woare. Doahäa, miene Breeda, wann jie toop kohme, omm too äte, soo wacht opp eenaunda. Wann wäm hungat, dee at tüss, doamet jie nijch tom Jerejcht toop kohme. Oba daut äwaje well etj aunordne, sooboolt etj kohm. Oba betraffs de jeistlijche Gowe, Breeda, well etj nijch, daut jie enn Onntjantniss send. Jie weete, daut jie, aus Heide weare, daut jie emma wada no de stomme Jetzebilda hanjeräte worde, soo aus jie jeleid worde. Doawäajen, doo etj jünt bekaunt, daut tjeena, emm Jeist Gottes räde deit, sajcht: Veflucht es Jesus! En tjeena kaun saje: Harr Jesus! Aus bloos emm heiljen Jeist. Oba daut send Unjascheede von Jnodengowe, oba de selwja Jeist; en daut send Unjascheede von Deenste, en de selwja Harr; en daut send Unjascheede von Krauft wirtjunge, oba dee selwje Gott, dee aules enn aulem wirtjt. Oba eenem jiedrem woat de Openboarung det Jeistes tom Nutze jejäft. Däm eenem woat derjch däm Jeist daut Wuat de Weissheit jejäft, eenem aundrem oba daut Wuat de Ertjantnis no däm selwjen Jeist; eenem aundrem Gloowe enn däm selwjen Jeist, eenem aundrem oba Jnodengowe tom Heele enn däm selwjen Jeist, eenem aundrem oba Wunda too wirtje, eenem aundrem oba Profezeiung, eenem aundrem oba Jeista too unjascheede; eenem aundrem Oate von Sproake, eenem aundrem oba de Sproake *Tunge üttolaje., Oba aul dit wirtjt een en de selwja Jeist, deelt eenem jiedrem too, aus hee well. Dan soo aus daut Lief eent es en väl Jläda haft, oba aule Jläda aum Lief, wann doa uck väl send, een Lief send; soo uck Tjristus. Dan wie send aula derjch eenem Jeist too eenem Lief jetauft worde, auf Jude oda Griejche, auf Sklowe oda Frie, en send aula met eenem Jeist jedrentjt worde. Dan uck de Lief es nijch een Jlett, sonda väle. Wann de Foot saje wudd: Wiel etj nijch ne Haunt sie, soo sie etj nijch vom Lief; es hee doawäajen nijch vom Lief? En wann daut Oah saje wudd: Wiel etj nijch een Uag sie, sie etj nijch vom Lief; esset doawäajen nijch vom Lief? Wann de gaunse Lief Uag wea, wua wea daut Jehea? Wann gauns Jehea, wua de Jeruchs Senn? Oba nü haft Gott de Jläda jesat enjerejcht, en jiedret von ahn aum Lief, aus hee wull. Oba wann aula een Jlett weare, wua wea de Lief? Nü oba send zwoa väl Jläda, oba een Lief. Oba daut Uag kaun nijch too de Haunt saje: Etj bruck die nijch; oda wada daut Haupt too de Feet: Etj bruck jünt nijch; sonda välmea de Jläda aum Lief, de schiene schwak too senne, send needijch; en dee wie miene weinja needje em Lief too senne, diese ommjäw wie met groote Ea; en onse nijch aunständje ha sooväl mea Wool'Aunstaund; oba onse Wool'Aunstaundje brucke daut nijch. Oba Gott haft daut Lief toop jefeaht, enndäm hee däm Schwacken benodeeljen mea Ea jejäft haft, doamet tjeene Spoolinj emm Lief es, sonda de Jläda fe eenaunda sulle besorjcht senne. En wann een Jlett litt, liede aule Jläda; oba wann een Jlett jeéat woat, freie sich aule Jläda met. Oba jie send Tjristi Lief, en Jläda aus Deel aunjeseehne. En Gott haft eenje enne Jemeende ennjesat; easchtens Apostel, tweedens Profeete, dreddens Leahra, dan Wunda'Kraufte, dan Jnodengowe de Heelung, tom Halpe, Leitende Vewaulta, Oate von *Sproake., Send fleijcht aula Apostel? Aula Profeete? Aula Leahra? Ha aula Wunda'Krauft? Ha aula de Jnodengow de too Heelung? Räde aula enn *Sproake? Laje fleijcht aula üt de Sproake äwasate?, Oba iewat velangt omm jratre Jnodengowe; en etj wies jünt eenen noch vetraflijchen Äwamoot bätrem Wajch. Wann etj met de Sproake Tunge de Mensche en de Enjel räd, oba nijch Leew ha, soo sie etj een tjlinjendet Koppa Messintj jeworde oda eene tjlinjende Zimmbel. En wann etj profeetische Rädegow ha en aule Jeheemnese en aule Ertjantnise weet, en wann etj aulen Gloowe ha, soo daut etj Boaj vesate kunn, oba nijch Leew ha, soo sie etj nuscht. En wann etj aul mien Hab en Goot aus Kollatjte jäw, en wann etj mien Lief hanjäw, doamet etj mie rieme kunn, omm daut etj vebrennt woa, oba nijch Leew ha, soo esset mie nijch tom nutze. De Leew es langmootijch, de Leew es leeftolijch; de Leew es nijch neidisch; de Leew prolt pucht nijch, see blost sich nijch opp, see es nijch onnaunstendich, see seatjt nijch daut Äaje, see lat sich nijch reize vebettre, see räatjent daut Beese nijch aun, see freit sich nijch äwa de Onnjerajchtijchtjeit, oba see freit sich met de Woahrheit, see vedrajcht aules, see jleeft aules, see hopt aules, see duldet aules. De Leew vejeit niemols; send daut oba profeetische Räde, dee woare wajch jedohne *toonijcht jemoakt woare; send daut Sproake Tungeräde, see woare oppheare; esset Ertjantnis, see woare *wajch jedohne woare., Dan wie ertjane stetjwiess, en wie profezeie stetjwiess; oba wann daut Vollkohmne jekohme senne woat, soo woat daut, waut stetjwiess es, *wajch jenohme woare., Aus etj een Tjint wea, räd etj aus een Tjint, docht aus een Tjint, uadeeld aus een Tjint; aus etj een Maun wort, deed etj wajch, waut tjindisch wea. Dan wie seene nü derjch eenen Späjel, enn eenem Rotsel onndietlijch, oba dan von Aunjesejcht too Aunjesejcht. Nü ertjan etj stetjwiess, oba dan woa etj ertjane, soo aus uck etj ertjant worde sie. Oba nü blift Gloowe, Hopninj, Leew, dise dree; oba de jratste unja von dise es de Leew. Streewt no de Leew; oba iewat omm de jeistlijche Gowe, oba välmea, daut jie profeetisch räde. Dan wäa enn eene Sproak *Tunge räd, räd nijch too Mensche, sonda too Gott; dan tjeena vesteit heat daut, oba emm derjch däm Jeist räd hee Jeheemnese., Oba wäa profeetisch räd, räd too de Mensche tom Oppbüe en Ermohnung en tom Troost. Wäa enn eene *Sproak räd, erbüt sich selfst opp; oba wäa profeetisch räd büt de Jemeende opp., Oba etj well, daut jie aula enn Sproake **met aundre Tunge räde, oba välmea, daut jie profeetisch räde. Oba wäa profeetisch räd, es jrata, aus wäa enn **Sproake räd, büta wann hee ütlajt, doamet de Jemeende Erbüung tjrijcht erbüt woat., Oba nü, Breeda, wann etj no jünt kohm en enn **Sproake räd, waut woa etj jünt nutze, wann etj nijch too jünt räd, entwäda enn Openboarung oda enn Ertjantnis oda enn Profezeiung oda enne Leah?, Doch uck de doodje Dinje, dee eenen Toon von sich jäwe, auf ne Fleet oda Hoap, wann see de Teen tjeenen Unjascheet jäwe, woo woat maun ertjane, waut jeblost oda jespält woat? Dan wann uck de Trompeet eenen onndietlijchen Toon jeeft, wäa woat sich tom Kaumf reed moake? Soo uck jie, wann jie derjch de *Sproak nijch eene dietlijche Räd von jünt jäwe, woo woat maun weete, waut jeräd woat? Dan jie woare enne Loft Wind enenn räde., Daut jeeft fleijcht soo en soo väle Oate von Stemme Sproake enne Welt, en tjeene Oat es ohne bestemmten Toon., Aulsoo wann etj de Bediedinj Macht de Stemme nijch weet tjann, soo woa etj däm Rädna een Ütlenda senne, en de Rädna fe mie een Ütlenda., Soo uck jie, doa jie omm jeistlijche Gowe iewrijch send, soo seatjt, daut jie äwavoll send too Erbüung de Jemeende. Doawäajen, wäa enn eene *Sproak räd, bäd daut hee daut ütlaje kaun., Dan wann etj enn eene aundre *Sproak bäd, soo bäd mien Jeist, oba mien Vestaund es fruchtloos., Aulsoo waut esset? Etj well met däm Jeist bäde, oba etj well uck met däm Vestaund bäde; etj well em Jeist sinje, oba etj well uck met däm Vestaund sinje. Dan wann dü enn däm Jeist preise woascht, woo saul dee, dee dän Plautz vom Onnjeleaden Eenfeltjen ennnehmt, daut Amen saje too dien Dankjebäd, doa hee nijch weet, waut dü sajchst? Dan dü sajchst zwoa daut Dankjebäd goot, oba de aundra woat nijch erbüt. Etj dank Gott, etj räd mea enn **Sproake aus jie aula., Oba enne Jemeende well etj leewa fief Wead räde met mienem Vestaund, doamet etj uck aundre unjarejchte doo, aus tien dusent Wead enn eene aundre *Sproak., Breeda, woat nijch Tjinja em Vestaund Dentje, Senn, sonda enn Boosheit Schlajchtijchtjeit siet Tjinja, oba emm Dentje siet woat riep Vollkohmne. Em Jesatz steitet es jeschräwe: „Etj well enn aundre **Sproake en derjch aundre Leppe too disem Voltj räde, en uck soo woare see nijch opp mie heare, sajcht de Harr“. {Jes.28,11-12}, Doahäa send de aundre **Sproake too eenem Teatjen, nijch dän Jleewjen, sonda dän Onnjleewjen; oba daut profeetische Räd nijch fe de Onnjleewje, sonda fe de Jleewje., Wann aulsoo de gaunse Jemeende aun eenem Uat toop tjeemt en aule enn aundre **Sproake räde, en doa kohme Onnweetende oda Onnjleewje enenn, woare see nijch saje, daut jie von Senne send?, Oba wann aula profeetisch räde, en irjend een Onnjleewja oda Onnweetenda enenn tjemmt, soo woat hee von aule äwazeijt, von aule beuadeelt; daut Vestoakne enn sienem Hoate waut openboa, en soo, opp sien Aunjesejcht faule, woat hee Gott aunbäde en woat vetjindje, daut Gott wertjlijch unja jünt es. Aulsoo waut es, Breeda? Wann jie toop kohme, soo haft een jiedra [von jünt] eenen Psalm, haft eene Leah, haft eene Openboarung, haft eene *Sproak, haft eene Ütlajung; aules passeat too Erbüung., En wann wäa enn eene *Sproak räd, soo saul daut twee oda hejchstens dree en hinjaeenaunda, en eena laj üt äwasat., Oba wann doa tjeen Ütlaja es, soo saul hee enn de Jemeende stell senne, oba hee räd too sich selfst en too Gott. Oba Profeete selle twee oda dree räde, en dee aundre selle uadeele. Oba wann eenem aundrem, dee doa set, eene Openboarung toojedeelt woat, soo saul de easchta stell senne. Dan jie tjenne eena nom aundren aula profeetisch räde, doamet aule leahre en aule ermohnt jetreest woare. En de Jeista de Profeete send de Profeete unjadon. Dan Gott es nijch een Gott de Onnordninj, sonda daut Frädens. Aus enn aule Jemeendes de Heilje, jüne Frües selle enne Jemeendes Vesaumlunge stell senne; dan daut es ahn nijch erlaubt too räde, sonda see selle unjadon senne, soo aus uck daut Jesatz sajcht. Oba wann see waut leahre welle, soo selle see tüs äare eajne Manna froage; dan daut es eene Schaund fe eene Frü, enn de Jemeende too räde. Oda es daut Wuat von jünt ütjegohne? Oda es daut too jünt auleen jekohme? Wann wäa meent, een Profeet too senne oda jeistlijch Begowta, soo saul hee ertjane, waut etj jünt schriew, dautet een Jeboot vom Harrn es. Oba wann wäa onnweetiss es daut nijch aunertjannt, soo saul hee onnweetiss senne woat hee nijch aunertjannt. Doahäa, miene Breeda, siet iewrijch omm profeetisch too Räde, en hindat nijch, daut Räde enn **Sproake., Oba aules passeat aunstendijch en enn Ordninj. Oba etj moak jünt bekaunt, Breeda, de froohe Botschoft, de etj jünt vetjindijt ha, de jie uck aunjenohme ha, enn dee jie uck stohne, derjch dee jie uck jerat woare, wann jie aun däm Wuat faust hoole, daut etj jünt vetjindijt ha, büta däm, daut jie vejäfs jejleewt ha. Dan etj ha jünt daut eascht äwajäwt, waut etj uck jetjräaje ha; daut Tjristus fe onse Sinde jestorwe es, no de Schrefte; en daut hee begroft wort, en daut hee oppjestohne es aum dredden Dach, no de Schrefte; en daut hee sich Kefas jeweese haft, dan de Twalw. Dan es hee jeseehne worde von mea aus fief hundat Breeda opp eenmol, von dän de measchte bott nü läwe äwajebläwe, oba eenje send enjeschlope. Dan es hee von Joakopp jeseehne worde, dan aul de Apostel; oba tolatst von aule, aus eene väljeburt, leet hee sich uck von mie seene. Dan etj sie de jerinjsta de Apostel, dee etj nijch weat sie, een Apostel jenant too woare, doawäajen, wiel etj de Jemeende Gottes vefoljd ha. Oba derjch de Gottes Jnod sie etj, waut etj sie; en siene Jnod mie jäjenäwa es nijch vejäfs jewäse, sonda etj ha mie väl mea aufjemäajcht jeoabeit aus see aula; oba nijch etj, sonda de Jnod Gottes, dee met mie es wea. Aulsoo auf etj, auf oda jane, soo vetjindij wie, en soo send jie jleewijch jeworde. Oba wann Tjristus vetjindijt woat, daut hee vonne Doodes oppjestohne es, woo saje eenje unja jünt, dautet tjeene Oppstohninj de Doodes jeeft es? Wann daut oba tjeene Oppstohninj de Doodes jeeft es, soo es uck Tjristus nijch oppjestohne; Oba wann Tjristus nijch oppjestohne es, aulsoo es uck onse Vetjindjung vejäfs, vejäfs uck jun Gloowe. Oba wie woare uck aus faulsche Zeije Gottes erfunge, wiel wie jäajen Gott jezeijt ha, daut hee Tjristus oppjewatjt haft, däm hee nijch oppjewatjt haft, wann aundasch doch de Doodes nijch oppstohne. Dan wann Doodes nijch oppstohne, soo es uck Tjristus nijch oppjestohne. Oba wann Tjristus nijch oppjestohne es, soo es jun Gloowe iedel nutzloos; jie send noch enn jüne Sinde. Aulsoo send uck de Entschlopne enn Tjristus veloare. Wann wie auleen enn disem Läwe opp Tjristus Hopninj ha, soo send wie dee elendste von aule Mensche. Nü oba es Tjristus vonne Doodes oppjestohne, aus Easchta easchte Frucht vonne Entschlopne; wiel nämlijch derjch eenen Mensch de Doot jekohme es, soo uck derjch eenem Mensch de Oppstohninj de Doodes. Dan soo aus enn Adam aule stoawe, soo woare uck enn Tjristus aula läwendijch jemoakt woare. Oba een jiedra enn siene dee eajne Ordninj; aus Easchta, Tjristus; dan dee däm Tjristus aunjeheare siene send, bie sienem Aunkohme Wadakohme; dan daut Enj, wann hee daut Ritj däm Gott en Voda äwajeeft, wann hee woat wajch jedohne ha aule Harschoft en jiedre Macht Jewault en Krauft. Dan hee mott harsche, bott hee aule Fiend unja siene Feet jelajcht haft. De latsta Fient, de wajch jedohne woat, es de Doot. „Dan aules haft hee siene Feet unja jeschmäte *unjadone “ {Ps.8.7}. Oba wann hee sajcht, daut aules *unjadon es, soo esset openboa, daut de Ütnohme es, dee am aules unjadone haft., Oba wann am aules *unjadon es senne woat, dan woat uck de Sän selfst däm *unjadon senne, dee am aules *unjadone haft, omm daut Gott aules enn aulem es., Dan waut woare dee doone, dee sich fe de Doodje taufe leete, wann äwahaupt de Doodje nijch oppstohne? Wuaromm lohte see sich fe dee taufe? Wuaromm send uck wie jiedre Stund enn Jefoah? Jieda Dach stoaw etj, bie jünem Riem, Breeda, dän etj ha enn Tjristus Jesus, onsem Harrn. Wann etj, no Menscheoat enn Efeesus met wille Tiare jetjampft ha, waut nutzt mie daut, wann Doodje nijch oppstohne? „Loht ons äte en drintje, dan morje stoaw wie“. {Jes.22.13} Loht jünt nijch veleide: Daut schlajchte Jesallschoft vedoawt goode Sitte. Woat rajchtschaufen nijchta en sindijcht nijch, dan eenje ha send enn Onntjantniss äwa Gott Gottes; too juna Beschämung saj etj daut. Oba eenje woare saje: Woo woare de Doodje oppstohne? En met waut fe eenem Lief kohme see? Noa! Waut dü seist, woat nijch läwendijch, wann daut nijch stoawt. En waut dü seist, dü seist nijch däm Lief, dee woare saul, sonda een noaktjet Sotkorn, tom Biespell, von Weit oda von irjent eenem aundrem Sot. Oba Gott jeeft am een Lief, soo aus hee daut wull, en een jiedrem Sot sienen eajnen Lief. Nijch aulet Fleesch es daut selje Fleesch; sonda een aundret es daut de Mensche, en een aundret Fleesch daut vom Veeh, oba een aundret Fleesch von de Väajel, een aundret oba de Fesch. En daut jeeft himmlische Tjarpa en irdische Tjarpa. Oba een aundra es de Glaunss, de himmlische, een aundra oba de irdische; een aundra es de Glaunss de Sonn, en een aundra es de Glaunss de Mond, en een aundra de Glaunss de Stearns; dan Stearn von Stearn unjascheede sich em Glaunss. Soo uck de Oppstohninj de Doodes. Jeseit woat enn Vewesung, daut woat oppstohne enn Onnvewesung. Jeseit woat enn Onnea, daut steit enn Harlijchtjeit opp; jeseit woat enn Schwakheit, daut steit enn Krauft opp; jeseit woat een irdischa Lief, daut steit een jeistlijcha Lief opp. Wannet eenen irdischen Lief jeeft, soo jeeftet uck eenen jeistlijchen. Soo aus uck jeschräwe steit: „Dee easchta Mensch, Adam, wea eene läwendje Seel“; {1Mos.2,7} dee latsta Adam een läwendijch moakenda Jeist. Oba nijch too eascht wea daut Jeistlijche, sonda daut Natiadlijche, dan daut Jeistlijche. De easchta Mensch es vonne Ead, von Stoff; de tweeda Mensch vom Himmel. Woo de Irdischa jeschaufe es, soo send uck de Irdische jeschaufe; en soo aus woo de Himmlischa jeschaufe es, soo send uck de Himmlische jeschaufe. En soo aus wie daut Bilt vom Irdische jedroagt ha, soo woa wie uck daut Bilt vom Himmlischen droage. Oba dit saj etj, Breeda, daut Fleesch en Bloot daut Ritj Gottes nijch oawe tjenne, uck nijch de Vejentjlijchtjeit de Onnvejentjlichtjeit oawt. Tjitjt, etj saj jünt een Jeheemniss: Wie woare nijch aula ennschlope, oba wie woare aula vewaundelt woare, enn eenem Nü, enn eenem Uagebletj, bie de latste Poosaun; dan woatet poosaune, en de Doodje woare oppstohne onnveweslich onnvejentjlich, en wie woare vewaundelt woare. Dan dit Vejentjliche Vewesliche mott Onnvejentjlichtjeit Onnveweslichtjeit auntratje, en dit Stoawliche Onnstoawlichtjeit auntratje. Oba wann dit Vejentjlijche daut Onnvejentjlichtjeit auntratjt en dit Stoawliche Onnstoawlichtjeit auntratjt, dan woat daut Wuat erfällt woare, daut jeschräwe steit: „Veschlunge es de Doot emm Siejch“. {Jes. 25,8} Wua es, o Doot, dien Siejch? Wua es, o Doot, dien Stachel? {Hos.13,14} Oba de Stachel vom Doot es de Sind, oba de Krauft von de Sind daut Jesatz. Oba Gott sie Dankt, dee ons dän Siejch jäft derjch onsem Harrn Jesus Tjristus. Doahäa, miene jeleewte Breeda, siet faust, onnbewäajcht, nämt aulatiet too emm Woatj daut Harrn, doa jie weete, daut jüne Mäj nijch vejäfs emm Harrn es. Oba waut de Jeldsaumlung Kollatjte fe de Heilje betrafft; soo aus etj de Jemeendes enn Galatien aunjeordnet ha, soo doot uck jie. Aun jiedrem easchten Wäatje'Dach laj enn jiedra von jünt bie sich auntsied tridjlaje en saumelt, waut emma hee emmstaund es, doamet nijch, wann etj kohm, eascht dan eene Jeldsaumlung jemoakt woat. Oba wann etj aunjekohme sie, soo well woa etj dee, dee jie fe däj hoole, met Breew schetje, daut see jüne Gow no Jerusalem hanbrinje. Wann daut oba de Sach weat es, daut uck etj hanreis, selle see met mie reise. Oba etj woa no jünt kohme, wann etj Matsedoonean derjch jereist ha, dan etj reis derjch Matsedoonean. Oba fleijcht woa etj bie jünt bliewe oda uck äwawintre, doamet jie mie bejleite, wuahan etj reise woa; dan etj well jünt nü nijch oppe Derjchreis seene, dan etj hop, eene Tiet bie jünt too bliewe, wann de Harr daut erlaubt. Oba etj woa bott Pinjste enn Efeesus bliewe, dan eene Däa es mie opjedohne, eene groote en wirtjsaume, en doa send väl Wadastohnende Jäajna. Oba wann Timotäus tjemmt, soo seeht too, daut hee ohne Angst sich bie jünt befinje kaun; dan hee wirtjt aum Woatj daut Harrn, aus uck etj. Aulsoo tjeena saul am veachte. Oba bejleit am välmea enn Fräd, doamet hee no mie tjeemt; dan etj lüa opp am met de Breeda. Oba waut däm Brooda Apollos betrafft, soo ha etj am välmol jebedd toojeräd, daut hee met de Breeda no jünt kohme sull tjeemt; doch hee wea derjchüt nijch wellijch, nü tookohme, oba hee woat kohme, wann hee de Jeläajenheit finjt. Woakt, stoht faust em Gloowe, siet männlijch maunhauft, woat siet stoatj! Aules bie von jünt passeat saul jedohne woare enn Leew. Etj ermohn jünt oba, Breeda: Jie tjanne daut Hüs von Stefanus, dautet de Easchte Frucht von Achaja es, en daut see sich selfst de Heilje tom Deenst jestalt ha; daut uck jie jünt soone unjaordne en jiedrem, Metwirtjendem en sich Aufmäjendem. Etj freid mie oba äwa de Aunwesenheit von Stefanus en Fortunatus en Achaikus, wiel dise ha oppjefellt, waut jünt fäld. Dan see ha mienen en jünen Jeist erfrescht oppjemuntat; aulsoo ertjant soone Oabeida aun. Daut jreese jünt de Jemeendes enn Asean. Daut jreese jünt välmol em Harrn Akwila en Prisila, met de Jemeende enn äarem Hüs. Aule Breeda lohte jünt jreese. Jreest eenaunda met däm heiljen Kuss. De Gruss, met miene, Paulus, Haund. Wann wäa däm Harrn [Jesus TJristus] nijch leef haft, dee es veflucht! Maranata! dee Harr tjeemt De Jnod vom Harrn Jesus [Tjristus] es met jünt! Miene Leew es met jünt aulem enn Tjristus Jesus! [Amen] Paulus, Apostel Tjristus Jesus derjch Gottes Welle, en Timotäus, de Brooda, aun de Jemeende Gottes, dee enn Korint es, met aule Heilje, dee enn gauns Achaja send: Jnod jünt en Fräd von Gott, onsem Voda, en däm Harrn Jesus Tjristus! Jesäajent Jelofft es de Gott en Voda von onsem Harrn Jesus Tjristus, de Voda de Erboarmunge en Gott von aulem Troost, dee ons treestet enn aula Bedrenjnise, omm daut wie dee treeste tjenne, dee enn aulahaunt Bedrenjnise send, derjch dän Troost, met däm wie selfst von Gott jetreestet woare; dan woo äwaritj *mea aus väl vehaunde send de Liede Tjristi bie äwa ons, soo es uck derjch Tjristus fe ons *äwaritj de Troost vehaunde., Oba auf wie bedrenjt woare, soo passeat daut too jünem Troost en Heil, daut woat bewirtjt em Troost, em jeduldjen Vedroage, de selje Liede, de uck wie liede, en onse Hopninj fe jünt es faust, wie weete, daut jie deelhauft send enn de Liede soo uck emm Troost. Dan wie welle nijch, daut jie enn Onntjantniss send, Breeda, äwa onse Bedrenjnise de enn Asean passeade, daut emm Äwamoot äwa Vemäje wie bedretjt worde, soo daut wie soogoa aum Läwe vetwiewelde. Jo, soogoa wie selfst haude daut Doodesüadeel enn ons selfst jehaut, doamet wie nijch opp ons selfst vetrüe, sonda opp däm Gott, dee de Doodes oppwatjt, disa, ons von soo eenem grootem Doot jerat haft en rade woat, opp däm wie de Hopninj jesat ha, daut hee ons uck noch wiedahan rade woat; enn däm uck jie derjch daut Jebäd fe ons metwirtje, doamet von väle Persoone fe dee ons jeschentjte Jnodengow derjch väle, fe ons, jedankt woat. Dan onsa Riem **Puche es dit: Daut Zeijnis von onsem Jewesse, daut wie enn Eenfelt en Reinheit Opprejchtijchtjeit Gottes, nijch enn fleeschlijche Weissheit, sonda enn de Jnod Gottes send wie jewaundelt, enn de Welt, oba besonda bie jünt., Dan wie schriewe jünt nuscht aundret, aus waut jie läse oda uck vestohne; oba etj hop, daut jie daut bett aum Enj vestohne woare, soo aus jie uck ons tom Deel vestohne ha, daut wie jun **Riem send, soo aus uck jie onsa send aun däm Dach von onsem Harrn Jesus., En enn disem Vetrüe wull etj verhäa no jünt kohme, doamet jie eene tweede Jnod haude, en bie jünt derjch no Matsedoonean reise, en wada von Matsedoonean no jünt kohme en von jünt no Judäa bejleit woare. Aulsoo dit wull etj, ha etj dan de Leijchtfoadijchtjeit jebruckt? Oda beschlüt etj waut, beschlüt etj nom Fleesch, soo daut bie mie daut Jo - jo en daut Nä - nä es wea? Oba Gott es Trü, daut ons Wuat aun jünt nijch Jo en Nä es. Dan de Sän Gottes, Jesus Tjristus, dee bie jünt derjch ons vetjindijt worde es, derjch mie en Silwanus Sielas; {Ap.J.18,1.5} en Timotäus, word nijch Jo en Nä, sonda daut Jo es enn am passeat vewertjlijcht. Dan soo väle Vespräatjunge Gottes daut jäft, enn am es daut Jo, doawäajen uck derjch am daut Amen, Gott tom Ea derjch ons. Oba dee ons met jünt faust vebinjt enn Tjristus en ons jesaulwt haft, es Gott, dee ons uck bestampelt vesijelt haft en haft ons däm Faund dee Auntolinj vom Jeist enn onse Hoate jejäft. Oba etj roop Gott aun aus tom Zeij jäajen miene Seel, daut etj, omm jünt too schoone, noch nijch no Korint jekohme sie. Nijch daut wie äwa jünen Gloowe harsche, sonda wie send Metoabeida aun jüne Freid; dan jie stohne emm Gloowe. Oba etj ha dit fe bie mie beschloote, nijch wada enn Truarijchtjeit no jünt too kohme. Dan wann etj jünt trüarijch moak, wäa esset, dee mie frooh moakt, wann nijch dee, dee derjch mie trüarijch jemoakt woat? En etj ha dit nü [junt] jeschräwe, omm daut etj nijch, wann etj kohm, von dän Trüarijchtjeit ha, äwa dee etj mie freie sull; enn däm etj jünt aula vetrüe, daut miene Freid dee jüne aula Freid es. Dan üt väl Bedrenjnis en Hoate'Angst schriew etj jünt met unja väl Trone, nijch doamet jie trüarijch woare, sonda doamet jie de Leew ertjane, dee etj gauns besonda too jünt ha. Oba wann wäa trüarijch jemoakt haft, nijch mie haft hee trüarijch jemoakt, sonda tom Deel, doamet etj, jünt aula, nijch too väl Onnjemack moak. Jenuach es fe däm Betroffnen dise Strof, dee von dän measchte es, soo daut jie em Jäjendeel väl mea vejäwe en ermuntre treeste selle, doamet dee nijch fleijcht derjch de äwagroote Trüarijchtjeit veschlunge woat. Doaromm vemohn etj jünt, Leew jäajen am too eewe. Dan doatoo ha etj uck jeschräwe, omm daut etj jüne Proow ertjan, auf jie enn aulem jehuarsom send. Oba wäm jie waut vejäwe, däm vejäw uck etj; dan uck etj, waut etj vejäft ha, wann etj waut vejäft ha, ha etj jünet haulwe vejäft em Aunjesejcht Tjristi, doamet wie nijch vom Soton äwalest woare; dan siene Jedanke send ons nijch onnbekaunt. Aus etj oba no Troohas kaum too Vetjindjung de froohe Botschoft von Tjristus en mie eene Däa em Harrn opjemoakt wea word, haud etj tjeene Rüh enn mienem Jeist, wiel etj Titus, nijch fung, mienen Brooda, sonda nauhm Aufscheet von ahn en jintj wajch no Matsedoonean. Oba Gott sie Dank, dee ons auletiet enn Siejchfoaht ommhäa feaht enn Tjristus en däm Jeruch von siene Ertjantnis aun jiedrem Uat derjch ons openboat. Dan wie send Gott een Wooljeruch Tjristi enn dän, dee jerat woare, en unja dän, dee veloare gohne; dän eenen een Jeruch vom Doot tom Doot, dän aundren een Jeruch vom Läwe tom Läwe. En wäa es doatoo fähijch? Dan wie send nijch aus dee väle, dee daut Wuat Gottes vefaulsche, sonda üt Opprejchtijchtjeit nijch vefaulscht, sonda aus üt Gott, ver Gott, räd wie enn Tjristus. Fang wie wada aun, ons selfst too emfäle *lowe, preise? Oda bruck wie fleijcht, aus atelje, emfälungs Breew aun jünt oda von jünt?, Jie send ons Breef, enenn jeschräwe enn onse Hoate, jetjannt en jeläst von aule Mensche; dee jie openboa jeworde, daut jie een Breef Tjristi send, aunjefoadijcht derjch ons em Deenst, nijch met Tint jeschräwe, sonda met däm Jeist vom läwendjen Gott, nijch opp steenane Tofle, sonda opp fleeschne Tofle emm Hoat. Oba soon Vetrüe ha wie derjch Tjristus too Gott; nijch daut wie von ons selfst fähijch send, waut too dentje, aus üt ons selfst, sonda onse fähijchtjeit es von Gott, dee ons fähijch jemoakt haft too aus Deena emm niejen Bunt, nijch no de Büakstow, sonda nom Jeist. Dan de Büakstow moakt Doot, oba de Jeist moakt läwendijch. Wann oba de Deenst de tom Doot feaht, met Büakstowe enn opp Steena jehackt, passead enne Harlijchtjeit, soo daut de Säns Iesrael daut Aunjesejcht Mooses nijch auntjitje kunne {2Mos.34,29-35} wäajen däm Glauns aun opp sienem Aunjesejcht dee vejentjlijch wea, woo woat nijch välmea de Deenst emm Jeist enne Harlijchtjeit senne? Dan wann de Deenst de Veuadeelung Harlijchtjeit es, välmea äwaritj es de Deenst de Jerajchtijchtjeit aun Harlijchtjeit. Dan uck daut Veharlijchte es enn disem Faul nijch veharlijcht, wäajen de äwaaul groote Harlijchtjeit. Dan wann daut Vejentjlijche derjch Harlijchtjeit strohld, woo välmea woat daut Bliewende enn Harlijchtjeit bliewe! Aulsoo ha wie soone Hopninj, soo bruck wie väl frieen Moot, en doo wie nijch soo aus Mooses, dee eene Datj opp sien Aunjesejcht läd, doamet de Säns Iesrael nijch aunseehne sulle opp daut Enj daut Vegohnende wajch jedohne sull. Oba äare Jedanke send vehoat vestockt worde, dan bott tom dän vondoagschen Dach blift biem läse daut oole Bunt Tastament de selje Datj nijch opjedatjt, wiel dee bloos enn Tjristus wajch jenohme woat. Oba bott vondoag, soo foaken Mooses väajeläst woat, lijcht eene Datj opp äarem Hoate. Oba sooboolt dee Iesrael sich nom Harrn ommdreie betjeare woat, woat de Datj wajch jenohme. Oba de Harr es de Jeist; woo oba de Jeist vom Harrn es, doa es Frieheit. Oba wie aula, met opjedatjtem Aunjesejcht de Harlijchtjeit vom Harrn seehne, aus enn eenem Späjel tjitje seehnent, enn daut selje Bild vewaundelt woare, von Harlijchtjeit too Harlijchtjeit, aus vom Harrn, däm Jeist. Doawäajen, doa wie disen Deenst ha, wiel wie met Erboarme beschentjt worde send, woa wie nijch mootloos; sonda wie ha de veheemlijchte Dinje de Schaund aufjesajcht, enndäm wie nijch enn Hinjaläst waundle, en daut Wuat Gottes nijch vefaulsche, sonda derjch de Openboarung de Woahrheit ons jiedrem Jewesse de Mensche ver Gott emfäle. Oba wann jünt onse froohe Botschoft vedatjt es, soo esset dän vedatjt, dee veloare gohne, bie enn dän de Gott disa Welt de Jedanke, dee Onnjleewje, veblend haft, doamet ahn nijch ütstrohld de Lijchtglaunss vonne froohe Botschoft von de Harlijchtjeit Tjristi, dee daut Bild Gottes es. Dan wie vetjindje nijch ons selfst, sonda Jesus Tjristus aus Harr, oba ons selfst aus jüne Deena omm Jesus haulwe *welle., Dan Gott, dee doa säd; üte Diestaness saul Lijcht dache, dee esset, dee enn onse Hoate jedacht haft tom Lijchtglaunss de Ertjantnis de Harlijchtjeit Gottes emm Aunjesejcht Jesus Tjristus. Oba wie ha disen Schats en eadne Jefässa, doamet daut Äwamoht de Krauft Gottes es en nijch von üt ons. Enn aulem bedrenjt, oba worde nijch enne Enj jedräwe; twiewelde, oba nijch vetwiewelt; woare vefoljt, oba worde nijch velohte; worde hanjeschmäte, oba worde nijch venijcht tjeeme nijch omm; auletiet daut Stoawe Jesus aum Lief erommdroage, doamet uck daut Läwe Jesus aun onsem Lief openboa woat. Dan wie, dee wie läwe, woare emma däm Doot äwajäft omm Jesus *haulwe, doamet uck daut Läwe Jesus aun onsem stoawlijchem Fleesch openboa woat., Doahäa es de Doot enn ons wirtjsaum, oba daut Läwe enn jünt. Oba doa wie däm seljen Jeist von däm Gloowe ha, soo ausset jeschräwe steit: „Etj ha jejleewt, doawäajen ha etj jerät", {Ps.116,10} soo jleew uck wie, doawäajen räd wie uck, enndäm wie weete, daut dee, dee däm Harrn Jesus oppjewatjt haft, uck ons met Jesus oppwatje woat en met jünt doastale hanstale woat; dan aules passeat jünet *haulwe, doamet de Jnod, toojenohme haft, derjch dee noch jratre Zohl von Jleewje, dän Dank äwaritj mea aus väl moake too Ea Gottes., Doawäajen woa wie nijch mootloos; sonda wann uck onsa natiadlijcha bütaschta Mensch venijcht woat, soo woat doch de ennalijcha Mensch Dach fe Dach niee jemoakt. Dan daut jäajenwoatje Leijchte onsa Bedrenjnis bewirtjt fe ons emm Äwamoht tom Äwamoht een eewijet Jewijcht von Harlijchtjeit, wann wie nijch auntjitje, waut maun sitt, sonda daut, waut maun nijch sitt; dan waut too seene es, es fe eene Tietlang, oba daut nijch too seene es, es eewijch. Dan wie weete, daut, wann ons irdischet Hüs, daut Zelt aufjebroake woat, wie eenen Bü von Gott ha, een Hüs, nijch met Henj jemoakt, een eewijet, enn de Himmel. Dan uck enn disem sefz wie, bange ons, met onse Wohninj, dee ütem Himmel es, äwatjleed too woare; soo daut, [uk dit ütjetrocke ha], wann wie uck aunjetrocke send, nijch noaktijch jefunge woare. Dan uck wie, dee wie emm Zelt send, sefze bedretjt, wiel wie nijch ütjetrocke, sonda muchte äwatjleed woare, doamet daut Stoawlijche veschlunge woat vom Läwe. Oba dee ons doatoo reed jemoakt haft, es Gott, dee ons däm Jeist aus Auntolinj jejäft haft. Aulsoo send wie auletiet mootijch en weete, daut, soo lang wie emm Lief send, wie wiet wajch vom Harrn von Tüs send; dan wie waundle emm Gloowe, nijch emm seene; oba wie send mootijch en muchte leewa, ütem Lief ütwaundre en tüssijch biem Harrn senne. Doawäajen seatj wie uck onse Ea doarenn, auf wie tüssijch oda framd send, am wooljefaulijch too senne. Dan wie motte aula ver däm Rejchtastool Tjristi openboa woare, doamet een jiedra emfangt, waut hee enn däm Lief jedohne haft, auf Goodet oda Schlajchtet. Aulsoo, wie tjanne de Ferjcht ver däm Harrn, soo seatj wie Mensche too äwaräde, oba Gott send wie openboat jeworde; oba etj hop, uck enn jünem Jewesse openboa jeworde too senne. Wie emfäle ons selfst jünt nijch wada, sonda jäwe jünt Jeläajenheit tom Riem, omm onnstwäje, doamet jie däm ha bie dän, dee sich nom Aunseehne em Aunjesejcht rieme en nijch em nom Hoate. Dan daut es, daut wie üta ons send, dan fe Gott; esset daut wie veninftijch bie Vestaund send, dan esset fe jünt. Dan de Leew Tjristi drift ons, enn däm wie jeuadeelt ha, daut eena fe aule jestorwe es, aulsoo, aula jestorwe weare send. En fe aule es hee jestorwe, doamet dee doa Läwe, nijch mea sich selfst läwe, sonda däm, dee fe ahn jestorwe es en oppjestohne es. Doahäa, tjann wie von nü aun tjeenem nom Fleesch; wann wie uck Tjristus nom Fleesch jetjannt ha, soo tjann wie am nü doch nijch mea soo. Doahäa, wann wea enn Tjristus es, doa es eene niee Erschaufung; daut Oole es vegohne, tjitj, aules es niee jeworde. Oba aules von däm Gott, dee ons met sich vesähnt haft derjch Tjristus en haft ons däm Deenst de Vesähnung jejäft; ausset fauststeit, daut Gott enn Tjristus wea, de Welt met sich selfst vesähnt, ahn äare Vefeelunge Sinde nijch aunräatjent, en haft enn ons oppjerejcht daut Wuat de Vesähnung. Aulsoo, send wie jeschetjte fe Tjristus, aus wann Gott derjch ons vemohnt; wie bedde aun Tjristus siene Städ: {Gal.3,13} Loht jünt met Gott vesähne! Dan, dee de Sind nijch tjannd, haft hee fe ons too Sind jemoakt, doamet wie Gottes Jerajchtijchtjeit enn am worde. Oba aus Metoabeida vemohn wie jünt, daut jie de Jnod Gottes nijch emsonst aunjenohme ha. Dan hee sajcht: „Too ne aunjenäme Tiet ha etj die erheat, en aum Dach de Radinj ha etj die jeholpe". {Jes.49,8} Tjitj, nü es dee aunjenäme Tiet, tjitj, nü es de Dach de Radung; wie jäwe tjeenem eenen Aunstoos, doamet de Deenst nijch veheent vespott woat, sonda enn aulem ons bewiese emfäle aus Gottes Deena, enn väl Jedult, enn Bedrenjnise, enn Nootloag, emm Liede, bie Schläaj, enn Jefentjnisse, enn Opprua, enn Mäje, enn schloploose Nachte, emm Fauste, enn Reinheit, enn Ertjantnis, enn Jedult, enn Leeftolijchtjeit, em heiljen Jeist, enn onnjeheijchelde Leew; em Wuat de Woahrheit, enn de Krauft Gottes, derjch de Jewäare de Jerajchtijchtjeit enn de Rajchte en Lintje; enn Ea en Schaund, enn beeset Noräde en goode Noräd, aus Vefeahra en doch Woahrhaufte; aus Onnbekaunde en doch Aunertjante; aus Stoawende, en tjitj, wie läwe; aus Jestorwne en worde doch nijch Doot jemoakt; aus Betriebte, oba emma sich Freiende; aus Oame Prachasch, oba väle ritj muake, aus nijch Habende en doch aules Besettende. Ons Mül es too jünt op, jie Korinta, ons Hoat es wiet op. Jie send nijch beenjt enn ons, oba jie send beenjt enn jüne Hoate. Oba too de seljen Vejeltung, aus too Tjinja räd etj, woat uck jie wiet. Siet nijch unja eenem framden Joch met Onnjleewje. {3Mos.19,19; 5Mos.22,10} Dan waut fe eene Jemeenschoft haft Jerajchtijchtjeit en Jesatzloosijchtjeit? Oda waut fe eene Jemeenschoft Lijcht en Diestaness? En waut fe een Äwaeenstemme Tjristus met Belial? Oda waut fe een Aundeel haft een Jleewenda met eenem Onnjleewjen? En waut fe een vedroage tweschen däm Tempel Gottes met Jetzebilda? Dan jie wie send de Tempel vom läwendjen Gott, soo aus Gott jesajcht haft: „Etj well unja ahn wohne en unja ahn well etj waundle, en etj well woa äa Gott senne, en see selle woare mien Voltj senne. {3Mos.26,11-12} Doawäajen goht rüt üt äare Medd en sondat jünt auf, sajcht de Harr, en reat Onnreinet nijch aun, en etj well woa jünt aunnäme; en etj well woa jun junt tom Voda senne, en jie selle woare miene Säns en Dajchta senne, sajcht de Harr, de Aulmajchtja. {Jes.52,11} Aulsoo, doa wie dise Vespräatjunge ha, Jeleefte, loht ons reinje von jiedre fleeschlijche Befletjung en daut Jeistes, enn däm wie de Heilijchtjeit vollende enne Ferjcht Gottes. Nämt ons opp; wie ha tjeenem Onnrajcht jedohne, wie ha tjeenem vedorwe, wie ha tjeenem beväadeelt. Nijch tom Veuadeele saj etj daut; dan etj ha verhäa jesajcht, daut jie enn onse Hoate send, omm met too stoawe en met too läwe. Groot es miene friemootijchtjeit jünt jäajen äwa, groot es mien Riem *puche jünthaulwe; etj sie met Troost erfellt, etj sie äwafelt von Freid enn aula onse Bedrenjnis., Dan uck, aus wie no Matsedoonean jekohme weare, haud ons Fleesch tjeene Rüh, sonda wie worde enn aulem bedrenjt; von büte üt Kaumf Stried, ennalijch Angst Sorje. Oba dee de Jerinje treestet, es Gott, treestet ons derjch daut Aunkohme von Tietus. Oba nijch bloos derjch sien Aunkohme, sonda uck derjch dän Troost, derjch däm hee bie jünt jetreest jeworde wea, hee berejcht ons jun Bange, jun Trüa, jun Iewa fe mie, soo daut etj mie noch mea jefreit ha. Dan wann etj uck jünt derjch däm Breef betriebt ha, soo bedüa etj daut nijch, wann uck etj daut bedüa; dan etj seeh, daut jan Breef, wann uck bloos fe eene Tiet, jünt betriebt haft. Nu frei etj mie, nijch daut jie send betriebt jeworde, sonda daut jie tom Ommdentje *Buesse send betriebt worde, dan jie send no Gottes Welle betriebt worde, soo daut jie tjeenen Schode von ons haude., Dan de Betriebnis no Gottes Welle bewirtjt *Ommdentje too Radinj; oba de Betriebnis de Welt bewirtjt dän Doot., Dan tjitjt, äwens dit, daut jie send no Gottes Welle betriebt worde, wooväl Bemäahjung haft daut bie jünt bewirtjt! Soogoa Veteidijung Veauntwuadunk, soogoa Onnwelle, soogoa Angst, soogoa Banga, soogoa Iewa, soogoa Bestrofung Rache. Enn aulem ha jie jünt bewäse, daut jie aun de Sach rein send. Aulsoo, wann etj jünt uck jeschräwe ha, soo passead daut nijch omm däm Beleidja de onnrajcht jedohne haft, noch omm däm Beleidijten onnjerajcht Behaundelden welle, sonda doawäajen, daut jüne Bemäahjung openboa woat, fe onst bie jünt ver Gott. Doawäajen send wie jetroost; oba välmea frei wie ons bie onsem Troost äwa de Freid von det Tietus, daut sien Jeist es derjch jünt aula ertjwitjt oppjefrescht worde. Dan wann etj am irjentwaut äwa jünt jeriemt jepucht ha, soo sie etj nijch beschämt worde; sonda aus wie aules enn Woahrheit too jünt jerät ha, soo uck ons *Rieme ver Tietus, es Woahrheit jeworde;, uck sien Hoat es besondasch too no jünt jeneijcht, enn däm hee aun jünem aulem Jehuarsom dentjt, aus jie am met Ferjcht en Zettre oppjenohme ha. Etj frei mie, daut etj mie enn aulem, opp jünt, velohte kaun. Oba wie doone jünt kund bekaunt moake, Breeda, de Jnod Gottes, dee enn de Jemeendes Matsedooneans jejäft worde es, daut bie väl Erproowung derjch Bedrenjnis daut Äwamoht äara Freid en äare deepe Oamheit äwastreement es emm Ritjdom äara friejäwijchtjeit. Dan no Vemäje, etj bezeij daut, en äwa Vemäje friewellijch, met väl Tooräde ons omm de Gonst Jnod en daut Deelnäme aum Deenst fe de Heilje bedde. En nijch aus wie hopte, sonda sich selfst jäwe see too eascht däm Harrn en ons derjch Gottes Welle, soo daut wie Tietus toojeräd ha, soo aus hee verhäa aunjefonge haud, soo uck bie jünt uck disem Leewesdeenst *Jnod toenj brinje sull mucht., Oba soo aus jie enn aulem äwastreement send, emm Gloowe en Räde Wuat en Ertjantnis en aulem Iewa en enn jüne Leew too ons, daut jie enn disem *Leewesdeenst äwastreement send., Nijch aus een Befäl saj etj dit, oba wäajen däm Iewa de aundre, en enn däm etj jüne ajchte Leew oppe Proow stal. Dan jie tjanne de Jnod von onsem Harrn Jesus Tjristus, daut hee, doa hee Ritj wea, omm jünthaulwe oam word, doamet jie derjch siene Oamheit Ritj woare. En etj jäw enn disem eene Meeninj; dan dit nutzt jünt, dee jie nijch bloos daut Doone, sonda uck daut Welle verhäa, aul toojoah, aunjefange ha. Oba nü vollbrinjt uck daut Doone, doamet, soo aus daut reedsenne vom Welle, aulsoo uck daut Vollbrinje, no däm, waut jie ha. Wann daut reedsenne doa es, soo es eena aunjenäm no däm hee haft, en nijch no däm hee nijch haft. Dan nijch omm daut aundre Rü leijchta ha, oba jie Bedrenjnis, sonda ütjlitjent; enn dise Tiet deent jun Äwafluss fe dän Mangel jana, omm daut uck jan Äwafluss fe jünem Mangel deent, doamet een Ütjlitj entsteit; ausset jeschräwe steit: „Wäa väl saumeld, haud nijch Äwafluss, en wäa weinijch saumeld, haud nijch Mangel". {2Mos.16,18} Oba Gott sie Dankt, dee dän selwjen Iewa fe jünt enn daut Hoat von Tietus jejeeft haft; dan hee neem zwoa daut Tooräde aun, oba wiel hee sea iewrijch wea, es hee friewellijch no jünt jereist. Oba wie ha däm Brooda met am jeschetjt, dee jelowt woat bie de Vetjindjung de froohe Botschoft derjch aule Jemeendes. Nijch bloos daut, sonda hee es uck von de Jemeende jewält worde too onsem Reisebejleita met diese Leewesgow, dee von ons bedeent woat too Ea däm Harrn selfst en aus Bewies von onsem Wellijchsenne, enn däm wie dit vehindre, daut ons nijch wäa iebel noräd, wäajen diese ritje Gow, dee von ons bedeent woat; dan wie send fe daut bedocht, waut eaboa es, nijch auleen ver däm Harrn, sonda uck verre Mensche. Oba wie ha onsem Brooda met ahn jeschetjt, däm wie foaken enn väle Dinje erproowt ha, daut hee iewrijch es, nü oba noch väl iewaja derjch daut groote Vetrüe, too jünt. Esset, waut Tietus betrafft, hee es mien Jenosse en betraffs jünt mien Metoabeida; send daut onse Breeda, see send Jeschetjte de Jemeende, ne Ea Tjristi. Aulsoo, bewiest nü ahn jäjenäwa, aunjesejchts ver de Jemeende, en bewiest jüne Leew en onsem Riem äwa jünt. Dan waut däm Deenst fe de Heilje betrafft, soo esset fe mie onnneedijch, jünt too schriewe. Dan etj tjann jüne Wellijchtjeit, met dee etj mie jünthaulwe dän Matsedoonean jäjenäwa riem, daut Achaja aul toojoah reed jewäse es; en jun Iewa haft väle aundre aunjespornt. Oba etj ha de Breeda jeschetjt, doamet nijch ons Rieme äwa jünt enn disem Deel emsonst wea, omm daut jie, aus etj säd, reed send, doamet nijch fleijcht, wann de Matsedoonea met mie kohme en jünt nijch reed finje, wie beschämt woare, doamet etj nijch saj, jie, send enn diese Loag. Aulsoo hilt etj daut fe needijch, de Breeda too vemohne, daut see no jünt verrop reisde en verhäa reed too moake, jünen verhäa vesproaknen Säajen, doamet dee reed es, aus een Säajen, en nijch aus eene Jietsgow. Oba dit saj etj: Wäa spoasaum seit, woat uck spoasaum arnte, en wäa säajensritj seit, woat uck säajensritj arnte. Enn jiedra, woo hee sich enn sienem Hoate väajenohme haft, nijch üt Truarijchtjeit oda Dwank, dan eenen frindlijchen Jäwa haft Gott leef. Oba daut kaun Gott, jiedre Jnod enn jünt tom Äwafluss brinje, doamet, jie enn aulem auletiet jenüach Ütkohme ha en äwaritj send too jiedrem goodem Woatj; aus jeschräwe steit: „Hee haft ütjestreit, hee haft de Oame jejäft; siene Jerajchtijchtjeit blift enn Eewijchtjeit". {Ps.112,9} Oba dee däm Seimaun daut Sot hanrätje en Broot tom Äte, woat jünt Sot hanrätje en vemeare en woat wausse lohte de Frucht juna Jerajchtijchtjeit, enn däm jie enn aulem ritj jeworde send too aula Friejäwijchtjeit, dee derjch ons, Gott, Dankboatjeit bewirtjt. Dan de Besorjnis omm disen Deenst es nijch bloos eene Erfellung aun Mangel de Heilje, sonda es uck aus äwaritj derjch väl Dank aun jäjenäwa Gott; enn däm see derjch de Bewearug enn disem Deenst Gott veharlijche wäajen de Unjaordninj enn jünem Betjantniss too de froohe Botschoft von Tjristus en wäajen de Friejäwijchtjeit emm Aundeelnäme fe ahn en fe aula; woobie uck see em Jebäd fe jünt, dee sich no jünt bange, wäajen dee äwaritje Jnod Gottes aun jünt. Gott sie Dank fe siene onnütspräatjende Gow. Oba etj selfst, Paulus, ermohn jünt derjch de Saunftmoot en Jedult Tjristi, dee etj unja bie jünt zwoa Deemütijch sie, oba mootijch *brow wann etj nijch bie jünt sie., Oba etj bedd, daut etj bie jünt nijch *mootijch senne mott emm Vetrüe, met dee etj em Senn ha, jäajen jewesse Lied *mootijch too senne, dee ons em Senn ha aus nom Fleesch Waundlende., Dan wann wie em Fleesch waundle, soo tjampf wie nijch nom Fleesch; Dan de Jewäare enn onsem Kaumf send nijch fleeschlijch, sonda machtvoll fe enn Gott tom dohlbrätje von Fastinje en Jedanke Hiesa ommbrätje, en jiedret hüage Jebied Hüs daut sich jäajen de Ertjantnis Gottes opphäwt, en jiedren Jedanke jefange näme unja enn dän Jehuarsom jäajen Tjristus, en reed stohne, aulem Onnjehuarsom too strofe, wann jun Jehuarsom erfellt senne woat. Tjitj jie opp daut, waut verre Uage es? Wann wäa sich selfst tootrüt, daut hee Tjristus es, soo dentj hee dit wada mol bie sich selfst, daut, soo aus hee Tjristus siena es, soo uck wie. Dan wann uck etj mie een bät mea äwa onse Vollmacht rieme wull, de ons de Harr tom Oppbüe en nijch tom Vedoawniss von jünt jejäwt haft, soo woa etj nijch too Schaunde woare, omm dautet nijch schient, aus wull etj jünt derjch de Breew Angst moake. Dan de Breew zwoa, sajcht hee eena, send jewijchtich schwoa en krauftvoll, oba de Jäajenwoat em Lief tjarpalijch schwak, en de Räd es mangelhauft nuscht weat. Dit bedentj dee soo Dentjende, daut, wann wie em Wuat derjch Breew nijch doabie send, wie uck soone biem doabie senne enne Dod senne woare. Dan wie woage nijch, ons selfst met jewesse unja dän jlitj toostale oda too vejlitje, dee sich selfst emfäle; oba dee, enndäm see sich aun sich selfst mäte en sich met sich selfst vejlitje, send nijch vestendijch. Oba wie welle ons nijch butamote rieme, sonda nom Moht vom Mohtstock, dän Gott ons aus Moht toojedeelt haft, uck bett no jünt too kohme. Dan wie selfst stratje ons nijch too wiet üt, aus wann wie nijch no jünt kohme, dan wie send uck bett jünt jekohme met de froohe Botschoft von Tjristus, enn däm wie ons nijch em Mohtloose rieme met framde Mäj Oabeit, oba Hopninj ha, wann jun Gloowe enn jünt wausst, jrata too woare no onsem Mot, nom hejchsten Mot, omm de froohe Botschoft wieda äwa jünt lidjende Lenda Jäajende too vetjindje, en nijch no eenem framden Mohtbaunt framde Oabeit, fe daut waut aul reed wea, ons too rieme. „Oba wäa sich riemt, riem sich enn däm Harrn". {Jes.9.24} Dan nijch dee sich selfst emfält, dee esset weat, sonda dee, däm de Harr emfält. Etj wull, jie muchte een beet Noaheit von mie vedroage; oba jo, jie vedroage mie uck. Dan etj sie iewrijch omm jünt met Gottes Iewa; dan etj ha jünt eenem eensjen Maun oppjebohde aunvetrüt, omm jünt aus eene reine Jungfrü Tjristus väatostalle too brinje. {Ef.5,26-27} Oba etj ha Angst, daut fleijcht, aus de Schlang Eefa derjch äare Lest veleid vefead, soo worde uck jüne Jedanke vedorwe en wajchjefeat von de Eenfelt Onnschuld en de Reinheit Tjristus jäjenäwa. Dan wann dee, dee doa tjeemt, eenen aundren Jesus vetjindijcht, däm wie nijch vetjindijcht ha, oda ha jie eenen aundren Jeist jetjräaje, däm jie nijch jetjräaje ha, oda eene aundre froohe Botschoft, dee jie nijch aunjenohme ha, daut vedroag jie goot. Dan etj meen freilijch, daut etj enn nuscht tridj jebläwe sie hinja dän äwagrooten äwamässjen, faulschen Apostel. Oba wann etj uck een onnjeleada emm Räde sie, soo doch nijch enne Ertjantnis; sonda enn aule Dinje send wie jünt enn aulem openboa jeworde. Oda ha etj eene Sind begohne, enn däm etj mie selfst läajch hool, doamet jie erhoowe woare, wiel etj jünt de froohe Botschoft emsonst vetjindijt ha? Aundre Jemeendes ha etj beroowt, enn däm etj Loon neem omm jünt too deene. En aus etj bie jünt wea en enn Noot tjeem, ha etj tjeenem belaustijt, dan mien Mangel druage de Breeda, dee von Matsedoonean tjeeme; en etj hilt mie enn aulem, jünt nijch ne Laust too senne, en woa mie bewoare. Daut es de Woahrheit Tjristi enn mie, daut disa Riem nijch woat, von mie, tom Schweije jebrocht woare enn de Jäajend von Achaja. Wäajen waut? Wiel etj jünt nijch leef ha? Gott weetet. Waut etj oba doo, woa etj uck doone, doamet etj dän de Jeläajenheit aufschnied, dee eene Jeläajenheit welle, daut enn däm, enn däm see sich rieme, jefunge woare aus uck wie. Dan soone send faulsche Apostel, bedroagarische Oabeida, dee sich enn äare Jestault von Apostel Tjristi vewaundle. En daut es tjeen Wunda, dan selfst de Soton vewaundelt sich enn siene Jestault enn eenem Enjel vom Lijcht; daut es aulsoo nuscht Besondret, wann uck siene Deena sich enn äare Jestault vewaundle aus Deena de Jerajchtijchtjeit, dän äa Enj woat no äare Woatje senne. Noch eenmol saj etj: Tjeena saul jleewe daut etj een Noa sie; wann oba nijch, soo nämt mie doch aus eenen Noa opp, doamet uck etj mie een bät riem. Waut etj räd, räd etj nijch soo aus vom Harrn, sonda aus enn Noaheit, enn diese Loag emm Toovetrüe tom Rieme. Doa väle sich nom Fleesch rieme, well uck etj mie rieme. Jie vedroage jearn de Noare, doa jie veninftijch kluak send. Dan jie vedroage daut, wann jünt wäa vesklowt, wann jünt wäa oppfrat, wann jünt wäa Schlenje stalt, wann sich wäa äwahäwt, wann jünt wäa em Jesejcht schleit. Too miene Schaund saj etj dit, soo ausset fauststeit, daut wie doatoo schwak jewesse send. Oba wuabie irjend wäa driest es, etj räd enn Noaheit, sie uck etj driest. Send see Hebräa? Etj uck. Send see Iesraelite? Etj uck. Send see Obraums Some? Etj uck. Send see Deena Tjristi? Etj räd onnsennijch, etj sie et mea. Enn Mäj väl mea, väl mea enn Jefentjnisse, enn Schläaj äwamoht, foaken enn Doodesnoot Doodesjefoa. Vonne Jude ha etj fief mol veatijch Heiw jetjräaje weinja eenen. {5Mos.25,3} Dreemol sie etj met Wäde Statja jeschloage worde, eenmol sie etj jesteenijcht worde, dreemol ha etj Scheppbruch jeläde, eene Nacht en een Dach ha etj em deepen Mäa toojebrocht; foaken opp reise, enn Jefoahre oppe Flusse, enn Jefoahre von Reibasch, enn Jefoahre von mienem Voltj, enn Jefoahre von Heide, enn Jefoahre enne Staut, enn Jefoahre enne Wieste, enn Jefoahre oppem Mäa, enn Jefoahre unja faulsche Breeda, enn Mäj en Schwiarijchtjeite, enn Schloploosijchtjeit, enn Hunga en Darscht, foaken em Fauste, enn Kold en ohne Tjleeda; büta däm, waut bütajeweenlijch es, noch daut, waut jieda Dach opp aun mie aundrinjt; de Sorje omm aule Jemeendes. Wäa es Schwak, en etj sie nijch Schwak? Wäa woat too Sinde veleet, en etj stoh nijch enn Flaume? Wannet jeriemt jepucht senne mott, soo well etj mie doamet rieme, waut miene Schwakheit betrafft. De Gott en Voda vom Harrn Jesus weet, dee jepriese es enn Eewijchtjeit, daut etj nijch läj. Enn Damaskus leet de Stauthoola vom Tjeenijch Aretus de Staut de Damaskusa bewache, omm mie faust toonäme, en etj word enn eenem Korf derjch een Fensta aune Mia Waund rauf jelohte en etj enttjeem siene Henj. Woahrhauft, nutzt mie daut rieme nuscht; oba etj well opp too Jesejchta en Openboarunge vom det Harrn kohme. Etj weet von eenen Mensch enn Tjristus, ver veatien Joa, auf emm Lief, weet etj nijch, auf bütrem Lief, weet etj nijch; Gott weet daut, daut de Betroffna bott däm dredden Himmel entdretjt wort. En etj weet von däm betroffnen Mensch, auf emm Lief, oda bütrem Lief, daut weet etj nijch, Gott weet daut, daut hee entdretjt word emm Paradiess en head onnütspräatjlijche Wead, dee eenem Mensch nijch erlaubt send too saje. Emm Blitj opp däm soo Beschaufnen woa etj mie rieme, oba emm Blitj opp mie selfst - well etj mie nijch rieme, aus bloos met miene Schwakheite. Dan wann etj mie rieme well, wudd woa etj nijch een Noa senne, dan etj woa de Woahrheit saje. Oba etj enthool mie doaäwa, doamet nijch wäa mea hejcha von mie dentjt, aus waut hee aun mie sitt, oda waut hee von mie heat. En omm daut etj mie derjch dän Äwamoht de Openboarunge nijch äwahäw, word mie een Stachel fe daut Fleesch jejäft, een Enjel Sotons, doamet hee mie met Füste schlohne sull, doamet etj mie nijch äwahäw. Doawäajen emm Blitj doaropp ha etj däm Harr dree mol aunjeroope, daut hee von mie auflohte mucht. En hee haud too mie jesajcht: Miene Jnod jenäjt die, dan miene dee Krauft woat enn Schwakheit vollbrocht toenj jebrocht. Aulsoo, sea jearn woa well etj mie met miene Schwakheite noch mea rieme, doamet de Krauft Tjristi bie äwa mie wohnt. Doawäajen ha etj Wooljefaule aun Schwakheite, aun Mishaundlunge, aun Noot, aun Vefoljung en Bedrenjnise fe Tjristus; dan wann etj schwak sie, dan sie etj stoatj. Etj sie een Noa jeworde; jie ha mie doatoo jedwunge. Dan etj haud sullt von jünt emfält woare, dan enn nuscht stund etj hinja de hejchste Apostel Äwaapostel, wann etj uck nuscht sie. Zwoa send de Teatjen von eenem Apostel unja jünt enn aula Jedult jewirtjt worde, derjch Teatjens soo aus uck Wunda en Machtwoatje. Dan waut esset, enndäm jie dee aundre Jemeendes em Nodeel jewäse send, wann nijch, daut etj selfst jünt nijch too Laust jewesse sie? Vejäft mie dit Onnrajcht. Tjitjt, dit dredde Mol sie etj reed, no jünt too kohme, en etj woa nijch too Laust faule, dan etj seatj nijch daut Junje, sonda jünt. Dan de Tjinja selle nijch fe de Ellre Schatse saumle, sonda de Ellre fe de Tjinja. Oba etj woa sea jearen aules hanjäwe en etj woa mie fe jüne Seele oppopfre, wann etj jünt mea en hejchrem Moot leef ha, saul etj dan weinja jeleeft woare? Doch soo esset, etj ha jünt nijch belaustijt; wiel etj schneiw sie, ha etj jünt met Lest jejräpe. Ha etj jünt fleijcht derjch eenem von dän äwa'väadeelt *ütjenutst, dee etj no jünt jeschetjt ha?, Etj ha Tietus jebedd en schetjt däm Brooda met am met; haft fleijcht Tietus jünt *äwa'väadeelt? Send wie nijch enn däm seljen Jeist jewaundelt? Nijch enn dee selje Footstaupe?, Aul länjst jleew jie, daut wie ons bie jünt veteidje. Wie räde ver Gott enn Tjristus, oba aules, Jeleefte, fe too jüne Oppbüung. Dan etj ängst mie, daut, wann etj kohm, etj jünt nijch soo finj, aus etj well, en daut etj von jünt aus eena jefunge woa, aus jie nijch welle, daut fleijcht Stried, Aufgonst, Oaja, Zank, Beleidjung, Plüdarie, Oppjebloost, Onnrühe vehaunde senne; daut, wann etj wada kohm, mien Gott mie jünthaulwe deemütijcht, en etj äwa väle trüare mott, dee verhea jesindijcht en nijch ommjedocht Buesse jedohne ha wäajen äwa de Onnreinheit en Huararie en Onnzucht, dee see jedräwe ha. Dit dredde Mol kohm etj no jünt: Üt twee oda dree Zeije Mül Ütsaje woat jiedre Sach bestädijcht woare. {5Mos.19,15} Etj ha verhäa jesajcht en saj em verüt, aus wie daut tweede Mol aunwesend en nü aufwesend, dän, dee verhäa jesindijcht ha, en aule aundre, daut, wann etj wada kohm, woa etj nijch schoone. Doa jie eenen Bewies seatje, daut Tjristus enn mie räd, dee jünt jäjenäwa nijch Schwak es, sonda tjraftijch unja jünt; dan uck hee word üt Schwakheit jetjriezijcht, oba hee läft derjch üt de Macht Gottes, dan uck wie send Schwak enn am, oba wie woare met am läwe derjch üt de Macht Gottes jünt jäjenäwa, soo stalt jünt oppe Proow, auf jie em Gloowe send, unjasätjt jünt selfst, oda ertjan jie jünt selfst nijch, daut Jesus Tjristus enn jünt es? Esset dan, daut jie fleijcht onnbeweat *onnajcht send., Oba etj hop, daut jie ertjane woare, daut wie nijch *onnbeweat send., Oba wie bäde too Gott, daut jie nuscht Beeset doone woare, doamet wie nijch beweat ajcht schiene ütseehne, sonda doamet jie daut Goode doone, oba wie aus *Onnbeweate send., Dan wie tjenne nuscht jäajen de Woahrheit doone, sonda fe de Woahrheit. Dan wie freie ons, wann wie Schwak send, jie oba Stoatj send; omm dit bedd wie uck, omm daut jie jünt Trajchtfinje. Doawäajen schriew etj dit - soolang etj nijch bie jünt sie, doamet wann etj bie jünt sie nijch Strenj vefoahre mott, no de Vollmacht, dee de Harr mie jejäft haft tom Oppbüe en nijch tom aufbräatje dohlbrätje. Emm äwajen, Breeda, freit jünt, loht jünt trajchthalpe trajcht brinje, loht jünt vemohne, siet eenes Sennes, hoolt Fräd, en dee Gott de Leew en daut Frädens woat met jünt senne. Jreest jünt unjaenaunda met däm heiljen Kuss. Aul de Heilje lohte jünt jreese. De Jnod vom Harrn Jesus Tjristus en de Leew Gottes en de Jemeenschauft metem Heiljen Jeist es met jünt aulem! Paulus, Apostel, nijch von Mensche, uck nijch derjch eenen Mensch, sonda derjch Jesus Tjristus en Gott, däm Voda, dee am von üt de Doodes oppjewatjt haft, en aule Breeda, dee bie mie send, aun de Jemeende von Galatien: Jnod jünt en Fräd von Gott, däm Voda, en onsem Harr Jesus Tjristus, dee sich selfst fe onse Sinde hanjejäwt haft, doamet hee ons erüt nehmt üt diese de jäajenwoatje beese Welt, nom Welle von onsem Gott en Voda, däm de Ea enn de Eewijchtjeit de Eewijchtjeite! Amen. Etj wunda mie, daut jie soo schwind von däm, dee jünt enn derjch de Jnod Tjristi beroope haft, too eene aundre froohe Botschoft aufdreie, dee tjeene aundre es; sonda daut send jeeft eenje Lied, dee jünt vewerre en de froohe Botschoft von Tjristus vedreie welle. Oba wann uck wie, oda een Enjel vom Himmel, jünt woat aus de froohe Botschoft vetjindje, büta däm, waut wie jünt vetjindijt ha; dee es veflucht. Aus wie verhäa jesajcht ha, soo saj etj uck nü wada: Wann irjend wäa jünt de froohe Botschoft vetjindijt, büte däm, waut jie emfange ha, dee es veflucht. Seatj etj dan nü de Mensche toofräd too stale, oda Gott? Oda seatj etj Mensche too jefaule? Wann etj noch Mensche jefaule wudd, soo wea etj nijch Tjristi Tjnajcht. Oba etj moak jünt bekaunt, Breeda, daut de froohe Botschoft, dee etj vetjindijt ha, daut dee nijch no Mensche Oat es. Dan etj ha dee uck nijch von eenem Mensch jetjräaje, en etj wudd nijch beleat, sonda derjch eene Openboarung von Jesus Tjristus. Jo, jie ha von mienem Waundel eenst em Judentüm jeheat, daut etj de Jemeende Gottes äwa aule Moht vefoljd, omm dee too venijchte, en enn däm Judentüm tooneem äwa väle Mienesjlitjen enn mienem Jeschlajcht, enn däm etj een groota emm äwamoot Iewara fe miene vodalijche Sitte Äwaleewrunge wea. Oba ausset Gott, fe goot hild, dee mie vom von miene Mutta Lief aun ütjesondat uterwält en derjch siene Jnod beroope haft, sienen Sän enn mie too openboare, doamet etj am, aus de froohe Botschoft, unja de Veltja vetjindje, futs, jintj etj nijch met Fleesch en Bloot em Rot, en jintj uck nijch enopp no Jerusalem no dän, dee ver mie Apostel weare, sonda etj jintj wajch no Arabean en tjeem wada tridj no Damaskus. Donn, no dree Joa, jintj etj enopp no Jerusalem, omm Kefas tjanne too leahre, en etj bleef feftien Doag bie am. Oba etj sach tjeenem aundren vonne dee Apostel, büta Joakopp, däm Brooda vom Harrn. Oba waut etj jünt schriew, tjitj, ver Gott! Etj läj nijch. Donn jintj etj enn de Jäajend von Sierean en Tsilietsean. Oba etj wea de Jemeende enn Judäa, dee enn Tjristus send, vom Aunjesejcht onnbekaunt; oba see haude bloos jeheat: Dee, dee ons eens vefoljd, vetjindijt nü aus froohe Botschoft däm Gloowe, dän hee eenst veniele venijchte wull. En see veharlijchte Gott aun opp mie. Doaropp, no veatien Joa, jintj etj wada enopp no Jerusalem met Barnabas en neem uck Tietus met. Oba etj jintj enopp derjch eene Openboarung en läd ahn de froohe Botschoft väa, dee etj unjre Veltja vetjindijd, oba besonda dän Aunjeseehne, auf etj nijch vejäfs ran oda jerant wea; oba nijch eenmol Tietus, dee bie mie wea, dee een Griejche wea, word nijch jedwunge, sich beschniede too lohte; oba wäajen dee ennjeschlitjte faulsche Breeda, dee heemlijch enenn jekohme weare, omm onse Frieheit üttofinje, dee wie enn Tjristus Jesus ha, doamet see ons vesklowe enn tjnajchtschoft brinje kunne; dän wie uck nijch fe eene Stund derjch Unjaordninj nojejäwt ha, doamet de Woahrheit, de froohe Botschoft, bie jünt blift. Oba von dän, de Aunjeseehne schiene, wautemma see uck weare, daut moakt tjeen Unjascheet fe mie, Gott sitt nehmt tjeene Mensche Persoon aun, - dan mie ha de Aunjeseehne nuscht doatoo opperlajcht; oba emm Jäjendeel, aus see jeseehne haude, daut mie de froohe Botschoft aun de Onnbeschnädne Heide aunvetrüt es wea, soo aus Peeta aun de Beschniedinj *Jude;, dan dee, dee enn Peeta, fe daut Apostelaumt de *Beschniedinj jewirtjt haft, haft sich uck mie fe de Heide wirtjsaum bewäse,, en aus see de Jnod ertjant haude, dee mie jejäwt es, jeewe Joakopp en Kefas en Jehaun, dee aus Stendasch Ellteste, Väaschte aunjeseehne worde, mie en Barnabas de Rajchte Haunt de Jemeenschoft, doamet wie unja de Heide, oba see unja de *Beschniedinj gohne sulle;, bloos daut wie de Oame jedentje sulle, däm etj mie uck flietijch bewäse ha, aulsoo too doone. Oba aus Kefas no Antiochean jekohme wea, wadastund etj am em Aunjesejcht, wiel hee aunjekloagt jerejcht wea. Dan ver däm, eenje von Joakopp jekohme weare, haud hee met de Heide Heidetjriste toop jejäte; oba aus see jekohme weare, trock hee sich tridj en sondad sich auf, wiel hee sich fe dee üte *Beschniedinj enjst., En met am heijchelde uck de äwaje Jude, soo daut uck Barnabas derjch äa Heijchle sich metriete leet. Oba aus etj sach, daut see nijch rajcht no de Woahrheit, von de froohe Botschoft, waundle, säd etj too Kefas ver aulem: Wann dü, dee dü een Jud best, heidnisch en nijch judesch läfst, woo bedwinjst dü de Heide judesch too läwe? Wie send von Natua Jude en nijch Sinda üt de Heide, oba wisste, daut de Mensch nijch üt Jesatzeswoatje jerajcht jesproake woat, sonda bloos derjch dän Gloowe aun Jesus Tjristus, uck wie ha aun Jesus Tjristus jejleewt, omm daut wie üt Gloowe aun Tjristus jerajchtfoadijcht worde, en nijch üt Jesatzeswoatje, wiel üt Jesatzeswoatje tjeen Fleesch jerajchtfoadijcht woare woat. Oba wann wie, enn däm wie enn Tjristus seatje jerajchtfoadijcht too woare, uck selfst aus Sinda send jefunge worde, es dan Tjristus een Deena de Sinde? Daut mucht nijch passeare! Dan wann etj daut, waut etj dohljeräte ha, wada oppbü, soo stal etj mie selfst aus Äwaträda han. Dan etj sie derjch daut Jesatz däm Jesatz jestorwe, doamet etj fe Gott läw; etj sie met Tjristus jetjriezijcht worde, etj läw, oba nijch mea etj oba nijch mea läw etj, oba Tjristus läft enn mie; oba waut etj nü emm Fleesch läw, läw etj derjch emm Gloowe, derjch däm, aun däm Sän Gottes, dee mie jeleeft en sich selfst fe mie hanjejäft haft. Etj moak de Jnod Gottes nijch onnjeltijch; dan wann Jerajchtijchtjeit derjch daut Jesatz tjemmt, dan es Tjristus emsonst jestorwe. O onnvestendje Galata, wäa haft jünt bezaubat, dän Jesus Tjristus, aus unja jünt jetjriezijcht, ver jüne Uage jemolt word? Bloos dit well etj von jünt erfoahre: Ha jie dän Jeist üt Jesatzeswoatje jetjräaje, oda üt de Botschoft vom Gloowe? Se jie soo onnvestendijch? Em Jeist ha jie aunjefonge, well jie nü em Fleesch toenj brinje vollende? Ha jie soo väl grootet vejäfs jeläde erfoahre? Wann aundasch daut uck vejäfs es? Dee jünt nü dän Jeist jeeft hanrätjt en Wundawoatje unja jünt wirtjt, es daut üt Jesatzeswoatje oda üt de Krauft, ütem derjch Gloowe? Soo aus Obraum Gott jleewd, en daut word am aus too Jerajchtijchtjeit aunjeräatjent. {1Mos.15,6} Aulsoo ertjant, daut dee üt Gloowe send läwe, send Obraums Säns. Oba de Schreft, haft väajeseehne, daut Gott de Veltja üt Gloowe jerajchtfoadje wudd, vetjindijd däm Obraum de froohe Botschoft verhäa: „Enn die woare aule Veltja jesäajent woare“. {1Mos.12,3} Doahäa, dee üt Gloowe läwe send, woare jesäajent met däm jleewjem Obraum. Dan aule, dee üt Jesatzeswoatje send, send unja däm Fluch; dan daut steit jeschräwe: „Veflucht es jiedra, dee nijch blift bie enn aulem, waut em Büak daut Jesatzes jeschräwe es, omm daut too doone“. {5Mos.27,26} Oba daut derjch däm Jesatz tjeena ver Gott jerajcht jesproake woat, es openboa, dan „dee Jerajchta woat üt Gloowe läwe“. {Hab.2,4} Oba daut Jesatz es nijch üt Gloowe, sonda: „Wäa diese Dinje jedohne haft, woat doaderjch läwe“. {3Mos.18,5} Tjristus haft ons loosjekofft von däm Fluch daut Jesatzes, enn däm hee een Fluch fe ons jeworde es, dan daut steit jeschräwe: “Veflucht es jiedra, dee aum Holt hengt!“ {5Mos.21,23} doamet de Säajen Obraums enn Tjristus Jesus no de Veltja tjeemt, doamet wie de Vespräatjung vom Jeist tjriee derjch däm Gloowe. Breeda, etj räd no Mensche Oat; selfst een Menschen Tastament, daut bestädijcht es, ertjläart tjeena fe onnjeltijch oda deit waut doatoo. Oba däm Obraum weare send de Vespräatjunge toojesajcht en sienem Some. Daut heet nijch: „En däm Some“, aus von väle, sonda aus von eenem: „En dienem Some“, {1Mos.22,18} de Tjristus es. Oba dit saj etj: Een Tastament rajchttjraftijch von Gott jemoakt, moakt daut veea hundat en dartijch Joa doanoh jekohmne Jesatz nijch onnjeltijch, omm de Vespräatjunge opptohäwe. Dan wann daut Oawgoot ütem Jesatz es, soo tjemmt daut nijch mea üte Vespräatjung; oba Gott haft daut Obraum derjch eene Vespräatjung jeschentjt. Aulsoo, waut saul daut Jesatz? Wäajen de Äwaträdunge es daut doatoo jedohne worde, bott de Some tjeem, däm de Vespräatjung es jejäwt worde, aunjeordnet derjch Enjel enn de Haund von eenem Vemeddla. Oba een Vemeddla es nijch Vemeddla von eenem; oba Gott es eena. Es dan daut Jesatz jäajen de Vespräatjunge Gottes? Daut mucht nijch passeare! Dan wann een Jesatz wea jejäft worde, daut läwendijch moake kunn, dan wea de Jerajchtijchtjeit wertjlijch üt däm Jesatz. Oba de Schreft haft aules unja de Sinde ennjeschlohte, doamet de Vespräatjung üt Gloowe aun Jesus Tjristus dän jejäft wort, dee doa jleewe. Oba ver däm de Gloowe tjeem, worde wie unja däm Jesatz bewoat, ennjeschlohte opp däm Gloowe han, dee jeopenboat sull woare. Aulsoo, es daut Jesatz ons Oppaussa jeworde bott too Tjristus, doamet wie üt Gloowe kunne jerajcht jesproake woare. Oba doa de Gloowe jekohme es, send wie nijch mea unja eenem Oppaussa; dan jie aula send Säns Gottes derjch dän Gloowe enn aun Tjristus Jesus. Dan aula, dee jie opp Tjristus send jetauft worde, ha Tjristus aunjetrocke. Doa es nijch Jude noch Griejche, doa es nijch Sklowe noch Friea, doa es nijch Maun oda Frü; dan jie aula send eent enn Tjristus Jesus. Oba wann jie Tjristi send, soo send jie Obraums Some en no de Vespräatjung Oawe. Oba etj saj, solang de Oaw onnmindijch nijch oolt jenüach es, unjascheed hee sich met nuscht von eenem Sklowe, wann hee uck Harr äwa aules es; sonda hee es unja Väaminda en Vewaulta bott dee vom Voda verhäa bestemmte Tiet. Soo uck wie, aus wie onnmindijch weare, wea wie vesklowt unja de Räajel de Welt; oba aus dee bestemmde Tiet jekohme wea, schetjt Gott sienen Sän, jebuare von eene Frü, unjrem Jesatz jestalt, doamet hee dee, dee unjrem Jesatz weare, looskofft, doamet wie de Sänschoft emfange. Oba wiel jie Säns send, haft Gott däm Jeist von sienem Sän enn onse Hoate jeschetjt, dee doa roopt: Abba, Voda! Doahäa, best dü nijch mea een Sklowe, sonda - Sän; oba wann Sän, dan uck Oaw derjch Gott. Oba donn zwoa, aus jie Gott nijch tjannde, deend jie dän, dee von Natua nijch Jetta send; {2Chron.13,9} nü oba, doa jie Gott ertjant ha, oba väl mea von Gott ertjant send, woo dree jie jünt wada tridj no dee schwake en oamseelje Räajel, dän jie wada vom nieem deene welle? Jie beobachte Doag en Moonate en Fasttiede en Joare. Etj enjst mie omm jünt, daut etj mie fleijcht emmsonst fe jünt aufjemäajcht ha. Siet aus etj, dan wiel uck etj sie aus jie, Breeda, etj bedd jünt; jie ha mie tjeen Onnrajcht jedohne. Oba jie weete, daut etj enn fleeschlijche Schwakheit jünt easchtens de froohe Botschoft vetjindijt ha; en miene Veseatjung fe jünt enn mienem Fleesch, ha jie nijch veacht noch aufjewäse, sonda aus eenen Enjel Gottes ha jie mie oppjenohme, aus Tjristus Jesus. Wua es dan jüne Jletjseelijchtjeit? Dan etj bezeij jünt, daut jie, wann mäajlijch, jüne Uage ütjeräte en mie dee jejäft haude. Sie etj doahäa jun Fient jeworde, wiel etj jünt de Woahrheit saj? See iewre omm jünt, nijch opp gooda Oat, sonda welle jünt ütschlüte (vonne Jemeenschoft met de Apostel), doamet jie omm ahn iewre. Oba daut es goot, jiedatiet emm Gooden too iewre, en nijch bloos, wann etj bie jünt sie. Miene Tjinja, omm dee etj wada Jeburtswee ha, bott Tjristus enn jünt Jestault aunnämt; oba etj wull, nü bie jünt senne en miene Stemm veendre, wiel etj jünthaulwe rotloos sie. Sajcht mie, dee jie unjrem Jesatz senne welle, hea jie daut Jesatz nijch? Dan daut steit jeschräwe, daut Obraum twee Säns haud, eenen vonne Tjäatjsche *Deenstmäatje en eenen vonne Frie;, Oba dee von de *Tjäatjsche wea nom Fleesch jebuare, dee aundra vonne Frie derjch de Krauft de Vespräatjung,, dit es sennbiltlijch jeräd: Dan diese Frües bediede twee Ordninje Gottes; dee eene von däm Boajch Sinaie, daut Tjnajchtschoft too Welt brinjt, de Hagar es. Oba daut Wuat Hagar es de Boajch Sinaie enn Arabean, oba daut bediet däm vondoagschen Jerusalem, dan see läwt met äare Tjinja enn Tjnajchtschoft; oba daut bowaschte Jerusalem es dee Friee frie, dee onse Mutta es. Dan daut steit jeschräwe: „Sie frooh, dü Onnfruchtboare, dee dü nijch jebuare hast; bräatj üt enn Jubel en schriee roop lüd, dee dü nijch Jeburtswee hast! Dan de Tjinja de Eensaume send ritja aun Zohl aus dee, dee dän Maun haft“. {Jes.54,1} Jie oba, Breeda, siet gauns soo aus Isaak, Tjinja de Vespräatjung. Oba soo aus donn emol dee nom Fleesch jebuarna vefoljd däm nom Jeist jebuarnen, soo uck nü. Oba waut sajcht de Schreft: „Driew de *Tjäatjsche en äaren Sän rüt; dan de Sän von de *Tjäatjsche saul nijch oawe met däm Sän de Friee“. {1Mos.21,10}, Doawäajen, Breeda, wie send nijch Tjinja von de *Tjäatjsche, sonda von de Friee., Fe de Frieheit haft Tjristus ons frie jemoakt; aulsoo stoht en loht jünt nijch wade met unja däm Joch de Tjnajchtschoft belauste opplaje. Tjitjt, etj, Paulus, saj jünt, daut, wann jie jünt beschniede lohte, Tjristus jünt nuscht nutze woat. Oba etj bezeij wada jiedrem Mensch, dee sich beschniede lat, daut hee schuldijch es, daut gaunse Jesatz too erfelle. Jie send loosjebunge jetrannt von Tjristus, dee jie derjch daut Jesatz welle jerajchtfoadijcht woare; jie send üt de Jnod jefolle. Oba wie lüare derjch däm Jeist üt Gloowe de Hopninj opp de Jerajchtijchtjeit. Dan enn Tjristus Jesus jelt nijch Beschniedinj noch Onnbeschnäde, sonda Gloowe, dee derjch de Leew wirtjsaum woat. Jie rande goot; wäa haft jünt jehindat oppjehoole, de Woahrheit nijch too jehorjche? Daut Äwaräde doatoo tjemmt nijch von däm, dee jünt beroope haft. Een bät weinijch Süadäjch derjchsüat däm gaunsen Däjch. Etj ha Vetrüe too opp jünt em Harrn, daut jie nijch aundasch dentje woare; oba dee jünt vewerrt woat daut Uadeel droage motte, wäa uck emma hee es. Oba etj, Breeda, wann etj noch de Beschniedunk vetjindij, wuaromm woa etj dan noch vefoljd? Doamet es daut Oajaniss vom Tjriez too nuscht jemoakt. Etj mucht, daut uck dee sich entmaunne beschniede, veschniede lohte, dee jünt opphetze oppstauntijch moake. Oba jie send too Frieheit beroope worde, Breeda; moakt bloos nijch de Frieheit too Jeläajenheit fe daut Fleesch, sonda derjch de Leew deent eenaunda. Dan daut gaunse Jesatz es enn eenem Wuat erfellt, enn däm: „Dü saust dien Näajsten leewe aus die selfst“. {3Mos.19,18} Oba wann jie jünt unjaenaunda biete en oppfräte, dan seeht too, daut jie nijch vonenaunda oppjefräte woare. Oba etj saj: Waundelt em Jeist, en jie woare de Fleescheslost nijch ütfelle vollbrinje. Dan daut Fleesch sträwt jäajen däm Jeist, oba de Jeist jäajen daut Fleesch; diese lidje send meteenaunda emm Stried, soo daut jie nijch daut waut jie welle doone tjenne. Oba wann jie vom Jeist jeleid woare, soo send jie nijch unja däm Jesatz. Oba openboa send de Woatje vom Fleesch, dee doa send: Huararie, Onnreinheit, Ütschweife, Jetsedeenst, Zaubarie, Fienschauft, Striet, Aufgonst, Wutt, Zänkisch, Spoolinje, Onneenijchtjeit, Neidisch, Drintja, Frätasch, en soowaut mea, von dän etj jünt em verüt saj, soo aus etj uck verhäa jesajcht ha, daut dee soowaut doone, daut Ritj Gottes nijch oawe woare. Oba de Frucht vom Jeist es Leew, Freid, Fräd, Jedult, Frintlijchtjeit, Gootsdoone, Trü senne, Saunftmoot, Enthoolung; jäajen soone jäftet tjeen Jesatz. Oba de Tjristus [Jesus] aunjeheare, ha daut Fleesch jetjriezijcht met de Liedenschofte en Bejia Loste. Wann wie derjch üt däm Jeist läwe, dan loht ons uck derjch üt däm Jeist waundle. Loht ons nijch voll iedel Riemsucht Easucht senne, eenaunda rütfodre, eenaunda beneide. Breeda! Wann uck een Mensch von enn eene Äwaträdung aunjetroffe woat, soo brinjt jie, de Jeistlijche, soonem eenen wada trajcht em Jeist de Saunftmoot, enn däm dü achtjeefst opppausst opp die selfst, daut nijch uck dü vesocht woascht. Droagt eena däm aundren siene Laust, en soo woa jie daut Jesatz Tjristi erfelle. Dan wann wäa meent, waut too senne, doa hee doch nuscht es, soo bedrajt hee sich selfst. Oba een jiedra unjaseatj sien eajnet Woatj, en dan woat hee aun sich auleen en nijch aun aundre Riem Ea ha; Dan een jiedra woat siene eajne Laust droage. Oba wäa emm Wuat unjarejcht woat, deel von aulem Goodem Hab en Goot däm met, dee am unjarejchte deit. Errt jünt nijch, Gott lat sich nijch spotte! Dan waut de een Mensch seit, daut woat hee uck arnte. Dan wäa fe opp sien eajnet Fleesch seit, woat vom Fleesch Vedoawniss arnte; oba wäa fe däm Jeist seit, woat von däm Jeist eewijet Läwe arnte. Oba loht ons em Gootsdoone nijch meed woare, dan too siena Tiet woa wie arnte, wann wie nijch oppjeleest meed, oppjäwe woare. Aulsoo nü, soo aus wie Jeläajenheit ha, loht ons daut Goode wirtje jäajen aule, oba aum meiste aun de Eajne Jeschwista emm Gloowe. Tjitjt, waut fe eenen langen Breef groote Büakstowe etj jünt jeschräwe ha, met miene eajne Haunt. Aule, dee em Fleesch een goodet Aunseehne habe welle, dee bedwinje jünt, beschniede too lohte, bloos doamet see omm daut Tjriez Tjristi welle nijch vefoljt woare. Dan nijch eenmol see, dee beschnäde send, hoole selfst daut Jesatz nijch, sonda see welle, daut jie jünt beschniede lohte, doamet see sich wäajen äwa jun Fleesch rieme tjenne. Oba mucht mie daut nijch passeare, mie too rieme, aus bloos met däm daut Tjriez von onsem Harrn Jesus Tjristus, derjch daut mie de Welt jetjriezijcht es en etj de Welt. Dan noch Beschniedunk noch Onnbeschnäde es waut, sonda eene niee Erschaufung Tjreatua. En aule, dee no diesem Mohtstock Räajel waundle woare, - Fräd äwa ahn en Erboarme, en äwa daut Iesrael Gottes! Äwajens moakt mie tjeena Mäj, dan etj droag de Mohlteatjen Jesus aun mienem Lief. De Jnod von onsem Harrn Jesus Tjristus es met jünem Jeist, Breeda! Amen. Paulus, Apostel Tjristus Jesus derjch dän Welle Gottes, aun de Heilje dee enn Efeesus send, en Jleewje enn aun Tjristus Jesus: Jnod jünt en Fräd von Gott, onsem Voda, en däm Harr Jesus Tjristus. Jesäajent es de Gott en Voda von onsem Harrn Jesus Tjristus, dee ons jesäajent haft met aulem jeistlijchen Säajen enn dee himmlische Welt *Uate derjch Tjristus,, aus hee ons ütjewält haft enn am ver Gruntlajung de Welt, omm daut wie heilijch en dodelloos schultloos senne ver am enn Leew; en ons verhäa bestemmt haft tom aunnäme de Sänschoft derjch Jesus Tjristus fe sich selfst nom Wooljefaule von sienem Welle, tom lowe *priese de Harlijchtjeit siene Jnod, met dee hee ons bejnodijcht haft enn däm Jeleeften,, enn disem däm wie de Erleesung ha derjch sien Bloot, de Vejäwung de Äwaträdunge, nom Ritjdom siene Jnod, dee hee haft äwaritje opp ons äwastreeme lohte enn aula Weissheit en Ennsejcht, haft ons bekaunt jemoakt daut Jeheemniss von sienem Welle, no sienem Wooljefaule goodem Rotschluss, däm hee sich väajenohme haud bie sich em Blitj oppem Heilsplon fe dee erfellung de Tiede fe de Vewaultung de Vollheit de Tiede; aules unja een Haupt toop toobrinje enn Tjristus, daut enn de Himmels en daut opp de Ead es, enn am, en däm wie uck aus een Oawgoot erlangt ha, dee wie verhäa bestemmt send no däm siene Aufsejcht, dee aules wirtjt no däm Rotschluss von sienem Welle, doamet wie tom *lowe siena Harlijchtjeit send, dee wie verhäa opp dän Tjristus jehopt ha;, enn däm uck jie, daut Wuat de Woahrheit jeheat ha, de froohe Botschoft von jüne Radung, enn däm uck jie, no däm jie jejleewt ha, vesäjelt send worde met däm heiljen Jeist de Vespräatjung, dee es de Auntolinj opp fe ons Oawgoot, fe de Erleesung daut Äjendooms, too Ea Loff siena Harlijchtjeit. Doawäajen uck etj, no däm etj jeheat ha von däm Gloowe aun däm Harrn Jesus, dee enn jünt es, en von de Leew, dee jie too aule Heilje ha, hea nijch opp, fe jünt too danke, jedentj jünt enn miene Jebäda, doamet de Gott von onsem Harrn Jesus Tjristus, de Voda de Harlijchtjeit, jünt jeeft dän Jeist de Weissheit en Openboarung enn de Ertjantnis siena selfst von am, doamet jie, Lijcht fe de Uage von enn jünem Hoat ha, weete, waut de Hopninj siena Beroopung es, en waut de Ritjdom de Harlijchtjeit von sienem Oawe enn de Heilje es, en waut siene äwaaulem Groote Krauft aun ons, Jleewende, no de Wirtjung siena stoatje Krauft Macht, diese haft hee wirtjsaum woare lohte aun Tjristus, enn däm hee am von üt de Doodes oppwatjt; en sad am too siena Rajchte enn de himmlische *Welt,, huag äwa jiedre Obrijchtjeit en Jewault en Macht en Harschoft en jiedren Nome, dee jenant woat, nijch bloos enn diese Welt, sonda uck enn de tookunftje, en haft aules unja siene Feet unjajeordnet en am aus Haupt äwa aules de Jemeende jejeeft, dee sien Lief es, de Vollheit doavon, dee aules enn aulem erfellt. Uck jünt, dee jie doot weare enn derjch jüne Äwaträdunge en Sinde, enn dee jie eenst waundelde no de Tiet disa Welt, no däm Harscha de Jewault de Loft, däm Jeist, dee nu wirtjt enn de Säns de onnjehuarsom send; unja dän uck wie eenst aula onsem Ommgank haude enn onse Fleescheslost, enn däm wie dän Welle vom Fleesch en Jedanke deede en von Natua Tjinja von Oajaniss weare, aus uck dee äwaje aundre. Oba Gott, dee ritj es aun Erboarme, wäajen siene groote Leew, met dee hee ons jeleeft haft, aus uck wie enn de Äwaträdunge doot weare, haft ons met Tjristus läwendijch jemoakt, derjch Jnod send wie jerat - en haft ons met oppjewatjt en met hanjesat enn de Himmlische Uats enn Tjristus Jesus, doamet hee enn dee komende Tiede dän äwatraflijch grooten Ritjdom siene Jnod derjch enn Goots jäajen ons bewees enn Tjristus Jesus. Dan derjch Jnod send jie jerad, derjch dän Gloowe; en dit nijch üt jünt, Gottes Gow es daut; nijch üt Woatje, doamet sich tjeena riemt pucht. Dan wie send sien Erschaufung'Woatj, erschaufe enn Tjristus Jesus too goode Woatje, de Gott em verüt reed jemoakt haft, doamet wie enn ahn waundle. Doawäajen dentjt doa aun, daut jie, eenst de Heide nom Fleesch, dee soo jenante Onnbeschnädne jenant worde von de soo jenante Beschnädne, dee aum emm Fleesch met Henj jemoakte, daut jie too jana Tiet ohne Tjristus weare, framd däm Birjarajcht Iesraels, en Framde däm Bunt de Vespräatjung, haude tjeene Hopninj, en ohne Gott enne Welt. Oba nü, enn Tjristus Jesus, send jie, dee jie eenst wiet auf weare, derjch daut Bloot Tjristi dijchtbie jebrocht worde. Dan hee es onse Fräd, dee de beid too eenem jemoakt haft, en haft de Meddelwaunt vom Tün aufjebroake, enn däm hee enn sienem Fleesch de Fiendschauft, daut Jesatz de Jeboote enn Väaschrefte, wajch jedohne haft, omm daut hee dee twee, en Fräd muak, enn sich selfst - too eenem nieen Menschen schauft, en vesähnt dee beid enn eenem Lief met Gott derjch daut Tjriez, no däm hee doaderjch de Fienschauft doot jemoakt haft. En hee tjeem en vetjindijd Fräd, jünt, dän Wieden, en Fräd dän Nohsten. Dan derjch am ha wie beid dän Toogank enn eenem Jeist tom Voda. Aulsoo, send jie nü nijch mea Framde en ohne Birjarajcht, sonda jie send Metbirja de Heilje, en Hüseajne Gottes, oppjebüt opp de Gruntloag de Apostel en Profeete, wuabie Jesus Tjristus selfst Atjsteen es, enn däm de gaunse Bü, word toopjestalt, wausst too eenem heiljen Tempel emm Harrn, enn däm uck jie met ennjebüt woare too eene Wohninj Gottes emm Jeist. Doawäaje sie etj, Paulus, de Jefangna Tjristus Jesus fe jünt Heide - wann jie aundasch jeheat ha von de Vewaultung de Jnod Gottes, dee mie fe jünt jejäft es, daut mie derjch eene Openboarung daut Jeheemniss es bekaunt jemoakt worde, aus etj verhäa em korten jeschräwe ha, aun däm jie biem läse ertjane miene Ennsejcht enn daut Jeheemniss Tjristi, daut enn aundre Jeschlajchta de Säns de Mensche nijch bekaunt jemoakt wort, ausset nü jeopenboat worde es siene heilje Apostel en Profeete derjch däm Jeist; daut de Heide Metoawe send en Metjlieda en metdeel ha aun de Vespräatjung enn Tjristus Jesus derjch de froohe Botschoft, dän äa Deena etj jeworde sie no de Gow de Jnod Gottes, dee mie jejäft es nom Wirtje von siene Krauft. Mie, däm aula jerinjsten von aule Heilje, es dise Jnod jejäft worde, unja de Heide dän onndentjboaren Ritjdom Tjristi too vetjindje, en aulem kloa too moake, waut de Vewaultung de Jeheemnese es, daut vonne Eewijchtjeit häa vestoake wea enn Gott, dee aules jeschaufe haft; doamet nü de Machthabende en de Jewaulte enn dän himmlische Uate derjch de Jemeende metjedeelt woat dee välsiedje Weissheit Gottes, nom eewijen Väanehme, dän hee ütjefeat haft enn Jesus Tjristus, onsem Harrn; enn däm wie daut froohe Toovetrüe ha en däm Toogang em Vetrüe derjch dän Gloowe aun am. Doawäajen bedd etj, nijch too vezoage bie miene Bedrenjnise fe jünt, dee jüne Ea es send. Doawäajen beaj etj miene Tjneee ver däm Voda [onsem Harrn Jesus Tjristus], no däm jiedre Vodaschoft enne Himmels en oppe Ead jenant woat, daut hee jünt jeeft, nom Ritjdom siena Harlijchtjeit met Krauft jestoatjt too woare derjch sienem Jeist aum ennalijchen Mensch; daut Tjristus derjch dän Gloowe enn jüne Hoate wohnt, enn däm jie enne Leew jewartelt en jejrind send, doamet jie emmstaund send, too bejriepe met aule Heilje, waut de Breed en Lenj en Huag en Deep es, en too ertjane dee de Ertjantnis äwatroffne Leew Tjristi, doamet jie erfällt woare - han too de gaunse Vollheit Gottes. Oba däm, dee äwa aules doone kaun, äwa aule Moht mea, aus wie bedde oda vestohne, no de Krauft, dee enn ons wirtjt, am es de Ea enn de Jemeende en enn Tjristus Jesus, opp aule Jeschlajchta de Eewijchtjeit de Eewijchtjeite! Amen. Aulsoo etj vemohn jünt, de Jefangna em Harrn, daut jie nom weat de Beroopung waundle, met dee jie send beroope worde, met aula Deemut en Saunftmoot, met Langmoot, vedroagt eenaunda enn Leew, bemäjt jünt, de Eenheit em Jeist too bewoare enn derjch däm Bunt enn met Fräd. Doa es een Lief en een Jeist, aus jie uck send beroope worde enn eene Hopninj juna Beroopung. Een Harr, een Gloowe, eene Taufe, een Gott en Voda aula, dee äwa aule en derjch aule en enn aule es. Oba jiedrem eenem von ons es de Jnod jejäft worde nom Moht de Gow Tjristi. Doawäajen heet daut: „Enn de Hejcht enopp jefoahre, hee haft de Jefangenschoft jefange jefeaht jenohme en haft de Mensche Gowe jejäft“. {Ps.68,19} Oba daut Wuat: Hee es enopp jestäje, waut esset aundasch, aus daut hee uck erauf jestäje es enn dee unjaschte Deele Uats de Ead? Dee erauf jestäje es, es dee selja, dee uck enopp jestäje es äwa aule Himmel, doamet hee aules fellt erfellt [daut Weltall]. En hee haft de eene ennjesat jejeeft aus Apostel en aundre aus Profeete en aundre aus Evanjeliste en aundre aus Hoads en Leahra, too de Vollmoht de Heilje, fe daut Woatj em Deenst, too Erbüung vom Lief dee Jemeende Tjristi, bott wie aula kohme too Eenheit em Gloowe en de Ertjantnis vom Sän Gottes, too eenem vollkohmnen Maun, tom Moht däm vollen Ella de Vollheit Tjristi, doamet wie nijch mea onnmindijch send, dee han en häa jedräwe woare von däm Wint de Leah, derjch daut faulsche Späl de Mensche, derjch Lest tom Errtum vefeahre; oba woahrhauft opprejchtijch enne Leew senne, loht ons enn aulem hanwausse no too am han, dee daut Haupt es, de Tjristus, von däm üt de gaunse Lief, toop jebrocht en vebunge es, derjch jiedret Jelentj Baunt tom omm too Unjastette, no däm Moht de Wirtjsaumtjeit enn jiedrem eenselnen Deel, daut Wausse vom Lief vollbrinjt too sienem eajnem oppbüe enn Leew. Aulsoo dit saj en bezeij etj emm Harrn, daut jie nijch mea waundle selle, aus uck de Heide waundle, enn Nutzloosijchtjeit äares Sennes, send vebiestat vedunkelt emm Dentje, framd jeworde däm Läwe Gottes wäajen däm Onnweete, daut enn ahn es, wäajen de Vestockung vehoade äara Hoate, dee, stomp jeworde, sich däm Ütschweife äwajäwt ha, aule Onnreinet met Habjiea üteewe. Oba jie ha Tjristus nijch soo tjanne jeleat, wann jie aundasch von am jeheat ha en enn am send jeleat worde, aus de Woahrheit enn Jesus es, daut jie, waut eenst däm fräjoahschen Waundel betrafft, aufjelajcht ha däm oolen Mensch, dee no de vefeahrasche bedroagarische Lost vedorwe woat, oba nie jemoakt worde aum enn däm Jeist von jünem Senn, en däm nieen Mensch auntratje selle, dee no Gott erschaufe es enn woahrhauftje Jerajchtijchtjeit en Heilijchtjeit. Doawäajen, doa jie de Läajnisse aufjelajcht ha, räd de Woahrheit, een jiedra met sienem Näajsten, dan wie send Jläda von unjaeenaunda eenaunda. Emm Oaja, sindijcht nijch. De Sonn loht nijch unja gohne äwa jünem Oaja, en jäft däm Diewel nijch Plautz. Wäa jestohle haft, stäle nijch mea, sonda oabeid välmea en wirtj met siene eajne Henj daut Goode, doamet hee däm Liedenden waut met todeele haft. Tjeen schlajchtet Wuat saul üt jünem Mül gohne, sonda daut goot es too needje Erbüung, doamet daut dän Jnod Säajen brinjt, dee daut heare. En betriebt nijch däm heiljen Jeist Gottes, derjch däm jie vesäjelt worde send aum Dach de Erleesung. Aule Bettatjeit en Oaja en Wutt en Jeschrejcht en Lestrung saul von jünt wajch jenohme, met aula Boosheit. Oba siet jäajen eenaunda gootmeenent, metliedent leeftolijch, eenaunda vejäwt *vezeihe, aus uck Gott enn Tjristus jünt *vejäwt haft., Aulsoo siet Nofolja nämt mie tom - Väabild,- Biespell Gottes, aus jeleefte Tjinja, en waundelt enne Leew, aus uck Tjristus ons jeleeft haft en sich selfst fe ons han jejäwt haft aus Gow en Opfa, Gott too eenem Duft von Wooljeruch. Oba Huararie en aule Onnreinheit oda Habsucht saul nijch eenmol unja jünt jenant woare, ausset de Heilje jeziemt; uck Schendlijchtjeit en onnneedjet Jeräd oda leijchtfoadje Witse, dee sich nijch jezieme, sonda välmea Danke. Dan dit weet en ertjant, daut tjeen Huara oda Onnreina oda Habsuchtja, dee een Jetsedeena es, een Oawgoot haft emm Ritj Tjristi en Gottes. Tjeena teische vefeat jünt met ladje Wead, dan wäajen dise Dinje tjemmt de Oaja Gottes äwa dee onnjehuarsome Säns. Aulsoo siet nijch äare Deelnäma. Dan jie weare eenst Diestaness, oba nü send jie Lijcht em Harrn; waundelt aus Tjinja vom üt däm Lijcht, dan de Frucht vom Lijcht besteit enn aulem Goodem, en Jerajchtijchtjeit en Woahrheit, aulsoo forscht no, waut däm Harr wooljefaulijch es. En hat nijch Jemeenschoft met dee onnfruchtboare Woatje de Diestaness, oba välmea datjt dee op; dan daut waut heemlijch von ahn jedohne woat, es uck schendlijch bloos too saje doavon too räde. Oba aules, waut opjedatjt woat vom Lijcht, woat openboat. Doaromm sajcht hee: Watj opp, dee dü schlapst, en stoh opp vonne Doodes, en de Tjristus woat die dache Lijcht jäwe! Aulsoo, seeht jeneiw too, woo jie waundle, nijch aus Onnweise, sonda aus Weise, nutzt de Tiet üt, dan de Doag send bees. Doawäajen siet nijch onnvestendijch, sonda bejriept, waut de Welle vom Harrn es. En berauscht jünt nijch met Wien, enn däm Ütschweife es, sonda woat met däm Jeist jefellt, en räd tooenaunda enn met Psalme en Loff'Leeda en jeistlijche Leeda, sinjt en spält däm Harrn enn jünem Hoate, en sajcht emma fe aules Dank, däm Gott en Voda em Nome von onsem Harrn Jesus Tjristus, siet eenaunda unjadon enn de Ferjcht Tjristi. Jie Frües, [siet unjadon] jüne eajne Manna, aus däm Harrn. Wiel de Maun es daut Haupt de Frü, aus uck Tjristus daut Haupt de Jemeende es; hee es de Rada Heilaund von däm Lief. Oba soo aus de Jemeende Tjristus unjadon es, soo uck de Frües äare dee Manna enn aulem. Jie Manna, leeft jüne dee Frües, soo aus uck Tjristus de Jemeende jeleeft en sich selfst fe äa hanjejäwt haft, doamet hee dee heilijcht, dee reinijcht derjch daut Wotabod emm Wuat, doamet hee sich selfst de Jemeende veharlijcht doastalt, dee nijch eene Plack oda een Runzel oda irjend eenen Fäla haft, sonda daut see heilijch en fälafrie es. Soo send uck de Manna schuldijch, äare Frües too leewe aus äa eajnet Liew Tjarpa. Wäa siene Frü leeft, leeft sich selfst. Dan tjeena haft jeemols sien eajnet Fleesch jehausst, sonda hee pfläajt en näart woamt daut, soo aus uck Tjristus de Jemeende. Dan wie send Jläda von sienem Lief. „Doawäajen woat een Maun däm sienen Voda en de siene Mutta velohte en woat siene Frü aunhenje, en dee twee woare too eenem een Fleesch senne“. {1Mos.2,24} Dit Jeheemniss es groot; oba etj died daut opp Tjristus en opp de Jemeende. Aulemol uck jie, en zwoa een jiedra, leef siene Frü aus sich selfst; oba de Frü ferjcht ea däm Maun. Jie, Tjinja, jehorjcht jüne Ellre em Harrn, dan daut es rajcht. „Ea dienen Voda en diene Mutta“, daut es daut easchte Jeboot met Vespräatjung, „doamet daut die wooljeit en dü oppe Ead lang läwst“. {2Mos.20,12; 5Mos.5,16} En jie Vodasch, reizt jüne Tjinja nijch tom Oaja, sonda tratjt dee opp enn Jehuarsom Strenj en Vemoninj emm Harrn. Jie, Sklowe, jehorjcht jüne Harren nom Fleesch met Ferjcht en Zettre, enn jünem Eenfeltjen Hoat, aus däm Tjristus; nijch met enn Uage deenende, aus Mensche too jefaule seatjende, sonda aus Sklowe Tjristi, de däm Welle Gottes von Hoate doone, deent met goodem Welle, aus däm Harrn, en nijch Mensche, doa jie weete, daut jiedra, wann hee waut Goodet deit, hee daut emfange woat vom Harrn, es hee Sklowe oda Fria. En jie Harren, doot daut selje jäajen ahn en doot nijch droohe, doa jie weete, daut soo aus äa uck jun Harr enn de Himmel es, en bie am tjeen aunseehne de Persoon es. Äwajens, Breeda, woat stoatj emm Harrn en enn de Krauft siene Macht. Tratjt aun daut gaunse Tjrijchs'Jescherr Gottes, doatoo, daut jie stohne tjenne jäajen de lästje Aunschläj vom Diewel. Dan ons Kaumf es nijch jäajen Bloot en Fleesch, sonda jäajen de Machthaba Harscha, jäajen Jewaultje, jäajen de Weltharscha disa Diestaness, jäajen de Jeista de Boosheit enn dee himmlische Uate Welte. Doawäajen nämt daut gaunse Tjrijchs'Jescherr Gottes, doamet jie wadastohne tjenne aum beesen Dach - en, nom Siejch daut Feld behoole tjenne. Aulsoo stoht, jüne Hofte ommgortet ommjebunge met Woahrheit, en aunjetrocke daut Brostschilt de Jerajchtijchtjeit, en Schooh aune Feet met Reedwellijchteit, fe de vetjindjung de froohe Botschoft, bie aul däm oppjenohme ha daut Schilt vom Gloowe, met däm jie emmstaund senne woare, aule jläjendje Feilasch vom Beesa Diewel üttolasche. Nämt dän Helm de Radinj Heil en daut Schweat daut Jeistes, daut es Gottes Wuat; too jieda Tiet bäd met aulem Jebäd en Bedde emm Jeist, en doatoo woakt enn aulem Aunhole en Bedde fe aule Heilje, en fe mie, doamet mie biem Mül opmoake daut Wuat jejäwt woat, omm frie en mootijch daut Jeheemniss de froohe Botschoft bekaunt too moake, fe dee etj een Jeschetjta enn Tjäde sie, doamet etj enn däm seljen frie en mootijch räd, aus etj räde saul. Oba doamet uck jie miene Ommstende weete, waut etj doo, soo woat Tiechikus, dee leewa Brooda een trüa Deena em Harrn, jünt aules metdeele, däm etj nü doawäajen no jünt jeschetjt ha, doamet jie erfoahre, woo daut omm ons steit, en daut hee jüne Hoate treestet. Fräd es met de Breeda en Leew met Gloowe von Gott, däm Voda, en däm Harrn Jesus Tjristus! De Jnod es met aulen, dee onsem Harrn Jesus Tjristus leewe enn Onnvejentjlijchtjeit. Paulus en Timotäus, Tjnajchts Jesus Tjristus, aun aule Heilje enn Tjristus Jesus, dee enn Filippie send, met de Oppseena Leitende en Deena Diakoone; Jnod met jünt en Fräd von Gott, onsem Voda, en däm Harrn Jesus Tjristus! Etj dank mienem Gott bie jiedrem erwähne aun jünt, jiedatiet enn jiedrem miena Jebäde, enn däm etj fe jünt aula daut Jebäd met Freid doo, wäajen jünem Deelnäme aune froohe Botschoft vom easchten Dach bott nü, enn däm etj kratjt enn disem goodet toovetrüe ha, daut dee, dee een goodet Woatj enn jünt aunjefonge haft, daut toenj brinje woat bott aun däm Dach Jesu Tjristi; dan daut es fe mie rajcht, dit von jünt aula too dentje, doawäajen, wiel etj jünt em Hoate ha, soo aus enn miene Fassle aus uck bie de Veteidijung en Bestädjung de froohe Botschoft, dee jie aula aun miene Jnod deelnähme. Dan Gott es mien Zeije, woo etj mie no jünt aula bang met däm Hoate von Hoate enne Leew Tjristi Jesus. En doaromm bäd etj, daut jüne Leew noch mea en mea toonehmt aun Ertjantnis en aule Ennsejcht, doamet jie daut proowe muchte, waut daut Baste es, doamet jie woahrhauft en ohne aunstoos send aun däm Dach Tjristi, jefellt met de Frucht de Jerajchtijchtjeit, dee derjch Jesus Tjristus es, too Harlijchtjeit en tom Loff Preis Gottes. Oba etj well, daut jie weete, Breeda, daut miene Omstende mea jedeent ha de froohe Botschoft veraun too driewe, soo daut miene Fassle enn Tjristus openboa jeworde send enn de gaunse Jäajend en bie aule aundre, en daut dee measchte de Breeda em Harrn, mea Vetrüe jewonne ha, derjch miene Fassle, omm soo mea woage, angstloos daut Wuat too räde. Eenje zwoa vetjindje Tjristus uck üt Neid en Striedsucht, oba eenje uck üt goodem Welle. De eene üt Leew, enn däm see weete, daut etj too Veteidijung de froohe Botschoft ennjesat sie; de aundre üt Striedsucht vetjindje Tjristus nijch *woarhauft, enn däm see miene Fassle Bedrenjnis Triebsaul too erwatje toodoone jedentje., Waut dan? Woat doch opp aula Oat, esset tom Schien oda enn Woahrheit, Tjristus vetjindijt, en doaäwa frei etj mie, jo, etj woa mie uck freie; dan etj weet, daut dit mie too Radinj ütschlohne woat derjch jun Jebäd en derjch Unjastettung vom Jeist Jesu Tjristi, no mienem faustem bestendjen Lüare en Hopninj, daut etj enn nuscht woa beschämt woare, sonda gauns Openboa, aus emma, soo uck nü woat Tjristus groot jemoakt aun mienem Lief, esset derjch Leewe oda derjch Doot. Dan fe mie es daut Läwe Tjristus, en daut Stoawe Jewenn. Oba wann daut Läwe em Fleesch, wann dit fe mie Frucht de Oabeit es; dan weet etj nijch, waut etj wehle saul. Oba etj woa von beid bedrenjt, enn däm etj Lost ha, wajch too gohne stoawe en bie Tjristus too senne, dan daut es wiet bäta; oba daut Vebliewe em Fleesch es jünet haulwe needja. En disem Vetrüe weet etj, daut etj bliewe en met en bie jünt aula bliewe woa too jüne Fodrung en Freid em Gloowe, doamet jun Rieme äwaritj es enn Tjristus Jesus derjch mie, derjch mien Wadakohme no jünt. Feaht jun Läwe bloos weatvoll de froohe Botschoft von Tjristus, doamet, es et, daut etj kohm en jünt see, oda wajch bliew, etj von jünt hea, daut jie fauststohne enn eenem Jeist, enn däm jie met eene Seel eenmootijch mettjampfe fe däm Gloowe aun de froohe Botschoft, en jünt met nuscht ennenjste lohte von de Jäajna; waut fe ahn een Bewies vom Vedoawniss es, oba jüne Radinj Seelijchtjeit, en daut von Gott. Dan jünt es daut jeschentjt worde fe Tjristus, nijch bloos aun am too jleewe, sonda uck fe am too liede, doa jie dän selwjen Kaumf ha, dän jie aun mie jeseehne en nü von mie heare. Aulsoo, wann daut irjent eene Ermohnung enn Tjristus jeeft, wann irjent een Troost de Leew, wann irjent eene Jemeenschoft em Jeist, wann irjent een Jaumahoat en Erboarme, moakt miene Freid vollkohme, doamet jie daut selje dentje, de selje Leew ha, eenmootijch, eenes Sennes, nuscht enn Striedsucht en nijch enn iedle Riemsucht, sonda enn de Deemut eena däm aundren hejcha achte aus sich selfst; een jiedra nijch opp daut Sienje Eajne tjitjt, sonda een jiedra uck opp daut de aundre. Dan dise Jesennung saul enn unja jünt senne, dee uck enn Tjristus Jesus wea, dee, doa hee enne Jestault Gottes wea, daut nijch fe eenen Raup jehole haft, Gott jlitj too senne, sonda sich selfst too nuscht muak en Tjnajchts Jestault aunnehm, enn däm hee enn Jlitjheit de Mensche jeworde es, en enn siene Jestault aus een Mensch jefunge, sich selfst läajch hilt, enn däm hee jehuarsom wea bett tom Doot, en zwoa tom Doot aum Tjriez. Doawäajen haft Gott am uck äwa aule Moht erhoowe en am dän Nome jeschentjt, dee äwa jiedren Nome es, doamet enn däm Nome Jesus jiedret Tjnee sich beaje saul, de Himmlische en de Irdische en de Unjairdische, en jiedre Tung betjanne saul, daut Jesus Tjristus Harr es, too Ea Gottes, en däm Voda. Doahäa, miene Leefste, soo aus jie auletiet jehuarsom jewäse send, nijch bloos aus enn miene Aunwesenheit, sonda nü välmea enn miena Aufwesenheit, bewirtjt jüne eajne Seelijchtjeit met Ferjcht en Zettre; dan Gott esset, dee enn jünt wirtjt soo aus daut Welle aus uck daut Wirtjsaum senne, no sienem Wooljefaule. Doot aules ohne Jemurr en ohne Bedentje, doamet jie onndodelijch en luta eenfach, rein send, makelloose Tjinja Gottes, medden unja eenem vetjeadem en vedreidem Jeschlajcht, unja dän jie schiene aus Stearns Lijchta enne Welt, daut Wuat det Läwens fausthoole, tom Riem fe mie opp dän Dach Tjristi, daut etj nijch emsonst jerant sie, en mie nijch emsonst aufjemäajcht ha. Oba wann etj uck, aus Schlachtopfa äwa daut Opfa en däm Deenst, jeopfat woa, biem Opfa, en biem priestalijchem Deenst fe jünem Gloowe, soo frei etj mie en frei mie met jünt aulem. Oba kratjt soo freit uck jie jünt en freit jünt met mie. Oba etj hop em Harrn Jesus, Timotäus boolt no jünt too schetje, doamet uck etj jetreest gooden Moots sie, wann etj waut äwa jünt erfoahre ha. Dan etj ha tjeene jlitj jesennte, dee von Hoate opprejchtijch fe äwa daut junje besorjcht senne woat; dan see aula seatje daut Äaje, nijch daut, waut Jesus Tjristus es. Oba jie tjanne siene Hangow, daut hee, aus een Tjind däm Voda, met mie jedeent haft fe de froohe Botschoft. Aulsoo disem hop etj fuats too schetje, wann etj woa jeseehne ha, woo daut omm mie steit. Oba etj vetrüe em Harrn, daut uck etj selfst boolt kohme woa. Oba etj ha daut fe needijch jehole, Epafrodietus, mienem Brooda en Metoabeida en Mettjampfa, oba jünem Aufjeschetjten Jeschetjtem en Deena mienem Nootliede [jäajen mienem Mangel], no jünt too schetje; doa hee sich no jünt aulem bangd, en enn Orü wea, doawäajen, wiel jie jeheat haude, daut hee krank wea. Dan hee wea uck krank, aum Doot dijcht bie, oba Gott erboarmd sich äwa am, oba nijch bloos äwa am, sonda uck äwa mie, doamet etj nijch Trüarijchtjeit opp Trüarijchtjeit haud. Aulsoo, omm soo schwinda ha etj am jeschetjt, doamet jie, wann jie am seene, wada frooh woare, en etj weinja betriebt sie. Aulsoo, nehmt am met aula Freid em Harrn opp en hoolt soone enn Ea; wiel wäajen daut Woatj Tjristi es hee däm Doot dijcht bie jekohme, enn däm hee sien Läwe woagd, oppem Späl sad, doamet hee dän Mangel enn jünem Deenst fe mie ütfelld. Em äwajens, miene Breeda, freit jünt em Harrn! Jünt daut selje too schriewe, es mie nijch vedrisslijch, fe jünt esset sejcha. Seeht de Hunj aun, seeht de beese Oabeida aun, seeht de Veschniedung aun. Dan wie send de Beschniedunk, dee em Jeist Gottes Gottesdeenst hoole en sich ons Rieme met Jesus Tjristus en nijch opp daut Fleesch vetrüe; auf wool uck etj opp Fleesch vetrüe ha. Wann irjent een aundra sich dentjt, oppem Fleesch too vetrüe, etj noch mea; etj sie aum achten Dach beschnäde, üt däm Voltj Iesrael, vom Staum Benjamien, een Hebräa von Hebräa; nom Jesatz een Farisäa; no däm Iewa een Vefolja de Jemeende, no de Jerajchtijchtjeit em Jesatz dodelloos fälafrie jeworde. Oba waut uck emma mie Jewensst wea, daut ha etj omm Tjristus haulwe fe Schode jehole; jo, woahrhauft, etj acht uck aules fe Schode wäajen de äwatroffne Ertjantnis Tjristus Jesus, mienem Harrn, omm dän sient haulwe etj aules veloare ha en etj daut fe Dratj hool, doamet etj Tjristus jewenn, en enn am erfunge woa, enn däm etj nijch miene eajne Jerajchtijchtjeit ha, dee üt däm Jesatz es, sonda dee derjch däm Gloowe aun Tjristus es, de Jerajchtijchtjeit üt Gott derjch däm Gloowe; omm am too ertjane en de Krauft von sienem Oppstohne en daut Deel habe aun siene Liede, enn däm etj sienem Doot jlitj jestalt woa, auf etj fleijcht too Oppstohninj von üt de Doodje jelange woa mucht. Nijch daut etj daut aul bejräpe ha oda aul vollkohme sie; oba etj joag sträw däm no, auf etj daut uck jejräpe tjriee, enndäm etj uck von Tjristus Jesus jejräpe jepackt sie. Breeda, etj hool mie selfst nijch doafäa, daut jepackt too ha; oba eent doo etj: Vejätend daut hinja mie lidjende, en stratj mie no däm üt, waut ver mie es, en etj joag no däm Ziel, han nom Kaumfpriess de Beloohninj Gottes no bowe enn Tjristus Jesus. Wie aula, dee vollkohme send, well wie soo jesennt senne dentje; en wann jie irjent woo aundasch dentje, woat Gott jünt dit uck openboare. Doch wuatoo wie jelangt send, enn däm seljen loht ons waundle. Siet aula toop miene Nofolja, Breeda, en tjitjt opp dee, dee soo waundle, aus jie ons aus Väabild ha. Dan väle waundle, von dee etj foaken too jünt jeräd ha, oba nü uck met Hiele saj, daut see Fiend vom Tjriez Tjristi send; dän äa Enj Vedoawniss Vedaumnis es, äa Gott de Buk es, en äare Ea enn äare Schaund besteit, dee daut Irdische dentje emm Senn ha. Oba onse Heimat Birjarajcht es enn däm Himmel, von wuahäa wie uck aus Rada Heilaunt dän Harrn Jesus Tjristus lüare, de onsem oamseeljen Lief ommjestaulte woat too jlitj Formlijchtjeit met sienem Lief de Harlijchtjeit, no de wirtjsaume Krauft, met dee hee kaun, uck aule Dinje sich too unjaordne. Doahäa, von mie jeleewte Breeda, no dee etj mie bang, miene Freid en miene Kroon, stoht faust emm Harrn, Jeleefte! De Efodia ermohn etj, en de Sintiche ermohn etj, eenes Sennes em Harrn too senne. Jo, etj bedd uck die, mien trüa Metoabeida, nehm die ahn aun, dee bie de Vetjindjung de froohe Botschoft met mie toop jetjampft ha, soo aus met Klement en miene aundre Metoabeida, dän äare Nomes em Läwesbuak send. Freit jünt em Harrn jieda aule Tiet! Noch eenmol well etj saje: Freit jünt! Loht jüne Lindijchtjeit Mildheit aule Mensche bekaunt woare; de Harr es dijcht bie! Sorjt nijch, sonda enn aulem loht em Jebäd en em Bedde met Dank saje jüne aunlidje Noot ver Gott bekaunt woare; en de Fräd Gottes, dee aulen Vestaund äwastijcht, woat jüne Hoate en jüne Jedanke bewoare enn Tjristus Jesus. Äwajens, Breeda, aules waut woa, aules waut eaboa, aules waut jerajcht, aules waut rein, aules waut leeftolijch, aules waut sich goot aunheat, wann irjend eene Eajenschoft en wann irjend een Lowe es, daut bedentjt! Waut jie uck jeleat ha en äwanohme ha en jeheat ha en jeseehne ha aun mie, daut doot, en de Gott det Frädens woat met jünt senne. Oba etj ha mie sea em Harrn jefreit, daut jie entlijch eenmol wada oppjeläwt send, fe mie too sorje aun mie too dentje; doaraun jie uck emma jedocht ha, oba jie haude tjeene Jeläajenheit. Nijch daut etj dit üt Bederfniss saj, dan etj ha jeleat, enn de Ommstende etj sie, toofräd too senne. Etj weet kaun soo aus oarm too senne, etj weet uck Äwafluss too ha; enn aulem en enn aulem sie etj jeeewt ennjeweit, soo aus saut too senne aus uck too hungre, soo aus Äwafluss too habe aus uck Mangel too liede. Etj kaun aules derjch däm, dee mie stoatj moakt. Doch scheen ha jie jehaundelt, daut jie aun miene Bedrenjnise deel jenohme ha. Oba daut weete uck jie, Filippa, daut aum Aunfang de Vetjindjung de froohe Botschoft, aus etj wea von Matsedoonea wajch jegohne, tjeene Jemeende met mie Jemeenschoft jehaut haft, enne Räatjninj aum Ennnähme Jäwe en Ütjäwe Nähme, wann nijch jie aulen. Dan uck enn Tessalonich ha jie mie eenmol en tweemol fe mienem Jebruck jeschetjt. Nijch daut etj daut Jeschentj seatj, sonda etj seatj de Frucht, dee doa wausst enne Räatjninj fe jünt. Oba etj ha aules jetjräaje en ha Äwafluss; etj ha enn Vollheit von aulem, doa etj von Epafrodietus daut von jünt Jeschetjte jetjräaje ha, een scheenritjenda Duft, een aunjenämet Opfa, Gott wooljefaulijch. Oba mien Gott woat aulen jünen Mangel erfelle no sienem Ritjdom enn Harlijchtjeit enn Tjristus Jesus. Oba onsem Gott en Voda es de Ea enn de Eewijchtjeit de Eewijchtjeite! Amen. Jreest jiedren Heiljen enn Tjristus Jesus. Daut lohte jünt jreese de Breeda, dee bie mie send. Daut jreese jünt aule Heilje, aum measchten oba dee ütem Tjeisa sien Hüs. De Jnod vom Harrn Jesus Tjristus es met jünem Jeist! Amen. Paulus, Apostel Tjristus Jesus derjch dän Welle Gottes, en Timotäus, de Brooda, aun dee heilje en jleewje Breeda enn Tjristus, de enn Kolosse send: Jnod jünt en Fräd von Gott, onsem Voda. Wie danke Gott, däm Voda von onsem Harrn Jesus Tjristus auletiet, enn däm wie fe jünt bäde, doa wie jeheat ha von jünem Gloowe enn Tjristus Jesus en von de Leew, dee jie too aule Heilje ha, wäajen de Hopninj, dee fe jünt oppbewoat es emm Himmel, von dee jie verhäa jeheat ha em Wuat de Woahrheit de froohe Botschoft, no jünt jekohme, aus uck enn de gaunse Welt es, en es fruchtbrinjent en wausst, aus uck bie jünt, von dän Dach aun, doa jie dee jeheat ha en de Jnod Gottes enn Woahrheit ertjant ha, soo aus jie von Epafras jeleat ha, onsem leefsten Mettjnajcht, dee een trüa Deena Tjristi, fe jünt, es, dee uck ons jüne Leew em Jeist bekaunt jemoakt haft. Doawäajen heare uck wie nijch opp, von däm Dach aun, doa wie daut jeheat habe, fe jünt too bäde en too bedde, daut jie erfellt woare met de Ertjantnis von sienem Welle enn aula Weissheit en jeistlijche Ennsejcht Vestaund, omm wirdijch däm Harrn too waundle too aulem Wooljefaule, enn jiedrem goodem woatj fruchtbrinjent, en wausse enn de Ertjantnis Gottes, enn aula Krauft jestoatjt no de Macht siene Harlijchtjeit, too aula Jedult en met Freid hannäme, siet däm Voda dankboa, de ons junt paussent jemoakt haft tom Aundeel aum Oawgoot de Heilje em Lijcht, dee ons jerat haft üte Macht de Diestaness en haft ons vesat enn daut Ritj vom Sän siene Leew, enn däm wie de Erleesung Radung ha, de Vejäwung Vezeihung de Sinde; disa es daut Bild Gottes daut onnsijchtboa es, de Easchtjebuarna aula Erschaufung Tjreatua. Wiel derjch am word es aules jeschaufe, aules enn de Himmel en oppe Ead, daut Sejchtboare en daut Onnsejchtboare, send daut Troone oda Harschofte oda Rejiarunge oda Jewaultje; aules es derjch am en fe am jeschaufe. En hee es fe aulem, en aules besteit enn am. En hee es daut Haupt vom Lief, de Jemeende, disa es de Aunfank, de Easchtjebuarna üt de Doodes, doamet hee enn aulem dän easchten Plautz haft; wiel dee gaunse Vollheit [Gott] enn am fe goot jehole haft, enn am too wohne en derjch am aule Dinje met sich no am han too vesähne, enndäm hee Fräd jemoakt haft derjch daut sien Bloot aun sienem aum Tjriez, derjch am, esset oppe Ead oda esset enne Himmels. Uck jünt, dee jie eenst Framd en Fiend no de Jesennung weare enn beese Woatje, oba nü haft hee vesähnt enn sienen fleeschlijchen Lief derjch däm Doot, omm jünt heilijch en schultloos en strofloos ver sich hantostale, wann jie aundasch enn däm Gloowe jejrindet en faust bliewe en jünt nijch aufbewäaje wajchjedrenjt woare von de Hopninj de froohe Botschoft, dee jie jeheat ha, vetjindijcht enne gaunse Erschaufung, dee unjrem Himmel es, dee äa Deena etj, Paulus, jeworde sie. Nü frei etj mie enn däm Liede fe jünt en fell Stalveträdung üt enn mienem Fleesch, dee aun de Bedrenjnise Tjristi fe sien Lief väle, daut es de Jemeende, dee äa Deena etj jeworde sie no de Vewaultung Oppdrach Gottes, dee mie fe jünt jejäft es, daut Wuat Gottes too vollende; daut Jeheemniss, daut von de Eewijchtjeite en vonne Jeschlajchta häa veborje wea, oba nü esset siene Heilje jeopenboat worde, dän Gott bekaunt moake wull, daut de Ritjdom de Harlijchtjeit von disem Jeheemniss es unja de Veltja, daut es Tjristus unja jünt, de Hopninj opp de Harlijchtjeit; dän wie vetjindje, enn däm wie jiedrem Mensch ermohne en jiedrem Mensch leahre enn aula Weissheit, doamet wie jiedrem Mensch vollkohme enn Tjristus doastale; doafäa etj mie uck bemäj, tjampf no siene wirtjsaume Krauft, dee enn mie wirtjt enn Krauft. Etj well nämlijch, daut jie weete, wautverm grooten Kaumf etj fe jünt ha en dee enn Laodizäa en aule, dee mien Jesejcht em Fleesch nijch jeseehne ha, doamet äare Hoate jetreest woare, toopjehole toopjeschlohte enn Leew en too aulem Ritjdom de Jewessheit de Ennsejcht, too Ertjantnis de Jeheemnese Gottes, daut es Tjristus, enn däm send aule Schatse de Weissheit en Ertjantnis veborje. Dit saj etj, doamet jünt tjeena bedreajt met äwarädende Konst met schmeijchleresche Wead. Dan wann etj uck nom Fleesch nijch bie jünt sie, soo sie etj doch em metem Jeist bie jünt, mie freit daut en seeh jüne Ordninj en jüne Faustijchtjeit faust hoole em Gloowe aun Tjristus. Aulsoo, aus jie Tjristus Jesus, dän Harrn, aunjenohme ha, soo waundelt uck enn am, jewartelt en oppjebüt enn am en faust jeworde em Gloowe, soo aus jie send jeleat worde, äwaflissijch em Dank saje dankboa senne. Seeht too, daut nijch wea es, dee jünt aus Raup wajch feaht derjch de Weltwissenschoft Filosoofie en derjch ladjem teische, no Äwaleewrung von Mensche, no de Dinje de Welt *weltlijche Dinje, en nijch no Tjristus., Dan enn am wohnt de gaunse Vollheit de Gottheit tjarpalijch; en jie send enn am erfellt, dee daut Haupt von jiedre Harschoft en Jewault es; enn disem send jie uck beschnäde worde nijch met eene von Henj jemoakte Beschniedinj, derjch daut auflaje vom fleeschlijchen Lief, enn de Beschniedinj Tjristi; met am begroft derjch de Taufe Deepe, derjch disem send jie uck met oppjewatjt worde derjch dän Gloowe aun de wirtjsaume Krauft Gottes, dee am vonne Doodje oppjewatjt haft. Uck jünt, aus jie doot weare enn de Äwaträdunge en Onnbeschnäde enn jünem Fleesch, haft hee jünt ons met am läwendijch jemoakt, enn däm hee ons aule Äwaträdunge vezeit vejäft haft; en haft ütjelascht de Schuld Hauntschreft Schuldbreef dee jäajen ons wea, de derjch de Väaschrefte jäajen ons wea, en dee haft hee üte Medd wajch jenohme, enn däm hee dee aun daut Tjriez noageld; aus hee de Harschofte en de Jewaultje ütjetrocke haud, stald hee dee noaktijch enne Effentlijchtjeit, enn däm hee derjch daut selje äwa ahn een Triumf Siejch hilt. Aulsoo, rejcht jünt tjeena wäajen Mohltiet oda wäajen Drintje, oda wäajen betraffs een Fast oda Nielijcht Niemon oda Saubate, dee een Schaute de tookunftje Dinje send, oba de Lief es Tjristi. Tjeena saul jünt omm däm Kaumfpriess brinje, dee sienen eajnen Welle deit, enn Deemut en veeat de Enjel, enn däm hee enn Dinje ennjeit, de hee nijch jeseehne haft, grundloos oppjebloost von sienem fleeschlijchem Senn, en nijch faust helt aum Haupt, von üt däm de gaunse Lief, derjch de Jelentja en Säne unjastett en toop jehole woare, wausst enn däm wausse Gottes. Wann jie met Tjristus von de *Dinje de Welt jestorwe send, wuaromm loht jie jünt Väaschrefte opplaje, aus läw jie noch enn de Welt?, Foot nijch aun en schmatj nijch en rea nijch aun! Waut aules derjch dän Jebruck tom Venijchte bestemmt es, no däm Jeboot en Leah de Mensche, waut esset, dee zwoa dän Roop Schien von Weissheit ha, derjch selfst jemoaktem Gottesdeenst en enn Deemut, schoonungsloos en hoat jäajen dän äa Lief send, oba nijch enn irjend eene Ea, too Befrädjung vom Fleesch. Aulsoo, wann jie met Tjristus send oppjewatjt worde, soo seatjt, waut bowe es, wua Tjristus es, settend too Rajchte Gottes. Tracht no däm, waut bowe es, nijch no däm, waut oppe Ead es; dan jie send jestorwe, en jun Läwe es vestoake vewoat met Tjristus enn Gott. Wann Tjristus, ons jun Läwe, openboa woat, dan woa uck jie met am openboa woare enn Harlijchtjeit. Aulsoo, hoolt jüne Jläda em doot, de oppe Ead send: Huararie, Onnreinheit, Liedenschoft, beeset Velange en Habsucht, de Jetsedeenst send; wäajen de Lausta tjemmt de Oaja Gottes äwa de onnjehuarsome Säns; unja diese uck jie eenst jewaundelt send ha, aus jie enn diese Dinje Jläda läwde. Oba nü lajcht uck jie daut aules auf: Oaja, Wutt, Boosheit, Lestre, onnaunstendje Räd üt jünem Mül. Beleajt eenaunda nijch, doa jie däm oolen Mensch met siene Haundlunge ütjetrocke ha, en dän nieen aunjetrocke ha, dee nije jemoakt woat too Ertjantnis no däm Bilt, von däm, dee am jeschaufe haft, wua nijch Griejche oda Jud es, Beschniedunk en Onnbeschnäde, Barbor, Skiete, Sklow, Fria, sonda Tjristus aules en enn aulem. Aulsoo, tratjt aun, aus von Gott üterwälte Heilje en Jeleefte; een Erboarme von Hoate, Frintlijchtjeit, Deemut, Saunftmoot, Langmoot, vedroagt eenaunda en vejäft *vezeit eenaunda, wann eena ne Kloag haft jäajen däm aundren; aus uck de Harr [Tjristus] jünt *vejäft haft, soo uck jie., Oba too aul däm de Leew, dee daut Baunt de Vollkohmenheit es. En de Fräd Tjristus rejeat bestemmt enn jüne Hoate, too däm jie uck send beroope worde enn eenem Lief; en siet dankboa. Loht daut Wuat Tjristi ritjlijch unja jünt wohne, enn aula Weissheit beleat en ermohnt jünt unjaenaunda met Psalme, Loff'Jesang en jeistlijche Leeda, sinjt Gott enn Jnod emm Jeist de Jnod enn jüne Hoate. En aules, wautemma jie doone, enn Wuat oda enn Woatj, aules doot em Nome vom Harrn Jesus, dankt Gott, däm Voda, derjch am. Jie Frües, unjaordnet jünt june de Manna, ausset sich em Harrn jeziemt. Jie Manna, leeft june de Frües, en siet nijch betta jäajen ahn. Jie Tjinja, jehorjcht jüne Ellre enn aulem, dan dit es däm Harrn wooljefaulent. Jie Vodasch, reizt oajat jüne Tjinja nijch, doamet see nijch mootloos woare. Jie Sklowe, jehorjcht enn aulem jüne Harren nom Fleesch, nijch met Uage deenend, aus seatjende Mensche too jefaule, sonda met eenfeltjem Hoate, däm Harrn ferjchte. Waut jie doone, doht wirtjt daut von Hoate aus fe däm Harrn, en nijch fe Mensche, dan jie weete, daut jie vom Harrn de Vejeltung aus Oawgoot tjriee woare; däm Harrn Jesus deent. Dan wäa onnrajcht deit, woat daut Onnrajcht tjriee, waut hee jedohne haft; en doa es tjeen Aunseehne de Persoon. Jie Harren, jäwt jüne Sklowe waut rajcht en billijch daut ahn trafende es, doa jie weete, daut uck jie eenen Harrn em Himmel ha. Aum Jebäd hoolt staunthauft faust, woakt doarenn met Dank saje, en bäd toojlitj uck fe ons, daut Gott ons eene Däa fe daut Wuat opmoakt, omm daut Jeheemniss von Tjristus too räde, doawäajen etj uck jebunge sie, doamet etj daut openboa moak, woo etj räde saul. Waundelt enn Weissheit jäjenäwa dän, dee büte send, en tjeept de Tiet üt. Jun Räde saul auletiet enn Leeftol Jnod met Solt jewerzt, omm too weete, woo jie jiedem eenem auntwuade selle. Aules, waut mie aunjeit, woat Tiechikus jünt bekaunt moake, dee jeleefta Brooda en trüa Deena en Mettjnajcht em Harrn, däm etj jrod doawäajen no jünt jeschetjt ha, omm daut hee jüne Ommstende erfoaht en jüne Hoate treestet, met Onesimus, däm trüen en jeleeften Brooda, dee von jünt es; see woare jünt aules bekaunt moake, waut hia väajeit. Aristarkus, lat jünt jreese, mien Metjefangna, en Markus, de Vada von Barnabas, wäajen däm jie Befäl jetjräaje ha, wann hee no jünt tjemmt, nämt am opp, en Jesus, Jusstus jenant, dee üt de Beschniedunk send. Dise auleen send Metoabeida fe aum daut Ritj Gottes, dee mie een Troost jeworde send. Epafras lat jünt jreese, dee von jünt es, een Tjnajcht Tjristus Jesus, dee emma fe jünt tjampft emm Jebäd, doamet jie vollkohme en gauns äwazeijt enn aulem Welle Gottes stohne. Soo bezeij etj am, daut hee väl Mäj haft omm fe jünt en dee enn Laodizäa en dee enn Hierapolis. Lukas lat jünt jreese, dee jeleefta Dokta, en Deemas. Jreest de Breeda enn Laodizäa, en Nimfas en de Jemeende, de enn sienem Hüs es. En wann de Breef bie jünt jeläse es, soo moakt, daut dee uck enne Jemeende de Laodizäa jeläse woat, en daut uck jie dän üt Laodizäa läse; en sajcht too Archipus: Seeh, opp däm Deenst, dän dü em Harrn äwanohme emfange hast, daut dü däm erfällst. De Gruss met miene, Paulus, Haunt. Dentjt aun miene Fassle. De Jnod es met jünt! Paulus en Silwanus en Timotäus, aun de Jemeende de Tessalonicha enn Gott, däm Voda, en däm Harrn Jesus Tjristus: Jnod jünt en Fräd! Wie danke Gott jiedatiet fe jünt aula, enn däm wie jünt jedentje enn onse Jebäda, ohne oppheare dentje aun jüne Woatje em Gloowe en de Mäj enne Leew en Jedult enne Hopninj opp onsem Harrn Jesus Tjristus ver onsem Gott en Voda, weetend, von Gott jeleefte Breeda, jüne Erwälung. Daut onse Vetjindjung de froohe Botschoft bie jünt nijch bloos enn Räde Wead wea, sonda uck enn Krauft en em heiljen Jeist en enn groote Jewessheit, aus jie weete, woo wie unja jünt weare, omm jünet haulwe. En jie send onse Nofolja jeworde en von däm Harrn, enn däm jie daut Wuat aunjenohme ha trotz väle Bedrenjnise met Freid em heiljen Jeist, soo daut jie aulen Jleewenden enn Matsedoonean en enn Achaja tom Väabild jeworde send. Dan von jünt es daut Wuat vom Harrn ütjegohne, nijch bloos enn Matsedoonean en Achaja, sonda aun jiedrem Uat es jun Gloowe aun Gott ütjegohne, soo daut wie et nijch needijch ha, irjend waut too saje. Dan see selfst berejchte von ons, wautverrem Toogang wie bie jünt haude, en woo jie jünt vonne Jetsebilda too Gott betjeat wajch jedreit ha, däm läwendjen en woahrhauftjen Gott too deene, en opp sienem Sän ütem Himmel too lüare, däm hee vonne Doodje oppjewatjt haft, Jesus, dee ons rade woat vom kohmenden Oaja Oajajerejcht. Dan jie selfst weete, Breeda, ons Toogank bie jünt, daut dee nijch vejäfs wea; sonda verhäa enn Filipi jeläde haude en weare mishaundelt worde, aus jie weete, wea wie mootijch haud wie Moot jewonne enn onsem Gott, too vetjindje de froohe Botschoft Gottes, unja väl Kaumf. Dan onse Vemoninj wea nijch üt Errtum noch üt onnreina Jesennung, noch met üt Lest, sonda doa wie von Gott send fe duaglijch jefunge worde, met de Vetjindjung de froohe Botschoft vetrüt too woare, soo räd wie, nijch omm Mensche too jefaule, sonda Gott, dee onse Hoate proowt unjaseatjt. Dan wie send niemools met schmeijchel Räd jekohme ommjegohne, aus jie weete, noch met eene Üträd hinjaridjschen Senn too Habsucht, Gott es Zeije; en sochte uck nijch Ea von Mensche, uck nijch von jünt noch von aundre, wie kunne aus Tjristi Apostel jünt too Laust schwoa senne; sonda wie send enn jüne Medd zoat jewäse, aus eene Mutta äare Tjinja woamt fläajt. Aulsoo, doa wie een bangendet Velange no jünt haude, wie hilde daut fe goot, jünt nijch bloos de froohe Botschoft Gottes mettodeele, sonda uck onse eajne Seel, doawäajen, wiel jie fe ons Jeleefte jeworde send. Dan jie dentjt doaraun, Breeda, aun onse Mäj en Aunstrenjung; Nacht en Dach jeoabeit, omm tjeenem von jünt too Laust too faule, ha wie bie jünt de froohe Botschoft Gottes vetjindijt. Jie send Zeije en Gott, woo heilijch en jerajcht en schultloos wie jünt jäjenäwa, de Jleewende, weare; aus jie weete, daut wie jiedrem eensjen von jünt, aus een Voda siene Tjinja, jünt vemohnd en jetreestet en bezeijt ha, daut jie Gott weatvoll waundle selle, dee jünt too sienem Ritj en siene eajne Harlijchtjeit beroopt. En doawäajen danke uck wie Gott emma ohne loostolohte doafäa, daut, aus jie von ons daut Wuat de Botschoft Gottes emfange haude, jie ha daut nijch aus Wead von Mensche aunjenohme, sonda, ausset enn Woahrheit es, aus Gottes Wuat, daut uck enn jünt, de Jleewje, wirtjt. Dan, jie Breeda, send Nofolja de Jemeendes Gottes jeworde, dee enn Judäa send enn Tjristus Jesus, wiel uck jie daut selje vonne eajne Laundslied jeläde ha, aus uck jane vonne Jude, dee soo aus däm Harrn Jesus aus uck de Profeete doot muake en ons vefoljt ha en Gott nijch jefolle en jäajen aule Mensche fiendlijch send, see hindre ons, too de Heide too räde, doamet dee jerat woare, doatoo, daut see äare Sinde auletiet voll moake; oba de Oaja es äwa ahn bottem Enj jekohme. Oba wie, Breeda, doa wie fe korte Tiet von jünt jetrannt weare, nom Aunjesejcht, nijch nom Hoate, omm soo mea ha wie ons bemäjt, met grootem Velange, jun Aunjesejcht too seene. Dan wie welle no jünt kohme, etj Paulus eemol en tweemol, en de Soton haft ons vehindat. Dan wäa es onse Hopninj oda Freid oda Riemeskroon? Oda send daut nijch uck jie von onsem Harrn Jesus bie sienem Wadakohme? Jo, jie send onse Ea en Freid. Doawäajen, doa wie daut nijch lenja üthoole kunne, ha wie daut fe goot jehole, auleen enn Ateen tridj too bliewe, en wie schetjte Timotäus, onsem Brooda en Metoabeida Gottes bie de Vetjindjung de froohe Botschoft von Tjristus, omm jünt too stoatje en vemohne treeste enn jünem Gloowe, doamet tjeena wankent woat enn diese Bedrenjnise. Dan jie selfst weete, daut wie doatoo ennjesat send; dan uck aus wie bie jünt weare, säd wie jünt verhäa, daut wie woare bedrenjt woare, ausset uck passeat es en jie weete. Doawäajen uck, daut etj et nijch lenja üthoole kunn, schetjt etj, omm jünen Gloowe too erfoahre, auf nijch fleijcht de Veseatja jünt vesocht haft en onse Oabeit vejäfs jewäse es. Oba nü, doa Timotäus von jünt no ons jekohme es en ons de goode Botschoft von jünem Gloowe en jüne Leew jebrocht haft, en daut jie ons auletiet enn goodem Jedajchtniss ha, jünt bange, ons too seene, aus uck wie jünt; doawäajen Breeda, send wie enn aul onse Noot en Bedrenjnis äwa jünt jetreest worde derjch jünem Gloowe; dan weil nü läw wie, wann jie faust stohne em Harrn. Dan waut ver een Dank tje wie Gott fe jünt vejelte brinje fe aule Freid, met dee wie ons jünthaulwe freie ver onsem Gott; enn däm wie Nacht en Dach äwa aule Moot bedde, daut wie jun Aunjesejcht seene en trajcht brinje waut enn jünem Gloowe mangelt. Oba hee selfst, onsa Gott en Voda en onsa Harr Jesus mucht onsem Wajch no jünt ennrejchte. Oba jünt mucht de Harr wausse lohte en äwaritj moake enne Leew too eenaunda en too aule, aus uck wie Leew too jünt ha, omm jüne Hoate too stoatje, schultloos onnschuldijch enn Heilijchtjeit ver onsem Gott en Voda, biem Wadakohme von onsem Harrn Jesus met aule siene Heilje. [Amen] Aulsoo äwajens, Breeda, wie bedde en vemohne jünt enn däm Harrn Jesus, daut, aus jie von ons emfange ha, daut jie waundle en seatje Gott too jefaule, aus jie uck waundle, daut jie emma mea toonäme. Dan jie weete, wautverre Jeboote wie jünt jejäwt ha derjch däm Harrn Jesus. Dan dit es de Welle Gottes; jüne Heiljung, daut jie jünt vonne Hurarie enthoole, daut een jiedra von jünt sien eajnet Jefäss enn Heilijchtjeit en Eaboatjeit too jewenne weet, nijch enn Liedenschoft de Lost, aus uck de Heide, de Gott nijch tjanne; daut hee sienen Brooda nijch äwaveadeelt noch hinjajeit em Haundle, doawäajen, wiel de Harr Racheewa es, äwa dit aules, aus wie jünt uck verüt jesajcht en earnsthauft bezeijt ha. Dan Gott haft ons nijch too Onnreinheit beroope, sonda too enn Heilijchtjeit. Doahäa, wäa dit veachtet, veacht nijch eenen Mensch, sonda Gott, dee jünt uck sienen heiljen Jeist jejäft haft. Oba betraffs de Broodaleew, soo ha jie nijch needijch, daut wie jünt schriewe, dan jie selfst send von Gott jeleat, eenaunda too leewe; dan uck jie doone daut jäajen aule Breeda, dee enn gauns Matsedoonean send. Oba wie vemohne jünt, Breeda, daut jie emma mea toonäme, en jüne Ea doarenn too seatje, een rühjet Läwe too feahre en daut eajne too doone en met jüne eajne Henj too oabeide, aus wie jünt befoole ha, daut jie aunstendijch waundle ver dee doa büte send, en tjeenem siene Unjastettung brucke. Oba wie welle nijch, Breeda, daut jie nijch weete, betraffs de Entschlopne *ennjeschlope send, doamet jie nijch betriebt send aus uck dee äwaje aundre, dee tjeene Hopninj ha., Dan wann wie jleewe, daut Jesus jestorwe es en oppjestohne es, soo woat uck Gott dee derjch Jesus *Entschlopne met am brinje feahre., Dan dit saj wie jünt met eenem Wuat vom Harr, daut wie, de Läwendje, dee äwabliewe bott tom Aunkohme Wadakohme vom Harrn, de *Entschlopne enn tjeenem faul verüt kohme woare., Dan de Harr selfst woat met befälendem Tooroop, met bie de Stemm von eenem Erzenjel en met bie de Poosaun Gottes rauf kohme vom Himmel, en de Doodes enn Tjristus woare tooeascht oppstohne, dan wie, de Läwendje, de Äwajebläwne, toojlitj met ahn entdretjt woare enne Woltje tom bejäajne met däm Harrn enne Loft; en aulsoo woa wie auletiet biem Harrn senne. Doahäa, treest eenaunda met dise Wead. Oba waut de Tiede en de Stunde betrafft, Breeda, ha jie daut nijch needijch, daut jünt jeschräwe woat. Dan jie weete selfst jenau, daut de Dach daut Harrn soo aus enn Deef enne Nacht tjeemt. Wann see saje: Fräd en Sejchaheit dan tjeemt een platzlijchet Vedoawe äwa ahn, aus de Jeburtswee äwa dee em aundren Ommstend; en see woare nijch wajchrane. Oba jie Breeda, send nijch enn Diestaness, daut jünt de Dach aus een Deef äwarausche kaun; dan jie aula send Säns vom Lijcht en Säns vom Dach; wie send nijch vonne Nacht noch vonne Diestaness. Aulsoo, loht ons nijch schlope aus dee äwaje, sonda loht ons woake en nijchta senne. Dan dee doa schlope, schlope de Nacht, en dee bedrunke send, send de Nacht bedrunke. Oba wie, dee vom Dach send, loht ons nijchta senne, aunjetrocke daut Brostschilt vom Gloowe en de Leew en aus Helm de Hopninj de Seelijchtjeit opp Radung. Dan Gott haft ons nijch tom Oaja bestemmt, sonda de Seelijchtjeit Radung too erlange derjch onsem Harrn Jesus Tjristus, dee fe ons jestorwe es, doamet, auf wie woake oda schlope, wie met am toopläwe. Doawäajen ermuntat eenaunda en erbüt eena däm aundren, aus jie uck doone. Oba wie bedde jünt, Breeda, aunertjannt dee sich unja jünt bemäje oabeide, en jünt väastohne em Harrn en jünt vemohne trajchtwiese, en ahn gauns huag too hoole, äwa aule Moot enn Leew, wäajen äarem Woatj. Hoolt Fräd unja jünt. Oba wie vemohne jünt, Breeda: Wiest dee nijch onntlijche trajcht, treest dee mootloose tjlienmootje, neemt jünt de Schwacke aun, siet langmootijch jeduldijch met aule. Seeht too, daut tjeena Beeset met Beesem irjentwäm vejelt, sonda sträwt aulatiet däm Gooden no jäajen eenaunda aus uck jäajen aula. Freit jünt auletiet; hoolt aun em Jebäd; enn aulem dankt, dan dit es de Welle Gottes en Tjristus Jesus fe jünt. Däm Jeist lascht nijch üt; Veacht nijch dee profeetische Räde; Oba aules proowt, daut Goode behoolt. Von jiedre Beese Jestault hoolt jünt wajch. Oba hee, de Gott vom Fräd, heilijcht jünt vollstendijch derjch en derjch; en jun gaunsa Jeist en Seel en Lief woare strofloos bewoat biem Aunkohme Wadakohme von onsem Harrn Jesus Tjristus. Trü es, dee jünt roopt, dee woat daut uck doone. Breeda, bäd uck fe ons. Jreest aule Breeda met däm heiljen Kuss. Etj beschwäa jünt biem Harrn, daut de Breef aule Breeda väajeläst woat. De Jnod von onsem Harrn Jesus es met jünt! Paulus en Silwanus en Timotäus aun de Jemeende de Tessalonicha enn Gott, onsem Voda, en däm Harrn Jesus Tjristus: Jnod jünt en Fräd von Gott, onsem Voda, en däm Harrn Jesus Tjristus! Wie send schuldijch, Breeda, auletiet Gott fe jünt too danke, aus sich daut jeziemt, wiel jun Gloowe stoatj wausst, en de Leew, von jiedrem eenselnen, von jünt aule jäajen eenaunda toonehmt, soo daut wie selfst ons jünthaulwe rieme enn de Jemeendes Gottes, wäajen jun jeduldjem Üthoole en Gloowe, enn aule jüne Vefoljunge en Bedrenjnise, de jie liede üthoole. een Teatjen vom jerajchten Jerejcht Gottes, daut jie weatvoll jeacht woare fe daut Ritj Gottes, fe daut uck jie liede, wann daut aundasch bie Gott jerajcht es, aus Vejeltung too jäwe, dee jünt bedrenje, en jünt, dee jie bedrenjt woare, Rüh met ons - bie de Openboarung von däm Harrn Jesus vom Himmel, met de Enjel siena Macht, emm flaume Fia, wann hee Vejeltung dän jeeft, de Gott nijch tjanne, en dän, dee de froohe Botschoft von onsem Harrn Jesus nijch jehorjchte; dee doa Strof liede woare, eewijet Vedoawe wajch vom Aunjesejcht von däm Harrn en wajch von de Harlijchtjeit siena Krauft, wann hee kohme woat, omm aun janem Dach veharlijcht too woare enn unja siene Heilje en bewundat enn unja aul dän, dee jejleewt ha, dan onsem Zeijnis bie jünt es jejleewt worde. Doaromm bäd wie uck aulatiet fe jünt, omm daut ons Gott jünt weatvoll moakt de Beroopung en erfellt aulem goodem Welle tom Gooden en daut Gloowenswoatj Woatj emm Gloowe enn Krauft, daut de Nome von onsem Harr [Jesus] enn jünt veharlijcht woat, en jie enn am, no de Jnod von onsem Gott en vom Harrn Jesus Tjristus. Oba wie bedde jünt, Breeda, wäajen däm Aunkohme Wadakohme von onsem Harrn Jesus Tjristus en onse Toopfeahrung met am onsem vesaumlt woare no am han, doaromm, daut jie jünt nijch schwind vewerrt derjch enaunda brinje woare, enn jünem Vestaund Jesennung, en jünt nijch vefeahre lohte, noch derjch eenen Jeist, noch derjch een Wuat, noch derjch eenen Breef aus derjch ons, aus wann de Dach von däm Harrn doa wea. Loht jünt von tjeenem opp irjent eena Oat Wies teische wajch feahre, dan wann nijch eascht de Auffaul tjeemt, en openboa jeworde es de Mensch de Onnjesatzlijchteit Sinde, de Sän vom Vedoawniss, dee emm jäajen Stried en sich selfst erhäwt äwahäwt äwa aules, waut Gott heet oda een Jäajenstaunt de veea es, soo daut hee sich enn dän Tempel Gottes sat en sich ütjeeft, daut hee Gott es. Tje jie jünt nijch dentje, aus etj noch bie jünt wea, daut etj jünt dit säd? En nu weet jie, waut tridj helt am opphelt, bett daut hee too siena Tiet openboa woat. Dan daut Jeheemniss de Jesatzloosijchtjeit es aul wirtjsaum; bloos dee daut nü opphelt, bett hee üt de äare Medd jenohme es, en dan woat de Jesatzloosa openboat woare, däm de Harr Jesus doot moake woat derjch däm Frodem Jeist üt sienem Mül en venijchte derjch daut Erschiene sienem Aunkohme *Wadakohme,, am, däm sien kohme nom wirtje Sotons es, met aula Macht en aula mäajlijche Teatjens, en Wunda de Läajes en met aulem teische de Onnjerajchtijchtjeit fe dee, dee veloare gohne, wiel see de Leew too Woahrheit nijch aun jenohme ha, doamet see jerat worde. En doawäajen schetjt Gott ahn dee wirtjsaume Krauft von Errtum, daut see de Läajes jleewe, doamet aula jerejcht woare, dee de Woahrheit nijch jejleewt ha, sonda Wooljefaule jefunge haude aun de Onnjerajchtijchtjeit. Oba wie send schuldijch, Gott auletiet fe jünt too danke, vom Harrn jeleefte Breeda, doafäa, daut Gott jünt von Aunfank aus easchte Frucht erwält haft too Radung enne Heiljung derjch däm Jeist en em Gloowe aun de Woahrheit, toowaut hee jünt uck beroope haft derjch onse Vetjindjung de froohe Botschoft, tom erlange de Harlijchtjeit von onsem Harrn Jesus Tjristus. Aulsoo nü, Breeda, stoht faust en hoolt aune Äwaleewrunge faust, enn dän jie send unjarejcht worde, esset derjch een Wuat oda derjch eenen Breef von ons. Oba hee selfst, onsa Harr Jesus Tjristus, en Gott ons Voda, dee ons jeleeft haft en eewijen Troost en goode Hopninj enn Jnod jejäft haft, treest jüne Hoate en stoatjt jünt enn jiedrem gooden Woatj en Wuat. Äwajens, Breeda, bäd fe ons, dautet Wuat vom Harrn vebreet rant en veharlijcht woat, aus uck bie jünt, en daut wie jerad woare von dee schlajchte en beese Mensche; dan de Gloowe es nijch aula Deel. Oba trü es de Harr, dee jünt stoatje woat en bewoare woat fe däm Beesen. Oba wie ha vetrüe opp jünt em Harrn, daut jie, waut wie befäle, soo aus jie doone soo uck doone woare. Oba de Harr rejcht jüne Hoate opp de Leew Gottes en opp daut jeduldje Wachte Lüare opp Tjristus. Wie befäle jünt oba, Breeda, emm Nome von onsem Harr Jesus Tjristus, daut jie jünt tridjtratje von jiedrem Brooda, dee nijch onntlijch waundelt, en nijch no de Äwaleewrung, dee hee see von ons emfange haft ha. Dan jie selfst weete, woo jie ons aus Väabild habe säle; dan wie ha nijch onn onntlijch bie jünt jewaundelt jeleewt, en wie ha nijch emmsonst von irjend wäm Broot jejäte, sonda enn Mäj en Aunstrenjung de Nacht en Dach jeoabeit, omm tjeenem von jünt too belaustje. Nijch daut wie nijch daut Rajcht doatoo ha, sonda doamet wie ons selfst jünt tom Väabild jäwe, doamet jie ons nofolje. Dan jünt, aus wie bie jünt weare, befool wie jünt dit: Wann wäa nijch oabeide well, soo saul hee uck nijch äte. Dan wie heare, daut atelje unja jünt nijch onntlijch waundle, nijch oabeide, sonda nutzloose Dinje driewe. Oba dän, dee soowaut doone, befäl wie en vemohne ahn enn däm Harrn Jesus Tjristus, daut see, enn Rüh too oabeide, äa eajnet Broot too äte. Oba jie, Breeda, woat nijch meed, Goodet too doone. Oba wann wäa no onsem Wuat, derjch däm Breef, nijch jehorjcht, dän moatjt jünt, en hat met am tjeenen Ommgang, doamet hee beschämt woat; en hoolt am nijch fe eenen Fiend, sonda vemohnt am aus eenen Brooda. Hee oba, de Harr von Fräd, jeeft jünt Fräd derjch aule Tiede opp aula Oat! De Harr es met jünt aulem! De Gruss met miene, Paulus, Haunt, daut es daut Teatjen enn jiedrem Breef: Soo schriew etj. De Jnod von onsem Harrn Jesus Tjristus es met jünt aulem! Paulus, Apostel Jesus Tjristus, no däm Befäl Gottes, onsem Heilaund, en Tjristus Jesus onse Hopninj, aun Timotäus, mienem ajchtem Sän em Gloowe, Jnod, Erboarme, Fräd von Gott, däm Voda, en Tjristus Jesus onsem Harrn; Aus etj die vemohnd bedd, aus etj no Matsedoonean reisd, enn Efeesus too bliewe, daut dü atelje befeelst, nijch aundret too leahre, en nijch opp Foble en Jeschlajchtsrejista ohne enj too achte, dee mea Striedfroage väabrinje, aus de Vewaultung Heilsplon Gottes em Gloowe. Oba daut Enjziel de Befäl es: Leew üt reinem Hoate en goodem Jewesse en onnjeheijcheltem Gloowe, woovon eenje aufjeerrt send en sich too ladjem Jeschwauts jedreit ha; dee, welle Jesatzesleahra senne en nijch vestohne, noch waut see saje, noch waut see faust behaupte. Oba wie weete, dautet Jesatz goot es, wann wäa daut Jesatz mässijch bruckt, daut weetend, dautet Jesatz nijch fe eenen Jerajchten ennjesat bestemmt es, oba fe Jesatzloose en dee sich nijch unjaordne Wadaspanstje, fe Gottloose en Sinda, fe Onnheilje en Onnreine, Vodamerda en Muttamerda, fe Menschemerda, fe Huara, Mannaschaund driewende, Menschehändla, Läajna, Meineedje faulsche Zeije, en wann doa waut aundret jäajen de jesunde Leah es, no de froohe Botschoft von de Harlijchtjeit vom seeljen Gott, dee mie aunvetrüt jeworde es. En etj dank Tjristus Jesus, onsem Harrn, dee mie Krauft jeef, daut hee mie fe trü jeacht haft, en mie tom Deenst bestemmt haft, dee etj verhäa een Lestra en Vefolja en Fräfla Jewault doone wea; oba etj word met Erboarme beschentjt, wiel etj daut onnweetent em Onngloowe deed. Oba äwa de Moot es de Jnod von onsem Harrn äwagroot jeworde met Gloowe en Leew enn Tjristus Jesus. Gloowensweat es daut Wuat en too aulem Aunnehme weat, daut Tjristus Jesus enne Welt jekohme es, Sinda too rade, unja dän etj de easchta sie. Oba doawäajen word etj met Erboarme beschentjt, doamet aun mie, däm easchten, Jesus Tjristus de gaunse Langmoot Jedult bewees, tom Väabild fe aule, dee aun am jleewe woare tom eewijen Läwe. Oba däm Tjeenijch de Eewijchtjeite, däm onnvejentjlichen, onnsijchtboaren, eensjen Gott, es Ea en Harlijchtjeit Riem von Eewijchtjeit too Ewijchtjeit! Amen. Dit Jeboot vetrü etj die aun, mien Sän Timotäus, no de Profezeiung de verhäa äwa die ütjintj, daut dü derjch dee selje dän gooden Kaumf tjampfst, däm Gloowe bewoascht en een goodet Jewesse, daut atelje von sich jestat ha, en waut däm Gloowe betrafft, Scheppbruch jeläde ha; unja dän es Himenäus en Auleksaunda, dee etj däm Soton äwajäft ha, doamet see jestroft woare, nijch mea too lestre. Nü vemohn etj fe aule Dinje, daut Bedde, Jebäd, Väabedde aus vemeddla bedde, Dank saje fe aule Mensche, fe Tjeenije en aule, dee enn Huagheit send, doamet wie een rühjet en stellet Läwe feahre tjenne enn aula Frommijchtjeit en Eaboa. Dit es goot en aunjenäm ver onsem Rada Heilaunt Gott, dee doa well, daut aule Mensche jerad woare en too Ertjantnis de Woahrheit kohme. Dan Gott es eena, en een Vemeddla tweschen Gott en Mensche, de Mensch Tjristus Jesus, dee sich selfst jeef aus Leesejelt fe aule, woovon daut Zeijnis too siena Tiet sull vetjindijt woare, doatoo sie etj bestalt ennjesat aus Vetjindja Prädja en Apostel, etj saj de Woahrheit, etj läaj nijch, aus Leahra de Veltja Heide, em Gloowe en Woahrheit. Aulsoo etj well, daut de Manna aun jiedrem Uat bäde, enndäm see heilje Henj opphäwe, ohne Oaja en Bedentje. Soo uck, daut de Frües enn aunstendje eaboare Tjleeda met Aunstaund en Sittlijchtjeit sich schmock moake, nijch met Hoa flajchte en Gold oda Parle oda diare Tjleeda, sonda, waut sich Frües jeziemt, dee sich too Gottesferjcht betjanne, derjch goode Woatje. Enne Frü saul emm Stellen leahre enn aulem Unjadon enn Unjaordninj too senne. Oba etj erlaub eene Frü nijch, too leahre, uck nijch äwa dän Maun too harsche, sonda stell too senne, dan Adam word eascht jeschaufe, doanoh Eefa; en Adam word nijch jeteischt *bedroage, oba de Frü word *jeteischt, en es enn Äwaträdung jefolle., Oba see woat jerat woare derjch Tjinja jebäare, wann see blieft em Gloowe en Leew en Heilijchtjeit met Sittlijchtjeit. Gloowensweat es daut Wuat: Wann wäa no eenem Leitungsaumt oppsejchta Deenst sträwt, soo bejiat sträwt hee een goodet Woatj. Aulsoo esset needijch, daut de Leida Oppsejchta onndodelijch schultloos senne, Maun von eene Frü, nijchta, besonne, eaboa, gaustfrie, leahfähijch; nijch een Wiensupa, nijch een Schläja, sonda frindlijch, nijch striedsuchtijch, nijch Jeld leewe, dee däm eajnen Hüs goot väasteit, dee siene Tjinja enn Unjadon helt met aula Eaboatjeit, oba wann wäa däm eajnen Hüs nijch väatostohne weet, woo woat hee fe de Jemeende Gottes sorje? Nijch een Niebetjeada, doamet hee nijch stolt woat, en emm Jerejcht vom Diewel vefellt. Oba hee mott uck een goodet Zeijnis ha von dän, dee büte send, doamet hee nijch enn Schmacht en enne Schlenj von däm Diewel vefellt. De Deena *Diakoone, Halpa kratjt soo, eaboa, nijch dobbelttungijch, nijch välem Wien erjäwe, nijch schendlijchem Jewenn nogohne,, dee daut Jeheemniss vom Gloowe enn reinem Jewesse bewoare. Oba uck diese selle eascht jeproowt woare, dan selle see deene, wann see schultloos send. De Frües kratjt soo, eaboa senne, nijch plüdre schlajchtet räde, nijchta, trü enn aulem. De *Deena selle Maun von eene Frü senne, dee äare Tjinja en de eajne Hiesa goot väastohne;, dan dee, dee doa goot jedeent ha, moake sich eene goode Stoop Städ en väl froohet Toovetrüe em Gloowe aun Tjristus Jesus. Dit schriew etj die enn de Hopninj, boolt no die too kohme; oba wann etj vetratj, doamet dü weetst, woo man sich em Hüs Gottes vehoole saul, daut es de Jemeende vom läwendjen Gott, de Stenda en Stett fausta Grund fe de Woahrheit. En aunertjannt groot es daut Jeheemniss de Gottseelijchtjeit: Gott es openboat worde em Fleesch, jerajchtfoadijcht em Jeist, jeseehne vonne Enjel, hee es vetjindijt worde unja de Veltja, jejleewt enne Welt, oppjenohme enn Harlijchtjeit. Oba de Jeist sajcht ütdretjlijch, daut enne lotre Tiede woare eenje vom Gloowe auffaule, enn däm see achte opp errefeahrende vefeahrasche Jeista en Leah en Demone, dee met heijchle Läajes räde en betraffs däm eajnem Jewesse vebrennt, vebeede too befriehe, en befäle, sich von Mohltiede too enthoole, dee doch Gott jeschaufe haft tom aunnehme met Dank saje fe de Jleewje, en de Woahrheit ertjant ha. Dan jiedret Jeschaufne Tjreatua Gottes es goot en nuscht too veschmiete, wann daut met Dank saje aunjenohme woat; dan daut woat jeheilijcht derjch Gottes Wuat en derjch Jebäd. Wann dü dit de Breeda väastalst väahelst, soo woascht dü een gooda Deena Tjristus Jesus senne, oppertrocke met derjch de Wead vom Gloowe en dee goode Leah, dee dü nojefoljt best. Oba de onnheilje en oole Wiewa Foble wies auf, oba eew die enne too Gottseelijchtjeit; dan daut tjarpalijche Eewe nutzt weinijch, oba de Gottseelijchtjeit nutzt fe aule Dinje, enn däm dee de Vespräatjung fe daut Läwe haft, daut von nü uck daut kohmende. Daut Wuat es jewess en aulem Aunnehme weat; dan doafäa mäj wie ons auf en woare vespott, wiel wie opp eenen läwendjen Gott hope, dee een Rada Erhoola aule Mensche es, aum measchten de Jleewje. Dit jebeed en leah. Tjeena veacht diene Jügend, sonda sie een Väabild fe de Jleewje em Wuat Räde, em Waundel, enne Leew, em Gloowe, enn Reinheit. Bott etj kohm, hool aun met däm Väaläse, met däm Vemohne, met däm Leahre. Venachlässijch enn die nijch de Jnodengow, dee die jejäft worde es derjch Profeetie met Henjopplaje de Ellteste. Dit eew; doarenn läw, doamet diene Väaschräd dien iewa aulen openboa send. Ha acht opp die selfst en opp de Leah; bliew enn ahn bie dise Dinje; dan wann dü dit deist, soo woascht dü uck die selfst rade uck dee, dee die heare. Eenen ellren Maun foah nijch hoat aun, sonda vemohn am aus eenen Voda, jinjre aus Breeda; ellre Frües aus Muttasch, jinjre aus Sestre, enn aula Reinheit. Ea de Wätfrües, dee wertjlijch Wätfrües send. Oba wann eene Wätfrü Tjinja oda Groottjinja haft, soo selle see eascht leahre, daut eajne Hüs Famielje fromm too behaundle en de Ellre kratjt soo enn Jlitjheit too vejelte; dan dit es aunjenäm ver Gott. Oba dee wertjlijch Wätfrü en eensaum es, haft äare Hopninj opp Gott jesat en blift bie däm Väabedde aus vemeddla bedde en em Jebäd Nacht en Dach. Oba dee enn Jenuss sucht riew läwt, es läwendijch doot. En dit jebeed, doamet see strofloos send. Oba wann wäa fe de Sienje en fe aulem de Hüseajne nijch sorjt, soo haft hee däm Gloowe veloage en es schlemma aus een Onnjleewja. Eene Wätfrü woat enne Liste ennjedroagt ennjeschräwe wann see nijch weinja aus zastijch Joa oolt es, ne Frü von eenem Maun, een Zeijniss haft enn goode Woatje, wann see Tjinja oppjetrocke haft, wann see Gaust - Frindschauft bewäse haft, wann see de Heilje de Feet jewosche haft, wann see de Bedrenjte biejestohne haft, wann see jiedrem goodem Woatj nojegohne es. Oba junge Wätfrües wies auf; dan wann see sennlijch jeworde send em wadaspruch jäajen Tjristus, soo welle see sich befriehe, en ha daut Uadeel, daut see dän easchten Gloowe jebroake ha. Oba toojlitj leahre see uck nutzloos *hippich, fül too senne, enne Hiesa ommhäa gohne; oba nijch bloos *nutzloos, sonda uck plüdrich onnneedjet jeräd en nieschierijch, enn däm see räde, waut sich nijch jeziemt., Aulsoo, etj well, daut junge Wätfrües sich befriehe, Tjinja jebuare, de Hüshault feahre, däm Fiend tjeene Jeläajenheit jäwe de Beschempfung lestrung wäajen haulwe; dan eenje ha sich aul wajchjedreit, däm Soton noh. Wann een Jleewja oda eene Jleewje Wätfrües haft, soo stoht ahn bie, en de Jemeende saul nijch belaustijt woare, doamet see de wertjlijche Wätfrües biestohne kaun. De Ellteste, dee goot väastohne, loht selle dobbelde Ea, weatvoll, jeacht woare, aum meisten, dee sich aufmäje em Wuat en Leah. Dan de Schreft sajcht: „Dü saust däm Oss, dee doa drascht, nijch daut Mül veschlüte“, {5Mos.25,4} en: „Dee Oabeida es sien Loon weat“. {Luk.10,7} Jäajen eenen Elltesten nehm tjeene Kloag aun, büta bie twee oda dree Zeije. Dee doa sindje, wies ver aule trajcht, doamet uck de äwaje Ferjcht ha. Etj beschwäa die ver Gott en Tjristus Jesus en dee üterwälte Enjel, daut dü dit befoljst ohne Väauadeel, en nuscht deist no Tooneijung. Laj de Henj tjeenem too schwind opp en ha nijch Deel aun framde Sinde. Bewoa die selfst rein. Drintj nijch mea bloos Wota, sonda bruck een bestje Wien, wäajen diene Moag en diene foakne Krankheit. Eenje Mensche - Sinde send verhäa gauns openboa en gohne verrop tom emm Jerejcht, oba eenje folje ahn noh. Kratjt soo send uck de goode Woatje verhäa openboa, en dee, dee aundasch send, tjenne nijch veborje bliewe. Aule, dee aus Sklowe unja däm Joch send, selle äare eajne Harren aule Ea weat achte hoole, doamet nijch de Nome Gottes en de Leah jelastat woat. Oba dee, jleewje Harren ha, selle dee nijch veachte, wiel see Breeda send, sonda ahn väl mea deene, wiel see Jleewje en Jeleefte send, dee sich aum Gootsdoone bemäje. Dit leah en vemohn. Wann wäa aundasch leaht en sich nijch dee jesunde Wead han dreit, dee von onsem Harrn Jesus Tjristus send, en de Leah, de no de Gottseelijchtjeit es, soo es hee oppjeblost en vesteit nuscht, sonda es krank wäajen Striedfroage en Weadkaumf, üt däm entsteit Neid, Stried, Lestrung, beeset Vedentje, bestendje Riewarie von Mensche, em Vestaund vedorwe en de Woahrheit beroowt send, dee meene, daut Gottseelijchtjeit es een Meddel tom Jewenn. Oba daut es een wijchtja Jewensst Meddel de Gottseelijchtjeit toop met de Selfst'toofrädenheit; dan wie ha nuscht enne Welt enenn jebrocht, soo daut wie uck nuscht rütbrinje tjeene. Oba wann wie Äte en Bedatjung Tjleeda ha, soo well selle wie ons doamet bejnäje. Oba dee ritj senne welle, faule enn Veseatjung en eene Schlenj en väl onnveninftje en schädlije Bejia, en dee de Mensche vesentje enn Vedoawniss en Unjagang. Dan Jeldjiea es eene Wartel von aulem Beesen, doa no eenje trachte en vom Gloowe aufjeerrt aufjefolle send en sich selfst met väl Weedoag derjchboat ha. Oba dü, o Mensch Gottes, ran doavon; oba sträw no Jerajchtijchtjeit, Gottseelijchtjeit, Gloowe, Leew, Jedult, Saunftmoot Leeftolijchtjeit. Tjampf dän gooden Kaumf vom Gloowe; jriep daut eewije Läwe, too däm dü beroope worde best, en betjannt hast daut goode Betjantniss ver väle Zeije. Etj jebeed die ver Gott, dee aules läwendijch moakt, en ver Tjristus Jesus, dee ver Pontius Pielatus daut goode Betjantniss bezeijt haft, daut dü daut Jeboot onnbefletjt, onnstroflijch bewoascht bott tom Erschiene Wadakohme von onsem Harrn Jesus Tjristus, dee too siena Tiet wiese woat de seelja en eensja Harscha, de Tjeenijch de Tjeenije en Harr de Harren Harscha, de auleen Onnstoawlichtjeit haft, dee een onntoojentjlichet Lijcht bewohnt, dän tjeena de Mensche jeseehne haft en nijch seene kaun, däm es Ea en eewije Macht! Amen. De Ritje enn dise Welt jebeed, nijch stolt too senne, en nijch opp de Onnjewessheit vom Ritjdom de Hopninj too sate, sonda opp Gott, dee ons aules ritjlijch hanrätjt tom Jenuss; Goodet too doone, ritj too senne enn goode Woatje, mildjäwrijch too senne, metdeelhauft, enndäm see sich eene goode Grundloag fe de Tookunft saumle, doamet see daut wertjlijche Läwe too hoole tjriee. O Timotäus, bewoa daut aunvetrüde Goot, daut onnheilje ladje Jeschwauts en Striedsautze de faulsche soo jenante Ertjantnis goh ütem Wajch, too dee sich eenje betjanne en von däm Gloowe aufjeerrt send. De Jnod es met die! Paulus, Apostel Jesus Tjristus derjch Gottes Welle, nom Vespräatje von Läwe enn Tjristus Jesus, aun Timotäus, mienem leefsten Sän: Jnod, Erboarme, Fräd von Gott, däm Voda, en Tjristus Jesus, onsem Harrn. Etj dank Gott, däm etj von miene Väaellre häa met reinem Jewesse deen, woo etj ohne opptooheare die jedentje enn miene Jebäde, Nacht en Dach, voll Velange, die too seene, en dentj aun diene Trone, doamet etj met Freid erfällt woa; enndäm etj jedentj aun dän, enn die wohnenden, onnjeheijcheltem Gloowe, dee eascht jewohnt haft enn diene Grootmutta Lois en diene Mutta Eunike, oba etj sie äwazeijt, uck enn die. Üt diesem Grund halp etj die dentje, de Jnodengow Gottes woam toohoole, dee enn die es derjch daut Opplaje miene Henj. Dan Gott haft ons nijch eenen Angst Jeist jejäft, sonda de Krauft en de Leew en de Besonnenheit Zucht. Aulsoo schäm die nü nijch däm Zeijniss von onsem Harrn, uck nijch met mie, sienem Jefangnen, sonda lied Triebsaul met de froohe Botschoft, no de Krauft Gottes; dee ons jerat haft en beroope haft met heilje Beroopung, nijch no onse Woatje, sonda no sienem eajnen Väanehme en Jnod, dee ons enn Tjristus Jesus ver eewije Tiede jejäft es, oba nü jeopenboat es derjch de Erschienung von onsem Rada Heilaund Jesus Tjristus, dee däm Doot too nijcht jemoakt, oba Läwe en Onnvejentjlichtjeit aunt Lijcht jebrocht haft derjch de froohe Botschoft, doafäa doatoo etj bestalt worde sie aus Vetjindja en Apostel en Leahra de Heide. Üt disem Grund etj dit uck lied; oba etj schäm mie nijch, dan etj weet, opp wäm etj mien Vetrüe jesat ha, en etj sie äwazeijt, daut hee machtvoll es, daut mie aunvetrüte Goot bott janem Dach too bewoare. Hool faust daut Väabild jesunde Wead, dee dü von mie jeheat hast, em Gloowe en de Leew, dee enn Tjristus Jesus es. Bewoa daut scheene aunvetrüde Goot derjch däm Heiljen Jeist, dee enn ons wohnt. Dü weetst dit, daut sich aule von mie wajchjedreit ha, dee enn Asean send, unja dän es Figeelus en Hermogeenes. De Harr jäwt däm Hüs Onesiforus Erboarme, wiel hee haft mie foaken oppjemuntat en haft sich nijch met miene Tjäde jeschämt; sonda aus hee no Room tjeem, socht hee mie flietijch iewrijch opp en funk mie. De Harr jäf am, daut hee Erboarme vom Harrn finjt aun janem Dach! En aules, waut hee enn Efeesus aum Deenst jeweese haft, weetst dü aum basten. Aulsoo dü, mien Sän, woa stoatj derjch de Jnod, dee enn Tjristus Jesus es, en waut dü von mie jeheat hast derjch väl Zeije, daut vetrüe trüe Mensche aun, dee doa fähijch senne woare, uck aundre too leahre. Näm deel aun de Triebsaul aus een gooda Trijchsmaun Tjristus Jesus. Tjeena, de Tjrijch Deenste deit, lat sich vewetjle enne Läwes Beschaftjunge, omm daut hee däm jefellt, dee am aunjewoawe haft. Oba wann uck wäa tjampft, soo woat hee nijch jekroont, wann hee nijch no de Väaschreft jetjampft haft. De Ackamaun mott, omm de Frucht too jeneete, eascht oabeide. Bedentj, waut etj saj; dan de Harr woat die Ennsejcht Vestaund jäwe enn aule Dinje. Behool em Jedajchtniss Jesus Tjristus, dee oppjestohne es von de Doodje, üt däm Some von Doft, no miena vetjindjung de froohe Botschoft, enn dän etj lied bott too Fassle, aus een Vebräatja; oba daut Wuat Gottes es nijch jebunge. Doawäajen aules hool etj üt, omm de Üterwälte haulwe, doamet uck see de Radung deelhauft woare, dee enn Tjristus Jesus es, met eewije Harlijchtjeit. Daut Wuat es jewess; aulsoo wann wie metjestorwe send, woa wie uck metläwe; wann wie jeduldijch staund hoole, woa wie uck metharsche; wann wie am veläje, woat hee ons uck veläje; wann wie onntrüe send, hee blift trü, dan hee kaun sich selfst nijch veläje. Dit roop em Jedajchtniss, enn däm dü earnsthauft ver däm Harrn bezeijst, nijch Wuatstried too feahre, waut nuscht nutzt, sonda feaht bloos too Vedoawniss de Tooheara. Sie flietijch iewrijch, die aus beweat ver Gott too erwiese, aus eenen Oabeida, dee sich nijch too schäme bruckt, dee daut Wuat de Woahrheit rajcht deelt ütlajt. Oba daut onnheilje, ladje, Jeschwauts meid goh ütem Wajch; dan dee woare emma mea toonehme enn de Gottloosijchtjeit, en äa Wuat woat aus een Tjräft omm sich fräte; unja dän es Himenäus en Filetus, dee von de Woahrheit aufjeerrt send, enn däm see saje, daut de Oppstohninj aul jewäse es, en brinje maunjche Jleewende tom Faul. Doch de fauste Grund Gottes steit en haft dit Säajel: De Harr tjannt, dee siene send; en: Jiedra, de däm Nome vom Harr nant, saul vonne Onnjerajchtijchtjeit aufstohne wajchgohne! Oba enn eenem grooten Hüs send nijch bloos goldne en selwane Jefässa, sonda uck heltane en eadne, en zwoa de eene too Ea, dee aundre too Onnea. Aulsoo, wann sich wäa von dise reinijt, woat hee een Jefäss too Ea senne, jeheilijcht, bruckboa fe däm Harrn Hüsharr, en reed too jiedrem gooden Woatj. Oba vonne Jügentlijche Lost ran wajch, oba sträw no de Jerajchtijchtjeit, Gloowe, Leew, Fräd met dän, dee däm Harrn üt reinem Hoate aunroope. Oba de toorijche onnweise, en zuchtloose Striedfroage wies auf, doa dü weetst, daut de Striedijchtjeite brinje. Oba een Tjnajcht vom Harrn saul nijch striede, sonda aule jäjenäwa frindlijch senne, leahfähijch, jeduldijch daut Beese vedroage, dee enn met Saunftmoot de Wadaspanstje ertratjt trajcht wiest, fleijcht jäwt Gott ahn Busse ommdentje too Ertjantnis de Woahrheit, en see wada nijchta woare üt de Schlenj vom Diewel, dee von am jefange send, fe sienen Welle. Oba dit weet, daut enne latste Doag schwoare Tiede kohme woare; dan de Mensche woare selfst suchtijch senne, Jeld leewhabend, prohlarisch, Stolt, Lestra, de Ellre onnjehuarsom, onndankboa, onnheilijch, leewloos, onnveseenlijch, äwa aundre onnjerajcht räde, onnbeharscht, grausom, daut Goode nijch leewe, verodarisch, onnberäatjenboa leijchtsennijch, oppjeblost, mea daut Vejnäje leewe aus Gott, dee eene Form de Frommijchtjeit ha, oba de Krauft veloage ha; en von diese drei die wajch. Dan üt von diese send, dee sich enne Hiesa schlitje en Frües jefange näme, dee, met Sinde belode, von maunchatlei Loste jedräwe woare, dee emma leahre en niemools too Ertjantnis de Woahrheit kohme tjenne. Oba soo aus Janes en Jambres sich Mooses entjäjen jestalt haude, soo stale sich uck dise jäajen de Woahrheit, Mensche vedorwe em Vestaund, onnbeweat em Blitj opp däm Gloowe. Oba see woare nijch wieda verwoats kohme, dan äare Noaheit Onnvestaund woat aulem gauns openboa woare senne, aus uck de von jane jeworde wea es. Oba dü best hast miene Leah nojefoljd {1Tim.4,6}, mien Läweswaundel Benäme, mien Sträwe, mienem Gloowe, miene Langmoot, miene Leew, miene Jeduld, miene Vefoljunge, mien Liede, de opp mie jekohme send enn Antiochean, enn Iekoonean, enn Listra; wautverre Vefoljunge etj ütjehoole ha, en üt aule haft de Harr mie jerat. En uck aule, dee fromm gottseelijch läwe welle enn Tjristus Jesus, woare vefoljd woare. Oba beese Mensche en Bedreaja Läajna woare em Beesen tom schlemmeren Väaschräd moake, enn däm see vefeahre en vefeat woare. Oba dü bliew enn däm, waut dü jeleat hast en wua von dü gauns äwazeijt best, doa dü weetst, von wäm dü jeleat hast, en wiel dü von Tjint aun opp de heilje Schreft tjannst, de die tjenne kluak weis moake, too Radung derjch dän Gloowe aun Tjristus Jesus. Aule jiedre Schreft es von Gottes Jeist ennjejäft en nutzlijch tom Leahre Beleahre, tom Äwafeare, tom trajcht wiese, tom ertratje enne Jerajchtijchtjeit, doamet de Mensch Gottes vollkohme es, too jiedrem goodem Woatj gauns reed. Etj bezeij die earnsthauft ver Gott en Tjristus Jesus, dee doa rejchte woat Läwendje en Doodje, en bie sienem Erschiene Wadakohme en bie sienem Ritj: Vetjindij daut Wuat, sie reed bie paussenda Jeläajenheit en bie onnpaussende Jeläajenheit; wies trajcht, räd earnst too, vemohn met aule Jedult en Leah. Dan doa woat eene Tiet senne, doa see de jesunde Leah nijch vedroage woare, sonda no äare eajne Lost sich Leahra ütwäle woare, sich tjittle lohte daut Jehea enn däm et ahn enne Uhre tjittelt; en see woare daut Jehea de Uhre von de Woahrheit aufdreie en woare sich no de Foble handreie. Oba dü sie nijchta enn aule Dinje, lied Onnjemack, doo daut Woatj von eenem Vetjindja de froohe Botschoft, doo vollbrinj dienen Deenst. Dan etj woa aul jeopfat aus Drintjopfa {1Mose 35,14: 4Mose 15,5-10}, en de Tiet von mienem Scheide es vehaunde. Etj ha dän gooden Kaumf jetjampft, etj ha daut Rane vollendet bott Enj ütjehoole, etj ha dän Gloowe bewoat; fe de Tookunft es mie de Kroon de Jerajchtijchtjeit oppbewoat, dee de Harr, dee jerajchte Rejchta, aun janem Dach mie aus too Beloohninj jäwe woat; oba nijch bloos mie, sonda uck aulen, dee siene Erschienung Wadakohme leef ha. Spood die, boolt no mie too kohme; Dan Deemas haft mie velohte, doa hee dise jäajenwoatje Welt leef jewonne haft, en es no Tessalonich jereist, Kreszens no Galatien, en Tietus no Dalmatien. Lukas es auleen bie mie. Neem Markus en brinj am met die, dan hee es mie bruckboa tom Deenst. Oba Tiechikus ha etj no Efeesus jeschetjt. Dän Mauntel, dän etj enn Troas bie Karpus tridj leet, brinj met, wann dü tjemmst, en de Beatja, besondasch de Pargemente. Auleksaunda, de Schmett Koppaschmett haft mie väl Beeset aunjedohne; de Harr woat am vejelte no siene Woatje. Fe däm heed uck dü die, dan hee haft sich onse Wead sea entjäjen jestalt. Bie miene easchte Veteidijung stund mie tjeena bie, sonda aula ha mie em Stich jelohte; mucht ahn daut nijch toojeräatjent woare. Oba de Harr stund mie bie en stoatjt mie, doamet derjch mie de Vetjindjung vollbrocht woat, en heare kunne aule Veltja, en etj word jerad üt däm Rache de Leiwe. De Harr woat mie bewoare ver jiedrem beesen Woatj en bewoare fe sien himmlischet Ritj, däm es de Ea enn de Eewijchtjeit de Eewijchtjeite! Amen. Jrees Priska en Akwila en daut Hüs Onesiforus. Erastus bleef enn Korint; oba Trofiemus ha etj krank enn Miletus tridj jelohte. Spood die, ver däm Winta too kohme. Daut jreese die Eebulus en Pudens en Lienus en Klaudia en aule Breeda. De Harr Jesus Tjristus es met dienem Jeist! De Jnod es met jünt! Paulus, Tjnajcht Gottes, en een Apostel Jesus Tjristus, nom Gloowe de Üterwälte Gottes en de Ertjantnis de Woahrheit, dee no de Gottseelijchtjeit es, opp Grund de Hopninj tom eewijen Läwe, daut Gott, dee nijch läaje kaun, vesproake haft ver eewije Tiede, oba hee haft too bestemmta Tiet sien Wuat derjch de Vetjindjung jeopenboat, dee mie aunvetrüt jeworde es nom derjch Befäl von onsem Rada *Heilaunt - Gottes, aun Tietus, mienem ajchtem Sän nom jemeenschauftlijchen Gloowe: Jnod en Fräd von Gott, däm Voda, en Tjristus Jesus, onsem *Rada., Doawäajen leet etj die enn Tjreeta, doamet dü, daut Feelende noch ordnest en enn jiedre Staut Ellteste ennsatst, aus etj die befoole haud: Wann wäa dodelloos es, een Maun von eene Frü, dee jleewje Tjinja haft, dee nijch eenem onnbandjem Läwe beschuldijcht oda onnjehuarsom send. Dan de Oppsejchta Leida mott dodelloos senne aus Gottes Hüshaulta, nijch eajenmajchtijch, nijch oajalijch wuttijch, nijch een Wiensupa, nijch een Schläaja, nijch schendlijchem Jewenn seatjend, sonda gaustfrie, daut Goode leewe, besonne, jerajcht, fromm, selfst beharscht, dee sich aun däm de Leah gloowensweate Wuat helt, doamet hee emmstaund feij es, soo aus met de jesunde Leah too vemohne, aus uck de jäajen spräatjende too äwafeare. Dan doa send väle de sich nijch Unjaordne, nuschtje Jeschwautsa en Vefeahra, besonda dee üt de Beschniedinj, dän maun daut Mül stoppe mott, dee gaunse Hiesa vedreie derjchenaunda brinje, enn däm see wäajen schendlijchem Jewenn leahre waut sich nijch ziemt. Daut haft eena von ahn jesajcht, äa eajna Profeet: „Dee Tjreeta send emma Läajna, beese Tiare, füle Bucks“. Dit Zeijniss es woa; üt disem Grund wies ahn strenj trajcht, doamet see em Gloowe jesund send, en nijch achte opp judische Foble en Jeboote von Mensche, dee sich von de Woahrheit aufdreie. Däm Reinen es aules rein; oba de Befletjte en Onnjleewje es nuscht rein, sonda befletjt es soo aus äa Vestaund Jesennung, aus uck äa Jewesse. See behaupte Gott too tjanne, oba derjch de Woatje veläaje see am, en send oppscheislijch en onnjehuarsom en onnfähijch onnjeschetjt too jiedrem goodem Woatj. Oba dü räd, waut de jesunde Leah jeziemt; vemohn de ellre Manna nijchta too senne, eaboa, besonne, jesunt em Gloowe, enne Leew, enn de Jedult; vemohn de ellre Frües daut selje enn äarem Benehme, ausset sich däm Heiljen jeziemt, nijch plüdre, nijch aun väl Wien vesklowt, Leahrarine vom Gooden; doamet see de jinge Frües leahre, äare Manna too leewe, äare Tjinja too leewe, besonne, rein, goode Hüsfrües, frindlijch, de eajne Manna unjadon too senne, doamet daut Wuat Gottes nijch jelastat woat. De jinjre Manna kratjt soo vemohn, zuchtvoll besonne too senne, enn däm dü enn aulem die selfst aus een Väabild gooda Woatje doastalst; enne Leah Onnvedorwe, Earnst, jesunde, onnaunfejchtboare Räd, doamet de Jäajnasch sich schäme, enn däm hee nuscht schlajchtet äwa ons too saje haft. Vemohn de Sklowe, äare eajne Harren enn aulem sich unjaordne, wooljefaulent too senne, nijch doa jäajen rede, nijch stäle oppe Sied schaufe, sonda aule goode Trüe bewiese, doamet see de Leah, dee onsem Rada *Heilaund - Gottes es, enn aulem ziat., Dan de Jnod Gottes es erschiene, Heil brinjend fe aule Mensche, en ertratjt beleat ons, doamet wie, de Gottloosijchtjeit en de weltlijche Lost veläaje nijch met moake, besonne en jerajcht en gottesferjchtijch läwe enn de vondoagsche Welt, enn däm wie lüare opp de seelje Hopninj en Erschiene Wadakohme de Harlijchtjeit von onsem grooten Gott en *Rada - Jesus Tjristus,, dee sich selfst fe ons jejeeft hanjejäwt haft, doamet hee ons erleest von aule Jesatzloosijchtjeit en reinijt fe sich selfst een äajendooms ütjelesnet, jehuarsomet Voltj, iewrijch enn goode Woatje. Dit räd en vemohn en wies trajcht met aule Vollmacht Earnst. Loht die von tjeenem veachte. Halp ahn dentje, de Obrijchtjeit en de Jewaulte unjadon too senne, too jehorjche jehuarsom, too jiedrem goodem Woatj reed too senne; tjeenem too lestre, nijch striedsuchtijch too senne, frindlijch, jäajen aule Mensche aule Saunftmoot bewiese. Dan eenst weare uck wie onnveninftijch, onnjehuarsom, jinje erre, deende maunjche Bejia en Loste, vebrochte daut Läwe enn Boosheit Vejnäje en Neid, vehausst, en hausste eenaunda. Oba aus ons de Leeftolijchtjeit en de Menscheleew von onsem Rada *Heilaunt - Gottes tjeem,, rad hee ons, nijch opp Grund von de Woatje, dee, enn Jerajchtijchtjeit vollbrocht, wie jedohne haude, sonda no sienem Erboarme derjch daut Wausche de Wadajebuart en Nie moake em heiljen Jeist, däm hee ritjlijch äwa ons ütjegohte haft derjch Jesus Tjristus, onsem *Rada,, doamet wie, jerajchtfoadijcht derjch siene Jnod, Oawe worde no de Hopninj opp daut eewije Läwe. Daut Wuat es jewess; en etj well, daut dü opp diese Dinje faust besteist, omm daut dee, de Gott jejleewt ha, Sorje droage, goode Woatje too doone driewe. Dit es goot en nutzlijch fe de Mensche. Oba onnschuldje dwautsche Striedfroage Jeschlajchtsrejista en Zanke en Stried äwa daut Jesatz goh ütem wajch, dan dee send nutzloos en vejäfs. Eenen satjtirischen Mensch dee Spoolinje aunsträwt wies auf no eene oda eene tweede Ermohnung Trajchtwiese, doa dü weetst, daut een soona vetjeat es en sindijcht, enn däm hee derjch sich selfst veuadeelt es. Wann etj Artemas oda Tiechikus no die schetje woa, soo spood die, no mie no Nikopolis too kohme, dan etj ha beschloote, doa too äwawintre. Zenas, däm Jesatzesleahra, en Apollos jeef met Sorjfault earnsthauft aules met fe de Reis, omm dautet ahn aun nuscht mangle woat. Oba uck de Onsaje selle leahre, fe de needje Bederfnise, goode Woatje, sich too befleisje, doamet see nijch fruchtloos send. Daut jreese die aula, dee bie mie send. Jrees, dee ons leew ha em Gloowe. De Jnod es met jünt aulen! Paulus, een Jefangna Tjristus Jesus, en Timotäus, de Brooda, aun Filemon, dän Jeleeften en onsem Metoabeida, en Afia, de Sesta, en Archipus, onsem Mettjampfa, en de Jemeende, dee en dienem Hüs es: Jnod jünt en Fräd von Gott, onsem Voda, en däm Harrn Jesus Tjristus! Etj dank mienem Gott, enn däm etj aule Tiet aun die dentj enn miene Jebäde, doa etj hea von diene Leew en von däm Gloowe, dän dü aun däm Harrn Jesus en too aule Heilje hast, daut de Jemeenschoft enn dienem Gloowe wirtjsaum woat enn de Ertjantnis von aulem Gooden, daut enn ons es jäajenäwa Tjristus [Jesus]. Dan wie etj ha väl Freid en Troost wäajen diene Leew, wiel de Hoate de Heilje derjch die, Brooda, send ermuntat worde. Doawäajen, wann etj uck väl Friemootijchtjeit enn Tjristus habe mott, die too befäle, waut sich jeziemt, wäajen de Leew välmea bedd etj die, doa etj nü soo eena sie, aus Paulus, een oola Maun, oba nü uck een Jefangna Jesus Tjristus. Etj bedd die fe mienen Sän, däm etj enn de Fassle Jefentjniss jebuare ha, Onesimus, dee die verhäa eenst nutzloos wea, oba nü die en mie nutzlijch es, dem etj die tridj jeschetjt ha, am, daut es mien Hoat; däm etj bie mie behoole wull, doamet hee enn diene Städ mie deent, enn de Fassle, wäajen de froohe Botschoft. Oba ohne dienen Welle wull etj nuscht doone, doamet dien Gootsdoone nijch üt Dwank wea, sonda üt friehem Welle. Dan fleijcht es hee doawäajen fe eene korte Tiet von die jetrannt worde, doamet dü am fe emma opp eewijch behelst, nijch mea aus eenen Sklowe, sonda mea aus eenen Sklowe, aus eenen leewen Brooda, besondasch fe mie, oba woo väl mea fe die, soo aus em Fleesch aus uck em Harrn. Aulsoo, wann dü mie aus Frind Poatna helst, soo neem am opp aus mie. Oba wann hee die irjent een Onnrajcht jedohne haft, oda die waut schuldijch es, soo räatjen daut mie aun. Etj, Paulus, ha dit met miene Haund jeschräwe, etj well woa betohle; doamet etj nijch saj, daut dü uck die selfst mie schuldijch best. Jo, Brooda, etj mucht aun die Freid ha, emm Harrn; ermunta ertjwitj mien Hoat enn Tjristus. Doa etj dienem Jehuarsom vetrüe, soo ha etj die jeschräwe, enn däm etj weet, daut dü noch mea doone woascht, aus etj saj. Oba toojlitj moak mie uck ne Gauststow reed, dan etj hop, daut etj derjch jüne Jebäde jünt woa jeschentjt woare. Daut jreest die Epafras, mien Metjefangna enn Tjristus Jesus, Markus, Aristarchus, Deemas, Lukas, miene Metoabeida. De Jnod vom onsem Harrn Jesus Tjristus es met jünem Jeist! No däm Gott välmol en opp veschiedne Oat enn oole Tiede too de Vodasch jeräd haud derjch enn de Profeete, haft hee aum Enj disa Doag too ons jeräd em Sän, däm hee ennjesat haft tom Oaw von aulem, derjch däm hee uck de Welte jemoakt haft; dee doa, de Aufglaunss siene Harlijchtjeit en de Aufdruck von siene Wertjlijchtjeit Wäsen es en aule Dinje daut Weltall derjch daut Wuat siene Macht opp sich nämt drajcht, no däm hee [derjch sich selfst] de Reinjunk de Sinde jemoakt bewirtjt haft, sich jesat haft too Rajchte de Maistät enn de Hejcht Bowaschte Macht, enn däm hee soo väl majchtja bäta jeworde es aus de Enjel, aus hee eenen vetraflijchen Nome ver ahn jeorwe haft. Dan too woone Enjel haft hee jemools jesajcht: „Dü best mien Sän, vondoag ha etj die jebuare“? {Ps.2,7} En wada: „Etj woa well am tom Voda senne, en hee saul woa mie tom Sän senne“? {1Chron.17,13} Oba wann hee dän Easchtjebuarnen enn de bewohnte Ead enenn feaht, sajcht hee: „En de Enjel Gottes selle am aunbäde“. {Ps.97,7} En betraffs opp de Enjel zwoa sajcht hee: „Dee siene Enjel too Wind Jeista moakt en siene Deena too Fiaflaume“; {Ps.104,4} oba betraffs opp däm Sän: „Dien Troon, o Gott, es von Eewijchtjeit too Eewijchtjeit, en een Zepta de Opprejchtijchtjeit Jerajchtijchtjeit es daut Zepta von dienem Ritj; dü hast Jerajchtijchtjeit jeleeft en Jesatzloosijchtjeit jehausst; doawäajen haft Gott, dien Gott, die jesaulwt met Freidenseelj äwa diene Frind Poatna “. {Ps.45,7.8} En: „Dü Harr, hast em Aunfank de Ead jejrindet jemoakt, en de Himmel send Woatje von diene Henj; dee woare unjagohne vegohne, oba dü blifst; en dee aule woare oolt aus een Tjleet, en aus een Mauntel woascht dü dee toopwetjle, en dee woare vewaundelt woare. Oba dü best dee selja, en diene Joare woare nijch vegohne“. {Ps.102,26-28} Oba, too woonen de Enjel haft hee jemools jesajcht: „Sat die too miene Rajchte, bott etj diene Fiend laj hanlaj tom Beintjstje ver diene Feet“? Send see nijch aula deenstboare Jeista, ütjeschetjt tom Deenst omm dee äa welle, dee de Seelijchtjeit Heil oawe selle? Doawäajen sell wie omm soo mea opp daut achte, waut wie jeheat ha, doamet wie nijch aum Ziel vebie jleppe. Dan wann daut derjch Enjel jerädne Wuat faust wea, en jiedre Äwaträdung en jiedra Onnjehuarsom jerajchte Vejeltung tjreajch, woo woa wie doavon kohme, wann wie een soon grootet Heil Radung messachte too nuscht räatjne? Dee däm Aunfang äara Vetjindjung derjch dän Harrn jetjräaje ha en ons es von dän bestädijcht worde, dee daut jeheat ha, enn däm Gott bütadem metzeijd, soo aus derjch Teatjen aus uck derjch Wunda en maunche Wundawoatje en Ütdeele vom heiljen Jeist no sienem Welle. Dan nijch Enjel haft hee unjajeordnet dee tookunftje bewohnte Ead Welt, von dee wie räde; oba doa haft irjentwua eena bezeijt en jesajcht: „Waut es de Mensch, daut dü aun am dentjst, oda de Mensche Sän, daut dü opp am tjitjst acht hast? Dü hast am een bät läaja jemoakt aus Enjel, met Harlijchtjeit en Ea hast dü am jekroont [en am jesat äwa de Woatje diene Henj]; dü hast aules unja siene Feet jeschmäte *unjadon, unjajeordnet “. {Ps.8,5-7} Dan en däm hee am aules *unjaschmeet, haft hee nuscht jelohte, daut am nijch *unjaschmäte wea; oba nü seeh wie am noch nijch aules *unjaschmäte., Oba wie seene Jesus, dee een weinijch unja de Enjel wäajen däm Liede vom Doot raufjesat wea, met Harlijchtjeit en Ea jekroont, doamet hee derjch Gottes Jnod fe aules dän Doot schmatjt. Dan daut jeziemt am, omm däm sien welle aule Dinje en derjch dän aule Dinje send, enn däm hee väl Säns too Harlijchtjeit jefeaht haft brocht, dän Aunfeahra äare Radung äa Heil derjch Liede vollkohme too moake. Dan soo aus dee, dee heilijcht, aus uck dee, dee jeheilijcht woare, send aula von eenem; üt disem Grund schämt hee sich nijch, ahn Breeda too nane, enn däm hee sajcht: „Etj well dienen Nome miene Breeda vetjindje, enne med de Jemeende well etj die preise Loff’Leeda sinje “. {Ps.22,23} En wada: „Etj well mien Vetrüe opp am sate“. {Ps.16,1; Jes.8,17} En wada: „Tjitj, etj en de Tjinja, de Gott mie jejäft haft“. {Jes.8,18} Aulsoo, wiel de Tjinja aun Bloot en Fleesch Aundeel jetjräaje ha, haft uck hee kratjt soo aun dän seljen deeljenohme, doamet hee derjch däm Doot däm too nuscht muak venijcht, dee de Macht vom Doot haft, daut es dän Diewel, en muak dee aule frie, dee derjch Angst fe dän Doot daut gaunse Läwe derjch de Tjnajchtschoft unjadon weare. Dan hee nehmt sich doch nijch Enjel aun, sonda däm Some Obraums nehmt hee sich aun. Doahäa, musst hee enn aulem kratjt soo aus de Breeda senne, doamet hee enn de Sache met Gott betraffs Gott een erboarmenda en trüa huaga Priesta wort, omm de Sinde vom Voltj too vesähne too siene eajne too moake, opp sich nehme; dan enn däm hee selfst jeläde haft, aus hee vesocht wort, kaun hee dän halpe, dee vesocht woare. Doahäa, heilje Breeda, Frind Poatna de himmlische Beroopung, betracht dän Apostel en Huagapriesta von onsem Betjantniss, Jesus, dee däm trü es, dee am doatoo bestalt jemoakt, ennjesat haft, soo aus uck Mooses wea enn sienem gaunsem Hüs. {4Mose 12,7} Dan disa es jratre Harlijchtjeit weat jeacht too woare aus Mooses, soo daut jratre Ea aus daut Hüs - dee haft, dee daut reed jemoakt haft. Dan jiedret Hüs woat von irjend wäm jebüt, oba dee aules jebüt haft, es Gott. En Mooses zwoa wea trü enn sienem gaunsen Hüs aus Deena, tom Zeijniss von däm, waut nohäa jeräd worde sull; Oba Tjristus aus Sän äwa sien Hüs, dit Hüs send wie, wann wie aundasch daut froohe Tootrüe vetrüe en dän Riem de Hopninj bott däm Enj staunthauft faust hoole. Doawäajen, aus de heilje Jeist sajcht: „Vondoag, wann jie siene Stemm heare, vehoat jüne Hoate nijch, aus enn de Vebettaniss, aun däm Dach de Veseatjung enn de Wieste, wua jüne Vodasch mie vesochte, enn däm see mie oppe Proow stalde, en see sache miene Woatje veatijch Joa. Doawäajen tjeem etj enn Oaja äwa daut Jeschlajcht en säd: Emma erre see met äarem Hoate; en see ha miene Wäaj nijch ertjant. Soo daut etj jeschwuare ha enn mienem Oaja: Enn tjeenem Faul selle see enn miene Rü ennen kohme!“ {Ps.95,7-11} Seeht too, Breeda, daut nijch fleijcht enn jrjend wäm von jünt een beeset Hoat von Onngloowe es enn däm auffaule vom läwendjen Gott, sonda vemohnt jünt unjaenaunda selfst jieda Dach, soo lang daut „vondoag“ heet, doamet tjeena von jünt vehoat *vesteenat woat derjch Bedrach von de Sinde., Dan wie send deelhauft aun Tjristus jeworde, wann wie aundasch dän Aunfang de Wertjlijchtjeit Gottes bott aum Enj faust hoole, enn däm jesajcht woat: „Vondoag, wann jie siene Stemm heare, *vehoat jüne Hoate nijch, aus enn de Vebettaniss“., Dan dee, aus see jeheat haude, ha am vebettat? Weare daut nijch aule, dee derjch Mooses üt Ejipte ütjetrocke weare? En äwa wäm es hee oajalijch jewäse veatijch Joa? Nijch äwa dee, dee jesindijcht haude, dän äare Tjarpa Jläda enn de Wieste folle? Oba wäm schwua hee, daut see nijch enn siene Rü enenn gohne selle woare, aus bloos dee, dee onnjehuarsom weare? {5Mose 1,26; 5Mose 14,43} En wie seene, daut see nijch enenn gohne kunne wäajen däm äa Onngloowe. Aulsoo, ferjcht wie ons, daut nijch fleijcht, doa eene Vespräatjung, enn siene Rü enenn too kohme gohne, hinjalohte es, irjendwäa von jünt schient tridj jebläwe too senne daut Ziel vefellt too habe. Dan uck ons es eene froohe Botschoft vetjindijcht worde, soo aus uck jane; oba daut Wuat de Vetjindjung nutzt jane nijch, wiel daut bie dän, dee daut heade, nijch met däm Gloowe vebunge wea. Dan wie, dee wie jejleewt ha, gohne enn de Rü enenn, aus hee jesajcht haft: „Soo schwua etj enn mienem Oaja: Wann see enn miene Rü enenn gohne woare!“ Wann uck de Woatje von Grundlaje de Welt aun jeschaufe weare. Dan hee haft irjend woo von däm säwenden Dach soo jesajcht: „En Gott rühd aum säwenden Dach von aul siene Woatje“. {1Mose 2,2} En aun dise Städ wada: „Wan see enn miene Rü enenn gohne woare!“ Aulsoo, doa daut doabie blift, daut eenje enn dee Rü enenn gohne woare, en dee, dän verhäa de froohe Botschoft vetjindijt worde es, wäajen Onnjehuarsom nijch enenn jegohne send, soo bestemmt hee wada eenen jewessen Dach: „Vondoag“, no soo lange Tiet sajcht hee derjch emm Doft, aus verhäa es jesajcht worde: „Vondoag, wann jie siene Stemm heare, vehoat vesteenat jüne Hoate nijch“. Dan wann Joosua ahn enn de Rü jebrocht haud, soo wudd hee doanoh nijch von eenem aundren Dach jerät ha. Aulso, blift noch eene Saubatrühe däm Voltj Gottes oppbewoat. Dan wäa enn siene Rü enenn jegohne es, dee es uck too Rü jekohme von siene Woatje, soo aus Gott von siene eajne. Aulsoo, loht ons iewrijch en bedocht senne, enn jane Rü enenn too gohne, doamet nijch irjend wäa no däm selwjen Biespell von Onnjehuarsom fällt. Dan daut Wuat Gottes es läwendijch en wirtjsaum en schoapa aus jiedret tweeschniedjet Schweat, en derjchdrenjt bott tom scheide von Seel en Jeist, soo aus de Jelentja aus uck daut Moatjt, en een Rejchta de Jedanke en Jesennung vom Hoate; en tjeene Tjreatua es ver am onnsejchtboa, oba aules es noakt en opjedatjt ver de Uage von am däm, met däm wie daut too doone ha. Doa wie nü eenen grooten Huagapriesta ha, dee derjch de Himmel jegohne es, Jesus, dän Sän Gottes, soo loht ons daut Betjantniss faust hoole; dan wie ha nijch eenen Huagapriesta, dee nijch metliede kaun met onse Schwackheite, sonda dee enn aulem vesocht jeworde es kratjt soo aus wie, bloos ohne Sind. Aulsoo, loht ons met Friemootijchtjeit no am gohne, nom Troon de Jnod, doamet wie Erboarmung emfange en Jnod finje, en Halp too rajchte Tiet. Dan jiedra üt Mensche jenohmna Huagapriesta woat fe Mensche ennjesat enn de Sache met Gott de Gott betrafe, doamet hee soo aus Gowe aus uck Opfa Schlachtopfa fe de Sinde brinjt opfat; dee Metjefeel habe veständnissvoll metfeele kaun met de Onnweetende en Errende, doa uck hee selfst met Schwackheit ommjäwt es aun sich drajcht; en omm dise äa welle mott hee, aus fe daut Voltj, soo uck fe sich selfst opfre fe de Sinde. En tjeena nehmt sich selfst de Ea, opp sich selfst, sonda aus von Gott beroope, aus uck Aaron. Soo haft uck de Tjristus sich nijch selfst veharlijcht, omm Huagapriesta too woare, sonda dee, dee too am jesajcht haft: „Dü best mien Sän, vondoag ha etj die jebuare“. {Ps.2,7} Aus hee uck aun eene aundre Städ sajcht: „Dü best Priesta enn Eewijchtjeit no de Ordninj Melchisedek“. {Ps.110,4} Dee enn de Doag enn sienem Fleesch, doa hee soo aus Jebäd soo uck Bedde däm, dee am üt däm Doot rade kunn, met stoatjem Jeschrie en Trone doa jebrocht haud haft, en omm siene Frommijchtjeit welle erheat worde es, wann hee uck Sän wea, aun däm, waut hee leed, dän jehuarsom leahd; en, hee es vollkohme jemoakt worde aulen, dee am jehorjche, de Üahäwa Gott vom eewijen Heil jeworde, von Gott bejreest toobenant aus Huagapriesta no de Ordninj Melchisedeks. Äwa disem doavon, doaäwa ha wie väl too saje, en waut met Wead schwoa üttolaje es, wiel jie em Heare fül looj jeworde send. Dan doa jie vonne Tiet Leahra senne sulle, ha jie wada needijch, daut maun jünt leaht, woont de Gruntloag vom Aunfank de Sprijche Wead Gottes send; en jie send soone jeworde, dee de Maltj brucke en nijch de fauste Mohltiet. Dan jiedra, dee noch aun Maltj Jenuss haft, es onnerfoahre em Wuat de Jerajchtijchtjeit, dan hee es Onnmindijch noch een Tjint; oba de fauste Mohltiet es fe Erwossne Vollkohmne, dee doa Vemäje, de Jewanheit jeeewte Senne Jedanke ha, too Unjascheide daut Goode aus uck daut Beese. Doawäajen, daut Wuat von däm Aunfank, de Leah, von Tjristus lohte, loht ons wiedagohne tom vollen Erwossnen en nijch wada eenen Grunt laje met däm Ommdentje *Buesse von doodje Woatje en däm Gloowe aun Gott,, de Leah von Taufe Deepe en Henj opplaje en de Doodes Oppstohninj en däm eewijen Jerejcht. En dit woa well wie doone, wann Gott daut toolat. Dan daut es onnmäajlijch, dee janje, dee eenmol em nom Lijcht jekohme weare en jeschmatjt ha de himmlische Gow, en däm Heilje Jeist deelhauft jeworde send, en jeschmatjt ha daut goode Wuat Gottes en de Tjrafte de tookunftje Welt, en aufjefolle send, wada nie moake oppfresche tom *Ommdentje, enn däm see dän Sän Gottes fe sich selfst tjriezje en am too Schaund Spott moake., Dan de Ead, dee foaken dän kohmenden Räajen drintjt, en nutzlijchet Jewauss väabrinjt fe dee janje, omm dee äa welle daut uck bebüt woat, tjrijcht Säajen von Gott; oba wann daut Dorne en Distle väabrinjt, soo es daut onnduaglijch en däm Fluch dijchtbie, en sien Enj feaht too Vebrennung. Oba wie send em Bletj opp jünt, Jeleewte, vom bätrem en met de Radung Seelijchtjeit vebungne Dinje äwazeijt, wann wie uck soo räde. Dan Gott es nijch onnjerajcht, jüne Woatje too vejäte en de Leew, dee jie fe sienen Nome bewäse ha, doa jie de Heilje jedeent ha en deene. Oba wie wensche sea, daut een jiedra von jünt dän seljen Earnst Iewa bewiest too volle Jewessheit de Hopninj bott aum Enj, doamet jie nijch fül looj woare, sonda Nofolja von dän, dee derjch Gloowe en Langmoot Jedult de Vespräatjunge oawt. Dan aus Gott däm Obraum de Vespräatjung jeef, schwua hee, wiel hee bie tjeenem Jratren jeschwuare haud, bie sich selfst, en säd: „Woarhauft, säajnent woa etj die säajne en etj woa die sea vemeare“. {1Mose 22,17} En no däm hee soo jeduldijch jelüat ütjehoole haud, erlangt hee de Vespräatjung. Dan Mensche schweare bie däm Jratren, en de Eid Schwua es ahn een Enj fe aule Wadaräde too Bestädjung; doawäajen haft Gott, doa hee dee Oawe de Vespräatjung, de Onnwaundelboa siene Rotschlusse noch kloara bewiese wull, met eenem Eid aus Vemeddla jehaundelt haft emm Meddel jestäje es, doamet daut wie derjch twee onnveendalijche Dinje, woobie daut onnmäajlich wea, daut Gott läaje sull kunn, eenen stoatjen Troost haude, dee wie Tooflucht jenohme ha tom fausthoole aun de ver ons lidjende Hopninj, dise ha wie, aus eenen sejchren en fausten Anka fe de Seel, dee uck enn daut Bennaschte vom Väahang Aulaheilijchste enenn jeit, wuahan Jesus aus Väaranna Easchta fe ons enenn jegohne es, woona dee doa Huagapriesta jeworde es enn Eewijchtjeit no de Ordninj Melchisedeks. Dan disa Melchisedek, Tjeenijch von Salem, Priesta Gottes, däm Hejchsten, de Obraum entjäjen jintj, aus hee von de Schlacht de Tjeenije tridjkaum, en am säajend, däm uck Obraum daut Tiende toodeeld von aulem; dee easchtens vedollmatscht Tjeenijch de Jerajchtijchtjeit heet, oba uck Tjeenijch von Salem, daut es Tjeenijch von däm Fräd Frädenstjeenijch, ohne Voda, ohne Mutta, ohne Jeschlajchtsrejista, noch Aunfank de Doag noch Enj vom Läwe haft, oba däm Sän Gottes jlitj jemoakt, en blift Priesta opp fe emma. Oba tjitjt, woo groot disa wea es, däm selfst Obraum, de Staum Voda, dän Tiendel von däm Raup jeef. En zwoa ha dee von de Säns Levi, dee daut Priestaaumt emfange, een Jeboot, dän Tiende vom Voltj too näme nom Jesatz, daut es von äare Breeda, wann see uck üt de Lende Obraums erüt jekohme send. Oba hee, dee sien Jeschlajcht nijch von ahn aufleid, haft daut Tiende von Obraum jenohme en däm jesäajent, dee de Vespräatjunge haud. Oba ohne Wadaräd woat daut Jerinjste von däm Hejchsten jesäajent. En hia zwoa emfange Mensche, dee stoawe, daut Tiende, oba doa eena, von däm bezeijt woat, daut hee läft; en soo too saje es derjch Obraum uck Levi, dee daut Tiende tjrijcht, oppjefodat worde daut Tiende too jäwe, dan hee wea noch enn de Lende vom Voda, aus Melchisedek am entjäjen jintj. Aulsoo, wann de Vollkohmenheit derjch daut leewietesche Priestatum jekohme wea, dan enn Vebindung met däm seljen haft daut Voltj daut Jesatz emfange, waut fe Bederfniss wea noch vehaunde, daut een aundra Priesta no de Ordninj Melchisedeks oppsteit, en nijch no de Ordninj Aaron jenant woat? Dan wann daut Priestatum jeendat woat, soo esset uck needijch daut eene Endarug vom Jesatz passeat. Dan dee, von däm dit jesajcht woat, jeheat too eenem aundren Staum, von däm sich tjeena befoht beschaftijcht haft met däm Aultoa. Dan daut es gauns openboa, daut ons Harr üt Juda oppjegohne es aufstaumt, too däm Staum Mooses nuscht betraffs opp Priesta jesajcht haft. En daut es noch gauns dietlijch, wann, kratjt soo aus Melchisedek, een aundra Priesta oppsteit, dee nijch no däm Jesatz von eenem fleeschlijchen Jeboot jeworde es, sonda no de Krauft onnoppleeslijchen Läwe. Dan ahm woat bezeijt: „Dü best Priesta enn Eewijchtjeit no de Ordninj Melchisedeks“. {Ps.110,4} Dan doa es eene Aufschaufung vom verhäa jewäsnen Jeboot siena Schwackheit en Nutzloosijchtjeit wäajen, dan daut Jesatz haft nijch too Vollkohmenheit jebrocht en de Ennfeahrung eena bätre Hopninj, derjch dee wie noda noh Gott kohme. En doanoh dit nijch ohne Eidschwua passead, dan jane send ohne Eidschwua Priesta jeworde, oba disa met Eidschwua derjch däm, dee too am säd: „Dee Harr haft jeschwuare, en daut woat am nijch leit woare: Dü best Priesta enn Eewijchtjeit [no de Ordninj Melchisedeks]“, enn soo wiet es Jesus eene bätre Bundes Birj Sejchaheit jeworde. En jane send meare Priesta jeworde, wiel see derjch däm Doot vehindat weare too bliewe; oba disa, wiel hee enn Eewijchtjeit blift, haft een onnveendalijchet Priestatum. Doahäa kaun hee uck jenslijch gauns too rade, dee derjch am no Gott kohme, enn däm hee aule Tiet läwt, omm sich fe ahn enntosate too bedde. Dan een soona Huagapriesta jeziemt ons; heilijch, onnschuldijch, onnbefletjt, aufjesondat von de Sinda en hejcha aus de Himmel jeworde, dee nijch jieda Dach needijch haft, aus de Huagapriesta, eascht fe de eajne Sinde Opfa Schlachtopfa too brinje, en dan fe daut Voltj opfre; dan dit haft hee een fe aulemol jedohne, aus hee sich selfst jeopfat haft. Dan daut Jesatz sat Mensche aus Huagapriesta enn, de Schwackheite ha; oba daut Wuat vom Eidschwua, dee nom Jesatz jekohme es, eenen Sän, vollkohme jemoakt enn Eewijchtjeit. Oba de Hauptsach bie däm, waut wie saje, es: Wie ha soo eenen Huagapriesta, dee sich jesat haft too Rajchte vom Troon de Maistät enn däm dee Himmel, een Deena vom Heilijchtum en däm woahrhauften Zelt, daut de Harr oppjerejcht haft, nijch een Mensch. Dan jiedra Huagapriesta woat ennjesat, omm soo aus Gowe aus uck Schlachtopfa doa too brinje too opfre; doahäa esset needijch, daut uck disa waut haft, daut hee doabrinjt *opfat., Aulsoo, wann hee oppe Ead wea, soo wea hee nijch eenmol Priesta, wiel soone doa send, dee nom Jesatz de Gowe *doabrinje,, dise deene däm Aufbild en Schaute de himmlische Dinje, soo aus Mooses eene jettlijche Aunwiesung tjreajch, aus hee reed wea, daut Zelt opptorejchte opptobüe: „Seeh too“, sajcht hee Gott, „daut dü aules no däm Väabild moakst, daut die oppem Boajch es jewäse worde“. {2Mose 25,40} Oba nü haft hee eenen vetraflijchen Deenst jetjräaje, enn däm hee uck Meddla es von eenem bätren Bund, dee opp Grund bätre Vespräatjunge ennjerejcht es. Dan wann jan easchta Bunt fehlaloos jewäse wea, soo wea tjeen Uat jesocht worde fe eenen tweeden. Dan onntofräd sajcht hee too ahn: „Tjitjt, doa kohme Doag, sajcht de Harr, doa etj met däm Hüs Iesrael en met däm Hüs Juda eenen nieen Bunt schlüte woa; nijch no däm Bunt, dän etj met äare Vodasch muak aun däm Dach, aus etj äare Haunt neem, omm ahn üt däm Laund Ejipten rüt toofeahre; dan see bleewe nijch enn mienem Bunt, en etj tjemma mie nijch omm ahn, sajcht de Harr. Dan dit es de Bunt, dän etj met däm Hüs Iesrael schlüte woa no jane Doag, sajcht de Harr: Enn däm etj miene Jesatze enn äaren Senn jäw, en woa etj dee uck enn opp äare Hoate schriewe; en etj woa ahn äa Gott senne, en see woare mie - mien Voltj senne. En see woare nijch een jiedra sienen Metbirja en een jiedra sienen Brooda leahre en saje: Ertjan däm Harrn! Dan aula woare mie tjanne, vom Tjlienen bott däm Grooten unja ahn. Dan etj woa äare Onnjerajchtijchtjeit jnädijch senne, en äare Sinde en äare Jesatzloosijchtjeit woa etj nijch mea jedentje“. {Jer.31,31-34} Enn däm hee sajcht: „Eenen nieen Bunt “, haft hee dän easchten oolt jemoakt; oba waut oolt woat en veellat, es däm Veschwinje noh. Aulsoo, daut haud zwoa uck de easchte Bunt Väaschrefte fe dän Gottesdeenst en daut irdische Heilijchtum. Dan een Zelt word too jereed, daut easchte feaschte, enn dee soo aus de Lijchta Laump wea aus uck de Desch en de Doastalung de Brood (du...saust oppem Desch emma, ver mie, Brood tom auntjitje laje), {2Mose 25,30} daut jenant woat daut Heilje; oba hinja däm tweeden Väahang em Zelt, daut soo jenante Aulaheilijchste, dee eenen goldnen Rätjaaultoa haft en de Lohd *een Kauste tom Bunt {2Mose 25,10}, von aule Siede met Gold äwatrocke, enn dee de goldne Kruck met Mana wea, en de Stock Aarons, dee ütjelohte haud, en de Tofle vom Bunt;, oba äwa äa *dee Lohd de Cherubim de Harlijchtjeit, de däm Jnodensstool Schaute jeewe, äwa diese Dinje nü nijch em eenselnen too räde es., Oba doa dit soo enjerejcht es, gohne enn däm feaschten Zelt emma de Priesta enenn en vollbrinje dän Deenst Gottesdeenst, oba enn de tweede eenmol em Joa auleen de Huagapriesta, nijch ohne Blott, daut hee fe sich selfst en fe de Veerrunge onnweetiss jesindijcht emm Voltj doabrinjt opfat; wooderjch de heilje Jeist dit aunzeijt, daut de Wajch tom Heilijchtum noch nijch jeopenboat es, soolang daut feaschte easchte Zelt noch Bestaund haft, daut een Jlitjniss fe de jäajenwäatje Tiet es, no däm soo aus Gowe aus uck Opfa Schlachtopfa doajebrocht woare, dee däm Jewesse no däm nijch vollkohme moake tjäne, dee dän Gottesdeenst verejcht, dee auleen enn Mohltiede en Jedrentje en veschiedne Wauschunge besteit, enn Väaschrefte vom Fleesch, opperlajcht bott opp de Tiet de Trajchtbrinjung rajchte Ordninj. Oba Tjristus, jekohme aus Huagapriesta de tookohmende Jeeda Ritjdema, derjch daut jratre en vollkohmnet Zelt, daut nijch met Henj jemoakt, daut nijch von dise Erschaufung es, uck nijch derjch Bloot von Batj en Tjalwa, sonda derjch sienem eajnem Bloot, es een fe aulemol enn daut Heilijchtum enenn jegohne, aus hee eene eewije Erleesung erlangt haud. Dan wann daut Bloot von Batj en Bolles en de Ausch eena junge Koo, opp de Onnreine bespretst *besprenjt, too Reinjunk von Fleesch heilijcht,, woo väl mea woat daut Bloot Tjristi, dee derjch dän eewijen Jeist sich selfst ohne Flatj onnschuldijch, rein Gott jeopfat haft, ons jun Jewesse reinje von doodje Woatje, omm däm läwendjen Gott too deene! En doawäajen es hee Meddla von eenem nieen Bunt, doamet, doa de Doot ennjegohne es stotjefunge haft too Erleesung von de Äwaträdunge unja däm easchten Bunt, de Beroopne de Vespräatjung tom eewijen Oawgoot emfange; Dan wua een Tastament es, doa mott onnbedinjt de Doot nojewäse woare, von däm, dee daut Tastament jemoakt haft. Dan een Tastament haft Krauft, wann de Doot faustjestalt es, wiel daut niemools Krauft haft, soo lang dee läft, dee daut Tastament jemoakt haft; doahäa es uck de easchta Bunt nijch ohne Bloot ennjeweit worde. Dan aus jiedret Jeboot nom Jesatz von Mooses tom gaunsen Voltj jerät wea, neem hee daut Bloot von Tjalwa en Batj met Wota en roode Woll en Iesop en *bespretst soo aus daut Buak selfst aus uck daut gaunse Voltj,, en säd: „Dit es daut Bloot vom Bund, daut Gott fe jünt befoole haft. {2Mose 24,8} Oba uck daut Zelt en aule Jefässe tom Deenst *bespretst hee kratjt soo met däm Bloot;, en meist aule Dinje woare no däm Jesatz met Bloot jereinijcht, en ohne Bloot vejeete jäftet tjeene Vejäwunk. Aulsoo, wea esset needijch, daut de Väabilda de Dinje enn de Himmel hiaderjch jereinijcht worde, oba de himmlische Dinje selfst derjch bätre Opfa aus dise. Dan de Tjristus es nijch enenn jegohne enn daut met Henj jemoakte Heilijchtum, een Jäajenbild vom woahrhauftjen, sonda enn däm Himmel selfst, omm nü ver däm Aunjesejcht Gottes fe ons too erschiene; uck nijch, omm daut hee sich selfst foaken opfad, aus de Huagapriesta jieda Joa enn daut Heilijchtum enenn jeit met framdem Bloot; sest haud hee foaken liede musst von Grundloag de Welt aun; oba nü es hee eenmol aum Enj de Tiede jeopenboat worde tom aufschaufe de Sinde derjch sien Opfa. En soo ausset de Mensche bestemmt es, eenmol too stoawe, oba no däm daut Jerejcht, soo uck de Tjristus, no däm hee eenmol jeopfat worde es, omm de Sinde von väle too droage opp sich too neeme, tom tweede Mol dän, dee opp am lüare, ohne Sind erschiene too Radung Seelijchtjeit. Dan doa daut Jesatz een Schaute de tookunftje Jeeda Ritjdema es, nijch daut Bild selfst de Dinje haft, soo kaun et niemools met de selwje Opfa, dee maun jieda Joa emma wada doabrinjt, dee doatoo Kohmende vollkohme moake. Dan wudde sest äare Doabrinjung nijch oppjeheat ha, wiel dee dän Gottesdeenst eewde, eenmol jereinijcht, tjeen Jewesse von Sinde mea jehaut haude? Oba enn jane Opfa es jieda Joa een doaraun Dentje biefaule aun de Sinde; dan onnmäajlijch kaun Bloot von Bolles en Batj Sinde wajch näme. Doawäajen, aus hee enne Welt tjeem, säd hee: „Opfa en Gow wullst dü nijch ha, oba een Lief hast dü mie reed jemoakt; aun Brauntopfa en Opfa fe de Sind hast dü tjeen Wooljefaule jehaut. Doa säd etj: Tjitj, etj kohm, enn de Buakroll steitet von mie jeschräwe, omm dienen Welle, o Gott too doone“. {Ps.40,7-9} Enn däm hee verhäa säd: „Opfa Schlachtopfa en Gow Speisopfa en Brauntopfa en Opfa fe de Sind wullst dü nijch ha, en dü hast tjeen Wooljefaule doa aun jehaut“, dee nom Jesatz doajebrocht woare, donn säd hee: „Tjitj, etj kohm, omm dienen Welle too doone“. Hee nehmt daut Easchte wajch, omm daut hee daut Tweede opprejcht. Derjch waltjen Welle wie jeheilijcht send derjch daut eent fe aulemol passeade Opfa vom Lief Jesus Tjristus. En jiedra Priesta steit jieda Dach doa, verejcht dän Deenst en foaken de selwje Opfa doabrinjt, dee niemols Sinde wajch näme tjenne. Oba hee, no däm hee een Opfa fe de Sinde doajebrocht haft, haft sich opp emma too Rajchte Gottes jesat, en lüat wiedahan, bott siene Fiend jelajcht send tom Beintjstje ver siene Feet. Dan met een Opfa haft hee oppemma vollkohme jemoakt, dee jeheilijcht woare. Oba daut bezeijt ons uck de heilje Jeist; dan no däm hee jesajcht haud: „Dit es de Bunt, dän etj met ahn schlüte woa no jane Doag, sajcht de Harr: Enn däm etj miene Jesatze enn äare Hoate jäw, etj woa ahn uck enn äaren Senn schriewe“; en: „Äare Sinde en äare Jesatzloosijchtjeit woa etj nijch mea jedentje“. {Jer.31,33-34} Oba wua eene Vejäwunk disa es, doa es nijch mea een Opfa fe de Sinde. Aulsoo, doa wie, Breeda, Friemootijchtjeit ha tom enenn gohne enn daut Heilijchtum derjch daut Bloot Jesu, opp däm nieen en läwendjen Wajch, däm hee ons ennjeweit opjemoakt haft derjch dän Väahang, daut es sien Fleesch; en eenen grooten Priesta äwa daut Hüs Gottes, soo loht ons han gohne met woahrhauftjem Hoate, enn volle Jewessheit em Gloowe, de Hoate besprenjt en aulsoo jereinijcht vom beesen Jewesse, en däm Lief jewosche met reinem Wota. Loht ons daut Betjantniss de Hopninj onnbewäajlijch faust hoole, dan hee es trü, dee de Vespräatjung jejeeft haft; en loht ons opp eenaunda acht habe biem aunsporne too Leew en goode Woatje, enn däm wie onse Vesaumlunge nijch velohte, ausset bie atelje Jebruck es, sonda eenaunda ermuntre, en omm soo väl mea, aus jie dän Dach noda kohme seene. Dan wann wie mootwellens sindje, no däm wie de Ertjantnis de Woahrheit emfange ha, soo blift tjeen Opfa fe de Sinde mea äwrijch, sonda een jewesset schratjlijchet lüare wachte nom Jerejcht en de Iewa von eenem Fia, daut de Jäajna veschlinje woat. Wäaemma, dee daut Jesatz Mooses veschmäte haft, stoawt ohne Erboarme opp grund von twee oda dree Zeije; wooväl oajre Strof, meen jie, woat dee weat jeacht woare, dee dän Sän Gottes met de Feet jeklunjt en daut Bloot vom Bunt, derjch daut hee es jeheilijcht worde, fe jemeen onnrein jeacht en dän Jeist de Jnod beleidijcht haft? Dan wie tjanne däm, dee jesajcht haft: „Mien es de Rache, etj well vejelte, [sajcht de Harr]“. En wada: „Dee Harr woat sien Voltj rejchte“. {5Mose 32,35-36} Daut es schratjlijch, enne Henj vom läwendjen Gott too faule“. Oba dentjt aun de verhäaje Doag, enn dee jie, no däm jie em nom Lijcht jekohme weare, väl Kaumf de Liede ütjehoole ha; {Kap.6,4} enn däm jie eenasieds soo aus derjch Vespottung aus uck derjch Bedrenjnis too Schau jestalt wurde, en aundasieds Frind fe dee worde, dee soo waundle. Dan jie ha soo aus dän Jefangnen Metlied bewäse, aus uck däm Raup von jünem Hab en Goot met Freid hanjenohme, doa jie weete, daut jie fe jünt selfst een bätret en bliewendet Äjendoom ha. Aulsoo, schmiet jüne Friemootijchtjeit vetrüe nijch wajch, dee eene groote Beloohninj haft. Dan aun Jedult ha jie noot, omm daut jie, no däm jie däm Welle Gottes jedohne ha, de Vespräatjung emfange. Dan noch eene tjliene gauns korte Tiet, en de Kohmende woat kohme en nijch vetratje. Oba - „Dee mien Jerajchta woat üt Gloowe läwe“; {Hab.2,4} en: „Wan wäa hee sich tridj tratjt, soo woat miene Seel tjeen Wooljefaule aun am ha“. Oba wie send nijch von dän, de sich tridj tratje tom Vedoawniss, sonda von dän, dee doa jleewe too Radung de Seel. Oba de Gloowe es eene Vewertjlijchung von däm, waut maun hopt, eene Äwazeijung von Dinje, de maun nijch sitt. Dan enn disem ha de Oole een goodet Zeijniss erlangt. Derjch Gloowe ertjan wie, daut de Welte derjch Gottes Wuat send reed jemoakt worde, soo daut, waut maun sitt, üt nijch sejchtboarem jeworde es. Derjch Gloowe brocht Abel Gott een bätret Opfa aus Kain, derjch daut hee Zeijniss tjreajch, daut hee jerajcht wea, enn däm Gott Zeijniss jeef too siene Gowe; en doaderjch, wann hee uck jestorwe es, räd hee noch. Derjch Gloowe word Heenoch entdretjt *wajch jenohme, doamet hee dän Doot nijch sach, en hee word nijch jefunge, wiel Gott am *entdretjt haud; dan ver de Entdretjung haud hee daut Zeijniss jehaut, daut hee Gott jefolle haud., Oba, ohne Gloowe esset ommäajlijch, am wooltoojefaule; dan wäa no Gott kohme well, mott jleewe, daut hee es, en dän, dee am sätje, een Beloohna es. Derjch Gloowe büd Nooha, aus hee eenen jettlijchen Ütspruch äwa daut, waut noch nijch too seene wea, emfange haud, von Ferjcht bewäajcht, büd eene Arjche omm sien Hüs too rade, doaderjch hee de Welt veüadeeld en Oaw de Jerajchtijchtjeit word, dee no däm Gloowe es. Derjch Gloowe wea Obraum, aus hee beroope wort, jehuarsom, wajch too tratje aun dän Uat, dän hee tom Oawgoot emfange sull; en hee trock üt, ohne too weete, wua han hee tjemmt. Derjch Gloowe hilt hee sich em Vesproaknem Laund opp, aus enn eenem framden, en wohnd enn Zelte met Iesak en Joakopp, dee Metoawe de selje Vespräatjung; dan hee lüad opp de Staut, dee fauste Gruntloage haft, dee äa Bümeista en Erschaufa Gott es. Derjch Gloowe tjreajch uck Sara selfst Krauft, eenen Some too jrinde, en zwoa äwa de jeeajende Tiet vom Ella rüt, wiel see dän trü acht, dee de Vespräatjung jejeeft haud. Doawäajen send uck von eenem, en zwoa erstorwnen, jebuare worde aus de Stearn aum Himmel aun Menj, en aus de Saund aum Eewa vom Mäa, dee nijch too tale jeit. Dise aule send em Gloowe jestorwe en ha de Vespräatjunge nijch erlangt, sonda sache see von wiet en bejreeste ahn en betjannde, daut see Framde en ohne Birjaschoft oppe Ead em Laund send. Dan dee soont saje, wiese dietlijch, daut see een Vodalaund seatje. En wann see aun jant jedocht haude, von wua see ütjegohne weare, soo haude see Tiet jehaut tridj too tratje. Oba nü sträwe see no eenem bätren, daut es nom himmlischen. Doawäajen schämt sich Gott äara nijch, äa Gott jenant too woare, dan hee haft ahn eene Staut reed jemoakt. Derjch Gloowe haft Obraum, aus hee vesocht wort, dän Iesak jeopfat, en hee, dee de Vespräatjunge jetjräaje haud, brocht dän Eenjebuarnen, äwa woonem wea jesajcht worde: „Enn Iesak saul dien Some jenant woare“; {1Mose 21,12} enn däm hee uadeeld, daut Gott uck üt de Doodes too erwatje machtvoll es, von woohea hee am uck em aus Jlitjniss wada tjreajch. Derjch Gloowe säajend Iesak, em Blitj opp tookohmende Dinje, dän Joakopp en dän Eesau. Derjch Gloowe säajend Joakopp, verrem stoawe, eenen jiedren de Säns Joosefs en bäd aun äwa de Spetz von sienem Stock. Derjch Gloowe docht Joosef, verrem stoawe, aun daut Üttratje üt Ejipten de Säns Iesrael en gauf Befäl wäajen siene Knoakes. Derjch Gloowe word Mooses, aus hee jebuare wort, dree Moonat von siene Ellre vestoake, wiel see sache, daut et Tjint scheen wea; en see ängste sich nijch fe däm Befäl vom Tjeenijch. Derjch Gloowe weijd sich aufsaje sich Mooses, aus hee groot jeworde wea, een Sän de Dochta Faraoos too heete, en wäld leewa, met däm Voltj Gottes schlajcht behaundelt too woare, aus de vonne Tiet bejrensten Jenuss de Sinde too ha, enn däm hee de Schmacht Tjristus fe jratren Ritjdom hilt aus dän Schauts Ejiptens; dan hee tjitjt opp de Beloohninj. Derjch Gloowe veleet hee Ejipte en ängst sich fe däm Oaja vom Tjeenijch nijch; dan hee hilt sich faust aun dän Onnsijchtboaren, aus wann hee am sach. Derjch Gloowe haft hee daut Passafast ennjefeaht en daut besprenje met Bloot, doamet de Vedoawa de Easchtjebuart - ahn nijch aunreat. Derjch Gloowe jinje see derjch daut Roode Mäa aus äwa dreajet Laund, waut de Ejipta vesochte en veschlunge worde. Derjch Gloowe folle de Mia von Jieriko, no däm see säwen Doag eromm jegohne weare. Derjch Gloowe tjeem Rahab, de Hoa, nijch met de Onnjleewje omm, doa see de Kundschofta enn Fräd oppjenohme haud. En waut saul etj noch saje? Dan de Tiet wudd mie fäle, wann etj vetale wull von Gideon en Barak en Simson en Jefta, von Doft en Samuel en de Profeete, dee derjch Gloowe Tjeenijchritje bedwunge, Jerajchtijchtjeit wirtjte, Vespräatjunge erlangde, de Leiwe Rache vestoppt, de Macht vom Fia ütlascht, entjinje daut schoape Schweat, üt de Schwakheit Stoatj worde, em Kaumf stoatj worde, de Fiendes Häa tridj juage. Wiewa tjreaje äare Doodje wada derjch Oppstohninj; oba aundre worde jefoltat jetjwält, doa see de Befrieung nijch aunnauhme, doamet see eene bätre Oppstohninj erlange. Oba aundre worde derjch Vespottung en Schläaj vesocht en doatoo derjch Fassle en Jefentjniss. See worde jesteenijcht, vesoagt, storwe derjch dän Doot vom Schweat, jinje ommhäa enn Schopsfal, en Kosefal, haude Noot, Bedrenjt, Mishaundelt, dän de Welt nijch weat wea, errte ommhäa enne Wieste en Boaj en Heele en Lajcha de Ead. En dise aula, dee derjch dän Gloowe een Zeijniss tjreaje, ha de Vespräatjung nijch erlangt, wiel Gott fe ons waut Bätret väajeseehne haft, doamet see nijch ohne ons vollkohme jemoakt worde. Doahäa, doa wie eene soo groote Woltj von Zeije omm ons ha, loht uck ons, enn däm wie jiedre Laust en de leijcht ommhenjende Sind auflaje, met Jedult rane de ver ons lidjende Wadkaumf Wadrane, han tjitje opp Jesus, däm Aunfeahra en Vollenda vom Gloowe, dee de Schaund nijch achtent, fe dee, ver am lidjende Freid daut Tjriez erduldet *opp sich neem en sich jesat haft too Rajchte vom Troon Gottes., Dentjt doch aun dän, dee soon grooten Wadaspruch von de Sinda jäajen sich *erduldet haft, doamet jie nijch meed woare, enn däm jie enn jüne Selle meed looj woare., Jie ha noch nijch, jäajen de Sind jetjampft, bott oppem Bloot wadastohne, en jie ha daut Ermohne Ermuntre vejäte, de too jünt aus too Säns sajcht: „Mien Sän! Acht nijch jerinj de Strof vom Harrn, woa nijch meed, wann dü von am trajcht jewäse woascht; dan wäm de Harr leeft, däm stroft hee; oba hee stroft priejelt jiedren Sän, däm hee oppnehmt“. {Spr.3,11-12} Waut jie üthoole, es too Zuchtijung tom Ertratje: Gott haundelt met jünt aus met Säns; dan wäa es een Sän, däm de Voda nijch zuchtijt? Oba wann jie ohne Zuchtijung send, aun dee aula deelhauft jeworde send, soo send jie dan onneehelijche en nijch Säns. Too däm haud wie uck onse Vodasch nom Fleesch too Zuchtijung en achte ahn; sull wie nijch väl mea däm Voda de Jeista unjadon senne en doaderjch läwe? Dan jane zuchtijde ons fe weinje Doag no äare Meeninj; oba hee tom Nutze, doamet wie siene Heilijchtjeit deelhauft woare. Oba aule Zuchtijung schient fe disen Uagebletj nijch een Jäajenstaunt de Freid too senne, sonda de Truarijchtjeit; oba nohäa jäwt see de frädlijche Frucht de Jerajchtijchtjeit dän, dee derjch dee jeeeft send. Doaromm „rejcht opp de ennjeschlopne meede Henj en de jelämte Tjneee“, {Jes.35,3} en, moakt jlitjen Wajch fe jüne Feet!“, {Spr.4,26} doamet daut Lohme vom Wajch nijch aufjeit, sonda välmea jeheelt woat. Joagt däm Fräd no met aulen en de Heilijchtjeit, ohne dee tjeena dän Harrn seene woat; en däm jie doaropp achte, daut nijch wäa aun de Jnod Gottes liede deit tridjblift, daut nijch irjent eene Wartel de Bettatjeit huag tjeemt oppwausst en jünt beonnrühijcht, en väle doaderjch befletjt woare; daut nijch wäa een Hura es oda een Onnreina aus Eesau, dee fe eene Mohltiet siene Easchtjebuart vekofft, dan jie weete, daut hee uck nohäa, aus hee dän Säajen oawe wull, veschmäte wort, dan hee funk tjeene Mäajlijchtjeit fe daut Ommdentje Buesse, wann hee däm Säajen uck met Trone socht. {1Mose 27,34-38} Dan jie send nijch jekohme no däm [Boajch], dee betaustboa wea, en dee vom Fia aunjestetjt wea, en däm Dunkel en Diestaness en däm Storm, en däm Trompeeteschaul, en de Stemm de von Wead, dee daut Hearende bedde, daut dit Wuat nijch mea aun ahn jerejcht jeräd wort, dan see kunne nijch vedroage, waut befoole wort: „En wann een Tia dän Boajch aunread aunschiad, sull daut jesteenijcht woare“. {2Mose 19,13} En soo schratjlijch wea de Erschienung, daut Mooses säd: „Etj sie voll Angst en zetta“, sonda jie send nom Boajch Zion jekohme en no de Staut vom läwendjen Gott, däm himmlischen Jerusalem; en no väl dusent groote Schoa Enjel, dee auljemeene Jemeende; en no de Jemeende de Easchtjebuarne, dee em Himmel ennjeschräwe send, en too Gott, däm Rejchta aula; en too de Jeista dee vollkohmne Jerajchte; en too Jesus, däm Vemeddla von eenem nijen Bunt; en tom Bloot de Besprentjunk, daut bäta räd aus Abel. Seeht too, daut jie däm nijch aufwiese, dee doa räd! Dan wann jane nijch wajch jerant send, dee dän aufweese, dee oppe Ead de jettlijche Aunwiesung jeef; wooväl mea wie nijch, wann wie ons von däm aufdreie, dee von de Himmel häa räd! Däm siene Stemm donn de Ead jescheddat haft; oba nü haft hee vesproake en jesajcht: „Noch eenmol woa etj nijch auleen de Ead bewäaje scheddre, sonda uck däm Himmel“. {Hag.2,6} Oba daut „noch eenmol“ died de Vewaundlung de Dinje aun, dee jescheddat woare aus soone, dee jemoakt send, doamet dee, dee nijch jescheddat woare, bliewe. Doawäajen, doa wie een onnbewäajlijchet Ritj emfange, loht ons Jnod habe, derjch daut wie Gott wooljefaulent deene muchte, met Frommijchtjeit Eaforjcht en Angst. „Dan onsa Gott es een venijchtendet Fia“. {5Mose 4,24} De Breedaleew blift. Vejät nijch gaustfrie too senne, dan doaderjch ha atelje ohne äa weete Enjel oppjenohme. Jedentjt de Jefangne, aus Metjefangne; dän, de Onnjemack liede, aus soone, dee uck selfst em Lief send. Eaboa saul de Eeh enn bie aulem senne, en daut Eehebad onnbefletjt; Hura en Eehebrätja woat Gott rejchte. De Waundel saul nijch Jeld leewent senne, bejnäjt jünt met däm, waut vehaunde es, dan hee haft jesajcht: „Etj well die nijch vesieme oppjäwe, noch die velohte“; {5Mose 31,6; Jos.1,5} soo daut wie jetroost saje tjenne: „Dee Harr es mien Halpa, en etj well mie nijch ferjchte; waut woat mie een Mensch doone?“ {Ps.118,6} Jedentjt jüne Feahra *Väastohna, dee daut Wuat Gottes too jünt jeräd ha, en, seeht dän Ütgang Enj von äarem Waundel, foljt äarem Gloowe no., Jesus Tjristus es dee selja jistre en vondoag en enn Eewijchtjeit. Loht jünt nijch wajchriete derjch maunjche en framde Leah; dan daut es goot, dautet Hoat derjch Jnod jestoatjt woat, nijch derjch Mohltiede, von dee tjeenen Nutze haude, dee doarenn waundelde. Wie ha eenen Aultoa, von däm tjeen Rajcht ha too äte, dee däm Zelt deene. Dan von de Tiere, dän äa Bloot fe de Sinde enn daut Heilijchtum enenn jedroagt woat derjch dän Huagapriesta, woare de Tjarpa bütrem Loaga vebrennt. Doawäajen haft uck Jesus, doamet hee derjch sien eajnet Bloot daut Voltj heilijcht, bütrem Dooa jeläde. Doahäa loht ons no am rüt gohne, bütrem Loaga, siene Schmach droage. Dan wie ha hia tjeene bliewende Staut, sonda de tookunftje seatj wie. Aulsoo, derjch am loht ons Gott emma een Opfa von Lowe brinje, daut es de Frucht de Leppe, dee sienen Nome betjanne. Oba daut Gootsdoone en Metdeele vejät nijch, dan aun soone Opfa haft Gott Wooljefaule. Jehorjcht jüne *Feahra en siet unjadon jehuarsom; dan see woake äwa jüne Seele, aus dee doa Räatjenschoft jäwe selle, doamet see dit met Freid doone en nijch met Sefze; dan daut wea jünt nijch nutzlijch., Bäd fe ons; dan wie send äwazeijt, daut wie een goodet Jewesse ha, doa wie enn aulem eaboa waundle welle. Oba etj bedd jünt omm soo mea, dit too doone, doamet etj jünt boolt tridj jejäwt woa. Oba de Gott von Fräd, dee von üt de Doodje tridj brocht onsem Harrn Jesus, dän grooten Hoad de Schop, enn däm Bloot vom eewijen Bund, {Hes. 37,26} moakt jünt reed enn jiedrem aulem Goodem Woatj, omm sienen Welle too doone, enn jünt ons schauft, waut ver am wooljefaulent es, derjch Jesus Tjristus, däm de Ea Harlijchtjeit es von Eewijchtjeit too Eewijchtjeit! Amen. Oba etj bedd jünt, Breeda, vedroagt daut Wuat de Vemoninj; dan etj ha jünt uck met korte Wead jeschräwe. Weet, daut ons Brooda Timotäus friejelohte es, met däm, wann hee boolt tjemmt, etj jünt seene woa. Jreest aule jüne *Feahra en aule Heilje. Daut jreese jünt dee von Italien., De Jnod es met jünt aulen! [Amen] Jakobus, Tjnajcht Gottes en däm Harrn Jesus Tjristus, de twalw Stam, dee enne Vestreiung send, sienen Gruss! Räatjent daut fe reine Freid, miene Breeda, wann jie enn veschiedne Veseatjunge faule, doa jie weete, daut de Ajchtheit von jünem Gloowe Jedult bewirtjt. Oba de Jedult saul een Vollkohmnet Woatj ha, doamet jie vollkohme en vollstendijch send en enn nuscht Mangel ha. Oba wann wäm von jünt Weissheit mangelt fällt, soo bedd hee von Gott, dee aulem wellijch jäwt en nuscht väaschmit, en dee woat am jejäft woare. Hee bedd oba em Gloowe, ohne too twiewle; dan de Twiewelnda es aus eene Mäareswall, de vom Wint bewäajt en han en häa jedräwe woat. Dan jan Mensch dentj nijch, daut hee waut von däm Harrn emfange woat; hee es een wankelmütja Maun, onnbestendijch enn aule siene Wäaj. Oba de leajra Brooda riem sich met siene Huagheit, oba de Ritja met siene Läajheit läajch senne, dan aus eene Bloom em Grauss woat hee vegohne. Dan de Sonn es oppjegohne met äare Hett en dreajd daut Grauss üt, en siene Bloom fellt auf, en de Scheenheit von äarem Aunseehne jeit too grund; soo woat uck de Ritja enn siene Wäaj veschwinje. Seelijch es de Maun, dee jeduldijch de Veseatjung erdrajcht üthelt! Dan no däm hee jeproowt beweat es, woat hee de Kroon tom vom Läwe emfange tjriee, dee hee dän vesproake haft, dee am leewe. Tjeena saul saje, wann hee vesocht woat: Etj woa von Gott vesocht; dan Gott kaun nijch vesocht woare vom Beesen, en hee selfst veseatjt tjeenem. Oba een jieda woat vesocht, wann hee von siene eajne Lost wajch jetrocke en jelockt woat. Doano, wann de Lost emfange haft, brinjt jebuat see de Sind; oba de Sind, wann see vollkohme es, brinjt dän Doot. Errt jünt nijch, miene leefste Breeda! Jiedre goode Gow en jiedret vollkohmne Jeschentj tjeemt von boowe rauf, von däm Voda de Lijchta, bie däm tjeene Veendaniss es, noch een watjselnda Schaute. No sienem eajnen Welle haft hee ons derjch daut Wuat de Woahrheit jebuare, omm daut wie eene jewesse easchte Frucht von siene Erschaufung sennt. Doahäa, miene leewste Breeda, sie jiedra Mensch schwind tom Heare, langsom tom räde, langsom tom Oaja. Dan eenem Maun sien Oaja wirtjt nijch Gottes Jerajchtijchtjeit. Doawäajen, lajcht auf aule Onnreinheit en aulen Äwafluss aun Schlajchtijchtjeit, en emfangt met Saunftmoot daut ennjeplaunte Wuat, daut jüne Seele rade kaun. Oba siet Doonende daut Wuat en nijch auleen Hearende, dee sich selfst bedroage. Dan wann wäa een Hearenda vom Wuat es en nijch een Doonenda, dee es aus een Maun, dee sien natiarlijchet Jesejcht enn eenem Späjel betjitjt. Dan hee haft sich selfst betjitjt en es wajch jegohne, en hee haft fuats vejäte, woo hee jeschaufe wea. Oba wäa enn daut vollkohmne Jesatz de Frieheit, ennen jetjitjt haft en doa benne bie blift, enn däm hee nijch een vejätsauma Heara, sonda een Doonenda de Woatje es, disa woat seelijch senne enn sienem Doone. Wann wäa dentjt jleewt, hee deent Gott hee es fromm, en helt siene Tung nijch em Toom, sonda bedrajt sien Hoat, däm sien Gottesdeenst es vejäfs. Een reina en onnbefletjta Gottesdeenst ver Gott en däm Voda es disa: Weise en Wätfrües enn äare Bedrenjnis beseatje, sich von de Welt onnbefletjt hoole. Miene Breeda, hat dän Gloowe aun onsem Harrn Jesus Tjristus, däm Harrn de Harlijchtjeit, nijch met Aunseehne de Persoon. Dan wann enn jüne Vesaumlung Sienagog een Maun met goldnen Finjarintj tjemmt, en prachtvollem Tjleet, oba doa tjemmt uck een Oama em onnreinen Tjleet enenn, en jie tjitje opp am, dee daut prachtvolle Tjleet drajcht, en saje: Sat dü die macklijch jemietlijch hiahäa, en tom Oamen saj jie: Stoh dü doa, oda sat die hia unja miene Footbeintj - ha jie nijch unja jünt selfst eenen Unjascheet jemoakt en send Rejchta met beese Jedanke jeworde? Horjcht, miene leefste Breeda: Haft nijch Gott dee weltlijch Oame üterwält, em Gloowe ritj too senne, en too Oawe vom Ritj, daut hee dän vesproake haft, dee am leewe? Oba jie ha däm Oamen veacht. Unjadretje jünt nijch de Ritje, en schlape nijch see jünt ver de Jerejchte? Lestre nijch see dän gooden Nome, de äwa jünt aunjeroope worde es? Wann jie wertjlijch daut tjeenijchlijche Jesatz no de Schreft erfelle: „Dü saust dienen Näajsten leewe aus die selfst”, soo doo jie goot. Oba wann jie de Persoon aunseehne, soo doo jie sindje, enn däm jie von däm Jesatz aus Äwaträda äwafeaht woare. Dan wäa daut gaunse Jesatz helt, oba enn eenem [Jeboot] feelt, es aule Jeboote schuldijch jeworde. Dan dee doa säd: „Dü saust nijch Eehe bräatje”, säd uck: „Dü saust nijch dootmoake”. Wann dü nijch Eehe bratjst, oba dootmoakst, soo best dü een Äwaträda vom Jesatz jeworde. Soo räd en soo doot, aus dee derjch daut Jesatz de Frieheit jerejcht woare selle. Dan daut Jerejcht woat ohne Erboarme senne jäajen dän, dee nijch Erboarme jeeewt haft. Daut Erboarme riemt freit sich äwa daut Jerejcht. Waut nutzt daut, miene Breeda, wann wäa sajcht, hee haft Gloowe, oba haft tjeene Woatje? Kaun fleijcht de Gloowe am rade? Wann een Brooda oda eene Sesta ohne Tjleeda es en aune däajliche Noarinj liede, en wäa von jünt sajcht too ahn: Goht enn Fräd, woamt jünt en siet saut! Oba jie jäwe ahn nijch daut needje fe dän Lief, waut nutzt daut? Soo es uck de Gloowe, wann hee nijch Woatje haft, es hee aun sich selfst doot. Oba daut woat irjent wäa saje: Dü hast Gloowe, en etj ha Woatje; wies mie dienen Gloowe ohne Woatje, en etj woa die mienen Gloowe üt miene Woatje wiese. Dü jleefst, daut een eensja Gott es, dü deist goot doaraun; uck de Demone jleewe en zettre. Oba wellst dü ertjane weete, o iedla Mensch, daut de Gloowe ohne de Woatje onnwirtjsaum doot es? Es nijch Obraum, ons Voda, üt Woatje jerajchtfoadijcht worde, doa hee Isaak, sienen Sän, oppem Aultoa opfad? Dü sittst, daut de Gloowe too siene Woatje metwirtje, en daut de Gloowe derjch de Woatje vollkohme word. En de Schreft wea erfällt, dee doa sajcht: “Oba Obraum jleewd Gott, en daut word am too Jerajchtijchtjeit aunjeräatjent, {1Mose 15,6} en hee word Frind Gottes jenant. Jie seene, daut een Mensch üt von Woatje jerajchtfoadijcht woat en nijch üt von Gloowe auleen. Oba es nijch kratjt soo uck Rahab, de Hua, üt Woatje jerajchtfoadijcht worde, doa see de Botschofta oppnehm en opp eenem aundren Wajch rütleet? Dan soo aus de Lief ohne Jeist doot es, aulsoo es uck de Gloowe ohne Woatje doot. Siet nijch väle enn groota Zohl Leahra, Miene Breeda, doa jie weete, daut wie een jratret strenjret Jerejcht emfange woare; dan wie aula fäle stolpre foaken. Wann wäa em Wuat nijch fält, dee es een vollkohmna Maun, fähijch, uck däm gaunsen Lief em Toom too hole. Tjitj, de Pead laj wie dän Täajel em Mül, doamet see ons jehorjche, en lentje äaren gaunsen Lief. Tjitj, uck de Schäp, dee soo groot send, en von stoatje Winde jedräwe woare, woare derjch een sea tjlienet Scheppstia jelentjt, wuahan de Stiamaun well. Soo es uck de Tung een tjlienet Jliet en riemt sich groote Dinje. Tjitj, een tjlienet Fia, wautverren grooten Woold stetjt daut aun! Uck de Tung es een Fia, de Welt de Onnjerajchtijchtjeit. De Tung es unja onse Jläda jesat, aus dee dän gaunsen Lief befletjt en daut Väagohne de Natua emm Läwe aunstetjt en woat vonne Hal aunjestetjt. Dan jiedre Natua, soo aus de Tiere aus Väajel, soo aus de krüpende aus de Mea Tiere, woat jebandijcht en es jebandijcht worde derjch de menschlijche Natua; oba de Tung kaun tjeena de Mensche bandje; dee es een rühelooset Iebel, voll doodbrinjendem Jeft. Met dee säajen preise wie dän Harrn en Voda, en doamet fluch wie de Mensche, dee nom Bilt Gottes jeschaufe send. Üt däm seljen Mül jeit Säajen en Fluche erüt. Dit, miene Breeda, saul nijch soo senne. De Tjwal sprudelt buddelt doch nijch üt de selje Opninj daut Seete en daut Bettre? Kaun fleijcht, miene Breeda, een Fiejeboom Eeljbäare väabrinje, oda een Wienstok Fieje? Uck kaun nijch eene Solttjwal seetet Wota väabrinje. Wäa es weis en vestendijch unja jünt? Dee wies üt däm goodem Waundel siene Woatje enn Saunftmoot de Weissheit. Oba wann jie bettre Neid en Striedsucht enn jünem Hoate ha, soo riemt jünt nijch en läajt nijch jäajen de Woahrheit. Dit es nijch de Weissheit, dee von bowe erauf tjemmt, sonda eene irdische, sennlijche seelische, demonische. Dan wua Neid en Striedsucht es, doa es Onnordninj en jiedre schlajchte Dod. Oba de Weissheit von bowe es easchtens rein, dan frädlijch, jelind, foljsaum, voll Erboarme en goode Frucht, onnparteiisch nijch twiewle, onnjeheijchelt. Oba de Frucht de Jerajchtijchtjeit woat fe dän jeseit, de Fräd stefte moake. Wuahäa tjemmt Tjrijch en wuahäa Striedijchtjeite unja jünt? Nijch doahäa, üt jüne Lost, de enn jüne Jläda striede? Jie send bejiarijch jankrijch en jie tjriee nijch; jie morde brinje omm en send aufjenstijch neidisch en tjenne nuscht erlange tjriee; jie jachte en tjrieje; jie ha nuscht, wiel jie nijch bedde. Jie bedde en emfange nuscht, wiel jie iebel bedde, doamet jie daut enn jüne Lost vebrucke. Jie Eehebräatjarischet Jeschlajcht, weet jie nijch, daut de Frindschauft met de Welt Fiendschauft jäajen Gott es? Aulsoo, wäa nü irjend een Frind de Welt senne well, stalt sich aus Fiend Gottes han. Oda jleew meen jie, daut de Schreft emmsonst räd? Well de Jeist, dee enn ons wohnt, met Neid? Oba hee jeft jratre Jnod; doawäajen sajcht hee: „Gott stalt sich jäajen de Stolte, oba de Deemütje jeft hee Jnod“. {Spr.3,34} Aulsoo, unjaordnet unjadont jünt Gott. Oba wadastoht däm Diewel, en hee woat von jünt wajch rane. Nodat jünt Gott, en hee woat sich jünt nodre. Reinijcht de Henj, jie Sinda, en reinijcht de Hoate, jie Wankelmütje. Siet dohljeschloage, en trüarijch en hielt; jun Lache vewaundelt sich enn Trüarijchtjeit en jüne Freid enn dohljedretjtheit veläajenheit. Deemütijcht jünt ver däm Harrn, en hee woat jünt opphäwe enne Hejcht häwe. Räd nijch jäajen eenaunda, Breeda. Wäa jäajen sienem Brooda räd oda sienem Brooda rejcht, räd jäajen daut Jesatz en rejcht daut Jesatz. Oba wann dü daut Jesatz rejchst, soo best dü nijch een Doonenda vom Jesatz, sonda een Rejchta. Eena es de Jesatzjäwa en Rejchta, dee rade en vedoawe venijchte kaun. Oba dü, wäa best dü, de dü däm Näajsten rejchst? Wool aun dän, dee jie saje: Vondoag oda morje well wie enn dee en dee Staut gohne en woare doa een Joa vebrinje en Haundel driewe en Jewenn moake; dee jie nijch weete, waut de morjescha Dach brinje woat; dan waut es jun Läwe? Een Donst esset, jo, dee eene tjliene Tiet tooseehne es en dan veschwinjt; stot daut jie saje: Wann de Harr well en wie läwe, soo woa wie uck dit oda jant doone. Oba nü riem puch jie jünt enn jüne Prolarie. Aul soon Rieme es beese. Wäa nü oba weet, Goodet too doone, en deit daut nijch, däm daut ne Sind. Woolaun nü, jie Ritje, hielt en jaumareat äwa jun Elend, daut äwa jünt tjemmt! Jun Ritjdom es vefült, en jüne Tjleeda send vonne Motte vefräte. Jun Gold en Selwa es verostat, en äa Rost woat tom Zeijniss senne jäajen jünt en jun Fleesch fräte aus Fia; jie ha Schauts jesaumelt enn dee latste Doag. Tjitj, de Loon de Oabeida, dee jüne Felda jeschnäde jeeifst ha, de von jünt tridjjehoole es, schrijcht, en daut Jeschrejcht de Oabeida Eifsta es ver de Uhre vom Harrn Zeebaot jekohme. Jie ha vequosarijch riew jeläft oppe Ead en jeschwaljt; jie ha jüne Hoate jemast aus aun eenem Schlachtdach. Jie ha veuadeelt, jie ha dän Jerajchten doot jemoakt; hee wadasteit jünt nijch. Aulsoo, siet jeduldijch, Breeda, bott tom Aunkohme *Wadakohme vom Harrn. Tjitj, de Büa Ackamaun lüat opp dee kostboare Frucht de Ead en haft Jeduld äarenthaulwe, bott see dän tiedjen en loten Räajen tjrijcht., Siet uck jie jeduldijch, stoatjt jüne Hoate, dan daut *Aunkohme vom Harr es dijchta jekohme., Sefzt nijch jäajen eenaunda, Breeda, doamet jie nijch jerejcht woare. Tjitj, de Rejchta steit ver de Däa. Nehmt, Breeda, tom Väabild daut Liede en de Jedult de Profeete, dee em Nome vom Harrn jerät ha. Tjitj, wie preise dee seelijch, dee ütjehoole ha. Von däm Üthoole Hiobs ha jie jeheat, en daut Enj vom Harrn ha jie jeseehne, daut de Harr voll ennalijche Metjefeel en Erboarme es. Oba ver aulem, miene Breeda, schweart nijch, nijch biem Himmel, noch bie de Ead, noch met irjend eenem aundren Eid; oba daut es jun Jo jo, en jun Nä nä, doamet jie nijch unja Jerejcht faule. Lit wäa unja jünt Onnjletj Triebsaul? Hee bäd. Es wäa jletjlijch? Hee sinj Loff’Leeda Psalme. Es wäa unja jünt krank? Hee roopt no sich de Ellteste de Jemeende, en dee selle äwa am bäde en am met Eelj saulwe em Nome vom Harrn. En daut Jebäd em Gloowe woat däm Kranken heele rade, en de Harr woat am opprejchte, en wann hee Sinde begohne haft, woat am vejäft woare. Aulsoo, betjannt eenaunda de Sinde en bädfe eenaunda, doamet jie jeheelt woare; daut earnsthaufte Jebäd von eenem Jerajchten kaun väl, [en bewiest sich wirtjsaum]. Elia wea een Mensch von jlitje Natua aus wie, en em Jebäd bäd hee, dautet nijch räajne sull, en daut räajend nijch oppe Ead dree Joa en sass Moonat. En wada bäd hee, en de Himmel jeef Räajen, en de Ead brocht äare Frucht väa. Miene Breeda, wann wäa unja jünt von de Woahrheit auf errt, en daut feaht am wäa tridj, soo saul hee weete, wäa eenen Sinda von de Veerrung opp sienem Wajch tridjfeaht, woat eene Seel vom Doot rade en eene Menj von Sinde bedatje. Petrus, Apostel Jesus Tjristus, aun de Üterwälte, Framde enn de Vestreiung, enn Ponntus, Galatien, Kapadotsean, Asean en Bitinien, no de Väabestemmung Gottes, däm Voda, derjch Heiljung {2Tes.2,13} vom emm Jeist, tom Jehuarsom en too Blootbesprenjung Jesus Tjristus: Jnod en Fräd es met jünt vemeat. Jepriese jeeat es de Gott en Voda von onsem Harrn Jesus Tjristus, dee no sienem grooten Erboarme ons wadajebuare haft too eene läwendje Hopninj derjch de Oppstohninj Jesus Tjristus von üt de Doodje, too eenem onnveweslichen en onnbefletjtem en onnvewaltjlijchen Oawgoot, daut enn de Himmel oppbewoat es fe jünt, dee jie derjch Gottes Krauft Macht derjch Gloowe bewoat woare too Radung, dee reed jemoakt es, enn de latzte Tiet jeopenboat too woare; doaäwa jübel jie, dee jie nu eene tjliene korte Tiet, wann daut needijch es, betriebt send derjch veschiedne Veseatjunge, doamet de Ajchtheit von jünem Gloowe, väl kostboara aus de von Gold, daut vejeit, oba derjch Fia erproowt woat, jefunge woat tom Loff en Harlijchtjeit en Ea enn de Openboarung Jesus Tjristus; däm jie, nijch jeseehne ha, leewe; aun däm jie jleewe, jie am nü uck nijch seene, jie met onnütspräatjlijche en harlijche Freid jüble, enn däm daut Enj von jünem Gloowe, de Radung de Seele, doavon droage; äwa dise Radung Profeete nosochte en noforschte, dee von de Jnod jünt jäjenäwa jeprofezeit ha, forschte, opp waltje oda wautverre Tiet de Jeist Tjristi, dee en ahn wea, handied, aus hee von däm Liede, dee opp Tjristus kohme sulle, en von de Harlijchtjeit doano, verhäa zeijde; waltje daut jeopenboat word, daut see nijch fe sich selfst, sonda fe jünt de Dinje bedeende, dee jünt nü vetjindijcht worde send, derjch dee, dee jünt de froohe Botschoft vetjindijcht ha, derjch däm vom Himmel jeschetjten heiljen Jeist, en waltje de Enjel enenn too tjitje jankad. Doawäajen ommschneat de Lende juna Jesennung, siet nijchta en hopt gauns opp de Jnod, dee jünt jebrocht woat bie de Openboarung Jesus Tjristus; aus Tjinja vom Jehuarsom pausst jünt nijch aun no de verhäaje Loste enn jünem Onnweetenss, sonda aus dee, dee jünt beroope jewält haft, heilijch es, siet uck jie heilijch enn aulem Waundel; doawäajen, wiel jeschräwe steit: “Siet heilijch, dan etj sie heilijch”. {3Mose 11,45} En wann jie dän aus Voda aunroope, dee ohne Aunseehne de Persoon rejcht no eenem jiedrem sien Woatj, soo waundelt de Tiet, enn jünem opphoole hia aus Framde, en Ferjcht, enn däm jie weete, daut jie nijch met vejentjlijche Dinje, met Selwa oda Gold, erleest worde send von jünem iedlen nutsloosen, von de Vodasch äwaleewaden Waundel, sonda met däm kostboarem Bloot Tjristi, aus eenem Laum ohne Fäla en ohne Placke; woona zwoa verhäa ertjant es ver Grundlajung de Welt, oba jeopenboat worde aum Enj de Tiede omm jünthaulwe, dee jie derjch am jleewe aun Gott, dee am von üt de Doodje oppjewatjt en am Harlijchtjeit jejäft haft, soo daut jun Gloowe en jüne Hopninj opp Gott es. Doa jie jüne Seele jereinijcht ha, derjch dän Jehuarsom, jäajen de Woahrheit too onnjeheijchelte Broodaleew, soo leewt eenaunda aunhoolent jenietsch üt reinem Hoate, dee jie nijch wadajebuare send üt veweslijchen Some, sonda üt onnvejentjlichem, derjch daut läwendje en bliewende Wuat Gottes; dan “aulet Fleesch es aus Grauss, en aule siene Harlijchtjeit aus de Bloom aum Grauss. Daut Grauss es vedräjcht, en de Bloom es aufjefolle; oba daut Wuat vom Harrn blift enn Eewijchtjeit”. {Jes.40,6-8} Oba dit es daut Wuat, daut jünt, aus de froohe Botschoft, vetjindijcht worde es. Aulsoo, lajcht auf aule Boosheit en aule Lest en Heijchel en Neid en aule ieble Noräd Plüdarie, en aus niejebuarne Tjinja siet velangent no de veninftje, onnvefaulschte Maltj, doamet jie derjch deeselwje wausse too Radung, wann jie aundasch jeschmatjt ha, daut de Harr goot frindlijch es. No disem kohmt, aus no eenem läwendjen Steen, von Mensche zwoa veschmäte, oba bie Gott üterwält, kostboa, woat uck jie selfst, aus läwendje Steena, oppjebüt, een jeistlijchet Hüs, een heiljet Priestatum, omm doatobrinje jeistlijche Opfa, de Gott wool aunjenäm derjch Jesus Tjristus. Dan daut es enn de Schreft enthoole: “Tjitj, etj laj enn Zion eenen Atjsteen, eenen üterwälten, kostboaren; en wäa aun am jleeft, woat nijch too Schaunde woare”. {Jes.28,16} Aulsoo jünt, dee jie jleewe, es de Kostboatjeit Weat; oba de Onnjleewje: “Dee Steen, dän de Bülied wajch jeschmeete ha, disa es tom Atjsteen jeworde”, {Ps.118,22} en “een Steen tom Aunsteete en een Steen tom Oajaniss”, {Jes.8,14} dee sich, doa see nijch jehuarsom send, aum Wuat steete, wuatoo see uck send bestemmt worde. Oba jie send een üterwäldet Jeschlajcht, een tjeenijchlijchet Priestatum, een heiljet Voltj, een Voltj tom Äjendoom, {2Mose 19,5-6} doamet jie de Harlijchtjeite von däm vetjindje, dee jünt beroope haft üt de Diestaness no sienem wundaboarem Lijcht; dee jie eenst; “nijch een Voltj” weare, oba nü een Voltj Gottes send; dee jie “nijch Erboarmung emfange haude”, oba nü Erboarmung emfange ha. {Hos.1,10;2,23} Leefste, etj vemohn jünt aus Framde en Jast ohne Birjarajcht, daut jie jünt enthoole von fleeschlijche Loste, dee jäajen de Seel striede, feaht eenen gooden Waundel unja de Veltja, omm daut see, wuaderjch see jäajen jünt aus Iebel doonende räde, üt de goode Woatje, dee see seene, Gott veharlijche aum Dach - de oppe Proow stalt Unjasätjung, Toldach. Siet unjadon jiedre menschlijche Ordninj wäajen däm Harrn; soo aus däm Tjeenijch aus Bowahaupt, oda dän Stauthoola aus dee, dee von am jeschetjt woare omm de Iebel doonende too bestroofe, oba dee too lowe, de Goodet doone. Dan soo es de Welle Gottes, daut jie derjch Goodet doone de Onnweetenheit dee onnvestendje Mensche tom stellsenne brinje; aus Friee, en nijch de Frieheit tom Datjmauntel de Boosheit habe, sonda aus Tjnajchts Gottes. Erwiest aulem Ea; leeft de Broodaschoft; ferjcht Gott; eat däm Tjeenijch. Jie Sklowe, siet dän Harren unjadon enn aula Ferjcht, nijch auleen dän gooden en frindlijchen, sonda uck dän launischen wundalijchen. Dan dit es Jnod, wann wäa omm daut Jewesse welle ver Gott Betriebnise erdrajcht, enn däm hee onnjerajcht lit. Dan waut fe een Riem esset, wann jie üthoole, enn däm jie sindje en jeschloage woare? Oba wann jie üthoole, enn däm jie Goots doone en liede, daut es Jnod bie Gott. Dan doatoo send jie beroope worde; wiel uck Tjristus haft fe jünt jeläde, uck een Väabild hinjalohte, daut jie siene Footstaupe nofolje; dee tjeene Sind jedohne haft, noch word Bedrach enn sienem Mül jefunge, {Jes.53,9} dee, jeschellt, nijch wadaschelld, liedent, nijch dreiwd, sonda sich däm äwajeef, dee jerajcht rejcht; dee selfst onse Sinde aun sienem Lief opp däm daut Holt jedroagt haft, doamet wie, de Sinde aufjestorwe, de Jerajchtijchtjeit läwe, derjch siene Strime Wunde jie heel jeworde send. {Jes.53,5} Dan jie jinje enn de Erre aus Schop, oba jie send nü tridj jekohme no däm Hoad en Oppseena Leida jüne Seele. Kratjt soo jie Frües, siet jüne eajne Manna unjadon, doamet, wann uck atelje däm Wuat nijch jehorjche jleewe, see derjch dän Waundel de Frües ohne Wuat jewonne woare, enn däm see jünen enn Ferjcht reinem Waundel beobacht ha; dee äa Schmuck nijch de ütwendja es derjch de Hoa flajchte en Ommhenje von Gold oda Auntratje von Tjleeda, sonda de vestoakna Mensch em Hoate enn däm onnveweslijchet Schmuck vom saunften en stellen Jeist, dee ver Gott sea kostboa es. Dan soo nämlijch muake sich uck schmock eenst de heilje Frües, dee äare Hopninj opp Gott sade, enn däm see äare eajne Manna unjadon weare; aus Sara däm Obraum jehorjcht en am Harr nand, äare Tjinja send jie jeworde, wann jie Goodet doone en tjeen Schratj ferjchte. Jie Manna kratjt soo, wohnt bie met ahn no Ertjantnis Ennsejcht, aus bie eenem schwakren Jefäss, däm früesjeschlajcht, ahn Ea jäwe, aus dee uck Metoawe de Jnod vom Läwe send, omm daut jüne Jebäde nijch vehindat woare. Oba endlijch siet aula jlitj jesennt, metliedijch, voll brooda Leew, boarmhoatijch, deemütijch, en vejelt nijch Beeset met Beesem, oda Schellwuat met Schellwuat, sonda em Jäjendeel säajent, wiel jie doatoo send beroope worde, daut jie Säajen oawe. “Dan wäa daut Läwe leewe en goode Doag seene well, dee helt siene Tung vom Beesen, en siene Leppe, daut see nijch Faulsch räde; hee drei sich wajch vom Beesen en doo Goodet; hee seatjt Fräd en joag am no; dan de Uage vom Harrn send opp de Jerajchte jerejcht, en siene Uhre opp äa Jebäd; oba daut Aunjesejcht vom Harrn es jäajen dee, de Beeset doone. {Ps.34,13-17} En wäa es, dee uck Beeset doone woat, wann jie fe daut Goode iewrijch jeworde send? Oba wann jie uck liede sulle omm de Jerajchtijchtjeit welle, seelijch send jie! Oba jie änjst jünt nijch wann see jünt änjste, en loht jünt nijch vewerre, sonda heilijcht Tjristus, däm Harrn, en jüne Hoate. {Jes.8,12-13} Oba siet jieda Tiet reed too Veauntwuadunk jäajen jiedrem, de Räatjenschoft von jünt fodat äwa de Hopninj, dee enn jünt es; oba met Saunftmoot en Ferjcht; enn däm jie een goodet Jewesse ha, doamet, enn däm see jäajen jünt aus Iebel doonende räde, de too Schaunde woare, dee jünen gooden Waundel enn Tjristus vespotte. Dan daut es bäta, wann de Welle Gottes daut well, fe Gootsdoone too liede, aus fe Beeset doone. Dan uck Tjristus haft eenmol fe de Sind jeläde, de Jerajchta fe de Onnjerajchte, doamet hee ons too Gott feaht, zwoa doot jemoakt no däm Fleesch, oba läwendijch jemoakt no däm Jeist, enn däm hee uck hanjintj en vetjindijd [daut Heil] de Jeista, dee em Jefentjniss send, dee eenst onnjehuarsom weare, aus de Langmoot Gottes jeduldijch lüad enn de Doag Noah, aus de Arche jebut wort, enn dee weinje, daut es acht Seele, derjch daut Wota jerat worde, waut fe Jäajenbild uck jünt nü rade woat, daut es de Taufe, nijch een Auflaje de Onnreinijchtjeit vom Fleesch, sonda de Bedd too Gott omm een goodet Jewesse, derjch de Oppstohninj Jesus Tjristus, dee, enn dän Himmel jegohne, too Rajche Gottes es, enn däm Enjel en Jewaulte en Machte am unjadon send. Aulsoo, doa Tjristus [fe ons] em Fleesch jeläde haft, soo moakt uck jie jünt met dee selje Jesennung reed; dan wäa em Fleesch jeläde haft, rüht von de Sind, omm dee em Fleesch noch äwaje Tiet nijch mea no de Lost de Mensche, sonda nom Welle Gottes too läwe. Dan dee vegohne Tiet es [ons] jenüach, däm Welle de Heide vollbrocht too habe, enn däm wie waundelde enn Ütschweife *onnsittlijchet Läwe, Lost, Drintjsucht, Faste fiare, Supparie en fräfelhaufte Jetsedeenste;, doaderjch send see framd jeworde, daut jie nijch metrane too dämseljen Driewe de *Ütschweifung, en lestre jünt,, see woare däm Räatjenschoft jäwe, dee reed es, Läwendje en Doodje too rejchte. Dan doatoo es uck dän Doodjen de froohe Botschoft vetjindijt worde, doamet see jerejcht woare aus Mensche no däm emm Fleesch, oba läwe muchte Gott jemäss no däm Jeist. Oba daut es dijchtbie jekohme daut Enj aula Dinje. Aulsoo, siet besonne vestendijch, en siet nijchta tom Jebäd. Oba fe aule Dinje sell jie habe eene opprejchtje aunhoolende Leew unjaenaunda, dan de Leew bedatjt eene Menj von Sinde. Siet gaustfrie jäajen eenaunda ohne Murre. Doano, aus een jiedra eene Jnodengow jetjräaje haft, deent eenaunda doamet aus goode Hüshaulta Vewaulta de veschiedne Jnod Gottes. Wann wäa räd, soo räd hee aus Ütsprujche Wuat Gottes; wann wäa deent, soo esset aus üt de Krauft, de Gott doarätjt jäft, doamet enn aulem Gott veharlijcht woat derjch Jesus Tjristus, däm de Harlijchtjeit es en de Macht von Eewijchtjeit too Eewijchtjeit. Amen. Jeleefte, loht jünt daut Fia de Vefoljung unja jünt, daut jünt too Veseatjung jeschetjt, nijch beframde, aus bejäajent jünt waut Framdet; sonda soo aus jie de Liede Tjristi deelhauft send, freit jünt, doamet jie uck enn bie de Openboarung siena Harlijchtjeit met Jübel jünt freie tjenne. Wann jie em Nome Tjristi vespott woare, send jie seelijch! Dan de Jeist de Harlijchtjeit en de Jeist Gottes rut opp jünt. [Bie ahn woat hee vespott, oba bie jünt woat hee veharlijcht.] Daut doch tjeena von jünt liede deit aus Merda oda Deef oda Iebel doonenda, oda aus eena, dee sich enn framde Sache mischt; oba wann aus Tjrist, soo schämt hee sich nijch, oba veharlijch Gott enn met disem Nome. Dan de Tiet es jekohme, daut et Jerejcht aunfankt bie däm aum Hüs Gottes; oba wann tooeascht bie ons, waut woat daut Enj von dee senne, dee de froohe Botschoft Gottes nijch jehorjche jleewe? En wann de Jerajchta met Noot jerat woat, woo well de Gottloosa en Sinda erschiene? Doahäa säle uck dee, dee nom Welle Gottes liede, eenem trüen Erschaufa äare Seele befäle em Gootsdoone. De Ellteste, dee unja jünt send, vemohn etj, de Metellteste en Zeije de Liede von Tjristus en uck Deelhaba de Harlijchtjeit, dee jeopenboat woare saul: Weid woakt äwa de Häad Gottes, dee bie unja jünt es, enn däm jie de Oppsejcht nijch üt Dwank feahre, sonda friewellijch, uck nijch omm schendlijchen Jewenn, sonda wellijch üt leew, nijch aus dee doa harsche äwa äa Äjendoom, sonda enn däm jie Väabilda de Häad send. En wann de Bowa Hoad Tjristus openboa jeworde es, soo woa jie de onnvewaltjlijche Kroon de Harlijchtjeit emfange. Jrod soo jie Jinjre, siet de Ellteste unjadon. Oba aula siet jäajen eenaunda met Deemut faust aunjetrocke ommjebunge; dan “Gott wadasteit dän Stolten, oba dän Deemütjen jeft hee Jnod”. {Spr.3,34} Aulsoo demütijcht jünt unja de majchtje Haund Gottes, doamet hee jünt erhäwt too rajchte Tiet, enn däm jie aule jüne Sorje opp am schmiete jeschmäte ha, dan hee es besorjcht fe omm jünt. Siet nijchta, woakt; jun Jäajna, de Diewel, jeit ommhäa aus een brellenda Leiw en seatjt, wäm hee veschlinje kaun. Däm wadastoht, faust em Gloowe, doa jie weete, daut dee selje Liede sich vollstratjt aun jüne Broodaschoft, dee enn de Welt es. Oba de Gott aula Jnod, dee jünt beroope haft too siene eewije Harlijchtjeit enn Tjristus Jesus, no däm jie eene tjliene Tiet jeläde ha, hee selfst woat [junt] vollkohme moake, befaustje, stoatje, jrinde opp faustem Grunt stale. Am es [dee Harlijchtjeit en] de Macht von Eewijchtjeit too Eewijchtjeit! Amen. Derjch Silwanus Sielas dän trüen Brooda, aus etj dentj, ha etj jünt met weinijch Wead jeschräwe, jünt vemohnt en bezeijd, daut dit de woare Jnod Gottes es, enn dee jie stohne. Daut jreese jünt de Metüterwälte enn Babieloon en Markus, mien Sän. Jreest eenaunda met däm Kuss de Leew. Fräd jünt aulen, dee jie enn Tjristus send! Siemoon Petrus, Tjnajcht en Apostel Jesu Tjristi, aun dän, dee eenen jlitj weatvollen Gloowe met ons erlangt emfange ha, derjch de Jerajchtijchtjeit, von onsem Gott en Heilaunt Jesus Tjristus: Jnod en Fräd es jünt vemeat {1Pet.1,2} enn derjch de Ertjantnis Gottes en Jesus, onsem Harrn! Doa siene jettlijche Krauft ons aules tom Läwe en de Gottseelijchtjeit jeschentjt haft derjch de Ertjantnis von däm, dee ons beroope haft derjch Harlijchtjeit en Gotteskrauft, derjch dee hee ons de weatvolle en sea groote Vespräatjunge jeschentjt haft, doamet jie doaderjch Aundeel aun de jettlijche Natua habe woare, enn däm jie däm Vedoawe entgohne send, daut enne Welt es derjch de Lost; kratjt doawäajen jäft oba jünt han, enn däm jie aulen Fleiss Iewa aunsate aunbrinje, en rätjt enn jünem Gloowe Dijchtijchtjeit *jeistlijche Energie, enn de *Dijchtijchtjeit oba Ertjantnis,, oba enn de Ertjantnis daut Selfstbeharsche, enn däm Selfstbeharsche Jedult, en enn de Jedult de Gottseelijchtjeit, en enn Gottseelijchtjeit oba de Broodaleew, en de Broodaleew oba de Leew. Dan wann dise Dinje bie jünt send en sich vemeare, soo stale dee jünt nijch looj fül noch onnfruchtboa han betraffs de Ertjantnis von onsem Harrn Jesus Tjristus. Dan bie wäm dise Dinje nijch send, dee es blint, kortsejchtijch en haft de Reinjunk siene väaje Sinde vejäte. Doaromm, Breeda, bemäjcht jünt omm soo mea, jüne Beroopung en Erwälung faust too moake; dan wann jie dise Dinje doone, soo woa jie niemols stolpre schwak woare. Dan aulsoo woat jünt ritjlijch jerätjt woare de Enngank enn daut eewije Ritj von onsem Harrn en Rada Heilaunt Jesus Tjristus. Doawäajen well etj Sorje droage, etj jünt emma aun dise Dinje dentje too halpe, wann jie dee weete en enn de vehaundne Woahrheit befaustijt send. Oba etj hool daut fe rajcht, soo lang etj enn disem Zelt **Tjarpa sie, jünt derjch Dentje halpe opptowatje,, doa etj weet, daut et Auflaje von mienem **Zelt boolt passeat, aus uck onsa Harr Jesus Tjristus mie toweete jedohne haft., Oba etj well mie bemäje, daut jie jünt too jieda Tiet no mienem Aufscheet emmstaund send, jünt dise Dinje em Jedajchtniss too roope. Dan wie ha jünt de Macht en Aunkohme Wadakohme von onsem Harr Jesus Tjristus nijch bekaunt jemoakt, enn däm wie tjenstlijch ütjedochte Foble foljde, sonda aus dee doa Uagezeije siene harlijche Maistät jeworde send. Dan hee tjreajch von Gott, däm Voda, Ea en Harlijchtjeit, aus von de prachtvolle Harlijchtjeit eene Stemm aun am ütjintj: “Dit es mien jeleefta Sän, aun däm etj Wooljefaule jefunge ha”. En dise Stemm head wie vom Himmel ütgohne, aus wie met am opp däm heiljen Boajch weare. En soo ha wie daut fauste profeetische Wuat, opp daut too achte jie goot doone, aus opp een Lijcht, daut aun eenem dunklen Uat schient, bot de Dach aunbratjt en de Morjestearn oppjeit enn jüne Hoate; enn däm jie dit easchtens weete, daut tjeene profeetische Schreft von eajne Ütlajung es oda sich selfst ütlajt. Dan de Profeetie word niemols derjch dän Welle von Mensche jebrocht, sonda heilje Mensche Gottes räde, jedräwe vom heiljen Jeist. Oba doa weare uck faulsche Profeete unja däm Voltj, aus uck unja jünt faulsche Leahra senne woare, dee vedoawliche Satjte ennfeahre woare en dän Harrn veläaje, dee ahn jekofft haft, en sich selfst een schwindet Vedoawniss too enenn tratje brinje woare. En väle woare äa Ütschweife *onnsittlijchet Läwe nofolje; omm dee äa welle haulwe de Wajch de Woahrheit velastat vespott woare woat., En derjch Habsucht woare see jünt met ütjedochte vefeahrasche Wead ütnutze; dän daut Jerejcht, von oole Tiede häa, nijch tridjhild aufhilt, en äa Vedoawe schlumat schlapt nijch. Dan wann Gott Enjel, dee jesindijcht haude, nijch veschoond, sonda, dän dee em deepsten Aufgrund (Tartarus; enn grijisch De Plautz fe dee jestorwne Gottloose) raufschmeet, enn Tjäde de Diestaness Hall äwajeef, omm oppbewoat too woare fe daut Jerejcht; en dee oole Welt nijch veschoond, sonda bloos Nooha, dän Vetjindja de Jerajchtijchtjeit, met säwen aundre, aus achten bewoat haft, aus hee Sindflut äwa de Welt de Gottloose brocht, en de Städa Soodom en Gomora ennauscht en too Unjagohne veüadeeld, enn däm hee ahn dän, dee gottloos läwe wudde, aus Biespell hanstald; en däm jerajchten Loot rad, dee von däm *ütschweifendem Waundel de Jesatzloose jetjwält wort;, dan dee unja ahn wohnenda Jerajchta tjwäld doaderjch, daut, waut hee sach en head, Dach fe Dach siene jerajchte Seel met äare jesatzloose Woatje,... De Harr weet de Fromme Gottseelje üt de Veseatjung too rade, oba de Onnjerajchte opptobewoare opp däm Jerejchtsdach Dach tom Jerejcht, omm bestroft too woare; oba besondasch dee, dee enn de Lost de Befletjung däm Fleesch nogohne en de Harschoft veachte, Frajche, Eajenmächtje; see zettre nijch, Harlijchtjeite too lestre, woo doch Enjel, dee aun Krauft en Macht jrata send, nijch een lestalijchet Uadeel jäajen ahn biem Harr väabrinje. Oba dise, aus onnveninftijch, natiadlijche Tiere, jebuare aus Natüawäsen tom jefange woare en Ommkohme, lestre äwa daut, waut see nijch weete, woare uck enn äarem eajnem Vedoawniss ommkohme, enn däm see dän Loon de Onnjerajchtijchtjeit emfange; dee aum Dach Schwalje opp Vejnäje achte, Placke en Schaundplacke, dee enn äare eajne vefeahrasche Konst schwalje en met jünt toop schmause Fastlijch äte; de Uage voll Eehebruch ha en von de Sinde nijch auflohte, enn däm see onnbefaustijte Seele aunlocke; dee een Hoat ha, enn Habsucht jeeewt, Tjinja vom flätje, dee, doa see däm jlitjen Wajch velohte ha, aufjeerrt send, enn däm see däm Wajch Bieleam nofoljde, däm Sän Beors, dee däm Loon de Onnjerajchtijchtjeit leef haud, oba een trajcht wiese fe siene eajne Äwaträdung tjreajch, een sproaklooset Lausttia, met Menschestemm räd, wead däm Onnvestaund Errsenn von däm Profeet. Dit send Tjwale ohne Wota, en Näwel, vom Stormwind jedräwe, dän daut Dunkel de Diestaness oppbewoat es [enn Eewijchtjeit]. De stolte, nuschtje Räde feahre, locke see met fleeschlijche Loste derjch Ütschweife dee janje aun, dee jrod äwens wajchjerant send von dän, dee em Errtum läwde; ahn Frieheit vespruake, dan see selfst Tjnajchts vonne Vedoawniss send, dan von wäm wäa äwawaultijt es, disem es hee uck aus Sklowe jeworde. Dan wann see, entrant de Befletjunge de Welt derjch de Ertjantnis vom Harrn en Rada Heilaunt Jesus Tjristus, oba wada enn diese vewetjelt, äwawaultijt worde, soo es äa Latstet oaja jeworde aus daut Easchte. Dan daut wäa ahn bäta, dän Wajch de Jerajchtijchtjeit nijch ertjant too ha, aus, no däm see am ertjant ha, ommtodreie von däm ahn äwaleewaden heiljem Jeboot. Daut es ahn no däm woaren Sprejchwuat passeat: De Hunt tjemmt tridj no sienem eajnem Koltj, {Spr.26,11} en een jewoschnet Schwien jeit tridj, tom säle em Bloot. Disen tweeden Breef, Jeleefte, schriew etj jünt aul, enn dee beid etj derjch Dentjehalpe jüne kloare Jesennung Dentje oppwatj, doamet jie jedentje dee vonne Profeete verhäa jerädne Wead en daut Jeboot vom Harrn en Rada Heilaund derjch jüne Apostel, enn däm jie easchtens daut weete, daut enn de latste Doag Spata met spatre kohme woare, dee no äare eajne Loste waundle en saje: Wua es de Vespräatjung von sienem Aunkohme Wadakohme? Dan von donn aun de Vodasch entschlope jestorwe send, blift aules soo ausset von Aunfank de Erschaufung wea. Dan no äarem eajnem Welle es ahn dit vestoake, daut von oole Tiede häa Himmel weare en eene Ead, entstohne üt Wota en derjch emm Wota derjch daut Wuat Gottes, derjch daut Wota jane Welt, vom Wota äwaschwamt, unjajintj. Oba de vondoagje Himmels en de Ead send derjch sien Wuat oppbewoat, fe daut Fia bewoat opp däm eenen Dach tom Jerejcht en de Vedoawniss de gottloose Mensche. Oba dit eene saul jünt nijch veborje senne, Jeleefte, daut een Dach bie däm Harr es aus dusent Joa, en dusent Joa aus een Dach. De Harr vetratjt nijch de Vespräatjung, ausset atelje fe een Vetratje achte, sonda hee es jeduldijch jäajen jünt, doa hee nijch well, daut atelje veloare gohne, sonda daut aule tom Ommdentje Buesse kohme. Oba daut woat de Dach vom Harrn kohme aus een Deef, aun däm de Himmel vegohne woare met jewaultjem Jebrüzh, oba de Elämente daut *Jeschaufne enne Glooje woare oppjeleest en de Ead en de Woatje opp äa vebrennt woare., Doa dit aules oppjeleest woat, woo sell jie dan senne em heiljen Waundel en Gottseelijchtjeit! Enn däm jie lüare en omm dautet schwinda jeit met däm Aunkohme vom Dach Gottes, doawäajen de Himmel, enn Braund jesat, woare oppjeleest en de *Elämente enne Glooje veschmelte woare?, Oba wie lüare, no siene Vespräatjung, nieja Himmel en eene niee Ead, enn dän Jerajchtijchtjeit wohnt. Doawäajen, Jeleefte, doa jie doanoh lüare, bemäjcht jünt iewrijch, ohne Placke en fälaloos von am jefunge too woare enn Fräd. En acht de Jedult von onsem Harrn fe jüne Radung, soo aus uck ons jeleefta Brooda Paulus no dee am jejäfte Weissheit jünt jeschräwe haft, aus uck enn aule siene Breew, wann hee enn dän selwjen von dise Dinje räd, von dän atelje schwoa too vestohne send, dee de Onnweetenheit en Onnbefaustijte vedreie, aus uck de äwaje Schrefte, too äarem eajnem Vedoawe. Aulsoo jie, Jeleefte, doa jie daut verhäa weete, soo heed jünt, daut jie nijch, derjch dän Errsenn de Jesatzloose met wajch jeräte woare, üt jüne eajne Faustijchtjeit faule. Oba wausst enn de Jnod en Ertjantnis von onsem Harrn en Rada Heilaunt Jesus Tjristus. Am jeheat es de Harlijchtjeit Ea, soo aus nü, aus uck aun fe däm Dach de Eewijchtjeit! Amen. Waut vom Aunfank wea, waut wie jeheat, waut wie met onse Uage jeseehne, waut wie aunjetjitjt en onse Henj befohte aunjefohte ha, betraffs daut Wuat vom von daut Läwe; en daut Läwe es jeopenboat worde, en wie ha jeseehne en bezeije en vetjindje jünt daut eewije Läwe, daut bie däm Voda wea en ons jeopenboat worde es; waut wie jeseehne en jeheat ha, vetjindij wie jünt, doamet uck jie met ons Jemeenschoft habe; en zwoa es onse Jemeenschoft met däm Voda en met sienem Sän Jesus Tjristus. En dit schriew wie jünt, doamet jüne onse Freid vollkohme es. En dit es de Botschoft, dee wie von am jeheat ha en jünt vetjindijt; daut Gott Lijcht es en goa tjeene Diestaness enn am es. Wann wie saje, daut wie Jemeenschoft met am habe, enn waundle enn de Diestaness, soo läaj wie en doone nijch de Woahrheit. Oba wann wie enn däm Lijcht waundle, soo aus hee enn däm Lijcht es, soo ha wie Jemeenschoft meteenaunda, en daut Bloot Jesu Tjristi, von sienem Sän, reinijcht ons von aule Sinde. Wann wie saje, daut wie tjeene Sinde habe, soo bedroag vefeahre wie ons selfst, en de Woahrheit es nijch enn ons. Wann wie onse Sinde betjanne, soo es hee trü en jerajcht, daut hee ons de Sinde vejäft en ons reinijcht von aule Onnjerajchtijchtjeit. Wann wie saje, daut wie nijch jesindijcht ha, soo moak wie am tom Läajna, en sien Wuat es nijch enn ons. Miene Tjinja, etj schriew jünt dit, doamet jie nijch sindje; en wann wäa jesindijcht haft, wie habe eenen Helpa Sachwaulta bie däm Voda, Jesus Tjristus, däm Jerajchten. En hee es de Sünung Vesähnung fe onse Sinde, oba nijch fe de onse auleen, sonda uck fe dee gaunse Welt. En doaraun ertjan wie, daut wie am ertjant ha, wann wie siene Jeboote hoole. Wäa doa sajcht: Etj tjann am, en helt nijch siene Jeboote, es een Läajna, en enn disem es de Woahrheit nijch. Oba wäa sien Wuat faust helt, enn disem es woahrhauft de Leew Gottes vollkohme. Doaraun weet wie, daut wie enn am send. Wäa doa sajcht, daut hee enn am blift, es schuldijch, selfst uck soo too waundle, aus hee jewaundelt haft es. Jeleefte, nijch een niejet Jeboot schriew etj jünt, sonda een oolet Jeboot, daut jie von Aunfank haude. Daut oole Jeboot es daut Wuat, daut jie jeheat ha. En wada mol schriew etj jünt een niejet Jeboot, daut waut woa es, enn am en enn jünt, wiel de Diestaness vejeit en daut woahrhauftje Lijcht schient aul. Wäa doa sajcht, daut hee enn däm Lijcht es en hausst sienen Brooda, es bot nü enne Diestaness. Wäa sienen Brooda leeft, blift enn däm Lijcht, en tjeen Oajaniss Uasoak tom Aunstoos es enn am. Oba wäa sienen Brooda hausst, es enn de Diestaness en waundelt enn de Diestaness en weet nijch, wuahan hee jeit, wiel de Diestaness siene Uage blint jemoakt haft. Etj schriew jünt, Tjinja, wiel jünt de Sinde vejäft send omm sienen Nome welle. Etj schriew jünt, Vodasch, wiel jie dän ertjant ha, dee von Aunfang es. Etj schriew jünt, junge Manna, wiel jie dän Beesen besiejt ha.,Etj schreef jünt, Tjinja, wiel jie däm Voda ertjant ha., Etj ha jünt, Vodasch jeschräwe, wiel jie dän ertjant ha, dee von Aunfang es. Etj ha jünt, junge Manna, jeschräwe, wiel jie stoatj send en daut Wuat Gottes blift enn jünt en jie dän Beesen besiejt ha., Leeft nijch de Welt, noch waut enn de Welt es. Wann wäa de Welt leeft, soo es de Leew vom Voda nijch enn am; dan aules, waut enn de Welt es, de Fleescheslost en de Uagelost en de Prolarie met däm Vemäje, es nijch von däm Voda, sonda es von de Welt. En de Welt vejeit en äare Lost; oba wäa däm Welle Gottes deit, blift enn Eewijchtjeit. Tjinja, daut es de latste Stund, en aus jie jeheat ha, daut de Auntitjrist tjemmt, soo send uck nü väl Auntitjriste oppjestohne jeworde; doahäa weet wie, dautet de latste Stund es. See send von ons ütjegohne, oba see weare nijch von ons; dan wann see von ons jewäse weare, soo weare see bie ons jebläwe; oba omm daut see openboa worde, daut see nijch aula von ons send. En jie ha de Saulwunk von däm Heiljen en weete aules. Etj ha jünt nijch jeschreewe, wiel jie de Woahrheit nijch weete, sonda wiel jie dee weete, en daut tjeene Läajes üt de Woahrheit es. Wäa es de Läajna, wann nijch dee, dee doa läajnet *vestriede, nijch aunertjannt, daut Jesus de Tjristus es? Disa es de Auntitjrist, dee dän Voda en dän Sän *läajnet., Jiedra, dee däm Sän *läajnet, haft uck däm Voda nijch; wäa dän Sän betjannt, haft uck däm Voda., Jie, waut jie von Aunfank jeheat ha, bliew enn jünt. Wannet enn jünt blift, waut jie von Aunfank jeheat ha, soo woa uck jie enn däm Sän en enn däm Voda bliewe. En dit es de Vespräatjung, dee hee ons vesproake haft; daut eewije Läwe. Dit ha etj jünt betraffs jane Läajna jeschräwe, dee jünt vefeahre. En jie, de Saulwunk, dee jie von am emfange ha, blift enn jünt, en jie bederfe brucke daut nijch, daut jünt wäa beleat, sonda aus dee selje Saulwunk jünt äwa aules beleat en woah es en tjeene Läajes es, en aus see jünt beleat haft, soo woa jie enn am bliewe. En nü, Tjinja, blieft enn am, doamet wie, wann hee woat jeopenboat woare, wie Friemootijchtjeit ha en nijch ver am beschämt woare bie sienem Aunkohme Wadakohme. Wann jie weete, daut hee jerajcht es, soo ertjant, daut jiedra, dee de Jerajchtijchtjeit deit, üt von am jebuare es. Tjitjt, waut fe eene groote Leew ons de Voda jejeeft haft, daut wie Tjinja Gottes heete selle! Doawäajen ertjant ons de Welt nijch, wiel see am nijch ertjant haft. Jeleefte, nü send wie Tjinja Gottes, en daut es noch nijch openboa jeworde, waut wie senne woare; wie weete, daut, wann daut woat openboa woare, {Kol.3,4} wie am jlitj senne woare, dan wie woare am seene, aus hee es. En jiedra, dee dise Hopninj opp too am haft, reinijcht sich selfst, soo aus hee rein es. Jiedra, dee de Sind deit, deit uck de Jesatzloosijchtjeit, en de Sind es de Jesatzloosijchtjeit. En jie weete, daut hee jeopenboat jeworde es, doamet hee onse Sinde wajchnehmt; en Sind es nijch enn am. Jiedra, dee enn am blift, sindijcht nijch; jiedra, dee sindijcht, haft am nijch jeseehne noch am ertjant. Tjinja, daut tjeena jünt vefeat! Wäa de Jerajchtijchtjeit deit, es jerajcht, soo aus hee jerajcht es. Wäa de Sind deit, es vom Diewel, dan de Diewel sindijcht vom Aunfank. Doatoo es de Sän Gottes jeopenboat worde, omm daut hee de Woatje von däm Diewel venijcht oppleest. Jiedra, dee üt Gott jebuare es, deit nijch Sinde, dan sien Some blift enn am; en hee kaun nijch sindje, wiel hee üt Gott jebuare es. Doarenn send openboa de Tjinja Gottes en de Tjinja vom Diewel. Jiedra, dee nijch Jerajchtijchtjeit deit, es nijch üt Gott, en wäa nijch sienen Brooda leeft. Dan dit es de Botschoft, dee jie von Aunfang jeheat ha, daut wie eenaunda leewe selle; nijch aus Kain üt däm Beesen wea en sienen Brooda ommbrocht; en wäaje waut brocht hee am omm? Wiel siene Woatje bees weare, oba dee Woatje von sienem Brooda jerajcht. Wundat jünt nijch, Breeda, wann de Welt jünt hausst. Wie weete, daut wie üt däm Doot enn daut Läwe äwajegohne send, wiel wie de Breeda leewe; wäa dän Brooda nijch leeft, blift enn däm Doot. Jiedra, dee sienen Brooda hausst, es een Menschemerda, en jie weete, daut tjeen Menschemerda eewijet Läwe enn sich bliewend haft. Doarenn ha wie de Leew ertjant, daut hee fe ons sien Läwe ennjesat haft; uck wie send schuldijch, fe de Breeda daut Läwe enntosate. Oba wäa dän Läwesunjahault de Welt haft en sitt sienen Brooda Mangel liede en veschlit sien Hoat ver am, woo blift de Leew Gottes en am? Tjinja, loht ons nijch met Wead leewe, noch met de Tung, sonda enne Dod en Woahrheit. En doaraun woa wie ertjane, daut wie üt de Woahrheit send, en woare ver am onse Hoate berüje äwazeije, Daut, wann ons Hoat ons veüadeelt, Gott jrata es aus ons Hoat en weet aules. Jeleefte, wann ons Hoat ons nijch veüadeelt, soo ha wie Friemootijchtjeit froohem Toogang too Gott, en waut wie bedde, emfang wie von am, wiel wie siene Jeboote hoole en daut ver am wooljefaulje doone. En dit es sien Jeboot, daut wie aun dän Nome von sienem Sän Jesus Tjristus jleewe en eenaunda leewe, soo aus hee ons een Jeboot jejäft haft. En wäa siene Jeboote helt, blift enn am, en hee enn am; en doaraun ertjan wie, daut hee enn ons blift, aun derjch däm Jeist, däm hee ons jejäft haft. Jeleefte, jleeft nijch jiedrem Jeist, sonda proowt de Jeista, auf see üt Gott send; dan väl faulsche Profeete send enn de Welt ütjegohne. Doaraun ertjan jie dän Jeist Gottes: Jiedra Jeist, de Jesus Tjristus em Fleesch jekohme betjannt, es üt Gott; en jiedra Jeist, dee nijch Jesus [Tjristus em Fleesch jekohme] betjannt, es nijch üt Gott; en dit es de Jeist vom Auntitjrist, von däm jie jeheat ha, daut hee tjemmt, en nü es hee aul enn de Welt. Jie send üt Gott, Tjinja, en ha dee de faulsche Profeete besiejt, wiel dee, dee en jünt es, jrata es aus dee, dee enn de Welt es. See send üt de Welt, doawäajen räde see üt von de Welt, en de Welt heat opp ahn. Wie send üt Gott; wäa Gott tjannt, heat opp ons; wäa nijch üt Gott es, heat nijch opp ons. Doaraun ertjan wie dän Jeist de Woahrheit en dän Jeist vom Errtum. Jeleefte, loht ons eenaunda leewe, dan de Leew es üt Gott; en jiedra, dee leeft, es üt Gott jebuare en ertjant Gott. Wäa nijch leeft, haft Gott nijch ertjant, dan Gott es Leew. Doarenn es de Leew Gottes too ons jeopenboat worde, daut Gott sienen eenjebuarnen Sän enn de Welt jeschetjt haft, doamet wie derjch am läwe muchte. Doarenn es de Leew; nijch daut wie Gott jeleeft ha, sonda daut hee ons jeleeft en sienen Sän jeschetjt haft aus eene Sünung fe onse Sinde. Jeleefte, wann Gott ons soo jeleeft haft, soo send uck wie schuldijch, eenaunda too leewe. Tjeena haft Gott jeemols jeseehne. Wann wie eenaunda leewe, soo blift Gott enn ons, en siene Leew es vollkohme enn ons. Doaraun ertjan wie, daut wie enn am bliewe en hee enn ons, daut hee ons von sienem Jeist jejäft haft. En wie ha jeseehne en bezeije, daut de Voda dän Sän jeschetjt haft aus Rada Heilaunt de Welt. Wäa betjannt daut Jesus de Sän Gottes es, en däm am blift Gott en hee enn Gott. En wie ha ertjant en jejleewt de Leew, de Gott too ons haft. Gott es Leew, en wäa enn de Leew blift, blift enn Gott en Gott enn am. Doarenn es de Leew bie met ons vollkohme jeworde, daut wie Friemootijchtjeit froohet Toofetrüe ha aun däm Dach det Jerejchts, daut, soo aus hee es, uck wie send enn dise Welt. Enn de Leew es tjeene Angst; sonda de vollkohmne Leew drift de Angst rüt, dan de Angst haft Pien met Strof toodoone, Oba wäa sich änjst, es nijch vollkohme enn de Leew. Wie leewe, wiel hee ons tooeascht jeleeft haft. Wann wäa sajcht: Etj leew Gott, en hausst sienen Brooda, soo es hee een Läajna. Dan wäa sienen Brooda nijch leeft, dän hee jeseehne haft, woo kaun de Gott leewe, däm hee nijch jeseehne haft? En dit Jeboot ha wie von am, daut, wäa Gott leeft, uck sienen Brooda leeft. Jiedra, dee doa jleeft, daut Jesus de Tjristus es, es üt Gott jebuare; en jiedra, dee dän leeft, dee jebuare haft, leeft uck dän, dee üt am jebuare es. Doaraun ertjan wie, daut wie de Tjinja Gottes leewe, wann wie Gott leewe en siene Jeboote hoole doone. Dan dit es de Leew Gottes too Gott, daut wie siene Jeboote hoole, en siene Jeboote send nijch schwoa. Dan aules, waut üt Gott jebuare es, besiejt de Welt; en dit es de Siejch, dee de Welt besiejt haft; ons Gloowe. Wäa es daut, dee de Welt besiejt, wann nijch dee, dee doa jleeft, daut Jesus de Sän Gottes es? Disa es dee, dee jekohme es derjch Wota en Bloot, Jesus Tjristus; nijch derjch daut enn däm Wota auleen, sonda derjch daut enn däm Wota en daut Bloot. En de Jeist es daut, de doa zeijt, wiel de Jeist de Woahrheit es. Dan dree send, dee doa zeije: De Jeist en daut Wota en daut Bloot, en dee dree send eenstemmijch eene Eenheit. Wann wie daut Zeijniss de Mensche aunnäme, daut Zeijniss Gottes es jrata; dan dit es daut Zeijniss Gottes, daut hee jezeijt haft äwa sienen Sän. Wäa aun dän Sän Gottes jleeft, haft daut Zeijniss enn sich selfst; wäa Gott nijch jleeft, haft am tom Läajna jemoakt, wiel hee nijch aun daut Zeijniss jejleewt haft, daut Gott bezeijt haft äwa sienen Sän. En dit es daut Zeijniss; daut Gott ons eewijet Läwe jejäft haft, en dit Läwe es enn sienem Sän. Wäa dän Sän haft, haft daut Läwe; wäa dän Sän Gottes nijch haft, haft daut Läwe nijch. Dit ha etj jünt jeschräwe, doamet jie weete, daut jie eewijet Läwe ha, dee jie jleewe aun dän Nome vom Sän Gottes. En dit es daut froohe Tootrüe, daut wie too am ha, daut, wann wie omm irjend waut no sienem Welle bedde, hee heat ons. En wann wie weete, daut hee ons heat, omm waut wie bedde, soo weet wie, daut wie de Bedd ha, dee wie von am jebedd ha. Wann wäa sienen Brooda sindje sitt, eene Sind nijch tom Doot, soo saul woat hee bedde, en hee Gott woat am daut Läwe jäwe, dän, dee nijch tom Doot sindje. Daut jäft Sinde tom Doot; nijch fe dise saj etj, daut hee bedde saul. Jiedre Onnjerajchtijchtjeit es Sind; en daut jäft ne Sind, dee nijch tom Doot es. Wie weete, daut jiedra, dee üt Gott jebuare es, nijch sindijcht; sonda dee üt Gott Jebuarna bewoat sich, en de Beesa taust am nijch aun. Wie weete, daut wie üt Gott send, en de gaunse Welt lijcht enn däm Beesen. Oba wie weete, daut de Sän Gottes jekohme es en ons een Vestendniss jejäft haft, doamet wie dän Woahrhauftjen tjanne; en wie send enn däm Woahrhauftjen, enn sienem Sän Jesus Tjristus. Disa es dee woahrhauftja Gott en daut eewije Läwe. Tjinja, heed jünt fe dän Jetze. De Ellteste aun dee üterwälde Frü Harrin en äare Tjinja, dee etj leew enn de Woahrheit; en nijch etj auleen, sonda uck aule, dee de Woahrheit ertjant ha, omm de Woahrheit haulwe, dee enn ons blift en met ons senne woat enn Eewijchtjeit. Daut woat met jünt senne Jnod, Erboarme, Fräd von Gott, däm Voda, en von däm Harrn Jesus Tjristus, däm Sän vom Voda, enn Woahrheit en Leew. Etj freid mie sea, daut etj eenje von diene Tjinja enn de Woahrheit waundle jefunge ha, aus wie vom däm Voda een Jeboot emfange ha. En nü bedd etj die, Frü, nijch aus wann etj een niejet Jeboot die schriew, sonda daut, waut wie von Aunfank jehaut ha; daut wie eenaunda leewe selle. En dit es de Leew, daut wie no siene Jeboote waundle. Dit es daut Jeboot, aus jie vom Aunfank jeheat ha, daut jie doarenn waundle selle. Dan väl Vefeahra send enn de Welt ütjegohne, dee nijch Jesus Tjristus em Fleesch jekohme betjanne; dit es de Vefeahra en de Auntitjrist. Tjitjt opp jünt selfst, daut wie jie nijch veleare, waut wie bewirtjt jeschaufe ha, sonda vollen Loon emfange. Jiedra, dee wieda jeit en nijch blift enn de Leah Tjristi, haft Gott nijch; wäa enn de Leah blift, disa haft soo aus dän Voda aus uck dän Sän. Wann wäa no jünt tjemmt en dise Leah nijch brinjt, soo nämt am nijch enn jünem Hüs opp en jreest am nijch. Dan wäa am jreest, nehmt deel aun siene beese Woatje. Doa etj jünt välet too schriewe ha, etj wull daut nijch met Papia en Tint doone, sonda etj hop, no jünt too kohme en mintlijch met jünt too räde, doamet onse Freid vollkohme es. Daut jreese die de Tjinja von diene üterwälde Sesta. De Elltesta däm jeleeften Gajus, dän etj leew enn Woahrheit. Jeleefta, etj wensch, dautet die enn aulem gootjeit en dü jesunt best, soo ausset diene Seel gootjeit. Dan etj freid mie sea, aus Breeda tjeeme en Zeijniss jeewe von dienem Fausthoole aun de Woahrheit, aus dü enn de Woahrheit waundelst. Etj ha tjeene jratre Freid aus dise, daut etj hea, daut miene Tjinja enn de Woahrheit waundle. Jeleefta, trü deist dü, wautemma dü aun de Breeda, en zwoa aun Framde, jedohne hast, dee von diene Leew Zeijniss jejäft ha ver de Jemeende en dü woascht goot doone, wann dü ahn opp eene Gott jeeade Oat bejleitst. Dan fe dän Nome send see ütjegohne en nehme nuscht von dän üt de Heide. Aulsoo, wie send schuldijch, soone opptonäme, doamet wie Metoabeida fe de Woahrheit woare. Etj schreef eenjet aun de Jemeende, oba Diotrefes, dee jearen unja ahn de Easchta senne well, nehmt ons nijch aun. Doawäajen, wann etj kohm, well etj siene Woatje jedentje, dee hee deit, enn däm hee met beese Wead jäajen ons schwautzt aunkloagt; en sich hiamet nijch bejnäjt, nehmt hee selfst de Breeda nijch aun en hindat uck dän, dee daut welle, en stat dee üt de Jemeende. Jeleefta, moak nijch daut Beese met, sonda daut Goode. Wäa Goots deit, es üt Gott; wäa Beeset deit, haft Gott nijch jeseehne. Däm Demeetrius woat Zeijniss jejeeft von aule en von de Woahrheit selfst; en uck wie jäwe Zeijniss, en dü weetst, daut ons Zeijniss woah es. Etj haud die välet too schriewe, oba etj well die nijch met Tint en Fada schriewe, oba etj hop, die boolt tooseehne, en wie welle mintlijch meteenaunda räde. Fräd es met die! Daut jreese die de Frind. Jrees de Frind met Nome. Judas, Tjnajcht Jesus Tjristus en Brooda von Jakobus, aun dän enn Gott, däm Voda, jeleefte en enn Jesus Tjristus bewoade Beroopne: Erboarme en Fräd en Leew es jünt vemeat! Jeleefte, enn däm etj aulen Fleiss aunlaj, jünt äwa ons jemeensaumet Heil too schriewe, wea etj jedwunge, jünt too schriewe en too vemohne, fe dän eenmol dän Heiljen äwaleewaden Gloowe too tjampfe. Dan jewesse Mensche ha sich enenn jeschlitjt, dee aul länjst, verhäa too disem Jerejcht jeteatjent oppjeschräwe weare, Gottloose, dee de Jnod von onsem Gott enn Ütschweife vedreie en onsen eensjen Jebeeda Harscha en Harrn Jesus Tjristus veleaje. Oba etj well jünt, dee jie eenmol aules wisste, doaraun dentje halpe, daut de Harr, no däm hee daut Voltj üt däm Laund Ejipte jerat haud, daut tweede Mol dee vetiljd, dee nijch jejleewt haude; en Enjel, dee äaren easchten Toostaunt Ferschtentum nijch bewoade, sonda äare eajne Behüsung Wohninj velohte ha, haft hee tom Jerejcht aum grooten Dach met eewije Fassle Tjäde unja de Diestaness vewoat. Aus Soodom en Gomora en de ommlidjende Städe, dee kratjt soo aus dise, Onnzucht Huararie dreewe en aundrem Fleesch nojinje, aus een Biespell doalidje, enndäm see emm eewijen Fia Strof liede. Trotz däm befletje uck dise Dreema daut Fleesch en veachte de Harschoft en lestre Harlijchtjeite. Oba Michaäl, de Erzenjel, aus hee, met däm Diewel street, Wuatwatjsel haud omm dän Lief von Mooses, woagd nijch een lestalijchet Uadeel äwa am väatobrinje, sonda säd: De Harr schellt stroft die. Oba dise lestre, waut see nijch tjanne; waut see von Natua aus de onnveninftje Tiere vestohne, doarenn vedoawe see sich. Wee ahn! Dan see send dän Wajch Kains jegohne en ha sich fe Loon däm Errtum Bieleam hanjejäwt, en enn däm Wadaspruch Kora send see ommjekohme. Dise send Placke Schaundplacke bie jüne Leewesmohltiede, enndäm see ohne Ferjcht Fastäte met jünt en sich selfst weide; Woltje ohne Wota, vom Wint jedräwe woare; lohte Hoafstbeem, fruchtloose, twee mol aufjestorwe, ohne Wartle; wille Mäareswalle, dee äare eajne Schaund ütschüme; errende Stearns, dän de dunkle Diestaness enn Eewijchtjeit oppbewoat es. Oba daut haft uck Heenoch, de säwende von Adam, von dise profezeit en jesajcht: “Tjitj, de Harr es jekohme met siene väl dusend Heilje, Jerejcht üttofeahre jäajen aule en gauns too äwafeahre aule äare Gottloose jiedre Seel, von aule äare Woatje de Gottloosijchtjeit, de see gottloos jedohne ha, en von aul dee hoade Wead, dee gottloose Sinda jäajen am jeräd ha”. Daut send Murrtjap Murrende, met äarem Loos onntofräd, dee no äare Lost waundle; en äa Mül räd stolte Wead, en Väadeels haulwe bewundre see Persoone. Oba jie, Jeleewte, jedentjt aun de Wead, dee von de Apostel von onsem Harrn Jesus Tjristus verhäa jerät worde send, daut see jünt säde, daut aum Enj de Tiet Spetta senne woare, dee no äare eajne Lost de Gottloosijchtjeit waundle woare. Dise send dee, dee sich aufsondre, natiadlijche seelische Mensche, dee dän Jeist nijch ha. Oba jie, Jeleefte, erbüt jünt selfst opp ennen aulaheilijchsten Gloowe, bäd em heiljen Jeist, bewoat erhoolt jünt selfst enn de Leew Gottes, enndäm jie lüare opp de Erboarmung von onsem Harrn Jesus Tjristus tom eewijen Läwe. En de eene, dee doa striede twiewle, wies trajcht, oba de aundre rad met Angst, riet ahn üt däm Fia, enndäm jie uck daut von däm Fleesch beschmäadet Tjleet hausse. Oba däm, dee jünt ohne Faul stulpre too bewoare en ver siene Harlijchtjeit dodelloos hanstale kaun met Jubel Freid, däm eensjen auleenjen Gott, onsem Rada Heilaunt, derjch Jesus Tjristus, onsem Harrn, es Ea Harlijchtjeit, Maistät, Macht en Jewault, ver aule Tiet en nü en enn aule Eewijchtjeit! Amen. Openboarunk Jesus Tjristus, de Gott am jeef, omm sienen Tjnajcht oda *Sklowe too wiese, waut boolt emm Korten passeare mott; en derjch sienen Enjel jeschetjt, haft hee daut sienem *Tjnajcht Jehaun jewäse derjch Teatjen too weete jedohne,, dee bezeijt haft daut Wuat Gottes en daut Zeijniss Jesus Tjristus, aules, waut hee sach. Seelijch, dee doa last en dee doa heare de Wead de Profeetie en bewoat, waut enn äa jeschräwe es; dan de Tiet es dijcht bie! Jehaun aun dee säwen Jemeendes, de enn Asean send: Jnod jünt en Fräd von däm, dee doa es en dee doa wea en dee doa tjeemt, en von dee säwen Jeista, dee ver sienem Troon send, en von Jesus Tjristus, dee de trüe Zeije es, de Easchtjebuarna de Doodje en de Ferscht de Tjeenije de Ead! Däm, dee ons leeft en ons von onse Sinde jewosche haft enn sienem Bloot, en ons jemoakt haft too eenem Tjeenijchtum, too Priesta sienem Gott en Voda: Am jeheat es de Harlijchtjeit en de Macht von Eewijchtjeit too Eewijchtjeit! Amen. Tjitj, hee tjemmt met de Woltje, en jiedret Uag woat am seene, uck dee am derjchstoake ha, en weekloage woare sinthaulwe aule Jeschlajchta Stam de Ead. Jo, Amen. Etj sie daut A Alfa en daut O Omäga, sajcht de Harr, Gott, dee doa es en dee doa wea en dee doa tjeemt, de Aulmajchtja. Etj, Jehaun, jun Brooda en Metoabeida enn de Bedrenjnis en däm Tjeenijchtum enn däm jeduldjen Üthoole enn Jesus, wea opp de Insel, jenant Patmos, omm daut Wuat Gottes en daut Zeijniss von Jesus. Etj wea aum Harrn sien Dach em Jeist, en etj head hinja mie eene lüde Stemm aus von eene Trompeet, dee säd: Waut dü sittst, schriew enn een Buak en schetj daut dee säwen Jemeendes; no Efeesus en no Smierna en no Pergamus en no Tiatiera en no Sardes en no Filadelfia en no Laodizäa. En etj dreid mie omm, de Stemm too seene, dee met mie räd, en aus etj mie ommjedreit haud, sach etj säwen goldne Laumpelijchta *Laumpe,, en enne medd de [säwen] *Laumpelijchta eenen aus däm Sän de Mensche {Dan.7,13;10,5-6}, betjleed met eenem bott opp de Feet langem Mauntel Tjleet, en omm aun de Brost ommgortet ommjebunge met eenem goldnen Gort;, Oba sien Kopp en siene Hoa witt aus witte Woll, aus Schnee, en siene Uage aus eene Fiaflaum, en siene Feet üt blankem Koppa, aus jläje see em Owe, en siene Stemm aus daut rüzhe von välem Wota; en hee haud enn siene rajchte Haunt säwen Stearns, en üt sienem Mül jintj een schoapet, tweeschniedjet Schweat, en sien Jesejcht wea, aus de Sonn schienent enn äare Krauft. En aus etj am sach, voll etj too siene Feet aus doot. En hee läd siene Rajchte opp mie en säd: Ferjcht die nijch! Etj sie de Easchta en de Latsta en de Läwendja, en etj wea doot, en seeh, etj sie läwendijch von Eewijchtjeit too Eewijchtjeit en ha de Schlätel vom Doot en vom Doodesritj Hal. Aulsoo schriew, waut dü jeseehne hast, en waut es, en waut no disem passeare woat. Daut Jeheemniss dee säwen Stearns, dee dü enn miene Rajchte jeseehne hast, en dee säwen goldne *Laumpelijchta: Dee säwen Stearns send Enjel dee säwen Jemeendes, en dee säwen *Laumpelijchta send säwen Jemeendes., Däm Enjel de Jemeende enn Efeesus schriew: Dit sajcht, dee de säwen Stearns enn siene Rajchte helt, dee doa waundelt enne Medd de säwen goldne Laumpelijchta *Laumpe:, Etj tjann diene Woatje en diene Oabeit Mäj, en diene Jedult, en daut dü Beese nijch vedroage kaunst; en dü hast dee jeproowt, dee sich Apostel nane, en send daut nijch, en hast ahn aus Läajna jefunge; en dü hast Jedult en hast jedroagt wäajen mienem Nome, en best nijch Meed jeworde. Oba etj ha jäajen die, daut dü diene easchte Leew velohte hast. Aulsoo jedentj, wua von dü jefolle best, en dentj omm **doo Buesse en doo dee easchte Woatje; oba wann nijch, soo kohm etj no die en woa dien *Laumpelijcht von siene Städ wajch schüwe, wann dü nijch omm dentjst Buesse deist., Oba dit hast dü, daut dü de Woatje de Nikolaiten hausst, dee uck etj hauss. Wäa een Uah haft, hea, waut de Jeist de Jemeendes sajcht! Däm, dee äwasteit, däm woa etj too äte jäwe von däm Boom det Läwes Läwesboom, dee enn däm Paradiess Gottes es. En däm Enjel de Jemeende enn Smierna schriew: Dit sajcht de Easchta en de Latsta, dee doot wea en wada läwendijch jeworde es: Etj tjann diene Bedrenjnise en diene Oammoot [oba dü best ritj] en de Lestrung von dän, dee saje, see send Jude, en send daut nijch, sonda eene Sienagoge vom Soton. Ängst die nuscht von däm, waut dü liede woascht. Tjitj, de Diewel woat atelje von jünt em Jefentjniss schmiete, omm daut jie jeproowt woare, en jie woare Bedrenjnis habe tien Doag. Sie trü bott tom Doot, en etj woa die de Kroon vom Läwe Läweskroon jäwe. Wäa een Uah haft, hea waut de Jeist de Jemeendes sajcht! Wäa äwasteit, woat nijch beschädijcht woare von däm tweeden Doot. En däm Enjel de Jemeende enn Pergamus schriew: Dit sajcht, dee daut schoape, tweeschniedje Schweat haft: Etj weet, wua dü wohnst, wua de Troon vom Soton es; en dü helst faust aun mienem Nome en hast dän Gloowe aun mie nijch veloage, uck aun de Doag, aun de Antipas mien trüa Zeije wea, dee bie jünt, wua de Soton wohnt, ommjebrocht word. Oba etj ha een weinijch jäajen die, daut dü soone doa hast, dee de Leah Bieleams fausthoole, dee däm Barak leahd, een Oajaniss ver de Säns Iesrael too laje, Jetzesopfa too äte en Huararie too driewe. Soo hast uck dü soone, dee uck de Leah de Nikolaiten fausthoole. Aulsoo **dentj omm; oba wann nijch, soo kohm etj boolt no die en woa met ahn Tjrijch feahre met däm Schweat üt mienem Mül., Wäa een Uah haft, hea, waut de Jeist de Jemeendes sajcht! Däm, dee äwasteit, däm woa etj von däm vestoaknem Mana jäwe; en etj woa am eenen witten Steen jäwe, en opp däm Steen een nieja Nome jeschräwe, däm tjeena tjannt, aus wea am tjrijcht. En däm Enjel de Jemeende enn Tiatiera schriew: Dit sajcht de Sän Gottes, dee siene Uage haft aus eene Fiaflaum en siene Feet aus blentjajet Koppa: Etj tjann diene Woatje en diene Leew en dien Gloowe en dien Deenst en diene Jeduld, en weet, daut diene latste Woatje mea send aus de easchte. Oba etj ha jäajen die, daut dü daut Wief Isebel duldst, dee sich eene Profeetin nant, en see leaht en vefeat miene Tjnajchts, Huararie too driewe en Jetzesopfa too äte. En etj jeef äa Tiet, daut see **ommdentjt, en see well nijch **ommdentje von äare Huararie., Tjitj, etj schmiet äa enn een Bad en dee, dee Eehebruch met äa dreewe, enn groote Bedrenjnis, wann see nijch **ommdentje von äare Isebels Woatje., En äare Isebels Tjinja woa etj metem Doot dootmoake, en aule Jemeendes woare ertjane, daut etj daut sie, Neare en Hoate ütforscht; en etj woa jünt eenem jiedrem no jüne Woatje jäwe. Oba etj saj jünt, dän äwajen, dee enn Tiatiera send, soo väle dise Leah nijch habe, dee däm Senn daut Deepe, däm Grund Sotons, aus see saje, nijch ertjant ha; etj laj tjeene aundre Laust opp jünt; doch waut jie ha hoolt faust, bott etj kohm. En wäa äwasteit en miene Woatje bewoat, bott aum Enj, däm woa etj Macht äwa de Veltja Natsjoone jäwe; en hee woat ahn weide met ne iesane Wäd Stock, aus Leemtap veschmatat woare, aus uck etj von mienem Voda jetjräaje ha; en etj woa am däm Morjestearn jäwe. Wäa een Uah haft, hea, waut de Jeist de Jemeendes sajcht! En däm Enjel de Jemeende enn Sardes schriew: Dit sajcht, dee de säwen Jeista Gottes haft en dee säwen Stearns: Etj tjann diene Woatje, daut dü dän Nome hast, daut dü läfst, en best doot., Sie woaksaum en stoatj daut Äwaje, daut stoawe well wull; dan etj ha diene Woatje nijch vollkohme jefunge ver mienem Gott. Aulsoo jedentj, woo dü emfange en jeheat hast, en bewoa daut en dentj omm *doo Buesse. Wann dü nü nijch woake woascht, soo woa etj [äwa die] kohme aus een Deef, en dü woascht nijch weete, omm waltje Stund etj äwa die kohme woa., Oba dü hast eenje weinje Nomes enn Sardes, dee äare Tjleeda nijch besüdelt ha; en dee woare met mie waundle enn witte Tjleeda, dan see send daut weat. Wäa äwasteit, dee woat met witte Tjleeda jetjleet woare, en etj woa sien Nome nijch ütlasche üt däm Buak det Läwes Läwesbuak en woa sien Nome betjanne ver mienem Voda en siene Enjel. Wäa een Uah haft, hea, waut de Jeist too de Jemeendes sajcht. Aun däm Enjel de Jemeende enn Filadelfia schriew: Dit sajcht de Heilja, de Woahrhauftja, dee däm Schlätel von Doft haft, dee doa opmoakt, en tjeena woat tooschlüte, en tooschlit en tjeena woat opmoake: Etj tjann diene Woatje. Tjitj, etj ha eene opne Däa ver die jejäft, en dee tjeena tooschlüte kaun; dan dü hast eene tjliene Krauft, en hast mien Wuat bewoat en hast mienen Nome nijch veloage. Tjitj, etj jäw etj woa jäwe üt de Sienagog vom Soton von dän, dee saje, see send Jude, en send daut nijch, sonda läaje; tjitj, etj woa ahn dwinje, daut see kohme en sich hanschmiete ver diene Feet en ertjane, daut etj die jeleeft ha. Wiel dü daut Wuat enn miene Jedult jeduldjem auflüre bewoat hast, woa uck etj die bewoare von de Stund de Veseatjung, dee äwa dee gaunse bewohnte Ead kohme woat, omm dee too veseatje, dee opp de Ead wohne. Etj kohm boolt; hool faust, waut dü hast, omm daut tjeena diene Kroon nehmt. Wäa äwasteit, däm woa etj too eenen Stenda Post moake enn däm Tempel von mienem Gott, en hee woat niemols mea rüt gohne; en etj woa opp am schriewe däm Nome von mienem Gott en däm Nome de Staut von mienem Gott, daut niee Jerusalem, daut ütem Himmel rauf tjeemt von mienem Gott, en mienen niejen Nome. Wäa een Uah haft, hea, waut de Jeist de Jemeendes sajcht. En däm Enjel de Jemeende enn Laodizäa schriew: Dit sajcht de Amen, de Trüe en woahrhauftja Zeije, de Aunfang de Erschaufung Gottes: Etj tjann diene Woatje, daut dü nijch kolt noch woam best. Ach, daut dü kolt oda woam weascht. Aulsoo, wiel dü lauwoam best en noch kolt oda woam, soo woa etj die ütspiee üt mienem Mül. Wiel dü sajchst: Etj sie ritj en sie ritj jeworde en bruck nuscht, en weetst nijch, daut dü de Elende en de Jaumalijche en oam en blint en noaktijch best. Etj rod die, Gold von mie too tjeepe, jereinijcht em Fia, omm daut dü ritj woascht; en witte Tjleeda, omm daut dü betjleet woascht, en de Schaund von dien noaktjet nijch openboa woat; en Uagesaulw, diene Uage too saulwe, omm daut dü seene muchst. Etj wies trajcht en strofe, soo väle etj leew. Aulsoo, sie iewrijch en *dentj omm., Tjitj, etj stoh aune Däa en klopp aun; wann wäa miene Stemm heat en de Däa opmoakt, no däm woa etj enenn gohne en daut Owentkost met am äte, en hee met mie. Wäa äwasteit, däm woa etj jäwe, met mie opp mienem Troon too sette, aus uck etj äwastohne en mie met mienem Voda jesat ha opp sienen Troon. Wäa een Uah haft, hea, waut de Jeist de Jemeendes sajcht. No disem sach etj; en tjitj, eene Däa wäa opjemoakt em Himmel, en dee easchte Stemm, dee etj jeheat haud, aus von eene Trompeet met mie räde, en säd: Kohm hia enopp, en etj woa die wiese, waut no disem passeare mott. Platzlijch wea etj em Jeist; en tjitj, een Troon stund em Himmel, en opp dän Troon saut eena. En dee doa saut, wea von Aunseehne soo aus een Jaspiessteen en eenem Sardies, en een Räajenboage wäa romm dän Troon, von ütseehne aus een Smaragd. En runt omm dän Troon saute sach etj vearentwintijch Troone, en opp de Troone saute vearentwintijch Ellteste, betjleet met witte Tjleeda, en opp äare Tjap goldne Kroone. En von üt däm Troon jinje Blitze en Stemme en Donna; en säwen Fiastatj brennde ver däm Troon, dee de säwen Jeista Gottes send. En ver däm Troon aus een jläsanet Mäa, aus Kristaul; en enne Medd vom Troon en runt omm dän Troon vea läwendje Wäsen, voll Uage väare en hinje. En daut easchte läwendje Wäsen wea aus een Leiw, en daut tweede läwendje Wäsen wea aus een Kaulf, en daut dredde läwendje Wäsen haud daut Aunjesejcht aus een Mensch, en daut veade läwendje Wäsen wea aus een fleajenda Odla. En dee vea läwendje Wäsen haude, een jiedret von ahn fe sich, jiedret sass Flijchte; runt omm en von benne send see voll Uage, en see heare Dach en Nacht nijch opp ohne Rü too saje: Heilijch, heilijch, heilijch, Harr, Gott, Aulmajchtja, dee doa wea en dee doa es en dee doa tjeemt! En wann dee läwendje Wäsen Ea Harlijchtjeit en Dank jäwe woare däm, dee opp däm Troon sett, dee doa läwt von Eewijchtjeit too Eewijchtjeit, soo woare dee vearentwintijch Ellteste dohlfaule ver däm, dee opp däm Troon sett, en däm aunbäde, dee doa läwt von Eewijchtjeit too Eewijchtjeit, en woare äare Kroone hanschmiete ver däm Troon en saje: Dü best weat, o, ons Harr en Gott, too nehme de Harlijchtjeit en de Ea en de Macht; dan dü hast aule Dinje Weltall erschaufe, en wäajen derjch dienen Welle weare see en send see erschaufe worde. En etj sach enn siene Rajchte, dee opp däm Troon saut, een Buak, beschräwe von benne en von büte, met säwen Säajel vesäajelt. En etj sach eenen stoatjen Enjel, de met ne lüde Stemm vetjindijd: Wäa es weat, daut Buak optomoake en siene Säajel too bräatje? En tjeena enn däm Himmel, noch oppe Ead, noch unja de Ead kunn daut Buak opmoake, noch daut auntotjitje enenntotjitje. En etj hield sea, wiel tjeena weat jefunge word, daut Buak op too moake, noch enenntotjitje. En eena von de Ellteste säd too mie: Hiel nijch! Tjitj, daut haft äwastohne de Leiw, dee üt däm Staum Juda es, de Wartel von Doft, daut Buak optomoake en siene säwen Säajel. En etj sach enne Medd vom Troon en dee vea läwendje Wäsen en enne Medd de Ellteste een Laum stohne aus jeschlacht, daut säwen Heana haud en säwen Uage, daut dee säwen Jeista Gottes send, dee jeschetjt send äwa de gaunse Ead. En daut tjeem en nehm daut Buak üt de Rajchte, dee opp däm Troon saut sett. En aus daut Laum daut Buak nehm, volle dee vea läwendje Wäsen en dee vearentwintijch Ellteste han ver däm Laum, en see haude een jiedra eena Hoap en goldne Talla voll Ruakwoatj, daut de Jebäde de Heilje send. En see sinje een niejet Leed, en saje: Dü best weat, daut Buak too näme en siene Säajel optomoake; dan dü best jeschlacht worde en hast fe Gott erkofft, derjch dien Bloot, üt jiedrem Staum en Sproak en Voltj en Natsjoon, en hast ahn onsem Gott too Tjeenije en Priesta jemoakt, en see woare opp äwa de Ead harsche. En etj sach, en etj head eene Stemm von väl Enjel omm dän Troon en omm dee läwendje Wäsen en de Ellteste; en äare Zohl wea Tiendüsent mol Tiendüsende en Düsent mol Düsent, dee met lüde Stemme säde: Weat es daut Laum, daut jeschlacht jeworde es, too emfange de Macht en Ritjdom en Weissheit en Krauft en Ea en Harlijchtjeit en Säajen. En jiedret Jeschlajcht Erschaufte, daut enn däm Himmel en opp de Ead en unja de Ead en opp däm Mäa es, en aules, waut enn ahn es, head etj saje: Däm, dee opp däm Troon sett en däm Laum de Säajnung en de Ea en Harlijchtjeit en de Macht von Eewijchtjeit too Eewijchtjeit! En dee vea läwendje Wäsen säde: Amen! En de Ellteste volle dohl en bäde aun. En etj sach, aus daut Laum eent von de säwen Säajel opmuak, en etj head eent von de vea läwendje Wäsen aus eene Donna Stemm saje: Kohm! En etj sach; en tjitj, en wittet Peat, en dee doa bowe saut sett haud een Boage; en am word eene Kroon jejäft, en hee trock üt, jewennent en doamet hee jewennt. En aus et daut tweede Säajel opmuak, head etj daut tweede läwendje Wäsen saje: Kohm! En daut trock üt een aundret, een fiaroodet Peat; en däm, dee doabowe saut sett, am word jejäft, dän Fräd von de Ead too nehme, en daut see eenaunda schlachte sulle; en een grootet Schweat word am jejäft. En aus et daut dredde Säajel opmuak, head etj daut dredde läwendje Wäsen saje: Kohm! En etj sach; en tjitj, een schwoatet Peat, en dee doabowe saut sett, haud eene Wäajerie enn siene Haunt. En etj head aus eene Stemm enne Medd dee vea läwendje Wäsen, dee säd: Een Moht Weit fe eenen Dinoa, en dree Moht Joascht fe eenen Dinoa; en daut Eelj en dän Wien beschädij nijch. En aus et daut veade Säajel opmuak, head etj de Stemm vom veaden läwendjen Wäsen saje: Kohm! En etj sach; en tjitj, en blausset Peat, en dee doabowe saut sett, sien Nome wea Doot; en daut Doodesritj tjeem met am. En am word Macht jejäft äwa dän veaden Deel de Ead, doot too moake met däm Schweat en met Hunga en met Doot {Hes. 14,21} en derjch de wille Tiere de Ead. En aus et daut fefte Säajel opmuak, sach etj unja däm Aultoa de Seele von dän, dee jeschlacht jeworde weare omm daut Wuat Gottes en omm daut Zeijniss haulwe, daut see haude. En see schreaje met lüde Stemme en säde: Woo lang bott wan, o Harr Harscha, dee dü heilijch en woahrhauftijch best, rejchst en strofst dü nijch ons Bloot aun dän, dee oppe de Ead wohne? En daut word ahn eenem jiedrem een wittet Tjleet jejäft; en daut word ahn jesajcht, daut see noch eene tjleene Tiet rühe selle, bott uck äare Mettjnajchts en äare Breeda vollendet senne woare, dee uck soo aus see wudde doot jemoakt woare. En etj sach, aus et daut sasste Säajel opmuak; en daut passead een grootet Eadbäben; en de Sonn word schwoat aus een hoana Sack, en de gaunse Mond word aus Bloot, en de Stearns von däm Himmel volle opp de Ead, aus een Fiejeboom, jescheddat von eenem stoatjen Wint, siene jreene Fieje rauf schmit. En de Himmel veschwung aus eene Buakroll, de oppjerollt woat, en jiedra Boajch en jiedre Insel word üt äare Städ bewäajcht. En de Tjeenije de Ead en de Groote en de Bowaschte en de Ritje en de Stoatje en jiedra Sklow en Friea vestuake sich enn de Heele en enn de Steena enne Boaj; en see saje too de Boaj en de Steena: Fault opp ons en vestäatjt ons ver däm Aunjesejcht, dee opp dän Troon sett, en ver däm Laum sien Oaja; dan jekohme es de groota Dach von sienem Oaja, en wäa kaun bestohne faust stohne bliewe? En no disem sach etj vea Enjel opp de vea Atje de Ead stohne, dee de vea Winde de Ead fausthilde, doamet tjeen Wint opp de Ead blost, noch opp däm Mäa, noch äwa irjent eenen Boom. En etj sach eenen aundren Enjel von Sonnoppgang raufkohme, dee daut Säajel vom läwendjen Gott haud; en hee roopt met ne lüde Stemm dee vea Enjel, dän jejäft wea, de Ead en daut Mäa too beschädje, en säd: Beschädijcht de Ead nijch, noch daut Mäa, noch de Beem, bott wie de Tjnajchts von onsem Gott aun äaren Stearn jeteatjent ha. En etj head de Zohl de Jeteatjende; hundat veareveatijch dusent Jeteatjende, üt jiedrem Staum de Säns Iesraels. Üt däm Staum Juda twalf dusent Jeteatjende, üt däm Staum Ruben twalf dusent, üt däm Staum Gad twalf dusent, üt däm Staum Aser twalf dusent, üt däm Staum Naftalie twalf dusent, üt däm Staum Manasse twalf dusent, üt däm Staum Siemoon twalf dusent, üt däm Staum Leefie twalf dusent, üt däm Staum Isaschar twalf dusent, üt däm Staum Sebulon twalf dusent, üt däm Staum Joosef twalf dusent, üt däm Staum Benjamien twalf dusent met däm Säajel Jeteatjende. No disem sach etj; en tjitj, ne groote Schoa, de tjeena tale kunn, üt jiedre Natsjoon en Staum en Veltja en Sproake, en dee stunde ver däm Troon en ver däm Laum, aunjetjleet met witte Tjleeda, en Palmasta enn äare Henj. En see roope met ne lüde Stemm en säde: Daut Heil von onsem Gott, dee opp däm Troon sett, en däm Laum! En aule Enjel stunde omm dän Troon eromm en omm de Ellteste en dee vea läwendje Wäsen, en see volle ver däm Troon opp äare Aunjesejchta en bäde Gott aun, en säde: Amen! De Säajnung en de Harlijchtjeit en de Weissheit en de Dank en de Ea en de Macht en Krauft jeheare onsem Gott von Eewijchtjeit too Eewijchtjeit! Amen. En eena von de Ellteste fong aun en säd too mie: Diese, dee met witte Tjleeda betjleet send, wäa send see, en wuahäa send see jekohme? En etj säd too am: Mien Harr, dü weetst daut. En hee säd too mie: Dit send dee, dee üt de groote Bedrenjnis kohme, en see ha äare Tjleeda jewosche en ha de witt jemoakt enn däm Bloot vom Laum. Doawäajen send see ver däm Troon Gottes en deene am Dach en Nacht enn sienem Tempel; en dee opp däm Troon sett, woat sien Zelt äwa ahn oppstalle woat äwa ahn wohne. See woare nijch mea hungre, woare uck nijch mea darschte, noch woat je de Sonn opp ahn faule, noch irjent eene Hett; dan wiel daut Laum, daut enn de Medd vom Troon es, woat ahn weide en ahn leide no de Wotatjwale det Läwens, en Gott woat jiedre Tron von äare Uage aufwesche. En aus hee daut säwende Säajel opmuak, word daut gauns Stell em Himmel onnjefäa eene haulwe Stund. En etj sach dee säwen Enjel, dee ver Gott stohne; en ahn worde säwen Trompeete jejäft. En een aundra Enjel tjeem en stald sich aun däm Aultoa, en hee haud eene goldne Rätjapaun; en daut word am väl Rätjawoatj jejäft, doamet hee Krauft jeef de Jebäda aula Heilje opp däm goldnen Aultoa, dee ver däm Troon es. En de Ruak vom Rätjawoatj stäajch met de Jebäde de Heilje opp üt de Haund von däm Enjel ver Gott. En de Enjel neem de Rätjapaun en felld dee met däm Fia vom däm Aultoa en schmeet daut oppe Ead; en daut tjeeme passeade Stemme en Donna en Blitz en een Eadbäben. En de säwen Enjel, dee de säwen Trompeete haude, muake sich reed, doamet see poosaune. En de easchta poosaund; en doa tjeem Hoagel en Fia, met Bloot vemischt, en word oppe Ead jeschmäte. En daut dredde Deel vonne Ead vebrennd, en daut dredde Deel vonne Beem vebrennd, en aulet jreene Grauss vebrennd. En de tweeda Enjel poosaund; en aus een groota, met Fia brennenda Boajch word em Mäa jeschmäte; en daut dredde Deel vom Mäa word too Bloot. En daut storw daut dredde Deel de Erschaufung, dee em Mäa weare, de Läwe haude, en daut dredde Deel de Schäp worde venijcht. En de dredda Enjel poosaund; en daut voll vom Himmel een groota Stearn, brennend aus een Fiastock, en dee voll opp daut dredde Deel de Streem en opp de Wotatjwale. En de Nome von däm Stearn heet Warmät; en daut dredde Deel von däm Wota word too Warmät, en väle de Mensche storwe von däm Wota, wiel de betta jeworde weare. En de veade Enjel poosaund; en daut word daut dredde Deel von de Sonn jeschloage en daut dredde deel von de Mon en daut dredde Deel de Stearns, soo daut von ahn de dredde Deel diesta word, en de Dach nijch schiend, sienen dredden Deel en de Nacht kratjt soo. En etj sach; en etj head eenen Odla fläje enne medd vom Himmel en met ne lüde Stemm saje: Wee, wee, wee dän, dee opp de Ead wohne, wäajen de äwaje Stemme de Trompeete de dree Enjel, dee poosaune woare! En de fefta Enjel poosaund; en etj sach eenen Stearn, de vom Himmel oppe Ead jefolle wea; en daut word am de Schlätel tom Loch *Schacht, Schlunt vom Aufgrund jejäft., En hee muak daut *Loch tom Aufgrund op; en een Ruak tjeem enopp üt däm *Loch aus de Ruak üt eenem grooten Owe, en de Sonn en de Loft worde von däm Ruak ütem *Loch vedunkelt., En üt däm Ruak tjeeme Heischratje väa opp de Ead, en daut word ahn Macht jejäft, aus de Skorpione oppe Ead Macht ha. En daut word ahn jesajcht, daut see nijch beschädje sulle daut Grauss oppe Ead, noch jiedret Jreens, noch jiedren Boom, sonda de Mensche, dee nijch daut Säajel Gottes aun äaren Stearn ha. En daut word ahn jejäft, daut see ahn nijch doot muake, sonda daut see fief Moonat jetjwält worde; en äare Kwol wea aus de Kwol von een Skorpion, wann hee eenen Mensch statjt. En enn jane Doag woare de Mensche dän Doot seatje en woare am nijch finje, en woare stoawe welle, en de Doot rant von ahn. En de Jestaulte de Heischratje send aus Pead reed jemoakt tom Tjrijch, en opp äare Tjap weare Kroone aus üt Gold, en äare Jesejchta aus Mensche Jesejchta; en see haude Hoa aus Früeshoa, en äare Täne weare aus de vom Leiw. En see haude Paansa aus iesane Paansa, en daut Jerüzh äare Flijchte wea aus daut Jerüzh von Woages met väl Pead, dee enn dän Kaumf rane; en see habe Schwansa aus Skorpione, en Stachle, en äare Macht es enn äare Schwansa, de Mensche fief Moonat too schädje. See ha äwa sich eenen Tjeenijch, dän Enjel vom Aufgrund; sien Nome es opp hebräisch Abadon, {Ps.88,12: Hiob 26,6;28,22} en enn Griejchesch haft hee dän Nome Apolion Vedoawa. Daut eene Wee es vebie, tjitj, daut kohme noch twee Wee doano. En de sassta Enjel poosaund; en etj head eene Stemm üt de vea Heana aum goldnen Aultoa, dee ver Gott es, too däm sassten Enjel, dee de Trompeet haud, saje: Binj loos dee vea Enjel, dee aun däm grooten Fluss Eufrat jebunge send. En dee vea Enjel worde loos jebunge, dee reed weare opp Stund en Dach en Moonat en Joa, omm daut see dän dredden Deel de Mensche doot muake. En de Zohl de Ritta Häasch wea twee mol tien dusent mol tien dusent; etj head äare Zohl. En soo sach etj de Pead enn däm Jesejcht en dee opp ahn saute sette: En see haude fiarode en hüazintne blaulijch en schwäwel jäle Paansa; en de Tjap vonne Pead weare aus Leiwstjap, en üt äare Miela jeit Fia en Ruak en Schwäwel rüt. Von dise dree Ploage word de dredde Deel de Mensche doot jemoakt, von däm Fia en däm Ruak en dän Schwäwel, dee üt äare Miela väakohme. Dan de Macht de Pead es enn äarem Mül en enn äare Schwansa; dan äare Schwansa send aus Schlange en ha Tjap, en met ahn beschädje see. En de äwaje de Mensche, dee derjch dise Ploage nijch doot jemoakt worde, deede nijch ommdentje *Buesse von de Woatje äara Henj, daut see nijch aunbäde de Demone en de goldne en de selwane en de koppane en de steenane en de heltane Jetzebilda, dee noch seene noch heare noch gohne tjenne., En see deede nijch *ommdentje von äare morde, noch von äare Zaubarie, noch von äare Onnzucht, noch von äarem Deef-stäle., En etj sach eenen aundren stoatjen Enjel üt däm Himmel rauf kohme, betjleet met eene Woltj, en de Räajenboage wea opp sienem Haupt, en sien Aunjesejcht wea aus de Sonn, en siene Feet aus Fiastendasch; en hee haud enn siene Haunt een opnet Buaktje. En hee stald sienen rajchten Foot oppem Mäa, oba dän lintjen opp de Ead; en roopt met ne lüde Stemm, aus een Leiw brellt. En aus hee roopt, räde de säwen Donna äare Stemme. En aus de säwen Donna räde, wull etj schriewe; en etj head eene Stemm üt däm Himmel saje: Vesäajel, waut de säwen Donna jerät ha, en schriew dit nijch. En de Enjel, däm etj opp däm Mäa en opp de Ead stohne sach, hoof siene rajchte Haunt nom Himmel en schwua bie däm, dee doa läwt von Eewijchtjeit too Eewijchtjeit, dee dän Himmel jeschaufe en waut enn am es, en de Ead en waut opp äa es, en daut Mäa en waut enn am es, daut tjeene Tiet mea senne woat, sonda enn de Doag de Stemm vom säwenden Enjel, wann hee poosaune woat, woat uck daut Jeheemniss Gottes foadijch senne, aus hee siene eajne Tjnajchts, de Profeete, de froohe Botschoft vetjindijt ha. En de Stemm, dee etj üt däm Himmel head, räd wada met mie en säd: Goh han, nehm daut opne Buaktje enn de Haunt von däm Enjel, dee opp däm Mäa en opp de Ead steit. En etj jintj no däm Enjel en säd am, hee mucht mie daut Buaktje jäwe. En hee säd too mie: Nehm daut en at daut opp; en daut woat dien Buk betta moake, oba enn dienem Mül woat daut seet senne aus Honijch. En etj neem daut Buaktje üt de Haunt von däm Enjel en aut daut opp, en daut wea enn mienem Mül seet, aus Honijch, en aus etj daut jejäte haud, word mien Buk betta jemoakt. En daut word mie jesajcht: Dü mottst wada profezeie äwa Veltja en Natsjoone en Sproake en väle Tjeenije. En daut word mie een Rua, aus eene Stang, jejäft en jesajcht: Stoh opp en mat däm Tempel Gottes en däm Aultoa en dee doabenne aunbäde. En dän Hoff, de büta däm Tempel es, schmiet rüt en mat am nijch; dan hee es de Heide jejäft worde, en see woare de heilje Staut tweeveatijch Moonate veklunje. En etj woa miene twee Zeije [Krauft] jäwe, en see woare dusent twee hundat en zastijch Doag profezeie, met Satj betjleet. Dit send dee twee Eeljbeem en dee twee Laumpelijchta Laumpe, dee ver däm Harrn de Ead stohne. En wann wäa ahn beschädje well, soo jeit Fia üt äarem Mül en vetäajt äare Fiend; en wann wäa ahn beschädje well, soo mott hee aulsoo doot jemoakt woare. Dise ha de Macht, dän Himmel too veschlüte, omm dautet aun de Doag äara Profezeiung tjeen Räajen fällt; en see ha Macht äwa daut dee Wota, dee Wota enn Bloot too vewaundle, en de Ead too schlohne met jiedre Ploag, soo foaken see welle. En wann see äa Zeijnis vollendet ha, soo woat daut Tia, daut üt däm Aufgrund nehejcht stijcht, Tjrijch met ahn feahre, en woat ahn besieje en ahn doot moake. En äare Doodestjarpa woare opp de Gauss de groote Staut lidje, de jeistlijch Soodom en Ejipte heit, wua uck äa Harr jetjriezijcht wort. En väle üt de Veltja en Staum en Sproake en Natsjoone seene äare Doodestjarpa dree en haulf Doag, en erlaube nijch, äare Doodestjarpa em Grauf too laje. En dee opp de Ead wohne, freie sich äwa ahn en send frooh en woare eenaunda Jeschentja schetje, wiel diese, dee twee Profeete, dee tjwälde, dän, dee opp de Ead wohne. En no de dree en haulf Doag tjeem de Jeist vom Läwe üt Gott enn ahn, en see stunde opp äare Feet; en groote Angst voll opp dee, dee ahn sache. En etj head eene lüde Stemm üt däm Himmel too ahn saje: Kohmt hia enopp! En see steaje enn däm Himmel enopp enn de Woltj, en daut sache ahn äare Fiend. En enn jane Stund passead een grootet Eadbäben, en de tiende Deel de Staut voll, en säwen dusent Mensche Nomes tjeeme enn däm Eadbäben omm; en dee äwaje worde voll Angst en jeewe däm Gott det Himmels Ea. Daut tweede Wee es vebie; tjitj, daut dredde Wee tjemmt boolt. En de säwende Enjel poosaund; en daut hoowe sich lüde Stemme em Himmel, dee säde: Daut Ritj de Welt von onsem Harrn en sienem Tjristus es jekohme, en hee woat harsche von Eewijchtjeit too Eewijchtjeit. En dee vearentwintijch Ellteste, dee ver Gott opp äare Troons sette, volle opp äare Aunjesejchta en bäde Gott aun, en säde: Wie danke die, Harr, Gott, Aulmajchtja, dee doa es en dee doa wea, daut dü aunjenohme hast diene groote Macht en diene Harschoft aunjetrede hast! En de Veltja send oajalijch jewesse, en dien Oaja es jekohme en de Tiet de Doodje, omm jerejcht too woare, en dän Loon too jäwe diene Tjnajchts, de Profeete, en de Heilje en dän, dee dienen Nome ferjchte, de Tjleene en de Groote, en de too vedoawe, dee de Ead vedoawe. En de Tempel Gottes em Himmel word opjemoakt, en de Lohd {2Mose 25,10; Heb.9,4-5} von sienem Bund word enn sienem Tempel jeseehne; en daut passeade Blitze en Stemme en Donna en een Eadbäben en een groota Hoagel. En grootet Teatjen erschien enn däm Himmel: Eene Frü betjleet met de Sonn, en de Mon wea unje äare Feet, en opp äarem Haupt eene Kroon von met twalf Stearns. En see es schwanga en schrijcht enn Jeburtswee en enn Weedoag de Jeburt. En daut erschien een aundret Teatjen enn däm Himmel; en tjitj, een groota, fiarooda Drache, dee säwen Tjap en tien Heana haud, en opp siene Tjap säwen Diadeeme; en sien Schwauns tratjt daut dredde Deel de Stearns vom Himmel met sich wajch; en hee schmeet dee opp de Ead. En de Drache stund ver däm Wief, daut jebuare sull, omm daut hee, wann see jebuare haud, äa Tjint veschlinjt. En see jebua eenen männlijchen Sän, dee aule Veltja weide sull met ne iesane Wäd Stang; en äa Tjint word entdretjt no Gott en no sienem Troon. En daut Wief rant enn de Wieste, wua see von Gott eene reed jemoakte Städ haud, doamet maun äa doa selfst dusent tweehundat en zastijch Doag vesorjt. En daut jeef een Kaumf enn däm Himmel: Michaäl en siene Enjel tjampfte met däm Drache. En de Drache tjampft en siene Enjel; en see jewonne nijch, en äa Plautz word nijch mea enn däm Himmel jefunge. En daut word jeschmäte de groote Drache, de oole Schlang, de Diewel en Soton jenant woat, dee de gauns bewohnte Ead vefead, jeschmäte word hee opp de Ead, en siene Enjel worde met am rauf jeschmäte. En etj head eene lüde Stemm enn däm Himmel saje: Nü es daut Heil Radung en de Macht en daut Ritj de Harschoft von onsem Gott en de Vollmacht Jewault von sienem Tjristus Jesaulwten jekohme; dan rauf jeschmäte es de Vekloaga de von onse Breeda, dee ahn Dach en Nacht ver onsem Gott vekloagd. En see habe am besiejt derjch daut Bloot vom Laum en derjch daut Wuat von äarem Zeijniss en see ha äa Läwe nijch jeleeft bott emm Doot. Doawäajen siet frooh, jie Himmels en dee jie enn ahn wohne! Wee de Ead en däm Mäa! Dan de Diewel es no jünt rauf jekohme en haft grooten Oaja, doa hee weet, daut hee weinijch Tiet haft. En aus de Drache sach, daut hee opp de Ead jeschmäte wea, vefoljd hee daut Wief, dee daut männlijche Tjind jebuare haud. En daut worde däm Wief de twee Flijchte vom grooten Odla jejäft, doamet see enn de Wieste flijcht, aun äare Städ, wua see jenäat vesorjcht woat eene Tiet en Tiede en eene haulwe Tiet, wajch von däm Aunjesejcht de Schlang. En de Schlang speajch *schmeet üt äarem Mül Wota, aus eenen Stroom, hinja däm Wief häa, doamet see von däm Stroom wajchjeräte woat., En de Ead holp däm Wief, en de Ead muak äa Mül op en veschluckt däm Stroom, däm de Drache üt sienem Mül *speajch., En de Drache wea oajalijch äwa daut Wief en jintj han, Tjrijch too feahre met de äwaje äarem Some, dee de Jeboote Gottes hoole en daut Zeijniss Jesus habe. En etj stund opp däm Saunt aum Mäa. En etj sach üt däm Mäa een Tia nehejcht kohme, daut tien Heana en säwen Tjap haud, en opp siene Heana tien Diadeeme, en opp siene Tjap Nomes de Lestrung. En daut Tia, daut etj sach, wea soo aus een Panter, en siene Feet aus de von eenem Boa, en sien Rache Mull aus een Leiwe Rache. En de Drache jeef am siene Krauft en sienen Troon en groote Macht. En etj sach eenen von siene Tjap aus tom Doot jeschlacht. En siene Doodeswund word jeheelt, en de gaunse Ead vewundad sich äwa daut Tia. En see bäde däm Drache aun, wiel hee däm Tia Macht jeef, en see bäde daut Tia aun en säde: Wäa es däm Tia änlijch? En wäa kaun met am tjampfe? En daut word am een Mül jejäft, daut groote Dinje en Lestarunge räd; en daut word am Macht jejäft, twee en veatijch Moonat too wirtje. {Dan.8,24} En daut muak sien Mül opp too Lestarunge jäajen Gott, sienen Nome too lestre en sien Zelt, en dee, dee emm Himmel wohne dee äa Zelt em Himmel ha. En daut word am jejäft, met de Heilje Tjrijch too feahre en ahn too jewenne äwawinde; en daut word am Macht jejäft äwa jiedren Staum en Voltj en Sproak en Natsjoon. En aule, dee oppe Ead wohne, woare daut aunbäde, een jiedra, däm sien Nome nijch jeschräwe es enn däm Buak daut Läwes Läwesbuak, vom jeschlachten Laum, von Gruntlajung de Welt aun. Wann wäa een Uah haft, hee hea! Wann wäa enn Jefangenschoft [feaht], soo jeit hee enn Jefangenschoft; wann wäa met däm Schweat doot moake woat, soo mott hee met däm Schweat doot jemoakt woare. Hia es de Jedult daut Üthoole en de Gloowe de Heilje. En etj sach een aundret Tia üt de Ead nehejcht kohme; en daut haud twee Heana soo aus een Laum, en daut räd aus een Drache. En de gaunse Macht vom easchten Tia eewd daut ver am üt, en daut muak, daut de Ead en dee opp äa wohne daut easchte Tia aunbäde, däm siene Doodeswund jeheelt wort. En daut deit groote Teatjen, daut et selfst Fia vom Himmel opp de Ead raufkohme leet ver de Mensche; en daut vefeat, dee opp de Ead wohne wäajen de Teatjen, de am jejäft worde ver däm Tia too doone, enndäm daut dee, dee opp de Ead wohne, oppfoddat, een Bilt däm Tia too moake, daut de Wund vom Schweat haft en läft. En daut word am jejäft, däm Bilt vom Tia Jeist too jäwe, omm daut et Bilt vom Tia uck räd en wirtjt, daut aula doot jemoakt worde, dee daut Bilt vom Tia nijch aunbäde. En daut brinjt aule doahan, de Tjleene en de Groote, en de Ritje en de Oame, en de Friee en de Tjnajchts, daut see een Molteatjen aunnehme aun äare rajchte Haunt oda aun äarem Stearn; en daut tjeena tjeepe oda vetjeepe kaun, aus bloos dee, dee daut Molteatjen haft, däm Nome vom Tia oda de Zohl von sienen Nome. Hia es de Weissheit. Wäa Vestendniss haft, beräatjen de Zohl vom Tia, dan daut es eene Mensche Zohl; en siene Zohl es sass hundat sass en zastijch. En etj sach; en tjitj, daut Laum stund opp däm Boajch Zion en met am hundat veareveatijch dusent, dee sienen Nome en dän Nome von sienem Voda aun opp äare Stearns jeschräwe haude druage. En etj head eene Stemm üt däm Himmel aus daut Rüzhe väla Wota en aus eene Stemm von eenem lüden Donnre; en de Stemm, dee etj head, wea aus von Hoapesenja, dee opp äare Hoape späle. En see sinje een niejet Leed ver däm Troon en ver de vea läwendje Wäsen en de Ellteste; en tjeena kunn daut Leed leahre, aus bloos dee hundat veareveatijch dusent, dee von de Ead erkofft weare. Dise send daut, dee sich met Wiewa nijch befletjt ha, dan see send Jungfrües; dise send daut, dee däm Laum folje, wuahan daut jeit. Diese send üt de Mensche erkofft worde aus Easchtlinje fe Gott en däm Laum. En enn äarem Mül word tjeen Faulschet Läajes jefunge; [dan] see send dodelloos. En etj sach eenen aundren Enjel enne Medd vom Himmel fläje, dee haud eene eewije froohe Botschoft, omm de dän too vetjindje, dee opp de Ead wohne sette, en jiedre Natsjoon en Staum en Sproak en Voltj, enndäm hee met ne lüde Stemm säd: Ferjcht Gott en jäft am Ea, dan de Stund fe sien Jerejcht es jekohme; en bäd däm aun, dee dän Himmel en de Ead jemoakt haft en daut Mäa en de Wotatjwale. En een aundra, tweeda Enjel foljd en säd: Jefolle, jefolle es Babieloon, de groote, de met däm Wien de Oajaniss äara Huararie aule Veltja jedrentjt haft. En een aundra, dredda Enjel foljd ahn en säd met ne lüde Stemm: Wann wäa daut Tia en sien Bilt aunbät en een Molteatjen aunnehmt aun sienen Stearn oda aun siene Haunt, soo woat uck hee drintje von däm Wien von däm Oaja Gottes, de onnvemischt en däm Tjeljch Kuffel von sienem Oajaniss reed jemoakt es; en hee woat met Fia en Schwäwel jetjwält woare von de heilje Enjel en ver däm Laum. En de Ruak äara Kwol stijcht opp von Eewijchtjeit too Eewijchtjeit; en see ha tjeene Rü Dach en Nacht, dee daut Tia en sien Bilt aunbäde, en wann wäa daut Molteatjen von sienem Nome aunnehmt. Hia es de Jedult daut Üthoole de Heilje, dee de Jeboote Gottes hoole bewoare en dän Gloowe aun Jesus. En etj head eene Stemm üt däm Himmel saje: Schriew: Seelijch de Doodes, dee em Harrn stoawe, von nü aun! Jo, sajcht de Jeist, omm daut see rühe von äare Mäj Oabeit, dan äare Woatje folje ahn no. En etj sach; en tjitj, eene witte Woltj, en opp de Woltj saut eena soo aus de Menschesän, dee opp sienem Haupt eene goldne Kroon en enn siene Haunt eene schoape Sijchel haud. En een aundra Enjel tjeem üt däm Tempel rüt en roopt däm, dee opp de Woltj saut, met ne lüde Stemm too: Schetj diene Sijchel en arnte; dan de Stund tom arnte es jekohme, dan de Arnte de Ead es äwariep dreajch jeworde. En dee opp de Woltj saut, läd schmeet siene Sijchel aun opp de Ead, en de Ead word jeeifst. En een aundra Enjel tjeem üt däm Tempel rüt, dee enn däm Himmel es, en uck hee haud eene schoape Sijchel. En een aundra Enjel, de Macht äwa daut Fia haud, tjeem üt däm Aultoa rüt, en hee roopt däm, de schoape Sijchel haud, met ne lüde Stemm too en säd: Schetj diene schoape Sijchel en schnied auf de Wiendrüwe von däm Wienstok de Ead, dan siene Bäare send riep jeworde. En de Enjel läd siene Sijchel aun de Ead en laus de Wiendrüwe vom Wienstok de Ead en schmeet dee enn de groote Wienpras von däm Oaja Gottes. En de Wienpras word bütre Staut jeprasst jeklunjt, en Bloot jintj üt de Wienpras rüt bott aun de Teem de Pead, dusent sass hundat Stadien. En etj sach een aundret Teatjen en däm Himmel, groot en wundaboa: Säwen Enjel, de säwen Ploage haude, de latste; dan enn met ahn es de Oaja Gottes vollendet. En etj sach aus een jläsanet Mäa, met Fia jemischt, en de Äwawinda äwa daut Tia en äwa sien Bilt en äwa de Zohl von sienen Nome aun däm jläsanem Mäa stohne, en see haude Hoape Gottes. En see sinje daut Leed Mooses, däm Tjnajcht Gottes, en daut Leet vom Laum en saje: Groot en wundaboa send diene Woatje, Harr, Gott, Aulmajchtja! Jerajcht en woahrhauft send diene Wäaj, o dü Tjeenijch de Veltja. Wäa sull [die] nijch ferjchte, Harr, en dienen Nome veharlijche? Dan dü auleen best heilijch; dan aule Veltja woare kohme en ver die aunbäde, dan diene jerajchte Dode Uadeele send openboa jeworde. En no disem sach etj; en de Tempel, daut Zelt, daut Zeijniss enn däm Himmel word opjemoakt. En de säwen Enjel, dee de säwen Ploage haude, tjeeme üt däm Tempel rüt, aunjetrocke met reine, blanke Leiwend, en omm de Brost jebunge met eenen goldnen Gort Pojass. En eent de vea läwendje Wäsen jeef de säwen Enjel säwen goldne Tallasch, voll met däm Oaja Gottes, dee doa läwt von Eewijchtjeit too Eewijchtjeit. En de Tempel word met Ruak jefellt von de Harlijchtjeit Gottes en von siene Macht; en tjeena kunn enn däm Tempel enenn gohne, bott de säwen Ploage von de säwen Enjel vollendet weare. Etj head eene lüde Stemm üt däm Tempel too de säwen Enjel saje: Goht han en jeit de säwen Tallasch vom Oaja Gottes üt opp de Ead. En de easchta jintj han en goot sienen Talla üt opp de Ead; en daut tjeem een beeset en schlemmet Jeschwäa aun de Mensche, dee daut Molteatjen vom Tia haude en dee sien Bilt aunbäde. En de tweeda goot sienen Talla üt enn daut Mäa; en daut word too Bloot, aus von eenem Doodjen, en jiedre läwendje Seel storf, aules waut enn däm Mäa wea. En de dredda goot sienen Talla üt enn de Streem en enn de Wotatjwale, en see worde too Bloot. En etj head dän Enjel von de Wota saje: Dü best jerajcht, dee doa es en dee doa wea, dee Heilja, daut dü aulsoo jerejcht hast. Dan Bloot von Heilje en Profeete ha see vegohte, en Bloot hast dü ahn too drintj jejäft; see send daut weat. En etj head dän Aultoa saje: Jo, Harr, Gott, Aulmajchtja, woahrhauft en jerajcht send diene Jerejchte. En de veada goot sienen Talla üt äwa de Sonn; en daut word äa jejäft, de Mensche met Fia too vesenje. En de Mensche worde von groote Hett vesenjt en lestade dän Nome Gottes, dee äwa diese Ploage Macht haft, en deede nijch ommdentje *Buesse, am de Ea too jäwe., En de fefta goot sienen Talla üt opp dän Troon vom Tia; en sien Ritj word vediestat; en see vebeete äare Tunge fe Kwol Weedoag, en lestade dän Gott emm Himmel wäajen äare Kwol en wäajen äare Jeschwäare, en deede nijch *ommdentje von äare Woatje., En de sassta goot sienen Talla üt opp dän grooten Stroom Eufrat; en sien Wota dreajd üt, omm daut de Wajch fe de Tjeenije reed jemoakt word, dee vom Sonneoppgang häakohme. En etj sach üt däm Mül vom Drache en üt däm Mül vom Tia en üt däm Mül vom faulschen Profeet dree onnreine Jeista kohme, aus Pogge; dan daut send Jeista von Demone, de Teatjen doone, dee too de Tjeenije de gauns bewohnte Ead ütgohne, ahn too vesaumle tom Tjrijch aun [janem] grooten Dach Gottes, däm Aulmajchtjen. Tjitj, etj kohm aus een Deef. Seelijch, dee doa woakt en siene Tjleeda bewoat, doamet hee nijch noaktijch ommhäa jeit en maun siene Schaund sitt! En hee vesaumld ahn aun däm Uat, de opp hebräisch Harmagedon heet. En de säwenda goot sienen Talla üt enn opp de Loft; en doa jintj eene lüde Stemm üt von däm Tempel [em Himmel], von däm Troon, dee säd: Daut es passeat. En daut passeade Blitze en Stemme en Donna; en een grootet Eadbäben passead, däm jlitjen nijch passeat es, soo lang de Mensche opp de Ead weare, soo een Eadbäben, soo groot. En de groote Staut word enn dree Deel jedeelt, en de Städa de Veltja volle, en de groote Babieloon tjeem em Jedajchtniss ver Gott, daut äa de Tjeljch met Wien von Oajaniss von sienem Oaja too jäwe. En jiedre Insel rand wajch, en Boaj worde nijch jefunge. En groote Hoagelsteena, aus een Tsentna schwoa, faule üt däm Himmel opp de Mensche rauf; en de Mensche lestade Gott wäajen de Ploag vom Hoagel, dan siene Ploag es sea groot. En daut tjeem eena von de säwen Enjel, dee de säwen Tallasch haude, en räd met mie en säd: Kohm häa, etj well die daut Jerejcht äwa de groote Hua wiese, dee opp [dee] väle Wotastreem sett, met wäm de Tjeenije de Ead Huararie jedräwe ha; en dee opp de Ead wohne, send bedrunke jeworde von däm Wien äara Huararie. En hee brocht mie em Jeist wajch enn eene Wieste; en etj sach eene Frü opp eenem schoarlock roden Tia sette, voll Nomes de Lestarung, daut säwen Tjap en tien Heana haud. En de Frü wea aunjetjleet met Purpur en Schoarlock en äwagoldet met Gold en weatvolle Steena en Parle, en see haud eenen goldnen Bejcha enn äare Haunt, voll Äatjel en Onnreinheit äara Huararie, en aun äarem Stearn eenen Nome jeschräwe: Jeheemniss, Babieloon, de groote, de Mutta de Huare en de Äatjel de Ead. En etj sach daut Wief bedrunke von däm Bloot de Heilje en von däm Bloot de Zeije Jesus. En etj vewundad mie, aus etj ahr sach, met groota Vewundrung. En de Enjel säd too mie: Wuaromm wundascht dü die? Etj well die daut Jeheemniss von dit Wief saje en daut Tia, daut see drajcht, dee de säwen Tjap en tien Heana haft. Daut Tia, daut dü sachst, wea, en es nijch en woat üt däm Aufgrund oppstiehe en em Vedoawniss gohne; en dee opp de Ead wohne, dän äare Nomes nijch enn däm Buak det Läwes jeschräwe send von Grundlajung de Welt aun, woare sich vewundre, wann see daut Tia seene, daut et wea en nijch es en doa senne woat. Hia es de Vestaund, de Weissheit haft: Dee säwen Tjap send säwen Boaj, opp de daut Wief sett. En daut send säwen Tjeenije: Fief von ahn send jefolle, de eena es, de aundra es noch nijch jekohme; en wann hee tjemmt, mott hee eene korte Tiet bliewe. En daut Tia, daut doa wea en nijch es, hee es uck de achta en es von de säwen en jeit em Vedoawniss. En de tien Heana, dee dü sachst, send tien Tjeenije, dee noch tjeene Harschoft jetjräaje ha, oba Macht aus Tjeenije emfange fe eene Stund met däm Tia. Dise ha eenen Senn en jäwe äare Macht en Jewault däm Tia. Dise woare met däm Laum Tjrijch feahre, en daut Laum woat ahn besieje; dan hee es de Harr de Harren en Tjeenijch de Tjeenije, en dee met am send Beroopne en Üterwälte en Trüe. En hee sajcht too mie: De Wota, dee dü sachst, wua de Hua sett, send Veltja en Voltjsmenje en Natsjoone en Sproake; en de tien Heana, dee dü sachst, en daut Tia, diese woare de Hua hausse en woare äa vewieste en noaktijch moake, en woare äa Fleesch fräte en äa met Fia vebrenne. Dan Gott haft enn äare Hoate jejäft, sienen Welle too doone en eenem Senn too haundle en äa Tjeenijchritj däm Tia too jäwe, bott de Wead Gottes erfällt senne woare. En daut Wief, daut dü sachst, es de groote Staut, dee daut Tjeenijchtum haft äwa de Tjeenije de Ead. No disem sach etj eenen aundren Enjel üt däm Himmel rauf kohme, dee groote Macht haud; en de Ead word dach von siene Harlijchtjeit. En hee roopt met ne stoatje Stemm en säd: Jefolle, jefolle es Babieloon, de Groote, en es eene Behüsung von Demone jeworde en een Jefentjniss fe jiedrem onnreinen Jeist en Jefentjniss fe jiedret onnreine en jehausste Voagel. Dan von däm Wien de Wutt äara Huararie ha aule Veltja jedrunke, en de Tjeenije de Ead ha Huararie met äa jedräwe, en de Haundelslied de Ead send derjch von de Macht äara Woolstaunt ritj jeworde. {Jer.51,7; Nah.3,1-4} En etj head aundre Stemme üt däm Himmel saje: Goht üt äa rüt, mien Voltj, doamet jie nijch aun äare Sinde metdeelhauft woare, en omm daut jie nijch emfange von äare Ploage; dan äare Sinde send bott däm Himmel jekohme, en Gott haft aun äare Onnjerajchtijchtjeit jedocht. Vejelt äa, aus uck see vejelt haft, en vedobbelt [äa] dobbelt no äare Woatje; enn däm Tjeljch, dän see ennjeschentjt jemischt haft, schentj äa dobbelt enn. Wooväl see sich veharlijcht en Woollost jedräwe haft, soo väl Kwol en Trüa jeft äa. Dan see sajcht enn äarem Hoate: Etj sett aus Tjeenijin, en Wätfrü sie etj nijch, en Trüarijchtjeit woa etj nijch seene. Doaromm woare äare Ploage aun eenem Dach kohme: Doot en Trüarijchtjeit en Hungaschnoot, en met Fia woat see vebrennt woare; dan stoatj es de Harr, Gott, dee ahr jerejcht haft. En daut woare äwa äa hiele en weekloage de Tjeenije de Ead, de Huararie en Woollost met ahr jedräwe ha, wann see däm Ruak von äarem brenne seene; en see woare von wiet auf stohne üt Angst fe äare Kwol en saje: Wee, Wee! De groote Staut, Babieloon, de stoatje Staut! Dan enn eene Stund es dien Jerejcht jekohme. En de Haundelslied de Ead hiele en trüare äwa äa, wiel tjeena mea äare Woa tjaft; Woa von Gold en Selwa en weatvolle Steena en Perle en fiene Leiwent en Purpur en Sied en Schoarlock, en aulet Thujaholt Zitrushollt en jiedret Jefäss von Aulfenbeen en jiedret Jefäss von weatvollem Hollt en Koppa en Iesa en Marmel, en Kerneel en Tjriedarie Hoa Saulw en Ruakwoatj en Saulw en Weiruuk en Wien en Eelj en fienet Mäl en Weit en Fee en Schop, en von Pead en von Woages en von Sklowe Tjarpa en Menscheseele. En daut Ohft de Lost diena Seel es von die wajch jegohne, en aula Glauns en Prachtvolle es die veloare venijcht jegohne, en dü woascht daut nijch mea finje. De Haundelslied von dise Dinje, dee aun äa ritj jeworde send, woare üt Angst fe äare Kwol wiet auf stohne, hiele en trüare, en woare saje: Wee, wee! De groote Staut, de jetjleet wea met fiene Leiwent en Purpur en Schoarlock en äwagoldet met Gold en weatvolle Steena en Parle! Dan enn eene Stund es daut groote Ritjdom vewiest jeworde. En jiedra Stiamaun en jiedra, dee no irjend eenem Uat säajeld, en Seemanna en soo väle opp däm Mäa beschaftijcht send, stunde von wiet auf en roopte, aus see daut Ruak von äarem brenne sache, en säde: Woone Staut es ähnlijch dise groote Staut? En see schmeete Stoff opp äare Tjap en roopte hielent en trüade en säde: Wee, wee! De groote Staut, enn dee aula, de Schäp opp däm Mäa haude, ritj worde von äare Kostboatjeit! Dan enn eene Stund es see vewiest worde. Frei die äwa äa, dü Himmel, en jie Heilje en jie Apostel en jie Profeete! Dan Gott haft jun Uadeel Jerejcht aun äa vollbrocht. {Jes.34,8} En een stoatja Enjel hoof eenen Steen opp aus eenen grooten Mälsteen en schmeet am enn daut Mäa en säd: Soo woat Babieloon, de groote Staut, met Jewault rauf jeschmäte en niemools mea jefunge woare. En de Stemm de Hoape senja en Müsitja en Fleetespäla en Trompeeta woat niemools mea enn die jeheat woare, en niemools mea woat een Tjenstla irjent eena Konnst enn die jefunge woare, en daut Jerüzh vom Mälsteen woat niemools mea enn die jeheat woare, en daut Lijcht von eene Laump woat niemools mea enn die schiene, en de Stemm vom Briegaum en de Brüt woat niemools mea enn die jeheat woare; dan diene Haundelslied weare de Groote opp de Ead; dan derjch diene Zaubarie send aule Veltja vefeat worde. En enn äa word daut Bloot von Profeete en Heilje jefunge en von aul dän, dee opp de Ead ommjebrocht worde send. No disem head etj aus eene lüde Stemm von eene groote Voltjsmenj enn däm Himmel, dee doa säde: Haleluja! Daut Heil en de Harlijchtjeit en de Macht send jeheare onsem Gott! dan woahrhauft en jerajcht send siene Jerejchte; dan hee haft de groote Hua jerejcht, dee de Ead met äare Huararie vedorwe haft, en haft daut Bloot siene Tjnajchts jerejcht aun äare Haunt. En tom aundren Mol säde see: Haleluja! En äa Ruak stijcht opp von Eewijchtjeit too Eewijchtjeit. En dee vearentwintijch Ellteste en dee vea läwendje Wäsen volle dohl en bäde Gott aun, dee opp däm Troon sett, en säde: Amen, Haleluja! En eene Stemm tjeem üt däm Troon rüt, dee doa säd: Lofft onsen Gott, aule siene Tjnajchts, en dee jie am ferjchte, de Tjliene en de Groote. En etj head aus eene Stemm eene groote Voltjsmenj en aus een Rüzhe von väl Wota en aus eene Stemm stoatja Donna, dee doa säde: Haleluja! Dan de Harr, onsa Gott, de Aulmajchtja, haft de Harschoft äwanohme. Loht ons frooh senne en freie en am Ea jäwe; dan de Tjast vom Laum es jekohme, en sien Wief haft sich reed jemoakt. En daut word ahr jejäft, daut see sich auntjleet enn fiene Leiwent, jlensent [en] rein; dan daut fiene Leiwent send de Jerajchtijchtjeite jerajchte Woatje de Heilje. En hee säd too mie: Schriew: Seelijch, dee ennjelode send tom Tjastmohl von däm Laum! En hee säd too mie: Dit send woahrhauftje Wead Gottes. En etj voll ver siene Feet dohl, am auntobäde. En hee säd too mie: Tjitj too, doo daut nijch. Etj sie dien Mettjnajcht en dee diene Breeda, dee daut Zeijniss Jesus ha; bäd Gott aun. Dan de Jeist de Profeetie es daut Zeijniss Jesus. En etj sach dän Himmel opstohne, en tjitj, een wittet Peat, en dee doa bowe saut sett, [jenant] Trü en Woahrhauftijch, en hee rejcht en feaht Tjrijch enn Jerajchtijchtjeit. Oba siene Uage send eene Fiaflaum, en opp sienem Haupt send väle Diadeeme, en hee drajcht eenen Nome jeschräwe, dän tjeena tjannt, aus bloos hee selfst; en hee es aunjetjleet met eenem enn Bloot jeduktem Mauntel, en sien Nome heet: Daut Wuat Gottes. En de Tjrijchshäasch, dee enn däm Himmel send, foljde am opp witte Pead, betjleet met witte, reine Leiwent. En üt sienem Mül jeit rüt een schoapet, [tweeschniedjet] Schweat, omm daut hee doamet de Veltja schleit; en hee woat ahn weide met iesane Wäd Stang; en hee klunjt de Prass met Wien met grolljen Oaja Gottes, vom Aulmajchtjen. En hee drajcht opp sienem Mauntel en opp siene Hoft eenen Nome jeschräwe: Tjeenijch de Tjeenije en Harr de Harren. En etj sach eenen Enjel enn de Sonn stohne, en hee roopt met ne lüde Stemm en säd too aule Väajel, dee enne Medd vom Himmel fleaje: Kohmt häa, vesaumlt jünt too däm grooten Mohl Gottes! Doamet jie Fleesch von Tjeenije fräte en Fleesch von Bowaschte en Fleesch von Stoatje en Fleesch von Pead en von dän, dee doabowe sette, en Fleesch von aule, soo aus von Frie aus Sklowe, soo aus von Tjliene aus uck Groote. En etj sach daut Tia en de Tjeenije de Ead en äare Häasch vesaumlt Tjrijch too feahre met däm, dee opp däm Peat saut sett en met sienem Häa. En daut Tia wort jejräpe en de faulsche Profeet, dee met am wea, dee de Teatjen ver am deed, derjch de hee dee vefead, dee daut Molteatjen vom Tia aunjenohme haude en dee sien Bilt aunbäde; läwendijch worde de twee enn dän Fiasee jeschmäte, de met Schwäwel brennt. En de äwaje worde doot jemoakt met däm Schweat, dee opp däm Peat saut, daut Schweat daut üt sienem Mül rüt tjeem; en aule Väajel worde von äarem Fleesch saut. En etj sach eenen Enjel üt däm Himmel rauf kohme, dee dän Schlätel vom Aufgrund en eene groote Tjäd enn siene Haunt haud. En hee jreep dän Drache, de oole Schlang, dee de Diewel en de Soton es, en hee bunk am opp dusent Joa, en schmeet am enn dän Aufgrund en schloot too en vesäajeld äwa am, doamet hee nijch mea de Veltja vefeat, bott de dusent Joa vollendet weare. No disem mott hee eene korte Tiet loos jelohte woare. En etj sach Troone, en see sade sich doanopp, {Dan.7,9.22.27} en daut worde ahn jejäft, Jerejcht too hoole; en [etj sach] de Seele von dän, dee omm daut Zeijnis Jesus en omm daut Wuat Gottes welle entheewt de Tjap aufjehackt weare, en dee, dee daut Tia nijch aunjebät haude, noch sien Bilt, en daut Molteatjen nijch aunjenohme haude aun äare Stearn en aun äare Haunt, en see läwde en harschte met Tjristus dusent Joa. De äwaje, de Doodes woare nijch läwendijch, bott de dusent Joa vollendet weare. Dit es de easchte Oppstohninj. Seelijch en heilijch, wea deel haft aun de easchte Oppstohninj! Äwa diese haft de tweeda Doot tjeene Macht, sonda see woare Priesta Gottes en Tjristus senne en met am harsche dusent Joa. En wann de dusent Joa vollendet send, woat de Soton üt sienem Jefentjniss loos jelohte woare, en woat ütgohne, de Veltja too vefeahre, dee aun de vea Atje de Ead send, dän Gog en dän Magog, ahn tom Tjrijch too vesaumle, dän äare Zohl aus de Saunt aum Mäa es. En see trocke nopp opp de Breed de Ead en ommrinjde daut Häaloaga de Heilje en de jeleefte Staut; en Fia tjeem [von Gott] rauf üt däm Himmel en vetäajd ahn. En de Diewel, dee ahn vefead, word enn däm Fia en Schwäwel See jeschmäte, wua uck daut Tia es aus uck de faulscha Profeet; en dee woat Dach en Nacht jepienijcht woare von Eewijchtjeit too Eewijchtjeit. En etj sach eenen grooten witten Troon en däm, dee doabowe saut sett, ver däm sien Aunjesejcht de Ead wajch rand en de Himmel, en tjeen Plautz word fe ahn jefunge. En etj sach de Doodje, de Groote en de Tjliene, ver dän Troon stohne, en Bäatja worde opjemoakt; en een aundret Buak word opjemoakt, daut et Läwes'Buak es. En de Doodje worde jerejcht no däm, waut enn de Bäatja jeschräwe wea, no äare Woatje. En daut Mäa jeef de Doodje, dee doabenne weare, en de Doot en daut Doodesritj jeewe de Doodes, dee doabenne weare, en see worde jerejcht, een jiedra no siene Woatje. En de Doot en daut Doodesritj worde enn dän Fiasee jeschmäte. Dit es de tweeda Doot, de Fiasee. En wann wäa nijch jefunge word enn däm Buak daut Läwes jeschräwe, soo word hee enn dän Fiasee jeschmäte. En etj sach eenen niejen Himmel en eene niee Ead; dan de easchta Himmel en de easchte Ead weare vegohne, en daut Mäa es nijch mea. En etj sach de heilje Staut, daut nieje Jerusalem, üt däm Himmel rauf kohme von Gott, reed jemoakt aus eene fe äarem Maun ütjestraumte Brüt. En etj head eene lüde Stemm üt däm Himmel saje: Tjitjt, daut Zelt Gottes bie de Mensche! En hee woat bie ahn wohne, en see woare sien Voltj senne, en Gott selfst woat bie ahn senne, äa Gott. En hee woat jiedre Tron von äare Uage aufwesche, en de Doot woat nijch mea senne, noch Trüa, noch Jeschrejch, noch Weedoag woat mea senne; dan daut Easchte es vegohne. En dee opp däm Troon saut säd: Tjitj, etj moak aules nie! En hee säd [too mie]: Schriew, dan dise Wead send jewees trü en woahrhauftijch. En hee säd too mie: Daut es passeat. Etj sie daut A Alfa en daut O Omäga, de Aunfank en daut Enj. Etj well däm Darschtjen üt de Tjwal vom Wota daut Läwes jäwe emmsonst. Wäa äwawindet, woat dit oawe, en etj woa am sien Gott senne, en hee woat mien Sän senne. Oba dän Feijlintj en Onnjleewje Onntrüe en Aufschü'Befletjte en Merda en Huara en Zaubra en Jetzedeena en aule Läajna - äa Deel es enn däm See, dee met Fia en Schwäwel brennt, daut es de tweeda Doot. En daut tjeem eena von de säwen Enjel, dee de säwen Tallasch haude, voll met de säwen latste Ploage, en räd met mie en säd: Kohm häa, etj well die de Brüt, daut Wief vom Laum wiese. En hee brocht mie em Jeist wajch opp eenen grooten en huagen Boajch en wees mie de heilje Staut, Jerusalem, rauf kohme üt däm Himmel von Gott; en dee haud de Harlijchtjeit Gottes. Äa Lijchtglaunss wea aus een sea weatvolla Steen, aus een kristaulkloara Jaspiessteen; en see haud eene groote en huage Mia en haud twalf Dooasch, en aun de Dooasch twalf Enjel, en Nomes doabowe jeschräwe, daut dee de twalf Stam de Säns Iesrael send. nom Oosten dree Dooasch, en nom Nuade dree Dooasch, en nom Siede dree Dooasch, en nom Waste dree Dooasch. En de Mia de Staut haud twalf Grundsteena, en opp ahn de twalf Nomes de twalf Apostel vom Laum. En dee met mie räd haud een Mohtstock, een goldnet Rua, doamet hee de Staut maut en äare Dooasch en äare Mia. En de Staut lijcht veea atjijch, en äare Lenj es soo groot aus de Breed. En hee maut de Staut met däm Rua - twalf dusent Stadien; de Lenj en de Breed en de Hejcht deeselwje send jlitj. En hee maut äare Mia, hundat veareveatijch Älle, een Mensche Moht, daut es vom Enjel Enjelmoht. En de Büstoof äara Mia wea Jaspies, en de Staut reinet Gold, aus reinet jlitj reinem Glauss. De Grundloag de Mia de Staut weare ütjestraumt met jiedrem weatvollem Steen: de easchte Grundloag, Jaspies; de tweede Safier; de dredde Chalzedon; de veade Smaragd; de fefta Sardoniks; de sassta Sardes; de säwenda Chriesolit; de achta Beril; de näajenda Topas; de tienda Chiesopras; de alfta Hiazint; de twalfta Ametist. En de twalf Dooasch weare twalf Parle, jiedret eenselne de Dooasch wea üt eene Parl, en de Gauss de Staut reinet Gold, aus derjchsejchtjet Glauss. En etj sach tjeenen Tempel enn äa, dan de Harr, Gott, de Aulmajchtja, es äa Tempel, en daut Laum. En de Staut bruckt de Sonn nijch, noch de Mon, doamet see äa schiene; dan de Harlijchtjeit Gottes haft äa jedacht dacht äa, en äare Laump es daut Laum. En de Veltja woare derjch äa Lijcht waundle, en de Tjeenije de Ead brinje äare Harlijchtjeit no äa. En äare Dooasch selle bie Dach nijch jeschlohte woare, dan Nacht woat doa nijch senne. En maun woat de Harlijchtjeit en Ea de Veltja no äa brinje. En nijch woat enn äa enngohne irjend waut Onnreinet en waut Aufschü en Läaje deit, sonda bloos dee jeschräwe send enn däm Buak daut Läwes vom Laum. En hee wees mie eenen Stroom von läwendjen Wota Läweswota, jlenzend aus Kristaul, dee rüt tjeem üt däm Troon Gottes en däm Laum. Enn de Medd äare Gauss en däm Stroom, von dise Sied en jane Sied, wea de Boom det Läwens, de twalf mol Frucht drajcht en jiedrem Moonat siene Frucht jäft; en de Bläda vom Boom send too Heelung de Veltja. En tjeen Baun Baunflätje,veflätje woat mea senne; en de Troon Gottes en däm Laum woat enn äa senne; en siene Tjnajchts woare am deene, en see woare sien Aunjesejcht seene; en sien Nome woat opp aun äare Stearns senne. En Nacht woat nijch mea senne en tjeen Lijcht von eene Laump en daut Lijcht von de Sonn es nijch needijch; dan de Harr, Gott, woat äwa ahn dache, en see woare harsche von Eewijchtjeit too Eewijchtjeit. En hee säd too mie: Dise Wead send jewess trü en woahrhauft, en de Harr, dee Gott de Jeista de Profeete, haft sienen Enjel jeschetjt, siene Tjnajchts too wiese, waut boolt passeare mott. En tjitj, etj kohm boolt. Seelijch, dee doa bewoat de Wead de Profeetie von disem Buak. En etj, Jehaun, sie dee, dee dise Dinje head en sach; en aus etj head en sach, foll etj dohl, omm auntobäde ver de Feet vom Enjel, dee mie dise Dinje wees. En hee sajcht too mie: Seeh too, doo daut nijch. Etj sie dien Mettjnajcht en dee, diene Breeda, de Profeete, en dee, dee de Wead von disem Buak bewoare. Bäd Gott aun. En hee säd too mie: Vesäajel nijch de Wead de Profezeiung von disem Buak; de Tiet es dijchtbie. Wäa onnrajcht deit, doo noch onnrajcht, en wäa onnrein es, veonnreinij sich noch, en wäa jerajcht es, eew noch Jerajchtijchtjeit, en wäa heilijch es, sie noch jeheilijcht. Tjitj, etj kohm boolt, en mien Loon met mie, omm eenem jiedrem too vejelte, woo sien Woatj senne woat. Etj sie daut A Alfa en daut O Omäga, de Easchta en de Latsta, de Aunfank en daut Enj. Seelijch, dee äare Tjleeda wosche, doamet see een Rajcht ha aun däm Boom det Läwens en derjch de Dooasch enn de Staut enenn gohne. Büte send de Hunj en de Zaubra en de Huara en de Merda en de Jetzedeena en jiedra, dee de Läajes leeft en deit. Etj, Jesus, ha mienen Enjel jeschetjt, jünt dise Dinje too bezeije enn de Jemeendes. Etj sie de Wartel en daut Jeschlajcht Dofts, de glaunssenda Morjestearn. En de Jeist en de Brüt saje: Kohm! En wäa daut heat, saj: Kohm! En wäm doa darscht, dee kohm; wäa doa well, näm daut Wota det Läwes emmsonst. Etj bezeij jiedrem, dee de Wead de Profezeiung von disem Buak heat: Wann wäa too diese Dinje doatoo deit, soo woat Gott am de Ploage doatoo doone, dee enn disem Buak jeschräwe send; en wann wäa von de Wead enn disem Buak dise Profezeiung wajch nämt, soo woat Gott sien Aundeel wajch näme von däm Boom daut Läwens en üt de heilje Staut, wuavon enn disem Buak jeschräwe es. Dee diese Dinje bezeijt, sajcht: Jo, etj kohm boolt. - Amen; kohm, Harr Jesus! De Jnod von däm Harrn Jesus [Tjristus] es met aule Heilje!