﻿<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<bible translation="Romani Baltic (Библия - Пэ Балтитко Романи чиб (Романэс) 2019)" status="United Bible Societies for the Baltic Romani Mission" link="https://www.bible.com/bible/2606/GEN.7.ROMBALT">
	<testament name="Old">
		<book number="1">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Англэды́р сарэ́стыр Дэвэ́л создыя́ болыбэ́н и пхув.</verse>
				<verse number="2">Пхув сыс биформа́кири и чхучи́ (пусто), калыпэ́н сыс пэ саро́ хорипэ́н (бе́здна), и Дэвлэ́скиро Ду́хо (Фа́но) кхарэ́ласпэ (двигинэласпэ) упра́л паня́.</verse>
				<verse number="3">И пхэндя́ Дэвэ́л: “Мэк тэ явэ́л дуд (свэ́то).” И дуд яця́.</verse>
				<verse number="4">И дыкхця́ Дэвэ́л дуд, со ёв сыс шука́р; и роскэрдя́ (росчхудя́) Дэвэ́л дуд калыпна́стыр.</verse>
				<verse number="5">И дыя́ лав Дэвэ́л дудэ́скэ Дывэ́с, а калыпна́скэ Рат. И сыс бэльвэ́ль и сыс зло́ко (ра́нко)-пэ́рво дывэ́с.</verse>
				<verse number="6">И пхэндя́ Дэвэ́л: “Мэк тэ явэ́л сво́до (твердь) машки́р пани́, и мэк ёв тэ роскэрэ́л пани́ пане́стыр.”</verse>
				<verse number="7">И кэрдя́ Дэвэ́л сво́до, и роскэрдя́ пани́, саво́ сыс тэл буґло́ сво́до долэ́ пане́стыр, и саво́ сыс упра́л, кай сыс буґло́ сво́до. И яця́ адя́кэ.</verse>
				<verse number="8">И дыя́ лав Дэвэ́л сводо́скэ Болыбэ́н. И сыс бэльвэ́ль, и сыс зло́ко (ра́нко) – яви́р дывэ́с.</verse>
				<verse number="9">И пхэндя́ Дэвэ́л: “Мэк тэ скэдэ́нпэ паня́, савэ́ сыс тэл болыбэ́н, дро екх штэ́то, и мэк тэ ячэ́л шуки́ пхув.” И яця́ адя́кэ.</verse>
				<verse number="10">И дыя́ лав Дэвэ́л шукэ́ пхувьякэ, Пхув, а пане́нгэ, савэ́ сыс скэдынэ́, Мо́ри (Дэрьява́). И дыкхця́ Дэвэ́л, со дава́ сыс шука́р.</verse>
				<verse number="11">И пхэндя́ Дэвэ́л: “Мэк тэ барьякирэл пхув зэлэныбэн, чар, сави́ дэ́ла семи (вирингли); и кашт (дрэ́во), саво́ дэ́ла барьякирдо́ (пло́до) пир пэ́скиро ро́до, савэскирэ се́ми исын пэ пхув.” И яця́ адя́кэ.</verse>
				<verse number="12">И барьякирдя пхув зэлэныбэн; чар, сави́ дэ́ла семё; и кашт (дрэ́во), саво́ дэ́ла барьякирдо́ (пло́до) пир пэ́скиро ро́до, савэскирэ семи исын пэ пхув. И дыкхця́ Дэвэ́л, со дава́ сыс шука́р.</verse>
				<verse number="13">И сыс бэльвэ́ль, и сыс зло́ко (ра́нко) – три́то дывэ́с.</verse>
				<verse number="14">Тэ́ньци пхэндя́ Дэвэ́л: “Мэк тэ явэ́н дуда (светилы) пэ сво́до пир болыбэ́н, соб (кай) ёнэ тэ роскэрэн дывэ́с ратятыр, соб (кай) ёнэ тэ явэ́н сыр знаме́нии (ґертыка́) ваш часы (цыры), дывэса́ и бэрша́;</verse>
				<verse number="15">и мэк тэ явэ́н дуда пэ сво́до пир болыбэ́н, соб (кай) тэ дэн дуд пэ пхув.” И яця́ адя́кэ.</verse>
				<verse number="16">И кэрдя́ Дэвэ́л дуй барэ́ дуда: екх барэды́р дуд, соб (кай) тэ рикирэ́л зор пэ дывэса́, екх тыкнэды́р дуд, соб (кай) тэ рикирэ́л зор пэ ратя, адя́кэ-паць и чэргэня́.</verse>
				<verse number="17">И чхудя́ Дэвэ́л лэн пэ сво́до пир болыбэ́н, соб (кай) ёнэ тэ дэн дуд пэ пхув,</verse>
				<verse number="18">и тэ рикирэ́н зор пэ дывэса́ и ратя, и тэ роскэрэн (тэ росчхувэн) дуд (свэ́то) калыпна́стыр. И дыкхця́ Дэвэ́л, со дава́ сыс шука́р.</verse>
				<verse number="19">И сыс бэльвэ́ль и сыс зло́ко (ра́нко) – шта́рто дывэ́с.</verse>
				<verse number="20">И пхэндя́ Дэвэ́л: “Мэк тэ явэ́н паня́ пхэрдэ́ одолэнца [мэк тэ создэн паня́ одолэ́н-р.с.], савэ́ ползынэна, савэ́ исын джидэ́, и мэк тэ вурнян чирикля́ упра́л пхув пир болыбэ́н.”</verse>
				<verse number="21">И создыя́ Дэвэ́л барэн морёскирэ (дэрьявэ́скирэ) мачхэн, и каждо джидо́ ди, саво́ кхарэ́лапэ, савэ́нца паня́ исын пхэрдэ́ пир пэ́скиро ро́до, и ра́зна чирикля́ пхакэнца пир пэ́скиро ро́до. И дыкхця́ Дэвэ́л, со дава́ сыс шука́р.</verse>
				<verse number="22">И бахтякирдя́ Дэвэ́л лэн, ракири́: “Биянэн и тэ явэ́н тумэн бут-бут, и пхэрдякирэн паня́ дрэ мо́ри (дэрьява́), мэк тэ бияндён бут чирикля́ пэ пхув.”</verse>
				<verse number="23">И сыс бэльвэ́ль, и сыс зло́ко (ра́нко)-па́нджто дывэ́с.</verse>
				<verse number="24">И пхэндя́ Дэвэ́л: “Мэк пхув тэ дэл джиибэ́н джидэ́ дескэ пир пэ́скиро ро́до; кхэритконэ́ мурдалэ́нгэ (скотоскэ) и цапненгэ, ползучонэ джидыпнэнгэ и мурдалэ́нгэ пир пхув, кажнонэ́скэ пир пэ́скиро ро́до.” И яця́ адя́кэ.</verse>
				<verse number="25">И создыя́ Дэвэ́л пхувитконэ мурдалэ́н пир лэ́нгиро ро́до, и кхэритконэ́ мурдалэ́н пир лэ́нгиро ро́до, и кажнона цапня пэ пхув пир пэ́скиро ро́до. И дыкхця́ Дэвэ́л, со дава́ сыс шука́р.</verse>
				<verse number="26">И пхэндя́ Дэвэ́л: “Создаса манушэ́с, соб (кай) ёв тэ удэлпэ пир Амари́ патри́н (о́бразо), соб (кай) ёв тэ явэ́л кадасаво́-паць сыр Амэ сам; и мэк ёв тэ хулаинэ́л пэ морёскирэ (дэрьявэ́скирэ) мачхэндэ, пэ болыбна́скирэ чириклендэ, и пэ кхэритконэ́ мурдалэ́ндэ и пэ сари́ пхув, и пэ сарэ́ цапнендэ, савэ́ ползынэна пир пхув.”</verse>
				<verse number="27">И создыя́ Дэвэ́л манушэ́с пир Пэ́скири патри́н (о́бразо), пир Дэвлэ́скири патри́н (о́бразо) Ёв создыя́ лэс: муршэ́с и джувля́ создыя́ Ёв.</verse>
				<verse number="28">И бахтякирдя́ Дэвэ́л лэн, и Дэвэ́л пхэндя́ лэ́нгэ: “Биянэн и тэ явэ́н тумэн бут-бут, и пхэрдякирэн пхув и тэ лэн зор пэ ла́тэ, и тэ хулаинэн тумэ́ пэ морёскирэ (дэрьявэ́скирэ) мачхэндэ, и пэ болыбна́скирэ чирикле́ндэ и пэ кажнонэ́ мурдалэ́стэ, саво́ кхарэ́лапэ пир пхув.”</verse>
				<verse number="29">И пхэндя́ Дэвэ́л: “А́кэ, Мэ дыём тумэ́нгэ кажно чар, сави́ дэ́ла семи (вирингли), со исын пэ пхув, и кажно кашт (дрэ́во), дро саво́ исын каштуно семё, саво́ дэ́ла барьякирдэ́ (пло́ды): дава́ явэ́ла хабэ́н тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="30">И кажнонэ́ мурдалэскэ пэ пхув и кажнонэ́ болыбна́скирэ чириклякэ, и кажнонэ́ цапнякэ, сави́ ползынэла пир пхув, и дрэ савэ́ндэ исын джидо́ ди Мэ дыём кажно зэлэны (зэлэно) чар тэ хан.” И яця́ адя́кэ.</verse>
				<verse number="31">И дыкхця́ Дэвэ́л, со Ёв создыя́ и, акэ, дава́ сыс древа́н шука́р. И сыс бэльвэ́ль, и сыс зло́ко (ра́нко) – шо́вто дывэ́с.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">Адя́кэ сыс создынэ болыбэ́н и пхув и саро́ свэ́то.</verse>
				<verse number="2">И кончындя Дэвэ́л Пэ́скирэ рэ́нды (де́лы) кэ эфта́то (битринэ́нгиро дэ́што) дывэ́с, савэ́ Ёв кэрэ́лас и пэ эфта́то дывэ́с Ёв откхиныя сарэ́ Пэ́скирэ рэндэ́ндыр (делэндыр), савэ́ Ёв кэрдя́.</verse>
				<verse number="3">Дэвэ́л бахтякирдя́ эфта́то (битринэ́нгиро дэ́што) дывэ́с и освэнцындя лэс, пал-дова́ со дрэ дава́ дывэ́с откхиныя Ёв сарэ́ Пэ́скирэ рэндэ́ндыр, савэ́ Ёв создыя́ и кэрдя́.</verse>
				<verse number="4">Акэ, исын лав, сыр ячнэ́ болыбэ́н и пхув, ке́ли сыс создынэ ёнэ, дрэ дова́ часо (цы́ро), ке́ли Рай Дэвэ́л (Яхва́), Дэвэ́л создыя́ пхув и болыбэ́н,</verse>
				<verse number="5">И кажно фэлдытко хру́сто (кусто), саво́ англэды́р на сыс пэ пхув, и кажно фэлдытко чар, сави́ англэды́р на бария; пал-дова́ со Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л англэды́р на бичхадя́ брышы́нд пэ пхув, и на сыс манушэ́с, соб (кай) тэ кэрэ́л буты́ пэ пхув;</verse>
				<verse number="6">нэ пхувья́тыр ґаздыя́пэ паро, и панякирдя пир сари́ пхув.</verse>
				<verse number="7">И Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л пхувитконэ прахостыр создыя́ манушэ́с, и пхурдыя дрэ лэ́скирэ рутхуня (ноздри) ду́хо (фа́но) джиибна́скиро и яця́ ману́ш джидэ́ деса.</verse>
				<verse number="8">И Рай Дэвэ́л почхудя дро Эдэмо пэ васто́ко у́нта (садо); и мэкця́ одо́й манушэ́с, савэ́с Ёв создыя́.</verse>
				<verse number="9">И Рай Дэвэ́л кэрдя́ адя́кэ, соб (кай) тэ барьёл пхувья́тыр кажно кашт (дрэ́во), шука́р ваш якха́ и лачхо́ ваш хабэ́н, и машкира́л у́нта сыс джиибнытко кашт, и кашт, саво́ дэ́ла джиныбэ́н пал фуипэ́н и лачхипэ́н.</verse>
				<verse number="10">Эдэмостыр тхадэлас рэка (лэнь), сави́ панякирдя у́нта; и одотхы́р розджаласпэ пэ штар рэ́ки (лэня́).</verse>
				<verse number="11">Екха кхардэ́ Фисоно (Пишоно): ёй тхадэ́ла пир сари́ Хавиласкири пхув, доя́ пхув, кай исын сувнака́й;</verse>
				<verse number="12">и долэ́-пхувья́киро сувнака́й исын лачхо́; одо́й исын бдалахо и ониксо бар.</verse>
				<verse number="13">И явирья рэка (лэнь) кхардэ́ Гихоно; ёй тхадэ́ла пир сари́ Кушоскири пхув.</verse>
				<verse number="14">Тритона рэка (лэнь) кхардэ́ Хидэке́лё (Тигро); ёй тхадэ́ла анги́л Асирия. Шта́рто рэка (лэнь) исын Евфрато.</verse>
				<verse number="15">И лыя́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л манушэ́с, и мэкця́ тэ дживэ́л лэс дрэ Эдэмоскири у́нта (садо), соб (кай) ёв тэ барьякирэл и тэ ракхэ́л ла.</verse>
				<verse number="16">И припхэндя́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л манушэ́скэ, пхэни́: “Дрэ у́нта каштэ́стыр (дрэвостыр) ту явэ́са тэ хас;</verse>
				<verse number="17">а каштэ́стыр, саво́ дэ́ла джиныбэ́н пал фуипэ́н и лачхипэ́н, лэ́стыр на ха; пал-дова́ дрэ дава́ дывэ́с дро, дро саво́ ту хаса лэ́стыр барьякирдо́ (пло́до), ту мэрэ́са.”</verse>
				<verse number="18">И Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л пхэндя́: “Налачхэс манушэ́скэ тэ явэс екхджинэскэ, Амэ создаса помогибнаскирэс (помошникос) пир лэ́стэ.”</verse>
				<verse number="19">О Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л пхувья́тыр вычхудя́ сарэ́ фэлдытконэ мурдалэ́н (жывотнонэн) и сарэ́н болыбнытконэ чирикле́н, и яндя́ кэ ману́ш, соб (кай) ёв тэ дыкхэ́л, сыр ёв кхарэ́ла лэн, и соб (кай), сыр ману́ш кхарэ́ла кажно джидо́ ди, дасаво лав тэ ячэ́лпэ лэ́скэ.</verse>
				<verse number="20">И дыя́ лав (кхарибэн) ману́ш кажнонэ́ кхэритконэ́ мурдалэскэ и болыбна́скирэ чирикленгэ и фэлдытконэ мурдалэ́нгэ; нэ ваш манушэ́скэ помогибнаскиро на латхяпэ (ластяпэ), на пир лэ́стэ.</verse>
				<verse number="21">И кэрдя́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л адя́кэ, со зорало́ соибэн пыя́ пэ манушэ́стэ; и, ке́ли засуця ёв, то Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л лыя́ екх лэ́скиро пашваро, и одова́ штэ́то зачхакирдя лочаса (плотяса).</verse>
				<verse number="22">И Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л создыя́ пашварэстыр джувля́, саво́ Ёв лыя́ манушэ́стыр, и яндя́ ла кэ ману́ш.</verse>
				<verse number="23">И пхэндя́ ману́ш: “Ѓа́да, дава́ исын кокало мирэ́ кокалэндыр и лоч (плоть) мирэ́ лочатыр; ёй явэ́ла тэ кхарэлпэ джувля́са (ромня́са): пал-дова́ со сыс лыны ромэстыр.”</verse>
				<verse number="24">Палдава́ ману́ш мэкэ́ла пэ́скирэ дадэ́с и да, и приячэла кэ пэ́скири ромны́, и ёнэ явэ́на екх лоч.</verse>
				<verse number="25">И сыс дуйджинэ́ нангэ, Адамо и лэ́скири ромны́, и ёнэ на ладжандынэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">Сап сыс мэндрэдыр сарэ́ фэлдытконэ мурдалэ́ндыр, савэ́н Рай Дэвэ́л (Яхва́), Дэвэ́л создыя́. И пхэндя́ сап джувля́кэ: “Ци чачипэ́н пхэндя́ Дэвэ́л: ‘На хан ни савэ́ каштэ́стыр дрэ у́нта (садо)?’”</verse>
				<verse number="2">И джувлы́ пхэндя́ сапэскэ: “Амэ сашты́ (могинаса) тэ хас барьякирдэ́ (пло́ды) каштэндыр.</verse>
				<verse number="3">Нэ пал каштэскирэ барьякирдэ́ (пло́ды), саво́ исын машкира́л у́нта, Дэвэ́л пхэндя́: “На хан лэ́ндыр и на дочилавэнтэ кэ ёнэ, соб (кай) тумэ́ тэ на мэрэ́н.”</verse>
				<verse number="4">И пхэндя́ сап джувля́кэ: “Над, на мэрэ́на.</verse>
				<verse number="5">Нэ Дэвэ́л джинэ́ла, со дро дывэ́с, дро саво́ тумэ́ ха́на лэн, тумарэ́ якха́ отчхакирэнапэ, и явэ́на тумэ́, сыр дэвэла́ (Дэвэ́л), тэ джинэ́н лачхипэ́н и фуипэ́н.”</verse>
				<verse number="6">И джувлы́ дыкхця́, со кашт (дрэ́во) сыс лачхо́ ваш хабэ́н, и со ёв сыс куч ваш якха́, пал-дова́ со дэ́ла джиныбэ́н, и ёй лыя́ лэ́скирэ барьякирдэ́ (пло́ды), и хая; и адя́кэ-паць дыя́ ёй пэ́скирэ ромэскэ пашы́л ла́тэ, и ёв хая.</verse>
				<verse number="7">И дуендэ лэ́ндэ отчхакирдэпэ якха́, и ґалынэ́ ёнэ, со ёнэ сыс нангэ, и судэ смоковитка патря (листы), и кэрдэ́ пэ́скэ буґлэ кустыка (поясы).</verse>
				<verse number="8">И шундлэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири, Дэвлэ́скири зан (глос), сыр Ёв псирдя́ дрэ у́нта дрэ дова́ дывэ́с пэ васто́ко, сыр спыя хачкирибэ́н; Адамо и лэ́скири ромны́ ґарадынэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, Дэвлэ́скирэ якхэ́ндыр машкира́л кашта́ дрэ у́нта.</verse>
				<verse number="9">И кхардя́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л кэ пэ Адамос, и пхэндя́ лэ́скэ: “Кай ту сан?”</verse>
				<verse number="10">И ёв пхэндя́: “Тыри́ зан мэ шундём дрэ у́нта, и страхадыём, пал-дова́, со мэ сом нанго, и ґарадыём.”</verse>
				<verse number="11">И Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л пхэндя́: “Кон ту́кэ пхэндя́, со ту сан нанго? Ци на хаян ту долэ́ каштэ́стыр, савэ́стыр Мэ запхэндём ту́кэ тэ на хас?”</verse>
				<verse number="12">О Адамо пхэндя́: “Джувлы́, савья́ Ту дыя́н ма́нгэ, ёй ма́нгэ дыя́ каштэ́стыр, и мэ хаём.”</verse>
				<verse number="13">И Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л пхэндя́ джувля́кэ: “Палсо́ дава́ ту кэрдя́н?” “Сап хохадя ман, и мэ хаём.”</verse>
				<verse number="14">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л сапэскэ: “Пал-дова́ со ту дава́ кэрдя́н, ту явэ́са прокошно́ анги́л сарэ́ кхэритконэ́ мурдалэ́ндэ (ското) и анги́л сарэ́ фэлдытконэ мурдалэ́ндэ (зверендэ): ту явэ́са пэ тыро́ пэр тэ псирэ́с, и явэ́са саро́ пэ́скиро джиибэ́н тэ хас пра́хо.”</verse>
				<verse number="15">И нараманё (намиро) кэра́ва Мэ машки́р ту́тэ и джувля́тэ, и машки́р ро́до тыро́ и ла́киро; ёв явэ́ла дро шэро́ тэ дукхавэл тут, а ту явэ́са тэ дукхавэс лэс дрэ пента (кхур).</verse>
				<verse number="16">И джувля́кэ Ёв пхэндя́: “Убарьякирава Мэ и кэра́ва бут буты́р тырэ́ мэ́ньки дро дова́ часо, сыр явэ́са ту тэ псирэ́с пхари́; дрэ дукха́ явэ́са тэ биянэс чхаворэ́н, и тыро́ камибэн кэ тыро́ ром, и ёв явэ́ла тэ хулаинэ́л пэ ту́тэ.”</verse>
				<verse number="17">Адамоскэ Ёв пхэндя́: “Пал-дова́, со ту кандыян пэскирья́ ромня́, и хаян каштэ́стыр, пал саво́ Мэ припхэндём ту́кэ, пхэни́: ‘На ха лэ́стыр’, прокошны явэ́ла пал ту́тэ пхув, пхарипнаса саро́ тыро́ джиибэ́н ту явэ́са тэ чаравэспэ ла́тыр.</verse>
				<verse number="18">Хру́сты сувьенца (тернии) и жылта хру́сты пхусаде́нца (волчцы) биянэ́ла ёй, пхув, ту́кэ; и явэ́са ту тэ хас фэлдытко чар.</verse>
				<verse number="19">Кхамлынаса (потоса) пэ муй ту явэ́са тэ хас пэ́скиро маро́, пака ту рисёса дрэ пхув, савья́тыр ту са́нас лыно́; пал-дова́ со ту сан пра́хо, и рисёса дро пра́хо.”</verse>
				<verse number="20">И дыя́ пэ́скирэ ромнякэ лав Ева, пал-дова́ со ёй яця́ даса сарэ́ джидыпнаскэ.</verse>
				<verse number="21">И кэрдя́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л цыпитка и́ди Адамоскэ и лэ́скирэ ромнякэ и уридя лэн.</verse>
				<verse number="22">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “Ѓа́да, яця́ Адамо сыр екх амэ́ндыр, тэ джинэ́л лачхипэ́н и фуипэ́н; и акана́, сыр ёв тэ на протырдэл пэ́скиро васт и адя́кэ-паць тэ на лэл джиибна́скирэ каштэ́стыр, и тэ на хал, и тэ на явэ́л тэ дживэ́л ве́чнэс.”</verse>
				<verse number="23">И бичхадя́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л криг лэс Эдэмоскирэ унтатыр (садостыр), соб (кай) ёв тэ кэрэ́л буты́ пэ пхув, савья́тыр ёв сыс создыно́.</verse>
				<verse number="24">И Ёв традыя́ Адамос криг, и пэ васто́ко пашы́л Эдэмоскирэ у́нта чхудя́ херувимос куртала́са (мечоса), сави́ хачола яга́са, соб (кай) кэ джиибнытко кашт тэ ракхэ́л дром.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">О Адамо лыя́ тэ дживэ́л Еваса сыр ромня́са; и ёй запхария, и бияндя́ Каинос, и пхэндя́: “Латхём мэ манушэ́с Ра́стыр-Дэвлэ́стыр.”</verse>
				<verse number="2">И яви́р мо́ло ёй бияндя́ лэ́скирэ пшалэ́с, Авелёс. И Авелё сыс бакрэнгиро чхупна́ри (пастухо), а Каино обкэрэлас пхув.</verse>
				<verse number="3">Сыр прогия́ вари-саво́ часо, Каино яндя́ пхувья́кирэ барьякирдэ́ (пло́ды) сыр да́ро Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="4">И Авелё адя́кэ-паць яндя́ пэ́скирэ пэрвонэ́ бияныпнытконэ ґуртостыр и лэ́нгирэ чэкэнэстыр (тукостыр). Рай Дэвэ́л сыкадя́ паты́в Авелёскэ пэ лэ́скиро да́ро.</verse>
				<verse number="5">А Каиноскэ, и пэ лэ́скиро да́ро, Ёв на сыкадя́ паты́в. О Каино древа́н холя́сыя, и калыя мина пэ лэ́скиро муй.</verse>
				<verse number="6">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Каиноскэ: “Со́скэ ту холясыян? И со́скэ мина пэ тыро́ муй калыя?</verse>
				<verse number="7">Ко́ли кэрэ́са лачхипэ́н, то со́скэ на ґаздэса муй радыпнаса? А ко́ли на кэрэ́са лачхипэ́н, тэды пашы́л вуда́р исын пашто́ грэ́хо (бизо), ёв тырдэла тут кэ пэ, нэ ту яв хула́са пэ лэ́стэ.”</verse>
				<verse number="8">И пхэндя́ Каино пэ́скирэ пшалэ́скэ, Авелёскэ: “Явэ́н, пэ фэ́лда.” И ке́ли сыс ёнэ пэ фэ́лда, Каино ґаздыя́пэ пэ пэ́скирэ пшалэ́стэ Авелёстэ, и мулякирдя́ лэс.</verse>
				<verse number="9">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Каиноскэ: “Кай исын тыро́ пшал Авелё?” Ёв пхэндя́: “Мэ на джино́м (на джина́в), со мэ сом ракхибнари (сторожо) пэ́скирэ пшалэ́скэ?”</verse>
				<verse number="10">И пхэндя́: “Со ту кэрдя́н? Тырэ́-пшалэ́скирэ ратэскири зан дэ́ла го́дла пхувья́тыр кэ Мэ.</verse>
				<verse number="11">И акана́ ту сан прокошно́ пхувья́тыр, сави́ отчхакирдя́ пэ́скирэ ушта́ тэ прилэл тырэ́-пшалэскиро рат тырэ́ вастэ́стыр.</verse>
				<verse number="12">Ке́ли ту явэ́са тэ обкэрэс пхув, ёй буты́р на явэ́ла тэ дэл ваш ту́кэ пэ́скири зор; ту явэ́са тэ гарадёс и тэ псирэ́с би кхэрэ́скиро пэ пхув.”</verse>
				<verse number="13">И Каино пхэндя́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ: “Чорипэ́н миро исын древа́н баро́, соб (кай) тэ бистрэс лэс.</verse>
				<verse number="14">Ѓа́да, кадалэ́ дывэсэ́стыр Ту традэса ман пхувья́тыр, и Тырэ́ мо́стыр мэ ява́ва тэ ґарадёвав, и тэ псирав би кхэрэ́скиро пэ пхув; и явэ́ла адя́кэ: кажно, кон ма́нца стрэнинэлапэ, мулякирэ́ла ман.”</verse>
				<verse number="15">И пхэндя́ лэ́скэ Рай Дэвэ́л: “Палдава́ кажнонэ́скэ, кон Каинос мулякирэ́ла, отдэлапэ палэ фуипнаса дрэ эфта́ (битринэ́нгиро дэш) мо́лы.” И Рай Дэвэ́л кэрдя́ Каиноскэ ґерты́к (знаме́ниё), соб (кай) нико́н, кон стрэнинэлапэ лэ́са, тэ на мулякирэ́л лэс.</verse>
				<verse number="16">И гия́ криг Каино Ра́стыр-Дэвлэ́стыр; и лыя́ тэ дживэ́л пэ Нодоскири пхув, пэ васто́ко Эдэмостыр.</verse>
				<verse number="17">И лыя́ тэ дживэ́л Каино пэ́скирэ ромня́са; и ёй запхария, и бияндя́ Енохос. И чхудя́ ёв фо́ро, и пир пэ́скирэ чхавэ́скиро лав кхардя́ фо́ро: Енохо.</verse>
				<verse number="18">Енохостыр бия́ндыя Ирадо; Ирадостыр бия́ндыя Мехиаэлё. Мехиаэлё дыя́ пэ свэ́то Мафусалос: Мафусало дыя́ пэ свэ́то Ламехос.</verse>
				<verse number="19">И Ламехо лыя́ пэ́скэ дуе́н ромне́н: екхакиро лав сыс Ада и явирьякиро лав сыс Цыла.</verse>
				<verse number="20">Ада бияндя́ Иавалос (Явалос): ёв сыс дад манушэ́нгэ, савэ́ дживдэ́ пэ ша́тры кхэритконэ́ мурдалэ́нца.</verse>
				<verse number="21">Лэ́скирэ пшалэ́с кхардэ́ Иувало (Ювало): ёв сыс дад сарэнгирэ-манушэ́нгиро, савэ́ башадэ пэ гусли и свиролька (свирель).</verse>
				<verse number="22">Цыла адя́кэ-паць бияндя́ Тувалкаинос, саво́ сыс фаурнари (ковалё) пэ сарэ́ струме́нты састырэстыр и харкома́тыр (медятыр). И пхэн Тувалкаиноскири сыс Ноема [Наама-ю.о.].</verse>
				<verse number="23">И пхэндя́ Ламехо пэ́скирэ ромненгэ: “Ада и Цыла, шунэ́н мири́ зан, Ламехоскирэ ромня́лэ! Шунэ́н мирэ́ лава́: мэ мулякирдём муршэ́с и тэрнэ́-бэршэнгирэс (отрокос) пал пэ́скири дукхады (рана).</verse>
				<verse number="24">Ко́ли пал Каиностэ отдэлапэ палэ фуипнаса дрэ эфта́ (битринэ́нгиро дэш) мо́лы, то пал Ламехостэ дрэ эфтадэша́ эфта́ мо́лы.”</verse>
				<verse number="25">И лыя́ тэ дживэ́л Адамо пэ́скирэ ромня́са яви́р мо́ло, и ёй бияндя́ чхаворэс, и дыя́ лэ́скэ лав Сифо, пал-дова́ со ёй ракирдя́: “Дэвэ́л чхудя́ ма́нгэ яви́р се́мё, заме́ст Авелёстэ, савэ́с мулякирдя́ Каино.”</verse>
				<verse number="26">И Сифостэ адя́кэ-паць бия́ндыя чхаво́; и ёв дыя́ лэ́скэ лав Еносо [Эношо-ю.о.]; тэ́ньци мануша́ лынэ́ тэ прикхарэн Дэвлэ́скиро лав, ке́ли мангнэпэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="5">
				<verse number="1">Ѓа́да, исын пхэныбэ́н пал Адамоскиро ро́до: ке́ли Дэвэ́л создыя́ манушэ́с, Ёв создэлас лэс адя́кэ, соб (кай) ману́ш тэ зджал (тэ поджал) пэ Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="2">Муршэс и джувля́ создыя́, и бахтякирдя́ лэн дро дывэ́с, ке́ли создыя́ лэн и дыя́ лэ́нгэ лав ману́ш (Адамо).</verse>
				<verse number="3">Адамо дживдя́ шэл тэ трия́нда бэрш, и лэ́стыр бия́ндыя чхаво́, саво́ зджалас пэ лэ́стэ, и саво́ сыс пир лэ́скири патри́н (о́бразо) и дыя́ лэ́скэ лав: Сифо.</verse>
				<verse number="4">Ке́ли Адамостыр бия́ндыя чхаво́ Сифо, лэ́скэ сыс охтошэла (бидуешэлэнгиро бар) бэрш, и бия́ндынэ лэ́стыр чхавэ́ и чхая́.</verse>
				<verse number="5">Адамо дживдя́ еняшэла (бишэлэнгиро бар) трия́нда бэрш; и мыя́.</verse>
				<verse number="6">Ке́ли Сифоскэ сыс шэл тэ пандж бэрш, лэ́стыр бия́ндыя Еносо.</verse>
				<verse number="7">Ке́ли латхяпэ Еносо, Сифо дживдя́ охтошэла эфта́ (тринэнгиро дэш) бэрш и бия́ндынэ лэ́стыр чхавэ́ и чхая́.</verse>
				<verse number="8">Сифо дживдя́ еняшэла дэшуду́й бэрш; и ёв мыя́.</verse>
				<verse number="9">Ке́ли Енососкэ сыс енядэша бэрш, лэ́стыр бия́ндыя Каинано.</verse>
				<verse number="10">Ке́ли бия́ндыя Каинано, Еносо дживдя́ охтошэла дэшупандж бэрш, и бия́ндынэ лэ́стыр чхавэ́ и чхая́.</verse>
				<verse number="11">Еносо дживдя́ еняшэла пандж бэрш; и ёв мыя́.</verse>
				<verse number="12">Ке́ли Каинаноскэ сыс эфтадэша́ бэрш, лэ́стыр бия́ндыя Малэлэило (Махалаэлё).</verse>
				<verse number="13">Ке́ли латхяпэ Малелэило, Каинано дживдя́ охтошэла штардэша́ бэрш, и бия́ндынэ лэ́стыр чхая́ и чхавэ́.</verse>
				<verse number="14">Каинано дживдя́ еняшэла дэш бэрш; и ёв мыя́.</verse>
				<verse number="15">Ке́ли Малелэилоскэ сыс шовдэшапандж бэрш, лэ́стыр бия́ндыя Иаре́до (Яредо).</verse>
				<verse number="16">Пало́ (после) Иаредоскиро бияныпэ́н, Малелэило дживдя́ охтошэла трия́нда бэрш, и бия́ндынэ лэ́стэ чхая́ и чхавэ́.</verse>
				<verse number="17">Малелэило дживдя́ охтошэла енядэша пандж бэрш; и ёв мыя́.</verse>
				<verse number="18">Ке́ли Яредоскэ сыс шэл шовдэша́ дуй бэрш, лэ́стыр бия́ндыя Енохо.</verse>
				<verse number="19">Пало́ Енохоскиро бияныпэ́н, Яре́до дживдя́ охтошэла бэрш, и лэ́стыр бия́ндынэ чхавэ́ и чхая́.</verse>
				<verse number="20">Яре́до дживдя́ еняшэла шовдэша́ дуй бэрш; и ёв мыя́.</verse>
				<verse number="21">Ке́ли Енохоскэ сыс шовдэша́ пандж бэрш, лэ́стыр бия́ндыя Мафусало.</verse>
				<verse number="22">Пало́ Мафусалоскиро бияныпэ́н Енохо дживдя́ анги́л Дэвлэ́стэ триншэла́ бэрш, и бия́ндынэ лэ́стыр чхавэ́ и чхая́.</verse>
				<verse number="23">Енохо дживдя́ триншэла́ шовдэша́ пандж бэрш.</verse>
				<verse number="24">И псирдя́ Енохо анги́л Дэвлэ́стэ; и на яця́ лэс, пал-дова́ со Дэвэ́л лыя́ лэс.</verse>
				<verse number="25">Ке́ли Мафусалоскэ сыс шэл эфтадэша́ охто́ бэрш, лэ́стыр бия́ндыя Ламехо.</verse>
				<verse number="26">Пало́ Ламехоскиро бияныпэ́н, Мафусало дживдя́ ишчо (инкэ́) эфта́ шэла́ охтодэша́ дуй бэрш, и лэ́стыр латхнэпэ чхавэ́ и чхая́.</verse>
				<verse number="27">Мафусало дживдя́ еняшэла шовдэша́ еня́ бэрш; и ёв мыя́.</verse>
				<verse number="28">Ке́ли Ламехоскэ сыс шэл охтодэша́ дуй бэрш, лэ́стыр бия́ндыя чхаво́.</verse>
				<verse number="29">И кхардя́ лэс Ноё, и пхэндя́: “Ёв обрадынэла амэн дрэ буты́, амари́ и дрэ пхари́ амарэ́-вастэнгири буты́ сыр ява́са тэ обкэрас пхув, сави́ прокостя Дэвэ́л.”</verse>
				<verse number="30">И сыс Ламехоскэ, ке́ли лэ́стыр бия́ндыя Ноё, панджшэла́ енядэша пандж бэрш, и бия́ндынэ лэ́стыр чхавэ́ и чхая́.</verse>
				<verse number="31">Ламе́хо дживдя́ эфта́ шэла́ эфтадэша́ эфта́ бэрш, и ёв мыя́.</verse>
				<verse number="32">Ке́ли Ноёскэ сыс панджшэла́ бэрш, лэ́стыр бия́ндынэ: Симо, Хамо и Иафето.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="6">
				<verse number="1">И сыс адя́кэ, ке́ли мануша́ пэ пхув бия́ндынэ (лотинэ) буты́р, и лэ́ндыр бия́ндынэ чхая́,</verse>
				<verse number="2">то Дэвлэ́скирэ чхавэ́ дыкхнэ́ манушэнгирэн чхае́н, со ёнэ сыс шука́р, и лэнас лэн палоро́м, савья́ кон выкэдыя́.</verse>
				<verse number="3">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л: “На саро́ джиибэ́н ману́ш тэ на рискирэ́л годы́ пэ Миро Ду́хо (Фа́но) [на ўса́ды/на сак (всегда) Мирэ́ Духоскэ тэ дживэ́л дрэ манушэ́стэ-ю.о.]; пал-дова́ со ёнэ исын лоч (плоть); мэк тэ дживэ́н ёнэ шэл тэ биш бэрш.”</verse>
				<verse number="4">Дрэ долэ́ дывэса́ пэ пхув сыс древа́н вучэ́ мануша́, буты́р одолэ́ часостыр, сыр Дэвлэ́скирэ чхавэ́ лынэ́ тэ псирэ́н кэ манушэ́нгирэ чхая́, и ёнэ лынэ́ тэ биянэн лэ́нгэ. Ёнэ сыс зоралэ́, ґаратунэ́, славутна мануша́.</verse>
				<verse number="5">И Рай Дэвэ́л дыкхця́, со мануша́ лынэ́ бут тэ кэрэ́н фуипэ́н пэ пхув, со сарэ́ лэ́нгирэ думки и илэ сыс холынакирэ пэ кажно дывэ́с.</verse>
				<verse number="6">И Рай Дэвэ́л лыя́ тэ тангинэ́л (тэ жалинэл), со создыя́ манушэ́с пэ пхув, и Ёв лыя́ тэ тугинэл дро Пэ́скиро ило́.</verse>
				<verse number="7">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л: “Мэ хасякира́ва манушэ́н пхувья́кирэ мо́стыр, савэ́н Мэ создыём, манушэ́стыр кэ кхэри́тко мурда́л (ското), и цапнен и болыбна́скирэ чириклен пэ болыбэ́н, пал-дова́ со Мэ тангинава, со лэн создыём.”</verse>
				<verse number="8">Нэ Ноё латхя́ бахтякирибэ́н анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ якха́.</verse>
				<verse number="9">Ѓа́да, исын лав пал Ноёскиро ро́до: Ноё сыс чачуно́ ману́ш и би грэхоскиро дро пэ́скиро ро́до, Ноё псирдя́ дро екхипэ́н анги́л Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="10">Ноёстыр бия́ндынэ трин чхавэ́: Симо, Хамо и Иафето.</verse>
				<verse number="11">Нэ пхув яця́ бипатывалы анги́л Дэвлэ́стэ и ёй сыс пхэрды́ нахратонэ рэндэ́нца (делэнца).</verse>
				<verse number="12">И Дэвэ́л дыкхця́ пэ пхув и, ґа́да, ёй сыс хасибны́тко: пал-дова́ со кажно лоч (плоть) лыя́ тэ кэрэ́л бипатывалэ рэ́нды (де́лы).</verse>
				<verse number="13">И Дэвэ́л пхэндя́ Ноёскэ: “Анги́л Ма́ндэ кажнонэ́ лочакэ явэ́ла ко́нцо (яго́ро); пал-дова́ со пхув пхэрдия лэ́нгирэ нахратонэ рэндэ́нца (злодеяниенца). И ґа́да, Мэ хасякира́ва лэн пхувья́тыр.</verse>
				<verse number="14">Кэр пэ́скэ гоферытконэ вэшэ́стыр ковчэго (баро́ мохто́); кэр коморки дро ковчэго, явре́стыр и андра́л обмакх лэс смоласа.</verse>
				<verse number="15">И кэр лэс адя́кэ: длэнгипэ́н ковчэгоскиро явэ́ла трин шэла́ куня́ (логци), лэ́скиро буґлыпэ́н-пандждэша́ куня́ (лоґци), а лэ́скиро вучипэ́н-трия́нда куня́.</verse>
				<verse number="16">И кэр фэнштрори (дудали) дро ковчэго и дрэ кунь вучипна́са, пхандэ лэс упра́л и дрэ ковчэгоскирэ рига́ кэр вуда́р; кэр дрэ лэ́стэ тэлатуно, яви́р и три́то ярусы.</verse>
				<verse number="17">И ґа́да, Мэ зачхувава дая́ пхув пане́са, соб (кай) кажно лоч (плоть) тэ хасякира́в, дрэ сави́ исын джиибнытко ду́хо (фа́но) тэл болыбэ́н; саро́, со исын пэ пхув, соб (кай) тэ мэрэ́л.</verse>
				<verse number="18">Нэ ту́са Мэ кэра́ва Миро заве́то, и ту заджаса дрэ ковчэго, и тырэ́ чхавэ́, и тыри́ ромны́, и ту́са тырэ́-чхавэ́нгирэ ромня́.</verse>
				<verse number="19">Адя́кэ-паць залыджа дрэ ковчэго кажнонэ́ мурдалэ́ндыр и кажнонэ́ лочатыр пир дуй, соб (кай) ту́са ёнэ тэ ячэ́нпэ джидэ́: мэк ёнэ тэ явэ́н муршканэ́ и джувликанэ родо́стыр.</verse>
				<verse number="20">Чирикле́ндыр пир лэ́нгиро ро́до, и кхэритконэ́ мурдалэ́ндыр пир лэ́нгиро ро́до, и сарэ́ндыр, кон ползынэла пир пхув пир лэ́нгиро ро́до, сарэ́ндыр пир дуй кэ ту тэ заджа́н, соб (кай) тэ ячэ́нпэ джидэ́.</verse>
				<verse number="21">Ту лэ пэ́скэ саво́ трэй хабэ́н, саво́ ха́на, и скэ́дэ кэ пэ; и ёв явэ́ла ваш ту́кэ и ваш лэ́нгэ хабнаса.”</verse>
				<verse number="22">И Ноё саро́ кэрдя́, сыр Дэвэ́л лэ́скэ припхэндя́, адя́кэ ёв и кэрдя́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="7">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Ноёскэ: “Заджа́ ту и сари́ тыри́ чэ́карь (семе́йство) дро ковчэго, пал-дова́ со Мэ дыкха́ва, со ту сан чачуно́ анги́л Ма́ндэ сарэ́ далэ́ родо́стыр.</verse>
				<verse number="2">И лэ кажнонэ́ жужэ́ рискирибна́скирэ мурдалэ́ндыр [зверендыр-ю.о.] [ското́стыр-р.с.] пир эфта́ (битринэ́нгиро дэш), муршканэ́ и джувликанэ родо́стыр, а нажужэ́ мурдалэ́ндыр пир дуй, муршканэ́ и джувликанэ родо́стыр.</verse>
				<verse number="3">Адя́кэ-паць и болыбнытконэ чириклендыр пир эфта́ муршканэ́ и джувликанэ родо́стыр, соб (кай) тэ зракхэс ро́до ваш сари́ пхув.</verse>
				<verse number="4">Пал-дова́ со пир эфта́ дывэса́, Мэ ява́ва тэ чхував пэ пхув брышы́нд штардэша́ дывэса́ и штардэша́ ратя; и саро́, со исын пэ пхув, и со Мэ создыём, Мэ хасякира́ва.”</verse>
				<verse number="5">Ноё кэрдя́ саро́, со припхэндя́ Рай Дэвэ́л лэ́скэ.</verse>
				<verse number="6">Ноёскэ сыс шов шэла́ бэрш, сыр пэ пхув яця́ панитко зачхуибэн (потопо).</verse>
				<verse number="7">И загия́ Ноё, и лэ́скирэ чхавэ́, и лэ́скири ромны́, и лэ́са лэ́скирэ-чхавэ́нгирэ ромня́ дро ковчэго пане́скирэ зачхуибнастыр.</verse>
				<verse number="8">И жужэ́ мурдалэ́ндыр (ското́стыр) и нажужэ́ мурдалэ́ндыр (ското́стыр), чирикле́ндыр и сарэ́ндыр, кон ползынэла пири́ пхув.</verse>
				<verse number="9">Пир дуй, муршканэ́ и джувликанэ родо́стыр, кэ Ноё загинэ́ дро ковчэго, сыр Дэвэ́л Ноёскэ припхэндя́.</verse>
				<verse number="10">Пир эфта́ дывэса́, пэ пхув яця́ тэ чхувэлпэ пани́.</verse>
				<verse number="11">Ке́ли Ноёскэ сыс шовшэла́ бэрш, пэ яви́р чхон, дрэ дэшуэфтато дывэ́с, дро дава́ дывэ́с роспхандлэпэ сарэ́ барэ́ хорипнаскирэ (безднакирэ) ґанынга́, и отчхакирдэпэ болыбна́скирэ фэнштры;</verse>
				<verse number="12">и пэ пхув чхудяпэ брышы́нд штардэша́ дывэса́ и штардэша́ ратя.</verse>
				<verse number="13">Дрэ дава́-паць дывэ́с загия́ дро ковчэго Ноё, и Симо, Хамо и Иафето, Ноёскирэ чхавэ́, и Ноёскири ромны́ и тринэ́ лэ́скирэ-чхавэ́нгирэ ромня́ лэ́са.</verse>
				<verse number="14">Ёнэ, и сарэ́ рискирибна́скирэ мурдала́ (зве́ри) пир лэ́нгиро ро́до, и кажно кхэри́тко мурда́л (ското) пир лэ́скиро ро́до, и сарэ́ джидэ́ создыибэна, савэ́ ползынэна пир пхув, пир лэ́нгиро ро́до, и сарэ́ чирикля́, савэ́ вурняна пир лэ́нгиро ро́до – сарэ́ чирикля́, конэ́стэ исын пхака́ (крылы).</verse>
				<verse number="15">И загинэ́ кэ Ноё дро ковчэго пир дуй кажнонэ́ лочатыр (плотятыр), дрэ саво́ исын джидо́ ду́хо.</verse>
				<verse number="16">И кон загия́, сыс муршкано́ и джувликано джино кажнонэ́ лочатыр, сыр Дэвэ́л припхэндя́ лэ́скэ. И зачхакирдя ковчэго Дэвэ́л пал лэ́стэ.</verse>
				<verse number="17">И пане́скиро зачхуибэн (потопо) сыс штардэша́ дывэса́ пэ пхув, и барьёлас вучэды́р пани́, и ґаздыя́пэ ковчэго, и ёв ґаздыя́пэ упрэ́ пхувья́тыр.</verse>
				<verse number="18">Пани зоралэ́с ґаздэласпэ вучэды́р и сыг барьёлас пэ пхув; и ковчэго плывинэла (дэла плима) пир пани́.</verse>
				<verse number="19">И яця́ древа́н бут пани́ пэ пхув, адя́кэ, со зачхудэпэ сарэ́ вучэ́ бэ́рги, савэ́ сыс тэл саро́ болыбэ́н.</verse>
				<verse number="20">Пэ дэшупандж куня́ (локци) пэ лэ́ндэ ґаздыя́пэ пани́ и зачхакирдэпэ бэ́рги.</verse>
				<verse number="21">И хасия́ саро́, со сыс джидо́ пэ пхув, кажно лоч (плоть), сави́ псирэлас пир пхув: и чирикля́, и кхэри́тка мурдала́ (ското), и рискирибна́скирэ мурдала́ (зве́ри), и сарэ́ гады (плазуны), савэ́ ползынэнас пир пхув, и сарэ́ мануша́.</verse>
				<verse number="22">Саро́, со дыхинэлас дрэ рутхуня (ноздри) джиибна́скирэ духо́са, мыя́.</verse>
				<verse number="23">Хасия́ саро́, со сыс джидо́ пэ пхув: манушэ́стыр кэ кхэри́тко мурда́л (ското), и кэ цапня, и кэ болыбна́скирэ чирикля́, саро́ хасия́ пхувья́тыр. Яця́пэ екх Ноё джидо́, и со лэ́са сыс дро ковчэго.</verse>
				<verse number="24">Пани пэ пхув ячэлас буты́р шэл тэ пандждэша́ дывэса́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="8">
				<verse number="1">И пририпирдя Дэвэ́л пал Ноёстэ, и пал кажно джидо́ создыибэн, и пал сарэ́ кхэритконэ́ мурдалэ́ндэ (ското), савэ́ сыс лэ́са дро ковчэго; и ґаздыя́ Дэвэ́л балва́л пэ пхув, и пирияця́ пани́.</verse>
				<verse number="2">И зачхакирдэпэ хорипнаскирэ ґанынга́ и болыбна́скирэ фэнштры (дудаля), и болыбна́стыр пирияця́ тэ джал брышы́нд.</verse>
				<verse number="3">Пани пэ на́бут рисёлас пхувья́тыр, и пало́ шэл тэ панджэша дывэса́ пани́ яця́ тэ тыкнёл.</verse>
				<verse number="4">И дро эфта́то (битринэ́нгиро дэ́што) чхон, пэ дэшуэфтатонэ-чхонэ́скиро дывэ́с, пэ Араратоскирэ бэ́рги тэрдия́ ковчэго.</verse>
				<verse number="5">Пани саро́ часо тыкнёлас кэ дэ́што чхон; дро англатуно́ дывэ́с дэштонэ-чхонэ́скиро ячнэ́ дыцьлэ упралэстыр бэ́рги.</verse>
				<verse number="6">Пир штардэша́ дывэса́, Ноё отчхакирдя́ фэнштрори дро ковчэго, сави́ ёв кокоро́ кэрдя́.</verse>
				<verse number="7">И вымэкця коракос (воронос), саво́ вурняндыя, отурняндыя и рисия́, пака вышутия пхув пане́стыр.</verse>
				<verse number="8">Адя́кэ-паць ёв отмэкця́ пэ́стыр голумбос, соб (кай) тэ дыкхэ́л, ци згия пани́ пхувья́тыр.</verse>
				<verse number="9">Нэ голумбо на латхя́ (ластя) шуко штэ́то ваш пэ́скирэ ґэра́, и рисия́ кэ ёв дро ковчэго; пал-дава́ со пани́ сыс упра́л пир сари́ пхув; и ёв протырдыя́ пэ́скиро васт, и лыи лэс, прилыя́ кэ пэ дро ковчэго.</verse>
				<verse number="10">И промэкця яви́р эфта́ дывэса́; и нэвэ́стыр (нэвэ́с) вымэкця голумбос ковчэгостыр.</verse>
				<verse number="11">Голумбо кэ ёв рисия́ бэльвэлякиро; и ґа́да, яло (свяжо) оливи́тко патри́н (листо) сыс лэ́стэ дро муй: и Ноё ґалыя́, со пани́ гия́ криг пхувья́тыр.</verse>
				<verse number="12">Ёв промэкця яви́р эфта́ дывэса́, и вымэкця голумбос; и ёв буты́р на рисия́ кэ ёв.</verse>
				<verse number="13">Шовшэла́ пэ́рво бэрш кэ пэ́рво (англатуно́) дывэ́с, пэрвонэ́-чхонэ́скиро, вышутия пани́ пэ пхув; и Ноё отчхакирдя́ стрэ́ха (чхаки́н) дро ковчэго, и подыкхця́, и ґа́да, пхув упра́л яця́ шуки́.</verse>
				<verse number="14">И пэ яви́р чхон, пэ биш тэ эфта́то-чхонэ́скиро дывэ́с, пхув вышутия.</verse>
				<verse number="15">И Дэвэ́л пхэндя́ Ноёскэ:</verse>
				<verse number="16">“Выджа ковчэгостыр ту, и тыри́ ромны́, и чхавэ́ тырэ́, и тырэ́-чхавэ́нгирэ ромня́ ту́са.</verse>
				<verse number="17">Вылыджа кажно джидо́ создыибэн, саво́ исын ту́са, кажнонэ́ лочатыр, чирикле́ндыр, и кхэритконэ́ мурдалэ́ндыр (ското́стыр), и сарэ́ гадэн, савэ́ ползынэна пир пхув: мэк ёнэ тэ розджанпэ пир пхув, и мэк ёнэ тэ биянэн тыкнэн и тэ явэ́н лэн бут пэ пхув.”</verse>
				<verse number="18">И выгия́ Ноё, и лэ́скирэ чхавэ́, и ромны́ лэ́скири и лэ́са лэ́скирэ-чхавэ́нгирэ ромня́.</verse>
				<verse number="19">И кажно рискирибна́скиро мурда́л (зверё), и кажно цапны (плазуно), и кажно чириклы, и саро́, со ползынэла пир пхув, пир ро́до пэ́скиро, выгинэ́ ковчэгостыр.</verse>
				<verse number="20">И кэрдя́ Ноё алта́рё (жэртвенико) Ра́скэ-Дэвлэ́скэ; и лыя́ кажнонэ́ жужэ́ кхэритконэ́ мурдалэстыр (ското́стыр) и кажнонэ́ жужэ́ чириклятыр, и яндя́ цэ́ла хачкирибнаскирэ свэ́нта дыибэна́ пэ алта́рё.</verse>
				<verse number="21">И сунгадя Рай Дэвэ́л гудло́ тхув (дымо) и пхэндя́ Рай Дэвэ́л дро Пэ́скиро ило́: “Мэ на ява́ва буты́р тэ прокошав пал пхув манушэ́с, пал-дова́ со манушэ́скиро ило́ исын тэ кэрэ́л фуипэ́н лэ́скирэ тэрныпнастыр: и буты́р Мэ на ява́ва тэ хасякира́в саро́, со исын джидо́, сыр Мэ кэрдём.</verse>
				<verse number="22">Акана́ дрэ сарэ́ дывэса́ явэ́на тэ почхувэн дрэ пхув и тэ укэдэн, шыл и хачкирибэ́н, ивант (зима) и лынай (милай), дывэ́с и рат на пириячэна.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="9">
				<verse number="1">И Дэвэ́л бахтякирдя́ Ноёс и лэ́скирэ чхавэ́н, и пхэндя́ лэ́нгэ: “Тэ бияндён чхаворэ́ тумэ́ндэ и тэ явэ́н тумэн буты́р, и тэ пхэрдякирэн тумэ́ пхув.</verse>
				<verse number="2">Мэк тэ дарэ́н и тэ трашадён тумэ́ндыр сарэ́ пхувитка рискирибна́скирэ мурдала́ (зве́ри), и сарэ́ болыбна́скирэ чирикля́, саро́, со псирэ́ла пир пхув, и сарэ́ морёскирэ (дэрьявэ́скирэ) мачхэ́; отдынэ́ ёнэ дрэ тумарэ́ васта́.</verse>
				<verse number="3">Саро́, со псирэ́ла и дживэ́ла, явэ́ла тумэ́нгэ дро хабэ́н; сыр чар Мэ да́ва саро́ тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="4">На хан джиды лоч (плоть), ратэ́са на хан.</verse>
				<verse number="5">Мэ, ґалён, пхучавапэ пал и тумаро́ рат, дро саво́ исын тумаро́ джиибэ́н, Мэ пхучавапэ кажнонэ́ рискирибна́скирэ мурдалэстыр (зверёстыр), адя́кэ-паць Мэ пхучавапэ манушэ́скиро ди манушэ́скирэ вастэ́стыр, лэ́скирэ-пшалэ́скирэ вастэ́стыр.</verse>
				<verse number="6">Кон прочхувэла манушэ́скиро рат, кодолэскиро рат прочхувэлапэ явирэ манушэ́скирэ вастэ́са: пал-дова́ со ману́ш сыс создыно́ пир Дэвлэ́скири патри́н (о́бразо).</verse>
				<verse number="7">И тэ бияндён чхаворэ́ тумэ́ндэ и тэ ячэн тумэн буты́р, и тэ розджанпэ тумэ́ пир пхув, и тэ явэ́н тумэн буты́р пэ ла́тэ.”</verse>
				<verse number="8">И пхэндя́ Дэвэ́л Ноёскэ и лэ́скирэ чхавэ́нгэ лэ́са:</verse>
				<verse number="9">“А́кэ, Мэ чхува́ва Миро заве́то тумэ́нца и тумарэ́ родоса коригэды́р (позжэды́р) тумэ́ндыр.</verse>
				<verse number="10">И кажнонэ́ джидэ́ де́са, саво́ исын тумэ́нца, чирикленца и кхэритконэ́ мурдалэса (скотоса), и сарэ́ рискирибна́скирэ мурдалэ́нца (зверенца) пэ пхув, савэ́ исын тумэ́ндэ, сарэ́нца, кон выгия́ ковчэгостыр, кажнонэ́ мурдалэса (жывотнонэса), саво́ исын пэ пхув.</verse>
				<verse number="11">Мэ чхува́ва Миро завето тумэ́нца, со буты́р на явэ́ла хасякирдо кажно лоч панитконэ зачхуибнаса (потопоса), и на явэ́ла буты́р панитко зачхуибэн пэ хасибэ́н пхувьякэ.”</verse>
				<verse number="12">И пхэндя́ Дэвэ́л: “Ѓа́да, исын шпэ́ра (знако) пал завето, саво́ Мэ чхува́ва машки́р Ма́ндэ и машки́р тумэ́ндэ, и машки́р кажно джидо́ ди, саво́ тэ явэ́л тумэ́нца, дро тумаро́ ро́до пэ саро́ ве́ко.</verse>
				<verse number="13">Мэ сыкава́ва Мири́ банги (радуга) дрэ о́блоки, соб (кай) ёй тэ явэ́л шпэраса пал завето машки́р Ма́ндэ и машки́р пхув.</verse>
				<verse number="14">И явэ́ла, ке́ли Мэ яна́ва о́блоко пэ пхув, тэды пэ о́блоко явэ́ла банги;</verse>
				<verse number="15">и Мэ ла́ва тэ рипирав Миро заве́то, саво́ исын машки́р Ма́ндэ и машки́р тумэ́ндэ, и машки́р кажнонэ́ джидэ́ де́са дрэ кажно лоч (плоть), пани́ буты́р на явэ́ла сыр потопо тэ хасякирэ́л кажно лоч.</verse>
				<verse number="16">И явэ́ла банги (радуга) пэ о́блоко, и Мэ дыкха́ва ла, и рипирава заве́то пэ саро́ ве́ко машки́р Дэвлэ́стэ и машки́р кажно джидо́ ди дрэ кажно лоч, сави́ исын пэ пхув.”</verse>
				<verse number="17">И пхэндя́ Дэвэ́л Ноёскэ: “Ѓа́да, исын ґерты́к (знаме́ниё) пал заве́то, саво́ Мэ чхудём машки́р Ма́ндэ и машки́р кажно лоч, сави́ исын пэ пхув.”</verse>
				<verse number="18">Ноёскирэ чхавэ́, савэ́ выгинэ́ ковчэгостыр сыс: Симо, Хамо и Иафе́то. Хамо сыс Ханааноскиро дад.</verse>
				<verse number="19">Кадалэ́ трин сыс Ноёскирэ чхавэ́, и лэ́ндыр ячнэ́ мануша́ тэ розджанпэ пир сари́ пхув.</verse>
				<verse number="20">Ноё яця́ тэ ганавэл пхув, и почхудя винаградо (дракх).</verse>
				<verse number="21">И выпия ёв мол (вино), и матия, и сыс нанго пашто́ дрэ пэ́скири ша́тра.</verse>
				<verse number="22">И дыкхця́ Хамо, Ханааноскиро дад, пэ́скирэ-дадэ́скиро нангипэ́н, и ке́ли выгия́, роспхэндя́ дуенгэ пэ́скирэ пшалэ́нгэ.</verse>
				<verse number="23">Симо и Иафе́то лынэ́ и́ди, и чхудэ́ ла пэ пэ́скирэ псикэ́, гинэ́ палалэса, и лэ́нгирэ-дадэ́скиро нангипэ́н чхакирдэ; лэ́нгирэ муя́ сыс пирискирдэ палэ, и ёнэ лэ́нгирэ-дадэ́скиро нангипэ́н на дыкхнэ́.</verse>
				<verse number="24">И просутяпэ Ноё пэ́скирэ моля́тыр (виностыр), и уджиндя́, со кэрдя́ пэ лэ́стэ лэ́скиро тыкнэды́р чхаво́;</verse>
				<verse number="25">И пхэндя́ ёв: “Тэ явэ́л прокошно́ Ханаано, писхарье́нгиро-дына́ри ёв явэ́ла пэ́скирэ пшалэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="26">И пхэндя́ ёв: “Тэ явэ́л бахтякирдо́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Симоскиро, Ханаано тэ явэ́л писхариса лэ́скэ.</verse>
				<verse number="27">Мэк тэ барьякирэл Дэвэ́л Иафетос; и мэк ёв тэ лэл тэ дживэ́л пэ Симоноскирэ ша́тры; Ханаано явэ́ла лэ́скэ писхариса.”</verse>
				<verse number="28">И Ноё дживдя́ пало́ пане́скиро зачхуибэн (потопо) трин шэла́ пандждэша́ бэрш.</verse>
				<verse number="29">И саро́ пэ саро́ ада́кицы дывэса́ сыс Ноёскирэ: еняшэла пандждэша́ бэрш; и ёв мыя́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="10">
				<verse number="1">А́кэ, исын Ноёскирэ-чхавэ́нгиро ро́до: Симо, Хамо и Иафето. Пало́ (после) пане́скиро зачхуибэн (потопо) лэ́ндыр бия́ндынэ чхавэ́.</verse>
				<verse number="2">Иафетоскирэ чхавэ́ сыс: Гомеро, Магого, Мадаё, Явано [Иавано-р.с.], Фувало, Мешэхо и Фирасо.</verse>
				<verse number="3">Гомероскирэ чхавэ́ сыс: Ашкеназо [Аскеназо-р.с.], Рифато и Фогарма.</verse>
				<verse number="4">Яваноскирэ чхавэ́ сыс: Елиша [Елиса-р.с.], Фарсисо, Китимо (Китими) и Доданимо (Доданими).</verse>
				<verse number="5">Лэ́ндыр ячнэ́пэ островы (джипа́) манушытконэ́ нацые́нца, пэ лэ́нгирэ пхувья́, кажно ракирдя́ пэ пэ́скири чиб, пир пэ́скиро кхэри́тко ро́до (племё), машкира́л пэ́скирэ манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="6">Хамоскирэ чхавэ́ сыс: Хушо, Мицраимо, Футо и Ханаано.</verse>
				<verse number="7">Хушоскирэ чхавэ́ сыс: Сева, Хавила, Савта, Раама и Савтеха. Рамоскирэ чхавэ́: Шэва и Дедано.</verse>
				<verse number="8">Хушостыр бия́ндыя Нимродо: лэ́скэ трэиндя́ тэ явэ́л зоралэса пэ пхув.</verse>
				<verse number="9">Ёв сыс анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ зорало́ мурдалэнгиро (зверенгиро) старибнари, палдава́ и ракирэ́на: зорало́ мурдалэнгиро (звере́нгиро) старибнари, сыр анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ Нимродо.</verse>
				<verse number="10">Кралипэ́н лэ́скиро вагэдыр (англэды́р) сыс: Вавило́но, Эре́хо, Акадо и Халнэ, пэ Сенаароскири пхув.</verse>
				<verse number="11">Далэ́ пхувья́тыр выгия́ Асуро (Ассуро), и ёв чхудя́ Ниневия, Рэховоф-иро, Калахо,</verse>
				<verse number="12">И Ресе́но машки́р Нине́вия и машки́р Калахо, дава́ исын баро́ фо́ро.</verse>
				<verse number="13">Мицраимостыр бия́ндынэ Лудимо, Анамимо, Легавимо, Нафтухимо,</verse>
				<verse number="14">Патрусимо, Каслухимо, каты́р выгинэ́ Филистимля́ни и Кафторимо.</verse>
				<verse number="15">Ханааностыр бия́ндынэ: Сидоно, лэ́скиро англатуно́ чхаво́, и Хе́то,</verse>
				<verse number="16">Евусе́ё, Аморе́ё, Гергесе́ё,</verse>
				<verse number="17">Еве́ё, Арке́ё, Сине́ё,</verse>
				<verse number="18">Арваде́ё, Цэмаре́ё и Химафе́ё [Хамате́ё-ю.о.]. Кодолэ́ дывэсэ́ндыр Ханааноскирэ кхэри́тка ро́ды (пле́ми) розгинэпэ пир ра́зна штэ́ты,</verse>
				<verse number="19">и сыс ме́жа, кай дживдэ́ Ханане́и Сидоностыр проти Гераро кэ Газа, адатхы́р кэ Содо́мо, Гомо́ра, Адма и Цевоимо, кэ Лаша.</verse>
				<verse number="20">Кадалэ́ сыс Хамоскирэ чхавэ́, пир лэ́нгирэ кхэри́тка ро́ды (пле́ми), пир лэ́нгирэ екхэ-чибакирэ ирья́ (чиб/ чибья́) (языки), пэ лэ́нгирэ пхувья́, пир лэ́нгирэ манушы́тка на́цыи.</verse>
				<verse number="21">Сыс и Симостэ чхавэ́, и ёв сыс дад сарэ́нгэ Евероскирэ чхавэ́нгэ, ёв сыс пхурэды́р пшал Иафетоскэ, пхурэдырэ пшалэ́скэ.</verse>
				<verse number="22">Симаскирэ чхавэ́ сыс: Еламо, Асуро, Арфаксадо, Лудо, Ара́мо.</verse>
				<verse number="23">Арамоскирэ чхавэ́ сыс: Ўцо, Хуло, Ге́феро и Машо.</verse>
				<verse number="24">Арфаксадостыр бия́ндыя Сала, Саластыр бия́ндыя Еве́ро.</verse>
				<verse number="25">Еверостыр бия́ндынэ дуй чхавэ́; екхэ́с кхардэ́ Фале́ко, пал-дова́ со дрэ лэ́скирэ дывэса́ росчхуды пэ паша́ сыс пхув; лэ́скирэ пшалэ́с кхардэ́ Иоктано.</verse>
				<verse number="26">Иоктаностыр бия́ндынэ Алмодадо, Шалефо, Хацармавефо, Ерахо,</verse>
				<verse number="27">Гадорамо, Узало, Дикла,</verse>
				<verse number="28">Овало, Авимаило, Шэва,</verse>
				<verse number="29">Офиро, Хавила и Иоваво. Сарэ́ кадалэ́ сыс Иоктаноскирэ чхавэ́.</verse>
				<verse number="30">Дживдэ́ ёнэ Мешатыр кэ Сефара, васточнонэ бэрга́тыр.</verse>
				<verse number="31">Кадалэ́ сыс Симоскирэ чхавэ́ пир лэ́нгирэ кхэри́тка ро́ды (пле́ми), пир лэ́нгири екхэ-чибакирэ ирья́ (чиб/ чибья́) (языки), пэ лэ́нгирэ пхувья́, пир лэ́нгирэ манушы́тка на́цыи.</verse>
				<verse number="32">Кадалэ́ сыс Ноёскирэ-чхавэ́нгирэ кхэри́тка ро́ды (пле́ми), пир лэ́нгиро ро́до, дрэ лэ́нгирэ манушы́тка на́цыи. Лэ́ндыр ячнэ́ ра́зна мануша́ пэ пхув пало́ потопо (пане́скиро зачхуибэн).</verse>
			</chapter>
			<chapter number="11">
				<verse number="1">Пэ сари́ пхув сыс екх чиб, и екх ракирибэ́н.</verse>
				<verse number="2">И сыс адя́кэ: вастоко́стыр гинэ́ ёнэ дромэ́са, пэ Синароскири пхув латхнэ́ ёнэ до́ло и лынэ́ тэ дживэ́н одо́й.</verse>
				<verse number="3">И пхэндлэ́ ёнэ екх екхэ́скэ: “Явэ́н, кэра́са бут кирпичы (кинта́) и обхачкираса лэн яга́са.” И ячнэ́ лэ́ндэ кирпичы заме́ст бара́, а пхувитко смола заме́ст звёска.</verse>
				<verse number="4">И пхэндлэ́ ёнэ: “Явэ́н, кэра́са пэ́скэ фо́ро и вучарды́ (башня), вучипна́са кэ болыбэ́н; и даса пэ́скэ лав, соб (кай) тэ на розджаспэ пир сари́ пхув.”</verse>
				<verse number="5">И гия́ тэлэ́ Рай Дэвэ́л тэ дыкхэ́л фо́ро и вучарды́ (башня), сави́ кэрдэ́ манушэ́нгирэ чхавэ́.</verse>
				<verse number="6">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л: “А́кэ, екх исын нацыя, и сарэ́ ракирэ́на пэ екх чиб; и ґа́да, со ёнэ лынэ́ тэ кэрэ́н, и на отячэна ёнэ далэ́стыр, со закамлэ тэ кэрэ́н;</verse>
				<verse number="7">явэ́н, джа́са тэлэ́, и пирипэнтынаса одо́й лэ́нгиро ракирибэ́н адя́кэ, соб (кай) екх ману́ш тэ на ґалёл, со ракирэ́ла яви́р ману́ш.”</verse>
				<verse number="8">И росчхудя́ Рай Дэвэ́л лэн одотхы́р пир сари́ пхув; и ёнэ пириячнэ тэ кэрэ́н фо́ро.</verse>
				<verse number="9">Палдава́ лэ́скэ дыно́ лав Вавило́но, одо́й Рай Дэвэ́л пирипэнтындя пир сари́ пхув ракирибэ́н, и одотхы́р лэн Рай Дэвэ́л росчхудя́ тэ дживэ́н пир сари́ пхув.</verse>
				<verse number="10">Ѓа́да, исын лав пал Симоскиро ро́до: Симоскэ сыс шэл бэрш, и пир дуй бэрш пало́ пане́скиро зачхуибэн (потопо), лэ́стыр бия́ндыя Арфаксадо;</verse>
				<verse number="11">пало́ Арфаксадоскиро бияныпэ́н, о Симо дживдя́ панджшэла́ бэрш, и лэ́стыр бия́ндынэ чхавэ́ и чхая́.</verse>
				<verse number="12">Дрэ трияндапандж бэрш Арфаксадостыр бия́ндыя Сала.</verse>
				<verse number="13">Пало́ Саласкиро бияныпэ́н, Арфаксадо дживдя́ штаршэлатрин бэрш, и лэ́стыр бия́ндынэ чхавэ́ и чхая́.</verse>
				<verse number="14">Дрэ трия́нда бэрш Саластыр бия́ндыя Еверо.</verse>
				<verse number="15">Пало́ Евероскиро бияныпэ́н Сала дживдя́ штаршэлатрин бэрш, и лэ́стыр бия́ндынэ чхавэ́ и чхая́.</verse>
				<verse number="16">Дрэ трия́нда триндэша штар бэрш Еверостыр бия́ндыя Фалеко.</verse>
				<verse number="17">Пало́ Фалекоскиро бияныпэ́н, Еверо дживдя́ штаршэла́ триндэша бэрш, и лэ́стыр бия́ндынэ чхавэ́ и чхая́.</verse>
				<verse number="18">Дрэ трия́нда (триндэша) бэрш Фалекостыр бия́ндыя Рагаво.</verse>
				<verse number="19">Пало́ Рагавоскиро бияныпэ́н Фале́ко дживдя́ дуйшэла́ еня́ бэрш, и лэ́стыр бия́ндынэ чхавэ́ и чхая́.</verse>
				<verse number="20">Дрэ трия́нда (триндэша) дуй бэрш Рагавостыр бия́ндыя Серухо.</verse>
				<verse number="21">Пало́ Серухоскиро бияныпэ́н Рагаво дживдя́ дуй шэла́ эфта́ бэрш, и лэ́стыр бия́ндынэ чхавэ́ и чхая́.</verse>
				<verse number="22">Дрэ трия́нда (триндэша) бэрш Серухостыр бия́ндыя Нахоро.</verse>
				<verse number="23">Пало́ Нахороскиро бияныпэ́н Серухо дживдя́ дуй шэла́ бэрш, и лэ́стыр бия́ндынэ чхавэ́ и чхая́.</verse>
				<verse number="24">Дрэ биш тэ еня́ бэрш Нахоростыр бия́ндыя Фара.</verse>
				<verse number="25">Пало́ Фараскиро бияныпэ́н Нахоро дживдя́ шэл тэ дэшуеня бэрш, и лэ́стыр бия́ндынэ чхавэ́ и чхая́.</verse>
				<verse number="26">Дрэ эфтадэша́ бэрш Фарастыр бия́ндыя Авра́мо [Абрамо-ю.о.], Нахоро и Гарано.</verse>
				<verse number="27">Ѓа́да, исын Фараскиро ро́до: Фарастыр бия́ндыя Авра́мо, Нахоро и Гарано. Гараностыр бия́ндыя Лото.</verse>
				<verse number="28">И Гарано мыя́ анги́л пэ́скирэ дадэ́стэ Фарастэ, пэ пхув, пэ сави́ ёв бия́ндыя, Ўро Халдее́нгиро.</verse>
				<verse number="29">Авра́мо и Нахоро лынэ́ пэ́скэ ромне́н, Аврамоскирэ ромня́ кхардэ́: Сара; Нахороскирэ ромня́ кхардэ́ Милка [Милька-ю.о.], сави́ сыс Гараноскири чхай, Милкакирэ-дадэ́скири и Искаскирэ-дадэ́скири.</verse>
				<verse number="30">Сара сыс накхабны́ джувлы́, бичхаворэнгири.</verse>
				<verse number="31">И лыя́ Фара Аврамос, пэ́скирэ чхавэ́с, и Лотос, Араноскирэ чхавэ́с, пэ́скирэ унукос, и Сара, пэскирья́ борья, пэ́скирэ-чхавэ́скирэ Аврамоскирэ ромня́, и гия́ криг лэ́нца Уростыр Халдеенгиростыр, соб (кай) тэ джа́н пэ Ханаано́скири пхув; ке́ли догинэ́ ёнэ кэ Харано, ёнэ тэрдинэ́ одо́й.</verse>
				<verse number="32">И дживдя́ Фара дуйшэла́ пандж бэрш, и мыя́ Фара дро Харано.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="12">
				<verse number="1">И, акэ, Рай Дэвэ́л пхэндя́ Аврамоскэ: “Джа́ тырэ́ пхувья́тыр, тырэ́ родо́стыр и тырэ́-дадэ́скирэ кхэрэ́стыр, пэ доя́ пхув, сави́ Мэ ту́кэ сыкава́ва.</verse>
				<verse number="2">И Мэ созда́ва ту́тыр бари нацыя, и Мэ бахтякирава тут, и барьякирава лав тыро́; и ту́тыр явэ́ла бахтякирибэ́н ваш явирэ́нгэ.</verse>
				<verse number="3">Мэ бахтякирава манушэ́н, савэ́ явэ́на тэ бахтякирэн тут, и кон прокошэл тут, одолэ́н Мэ прокошава; и дрэ ту́тэ явэ́на бахтякирдэ сарэ́ кхэри́тка ро́ды пэ пхув.”</verse>
				<verse number="4">И гия́ Авра́мо, сыр пхэндя́ Рай Дэвэ́л лэ́скэ; и гия́ лэ́са Лото. Аврамоскэ сыс эфтадэша́ падж бэрш, ке́ли ёв гия́ криг Хараностыр.</verse>
				<verse number="5">И Авра́мо лыя́ пэ́са пэскирья́ ромня́ Сара, Лотос, пэ́скирэ пшалэ́скирэ чхавэ́с, и саро́ лэ́нгиро маёнко, со ёнэ скэдынэ́, и манушэ́н сарэ́н, савэ́ лэ́ндэ сыс дро Харано; и выгинэ́, соб (кай) тэ джа́н пэ Ханаано́скири пхув; и явнэ́ пэ Ханаано́скири пхув.</verse>
				<verse number="6">И прогия́ Авра́мо пир дая́ пхув кэ Сихемоскиро штэ́то, кэ до́ло дэмбитконэ вэшорэса Морэ. Тэды пэ дая́ пхув дживдэ́ Ханане́и.</verse>
				<verse number="7">И Дэвэ́л сыкадыя́ Аврамоскэ, и пхэндя́: “Дая́ пхув Мэ да́ва тырэ́ родо́скэ, саво́ явэ́ла анги́л.” И ёв кэрдя́ алта́рё одо́й Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Саво́ сыкадыя́ лэ́скэ.</verse>
				<verse number="8">Одотхы́р ёв гия́ пэ васто́ко Вефилёстыр кэ бэ́рга; и чхудя́ пэ́скири ша́тра адя́кэ, со ла́тыр Вефи́лё сыс пэ западо (пал-паня́), а Гаё пэ васто́ко; и чхудя́ одо́й Ра́скэ-Дэвлэ́скэ алта́рё и прикхардя лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро.</verse>
				<verse number="9">И ґаздыя́пэ Авра́мо, и дурэды́р гия́ пэ паш-дывэ́с (юго).</verse>
				<verse number="10">И дрэ доя́ пхув сыс бокх. И явдя́ Авра́мо дро Еги́пто тэ дживэ́л одо́й; пал-дова́ со пэ доя́ пхув яця́ пхарэдыр бокх.</verse>
				<verse number="11">И сыс адя́кэ: ке́ли ёв джа́лас пашылэды́р кэ Еги́пто, тэды пхэндя́ пэ́скирэ ромнякэ Саракэ: “Ѓа́да, мэ джино́м (джина́в), со ту сан шука́р джувлы́;</verse>
				<verse number="12">и ке́ли Египтя́ни дыкхэ́на тут, то ёнэ пхэнэ́на: ‘Акэ, исын лэ́скири ромны́;’ и замарна ман, а тут ячкирэна джидя;</verse>
				<verse number="13">пхэн, со ту сан мири́ пхэн, соб (кай) ма́нгэ пир ту́тэ тэ явэ́л шука́р, и, соб (кай) миро ди тэ явэ́л джидо́ пир ту́тэ.”</verse>
				<verse number="14">И сыс адя́кэ: ке́ли Авра́мо явдя́ дро Еги́пто, Египтя́ни дыкхнэ́, со ёй сыс древа́н шука́р.</verse>
				<verse number="15">И адя́кэ-паць дыкхнэ́ ла фараоно́скирэ тхага́рья (кня́зи), и шардэ ла фараоно́скэ; и лынэ́ ла дро фараоно́скиро кхэр.</verse>
				<verse number="16">И ёв пир ла́тэ кэрдя́ Аврамоскэ бут миштыпэ́н; и сыс лэ́стэ кхэри́тка мурдала́ (тыкно́ и баро́ ското): бакрэ́ и ослы (мега́рья), и слу́ги (дына́рья) и дынарицы (слугицы), и лошаки и верблюды.</verse>
				<verse number="17">Нэ Рай Дэвэ́л чхудя́ бари ка́ра пэ фараоностэ и пэ лэ́скиро кхэр пал Аврамоскирэ ромня́тэ Саратэ.</verse>
				<verse number="18">И фарао́но кхардя́ Аврамос, и пхэндя́: “Со да ту ма́нца кэрдя́н? Ваш со на пхэндя́н ма́нгэ, со ёй исын тыри́ ромны́?</verse>
				<verse number="19">ваш со ту пхэндя́н: ‘Ёй исын пхэн мири́?’ И мэ камдём тэ лав ла пал ромня́тэ пэ́скэ. И акана́, ґа́да, тыри́ ромны́, лэ ла и джа́.”</verse>
				<verse number="20">И фарао́но дыя́ пал лэ́стэ припхэныбэ́н манушэ́нгэ, и лыджинэ́ дур лэс, и лэ́скирэ ромня́, и саро́, со сыс лэ́стэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="13">
				<verse number="1">И гия́ Авра́мо Египто́стыр, кокоро́ и лэ́скири ромны́, и саро́, со сыс лэ́стэ, и Лото гия́ лэ́са пэ паш-дывэ́с пэ Ханаано.</verse>
				<verse number="2">И Авра́мо сыс древа́н барвало́ кхэритконэ́ мурдалэ́нца (скотоса), и рупэ́са, и сувнака́са.</verse>
				<verse number="3">И джа́лас ёв дромэ́са паш-дывэсэ́стыр кэ Вефи́лё, пэ штэ́то, кай англэды́р сыс лэ́скири ша́тра машки́р Вефи́лё и машки́р Гаё,</verse>
				<verse number="4">кэ дова́ штэ́то, кай сыс алта́рё, саво́ ёв англэды́р одо́й кэрдя́; и одо́й Авра́мо прикхардя лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро.</verse>
				<verse number="5">И Лотостэ, саво́ Аврамоса псирдя́, адя́кэ-паць сыс кхэри́тка мурдала́ (тыкно́ и баро́ ското), и ша́тры.</verse>
				<verse number="6">И пхув на могиндя́ лэн дуе́н тэ рикирэ́н, соб (кай) тэ дживэ́н кхэтанэ́, пал-дова́ со лэ́нгиро миштыпэ́н сыс дасаво баро́, со ёнэ на могиндлэ́ тэ дживэ́н кхэтанэ́.</verse>
				<verse number="7">И сыс кошыбэ́н машки́р Аврамоскирэ чхупнарьендэ (пастухэндэ) и машки́р Лотоскирэ чхупнарьендэ (пастухэндэ); и Хананеи и Ферезеи тэды дживдэ́ пэ доя́ пхув.</verse>
				<verse number="8">И пхэндя́ Авра́мо Лотоскэ: “Мэк тэ на явэ́л кошыбэ́н машки́р ма́ндэ и ту́тэ, и машки́р мирэ́ скотоскирэ чхупнарьендэ и тырэндэ; пал-дова́ со амэ сам сэмэ́нца.</verse>
				<verse number="9">Ци на сари́ пхув исын анги́л ту́тэ? Лэ пэ́скири паш и джа́. Ко́ли ту джа́са пэ зэ́рво (ле́во) риг, то мэ пэ чачи́ (право) риг; а ко́ли ту пэ чачи́ риг, тэды мэ пэ зэ́рво.”</verse>
				<verse number="10">Лото ґаздыя́ пэ́скирэ якха́ и, акэ, дыкхця́ сари́ Иорданоскири округа (сави́ сыс анги́л дова́, сыр Рай Дэвэ́л хасякирдя́ Содо́мо и Гомо́ра), сари́ кэ Сигоро чхувэласпэ пане́са, сыр Ра́скирэ-Дэвлэ́скири у́нта (садо), сыр Египто́скири пхув.</verse>
				<verse number="11">Тэ́ньци выкэдыя́ пэ́скэ Лото сарэ́ Иорданоскирэ штэ́ты; и гия́ Лото пэ васто́ко. И роскэрдэ ёнэ пэ́скирэ паша́ екх екхэстыр.</verse>
				<verse number="12">Авра́мо яця́ тэ дживэ́л пэ Ханаано́скири пхув; а Лото яця́ тэ дживэ́л дрэ округакирэ фо́рья, и чхудя́ пэ́скирэ ша́тры кэ Содо́мо.</verse>
				<verse number="13">Мануша́, савэ́ дживдэ́ кэ Содо́мо, сыс фуй и древа́н грэхи́тка анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="14">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Аврамоскэ пало́ дова́, сыр Лото отгия́ лэ́стыр: “Ѓаздэ пэ́скирэ якха́, и далэ́ штэто́стыр, пэ саво́ ту сан акана́, подыкх пэ паш-рат, и пэ паш-дывэ́с, и пэ васто́ко и пэ западо;</verse>
				<verse number="15">пал-дова́ со сари́ пхув, сави́ ту дыкхэ́са, Мэ да́ва ту́кэ и тырэ́ родо́скэ пэ ве́ки,</verse>
				<verse number="16">и созда́ва Мэ тырэ́ родо́стыр бут бут манушэ́н, сыр пхувья́киро пра́хо; ко́ли вари-кон сашты́ (могинэ́ла) тэ пиригинэл пхувья́киро пра́хо, тэды и ро́до тыро́ явэ́ла згиндло;</verse>
				<verse number="17">ушты́, джа́ пир дая́ пхув дрэ ла́киро длэнгипэ́н и буґлыпэ́н, пал-дова́ со Мэ да́ва ла ту́кэ.”</verse>
				<verse number="18">И пиричхудя Авра́мо пэ́скири ша́тра, и гия́, и яця́ тэ дживэ́л пашы́л дэмбитко вэшоро Мамре́, со исын дро Хевро́но; и одо́й кэрдя́ алта́рё Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="14">
				<verse number="1">Дава́ сыс адя́кэ: ке́ли дживдя́ Амрафело, Сенаароскиро (Шиноароскиро) кра́ли, о Ариохо, Еласароскиро кра́ли, Кедорлаомеро, Еламоскиро кра́ли, и Тидало, Гоимэнгиро кра́ли,</verse>
				<verse number="2">то гинэ́ ёнэ марибна́са пэ Берастэ, Содомо́скирэ крали́стэ, пэ Биршастэ, Гоморакирэ крали́стэ, Шынавостэ, Адмаскирэ крали́стэ, Шэмеверостэ, Цэвоимоскирэ крали́стэ, и пэ Беласкирэ крали́стэ, саво́ акана́ исын Сигоро (Цоаро).</verse>
				<verse number="3">Ёнэ сарэ́ явнэ́ кхэтанэ́ пэ Сидимоскиро до́ло, кай акана́ исын Лондо мо́рё (дэрья́в).</verse>
				<verse number="4">Дэшуду́й бэрш ёнэ сыс слу́ги (дына́рья) Кедорлаомеростэ, а пэ дэшутрито бэрш ґаздынэ́ ёнэ бу́нто.</verse>
				<verse number="5">Пэ дэшуштарто бэрш явдя́ Кедорлаомеро и кра́лья, савэ́ сыс лэ́са, и замардэ́ Рефаимэн дро Аштэроф-Карнаимо, Зузимэн дро Гамо, Эмимэн дро Шав-Кириафаимо,</verse>
				<verse number="6">и Хореен пэ бэ́рга лэ́нгири Сеиро, кэ Эл-Фарано, со исын пашы́л чхучи́ пхув.</verse>
				<verse number="7">И ке́ли рисинэ́ ёнэ одотхы́р, ёнэ явнэ́ кэ Мишпато, саво́ исын Каде́со, и розмардэ Амаликитянэнгири сари́ риг, и адя́кэ-паць Амореен, савэ́ дживдэ́ кэ Хацацон-Фамаро.</verse>
				<verse number="8">И выгинэ́ Содомоскиро кра́ли, Гоморакиро кра́ли, Адмаскиро кра́ли, Цэвоимоскиро кра́ли и Беласкиро кра́ли, саво́ исын Сигоро (Цоаро); и лынэ́ тэ марэ́нпэ лэ́нца пэ Сидимоскиро до́ло,</verse>
				<verse number="9">Кедорлаомероса, Еламоскирэ крали́са, Тидалоса, Гоимэнгирэ крали́са, Амрафелоса, Сенаароскирэ крали́са, Ариохомоса, Еласароскирэ крали́са, – штар кра́лья проти панджэндэ.</verse>
				<verse number="10">Дро Сидимоскиро до́ло бут сыс смолакирэ ґанбиня́ (ямы). Содомоскиро и Гоморакиро кра́лья, мэкнэпэ тэ нашэ́н, пынэ́ дрэ лэ́ндэ; а палатунэ́ (после́дня) нашнэ́ дрэ бэ́рги.</verse>
				<verse number="11">Одолэ́, кон пиризорьякирдэ, лынэ́ Гоморакиро и Содомоскиро маёнко (миштыпэ́н), и саро́ лэ́нгиро хабэ́н, и гинэ́ пэ́скэ.</verse>
				<verse number="12">И Лотос лынэ́, Аврамоскирэ плименикос, саво́ дживдя́ кэ Содо́мо, и маёнко лэ́скиро, и гинэ́ пэ́скэ.</verse>
				<verse number="13">И екх ману́ш, саво́ яця́пэ джидо́, явдя́, и роспхэндя́ Юдоскэ Аврамоскэ, саво́ тэды дживдя́ пашы́л дэмбитко вэшоро Мамре́, Амореянинос, Эшколоскирэ пшалэ́с и Анероскирэ пшалэ́с, савэ́ сыс дро доракирибэ́н Аврамоса.</verse>
				<verse number="14">Авра́мо, сыр шундя́, со лэ́скири сэмэ́нца лынэ́ дро пле́но, скэдыя́ пэскирэн дынарье́н, савэ́ бия́ндынэ дро лэ́скиро кхэр, триншэла́ дэшуохто манушэ́н, и традыя́ вэргэ́н кэ Дано;</verse>
				<verse number="15">и ёв розмардя́ лэн пэ отря́ды, и ёв, и лэ́скирэ дына́рья пынэ́ пэ лэ́ндэ раты́, и розмардя́ лэн, и традыя́ лэн кэ Хова, со исын пир зэ́рво (ле́во) риг Дамаскостыр;</verse>
				<verse number="16">и рискирдя́ Лотос и саро́ лэ́скиро маёнко, и пэ́скири сэмэ́нца, и саро́ лэ́скиро миштыпэ́н рискирдя́, адя́кэ-паць джувле́н и манушэ́н.</verse>
				<verse number="17">Ке́ли ёв рисия́ палэ пало́ Кедорлаомероскиро и кральенгиро розмарибэн, савэ́ исыс лэ́са, то Содомоскиро кра́ли выгия́ анги́л лэ́стэ пэ до́ло Шаве́, со исын акана́ крали́скиро до́ло;</verse>
				<verse number="18">и Салимоскиро кра́ли, Мелхисэдэко, вылыджия́ маро́ и мол (вино). Ёв сыс раша́й Най Вучэдырэскиро Дэвлэ́скиро,</verse>
				<verse number="19">и бахтякирдя́ ёв и пхэндя́: “Тэ явэ́л бахтало́ Авра́мо Дэвлэ́стыр, Най Вучэдырэстыр, Барэ́ Ра́стыр пэ болыбэ́н и пэ пхув.</verse>
				<verse number="20">Тэ явэ́л барьякирдо́ Дэвэ́л, Най Вучэдырэскиро, Саво́ отдыя́ вэргэ́н дрэ тырэ́ васта́.” Авра́мо сарэ́стыр дыя́ лэ́скэ дэ́што паш.</verse>
				<verse number="21">И пхэндя́ Содомоскиро кра́ли Аврамоскэ: “Дэ ма́нгэ манушэ́н, а маёнко лэ пэ́скэ.”</verse>
				<verse number="22">Нэ Авра́мо пхэндя́ Содомакирэ крали́скэ: “Ѓаздава миро васт кэ Най Вучэдырэскиро Рай Дэвэ́л (Яхва́), Дэвэ́л, Саво́ исын пхувья́кирэ и болыбна́скиро Баро́ Рай.</verse>
				<verse number="23">Со мэ на лава́ ни тхав, ни ґэритконэндыр симироро сарэ́ тырэстыр, соб (кай) ту тэ на пхэнэ́с: ‘Мэ барвалякирдём Аврамос’,</verse>
				<verse number="24">апри́ч долэ́стыр, со ханэ́ тэрнэ́-бэршэнгирэ мануша́, и апри́ч паша́тыр, сави́ исын манушэ́нгэ, савэ́ ма́нца псирдэ́; Эне́ро, Эшко́ло и Мамре́, мэк ёнэ тэ лэн пэ́скири паш.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="15">
				<verse number="1">Пало́ далэ́ рэ́нды (де́лы) Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав сыс дро дыкхибэ́н Аврамоскэ, и сыс пхэндло́: “Авраме, на дар; Мэ сом тыро́ шчы́то; мазу́ри (награда) ту́кэ тыро́ исын древа́н бари.</verse>
				<verse number="2">Авра́мо пхэндя́: “Баро́ Раё, Дэ́вла! Со Ту дэ́са ма́нгэ? Мэ яцёмпэ би чхаворэнгиро, а хула́й дро миро кхэр исын дава́ Елиезэро Дамаскостыр.”</verse>
				<verse number="3">И ишчо (инкэ́) Авра́мо пхэндя́: “Ѓа́да, Ту на дыя́н ма́нгэ чхавэ́н, и, ґа́да, екх мирэ́ кхэрэ́стыр явэ́ла, пэ миро мэкно́ миштыпэ́н хула́са.”</verse>
				<verse number="4">И, акэ, сыс Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав кэ ёв, и сыс пхэндло́: “На дорэсэ́ла (на долэла) ёв тыро́ мэкно́ миштыпэ́н; нэ одова́, кон выджа́ла тырэ́ нутрятыр (масэ́ндыр), одова́ дорэсэ́ла тыро́ миштыпэ́н.”</verse>
				<verse number="5">И вылыджия́ лэс яври́, и пхэндя́: “Подыкх пэ болыбэ́н, и гин чэргэня́, ко́ли ту могинэ́са (сашты́) тэ гинэс лэн.” И пхэндя́ лэ́скэ: “Ада́кицы ту́тэ явэ́на чхаворэ́.”</verse>
				<verse number="6">Авра́мо патяндыя Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, и Ёв приґалыя дава́ лэ́скэ дро чачипэ́н.</verse>
				<verse number="7">И пхэндя́ лэ́скэ: “Мэ сом Рай Дэвэ́л, Саво́ вылыджия́ тут Уростыр Халдеенгирэстыр, соб (кай) тэ дав ту́кэ дая́ пхув дро мэкно́ миштыпэ́н пэ́скэ.”</verse>
				<verse number="8">Ёв пхэндя́: “Раё Баро́, Дэвлалэ! Пир со ма́нгэ тэ джина́в, со мэ прилава ла?”</verse>
				<verse number="9">Рай Дэвэ́л пхэндя́ лэ́скэ: “Лэ ма́нгэ тринэ́-бэршыткона рэца́ (телица), тринэ́-бэршыткона бузня́ (коза), тринэ́-бэршытконэ бакрэ́с, голумбица и тэрнэ́ голумбос.”</verse>
				<verse number="10">Ёв лыя́ лэн сарэ́н, росчингирдя пэ паш проти лэн, и чхудя́ екх пашы́л яви́р; екхэ чирикле́н на росчингирдя.</verse>
				<verse number="11">И приурняндынэ пэ тру́пы рискирибна́скирэ чирикля́; нэ Авра́мо традэлас лэн.</verse>
				<verse number="12">Ке́ли кхам бэшэлас, пыя́ зорало́ соибэн пэ Аврамостэ; и, ґа́да, пыя́ пэ лэ́стэ дар и баро́ калыпэ́н.</verse>
				<verse number="13">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Аврамоскэ: “Джин, со ро́до тыро́ явэ́ла чу́жо пэ пхув, сави́ на явэ́ла лэ́нгири, и кэрэ́на лэн писхарье́нца, и явэ́на тэ притасавэн лэн штаршэла́ бэрш,</verse>
				<verse number="14">нэ Мэ кэра́ва сэ́ндо пэ манушэ́ндэ, савэ́нгэ ёнэ явэ́на тэ дынаринэ́н; пало́ дава́ ёнэ выджа́на барэ́ барвалыпнаса,</verse>
				<verse number="15">а ту джа́са кэ тырэ́ дада́ раманёса (миро́са), и ту явэ́са ґарадо дро лачхо́ пхурипэн;</verse>
				<verse number="16">нэ дрэ шта́рто стрэч (поколе́ниё) ёнэ рисёна адари́к: пал-дова́ со акана́ Амореёскиро чорипэ́н кэ дава́ часо исын на пхэрдо́.”</verse>
				<verse number="17">Ке́ли бэсця́ кхам, и яця́ калыпэ́н, ґа́да, тхув (дымо) сыс бовэстыр и яга чибакирэ прогинэ́ машкира́л росчингирдэ котэра́ мурдалэнгирэ.</verse>
				<verse number="18">Дро дова́ дывэ́с Рай Дэвэ́л кэрдя́ заве́то Аврамоса, и пхэндя́: “Тырэ́-чхавэ́нгирэ чхавэ́нца Мэ да́ва дая́ пхув, Египто́скирэ рэка́тыр (лэня́тыр) кэ бари рэка (лэнь), рэка (лэнь) Евфрато,</verse>
				<verse number="19">Кенеенгири, Кенезеенгири, Кедмонеенгири,</verse>
				<verse number="20">Хетеенгири, Ферезеенгири, Рефаимэнгири,</verse>
				<verse number="21">Амореенгири, Хананеенгири, Гергесеенгири и Евусеенгири.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="16">
				<verse number="1">Нэ Аврамоскири ромны́, Сара, на биянэлас чхаворэ́н лэ́скэ. Ла́тэ сыс дына́рица (слугица) Египтянка, савья́ кхардэ́ Агарь.</verse>
				<verse number="2">И Сара пхэндя́ Аврамоскэ: “Ѓа́да, Рай Дэвэ́л закэрдя миро пэр, соб (кай) ма́нгэ тэ на биянав чхаворэ́н, мэ манга́ва, заджа́ кэ мири́ дына́рица; сашты́ (могинэ́ла) тэ явэ́л, соб (кай) ма́нгэ тэ явэ́н ла́тыр чхаворэ́.” Авра́мо кандыя́ Сара.</verse>
				<verse number="3">И лыя́ Аврамоскири ромны́, Сара, пэскирья́ дына́рица Египтянка Агарь, и дыя́ ла Аврамоскэ, пэ́скирэ ромэскэ дрэ ромня́тэ, пал-дова́, сыр ёй дживдя́ пэ Ханаано́скири пхув дэш бэрш.</verse>
				<verse number="4">Ёв загия́ кэ Агарь, и ёй запхария. Ке́ли дыкхця́ ёй, со запхария, то ёй лыя́ тэ бидыкхэл пэскирья́ хуланя.</verse>
				<verse number="5">И Сара пхэндя́ Аврамоскэ: “Дрэ холы́ мири́ ту сан банго́; мэ отдыём мирья дына́рица кэ колы́н тыро́; а ёй, сыр дыкхця́, со запхария, то лыя́ тэ бидыкхэл ман; мэк тэ явэ́л Рай Дэвэ́л сэндариса машки́р ма́ндэ и ту́тэ.”</verse>
				<verse number="6">Авра́мо пхэндя́ Саракэ: “А́кэ, тыри́ дына́рица исын дрэ тырэ́ васта́; кэр ла́са, со ту́кэ трэй.” И Сара лыя́ тэ на дэл ла́кэ во́ля, и ёй настя́ ла́тыр.</verse>
				<verse number="7">И латхя́ ла Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Янго́ло пэ чхучи́ пхув (пустыня) пашы́л пане́скири ґаны́нг, каты́р джа́ла пани́ пэ дром кэ Суро.</verse>
				<verse number="8">И пхэндя́ ла́кэ: “Агари́е, Саракири дына́рица! Каты́р ту явдя́н, и карик джа́са?” Ёй пхэндя́: “Мэ прастава Саратыр, мирэ́ хуланятыр.”</verse>
				<verse number="9">Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Янго́ло пхэндя́ ла́кэ: “Рисёв кэ пэ́скири хуланы и яч тэ кандэс.”</verse>
				<verse number="10">И пхэндя́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Янго́ло ла́кэ: “Мэ бутэдырьякирава и кэра́ва баро́, тырэ́-чхавэ́нгиро ро́до адя́кэ, со явэ́ла нашты́ тэ пиригинэс лэс.”</verse>
				<verse number="11">И дурэды́р пхэндя́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Янго́ло ла́кэ: “Ѓа́да, ту сан пхари́, и ту биянэса чхавэ́с, и дэ́са лав лэ́скэ Измаило, пал-дова́ со Рай Дэвэ́л шундя́ тырэ́ мэ́ньки;</verse>
				<verse number="12">ёв явэ́ла бу́со (дико) ману́ш; лэ́скирэ васта́ явэ́на пэ сарэ́ндэ, и сарэнгирэ васта́ пэ лэ́стэ; ёв явэ́ла тэ дживэ́л анги́л сарэ́ндэ пэ́скирэ пшалэ́ндэ.”</verse>
				<verse number="13">И дыя́ лав Агарь Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Саво́ ракирдя́ ла́кэ, кадасаво́ лав: “Ту сан Дэвэ́л, Саво́ дыкхэ́ла ман.” Палдава́ пхэндя́ ёй: “Мэ, чачунэ́с, ада́й дыкхцём Кодолэ́с, Кон дыкхця́ ман.”</verse>
				<verse number="14">Палдава́ дая́ ґаны́нг, каты́р джа́ла пани́, кхарэ́лапэ: Беэр-лахай-рои (Эль рой). Ёй исын машки́р Каде́со и Баредо [Бередо-ю.о.].</verse>
				<verse number="15">Э Агарь бияндя́ чхавэ́с Аврамоскэ; и дыя́ лав Авра́мо пэ́скирэ чхавэ́скэ, саво́ бия́ндыя Агарьятыр: Измаило.</verse>
				<verse number="16">Аврамоскэ сыс охтодэшашов бэрш, ке́ли Агарь бияндя́ лэ́скэ Измаилос.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="17">
				<verse number="1">Аврамоскэ сыс енядэша еня́ бэрш, и Рай Дэвэ́л сыкадыя́ Аврамоскэ и пхэндя́ лэ́скэ: “Мэ сом Сарэзорья́киро Рай Дэвэ́л; псир анги́л Ма́ндэ и яв бидошэ́нгиро;</verse>
				<verse number="2">΄и Мэ кэра́ва Заве́то (доракирибэ́н) Миро машки́р ту́тэ и Ма́ндэ, и Мэ древа́н бутэдырьякирава тыро́ ро́до.”</verse>
				<verse number="3">И пыя́ Авра́мо пэ пэ́скиро муй, а Дэвэ́л дурэды́р ракирдя́ лэ́са, и пхэндя́:</verse>
				<verse number="4">“А́кэ, исын дава́ Заве́то Миро ту́са; ту явэ́са дадэ́са бутэнгэ манушытконэ́ нацые́нгэ,</verse>
				<verse number="5">и ту на явэ́са буты́р тэ кхарэспэ Аврамоса, нэ явэ́ла ту́кэ лав: Авраа́мо; пал-дова́ со Мэ кэра́ва тут дадэ́са ваш бут манушы́тка на́цыи (народы).</verse>
				<verse number="6">Мэ кэра́ва адя́кэ, со ту́тыр древа́н бут мануша́ бияндёна, и ту́тыр выджа́на бут манушы́тка на́цыи, и кра́лья явэ́на ту́тыр;</verse>
				<verse number="7">и Мэ чхува́ва Миро Завето машки́р Ма́ндэ и ту́тэ и машки́р тырэ́-чхаворэнгиро ро́до пало́ ту́тэ дро лэ́нгиро ро́до, доракирибэ́н пэ ве́ко дро дова́, со Мэ ява́ва тыро́ Дэвэ́л,</verse>
				<verse number="8">и Мэ да́ва ту́кэ и тырэ́-чхавэ́нгирэ родо́скэ пало́ ту́тэ Мэ да́ва дая́ пхув, пир сави́ ту псирэса, сари́ Ханаано́скири пхув, сыр тыро́ миштыпэ́н пэ ве́ко; и Мэ ява́ва лэ́нгиро Дэвэ́л.”</verse>
				<verse number="9">И Дэвэ́л пхэндя́ Авраамо́скэ: “Ту ракх Миро Завето, ту и тырэ́-чхавэ́нгиро ро́до пало́ ту́тэ дрэ лэ́нгирэ-родэнгирэ стрэ́чы (поколении).</verse>
				<verse number="10">Дава́ исын Миро Завето, саво́ тумэ́ сан бангэ́ (мусинэна) тэ зракхэн машки́р Ма́ндэ и тумэ́ндэ и машки́р тырэ́-чхавэ́нгиро ро́до пал ту́тэ: мэк тэ явэ́л тумэ́ндэ обчхиндло кажно муршкано́ бия́то;</verse>
				<verse number="11">обчхинэн яго́ро (краё) цыпатыр пэ тумари́ лоч (плоть): и дава́ явэ́ла ґерты́к (знаме́ниё) пэ Завето (доракирибэ́н) машки́р Ма́ндэ и тумэ́ндэ.</verse>
				<verse number="12">Пэ охто́то (бидуе́нгиро дэ́што) дывэ́с бияныпнастыр, мэк тэ явэ́л обчхиндло тумэ́ндэ дрэ тумари́ стрэч кажно муршкано́ бия́то, саво́ бия́ндыя дро кхэр и киндло пал руп, вари-конэ́стыр чужонэстыр, кон исын на тырэ́ родо́стыр.</verse>
				<verse number="13">Кажнонэс трэй тэ обчхинэн, кон бия́ндыя дро тыро́ кхэр, одова́, кон и киндло пал тыро́ руп, и явэ́ла Миро Завето пэ тумари́ лоч доракирибнаса пэ ве́ко.</verse>
				<verse number="14">Наобчхиндло мурш, савэ́стэ явэ́ла наобчхиндло яго́ро (краё) пэ лэ́скири лоч, мэк тэ хасёл дава́ ди далэ́ манушэ́ндыр, пал-дова́ со ёв на зракхця́ Миро Завето.”</verse>
				<verse number="15">И пхэндя́ Дэвэ́л Авраамо́скэ: “Сара, тырья ромня́, на кхар ‘Сара’; нэ мэк тэ явэ́л ла́киро лав: Са́рра</verse>
				<verse number="16">Мэ бахтякирава ла, и Мэ да́ва ту́кэ ла́тыр чхавэ́с, Мэ бахтякирава ла, и явэ́на ла́тыр манушы́тка на́цыи, манушэ́нгирэ кра́лья явэ́на ла́тыр.”</verse>
				<verse number="17">И пыя́ Авраа́мо мо́са, и засандяпэ, и кокоро́ дрэ пэ́стэ пхэндя́: “Нау́што (хай) шэлэ – бэршытконэстэ явэ́ла чхаво́. И енядэшэнгири Са́рра, нау́што биянэ́ла?”</verse>
				<verse number="18">И Авраа́мо пхэндя́ Дэвлэ́скэ: “Мэк Измаило тэ явэ́л джидо́ анги́л Ту́тэ!”</verse>
				<verse number="19">И пхэндя́ Дэвэ́л: “Чачэс, Са́рра, тыри́ ромны́, биянэ́ла ту́кэ чхавэ́с, и ту дэ́са лэ́скэ лав: Исаа́ко (Ицхако); и чхува́ва Мэ Миро Завето лэ́са пэ ве́ко, и лэ́скирэ родоса коригэды́р (позжэды́р) лэ́стыр.</verse>
				<verse number="20">И пал Измаилостэ Мэ шундём ту́тыр: “Ѓа́да, Мэ бахтякирава лэс, и Мэ кэра́ва, со лэ́стыр явэ́ла баро́ ро́до; и Мэ да́ва джиибэ́н бутэнгэ лэ́скирэ родо́стыр, дэшуду́й тхага́рья бияндёна лэ́стыр, и Мэ созда́ва лэ́стыр баро́ народо.</verse>
				<verse number="21">Нэ Миро Завето Мэ чхува́ва Исаакоса, савэ́с биянэ́ла Са́рра ту́кэ дро дава́-паць часо пэ яви́р бэрш.”</verse>
				<verse number="22">И Дэвэ́л пирияця́ тэ ракирэ́л Авраамоса; и гия́ лэ́стыр.</verse>
				<verse number="23">И Авраа́мо лыя́ Измаилос, пэ́скирэ чхавэ́с, и сарэ́н, кон бия́ндыя дро лэ́скиро кхэр, и сарэ́н, кон сыс киндло пал лэ́скиро руп, сарэ́н Авраамо́скирэ-кхэрэ́скирэ муршэ́н; и обчхиндя яго́ро (краё) пэ лэ́нгири лоч (плоть) дро дова́-паць дывэ́с, сыр Дэвэ́л пхэндя́ лэ́скэ.</verse>
				<verse number="24">Авраамо́скэ сыс енядэша еня́ бэрш, ке́ли сыс обчхиндлы пэ яго́ро (пэ краё) лэ́скири лоч.</verse>
				<verse number="25">А Измаилоскэ, лэ́скирэ чхавэ́скэ, сыс дэшутрин бэрш, ке́ли сыс обчхиндлы пэ яго́ро (пэ краё) лэ́скири лоч.</verse>
				<verse number="26">Дро дова́-паць дывэ́с обчхиндлэ́ сыс Авраа́мо и Измаило, лэ́скиро чхаво́,</verse>
				<verse number="27">и лэ́са обчхиндлэ́ сыс сарэ́ мурша́ лэ́скирэ кхэрэ́стыр, савэ́ бия́ндынэ дро кхэр, и савэ́ сыс киндлэ явирэ-родоскирэ манушэ́стыр пал руп.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="18">
				<verse number="1">И сыкадыя́ лэ́скэ Рай Дэвэ́л пашы́л дэмбитко вэшоро кэ Мамре́, ке́ли ёв сыс бэшто́ анги́л загиибэ́н дрэ ша́тра, дро дывэсы́тко хачкирибэ́н.</verse>
				<verse number="2">Ёв ґаздыя́ пэ́скирэ якха́, и дыкхця́, и, ґа́да, трин мурша́ сыс тэрдэ́ маму́й лэ́стэ. Сыр дыкхця́ ёв лэн, то праста́ндыя тэ пирилэл лэн загиибнастыр дрэ ша́тра, и кэрдя́ шэрэ́са (клониндяпэ) кэ пхув,</verse>
				<verse number="3">и пхэндя́: “Раё Баро́! Ко́ли ма́нгэ тэ явэ́л ла́ска, мэ манга́ва бахталыпэ́н анги́л Тырэ́ якха́, на проджа маму́й Тырэ́ дынаристэ;</verse>
				<verse number="4">и янэ́на на́бут пани́, и обморэна тумарэ́ ґэра́; и откинён тумэ́ тэл далэ́ кашта́ (дрэвы),</verse>
				<verse number="5">а мэ яна́ва маро́, и тумэ́ зоралякирэна тумарэ́ илэ; коригэды́р (позжэды́р) джа́на пэ́скэ; адя́кэ сыр тумэ́, джа́на маму́й тумарэ́ дынаристэ.” Ёнэ пхэндлэ́: “Адя́кэ кэр, сыр ту ракирэ́са.”</verse>
				<verse number="6">И Авраа́мо сы́гэс гия́, кэ Са́рра дрэ ша́тра, и пхэндя́: “Сыгнэдыр розлыджа трин саты фэдыршо яржо́, кэр посно маро́, сыр ростасавэса хумэр (цясто).”</verse>
				<verse number="7">И праста́ндыя Авраа́мо кэ ґурто мурдалэ́нца, и лыя́ най фэдыршонэс гуруво́рэс, и дыя́ тэрнэ́-бэршэнгирэскэ, и одова́ сы́гэс лыя́ тэ кэравэл лэс.</verse>
				<verse number="8">И лыя́ ёв ксил и тхуд, и кэрадя гуруво́рэс, и чхудя́ дава́ анги́л лэ́ндэ; а кокоро́ тэрдо́ сыс пашы́л лэ́ндэ тэл кашт. И ёнэ ханэ́.</verse>
				<verse number="9">И пхэндлэ́ лэ́скэ: “Кай исын Са́рра, тыри́ ромны́?” Ёв отпхэндя́: “Ада́й, исын дрэ ша́тра.”</verse>
				<verse number="10">И екх лэ́ндыр пхэндя́: “Мэ нэвэ́стыр (нэвэ́с) дрэ дава́-паць бэршэскиро часо ява́ва кэ ту, и, акэ, тырэ́ ромня́тэ Сарратэ явэ́ла чхаво́.” Са́рра пашы́л загиибэ́н дрэ ша́тра шундя́ лэс пал лэ́стэ.</verse>
				<verse number="11">Авраа́мо и Са́рра сыс пхурэ́ дрэ бэрша́; и дова́, со трэй тэ явэ́л джувле́ндэ, Сарратэ пирияця́.</verse>
				<verse number="12">И Са́рра засандяпэ дрэ пэ́стэ: “Ци ма́нгэ, ке́ли мэ пхуриём, тэ явэ́л дая́ бахт, и хула́й миро исын пхуро́.”</verse>
				<verse number="13">И пхэндя́ Дэвэ́л Авраамо́скэ: “Со́стыр салапэ Са́рра, и пхэндя́ ‘Нау́што мэ, чачэс, могина́ва тэ биянав, ке́ли мэ пхуриём?’”</verse>
				<verse number="14">“Ци исын вари-со тэ явэ́л пхаро́ ваш Ра́скэ-Дэвлэ́скэ? Дро пхэндло́ часо Мэ ява́ва кэ ту пэ яви́р бэрш, и Сарратэ явэ́ла чхаво́.”</verse>
				<verse number="15">Са́рра на приґалыяпэ, а пхэндя́: “Мэ на сандёмпэ.” Пал-дова́ со ёй страхадыя. Нэ Ёв пхэндя́: “Над, ту сандянпэ.”</verse>
				<verse number="16">И одолэ́ мануша́ уштынэ́, и одотхы́р гинэ́ кэ Содо́мо, Авраа́мо гия́ лэн тэ пролыджал.</verse>
				<verse number="17">И Рай Дэвэ́л пхэндя́: “Ци гаравава Мэ Авраамостыр, со кама́м тэ кэра́в!</verse>
				<verse number="18">Авраамостыр, чачэс, выджа́на зоралэ́ мануша́, и дрэ лэ́стэ бахтякирэнапэ сарэ́ пхувья́кирэ-манушы́тка на́цыи,</verse>
				<verse number="19">пал-дова́ со Мэ лэс выкэдыём ваш дава́, соб (кай) ёв тэ припхэнэл пэ́скирэ чхавэ́нгэ и пэ́скирэ кхэрэ́скэ, со явэ́ла пало́ лэ́стэ, тэ псирэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ дромэ́са, тэ кэрэ́н чачипэ́н и сэ́ндо; и кэрэ́ла пэ Авраамостэ Рай Дэвэ́л дова́, со пхэндя́ пал лэ́стэ.”</verse>
				<verse number="20">И Рай Дэвэ́л пхэндя́: “Го́дла дро Содо́мо и Гомо́ра исын бари, и пхаро́ исын древа́н лэ́нгиро грэ́хо;</verse>
				<verse number="21">джа́ва Мэ и дыкха́ва, ци адя́кэ ёнэ кэрэ́на грэ́хо, пал саво́ го́дла пал лэ́ндэ, джа́ла кэ Мэ, ци над, уджинава.”</verse>
				<verse number="22">И рисинэ́ мануша́ одотхы́р, и гинэ́ дро Содо́мо; Авраа́мо уса́ сыс тэрдо́ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="23">И подги́я Авраа́мо, и пхэндя́: “Нау́што Ту хасякирэса чачунэ́ манушэ́с кхэтанэ́ злыднитконэ́са?</verse>
				<verse number="24">Хай (можа) тэ явэ́л дро дава́ фо́ро пандждэша́ мануша́, савэ́ патя́на? Нау́што Ту хасякирэса, и на потангинэса (на́ пожалинэса) дава́ штэ́то ваш пандждэшэ манушэ́нгэ, савэ́ патя́на?</verse>
				<verse number="25">Нашты́ тэ явэ́л, соб (кай) Ту тэ кэрэ́с адя́кэ, соб (кай) Ту тэ хасякирэс чачунэ́ манушэ́с кхэтанэ́ злыднитконэса, соб (кай) дова́-паць тэ явэ́л чачунэ́ манушэ́са; со и злыднитконэса; нашты́ тэ явэ́л Ту́тыр! Сэнда́ри сарэ́ пхувья́киро тэ кэрэ́л на пир чачипэ́н?”</verse>
				<verse number="26">О Рай Дэвэ́л пхэндя́: “Ко́ли Мэ латхава дро фо́ро Содо́мо пандждэша́ манушэ́н, савэ́ патя́на, то тэды Мэ зракха́ва саро́ дава́ штэ́то ваш лэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="27">Авраа́мо пхэндя́ дро отпхэныбэ́н: “Ѓа́да, мэ прилыём дума тэ ракира́в Барэ́-Ра́скэ, мэ сом пра́хо и пра́ска (пепло):</verse>
				<verse number="28">сашты́ (могинэ́ла) тэ явэ́л, со кэ пандждэша́ чачунэ́ манушэ́н, наухтылла (на́доси) панджэн, нау́што, со ко́ли наухтылла пандж мануша́, то Ту хасякирэса саро́ фо́ро?” Ёв пхэндя́: “На хасякира́ва, ко́ли одо́й латхава штардэшапандж манушэ́н.”</verse>
				<verse number="29">Авраа́мо дурэды́р Лэ́са ракирдя́, и пхэндя́: “Сашты́ тэ явэ́л, со одо́й латхэнапэ штардэша́ мануша́.” Ёв пхэндя́: “На кэра́ва дова́ и, ко́ли одо́й латхэнапэ штардэша́ мануша́.”</verse>
				<verse number="30">И пхэндя́ Авраа́мо: “Мэ манга́ва, Раё Баро́, тэ на холясос, со мэ ява́ва тэ ракира́в: сашты́ тэ явэ́л, со одо́й латхэнапэ трия́нда мануша́?” Ёв пхэндя́: “На кэра́ва, ко́ли одо́й латхэнапэ трия́нда.”</verse>
				<verse number="31">Авраа́мо пхэндя́: “Ѓа́да, мэ прилыём дума тэ ракира́в Ра́скэ-Барэскэ: сашты́ тэ явэ́л, со одо́й латхэнапэ биш мануша́? Ёв пхэндя́: “На хасякира́ва ваш бишэнгэ.”</verse>
				<verse number="32">Авраа́мо пхэндя́: “Мэк тэ на холясол Баро́ Рай, со мэ пхэна́ва ишчо (инкэ́) е́кхвар: сашты́ тэ явэ́л, со одо́й латхэнапэ дэш мануша́? Ёв пхэндя́: “На хасякира́ва ваш дэшэнгэ.”</verse>
				<verse number="33">И Рай Дэвэ́л гия́, пирияця́ тэ ракирэ́л Авраамоса, а Авраа́мо рисия́ пэ пэ́скиро штэ́то.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="19">
				<verse number="1">И явнэ́ дуй Янго́лы бэльвэле́ дро Содо́мо, ке́ли Лото сыс бэшто́ пашы́л по́рта (вра́ты) дро Содо́мо. Лото дыкхця́ лэн, и уштыя́ тэ пирилэл лэн и кэрдя́ шэрэ́са (клониндяпэ) кэ пхув,</verse>
				<verse number="2">и пхэндя́: “Раялэ мирэ́! Заджа́н дрэ тумарэ́-дынарискиро кхэр, и ратькирэн, и выморэн тумарэ́ ґэра́, и уштэ́н тася́рлэс (ра́нэс), и джа́н пэ́скирэ дромэ́са.” Нэ ёнэ пхэндлэ́: “Над, амэ ратькираса яври́.”</verse>
				<verse number="3">Ёв древа́н зоралэ́с зракирэлас лэн; и ёнэ гинэ́ кэ ёв, и явнэ́ дро лэ́скиро кхэр. Ёв кэрдя́ лэ́нгэ баро́ сками́нд, и пэкця посно маро́; и ёнэ ханэ́.</verse>
				<verse number="4">Ёнэ ишчо (инкэ́) на пасинэ тэ совэн, сыр мануша́ далэ́ форо́стыр, Содомляни, тэрнэстыр кэ пхуро́, сарэ́ мануша́ сарэ́ форо́скирэ ригэ́ндыр, подгинэ́ кэ кхэр трусця́л (кругоса).</verse>
				<verse number="5">И ёнэ выкхардэ Лотос, и ракирдэ́ лэ́скэ: “Кай исын мануша́, савэ́ явнэ́ кэ ту тэ ратькирэн? Вылыджа лэн кэ амэ; соб (кай) амэ тэ джинас лэн.”</verse>
				<verse number="6">Лото выгия́ кэ ёнэ кэ загиибэ́н, и чхакирдя пал пэ́стэ вуда́р,</verse>
				<verse number="7">и пхэндя́: “Мангав тумэ́, пшала́лэ мирэ́, на кэрэ́н чорипэ́н;</verse>
				<verse number="8">ґа́да, ма́ндэ исын дуй чхая́, савэ́ на сыс палоро́м; фэды́р лэн, мэ вылыджава кэ тумэ́, кэрэ́н лэ́нца, со тумэ́нгэ исын пир годы́; адалэ́ манушэ́нгэ на кэрэ́н ничи́, адя́кэ сыр ёнэ явнэ́ кэ мэ тэл кхэрэ́скири стрэ́ха (чхаки́н).”</verse>
				<verse number="9">Нэ ёнэ пхэндлэ́: “Яв адари́к.” И пхэндлэ́: “Ѓа́да, ману́ш, саво́ явдя́ тэ дживэ́л ада́й, и камэ́ла тэ сэндякирэ́л? Акана́ амэ фуеды́р кэра́са ту́са, сыр лэ́нца.” И древа́н приячэнас кэ дава́ ману́ш, кэ Лото, и подгинэ́, соб (кай) тэ пхагирэн вуда́р.</verse>
				<verse number="10">Тэды одолэ́ мануша́ ґаздынэ́ пэ́скирэ васта́, и залыджинэ Лотос кэ пэ дро кхэр, и пхандлэ вуда́р;</verse>
				<verse number="11">а манушэ́н, савэ́ исыс анги́л загиибэ́н дро кхэр, корьякирдэ, барэстыр кэ тыкно́, адя́кэ, со ёнэ замэнчиндлэпэ, родыи загиибэ́н.</verse>
				<verse number="12">Одолэ́ мануша́ пхэндлэ́ Лотоскэ: “Кон исын буты́р ту́тэ ада́й? Ци зятё (джамутро), ци тырэ́ чхавэ́, ци тырэ́ чхая́, и соб (кай) тэ на явэ́л дрэ фо́ро ту́тэ, сарэ́н вылыджа далэ́ штэто́стыр,</verse>
				<verse number="13">пал-дова́ со амэ хасякираса дава́ штэ́то; палдава́ со бари годлыма исын пэ манушэ́ндэ, савэ́ дживэ́на ада́й кэ Рай Дэвэ́л, и Рай Дэвэ́л бичхадя́ амэн тэ хасякирас лэс.”</verse>
				<verse number="14">И выгия́ Лото, и ракирдя́ пэ́скирэ зятенца (джамутрэнца), савэ́ лэнас пал пэ́стэ лэ́скирэ чхае́н, и пхэндя́: “Уштэ́н, выджа́н далэ́ штэто́стыр; пал-дова́ со Рай Дэвэ́л хасякирэ́ла дава́ фо́ро.” Нэ лэ́скирэ зятенгэ здыяпэ, со ёв салапэ.</verse>
				<verse number="15">Ке́ли яця́ тэ дывэсёл, э Янго́лы лынэ́ тэ сыгнякирэн Лотос, и ракирдэ́: “Ушты́, лэ тырья ромня́ и дуе́н тырэ́н чхае́н, савэ́ исын ту́тэ, соб (кай) тут тэ на хасякирас пал бизладо дро фо́ро.”</verse>
				<verse number="16">И сыр ёв ґара́ ячэласпэ пэ штэ́то, тэды одолэ́ мануша́, пир Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро тангипэ́н кэ ёв, лынэ́ лэс пал васт, и лэскирья ромня́, и дуе́н лэ́скирэ чхае́н, и вылыджинэ́ лэс, и чхудэ́ лэс пал фо́ро.</verse>
				<verse number="17">Ке́ли лэн вылыджинэ́ яври́, тэды екх лэ́ндыр пхэндя́: “Зра́кх пэ́скиро ди, на дыкх пала́л, и никай тэ на тэрдёс пашы́л дава́ до́ло; зракхпэ пэ бэ́рга, соб (кай) тэ на хасёс ту́кэ.”</verse>
				<verse number="18">Нэ Лото пхэндя́ лэ́нгэ: “Над, Раё Баро́.”</verse>
				<verse number="19">“Ѓа́да, Тыро́ писха́ри латхя́ тангипэ́н анги́л Тырэ́ якха́, и баро́ исын Тыро́ лачхипэ́н, саво́ Ту кэрдя́н ма́нгэ, со зракхця́н миро джиибэ́н; нэ мэ нашты́ (на могина́ва) тэ гарадёвав пэ бэ́рга, соб (кай) тэ на латхэл ман би́да и ма́нгэ тэ на мэрав;</verse>
				<verse number="20">ґа́да, пашылэды́р мэ тэ прастав дро дава́ фо́ро; прастава мэ одори́к ёв жа тыкно́, и явэ́ла зракхно миро джиибэ́н.”</verse>
				<verse number="21">И пхэндя́ Янго́ло лэ́скэ: “Ѓа́да, пир тыро́ ило́ Мэ кэра́ва дава́: на чилавава фо́ро, пал саво́ ту ракирэ́са.</verse>
				<verse number="22">Сыгнэдыр, джа́ одори́к; пал-дова́ со Мэ нашты́ (на могина́ва) тэ кэра́в рэ́ндо, пака ту явэ́са одори́к.” Палдава́ и дава́ фо́ро кхарэ́на: Сигоро.</verse>
				<verse number="23">Кхам ґаздыя́пэ пэ пхув, и Лото явдя́ дро Сигоро.</verse>
				<verse number="24">И чхудя́ Рай Дэвэ́л пэ Содо́мо и Гомо́ра брышы́нд дзэвэля́тыр (сератыр) и яг болыбна́стыр Ра́стыр-Дэвлэ́стыр,</verse>
				<verse number="25">и чиладя́ хасибнаса Рай Дэвэ́л дава́ фо́ро, и саро́, со исын пашы́л дава́ до́ло, и адалэ́-форье́нгирэ сарэ́ манушэ́н, и дова́, со бария пэ пхув.</verse>
				<verse number="26">Нэ Лотоскири ромны́ рисия́ пала́л пал лэ́стэ, и яця́ лондэскирэ стылбоса.</verse>
				<verse number="27">И уштыя́ Авраа́мо тася́рлэс (ра́нэс) пэ са́мо злокицо (ра́нко) и гия́ пэ штэ́то, кай сыс тэрдо́ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ,</verse>
				<verse number="28">и подыкхця́ пэ Содо́мо и Гомо́ра, и пэ саро́ штэ́то, со сыс пашы́л, и дыкхця́: ґа́да, тхув (дымо) ґаздэ́лапэ пхувья́тыр, сыр тхув бовэстыр.</verse>
				<verse number="29">И сыс адя́кэ, ке́ли Дэвэ́л хасякирэлас сарэ́ пашатунэ́ фо́рья, Дэвэ́л пририпирдя пал Авраамостэ, и выбичхадя Лотоскирэ-чхавэ́нгиро ро́до одолэ́ штэто́стыр, кай Ёв хасякирэлас фо́рья, кэ савэ́ дживдя́ Лото.</verse>
				<verse number="30">И выгия́ Лото Сигоростыр, и лыя́ тэ дживэ́л дрэ ґеба́р (пешчэра) пэ бэ́рга, и лэ́са сыс лэ́скирэ дуй чхая́: пал-дова́ со ёв дарандыя тэ дживэ́л кэ Сигоро. И дживдя́ пэ бэ́рга, и лэ́скирэ дуй чхая́ лэ́са.</verse>
				<verse number="31">И пхурыдыршо пхэн пхэндя́ тыкнэдыршонакэ: “Дад амаро́ исын пхуро́; и нанэ пэ пхув манушэ́с, саво́ тэ заджа́л кэ амэ, сыр дава́ кэрэ́лапэ пир сари́ пхув;</verse>
				<verse number="32">и яв, адя́кэ матякираса амарэ́ дадэ́с, и пирисоваса лэ́са, и биянаса чхавэ́н амарэ́ дадэ́стыр.”</verse>
				<verse number="33">И дрэ доя́ рат ёнэ матькирдэ пэ́скирэ дадэ́с; и загия́ пхурэдыршо пхэн и сыс суты пэ́скирэ дадэ́са: а ёв на джиндя́, ке́ли ёй пасия́ и ке́ли уштыя́.</verse>
				<verse number="34">Пэ яви́р дывэ́с пхурэдыршо пхэн пхэндя́ тыкнэдыршонакэ: “Ѓа́да, мэ тася́ со́мас суты мирэ́ дадэ́са: матькираса лэс и дрэ дая́ рат; и ту джа́ и сов лэ́са, и биянаса амарэ́ дадэ́стыр чхавэ́н.”</verse>
				<verse number="35">И дрэ дая́ рат матькирдэ ёнэ пэ́скирэ дадэ́с; и гия́ тыкнэдыршо пхэн и сыс суты лэ́са: и ёв на джиндя́, ке́ли ёй пасия́ и ке́ли уштыя́.</verse>
				<verse number="36">И дуй Лотоскирэ чхая́ запхаринэ пэ́скирэ дадэ́стыр,</verse>
				<verse number="37">и пхурэдыршо пхэн бияндя́ чхавэ́с, и дыя́ лэ́скэ лав: Моа́во. Ёв акана́ исын Моавитянэнгиро дад.</verse>
				<verse number="38">И адя́кэ-паць тыкнэдыршо пхэн бияндя́ чхавэ́с, и дыя́ лэ́скэ лав: Бен-Амми. Ёв акана́ исын Амонитянэнгиро дад.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="20">
				<verse number="1">Авраа́мо гия́ одотхы́р пэ паш-дывэ́с (юго), и лыя́ тэ дживэ́л машки́р Кадесо и Суро; и вари-кицы́ дывэса́ сыс дро Гераро.</verse>
				<verse number="2">И Авраа́мо пхэндя́ пал пэ́скирэ ромня́тэ Сарратэ: “Ёй исын мири́ пхэн.” И о Авимеле́хо, Герароскиро кра́ли, бичхадя́, и лыя́ Са́рра.</verse>
				<verse number="3">И Дэвэ́л явдя́ ратя́киро дро суно́ кэ Авимеле́хо, и пхэндя́ лэ́скэ: “Ѓа́да, ту пал джувля́тэ мэрэ́са, савья́ ту лыян, пал-дова́ со ла́тэ исын ром.”</verse>
				<verse number="4">Авимеле́хо на чиладя́ ла, и пхэндя́: “Раё Баро́! Нау́што Ту хасякирэса манушэ́н, савэ́ исын на бангэ́?</verse>
				<verse number="5">Ци на кокоро́ ёв пхэндя́ ма́нгэ: ‘Ёй исын мири́ пхэн?’ И кокори ёй пхэндя́: ‘Ёв исын миро пшал’? Мэ кэрдём дава́ сарэ́ мирэ́ илэ́стыр и дрэ мирэ́-вастэнгири жужыма (чыстота).”</verse>
				<verse number="6">И Дэвэ́л пхэндя́ лэ́скэ дро суно́: “И Мэ джино́м, со ту дава́ кэрдя́н дрэ тырэ́ илэскири-жужыма (чыстота), и рикирдём тут анги́л Ма́ндэ грэхостыр; пал-дова́ и на домэкцём тут тэ чилавэс ла;</verse>
				<verse number="7">акана́ ри́скир ромня́ палэ ромэскэ: пал-дова́ со ёв исын проро́ко, и ёв явэ́ла тэ мангэ́лпэ пал ту́тэ, и ту явэ́са джидо́; а ко́ли на рискирэса, тэды джин, со ту, и сарэ́ тырэ́, мэрэ́на.”</verse>
				<verse number="8">И адя́кэ пэ зло́ко тася́рлэс (ра́нэс) Авимеле́хо, скэдыя́ сарэ́н пэскирэн писхарье́н, и роспхэндя́ далэ́ сарэ́ лава́ лэ́нгэ; и адалэ́ мануша́ древа́н страха́дынэ.</verse>
				<verse number="9">И Авимеле́хо кхардя́ кэ пэ Авраамос, и пхэндя́ лэ́скэ: “Со ту амэ́нца кэрдя́н? Дрэ со мири́ банг исын анги́л ту́тэ, со ту камдян тэ лыджас би́да пэ ма́ндэ и пэ миро кралипэ́н баро́ грэ́хо? Ту кэрдя́н ма́нца рэ́нды (де́лы), савэ́ на кэрэ́на.”</verse>
				<verse number="10">И Авимеле́хо пхэндя́ Авраамо́скэ: “Со ту камдян, ке́ли кэрдя́н дава́ рэ́ндо (де́ло)?”</verse>
				<verse number="11">Авраа́мо пхэндя́: “Пал-дова́ со мэ думиндём, со ада́й нанэ дар анги́л Дэвлэ́стэ, и замарэна ман пал мирэ́ ромня́тэ;</verse>
				<verse number="12">дава́ исын чачипэ́н, ёй исын ма́нгэ пхэн; ёй исын мирэ́-дадэ́скири чхай, нэ на мирэ́-дакири чхай; и яця́ мирэ́ ромня́са;</verse>
				<verse number="13">ке́ли Дэвэ́л пхэндя́ ма́нгэ тэ джав криг мирэ́-дадэ́скирэ кхэрэ́стыр, тэды мэ пхэндём ла́кэ: ‘Кэр дава́ лачхипэ́н ваш ма́нгэ, дрэ саво́ тэ на явас амэ штэ́то, одо́й ра́кир пал ма́ндэ: ґа́да, исын миро пшал.’”</verse>
				<verse number="14">И Авимеле́хо лыя́ бакрэ́н и гурувэ́н, и дынарье́н (слугэн) и дынарицэн, и дыя́ Авраамо́скэ; и рискирдя́ лэ́скэ Са́рра, лэскирья ромня́.</verse>
				<verse number="15">И пхэндя́ Авимеле́хо: “Ѓа́да, мири́ пхув исын анги́л ту́тэ, джив, кай ту́кэ исын пир ило́.”</verse>
				<verse number="16">И Сарракэ пхэндя́: “Ѓа́да, мэ дыём тырэ́ пшалэ́скэ шэл шэ́кели руп, ґа́да, мэ да́ва ту́кэ учхакирибэн ваш якха́ анги́л сарэ́ндэ, савэ́ исын ту́са, и анги́л сарэ́ндэ, со ту на сан банги.”</verse>
				<verse number="17">И Авраа́мо мангдя́пэ Дэвлэ́скэ, и Дэвэ́л высастякирдя́ Авимелехос и лэскирья ромня́ и лэ́скирэ писхарицэн (рабыне́н), и ёнэ лынэ́ тэ биянэн чхавэ́н.</verse>
				<verse number="18">Пал-дова́ со Рай Дэвэ́л запхандя кажно лочови́ (чре́во) дро кхэр Авимелехоскири пал Сарратэ, Авраамо́скирэ ромня́тэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="21">
				<verse number="1">И кэрдя́ паты́в Рай Дэвэ́л Сарракэ, сыр Ёв пхэндя́; и кэрдя́ Рай Дэвэ́л Сарракэ адя́кэ, сыр ракирдя́.</verse>
				<verse number="2">Са́рра яця́ пхари́, и Авраамо́скэ дрэ барэ́ лэ́скирэ бэрша́ бияндя́ чхавэ́с дрэ дова́ часо, пал саво́ ракирдя́ лэ́скэ Дэвэ́л;</verse>
				<verse number="3">и Авраа́мо дыя́ пэ́скирэ чхавэ́скэ лав, саво́ бия́ндыя лэ́стэ, савэ́с бияндя́ лэ́скэ Са́рра: Исаа́ко [Ицхоко-ю.о.];</verse>
				<verse number="4">и Авраа́мо обчхиндя Исаакос, пэ́скирэ чхавэ́с, пэ охто́то (бидуе́нгиро дэ́што) дывэ́с, сыр Дэвэ́л лэ́скэ припхэндя́.</verse>
				<verse number="5">Авраамо́скэ сыс шэл бэрш, ке́ли лэ́стыр бия́ндыя Исаа́ко, лэ́скиро чхаво́.</verse>
				<verse number="6">И пхэндя́ Са́рра: “Дэвэ́л кэрдя́ сабэн ма́нгэ, кон шунэ́ла пал ма́ндэ, явэ́ла тэ салпэ.”</verse>
				<verse number="7">И пхэндя́: “Кон пхэнэ́ла Авраамо́скэ: Са́рра явэ́ла тэ чаравэл чхаворэ́н колынэса? Пал-дова́ со дро лэ́скиро пхурипэн и мэ чхавэ́с бияндём.”</verse>
				<verse number="8">Чхаворо́ выбария, и отлынэ лэс колынэстыр; и дро дова́ дывэ́с, ке́ли Исаа́ко сыс отлыно колынэстыр, Авраа́мо кэрдя́ баро́ свэ́нко.</verse>
				<verse number="9">И дыкхця́ Са́рра, со Египтянкакирэ-Агариякиро чхаво́, савэ́с ёй бияндя́ Авраамо́скэ, салапэ.</verse>
				<verse number="10">И пхэндя́ ёй Авраамо́скэ: “Традэ адалья писхарица (рабыня) и ла́кирэ чхавэ́с; пал-дова́ со на явэ́ла тэ прилэл мэкно́ миштыпэ́н адалэ́-писхарицакиро чхаво́ кхэтанэ́ мирэ́ чхавэ́са Исаакоса.”</verse>
				<verse number="11">И дава́ сыкадыя́ Авраамо́скэ древа́н на пир ило́ ваш лэ́скирэ чхавэ́скэ.</verse>
				<verse number="12">Нэ Дэвэ́л пхэндя́ Авраамо́скэ: “На пириджив пал тырэ́ чхавэ́стэ и писхарицатэ; дрэ саро́, со пхэнэ́ла ту́кэ Са́рра, кандэ ла; пал-дова́ со пир Исаакостэ явэ́ла дыно́ ту́кэ тырэ́-чхавэ́нгиро ро́до;</verse>
				<verse number="13">и писхарицакирэ чхавэстыр Мэ созда́ва манушы́тко нацыя, пал-дова́ со и лэ́стыр явэ́ла тырэ́-чхавэ́нгиро ро́до.”</verse>
				<verse number="14">Авраа́мо уштыя́ тася́рлэс (ра́нэс) пэ зло́ко, и лыя́ маро́; цыпитко гоно́ пане́са, и дыя́ Агариякэ, чхудя́ ла́кэ пэ псикэ́, и чхавэ́с и отмэкця́ ла. Ёй гия́, и заблэндындяпэ пэ чхучи́ пхув Вирса́вия;</verse>
				<verse number="15">и дро гоно́ на яця́ пани́, и ячкирдя́ ёй чхавэ́с тэл екх хру́сто (кусто),</verse>
				<verse number="16">и гия́, дура́л бэстя́, пэ адакици дур, сыр марибны́тко буст (стрела) вурняла. Пал-дова́ со ёй пхэндя́: “На кама́м чхавэ́скиро мэрибэ́н тэ дыкха́в.” И ёй бэсця́ проти лэ́стэ, и ґаздыя́ ґодла, и рондя́.</verse>
				<verse number="17">И шундя́ Дэвэ́л чхавэскири зан (глос); и Дэвлэ́скиро Янго́ло болыбна́стыр кхардя́ зоралэ́с Агарья, и пхэндя́ ла́кэ: “Со ту́са, Ага́ре? На андырша, Дэвэ́л одотхы́р шундя́ зан чхавэскири, кай ёв исын;</verse>
				<verse number="18">ушты́, ґа́здэ чхавэ́с, и лэ лэс пало́ васт; пал-дова́ со лэ́стыр Мэ созда́ва бари манушы́тко нацыя.”</verse>
				<verse number="19">И Дэвэ́л отчхакирдя́ ла́кэ якха́, и ёй дыкхця́ ґаны́нг пане́са, и гия́, и пхэрдякирдя́ гоно́ пане́са, и панякирдя чхавэ́с.</verse>
				<verse number="20">И Дэвэ́л сыс чхавэ́са; и ёв выбария, и лыя́ тэ дживэ́л пэ чхучи́ пхув; и яця́ тэ дэл карье лукостыр.</verse>
				<verse number="21">Ёв дживдя́ пэ чхучи́ пхув Фарано; и лэ́скири дай лыя́ лэ́скэ ромня́ Египто́скирэ пхувья́тыр.</verse>
				<verse number="22">И сыс дрэ долэ́ дывэса́: Авимеле́хо Фихолоса, пэ́скирэ барыдырэ́са пэ халадэ́ндэ, пхэндя́ Авраамо́скэ: “Ту́са Дэвэ́л дро саро́ исын, со ту тэ на кэрэсас;</verse>
				<verse number="23">и акана́ совлаха́ ма́нгэ ада́й Дэвлэ́са, со ту на кэрэ́са биба́хт ни ма́нгэ, ни мирэ́ чхавэ́скэ, ни ўнукоскэ мирэ́скэ; и, сыр мэ шука́р и со́мас ту́са, адя́кэ и ту явэ́са тэ кэрэ́с ма́нца и пхувья́са, пэ сави́ ту дживэса сыр гостё.”</verse>
				<verse number="24">И Авраа́мо пхэндя́: “Мэ совлахава.”</verse>
				<verse number="25">И Авраа́мо сыкадя́ банг Авимелехоскэ пал ґаны́нг пане́са, саво́ отлынэ Авимелехоскирэ писха́рья.</verse>
				<verse number="26">И пхэндя́ Авимеле́хо: “На джино́м, кон дава́ кэрдя́, и ту на пхэндя́н ма́нгэ; мэ пал дава́ и на шундём кэ дава́ часо.”</verse>
				<verse number="27">И лыя́ Авраа́мо бакрэ́н и гурувэ́н, и дыя́ Авимелехоскэ, и ёнэ дуйджинэ́ кэрдэ́ заве́то пал малыпэн (дружба).</verse>
				<verse number="28">И Авраа́мо чхудя́ эфта́ (битринэ́нгиро дэш) лачхэ́ бакрорье́н тыкнэ́ гуртостыр.</verse>
				<verse number="29">И пхэндя́ Авимеле́хо Авраамо́скэ: “Ваш со ада́й далэ́ эфта́ бакрорья, савэ́н ту чхудя́н?”</verse>
				<verse number="30">Ёв пхэндя́: “Эфта́ бакрорье́н адалэн лэ мирэ́ вастэ́стыр, соб (кай) ёнэ тэ явэ́н ма́нгэ допхэныбнаса, со мэ выґанадём дая́ ґаны́нг.”</verse>
				<verse number="31">Палдава́ и кхардя́ ёв дава́ штэ́то: Вирса́вия, ада́й ёнэ дуйджинэ́ совлахадэ.</verse>
				<verse number="32">Адя́кэ ёнэ кэрдэ́ завето дрэ Вирса́вия. И уштыя́ Авимеле́хо, и Фихоло, лэ́скиро барыдыро́ пэ халадэ́ндэ, и рисинэ́ ёнэ пэ Филистимиякири пхув.</verse>
				<verse number="33">И Авраа́мо чхудя́ тэ барьён дэмбитко вэлади́н (рошча) пашы́л Вирса́вия, и мангдя́пэ одо́й Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Вечнонэ Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="34">И Авраа́мо дживдя́ пэ Филистимиякири пхув, сыр гостё, бут дывэса́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="22">
				<verse number="1">И сыс адя́кэ, пало́ саро́ дава́ Дэвэ́л спробинэлас (пропатякирэлас) Авраамос, и пхэндя́ лэ́скэ: “Аврааме!” Ёв пхэндя́: “Ѓа́да, мэ сом.”</verse>
				<verse number="2">О Дэвэ́л пхэндя́: “Лэ пэ́скирэс чхавэ́с, саво́ ту́тэ екх, и саво́ исын дро́го ту́кэ, Исаакос; и джа́ пэ Мориаскири пхув, и схачкир лэс сыр свэ́нто дыибэ́н одо́й пэ екх бэргэндыр, пал сави́ Мэ пхэна́ва ту́кэ.”</verse>
				<verse number="3">Авраа́мо уштыя́ тася́рлэс (ра́нэс) пэ зло́ко (ра́нко), дыя́ андрэ́ пэ́скирэ осло́с (мегарис), лыя́ пэ́са дуе́н пэскирэн тэрнэ́-бэршэнгирэн и Исаакос, пэ́скирэ чхавэ́с. Ёв чингирдя ваш схачкирибэ́н кашта́, уштыя́, и гия́ пэ штэ́то, пал саво́ Дэвэ́л лэ́скэ пхэндя́.</verse>
				<verse number="4">Пэ три́то дывэ́с Авраа́мо ґаздыя́ пэ́скирэ якха́, и дура́л дыкхця́ дова́ штэ́то.</verse>
				<verse number="5">И Авраа́мо пхэндя́ пэ́скирэ тырнэ-бэршэнгирэнгэ: “Тумэ́ ячэ́нпэ ада́й ослоса; а мэ и чхаво́ джа́са одори́к и помангасапэ, и рисёваса кэ тумэ́.”</verse>
				<verse number="6">И Авраа́мо лыя́ кашта́ ваш цэ́ло схачкирибэ́н, и чхудя́ пэ Исаакостэ, пэ́скирэ чхавэ́стэ; лыя́ дрэ васта́ яг и чхури, и гинэ́ дуйджинэ́ кхэтанэ́.</verse>
				<verse number="7">Нэ лыя́ тэ ракирэ́л Исаа́ко Авраамо́скэ, пэ́скирэ дадэ́скэ, и пхэндя́: “Миро Да́до! Ёв отпхэндя́: “Ѓа́да мэ сом, мро чхава.” Ёв пхэндя́: “Ѓа́да, яг и кашта́, кай исын бакро ваш схачкирибэ́н?”</verse>
				<verse number="8">И пхэндя́ Авраа́мо: “Дэвэ́л латхэ́ла Пэ́скэ ваш цэ́ло схачкирибэ́н бакрэ́с, мро чхаво́.” И гинэ́ дурэды́р кхэтанэ́.</verse>
				<verse number="9">И явнэ́ пэ штэ́то, пал саво́ Дэвэ́л пхэндя́ лэ́скэ, и кэрдя́ одо́й Авраа́мо алта́рё, чхудя́ кашта́, и, спхандя пэ́скирэ чхавэ́с Исаакос, чхудя́ лэс упрэ́ пэ кашта́ пэ алта́рё.</verse>
				<verse number="10">И ґаздыя́ Авраа́мо пэ́скиро васт, и лыя́ чхури, соб (кай) тэ зачхинэл пэ́скирэ чхавэ́с.</verse>
				<verse number="11">Нэ Дэвлэ́скиро Янго́ло кхардя́ годла́са лэс болыбна́стыр и пхэндя́: “Аврааме! Аврааме! Ёв пхэндя́: “Ѓа́да, мэ сом.”</verse>
				<verse number="12">Янго́ло пхэндя́: “На ґа́здэ тыро́ васт пэ чхавэ́стэ и на кэр пэ лэ́стэ ничи́; акана́ Мэ джино́м (джина́в), со ту дарэса Дэвлэ́стыр и на тангиндян пэ́скирэс чхавэ́с, саво́ ту́тэ исын екх, ваш Ма́нгэ.”</verse>
				<verse number="13">И откэрдя Авраа́мо пэ́скирэ якха́, и дыкхця́: и, ґа́да, сыс пала́л бакро, саво́ запэнтындяпэ пэ́скирэ шэнгэнца (рогэ́нца) дрэ хру́сты (кусты). Авраа́мо гия́, лыя́ бакрэ́с, и яндя́ лэс пэ цэ́ло схачкирибэ́н заме́ст пэ́скирэ чхавэ́стэ.</verse>
				<verse number="14">И дыя́ лав Авраа́мо долэ́ штэтоскэ: Иегова-ире́ (Яхва́-ирэ). Палдава́ и акана́ ракирэ́на: пэ бэ́рга Рай Дэвэ́л (Яхва́) явэ́ла дыкхно.</verse>
				<verse number="15">И яви́р мо́ло ракирдя́ кэ Авраа́мо болыбна́стыр Дэвлэ́скиро Янго́ло,</verse>
				<verse number="16">и пхэндя́: “Мэ Пэ́са совлахава –, ракирэ́ла Рай Дэвэ́л –, со, адя́кэ сыр ту кэрдя́н дава́ рэ́ндо (де́ло), и на тангиндян (на жалиндян) пэ́скирэ чхавэ́с, саво́ ту́тэ исын екх,</verse>
				<verse number="17">то Мэ бахтякирава тут, и барьякири, убарьякирава тыро́ ро́до, сыр чэргэня́ пэ болыбэ́н, и сыр пра́хо пэ морёскиро (дэрьявэ́скиро) брэ́го; и прилэ́ла ро́до тыро́ пэ́скирэ-вэргэ́нгирэ фо́рья;</verse>
				<verse number="18">и явэ́на бахтякирдэ пир тыро́ ро́до сарэ́ пхувья́кирэ манушы́тка ро́ды, пал-дова́, со ту кандыян Мири́ зан.”</verse>
				<verse number="19">И Авраа́мо рисия́ кэ пэ́скирэ тэрнэ́-бэршэнгирэ мануша́, и уштынэ́, и гинэ́ кхэтанэ́ дрэ Вирса́вия [Беэр-Шэва-ю.о.]; и дживдя́ Авраа́мо кэ Вирса́вия.</verse>
				<verse number="20">Пало́ саро́ дава́, со сыс, Авраамо́скэ пхэндлэ́ нэвипэн: “Ѓа́да, и Милка адя́кэ-паць бияндя́ Нахороскэ, тырэ́ пшалэ́скэ, чхавэ́н:</verse>
				<verse number="21">Уцас, лэ́скирэ англатунэс, Вузас [Бузас-ю.о.], лэ́скирэ пшалэ́с, Кемуилос, Арамоскирэ дадэ́с,</verse>
				<verse number="22">Кеседос, Хазос, Пилдашос, Идлафос и Вафуилос”;</verse>
				<verse number="23">Вафуилостыр бия́ндыя Реве́ка. Адалэн охто́ джинэ́н бияндя́ Милка Нахороскэ, Авраамо́скирэ пшалэ́скэ;</verse>
				<verse number="24">и лэ́скири би-совлахакири джувлы́ (наложница), савья́ кхардэ́ Реума, адя́кэ-паць бияндя́ Тевахос, Гахамос, Тахашос и Маахас.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="23">
				<verse number="1">Са́рра дживдя́ пэ свэ́то шэл тэ биштээфта бэрш: ґа́да, сыс ла́киро джиибэ́н.</verse>
				<verse number="2">И мыя́ Са́рра дрэ Кири́аф-Арба, со акана́ исын Хевро́но, пэ Ханаано́скири пхув. И явдя́ Авраа́мо тэ тугинэл ясвэ́нца, и тэ ровэл пал Сарратэ.</verse>
				<verse number="3">И отгия́ Авраа́мо пэ́скирэ мулятыр, и ракирдя́ Хетоскирэ чхавэ́нгэ, и пхэндя́:</verse>
				<verse number="4">“Мэ явдём и мэ джива́ва машки́р тумэ́ндэ; дэн ма́нгэ тэ явэ́л штэ́то ваш маґила (кула) машки́р тумэ́ндэ, соб (кай) ма́нгэ мирья муля тэ гаравав мирэ́ якхэ́ндыр.”</verse>
				<verse number="5">Хетоскирэ чхавэ́ отпхэндлэ́ Авраамо́скэ и пхэндлэ́ лэ́скэ:</verse>
				<verse number="6">“Вышу́н амэн, амаро́ раё; ту сан Дэвлэ́скиро тхага́ри (князё) машки́р амэ́ндэ; дрэ фэдыршо ґараибнытко штэ́то ґарав тырья муля; нико́н амэ́ндыр на отпхэнэ́ла ту́кэ дро штэ́то ваш ґараибэн тырэ́ мулякэ.”</verse>
				<verse number="7">Авраа́мо уштыя́, и кэрдя́ шэрэ́са (клониндяпэ) кэ пхув одолэ́ пхувья́кирэ манушэ́нгэ, Хетоскирэ чхавэ́нгэ;</verse>
				<verse number="8">и ракирдя́ лэ́нгэ и пхэндя́: “Ко́ли тумэ́ камэ́на, соб (кай) мэ тэ гаравав мирья муля, тэды шунэ́н ман, мангэ́н пал ма́ндэ Ефронос, Цохароскирэ чхавэ́с,</verse>
				<verse number="9">соб (кай) ёв тэ дэл ма́нгэ Махпеласкири ґеба́р (пешчэра), сави́ лэ́стэ исын пэ лэ́скирэ-фэлдакиро яго́ро (краё), соб (кай) пал лачхи́ тими́н (цэна) ла тэ отдэ́л ма́нгэ машки́р тумэ́ндэ ваш ґараибэн.”</verse>
				<verse number="10">Ефроно сыс бэшто́ машки́р Хетоскирэ чхавэ́ндэ; и отпхэндя́ Ефроно Хетеянино Авраамо́скэ анги́л Хетоскирэ чхавэ́ндэ, сарэ́ кон сыс дрэ лэ́скирэ-форо́скири по́рта, и пхэндя́:</verse>
				<verse number="11">“Над, миро хула́ё, вышу́н ман; мэ да́ва ту́кэ фэ́лда и дро ґеба́р (пешчэра), сави́ исын пэ ла́тэ, мэ да́ва ту́кэ, анги́л мирэ́-манушэ́нгирэ чхавэ́ндэ мэ даринава ла ту́кэ, гарав тырья муля.”</verse>
				<verse number="12">Авраа́мо кэрдя́ шэрэ́са кэ пхув анги́л одолэ́-пхувья́кирэ манушэ́ндэ,</verse>
				<verse number="13">и пхэндя́ Ефроноскэ анги́л манушэ́ндэ: “Ко́ли камэ́са, мэ да́ва ту́кэ пал фэ́лда руп: лэ ма́ндыр, и мэ гаравава одо́й мирья муля.”</verse>
				<verse number="14">Ефроно отпхэндя́ Авраамо́скэ и пхэндя́ лэ́скэ:</verse>
				<verse number="15">“Мро раё! Вышу́н ман: пхув исын мол штаршэла́ руп; ваш ма́нгэ и ваш ту́кэ со да? Гараваса тырья муля.”</verse>
				<verse number="16">Авраа́мо вышундя Ефронос; и субладя (отважындя) Авраа́мо Ефроноскэ руп, ци бут ёв пхэндя́ анги́л Хетоскирэ чхавэ́ндэ, штардэша́ шэ́кели руп, саво́ псирэ́ла тылгарьендэ (купцэндэ).</verse>
				<verse number="17">И яця́ Ефроноскири фэ́лда, сави́ сыс пашы́л Махпела, маму́й (проти) Мамре, фэ́лда и ґеба́р (пешчэра), сави́ сыс пэ ла́тэ, и сарэ́ вэша́, савэ́ сыс пэ фэ́лда и пашы́л ме́жа трусця́л (кругом).</verse>
				<verse number="18">Авраа́мо яця́ хула́са анги́л Хетоскирэ чхавэ́ндэ, анги́л сарэ́ндэ, савэ́ заджанас дрэ далэ́-форо́скири по́рта.</verse>
				<verse number="19">Пало́ саро́ дава́, Авраа́мо гарадя пэскирья́ ромня́ Са́рра, дрэ фэлдакири дро ґеба́р дрэ Махпела, маму́й Мамре, со акана́ исын Хевро́но, пэ Ханааноскир пхув.</verse>
				<verse number="20">Адя́кэ яця́пэ Авраамо́скэ Хетоскирэ чхавэ́нгирэ фэ́лда, и дро ґеба́р, сави́ исын пэ ла́тэ, ваш гараибэн.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="24">
				<verse number="1">Авраа́мо сыс пхуро́ и Рай Дэвэ́л бахтякирдя́ дро саро́ Авраамос.</verse>
				<verse number="2">И Авраа́мо пхэндя́ лэ́скирэ писхари́скэ (рабоскэ), саво́ дрэ лэ́скиро кхэр сыс пхурыдыр (управляюшчо), саво́ лыджия́ саро́ хулаибэн, саво́ лэ́стэ сыс: “Чхув тыро́ васт тэл мири́ ґэро́й,</verse>
				<verse number="3">и совлаха́ ма́нгэ Ра́са-Дэвлэ́са (Яхваса), болыбна́скирэ и пхувья́кирэ Дэвлэ́са, со ту на лэ́са мирэ́ чхавэ́скэ ромня́ Хананеёскирэ чхае́ндыр, машки́р савэ́ндэ мэ джива́ва,</verse>
				<verse number="4">нэ ту джа́са пэ мири́ пхув, кай мэ бияндыём, и лэ́са мирэ́ чхавэ́скэ Исаако́скэ ромня́.”</verse>
				<verse number="5">О писха́ри пхэндя́ лэ́скэ: “Сашты́ (могинэ́ла) тэ явэ́л, со на закамэ́ла джувлы́ тэ джал ма́нца пэ дая́ пхув, ци банго́ мэ ява́ва тэ рискирав тырэ́ чхавэ́с пэ пхув, савья́тыр ту выгиян?”</verse>
				<verse number="6">Авраа́мо пхэндя́ лэ́скэ: “Ракхпэ, на ри́скир мирэ́ чхавэ́с одори́к;</verse>
				<verse number="7">Болыбна́скиро Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, Саво́ лыя́ ман мирэ́ дадэ́скирэ кхэрэ́стыр и мирэ́ пхувья́тыр, кай мэ бияндыём, Саво́ ракирдя́ ма́нгэ, и Саво́ ма́нгэ совлахадя́, ракири́: ‘Родоскэ тырэ́скэ Мэ да́ва дая́ пхув, – Ёв бичхавэ́ла Пэ́скирэ Янголо́с анги́л ту́тэ, и ту лэ́са мирэ́ чхавэ́скэ ромня́ одотхы́р’;</verse>
				<verse number="8">ко́ли джувлы́ на закамэ́ла тэ джал ту́са, ту явэ́са во́льно мирэ́ совлахатыр; чхавэ́с мирэс на ри́скир одори́к.”</verse>
				<verse number="9">И чхудя́ писха́ри пэ́скиро васт тэл ґэро́й Авраамо́скэ, пэ́скирэ хула́скэ, и совлахадя́ лэ́скэ дро дава́.</verse>
				<verse number="10">И лыя́ писха́ри пэ́скирэ хула́скирэ верблюдэндыр дэш верблюды, и гия́. Дрэ лэ́скирэ васта́ сыс кажна дро́га вешчы (чы́сы) дро [кучипэна-р.с.] лэ́скирэ-хула́скирэ барвалыпнастыр. Ёв уштыя́ и гия́ дрэ Месопотамия, дро Нахороскиро фо́ро,</verse>
				<verse number="11">и тэрдякирдя верблюдэн пал фо́ро, пашы́л ґаны́нг пане́са, тэл бэльвэ́ль дрэ дова́ часо, ке́ли джа́на джувля́ пало́ пани́ тэ пхэрэн.</verse>
				<verse number="12">И пхэндя́: “Раё Дэвлалэ, Дэ́вла мирэ́ хула́скэ Авраамо́скиро! Бичха́в ададывэ́с тэ дыкхавпэ ма́нгэ, и кэр лачхипэ́н мирэ́ хула́скэ Авраамо́скэ;</verse>
				<verse number="13">ґа́да, мэ сом тэрдо́ пашы́л пани́, и чхая́, савэ́ дживэ́на кэ дава́ фо́ро, джа́на тэ пхэрэн пани́;</verse>
				<verse number="14">и чхаёри, савьякэ мэ пхэна́ва: “‘Бандя́кир тыро́ кхоро́, мэ пьява на́бут’, и сави́ пхэнэ́ла: ‘Пи, мэ и верблюдэнгэ тырэнгэ дава́ тэ пье́н’, – ґа́да, исын одоя, савья́ Ту выкэдыян Тырэ́скэ писхари́скэ Исаако́скэ; и пир дава́ мэ уджинава, со Ту отлыджасапэ лачхипна́са кэ миро хула́й.”</verse>
				<verse number="15">Ёв на пирияця́ тэ ракирэ́л, и, ґа́да, выгия́ Реве́ка, сави́ бия́ндыя Вафуилостыр, Милкакирэ чхавэстыр, Нахороскирэ ромнятыр, Авраамо́скирэ пшалэстыр, и кхоро́ (кувшыно) сыс пэ ла́киро псико́;</verse>
				<verse number="16">патывалы́ тэрны́ джувлы́ сыс древа́н шука́р, патывалы́ чхай, сави́ на джиндя́ ромэс. Ёй гия́ тэлэ́ кэ ґаны́нг, пхэрдякирдя́ кхоро́ (кувшыно), и гия́ упрэ́.</verse>
				<verse number="17">И писха́ри праста́ндыя тэ дыкхэлпэ ла́са, и пхэндя́: “Дэ ма́нгэ тэ пья́в на́бут пани́ тырэ́ кхорэстыр.”</verse>
				<verse number="18">Ёй жа пхэндя́: “Пи, миро раё.” И мэкця́ тэлэ́ пэ́скиро кхоро́ (кувшыно) пэ пэ́скиро васт, и панякирдя лэс.</verse>
				<verse number="19">И, ке́ли ёй панякирдя лэс, то пхэндя́: “Мэ кэдава пани́ и ваш тырэ́ верблюдэнгэ, пака ёнэ пье́на чалэ́с.”</verse>
				<verse number="20">И ада́й-паць ёй вычхудя́ пани́ кхорэстыр дрэ копа́на (корыто) верблюдэнгэ тэ пье́н, и праста́ндыя нэвэ́стыр (нэвэ́с) кэ ґаны́нг пало́ пани́, и кэдыя пани́ ваш сарэ́нгэ лэ́скирэ верблюдэндыр.</verse>
				<verse number="21">Одова́ ману́ш дыкхця́ пэ ла́тэ дивоса дро штылыпэн, и камдя́ тэ ґалёл, ци бахтякирдя́ Рай Дэвэ́л лэ́скиро дром, ци над.</verse>
				<verse number="22">Ке́ли верблюды пириячнэ тэ пье́н, тэды одова́ ману́ш лыя́ сувнакуны́ чэн, пхарипнаса дрэ паш шэ́келё, и дуй вастытка (браслеты) пэ ла́кирэ васта́, пхарипнаса дрэ дэш шэ́кели сувнака́са;</verse>
				<verse number="23">и пхэндя́: “Конэ́скири сан ту, чхай? Пхэн ма́нгэ, ци исын дрэ тырэ́-дадэ́скиро кхэр штэ́то амэ́нгэ тэ ратькирас?”</verse>
				<verse number="24">Ёй пхэндя́ лэ́скэ: “Мэ сом Вафуилоскири чхай, Милкакирэ-чхавэскири, савэ́с ёй бияндя́ Нахороскэ.”</verse>
				<verse number="25">И буты́р пхэндя́ лэ́скэ: “Амэ́ндэ исын бут пхус и хабэ́н мурдалэ́нгэ; и исын штэ́то, кай тэ ратькирэс.”</verse>
				<verse number="26">И бандия одова́ ману́ш и кэрдя́ шэрэ́са кэ пхув Ра́скэ-Дэвлэ́скэ,</verse>
				<verse number="27">и пхэндя́: “Тэ явэ́л бахтякирдо́ мирэ́-хуласкиро Авраамо́скиро Рай Дэвэ́л, Саво́ на ячкирдя́ мирэс хула́с Пэ́скирэ тангипнастыр и Пэ́скирэ чачипнастыр! Дэвэ́л чачунэ́ дромэ́са яндя́ ман кэ кхэр мирэ́-хуласкиро, пшалэскиро кхэр.”</verse>
				<verse number="28">Патывалы́ тэрны́ джувлы́ праста́ндыя, и роспхэндя́ пал дава́ дрэ пэ́скирэ-да́киро кхэр.</verse>
				<verse number="29">Ревекатэ сыс пшал, кхардэ́ лэс Лава́но. Лава́но выпрастандыя кэ одова́ ману́ш, кэ ґаны́нг.</verse>
				<verse number="30">И ке́ли ёв дыкхця́ чэн и вастытка пэ́скирэ пхэнятэ пэ васта́, и шундя́ Ревекакирэ лава́, пэ́скирэ пхэнякирэ, сави́ ракирдя́: “Адя́кэ ракирдя́ ма́нца адава́ ману́ш; тэды явдя́ кэ ману́ш, и ґа́да, ёв сыс тэрдо́ пашы́л верблюдэндэ пашы́л ґаны́нг;”</verse>
				<verse number="31">то пхэндя́: “Заджа́, бахтякирдо́ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, со́скэ ту сан тэрдо́ ада́й? Мэ кэдыём кхэр и штэ́то ваш верблюдэнгэ.”</verse>
				<verse number="32">И загия́ ману́ш. Лава́но розмуздындя верблюдэн, и дыя́ пхус и хабэ́н верблюдэнгэ, и пани́ тэ морэл ґэра́ лэ́скэ и манушэ́нгэ, савэ́ сыс лэ́са;</verse>
				<verse number="33">и чхудо сыс анги́л лэ́стэ хабэ́н; нэ ёв пхэндя́: “Мэ на ява́ва тэ хав, пака пхэна́ва пал пэ́скиро рэ́ндо. И пхэндлэ́: “Ра́кир.”</verse>
				<verse number="34">Ёв пхэндя́: “Мэ сом Авраамо́скиро писха́ри (рабо);</verse>
				<verse number="35">Рай Дэвэ́л древа́н бахтякирдя́ мирэс хула́с, и ёв яця́ барэ́ муршэса: Ёв дыя́ лэ́скэ бакрэ́н и ґурувэн, руп и сувнака́й, писхарье́н и писхарицэн, верблюдэн и ослэн;</verse>
				<verse number="36">Са́рра, мирэ́-хуласкири ромны́, ке́ли сыс сарэ́са пхури, бияндя́ мирэ́ хула́скэ чхавэ́с, савэ́скэ ёв отдыя́ саро́, со исын лэ́стэ;</verse>
				<verse number="37">и миро хула́й лыя́ ма́ндыр совла́х, и пхэндя́: “На лэ мирэ́ чхавэ́скэ ромня́ Хананеёскирэ чхае́ндыр, пэ пхув, кай мэ джива́ва,</verse>
				<verse number="38">а джа́ дро мирэ́-дадэ́скиро кхэр, кэ мири́ сэмэ́нца, и лэ́са ромня́ мирэ́ чхавэ́скэ.</verse>
				<verse number="39">Мэ пхэндём мирэ́ хула́скэ: “Сашты́ (могинэ́ла) тэ явэ́л со на джа́ла джувлы́ ма́нца.”</verse>
				<verse number="40">Ёв пхэндя́ ма́нгэ: “Рай Дэвэ́л, анги́л Савэ́стэ мэ псирава, бичхавэ́ла Пэ́скирэ Янголо́с ту́са и бахтякирэ́ла тыро́ дром, и лэ́са ромня́ мирэ́ чхавэ́скэ мирэ́ сэмэнцатыр и мирэ́ дадэ́скирэ кхэрэ́стыр;</verse>
				<verse number="41">ту тэды явэ́са во́льно (псиро) мирэ́ совлахатыр, ке́ли спсирэса кэ мири́ сэмэ́нца; и ко́ли ёнэ на дэ́на ту́кэ, тэды ту явэ́са во́льно (псиро) мирэ́ совлахатыр.”</verse>
				<verse number="42">И мэ акана́ явдём кэ ґаны́нг, и пхэндём: “Раё Дэ́вла! Дэ́вла мирэ́ хуласкиро Авраамо́скиро! Ко́ли Ту бахтякирэса дром, саво́ мэ кэра́ва,</verse>
				<verse number="43">ґа́да, мэ сом тэрдо́ пашы́л штэ́то, каты́р джа́ла пани́, и чхай явэ́ла пал пани́, и савьякэ мэ пхэна́ва: ‘Дэ ма́нгэ на́бут тэ пья́в тырэ́ кхорэстыр’,</verse>
				<verse number="44">и, сави́ пхэнэ́ла ма́нгэ: ‘И ту пи, и верблюдэн тырэ́н мэ панякирава’, – ґа́да, ромны́, савья́ Рай Дэвэ́л дыя́ мирэ́-хула́скирэ чхавэ́скэ.</verse>
				<verse number="45">Мэ на пирияцём тэ ракира́в дрэ мири́ годы́, и, гада, выгия́ Реве́ка и кхоро́ (гляко) пэ ла́киро псико́, и гия́ кэ ґаны́нг, и пхэрдя пани́; и мэ пхэндём ла́кэ: ‘Панякир ман.’</verse>
				<verse number="46">Ёй дрэ дова́-паць часо злыя́ пэ́скиро кхоро́ (гляко) пэ́стыр и пхэндя́: ‘Пи; и верблюдэн тырэ́н мэ панякирава.’ И мэ пиём, и верблюдэнгэ ёй дыя́ пани́.</verse>
				<verse number="47">Мэ пхуцём ла́тыр и пхэндём: ‘Конэ́скири ту, чха́е?’ Ёй пхэндя́: ‘Вафуилоскири чхай, Нахороскирэ-чхавэ́скирэ, савэ́с лэ́скэ бияндя́ Милка [Милька-ю.о.].’ И мэ дыём ла́кэ чэн и вастытка (корэ) пэ ла́кирэ васта́.</verse>
				<verse number="48">И бандиём мэ шэрэ́са и дыём паты́в Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, и бахтякирдём мирэ́ хула́скирэ Авраамо́скирэ Рас-Дэвлэ́с, Саво́ мамуе дромэ́са яндя́ ман, соб (кай) тэ лав мирэ́-хула́скирэ пшалэ́скирэ чха пал лэ́скирэ чхавэ́стэ.</verse>
				<verse number="49">И, акана́ пхэнэ́н ма́нгэ, ци камэ́на тумэ́ тэ кэрэ́н лачхипэ́н и чачипэ́н мирэ́ ра́скэ, ци над? Пхэнэ́н ма́нгэ, и мэ джа́ва дрэ екх риг ци дрэ яви́р.”</verse>
				<verse number="50">И ракирдэ́ Лава́но и Вафуило, и пхэндлэ́: “Ра́стыр-Дэвлэ́стыр явдя́ дава́ рэ́ндо; амэ нашты́ (на могинаса) тэ пхэнас ту́кэ анги́л ни чорипэ́н, ни лачхипэ́н.</verse>
				<verse number="51">Акэ, Реве́ка исын анги́л ту́тэ; лэ и джа́; мэк ёй тэ явэ́л тырэ́-хула́скирэ чхавэ́скэ ромня́са, сыр Рай Дэвэ́л пхэндя́.”</verse>
				<verse number="52">Ке́ли Авраамо́скиро писха́ри шундя́ лэ́нгирэ лава́, тэды дыя́ паты́в Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, ке́ли кэрдя́ шэрэ́са кэ пхув.</verse>
				<verse number="53">И вылыя писха́ри рупувэ́, и сувнакунэ́ шукарьякирибэна, и урибэна́, и дыя́ Ревекакэ, адя́кэ-паць и ла́кирэ пшалэ́скэ и да́кэ дыя́ барвалэ́ почасту́нки (подарки).</verse>
				<verse number="54">Ханэ́ и пинэ́, ёв и мануша́, савэ́ сыс лэ́са, и ячнэ́пэ тэ ратькирэн. Ке́ли ёнэ уштынэ́ пэ зло́ко (пэ ра́нко), тэды ёв пхэндя́: “Отмэкэн ман кэ миро хула́й.”</verse>
				<verse number="55">Нэ ла́киро пшал и ла́кири дай пхэндлэ́: “Мэк тэ явэ́л на́бут амэ́нца тэрны́ дывэса́ дэш; коригэды́р (позжэ) ёй джа́ла.”</verse>
				<verse number="56">Ёв пхэндя́ лэ́нгэ: “На зарикирэн ман, пал-дова́ со Рай Дэвэ́л бахтякирдя́ миро дром; отмэкэн ман, и мэ джа́ва кэ миро хула́й.”</verse>
				<verse number="57">Ёнэ пхэндлэ́: “Кхараса тэрня и пхучаса, со ёй пхэнэ́ла”</verse>
				<verse number="58">И кхардэ́ Ревека, и пхэндлэ́ ла́кэ: “Ци джа́са ту адалэ́ манушэ́са?” Ёй пхэндя́: “Джа́ва.”</verse>
				<verse number="59">И отмэкнэ Ревека, пэскирья́ пхэня́, и джувля́, сави́ барьякирдя ла, и Авраамо́скирэ писхари́с, и лэ́скирэ манушэ́н.</verse>
				<verse number="60">И бахтякирдэ Ревека, и пхэндлэ́ ла́кэ: “Ама́ри пхэ́нэ! Мэк тэ бияндён ту́тыр шэла́ шэл, и мэк тэ хулаинэ́л тырэ́ – чхавэ́нгиро ро́до тырэ́ вэргэ́нгирэ кхэрэнца!”</verse>
				<verse number="61">И уштыя́ Реве́ка и ла́кири писхарица, и бэшнэ́ пэ верблюдэндэ, и традынэ пал одолэ́стэ манушэ́стэ. И писха́ри лыя́ Ревека, и гия́.</verse>
				<verse number="62">А Исаа́ко явдя́ Беэр-лахай-роистыр, пал-дова́ со ёв дживдя́ пэ паш-дывэсы́тко (южно) пхув.</verse>
				<verse number="63">Ке́ли яця́ бэльвэ́ль, Исаа́ко выгия́ пэ фэ́лда тэ обдуминэл; и ґаздыя́ пэ́скирэ якха́, и дыкхця́: ґа́да, джа́нас верблюды.</verse>
				<verse number="64">Реве́ка подыкхця́, и дыкхця́ Исаакос, и гия́ тэлэ́ верблюдостыр.</verse>
				<verse number="65">И пхэндя́ писхари́скэ: “Кон исын адава́ ману́ш, саво́ джа́ла пир фэ́лда гил (пэ стреч) амэ́нгэ? Писха́ри пхэндя́: “Адава́ исын миро хула́й.” И ёй лыя́ учхакирибэн, и чхакирдяпэ.</verse>
				<verse number="66">О писха́ри пхэндя́ Исаако́скэ саро́, со кэрдя́.</verse>
				<verse number="67">И Исаа́ко лыджия́ ла дрэ Сарракири ша́тра, пэ́скирэ-дакири, и лыя́ Ревека, и ёй яця́ лэ́скэ ромня́са, и ёв покамдя ла; и Исаа́ко пирияця́ тэ тугинэл пал пэ́скирэ датэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="25">
				<verse number="1">И Авраа́мо лыя́ пэ́скэ явирья ромня́, савья́ кхардэ́ Хетура [Кетура-ю.о.].</verse>
				<verse number="2">Ёй бияндя́ лэ́скэ Зимранос, Екшанос, Меданос, Мадианос, Ишбакос и Шуахос.</verse>
				<verse number="3">Екшаностыр бия́ндыя Шэва и Дедано. Деданостэ сыс чхавэ́: Ашуримо, Летушымо и Леюмимо.</verse>
				<verse number="4">Мадианоскирэ чхавэ́ сыс: Эфа, Эферо, Ханохо, Авида и Елдага. Сарэ́ адалэ́ чхавэ́ Хетуракирэ.</verse>
				<verse number="5">И Авраа́мо отдыя́ саро́, со лэ́стэ сыс, Исаако́скэ,</verse>
				<verse number="6">А бисовлахакирэ-джувлякирэ чхавэ́нгэ, савэ́ сыс Авраамостэ, Авраа́мо дыя́ почасту́нки (подарки), и отбичхадя лэн Исаакостыр, пэ́скирэ чхавэстыр, ке́ли кокоро́ сыс джидо́, пэ васто́ко, пэ дая́ пхув.</verse>
				<verse number="7">Авраа́мо дживдя́ пэ свэ́то шэл тэ эфтадэша́ пандж бэрш;</verse>
				<verse number="8">и мыя́ Авраа́мо дрэ лачхо́ пхурипэн, пхуро́ и пхэрдо́ джиибнаса, и причхудяпэ кэ пэ́скирэ мануша́.</verse>
				<verse number="9">И лэ́скирэ чхавэ́ Исаа́ко и Измаило гарадэ́ лэс, дрэ Махпеласкири ґеба́р (пешчэра), пэ Ефроноскири фэ́лда, Цохароскирэ-Хетеяниноскири, сави́ сыс маму́й (проти) Мамре,</verse>
				<verse number="10">пэ фэ́лда, сави́ Авраа́мо киндя Хетоскирэ чхавэ́ндыр. Одо́й гарадэ́ Авраамос и Са́рра, лэскирья ромня́.</verse>
				<verse number="11">Пало́ (после) Авраамо́скиро мэрибэ́н Дэвэ́л бахтякирдя́ Исаакос, лэ́скирэ чхавэ́с. Исаа́ко дживдя́ пашы́л Беэр-лахай-рои.</verse>
				<verse number="12">Ѓа́да, исын Измаилоскиро, Авраамо́скирэ-чхавэ́скиро ро́до, савэ́с бияндя́ Авраамо́скэ Агарь, Египтянка, Сарракири дына́рица (слугица);</verse>
				<verse number="13">и, ґа́да, Измаилоскирэ-чхавэ́нгирэ лава́, пир лэ́нгиро ро́до, акэ, лэ́нгирэ лава́: англатуно́ Измаилоскиро сыс Наваёфо, пал лэ́стэ Кедаро, Адбее́ло, Мивсамо,</verse>
				<verse number="14">Мишма, Дума, Масса,</verse>
				<verse number="15">Хададо, Фема, Етуро, Нафишо и Кедма.</verse>
				<verse number="16">Адалэ́ исын Измаилоскирэ чхавэ́, и, акэ, лэ́нгирэ лава́, пэ штэ́ты дрэ гаворэ, кай ёнэ дживдэ́. Адалэ́ исын дэшуду́й лэ́нгирэ-родоскирэ тхага́рья (кня́зи).</verse>
				<verse number="17">Измаило дживдя́ пэ свэ́то шэл тэ трия́нда эфта́ бэрш; и мыя́ ёв, и причхудяпэ кэ пэ́скирэ мануша́.</verse>
				<verse number="18">Ёнэ дживдэ́ Хавиластыр кэ Суро, со исын анги́л Еги́пто, сыр джа́са кэ Асирия [Ашшур-ю.о.]. Ёнэ лынэ́ тэ дживэ́н анги́л сарэ́ндэ пэ́скирэ пшалэ́ндэ.</verse>
				<verse number="19">Ѓа́да, исын Авраамо́скирэ-чхавэ́скиро Исаакоскиро ро́до. Авраамостыр бия́ндыя Исаа́ко.</verse>
				<verse number="20">Исаако́скэ сыс штардэша́ бэрш, ке́ли ёв лыя́ пэ́скэ ромня́ Ревека, Месопотамиятыр Вафуилоскирэ-Арамеяниноскирья чха, Лаваноскирэ-Арамеяниноскирья пхэня́.</verse>
				<verse number="21">И Исаа́ко мангдя́пэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пал пэ́скирэ ромня́тэ, пал-дова́ со ла́тэ на сыс чхаворэ́; и шундя́ лэс Рай Дэвэ́л, и лэ́скири ромны́ Реве́ка яця́ пхари́.</verse>
				<verse number="22">Чхаворэ́ андрэ́ ла́кири лочови́ (утроба) ячнэ́ тэ марэ́нпэ, и ёй пхэндя́: “Ко́ли адя́кэ явэ́ла, тэды ваш со ма́нгэ дава́?” И ёй гия́ тэ мангэ́л Рас-Дэвлэ́с.</verse>
				<verse number="23">О Рай Дэвэ́л пхэндя́ ла́кэ: “Дуй ра́зна кхэри́тка ро́ды (пле́ми) исын дро тыри́ лочови́ (утроба), и дуй ра́зна манушы́тка на́цыи (народы) выджа́на тырэ́ лочовя́тыр; екх мануша́ явэ́на зоралэды́р явирэндыр, и пхурэды́р явэ́ла тэ дынаринэ́л (тэ служынэл) тыкнэдыршонэскэ.”</verse>
				<verse number="24">И ла́кэ подги́я часо тэ биянэ́л: и, ґа́да, близняты (дуёрэ) сыс дрэ ла́кири лочови́ (утроба).</verse>
				<verse number="25">Англатуно́ выгия́ саро́ лоло́, сыр цы́па, саро́ дрэ бала́; и дынэ́ лэ́скэ лав: Иса́во.</verse>
				<verse number="26">Пало́ (после) дава́ выгия́ лэ́скиро пшал, саво́ ракирдяпэ пэ́скирэ вастэ́са пал Исавоскири пе́нта (кхур); и сыс дыно́ лэ́скэ лав: Яково. Исаако́скэ сыс шовдэша́ бэрш, ке́ли ёнэ бия́ндынэ.</verse>
				<verse number="27">Выбаринэ чхавэ́, и яця́ Иса́во манушэ́са, саво́ роскэдэласпэ дро мурдалэнгиро старибэн (охота), яця́ фэлдытконэ́ манушэ́са; а Яково яця́ штылонэ манушэ́са, саво́ дживдя́ пэ ша́тры.</verse>
				<verse number="28">Исаако́скэ сыс дро́го Иса́во, пал-дова́ со ёв старэлас и янэлас тэ хал лэ́скэ пэ́скирэ дорэсыбнастыр, и дава́ сыс пир ило́ лэ́скэ; а Ревекакэ сыс дро́го Яково.</verse>
				<verse number="29">И Яково кэрадя хабэ́н бобостыр (нуклэстыр); а Иса́во явдя́ кхино фэлдатыр.</verse>
				<verse number="30">И Иса́во пхэндя́ Яково́скэ: “Дэ ма́нгэ тэ хав дава́ лоло́, пал-дова́ со мэ кхиныём.” Далэ́стыр лэс прокхардэ: Эдо́мо.</verse>
				<verse number="31">Нэ Яково пхэндя́: “Акана́ бикин ма́нгэ пэ́скиро англатуно́ бияныпэ́н.”</verse>
				<verse number="32">Иса́во пхэндя́: “Ѓа́да, мэ мэра́ва; со ма́нгэ дрэ дава́ англатунэ́ бияныпнастыр?”</verse>
				<verse number="33">Яково пхэндя́: “Акана́ совла́ха ма́нгэ.” Ёв совлахадя́ лэ́скэ, и бикиндя пэ́скиро англатуно́ бияныпэ́н Яково́скэ.</verse>
				<verse number="34">И Яково дыя́ Исавоскэ маро́ и хабэ́н чэчэвицатыр; и ёв хая, и пия, и уштыя́, и гия́; и подыкхця́ вучипна́стыр Иса́во пэ англатуно́ бияныпэ́н.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="26">
				<verse number="1">Сыс пэ пхув бокх, барэды́р англатунэ́ бокха́тыр, сави́ сыс, ке́ли дживдя́ Авраа́мо; и гия́ Исаа́ко кэ Авимеле́хо, дро Гераро, кэ Филистимиякиро кра́ли.</verse>
				<verse number="2">Рай Дэвэ́л сыкадыя́ лэ́скэ и пхэндя́: “На джа́ дро Еги́пто; джив пэ пхув, пал сави́ Мэ ту́кэ пхэна́ва.</verse>
				<verse number="3">Псир пир сари́ пхув, и Мэ ява́ва ту́са, и бахтякирава тут, пал-дова́ со ту́кэ и тырэ́ родо́скэ Мэ да́ва сари́ дая́ пхув, и Мэ рикирава совла́х, савья́са Мэ совлахадём Авраамо́скэ, тырэ́ дадэ́скэ;</verse>
				<verse number="4">Мэ кэра́ва баро́ тырэ́-чхавэ́нгиро ро́до, сыр болыбна́скирэ чэргэня́, и тырэ́ родо́скэ Мэ да́ва сарэ́ далэ́ пхувья́; явэ́на бахтякирдэ дро тыро́ ро́до сарэ́ пхувья́кирэ мануша́.</verse>
				<verse number="5">Пал-дова́ со Авраа́мо кандыя́ Мирэ́ лава́ и рикирдяпэ кэ саро́, со Мэ припхэндём тэ ракхэ́н: Мирэ́ упхэныбэна́, Мирэ́ стату́ты и Мирэ́ зако́ны.”</verse>
				<verse number="6">Исаа́ко яця́ тэ дживэ́л кэ Гераро.</verse>
				<verse number="7">Одолэ́ штэтытка мануша́ пхучнэ́ лэ́стыр пал лэ́скирэ ромня́тэ, и ёв пхэндя́: “Дава́ исын мири́ пхэн”, пал-дова́ со дарандыя тэ пхэнэ́л: ‘Ромны́ мири́,’ соб (кай) тэ на замарэ́н ман адалэ́ штэтытка мануша́ пал Ревекатэ, думиндя ёв, пал-дова́ со ёй сыс шука́р.</verse>
				<verse number="8">Нэ ке́ли ёв бут часо дживдя́ одо́й, о Авимеле́хо, Филистимиякиро кра́ли, дыкхця́ дрэ фэнштра (дудали), и дыкхця́, со Исаа́ко броинэла Ревекаса, пэ́скирэ ромня́са.</verse>
				<verse number="9">И Авимеле́хо кхардя́ Исаакос, и пхэндя́: “Ѓа́да, ёй исын тыри́ ромны́, сыр дава́ ту пхэндя́н: ‘Ёй исын мири́ пхэн’?” Исаа́ко пхэндя́ лэ́скэ: “Пал-дова́ со мэ думиндём, тэ на мэрав ма́нгэ пир ла́тэ.”</verse>
				<verse number="10">Нэ Авимеле́хо пхэндя́: “Со дава́ ту амэ́нца кэрдя́н? На́бут со и екх амарэ́ манушэ́ндыр на пасия́ тырэ́ ромня́са, и ту залыджасас амэн дро грэ́хо.”</verse>
				<verse number="11">И Авимеле́хо дыя́ упхэныбэ́н сарэ́ манушэ́нгэ, и пхэндя́: “Кон чилавэ́ла адалэ́ манушэ́с и лэскирья ромня́, одова́ явэ́ла отдыно́ пэ мэрибэ́н.”</verse>
				<verse number="12">И почхувэлас зя́рка дро доя́ пхув Исаа́ко, и дро дова́ бэрш ёв дорэсця́ гив дрэ шэл мо́лы буты́р: адя́кэ бахтякирдя́ лэс Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="13">И яця́ ёв барэ́ манушэ́са и бария дрэ паты́в буты́р и буты́р кэ дова́, со яця́ древа́н славу́тно.</verse>
				<verse number="14">Лэ́стэ сыс бут ґурты, тыкнэ́ мурдалэ́н и табуны барэ́ кхэритконэ́ мурдалэ́н, и древа́н бут фэ́лды тэ почхувэн гив, и Филистимля́ни лынэ́ лэ́скэ тэ дэн якхало (тэ завидынэн).</verse>
				<verse number="15">И сарэ́ ґанынга́ (колодцы), савэ́ выґанадэ лэ́скирэ-дадэ́скирэ писха́рья, ке́ли дживдя́ лэ́скиро дад Авраа́мо, Филистимля́ни зачхудэ и заґанадэ пхувья́са.</verse>
				<verse number="16">И Авимеле́хо пхэндя́ Исаако́скэ: “Джа́ пэ́скэ амэ́ндыр, пал-дова́ со ту яця́н пэ бут зоралэды́р амэ́ндыр.”</verse>
				<verse number="17">И Исаа́ко гия́ пэ́скэ одотхы́р, чхудя́ ша́тры пэ Герароскирэ до́ло, и яця́ тэ дживэ́л одо́й.</verse>
				<verse number="18">И нэвэ́стыр выґанадя Исаа́ко ґанынга́ пане́са, савэ́ сыс выґанадэ, ке́ли дживдя́ Авраа́мо, лэ́скиро дад, и савэ́ Филистимля́ни зачхудэ, ке́ли мыя́ Авраа́мо и кхардя́ лэн долэ́-паць лавэ́нца, савэ́нца лэ́скиро дад лэн кхардя́.</verse>
				<verse number="19">И ґанадэ Исаакоскирэ писха́рья до́ло, и латхнэ́ одо́й ґаны́нг джидэ́ пане́са.</verse>
				<verse number="20">И кошнэпэ Герароскирэ чхупна́рья (пастухи) Исаакоскирэнца, и ракирдэ́: “Пани исын амаро́.” И ёв кхардя́ ґаны́нг лавэ́са: Есе́ко, пал-дова́ со сыс чингарда́ (споры) лэ́са пал ла́тэ.</verse>
				<verse number="21">Выґанадэ яви́р ґаны́нг; сыс чингарда́ адя́кэ-паць и пал ла́тэ; и ёв кхардя́ ла лавэ́са: Ситна.</verse>
				<verse number="22">И ёв традыя́ пэ́скэ одотхы́р, и выґанадя яви́р ґаны́нг, пал саво́ на сыс чингарда́; и кхардя́ лэс лавэ́са: Рехово, палдава́ ёв пхэндя́: “Акана́ пал ла́тэ. Дэвэ́л амэ́нгэ дыя́ баро́ и буґло́ штэ́то, и амэн явэ́ла бут пэ пхув.”</verse>
				<verse number="23">Одотхы́р ёв пиригия дрэ Вирса́вия [Бее́р-Шэба-ю.о.].</verse>
				<verse number="24">И дрэ доя́ рат сыкадыя́ лэ́скэ Рай Дэвэ́л, и пхэндя́: “Мэ сом Дэвэ́л, тырэ́-дадэ́скиро Аврамоскиро; на андырша, пал-дова́ со Мэ сом ту́са; и Мэ бахтякирава тут, и Мэ кэра́ва тырэ́-чхавэ́нгиро ро́до, ваш Авраамо́скэ, Мирэ́ писхари́скэ.”</verse>
				<verse number="25">И ёв кэрдя́ одо́й алта́рё, и мангдя́пэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ. И чхудя́ одо́й пэ́скири ша́тра, и Исаакоскирэ писха́рья выґанадэ одо́й ґаны́нг.</verse>
				<verse number="26">Явдя́ кэ ёв Гераростыр Авимеле́хо и Ахузафо, лэ́скиро дру́го (мал), и Фихоло, лэ́скирэ-халадэ́нгиро барыдыро́.</verse>
				<verse number="27">Исаа́ко пхэндя́ лэ́нгэ: “Ваш со тумэ́ явнэ́ кэ мэ, ке́ли тумэ́нгэ на пир ило́ со́мас мэ и бичхадэ́ ман криг пэ́стыр?”</verse>
				<verse number="28">Ёнэ пхэндлэ́: “Амэ, чачэс, дыкхцям, со Рай Дэвэ́л исын ту́са, и палдава́ амэ пхэндям: ‘Чхуваса машкира́л амэ́ндэ и ту́тэ совла́х,’ и кэра́са ту́са доракирибэ́н (союзо),</verse>
				<verse number="29">соб (кай) ту амэ́нгэ тэ на кэрэ́с чорипэ́н, сыр и амэ на чилавасас тут, а амэ кэрасас ту́кэ екх лачхипэ́н и отмэкцям тут раманёса (миро́са); акана́ ту сан бахтякирдо́ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр.”</verse>
				<verse number="30">Ёв кэрдя́ лэ́нгэ свэнкитко сками́нд, и ёнэ ханэ́ и пинэ́.</verse>
				<verse number="31">И уштынэ́ тася́рлэс пэ зло́ко, совлахадэ екх екхэ́скэ; и отмэкця́ лэн Исаа́ко, и ёнэ гинэ́ лэ́стыр раманёса (миро́са).</verse>
				<verse number="32">Дро дова́-паць дывэ́с явнэ́ Исаакоскирэ писха́рья, и роспхэндлэ́ лэ́скэ пал ґаны́нг, сави́ ёнэ ґанадэ, и пхэндлэ́ лэ́скэ: “Амэ латхям пани́.”</verse>
				<verse number="33">И ёв кхардя́ ла: Шыва. Пир дава́ лав далэ́ фороскэ Беер-Шыва (Бее́р-Шэба) кэ дава́ дывэ́с.</verse>
				<verse number="34">Исавоскэ сыс штардэша́ бэрш, и лыя́ пэ́скэ ромня́ Егудифа, Беэроскирэ-Хетеяниноскирья чха, и Васемафа, Елоноскирэ Хетеяниноскирья чха;</verse>
				<verse number="35">лэ́ндыр сыс пхарипэ́н пэ годы́ Исаако́скэ и Ревекакэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="27">
				<verse number="1">Ке́ли Исаа́ко яця́ пхуро́, и лэ́скирэ якха́ ячнэ́ фуес тэ дыкхэ́н, ёв кхардя́ пэ́скирэ пхурыдыршонэ чхавэ́с Исавос и пхэндя́ лэ́скэ: “Мро чха́ва!” Одова́ пхэндя́ лэ́скэ: “Ѓа́да, мэ сом.”</verse>
				<verse number="2">Ёв пхэндя́: “Ѓа́да, мэ яцём пхуро́, мэ на джино́м (на джина́в) пэ́скиро мэрибнытко дывэ́с;</verse>
				<verse number="3">лэ акана́ тырэ́ частыра (орудии): колчано тыро́, лу́ко тыро́, джа́ пэ фэ́лда, и ухтыл (старав) ма́нгэ вэшэскирэ чирикле́н,</verse>
				<verse number="4">и кэра́в ма́нгэ хабэ́н, саво́ мэ кама́м, и ян ма́нгэ тэ хас, соб (кай) тут тэ бахтякирэ́л миро ило́, англэды́р сыр мэ мэра́ва.”</verse>
				<verse number="5">Реве́ка шундя́, ке́ли Исаа́ко ракирдя́ пэ́скирэ чхавэ́скэ Исавоскэ. И гия́ Иса́во пэ фэ́лда тэ дорэсэл и тэ янэл вэшэскирэ чирикле́н (дич);</verse>
				<verse number="6">а Реве́ка пхэндя́ пэ́скирэ чхавэ́скэ Яково́скэ: “Ѓа́да, мэ шундём, сыр тыро́ дад ракирдя́ тырэ́ пшалэ́скэ Исавоскэ:</verse>
				<verse number="7">‘Ян ма́нгэ вэшэскирэ чирикле́н (дич) и кэра́в ма́нгэ хабэ́н; мэ пирихава, и бахтякирава тут анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, анги́л миро мэрибэ́н.’</verse>
				<verse number="8">Акана́, мро чха́ва, шун мирэ́ лава́, со мэ припхэнава ту́кэ:</verse>
				<verse number="9">джа́ дрэ стада и лэ одотхы́р ма́нгэ дуе́н лачхиньконэн бузнорэн (козлёнкэн), и мэ кэравава лэ́ндыр тырэ́ дадэ́скэ хабэ́н, саво́ ёв камэ́ла,</verse>
				<verse number="10">а ту янэса тырэ́ дадэ́скэ, и ёв пирихала, соб (кай) тэ бахтякирэ́л тут анги́л лэ́скиро мэрибэ́н.”</verse>
				<verse number="11">Яково пхэндя́ Ревекакэ, пэ́скирэ да́кэ: “Иса́во, миро пшал, исын ману́ш балытко, а мэ сом ману́ш би балэнгиро;</verse>
				<verse number="12">сашты́ (могинэ́ла) тэ явэ́л, со чилавэ́ла ман миро дад; и мэ дрэ лэ́скирэ якха́ ява́ва сыр хоханюко, и кэра́ва пэ пэ́стэ прокошыбэ́н, а на бахтякирибэ́н.”</verse>
				<verse number="13">Лэ́скири дай пхэндя́ лэ́скэ: “Мэк тэ явэ́л пэ ма́ндэ тыро́ прокошыбэ́н, мро чха́ва, шун мирэ́ лава́, и джа́, ян ма́нгэ.”</verse>
				<verse number="14">Ёв гия́, и лыя́, и яндя́ пэ́скирэ да́кэ; и лэ́скири дай кэрадя хабэ́н, саво́ хая пир ило́ дад.</verse>
				<verse number="15">И Реве́ка лыя́ пэ́скирэ пхурэдыршонэскирэ-чхавэскири Исавоскири фэды́р и́дя, сави́ сыс ла́тэ дро кхэр, и уридя дрэ ла́тэ пэ́скирэ тыкнэдыршонэ чхавэ́с Яково́с;</verse>
				<verse number="16">а лэ́скирэ васта́ и би балэнгири мэн обчхудя́ бузненгирэ (козлятэнгирэ) цыпаса;</verse>
				<verse number="17">хабэ́н и маро́, саво́ ёй кэрдя́, ёй дыя́ дрэ васта́ пэ́скирэ чхавэ́скэ Яково́скэ.</verse>
				<verse number="18">Ёв загия́ кэ пэ́скиро дад и пхэндя́: “Миро да́до!” Одова́ пхэндя́: “Ѓа́да, мэ сом; кон ту сан, миро чхаво́?”</verse>
				<verse number="19">Яково пхэндя́ пэ́скирэ дадэ́скэ: “Мэ сом Иса́во, англатуно́ тыро́ чхаво́; мэ кэрдём, сыр ту ма́нгэ пхэндя́н; ушты́, бэш, и ха мирэ́ вэшэскирэ чирикле́н, соб (кай) тэ бахтякирэ́л тыро́ ило́ ман.”</verse>
				<verse number="20">И пхэндя́ Исаа́ко пэ́скирэ чхавэ́скэ: “Сыр ту адя́кэ сы́гэс латхян, миро чхаво́?” Ёв пхэндя́: “Пал-дова́ со тыро́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, бичхадя́ пэ дром ма́нгэ.”</verse>
				<verse number="21">Исаа́ко пхэндя́ Яково́скэ: “Яв пашылэды́р, мэ чилавава тут, миро чхаво́, ци ту сан, чачэс, миро чхаво́ Иса́во, ци над?”</verse>
				<verse number="22">Яково подги́я кэ пэ́скиро дад Исаа́ко, и ёв чиладя́ лэс, и пхэндя́: “Зан (глос), сыр Яковостэ; а васта́, сыр васта́ Исавостэ.”</verse>
				<verse number="23">И ёв на ґалыя́ лэс, пал-дова́ со лэ́скирэ васта́ сыс, сыр васта́ Исавостэ, лэ́скирэ пшалэ́стэ, балэнца; и бахтякирдя́ лэс,</verse>
				<verse number="24">и пхэндя́: “Ци ту сан миро чхаво́ Иса́во?” Ёв отпхэндя́: “Мэ сом.”</verse>
				<verse number="25">И пхэндя́ Исаа́ко: “Подэ ма́нгэ, мэ пирихава мирэ́-чхавэ́скирэ вэшэскирэ чирикле́н (дич), соб (кай) тэ бахтякирэ́л тут миро ило́.” Яково подыя лэ́скэ, и ёв хая; яндя́ лэ́скэ и мол (вино), и ёв пия.</verse>
				<verse number="26">Исаа́ко, лэ́скиро дад, пхэндя́ лэ́скэ: “Яв пашылэды́р, чамудэ ман, миро чха́ва.”</verse>
				<verse number="27">Ёв подги́я и чамудя лэс. И сунгадя Исаа́ко лэ́скирэ ду́хо, и бахтякирдя́ лэс и пхэндя́: исын “Ѓа́да, ду́хо исын мирэ́ чхавэстыр, сыр фэлдатыр кхандыпэн, саво́ бахтякирдя́ Рай Дэвэ́л;</verse>
				<verse number="28">мэк тэ дэл ту́кэ Дэвэ́л болыбна́скирэ пахлынятыр (росатыр) и пхувья́кирэ тхулыпнастыр, и бут маро́ и мол (вино);</verse>
				<verse number="29">мэк тэ явэ́н дынарье́нца ту́кэ манушы́тка расы, и мэк тэ кэрэ́н шэрэ́са пэ пхув сэмэнцы ту́кэ; яв хула́са пэ тырэ́ пшалэ́ндэ, и мэк тэ кэрэ́н шэрэ́са кэ пхув ту́кэ тырэ́-да́кирэ чхавэ́; а кон кошэла тут – явэ́ла кокоро́ прокошно́; кон бахтякирэ́ла тут – явэ́ла кокоро́ бахтякирдо́!”</verse>
				<verse number="30">И сыс адя́кэ: сыр фэ́ни (то́ка) кэрдя́ Исаа́ко бахтякирибэ́н пэ Яковостэ, и сыр выгия́ Яково пэ́скирэ дадэ́стыр Исаакостыр, то Иса́во, лэ́скиро пшал, явдя́ пэ́скирэ старибнастыр (охотатыр) пал вэшэскирэ чириклендэ.</verse>
				<verse number="31">Кэрадя и ёв адя́кэ-паць хабэ́н, и яндя́ пэ́скирэ дадэ́скэ, и пхэндя́ пэ́скирэ дадэ́скэ: “Ушты́, мро да́до, и ха тырэ́-чхавэ́скирэ вэшэскирэ чирикле́н, соб (кай) тэ бахтякирэ́л ман тыро́ ило́.”</verse>
				<verse number="32">Исаа́ко, лэ́скиро дад, пхэндя́ лэ́скэ: “Кон ту сан?” Ёв пхэндя́: “Мэ сом тыро́ чхаво́, тыро́ англатуно́ Иса́во.”</verse>
				<verse number="33">И издрандыя древа́н Исаа́ко, и пхэндя́: “Кон жа адава́, саво́ яндя́ ма́нгэ вэшэскирэ чирикле́н (дич), и мэ хаём сарэ́стыр, анги́л сыр ту явдя́н, и мэ бахтякирдём лэс, ёв и явэ́ла бахтякирдо́.”</verse>
				<verse number="34">Иса́во шундя́ пэ́скирэ дадэ́скирэ лава́, ґаздыя́ зоралы́ и древа́н кирки ґодла, и пхэндя́ пэ́скирэ дадэ́скэ: “Миро да́до! Бахтякир и ман.”</verse>
				<verse number="35">Нэ ёв пхэндя́: “Тыро́ пшал явдя́ хохаибнаса и лыя́ тыро́ бахтякирибэ́н.”</verse>
				<verse number="36">И пхэндя́ ёв: “Ци на палдава́ лэ́скэ дыно́ лав: Яково, со ёв ман дуй мо́лы облыджия? Ёв лыя́ миро англатуно́ бияныпэ́н, и ґа́да, акана́ лыя́ миро бахтякирибэ́н.” И пхэндя́: “Нау́што ту на мэкцян ма́нгэ бахтякирибэ́н?”</verse>
				<verse number="37">Исаа́ко отпхэндя́ Исавоскэ: “Ѓа́да, мэ чхудём лэс хула́са пэ ту́тэ, и сарэ́н лэ́скирэ пшалэ́н отдыём дро писхарибэн (рабство) лэ́скэ, мэ дыём лэ́скэ маро́ и мол (вино); со мэ тэ кэра́в ваш ту́кэ, миро чха́ва?”</verse>
				<verse number="38">Нэ Иса́во пхэндя́ пэ́скирэ дадэ́скэ: “Нау́што, миро да́до, ту́тэ исын екх бахтякирибэ́н? Бахтякир и ман, миро да́до!” И ґаздыя́ Иса́во пэ́скири зан, и зарондя.</verse>
				<verse number="39">И пхэндя́ Исаа́ко, лэ́скиро дад, лэ́скэ: “Ѓа́да, пхувья́кирэ тхулыпнастыр явэ́ла джиибэ́н тыро́, и болыбна́скирэ пахлынятыр, со исын упра́л.</verse>
				<verse number="40">И ту явэ́са тэ дживэ́с тырэ́ куртала́са, и ту явэ́са тэ дынаринэс (тэ служынэс) тырэ́ пшалэ́скэ; нэ явэ́ла часо, ке́ли ту ґаздэсапэ пэ лэ́стэ и счхурдэса лэ́скиро ґа́мо трэ мэнятыр.”</verse>
				<verse number="41">И древа́н лыя́ тэ на камэл Иса́во Яково́с пал бахтякирибэ́н, савэ́са лэ́скиро дад лэс бахтякирдя́; и пхэндя́ Иса́во дрэ пэ́скиро ило́: сыг явэ́на роибнытка дывэса́ пал мирэ́ дадэ́стэ: и мэ замарава пэ́скирэ пшалэ́с, Яково́с.</verse>
				<verse number="42">И пиридынэ Ревекакэ Исаво́скирэ лава́, ла́кирэ-пхурэдыршонэскирэ чхавэ́скирэ; и ёй бичхадя́, и кхардя́ пэ́скирэ тыкнэдыршонэс чхавэ́с Яково́с, и пхэндя́ лэ́скэ: “Ѓа́да, Иса́во, тыро́ пшал, кэдэлапэ тэ замарэ́л тут;</verse>
				<verse number="43">и акана́, миро чха́ва, кандэ мирэ́ лава́, ушты́, наш кэ Лава́но, миро пшал, дро Харано,</verse>
				<verse number="44">и джив лэ́стэ вари-саво́ часо, кэ дова́, сыр проджа́ла холы́ тырэ́ пшалэ́стэ,</verse>
				<verse number="45">пака проджа́ла тырэ́-пшалэскири холы́ пэ ту́тэ, и ёв бистрэла, со ту кэрдя́н лэ́скэ: тэды мэ бичхава́ва, и мэ ла́ва тут одотхы́р; ваш со ма́нгэ дро екх дывэ́с тэ нашавав дуе́н тумэн?”</verse>
				<verse number="46">И пхэндя́ Ревека Исаако́скэ: “Мэ на кама́м джиибэ́н пал Хетоскирэ чхаендэ, ко́ли Яково лэ́ла чха палоро́м Хетоскирэ чхаендыр, савэ́ исын адалэ́ пхувья́кирэ чхаендыр, тэды кэ со ма́нгэ и джиибэ́н?”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="28">
				<verse number="1">И кхардя́ Исаа́ко Яково́с, и бахтякирдя́ лэс, и припхэндя́ лэ́скэ, и пхэндя́: “На лэ пэ́скэ Ханааноскирэ-чхаендыр ромня́.</verse>
				<verse number="2">Ушты́, джа́ дрэ Месопотамия, дро Вафуилоскиро кхэр, тырэ́-да́киро дад, и лэ одотхы́р пэ́скэ ромня́, Лаваноскирэ чхаендыр, тырэ́-да́кирэ пшалэстыр;</verse>
				<verse number="3">Мэк Дэвэ́л Сарэзорья́киро, тэ бахтякирэ́л тут, мэк тэ бияндён бут ту́тыр, и мэк тэ явэ́л ту́тыр бут мануша́, мэк тэ явэ́н ту́тыр бут манушы́тка на́цыи (народы).</verse>
				<verse number="4">И мэк тэ дэл ту́кэ бахтякирибэ́н Авраамо́скиро, и тырэ́-чхавэ́нгирэ родо́скэ ту́са, соб (кай) ту тэ прилэс пхув сыр мэкно́ миштыпэ́н, пэ сави́ ту са́нас чу́жо, сави́ Дэвэ́л дыя́ Авраамо́скэ!”</verse>
				<verse number="5">И отмэкця́ Исаа́ко Яково́с, и ёв гия́ дрэ Месопотамия кэ Лава́но, Арамеяниноскирэ-Вафуилоскиро чхаво́, кэ Ревекакиро пшал, Яковоскири и Исавоскири дай.</verse>
				<verse number="6">Иса́во дыкхця́, со Исаа́ко бахтякирдя́ Яково́с, и бичхадя́ лэс дрэ Месопотамия тэ лэл одотхы́р пэ́скэ ромня́, и припхэндя́ лэ́скэ, пхэни́: “На лэ Ханааноскирэ чхаендыр ромня́;”</verse>
				<verse number="7">и сыр Яково кандыя́ пэ́скирэ дадэ́с и да, то гия́ дрэ Месопотамия.</verse>
				<verse number="8">И дыкхця́ Иса́во, со Ханааноскирэ чхая́ сыс на пир ило́ лэ́скирэ дадэ́скэ Исаако́скэ.</verse>
				<verse number="9">И гия́ Иса́во кэ Измаило, и лыя́ ромня́ пэ́скэ Махалафа, Измаилоскирья чха, Авраамо́скирэ-чхавэ́скирэ, Наваифоскирэ (Нэваитофоскирэ) пхэня́, упра́л пэ́скирэ явирэ ромнендыр.</verse>
				<verse number="10">Яково выгия́ Вирсавиятыр, и гия́ дро Харано,</verse>
				<verse number="11">и явдя́ пэ екх штэ́то, и яця́пэ одо́й тэ ратькирэл, пал-дова́ со бэсця́ кхам. И лыя́ одолэ́ штэто́стыр екх бар, и чхудя́ пэ́скэ тэл шэро́, и пасия́ пэ дова́ штэ́то.</verse>
				<verse number="12">И дыкхця́ (дыя́) сунэ́: ґа́да, стылба / уклани́ (лесви́ца) сыс тэрды пэ пхув, а ла́киро вучипэ́н доджа́ла кэ болыбэ́н; и, ґа́да, Дэвлэ́скирэ Янго́лы ґаздэ́напэ и джа́на тэлэ́ пир ла́тэ.</verse>
				<verse number="13">И ґа́да, Рай Дэвэ́л сыс тэрдо́ пэ ла́тэ и ракирэ́лас: “Мэ сом Рай Дэвэ́л (Яхва́), Дэвэ́л Авраамо́скиро, тырэ́-дадэ́скиро, и Исаакоскиро Дэвэ́л. Пхув, пэ сави́ ту сан пашто́, Мэ да́ва ту́кэ и тырэ́-чхавэ́нгирэ родо́скэ;</verse>
				<verse number="14">и явэ́ла баро́ тыро́ ро́до, сыр пхувья́киро пра́хо; и ту явэ́са тэ дживэ́с дур аж кэ мо́рё (дэрья́в), и кэ васто́ко, и кэ паш-рат, и кэ паш-дывэ́с; и бахтякирэнапэ ту́тыр и тырэ́ родо́стыр сарэ́ кхэри́тка ро́ды (пле́ми) пэ пхув;</verse>
				<verse number="15">и ґа́да, Мэ сом ту́са, и Мэ зракха́ва тут, кай бы ту тэ на явэс, карик бы ту тэ на джас; и Мэ рискира́ва тут пэ дая́ пхув, Мэ на ячкирава тут, пака Мэ кэра́ва саро́ пир дова́, со Мэ ту́кэ пхэндём.”</verse>
				<verse number="16">Яково уштыя́ пэ́скирэ соибнастыр и пхэндя́: “Чачэс, Ра́й Дэвэ́л исын пэ дава́ штэ́то; а мэ на джиндём!”</verse>
				<verse number="17">И страхадыя и пхэндя́: “Сыр дарано исын дава́ штэ́то! Дава́ нисо́ яви́р, сыр Дэвлэ́скиро Кхэр, а дава́ исын болыбнаскири по́рта (вра́ты).”</verse>
				<verse number="18">И уштыя́ Яково тася́рлэс (ра́нэс) пэ зло́ко, и лыя́ бар, саво́ ёв чхудя́ пэ́скэ тэл шэро́ сыр шэранд, и чхудя́ лэс сыр рипирибнытко сты́лбо (помни́ко); и чхудя́ упрэ́ пэ лэ́стэ елеё (оливи́тко дзэт).</verse>
				<verse number="19">И кхардя́ дова́ штэ́то: Вефиль [Бэт-Эль-ю.о.], а англэды́р долэ́-форо́скиро лав сыс: Лузо.</verse>
				<verse number="20">И дыя́ Яково совла́х и пхэндя́: “Со Дэвэ́л тэ явэ́л ма́нца, и Ёв зракхэ́ла дрэ дава́ дром ман, дрэ саво́ мэ джа́ва, и дэ́ла ма́нгэ тэ хав маро́ и и́дя тэ урьявпэ,</verse>
				<verse number="21">и мэ дро рама́нё (миро) рисёва́ва дрэ мирэ́-дадэ́скиро кхэр, и явэ́ла Ра́й Дэвэ́л мирэ́ Дэвлэ́са,</verse>
				<verse number="22">то дава́ бар, саво́ мэ чхудём сыр рипирибнытко сты́лбо (помни́ко), явэ́ла Дэвлэ́скирэ Кхэрэса; и сарэ́стыр, со Ту, Дэ́вла, дэ́са ма́нгэ, мэ да́ва Ту́кэ дэ́што паш.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="29">
				<verse number="1">И уштыя́ Яково пэ ґэра́ и гия́ пэ вастокоскирэ-чхавэнгири пхув.</verse>
				<verse number="2">И дыкхця́: ґа́да, пэ фэ́лда ґаны́нг, и одо́й сыс трин ста́ды бакрэ́н, савэ́ сыс паштэ́ пашы́л ла́тэ; пал-дова́ со долэ́ ґанынгатыр панякирдэ ста́ды бакрэ́нгирэ. Пэ ґанынгакиро тхадыпэн сыс баро́ бар.</verse>
				<verse number="3">Ке́ли скэдэнаспэ одори́к сарэ́ гурты, равэнас криг бар ґанынгакирэ тхадыпнастыр и панякирдэ бакрэ́н, пало́ дава́ нэвэ́с чхудэ́ бар пэ лэ́скиро штэ́то.</verse>
				<verse number="4">Яково пхэндя́ лэ́нгэ: “Мирэ́ пшала́лэ! Каты́р тумэ́ сан?” Ёнэ пхэндлэ́: “Амэ сам Хараностыр.”</verse>
				<verse number="5">Ёв пхэндя́ лэ́нгэ: “Ци джинэ́на тумэ́ Лаванос, Нахороскирэ чхавэ́с?” Ёнэ пхэндлэ́: “Джина́са.”</verse>
				<verse number="6">Ёв пхэндя́ лэ́нгэ: “Ци исын састо́ ёв? Ёнэ пхэндлэ́: “Састо; и, ґа́да, лэ́скири чхай, Рахи́ль, джа́ла бакрэнца.”</verse>
				<verse number="7">И ёв пхэндя́: “А́кэ, дывэ́с исын баро́; нанэ часо тэ скэдэс гурувэ́н; панякирэн бакрэ́н, и чаравэн.”</verse>
				<verse number="8">Ёнэ пхэндлэ́: “Амэ нашты́ (на могинаса), пака притрадэна саро́ ското (кхэритконэ́ мурдалэ́н), и равэна криг бар ґанынгатыр; тэ́ньчи амэ ява́са тэ панякирас бакрэ́н.”</verse>
				<verse number="9">Ёв ракирдя́ дурэды́р лэ́нца, сыр явдя́ Рахи́ль пэ́скирэ дадэ́скирэ бакрэнца, пал-дова́ со ёй чарадя лэн.</verse>
				<verse number="10">Ке́ли Яково дыкхця́ Рахиля, Лаваноскирья чха, пэ́скирэ-да́кирэ пшалэскирья, то тэды подги́я Яково, радя криг бар ґанынгатыр и панякирдя Лаваноскирэ бакрэ́н, пэ́скирэ да́кирэ и бакрэ́н Лаваноскирэн пшалэскирэн.</verse>
				<verse number="11">И чамудя Яково Рахиля, и ґаздыя́ пэ́скири зан и зарондя.</verse>
				<verse number="12">И пхэндя́ Яково Рахилякэ, со ёв исын сэмэ́нца ла́кирэ дадэ́скэ, и со ёв исын Ревекакиро чхаво́. А ёй праста́ндыя, и пхэндя́ пэ́скирэ дадэ́скэ.</verse>
				<verse number="13">О Лава́но, сыр шундя́ пал Яковостэ, пэ́скирэ-пхэнякирэ чхавэ́стэ; то праста́ндыя муял (гил) лэ́скэ, облыя лэс, и чамудя, и яндя́ лэс дрэ пэ́скиро кхэр; и ёв роспхэндя́ Лаваноскэ дава́ саро́.</verse>
				<verse number="14">Лава́но пхэндя́ лэ́скэ: “Чачэс, ту сан кокало миро и лоч (плоть).” И дживдя́ лэ́стэ Яково саро́ чхон.</verse>
				<verse number="15">И Лава́но пхэндя́ Яково́скэ: “Нау́што ту би плэскирибнаскиро явэ́са тэ дынаринэс (тэ служынэс) ма́нгэ, пал-дова́ со ту сан сэмэ́нца? Пхэн ма́нгэ, со́са тэ плэскирав ту́кэ?”</verse>
				<verse number="16">Лаваностэ сыс дуй чхая́; пхурэдыршонакиро лав: Лия; тыкнэдыршонакиро лав: Рахи́ль.</verse>
				<verse number="17">Лия дыкхця́ фуес, а Рахи́ль сыс шука́р стэма́са (стано́са) и сыс шука́р мо́са.</verse>
				<verse number="18">Яково́скэ яця́ пир ило́ (ёв покамдя) Рахи́ль, и пхэндя́: “Мэ ява́ва тэ дынаринав ту́кэ эфта́ (битринэ́нгиро дэш) бэрш пал Рахилятэ, тырэ́-тыкнэдыршонэ чхатэ.”</verse>
				<verse number="19">Лава́но пхэндя́: “Ма́нгэ исын фэды́р тэ отдав ла пал ту́тэ, сыр ла тэ отдав пал савэ́стэ явирэ́стэ; джив ма́ндэ.”</verse>
				<verse number="20">Яково дынариндя́ пал Рахилятэ эфта́ бэрш; нэ ёнэ сыкадынэ лэ́скэ пал вари-кицы́ дывэса́, пал-дова́ со лэ́скэ сыс пир ило́ ёй.</verse>
				<verse number="21">И пхэндя́ Яково Лаваноскэ: “Дэ мирья ромня́, пал-дова́ со ма́нгэ подги́я часо (цы́ро), соб (кай) тэ заджав кэ ёй.”</verse>
				<verse number="22">О Лава́но кхардя́ сарэ́н манушэ́н долэ́ штэто́стыр и кэрдя́ бьяв.</verse>
				<verse number="23">Бэльвэляса ёв лыя́ пэскирья́ чха Лия и яндя́ ла кэ ёв; и загия́ кэ ёй Яково.</verse>
				<verse number="24">И Лава́но дыя́ пэскирья́ дына́рица Зельфа пэ́скирэ чхакэ Лиякэ.</verse>
				<verse number="25">И сыс адя́кэ: пэ тася́рла (ранкостыр), акэ, ёв дыкхця́, со дава́ сыс Лия. И пхэндя́ Лаваноскэ: “Со да ту кэрдя́н ма́нца? Ци на пал Рахилятэ мэ дынариндём ту́тэ? Пал со ту хохадян ман?”</verse>
				<verse number="26">Лава́но пхэндя́: “Нашты́ адя́кэ тэ кэра́с пэ амаро́ штэ́то, соб (кай) тыкнэдыршона чха тэ отдас палоро́м англэды́р пхурэдыршонатыр;</verse>
				<verse number="27">джив курко адаляса; пало́ дава́ мэ да́ва ту́кэ и одолья, пал дынарибэ́н, саво́ ту явэ́са тэ дынаринэс нэвэ́стыр яви́р эфта́ бэрш.”</verse>
				<verse number="28">Яково адя́кэ и кэрдя́, и дживдя́ курко адаляса. И Лава́но дыя́ Рахиля, пэскирья́ чха, лэ́скэ дрэ ромня́тэ.</verse>
				<verse number="29">И Лава́но дыя́ пэскирья́ дына́рица (слугица) Вала пэ́скирэ чхакэ Рахилякэ.</verse>
				<verse number="30">Яково загия́ и кэ Рахи́ль, и ёв камдя́ буты́р Рахиля, сыр Лия; и сыс ёв дынариса лэ́стэ яви́р эфта́ (битринэ́нгиро дэш) бэрш.</verse>
				<verse number="31">Ке́ли Дэвэ́л дыкхця́, со ёв древа́н на камдя́ Лия, то отчхакирдя́ ла́кэ лочови́ (утроба), а Рахи́ль сыс бичхаворэнгири.</verse>
				<verse number="32">Лия пхария и бияндя́ чхавэ́с, и дыя́ лэ́скэ лав: Рувимо, пал-дова́ со ёй пхэндя́: “О Рай Дэвэ́л дыкхця́ миро пхаро́ джиибэ́н, акана́ явэ́ла миро ром тэ камэл ман.”</verse>
				<verse number="33">И яви́р мо́ло ёй яця́ пхари́, и бияндя́ чхавэ́с, и пхэндя́: “О Рай Дэвэ́л шундя́, со ман ром на камэ́ла, и дыя́ ма́нгэ явирэ́с.” И дыя́ лэ́скэ лав: Симеоно (Семёно).</verse>
				<verse number="34">И три́то мо́ло яця́ пхари́, и бияндя́ чхавэ́с, и пхэндя́: “Акана́ припхандэлапэ кэ мэ миро ром; пал-дова́ со мэ бияндём лэ́скэ тринэн чхавэ́н.” Кодолэ́скэ тритонэскэ дыно́ лав: Ле́виё.</verse>
				<verse number="35">И шта́рто мо́ло яця́ пхари́, и бияндя́ чхавэ́с, и пхэндя́: “Акана́ мэ барьякирава слава́са Рас-Дэвлэ́с.” Палдава́ дыя́ лэ́скэ лав: Юда. И пирияця́ тэ биянэ́л.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="30">
				<verse number="1">И дыкхця́ Рахи́ль, со ёй на биянэ́ла чхавэ́н Яково́скэ, и Рахи́ль дыя́ якхало пэ́скирэ пхэнякэ, и пхэндя́ Яково́скэ: “Дэ ма́нгэ чхавэ́н; а ко́ли на адя́кэ, то мэ мэра́ва.”</verse>
				<verse number="2">Яково холя́сыя пэ Рахилятэ и пхэндя́: “Со мэ сом Дэвэ́л, Саво́ на дыя́ ту́кэ чхавэ́н?”</verse>
				<verse number="3">Ёй пхэндя́: Ѓа́да, исын мири́ дына́рица Вала; заджа́ кэ ёй; мэк ёй тэ биянэ́л пэ мирэ́ чанга́, соб (кай) и ма́ндэ тэ явэ́л ла́тыр чхавэ́.”</verse>
				<verse number="4">И дыя́ ёй Вала, пэскирья́ дынарка лэ́скэ ромня́са; и загия́ кэ ёй Яково.</verse>
				<verse number="5">Вала яця́ пхари́, и бияндя́ Яково́скэ чхавэ́с.</verse>
				<verse number="6">И Рахи́ль пхэндя́: “Обсэндиндя ман Дэвэ́л, и шундя́ мири́ зан (глос), и дыя́ ма́нгэ чхавэ́с.” Палдава́ дыя́ лэ́скэ лав: Дано.</verse>
				<verse number="7">И нэвэ́стыр яця́ пхари́ и бияндя́ Вала, Рахилякири дына́рица, явирэ чхавэ́с Яково́скэ.</verse>
				<verse number="8">И Рахи́ль пхэндя́: “Барэ́ зорья́са мэ пробиндём зорья пэ́скирэ пхэняса и пиризорьякирдём ла.” И дыя́ лэ́скэ лав: Нефалимо.</verse>
				<verse number="9">Лия дыкхця́, со ёй пирияця́ тэ биянэ́л, и лыя́ пэскирья́ дынарка Зельфа, и дыя́ ла Яково́скэ ромня́са.</verse>
				<verse number="10">И Зе́льфа, Лиякири дына́рица, бияндя́ Яково́скэ чхавэ́с.</verse>
				<verse number="11">И Лия пхэндя́: “Яця́ буты́р.” И дыя́ лэ́скэ лав: Гадо.</verse>
				<verse number="12">И Лиякири дына́рица Зе́льфа бияндя́ явирэ чхавэ́с Яково́скэ.</verse>
				<verse number="13">И пхэндя́ Лия: “Бахт ма́нгэ; палдава́ явэ́на тэ кхарэ́н ман джувля́ “бахталяса.” И дыя́ лэ́скэ лав: Асиро.</verse>
				<verse number="14">Рувимо гия́ дро дова́ часо, ке́ли укэдэнас маро́ фэлдатыр, и латхя́ мандрагорытка пхаба́ пэ фэ́лда, и яндя́ лэн пэ́скирэ да́кэ Лиякэ. И Рахи́ль пхэндя́ Лиякэ: “Дэ ма́нгэ тырэ́ чхавэ́скирэ мандрагоры.”</verse>
				<verse number="15">Нэ ёй пхэндя́ ла́кэ: “Нау́што наухтылла (на́доси) ту́кэ дова́, со ту закэдыян мирэ́ ромэс, со ту камэ́са тэ закэдэс и мандрагоры мирэ́ чхавэ́скирэ?” Рахи́ль пхэндя́: “Адя́кэ мэк ёв тэ пасёл дая́ рат ту́са, пал тырэ́-чхавэ́скирэ мандрагоры.”</verse>
				<verse number="16">Яково явдя́ бэльвэле́ фэлдатыр, и Лия выгия́ гил (пэ стреч) лэ́скэ, и пхэндя́: “Заджа́ кэ мэ; пал-дова́ со мэ тут киндём пал мирэ́-чхавэ́скирэ мандрагоры.” И пасия́ ёв ла́са дрэ дая́ рат.</verse>
				<verse number="17">И шундя́ Дэвэ́л Лия, и ёй яця́ пхари́, и бияндя́ Яково́скэ панджтонэ чхавэ́с.</verse>
				<verse number="18">И пхэндя́ Лия: “Дэвэ́л дыя́ ма́нгэ палэ, пал-дова́ со мэ дыём пэскирья́ дына́рица пэ́скирэ ромэскэ.” И дыя́ лэ́скэ лав: Исахаро.</verse>
				<verse number="19">И нэвэ́стыр Лия яця́ пхари́, и бияндя́ Яково́скэ шовтонэ чхавэ́с.</verse>
				<verse number="20">И пхэндя́ Лия: “Дэвэ́л ма́нгэ дыя́ най фэды́р миштыпэ́н; акана́ явэ́ла тэ дживэ́л ма́ндэ миро ром, пал-дова́ со мэ бияндём лэ́скэ шовэн чхавэ́н.” И дыя́ лэ́скэ лав: Завулоно.</verse>
				<verse number="21">Коригэды́р (позжэды́р) ёй бияндя́ чха: и дыя́ ла́кэ лав: Дина.</verse>
				<verse number="22">И лыя́ тэ пририпирэл Дэвэ́л пал Рахилятэ, и шундя́ ла Дэвэ́л, и отчхакирдя́ ла́кири лочови́ (пэр).</verse>
				<verse number="23">Ёй яця́ пхари́, и бияндя́ чхавэ́с, и пхэндя́: “Дэвэ́л злыя́ мири́ ладж.”</verse>
				<verse number="24">И дыя́ лэ́скэ лав: Иосифо (Ёза) и пхэндя́: “Рай Дэвэ́л дэ́ла ма́нгэ и явирэ́с чхавэ́с.”</verse>
				<verse number="25">Коригэды́р (позжэды́р) долэ́стыр, сыр Рахи́ль бияндя́ Иосифос (Ёзас), Яково пхэндя́ Лаваноскэ: “Мэк ман, и мэ джа́ва пэ пэ́скиро штэ́то и пэ пэ́скири пхув;</verse>
				<verse number="26">отдэ́ мирэ́ ромне́н и чхавэ́н, пал савэ́ндэ мэ дынариндём ту́кэ, и мэ джа́ва; пал-дова́ со ту джинэ́са мири́ буты́, сави́ мэ кэрдём ту́кэ.”</verse>
				<verse number="27">И пхэндя́ Лава́но лэ́скэ: “Ко́ли мэ тэ латхав ла́ска анги́л тырэ́ якха́, мэ лыём пэ якх, со пал ту́тэ Рай Дэвэ́л бахтякирдя́ ман.”</verse>
				<verse number="28">И пхэндя́: “Пхэн, кицы́ тэ плэскирав, и мэ да́ва.”</verse>
				<verse number="29">И пхэндя́ Яково лэ́скэ: “Ту джинэ́са, сыр мэ дынариндём ту́кэ, и савэ́ ячнэ́ тырэ́ кхэри́тка мурдала́ анги́л ма́ндэ;</verse>
				<verse number="30">пал-дова́ со на́бут сыс кхэри́тка мурдала́ ту́тэ анги́л ма́ндэ, а акана́ яця́ бут; Рай Дэвэ́л бахтякирдя́ тут мирэ́ явибнаса; ке́ли мэ ява́ва тэ кэра́в буты́ ваш пэ́скиро кхэр?”</verse>
				<verse number="31">И пхэндя́ Лава́но: “Со тэ дав ту́кэ?” Яково пхэндя́: “На дэ ма́нгэ ничи́. Ко́ли екх ма́нгэ кэрэ́са, со мэ пхэна́ва, тэды мэ нэвэ́стыр ява́ва тэ чаравав и тэ ракхав тырэ́ бакрэ́н.</verse>
				<verse number="32">Мэ ададывэ́с проджава пир саро́ тырэ́-бакрэнгиро ґурто (стада); отлэ лэ́ндыр разнонэ крапинкэнца и пятнэнца ското, саро́ кало́ ското бакрендыр, адя́кэ-паць пятнэнца и крапинкэнца бузне́ндыр (козэндыр). Дасаво ското явэ́ла ма́нгэ сыр мазу́ри (награда).</verse>
				<verse number="33">И явэ́ла тэ ракирэ́л пал ма́ндэ анги́л ту́тэ миро чачипэ́н дро часо, саво́ явэ́ла, ту явэ́са тэ дыкхэ́с пэ мазу́ри (награ́да) мири́. Кажно бузне́ндыр на крапинкэнца и на пятнэнца, и бакрендыр, савэ́ исын накалэ, дава́ явэ́ла сы́рбы чордо ма́ндэ.”</verse>
				<verse number="34">Лава́но пхэндя́: “Мишто́, мэк тэ явэ́л пир тыро́ лав.”</verse>
				<verse number="35">И отлыя дро дова́ дывэ́с бузнэн крапинкэнца и пятнэнца, и сарэ́н бузнен крапинкэнца и пятнэнца, пэ савэ́ндэ сыс вари-кицы́ парныпэн, и сарэ́н калэн бакрэ́н, и отдыя́ лэн пэ пэ́скирэ-чхавэ́нгирэ васта́;</verse>
				<verse number="36">и сыкадя́ длэнгипэ́н машки́р пэ́стэ и Яковостэ пэ тринэ́-дывэсы́тко дром. Яково ракхця́ Лаваноскиро тыкно́ ското, саво́ яця́пэ.</verse>
				<verse number="37">Яково лыя́ ялэ (свяжа) тополёскирэ рандёрья миндалёстыр и яворостыр, и вычхиндя пэ лэ́ндэ парнэ́ дроморэ, злыя́ кэ парныпэн кора (чалка), сави́ сыс пэ рандёрья,</verse>
				<verse number="38">и чхудя́ рандёрья вычхиныбнаса анги́л ското дрэ панитка чараибнытка (корыты), карик ското явэ́лас тэ пье́л, и кай яви тэ пьёл, пхарьёлас анги́л рандёрья.</verse>
				<verse number="39">И пхарьёлас ското анги́л рандя́, и бияндёлас (лотёлас) ското рябо, и крапинкэнца, и пятнэнца.</verse>
				<verse number="40">И отлыя Яково бакрорэ́н и чхудя́ мо́са ското кэ рябо и кэ саро́ кало́ Лаваноскиро ското; и рикирдя пэ́скирэ ґурты (ста́ды) дрэ риг, и на чхудя́ кхэтанэ́ лэн Лаваноскирэ скотоса.</verse>
				<verse number="41">Кажно мо́ло, ке́ли пхарьёлас зорало́ ското, Яково чхувэлас рандёрья дрэ чараибнытка (корыты) анги́л скотоскирэ якха́, соб (кай) ёв тэ пхарьёл анги́л рандёрья.</verse>
				<verse number="42">А ке́ли пхарьёлас назорало ското, тэды ёв на чхудя́. И Лаваноскэ ячэласпэ назорало ското, а зорало́ Яково́скэ.</verse>
				<verse number="43">И кэрдя́пэ дава́ ману́ш древа́н барвало́, и сыс лэ́стэ бут тыкнэ́ кхэри́тка мурдала́ (тыкно́ ското), и дынарицэн, и дынарье́н, и верблюдэн, и ослэн.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="31">
				<verse number="1">И шундя́ Яково Лаваноскирэ-чхавэ́нгирэ лава́, савэ́ ракирдэ́: “Яково лыя́ пэ́скэ саро́, со сыс амарэстэ дадэ́стэ, и амарэ́-дадэ́скирэ миштыпна́стыр кэрдя́ саро́ дава́ барвалыпэ́н.”</verse>
				<verse number="2">И Яково дыкхця́ Лаваноскиро муй, и ґа́да, ёв на сыс дасаво кэ ёв, сыр сыс тася́.</verse>
				<verse number="3">И Рай Дэвэ́л пхэндя́ Яково́скэ: “Рисёв пэ тырэ́-дадэнгири пхув, кай ту бияндыян; и Мэ ява́ва ту́са.”</verse>
				<verse number="4">И бичхадя́ Яково, и кхардя́ Рахиля и Лия пэ фэ́лда, кэ пэ́скири тыкнэ́-кхэритконэ́-мурдалэнгири стада,</verse>
				<verse number="5">и пхэндя́ лэ́нгэ: “Мэ дыкха́ва тумарэ́-дадэ́скиро муй, со ёв кэ мэ исын на дасаво, сыр сыс тася́; нэ мирэ́-дадэ́скиро Дэвэ́л сыс ма́нца;</verse>
				<verse number="6">тумэ́ джинэ́на кокорэ́, со мэ сарэ́ зорья́тыр дынариндём тумарэ́ дадэ́скэ,</verse>
				<verse number="7">а тумаро́ дад хохадя ман и дэш мо́лы пирипарудя мири́ мазу́ри (награда). Нэ Дэвэ́л на дыя́ лэ́скэ тэ кэрэ́л чорипэ́н ма́нгэ.”</verse>
				<verse number="8">Ке́ли ёв пхэндя́: ‘Со кхэри́тка мурдала́ (ското) крапинкэнца явэ́ла ту́кэ дрэ мазу́ри,’ тэды саро́ ското лыя́ тэ бияндёл крапинкэнца. А ке́ли ёв пхэндя́: “Ряба явэ́на ту́кэ дрэ мазу́ри, тэды саро́ ското бияндя́ ряба.”</verse>
				<verse number="9">И Дэвэ́л отлыя тумарэ́ дадэ́стыр ското, и дыя́ ма́нгэ.</verse>
				<verse number="10">Екхвар дрэ дасаво часо, ке́ли ското пхарьёла, мэ поддыкхцём, и дыкхцём дро суно́, и ґа́да, бузнэ (козлы), ґаздынэ́пэ пэ бузне́ндэ, ряба крапинкэнца и пятнэнца.</verse>
				<verse number="11">Дэвлэ́скиро Янго́ло пхэндя́ ма́нгэ дро суно́: “Яково!” Мэ пхэндём: “Ѓа́да, мэ сом.”</verse>
				<verse number="12">Ёв пхэндя́: “Газдэ тырэ́ якха́ и подыкх: сарэ́ бузнэ, савэ́ ґаздынэ́пэ пэ ското, ряба крапинкэнца и пятнэнца, палдава́ Мэ саро́ дыкха́ва, со Лава́но кэрэ́ла ту́са;</verse>
				<verse number="13">Мэ сом Дэвэ́л, Саво́ сыкадыя́ ту́кэ дро Вефи́лё, кай ту чхудя́н елеё (оливи́тко дзэт) пэ рипирибнытко сты́лбо (помнико), и кай ту Ма́нгэ дыя́н лав; акана́, ушты́, выджа далэ́ пхувья́тыр и рисёв пэ тыри́ пхув, кай ту бияндыян.”</verse>
				<verse number="14">Рахи́ль и Лия пхэндлэ́ дро отпхэныбэ́н лэ́скэ: “Ци исын вари-сави́ паш ци мэкно́ миштыпэ́н амэ́нгэ дро амарэ́-дадэ́скиро кхэр?</verse>
				<verse number="15">Ци на пал пэскирэндэ ёв амэн гинэ́ла? Пал-дова́ со ёв бикиндя амэн, и прохая амаро́ руп;</verse>
				<verse number="16">пир саро́ барвалыпэ́н, саво́ отлыя Дэвэ́л амарэ́ дадэ́стыр, исын амаро́ и амарэ́ чхавэ́нгирэ, и адя́кэ саро́ кэр, со Дэвэ́л пхэндя́ ту́кэ.”</verse>
				<verse number="17">Тэ́ньци уштыя́ Яково, чхудя́ пэ верблюдэндэ пэ́скирэ чхавэ́н и ромне́н,</verse>
				<verse number="18">и лыя́ пэ́са саро́ пэ́скиро барвалыпэ́н и саро́ пэ́скиро ското, саво́ ёв дорэсця́, лэ́скиро барвалыпэ́н, саво́ ёв лыя́ пэ́скэ дрэ Месопотамия, соб (кай) тэ джал кэ Исаа́ко, пэ́скиро дад, пэ Ханаано́скири пхув.</verse>
				<verse number="19">И сыр Лава́но гия́ тэ подчхинэл пэ́скиро тыкно́ ското (бакрэ́н), тэды Рахи́ль чордя и́долы, савэ́ сыс ла́кирэ дадэ́стэ.</verse>
				<verse number="20">Яково чордя Лаваностыр Арамеяниностэ ило́, пал-дова́ со ёв на пхэндя́ лэ́скэ, со джа́ла.</verse>
				<verse number="21">И гия́ ёв лэ́стыр сарэ́са, со лэ́стэ сыс; и уштыи, пиригия рэка (лэнь) и гия́ кэ бэ́рга Галаа́до.</verse>
				<verse number="22">Пэ три́то дывэ́с Лаваноскэ пхэндлэ́, со Яково гия́ лэ́стыр.</verse>
				<verse number="23">Тэды ёв лыя́ пэ́са сарэ́н пэскирэн сэмэнцэн, и традыяпэ пал лэ́стэ эфта́ дывэса́, и дотрадыя лэс пэ бэ́рга Галаа́до.</verse>
				<verse number="24">И Дэвэ́л явдя́ кэ Арамеянино Лава́но раты́ дро суно́, и пхэндя́ лэ́скэ: “Ракхпэ, на ра́кир Яково́скэ ни лачхипэ́н, ни чорипэ́н.”</verse>
				<verse number="25">И дотрадыя Лава́но Яково́с; а Яково чхудя́ пэ́скири ша́тра пэ бэ́рга, и Лава́но чхудя́ ша́тра пэ́скирэ сэмэнцаса пэ бэ́рга Галаа́до.</verse>
				<verse number="26">И Лава́но пхэндя́ Яково́скэ: “Со ту кэрдя́н? Ваш со ту хохадян ман и лыджиян пэ́са мирэ́ чхае́н, сыр пленнонэн, савэ́н лэ́на куртала́са.</verse>
				<verse number="27">Со́скэ ту чораханэ́с настян, и ґарадыян ма́ндыр, и на пхэндя́н ма́нгэ? Мэ отмэкавас тут скаминдэса и гиленца, тимпаноса и гусленца;</verse>
				<verse number="28">ту на дыя́н ма́нгэ тэ чамудав пэ́скирэ ўнукэн и чхае́н; на годьварэс ту кэрдя́н.</verse>
				<verse number="29">Исын дрэ миро васт зор тэ кэра́в тумэ́нгэ чорипэ́н; нэ тырэ́-дадэ́скиро Дэвэ́л тася́ ракирдя́ кэ мэ и пхэндя́: ‘Ракхпэ, на ра́кир Яково́скэ ни лачхипэ́н, ни чорипэ́н.’</verse>
				<verse number="30">Нэ мэк ту ги́ян ма́ндыр, пал-дова́ со ту древа́н закамдян тэ явэс дрэ тырэ́-дадэ́скиро кхэр: палсо́ ту чордян мирэ́ дэвлорэ́?”</verse>
				<verse number="31">Яково отпхэндя́ Лаваноскэ и пхэндя́: “Мэ дарандыём (дардёмпэ), мэ думиндём, соб (кай) ту тэ на отлэс пэ́скирэ чхае́н ма́ндыр,</verse>
				<verse number="32">конэ́стэ ту латхэса тырэ́н дэвлорэ́, одова́ на явэ́ла джидо́. Анги́л амари́ сэмэ́нца пхучпэ, со ма́ндэ исын, и лэ пэ́скэ.” Яково на джиндя́, со Рахи́ль лэн чордя.</verse>
				<verse number="33">И псирдя́ Лава́но дрэ Яковоскири ша́тра, и дрэ Лиякири ша́тра, и дрэ дуе́-дынарицэнгири ша́тра, нэ на латхя́. И выгия́ Лиякирэ шатратыр, загия́ дрэ Рахилякири ша́тра.</verse>
				<verse number="34">Рахи́ль лыя́ идолэн, и чхудя́ лэн тэл верблюдоскири зэн (сидёлка), и бэстя́ пэ лэ́ндэ. И Лава́но обродыя сари́ ша́тра, нэ на латхя́ лэн.</verse>
				<verse number="35">Ёй пхэндя́ пэ́скирэ дадэ́скэ: “Мэк тэ на холясол миро хула́й, со мэ нашты́ (на могинав) анги́л ту́тэ тэ уштав; пал-дова́ со ма́ндэ исын джувлитко.” И ёв родыя, нэ на латхя́ и́долы.</verse>
				<verse number="36">Яково холя́сыя, и лыя́ тэ кошэлпэ Лаваноса. И лыя́ Яково тэ ракирэ́л, и пхэндя́ Лаваноскэ: “Сави́ исын мири́ банг, саво́ исын миро грэ́хо, со ту традэсапэ пал ма́ндэ?</verse>
				<verse number="37">ту пиридыкхцян ма́ндэ саро́, со ту латхян сарэ́стыр, со исын тырэ́ кхэрэ́стыр? Сыка́в ада́й анги́л мирэ́ сэмэнцатэ и тырэндэ; мэк ёнэ тэ россэндякирэн амэн дуе́н.</verse>
				<verse number="38">Ѓа́да, биш бэрш мэ со́мас кэ ту; бакрэ́ и бузнэ (козлы) тырэ́ на вычхурдынэ; тырэ́ гуртостыр (стадатыр) бакрэ́н мэ на хаём;</verse>
				<verse number="39">заханэс, ци розрискирдэ рискирибна́скирэ мурдалэса (зверёса) мэ кэ ту на яндём; дава́ сыс бы мири́ уре́жа (убытко); ту ма́ндыр родэсас, ци дывэсэ́ со хасёлас, ци ратя́киро;</verse>
				<verse number="40">мэ мэнчындёмпэ дывэсэ́ хачкирибнастыр, а раты́ шылыпнастыр; и соибэн миро нашэлас мирэ́ якхэ́ндыр.</verse>
				<verse number="41">Дасавэ́ мирэ́ биш бэрш сыс дро тыро́ кхэр. Мэ дынариндём ту́кэ дэшуштар бэрш пал тырэ́ дуе́ндэ чхае́ндэ и шов бэрш пал тырэ́ кхэритконэ́ мурдалэ́ндэ; а ту дэш мо́лы парудян мири́ мазу́ри (награда).</verse>
				<verse number="42">Ко́ли тэ на явэ́л ма́нца мирэ́-дадэ́скиро Дэвэ́л, Авраамо́скиро Дэвэ́л и Исаакоскири дар; то ту акана́ ман нисоса отмэкэсас. Дэвэ́л дыкхця́ миро пхаро́ джиибэ́н и мирэ́-вастэнгири пхари́ буты́ кэ притасаибэн; и сыкадя́ тыри́ банг пал ма́ндэ.”</verse>
				<verse number="43">И отпхэндя́ Лава́но и пхэндя́ Яково́скэ: “Э чхая́ – мирэ́ чхая́; чхавэ́ – мирэ́ чхавэ́; ското – миро ското, и саро́, со ту дыкхэ́са, дава́ исын миро: ци сашты́ (могина́ва) мэ акана́ вари-со тэ кэра́в мирэ́ чхае́нца и лэ́нгирэ чхавэ́нца, савэ́н ёнэ бияндлэ?</verse>
				<verse number="44">Акана́ кэра́са доракирибэ́н пал рама́нё (миро) мэ и ту, и дава́ явэ́ла допхэныбнаса машки́р ма́ндэ и ту́тэ.”</verse>
				<verse number="45">И лыя́ Яково бар, и чхудя́ лэс дро рипирибнытко сты́лбо (помнико).</verse>
				<verse number="46">И пхэндя́ Яково пэ́скирэ сэмэнцакэ: “Кэдэн бара́.” Ёнэ лынэ́ бара́, и кэрдэ́ бэ́ргица; и ханэ́ одо́й пэ бэ́ргица.</verse>
				<verse number="47">И кхардя́ лэс Лава́но: Иегар-Сагадуфа [Егар-Сагадута-ю.о.]; а Яково кхардя́ лэс Галаа́до [Галь-Эдо-ю.о.].</verse>
				<verse number="48">И пхэндя́ Лава́но: “Ададывэ́с дая́ бэ́ргица машки́р ма́ндэ и ту́тэ исын сы́рбы якхи́тко (свидетелё). Палдава́ и лэ́скэ дыно́ лав: Галаа́до,</verse>
				<verse number="49">адя́кэ-паць кхарэ́лапэ: Мицпа, долэ́стыр, со пхэндя́ Лава́но: “Мэк тэ дыкхэ́л Рай Дэвэ́л пэ ма́ндэ и пэ ту́тэ, ке́ли амэ ява́са дур екх екхэстыр.</verse>
				<verse number="50">Ко́ли ту явэ́са фуес тэ кэрэ́с мирэ́ чхаенца, ці, ко́ли ту лэ́са (тэ лэс ту) буты́р мирэ́ чхаендыр явирэ ромнен, усае́кх ко́ли нанэ манушэ́с машки́р амэ́ндэ, нэ дыкх, Дэвэ́л исын якхи́тко машки́р ма́ндэ и ту́тэ.”</verse>
				<verse number="51">И пхэндя́ Лава́но Яково́скэ: “Ѓа́да, исын дая́ бэ́ргица и, ґа́да, исын рипирибнытко сты́лбо, саво́ мэ чхудём машки́р ма́ндэ и ту́тэ;</verse>
				<verse number="52">дая́ бэ́ргица исын якхи́тко, и дава́ рипирибнытко сты́лбо (помнико) исын якхи́тко, со ни мэ на пириджава кэ ту пал дая́ бэ́ргица, ни ту на пириджаса кэ мэ пал дая́ бэ́ргица и пал дава́ рипирибнытко сты́лбо, ваш чорипэ́н.</verse>
				<verse number="53">Авраамо́скиро и Нахороскиро Дэвэ́л, мэк тэ явэ́л сэндариса машки́р амэ́ндэ, лэ́нгирэ-дадэ́скиро Дэвэ́л.” Яково совлахадя́ пэ́скирэ дадэ́скирэ Исаакоскирэ дара́са.</verse>
				<verse number="54">И зачхиндя́ и яндя́ Яково свэ́нто дыибэ́н (жэ́ртва) пэ бэ́рга, и кхардя́ пэ́скирэ сэмэнцэн тэ хан маро́; и ёнэ ханэ́ маро́ и ратькирдэ пэ бэ́ргица.</verse>
				<verse number="55">И Лава́но уштыя́ тася́рлэс пэ зло́ко (ранкоса) и чамудя пэ́скирэ ўнукэн и чхае́н, и бахтякирдя́ лэн, и гия́, и рисия́ Лава́но пэ пэ́скиро штэ́то.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="32">
				<verse number="1">И гия́ Яково пэ́скирэ дромэ́са, и пирилынэ лэс Дэвлэ́скирэ Янго́лы.</verse>
				<verse number="2">Яково дыкхця́ лэн, и пхэндя́: “Дава́ исын Дэвлэ́скиро таборо (лод).” И дыя́ лав долэ́ штэтоскэ: Маханаимо.</verse>
				<verse number="3">И бичхадя́ Яково анги́л пэ́стэ манушэ́н кэ пэ́скиро пшал Иса́во пэ Сеироскири пхув, пэ Эдо́мо штэ́то,</verse>
				<verse number="4">и припхэндя́ лэ́нгэ, ракири́: “Адя́кэ пхэнэ́н мирэ́ хула́скэ Исавоскэ: ‘Ѓа́да, со ракирэ́ла тыро́ писха́ри Яково: Мэ дживдём Лаваностэ, и дживдём пэ́скэ дава́ часо,</verse>
				<verse number="5">и исын ма́ндэ гурува и ослы (мега́рья) и тыкно́ ското (бакрэ́), писхарицы (рабыни) и писха́рья (рабы); и мэ бичхадём манушэ́с тэ пхэнэ́л пал ма́ндэ мирэ́ хула́скэ, соб (кай) тэ латхав ла́ска анги́л тырэ́ якха́.’”</verse>
				<verse number="6">И мануша́, савэ́ сыс бичхадэ́ тэ пхэнэ́н, рисинэ́ кэ Яково, и пхэндлэ́: “Амэ псирдям кэ тыро́ пшал Иса́во; ёв джа́ла муял кэ ту (пэ стреч), и лэ́са исын штаршэла́ мануша́.”</verse>
				<verse number="7">Яково древа́н страхадыя и пыя́ дрэ дар, и манушэ́н, савэ́ сыс лэ́са, ёв роскэрдя́ пэ паш, и тыкно́ и баро́ ското и верблюдэн, пэ дуй табуны.</verse>
				<verse number="8">И пхэндя́: “Ко́ли Иса́во пэрэ́ла марибна́са пэ екх табуно и лэс розмарла, тэды палатуно́ (последнё) табуно сашты́ (могинэ́ла) тэ зракхэлпэ.”</verse>
				<verse number="9">Яково пхэндя́: “Мирэ́ дадэ́скиро Авраамо́скиро Дэвэ́л и Дэвэ́л мирэ́ дадэ́скиро Исаакоскиро, Раё Дэ́вла, Саво́ пхэндя́ ма́нгэ: “Рисён пэ тыри́ пхув, кай ту бияндыян, и Мэ ява́ва тэ помогинав ту́кэ!</verse>
				<verse number="10">Мэ на сом мол саро́ лачхипэ́н и тангипэ́н, савэ́ Ту кэрдя́н Тырэ́ писхари́скэ; пал-дова́ со мэ мирэ́ кхияса пиригиём дава́ Иорда́но; а акана́ ма́ндэ исын дуй табуны.</verse>
				<verse number="11">Зра́кх ман мирэ́-пшалэ́скирэ вастэ́стыр, Исаво́скирэ вастэ́стыр, пал-дова́ со мэ дарава лэ́стыр, соб (кай) ёв, сыр явэ́ла, тэ на замарэ́л ман и да ла́кирэ чхаворэнца.”</verse>
				<verse number="12">Ту пхэндя́н: “Мэ ява́ва тэ дав васт (тэ помогинав) ту́кэ, и тырэ́ – чхавэ́нгиро ро́до кэра́ва, сыр морёскиро (дэрьявэ́скиро) пра́хо, саво́ тэ на гинэс, пал-дова́, со лэс бут.”</verse>
				<verse number="13">И дрэ дая́ рат Яково ратькирдя одо́й. И лыя́ долэ́стыр, со лэ́стэ сыс, дро почастунко Исавоскэ, пэ́скирэ пшалэ́скэ:</verse>
				<verse number="14">дуйшэла́ бузнен (козэн), биш бузнэн (козлэн), дуйшэла́ бакрен, биш бакрэ́н,</verse>
				<verse number="15">трия́нда верблюдицэн, савэ́ дошэнапэ, лэ́нгирэ кхурорэнца штардэша́ гурумнен, дэш гурувэ́н, биш ослицэн, дэш ослэн.</verse>
				<verse number="16">И пэ́скирэ писхарье́нгэ ёв дыя́ дрэ васта́ кажно стада пэскирэнца (розде́льнэс), и пхэндя́ пэ́скирэ дынарье́нгэ: “Джа́н анги́л ма́ндэ, и ячкирэн штэ́то стадатыр кэ стада.”</verse>
				<verse number="17">И припхэндя́ англатунэскэ, и пхэндя́: “Ке́ли миро пшал Иса́во дыкхэлапэ ту́са и пхучэла ту́тыр, ракири́: “Конэ́скиро ту сан?” и “Карик джа́са?” и “Конэ́скири исын дая́ стада анги́л ту́тэ?”,</verse>
				<verse number="18">то ту пхэн: ‘Тырэ́-писхарискиро Яково́скиро, дава́ исын почастунко, бичхадо́ мирэ́ хула́скэ Исавоскэ; ґа́да, и ёв кокоро́ исын пал амэ́ндэ’.</verse>
				<verse number="19">Дова́-паць ёв припхэндя́ и явирэскэ и тритонэскэ, и сарэ́нгэ, савэ́ гинэ́ пал ста́ды, ракири́: “Адя́кэ пхэнэ́н Исавоскэ, ке́ли дыкхэнапэ лэ́са;</verse>
				<verse number="20">и пхэнэ́н: ‘Ѓа́да, и тыро́ писха́ри Яково джа́ла пал амэ́ндэ’. Палдава́ ёв пхэндя́ кокоро́ дрэ пэ́стэ: ‘Ковлякирава мэ лэс почастункэнца (дарэнца), савэ́ джа́на анги́л ма́ндэ; и коригэды́р (позжэ) дыкха́ва лэ́скиро муй; сашты́ (могинэ́ла) тэ явэ́л, со ёв прилэ́ла ман.’”</verse>
				<verse number="21">И гинэ́ почасту́нки анги́л лэ́стэ; а ёв доя́ рат ратькирдя дро таборо / лод (ста́но).</verse>
				<verse number="22">И уштыя́ ёв дрэ доя́ рат, и лыя́ дуе́н пэ́скирэ ромне́н, и дуе́н пэ́скирэ писхарицэн, и пэскирэн дэшуе́кх чхавэ́н, пиригия пир пани́ Явоко бродоса.</verse>
				<verse number="23">И лыя́ лэн, и пирилыджия пир тхадыпэн панескиро, и саро́, со лэ́стэ сыс.</verse>
				<verse number="24">И яця́пэ Яково екхджино́. И спробинэлас зорья Вари-Кон лэ́са, пака лыя́ тэ шэринэлпэ дывэ́с;</verse>
				<verse number="25">и одова́ Вари-Кон, дыкхи́, со Ёв на лэ́ла упралыпэ́н пэ Яковостэ, чиладя́ лэ́скири ґэро́й, кай исын стёгно (стаць) и дукхадя Яковоскири ґэрьякири пхабай (суставо), ке́ли Яково спробинэлас зорья Лэ́са.</verse>
				<verse number="26">И пхэндя́: “Отмэк Ман; пал-дова́ со яця́ злокицо.” О Яково пхэндя́: “На отмэка́ва Тут, анги́л дова́, сыр Ту бахтякирэса ман.”</verse>
				<verse number="27">И пхэндя́: “Сыр исын тыро́ лав?” Ёв пхэндя́: “Яково.”</verse>
				<verse number="28">И пхэндя́: “Акана́ лав ту́кэ явэ́ла на Яково, а Израилё; пал-дова́ со ту спробиндян зорья Дэвлэ́са, и ту манушэ́н пиризорьякирэса.”</verse>
				<verse number="29">И Яково пхуця́ лэ́стыр, ракири́: “Пхэн Тыро́ лав, мэ манга́ва.” Нэ Ёв пхэндя́: “Ваш со ту пхучэса пал Миро лав?” И бахтякирдя́ лэс одо́й.</verse>
				<verse number="30">И дыя́ Яково долэ́ штэтоскэ лав: Пенуэло [Пэни-Эль-ю.о.], пал-дова́ со ракирдя́ ёв: “Мэ дыкхцёмпэ Дэвлэ́са муй кэ муй, и зракхцяпэ миро джиибэ́н.”</verse>
				<verse number="31">И уштыя́ кхам, ке́ли ёв джа́лас пашы́л Пенуэло; и лангандыя ёв пэ пэ́скиро стёгно.</verse>
				<verse number="32">Палдава́ и акана́ Израилёскирэ чхавэ́ на ха́на жылы, савэ́ исын пэ пхабай (суставо) стёгноскири, пал-дова́ со, Кон спробиндя зорья, чиладя́ жылы пэ Яково́скиро стёгно дрэ пхабай.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="33">
				<verse number="1">Ѓаздыя Яково якха́, и дыкхця́, и, ґа́да, джа́ла Иса́во, и лэ́са штаршэла́ мануша́. И ёв роскэрдя́ пэ паш Лиякирэн чхавэ́н, Рахилякирэн и дуе́н дынарицакирэн (слугицэнгирэн).</verse>
				<verse number="2">И чхудя́ дынарицакирэн и лэ́нгирэ чхавэ́н анги́л, Лия и ла́кирэ чхавэ́н пала́л пал лэ́ндэ, а Рахиля и Ёзас (Иосифос) пала́л.</verse>
				<verse number="3">А кокоро́ гия́ анги́л лэ́ндэ, и кэрдя́ шэрэ́са (клониндяпэ) кэ пхув эфта́ (битринэ́нгиро дэш) мо́лы, подгии́ кэ пэ́скиро пшал.</verse>
				<verse number="4">Иса́во праста́ндыя кэ ёв гил (пэ стреч), и облыя лэс, и пыя́ лэ́скэ пэ мэн, и чамудя лэс, и ёнэ рондлэ́.</verse>
				<verse number="5">И дыкхця́ Иса́во и дыкхця́ ромне́н и чхавэ́н, и пхэндя́: “Кон исын адалэ́ ту́тэ?” Яково пхэндя́: “Чхавэ́, савэ́н Дэвэ́л дыя́ тырэ́ писхари́скэ.”</verse>
				<verse number="6">И подгинэ́ дынарицы и лэ́нгирэ чхавэ́, и кэрдэ́ шэрэ́са кэ пхув;</verse>
				<verse number="7">подги́я и Лия и ла́кирэ чхавэ́, и кэрдэ́ шэрэ́са кэ пхув. И пэ ко́нцо (пэ яго́ро) подгинэ́ Ёза (Иосифо) и Рахи́ль, и кэрдэ́ шэрэ́са кэ пхув.</verse>
				<verse number="8">И пхэндя́ Иса́во: “Ваш со ту́кэ дава́ цэ́ло таборо (лод), саво́ мэ стрэниндём?” И пхэндя́ Яково: “Соб (кай) тэ явэ́л тангипэ́н и ла́ска дрэ мирэ́-раскирэ якха́.”</verse>
				<verse number="9">О Иса́во пхэндя́: “Ми́ро пша́ла, ма́ндэ исын бут; мэк тэ явэ́л тыро́ ту́тэ.”</verse>
				<verse number="10">Яково пхэндя́: “Над, ко́ли ваш ма́нгэ исын (тэ явэ́л) ла́ска дрэ тырэ́ якха́, прилэ́ миро почастунко (да́ро) мирэ́ вастэ́стыр; пал-дова́ со мэ дыкхцём муй тыро́ сы́рбы вари-кон дыкхця́ Дэвлэ́скиро муй, и ту илэ́са са́нас кэ мэ;</verse>
				<verse number="11">прилэ́ миро бахтякирибэ́н, саво́ мэ яндём ту́кэ; пал-дова́ со Дэвэ́л дыя́ ма́нгэ, и ма́ндэ исын саро́.” И мангдя́ лэс: и одова́ лыя́ почастунко.</verse>
				<verse number="12">И пхэндя́: “Ѓаздасапэ амэ дро дром и джа́са; и мэ анги́л ту́тэ джа́ва.”</verse>
				<verse number="13">Яково пхэндя́ лэ́скэ: “Миро рай джинэ́ла, со чхаворэ́ исын назоралэ (зломка), а кхэри́тка мурдала́ (ското) дэ́на цюця (тхуд) лэ́нгирэ тыкнэнгэ; ко́ли тэ традэс лэс екх дывэ́с, тэды мулёла саро́ ското;</verse>
				<verse number="14">мэк миро рай тэ джал анги́л пэ́скирэ писхаристэ, а мэ джа́ва пэ на́бут, сыр джа́ла ското, саво́ исын анги́л ма́ндэ, и сыр джа́на чхавэ́, и мэ ява́ва дро Сеиро кэ миро хула́й.”</verse>
				<verse number="15">И пхэндя́ Иса́во: “Мэ мэкава вари-кицы́ манушэ́н ту́са, савэ́ исын пашы́л ма́ндэ.” Яково ж пхэндя́: “Кэ со дава́? Ма́нгэ екх трэй тэ явэ́л ла́ска дрэ мирэ́-раскирэ якха́!”</verse>
				<verse number="16">И рисия́ Иса́во дрэ дова́-паць дывэ́с пэ́скирэ дромэ́са дро Сеиро.</verse>
				<verse number="17">А Яково гия́ дро Сокхофо [Суккот-ю.о.] и чхудя́ пэ́скэ кхэр, и ваш пэ́скирэ кхэритконэ́ мурдалэ́ндэ (ското) кэрдя́ ша́тры. Одолэ́стыр ёв дыя́ долэ́ штэтоскэ лав: Сокхофо.</verse>
				<verse number="18">Яково, рисии Месопотамиятыр, бахталэс явдя́ дрэ фо́ро Сихе́мо, саво́ исын пэ Ханаано́скири пхув, и тэрдия́ анги́л фо́ро.</verse>
				<verse number="19">И ёв киндя паш фэ́лда, пэ сави́ чхудя́ пэ́скири ша́тра, Емороскирэ чхавэ́ндыр, Сихемоскирэ дадэ́стыр, пал шэл ґаспря (монеты).</verse>
				<verse number="20">И одо́й чхудя́ алта́рё; и прикхардя ёв лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро (Яхваскиро) Израилёскирэ Дэвлэ́скиро [Эль – Элохе – Исраэль-ю.о.]</verse>
			</chapter>
			<chapter number="34">
				<verse number="1">Лиякири чхай Дина, савья́ ёй бияндя́ Яково́скэ, гия́ яври́ тэ дыкхэ́л пэ пхувья́кирэ чхаендэ.</verse>
				<verse number="2">И дыкхця́ ла о Сихе́мо [Шэхем-ю.о.], Евеяниноскирэ (Хэвияноскирэ)-Емороскиро чхаво́, долэ́-пхувья́кирэ тхагарискиро (князёскиро) чхаво́, и лыя́ ла, и сутя ла́са, и кэрдя́ дава́ пир зор.</verse>
				<verse number="3">И прияця лэ́скиро ило́ кэ Дина, Яковоскири чхай, и ёв камдя́ чха, и ракирдя́ пир ило́ чхакэ.</verse>
				<verse number="4">И пхэндя́ Сихе́мо Емороскэ, пэ́скирэ дадэ́скэ, ракири́: “Дэ ма́нгэ адаля чха дрэ ромня́тэ.”</verse>
				<verse number="5">Яково шундя́, со Емороскиро чхаво́ лыя́ пэ зор Дина, лэскирья чха; нэ сыр лэ́скирэ чхавэ́ сыс кхэритконэ́ мурдалэ́нца (скотоса) пэ фэ́лда, тэды Яково сыс штыл, пака явнэ́ ёнэ.</verse>
				<verse number="6">Выгия́ Еморо, Сихемоскиро дад, кэ Яково, тэ ракирэ́л лэ́са.</verse>
				<verse number="7">Чхавэ́ Яково́скирэ явнэ́ фэлдатыр, и ке́ли шундлэ́ дава́, тэды холясынэ одолэ́ мурша́, и дрэ холы́ захачинэ, пал-дова́ со ёв кэрдя́ ладж Израилёскэ: пирисутя Яково́скирэ чхаса: а адя́кэ на трэиндя́ тэ кэрэ́л.</verse>
				<verse number="8">Еморо яця́ тэ ракирэ́л лэ́нгэ и пхэндя́: “Сихе́мо, миро чхаво́, припхандяпэ илэ́са кэ тумари́ чхай; дэн ла лэ́скэ дрэ ромня́тэ;</verse>
				<verse number="9">явэ́н сэмэнцаса амэ́нгэ; отдэ́н палоро́м пал амэ́ндэ тумарэн чхае́н; и амарэ́ чхае́н лэн пэ́скэ,</verse>
				<verse number="10">и дживэ́н амэ́нца; дая́ пхув исын анги́л тумэ́ндэ, дживэ́н и кэрэ́н буты́ и кофы пэ ла́тэ, и явэ́н хуланца пэ пхув дрэ ла́тэ.”</verse>
				<verse number="11">Сихе́мо пхэндя́ ла́кирэ дадэ́скэ и пшалэ́нгэ: “Ма́нгэ тэ латхав ла́ска дрэ тумарэ́ якха́, мэ да́ва, со пхэнэ́на ма́нгэ;</verse>
				<verse number="12">пхэнэ́н най барэды́р вено (выкиныбэ́н) и да́ры, мэ да́ва, со ма́нгэ пхэнэ́на, отдэ́н ма́нгэ чха дрэ ромня́тэ.”</verse>
				<verse number="13">И отпхэндлэ́ Яково́скирэ чхавэ́ Сихемоскэ и Емороскэ, лэ́скирэ дадэ́скэ мэндрипнаса; а ракирдэ́ ёнэ адя́кэ пал-дова́ со ёв кэрдя́ напатывалэс Динаса, лэ́нгирэ пхэняса;</verse>
				<verse number="14">и пхэндлэ́ лэ́нгэ: “Амэ нашты́ (на могинаса) дава́ тэ кэра́с, тэ отдас палоро́м амарья пхэня́ пал манушэ́стэ, саво́ исын наобчхиндло, дава́ исын ваш амэ́нгэ ладж;</verse>
				<verse number="15">пэ екх доракирибэ́н амэ ява́са тэ зджасапэ тумэ́нца, ко́ли тумэ́ явэ́на, сыр амэ сам и тумэ́ндэ сарэ́ мурша́ явэ́на обчхиндлэ́;</verse>
				<verse number="16">и ява́са тэ отдас палоро́м пал тумэ́ндэ амарэ́ чхае́н и тэ лас пал пэ́стэ тумарэ́ чхае́н, и ява́са тэ джива́с тумэ́нца, и ява́са екх манушы́тко нацыя;</verse>
				<verse number="17">а ко́ли тумэ́ на кандэ́на дро дава́ амэн, соб (кай) тэ обчхинэнпэ, тэды амэ ла́са пэскирья́ чха и джа́са пэ́скэ.”</verse>
				<verse number="18">И сыс пир ило́ далэ́ лава́ Емороскэ и Сихемоскэ, Емороскирэ чхавэ́скэ.</verse>
				<verse number="19">Тэрно́ ману́ш сы́гэс кэрдя́ дава́: пал-дова́ со камдя́ Яковоскирья чха. А ёв буты́р сарэ́ндыр сыс дрэ паты́в пэ́скирэ-дадэ́скирэ кхэрэ́стыр.</verse>
				<verse number="20">И явдя́ Еморо и лэ́скиро чхаво́ Сихе́мо, кэ пэ́скирэ-форо́скири по́рта (вра́ты), и лынэ́ тэ ракирэ́н пэ́скирэ форо́скирэ манушэ́нгэ, и пхэндлэ́:</verse>
				<verse number="21">“Адалэ́ мануша́ исын дро рама́нё (миро) амэ́нца; мэк ёнэ тэ дживэ́н пэ пхув и тэ кэрэ́н кофы (прибыли) пэ ла́тэ; ґа́да, пхув исын чхучи́ анги́л лэ́ндэ. Ява́са тэ лас лэ́нгирэ чхае́н пэ́скэ палоро́м, и амарэ́ чхае́н тэ отдас пал лэ́ндэ. Фэ́ни (то́ка) екх доракирибэ́н ёнэ явэ́на дрэ екх годы́ амэ́нца,</verse>
				<verse number="22">соб (кай) и амэ́ндэ тэ явэ́н сарэ́ мурша́ обчхиндлэ́, сыр ёнэ исын обчхиндлэ́, тэды адалэ́ мануша́ явэ́на тэ дживэ́н амэ́нца и явэ́на екх манушы́тко нацыя (народо).</verse>
				<verse number="23">Ци на ваш амэ́нгэ лэ́нгирэ ста́ды, и лэ́нгиро барвалыпэ́н, и кажно лэ́нгиро мурда́л? Екх трэй, – тэ зджаспэ лэ́нца дрэ годы́ и явэ́на тэ дживэ́н амэ́нца.”</verse>
				<verse number="24">И кандынэ́ Еморос и лэ́скирэ чхавэ́с Сихемос, сарэ́, савэ́ выджа́на лэ́скирэ форо́скирэ портатыр; и обчхиндлэ́ сыс мурша́, – сарэ́, кон выджа́ла далэ́-форо́скирэ портатыр.</verse>
				<verse number="25">Пэ три́то дывэ́с, ке́ли ёнэ сыс дро насвалыпэн, дуй Яково́скирэ чхавэ́, Симеоно (Семёно) и Ле́виё, Динакирэ пша́ла, кажно лыя́ пэ́скири курта́ла, и би дара́киро пынэ́ марибна́са пэ фо́ро, и замардэ́ сарэ́н муршэ́н;</verse>
				<verse number="26">кокорэс Еморос и лэ́скирэ чхавэ́с Сихемос, замардэ́ курталакирэ востримаса; и лынэ́ Сихэмоскирэ кхэрэ́стыр Дина и гинэ́ криг.</verse>
				<verse number="27">Яково́скирэ чхавэ́ явнэ́ кэ замардэ́ мануша́, и обкэдынэ фо́ро, пал-дова́, со ёнэ кэрдэ́ напатывалыпэн лэ́нгирэ пхэнякэ.</verse>
				<verse number="28">Ёнэ лынэ́ лэ́нгиро тыкнэ́ и барэ́ кхэритонэ мурдалэ́н (ското), и лэ́нгирэ ослэн, и со сыс дро фо́ро, и со сыс пэ фэ́лда;</verse>
				<verse number="29">и саро́ лэ́нгиро барвалыпэ́н, и сарэ́н лэ́нгирэ чхавэ́н, и лэ́нгирэ ромне́н лынэ́ дро пле́но, и закэдынэ саро́, со сыс дрэ кхэра́.</verse>
				<verse number="30">И пхэндя́ Яково Симеоноскэ (Семёноскэ) и Левиёскэ: “Тумэ́ ма́нгэ кэрдэ́ пхарипэ́н, кэрдэ́ ман вэргоса ваш одолэ́-пхувья́кирэ манушэ́нгэ, ваш Хананее́нгэ и Ферезее́нгэ. Ма́ндэ мануша́ исын на́бут; скэдэ́напэ пэ ма́ндэ, замарна ман, и ява́ва мэ хасякирдо и миро кхэр явэ́ла.”</verse>
				<verse number="31">Ёнэ пхэндлэ́: “А сыр сашты́ сыс тэ кэрэ́н напатывалэс амарэ́ пхэняса, сыр биладжакунэ́ джувля́са!”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="35">
				<verse number="1">И пхэндя́ Дэвэ́л Яково́скэ: “Ушты́, джа́ дрэ Вефиль [Бэт-Эль-ю.о.], и джив одо́й; и кэр одо́й Дэвлэ́скэ алта́рё (жэртвенико), Саво́ явдя́ кэ ту, ке́ли ту настян Исавостыр, тырэ́ пшалэстыр.”</verse>
				<verse number="2">Яково пхэндя́ пэ́скирэ кхэрэ́скэ [сэм΄якэ-ю.о.] и сарэ́нгэ, кон лэ́са сыс: “Чхурдэ́н криг чужонэ́ дэвлорэ́, савэ́ исын тумэ́ндэ, и выжужакирэнпэ, и парувэн тумарэ́ и́ди;</verse>
				<verse number="3">уштаса и джа́са дрэ Вефиль; одо́й мэ кэра́ва алта́рё Дэвлэ́скэ, Саво́ шундя́ ман дро дова́ дывэ́с, ке́ли ма́нгэ сыс биба́хт и Ёв сыс ма́нца дрэ дром, савэ́са мэ псирдём.”</verse>
				<verse number="4">И отдынэ́ Яково́скэ сарэ́н чужонэ́ дэвлорэ́, савэ́ сыс дрэ лэ́нгирэ васта́; чэня, савэ́ сыс дрэ лэ́нгирэ кана́, и заґанадя Яково лэн тэл дэмбо, саво́ сыс пашы́л Сихе́мо.</verse>
				<verse number="5">И гинэ́ ёнэ. И трашаибэ́н Дэвлэ́скиро сыс пэ пашатынэ фо́рья, и на традынэпэ пал Яково́скирэ чхавэ́ндэ.</verse>
				<verse number="6">И явдя́ Яково дро Лузо, со исын пэ Ханаано́скири пхув, дрэ Вефиль, кокоро́ и сарэ́ мануша́, савэ́ сыс лэ́са,</verse>
				<verse number="7">и кэрдя́ одо́й алта́рё, и кхардя́ дова́ штэ́то: Эль-Вефиль, пал-дова́ со ада́й сыкадыя́ Дэвэ́л лэ́скэ, ке́ли ёв нашэлас пэ́скирэ пшалэстыр.</verse>
				<verse number="8">И мыя́ Девора (Дэбора), сави́ чарадя Ревека, и гарадэ́ ла тэлэды́р Вефилёстыр тэл дэмбо, саво́ и кхардя́ Яково ровибнытконэ́ дэмбо́са (Аллон-Бахут).</verse>
				<verse number="9">И сыкадыя́ Яково́скэ Дэвэ́л, сыр ёв рисия́ Месопотамиятыр, и бахтякирдя́ лэс,</verse>
				<verse number="10">и пхэндя́ Дэвэ́л лэ́скэ: “Тыро́ лав исын Яково; акана́ ту на явэ́са тэ кхарэспэ Яковоса, нэ явэ́ла ту́кэ лав Израилё.” И дыя́ лэ́скэ лав: Израилё [Исраэль-ю.о.].</verse>
				<verse number="11">И пхэндя́ лэ́скэ Дэвэ́л: “Мэ сом Сарэзорья́киро Дэвэ́л; мэк тэ бияндён чхаворэ́ ту́тэ и ячэн бут тумэн, о народо, и бут манушы́тка на́цыи (народы) выджа́на ту́тыр, и кра́лья выджа́на ту́тыр;</verse>
				<verse number="12">пхув, сави́ Мэ дыём Авраамо́скэ и Исаако́скэ, Мэ да́ва ту́кэ, и тырэ́-чхавэ́нгирэ родо́скэ Мэ да́ва дая́ пхув.”</verse>
				<verse number="13">И ґаздыя́пэ лэ́стыр Дэвэ́л штэто́стыр, пэ саво́ ракирдя́ лэ́скэ.</verse>
				<verse number="14">И чхудя́ Яково рипирибнытко сты́лбо (помнико) пэ штэ́то, пэ саво́ ракирдя́ лэ́скэ Дэвэ́л, баруно рипирибнытко сты́лбо; и чхудя́ пэ лэ́стэ тхадуно свэ́нто дыибэ́н, и чхудя́ пэ лэ́стэ елеё (оливи́тко дзэт);</verse>
				<verse number="15">и дыя́ Яково лав штэтоскэ, пэ саво́ Дэвэ́л ракирдя́ лэ́скэ: Вефиль.</verse>
				<verse number="16">И гинэ́ ёнэ пэ́скэ Вефилёстыр. И ке́ли яця́пэ на́дур кэ Ефрафа, то Рахи́ль бияндя́, и ла́киро бияныпэ́н сыс пхаро́.</verse>
				<verse number="17">Ке́ли ёй мэнчиндяпэ дро бияныпэ́н, пхури, сави́ прилэсас бияныпэ́н, пхэндя́ ла́кэ: “На андырша, пал-дова́ со и дава́ явэ́ла ту́кэ чхаво́.”</verse>
				<verse number="18">И ке́ли выджа́лас ла́тыр ди, пал-дова́ со ёй мэрэлас; ёй дыя́ лэ́скэ лав: Бенони. Нэ лэ́скиро дад кхардя́ лэс Вениамино.</verse>
				<verse number="19">И Рахи́ль мыя́, и ґарадэ́ ла пэ дром дрэ Ефрафа, дава́ исын Вифлее́мо.</verse>
				<verse number="20">Яково жа пэ ла́кири копли́ца чхудя́ наґробнико. Дава́ нагробнико Рахилякэ исын кэ дава́ дывэ́с.</verse>
				<verse number="21">И гия́ Израилё, чхудя́ пэ́скири ша́тра пал вучарды́ (башня) Гадэро (Эдэро).</verse>
				<verse number="22">Дро дава́-паць часо, ке́ли Израилё сыс дрэ доя́ риг, Рувимо гия́ и пирисутя Валаса, пэ́скирэ дадэ́скирэ би-совлахакирэ джувля́са. И шундя́ Израилё. Яковостэ сыс дэшуду́й чхавэ́.</verse>
				<verse number="23">Лиякирэ чхавэ́ сыс: англатуно́ Яково́скиро Рувимо, пал лэ́стэ Симеоно (Семёно), Ле́виё, Юда, Исахаро и Завулоно.</verse>
				<verse number="24">Рахилякирэ чхавэ́ сыс: Иосифо (Ёза) и Вениамино.</verse>
				<verse number="25">Валакирэ чхавэ́ сыс: Рахилякирэ дынарицакирэ: Дано и Нефалимо.</verse>
				<verse number="26">Зелфакирэ чхавэ́ сыс: Лиякирэ дынарицакирэ: Гадо и Асиро. Адалэ́ чхавэ́ Яково́скирэ, савэ́ бия́ндынэ кэ Месопотамия.</verse>
				<verse number="27">И явдя́ Яково кэ пэ́скиро дад Исаа́ко, дрэ Мамре, дрэ Кири́аф-Арба, дро Хевро́но, кай псирдэ́ Авраа́мо и Исаа́ко.</verse>
				<verse number="28">И дживдя́ пэ́скэ Исаа́ко шэл тэ эфтадэша́ бэрш.</verse>
				<verse number="29">И пирияця́ тэ дыхинэл (тэ пхурдэл) Исаа́ко, и мыя́, и причхудяпэ кэ пэ́скирэ мануша́, дрэ пхурэ́ бэрша́; и ґарадэ́ лэс лэ́скирэ чхавэ́ Иса́во и Яково.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="36">
				<verse number="1">Ѓа́да, исын Исавоскиро ро́до, ёв кхардяпэ Эдо́мо.</verse>
				<verse number="2">Иса́во лыя́ пэ́скэ ромне́н Ханааноскирэ чхае́ндыр: Ада Оливема, Елоноскирэ-Хетеяниноскирэ чха, и Оливема, Анакирья чха, Цывеоноскирэ-Евеяниноскирэ чхавэ́скирэ,</verse>
				<verse number="3">и Васемафа, Измаилоскирья чха, Наваиофоскирья пхэня́.</verse>
				<verse number="4">Ада бияндя́ Исавоскэ Елифазос, Васемафа бияндя́ Рагуилос,</verse>
				<verse number="5">Э Оливе́ма бияндя́ Еусос, Егломос и Кореёс. Адалэ́ сыс Исаво́скирэ чхавэ́, савэ́ бия́ндынэ пэ Ханаано́скири пхув.</verse>
				<verse number="6">И лыя́ Иса́во пэскирэн ромне́н, чхавэ́н и чхае́н, и пэ́скирэ кхэрэ́скирэ сарэ́н манушэ́н, и сарэ́ пэ́скирэ ста́ды (кхэритконэ́ мурдалэ́н), и саро́ ското, и саро́ пэ́скиро миштыпэ́н, саво́ ёв дорэсця́ пэ Ханаано́скири пхув, и гия́ пэ яви́р пхув, пэ́скирэ пшалэстыр Яковостыр,</verse>
				<verse number="7">пал-дова́ со лэ́нгиро барвалыпэ́н сыс дасаво баро́, со ёнэ на могиндлэ́ тэ дживэ́н кхэтанэ́, и пхув, пир сави́ ёнэ лодынэ, сыс чу́жо, и на ухтылэлас (на сыс до́си) лэ́нгэ, пир барэ́ лэ́нгирэ ста́ды.</verse>
				<verse number="8">И яця́ тэ дживэ́л Иса́во пэ бэ́рга Сеиро, Иса́во, ёв адя́кэ-паць кхардяпэ Эдо́мо (Едомо).</verse>
				<verse number="9">И, ґа́да, Исавоскиро ро́до, Идумеенгирэ-дадэ́скиро, пэ бэ́рга Сеиро.</verse>
				<verse number="10">Ѓа́да, сыс Исаво́скирэ-чхавэ́нгирэ лава́: Елифазо, Адакиро чхаво́, Исаво́скирэ ромнякирэ, и Рагуило, Васемафакиро чхаво́, Исаво́скирэ-ромнякирэ.</verse>
				<verse number="11">Елифазостэ сыс чхавэ́: Фемано, Омаро, Цэфо, Гафамо и Кеназо.</verse>
				<verse number="12">Фамна́ сыс Елифазоскири би-совлакири джувлы́, Исаво́скирэ-чхавэскири, и бияндя́ Елифазоскэ Амаликос. Ѓа́да, сыс чхавэ́ Адакирэ, Исаво́скирэ-ромнякирэ.</verse>
				<verse number="13">И, ґа́да, сыс Рагуилоскирэ чхавэ́: Нахафо и Зерахо, Шамма и Миза. Адалэ́ сыс Васемафакирэ чхавэ́, Исаво́скирэ-ромнякирэ.</verse>
				<verse number="14">И адалэ́ сыс чхавэ́ Оливемакирэ, Анакирэ-чхакирэ, Цывеоноскирэ чхакирэ, Исаво́скирэ-ромнякирэ: ёй бияндя́ Исавоскэ Еусос, Егломас и Кореёс.</verse>
				<verse number="15">Ѓа́да, сыс барыдыра́ Исаво́скирэ чхавэ́ндыр, Елифазоскирэ чхавэ́, Исаво́скирэ англатунэскирэ: барыдыро́ Фемано, барыдыро́ Омаро, барыдыро́ Цэфо, барыдыро́ Кеназо,</verse>
				<verse number="16">барыдыро́ Коре́ё, барыдыро́ Гафамо, барыдыро́ Амалико. Адалэ́ сыс Елифазоскирэ барыдыра́ пэ Эдомоскири пхув; адалэ́ сыс Адакирэ чхавэ́.</verse>
				<verse number="17">Адалэ́ сыс Рагуилоскирэ чхавэ́, Исаво́скирэ-чхавэ́скирэ: барыдыро́ Нахаё, барыдыро́ Зерахо, барыдыро́ Шамма, барыдыро́ Миза. Адалэ́ сыс барыдыра́ Рагуилоскирэ пэ Эдомоскири пхув; адалэ́ сыс Васемафакирэ чхавэ́, Исаво́скирэ ромнякирэ.</verse>
				<verse number="18">Адалэ́ сыс Оливемакирэ чхавэ́, Исаво́скирэ ромнякирэ: барыдыро́ Иеусо, барыдыро́ Иегломо (Егломо), барыдыро́ Коре́ё. Адалэ́ сыс Оливемакирэ барыдыра́, Анакирэ чхакирэ, Исаво́скирэ ромнякирэ.</verse>
				<verse number="19">Ѓа́да, сыс Исаво́скирэ чхавэ́, и, ґа́да, лэ́нгирэ барыдыра́. Дава́-паць исын, со исын Эдомостыр.</verse>
				<verse number="20">Адалэ́ сыс Сеиракирэ-Хореяниноскирэ чхавэ́, савэ́ дживдэ́ пэ дая́ пхув: Лотано, Шовало, Цывеоно, Ана,</verse>
				<verse number="21">Дишоно, Эцэро и Дишано. Адалэ́ сыс барыдыра́ Хорее́ндыр, Сеироскирэ чхавэ́ндыр, пэ Эдомоскири пхув.</verse>
				<verse number="22">Лотаноскирэ чхавэ́ сыс: Хори и Гемано; а пхэн Лотаностэ сыс: Фамна.</verse>
				<verse number="23">Адалэ́ сыс Шовалоскирэ чхавэ́: Алвано, Манахафо, Эвало, Шэфо и Онамо.</verse>
				<verse number="24">Адалэ́ сыс Цывеоноскирэ чхавэ́: Аиа́ и Ана́. Дава́ сыс одова́ Ана, саво́ латхя́ тато пани́ пэ чхучи́ пхув, ке́ли ракхця́ пэ́скирэ дадэ́скирэ Цывеоноскирэ ослэн.</verse>
				<verse number="25">Адалэ́ сыс Анаскирэ чхавэ́: Дишоно и Оливема, Анаскири чхай.</verse>
				<verse number="26">Адалэ́ сыс Дишоноскирэ чхавэ́: Хемдано, Эшбано, Ифрано и Херано.</verse>
				<verse number="27">Адалэ́ сыс Эцэроскирэ чхавэ́: Билгано, Заавано и Акано.</verse>
				<verse number="28">Адалэ́ сыс Дишаноскирэ чхавэ́: Уцо и Арано.</verse>
				<verse number="29">Адалэ́ сыс барыдыра́ Хореендыр: барыдыро́ Лотано, барыдыро́ Шовало, барыдыро́ Цывеоно, барыдыро́ Ана.</verse>
				<verse number="30">Барыдыро́ Дишоно, барыдыро́ Эцэро, барыдыро́ Дишано. Ѓа́да, сыс барыдыра́ Хорее́нгирэ, пир лэ́нгири барыдыршыма пэ Сеироскири пхув.</verse>
				<verse number="31">Ѓа́да, акана́ кра́лья, савэ́ сыс пэ Эдомоскири пхув, англэды́р, сыр сыс кра́лья тэ хулаинэн пэ Израилёскирэ чхавэ́ндэ:</verse>
				<verse number="32">сыс крали́са дро Эдо́мо о Бэла, Веороскиро чхаво́, а лав долэ́ фороскэ сыс Дингава.</verse>
				<verse number="33">И мыя́ Бэла, и яця́ пало́ лэ́стэ крали́са Иоваво, Зэрахоскиро чхаво́, Восоратыр.</verse>
				<verse number="34">И мыя́ Иоваво, и яця́ пало́ лэ́стэ крали́са Хушамо, Феманитиякирэ пхувья́тыр.</verse>
				<verse number="35">И мыя́ Хушамо, и яця́ пало́ лэ́стэ крали́са Гададо, Бедадоскиро чхаво́, саво́ пыя́ мэрибнаса пэ Мадианитянэндэ пэ Моавоскири фэ́лда, лэ́скирэ-форо́скиро лав сыс Авифо.</verse>
				<verse number="36">И мыя́ Гададо, и яця́ пало́ лэ́стэ крали́са Самла́ Масрекиятыр.</verse>
				<verse number="37">И мыя́ Самла, и яця́ пало́ лэ́стэ крали́са Са́уло Реховофостыр, со сыс пашы́л рэка (лэнь).</verse>
				<verse number="38">И мыя́ Са́уло, и яця́ пало́ лэ́стэ крали́са Баал-Ханано, Ахбороскиро чхаво́.</verse>
				<verse number="39">И мыя́ Баал-Ханано, Ахбороскиро чхаво́, и яця́ пало́ лэ́стэ крали́са Гадаро; лэ́скирэ форо́скиро лав сыс Пау; лэ́скирэ-ромнякиро лав сыс Мегетавеель [Метабель-ю.о.], Матредакири чхай, Мезагавоскирэ-чхавэскири.</verse>
				<verse number="40">Адалэ́ сыс лава́ Исаво́скирэ барыдырэнгирэ, пир лэ́нгирэ кхэри́тка ро́ды (пле́ми), пир лэ́нгирэ штэ́ты, пир лэ́нгирэ лава́: барыдыро́ Фимна́, барыдыро́ Алва́, барыдыро́ Етефеё,</verse>
				<verse number="41">барыдыро́ Олимефа́, барыдыро́ Эла́, барыдыро́ Пиноно,</verse>
				<verse number="42">барыдыро́ Кеназо, барыдыро́ Фемано, барыдыро́ Мивцаро,</verse>
				<verse number="43">барыдыро́ Магдиило, барыдыро́ Ирамо. Ѓа́да, сыс Идумеенгирэ (Эдомоскирэ) барыдыра́, пир лэ́нгирэ штэ́ты, пэ лэ́нгири пхув, пэ сави́ ёнэ дживдэ́. Ѓа́да, исын Иса́во, саво́ сыс Идумеенгиро дад.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="37">
				<verse number="1">Яково дживдя́ пэ Ханаано́скири пхув пэ́скирэ дадэ́скири, кай ёв сыс чу́жо ману́ш.</verse>
				<verse number="2">Ѓа́да, исын Яково́скиро джиибэ́н. Ёза́скэ (Иосифоскэ) сыс дэшуэфта бэрш, ёв ракхця́ гурты кхэритконэ́ мурдалэ́нца кхэтанэ́ пшалэ́нца, пэ́скирэ дадэ́скирэ ромне́нгирэ, Валакирэ и Зельфакирэ чхавэ́нца. И роспхэнэлас Ёза (Иосифо) налачхи мавлы́н (малва) пал лэ́ндэ лэ́скирэ дадэ́скэ.</verse>
				<verse number="3">Израилёскэ Ёза сыс пир ило́ буты́р сарэ́ндыр пэ́скирэ чхавэ́ндыр, пал-дова́ со ёв сыс лэ́скирэ пхурипнаскиро чхаво́, – и ёв кэрдя́ лэ́скэ цвятытко урибэ́н.</verse>
				<verse number="4">И дыкхнэ́ лэ́скирэ пша́ла, со лэ́нгиро дад ґаздэ́ла лэс буты́р лэ́скирэ сарэ́ндыр пшалэ́ндыр; и лынэ́ тэ на дыкхэ́н пэ лэ́стэ ласкаса, и на могиндлэ́ тэ ракирэ́н лэ́са илыткэс.</verse>
				<verse number="5">И дыкхця́ (дыя́) Ёза сунэ́, и роспхэндя́ лэс пэ́скирэ пшалэ́нгэ; и ёнэ буты́р лынэ́ лэс тэ на вырикирэн.</verse>
				<verse number="6">Ёв пхэндя́ лэ́нгэ: “Шунэ́н суно́, саво́ мэ дыкхцём:</verse>
				<verse number="7">Ѓа́да, амэ машкира́л фэ́лда пхандаса ґарбы (снопы); и ґа́да, миро ґарбо уштыя́, и тэрдия́ маму́й (ровнэс); и ґа́да, тумарэ́ ґарбы тэрдинэ́ пашы́л, и клониндлэпэ мирэ́скэ ґарбоскэ.”</verse>
				<verse number="8">И пхэндлэ́ лэ́скирэ пша́ла лэ́скэ: “Нау́што ту явэ́са ту хулаинэс амэ́нца? Ци нау́што ту, чачэс, явэ́са тэ раинэс пэ амэ́ндэ?” И бутэды́р лынэ́ тэ на вырикирэн лэс пал лэ́скирэ сунэ́ и лава́.</verse>
				<verse number="9">И дыкхця́ ёв яви́р сунэ́, и роспхэндя́ лэс пэ́скирэ пшалэ́нгэ, ракири́: “Ѓа́да, мэ дыкхцём ишчо (инкэ́) суно́: ґа́да, кхам, и чхон, и дэшуе́кх чэргэня́ клонинэнапэ ма́нгэ.”</verse>
				<verse number="10">И ёв роспхэндя́ пэ́скирэ дадэ́скэ и пшалэ́нгэ; и косця лэс лэ́скиро дад, и пхэндя́ лэ́скэ: “Со да за сунэ́, савэ́ ту дыкхця́н? Нау́што мэ, и тыри́ дай, и тырэ́ пша́ла ява́са тэ кэра́с шэрэ́са ту́кэ кэ пхув?”</verse>
				<verse number="11">Пшалэ лэ́скирэ дэ́нас якхало лэ́скэ, а лэ́скиро дад зарипирдя дава́ лав.</verse>
				<verse number="12">Лэ́скирэ пша́ла гинэ́ тэ ракхэ́н ґурты кхэритконэ́ мурдалэ́нца, пэ́скирэ дадэ́скирэ дро Сихемо.</verse>
				<verse number="13">И пхэндя́ Израилё Ёза́скэ: “Ци на чаравэна пша́ла тырэ́ дро Сихемо? Джа́, мэ бичхава́ва тут кэ ёнэ.” Ёв отпхэндя́ лэ́скэ: “Ѓа́да, мэ сом.”</verse>
				<verse number="14">И пхэндя́ лэ́скэ: “Джа́, подыкх, ци састэ исын тырэ́ пша́ла, и ци сарэ́ кхэри́тка мурдала́ (ското) исын, и ян отпхэныбэ́н ма́нгэ.” И бичхадя́ лэс Хевроноскирэ долостыр; и ёв явдя́ дро Сихемо.</verse>
				<verse number="15">И латхя́ лэс вари-саво́ ману́ш, псири пэ фэ́лда, и пхуця́ лэ́стыр одова́ ману́ш, ракири́: “Со ту родэса?”</verse>
				<verse number="16">Ёв пхэндя́: “Мэ родава мирэ́ пшалэ́н; пхэн ма́нгэ, кай ёнэ чаравэна пэ́скирэ ґурты?</verse>
				<verse number="17">И одова́ ману́ш пхэндя́: “Ёнэ гинэ́ адатхы́р, пал-дова́ со мэ шундём, сыр ёнэ ракирдэ́: ‘Явэ́н дро Дофано.’ И гия́ Ёза пал пэ́скирэ пшалэ́ндэ, и латхя́ лэн дро Дофано.</verse>
				<verse number="18">И дыкхнэ́ лэс ёнэ дура́л, англэды́р сыр ёв подги́я кэ ёнэ, и лынэ́ тэ думинэн фуипэ́н пэ лэ́стэ, соб (кай) тэ замарэ́н лэс.</verse>
				<verse number="19">И пхэндлэ́ екх екхэ́скэ: “Ѓа́да, джа́ла одова́, саво́ дыкхэ́ла сунэ́!</verse>
				<verse number="20">Явэ́н, акана́, и замараса лэс, и чхурдаса лэс дрэ вари-сави́ ґанби́н (рово/хохо́й), и пхэна́са, со рискирибна́скиро мурда́л (зверё) хая лэс; и дыкхаса, со явэ́ла лэ́скирэ сунэндыр.”</verse>
				<verse number="21">И шундя́ дава́ Рувимо, и зракхця́ лэс лэ́нгирэ вастэ́ндыр, пхэни́: “На мулякираса лэс.”</verse>
				<verse number="22">И пхэндя́ лэ́нгэ Рувимо: “На прочхувэн рат, а чхурдэ́н лэс дрэ ґанби́н (рово/хохо́й), сави́ исын пэ чхучи́ пхув, а васта́ на чхувэ́н пэ лэ́стэ.” Дава́ ракирдя́ ёв, соб (кай) тэ зракхэ́л лэс лэ́нгирэ вастэ́ндыр и тэ рискирэ́л лэс кэ лэ́скиро дад.</verse>
				<verse number="23">Ке́ли Ёза явдя́ кэ пэ́скирэ пша́ла, ёнэ тырдынэ криг Ёзастыр лэ́скиро урибэ́н, цвятытко псикитко (накидка), сави́ сыс пэ лэ́стэ,</verse>
				<verse number="24">и лынэ́ лэс и чхурдынэ́ дрэ ґанби́н; дая́ ґанби́н сыс чхучи́, пани́ дрэ ла́тэ на сыс.</verse>
				<verse number="25">И ёнэ бэшнэ́ тэ хан маро́, и, дыкхнэ́, ґа́да, джа́лас Галаадостыр каравано Измаильтянэнгиро, лэ́нгирэ верблюды лыджа́нас стиракса (ароматы), бальзамо и ладано: джа́нас ёнэ тэ лыджа́н дава́ дро Еги́пто.</verse>
				<verse number="26">Юда пхэндя́ пэ́скирэ пшалэ́нгэ: “Саво́ лачхипэ́н явэ́ла, ко́ли амэ замараса амарэ́ пшалэ́с и гараваса лэ́скиро рат?</verse>
				<verse number="27">Явэ́н, бикнаса лэс Измаильтянэнгэ, а амарэ́ васта́ мэк тэ на явэ́н пэ лэ́стэ; пал-дова́ со ёв исын амаро́ пшал, лоч (плоть) амари́.” Пша́ла лэс кандынэ́.</verse>
				<verse number="28">Тэ́ньци, ке́ли джа́нас Мадиамоскирэ ку́пцы (тылга́рья), ёнэ тырдынэ Ёзас яври́ ґанбинятыр, ґаздынэ́ лэс и бикиндлэ Ёзас Измаильтянэнгэ пал биш рупувэ́; а ёнэ лыджинэ́ Ёзас дро Еги́пто.</verse>
				<verse number="29">Рувимо нэвэ́стыр явдя́ кэ ґанби́н; и ґа́да, нанэ Ёзас дрэ ґанби́н. И роскостя ёв пэ́скирэ и́ди,</verse>
				<verse number="30">и рисия́ кэ пэ́скирэ пша́ла, и пхэндя́: “Тэрнэ́-бэршэнгирэс нанэ, а мэ карик кэравапэ?”</verse>
				<verse number="31">И лынэ́ Ёзаскири и́дя, и замардэ́ бузнэ́с (козлос), и макхнэ и́дя ратэ́са;</verse>
				<verse number="32">и почхудэ и цвятытко псикитко, и яндлэ́ кэ пэ́скиро дад, и пхэндлэ́: “Амэ латхям дава́; подыкх, ци тырэскирэ-чхавэскири дая́ и́дя, ци над.”</verse>
				<verse number="33">Ёв ґалыя́ ла, и пхэндя́: “Дая́ исын и́дя мирэ́ чхавэскири, яну́ро (хишчно зве́рё) хая лэс; чачо́, Ёза сыс рискирдо пэ котэра́.”</verse>
				<verse number="34">И роскостя Яково пэ́скирэ и́ди, и чхудя́ балытко гоно́ праскаса пэ пэ́скирэ пашварэ, и обровэлас ёв бут дывэса́ пэ́скирэ чхавэ́с.</verse>
				<verse number="35">И скэдынэ́пэ сарэ́ лэ́скирэ чхавэ́ и чхая́, соб (кай) тэ штылякирэн лэс; нэ ёв на камдя́, соб (кай) тэ подрикирэн лэс, и пхэндя́: “Обровибнаса джа́ва мэ кэ миро чхаво́ дро лю́но (пэ дова́ свэ́то).” Адя́кэ ровэлас лэ́скиро дад пал лэ́стэ.</verse>
				<verse number="36">Мадианитяни бикиндлэ лэс дро Еги́пто Потифароскэ, фараоно́скирэ барыдырэ́скэ, саво́ сыс рай пэ стрэгарье́ндэ (стражникэндэ).</verse>
			</chapter>
			<chapter number="38">
				<verse number="1">И адя́кэ сыс дрэ дова́ часо (цы́ро): о Юда гия́ криг пэ́скирэ пшалэ́ндыр, и яця́ тэ дживэ́л пашы́л екхэ́стэ Одоламитяниностэ, савэскиро лав сыс Хира́.</verse>
				<verse number="2">И дыкхця́ одо́й Юда екха-Хананеяниноскирья чха, савья́киро лав сыс Шу́а, и лыя́ ла, и загия́ кэ ёй.</verse>
				<verse number="3">Ёй запхария, и бияндя́ чхавэ́с; и ёв дыя́ лэ́скэ лав: Иро.</verse>
				<verse number="4">И яви́р мо́ло запхария, и бияндя́ чхавэ́с, и ёв дыя́ лэ́скэ лав: Онано.</verse>
				<verse number="5">И три́то мо́ло бияндя́ чхавэ́с, и дыя́ лэ́скэ лав: Шэла́. Юда сыс кэ Хезиво, ке́ли ёй бияндя́ лэс.</verse>
				<verse number="6">И лыя́ Юда ромня́ Ироскэ, англатунэ́ пэ́скирэ чхавэ́скэ; лав ла́киро сыс Фама́рь.</verse>
				<verse number="7">Англатуно́ Юда́скиро Иро, на сыс лачхо́ Дэвлэ́скэ, и Дэвэ́л лэс мулякирдя́.</verse>
				<verse number="8">И пхэндя́ Юда Онаноскэ: “Заджа́ кэ тырэ́-пшалэскири ромны́, лэ ла палоро́м сыр де́вирё (сало), и чхув палэ, тырэ́-пшалэскиро ро́до.”</verse>
				<verse number="9">Онано джиндя́, со ро́до на явэ́ла лэ́скэ, и, палдава́, ке́ли ёв джа́лас кэ лэ́скирэ-пшалэскири ромны́, то вычхувэлас сал (семё) пэ пхув, соб (кай) тэ на дэл ро́до лэ́скирэ пшалэ́скэ.”</verse>
				<verse number="10">Дава́ сыс холы́ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, пал дова́ со ёв кэрдя́; и Ёв мулякирдя́ и лэс.</verse>
				<verse number="11">И пхэндя́ Юда Фамарья́кэ, пэ́скирэ борьякэ: “Джив пивля́са (удоваса) дрэ тырэ́-дадэ́скиро кхэр, пака (анги́л дова́, сыр) подбарьёла миро чхаво́ Шэла́.” Пал-дова́ со ёв пхэндя́: “Тэ на мэрэ́л и ёв адя́кэ-паць, сыр мынэ́ лэ́скирэ пша́ла.” Фамарь гия́ и лыя́ тэ дживэ́л дрэ пэ́скирэ-дадэ́скиро кхэр.</verse>
				<verse number="12">Прогия́ (накхця) бут часо, и мыя́ Шуоскири чхай, Юдаскири ромны́. Юда штылыи, гия́ дрэ Фамна кэ ману́ш, саво́ обчхинэла вы́лна пэ лэ́скирэ бакрэндэ, кокоро́ и лэ́скиро дру́го (мал) Хира, Одоламитянино.</verse>
				<verse number="13">И пхэндлэ́ Фамарьякэ: “Ѓа́да, тыро́ састро джа́ла дрэ Фамна, тэ обчхинэл вы́лна пэ пэ́скирэ кхэритконэ́ мурдалэ́ндэ (бакрэндэ).”</verse>
				<verse number="14">И злыя́ ёй пэ́стыр пивлякиро (удовакиро) урибэ́н, учхакирдя́ пэс цэргицаса, и зачхакирдяпэ, бэсця́ пашы́л Енаимоскири по́рта (вра́ты), со сыс пэ дром дрэ Фамна. Палдава́ со ёй дыкхця́, со Шэла́ выбария, и ёй на сыс дыны́ лэ́скэ дрэ ромня́тэ.</verse>
				<verse number="15">И дыкхця́ ла Юда, и гиндя ла пал биладжакунэ́ джувля́тэ, пал-дова́ со ёй учхакирдя́ пэ́скиро муй.</verse>
				<verse number="16">Ёв подги́я кэ ёй, и пхэндя́: “Тэ заджав мэ кэ ту.” Пал-дова́ со ёв на джиндя́, со ёй сыс лэ́скири бори. Ёй пхэндя́: “Со ту дэ́са ма́нгэ, ко́ли заджаса кэ мэ?”</verse>
				<verse number="17">Ёв пхэндя́: “Мэ бичхава́ва ту́кэ бузнорэс (козлёнкос) стадатыр.” Ёй пхэндя́: “Ци дэ́са ту ма́нгэ сымады́ (залого), пака бичхавэса?”</verse>
				<verse number="18">Ёв пхэндя́: “Сави́ сымады́ тэ дав ту́кэ?” Ёй пхэндя́: “Тыри́ ангрусты чэргонорьяса (печатка), и тыри́ кусты́к, и тыро́ дэсто́ (трость), саво́ исын дро тыро́ васт.” И дыя́ ёв ла́кэ, и загия́ кэ ёй; и ёй яця́ пхари́ лэ́стыр.</verse>
				<verse number="19">И, уштыя́, и гия́ ёй, злыя́ пэ́стыр цэргица, и уридяпэ дрэ пэ́скирэ-пивлякири (удовакири) и́дя.</verse>
				<verse number="20">Э Юда бичхадя́ бузнорэс (козлёнкос) пир пэ́скирэ малэстэ Одоламитяниностэ, соб (кай) тэ лэл сымады́ (залого) джувлякирэ вастэ́ндыр, нэ ёв на латхя́ ла.</verse>
				<verse number="21">И пхуця́ одолэ́ штэтоскирэ манушэ́ндыр: “Кай исын биладжакуны джувлы́, сави́ сыс дро Енаимо пашы́л дром?” Нэ ёнэ пхэндлэ́: “Ада́й, на сыс биладжакуны джувлы́.”</verse>
				<verse number="22">И рисия́ ёв кэ Юда, и пхэндя́: “Мэ на латхём ла; и мануша́ долэ́ штэтоскирэ пхэндлэ́: “Ада́й, на сыс биладжакуны джувлы́.”</verse>
				<verse number="23">Юда пхэндя́: “Мэк ёй тэ лэл лэн пэ́скэ, соб (кай) мануша́ тэ на лэн тэ санпэ амэ́ндыр; ґа́да, мэ бичхадём далэс бузнорэс; нэ ту на латхян ла.”</verse>
				<verse number="24">Прогия́ (накхця) пашы́л трин чхона́, и пхэндлэ́ Юда́скэ: “Фамарь, тыри́ бори, загия́ дро блэ́ндо, и ґа́да, ёй исын пэралы блэндостыр.” Юда пхэндя́: “Вылыджан ла, и мэк ёй тэ явэ́л схачкирды.”</verse>
				<verse number="25">Нэ ке́ли лыджинэ́ ла, ёй бичхадя́ тэ пхэнэ́н ла́кирэ састрэскэ: “Мэ яцём пэралы одолэ́стыр, конэскирэ исын далэ́ предметы.” И пхэндя́: “Пхэнэ́н тэ джинэ́н, конэ́скири дая́ антрусты чэрнорьяса (печатка), и кусты́к и дэсто́ (трость).”</verse>
				<verse number="26">Юда приджиндя предметы, и пхэндя́: “Ёй исын чачунэдыр ма́ндыр, пал-дова́ со мэ на дыём ла Шэласкэ, мирэ́ чхавэ́скэ.” И ёв на джинэлас ла буты́р.</verse>
				<verse number="27">И ке́ли ей биянэлас, то яця́ джиндло́, со близняты (дуёрэ) сыс дрэ ла́кири лочови́ (утроба).</verse>
				<verse number="28">И ке́ли ёй биянэлас, то сыкадыя́ васт, и лыя́ пхури, сави́ бабинэлас, и припхандя лэ́скэ пэ васт лоло́ тхав, пхэндя́: “Адава́ выгия́ англэды́р.”</verse>
				<verse number="29">Нэ ёв рискирдя́ пэ́скиро васт; и ґа́да, выгия́ лэ́скиро пшал. И ёй пхэндя́: “Сыр ту скэдыян пэ́скэ зор тэ выджас? И дыно́ лэ́скэ лав: Фаре́со.</verse>
				<verse number="30">Пало́ дава́ выгия́ лэ́скиро пшал лолэ́ тхавинаса пэ васт. И дыно́ лэ́скэ лав: Зара [Зарах-ю.о.].</verse>
			</chapter>
			<chapter number="39">
				<verse number="1">Ёзас (Иосифос) лыджинэ́ дро Еги́пто, и киндя лэс Измаильтянэнгирэ вастэ́ндыр, савэ́ яндлэ́ лэс одори́к, о Потифаро Египтянино, Фараоно́скиро барыдыро́ пэ стрэгарье́ндэ.</verse>
				<verse number="2">И сыс Рай Дэвэ́л Ёзаса: ёв сыс бахтало́ дрэ рэ́нды (де́лы), и дживдя́ дро пэ́скирэ-хуласкиро Египтяниноскиро кхэр.</verse>
				<verse number="3">И лэ́скиро хула́й дыкхця́, со лэ́са сыс Рай Дэвэ́л, и со сарэскэ, со ёв кэрэ́ла, Рай Дэвэ́л дрэ лэ́скирэ васта́ дэ́ла бахт.</verse>
				<verse number="4">И латхя́ Ёза дрэ лэ́скирэ якха́ ла́ска, и дынариндя́ лэ́скэ. И о Потифаро чхудя́ лэс дыкхибнаскирэса (надзирателёса) пэ пэ́скиро кхэр, и саро́, со сыс лэ́стэ, ёв отдыя́ дрэ лэ́скирэ васта́.</verse>
				<verse number="5">И долэ́ дывэсэ́ндыр, сыр ёв лэс чхудя́ пэ пэ́скиро кхэр и пэ саро́, со сыс лэ́стэ, Рай Дэвэ́л бахтякирдя́ Египтяниноскиро кхэр ваш Ёза́скэ, и сыс Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро бахтякирибэ́н пэ саро́, со сыс лэ́стэ дро кхэр и пэ фэ́лда.</verse>
				<verse number="6">И ячкирдя́ ёв саро́, со сыс лэ́стэ, дрэ Ёза́скирэ васта́; и на джиндя́ пал лэ́стэ ничи́, апри́ч маро́, саво́ ёв хая. Ёза сыс шука́р стэма́са (стано́са) и мо́са.</verse>
				<verse number="7">И сыс адя́кэ пал долэ́ рэ́нды, со лыя́ тэ дыкхэ́л пэ Ёзастэ лэ́скирэ-хуласкири джувлы́ (ромны́), и пхэндя́: “Пасёв ма́нца.”</verse>
				<verse number="8">Нэ ёв отпхэндяпэ, и пхэндя́ пэ́скирэ хула́скирэ ромнякэ: “Ѓа́да, миро хула́й на джинэ́ла пал ма́ндэ ничи́ дро кхэр, и саро́, со сыс лэ́стэ, отдыя́ дрэ мирэ́ васта́;</verse>
				<verse number="9">нанэ барэды́р ма́ндыр дро дава́ кхэр; и ёв дыя́ зор ма́нгэ пэ саро́, апри́ч ту́тэ, пал-дова́ со ту сан лэ́скэ ромны́; сыр мэ кэра́ва дава́ баро́ фуипэ́н и ява́ва грэхи́тко анги́л Дэвлэ́стэ?”</verse>
				<verse number="10">Ке́ли адя́кэ ёй кажно дывэ́с ракирдя́ Ёза́скэ, а ёв ла на кандыя́, соб (кай) тэ пасёл ла́са и тэ явэ́л ла́са,</verse>
				<verse number="11">то выгия́ со дро екх дывэ́с, со ёв загия́ дро кхэр тэ кэрэ́л пэ́скиро рэ́ндо, а кхэритконэндыр ада́й дро кхэр нико́н на сыс;</verse>
				<verse number="12">ёй ухтылдя лэс пал лэ́скиро урибэ́н и пхэндя́: “Пасёв ма́нца.” Нэ ёв, ячкирдя́ лэ́скиро урибэ́н дрэ ла́кирэ васта́, попрастандыя, и настя́ яври́.</verse>
				<verse number="13">Ёй, дыкхи́, со ёв ячкирдя́ лэ́скиро урибэ́н дрэ ла́кирэ васта́ и настя́ яври́,</verse>
				<verse number="14">кхардя́ пэ́скирэ кхэритконэн, и пхэндя́ лэ́нгэ адя́кэ: “Дыкхэ́н, ёв яндя́ кэ амэ адалэ́ Юдос тэ салпэ амэ́ндыр. Ёв явдя́ кэ мэ, соб (кай) тэ пасёл ма́нца, нэ мэ задыём го́дла,</verse>
				<verse number="15">и ёв, сыр шундя́, со мэ ґаздыём ґодла, ячкирдя́ ма́ндэ лэ́скиро урибэ́н, и праста́ндыя, и настя́ яври́.”</verse>
				<verse number="16">И ёй ячкирдя́ лэ́скиро урибэ́н пэ́стэ кэ лэ́скирэ хуласкиро явибэн дро пэ́скиро кхэр.</verse>
				<verse number="17">И роспхэндя́ лэ́скэ долэ́-паць лава́: “О писха́ри Юдо, савэ́с ту яндян кэ амэ, сыс яви кэ мэ тэ салпэ ма́ндыр.</verse>
				<verse number="18">Нэ, ке́ли мэ ґаздыём ґодла, то ёв ячкирдя́ ма́ндэ лэ́скиро урибэ́н и настя́ яври́.”</verse>
				<verse number="19">Ке́ли лэ́скиро хула́й шундя́ пэ́скирэ-ромнякирэ лава́, савэ́ ёй пхэндя́ лэ́скэ: “Адя́кэ кэрдя́ тыро́ писха́ри ма́нгэ”, ёв захачи́я холя́са;</verse>
				<verse number="20">и лыя́ Ёзас лэ́скиро хула́й, и отдыя́ лэс дрэ бэшыбэн, кай бэштэ́ сыс крали́скирэ бэшыбнарья. И ёв одо́й сыс дро бэшыбэн.</verse>
				<verse number="21">Нэ Рай Дэвэ́л сыс Ёзаса, и дыя́ кэ ёв тангипэ́н, и дыя́ лэ́скэ ла́ска дрэ якха́ бэшыбнаскирэ барыдыр (фандари́скэ).</verse>
				<verse number="22">И отдыя́ фандари дрэ васта́ Ёза́скэ сарэ́н бэшыбнарьен, савэ́ сыс дро бэшыбэн (штарибэ́н), и дро саро́, со ёнэ одо́й на кэрдэ́, ёв сыс хула́й пэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="23">О фандари и нэ дыкхця́ ни пал чи, со сыс лэ́стэ дрэ васта́, пал-дова́ со Рай Дэвэ́л сыс Ёзаса, и дрэ саро́, со ёв кэрдя́, Рай Дэвэ́л дэ́лас бахт лэ́скэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="40">
				<verse number="1">И сыс адя́кэ палэ долэ́ рэ́нды, со Египто́скирэ-крали́скиро барыдыро́ виночэрпиё (кучикари) и барыдыро́ хлебодаро (пэкаибнари) ячнэ́ бангэ́ анги́л пэ́скирэ хуластэ, Египто́скирэ крали́стэ.</verse>
				<verse number="2">И росхолясыя фарао́но пэ дуендэ пэ́скирэ крали́скирэ барыдырэндэ, пэ виночерпиёстэ (кучикаристэ) и пэ хлебодаростэ (пэкаибнаристэ),</verse>
				<verse number="3">и отдыя́ лэн дрэ кица (темница) стрэгарье́нгирэ ра́скэ, дро бэшыбэн, дро штэ́то, кай сыс бэшто́ Ёза.</verse>
				<verse number="4">Рай стрэгарье́нгиро чхудя́ кэ ёнэ Ёзас, и ёв дынариндя́ лэ́нгэ. И сыс ёнэ тэл ракхибнарье́ндэ вари-кицы́ часо.</verse>
				<verse number="5">Екхвар Египто́скирэ-крали́скирэ кучика́ри и пэкаибна́ри, савэ́ сыс запхандлэ дро бэшыбэн, дыкхнэ́ сунэ́, кажно пэ́скиро суно́, дуе́нгэ дрэ екх рат, кажнонэ́скэ суно́ пэ́скирэ значыныбнаса.</verse>
				<verse number="6">И явдя́ кэ ёнэ Ёза пэ зло́ко (ра́нко), дыкхця́ лэн, и ґа́да, ёнэ страха́дынэ пэ́скэ.</verse>
				<verse number="7">И пхуця́ ёв фараоно́скирэ барыдырэндыр, савэ́ сыс лэ́са дрэ кица (темница) хуласкири, ракири́: “Со́скэ ададывэ́с тумэ́ндэ исын смутна (смэнтна) муя́?”</verse>
				<verse number="8">Ёнэ пхэндлэ́ лэ́скэ: “Амэ дыкхцям сунэ́; а тэ пирипхэнэн лэн нанэ конэ́скэ.” О Ёза пхэндя́ лэ́нгэ: “Ци дава́ исын на Дэвлэ́стыр исын пирипхэныбэн (значиныбэн)? Роспхэнэ́н лэн ма́нгэ.”</verse>
				<verse number="9">И роспхэндя́ барыдыр кучикари пэ́скиро суно́ Ёза́скэ, и пхэндя́ лэ́скэ: “Мэ дыкхцём сунэ́, ґа́да, винаградоскиро (дракха́киро) хру́сто сыс анги́л ма́ндэ;</verse>
				<verse number="10">пэ хру́сто сыс трин рандя́. Ёв розбарияпэ, сыкадыя́ пэ лэ́стэ лулуди́ (цвэто), выбаринэ и выспеиндлэ пэ лэ́стэ му́ри;</verse>
				<verse number="11">и фараоно́скиро тахта́й сыс ма́ндэ дро васт; мэ лыём му́ри, вытасадём лэн дро фараоно́скиро тахта́й (чаша), и подыём фараоно́скэ тахта́й дрэ васта́.”</verse>
				<verse number="12">И пхэндя́ лэ́скэ Ёза: “Ѓа́да, исын лэ́скиро значиныбэн: трин рандя́ – далэ́ исын трин дывэса́;</verse>
				<verse number="13">пир трин дывэса́ фарао́но ґаздэ́ла тыро́ шэро́, и рискирэ́ла тут пэ тыро́ штэ́то, и ту подэса фараоно́скэ дро лэ́скиро васт тахта́й (чаша), сыр ґарэдыр, ке́ли ту и са́нас лэ́стэ кучикариса,</verse>
				<verse number="14">пририпир ман, ке́ли шука́р явэ́ла ту́кэ, и, мэ манга́ва тут, кэр ма́нгэ лачхо́ рэ́ндо, и пхэн пал ма́ндэ фараоно́скэ, и вылыджа ман далэ́ кхэрэ́стыр,</verse>
				<verse number="15">пал-дова́ со ман чордэ Юдэ́нгирэ пхувья́тыр; адя́кэ-паць и ада́й ничи́ на кэрдём, пал со тэ чхурдэ́н ман дро бэшыбэн.”</verse>
				<verse number="16">Барыдыро́ пэкаибнари дыкхця́, со пирипхэндя ёв лачхэ́с, и пхэндя́ Ёза́скэ: “Мэ адя́кэ-паць дыкхцём сунэ́: ґа́да, пэ шэро́ ма́ндэ сыс трин корзи́ны (кхудэ́);</verse>
				<verse number="17">дрэ упратуно кхудо сыс любо фараоно́скиро хабэ́н, со кэрдя́ ману́ш, саво́ пэкэла; и чирикля́ клюиндлэ лэс кхудэстыр пэ миро шэро́.”</verse>
				<verse number="18">И пхэндя́ Ёза: “Ѓа́да, лэ́скиро значыныбэн: трин кхудэ́ – далэ́ исын трин дывэса́,</verse>
				<verse number="19">пир трин дывэса́ фарао́но лэ́ла криг тыро́ шэро́ ту́тыр, и ублавэла тут пэ кашт (дрэ́во), и чирикля́ явэ́на тэ клюинэн тыро́ мас ту́тыр.”</verse>
				<verse number="20">Пэ три́то дывэ́с, саво́ сыс фараоно́скиро бияныпнытко дывэ́с, кэрдя́ ёв свэ́нко ваш сарэ́нгэ пэ́скирэ дынарье́нгэ (слугэ́нгэ), и пририпирдя пал барыдыршонэ кучикаристэ (виночерпиёстэ) и пэкаибнаристэ (хлебодаростэ), машки́р пэ́скирэ дынарьендэ (слугэндэ);</verse>
				<verse number="21">и рискирдя́ барыдыршонэ кучикарис пэ лэ́скиро штэ́то, и ёв подыя тахта́й фараоно́скэ дро васт,</verse>
				<verse number="22">а барыдыршонэ пэкаибнарис убладя, сыр пирипхэндя о Ёза лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="23">И на пририпирдя кучикари пал Ёзастэ, нэ бистырдя лэс.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="41">
				<verse number="1">Сыр гия́ дуй бэрш о фарао́но дыкхця́ сунэ́: ґа́да, ёв сыс тэрдо́ пашы́л рэка (лэнь);</verse>
				<verse number="2">и ґа́да, выгинэ́ рэка́тыр (лэня́тыр) эфта́ (битринэ́нгиро дэш) гурумня, лачхэ́ и масунэ, и чарадэпэ пэ тростникитко чар (тришчына).</verse>
				<verse number="3">Тэ́ньци, акэ, пало́ лэ́ндэ выгинэ́ рэка́тыр (лэня́тыр) яви́р эфта́ гурумня, шукэ́, и тэрдинэ́ пашы́л долэ́ гурумне́ндэ, пэ брэ́го рэка (лэнь);</verse>
				<verse number="4">и сханэ шукэ́ гурумня эфта́ (эфтанэ) гурумне́н лачхэн и тхулэн. И уштыя́ фарао́но,</verse>
				<verse number="5">и засутя нэвэ́стыр, и дыкхця́ сунэ́ яви́р: ґа́да, пэ екх ґэро́й (стеблё) ґаздынэ́пэ эфта́ колосы (гивлиня) зоралэ́ и лачхэ́;</verse>
				<verse number="6">нэ ґа́да, пало́ (после) лэ́ндэ выбаринэ эфта́ колосы, санэ и сыс вышутькирдэ васточнонэ балваляса;</verse>
				<verse number="7">и сханэ санэ колосы (гивлиня) эфта́ зоралэ́ и пхэрдэ́ колосы. И уштыя́ фарао́но, и ґалыя́, со дава́ сыс суно́.</verse>
				<verse number="8">И сыс адя́кэ: злокоса (пэ ра́нко) пыя́ лэ́скиро ду́хо (фа́но), и бичхадя́ ёв, и кхардя́ сарэ́н Египто́скирэ магэ́н (човаханэн) и сарэ́н лэ́скирэ танукэ́н (мудрецэн), и роспхэндя́ лэ́нгэ фарао́но пэ́скиро суно́; нэ нико́н на сыс, кон бы тэ пирипхэнэл лэс фараоно́скэ.</verse>
				<verse number="9">И лыя́ тэ ракирэ́л барыдыр кучикари фараоно́скэ, и пхэндя́: “Грэхи мирэ́ пририпирава мэ ададывэ́с;</verse>
				<verse number="10">сыр фарао́но холя́сыя пэ пэ́скирэ писхарьендэ, и отдыя́ ман и барыдыршонэ пэкаибнарис (хлебодарос) тэл ракхибнарьендэ дро кхэр, кай стрэгарье́нгиро рай;</verse>
				<verse number="11">и дрэ екх рат ёв и амэ дыкхцям сунэ́, и дро кажно суно́ сыс яви́р значыныбэн.</verse>
				<verse number="12">И сыс одо́й амэ́нца тэрно́ Юдо, писха́ри стрэгарьенгирэ ра́скэ; амэ роспхэндям лэ́скэ амарэ́ сунэ́, и ёв амэ́нгэ кажнонэ́скэ пирипхэндя;</verse>
				<verse number="13">и сыр ёв роспхандя значыныбэн амэ́нгэ, адя́кэ и сыс: мэ сом рискирдо пэ миро штэ́то, а одова́ сыс убладо.”</verse>
				<verse number="14">И бичхадя́ фарао́но, и кхардя́ Ёзас (Иосифос). И сы́гэс лыджинэ́ яври́ лэс бэшыбнастыр. Ёв подчхиндяпэ и мурадяпэ и парудя пэ́скири и́дя, явдя́ кэ фарао́но.</verse>
				<verse number="15">Фарао́но пхэндя́ Ёза́скэ: “Мэ дыкхцём сунэ́, и нанэ никонэ́с тэ пирипхэнэл лэс, а пал ту́тэ мэ шундём, со ту джинэ́са тэ пирипхэнэс сунэ́.”</verse>
				<verse number="16">И пхэндя́ Ёза фараоно́скэ: “Дава́ саро́ исын на миро; Дэвэ́л дэ́ла отпхэныбэ́н дро лачхипэ́н фараоно́скэ.”</verse>
				<verse number="17">И пхэндя́ фарао́но Ёза́скэ: “Мэ дыкхцём сунэ́: ґа́да, тэрдо́ мэ сом пэ брэ́го рэкакиро (лэнякиро);</verse>
				<verse number="18">и ґа́да, выгинэ́ рэка́тыр (лэня́тыр) эфта́ гурумня, тхулэ и лачхэ́, и чарадэпэ дрэ тростникитко чар;</verse>
				<verse number="19">нэ ґа́да, пало́ лэ́ндэ выгинэ́ эфта́ яви́р гурумня, шукэ́, выдыцёнас сыр насвалэ, древа́н налачхэ́ пир маса́; мэ на дыкхцём пэ сари́ Египто́скири пхув дасавэн шукэн, сыр ёнэ сыс;</verse>
				<verse number="20">и сханэ шукэ́ гурумня англатунэн тхулэн гурумне́н;</verse>
				<verse number="21">и загинэ́ тхулэ дро лэ́нгиро пэр, нэ на сыс бицяло́, со ёнэ загинэ́ дро лэ́нгиро пэр: ёнэ сыс адя́кэ-паць шукэ́, сыр и англэды́р. И мэ уштыём.</verse>
				<verse number="22">И мэ дыкхцём яви́р сунэ́: “Ѓа́да, пэ екх рандь ґаздынэ́пэ эфта́ колосы (гивлиня), пхэрдэ́ и лачхэ́;</verse>
				<verse number="23">нэ ґа́да, пало́ лэ́ндэ выбаринэ эфта́ колосы (гивлиня) санэ, и сыс вышутькирдэ васточнонэ балваляса;</verse>
				<verse number="24">и сханэ санэ колосы (гивлиня) эфта́ лачхэ́ колосы (гивлиня). Мэ роспхэндём дава́ магэнгэ (човаханэнгэ), нэ нико́н на могиндя́ (на дыя́ ра́да) тэ пирипхэнэл ма́нгэ.”</verse>
				<verse number="25">И пхэндя́ Ёза (Иосифо) фараоно́скэ: “Суно́ фараоно́скиро исын екх: со Дэвэ́л кэрэ́ла, то дова́ Ёв сыкавэ́ла фараоно́скэ:</verse>
				<verse number="26">эфта́ лачхэ́ гурумня, дава́ исын эфта́ бэрш; и эфта́ лачхэ́ колосы, дава́ исын эфта́ бэрш: суно́ екх;</verse>
				<verse number="27">и эфта́ шукэ́ гурумня, савэ́ выгинэ́ пало́ долэндэ, дава́ эфта́ бэрш, адя́кэ-паць и эфта́ санэ колосы, со сыс вышутькирдэ васточнонэ балваляса, адалэ́ эфта́ бэрш-бокх.</verse>
				<verse number="28">Ѓа́да, со́скэ мэ пхэндём фараоно́скэ: со Дэвэ́л кэрэ́ла, дова́ Ёв сыкадя́ фараоно́скэ.</verse>
				<verse number="29">Ѓа́да, явэ́на эфта́ бэрш, со пир сари́ Египто́скири пхув явэ́ла саро́ бут;</verse>
				<verse number="30">нэ пало́ лэ́ндэ явэ́на эфта́ бэрш бокх, и бистрэлапэ саро́ дова́, со сыс пэ Египто́скири пхув бут, и бокх богакирэла пхув,</verse>
				<verse number="31">и бицяло́ на явэ́ла англатуно́ бутыпэн (достатко), со сыс пэ пхув, пирда́л бокх, сави́ явэ́ла, пал-дова́ со ёй явэ́ла древа́н пхари́.</verse>
				<verse number="32">А дова́, со суно́ дыкхця́ фарао́но дуй мо́лы, дава́ исын, со дава́ Дэвлэ́скиро лав исын чачуно́, и со сыг Дэвэ́л кэрэ́ла дава́.</verse>
				<verse number="33">И палдава́ акана́, мэк тэ выкэдэл фарао́но муршэ́с годьварэс и годэс, и мэк тэ чхувэ́л лэс пэ Египто́скири пхув.</verse>
				<verse number="34">Мэк тэ припхэнэл фарао́но тэ чхувэ́н пэ пхув дыкхибнаскирэн (надзирателен), и тэ скэдэ́н дрэ эфта́ барвалэ́ бэрша́, ке́ли явэ́на, па́нджто паш Египто́скирэ пхувья́тыр;</verse>
				<verse number="35">мэк ёнэ тэ лэн кажно маро́ далэ́-лачхэнгирэ бэршэнгиро, ке́ли ёнэ явэ́на, и скэдэ́на дрэ фо́рья маро́ ваш хабэ́н тэл фараоно́скиро джиныбэ́н, и мэк тэ ракхэ́н;</verse>
				<verse number="36">и явэ́ла дава́ хабэ́н тэ пасёл ваш пхув пэ эфтатонэ-бокхакирэ бэрша́, савэ́ явэ́на пэ Египто́скири пхув, соб (кай) пхув тэ на хасёл бокха́тыр.”</verse>
				<verse number="37">Дава́ сыс пир ило́ фараоно́скэ и сарэ́нгэ лэ́скирэ дынарье́нгэ.</verse>
				<verse number="38">И пхэндя́ фарао́но пэ́скирэ дынарье́нгэ: “Ци латхаса амэ адасавэс, сыр ёв исын, манушэ́с, дрэ савэ́стэ тэ явэ́л Дэвлэ́скиро Ду́хо (Фа́но)?”</verse>
				<verse number="39">И пхэндя́ фарао́но Ёза́скэ (Иосифоскэ): “Адя́кэ сыр Дэвэ́л отчхакирдя́ ту́кэ саро́ дава́, и нанэ адасавэс годьварэс и годэс, сыр ту сан;</verse>
				<verse number="40">то ту явэ́са пэ миро кхэр, и тырэ́ лавэ́скэ явэ́на тэ рикирэнпэ сарэ́ мирэ́ мануша́; екхэ престолоса (троноса) мэ ява́ва барэды́р ту́тыр.”</verse>
				<verse number="41">И пхэндя́ фарао́но Ёза́скэ: “Ѓа́да, мэ чхува́ва тут пэ сари́ Египто́скири пхув.”</verse>
				<verse number="42">И злыя́ фарао́но пэ́скирэ вастэ́стыр ангрусты чэргэнорьяса (печатка), и уридя ла пэ Ёзаскиро васт; уридя лэс дрэ висонытко и́дя, чхудя́ лэ́скэ пэ мэн сувнакуны́ зандирори (цэпочка);</verse>
				<verse number="43">и пхэндя́ тэ лыджа́н лэс пэ яви́р пэ́скирэ марибнытконэ́ вурдэнэндыр (колесницэндыр) и тэ дэн го́дла анги́л лэ́стэ: “Бангякирэн чанг”! И чхудя́ лэс пэ сари́ Египто́скири пхув.</verse>
				<verse number="44">И пхэндя́ фарао́но Ёза́скэ: “Мэ сом фарао́но, и би-тырэ́ лавэскиро нико́н на ґаздэ́ла ни пэ́скиро васт, ни ґэро́й, пэ сари́ Египто́скири пхув.”</verse>
				<verse number="45">И дыя́ фарао́но Ёза́скэ лав: Цафнаф-Панеахо [Цафнат-Панеах-ю.о.]; и дыя́ лэ́скэ дрэ ромня́тэ Асенефа [Асенат-ю.о.], Потифароскирья чха, Илиопольсконэ (Гелиополисконэ) жрецоскирья. И гия́ Ёза пир сари́ Египто́скири пхув.</verse>
				<verse number="46">Э Ёза́скэ бияныпнастыр сыс трия́нда бэрш, ке́ли ёв тэрдия́ анги́л фараоно́скиро муй, Египто́скирэ крали́стэ. И гия́ Ёза фараоностыр, и гия́ пир сари́ Египто́скирэ пхув.</verse>
				<verse number="47">Пхув дрэ далэ́ лачхэ́ эфта́ бэрш янэлас екхэ зёрностыр (зяркатыр) пир бурнык (жменя).</verse>
				<verse number="48">И скэдыя́ ёв эфта́-бэршэнгиро кажно маро́, савэ́ бут бияндёнас пэ Египто́скири пхув, и чхудя́ маро́ дрэ фо́рья; дрэ кажно фо́ро чхудя́ фэлдакиро маро́, саво́ сыс пашы́л лэ́стэ.</verse>
				<verse number="49">И скэдыя́ Ёза древа́н бут маро́, сыр морёскиро (дэрьявэ́скиро) пра́хо адя́кэ, со пирияця́ тэ гинэл, пал-дова́ со нашты́ сыс тэ пиригинэл.</verse>
				<verse number="50">Анги́л бокхалэ́ бэрша́ Ёзастэ бия́ндынэ дуй чхавэ́, савэ́н бияндя́ Асенефа, Потифароскири чхай, Илиопольсконэ-жрецоскири.</verse>
				<verse number="51">И дыя́ лав Ёза пэ́скирэ англатунэ́ чхавэ́скэ: Мана́сия [Мэнашшэ-ю.о.], пал-дова́ со ёв ракирдя́: “Дэвэ́л дыя́ ма́нгэ тэ бистрав сарэ́ биды мирэ́ и саро́ мирэ́-дадэ́скиро кхэр.”</verse>
				<verse number="52">А явирэскэ дыя́ лав: Ефре́мо, пал-дова́ со ёв ракирдя́: “Дэвэ́л ман создыя́ бутэ́ чхаворэнца пэ пхув, кай ман притасавэ́на.”</verse>
				<verse number="53">И прогинэ́ лачхэ́ эфта́ бэрша́, савэ́ сыс пэ Египто́скири пхув,</verse>
				<verse number="54">и ячнэ́ бокхалэ́ эфта́ бэрша́, сыр пхэндя́ Ёза. И пэ сарэ́ пхувья́ сыс бокх; а пэ сари́ Египто́скири пхув сыс маро́.</verse>
				<verse number="55">Нэ ке́ли и сари́ Египто́скири пхув лыя́ тэ бокхалёл, тэды мануша́ лынэ́ тэ ракирэ́н пал маро́ фараоно́скэ. И пхэндя́ фарао́но сарэ́нгэ Египтянэнгэ: “Джа́н кэ Ёза (Иосифо), и кэрэ́н, со ёв тумэ́нгэ пхэнэ́ла.”</verse>
				<verse number="56">И сыс пир сари́ пхув бокх: и откэрдя Ёза сарэ́ пираля́ (жытницы), и лыя́ тэ бикнэл Египтянэнгэ маро́. Бокх яця́ барэды́р пэ Египто́скири пхув.</verse>
				<verse number="57">И сарэ́ ригэ́ндыр явэ́нас мануша́ дро Еги́пто тэ кинэн Ёзастыр маро́; пал-дова́ со бокх ячэлас барэды́р пир сари́ пхув.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="42">
				<verse number="1">И ґалыя́ Яково, со дро Еги́пто исын маро́, и пхэндя́ Яково пэ́скирэ чхавэ́нгэ: “Со тумэ́ сан бэштэ́ и дыкхэ́на?”</verse>
				<verse number="2">И пхэндя́: “Ѓа́да, мэ шундём, со исын маро́ дро Еги́пто; джа́н одори́к, и кинэн амэ́нгэ одотхы́р маро́, соб (кай) амэ́нгэ тэ джива́с и тэ на мэрас.”</verse>
				<verse number="3">Э дэш Ёза́скирэ пша́ла гинэ́ тэ кинэн маро́ дро Еги́пто,</verse>
				<verse number="4">а Вениаминос, Ёза́скирэ пшалэ́с, Яково на бичхадя́ лэ́скирэ пшалэ́нца; пал-дова́ со пхэндя́: “Тэ на кэрэ́лпэ лэ́са би́да.”</verse>
				<verse number="5">И явнэ́ Израилёскирэ чхавэ́ тэ кинэн маро́, кхэтанэ́ явирэ манушэ́нца, пал-дова́ со пэ Ханаано́скири пхув сыс бокх.</verse>
				<verse number="6">Ёза сыс рай пэ доя́ пхув; и ёв бикнэлас маро́ сарэ́ пхувья́кирэ манушэ́нгэ. Ёза́скирэ пша́ла явнэ́, и кэрдэ́ шэрэ́са (клониндлэпэ) кэ пхув.</verse>
				<verse number="7">И дыкхця́ Ёза пэ́скирэ пшалэ́н, и ґалыя́ лэн; нэ на сыкадя́, со ёв джинэ́ла лэн, и ракирдя́ лэ́нца шылалэс, и пхэндя́ лэ́нгэ: “Каты́р тумэ́ явнэ́? Ёнэ пхэндлэ́: “Ханааноскирэ пхувья́тыр тэ кинас хабэ́н.”</verse>
				<verse number="8">О Ёза ґалыя́ пэ́скирэ пшалэ́н, нэ ёнэ на ґалынэ́ лэс.</verse>
				<verse number="9">И пририпирдя Ёза суно́, саво́ ёв дыкхця́ пал лэ́ндэ; и пхэндя́ лэ́нгэ: “Тумэ́ сан поддыкхибнарья (шпионы); тумэ́ явнэ́ тэ выдыкхэн назоралэ (зломка) штэ́ты далэ́ пхувья́кирэ.”</verse>
				<verse number="10">Ёнэ пхэндлэ́ лэ́скэ: “Над, хула́ё амаро́, тырэ́ писха́рья (рабы) явнэ́ тэ кинэн хабэ́н;</verse>
				<verse number="11">амэ сарэ́ сам чхавэ́ екхэскирэ манушэ́скирэ, амэ сам мануша́ чачунэ́, тырэ́ писха́рья исын на поддыкхибнарья.”</verse>
				<verse number="12">Ёв пхэндя́ лэ́нгэ: “Над, тумэ́ явнэ́ тэ выдыкхэн назоралэ штэ́ты далэ́ пхувья́кирэ.”</verse>
				<verse number="13">Ёнэ пхэндлэ́: “Амэ, тырэ́ писха́рья, сам дэшуду́й пша́ла; амэ сам екхэ-манушэ́скирэ чхавэ́ пэ Ханаано́скири пхув, и, ґа́да, тыкнэды́р акана́ исын амарэ́ дадэ́са, а екхэ́с на яця́.</verse>
				<verse number="14">И пхэндя́ лэ́нгэ Ёза: “Дава́-паць мэ и ракирдём тумэ́нгэ, ракири́: тумэ́ сан поддыкхибнарья;</verse>
				<verse number="15">ґа́да, сыр тумэ́ явэ́на спробиндлэ: мэ совлахава фараоно́скирэ джиибнаса, тумэ́ на выджа́на адатхы́р, ко́ли на явэ́ла адари́к тумаро́ тыкнэды́р пшал;</verse>
				<verse number="16">бичхавэн тумэ́ндыр екхэ́с, и мэк ёв тэ янэл тумарэ́ пшалэ́с, а тумэ́ явэ́на зарикирдэ; и отчхакирэлапэ, ци исын чачипэ́н тумэ́ндэ; и ко́ли над, тэды совлахава фараоно́скирэ джиибнаса, со тумэ́ сан поддыкхибнарья.”</verse>
				<verse number="17">И отдыя́ лэн стрэгарье́нгэ пэ трин дывэса́.</verse>
				<verse number="18">И пхэндя́ лэ́нгэ Ёза пэ три́то дывэ́с: “Ѓа́да, со кэрэ́н, и тумэ́ ячэ́напэ джидэ́; пал-дова́ со мэ дарава Дэвлэ́стыр:</verse>
				<verse number="19">ко́ли тумэ́ сан чачунэ́ мануша́, тэды мэк тумэ́ндыр екх пшал тэ явэ́л дро кица (темница), кай тумэ́ сан бэштэ́; а тумэ́ джа́н, лыджа́н маро́ ваш бокх тумарэ́ сэм΄якири.</verse>
				<verse number="20">А тыкнэдыршонэ тумарэ́ пшалэ́с янэ́н кэ мэ, соб (кай) тэ явэ́н чачунэ́ тумарэ́ лава́, и, соб (кай) тумэ́ тэ на мэрэ́н.” Адя́кэ ёнэ кэрдэ́.</verse>
				<verse number="21">И ракирдэ́ ёнэ екх екхэ́скэ: “Чачунэ́с амэн сэндякирдя пхарэ́с Дэвэ́л пал грэ́хо пал амарэ́ пшалэ́стэ; амэ дыкхцям лэ́скирэ илэ́скирэ мэ́ньки, ке́ли ёв мангдя́ амэн, нэ амэ на шундя́м; пал-дова́ и яця́ амэ́нгэ дая́ би́да.”</verse>
				<verse number="22">Рувимо лэ́нгэ пхэндя́: “Ци на ракирдём мэ тумэ́нгэ: ‘На кэрэ́н грэ́хо проти тэрнэ́ манушэ́стэ?’ Нэ тумэ́ на кандынэ́; ґа́да, лэ́скиро рат пал лэ́скиро рат явэ́ла биба́хт.”</verse>
				<verse number="23">А дова́ на джиндлэ́ ёнэ, со Ёза ґалёла лэн; пал-дова́ со машки́р лэ́ндэ сыс ману́ш, саво́ пирилыджалас (пиричхувэлас).</verse>
				<verse number="24">И отгия́ лэ́ндыр, и зарондя. И рисия́ кэ ёнэ, и ракирдя́ лэ́нца, и лыя́ лэ́ндыр Симеонос (Семёнос), пхандя лэс анги́л лэ́нгирэ якха́.</verse>
				<verse number="25">О Ёза припхэндя́ тэ чхувэ́н лэ́нгирэ гонэ́ марэ́са, а лэ́нгиро руп тэ рискирэ́н кажнонэ́скэ (сваконэскэ) дро лэ́скиро гоно́, и тэ дэн лэ́нгэ пэ́са пэ дром. Адя́кэ и кэрдо́ сыс лэ́нца.</verse>
				<verse number="26">Ёнэ чхудэ́ маро́ пэ пэ́скирэ ослэндэ и гинэ́ одотхы́р.</verse>
				<verse number="27">И екх лэ́ндыр отчхакирдя́ пэ́скиро гоно́, соб (кай) тэ дэл тэ хал пэ рат пэ́скирэ осло́скэ (мегари́скэ); и дыкхця́ дрэ пэ́скиро гоно́ руп,</verse>
				<verse number="28">и пхэндя́ пэ́скирэ пшалэ́нгэ: “Руп миро отдыно́ палэ; ґа́да, ёв ма́ндэ исын дро гоно́.” И лыя́ тэ марэ́лпэ зоралэ́с лэ́нгиро ило́, и ёнэ ракирдэ́ дара́са екх екхэ́скэ: “Со дава́ Дэвэ́л кэрдя́ амэ́нца?”</verse>
				<verse number="29">И явнэ́ кэ Яково, пэ́скиро дад, пэ Ханаано́скири пхув, и роспхэндлэ́ лэ́скэ саро́, со кэрдя́пэ лэ́нца:</verse>
				<verse number="30">“Хула́й долэ́ пхувья́киро ракирдя́ амэ́нца шылалэс, и прилыя́ амэн пал долэ́-пхувья́кирэ поддыкхибнарьендэ.”</verse>
				<verse number="31">И пхэндям амэ лэ́скэ: ‘Амэ сам чачунэ́ мануша́; амэ на са́мас поддыкхибнарья;</verse>
				<verse number="32">амэ сам дэшуду́й пша́ла, чхавэ́ амарэ́ дадэ́стэ; екхэ́с на яця́, а тыкнэды́р пшал исын акана́ амарэ́ дадэ́са пэ Ханаано́скири пхув.’</verse>
				<verse number="33">И пхэндя́ амэ́нгэ долэ́-пхувья́киро хула́й: “Ѓа́да, сыр мэ доджинава, ци тумэ́ сан мануша́ чачунэ́: ячкирэн ма́ндэ екхэ́с тумарэ́ пшалэ́ндыр; а тумэ́ лэн маро́ ваш тумарэ́ сэм΄якири бокх и джа́н,</verse>
				<verse number="34">янэ́н кэ мэ тумарэ́ тыкнэдыршонэ пшалэ́с; и мэ доджинава, со тумэ́ на сан поддыкхибнарья, нэ мануша́ сан чачунэ́; Мэ отда́ва тумарэ́ пшалэ́с тумэ́нгэ, и тумэ́ сашты́ (могинэ́на) тэ дживэ́н пэ дая́ пхув.”</verse>
				<verse number="35">Ке́ли ёнэ вычхувэнас пэ́скирэ гонэ́, ґа́да, кажнонэ́стэ лэ́скиро вэнзло (пинглё) сыс рупэ́са дро гоно́. И дыкхнэ́ ёнэ пэ́скирэ вэнзлы рупэ́са, ёнэ и лэ́нгиро дад, и страха́дынэ.</verse>
				<verse number="36">И пхэндя́ лэ́нгэ лэ́нгиро дад Яково: “Тумэ́ отлынэ ма́ндыр чхавэ́н Ёзас нанэ, и Симеонос (Семёнос) нанэ, и Вениаминос тэ лэн камэ́на, – саро́ дава́ пэ ма́ндэ!”</verse>
				<verse number="37">И пхэндя́ Рувимо пэ́скирэ дадэ́скэ: “Замар мирэ́ дуе́н чхавэ́н, ко́ли мэ на яна́ва лэс кэ ту; отдэ́ лэс пэ мирэ́ васта́; мэ яна́ва лэс ту́кэ.”</verse>
				<verse number="38">Ёв пхэндя́: “На джа́ла миро чхаво́ тумэ́нца; пал-дова́ со лэ́скиро пшал мыя́, и ёв яця́пэ екх. Ко́ли кэрэ́лапэ лэ́са би́да пэ дром, дро саво́ тумэ́ джа́на, тэды лыджа́на тумэ́ мирэ́ сыва бала́ тугаса дро лю́но (адо) [маґилытко (копли́ца)-ю.о.].”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="43">
				<verse number="1">Бокх яця́ барэды́р пэ пхув.</verse>
				<verse number="2">И ке́ли ёнэ ханэ́ саро́ маро́, саво́ яндлэ́ Египто́стыр, тэды лэ́нгиро дад пхэндя́ лэ́нгэ: “Джа́н нэвэ́стыр, кинэн амэ́нгэ на́бут хабэ́н.”</verse>
				<verse number="3">И пхэндя́ лэ́скэ Юда: “Одова́ ману́ш пхарэ́с приракхця амэн: ‘На явэ́н кэ мэ, ко́ли тумаро́ пшал на явэ́ла тумэ́нца’.</verse>
				<verse number="4">Ко́ли бичхавэса амэ́нца амарэ́ пшалэ́с, тэды джа́са и кинаса ту́кэ хабэ́н,</verse>
				<verse number="5">а ко́ли на бичхавэса, тэды на джа́са, пал-дова́ со одова́ ману́ш пхэндя́ амэ́нгэ: ‘На явэ́н кэ мэ, ко́ли тумаро́ пшал на явэ́ла тумэ́нца’.”</verse>
				<verse number="6">Израилё пхэндя́: “Ваш со тумэ́ кэрдэ́ ма́нгэ дасави́ холы́, со пхэндлэ́ одолэ́скэ манушэ́скэ, со тумэ́ндэ исын пшал?”</verse>
				<verse number="7">Ёнэ пхэндлэ́: “Одова́ ману́ш пхуцяпэ пал амэ́ндэ и пал амаро́ ро́до, ракирдя́: ‘Ци джидо́ исын тумаро́ дад? Ци исын тумэ́ндэ пшал?’ Амэ и роспхэндям лэ́скэ пир лэ́скирэ пхучибэна. Ци могиндям (саштындям) амэ тэ джинас, со ёв пхэнэ́ла: ‘Янэ́н тумарэ́ пшалэ́с?’</verse>
				<verse number="8">О Юда пхэндя́ Израилёскэ, пэ́скирэ дадэ́скэ: “Мэк тэрнэ́-бэршэнгирэ манушэ́с ма́нца, и амэ уштаса и джа́са, и ява́са джидэ́ и на мэраса и амэ, и ту, и амарэ́ чхавэ́;</verse>
				<verse number="9">мэ отпхэнава пал лэ́стэ, мирэ́ вастэ́ндыр пхучэса лэс. Ко́ли мэ на яна́ва лэс кэ ту, и на чхува́ва лэс анги́л тыро́ муй, тэды мэ ячавапэ анги́л ту́тэ банго́ дрэ сарэ́ джиибна́скирэ дывэса́;</verse>
				<verse number="10">ко́ли амэ тэ на тырдасас часо, спсирасас бы дуй мо́лы.”</verse>
				<verse number="11">Лэ́нгиро дад, о Израилё, пхэндя́ лэ́нгэ: “Ко́ли адя́кэ, тэды, ґа́да, со кэрэ́н: лэн пэ́са далэ́ пхувья́кирэ барьякирдэ́ (пло́ды), и лыджа́н дро почастунко одолэ́скэ манушэ́скэ: вари-кицы́ бальзамо и вари-кицы́ авги́н (мэда), ароматы и ладано, фисташки и миндалитка пэґэнда́ (орехи);</verse>
				<verse number="12">лэн и яви́р руп дрэ тумарэ́ васта́; а руп, саво́ палэ чхудо дрэ тумарэ́ гонэ́, отдэ́н палэ тумарэ́ вастэ́нца: сашты́ (могинэ́ла) тэ явэ́л, дава́ ёнэ на додыкхнэ;</verse>
				<verse number="13">и лэн тумарэ́ пшалэ́с, и, уштэ́н, джа́н нэвэ́стыр кэ одова́ ману́ш;</verse>
				<verse number="14">О Дэвэ́л, Сарэзорья́киро, мэк тэ дэл тумэ́нгэ тэ латхэ́н ла́ска одолэ́ манушэ́стэ, соб (кай) ёв тэ отмэкэ́л тумэн и явирэ́с тумарэ́ пшалэ́с и Вениаминос, а ма́нгэ, ко́ли трэй тэ явав би чхаворэнгиро, тэды мэк мэ ячавапэ би чхаворэнгиро.”</verse>
				<verse number="15">И одолэ́ мануша́ лынэ́ далэ́ почасту́нки (да́ры), и дрэ дуй мо́лы руп лынэ́ дрэ пэ́скирэ васта́, и Вениаминос, уштынэ́, и гинэ́ дро Еги́пто и явнэ́ кэ Ёза.</verse>
				<verse number="16">О Ёза, сыр дыкхця́ машки́р лэ́ндэ Вениаминос, то пхэндя́ пэ́скирэ кхэрэ́скирэ ра́скэ: “Лы́джа адалэ́ манушэ́н дро кхэр, и зачхин вари-со масэстыр, и кэра́в, пал-дова́ со дро паш-дывэ́с адалэ́ мануша́ явэ́на ма́нца тэ хан.”</verse>
				<verse number="17">И кэрдя́ одова́ ману́ш, сыр пхэндя́ о Ёза, и одова́ ману́ш лыджия́ кодолэ́н манушэ́н дро Ёзаскиро кхэр.</verse>
				<verse number="18">И мануша́ адалэ́ страха́дынэ, со лыджинэ́ лэн дро Ёзаскиро кхэр, и пхэндлэ́: “Дава́ исын пал руп, саво́ чхудо сыс англэды́р дрэ амарэ́ гонэ́, залыджинэ амэн, соб (кай) тэ припхандэнпэ кэ амэ и тэ пэрэ́н пэ амэ́ндэ, и тэ лэн амэн дро писхарибэн (рабство) и тэ замарэ́н ослэн.”</verse>
				<verse number="19">И подгинэ́ ёнэ кэ Ёза́скирэ-кхэрэ́скиро рай, и лынэ́ тэ ракирэ́н лэ́скэ пашы́л кхэрэ́скирэ вудара́,</verse>
				<verse number="20">и пхэндлэ́: “Шун, амаро́ раё, англэды́р са́мас тэ кинас хабэ́н,</verse>
				<verse number="21">и кэрдя́пэ, со ке́ли амэ явдя́м тэ ратькирас и отчхакирдям амарэ́ гонэ́, – ґа́да, сыс кажнонэ́стэ руп дрэ лэ́скиро гоно́, амаро́ руп пир саро́ лэ́скиро, и амэ отдаса лэс палэ пэ́скирэ вастэ́нца;</verse>
				<verse number="22">а, соб (кай) тэ кинас хабэ́н амэ яндям яви́р руп дрэ амарэ́ васта́, амэ на джина́са, кон амаро́ руп чхудя́ дрэ амарэ́ гонэ́.”</verse>
				<verse number="23">Ёв пхэндя́: “На думинэн, на дарэ́н; тумаро́ Дэвэ́л и тумарэ́-дадэ́скиро Дэвэ́л дыя́ тумэ́нгэ кладо дрэ тумарэ́ гонэ́; тумаро́ руп догия́ кэ мэ.” И яндя́ кэ ёнэ Симеонос (Семенос).</verse>
				<verse number="24">И одова́ ману́ш лыджия́ адалэ́ манушэ́н дро Ёзаскиро кхэр, и дыя́ пани́ лэ́нгэ, и ёнэ обмордэ пэ́скирэ ґэра́; и дыя́ хабэ́н лэ́нгирэ ослэ́нгэ (мегарье́нгэ).</verse>
				<verse number="25">И ёнэ скэдынэ́ почасту́нки (да́ры) кэ Ёзаскиро явибэн дро паш-дывэ́с, пал-дова́ со шундлэ́, со одо́й явэ́на тэ хан маро́.</verse>
				<verse number="26">И явдя́ Ёза кхэрэ́; и ёнэ яндлэ́ лэ́скэ дро кхэр почасту́нки, савэ́ сыс пэ лэ́нгирэ васта́, кэрдэ́ шэрэ́са лэ́скэ кэ пхув.</verse>
				<verse number="27">Ёв пхуцяпэ лэ́ндыр пал састыпэн, и пхэндя́: “Ци састо́ исын тумаро́ пхуро́ дад, пал савэ́стэ тумэ́ ракирдэ́? Ци исын джидо́ ёв?”</verse>
				<verse number="28">Ёнэ пхэндлэ́: “Састо исын тыро́ писха́ри, амаро́ дад; джидо́.” И бандинэ ёнэ и кэрдэ́ шэрэ́са кэ пхув.</verse>
				<verse number="29">И ґаздыя́ Ёза пэ́скирэ якха́, и дыкхця́ Вениаминос, пэ́скирэ пшалэ́с, пэ́скирэ-да́кирэ чхавэ́с, и пхэндя́: “Ци адава́ исын тумаро́ тыкнэды́р пшал, пал савэ́стэ тумэ́ ма́нгэ ракирдэ́?” И пхэндя́: “Мэк тэ явэ́л Дэвлэ́скири ла́ска ту́са, чхаво́ миро!”</verse>
				<verse number="30">И сы́гэс гия́ лэ́ндыр Ёза, пал-дова́ со захачи́я ла́ска кэ лэ́скиро пшал, и ёв на́бут со на зарондя, и загия́ ёв дрэ андратуны́ шту́ба, и рондя́ одо́й.</verse>
				<verse number="31">И обмордя пэ́скиро муй, выгия́, лыя́ пэс дрэ васта́ и пхэндя́: “Подэн хабэ́н.”</verse>
				<verse number="32">И подынэ лэ́скэ лэ́скиро, и лэ́нгэ лэ́нгиро, и Египтянэнгэ, савэ́ ханэ́ лэ́са, хабэ́н фэ́ни (то́ка) ваш лэ́нгэ: пал-дова́ со Египтянэнгэ нашты́ (на могинэ́нас) тэ хан Юдэнца, пал-дова́ со дава́ исын магирипэ́н ваш Египтянэнгэ.</verse>
				<verse number="33">И бэшнэ́ ёнэ анги́л лэ́стэ, англатунэ́-родоскиро пир лэ́скиро англатуно́ ро́до, и тырнэдыр пир лэ́скиро тэрныпэн, и дивиндлэ́пэ адалэ́ мануша́ екх анги́л явирэ́стэ.</verse>
				<verse number="34">И лэ́стыр бичхавэнас лэ́нгэ хабэ́н, и Вениаминоскэ хабэ́н сыс дрэ пандж мо́лы буты́р, сыр кажнонэ́скэ лэ́ндыр. И пинэ́, и шука́р матинэ ёнэ лэ́са.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="44">
				<verse number="1">И припхэндя́ Ёза (Иосифо) пэ́скирэ кхэратунэскэ, и пхэндя́: “Чхув адалэ́ манушэ́нгирэ гонэ́ хабнаса, ада́кицы бут, кицы́ ёнэ дэ́на ра́да тэ лыджа́н, и кажнонэскиро чхув руп дрэ лэ́скиро гоно́,</verse>
				<verse number="2">а миро тахта́й (чаша), рупуво́, чхув дрэ гоно́ тыкнэдырэскэ, кхэтанэ́ рупэ́са, пал саво́ ёв киндя маро́.” И кэрдя́ одова́ ману́ш пир Ёзаскиро лав, саво́ ёв пхэндя́.</verse>
				<verse number="3">Злокоса (пэ ра́нко), ке́ли яця́ бицяло́, адалэ́ мануша́ сыс отмэкнэ, ёнэ и лэ́нгирэ ослы (мега́рья).</verse>
				<verse number="4">И сыр ёнэ на́дур гинэ́ форо́стыр, сыр Ёза пхэндя́ пэ́скирэ кхэратунэскэ: “Джа́, дотрадэ адалэн манушэ́н, и, ке́ли дотрадэса, то пхэн лэ́нгэ: ‘Ваш со тумэ́ заплэскирдэ чорипнаса пал лачхипэ́н?’</verse>
				<verse number="5">Ци дава́ нанэ тахта́й, савэ́стыр пье́ла миро хула́й? И ёв драбакирэла пэ лэ́стэ. Нашукар тумэ́ дава́ кэрдэ́.”</verse>
				<verse number="6">Ёв дотрадыя лэн, и пхэндя́ лэ́нгэ далэ́ лава́.</verse>
				<verse number="7">Ёнэ пхэндлэ́ лэ́скэ: “Ваш со амаро́ рай ракирэ́ла дасавэ́ лава́? Над, тырэ́ писха́рья на кэрэ́на дасаво рэ́ндо (де́ло).</verse>
				<verse number="8">Ѓа́да, исын руп, саво́ амэ латхям дрэ амарэ́ гонэ́, амэ палэ ту́кэ яндям руп Ханааноскирэ пхувья́тыр: сыр амэ́нгэ тэ чорас тырэ́-хула́скирэ кхэрэ́стыр руп ци сувнака́й?”</verse>
				<verse number="9">Конэ́стэ тырэ́ писхарье́ндыр ту латхэса, одолэ́скэ мэрибэ́н, и амэ ява́са писха́рья амарэ́ ра́скэ.”</verse>
				<verse number="10">Ёв пхэндя́: “Шука́р, сыр тумэ́ пхэндлэ́, адя́кэ мэк и тэ явэ́л, конэ́стэ латхэлапэ тахта́й (чаша), одова́ явэ́ла ма́нгэ писхариса, а тумэ́ на явэ́на бангэ́.”</verse>
				<verse number="11">Ёнэ сы́гэс, кажно пэ́скэ, змэкнэ пэ пхув пэ́скиро гоно́, и кажно отчхакирдя́ пэ́скиро гоно́.</verse>
				<verse number="12">Ёв обродыя, лыя́ пхурэдыршонэстыр, и кончындя тыкнэдыршонэса; и латхяпэ тахта́й дро Вениаминоскиро гоно́.</verse>
				<verse number="13">И роскушнэ ёнэ пэ́скирэ и́ди, и, чхудя́ кажно (сва́ко) пэ ослостэ пэ́скиро гоно́, и рисинэ́ ёнэ дро фо́ро.</verse>
				<verse number="14">И явнэ́ Юда и лэ́скирэ пша́ла дро Ёзаскиро кхэр, саво́ сыс кхэрэ́, и пынэ́ анги́л лэ́стэ пэ пхув.</verse>
				<verse number="15">О Ёза пхэндя́ лэ́нгэ: “Со да тумэ́ кэрдэ́? Нау́што тумэ́ на джиндлэ́, со адасаво́ ману́ш, сыр мэ, усае́кх ґалёла?”</verse>
				<verse number="16">О Юда пхэндя́: “Со амэ́нгэ тэ пхэнас амарэ́ ра́скэ? Со тэ ракирас? Со́са тэ ячаспэ чачунэнца (тэ оправдынаспэ)? Дэвэ́л латхя́ тырэ́-писхарьенгиро чорипэ́н: ґа́да, амэ сам писха́рья амарэ́ хула́скэ, и амэ, и одова́, дрэ савэскирэ васта́ латхяпэ тахта́й.”</verse>
				<verse number="17">Нэ Ёза пхэндя́: “Над, мэ на кэра́ва дава́; одова́, дрэ савэскирэ васта́ латхяпэ тахта́й, явэ́ла ма́нгэ писхариса, а тумэ́ джа́н раманёса (миро́са) кэ тумаро́ дад.”</verse>
				<verse number="18">И подги́я кэ ёв Юда и пхэндя́: “Дэ во́ля тырэ́ писхари́скэ тэ затэрдёл тэ пхэна́в лав мирэ́ ра́скэ дрэ кана́, и на холясов пэ тырэ́ писхаристэ, пал-дова́ со ту сан дова́-паць, сыр фарао́но исын.</verse>
				<verse number="19">Миро рай пхуця́ пэскирэн писхарьендыр, ракирдя́: ‘Ци исын тумэ́ндэ дад ци пшал?’</verse>
				<verse number="20">Амэ пхэндям амарэ́ ра́скэ, со амэ́ндэ исын пхуро́ дад, и тэрнэдыр чхаво́, лэ́скирэ-пхурипнаскиро чхаво́, савэскиро пшал мыя́, а ёв яця́пэ екх пэ́скирэ датыр, и дадэ́скэ ёв исын дро́го.</verse>
				<verse number="21">Ту пхэндя́н тырэ́ писхарье́нгэ: ‘Янэ́н лэс кэ мэ, соб (кай) ма́нгэ тэ подыкхав пэ лэ́стэ.’</verse>
				<verse number="22">Амэ пхэндям амарэ́ ра́скэ: ‘Тэрнэ́-бэршэнгиро на могинэ́ла тэ ячкирэл пэ́скирэ дадэ́с, тэды ёв мэрэ́ла’.</verse>
				<verse number="23">Нэ ту писхарье́нгэ пхэндя́н: ‘Ко́ли на явэ́ла тумэ́нца тумаро́ тыкнэды́р пшал, тэды тумэ́ на явэ́на кэ мэ.’</verse>
				<verse number="24">Ке́ли амэ явдя́м кэ тыро́ писха́ри, кэ амаро́ дад, тэды пирипхэндям лэ́скэ лава́ мирэ́ раскирэ.</verse>
				<verse number="25">И амаро́ дад пхэндя́: ‘Джа́н нэвэ́стыр, кинэн амэ́нгэ на́бут хабэ́н’.</verse>
				<verse number="26">Амэ пхэндям: ‘Нашты́ амэ́нгэ тэ джас; а ко́ли явэ́ла амэ́нца тыкнэды́р амаро́ пшал, тэды джа́са; пал-дова́ со нашты́ тэ дыкхас одолэ́-манушэ́скиро муй, ко́ли на явэ́ла амэ́нца амарэ́ тыкнэдыршонэ пшалэ́с.’</verse>
				<verse number="27">И пхэндя́ амэ́нгэ тыро́ писха́ри, амаро́ дад: ‘Тумэ́ джинэ́н, со мири́ ромны́ бияндя́ ма́нгэ дуе́н чхавэ́н;</verse>
				<verse number="28">екх гия́ ма́ндыр, и мэ пхэндём: ‘Ёв, хай, роскушно’; и мэ на дыкхцём лэс кэ дава́ часо;</verse>
				<verse number="29">ко́ли и кадалэс лэ́на мирэ́ якхэ́ндыр, и кэрэ́лапэ лэ́са би́да, тэды лыджа́на тумэ́ ман мирэ́ сывонэ балэнца дро лю́но (адо)’.</verse>
				<verse number="30">Акана́, ко́ли мэ ява́ва кэ тыро́ писха́ри, амаро́ дад, и на явэ́ла амэ́нца тэрнэ́-бэршэнгирэс, савэскирэ илэ́са пхандло исын лэ́скиро ило́,</verse>
				<verse number="31">то, ке́ли ёв дыкхэ́ла, со нанэ тэрнэ́-бэршэнгирэс, ёв мэрэ́ла; и лыджа́на тырэ́ писха́рья, тырэ́ писхари́с, амарэ́ дадэ́с, дро лю́но (адо).</verse>
				<verse number="32">Палдава́ мэ, тыро́ писха́ри, лыёмпэ тэ отпхэнав пал тэрнэ́-бэршэнгирэстэ мирэ́ дадэ́скэ, и пхэндём: ‘Ко́ли на яна́ва лэс кэ ту, тэды мэ ячавапэ банго́ анги́л мирэ́ дадэ́стэ дрэ сарэ́ джиибна́скирэ дывэса́.’</verse>
				<verse number="33">Адя́кэ мэк мэ, тыро́ писха́ри, заме́ст тэрнэ́-бэршэнгирэстэ тэ ячавпэ писхариса мирэстэ растэ; а тэрнэ́-бэршэнгиро мэк тэ джал пэ́скирэ пшалэ́нца:</verse>
				<verse number="34">пал-дова́ со сыр мэ джа́ва кэ пэ́скиро дад, ко́ли тэрнэ́-бэршэнгирэс на явэ́ла ма́нца? Мэк фэды́р мэ тэ дыкха́в, сави́ би́да латхэлас мирэ́ дадэ́с.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="45">
				<verse number="1">Буты́р Ёза на могиндя́ тэ рикирэлпэ анги́л сарэ́ндэ, савэ́ сыс тэрдэ́ пашы́л лэ́стэ, и задыя го́дла: “Лыджа́н криг ма́ндыр сарэ́н.” И на яця́пэ пашы́л Ёзастэ нико́н, ке́ли ёв приґалыяпэ пэ́скирэ пшалэ́нгэ.</verse>
				<verse number="2">И ёв зоралэ́с рондя́, и шундлэ́ Египтя́ни, и шундя́ фараоно́скиро кхэр.</verse>
				<verse number="3">И пхэндя́ Ёза пэ́скирэ пшалэ́нгэ: “Мэ сом Ёза (Иосифо), ци джидо́ исын миро дад?” Нэ лэ́скирэ пша́ла на могиндлэ́ тэ отпхэнэн лэ́скэ, пал-дова́ со лэ́нгэ яця́ пхаро́ пэ ило́ анги́л лэ́стэ.</verse>
				<verse number="4">И пхэндя́ Ёза пэ́скирэ пшалэ́нгэ: “Подджан кэ мэ.” Ёнэ подгинэ́. Ёв пхэндя́: “Мэ сом Ёза, тумаро́ пшал, савэ́с тумэ́ бикиндлэ дро Еги́пто;</verse>
				<verse number="5">нэ акана́ тумэ́ на пиридживэн и на холясон пэ пэ́стэ пал дова́, со тумэ́ бикиндлэ ман адари́к, пал-дова́ со Дэвэ́л бичхадя́ ман анги́л тумэ́ндэ ваш тумаро́ джиибна́скиро зракхибэ́н;</verse>
				<verse number="6">пал-дова́ со акана́ пэ пхув явэ́ла дуй бэрш бокх, и дурэды́р пандж бэрш явэ́ла, дрэ савэ́ ни тэ чхувэ́н дрэ пхув, ни тэ укэдэн на явэ́на;</verse>
				<verse number="7">Дэвэ́л бичхадя́ ман анги́л тумэ́ндэ, соб (кай) тэ ячкирэл тумэн пэ пхув и тэ зракхэ́л тумаро́ джиибэ́н барэ́ выракхибнаса.</verse>
				<verse number="8">Адя́кэ на тумэ́ бичхадэ́ ман адари́к, нэ Дэвэ́л, Саво́ и чхудя́ ман фараоно́скэ дадэ́са и ра́са пир саро́ лэ́скиро кхэр, и тэ хулаинав пэ сари́ Египто́скири пхув.</verse>
				<verse number="9">Джа́н сыгнэдыр кэ миро дад и пхэнэ́н лэ́скэ: ‘Адя́кэ ракирэ́ла тыро́ чхаво́ Ёза (Иосифо): Дэвэ́л чхудя́ ман ра́са пэ саро́ Еги́пто; яв кэ мэ сыгнэдыр;</verse>
				<verse number="10">ту явэ́са тэ дживэ́с пэ Гесемоскири пхув; и ту явэ́са пашы́л ма́ндэ, ту, и тырэ́ чхавэ́, и тырэ́-чхавэ́нгирэ чхавэ́, и кхэри́тка мурдала́ (тыкно́ и баро́ тыро́ ското), и саро́ тыро́;</verse>
				<verse number="11">Одо́й мэ ява́ва тэ чалякирав тут, пал-дова́ со одо́й явэ́ла бокх ишчо (инкэ́) пандж бэрш, соб (кай) ту тэ на ячэс чороро́: ту и тыро́ кхэр, и саро́ тыро́.</verse>
				<verse number="12">И ґа́да, тумарэ́ якха́ и мирэ́-пшалэ́скирэ якха́ Вениамино́скирэ дыкхэ́на, со дава́ мирэ́ ушта́ ракирэ́на тумэ́нца.</verse>
				<verse number="13">Пхэнэ́н мирэ́ дадэ́скэ пал сари́ мири́ сла́ва дро Еги́пто и пал саро́, со тумэ́ дыкхнэ́, и янэ́н сыгнэдыр мирэ́ дадэ́с адари́к.’”</verse>
				<verse number="14">И пыя́ ёв пэ мэн Вениаминоскэ, пэ́скирэ пшалэ́скэ, и рондя́; и Вениамино рондя́ пэ лэ́скири мэн.</verse>
				<verse number="15">И чамудя сарэ́н пэ́скирэ пшалэ́н, и рондя́, облыи лэн. Тэ́ньци ракирдэ́ лэ́са лэ́скирэ пша́ла.</verse>
				<verse number="16">Догия́ кэ фараоно́скиро кхэр шуныбэ́н (мавлы́н), со явнэ́ Ёза́скирэ пша́ла; и шука́р сыс фараоно́скэ и лэ́скирэ писхарье́нгэ.</verse>
				<verse number="17">И пхэндя́ фарао́но Ёза́скэ: “Пхэн тырэ́ пшалэ́нгэ: Ѓа́да, со кэрэ́н: скэдэ́н тумарэ́ кхэритконэ́ мурдалэ́н [ското/жывотнонэн-ю.о.], и джа́н пэ Ханаано́скири пхув;</verse>
				<verse number="18">и лэн тумарэ́ дадэ́с и тумарэ́ сэ́м΄и (ирья́), и явэ́н кэ мэ; мэ да́ва тумэ́нгэ фэдыршо котэ́р пхув пэ Египто́скири пхув, и тумэ́ явэ́на тэ хан пхувья́киро ту́ко.</verse>
				<verse number="19">Ту́кэ ракира́ва тэ пхэнэ́с лэ́нгэ: ‘Кэрэ́н дава́: лэн пэ́скэ Египто́скирэ пхувья́тыр вурдэна́ ваш тумарэ́ чхавэ́нгэ и ваш тумарэ́ ромне́нгэ, и янэ́н тумарэ́ дадэ́с и явэ́н;</verse>
				<verse number="20">и на́ жалинэн тумаро́ миштыпэ́н вешчы (чы́сы), пал-дова́ со фэдыршо сарэ́ Египто́скирэ пхувья́тыр мэ да́ва тумэ́нгэ’.”</verse>
				<verse number="21">Адя́кэ и кэрдэ́ Израилёскирэ чхавэ́. И дыя́ лэ́нгэ Ёза (Иосифо) вурдэна́, пир фараоно́скиро припхэныбэ́н, и дыя́ лэ́нгэ хабэ́н пэ́са пэ дром,</verse>
				<verse number="22">кажнонэ́скэ лэ́ндыр ёв дыя́ и́дя тэ парувэн (змена), а Вениаминоскэ дыя́ трин шэла́ рупувэ́ и пандж и́дя тэ парувэн;</verse>
				<verse number="23">адя́кэ-паць и пэ́скирэ дадэ́скэ бичхадя́ дэшэ ослэ́н (мегарье́н), савэ́ сыс ландадэ фэдыршонэ Египто́скирэ хабнэнца, и дэшэ́ ослицэ́н (мегарицэ́н) ландадэ́ гивэ́са, марэ́са и пэ́скирэ дадэ́скэ хабна́са пэ дром.</verse>
				<verse number="24">И отмэкця́ пэ́скирэ пшалэ́н, и ёнэ гинэ́. И пхэндя́ лэ́нгэ: “На кошэнпэ пэ дром.”</verse>
				<verse number="25">И гинэ́ ёнэ Египто́стыр, и явнэ́ пэ Ханаано́скири пхув кэ Яково, пэ́скиро дад,</verse>
				<verse number="26">и роспхэндлэ́ лэ́скэ, и пхэндлэ́: “О Ёза исын джидо́, и акана́ хулаинэла пэ сари́ Египто́скири пхув.” Нэ лэ́скиро ило́ кашталыя, пал-дова́ со ёв на патяндыя лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="27">Ке́ли ёнэ пирипхэндлэ лэ́скэ сарэ́ Ёза́скирэ лава́, савэ́ ёв ракирдя́ лэ́нгэ, и ке́ли дыкхця́ марибны́тка вурдэна́, савэ́ бичхадя́ Ёза, соб (кай) тэ ладжан лэс: тэды отджидыя́ Яково́скиро ду́хо (фа́но), лэ́нгирэ дадэ́скиро,</verse>
				<verse number="28">и пхэндя́ Израилё: “Ухты́лла (до́си), джидо́ ишчо (инкэ́) исын миро чхаво́ Ёза; мэ джа́ва тэ дыкха́в лэс анги́л дова́, сыр тэ мэрав.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="46">
				<verse number="1">И гия́ Израилё (Яково) сарэ́са, со лэ́стэ сыс, и явдя́ дрэ Вирса́вия, и яндя́ свэ́нто дыибэ́н (жэ́ртва) Дэвлэ́скэ пэ́скирэ дадэ́скирэ Исаакоскирэскэ.</verse>
				<verse number="2">И пхэндя́ Дэвэ́л Израилёскэ раты́ дро суно́: “Я́кове! Якове!” Ёв пхэндя́: “Ѓа́да, мэ сом.”</verse>
				<verse number="3">О Дэвэ́л пхэндя́: “Мэ, сом Дэвэ́л, тырэ́ дадэ́скиро Дэвэ́л; на дар, джа́ дро Еги́пто, пал-дова́ со Мэ созда́ва ту́тыр бари манушы́тко нацыя,</verse>
				<verse number="4">Мэ джа́ва ту́са дро Еги́пто, Мэ и лыджа́ва тут палэ. О Ёза пэ́скирэ вастэ́са учхакирэ́ла тырэ́ якха́.”</verse>
				<verse number="5">Яково гия́ Вирсавиятыр; и лыджинэ́ Израилёскирэ чхавэ́ Яково́с, пэ́скирэ дадэ́с, и пэ́скирэ биятэ́н, и пэ́скирэ ромне́н пэ марибны́тка вурдэна́, савэ́ бичхадя́ фарао́но, соб (кай) тэ янэ́н лэс.</verse>
				<verse number="6">Ёнэ лынэ́ пэ́скирэ кхэритконэ́ мурдалэ́н (ското) и пэ́скиро миштыпэ́н, саво́ сыс лэ́ндэ пэ Ханаано́скири пхув, и явнэ́ дро Еги́пто, – Яково и саро́ лэ́скиро ро́до лэ́са.</verse>
				<verse number="7">Пэскирэн чхавэ́н и ўнукэн пэ́са, пэскирэн чхае́н и ўнучкэн, и саро́ пэ́скиро ро́до яндя́ ёв пэ́са дро Еги́пто.</verse>
				<verse number="8">Ѓа́да, сыс Израилёскирэ-чхавэ́нгирэ лава́, савэ́ явнэ́ дро Еги́пто: Яково и лэ́скирэ чхавэ́. Яково́скиро англатуно́ чхаво́ сыс Рувимо.</verse>
				<verse number="9">Рувимо́скирэ чхавэ́ сыс: Ханохо и Фалу, Хецроно и Харми.</verse>
				<verse number="10">Симеоноскирэ чхавэ́ сыс: Иемуило и Иамино (Ямино), и Огадо, Иахино, и Цохаро, и Са́уло, Хананеянкакиро чхаво́.</verse>
				<verse number="11">Левиёскирэ чхавэ́ сыс: Гирсоно, Каафо и Мерари.</verse>
				<verse number="12">Юда́скирэ чхавэ́ сыс: Иро и Онано, и Шэла́, и Фаре́со, и Заро; нэ Иро и Онано мынэ́ пэ Ханаано́скири пхув. Фаресоскирэ чхавэ́ сыс: Есромо и Хамуло.</verse>
				<verse number="13">Исахароскирэ чхавэ́ сыс: Фола и Фува, Ио́во и Шымроно.</verse>
				<verse number="14">Завулоноскирэ чхавэ́ сыс: Середо и Елоно, Иахлеило (Яхлеило).</verse>
				<verse number="15">Адалэ́ сыс Лиякирэ чхавэ́, савэ́н ёй бияндя́ Яково́скэ дрэ Месопотамия, и лэ́скирэ чхаса Динаса. Сарэ́н лэ́скирэ чхавэ́н и чхае́н сыс трия́нда трин мануша́.</verse>
				<verse number="16">Гадо́скирэ чхавэ́ сыс: Цыфионо и Хаги, Шуни и Эцбоно, Ери, Ароди и Арели.</verse>
				<verse number="17">Асироскирэ чхавэ́ сыс: Имна, Ишва, Ишви, Бриа, и Серах, лэ́нгири пхэн. Брияскирэ чхавэ́: Хеверо и Малхиило.</verse>
				<verse number="18">Дава́ сыс Зельфакирэ чхавэ́, савья́ Лава́но дыя́ Лиякэ, пэ́скирэ чхакэ; ёй бияндя́ лэн Яково́скэ дэшушов дия́.</verse>
				<verse number="19">Рахилякирэ чхавэ́, Яково́скирэ ромнякирэ сыс: Ёза (Иосифо) и Вениамино.</verse>
				<verse number="20">И бия́ндынэ Ёзастэ пэ Египто́скири пхув Мана́сия и Ефре́мо, савэ́н бияндя́ лэ́скэ Асенефа́, Потифароскири чхай, Илиопольсконэ-жрецоскири.</verse>
				<verse number="21">Вениамино́скирэ чхавэ́ сыс: Бэ́ла и Бехе́ро, и Ашбе́ло; Гера́ и Наама́но, Эхии́ и Ро́шо, Мупи́мо и Хупи́мо, и А́рдо.</verse>
				<verse number="22">Адалэ́ сыс Рахилякирэ чхавэ́, савэ́ бия́ндынэ Яковостыр, саро́ пэ саро́ дэшуштар дия́.</verse>
				<verse number="23">Даноскиро чхаво́ сыс: Хушымо.</verse>
				<verse number="24">Нефалимоскирэ чхавэ́ сыс: Иахцэило (Яхцэило) и Гуни, и Иецэро, и Шыле́мо.</verse>
				<verse number="25">Адалэ́ сыс Валакирэ чхавэ́: савья́ дыя́ Лава́но пэ́скирэ чхакэ Рахилякэ; ёй бияндя́ лэн Яково́скэ сарэ́н эфта́ манушэ́н.</verse>
				<verse number="26">Сарэ́н манушэ́н, савэ́ явнэ́ Яковоса дро Еги́пто, савэ́ выгинэ́ лэ́скирэ трушулэндыр (чреслэндыр), апри́ч чхавэ́ндэ Яково́скирэ ромне́ндыр, сыс сарэ́н шовдэша́ шов дия́.</verse>
				<verse number="27">Ёза́скирэ чхавэ́, савэ́ бия́ндынэ лэ́стыр дро Еги́пто, сыс дуй дия́. Сарэ́н Яково́скирэ кхэрэ́скирэ манушэ́н, савэ́ явнэ́ дрэ Еги́пто, сыс эфтадэша́.</verse>
				<verse number="28">О Яково бичхадя́ Юдас анги́л пэ́стэ кэ Ёза, соб (кай) ёв тэ сыкавэ́л дром дро Гесе́мо. И явнэ́ ёнэ пэ Гесемоскири пхув.</verse>
				<verse number="29">О Ёза дыя́ андрэ́ пэ́скиро марибны́тко вурдэ́н, и традыя́ муял (пэ стреч) Израилёскэ, пэ́скирэ дадэ́скэ, дро Гесе́мо, и, дыкхця́ лэс, пыя́ лэ́скэ пэ мэн, и ґара́ (длу́гэс) рондя́ лэ́стэ пэ мэн.</verse>
				<verse number="30">И пхэндя́ Израилё Ёза́скэ: “Мэрава мэ акана́, дыкхи́ тыро́ муй, пал-дова́ со ту сан джидо́.”</verse>
				<verse number="31">И пхэндя́ Ёза пэ́скирэ пшалэ́нгэ и пэ́скирэ-дадэ́скирэ кхэрэ́скэ: “Мэ джа́ва, и пхэна́ва фараоно́скэ: ‘Мирэ́-дад пша́ла и мирэ́-дадэ́скиро кхэр, савэ́ сыс пэ Ханаано́скири пхув, явнэ́ кэ мэ’.</verse>
				<verse number="32">Адалэ́ мануша́ исын бакрэ́нгирэ чхупна́рья, пал-дова́ со ёнэ залэнапэ кхэритконэ́ мурдалэ́нца; тыкно́ и баро́ пэ́скиро ското, и саро́, со лэ́ндэ сыс, яндлэ́ ёнэ.”</verse>
				<verse number="33">Ко́ли фарао́но кхарэ́ла тумэн и пхэнэ́ла: ‘Саво́ тумаро́ залыибэн (заёмка)?’</verse>
				<verse number="34">то тумэ́ пхэнэ́н: ‘Амэ, тырэ́ писха́рья сам тэрнэ́ бэршэ́ндыр и кэ (жы́ко) дава́ часо, дыкхасас амэ пал кхэритконэ́ мурдалэ́ндэ, и амэ, и амарэ́ дада́, соб (кай) тумэ́ тэ мэкэ́н тэ дживэ́н пэ Гесемоскири пхув.” Пал-дова́ со ваш Египтянэнгэ исын магирипэ́н кажно ману́ш, саво́ сыс чхупна́ри (пастухо) бакрэнгиро.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="47">
				<verse number="1">И явдя́ Ёза и пхэндя́ фараоно́скэ: “Миро дад и мирэ́ пша́ла, тыкнэ́ и барэ́ пэ́скирэ кхэритконэ́ мурдалэ́нца, и сарэ́са, со лэ́ндэ сыс, явнэ́ Ханааноскирэ пхувья́тыр; и ґа́да, ёнэ исын пэ Гесемоскири пхув.”</verse>
				<verse number="2">И пэ́скирэ пшалэ́ндыр ёв лыя́ панджэ́ манушэ́н, и яндя́ лэн кэ фарао́но.</verse>
				<verse number="3">И фарао́но пхэндя́ лэ́скирэ пшалэ́нгэ: “Саво́ тумаро́ залыибэн (заёмка)?” Ёнэ пхэндлэ́ фараоно́скэ: “Бакрэ́нгирэ чхупна́рья тырэ́ писха́рья исын, амэ, и амарэ́ дада́.”</verse>
				<verse number="4">И ёнэ пхэндлэ́ фараоно́скэ: “Амэ явдя́м тэ джива́с на́бут пэ дая́ пхув, пал-дова́ со нанэ хабэ́н ваш тырэ́-писхарьенгирэ кхэритконэ́ мурдалэ́нгэ; пэ Ханаано́скири пхув исын бари бокх. Адя́кэ мангаса тэ дэс во́ля (тэ позволинэс) тырэ́ писхарье́нгэ тэ джива́с пэ Гесемоскири пхув.”</verse>
				<verse number="5">И пхэндя́ фарао́но Ёза́скэ: “Тыро́ дад и тырэ́ пша́ла явнэ́ кэ ту.</verse>
				<verse number="6">Египто́скири пхув исын анги́л ту́тэ; пэ фэды́р пхув чхув тэ дживэ́л тырэ́ дадэ́с и тырэ́ пшалэ́н; мэк ёнэ тэ дживэ́н пэ Гесемоскири пхув. И ко́ли джинэ́са, со машки́р лэ́ндэ исын таланы́тка (одаримэ) мануша́, чхув лэн дыкхибнаскирэнца (смотрителенца) пал миро ското.”</verse>
				<verse number="7">И яндя́ Ёза Яково́с, пэ́скирэс дадэ́с, и сыкадя́ лэс фараоно́скэ; и бахтякирдя́ Яково фараонос.</verse>
				<verse number="8">Фарао́но пхуця́ Яковостыр: “Ци бут исын ту́кэ бэрш?”</verse>
				<verse number="9">Яково пхэндя́ фараоно́скэ: “Мирэ́ джиибна́скирэ дывэса́ джа́на кэ шэл тэ трия́нда бэрш; тыкнэ́ и набахталэ мирэ́ джиибна́скирэ дывэса́, и на догинэ́ кэ мирэ́ дадэнги́рэ-джиибна́скирэ дывэса́.”</verse>
				<verse number="10">И бахтякирдя́ Яково фараонос, и выгия́ фараоностыр.</verse>
				<verse number="11">И чхудя́ тэ дживэ́л Ёза пэ́скирэ дадэ́с и пэскирэн пшалэ́н, и дыя́ лэ́нгэ пэ Египто́скири пхув фэды́р пхувья́кири паш, пэ Раамсесоскири пхув, сыр пхэндя́ фарао́но.</verse>
				<verse number="12">И дэ́лас о Ёза пэ́скирэ дадэ́скэ, и пэ́скирэ пшалэ́нгэ, и сарэ́ дадэ́скирэ кхэрэ́скэ маро́, ци бут трэй кажнонэ́ сэм΄якэ (ирья́кэ).</verse>
				<verse number="13">И на сыс маро́ пир сари́ пхув; пал-дова́ со бокх яця́ древа́н зоралэды́р, мануша́ ячнэ́ бизорья́кирэ бокха́тыр пэ Египто́скири и Ханаано́скири пхувья́.</verse>
				<verse number="14">О Ёза скэдыя́ саро́ руп, саво́ сыс пэ Египто́скири и Ханаано́скири пхувья́, пал маро́, саво́ кинэнас, и яндя́ Ёза руп дро фараоно́скиро кхэр.</verse>
				<verse number="15">И на яця́ руп (ловэ́) пэ Египто́скири и Ханаано́скири пхувья́. Сарэ́ Египтя́ни явнэ́ кэ Ёза и ракирдэ́: “Дэ амэ́нгэ маро́; пал со амэ́нгэ тэ мэрас анги́л ту́тэ, пир дава́ со руп буты́р нанэ амэ́ндэ?”</verse>
				<verse number="16">О Ёза пхэндя́: “Янэ́н тумарэ́ кхэритконэ́ мурдалэ́н, и мэ ява́ва тэ дав тумэ́нгэ пал тумарэ́ кхэритконэ́ мурдалэ́ндэ, ко́ли руп нанэ тумэ́ндэ.”</verse>
				<verse number="17">И притрадэнас ёнэ кэ Ёза пэ́скирэ кхэритконэ́ мурдалэ́н; и Ёза дэ́лас лэ́нгэ маро́ пал грэ́ндэ, и пал ста́ды тыкнэ́, и барэ́ мурдалэнгирэ, и пал ослэ́ндэ (мегарье́ндэ); и дэ́лас лэ́нгэ маро́ дрэ дова́ бэрш пал сарэ́ лэ́нгирэ кхэритконэ́ мурдалэнгирэндэ.</verse>
				<verse number="18">И гия́ пэ́скэ дава́ бэрш; и явнэ́ ёнэ кэ ёв пэ яви́р бэрш, и пхэндлэ́ лэ́скэ: “На чхакираса амарэ́ хуластыр, со руп нанэ и амаро́ ското амарэ́ хуластэ; ничи́ на яця́пэ амэ́ндэ анги́л амарэ́ хуластэ, апри́ч амэ́ндэ и амари́ пхув,</verse>
				<verse number="19">ваш со амэ́нгэ анги́л тырэ́ якха́ тэ хасёвас, амэ́нгэ и амарэ́ пхувьенгэ? Кин амэн и амарэ́ пхувья́ пал маро́, и амэ амарэ́ пхувье́нца ява́са писхарье́нца фараоно́скэ, а ту дэ амэ́нгэ семи, соб (кай) амэ тэ явас джидэ́ и тэ на мэрас, и, соб (кай) тэ на явэ́л чхучи́ пхув.”</verse>
				<verse number="20">И киндя Ёза сари́ Египто́скири пхув ваш фараоно́скэ, пал-дова́ со бикиндлэ Египтя́ни кажно пэ́скири фэ́лда; пал-дова́ со бокх притасавэлас лэн. И яця́пэ пхув фараоно́скэ.</verse>
				<verse number="21">И кэрдя́ манушэ́н ёв писхарье́нца екхэ Египто́скирэ рига́тыр кэ яви́р.</verse>
				<verse number="22">Екхэ жрецэнгири пхув на киндя, пал-дова́ со жрецэнгэ фараоностыр сыс дыны́ паш пхув, и ёнэ чалякирэнаспэ пэ́скирэ пхувья́тыр; пал-дова́ и на бикиндлэ пэ́скири пхув.</verse>
				<verse number="23">И пхэндя́ Ёза манушэ́нгэ: “Ѓа́да, мэ акана́ киндём ваш фараоно́скэ тумэн и тумари́ пхув; ґа́да, тумэ́нгэ исын семи (ве/ири́нгли), и чхувэ́н лэн дрэ пхув;</verse>
				<verse number="24">ке́ли тумэ́ явэ́на тэ укэдэн, дэн па́нджто паш фараоно́скэ; а штар паша́ ячэ́напэ тумэ́нгэ тэ почхувэн пэ фэ́лды пэ чалякирибэн тумэ́нгэ и одолэ́нгэ, кон исын дрэ тумарэ́ кхэра́ и пэ чалякирибэн тумарэ́ чхавэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="25">Ёнэ пхэндлэ́: “Ту зракхця́н амэ́нгэ джиибэ́н; и ява́са тэ родас ла́ска дрэ – амарэ́-хула́скирэ якха́, и ява́са писхарье́нца фараоно́скэ.”</verse>
				<verse number="26">И чхудя́ Ёза пэ Египто́скири пхув зако́но, дава́ исын кэ ададывэ́с: па́нджто паш тэ дэн фараоно́скэ, апри́ч екхэ жрецэнгирэ пхувья́тыр, сави́ на сыс фараоноскири.</verse>
				<verse number="27">И дживдя́ Израилё пэ Египто́скири пхув, дро Гесе́мо, и сыс ёнэ хулая́ пэ ла́тэ, бияндлэ, и яця́ лэн бут бут.</verse>
				<verse number="28">Яково дживдя́ пэ Египто́скири пхув дэшуэфта бэрш; и сыс дывэса́ Яково́скирэ, лэ́скирэ джиибна́скирэ бэрша́, шэл тэ штардэша́ эфта́ бэрш.</verse>
				<verse number="29">И явдя́ часо Израилёскэ тэ мэрэ́л, и кхардя́ ёв пэ́скирэ чхавэ́с Ёзас, и пхэндя́ лэ́скэ: “Ко́ли мэ латхём дрэ тырэ́ якха́ ла́ска, чхув тыро́ васт тэл стаць (стёгно) ма́ндэ и совлаха́, со ту кэрэ́са пир ма́нгэ тангипэ́н и чачипэ́н, на гаравэса ман дро Еги́пто.</verse>
				<verse number="30">Соб (кай) ма́нгэ тэ пасёвав мирэ́ дадэ́нца, ту вылыджаса ман Египто́стыр и гаравэса ман дро лэ́нгиро гараибнытко штэ́то.” О Ёза пхэндя́: “Кэра́ва пир тыро́ лав.”</verse>
				<verse number="31">И пхэндя́ Яково: “Совла́ха ма́нгэ.” И совлахадя́ лэ́скэ. И совлахадя́ Израилё пэ чхуибэ́н пашы́л шэрэскири шэрандуны.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="48">
				<verse number="1">Пало́ (после) дава́ Ёза́скэ пхэндлэ́: “Ѓа́да, тыро́ дад исын насвало́.” И ёв лыя́ пэ́са дуе́н пэ́скирэ чхавэ́н: Манасияс и Ефремос.</verse>
				<verse number="2">Яково́скэ пхэндлэ́: “Ѓа́да, тыро́ чхаво́ Ёза (Иосифо) джа́ла кэ ту.” Израилё скэдыя́ пэ́скири зор и бэсця́ пэ чхуибэ́н.</verse>
				<verse number="3">И пхэндя́ Яково Ёза́скэ: “Дэвэ́л Сарэзорья́киро сыкадыя́ ма́нгэ дрэ Луза, пэ Ханаано́скири пхув, и бахтякирдя́ ман,</verse>
				<verse number="4">и пхэндя́ ма́нгэ: “Ѓа́да, Мэ да́ва ту́кэ бут чхаворэ́н и явэ́ла бут бут тумэн, и Мэ кэра́ва адя́кэ, со ту́тыр выджа́на бут манушы́тка на́цыи, и Мэ да́ва пало́ (после) ту́тэ дая́ пхув тырэ́ родо́скэ, соб (кай) ёнэ ве́чнэс тэ явэ́н хуланца.”</verse>
				<verse number="5">И акана́ дуй тырэ́ чхавэ́, савэ́ бия́ндынэ пэ Египто́скири пхув, анги́л дова́, сыр мэ явдём кэ ту дро Еги́пто, ёнэ исын мирэ́; Ефре́мо и Мана́сия, сыр Рувимо и Симеоно (Семёно) явэ́на мирэ́;</verse>
				<verse number="6">чхавэ́ тырэ́, савэ́ бияндёна пало́ лэ́ндэ, явэ́на тырэ́; ёнэ тэл пэ́скирэ-пшалэнгиро лав явэ́на тэ гинэнпэ дрэ паш лэ́нгирэ мэкнэ́ миштыпна́стыр.</verse>
				<verse number="7">Ке́ли мэ гиём Месопотамиятыр, пэ Ханаано́скири пхув мыя́ ма́ндэ Рахи́ль, пэ дром, на догии вари-кицы́ кэ Ефрафа, и мэ гарадём ла одо́й пэ дром кэ Ефрафа, со какана́ исын Вифлее́мо.”</verse>
				<verse number="8">И дыкхця́ Израилё Ёза́скирэ чхавэ́н, и пхэндя́: “Кон исын адава́?”</verse>
				<verse number="9">И пхэндя́ Ёза пэ́скирэ дадэ́скэ: “Далэ́ исын мирэ́ чхавэ́, савэ́н Дэвэ́л дыя́ ма́нгэ ада́й.” О Яково пхэндя́: “Лы́джа пашылэды́р лэн кэ мэ, и мэ бахтякирава лэн.”</verse>
				<verse number="10">Израилёскирэ якха́ пхурипнастыр фуес дыкхнэ́; ёв на могиндя́ шука́р тэ дыкхэ́л. Ёза лыджия́ пашылэды́р лэн кэ ёв, и чамудя ёв лэн, и облыя лэн.</verse>
				<verse number="11">И пхэндя́ Израилё Ёза́скэ: мэ и на думиндём тэ дыкха́в тыро́ муй, ґа́да, Дэвэ́л сыкадя́ ма́нгэ и тырэ́н чхавэ́н.”</verse>
				<verse number="12">И лыджия́ лэн криг Ёза лэ́скирэ чангэндыр, и кэрдя́ шэрэ́са лэ́скэ кэ пхув.</verse>
				<verse number="13">И лыя́ Ёза дуе́н, Ефремос дро чачо́ пэ́скиро васт проти зэ́рво (ле́во) и Израилёскиро, а Манасияс дро зэ́рво (ле́во) проти Израилёскиро чачо́ (право), и лыджия́ вастэ́са пашылэды́р лэн кэ ёв.</verse>
				<verse number="14">Нэ Израилё протырдыя́ пэ́скиро чачо́ (право) васт и чхудя́ Ефремоскэ пэ шэро́, усае́кх со одова́ сыс тыкнэдыршо, а зэ́рво (ле́во) пэ шэро́ Манасиястэ. Пэфроми ёв чхудя́ адя́кэ пэ́скирэ васта́, на дыкхи́ пэ дова́, со Мана́сия сыс англатуно́.</verse>
				<verse number="15">И бахтякирдя́ Ёза, и пхэндя́: “Дэвэ́л, анги́л Савэ́стэ псирдэ́ мирэ́ дада́, Авраа́мо и Исаа́ко, Дэвэ́л, Саво́ ракхэ́ла ман долэ́ дывэсэ́ндыр, сыр мэ бияндыём, ададывэ́с,</verse>
				<verse number="16">О Янго́ло, саво́ выракхця ман кажнонэ́ чорипна́стыр, мэк тэ бахтякирэ́л адалэ́ тэрнэ́ манушэ́н; мэк тэ явэ́л пэ лэ́ндэ дыно́ миро лав и лав мирэ́ дадэ́нгиро Авраа́москиро и Исаакоскиро, и мэк тэ явэ́л лэн бут машки́р пхув.”</verse>
				<verse number="17">И дыкхця́ Ёза, со лэ́скиро дад чхудя́ пэ́скиро чачо́ (право) васт пэ шэро́ Ефремоскэ; и на пир ило́ лэ́скэ сыс дава́. И лыя́ ёв пэ́скирэ-дадэ́скиро васт, соб (кай) тэ пиричхувэл лэс Ефремо́скирэ шэрэстыр пэ Манасия́скиро шэро́,</verse>
				<verse number="18">и пхэндя́ Ёза пэ́скирэ дадэ́скэ: “На адя́кэ, миро да́до, пал-дова́ со адава́ чхаво́ исын англатуно́, чхув пэ лэ́скиро шэро́ чачо́ (право) тыро́ васт.</verse>
				<verse number="19">Нэ лэ́скиро дад на закамдя́ и пхэндя́: “Мэ джино́м (джина́в), мро чха́ва, джино́м, и лэ́стыр выджа́на мануша́, и ёв явэ́ла баро́; нэ лэ́скиро тыкнэды́р пшал явэ́ла барэды́р лэ́стыр, и лэ́стыр выджа́ла бари манушы́тко нацыя (народо).”</verse>
				<verse number="20">И бахтякирдя́ Израилё дро дова́ дывэ́с лэн, ракири́: “Ту́са явэ́на тэ бахтякирэнпэ мануша́ Израилёстыр, ракири́: ‘Мэк тэ кэрэ́л ту́кэ Дэвэ́л, сыр Ефремоскэ и Манасияскэ’.” И чхудя́ Ефремос вучэды́р Манасиястыр.</verse>
				<verse number="21">И пхэндя́ Израилё Ёза́скэ: “Ѓа́да, мэ мэра́ва: и Дэвэ́л явэ́ла тумэ́нца, и рискирэ́ла тумэн палэ пэ тумарэ́-дадэнгири пхув;</verse>
				<verse number="22">и мэ да́ва ту́кэ буты́р анги́л тырэ́ пшалэ́ндэ, екх пхувья́киро котэ́р [склоно-ю.о.], саво́ мэ лыём Аморее́нгирэ вастэ́ндыр мирэ́ куртала́са и лукоса.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="49">
				<verse number="1">И кхардя́ Яково пэ́скирэ чхавэ́н, и пхэндя́: “Скэдэ́нпэ и мэ роспхэнава тумэ́нгэ, со явэ́ла тумэ́нца пэ дывэса́; со явэ́на анги́л:</verse>
				<verse number="2">скэдэ́нпэ и шунэ́н, Яково́скирэ чхавэ́, шунэ́н, Израилё, тумарэ́ дадэ́с.</verse>
				<verse number="3">Рувимо, англатуно́ миро! Ту сан миро зоралыпэ́н и англатуно́ мирэ́ зорьякэ, най патывалэдыр пир мина и най зоралэды́р;</verse>
				<verse number="4">нэ ту сан шумно, сыр пани́, ту на явэ́са тэ припхэнэс явирэ́нгэ, пал-дова́ со ту ги́ян пэ тырэ́-дадэ́скиро чхуибэ́н; ту магирдян миро чхуибэ́н.</verse>
				<verse number="5">Пша́ла Симеоно и Левиё, лэ́нгирэ курталы на тангинэна;</verse>
				<verse number="6">дрэ лэ́нгирэ мысли мэк тэ на дыкхэ́л миро ди, и кэ лэ́нгиро скэдыибэ́н мэк тэ на явэ́л мири́ сла́ва, пал-дова́ со ёнэ дрэ пэ́скири холы́ замардэ́ манушэ́с, и пир пэ́скиро ило́ пиричхиндлэ гурувэскэ жылы;</verse>
				<verse number="7">мэк тэ хасёл лэ́нгири холы́, пал-дова́ со ла́тэ нанэ тангипэ́н, и лэ́нгири бари холы́, пал-дова́ со ёй исын на манушаны; мэ роскэрава пэ паша́ лэн тэ дживэ́н пир Яковостэ, и росчхувава лэн пир Израилё.</verse>
				<verse number="8">Юда! Явэ́на тэ шарэ́н тут тырэ́ пша́ла. Тыро́ васт явэ́ла пэ тырэ́-вэргэнгиро думо; ту́кэ кэрэ́на шэрэ́са кэ пхув тырэ́-дадэ́скирэ чхавэ́.</verse>
				<verse number="9">Тэрно́ шчэр (ле́во) Юда, дорэсыбнастыр, сыр ёв захала, миро чхаво́, ґаздэ́лапэ ёв. Пасия́ ёв, сыр шчэр (ле́во) и сыр шчэриха (львица): кон ґаздэ́ла лэс?</verse>
				<verse number="10">На отджала Юдастыр скипетро и законоскиро дыибнари лэ́скирэ трушулэндыр, кэ дава́ часо, пака явэ́ла Раманёскиро (Примирителё), и лэс явэ́на тэ кандэ́н мануша́.</verse>
				<verse number="11">Ёв припхандэла кэ винаграды́тко (дракхи́тко) кашторо пэ́скирэ ослёнко́с (мегарицорэ́с), и кэ фэдыршо винаграды́тко (дракхи́тко) кашторо пэ́скирэ ослица́кирэ (мегарица́кирэ) чхавэ́с; морэла дрэ мол (вино) пэ́скири и́дя и дрэ грозде́нгиро рат пэ́скиро урибэ́н;</verse>
				<verse number="12">хачона лэ́скирэ якха́ моля́тыр (виностыр), и парнэ́ лэ́скирэ данда́ тхудэстыр.</verse>
				<verse number="13">Завулоно явэ́ла тэ дживэ́л пашы́л морёскиро (дэрьявэ́скиро) брэ́го, кай исын тэрдэ́ па́рмы (корабли), и ко́нцо (яго́ро) лэ́скиро кэ Сидоно.</verse>
				<verse number="14">Исахаро исын зорало́ о́сло (мега́ри), саво́ исын пашто́ машкира́л пане́скиро тхадыпэн;</verse>
				<verse number="15">и дыкхця́ ёв, со откхиныбэн сыс лачхо́, и со пхув сыс шука́р: и бандякирдя пэ́скирэ псикэ́ ваш пхарипэ́н и лыя́ тэ кэрэ́л буты́ дро плэскирибэн.</verse>
				<verse number="16">Дано явэ́ла тэ сэндинэл пэ́скирэ манушэ́н, сыр екх Израилёскирэ родыцэндыр (чангэндыр);</verse>
				<verse number="17">Дано явэ́ла сапэса пэ дром, саплыняса пэ дром, сави́ дукхавэла грэскэ ґэро́й адя́кэ, со ману́ш, саво́ бэшто́ уклисто, пэрэ́ла палэ.</verse>
				<verse number="18">Пэ тыро́ подрикирибэ́н (помошч) мэ розгинава, Раё Дэ́вла!</verse>
				<verse number="19">Гадос, мануша́ сыр халадэ́ явэ́на тэ притасавэн, нэ ёв лэн отчхурдэла пир пе́нты (кхурья́).</verse>
				<verse number="20">Ваш Асироскэ лэ́скиро маро́ исын древа́н тхуло, и ёв явэ́ла тэ дорэсэл крали́скирэ присма́ки (фришма́ки).</verse>
				<verse number="21">Нефалимо исын сыр шука́р олениха, саво́ пир ило́ ракирэ́ла.</verse>
				<verse number="22">Ёза (Иосифо) исын отбарипэн лачхэ́ вэшэскиро, отбарипэн пашы́л джиибна́скири ґаны́нг; лэ́скирэ рандя́ розбарьёнапэ пэ ва́нта;</verse>
				<verse number="23">холякирэнас лэс, и дэ́нас карье лукостыр дрэ лэ́стэ и на могиндлэ́ тэ дыкхэ́н пэ лэ́стэ мануша́, савэ́ дынэ́ карье лукостыр;</verse>
				<verse number="24">нэ яця́пэ зорало́ лэ́скиро лу́ко, и зоралэ́ исын лэ́скирэ-вастэнгирэ маса́, зоралэ́ Яково́скирэ-Дэвлэ́скирэ вастэ́ндыр. Одотхы́р исын Чхупна́ри и Израилёскири тва́рдыма,</verse>
				<verse number="25">тырэ́-дадэ́скирэ Дэвлэ́стыр, Саво́ помогинэла ту́кэ, и Сарэзорьякирэстыр, Саво́ и бахтякирэ́ла тут вучипна́стыр болыбна́скирэ бахтякирибнаса, хорипнаскирэ бахтякирибнаса, саво́ исын пашто́ дро до́ло, бахтякирибнаса цюцендыр (сосцэндыр) и лочовя́тыр (утробатыр),</verse>
				<verse number="26">тырэ́-дадэ́скирэ бахтякирибнэнца, савэ́ исын вучэды́р бахтякирибнастыр пхуранэ́ бэргэндыр и лачхипнастыр вечнонэ бэргицэнгиро. Мэк тэ явэ́н ёнэ пэ Ёзаскиро шэро́ и пэ темё (гутуп), саво́ сыс выкэдыно машки́р пэ́скирэ пшалэ́ндэ.</verse>
				<verse number="27">Вениамино исын рискирибна́скиро рув (януро), пэ зло́ко (ранкоса) явэ́ла тэ хал дова́, со ёв ухтылэ́ла и бэльвэляса явэ́ла тэ роскэрэ́л (тэ делинэл) дова́, со дорэсэ́ла.”</verse>
				<verse number="28">Ѓа́да, исын сарэ́ Израилёскирэ дэшуду́й ро́дыцы: и ґа́да, со лэ́нгэ пхэндя́ лэ́нгиро дад; и бахтякирдя́ лэн, и дыя́ бахтякирибэ́н лэ́нгэ, кажнонэ́скэ пэ́скиро.</verse>
				<verse number="29">И припхэндя́ ёв лэ́нгэ, и пхэндя́ лэ́нгэ: “Мэ причхувавапэ кэ пэ́скирэ мануша́; гаравэ́н ман мирэ́ дадэ́нца дрэ ґеба́р (пешчэра), сави́ исын пэ Ефроноскирэ-Хетеяниноскири фэ́лда,</verse>
				<verse number="30">дрэ ґеба́р (пешчэра), сави́ исын пэ Махпеласкири фэ́лда, со исын анги́л Мамре, пэ Ханаано́скири пхув, сави́ киндя Авраа́мо фэлдаса Ефроностыр Хетеяниностыр ваш пэ́скэ ваш гараибэн;</verse>
				<verse number="31">одо́й гарадэ́ Авраамос и Са́рра, лэскирья ромня́; одо́й гарадэ́ Исаакос и Ревека, лэскирья ромня́; и одо́й гарадэ́ Лия;</verse>
				<verse number="32">дая́ фэ́лда и ґеба́р (пешчэра), сави́ сыс пэ ла́тэ, сыс киндлы Хетее́нгирэ чхавэ́ндыр.”</verse>
				<verse number="33">И пирияця́ Яково тэ ракирэ́л пэ́скирэ чхавэ́нгэ, и чхудя́ кхэтанэ́ пэ́скирэ ґэра́ пэ чхуибэ́н, и мыя́, и причхудяпэ кэ пэ́скирэ мануша́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="50">
				<verse number="1">И Ёза пыя́ пэ лэ́скирэ-дадэ́скиро муй, и рондя́ пэ лэ́стэ, и чамудя лэс.</verse>
				<verse number="2">И пхэндя́ Ёза пэскирэнгэ дынарье́нгэ, састыпнарье́нгэ (урачэнгэ) тэ бальзаминэн лэ́скирэ дадэ́с; и састыпнарья бальзаминдлэ Израилёс.</verse>
				<verse number="3">И прогия́ лэ́скэ штардэша́ дывэса́, пал-дова́ со ада́кицы дывэса́ трэй ваш бальзаминыбэн, и обровэнас лэс Египтя́ни эфтадэша́ дывэса́.</verse>
				<verse number="4">Ке́ли прогинэ́ (накхлэ) роибнытка дывэса́ пал лэ́стэ, о Ёза пхэндя́ фараоно́скирэ кхэритконэнгэ: “Ко́ли мэ латхём ла́ска дрэ тумарэ́ якха́, тэды пхэнэ́н фараоно́скэ адя́кэ:</verse>
				<verse number="5">‘Дад миро совлахадя́ ман, пхэндя́: Ѓа́да, мэ мэра́ва; дрэ миро маґилы́тко (копли́ца), саво́ мэ выганадём пэ́скэ пэ Ханаано́скири пхув, одо́й гарав ман. И акана́ мэ камдём тэ джав, и тэ гаравав мирэ́ дадэ́с, и тэ рисёвав.’”</verse>
				<verse number="6">И пхэндя́ фарао́но: “Джа́ и гарав тырэ́ дадэ́с, сыр ёв засовлахадя тут.”</verse>
				<verse number="7">И гия́ Ёза тэ гаравэл пэ́скирэ дадэ́с. И гинэ́ сарэ́ лэ́са фараоно́скирэ дына́рья, лэ́скирэ пхурыдыра́, и сарэ́ Египто́скирэ-пхувья́кирэ пхурыдыра́,</verse>
				<verse number="8">и саро́ Ёзаскиро кхэр, и лэ́скирэ пша́ла, и лэ́скирэ-дадэ́скиро кхэр. Екхэ пэ́скирэ чхавэ́н и тыкнэ́ и барэ́ кхэритконэ́ мурдалэ́н (ското) ячкирдэ́ пэ Гесемоскири пхув.</verse>
				<verse number="9">И лэ́са гинэ́ адя́кэ-паць марибны́тка вурдэна́ и мануша́, адя́кэ со таборо (лод) сыс древа́н баро́.</verse>
				<verse number="10">И догинэ́ ёнэ кэ Горе́н-гаатада (гиваобмарибнаскири шу́рна кэ Атадо) пашы́л Иорда́но, и рондлэ́ одо́й барэ́ роибнаса и древа́н зоралэ́с; и кэрдя́ Ёза роибэ́н пал пэ́скирэ дадэ́стэ эфта́ дывэса́.</verse>
				<verse number="11">И дыкхнэ́ Ханане́и одолэ́ пхувья́кирэ мануша́ роибэ́н дро Горен-гаатада, и пхэндлэ́: “Баро́ дасаво роибэ́н исын Египтянэндэ! Палдава́ дыно́ далэ́ штэтоскэ лав: Египтянэнгиро роибэ́н, со исын пашы́л Иорда́но.</verse>
				<verse number="12">И кэрдэ́ Яково́скирэ чхавэ́ лэ́са, сыр ёв ракирдя́ лэ́нгэ;</verse>
				<verse number="13">и отлыджинэ лэ́скирэ чхавэ́ лэс пэ Ханаано́скири пхув и ґарадэ́ лэс дрэ ґеба́р (пешчэра), пэ Махпелоскири фэ́лда, сави́ Авраа́мо киндя фэлдаса ваш пэ́скэ ваш гараибэн Ефроностэ Хетияниностыр анги́л Мамре.</verse>
				<verse number="14">И рисия́ Ёза дро Еги́пто, кокоро́ и лэ́скирэ пша́ла, и сарэ́, кон псирдя́ лэ́са тэ гаравэн лэ́скирэ дадэ́с.</verse>
				<verse number="15">И дыкхнэ́ Ёзаскиро пша́ла, со лэ́нгиро дад мыя́, и пхэндлэ́: “Со, ко́ли амэ на ява́са дро́га Ёза́скэ, и ёв закамэ́ла тэ отхал палэ амэ́нгэ пал саро́ фуипэ́н, саво́ амэ лэ́скэ кэрдя́м?”</verse>
				<verse number="16">И бичхадэ́ ёнэ тэ пхэнэ́н Ёза́скэ: “Тыро́ дад анги́л лэ́скиро мэрибэ́н дыя́ лав, ракири́:</verse>
				<verse number="17">Адя́кэ пхэнэ́н Ёза́скэ: ‘Мэ манга́ва тэ примангэс тырэ́ пшалэ́нгэ лэ́нгиро чорипэ́н, и грэ́хо, адя́кэ сыр ёнэ кэрдэ́ ту́кэ фуипэ́н. И акана́ прима́нг тырэ́ дадэ́скирэ Дэвлэ́скирэ писхарьенгиро чорипэ́н.’” Ёза рондя́, ке́ли лэ́скэ ракирдэ́ дава́.</verse>
				<verse number="18">Явнэ́ и кокорэ́ лэ́скирэ пша́ла, пынэ́ анги́л лэ́стэ лэ́нгирэ муенца, и пхэндлэ́: “Ѓа́да, амэ сам писха́рья ту́кэ.”</verse>
				<verse number="19">И пхэндя́ Ёза: “На дарэ́н, пал-дова́ со мэ Дэвлэ́стыр дарава;</verse>
				<verse number="20">ґа́да, тумэ́ кэрдэ́ ма́нгэ фуипэ́н; нэ Дэвэ́л пирикэрдя дава́ дрэ лачхипэ́н, соб (кай) тэ кэрэ́л дова́, со акана́ исын: тэ зракхэс джиибэ́н бутэ́ манушэ́нгэ;</verse>
				<verse number="21">и палдава́ на дарэ́н: мэ ява́ва тэ чалякирав тумэн и тумарэ́ чхавэ́н.” И подрикирдя ду́хо (фа́но) дрэ лэ́ндэ, и ракирдя́ пир лэ́нгиро ило́.</verse>
				<verse number="22">И дживдя́ Ёза кокоро́ кэ Еги́пто и кэ лэ́скирэ-дадэ́скиро кхэр; о Ёза дживдя́ шэл тэ дэш бэрш.</verse>
				<verse number="23">И дыкхця́ Ёза Ефремо́скирэ чхавэ́н кэ три́то ро́до, адя́кэ-паць Махироскирэ чхавэ́н, Манасия́скирэ чхавэ́с, савэ́ бия́ндынэ пэ Ёза́скирэ чанга́.</verse>
				<verse number="24">И пхэндя́ Ёза пэ́скирэ пшалэ́нгэ: “Мэ мэра́ва, нэ Дэвэ́л явэ́ла тэ помогинэл, и вылыджала тумэн далэ́ пхувья́тыр пэ пхув, пал сави́ Ёв совлахадя́ Авраамо́скэ, Исаако́скэ и Яково́скэ.”</verse>
				<verse number="25">И засовлахадя Ёза Израилёскирэ чхавэ́н, и пхэндя́: “Дэвэ́л явэ́ла тэ помогинэл тумэ́нгэ и тумэ́ вылыджан мирэ́ кокалы́ адатхы́р.”</verse>
				<verse number="26">И мыя́ Ёза шэл тэ дэш бэрш. И бальзаминдлэ лэс, и чхудэ́ дро Еги́пто дро мулыкано /ґробо [ковчэго-р.с.]</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="2">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Ѓа́да (Акэ), исын Израилёскирэ-чхавэ́нгирэ лава́, савэ́ загинэ́ Яковоса дро Еги́пто, загинэ́ кажно пэ́скирэ кхэрэса:</verse>
				<verse number="2">Рувимо, Симеоно, Левиё и Юда,</verse>
				<verse number="3">Исахаро, Завулоно и Вениамино,</verse>
				<verse number="4">Дано и Нефалимо, Гадо и Асиро.</verse>
				<verse number="5">Сарэ́н манушэ́н, савэ́ выгинэ́ Яковостыр, сыс эфтадэша́, а Ёза (Иосифо) сыс англэды́р кэ Еги́пто.</verse>
				<verse number="6">И мыя́ Ёза (Иосифо) и сарэ́ лэ́скирэ пша́ла, и саро́ лэ́скиро ро́до;</verse>
				<verse number="7">а Израилёскирэ чхавэ́ ячнэ́ бут, и ёнэ розбаринэпэ и ячнэ́ ёнэ древа́н зоралэ́, и доя́ пхув пхэрдия лэ́нца.</verse>
				<verse number="8">И тэрдия́ дро Еги́пто нэво́ кра́ли, саво́ на джиндя́ Ёзас (Иосифос),</verse>
				<verse number="9">и пхэндя́ пэ́скирэ манушэ́нгэ: “Ѓа́да, Израилёскирэ-чхавэ́нгирэ мануша́, лэн исын древа́н бут и ёнэ исын зоралэды́р амэ́ндыр;</verse>
				<verse number="10">акэ, хохаваса лэн, соб (кай) лэн тэ на явэ́л бут, пал-дова́ со, ке́ли явэ́ла марибэ́н, то кхэтанякирэнапэ ёнэ амарэ́ вэргэнца (врогэнца), и джа́на пэ амэ́ндэ, и выджа́на амарэ́ пхувья́тыр.”</verse>
				<verse number="11">И чхудэ́ пэ лэ́ндэ барыдырэ́н пэ буты́, соб (кай) тэ мэнчынэн лэн пхарэ́ бутенца. И ёнэ кэрдэ́ фараоно́скэ Пифомо и Раамсесо, фо́рья, ваш пригараибэн (запасы).</verse>
				<verse number="12">Нэ со лэн буты́р мэнчындлэ, то лэн буты́р бияндёна, и буты́р ёнэ барьёна адя́кэ, со ёнэ, Египтя́ни, дара́ндынэ Израилёскирэ чхавэ́ндыр.</verse>
				<verse number="13">И палдава́ Египтя́ни зачхувэнас би тангипнаскиро (би жалостякиро) Израилёскирэ чхавэ́н тэ кэрэ́н пхарэ́ бутя́</verse>
				<verse number="14">и лэ́нгиро джиибэ́н кэрдэ́ киркэса пхарэ́ бутя́тыр пэ ґлина (глэя) и бара́, и кажнонэ́ фэлдакирэ бутя́тыр, кэ кажно буты́, кэ сави́ зачхудэ лэн тэ кэрэ́н марибна́са.</verse>
				<verse number="15">Египто́скиро кра́ли припхэндя́ пхурьенгэ, савэ́ бабинэнас тыкнэмасэн (биятэ́н) Юдыцэндэ, лэ́ндыр екхакиро лав сыс Шыфра, а явирьякиро Фуа,</verse>
				<verse number="16">и пхэндя́: “Ке́ли тумэ́ явэ́на тэ бабинэн чхаворэ́н Юдыцэндэ, то тумэ́ дыкхэ́н, сыр ёнэ биянэна: ко́ли явэ́ла чхаво́, тэды мулякирэ́н лэс; а ко́ли чхай, тэды мэк тэ дживэ́л.”</verse>
				<verse number="17">Нэ пхурья, савэ́ бабиндлэ тыкнэмасэн, сыр джувлы́ биянэ́ла, дара́ндынэ Дэвлэ́стыр, и на кэрдэ́ адя́кэ, сыр ракирдя́ лэ́нгэ Египто́скиро кра́ли, и ячкирэнас чхаворэ́н джидэнца.</verse>
				<verse number="18">Египто́скиро кра́ли кхардя́ кхэтанэ́ пхурьен, савэ́ бабиндлэ тыкнэмасэн и пхэндя́ лэ́нгэ: “Ваш со тумэ́ кэрэ́на дасаво рэ́ндо (де́ло), со мэкэ́на чхаворэ́н джидэн?”</verse>
				<verse number="19">Пхурья, савэ́ бабинэнас тыкнэмасэн, отпхэндлэ́ фараоно́скэ: “Юдэ́нгирэ джувля́ на адя́кэ, сыр Египто́скирэ; ёнэ исын зоралэ́, пал-дова́ со англэды́р, сыр явэ́ла кэ ёнэ пхури, сави́ бабинэла тыкнэмасэс, ёнэ ужэ бияндлэ.”</verse>
				<verse number="20">Дэвэ́л палдава́ кэрдя́ лачхипэ́н пхурьенгэ, савэ́ бабинэнас тыкнэмасэн; а мануша́ ячэнас бут и ёнэ древа́н зоралёнас.</verse>
				<verse number="21">И адя́кэ сыр пхурья, савэ́ бабиндлэ тыкнэмасэн, дара́ндынэ Дэвлэ́стыр, то Ёв кэрдя́ лэ́нгэ кхэра́.</verse>
				<verse number="22">Тэды фарао́но припхэндя́ сарэ́нгэ пэ́скирэ манушэ́нгэ: “Кажнонэс чхавэ́с, саво́ бияндёла Юдэ́ндэ, чхурдэ́н дрэ рэка (лэнь); а кажнона чха ячкирэн тэ дживэ́л.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">Вари-кон Левиёскирэ кхэритконэ́ родо́стыр (племёстыр) гия́, и лыя́ пэ́скэ ромня́ долэ́-паць родо́стыр.</verse>
				<verse number="2">Джувлы́ запхария и бияндя́ чхавэ́с, и, дыкхи́, со ёв сыс древа́н шука́р, гарадя лэс трин чхона́;</verse>
				<verse number="3">нэ на могины дурэды́р тэ гаравэл лэс, лыя́ тришчынатыр (тросникостыр) кхудо (корзина), и обчхудя́ лэс асфальтоса и смоласа; и, чхуви дрэ лэ́стэ тыкнэмасэс, чхудя́ дрэ тришчына (троснико) пашы́л брэ́го рэкакиро (лэнякиро).</verse>
				<verse number="4">А лэ́скири пхэн тэрдия́ дура́л тэ дыкхэ́л, со лэ́са явэ́ла.</verse>
				<verse number="5">И фараоноскири чхай выгия́ пэ рэка (лэнь) тэ морэлпэ, а ла́кирэ дынарицы (слугицы) псирдэ́ пир брэ́го рэкакиро (лэнякиро). Ёй дыкхця́ машкира́л тришчына кхудо, и бичхадя́ пэскирья́ дына́рица тэ лэл лэс.</verse>
				<verse number="6">Отчхакирдя и дыкхця́ тыкнэмасэс; и ґа́да, чхаворо́ ровэлас; и ёй потангиндя лэс (пожалиндя) и пхэндя́: “Адава́ исын Юдэ́нгирэ чхаворэндыр.”</verse>
				<verse number="7">И пхэндя́ лэ́скири пхэн фараоно́скирэ чхакэ: “Ци тэ на спсирав ма́нгэ и тэ кхарав кэ ту Юдыцэндыр чараибнарка, соб (кай) ёй тэ чаравэл ту́кэ тыкнэмасэс?”</verse>
				<verse number="8">Фараоноскири чхай пхэндя́ ла́кэ: “Джа́!” Э патывалы́ тэрны́ джувлы́ гия́, и кхардя́ тыкнэмасэскирья да.</verse>
				<verse number="9">Фараоноскири чхай пхэндя́ ла́кэ: “Лэ адалэ́ тыкнэмасэс и чалякир ма́нгэ лэс: мэ да́ва ту́кэ ловэ́.” Джувлы́ лыя́ тыкнэмасэс и чалякиря лэс.</verse>
				<verse number="10">И выбария тыкномас, и ёй яндя́ лэс кэ фараоноскири чхай, и ёв сыс ла́тэ заме́ст чхавэ́стэ, и дыя́ лав лэ́скэ: Мо́йза (Моисеё), пал-дова́ со ёй ракирдя́: “Мэ пане́стыр вылыём лэс.”</verse>
				<verse number="11">Прогинэ́ бут дывэса́ и бэрша́, ке́ли Мо́йза выбария, кэрдя́пэ адя́кэ, со ёв выгия́ кэ пэ́скирэ пша́ла, Израилёскирэ чхавэ́, и дыкхця́ лэ́нгири пхари́ буты́; и дыкхця́, со Египтянино марэла екхэ Юдос, лэ́скирэ пшалэ́ндыр.</verse>
				<verse number="12">Подыкхця́ одори́к и адари́к пир рига́, и дыкхця́, со нанэ никонэ́с, ёв замардя́ Египтянинос, и заганадя лэс дро пра́хо.</verse>
				<verse number="13">И выгия́ ёв пэ яви́р дывэ́с, и ґа́да, дуй Юды кошэнапэ; и пхэндя́ ёв одолэ́скэ, саво́ марэлас: “Палсо́ ту марэ́са тырэ́ пашатунэс?”</verse>
				<verse number="14">А одова́ пхэндя́: “Кон чхудя́ тут барыдырэ́са и сэндариса пэ амэ́ндэ? Ци на камэс ту тэ замарэс ман, сыр замардян Египтянинос?” Мо́йза страхадыя, и пхэндя́: “Чачо́, уджиндлэ́ пал дава́ рэ́ндо (де́ло).”</verse>
				<verse number="15">И шундя́ фарао́но пал дава́ рэ́ндо, и камдя́ тэ замарэ́л Мойза́с; нэ Мо́йза настя́ фараоностыр, и тэрдия́ пэ Мадиамитянэнгири пхув, и бэстя́ пашы́л ґаны́нг.</verse>
				<verse number="16">Мадиамитянэнгирэ рашастэ сыс эфта́ (битринэ́нгиро дэш) чхая́. Ёнэ явнэ́ и кэдынэ пани́, и пхэрдякирдэ чараибнытка (корыты), соб (кай) тэ панякирэн бакрэ́н пэ́скирэ дадэскирэн.</verse>
				<verse number="17">И явнэ́ чхупна́рья (пастухи), и оттрадынэ лэн. Тэды уштыя́ Мо́йза, и затэрдия пал лэ́ндэ, и панякирдя лэ́нгирэ бакрэ́н.</verse>
				<verse number="18">И явнэ́ ёнэ кэ Рагуило, лэ́нгиро дад, и ёв пхэндя́: “Со тумэ́ адя́кэ сыг явнэ́ ададывэ́с?”</verse>
				<verse number="19">Ёнэ пхэндлэ́: “Вари-саво́ Египтянино затэрдия пал амэ́ндэ чхупнарьендыр, и пхэрия (зачэрпниндя) амэ́нгэ пани́, и панякирдя бакрэ́н.”</verse>
				<verse number="20">Ёв пхэндя́ пэ́скирэ чхаенгэ: “Кай ёв исын? Со́скэ тумэ́ лэс ячкирдэ́? Кхарэ́н лэс, и мэк ёв тэ хал маро́.”</verse>
				<verse number="21">Мойза́скэ сыс пир ило́ тэ дживэ́л далэ́ манушэ́стэ; и ёв отдыя́ палоро́м пал Мойзастэ пэскирья́ чха Сепфора.</verse>
				<verse number="22">Ёй бияндя́ чхавэ́с, и Мо́йза дыя́ лэ́скэ лав: Гирсамо, пал-дова́ со, – ракирдя́ ёв, – Мэ явдём пэ чу́жо пхув.”</verse>
				<verse number="23">Прогия́ бут бэрш, мыя́ Египто́скиро кра́ли. И хасёнас Израилёскирэ чхавэ́ бутя́тыр и дэ́нас го́дла, и лэ́нгири го́дла бутя́тыр догия́ кэ Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="24">И шундя́ Дэвэ́л лэ́нгирэ мэ́ньки, и пририпирдя Дэвэ́л Пэ́скиро завето (доракирибэ́н) Авраамоса, Исаакоса и Яковоса.</verse>
				<verse number="25">И дыкхця́ Дэвэ́л Израилёскирэ чхавэ́н, и потангиндя лэн Дэвэ́л.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">Мо́йза ракхця́ бакрэ́н Иофоростэ, Мадиамитянэнгирэ рашастэ, саво́ сыс лэ́скиро састро (тестё). Екхвар традыя́ ёв кхэритконэ́ мурдалэ́н (ското) дур пэ чхучи́ (пусто) пхув, и явдя́ кэ Дэвлэ́скири бэ́рга Хориво.</verse>
				<verse number="2">И сыкадыя́ лэ́скэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Янго́ло машки́р хру́сто (кусто) дрэ яг. И дыкхця́ ёв, со хру́сто хачолас яга́са, нэ хру́сто на выхачола.</verse>
				<verse number="3">Мо́йза пхэндя́: “Джа́ва мэ и дыкха́ва пэ дава́ баро́ ди́во, со́скэ хру́сто на выхачола.”</verse>
				<verse number="4">Дэвэ́л дыкхця́, со ёв джа́ла тэ дыкхэ́л, и кхардя́ лэс Дэвэ́л машкира́л хрустостыр, и пхэндя́: “Мойзэ! Мойзэ!” Ёв пхэндя́: “Ѓа́да, мэ сом!”</verse>
				<verse number="5">И пхэндя́ Дэвэ́л: “На джа́ адари́к; злэ тэлэ́ тырэ́ ґэритка ґэрэндыр; пал-дова́ со штэ́то, пэ саво́ ту сан тэрдо́, исын свэ́нто пхув.”</verse>
				<verse number="6">И пхэндя́ Ёв: “Мэ сом Дэвэ́л тырэ́-дадэ́скиро, Авраамо́скиро Дэвэ́л, Исаакоскиро Дэвэ́л и Яково́скиро Дэвэ́л.” Мо́йза зачхакирдя пэ́скиро муй; пал-дова́ со дарандыя тэ дыкхэ́л пэ Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="7">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л: “Мэ дыкхцём Мирэ́-манушэ́нгирэ мэ́ньки дро Еги́пто, и Мэ шундём лэ́нгири го́дла пал лэ́нгирэ манушэ́ндэ, савэ́н чхудэ́ тэ дыкхэ́н пал лэ́ндэ, Мэ джино́м лэ́нгиро пиридживипэн,</verse>
				<verse number="8">и Мэ джа́ва тэ ракхав лэн Египтянэнгирэ вастэ́ндыр и тэ вылыджав лэн далэ́ пхувья́тыр пэ лачхи́ и бари пхув, кай тхадэ́ла тхуд и авги́н, пэ Хананеенгири, Хитеенгири, Амореенгири, Ферезеенгири, Евеенгири и Евусеенгири пхув.</verse>
				<verse number="9">И ґа́да, акана́ го́дла Израилёскирэ-чхавэнгири догия́ кэ Мэ, и Мэ дыкха́ва мэ́ньки, савэ́нца лэн мэнчынэна Египтя́ни.</verse>
				<verse number="10">И адя́кэ джа́; Мэ бичхава́ва тут кэ фарао́но; и вылыджа Египто́стыр Мирэ́ манушэ́н, Израилёскирэ чхавэ́н.”</verse>
				<verse number="11">Мо́йза пхэндя́ Дэвлэ́скэ: “Кон мэ сом, соб (кай) ма́нгэ тэ джав кэ фарао́но, и тэ вылыджав Египто́стыр Израилёскирэ чхавэ́н?”</verse>
				<verse number="12">И пхэндя́ Дэвэ́л: “Мэ ява́ва ту́са, и, ґа́да, ту́кэ явэ́ла допхэныбэ́н, со Мэ бичхадём тут: ке́ли ту вылыджаса Египто́стыр манушэ́н, то тумэ́ кэрэ́н мангипэ́н Дэвлэ́скэ пэ дая́ бэ́рга.”</verse>
				<verse number="13">И пхэндя́ Мо́йза Дэвлэ́скэ: “Ѓа́да, мэ ява́ва кэ Израилёскирэ чхавэ́ и пхэна́ва лэ́нгэ: “Дэвэ́л тумарэ́ дадэ́нгиро бичхадя́ ман кэ тумэ́.” А ёнэ пхэнэ́на: “Сыр исын Лэ́скиро лав? Со тэ пхэна́в ма́нгэ лэ́нгэ?”</verse>
				<verse number="14">Дэвэ́л пхэндя́ Мойза́скэ: “Мэ Сом, Саво́ исын Джидо́ усады (сак) (Яхва́).” И пхэндя́: “Адя́кэ пхэн Израилёскирэ чхавэ́нгэ: “Саво́ исын Джидо́ Усады (Яхва́) бичхадя́ ман кэ тумэ́.”</verse>
				<verse number="15">И пхэндя́ ишчо (инкэ́) Дэвэ́л Мойза́скэ: “Адя́кэ пхэн Израилёскирэ чхавэ́нгэ: ‘Рай Дэвэ́л (Яхва́), Дэвэ́л тумарэ́ дадэ́нгиро, Авраамо́скиро Дэвэ́л, Исаакоскиро Дэвэ́л и Яково́скиро Дэвэ́л, бичхадя́ ман кэ тумэ́.’ Ѓа́да, Миро лав пэ ве́ко, рипирибэ́н пал Ма́ндэ исын родо́стыр дро ро́до.</verse>
				<verse number="16">Джа́, скэ́дэ пхурыдырэн Израилёскирэн и пхэн лэ́нгэ: “Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тумарэ́-дадэ́нгиро, сыкадыя́ ма́нгэ, Дэвэ́л Авраамо́скиро, Исаакоскиро и Яково́скиро, и пхэндя́: “Мэ явдём тэ дыкха́в тумэн и дыкхцём, со кэрэ́лапэ тумэ́нца дро Еги́пто.”</verse>
				<verse number="17">И пхэндя́: “Мэ вылыджава тумэн Египто́скирэ пхарэ́ дынарибнастыр пэ пхув Хананеенгири, Хеттеенгири, Аморреенгири, Ферезеенгири, Евеенгири и Иевусеенгири, пэ пхув, кай тхадэ́ла тхуд и авги́н (мэда).”</verse>
				<verse number="18">И ёнэ явэ́на пэ шунэ́н зан тыри́, и джа́са ту и Израилёскирэ пхурыдыра́ кэ Египто́скиро кра́ли, и пхэнэ́на лэ́скэ: “Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Юдэ́нгиро, кхардя́ амэн; и адя́кэ отмэк амэн пэ чхучи́ пхув, пэ тринэ́-дывэсэнгиро дром, соб (кай) тэ янас свэ́нто дыибэ́н (жэ́ртва) Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, амарэ́ Дэвлэ́скэ.”</verse>
				<verse number="19">Нэ Мэ джино́м, со Египто́скиро кра́ли на мэкэ́ла тумэн тэ джа́н, ко́ли на зачхувэса лэс зоралэ́ вастэ́са;</verse>
				<verse number="20">и Мэ ґазда́ва Миро васт, и Мэ дивакирава (здивинава) Еги́пто сарэ́ Мирэ́ дивэнца, савэ́ кэра́ва машки́р лэ́ндэ; и пало́ дава́ ёв отмэкэ́ла тумэн.</verse>
				<verse number="21">И Мэ да́ва адалэ́ манушэ́нгэ тангипэ́н (жалима) пэ Египтянэнгирэ якха́; и ке́ли джа́на, джа́н на чхучэ́ вастэ́нца:</verse>
				<verse number="22">кажно джувлы́ вымангэла пэ́скирэ суседкатыр (котаркатыр) и, кон дживэ́ла дрэ ла́киро кхэр, рупувэ́ и сувнакунэ́ предметы, и и́ди; и тумэ́ прикэдэн лэ́нца чхавэ́н и чхае́н тумарэн, и адя́кэ тумэ́ обкэдэна Египтянэн.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">И отпхэндя́ Мо́йза и пхэндя́: “А ко́ли ёнэ на патя́на ма́нгэ, и на шунэ́на мири́ зан, и пхэнэ́на: ‘На сыкадыя́ ту́кэ Рай Дэвэ́л?’”</verse>
				<verse number="2">И пхэндя́ лэ́скэ Рай Дэвэ́л: “Со дава́ исын дро васт ту́тэ? Ёв отпхэндя́: “Дэсто́.”</verse>
				<verse number="3">Рай Дэвэ́л пхэндя́: “Чхурдэ лэс пэ пхув.” Ёв чхурдыя́ лэс пэ пхув, и дэсто́ рисия́ дрэ сапэстэ, и праста́ндыя лэ́стыр.</verse>
				<verse number="4">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ: “Ѓаздэ тыро́ васт и лэ лэс пал пори.” Ёв ґаздыя́ пэ́скиро васт и лыя́ лэс; и ёв яця́ дэстэса дро лэ́скиро васт.</verse>
				<verse number="5">Акэ, ваш дова́, соб (кай) тэ патя́н, со сыкадыя́ ту́кэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л лэ́нгирэ-дадэ́нгиро, Авраамо́скиро Дэвэ́л, Исаакоскиро Дэвэ́л и Яково́скиро Дэвэ́л.”</verse>
				<verse number="6">Ишчо пхэндя́ лэ́скэ Рай Дэвэ́л: “Чхув тыро́ васт кэ пэ пал брэк.” И ёв чхудя́ пэ́скиро васт кэ пэ пал брэк, вылыя лэс, и ґа́да, лэ́скиро васт парныя проказатыр, сыр ив.</verse>
				<verse number="7">Ишчо пхэндя́: “Чхув нэвэ́стыр (нэвэ́с) тыро́ васт пэ́скэ пал брэк.” И вылыя лэс пал пэ́скирэ брэкатыр, и ґа́да, ёв нэвэ́стыр яця́ дасаво, сыр лэ́скирэ маса́.</verse>
				<verse number="8">Ко́ли ёнэ на патя́на ту́кэ, и на шунэ́на зан англатунэ́ допхэныбнаскэ, тэды явэ́на тэ патя́н глосакэ явирэ допхэныбнаскэ;</verse>
				<verse number="9">ко́ли на патя́на и далэнгэ дуенгэ допхэныбнэнгэ и на шунэ́на тыри́ зан, тэды лэ рэка́тыр (лэня́тыр) пани́ и вычхув пэ пхув; и пани́ лыны рэка́тыр (лэня́тыр), кэрэ́лапэ ратэ́са пэ пхув.</verse>
				<verse number="10">И пхэндя́ Мо́йза Ра́скэ-Дэвлэ́скэ: “О, миро Раё Дэ́вла! Ману́ш мэ на сом ракирибнытко, и адасаво́ со́мас и атася́, и три́то дывэ́с, и ке́ли Ту яця́н тэ ракирэ́с Тырэ́ дынариса: мэ пхарэ́с ракира́ва и намиштэс.”</verse>
				<verse number="11">И Рай Дэвэ́л пхэндя́: “Кон дыя́ ушта́ манушэ́скэ? Кон кэрэ́ла манушэ́с бичибакирэса, ци кашукэса, ци дыкхибнытконэса, ци корорэса? Ци на Мэ сом Рай Дэвэ́л?</verse>
				<verse number="12">И адя́кэ джа́, и Мэ ява́ва пашы́л тырэ́ ушта́, и высыклякирава тут, со ту́кэ тэ ракирэ́с.”</verse>
				<verse number="13">Мо́йза пхэндя́: “Раё Дэ́вла! Бичха́в явирэ́с, конэ́с могинэ́са тэ бичхавэс?”</verse>
				<verse number="14">И захачи́я холы́ Дэвлэ́скири пэ Мойзастэ, и Ёв пхэндя́: “Нау́што нанэ ту́тэ Аароно́с пшалэ́с, Левитянинос? Мэ джино́м, со ёв могинэ́ла тэ ракирэ́л, ґа́да, ёв выджа́ла анги́л ту́кэ, и, дыкхэ́ла тут, обрадынэлапэ дро пэ́скиро ило́;</verse>
				<verse number="15">ту явэ́са тэ ракирэ́с лэ́скэ и тэ чхувэ́с лава́ дрэ лэ́скирэ ушта́, а Мэ ява́ва пашы́л тырэ́ ушта́ и пашы́л лэ́скирэ, и Мэ ява́ва тэ сыклякирав тумэн, со тумэ́нгэ тэ кэрэ́н;</verse>
				<verse number="16">и явэ́ла ёв тэ ракирэ́л заме́ст ту́тэ манушэ́нгэ; и адя́кэ ёв явэ́ла тырэ́ уштэ́нца, а ту явэ́са лэ́скэ заме́ст Дэвлэ́стэ;</verse>
				<verse number="17">и лэ дэсто́ дава́ дро тыро́ васт: лэ́са ту явэ́са тэ кэрэ́с знаме́нии (ґертыка́).”</verse>
				<verse number="18">И гия́ Мо́йза, и рисия́ кэ Иофоро, пэ́скиро састро, и пхэндя́ лэ́скэ: “Джа́ва мэ, и рисёва́ва кэ мирэ́ пша́ла, савэ́ исын дро Еги́пто, и подыкхава, ци джидэ́ ёнэ исын?” И пхэндя́ Иофоро Мойза́скэ: “Джа́ раманёса (миро́са).”</verse>
				<verse number="19">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ пэ Мадиамоскири пхув: “Джа́, рисёв дро Еги́пто, пал-дова́ со мынэ́ сарэ́, савэ́ родынэ тыро́ ило́.”</verse>
				<verse number="20">И лыя́ Мо́йза пэскирья́ ромня́ и пэ́скирэ чхавэ́н, чхудя́ лэн пэ ослостэ, и гия́ пэ Египто́скири пхув. И Дэвлэ́скиро дэсто́ Мо́йза лыя́ дро пэ́скиро васт.</verse>
				<verse number="21">И Рай Дэвэ́л пхэндя́ Мойза́скэ: “Ке́ли ту джа́са и рисёса дро Еги́пто, дыкх, сарэ́ ди́вы, савэ́ Мэ дыём тэ кэрэ́с ту́кэ, кэр лэн анги́л фараоностэ, а Мэ холякирава лэ́скиро ило́, и ёв на отмэкэ́ла манушэ́н.</verse>
				<verse number="22">И пхэн фараоно́скэ: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Израилё исын Миро чхаво́, англатуно́ Миро;</verse>
				<verse number="23">мэ ракира́ва ту́кэ: ‘Отмэк Мирэ́ чхавэ́с, соб (кай) ёв тэ дынаринэ́л Ма́нгэ;’ а ко́ли на отмэкэса лэс, тэды, ґа́да, Мэ замарава тырэ́ чхавэ́с, англатунэс тырэ́с.’”</verse>
				<verse number="24">Дромэ́са пэ ратькирибэн кэрдя́пэ, со стрэиндя лэс Рай Дэвэ́л, и камдя́ тэ мулякирэ́л лэс.</verse>
				<verse number="25">Тэды Сепфора, лыя́ чхури барэстыр, обчхиндя яго́ро (краё) пэ́скирэ-чхавэскири лоч (плоть), и, чхурдыя́ лэс кэ лэ́скирэ ґэра́, пхэндя́: “Ту сан ратэскиро тэрно́ ма́ндэ.”</verse>
				<verse number="26">И отгия́ лэ́стыр Рай Дэвэ́л. Тэды пхэндя́ ёй: ‘Ратэскиро’ тэрно́ – пир обчхиныбэн.”</verse>
				<verse number="27">И Дэвэ́л пхэндя́ Аароно́скэ: “Джа́ пэ чхучи́ пхув гил Мойза́скэ. И ёв гия́, и стрэниндяпэ лэ́са пашы́л Дэвлэ́скири бэ́рга, и чамудя лэс.</verse>
				<verse number="28">И пирипхэндя Мо́йза Аароно́скэ сарэ́ Дэвлэ́скирэ лава́, Саво́ лэс бичхадя́, и сарэ́ ди́вы, савэ́ Ёв упхэндя.</verse>
				<verse number="29">И гия́ Мо́йза Аароноса, и скэдынэ́ ёнэ сарэ́н Израилёскирэ-чхавэ́нгирэ барыдырэ́н,</verse>
				<verse number="30">и пирипхэндя Ааро́но сарэ́ лава́, савэ́ ракирдя́ Дэвэ́л Мойза́скэ, и кэрдя́ Мо́йза ди́вы анги́л манушэ́нгирэ якха́,</verse>
				<verse number="31">и патяндынэ́ мануша́; и шундлэ́, со Рай Дэвэ́л сыс кэ Израилёскирэ чхавэ́ и дыкхця́ лэ́нгирэ мэ́ньки и тэрдинэ́ ёнэ пэ чанга́ и поклониндлэпэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="5">
				<verse number="1">Пало́ дава́ Мо́йза и Ааро́но явнэ́ кэ фарао́но и пхэндлэ́: “Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л (Яхва́), Дэвэ́л Израилёскиро: ‘Отмэк Мирэ́ манушэ́н, соб (кай) ёнэ тэ кэрэ́н Ма́нгэ свэ́нко пэ чхучи́ пхув.’”</verse>
				<verse number="2">Нэ фарао́но пхэндя́: “Кон исын адасаво́ Рай Дэвэ́л, соб (кай) мэ тэ кандав Лэ́скири зан и тэ отмэкав Израилё? Мэ на джино́м Рас-Дэвлэ́с, и Израилё на отмэка́ва.”</verse>
				<verse number="3">Ёнэ пхэндлэ́: “Дэвэ́л Юдэ́нгиро кхардя́ амэн; отмэк амэн пэ чхучи́ пхув пэ трин дромэскирэ дывэса́, тэ янас свэ́нто дыибэ́н (жэ́ртва) Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, амарэскэ Дэвлэ́скэ, соб (кай) Ёв тэ на хасякирэ́л амэн франсэнца (язваса) ци куртала́са.”</verse>
				<verse number="4">И пхэндя́ лэ́нгэ Египто́скиро кра́ли: “Ваш со тумэ́, Мо́йза и Ааро́но, отмарэна манушэ́н лэ́скирэ рэндэ́ндыр? Джа́н пэ пэ́скири буты́.”</verse>
				<verse number="5">И пхэндя́ фарао́но: “Ѓа́да, пэ дая́ пхув мануша́ исын древа́н бут, и тумэ́ лэн отмарэна лэ́нгирэ бутя́тыр.”</verse>
				<verse number="6">И дро дова́-паць дывэ́с фарао́но дыя́ упхэныбэ́н причхувибнарьенгэ /дыкхибнарьенгэ (приставникэнгэ) пир буты́, и манушэ́нгэ, савэ́н чхудэ́ тэ дыкхэ́н пал буты́, ракири́:</verse>
				<verse number="7">“На дэн буты́р манушэ́нгэ пхус тэ кэрэ́н кирпичо, сыр тася́ и пэ три́то дывэ́с, мэк ёнэ кокорэ́ тэ псирэ́н и тэ кэдэн пэ́скэ пхус,</verse>
				<verse number="8">а бара́ чхувэ́н пэ лэ́ндэ ада́кицы-паць, ци бут ёнэ кэрдэ́ тася́ и пэ три́то дывэ́с, и на тыкнякирэн; ёнэ исын сы́рбы пэ свэ́нко, палдава́ и годлэна: ‘Джа́са, и янаса свэ́нто дыибэ́н (жэ́ртва) амарэ́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ’</verse>
				<verse number="9">дэн лэ́нгэ буты́р буты́, соб (кай) ёнэ тэ кэрэ́н буты́, и тэ на залэнпэ чхучонэ (пустонэ) ракирибнэнца.”</verse>
				<verse number="10">И выгинэ́ мануша́, савэ́н чхудэ́ тэ дыкхэ́н пал лэ́ндэ, и пхэндлэ́ манушэ́нгэ: “Адя́кэ ракирэ́ла фарао́но: мэ на дава́ тумэ́нгэ пхус;</verse>
				<verse number="11">нэ тумэ́ кокорэ́ джа́н, лэн пэ́скэ пхус, кай латхэ́на, а тумарэ́ бутя́тыр ничи́ на тыкнякирэлапэ.”</verse>
				<verse number="12">И розгинэпэ мануша́ пир сари́ Египто́скири пхув, тэ скэдэ́н жниво заме́ст пхус.</verse>
				<verse number="13">А причхувибнарья, савэ́ пал лэ́ндэ дыкхнэ́, ракирдэ́: “Кэрэ́н пэ́скири буты́ пэ кажно дывэ́с, сыр и ґарэдыр, ке́ли сыс тумэ́ндэ пхус.”</verse>
				<verse number="14">А дыкхибнарьен пал буты́ Израилёскирэ чхавэ́ндыр, савэ́н чхудэ́ пэ лэ́ндэ фараоно́скирэ причхуибнарья тэ дыкхэ́н, мардэ́, ракири́: “Со́скэ тумэ́ тася́ и ададывэ́с на кэрэ́на ада́кицы кирпичо, сыр кэрдэ́ кэ /жы́ко дава́ часо?”</verse>
				<verse number="15">И явнэ́ Израилёскирэ-чхавэ́нгирэ дыкхибнарья кэ фарао́но, и загодлынэ, ракири́: “Ваш со ту адя́кэ пэс лыджа́са тырэнца писхарье́нца?</verse>
				<verse number="16">пхус на дэ́на тырэ́ писхарье́нгэ, а кирпичи, ракирэ́на амэ́нгэ, кэрэ́н. И ґа́да, тырэ́н писхарье́н марэна; грэ́хо исын тырэ́ манушэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="17">Нэ ёв пхэндя́: “Тумэ́ сан сы́рбы пэ свэ́нко, пэ свэ́нко, палдава́ и ракирэ́на: ‘Джа́са, янаса свэ́нто дыибэ́н (жэ́ртва) Ра́скэ-Дэвлэ́скэ’.</verse>
				<verse number="18">Джа́н, кэрэ́н буты́, пхус на дэ́на тумэ́нгэ, а ци бут трэй кирпичи, ада́кицы дэн.”</verse>
				<verse number="19">И дыкхнэ́ Израилёскирэ-чхавэ́нгирэ дыкхибнарья пэ́скири би́да дрэ лава́: “На тыкнякирэн, ци бут трэй пэ кажно дывэ́с кирпичы.”</verse>
				<verse number="20">И ке́ли ёнэ выгинэ́ фараоностыр, стрэниндлэпэ Мойзаса и Аароноса, савэ́ сыс тэрдэ́, и лэн ужакирдэ,</verse>
				<verse number="21">и пхэндлэ́ лэ́нгэ: “Мэк тэ дыкхэ́л, и тэ сэндякирэ́л тумэн Рай Дэвэ́л пал дова́, со тумэ́ кэрдэ́ амэн налачхэнца дрэ фараоно́скирэ и лэ́скирэ-писхарьенгирэ якха́, и дынэ́ лэ́нгэ курта́ла дрэ васта́, соб (кай) тэ замарэ́н амэн.</verse>
				<verse number="22">И рисия́ лавэ́са Мо́йза кэ Рай Дэвэ́л, и пхэндя́: “Раё Дэ́вла! Ваш со Ту домэкцян адалэн манушэ́н кэ дасави́ би́да, ваш со бичхадян ман?</verse>
				<verse number="23">пал-дова́ со долэ́ часостыр, сыр мэ явдём кэ фарао́но и лыём тэ ракира́в Тырэ́ лавэ́са, ёв лыя́ фуеды́р тэ обджалпэ адалэ́ манушэ́нца, тэ зракхэс лэн, – Ту на зракхця́н Тырэ́ манушэ́н.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="6">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ: “Какана́ ту дыкхэ́са, со Мэ кэра́ва фараоноса; пир зорало́ вастэскиро пэкаибэн ёв отмэкэ́ла лэн; пир зорало́ вастэскиро пэкаибэн ёв аж вытрадэла лэн пэ́скирэ пхувья́тыр.”</verse>
				<verse number="2">И ракирдя́ Дэвэ́л Мойза́скэ, и пхэндя́ лэ́скэ: “Мэ сом Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="3">Мэ сыкадыём Авраамо́скэ, Исаако́скэ и Яково́скэ дасавэ́ лавэ́са: “Дэвэ́л Сарэзорья́киро”, а лавэ́са Мирэса: “Рай Дэвэ́л” на сыкадыём лэ́нгэ;</verse>
				<verse number="4">и Мэ чхудём завето Миро лэ́нца, соб (кай) лэ́нгэ тэ дав Ханаанэнгири пхув, пэ сави́ ёнэ дживдэ́.</verse>
				<verse number="5">И Мэ шундём Израилёскирэ-чхавэ́нгирэ ґондя́ пал дова́, со Египтя́ни рикирэ́на лэн дрэ писхарибэн, и пририпирдём Миро завето.</verse>
				<verse number="6">И адя́кэ пхэн Израилёскирэ чхавэ́нгэ: ‘Мэ сом Рай Дэвэ́л, и Мэ вылыджава тумэн Египтянэнгирэ дынарибнастыр, и вылыджава тумэн лэ́нгирэ плено́стыр, и зракха́ва тумэн протырдынэ вастэскирэ масэса и барэ́ сэндэнца;</verse>
				<verse number="7">и Мэ прилава тумэн Пэ́скэ сыр манушэ́н и Мэ ява́ва тумэ́нгэ Дэвлэ́са, и тумэ́ уджинэна, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тумаро́, вылыджии тумэн Египто́скирэ дынарибнастыр;</verse>
				<verse number="8">и Мэ залыджава тумэн пэ доя́ пхув, пал сави́ Мэ ґаздыём Миро васт, совлахадём тэ дав ла Авраамо́скэ, Исаако́скэ и Яково́скэ, и Мэ да́ва ла тумэ́нгэ пэ саро́ тумарэ́-родоскиро джиибэ́н. Мэ сом Рай Дэвэ́л.’”</verse>
				<verse number="9">Мо́йза пирипхэндя дава́ Израилёскирэ чхавэ́нгэ; нэ ёнэ на шундлэ́ Мойза́с пир напатяибэн и пхари́ буты́.</verse>
				<verse number="10">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ, ракири́:</verse>
				<verse number="11">“Заджа́, пхэн фараоно́скэ, Египто́скирэ крали́скэ, соб (кай) ёв тэ отмэкэ́л Израилёскирэ чхавэ́н пэ́скирэ пхувья́тыр.”</verse>
				<verse number="12">И пхэндя́ Мо́йза анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ: “Ѓа́да, Израилёскирэ чхавэ́ на шунэ́на ман, сыр кандэ́ла ман фарао́но? А мэ на сом ракирибнытко.”</verse>
				<verse number="13">И ракирдя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ и Аароно́скэ, и дэ́лас лэ́нгэ, сыр трэй тэ ракирэ́н Израилёскирэ чхавэ́нгэ и фараоно́скэ, Египто́скирэ крали́скэ, соб (кай) тэ вылыджан Израилёскирэ чхавэ́н Египто́скирэ пхувья́тыр.</verse>
				<verse number="14">Ѓа́да (акэ), исын лэ́нгирэ барыдыра́ пэ стрэ́чы (поколении): Рувимо́скирэ чхавэ́, кон сыс англатуно́ Израилёскиро: Ханохо и Фало, Хецроно и Харми: далэ́ исын Рувимо́скирэ чэ́карья (семействы).</verse>
				<verse number="15">Симеоноскирэ чхавэ́ сыс: Емуило, и Ямино, и Огадо, и Яхино, и Цохаро, и Са́уло, Хананеянкакиро чхаво́: дава́ исын Симеоноскирэ чэ́карья (семействы).</verse>
				<verse number="16">Ѓа́да, исын Левиёскирэ-чхавэ́нгирэ лава́ пир лэ́нгиро ро́до: Гирсоно и Каафо, и Мерари. А дживдя́ Левиё шэл тэ трия́нда эфта́ бэрш.</verse>
				<verse number="17">Гирсоноскирэ чхавэ́ сыс: Ливни и Шымеи лэ́нгирэ чэкарьенца (семействэнца).</verse>
				<verse number="18">Каафоскирэ чхавэ́ сыс: Амрамо и Ицгаро, и Хевро́но, и Узиило. А дживдя́ Каафо шэл тэ трия́нда трин бэрш.</verse>
				<verse number="19">Мерарискирэ чхавэ́ сыс: Махли и Мушы. Дава́ исын Левиёскирэ чэ́карья (семействы) пир лэ́нгиро ро́до.</verse>
				<verse number="20">Амрамо лыя́ Иохаведа, пэскирья́ бибья, палоро́м, и ёй бияндя́ лэ́скэ Аароно́с и Мойза́с. А дживдя́ Амрамо шэл тэ трия́нда эфта́ бэрш.</verse>
				<verse number="21">Ицгароскирэ чхавэ́ сыс: Кореё, и Нефего, и Зихри.</verse>
				<verse number="22">Узиилоскирэ чхавэ́ сыс: Мисаило, и Элцафано, и Сифри.</verse>
				<verse number="23">Ааро́но лыя́ пэ́скэ ромня́ Елисавета, Аминадавоскирья чха, Наасоноскирья пхэня́, и ёй бияндя́ лэ́скэ Надавос и Авиудос, Елизарос и Ифамарос.</verse>
				<verse number="24">Кореёскирэ чхавэ́ сыс: Асиро, Елкано и Авиасафо: дава́ исын Кореёскирэ чэ́карья (семействы).</verse>
				<verse number="25">Елиза́ро, Аароноскиро чхаво́, лыя́ пэ́скэ ромня́ екха Футиилоскирэ чхаендыр, и ёй бияндя́ лэ́скэ Финесос. Ѓа́да, исын Левитэ́нгирэ барыдыра́ пир стрэ́чы (поколении) и пир лэ́нгирэ чэ́карья (семействы).</verse>
				<verse number="26">Ааро́но и Мо́йза, дава́ исын одолэ́, савэ́нгэ пхэндя́ Рай Дэвэ́л: “Вылыджан Израилёскирэ чхавэ́н Египто́скирэ пхувья́тыр пир лэ́нгирэ отря́ды.”</verse>
				<verse number="27">Ёнэ и ракирдэ́ фараоно́скэ, Египто́скирэ крали́скэ, соб (кай) ёнэ тэ вылыджан Израилёскирэ чхавэ́н Египто́стыр; ґа́да, исын Мо́йза и Ааро́но.</verse>
				<verse number="28">И адя́кэ дро дова́ часо, ке́ли Рай Дэвэ́л ракирдя́ Мойза́скэ пэ Египто́скири пхув,</verse>
				<verse number="29">Рай Дэвэ́л пхэндя́ Мойза́скэ: “Мэ сом Рай Дэвэ́л! Пхэн фараоно́скэ, Египто́скирэ крали́скэ, саро́, со Мэ ту́кэ ракира́ва.”</verse>
				<verse number="30">Мо́йза жа пхэндя́ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ: “Ѓа́да, мэ на сом ракирибнытко: сыр кандэ́ла ман фарао́но?”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="7">
				<verse number="1">И Рай Дэвэ́л пхэндя́ Мойза́скэ: “Дыкх, Мэ чхудём тут дэвлэса фараоно́скэ, а Ааро́но, тыро́ пшал, явэ́ла тырэса пророкоса:</verse>
				<verse number="2">ту явэ́са тэ ракирэ́с саро́, со Мэ пхэна́ва ту́кэ, а Ааро́но, тыро́ пшал, явэ́ла тэ ракирэ́л фараоно́скэ, соб (кай) ёв тэ отмэкэ́л Израилёскирэ чхавэ́н пэ́скирэ пхувья́тыр;</verse>
				<verse number="3">нэ Мэ пхарьякирава фараоно́скиро ило́, и кэра́ва бут Мирэ́ знаме́нии (ґертыка́) и Мирэ́ ди́вы пэ Египто́скири пхув;</verse>
				<verse number="4">фарао́но на кандэ́ла тумэн, и Мэ чхува́ва Миро васт пэ Еги́пто, и вылыджава Мирэн халадэ́н, Мирэ́ манушэ́н, Израилёскирэ чхавэ́н, Египто́скирэ пхувья́тыр – барэ́ сэндэнца;</verse>
				<verse number="5">тэды Египтя́ни уджинэна, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, ке́ли чхува́ва Миро васт пэ Еги́пто и вылыджава Израилёскирэ чхавэ́н Египто́стыр.”</verse>
				<verse number="6">И кэрдэ́ Мо́йза и Ааро́но, сыр пхэндя́ лэ́нгэ Дэвэ́л, адя́кэ ёнэ и кэрдэ́.</verse>
				<verse number="7">Мойза́скэ сыс охтодэша́ бэрш, а Аароно́скэ сыс охтодэша́ трин бэрш, ке́ли ёнэ лынэ́ тэ ракирэ́н фараоно́скэ.</verse>
				<verse number="8">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ и Аароно́скэ:</verse>
				<verse number="9">“Ко́ли фарао́но пхэнэ́ла тумэ́нгэ: ‘Кэрэ́н ди́во’, тэды ту пхэн Аароно́скэ: ‘Лэ тыро́ дэсто́ и чхурдэ лэс анги́л фараоностэ, – ёв кэрэ́лапэ сапэса.’”</verse>
				<verse number="10">Мо́йза и Ааро́но явнэ́ кэ фарао́но и кэрдэ́ адя́кэ, сыр ракирдя́ Рай Дэвэ́л. И чхурдыя́ Ааро́но пэ́скиро дэсто́ анги́л фараоностэ и анги́л лэ́скирэ писхарьендэ, и ёв кэрдя́пэ сапэса.</verse>
				<verse number="11">И кхардя́ фарао́но магэн и джиныбнаскирэн пир чэргэня́; и адалэ́ Египто́скирэ човаханэ кэрдэ́ дова́-паць пэ́скирэ чарэнца:</verse>
				<verse number="12">кажно лэ́ндыр чхурдыя́ пэ́скиро дэсто́, и ёнэ кэрдэ́пэ сапэнца; нэ Аароноскиро дэсто́ проглыниндя лэ́нгирэ дэстэ́.</verse>
				<verse number="13">Фараоно́скиро ило́ яця́ холямо́, и ёв на кандыя́ лэн, сыр и ракирдя́ Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="14">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ: “Нарто (упрямо) исын фараоно́скиро ило́: ёв на камэ́ла тэ отмэкэ́л манушэ́н.</verse>
				<verse number="15">Джа́ кэ фарао́но атася́: ґа́да, ёв выджа́ла кэ пани́, ту тэрдёв пэ лэ́скиро дром, пэ брэ́го рэка (лэнь), и дэсто́, саво́ пиририсия дрэ сапэстэ, лэ трэ тыро́ васт,</verse>
				<verse number="16">и пхэн лэ́скэ: ‘Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Юдэ́нгиро, бичхадя́ ман тэ пхэна́в ту́кэ: Отмэк Мирэ́ манушэ́н, соб (кай) ёнэ тэ кэрэ́н Ма́нгэ мангипэ́н (па́тери) пэ чхучи́ пхув; нэ, ґа́да, ту кэ дава́ часо на кандыян.</verse>
				<verse number="17">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: Ту уджинэса далэ́стыр, со Мэ сом Рай Дэвэ́л: ґа́да, далэ́са дэстэса, саво́ исын дро миро васт, мэ пэкавава пир пани́, саво́ дрэ рэка (лэнь), и ёв рисёла дро рат,</verse>
				<verse number="18">и мачхэ́ дрэ рэка (лэнь) мэрэ́на; и рэка (лэнь) явэ́ла тэ кхандэл, и Египтянэнгэ явэ́ла джунгало́ (гидко) тэ пьен пани́ рэка́тыр (лэня́тыр).’”</verse>
				<verse number="19">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ: “Пхэн Аароно́скэ: ‘Лэ тыро́ дэсто́ и чхув тыро́ васт пэ Египтянэнгирэ паня́: пэ лэ́нгирэ рэ́ки (лэня́), пэ лэ́нгирэ тхадыпна, пэ лэ́нгирэ зеры (озеры) и пэ кажно штэ́то, кай исын пани́; и рисёна дро рат, и явэ́ла рат пир сари́ Египто́скири пхув и дрэ каштунэ кхорэ́ и дрэ барунэ́ кхорэ́ (сасу́ды).’”</verse>
				<verse number="20">И кэрдэ́ Мо́йза и Ааро́но, сыр припхэндя́ Рай Дэвэ́л. И ґаздыя́ Ааро́но дэсто́, и пэкадя́ пир рэкакиро (лэнякиро) пани́ анги́л фараоно́скирэ якха́ и анги́л якха́ лэ́скирэ писхарьенгирэ, и саро́ пани́, со сыс дрэ рэка (лэнь), рисия́ дрэ рат,</verse>
				<verse number="21">и мачхэ́ дрэ рэка (лэнь) вымынэ, и рэка (лэнь) лыя́ тэ кхандэл, и Египтя́ни на могиндлэ́ тэ пьен пани́ рэка́тыр (лэня́тыр); и сыс рат пир сари́ Египто́скири пхув.</verse>
				<verse number="22">И Египто́скирэ човаханэ пэ́скирэ заракирибнаса кэрдэ́ дова́-паць. И яця́ пхарэдыр фараоно́скиро ило́, и ёв на кандыя́ лэн, сыр и ракирдя́ Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="23">И рисия́ фарао́но, и гия́ дро пэ́скиро кхэр; и ило́ лэ́скиро на парудыя и далэ́стыр.</verse>
				<verse number="24">И лынэ́ сарэ́ Египтя́ни тэ ґанавэн пашы́л рэка (лэнь), соб (кай) тэ латхэ́н пани́ ваш пибэ́н, пал-дова́ со на могиндлэ́ тэ пьен пани́ рэка́тыр (лэня́тыр).</verse>
				<verse number="25">И прогинэ́ эфта́ (битринэ́нгиро дэш) дывэса́ пало́ дова́, сыр Рай Дэвэ́л хасякирдя́ рэка (лэнь).</verse>
			</chapter>
			<chapter number="8">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ: “Джа́ кэ фарао́но и пхэн лэ́скэ: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: ‘Отмэк Мирэ́ манушэ́н, соб (кай) ёнэ тэ дынаринэ́н Ма́нгэ’;</verse>
				<verse number="2">ко́ли ту явэ́са проти тэ отмэкэс лэн, тэды ґа́да, Мэ хасякира́ва саро́ тыро́ штэ́то жамбэнца (цапненца);</verse>
				<verse number="3">и явэ́ла – пхэрды́ (тэ кишынэл) рэка (лэнь) жамбэнца, и ёнэ выджа́на, и заджа́на дрэ тыро́ кхэр, и кай ту сан суто́, и пэ тыро́ чхуибэ́н, и дрэ тырэ́-дынарьенгирэ кхэра́, и тырэ́ манушэ́нгирэ, и дрэ тырэ́ бова, и дрэ тырэ́ хумэра (тясты),</verse>
				<verse number="4">и пэ ту́тэ, и пэ тырэ́ манушэ́ндэ, и пэ сарэ́ тырэ́ дынарьендэ джа́на упрэ́ жамбы.’”</verse>
				<verse number="5">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ: “Пхэн Аароно́скэ: ‘Чхув тыро́ васт тырэ́ дэстэса пэ рэ́ки (лэня́), пэ тхадыпэна и пэ зеры (озеры); и вылыджа жамбэн пэ Египто́скири пхув.’”</verse>
				<verse number="6">Ааро́но чхудя́ пэ́скиро васт пэ Египто́скиро пани́; и выгинэ́ жамбы, и зачхакирдэ Египто́скири пхув.</verse>
				<verse number="7">Дова́-паць кэрдэ́ и човаханэ (тануки) пэ́скирэ заракирибнаса и вылыджинэ́ жамбэн пэ Египто́скири пхув.</verse>
				<verse number="8">И кхардя́ фарао́но Мойза́с и Аароно́с и пхэндя́: “Мангэ́нпэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, соб (кай) Ёв тэ отлэл жамбэн ма́ндыр и мирэ́ манушэ́ндыр, и мэ отмэка́ва Израилёскирэ манушэ́н тэ янэ́н свэ́нто дыибэ́н (жэ́ртва) Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.”</verse>
				<verse number="9">Мо́йза пхэндя́ фараоно́скэ: “Упхэн часо ма́нгэ кокоро́, ке́ли тэ мангавпэ пал ту́тэ, пал тырэ́ дынарьендэ и пал тырэ́ манушэ́ндэ, соб (кай) тэ хасён жамбы ту́тыр, тырэ́ кхэрэндыр, и тэ ячэ́нпэ дрэ екх рэка (лэнь).”</verse>
				<verse number="10">Ёв пхэндя́: “Атася́.” Мо́йза отпхэндя́: “Явэ́ла пир тыро́ лав, соб (кай) ту тэ джинэ́с, со нанэ никонэ́с, сыр Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л амаро́;</verse>
				<verse number="11">и джа́на криг жамбы ту́тыр, тырэ́ кхэрэндыр, и тырэ́ дынарье́ндыр (слугэ́ндыр), и тырэ́ манушэ́ндыр; екх дрэ рэка (лэнь) ёнэ ячэ́напэ.”</verse>
				<verse number="12">Мо́йза и Ааро́но выгинэ́ фараоностыр, и Мо́йза рискирдя́ мангипэ́н кэ Рай Дэвэ́л пал жамбэндэ, савэ́н Ёв лыджия́ пэ фараоностэ.</verse>
				<verse number="13">И Рай Дэвэ́л кэрдя́ пир Мойза́скиро лав. Жамбы мулынэ дрэ кхэра́, пэ вули́цы (га́сы) и пэ фэ́лды.</verse>
				<verse number="14">И скэдынэ́ лэн дрэ кучы, и закхандыя пхув.</verse>
				<verse number="15">И дыкхця́ фарао́но, со кэрдя́пэ локхэды́р, и лэ́скиро ило́ яця́ нартэдыр, и ёв на кандыя́ лэн, сыр и ракирдя́ Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="16">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ: “Пхэн Аароно́скэ: ‘Чхув тыро́ дэсто́ и пэкав дро пхувья́киро пра́хо, и кэрэ́лапэ пра́хо мошкэнца пир сари́ Египто́скири пхув.’”</verse>
				<verse number="17">Адя́кэ ёнэ и кэрдэ́: Ааро́но чхудя́ пэ́скиро васт пэ́скирэ дэстэса, и пэкадя́ дро пхувья́киро пра́хо, и явнэ́ мошки пэ манушэ́ндэ и пэ кхэритконэ́ мурдалэ́ндэ (пэ ското). Саро́ пхувья́киро пра́хо кэрдя́пэ мошкэнца пир сари́ Египто́скири пхув.</verse>
				<verse number="18">Адя́кэ-паць и човаханэ камлэ́ пэ́скирэ заракирибнаса тэ выкхарэн мошкэн, нэ на дынэ́ ра́да (на змогиндлэ). И сыс мошки пэ манушэ́ндэ и пэ кхэритконэ́ мурдалэ́ндэ.</verse>
				<verse number="19">И пхэндлэ́ човаханэ фараоно́скэ: “Дава́ исын Дэвлэ́скиро ангу́шт.” Нэ фараоно́скиро ило́ яця́ пхарэдыр, и ёв на кандыя́ лэн, сыр и ракирдя́ Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="20">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ: “Атася́ ушты́ тася́рлэс (ра́нэс), и яв анги́л фараоно́скиро муй. Ѓа́да, ёв джа́ла кэ пани́, и ту пхэн лэ́скэ: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: Отмэк Мирэ́ манушэ́н, соб (кай) ёнэ тэ кэрэ́н Ма́нгэ мангипэ́н.</verse>
				<verse number="21">А ко́ли на отмэкэса Мирэ́ манушэ́н, тэды, ґа́да, Мэ бичхава́ва пэ ту́тэ, и пэ тырэ́ дынарьендэ, и пэ тырэ́ манушэ́ндэ, и дрэ тырэ́ кхэра́ джукланэ пушумэн, и явэ́на пхэрдэ́ Египтянэнгирэ кхэра́ джукланэ пушумэнца и кокори пхув, пэ сави́ ёнэ дживэ́на;</verse>
				<verse number="22">и дрэ дова́ дывэ́с Мэ чхува́ва дрэ риг Гесемоскири пхув, пэ сави́ исын Мирэ́ мануша́, и одо́й на явэ́на джукланэ пушума; соб (кай) ту тэ джинэ́с, со Мэ, Рай Дэвэ́л, сом машки́р пхув;</verse>
				<verse number="23">Мэ откэдава Мирэ́ манушэ́н тырэндыр. Атася́ явэ́ла дава́ явибэн.’”</verse>
				<verse number="24">Адя́кэ и кэрдя́ Рай Дэвэ́л: приурняндынэ древа́н бут джукланэ пушума (джукланэ мухи) дро фараоно́скиро кхэр, и дрэ лэ́скирэ-дынарьенгирэ кхэра́, и пэ сари́ Египто́скири пхув, хасия́ пхув джукланэ пушумэндыр.</verse>
				<verse number="25">И кхардя́ фарао́но Мойза́с и Аароно́с и пхэндя́: “Джа́н, янэ́н тумарэ́ Дэвлэ́скэ свэ́нто дыибэ́н (жэ́ртва) пэ дая́ пхув.”</verse>
				<verse number="26">Нэ Мо́йза пхэндя́: “Нашты́ дава́ тэ кэрэ́с, пал-дова́ со джунгало́ (брытко) исын ваш Египтянэнгэ амаро́ яныбэ́н амарэ́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ; ко́ли амэ ла́са тэ янас свэ́нто дыибэ́н (жэ́ртва), со исын джунгало́ ваш Египтянэнгэ дрэ лэ́нгирэ якха́, тэды ци на домарэна ёнэ амэн барэ́нца?</verse>
				<verse number="27">Амэ джа́са пэ чхучи́ пхув, пэ тринэ́-дывэсэнгиро дром, и янаса свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, амарэ́ Дэвлэ́скэ, сыр Ёв пхэнэ́ла амэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="28">И пхэндя́ фарао́но: “Мэ отмэка́ва тумэн тэ янэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, тумарэ́ Дэвлэ́скэ свэ́нто дыибэ́н (жэ́ртва) пэ чхучи́ пхув, екх со на джа́н дур; мангэ́нпэ пал ма́ндэ.”</verse>
				<verse number="29">Мо́йза пхэндя́: “Ѓа́да, мэ выджава ту́тыр и ява́ва тэ мангавпэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, и отджана джукланэ пушума фараоностыр, и лэ́скирэ дынарье́ндыр (слугэ́ндыр), и лэ́скирэ манушэ́ндыр атася́; екх со мэк фарао́но тэ пириячэл тэ хохавэ́л, на отмэки манушэ́н тэ янэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ свэ́нто дыибэ́н.”</verse>
				<verse number="30">И гия́ яври́ Мо́йза фараоностыр, и мангдя́пэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="31">И кэрдя́ Рай Дэвэ́л пир Мойза́скиро лав, и отлыджия джукланэ пушумэн фараоностыр, лэ́скирэ дынарье́ндыр (слугэ́ндыр) и лэ́скирэ манушэ́ндыр; на яця́пэ ни екх.</verse>
				<verse number="32">Нэ фарао́но холякирдя пэ́скиро ило́ и пэ дава́ мо́ло, и ёв на отмэкця́ манушэ́н.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="9">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ: “Джа́ кэ фарао́но и пхэн лэ́скэ: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Юдэ́нгиро’: ‘Отмэк Мирэ́ манушэ́н, соб (кай) ёнэ тэ кэрэ́н Ма́нгэ паты́в.</verse>
				<verse number="2">Нэ, ко́ли ту на закамэса тэ отмэкэс лэн, и дурэды́р явэ́са лэн тэ рикирэс,</verse>
				<verse number="3">то тэды, ґа́да, Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро васт явэ́ла пэ тырэ́ кхэритконэ́ мурдалэ́ндэ (пэ ското), саво́ исын пэ фэ́лда, пэ грэ́ндэ, пэ ослэндэ, пэ верблюдэндэ, пэ гурувэндэ и бакрэндэ; явэ́ла дукх кэ мэрибэ́н древа́н пхари́;</verse>
				<verse number="4">и роскэрэла Рай Дэвэ́л Израилёскирэ кхэритконэ́ мурдалэ́н (ското) Египто́скирэ мурдалэ́ндыр, и сарэ́ Израилёскирэ чхавэ́нгирэ-мурдалэ́ндыр на мэрэ́ла (мулёла) ничи́.’”</verse>
				<verse number="5">И упхэндя Рай Дэвэ́л часо, пхэны: “Атася́ Рай Дэвэ́л кэрэ́ла дава́ пэ дая́ пхув.”</verse>
				<verse number="6">И кэрдя́ дава́ Рай Дэвэ́л пэ яви́р дывэ́с, и вымынэ сарэ́ Египто́скирэ кхэри́тка мурдала́; Израилёскирэ-чхавэ́нгирэ кхэритконэ́ мурдалэ́ндыр (ското́стыр) ние́кх на мулыя.</verse>
				<verse number="7">Фарао́но бичхадя́ тэ уджинэл, и ґа́да, Израильтянэнгирэ кхэритконэ́ мурдалэ́ндыр на мулыя ние́кх. Нэ ило́ фараоно́скиро яця́ сыр бар, и ёв на отмэкця́ манушэ́н.</verse>
				<verse number="8">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ и Аароно́скэ: “Лэн пхэрды́ бурнык (жменя) бовэстыр пра́ска (пепло), и мэк тэ чхурдэл ла Мо́йза кэ болыбэ́н дрэ фараоно́скирэ якха́;</verse>
				<verse number="9">и ґаздэ́лапэ пыло пир сари́ Египто́скири пхув, и явэ́ла пэ манушэ́ндэ и пэ кхэритконэ́ мурдалэ́ндэ шувлыпэн чыльчакэнца (нарывэнца), пэ сари́ Египто́скири пхув.”</verse>
				<verse number="10">Ёнэ лынэ́ бовэстыр пра́ска, и тэрдинэ́ анги́л фараоно́скиро муй. Мо́йза чхурдыя́ ла кэ болыбэ́н, и кэрдя́пэ шувлыпэн чыльчакэнца пэ манушэ́ндэ и пэ кхэритконэ́ мурдалэ́ндэ.</verse>
				<verse number="11">И на могиндлэ́ човаханэ тэ вырикирэн анги́л Мойзастэ пир шувлыпнаскири причына, пал-дова́ со шувлыпэн сыс пэ човаханэндэ и пэ сарэ́ Египтянэндэ.</verse>
				<verse number="12">О Рай Дэвэ́л пхарьякирдя ило́ фараоно́скиро, и ёв на кандыя́ лэн, сыр и ракирдя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ.</verse>
				<verse number="13">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ: “Атася́ ушты́ тася́рлэс (ра́нэс), и яв анги́л фараоно́скиро муй, и пхэн лэ́скэ: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Юдэ́нгиро: Отмэк Мирэ́ манушэ́н, соб (кай) ёнэ тэ кэрэ́н Ма́нгэ паты́в;</verse>
				<verse number="14">пал-дова́ со дава́ мо́ло Мэ бичхава́ва сарэ́ Мирэ́ мэрибнытка фра́нсы (язвы) дро тыро́ ило́, и пэ тырэ́ дынарьендэ, и пэ тырэ́ манушэ́ндэ, соб (кай) ту тэ джинэ́с, со нанэ адасавэс, сыр Мэ сом, пир сари́ пхув;</verse>
				<verse number="15">адя́кэ, сыр Мэ тэ чхував Миро васт, тэды тэ насвалякирав тут и тырэ́ манушэ́н мэрибнытконэ франсэнца (язваса), и ту явэ́са тэ хасёс пхувья́тыр:</verse>
				<verse number="16">нэ ваш дава́ Мэ тут зракхцём, соб (кай) тэ сыкавав пэ ту́тэ Мири́ зор, и, соб (кай) тэ явэ́л Миро лав выпхэндло пир сари́ пхув;</verse>
				<verse number="17">ту ишчо (инкэ́) сан проти Мирэ́ манушэ́ндэ, соб (кай) тэ на отмэкэс лэн,</verse>
				<verse number="18">Ѓа́да, Мэ атася́ бичхава́ва, дрэ дава́-паць часо градо древа́н баро́, саво́ ние́кхвар на сыс дро Еги́пто лэ́скирэ явибнаскирэ дывэсэ́стыр кэ дава́ часо;</verse>
				<verse number="19">и адя́кэ бичха́в тэ скэдэ́н тырэ́ ста́ды и саро́, со исын ту́тэ пэ фэ́лда: пэ сарэ́ манушэ́ндэ и кхэритконэ́ мурдалэ́ндэ, савэ́ ячэ́напэ пэ фэ́лда и на скэдэ́напэ дрэ кхэра́, пэрэ́ла градо, и ёнэ мэрэ́на.’”</verse>
				<verse number="20">Одолэ́-фараоно́скирэ писхарьендыр, савэ́ страха́дынэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ лавэ́ндыр, сы́гэс скэдынэ́ пэ́скирэ писхарье́н и пэ́скирэ ста́ды дрэ кхэра́;</verse>
				<verse number="21">а кон на рискирдя́ пэ́скиро ило́ кэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав, одова́ мэкця́ пэскирэн писхарье́н и пэ́скирэ ста́ды пэ фэ́лда.</verse>
				<verse number="22">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ: “Ѓаздэ васт тыро́ кэ болыбэ́н, тэ джал градо пэ сари́ Египто́скири пхув, пэ манушэ́ндэ, пэ кхэритконэ́ мурдалэ́ндэ, и пэ сари́ чар фэлдытко пэ Египто́скири пхув.”</verse>
				<verse number="23">И ґаздыя́ Мо́йза пэ́скиро дэсто́ кэ болыбэ́н, и Рай Дэвэ́л кэрдя́ громо и градо, и яг росчхувэлапэ пир пхув, и бичхадя́ Рай Дэвэ́л градо пэ Египто́скири пхув;</verse>
				<verse number="24">и сыс градо и яг машкира́л градо, древа́н зорало́ градо, саво́ на сыс пир сари́ Египто́скири пхув долэ́ часостыр, сыр яця́ джиибэ́н пэ ла́тэ.</verse>
				<verse number="25">И вымардя градо саро́ пир Египто́скири пхув, со сыс дрэ фэ́лда, манушэ́стыр кэ кхэри́тка мурдала́, и сари́ чар фэлдытко вымардя градо, и саро́ вэш пэ фэ́лда выпхагирдя.</verse>
				<verse number="26">Пэ екх Гесемоскири пхув, кай дживдэ́ Израилёскирэ чхавэ́, на сыс градо.</verse>
				<verse number="27">И бичхадя́ фарао́но, и кхардя́ Мойза́с и Аароно́с, и пхэндя́ лэ́нгэ “Дава́ мо́ло мэ кэрдём грэ́хо; Рай Дэвэ́л исын чачуно́, а мэ и мирэ́ мануша́ сам бангэ́;</verse>
				<verse number="28">мангэ́нпэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ: мэк тэ пириячэн Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ гро́мы и градо; и мэ отмэка́ва тумэн, и мэ на ява́ва буты́р тэ зарикирав.”</verse>
				<verse number="29">Мо́йза пхэндя́ лэ́скэ: “Сыр сыг мэ выджава форо́стыр, и ґазда́ва мирэ́ васта́ кэ Рай Дэвэ́л; то гро́мы пириячэна, и градо буты́р на явэ́ла, соб (кай) ту тэ уджинэс, со пхув исын Раскири-Дэвлэ́скири;”</verse>
				<verse number="30">нэ мэ джино́м, со ту, и тырэ́ писха́рья ишчо (инкэ́) на дарэ́на Ра́стыр-Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="31">Лёно (ґандладо) и ячменё (ґэрсто) сыс вымардэ, пал-дова́ со ячменё (ґэрсто) выколосиндяпэ, а лёно дыя́ семи;</verse>
				<verse number="32">а парно́ гив и гив (полба) на вымардэ, пал-дова́ со ёнэ сыс поздня (коригитка).</verse>
				<verse number="33">И выгия́ Мо́йза фараоностыр и форо́стыр, и ґаздыя́ пэ́скирэ васта́ кэ Рай Дэвэ́л, и пирияця́ громо и градо, и брышы́нд пирияця́ тэ чхувэлпэ пэ пхув.</verse>
				<verse number="34">И дыкхця́ фарао́но, со пирияця́ брышы́нд и градо и громо, и дурыдыр грешындя, и кэрдя́ кокоро́ пхаро́ пэ́скиро и писхарьенгиро ило́.</verse>
				<verse number="35">И яця́ пхарэдыр фараоно́скиро ило́, и ёв на отмэкця́ Израилёскирэ чхавэ́н, сыр и ракирдя́ Рай Дэвэ́л пир Мойзастэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="10">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ: “Заджа́ кэ фарао́но, пал-дова́ со Мэ кэрдём пхаро́ лэ́скиро ило́ и лэ́скирэ писхарьенгиро, соб (кай) тэ сыкавав машки́р лэ́ндэ далэ́ Мирэ́ ди́вы,</verse>
				<verse number="2">и соб (кай) ту тэ роспхэнэс тырэ́ чхавэ́скэ и тырэ́-чхавэ́скирэ чхавэ́скэ пал дова́, со Мэ кэрдём дро Еги́пто, и пал Мирэ́ ди́вы, савэ́ Мэ сыкадём пир лэ́стэ, и соб (кай) тумэ́ тэ джинэ́н, со Мэ сом Рай Дэвэ́л”</verse>
				<verse number="3">Мо́йза и Ааро́но гинэ́ кэ фарао́но и пхэндлэ́ лэ́скэ: “Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Юдэ́нгиро: ‘Ци ґара́ (длу́гэс) ту явэ́са тэ на явэс дрэ екх годы́ анги́л Ма́ндэ? Отмэк Мирэ́ манушэ́н, соб (кай) ёнэ тэ кэрэ́н Ма́нгэ паты́в;</verse>
				<verse number="4">а ко́ли ту на отмэкэса Мирэ́ манушэ́н, тэды, ґа́да, атася́ Мэ лыджа́ва пэ тыро́ штэ́то пхакитконэ скочкэн (саранча):</verse>
				<verse number="5">ёй учхакирэ́ла пхув адя́кэ, со нашты́ явэ́ла тэ дыкхэ́с пхув, и со яця́пэ тумэ́ндэ градостыр, то ёй схала, обхала адя́кэ-паць сарэ́ вэша́, савэ́ тумэ́ндэ барьёна пэ фэ́лда,</verse>
				<verse number="6">и ёй (саранча) пхэрдякирэла тырэ́ кхэра́, сарэ́ тырэ́-писхарьенгирэ кхэра́ и сарэ́ Египтянэнгирэ кхэра́, со на дыкхнэ́ тырэ́ дада́, ни тырэ́-дадэнги́рэ дада́ дывэсэ́стыр, сыр дживэ́на ёнэ пэ пхув, адя́кэ-паць кэ дава́ дывэ́с.’” И Мо́йза пхэндя́ анги́л сарэ́ндэ и выгия́ фараоностыр.</verse>
				<verse number="7">Тэды фараоно́скирэ писха́рья пхэндлэ́ лэ́скэ: “Ци ґара́ (длу́гэс) ёв явэ́ла тэ мэнчынэл амэн? Отмэк адалэ́ манушэ́н, мэк ёнэ тэ кэрэ́н паты́в Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, пэ́скирэ Дэвлэ́скэ; нау́што ту на дыкхэ́са, со Еги́пто хасёла?”</verse>
				<verse number="8">И рискирдэ́ палэ Мойза́с и Аароно́с кэ фарао́но, и фарао́но пхэндя́ лэ́нгэ: “Джа́н, кэрэ́н паты́в Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Дэвлэ́скэ тумарэскэ; нэ кон тумэ́ндыр джа́ла?”</verse>
				<verse number="9">И пхэндя́ Мо́йза: “Джа́са амэ амарэ́ тыкнэмасэнца и пхурэнца, амарэ́ чхавэ́нца и чхаенца, и амарэ́ бакрэнца и гурувэнца джа́са, пал-дова́ со амэ́ндэ исын свэ́нко Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.”</verse>
				<verse number="10">Фарао́но пхэндя́ лэ́нгэ: “Тэ явэ́л адя́кэ, Рай Дэвэ́л тэ явэ́л тумэ́нца! Мэ скэдыёмпэ тэ отмэкав тумэн: нэ со́скэ чхавэ́нца? Дыкхэ́н, тумэ́ндэ исын налачхэ́ ду́мы!</verse>
				<verse number="11">Над: джа́н екх мурша́, и кэрэ́н паты́в Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, адя́кэ, сыр тумэ́ дава́ мангнэ́.” И вытрадынэ́ лэн фараоностыр.</verse>
				<verse number="12">Тэды Рай Дэвэ́л пхэндя́ Мойза́скэ: “Ѓаздэ тыро́ васт пэ Египто́скири пхув, мэк тэ пэрэ́н пхакитка скочки (саранча) пэ Египто́скири пхув, и мэк тэ выхал сари́ пхувья́кири чар и саро́, со яця́пэ градостыр.”</verse>
				<verse number="13">И ґаздыя́ Мо́йза пэ́скиро дэсто́ пэ Египто́скири пхув, и Рай Дэвэ́л яндя́ пэ дая́ пхув вастоко́стыр балва́л, сави́ сыс саро́ дова́ дывэ́с и рат. Яця́ зло́ко (ра́нко), и вастоко́стыр балва́л лыджия́ пхакитконэ скочкэн (саранча).</verse>
				<verse number="14">И пынэ́ пхакитка скочки пэ сари́ Египто́скири пхув, и пасинэ пир сари́ Египто́скири риг древа́н бут; англэды́р на сыс дасавэн пхакитконэ скочкэн, и пало́ дава́ на явэ́ла дасавэн;</verse>
				<verse number="15">ёнэ учхакирдэ сари́ пхув адя́кэ, со пхув на сыс бицялы, и выханэ сари́ пхувья́кири чар и сарэ́ вышэскирэ барьякирдэ́ (пло́ды), савэ́ ячнэ́пэ градостыр, и на яця́пэ ни саво́ зэлэныбэн ни дрэ вэша́, ни пэ фэлдытко чар пэ сари́ Египто́скири пхув.</verse>
				<verse number="16">Фарао́но сыгнэдыр кхардя́ Мойза́с и Аароно́с и пхэндя́: “Кэрдём мэ грэ́хо анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, Дэвлэ́стэ тумарэстэ, и анги́л тумэ́ндэ;</verse>
				<verse number="17">акана́ примангэн грэ́хо миро ишчо (инкэ́) мо́ло, и пхэнэ́н па́тери (моли́тва) Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Дэвлэ́скэ тумарэскэ, соб (кай) Ёв тэ отлыджал ма́ндыр дава́ мэрибэ́н.”</verse>
				<verse number="18">Мо́йза выгия́ фараоностыр, и пхэндя́ па́тери (моли́тва) Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="19">И ґаздыя́ Рай Дэвэ́л явирэ рига́тыр западостыр древа́н зоралы́ балва́л, и ёв лыджия́ саранча и чхурдыя́ ла дро Лоло́ мо́рё (дэрья́в): на яця́пэ ни екх пхакитко скочко пэ сари́ Египто́скири пхув.</verse>
				<verse number="20">Нэ Рай Дэвэ́л пхарьякирдя фараоно́скиро ило́, и ёв на отмэкця́ Израилёскирэ чхавэ́н.</verse>
				<verse number="21">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ: “Ѓаздэ тыро́ васт кэ болыбэ́н, и явэ́ла калыпэ́н (цямлыпэ́н) пэ Египто́скири пхув дасави́ ґэнсто, со почхуинэса лэс.”</verse>
				<verse number="22">Мо́йза ґаздыя́ пэ́скиро васт кэ болыбэ́н, и сыс ґэнсто калыпэ́н пир сари́ Египто́скири пхув трин дывэса́;</verse>
				<verse number="23">и на дыкхнэ́ мануша́ екх екхэ́с, и нико́н на уштыя́ пэ́скирэ штэто́стыр трин дывэса́; Израилёскирэ чхавэ́ндэ сарэ́ндэ сыс дуд (свэ́то) дрэ лэ́нгирэ кхэра́.</verse>
				<verse number="24">Фарао́но кхардя́ Мойза́с и пхэндя́: “Джа́н, кэрэ́н паты́в Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, мэк тэ ячэ́лпэ тумаро́ тыкно́ и баро́ ското (кхэри́тка мурдала́), а тумарэ́ чхавэ́ мэк тэ джа́н тумэ́нца.”</verse>
				<verse number="25">Нэ Мо́йза пхэндя́: “Дэ адя́кэ-паць дрэ амарэ́ васта́ свэ́нто дыибэ́н (жэ́ртва) и цэ́ло схачкирибэ́н, соб (кай) тэ янас Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Дэвлэ́скэ амарэскэ;</verse>
				<verse number="26">мэк тэ джа́н и ста́ды амарэ́ амэ́нца, на ячэ́лапэ ние́кх най (копыто), палдава́ лэ́ндыр амэ ла́са ваш свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Дэвлэ́скэ амарэскэ, нэ пака амэ ява́са одори́к, амэ на джина́са, со тэ янас дро свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.”</verse>
				<verse number="27">И пхарьякирдя Рай Дэвэ́л фараоно́скиро ило́, и ёв на закамдя́ тэ отмэкэ́л лэн.</verse>
				<verse number="28">И пхэндя́ лэ́скэ фарао́но: “Джа́ ма́ндыр; ракхпэ, на яв буты́р анги́л муй миро; дрэ дова́ дывэ́с, ке́ли ту дыкхэ́са муй миро, ту мэрэ́са.”</verse>
				<verse number="29">И пхэндя́ Мо́йза: “Сыр пхэндя́н ту, адя́кэ и явэ́ла; мэ на дыкха́ва буты́р муй тыро́.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="11">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ: “Ишчо екх би́да Мэ лыджа́ва пэ фараоностэ и пэ Египтянэндэ; пало́ дава́ ёв отмэкэ́ла тумэн адатхы́р; ке́ли ёв явэ́ла тэ отмэкэ́л, сыгнымаса явэ́ла тэ традэл тумэн адатхы́р;</verse>
				<verse number="2">то пхэн манушэ́нгэ, соб (кай) кажно мурш пэ́скирэ пашатунэстыр и кажно джувлы́ пэ́скирэ пашатунятыр тэ вымангэн рупувэ́ и сувнакунэ́ куч вешчы (вешча).”</verse>
				<verse number="3">И дыя́ Рай Дэвэ́л паты́в Пэ́скирэ манушэ́нгэ дрэ Египто́скирэ якха́; нэ и Мо́йза сыс древа́н баро́ пэ Египто́скири пхув, дрэ фараоно́скирэ-писхарьенгирэ якха́ и манушэ́нгирэ.</verse>
				<verse number="4">И пхэндя́ Мо́йза: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Дро пашрат Мэ проджава машкира́л Еги́пто,</verse>
				<verse number="5">и мэрэ́ла кажно бия́то англатунэ́ бияныпнастыр пэ Египто́скири пхув, фараоно́скирэ англатунэ́ бияныпнастыр, саво́ исын бэшто́ пэ троно пэ́скиро, кэ англатунэ́ бияныпэ́н писхарицакиро, сави́ исын пашы́л жорны (бэлэдин), и кэ саро́ англатуно́ бияныпнаскиро кхэритконэ́ мурдалэ́ндыр;</verse>
				<verse number="6">и явэ́ла баро́ ровибэн пир сари́ Египто́скири пхув, саво́ на сыс, и саво́ на явэ́ла буты́р;</verse>
				<verse number="7">сарэ́ Израилёскирэ чхавэ́ндэ ни пэ манушэ́стэ, ни пэ кхэритконэ́ мурдалэ́ндэ на рискирэ́ла джукэл пэ́скирэ чиба́са, соб (кай) тумэ́ тэ джинэ́н, сави́ рознь кэрэ́ла Рай Дэвэ́л машки́р Египтянэндэ и Израильтянэндэ.</verse>
				<verse number="8">И явэ́на сарэ́ тырэ́ писха́рья кэ мэ, и поклонинэнапэ (кэрэ́на шэрэ́са) ма́нгэ, ракири́: “Выджа ту и сарэ́ мануша́, савэ́нца ту хулаинэса. Пало́ саро́ мэ и выджава.” И выгия́ Мо́йза фараоностыр холя́са.</verse>
				<verse number="9">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ: “На кандыя́ тумэн фарао́но, соб (кай) тэ явэ́н буты́р Мирэ́ ди́вы пэ Египто́скири пхув.”</verse>
				<verse number="10">Мо́йза и Ааро́но кэрдэ́ сарэ́ далэ́ ди́вы анги́л фараоностэ; нэ Рай Дэвэ́л пхарьякирдя фараоно́скиро ило́, и ёв на отмэкця́ Израилёскирэ чхавэ́н пэ́скирэ пхувья́тыр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="12">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ и Аароно́скэ пэ Египто́скири пхув:</verse>
				<verse number="2">“Дава́ чхон мэк тэ явэ́л тумэ́ндэ чхонэнгирэ англыпнаса (началоса), пэрвонэса мэк тэ явэ́л ёв тумэ́ндэ машкира́л бэршэскирэ чхона́.</verse>
				<verse number="3">Пхэнэ́н сарэ́нгэ Израилёскирэ манушэ́нгэ: ‘Лэ дэ́што дывэ́с далэ́-чхонэ́скиро, мэк тэ лэн пэ́скэ кажно екхэ́с бакрэ́с пир чэ́карь (семейство), пир бакрэстэ пэ чэ́карь (пэ семейство);</verse>
				<verse number="4">а ко́ли чэ́карь адя́кэ исын тыкны, со на схала бакрэ́с, тэды мэк ёй тэ лэл пэ́скирэ суседоса (котариса), саво́ дживэ́ла пашы́л лэ́скиро кхэр, пэ кажнонэ́ манушэ́стэ чэкарьятыр: ада́кицы ци бут кажно схала, розгинэн пэ бакрэстэ.</verse>
				<verse number="5">Бакро тумэ́ндэ трэй тэ явэ́л бидошэ́нгиро, муршытко, екхэ-бэршытко; лэн лэс бакрэ́ндыр ци бузнэндыр,</verse>
				<verse number="6">и мэк ёв тэ явэ́л тумэ́ндыр далэ́-чхонэ́скиро кэ дэшуштарто дывэ́с: тэды мэк тэ зачхинэн лэс саро́ Израилёскирэ-манушэ́нгиро скэдыибэ́н бэльвэле́,</verse>
				<verse number="7">и мэк тэ лэн лэ́скирэ ратэстыр и тэ обмакэн лэ́са пэ дуй косяки и пэ вударэнгири пирикладина дрэ кхэра́, кай явэ́на тэ хан лэс;</verse>
				<verse number="8">мэк тэ схан лэ́скиро мас дрэ дая́-паць рат, пэкно пэ яг; преснонэ марэ́са и киркэ чарьенца мэк тэ схан лэс;</verse>
				<verse number="9">на хан лэ́стыр надопэкно, ци кэрадо дро пани́, нэ хан пэкно пэ яг, шэро́ ґэрэ́нца и андратунэ́ масэнца;</verse>
				<verse number="10">на ячкирэн лэ́стыр кэ зло́ко, нэ со ячэ́лапэ лэ́стыр кэ зло́ко, дова́ хачкирэ́н пэ яг.</verse>
				<verse number="11">Хан лэс адя́кэ: мэк тэ явэ́н тумарэ́ пэра подпхандлэ, ґэра́ тумарэ́ тэ явэ́н уридэ́ и дэстэ́ тумарэ́ тэ явэ́н дрэ тумарэ́ васта́, и хан лэс сы́гэс: ґа́да, исын Патради́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири.</verse>
				<verse number="12">А Мэ джа́ва дрэ дая́-паць рат пир Египто́скири пхув, и мулякирава кажнонэ́ англатунэ́ биято́с пэ Египто́скири пхув манушэ́стыр кэ кхэри́тко мурда́л, и пэ сарэ́ндэ Египто́скирэ дэвлорэндэ Мэ кэра́ва сэ́ндо. Мэ сом Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="13">И явэ́ла тумэ́ндэ рат ґертыкаса (знамениёса) пэ кхэра́, кай тумэ́ сан, и дыкха́ва рат, и Мэ проджава маму́й тумэ́ндэ, и на явэ́ла машки́р тумэ́ндэ хасибны́тко дукх, ке́ли Мэ ява́ва тэ хасякира́в Египто́скири пхув.</verse>
				<verse number="14">И мэк тэ явэ́л тумэ́нгэ дава́ дывэ́с рипирдо, и свэнкинэн дро дава́ свэ́нко Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, дрэ сарэ́ тумарэ́ ро́ды, сыр упхэныбэ́н ве́чно тэ свэнкинэн лэс.</verse>
				<verse number="15">Эфта́ дывэса́ хан пресно маро́; пэрвонэ́ англатунэ́ дывэсэ́стыр вычхурдэн шутлыпэн (кислыма) тумарэ́ кхэрэндыр, пал-дова́ со, кон явэ́ла тэ хал квашэно (шутло) англатунэ́ дывэсэ́стыр кэ эфта́то дывэ́с, дова́ ди явэ́ла мулякирдо́ Израилёскирэ манушэ́ндыр.</verse>
				<verse number="16">И дро англатуно́ дывэ́с мэк тэ явэ́л тумэ́ндэ свэ́нто скэдыибэ́н, и пэ эфта́то дывэ́с свэ́нто скэдыибэ́н: ни сави́ буты́ тумэ́нгэ нашты́ тэ кэрэ́н дрэ далэ́ дывэса́; екх со тэ хал кажно ману́ш, екх дава́ сашты́ тэ кэрэ́н тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="17">Дыкхэ́н ракхунэс (ракхибнаса) пэ опресноки, пал-дова́ со дро дава́-паць дывэ́с Мэ вылыджиём тумарэ́ манушэ́н Египто́скирэ пхувья́тыр, и ракхэ́н дава́ дывэ́с дрэ сарэ́ тумарэ́ ро́ды, сыр упхэныбэ́н ве́чно.</verse>
				<verse number="18">Дэшуштарэнгирэ дывэсэ́стыр дро англатуно́ чхон, бэльвелятыр хан пресно маро́ кэ бэльвэ́ль биш тэ-екхэскиро дывэсэскиро дро дова́-паць чхон;</verse>
				<verse number="19">эфта́ дывэса́ нашты́ тэ явэ́л квашэно дрэ тумарэ́ кхэра́, пал-дова́ со, кон явэ́ла тэ хал квашэно (пэ дрожджы), одова́ ди явэ́ла мулякирдо Израилёскирэ манушэ́ндыр, ци ману́ш, саво́ явдя́, ци саво́ дживэ́ла пэ доя́ пхув.</verse>
				<verse number="20">Ничи квашэно на хан; пэ кажно штэ́то, кай тумэ́ явэ́на, хан пресно маро́.’”</verse>
				<verse number="21">И скэдыя́ Мо́йза сарэ́н Израилёскирэ пхурыдырэн, и пхэндя́ лэ́нгэ: “Выкэдэн и лэн пэ́скэ бакрэ́н пир тумарэ́ чэ́карья и зачхинэн бакрорэс ваш патради́;</verse>
				<verse number="22">и лэн пучко исопо, и булавэн (обмакнинэн) дрэ рат, саво́ исын дрэ судинки [кхорэ́-р.с] и макхэн пирикладина и дуй косяки вударэнгирэ ратэ́са, саво́ исын дрэ судинки; а тумэ́ нико́н тэ на выджа́н пал пэ́скирэ кхэрэ́скирэ вудара́ кэ ра́нко.</verse>
				<verse number="23">И сыр джа́ла Рай Дэвэ́л тэ хасякирэ́л Еги́пто, и дыкхэ́ла рат пэ пирикладина и пэ дуй косяки и проджа́ла Рай Дэвэ́л маму́й вудара́, и на домэкэла мэрибэ́н тэ заджа́л дрэ тумарэ́ кхэра́ ваш хасякирибэн.</verse>
				<verse number="24">Ракхэ́н дава́, сыр стату́то ваш пэ́скэ и ваш пэ́скирэ чхавэ́нгэ пэ ве́ко.</verse>
				<verse number="25">Ке́ли заджа́на тумэ́ пэ пхув, сави́ Рай Дэвэ́л дэ́ла тумэ́нгэ, сыр Ёв ракирдя́, ракхэ́н дава́ дынарибэ́н.”</verse>
				<verse number="26">И ке́ли пхэнэ́на тумэ́нгэ тумарэ́ чхавэ́: “Саво́ исын дава́ дынарибэ́н (служэниё)?”</verse>
				<verse number="27">то тумэ́ пхэнэ́н: “Дава́ исын патрадитко свэ́нто дыибэ́н (жэ́ртва) Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Саво́ прогия́ маму́й Израилёскирэ-чхавэ́нгирэ кхэра́ дро Еги́пто, ке́ли мулякирдя́ Египтянэн, и амарэ́ кхэра́ ракхця́. И тэрдинэ́ мануша́ пэ чанга́ и клониндлэпэ.”</verse>
				<verse number="28">И гинэ́ Израилёскирэ чхавэ́, и кэрдэ́, сыр пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ и Аароно́скэ, адя́кэ и кэрдэ́.</verse>
				<verse number="29">Дрэ пашрат Рай Дэвэ́л мулякирдя́ сарэ́н англатунэ́ биятэ́н пэ Египто́скири пхув, фараоно́скирэ англатунэстыр, саво́ сыс бэшто́ пэ пэ́скиро троно, кэ бэшыбнарискирэ англатунэстэ, саво́ сыс бэшто́ дро штарибэ́н, и саро́ англатуно́ бияныпнаскиро кхэритконэ́ мурдалэ́ндыр.</verse>
				<verse number="30">И уштыя́ фарао́но раты́ кокоро́ и сарэ́ лэ́скирэ писха́рья, и саро́ Еги́пто; и кэрдя́пэ пэ Египто́скири пхув баро́ ровибэн, пал-дова́ со на сыс кхэр, кай тэ на явэ́л муло́.</verse>
				<verse number="31">И фарао́но кхардя́ Мойза́с и Аароно́с раты́, и пхэндя́: “Уштэ́н, выджа́н мирэ́ манушэ́ндыр, сыр тумэ́, адя́кэ Израилёскирэ чхавэ́, и джа́н, кэрэ́н паты́в Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, сыр тумэ́ ракирдэ́;</verse>
				<verse number="32">тыкнэ́ и барэ́ кхэритконэ́ мурдалэ́н лэн, сыр тумэ́ ракирдэ́; джа́н и бахтякирэн ман.”</verse>
				<verse number="33">И сыгнякирэнас Египтя́ни манушэ́н, соб (кай) сыгнэдыр лэн тэ выбичхавэн долэ́ пхувья́тыр; пал-дова́ со ракирдэ́ ёнэ: ‘Амэ сарэ́ мэраса’.</verse>
				<verse number="34">И лыджинэ́ мануша́ пэ́скиро тясто (хумэр), англэды́р сыр ёв зашутлыя (закисниндя); лэ́нгирэ квашни, запхандлэ дрэ лэ́нгирэ и́ди, сыс пэ лэ́нгирэ псикэ́.</verse>
				<verse number="35">И кэрдэ́ Израилёскирэ чхавэ́ пир Мойза́скиро лав и вымангнэ Египтянэндыр рупувэ́ и сувнакунэ́ предметы и и́ди.</verse>
				<verse number="36">О Рай Дэвэ́л кэрдя́ адя́кэ, соб (кай) тэ явэ́л ла́ска Пэ́скирэ манушэ́нгэ дрэ Египтянэнгирэ якха́: и ёнэ дэ́нас лэ́нгэ, и ёнэ обкэдынэ Египтянэн.</verse>
				<verse number="37">И гинэ́ Израилёскирэ чхавэ́ Раамсесостыр кэ Сокхофо кэ шов шэла́ тысёнцы (бара́) муршэ́н пэзал, апри́ч чхаворэндэ;</verse>
				<verse number="38">и бут явирэ-родоскирэ мануша́ выгинэ́ лэ́нца, и тыкно́ и баро́ кхэри́тко мурда́л, стада сыс древа́н бари.</verse>
				<verse number="39">И спэкнэ ёнэ тястостыр (хумэрэстыр), саво́ вылыджинэ́ Египто́стыр, пресна марикля, пал-дова́ со ёв ишчо (инкэ́) на заквасиндяпэ, пал-дова́ со ёнэ сыс вытрадынэ́ Египто́стыр, и на могиндлэ́ тэ на сыгнякирэн, и хабэ́н на скэдынэ́ пэ́скэ пэ дром.</verse>
				<verse number="40">Часо (цы́ро), саво́ Израилёскирэ чхавэ́ дживдэ́ кэ Еги́пто, сыс штаршэла́ трия́нда бэрш.</verse>
				<verse number="41">Сыр прогинэ́ штаршэла́ трия́нда бэрш, дрэ дова́-паць дывэ́с выгинэ́ сарэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ отря́ды Египто́скирэ пхувья́тыр раты́.</verse>
				<verse number="42">Дава́-исын рат бдения (тэ на совэн) Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пал лэ́нгиро вылыджиибэн Египто́скирэ пхувья́тыр; дая́ рат-бдения Ра́скэ-Дэвлэ́скэ сарэ́ Израилёскирэ чхавэ́ндэ дрэ лэ́нгирэ ро́ды.</verse>
				<verse number="43">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ и Аароно́скэ: “Ѓа́да, исын стату́то (уставо) Патрадякиро: ни саво́ явирэ-родоскиро ману́ш нашты́ тэ хал дава́,</verse>
				<verse number="44">а кажно писха́ри (рабо), саво́ киндло пал руп, ке́ли обчхинэса лэс, сашты́ (могинэ́ла) тэ хал ла;</verse>
				<verse number="45">ману́ш, саво́ явдя́ явирэ рига́тыр и лыно́ пэ буты́, нашты́ тэ хал ла.</verse>
				<verse number="46">Дро екх кхэр трэй тэ хас ла, и на лыджа́н мас кхэрэ́стыр, и кокалы́ далэ́ на пхагирэн.</verse>
				<verse number="47">Сарэ́ Израилёскирэ манушэ́нгэ трэй тэ кэрэ́н ла.</verse>
				<verse number="48">Ко́ли ту́тэ явэ́ла тэ дживэ́л ману́ш явирэ рига́тыр, и закамэ́ла ёв тэ кэрэ́л Патради́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири, то тэды обчхин сарэ́ муршэ́н, и тэды мэк ёв лэл тэ кэрэ́л ла, и явэ́ла сыр далэ́-пхувья́киро ману́ш; а нисаво́ наобчхиндло нашты́ тэ хал ла;</verse>
				<verse number="49">екх Зако́но мэк тэ явэ́л и ваш тумэ́нгэ и ваш манушэ́скэ, саво́ яця́ тэ дживэ́л машкира́л тумэ́ндэ.”</verse>
				<verse number="50">И саро́ кэрдэ́ Израилёскирэ чхавэ́: сыр пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ и Аароно́скэ, адя́кэ и кэрдэ́.</verse>
				<verse number="51">Дро дова́-паць дывэ́с Рай Дэвэ́л вылыджия́ Израилёскирэ чхавэ́н Египто́скирэ пхувья́тыр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="13">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ:</verse>
				<verse number="2">“Высвэнцын Ма́нгэ кажнонэс англатунэс (пэрвонэс) биято́с, саво́ откэрэла кажно лочови́ (утроба) машкира́л Израилёскирэ чхавэ́ндэ, манушэ́стыр кэ кхэри́тка мурдала́ (кэ ското): ёнэ исын Мирэ́.”</verse>
				<verse number="3">И пхэндя́ Мо́йза манушэ́нгэ: “Рипирэн дава́ дывэ́с, дрэ саво́ выгинэ́ тумэ́ Египто́стыр, писхарьенгирэ кхэрэ́стыр, пал-дова́ со зоралэ́ вастэ́са вылыджия́ тумэн Рай Дэвэ́л одотхы́р, и на хан квашэно;</verse>
				<verse number="4">ададывэ́с выджа́н тумэ́, дро чхон Авиво (Сентябрё).</verse>
				<verse number="5">И ке́ли залыджала тут Рай Дэвэ́л пэ Хананеенгири, и Хетеенгири, и Амореенгири, и Евесеенгири и Иевусеенгири пхув, пал сави́ совлахадя́ Ёв тырэ́ дадэ́нгэ, со дэ́ла ту́кэ пхув, кай тхадэ́ла тхуд и авги́н, кэр дава́ дынарибэ́н дрэ дава́ чхон,</verse>
				<verse number="6">эфта́ дывэса́ ха пресно маро́, и пэ эфта́то дывэ́с-свэ́нко Ра́скэ-Дэвлэ́скэ;</verse>
				<verse number="7">пресно маро́ трэй тэ хан эфта́ дывэса́, и нашты́ тэ явэ́л ту́тэ квашэно маро́, и нашты́ тэ явэ́л ту́тэ шутло (квашэно) дрэ сарэ́ рига́ тырэ́.</verse>
				<verse number="8">И пхэн дрэ дова́ дывэ́с тырэ́ чхавэ́скэ: дава́ ваш дова́, со Рай Дэвэ́л кэрдя́ ма́нца, ке́ли мэ выгиём Египто́стыр.</verse>
				<verse number="9">И мэк тэ явэ́л ту́кэ дава́ шпэраса (знакоса) пэ тыро́ васт и рипирибнаса анги́л тырэ́ якха́, соб (кай) Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро зако́но тэ явэ́л дрэ тырэ́ ушта́, пал-дова́ со зоралэ́ вастэ́са вылыджия́ тут Рай Дэвэ́л Египто́стыр.</verse>
				<verse number="10">Кэр дава́ стату́то дрэ упхэндло́ часо, бэршэстыр дро бэрш.</verse>
				<verse number="11">И ке́ли янэ́ла тут Рай Дэвэ́л пэ Ханаано́скири пхув, сыр Ёв совлахадя́ ту́кэ и тырэ́ дадэ́нгэ, и дэ́ла ла ту́кэ, –</verse>
				<verse number="12">отдэ́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ саро́, со откэрэла лочови́ (утроба); и саро́ англатуно́ тыкно́ кхэритконэ́ мурдалэ́ндыр (ското́стыр), саво́ явэ́ла ту́тэ, муршканэ́ родо́стыр, Ра́скэ-Дэвлэ́скэ,</verse>
				<verse number="13">а кажнонэс ослэндыр, саво́ роспхандэлапэ, запарув бакрэса; а ко́ли на запарувэса, выкин лэс; и кажнонэс манушэскирэс англатунэ́ бияныпнаскирэс тырэ́ чхавэ́ндыр выкин.</verse>
				<verse number="14">И ке́ли коригэды́р (позжэды́р) пхучэла ту́тыр тыро́ чхаво́, ракири́: ‘Со исын дава́?’ Тэды пхэн лэ́скэ: ‘Зоралэ́ вастэ́са вылыджия́ амэн Рай Дэвэ́л Египто́стыр, писхарьенгирэ кхэрэ́стыр.</verse>
				<verse number="15">Пал-дова́ со, ке́ли фарао́но на камдя́ тэ отмэкэ́л амэн, Рай Дэвэ́л мулякирдя́ сарэ́н, кон бия́ндыя англатуно́ пэ Египто́скири пхув, кон бия́ндыя англатунэ́ манушэ́стэ кэ англатуно́ тыкно́ кхэритконэ́ мурдалэ́ндыр; палдава́ мэ яна́ва саро́ дро свэ́нто дыибэ́н (жэ́ртва) Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, со роспхандэла лочови́ (ложэсна), муршытконэ родо́стыр, а кажнонэс, кон бия́ндыя англатуно́ мирэ́ чхавэ́ндыр, выкинава.</verse>
				<verse number="16">И мэк тэ явэ́л дая́ шпэ́ра (знако) пэ тыро́ васт и заме́ст пхандлуны (повязка) пэ тырэ́ якха́, пал-дова́ со зоралэ́ вастэ́са Рай Дэвэ́л вылыджия́ амэн Египто́стыр.’”</verse>
				<verse number="17">Ке́ли фарао́но отмэкця́ манушэ́н, то Дэвэ́л на лыджия́ лэн пир Филистимия́кирэ-пхувья́киро дром, пал-дова́ со ёй сыс пашы́л; пал-дова́ со Рай Дэвэ́л пхэндя́: “Соб (кай) тэ на пиридуминэн мануша́, сыр дыкхэ́на марибэ́н, и тэ на рисён дро Еги́пто.”</verse>
				<verse number="18">И Рай Дэвэ́л облыджия манушэ́н чхучэ́ дромэ́са кэ Лоло́ мо́рё (дэрья́в). И выгинэ́ Израилёскирэ чхавэ́ курталэнца Египто́скирэ пхувья́тыр.</verse>
				<verse number="19">И лыя́ Мо́йза пэ́са Ёза́скирэ (Иосифо́скирэ) кокалы́, пал-дова́ со Ёза совлахадя́ Израилёскирэ чхавэ́н, и пхэндя́: “Явэ́ла тэ дыкхэ́л тумэн Дэвэ́л, и тумэ́ вылыджан пэ́са адатхы́р мирэ́ кокалы́.”</verse>
				<verse number="20">И гинэ́ Израилёскирэ чхавэ́ Сокхофостыр, и тэрдинэ́ стано́са (табороса) дрэ Ефамо, кай сыс чхучэ́-пхувья́киро яго́ро (краё).</verse>
				<verse number="21">Рай Дэвэ́л гия́ анги́л лэ́ндэ дывэсэ́ дрэ сты́лбо облокоскиро, сыкадя́ лэ́нгэ дром, а ратя́киро дро сты́лбо ягакиро, свэнцындя лэ́нгэ, соб (кай) лэ́нгэ тэ джа́н дывэсэ́ и раты́.</verse>
				<verse number="22">На отджалас облокоскиро сты́лбо дывэсэ́ и ягакиро сты́лбо раты́ манушэ́нгирэ мо́стыр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="14">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ адя́кэ:</verse>
				<verse number="2">“Пхэн Израилёскирэ чхавэ́нгэ, соб (кай) ёнэ тэ рисён и тэ тэрдён стано́са (табороса) анги́л Пи-Гахирофомо, машки́р Мигдоломо и машки́р мо́рё (дэрья́в), анги́л Ваало-Цэфономо; маму́й (проти) лэ́стэ чхувэ́н ста́но пашы́л мо́рё (дэрья́в).”</verse>
				<verse number="3">И пхэнэ́ла фарао́но пал Израилёскирэ чхавэ́ндэ: “Ёнэ заблэндындэлэ пэ доя́ пхув, запхандя лэн чхучи́ пхув.</verse>
				<verse number="4">А Мэ пхарьякирава фараоно́скиро ило́, и ёв явэ́ла тэ традэлпэ пал лэ́ндэ, и Мэ сыкава́ва сла́ва Мири́ пэ фараоностэ и пэ сарэ́ лэ́скирэ халадэ́ндэ; и уджинэна Египтя́ни, со Мэ сом Рай Дэвэ́л.” И кэрдэ́ адя́кэ.</verse>
				<verse number="5">И пхэндло́ сыс Египто́скирэ крали́скэ, со мануша́ нашнэ́; и рисия́ фараоно́скиро и лэ́скирэ-дынарьенгиро ило́ проти адалэ́ манушэ́ндэ, и ёнэ пхэндлэ́: “Со да мэ кэрдя́м? Палсо́ отмэкцям Израильтянэ́н, соб (кай) ёнэ тэ на кэрэ́н буты́ амэ́нгэ?”</verse>
				<verse number="6">Фарао́но дыя́ андрэ́ пэ́скиро марибны́тко вурдэ́н и пэ́скирэ манушэ́н лыя́ пэ́са;</verse>
				<verse number="7">и лыя́ шовшэла́ фэдырша марибны́тка вурдэна́ (колесницы) и сарэ́ Египто́скирэ вурдэна́, и пэ сарэ́ндэ лэ́ндэ барыдырэ́н.</verse>
				<verse number="8">И пхарьякирдя Рай Дэвэ́л Египто́скирэ-крали́скирэ-фараоно́скиро ило́, и ёв традыяпэ пал Израилёскирэ чхавэ́ндэ; Израилёскирэ чхавэ́ гинэ́ тэл вучо́ васт.</verse>
				<verse number="9">И традынэпэ пал лэ́ндэ Египтя́ни, и сарэ́ фараоно́скирэ марибны́тка вурдэна́ дынэ́ андрэ́, и мануша́ уклистэ́ пэ грэ́ндэ, и сарэ́ лэ́скирэ халадэ́ дотрадынэ лэн, кай ёнэ тэрдинэ́ пашы́л мо́рё (дэрья́в), пашы́л Пи-Гахирофо анги́л Ваал-Цэфоно.</verse>
				<verse number="10">Фарао́но подги́я пашы́л, и Израилёскирэ чхавэ́ порисинэ якхэ́нца, и ґа́да, Египтя́ни джа́на пал лэ́ндэ: и древа́н страха́дынэ и загодлынэ кэ Рай Дэвэ́л Израилёскирэ чхавэ́,</verse>
				<verse number="11">и пхэндлэ́ Мойза́скэ: “Нау́што нанэ маґилы/кулы [гробы-р.с.] дро Еги́пто, со ту яндян амэн тэ мэрас пэ чхучи́ пхув? Со да ту кэрдя́н амэ́нца, вылыджии амэн Египто́стыр?</verse>
				<verse number="12">Ци на дава́-паць амэ ракирдям ту́кэ дрэ Еги́пто: ‘Ячкир амэн, мэк амэ ява́са тэ кэра́с буты́ Египтянэнгэ?’ Палдава́ со фэды́р амэ́нгэ тэ явас дро дынарибэ́н Египтянэндэ, сыр тэ мэрас пэ чхучи́ пхув.”</verse>
				<verse number="13">Нэ Мо́йза пхэндя́ манушэ́нгэ: “На дарэ́н, тэрдён, и дыкхэ́на Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро зракхибэ́н, саво́ Ёв кэрэ́ла тумэ́нгэ акана́, пал-дова́ со Египтянэн, савэ́н тумэ́ акана́ дыкхэ́на, тумэ́ буты́р на дыкхэ́на дрэ ве́ки;</verse>
				<verse number="14">О Рай Дэвэ́л явэ́ла тэ тэрдёл пал тумэ́ндэ, а тумэ́ явэ́н штыл.”</verse>
				<verse number="15">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ: “Со ту годлэса кэ Мэ? Пхэн Израилёскирэ чхавэ́нгэ, соб (кай) ёнэ тэ джа́н:</verse>
				<verse number="16">а ту ґа́здэ тыро́ дэсто́ и чхув тыро́ васт пэ мо́рё (дэрья́в), и роскэр лэс, и проджа́на Израилёскирэ чхавэ́ машки́р мо́рё (дэрья́в) пир шуки́ пхув;</verse>
				<verse number="17">а Мэ пхарьякирава Египтянэнгиро ило́, и ёнэ джа́на пала́л пал лэ́ндэ. И Мэ сыкава́ва Миро барипэ́н пэ фараоностэ и пэ сарэ́ лэ́скирэ халадэ́ндэ, пэ лэ́скирэ марибны́тка вурдэна́ и пэ лэ́скирэ манушэ́ндэ, савэ́ уклистэ́ пэ грэ́ндэ;</verse>
				<verse number="18">и уджинэна Египтя́ни, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, ке́ли сыкава́ва Миро барипэ́н пэ фараоностэ, пэ лэ́скирэ марибны́тка вурдэна́, и пэ лэ́скирэ манушэ́ндэ, савэ́ уклистэ́ пэ грэ́ндэ.”</verse>
				<verse number="19">И гия́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Янго́ло, саво́ гия́ анги́л Израильтянэнгиро ста́но, и гия́ пала́л пал лэ́ндэ; гия́ и облокоскиро сты́лбо лэ́нгирэ мо́стыр, и тэрдия́ пала́л пал лэ́ндэ;</verse>
				<verse number="20">и загия́ дрэ паш машки́р Египто́скиро ста́но и машки́р Израильтянэнгиро ста́но, и сыс облокоса и цямлыпнаса ваш екхэнгэ и свэнцынэлас раты́ ваш явирэ́нгэ, дрэ сари́ рат, ёнэ на явэ́нас пашылэды́р екх кэ яви́р.</verse>
				<verse number="21">И чхудя́ Мо́йза пэ́скиро васт пэ мо́рё (дэрья́в), и традыя́ Рай Дэвэ́л мо́рё (дэрья́в) зоралэ́ васточнонэ балваляса сари́ рат, и кэрдя́пэ мо́рё (дэрья́в) шукэ́ пхувья́са, и отгинэ́ паня́.</verse>
				<verse number="22">И гинэ́ Израилёскирэ чхавэ́ машки́р мо́рё (дэрья́в) пир шуки́ пхув: пани́ лэ́нгэ сыс вантаса пир чачо́ (право) и пир зэ́рво (ле́во) риг.</verse>
				<verse number="23">Традынэпэ Египтя́ни, и загинэ́ пал лэ́ндэ дрэ паш морёскири сарэ́ фараоно́скирэ граё, лэ́скирэ марибны́тка вурдэна́ и лэ́скирэ мануша́ уклистэ́ пэ грэ́ндэ.</verse>
				<verse number="24">И дрэ тасярлакири (раннё) стрэ́га подыкхця́ Рай Дэвэ́л пэ Египтянэнгиро ста́но ягакирэ облокоскирэ стылбостыр, и кэрдя́ конфузо дро Египтянэнгиро ста́но;</verse>
				<verse number="25">и отлыя ро́ты лэ́нгирэ марибнытконэ́ вурдэнэндыр адя́кэ, со ёнэ тырдынэ лэн барэ́ зорья́са. И пхэндлэ́ Египтя́ни: “Прастаса Израильтянэндыр, пал-дова́ со Рай Дэвэ́л исын тэрдо́ пал лэ́ндэ проти Египтянэндэ.”</verse>
				<verse number="26">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ: “Чхув тыро́ васт пэ мо́рё, и мэк тэ рисён паня́ пэ Египтянэндэ, пэ лэ́нгирэ марибны́тка вурдэна́ и пэ лэ́нгирэ манушэ́ндэ, савэ́ уклистэ́ пэ грэ́ндэ.”</verse>
				<verse number="27">И чхудя́ Мо́йза пэ́скиро васт пэ мо́рё (дэрья́в), и кэ ра́нко (кэ зло́ко) пани́ рисия́ пэ пэ́скиро штэ́то; а Египтя́ни праста́ндынэ гил панескэ. Адя́кэ тасадякирдя Рай Дэвэ́л Египтянэн машки́р мо́рё (дэрья́в).</verse>
				<verse number="28">И пани́ рисия́, и учхакирдя́ марибны́тка вурдэна́ и манушэ́н, савэ́ сыс уклистэ́ пэ грэ́ндэ сарэ́н фараоно́скирэ халадэ́н, савэ́ загинэ́ пал лэ́ндэ дрэ мо́рё (дэрья́в); на яця́пэ лэ́ндыр ни екхэ́с.</verse>
				<verse number="29">А Израилёскирэ чхавэ́ прогинэ́ пир шуки́ пхув машки́р мо́рё (дэрья́в): пани́ сыс лэ́нгэ вантаса пир чачо́ (право) и пир зэ́рво (ле́во) риг.</verse>
				<verse number="30">И зракхця́ Рай Дэвэ́л дро дова́ дывэ́с Израильтянэ́н Египтянэнгирэ вастэ́ндыр; и дыкхнэ́ Израильтя́ни Египтянэн мулэнца пэ брэ́го морёскиро (дэрьявэ́скиро).</verse>
				<verse number="31">И дыкхнэ́ Израильтя́ни зорало́ васт, савэ́са кэрдя́ саро́ Рай Дэвэ́л пэ Египтянэндэ, и страха́дынэ мануша́ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, и патяндынэ́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ и Мойза́скэ, Лэ́скирэ писхари́скэ. Тэды Мо́йза и Израилёскирэ чхавэ́ багандлэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ дая́ гилы́ и ракирдэ́:</verse>
			</chapter>
			<chapter number="15">
				<verse number="1">“Багава Мэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, пал-дова́ со Ёв вучэ́с ґаздыя́пэ; грэс и лэ́скирэ манушэ́с, саво́ сыс бэшто́ уклистэ́, чхурдыя́ дрэ мо́рё (дэрья́в).</verse>
				<verse number="2">Рай Дэвэ́л исын зоралыпэ́н миро и сла́ва мири́, Ёв сыс миро зракхибэ́н: Ёв исын миро Дэвэ́л, и Мэ славинава Лэс; мирэ́-дадэ́скиро Дэвэ́л, и мэ барьякирава Лэс.</verse>
				<verse number="3">Рай Дэвэ́л исын мурш марибнаскэ, лав Лэ́скэ Яхва́ (Иегова).</verse>
				<verse number="4">Фараоно́скирэ марибны́тка вурдэна́ и лэ́скирэ халадэ́н Ёв тасадякирдя дро мо́рё (дэрья́в), и лэ́скирэ выкэдынэ́ барыдыра́ тасадынэ дро Лоло́ мо́рё (дэрья́в).</verse>
				<verse number="5">Валны (вэлны) хорипнастыр зачхакирдэ лэн: ёнэ гинэ́ тэ тасадён дро хорипэ́н, сыр бар.</verse>
				<verse number="6">Тыро́ чачо́ васт (десница), Рай Дэвэ́л, славинэлапэ зорья́са; Тыро́ чачо́ васт, Рай Дэвэ́л розрискирдя пэ котэра́ вэргос (врогос).</verse>
				<verse number="7">Барэ́ Тырэ́ слава́са Ту тэлякирдян одолэ́н, савэ́ ґаздынэ́пэ пэ Ту́тэ. Ту бичхадян Тыро́ холямипэн, и ёв схачкирдя́ лэн, сыр пхус.</verse>
				<verse number="8">Тырэ́ пхурдыпнастыр паня́ роскэрдэпэ (ростэмпиндлэпэ), панинга́ ячнэ́, сыр ва́нта, яця́ ґэнсто пена дро морёскиро (дэрьявэ́скиро) ило́.</verse>
				<verse number="9">О вэ́рго пхэндя́: “Традава мэ, дотрадава, роскэрава дорэсыбэ́н; чалёла лэ́нца миро ди, вылава мэ мири́ курта́ла, хасякирэ́ла миро васт лэн.</verse>
				<verse number="10">Ту пхурдыян Тырэ́ духо́са, и зачхакирдя лэн мо́рё (дэрья́в): ёнэ тасадынэ, сыр молови (свинцо), дрэ барэ́ паня́.</verse>
				<verse number="11">Кон исын сыр Ту, Раё Дэ́вла, машки́р дэвлорэндэ? Кон исын, сыр Ту, най барыдыр свэнтыпнаса, шарибнаса кэ дар Ту, дивэнгиро Кэрибнари?</verse>
				<verse number="12">Ту чхудя́н Тыро́ чачо́ васт (десница); накхадя (проглытындя) лэн пхув.</verse>
				<verse number="13">Ту лыджа́са Тырэ́ тангипнаса адалэн манушэ́н, савэ́н Ту зракхця́н, – пролыджаса лэн Тырэ́ зорья́са дрэ Тырэ́ свэ́нта кхэра́.</verse>
				<verse number="14">Шундлэ́ манушы́тка на́цыи, и тринскирэнапэ: дар облыя Филистимия́кирэ манушэ́н;</verse>
				<verse number="15">тэды страха́дынэ Эдомоскирэ тхага́рья, дар облыя Моавитоскирэ ран, засмэнтниндлэ сарэ́ Ханааноскирэ мануша́.</verse>
				<verse number="16">Мэк тэ пэрэ́л пэ лэ́ндэ дар и траш; Тырэ́-вастэнгирэ славатыр мэк тэ явэ́н ёнэ мута (нема), сыр бар, кэ дава́ часо (цы́ро), пака проджа́на Тырэ́ мануша́, Раё Дэ́вла, кэ дава́ часо, пака проджа́на адалэ́ мануша́, савэ́н Ту дорэсцян.</verse>
				<verse number="17">Залыджа лэн и росчхув тэ дживэ́н лэн пэ бэ́рга Тырэ́ мэкнэ́ миштыпна́стыр, пэ штэ́то, саво́ Ту кэрдя́н Пэ́скэ кхэрэса, Раё Дэ́вла, пэ свэ́нто штэ́то, саво́ создынэ Тырэ́ васта́, Раё Баро́!</verse>
				<verse number="18">Рай Дэвэ́л явэ́ла крали́са дрэ ве́ки и дрэ вечныма.</verse>
				<verse number="19">Ке́ли загинэ́ фараоно́скирэ граё лэ́скирэ марибнытконэ́ вурдэнэнца и манушэ́нца, савэ́ сыс уклистэ́ пэ грэ́ндэ дро мо́рё (дэрья́в), тэды Рай Дэвэ́л порискирдя пэ лэ́ндэ морёскирэ (дэрьявэ́скирэ) паня́, а Израилёскирэ чхавэ́ прогинэ́ пир шуки́ пхув машки́р мо́рё (дэрья́в).</verse>
				<verse number="20">И лыя́ Мариам пророчица, Аароноскири пхэн, дрэ пэ́скиро васт бубно (тимпано), и выгинэ́ пал ла́тэ сарэ́ джувля́ бубнэнца и багаибнаса.</verse>
				<verse number="21">И багандя Мариам анги́л лэ́ндэ: “Бага́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, пал-дова́ со вучэ́с ґаздыя́пэ Ёв, грэс и манушэ́с лэскирэс тасадякирдя Ёв дро мо́рё (дэрья́в).”</verse>
				<verse number="22">И лыджия́ Мо́йза Израильтянэ́н Лолэ́ морёстыр (дэрьявэстыр), и ёнэ загинэ́ пэ чхучи́ пхув Суро; и гинэ́ ёнэ трин дывэса́ пир чхучи́ пхув, и на латхэнас пани́.</verse>
				<verse number="23">Явнэ́ дрэ Ме́ра (Мара), и на могиндлэ́ тэ пьен пани́ дрэ Ме́ра, пал-дова́ со ёв сыс кирко, палдава́ и дынэ́ долэ́ штэтоскэ лав: Ме́ра.</verse>
				<verse number="24">И лынэ́ тэ дэн го́дла мануша́ пэ Мойзастэ, ракири́: “Со амэ́нгэ тэ пьяс?”</verse>
				<verse number="25">Мо́йза дыяпэ тэ кхарэл Рас-Дэвлэ́с, и Рай Дэвэ́л сыкадя́ лэ́скэ вэш, и ёв чхурдыя́ лэс дро пани́, и пани́ яця́ гудло́. Одо́й Рай Дэвэ́л дыя́ манушэ́нгэ упхэныбэ́н и Зако́но, и одо́й Ёв спробинэлас лэн.</verse>
				<verse number="26">И пхэндя́: “Ко́ли ту явэ́са тэ шунэ́с ракхунэс Ра́скирэ-Дэвлэ́скири, тырэ́ Дэвлэ́скири зан, и тэ кэрэ́с лачхипэ́н анги́л Лэ́скирэ якха́, и тэ шунэ́с Лэ́скирэ припхэныбэна́, и тэ ракхэ́с сарэ́ Лэ́скирэ упхэныбэна́, тэды Мэ на лыджа́ва пэ ту́тэ ни екх дукхэндыр, савэ́ Мэ лыджиём пэ Еги́пто, пал-дова́ со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Тыро́ састякирибнари.”</verse>
				<verse number="27">И явнэ́ ёнэ дро Елимо: одо́й сыс дэшуду́й панескирэ ґанынгорья (источники) и эфтадэша́ финикитка кашта́, и тэрдинэ́ одо́й табороса (стано́са) пашы́л паня́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="16">
				<verse number="1">И гинэ́ Елимостыр, и явдя́ саро́ скэдыибэ́н Израилёскирэ-чхавэ́нгиро пэ чхучи́ (пусто) пхув Сино, со исын машки́р Елимо и машки́р Синаё, пэ дэшупанджто дывэ́с явирэ-чхонэ́скиро пир лэ́нгиро выгиибэн Египто́скирэ пхувья́тыр.</verse>
				<verse number="2">И лынэ́ тэ жалинэнпэ холя́са (загодлынэ) Израилёскирэ-чхавэ́нгиро скэдыибэ́н пэ Мойзастэ и Аароностэ пэ чхучи́ пхув,</verse>
				<verse number="3">и пхэндлэ́ лэ́нгэ Израилёскирэ чхавэ́: “Нэ, ко́ли амэ тэ мэрас Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ вастэ́стыр пэ Египто́скири пхув, ке́ли амэ са́мас бэштэ́ пашы́л пирья масэса, и ке́ли амэ хаям маро́ кэ чалыпэн! Палдава́ со вылыджинэ́ тумэ́ амэн пэ дая́ чхучи́ пхув, соб (кай) саро́ дава́ скэдыибэ́н тэ мулякирэ́н бокхаса.”</verse>
				<verse number="4">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ: “Ѓа́да, Мэ мэкава тэлэ́ тумэ́нгэ сыр брышы́нд маро́ болыбна́стыр, и мэк мануша́ тэ выджа́н и тэ скэдэ́н кажно дывэ́с, ци бут трэй пэ дывэ́с, соб (кай) Ма́нгэ тэ спробинав лэн, ци явэ́на ёнэ тэ кэрэ́н пир Миро Зако́но, ци над;</verse>
				<verse number="5">а пэ шо́вто дывэ́с мэк тэ скэдэ́н, со янэ́на, и явэ́ла дрэ дуй мо́лы буты́р проти дова́, пэ кицы́ скэдэ́на ёнэ дрэ яви́р дывэса́.”</verse>
				<verse number="6">И пхэндлэ́ Мо́йза и Ааро́но сарэ́ Израилёскирэ-чхавэ́нгирэ скэдыибнаскэ: “Бэльвэле́ уджинэна тумэ́, со Рай Дэвэ́л вылыджия́ тумэн Египто́скирэ пхувья́тыр,</verse>
				<verse number="7">и пэ ра́нко (пэ зло́ко) дыкхэ́на Ра́скирэ-Дэвлэ́скири сла́ва, пал-дова́ со шундя́ Ёв тумаро́ холямо́ ракирибэ́н пэ Растэ-Дэвлэ́стэ: а амэ, кон сам адасавэ́, со тумэ́ ракирэ́на пэ амэ́ндэ?”</verse>
				<verse number="8">И пхэндя́ Мо́йза: “Тумэ́ уджинэна, ке́ли Рай Дэвэ́л бэльвэле́ дэ́ла тумэ́нгэ мас дрэ хабэ́н, а пэ ра́нко маро́, кицы́ тумэ́ камэ́на, пал-дова́ со Рай Дэвэ́л шундя́ го́дла тумари́, сави́ тумэ́ ґаздынэ́ проти Лэ́стэ: а амэ со? Тумари́ го́дла на пэ амэ́ндэ, а пэ Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="9">И пхэндя́ Мо́йза Аароно́скэ: “Пхэн сарэ́ Израилёскирэ чхавэ́нгирэ скэдыибнаскэ: тэрдён анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро муй, пал-дова́ со Ёв шундя́ тумари́ го́дла.”</verse>
				<verse number="10">И ке́ли ракирдя́ Ааро́но кэ саро́ Израилёскиро-чхавэ́нгирэ скэдыибэ́н, тэды ёнэ рисинэ́ мо́са пэ чхучи́ пхув, и ґа́да, Раскири-Дэвлэ́скири сла́ва явдя́ дро о́блоко.</verse>
				<verse number="11">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ:</verse>
				<verse number="12">“Мэ шундём Израилёскирэ-чхавэнгири го́дла; пхэн лэ́нгэ: ‘Бэльвэле́ явэ́на тэ хан мас, а пэ зло́ко чалёна марэ́са, и уджинэна, со Мэ сом Рай Дэвэ́л (Яхва́), Дэвэ́л тумаро́.’”</verse>
				<verse number="13">Бэльвэле́ приурняндынэ перепёлы и зачхакирдэ ста́но, а пэ ра́нко сыс пашты пахлын (роса) пашы́л ста́но;</verse>
				<verse number="14">пахлын ґаздыя́пэ, и ґа́да, упра́л пэ чхучи́ пхув вари-со дробно (хурдо), сыр крупа, дробно, сыр инеё пэ пхув.</verse>
				<verse number="15">И дыкхнэ́ Израилёскирэ чхавэ́, и ракирдэ́ екх екхэ́скэ: “Со исын дава́?” Пал-дова́ со ёнэ на джиндлэ́, со сыс дава́. И Мо́йза пхэндя́ лэ́нгэ: “Дава́ исын маро́, саво́ Рай Дэвэ́л дыя́ тумэ́нгэ дро хабэ́н;</verse>
				<verse number="16">ґа́да, со пхэндя́ Рай Дэвэ́л: ‘Скэдэ́н лэс кажно ману́ш пэ ада́кицы, ци бут лэ́скэ тэ хал, пир гоморо пэ манушэ́стэ, ци бут исын манушы́тка дия́, дрэ доя́ ша́тра, скэдэ́н ада́кицы.’”</verse>
				<verse number="17">И кэрдэ́ адя́кэ Израилёскирэ чхавэ́, и скэдынэ́, кон бут, кон на́бут.</verse>
				<verse number="18">И мериндлэ гомороса, и одолэ́стэ, кон скэдыя́ бут, на сыс буты́р мератыр, и кодолэстэ, кон скэдыя́ на́бут, на сыс наухтылыбэн. Кажно скэдыя́ ада́кицы, ци бут трэиндя́ тэ схал лэ́скэ.</verse>
				<verse number="19">И пхэндя́ лэ́нгэ Мо́йза: “Нико́н тэ на ячкирэл дава́ кэ ра́нко.”</verse>
				<verse number="20">Нэ ёнэ на кандынэ́ Мойза́с, и ячкирдэ́ вари-савэ́ котэра́ далэ́стыр кэ ра́нко, – и залыджинэпэ кирмэ, и ёй закхандыя. И холя́сыя пэ лэ́ндэ Мо́йза.</verse>
				<verse number="21">И ёнэ скэдэнас лэс тася́рлэс (ра́нэс) пэ кажно ра́нко, кажно ци бут лэ́скэ тэ схал; нэ ке́ли притатькирэла кхам, ёв маро́, биладыя (таиндя).</verse>
				<verse number="22">Пэ шо́вто дывэ́с скэдынэ́ маро́ дрэ дуй мо́лы, пир дуй гоморы пэ кажнонэ́стэ, и явнэ́ сарэ́ барыдыра́ скэдыибнаскирэ, и роспхэндлэ́ Мойза́скэ.</verse>
				<verse number="23">И ёв пхэндя́ лэ́нгэ: “Ѓа́да, со пхэндя́ Рай Дэвэ́л: атася́ откхиныбэн, свэ́нто Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро са́вато (субо́та); со трэй тэ пэкэн, пэкэн, и со трэй тэ кэравэн, кэравэн ададывэ́с, а со ячэ́лапэ, отчхувэн и зракхэн кэ ра́нко.</verse>
				<verse number="24">И отчхудэ дова́ кэ ра́нко, сыр пхэндя́ Мо́йза, и ёв на закхандыя, и кирмэн на сыс дрэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="25">И пхэндя́ Мо́йза: “Хан лэс ададывэ́с, пал-дова́ со ададывэ́с Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро са́вато; ададывэ́с на латхэ́на лэс пэ фэ́лда;</verse>
				<verse number="26">шов дывэсе скэдэ́н лэс, а пэ эфта́то дывэ́с – са́вато, на явэ́ла лэс дро дава́ дывэ́с.”</verse>
				<verse number="27">Нэ вари-савэ́ манушэ́ндыр выгинэ́ дро эфта́то дывэ́с тэ скэдэ́н, и на латхнэ́.</verse>
				<verse number="28">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ: “Ци бут (длу́гэс) тумэ́ явэ́на тэ на кэрэ́н пир Мирэ́ упхэныбэна́ и Мирэ́ зако́ны?</verse>
				<verse number="29">Дыкхэ́н, Рай Дэвэ́л дыя́ тумэ́нгэ са́вато, пал-дова́ Ёв дэ́ла дрэ шо́вто дывэ́с маро́ пэ дуй дывэса́: ячэ́нпэ кажно пэ́стэ. Нико́н тэ на выджа́л пэ́скирэ штэто́стыр пэ эфта́то дывэ́с.”</verse>
				<verse number="30">И мангнэпэ мануша́ пэ эфта́то дывэ́с.</verse>
				<verse number="31">И дыя́ Израилёскиро кхэр долэ́ марэскэ лав: манна; ёй сыс сыр кориандрэскиро семё, парно́, смакоса сыр мариклы авгинэса.</verse>
				<verse number="32">И пхэндя́ Мо́йза: “Ѓа́да, со пхэндя́ Рай Дэвэ́л: ‘Чхувэ́н пхэрдэ́с маннаса гоморо ваш зракхибэ́н дрэ тумарэ́ ро́ды, соб (кай) тумэ́ тэ дыкхэ́н маро́, савэ́са Мэ чарадём тумэн пэ чхучи́ пхув, сыр вылыджиём тумэн Египто́скирэ пхувья́тыр.’”</verse>
				<verse number="33">И пхэндя́ Мо́йза Аароно́скэ: “Лэ екх кхоро́ (сасудо), и чхув дрэ лэ́стэ пхэрдо́ гоморо манна, и чхув лэс анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ ваш зракхибэ́н дрэ тумарэ́ ро́ды.”</verse>
				<verse number="34">И чхудя́ лэс Ааро́но анги́л ковчэго (мохто́) тэ допхэнэл пал зракхибэ́н, сыр пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ.</verse>
				<verse number="35">Израилёскирэ чхавэ́ ханэ́ манна штардэша́ бэрш, пака явнэ́ пэ пхув, пэ сави́ дживдэ́; манна ханэ́ ёнэ, пака явнэ́ пэ Ханааноскирэ-ригакири ме́жа.</verse>
				<verse number="36">А гоморо исын дэ́што паш эфатыр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="17">
				<verse number="1">И гия́ саро́ Израилёскирэ-чхавэ́нгиро скэдыибэ́н чхучэ́ пхувья́тыр Син пэ́скирэ дромэ́са, пир Ра́скиро-Дэвлэ́скиро упхэныбэ́н; и тэрдинэ́ стано́са дро Рефидимо, и на сыс пани́ тэ пьен манушэ́нгэ.</verse>
				<verse number="2">И выракирэнас мануша́ Мойза́скэ, и ракирдэ́: “Дэн амэ́нгэ тэ пьяс пани́.” И пхэндя́ лэ́нгэ Мо́йза: “Со тумэ́ выракирэна ма́нгэ? Со тумэ́ спробинэна Рас-Дэвлэ́с?”</verse>
				<verse number="3">И камлэ́ одо́й мануша́ пани́, и кошнэпэ мануша́ пэ Мойзастэ, и ракирдэ́: “Палсо́ ту вылыджиян амэн Египто́стыр, тэ мулякирэс амэн и чхавэ́н амарэн и ста́ды амарэ́ би панескиро?”</verse>
				<verse number="4">Мо́йза дыя́ го́дла кэ Рай Дэвэ́л и пхэндя́: “Со ма́нгэ адалэ́ манушэ́нца тэ кэра́в? Сарэ́са на́бут, и замарна ман барэ́нца.”</verse>
				<verse number="5">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ: “Проджа анги́л манушэ́ндэ, и лэ пэ́са вари-савэ́н Израилёскирэ пхурэндыр и тыро́ дэсто́, савэ́са ту пэкадян пир пани́, лэ дрэ пэ́скиро васт, и джа́;</verse>
				<verse number="6">ґа́да, Мэ тэрдёвава анги́л ту́тэ одо́й пэ ска́ла дро Хориво, и ту пэкавэса дрэ ска́ла, и джа́ла ла́тыр пани́, и явэ́на тэ пьен мануша́.” И кэрдя́ Мо́йза адя́кэ дро якха́ Израилёскирэ пхурыдырэнгирэ.</verse>
				<verse number="7">И дыя́ долэ́ штэтоскэ лав: Маса́ и Мерива, пирда́л дова́, со Израилёскирэ чхавэ́ пининдлэ и пал-дова́ со ёнэ спробиндлэ Дэвлэ́с: ракири́ “Ци исын Рай Дэвэ́л машки́р амэ́ндэ, ци нанэ?”</verse>
				<verse number="8">И явнэ́ Амаликитяни и лыджинэ́ марибэ́н Израильтянэнца дро Рефидимо.</verse>
				<verse number="9">Мо́йза пхэндя́ Исусо́скэ (Ёхошуаскэ): “Выкэдэ амэ́нгэ муршэ́н, и джа́ марпэ Амаликитянэнца; атася́ мэ тэрдёвава пэ бэргицакиро вучипэ́н, и Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро дэсто́ явэ́ла дро миро васт.”</verse>
				<verse number="10">И кэрдя́ Ису́со (Ёхошуа́), сыр пхэндя́ лэ́скэ Мо́йза, и гия́ тэ марэ́лпэ Амаликитянэнца; а Мо́йза и Ааро́но и Оро гинэ́ упрэ́ пэ бэргицакиро вучипэ́н.</verse>
				<verse number="11">И ке́ли Мо́йза ґаздэлас пэ́скирэ васта́, то пиризорьякирэлас Израилё, а ке́ли ёв обмэкэлас пэ́скирэ васта́, то пиризорьякирэлас Амалико;</verse>
				<verse number="12">нэ Мойза́скирэ васта́ ячнэ́ пхарэ́, и тэды ёнэ лынэ́ бар и подчхудэ тэл лэ́стэ, и ёв бэстя́ пэ лэ́стэ, Ааро́но и Оро подрикирэнас лэ́скирэ васта́, екх екхэ, а яви́р явирэ рига́тыр. И сыс лэ́скирэ васта́ ґаздынэ́, пака загия́ кхам.</verse>
				<verse number="13">И домардя́ Ису́со (Ёхошуа́) Амаликос и лэ́скирэ манушэ́н курталакирэ востримаса.</verse>
				<verse number="14">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ: “Зачхин дава́ ваш рипирибэ́н дрэ лылвари́, и патякир Исусо́с (Ёхошуас), со Мэ сарэ́са кхосава криг рипирибэ́н Амаликитянэнгиро болыбна́стыр.”</verse>
				<verse number="15">И кэрдя́ Мо́йза алта́рё (жэртвенико), и дыя́ лэ́скэ лав: Иегова (Яхва́) Нисси.</verse>
				<verse number="16">“Пал-дова́ со, пхэндя́ ёв, васт Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро исын пэ троно: марибэ́н Растэ-Дэвлэ́стэ проти Амаликостэ сыс родо́стыр дрэ ро́ды.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="18">
				<verse number="1">И шундя́ Иофоро, Мадиамитянэнгиро раша́й, Мойза́скиро састро, пал саро́, со кэрдя́ Рай Дэвэ́л ваш Мойза́скэ и ваш Израилё, Пэ́скирэ манушэ́нгэ, ке́ли вылыджия́ Рай Дэвэ́л Израилё Египто́стыр,</verse>
				<verse number="2">и лыя́ Иофоро, Мойза́скиро састро, Сепфора, Мойзаскирья ромня́, сави́ анги́л дава́ сыс бичхады палэ,</verse>
				<verse number="3">и дуе́н ла́кирэ чхавэ́н, савэ́ндыр екхэ́скэ лав сыс Гирсамо [Герш-ю.о.], пал-дова́ со ракирдя́ Мо́йза: “Мэ явдём пэ чу́жо пхув”;</verse>
				<verse number="4">а явирэскэ лав сыс Елиэзэро, пал-дова́ со, ракирдя́ ёв – Дэвэ́л мирэ́-дадэ́скиро сыс ма́нгэ Помогибнаскиро и зракхця́ ман фараоно́скирэ куртала́тыр.</verse>
				<verse number="5">И явдя́ Иофоро, Мойза́скиро састро, лэ́скирэ чхавэ́нца и лэ́скирэ ромня́са кэ Мо́йза пэ чхучи́ пхув, кай ёв сыс тэрдо́ стано́са (табороса) пашы́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скири бэ́рга,</verse>
				<verse number="6">и дыя́ тэ джинэ́л Мойза́скэ: “Мэ, тыро́ састро Иофоро, джа́ва кэ ту, и тыри́ ромны́, и дуй ла́кирэ чхавэ́ ла́са.”</verse>
				<verse number="7">Мо́йза выгия́ гил пэ́скирэ састрэскэ, и кэрдя́ шэрэ́са и чамудя лэс, и пало́ саро́ ёнэ загинэ́ дрэ ша́тра.</verse>
				<verse number="8">И роспхэндя́ Мо́йза пэ́скирэ састрэскэ пал саро́, со кэрдя́ Рай Дэвэ́л фараоноса и Египтянэнца пал Израилё, и пал саро́ пхарипэ́н, саво́ сыс лэ́нца пэ дром, и сыр зракхця́ лэн Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="9">Иофоро сыс радо пал сарэ́ бахталэ́ рэ́нды, савэ́ Рай Дэвэ́л кэрдя́ Израилёскэ, ке́ли зракхця́ лэс Египтянэнгирэ вастэ́ндыр.</verse>
				<verse number="10">И пхэндя́ Иофоро: “Тэ явэ́л бахтякирдо́ Рай Дэвэ́л, Саво́ зракхця́ тумэн Египто́скирэ вастэ́стыр и фараоно́скирэ вастэ́стыр, Саво́ зракхця́ адалэ́ манушэ́н Египтянэнгирэ зоралыпнастыр;</verse>
				<verse number="11">кана́ мэ уджиндём, со Рай Дэвэ́л исын баро́, вучэды́р сарэ́ дэвлорэндыр, дрэ дова́-паць, со́са ёнэ шардэпэ вучэды́р пэ Израильтянэндэ.”</verse>
				<verse number="12">И яндя́ Иофоро, Мойза́скиро састро, цэ́ла схачкирибэна и свэ́нта дыибэна́ (жэртвы) Дэвлэ́скэ; и явдя́ Ааро́но и сарэ́ Израилёскирэ пхурыдыра́ тэ хан маро́ Мойза́скирэ састрэса анги́л Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="13">Пэ яви́р дывэ́с бэсця́ Мо́йза тэ сэндякирэ́л манушэ́н, и тэрдэ́ сыс мануша́ анги́л Мойзастэ злокостыр (ранкостыр) кэ бэльвэ́ль.</verse>
				<verse number="14">И дыкхця́ Мойза́скиро састро саро́, со ёв кэрэ́ла манушэ́нца, и пхэндя́: “Со да дасаво исын, со ту кэрэ́са манушэ́нца? Ваш со ту сан екхджино́ бэшто́, а сарэ́ мануша́ исын тэрдэ́ анги́л ту́тэ ранкостыр кэ бэльвэ́ль?”</verse>
				<verse number="15">И пхэндя́ Мо́йза пэ́скирэ састрэскэ: “Мануша́ явэ́на кэ мэ тэ мангэ́н Дэвлэ́стыр сэ́ндо;</verse>
				<verse number="16">ке́ли лэ́ндэ кэрэ́лапэ вари-саво́ рэ́ндо, ёнэ явэ́на кэ мэ и мэ дынаринава машки́р адалэстэ и явирэ́стэ и, мэ пхэна́ва зоралэ́с Дэвлэ́скирэ упхэныбэна́ и Лэ́скирэ зако́ны.”</verse>
				<verse number="17">Нэ Мойза́скиро састро пхэндя́ лэ́скэ: “Накуч дава́ ту кэрэ́са:</verse>
				<verse number="18">ту змэнчынэса и пэс и адалэ́ манушэ́н, савэ́ исын ту́са, пал-дова́ со исын древа́н пхаро́ ваш ту́кэ дава́ рэ́ндо (де́ло): ту екхджино́ нашты́ (ту на могинэ́са) лэс тэ кэрэ́с;</verse>
				<verse number="19">адя́кэ пошун мирэ́ лава́; мэ да́ва ту́кэ годы́, и Рай Дэвэ́л явэ́ла ту́са: яв ту ваш манушэ́нгэ машкиратунэса (посредникоса) анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ и пиридэ Дэвлэ́скэ манушэ́нгирэ рэ́нды;</verse>
				<verse number="20">сыкля́кир лэн Дэвлэ́скирэ упхэныбнэнгэ и законэнгэ, сыка́в лэ́нгэ дром Лэ́скиро, пир саво́ лэ́нгэ трэй тэ джа́н, и рэ́нды, савэ́ ёнэ исын бангэ́ тэ кэрэ́н;</verse>
				<verse number="21">ту выкэдэ сарэ́ манушэ́ндыр одаримэ манушэ́н, савэ́ дарэ́на Дэвлэ́стыр, чачунэн манушэ́н, савэ́ бидыкхэна кофы, и чхув лэн барыдырэ́нца пэ тысёнцо, барыдырэ́нца пэ шэлэндэ, барыдырэ́нца пэ пандждэшэндэ и барыдырэ́нца пэ дэшэ манушэ́ндэ,</verse>
				<verse number="22">мэк ёнэ тэ сэндякирэн манушэ́н дро кажно часо, и пал кажно баро́ рэ́ндо тэ роспхэнэ́н ту́кэ, а сарэ́ тыкнэ́ рэ́нды тэ сэндякирэн кокорэ́: и явэ́ла ту́кэ локхэды́р, и ёнэ лыджа́на ту́са пхарипэ́н;</verse>
				<verse number="23">ко́ли ту кэрэ́са дава́, и Рай Дэвэ́л пхэнэ́ла ту́кэ, тэды ту сашты́ (могинэ́са) тэ вытэрдёс, и сарэ́ адалэ́ мануша́ явэ́на тэ отджан пэ пэ́скиро штэ́то раманёса (миро́са).”</verse>
				<verse number="24">И Мо́йза кандыя́ пэ́скирэ-састрэскирэ лава́, и саро́ кэрдя́, со ёв ракирдя́;</verse>
				<verse number="25">и выкэдыя́ Мо́йза сарэ́ Израилёстыр одаримэ манушэ́н, и чхудя́ лэн барыдырэ́нца пэ манушэ́ндэ; тысёнцэнгирэнца, шэлэнгирэнца, пандждэшэнгирэнца и дэшэнгирэнца.</verse>
				<verse number="26">И сэндиндлэ ёнэ манушэ́н дро кажно часо; пал барэ́ рэ́нды роспхэнэнас Мойза́скэ, а сарэ́ тыкнэ́ рэ́нды (де́лы) сэндиндлэ кокорэ́.</verse>
				<verse number="27">И отмэкця́ Мо́йза пэ́скирэ састрэс, и ёв гия́ пэ пэ́скири пхув.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="19">
				<verse number="1">Дро три́то чхон, сыр Израилёскирэ чхавэ́ выгинэ́ Египто́скирэ пхувья́тыр, явнэ́ ёнэ пэ чхучи́ пхув Синаёскири.</verse>
				<verse number="2">И гинэ́ ёнэ Рефидимостыр и явнэ́ пэ чхучи́ пхув Синаёскири, и тэрдинэ́ одо́й стано́са (табороса) пэ чхучи́ пхув; и тэрдия́ одо́й Израилё стано́са проти бэ́рга.</verse>
				<verse number="3">Мо́йза гия́ упрэ́ пэ бэ́рга кэ Дэвэ́л и прикхардя лэс Рай Дэвэ́л бэрга́тыр, и ракирдя́: “Адя́кэ пхэн Яково́скирэ кхэрэ́скэ и роспхэн Израилёскирэ кхэрэ́скэ:</verse>
				<verse number="4">‘Тумэ́ дыкхнэ́, со Мэ кэрдём Египтянэнгэ, и сыр Мэ лыджиём тумэн сы́рбы пэ орлоскирэ (кидоскирэ) пхака́, и яндём тумэн кэ Пэ;</verse>
				<verse number="5">адя́кэ, ко́ли тумэ́ явэ́на тэ шунэ́н Мири́ зан и тэ ракхэ́н дрэ годы́ Миро завето (доракирибэ́н), тэды тумэ́ явэ́на Мирэ́ выкэдынэ́ народоса сарэ́ манушытконэ́ нацые́ндыр, пал-дова́ со сари́ пхув исын Мири́,</verse>
				<verse number="6">а тумэ́ Ма́ндэ явэ́на раша́нгирэ кралипнаса и свэнтонэ́ манушэ́нца; ґа́да, исын лава́, савэ́ ту пхэнэ́са Израилёскирэ чхавэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="7">И явдя́ Мо́йза и кхардя́ кэ пэ манушэ́нгирэ пхурыдырэн, и роспхэндя́ лэ́нгэ сарэ́ далэ́ лава́, савэ́ ракирдя́ лэ́скэ Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="8">И сарэ́ мануша́ отпхэндлэ́ пал екх, и ракирдэ́: “Саро́, со пхэндя́ Рай Дэвэ́л, кэра́са.” И Мо́йза долыджия манушэ́нгирэ лава́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="9">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ: “Ѓа́да, Мэ джа́ва кэ ту дро ґэнсто о́блоко, соб (кай) тэ шунэ́н мануша́, сыр Мэ ява́ва тэ ракира́в ту́са, и, соб (кай) мануша́ тэ патя́н ту́кэ саро́ часо.” И Мо́йза дыя́ тэ джинэ́л манушэ́нгирэ лава́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="10">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ: “Джа́ кэ мануша́, и высвэнцын лэн ададывэ́с и атася́; мэк ёнэ тэ выморэн пэ́скирэ и́ди (ризы),</verse>
				<verse number="11">соб (кай) тэ явэ́н скэдынэ́ кэ три́то дывэ́с: пал-дова́ со пэ три́то дывэ́с зджа́ла Рай Дэвэ́л анги́л сарэ́ манушэ́нгирэ якха́ пэ бэ́рга Синаё;</verse>
				<verse number="12">и пролыджа ваш манушэ́нгэ сарэ́ ригэ́ндыр шпэ́ра (чэрта), и пхэн: ‘Ракхэ́нпэ тэ заджа́н пэ бэ́рга и тэ чилавэнпэ кэ ла́кири подэшва (низо); кажно (сва́ко), кон чилавэлапэ кэ бэ́рга, отдыно́ явэ́ла мэрибна́скэ;</verse>
				<verse number="13">васт мэк тэ на касынэлпэ кэ ёй, а мэк тэ марэ́н лэс барэ́нца ци тэ дэн карьё марибнытконэ́ бустяса (стреласа); ци кхэри́тко мурда́л (ското) дава́, ци ману́ш, мэк на ячэ́лапэ джидо́.’ Дро часо, ке́ли явэ́ла ґара́ (длу́гэс) звуко (знико) рого́стыр (труба́тыр), то могинэ́на ёнэ тэ джа́н упрэ́ пэ бэ́рга.”</verse>
				<verse number="14">И згия Мо́йза бэрга́тыр кэ мануша́, и высвэнцындя манушэ́н, и ёнэ вымордэ пэ́скири и́дя.</verse>
				<verse number="15">И пхэндя́ манушэ́нгэ: “Явэ́н скэдынэ́ кэ три́то дывэ́с, на касынэнпэ кэ ромня́.”</verse>
				<verse number="16">Пэ три́то дывэ́с, ке́ли яця́ зло́ко (ра́нко), сыс гро́мы, и блискави́цы, и ґэнсто о́блоко пэ бэ́рга, и рогоскиро (трубакири) знико (звуко) древа́н зорало́; затринскирдэпэ сарэ́ мануша́, савэ́ сыс дро ста́но.</verse>
				<verse number="17">И вылыджия́ Мо́йза станостыр манушэ́н тэ дыкхэнпэ Дэвлэ́са, и тэрдинэ́ ёнэ пашы́л са́мо низо бэрга́киро.</verse>
				<verse number="18">Бэ́рга Синаё сари́ сыс дро тхув (дымо) далэ́стыр, со згия пэ ла́тэ Рай Дэвэ́л дрэ яг; и джа́лас ла́тыр тхув, сыр тхув бовэстыр, и сари́ бэ́рга древа́н тринскирдяпэ;</verse>
				<verse number="19">и рогоскиро знико (звуко) ячэлас зоралэды́р и зоралыдыр. Мо́йза ракирдя́, и Рай Дэвэ́л отпхэнэ́лас лэ́скэ заня́са.</verse>
				<verse number="20">И згия Рай Дэвэ́л пэ бэ́рга Синаё, пэ бэрга́киро вучипэ́н, и кхардя́ Рай Дэвэ́л Мойза́с пэ бэрга́киро вучипэ́н, и гия́ Мо́йза.</verse>
				<verse number="21">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ: “Джа́ тэлэ́ и допхэн манушэ́нгэ, соб (кай) ёнэ тэ на кушэнпэ кэ Рай Дэвэ́л тэ дыкхэ́н Лэс, и, соб (кай) бут лэ́ндыр тэ на хасён;</verse>
				<verse number="22">рашая́, савэ́ джа́нас пашылэды́р кэ Рай Дэвэ́л, лэ́нгэ трэиндя́ тэ освэнцынэн пэс, соб (кай) тэ на хаськирэл лэн Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="23">И пхэндя́ Мо́йза Ра́скэ-Дэвлэ́скэ: “Мануша́ нашты́ (на могинэ́на) тэ джа́н упрэ́ пэ бэ́рга Синаё, пал-дова́ со Ту анги́л подракхцян амэн, и пхэндя́н: “Пролыджа шпэ́ра (чэрта) трусця́л (кругом) бэ́рга и освэнцын ла.”</verse>
				<verse number="24">И Рай Дэвэ́л пхэндя́ лэ́скэ: “Джа́ тэлэ́, тэ́ньчи джа́ упрэ́ ту, и ту́са Ааро́но; а рашая́ и мануша́, мэк тэ на скэдэ́нпэ тэ джа́н кэ Рай Дэвэ́л, соб (кай) лэн тэ на хасякирэ́л.”</verse>
				<verse number="25">И гия́ тэлэ́ Мо́йза кэ мануша́, и пирипхэндя лэ́нгэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="20">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л сарэ́ далэ́ лава́, и ракирдя́:</verse>
				<verse number="2">“Мэ сом Рай Дэвэ́л, тыро́ Дэвэ́л, Саво́ вылыджия́ тут Египто́скирэ пхувья́тыр, писхарибнаскирэ кхэрэ́стыр;</verse>
				<verse number="3">мэк тэ на явэ́л ту́тэ явирэ́н дэвлэн анги́л Ма́ндэ.</verse>
				<verse number="4">На кэр пэ́скэ ни саво́ вычхиндло о́бразо (кумиро) и нисави́ фигура кэ дова́, со исын упра́л пэ болыбэ́н, и со исын тэла́л пэ пхув, и со исын дро пани́ тэл пхув;</verse>
				<verse number="5">на кэр шэрэ́са (на кло́нинпэ) лэ́нгэ и на дынарин (на служын) лэ́нгэ; пал-дова́ со Мэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, Дэвэ́л, Саво́ зэвлынэла (ревнинэла), чхувэ́ла ка́ра пэ чхавэ́ндэ пал дадэнгири банг кэ три́то и шта́рто ро́до, конэ́скэ на сом дро́го Мэ,</verse>
				<verse number="6">и Мэ кэра́ва лачхипэ́н кэ тысёнцы ро́ды, конэ́скэ сом дро́го Мэ, и кон ракхэ́ла дрэ годы́ Мирэ́ упхэныбэна́.</verse>
				<verse number="7">На ра́кир тырэ́-Ра́скирэ Дэвлэ́скиро лав ивья́ (напра́снэс), пал-дова́ со Дэвэ́л на ячкирэ́ла одолэ́с, соб (кай) тэ на чхувэ́л ка́ра, кон ракирэ́ла Лэ́скиро лав ивья́.</verse>
				<verse number="8">Ри́пир дывэ́с са́вато (субо́та), соб (кай) тэ свэнкинэс лэс;</verse>
				<verse number="9">шов дывэса́ кэр буты́, и кэр тырэ́ рэ́нды,</verse>
				<verse number="10">а эфта́то (се́дьмо) дывэ́с – са́вато Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, тырэ́ Дэвлэ́скэ: на кэр дро дава́ дывэ́с нисаво́ рэ́ндо (де́ло) ни ту, ни тыро́ чхаво́, ни тыри́ чхай, ни тыро́ писха́ри (рабо), ни тыри́ писхарица, ни тыро́ кхэри́тко мурда́л (ското), ни саво́ ману́ш, саво́ явдя́ кэ ту, саво́ исын дрэ тырэ́ кхэра́;</verse>
				<verse number="11">пал-дова́ со пал шов дывэса́ создыя́ Рай Дэвэ́л болыбэ́н и пхув, мо́рё (дэрья́в) и саро́, со исын дрэ лэ́ндэ, а пэ эфта́то дывэ́с откхиныя; пал-дова́ со Рай Дэвэ́л бахтякирдя́ дывэ́с са́вато и освэнцындя лэс.</verse>
				<verse number="12">Кутякир (важын) тырэ́ дадэ́с и тырэ́ да, соб (кай) тэ явэ́н ґара́ (длуга) тырэ́ дывэса́ пэ пхув, сави́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, дэ́ла ту́кэ.</verse>
				<verse number="13">На замар (на умар).</verse>
				<verse number="14">На кэр биладжаипэ́н.</verse>
				<verse number="15">На чор.</verse>
				<verse number="16">На ра́кир хохано́ допхэныбэ́н пэ тырэ́ пашатунэстэ.</verse>
				<verse number="17">На тырдэпэ кэ тырэ́ пашатунэскиро кхэр; на причху́в ило́ кэ тырэ́-пашатунэскири ромны́, ни лэ́скирэ писхари́с, ни лэ́скирэ писхарица, ни лэ́скирэ гурувэ́с, ни лэ́скирэ осло́с, ничи́, со исын тырэ́ пашатунэстэ.”</verse>
				<verse number="18">Сарэ́ мануша́ дыкхнэ́ гро́мы и бари яг, и рогоскиро знико (звуко), и бэ́рга, савья́тыр гия́ тхув (дымо); и, сыр дыкхнэ́ дава́, то мануша́ отгинэ́, и тэрдинэ́ дура́л.</verse>
				<verse number="19">И пхэндлэ́ Мойза́скэ: “Ра́кир ту амэ́нца, и амэ ява́са тэ шунас, нэ соб (кай) тэ на ракирэ́л амэ́нца Дэвэ́л, соб (кай) амэ́нгэ тэ на мэрас.”</verse>
				<verse number="20">И пхэндя́ Мо́йза манушэ́нгэ: “На дарэ́н, Дэвэ́л явдя́, соб (кай) тэ спробинэл тумэн, и, соб (кай) Лэ́скири дар тэ явэ́л анги́л тумарэ́ муя́, соб (кай) тумэ́ тэ на кэрэ́н грэ́хо.”</verse>
				<verse number="21">И сыс тэрдэ́ мануша́ дура́л, а Мо́йза загия́ дро калыпэ́н (цямлыпэ́н), кай сыс Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="22">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ: “Адя́кэ пхэн Израилёскирэ чхавэ́нгэ: ‘Тумэ́ дыкхнэ́, сыр Мэ болыбна́стыр ракирдём тумэ́нца;</verse>
				<verse number="23">на кэрэ́н анги́л Ма́ндэ рупувэ́ дэвлорэ́ ци сувнакунэн дэвлорэ́, на кэрэ́н пэ́скэ:</verse>
				<verse number="24">кэр Ма́нгэ алта́рё (жэртвенико) пхувья́тыр, и ян пэ лэ́стэ цэ́ла схачкирибэна тырэ́ и раманёна (мирна) свэ́нта дыибэна́ тырэ́ и тырэ́ бакрэ́н и тырэ́ гурувэ́н; пэ кажно штэ́то, кай Мэ чхува́ва рипирибэ́н ваш Миро лав, Мэ ява́ва кэ ту, и Мэ бахтякирава тут;</verse>
				<verse number="25">ко́ли ту явэ́са тэ кэрэ́с Ма́нгэ алта́рё барэндыр, то тэды на счхув лэс вычингирдэ (тёсанонэ) барэндыр, пал-дова́ со, сыр ту чхувэ́са пэ лэ́ндэ тыри́ далта (тесло), тэды магирэса лэн;</verse>
				<verse number="26">и на заджа́ пир ґэруня (ступеньки) кэ Миро алта́рё, соб (кай) тэ на отчхакирэлпэ анги́л лэ́стэ тыро́ нангипэ́н.’</verse>
			</chapter>
			<chapter number="21">
				<verse number="1">И ґа́да, исын зако́ны, савэ́ ту дэ́са тэ джинэ́с лэ́нгэ (Израильтянэнгэ):</verse>
				<verse number="2">“Ко́ли ту кинэса писхари́с Юдос, мэк ёв тэ кэрэ́л буты́ шов бэрш, а пэ эфта́то (битринэ́нгиро дэ́што) мэк ёв тэ выджа́л пэ во́ля би ловэнгиро;</verse>
				<verse number="3">ко́ли ёв явдя́ екхджино́, мэк екхджино́ и тэ выджа́л; а ко́ли ёв исын романдуно, мэк тэ выджа́л лэ́са и лэ́скири ромны́;</verse>
				<verse number="4">ко́ли лэ́скиро хула́й дыя́ лэ́скэ ромня́, и ёй бияндя́ лэ́скэ чхавэ́н и чхае́н, тэды ромны́ и ла́кирэ чхавэ́ мэк тэ ячэ́нпэ адалэ́ хуластэ, а ёв выджа́ла екхджино́;</verse>
				<verse number="5">нэ ко́ли писха́ри пхэнэ́ла: ‘Миро хула́й исын дро́го ма́нгэ, миры ромны́ и мирэ́ чхавэ́, мэ на джа́ва пэ во́ля,’ –</verse>
				<verse number="6">тэды мэк лэ́скиро хула́й тэ янэл лэс анги́л сэндарьендэ (дэвлорэндэ), и тэ чхувэ́л лэс кэ вуда́р ци кэ косяко, и лэ́скиро хула́й тэ пропхусавэл лэ́скиро кан ярьяса, и ёв ячэ́лапэ лэ́скирэ писхариса пэ саро́ ве́ко.</verse>
				<verse number="7">Ко́ли вари-кон бикнэла пэскирья́ чха дрэ писхарицатэ, тэды ёй нашты́ (на могинэ́ла) тэ выджа́л, сыр выджа́на писха́рья;</verse>
				<verse number="8">ко́ли ёй на кэрдя́ пир ило́ пэ́скирэ хула́скэ, и ёв ла на обрэнчынэла (ангрустякирэла), мэк ёв тэ дэл во́ля ла́кэ, соб (кай) ла тэ выкинэн; а чужонэ́ манушэ́нгэ нашты́ ла тэ бикнэл лэ́скэ, ке́ли кокоро́ на закамдя́ ла;</verse>
				<verse number="9">ко́ли ёв обрэнчынэла (ангрустякирэла) ла пэ́скирэ чхавэ́скэ, мэк тэ обжалпэ ла́са, сыр пэ́скирэ чхаенца;</verse>
				<verse number="10">ко́ли явирья пал лэ́стэ лэ́ла, тэды ёй на банги тэ ячэ́лпэ би хабнаскиро, би идякиро и би романдуно джиибна́скиро;</verse>
				<verse number="11">а ко́ли ёв далэ́ трин рэ́нды на кэрэ́ла ваш ла́кэ, мэк ёй тэ отджал во́льно, би выкиныбнаскиро.</verse>
				<verse number="12">Кон пэкавэла манушэ́с адя́кэ, со ёв мэрэ́ла, мэк одова́ ману́ш тэ явэ́л отдыно́ пэ мэрибэ́н;</verse>
				<verse number="13">нэ, ко́ли вари-кон на камдя́, а Дэвэ́л домэкця лэ́скэ тэ попэрэл тэл лэ́скирэ васта́, тэды Мэ упхэнава ту́кэ штэ́то, карик тэ нашэ́л о ману́ш, саво́ замардя́;</verse>
				<verse number="14">а ко́ли, кон скэдэлапэ тэ замарэ́л пашатунэс, тэды и Мирэ́ алтарёстыр (жэртвеникостыр) лэ лэс пэ мэрибэ́н.</verse>
				<verse number="15">Кон пэкавэла пэ́скирэ дадэ́с ци пэ́скирэ да, одолэ́с трэй тэ отдэ́н пэ мэрибэ́н.</verse>
				<verse number="16">Кон чорэла манушэ́с и бикнэла лэс; ци ёв латхэлапэ дрэ лэ́скирэ васта́, тэды трэй тэ отдэс лэс пэ мэрибэ́н.</verse>
				<verse number="17">Кон кошэла пэ́скирэ дадэ́с ци пэскирья́ да, одолэ́с трэй тэ отдэс пэ мэрибэ́н.</verse>
				<verse number="18">Ке́ли кошэнапэ, и екх ману́ш пэкавэла явирэ́с барэса ци бурныкаса (кулакоса), и одова́ на мэрэ́ла, нэ занасвалёла,</verse>
				<verse number="19">тэды, ко́ли ёв уштэ́ла и явэ́ла тэ выджа́л кхэрэ́стыр каштэса, кон пэкадя́ лэс, на явэ́ла отдыно́ пэ мэрибэ́н; екх мэк одова́ ману́ш тэ заплэскирэл ловэ́ пал дова́ часо, ци бут ёв на кэрдя́ буты́ и тэ дэл ловэ́ пэ лэ́скиро састякирибэн.</verse>
				<verse number="20">А ко́ли кон пэкавэла пэ́скирэ писхари́с ци дына́рица каштэса, и ёнэ мэрэ́на тэл лэ́скиро васт, тэды ёв исын банго́ тэ лыджа́л ка́ра;</verse>
				<verse number="21">нэ ко́ли ёнэ екх дывэ́с ци дуй дывэса́ явэ́на джидэ́, тэды нашты́ тэ чхувэ́л ка́ра пэ лэ́стэ, пал-дова́ со ёнэ исын лэ́скиро руп.</verse>
				<verse number="22">Ке́ли марэнапэ мануша́, и пэкавэна пэраля джувля́, и ёй счхурдэла, нэ на явэ́ла яви́р дош, тэды трэй тэ лэс бангэ́ манушэ́стыр штрафо, саво́ чхувэ́ла пэ лэ́стэ одолэ́-джувля́киро ром, и ёв исын банго́ тэ заплэскирэл, ци бут лэ́скэ пхэнэ́на сэнда́рья анги́л манушэ́ндэ;</verse>
				<verse number="23">а ко́ли явэ́ла дош, тэды отдэ́ ди пал ди,</verse>
				<verse number="24">якх пал якх, данд пал данд, васт пал васт, ґэро́й пал ґэро́й,</verse>
				<verse number="25">обхачкирибэн пал обхачкирибэн, рана (дукхады) пал рана (дукхады), пэкаибэн пал пэкаибэн.</verse>
				<verse number="26">Ко́ли вари-кон пэкавэла пэ́скирэ писхари́с дрэ якх, ци пэскирья́ писхарица дрэ якх, и пошкодынэла ла: мэк тэ отмэкэ́л лэн пэ во́ля пал якх;</verse>
				<verse number="27">и ко́ли вымарла пэ́скирэ писхари́скэ ци пэ́скирэ писхарицакэ данд, мэк тэ отмэкэ́л пэ во́ля пал данд.</verse>
				<verse number="28">Ко́ли гурув запхусавэла муршэ́с ци джувля́ кэ мэрибэ́н, тэды гурувэ́с тэ замарэ́н барэ́нца, и лэ́скиро мас тэ на хан; а хула́й гурувэскиро на банго́;</verse>
				<verse number="29">нэ ко́ли гурув англэды́р пхусадяпэ (бодиндяпэ) и тася́ и пэ три́то дывэ́с, и лэ́скирэ хула́скэ сыс пхэндло́ пал дава́, и ёв на ракхця́ лэс, а гурув замардя́ муршэ́с ци джувля́, тэды гурувэ́с тэ замарэ́н барэ́нца, и лэ́скирэ хула́с тэ отдэ́н пэ мэрибэ́н;</verse>
				<verse number="30">ко́ли пэ лэ́стэ явэ́ла чхудо выкиныбэ́н, мэк тэ дэл выкиныбэ́н пал пэ́скиро ди, саво́ чхудо явэ́ла пэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="31">Нэ ко́ли ёв запхусавэла ци чхаворэс, ци запхусавэла чхаёрья, – пир дава́-паць зако́но тэ обжанпэ лэ́са.</verse>
				<verse number="32">Ко́ли гурув запхусавэла дынари́с ци дына́рица, тэды лэ́скирэ хула́скэ тэ заплэскирэл трия́нда шэкэли руп, а гурувэ́с тэ замарэ́н барэ́нца.</verse>
				<verse number="33">Ко́ли кон росчхакирэла ґанби́н (яма), ци, ко́ли кон выганавэла ґанби́н (яма) и на зачхакирэла ла, и пэрэ́ла дрэ ла́тэ гурув ци о́сло (мега́ри),</verse>
				<verse number="34">тэды хула́й ґанбинакиро исын банго́ тэ заплэскирэл, тэ отдэ́л руп лэ́нгирэ хула́скэ, а мас явэ́ла лэ́скиро.</verse>
				<verse number="35">Ко́ли конэ́скиро гурув запхусавэла кэ мэрибэ́н лэ́скирэ-суседоскирэ гурувэ́с, мэк тэ бикнэн джидэ́ гурувэ́с и тэ роскэрэн пэ паш лэ́скири тими́н; адя́кэ-паць и замардэ́ гурувэ́с мэк тэ роскэрэн пэ паш;</verse>
				<verse number="36">а ко́ли исын джиндло́, со гурув пхусавэлапэ (бодинэлапэ) и тася́ и пэ три́то дывэ́с, нэ лэ́скиро хула́й на ракхця́ лэс, тэды ёв исын банго́ тэ заплэскирэл гурувэ́с пал гурувэстэ, а замардо явэ́ла лэ́скиро.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="22">
				<verse number="1">Ко́ли вари-кон чорэла гурувэ́с ци бакря́, и зачхинэла, ци бикнэла, тэды ёв исын банго́ пандж гурувэ́н тэ выплэскирэл пал гурувэстэ, и штар бакрен пал бакрятэ.</verse>
				<verse number="2">Ко́ли вари-кон ухтылэ́ла чорэс, саво́ подґанавэлапэ тэ чорэл, и пэкавэла лэс адя́кэ, со ёв мэрэ́ла, тэды рат на явэ́ла пэ лэ́стэ;</verse>
				<verse number="3">нэ ко́ли ґаздыя́пэ кхам пэ лэ́стэ, тэды лэ́скиро рат явэ́ла пэ лэ́стэ. Чор исын банго́ тэ заплэскирэл; а ко́ли нанэ со́са, тэды мэк лэс тэ бикнэн ваш выплэскирибэн лэ́са пал чордо миштыпэ́н;</verse>
				<verse number="4">ко́ли латхэлапэ чордо дрэ лэ́скирэ васта́, со исын джидо́, ци гурув, ци о́сло (мега́ри), ци бакри, мэк тэ выплэскирэл ёв дрэ дуй мо́лы.</verse>
				<verse number="5">Ко́ли вари-кон мэкэ́ла кхэритконэ́ мурдалэс (ското) пэ чу́жо фэ́лда ци дро винагра́днико тэ выхал, пал-дова́ со ёв мэкця́ пэ́скирэ мурдалэс тэ выхал чу́жо фэ́лда, то мэк ёв тэ отдэ́л фэдыршо да́ро пэ́скирэ фэлдатыр и фэдыршонэ лэ́скирэ винаградникостыр.</verse>
				<verse number="6">Ко́ли ячэ́ла яг и облэла тернё (кодро), и выхачкирла ґарбы (снопы), ци жатва, ци фэ́лда, тэды одова́ ману́ш исын банго́ тэ заплэскирэл, кон кэрдя́ дава́ схачкирибэ́н.</verse>
				<verse number="7">Ко́ли вари-кон отдэ́ла пашатунэскэ тэ зракхэ́л руп ци и́ди, и ёнэ явэ́на чордэ лэ́скирэ кхэрэ́стыр, тэды, ко́ли латхэлапэ чор, мэк ёв тэ заплэскирэл дрэ дуй мо́лы;</verse>
				<verse number="8">а ко́ли на латхэлапэ чор, мэк кхэрэ́скиро хула́й тэ явэ́л анги́л сэндарьендэ и тэ совлахал, со ёв на ґаздыя́ пэ́скиро васт пэ лэ́скирэ-пашатунэскиро миштыпэ́н.</verse>
				<verse number="9">Пал кажно спрэчно рэ́ндо, пал гурувэстэ, пал ослостэ, пал бакрятэ, пал и́ди, пал кажно вешча (вешч), сави́ хасия́, пал сави́ вари-кон пхэнэ́ла, со ёй исын лэ́скири, рэ́ндо (де́ло) дуенгиро банго́ тэ явэ́л долыджино кэ сэнда́рья. Конэ́с сэнда́рья бангякирэна, одова́ заплэскирэла пэ́скирэ пашатунэскэ дрэ дуй мо́лы.</verse>
				<verse number="10">Ко́ли вари-кон отдэ́ла пэ́скирэ пашатунэскэ осло́с, ци гурувэ́с, ци бакря́, ци явирэ́с вари-савэ́с кхэритконэ́ мурдалэс пэ зракхибэ́н, а ёв мэрэ́ла, ци явэ́ла калечындло, ци отлыджино адя́кэ, со нико́н дава́ на дыкхэ́ла,</verse>
				<verse number="11">то совла́х анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ мэк тэ явэ́л машки́р дуендэ дрэ дова́, со кон лыя́ пэ зракхибэ́н, на ґаздыя́ пэ́скиро васт пэ пэ́скирэ-пашатунэскиро миштыпэ́н; и хула́й исын банго́ тэ прилэл, а одова́ на явэ́ла тэ плэскирэл;</verse>
				<verse number="12">а ко́ли лэ́стэ явэ́ла чордо, тэды ёв исын банго́ тэ заплэскирэл лэ́скирэ хула́скэ;</verse>
				<verse number="13">ко́ли явэ́ла захано рискирибна́скирэ мурдалэса (зверёса), тэды мэк дро допхэныбэ́н тэ янэл захано дова́: пал захано ёв на плэскирэла.</verse>
				<verse number="14">Ко́ли вари-кон залэла пэ́скирэ пашатунэстыр кхэритконэ́ мурдалэс (ското), и ёв явэ́ла калечындло, ци мурдёла, а лэ́скирэ хула́с на сыс пашы́л лэ́стэ, тэды ёв исын исын банго́ тэ заплэскирэл;</verse>
				<verse number="15">нэ ко́ли лэ́скиро хула́й сыс пашы́л лэ́стэ, тэды ёв исын на банго́ тэ плэскирэл; ко́ли ёв сыс лыно́ пал вужлыпэ́н (длуго) пал ловэ́, тэды мэк ёв и тэ джал пал доя́ тими́н.</verse>
				<verse number="16">Ко́ли вари-кон обхохавэла напалоромиткона чха, сави́ исын наобрэнчындлы (наангрустякирды) и пирисовэла ла́са, мэк тэ дэл ла́кэ вено (да́ро) и тэ лэл ла пэ́скэ палоро́м (тэ лэл ла ромня́са);</verse>
				<verse number="17">а ко́ли дад на закамэ́ла тэ отдэ́л ла пал лэ́стэ, мэк ёв тэ заплэскирэл ада́кицы руп, ци бут трэй пэ вено, сыр пал напалоромитконэ чхаендэ.</verse>
				<verse number="18">Драбакирибнаскирэн на ячкир джидэнца.</verse>
				<verse number="19">Кажно скотоложнико мэк тэ явэ́л отдыно́ пэ мэрибэ́н.</verse>
				<verse number="20">Кон янэ́ла свэ́нто дыибэ́н (жэ́ртва) дэвлорэ́нгэ, апри́ч екхэ Растэ-Дэвлэ́стэ, мэк ёв тэ явэ́л мулякирдо.</verse>
				<verse number="21">Манушэ́с, саво́ явэ́ла явирэ рига́тыр, на притасав, и на дукхав лэс, пал-дова́ со тумэ́ кокорэ́ са́нас явирэ-ригакирэ мануша́, савэ́ явнэ́ пэ Египто́скири пхув.</verse>
				<verse number="22">Ни ўдовэн (пивлен), ни сиротэн (пиротэн) на притасавэн;</verse>
				<verse number="23">ко́ли ту притасавэса лэн, тэды, ке́ли ёнэ явэ́на тэ годлэн кэ Мэ, Мэ шунава лэ́нгири го́дла,</verse>
				<verse number="24">и захачкирэлапэ Мири́ холы́, и Мэ замарава тумэн куртала́са (мечоса), и явэ́на тумарэ́ ромня́ ўдовэнца (пивленца), и тумарэ́ чхавэ́ сиротэнца (пиротэнца).</verse>
				<verse number="25">Ко́ли дэ́са ту дро длуго (вужлыпэ́н) ловэ́ чорорэскэ Мирэ́ манушэ́ндыр, тэды на притасав лэн, и на чхув пэ лэ́ндэ ко́фо (процэнто).</verse>
				<verse number="26">Ко́ли лэ́са дрэ сымады́ (залого) тырэ́-пашатунэскири и́дя, кэ кхамэскиро загиибэ́н, отдэ́ ла палэ,</verse>
				<verse number="27">пал-дова́ со ёй (и́дя) исын екхори учхакирибэн лэ́стэ, ёй-лэ́скирэ-масэ́нгиро урибэ́н: дро со ёв явэ́ла тэ совэ́л? Адя́кэ, ке́ли ёв загодлэла кэ Мэ, Мэ ушунава, пал-дова́ со Мэ сом тангипнаскиро.</verse>
				<verse number="28">Сэндарьен на кош, и тхагарьен дрэ тырэ́ манушэ́ндэ на обракир.</verse>
				<verse number="29">На зарикир тэ янэс Ма́нгэ пэ́рва барьякирдэ́ (пло́ды) тырэ́ гумностыр (гиваобкэрибнаскирэ шурнатыр) и тырэ́ пресостыр (точылостыр); отдэ́ Ма́нгэ одолэ́ чхавэ́ндыр, кон бия́ндыя англатуно́;</verse>
				<verse number="30">дава́-паць кэр тырэ́ гурувэса и тырэ́ бакряса. Эфта́ дывэса́ мэк ёнэ тэ явэ́н пашы́л пэ́скирэ датэ, а пэ охто́то (бидуе́нгиро дэ́што) дывэ́с отдэ́ лэн Ма́нгэ.</verse>
				<verse number="31">И явэ́на тумэ́ Ма́ндэ свэнтонэ́ манушэ́нца; и мас, саво́ рискирдя́ рискирибна́скиро мурда́л (зверё) пэ фэ́лда, на хан, чхурдэ́н лэс джуклэнгэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="23">
				<verse number="1">На розлыджа чхучо́ (пусто) ракирибэ́н, на дэ тыро́ васт напатяибнытконэскэ, соб (кай) тэ явэс якхитконэса хохаибнаскэ.</verse>
				<verse number="2">На джа́ пала́л пал манушэ́нгиро скопо тэ кэрэ́с фуипэ́н, и на допхэн дро рэ́ндо адя́кэ, соб (кай) чачипэ́н тэ рискирэ́н, сыр бут мануша́.</verse>
				<verse number="3">И чорорэс на подрикир дро лэ́скиро рэ́ндо пир чачипэ́н,</verse>
				<verse number="4">ко́ли латхэса тырэ́-вэргоскирэ гурувэ́с, ци лэскирэс осло́с; саво́ заблэндындя, ян лэс палэ кэ ёв.</verse>
				<verse number="5">Ко́ли дыкхэ́са тырэ́-вэргоскирэ осло́с, саво́ пыя́ тэл пэ́скиро пхарипэ́н, тэды на ячкир лэс, злэ лэ́стыр пхарипэ́н;</verse>
				<verse number="6">на сэндякир хоханэ́с тырэ́-чорорэскиро рэ́ндо пир чачипэ́н,</verse>
				<verse number="7">отджа хохаибнастыр, и на мулякир набангэс и саво́ исын чачипна́скиро; пал-дова́ со Мэ на чачакирава (на оправдынава), кон кэрэ́ла фуес.</verse>
				<verse number="8">Мыты (взятки) на прилэ́: пал-дова́ со мыты (взятки) кэрэ́на корорэнца, кон дыкхэ́ла, и пирикэрэна лава́ чачунэ́ манушэ́ндыр.</verse>
				<verse number="9">Кон явэ́ла явирэ рига́тыр, на дукхав (на притасав) лэс: тумэ́ джинэ́на лэ́скиро ди, пал-дова́ со тумэ́ кокорэ́ са́нас на пэ́скирэ мануша́ пэ Египто́скири пхув.</verse>
				<verse number="10">Шов бэрш чхув зя́рка (зярно) дрэ тыри́ пхув и скэ́дэ, со ёй биянэ́ла,</verse>
				<verse number="11">а пэ эфта́то (битринэ́нгиро дэ́што) бэрш ячкир ла тэ откхинёл, соб (кай) тэ чаравэнпэ тырэ́ манушэ́ндыр чорорэ́, а со ячэ́лапэ пал лэ́ндэ, то мэк тэ чаравэнпэ фэлды́тка рискирибна́скирэ мурдала́ (звери); адя́кэ-паць кэр тырэ́ винаградникоса и тырэ́ оливитконэ унтаса (маслинаса).</verse>
				<verse number="12">Шов дывэса́ кэр тырэ́ рэ́нды, а пэ эфта́то дывэ́с откхинёв, соб (кай) тэ откхинёл тыро́ гурув и тыро́ о́сло (мега́ри), и тэ откхинёл бутя́тыр тырэ́-дынарицакиро чхаво́, и кон явдя́ явирэ рига́тыр.</verse>
				<verse number="13">Ракхэ́н саро́, со Мэ пхэндём тумэ́нгэ; и явирэ-дэвлэнгирэ лава́ на ракирэ́н: мэк тэ на явэ́л дава́ шундло тырэ́ уштэндыр.</verse>
				<verse number="14">Трин мо́лы дро бэрш свэнкин Ма́нгэ:</verse>
				<verse number="15">дыкх (ракх) свэ́нко апреснокэнгиро: эфта́ дывэса́ ха пресно маро́, сыр Мэ ракирдём ту́кэ, дро упхэндло́ часо чхонэ́скиро Авиво; пал-дова́ со дро дава́ чхон ту выгиян Египто́стыр; и мэк тэ на явэ́н мануша́ анги́л Ма́ндэ чхучэ́ вастэ́нца;</verse>
				<verse number="16">дыкх (ракх) и свэ́нко убияныпнаскиро пэрвонэ́ барьякирдэнца (плодэнца) пхарэ́ бутя́тыр, савэ́ ту почхудян пэ фэ́лда, и свэ́нко плодэнгиро скэдыибэ́н дро бэршэскиро ко́нцо (яго́ро), ке́ли укэдэса фэлдатыр тыри́ буты́.</verse>
				<verse number="17">Трин мо́лы дро бэрш исын бангэ́ тэ явэ́н сарэ́ тырэ́ мурша́ анги́л Барэ́-Ра́скиро, Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро муй.</verse>
				<verse number="18">На чхув рат Мирэ́-свэнтонэ́ дыибна́стыр (жэртватыр) квашэнонэ марэ́са, и чэкэ́н (ту́ко) Мирэ́ свэнкоскирэ жэртватыр нашты́ тэ ячэ́лпэ кэ ра́нко (кэ зло́ко).</verse>
				<verse number="19">Тырэ́ пэ́рва (англатунэ́) пхувья́кирэ барьякирдэ́ (пло́ды) ян дрэ Ра́скиро-Дэвлэ́скиро, тырэ́ Дэвлэ́скиро Кхэр. На кэра́в бузнорэс дро лэ́скирэ – да́киро тхуд.</verse>
				<verse number="20">Ѓа́да, Мэ бичхава́ва анги́л ту́тэ Янголо́с тэ ракхэ́л тут пэ дром и тэ залыджал тут пэ дова́ штэ́то, саво́ Мэ кэрдём скэдыно́.</verse>
				<verse number="21">Ракх пэс анги́л Лэ́скиро муй, и шун Лэ́скири зан; на яв проти Лэ́стэ, пал-дова́ со Ёв на отмэкэ́ла тумаро́ грэ́хо; пал-дова́ со Миро лав исын дрэ Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="22">Ко́ли ту явэ́са тэ шунэ́с Лэ́скири зан и тэ кэрэ́с саро́, со Мэ пхэна́ва, тэды Мэ ява́ва вэргоса (врогоса) тырэ́ вэргэ́нгэ и намалэса (противникоса) тырэ́ намалэнгэ.</verse>
				<verse number="23">Ке́ли джа́ла анги́л ту́тэ Миро Янго́ло, и лыджа́ла тут кэ Амореи, Хетеи, Ферезеи, Хананеи, Евеи и Евусеи, и Мэ вымарава лэн:</verse>
				<verse number="24">тэды на клонинпэ (на кэр шэрэ́са) лэ́нгирэ дэвлорэ́нгэ, и на дынарин лэ́нгэ, и на пирилэ лэ́нгирэ рэ́нды, нэ пхагир лэн, и роспхагир лэ́нгирэ сты́лбы:</verse>
				<verse number="25">дынарин Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, тумарэ́ Дэвлэ́скэ, и Ёв бахтякирэ́ла Тыро́ маро́ и Тыро́ пани́; и Мэ отлыджава насвалыпэна тумэ́ндыр.</verse>
				<verse number="26">На явэ́ла би часоскиро тэ биянэн и на явэ́ла накхабнэн (бичхаворэнгирэн) пэ тыри́ пхув; Мэ кэра́ва пхэрдэ́ тырэ́-джиибна́скирэ дывэса́.</verse>
				<verse number="27">Мэ бичхава́ва Мири́ траш (дар) анги́л ту́тэ, и дро конфузо Мэ яна́ва кажнонэ́ манушэ́н, кэ савэ́ ту явэ́са, и Мэ ява́ва тэ обрискирав кэ ту палалэса сарэ́н тырэ́ вэргэ́н;</verse>
				<verse number="28">Мэ бичхава́ва анги́л ту́тэ шэршнен (вослэн), и ёнэ традэ́на тырэ́ мо́стыр Евеен, Хананеен и Хетеен;</verse>
				<verse number="29">Мэ на вытрадава лэн тырэ́ мо́стыр дро екх бэрш, соб (кай) пхув тэ на кэрэ́лпэ чхучи́ и тэ на выбарьён проти ту́тэ фэлды́тка рискирибна́скирэ мурдала́ (звери);</verse>
				<verse number="30">на́бут пэ на́бут Мэ ява́ва тэ традав лэн ту́тыр, кэ дава́ часо, пака ту выбарьёса дрэ манушэ́ндэ и на лэ́са дрэ пэ́скирэ васта́ дая́ пхув.</verse>
				<verse number="31">Пролыджава тырэ́ ме́жы Лолэ́ морёстыр (дэрьявэстыр) кэ мо́рё (дэрья́в) Филистимиякиро и чхучэ́ пхувья́тыр кэ рэка (лэнь); пал-дова́ со Мэ отда́ва дрэ тумарэ́ васта́ адалэ́-пхувья́кирэ манушэ́н, и ту традэса лэн криг тырэ́ мо́стыр;</verse>
				<verse number="32">на кэр завето (доракирибэ́н) ни лэ́нца, ни лэ́нгирэ дэвлорэнца;</verse>
				<verse number="33">лэ́нгэ нашты́ тэ дживэ́н пэ тыри́ пхув, соб (кай) ёнэ тэ на залыджан тут дро грэ́хо пэ Ма́ндэ; пал-дова́ со, ко́ли ту явэ́са тэ мангэспэ лэ́нгирэ дэвлорэ́нгэ, то дава́ явэ́ла ту́кэ фэляса (сеткаса).”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="24">
				<verse number="1">И пхэндя́ Ёв Мойза́скэ: “Джа́ упрэ́ кэ Рай Дэвэ́л, ту и Ааро́но, Надаво и Авиудо и эфтадэша́ Израилёскирэ пхурыдыра́, и кэрэ́н шэрэ́са (поклонинэнпэ) дура́л.</verse>
				<verse number="2">И Мо́йза, мэк екхджино́ тэ подджа́л кэ Рай Дэвэ́л, а ёнэ мэк тэ на подджан, и мануша́ мэк тэ на ґаздэ́нпэ лэ́са.”</verse>
				<verse number="3">И явдя́ Мо́йза, и пирипхэндя манушэ́нгэ сарэ́ лава́ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр и сарэ́ зако́ны. И отпхэндлэ́ сарэ́ мануша́ дрэ екх зан, и пхэндлэ́: “Саро́, со пхэндя́ Рай Дэвэ́л, кэра́са.”</verse>
				<verse number="4">И зачхиндя́ Мо́йза сарэ́ лава́ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, и, уштыи пэ ра́нко, чхудя́ тэл бэ́рга алта́рё (жэртвенико) и дэшуду́й бара́, пир дэшуду́й Израилёскирэ ро́дыцы;</verse>
				<verse number="5">и бичхадя́ Израилёскирэ чхавэ́ндыр тэрнэн, и ёнэ яндлэ́ цэ́ла схачкирибэна, и замардэ́ гуруворэ́н (тельцэн) ваш ми́рно свэ́нто дыибэ́н (жэ́ртва) Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="6">Мо́йза лыя́ паш рат, чхудя́ дрэ тахтая́, а явирэ пашэ́са обчхудя́ алта́рё;</verse>
				<verse number="7">и лыя́ заветоскири лылвари́, и прогиндя зоралэ́с (дыя́ упрэ́) манушэ́нгэ, и пхэндлэ́ ёнэ: “Саро́, со пхэндя́ Дэвэ́л, кэра́са и ява́са тэ кандас.”</verse>
				<verse number="8">И лыя́ Мо́йза рат, и обрызгиндя манушэ́н, ракири́: “Ѓа́да, исын завето́скиро рат, саво́ Рай Дэвэ́л кэрдя́ тумэ́нца пир сарэ́ далэ́ лава́.”</verse>
				<verse number="9">Тэ́ньци гия́ упрэ́ Мо́йза и Ааро́но, Надаво и Авиудо и эфтадэша́ Израилёскирэ пхурыдыра́,</verse>
				<verse number="10">и дыкхнэ́ ёнэ Израилёскирэ Дэвлэ́с; и тэл Лэ́скирэ ґэра́ сыс вари-со, со поджалас сыр буты́ кэрды жужэ́ сапфиростыр, и сыс ясно, сыр кокоро́ болыбэ́н.</verse>
				<verse number="11">И Ёв на протырдыя́ Пэ́скиро васт пэ выкэдынэ́ Израилёскирэ чхавэ́ндэ: ёнэ дыкхнэ́ Дэвлэ́с, и ханэ́, и пинэ́.</verse>
				<verse number="12">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ: “Джа́ упрэ́ кэ Мэ пэ бэ́рга; и яв одо́й, и Мэ да́ва ту́кэ барунэ́ скрижа́ли (таблицы), и Зако́но и припхэныбэна́ (дэшатунэ), савэ́ Мэ чхиндём тэ сыклякирэс лэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="13">И уштыя́ Мо́йза Исусо́са (Ёхошуаса), пэ́скирэ помогибнаскирэса, и гия́ Мо́йза пэ Дэвлэ́скири бэ́рга,</verse>
				<verse number="14">а пхурыдырэнгэ пхэндя́: “Ячэ́нпэ ада́й, пака амэ рисёваса кэ тумэ́; ґа́да, Ааро́но и Оро исын тумэ́нца; ко́ли явэ́ла тумэ́ндэ рэ́ндо, мэк тэ явэ́л кэ ёнэ.”</verse>
				<verse number="15">И гия́ упрэ́ Мо́йза пэ бэ́рга, и учхакирдя́ о́блоко бэ́рга,</verse>
				<verse number="16">и Ра́скирэ-Дэвлэ́скири сла́ва закэрдя бэ́рга Синаё; и учхакирэ́ла ла о́блоко шов дывэса́, а пэ эфта́то дывэ́с кхардя́ Рай Дэвэ́л кэ Пэ Мойза́с облокостыр.</verse>
				<verse number="17">Бицялы сыс сла́ва Ра́скирэ-Дэвлэ́скири пэ бэрга́киро вучипэ́н анги́л Израилёскирэ-чхавэ́нгирэ якха́, сыр яг, сави́ схачкирэ́ла.</verse>
				<verse number="18">Мо́йза загия́ дрэ машкира́л о́блоко, и гия́ упрэ́ пэ бэ́рга; и сыс Мо́йза пэ бэ́рга штардэша́ дывэса́ и штардэша́ ратя.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="25">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ, и ракирдя́:</verse>
				<verse number="2">“Пхэн Израилёскирэ чхавэ́нгэ, соб (кай) ёнэ тэ кэрэ́н Ма́нгэ яныбэ́н; кажнонэ́ манушэ́стыр, саво́ пэ ило́ явэ́ла тэ дэл, прилэ́н яныбэ́н Ма́нгэ.”</verse>
				<verse number="3">Ѓа́да, исын яныбэ́н, савэ́ тумэ́ сан бангэ́ тэ прилэ́н лэ́ндыр: сувнака́й, и руп, и харко́ма (медь),</verse>
				<verse number="4">и ґолубово вы́лна (шэрсь), пурпурно и чэрвлено, и висоно, и бузненгири вы́лна,</verse>
				<verse number="5">и бакранэ лолэ́ цыпи, синэ цыпи, и вэш ситимо,</verse>
				<verse number="6">дзэт (елеё) ваш шандало (свети́льнико), ароматытка чарья́ тэ макхэс и ваш гудло́ тхув (дымо),</verse>
				<verse number="7">бар ониксо и учхудэ бара́ ваш эфо́до и ваш наперснико (жылетка).</verse>
				<verse number="8">И кэрэ́на ёнэ Ма́нгэ свэ́нто штэ́то, и Мэ ява́ва тэ джива́в машки́р лэ́ндэ;</verse>
				<verse number="9">саро́, сыр Мэ ту́кэ сыкава́ва, и сыкаибэ́н (образцо) шатракиро (скиниякиро), и сыкаибэ́н сарэ́ далэ́ ла́кирэ кхорэнгиро; адя́кэ и кэрэ́н.</verse>
				<verse number="10">Кэрэ́н ковчэго (мохто́) вэшэ́стыр ситимо: длэнгипэ́н лэ́скэ тэ явэ́л дуй пашэ́са куня́ (локти), и буґлыпэ́н лэ́скэ тэ явэ́л екх пашэ́са куня́, и вучипэ́н лэ́скэ екх пашэ́са куня́;</verse>
				<verse number="11">и обчхув лэс жужэ́ сувнака́са, андрэстыр и яврестыр, учхакир лэс; и кэр упра́л пашы́л лэ́стэ сувнакуны́ вя́нка.</verse>
				<verse number="12">И вычхув ваш лэ́скэ штар сувнакунэ́ барэ́ ангрустя́ и призорьякир (прикэр) пэ штар тэлатунэ́ лэ́скирэ вэ́нглы; дуй барэ́ ангрустя́ пэ екх лэ́скири риг, дуй барэ́ ангрустя́ пэ яви́р лэ́скири риг.</verse>
				<verse number="13">Кэр вэшэ́стыр ситимо баландиня́ (шосты), и обчхув лэн сувнака́са;</verse>
				<verse number="14">И чхув андрэ́ шосты дрэ барэ́ ангрустя́, пир ковчэгоскирэ рига́, соб (кай) лэ́нца тэ лыджа́н ковчэго;</verse>
				<verse number="15">дрэ ковчэгоскирэ барэ́ ангрустя́ бангэ́ тэ явэ́н шосты и нашты́ тэ отлэн лэ́стыр.</verse>
				<verse number="16">И чхув лэн дрэ ковчэго досыкаибна́са (откровенияса), саво́ Мэ ту́кэ дыём.</verse>
				<verse number="17">Кэр адя́кэ-паць жужэ́ сувнака́стыр дэнко (крышка): длэнгипэ́н ла́киро дуй куня́ пашэ́са, а буґлыпэ́н ла́киро екх пашэ́са куня́;</verse>
				<verse number="18">и кэр сувнака́стыр дуе́н херувимэн: чеканонэ бутя́тыр кэр лэн пэ дуй заучхакирибнытка яго́ры (концы);</verse>
				<verse number="19">кэр екхэ херувимос екхэ ягоро́стыр, а явирэ херувимос явирэ ягоро́стыр; кэрэ́н херувимэн кхэтанэ́ дэнкоса (крышкаса) пэ ла́кирэ дуй яго́ры;</verse>
				<verse number="20">и явэ́на херувимы ґаздынэ́ упрэ́ пхакэнца, заучхакири пэ́скирэ пхакэнца крышка, а пэ́скирэ муенца явэ́на екх кэ екх; кэ дэнко явэ́на херувимэнгирэ муя́.</verse>
				<verse number="21">И чхув пэ ковчэго (мохто́) упрэ́, дро ковчэго чхув досыкаибэн (откровения), саво́ Мэ ту́кэ дава́;</verse>
				<verse number="22">одо́й Мэ ява́ва тэ сыкадёвав ту́кэ и тэ ракира́в ту́са упра́л, кай упрэ́ дэнко, машкира́л дуй херувимы, савэ́ пэ ковчэго досыкаибна́са (откровенияса), пал саро́, со Мэ ява́ва тэ пиридав пир ту́тэ Израилёскирэ чхавэ́нгэ.</verse>
				<verse number="23">И кэр сками́нд вэшэ́стыр ситимо, длэнгипна́са дрэ дуй куня́, буґлыпнаса дрэ екх кунь, а вучипна́са дрэ екх кунь пашэ́са,</verse>
				<verse number="24">и обчхув лэс жужэ́ сувнака́са, и кэр пашы́л лэ́стэ сувнакуны́ вя́нка (фризо).</verse>
				<verse number="25">И кэр пашы́л лэ́скирэ рига́ (боки) дрэ бурнык (ладошка) буґлыпнаса, и пашы́л лэ́скирэ рига́ кэр сувнакуны́ вя́нка пашы́л;</verse>
				<verse number="26">и кэр ваш лэ́скэ штар сувнакунэ́ барэ́ ангрустя́, и призорьякир (прикэр) ангрустя́ пэ штар вэ́нглы пашы́л лэ́скирэ штар ґэрорэ;</verse>
				<verse number="27">пашы́л боки (рига́) бангэ́ тэ явэ́н брэнчы (обручи), соб (кай) тэ чхувэ́с баландиня́ (шосты), соб (кай) тэ лыджас пэ лэ́ндэ сками́нд;</verse>
				<verse number="28">а баландиня́ кэр вэшэ́стыр ситимо, и обчхув лэн сувнака́са, и явэ́на тэ лыджа́н пэ лэ́ндэ дава́ сками́нд;</verse>
				<verse number="29">кэр адя́кэ-паць ваш лэ́скэ чарорэ, кадилы, тахтая́ и кучика, соб (кай) лэ́нца тэ обчхувэс: жужэ́ сувнака́стыр кэр лэн;</verse>
				<verse number="30">и чхув пэ сками́нд свэ́нта марэ́ (предложэния) анги́л Миро муй саро́ часо.</verse>
				<verse number="31">И кэр момолы́тко (свети́льнико) жужэ́ сувнака́стыр; чэканиндло банго́ тэ явэ́л дава́ момолы́тко; лэ́скиро дэсто́, лэ́скирэ рандя́, кучикорья лэ́скирэ, пхаба́ лэ́скирэ и лулудя́ (цвэты) лэ́скирэ трэй, соб (кай) ёнэ тэ выджа́н лэ́стыр;</verse>
				<verse number="32">трэй, соб (кай) шов рандя́ тэ выджа́н лэ́скирэ ригэ́ндыр: трин рандя́ момолытконэскирэ екхэ лэ́скирэ рига́тыр, и трин рандя́ момолытконэскирэ явирэ лэ́скирэ рига́тыр;</verse>
				<verse number="33">трин кучикорья, савэ́ поджана пэ миндально лулуди́ (цвэто) тэ явэ́н пэ екх рандь, пхабаса и лулуденца и трин кучикорья, савэ́ подджана пэ миндально лулуди́ (цвэто) пэ яви́р рандь, пхабаса и лулуденца: адя́кэ явэ́ла пэ сарэ́ шов рандя́, савэ́ выджа́на момолытконэстыр;</verse>
				<verse number="34">а пэ момолытконэскиро дэсто́ трэй, соб (кай) тэ явэ́л штар кучикорья, савэ́ тэ явэ́н сы́рбы миндально лулудя́ пхабэнца и лулуденца;</verse>
				<verse number="35">шовэ рандендыр, савэ́ выджа́на момолытконэскирэ ґэрьятыр тэ явэ́л пхабай тэл дуй лэ́скирэ рандя́, и пхабай тэл трита дуе лэ́скирэ рандендыр.</verse>
				<verse number="36">Пхаба и рандя́ лэ́нгирэ трэй, соб (кай) ёнэ тэ выджа́н лэ́ндыр: трэй, соб (кай) ёв саро́ тэ явэ́л чэкандло, цэ́ло, жужэ́ сувнака́стыр.</verse>
				<verse number="37">И кэр кэ ёв эфта́ лампады, и чхув пэ лэ́стэ лампады лэ́скирэ, соб (кай) тэ свенцынэн (тэ дэн дуд) пэ англатуны лэ́скири риг (боко);</verse>
				<verse number="38">и шчыпцы (цымты) кэ ёв и лотки кэ ёв тэ явэ́н жужэ́ сувнака́стыр;</verse>
				<verse number="39">талантостыр, жужэ́ сувнака́стыр, тэ кэрэ́н лэс сарэ́ лэ́скирэ судинкэнца.</verse>
				<verse number="40">Дыкх, кэр лэн пир дова́ сыкаибэ́н (образцо), саво́ сыс сыкадо ту́кэ пэ бэ́рга.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="26">
				<verse number="1">Ша́тра (ски́ния) кэр дэшэ цэргэндыр (покрывалэндыр) крэнцэнонэ висоно́стыр, и голубовонатыр, пурпуровонатыр и чэрвлёнонэ вылна́тыр, и кэр херувимы пэ лэ́ндэ высудэ бутяса;</verse>
				<verse number="2">длэнгипэ́н кажнонэ́-цэргакирэ тэ явэ́л биш тэ охто́ (бидуе́нгиро дэш) куня́ (локти), а буглыпэн кажнонэ́-цэргкиро ядякэ-паць тэ явэ́л штар куня́: тэ явэ́л екх барипэ́н сарэ́ цэргэнгэ.</verse>
				<verse number="3">Пандж цэрги мэк тэ явэ́н кхэтанякирдэ екх екхаса, и яви́р пандж цэрги кхэтанякирдэ екх екхаса.</verse>
				<verse number="4">Кэр фэля́ (петли) голубовонэ́ цвятоса (мастиняса) пэ яго́ро (краё) дрэ англатуны цэ́рга пэ яго́ро, кай кхэтанякирэнапэ дуй паша́; адя́кэ кэр и пэ яго́ро (краё) пэ палатуны цэ́рга.</verse>
				<verse number="5">Пандждэша́ фэля́ (петли) кэр дрэ екх цэ́рга, и пандждэша́ фэля́ (петли) кэр пэ яго́ро цэргакиро, сави́ кхэтанякирэлапэ явирьяса; фэля́ трэй, соб (кай) тэ поджан екх кэ яви́р;</verse>
				<verse number="6">и кэр пандждэша́ нанглорэ (крючки) сувнакунэ́, и нанглорэнца кхэтанякир цэрги екх явирьяса, и явэ́ла ша́тра (ски́ния) сыр екх цэ́ло.</verse>
				<verse number="7">И кэр дэки (цэрги) бузненгирэ вылна́тыр, соб (кай) тэ заучхакирэн ша́тра; дэшуекх цэрги кэр дасавэ́;</verse>
				<verse number="8">длэнгипэ́н дрэ екх цэ́рга тэ явэ́л трия́нда куня́ (локти), а буглыпэн штар куня́; дава́ исын екх цэ́рга: дрэ дэшуекх цэрги екх барипэ́н (размеро).</verse>
				<verse number="9">И кхэтанякир пандж цэрги ишчо (инкэ́) е́кхвар и шов цэрги ишчо (инкэ́) е́кхвар; шо́вто цэ́рга кэр дуендыр англатунэ́-шатракирэ рига́тыр.</verse>
				<verse number="10">Кэр пандждэша́ фэля́ (петли) пэ яго́ро дро крайнё цэ́рга, соб (кай) тэ кхэтанякирэс ла явирьяса, и пандждэша́ фэля́ пэ яго́ро дрэ яви́р цэ́рга, ваш кхэтанякирибэн ла́са;</verse>
				<verse number="11">кэр пандждэша́ нанглорэ харкома́тыр (медятыр), и чхув дрэ фэля́, и кхэтанякир лэн, соб (кай) ёв тэ явэ́л сыр екх цэ́рга.</verse>
				<verse number="12">А лишнё ишчо (инкэ́) котэ́р, со ячэ́лапэ шатракирэ цэргэндыр, – паш лишнё цэ́рга мэк тэ явэ́л змэкны пэ палатуны шатракири риг (боко);</verse>
				<verse number="13">а лишнё котэ́р шатракирэ-цэргакирэ длэнгипнастыр, пэ кунь екхэ рига́тыр, и пэ кунь явирэ рига́тыр, мэк тэ явэ́л змэкно пир рига́ дрэ ша́тра долэ́ и явирэ рига́тыр, ваш ла́киро учхакирибэн.</verse>
				<verse number="14">И кэр дэка (покрышка) бакранэ лолэ́ цыпэндыр, и ишчо (инкэ́) упратуны дэка синэ (барсукэнгирэ) цыпэндыр.</verse>
				<verse number="15">И кэр брусы ваш ша́тра вэшэ́стыр ситимо, соб (кай) ёнэ тэ тэрдён:</verse>
				<verse number="16">длэнгипна́са брусо дрэ дэш куня́ (локти), и екх пашэ́са кунь буґлыпэ́н дрэ кажно брусо;</verse>
				<verse number="17">дрэ кажно брусо пир дуй шыпы, екх анги́л явирэ́стэ; адя́кэ кэр дрэ сарэ́ брусы дрэ ша́тра.</verse>
				<verse number="18">Адя́кэ кэр брусы ваш ша́тра: биш брусы пир паш-дывэсы́тко риг, кэ юго,</verse>
				<verse number="19">И тэл биш брусы кэр штардэша́ рупунэ (рупувэ́) гэрорэ: дуй ґэрорэ тэл екх брусо ваш дуй лэ́скирэ шыпы, и дуй ґэрорэ тэл яви́р брусо ваш дуй лэ́скирэ шыпы;</verse>
				<verse number="20">и биш брусы ваш явирэ-шатракири риг кэ паш-рат (северо),</verse>
				<verse number="21">и ваш лэ́нгэ штардэша́ рупувэ́ ґэрорья: дуй ґэрорья тэл екх брусо, и дуй ґэрорья тэл яви́р брусо.</verse>
				<verse number="22">Ваш палатуны шатракири риг кэ западо кэр шов брусы.</verse>
				<verse number="23">И дуй брусы кэр ваш шатракирэ вэ́нглы пэ палатуны риг;</verse>
				<verse number="24">трэй, соб (кай) ёнэ тэ явэ́н кхэтанякирдэ дро низо и кхэтанякирдэ упрэ́ кэ екх бари ангрусты (брэнчо): адя́кэ трэй тэ явэ́л лэ́нца дуенца; ваш дуй вэ́нглы мэк ёнэ тэ явэ́н;</verse>
				<verse number="25">и адя́кэ явэ́ла охто́ (бидуе́нгиро дэш) брусы, и ваш лэ́нгэ дэшушов рупувэ́ ґэрорья: дуй ґэрорья тэл екх брусо, и дуй ґэрорья тэл яви́р брусо.</verse>
				<verse number="26">И кэр баландиня́ (шосты) вэшэ́стыр ситимо, пандж ваш брусы екхэ-ригакирэ скиниятыр,</verse>
				<verse number="27">и пандж баландиня́ ваш брусы явирэ рига́тыр дрэ ша́тра, и пандж баландиня́ ваш брусы палатунэ́ рига́тыр (бокостыр) палэ ша́тра, кэ западо;</verse>
				<verse number="28">а андратуны́ баландин явэ́ла тэ проджал машкира́л брусы екхэ ягоро́стыр кэ яви́р;</verse>
				<verse number="29">брусы обчхув сувнака́са, и барэ́ ангрустя́ (брэнчы) тэ чхувэ́н андрэ́ баландиня́, кэр сувнака́стыр, и баландиня́ (шосты) обчхув сувнака́са.</verse>
				<verse number="30">И чхув ша́тра (ски́ния) упрэ́ пир сыкаибэ́н (образцо), саво́ сыс сыкадо ту́кэ пэ бэ́рга.</verse>
				<verse number="31">И кэр полого (завеса) голубовонэ́, пурпуронэ и чэрвлёнонэ вылна́тыр и крэнцонэ висоно́стыр; узорэнца спецоскирэ бутя́тыр трэй тэ явэ́н кэрдэ́ пэ ла́тэ херувимы;</verse>
				<verse number="32">и ублав ла пэ штар ситимоскирэ сты́лбы, обчхудэ сувнака́са, сувнакунэ́ нанглорэнца, пэ штар рупувэ́ ґэрорья;</verse>
				<verse number="33">и ублав полого тэлэ́ пэ нанглорэ, и залыджа одори́к пал шы́рма, сави́ исын анги́л ковчэго досыкаибна́са (откровениё); и явэ́ла шы́рма, тэ роскэрэ́л свэ́нто штэ́то Свэнтонэ́ – Свэнтонэндыр.</verse>
				<verse number="34">И чхув дэнко (крышка) пэ ковчэго досыкаибна́са (откровенияса) дро Свэ́нто-Свэнтонэндыр.</verse>
				<verse number="35">И чхув сками́нд пал шы́рма, и момолы́тко (свети́льнико) проти сками́нд пэ риг шатракири кэ паш-дывэ́с (юго); сками́нд чхув пэ паш-рати́тко (северно) риг.</verse>
				<verse number="36">И кэр шы́рма тэ учхакирэс загиибэ́н дрэ ша́тра голубовонэ́ и пурпуронэ и чэрвлёнонэ вылна́тыр и крэнцононэ висоно́стыр высудэ бутя́тыр пир узоро;</verse>
				<verse number="37">и кэр ваш шы́рма пандж сты́лбы ситимостыр, и обчхув лэн сувнака́са; нанглорэ кэ ёнэ тэ явэ́н сувнакунэ́; и вычхув ваш лэ́нгэ пандж ґэрорья харкома́тыр (медятыр).</verse>
			</chapter>
			<chapter number="27">
				<verse number="1">И кэр алта́рё (жэртвенико) вэшэ́стыр ситимо (акацыя) длэнгипна́са дрэ пандж куня́ (локти) и буґлыпнаса пандж куня́ адя́кэ, соб (кай) ёв тэ явэ́л алта́рё штарэ́-вэнглытко, и вучипна́са трин куня́.</verse>
				<verse number="2">И кэр шынга́ (ро́ги) пэ лэ́скирэ штар вэ́нглы, адя́кэ, соб (кай) лэ́стыр тэ выджа́н шынга́; и обчхув лэс харкомаса (медяса).</verse>
				<verse number="3">Кэр кэ ёв пирья тэ вычхувэн дрэ лэ́ндэ пра́ска (пепло), и лопаткицы, копаныцы тэ скэдэл, и бустя́ (видэлки), лопаткицы ваш вангар; сарэ́ приборы кэр харкома́тыр (медятыр).</verse>
				<verse number="4">Кэр кэ ёв решотка, кхудякирэ (сеткакирэ) родо́стыр, харкома́тыр, и скэр пэ харкомакири кхуды́, пэ ла́кирэ штар вэ́нглы, штар барэ́ ангрустя́ харкома́тыр;</verse>
				<verse number="5">и чхув ла пир яго́ро алтарёскиро тэла́л, адя́кэ, соб (кай) кхуды́ (сетка) тэ явэ́л кэ паш алта́рё.</verse>
				<verse number="6">И кэр баландиня́ ваш алта́рё вэшэ́стыр ситимо, и обчхув лэн харкомаса;</verse>
				<verse number="7">и чхув андрэ́ баландиня́ лэ́скирэ дрэ брэнчы адя́кэ, соб (кай) баландиня́ тэ явэ́н пир дуй рига́ дро алта́рё, ке́ли тэ лыджас лэс.</verse>
				<verse number="8">Кэр лэс чхучэса андра́л, пхалендыр, сыр сыс сыкадо ту́кэ пэ бэ́рга, адя́кэ мэк тэ кэрэ́н.</verse>
				<verse number="9">И кэр грэ́да (дво́ро): паш-дывэсытконэ́ (южнонэ) рига́тыр кэ юго. Ублады́тка (шырмы) ваш грэ́да трэй тэ явэ́н крэнцона, висоно́стыр, длэнгипна́са дрэ шэл куня́ пир екх риг;</verse>
				<verse number="10">сты́лбы ваш лэ́нгэ биш, и основы ваш лэ́нгэ тэ явэ́н биш харкунэ́ (меди́тка); нанглорэ пэ сты́лбы и спхандыпэна пэ лэ́ндэ рупэ́стыр.</verse>
				<verse number="11">Адя́кэ-паць и пир паш-рати́тко (северно) риг-ублады́тка (шырмы) шэл куня́ длэнгипна́са; сты́лбы ваш лэ́нгэ биш, и основы ваш лэ́нгэ (сты́лбы) биш харкунэ́; нанглорэ пэ сты́лбы и спхандыпэна пэ лэ́ндэ рупэ́стыр.</verse>
				<verse number="12">И пир грэдакиро буґлыпэ́н западоскирэ рига́тыр-ублады́тка (шырмы) длэнгипна́са пандждэша́ куня́; сты́лбы ваш лэ́нгэ дэш, и основы кэ ёнэ дэш.</verse>
				<verse number="13">И дро грэдакиро буґлыпэ́н англатунэ́ рига́тыр кэ васто́ко-ублады́тка (шырмы) тэ явэ́н пандждэша́ куня́.</verse>
				<verse number="14">Кэ екх риг-ублады́тка (шырмы) дрэ дэшупандж куня́, сты́лбы ваш лэ́нгэ трин, основы ваш лэ́нгэ трин;</verse>
				<verse number="15">и кэ яви́р риг-ублады́тка (шырмы) дрэ дэшупандж куня́; сты́лбы ваш лэ́нгэ трин и сты́лбы ваш лэ́нгэ трин.</verse>
				<verse number="16">А ваш грэдакири по́рта шы́рма дрэ биш куня́ голубовонэ́ и пурпуронэ и чэрвлёнонэ вылна́тыр и крэнцонэ висоно́стыр высудэ бутя́тыр спецостыр; сты́лбы ваш ла́кэ тэ явэ́н штар, и основы кэ ёнэ штар.</verse>
				<verse number="17">Сарэ́ сты́лбы пашы́л грэ́да трэй, соб (кай) ёнэ тэ явэ́н кхэтанякирдэ спхандыпнаса рупэ́стыр; нанглорэ лэ́ндэ рупэ́стыр, а основы кэ ёнэ харкома́тыр (медятыр).</verse>
				<verse number="18">Грэдакиро длэнгипэ́н явэ́ла шэл куня́, а буґлыпэ́н пир саро́ длэнгипэ́н-пандждэша́, вучипэ́н пандж куня́; шырмы крэнцонэ висоно́стыр, а основы тэл сты́лбы харкома́тыр.</verse>
				<verse number="19">Сарэ́ приборы дрэ ша́тра ваш кажно дынарибэ́н дрэ ла́тэ, и сарэ́ килэ далэ́, и сарэ́ килэ пир грэ́да-харкома́тыр.</verse>
				<verse number="20">И припхэн Израилёскирэ чхавэ́нгэ, соб (кай) ёнэ тэ янэ́н ту́кэ елеё (оливи́тко дзэт) жужо́, вымардо маслинэндыр тэ освэнцынэн, соб (кай) тэ хачол дуд (свэ́то) дро кажно часо;</verse>
				<verse number="21">дрэ ша́тра скэдыибна́скири, пал полого, саво́ исын анги́л ковчэго досыкаибна́са (откровенияса), явэ́ла тэ захачкирэл Ааро́но и лэ́скирэ чхавэ́, бэльвелятыр кэ ра́нко, анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро муй. Дава́ исын стату́то ве́чно ваш лэ́нгирэ стрэ́чы (поколении) Израилёскирэ чхавэ́ндыр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="28">
				<verse number="1">Акана́ лэ кэ пэ Аароно́с, тырэ́ пшалэ́с, и лэ́скирэ чхавэ́н лэ́са, чхавэ́н Израилёскирэ родо́стыр, соб (кай) ёв тэ явэ́л Ма́нгэ раша́са, Аароно́с и Надавос, Авиудос, Елизарос и Ифоамарос, Аароно́скирэ чхавэ́н.</verse>
				<verse number="2">И кэр тырэ́ пшалэ́скэ Аароно́скэ свэ́нта урибэна́ ваш сла́ва и шукарипэ́н.</verse>
				<verse number="3">И пхэн сарэ́нгэ годьварэ́ илэ́са, савэ́н Мэ пхэрдякирдём годэ́ духо́са (фаноса), соб (кай) ёнэ тэ кэрэ́н Аароно́скэ урибэна́ тэ высвэнцынэн лэс, соб (кай) ёв тэ явэ́л раша́й Ма́нгэ.</verse>
				<verse number="4">Ѓа́да, исын и́ди, савэ́ ёнэ исын бангэ́ тэ кэрэ́н: наперстнико (жылетка), эфо́до, упратуны риза, хитоно стяжно, кидаро и кусты́к. Мэк тэ кэрэ́н свэ́нта и́ди Аароно́скэ, тырэ́ пшалэ́скэ, и лэ́скирэ чхавэ́нгэ, соб (кай) ёв тэ явэ́л раша́й ваш Ма́нгэ.</verse>
				<verse number="5">Мэк ёнэ тэ лэн сувнака́й, голубово и пурпурно и чэрвлено вы́лна (шэрсь) и висоно,</verse>
				<verse number="6">и мэк тэ кэрэ́н эфо́до сувнака́стыр, голубовонэ́, пурпурнонэ и чэрвлёнонэ вылна́тыр и крэнцононэ висоно́стыр, высудэ бутя́тыр спецостыр.</verse>
				<verse number="7">Лэ́стэ трэй тэ явэ́н пэ дуй лэ́скирэ яго́ры (концы) дуй нарамники тэ спхандэн лэс, соб (кай) ёв тэ явэ́л спхандло.</verse>
				<verse number="8">И кусты́к эфодоскири, сави́ тэ явэ́л упралэстыр, трэй, соб (кай) ёй тэ явэ́л екхэ бутя́тыр лэ́са (эфодоса), сувнака́стыр, голубовонэ́, пурпуронэ и чэрвлёнонэ вылна́тыр и крэнцононэ висоно́стыр.</verse>
				<verse number="9">И лэ дуй бара́ аниксостыр и вычхин пэ лэ́ндэ Израилёскирэ-чхавэ́нгирэ лава́:</verse>
				<verse number="10">шов лэ́нгирэ лава́ пэ екх бар, и шов лава́, савэ́ ячэ́напэ, пэ яви́р бар пир лэ́нгиро бияныпэ́н: кон джал пэ́рво;</verse>
				<verse number="11">трэй, соб (кай) тэ кэрэ́л дава́ о чхиныбнари пэ бар, саво́ вычхинэла якхи́тка (чэргэнорья), вычхин пэ дуй бара́ Израилёскирэ-чхавэ́нгирэ лава́; и чхув лэн андрэ́ дрэ сувнакунэ́ оправы;</verse>
				<verse number="12">и чхув далэ́ дуй бара́ пэ эфодоскирэ нарамники: далэ́ бара́ пэ рипирибэ́н Израилёскирэ чхавэ́нгэ; и явэ́ла Ааро́но тэ лыджа́л лэ́нгирэ лава́ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ пэ дуй пэ́скирэ псикэ́ ваш рипирибэ́н.</verse>
				<verse number="13">И кэр оправы сувнака́стыр;</verse>
				<verse number="14">и дуй цэпочки (зандирорья) жужэ́ сувнака́стыр, кэр лэн крэнцонэнца кхудэ́ бутя́тыр, и прикэр крэнцона зандирорья кэ оправы.</verse>
				<verse number="15">Кэр наперстнико (жылетка) тэ сэндинэс вастэнгирэ бутя́тыр, сыр эфо́до: сувнака́стыр, голубовонэ́, пурпуронэ и чэрвлёнонэ вылна́тыр и крэнцононэ висоно́стыр кэр лэс;</verse>
				<verse number="16">трэй, соб (кай) ёв тэ явэ́л штарэ́ вэнглэнца, дуе ригэ́ндыр, дрэ бурнык (пядень) длэнгипна́са и дрэ бурнык буґлыпнаса;</verse>
				<verse number="17">и чхув андрэ́ дрэ лэ́стэ бара́ дрэ оправы дрэ штар ряды; пэ́рво рядо: рубино, топазо, изумрудо, – дава́ исын екх рядо;</verse>
				<verse number="18">яви́р рядо: карбункуло, сапфиро и алмазо (диаманто);</verse>
				<verse number="19">три́то рядо: яхонто, агато и аметисто</verse>
				<verse number="20">шта́рто рядо: хрисолито, ониксо и ясписо; дрэ сувнакунэ́ оправы трэй, соб (кай) ёнэ тэ явэ́н чхудэ́ андрэ́.</verse>
				<verse number="21">Трэй, соб (кай) сарэ́ бара́ тэ явэ́н дэшуду́й, ада́кицы, ци бут исын Израилёскирэ чхавэ́, пир лэ́нгирэ лава́; пэ кажно, сы́рбы пэ якхи́тко (чэргэнори́), трэй, соб (кай) ёнэ тэ явэ́н вычхиндлэ́ пир екх лав дэшудуе́ родыцэндыр.</verse>
				<verse number="22">Кэ наперстнико (жылетка) кэр крэнцона цэпочки (ланцужки) крэнцононэ кхудэ́ бутя́тыр жужэ́ сувнака́стыр;</verse>
				<verse number="23">и кэр кэ наперстнико (жылетка) дуй барэ́ ангрустя́ сувнака́стыр, и прикэр дуй барэ́ ангрустя́ кэ дуй наперстникоскирэ яго́ры;</verse>
				<verse number="24">и чхув андрэ́ дуй кхудэ́ цэпочки (зандирорья) сувнака́стыр дрэ барэ́ ангрустя́ пир наперстникоскирэ яго́ры (концы),</verse>
				<verse number="25">а дуй яви́р яго́ры (краи́) дуе далэ́ зандирорьенгирэ (цэпочкэнгирэ) прикэр кэ дуй оправы, и прикэр кэ эфодоскирэ нарамники лэ́скирэ рига́тыр, сави́ исын анги́л;</verse>
				<verse number="26">ишчо (инкэ́) кэр дуй сувнакунэ́ барэ́ ангрустя́ и прикэр лэн кэ яви́р дуй наперстникоскирэ яго́ры, пэ доя́ риг, сави́ исын пашты кэ эфо́до андра́л;</verse>
				<verse number="27">адя́кэ-паць кэр дуй сувнакунэ́ барэ́ ангрустя́ и прикэр лэн кэ дуй эфодоскирэ нарамники тэла́л, лэ́скирэ рига́тыр, сави́ исын анги́л, пашы́л лэ́скиро шово, пэ эфодоскири кусты́к;</verse>
				<verse number="28">и прикэрэн кэ ёнэ наперстнико (жылетка) лэ́скирэ барэ́ ангрустенца кэ эфодоскирэ барэ́ ангрустя́ шнуроса (дорьяса) ґолубовонэ вылна́тыр, соб (кай) ёв тэ явэ́л пэ эфодоскири кусты́к, и, соб (кай) кай тэ на пэрэ́л наперстнико эфодостыр.</verse>
				<verse number="29">И явэ́ла тэ лыджа́л Ааро́но Израилёскирэ чхавэ́нгирэ лава́ пэ наперстнико, соб (кай) тэ сэндякирэ́л (тэ роспхандэл чачипэ́н) пашы́л лэ́скиро ило́, ке́ли явэ́ла тэ заджа́л андрэ́ свэ́нто штэ́то, ваш кажно рипирибэ́н пал чачипэ́н анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="30">И чхув пэ наперстнико, соб (кай) тэ роспхандэл чачипэ́н Уримо и Тумимо, и ёнэ явэ́на пэ ило́ Аароностэ, ке́ли ёв явэ́ла тэ джал андрэ́ свэ́нто штэ́то анги́л муй Ра́скиро-Дэвлэ́скиро, и явэ́ла Ааро́но саро́ часо (цы́ро) тэ лыджа́л Израилёскирэ-чхавэ́нгиро сэ́ндо пашы́л пэ́скиро ило́ анги́л Ра́скиро-Дэвлэ́скиро муй.</verse>
				<verse number="31">И кэр упратуны риза кэ ефодо сари́ голубовонэ́ цвятоса (мастиняса);</verse>
				<verse number="32">машкира́л ла́тэ трэй, соб (кай) тэ явэ́л отчхакирибэн (кула) ваш шэро́; пашы́л дава́ отчхакирибэн трэй, соб (кай) ёв тэ явэ́л обсудо похтанэса, адя́кэ-паць сыр пашы́л бронякиро (панцырёскиро) отчхакирибэн, соб (кай) ёв тэ на кушэлпэ;</verse>
				<verse number="33">пир ла́кири подя кэр пхаба́ голубовонэ́ тхавэндыр, яхонтовонэ, пурпуронэ и чэрвлёнонэ цвятоса (мастиняса), пашы́л ла́кири подя; сувнакунэ́ кудунорья (позвонки) машки́р лэ́ндэ пашы́л:</verse>
				<verse number="34">сувнакуны́ кудунори и пхабай, сувнакуны́ кудунори и пхабай, трусця́л (кругом) пир упратунэ-ризакири подя;</verse>
				<verse number="35">ёй явэ́ла пэ Аароностэ, ке́ли ёв явэ́ла тэ дынаринэ́л сыр раша́й, соб (кай) тэ явэ́л шундлы лэ́стыр знико (звуко), ке́ли ёв явэ́ла тэ заджа́л андрэ́ свэ́нто штэ́то анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро муй и, ке́ли явэ́ла тэ выджа́л, соб (кай) лэ́скэ тэ на мэрэ́л.</verse>
				<verse number="36">И кэр пхалёри (досочка) жужэ́ сувнака́стыр, и вычхин пэ ла́тэ, сыр вычхинэна пэ якхи́тко (чэргэнори́): “Свэнтыма Дэвлэ́скири”,</verse>
				<verse number="37">и прикэр ла голубовонэ́-цвятоскирэ шнуроса (дорьяса) кэ кидаро, адя́кэ, соб (кай) ёй тэ явэ́л пэ англатуны кидароскири риг;</verse>
				<verse number="38">и явэ́ла ёй пэ Аароноскиро шэро́, и лыджа́ла пэ пэ́стэ Ааро́но яныбнаскирэ надо ухтылыбэна, ке́ли высвэнцынэнас Израилёскирэ чхавэ́ндыр, и сарэ́ да́ры, савэ́ ёнэ янэ́нас; и явэ́ла ёй саро́ часо пэ лэ́скиро шэро́, соб (кай) ёнэ тэ латхэ́н ла́ска анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="39">И кэр хитоно висоно́стыр и кидаро висоно́стыр, и кэр кусты́к высудэ бутя́тыр узорэнца;</verse>
				<verse number="40">кэр Аароно́скирэ чхавэ́нгэ хитоны, скэр лэ́нгэ кустыка, и пхандлуня (повязки) пэ шэро́, кэр лэ́нгэ ваш сла́ва и шукарипэ́н,</verse>
				<verse number="41">и ури дрэ лэ́ндэ Аароно́с, тырэ́ пшалэ́с, и лэ́скирэ чхавэ́н лэ́са, и помакх лэн, и пхэрдякир лэ́нгирэ васта́, и высвэнцын лэн, и ёнэ явэ́на рашая́ Ма́нгэ.</verse>
				<verse number="42">И кэр лэ́нгэ тэлатунэ́ и́ди лёностыр (ґандладэстыр) тэ учхакирэн нангэ маса́ трушулэндыр кэ чанга́,</verse>
				<verse number="43">и мэк тэ явэ́н ёнэ пэ Аароностэ и пэ лэ́скирэ чхавэ́ндэ, ке́ли ёнэ явэ́на тэ заджа́н дрэ ша́тра (ски́ния) ваш скэдыибэ́н ци тэ подджан кэ алта́рё (жэртвенико) тэ дынаринэ́н пэ свэ́нто штэ́то, соб (кай) лэ́нгэ тэ на лыджа́н пэ пэ́стэ грэ́хо и тэ на мэрэ́н. Дава́ исын стату́то пэ ве́ко ваш лэ́скэ и ваш лэ́скирэ-чхавэ́нгирэ чхавэ́нгэ пал лэ́стэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="29">
				<verse number="1">Ѓа́да, со ту́кэ трэй тэ кэрэ́с пэ лэ́ндэ, соб (кай) ту тэ высвэнцинэс лэн дрэ рашандэ Ма́нгэ: лэ екхэ́с гуруво́рэс (тельцос) гурувэндыр, и дуе́н бакрэ́н би дошэнгиро,</verse>
				<verse number="2">и пресна марэ́ (маца), и апресноки, пиримешиндлэ елеёса и пресна марикля, помакхнэ елеёса: парнэ́ гивэстыр кэр лэн,</verse>
				<verse number="3">и чхув лэн дро екх кхудо (корзина), и ян лэн дро кхудо, и кхэтанэ́ гуруво́рэс и дуе́н бакрэ́н.</verse>
				<verse number="4">Аароно́с и лэ́скирэ чхавэ́н ян кэ загиибэ́н дрэ ша́тра ваш скэдыибэ́н, и обмор лэн пане́са.</verse>
				<verse number="5">И лэ урибэна́, и Аароно́с ури дро хитоно и дрэ упратуны риза, дро эфо́до и дро наперстнико, и обпхандэ лэс пир эфо́до;</verse>
				<verse number="6">и чхув лэ́скэ пэ шэро́ кидаро, и прикэр диадэма свэ́нто пэ кидаро;</verse>
				<verse number="7">и лэ елеё тэ макхэс, и чхув лэс лэ́скэ пэ шэро́, и помакх лэс.</verse>
				<verse number="8">И ян адя́кэ-паць лэ́скирэ чхавэ́н, и ури лэн дрэ хитоны;</verse>
				<verse number="9">и обпхандэ лэн кустыкаса, Аароно́с и лэ́скирэ чхавэ́н, и чхув пэ лэ́ндэ пхандлуня (повязки), и явэ́ла лэ́нгэ дыно́ рашаибэн пир стату́то пэ ве́ко; и пхэрдякир Аароно́скирэ и лэ́скирэ-чхавэ́нгирэ васта́.</verse>
				<verse number="10">И ян гуруво́рэс анги́л ша́тра ваш скэдыибэ́н, и чхувэ́на Ааро́но и лэ́скирэ чхавэ́ пэ́скирэ васта́ пэ гуруворэскиро шэро́;</verse>
				<verse number="11">и зачхин гуруво́рэс анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ анги́л загиибэ́н дрэ ша́тра ваш скэдыибэ́н;</verse>
				<verse number="12">лэ гуруворэскиро рат, и чхув тырэ́ ангуштэса (пальцоса) пэ алтарёскирэ шынга́ (ро́ги), а саро́ рат вычхув пашы́л алта́рё;</verse>
				<verse number="13">лэ саро́ чэкэ́н (ту́ко), саво́ учхакирэ́ла букэ (андратунэ́ маса́), и сальнико калэ́ букэса (печонкаса), и дуй букорэ (почки) и ту́ко, саво́ исын пэ лэ́ндэ, и схачкир пэ алта́рё;</verse>
				<verse number="14">а гуруворэскиро мас и лэ́скири цы́па и лэ́скиро ґнэё (мэста) схачкир пэ яг пал ста́но: дава́ – свэ́нто дыибэ́н (жэ́ртва) пал грэ́хо.</verse>
				<verse number="15">И лэ екхэ́с бакрэ́с, и чхувэ́на Ааро́но и лэ́скирэ чхавэ́ пэ́скирэ васта́ пэ бакрэскиро шэро́;</verse>
				<verse number="16">и зачхин бакрэ́с, и лэ лэ́скиро рат, и брызгин пэ алта́рё сарэ́ ригэ́ндыр;</verse>
				<verse number="17">росчингир бакрэ́с пэ паша́, вымор лэ́скирэ букэ (андратунэ́ маса́) и лэ́скирэ ґэра́ и чхув лэн пэ росчхингирдэ лэ́скирэ паша́ и пэ лэ́скиро шэро́;</verse>
				<verse number="18">и схачкир сарэ́ бакрэ́с пэ алта́рё. Дава́ исын цэ́ло схачкирибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, гудло́ тхув, свэ́нто дыибэ́н, Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="19">Лэ и явирэ бакрэ́с, и чхувэ́на Ааро́но и лэ́скирэ чхавэ́ пэ́скирэ васта́ пэ бакрэскиро шэро́;</verse>
				<verse number="20">и зачхин бакрэ́с, и лэ лэ́скиро рат, и чхув пэ чачо́ (право) Аароноскиро кан пэ яго́ро (краё) и пэ лэ́скирэ-чхавэ́нгиро чачо́ кан пэ яго́ро, и лэ лэ́нгиро правонэ-вастэскиро баро́ ангу́шт (пальцо), и пэ лэ́нгиро правонэ-ґэр΄якиро баро́ ангу́шт; и обрызгин ратэ́са алта́рё сарэ́ ригэ́ндыр;</verse>
				<verse number="21">и лэ рат, саво́ исын пэ алта́рё, и макхибнытко алеё, и брызгин пэ Аароностэ и пэ лэ́скирэ урибэна́, и пэ лэ́скирэ чхавэ́ндэ, и пэ лэ́скирэ-чхавэ́нгирэ урибэна́ лэ́са – и явэ́на высвэнцындлэ ёнэ, ёв и лэ́скирэ и́ди, и лэ́скирэ чхавэ́ и лэ́нгирэ урибэна́ лэ́нца.</verse>
				<verse number="22">И лэ бакрэстыр чэкэ́н и курдюко, и чэкэ́н, саво́ учхакирэ́ла букэ (андратунэ́ маса́), и сальнико калэ́ букэстыр, и дуй букорэ и чэкэ́н, саво́ исын пэ лэ́ндэ, чачо́ (право) псико́,</verse>
				<verse number="23">и лэ екх крэнгло маро́, екх мариклы пэ елеё и екх апресноко кхудэстыр (корзинатыр), саво́ исын анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ,</verse>
				<verse number="24">и чхув саро́ пэ васта́ Аароно́скэ и пэ лэ́скирэ-чхавэ́нгирэ васта́, и ян дава́, тринскири анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро муй;</verse>
				<verse number="25">и лэ дава́ лэ́нгирэ вастэ́ндыр, и хачкир сарэ́са пэ алта́рё цэлонэ́ схачкирибнаса сыр гудло́ тхув анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ: дава́ исын свэ́нто дыибэ́н (жэ́ртва) Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="26">И лэ колы́н бакрятыр тэ обсвэнцынэс, саво́ ваш Аароно́скэ, и ян лэс, тринскири анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро муй, – и дава́ явэ́ла тыри́ паш (до́ля);</verse>
				<verse number="27">и обсвэнцын колы́н, саво́ сыс тринскирдо, и псико́, саво́ сыс ґаздыно́, обсвэнцындлэ бакрэстыр, саво́ исын ваш Аароно́скэ и ваш лэ́скирэ чхавэ́нгэ,</verse>
				<verse number="28">и явэ́ла дава́ Аароно́скэ и лэ́скирэ чхавэ́нгэ дро ве́чно стату́то (уставо), пал-дова́ со дава́ исын свэ́нто дыибэ́н ґаздыпнаса и дава́ явэ́ла яныбэ́н Израилёскирэ чхавэ́ндыр, саво́ трэй, соб (кай) ёв тэ явэ́л анги́л мирна свэ́нта дыибэна́ лэ́ндэ, дава́ явэ́ла лэ́нгиро свэ́нто дыибэ́н ґаздыпнаса Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="29">А обсвэнциндлэ урибэна́, савэ́ исын ваш Аароно́скэ, пириджана коригэды́р (позжэды́р) лэ́стыр кэ лэ́скирэ чхавэ́, соб (кай) дрэ лэ́ндэ тэ макхэс лэн и тэ высвэнцынэс лэн сыр раша́н;</verse>
				<verse number="30">эфта́ дывэса́ трэй, соб (кай) тэ урьелпэ дрэ лэ́ндэ чхаво́ лэ́скирэ чхавэ́ндыр, саво́ тэрдёла пэ лэ́скиро штэ́то сыр раша́й, саво́ явэ́ла тэ заджа́л дрэ ша́тра скэдыибна́скири тэ дынаринэ́л пэ свэ́нто штэ́то.</verse>
				<verse number="31">Бакрэ́с, саво́ сыс обсвэнцындло, лэ, и кэра́в лэ́скиро мас пэ свэ́нто штэ́то;</verse>
				<verse number="32">и мэк тэ схан Ааро́но и лэ́скирэ чхавэ́ саро́ бакрэскиро мас кхудэстыр, пашы́л вудара́ дрэ ша́тра скэдыибна́скири,</verse>
				<verse number="33">пал-дова́ со далэ́са сыс кэрдо́ жужакирибэн тэ пиридэ́н лэ́нгэ рашаипэн, и тэ высвэнцякирэн лэн; яви́р ману́ш нашты́ тэ хал дава́, пал-дова́ со дава́ исын свэ́нто;</verse>
				<verse number="34">а ко́ли вари-саво́ мас ячэ́лапэ, со́са свэнцякирэнас и маро́ кэ ра́нко, то схачкир лэс пэ яг, со яця́пэ: нашты́ тэ хас лэс, пал-дова́ со дава́ исын свэ́нто.</verse>
				<verse number="35">И кэр Аароноса и лэ́скирэ чхавэ́нца дро саро́ адя́кэ, сыр Мэ пхэндём ту́кэ; пал эфта́ дывэса́ высвэнцынэса лэн.</verse>
				<verse number="36">И гуруво́рэс пал грэ́хо ян кажно дывэ́с ваш лэ́скиро жужакирибэн, и свэ́нто дыибэ́н (жэ́ртва) пал грэ́хо, соб (кай) тэ жужакирэл алта́рё и помакх лэс ваш лэ́скиро обсвэнцыныбэн;</verse>
				<verse number="37">эфта́ (битринэ́нгиро дэш) дывэса́ жужакир алта́рё, и обсвэнцын лэс, и явэ́ла алта́рё бари свэнтыма: сарэ́, кон чилавэ́ла алта́рё, освэнцынэнапэ.</verse>
				<verse number="38">Ѓа́да, со ту явэ́са тэ янэс пэ алта́рё: дуе́н бакрэ́н екхэ-бэршытконэн кажно дывэ́с саро́ часо;</verse>
				<verse number="39">екхэ́с бакрэ́с ян злокостыр (ранкостыр), а явирэ бакрэ́с ян бэльвэле́,</verse>
				<verse number="40">и дэ́што паш эфакири парнэ́ гивэстыр фэдэдыронэ яржэстыр, смешиндло штартонэ пашэ́са гиноса вытасадэ елеёса, а тэ янэс тхадуно свэ́нто дыибэ́н – шта́рто паш гино моля́тыр (виностыр), ваш екхэ бакрэскэ;</verse>
				<verse number="41">явирэ́с бакрэ́с ян бэльвэле́: яржэскирэ дароса, дасаво-паць сыр ранкоса (злокоса), и дасавэса тхадунэ-свэнтонэ́ дыибнаса ян лэс дрэ гудло́ тхув, дро ягуно свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="42">Дава́ явэ́ла сыр цэ́ло схачкирибэ́н саро́ часо дрэ тумарэ́ стрэ́чы (поколении) анги́л вудара́ дрэ ша́тра ваш скэдыибэ́н анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, кай Мэ ява́ва тэ сыкадёвав тумэ́нгэ, соб (кай) тэ ракира́в ту́са;</verse>
				<verse number="43">одо́й Мэ ява́ва тэ сыкадёвав Израилёскирэ чхавэ́нгэ, и обсвэнцякирэлапэ дава́ штэ́то Мирэ́ слава́са.</verse>
				<verse number="44">И Мэ высвэнцякирава ша́тра ваш скэдыибэ́н и алта́рё; и Аароно́с и лэ́скирэ чхавэ́н высвэнцякирава, соб (кай) ёнэ свэнтэс тэ дынаринэ́н Ма́нгэ;</verse>
				<verse number="45">и Мэ ява́ва тэ джива́в машки́р Израилёскирэ чхавэ́ндэ, Мэ ява́ва лэ́нгэ Дэвлэ́са,</verse>
				<verse number="46">и уджинэна, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, лэ́нгиро Дэвэ́л, Саво́ вылыджия́ лэн Египто́скирэ пхувья́тыр, соб (кай) Ма́нгэ тэ джива́в машки́р лэ́ндэ. Мэ сом Рай Дэвэ́л, лэ́нгиро Дэвэ́л.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="30">
				<verse number="1">И кэр алта́рё тэ хачкирэс гудлэ́ смо́лы, ситимоскирэ вэшэ́стыр кэр лэс:</verse>
				<verse number="2">длэнгипэ́н лэ́скэ тэ явэ́л кунь (локтё), и буґлыпэ́н лэ́скэ тэ явэ́л кунь, соб (кай) ёв тэ явэ́л штарэ́-вэнглытко; а вучипэ́н лэ́скэ тэ явэ́л дуй куня́; лэ́стыр бангэ́ тэ выджа́н лэ́скирэ шынга́ (ро́ги);</verse>
				<verse number="3">обчхув лэс жужэ́ сувнака́са, лэ́скиро упралыпэ́н и лэ́скирэ рига́ трусця́л (кругом), и лэ́скирэ шынга́; и кэр кэ ёв сувнакуно́ крэнглыпэн (фризо) трусця́л.</verse>
				<verse number="4">Тэл лэ́скиро крэнглыпэн, пэ дуй лэ́скирэ вэ́нглы, кэр дуй барэ́ ангрустя́ сувнака́стыр; кэр лэн дуе лэ́скирэ ригэ́ндыр; и явэ́на ёнэ чхуибнаса ваш баландиня́ (шосты), соб (кай) тэ лыджас лэс пэ лэ́ндэ;</verse>
				<verse number="5">баландиня́ кэр вэшэ́стыр ситимо (акацыя), и обчхув лэн сувнака́са.</verse>
				<verse number="6">И чхув алта́рё анги́л полого, саво́ тэ явэ́л анги́л ковчэго досыкаибна́са (откровенияса), кай Мэ ява́ва тэ сыкадёвав ту́кэ.</verse>
				<verse number="7">Пэ лэ́стэ Ааро́но явэ́ла тэ хачкирэл дро́га смо́лы (фимиа́мо); кажно ра́нко, ке́ли ёв скэдэ́ла лампады, явэ́ла тэ хачкирэл дро́га смо́лы лэ́нгэ;</verse>
				<verse number="8">и ке́ли Ааро́но хачкирэ́ла бэльвэле́ лампады, ёв явэ́ла тэ хачкирэл дро́га смо́лы (фимиа́мо) лэ́нгэ: дава́ исын кажнонэ́ тхувлякирибэн пэ кажно дывэ́с анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ дрэ тумарэ́ ро́ды.</verse>
				<verse number="9">На чхувэ́н пэ лэ́стэ нисаво́ яви́р тхувлякирибэн, ни цэ́ло схачкирибэ́н, ни маруно́ яныбэ́н, и ни тхадуно свэ́нто яныбэ́н на чхувэ́н пэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="10">И явэ́ла тэ жужакирэл Ааро́но свэнтонэ́ дыибна́стыр лэ́скирэ шынга́ (ро́ги) е́кхвар дрэ бэрш; ёв явэ́ла лэс тэ жужакирэл е́кхвар дро бэрш дрэ тумарэ́ ро́ды жужакирдэ́ жэртвакирэ ратэ́са пал грэ́хо. Дава́ исын бари свэнтыма Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="11">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ, ракири́:</verse>
				<verse number="12">“Ке́ли ту явэ́са тэ кэрэ́с Израилёскирэ чхавэ́нгэ гиныбэ́н пир шэрэ́ анги́л, сыр лэн тэ пиридыкхэн, то мэк кажно тэ дэл выкиныбэ́н пал пэ́скиро ди Ра́скэ-Дэвлэ́скэ анги́л лэ́нгиро пиригиныбэ́н, и на явэ́ла машкира́л лэ́ндэ хасибны́тка фра́нсы анги́л лэ́нгиро гиныбэ́н;</verse>
				<verse number="13">кажно, кон заджа́ла дро гиныбэ́н, исын банго́ тэ дэл паш шэ́келё, свэнцындло шэ́келё; дро шэ́келё биш геры, паш шэ́келё тэ явэ́л яныбэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ;</verse>
				<verse number="14">кажно, кон попэрэла дро пиригиныбэ́н бишэ́ бэршэ́ндыр и буты́р, трэй, соб (кай) ёв тэ дэл яныбэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ;</verse>
				<verse number="15">барвало́ на бутэды́р и чороро́ на тыкнэды́р сыр паш шэ́келё трэй, соб (кай) ёнэ тэ дэн дро свэ́нто яныбэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, ваш лэ́нгирэ дия́ тэ выкинэн;</verse>
				<verse number="16">и лэ выкиныбнаскиро руп Израилёскирэ чхавэ́ндыр, и мэк лэс дро рэ́ндо пэ скиниякири ша́тра скэдыибна́скири тэ дынаринэ́н; и дава́ явэ́ла ваш Израилёскирэ чхавэ́нгэ дро рипирибэ́н анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, ваш тумарэ́ дия́ тэ выкинэн.”</verse>
				<verse number="17">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ, ракири́:</verse>
				<verse number="18">“Кэр москэ чаро́ харкома́тыр (медятыр) тэ обморэспэ и тэл лэ́скирэ ґэра́ прэдкицо харкома́тыр, и чхув лэс машки́р скэдыибна́скири ша́тра и машкира́л алта́рё, и чхув дрэ лэ́стэ пани́;</verse>
				<verse number="19">и мэк Ааро́но и лэ́скирэ чхавэ́ лэ́стыр исын тэ обморэн пэ́скирэ васта́ и пэ́скирэ ґэра́;</verse>
				<verse number="20">ке́ли лэ́нгэ трэй тэ заджа́н дрэ скэдыибна́скири ша́тра, мэк ёнэ тэ обморэнпэ пане́са, соб (кай) лэ́нгэ тэ на мэрэ́н; ци ке́ли лэ́нгэ трэй тэ подджан тэ явэ́н пашылэды́р кэ алта́рё тэ дынаринэ́н, тэ янэ́н цэ́ла схачкирибэна Ра́скэ-Дэвлэ́скэ,</verse>
				<verse number="21">мэк ёнэ тэ обморэн пане́са пэ́скирэ васта́ и ґэра́, соб (кай) лэ́нгэ тэ на мэрэ́н; и явэ́ла лэ́нгэ дава́ ве́чно стату́то, лэ́скэ и лэ́скирэ родо́скэ дрэ лэ́нгирэ ро́ды.”</verse>
				<verse number="22">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ, ракири́:</verse>
				<verse number="23">“Лэ пэ́скэ са́мо фэдэды́р лачхэ́-кхандыпнытка чарьендыр (парфуны): смирна саматочно панджшэла́ шэ́кели, гудлы корица кхандуны паш проти дова́, дуй шэла́ пандждэша́ гудлы тришчына (троснико) дуй шэла́ пандждэша́,</verse>
				<verse number="24">касия панджшэла́ шэ́кели, пир шэ́келё обсвэнцындло, и оливи́тко дзэт гино;</verse>
				<verse number="25">и кэр сарэ́стыр миро ваш обсвэнцыбнытко макхибэн, чхудо кхосыибэн, дава́ явэ́ла миро ваш макхибэн тэ обсвэнцынэс;</verse>
				<verse number="26">и помакх лэ́са ша́тра ваш скэдыибэ́н и ковчэго досыкаибна́са (откровенияса),</verse>
				<verse number="27">и сками́нд и сарэ́ лэ́скирэ приборы, и момолы́тко (свети́льнико) и сарэ́ лэ́скирэ приборы, и куриныбнаскиро алта́рё (жэртвенико),</verse>
				<verse number="28">и алта́рё ваш цэ́ла схачкирибэна и сарэ́ лэ́скирэ приборы, и москиро чаро́ тэ обморэспэ (умывальнико) и лэ́скиро тэл прэдкицо;</verse>
				<verse number="29">и высвэнцын лэн, и явэ́ла бари свэнтыма: саро́, со причилавэлапэ кэ ёнэ, явэ́ла освэнцындло;</verse>
				<verse number="30">помакх и Аароно́с и лэ́скирэ чхавэ́н, и высвэнцын лэн, соб (кай) ёнэ тэ явэ́н рашая́ Ма́нгэ.</verse>
				<verse number="31">А Израилёскирэ чхавэ́нгэ пхэн: ‘Дава́ явэ́ла Ма́ндэ макхибнаскиро миро тэ освэнцынэнпэ дрэ тумарэ́ ро́ды;</verse>
				<verse number="32">нашты́ тэ чхувэ́с дава́ миро пэ явирэ манушэ́ндэ, и пиро́ лэ́скиро чхуибэ́н (составо) на кэрэ́н дасаво-паць лэ́скэ. Ёв исын свэнтыма: трэй, соб (кай) свэ́нто ёв тэ явэ́л ваш тумэ́нгэ;</verse>
				<verse number="33">кон чхувэ́ла дасаво-паць миро, ци кон лэ́са макхэла явирэ́с манушэ́с, одова́ ману́ш хасёла пэ́скирэ манушэ́ндыр.’”</verse>
				<verse number="34">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ: “Лэ пэ́скэ лачхэ́-кхандыпнытка чарьендыр: стакта, онихо, гудло́ халвано и жужо́ ливано, саро́ пир шэра́ (ра́внэс),</verse>
				<verse number="35">и кэр лэ́ндыр гудлэ́ смо́лы (фимиа́мо) тэ хачкирэс, дасаво чхуибэ́н, сыр кэрэ́ла спецо пир парфуны (парфюмеро): лондо, жужо́, свэ́нто.</verse>
				<verse number="36">И ростасав (ростолкин) лэс хурдэс (дробнэс), и чхув лэс анги́л ковчэго досыкаибна́са (откровенияса), дрэ ша́тра скэдыибна́скири, кай Мэ ява́ва тэ сыкадёвав ту́кэ, дава́ явэ́ла бари свэнтыма ваш тумэ́нгэ;</verse>
				<verse number="37">на кэрэ́н пэ́скэ гудлэ́ смо́лы (фимиа́мо), кэрдо́ пир дава́ чхуибэ́н, свэнтонэса мэк тэ явэ́л ёв ту́тэ ваш Ра́скэ-Дэвлэ́скэ;</verse>
				<verse number="38">кон кэрэ́ла дасаво, соб (кай) тэ тхувлякирэн лэ́нца, одова́ ману́ш тэ хасёл пэ́скирэ манушэ́ндыр.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="31">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ:</verse>
				<verse number="2">“Дыкх, Мэ чхува́ва украт (как раз) Веселеилос, Урияскирэ чхавэ́с, Оровоскирэ чхавэ́с, Юда́скирэ родыцо́стыр;</verse>
				<verse number="3">и Мэ лэс пхэрдякирдём Дэвлэ́скирэ Духо́са (Фаноса), годыпнаса, годя́са, джиныбнаса и кажнонэ́ искуствоса,</verse>
				<verse number="4">тэ выдуминэл вучэ́-мастеритка тхана тэ кэрэ́л буты́ сувнака́са, рупэ́са и харкомаса (медяса),</verse>
				<verse number="5">тэ чхинэл куч бара́ ваш чхуибэ́н андра́л оправа и тэ вычхинэл вэш, соб (кай) тэ кэрэ́с кажно рэ́ндо;</verse>
				<verse number="6">и, ґа́да, Мэ да́ва лэ́скэ помогибнаскирэн Аголиавос, Ахисамаховоскирэ чхавэ́с, Дано́скирэ родыцо́стыр, и дро кажно годьварэскиро ило́ мэ чхува́ва годыпэ́н, соб (кай) ёнэ тэ кэрэ́н саро́, со Мэ припхэндём ту́кэ:</verse>
				<verse number="7">ша́тра скэдыибна́скири и ковчэго досыкаибна́са (откровенияса) и дэнко (крышка) пэ лэ́стэ, и саро́, со трэй ваш ша́тра,</verse>
				<verse number="8">и сками́нд, и со трэй ваш лэ́скэ, и момолы́тко (свети́льнико) жужэ́ сувнака́стыр и сарэ́ приборы, со трэй ваш лэ́скэ, и алта́рё тэ тхувлякирэс гудлэ́ смо́лы (фимиа́мо),</verse>
				<verse number="9">и алта́рё ваш цэ́ло схачкирибэ́н, и саро́, со трэй ваш лэ́скэ, и москэ чаро́ (умывальнико) и прэдкицо тэл лэ́стэ,</verse>
				<verse number="10">и урибэна́ тэ дынаринэ́л раша́са и свэ́нта урибэна́ раша́скэ Аароно́скэ, и лэ́скирэ чхавэ́нгэ урибэна́ ваш свэ́нто дынарибэ́н,</verse>
				<verse number="11">и дзэт (елеё) тэ макхэс и гудлэ́ смо́лы тэ хачкирэс ваш свэ́нто штэ́то; саро́ адя́кэ, сыр Мэ пхэндём ту́кэ, ёнэ кэрэ́на.”</verse>
				<verse number="12">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ:</verse>
				<verse number="13">“Пхэн адя́кэ Израилёскирэ чхавэ́нгэ: ‘Са́ваты (суботы) Мирэ́ ракхэ́н, пал-дова́ со-дава́ со знаме́нии (ґертыка́) машки́р Ма́ндэ и тумэ́ндэ дрэ тумарэ́ ро́ды, соб (кай) тумэ́ тэ джинэ́н, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Саво́ свэнцякирэла тумэн;</verse>
				<verse number="14">и ракхэ́н са́вато, пал-дова́ со ёв исын свэ́нто ваш тумэ́нгэ: кон магирэла лэс, одова́ мэк тэ явэ́л отдыно́ мэрибна́скэ; кон лэ́ла тэ кэрэ́л дрэ дава́ дывэ́с вари-сави́ буты́ (рэ́ндо), дова́ ди исын банго́ тэ явэ́л хасякирдо пэ́скирэ манушэ́ндыр;</verse>
				<verse number="15">шов дывэса́ мэк тэ кэрэ́н рэ́ндо, а пэ эфта́то (битринэ́нгиро дэ́што) дывэ́с са́вато тэ откхинён, ёв исын отдыно́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ: кажно, кон кэрэ́ла рэ́ндо дро саватоскиро дывэ́с, мэк тэ явэ́л отдыно́ мэрибна́скэ;</verse>
				<verse number="16">и мэк тэ ракхэ́н Израилёскирэ чхавэ́ са́вато, тэ свэнкинэн са́вато дрэ пэ́скирэ ро́ды, сыр ве́чно завето;</verse>
				<verse number="17">дава́ исын ґерты́к (знаме́ниё) машки́р Ма́ндэ и Израилёскирэ чхавэ́ндэ пэ ве́ко, пал-дова́ со пал шов дывэса́ Дэвэ́л создыя́ болыбэ́н и пхув, а пэ эфта́то дывэ́с откиныя.’”</verse>
				<verse number="18">И ке́ли Дэвэ́л пирияця́ тэ ракирэ́л Мойзаса пэ бэ́рга Синаё, Ёв дыя́ лэ́скэ дуй таблицы (скрижа́ли) досыкаибна́са (откровенияса), барунэ́ скрижа́ли, пэ савэ́ чхиндло́ сыс Дэвлэ́скирэ ангуштэса.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="32">
				<verse number="1">Ке́ли мануша́ дыкхнэ́, со Мо́йза ґара́ (длу́гэс) на джа́ла тэлэ́ бэрга́тыр, то скэдынэ́пэ кэ Ааро́но и пхэндлэ́ лэ́скэ: “Ушты́, и кэр амэ́нгэ дэвлорэс, саво́ тэ джал анги́л амэ́ндэ; пал-дова́ со адалэ́ манушэ́са, Мойзаса, саво́ вылыджия́ амэн Египто́скирэ пхувья́тыр, амэ на джина́са, со кэрдя́пэ лэ́са.”</verse>
				<verse number="2">И пхэндя́ лэ́нгэ Ааро́но: “Вылэн сувнакунэ́ чэня, савэ́ исын дрэ тумарэ́-ромненгирэ кана́, тумарэ́ чхавэ́нгирэ и тумарэ́ чхаенгирэ, и янэ́н кэ мэ.”</verse>
				<verse number="3">И сарэ́ мануша́ вылынэ пэ́скирэ канэндыр сувнакунэ́ чэня, и яндлэ́ кэ Ааро́но.</verse>
				<verse number="4">Ёв лыя́ лэн лэ́нгирэ вастэ́ндыр, и кэрдя́ лэ́ндыр вычхудэс гуруво́рэс, и обкэрдя лэс далтаса (резцоса). И пхэндлэ́ ёнэ: “Ѓа́да, исын дэвлоро тыро́, Израилё, саво́ вылыджия́ тут Египто́скирэ пхувья́тыр!”</verse>
				<verse number="5">Дыкхи́ дава́, Ааро́но чхудя́ анги́л лэ́стэ алта́рё, и пхэндя́ Ааро́но: “Атася́ явэ́ла свэ́нко Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.”</verse>
				<verse number="6">Пэ яви́р дывэ́с ёнэ уштынэ́ тася́рлэс (ра́нэс), и яндлэ́ цэ́ла схачкирибэна, и яндлэ́ мирна свэ́нта дыибэна́: и бэшнэ́ мануша́ тэ хан и тэ пьен, а коригэды́р (позжэды́р) уштынэ́ тэ кхэлэн.</verse>
				<verse number="7">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ: “Сыгнэдыр джа́ тэлэ́; пал-дова́ со розмэкнэпэ тырэ́ мануша́, савэ́н ту вылыджиян Египто́скирэ пхувья́тыр;</verse>
				<verse number="8">ёнэ сыг отгинэ́ дромэ́стыр, саво́ Мэ упхэндём лэ́нгэ: ёнэ кэрдэ́ пэ́скэ вычхудэ́ гуруво́рэс, и клониндлэпэ лэ́скэ (кэрдэ́ шэрэ́са), и яндлэ́ лэ́скэ свэ́нта дыибэна́, и пхэндлэ́: ‘Ѓа́да, исын тыро́ дэвлоро, Израилё, саво́ вылыджия́ тут Египто́скирэ пхувья́тыр!’”</verse>
				<verse number="9">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ: “Мэ дыкха́ва адалэ́ манушэ́н, и ґа́да, мануша́ адалэ́, ёнэ – пхарэ́-шэритка;</verse>
				<verse number="10">и адя́кэ мэк Ман, мэк тэ захачол Миро холякирибэ́н пэ лэ́ндэ, и Мэ домарава лэн, и кэра́ва ту́тыр баро́ народо.”</verse>
				<verse number="11">Нэ Мо́йза лыя́ тэ примангэл Рас-Дэвлэ́с, Пэ́скирэ Дэвлэ́с, и пхэндя́: “Мэк тэ на захачол, Раё Дэ́вла, Тыро́ холякирибэ́н пэ Тырэ́ манушэ́ндэ, савэ́н Ту вылыджиян барэ́ зорья́са и зоралэ́ вастэ́са Египто́скирэ пхувья́тыр,</verse>
				<verse number="12">соб (кай) Египтя́ни тэ на ракирэ́н: ‘Пэ хасибэ́н Ёв вылыджия́ лэн, соб (кай) тэ мулякирэс лэн дрэ бэ́рги и тэ домарэс лэн пхувья́кирэ мо́стыр;’ ри́скир Тыро́ хачкирдо холямипэн, и отпарув Тырэ́-манушэ́нгиро хасякирибэн;</verse>
				<verse number="13">пририпир Авраамос, Исаакос и Израилё, Тырэ́ писхарье́н, савэ́нгэ Ту совлахадян Пэ́са, ракири́: ‘Мэ убарьякирава тумаро́ ро́до, сыр болыбна́скирэ чэргеня, и сари́ дая́ пхув, пал сави́ Мэ пхэндём, Мэ да́ва тумарэ́ родо́скэ, и явэ́на вечна хулая́.’”</verse>
				<verse number="14">И отрискирдя Рай Дэвэ́л холы́, пал сави́ пхэндя́, со янэ́ла ла пэ Пэ́скирэ манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="15">И рисия́ и гия́ тэлэ́ Мо́йза бэрга́тыр; дро лэ́скиро васт сыс дуй скрижа́ли досыкаибна́са (откровенияса), пэ савэ́ сыс чхиндло́ дуе ригэ́ндыр: и пэ доя́ и пэ яви́р риг сыс чхиндло́;</verse>
				<verse number="16">скрижа́ли сыс Дэвлэ́скири буты́, и со сыс чхиндло́ пэ скрижа́ли, сыс Дэвлэ́скирэ чхиныбнаса.</verse>
				<verse number="17">И шундя́ Ису́со (Ёхошуа́) зан манушэ́нгири, савэ́ годлэнас, и пхэндя́ Мойза́скэ: “Сави́ исын марибны́тко го́дла дро ста́но.”</verse>
				<verse number="18">Нэ Мо́йза пхэндя́: “Дава́ нанэ го́дла одолэнгирэ манушэ́нгири, савэ́ пиризорьякирдэ дро марибэ́н, и на роибэ́н манушэ́нгири, савэ́н домардэ́; мэ шунава багаибнытко зан.”</verse>
				<verse number="19">Ке́ли ёв подги́я кэ ста́но и дыкхця́ гуруво́рэс и кхэлыбэн, тэды ёв захачи́я холя́са, и чхурдыя́ пэ́скирэ вастэ́ндыр скрижа́ли, и розмардя́ лэн тэл бэ́рга;</verse>
				<verse number="20">и лыя́ гуруво́рэс, саво́ ёнэ кэрдэ́, и хачкирдя́ лэс дрэ яг, рострииндя лэс дро пра́хо, и росчхудя́ пир пани́, и дыя́ лэс тэ пьен Израилёскирэ чхавэ́нгэ.</verse>
				<verse number="21">И пхэндя́ Мо́йза Аароно́скэ: “Со кэрдэ́ ту́кэ адалэ́ мануша́, со ту залыджиян лэн дрэ баро́ грэ́хо?”</verse>
				<verse number="22">Нэ Ааро́но пхэндя́: “Мэк тэ на захачол буты́р холы́ мирэ́ хуласкири; ту джинэ́с адалэ́ манушэ́н, со ёнэ исын бибахталэ́.</verse>
				<verse number="23">Ёнэ пхэндлэ́ ма́нгэ: ‘Кэр амэ́нгэ дэвлорэс, саво́ тэ джал анги́л амэ́ндэ; пал-дова́ со, со Мойзаса, адалэ́ манушэ́са, саво́ вылыджия́ амэн Египто́скирэ пхувья́тыр, амэ на джинас, со лэ́са кэрдя́пэ’.</verse>
				<verse number="24">И мэ лэ́нгэ пхэндём: ‘Конэ́стэ исын сувнака́й, злэн пэ́стыр’. И отдынэ́ ма́нгэ; мэ чхурдыём лэс дрэ яг, и выгия́ дава́ гуруворо.”</verse>
				<verse number="25">Мо́йза дыкхця́, со адалэ́ манушэ́н на обрикирэса, пал-дова́ со Ааро́но домэкця, со лэн нашты́ тэ обрикирэл, кэ ладж анги́л лэ́скирэ вэргэ́ндэ (врогэндэ).</verse>
				<verse number="26">И тэрдия́ Мо́йза дрэ станоскирэ (табороскирэ) вудара́ и пхэндя́: “Кон исын пэ риг Ра́скирэ-Дэвлэ́скири, – джа́н кэ мэ!” И скэдынэ́пэ кэ ёв сарэ́ Левиёскирэ чхавэ́.</verse>
				<verse number="27">И ёв пхэндя́ лэ́нгэ: “Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро: ‘Чхувэ́н кажно пэ́скири курта́ла пэ пэ́скиро пашваро, проджан пир ста́но вударэндыр кэ вуда́р и палэ, и замарэ́н кажно пэ́скирэ пшалэ́с, кажно пэ́скирэ малэс, кажно пэ́скирэ пашатунэс.’”</verse>
				<verse number="28">И кэрдэ́ Левиёскирэ чхавэ́ пир Мойза́скиро лав: и хасинэ́ дро дова́ дывэ́с манушэ́ндыр пашы́л трин тысёнцы (бара́) манушэ́н.</verse>
				<verse number="29">Пал-дова́ со Мо́йза пхэндя́: “Ададывэ́с отдэ́н тумарэ́ васта́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, кажно дрэ пэ́скирэ чхавэ́стэ и пэ́скирэ пшалэ́стэ, мэк тэ бичхавэл ададывэ́с Ёв тумэ́нгэ бахтякирибэ́н.”</verse>
				<verse number="30">Пэ яви́р дывэ́с Мо́йза пхэндя́ манушэ́нгэ: “Тумэ́ кэрдэ́ баро́ грэ́хо; и адя́кэ мэ джа́ва упрэ́ кэ Рай Дэвэ́л, соб (кай) тэ вымангав тэ отмэкэ́л тумаро́ грэ́хо.”</verse>
				<verse number="31">И рисия́ Мо́йза кэ Рай Дэвэ́л, и пхэндя́: “Адалэ́ мануша́ кэрдэ́ баро́ грэ́хо: кэрдэ́ пэ́скэ сувнакунэ́ дэвлорэс;</verse>
				<verse number="32">отмэк лэ́нгиро грэ́хо лэ́нгэ, а ко́ли над, тэды кхос криг и ман Тырэ́ лылварьятыр, дрэ сави́ Ту зачхиндян.”</verse>
				<verse number="33">И Рай Дэвэ́л пхэндя́ Мойза́скэ: “Одолэ́с, кон кэрдя́ грэ́хо анги́л Ма́ндэ, Мэ кхосава криг Мирэ́ лылварьятыр (книгатыр);</verse>
				<verse number="34">и адя́кэ джа́, лы́джа адалэ́ манушэ́н, карик Мэ ту́кэ пхэндём; ґа́да, Миро Янго́ло джа́ла анги́л ту́тэ, и дро Миро дывэ́с, сыр Мэ ява́ва тэ чхував ка́ра, Мэ заджава кэ ёнэ пал лэ́нгиро грэ́хо.”</verse>
				<verse number="35">И чхудя́ мэрибнытко ка́ра Рай Дэвэ́л пэ манушэ́ндэ пал гуруворэстэ, саво́ кэрдя́ Ааро́но.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="33">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ: “Джа́ адатхы́р, ту и мануша́, савэ́н ту вылыджиян Египто́скирэ пхувья́тыр, пэ пхув, пал сави́ Мэ совлахадём Авраамо́скэ, Исаако́скэ и Яково́скэ, ракири́: ‘Тырэ́-чхавэ́нгирэ родо́скэ Мэ да́ва ла.’</verse>
				<verse number="2">И анги́л ту́тэ бичхава́ва Мэ Янголо́с, и традава криг Хананеен, Амореен, Хетеен, Ферезеен, Евеен и Евусеен,</verse>
				<verse number="3">[и лыджа́ла Ёв тумэн-р.с.] пэ пхув, кай тхадэ́ла тхуд и авги́н; пал-дова́ со Мэ Кокоро́ на джа́ва машки́р тумэ́ндэ, соб (кай) тэ на хасякира́в Ма́нгэ тумэн пир дром, пал-дова́ со тумэ́ сан мануша́ пхарэ́-илытка.”</verse>
				<verse number="4">Мануша́ шундлэ́ холямо́ дава́ лав, зарондлэ, и нико́н на чхудя́ пэ пэ́стэ пэ́скирэ шукарьякирибэна (прикэдыибэна).</verse>
				<verse number="5">Палдава́ со Рай Дэвэ́л пхэндя́ Мойза́скэ: “Пхэн Израилёскирэ чхавэ́нгэ: ‘Тумэ́ сан пхарэ́-илытка мануша́; ко́ли Мэ джа́ва машки́р тумэ́ндэ, то тэды Мэ дрэ екх мэнта (минута) хасякира́ва тумэн; и адя́кэ злэн пэ́стыр шукарьякирибэна пэ́скирэ; Мэ ява́ва тэ дыкха́в, со Ма́нгэ тэ кэра́в тумэ́нца.’”</verse>
				<verse number="6">Израилёскирэ чхавэ́ злынэ пэ́стыр шукарьякирибэна пэ́скирэ пашы́л Хоривоскири бэ́рга.</verse>
				<verse number="7">Мо́йза лыя́ и чхудя́ пэ́скэ ша́тра пал ста́но, дура́л станостыр, и кхардя́ ла ша́тра скэдыибна́скири, и кажно, кон родыя Рас-Дэвлэ́с, явэ́лас дрэ ша́тра скэдыибна́скири, сави́ сыс пало́ ста́но.</verse>
				<verse number="8">И ке́ли Мо́йза джа́лас кэ ша́тра, сарэ́ мануша́ уштэнас, и кажно тэрдёлас пашы́л загиибэ́н дро пэ́скири ша́тра и дыкхця́ дро Мойза́скиро слядо, пака ёв заджалас дрэ ша́тра.</verse>
				<verse number="9">Ке́ли Мо́йза заджалас дрэ ша́тра, тэды змэкэласпэ облокоскиро сты́лбо и тэрдёлас пашы́л загиибэ́н дрэ ша́тра, и Рай Дэвэ́л ракирдя́ Мойзаса.</verse>
				<verse number="10">И дыкхнэ́ сарэ́ мануша́ облокоскиро сты́лбо, саво́ сыс тэрдо́ пашы́л загиибэ́н дрэ ша́тра и уштэнас сарэ́ мануша́, и кажно кэрдя́ шэрэ́са (клониндяпэ) пашы́л загиибэ́н дрэ пэ́скири ша́тра.</verse>
				<verse number="11">И ракирдя́ Рай Дэвэ́л Мойзаса муй пэ муй, сы́рбы ракирдя́ кон пэ́скирэ малэса; и ёв рисия́ дро ста́но; а лэ́скиро дына́ри Ису́со (Ёхошуа́), Навиноскиро чхаво́, тэрно́, на отджалас шатратыр.</verse>
				<verse number="12">Мо́йза пхэндя́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ: “Ѓа́да, Ту ракирэ́са ма́нгэ: ‘Лы́джа адалэ́ манушэ́н’, а дыя́н тэ джина́в ма́нгэ, конэ́с бичхавэса ма́нца, мэк (хоць). Ту пхэндя́н: ‘Мэ джино́м тут пир лав, и ту́тэ исын ла́ска дрэ Мирэ́ якха́’;</verse>
				<verse number="13">и адя́кэ, ко́ли мэ латхём (ластем) ла́ска дрэ Тырэ́ якха́, тэды мэ манга́ва; сыка́в ма́нгэ Тыро́ дром, соб (кай) мэ тэ джина́в Тут, соб (кай) тэ латхав ла́ска дрэ Тырэ́ якха́; и дэпэ мыслякэ, со адалэ́ мануша́ исын Тырэ́ мануша́.”</verse>
				<verse number="14">Рай Дэвэ́л пхэндя́: “Мэ Кокоро́ джа́ва [Миро очэртаниё-ю.о.], и лыджа́ва тут дро штылыпэн (покоё).”</verse>
				<verse number="15">Мо́йза пхэндя́ Лэ́скэ: “Ко́ли Ту на джа́са Кокоро́ амэ́нца, тэды и на лы́джа амэн адатхы́р,</verse>
				<verse number="16">палдава́ со пир со тэ уджинас, со мэ и Тырэ́ мануша́ латхям ла́ска дрэ Тырэ́ якха́? Ци на пир дава́, ке́ли Ту джа́са амэ́нца? Тэды мэ и Тырэ́ мануша́ ява́са тэ выдаспэ славутнэдыр кажнонэ́ явирэ манушэ́ндыр пэ пхув.”</verse>
				<verse number="17">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ: “И дава́ пал со ту ракирдян, Мэ кэра́ва, пал-дова́ со ту латхян ла́ска дрэ Мирэ́ якха́, и Мэ джино́м тут пир лав.”</verse>
				<verse number="18">Мо́йза пхэндя́: “Сыка́в ма́нгэ Тыри́ сла́ва (барипэ́н).”</verse>
				<verse number="19">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л: “Мэ лыджа́ва анги́л ту́тэ сари́ Мири́ сла́ва, и барьякирава анги́л ту́тэ лав Иегова (Яхва́), и конэ́с тэ примангэс, Мэ примангава, конэ́с тэ потангинэс – Мэ потангинава.”</verse>
				<verse number="20">И пало́ дова́ Ёв пхэндя́: “Миро муй нашты́ ту́кэ тэ дыкхэ́с, пал-дова́ со манушэ́скэ нашты́ тэ дыкхэ́л Ман и тэ ячэ́лпэ джидэса.”</verse>
				<verse number="21">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л: “Ѓа́да, исын Ма́ндэ штэ́то, тэрдёв пэ дая́ ска́ла;</verse>
				<verse number="22">ке́ли явэ́ла тэ джал Мири́ сла́ва, Мэ чхува́ва тут дрэ скалакири роспхарадыибэн, и учхакирава тут Мирэ́ вастэ́са, пака Мэ проджава;</verse>
				<verse number="23">и ке́ли Мэ злава Миро васт, ту дыкхэ́са Ман палалэстыр, а Миро муй на явэ́ла бицяло́.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="34">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ: “Вычингир далтаса (резцоса) пэ́скэ дуй скрижа́ли (таблицы) барунэ́, дасавэ́-паць, савэ́ сыс анги́л лэ́ндэ, и Мэ чхина́ва пэ далэ́ скрижа́ли лава́, савэ́ сыс анги́л лэ́ндэ, савэ́ ту розмардян;</verse>
				<verse number="2">и кэр саро́ кэ ра́нко, и джа́ упрэ́ пэ бэ́рга Синаё ранкоса, и тэрдёв анги́л Ма́ндэ одо́й пэ бэрга́киро вучипэ́н;</verse>
				<verse number="3">нэ никонэ́скэ нашты́ тэ джал упрэ́ ту́са, и нико́н нашты́ тэ сыкадёл пэ сари́ бэ́рга; ни тыкно́, и ни барэ́ кхэри́тка мурдала́ (баро́ ското), нашты́, соб (кай) ёнэ тэ чаравэнпэ пашы́л дая́ бэ́рга.”</verse>
				<verse number="4">И вычингирдя далтаса (резцоса) Мо́йза дуй барунэ́ скрижа́ли, дасавэ́ сыр сыс англэды́р, и, уштыи пэ ра́нко, гия́ упрэ́ пэ бэ́рга Синаё, сыр пхэндя́ лэ́скэ Рай Дэвэ́л; и лыя́ дрэ пэ́скирэ васта́ дуй барунэ́ скрижа́ли.</verse>
				<verse number="5">И гия́ тэлэ́ Дэвэ́л дро о́блоко, и тэрдия́ одо́й пашы́л лэ́стэ, и выпхэндя Лэ́скиро лав Иегова (Яхва́).</verse>
				<verse number="6">И прогия́ Рай Дэвэ́л анги́л лэ́скиро муй, и пхэндя́: “Рай Дэвэ́л, Рай Дэвэ́л (Яхва́), Дэвэ́л, Савэ́скэ исын дро́га мануша́ и Саво́ тангинэла, Саво́ ґара́ (длу́гэс) вырикирэ́ла и бут тангэ-илытко и чачуно́,</verse>
				<verse number="7">Саво́ ракхэ́ла ла́ска ваш тысёнцы манушэ́нгэ, Саво́ отмэкэ́ла банг и чорипэ́н, и грэ́хо, Саво́ на ячкирэ́ла би отпхэныбнаскиро, Саво́ чхувэ́ла ка́ра пал дадэнгири банг дрэ чхавэ́ндэ и чхавэ́нгирэ чхавэ́ндэ кэ три́то и шта́рто ро́до.”</verse>
				<verse number="8">Мо́йза дова́-паць моменто пыя́ пэ пхув, и кэрдя́ шэрэ́са (клониндяпэ) Ра́скэ-Дэвлэ́скэ,</verse>
				<verse number="9">и пхэндя́: “Ко́ли тэ явэ́л ла́ска ваш ма́нгэ дрэ Тырэ́ якха́, Раё Баро́, тэды мэк тэ джал Рай Баро́ машки́р амэ́ндэ; пал-дова́ со адалэ́ мануша́ исын пхарэ́-шэритка. Отмэк амаро́ чорипэ́н и грэ́хи амарэ́, и кэр амэн Тырэ́ прилыибнаскирэнца (наследникэнца) ваш Тыро́ мэкно́ миштыпэ́н.”</verse>
				<verse number="10">И Рай Дэвэ́л пхэндя́: “Ѓа́да, Мэ счхувава завето (доракирибэ́н): анги́л сарэ́ тырэ́ манушэ́ндэ Мэ кэра́ва ди́вы, савэ́ на сыс пир сари́ пхув и ни савэ́ манушэ́ндэ; и дыкхэ́на сарэ́ мануша́, машки́р савэ́ндэ Ту сан, Мири́ Дэвлэ́скири буты́; пал-дова́ со дарано явэ́ла дова́, со Мэ кэра́ва ваш ту́кэ;</verse>
				<verse number="11">зра́кх дова́, со Мэ ракира́ва ту́кэ акана́: “Ѓа́да, Мэ вытрадава тырэ́ мо́стыр Амореен, Хананеен, Хетеен, Ферезеен, Евеен, и Евусеен;</verse>
				<verse number="12">дыкх, на заджа́ дрэ малыпэн (дружба) одолэ́-пхувья́кирэ манушэ́нца, пэ сави́ ту заджаса, соб (кай) ёнэ тэ на кэрэнпэ фэляса (сеткаса) машки́р тумэ́ндэ.</verse>
				<verse number="13">Алта́ри лэ́нгирэ роскэдэн, сты́лбы лэ́нгирэ пхагирэн, вычингирэн лэ́нгирэ свэ́нта вэладиня (рошчы),</verse>
				<verse number="14">пал-дова́ со ту́кэ нашты́ тэ мангэспэ явирэ дэвлорэскэ, апри́ч Растэ-Дэвлэ́стэ; пал-дова́ со лав Лэ́скиро-Ревнителё (Зэвлынари); Ёв исын Дэвэ́л Зэвлынари.</verse>
				<verse number="15">На заджа́ дрэ малыпэн одолэ́ пхувья́кирэ манушэ́нца, соб (кай), ке́ли ёнэ явэ́на тэ кэрэ́н блэ́ндо пала́л пэ́скирэ дэвлорэндэ и тэ янэ́н свэ́нта дыибэна́ пэ́скирэ дэвлорэ́нгэ, тэ на кхарэ́н и тут, и ту, соб (кай) тэ на хас бы лэ́нгирэ свэ́нта дыибэна́ (жэртвы);</verse>
				<verse number="16">на лэ лэ́нгирэ чхаендыр пэ́скирэ чхавэ́нгэ ромнен, соб (кай) лэ́нгирэ чхая́, савэ́ кэрэ́на блэ́ндо пала́л пал пэ́скирэ дэвлорэндэ, тэ на залыджан и тырэ́ чхавэ́н дро блэ́ндо пала́л пал пэ́скирэ дэвлорэндэ.</verse>
				<verse number="17">На кэр пэ́скэ вычхудэ́ дэвлорэ́.</verse>
				<verse number="18">Опреснокэнгиро свэ́нко ракх: эфта́ (битринэ́нгиро дэш) дывэса́ ха пресно маро́, сыр Мэ пхэндём ту́кэ, дро упхэндло́ чхонэ́скиро часо Авиво, пал-дова́ со дро чхон Авиво ту выгиян Египто́стыр.</verse>
				<verse number="19">Сарэ́, кон роскэрэла лочови́ (ложэсны) Ма́нгэ, сыр и саро́ тыро́ кхэри́тко мурда́л (ското) муршытконэ родо́стыр, кон роскэрэла лочови́, гурувэндыр и бакрэ́ндыр;</verse>
				<verse number="20">англатунэ́ (пэрвонэ́) бияныпнытконэн ослэндыр запарув бакрэса, а ко́ли на запарувэса, тэды выкин лэс; сарэ́н англатунэн (пэрвонэн) тырэ́ чхавэ́ндыр выкин; мэк тэ на явэ́н анги́л Миро муй чхучэ́ вастэ́нца.</verse>
				<verse number="21">Шов дываса кэр буты́, а пэ эфта́то дывэ́с откхинёв; откинёв и дро часо, ке́ли почхувэна дрэ пхув и укэдэна.</verse>
				<verse number="22">И свэнкин свэ́нко седмица (эфтуны), свэ́нко, ке́ли лэ́на тэ укэдэн пшэница (парной гив) и свэ́нко скэдыибэ́н плодэнгиро пэ бэршэскиро ко́нцо (яго́ро);</verse>
				<verse number="23">трин мо́лы дрэ бэрш тумэ́ сан бангэ́ тэ явэ́н сарэ́ тырэ́ мурша́ анги́л Ра́скирэ-Барэскиро муй, Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, Израилёскирэ Дэвлэ́скиро,</verse>
				<verse number="24">палдова́, со Мэ традава криг манушэ́н тырэ́ мо́стыр, и кэра́ва барыдыр тырэ́ пхувья́киро штэ́то, и нико́н на закамэ́ла тыри́ пхув, ко́ли ту явэ́са тэ явэс анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, тырэ́ Дэвлэ́скиро муй, трин мо́лы дро бэрш.</verse>
				<verse number="25">На чхув рат Мирэ́ свэнтонэ́ яныбнастыр пэ квашэно, и свэ́нто дыибэ́н (жэ́ртва) ваш свэ́нко Патради́ нашты́, соб (кай) тэ ратькирэл кэ ра́нко.</verse>
				<verse number="26">Сама англатунэ́ тырэ́ пхувья́кирэ барьякирдэ́ (пло́ды) ян дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, тырэ́ Дэвлэ́скиро Кхэр. На кэра́в бузнорэс (козлёнкос) дрэ лэ́скирэ-да́киро тхуд.</verse>
				<verse number="27">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ: “Чхин пэ́скэ далэ́ лава́, пал-дова́ со далэ́ лавэ́нца Мэ кэра́ва завето (доракирибэ́н) ту́са и Израилёса.”</verse>
				<verse number="28">И сыс одо́й Мо́йза Растэ-Дэвлэ́стэ штардэша́ дывэса́ и штардэша́ ратя, на хая маро́, и на пия пани́; и чхиндя́ пэ скрижа́ли доракирибнаскирэ лава́, дэшэ-лавэнгиро (дэштуно).</verse>
				<verse number="29">Ке́ли Мо́йза джа́лас тэлэ́ Синаёскирэ бэрга́тыр, и дуй скрижа́ли досыкаибна́са (откровенияса) сыс Мойзастэ дрэ васт, и сыр ёв джа́лас тэлэ́ бэрга́тыр, то тэды Мо́йза на джиндя́, то лэ́скиро муй яця́ тэ зяинэл лучэнца (лункэнца) долэ́стыр, со Дэвэ́л ракирдя́ лэ́са.</verse>
				<verse number="30">И дыкхця́ Ааро́но и сарэ́ Израилёскирэ чхавэ́ Мойза́с, и ґа́да, лэ́скиро муй зяинэлас, и дара́ндынэ тэ подджан кэ ёв.</verse>
				<verse number="31">И кхардя́ лэн кэ пэ Мо́йза, и явнэ́ кэ ёв Ааро́но и сарэ́ скэдыибаскирэ барыдыра́, и ракирдя́ Мо́йза лэ́нца.</verse>
				<verse number="32">Пало́ (после) дава́ явнэ́ сарэ́ Израилёскирэ чхавэ́, и ёв роспхэндя́ лэ́нгэ саро́, со ракирдя́ лэ́скэ Рай Дэвэ́л пэ бэ́рга Синаё.</verse>
				<verse number="33">И ке́ли Мо́йза пирияця́ тэ ракирэ́л лэ́нца, тэды ёв чхудя́ пэ пэ́скиро муй похтан тэ учхакирэл.</verse>
				<verse number="34">Ке́ли Мо́йза заджа́ла анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро муй, соб (кай) тэ ракирэ́л Лэ́са, тэды ёв злэлас похтан, пака ёв выджа́ла; а выгии роспхэнэлас Израилёскирэ чхавэ́нгэ саро́, со пхэндло́ сыс.</verse>
				<verse number="35">И дыкхнэ́ Израилёскирэ чхавэ́, со зяинэлас Мойза́скиро муй, и Мо́йза нэвэ́с чхувэлас похтан тэ учхакирэл пэ́скиро муй, анги́л дова́, сыр ёв заджалас тэ ракирэ́л Лэ́са.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="35">
				<verse number="1">И скэдыя́ Мо́йза саро́ Израилёскирэ-чхавэ́нгиро скэдыибэ́н, и пхэндя́ лэ́нгэ: “Ѓа́да, со припхэндя́ Рай Дэвэ́л тэ кэрэ́н:</verse>
				<verse number="2">‘Шов дывэса́ кэрэ́н рэ́нды (бутя́), а эфта́то дывэ́с тумэ́ндэ трэй, соб (кай) тэ явэ́л свэнтонэса, са́вато (субо́та) откхиныбэн Ра́скэ-Дэвлэ́скэ: кажно (сва́ко), кон явэ́ла тэ кэрэ́л дрэ ла́тэ рэ́ндо, отдыно́ явэ́ла мэрибна́скэ;</verse>
				<verse number="3">на хачкирэ́н яг дрэ сарэ́ тумарэ́ кхэра́ пэ саватоскиро дывэ́с.’”</verse>
				<verse number="4">И пхэндя́ Мо́йза сарэ́ Израилёскирэ-чхавэ́нгирэ скэдыибнаскэ: “Ѓа́да, со припхэндя́ Рай Дэвэ́л:</verse>
				<verse number="5">Скэдэ́н пэ́стыр яныбэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ: кажно пэ́скирэ илэ́стыр, со ёв сашты́ тэ янэл Ра́скэ-Дэвлэ́скэ сыр свэ́нто яныбэ́н, сувнака́й, руп, харко́ма (медь),</verse>
				<verse number="6">вы́лна голубовонэ́, пурпуронэ и чэрвлёнонэ цвятоса (мастиняса), и висоно, и бузнякири (козакири) вы́лна,</verse>
				<verse number="7">цыпи бакранэ лолэ́, и цыпи синя (барсукитка), и ситимо вэш,</verse>
				<verse number="8">и елеё ваш момолы́тко (свети́льнико), и ароматытка чарья́ ваш дова́, соб (кай) тэ хачкирэл гудлэ́ тхувэса (дымоса),</verse>
				<verse number="9">бар ониксо и бара́, соб (кай) тэ чхувэ́с андрэ́ ваш эфо́до и ваш наперстнико (жылетка).</verse>
				<verse number="10">И кажно тумэ́ндыр, кон исын годо́ и лачхо́ илэ́са, мэк тэ явэ́л и тэ кэрэ́л саро́, со припхэндя́ Рай Дэвэ́л:</verse>
				<verse number="11">ша́тра и ла́киро учхакирибэн и ла́киро упратуно учхакирибэн, ла́кирэ нанглорэ и бруски, ла́кирэ баландиня́ (шосты), ла́кирэ сты́лбы и ла́кирэ прэдкицы тэл ґэра́,</verse>
				<verse number="12">ковчэго и лэ́скирэ баландиня́, дэнко (крышка) и полого (завеса) тэ закэрэл дром,</verse>
				<verse number="13">сками́нд и лэ́скирэ баландиня́ и сарэ́ лэ́скирэ приборы (судинки), и свэнцона марэ́,</verse>
				<verse number="14">и момолы́тко ваш свэ́то лэ́скирэ приборэнца, и лэ́скирэ лампады и елёё (дзэт) ваш свэ́то,</verse>
				<verse number="15">и алта́рё ваш хачкирибэ́н смолэнгиро и лэ́скирэ баландиня́, и макхибнаскиро елеё, и ароматытка чарья́, и полого кэ скиниякиро загиибэ́н,</verse>
				<verse number="16">алта́рё ваш цэ́ло схачкирибэ́н и ваш лэ́скэ харкуны (медно) ришотка, и лэ́скирэ баландиня́ (шосты) и сарэ́ приборы лэ́скирэ, москэ чаро́ (умывальнико) и лэ́скиро прэдкицо тэл ґэра́,</verse>
				<verse number="17">грэдакирэ (двороскирэ) ублады́тка шырмы (завесы), лэ́скирэ сты́лбы и лэ́нгирэ прэдкицы тэл ґэра́, и шы́рма пашы́л загиибэ́н пэ грэ́да (дво́ро),</verse>
				<verse number="18">шатракирэ килэ, и грэдакирэ килэ и лэ́нгирэ шолэ,</verse>
				<verse number="19">тханунэ урибэна́ тэ дынаринэ́н, пэ свэ́нто штэ́то, и свэ́нта урибэна́ Аароно́скэ раша́скэ и лэ́скирэ чхавэ́нгэ ваш свэ́нто буты́ раша́са.”</verse>
				<verse number="20">И гия́ криг саро́ скэдыибэ́н Израилёскирэ чхавэ́ндыр Мойзастыр.</verse>
				<verse number="21">И явэ́нас сарэ́, савэ́н лыджия́ кэ дова́ ило́, и сарэ́, савэ́н джингадя ду́хо, и лыджинэ́ яныбэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ тэ кэрэ́н скэдыибна́скири ша́тра и ваш саро́, со трэй ваш ла́кэ и ваш свэ́нта урибэна́;</verse>
				<verse number="22">и явэ́нас рома́ ромне́нца, и сарэ́, конэ́скиро ило́ лыджия́ лэн, и яндлэ́ прикэрдя (брошки), чэня, ангрустя́ пэ васт, кулоны (мирикля), и кажно сувнакунэ́ предметы, кажно (сва́ко), кон камдя́ тэ янэл сувнака́й Ра́скэ-Дэвлэ́скэ;</verse>
				<verse number="23">и кажно, конэ́стэ сыс вы́лна ґолубовонэ, пурпуронэ и чэрвлёнонэ цвятоса (мастиняса), висоно и бузнякири вы́лна, цыпи бакранэ лолэ́ и цыпи синэ, одова́ ману́ш янэлас лэн;</verse>
				<verse number="24">и кажно, кон янэлас сыр свэ́нто дыибэ́н руп ци харко́ма (медь), янэлас дава́ дро да́ро Ра́скэ-Дэвлэ́скэ; и кажно, конэ́стэ сыс вэш ситимо, янэлас дава́ вэш пэ кажно трэ́бима ваш ша́тра;</verse>
				<verse number="25">и сарэ́ джувля́, лачхэ́ илэ́са, кхудэ́ пэ́скирэ вастэ́нца и янэ́нас пряжа (тхава тэ кхувэс) голубовонэ́, пурпуронэ и чэрвлёнонэ цвятоса и висоно;</verse>
				<verse number="26">и сарэ́ джувля́, савэ́н тырдыя ило́, савэ́ джиндлэ́ тэ кхувэн, кхудэ́ бузненгири вы́лна (козэнгири);</verse>
				<verse number="27">тхага́рья (кня́зи) янэ́нас бар ониксо и бара́ тэ чхувэ́н ваш эфо́до и наперстнико (жылетка),</verse>
				<verse number="28">адя́кэ-паць ароматытка чарья́ тэ тхувлякирэн, и елеё (дзэт) ваш момолы́тко (свети́льнико) и ваш дова́, соб (кай) тэ чхувэ́н макхибнаскиро елеё и ваш фимиа́мо (дро́га смо́лы);</verse>
				<verse number="29">и сарэ́ мурша́ и джувля́ Израилёскирэ чхавэ́ндыр, савэ́н тырдыя ило́ тэ янэ́н пэ кажно рэ́ндо, саво́ Рай Дэвэ́л пир Мойзастэ припхэндя́ тэ кэрэ́н, янэ́нас пир пэ́скиро ило́ да́ро Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="30">И пхэндя́ Мо́йза Израилёскирэ чхавэ́нгэ: “Дыкхэ́н, Рай Дэвэ́л выкэдыя́ украт (пир лав) Веселеилос, Уриискирэ чхавэ́с, Ораскирэ чхавэ́с, Юда́скирэ родыцо́стыр.</verse>
				<verse number="31">И Ёв пхэрдякирдя́ лэс Дэвлэ́скирэ духо́са, годя́са, ґалыибнаса, лыджиибнаса тэ джинэ́л и одаримаса (искуствоса) кэ кажно буты́,</verse>
				<verse number="32">тэ чхувэ́л паркали узорэнца (тхана), тэ кэрэ́л вастытка бутя́ сувнака́стыр, рупэ́стыр и харкома́тыр (медятыр),</verse>
				<verse number="33">и тэ вычхинэл далтаса бара́ тэ чхувэ́л лэн дрэ оправица, и тэ чхинэл вэш, и тэ кэрэ́л кажно саны буты́;</verse>
				<verse number="34">и, соб (кай) лэ́стэ тэ явэ́л ило́ тэ сыклякирэ́л явирэ́н, чхудя́ дро лэ́скиро ило́, и дро ило́ Аголиавоскиро, Ахисамахово́скирэ чхавэ́скиро, Дано́скирэ родыцо́стыр.</verse>
				<verse number="35">Ёв, Рай Дэвэ́л, пхэрдякирдя́ лэ́нгиро ило́ годя́са, соб (кай) тэ кэрэ́л кажно буты́, сави́ кэрэ́ла вычхиныбнари (резчыко) и сави́ кэрэ́ла одаримо кхувибнари (ткачо) и высуибнари (вышывальшчыко) пир голубово, пурпурно, чэрвлёно и висонытко паркалё (тхан), и кхувибнари, саво́ кэрэ́ла кажно буты́ и чхувэ́ла санэ-бутякирэ паркали (тхана).</verse>
			</chapter>
			<chapter number="36">
				<verse number="1">И лыя́ тэ кэрэ́л буты́ Веселеило и Аголиаво и сарэ́ годэ́ илэ́са, савэ́нгэ Рай Дэвэ́л дыя́ годы́ и ґалыибэ́н, соб (кай) тэ джинэ́н тэ кэрэ́н кажно буты́, сави́ трэй ваш свэ́нто штэ́то, сыр припхэндя́ Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="2">И кхардя́ Мо́йза Веселеилос и Аголиавос и сарэ́н годэ́ илэ́са, савэ́нгэ Рай Дэвэ́л дыя́ годы́, и сарэ́, конэ́скиро ило́ тырдыя тэ явэ́н пашылэды́р кэ буты́ и тэ кэрэ́н буты́.</verse>
				<verse number="3">И лынэ́ ёнэ Мойзастыр саро́ яныбэ́н, савэ́ яндлэ́ Израилёскирэ чхавэ́, пэ трэ́бима ваш свэ́нто штэ́то, соб (кай) тэ кэрэ́н буты́. Нэ усае́кх на пириячнэ тэ лыджа́н кэ ёв пир пэ́скиро ило́ яныбэ́н кажно зло́ко (ра́нко).</verse>
				<verse number="4">Тэды явнэ́ сарэ́ годэ́ илэ́са (спецы), савэ́ кэрдэ́ ра́зна бутя́ пэ свэ́нто штэ́то, кажно пэ́скирэ бутя́тыр, савья́са, кон залыяпэ,</verse>
				<verse number="5">и пхэндлэ́ Мойза́скэ: “Мануша́ янэ́на буты́р, сыр трэй ваш буты́, сави́ припхэндя́ тэ кэрэ́л Рай Дэвэ́л.”</verse>
				<verse number="6">И припхэндя́ Мо́йза, и сыс дыно́ тэ джинэ́н сарэ́нгэ дро ста́но, соб (кай) ни мурш, ни джувлы́ тэ на кэрэ́н буты́р ничы́ ваш яныбэ́н пэ свэ́нто штэ́то; и пириячнэ мануша́ тэ лыджа́н.</verse>
				<verse number="7">А скэдыно́ материало (запасо), саво́ ухтылэлас (сыс до́си) пэ кажна бутя́, савэ́ трэиндя́ тэ кэрэ́л, и аж яця́пэ.</verse>
				<verse number="8">И кэрдэ́ сарэ́ годэ́ илэ́са, савэ́ залэнаспэ скиниякирэ бутяса пэ ша́тра: дэш цэрги (дэки) крэнцононэ висоно́стыр и голубовонэ́, пурпуронэ и чэрвлёнонэ вылна́тыр; и херувимы кэрдэ́ ёнэ пэ лэ́ндэ высудэ бутяса;</verse>
				<verse number="9">длэнгипэ́н кажнонэ́ цэргакиро сыс биш тэ эфта́ куня́ (логци), и буґлыпэ́н кажнонэ́ цэргакиро сыс штар куня́: сарэ́ цэргэнгэ екх барипэ́н (размеро).</verse>
				<verse number="10">И кхэтанякирдя ёв (Веселеило) пандж цэрги екх явирьяса, и яви́р пандж цэрги кхэтанякирдя екх явирьяса.</verse>
				<verse number="11">И кэрдя́ ёв фэля́ (петли) голубовонэ́ цвятоса пэ яго́ро (краё) екхэ цэргакиро, кай ёв кхэтанякирэлапэ явирьяса; адя́кэ-паць кэрдя́ ёв и пэ яго́ро (краё) палатунэ́ (последнёнэ) цэргакиро, ваш ла́киро кхэтанякирибэн явирьяса;</verse>
				<verse number="12">пандждэша́ фэля́ (петли) ёв кэрдя́ дрэ екх цэ́рга, и пандждэша́ фэля́ (петли) кэрдя́ пэ яго́ро явирэ цэргакиро, кай ёй кхэтанякирэлапэ явирьяса; далэ́ фэля́ (петли) подджанас екх явирьяса;</verse>
				<verse number="13">и кэрдя́ ёв пандждэша́ нанглорэ (крючки) сувнакунэ́, и далэ́ нанглорэнца ёв кхэтанякирдя екх цэ́рга явирьяса, и яця́ ша́тра екх цэ́ло.</verse>
				<verse number="14">Коригэды́р (позже) ёв кэрдя́ цэ́рга бузнякирэ (козакирэ) вылна́тыр тэ учхакирэн ша́тра: дэшуекх цэрги дасавэ́ кэрдя́;</verse>
				<verse number="15">длэнгипна́са цэ́рга сыс трия́нда куня́, и буґлыпнаса цэ́рга сыс штар куня́: дэшуекхэ цэргэнгэ сыс екх барипэ́н.</verse>
				<verse number="16">И кхэтанякирдя ёв пандж цэрги ишчо (инкэ́) мо́ло и шов цэрги ишчо (инкэ́) мо́ло пир екх (отдельнэс).</verse>
				<verse number="17">И кэрдя́ ёв пандждэша́ фэля́ (петли) пэ яго́ро (пэ краё) крайнёнэ цэргакиро, кай ёв кхэтанякирэлапэ явирьяса, и пандждэша́ фэля́ (петли) кэрдя́ пэ цэргакиро яго́ро, саво́ кхэтанякирэлапэ явирьяса;</verse>
				<verse number="18">и кэрдя́ ёв пандждэша́ харкунэ́ нанглорэ (меди́тка крючки) тэ учхакирэн кхэтанякирибэн, соб (кай) тэ счхувэлпэ екх цэ́ло.</verse>
				<verse number="19">И кэрдя́ ваш ша́тра полого лолэ́ бакранэ цыпэндыр и упралэстыр учхакирибэн синёнэ (барсукитконэ) цыпэндыр.</verse>
				<verse number="20">И кэрдя́ ёв бруски ваш ша́тра вэшэ́стыр ситимо, савэ́ сыс тэрдэ́ маму́й (прямэс).</verse>
				<verse number="21">Дэш куня́ сыс брусоскиро длэнгипэ́н, и екх пашэ́са сыс кунь дро буглыпэн кажнонэ́ брусоскиро;</verse>
				<verse number="22">дро кажно брусо сыс пир дуй шыпы, екх проти явирэ́стэ: адя́кэ ёв кэрдя́ сарэ́ шатракирэ бруски.</verse>
				<verse number="23">И кэрдя́ ваш ски́ния дасавэ́ биш бруски ваш паш-дывэсы́тко риг (южно),</verse>
				<verse number="24">и штардэша́ рупувэ́ прэдкицы тэл ґэра́ кэрдя́ тэл биш бруски: дуй прэдки (падножыи) тэл ґэра́ тэл екх бруско ваш лэ́скирэ дуй шыпы, и дуй прэдки тэл ґэра́ тэл яви́р бруско ваш лэ́скирэ дуй шыпы;</verse>
				<verse number="25">и ваш яви́р шатракири риг, кэ паш-рат (северо), кэрдя́ биш брусы,</verse>
				<verse number="26">и штардэша́ рупувэ́ прэдкицы тэл ґэра́: дуй прэдки тэл ґэра́ тэл екх брусо, и дуй тэл ґэра́ прэдки тэл яви́р брусо;</verse>
				<verse number="27">а ваш палатуны шатракири риг кэ западо, кэрдя́ ёв шов брусы,</verse>
				<verse number="28">и дуй брусы ёв кэрдя́ ваш вэнгло дрэ ша́тра пэ палатуны риг;</verse>
				<verse number="29">и сыс ёнэ кхэтанякирдэ тэла́л и кхэтанякирдэ упрэ́ кэ екх бари ангрусты: адя́кэ ёв кэрдя́ лэ́нца дуенца пэ дуй вэ́нглы;</verse>
				<verse number="30">и сыс охто́ брусы, и рупувэ́ прэдки тэл ґэра́ дэшушов пир дуй прэдки тэл ґэра́ тэл кажно брусо.</verse>
				<verse number="31">И кэрдя́ баландиня́ (шосты) вэшэ́стыр ситимо (акацыя), пандж ваш брусы екхэ-шатракирэ рига́тыр,</verse>
				<verse number="32">и пандж баландиня́ ваш брусы явирэ-шатракирэ рига́тыр, и пандж баландиня́ ваш брусы палатунэ́-шатракирэ рига́тыр;</verse>
				<verse number="33">и кэрдя́ андратуны́ баландин, сави́ проджалас бы пир машкира́л барэ́-ангрустякиро екхэ ягоро́стыр кэ яви́р;</verse>
				<verse number="34">бруски обчхудя́ сувнака́са, и барэ́ ангрустя́, дрэ савэ́ чхувэнапэ палэ баландиня́, кэрдя́ сувнака́стыр, и баландиня́ обчхудя́ сувнака́са.</verse>
				<verse number="35">И кэрдя́ шы́рма голубовонэ́, пурпуронэ и чэрвлёнонэ вылна́тыр и крэнцонэ висоно́стыр, и высудэ санэ бутяса кэрдя́ ёв пэ ла́тэ херувимы;</verse>
				<verse number="36">и кэрдя́ ваш ла́кэ штар сты́лбы ситимостыр и обчхудя́ лэн сувнака́са, сувнакунэ́ нанглорэнца (крючкэнца), и вычхудя́ ёв ваш лэ́нгэ штар рупувэ́ прэдки тэл ґэра́.</verse>
				<verse number="37">И кэрдя́ ёв шы́рма кэ шатракиро загиибэ́н ґолубовонэ, пурпуронэ и чэрвлёнонэ вылна́тыр и крэнцононэ висоно́стыр, высудэ санэ бутя́тыр,</verse>
				<verse number="38">и пандж сты́лбы ваш ла́кэ нанглорэнца (крючкэнца); и обчхудя́ лэ́нгиро вучипэ́н и лэ́нгиро спхандыпэн сувнака́са, и вычхудя́ пандж харкунэ́ (меди́тка) прэдки тэл ґэра́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="37">
				<verse number="1">И кэрдя́ Веселеило ковчэго (мохто́) ситимоскирэ вэшэ́стыр; лэ́скиро длэнгипэ́н сыс дуй куня́ пашэ́са, буґлыпэ́н лэ́скиро сыс екх пашэ́са кунь и лэ́скиро вучипэ́н сыс екх пашэ́са кунь;</verse>
				<verse number="2">и обчхудя́ лэс андрэ́ и яврестыр жужэ́ сувнака́са, и кэрдя́ трусця́л (кругом) лэ́стэ сувнакуны́ вя́нка (фризо);</verse>
				<verse number="3">и вычхудя́ ёв ваш ла́кэ штар сувнакунэ́ барэ́ ангрустя́, пэ штар лэ́скирэ тэлатунэ́ вэ́нглы: дуй брэнчы пэ екх лэ́скири риг, и дуй брэнчы пэ лэ́скири яви́р риг.</verse>
				<verse number="4">И кэрдя́ баландиня́ (шосты) ситимоскирэ вэшэ́стыр, и обчхудя́ лэн сувнака́са;</verse>
				<verse number="5">и чхудя́ баландиня́ дрэ барэ́ ангрустя́, пир ковчэгоскирэ рига́, соб (кай) тэ лыджа́н ковчэго.</verse>
				<verse number="6">И кэрдя́ дэнко (крышка) жужэ́ сувнака́стыр: лэ́скиро длэнгипэ́н сыс дуй куня́ пашэ́са, а буґлыпэ́н сыс екх пашэ́са кунь.</verse>
				<verse number="7">И кэрдя́ дуй херувимы сувнака́стыр: чэканнонэ бутяса кэрдя́ лэн пэ дуй заучхакирибнаскирэ яго́ры,</verse>
				<verse number="8">екх херувимо екхэ ягоро́стыр, а яви́р херувимо явирэ ягоро́стыр: ёв кэрдя́ херувимы далэ́ дуе ягорэндыр адя́кэ, со ёнэ заджанас пал яго́ры пэ дэнко.</verse>
				<verse number="9">И сыс херувимы, савэ́ ґаздынэ́ упрэ́ пхакэнца, и учхакирэнас пэ́скирэ пхакэнца (крылэнца) дэнко, а пэ́скирэ муенца сыс рискирдэ́ екх кэ екх; кэ дэнко сыс херувимэнгирэ муя́.</verse>
				<verse number="10">И кэрдя́ Веселиило ситимоскирэ вэшэ́стыр сками́нд длэнгипна́са дрэ дуй куня́, буґлыпнаса сыс дрэ кунь и вучипна́са дрэ екх пашэ́са кунь,</verse>
				<verse number="11">и обчхудя́ лэс жужэ́ сувнака́са, и кэрдя́ трусця́л (кругом) пашы́л лэ́стэ сувнакуны́ вя́нка (фризо);</verse>
				<verse number="12">и кэрдя́ трусця́л лэ́стэ ва́нты (сцяны) дрэ бурнык (ладошка) и кэрдя́ сувнакуны́ вя́нка пашы́л лэ́скирэ ва́нты;</verse>
				<verse number="13">и вычхудя́ ваш лэ́скэ штар сувнакунэ́ барэ́ ангрустя́, и чхудя́ брэнчы пэ штар вэ́нглы, паш штар лэ́скирэ ґэрорья;</verse>
				<verse number="14">пэ яго́ры пашы́л кэ ва́нты сыс барэ́ ангрустя́, соб (кай) тэ учхувэн андрэ́ баландиня́ тэ лыджа́н сками́нд;</verse>
				<verse number="15">И кэрдя́ ёв баландиня́ (шосты) вэшэ́стыр ситим, и ёв обчхудя́ лэн сувнака́са тэ лыджа́н сками́нд,</verse>
				<verse number="16">тэ́ньчи ёв кэрдя́ кхорэ́ (сасу́ды), саво́ трэй кэ сками́нд: чарэ́ (блюды), кадила, кучика (кружки) и тахтая́ (чашы), соб (кай) тэ чхувэ́н лэ́нца, жужэ́ сувнака́стыр.</verse>
				<verse number="17">И кэрдя́ жужэ́ сувнака́стыр момолы́тко (свети́льнико), чэканно кэрдя́ момолы́тко; лэ́скири ґэро́й (стеблё), лэ́скирэ рандя́ (вэ́тки), лэ́скирэ тахтаёрэ (чашэчки), пхаба́ лэ́скирэ и лулудя́ (цвэты) лэ́скирэ выджа́нас лэ́стыр;</verse>
				<verse number="18">шов рандя́ выджа́нас лэ́скирэ ригэ́ндыр: трин момолытконэскирэ рандя́ екхэ лэ́скирэ рига́тыр, и трин рандя́ момолытконэскирэ явирэ лэ́скирэ рига́тыр;</verse>
				<verse number="19">трин тахтаёрэ, савэ́ здэнаспэ (поджанас) пэ миндально лулудёри (цвятко), пхабай и лулудя́ пэ екх рандь, и трин тахтаёрэ, савэ́ здэнаспэ пэ миндально лулудёри (цвятко), пхабай и лулудя́ пэ яви́р рандь: адя́кэ пэ сарэ́ шов рандя́, савэ́ выджа́нас момолытконэстыр;</verse>
				<verse number="20">а пэ момолытконэскири ґэро́й (стеблё) сыс штар тахтаёрэ, савэ́ здэнас (поджанас) пэ миндально лулудёри пхабэнца и лулуденца;</verse>
				<verse number="21">тэл шов рандя́, савэ́ выджа́нас лэ́стыр, сыс пхабай тэл англатунэ́ дуй рандя́, и пхабай тэл яви́р дуй рандя́, и сыс пхабай тэл трита дуй рандя́;</verse>
				<verse number="22">лэ́нгирэ пхаба́ и лэ́нгирэ рандя́ выджа́нас лэ́стыр; саро́ ёв сыс чэканно, цэ́ло, жужэ́ сувнака́стыр.</verse>
				<verse number="23">И кэрдя́ кэ ёв эфта́ лампады, и шчыпцы (цымты) кэ ёв и лотки кэ ёв, жужэ́ сувнака́стыр;</verse>
				<verse number="24">талантостыр жужэ́ сувнака́стыр ёв кэрдя́ лэс сарэ́ лэ́скирэ приборэнца.</verse>
				<verse number="25">И кэрдя́ ёв алта́рё тэ хачкирэ́н фимиа́мо (гудлэ́ смо́лы) ситимоскирэ вэшэ́стыр: длэнгипэ́н лэ́скиро сыс кунь и буґлыпэ́н лэ́скиро сыс кунь, штарэ́-вэнглытко, вучипэ́н лэ́скиро дуй куня́; лэ́стыр выгинэ́ лэ́скирэ шынга́ (ро́ги);</verse>
				<verse number="26">и обчхудя́ лэс жужэ́ сувнака́са, лэ́скиро вучипэ́н и лэ́скирэ рига́ трусця́л (кругом) пашы́л, и лэ́скирэ шынга́, и кэрдя́ кэ ёв сувнакуны́ вя́нка (фризо) трусця́л;</verse>
				<verse number="27">тэл лэ́скири вя́нка пэ дуй лэ́скирэ вэ́нглы кэрдя́ ёв дуй сувнакунэ́ барэ́ ангрустя́; дуе лэ́скирэ ригэ́ндыр кэрдя́ лэн, соб (кай) тэ чхувэ́н дрэ лэ́ндэ баландиня́ (шосты) тэ лыджа́н лэс;</verse>
				<verse number="28">баландиня́ кэрдя́ ёв ситимоскирэ вэшэ́стыр, и обчхудя́ лэн сувнака́са.</verse>
				<verse number="29">И кэрдя́ миро ваш свэ́нто макхибэн и ароматытка чарья́ тэ хачкирэ́н, жужэ́, спецоскирэ бутя́тыр тэ чхувэ́н лачхэ́-кхандунэ (парфуны).</verse>
			</chapter>
			<chapter number="38">
				<verse number="1">И кэрдя́ ёв алта́рё ваш цэ́ло схачкирибэ́н ситимоскирэ вэшэ́стыр длэнгипна́са дрэ пандж куня́ и буґлыпнаса дрэ пандж куня́ (локти), штарэ́-вэнглытко, вучипна́са дрэ трин куня́;</verse>
				<verse number="2">и кэрдя́ ёв шынга́ (ро́ги) пэ штар лэ́скирэ вэ́нглы адя́кэ, со лэ́стыр выджа́на шынга́ (ро́ги), и обчхудя́ лэс харкомаса (медяса).</verse>
				<verse number="3">И кэрдя́ ёв сарэ́ алтарёскирэ приборы кэ алта́рё: пирья, лопатки, тахтая́, бустя́ (видэлки) и угольницы; сарэ́ лэ́скирэ приборы кэрдя́ ёв харкома́тыр (медятыр).</verse>
				<verse number="4">И кэрдя́ ёв ваш алта́рё решотка, ро́до сеткакиро харкома́тыр (медятыр), пир лэ́скири яго́ро (краё) тэла́л кэ лэ́скири паш;</verse>
				<verse number="5">и кэрдя́ штар барэ́ ангрустя́ пэ штар вэ́нглы харкуны (медно) решотка тэ чхувэ́н баландиня́.</verse>
				<verse number="6">И кэрдя́ баландиня́ ситимоскирэ вэшэ́стыр, и обчхудя́ лэн харкомаса (медяса),</verse>
				<verse number="7">и чхудя́ андрэ́ баландиня́ дрэ барэ́ ангрустя́ пэ рига́ алтарёскирэ, соб (кай) тэ лыджа́н лэн лэ́нца; чхучо́ (пусто) андра́л пхалендыр ёв кэрдя́ лэс.</verse>
				<verse number="8">И кэрдя́ Веселиило москэ чаро́ (умывальнико) харкома́тыр (медятыр) и лэ́скиро прэдко тэл ґэра́ харкома́тыр (медятыр) гожонэ патриненца (рисункэнца), савэ́ лынэ́ джувлендыр, кон гожакирэла загиибэ́н дрэ скэдыибна́скири ша́тра.</verse>
				<verse number="9">И кэрдя́ ёв грэ́да (дво́ро) пашы́л-дывэсытконэ́ (южнонэ) рига́тыр, кэ паш-дывэ́с, ублады́тка шырмы (завесы) крэнцононэ висоно́стыр, длэнгипна́са дрэ шэл куня́;</verse>
				<verse number="10">сты́лбы ваш лэ́нгэ сыс биш и прэдки тэл ґэра́ кэ ёнэ сыс биш харкома́тыр (меди́тка); нанглорэ (крючки) пэ сты́лбы и лэ́нгирэ спхандыпэна сыс рупэ́стыр.</verse>
				<verse number="11">И пир паш-рати́тко сыс ублады́тка шырмы дрэ шэл куня́; сты́лбы ваш лэ́нгэ сыс биш и основы кэ ёнэ сыс биш харкунэ́ (меди́тка); нанглорэ пэ сты́лбы и лэ́нгирэ спхандыпэна сыс рупэ́стыр.</verse>
				<verse number="12">И пир за́падно (бэльвэлитко) риг ублады́тка шырмы сыс дрэ пандждэша́ куня́, сты́лбы ваш лэ́нгэ сыс дэш, и прэдки тэл ґэра́ сыс дэш, наглорэ пэ сты́лбы и лэ́нгирэ спхандыпэна сыс рупэ́стыр.</verse>
				<verse number="13">И англатунэ́ рига́тыр кэ васто́ко-ублады́тка шырмы дрэ пандждэша́ куня́.</verse>
				<verse number="14">Пэ екх риг пэ грэдакири по́рта-ублады́тка шырмы дрэ дэшупандж куня́; сты́лбы ваш лэ́нгэ трин, и основы кэ ёнэ сыс трин;</verse>
				<verse number="15">и ваш яви́р риг, пир дуй рига́ пэ грэдакири по́рта-ублады́тка шырмы дрэ дэшупандж куня́ и сты́лбы ваш лэ́нгэ трин, и прэдки тэл ґэра́ кэ ёнэ сыс трин.</verse>
				<verse number="16">Сарэ́ ублады́тка шырмы пэ сарэ́ грэдакирэ рига́ сыс крэнцонэ висоно́стыр,</verse>
				<verse number="17">а основы тэл сты́лбы сыс харкома́тыр (медятыр), нанглорэ (крючки) пэ сты́лбы и лэ́нгирэ спхандыпэна сыс рупэ́стыр; вучипэ́н лэ́нгиро сыс обчхудо рупэ́са, и сарэ́ сты́лбы дрэ грэ́да кхэтанякирдэпэ рупувэ́ спхандыипнаса.</verse>
				<verse number="18">Шы́рма ваш по́рта дрэ грэ́да (дво́ро) сыс узорэнгирэ бутя́тыр, голубовонэ́, пурпуронэ и чэрвлёнонэ вылна́тыр и крэнцонэ висоно́стыр, длэнгипна́са дрэ биш куня́, вучипна́са дрэ пандж куня́, пир саро́ длэнгипэ́н, дасавэ́-паць сыр грэдакири шы́рма;</verse>
				<verse number="19">и ваш лэ́нгэ сыс штар сты́лбы, и основы тэл сты́лбы сыс штар харкунэ́ (меди́тка); нанглорэ лэ́ндэ сыс рупувэ́, а вучипэ́н лэ́нгиро сыс обчхудо рупэ́са, и лэ́нгиро спхандыпэн сыс рупуво́.</verse>
				<verse number="20">Сарэ́ килэ пашы́л ша́тра (ски́ния) и грэ́да (дво́ро) сыс харкунэ́ (меди́тка).</verse>
				<verse number="21">Ѓа́да, исын материалоскиро гиныбэ́н долэ́скэ, со гия́ ваш ша́тра досыкаибна́са (ски́ния откровенияса), кэрдо́ пир Мойза́скиро припхэныбэ́н, и Леви́ты подынэ васт тэл дыкхибэ́н Ифамароскиро, Аароно́скирэ-чхавэ́скиро, рашаскиро.</verse>
				<verse number="22">А кэрдя́ саро́ о Веселеило, со припхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ. Веселиило сыс Урияскиро чхаво́, Ораскирэ-чхавэ́скиро, Юда́скирэ родыцо́стыр,</verse>
				<verse number="23">и лэ́са кэрдя́ буты́ Аголиаво, Ахисамахоскиро чхаво́, Дано́скирэ родыцо́стыр, спецо-вычхиныбнари и вучэ́-класоскиро кхувибнари и высуибнари пир голубово, пурпурно, чэрвлёно и висонытко паркалё (тхан).</verse>
				<verse number="24">Саро́ сувнака́й, саво́ гия́ пэ рэ́ндо (де́ло) пэ сари́ буты́ пэ свэ́нто штэ́то, сувнака́й, саво́ яндлэ́ дро да́ро, сыс биш тэ еня́ тала́нты и эфташэла́ трия́нда шэ́кели, пир пхарипэ́н дро шэ́келё ваш свэ́нто штэ́то;</verse>
				<verse number="25">И руп, саво́ гиндлэ́ скэдыибнаскирэ манушэ́ндыр дро скэдыибэ́н, сыс шэл тала́нты и тысёнцо (бар) эфташэла́ эфтадэша́ пандж шэ́келё, пир пхарипэ́н дро шэ́келё ваш свэ́нто штэ́то.</verse>
				<verse number="26">Пир паш шэ́келё манушэ́стыр пир пхарипэ́н пир шэ́келё ваш свэ́нто штэ́то шовэ шэлэндыр тринэ́ тысёнцэндыр, панджэ́ шэлэндыр пандждэшэ манушэ́ндыр, кажнонэстыр, савэ́ загинэ́ дрэ гиныбэ́н, бишэ́ бэршэ́ндыр и буты́р.</verse>
				<verse number="27">Шэл тала́нты руп гия́ пэ вычхуибэн ваш основы тэл сты́лбы пэ свэ́нто штэ́то и прэдки тэл ґэра́ пашы́л шырмы; шэл основы шэлэ талантэндыр, пир таланто пэ екх основа;</verse>
				<verse number="28">а тысёнцостыр (барэстыр) эфта́ шэлэндыр эфтадэшэндыр панджэндыр шэкелендыр кэрдя́ ёв нанглорэ пэ сты́лбы и учхакирдя́ лэ́нгиро вучипэ́н, и кэрдя́ ваш лэ́нгэ спхандыпэн.</verse>
				<verse number="29">Харко́ма (медь), сави́ яндлэ́ дрэ да́ро, сыс эфтадэша́ тала́нты и дуй тысёнцы штаршэла́ шэ́кели;</verse>
				<verse number="30">ла́тыр кэрдя́ ёв тэл основы ваш сты́лбы пашы́л загиибэ́н дрэ ша́тра досыкаибнаскири, и харкуно (медно) алта́рё, решотка медно ваш лэ́скэ, и сарэ́ кхорэ́ ваш алта́рё,</verse>
				<verse number="31">и основы ваш сты́лбы пэ грэ́да (дво́ро), основы ваш вударэнгирэ сты́лбы трусця́л (кругом) грэ́да, и сарэ́ шатракирэ килэ и сарэ́ килэ пашы́л грэ́да (дво́ро).</verse>
			</chapter>
			<chapter number="39">
				<verse number="1">Голубовонэ́, пурпуронэ и чэрвлёнонэ вылна́тыр кэрдэ́ ёнэ урибэна́ тэ дынаринэ́н (тэ кэрэ́н Дэвлэ́скири буты́) пэ свэ́нто штэ́то; адя́кэ-паць кэрдэ́ ёнэ свэ́нта урибэна́ Аароно́скэ, сыр припхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ.</verse>
				<verse number="2">И кэрдэ́ эфо́до сувнака́стыр, голубовонэ́, пурпуронэ и чэрвлёнонэ вылна́тыр и крэнцонэ висоно́стыр;</verse>
				<verse number="3">и розмардэ ёнэ сувнака́й пэ листы и росчхиндлэ пэ тхава, соб (кай) лэн тэ чхувэ́с машкира́л голубова, пурпурна, чэрвлёна и висонытка тхава, вучэ́-класоскирэ бутя́тыр.</verse>
				<verse number="4">И кэрдэ́ лэ́скэ спхандыпнытка (нарамники); пэ дуй лэ́скирэ яго́ры ёв сыс спхандло.</verse>
				<verse number="5">И эфодоскири кусты́к, сави́ сыс упра́л лэ́стэ, екхэ лэ́са бутяса, кэрдо́ сыс сувнака́стыр, ґолубовонэ, пурпуронэ и чэрвлёнонэ вылна́тыр и крэнцонэ висоно́стыр, сыр припхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ.</verse>
				<verse number="6">И обкэрдэ ёнэ ониксостыр бара́, чхуви лэн дрэ сувнакунэ́ оправицы и вычхиндлэ́ пэ лэ́ндэ Израилёскирэ-чхавэ́нгирэ лава́, сыр вычхинэна пэ чэргэнори́ (штампо);</verse>
				<verse number="7">и чхудя́ ёв (Веселеило) лэн пэ эфодоскиро нарамнико, ваш Израилёскирэ-чхавэ́нгиро рипирибэ́н, сыр пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ.</verse>
				<verse number="8">И кэрдя́ ёв наперстнико (жылетка) вучэ́-класоскирэ бутя́тыр, дасавэ́ кхудэ́ бутяса, сыр эфо́до, сувнака́стыр, ґолубовонэ, пурпуронэ и чэрвлёнонэ вылна́тыр и крэнцонэ висоно́стыр;</verse>
				<verse number="9">ёв сыс штарэ́-вэнглытко; дуе ригэ́ндыр кэрдэ́ ёнэ наперстнико (жылетка) дрэ бурнык (пядень) длэнгипна́са и дрэ бурнык (пядень) буґлыпнаса, дуе ригэ́ндыр ёв сыс;</verse>
				<verse number="10">и чхудэ́ андрэ́ дрэ лэ́стэ дрэ штар ряды бара́. Рядоса: рубино, топазо, изумрудо (мириклэ), – дава́ екх рядо;</verse>
				<verse number="11">дро яви́р рядо: карбункуло, сапфиро и алмазо (дыаманто);</verse>
				<verse number="12">дро три́то рядо: яхонто, агато и аметисто;</verse>
				<verse number="13">дро шта́рто рядо: хризолиё, ониксо и ясписо; и чхудэ́ ёнэ лэн дрэ сувнакунэ́ оправицы.</verse>
				<verse number="14">Бара́ сыс ада́кицы, ци бут сыс Израилёскирэ-чхавэ́нгирэ лава́: дэшуду́й сыс лэн, ада́кицы ци бут лэ́нгирэ лава́, и пэ кажно лэ́ндыр сыс вычхиндло, сыр чэргэнори́, пир екх лав, ваш дэшуду́й ро́ды.</verse>
				<verse number="15">Кэ наперстнико кэрдэ́ ёнэ грэмба зандирорья (цэпочки) крэнцононэ бутя́тыр жужэ́ сувнака́стыр;</verse>
				<verse number="16">и кэрдэ́ дуй сувнакунэ́ оправицы и дуй сувнакунэ́ барэ́ ангрустя́, и прикэрдэ барэ́ ангрустя́ кэ дуй наперстникоскирэ яго́ры (концы);</verse>
				<verse number="17">и уридэ́ дуй кхудэ́ сувнака́стыр зандирорья (цэпочки) дрэ дуй барэ́ ангрустя́ пир наперстникоскирэ яго́ры (краи́),</verse>
				<verse number="18">А дуй яго́ры (концы) пэ дуй зандирорья прикэрдэ кэ дуй оправицы, и прикэрдэ лэн кэ эфодоскирэ нарамники пэ англатуны риг лэ́скири;</verse>
				<verse number="19">ишчо (инкэ́) кэрдэ́ ёнэ дуй сувнакунэ́ барэ́ ангрустя́, и прикэрдэ кэ дуй яви́р наперстникоскирэ яго́ры, пэ доя́ риг, сави́ сыс андрэ́ кэ эфо́до;</verse>
				<verse number="20">и ишчо (инкэ́) кэрдэ́ дуй сувнакунэ́ барэ́ ангрустя́, и прикэрдэ лэн кэ дуй нарамники эфодоскирэ тэла́л, англатунэ́ лэ́скирэ рига́тыр, пашы́л лэ́скиро кхэтанякирибэн пэ эфодоскири кусты́к;</verse>
				<verse number="21">и прикэрдэ ёнэ наперстнико (жылетка) лэ́скирэ барэ́ ангрустенца кэ эфодоскирэ барэ́ ангрустя́ шэлорэса голубовонэ́ вылна́тыр, соб (кай) ёв тэ явэ́л пэ эфодоскири кусты́к, и, соб (кай) тэ на отячэл наперстнико эфодостыр, сыр припхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ.</verse>
				<verse number="22">И кэрдя́ ёв упратуны риза кэ эфо́до, кхуды́, сари́ голубовонэ́ вылна́тыр,</verse>
				<verse number="23">и машки́р упратуны риза кэрдя́ ёв отчхакирибэн, сыр отчхакирибэн дрэ панцырё, и пашы́л лэ́стэ обсуибэн, соб (кай) тэ на кушэлпэ;</verse>
				<verse number="24">пир подя упратунэ ризакири кэрдэ́ ёнэ пхаба́ голубовонэ́, пурпуронэ и чэрвлёнонэ вылна́тыр;</verse>
				<verse number="25">и кэрдэ́ жужэ́ сувнака́стыр кудунорья (звонки) и убладэ кудунорья машки́р пхаба́ пир подя упратуны ризакири трусця́л (кругом);</verse>
				<verse number="26">кудунори (звонко) и пхабай, кудунори и пхабай пир подя трусця́л пашы́л упратуно ризакиро яго́ро, тэ дынаринэ́л, сыр пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ.</verse>
				<verse number="27">И кэрдэ́ ёнэ ваш Аароно́скэ и ваш лэ́скирэ чхавэ́нгэ хитоны кхудэ́ висоно́стыр,</verse>
				<verse number="28">и кидаро висоно́стыр, и пхандлуня (повязки) пэ шэро́, висоно́стыр и тэлатунэ́ ризы (холова) лёностыр (ґандладэстыр) крэнцонэ висоно́стыр,</verse>
				<verse number="29">и кусты́к крэнцонэ висоно́стыр и голубовонэ́, пурпуронэ и чэрвлёнонэ вылна́тыр, высудэ бутя́тыр пир узоро, сыр припхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ.</verse>
				<verse number="30">И кэрдэ́ полировано пхалёри, свэ́нто диадэма, жужэ́ сувнака́стыр, и вычэртиндлэ пэ ла́тэ чхиныбнаса, сыр вычхинэна пэ чэргэнори́ (штампо): “Свэнтыма Дэвлэ́скири”</verse>
				<verse number="31">и прикэрдэ ёнэ кэ ёй шэлоро (шнуро) голубовонэ́ вылна́тыр, соб (кай) тэ припхандэн ла кэ кидаро упрэ́, сыр припхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ.</verse>
				<verse number="32">Адя́кэ кэрды сыс сари́ буты́ ваш скэдыибна́скири ша́тра; и кэрдэ́ Израилёскирэ чхавэ́ саро́, сыр припхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ, адя́кэ и кэрдэ́ пир лав.</verse>
				<verse number="33">И яндлэ́ кэ Мо́йза ша́тра, полого, и сарэ́ ла́кирэ приборы, ла́кирэ нанглорэ, ла́кирэ бруски, ла́кирэ баландиня́ (шосты), ла́кирэ сты́лбы и ла́кирэ тэлґэра прэдки,</verse>
				<verse number="34">и шы́рма тэ учхакирэн бакранэ лолэ́ цыпэндыр, и шы́рма синэ цыпэндыр и полого, саво́ учхакирэ́ла,</verse>
				<verse number="35">ковчэго досыкаибна́са (откровенияса) и лэ́скирэ баландиня́, и дэнко (крышка),</verse>
				<verse number="36">сками́нд сарэ́ лэ́скирэ приборэнца и свэнтонэ́ марэ́са,</verse>
				<verse number="37">момолы́тко жужэ́ сувнака́стыр, лампады чхудэ́ пэ лэ́стэ и сарэ́ лэ́скирэ приборы, и елеё ваш дуд (свэ́то),</verse>
				<verse number="38">сувнакуно́ алта́рё и макхибнытко елеё, и фимиа́мо (гудлэ́ смо́лы тэ хачкирэ́н), и убладытко шы́рма кэ загиибэ́н дрэ ша́тра,</verse>
				<verse number="39">харкуно (медно) алта́рё и харкуны решотка кэ ёв, лэ́скирэ баландиня́ и сарэ́ лэ́скирэ приборы, москэ чаро́ и лэ́скирэ тэл’ гэра прэдки,</verse>
				<verse number="40">шырмы грэдакирэ (двороскирэ), сты́лбы и тэлґэра прэдки, убладытко шы́рма кэ вуда́р грэдакиро, шэлэ и килэ и сарэ́ приборы, савэ́ трэй, соб (кай) тэ дынаринэ́н дрэ скэдыибна́скири ша́тра,</verse>
				<verse number="41">урибэна́ раша́нгирэ тэ дынаринэ́н пэ свэ́нто штэ́то, свэ́нта урибэна́ Аароно́скэ раша́скэ, и урибэна́ лэ́скирэ чхавэ́нгэ ваш свэ́нто буты́.</verse>
				<verse number="42">Сыр припхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ, адя́кэ и кэрдэ́ Израилёскирэ чхавэ́ сарэ́ далэ́ бутя́.</verse>
				<verse number="43">И дыкхця́ Мо́йза сари́ буты́, и ґа́да, ёнэ кэрдэ́ ла, сыр припхэндя́ Рай Дэвэ́л, адя́кэ и кэрдэ́. И бахтякирдя́ лэн Мо́йза.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="40">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ:</verse>
				<verse number="2">“Дрэ англатуно́ (пэ́рво) чхон, пэ англатуно́ дывэ́с чхонэ́скиро, чхув упрэ́ скэдыибна́скири ша́тра,</verse>
				<verse number="3">и чхув дрэ ла́тэ ковчэго (мохто́) досыкаибна́са (откровенияса), и учхакир ковчэго шырмаса;</verse>
				<verse number="4">и залыджа сками́нд, и росчхув пэ лэ́стэ сарэ́ лэ́скирэ приборы, и ян момолы́тко (свети́льнико), и чхув пэ лэ́стэ лэ́скирэ лампады;</verse>
				<verse number="5">и чхув сувнакуно́ алта́рё тэ хачкирэ́н дро́га смо́лы (фимиа́мо) анги́л ковчэго досыкаибна́са (откровенияса), и чхув шы́рма пашы́л загиибэ́н дрэ ша́тра;</verse>
				<verse number="6">и чхув алта́рё ваш цэ́ло схачкирибэ́н анги́л загиибэ́н дрэ скэдыибна́скири ша́тра;</verse>
				<verse number="7">и чхув москэ чаро́ (умывальнико) машкира́л скэдыибна́скири ша́тра и машкира́л алта́рё и чхув дрэ лэ́стэ пани́;</verse>
				<verse number="8">и чхув грэ́да (дво́ро) трусця́л и ублав шы́рма пэ грэдакири по́рта.</verse>
				<verse number="9">И лэ макхибнытко елеё (дзэт), и помакх ша́тра и саро́, со исын дрэ ла́тэ, и обсвэнцын ла и сарэ́ ла́кирэ приборы, и ёй явэ́ла свэ́нто;</verse>
				<verse number="10">помакх алта́рё ваш цэ́ло схачкирибэ́н и сарэ́ лэ́скирэ приборы, и свэнцякир алта́рё, и явэ́ла алта́рё древа́н свэ́нто;</verse>
				<verse number="11">и помакх москэ чаро́ (умывальнико) и лэ́скирэ тэл ґэра́ прэдки, и свэнцякир лэс.</verse>
				<verse number="12">И ян Аароно́с и лэ́скирэ чхавэ́н кэ загиибэ́н дрэ скэдыибна́скири ша́тра и обмор лэн пане́са,</verse>
				<verse number="13">и чхув пэ Аароностэ свэ́нта урибэна́, и помакх лэс и высвэнцын лэс, соб (кай) ёв тэ явэ́л Ма́нгэ раша́са.</verse>
				<verse number="14">И лэ́скирэ чхавэ́н ян, и ури лэн дрэ хитоны,</verse>
				<verse number="15">и помакх лэн, сыр помакхцян ту лэ́нгирэ дадэ́с, соб (кай) ёнэ тэ явэ́н Ма́нгэ рашанца, и лэ́нгиро помакхибэн тэ высвэнцынэл лэн пэ ве́ки дрэ лэ́нгирэ ро́ды.”</verse>
				<verse number="16">И кэрдя́ Мо́йза саро́, сыр припхэндя́ лэ́скэ Рай Дэвэ́л, адя́кэ и кэрдя́.</verse>
				<verse number="17">Дрэ англатуно́ (пэ́рво) явирэ – бэршэскиро чхон, пэ англатунэ́-чхонэ́скиро дывэ́с сыс чхуды́ упрэ́ ша́тра.</verse>
				<verse number="18">И чхудя́ Мо́йза ша́тра, чхудя́ ла́кирэ тэл ґэракирэ прэдки ваш фунда́менто, чхудя́ ла́кирэ бруски, чхудя́ баландиня́ и чхудя́ ла́кирэ сты́лбы,</verse>
				<verse number="19">ростырдыя ёв учхакирибэн пэ ша́тра, и чхудя́ полого упра́л дава́ учхакирибэн, сыр пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ.</verse>
				<verse number="20">И лыя́ и чхудя́ досыкаибэн (откровения) дрэ ковчэго, и учхудя баландиня́ дрэ барэ́ ангрустя́ ковчэгоскирэ, и чхудя́ дэнко (крышка) пэ ковчэго упра́л.</verse>
				<verse number="21">И залыджия́ ковчэго дрэ ша́тра, и убладя шы́рма, и учхакирдя́ ковчэго досыкаибна́са (откровенияса), сыр пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ.</verse>
				<verse number="22">И чхудя́ сками́нд дрэ скэдыибна́скири ша́тра, пэ паш-рати́тко (северно) шатракири риг, пал полого,</verse>
				<verse number="23">и росчхудя́ пэ лэ́стэ марэ́ рядоса анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, сыр припхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ.</verse>
				<verse number="24">И чхудя́ момолы́тко дрэ скэдыибна́скири ша́тра проти сками́нд, пэ паш-дывэсы́тко (южно) риг дрэ ша́тра,</verse>
				<verse number="25">и чхудя́ лампады анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, сыр пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ.</verse>
				<verse number="26">И чхудя́ сувнакуно́ алта́рё дрэ скэдыибна́скири ша́тра анги́л полого.</verse>
				<verse number="27">И захачкирдя пэ лэ́стэ дро́га смо́лы, сыр пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ.</verse>
				<verse number="28">И убладя шы́рма анги́л загиибэ́н дрэ ша́тра;</verse>
				<verse number="29">И алта́рё ваш цэ́ло схачкирибэ́н чхудя́ ёв анги́л загиибэ́н дрэ скэдыибна́скири ша́тра, и яндя́ пэ ла́тэ цэ́ло схачкирибэ́н и маруно́ яныбэ́н, сыр пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ.</verse>
				<verse number="30">И чхудя́ москэ чаро́ (умывальнико) машки́р скэдыибна́скири ша́тра и алта́рё, и чхудя́ дрэ лэ́стэ пани́ ваш обморибэн,</verse>
				<verse number="31">и морэнас лэ́стыр Мо́йза и Ааро́но и лэ́скирэ чхавэ́ пэ́скирэ васта́ и пэ́скирэ ґэра́:</verse>
				<verse number="32">ке́ли ёнэ заджанас дрэ скэдыибна́скири ша́тра и подджанас кэ алта́рё, то ёнэ обморэнаспэ, сыр пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ.</verse>
				<verse number="33">И чхудя́ грэ́да (дво́ро) пашы́л ски́ния и алта́рё, и убладя шы́рма пэ по́рта грэдакири. И адя́кэ кэрдя́ Мо́йза рэ́ндо.</verse>
				<verse number="34">И учхакирдя́ о́блоко скэдыибна́скири ша́тра, и барипэ́н Ра́скиро-Дэвлэ́скиро пхэрдякирдя́ ша́тра;</verse>
				<verse number="35">и нашты́ сыс Мойза́скэ тэ заджа́л дрэ скэдыибна́скири ша́тра, пал-дова́ со обчхудя́ ла о́блоко, и барипэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро пхэрдякирдя́ ша́тра.</verse>
				<verse number="36">Ке́ли ґаздэласпэ о́блоко шатратыр, тэды джа́нас дромэ́са Израилёскирэ чхавэ́ дрэ сарэ́ пэ́скирэ дрома́;</verse>
				<verse number="37">ко́ли на ґаздэ́лапэ о́блоко, то и ёнэ на джа́нас дромэ́са, пака ёв ґаздэ́лапэ,</verse>
				<verse number="38">пал-дова́ со Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро о́блоко сыс тэрдо́ упра́л ша́тра дывэсэ́, и яг сыс раты́ дрэ ла́тэ анги́л якха́ сарэ́ Израилёскирэ кхэрэ́скиро, дрэ сарэ́ лэ́нгирэ дрома́.</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="3">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">И кхардя́ Рай Дэвэ́л Мойза́с, и пхэндя́ лэ́скэ скэдыибнаскирэ шатратыр, пхэни́:</verse>
				<verse number="2">“Пхэн Израилёскирэ чхавэ́нгэ и пхэн лэ́нгэ: ке́ли вари-кон тумэ́ндыр камэ́ла тэ янэл свэ́нто дыибэ́н (жэ́ртва) Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, тэды, ко́ли кхэритконэ́ мурдалэ́ндыр (ското́стыр), то соб (кай) тэ янэ́н тумэ́ тумаро́ свэ́нто дыибэ́н ґуртостыр ци стадатыр:</verse>
				<verse number="3">ко́ли лэ́скиро свэ́нто дыибэ́н исын цэ́ло схачкирибнаскиро дыибэ́н барэ́ кхэритконэ́ мурдалэ́ндыр, мэк тэ янэл лэс муршканэ́ родо́стыр, тэ явэ́л ёв бидошэ́нгиро; мэк тэ янэл лэс кэ вудара́ скэдыибна́скири ша́тра, соб (кай) лэ́скэ тэ латхэл ла́ска анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ;</verse>
				<verse number="4">и чхувэ́ла пэ́скиро васт пэ шэро́ ваш цэ́ло схачкирибнаскиро свэ́нто дыибэ́н, и латхэ́ла ёв ла́ска, тэ жужакирэл ёв пэс грэхэ́ндыр;</verse>
				<verse number="5">и зачхинэла гуруво́рэс (тельцос) анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ. Аароно́скирэ чхавэ́, рашая́, мэк тэ янэ́н рат, и мэк тэ брызгинэн ратэ́са сарэ́ ригэ́ндыр пэ алта́рё, саво́ исын пашы́л загиибэ́н дрэ скэдыибна́скири ша́тра;</verse>
				<verse number="6">и злэла цы́па цэлонэ́-хачкирибнаскирэ свэнтонэ́ дыибна́стыр, и росчингирэла лэс пэ паша́;</verse>
				<verse number="7">Аароно́скирэ чхавэ́, рашая́, чхувэ́на пэ алта́рё яг, и пэ яг росчхувэна кашта́;</verse>
				<verse number="8">и росчхувэна Аароно́скирэ чхавэ́, рашая́, паша́, шэро́ и ту́ко (чэкэ́н) пэ кашта́, савэ́ исын пэ яг пэ алта́рё;</verse>
				<verse number="9">а свэнтонэ́ дыибнаскирэ паша́ андрыпнастыр (букорэ) и ла́кирэ ґэра́ выморэла ёв пане́са, и схачкирэ́ла раша́й саро́ пэ алта́рё: дава́ исын цэ́ло схачкирибэ́н, свэ́нто дыибэ́н, гудло́ тхув Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="10">Ко́ли лэ́скиро цэлонэ́-хачкирибнаскиро свэ́нто дыибэ́н тыкнэ́ кхэритконэ́ мурдалэстыр, бакрэ́ндыр ци бузнендыр, мэк тэ янэл ёв муршканэ́ родо́стыр, тэ явэ́л ёв бидошэ́нгиро,</verse>
				<verse number="11">и зачхинэла лэс анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ пэ паш-рати́тко (северно) алтарёскири риг, и Аароно́скирэ чхавэ́, рашая́, мэк тэ брызгинэн далэ́ ратэ́са пэ алта́рё сарэ́ ригэ́ндыр;</verse>
				<verse number="12">и росчингирэна лэс пэ паша́, отдэна дава́ шэро́ и дава́ ту́ко (чэкэ́н), и росчхувэла лэн раша́й пэ кашта́, савэ́ исын пэ яг, пэ алта́рё,</verse>
				<verse number="13">а паша́ андрыпнастыр (букорэ) и ґэра́ выморэла пане́са, и саро́ янэ́ла раша́й, и пэ алта́рё схачкирэ́ла, дава́ исын цэ́ло схачкирибэ́н, свэ́нто дыибэ́н (жэ́ртва), гудло́ тхув, Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="14">Ко́ли ёв янэ́ла Ра́скэ-Дэвлэ́скэ чириклендыр цэ́ло схачкирибэ́н, мэк тэ янэл пэ́скиро свэ́нто дыибэ́н горлицэндыр ци тэрнэ́ голумбэндыр;</verse>
				<verse number="15">раша́й лэс янэ́ла кэ алта́рё, и пхагирэ́ла лэ́скэ шэро́, и схачкирэ́ла пэ алта́рё, а рат вытасавэла кэ алтарёскири ва́нта;</verse>
				<verse number="16">лэ́скиро валё ла́кирэ порэнца отлэла и чхурдэ́ла ла пашы́л алта́рё пэ вастокоскири риг, кай исын пепло (пра́ска);</verse>
				<verse number="17">и пхагирэ́ла ла (чирикля́) дрэ ла́кирэ пхака́ (крылы), на отлыи лэн, и схачкирэ́ла ла раша́й пэ алта́рё, пэ кашта́, савэ́ исын пэ яг: дава́ исын цэ́ло схачкирибэ́н, свэ́нто дыибэ́н, гудло́ тхув, Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">Ко́ли вари-конэ́стэ пэ ило́ тэ янэл Ра́скэ-Дэвлэ́скэ маруно́ свэ́нто дыибэ́н, мэк тэ янэл яржо́ парнэ́ гивэстыр, и чхувэ́ла пэ лэ́стэ елеё (оливи́тко дзэт), и чхувэ́ла пэ лэ́стэ ливано,</verse>
				<verse number="2">и янэ́ла лэс кэ Аароно́скирэ чхавэ́, кэ рашая́, и лэ́ла пхэрды́ бурнык (жменя) яржо́ елеёса и сарэ́ ливаноса, и схачкирэ́ла раша́й дава́ сыр рипирибэ́н пэ алта́рё; дава́ исын свэ́нто дыибэ́н, гудло́ тхув, Ра́скэ-Дэвлэ́скэ;</verse>
				<verse number="3">а со ячэ́ла марунэ яныбнастыр, дова́ явэ́ла Аароно́скэ и лэ́скирэ чхавэ́нгэ: дава́ исын най барэды́р свэнтыма Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ свэнтонэ́ дыибна́стыр (жэртвэндыр).</verse>
				<verse number="4">Ко́ли янэса свэ́нто дыибэ́н сыр маруно́ яныбэ́н, саво́ исын пэкно дро бов, тэды ян пшенична марэ́ пресна, пиримешындлэ елеёса, ци пресна марикля, помакхнэ елеёса.</verse>
				<verse number="5">Ко́ли тыро́ свэ́нто дыибэ́н исын маруно́ яныбэ́н скороведатыр (хичатыр), то тэды дава́ трэй тэ явэ́л пшэнично яржо́, пиримешындло елеёса, пресно;</verse>
				<verse number="6">роспхагир лэс пэ котэра́ (куски), и чхув пэ лэ́стэ елеё: дава́ исын маруно́ яныбэ́н.</verse>
				<verse number="7">Ко́ли тыро́ свэ́нто дыибэ́н исын маруно́ яныбэ́н пирьятыр, то тэды трэй тэ кэрэ́л лэс пшэничнонэ яржэстыр елеёса (оливитконэ дзэтэса),</verse>
				<verse number="8">и ян маруно́ яныбэ́н, саво́ счхудо далэ́стыр, Ра́скэ-Дэвлэ́скэ; отдэ́ лэс раша́скэ, а ёв лэс янэ́ла кэ алта́рё;</verse>
				<verse number="9">и лэ́ла раша́й далэ́ свэнтонэ́ дыибна́стыр паш сыр рипирибэ́н, и схачкирэ́ла пэ алта́рё: дава́ исын свэ́нто дыибэ́н, гудло́ тхув, Ра́скэ-Дэвлэ́скэ;</verse>
				<verse number="10">а со ячэ́лапэ марунэ яныбнастыр, то мэк тэ явэ́л Аароно́скэ и лэ́скирэ чхавэ́нгэ: дая́ исын бари свэнтыма свэнтонэ́ дыибна́стыр (жэртвэндыр) Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="11">Ни саво́ маруно́ яныбэ́н, саво́ янэ́на Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, на кэрэ́н квашэно пэ дрожджы, пал-дова́ со ни квашэно, ни авги́н нашты́ тумэ́ тэ хачкирэ́н дро свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ;</verse>
				<verse number="12">сыр яныбэ́н пэрвонэ́ барьякирдэндыр (плодэндыр) янэ́на лэн Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, а пэ алта́рё нашты́ тэ чхувэ́н лэн ваш гудло́ тхув.</verse>
				<verse number="13">Кажно тыро́ маруно́ яныбэ́н лондькир лондэса, и на ячкир тыро́ свэ́нто дыибэ́н би лондэскиро тырэ́ Дэвлэ́скирэ заветостыр: кажнонэ́ тырэ́ яныбнаса ян лонд.</verse>
				<verse number="14">Ко́ли янэса Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пэрвонэ́ барьякирлдэндыр маруно́ яныбэ́н, ян дро да́ро тырэ́ англатунэ́ барьякирдэндыр, савэ́ исын колосэндыр, савэ́ вышутькирдэ пэ яг, ростасадэ зя́рки,</verse>
				<verse number="15">и чхув пэ лэ́ндэ елеё, и чхув пэ лэ́ндэ ливано: дава́ исын маруно́ яныбэ́н;</verse>
				<verse number="16">и схачкирэ́ла раша́й сыр рипирибэ́н паш зя́рки и елеё сарэ́ ливаноса: дава́ исын свэ́нто дыибэ́н (жэ́ртва) Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">Ко́ли вари-конэ́скиро свэ́нто дыибэ́н исын ми́рно (раманёно), и, ко́ли ёв янэ́ла барэ́ кхэритконэ́ мурдалэ́ндыр (ското́стыр), муршканэ́с ци джувликанэс, мэк тэ янэл лэс Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, тэ явэ́л ёв бидошэ́нгиро,</verse>
				<verse number="2">и чхувэ́ла пэ́скиро васт пэ пэ́скирэ-жэртвакиро шэро́, и зачхинэла лэс пашы́л вуда́р скэдыибна́скири ша́тра; а Аароно́скирэ чхавэ́, рашая́, побрызгинэна ратэ́са пэ алта́рё сарэ́ ригэ́ндыр;</verse>
				<verse number="3">и янэ́ла ёв мирнонэ жэртватыр дро свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ ту́ко (чэкэ́н), саво́ учхакирэ́ла андратунэ́ маса́ (букорэ), и саро́ чэкэ́н (ту́ко), саво́ исын пэ андратунэ́ маса́,</verse>
				<verse number="4">и дуй букорэ (почки) и чэкэ́н (ту́ко), саво́ тэ явэ́л пэ лэ́ндэ, саво́ исын пэ стёгны, и сальнико, саво́ исын пэ кало́ буко (печонка); букорэнца (почкэнца) ёв роскэдэла дава́;</verse>
				<verse number="5">и Аароно́скирэ чхавэ́ схачкирэна дава́ пэ алта́рё кхэтанэ́ цэлонэ́ схачкирибнаса, саво́ исын пэ кашта́ пэ яг: дова́ исын свэ́нто дыибэ́н, гудло́ тхув, Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="6">А ко́ли тыкнэ́ кхэритконэ́ мурдалэ́ндыр янэ́ла ёв Ра́скэ-Дэвлэ́скэ ми́рно (раманёно) свэ́нто дыибэ́н, муршкано́ ци джувликано, мэк тэ янэл лэс, тэ явэ́л бидошэ́нгиро.</verse>
				<verse number="7">Ко́ли ёв янэ́ла пэ́скиро свэ́нто дыибэ́н бакрэ́ндыр, мэк тэ янэл лэс тэ явэ́л анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ,</verse>
				<verse number="8">и чхувэ́ла пэ́скиро васт пэ шэро́ пэ́скирэ жэртвакиро, и зачхинэла ла анги́л скэдыибна́скири ша́тра, и Аароно́скирэ чхавэ́ побрызгинэна ла́кирэ ратэ́са пэ алта́рё сарэ́ ригэ́ндыр;</verse>
				<verse number="9">и мэк тэ янэл мирнонэ жэртватыр Ра́скэ-Дэвлэ́скэ дро свэ́нто дыибэ́н ла́киро чэкэ́н, саро́ курдюко, отчхины лэс пир са́мо хребтоскиро кокало, и чэкэ́н (ту́ко), саво́ заучхакирэла андратунэ́ маса́ (букорэ), и саро́ чэкэ́н, саво́ исын пэ андратунэ́ маса́,</verse>
				<verse number="10">и дуй букорэ (почки) и чэкэ́н, саво́ исын пэ лэ́ндэ, саво́ исын пэ стёгны, и сальнико, саво́ исын пэ кало́ буко (печонка); букорэнца ёв откэдэла дава́;</verse>
				<verse number="11">раша́й схачкирэ́ла дава́ пэ алта́рё; дава́ исын ягакиро маро́ – свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="12">А ко́ли ёв янэ́ла свэ́нто дыибэ́н бузнендыр, мэк тэ янэл лэс анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ,</verse>
				<verse number="13">и чхувэ́ла пэ́скиро васт пэ ла́киро шэро́, и зачхинэла ла анги́л скэдыибна́скири ша́тра, и побрызгинэна Аароно́скирэ чхавэ́ лэ́скирэ ратэ́са пэ алта́рё сарэ́ ригэ́ндыр;</verse>
				<verse number="14">и янэ́на лэ́стыр дро яныбэ́н, дро свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ чэкэ́н, саво́ учхакирэ́ла андратунэ́ маса́,</verse>
				<verse number="15">и дуй букорэ (почки) и чэкэ́н (ту́ко), саво́ исын пэ лэ́ндэ, саво́ исын пэ стёгны, и сальнико, саво́ исын пэ кало́ буко (печонка); букорэнца (почкэнца) ёв откэдэла дава́;</verse>
				<verse number="16">и схачкирэ́ла лэн раша́й пэ алта́рё: дава́ исын ягакиро маро́, гудло́ тхув, Ра́скэ-Дэвлэ́скэ; а саро́ чэкэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="17">Дава́ исын упхэныбэ́н ве́чно дрэ тумарэ́ ро́ды, дрэ сарэ́ тумарэ́ кхэра́; ни саво́ чэкэ́н (ту́ко), и ни саво́ рат тэ на хан.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ ракири́:</verse>
				<verse number="2">“Пхэн Израилёскирэ чхавэ́нгэ: ко́ли саво́ ди кэрэ́ла грэ́хо на джины́ проти вари-савэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ припхэныбэна́ и кэрэ́ла вари-со, со нашты́ тэ кэрэ́л;</verse>
				<verse number="3">ко́ли помакхно раша́й кэрэ́ла грэ́хо и кэрэ́ла манушэ́н бангэнца, то тэды пал пэ́скиро грэ́хо, саво́ кэрдя́ ёв, мэк тэ янэл барэ́ кхэритконэ́ мурдалэстыр гуруво́рэс, бидошэнгирэс, Ра́скэ-Дэвлэ́скэ дро свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо,</verse>
				<verse number="4">и тэ янэл гуруво́рэс кэ шатракирэ-скэдыибнаскиро вуда́р анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, и чхувэ́ла пэ́скирэ васта́ пэ гуруворэскиро шэро́, и зачхинэла гуруво́рэс анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ;</verse>
				<verse number="5">и лэ́ла помакхно раша́й гуруворэскиро рат, и лыджа́ла лэс дрэ скэдыибна́скири ша́тра,</verse>
				<verse number="6">и обмакнинэла (булавэла) раша́й пэ́скиро ангу́шт (пальцо) дро рат, и побрызгинэла ратэ́са эфта́ (битринэ́нгиро дэш) мо́лы анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ анги́л шы́рма пэ свэ́нто штэ́то;</verse>
				<verse number="7">и чхувэ́ла раша́й гуруворэскиро рат анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ пэ алтарёскирэ шынга́ ваш гудло́ тхув, саво́ исын дрэ скэдыибна́скири ша́тра, а палатуно́ гуруворэскиро рат вычхувэла тэл ґэра́ дро алта́рё ваш цэ́ла схачкирибэна, саво́ исын пашы́л скэдыибнаскиро загиибэ́н дрэ ша́тра;</verse>
				<verse number="8">и вылэла гуруворэстыр пал саро́ грэ́хо лэ́скиро чэкэ́н (ту́ко), саво́ учхакирэ́ла андратунэ́ маса́, и саро́ чэкэ́н, саво́ исын пэ андратунэ́ маса́,</verse>
				<verse number="9">и дуй букорэ (почки) и чэкэ́н, саво́ исын пэ лэ́ндэ, саво́ исын пэ стёгны, и сальнико пэ кало́ буко (печонка); букурэнца откэдэла ёв дава́,</verse>
				<verse number="10">сыр откэдэлапэ гуруворэстыр мирна свэ́нта дыибэна́ (жэртвы); и схачкирэ́ла лэн сарэ́ раша́й пэ схачкирибнаскиро алта́рё;</verse>
				<verse number="11">а гуруворэскири цы́па и саро́ лэ́скиро мас лэ́скирэ шэрэ́са и ґэрэ́нца, и лэ́скирэ андратунэ́ маса́ и лэ́скиро нажужыпэн,</verse>
				<verse number="12">сарэ́ гуруво́рэс мэк ёв тэ вылыджал пал ста́но пэ жужо́ штэ́то, кай вычхувэлапэ пра́ска (пепло), и схачкирэ́ла лэс яга́са пэ кашта́; кай вычхувэлапэ пра́ска, одо́й мэк тэ явэ́л ёв схачкирдо.</verse>
				<verse number="13">Ко́ли саро́ Израилёскиро скэдыибэ́н кэрэ́ла грэ́хо, на джины́ пал дава́, и гарадо́ явэ́ла рэ́ндо (де́ло) скэдыибнаскирэ якхэ́ндыр, и кэрэ́ла вари-со проти Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ припхэныбэна́, со на трэиндя́ тэ кэрэ́л, и явэ́ла банго́,</verse>
				<verse number="14">то тэды, ке́ли грэ́хо явэ́ла уджиндло, саво́ ёнэ кэрдэ́, мэк сарэ́ скэдыибна́стыр ёнэ тэ янэ́н гуруво́рэс барэ́ кхэритконэ́ мурдалэ́ндыр дро свэ́нто дыибэ́н (жэ́ртва) пал грэ́хо, и тэ янэ́н лэс анги́л скэдыибна́скири ша́тра;</verse>
				<verse number="15">и чхувэ́на скэдыибнаскирэ пхурыдыра́ пэ́скирэ васта́ пэ гуруворэскиро шэро́ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, и зачхинэна гуруво́рэс анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="16">И залыджала помакхно раша́й гуруворэскиро рат дрэ скэдыибна́скири ша́тра,</verse>
				<verse number="17">и обмакнинэла (булавэла) раша́й пэ́скиро ангу́шт (пальцо) дрэ рат и побрызгинэла эфта́ мо́лы анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ анги́л шы́рма пэ свэ́нто штэ́то,</verse>
				<verse number="18">и почхувэла рат пэ алтарёскирэ шынга́ (ро́ги), савэ́ исын анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ дрэ скэдыибна́скири ша́тра, а палатуно́ рат вычхувэла тэл ґэра́ дро алта́рё ваш цэ́ла схачкирибэна, саво́ исын пашы́л загиибэ́н дрэ скэдыибна́скири ша́тра;</verse>
				<verse number="19">и саро́ лэ́скиро чэкэ́н вылэла лэ́стыр, и схачкирэ́ла пэ алта́рё;</verse>
				<verse number="20">и ёв кэрэ́ла гуруворэса дова́, со кэрэ́лапэ гуруворэса пал грэ́хи; адя́кэ трэй тэ кэрэ́л лэ́са, и адя́кэ жужакирэла лэн раша́й, отмэкно явэ́ла лэ́нгэ;</verse>
				<verse number="21">и вылыджала гуруво́рэс пал ста́но (та́боро (лод)), и схачкирэ́ла лэс адя́кэ, сыр схачкирдя́ пэрвонэ́ гуруво́рэс. Дава́ исын свэ́нто дыибэ́н пал скэдыибнаскиро грэ́хо.</verse>
				<verse number="22">А ко́ли кэрэ́ла грэ́хо барэды́р, и кэрэ́ла на джины́ вари-со проти Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, Дэвлэ́скирэ припхэныбэна́, со на трэиндя́ тэ кэрэ́л, и явэ́ла банго́,</verse>
				<verse number="23">то тэды, ке́ли уджиндло явэ́ла грэ́хо, саво́ ёв кэрдя́, мэк тэ янэл ёв дро свэ́нто дыибэ́н бузнэ́с (козлос) бидошэнгирэс,</verse>
				<verse number="24">и чхувэ́ла пэ́скиро васт пэ бузнэскиро шэро́, и зачхинэла лэс пэ штэ́то, кай сарэ́ цэ́ла схачкирибэна зачхинэнапэ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, дава́ исын свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо;</verse>
				<verse number="25">и лэ́ла раша́й пэ́скирэ ангуштэса (пальцоса) жэртватыр рат пал грэ́хо, и почхувэла лэс пэ сарэ́ схачкирибнаскирэ шынга́ (ро́ги), а палатуно́ лэ́скиро рат вычхувэла тэл ґэра́ дро алта́рё ваш цэ́ла схачкирибэна;</verse>
				<verse number="26">и саро́ лэ́скиро чэкэ́н (ту́ко) схачкирэ́ла пэ алта́рё, адя́кэ-паць сыр чэкэ́н мирнонэ жэртвакиро, и адя́кэ выжужакирэ́ла лэс раша́й лэ́скирэ грэхостыр, и отмэкно лэ́скэ явэ́ла.</verse>
				<verse number="27">Ко́ли вари-кон манушэ́ндыр пэ пхув кэрэ́ла грэ́хо, и на джинэ́ла и кэрэ́ла вари-со проти Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ припхэныбэна́, со на трэиндя́ тэ кэрэ́л, и явэ́ла банго́,</verse>
				<verse number="28">то тэды, ке́ли уджинэла ёв пэ́скиро грэ́хо, саво́ ёв кэрдя́, мэк тэ янэл ёв дро свэ́нто дыибэ́н (жэ́ртва) бузня бидошэнгирья пал пэ́скиро грэ́хо, саво́ ёв кэрдя́,</verse>
				<verse number="29">и чхувэ́ла ёв пэ́скиро васт пэ жэртвакиро шэро́ пал цэ́ло грэ́хо, и зачхинэна бузня (коза) дро свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо пэ штэ́то, кай зачхинэна цэ́ла схачкирибнаскирэ свэ́нта дыибэна́ (жэртвы);</verse>
				<verse number="30">и лэ́ла раша́й дава́ рат пэ́скирэ ангуштэса, и росчхувэла алтарёскирэ шынга́, ваш цэ́ла схачкирибэна ла́киро рат, саво́ ячэ́лапэ, вычхувэла кэ ґэра́ дро алта́рё;</verse>
				<verse number="31">и саро́ ла́киро чэкэ́н откэдэла, адя́кэ-паць сыр откэдэла чэкэ́н раманёнэ (мирнонэ) свэнтонэ́ дыибна́стыр (жэртватыр), и схачкирэ́ла лэс раша́й пэ алта́рё дро гудло́ тхув, Ра́скэ-Дэвлэ́скэ; и адя́кэ выжужакирэ́ла лэс раша́й, и отмэкно лэ́скэ явэ́ла.</verse>
				<verse number="32">А ко́ли ёв закамэ́ла тэ янэл свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо бакрэ́н стадатыр, мэк тэ янэл джувликанэ родо́стыр, бидошэнгирья,</verse>
				<verse number="33">и чхувэ́ла ёв пэ́скиро васт пэ свэнтонэ́-дыибнаскиро шэро́ пал грэ́хо пэ дова́ штэ́то, кай зачхинэна цэ́ла схачкирибнаскира свэ́нта дыибэна́;</verse>
				<verse number="34">и лэ́ла раша́й пэ́скирэ ангуштэса рат свэнтонэ́ дыибна́стыр пал грэ́хо, и почхувэла пэ сарэ́ алтарёскирэ шынга́ (ро́ги) ваш цэ́ла схачкирибэна, а ла́киро рат, саво́ ячэ́лапэ, вычхувэла кэ алтарёскирэ ґэра́;</verse>
				<verse number="35">и саро́ ла́киро чэкэ́н откэдэла, сыр откэдэлапэ бакрякиро чэкэ́н мирнонэ жэртватыр, и схачкирэ́ла дава́ раша́й пэ алта́рё дро свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ; и адя́кэ выжужакирэ́ла лэс раша́й грэхостыр, саво́ ёв кэрдя́, и отмэкно явэ́ла лэ́скэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="5">
				<verse number="1">Ко́ли вари-кон кэрэ́ла грэ́хо долэса, со шундя́ прокошыбнаскири зан и сыс якхи́тко, ци дыкхця́ ци джиндя́, нэ на пхэндя́ дава́, тэды ёв лыджа́ла пэ пэ́стэ грэ́хо.</verse>
				<verse number="2">Ци, ко́ли вари-кон чилавэлапэ кэ вари-со нажужо, ци кэ нажужэ́ рискирибна́скирэ мурдалэскиро (зверёскиро) тру́по, ци кэ нажужэ́ кхэритконэ́ мурдалэскиро (скотоскиро) тру́по, ци кэ нажужэ́-ґадоскиро тру́по, нэ ёв на джиндя́ дава́, тэды ёв исын нажужо и явэ́ла банго́.</verse>
				<verse number="3">Ци ко́ли ёв чилавэлапэ кэ манушэ́скиро нажужыпэн (начыстота), саво́ тэ на явэ́л дава́ нажужыпэн, савэ́стыр магирэнапэ, и ёв на джиндя́ дава́, нэ коригэды́р (позжэды́р) ёв уджинэла, тэды ёв явэ́ла банго́.</verse>
				<verse number="4">Ци, ко́ли вари-кон, на подумины пэ́скирэ уштэ́нца, совлахадя́ тэ кэрэ́л вари-со на́лачхо ци лачхо́, саво́ б тэ на явэ́л дава́ рэ́ндо (де́ло), дрэ саво́ на думины мануша́ совлахана, и ёв на джиндя́ дава́, нэ коригэды́р уджинэла, тэды ёв дро дава́ явэ́ла банго́.</verse>
				<verse number="5">Ко́ли ёв исын банго́ дро вари-со далэ́стыр, и приджиндя банг, дрэ со ёв кэрдя́ грэ́хо,</verse>
				<verse number="6">тэды мэк тэ янэл Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пал пэ́скиро грэ́хо, саво́ ёв кэрдя́, свэ́нто дыибэ́н сы́рбы пал банг тыкнэ́ кхэритконэ́ мурдалэ́ндыр (ското́стыр), бакря́ ци бузня, пал грэ́хо, и выжужакирэ́ла лэс раша́й лэ́скирэ грэхостыр.</verse>
				<verse number="7">Ко́ли ёв на могинэ́ла тэ янэл бакря́, тэды дрэ банг пал пэ́скиро грэ́хо, мэк тэ янэл Ра́скэ-Дэвлэ́скэ дуе́н горлицэн ци дуе́н тэрнэн голумбэн, екхэ́с дро свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо, а явирэ́с дро цэ́ло схачкирибэ́н;</verse>
				<verse number="8">мэк тэ янэл лэн кэ раша́й, и раша́й тэ янэл англэды́р доя́ далэ́ чириклендыр, сави́ тэ явэ́л пал грэ́хо и отрискирэла ла́кэ шэро́ мэнятыр лакирьятыр, нэ тэ на откэдэл;</verse>
				<verse number="9">и побрызгинэла далэ́-жэртвакирэ ратэ́са пал грэ́хо пэ алтарёскири ва́нта, а палатуно́ рат, саво́ ячэ́лапэ, вытасавэла кэ алтарёскирэ ґэра́: дава́ исын свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо;</verse>
				<verse number="10">а явирья мэкэ́ла дро цэ́ло схачкирибэ́н пир упхэныбэ́н; и адя́кэ выжужакирэ́ла лэс раша́й лэ́скирэ грэхостыр, саво́ ёв кэрдя́, и отмэкно лэ́скэ явэ́ла.</verse>
				<verse number="11">Ко́ли ёв на могинэ́ла тэ янэл дуе́н горлицэн ци дуе́н тэрнэ́ голумбэн, мэк тэ янэл пал дава́, со кэрдя́ грэ́хо, дэ́што паш (эфа) дрэ свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо; мэк тэ на чхувэ́л пэ ла́тэ елеё, и ливано, мэк тэ на чхувэ́л пэ ла́тэ, пал-дова́ со дава́ исын пал грэ́хо;</verse>
				<verse number="12">и янэ́ла лэс кэ раша́й, а раша́й ла́тыр лэ́ла пхэрды́ бурнык (жменя) дро рипирибэ́н, и схачкирэ́ла пэ алта́рё дро дава́ свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ: дава́ исын свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо;</verse>
				<verse number="13">и адя́кэ выжужакирэ́ла лэс раша́й лэ́скирэ грэхостыр, саво́ ёв кэрдя́ дро вари-со далэ́ ваканцыендыр (случаендыр), и отмэкно лэ́скэ явэ́ла; а со ячэ́лапэ, дова́ явэ́ла раша́скэ, сыр маруно́ яныбэ́н.</verse>
				<verse number="14">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ дасавэ́ лава́:</verse>
				<verse number="15">“Ко́ли вари-кон кэрэ́ла чорипэ́н и пир наджиныбэн кэрэ́ла грэ́хо проти дова́ предмето, со сыс обсвэнцындло Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, мэк пал пэ́скири банг ёв тэ янэл Ра́скэ-Дэвлэ́скэ бакрэ́нгирэ стадатыр бакрэ́с бидошэнгирэс, пир тыри́ тими́н, рупувэ́ шэкеленца пир шэ́келё свэнтонэскиро, дро свэ́нто дыибэ́н (жэ́ртва) пал чорипэ́н;</verse>
				<verse number="16">пал доя́ свэнтыма, проти сави́ ёв кэрдя́ грэ́хо, мэк ёв тэ отдэ́л и тэ дочхувэл кэ дова́ па́нджто паш (до́ля), и тэ отдэ́л ла раша́скэ, и раша́й выжужакирэ́ла лэс бакрэскирэ яныбнаса пал чорипэ́н, и отмэкно лэ́скэ явэ́ла.</verse>
				<verse number="17">Ко́ли вари-кон кэрэ́ла грэ́хо и кэрэ́ла вари-со проти Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ припхэныбэна́, со на трэиндя́ тэ кэрэ́л, и пир наджиныбэн кэрэ́лапэ бангэса и лыджа́ла пэ пэ́стэ грэ́хо,</verse>
				<verse number="18">мэк тэ янэл кэ раша́й дро свэ́нто дыибэ́н пал чорипэ́н бакрэ́с бидошэнгирэс, пир тыри́ тими́н и выжужакирэ́ла раша́й тырэ́ чорипна́стыр, со ёв кэрдя́ пир наджиныбэн, и отмэкно лэ́скэ явэ́ла.</verse>
				<verse number="19">Акэ, исын свэ́нто дыибэ́н пал банг, саво́ ёв кэрдя́ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="6">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ, ракири́:</verse>
				<verse number="2">“Ко́ли вари-кон кэрэ́ла грэ́хо и кэрэ́ла чорипэ́н анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, и явэ́ла тэ хохавэ́л анги́л пэ́скирэ пашатунэстэ дрэ дова́, со лэ́скэ сыс дыно́ тэ гаравэл, ци лэ́стэ чхудо, ци дро дова́, дро со ёв чордя, ци дро дова́, со ёв хохавэла пэ́скирэ пашатунэс,</verse>
				<verse number="3">ци ко́ли ёв латхэ́ла хасякирдо, и хохавэла дро дова́, и совлахала хоханэ́с дро вари-со, со мануша́ кэрэ́на и кэрэ́на грэ́хо долэса,</verse>
				<verse number="4">то тэды, сыр ёв кэрдя́ грэ́хо и яця́ банго́, лэ́скэ трэй тэ рискирэ́л; чордо ци со чордя, ци отлыно, ци дова́, со сыс дыно́ тэ гаравэл, ци нашадо, ци дова́, со ёв латхя́;</verse>
				<verse number="5">ци ко́ли ёв дро со совлахадя́ хоханэ́с, то тэды лэ́скэ трэй тэ отдэ́л саро́, и тэ причхувэл кэ дова́ па́нджто до́ля, и тэ отдэ́л одолэ́скэ, конэ́скэ трэй, дро дывэ́с, ке́ли ёв янэ́ла свэ́нто дыибэ́н пал чорипэ́н;</verse>
				<verse number="6">и пал пэ́скири банг мэк ёв тэ янэл Ра́скэ-Дэвлэ́скэ кэ раша́й дрэ свэ́нто дыибэ́н (жэ́ртва) пал чорипэ́н бакрэ́нгирэ стадатыр бакрэ́с бидошэнгирэс, пир тыри́ тими́н;</verse>
				<verse number="7">и выжужакирэ́ла лэс раша́й анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, и отмэкно лэ́скэ явэ́ла, со бы ёв тэ на кэрэ́л, саро́, дро со ёв кэрдя́ чорипэ́н.</verse>
				<verse number="8">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ, ракири́:</verse>
				<verse number="9">“Припхэн Аароно́скэ и лэ́скирэ чхавэ́нгэ: ‘Ѓа́да, исын Зако́но пал цэ́ло схачкирибэ́н: цэ́ло схачкирибэ́н мэк тэ ячэ́лпэ пэ схачкирибнаскиро штэ́то пэ алта́рё сари́ рат кэ зло́ко (ра́нко), и алтарёскири яг мэк тэ хачол пэ лэ́стэ;</verse>
				<verse number="10">и мэк раша́й тэ урьелпэ дрэ пэ́скири гандладытко (лёнытко) и́дя, и урьела пэ пэ́скирэ маса́ похтанытка тэлатунэ́ холова, и злэла пра́ска (пепло) цэлонэ́ схачкирибнастыр, саво́ хачкирдя́ яг пэ алта́рё, и чхувэ́ла лэс пашы́л алта́рё;</verse>
				<verse number="11">и мэк тэ злэл пэ́стыр и́ди пэ́скирэ, и урьявэла яви́р и́ди, и вылыджала пра́ска (пепло) пал ста́но пэ жужо́ штэ́то;</verse>
				<verse number="12">а яг пэ алта́рё мэк тэ хачол, тэ на мурдёл, и мэк раша́й тэ хачкирэл пэ лэ́стэ кашта́ кажно зло́ко (ра́нко), и росчхувэла пэ лэ́стэ цэ́ло схачкирибэ́н, и хачкирэ́ла пэ лэ́стэ чэкэ́н (ту́ко) мирнонэ свэнтонэ́ дыибна́стыр (жэртватыр);</verse>
				<verse number="13">яг пэ алта́рё мэк саро́ часо тэ хачол и тэ на мурдёл.</verse>
				<verse number="14">Ѓа́да, исын Зако́но пал маруно́ яныбэ́н: Аароно́скирэ чхавэ́нгэ трэй тэ янэ́н лэс анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ кэ алта́рё;</verse>
				<verse number="15">и мэк тэ лэл раша́й пэ́скирэ бурныкаса (жменяса) марунэ яныбнастыр и парнэ́-гивэскирэ яржэстыр и елеёстыр и саро́ ливано, саво́ пэ алта́рё: дава́ исын гудло́ тхув дро рипирибэ́н, лачхо́, анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ;</verse>
				<verse number="16">а палатуно́ лэ́стыр мэк тэ хан Ааро́но и лэ́скирэ чхавэ́; пресно трэй тэ хан лэс пэ свэ́нто штэ́то, пэ грэ́да (дво́ро) дрэ скэдыибна́скири ша́тра мэк тэ хан лэс;</verse>
				<verse number="17">нашты́ тэ пэкэн лэс квашэно. Дава́ Мэ да́ва лэ́нгэ дрэ до́ля Мирэ́ свэнтонэ́ дыибнэндыр. Акэ, исын бари свэнтыма, дасави́-паць исын сыр свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо и свэ́нто дыибэ́н пал чорипэ́н.</verse>
				<verse number="18">Саро́ Аароно́скирэ-муршытко ро́до могинэ́ла лэс тэ хал. Акэ, исын ве́чно котэ́р дрэ тумарэ́ ро́ды Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ свэнтонэ́ дыибнэндыр. Сарэ́, кон причилавэлапэ кэ ёнэ, освэнцинэнапэ.’”</verse>
				<verse number="19">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ дасавэ́ лава́:</verse>
				<verse number="20">“Ѓа́да, исын яныбэ́н Аароностыр и лэ́скирэ чхавэстыр, саво́ ёнэ янэ́на Ра́скэ-Дэвлэ́скэ дро свэ́нто дыибэ́н дро дывэ́с, ке́ли лэс помакхэна: дэ́што эфакири паш парнэ́-гивэскири яржэстыр дро свэ́нто дыибэ́н саро́ часо, паш далэ́стыр ваш зло́ко (ра́нко) и яви́р паш ваш бэльвэ́ль;</verse>
				<verse number="21">пэ скороведа (хич) дро елеё лэс трэй тэ кэравэс; ко́ли ёв прочхудо елеёса ян лэс дрэ котэра́ (куски), сыр пхагэлапэ дро котэра́ сыр маруно́ яныбэ́н; ян лэс дро гудло́ тхув, лачхо́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ;</verse>
				<verse number="22">и раша́скэ, саво́ помакхно пэ лэ́скиро (Аароноскиро) штэ́то лэ́скирэ чхавэ́ндыр, трэй тэ кэрэ́л дава́: дава́ исын ве́чно упхэныбэ́н Ра́стыр-Дэвлэ́стыр. Саро́ трэй тэ явэ́л хачкирдо;</verse>
				<verse number="23">и кажно маруно́ яныбэ́н рашастыр, саро́ мэк тэ явэ́л схачкирдо, а на схано.”</verse>
				<verse number="24">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ, ракири́:</verse>
				<verse number="25">“Пхэн Аароно́скэ и лэ́скирэ чхавэ́нгэ: ‘Ѓа́да, исын Зако́но пал грэхоскиро свэ́нто дыибэ́н (жэ́ртва): пал грэ́хо свэ́нто дыибэ́н тэ явэ́л зачхиндло́ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ пэ дова́ штэ́то, кай зачхинэлапэ цэ́ло схачкирибэ́н; дава́ исын бари свэнтыма;</verse>
				<verse number="26">О раша́й, саво́ янэ́ла свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо, банго́ тэ хал лэс. Лэс трэй тэ хал пэ свэ́нто штэ́то, пэ грэ́да (дво́ро) анги́л ша́тра скэдыибна́скири.</verse>
				<verse number="27">Сарэ́, кон причилавэлапэ кэ лэ́скиро мас, освэнцынэнапэ; и ко́ли лэ́скирэ ратэ́са обрызгиндлы явэ́ла и́дя, тэды обрызгиндло штэ́то вымор пэ свэ́нто штэ́то;</verse>
				<verse number="28">Кхоро́ ґлэятыр (глиняно сасудо), дрэ саво́ ёй кэрадыя, трэй тэ розмарэн; ко́ли ёй кэрадыя дро кхоро́ харкома́тыр (дрэ меди́тка судинки), тэды трэй ла выжужакирэн и выморэн пане́са;</verse>
				<verse number="29">сарэ́ мурша́ рашаскирэ родо́стыр могинэ́на тэ хан лэс: дава́ исын бари свэнтыма;</verse>
				<verse number="30">кажно свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо, савэ́стыр рат лыджалапэ дрэ скэдыибна́скири ша́тра ваш жужакирибэн пэ свэ́нто штэ́то, на трэй тэ явэ́л схано; лэс трэй тэ хачкирэл пэ яг.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="7">
				<verse number="1">Ѓа́да, исын Зако́но пал свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо: дава́ исын бари свэнтыма;</verse>
				<verse number="2">свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо трэй тэ зачхинэн пэ дова́ штэ́то, кай зачхинэна цэ́ло схачкирибэ́н, и ла́кирэ ратэ́са трэй тэ брызгинэс пэ алта́рё сарэ́ ригэ́ндыр;</verse>
				<verse number="3">кон янэ́ла, одолэ́скэ трэй тэ сыкавэ́л ла́тыр саро́ чэкэ́н (ту́ко), курдюко и чэкэ́н (ту́ко), саво́ учхакирэ́ла андратунэ́ маса́,</verse>
				<verse number="4">и дуй букорэ (почки) и чэкэ́н (ту́ко), саво́ исын пэ лэ́ндэ, саво́ исын пэ стёгны, и сальнико, саво́ исын пэ кало́ буко (печонка); букорэнца (почкэнца) мэк ёв тэ роскэдэл дава́;</verse>
				<verse number="5">и схачкирэ́ла дава́ раша́й пэ алта́рё пал грэ́хо Ра́скэ-Дэвлэ́скэ: акэ, исын свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо.</verse>
				<verse number="6">Сарэ́ рашаскирэ-родоскирэ мурша́ сашты́ (могинэ́на) тэ хан лэс; пэ свэ́нто штэ́то трэй тэ хан лэс: дава́ исын бари свэнтыма.</verse>
				<verse number="7">Сыр пал грэхоскиро свэ́нто дыибэ́н, адя́кэ и пал свэ́нто дыибэ́н пал чорипэ́н Зако́но исын екх: ёв отлыджалапэ раша́скэ, саво́ жужакирэла лэ́са.</verse>
				<verse number="8">И ке́ли раша́й янэ́ла вари-конэ́скиро свэ́нто дыибэ́н цэлонэ́ схачкирибнаскиро, а цы́па цэлонэ́-схачкирибнаскирэ свэнтонэ́ дыибна́стыр, сави́ ёв янэ́ла, отлыджалапэ раша́скэ;</verse>
				<verse number="9">и кажно маруно́ яныбэ́н, саво́ исын пэкно дро бов, и кажно кэрадо дрэ пири́ ци пэ скороведа (хич), отлыджалапэ раша́скэ, савэ́скэ янэ́на лэс;</verse>
				<verse number="10">и кажно маруно́ яныбэ́н, саво́ исын пиримешындло елеёса и исын шуко, отлыджалапэ сарэ́ Аароно́скирэ чхавэ́нгэ, сыр екхэ́скэ, адя́кэ и явирэскэ.</verse>
				<verse number="11">Ѓа́да, исын Зако́но пал ми́рно (раманёно) свэ́нто дыибэ́н, саво́ янэ́на Ра́скэ-Дэвлэ́скэ:</verse>
				<verse number="12">ко́ли вари-кон дро парикирибэн лэс янэ́ла, тэды кхэтанэ́ парикибнаскирэ свэнтонэ́ дыибнаса лэ́скэ трэй тэ янэл пресна марэ́, пиримешындлэ елеёса, и пресна марикля, помакхнэ елеёса, и яржо́ парнэ́ гивэстыр, почхудо елеёса, марэ́, пиримешындлэ елеёса;</verse>
				<verse number="13">апри́ч марикля мэк ёв тэ янэл дрэ пэ́скиро яныбэ́н квашэно маро́, кхэтанэ́ парикирибнаскирэ мирнонэ свэнтонэ́ яныбнаса;</verse>
				<verse number="14">екх вари-со сарэ́ яныбнастыр пэскирэстыр, мэк тэ янэл ёв дро ґаздыпэн Ра́скэ-Дэвлэ́скэ: дава́ отлыджалапэ раша́скэ, саво́ брызгинэла мирнонэ-жэртвакирэ (раманёнэ-свэнтонэ́ дыибнаскирэ) ратэ́са;</verse>
				<verse number="15">а мас раманёнэ-свэнтонэ́ дыибна́стыр дро парикирибэн трэй тэ хан дро лэ́скиро яныбнытко дывэ́с, нашты́ тэ ячкирэл лэ́стыр кэ ра́нко (кэ зло́ко).</verse>
				<verse number="16">Ко́ли вари-кон янэ́ла свэ́нто дыибэ́н пир совла́х ци илэ́стыр, тэды лэ́скиро свэ́нто дыибэ́н трэй тэ хан дро яныбнытко дывэ́с, и пэ яви́р дывэ́с, со ячэ́лапэ лэ́стыр, лэс сашты́ тэ хан,</verse>
				<verse number="17">а со ячэ́лапэ алтарёстыр, мас, кэ три́то дывэ́с трэй тэ схачкирэн пэ яг;</verse>
				<verse number="18">ко́ли явэ́на тэ хан мас мирнонэ-жэртвакиро пэ три́то дывэ́с, тэды ёв на явэ́ла лачхо́; кон ла янэ́ла, одолэ́скэ ни дрэ со на загинэлапэ: дава́ исын магирипэ́н, и кон явэ́ла лэс тэ хал, одова́ лыджа́ла пэ пэ́стэ грэ́хо;</verse>
				<verse number="19">дава́ мас, ко́ли ёв причилавэлапэ кэ вари-со, со исын нажужо, нашты́ тэ хан, нэ трэй тэ схачкирэн лэс пэ яг; а мас жужо́ могинэ́ла тэ хас кажно жужо́ ману́ш;</verse>
				<verse number="20">ко́ли вари-саво́ ди, конэ́стэ исын пэ пэ́стэ нажужыпэн, явэ́ла тэ хал мас мирнонэ-жэртватыр Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, тэды хасёла дова́ ди пэ́скирэ манушэ́ндыр;</verse>
				<verse number="21">и ко́ли вари-саво́ ди, кон причилавэла кэ вари-со нажужо, кэ нажужыпэн Манушэ́скиро, ци кэ нажужо кхэри́тко мурда́л (кэ ското), ци кэ вари-саво́ нажужо ґадо (ползуно), явэ́ла тэ хал мас мирнонэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ свэнтонэ́ дыибна́стыр, тэды хасёла дова́ ди пэ́скирэ манушэ́ндыр.’”</verse>
				<verse number="22">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ, ракири́:</verse>
				<verse number="23">“Пхэн Израилёскирэ чхавэ́нгэ: нисаво́ чэкэ́н (ту́ко) ни гурувэстыр, ни бакрятыр, ни бузнэстыр (козлостыр) тэ на хан.</verse>
				<verse number="24">Чэкэ́н мулэстыр и чэкэ́н, саво́ роскустя рискирибна́скиро мурда́л (зверё), сашты́ тэ мэкэ́н пэ кажно рэ́ндо; а ваш хабэ́н, на хан лэс;</verse>
				<verse number="25">пал-дова́ со, кон явэ́ла тэ хал чэкэ́н кхэритконэ́ мурдалэстыр, саво́ янэлапэ дро свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, то хасёла дова́ ди пэ́скирэ манушэ́ндыр;</verse>
				<verse number="26">и нисаво́ рат на хан дрэ сарэ́ тумарэ́ кхэра́ ни чириклендыр, ни кхэритконэ́ мурдалэстыр;</verse>
				<verse number="27">а кон явэ́ла тэ хал вари-саво́ рат, хасёла дова́ ди пэ́скирэ манушэ́ндыр.”</verse>
				<verse number="28">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ дасавэ́ лава́:</verse>
				<verse number="29">“Пхэн Израилёскирэ чхавэ́нгэ: кон янэ́ла пэ́скиро ми́рно свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, одова́ мирнонэ свэнтонэ́ дыибна́стыр паш трэй тэ янэл дро яныбэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ;</verse>
				<verse number="30">пэ́скирэ вастэ́нца исын банго́ ёв тэ янэл дро свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ: чэкэ́н колынэса исын банго́ ёв тэ янэл, соб (кай) ёв тэ тринскирэл колынэса анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ;</verse>
				<verse number="31">а чэкэ́н схачкирэ́ла раша́й пэ алта́рё, а колы́н отлыджалапэ Аароно́скэ и лэ́скирэ чхавэ́нгэ;</verse>
				<verse number="32">и чачо́ (право) псико́, сыр ґаздыпэн, мирнонэ тумарэ́ свэнтонэ́ дыибнэндыр жэртвэндыр отдэ́н раша́скэ;</verse>
				<verse number="33">кон Аароно́скирэ чхавэ́ндыр янэ́ла рат мирнонэ жэртватыр и чэкэ́н (ту́ко), одолэ́скэ и чачо́ (право) псико́ пэ до́ля;</verse>
				<verse number="34">пал-дова́ со Мэ ла́ва Израилёскирэ чхавэ́ндыр мирнонэ свэнтонэ́ дыибнэндыр лэ́нгиро колы́н тринскирибнаскиро и псико́ ґаздыпнаскиро, и Мэ отда́ва лэн Аароно́скэ раша́скэ и лэ́скирэ чхавэ́нгэ сыр ве́чно паш Израилёскирэ чхавэ́ндыр.</verse>
				<verse number="35">Ѓа́да, исын паш Аароно́скэ и паш лэ́скирэ чхавэ́нгэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ жэртвэндыр пэ яг дывэсэ́стыр, ке́ли ёнэ явэ́на анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ ваш свэ́нто буты́,</verse>
				<verse number="36">саво́ пхэндя́ Рай Дэвэ́л тэ дэл лэ́нгэ дывэсэ́стыр лэ́нгирэ макхибнастыр Израилёскирэ чхавэ́ндыр. Дава́ исын ве́чно упхэныбэ́н дрэ лэ́нгирэ ро́ды.</verse>
				<verse number="37">Ѓа́да, исын Зако́но пал цэ́ло схачкирибэ́н, пал маруно́ яныбэ́н, пал свэ́нто дыибэ́н пало́ грэ́хо, пал свэ́нто дыибэ́н пал чорипэ́н, пал свэ́нто дыибэ́н высвэнцякирибнаскиро и пал ми́рно свэ́нто дыибэ́н,</verse>
				<verse number="38">саво́ дыя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ пэ Синаёскири бэ́рга, ке́ли пхэндя́ Израилёскирэ чхавэ́нгэ, пэ Синаёскири чхучи́ пхув, тэ янэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ лэ́нгиро яныбэ́н.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="8">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ дасавэ́ лава́:</verse>
				<verse number="2">“Лэ Аароно́с и лэ́скирэ чхавэ́н лэ́са, и и́ди, и оливи́тко дзэт (елеё) тэ макхэс, и гуруво́рэс (тельцос) ваш свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо и дуе́н бакрэ́н (овнэн), и кхудо (корзина) апреснокэнца,</verse>
				<verse number="3">и скэ́дэ сарэ́ манушэ́н кэ скэдыибна́скири ша́тра кэ загиибэ́н.”</verse>
				<verse number="4">Мо́йза кэрдя́ адя́кэ, сыр пхэндя́ лэ́скэ Рай Дэвэ́л, и скэдынэ́пэ мануша́ кэ скэдыибна́скири ша́тра кэ загиибэ́н.</verse>
				<verse number="5">И пхэндя́ Мо́йза манушэ́нгэ: “Ѓа́да, со пхэндя́ Рай Дэвэ́л тэ кэрэ́н.”</verse>
				<verse number="6">И яндя́ Мо́йза Аароно́с и лэ́скирэ чхавэ́н, и обмордя лэн пане́са;</verse>
				<verse number="7">и чхудя́ пэ лэ́стэ (Аароностэ) хитоно, и обпхандя лэс кустыкаса и чхудя́ пэ лэ́стэ упратуны риза и чхудя́ пэ лэ́стэ эфо́до и обпхандя лэс эфодоскирэ кустыкаса и прикэрдя лэ́са эфо́до пэ лэ́стэ,</verse>
				<verse number="8">и чхудя́ пэ лэ́стэ наперстнико (жылетка), и пэ наперстнико чхудя́ Уримо и Тумимо,</verse>
				<verse number="9">и чхудя́ пэ лэ́скиро шэро́ кидаро, а пэ кидаро лэ́скирэ англатунэ́ рига́тыр чхудя́ сувнакуны́ пхалёри (досэчка), свэ́нто диадэма (коро́на), сыр пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ.</verse>
				<verse number="10">И лыя́ Мо́йза макхибнытко елеё, и помакхця ша́тра и саро́, со сыс дрэ ла́тэ, и освэнцякирдя дава́;</verse>
				<verse number="11">и лэ́са побрызгиндя пэ алта́рё эфта́ (битринэ́нгиро дэш) мо́лы, и помакхця алта́рё и сарэ́ лэ́скирэ приборы, и чаро́ москэ (умывальница) и ла́киро прэдко тэл ґэра́, соб (кай) лэн тэ освэнцынэл;</verse>
				<verse number="12">и чхудя́ макхибнытко елеё пэ шэро́ Аароно́скэ, и помакхця лэс, соб (кай) тэ высвэнцынэл лэс.</verse>
				<verse number="13">И яндя́ Мо́йза Аароно́скирэ чхавэ́н, и уридя лэн дрэ хитоны, и обпхандя лэн кустыкаса, и чхудя́ пэ лэ́ндэ кидары, сыр пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ.</verse>
				<verse number="14">И яндя́ гуруво́рэс (тельцос) пал грэ́хо ваш свэ́нто дыибэ́н, и Ааро́но и лэ́скирэ чхавэ́ чхудэ́ пэ́скирэ васта́ пэ гуруворэскиро шэро́ пал грэ́хо;</verse>
				<verse number="15">и зачхиндя́ лэс, и лыя́ рат, и пэ́скирэ ангуштэса чхудя́ пэ алтарёскирэ шынга́ (ро́ги) сарэ́ ригэ́ндыр, и выжужакирдя́ алта́рё, а рат, саво́ яця́пэ, вычхудя́ тэлґэра алтарёскэ, и освэнцындя лэс, соб (кай) тэ кэрэ́л лэс жужэса.</verse>
				<verse number="16">И лыя́ саро́ чэкэ́н (ту́ко), саво́ сыс пэ андратунэ́ маса́, и сальнико пэ кало́ буко (печонка), и дуй букорэ (почки) и лэ́нгиро чэкэ́н, и схачкирдя́ Мо́йза пэ алта́рё;</verse>
				<verse number="17">а гуруво́рэс (тельцос) и лэ́скири цы́па, и мас лэ́скиро, и лэ́скиро нажужыпэн (начыстота) схачкирдя́ пэ яг пал ста́но, сыр пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ.</verse>
				<verse number="18">И яндя́ бакрэ́с (овнос) ваш цэ́ло схачкирибэ́н, и чхудя́ Ааро́но и лэ́скирэ чхавэ́ пэ́скирэ васта́ пэ бакрэскиро шэро́;</verse>
				<verse number="19">и зачхиндя́ лэс Мо́йза и брызгиндя куты́ (на́бут) ратэ́са пэ алта́рё сарэ́ ригэ́ндыр;</verse>
				<verse number="20">и росчингирдя бакрэ́с пэ паша́, и схачкирдя́ Мо́йза шэро́ и паша́ и чэкэ́н,</verse>
				<verse number="21">а андратунэ́ маса́ и ґэра́ вымордя пане́са, и схачкирдя́ Мо́йза сарэ́ бакрэ́с пэ алта́рё: дава́ исын цэ́ло схачкирибэ́н дрэ гудло́ тхув, акэ, исын свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, сыр пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ.</verse>
				<verse number="22">И яндя́ явирэ бакрэ́с, освэнцыбнаскирэ бакрэ́с, и чхудя́ Ааро́но и лэ́скирэ чхавэ́ пэ́скирэ васта́ пэ бакрэскиро шэро́;</verse>
				<verse number="23">и зачхиндя́ лэс Мо́йза, и лыя́ лэ́скиро рат, и чхудя́ пэ яго́ро (краё) чачэ́ (правонэ) Аароно́скирэ канэстыр и пэ баро́ лэ́скирэ-чачэ́-вастэскиро ангу́шт (пальцо) и пэ баро́ ангу́шт, лэ́скирэ чачэ́-ґэр΄якиро.</verse>
				<verse number="24">И яндя́ Мо́йза Аароно́скирэ чхавэ́н, и чхудя́ рат пэ яго́ро (пэ краё) лэ́нгирэ чачэскиро кан, и пэ баро́ лэ́нгирэ-чачэ́-вастэскиро ангу́шт и пэ баро́ лэ́нгирэ чачэ́-ґэрьякиро ангу́шт, и побрызгиндя Мо́йза ратэ́са пэ алта́рё сарэ́ ригэ́ндыр.</verse>
				<verse number="25">И лыя́ чэкэ́н (ту́ко) и курдюко и саро́ чэкэ́н, саво́ сыс пэ андратунэ́ маса́, и сальнико пэ кало́ буко (печонка), и дуй букорэ (почки) и лэ́нгиро чэкэ́н и чачо́ псико́;</verse>
				<verse number="26">и кхудэ́ апреснокэнца, савэ́ сыс анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, лыя́ екх апресноко и екх маро́ елеёса и екх мариклы, и чхудя́ лэн пэ чэкэ́н и пэ чачо́ псико́;</verse>
				<verse number="27">и чхудя́ саро́ дава́ пэ Аароно́скирэ васта́ и пэ лэ́скирэ-чхавэ́нгирэ васта́, и яндя́ дава́, тринскири анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ;</verse>
				<verse number="28">и лыя́ дава́ Мо́йза лэ́нгирэ вастэ́ндыр и схачкирдя́ пэ алта́рё ваш цэ́ло схачкирибэ́н: дава́ исын свэ́нто дыибэ́н посвэнциндло дро гудло́ тхув, дава́ исын свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="29">И лыя́ Мо́йза колы́н и яндя́ лэс, тринскири анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ: дава́ сыс Мойзаскири до́ля посвэнцынонэ бакрэстыр, сыр пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ.</verse>
				<verse number="30">И лыя́ Мо́йза макхибнытко елеё и рат, саво́ сыс пэ алта́рё, и побрызгиндя Аароно́с и лэ́скирэ и́ди, и лэ́скирэ чхавэ́н и лэ́скирэ чхавэ́нгирэ и́ди лэ́са; и адя́кэ высвэнцындя Аароно́с и лэ́скирэ и́ди, и лэ́скирэ чхавэ́н и и́ди лэ́скирэ чхавэ́нгирэ лэ́са.</verse>
				<verse number="31">И пхэндя́ Мо́йза Аароно́скэ и лэ́скирэ чхавэ́нгэ: “Кэравэн мас пашы́л скэдыибна́скири ша́тра, и одо́й хан лэс марэ́са, саво́ исын дро кхудо (корзина) освэнцындло, сыр ма́нгэ ракирдо и пхэндло́: Аарон и лэ́скирэ чхавэ́ исын бангэ́ лэс тэ хан;</verse>
				<verse number="32">а со ячэ́лапэ масэстыр и марэстыр, хачкирэ́н пэ яг.</verse>
				<verse number="33">Эфта́ дывэса́ на отджан скэдыибнаскирэ вударэндыр дрэ ша́тра, пака проджа́на дывэса́ ваш тумаро́ высвэнцякирибэн, пал-дова́ со пир эфта́ дывэса́ исын банго́ тэ кэрэ́лпэ тумаро́ высвэнцякирибэн;</verse>
				<verse number="34">сыр ададывэ́с сыс кэрдо́, адя́кэ пхэндя́ Рай Дэвэ́л тэ кэрэ́н тумэ́нгэ тэ жужакирэнпэ;</verse>
				<verse number="35">пашы́л скэдыибнаскиро загиибэ́н дрэ ша́тра явэ́н дывэ́с и рат эфта́ дывэса́, и явэ́н ракхунэс Растэ-Дэвлэ́стэ, соб (кай) тэ на мэрэ́н, пал-дова́ со адя́кэ ма́нгэ сыс пхэндло́ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр.”</verse>
				<verse number="36">И кэрдя́ Ааро́но и лэ́скирэ чхавэ́ саро́, со ракирдя́ Рай Дэвэ́л пир Мойзастэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="9">
				<verse number="1">Пэ охто́то (бидуе́нгиро дэ́што) дывэ́с кхардя́ кэ пэ Мо́йза Аароно́с и лэ́скирэ чхавэ́н, и Израилёскирэ пхурыдырэн,</verse>
				<verse number="2">и пхэндя́ Аароно́скэ: “Лэ пэ́скэ гурувэндыр гуруво́рэс (тельцос) дро свэ́нто дыибэ́н (жэ́ртва) пал грэ́хо и бакрэ́с дро цэ́ло схачкирибэ́н, дуе́н бидошэнгирэн, и ян лэн анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ;</verse>
				<verse number="3">и Израилёскирэ чхавэ́нгэ пхэн: лэн бузнэ́с дро свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо, и гуруво́рэс (тельцос), и бакрорэс, екхэ-бэршытконэн, бидошэнгирэн, дро цэ́ло схачкирибэ́н,</verse>
				<verse number="4">и гурувэ́с и бакрэ́с дро свэ́нто дыибэ́н ми́рно, соб (кай) тэ кэрэ́с свэ́нто яныбэ́н анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, и маруно́ яныбэ́н, перемешиндло елеёса; пал-дова́ со ададывэ́с Рай Дэвэ́л сыкадёла тумэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="5">И яндлэ́ дова́, со припхэндя́ Мо́йза, анги́л скэдыибна́скири ша́тра, и явнэ́ сарэ́ мануша́ и тэрдинэ́ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="6">Тэ́ньци пхэндя́ Мо́йза: “Дава́ исын чачипэ́н, саво́ Рай Дэвэ́л припхэндя́ тэ кэрэ́н тумэ́нгэ, и сла́ва Ра́скирэ-Дэвлэ́скири сыкадёла тумэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="7">И пхэндя́ Мо́йза Аароно́скэ: “Яв кэ алта́рё и кэр тыро́ свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо и тыро́ цэ́ло схачкирибэ́н, и выжужакир пэс и манушэ́н, и кэр яныбэ́н манушэ́ндыр, и выжужакир лэн, сыр припхэндя́ Рай Дэвэ́л.”</verse>
				<verse number="8">И подги́я Ааро́но кэ алта́рё, и зачхиндя́ гуруво́рэс (тельцос), саво́ сыс пал лэ́стэ, дро свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо:</verse>
				<verse number="9">Аароно́скирэ чхавэ́ подлыджинэ лэ́скэ рат, и ёв обмакниндя пэ́скиро ангу́шт (пальцо) дро рат, и чхудя́ пэ алтарёскирэ шынга́ (ро́ги), а палатуно́ рат вычхудя́ тэл алтарёскирэ ґэра́,</verse>
				<verse number="10">а чэкэ́н и букорэ (почки) и сальнико пэ кало́ буко (печонка) свэнтонэ́ дыибна́стыр пал грэ́хо схачкирдя́ пэ алта́рё, сыр припхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ;</verse>
				<verse number="11">мас и цы́па схачкирдя́ пал ста́но пэ яг.</verse>
				<verse number="12">И зачхиндя́ Ааро́но мурдалэ́н (жывотнонэн) ваш цэ́ло схачкирибэ́н, и Аароно́скирэ чхавэ́ подлыджинэ лэ́скэ рат; ёв побрызгиндя лэ́са пэ алта́рё сарэ́ ригэ́ндыр;</verse>
				<verse number="13">и яндлэ́ лэ́скэ цэ́ло схачкирибэ́н дрэ котэра́ и шэро́, и ёв лэн хачкирдя́ пэ алта́рё,</verse>
				<verse number="14">а андратунэ́ маса́ и ґэра́ обмордя и хачкирдя́ цэлонэ́ схачкирибнаса пэ алта́рё,</verse>
				<verse number="15">И яндя́ яныбэ́н манушэ́ндыр, и лыя́ манушэ́ндыр бузнэ́с пал грэ́хо, и зачхиндя́ лэс, и яндя́ лэс дро свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо, сыр и англатунэс.</verse>
				<verse number="16">И яндя́ цэ́ло схачкирибэ́н и кэрдя́ лэс пир упхэныбэ́н.</verse>
				<verse number="17">И яндя́ маруно́ яныбэ́н и пхэрдякирдя́ лэ́са пэ́скирэ васта́, и схачкирдя́ пэ алта́рё апри́ч сарэ́ цэлонэ́ схачкирибнастыр пэ ра́нко (пэ зло́ко).</verse>
				<verse number="18">И зачхиндя́ гуруво́рэс и бузнэ́с (козлос), савэ́ сыс манушэ́ндыр, дро ми́рно свэ́нто дыибэ́н; и Аароно́скирэ чхавэ́ подлыджинэ лэ́скэ рат, и ёв обрызгиндя лэ́са пэ алта́рё сарэ́ ригэ́ндыр;</verse>
				<verse number="19">подлыджинэ и чэкэ́н гурувэстыр и бузнэстыр курдюко, и чэкэ́н, саво́ заучхакирэла андратунэ́ маса́, букорэ и сальнико, со сыс пэ кало́ буко,</verse>
				<verse number="20">и чхудэ́ чэкэ́н (ту́ко) пэ колы́н, и ёв хачкирдя́ чэкэ́н пэ алта́рё;</verse>
				<verse number="21">колынд и чачо́ (право) псико́ яндя́ Ааро́но, тринскири анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, сыр припхэндя́ Мо́йза.</verse>
				<verse number="22">И ґаздыя́ Ааро́но пэ́скирэ васта́, рисии кэ мануша́, и бахтякирдя́ лэн, и гия́ тэлэ́, кэри, сыр кэрдя́ свэ́нто дыибэ́н (жэ́ртва) пал грэ́хо, цэ́ло схачкирибэ́н и ми́рно свэ́нто дыибэ́н.</verse>
				<verse number="23">И загинэ́ Мо́йза и Ааро́но дрэ скэдыибна́скири ша́тра, и выгинэ́, и бахтякирдэ манушэ́н. И явдя́ сла́ва Ра́скирэ-Дэвлэ́скири сарэ́ манушэ́нгэ:</verse>
				<verse number="24">И выгия́ яг Ра́стыр-Дэвлэ́стыр и схачкирдя́ пэ цэлонэ́-схачкирибнаскиро алта́рё и чэкэ́н; и дыкхнэ́ сарэ́ мануша́, и дынэ́ го́дла радыма́тыр, и пынэ́ пэ пэ́скирэ муя́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="10">
				<verse number="1">Надаво и Авиудо (Авигу), Аароно́скирэ чхавэ́, лынэ́ кажно пэ́скири кадила, и чхудэ́ дрэ лэ́ндэ яг, и зачхудэ дрэ ла́тэ дро́га смо́лы тэ тхувлякирэн, и яндлэ́ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ яг чу́жо, пэ сави́ Ёв на дыя́ во́ля лэ́нгэ;</verse>
				<verse number="2">и выгия́ яг Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, и хачкирдя́ лэн, мынэ́ ёнэ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="3">И пхэндя́ Мо́йза Аароно́скэ: “Ѓа́да, пал со ракирдя́ Рай Дэвэ́л, ке́ли Ёв пхэндя́: ‘Дрэ одолэ́ндэ, савэ́ явэ́на пашылэды́р кэ Мэ и Мэ высвэнцынавапэ и анги́л сарэ́ манушэ́ндэ прославинавапэ.’” Ааро́но сыс штыл.</verse>
				<verse number="4">И кхардя́ Мо́йза Мисаилос и Елцафанос, Узиилоскирэ чхавэ́н, Аароно́скирэ какэскирэн, и пхэндя́ лэ́нгэ: “Джа́н, вылыджан тумарэ́ пшалэ́н свэнтонэ́ штэто́стыр пал ста́но.”</verse>
				<verse number="5">И гинэ́, и вылыджинэ́ лэн дрэ хитоны лэ́нгирэ пал ста́но.</verse>
				<verse number="6">И пхэндя́ Мо́йза Аароно́скэ и Елизароскэ и Ифамароскэ, лэ́скирэ чхавэ́нгэ: “На злэн кидары тумарэ́ шэрэндыр и и́ди тумарэ́ тэ на кушэн, соб (кай) тумэ́нгэ тэ на мэрэ́н и тэ на выкхарэн холы́ пэ сарэ́ манушэ́ндэ. Нэ тумарэ́ пша́ла, саро́ Израилёскиро кхэр, сашты́ (могинэ́на) тэ ровэ́н пал схачкирдэндэ, савэ́н хачкирдя́ Рай Дэвэ́л,</verse>
				<verse number="7">и на выджа́н скэдыибнаскирэ скиниякирэ вударэндыр, соб (кай) тумэ́нгэ тэ на мэрэ́н, пал-дова́ со пэ тумэ́ндэ исын Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро макхибнаскиро елеё.” И кэрдэ́ ёнэ пир Мойза́скиро лав.</verse>
				<verse number="8">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Аароно́скэ, ракири́:</verse>
				<verse number="9">“На пи, ту и тырэ́ чхавэ́ ту́са, мол (вино) и пибэна зоралэ́, ке́ли заджа́на дрэ скэдыибна́скири ша́тра, соб (кай) тэ на мэрэ́н.” Дава́ явэ́ла ве́чно упхэныбэ́н дрэ тумарэ́ ро́ды,</verse>
				<verse number="10">соб (кай) тумэ́ могиндлэ́ тэ роскэдэн свэ́нто насвэнтонэстыр, и жужо́ нажужэстыр,</verse>
				<verse number="11">и тэ сыклякирэ́н Израилёскирэ чхавэ́н сарэ́ упхэныбнэнгэ, савэ́ дыя́ лэ́нгэ Рай Дэвэ́л пир Мойзастэ.</verse>
				<verse number="12">И пхэндя́ Мо́йза Аароно́скэ и Елизароскэ и Ифамароскэ, савэ́ ячнэ́пэ лэ́скирэ чхавэ́ндыр: “Лэн маруно́ яныбэ́н, саво́ яця́пэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ свэнтонэ́ дыибнэндыр, и хан лэс преснонэ (бидрожджэнгирэ) пашы́л алта́рё, пал-дова́ со дава́ исын бари свэнтыма;</verse>
				<verse number="13">и хан лэс пэ свэ́нто штэ́то, пал-дова́ со дава́ исын котэ́р (куско) тыро́, и котэ́р тырэ́ чхавэ́нгиро Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ свэнтонэ́ дыибнэндыр: адя́кэ ма́нгэ пхэндло́ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр;</verse>
				<verse number="14">и колы́н тринскирибнаскиро, псико́ ґаздыпнаскиро хан пэ жужо́ штэ́то, ту и тырэ́ чхавэ́, и тырэ́ чхая́ ту́са, пал-дова́ со дава́ дыно́ дро котэ́р ту́кэ и дро котэ́р тырэ́ чхавэ́нгэ Израилёскирэ чхавэ́нгирэ мирнонэ свэнтонэ́ дыибна́стыр;</verse>
				<verse number="15">ґаздыпнаскиро псико́ и тринскирибнаскиро колы́н ёнэ исын бангэ́ тэ янэ́н чэкэнэскирэ (тукоскирэ) свэнтонэ́ дыибнэнца (жэртвэнца), тринскири анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, и, мэк тэ явэ́л дава́ вечнонэ котэрэса ту́кэ и тырэ́ чхавэ́нгэ ту́са, сыр пхэндя́ Рай Дэвэ́л.”</verse>
				<verse number="16">И лыя́ добусовэс (старательнэс) тэ родэ́л Мо́йза бузнэ́с сыр свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо, и ґа́да, ёв схачкирдо. И росхолясыя ёв пэ Елизаростэ и Ифамаростэ, савэ́ ячнэ́пэ Аароно́скирэ чхавэ́ндыр, и пхэндя́:</verse>
				<verse number="17">“Со́скэ тумэ́ на ханэ́ свэ́нта дыибэна́ пал грэ́хо пэ свэ́нто штэ́то? Пал-дова́ со ёй исын бари свэнтыма, и ёй дыны́ тумэ́нгэ, соб (кай) тэ лэн пэ пэ́стэ грэ́хи манушэ́ндыр и тэ жужакирэн лэн анги́л Дэвлэ́стэ;</verse>
				<verse number="18">ґа́да, лэ́скиро рат на залыджино андрэ́ свэ́нто штэ́то, а тумэ́нгэ трэиндя́ сыс тэ хан лэс пэ свэ́нто штэ́то, сыр сыс пхэндло́ ма́нгэ.”</verse>
				<verse number="19">Ааро́но пхэндя́ Мойза́скэ: “Ѓа́да, ададывэ́с яндлэ́ ёнэ пэ́скиро свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо и пэ́скиро цэ́ло схачкирибэ́н анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, и дава́ кэрдя́пэ ма́нца; ко́ли мэ ададывэ́с ява́ва тэ хав свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо, ци явэ́ла дава́ лачхо́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ?”</verse>
				<verse number="20">И шундя́ Мо́йза дава́, и шардя.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="11">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ и Аароно́скэ, ракири́ лэ́нгэ:</verse>
				<verse number="2">“Пхэнэ́н Израилёскирэ чхавэ́нгэ: ‘Ѓа́да, исын мурдала́ (жывотна), савэ́н сашты́ тумэ́нгэ тэ хан сарэ́ мурдалэ́ндыр пэ пхув:</verse>
				<verse number="3">кажно кхэри́тко мурда́л (ското), савэ́стэ исын роскэрдо копыто (най), и пэ копыты исын хор росчхиныбэн (разрезо), и саво́ жуйскирэла жвачка, хан;</verse>
				<verse number="4">екхэ долэн на хан кодолэндыр, савэ́ жуйскирэна жвачка, и савэ́ндэ исын на роскэрдо копыто: верблюдос, пал-дова́ со ёв жуйскирэла жвачка, нэ копыто лэ́стэ нароскэрдо, нажужо ёв исын ваш тумэ́нгэ;</verse>
				<verse number="5">и тушканчыкос, пал-дова́ со ёв жуйскирэла жвачка, нэ копыто лэ́стэ нароскэрдо, нажужо ёв исын ваш тумэ́нгэ,</verse>
				<verse number="6">и шушуёс (зайцос), пал-дова́ со ёв жуйскирэла жвачка, нэ копыто лэ́стэ нароскэрдо, нажужо ёв исын ваш тумэ́нгэ;</verse>
				<verse number="7">и балычэн, пал-дова́ со копыто лэ́ндэ роскэрдо и пэ копыто исын хор росчхиныбэн (разрезо), нэ ёнэ на жуйскирэна жвачка, нажужэ́ ёнэ исын ваш тумэ́нгэ;</verse>
				<verse number="8">мас лэ́нгиро на хан и кэ тру́пы лэ́нгирэ на причилавэнпэ; нажужэ́ ёнэ исын ваш тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="9">Сарэ́ мурдалэ́ндыр (жывотнэндыр), савэ́ исын дро пани́, хан долэн: савэ́ндэ исын пора и чэшуя дро пани́, дро мо́рё (дэрья́в) ци дрэ рэка (лэнь), долэн хан;</verse>
				<verse number="10">а сарэ́ долэ́, савэ́ндэ нанэ пора и чэшуя, дро мо́рё (дэрья́в) ци дрэ рэ́ки (лэня́), кон плывинэла дро пани́ и сарэ́ндыр, кон дживэ́ла дро пани́, магирдэ́ ёнэ исын ваш тумэ́нгэ;</verse>
				<verse number="11">ёнэ исын бангэ́ (мусинэн) тэ явэ́н магирдэ́ ваш тумэ́нгэ: мас лэ́нгиро на хан, и лэ́нгирэ трупэндыр гидинэнпэ;</verse>
				<verse number="12">сарэ́ мурдала́ (жывотна), савэ́ндэ нанэ пора и чэшуя дро пани́, магирдэ́ ёнэ исын ваш тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="13">Гидинэнпэ далэ́ чириклендыр: орлостыр (кидостыр), грифостыр и морёскирэ (дэрьявэ́скирэ) орлостыр (кидостыр),</verse>
				<verse number="14">каґнялэстыр (коршуностыр), и соколостыр лэ́скирэ родоса,</verse>
				<verse number="15">кажнонэ́ коракостыр (вороностыр) лэ́скирэ родоса,</verse>
				<verse number="16">страусостыр, соватыр, чайкатыр, и ястребостыр (каґнялэстыр) лэ́скирэ родоса,</verse>
				<verse number="17">филиностыр, мачхэскирэ старибнаристыр и ибисостыр,</verse>
				<verse number="18">лебедёстыр, пелеканостыр и сипостыр,</verse>
				<verse number="19">бутяностыр (цаплятыр), зуёстыр лэ́скирэ родоса, удодостыр и нетопырёстыр (вурняибнытконэ кар-мусостыр).</verse>
				<verse number="20">Сарэ́ мурдала́ (жывотна), савэ́ ползынэна, вурняна, псирэ́на пэ штар ґэра́, магирдэ́ исын ваш тумэ́нгэ;</verse>
				<verse number="21">сарэ́ндыр, савэ́ ползынэна, вурняна, псирэ́на пэ штар ґэра́, кодолэ́н екхэ хан, савэ́ндэ исын лытки вучэды́р ґэрэндыр, соб (кай) лэ́нца тэ ухтэн пир пхув;</verse>
				<verse number="22">адалэн хан лэ́ндыр: саранча ла́кирэ родоса, соламос ла́кирэ родоса, харголос (хрушчос) ла́кирэ родоса, и хагабса ла́кирэ родоса.</verse>
				<verse number="23">Кажно яви́р вурняибнытко, саво́ ползынэла, савэ́стэ исын штар ґэра́, магирдо́ исын ваш тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="24">Лэ́ндыр тумэ́ явэ́на нажужэ́: кажно, кон причилавэлалапэ кэ лэ́нгиро тру́по, нажужо явэ́ла кэ бэльвэ́ль;</verse>
				<verse number="25">и кажнонэ́скэ, кон лэ́ла лэ́нгиро тру́по, трэй тэ обморэл пэ́скири и́дя, и нажужо явэ́ла кэ бэльвэ́ль.</verse>
				<verse number="26">Кажно мурда́л, савэ́стэ копыты (ная) роскэрдэ пэ дуй (раздвоена), нэ савэ́стэ нанэ баро́ рочхиныбэн (разрезо), и саво́ на жуйскирэла жвачка, нажужо исын ваш тумэ́нгэ: кажно, кон чилавэ́ла лэс, явэ́ла нажужо.</verse>
				<verse number="27">Сарэ́ мурдалэ́ндыр, саво́ псирэ́ла пэ штар ґэра́, пэ лапы, кон псирэ́ла, дова́ нажужо исын ваш тумэ́нгэ: кажно кон чилавэ́ла лэ́нгиро тру́по, одова́ явэ́ла нажужо кэ бэльвэ́ль. Ёв исын нажужо ваш тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="28">Кон лэ́ла лэ́нгиро тру́по, одолэ́скэ трэй тэ обморэл пэ́скирэ и́ди, и нажужо ёв явэ́ла кэ бэльвэ́ль, нажужэ́ ёнэ исын ваш тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="29">Ѓа́да, со явэ́ла нажужо ваш тумэ́нгэ мурдалэ́ндыр (жывотнэнэндыр), савэ́ ползынэна пир пхув: крото, кармус (мышо), яшчэрка ла́кирэ родоса,</verse>
				<verse number="30">анака, хамелеоно, лета (летахо), хомето и тиншэмето,</verse>
				<verse number="31">далэ́ исын нажужэ́ ваш тумэ́нгэ сарэ́ндыр, савэ́ ползынэна: кажно, кон причилавэлапэ кэ ёнэ мулэ́, нажужо явэ́ла кэ бэльвэ́ль.</verse>
				<verse number="32">И саро́, пэ со пэрэ́ла вари-со лэ́ндыр мулэ́ндыр, кажно кхоро́ (сасудо) вэшэ́стыр, ци и́дя, ци цы́па, ци гоно́, и кажно вешч, сави́ трэй пэ рэ́ндо, явэ́на нажужэ́: дро пани́ трэй тэ чхувэ́н лэн, и нажужэ́ явэ́на ёнэ кэ бэльвэ́ль, коригэды́р (позжедыр) ёнэ явэ́на жужэ́;</verse>
				<verse number="33">ко́ли вари-со лэ́ндыр пэрэ́ла дро саво́-либо кхоро́ глинатыр (ґлэятыр), тэды со исын дрэ лэ́стэ, явэ́ла нажужо, и кокоро́ кхоро́ (сасудо) розмарэн.</verse>
				<verse number="34">Кажно хабэ́н, саво́ ха́на, пэ саво́ сыс пани́ дасавэ́ кхоростыр, нажужо явэ́ла, и кажно пибэ́н, саво́ пьена, дро кажно дасаво кхоро́, нажужо явэ́ла.</verse>
				<verse number="35">Саро́, пэ со пэрэ́ла вари-со лэ́ндыр лэ́нгирэ трупостыр, нажужо явэ́ла: бов и боворо трэй тэ роспхагирэн, ёнэ явэ́на нажужэ́: и ёнэ исын тэ явэ́н нажужэ́ ваш тумэ́нгэ;</verse>
				<verse number="36">ґанынгори (источнико) и ґаны́нг кокори, дрэ со исын пани́, ячэ́напэ жужэ́; а кон причилавэлапэ кэ лэ́нгиро тру́по, одова́ ячэ́лапэ нажужо.</verse>
				<verse number="37">И ко́ли вари-со лэ́нгирэ трупостыр пэрэ́ла пэ вари-сави́ зя́рка (семё), сави́ чхувэ́на дрэ пхув, тэды ёй явэ́ла жужы;</verse>
				<verse number="38">нэ ко́ли тэды, сыр пани́ чхудо пэ зя́рка, пэрэ́ла пэ лэ́стэ вари-со лэ́нгирэ трупостыр, то ёй (зя́рка) явэ́ла нажужы ваш тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="39">И ке́ли мурдёла вари-саво́ кхэри́тко мурда́л (ското), саво́ тумэ́ ха́на, тэды кон чилавэ́ла лэ́скиро тру́по, явэ́ла нажужо кэ бэльвэ́ль;</verse>
				<verse number="40">и одолэ́скэ, кон явэ́ла тэ хал лэ́скирэ-мулэскиро мас, трэй тэ обморэл пэ́скирэ и́ди, и нажужо явэ́ла кэ бэльвэ́ль; и одова́, кон лыджа́ла лэ́скиро тру́по, банго́ тэ обморэл пэ́скирэ и́ди, и нажужо явэ́ла бэльвэ́ль.</verse>
				<verse number="41">Кажно мурда́л (жывотно), саво́ ползынэла пири́ пхув, исын магирдо́ ваш тумэ́нгэ, нашты́ лэс тэ хан.</verse>
				<verse number="42">Сарэ́, кон ползынэла пэ пэр и сарэ́, кон псирэ́ла пэ штар ґэра́, и бутэ́-гэрэнгирэн мурдалэ́ндыр (жывотнэндыр), савэ́ ползынэна пир пхув, на хан, пал-дова́ со ёнэ исын магирдэ́;</verse>
				<verse number="43">на магирэ́н тумарэ́ дия́ вари-савэ́ мурдалэса (жывотнонэса), саво́ ползынэла, и на кэрэ́н пэс пир лэ́ндэ нажужэнца, соб (кай) тэ явэ́н пир лэ́ндэ магирдэнца,</verse>
				<verse number="44">пал-дова́ со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тумаро́: свэнцякирэн пэс и явэ́н свэ́нта, пал-дова́ со Мэ сом Свэ́нто, и на магирэ́н тумарэ́ дия́ вари-савэ́ мурдалэса (жывотнонэса), саво́ ползынэла пири́ пхув,</verse>
				<verse number="45">пал-дова́ со Мэ сом Рай Дэвэ́л, саво́ вылыджия́ тумэн Египто́скирэ пхувья́тыр, соб (кай) Ма́нгэ тэ явав тумарэ́ Дэвлэ́са. И адя́кэ явэ́н свэ́нта, пал-дова́ со Мэ сом свэ́нто.</verse>
				<verse number="46">Ѓа́да, исын Зако́но пал кхэритконэ́ мурдалэ́ндэ (пал ското), пал чириклендэ, пал кажно джидо́ создыибэн, саво́ дживэ́ла дро пани́, и пал сарэ́ мурдалэ́ндэ (жывотнонэндэ), савэ́ ползынэна пир пхув,</verse>
				<verse number="47">соб (кай) тэ роскэдэн нажужо жужэстыр, и мурдалэ́н (жывотнонэн), савэ́н сашты́ тэ хас, мурдалэ́ндыр, савэ́н нашты́ тэ хан.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="12">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ дасавэ́ лава́:</verse>
				<verse number="2">“Пхэн Израилёскирэ чхавэ́нгэ: ко́ли джувлы́ пхарьёла и биянэ́ла чхаворэс (биято́с), тэды ёй явэ́ла нажужы эфта́ (битринэ́нгиро дэш) дывэса́; сыр дрэ дывэса́ ла́кирэ жужакирибнаскирэ мэ́ньки, ёй явэ́ла нажужы;</verse>
				<verse number="3">пэ охто́то (бидуе́нгиро дэ́што) дывэ́с обчхинэлапэ лэ́стэ (чхаворэстэ) лэ́скири лоч (плоть) пэ яго́ро (пэ краё);</verse>
				<verse number="4">и трия́нда трин дывэса́ банги ёй тэ бэшэ́л тэ жужакирэлпэ пэ́скирэ ратэндыр; нисо́, со исын свэ́нто, ла́кэ нашты́ тэ чилавэл, и кэ свэ́нто штэ́то нашты́ тэ явэ́л, пака проджа́на ла́кирэ-жужакирибнаскирэ дывэса́.</verse>
				<verse number="5">Ко́ли ёй биянэ́ла чхаёрья, то тэды дрэ пэ́скирэ-жужакирибнаскирэ дывэса́ ёй явэ́ла нажужы дуй куркэ, и шовдэша́ шов дывэса́ ёй исын банги тэ бэшэ́л тэ жужакирэлпэ пэ́скирэ ратэндыр.</verse>
				<verse number="6">Сыр проджа́на ла́кирэ жужакирибнаскирэ дывэса́ пал чхавэ́стэ ци пал чхатэ, ла́кэ трэй тэ янэл екхэ-бэршытконэс бакрорэс ваш цэ́ло схачкирибэ́н и тэрнэ́ голумбицос ци горлица дро свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо, кэ загиибэ́н дрэ скэдыибна́скири ша́тра кэ раша́й;</verse>
				<verse number="7">ёв янэ́ла дава́ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, и жужакирэла ла, и ёй явэ́ла жужы пэ́скирэ ратэскирэ тхадыпнастыр. Ѓа́да, исын Зако́но пал чхаворэскиро ци чхаёрьякиро бияныпэ́н.</verse>
				<verse number="8">Ко́ли ёй нашты́ тэ янэл бакрорэс, то тэды мэк тэ лэл дуе́н горлицэн ци дуе́н тэрнэн ґолумбэн, екхэ́с ваш цэ́ло схачкирибэ́н, а явирэ́с дро свэ́нто дыибэ́н (жэ́ртва) пал грэ́хо, и жужакирэла ла раша́й, и ёй явэ́ла жужы.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="13">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ и Аароно́скэ:</verse>
				<verse number="2">“Ке́ли конэ́стэ ячэ́ла пэ лэ́скирэ-масэнгири цы́па шулыпэн, ци лишаё ци пляма, и пэ лэ́скирэ-масэнгири цы́па ячэ́ла, хай, проказакиро фра́нсо, тэды трэй тэ янэ́н лэс кэ Ааро́но, раша́й, ци кэ екх лэ́скирэ чхавэ́ндыр, рашандыр;</verse>
				<verse number="3">раша́й обдыкхэла фра́нсо пэ цы́па пэ маса́, и ко́ли бала́ пэ фра́нсо парудынэ дрэ парнэ́, и фра́нсо исын хор (глубоко) дрэ лэ́скирэ-масэнгири цы́па, тэды дава́ исын прока́за; раша́й, обдыкхи лэс, дэ́ла тэ джинэ́н пал лэ́стэ, со ёв исын нажужо.</verse>
				<verse number="4">А ко́ли пэ лэ́скирэ-масэнгири цы́па пляма (пятно) исын парны, нэ ёй нанэ хор дрэ цы́па, и бала́ пэ лэ́стэ на парудынэпэ дрэ парнэ́, тэды раша́й пхандэла манушэ́с, савэ́стэ исын фра́нсо пэ эфта́ дывэса́;</verse>
				<verse number="5">пэ эфта́то дывэ́с раша́й лэс обдыкхэла, и ко́ли фра́нсо ячэ́лапэ дасаво, сыр сыс, и на розджалапэ фра́нсо пир цы́па, тэды раша́й банго́ тэ пхандэл лэс пэ яви́р эфта́ дывэса́;</verse>
				<verse number="6">пэ эфта́то дывэ́с раша́й нэвэ́стыр обдыкхэла лэс, и ко́ли фра́нсо тыкнэды́р бицяло́, и на розгия́пэ фра́нсо пир цы́па, тэды раша́й исын банго́ тэ пхэнэ́л манушэ́нгэ, со ёв исын жужо́: дава́ исын лишаё, и мэк ёв тэ выморэл пэ́скирэ и́ди, и явэ́ла жужо́.</verse>
				<verse number="7">Ко́ли лишаё ячэ́ла тэ розджалпэ пир цы́па, коригэды́р (позже) дова́, сыр ёв псирдя́ кэ раша́й тэ жужакирэлпэ, тэды ёв яви́р мо́ло банго́ тэ явэ́л кэ раша́й;</verse>
				<verse number="8">о раша́й, дыкхи́, со лишаё розджалапэ пир цы́па, ёв дэ́ла тэ джинэ́л манушэ́нгэ, со ёв исын нажужо: дава́ исын прока́за.</verse>
				<verse number="9">Ко́ли явэ́ла пэ вари-конэ́стэ фра́нсо кэ прока́за, тэды трэй лэс тэ янэл кэ раша́й;</verse>
				<verse number="10">о раша́й обдыкхэла лэс и, ко́ли шулыпэн пэ цы́па исын парно́, и бал парудыя дрэ парно́, и пэ шулыпэн исын джидо́ мас,</verse>
				<verse number="11">то дава́ исын ґаратуны прока́за пэ лэ́скирэ-масэнгири цы́па; и раша́й приґалёла лэс нажужэса и пхандэла лэс; пал-дова́ со ёв исын нажужо.</verse>
				<verse number="12">Ко́ли фра́нсо розбуґлёла пэ цы́па, и учхакирэ́ла прока́за сари́ цы́па насвалэскири, лэ́скирэ шэрэстыр кэ ґэра́, ци бут могинэн тэ дыкхэ́н рашаскирэ якха́,</verse>
				<verse number="13">и дыкхэ́ла раша́й, со фра́нсо учхакирдя́ сарэ́ лэ́скирэ маса́, то тэды ёв приґалёла насвалэс жужэса, пал-дова́ со саро́ кэрдя́пэ дро парно́, ёв исын жужо́.</verse>
				<verse number="14">Ке́ли ячэ́ла пэ лэ́стэ джидо́ мас, тэды ёв исын нажужо;</verse>
				<verse number="15">и о раша́й, дыкхи́ джидо́ мас, приґалёла лэс нажужэса, пал-дова́ со джидо́ исын мас нажужо: дава́ исын прока́за.</verse>
				<verse number="16">Ко́ли джидо́ мас парудёла и пиририсёла дро парно́, мэк ёв тэ явэ́л кэ раша́й;</verse>
				<verse number="17">и о раша́й обдыкхэла лэс, и ко́ли фра́нсо обрисия дро парно́, раша́й приґалёла насвалэс жужэса; ёв исын жужо́.</verse>
				<verse number="18">Ко́ли конэ́стэ пэ масэнгири цы́па, сыс чыльчако (нарыво) и ёв задживдя,</verse>
				<verse number="19">и пэ чыльчакоскиро штэ́то яця́ парно́ шулыпэн, ци пляма парны ци лоловато, тэды ёв исын банго́ тэ явэ́л кэ раша́й;</verse>
				<verse number="20">и раша́й обдыкхэла лэс и, ко́ли чыльчако явэ́ла тэл цы́па, и бал лэ́скиро парудыя дро парно́, тэды раша́й пригалёла лэс нажужэса: дава́ исын проказакиро фра́нсо, ёв росцвэцындя (розлулудия) пэ чыльчако;</verse>
				<verse number="21">нэ ко́ли раша́й дыкхэ́ла, со бал пэ фра́нсо исын напарно, и ёв нанэ тэл цы́па, и на́бут (куты́) исын бицялы, тэды раша́й пхандэла лэс пэ эфта́ дывэса́;</verse>
				<verse number="22">ко́ли ёв ячэ́ла древа́н тэ розджалпэ пир цы́па, тэды раша́й приґалёла лэс нажужэса: дава́ исын проказакиро фра́нсо;</verse>
				<verse number="23">ко́ли пляма ячэ́лапэ пэ пэ́скиро штэ́то и на розджалапэ, тэды дава́ исын чыльчакоскиро шулыпэн, и раша́й приґалёла лэс жужэса.</verse>
				<verse number="24">И, ко́ли конэ́стэ пэ масэнгири цы́па явэ́ла обхачкирибэн, и пэ задживдо обхачкирибнаскиро ячэ́ла лоловато ци парны пляма,</verse>
				<verse number="25">и раша́й удыкхэ́ла, со бал пэ пляма (пятно) пирипарудыя дро парно́, и ёв ячэ́ла хор дрэ цы́па, тэды дава́ исын прока́за, ёй зацвэцындя пэ обхачкирибэн; и раша́й приґалёла лэс нажужэса: дава́ исын проказакиро фра́нсо;</verse>
				<verse number="26">ко́ли раша́й дыкхэ́ла, со бал пэ пляма напарно, и ёв нанэ тэл цы́па, и нанэ древа́н бицяло́, тэды раша́й пхандэла лэс пэ эфта́ дывэса́;</verse>
				<verse number="27">пэ эфта́то дывэ́с раша́й обдыкхэла лэс, и ко́ли ёй древа́н розджалапэ пир цы́па, тэды раша́й приґалёла лэс нажужэса: дава́ исын проказакиро фра́нсо;</verse>
				<verse number="28">ко́ли пляма ячэ́лапэ пэ пэ́скиро штэ́то, и на розджалапэ пир цы́па, и на́бут со нанэ бицялы, тэды дава́ шулыпэн обхачкирибнастыр; раша́й приґалёла лэс жужэса, пал-дова́ со дава́ шулыпэн обхачкирибнастыр.</verse>
				<verse number="29">Ко́ли муршэстэ ци джувля́тэ явэ́ла фра́нсо пэ шэро́ ци пэ чхора (брода),</verse>
				<verse number="30">и тэ́ньчи обдыкхэла раша́й фра́нсо, и ёв ячэ́ла хор дрэ цы́па и бал пэ ла́тэ жылто сано, тэды раша́й приґалёла лэн нажужэнца: дава́ исын пархима, дава́ исын прока́за пэ шэро́ ци пэ чхора (брода);</verse>
				<verse number="31">ко́ли раша́й обдыкхэла фра́нсо пархимакиро, и ёй на ячэ́ла хор дрэ цы́па, и бал пэ ла́тэ исын на кало́, тэды раша́й одолэ́с, конэ́стэ исын фра́нсо пархимакиро, пхандэла пэ эфта́ дывэса́;</verse>
				<verse number="32">пэ эфта́то дывэ́с раша́й обдыкхэла фра́нсо, и ко́ли пархима на розджалапэ, и нанэ пэ ла́тэ жылто бал, и пархима на ячэ́ла хор дрэ цы́па,</verse>
				<verse number="33">тэды насвалэстэ трэй тэ обчхинэн бала́, нэ штэ́то, кай пархима тэ на обчхинэн, и раша́й исын банго́ пархатонэс яви́р мо́ло тэ запхандэл пэ эфта́ дывэса́;</verse>
				<verse number="34">пэ эфта́то дывэ́с раша́й обдыкхэла пархима, и ко́ли пархима на розгия́пэ пир цы́па и на ячэ́ла хор дрэ цы́па, тэды раша́й приґалёла лэс жужэса; мэк ёв тэ выморэл пэ́скирэ и́ди, и явэ́ла жужо́.</verse>
				<verse number="35">Нэ ко́ли пало́ лэ́скиро жужакирибэн явэ́ла бут тэ розджалпэ пархима пир цы́па,</verse>
				<verse number="36">и раша́й удыкхэ́ла, со пархима розджалапэ пир цы́па, тэды раша́й мэк тэ на родэ́л жылто бал: ёв исын нажужо.</verse>
				<verse number="37">Ко́ли пархима ячэ́лапэ, сыр сыс, и сыкавэлапэ пэ ла́тэ кало́ бал, тэды пошара прогия́, ёв исын жужо́; раша́й приґалёла лэс жужэса.</verse>
				<verse number="38">Ко́ли муршэстэ ци джувля́тэ пэ лэ́нгирэ-масэнгири цы́па явэ́на ярка плямы, ярка парнэ́ плямы,</verse>
				<verse number="39">и раша́й дыкхэ́ла, со пэ лэ́нгирэ-масэнгири цы́па бледна-парнэ́ плямы, тэды дава́ исын лишаё, со росцвэцындя пэ цы́па: ёв исын жужо́.</verse>
				<verse number="40">Ко́ли конэ́стэ пэ шэро́ вырэснэ бала́, тэды дава́ исын плешо: ёв исын жужо́;</verse>
				<verse number="41">а ко́ли анги́л пэ чыкат вырэснэ бала́, тэды ёв исын лысо: ёв исын жужо́.</verse>
				<verse number="42">Ко́ли пэ плешо ци пэ лысина явэ́ла парны ци лоловато пляма, тэды пэ лэ́скиро плешо ци пэ лэ́скири лысина росцвэцындя проказакиро фра́нсо.</verse>
				<verse number="43">И о раша́й обдыкхэла лэс и, ко́ли дыкхэ́ла, со пэ шулыпэн пэ фра́нсо парно́ ци лоловато пэ лэ́скиро плешо ци пэ лэ́скири лысина, бицялы со подджа́ла пэ масэнгирэ-цыпакиро прока́за,</verse>
				<verse number="44">тэды адава́ ману́ш исын проказытко, нажужо ёв исын; раша́й исын банго́ тэ приґалёл лэс нажужэса, лэ́стэ пэ шэро́ фра́нсо.</verse>
				<verse number="45">Проказытконэстэ, пэ савэ́стэ исын дава́ фра́нсо, трэй, соб (кай) пэ лэ́стэ тэ явэ́л розкушны и́дя, и лэ́скиро шэро́ исын банго́ тэ явэ́л на учхакирдо, и кэ ушта́ ёв банго́ тэ явэ́л учхакирдо и тэ дэл го́дла: ‘Нажужо! нажужо!’</verse>
				<verse number="46">Дрэ сарэ́ дывэса́, пака пэ лэ́стэ исын фра́нсо, ёв исын банго́ тэ явэ́л нажужо, нажужо исын ёв; ёв исын банго́ тэ дживэ́л екхджино́, пал ста́но тэ явэ́л лэ́скиро джиибэ́н.</verse>
				<verse number="47">Ко́ли явэ́ла проказакиро фра́нсо пэ и́ди, ци пэ и́дя вылна́тыр (шэрсятыр), ци пэ и́дя лёностыр (ґандладэстыр),</verse>
				<verse number="48">ци пэ основа тхавэнгири, савэ́ джа́на упралэстыр, ци пэ утоко тхава, со джа́на пир буґлыпэ́н лёностыр (гандладэстыр) ци вылна́тыр, ци пэ цы́па, ци пэ вари-саво́ саво́ цыпитко кэрибэн,</verse>
				<verse number="49">и франсакири пляма (пятно) явэ́ла зэлэновато ци лоловато пэ и́дя, ци пэ цы́па, ци пэ основа, ци пэ утоко, ци пэ вари-саво́ цыпитко урибэ́н, – тэды дава́ исын фра́нсо кэ прока́за: трэй тэ сыкавэ́н ла раша́скэ;</verse>
				<verse number="50">о раша́й обдыкхэла фра́нсо, и запхандэла насвалы и́дя проказаса пэ эфта́ (битринэ́нгиро дэш) дывэса́</verse>
				<verse number="51">пэ эфта́то дывэ́с раша́й продыкхэла фра́нсо, и, ко́ли фра́нсо розгия́пэ пир и́дя, ци пэ основа, ци пэ утоко, ци пир цы́па, ци пир вари-со, со кэрдо́ цыпатыр, тэды дава́ исын прока́за захалы, нажужо исын фра́нсо;</verse>
				<verse number="52">ёв исын банго́ тэ схачкирэл и́дя, ци основа, ци вылнакиро утоко ци ґандладэскиро (лёноскиро), ци сави́ да тэ на явэ́л, сави́ кэрды цыпатыр, пэ сави́ явэ́ла фра́нсо, пал-дова́ со дава́ исын захалы прока́за: трэй тэ схачкирэн ла пэ яг.</verse>
				<verse number="53">Ко́ли раша́й дыкхэ́ла, со фра́нсо на розгия́пэ пэ и́дя, ци пэ основа, ци пэ утоко, ци пэ сави́ б тэ на явэ́л риза, со кэрды цыпатыр,</verse>
				<verse number="54">тэды раша́й упхэнэла тэ обморэн дова́, пэ сави́ исын фра́нсо, и яви́р мо́ло запхандэла пэ эфта́ дывэса́;</verse>
				<verse number="55">ко́ли коригэды́р (позжэды́р) насвалэ-идякиро выморибнастыр раша́й удыкхэ́ла, со фра́нсо на парудя пэ́скиро бицялыбэн и фра́нсо на розгия́пэ, тэды ёй исын нажужы, схачкирла и́дя пэ яг; дава́ исын выхано штэ́то пэ муитко риг ци пэ палатуны;</verse>
				<verse number="56">ко́ли раша́й дыкхэ́ла, со фра́нсо пир ла́киро морибэн яця́ тыкнэды́р бицяло́, тэды раша́й мэк тэ откушэл штэ́то франсоса идятыр, ци цыпатыр, ци основатыр, ци утокостыр.</verse>
				<verse number="57">Ко́ли ёв нэвэ́стыр сыкадёла пэ и́дя, ци пэ основа, ци пэ утоко, ци пэ вари-со кэрдо́ цыпатыр, тэды дава́ исын прока́за, сави́ розджалапэ: хачкир пэ яг дава́, пэ со прока́за исын.</verse>
				<verse number="58">Ко́ли и́дя, ци основа, ци утоко, ци вари-со со кэрдо́ цыпатыр выморэса, и джа́ла криг лэ́ндыр фра́нсо, тэды трэй тэ выморэн лэн яви́р мо́ло, и ёнэ явэ́на жужэ́.</verse>
				<verse number="59">Ѓа́да, исын зако́но пал фра́нсо кэ прока́за пэ вылнакири ци ґандладэскири (лёнытко) и́дя, ци пэ основа ци пэ утоко ци пэ вари-со, со кэрдо́ цыпатыр, сыр тэ приґалёс ла жужэса ци нажужэса.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="14">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ, ракири́:</verse>
				<verse number="2">“Ѓа́да, исын зако́но пал манушэ́стэ, савэ́стэ исын прока́за, ке́ли трэй лэс тэ выжужакирэс: янэ́н лэс кэ раша́й;</verse>
				<verse number="3">и раша́й выджа́ла яври́ станостыр, и ко́ли раша́й дыкхэ́ла, со ману́ш, савэ́стэ сыс прока́за, высастия пэ́скирэ дукхатыр,</verse>
				<verse number="4">то тэды раша́й припхэнэла тэ лэс ваш далэ́ манушэ́скэ дуе́н джидэн и жужэн чириклен, кедрытко вэш, чэрвлёно тхав и исопо,</verse>
				<verse number="5">и раша́й припхэнэла екха чирикля́ тэ запхусавэн упра́л глинытко кхорэстыр (сасудостыр), упра́л джидо́ пани́;</verse>
				<verse number="6">а кокоро́ ёв лэ́ла джидя чирикля́, кедрытко вэш, чэрвлёно тхав и исопо, и киндякирэла лэн и джидя чирикля́ дро рат чириклякиро, сави́ сыс запхусады упра́л джидо́ пани́,</verse>
				<verse number="7">и брызгинэла лэ́са пэ манушэ́стэ, саво́ жужакирэлапэ проказатыр эфта́ мо́лы, и приґалёла лэс жужэса, и мэкэ́ла джидя чирикля́ пэ фэ́лда.</verse>
				<verse number="8">О ману́ш, саво́ жужакирэлапэ, выморла пэ́скирэ и́ди, обчхинэла пэ́скирэ сарэ́ бала́, выморэлапэ пане́са, и явэ́ла жужо́; коригэды́р (позжэ) заджа́ла дрэ ста́но, и ячэ́ла эфта́ дывэса́ пал пэ́скири ша́тра;</verse>
				<verse number="9">пэ эфта́то дывэ́с вымуравэла сарэ́ пэ́скирэ бала́, пэ́скиро шэро́, пэ́скирэ чхора (брода), пэ́скирэ якхэнгирэ пховья (брови), сарэ́ пэ́скирэ бала́ вымуравэла, и выморэла пэ́скирэ и́ди, и выморэла пане́са пэ́скирэ маса́, и явэ́ла жужо́.</verse>
				<verse number="10">И пэ эфта́то дывэ́с ёв лэ́ла бидошэнгирэ дуе́н бакрэ́н, и екха бакря́ екхэ-бэршыткона бидошэнгирья, и трин дэшэнгирэ паша́ ефатыр, пшэничнонэ яржэскиро, змешындло елеёса (дзэтэса), дро яныбэ́н маруно́, и елеёскиро екх лого (0.3 литро);</verse>
				<verse number="11">И раша́й, саво́ жужакирэла, чхувэ́ла манушэ́с, саво́ жужакирэлапэ лэ́нца анги́л Растэ-Дэвлэ́с-тэ пашы́л загиибэ́н дрэ ша́тра скэдыибна́скири;</verse>
				<verse number="12">и лэ́ла о раша́й екхэ бакрэ́с, и отдэ́ла лэс дро свэ́нто дыибэ́н пал банг, и елеё лого, и янэ́ла дава́, тринскири анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ;</verse>
				<verse number="13">и зачхинэла бакрэ́с пэ дова́ штэ́то, кай чхинэна ваш свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо, и цэ́ло схачкирибэ́н, пэ свэ́нто штэ́то, пал-дова́ со дава́ чхинэна ваш свэ́нто дыибэ́н пал банг, саво́ подджа́ла пэ свэ́нто дыибэ́н (жэ́ртва) пал грэ́хо, и ёв трэй, соб (кай) тэ явэ́л раша́скэ: дава́ исын бари свэнтыма;</verse>
				<verse number="14">и лэ́ла раша́й на́бут (куты́) рат пал банг свэнтонэ́ дыибна́стыр, и чхувэ́ла раша́й рат пэ чачэ́-ягороскиро кан манушэ́скэ, саво́ жужакирэлапэ и пэ лэ́скиро чачэ́-вастэскиро баро́ ангу́шт и пэ баро́ ангу́шт (пальцо), саво́ пэ лэ́скири чачи́ ґэро́й;</verse>
				<verse number="15">и лэ́ла раша́й лого елеё, и чхувэ́ла пэ пэ́скири зэ́рво (ле́во) бурнык (ладошка);</verse>
				<verse number="16">и киндькирэла раша́й чачо́ (право) пэ́скиро ангу́шт дро елеё, саво́ исын пэ лэ́скири зэ́рво (ле́во) бурнык (ладошка), и чхувэ́ла елеёса пэ́скирэ ангуштэстыр эфта́ мо́лы анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ;</verse>
				<verse number="17">и елеё (дзэт), саво́ яця́пэ пэ лэ́скири бурнык, раша́й чхувэ́ла пэ манушэ́стэ, саво́ жужакирэлапэ, пэ чачэ́-канэскиро яго́ро (пэ краё), пэ баро́ ангу́шт лэ́скирэ чачэ́-вастэскиро ангу́шт и пэ баро́ ангу́шт пэ лэ́скири чачи́ ґэро́й пэ штэ́то, кай чхудя́ рат пал свэнтонэ́ дыибна́стыр пал банг;</verse>
				<verse number="18">а елеё (дзэт), саво́ яця́пэ, саво́ исын пэ васт рашастэ, чхувэ́ла ёв пэ шэро́ манушэ́скэ, саво́ жужакирэлапэ, и жужакирэла лэс раша́й анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро муй.</verse>
				<verse number="19">И янэ́ла раша́й свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо, и жужакирэла ёв манушэ́с, саво́ жужакирэлапэ лэ́скирэ нажужыпнастыр; коригэды́р (позжэды́р) дава́, зачхинэла ёв ваш цэ́ло схачкирибэ́н;</verse>
				<verse number="20">и янэ́ла раша́й цэ́ло схачкирибэ́н и маруно́ яныбэ́н пэ алта́рё; и жужакирэла лэс раша́й, и ёв явэ́ла жужо́.</verse>
				<verse number="21">Ко́ли ёв исын чороро́ и лэ́стэ нанэ барвалыпэ́н, тэды мэк тэ лэл екхэ бакрэ́с дро свэ́нто дыибэ́н пал банг тэ тринскирэл, соб (кай) тэ жужакирэл пэс, и екх дэ́што паш эфа яржо́ парнэ́ гивэстыр (пшэницатыр), змешындло елеёса (дзэтэса), дро маруно́ яныбэ́н, и лого елеё;</verse>
				<verse number="22">и дуе́н горлицэн ци дуе́н тэрнэн голумбэн, со дорэсэ́ла лэ́скиро васт, екха чирикля́ дро свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо, а явирья дро цэ́ло схачкирибэ́н;</verse>
				<verse number="23">и янэ́ла лэн пэ охто́то (бидуе́нгиро дэ́што) дывэ́с пэ́скирэ жужакирибнастыр кэ раша́й кэ загиибэ́н дрэ ша́тра (ски́ния), анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="24">И о раша́й лэ́ла бакрэ́с дро свэ́нто дыибэ́н пал банг и лого елеё, и янэ́ла дава́ кэ раша́й, тринскири анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="25">И чхинэла бакрэ́с дро свэ́нто дыибэ́н пал банг, и лэ́ла раша́й рат свэнтонэ́ дыибна́стыр пал банг, и чхувэ́ла пэ яго́ро (пэ краё) пэ чачо́ кан Манушэ́скиро, саво́ жужакирэлапэ, и пэ баро́ ангу́шт (пальцо) лэ́скирэ чачэ́ (правонэ) вастэскиро и пэ баро́ ангу́шт лэ́скиро чачэ́-ґэрьякиро;</verse>
				<verse number="26">и чхувэ́ла раша́й елеё (дзэт) пэ пэ́скиро зэ́рво (ле́во) васт,</verse>
				<verse number="27">и елеёса, саво́ исын пэ лэ́скиро ле́во васт, раша́й почхувэла чачэ́ пэ́скирэ ангуштэстыр эфта́ мо́лы анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ;</verse>
				<verse number="28">и чхувэ́ла раша́й елеё, саво́ исын пэ лэ́скиро васт, пэ манушэ́стэ, саво́ жужакирэлапэ, пэ яго́ро (краё) пэ чачо́ кан, пэ баро́ ангу́шт лэ́скирэ чачэ́-вастэскиро и пэ баро́ ангу́шт лэ́скирэ чачэ́-ґэрьякиро, пэ штэ́то, кай сыс рат пал банг свэнтонэ́ дыибна́стыр;</verse>
				<verse number="29">а саво́ яця́пэ елеё, саво́ сыс пэ рашаскиро васт, чхувэ́ла ёв пэ шэро́ манушэ́скэ, саво́ жужакирэлапэ, соб (кай) тэ выжужакирэл лэс анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ;</verse>
				<verse number="30">и янэ́ла екха горлицэндыр ци екхэ́с тэрнэ́ голумбэндыр, со дорэсэ́ла васт манушэ́скиро, саво́ жужакирэлапэ,</verse>
				<verse number="31">долэ́стыр, со дорэсэ́ла лэ́скиро васт, екх чириклы дро свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо, а яви́р дро цэ́ло схачкирибэ́н, кхэтанэ́ марунэ яныбнаса; и жужакирэла раша́й манушэ́с, саво́ жужакирэлапэ анги́л муй Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро.</verse>
				<verse number="32">Ѓа́да, исын зако́но пал манушэ́стэ, пэ савэ́стэ сыс прока́за, савэ́стэ на сыс барвалыпэ́н дро пэ́скиро часо тэ жужакирэлпэ.</verse>
				<verse number="33">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ и Аароно́скэ дасавэ́ лава́:</verse>
				<verse number="34">“Ке́ли тумэ́ заджа́на пэ Ханаано́скири пхув, сави́ Мэ да́ва тумэ́нгэ тэ лэн сыр пхув пэ́скири, и Мэ яна́ва фра́нсо кэ прока́за пэ кхэра́ пэ тумари́ пхув, сави́ тумэ́ лынэ́ пэ́скэ,</verse>
				<verse number="35">то тэды одова́ ману́ш, конэ́скиро кхэр исын, исын банго́ тэ джал и тэ пхэнэ́л раша́скэ: ‘Ма́ндэ дро кхэр сыкадыя́, хай, фра́нсо.’</verse>
				<verse number="36">Тэ́ньци о раша́й припхэнэла тэ вылыджан саро́ кхэрэ́стыр англэды́р, сыр заджа́ла раша́й тэ дыкхэ́л фра́нсо, соб (кай) тэ на ячэ́л саро́ нажужэса, со исын дро кхэр; коригэды́р (позжэды́р) дава́ явэ́ла раша́й тэ обдыкхэл кхэр.</verse>
				<verse number="37">Ко́ли ёв, обдыкхи фра́нсо, удыкхэ́ла, со пэ кхэрэ́скирэ ва́нты исын ґаратунэ́ зэлэна ци лоловата полосы ямкэндыр, савэ́ явэ́на хор дрэ ва́нта,</verse>
				<verse number="38">то тэды раша́й выджа́ла кхэрэстыро кэ вуда́р кхэрэ́скиро и пхандэла кхэр пэ эфта́ дывэса́,</verse>
				<verse number="39">И пэ эфта́то дывэ́с нэвэ́стыр (нэвэ́с) явэ́ла раша́й: и ко́ли дыкхэ́ла, со фра́нсо розгия́пэ пир кхэрэ́скирэ ва́нты,</verse>
				<verse number="40">то мэк раша́й тэ припхэнэл тэ выпхагирэн бара́, пэ савэ́ тэ явэ́н фра́нсы, и тэ чхурдэ́н лэн пал фо́ро пэ нажужо штэ́то;</verse>
				<verse number="41">и мэк тэ выґаблинэн андра́л саро́ кхэр, и мэк тэ выґаблинэн сари́ штукатурка, и тэ вычхувэн ла пэ нажужо штэ́то пал фо́ро.</verse>
				<verse number="42">И ёнэ лэ́на яви́р бара́, и чхувэ́на лэн пэ долэ́-барэнгиро штэ́то, и лэ́на яви́р штукатурка, и обмакхэна кхэр;</verse>
				<verse number="43">ко́ли фра́нсо нэвэ́стыр явэ́ла и розджалапэ пэ кхэр коригэды́р (позжэды́р) дава́, сыр выпхагирдэ бара́ и выґаблиндлэ кхэр и обмакхнэ лэс,</verse>
				<verse number="44">тэды раша́й явэ́ла и обдыкхэла, и, ко́ли фра́нсо розгия́пэ пэ кхэр, тэды дава́ исын захалы прока́за пэ кхэр, фра́нсо исын нажужо;</verse>
				<verse number="45">то трэй тэ роспхагирэн дава́ Кхэр, и лэ́скирэ бара́, и лэ́скиро вэш и сари́ кхэрэ́скири штукатурка тэ вылыджан пал фо́ро пэ нажужо штэ́то;</verse>
				<verse number="46">и кон заджа́ла дро кхэр дро саро́ часо, ке́ли ёв исын запхандло, одова́ ману́ш явэ́ла нажужо кэ бэльвэ́ль;</verse>
				<verse number="47">и кон тэ явэ́л суто́ дро дова́ кхэр, одова́ ману́ш исын банго́ тэ выморэл пэ́скирэ и́ди; и кон ха́ла дро дова́ кхэр, одова́ исын банго́ адя́кэ-паць тэ выморэл пэ́скири и́дя.</verse>
				<verse number="48">Ко́ли раша́й явэ́ла и дыкхэ́ла, со фра́нсо пэ кхэр на розгия́пэ коригэды́р (позжэ) дава́, сыр обмакхнэ кхэр, тэды раша́й приґалёла кхэр жужэса, пал-дова́ со фра́нсо прогия́.</verse>
				<verse number="49">И, соб (кай) тэ выжужакирэл кхэр, лэ́ла ёв дуе́н чириклен, кедроскиро вэш, чэрвлёно тхав и исопо,</verse>
				<verse number="50">и зачхинэла екха чирикля́ пэ кхоро́ ґлэятыр (глинытко сасудо), упра́л джидо́ пани́;</verse>
				<verse number="51">и лэ́ла ёв кедрово вэш и исопо, и чэрвлёно тхав и джидя чирикля́, и киндькирэла лэн дро чириклякиро рат, савья́ зачхиндлэ́ и дро джидо́ пани́, и обчхувэла кхэр эфта́ мо́лы;</verse>
				<verse number="52">и выжужакирэ́ла кхэр чириклякирэ ратэ́са и джидэ́ пане́са, и джидэ́ чирикляса и кедровонэскирэ вэшэса, и исопоса и чэрвлёнонэ тхавэса;</verse>
				<verse number="53">и мэкэ́ла джидя чирикля́ пал фо́ро пэ фэ́лда, и выжужакирэ́ла кхэр, и явэ́ла жужо́.”</verse>
				<verse number="54">Ѓа́да, исын зако́но пал кажно фра́нсо кэ прока́за и пал пархима,</verse>
				<verse number="55">и пал проказы пэ и́дя и пэ кхэр,</verse>
				<verse number="56">и пал шулыпэн, и пал плешо, и пал плямы,</verse>
				<verse number="57">соб (кай) тэ сыклякирэ́л, ке́ли дава́ исын нажужо, и ке́ли исын жужо́. Акэ, исын зако́но пал прока́за.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="15">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ и Аароно́скэ, ракири́:</verse>
				<verse number="2">“Ракирэ́н Израилёскирэ чхавэ́нгэ и пхэнэ́н лэ́нгэ: ‘Ко́ли конэ́стэ явэ́ла тэ тхадэл лэ́скирэ масэ́ндыр, тэды лэ́скирэ тхадыпнастыр ёв исын нажужо.</verse>
				<verse number="3">И ґа́да, исын зако́но пал лэ́скиро нажужыпэн лэ́скирэ тхадыпнастыр: ке́ли тхадэ́ла лэ́скирэ масэ́ндыр лэ́скиро тхадыпэн, и ке́ли зарикирэлапэ дрэ лэ́скирэ маса́ лэ́скиро тхадыпэн, дава́ исын лэ́скиро нажужыпэн.</verse>
				<verse number="4">Кажно пасиндлы (чхуибэ́н), пэ саво́ пасёла адава́ ману́ш, савэ́стэ тэ явэ́л тхадыпэн, нажужо, и кажно предмето, пэ саво́ ёв бэшэ́ла, исын нажужо;</verse>
				<verse number="5">и кон чилавэ́ла лэ́скиро чхуибэ́н, одолэ́скэ трэй тэ выморэл пэ́скирэ и́ди (ризы) и тэ обморэлпэ пане́са, и нажужо явэ́ла ёв кэ бэльвэ́ль;</verse>
				<verse number="6">кон ёв бэшэ́ла пэ вари-со, пэ саво́ сыс бэшто́ ману́ш, савэ́стэ тэ явэ́л тхадыпэн, одова́ исын банго́ тэ выморэл пэ́скирэ и́ди и тэ обморэлпэ пане́са, и ёв нажужо явэ́ла кэ/жы́ко бэльвэ́ль;</verse>
				<verse number="7">и кон чилавэ́ла манушэ́скирэ маса́, савэ́стэ исын тхадыпэн, одова́ исын банго́ тэ выморэл пэ́скирэ и́ди и обморэлпэ пане́са, и нажужо явэ́ла ёв кэ бэльвэ́ль;</verse>
				<verse number="8">ко́ли ману́ш, савэ́стэ исын тхадыпэн, чунгардэла пэ жужэ́ манушэ́стэ, тэды адава́ ману́ш исын банго́ тэ выморэл пэ́скирэ и́ди и тэ обморэлпэ пане́са, и нажужо явэ́ла ёв кэ бэльвэ́ль;</verse>
				<verse number="9">и кажно ґлябо (повозка), дрэ саво́ традыя́ ману́ш, савэ́стэ исын тхадыпэн, нажужо явэ́ла кэ/жы́ко бэльвэ́ль;</verse>
				<verse number="10">и кажно, кон чилавэ́ла вари-со, со сыс тэл лэ́стэ нажужэстэ, нажужо явэ́ла кэ бэльвэ́ль; и кон лыджа́ла дава́, исын банго́ тэ выморэл пэ́скирэ и́ди и тэ обморэлпэ пане́са, и нажужо явэ́ла кэ бэльвэ́ль;</verse>
				<verse number="11">и кажно, кон чилавэ́ла манушэ́с, савэ́стэ исын тхадыпэн, намори пэ́скирэ васта́ пане́са, исын банго́ тэ выморэл пэ́скирэ и́ди и тэ выморэлпэ пане́са, и нажужо явэ́ла кэ бэльвэ́ль;</verse>
				<verse number="12">кхоро́ ґлэятыр (глиняно сасудо), кэ саво́ чилавэлапэ ману́ш, савэ́стэ исын тхадыпэн, трэй тэ розмарэс, а кажно кхоро́ вэшэ́стыр трэй тэ выморэс пане́са.</verse>
				<verse number="13">А ке́ли ману́ш, савэ́стэ сыс тхадыпэн, явэ́ла во́льно пэ́скирэ тхадыпнастыр, тэды ёв исын банго́ тэ отгинэл пэ́скэ эфта́ дывэса́ ваш пэ́скиро жужыпэн, и тэ выморэл пэ́скирэ и́ди (ризы), и тэ обморэл пэ́скирэ маса́ джидэ́ пане́са, и явэ́ла ёв жужо́;</verse>
				<verse number="14">и пэ охто́то (бидуе́нгиро дэ́што) дывэ́с ёв лэ́ла пэ́скэ дуе́н горлицэн ци дуе́н тэрнэ́ голумбэн, и явэ́ла анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ кэ загиибэ́н дрэ скэдыибна́скири ша́тра и отдэ́ла лэн раша́скэ;</verse>
				<verse number="15">и янэ́ла раша́й далэ́ чириклендыр екха далэ́ чириклендыр дро свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо, а явирья дро цэ́ло схачкирибэ́н, и жужакирэла лэс раша́й анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ лэ́скирэ тхадыпнастыр.</verse>
				<verse number="16">Ко́ли вари-саво́ мурш вычхувэла пэ́скири сал (семё), тэды ёв исын банго́ тэ обморэл пане́са сарэ́ пэ́скирэ маса́, и нажужо явэ́ла ёв кэ бэльвэ́ль;</verse>
				<verse number="17">и кажно и́дя и кажно цы́па, пэ сави́ пэрэ́ла семё, банго́ исын тэ явэ́л выморды пане́са, нажужи явэ́ла кэ бэльвэ́ль;</verse>
				<verse number="18">ко́ли мурш пасёла джувля́са и явэ́ла лэ́стэ сал (семё) тэ вычхувэлпэ, тэды ёнэ исын бангэ́ тэ обморэнпэ пане́са, и нажужэ́ дуйджинэ́ ёнэ явэ́на кэ бэльвэ́ль.</verse>
				<verse number="19">Ко́ли джувля́тэ чхувэ́лапэ рат, саво́ тхадэ́ла ла́кирэ масэ́ндыр, тэды ёй исын банги тэ бэшэ́л эфта́ дывэса́ дрэ пэ́скиро часо тэ жужакирэлпэ, и кажно, кон чилавэ́ла ла, нажужо явэ́ла кэ бэльвэ́ль;</verse>
				<verse number="20">и саро́, пэ со ёй пасёла дро часо (цы́ро) ла́кэ тэ жужакирэлпэ, явэ́ла нажужо; и саро́, пэ со ёй бэшэ́ла, нажужо;</verse>
				<verse number="21">и кажно, кон чилавэ́ла ла́кири пасиндлы (чхуибэ́н), исын банго́ тэ выморэл пэ́скирэ и́ди и тэ обморэлпэ пане́са, и нажужо явэ́ла кэ бэльвэ́ль;</verse>
				<verse number="22">и ко́ли вари-кон чилавэ́ла вари-со пэ чхуибэ́н, ци пэ дова́ предмето, пэ саво́ ёй сыс бэшты, нажужо явэ́ла кэ бэльвэ́ль;</verse>
				<verse number="23">и ко́ли вари-кон чилавэ́ла вари-саво́ предмето, саво́ сыс пэ лэ́скиро чхуибэ́н, пэ саво́ ёй сыс бэшты, нажужо явэ́ла кэ бэльвэ́ль</verse>
				<verse number="24">ко́ли пирисовэла ла́са ром, тэды ла́киро нажужыпэн явэ́ла пэ лэ́стэ, ёв нажужо явэ́ла эфта́ дывэса́, и кажно чхуибэ́н, пэ саво́ ёв пасёла, явэ́ла нажужо;</verse>
				<verse number="25">ко́ли джувля́тэ бут дывэса́ тхадэ́ла рат на дро ла́киро джувликано часо, ци ко́ли ла́тэ тырдэлапэ тхадыпэн ґарэдыр (длугэдыр) ла́кирэ-джувликанэ ужакирибнастыр, сыр прилыно ужакирибнаса, то тэды дрэ сарэ́ дывэса́ ла́кирэ тхадыпнаскирэ, и адя́кэ-паць, ке́ли ёй жужакирэлапэ, ёй явэ́ла нажужы;</verse>
				<verse number="26">кажно чхуибэ́н, пэ саво́ ёй пасёла дрэ сарэ́ дывэса́ дро ла́киро джувликано часо, ёй – явэ́ла нажужы, адя́кэ-паць сыр чхуибэ́н дрэ ла́киро жужакирибнаскиро часо; и кажно любо предмето, пэ саво́ ёй бэшэ́ла, явэ́ла нажужо, сыр нажужо дава́ предмето дрэ ла́киро часо, ке́ли ёй жужакирэлапэ.</verse>
				<verse number="27">И кажно, кон чилавэ́ла лэн, явэ́ла нажужо, и лэ́скэ трэй тэ выморэл пэ́скирэ и́ди и тэ обморэлпэ пане́са, и ёв нажужо явэ́ла кэ бэльвэ́ль.</verse>
				<verse number="28">А ке́ли ёй явэ́ла во́льно пэ́скирэ тхадыпнастыр, тэды исын банго́ тэ отгинэл пэ́скэ эфта́ дывэса́, и коригэды́р (позжэды́р) ёй явэ́ла жужы;</verse>
				<verse number="29">и пэ эфта́то дывэ́с лэ́ла ёй пэ́скэ дуе́н горлицэн ци дуе́н тэрнэн голумбэн, и янэ́ла лэн кэ раша́й дрэ ша́тра;</verse>
				<verse number="30">и янэ́ла раша́й екхэ чириклендыр дро свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо, а явирья дро цэ́ло схачкирибэ́н, и выжужакирэ́ла ла раша́й анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ ла́кирэ нажужакирдэ тхадыпнастыр.</verse>
				<verse number="31">Адя́кэ ракхэ́н Израилёскирэ чхавэ́н лэ́нгирэ нажужакирибнастыр, соб (кай) ёнэ тэ на мэрэ́н дро пэ́скиро нажужыпэн, магири Миро кхэр (ша́тра), саво́ исын машкира́л лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="32">Ѓа́да, исын зако́но пал манушэ́ндэ, савэ́ндэ тхадэ́ла масэ́ндыр и пал дова́, сыр вычхувэлапэ семё, саво́ кэрэ́на лэс нажужэса,</verse>
				<verse number="33">и пал одолэ́ндэ, кон пиридживэла пал пэ́скиро жужыпэн, и пал манушэ́ндэ, савэ́ндэ масэ́ндыр тхадэ́ла, муршэскэ ци джувля́кэ и пал ромэстэ, саво́ пирисовэла нажужэ́ джувля́са.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="16">
				<verse number="1">И ракирдя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ пал дуе Аароно́скирэ чхавэ́нгиро мэрибэ́н, ке́ли ёнэ тэрдинэ́ чужонэ́ (напэскирэ) яга́са анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, и мынэ́,</verse>
				<verse number="2">и пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ: “Пхэн Аароно́скэ, тырэ́ пшалэ́скэ, соб (кай) ёв на дро кажно часо тэ заджа́л пэ свэ́нто штэ́то пал полого анги́л дэнко (крышка), со исын пэ ковчэго (мохто́), соб (кай) лэ́скэ тэ на мэрэ́л, пал дова́ со пэ дэнко Мэ ява́ва тэ явав дро о́блоко.</verse>
				<verse number="3">Ѓа́да, со́са трэй тэ заджа́л Аароно́скэ пэ свэ́нто штэ́то: гуруворэса дро свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо и бакрэса дро цэ́ло схачкирибэ́н.</verse>
				<verse number="4">Лэ́скэ трэй тэ урьел свэнцындло ґандладэстыр (лёностыр) хитоно, тэлатуны и́дя ґандладэстыр мэк тэ явэ́л пэ лэ́скирэ маса́, и ґандладытконэ кустыкаса мэк ёв тэ подпхандэлпэ, и гандладытко кидаро мэк ёв тэ урьел: дава́ исын свэнцындлэ и́ди; и мэк ёв тэ обморэл пэ́скирэ маса́ пане́са, и тэ урьел лэн.</verse>
				<verse number="5">И Израилёскирэ чхавэ́нгирэ скэдыибна́стыр мэк ёв тэ лэл дуе́н бузнэн (козлэн) дро свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо и екхэ бакрэ́с ваш цэ́ло схачкирибэ́н.</verse>
				<verse number="6">И тэ янэл Ааро́но гуруво́рэс (телянтос) дро свэ́нто дыибэ́н пал пэ́скиро грэ́хо пал пэ́стэ, и выжужакирэ́ла пэс и кхэр пэ́скиро.</verse>
				<verse number="7">И лэ́ла дуе́н бузнэн, и чхувэ́ла лэн анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ пашы́л загиибэ́н дрэ ша́тра скэдыибна́скири;</verse>
				<verse number="8">и чхурдэ́ла Ааро́но пал дуе бузнэндэ жре́биё: екх жре́биё ваш Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, а яви́р жре́биё ваш отмэкибэн;</verse>
				<verse number="9">и янэ́ла Ааро́но бузнэ́с, пэ савэ́стэ выгия́ жре́биё ваш Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, и янэ́ла лэс дро свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо,</verse>
				<verse number="10">а бузнэ́с, пэ савэ́стэ выгия́ жре́биё ваш отмэкибэн, чхувэ́ла джидэс анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, соб (кай) тэ кэрэ́л пэ лэ́стэ жужакирибэн, и тэ отбичхавэл лэс пэ чхучи́ пхув ваш отмэкибэн.</verse>
				<verse number="11">И янэ́ла Ааро́но гуруво́рэс дро свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо пал пэ́стэ, и выжужакирэ́ла пэс и пэ́скиро кхэр, и зачхинэла гуруво́рэс дро свэ́нто дыибэ́н пал пэ́скиро грэ́хо;</verse>
				<verse number="12">и лэ́ла хачкирдэ́ вангара дрэ пхэрды́ кадила алтарёстыр, саво́ исын анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, и лэ́ла гудлэ́ смо́лы тэ хачкирэл пхэрдэ́ бурныка (пригоршни), и вылыджала лэн пал полого;</verse>
				<verse number="13">и чхувэ́ла ла хачкирдэ́ вангарэнца пэ яг анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, и о́блоко фимиамостыр (гудлэ́ смолэндыр) учхакирэ́ла дэнко (крышка), саво́ тэ явэ́л пэ ковчэго досыкаибна́са (откровенияса), соб (кай) лэ́скэ тэ на мэрэ́л;</verse>
				<verse number="14">и лэ́ла ёв гуруворэскиро рат, и почхувэла пэ́скиро ангу́шт (пальцо) пэ дэнко анги́л и пашы́л дэнко, эфта́ мо́лы.</verse>
				<verse number="15">Тэ́ньци ёв зачхинэла бузнэ́с (козлос) дро свэ́нто дыибэ́н пал манушэ́нгиро грэ́хо, и лыджа́ла андрэ́ лэ́скиро рат пал полого, и кэрэ́ла дова́-паць лэ́скирэ ратэ́са, со кэрдя́ гуруворэскирэ ратэ́са, и чхувэ́ла лэ́са пэ дэнко и анги́л дэнко,</verse>
				<verse number="16">и выжужакирэ́ла ёв свэ́нто штэ́то Израилёскирэ-чхавэ́нгирэ нажужыпнастыр и сарэ́ лэ́нгирэ налачхэ́ рэндэ́ндыр (делэндыр), дрэ сарэ́ лэ́нгирэ грэ́хи. Адя́кэ банго́ исын ёв тэ кэрэ́л и ваш скэдыибна́скири ша́тра, сави́ исын лэ́ндэ, машки́р лэ́нгиро нажужыпэн.</verse>
				<verse number="17">Ние́кх ману́ш нашты́ тэ явэ́л дрэ ша́тра скэдыибна́скири, ке́ли заджа́ла ёв, Ааро́но, тэ жужакирэл свэ́нто штэ́то, пака ёв выджа́ла кокоро́. И адя́кэ выжужакирэ́ла ёв пэс, кхэр пэ́скиро и саро́ Израилёскиро скэдыибэ́н.</verse>
				<verse number="18">И выджа́ла ёв кэ алта́рё, саво́ исын анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, и выжужакирэ́ла лэс, и лэ́ла рат гуруворэскиро и рат бузнэскиро, и чхувэ́ла пэ шынга́ (ро́ги) алтарёскэ сарэ́ ригэ́ндыр,</verse>
				<verse number="19">и чхувэ́ла ёв пэ лэ́стэ ратэ́са пэ́скирэ ангуштэстыр (пальцостыр) эфта́ мо́лы, и выжужакирэ́ла лэс, и свэнцякирэла лэс Израилёскирэ-чхавэ́нгирэ нажужыпнастыр.</verse>
				<verse number="20">И ке́ли ёв выжужакирэ́ла свэ́нто штэ́то, скэдыибна́скири ша́тра и алта́рё, то янэ́ла ёв джидэ́ бузнэ́с (козлос),</verse>
				<verse number="21">и чхувэ́ла Ааро́но пэ́скирэ дуй васта́ пэ джидэ́-бузнэскиро шэро́, и приґалёла саро́ чорипэ́н пэ лэ́стэ Израилёскирэ чхавэ́нгиро, со ёнэ кэрдэ́ проти Зако́но и сарэ́ лэ́нгирэ грэ́хи, и чхувэ́ла лэн пэ бузнэскиро шэро́ и бичхавэ́ла криг бузнэ́с выкэдынэ́ манушэ́са пэ чхучи́ пхув:</verse>
				<verse number="22">и лыджа́ла бузно пэ пэ́стэ сарэ́ лэ́нгирэ рэ́нды, савэ́ ёнэ кэрдэ́ на пир Зако́но пэ пхув, дрэ сави́ нашты́ тэ проджан, и мэкэ́ла ёв бузнэ́с пэ чхучи́ пхув.</verse>
				<verse number="23">И заджа́ла Ааро́но дрэ ша́тра скэдыибна́скири, и злэла ґандладытка (лёнытка) урибэна́, савэ́ ёв урьявэлас, сыр джа́лас ёв пэ свэ́нто штэ́то, и ячкирэ́ла лэн одо́й,</verse>
				<verse number="24">и обморэла пэ́скирэ маса́ пане́са пэ свэ́нто штэ́то, и урьела пэ́скирэ и́ди (ризы), и выджа́ла и янэ́ла цэ́ло схачкирибэ́н пал пэ́стэ и цэ́ло схачкирибэ́н пал манушэ́ндэ, и выжужакирэ́ла пэс и манушэ́н;</verse>
				<verse number="25">а чэкэ́н (ту́ко) свэнтонэ́ дыибна́стыр пал грэ́хо пэкэла пэ алта́рё.</verse>
				<verse number="26">И одова́, кон лыджия́ криг бузнэ́с ваш отмэкибэн, исын банго́ тэ выморэл пэ́скирэ урибэна́ и тэ обморэл пэ́скирэ маса́ пане́са, и коригэды́р (позжэды́р) ёв сашты́ тэ заджа́л дрэ ста́но.</verse>
				<verse number="27">А гуруво́рэс пал грэ́хо и бузнэ́с пал грэ́хо, савэнгиро рат сыс залыджино тэ жужакирэл свэ́нто штэ́то, мэк тэ вылыджан яври́ станостыр и тэ схачкирэн лэ́нгирэ цыпи и лэ́нгиро мас и лэ́нгиро нажужыпэн;</verse>
				<verse number="28">кон схачкирэ́ла лэн, одова́ исын банго́ тэ выморэл пэ́скирэ урибэна́, и тэ обморэл пэ́скирэ маса́ пане́са, и коригэды́р (позжэды́р) адава́ ману́ш могинэ́ла тэ заджа́л дро ста́но.</verse>
				<verse number="29">И дава́ мэк тэ явэ́л ваш тумэ́нгэ сыр ве́чно упхэныбэ́н: дро эфта́то (бидуе́нгиро дэ́што) чхон, дро дэштонэ-чхонэ́скиро дывэ́с тэ явэ́н ковлэ́ тумарэ́ дия́, и ни саво́ рэ́ндо тэ на кэрэ́н, ни ману́ш явирэ пхувья́тыр, ни ману́ш, саво́ явирэ рига́тыр, саво́ дживэ́ла машки́р тумэ́ндэ,</verse>
				<verse number="30">пал-дова́ со дро дава́ дывэ́с о раша́й жужакирэла тумэн, соб (кай) тэ кэрэ́л ёв тумэн жужэнца сарэ́ тумарэ́ грэхэ́ндыр, соб (кай) тумэ́ тэ явэ́н жужэ́ (чыста) анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ;</verse>
				<verse number="31">дава́ исын са́вато (субо́та) тэ откхинён ваш тумэ́нгэ, явэ́н штыл (тиха) дрэ тумарэ́ дия́: дава́ исын ве́чно упхэныбэ́н.</verse>
				<verse number="32">Тэ жужакирэл исын банго́ о раша́й, саво́ исын помакхно, и саво́ исын высвэнцындло, соб (кай) лэ́скэ тэ кэрэ́л буты́ раша́са пэ штэ́то пэ́скирэ дадэ́скиро: и урьела ёв ґандладэстыр (лёностыр) урибэна́, свэ́нта и́ди,</verse>
				<verse number="33">и выжужакирэ́ла Свэ́нто-Свэнтонэнгиро и ша́тра скэдыибна́скири, и алта́рё выжужакирэ́ла, и раша́н и сарэ́н скэдыибнаскирэ манушэ́н выжужакирэ́ла.</verse>
				<verse number="34">И дава́ явэ́ла ваш тумэ́нгэ сыр ве́чно упхэныбэ́н: тэ жужакирэн Израилёскирэ чхавэ́н сарэ́ лэ́нгирэ грэхэ́ндыр екх мо́ло дро бэрш.” И кэрдя́ ёв адя́кэ, сыр Рай Дэвэ́л припхэндя́ Мойза́скэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="17">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ дасавэ́ лава́:</verse>
				<verse number="2">“Ракирэ́н Аароно́скэ и лэ́скирэ чхавэ́нгэ и сарэ́ Израилёскирэ чхавэ́нгэ и пхэн лэ́нгэ: ‘Ѓа́да, со припхэнэла Рай Дэвэ́л:</verse>
				<verse number="3">ко́ли кон Израилёскирэ кхэрэ́стыр зачхинэла гуруво́рэс ци бакря́ ци бузня дро ста́но, ци ко́ли вари-кон зачхинэла лэн пал ста́но</verse>
				<verse number="4">и на янэ́ла кэ загиибэ́н дрэ скэдыибна́скири ша́тра (ски́ния), соб (кай) тэ отдэ́л дро свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, тэды одолэ́скэ манушэ́стэ явэ́ла зачхиндло́ ратэскиро прочхувибэн: ёв прочхудя рат, и хасёла одова́ ману́ш пэ́скирэ манушэ́ндыр;</verse>
				<verse number="5">дава́ исын ваш дова́, соб (кай) Израилёскирэ чхавэ́ тэ кэрэ́н пэ́скирэ свэ́нта дыибэна́, савэ́ ёнэ зачхинэна пэ фэ́лда, соб (кай) тэ янэ́н лэн анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ кэ загиибэ́н дрэ ша́тра скэдыибна́скири, кэ раша́й, и тэ зачхинэн лэн Ра́скэ-Дэвлэ́скэ дро раманёно (ми́рно) свэ́нто дыибэ́н;</verse>
				<verse number="6">и почхувэла о раша́й ратэ́са пэ алта́рё Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пашы́л загиибэ́н дрэ ша́тра скэдыибна́скири, и захачкирна чэкэ́н (ту́ко) сыр гудло́ тхув, лачхо́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ,</verse>
				<verse number="7">соб (кай) ёнэ буты́р тэ на янэ́н свэ́нта дыибэ́н идолэ́нгэ, пал савэ́ ёнэ псирэ́на налачхэ́ мысленца. Мэк тэ явэ́л дава́ ваш лэ́нгэ вечнонэ припхэныбнаса дрэ лэ́нгирэ ро́ды.’</verse>
				<verse number="8">Ишчо пхэн лэ́нгэ: ‘Ко́ли вари-кон Израилёскирэ кхэрэ́стыр и манушэ́ндыр, савэ́ явнэ́ явирэ ригэ́ндыр, савэ́ дживэ́на машки́р тумэ́ндэ, янэ́на цэ́ло схачкирибэ́н ци свэ́нто дыибэ́н,</verse>
				<verse number="9">и на лыджа́ла кэ загиибэ́н дрэ ша́тра скэдыибна́скири, соб (кай) тэ янэс лэс Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, тэды одова́ ману́ш хасёла пэ́скирэ манушэ́ндыр.</verse>
				<verse number="10">Ко́ли вари-кон Израилёскирэ кхэрэ́стыр и манушэ́ндыр, савэ́ явнэ́ явирэ ригэ́ндыр, савэ́ дживэ́на машки́р тумэ́ндэ, явэ́ла тэ хал вари-саво́ рат, тэды Мэ рискира́ва Миро муй пэ дова́ ди, кон явэ́ла тэ хал рат, и хасякира́ва лэс адалэ́ манушэ́ндыр,</verse>
				<verse number="11">пал-дова́ со масэ́нгиро джиибэ́н (ваш кажно создыибэн) исын дро рат, и Мэ дыём тумэ́нгэ лэс ваш алта́рё, соб (кай) тэ выжужакирэн тумарэ́ дия́;</verse>
				<verse number="12">палдава́ Мэ и пхэндём Израилёскирэ чхавэ́нгэ: Ние́кх ди тумэ́ндыр нашты́ тэ хал рат, и ману́ш, саво́ явдя́ явирэ рига́тыр, саво́ дживэ́ла машки́р тумэ́ндэ, нашты́ тэ хал рат.</verse>
				<verse number="13">Ко́ли вари-кон Израилёскирэ чхавэ́ндыр и манушэ́ндыр, савэ́ явнэ́ явирэ ригэ́ндыр, савэ́ дживэ́на машки́р тумэ́ндэ, пэ старибэн ухтылэ́ла рискирибна́скирэ мурдалэс (зверёс) ци чирикля́, савья́ сашты́ тэ хал, тэды ёв исын банго́ тэ дэл тэ вытхадэл ла́кирэ ратэскэ и тэ заучхакирэл ла пхувья́са,</verse>
				<verse number="14">пал-дова́ со кажнонэ́-масэ́нгиро джиибэ́н исын дро лэ́скиро рат, ёв исын лэ́скиро ди; палдава́ Мэ пхэндём Израилёскирэ чхавэ́нгэ: на хан рат ни савэ́стыр масэ́ндыр, пал-дова́ со ди кажнонэ́ масэ́нгиро создыибэн исын дро лэ́скиро рат: кажно, кон явэ́ла лэс тэ хал, хасёла.</verse>
				<verse number="15">И кажно, кон явэ́ла тэ хал мулэскиро мас, ци заханэ рискирибна́скирэ-мурдалэскиро (зверёскиро) мас, пэ́скиро ману́ш ци ману́ш, саво́ явдя́ явирэ рига́тыр, трэй, соб (кай) ёв тэ выморэл пэ́скирэ урибэна́ и тэ обморэлпэ пане́са, и нажужо явэ́ла ёв кэ бэльвэ́ль, а коригэды́р (позжэды́р) ёв явэ́ла жужо́;</verse>
				<verse number="16">ко́ли ёв на выморэла пэ́скирэ урибэна́, и на обморэла пэ́скирэ маса́, тэды ёв тэ лыджа́л пэ пэ́стэ пэ́скири банг.’”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="18">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ, ракири́:</verse>
				<verse number="2">“Ракирэ́н Израилёскирэ чхавэ́нгэ и пхэн лэ́нгэ: ‘Мэ сом Рай Дэвэ́л, тумаро́ Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="3">На кэрэ́н рэ́нды пир зако́ны Египто́скирэ-пхувья́кирэ, пэ сави́ тумэ́ дживдэ́, на кэрэ́н, и пир Ханаано́скири-пхувья́кирэ зако́ны, пэ сави́ Мэ лыджа́ва тумэн, на кэрэ́н и пир лэ́нгирэ упхэныбэна́ на псирэ́н.</verse>
				<verse number="4">Нэ тэ кэрэ́н пир Мирэ́ зако́ны и тэ ракхэ́н Мирэ́ упхэныбэна́, кэрэ́н пир лэ́ндэ. Мэ сом Рай Дэвэ́л, тумаро́ Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="5">Ракхэ́н Мирэ́ упхэныбэна́ и Мирэ́ зако́ны, савэ́ трэй тэ кэрэ́н кэ ко́нцо / яго́ро (тэ сполнинэн), и, ко́ли тумэ́ кэрэ́на пир лэ́ндэ, тумэ́ явэ́на джидэ́. Мэ сом Рай Дэвэ́л, тумаро́ Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="6">Нико́н тумэ́ндыр ни кэ сави́ сэмэ́нца пир лоч (плоть) нашты́ тэ подджа́л пашы́л долэса, соб (кай) тэ отчхакирэл нангипэ́н. Мэ сом Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="7">Нангипэ́н тырэ́-дадэ́скиро и нангипэ́н тырэ́-дакири на отчхакир. Ёй исын тыри́ дай, на отчхакир ла́киро нангипэ́н.</verse>
				<verse number="8">Нангипэ́н тырэ́-дадэ́скирэ ромнякиро на отчхакир: дава́ исын нангипэ́н тырэ́-дадэ́скиро.</verse>
				<verse number="9">Нангипэ́н тырэ́-пхэнякиро, тырэ́-дадэ́скирэ чхакиро ци тырэ́-да́киро чхакиро, сави́ бия́ндыя дро кхэр ци на кхэрэ́, на отчхакир лэ́нгиро нангипэ́н.</verse>
				<verse number="10">Нангипэ́н тырэ́-чхавэ́скирэ чхакиро ци тырэ́-чхакирэ чхакиро, на отчхакир лэ́нгиро нангипэ́н, пал-дова́ со ёнэ исын тыро́ нангипэ́н.</verse>
				<verse number="11">Нангипэ́н тырэ́-дадэ́скирэ ромнякирэ чхакиро, сави́ исын тырэ́ дадэ́стыр, ёй исын тыри́ пхэн пир дадэ́стэ, на отчхакир ла́киро нангипэ́н.</verse>
				<verse number="12">Нангипэ́н тырэ́-дадэскирья пхэня́ на отчхакир, ёй исын дадэ́са екхэ ратэстыр.</verse>
				<verse number="13">Нангипэ́н тырэ́-да́кирэ пхэня́ на отчхакир, пал-дова́ со ёй исын даса екхэ ратэстыр.</verse>
				<verse number="14">Нангипэ́н тырэ́-дадэ́скирэ пшалэскиро на отчхакир и на подджа кэ лэ́скири ромны́, пал-дова́ со её исын тыри́ биби.</verse>
				<verse number="15">Нангипэ́н тырэ́-борьякиро на отчхакир, пал-дова́ со её исын ромны́ тырэ́ чхавэ́скэ, на отчхакир ла́киро нангипэ́н.</verse>
				<verse number="16">Нангипэ́н тырэ́-пшалэ́скирэ ромнякиро на отчхакир, пал-дова́ со дава́ исын тырэ́-пшалэ́скирэ нангипэ́н.</verse>
				<verse number="17">Нангипэ́н джувля́киро и ла́кирэ-чхакиро на отчхакир, ла́кирэ-чхавэ́скиро чха и ла́кирэ-чхакирэ чха на лэ палоро́м, соб (кай) тэ отчхакирэл лэ́нгиро нангипэ́н. Ёнэ исын екхэ ратэстыр ла́са, дава́ исын злыднима.</verse>
				<verse number="18">На лэ палоро́м пэ́скирэ джувля́ кхэтанэ́ ла́кирэ пхэняса, соб (кай) ёй тэ на зэвлынэл, и соб (кай) тэ отчхакирэл ла́киро нангипэ́н, пака тыри́ ромны́ исын джиды.</verse>
				<verse number="19">И кэ ромны́ дро часо, ке́ли ла́тэ исын джувликаны дукх, на чилав ла, соб (кай) тэ отчхакирэс ла́киро нангипэ́н.</verse>
				<verse number="20">И ромня́са тырэ́ пашатунэскирэса на пасёв, соб (кай) тэ вычхувэс семё (сал) и тэ магирэспэ ла́са.</verse>
				<verse number="21">Тырэ́ чхавэ́ндыр на отдэ́ тэ дынаринэ́н Молохоскэ, и на ладжакир тырэ́ Дэвлэ́скиро лав. Мэ сом Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="22">На пасёв муршэса, сыр джувля́са, дава́ исын магирипэ́н.</verse>
				<verse number="23">И нисавэ кхэритконэ́ мурдалэса (скотоса) на пасёв, соб (кай) тэ вычхувэс семё (сал) и тэ магирэспэ лэ́стыр: и джувлы́ нашты́ тэ тэрдёл анги́л кхэритконэ́ мурдалэ́стэ (анги́л ското) ваш на́лачхо рэ́ндо, дава́ исын джунгалыпэ́н (гидота).</verse>
				<verse number="24">На магирэ́н пэс ни со́са далэ́са, пал-дова́ со сарэ́са далэ́са магирдэ́ пэс мануша́, савэ́н Мэ традава тумэ́ндыр.</verse>
				<verse number="25">И магирдяпэ пхув, и Мэ дыкхцём ла́киро фуипэ́н, и чхурдыя́ криг пэ́стыр пхув манушэ́н сы́рбы чадыя, савэ́ дживдэ́ пэ ла́тэ.</verse>
				<verse number="26">А тумэ́ ракхэ́н Мирэ́ упхэныбэна́ и Мирэ́ зако́ны, и на кэрэ́н сарэ́ далэ́ магирипэна, ни пэ́скиро ману́ш, ни ману́ш, саво́ явдя́ явирэ рига́тыр, саво́ и дживэ́ла машки́р тумэ́ндэ.</verse>
				<verse number="27">Пал-дова́ со сарэ́ далэ́ магирибэна кэрдэ́ далэ́-пхувья́кирэ мануша́, савэ́ дживдэ́ анги́л тумэ́ндэ, и магирдяпэ пхув.</verse>
				<verse number="28">Нэ, соб (кай) пхув тэ на отрискирэл тумэн пэ́стыр, сыр тумэ́ явэ́на тэ магирэ́н ла, адя́кэ-паць сыр ёй уже отрискирдя пэ́стыр манушы́тка на́цыи, савэ́ сыс вагэдыр (англэды́р) тумэ́ндыр.</verse>
				<verse number="29">Пал-дова́ со, ко́ли вари-кон явэ́ла тэ кэрэ́л далэ́ джунгалэ́ (стэтка) рэ́нды, то одолэнгирэ дия́, савэ́ кэрдэ́ адя́кэ, явэ́на чхурдынэ́ тэ хасён лэ́нгирэ манушэ́ндыр.</verse>
				<verse number="30">Палдава́ ракхэ́н Мирэ́ упхэныбэна́, соб (кай) тумэ́ тэ на кэрэ́н пир джунгалэ́ присыкляибэна, пир савэ́ кэрдэ́ мануша́, савэ́ сыс вагэдыр тумэ́ндыр, и соб (кай) тумэ́нгэ тэ на магирэнпэ. Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тумаро́.’”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="19">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ дасавэ́ лава́:</verse>
				<verse number="2">“Ра́кир сарэ́ скэдыибнаскэ Израилёскирэ чхавэ́нгирэ и пхэн лэ́нгэ: ‘Явэ́н свэ́нта, пал-дова́ со Мэ сом свэ́нто Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тумаро́.</verse>
				<verse number="3">Дар кажно (сва́ко) ману́ш пэ́скирэ датыр и пэ́скирэ дадэ́стыр, и ракхэ́н Мирэ́ са́ваты (суботы). Мэ сом Рай Дэвэ́л, тумаро́ Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="4">На мангэ́нпэ идолэ́нгэ, и на кэрэ́н пэ́скэ вычхудэ́ дэвлорэ́. Мэ сом Рай Дэвэ́л, тумаро́ Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="5">Ке́ли явэ́на тэ янэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ ми́рно свэ́нто дыибэ́н, тэды янэ́н лэс, соб (кай) тэ дорэсэн пэ́скэ Дэвлэ́скири ла́ска:</verse>
				<verse number="6">дро дывэ́с, ке́ли тумэ́ янэ́на свэ́нто дыибэ́н (жэ́ртва) дро дывэ́с и пэ яви́р дывэ́с тумэ́нгэ трэй тэ хан лэс, а со ячэ́лапэ кэ три́то дывэ́с исын бангэ́ тэ схачкирэн пэ яг;</verse>
				<verse number="7">ко́ли вари-кон лэ́ла лэс тэ хал пэ три́то дывэ́с, дава́ исын джунгало́ (брытко): дава́ на явэ́ла Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пир Зако́но;</verse>
				<verse number="8">кон лэ́ла ла тэ хал, одова́ лыджа́ла пэ пэ́стэ грэ́хо, пал-дова́ со ёв магирдя Ра́скирэ-Дэвлэ́скири свэнтыма, и хасёла дова́ ди пэ́скирэ манушэ́ндыр.</verse>
				<verse number="9">Ке́ли явэ́на тэ укэдэн, со выбария пэ яго́ро (пэ краё) пэ тыри́ фэ́лда, и со ячэ́лапэ тырэ́ укэдыибнастыр, на подкэдэ,</verse>
				<verse number="10">и тыро́ винаградо (дракх) на обкэдэ кэ жужыпэн, и му́ри, савэ́ пынэ́ дро винагра́днико, на ґа́здэ, ячкир дава́ чорорэскэ и манушэ́скэ, саво́ явдя́ явирэ рига́тыр. Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тумаро́.</verse>
				<verse number="11">На чорэн, на ракирэ́н начачипэ́н, на хохавэн екх екхэ́с.</verse>
				<verse number="12">На дэн хоханы совэ́л, причхуви кэ дава́ лав Миро на магирэ́н пэ́скирэ Дэвлэ́скиро. Мэ сом Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="13">На притасав тырэ́ пашатунэс, и на лэ буты́р сыр трэй. Плэскирибэн бутярнэскэ нашты́ тэ ячкирэс кэ ра́нко (кэ зло́ко).</verse>
				<verse number="14">На обракир кашукэс, и на чхув ничи́ анги́л корорэстэ, соб (кай) тэ на пэрэ́л ёв, дар Ра́стыр-Дэвлэ́стыр тырэстыр. Мэ сом Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="15">На сэндякирэс хоханэ́с пэ сэ́ндо; на яв проти чорорэстэ и на кэр гудлэс (на ладин) барвалэ́ манушэ́нгэ. Пир чачипэ́н сэндякир тырэ́ пашатунэс.</verse>
				<verse number="16">На псир пиридыибнариса машки́р тырэ́ манушэ́ндэ, и на ґаздэпэ пэ тырэ́-пашатунэскиро джиибэ́н. Мэ сом Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="17">На рикир холы́ дрэ тыро́ ило́ пэ тырэ́ пшалэ́стэ; сыка́в банг тырэ́ пашатунэскэ, и на явэ́ла пал лэ́стэ грэ́хо.</verse>
				<verse number="18">На отдэ́ палэ чорипнаса (на отха палэ), и на рикир холы́ пэ тырэ́-манушэ́нгирэ чхавэ́ндэ, а сыка́в паты́в кэ тыро́ пашатуно, сыр пэ́скэ. Мэ сом Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="19">Ракхэ́н Мирэ́ упхэныбэна́; тырэ́ кхэритконэ́ мурдалэс (ското) на злыжа явирэ породаса; фэ́лда тыри́ на зачхув дуе разнонэ зяркэнца; на урипэ дрэ ризы (дро урибэ́н) кажнонэ́ тхавэндыр, вылна́тыр и ґандладэстыр (лёностыр).</verse>
				<verse number="20">Ко́ли вари-кон пирисовэла джувля́са, а ёй исын писхарица, ангрустякирды (обрэнчындлы) ромэса, нэ ишчо (инкэ́) навыкиндлы, ци вольныма ишчо (инкэ́) нанэ дыны́ ла́кэ: тэды трэй тэ чхувэ́с ка́ра ишчо (инкэ́) пэ лэ́ндэ, нэ на мэрибнаса, пал-дова́ со ёй исын на во́льно.</verse>
				<verse number="21">Мэк ёв тэ янэл Ра́скэ-Дэвлэ́скэ кэ загиибэ́н дрэ ша́тра скэдыибна́скири бакрэ́с пал исын банг, дро свэ́нто дыибэ́н пал пэ́скири исын банг;</verse>
				<verse number="22">и выжужакирэ́ла лэс о раша́й бакрэса пал банг анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ грэхостыр, и отмэкно явэ́ла лэ́скэ грэ́хо, саво́ ёв кэрдя́.</verse>
				<verse number="23">Ке́ли тумэ́ явэ́на пэ пхув, сави́ Рай Дэвэ́л дэ́ла тумэ́нгэ, и почхувэна тумэ́ вари-саво́ плодэнгиро вэш, тэды лэ́скирэ барьякирдэ́ (пло́ды) гинэн пал наобчхиндлэ, нашты́ тэ хан лэн;</verse>
				<verse number="24">а пэ шта́рто бэрш сарэ́ лэ́скирэ барьякирдэ́ трэй тэ явэ́н свэнциндлэ ваш Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ свэ́нки;</verse>
				<verse number="25">а пэ па́нджто бэрш тумэ́ сашты́ тэ хан лэ́скирэ барьякирдэ́ и тэ скэдэ́н пэ́скэ саро́, со лэ́стыр исын. Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тумаро́.</verse>
				<verse number="26">На хан ничи́ ратэ́са; на драбакирэн и на човаханякирэн.</verse>
				<verse number="27">На обчинэн тумарэ́ шэрэскирэ бала́ сарэ́ ригэ́ндыр, и на подчин тырэ́ чхорэнгиро (бродакиро) яго́ро (краё).</verse>
				<verse number="28">Ваш рипирибэ́н пал мулэстэ на кэрэ́н чхиныбэ́н пэ тумарэ́ маса́, и на выпхусавэн пэ тумарэ́ маса́ вари-саво́ зачхиныбэн. Мэ сом Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="29">На магир тырья чха, домэки ла кэ блэ́ндо, соб (кай) тэ на явэ́л блэ́ндо пэ пхув и тэ на пхэрдёл пхув злыднимаса.</verse>
				<verse number="30">Ракхэ́н мирэ́ са́ваты (суботы) и дэн паты́в Мирэ́ свэнтонэ́ штэтоскэ. Мэ сом Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="31">На рискирэ́н годы́ кэ мануша́, савэ́ выкхарэна мулэн, и на псирэ́н кэ човаханэ, и на долыджан пэс кэ магирипэ́н лэ́ндыр. Мэ сом Рай Дэвэ́л, тумаро́ Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="32">Анги́л пхурэ́ манушэ́стэ ушты́ и кутякир лэ́скиро пхурипэн, и дар тырэ́ Дэвлэ́стыр. Мэ сом Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="33">Ке́ли явэ́ла тэ дживэ́л ману́ш явирэ рига́тыр пэ тумари́ пхув, на притасавэн лэс;</verse>
				<verse number="34">о ману́ш, саво́ притрадыя явирэ рига́тыр, и яця́ тэ дживэ́л тумэ́ндэ; мэк тэ явэ́л ваш тумэ́нгэ дасаво-паць, сыр тумаро́ ману́ш исын; сыка́в паты́в лэ́скэ, сыр пэ́скэ; пал-дова́ со и тумэ́ са́нас мануша́, савэ́ явнэ́ явирэ рига́тыр пэ Египто́скири пхув. Мэ сом Рай Дэвэ́л, тумаро́ Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="35">На кэрэ́н хохаибэ́н пэ сэ́ндо, дрэ ме́ра, дрэ вага (весо) и дрэ ме́ра тэ чхувэ́с:</verse>
				<verse number="36">мэк тэ явэ́н тумэ́ндэ ублады́тка (весы) чачунэ́, гири чачунэ́, эфа чачуны́ и гино чачуно́. Мэ сом Рай Дэвэ́л, тумаро́ Дэвэ́л, Саво́ вылыджия́ тумэн Египто́скирэ пхувья́тыр.</verse>
				<verse number="37">Ракхэ́н сарэ́ Мирэ́ упхэныбэна́ и сарэ́ Мирэ́ Зако́ны и кэрэ́н пир лэ́ндэ. Мэ сом Рай Дэвэ́л.’”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="20">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ, ракири́:</verse>
				<verse number="2">“Ра́кир дава́ Израилёскирэ чхавэ́нгэ: Ко́ли вари-кон Израилёскирэ чхавэ́ндыр и манушэ́ндыр, савэ́ явнэ́ явирэ ригэ́ндыр, савэ́ дживэ́на машки́р Израилитянэндэ, дэ́ла екхэ́с пэ́скирэ чхавэ́ндыр Молохоскэ, одова́ мэк тэ явэ́л отдыно́ мэрибна́скэ, адалэ́ пхувья́кирэ мануша́ мэк тэ замарэ́н лэс барэ́нца;</verse>
				<verse number="3">и Мэ рискира́ва Миро муй пэ одолэ́ манушэ́стэ и хасякира́ва лэс лэ́скирэ манушэ́ндыр, пал-дова́ со ёв отдыя́ пэ́скирэ чхавэ́ндыр Молохоскэ, соб (кай) тэ магирэл Миро свэ́нто штэ́то и тэ тэлякирэл свэ́нто Миро лав;</verse>
				<verse number="4">и, ко́ли адалэ́-пхувья́кирэ мануша́ на рискирэна пэ́скирэ якха́ пэ одолэ́ манушэ́стэ, ке́ли ёв дэ́ла пэ́скирэ чхавэ́ндыр Молохоскэ, и на мулякирэна лэс,</verse>
				<verse number="5">то тэды Мэ рискира́ва Миро муй пэ одолэ́ манушэ́стэ и пэ лэ́скиро ро́до, и хасякира́ва лэс лэ́скирэ манушэ́ндыр, и сарэ́н, кон псирэ́ла пал лэ́стэ, соб (кай) блэндыи тэ псирэ́н пала́л Молохостэ.</verse>
				<verse number="6">И ко́ли вари-саво́ ди рискирэ́ла годы́ кэ мануша́, савэ́ выкхарэна мулэн и кэ човаханэ, соб (кай) блэндыи тэ псирэ́с пал лэ́ндэ, тэды Мэ рискира́ва пэ́скиро Муй пэ дова́ ди, и хасякира́ва лэс ла́кирэ манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="7">Свэнцякирэн пэс и явэ́н свэ́нта, пал-дова́ со Мэ сом Рай Дэвэ́л, тумаро́ Дэвэ́л, и Мэ сом Свэ́нто.</verse>
				<verse number="8">Ракхэ́н Мирэ́ стату́ты и кэрэ́н саро́ пир лэ́ндэ, пал-дова́ со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Саво́ свэнцякирэла тумэн.</verse>
				<verse number="9">Кон явэ́ла тэ кошэл пэ́скирэ дадэ́с ци пэскирья́ да, одова́ мэк тэ явэ́л отдыно́ мэрибна́скэ; пэ́скирэ дадэ́с и да пэскирья́ ёв костя: лэ́скиро рат явэ́ла пэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="10">Ко́ли вари-кон явэ́ла тэ кэрэ́л биладжаипэ́н палоромитконэ ромня́са, ко́ли вари-кон явэ́ла тэ кэрэ́л биладжаипэ́н пэ́скирэ пашатунэскирэ ромня́са, мэк тэ явэ́н отдынэ́ мэрибна́скэ, биладжакуно и биладжакуны.</verse>
				<verse number="11">Ко́ли вари-кон пасёла пэ́скирэ-дадэ́скирэ ромня́са, одова́ хай отчхакирдя́ лэ́скирэ-дадэ́скиро нангипэ́н, мэк тэ явэ́н отдынэ́ мэрибна́скэ дуйджинэ́, лэ́нгиро рат тэ явэ́л пэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="12">Ко́ли вари-кон пасёла пэ́скирэ борьяса, тэды дуйджинэ́ ёнэ мэк тэ явэ́н отдынэ́ мэрибна́скэ: магирипэ́н ёнэ кэрдэ́, лэ́нгиро рат тэ явэ́л пэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="13">Ко́ли вари-кон пасёла муршэса, сыр джувля́са, тэды ёнэ дуйджинэ́ кэрдэ́ магирипэ́н: мэк ёнэ тэ явэ́н отдынэ́ мэрибна́скэ, лэ́нгиро рат тэ явэ́л пэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="14">Ко́ли вари-кон лэ́ла пэ́скэ ромня́ и лакирья да: дава́ исын проти зако́но; пэ яг трэй тэ хачкирэ́н лэс и лэн, соб (кай) тэ на пхагирэн зако́но машки́р тумэ́ндэ.</verse>
				<verse number="15">Кон кхэтанякирэлапэ кхэритконэ́ мурдалэса (скотоса), одолэ́с тэ отдэс мэрибна́скэ, и мурдалэс тэ замарэ́н.</verse>
				<verse number="16">Ко́ли джувлы́ джа́ла кэ вари-саво́ мурда́л (жывотно), соб (кай) тэ кэрэ́л биладжаипэ́н лэ́са, тэды замар джувля́ и мурдалэс, мэк тэ явэ́н ёнэ отдынэ́ мэрибна́скэ, лэ́нгиро рат тэ явэ́л пэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="17">Ко́ли вари-кон лэ́ла пэскирья́ пхэня́, пэ́скирэ-дадэ́скирэ чха ци пэ́скирэ-да́кирэ чха, и удыкхэ́ла ла́киро нангипэ́н, и ёй удыкхэ́ла лэ́скиро нангипэ́н: дава́ исын ладж, мэк тэ явэ́н ёнэ хасякирдэ́ анги́л пэ́скирэ-чхавэ́нгирэ манушэ́нгирэ якха́; ёв отчхакирдя́ пэ́скирэ-пхэнякиро нангипэ́н: пэ́скиро грэ́хо лыджа́ла ёв.</verse>
				<verse number="18">Ко́ли кон пасёла ромня́са дрэ дава́ часо, ке́ли ла́тэ джувликаны дукх, и отчхакирэла ла́киро нангипэ́н, тэды ёв отчхакирдя́ ла́киро тхадыпэн, и ёй отчхакирдя́ пэ́скирэ рата: дуйджинэ́ ёнэ мэк тэ явэ́н хасякирдэ́ пэ́скирэ манушэ́ндыр.</verse>
				<verse number="19">На отчхакир нангипэ́н тырэ́-да́кирэ пхэнякиро и тырэ́-дадэ́скирэ пхэнякиро, пал-дова́ со адасаво́ ману́ш нангякирэла пэ́скири сэмэ́нца; грэ́хо пэ́скиро лыджа́на ёнэ.</verse>
				<verse number="20">Кон пасёла пэ́скирэ бибьяса, одова́ отчхакирдя́ нангипэ́н пэ́скирэ какэскиро; грэ́хо пэ́скиро лыджа́на ёнэ, би чхаворэнгиро мэрэ́на ёнэ.</verse>
				<verse number="21">Ко́ли вари-кон лэ́ла пэ́скирэ-пшалэ́скирэ ромня́: дава́ исын джунгало́ (брыдко) рэ́ндо; ёв отчхакирдя́ пэ́скирэ-пшалэскиро нангипэ́н, би чхаворэнгиро явэ́на ёнэ.</verse>
				<verse number="22">Ракхэ́н сарэ́ Мирэ́ стату́ты и сарэ́ зако́ны Мирэ́, и кэрэ́н саро́ пир лэ́ндэ, и на вычхурдэла тумэн пэ́стыр пхув, пэ сави́ Мэ лыджа́ва тумэн тэ дживэ́н.</verse>
				<verse number="23">На кэрэ́н пир манушы́тко присыкляибэн, савэ́н Мэ традава криг тумэ́ндыр; пал-дова́ со ёнэ кэрдэ́ саро́ дава́, и Мэ холясыём пэ лэ́ндэ,</verse>
				<verse number="24">и пхэндём Мэ тумэ́нгэ: ‘тумэ́ хулаинэна лэ́нгирэ пхувья́са, и тумэ́нгэ отда́ва дро мэкно́ миштыпэ́н (наследство) пхув, дрэ сави́ тхадэ́ла тхуд и авги́н. Мэ сом Рай Дэвэ́л, тумаро́ Дэвэ́л, саво́ чхудя́ дрэ риг тумэн сарэ́ манушэ́ндыр.</verse>
				<verse number="25">Роскэдэн пэ́скэ жужэ́ мурдалэс нажужэстыр и жужэ́ чирикля́ нажужатыр, и на магирэ́н тумарэ́ дия́ мурдалэса и чирикляса и сарэ́са, со ползынэла пир пхув, со приґалыём Мэ, сыр нажужо.</verse>
				<verse number="26">Явэ́н свэ́нта анги́л Ма́ндэ, пал-дова́ со Мэ сом Рай Дэвэ́л, тумаро́ Дэвэ́л, сом Свэ́нто, и Мэ чхудём дрэ риг тумэн манушэ́ндыр, соб (кай) тумэ́ тэ явэ́н Мирэ́.</verse>
				<verse number="27">Мурш ци джувлы́, ко́ли ёнэ явэ́на тэ выкхарэн мулэн ци тэ човаханякирэн, мэк тэ явэ́н отдынэ́ ёнэ мэрибна́скэ, трэй тэ домарэн лэн барэ́нца, лэ́нгиро рат тэ явэ́л пэ лэ́ндэ.’”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="21">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ: “Ра́кир рашангэ, Аароно́скирэ чхавэ́нгэ, и пхэн лэ́нгэ: ‘Мэк ёнэ тэ на магирэ́н пэс чилавибнаса кэ муло́ пэ́скирэ манушэ́ндыр;</verse>
				<verse number="2">екх со кэ пэ́скири пашатуны сэмэ́нца, кэ пэ́скири дай и кэ пэ́скиро дад, кэ пэ́скиро чхаво́ и кэ пэ́скири чхай, кэ пэ́скиро пшал,</verse>
				<verse number="3">и кэ пэ́скири пхэн, сави́ тэ явэ́л дрэ чхая́, и дживдя́ пашы́л лэ́стэ и на сыс палоро́м, сашты́ лэ́скэ тэ кэрэ́л дава́ нажужыпэн;</verse>
				<verse number="4">и чилавибнаса кэ кон бы да тэ на явэ́л дрэ пэ́скирэ манушэ́ндэ ёв нашты́ тэ магирэл пэс, соб (кай) тэ на ячэ́л нажужо.</verse>
				<verse number="5">Лэ́нгэ нашты́ тэ чхинэн кэ нангипэ́н (тэ муравэн) пэ́скирэ шэрэ́ и тэ подчхинэн яго́ры (краи́) дрэ пэ́скирэ чхора (брода), и тэ кэрэ́н чхиныбэ́н пэ пэ́скирэ маса́.</verse>
				<verse number="6">Лэ́нгэ трэй тэ явэ́н свэ́нта пэ́скирэ Дэвлэ́скэ, и лэ́нгэ нашты́ тэ тэлякирэн пэ́скирэ-Дэвлэ́скиро лав, пал-дова́ со ёнэ янэ́на Ра́скэ-Дэвлэ́скэ свэ́нто дыибэ́н (жэ́ртва) пэ яг, маро́ пэ́скирэ Дэвлэ́скэ, и палдава́ исын бангэ́ тэ явэ́н свэ́нта.</verse>
				<verse number="7">Лэ́нгэ нашты́ тэ лэн пал пэ́стэ биладжакуня джувля́ и дошваля чха, и нашты́ тэ лэн и джувля́, савья́ мэкця́ ла́киро ром, пал-дова́ со ёнэ исын свэ́нта пэ́скирэ Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="8">Высвэнцын лэн, пал-дова́ со ёнэ янэ́на маро́ тырэ́ Дэвлэ́скэ: мэк тэ явэ́н ёнэ ту́тэ свэ́нта, пал дова́ со Мэ сом свэ́нто Рай Дэвэ́л, Саво́ свэнцякирэла тумэн.</verse>
				<verse number="9">Ко́ли э рашаскири чхай магирэла пэс биладжаипнаса, тэды ёй тэлякирэла пэ́скирэ дадэ́с; яга́са трэй ла тэ хачкирэ́н.</verse>
				<verse number="10">И баро́ раша́й пэ́скирэ пшалэ́ндыр, пэ савэскиро шэро́ чхувэ́ла макхибнаскиро елеё (дзэт), и саво́ исын высвэнцындло, соб (кай) тэ урьелпэ дрэ свэ́нта ризы, нашты́ тэ нангякирэл пэ́скиро шэро́ и тэ на кушэл пэ́скирэ ризы;</verse>
				<verse number="11">и ни кэ кон мулэ́ндыр нашты́ ёв тэ подджа́л: адя́кэ-паць чилавибнаса кэ муло́ пэ́скиро дад и пэ́скири дай ёв нашты́ тэ магирэл пэс.</verse>
				<verse number="12">И свэнтонэ́ штэто́стыр ёв нашты́ тэ отджал и тэ тэлякирэл пэ́скирэ Дэвлэ́скиро свэ́нто штэ́то, пал-дова́ лэс высвэнцындлэ макхибнаскирэ елеёса ваш лэ́скирэ-Дэвлэ́скэ. Мэ сом Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="13">Палоро́м лэ́скэ трэй тэ лэл патываля тэрня джувля́.</verse>
				<verse number="14">Лэ́скэ нашты́ тэ лэл джувля́, савьятэ мыя́ ром, ци савья́ ром мэкця́, ци савья́ обхохадэ, ци биладжакуня джувля́, нэ патываля тэрня джувля́ пэ́скирэ манушэ́ндыр исын банго́ ёв тэ лэл палоро́м;</verse>
				<verse number="15">Лэ́скэ нашты́ тэ ладжакирэл пэ́скиро семё (сал) дрэ пэ́скирэ манушэ́ндэ, пал дова́ со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Саво́ лэс свэнцякирава.’”</verse>
				<verse number="16">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ дасавэ́ лава́:</verse>
				<verse number="17">“Ра́кир Аароно́скэ дасавэ́ лава́: ‘Нико́н тырэ́ родо́стыр дрэ сарэ́ лэ́нгирэ ро́ды, савэ́ндэ пэ маса́ явэ́ла наухтылыбэн, нашты́ тэ подджа́л, соб (кай) тэ янэл маро́ пэ́скирэ-Дэвлэ́скэ;</verse>
				<verse number="18">нико́н, конэ́стэ пэ маса́ исын наухтылыбэн, нашты́ тэ подджа́л, ни короро́, ни лангало, ни рагандо (уродо),</verse>
				<verse number="19">ни саво́, конэ́стэ исын пирипхагирды ґэро́й, ци пирипхагирдо васт,</verse>
				<verse number="20">ни ґырбаса, ни шукэ́ членоса, ни карлико, ни плямаса пэ якх, ни ґэрало, ни джувало (пошэсяса), ни дошвало мурш (евнухо);</verse>
				<verse number="21">ние́кх ману́ш рашаскирэ Аароно́скирэ родо́стыр, савэ́стэ пэ маса́ исын наухтылыбэн, нашты́ тэ подджа́л, соб (кай) тэ янэл Ра́скэ-Дэвлэ́скэ свэ́нта дыибэна́; наухтылыбэн исын пэ лэ́стэ, палдава́ лэ́скэ нашты́ тэ подджа́л, соб (кай) тэ янэл маро́ пэ́скирэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="22">Маро пэ́скирэ Дэвлэ́скиро исын барэ́ свэнтыматыр и свэнтыматыр ёв сашты́ тэ хал;</verse>
				<verse number="23">нэ кэ полого ёв нашты́ тэ явэ́л, и кэ алта́рё нашты́ лэ́скэ тэ подджа́л, пал-дова́ со наухтылыбэн исын пэ лэ́стэ: ёв нашты́ тэ тэлякирэл Миро свэ́нто штэ́то, пал-дова́ со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Саво́ свэнцякирэла лэн.”</verse>
				<verse number="24">И дыя́ тэ джинэ́л дава́ Мо́йза Аароно́скэ и лэ́скирэ чхавэ́нгэ и сарэ́ Израилёскирэ чхавэ́нгэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="22">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ, ракири́:</verse>
				<verse number="2">“Ра́кир Аароно́скэ и лэ́скирэ чхавэ́нгэ, соб (кай) ёнэ ракхибнаса тэ рикирэ́н пэс анги́л Израилёскирэ-чхавэ́нгирэ свэнтыма, и тэ на магирэ́н Миро свэ́нто лав дро дова́, со ёнэ ракирэ́на Ма́нгэ. Мэ сом Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="3">Пхэн лэ́нгэ: ‘Ко́ли вари-кон сарэ́ тумарэ́ манушэ́ндыр дрэ тумарэ́ ро́ды, тэ рикирэ́л пэ пэ́стэ нажужыпэн, тэ подджа́л кэ свэнтыма, савэ́ посвэнцынэна Израилёскирэ чхавэ́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, тэды тэ хасёл дова́ ди Мирэ́ мо́стыр. Мэ сом Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="4">Ние́кх Аароно́скирэ родо́стыр проказаса ци конэ́стэ тхадэ́ла, одолэ́скэ нашты́ тэ хал свэнтыма, пака ёв на выжужакирэлапэ; и кон чилавэ́ла вари-со нажужо мулэстыр, ци конэ́стэ вычхувэлапэ семё (сал),</verse>
				<verse number="5">ци ко́ли вари-кон чилавэ́ла вари-саво́ создыибэн, со ползынэла, савэ́стыр ёв ячэ́ла нажужо, ци чилавэ́ла манушэ́с, савэ́стыр ёв ячэ́ла нажужо, саво́ тэ на явэ́л нажужыпэн,</verse>
				<verse number="6">одова́, кон чилавэ́ла саро́, нажужо явэ́ла ёв кэ бэльвэ́ль, и лэ́скэ нашты́ тэ хал свэ́нто англэды́р, сыр ёв обморэла пэ́скирэ маса́ пане́са;</verse>
				<verse number="7">нэ ке́ли заджа́ла кхам и ёв явэ́ла жужо́, тэды ёв могинэ́ла тэ хал свэнтыма, пал-дова́ со дава́ сыс лэ́скиро хабэ́н.</verse>
				<verse number="8">Падаль и мас, со яця́пэ рискирибна́скирэ мурдалэстыр (зверёстыр) ёв тэ на хал, соб (кай) тэ на магирэлпэ далэ́са. Мэ сом Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="9">Мэк тэ ракхэ́н ёнэ Мирэ́ упхэныбэна́, соб (кай) тэ на лыджа́н пэ пэ́стэ грэ́хо, и тэ на мэрэ́н дрэ лэ́стэ, ке́ли ёнэ пхагирэна дава́. Мэ сом Рай Дэвэ́л, саво́ свэнцякирэла лэн.</verse>
				<verse number="10">Никонэ́скэ явирэ манушэ́скэ нашты́ тэ хал свэнтыма: саво́ дживэ́ла кэ раша́й и налыно бутярно нашты́ тэ хал свэнтыма;</verse>
				<verse number="11">ко́ли раша́й кинэла пэ́скэ манушэ́с пал руп, тэды ёв сашты́ (могинэ́ла) тэ хал свэнтыма; адя́кэ-паць и лэ́скирэ кхэри́тка сашты́ тэ хан лэ́скиро маро́.</verse>
				<verse number="12">Ко́ли рашаскири чхай выджа́ла палоро́м пал явирэ манушэ́стэ рига́тыр, тэды ёй нашты́ тэ хал, со янэ́на дрэ свэнтыма;</verse>
				<verse number="13">ке́ли рашаскири чхай ячэ́лапэ пивляса (удоваса) ци розджалапэ ромэса, и чхавэ́н ла́тэ нанэ, и рисёла дрэ пэ́скирэ дадэ́скиро кхэр, сыр сыс дро пэ́скиро тэрныпэн, тэды ёй сашты́ (могинэ́ла) тэ хал пэ́скирэ-дадэ́скиро маро́; а ние́кх явирэ рига́тыр нашты́ лэс тэ хал.</verse>
				<verse number="14">Кон дэ́лапэ дукха́ (кэрэ́ла доша) и ха́ла вари-со свэнтыматыр, одова́ исын банго́ тэ отдэ́л раша́скэ свэ́нто и тэ дочхувэл кэ ёй ла́кири па́нджто паш.</verse>
				<verse number="15">Рашангэ кокорэнгэ нашты́ тэ магирэ́н Израилёскирэ-чхавэнгири свэнтыма, саво́ ёнэ янэ́на Ра́скэ-Дэвлэ́скэ,</verse>
				<verse number="16">и лэ́нгэ нашты́ тэ выкхарэн пэ пэ́стэ банг дро чорипэ́н, ке́ли явэ́на тэ хан пэ́скири свэнтыма, пал-дова́ со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Саво́ свэнцынэла лэн.’”</verse>
				<verse number="17">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ дасавэ́ лава́:</verse>
				<verse number="18">“Ра́кир Аароно́скэ и лэ́скирэ чхавэ́нгэ и сарэ́ Израилёски-рэ чхавэ́нгэ, и пхэн лэ́нгэ: ‘Ко́ли вари-кон Израилёскирэ кхэрэ́стыр, и манушэ́ндыр, савэ́ явнэ́ явирэ рига́тыр, и дживэ́на машки́р Израильтянэндэ, ци пир сави́ совла́х, ци пир ило́ янэ́ла пэ́скиро свэ́нто дыибэ́н, саво́ янэ́на Ра́скэ-Дэвлэ́скэ дро цэ́ло схачкирибэ́н,</verse>
				<verse number="19">тэды, соб (кай) лэ́нгэ тэ явэ́л Ра́стыр-Дэвлэ́стыр ла́ска, свэ́нто дыибэ́н трэй тэ явэ́л бидошэ́нгиро, мурш, барэ́ мурдалэстыр, бакрэ́ндыр и бузнэндыр (козлэндыр);</verse>
				<verse number="20">нисаво́ мурда́л (жывотно), пэ савэ́стэ исын дош, тэ на янэ́н; пал-дова́ со дава́ на дэ́ла тумэ́нгэ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр ла́ска.</verse>
				<verse number="21">И ко́ли вари-кон янэ́ла ми́рно свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, соб (кай) тэ кэрэ́л пир совла́х, ци пир ило́, барэ́ мурдалэстыр ци тыкнэстыр, тэды свэ́нто дыибэ́н исын банго́ тэ явэ́л бидошэ́нгиро, соб (кай) тэ явэ́л лачхо́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ: нисави́ дош нашты́ пэ лэ́стэ тэ явэ́л;</verse>
				<verse number="22">корорэс мурдалэс, ци савэ́с домардэс, ци уродос, ци насвалэс, ци ґэралэс, ци джувалэс, дасавэн на янэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, и дро свэ́нто дыибэ́н на дэн лэн пэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро алта́рё;</verse>
				<verse number="23">гуруво́рэс и бакрэ́с членэнца древа́н длэнгонэнца ци тыкнэнца, сыр свэ́нто дыибэ́н пэ́скирэ илэ́стыр ту могинэ́са тэ янэс; а ко́ли пир совла́х, тэды дава́ на явэ́ла пир ла́ска Дэвлэ́скэ;</verse>
				<verse number="24">мурдала́, савэ́стэ ятры ростасадэ, розмардэ, откушнэ ци вычхиндлэ́ на янэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, и пэ тумари́ пхув дава́ на кэрэ́н;</verse>
				<verse number="25">и явирэ-пхувья́кирэ манушэ́нгирэ вастэ́ндыр на янэ́н сарэ́н дасавэн мурдалэ́н дро свэ́нто дыибэ́н тумарэ́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, пал-дова́ со пэ лэ́ндэ исын дош; ёнэ на янэ́на тумэ́нгэ ла́ска Дэвлэ́стыр.’”</verse>
				<verse number="26">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ дасавэ́ лава́:</verse>
				<verse number="27">“Ке́ли бияндёла (лотёла) гуруворо, ци бакроро́, ци бузноро, тэды эфта́ дывэса́ лэ́скэ трэй тэ явэ́л пашы́л пэ́скирэ датэ, а охтотонэ (бидуенгирэ дэштонэ) дывэсэ́стыр явэ́ла лачхо́ ваш яныбэ́н дро свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ;</verse>
				<verse number="28">нэ ни гурумня, ни бакря́ на чхинэн дро екх дывэ́с лэ́нгирэ даса.</verse>
				<verse number="29">Ко́ли янэ́на Ра́скэ-Дэвлэ́скэ парикирибнаскиро свэ́нто дыибэ́н, тэды янэ́н лэс адя́кэ, соб (кай) ёв тэ дэл тумэ́нгэ ла́ска;</verse>
				<verse number="30">дрэ дова́-паць дывэ́с трэй лэс тэ хан, на ячкирэн ла́тыр кэ ра́нко (кэ зло́ко). Мэ сом Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="31">И ракхэ́н Мирэ́ припхэныбэна́ и кэрэ́н саро́ пир лэ́ндэ. Мэ сом Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="32">На магирэ́н Миро свэ́нто лав, соб (кай) Мэ тэ явав свэнтонэса машки́р Израилёскирэ чхавэ́ндэ. Мэ сом Рай Дэвэ́л, Саво́ свэнцякирэла тумэн,</verse>
				<verse number="33">Саво́ вылыджия́ тумэн Египто́скирэ пхувья́тыр, соб (кай) тэ явэ́л тумаро́ Дэвэ́л. Мэ сом Рай Дэвэ́л.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="23">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ, ракири́:</verse>
				<verse number="2">“Дэ тэ джинэ́н Израилёскирэ чхавэнэ и пхэн лэ́нгэ пал Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ свэ́нки, дрэ савэ́ тумэ́нгэ трэй тэ скэдэ́н свэ́нта скэдыибэна. Ѓа́да, Мирэ́ свэ́нки исын дасавэ́:</verse>
				<verse number="3">шов дывэса́ сашты́ тэ кэрэ́с буты́, а пэ эфта́то (битринэ́нгиро дэ́што) дывэ́с са́вато (субо́та) тэ откинён, свэ́нто скэдыибэ́н; нисави́ буты́ на кэрэ́н: дава́ исын са́вато Ра́скиро-Дэвлэ́скиро дрэ сарэ́ тумарэ́ кхэра́.</verse>
				<verse number="4">Ѓа́да, исын Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ свэ́нки, свэ́нта скэдыибэна, савэ́ тумэ́нгэ трэй тэ кэрэ́н дрэ пэ́скиро часо (цы́ро);</verse>
				<verse number="5">дро пэ́рво (англатуно́) чхон, пэ дэшуштартонэ-чхонэ́скиро дывэ́с бэльвэле́ тэ явэ́л Патради́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири;</verse>
				<verse number="6">и пэ дэшупанджто дывэ́с долэ́ чхонэ́скиро свэ́нко опресноки Ра́скэ-Дэвлэ́скэ; эфта́ дывэса́ хан апресноки.</verse>
				<verse number="7">А пэ англатуно́ (пэ́рво) дывэ́с мэк тэ явэ́л тумэ́ндэ свэ́нто скэдыибэ́н; нисави́ буты́ на кэрэ́н;</verse>
				<verse number="8">и дрэ сарэ́ эфта́ (битринэ́нгиро дэш) дывэса́ янэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ свэ́нта дыибэна́; пэ эфта́то дывэ́с адя́кэ-паць свэ́нто скэдыибэ́н; нисави́ буты́ на кэрэ́н.”</verse>
				<verse number="9">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ дасавэ́ лава́:</verse>
				<verse number="10">“Дэ тэ джинэ́н Израилёскирэ чхавэ́нгэ и пхэн лэ́нгэ: ‘Ке́ли явэ́на пэ пхув, сави́ Мэ да́ва тумэ́нгэ, и явэ́на тэ чхинэн пэ ла́тэ жатва, тэды янэ́н пэ́рво тумарэ́-жатвакиро ґарбо (снопо) кэ раша́й;</verse>
				<verse number="11">ёв ґаздэ́ла дава́ ґарбо анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, соб (кай) тумэ́нгэ тэ явэ́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скири ла́ска; пэ яви́р свэнкоскиро дывэ́с ґаздэ́ла лэс раша́й;</verse>
				<verse number="12">и дро дывэ́с, ке́ли ґаздэ́на ґарбо, янэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ дрэ цэ́ло схачкирибэ́н екхэ-бэршытконэ бидошэнгирэ бакрорэс,</verse>
				<verse number="13">и кхэтанэ́ лэ́са маруно́ яныбэ́н дуй дэшта паша́ эфа пшэнично (парнэ́ гивэстыр) яржо́ пиримешындло елеёса, дро Ра́скирэ-Дэв-лэ́скиро свэ́нто дыибэ́н, ваш гудло́ тхув, и вычхуибэн кэ ёв шта́рто гино мол (вино);</verse>
				<verse number="14">ни саво́ нэво́ маро́, ни шукэ́ зя́рки, ни киндэ зя́рки на хан кэ дова́ дывэ́с, дро саво́ янэ́на амарэ́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ яныбэ́н: дава́ исын ве́чно упхэныбэ́н дрэ тумарэ́ ро́ды дрэ сарэ́ тумарэ́ кхэра́.</verse>
				<verse number="15">Отгинэн пэ́скэ пэрвонэ́ дывэсэ́стыр коригэды́р (позжэ) свэ́нко, одолэ́ дывэсэ́стыр, дро саво́ тумэ́ янэ́на тринскирибнаскиро ґарбо, эфта́ пхэрдэ́ куркэ,</verse>
				<verse number="16">кэ пэ́рво дывэ́с коригэды́р (позжэ) эфта́то курко отгинэн пандждэша́ дывэса́ и тэды янэ́н нэво́ маруно́ яныбэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ:</verse>
				<verse number="17">янэ́н тумарэ́ кхэрэндыр дуй лабы маро́ тэ ґаздэ́н, савэ́ трэй, соб (кай) тэ явэ́н дуе-дэшэнгирэ пашэндыр, савэ́ исын дрэ эфа пшэничнонэ яржэстыр, и трэй тэ явэ́н спэкнэ шутлэ, сыр пэ́рво барьякирдо́ (пло́до) Ра́скэ-Дэвлэ́скэ;</verse>
				<verse number="18">янэ́н кхэтанэ́ марэ́са эфта́ бакрорэ́н бидошакирэн, екхэ-бэршытконэн, и барэ́ кхэритконэ́ мурдалэ́ндыр (ското́стыр) екхэ гуруво́рэс и дуе́н бакрэ́н; мэк тэ явэ́л дава́ дро цэ́ло схачкирибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, и маруно́ яныбэ́н кхэтанэ́ свэнтонэ́ дыибнаса тэ почхувэн, дро свэ́нто дыибэ́н, дро гудло́ тхув, лачхо́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="19">Кэрэ́н адя́кэ-паць бузнэнгирэ стадатыр екхэ бузнэ́с дрэ свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо, и дуе́н екхэ-бэршытконэн бакрэ́н дрэ ми́рно свэ́нто дыибэ́н.</verse>
				<verse number="20">О раша́й исын банго́ тэ янэл дава́, тринскири анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, кхэтанэ́ тринскирдэ марэ́са пэрвонэ́ барьякирдэскирэ (плодоскирэ) и дуе бакрэнца. Дава́ явэ́ла посвэнцындло Ра́скэ-Дэвлэ́скэ; ваш раша́скэ,</verse>
				<verse number="21">и кхарэ́н манушэ́н дро дава́ дывэ́с, мэк тэ явэ́л тумэ́ндэ свэ́нто скэдыибэ́н, нисави́ буты́ тэ на кэрэ́н: дава́ исын ве́чно упхэныбэ́н дрэ сарэ́ тумарэ́ кхэра́ дрэ тумарэ́ ро́ды.</verse>
				<verse number="22">Ке́ли явэ́на тумэ́ пэ тумари́ пхув тэ счхинэн жатва, на чхинэн кэ ко́нцо (кэ яго́ро) тыри́ фэ́лда, ке́ли счхинэса, и со ячэ́лапэ тырэ́ жатватыр, на подкэдэ; чорорэскэ и манушэ́скэ, саво́ явдя́ явирэ рига́тыр ячкир дава́: Мэ сом Рай Дэвэ́л, тумаро́ Дэвэ́л.’”</verse>
				<verse number="23">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ, ракири́:</verse>
				<verse number="24">“Пхэн Израилёскирэ чхавэ́нгэ: дрэ эфта́то чхон, пэ англатунэ́-чхонэ́скиро дывэ́с мэк тэ явэ́л тумэ́ндэ откхиныбэн, свэ́нко рогэнгиро (трубэнгиро), свэ́нто скэдыибэ́н;</verse>
				<verse number="25">на кэрэ́н нисави́ буты́, и янэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ свэ́нто дыибэ́н.”</verse>
				<verse number="26">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ дасавэ́ лава́:</verse>
				<verse number="27">“Адя́кэ-паць пэ дэ́што дывэ́с дро дава́-паць эфта́то чхон, дывэ́с тэ жужакирэн пэс, мэк тэ явэ́л тумэ́ндэ свэ́нто скэдыибэ́н; пририкирэн (притасавэн) тумарэ́ дия́, и янэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ свэ́нто дыибэ́н;</verse>
				<verse number="28">на кэрэ́н нисаво́ рэ́ндо (де́ло) дро дава́ дывэ́с, пал-дова́ со дава́ исын дывэ́с тэ жужакирэнпэ, соб (кай) тэ жужакирэн тумэ́ пэс анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, тумарэ́ Дэвлэ́стэ;</verse>
				<verse number="29">а кажно ди, саво́ на пририкирэла пэс пэ дава́ дывэ́с, явэ́ла хасякирдо пэ́скирэ манушэ́ндыр;</verse>
				<verse number="30">и ко́ли вари-саво́ ди явэ́ла тэ кэрэ́л вари-саво́ рэ́ндо дро дава́ дывэ́с, Мэ хасякира́ва дава́ ди ла́кирэ манушэ́ндыр;</verse>
				<verse number="31">на кэрэ́н нисаво́ рэ́ндо: дава́ сын векоскиро упхэныбэ́н дрэ тумарэ́ ро́ды дрэ сарэ́ тумарэ́ кхэра́;</verse>
				<verse number="32">дава́ исын ваш тумэ́нгэ дро са́вато тэ откхинёл, и обрикирэн тумарэ́ дия́, бэльвэлятыр долэ́ дывэсэ́стыр дро еня́то дывэ́с чхонэ́скиро; бэльвэлятыр кэ бэльвэ́ль свэнкинэн тумаро́ са́вато.”</verse>
				<verse number="33">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ, ракири́:</verse>
				<verse number="34">“Пхэн Израилёскирэ чхавэ́нгэ: дэшупанджэнгиро дывэсэскиро дро дова́-паць эфта́то чхон явэ́ла свэ́нко кушчы (буды), эфта́ дывэса́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ;</verse>
				<verse number="35">пэ пэ́рво дывэса́ свэ́нто скэдыибэ́н, на кэрэ́н нисави́ буты́;</verse>
				<verse number="36">сарэ́ эфта́ дывэса́ янэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ свэ́нто дыибэ́н; пэ охто́то (бидуе́нгиро дэ́што) дывэ́с мэк тэ явэ́л тумэ́ндэ свэ́нто скэдыибэ́н, и янэ́н свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ: дава́ исын отдыибэ́н свэнкоскирэ, на кэрэ́н нисави́ буты́.</verse>
				<verse number="37">Ѓа́да, исын Ра́скэ-Дэвлэ́скэ свэ́нки, дрэ савэ́ тумэ́нгэ трэй тэ скэдэ́н свэ́нто скэдыибэ́н, соб (кай) тэ янэс дро ягитко свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ цэ́ло схачкирибэ́н, маруно́ яныбэ́н, зачхиндлэ́ свэ́нта дыибэна́ и тхадуно дыибэ́н, кажно дро пэ́скиро дывэ́с:</verse>
				<verse number="38">апри́ч са́ваты Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, и апри́ч тумарэ́ да́ры, и апри́ч сарэ́ тумарэ́ совлаха́ и апри́ч саро́, со тумэ́ янэ́на пир тумаро́ ило́, со тумэ́ дэ́на Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="39">А пэ дэшупанджто дывэ́с дро еня́то (биекхэ́скиро дэ́што) чхон, ке́ли тумэ́ укэдэна, со бияндя́ пхув, свэнкинэн Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро свэ́нко эфта́ дывэса́: дро пэ́рво дывэ́с откиныбэн и пэ охто́то дывэ́с тэ явэ́л откиныбэн.</verse>
				<verse number="40">А пэ пэ́рво дывэ́с лэн пэ́скэ гожонэ вэшэ́стыр рандя́ (вэ́тки), пальмакирэ рандя́ и рандя́ буґлэ-патриненгирэ вэшэ́стыр и верба рэка́тыр (лэня́тыр), и радынэ́нпэ пхэрдэ́с анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, тумарэ́ Дэвлэ́стэ, эфта́ дывэса́.</verse>
				<verse number="41">И свэнкинэн дава́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро свэ́нко эфта́ дывэса́ дро бэрш: дава́ явэ́ла векоскиро упхэныбэ́н дрэ тумарэ́ ро́ды; пэ эфта́то чхон свэнкинэн лэс.</verse>
				<verse number="42">И явэ́на тумэ́ тэ дживэ́н эфта́ дывэса́ дрэ буды; кажно пэ́скиро ману́ш, Израильтянино исын банго́ тэ дживэ́л дрэ буды,</verse>
				<verse number="43">соб (кай) тэ джинэ́н тумарэ́ ро́ды, со дрэ буды чхудём Мэ тэ дживэ́н Израилёскирэ чхавэ́н, ке́ли Мэ вылыджиём лэн Египто́скирэ пхувья́тыр. Мэ сом Рай Дэвэ́л, тумаро́ Дэвэ́л.”</verse>
				<verse number="44">И дыя́ тэ джинэ́н Мо́йза Израилёскирэ чхавэ́нгэ пал Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ свэ́нки.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="24">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ дасавэ́ лава́:</verse>
				<verse number="2">“Припхэн Израилёскирэ чхавэ́нгэ, соб (кай) ёнэ тэ янэ́н ту́кэ жужо́, вымардо елеё (дзэт) ваш дуд (свэ́то), соб (кай) саро́ часо тэ хачол момолы́тко (свети́льнико);</verse>
				<verse number="3">пал шы́рма анги́л ковчэго досыкаибна́са (откровенияса) дрэ скэдыибна́скири ша́тра Ааро́но и лэ́скирэ чхавэ́ исын бангэ́ тэ чхувэ́н лэс анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ ўса́ды (сак) бэльвэлятыр кэ ра́нко (кэ зло́ко): дава́ явэ́ла векоскиро упхэныбэ́н дрэ тумарэ́ ро́ды.</verse>
				<verse number="4">Пэ жужо́ шандало (подсвечнико) трэй лэ́скэ тэ чхувэ́л момолы́тко (свети́льнико) ўса́ды (сак) анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="5">И лэ пшэнично яржо́ и спэк лэ́стыр дэшуду́й марэ́; дро кажно маро́ трэй тэ явэ́л дуй дэшта эфатыр;</verse>
				<verse number="6">и чхув лэн дрэ дуй ряды, пир шов дро рядо, пэ жужо́ сками́нд анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ;</verse>
				<verse number="7">и чхув пэ кажно рядо жужо́ ливано, и явэ́ла дава́ пашы́л маро́, дро рипирибэ́н, дро свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ;</verse>
				<verse number="8">дро кажно саватоскиро (суботакиро) дывэ́с саро́ часо (цы́ро) трэй лэ́скэ тэ чхувэ́л лэн анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ Израилёскирэ чхавэ́ндыр: дава́ явэ́ла векоскиро доракирибэ́н;</verse>
				<verse number="9">ёнэ явэ́на ваш Аароно́скэ и ваш лэ́скирэ чхавэ́нгэ, савэ́ явэ́на тэ хан лэн (марэ́) пэ свэ́нто штэ́то, пал-дова́ со дава́ исын бари свэнтыма ваш лэ́нгэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ свэнтонэ́ дыибна́стыр: дава́ исын векоскиро упхэныбэ́н.”</verse>
				<verse number="10">И выгия́ чхаво́ екхэ Израильтянкакиро, саво́ бия́ндыя Египтяниностыр, кэ Израилёскрэ чхавэ́, и роскостяпэ дрэ ста́но Израильтянкакиро чхаво́ Израильтяниноса;</verse>
				<verse number="11">и костя Израильтянкакиро чхаво́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав и обракирдя. И яндлэ́ лэс кэ Мо́йза;</verse>
				<verse number="12">и чхудэ́ лэс дрэ бэшыбэн кэ дава́ часо, пака явэ́ла пхэндлы лэ́скэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири во́ля.”</verse>
				<verse number="13">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ, ракири́:</verse>
				<verse number="14">“Вылыджа манушэ́с, саво́ обракирдя Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ лав яври́ станостыр, и сарэ́, кон шунэ́ла, лэс мэк тэ чхувэ́н пэ́скирэ васта́ пэ лэ́скиро шэро́, и саро́ скэдыибэ́н тэ домарэл лэс барэ́нца;</verse>
				<verse number="15">и Израилёскирэ чхавэ́нгэ пхэн: ‘Кон явэ́ла тэ обракирэл пэ́скирэ Рас-Дэвлэ́с, одова́ лыджа́ла пэ́скиро грэ́хо;</verse>
				<verse number="16">и одова́ ману́ш, саво́ кошэла Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ лав исын банго́ тэ мэрэ́л, барэ́нца замарэла лэс саро́ скэдыибэ́н: ци ману́ш, саво́ явдя́ явирэ рига́тыр, ци пэ́скиро ману́ш лэ́ла тэ кошэл Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ лав, адасаво́ отдыно́ явэ́ла мэрибна́скэ.</verse>
				<verse number="17">Кон замарэла вари-савэ́ манушэ́с, одова́ явэ́ла отдыно́ мэрибна́скэ.</verse>
				<verse number="18">Кон замарэла кхэритконэ́ мурдалэс (ското), одова́ исын банго́ тэ заплэскирэл пал лэ́стэ, мурда́л пал мурдалэ́стэ.</verse>
				<verse number="19">Кон кэрэ́ла пэ́скирэ пашатунэскэ дош (шкода) пэ маса́, одолэ́скэ трэй тэ кэрэ́л дова́-паць, со ёв кэрдя́:</verse>
				<verse number="20">пхагирибэн пал пхагирибэн, якх пал якх, данд пал данд; сыр ёв кэрдя́ дош пэ явирэ-манушэ́скирэ маса́, адя́кэ и лэ́скэ трэй тэ кэрэ́с.</verse>
				<verse number="21">Кон замарэла кхэритконэ́ мурдалэс, одова́ исын банго́ тэ заплэскирэл пал саро́; а кон замарэла манушэ́с, одолэ́с манушэ́с исын бангэ́ тэ отдэ́н мэрибна́скэ.</verse>
				<verse number="22">Екх сэ́ндо исын банго́ тэ явэ́л тумэ́ндэ, сыр ваш манушэ́скэ, саво́ явдя́ явирэ рига́тыр, адя́кэ и ваш пэ́скирэ манушэ́скэ; пал-дова́ со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тумаро́.’”</verse>
				<verse number="23">И пирипхэндя Мо́йза Израилёскирэ чхавэ́нгэ; и вылыджинэ́ манушэ́с, саво́ обракирдя Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ лава́ яври́ станостыр, и домардэ́ лэс барэ́нца, и кэрдэ́ Израилёскирэ чхавэ́, сыр припхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="25">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ пэ бэ́рга Синаё дасавэ́ лава́:</verse>
				<verse number="2">“Дэ тэ джинэ́н Израилёскирэ чхавэ́нгэ и пхэн лэ́нгэ: ‘Ке́ли явэ́на пэ пхув, сави́ Мэ да́ва тумэ́нгэ, тэды пхувьякэ трэй тэ откинёл пэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро са́вато;</verse>
				<verse number="3">шов бэрш почхув зя́рки дрэ тыри́ фэ́лда и шов бэрш обчхин тыро́ винагра́днико (дракхитко), и скэ́дэ лэ́нгирэ барьякирдэ́ (пло́ды),</verse>
				<verse number="4">а пэ эфта́то бэрш мэк тэ явэ́л пхувья́киро са́вато ваш откхиныбэн, Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро са́вато: пэ тыри́ фэ́лда на чхув, и тыро́ винагра́днико на обчхин;</verse>
				<verse number="5">со кокоро́ выбарьёла пэ тыри́ фэ́лда, на чхин, и му́ри на обкуш наобчхиндлэ тырэ́ лозатыр; мэк тэ явэ́л дава́ бэрш пхувьякэ откхиныбэн;</verse>
				<verse number="6">и дава́, со выбарьёла пэ пхув дро саватытко бэрш, то дава́ явэ́ла тумэ́нгэ хабнаса, ту́кэ и тырэ́ писхари́скэ, и тырэ́ писхарицакэ, и тырэ́ андынаршчыкоскэ, и одолэ́ манушэ́скэ, саво́ явдя́ явирэ рига́тыр и дживэ́ла кэ ту;</verse>
				<verse number="7">и кхэритконэ́ мурдалэскэ (скотоскэ) тырэ́скэ и рискирибна́скирэ мурдалэ́нгэ (зверенгэ), савэ́ дживэ́на пэ тыри́ пхув, мэк тэ явэ́л саро́, со бияндёла пэ ла́тэ хабнаса.</verse>
				<verse number="8">И отгин пэ́скэ эфта́ саватытко бэрша́, эфта́ мо́лы пэ эфта́ бэрш, соб (кай) тэ явэ́л ту́тэ дрэ эфта́ саватытка бэрша́ штардэша́ еня́ бэрш;</verse>
				<verse number="9">и припхэн тэ башавэн пэ ро́го дро эфта́то чхон, пэ дэ́што-чхонэ́скиро дывэ́с, пэ дывэ́с тэ жужакирэнпэ башавэн пэ ро́го пир сари́ тумари́ пхув;</verse>
				<verse number="10">и соб (кай) тэ свэнцынэн пандждэшэнгиро бэрш, и дэн тэ джинэ́н пал вольныма пэ пхув сарэ́ ла́кирэ манушэ́нгэ; мэк тэ явэ́л дава́ тумэ́ндэ баро́ свэ́нко; и рисён кажно пэ пэ́скиро штэ́то, и кажно рисёв кэ пэ́скиро ро́дыцо.</verse>
				<verse number="11">Пандждэшытко бэрш мэк тэ явэ́л тумэ́ндэ баро́ свэ́нко: на чхувэ́н дрэ пхув (на сеинэн) и на чхинэн (жнеинэн), со кокоро́ барьёла пэ пхув, и на куш му́ри ла́кирэ наобчхиндлэ лозатыр,</verse>
				<verse number="12">пал-дова́ со дава́ исын баро́ свэ́нко: свэ́нто мэк тэ явэ́л ёв ваш тумэ́нгэ; а со бия́ндыя пэ фэ́лда, хан.</verse>
				<verse number="13">Дро свэнкитко (юбилейно) бэрш кажно ману́ш рисёла пэ пэ́скиро штэ́то.</verse>
				<verse number="14">Ко́ли явэ́са тэ бикнэс вари-со тырэ́ пашатунэскэ, ци явэ́са со тэ кинэс тырэ́ пашатунэстыр, на притасавэн екх екхэ́с;</verse>
				<verse number="15">пир розгиндлэ бэрша́ коригэды́р (позжэды́р) ту сан банго́ тэ кинэс тырэ́ пашатунэстыр, и пир розгиндлэ бэрша́ кофостыр ёв исын банго́ тэ бикнэл ту́кэ;</verse>
				<verse number="16">ко́ли бут ячэ́напэ бэрша́, барьякир тими́н; а ко́ли на́бут ячэ́напэ бэрша́, то тыкнякир тими́н, пал-дова́ со джиндлэ́ бэрша́, то ваш жатва ёв бикнэла ту́кэ.</verse>
				<verse number="17">На притасавэн екх екхэ́с, дар тырэ́ Дэвлэ́стыр, пал-дова́ со Мэ сом Рай Дэвэ́л, тумаро́ Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="18">Кэрэ́н саро́ пир Мирэ́ упхэныбэна́, и ракхэ́н Мирэ́ зако́ны, и явэ́на тэ дживэ́н штылыткэс пэ пхув;</verse>
				<verse number="19">и явэ́ла пхув тэ дэл пэ́скиро барьякирдо́ (пло́до), и явэ́на тэ хан чалэ́с, и явэ́на тэ дживэ́н пэ ла́тэ штылыткэс.</verse>
				<verse number="20">Ко́ли тумэ́ пхэнэ́на: ‘Со амэ́нгэ тэ хас пэ эфта́то бэрш, ке́ли амэ на ява́са ни тэ чхинас (сеинас), ни тэ укэдас умалото (урожаё), со амэ кэра́са?’</verse>
				<verse number="21">Мэ бичхава́ва пэ шо́вто бэрш пэ тумэ́ндэ Миро бахтякирибэ́н, и ёв янэ́ла умалото пэ трин бэрш;</verse>
				<verse number="22">и тумэ́ явэ́на тэ почхувэн дрэ пхув пэ охто́то (бидуе́нгиро дэ́што) бэрш, нэ тэ хан явэ́на барьякирдэ́ (пло́ды) пхуранэ́ умалотостыр кэ еня́то бэрш, кэ дава́ часо, пака доджа́ла кэ спялыма умалото лэ́скиро, тэ хан явэ́на пхурано́ умалото.</verse>
				<verse number="23">Пхув нашты́ тэ бикнэн сарэ́са: пал-дова́ со Мири́ исын пхув, тумэ́ сан чу́жа мануша́ и явирэ-ригакирэ мануша́;</verse>
				<verse number="24">Пир сари́ тумари́ пхув тумэ́ дэн во́ля тэ выкинэн пхув.</verse>
				<verse number="25">Ко́ли тыро́ пшал ячэ́ла чороро́ и бикнэла пэ́скири пхув, тэды явэ́ла лэ́скири пашатуны сэмэ́нца и выкинэла, со бикиндя лэ́скиро пшал;</verse>
				<verse number="26">ко́ли нанэ конэ́скэ пал лэ́стэ тэ выкинэл, нэ кокорэстэ лэ́стэ явэ́ла барвалыпэ́н, и латхэ́ла, ци бут трэй пал выкиныбэ́н,</verse>
				<verse number="27">то тэды ёв тэ розгинэл пэ́скирэ бикиибнытка бэрша́, и тэ рискирэ́л, со ячэ́лапэ одолэ́скэ, конэ́скэ ёв бикиндя, и тэ лэл палэ нэвэ́стыр пэ́скиро хулаибэн;</verse>
				<verse number="28">ко́ли лэ́скиро васт на латхэ́ла, ци бут лэ́скэ трэй тэ рискирэ́л, тэды дова́, со ёв бикиндя, ячэ́лапэ дрэ васта́ манушэ́стэ, саво́ киндя ёв кэ свэнкоскиро бэрш, а пэ свэнкоскиро бэрш ёв отджала, и ёв нэвэ́стыр выкинэла пал пэ́стэ.</verse>
				<verse number="29">Ко́ли вари-кон бикнэла дро фо́ро кхэр, дрэ саво́ сашты́ тэ дживэ́с, облыджино вантаса: тэды лэс сашты́ тэ выкинэс кэ бэршэскиро ко́нцо (кэ яго́ро) лэ́скирэ бикиибнастыр: сашты́ тэ выкинэс лэс пал саро́ бэрш;</verse>
				<verse number="30">ко́ли ёв на явэ́ла выкиндло пал саро́ бэрш, тэды кхэр, саво́ исын дрэ фо́ро, и дро саво́ исын ва́нта, ячэ́лапэ одолэ́ манушэ́стэ, саво́ лэс киндя дрэ лэ́скирэ ро́ды, и пэ свэ́нко кхэр на отджала лэ́стыр.</verse>
				<verse number="31">А кхэра́ дрэ гава́, пашы́л савэ́ндэ нанэ ва́нта, трэй тэ гинэн лэн пал екх пхувья́кирэ фэлдаса: тэ выкинэс лэн сашты́, и пэ свэ́нко ёнэ отджана.</verse>
				<verse number="32">А Левитэ́нгирэ фо́рья, лэ́нгирэ кхэра́ дрэ фо́рья, Левитэ́нгэ ўса́ды (сак) сашты́ тэ выкинэн;</verse>
				<verse number="33">а кон Левитэндыр на выкинэла, тэды лэ́нгиро бикиндло кхэр дро фо́ро пэ свэ́нко отджала, пал-дова́ со дрэ фо́рья Левитэ́нгирэ кхэра́ исын лэ́нгирэ машки́р Израилёскирэ чхавэ́ндэ;</verse>
				<verse number="34">и фэ́лды пашы́л лэ́нгирэ фо́рья тэ бикнэс нашты́, пал-дова́ со дава́ исын векоскиро лэ́нгиро миштыпэ́н.</verse>
				<verse number="35">Ко́ли тыро́ пшал ячэ́ла чороро́, и пэрэ́ла дрэ урежа, тэды подрикир лэс, ци тэ явэ́л ёв чу́жо, ци саво́ явдя́ явирэ рига́тыр, тэ дживэ́л ту́са.</verse>
				<verse number="36">На лэ лэ́стыр барипэ́н (процэнто) и ко́фо, и дар тырэ́ Дэвлэ́стыр; соб (кай) тэ дживэ́л тыро́ пшал ту́са.</verse>
				<verse number="37">На дэ лэ́скэ тырэ́ ловэ́ тэл барипэ́н (процэнто), и на дэ тыро́ маро́ лэ́скэ ваш ко́фо.</verse>
				<verse number="38">Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тумаро́, Саво́ вылыджия́ тумэн Египтокирэ пхувья́тыр, соб (кай) тэ дэл тумэ́нгэ Ханаано́скири пхув, соб (кай) тэ явав тумарэ́ Дэвлэ́са.</verse>
				<verse number="39">Ке́ли ту́тэ чорорьёла тыро́ пшал и бикиндло явэ́ла ту́кэ, тэды на чхув пэ лэ́стэ писхарьенгири буты́;</verse>
				<verse number="40">ёв исын банго́ ту́тэ тэ явэ́л сыр налыно, сыр ману́ш, саво́ явдя́ явирэ рига́тыр и ґара́ дживэ́ла; кэ свэнкоскиро бэрш мэк тэ кэрэ́л буты́ ту́тэ,</verse>
				<verse number="41">а тэды мэк тэ отджал ёв ту́тыр, кокоро́ и лэ́са лэ́скирэ чхавэ́, и рисёла кэ пэ́скиро кхэри́тко ро́до (племё), и нэвэ́стыр тэ заджа́л дрэ лэ́скирэ-дадэ́нгиро миштыпэ́н.</verse>
				<verse number="42">Пал-дова́ со ёнэ исын Мирэ́ писха́рья, савэ́н Мэ вылыджиём Египто́скирэ пхувья́тыр: нашты́ лэн тэ бикнэн, сыр бикнэна писхарье́н.</verse>
				<verse number="43">На хулаин пэ лэ́ндэ биманушыткэс, и дар тырэ́ Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="44">А, соб (кай) тыро́ писха́ри и писхарица тэ явэ́н Наюдытконэ́ манушэ́ндыр, савэ́ дживэ́на пашы́л тумэ́ндэ; то кинэн лэ́ндыр пэ́скэ писхари́с и писхарица.</verse>
				<verse number="45">Адя́кэ-паць и манушэ́нгирэ чхаворэндыр, савэ́ явнэ́ явирэ рига́тыр, и дживэ́на пашы́л тумэ́ндэ, сашты́ (можна) тэ кинэн, и лэ́нгирэ кхэритконэ́ родо́стыр (племёстыр), саво́ исын тумэ́ндэ, саво́ лэ́ндэ бия́ндыя пэ тумари́ пхув, и ёнэ могинэ́на тэ явэ́н тумарэ́.</verse>
				<verse number="46">Тумэ́ сашты́ тэ пиридэ́н лэн сыр мэкно́ миштыпэ́н и тумарэ́ чхавэ́нгэ пир пэ́стэ сыр маёнко; хулаинэн ве́ко лэ́нца, сыр писхарье́нца. А пэ тумарэ́ пшалэ́ндэ, Израилёскирэ чхавэ́ндэ, екх пэ екхэ́стэ на хулаинэн зорья́са.</verse>
				<verse number="47">Ко́ли вари-конэ́стэ, кон явдя́ явирэ рига́тыр, ці, саво́ явдя́ тэ дживэ́л кэ ту, явэ́ла лэ́стэ барвалыпэ́н, а пшал тыро́ анги́л лэ́стэ ячэ́ла чороро́ и бикнэла пэс манушэ́скэ, саво́ явдя́ явирэ рига́тыр, саво́ явдя́ то дживэ́л ту́тэ, ци вари-савэ́ манушэ́с, явирэ родыцо́скэ, саво́ явдя́ явирэ рига́тыр;</verse>
				<verse number="48">то тэды пало́ бикныбэн сашты́ лэс тэ выкинэл; вари-кон лэ́скирэ пшалэ́ндыр исын банго́ тэ выкинэл лэс,</verse>
				<verse number="49">ци лэ́скиро как, ци лэ́скирэ-какэскиро чхаво́ исын банго́ лэс тэ выкинэл, ци кон-либо лэ́скирэ сэмэнцатыр, лэ́скирэ родыцо́стыр, исын банго́ лэс тэ выкинэл, ці, ко́ли явэ́ла лэ́стэ ловэ́, кокоро́ пэс выкинэла.</verse>
				<verse number="50">И ёв исын банго́ тэ розгинэлпэ манушэ́са, саво́ лэс киндя, лэ́ла тэ гинэл долэ́ бэршэстыр, ке́ли ёв бикиндя пэс, кэ свэнкоскиро бэрш, и ловэ́, пал савэ́ ёв бикиндя пэс, исын банго́ тэ отдэ́л лэ́скэ пир бэршэнгиро гиныбэ́н; сыр бутярно пир часо ёв исын банго́ тэ явэ́л лэ́стэ;</verse>
				<verse number="51">и ко́ли ишчо (инкэ́) бут ячэ́лапэ бэрш, тэды пир лэ́нгиро гиныбэ́н ёв исын банго́ тэ отдэ́л дрэ выкиныбэ́н пал пэ́стэ ловэ́, пал савэ́ ёв сыс киндло;</verse>
				<verse number="52">ко́ли на́бут ячэ́лапэ бэрш кэ свэнкоскиро бэрш, тэды ёв исын банго́ тэ пиригинэл, и пал далэ́ бэрша́ тэ отдэ́л пал пэ́стэ выкиныбэ́н.</verse>
				<verse number="53">Ёв исын банго́ тэ явэ́л лэ́стэ, сыр налыно, пэ сарэ́ бэрша́; ёв на банго́ тэ явэ́л хула́са пэ лэ́стэ зорья́са дрэ тырэ́ якха́.</verse>
				<verse number="54">Ко́ли ёв на выкинэлапэ адя́кэ, тэды дрэ свэнкоскиро бэрш отджала кокоро́ и лэ́скирэ чхавэ́ лэ́са,</verse>
				<verse number="55">пал-дова́ со Израилёскирэ чхавэ́ исын Мирэ́ писха́рья; ёнэ исын Мирэ́ писха́рья, савэ́н Мэ вылыджиём Египто́скирэ пхувья́тыр. Мэ сом Рай Дэвэ́л, тумаро́ Дэвэ́л.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="26">
				<verse number="1">На кэрэ́н пэ́скэ вычхудэ́ образы (кумиры) и вычхиндлэ́ муя́ (изваянии), и сты́лбы на чхувэ́н пэ́стэ, и бара́ вычхиндлэ́ муенца на чхувэ́н пэ тумари́ пхув, соб (кай) тэ на бандён анги́л лэ́ндэ, пал-дова́ Мэ сом Рай Дэвэ́л, тумаро́ Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="2">Ракхэ́н са́ваты (суботы) Мирэ́ и дэн паты́в кэ свэ́нто Миро штэ́то. Мэ сом Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="3">Ко́ли тумэ́ явэ́на тэ кэрэ́н пир Мирэ́ упхэныбэна́, и Мирэ́ припхэныбэна́ явэ́на тэ ракхэ́н и тэ кэрэ́н пир лэ́ндэ,</verse>
				<verse number="4">тэды Мэ да́ва тумэ́нгэ брышында дрэ пэ́скиро часо (цы́ро), и пхув дэ́ла пэ́скирэ барьякирдэ́ (пло́ды), и фэлды́тка вэша́ дэ́на пэ́скиро барьякирдо́ (пло́до);</verse>
				<verse number="5">и укэдыибэн маритко явэ́ла тэ доджал тумэ́ндэ кэ винаградоскиро скэдыибэ́н, а винаградоскиро скэдыибэ́н явэ́ла тэ доджал кэ сеиныбэн, и явэ́на тэ хан пэ́скиро маро́ чалэ́с, и явэ́на тэ дживэ́н пэ тумари́ пхув штылыткэс (бидаракирэс).</verse>
				<verse number="6">Мэ бичхава́ва рама́нё (миро) пэ тумари́ пхув, тумэ́ пасёна тэ совэн, и нико́н тумэн на страхакирэла, Мэ традава криг мижэхонэ рискирибна́скирэ мурдалэ́н (зверен) тумарэ́ пхувья́тыр, и курта́ла на проджа́ла пир тумари́ пхув.</verse>
				<verse number="7">И тумэ́ явэ́на тэ традэ́н тумарэн вэргэ́н, и пэрэ́на ёнэ анги́л тумэ́ндэ куртала́тыр;</verse>
				<verse number="8">И пандж тумэ́ндыр протрадэна шэл манушэ́н, и шэл тумэ́ндыр протрадэна бут вэргэ́н кэ калыпэ́н, и пэрэ́на тумарэ́ вэ́рги анги́л тумэ́ндэ куртала́тыр.</verse>
				<verse number="9">Мэ подыкхава пэ тумэ́ндэ, и бутэ́-бияныбнытконэнца (плодороднэнца) Мэ кэра́ва тумэн, и Мэ бутырьякирава бут тумэн, и Мэ ява́ва твардо (би кунипнаскиро) дрэ Миро завето (доракирибэ́н) тумэ́нца;</verse>
				<verse number="10">и тумэ́ явэ́на тэ хан пхурано́ явирэ-бэршытко, и вычхурдэна пхурано́ ваш нэво́:</verse>
				<verse number="11">и Мэ чхува́ва Мири́ ша́тра (кхэр) машки́р тумэ́ндэ, и Миро дескэ тумэ́ на явэ́на джунгалэ́ (стэтка);</verse>
				<verse number="12">и Мэ ява́ва тэ псирав машки́р тумэ́ндэ, и Мэ ява́ва тумарэ́ Дэвлэ́са, а тумэ́ явэ́на Мирэ́ мануша́.</verse>
				<verse number="13">Мэ сом Рай Дэвэ́л, тумаро́ Дэвэ́л, Саво́ вылыджия́ тумэн Египто́скирэ пхувья́тыр, соб (кай) тумэ́ тэ на явэ́н одо́й писхарье́нца, и тэ пхагирав састыра́ тумарэ́ ґамостыр, и Саво́ лыджия́ тумэн заґаздынэ шэрэ́са.</verse>
				<verse number="14">Ко́ли тумэ́ на кандэ́на Ман, и на явэ́на тэ кэрэ́н пир сарэ́ далэ́ припхэныбэна́,</verse>
				<verse number="15">и ко́ли тумэ́ явэ́на тэ на прилэ́н патыва́са Мирэ́ упхэныбэна́, и ко́ли тумаро́ ди исын насвало́ (брыдинэлапэ) Мирэ́ законэндыр адя́кэ, со тумэ́ на явэ́на тэ кэрэ́н пир сарэ́ Мирэ́ упхэныбэна́, пхагири Миро завето,</verse>
				<verse number="16">то тэды и Мэ кэра́ва тумэ́нца адя́кэ: Мэ бичхава́ва пэ тумэ́ндэ дар, насвалыпэн и хачкирибэ́н, савэ́ндыр кхинёна якха́ и нашавэла зор ди, и тумэ́ явэ́на тэ почхувэн дрэ пхув тумарэ́ зя́рки (семи) ивья́, и тумарэ́ вэ́рги схана лэн;</verse>
				<verse number="17">и Мэ рискира́ва Миро муй пэ тумэ́ндэ, и тумэ́ пэрэ́на анги́л тумарэ́ вэргэ́ндэ, и намала тумарэ́ явэ́на хулая́ пэ тумэ́ндэ, и тумэ́ праста́на, ке́ли нико́н на явэ́ла тэ традэлпэ пал тумэ́ндэ.</verse>
				<verse number="18">Ко́ли пир саро́ дава́ тумэ́ на кандэ́на Ман, то тэды Мэ эфта́ мо́лы кэра́ва барэды́р ка́ра пал тумарэ́ грэ́хи,</verse>
				<verse number="19">и Мэ пхагирава пхутькирды тумари́ нартыма (упорство), и болыбэ́н тумаро́ упра́л кэра́ва, сыр састы́р, и пхув тумари́, сыр харко́ма (медь);</verse>
				<verse number="20">и ивья́ (напра́снэс) явэ́ла тэ зджал тумари́ зор, и пхув тумари́ на дэ́ла пэ́скирэ чарьенгэ тэ барьён, и пхувья́кирэ вэша́ на дэ́на пэ́скирэ барьякирдэ́ (пло́ды).</verse>
				<verse number="21">Ко́ли пало́ саро́ дава́ тумэ́ джа́на пэ Ма́ндэ, и на закамэна тэ шунэ́н Ман, тэды Мэ дочхувава тумэ́нгэ марибэ́н дрэ эфта́ мо́лы пал тумарэ́ грэ́хи:</verse>
				<verse number="22">и Мэ бичхава́ва пэ тумэ́ндэ фэлдытконэ рискирибна́скирэ мурдалэ́н (зверен), савэ́ отлэна тумарэ́ чхавэ́н, хасякирэна тумарэ́ кхэритконэ́ мурдалэ́н (ското), и тумэн скэрэна тыкнэды́р, адя́кэ, со явэ́на чхучэ́ тумарэ́ дрома́.</verse>
				<verse number="23">Ко́ли и пало́ дава́ Мэ на высыклякирава тумэн, и тумэ́ джа́на пэ Ма́ндэ,</verse>
				<verse number="24">то тэды и Мэ джа́ва пэ тумэ́ндэ, и чхува́ва ка́ра пэ тумэ́ндэ дрэ эфта́ мо́лы пал тумарэ́ грэ́хи,</verse>
				<verse number="25">и яна́ва Мэ курта́ла пэ тумэ́ндэ тэ отхал палэ пал завето; и ко́ли тумэ́ гарадёна дрэ тумарэ́ фо́рья, тэды Мэ бичхава́ва пэ тумэ́ндэ фра́нсы (фуя́), и отдынэ́ тумэ́ явэ́на дрэ вэргоскирэ васта́.</verse>
				<verse number="26">А маро́, саво́ дэ́ла зор манушэ́скэ, Мэ хасякира́ва тумэ́ндэ; дэш джувля́ явэ́на тэ пэкэн тумаро́ маро́ дро екх бов, и явэ́на тэ отдэ́н маро́ тумаро́, важыны лэс; тумэ́ явэ́на тэ хан, и на явэ́на чалэ.</verse>
				<verse number="27">Нэ ко́ли ишчо (инкэ́) и пало́ дава́ тумэ́ на кандэ́на Ман и джа́на пэ Ма́ндэ,</verse>
				<verse number="28">тэды и Мэ дрэ холы́ джа́ва пэ тумэ́ндэ, и чхува́ва ка́ра пэ тумэ́ндэ дрэ эфта́ мо́лы пал тумарэ́ грэ́хи,</verse>
				<verse number="29">и тумэ́ явэ́на тэ хан тумарэ́-чхавэнгири лоч (плоть), и лоч тумарэ́-чхаенгири явэ́на тэ хан;</verse>
				<verse number="30">Мэ роспхагирава кэ пхув тумарэ́ вучипэна́, и роспхагирава тумарэ́ сты́лбы, и чхурдава тэлэ́ тумарэ́ тру́пы пэ тумарэ́-идолэнгирэ котэра́, и ячэ́на джунгалэ́ (брытка) тумэ́ Мирэ́ дескэ;</verse>
				<verse number="31">а тумарэ́ форье́ндыр Мэ кэра́ва чхучи́ пхув, и скэрава чхучэ́ тумарэ́ кхангирья, и Мэ, на ява́ва тэ сунгавав гудло́ тхув тумарэ́ яныбнастыр.</verse>
				<verse number="32">И Мэ кэра́ва тумари́ пхув чхучи́ адя́кэ, со дэнапэ дивоскэ пал ла́тэ тумарэ́ вэ́рги, савэ́ дживэ́на пэ ла́тэ;</verse>
				<verse number="33">а тумэн росчхурдава Мэ тэ дживэ́н машки́р манушэ́ндэ и нангякирава пала́л пал тумэ́ндэ курта́ла, и явэ́ла пхув тумари́ чхучи́ и фо́рья тумарэ́ роспхагирдэ́.</verse>
				<verse number="34">Тэды пхув чалякирэла пэс пал пэ́скирэ са́ваты (суботы) дрэ сарэ́ пэ́скирэ чхучипнаскирэ дывэса́; ке́ли тумэ́ явэ́на пэ тумарэ́-вэргэнгири пхув, тэды явэ́ла тэ откхинёл пхув, и чалякирэла пэс пал пэ́скирэ са́ваты.</verse>
				<verse number="35">Ёй, пхув, явэ́ла тэ откхинёл дрэ сарэ́ пэ́скирэ чхучипнаскирэ дывэса́, ци бут ёй на откхиныя дрэ тумарэ́ са́ваты, ке́ли тумэ́ дживдэ́ пэ ла́тэ.</verse>
				<verse number="36">Одолэ́нгэ, кон ячэ́лапэ тумэ́ндыр, Мэ бичхава́ва дрэ ило́ намуршыпэн пэ пхув лэ́нгирэ вэргэнгири, и шумо патренгиро (листэнгиро), саво́ кунинэлапэ, традэ́ла лэн, и тумэ́ праста́на, сыр куртала́тыр, и пэрэ́на, ке́ли нико́н на традэлапэ,</verse>
				<verse number="37">и обштавэнапэ екх пэ екхэ́стэ, сыр куртала́тыр, на дыкхи́ пэ дава́, сыр нико́н на традэлапэ, и на явэ́ла тумэ́ндэ зор тэ тэрдён анги́л тумарэ́ вэргэ́ндэ;</verse>
				<verse number="38">и хасёна тумэ́ машки́р манушэ́ндэ, и схала тумэн пхув тумарэ́ вэргэнгири;</verse>
				<verse number="39">а кон яця́пэ тумэ́ндыр, явэ́на тэ хасён со дывэ́с пал пэ́скиро чорипэ́н пэ тумарэ́-вэргэнгири пхув, и пал пэ́скирэ-дадэ́нгиро чорипэ́н хасёна тумэ́.</verse>
				<verse number="40">Нэ ко́ли ёнэ приґалёнапэ дро пэ́скиро чорипэ́н и дрэ пэ́скирэ-дадэ́нгиро чорипэ́н, сыр ёнэ ґаздынэ́пэ проти Ма́ндэ и гинэ́ пэ Ма́ндэ,</verse>
				<verse number="41">пал со и Мэ гиём пэ лэ́ндэ и лыджиём лэн андрэ́ пэ лэ́нгирэ-вэргэнгири пхув; тэ́ньчи, сашты́, лэ́нгиро наобчхиндло ило́ ковлёла, и тэды ёнэ явэ́на тэ вырикинэн пал пэ́скиро чорипэ́н,</verse>
				<verse number="42">то Мэ пририпирава Миро завето Яковоса, и Миро завето Исаакоса, и пририпирава Миро завето Авраамоса, и пхув пририпирава.</verse>
				<verse number="43">То тэды сыр пхув явэ́ла ячкирды лэ́нца, и явэ́ла тэ чалякирэл пэс пал пэ́скирэ са́ваты, палдава́ яця́ чхучи́ (пусто) лэ́ндыр, и ёнэ явэ́на тэ вырикирэн пал пэ́скиро чорипэ́н, пал-дова́, со ёнэ на прилэнас патыва́са Мирэ́ зако́ны, и лэ́нгирэ дескэ сыс джунгалэ́ (брыдка) Мирэ́ упхэныбэна́,</verse>
				<verse number="44">и тэды, сыр ёнэ явэ́на пэ лэ́нгирэ-вэргэнгири пхув, – Мэ на ява́ва тэ на прилав лэн патыва́са, и ёнэ на явэ́на джунгалэ́ Ма́нгэ кэ дава́, соб (кай) тэ хасякира́в лэн, соб (кай) тэ роскушав Миро завето лэ́нца, пал-дова́ со Мэ сом Рай Дэвэ́л, лэ́нгиро Дэвэ́л;</verse>
				<verse number="45">Мэ пририпирава ваш лэ́нгэ завето лэ́нгирэ дадэ́нца, савэ́н вылыджиём Мэ Египто́скирэ пхувья́тыр анги́л манушэ́нгирэ якха́, соб (кай) тэ явав лэ́нгирэ Дэвлэ́са: Мэ сом Рай Дэвэ́л.’”</verse>
				<verse number="46">Ѓа́да, исын упхэныбэна́ и стату́ты и зако́ны, савэ́ Рай Дэвэ́л чхудя́ машки́р пэ́стэ и машки́р Израилёскирэ чхавэ́ндэ пэ бэ́рга Синаё, пир Мойзастэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="27">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ, ракири́:</verse>
				<verse number="2">“Ра́кир Израилёскирэ чхавэ́нгэ и пхэн лэ́нгэ: ‘Кон совлахала тэ высвэнцынэл вари-конэ́скиро ди Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пир тыри́ тими́н (цэна),</verse>
				<verse number="3">то тыри́ тими́н муршэскэ бишэ́ бэршэ́ндыр кэ шовдэша́ исын банги тэ явэ́л пандждэша́ руповэ шэ́кели, пир шэ́келё свэнтонэскэ;</verse>
				<verse number="4">ко́ли дава́ исын джувлы́, тэды тыри́ тими́н исын банги тэ явэ́л трия́нда шэ́кели;</verse>
				<verse number="5">панджэ́ бэршэ́ндыр кэ биш бэрш тими́н тыри́ муршэскэ исын банги тэ явэ́л трия́нда шэ́кели, а джувля́кэ дэш шэ́кели.</verse>
				<verse number="6">А чхонэстыр кэ пандж бэрш тими́н тыри́ муршэскэ исын банги тэ явэ́л пандж рупувэ́ шэ́кели, а джувля́кэ тыри́ тими́н трин рупувэ́ шэ́кели;</verse>
				<verse number="7">шовдэшэ бэршэ́ндыр и пхурэды́р муршэскэ тыри́ тими́н исын банги тэ явэ́л дэшупандж рупувэ́ шэ́кели, а джувля́кэ дэш шэ́кели.</verse>
				<verse number="8">Ко́ли ёв исын чороро́ и на дрэ зор тэ заплэскирэл пир тыри́ тими́н, тэды мэк тэ сыкавэ́н лэс раша́скэ, и раша́й мэк тэ дэл лэ́скэ тими́н (чол): ада́кицы, кицы́ исын мол исын манушэ́скиро барвалыпэ́н, саво́ дыя́ совла́х, мэк тэ дэл лэ́скэ тими́н раша́й.</verse>
				<verse number="9">Ко́ли дова́ тэ явэ́н кхэри́тка мурдала́ (ското), савэ́н янэ́на дро свэ́нто дыибэ́н (жэ́ртва) Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, тэды саро́, со дыно́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, исын банго́ тэ явэ́л свэ́нто.</verse>
				<verse number="10">Нашты́ тэ выпарувэн лэс и тэ запарувэс лачхо́ налачхэса ци на́лачхо лачхэса; ко́ли лэ́ла кон тэ запарувэл мурдалэс мурдалэса, тэды и ёв и лэ́скиро запаруибэн явэ́ла свэ́нто.</verse>
				<verse number="11">Ко́ли дова́ явэ́ла вари-саво́ нажужо мурда́л, савэ́с на янэ́на Ра́скэ-Дэвлэ́скэ дро свэ́нто дыибэ́н, то дова́ трэй тэ сыкавэ́н раша́скэ,</verse>
				<verse number="12">и раша́й дэ́ла тими́н лэ́скэ, ци лачхо́ ёй ци на́лачхо, и саво́ дэ́ла раша́й тими́н, адя́кэ и трэй тэ явэ́л.</verse>
				<verse number="13">Нэ ко́ли вари-кон (хула́й) камэ́ла тэ выкинэл лэс, тэды мэк тэ дочхувэл па́нджто паш кэ тыри́ тими́н.</verse>
				<verse number="14">Ко́ли кон отдэ́ла пэ́скиро Кхэр Ра́скэ-Дэвлэ́скэ дрэ свэнтыма, тэды раша́й исын банго́ тэ дэл тими́н лэ́скэ, адя́кэ и явэ́ла.</verse>
				<verse number="15">Ко́ли ману́ш, саво́ отдыя́ пэ́скиро кхэр, закамэ́ла тэ выкинэл лэс, тэды мэк ёв тэ дочхувэл па́нджто рупэскири паш тырэ́ тиминакэ, и тэды явэ́ла лэ́скиро.</verse>
				<verse number="16">Ко́ли вари-кон пэ́скирэ хулаибнастыр отдэ́ла фэ́лда Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, тэды тыри́ тими́н трэй тэ явэ́л пир сеиныбнаскири тими́н: пал сеиныбэн хомеро ґэрсто (ячменё) пандждэша́ шэ́кели рупэ́са.</verse>
				<verse number="17">Ко́ли свэнкитконэ бэршэстыр вари-кон отдэ́ла пэ́скири фэ́лда, дава́ трэй тэ явэ́л пир тыри́ тими́н;</verse>
				<verse number="18">ко́ли вари-кон отдэ́ла пэ́скири фэ́лда пало́ свэ́нко, тэды раша́й исын банго́ тэ розгинэл руп пир бэрша́, савэ́ ячнэ́пэ свэнкоскирэ бэршэстыр, и исын банго́ пэ ада́кицы тэ тыкнякирэл тыри́ тими́н.</verse>
				<verse number="19">Ко́ли ману́ш, саво́ отдыя́ фэ́лда, закамэ́ла ла тэ выкинэл, тэды мэк ёв тэ дочхувэл па́нджто рупэскиро/и паш тырэ́ тиминакири, и ёй ячэ́лапэ пал лэ́стэ;</verse>
				<verse number="20">ко́ли ёв фэ́лда на выкинэла, и фэ́лда явэ́ла бикиндлы явирэ манушэ́скэ, тэды ла нашты́ тэ выкинэл:</verse>
				<verse number="21">доя́ фэ́лда, ке́ли ёй отджала сыр свэнкоскири, явэ́ла свэ́нто Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, сы́рбы фэ́лда совлахады; раша́скэ ёй ячэ́лапэ дро хулаибэн.</verse>
				<verse number="22">А ко́ли вари-кон отдэ́ла киндлы фэ́лда Ра́скэ-Дэвлэ́скэ сыр свэ́нто, сави́ на лэ́скирэ фэлдэндыр,</verse>
				<verse number="23">тэды раша́й исын банго́ тэ розгинэл лэ́скэ ци бут тими́н кэ свэнкоскиро бэрш, и ёв исын банго́ ёв тэ отдэ́л пир розгиныбэн дрэ дова́-паць дывэ́с, сыр Ра́скирэ-Дэвлэ́скири свэнтыма.</verse>
				<verse number="24">А фэ́лда пэ свэнкоскиро бэрш пириджала нэвэ́с кэ одова́ ману́ш, конэ́стыр киндлэ, конэ́скэ приджалапэ доя́ пхув дро хулаибэн.</verse>
				<verse number="25">Кажно тыри́ тими́н исын банги тэ явэ́л пир шэ́келё раша́скэ, биш геры трэй, соб (кай) тэ явэ́н дрэ шэ́келё.</verse>
				<verse number="26">Фэ́ни (екхэ) пэрвонэ́ тыкнорэн мурдалэ́ндыр, савэ́ отлыджанапэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, нашты́ нико́н тэ дэл дрэ свэнтыма: ци гурув да, ци тыкно́ кхэри́тко мурда́л, ёнэ исын Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ.</verse>
				<verse number="27">Ко́ли мурда́л исын нажужо, тэды исын бангэ́ тэ выкинэл пир тыри́ тими́н и тэ дочхувэл кэ дова́ па́нджто паш; ко́ли на выкинэла, тэды исын бангэ́ тэ бикнэл пир тыри́ тими́н.</verse>
				<verse number="28">Екх саро́ засовлахадо, со тэл совла́х ману́ш отдэ́ла Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пэ́скирэ хулаибнастыр, ци манушэ́с, ци кхэритконэ́ мурдалэс, ци фэ́лда пэ́скирэ маёнкостыр, на бикнэлапэ и на выкинэлапэ; саро́ засовлахадо исын бари свэнтыма Раскири-Дэвлэ́скири;</verse>
				<verse number="29">Саро́ засовлахадо, со исын совлахадо манушэ́ндыр, на выкинэлапэ: дава́ исын банго́ тэ явэ́л отдыно́ мэрибна́скэ.</verse>
				<verse number="30">И кажно дэ́што паш, со пхув дэ́ла ци зя́рка, ци барьякирдо́ (пло́до) исын Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ: дава́ исын Ра́скирэ-Дэвлэ́скири свэнтыма.</verse>
				<verse number="31">Ко́ли вари-кон закамэ́ла тэ выкинэл пэ́скири дэ́што паш, тэды мэк ёв тэ причхувэл кэ ла́кири тими́н па́нджто паш.</verse>
				<verse number="32">И кажно дэ́што паш барэ́ и тыкнэ́ кхэритконэ́ мурдалэ́ндыр, сарэ́стыр, со проджа́ла тэл дэсто́ чхупнарискиро (жэзло), дэ́што паш исын бангэ́ тэ отдэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ;</verse>
				<verse number="33">о ману́ш нашты́ тэ роскэдэл ци лачхо́ дова́, ци фуй, и нашты́ тэ запарувэл лэс; ко́ли кон лэс запарувэла, тэды и кокоро́ ёв и лэ́скиро запаруибэн явэ́ла свэнтонэса, и на могинэ́ла тэ явэ́л выкиндло.’”</verse>
				<verse number="34">Ѓа́да, исын припхэныбэна́, савэ́ ракирдя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ ваш Израилёскирэ чхавэ́нгэ пэ бэ́рга Синаё.</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="4">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ пэ Синаёскири чхучи́ пхув, дрэ скэдыибна́скири ски́ния, пэ пэ́рво дывэ́с явирэ-чхонэ́скиро, дро яви́р бэрш пир лэ́нгиро выгиибэн Египто́скирэ пхувья́тыр, ракири́:</verse>
				<verse number="2">“Пиригинэн саро́ кхэтаныбэн (обшчына) Израилёскирэ чхавэ́ндыр пир лэ́нгирэ ро́ды лэ́нгирэ чэ́карья (семействы) [пир лэ́нгирэ-дадэнги́рэ кхэра́-ю.о.], пир лава́, кицы́ исын сарэ́ муршэ́н пир шэрэ́.</verse>
				<verse number="3">Бишэ́ бэршэ́ндыр и пхурэды́р, сарэ́н, кон сыс дрэ зор дро Израилё ваш марибэ́н, пир лэ́нгирэ отря́ды пиригинэн лэн – ту и Ааро́но.</verse>
				<verse number="4">Тумэ́нца трэй, соб (кай) тэ явэ́л екх ману́ш тэ явэ́н кажнонэ́ родыцо́стыр пир екхэ манушэ́стэ, саво́ дро пэ́скирэ-дадэ́скиро ро́до исын шэрало́.</verse>
				<verse number="5">И, акэ, исын муршэнгирэ лава́, савэ́ явэ́на тумэ́нца: Рувимостыр Елицуро, Шэдэураскиро чхаво́;</verse>
				<verse number="6">Симеоностыр (Семёностыр) Шелумиило, Цуришадаёскиро чхаво́;</verse>
				<verse number="7">Юдастыр Наасо́но, Аминадаво́скиро чхаво́;</verse>
				<verse number="8">Исахаростыр Нафанаило, Цуароскиро чхаво́;</verse>
				<verse number="9">Завулоностыр Елиано, Хелоноскиро чхаво́;</verse>
				<verse number="10">Иосифо́скирэ (Ёза́скирэ) чхавэ́ндыр: Ефремостыр Елишамо, Амиудоскиро чхаво́; Манасиястыр Гамалиило, Педацуроскиро чхаво́;</verse>
				<verse number="11">Вениаминостыр Авидано, Гидеониякиро чхаво́;</verse>
				<verse number="12">Даностыр Ахиэзеро, Амишадаескиро чхаво́;</verse>
				<verse number="13">Асиростыр Пагиило, Охраноскиро чхаво́;</verse>
				<verse number="14">Гадостыр Елиасафо, Регуиласкиро чхаво́;</verse>
				<verse number="15">Нефалимостыр Ахиро, Енаноскиро чхаво́.”</verse>
				<verse number="16">Дава́ исын выкэдынэ́ мурша́ кхэтаныбнастыр, барыдыра́ пэ́скирэ-дадэнги́рэ родыцэндыр (чангэндыр), Израилёскирэ-тысёнцэнгирэ шэралэ́.</verse>
				<verse number="17">И лыя́ Мо́йза и Ааро́но адалэн муршэ́н, савэ́н кхардэ́ пир лав.</verse>
				<verse number="18">И скэдынэ́ ёнэ саро́ скэдыибэ́н пэ пэ́рво дывэ́с явирэ-чхонэ́скиро. И пирипхэндлэ ёнэ пэ́скиро бияныпнаскиро ро́до, пир лэ́нгирэ ро́ды, пир лэ́нгирэ чэ́карья (семействы), пир лавэнгиро гиныбэ́н, бишэ́ бэршэ́ндыр и пхурэды́р пир шэрэ́,</verse>
				<verse number="19">сыр ракирдя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ. И кэрдя́ ёв лэ́нгэ пиригиныбэ́н пэ Синаёскири чхучи́ пхув.</verse>
				<verse number="20">И сыс Рувимо́скирэ чхавэ́н, саво́ сыс Израилёскиро англатуно́ (пэ́рво), пир лэ́нгирэ ро́ды, пир лэ́нгирэ кхэри́тка ро́ды, пир лэ́нгирэ-дадэ́скирэ чэ́карья (семействы), пир лавэнгиро гиныбэ́н, пир шэрэ́, сарэ́н муршэ́н, бишэ́ бэршэ́ндыр и пхурэды́р, сарэ́н, конэ́стэ сыс зор тэ джал пэ марибэ́н,</verse>
				<verse number="21">пиригиндло сыс дрэ Рувимоскиро ро́дыцо (чанг) штардэша́ шов тысёнцы панджшэла́.</verse>
				<verse number="22">Симеоноскирэ чхавэ́н пир лэ́нгирэ ро́ды, пир лэ́нгирэ ро́дыцы, пир лэ́нгирэ чэ́карья (семействы), пир лавэнгиро гиныбэ́н, пир шэрэ́, сарэ́н муршэ́н, бишэ́ бэршэ́ндыр и пхурэды́р, сарэ́н, кон сыс дрэ зор тэ джал пэ марибэ́н,</verse>
				<verse number="23">пиригиндло сыс дрэ Симеоноскири ро́дыцо пандждэша́ еня́ тысёнцы триншэла́.</verse>
				<verse number="24">Гадо́скирэ чхавэ́н пир лэ́нгирэ ро́ды, пир лэ́нгирэ кхэри́тка ро́ды (пле́ми), пир лэ́нгирэ чэ́карья (семействы), пир лавэнгиро гиныбэ́н, бишэ́ бэршэ́ндыр и пхурэды́р, сарэ́н, кон сыс дрэ зор тэ джал пэ марибэ́н,</verse>
				<verse number="25">пиригиндло сыс дрэ Гадоскиро ро́дыцо (чанг) штардэша́ пандж тысёнцы шовшэла́ пандждэша́.</verse>
				<verse number="26">Юда́скирэ чхавэ́н пир лэ́нгирэ ро́ды, пир лэ́нгирэ кхэри́тка ро́ды (пле́ми), пир лэ́нгирэ чэ́карья (семействы), пир лавэнгиро гиныбэ́н, бишэ́ бэршэ́ндыр и пхурэды́р, сарэ́, кон сыс дрэ зор тэ джал пэ марибэ́н,</verse>
				<verse number="27">пиригиндло сыс дрэ Юда́скиро ро́дыцо эфтадэша́ штар тысёнцы шовшэла́.</verse>
				<verse number="28">Исахароскирэ чхавэ́н пир лэ́нгирэ ро́ды, пир лэ́нгирэ кхэри́тка ро́ды (пле́ми), пир лэ́нгирэ чэ́карья (семействы), пир лавэнгиро гиныбэ́н, бишэ́ бэршэ́ндыр и пхурэды́р, сарэ́н, кон сыс дрэ зор тэ джал пэ марибэ́н,</verse>
				<verse number="29">пиригиндло сыс дрэ Исахароскиро ро́дыцо пандждэша́ штар тысёнцы штаршэла́.</verse>
				<verse number="30">Завулоноскирэ чхавэ́н пир лэ́нгирэ ро́ды, кхэри́тка ро́ды (пле́ми), пир лэ́нгирэ чэ́карья (семействы), пир лавэнгиро гиныбэ́н, бишэ́ бэршэ́ндыр и пхурэды́р, сарэ́н, кон сыс дрэ зор тэ джал пэ марибэ́н,</verse>
				<verse number="31">пиригиндло сыс дрэ Завулоноскиро ро́дыцо (чанг) пандждэша́ эфта́ (битринэнсиро дэш) тысёнцы штаршэла́.</verse>
				<verse number="32">Иосифо́скирэ (Ёза́скирэ) чхавэ́н, Ефремо́скирэ чхавэ́н пир лэ́нгирэ ро́ды, пир лэ́нгирэ кхэри́тка ро́ды (пле́ми), пир лэ́нгирэ чэ́карья (семействы), пир лавэнгиро гиныбэ́н, бишэ́ бэршэ́ндыр и пхурэды́р, сарэ́н, кон сыс дрэ зор тэ джал пэ марибэ́н,</verse>
				<verse number="33">пиригиндло сыс дрэ Ефремоскиро ро́дыцо штардэша́ тысёнцы панджшэла́.</verse>
				<verse number="34">Манасия́скирэ чхавэ́н пир лэ́нгирэ ро́ды, пир лэ́нгирэ кхэри́тка ро́ды (пле́ми), пир лэ́нгирэ чэ́карья (семействы), пир лавэнгиро гиныбэ́н, бишэ́ бэршэ́ндыр и пхурэды́р, сарэ́н, кон сыс дрэ зор тэ джал пэ марибэ́н,</verse>
				<verse number="35">пиригиндло сыс дрэ Манасия́скиро ро́дыцо (чанг) трия́нда дуй тысёнцы дуйшэла́.</verse>
				<verse number="36">Вениамино́скирэ чхавэ́н пир лэ́нгирэ ро́ды, пир лэ́нгирэ кхэри́тка ро́ды (пле́ми), пир лэ́нгири чэ́карья (семействы), пир лавэнгиро гиныбэ́н, бишэ́ бэршэ́ндыр и пхурэды́р, сарэ́н, кон сыс дрэ зор тэ джал пэ марибэ́н,</verse>
				<verse number="37">пиригиндло сыс дрэ Вениаминоскиро ро́дыцо трия́нда пандж тысёнцы штаршэла́.</verse>
				<verse number="38">Дано́скирэ чхавэ́н пир лэ́нгирэ ро́ды, пир лэ́нгирэ кхэри́тка ро́ды (пле́ми), пир лэ́нгирэ чэ́карья (семействы), пир лавэнгиро гиныбэ́н, бишэ́ бэршэ́ндыр и пхурэды́р, сарэ́н, кон сыс дрэ зор тэ джал пэ марибэ́н,</verse>
				<verse number="39">пиригиндло сыс дрэ Даноскиро ро́дыцо шовдэша́ дуй тысёнцы эфташэла́.</verse>
				<verse number="40">Асироскирэ чхавэ́н пир лэ́нгирэ ро́ды, пир лэ́нгирэ кхэри́тка ро́ды (пле́ми), пир лэ́нгирэ чэ́карья (семействы), пир лавэнгиро гиныбэ́н, бишэ́ бэршэ́ндыр и пхурэды́р, сарэ́н, кон сыс дрэ зор тэ джал пэ марибэ́н,</verse>
				<verse number="41">пиригиндло сыс дрэ Асироскиро ро́дыцо штардэша́ екх тысёнцо панджшэла́.</verse>
				<verse number="42">Нефалимоскирэ чхавэ́н пир лэ́нгирэ ро́ды, пир лэ́нгирэ кхэри́тка ро́ды (пле́ми), пир лэ́нгирэ чэ́карья (семействы), пир лавэнгиро гиныбэ́н, бишэ́ бэршэ́ндыр и пхурэды́р, сарэ́н, кон сыс дрэ зор тэ джал пэ марибэ́н,</verse>
				<verse number="43">пиригиндло сыс дрэ Нефалимоскиро ро́дыцо (чанг) панджэша трин тысёнцы штаршэла́.</verse>
				<verse number="44">Акэ, исын мануша́, савэ́ загинэ́ дрэ пиригиныбэ́н, савэ́н пиригиндлэ Мо́йза и Ааро́но и Израилёскирэ барыдыра́ – дэшуду́й мануша́, пэ екхэ манушэ́стэ кхэритконэ́ родо́стыр (племёстыр).</verse>
				<verse number="45">И сыс сарэ́н, савэ́ загинэ́ дро пиригиныбэ́н, Израилёскирэ чхавэ́н, пир лэ́нгирэ чэ́карья (сэм΄и (ирья́)), бишэ́ бэршэ́ндыр и пхурэды́р, сарэ́, кон сыс дрэ зор тэ джал пэ марибэ́н дро Израилё,</verse>
				<verse number="46">и сыс сарэ́н, савэ́ загинэ́ дро пиригиныбэ́н шовшэла́ трин тысёнцы панджшэла́ пандждэша́.</verse>
				<verse number="47">А Леви́ты пир лэ́нгирэ-дадэнги́рэ стрэ́чы (поколении) на сыс пиригиндлэ машки́р лэ́ндэ.”</verse>
				<verse number="48">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ дасавэ́ лава́:</verse>
				<verse number="49">“Екх Левиёскирэ ро́дыцы на залыджа дро пиригиныбэ́н, и на гин лэн кхэтанэ́ Израилёскирэ чхавэ́нца;</verse>
				<verse number="50">нэ допатя Левитэ́нгэ ша́тра досыкаибна́са и саро́, со трэй ваш ла́кэ, со исын пашы́л ла́тэ; мэк ёнэ тэ лыджа́н ша́тра досыкаибна́са и саро́, со трэй ваш ла́кэ, и тэ дынаринэ́н (тэ служынэн) пашы́л ла́тэ, и пашы́л ша́тра мэк тэ чхувэ́н пэ́скиро ста́но;</verse>
				<verse number="51">и ке́ли явэ́ла трэй тэ пирилыджас ша́тра, мэк Леви́ты тэ ґаздэ́н ла; и ке́ли явэ́ла трэй тэ чхувэ́н ша́тра, мэк Леви́ты тэ чхувэ́н ла; а ко́ли подджа́ла вари-кон явирэ манушэ́ндыр, явэ́ла отдыно́ пэ мэрибэ́н.</verse>
				<verse number="52">Израилёскирэ чхавэ́ исын бангэ́ кажно тэ тэрдёл дро пэ́скиро ста́но и кажно пашы́л пэ́скиро сцяго (знамя), пир пэ́скирэ отря́ды;</verse>
				<verse number="53">а Леви́ты сыс бангэ́ тэ чхувэ́н ста́но пашы́л ша́тра досыкаибна́са, соб (кай) тэ на явэ́л холы́ пэ Израилёскирэ-чхавэ́нгиро кхэтаныбэн, и явэ́на тэ тэрдён Леви́ты пэ стрэ́га пашы́л ша́тра досыкаибна́са.”</verse>
				<verse number="54">И кэрдэ́ Израилёскирэ чхавэ́, сыр припхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ, адя́кэ ёнэ и кэрдэ́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ и Аароно́скэ дасавэ́ лава́:</verse>
				<verse number="2">“Израилёскирэ чхавэ́, кажно (сва́ко) исын банго́ тэ чхувэ́л пэ́скиро ста́но пашы́л пэ́скиро сцяго (знамя), пашы́л пэ́скирэ-чэкарьякирэ шпэры (знаки); анги́л скэдыибна́скири ша́тра исын бангэ́ тэ чхувэ́н пэ́скиро ста́но.</verse>
				<verse number="3">Англатунэ́ рига́тыр кэ васто́ко чхувэ́на ста́но: Юда́скирэ-станоскиро сцяго пир лэ́нгирэ отря́ды, и барыдыро́ Юда́скирэ чхавэ́нгиро, Наасо́но Аминадаво́скиро чхаво́,</verse>
				<verse number="4">и лэ́скирэ халадэ́, савэ́ загинэ́ дро лэ́скиро пиригиныбэ́н, сыс эфтадэша́ штар тысёнцы шовшэла́;</verse>
				<verse number="5">пало́ лэ́стэ чхувэ́ла ста́но Исахароскиро ро́дыцо, о барыдыро́ чхавэ́нгиро Исахаро Нафанаило, Цуараскиро чхаво́,</verse>
				<verse number="6">и лэ́скирэ халадэ́, савэ́ загинэ́ дро лэ́скиро пиригиныбэ́н сыс пандждэша́ штар тысёнцы штаршэла́;</verse>
				<verse number="7">дурэды́р чхувэ́ла ста́но Завулоноскиро ро́дыцо (чанг), и о барыдыро́ Завулоноскирэ-чхавэ́нгиро Елиаво, Хелоноскиро чхаво́,</verse>
				<verse number="8">и лэ́скирэ халадэ́, савэ́ загинэ́ дрэ лэ́скиро пиригиныбэ́н, сыс пандждэша́ эфта́ тысёнцы штаршэла́;</verse>
				<verse number="9">сарэ́, савэ́ загинэ́ дро пиригиныбэ́н кэ Юда́скиро ста́но сыс шэл тэ охтодэша́ шов тысёнцы штаршэла́, пир лэ́нгирэ отря́ды; анги́л ёнэ сыс бангэ́ (мусиндлэ) тэ джа́н марибна́са.</verse>
				<verse number="10">Рувимо́скирэ-станоскиро сцяго сыс кэ паш-дывэ́с (юго) пир лэ́нгирэ отря́ды, и о барыдыро́ Рувимо́скирэ-чхавэ́нгиро Елицуро, Шэдэураскиро чхаво́,</verse>
				<verse number="11">и лэ́скирэ халадэ́, савэ́ загинэ́ дро лэ́скиро пиригиныбэ́н, сыс штардэша́ шов тысёнцы панджшэла́;</verse>
				<verse number="12">на́дур лэ́стыр чхувэ́ла ста́но Симёоноскиро (Семёноскиро) ро́дыцо, и о барыдыро́ чхавэ́нгиро-Шэлумиило, Цуришадоскиро чхаво́,</verse>
				<verse number="13">и лэ́скирэ халадэ́, савэ́ загинэ́ дро лэ́скиро пиригиныбэ́н, сыс пандждэша́ еня́ тысёнцы триншэла́;</verse>
				<verse number="14">Пал лэ́ндэ явэ́ла Гадоскиро ро́дыцо, и о барыдыро́ Гадо́скирэ-чхавэ́нгиро о Елиасафо, Регуилоскиро чхаво́,</verse>
				<verse number="15">и лэ́скирэ халадэ́, савэ́ загинэ́ дро лэ́скиро пиригиныбэ́н, сыс штардэша́ пандж тысёнцы шовшэла́ пандждэша́;</verse>
				<verse number="16">сарэ́, савэ́ загинэ́ дро пиригиныбэ́н кэ Рувимоскиро ста́но, сыс шэл пандждэша́ екх тысёнцо штаршэла́ пандждэша́, пир лэ́нгирэ отря́ды; яви́р (втора) ёнэ сыс бангэ́ тэ джа́н марибна́са.</verse>
				<verse number="17">Ке́ли джа́ла скэдыибна́скири ша́тра, то Левитэнгиро ста́но явэ́ла машкира́л дрэ станы. Сыр сыс тэрдэ́, адя́кэ и сыс бангэ́ тэ джа́н, кажно пэ пэ́скиро штэ́то пашы́л пэ́скирэ сцяги (знами).</verse>
				<verse number="18">Ефремо́скирэ-станоскиро сцяго сыс пир лэ́нгирэ отря́ды кэ западо, и Ефремо́скирэ-чхавэ́нгиро барыдыро́ о Елишамо, Амиудоскиро чхаво́,</verse>
				<verse number="19">и лэ́скирэ халадэ́, савэ́ загинэ́ дро лэ́скиро пиригиныбэ́н, сыс штардэша́ тысёнцы панджшэла́;</verse>
				<verse number="20">на́дур лэ́стыр Манасия́скиро сыс ро́дыцо (чанг), и Манасия́скирэ-чхавэ́нгиро барыдыро́ Гамалиило, Педацуроскиро чхаво́,</verse>
				<verse number="21">и лэ́скирэ халадэ́, савэ́ загинэ́ дро лэ́скиро пиригиныбэ́н, сыс трия́нда дуй тысёнцы дуйшэла́;</verse>
				<verse number="22">пало́ дава́ Вениаминоскиро ро́дыцо, и Вениамино́скирэ-чхавэ́нгиро барыдыро́ Авидано, Гидеоноскиро чхаво́,</verse>
				<verse number="23">и лэ́скирэ халадэ́, савэ́ загинэ́ дро лэ́скиро пиригиныбэ́н, сыс трия́нда пандж тысёнцы штаршэла́;</verse>
				<verse number="24">сарэ́н манушэ́н, савэ́ загинэ́ дро пиригиныбэ́н кэ Ефремоскиро ста́но, сыс шэл тэ охто́ (бидуе́нгиро дэш) тысёнцы шэла́, пир лэ́нгирэ отря́ды; трита ёнэ сыс бангэ́ тэ джа́н марибна́са.</verse>
				<verse number="25">Дано́скирэ-станоскиро сцяго сыс кэ паш-рат (северо) пир лэ́нгирэ отря́ды, и Дано́скирэ-чхавэ́нгиро барыдыро́ Ахиезеро, Амишадаёскиро чхаво́,</verse>
				<verse number="26">и лэ́скирэ халадэ́, савэ́ загинэ́ дро лэ́нгиро пиригиныбэ́н, сыс шовдэшадуй тысёнцы эфташэла́;</verse>
				<verse number="27">на́дур лэ́стыр чхувэ́ла ста́но Асироскиро ро́дыцо, и Асироскирэ-чхавэ́нгиро барыдыро́ о Пагиило, Охраноскиро чхаво́,</verse>
				<verse number="28">и лэ́скирэ халадэ́, савэ́ загинэ́ дро лэ́скиро пиригиныбэ́н, сыс штардэша́ екх тысёнцы панджшэла́;</verse>
				<verse number="29">дурыдыр сыс Нефалимоскиро ро́дыцо, и Нефалимоскирэ-чхавэ́нгиро барыдыро́ о Ахиро, Енаноскиро чхаво́,</verse>
				<verse number="30">и лэ́скирэ халадэ́, савэ́ загинэ́ дро лэ́скиро пиригиныбэ́н, сыс пандждэша́ трин тысёнцы штаршэла́;</verse>
				<verse number="31">сарэ́н манушэ́н, савэ́ загинэ́ дро пиригиныбэ́н дрэ Даноскиро ста́но, сыс шэл пандждэша́ эфта́ тысёнцы шовшэла́; ёнэ сыс бангэ́ тэ джа́н палатунэ́ (последня) пашы́л пэ́скирэ сцяги.</verse>
				<verse number="32">Акэ, исын мануша́, савэ́ загинэ́ дрэ Израилёскирэ-чхавэ́нгиро пиригиныбэ́н, кажно пир лэ́нгирэ чэ́карья (семействы). Сарэ́н, кон загия́ дро пиригиныбэ́н дрэ станы, пир лэ́нгиро отря́ды, сыс шовшэла́ трин тысэнцы панджшэла́ пандждэша́.”</verse>
				<verse number="33">А Леви́ты на загинэ́ дро пиригиныбэ́н кхэтанэ́ Израилёскирэ чхавэ́нца, сыр пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ.</verse>
				<verse number="34">И кэрдэ́ саро́ Израилёскирэ чхавэ́, со припхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ: адя́кэ ёнэ тэрдёнас станэнца (таборэнца) пашы́л пэ́скирэ сцяги, и адя́кэ гинэ́ кажно анги́л пир пэ́скиро кхэр, пир пэ́скирэ-дадэ́скирэ чэ́карья.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">Ѓа́да, исын Мойза́скиро и Аароноскиро ро́до, ке́ли ракирдя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ пэ бэ́рга Синаё,</verse>
				<verse number="2">и, акэ, исын Аароно́скирэ-чхавэ́нгирэ лава́: англатуно́ (пэ́рво) Надаво, Авиудо, Елиза́ро и Ифамаро;</verse>
				<verse number="3">акэ, исын Аароно́скирэ-чхавэ́нгирэ лава́, раша́нгирэ, савэ́н помакхнэ, савэ́н ёв (Ааро́но) высвэнцындя, соб (кай) ёнэ тэ кэрэ́н буты́ сыр рашая́;</verse>
				<verse number="4">нэ Надаво и Авиудо мынэ́ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, ке́ли ёнэ яндлэ́ явирэ-манушэ́нгири яг анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ пэ Синаёскири чхучи́ пхув, чхавэ́н лэ́ндэ на сыс; и ячнэ́пэ рашанца Елиза́ро и Ифамаро пашы́л пэ́скирэ дадэ́стэ Аароностэ.</verse>
				<verse number="5">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ дасавэ́ лава́:</verse>
				<verse number="6">“Ян Левиёскиро ро́дыцо (чанг), и чхув лэс раша́са анги́л Аароностэ, соб (кай) ёнэ тэ дынаринэ́н (тэ служынэн) лэ́скэ;</verse>
				<verse number="7">и мэк ёнэ тэ явэ́н пэ стрэ́га пал лэ́стэ, и пэ стрэ́га пал саро́ скэдыибэ́н пашы́л ша́тра скэдыибна́скири, соб (кай) ёнэ тэ лыджа́н буты́ пашы́л ша́тра;</verse>
				<verse number="8">и мэк ёнэ тэ ракхэ́н сарэ́ приборы скэдыибнаскирэ шатратыр, и явэ́на пэ стрэ́га пал Израилёскирэ чхавэ́ндэ, соб (кай) тэ лыджа́н буты́ пашы́л ша́тра.</verse>
				<verse number="9">Отдэ́ Левитэ́н Аароно́скэ и лэ́скирэ чхавэ́нгэ сарэ́са: мэк тэ явэ́н ёнэ отдынэ́ лэ́скэ Израилёскирэ чхавэ́ндыр;</verse>
				<verse number="10">Аароно́с и лэ́скирэ чхавэ́н чхув тэ кэрэ́н буты́, соб (кай) ёнэ тэ дыкхэ́н пэ́скири рашаскири буты́; а ко́ли подджа́ла яви́р ману́ш, одова́ ману́ш явэ́ла отдыно́ мэрибна́скэ.”</verse>
				<verse number="11">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ, ракири́:</verse>
				<verse number="12">“Ѓа́да, Мэ лыём Левитэ́н Израилёскирэ чхавэ́ндыр заме́ст (пэ штэ́то) сарэ́ англатунэндэ (пэрвонэндэ), саво́ выджа́ла лочовя́тыр (лоностыр) машки́р Израилёскирэ чхавэ́ндэ, Леви́ты исын бангэ́ тэ явэ́н Мирэ́;</verse>
				<verse number="13">пал-дова́ со сарэ́ англатунэ́ чхаворэ́ – Мирэ́; дро дова́ дывэ́с, ке́ли Мэ хасякирдём сарэ́н англатунэн бияторэн пэ Египто́скири пхув, Мэ высвэнцякирдём Пэ́скэ сарэ́н англатунэн Израилёскирэ манушэ́стыр кэ кхэри́тка мурдала́ (ското); ёнэ исын бангэ́ тэ явэ́н Мирэ́. Мэ сом Рай Дэвэ́л.”</verse>
				<verse number="14">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ пэ Синаёскири чхучи́ пхув дасавэ́ лава́:</verse>
				<verse number="15">“Пиригин Левиёскирэ чхавэ́н пир лэ́нгирэ чэ́карья (семействы), пир лэ́нгирэ ро́ды; гин сарэ́н муршэ́н екхэ чхонэстыр и пхурэды́р.”</verse>
				<verse number="16">И пиригиндя лэн Мо́йза пир Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав, сыр сыс припхэндло.</verse>
				<verse number="17">И ґа́да, исын Левиёскирэ чхавэ́ пир лэ́нгирэ лава́: Гирсоно, Каафо и Мерари.</verse>
				<verse number="18">И, акэ, исын Гирсоноскирэ-чхавэ́нгирэ лава́ пир лэ́нгирэ ро́ды: Ливнё и Шымеё.</verse>
				<verse number="19">И Каафоскирэ чхавэ́ пир лэ́нгирэ ро́ды: Амрамо и Ицгаро, Хевро́но и Узиило.</verse>
				<verse number="20">И Мерарискирэ чхавэ́ пир лэ́нгирэ ро́ды: Махли и Муша. Ѓа́да, исын Левиёскиро ро́до пир лэ́нгирэ чэ́карья.</verse>
				<verse number="21">Гирсоностыр джа́ла ро́до Ливнискиро и ро́до Шымеяскиро: дава́ исын Гирсоноскиро ро́до.</verse>
				<verse number="22">Пиригиндлэ сыс сарэ́ мурша́, екхэ чхонэстыр и пхурэды́р, лэн сыс эфта́ тысёнцы панджшэла́.</verse>
				<verse number="23">Гирсоноскирэ ро́ды бангэ́ сыс тэ тэрдён стано́са (табороса) палэ ша́тра пэ западо;</verse>
				<verse number="24">барыдыро́ пэ Гирсоноскирэ-чхавэ́нгиро, лэ́нгирэ-дадэнгири стрэч (поколениё) сыс Елиасафо, Лаелоскиро чхаво́.</verse>
				<verse number="25">Гирсоноскирэ чхавэ́нгэ допатялапэ скэдыибна́скири ша́тра тэ ракхэ́н, и ла́киро учхакирибэн (полого), и скэдыибна́скири шы́рма пэ загибэн, дрэ ша́тра,</verse>
				<verse number="26">и пэ грэ́да (дво́ро) и двороскирэ-загиибнаскири шы́рма, сави́ исын трусця́л (кругом) ски́ния и алта́рё, и ла́кирэ шэлэ, сарэ́нца лэ́нгирэ приборэнца.</verse>
				<verse number="27">Каафостыр сыс ро́до Амрамоскиро и ро́до Ицгараскиро, Хевроноскиро ро́до, и Узиилоскиро ро́до: далэ́ исын Каафоскирэ ро́ды.</verse>
				<verse number="28">Пир гиныбэ́н сарэ́ муршэ́н екхэ чхонэстыр и пхурэды́р, сыс охто́ тысёнцы шовшэла́, савэ́ ракхнэ свэ́нто штэ́то.</verse>
				<verse number="29">Каафоскирэ-чхавэ́нгирэ ро́ды сыс бангэ́ тэ чхувэ́н пэ́скиро ста́но пэ паш-дывэсы́тко (южно) шатракири риг;</verse>
				<verse number="30">о барыдыро́ Каафоскирэ родо́стыр сыс о Елцафано, Узиилоскиро чхаво́;</verse>
				<verse number="31">Лэ́нгэ сыс дыно́ тэ ракхэ́н ковчэго, сками́нд, момолы́тко (свети́льнико), алта́рё, свэ́нта кхорэ́ (сасу́ды), савэ́нца сыс трэй лэ́нгэ тэ дынаринэ́н (тэ служынэн), и шы́рма сарэ́ ла́кирэ приборэнца.</verse>
				<verse number="32">Шэрало́ барыдыро́ пэ Левитэ́нгирэ барыдырэндэ сыс о Елиза́ро, Аароно́скирэ-рашаскиро чхаво́; тэл лэ́скиро ракхибэн сыс одолэ́, савэ́нгэ сыс допатяндло тэ ракхэ́н свэ́нто штэ́то.</verse>
				<verse number="33">Мераристыр сыс Махлискиро ро́до и Мушискиро ро́до: дава́ сыс Мерарискиро ро́до;</verse>
				<verse number="34">пиригиндлэ сарэ́н муршэ́н, екхэ чхонэстыр и пхурэды́р – шов тысёнцы дуйшэла́;</verse>
				<verse number="35">о барыдыро́ Мерарискирэ-дадэ́нгиро родо́стыр сыс о Цуриило, Авихаилоскиро чхаво́; ёнэ сыс бангэ́ тэ чхувэ́н пэ́скиро ста́но пэ паш-рати́тко (северно) риг шатратыр;</verse>
				<verse number="36">Мерарискирэ чхавэ́нгэ допатянас тэ ракхэ́н шатракирэ бэльки (брусы) и ла́кирэ баландиня́ (шосты), и ла́кирэ сты́лбы, и ла́кирэ тэл ґэра́ прэдки и сарэ́ ла́кирэ приборы сарэ́ лэ́нгирэ кэрибнаса,</verse>
				<verse number="37">и сты́лбы пэ грэ́да (дво́ро) сарэ́ ригэ́ндыр и лэ́нгирэ прэдки (основы), и лэ́нгирэ килорэ и лэ́нгирэ шэлэ.</verse>
				<verse number="38">Англатунэ́ рига́тыр дрэ ша́тра, кэ васто́ко анги́л скэдыибна́скири ша́тра, сави́ сыс рисии, кай ґаздэ́лапэ кхам, сыс бангэ́ тэ чхувэ́н ста́но (таборо (лод)) Мо́йза и Ааро́но и лэ́скирэ чхавэ́, савэ́нгэ сыс допатяндыно тэ ракхэ́н свэ́нто штэ́то пал Израилёскирэ чхавэ́ндэ; а ко́ли вари-кон подджа́ла явирэ манушэ́ндыр (саво́ на Аароностыр), явэ́ла отдыно́ мэрибна́скэ.</verse>
				<verse number="39">Сарэ́н гиндлэн Левитэ́н, савэ́н пиригиндлэ Мо́йза и Ааро́но пир припхэныбэ́н Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, пир лэ́нгирэ ро́ды, сарэ́н муршэ́н, екхэ чхонэстыр и пхурэды́р, сыс биш тэ дуй тысёнцы.</verse>
				<verse number="40">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ: “Пиригин сарэ́н англатунэн чхаворэ́н Израилёскирэ чхавэ́ндыр екхэ чхонэстыр и пхурэды́р, и пиригин лэн пир лава́;</verse>
				<verse number="41">и лэ Левитэ́н ваш Ма́нгэ, – Мэ сом Рай Дэвэ́л, – и заме́ст (пэ штэ́то) сарэ́ндэ англатунэндэ Израилёскирэ чхавэ́ндыр, а Левитэ́нгирэ кхэритконэ́ мурдалэ́н заме́ст (пэ штэ́то) саро́ пэрвонэ́-бияныпнытко мурдалэнгиро кхэритконэ́ Израилёскирэ чхавэ́ндыр.”</verse>
				<verse number="42">И пиригиндя Мо́йза, сыр припхэндя́ лэ́скэ Рай Дэвэ́л, сарэ́н Израилёскирэ чхавэ́нгирэ англатунэ́ чхаворэ́н;</verse>
				<verse number="43">и сыс сарэ́ англатунэ́ чхаворэ́н, пир лавэнгиро гиныбэ́н, екхэ чхонэстыр и пхурэды́р биш тэ дуй тысёнцы дуйшэла́ эфтадэша́ трин.</verse>
				<verse number="44">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ дасавэ́ лава́:</verse>
				<verse number="45">“Лэ Левитэ́н заме́ст сарэ́н англатунэн чхаворэ́н Израилёскирэ чхавэ́ндыр, и Левитэ́нгирэ кхэритконэ́ мурдалэ́н (ското) заме́ст лэ́нгирэ кхэритконэ́ мурдалэ́ндэ; мэк Леви́ты тэ явэ́н Мирэ́. Мэ сом Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="46">А дро выкиныбэ́н пал дуйшэла́ эфтадэша́ тринэндэ, савэ́ ячнэ́пэ буты́р Левитэ́нгирэ гиныбнастыр, Израилёскирэ англатунэ́ чхаворэндыр,</verse>
				<verse number="47">то лэ пэ пандж шэ́кели пал манушэ́стэ, пир свэ́нто шэ́келё лэ, биш геры дро шэ́келё,</verse>
				<verse number="48">и отдэ́ дава́ руп Аароно́скэ и лэ́скирэ чхавэ́нгэ, дро выкиныбэ́н пал лишнёнэ (савэ́ ячнэ́пэ) манушэ́ндэ.”</verse>
				<verse number="49">И лыя́ Мо́йза выкиныбнаскиро руп пал лишнёнэ манушэ́ндэ, савэ́н запарудэ Леви́ты,</verse>
				<verse number="50">Израилёскирэ англатунэ́ чхаворэндыр ёв лыя́ руп тысёнцо (бар) трин шэла́ шовдэша́ пандж шэ́кели, пир свэ́нто шэ́келё,</verse>
				<verse number="51">и отдыя́ о Мо́йза выкиныбнаскиро руп Аароно́скэ и лэ́скирэ чхавэ́нгэ пир Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав, сыр припхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ и Аароно́скэ адя́кэ дасавэ́ лава́:</verse>
				<verse number="2">“Пиригин Каафовоскирэ чхавэ́н Левиёскирэ чхавэ́ндыр пир лэ́нгирэ ро́ды, пир лэ́нгирэ чэ́карья (семействы),</verse>
				<verse number="3">трия́нда бэршэ́ндыр и пхурэды́р кэ пандждэша́ бэрш, сарэ́н, кон сыс дрэ зор тэ кэрэ́л буты́, соб (кай) тэ бичхавэс тэ кэрэ́н буты́ дрэ скэдыибна́скири ша́тра.</verse>
				<verse number="4">΄Гада, сави́ исын Каафоскирэ-чхавэнгири буты́ дрэ скэдыибна́скири ша́тра: тэ лыджа́н Свэ́нто-свэнтонэнгиро (сама свэ́нта предметы).</verse>
				<verse number="5">Ке́ли станоскэ (табороскэ) трэй явэ́ла тэ джал дро дром, Ааро́но и лэ́скирэ чхавэ́ заджа́на, и злэна полого, саво́ учхакирэ́ла, и зачхакирэна лэ́са ковчэго досыкаибна́са (откровенияса);</verse>
				<verse number="6">и чхувэ́на пэ лэ́стэ учхакирибэн синёнэ-цвятоскирэ барсукэнгирэ цыпатыр, и упра́л лэ́стэ чхурдэна учхакирибэн саро́ голубовонэ́ вылна́тыр (шэрсятыр), и чхувэ́на андрэ́ лэ́скирэ баландиня́ (шосты);</verse>
				<verse number="7">и марэскиро сками́нд учхакирэна тханяса (матерьялоса) ґолубовонэ вылна́тыр, и чхувэ́на пэ лэ́стэ чарэ́, барэ́ чарэ́, тахтая́ и кучика, соб (кай) тэ почхувэн, и, лэ́скиро маро́ ваш кажно дывэ́с трэй, соб (кай) тэ явэ́л пэ лэ́стэ;</verse>
				<verse number="8">и чхувэ́на пэ лэ́ндэ тхан (матерьяло) лолы, и зачхакирэна ла учхакирибнаса синэ-цвятоскирэ цыпатыр, и учхувэна лэ́скирэ баландиня́;</verse>
				<verse number="9">и лэ́на тхан голубовонэ́ вылна́тыр, и зачхакирэна момолы́тко (свети́льнико) и лэ́скирэ лампады, и лэ́скирэ шчыпцы (цымты), и лэ́скирэ лотки, и сарэ́ кхорэ́ (сасу́ды) ваш дзэт (елеё), савэ́нца ёнэ кэрэ́на буты́ пашы́л лэ́стэ,</verse>
				<verse number="10">и зачхакирэна лэс и сарэ́ лэ́скирэ судинки учхакирибнаса синёнэ цыпэндыр, и чхувэ́на пэ носилки;</verse>
				<verse number="11">и пэ сувнакуно́ алта́рё чхувэ́на тхан ґолубовонэ вылна́тыр, и учхакирэна ла синёнэ-барсукэнгирэ цыпэндыр учхакирибнаса, и чхувэ́на лэ́скирэ баландиня́.</verse>
				<verse number="12">И лэ́на сарэ́ бутярнэ́ предметы, савэ́ трэй ваш буты́ пэ свэ́нто штэ́то, и чхувэ́на дрэ тхан ґолубовонэ вылна́тыр, и зачхакирэна лэн учхакирибнаса синёнэ-барсукэнгирэ цыпэндыр, и чхувэ́на пэ носилки.</verse>
				<verse number="13">И выжужакирэна алта́рё праскатыр (пеплостыр), и учхакирэна лэс пурпурнонэ тханяса;</verse>
				<verse number="14">и чхувэ́на пэ лэ́стэ сарэ́ лэ́скирэ кхорэ́ (сасу́ды), савэ́ трэй ваш буты́ пашы́л лэ́стэ, – лопаткицы ваш вангар, бустя́ (вилки), лопатки, и тахтая́, сарэ́ кхорэ́ (сасу́ды) алтарёстыр, и учхакирэна лэс учхакирибнаса синёнэ цыпэндыр, и чхувэ́на андрэ́ лэ́скирэ баландиня́.</verse>
				<verse number="15">И ке́ли скэдэлапэ дрэ дром ста́но (таборо (лод)), Ааро́но и лэ́скирэ чхавэ́ учхакирэна сарэ́ свэ́нта штэ́ты и сарэ́ свэнтонэ́-штэтоскирэ предметы, тэды Каафоскирэ чхавэ́ явэ́на, соб (кай) тэ лыджа́н; нэ нашты́ ёнэ тэ чилавэн свэ́нто штэ́то, соб (кай) тэ на мэрэ́н. Далэ́-скэдыибнаскирэ скиниякирэ паша́ исын бангэ́ тэ лыджа́н Каафоскирэ чхавэ́.</verse>
				<verse number="16">Елизароскэ, Аароно́скирэ-рашаскирэ чхавэ́скэ, допатялапэ елеё (дзэт) оливатыр ваш момолы́тко (свети́льнико) и фимиа́мо (гудлэ́ смо́лы) тэ тхувлякирэн, и кажнонэ́-дывэсэнгиро маруно́ яныбэ́н и макхибнаскиро елеё, тэ дыкхэ́л пал сари́ ша́тра и саро́, со исын дрэ ла́тэ, свэ́нто штэ́то и ла́кирэ предметы.”</verse>
				<verse number="17">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ и Аароно́скэ дасавэ́ лава́:</verse>
				<verse number="18">“На домэкэн, соб (кай) тэ хасён Каафоскиро кхэри́тко ро́до (племё) Левитэндыр,</verse>
				<verse number="19">нэ, ґа́да, со трэй лэ́нгэ тэ кэрэ́н, соб (кай) ёнэ тэ явэ́н джидэ́ и тэ на мэрэ́н, ке́ли явэ́на кэ Свэ́нто-свэнтонэнгиро: Ааро́но и лэ́скирэ чхавэ́ мэк ёнэ тэ явэ́н и тэ чхувэ́н лэн кажнонэс дрэ буты́ лэ́скири и пашы́л дро лэ́нгиро лыджаибэн;</verse>
				<verse number="20">нэ кокорэ́ ёнэ нашты́ тэ явэ́н, тэ дыкхэ́н свэ́нто штэ́то, ке́ли учхакирэна лэс, соб (кай) тэ на мэрэ́н.”</verse>
				<verse number="21">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ дасавэ́ лава́:</verse>
				<verse number="22">“Пиригин и Гирсоноскирэ чхавэ́н пир чэ́карья/семействы [лэ́нгирэ-дадэнги́рэ сэм΄и (ирья́)-ю.о.], пир лэ́нгирэ ро́ды,</verse>
				<verse number="23">трияндэ бэршэ́ндыр и пхурэды́р кэ пандждэша́ бэрш, пиригин лэн сарэ́н, кон сыс дрэ зор тэ кэрэ́л буты́, соб (кай) тэ дынаринэ́н пашы́л скэдыибна́скири ша́тра.</verse>
				<verse number="24">΄Гада, исын Гирсоноскирэ-чэкарьякирэ бутя́, пашы́л лэ́нгирэ дынарибэ́н и тэ лыджа́н пхарипэ́н:</verse>
				<verse number="25">ёнэ исын бангэ́ тэ лыджа́н шатракиро учхакирибэн и скэдыибна́скири ша́тра, и учхакирибэн ла́киро, и учхакирибэн синэ-цыпитко, саво́ упралэстыр, и скэдыибнаскирэ-шатракири шы́рма пашы́л загиибэ́н,</verse>
				<verse number="26">и грэдакирэ (двороскирэ) шырмы, и убладытко шы́рма пэ грэ́да, сави́ исын пашы́л ша́тра и алта́рё, и лэ́нгирэ шэлэ, и сарэ́ предметы, савэ́ трэй тэ дынаринэ́н и саро́, со кэрэ́лапэ пашы́л лэ́ндэ: ёнэ исын бангэ́ тэ кэрэ́н буты́.</verse>
				<verse number="27">Пир Аароноскиро и лэ́скирэ-чхавэ́нгиро упхэныбэ́н исын бангэ́ тэ кэрэнпэ сарэ́ Гирсоноскирэ-чхавэ́нгирэ бутя́ пашы́л кажно пхарипнаскиро лыджаибэн и кажно лэ́нгири буты́, и допатян лэнгирэскэ ракхибнаскэ саро́, со ёнэ лыджа́на.</verse>
				<verse number="28">Ѓа́да, исын чхавэ́нгиро отпхэныбэ́н Гирсоноскирэ родо́стыр дрэ скэдыибна́скири ша́тра, и, ґа́да, со допатялапэ лэ́нгирэ ракхибнаскэ тэл Ифамароскиро дыкхибэ́н, Аароно́скирэ, рашаскирэ чхавэ́с.</verse>
				<verse number="29">Мерарискирэ чхавэ́н пиригин пир лэ́нгирэ ро́ды, пир лэ́нгирэ чэ́карья (семействы),</verse>
				<verse number="30">триянданэ бэршэ́ндыр и пхурэды́р кэ пандждэша́ бэрш, пиригин сарэ́н, кон сыс дрэ зор тэ кэрэ́л буты́, соб (кай) тэ дынаринэ́н пашы́л скэдыибна́скири ша́тра.</verse>
				<verse number="31">Ѓа́да, со ёнэ исын бангэ́ тэ лыджа́н, пир дынарибэ́н пашы́л скэдыибна́скири ша́тра: ла́кирэ бруски и ла́кирэ баландиня́, и ла́кирэ сты́лбы и ла́кирэ тэл ґэра́ прэдки,</verse>
				<verse number="32">и сты́лбы пэ грэ́да сарэ́ ригэ́ндыр, и лэ́нгирэ основы, и лэ́нгирэ килэ (конки), и лэ́нгирэ шэлэ, и сарэ́ струме́нты пашы́л лэ́ндэ, и сарэ́ лэ́нгирэ судинки; и пир лэ́нгиро лав пиригинэн струме́нты, савэ́ ёнэ исын бангэ́ тэ лыджа́н.</verse>
				<verse number="33">Ѓа́да, исын бутя́ Мераринэнгирэ-чхавэ́нгирэ родо́стыр, пир лэ́нгиро дынарибэ́н пашы́л скэдыибна́скири ша́тра, тэл Ифамароскиро дыкхибэ́н, Аароно́скирэ-рашаскирэ чхавэ́стэ.”</verse>
				<verse number="34">И пиригиндлэ Мо́йза и Ааро́но и барыдыра́ Каафавоскирэ чхавэ́н пир лэ́нгирэ ро́ды и пир лэ́нгирэ чэ́карья,</verse>
				<verse number="35">трияндэ бэршэ́ндыр и пхурэды́р кэ пандждэша́ бэрш, сарэ́н, кон сыс дрэ зор тэ кэрэ́л буты́, тэ дынаринэ́л дрэ скэдыибна́скири ша́тра;</verse>
				<verse number="36">и сыс пиригиндло, пир лэ́нгирэ ро́ды, дуй тысёнцы эфташэла́ пандждэша́.</verse>
				<verse number="37">Акэ, сыс сарэ́, савэ́н пиригиндлэ Каафовоскирэ родэндыр, кон сыс дрэ зор тэ дынаринэ́л пашы́л скэдыибна́скири ша́тра, савэ́н пиригиндя Мо́йза и Ааро́но пир Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро припхэныбэ́н, саво́ дыя́ Ёв пир Мойзастэ.</verse>
				<verse number="38">И пиригиндлэ Гирсоноскирэ чхавэ́н пир лэ́нгирэ ро́ды и пир лэ́нгирэ чэ́карья (семействы),</verse>
				<verse number="39">триянданэ бэршэ́ндыр и пхурэды́р кэ пандждэша́ бэрш, сарэ́н, кон сыс дрэ зор тэ кэрэ́л буты́, дрэ скэдыибна́скири ша́тра;</verse>
				<verse number="40">и пиригиндло сыс пир лэ́нгирэ ро́ды, пир лэ́нгирэ чэ́карья (семействы), сыс дуй тысёнцы шовшэла́ трия́нда;</verse>
				<verse number="41">акэ, исын пиригиныбэ́н Гирсоноскирэ-чхавэ́нгирэ родо́стыр, сарэ́н, кон сыс дрэ зор тэ кэрэ́л буты́ пашы́л скэдыибна́скири ша́тра, савэ́н пиригиндя Мо́йза и Ааро́но, пир Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро припхэныбэ́н.</verse>
				<verse number="42">И пиригиндлэ сыс Мерариноскирэ-чхавэ́нгирэ ро́ды пир лэ́нгирэ ро́ды, пир лэ́нгирэ чэ́карья (семействы),</verse>
				<verse number="43">трияндэ бэршэ́ндыр и пхурэды́р кэ пандждэша́ бэрш, сарэ́н, кон сыс дрэ зор тэ кэрэ́л буты́, дрэ скэдыибна́скири ша́тра;</verse>
				<verse number="44">и сыс пиригиндло пир лэ́нгирэ ро́ды, трин тысёнцы дуйшэла́:</verse>
				<verse number="45">акэ, исын пиригиныбэ́н Мерарискирэ-чхавэ́нгирэ родо́стыр, савэ́н пиригиндя Мо́йза и Ааро́но пир Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро припхэныбэ́н, саво́ сыс дыно́ пир Мойзастэ.</verse>
				<verse number="46">И пиригиндлэ сарэ́н Левитэ́н, савэ́н пиригиндя Мо́йза и Ааро́но и Израилёскирэ барыдыра́ пир лэ́нгирэ ро́ды и пир лэ́нгирэ чэ́карья,</verse>
				<verse number="47">Трияндэ бэршэ́ндыр и пхурэды́р кэ пандждэша́ бэрш, сарэ́н, кон сыс дрэ зор тэ кэрэ́л буты́ и тэ лыджа́л скэдыибна́скири ски́ния;</verse>
				<verse number="48">и сыс пиригиндло лэн охто́ (бидуе́нгиро дэ́што) тысёнцы панджшэла́ эфтадэша́;</verse>
				<verse number="49">кажнонэ́скэ лэ́стыр пир Дэвлэ́скиро припхэныбэ́н пир Мойзастэ сыс дыны́ пэ́скири буты́ и лыджаибэн, и пиригиндлэ, сыр припхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="5">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ дасавэ́ бутя́:</verse>
				<verse number="2">“Припхэн Израилёскирэ чхавэ́нгэ тэ выбичхавэн станостыр сарэ́н, конэ́стэ сыс прока́за, и сарэ́н, конэ́стэ тхадэлас масэ́ндыр, и сарэ́н, кон магирэласпэ мулэстыр,</verse>
				<verse number="3">и выбичхавэн муршэ́н и джувле́н, пал ста́но выбичхавэн лэн, соб (кай) тэ на магирэ́н ёнэ пэ́скирэ станы, машкира́л савэ́ндэ Мэ джива́ва.”</verse>
				<verse number="4">И кэрдэ́ адя́кэ Израилёскирэ чхавэ́, и выбичхадэ лэн яври́ станостыр; сыр ракирдя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ, адя́кэ и кэрдэ́ Израилёскирэ чхавэ́.</verse>
				<verse number="5">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ дасавэ́ лава́:</verse>
				<verse number="6">“Пхэн Израилёскирэ чхавэ́нгэ: ко́ли мурш ци джувлы́ кэрэ́ла вари-саво́ грэ́хо проти манушэ́стэ, и пир дава́ кэрэ́ла чорипэ́н проти Растэ-Дэвлэ́стэ, и банго́ явэ́ла дова́ ди:</verse>
				<verse number="7">тэды мэк тэ приґалёнпэ дро пэ́скиро грэ́хо, саво́ ёнэ кэрдэ́, и тэ рискирэ́н саро́ дова́, дрэ со ёнэ сыс бангэ́, и тэ дочхувэн кэ дова́ па́нджто паш и тэ отдэ́н одолэ́скэ, проти конэ́стэ ёнэ кэрдэ́ грэ́хо;</verse>
				<verse number="8">ко́ли лэ́стэ нанэ чхаво́, савэ́скэ трэй тэ отдэс пал банг: тэды тэ отдэс дава́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ; мэк тэ явэ́л дава́ раша́скэ, адя́кэ-паць, сыр и бакро ваш жужакирибэн пир патяибэ́н, савэ́са ёв жужакирэлапэ;</verse>
				<verse number="9">и кажно свэ́нто яныбэ́н Израилёскирэ чхавэ́ндыр саро́ свэнтонэндыр, савэ́ ёнэ янэ́на кэ раша́й, отдэ́н лэ́скэ,</verse>
				<verse number="10">и саро́ яндло, со вари-кон высвэнцынэла, отдэ́н лэ́скэ (раша́скэ); саро́, со дэ́ла вари-кон раша́скэ, исын лэ́скиро.”</verse>
				<verse number="11">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ дасавэ́ лава́:</verse>
				<verse number="12">“Ра́кир Израилёскирэ чхавэ́нгэ и пхэн лэ́нгэ: ‘Ко́ли вари-конэ́скири ромны́ джа́ла дро блэ́ндо, и кэрэ́ла биладжаипэ́н,</verse>
				<verse number="13">и пирисовэла вари-кон ла́са и вычхувэла семё (сал), и явэ́ла дава́ счхакирдо ла́кирэ-ромэскирэ якхэ́ндыр, и ёй магирэлапэ чораханэ́с, и на явэ́ла пэ ла́тэ якхитконэс (свидетелёс), и ёй на явэ́ла ухтылды дро дова́,</verse>
				<verse number="14">и ко́ли явэ́ла пэ лэ́стэ зэвлыпнаскиро ду́хо (фа́но) и ёв явэ́ла тэ зэвлынэл (тэ ревнинэл) пэскирья́ ромня́, ке́ли ёй исын магирды, ци ке́ли пэрэ́ла пэ лэ́стэ зэвлыпнаскиро ду́хо (фа́но), и ёв явэ́ла тэ зэвлынэл пэскирья́ ромня́, ке́ли ёй нанэ магирды, –</verse>
				<verse number="15">мэк тэ янэло ром пэскирья́ ромня́ кэ раша́й, и тэ янэл пал ла́тэ дро свэ́нто дыибэ́н (жэ́ртва) дэ́што паш эфа ячменёстыр (ґэрстытко) яржо́; нэ мэк тэ на чхувэ́л пэ ла́тэ елеё, и мэк тэ на чхувэ́л ливано, пал-дова́ со дава́ исын яныбэ́н зэвлыныпнаскиро, яныбэ́н тэ пририпирэл, саво́ янэ́ла рипирибэ́н пал чорипэ́н;</verse>
				<verse number="16">а раша́й мэк тэ янэл ла и тэ чхувэ́л ла анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро муй,</verse>
				<verse number="17">и лэ́ла раша́й свэ́нто пани́ дрэ глиняно кхоро́ (сасудо), и лэ́ла раша́й пхув шатракирэ пэтостыр (полостыр) и чхувэ́ла дро пани́;</verse>
				<verse number="18">и чхувэ́ла раша́й джувля́ анги́л муй Ра́скирэ Дэвлэ́скиро, и злэла ромнякирэ шэрэстыр дыкхло, и дэ́ла ла́кэ дрэ васта́ пририпирибнаскиро яныбэ́н, – дава́ яныбэ́н исын зэвлыныпнаскиро, рашастэ дро васт явэ́ла кирко пани́, саво́ янэ́ла прокошыбэ́н.</verse>
				<verse number="19">И засовлахала ла раша́й, и пхэнэ́ла джувля́кэ: ‘Ко́ли нико́н ту́са на пирисутя, и ту на сан магирды, и на кэрдя́н напатяибэн пэ́скирэ ромэскэ, тэды на явэ́ла ту́кэ нисаво́ фуипэ́н далэ́ киркэ пане́стыр, саво́ янэ́ла прокошыбэ́н;</verse>
				<verse number="20">нэ ко́ли ту кэрдя́н напатяибэн тырэ́ ромэскэ и магирдянпэ, и ко́ли вари-кон ту́са пирисутя апри́ч тырэ́ ромэстэ,’ –</verse>
				<verse number="21">тэды мэк раша́й тэ засовлахал джувля́ прокошыбнытконэ совлахаса, и пхэнэ́ла раша́й ромнякэ: ‘Мэк тэ отдэ́л тут Рай Дэвэ́л прокошыбнаскэ и совлахакэ дрэ тырэ́ манушэ́ндэ, и мэк тэ кэрэ́л Рай Дэвэ́л адя́кэ, со тыри́ брэг и тэ явэ́л ди тыро́ шулэса;</verse>
				<verse number="22">и мэк тэ проджал дава́ пани́, саво́ янэ́ла прокошыбэ́н дрэ тырэ́ андратунэ́ маса́, дро тыро́ пэр, соб (кай) тэ шулёл тыро́ ди и тэ отпэрэл тыри́ брэг.’ И пхэнэ́ла джувлы́: “Ами́нь, ами́нь.”</verse>
				<verse number="23">И чхинэла раша́й далэ́ совлаха́ пэ сви́тко, и морэла лэн дро кирко пани́;</verse>
				<verse number="24">и дэ́ла тэ выпьел джувля́кэ кирко пани́, саво́ янэ́ла прокошыбэ́н, и заджа́ла дрэ ла́тэ пани́, саво́ янэ́ла прокошыбэ́н ла́кэ кэ дукха́.</verse>
				<verse number="25">И лэ́ла раша́й джувлякирэ вастэ́ндыр зэвлыныпнаскиро яныбэ́н марэстыр, и ґаздэ́ла дава́ яныбэ́н анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, и лыджа́ла лэс кэ алта́рё;</verse>
				<verse number="26">и лэ́ла раша́й бурныкаса (жменяса) марунэ яныбнастыр паш дрэ рипирибэ́н, и схачкирэ́ла лэс пэ алта́рё, и пало́ дава́ ёв дэ́ла джувля́кэ тэ выпьел пани́;</verse>
				<verse number="27">и ке́ли панякирэла о раша́й ла пане́са, тэды, ко́ли ёй исын нажужы и кэрдя́ чорипэ́н анги́л пэ́скирэ ромэстэ, кирко паны, саво́ янэ́ла прокошыбэ́н, заджа́ла дрэ ла́тэ, кэ фуипэ́н ла́кэ, и шулёла ла́киро пэр и пэрэ́ла ла́кири брэг, и явэ́ла ада́я джувлы́ прокошны дрэ пэ́скирэ манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="28">Ко́ли джувлы́ на сыс магирды и сыс жужы (чысто), тэды ячэ́лапэ састы и явэ́ла пхари́ семёстыр (салятыр).</verse>
				<verse number="29">Ѓа́да, исын Зако́но пал зэвлыныпэ́н, ке́ли джувлы́ джа́ла дро блэ́ндо пэ́скирэ ромэстыр и магирэлапэ,</verse>
				<verse number="30">ці, ке́ли пэ ромэстэ пэрэ́ла зэвлыныпнаскиро ду́хо (фа́но), и ёв явэ́ла тэ зэвлынэл пэскирья́ джувля́: тэды мэк ёв тэ чхувэ́л ромня́ анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро муй, и кэрэ́ла ла́са раша́й саро́ пир дава́ Зако́но.</verse>
				<verse number="31">И явэ́ла ром жужо́ грэхостыр, а джувлы́ лыджа́ла пэ́скиро грэ́хо пэ пэ́стэ.’”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="6">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ дасавэ́ лава́:</verse>
				<verse number="2">“Ра́кир Израилёскирэ чхавэ́нгэ и пхэн лэ́нгэ: ко́ли мурш ци джувлы́ закамэ́ла тэ дэл совла́х “назорейство”, соб (кай) тэ отдэ́л пэс дрэ назореи Ра́скэ-Дэвлэ́скэ,</verse>
				<verse number="3">тэды ёв исын банго́ тэ отпхэнэлпэ моля́тыр (виностыр) и зоралэ́ пибнастыр, и нашты́ лэ́скэ тэ пьел ни уксусо (шутло), моля́тыр (виностыр) ни уксусо зоралэ́ пибнастыр, и ничи́ со кэрдо́ винаградостыр нашты́ тэ пьел, и нашты́ тэ хал ни кэрадэ, нашутькирдэ винаграды́тка му́ри;</verse>
				<verse number="4">дрэ сарэ́ дывэса́ пэ́скирэ ‘назорействоскирэ’ нашты́ лэ́скэ тэ хал ничи́, со кэрдо́ винаградостыр, зяркэндыр кэ цы́па.</verse>
				<verse number="5">Дрэ сарэ́ ‘назорействоскирэ’ совлахадэ дывэса́ ёв (лэ́скэ) нашты́ тэ обчхинэл пэ пэ́скиро шэро́ бала́; пака проджа́на дывэса́, пэ савэ́ ёв отдыя́ пэс Ра́скэ-Дэвлэ́скэ дрэ назореендэ, ёв явэ́ла свэ́нто: ёв исын банго́ тэ барьякирэл бала́ пэ пэ́скиро шэро́.</verse>
				<verse number="6">Дрэ сарэ́ дывэса́, пэ савэ́ ёв отдыя́ пэс Ра́скэ-Дэвлэ́скэ дрэ назореи, нашты́ лэ́скэ тэ подджа́л кэ муло́ тру́по:</verse>
				<verse number="7">касыныбнаса кэ пэ́скиро дад и пэ́скири дай, и кэ пэ́скиро пшал, и кэ пэ́скири пхэн, нашты́ лэ́скэ тэ магирэлпэ, ке́ли ёнэ мэрэ́на, пал-дова́ со лэ́скиро отдыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ исын пэ лэ́скиро шэро́;</verse>
				<verse number="8">дрэ сарэ́ пэ́скирэ ‘назорействоскирэ’ дывэса́ ёв исын свэ́нто Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="9">Ко́ли мэрэ́ла вари-кон пашы́л лэ́стэ сыг, наджины, и ёв долэса магирэла шэро́ пэ́скирэ назорействоса: тэды ёв исын банго́ тэ обчхинэл бала́ пэ́скирэ шэрэстыр дрэ лэ́скиро жужакирибнаскиро дывэ́с, пэ эфта́то (битринэ́нгиро дэ́што) дывэ́с ёв исын банго́ тэ обчхинэл бала́ пэ шэро́,</verse>
				<verse number="10">и пэ охто́то (бидуе́нгиро дэ́што) дывэ́с ёв исын банго́ тэ янэл дуе́н горлицэн, ци дуе́н тэрнэн голумбэн, кэ раша́й, кэ загиибэ́н дрэ ша́тра скэдыибна́скири.</verse>
				<verse number="11">О раша́й екха чириклендыр янэ́ла дро свэ́нто дыибэ́н (жэ́ртва) пал грэ́хо, а явирья дро цэ́ло схачкирибэ́н, и выжужакирэ́ла лэс трупоскирэ магирибнастыр, и свэнцякирэла лэ́скиро шэро́ дро дова́ дывэ́с;</verse>
				<verse number="12">и банго́ исын ёв нэвэ́стыр (нэвэ́с) тэ лэл тэ отдэ́л Ра́скэ-Дэвлэ́скэ дывэса́ пэ́скирэ назорействоскирэ и тэ янэл екхэ-бэршытконэ бакрорэс дро свэ́нто дыибэ́н пал банг; англатунэ́ дывэса́ хасинэ́, пал дова́ со назорейство лэ́скиро магирдо́.</verse>
				<verse number="13">И ґа́да, исын Зако́но пал назорейство, ке́ли проджа́на дывэса́ лэ́скирэ назорейство́скирэ: трэй лэс тэ янэ́н кэ скэдыибнаскирэ-шатракиро загиибэ́н,</verse>
				<verse number="14">и ёв янэ́ла дрэ свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ екхэ́с екхэ-бэршытконэ бакрэ́с бидошакирэс дрэ свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо, и екхэ бакрэ́с бидошакирэс дрэ свэ́нто дыибэ́н ми́рно,</verse>
				<verse number="15">и кхудо (корзина) опреснокэнца пшеничнонэ яржэстыр, маро́, саво́ сыс спэкно елеёса, и пресна марикля, савэ́ сыс помакнэ елеёса, и пашы́л лэ́ндэ маруно́ яныбэ́н и вычхуибэн;</verse>
				<verse number="16">и янэ́ла дава́ раша́й анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, и янэ́ла лэ́скиро свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо и лэ́скиро цэ́ло схачкирибэ́н;</verse>
				<verse number="17">бакрэ́с янэ́ла дрэ ми́рно свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ дро кхудо пхэрдо́ апреснокэнца, адя́кэ кэрэ́ла раша́й лэ́скиро маруно́ яныбэ́н и лэ́скиро иычхуибэн;</verse>
				<verse number="18">и обчхинэла назореё пашы́л дрэ загиибэ́н скэдыибна́скири ша́тра пэ́скирэ – ‘назорействоскиро’ шэро́, и лэ́ла пэ́скирэ ‘назорействоскирэ’ шэрэскирэ бала́, и чхувэ́ла пэ яг, сави́ исын тэл ми́рно свэ́нто дыибэ́н;</verse>
				<verse number="19">и лэ́ла о раша́й кэрадо бакрэскиро псико́ и екх посно парамо кхудэстыр и екх посно мариклы, и чхувэ́ла пэ васта́ назореёскэ, пало́ дова́, сыр обчхинэла ёв шэро́ пэ́скирэ ‘назорействостыр.’</verse>
				<verse number="20">и ґаздэ́ла адава́ раша́й, тринскири анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ: дава́ исын свэ́нто. Акэ, исын свэ́нто дыибэ́н ваш раша́скэ, адя́кэ-паць, сыр колынэскиро тринскирибэн и адя́кэ-паць псикэскиро ґаздыибэн ваш жужакирибэн пир патяибэ́н, савэ́са ёв жужакирэлапэ. Пало́ дава́ саро́ назореё сашты́ тэ пьел мол (вино).</verse>
				<verse number="21">Акэ, исын Зако́но пал назореёстэ, саво́ дыя́ совла́х, и лэ́скиро свэ́нто дыибэ́н (жэ́ртва) Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пал пэ́скиро назорейство, апри́ч лэ́стэ, со дэ́ла во́ля лэ́скэ лэ́скиро барвалыпэ́н; пир пэ́скири совла́х, сави́ ёв дэ́ла, адя́кэ и банго́ ёв исын тэ кэрэ́л.”</verse>
				<verse number="22">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ, ракири́:</verse>
				<verse number="23">“Ра́кир Аароно́скэ и лэ́скирэ чхавэ́нгэ: адя́кэ бахтякирэн Израилёскирэ чхавэ́н, ракири́ лэ́нгэ:</verse>
				<verse number="24">“Мэк тэ бахтякирэ́л тут Рай Дэвэ́л и тэ ракхэ́л тут!</verse>
				<verse number="25">Мэк тэ подыкхэл пэ ту́тэ Рай Дэвэ́л Пэ́скирэ зяиндлэ мо́са и тэ отмэкэ́л ту́кэ!</verse>
				<verse number="26">Мэк тэ рискирэ́л Рай Дэвэ́л Пэ́скиро муй пэ ту́тэ и дэ́ла ту́кэ рама́нё (миро)!”</verse>
				<verse number="27">Адя́кэ мэк тэ прикхарэн Миро лав пэ Израилёскирэ чхавэ́ндэ, и Мэ бахтякирава лэн.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="7">
				<verse number="1">Ке́ли Мо́йза чхудя́ ша́тра (ски́ния), и помакхця ла, и обсвэнцындя ла и алта́рё, и саро́, со трэй ваш лэ́скэ, и помакхця лэн и обсвэнциндя лэн,</verse>
				<verse number="2">то явнэ́ Израилёскирэ барыдыра́, шэралэ́ лэ́нгирэ чэкарьендыр (сэмействэндыр), барыдыра́ пэ ро́дыцы, савэ́ пиригинэнас, и ёнэ яндлэ́ свэ́нта дыибэна́,</verse>
				<verse number="3">и яндлэ́ пэ́скирэ да́ры анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, шов зачхакирдэ ґлябы (повозки) и дэшуду́й гурувэ́н, пир екх ґлябо дуендыр барыдырэндыр и пир екхэ гурувэстэ кажнонэ́ манушэ́стыр, и чхудэ́ дава́ саро́ анги́л ша́тра (ски́ния).</verse>
				<verse number="4">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ дасавэ́ лава́:</verse>
				<verse number="5">“Лэ дава́ лэ́ндыр, дава́ явэ́ла трэй, соб (кай) тэ кэрэ́н бутя́ пашы́л скэдыибна́скири ша́тра; и отдэ́ дава́ Левитэ́нгэ, дыкхи́ пир лэ́нгири буты́.”</verse>
				<verse number="6">И лыя́ Мо́йза ґлябы и гурувэ́н, и дыя́ лэн Левитэ́нгэ:</verse>
				<verse number="7">дуй ґлябы и штарэн гурувэ́н дыя́ Гирсоноскирэ чхавэ́нгэ пир лэ́нгири буты́:</verse>
				<verse number="8">и штар вурдэна́ и охто́ (бидуе́нгиро дэш) гурувэ́н дыя́ Мерарискирэ чхавэ́нгэ пир лэ́нгири буты́, тэл Ифамаро́скиро дыкхибэ́н, Аароно́скирэ-чхавэ́скирэ, саво́ сыс раша́й;</verse>
				<verse number="9">а Каафоскирэ чхавэ́нгэ на дыя́, пал-дова́ со буты́ лэ́нгири сыс тэ лыджа́н свэ́нто штэ́то – пэ псикэ́ ёнэ сыс бангэ́ тэ лыджа́н.</verse>
				<verse number="10">И яндлэ́ барыдыра́ свэ́нто дыибэ́н ваш алта́рё тэ обсвэнцынэн лэс дрэ лэ́скиро макхибнаскиро дывэ́с, и чхудэ́ барыдыра́ пэ́скиро яныбэ́н анги́л алта́рё.</verse>
				<verse number="11">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ: “Пир екхэ барыдырэстэ пэ дывэ́с мэк тэ янэ́н пэ́скирэ да́ры тэ обсвэнцынэн алта́рё.”</verse>
				<verse number="12">Дро пэ́рво дывэ́с яндя́ пэ́скиро о Наасо́но, Аминадаво́скиро чхаво́, Юда́скирэ родыцо́стыр;</verse>
				<verse number="13">яныбэ́н (да́ры) лэ́скиро сыс: екх рупуво́ баро́ чаро́, важындя ёв шэл тэ трия́нда шэ́кели, екх рупуво́ тахта́й дрэ эфтадэша́ шэ́кели, пир свэ́нто шэ́келё, чхудо пшэничнонэ яржэса, пиримешындло елеёса, дро маруно́ яныбэ́н,</verse>
				<verse number="14">екх сувнакуны́ кадила дрэ дэш шэ́кели, чхуды́ пхэрдэ́с фимиамоса (гудлэ́ смолэнца),</verse>
				<verse number="15">екх телянто, екх бакро, екхэ-бэршытко бакроро́, дро цэ́ло схачкирибэ́н,</verse>
				<verse number="16">екх бузно дрэ свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо,</verse>
				<verse number="17">и дро раманёно (ми́рно) свэ́нто дыибэ́н дуе́н гурувэ́н, панджэ́ бакрэ́н, панджэ́ бузнэн, панджэ́ екхэ-бэршытконэ бакрорэ́н; ґа́да, исын Аминадавоскирэ-чхавэ́скиро, Наасоно́скиро яныбэ́н.</verse>
				<verse number="18">Пэ яви́р дывэ́с яндя́ да́ры о Нафанаило, Цуароскиро чхаво́, барыдыро́ Исахароскирэ родыцо́стыр;</verse>
				<verse number="19">ёв яндя́ пэ́скирэ да́ры: екх рупуво́ баро́ чаро́ (блюдо), саво́ важындя шэл тэ трия́нда шэ́кели, екх рупуво́ тахта́й дрэ эфтадэша́ шэ́кели, пир свэ́нто шэ́келё, чхудо пшэничнонэ яржэса, перемешындло елеёса, дро маруно́ яныбэ́н,</verse>
				<verse number="20">екх сувнакуны́ кадила дрэ дэш шэ́кели, савэ́ сыс чхудэ́ пхэрдэ́с фимиамоса (гудлэ́ смолэнца),</verse>
				<verse number="21">екхэ телянтос, екхэ бакрэ́с, екхэ́с екхэ-бэршытконэ бакрорэс, ваш цэ́ло схачкирибэ́н,</verse>
				<verse number="22">екхэ бузнэ́с (козлос) дро свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо,</verse>
				<verse number="23">и дро раманёно (ми́рно) свэ́нто дыибэ́н дуе гурувэ́н, панджэ́ бакрэ́н, панджэ́ бузнэн, панджэ́ екхэ-бэршытконэн бакрорэ́н; ґа́да, сыс Цуароскирэ-чхавэ́скиро, Нафанаилоскиро яныбэ́н.</verse>
				<verse number="24">Пэ три́то дывэ́с барыдыро́ Завулоноскирэ-чхавэ́нгиро, о Елиаво, Хелоноскиро чхаво́, яндя́ пэ́скирэ да́ры.</verse>
				<verse number="25">Яныбэ́н лэ́скиро сыс: екх рупуво́ баро́ чаро́, саво́ важындя шэл тэ трия́нда шэ́кели, екх рупуво́ тахта́й дрэ эфтадэша́ шэ́кели, пир свэ́нто шэ́келё, чхудо пхэрдэ́с пшэничнонэ яржэса, перемешиндло елеёса, дро маруно́ яныбэ́н,</verse>
				<verse number="26">екх сувнакуны́ кадила дрэ дэш шэ́кели, чхудэ́ пхэрдэ́с фимиамоса (гудлэ́ смолэнца),</verse>
				<verse number="27">екхэ гуруво́рэс, екхэ бакрэ́с, екхэ екхэ-бэршытконэ бакрорэс, ваш цэ́ло схачкирибэ́н,</verse>
				<verse number="28">екхэ бузнэ́с дро свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо,</verse>
				<verse number="29">и дро раманёно (ми́рно) свэ́нто дыибэ́н дуе гурувэ́н, панджэ́ бакрэ́н, панджэ́ бузнэн (козлэн), панджэ́ екхэ-бэршытконэн бакрорэ́н; ґа́да, сыс Хелоновоскирэ-чхавэ́скиро, Елиавоскиро яныбэ́н.</verse>
				<verse number="30">Пэ шта́рто дывэ́с барыдыро́ Рувимо́скирэ-чхавэ́нгиро, о Елицуро, Шэдеуроскиро чхаво́, яндя́ пэ́скирэ да́ры.</verse>
				<verse number="31">Яныбэ́н лэ́скиро сыс: екх рупуво́ баро́ чаро́, саво́ важындя шэл тэ трия́нда шэ́кели, екх рупуво́ тахта́й дрэ эфтадэша́ шэ́кели, пир свэ́нто шэ́келё, чхудэ́ пхэрдэ́с пшэничнонэ яржэса, перемешындло елеёса, дро маруно́ яныбэ́н,</verse>
				<verse number="32">екх сувнакуны́ кадила дрэ дэш шэ́кели, сави́ сыс чхуды́ пхэрдэ́с фимиамоса (гудлэ́ смолэнца),</verse>
				<verse number="33">екх гуруворо, екх бакро, екх екхэ-бэршытко бакроро́, ваш цэ́ло схачкирибэ́н,</verse>
				<verse number="34">екх бузно дро свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо,</verse>
				<verse number="35">и дро раманёно (ми́рно) свэ́нто дыибэ́н дуе́н гурувэ́н, панджэ́ бакрэ́н, панджэ́ бузнен и панджэ́ екхэ-бэршытконэ бакрорэ́н; ґа́да, сыс Шэдеуроскирэ-чхавэ́скиро, Елицуроскиро яныбэ́н.</verse>
				<verse number="36">Пэ па́нджто дывэ́с барыдыро́ Симеоноскирэ-чхавэ́нгиро, о Шэлумиило, чхаво́ Цуришадоскиро.</verse>
				<verse number="37">Яныбэ́н лэ́скиро сыс: екх рупуво́ баро́ чаро́, саво́ важындя шэл тэ трия́нда шэ́кели, екх рупуво́ тахта́й дрэ эфтадэша́ шэ́кели, пир свэ́нто шэ́келё, чхудэ́ пхэрдэ́с пшэничнонэ яржэса, перемешындло елеёса, дро маруно́ яныбэ́н,</verse>
				<verse number="38">екх сувнакуны́ кадила дрэ дэш шэ́кели, чхуды́ пхэрдэ́с фимиамоса (гудлэ́ смолэнца),</verse>
				<verse number="39">екх гуруворо (телянто), екх бакро, екх екхэ-бэршытко бакроро́, ваш цэ́ло схачкирибэ́н;</verse>
				<verse number="40">екх бузно дро свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо,</verse>
				<verse number="41">и дро раманёно свэ́нто дыибэ́н дуе гурувэ́н, панджэ́ бакрэ́н, панджэ́ бузнэн, и панджэ́ екхэ-бэршытконэн бакрорэ́н; ґа́да, сыс Цуришадоскирэ-чхавэ́скиро, Шэлумиилоскиро яныбэ́н.</verse>
				<verse number="42">Пэ шо́вто дывэ́с барыдыро́ Гадо́скирэ-чхавэ́нгиро, о Елиасафо, Регуилоскиро чхаво́ яндя́.</verse>
				<verse number="43">Яныбэ́н лэ́скиро сыс: екх рупуво́ баро́ чаро́, саво́ важындя шэл тэ трия́нда шэ́кели, екх рупуво́ тахта́й дрэ эфтадэша́ шэ́кели, пир шэ́келё свэ́нто, чхудэ́ пхэрдэ́с пшэничнонэ яржэса, перемешындла алеёса, дро маруно́ яныбэ́н,</verse>
				<verse number="44">екх сувнакуны́ кадила дрэ дэш шэ́кели, чхуды́ пхэрдэ́с фимиамоса (гудлэ́ смолэнца),</verse>
				<verse number="45">екх гуруворо (телянто), екх бакро, екх екхэ-бэршытко бакро, дро цэ́ло схачкирибэ́н,</verse>
				<verse number="46">екх бузно (козло) дро свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо,</verse>
				<verse number="47">и дро раманёно (ми́рно) свэ́нто дыибэ́н: дуе гурувэ́н, панджэ́ бакрэ́н, панджэ́ бузнэн и панджэ́ екхэ-бэршытконэн бакрорэ́н; ґа́да, сыс Регуилоскирэ-чхавэ́скиро, Елиасафоскиро яныбэ́н.</verse>
				<verse number="48">Пэ эфта́то дывэ́с барыдыро́ Ефремо́скирэ-чхавэ́нгиро, о Елишамо, Амиудоскиро чхаво́.</verse>
				<verse number="49">Яныбэ́н лэ́скиро сыс: екх рупуво́ баро́ чаро́, саво́ важындя шэл тэ трия́нда шэ́кели, екх рупуво́ тахта́й дрэ эфтадэша́ шэ́кели, пир свэ́нто шэ́келё, чхудэ́ пхэрдэ́с пшэничнонэ яржэса, пиримешындло елеёса дро маруно́ яныбэ́н,</verse>
				<verse number="50">екх сувнакуны́ кадила дрэ дэш шэ́кели, чхуды́ пхэрдэ́с фимиамоса (гудлэ́ смолэнца),</verse>
				<verse number="51">екх гуруворо (телянто), екх бакро, екх екхэ-бэршытко бакроро́ ваш цэ́ло схачкирибэ́н,</verse>
				<verse number="52">екх бузно дро свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо,</verse>
				<verse number="53">и дро раманёно (ми́рно) свэ́нто дыибэ́н дуе гурувэ́н, панджэ́ бакрэ́н, панджэ́ бузнэн, панджэ́ екхэ-бэршытконэ бакрорэ́н; ґа́да, сыс Амиудоскирэ-чхавэ́скиро, Елишамоскиро яныбэ́н.</verse>
				<verse number="54">Пэ охто́то дывэ́с барыдыро́ Манасия́скирэ-чхавэ́нгиро, о Гамалиило, Педацуроскиро чхаво́.</verse>
				<verse number="55">Яныбэ́н лэ́скиро сыс: екх рупуво́ баро́ чаро́, саво́ важындя шэл трия́нда шэ́кели, екх рупуво́ тахта́й дрэ эфтадэша́ шэ́кели, пир свэ́нто шэ́келё, чхудэ́ пхэрдэ́с пшэничнонэ яржэса, перемешындло елеёса, дро маруно́ яныбэ́н,</verse>
				<verse number="56">екх сувнакуны́ кадила дрэ дэш шэ́кели, чхуды́ пхэрдэ́с фимиамоса (гудлэ́ смолэнца),</verse>
				<verse number="57">екх гуруворо (телянто), екх бакро, екх екхэ-бэршытко бакрорэ, ваш цэ́ло схачкирибэ́н,</verse>
				<verse number="58">екх бузно дро свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо,</verse>
				<verse number="59">и дро раманёно свэ́нто дыибэ́н дуе гурувэ́н, панджэ́ бакрэ́н, панджэ́ бузнэн, панджэ́ екхэ-бэршытконэн бакрорэ́н; ґа́да, сыс Педацуроскирэ-чхавэ́скиро, Гамалиилоскиро яныбэ́н.</verse>
				<verse number="60">Пэ еня́то (биекхэ́скиро дэ́што) дывэ́с барыдыро́ Вениаминовоскирэ-чхавэ́нгиро, о Авидано, Гидеониёскиро чхаво́.</verse>
				<verse number="61">Яныбэ́н лэ́скиро сыс: екх рупувэ́ баро́ чаро́, саво́ важындя шэл трия́нда шэ́кели, екх рупуво́ тахта́й дрэ эфтадэша́ шэ́кели, пир свэ́нто шэ́келё, чхудэ́ пхэрдэ́с пшэничнонэ яржэса, пиримешындло елеёса, дро маруно́ яныбэ́н,</verse>
				<verse number="62">екх сувнакуны́ кадила дрэ дэш шэ́кели, чхуды́ пхэрдэ́с фимиамоса (гудлэ́ смолэнца),</verse>
				<verse number="63">екх гуруворо (телянто), екх бакро, екх екхэ-бэршытко бакроро́, ваш цэ́ло схачкирибэ́н,</verse>
				<verse number="64">екх бузно дро свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо,</verse>
				<verse number="65">и дро раманёно (ми́рно) свэ́нто дыибэ́н дуе гурувэ́н, панджэ́ бакрэ́н, панджэ́ бузнэн, панджэ́ екхэ-бэршытконэ бакрорэ́н; ґа́да сыс Гидеониёскирэ-чхавэ́скиро, Авиданоскиро яныбэ́н.</verse>
				<verse number="66">Пэ дэ́што дывэ́с барыдыро́ Дано́скирэ-чхавэ́нгиро, о Ахиезэро, Амишадаёскиро чхаво́.</verse>
				<verse number="67">Яныбэ́н лэ́скиро сыс: екх рупувэ́ баро́ чаро́, саво́ важындя шэл трия́нда шэ́кели, екх рупуво́ тахта́й, эфта́ дэша шэ́кели, пир свэ́нто шэ́келё, чхудэ́ пхэрдэ́с пшэничнонэ яржэса, перемешындло елеёса, дро маруно́ яныбэ́н,</verse>
				<verse number="68">екх сувнакуны́ кадила дрэ дэш шэ́кели, чхуды́ пхэрдэ́с фимиамоса (гудлэ́ смолэнца),</verse>
				<verse number="69">екх гуруворо (телянто), екх бакро, екх екхэ-бэршытко бакроро́, ваш цэ́ло схачкирибэ́н,</verse>
				<verse number="70">екх бузно дро свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо,</verse>
				<verse number="71">и дро раманёно (ми́рно) свэ́нто дыибэ́н ми́рно дуе гурувэ́н, панджэ́ бакрэ́н, панджэ́ бузнэн, панджэ́ екхэ-бэршытконэн бакрорэ́н; ґа́да, сыс Амишадаёскирэ-чхавэ́скиро, Ахиезэроскиро яныбэ́н.</verse>
				<verse number="72">Пэ дэшупэрво дывэ́с барыдыро́ Асироскирэ-чхавэ́нгиро, о Пагиило, Охраноскиро чхаво́ яндя́.</verse>
				<verse number="73">Яныбэ́н лэ́скиро сыс: екх рупуво́ баро́ чаро́, саво́ важындя шэл трия́нда шэ́кели, екх рупуво́ тахта́й дрэ эфтадэша́ шэ́кели, пир свэ́нто шэ́келё, чхудэ́ пхэрдэ́с пшэничнонэ яржэса, пиримешындло елеёса, дро маруно́ яныбэ́н,</verse>
				<verse number="74">екх сувнакуны́ кадила дрэ дэш шэ́кели, чхуды́ пхэрдэ́с фимиамоса (гудлэ́ смолэнца),</verse>
				<verse number="75">екх гуруворо (телянто), екх бакро, екх екхэ-бэршытко бакроро́, дро цэ́ло схачкирибэ́н,</verse>
				<verse number="76">екх бузно дро свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо,</verse>
				<verse number="77">и дро раманёно свэ́нто дыибэ́н дуе гурувэ́н, панджэ́ бакрэ́н, панджэ́ бузнэн (козлэн), панджэ́ екхэ-бэршытконэ бакрорэ́н; ґа́да, сыс Пагиилоскиро, Охраноскирэ-чхавэ́скиро яныбэ́н.</verse>
				<verse number="78">Пэ дэшуявир дывэ́с барыдыро́ Нефалимоскирэ-чхавэ́нгиро, о Ахиро, Энаноскиро чхаво́.</verse>
				<verse number="79">Яныбэ́н лэ́скиро сыс: екх рупуво́ баро́ чаро́, саво́ важынэла шэл трия́нда шэ́кели, екх рупуво́ тахта́й дрэ эфтадэша́ шэ́кели, пир свэ́нто шэ́келё, чхудэ́ пхэрдэ́с пшэничнонэ яржэса, перемешындло елеёса, дро маруно́ яныбэ́н,</verse>
				<verse number="80">екх сувнакуны́ кадила дрэ дэш шэ́кели, чхуды́ пхэрдэ́с фимиамоса (гудлэ́ смолэнца),</verse>
				<verse number="81">екх гуруворо (телянто), екх бакро, екх екхэ-бэршытко бакроро́, ваш цэ́ло схачкирибэ́н,</verse>
				<verse number="82">екх бузно дро свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо,</verse>
				<verse number="83">и дро раманёно свэ́нто дыибэ́н дуе гурувэ́н, панджэ́ бакрэ́н, панджэ́ бузнэн, панджэ́ екхэ-бэршытконэ бакрорэ́н; ґа́да, сыс Энаноскирэ-чхавэ́скиро, Ахироскиро яныбэ́н.</verse>
				<verse number="84">Акэ, сыс Израилёскирэ барыдырэндыр яныбэ́н тэ обсвэнцынэн алта́рё дро дывэ́с, ке́ли помакхнэ лэс: дэшуду́й барэ́ чарэ́, дэшуду́й рупувэ́ тахтая́, дэшуду́й сувнакунэ́ кадилы;</verse>
				<verse number="85">пир шэл тэ трия́нда шэ́кели руп дро кажно чаро́, и пир эфтадэша́ дро кажно тахта́й: и адя́кэ саро́ руп дрэ далэ́ кхорэ́ (сасу́ды) сыс дуй тысёнцы штаршэла́ шэ́кели, пир свэ́нто шэ́келё;</verse>
				<verse number="86">сувнакунэ́ кадилы, чхудэ́ пхэрдэ́с фимиамоса (гудлэ́ смолэнца), дэшуду́й, дрэ кажно кадила пир дэш шэ́кели, пир свэ́нто шэ́келё: саро́ сувнака́й дрэ кадилы сыс шэл тэ биш шэ́кели.</verse>
				<verse number="87">Дро цэ́ло схачкирибэ́н сыс дэшуду́й гуруворэ (телянты), барэ́ кхэритконэ́ мурдалэстыр (ското́стыр), дэшуду́й бакрэ́, дэшуду́й екхэ-бэршытконэн бакрорэ и пашы́л лэ́ндэ маруно́ яныбэ́н, и дро свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо дэшуду́й бузнэн,</verse>
				<verse number="88">и дро раманёно (ми́рно) свэ́нто дыибэ́н саро́ кхэритконэ́ мурдалэ́ндыр (барэ́ ското́стыр) сыс биш тэ штар гуруворэ (телянты), шовдэша́ бакрэ́, шовдэша́ бузнэ, шовдэша́ екхэ-бэршытконэ бакрорэ. Акэ, саво́ сыс яныбэ́н тэ жужакирэл алта́рё пало́ лэ́скиро макхибэн.</verse>
				<verse number="89">Ке́ли Мо́йза заджалас дрэ скэдыибна́скири ша́тра, соб (кай) тэ ракирэ́л Ра́са-Дэвлэ́са, то ёв шундя́ зан (глос), сави́ лэ́скэ ракирдя́ дэнкостыр (крышкатыр), саво́ сыс пэ ковчэго сыкадыибнаса (откровениёса) машки́р дуй херувимы, и Ёв ракирдя́ лэ́скэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="8">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ дасавэ́ лава́:</verse>
				<verse number="2">“Дэ тэ джинэ́л Аароно́скэ и пхэн лэ́скэ: ‘Ке́ли ту явэ́са тэ захачкирэс лампады, тэды пэ англатуны риг дро момолы́тко (свети́льнико) трэй, соб (кай) тэ хачон эфта́ лампады.’”</verse>
				<verse number="3">Ааро́но адя́кэ и кэрдя́: пэ англатуны риг дро момолы́тко (свети́льнико) захачкирдя лэ́скирэ лампады, сыр пхэндя́ Мойза́скэ.</verse>
				<verse number="4">И ґа́да, сыр кэрдо́ сыс момолы́тко: ёв сыс чэкано сувнака́стыр, лэ́скирэ дэсторэстыр (ґэрьятыр) и кэ лулудя́ (цвэты) ёв сыс чэкано. Пир сыкаибэ́н (образцо) дасаво-паць, саво́ сыкадя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ, ёв кэрдя́ момолы́тко.</verse>
				<verse number="5">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ дасавэ́ лава́:</verse>
				<verse number="6">“Лэ Левитэ́н Израилёскирэ чхавэ́ндыр, и выжужакир лэн;</verse>
				<verse number="7">а соб (кай) лэн тэ выжужакирэс, кэр лэ́нца адя́кэ: обчхув лэн жужакирибнаскирэ (чыстонэ) пане́са, и мэк ёнэ тэ вымуравэн пэ́скирэ (выбриинэн) сарэ́ маса́ мурадлуняса (бритваса) и тэ выморэн пэ́скирэ урибэна́, и явэ́на ёнэ жужэ́ (чыста);</verse>
				<verse number="8">и мэк тэ лэн гуруво́рэс и кэ ёв маруно́ яныбэ́н, пшэнично яржо́, перемешындло елеёса, и явирэ гуруво́рэс лэ дро свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо;</verse>
				<verse number="9">и ян Левитэ́н анги́л скэдыибна́скири ша́тра, и скэ́дэ саро́ скэдыибэ́н Израилёскирэ чхавэ́нгиро.</verse>
				<verse number="10">И ян лэ́нгирэ Левитэ́н анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, и мэк тэ чхувэ́н упрэ́ Израилёскирэ чхавэ́ пэ́скирэ васта́ пэ Левитэндэ.</verse>
				<verse number="11">А Ааро́но мэк тэ высвэнцынэл Левитэ́н анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ Израилёскирэ чхавэ́ндыр, соб (кай) ёнэ тэ дынаринэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ;</verse>
				<verse number="12">а Леви́ты мэк тэ чхувэ́н пэ́скирэ васта́ пэ телянтэнгиро шэро́, и ян екхэ́с дрэ свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо, а явирэ́с ваш цэ́ло схачкирибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, соб (кай) Левитэ́н тэ жужакирэн;</verse>
				<verse number="13">и чхув Левитэ́н анги́л Аароностэ и анги́л лэ́скирэ чхавэ́ндэ, и ян лэн анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ тэ высвэнцынэл.</verse>
				<verse number="14">И адя́кэ роскэр (роскэдэ) Левитэ́н Израилёскирэ чхавэ́ндыр, соб (кай) Леви́ты тэ явэ́н Мирэ́.</verse>
				<verse number="15">Пало́ дава́ Леви́ты заджа́на дрэ скэдыибна́скири ша́тра тэ кэрэ́н буты́, ке́ли ту лэн выжужакирэса и высвэнцынэса лэн, пал-дова́ со ёнэ отдынэ́ Ма́нгэ Израилёскирэ чхавэ́ндыр.</verse>
				<verse number="16">Заме́ст (пэ штэ́то) сарэ́н англатунэн Израилёскирэ чхавэ́ндыр, кажно (сва́ко), савэ́ роскушэна дакири лочови́ (утроба), Мэ ла́ва лэн кэ Пэ;</verse>
				<verse number="17">пал-дова́ со сарэ́ англатунэ́ (первенцы) Израилёскирэ чхавэ́ндыр исын Мирэ́, манушэ́стыр кэ кхэри́тко мурда́л (ското): дро дова́ дывэ́с, ке́ли Мэ хасякирдём сарэ́н англатунэн пэ Египто́скири пхув, Мэ освэнцындём лэн Пэ́скэ,</verse>
				<verse number="18">и лыём Левитэ́н заме́ст (пэ штэ́то) сарэ́ англатунэ́ Израилёскирэ чхавэ́ндыр.</verse>
				<verse number="19">И Мэ дыём Левитэ́н Аароно́скэ и лэ́скирэ чхавэ́нгэ, Израилёскирэ чхавэ́ндыр, соб (кай) ёнэ тэ лыджа́н свэ́нто буты́ пал Израилёскирэ чхавэ́ндэ пашы́л скэдыибна́скири ша́тра и тэ кэрэ́н буты́ ракхибнарьенца ваш Израилёскирэ чхавэ́нгэ, соб (кай) тэ на явэ́л пэ Израилёскирэ чхавэ́ндэ моро́во (мэрибнытка фра́нсы), ке́ли Израилёскирэ чхавэ́ тэ подджан кэ свэ́нто штэ́то.”</verse>
				<verse number="20">И адя́кэ кэрдэ́ Мо́йза и Ааро́но и саро́ Израилёскирэ-чхавэ́нгиро скэдыибэ́н Левитэнца: сыр припхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ пал Левитэндэ, адя́кэ и кэрдэ́ лэ́нца Израилёскирэ чхавэ́.</verse>
				<verse number="21">И выжужакирдэпэ Леви́ты, и вымордэ пэ́скирэ урибэна́ и высвэнцындя лэн Ааро́но анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, и выжужакирдя́ лэн Ааро́но, соб (кай) ёнэ тэ явэ́н жужэ́.</verse>
				<verse number="22">Пало́ дава́ загинэ́ Леви́ты тэ кэрэ́н пэ́скирэ бутя́ дрэ скэдыибна́скири ша́тра анги́л Аароностэ и анги́л лэ́скирэ чхавэ́ндэ. Сыр пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ пал Левитэндэ, адя́кэ и кэрдэ́ ёнэ лэ́нца.</verse>
				<verse number="23">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ дасавэ́ лава́:</verse>
				<verse number="24">“Ѓа́да, исын Зако́но пал Левитэндэ: биш тэ панджэ́ бэршэ́ндыр и пхурэды́р ёнэ исын бангэ́ тэ лэн тэ дынаринэ́н (тэ служынэн) пэ буты́ пашы́л скэдыибна́скири ша́тра,</verse>
				<verse number="25">а дрэ панджэша бэрш ёнэ исын бангэ́ тэ мэкэ́н пэ́скири буты́ и буты́р тэ на кэрэ́н буты́:</verse>
				<verse number="26">тэды мэк ёнэ тэ дэн васт (тэ помогинэн) пэ́скирэ пшалэ́нгэ тэ рикирэ́н стрэ́га пашы́л скэдыибна́скири ша́тра, нэ тэ кэрэ́н буты́ мэк ёнэ кокорэ́ тэ на кэрэ́н; адя́кэ кэрэ́н Левитэнца, со пхэнэ́лапэ пал лэ́нгири буты́.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="9">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ пэ Синаёскири чхучи́ пхув, пэ яви́р бэрш, сыр Юды выгинэ́ Египто́скирэ пхувья́тыр, дро пэ́рво чхон:</verse>
				<verse number="2">“Мэк Израилёскирэ чхавэ́ тэ кэрэ́н Патради́ дро упхэндло́ ваш ла́кэ часо:</verse>
				<verse number="3">пэ дэшуштарто дывэ́с далэ́-чхонэ́скиро дывэ́с, бэльвэле́, тэ кэрэ́н ла дро упхэндло́ ваш ла́кэ часо, пир сарэ́ упхэныбэна́ и пир сарэ́ ла́кирэ зако́ны кэрэ́н ла.”</verse>
				<verse number="4">И пхэндя́ Мо́йза Израилёскирэ чхавэ́нгэ, соб (кай) ёнэ тэ кэрэ́н Патради́.</verse>
				<verse number="5">И кэрдэ́ ёнэ Патради́ дро пэ́рво чхон, пэ дэшуштарто чхонэ́скиро дывэ́с бэльвэле́, пэ Синаёскири чхучи́ пхув: дрэ саро́, сыр припхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ, адя́кэ и кэрдэ́ Израилёскирэ чхавэ́.</verse>
				<verse number="6">Сыс мануша́, савэ́ сыс нажужэ́, савэ́ чиладэпэ кэ манушы́тка тру́пы, и на могиндлэ́ тэ кэрэ́н Патради́ дрэ дова́ дывэ́с; и явнэ́ ёнэ кэ Мо́йза и Ааро́но дрэ дова́ дывэ́с,</verse>
				<verse number="7">и пхэндлэ́ лэ́скэ одолэ́ мануша́: “Амэ сам нажужэ́, со чиладямпэ кэ манушы́тка тру́пы; ваш со амэ́нгэ тэ на дас дова́, соб (кай) амэ тэ янас свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ дрэ упхэндло́ часо машки́р Израилёскирэ чхавэ́ндэ?”</verse>
				<verse number="8">И пхэндя́ лэ́нгэ Мо́йза: “Тэрдён, мэ шунава, со пхэнэ́ла пал тумэ́ндэ Рай Дэвэ́л.”</verse>
				<verse number="9">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ, ракири́:</verse>
				<verse number="10">“Пхэн Израилёскирэ чхавэ́нгэ: ко́ли кон тумэ́ндыр ци тумарэ́ родо́стыр явэ́ла нажужо, со чилавэласпэ кэ тру́по, ци явэ́ла дро баро́ дром, тэды и ёв исын банго́ тэ кэрэ́л Дэвлэ́скири Патради́;</verse>
				<verse number="11">пэ дэшуштарто дывэ́с явирэ-чхонэ́скиро, бэльвэле́, мэк дасавэ́ тэ кэрэ́н ла, и опреснокэнца и кирконэ чарьенца мэк тэ хан ла;</verse>
				<verse number="12">и мэк тэ на ячкирэн ла́тыр нисо́ кэ ра́нко (кэ зло́ко), и ла́кирэ кокалы́ на пхагирэн; мэк тэ кэрэ́н ла пир сарэ́ упхэныбэна́ пал Патради́;</verse>
				<verse number="13">а кон исын жужо́ и нанэ дро дром, и на кэрэ́ла Патради́, – хасёла дова́ ди пэ́скирэ манушэ́ндыр, пал-дова́ со ёв на яндя́ свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ дрэ пэ́скиро часо: лыджа́ла пэ пэ́стэ грэ́хо одова́ ману́ш,</verse>
				<verse number="14">ко́ли тумэ́ндэ явэ́ла тэ дживэ́л ману́ш явирэ рига́тыр, тэды и ёв исын банго́ тэ кэрэ́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скири Патради́: пир упхэныбэ́н пал Патради́ и пир ла́киро Зако́но ёв исын банго́ тэ кэрэ́л ла; екх упхэныбэ́н мэк тэ явэ́л тумэ́ндэ и ваш манушэ́нгэ явирэ рига́тыр, и ваш пэ́скирэ манушэ́скэ.</verse>
				<verse number="15">Дро дова́ дывэ́с, ке́ли сыс чхуды́ упра́л ша́тра (ски́ния), о́блоко учхакирдя́ ша́тра досыкаибна́са (откровенияса), и бэльвэлятыр пэ ша́тра сыс бицялы сы́рбы яг (саво́ сыс сыр сты́лбо) кэ са́мо ра́нко (кэ зло́ко).</verse>
				<verse number="16">Адя́кэ сыс усады (сак): о́блоко учхакирэлас ла дывэсэ́, и дасаво-паць сыр ягитко сты́лбо сыс раты́.</verse>
				<verse number="17">И ке́ли о́блоко шатратыр ґаздэласпэ, тэды Израилёскирэ чхавэ́ джа́нас дро дром, и пэ штэ́то, кай о́блоко тэрдёлас, одо́й тэрдёнас Израилёскирэ чхавэ́ стано́са (табороса).</verse>
				<verse number="18">Пир Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро упхэныбэ́н Израилёскирэ чхавэ́ джа́нас дро дром, и пир Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро упхэныбэ́н тэрдёнас: дро саро́ дова́ часо, ке́ли о́блоко тэрдо́ сыс пэ ша́тра, и ёнэ сыс тэрдэ́;</verse>
				<verse number="19">и ко́ли о́блоко ґара́ (длу́гэс) сыс тэрдо́ пэ ша́тра, тэды и Израилёскирэ чхавэ́ кэрдэ́ пир дава́ Ра́скиро-Дэвлэ́скиро упхэныбэ́н и на джа́нас;</verse>
				<verse number="20">яви́р мо́ло о́блоко на́бут дывэса́ сыс пэ ша́тра: ёнэ пир Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро упхэныбэ́н тэрдёнас, и пир Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро упхэныбэ́н джа́нас дро дром.</verse>
				<verse number="21">Яви́р мо́ло о́блоко сыс тэрдо́ фэ́ни (то́ка) бэльвэлятыр кэ ра́нко (кэ зло́ко), и ранкостыр ґаздэласпэ о́блоко, тэды и ёнэ джа́нас; ці, ко́ли дывэсэ́ и раты́ сыс тэрдо́ о́блоко, то ке́ли ґаздэласпэ, то и ёнэ тэды джа́нас;</verse>
				<verse number="22">ці, ко́ли дуй дывэса́, ци чхон, ци вари-кицы́ дывэса́ сыс тэрдо́ о́блоко пэ ша́тра, то тэды и Израилёскирэ чхавэ́ сыс тэрдэ́ и на джа́нас дро дром; а ке́ли ёв ґаздэласпэ, тэды и ёнэ джа́нас.</verse>
				<verse number="23">Пир Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро упхэныбэ́н ёнэ тэрдёнас, и пир Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро упхэныбэ́н ёнэ джа́нас дро дром: ёнэ кэрдэ́ пир Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро упхэныбэ́н, саво́ Ёв дыя́ пир Мойзастэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="10">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ дасавэ́ лава́:</verse>
				<verse number="2">“Кэр пэ́скэ дуй рупувэ́ ро́ги (трубы), чэканэнца кэр лэн (сувнакунэ́ котэрэстыр), соб (кай) ёнэ тэ явэ́н ваш ту́кэ тэ кхарэл кхэтаныбэн (обшчына) и ваш дова́, соб (кай) тэ скэдэлпэ ста́но (таборо (лод)).</verse>
				<verse number="3">Ке́ли пхурдэна дрэ ро́ги (трубы), то скэдэ́напэ кэ ту сарэ́ мануша́ кэ загиибэ́н пашы́л скэдыибна́скири ша́тра.</verse>
				<verse number="4">Ке́ли екхэ рогоса запхурдэна, то скэдэ́напэ кэ ту тхага́рья (кня́зи) и барыдыра́ пэ тысёнцэндэ Израилёскирэндэ.</verse>
				<verse number="5">Ке́ли пхурдэна тривога, то ґаздэ́напэ станы, савэ́ сыс тэрдэ́ кэ васто́ко;</verse>
				<verse number="6">ке́ли дро яви́р мо́ло пхурдэна тривога, то ґаздэ́напэ станы, савэ́ сыс тэрдэ́ кэ паш-дывэ́с (юго); тривога мэк тэ башавэн анги́л лэ́нгиро скэдыибэ́н дро дром;</verse>
				<verse number="7">а ке́ли трэй явэ́ла тэ скэдэс манушэ́нгиро скэдыибэ́н, то башавэн, нэ на тривога.</verse>
				<verse number="8">Аароно́скирэ чхавэ́, э рашая́, исын бангэ́ тэ башавэн рогэ́нца: дава́ явэ́ла тумэ́нгэ векоскирэ упхэныбнаса дрэ тумарэ́ ро́ды;</verse>
				<verse number="9">и, ке́ли джа́на тумэ́ пэ марибэ́н пэ тумари́ пхув проти вэргостэ, саво́ джа́ла марибна́са пэ тумэ́ндэ, башавэн ґара́ (длу́гэс) тривога, – и тумэ́ явэ́на пририпирдэ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ тумарэстэ, и явэ́на зракхнэ́ тумэ́ вэргэ́ндыр;</verse>
				<verse number="10">и дрэ тумарэ́-радымакиро дывэ́с, и пэ тумарэ́ свэ́нки, и пэ са́мо англыпэ́н (начало) дро чхон башавэн рогэ́нца ваш тумаро́ цэ́ло схачкирибэ́н и ваш раманёно (ми́рно) тумаро́ свэ́нто дыибэ́н и дава́ явэ́ла пал тумэ́ндэ рипирибнаса анги́л тумарэ́ Дэвлэ́стэ. Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тумаро́.”</verse>
				<verse number="11">Пэ яви́р бэрш, дро яви́р чхон, пэ бишэнгирэ-чхонэ́скиро дывэ́с, ґаздыя́пэ о́блоко отчхакирибнаскирэ шатратыр досыкаибна́са (откровенияса);</verse>
				<verse number="12">и гинэ́ Израилёскирэ чхавэ́ пир пэ́скирэ станы (таборы) Синаёскирэ чхучэ́ пхувья́тыр, и тэрдия́ о́блоко пэ чхучи́ пхув Фарано.</verse>
				<verse number="13">И ґаздынэ́пэ ёнэ дро пэ́рво мо́ло, пир Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро упхэныбэ́н, саво́ сыс дыно́ пир Мойзастэ.</verse>
				<verse number="14">Сыс ґаздыно́ пэ́рво Юда́скирэ-чхавэ́нгирэ станоскиро сцяго (знамя) пир лэ́нгирэ отря́ды; пэ отря́ды лэ́нгирэ родыцо́стыр сыс Наасо́но, Аминадаво́скиро чхаво́;</verse>
				<verse number="15">и пэ отря́ды Исахароскирэ-чхавэ́нгирэ родыцо́стыр сыс Нафанаило, Цуараскиро чхаво́;</verse>
				<verse number="16">и пэ отря́ды Завулоноскирэ-чхавэ́нгирэ родыцо́стыр сыс Елиаво, Хелоноскиро чхаво́.</verse>
				<verse number="17">И роскэдыны сыс ша́тра, и гинэ́ Гирсоноскирэ чхавэ́ и Мерарискирэ чхавэ́, савэ́ лыджа́нас ша́тра.</verse>
				<verse number="18">И ґаздыно́ сыс Рувимо́скирэ-станоскиро сцяго пир лэ́нгирэ отря́ды; и пэ отря́ды лэ́нгирэ сыс Елицуро, Шэдеуроскиро чхаво́;</verse>
				<verse number="19">и пэ отря́ды Симеооноскирэ-чхавэ́нгирэ родыцо́стыр сыс Шэлумиило, Цуришадаёскиро чхаво́;</verse>
				<verse number="20">и пэ отря́ды, Гадо́скирэ-чхавэ́нгирэ родыцо́стыр сыс Елиасафо, Регуилоскиро чхаво́.</verse>
				<verse number="21">Тэ́ньци (после) гинэ́ Каафовоскирэ чхавэ́, савэ́ лыджа́нас приборы свэнтонэ́ штэто́стыр; ша́тра сыс чхуды́ анги́л лэ́нгиро явибэн.</verse>
				<verse number="22">И ґаздыно́ сыс Ефремо́скирэ-чхавэ́нгиро станоскиро сцяго (знамя) пир лэ́нгирэ отря́ды; и пэ лэ́нгирэ отря́ды сыс Елишамо, Амиудаскиро чхаво́;</verse>
				<verse number="23">и пэ отря́ды Манасия́скирэ-чхавэ́нгирэ родыцо́стыр сыс Гамалиило, Педацураскиро чхаво́;</verse>
				<verse number="24">и пэ отря́ды Вениамино́скирэ-чхавэ́нгирэ родыцо́стыр сыс Авидано, Гидеониёскиро чхаво́.</verse>
				<verse number="25">Палатуно́ (последнё) сарэ́ станэндыр ґаздыно́ сыс сцяго (знамя) Дано́скирэ-чхавэ́нгиро лэ́нгирэ отрядэндыр; и пэ лэ́нгирэ отря́ды сыс Ахиезэро, Амишадаёскиро чхаво́;</verse>
				<verse number="26">и пэ отря́ды Асироскирэ-чхавэ́нгирэ родыцо́стыр сыс Пагиило, Охраноскиро чхаво́;</verse>
				<verse number="27">и пэ отря́ды Нефалимоскирэ-чхавэ́нгирэ родыцо́стыр сыс Ахиро, Энаноскиро чхаво́.</verse>
				<verse number="28">Ѓа́да, сыс гиибнытко (порядко) Израилёскирэ чхавэ́нгиро пир лэ́нгирэ отря́ды. И ёнэ гинэ́ дро дром.</verse>
				<verse number="29">И пхэндя́ Мо́йза Ховавоскэ, Рагуилоскирэ чхавэ́скэ, Мадианитяниноскэ, Мойза́скирэ састрэскэ [сэмэнцакэ-р.с.]: “Амэ джа́са анги́л пэ дова́ штэ́то, пал саво́ Рай Дэвэ́л пхэндя́: ‘Тумэ́нгэ Мэ да́ва лэс’, джа́ амэ́нца, амэ кэра́са ту́кэ лачхипэ́н, пал-дова́ со Рай Дэвэ́л лачхипэ́н пхэндя́ пал Израилё.”</verse>
				<verse number="30">Нэ ёв пхэндя́ лэ́скэ: “На джа́ва, мэ джа́ва пэ пэ́скири пхув, кай бияндыём.”</verse>
				<verse number="31">Мо́йза пхэндя́: “На мэк амэн, пал-дова́ со ту джинэ́са, сыр амэ тэрдёваса стано́са пэ чхучи́ пхув, и ту явэ́са ваш амэ́нгэ хай (сы́рбы) якха́ тэ лыджас;</verse>
				<verse number="32">ко́ли ту джа́са амэ́нца, то дова́ лачхипэ́н, саво́ Рай Дэвэ́л кэрэ́ла амэ́нгэ, амэ кэра́са ту́кэ.”</verse>
				<verse number="33">И гинэ́ дро дром ёнэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ бэрга́тыр, трин дывэса́ сыс дро дром, и ковчэго Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро заветоса гия́ анги́л лэ́ндэ трин дывэса́, соб (кай) тэ выдыкхэн лэ́нгэ штэ́то, кай тэ тэрдён.</verse>
				<verse number="34">И о́блоко Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро свэнцындя лэ́нгэ дывэсэ́, ке́ли ёнэ гинэ́ станостыр.</verse>
				<verse number="35">Ке́ли ґаздэ́лапэ ковчэго дро дром, Мо́йза ракирдя́: “Затэрдёв, Раё Дэ́вла, и рознашэнапэ Тырэ́ вэ́рги, и нашэ́на Тырэ́ мо́стыр, савэ́нгэ древа́н Ту сан на пир ило́!”</verse>
				<verse number="36">А ке́ли тэрдёлас ковчэго, ёв ракирдя́: “Рисёв, Раё Дэ́вла, кэ Израилёскирэ тысёнцы, савэ́н аж нашты́ тэ пиригинэс.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="11">
				<verse number="1">Мануша́ лынэ́ дро саро́ шуныбэ́н тэ жалинэнпэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ; и Рай Дэвэ́л шундя́, и росхачия Лэ́скири холы́, и захачи́я пэ лэ́ндэ Раскири-Дэвлэ́скири яг, и лыя́ Ёв тэ хасякирэ́л станоскиро яго́ро (краё).</verse>
				<verse number="2">И лынэ́ тэ дэн го́дла мануша́ Мойза́скэ; и помангдяпэ Мо́йза Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, и штылыя яг.</verse>
				<verse number="3">И дынэ́ лав далэ́ штэтоскэ: Тавера, пал-дова́ со одо́й захачи́я пэ лэ́ндэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири яг.</verse>
				<verse number="4">Мануша́, савэ́ явнэ́ явирэ рига́тыр, машки́р лэ́ндэ лынэ́ тэ латхэ́н ла́ска пэ ґара́ (пэ длу́гэс); лэ́нца и Израилёскирэ чхавэ́ сыс бэштэ́ и рондлэ́, и ракирдэ́: “Кон чалякирэла пхэрдэ́с амэн масэса?</verse>
				<verse number="5">Амэ рипираса мачхэ́, савэ́ амэ хаям дро Еги́пто ивья́ (дармэс) и гурки (бобирки), и дыни, и пурум, и пурум-пореё и сырь (чэсноко);</verse>
				<verse number="6">а акана́ ди амаро́ нашавэла зор, ничи́ нанэ, екх манна дрэ амарэ́ якха́.”</verse>
				<verse number="7">Манна сыс дасави́-паць сыр кориандрытко семё, видоса сыр бдолахо;</verse>
				<verse number="8">мануша́ псирдэ́ и скэдэнас ла, и мелиндлэ дрэ жэрновы бэлэдин ци курдэ (толкиндлэ) дрэ ступа, и кэрадэ дрэ кака́ви (котло), и кэрдэ́ ла́тыр марикля; пир смако ёй сыс дасави́-паць, сыр мариклы елеёса.</verse>
				<verse number="9">И ке́ли пахлын (роса) зджа́ла пэ ста́но раты́, тэды зджа́ла пэ лэ́стэ и манна.</verse>
				<verse number="10">О Мо́йза шундя́, со мануша́ ровэнас дрэ пэ́скирэ чэ́карья (семействы), кажно (сва́ко) пашы́л пэ́скирэ шатракирэ вудара́; и зоралэ́с захачи́я Ра́скирэ-Дэвлэ́скири холы́, и смэнтно сыс ваш Мойза́скэ.</verse>
				<verse number="11">И пхэндя́ Мо́йза Ра́скэ-Дэвлэ́скэ: “Ваш со Ту мэнчынэса Тырэ́ писхари́с? И со́скэ мэ на латхём тангипэ́н анги́л Тырэ́ якха́, со Ту чхудя́н пэ ма́ндэ саро́ адалэ́-манушэ́нгиро пхарипэ́н?</verse>
				<verse number="12">Нау́што мэ лыджавас сарэ́ адалэ́ манушэ́н дро миро пэр, и нау́што мэ бияндём лэн, со Ту ракирэ́са ма́нгэ: ‘Лы́джа лэн пэ тырэ́ васта́, сыр нянька лыджа́ла биято́с (тыкнэмасэс)’, пэ пхув, сави́ Ту совлахаса пхэндя́н тэ дэс лэ́нгирэ дадэ́нгэ?</verse>
				<verse number="13">каты́р ма́нгэ тэ лав мас, соб (кай) тэ дав сарэ́ адалэ́ манушэ́нгэ? Пал-дова́ со ёнэ ровэна анги́л ма́ндэ и ракирэ́на: ‘Дэ амэ́нгэ тэ хас мас.’</verse>
				<verse number="14">Мэ екхджино́ нашты́ (на могинав) тэ лыджав сарэ́н адалэ́ манушэ́н; пал-дова́ со ёнэ сыс пхарэ́ ваш ма́нгэ,</verse>
				<verse number="15">ке́ли Ту адя́кэ кэрэ́са ма́нца, тэды фэды́р мулякир ман, ко́ли мэ латхём тангипэ́н (жалима) анги́л Тырэ́ якха́, соб (кай) ма́нгэ тэ на дыкха́в миро хасибэ́н.”</verse>
				<verse number="16">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ: “Скэ́дэ Ма́нгэ эфтадэша́ муршэ́н Израилёскирэ пхурыдырэндыр, савэ́н ту джинэ́са, со (кай) ёнэ исын пхурыдыра́ и лэ́скирэ дыкхибнаскирэ, и лэ лэн кэ скэдыибна́скири ша́тра, соб (кай) ёнэ тэ ячэн одо́й ту́са.</verse>
				<verse number="17">Мэ зджава, и Мэ ява́ва тэ ракира́в одо́й ту́са, и Мэ ла́ва Духо́стыр, саво́ исын пэ ту́тэ, и чхува́ва Лэс пэ лэ́ндэ, соб (кай) ёнэ тэ лыджа́н ту́са манушэ́нгиро пхарипэ́н, а соб (кай) ту на екхджино́ тэ лыджас.</verse>
				<verse number="18">Манушэ́нгэ пхэн: ‘Выжужакирэнпэ кэ атасятуно дывэ́с, и явэ́на тэ хан мас; адя́кэ сыр тумэ́ рондлэ́ анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро шуныбэ́н и ракирдэ́, кон чалякирэла пхэрдэ́с амэн масэса?’ Миштэ́с амэ́нгэ сыс дро Еги́пто, – тэды и дэ́ла тумэ́нгэ Рай Дэвэ́л мас, и тумэ́ явэ́на тэ хан:</verse>
				<verse number="19">на екх дывэ́с тумэ́ явэ́на тэ хан, на дуй дывэса́, на пандж дывэса́, и на дэш дывэса́ и на биш дывэса́,</verse>
				<verse number="20">нэ саро́ чхон, пака ёв лэ́ла тэ джал тумарэ́ накхэстыр и ячэ́ла ваш тумэ́нгэ джунгало́ (брыдко), пал-дова́ со тумэ́ бидыкхнэ Рас-Дэвлэ́с, Саво́ сыс машки́р тумэ́ндэ, и рондлэ́ анги́л Лэ́стэ, ракири́: “Ваш со трэиндя́ сыс амэ́нгэ тэ выджас Египто́стыр?”</verse>
				<verse number="21">И пхэндя́ Мо́йза Ра́скэ-Дэвлэ́скэ: “Шовшэла́ тысёнцы сарэ́н адалэ́ манушэ́н, машки́р савэ́ндэ и мэ сом; а Ту ракирэ́са: “Мэ да́ва лэ́нгэ мас, и явэ́на тэ хан саро́ чхон!”</verse>
				<verse number="22">Ци тэ зачхинэс сарэ́н бакрэ́н и гурувэ́н, соб (кай) лэ́нгэ тэ ухтылэл (тэ явэ́л до́си)? Ци сарэ́ морёскирэ (дэрьявэ́скирэ) мачхэ́ скэдэ́напэ, соб (кай) тэ чалякирэн лэн?”</verse>
				<verse number="23">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ: “Нау́што Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро васт яця́ кротко (тыкно́)? Акана́ ту дыкхэ́са, ци кэрэ́лапэ лав Миро кэ Ту, ци над?”</verse>
				<verse number="24">Мо́йза выгия́ и пхэндя́ манушэ́нгэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ лава́, и скэдыя́ эфтадэшэ муршэ́н пхурыдырэ манушэ́ндыр, и чхудя́ лэн пашы́л ша́тра.</verse>
				<verse number="25">И згия Рай Дэвэ́л дро о́блоко, и ракирдя́ лэ́са, и лыя́ Духо́стыр (Фаностыр), Саво́ сыс пэ лэ́стэ и дыя́ Лэс эфтадашэ пхурыдырэнгэ. И ке́ли мэкця́ пэ лэ́ндэ Ду́хо (Фа́но), то нэ ёнэ лынэ́ тэ ангилпхэнэн (тэ пророчынэн), нэ коригэды́р (позжэ) на пириячнэ.</verse>
				<verse number="26">Дуй мурша́ ячнэ́пэ дро ста́но, екхэскиро лав сыс Елдадо, а явирэскиро лав сыс Модадо; нэ пэ лэ́ндэ сыс Ду́хо (Фа́но), и, со ёнэ ангилпхэнэнас дро ста́но [ёнэ сыс зачхиндлэ́ (записындлэ) нэ ёнэ на гинэ́ дрэ ша́тра шатратыр ёнэ ангилпхэнэнас дро ста́но-ю.о.]</verse>
				<verse number="27">И припрастандыя тэрно́ ману́ш и роспхэндя́ Мойза́скэ, и пхэндя́: “Елдадо и Модадо ангилпхэнэна.”</verse>
				<verse number="28">Дро отпхэныбэ́н пэ дава́ Ису́со (Ёхошуа́), Навиноскиро чхаво́, Мойза́скиро тэрно́ помогибнаскиро, екх савэ́с ёв выкэдыя́, пхэндя́: “Раё миро, Мо́йза! Припхэн лэ́нгэ тэ на кэрэ́н.”</verse>
				<verse number="29">Нэ Мо́йза пхэндя́ лэ́скэ: “Ци на зэвлынэса ту пал ма́ндэ? Нэ, ко́ли б сарэ́ машки́р Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ манушэ́ндэ тэ явэ́н проро́ки, то Рай Дэвэ́л бичхавэлас Пэ́скиро Ду́хо (Фа́но) пэ лэ́ндэ!”</verse>
				<verse number="30">И рисия́ Мо́йза дро ста́но, ёв и Израилёскирэ пхурыдыра́ (годэпхурэ́).</verse>
				<verse number="31">И ґаздыя́пэ балва́л Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, и яндя́ морёстыр (дэрьявэстыр) перепёлэн, и росчхурдыя лэн пашы́л ста́но (таборо (лод)), пэ екхэ-дывэсэскиро дром пир екх риг и пэ екхэ-дывэсэскиро дром пир яви́р риг пашы́л ста́но, пэ дуй куня́ (локти) вучэды́р пхувья́тыр.</verse>
				<verse number="32">И тэрдинэ́ мануша́, и саро́ дова́ дывэ́с, и сари́ рат, и саро́ яви́р дывэ́с скэдынэ́ перепёлэн; и кон на́бут скэдыя́, одова́ скэдыя́ дэш хомеры; и росчхудэ лэн ваш пэ́скэ пашы́л ста́но.</verse>
				<verse number="33">Мас сыс дрэ лэ́нгирэ данда́ и на сыс схано, сыр Ра́скирэ-Дэвлэ́скири холы́ росхачия пэ манушэ́ндэ, то дыя́ ка́ра Рай Дэвэ́л манушэ́нгэ древа́н барэ́ франсэнца.</verse>
				<verse number="34">И дынэ́ лав долэ́ штэтоскэ: Киброт-Гатаава, пал-дова́ со одо́й гарадэ́ манушэ́н, савэ́ сыс бокхалэ́ кэ хабэ́н.</verse>
				<verse number="35">Киброт-Гатааватыр гинэ́ мануша́ дро Асирофо и тэрдинэ́ кэ Асирофо.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="12">
				<verse number="1">И выпхэндлэ холы́ Мариам и Ааро́но Мойза́скэ пал ромня́тэ Ефиоплянкатэ, савья́ ёв лыя́, пал-дова́ ёв лыя́ пал пэ́стэ Ефиоплянка,</verse>
				<verse number="2">и пхэндлэ́: “Ци екхэ́скэ Мойза́скэ ракирдя́ Рай Дэвэ́л? Ци на ракирдя́ Ёв и амэ́нгэ?”, – и шундя́ дава́ Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="3">Мо́йза сыс ману́ш ковлэдыр (смиренэдыр) сарэ́ манушэ́ндыр пэ пхув.</verse>
				<verse number="4">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л наужакирдэс Мойза́скэ и Аароно́скэ и Мариамакэ: “Выджа́н тумэ́ тринджинэ кэ скэдыибна́скири ша́тра.” И выгинэ́ сарэ́ тринджинэ.</verse>
				<verse number="5">И згия Рай Дэвэ́л дро облокоскиро сты́лбо, и тэрдия́ пашы́л скиниякиро загиибэ́н, и кхардя́ Аароно́с и Мариам, и выгинэ́ ёнэ дуйджинэ́.</verse>
				<verse number="6">И пхэндя́: “Шунэ́н Мирэ́ лава́: ко́ли тэ явэ́л тумэ́ндэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро проро́ко, тэды Мэ отчхакиравапэ лэ́скэ дрэ дыкхибэ́н, и дро суно́ Мэ ракиравас лэ́са;</verse>
				<verse number="7">нэ на адя́кэ, сыр Мирэ́ писхари́скэ Мойза́скэ, ёв исын чачуно́ пир саро́ Миро кхэр:</verse>
				<verse number="8">уштэ́нца кэ ушта́ Мэ ракира́ва лэ́са, и дыкхно (бицялэс), а на дро цямло пхэныбэ́н, и патри́н (о́бразо) Ра́скирэ-Дэвлэ́скири ёв дыкхэ́ла; сыр тумэ́ на дара́ндынэ тэ выракирэн Мирэ́ писхари́скэ Мойза́скэ?”</verse>
				<verse number="9">И росхачия Ра́скирэ-Дэвлэ́скири холы́ пэ лэ́ндэ, и Ёв отгия́.</verse>
				<verse number="10">И о́блоко отгия́ шатратыр, и ґа́да, э Мариам учхакирдяпэ проказаса сыр ивэса. О Ааро́но подыкхця́ пэ Мариаматэ, и ґа́да, ёй сыс дрэ прока́за.</verse>
				<verse number="11">И пхэндя́ Ааро́но Мойза́скэ: “Миро Раё! На гин амэ́нгэ дро грэ́хо, со амэ кэрдя́м дылныпэ́н и кэрдя́м грэ́хо;</verse>
				<verse number="12">на домэк, соб (кай) ёй тэ явэ́л, сыр муло́ бияндло (тыкномас): савэ́стэ, ке́ли ёв выджа́ла пэ́скрэ да́кирэ лочовя́тыр, то паш маса́ кирнынэ.”</verse>
				<verse number="13">И задыя го́дла Мо́йза кэ Рай Дэвэ́л: “Раё Дэ́вла! Састякир ла!”</verse>
				<verse number="14">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ: “Ко́ли ла́киро дад чунгардэлас ла́кэ дро муй, тэды со, ци на трэиндя́ ла́кэ тэ ладжал эфта́ дывэса́? И адя́кэ мэк тэ явэ́л ёй выбичхады пэ эфта́ дывэса́ пал ста́но, а тэ́ньчи (после) нэвэ́стыр тэ рисёл.”</verse>
				<verse number="15">И сыс Мариам выбичхады пал ста́но эфта́ дывэса́ и мануша́ на джа́нас дро дром, кэ дава́ часо, пака рисия́ э Мариам.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="13">
				<verse number="1">Тэ́ньци (после) саро́ дава́ мануша́ гинэ́ Асирофостыр и тэрдинэ́ пэ чхучи́ пхув Фарано.</verse>
				<verse number="2">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ дасавэ́ лава́:</verse>
				<verse number="3">“Бичха́в пэ́стыр манушэ́н, соб (кай) ёнэ тэ выдыкхэн Ханаано́скири пхув, сави́ Мэ да́ва Израилёскирэ чхавэ́нгэ, пир екхэ манушэ́стэ лэ́нгирэ дадэ́скирэ-родыцо́стыр бичхавэн, шэралэн лэ́ндыр.”</verse>
				<verse number="4">И бичхадя́ лэн Мо́йза чхучэ́ пхувья́тыр Фараностыр, пир Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро припхэныбэ́н, и сарэ́ ёнэ сыс мурша́, шэралэ́ Израилёскирэ чхавэ́ндэ.</verse>
				<verse number="5">Ѓа́да, сыс лэ́нгирэ лава́: о Самуа, Рувимо́скирэ родыцо́стыр, Закхуроскиро чхаво́,</verse>
				<verse number="6">Симеоноскирэ родыцо́стыр о Сафато, Хорискиро чхаво́,</verse>
				<verse number="7">Юда́скирэ родыцо́стыр о Халево, Ефонияскиро чхаво́,</verse>
				<verse number="8">Исахароскирэ родыцо́стыр о Игало, Ёзаскиро чхаво́,</verse>
				<verse number="9">Ефремо́скирэ родыцо́стыр о Осия, Навиноскиро чхаво́,</verse>
				<verse number="10">Вениамино́скирэ родыцо́стыр о Фалти, Рафускиро чхаво́,</verse>
				<verse number="11">Завулоноскирэ родыцо́стыр о Гадиило, Содиёскиро чхаво́,</verse>
				<verse number="12">Иосифо́скирэ родыцо́стыр, Манасиятыр, о Гадиё, Сусиёскиро чхаво́,</verse>
				<verse number="13">Дано́скирэ родыцо́стыр о Амиило, Гемалиёскиро чхаво́;</verse>
				<verse number="14">Асироскирэ родыцо́стыр о Сефуро, Михайлёскиро чхаво́;</verse>
				<verse number="15">Нефалимоскирэ родыцо́стыр о Нахбиё, Вофсиёскиро чхаво́,</verse>
				<verse number="16">Гадо́скирэ родыцо́стыр о Гегуило, Махиёскиро чхаво́,</verse>
				<verse number="17">Ѓа́да, исын лава́ муршэнгирэ, савэ́н бичхадя́ о Мо́йза тэ выдыкхэн пхув. И кхардя́ Мо́йза Осияс, Навиноскирэ чхавэ́с, Исусо́са (Ёхошуаса).</verse>
				<verse number="18">И бичхадя́ лэн Мо́йза тэ выдыкхэн Ханаано́скири пхув, и пхэндя́ лэ́нгэ: “Джа́н пэ дая́ паш-дывэсы́тко (южно) риг, и джа́н упрэ́ пэ бэ́рга,</verse>
				<verse number="19">и обдыкхэн пхув, сави́ ёй исын, и манушэ́н, савэ́ дживэ́на пэ ла́тэ, ци зоралэ́ ёнэ исын, ци над, ци бут лэн, ци на́бут?</verse>
				<verse number="20">и сави́ исын пхув, пэ сави́ ёнэ дживэ́на, ци лачхи́ ёй исын ци фуй? И савэ́ исын фо́рья, дрэ савэ́ ёнэ дживэ́на, ци пэ ша́тры ёнэ дживэ́на ци дрэ зорьякирдэ фо́рья (укреплении)?</verse>
				<verse number="21">И сави́ исын пхув, ци тхулы ёй исын ци посно? Ци исын пэ ла́тэ вэш ци над? Явэ́н муршканэ́, и лэн пхувья́кирэ барьякирдэндыр (плодэндыр).” Дава́ сыс дрэ дова́ часо, ке́ли спеиндя винаградо (дракх).</verse>
				<verse number="22">Ёнэ гинэ́, и выдыкхнэ пхув чхучэ́ пхувья́тыр Син, адя́кэ-паць кэ Рехово, пашы́л Эмафо;</verse>
				<verse number="23">и гинэ́ ёнэ пэ паш-дывэсы́тко (южно) риг, и догинэ́ кэ Хевро́но, кай дживдэ́ Ахимано, Сесаё и Фалмаё [Фалман-ю.о.], Энакоскирэ чхавэ́: Хевро́но сыс докэрдо эфта́ (битринэ́нгиро дэш) бэршэнца англэды́р Цоаностыр, Египто́скирэ форо́стыр;</verse>
				<verse number="24">и явнэ́ пэ до́ло Есхоло, и чхиндлэ́ криг одо́й винаградоскири рандь (гроздь) мурьенца, и лыджинэ́ ла пэ баландин (шосто) дуйджинэ́; ёнэ лынэ́ адя́кэ-паць гранатытка пхаба́ и инжыро;</verse>
				<verse number="25">дава́ штэ́то кхардэ́ ёнэ долоса Есхол, пир винаградоскири рандь, сави́ счхиндлэ криг одо́й Израилёскирэ чхавэ́.</verse>
				<verse number="26">И обдыкхи пхув, рисинэ́ ёнэ пир штардэша́ дывэса́.</verse>
				<verse number="27">И гинэ́, и явнэ́ кэ Мо́йза и Ааро́но, и кэ саро́ Израилёскирэ-чхавэ́нгиро скэдыибэ́н пэ чхучи́ пхув Фарано, дро Кадесо, и яндлэ́ лэ́нгэ и сарэ́ скэдыибнаскэ отпхэныбэ́н, и сыкадэ лэ́нгэ пхувья́кирэ барьякирдэ́ (пло́ды);</verse>
				<verse number="28">и роспхэнэнас лэ́скэ (Мойза́скэ) и ракирдэ́: “Амэ псирдям пэ пхув, пэ сави́ ту бичхадян амэн; пэ ла́тэ, чачэс, тхадэ́ла тхуд и авги́н, и ґа́да, исын ла́кирэ барьякирдэ́ (пло́ды);</verse>
				<verse number="29">нэ мануша́, савэ́ дживэ́на пэ доя́ пхув, исын зоралэ́, и фо́рья облыджынэ зоралэ́ тыноса, и древа́н барэ́, и Енакоскирэ чхавэ́н амэ дыкхцям одо́й.</verse>
				<verse number="30">Амалико дживэ́ла пэ паш-дывэсы́тко пхувья́кири паш, Хетеи, Евусеи и Амореи дживэ́на пэ бэ́рга, Хананеи дживэ́на пашы́л мо́рё (дэрья́в) и пэ Иорданоскиро брэ́го”.</verse>
				<verse number="31">Нэ Халево штылякирдя манушэ́н анги́л Мойзастэ, пхэны: “Явэ́н и ухтыласа пэ́скэ ла, пал-дова́ со амэ сашты́ (могинас) тэ пиризорьякирас лэн.”</verse>
				<verse number="32">А одолэ́ мануша́, савэ́ псирдэ́ лэ́са, ракирдэ́: “Амэ на могинаса (нашты́) амэ тэ джас проти одолэ́ манушэ́ндэ, пал-дова́ со ёнэ зоралэды́р амэ́ндыр.”</verse>
				<verse number="33">И розмэкнэ налачхи мавлы́н (малва) пал пхув, сави́ ёнэ обдыкхнэ, машки́р Израилёскирэ чхавэ́ндэ, пхэни́: “Пхув, сави́ амэ прогиям ваш дыкхибэ́н, исын пхув, сави́ ха́ла одолэ́с, кон дживэ́ла пэ ла́тэ, и сарэ́ мануша́, савэ́н амэ дыкхцям машки́р лэ́ндэ, мануша́ исын древа́н вучэ́.</verse>
				<verse number="34">Одо́й амэ дыкхцям и исполинэн, Энакоскирэ чхавэ́н, исполинсконэ родо́стыр; и амэ са́мас дрэ амарэ́ якха́ анги́л лэ́ндэ, сыр саранча, адасавэ́ амэ и са́мас и дрэ лэ́нгирэ якха́.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="14">
				<verse number="1">И ґаздыя́ го́дла саро́ скэдыибэ́н, и рондлэ́ мануша́ сари́ доя́ рат;</verse>
				<verse number="2">и ракирдэ́ ёнэ холя́са пэ Мойзастэ и Аароностэ сарэ́ Израилёскирэ чхавэ́; и саро́ скэдыибэ́н пхэндя́ лэ́нгэ: “О, ко́ли амэ мэрасас пэ Египто́скири пхув, ци ко́ли мэрасас амэ пэ дая́ чхучи́ пхув!</verse>
				<verse number="3">И ваш со Рай Дэвэ́л лыджа́ла амэн пэ дая́ пхув, соб (кай) амэ тэ хасёвас куртала́тыр? Джувля́ амарэ́ и чхавэ́ амарэ́ дорэсэнапэ вэргэ́нгэ; ци нанэ фэды́р тэ рисёвас палэ дро Еги́пто?”</verse>
				<verse number="4">И пхэндлэ́ ёнэ екх екхэ́скэ: “Чхуваса пэ́скэ барыдырэ́с, и рисёваса дро Еги́пто.”</verse>
				<verse number="5">И пынэ́ Мо́йза и Ааро́но пэ пэ́скирэ муя́ анги́л сарэ́ Израилёскирэ-чхавэ́нгирэ скэдыибэ́н.</verse>
				<verse number="6">И Ису́со (Ёхошуа́), Навиноскиро чхаво́, и Халево, Ефонияскиро чхаво́, савэ́ обдыкхэнас пхув, роскушнэ пэ́скирэ урибэна́,</verse>
				<verse number="7">и пхэндлэ́ сарэ́ Израилёскирэ-чхавэ́нгирэ скэдыибнаскэ: “Пхув, сави́ амэ псирдям тэ дыкхас, исын древа́н лачхи́;</verse>
				<verse number="8">ко́ли Рай Дэвэ́л исын лачхо́ кэ амэ, тэды мэк тэ лыджа́л Ёв амэн пэ дая́ пхув и дэ́ла амэ́нгэ ла – дая́ пхув, дрэ сави́ тхадэ́ла тхуд и авги́н (мэда);</verse>
				<verse number="9">екх, соб (кай) проти Растэ-Дэвлэ́стэ тумэ́ тэ на ґаздэ́нпэ, и на дарэ́н адалэ́-пхувья́кирэ манушэ́ндыр; пал-дова́ со ёнэ доячэнапэ амэ́нгэ пэ хабэ́н, тэ затэрдён пал лэ́ндэ нанэ конэ́скэ; а амэ́нца исын Рай Дэвэ́л, на дарэ́н лэ́ндыр.”</verse>
				<verse number="10">И пхэндлэ́ сарэ́ мануша́ скэдыибна́стыр: “Тэ марэс лэн барэ́нца!” Нэ Ра́скирэ Дэвлэ́скири сла́ва зазяиндя дрэ скэдыибна́скири ша́тра сарэ́нгэ Израилёскирэ чхавэ́нгэ.</verse>
				<verse number="11">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ: “Кицы́ явэ́на тэ холякирэн Ман адалэ́ мануша́? И кицы́ явэ́на ёнэ тэ на патя́н Ма́нгэ пир сарэ́ знаме́нии (ґертыка́), савэ́ Мэ кэрдём машки́р лэ́ндэ?</verse>
				<verse number="12">Занасвалякирава Мэ лэн франсэнца и хасякира́ва лэн, нэ и Мэ кэра́ва ту́тыр буты́р манушы́тко нацыя и зоралэды́р лэ́ндыр.”</verse>
				<verse number="13">Нэ о Мо́йза пхэндя́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ: “Подшунэна Египтя́ни, мануша́, савэ́ндыр Ту зорья́са Тырьяса вылыджиян адалэ́ манушэ́н,</verse>
				<verse number="14">и пхэнэ́на далэ́-пхувья́кирэ манушэ́нгэ, савэ́ шундлэ́, со Ту, Раё Дэ́вла, дживэса машки́р адалэ́ манушэ́ндэ, и со Ту, Раё Дэ́вла, дэ́са лэ́нгэ тэ дыкхэ́с Пэс муй кэ муй, и о́блоко Тыро́ тэрдо́ пэ лэ́ндэ, и Ту джа́са анги́л лэ́ндэ дывэсэ́ дро облокоскиро сты́лбо, и раты́ дро ягакиро сты́лбо;</verse>
				<verse number="15">и ко́ли Ту хасякирэса адалэ́ манушэ́н, сыр екхэ́с манушэ́с, тэды мануша́, савэ́ шундлэ́ Тыри́ сла́ва, пхэнэ́на:</verse>
				<verse number="16">“О Рай Дэвэ́л на могиндя́ тэ залыджал адалэ́ манушэ́н пэ пхув, сави́ Ёв совлахаса пхэндя́ тэ дэл лэ́скэ, а тэ́ньчи (после) и хасякирдя́ лэн пэ чхучи́ пхув.”</verse>
				<verse number="17">И адя́кэ мэк тэ выбарьёл Ра́скирэ-Дэвлэ́скири зор, сыр Ту пхэндя́н:</verse>
				<verse number="18">“О Рай Дэвэ́л ґара́ (длу́гэс) ужакирэ́ла и Ёв исын бутэ́-тангипнаскиро, Саво́ отмэкэ́ла грэ́хи и чорипэ́н, и Ёв на ячкирэ́ла би отпхэныбнаскиро, нэ Ёв чхувэ́ла ка́ра пал дадэ́нгиро чорипэ́н пэ чхавэ́ндэ кэ три́то и шта́рто ро́до.</verse>
				<verse number="19">Отмэк грэ́хо адалэ́ манушэ́нгэ пир Тыри́ бари ла́ска, сыр Ту примангдян адалэ́ манушэ́нгэ Египто́стыр кэ далэ́ дывэса́.”</verse>
				<verse number="20">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ: “Отмэкава грэ́хо лэ́нгэ пир тыро́ лав;</verse>
				<verse number="21">нэ Мэ сом джидо́, и Мири́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири сла́ва исын пхэрды́ пир сари́ пхув:</verse>
				<verse number="22">сарэ́, савэ́ дыкхнэ́ Мири́ сла́ва и Мирэ́ знаме́нии (ґертыка́), савэ́ Мэ кэрдём дро Еги́пто и пэ чхучи́ пхув, и спробинэнас Ман дэш мо́лы, и на шундлэ́ Мири́ зан,</verse>
				<verse number="23">и ёнэ на явэ́на тэ дыкхэ́н пхув, сави́ Мэ совлахаса пхэндём тэ дав лэ́нгирэ дадэ́нгэ; сарэ́, кон холякирдя Ман, на дыкхэ́на ла.</verse>
				<verse number="24">Нэ Мирэ́ писхари́с Халевос, пал-дова́ со дрэ лэ́стэ сыс яви́р ду́хо (фа́но), и ёв дрэ саро́ кандыя́ Ман, залыджава пэ пхув, пэ сави́ ёв псирдя́, и лэ́скиро семё явэ́ла хула́са пэ ла́тэ;</verse>
				<verse number="25">Амаликитяни и Хананеи дживэ́на пэ до́ло; атася́ тумэ́ рисён и джа́н тумэ́ пэ чхучи́ пхув кэ Лоло́ мо́рё (дэрья́в).”</verse>
				<verse number="26">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ и Аароно́скэ дасавэ́ лава́:</verse>
				<verse number="27">“Кицы́ адалэ́ холямэ́ мануша́ явэ́на тэ жалинэнпэ холя́са пэ Ма́ндэ? Холямо́ выракирибэн Израилёскирэ чхавэ́нгиро, савэ́са ёнэ жалинэнапэ пэ Ма́ндэ, Мэ шунава.</verse>
				<verse number="28">Пхэн лэ́нгэ: “Мэ джива́ва, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: –, сыр тумэ́ ракирдэ́ дро саро́ шуныбэ́н Ма́нгэ, адя́кэ и Мэ кэра́ва тумэ́нгэ;</verse>
				<verse number="29">пэ дая́ чхучи́ пхув пэрэ́на тумарэ́ маса́, и сарэ́ тумэ́ сан пиригиндлэ, ци бут тумэн сыс, бишэ́ бэршэ́ндыр и пхурэды́р, савэ́ жалиндлэпэ холя́са пэ Ма́ндэ,</verse>
				<verse number="30">тумэ́ на заджа́на пэ пхув, пэ сави́ Мэ, ґаздыи Миро васт, совлахадём тэ росчхував тэ дживэ́н тумэн, апри́ч Халевостэ, Ефонияскирэ чхавэстыр, и Исусо́стэ (Ёхошуастэ), Навиноскирэ чхавэ́стэ;</verse>
				<verse number="31">а тумарэ́ чхавэ́н, пал савэ́ндэ тумэ́ ракирдэ́, со ёнэ доячэнапэ дро дорэсыбэ́н вэргэ́нгэ, Мэ залыджава одори́к, и ёнэ уджинэна пхув, сави́ тумэ́ бидыкхнэ,</verse>
				<verse number="32">а тумарэ́ тру́пы пэрэ́на дрэ дая́ чхучи́ пхув;</verse>
				<verse number="33">а тумарэ́ чхавэ́ явэ́на пэ чхучи́ пхув тэ лодэн штардэша́ бэрш, и явэ́на тэ лыджа́н ка́ра пал тумаро́ ладжаипэ́н, кэ дава́ часо, пака хасёна сарэ́ тумарэ́ тру́пы пэ чхучи́ пхув;</verse>
				<verse number="34">пир штарэ́-дэшэнгиро-дывэсэнгиро прогиибэн, дрэ савэ́ тумэ́ обдыкхнэ пхув, тумэ́ лыджа́на ка́ра пал тумарэ́ грэ́хи штардэша́ бэрш, бэрш пал дывэ́с, соб (кай) тумэ́ тэ джинэ́н, со исын дасаво тэ явэ́н одолэнца манушэ́нца, савэ́н Мэ мэкцём.</verse>
				<verse number="35">Мэ, Рай Дэвэ́л, ракира́ва, и кэра́ва адя́кэ сарэ́ адалэ́ холямэ́ манушэ́нца, савэ́ ґаздынээпэ проти Ма́ндэ: пэ дая́ чхучи́ пхув сарэ́ ёнэ хасёна и вымэрэна.”</verse>
				<verse number="36">И одолэ́, савэ́н бичхадя́ Мо́йза, соб (кай) тэ обдыкхэн пхув, и савэ́ рисинэ́ палэ, и ґаздынэ́ проти лэ́стэ сарэ́ адалэ́ манушэ́н, розмэкны налачхи мавлы́н (малва) пал пхув,</verse>
				<verse number="37">адалэ́ мануша́, савэ́ розмэкнэ налачхи мавлы́н пал пхув, мынэ́, ёнэ сыс хасякирдэ́ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ;</verse>
				<verse number="38">екх Ису́со (Ёхошуа́), Навиноскиро чхаво́, и Халево, Ефонияскиро чхаво́, ячнэ́пэ джидэ́ одолэ́ муршэндыр, савэ́ псирдэ́ тэ дыкхэ́н пхув.”</verse>
				<verse number="39">И пхэндя́ Мо́йза далэ́ лава́ анги́л сарэ́ндэ Израилёскирэ чхавэ́ндэ, и мануша́ древа́н засмэнтниндлэпэ.</verse>
				<verse number="40">И, уштыи тася́рлэс (ра́нэс) пэ зло́ко, гинэ́ ёнэ пэ бэрга́киро вучипэ́н, ракири́: “Ѓа́да, амэ джа́са пэ дова́ штэ́то, пал саво́ ракирдя́ Рай Дэвэ́л, пал-дова́ со амэ кэрдя́м грэ́хо.”</verse>
				<verse number="41">Тэ́ньци Мо́йза пхэндя́: “Ваш со тумэ́ пириджана Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро припхэныбэ́н? Дава́ явэ́ла накуч;</verse>
				<verse number="42">на джа́н, пал-дова́ со нанэ машки́р тумэ́ндэ Рас-Дэвлэ́с, соб (кай) тэ на пиримарэн тумэн тумарэ́ вэ́рги;</verse>
				<verse number="43">пал-дова́ со Амаликитяни и Хананеи исын одо́й анги́л тумэ́ндэ, и тумэ́ пэрэ́на куртала́тыр, пал-дова́ со тумэ́ отгинэ́ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, и на явэ́ла тумэ́нца Рай Дэвэ́л.”</verse>
				<verse number="44">Нэ ёнэ дынэ́ дума тэ ґаздэ́нпэ пэ бэрга́киро вучипэ́н; Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро завето́скиро ковчэго и Мо́йза на ячкирдэ́ ста́но.</verse>
				<verse number="45">И гинэ́ пэ́скэ Амаликитяни и Хананеи, савэ́ дживдэ́ пэ доя́ бэ́рга, и розмардэ лэн, и традынэ лэн кэ Хорма.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="15">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ, ракири́:</verse>
				<verse number="2">“Дэ тэ джинэ́н Израилёскирэ чхавэ́нгэ и пхэн лэ́нгэ: ‘Ке́ли тумэ́ заджа́на пэ пхув тумарэ́ джиибна́скири, сави́ Мэ да́ва тумэ́нгэ,</verse>
				<verse number="3">и явэ́на тэ янэ́н свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, цэ́ло схачкирибэ́н, ци тэ явэ́л свэ́нто дыибэ́н зачхиндлэ́ гурувэндыр и бакрэ́ндыр, соб (кай) тэ кэрэ́л пир совла́х, ци пир паты́в, ци дрэ тумарэ́ свэ́нки, соб (кай) тэ кэрэ́н гудло́ тхув, лачхо́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ,</verse>
				<verse number="4">тэды, кон янэ́ла пэ́скиро свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, то одова́ ману́ш исын банго́ тэ янэл дро яныбэ́н марэстыр дэ́што паш ефатыр пшэничнонэ яржэстыр, перемешындло штартонэ пашэ́са гино елеё;</verse>
				<verse number="5">И мол (вино) екх шта́рто паш гино ваш цэ́ло схачкирибэ́н, ци ваш зачхиндло́ свэ́нто дыибэ́н, пэ кажнонэ́ (сваконэ) бакрэстэ;</verse>
				<verse number="6">а ко́ли тумэ́ янэ́на бакрэ́с дро яныбэ́н маруно́ дуй дэшта паша́ ефатыр пшэничнонэ яржэстыр, перемешындло тритонэ пашэ́са елеёскирэ гиноса.</verse>
				<verse number="7">И мол тэ вычхувэс ян три́то паш гиноскиро дро гудло́ тхув, лачхо́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ;</verse>
				<verse number="8">Ко́ли тэрнэ́ гурувэ́с янэса ваш цэ́ло схачкирибэ́н, ци сыр свэ́нто яныбэ́н зачхинэса пир совла́х, соб (кай) тэ кэрэ́лпэ, ци дро ми́рно свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ,</verse>
				<verse number="9">то тэды кхэтанэ́ гурувэса бангэ́ тэ янэ́н яныбэ́н маруно́ трин дэшта паша́ эфакирэ пшэничнонэ яржэстыр, перемешындло пашэ́са елеёскирэ гиноса,</verse>
				<verse number="10">и мол (вино) ваш вычхуибэн ян паш гино дро свэ́нто яныбэ́н сыр гудло́ тхув, лачхо́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="11">Адя́кэ кэр пашы́л кажно яныбэ́н гурувэскиро и бакрэскиро, и бакрэ́с бакрендыр, ци бузнен (козэн);</verse>
				<verse number="12">адя́кэ тумэ́ кэрэ́н кажно мо́ло, ада́кицы мо́лы, кицы́ тумэ́ янэ́на свэ́нто дыибэ́н.</verse>
				<verse number="13">Кажно пэ́скиро ману́ш адя́кэ исын банго́ тэ кэрэ́л дава́, ке́ли янэ́ла свэ́нто дыибэ́н дро гудло́ тхув, лачхо́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ;</verse>
				<verse number="14">и ко́ли явэ́ла машки́р тумэ́ндэ тэ дживэ́л ману́ш явирэ рига́тыр, ци кон бы тэ на явэ́л машки́р тумэ́ндэ дро тумарэ́ ро́ды, и янэ́ла свэ́нто яныбэ́н дро гудло́ тхув, лачхо́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, тэды и ёв исын банго́ тэ кэрэ́л адя́кэ, сыр тумэ́ кэрэ́на;</verse>
				<verse number="15">ваш тумэ́нгэ, скэдыибэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, и ваш манушэ́скэ, саво́ явдя́ явирэ рига́тыр, и саво́ дживэ́ла машки́р тумэ́ндэ, упхэныбэ́н екх, векоскиро упхэныбэ́н дрэ тумарэ́ ро́ды: со тумэ́, одова́-паць и ману́ш, саво́ явдя́ явирэ рига́тыр мэк тэ явэ́л анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ;</verse>
				<verse number="16">зако́но екх, и екх правы мэк тэ явэ́н ваш тумэ́нгэ и ваш манушэ́скэ, саво́ явдя́ явирэ рига́тыр, и дживэ́ла машки́р тумэ́ндэ.’</verse>
				<verse number="17">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ дасавэ́ лава́:</verse>
				<verse number="18">“Ра́кир Израилёскирэ чхавэ́нгэ и пхэн лэ́нгэ: ‘Ке́ли тумэ́ заджа́на пэ пхув, дрэ сави́ Мэ лыджа́ва тумэн,</verse>
				<verse number="19">и явэ́на тэ хан маро́ адолэ-пхувья́киро, тэды янэ́н маруно́ свэ́нто дыибэ́н тринскирибнаса Ра́скэ-Дэвлэ́скэ;</verse>
				<verse number="20">начатки (пэ́рва барьякирдэ́) тумарэ́ яржэстыр сыр мариклы, ґаздэ́н тринскирибнаса, ке́ли янэ́на тумэ́ дро тринскирибэн; ґаздэ́н лэс адя́кэ, сыр янэ́на ґумностыр;</verse>
				<verse number="21">начаткэндыр (пэрвонэ́ мариклендыр) тумарэ́ хумэрэстыр (тястостыр) янэ́н дро ґаздыпэн триинскирибнаса Ра́скэ-Дэвлэ́скэ дрэ тумарэ́ ро́ды.</verse>
				<verse number="22">Ко́ли кэрэ́на тумэ́ на пир джиныбэ́н, и на кэрэ́на пир сарэ́ далэ́ припхэныбэна́, савэ́ пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ:</verse>
				<verse number="23">“Саро́, со припхэндя́ тумэ́нгэ Рай Дэвэ́л пир Мойзастэ, долэ́ дывэсэ́стыр, дрэ савэ́ Рай Дэвэ́л ракири́ тумэ́нгэ, и англэды́р дрэ тумарэ́ ро́ды,</verse>
				<verse number="24">тэды, ко́ли пир манушэ́нгиро надодыкхибэн кэрды дош, мэк саро́ скэдыибэ́н тэ янэл екхэ гурувэ́с дро цэ́ло схачкирибэ́н ваш гудло́ тхув, лачхо́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, марунэ яныбнаса и чхуибнаса лэс, пир упхэныбэ́н, и екхэ бузнэ́с (козлос) дро свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо;</verse>
				<verse number="25">и выжужакирэ́ла раша́й сарэ́ скэдыибна́стыр Израилёскирэ чхавэ́нгиро, и явэ́ла отмэкно лэ́нгэ: пал-дова́ со дава́ сыс дош пир наджиныбэн, и ёнэ яндлэ́ пэ́скиро свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, и свэ́нто яныбэ́н пал пэ́скиро грэ́хо анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, пал пэ́скири дош;</verse>
				<verse number="26">и явэ́ла примангло сарэ́ скэдыибнаскэ Израилёскирэ чхавэнгирэскэ и манушэ́скэ, саво́ явдя́ явирэ рига́тыр, и дживэ́ла машки́р лэ́ндэ, пал-дова́ со сарэ́ мануша́ кэрдэ́ дая́ дош пир наджиныбэн.</verse>
				<verse number="27">Ко́ли екх вари-кон кэрэ́ла грэ́хо пир наджиныбэн, тэды мэк тэ янэл екха-бэршыткона бузня дро свэ́нто яныбэ́н пал грэ́хо;</verse>
				<verse number="28">и выжужакирэ́ла раша́й ди, саво́ кэрдя́ грэ́хо анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, и жужо́ явэ́ла, и примангло явэ́ла лэ́скэ;</verse>
				<verse number="29">екх Зако́но мэк тэ явэ́л ваш тумэ́нгэ, сыр ваш штэтытконэ манушэ́скэ Израилёскирэ чхавэ́ндыр, адя́кэ и ваш манушэ́скэ, саво́ явдя́ явирэ рига́тыр, и дживэ́ла машки́р тумэ́ндэ, ко́ли вари-кон кэрэ́ла дош пир наджиныбэн.</verse>
				<verse number="30">Ко́ли вари-кон пэ́скирэ манушэ́ндыр ци манушэ́ндыр явирэ рига́тыр кэрэ́ла вари-со холямэ́ вастэ́са, тэды ёв, хай, калякирэла Рас-Дэвлэ́с: хасёла дова́ ди пэ́скирэ манушэ́ндыр,</verse>
				<verse number="31">пал-дова́ со лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро ёв бидыкхця и припхэныбэ́н Лэ́скиро на зракхця́; хасёла дова́ ди; грэ́хо лэ́скиро исын пэ лэ́стэ.’”</verse>
				<verse number="32">Ке́ли Израилёскирэ чхавэ́ сыс пэ чхучи́ пхув, латхнэ́ ёнэ манушэ́с, саво́ скэдэ́ла кашта́ дро саватоскиро дывэ́с;</verse>
				<verse number="33">и яндлэ́ лэс мануша́, савэ́ латхнэ́ лэс, скэдыи кашта́, кэ Мо́йза и Ааро́но и кэ саро́ скэдыибэ́н;</verse>
				<verse number="34">и чхудэ́ лэс ракхибнарьенгэ, пал-дова́ со на сыс ишчо (инкэ́) джиндло́, со трэиндя́ лэ́са тэ кэрэ́н.</verse>
				<verse number="35">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ: “Банго́ исын тэ мэрэ́л адава́ ману́ш; мэк тэ марэл лэс барэ́нца саро́ скэдыибэ́н пал ста́но.”</verse>
				<verse number="36">И вылыджия́ лэс саро́ скэдыибэ́н яври́ станостыр, и мардэ́ лэс барэ́нца, и ёв мыя́, сыр припхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ.</verse>
				<verse number="37">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ, ракири́:</verse>
				<verse number="38">“Ра́кир Израилёскирэ чхавэ́нгэ и пхэн лэ́нгэ, соб (кай) ёнэ тэ кэрэ́н пэ́скэ чиба́/чибья́ (кисти)пэ пэ́скирэ-иденгирэ яго́ры (краи́) дрэ лэ́нгирэ ро́ды, и пэ чиба́ (чибья́), савэ́ тэ явэ́н пэ яго́ро (пэ краё), и тэ чхувэ́н андрэ́ голубовонэ́ вылна́тыр тхава;</verse>
				<verse number="39">и явэ́на ёнэ дрэ тумарэ́ чиба́ (кисти) ваш дова́, соб (кай) тумэ́, дыкхи́ пэ лэ́ндэ, тэ пририпирэн сарэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ припхэныбэна́, и тэ кэрэ́н саро́ пир лэ́ндэ, и тэ на псирэ́н пала́л пал тумаро́ ило́ и пал тумарэ́ якха́, савэ́ лыджа́на тумэн кэ кэрэ́н биладжаипэ́н,</verse>
				<verse number="40">соб (кай) тумэ́ тэ рипирэ́н и тэ кэрэ́н саро́, соб (кай) тэ сполнинэн сарэ́ Мирэ́ припхэныбэна́ и тэ явэ́н свэ́нта анги́л тумарэ́ Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="41">Мэ сом Рай Дэвэ́л (Яхва́) тумаро́, Саво́ вылыджыя тумэн Египто́скирэ пхувья́тыр, соб (кай) тэ явав Мэ тумаро́ Дэвэ́л: Мэ сом Рай Дэвэ́л, тумаро́ Дэвэ́л.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="16">
				<verse number="1">О Кореё, Ицгароскиро чхаво́, Каафоскиро чхаво́, Левиёскиро чхаво́, и Дафано и Авироно, Елиавоскиро чхавэ́, и Авнано, Фалефоскиро чхаво́, Рувимовоскирэ чхавэ́,</verse>
				<verse number="2">ґаздынэ́пэ холя́са пэ Мойзастэ, и лэ́нца Израилёскирэ чхавэ́ндыр дуйшэла́ пандждэша́ мурша́, скэдыибнаскирэ барыдыра́, савэ́н кхарэ́на пэ скэдыибэ́н, славутна мануша́.</verse>
				<verse number="3">И скэдынэ́пэ проти Мойзастэ и Аароностэ, и пхэндлэ́ лэ́нгэ: “Ухты́лла (до́си) тумэ́нгэ, саро́ скэдыибэ́н, сарэ́ мануша́ исын свэ́нта, и машки́р лэ́ндэ исын Рай Дэвэ́л! Со́скэ тумэ́ ґаздэ́на пэс вучэды́р Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ манушэ́ндыр?”</verse>
				<verse number="4">О Мо́йза, сыр шундя́ дава́, то пыя́ пэ пэ́скиро муй,</verse>
				<verse number="5">и пхэндя́ Кореёскэ и сарэ́ манушэ́нгэ, савэ́ сыс кхэтанэ́ лэ́са, ракири́: “Атася́ сыкавэ́ла Рай Дэвэ́л, кон исын Лэ́скиро, и кон исын свэ́нто, соб (кай) тэ кэрэ́л пашылэды́р лэс кэ Пэ; и конэ́с Ёв выкэдэ́ла, одолэ́с и кэрэ́ла Ёв пашылэды́р кэ Пэ.</verse>
				<verse number="6">Ѓа́да, со кэрэ́н: Кореё и сарэ́ лэ́скирэ ману́ш, лэн пэ́скэ кадилы,</verse>
				<verse number="7">и атася́ чхувэ́н дрэ лэ́ндэ яг, и чхувэ́н дрэ лэ́ндэ фимиа́мо (гудлэ́ смо́лы) тэ тхувлякирэн анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ; и конэ́с выкэдэ́ла Рай Дэвэ́л, одова́ и явэ́ла свэ́нто. Ухты́лла (до́си) тумэ́нгэ, Левиёскирэ чхавэ́!”</verse>
				<verse number="8">И тэ́ньчи пхэндя́ Мо́йза Кореёскэ: “Шунэ́н, Левиёскирэ чхавэ́!</verse>
				<verse number="9">Нау́што наухтылла (на́доси) тумэ́нгэ дова́, со Израилёскиро Дэвэ́л откэдыя тумэн Израилёскирэ манушэ́ндыр и кэрдя́ пашылэды́р тумэн кэ Пэ, соб (кай) тумэ́ тэ кэрэ́н буты́ пашы́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скири ша́тра и тэ тэрдён анги́л скэдыибэ́н пэ буты́ ваш лэ́нгэ?</verse>
				<verse number="10">Ёв кэрдя́ пашылэды́р тут кэ Пэ и ту́са сарэ́н тырэ́н пшалэ́н, Левиёскирэ чхавэ́н, и тумэ́ домарэнапэ ишчо (инкэ́) тэ ячэн рашанца.</verse>
				<verse number="11">И адя́кэ ту и сарэ́ тырэ́ мануша́ скэдынэ́пэ проти Растэ-Дэвлэ́стэ. Со исын дасаво Аароноса, со тумэ́ холя́са жалинэнапэ пэ лэ́стэ?”</verse>
				<verse number="12">И бичхадя́ Мо́йза тэ кхарэ́н Дафанос и Авиронос, Елиавоскирэ чхавэ́н. Нэ ёнэ пхэндлэ́: “На джа́са!”</verse>
				<verse number="13">Нау́што наухтылла (на́доси) дова́, со ту вылыджыян амэн пхувья́тыр, пэ сави́ тхадэ́ла тхуд и авги́н, соб (кай) тэ хасякирэс амэн пэ чхучи́ пхув, и ту буты́р камэ́са тэ явэс тхагариса пэ амэ́ндэ!</verse>
				<verse number="14">Ци яндян ту амэн пэ пхув, кай тхадэ́ла тхуд и авги́н, и ци дыя́н ту дро хулаибэн фэ́лды и винаградники? Якха́ адалэ́-манушэ́нгирэ ту камэс тэ корьякирэс? Амэ на джа́са!”</verse>
				<verse number="15">Мо́йза древа́н холя́сыя, и пхэндя́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ: “На ри́скир Тырэ́ якха́ пэ лэ́нгиро яныбэ́н. Мэ на лыём лэ́ндыр ни екхэ осло́с, и на кэрдём фуипэ́н ниекхэскэ лэ́ндыр.”</verse>
				<verse number="16">И пхэндя́ Мо́йза Кореёскэ: “Атася́ ту, и сарэ́ тырэ́ мануша́, явэ́н тэ тэрдён анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро муй, ту, ёнэ, и адя́кэ-паць Ааро́но;</verse>
				<verse number="17">и лэн кажно (сва́ко) ману́ш пэ́скири кадила, и чхувэ́н дрэ лэ́ндэ фимиа́мо (гудлэ́ смо́лы), и янэ́н анги́л Ра́скиро-Дэвлэ́скиро муй кажно (сва́ко) пэ́скири кадила, дуйшэла́ пандждэша́ кадилы; ту и Ааро́но, кажно пэ́скири кадила.”</verse>
				<verse number="18">И лыя́ кажно ману́ш пэ́скири кадила и чхудя́ дрэ лэ́ндэ яг, и чхудэ́ андрэ́ дрэ лэ́ндэ фимиа́мо (гудлэ́ смо́лы) тэ хачкирэ́н, и тэрдинэ́ пашы́л загиибэ́н дрэ скэдыибна́скири ша́тра; адя́кэ-паць и Мо́йза и Ааро́но.</verse>
				<verse number="19">И скэдыя́ пэ лэ́ндэ Кореё сарэ́ манушэ́н кэ загиибэ́н дрэ скэдыибна́скири ша́тра. И сыкадыя́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири сла́ва сарэ́ манушэ́нгэ.</verse>
				<verse number="20">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ и Аароно́скэ, ракири́:</verse>
				<verse number="21">“Джа́н дрэ риг адалэ́ манушэ́ндыр, и Мэ хасякира́ва лэн дрэ екх мэнта (минута).”</verse>
				<verse number="22">Ёнэ пынэ́ пэ пэ́скирэ муя́ и пхэндлэ́: “Дэ́вла, Дэвлалэ пэ кажнонэ́-масэскиро (лочакиро) ду́хо (фа́но)! Екх ману́ш кэрдя́ грэ́хо, и Ту холясоса пэ сарэ́ манушэ́ндэ?”</verse>
				<verse number="23">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ дасавэ́ лава́:</verse>
				<verse number="24">“Пхэн манушэ́нгэ: ‘Отджан сарэ́ ригэ́ндыр Кореёскирэ, Дафаноскирэ и Авироноскирэ шатрэндыр.’”</verse>
				<verse number="25">И уштыя́ Мо́йза, и гия́ кэ Дафано и Авироно, и пал лэ́стэ гинэ́ Израилёскирэ пхурыдыра́.</verse>
				<verse number="26">И пхэндя́ манушэ́нгэ: “Отджан нажужэ́-манушэ́нгирэ шатрэндыр, и на касынэнпэ ни кэ со, со исын лэ́нгиро, соб (кай) тэ на хасён тумэ́нгэ дрэ сарэ́ лэ́нгирэ грэ́хи.”</verse>
				<verse number="27">И отгинэ́ ёнэ сарэ́ ригэ́ндыр Кореёскирэ шатрэндыр, Дафаноскирэ и Авироноскирэ; а Дафано и Авироно выгинэ́ и тэрдэ́ сыс пашы́л пэ́скирэ шатрэнгирэ вудара́ пэ́скирэ джувле́нца, и пэ́скирэ чхавэ́нца, и пэ́скирэ тыкнэ́ чхаворэнца.</verse>
				<verse number="28">Тэ́ньци пхэндя́ о Мо́йза: “Далэ́стыр уджинэна, со Рай Дэвэ́л бичхадя́ ман тэ кэра́в сарэ́ далэ́ рэ́нды, а на пир пэ́скири мысля мэ кэра́ва дава́:</verse>
				<verse number="29">ко́ли ёнэ мэрэ́на, сыр сарэ́ мануша́ мэрэ́на, и пэрэ́ла пэ лэ́ндэ ка́ра, сави́, хай, судьба сарэ́ манушэ́нца: то на Рай Дэвэ́л бичхадя́ ман;</verse>
				<verse number="30">а ко́ли Рай Дэвэ́л кэрэ́ла ди́во, и пхув росчхакирэла пэ́скирэ ушта́ и накхавэла (проглытынэла) лэн и саро́, со, лэ́ндэ, и ёнэ джидэ́ зджана пэ дова́ свэ́то (дро лю́но), тэды джинэ́н, со адалэ́ мануша́ на прилынэ́ патыва́са Рас-Дэвлэ́с.”</verse>
				<verse number="31">И сыс адя́кэ: сыр ёв пхэндя́ далэ́ лава́, розгия́пэ пхув тэл лэ́стэ;</verse>
				<verse number="32">росчхакирдя пхув пэ́скирэ ушта́, и накхадя лэн и лэ́нгирэ кхэра́, и сарэ́ Кореёскирэ манушэ́н и саро́, со лэ́ндэ сыс;</verse>
				<verse number="33">и гинэ́ тэлэ́ ёнэ сарэ́са, со сыс лэ́ндэ джидо́ пэ дова́ свэ́то, и учхакирдя́ лэн пхув, и хасинэ́ ёнэ пэ́скирэ манушэ́ндыр.</verse>
				<verse number="34">И сарэ́ Израильтя́ни, савэ́ сыс пашы́л лэ́ндэ, нашнэ́ лэ́нгирэ годлатыр, соб (кай), ракирдэ́ ёнэ, и амэн тэ на накхавэл пхув.</verse>
				<verse number="35">И выгия́ яг Ра́стыр-Дэвлэ́стыр и хая одолэ́н дуйшэла́ пандждэша́ муршэ́н, савэ́ яндлэ́ гудлэ́ смо́лы (фимиа́мо).</verse>
				<verse number="36">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ, ракири́:</verse>
				<verse number="37">“Пхэн Елизароскэ, Аароно́скирэ-чхавэ́скэ, раша́скэ, мэк ёв тэ кэдэл кадилы схачкирдэ́ манушэ́ндыр, и яг тэ вычхурдэл яври́; пал-дова́ со ёнэ освэнцындлэпэ,</verse>
				<verse number="38">кадилы адалэ́-грешникэнгирэ лэ́нгирэ мэрибнаса, и мэк тэ розмарэн лэн пэ санэ бляхи (листы) тэ учхакирэн алта́рё, пал-дова́ со ёнэ яндлэ́ лэн анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро муй, и ёнэ ячнэ́ обсвэнцындлэ; и явэ́на ёнэ ґертыкаса (сыкаибнаса) ваш Израилёскирэ чхавэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="39">И лыя́ раша́й Елиза́ро харкунэ́ (медяна) кадилы, савэнгирэ манушэ́н Дэвэ́л схачкирдя́, и розмардэ лэн дрэ санэ бляхи (листы) тэ учхакирэн алта́рё,</verse>
				<verse number="40">соб (кай) тэ рипирэ́н Израилёскирэ чхавэ́, соб (кай) нико́н яви́р ману́ш, саво́ на Аароно́скирэ родо́стыр, тэ на подджа́л тэ янэл гудлэ́ смо́лы (фимиа́мо) тэ хачкирэл анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро муй, и, соб (кай) тэ на явэ́л лэ́са, со Кореёса и лэ́скирэ манушэ́нца, савэ́ сыс лэ́са кхэтанэ́, сыр ракирдя́ лэ́скэ Рай Дэвэ́л пир Мойзастэ.</verse>
				<verse number="41">Пэ яви́р дывэ́с саро́ Израилёскирэ-чхавэ́нгиро скэдыибэ́н лыя́ тэ ракирэ́л холя́са пэ Мойзастэ и Аароностэ, и ракирдэ́: “Тумэ́ мулякирдэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ манушэ́н.”</verse>
				<verse number="42">И ке́ли скэдынэ́пэ мануша́ проти Мойзастэ и Аароностэ, ёнэ рисинэ́ кэ скэдыибна́скири ша́тра (ски́ния), и ґа́да, о́блоко учхакирдя́ ла, и явдя́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири сла́ва.</verse>
				<verse number="43">И явнэ́ Мо́йза и Ааро́но кэ скэдыибна́скири ша́тра.</verse>
				<verse number="44">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ дасавэ́ лава́:</verse>
				<verse number="45">“Джа́н дрэ риг адалэ́ манушэ́ндыр, и Мэ хасякира́ва лэн дрэ екх мэнта (минута).” Нэ ёнэ пынэ́ пэ пэ́скирэ муя́.</verse>
				<verse number="46">И пхэндя́ Мо́йза Аароно́скэ: “Лэ кадила, и чхув яг дрэ ла́тэ алтарёстыр и чхув гудлэ́ смо́лы (фимиа́мо), и лы́джа сыгнэдыр кэ мануша́, и затэрдёв пал лэ́ндэ, пал-дова́ со выгия́ холы́ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр и яця́ хасякирибэн.”</verse>
				<verse number="47">И лыя́ Ааро́но, сыр припхэндя́ Мо́йза, и праста́ндыя дрэ манушэ́нгиро скэдыибэ́н, и ґа́да, лыяпэ хасякирибэн (моро́во) пэ манушэ́ндэ. И ёв чхудя́ фимиа́мо, и затэрдия пал манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="48">Тэрдия́ ёв машки́р мулэндэ и джидэндэ, и хасякирибэн пирияця́.</verse>
				<verse number="49">И мынэ́ хасякирибнастыр дэшуштар тысёнцы эфташэла́ манушэ́н, апри́ч адалэ́ манушэ́ндэ, савэ́ мынэ́ пир Кореёскиро рэ́ндо.</verse>
				<verse number="50">И рисия́ Ааро́но кэ Мо́йза кэ загиибэ́н дрэ скэдыибна́скири ша́тра, пало́ дова́, сыр хасякирибэн пирияця́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="17">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ, ракири́:</verse>
				<verse number="2">“Пхэн Израилёскирэ чхавэ́нгэ, и лэ лэ́ндыр пир дэсто́ дадэнги́рэ родыцо́стыр, сарэ́ лэ́нгирэ барыдырэндыр пир ро́дыцы, дэшуду́й и кажнонэскиро лав зачхин пэ лэ́скиро дэсто́;</verse>
				<verse number="3">лав Аароноскиро зачхин пэ Левиёскиро дэсто́, пал-дова́ со екх дэсто́ лэ́нгирэ родыцоскирэ барыдырэстыр трэй ёнэ тэ дэн;</verse>
				<verse number="4">и чхув лэн дрэ скэдыибна́скири ша́тра, анги́л ковчэго досыкаибна́са (откровениёса), кай сыкадёвава Мэ тумэ́нгэ;</verse>
				<verse number="5">и конэ́с Мэ выкэдава, одолэ́стэ дэсто́ лындёла (зацвэтинэла); и адя́кэ Мэ штылякирава Израилёскирэ чхавэ́нгиро ракирибэ́н холя́са, савэ́са ёнэ ракирэ́на пэ амэ́ндэ.”</verse>
				<verse number="6">И пхэндя́ Мо́йза Израилёскирэ чхавэ́нгэ, и дынэ́ лэ́скэ сарэ́ лэ́нгирэ барыдыра́, кажнонэ́ барыдырэстыр пир дэсто́ пир лэ́нгирэ дадэнги́рэ ро́дыцы дэшуду́й дэстэ́, и Аароноскиро дэсто́ сыс машки́р лэ́нгирэ дэстэ́.</verse>
				<verse number="7">И чхудя́ Мо́йза дэстэ́ анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро муй, дрэ ша́тра досыкаибна́са (ски́ния).</verse>
				<verse number="8">Пэ яви́р дывэ́с загия́ Мо́йза дрэ досыкаибнаскири ша́тра, и ґа́да, Аароноскиро дэсто́, Левиёскирэ кхэрэ́стыр, лындия (зацвэтиндя), мэкця́ букорэ (почки), дыя́ лулудя́ (цвэты) и яндя́ миндали.</verse>
				<verse number="9">И вылыджия́ Мо́йза сарэ́ дэстэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ мо́стыр кэ сарэ́ Израилёскирэ чхавэ́. И дыкхнэ́ ёнэ дава́, и лыя́ кажно пэ́скиро дэсто́.</verse>
				<verse number="10">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ: “Чхув нэвэ́стыр дэсто́ Аароноскиро пэ зракхибэ́н, сыр ґерты́к (сыр сыкаибэ́н) ваш напатяибнытконэ манушэ́нгэ, соб (кай) тэ пириячэл лэ́нгиро холямо́ ракирибэ́н пэ Ма́ндэ, и ёнэ тэ на мэрэ́н.”</verse>
				<verse number="11">О Мо́йза кэрдя́ дава́ сыр припхэндя́ лэ́скэ Рай Дэвэ́л, адя́кэ ёв и кэрдя́.</verse>
				<verse number="12">И пхэндлэ́ Израилёскирэ чхавэ́ Мойза́скэ: “Ѓа́да, амэ мэраса, хасёваса, сарэ́ хасёваса!</verse>
				<verse number="13">Кажно, кон подджа́ла кэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири ша́тра, мэрэ́ла: ци на приджалапэ сарэ́нгэ амэ́нгэ тэ мэрас?”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="18">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Аароно́скэ: “Ту и тырэ́ чхавэ́ и кхэр тырэ́-дадэ́скиро ту́са лыджа́на пэ пэ́стэ отпхэныбэ́н пал бизладо пэ свэ́нто штэ́то: и ту и тырэ́ чхавэ́ ту́са лыджа́на пэ пэ́стэ грэ́хо пал бизладо пэ тумаро́ свэ́нто штэ́то.</verse>
				<verse number="2">Адя́кэ-паць и тырэ́ пшалэ́н, Левиёскиро ро́до, тырэ́-дадэ́скиро кхэри́тко ро́до (племё), лэ пэ́скэ: мэк ёнэ тэ явэ́н паш ту́тэ и тэ кэрэ́н буты́ ту́кэ, а ту и тырэ́ чхавэ́ ту́са явэ́на паш досыкаибнаскири ша́тра;</verse>
				<verse number="3">мэк ёнэ тэ дынаринэ́н (тэ служынэн) ту́кэ и тэ дынаринэ́н пэ сари́ ски́ния; екх, соб (кай) тэ на подджан кэ свэнтонэ́-штэтоскирэ предметы и кэ алта́рё, соб (кай) тэ на мэрэ́н и лэ́нгэ, и тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="4">Мэк ёнэ тэ явэ́н паш ту́тэ и лыджа́на тэ дынаринэ́н дрэ скэдыибна́скири ша́тра, сарэ́ бутя́ пир ша́тра; а яви́р ману́ш нашты́ тэ подджа́л кэ тумэ́.</verse>
				<verse number="5">Адя́кэ дынаринэ́н пэ свэ́нто штэ́то и пашы́л алта́рё, соб (кай) тэ на явэ́л буты́р холы́ пэ Израилёскирэ чхавэ́ндэ;</verse>
				<verse number="6">пал-дова́ со тумарэ́ пшалэ́н, Левитэ́н, Мэ лыём Израилёскирэ чхавэ́ндыр, и дыём лэн тумэ́нгэ, дро да́ро Ма́нгэ, Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, соб (кай) ёнэ тэ кэрэ́н свэ́нто буты́ пашы́л скэдыибна́скири ша́тра;</verse>
				<verse number="7">и ту, и тырэ́ чхавэ́ ту́са, дыкхэ́н пал тумари́ свэнтыма дро саро́, со исын алтарёскиро и со исын андра́л пал шы́рма, и дынаринэ́н; тумэ́нгэ дава́ Мэ дрэ да́ро свэ́нто дынарибэ́н, а яви́р ману́ш, и саво́ подджа́ла, отдыно́ явэ́ла мэрибна́скэ.</verse>
				<verse number="8">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Аароно́скэ: “Ѓа́да, Мэ допатява ту́кэ тэ дыкхэ́с, сыр янэ́на свэ́нто дыибэ́н ґаздыпнаса Ма́нгэ; сарэ́стыр, со янэ́на Израилёскирэ чхавэ́, Мэ дыём ту́кэ и тырэ́ чхавэ́нгэ, ваш тумаро́ рашаипэн, сыр упхэныбэ́н пэ ве́ко.</verse>
				<verse number="9">Ѓа́да, со исын тыро́ самонэ барэ́ яныбнаскирэ свэнтыматыр, со янэ́на пэ яг: кажно лэ́нгиро маруно́ яныбэ́н, и кажно лэ́нгиро свэ́нто яныбэ́н пал грэ́хо, и кажно свэ́нто яныбэ́н пал лэ́нгири банг, со ёнэ янэ́на Ма́нгэ, дава́ тэ явэ́л сыр бари свэнтыма ту́кэ и тырэ́ чхавэ́нгэ.</verse>
				<verse number="10">Пэ са́мо свэ́нто штэ́то хан дава́, сарэ́ мурша́ сашты́ тэ хан, дава́ мэк тэ явэ́л ваш ту́кэ.</verse>
				<verse number="11">И ґа́да, ишчо (инкэ́) со ту́кэ: лэ́нгирэ свэнтонэ́ яныбнаскирэ ту́кэ да́ры и свэ́нта дыибэна́ ґаздыпнаса сарэ́ Израилёскирэ чхавэ́ндыр. Мэ дыём ту́кэ свэ́нто дыибэ́н, и тырэ́ чхавэ́нгэ, и тырэ́ чхаенгэ ту́са сыр упхэныбэ́н пэ ве́ко; кажно жужо́ ману́ш дро тыро́ кхэр сашты́ (могинэ́ла) тэ хал дава́.</verse>
				<verse number="12">Саро́ фэдыршонэ алеёстыр и саро́ фэдыршонэ винаградостыр и марэстыр, лэ́нгирэ пэ́рва барьякирдэ́ (пло́ды), савэ́ ёнэ янэ́на Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Мэ дыём лэн ту́кэ.</verse>
				<verse number="13">Саро́ пэ́рво, со дэ́ла лэ́нгири пхув, савэ́ ёнэ янэ́на Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, мэк тэ явэ́н тырэ́; кажно жужо́ (чысто) ману́ш дро тыро́ кхэр сашты́ (могинэ́ла) тэ хал дава́.</verse>
				<verse number="14">Саро́ совлахадо пэ Израилёскири пхув, мэк тэ явэ́л тыро́.</verse>
				<verse number="15">Сарэ́, савэ́ роскушэна дакири лочови́ дрэ кажно лоч (плоть), сави́ янэ́на Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, манушэ́ндыр и кхэритконэ́ мурдалэ́ндыр (ското́стыр), мэк тэ явэ́л тырэ́; екх англатуно́ (пэ́рво) манушэ́ндыр исын банго́ тэ явэ́л выкиндло, и англатуно́ нажужэ́ кхэритконэ́ мурдалэстыр тэ явэ́л выкиндло;</verse>
				<verse number="16">а выкиныбэ́н пал лэ́ндэ: лэн екхэ чхонэстыр пир тыри́ тими́н, лэ выкиныбэ́н пандж шэ́кели рупэ́са, пир свэ́нто шэ́келё, саво́ дрэ биш геры;</verse>
				<verse number="17">нэ пал пэрвонэ́ тыкнорэстэ гурумнендыр [гурувэндыр-р.с.], и пал пэрвонэстэ бакрэ́ндыр, и пал пэрвонэстэ бузнэндыр, на лэ выкиныбэ́н: ёнэ исын свэ́нта; лэ́нгирэ ратэ́са обчхув алта́рё, и ада́й лэн хачкир сыр свэ́нто дыибэ́н, дро гудло́ тхув, лачхо́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ;</verse>
				<verse number="18">А мас лэ́нгиро приджалапэ ту́кэ, адя́кэ-паць сыр колы́н свэнтонэ́ дыибна́стыр тринскирибнаса и право (чачо́) псико́ приджалапэ ту́кэ.</verse>
				<verse number="19">Кажно свэ́нто дыибэ́н ґаздыпнаса, саво́ Израилёскирэ чхавэ́ янэ́на Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Мэ отда́ва ту́кэ, и тырэ́ чхавэ́нгэ, и чхаенгэ тырэнгэ ту́са сыр упхэныбэ́н дро ве́ко, дава́ исын завето лондэскиро пэ ве́ки анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, саво́ сыс дыно́ ваш ту́кэ и родо́скэ тырэ́скэ ту́са.”</verse>
				<verse number="20">И тэ́ньчи пхэндя́ Рай Дэвэ́л Аароно́скэ: “Пэ лэ́нгири пхув ту́тэ на явэ́ла право пэ мэкно́ миштыпэ́н, и паш на явэ́ла ту́кэ машки́р лэ́ндэ; Мэ сом паш тыри́ и мэкно́ миштыпэ́н тыро́ машки́р Израилёскирэ чхавэ́ндэ.”</verse>
				<verse number="21">А Левиёскирэ чхавэ́нгэ, ґа́да, Мэ дыём сыр мэкно́ миштыпэ́н дэ́што (дэшэнгири) ме́ра сарэ́стыр, со исын дро Израилё, пал лэ́нгиро дынарибэ́н, пал дова́, со ёнэ лыджа́на мангипэ́н дрэ скэдыибна́скири ша́тра;</verse>
				<verse number="22">и палдава́ Израилёскирэ чхавэ́ нашты́ буты́р тэ подджан кэ скэдыибна́скири ша́тра, соб (кай) тэ на кэрэ́н грэ́хо и тэ на мэрэ́н:</verse>
				<verse number="23">мэк Леви́ты тэ кэрэ́н рашаитко буты́ дрэ скэдыибна́скири ша́тра и тэ лыджа́н пэ пэ́стэ лэ́нгиро грэ́хо. Дава́ явэ́ла упхэныбэ́н пэ ве́ки дрэ тумарэ́ ро́ды; машки́р Израилёскирэ чхавэ́ндэ ёнэ на дорэсэ́на миштыпна́скири ме́ра;</verse>
				<verse number="24">адя́кэ, сыр дэ́што паш Израилёскирэ чхавэнгири, сави́ ёнэ янэ́на дро свэ́нто яныбэ́н Ра́скэ Дэвлэ́скэ, Мэ да́ва Левитэ́нгэ дрэ миштыпна́скири ме́ра, палдава́ Мэ и пхэндём лэ́нгэ, машкира́л Израилёскирэ чхавэ́ндэ ёнэ на дорэсэ́на миштыпна́скири ме́ра.”</verse>
				<verse number="25">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ, ракири́:</verse>
				<verse number="26">“Дэ тэ джинэ́н Левитэ́нгэ и пхэн лэ́нгэ: ‘Ке́ли тумэ́ явэ́на тэ лэн Израилёскирэ чхавэ́ндыр дэ́што ме́ра, сави́ Мэ дыём тумэ́нгэ лэ́ндыр дро мэкно́ миштыпэ́н, тэды янэ́н лэ́стыр свэ́нто дыибэ́н ґаздыпнаса Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, дэ́што ме́ра дэшэнгирьятыр,</verse>
				<verse number="27">и загиндло явэ́ла тумэ́нгэ дава́ тумаро́ свэ́нто яныбэ́н, сыр маро́ гумностыр и сыр мол (вино) пресостыр;</verse>
				<verse number="28">адя́кэ и явэ́на тумэ́ тэ янэ́н свэ́нто дыибэ́н ґаздыпнаса Ра́скэ-Дэвлэ́скэ сарэ́ тумарэ́ дэштонэ мерэндыр (пашэндыр), савэ́ явэ́на тэ лэн Израилёскирэ чхавэ́ндыр, и явэ́на тэ дэн лэ́ндыр свэ́нто дыибэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро раша́скэ Аароно́скэ;</verse>
				<verse number="29">сарэ́стыр, со дэлэлапэ тумэ́нгэ, янэ́н свэ́нто дыибэ́н ґаздыинаса Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, сарэ́ фэдыршонэстыр, со сыс свэнцякирдо.’</verse>
				<verse number="30">И пхэн лэ́нгэ: ‘Ке́ли тумэ́ янэ́на сарэ́ фэдырша далэ́стыр, тэды дава́ явэ́ла загиндло Левитэ́нгэ, сыр дыно́ (гиваобкэрибнаскирэ шурнатыр) гумностыр и сыр дыно́ пресостыр;</verse>
				<verse number="31">тумэ́ сашты́ (могинэ́на) тэ хан дава́ пэ кажно штэ́то, тумэ́ и тумарэ́ чэ́карья (семействы), пал-дова́ со дава́ исын плэскирибэн пал тумарэ́ бутя́ дрэ скэдыибна́скири ша́тра;</verse>
				<verse number="32">и тумэ́ на лыджа́на пал дава́ грэ́хо, ке́ли янэ́на фэдыршо сарэ́стыр; и тумэ́ на магирэна свэнцякирдо Израилёскирэ чхавэ́нца и на мэрэ́на тумэ́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="19">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ и Аароно́скэ дасавэ́ лава́:</verse>
				<verse number="2">“Ѓа́да, исын упхэныбэ́н (стату́то) пал Зако́но, саво́ припхэндя́ Рай Дэвэ́л: ‘Пхэн Израилёскирэ чхавэ́нгэ, мэк тэ янэ́н ту́кэ тэрня рыжона рэца (тёлка) би дошэнгирья, савьятэ нанэ наухтылыбэн, и пэ савьятэ на сыс ґа́мо;</verse>
				<verse number="3">и отдэ́н ла Елизароскэ раша́скэ, и ёв вылыджала ла яври́ станостыр и зачхинэна ла анги́л лэ́стэ;</verse>
				<verse number="4">и мэк тэ лэл раша́й Елиза́ро пэ́скирэ ангуштэса (пальцоса) дава́ рат, и ратэ́са чхувэ́ла кэ англатуны риг пэ скэдыибна́скири ша́тра эфта́ (битринэ́нгиро дэш) мо́лы;</verse>
				<verse number="5">и схачкирэна рэца анги́л лэ́скирэ якха́: а цы́па ла́кири мэк тэ хачкирэ́н;</verse>
				<verse number="6">и мэк тэ лэл раша́й кедроскиро вэш, и исопо, и тхав червлёнонэ вылна́тыр, и чхурдэ́ла лэн пэ хачкирибнаскирэ рэцатэ;</verse>
				<verse number="7">и мэк тэ выморэл раша́й пэ́скирэ урибэна́, и обморэла пане́са пэ́скирэ маса́, и пало́ дава́ заджа́ла дро ста́но, и раша́й нажужо явэ́ла кэ бэльвэ́ль.</verse>
				<verse number="8">И ману́ш, саво́ хачкирдя́ рэца, мэк тэ выморэл пане́са пэ́скиро урибэ́н и обморэла пэ́скирэ маса́ пане́са, и нажужо явэ́ла кэ бэльвэ́ль;</verse>
				<verse number="9">и тэ́ньчи вари-кон жужо́ мэк тэ скэдэл рэцакири пра́ска (пепло) и чхувэ́ла ла пал ста́но пэ жужо́ штэ́то, и явэ́ла ёй тэ ракхэлпэ ваш Израилёскирэ манушэ́нгэ сыр пани́ тэ жужакирэнпэ: дава́ явэ́ла свэ́нто яныбэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пал грэ́хо;</verse>
				<verse number="10">и кон скэдыя́ рэцакири пра́ска (пепло), мэк тэ выморэл пэ́скиро урибэ́н, и явэ́ла нажужо кэ бэльвэ́ль. Мэк тэ явэ́л дава́ сыр векоскиро упхэныбэ́н ваш Израилёскирэ чхавэ́нгэ, и ваш манушэ́нгэ, савэ́ явнэ́ явирэ рига́тыр, и дживэ́на кэ ёнэ.</verse>
				<verse number="11">Кон лэ́лапэ пал савэскирэ-манушэ́скиро тру́по, одова́ явэ́ла нажужо эфта́ дывэса́.</verse>
				<verse number="12">Ёв исын банго́ (мусинэла) тэ выжужакирэл далэ́ пане́са пэ три́то дывэ́с и пэ эфта́то дывэ́с, тэ́ньчи ёв явэ́ла жужо́. Нэ ко́ли ёв на жужакирэла пэс пэ три́то и пэ эфта́то дывэ́с, тэды ёв на явэ́ла жужо́.</verse>
				<verse number="13">Кажно, кон лэ́лапэ пал савэскирэ-манушэ́скиро тру́по, саво́ мыя́ и на выжужакирдя́ пэс, магирэла Ра́скирэ-Дэвлэ́скири ша́тра; и хасёла одова́ ману́ш Израилёскирэ манушэ́ндыр. Пал-дова́ со ёв на сыс обчхудо жужакирибнаскирэ пане́са, ёв исын нажужо, исын лэ́скири мэл пэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="14">Ѓа́да, исын зако́но: ко́ли ману́ш мэрэ́ла дрэ ша́тра, тэды кажно (сва́ко), кон явэ́ла дрэ ша́тра, и саро́, со дрэ ша́тра, явэ́ла нажужо эфта́ дывэса́.</verse>
				<verse number="15">Кажно отчхакирдо кхоро́ (сасудо), саво́ сыс назапхандло и научхакирдо дэнкоса (крышкаса), исын нажужо.</verse>
				<verse number="16">Кажно, кон пэ фэ́лда лэ́лапэ пал замардэ́-манушэскири курта́ла (мечо), ци пал манушэ́скирэ кокалы́, ци пал мулыкано (гробо), явэ́ла нажужо эфта́ дывэса́;</verse>
				<verse number="17">Ваш нажужэскэ мэк тэ лэн зола (пра́ска) долэ́ схачкирдэ́ свэнтонэ́ яныбнастыр (рэцатыр) Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пал грэ́хо, и чхувэ́на пэ лэ́стэ джидо́ пани́ дро кхоро́,</verse>
				<verse number="18">и мэк вари-кон тэ лэл жужо́ исопо, и обмакнинэла лэс дро пани́, и почхувэла лэ́са ша́тра и сарэ́ кхорэ́ и манушэ́н, савэ́ исын дрэ лэ́стэ, и манушэ́с, саво́ лыяпэ пал манушэ́скиро кокало, ци кэ замардо, ци кэ муло́, ци кэ мулыкано́;</verse>
				<verse number="19">и мэк тэ обчхувэл жужо́ ману́ш нажужэс пэ три́то дывэ́с и пэ эфта́то дывэ́с, и выжужакирэ́ла лэс пэ эфта́то дывэ́с; и выморэла ёв пэ́скирэ и́ди, и обморэла пэ́скирэ маса́ пане́са, и кэ бэльвэ́ль явэ́ла жужо́.</verse>
				<verse number="20">Нэ ко́ли вари-кон манушэ́ндыр явэ́ла нажужо и на выжужакирэ́ла пэс, тэды хасёла одова́ ману́ш пэ́скирэ манушэ́ндыр, пал-дова́ со ёв магирдя Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро свэ́нто штэ́то; жужакирибнаскирэ пане́са ёв на обчхудо, ёв исын нажужо.</verse>
				<verse number="21">И мэк тэ явэ́л дава́ ваш лэ́нгэ векоскирэ упхэныбнаса. И ману́ш, саво́ обчхувэла жужакирибнаскирэ пане́са, мэк тэ выморэл пэ́скиро и́ди и урибэ́н; и кон лэ́лапэ кэ жужакирибнаскиро пани́, одова́ явэ́ла нажужо кэ бэльвэ́ль.</verse>
				<verse number="22">И саро́, кэ со лэ́лапэ нажужо ману́ш, явэ́ла нажужо; и ману́ш, саво́ лэ́лапэ, явэ́ла нажужо кэ бэльвэ́ль.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="20">
				<verse number="1">И явнэ́ Израилёскирэ чхавэ́, саро́ скэдыибэ́н, пэ чхучи́ пхув Син дро пэ́рво чхон, и тэрдинэ́ мануша́ дро Кадесо, и одо́й мыя́ Мариам, и одо́й ла гарадэ́.</verse>
				<verse number="2">И на сыс пани́ ваш манушэ́нгэ, и скэдынэ́пэ ёнэ пэ Мойзастэ и Аароностэ;</verse>
				<verse number="3">и мануша́ лынэ́ холя́са тэ жалинэнпэ пэ Мойзастэ и пхэндлэ́: “Ко́ли фэ́ни (екх) тэ мэрас тэды и амэ, ке́ли мынэ́ амарэ́ пша́ла франсэндыр анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ!</verse>
				<verse number="4">со́скэ тумэ́ яндлэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро скэдыибэ́н пэ дая́ чхучи́ пхув, соб (кай) тэ мэрас ада́й амэ́нгэ и амарэ́ кхэритконэ́ мурдалэскэ (скотоскэ)?</verse>
				<verse number="5">И ваш со тумэ́ вылыджинэ́ амэн Египто́стыр, соб (кай) тэ янэ́н амэн пэ дава́ чхучо́ штэ́то, кай нашты́ зя́рки тэ почхувэс дрэ пхув, нанэ инжыро, ни винаградо (дракх), ни гранатытка пхаба́, и адя́кэ-паць нанэ пани́ ваш пибэ́н?”</verse>
				<verse number="6">И гия́ Мо́йза и Ааро́но манушэ́ндыр кэ загиибэ́н дрэ скэдыибна́скири ша́тра, и пынэ́ пэ пэ́скирэ муя́, и явдя́ лэ́нгэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири сла́ва.</verse>
				<verse number="7">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ, ракири́:</verse>
				<verse number="8">“Лэ дэсто́ кхенингоскиро (жэзло) и скэ́дэ манушэ́н, ту и Ааро́но, тыро́ пшал, и пхэнэ́н дрэ лэ́нгирэ якха́ бэргакэ, и ёй дэ́ла пэ́стыр пани́: и адя́кэ ту кэрэ́са лэ́нгэ пани́ бэрга́тыр, и панякирэса манушэ́н и лэ́нгирэ кхэритконэ́ мурдалэ́н.”</verse>
				<verse number="9">И лыя́ Мо́йза кхенингоскиро дэсто́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ мо́стыр, сыр Ёв припхэндя́ лэ́скэ.</verse>
				<verse number="10">И скэдынэ́ Мо́йза и Ааро́но манушэ́н кэ бэ́рга, и пхэндя́ ёв лэ́нгэ: “Шунэ́н, мануша́лэ, савэ́ на кандэ́на, нау́што амэ́нгэ далэ́ бэрга́тыр тэ дорэсэс ваш тумэ́нгэ пани́?”</verse>
				<verse number="11">И ґаздыя́ Мо́йза пэ́скиро васт и пэкадя́ дрэ бэ́рга пэ́скирэ кхенингоскирэ дэстэса дуй мо́лы, и тхадыя зорья́са бут пани́, и пинэ́ мануша́ и лэ́нгирэ кхэри́тка мурдала́.</verse>
				<verse number="12">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ и Аароно́скэ: “Пал дова́, со тумэ́ на патяндынэ́ Ма́нгэ, соб (кай) тэ сыкавав Мири́ свэнтыма анги́л якха́ Израилёскирэ чхавэ́нгирэ, тумэ́ на залыджана адалэ́ манушэ́н пэ пхув, сави́ Мэ да́ва лэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="13">Дава́ сыс пани́ Меривакиро, пашы́л сави́ загинэ́ дрэ чинга́рд Израилёскирэ чхавэ́ Ра́са-Дэвлэ́са, и Ёв сыкадя́ лэ́нгэ Пэ́скири свэнтыма.</verse>
				<verse number="14">И бичхадя́ Мо́йза Кадесостыр манушэ́н кэ Едомоскиро кра́ли тэ пхэнэ́н: “Адя́кэ ракирэ́ла тыро́ пшал, Израилё: ту джинэ́са саро́ пхарипэ́н, саво́ пыя́ пэ амэ́ндэ;</verse>
				<verse number="15">дада́ амарэ́ пиригинэ́ дро Еги́пто, и амэ дживдям кэ Еги́пто баро́ часо, и фуес кэрдэ́ Египтя́ни амэ́нгэ и амарэ́ дадэ́нгэ;</verse>
				<verse number="16">и дыям го́дла мангипнаса кэ Рай Дэвэ́л, и шундя́ Ёв амари́ зан (глос), и бичхадя́ Янголо́с, и Ёв вылыджия́ амэн Египто́стыр; и ґа́да, амэ сом дро Кадесо, фо́ро пашы́л тыро́ яго́ро (краё).</verse>
				<verse number="17">Амэ мангаса тэ мэкэс амэн тэ проджас пир тыри́ пхув: амэ на джа́са пир фэ́лды и на пир винаградники, и амэ на ява́са тэ пьяс пани́ тырэ́ ґанынгэндыр; нэ джа́са крали́скирэ дромэ́са, на рискираса ни пэ право (чачо́), ни пэ ле́во (зэ́рво) риг, пака пириджаса ме́жы пэ тыри́ пхув.”</verse>
				<verse number="18">Нэ Эдо́мо пхэндя́ лэ́скэ: “На джа́ пир мири́ пхув, а то мэ куртала́са (мечоса) выджава пэ ту́тэ.”</verse>
				<verse number="19">И пхэндлэ́ гил лэ́скэ Израилёскирэ чхавэ́: “Амэ джа́са барэ́ дромэ́са, и, ко́ли ява́са тэ пьяс тыро́ пани́, мэ и мирэ́ кхэри́тка мурдала́ (миро́ ското), тэды мэ ява́ва тэ плэскирав пал лэ́стэ; екхэ ґэрэ́нца мирэнца проджава, со ничи́ на мол.”</verse>
				<verse number="20">Нэ ёв пхэндя́: “Ту на проджаса.” И выгия́ пэ лэ́стэ о Эдо́мо бутэ́ манушэ́нца и зоралэ́ вастэ́са.</verse>
				<verse number="21">И адя́кэ на закамдя́ Эдо́мо тэ дэл во́ля Израилёскэ тэ проджал пир лэ́скири пхув, и Израилё гия́ дрэ риг лэ́стыр.</verse>
				<verse number="22">И гинэ́ криг Израилёскирэ чхавэ́ Кадесостыр, и явнэ́ сарэ́ мануша́ кэ бэ́рга Ор.</verse>
				<verse number="23">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ и Аароно́скэ пэ бэ́рга Ор, пашы́л яго́ро Эдомоскирэ-пхувья́тыр:</verse>
				<verse number="24">“Мэк тэ причхувэлпэ Ааро́но кэ пэ́скирэ мануша́; пал-дова́ со ёв на заджа́ла пэ пхув, сави́ Мэ да́ва Израилёскирэ чхавэ́нгэ, пал-дова́, со тумэ́ на шундлэ́ Миро припхэныбэ́н пашы́л Меривакиро пани́;</verse>
				<verse number="25">и лэ Аароно́с и Елизарос, лэ́скирэ чхавэ́с, и залыджа лэн пэ бэ́рга Ор;</verse>
				<verse number="26">и лэ Аароностыр лэ́скиро урибэ́н и ури дрэ лэ́стэ Елизарос, лэ́скирэ чхавэ́с, и мэк Ааро́но тэ отджал и ёв мэрэ́ла одо́й.”</verse>
				<verse number="27">И кэрдя́ Мо́йза адя́кэ, сыр припхэндя́ Рай Дэвэ́л. Гинэ́ ёнэ пэ бэ́рга Оро анги́л сарэ́ манушэ́нгирэ якха́,</verse>
				<verse number="28">и злыя́ Мо́йза Аароностыр лэ́скиро урибэ́н, и уридя дрэ лэ́стэ Елизарос, лэ́скирэ чхавэ́с. И мыя́ одо́й Ааро́но пэ бэрга́киро вучипэ́н. А Мо́йза и Елиза́ро гинэ́ тэлэ́ бэрга́тыр.</verse>
				<verse number="29">И дыкхнэ́ сарэ́ мануша́, со Ааро́но мыя́, и обровэнас Аароно́с саро́ Израилёскиро кхэр трия́нда дывэса́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="21">
				<verse number="1">Ке́ли Ханааноскиро кра́ли о Арада, саво́ дживдя́ кэ паш-дывэсы́тко риг (юго), шундя́, со Израилё джа́ла дромэ́са Афаримостыр, то тэрдия́ пэ марибэ́н Израильтянэнца и вари-кицы́ лэ́ндыр лыя́ дро пле́но.</verse>
				<verse number="2">И дыя́ Израилё совэ́л Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, и пхэндя́: “Ко́ли отдэса адалэ́ манушэ́н дрэ мирэ́ васта́, то розмарава кэ руи́ны лэ́нгирэ фо́рья.”</verse>
				<verse number="3">И Рай Дэвэ́л шундя́ Израилёскири зан и отдыя́ Хананеен дрэ лэ́скирэ васта́, и ёв розмардя́ кэ руи́ны лэ́нгирэ фо́рья, и дыя́ лав долэ́ штэтоскэ: Хорма.</verse>
				<verse number="4">Бэрга́тыр Ор гинэ́ ёнэ Лолэ́-морёскирэ (дэрьявэ́скирэ) дромэ́са, соб (кай) тэ обджан Эдомоскири пхув,</verse>
				<verse number="5">и ракирдэ́ мануша́ проти Растэ-Дэвлэ́стэ и про́ти Мойзастэ: “Со́скэ тумэ́ вылыджинэ́ амэн Египто́стыр, соб (кай) тэ мэрас амэ́нгэ пэ чхучи́ пхув, пал-дова́ со ада́й нанэ ни маро́, ни пани́, и амарэ́ дескэ яця́ джунгало́ (збрыдиндя) дава́ на́лачхо хабэ́н.”</verse>
				<verse number="6">И бичхадя́ Рай Дэвэ́л пэ манушэ́ндэ мижэх сапэн, савэ́ дукхавэнас манушэ́н, и мынэ́ бут мануша́ Израилёскирэ чхавэ́ндыр.</verse>
				<verse number="7">И явнэ́ мануша́ кэ Мо́йза и пхэндлэ́: “Кэрдя́м амэ грэ́хо, со ракирдям проти Растэ-Дэвлэ́стэ и пэ ту́тэ; помангпэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, соб (кай), Ёв тэ отлыджал амэ́ндыр сапэн.” И мангдя́пэ Мо́йза пал манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="8">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ: “Кэр пэ́скэ сапэс и чхув лэс пэ вучо́ кило, и ману́ш, савэ́с дандырэлас сап, дыкхи́ пэ лэ́стэ, ячэ́лапэ джидо́.”</verse>
				<verse number="9">И кэрдя́ Мо́йза харкунэ́ сапэс и чхудя́ лэс пэ вучо́ кило, и сыс адя́кэ: и ке́ли сап дандырэлас манушэ́с, ёв, дыкхи́, пэ харкунэ́ сапэстэ, ячэ́лапэ джидо́.</verse>
				<verse number="10">И гинэ́ Израилёскирэ чхавэ́, и тэрдинэ́ кэ Вамофо [Овото-ю.о.];</verse>
				<verse number="11">И гинэ́ Вамофостыр, и тэрдинэ́ дро Ийе-Аваримо, пэ чхучи́ пхув, со исын проти Моа́во, кэ риг, кай уштэ́ла кхам (васто́ко).</verse>
				<verse number="12">Одотхы́р гинэ́ ёнэ, и тэрдинэ́ пэ до́ло Заредо.</verse>
				<verse number="13">Гии одотхы́р, тэрдинэ́ ёнэ пэ доя́ Арноноскири паш пэ чхучи́ пхув, пир сави́ тхадэ́ла русло палэ ме́жа Амореёскири, пал-дова́ со Арноно исын пэ ме́жа Моавоскири, машки́р Моа́во и Амореё.</verse>
				<verse number="14">Палдава́ и пхэндло́ дрэ лылвари́ пал брани (марибэна) Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ.</verse>
				<verse number="15">“Одотхы́р гинэ́ кэ Вагебо пэ Суфа и Арноноскирэ сыгна рэкицы, и склоны, пир савэ́ рэкицы вытхадэна, савэ́ бандёна кэ Шебет-Аро и тхадэна кэ Моавоскиро яго́ро (краё).”</verse>
				<verse number="16">Одотхы́р гинэ́ ёнэ кэ Беэр, дава́ исын ґаны́нг, пал сави́ Рай Дэвэ́л пхэндя́ Мойза́скэ: “Скэ́дэ манушэ́н, и Мэ да́ва лэ́нгэ пани́.”</verse>
				<verse number="17">Тэды Израилё забагандя дая́ гилы́: “Пхэрдякирпэ, ґаны́нг, бага́н лэ́скэ;</verse>
				<verse number="18">ґаны́нг, сави́ выґанадэ тхага́рья, выґанадэ манушэ́нгирэ шэралэ́ пир упхэныбэ́н жэзлоскиро пэ́скирэ дэстэнца.” Чхучэ́ пхувья́тыр гинэ́ ёнэ дрэ Матана.</verse>
				<verse number="19">Матанатыр дро Нагалиило, Нагалиилостыр дро Вамофо,</verse>
				<verse number="20">Вамофостыр дро Гаё, саво́ сыс пэ Моавоскири лошчы́на, пэ Фасгакирэ-бэрга́киро вучипэ́н, саво́ сыс рискирдо мо́са кэ чхучи́ пхув.</verse>
				<verse number="21">И бичхадя́ Израилё манушэ́н кэ Сигоно, Амореенгиро кра́ли, соб (кай) тэ пхэнэ́н:</verse>
				<verse number="22">“Дэ во́ля ма́нгэ тэ проджав тыри́ пхув, амэ на ява́са тэ заджас пэ фэ́лды и винаградники, амэ на ява́са тэ пьяс пани́ тырэ́ ґанынгэндыр, а джа́са крали́скирэ дромэ́са, пака проджаса тыро́ тхэм.”</verse>
				<verse number="23">Нэ Сигоно на мэкця́ Израилё тэ джал пир лэ́скиро тхэм; и скэдыя́ Сигоно сарэ́н пэ́скирэ манушэ́н, и выгия́ пэ Израилё пэ чхучи́ пхув, и догия́ кэ Яацо, и мардя́пэ Израилёса.</verse>
				<verse number="24">И домардя́ лэс Израилё куртала́са, и лыя́ пэ́скэ лэ́скири пхув Арноностыр кэ Явоко (Иавоко), кэ Амонитянэнгиро тхэм, пал-дова́ со зор сыс пэ Амонитянэнгирэ-тхэмэскири ме́жа.</verse>
				<verse number="25">И лыя́ Израилё сарэ́ далэ́ фо́рья, и дживдя́ Израилё дрэ сарэ́ Амонитянэнгирэ фо́рья, кэ Есево́но и дрэ сарэ́ гава́, савэ́ сыс тэл лэ́скири зор;</verse>
				<verse number="26">пал-дова́ со Есево́но сыс Сигоноскиро фо́ро, Аморее́нгирэ-крали́скиро, и ёв мардя́пэ, пэрвонэ́ Моавитоскирэ крали́са, саво́ сыс анги́л лэ́стэ, и лыя́ лэ́скирэ вастэ́стыр сари́ лэ́скири пхув кэ Арноно.</verse>
				<verse number="27">Палдава́ ракирэ́на мануша́, савэ́ багана: “Джа́н дро Есево́но, мэк тэ кэрэ́н и тэ зорьякирэн фо́ро Сигоно”;</verse>
				<verse number="28">пал-дова́ со яг выгия́ Есевоностыр, бари яг Сигоноскирэ форо́стыр, и хая Ар-Моа́во и тхагарьен, савэ́ рикирдэ Арноноскирэ вучипэна́.</verse>
				<verse number="29">Бида ту́кэ, Моа́во! Хасинэ́ тумэ́, Хамососкирэ мануша́! Нашнэ лэ́скирэ чхавэ́, и лэ́скирэ чхае́н лыя́ Амореенгиро кра́ли Сигоно дро пле́но;</verse>
				<verse number="30">амэ домардям лэн марибнытконэ́ бустенца (стрелэнца); хасия́ Есево́но кэ Дивоно, амэ чхучакирдям (спустошындям) лэн кэ Нофа, сави́ исын на́дур Медеватыр.</verse>
				<verse number="31">И дживдя́ Израилё пэ Амореенгири пхув.</verse>
				<verse number="32">И бичхадя́ Мо́йза тэ выдыкхэн Иазеро (Язеро), и лынэ́ гава́, савэ́ сыс тэл лэ́нгири зор, и ёнэ традынэ криг Амореен, савэ́ сыс дрэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="33">И рисинэ́, и гинэ́ кэ Васа́но. И выгия́ пэ лэ́ндэ Ого, Васаноскиро кра́ли, кокоро́ и сарэ́ лэ́скирэ мануша́, пэ марибэ́н кэ Едрея.</verse>
				<verse number="34">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ: “На дар лэ́стыр, пал-дава́ со Мэ отда́ва лэс и сарэ́ лэ́скирэ манушэ́н и сари́ лэ́скири пхув дрэ тырэ́ васта́, и ту кэрэ́са лэ́са, сыр ту кэрдя́н Сигоноса, Аморее́нгирэ крали́са, саво́ дживдя́ кэ Есево́но.”</verse>
				<verse number="35">И домардэ́ ёнэ лэс и лэ́скирэ чхавэ́н и сарэ́ лэ́скирэ манушэ́н, адя́кэ со ние́кх на яця́пэ, и залынэ лэ́скири пхув.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="22">
				<verse number="1">Тэ́ньци гинэ́ Израилёскирэ чхавэ́, и тэрдинэ́ пэ Моавоскирэ лошчыны (равнины), пашы́л Иорда́но, проти Ерихо́но.</verse>
				<verse number="2">И дыкхця́ о Вала́ко, Сепфороскиро чхаво́ саро́, со кэрдя́ Израилё Амореенгэ;</verse>
				<verse number="3">и древа́н дардэпэ (дара́ндынэ) Моавитяни адалэ́ манушэ́ндыр, пал-дова́ со лэн сыс бут, и страха́дынэ Моавитяни Израилёскирэ чхавэ́ндыр.</verse>
				<verse number="4">И пхэндлэ́ Моавитяни Мадиамоскирэ пхурыдырэнгэ: “Адалэ́ мануша́ акана́ ха́на саро́, со исын пашы́л амэ́ндэ, сыр гурув ха́ла фэлдытко чар.” О Вала́ко, Сепфороскиро чхаво́, сыс Моавитянэнгиро кра́ли дрэ долэ́ дывэса́.</verse>
				<verse number="5">И бичхадя́ ёв манушэ́н кэ Валаа́мо, Веороскиро чхаво́, дро Пефоро, саво́ исын пэ рэка (лэнь) Евфрато, пэ пхув лэ́скирэ манушэ́нгирэ-чхавэнгири, соб (кай) тэ кхарэл лэс и тэ пхэнэ́л. “Ѓа́да, мануша́, савэ́ выгинэ́ Египто́стыр, и зачхакирдэ пхувья́киро муй, и дживэ́на ёнэ на́дур ма́ндыр;</verse>
				<verse number="6">и адя́кэ, яв, прокош ма́нгэ адалэ́ манушэ́н, пал-дова́ со ёнэ исын зоралэды́р ма́ндыр: сашты́ (могинэ́ла) тэ явэ́л, со мэ тэды ява́ва дрэ зор тэ домарав лэн, и тэ вытрадав лэн пхувья́тыр, мэ джино́м, со конэ́с ту бахтякирэса, одова́ явэ́ла бахтякирдо́, и конэ́с ту прокошэса, одова́ явэ́ла прокошно́.”</verse>
				<verse number="7">И гинэ́ Моавитянэнгирэ пхурыдыра́ и Мадиамоскирэ пхурыдыра́ почастункэнца (дарэнца) дрэ васта́ пал драбакирибэн (магитко буты́), и явнэ́ кэ Валаа́мо, и пирипхэндлэ лэ́скэ Валакоскирэ лава́.</verse>
				<verse number="8">И пхэндя́ ёв лэ́нгэ: “Ратькирэн ада́й рат, и мэ да́ва тумэ́нгэ отпхэныбэ́н, сыр пхэнэ́ла ма́нгэ Рай Дэвэ́л.” И ячнэ́пэ Моавитянэнгиро пхурыдыра́ Валаамостэ.</verse>
				<verse number="9">И явдя́ Рай Дэвэ́л кэ Валаа́мо, и пхэндя́: “Савэ исын адалэ́ мануша́ ту́тэ?”</verse>
				<verse number="10">О Валаа́мо пхэндя́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ: “О Вала́ко, Сепфороскиро чхаво́, Моавитянэнгиро кра́ли, бичхадя́ лэн кэ мэ тэ пхэнэ́н:</verse>
				<verse number="11">“Ѓа́да, исын мануша́, савэ́ выгинэ́ Египто́стыр и зачхакирдэ пхувья́киро муй; и адя́кэ, яв, прокош лэн ма́нгэ, сашты́ (могинэ́ла) тэ явэ́л, со мэ тэды ява́ва дрэ зор тэ маравпэ лэ́нца и тэ вытрадав лэн.”</verse>
				<verse number="12">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Валаамоскэ: “На джа́ лэ́нца, на кош одолэ́ манушэ́н; пал-дова́ со ёнэ исын бахтякирдэ.”</verse>
				<verse number="13">И уштыя́ Валаа́мо пэ ра́нко, и пхэндя́ Валакоскирэ тхагарьенгэ: “Джа́н пэ тумари́ пхув; пал-дова́ со Рай Дэвэ́л на мэкэ́ла ман тэ джав тумэ́нца.”</verse>
				<verse number="14">И уштынэ́ Моавитоскирэ тхага́рья, и явнэ́ кэ Вала́ко, и пхэндлэ́ лэ́скэ: “Валаа́мо на закамдя́ тэ джал амэ́нца.”</verse>
				<verse number="15">Тэ́ньци Вала́ко бичхадя́ буты́р тхагарьен, буты́р и славутнэдыр одолэ́ндыр.</verse>
				<verse number="16">И явнэ́ ёнэ кэ Валаа́мо, и пхэндлэ́ лэ́скэ: “Адя́кэ ракирэ́ла Вала́ко, Сепфороскиро чхаво́: ‘На отпхэн тэ явэс кэ мэ;</verse>
				<verse number="17">мэ сыкава́ва ту́кэ бари паты́в и кэра́ва ту́кэ саро́, со ту пхэнэ́са ма́нгэ. Яв, прокош ма́нгэ адалэ́ манушэ́н.”</verse>
				<verse number="18">И отпхэндя́ Валаа́мо, и пхэндя́ Валакоскирэ писхарье́нгэ: “Мэк Вала́ко тэ дэл ма́нгэ пхэрдо́ пэ́скиро кхэр руп и сувнака́й, мэ нашты́ (на могина́ва) тэ на кандав мирэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро упхэныбэ́н, и тэ кэра́в вари-со тыкно́, ци баро́ [пир пэ́скири годы́-р.с.].</verse>
				<verse number="19">Акана́, камэн, ячэ́нпэ дай и тумэ́ пэ рат, и мэ уджинава, со яви́р мо́ло пхэнэ́ла ма́нгэ Рай Дэвэ́л.”</verse>
				<verse number="20">И явдя́ Дэвэ́л раты́ кэ Валаа́мо, и пхэндя́ лэ́скэ: “Ко́ли адалэ́ мануша́ явнэ́ тэ кхарэ́н тут, ушты́, джа́ лэ́нца; нэ екх кэр дова́, со Мэ ява́ва тэ ракира́в ту́кэ.”</verse>
				<verse number="21">Валаа́мо уштыя́ пэ зло́ко (пэ ра́нко) и гия́ Моавитянэнгирэ тхагарьенца.</verse>
				<verse number="22">И захачи́я Дэвлэ́скири холы́ пал дава́, со ёв гия́, и тэрдия́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Янго́ло пэ дром, соб (кай) тэ на домэкэл лэс. Ёв традыя́ пэ пэскирьятэ ослицатэ, и кхэтанэ́ лэ́са сыс дуй лэ́скирэ дына́рья.</verse>
				<verse number="23">И дыкхця́ ослица Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ Янголо́с, Саво́ сыс тэрдо́ пэ дром нангэ куртала́са дро васт, и гия́ дрэ риг ослица дромэ́стыр, и гия́ пэ фэ́лда; а Валаа́мо лыя́ тэ марэл ослица, соб (кай) тэ рискирэ́л ла пэ дром.</verse>
				<verse number="24">И тэрдия́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ Янго́ло пэ вэнзко (пэ танго) дром, машки́р винаградники, кай сыс екхэ рига́тыр ва́нта и явирэ рига́тыр ва́нта.</verse>
				<verse number="25">Ослица, сыр дыкхця́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ Янголо́с, то притасадяпэ ёй кэ ва́нта, и притасадя Валаамоскири ґэро́й кэ ва́нта; и ёв нэвэ́стыр лыя́ тэ марэл ла.</verse>
				<verse number="26">Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Янго́ло нэвэ́стыр пиригия, и тэрдия́ дро тыкно́ штэ́то, кай на сыс карик тэ зджал, ни пэ (чачо́) право, ни пэ (зэ́рво) ле́во риг.</verse>
				<verse number="27">Ослица, дыкхи́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ Янголо́с, пасия́ тэл Валаамостэ. И захачи́я холы́ Валамоскири, и лыя́ ёв тэ марэл ослица каштэса.</verse>
				<verse number="28">И отпхандя Рай Дэвэ́л ушта́ ослицакэ, и ёй пхэндя́ Валаамоскэ: “Со мэ ту́кэ кэрдём, со ту марэ́са ман, ґа́да, акана́ три́то мо́ло?”</verse>
				<verse number="29">Валаа́мо пхэндя́ ослицакэ: “Пал-дова́, со ту высандян ман; ко́ли ма́ндэ дрэ васт тэ явэ́л курта́ла, тэды мэ акана́ замаравас тут.”</verse>
				<verse number="30">Ослица пхэндя́ Валаамоскэ: “Ци на мэ сом тыри́ ослица, пэ савьятэ ту традэса англыпна́стыр и кэ/жы́ко дава́ дывэ́с? Ци кэрдём мэ адя́кэ ту́кэ? Ёв пхэндя́: “Над.”</verse>
				<verse number="31">И отчхакирдя́ Рай Дэвэ́л якха́ Валаамоскэ, и дыкхця́ ёв Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ Янголо́с, саво́ сыс тэрдо́ пэ дром куртала́са дрэ васта́, и поклониндяпэ, и пыя́ пэ пэ́скиро муй.</verse>
				<verse number="32">И пхэндя́ лэ́скэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Янго́ло: “Пал со ту мардян тырья ослица, ґа́да, трин мо́лы? Мэ выгиём, соб (кай) тэ тэрдёвав пэ дром ту́кэ, пал-дова́ со дром тыро́ исын начачуно анги́л Ма́ндэ.</verse>
				<verse number="33">И ослица, дыкхи́ Ман, рискирдя́ дрэ риг Ма́ндыр, ґа́да, трин мо́лы; ко́ли б ёй тэ на рисёл Ма́ндыр, тэды Мэ замаравас тут, а ла ячкиравас джидя.”</verse>
				<verse number="34">И пхэндя́ Валаа́мо Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ Янголоскэ: “Мэ кэрдём грэ́хо, пал-дова́ со Мэ на джиндём, со Ту тэрдо́ проти ма́ндэ пэ дром; и адя́кэ, ко́ли дават исын накуч дрэ Тырэ́ якха́, тэды мэ рисёва́ва.”</verse>
				<verse number="35">И пхэндя́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Янго́ло Валаамоскэ: “Джа́ адалэ́ манушэ́нца, екх ра́кир дова́, со Мэ ява́ва тэ ракира́в ту́кэ.” И гия́ Валаа́мо Валакоскирэ тхагарьенца.”</verse>
				<verse number="36">О Вала́ко, шундя́, со джа́ла Валаа́мо, выгия́ тэ пирилэл лэс дро Моавитоскиро фо́ро, саво́ исын пэ ме́жа паш Арноно, со исын пашы́л сама штэ́ты пэ яго́ро (пэ краё).</verse>
				<verse number="37">И пхэндя́ Вала́ко Валаамоскэ: “Ци на бичхадём мэ кэ ту, тэ кхарэ́н тут? Со́скэ ту на ги́ян кэ мэ? Нау́што мэ пэ чачипэ́н нашты́ (на могина́ва) тэ сыкавав паты́в ту́кэ?”</verse>
				<verse number="38">И пхэндя́ Валаа́мо Валакоскэ: “Дыкх, мэ и явдём кэ ту, нэ ци могина́ва мэ вари-со пэ́стыр тэ пхэна́в? Со чхувэ́ла Дэвэ́л дрэ мирэ́ ушта́, дова́ и мэ ява́ва тэ ракира́в.”</verse>
				<verse number="39">И гия́ Валаа́мо Валакоса, и явнэ́ ёнэ дро Кири́аф-Хуцофо.</verse>
				<verse number="40">И зачхиндя́ Вала́ко гурувэ́н и бакрэ́н, и бичхадя́ кэ Валаа́мо и кэ тхага́рья, савэ́ сыс лэ́са.</verse>
				<verse number="41">Пэ яви́р дывэ́с пэ ра́нко Вала́ко лыя́ Валаамос и лыджия́ лэс упрэ́ пэ Ваалоскирэ вучипэна́, соб (кай) ёв тэ дыкхэ́л одотхы́р бут манушэ́н трусця́л.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="23">
				<verse number="1">Тэ́ньци пхэндя́ Валаа́мо Валакоскэ: “Кэр ма́нгэ ада́й эфта́ алта́ри, и ян ма́нгэ эфта́ гурувэ́н (телянтэн) и эфта́ бакрэ́н.”</verse>
				<verse number="2">О Вала́ко кэрдя́ адя́кэ, сыр ракирдя́ Валаа́мо, и яндлэ́ ваш свэ́нто отдыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пир гуруворэстэ и пир бакрэстэ пэ кажно алта́рё.</verse>
				<verse number="3">И пхэндя́ Валаа́мо Валакоскэ: “Тэрдёв пашы́л цэ́ло схачкирибэ́н тыро́, а мэ джа́ва; сашты́ (могинэ́ла) тэ явэ́л, со Рай Дэвэ́л выджа́ла ма́нгэ тэ дыкхэлпэ гил (пэ стреч), и со Ёв отчхакирла ма́нгэ, дова́ мэ пхэна́ва ту́кэ.” И гия́ ёв пэ вучо́ штэ́то.</verse>
				<verse number="4">И дыкхцяпэ Дэвэ́л Валаамоса, и пхэндя́ лэ́скэ Валаа́мо: “Эфта́ алта́ри кэрдём мэ, и яндём дро свэ́нто отдыибэ́н пир гуруворэстэ (телянтостэ) и пир бакрэстэ пэ кажно алта́рё.”</verse>
				<verse number="5">И чхудя́ Рай Дэвэ́л дрэ Валаамоскирэ ушта́ лав, и пхэндя́: “Рисёв кэ Вала́ко и адя́кэ пхэн.”</verse>
				<verse number="6">И рисия́ ёв кэ Вала́ко, и, акэ, ёв сыс тэрдо́ пашы́л цэ́ло схачкирибэ́н пэ́скиро, ёв и сарэ́ Моавоскирэ тхага́рья (кня́зи).</verse>
				<verse number="7">И проракирдя ёв пэ́скири притча и пхэндя́: “Месопотамиятыр, яндя́ ман о Вала́ко, Моавоскиро кра́ли, васточнонэ бэргэндыр: ‘яв, прокош ма́нгэ Яково́с, яв, кэр фуипэ́н пэ Израилё!’</verse>
				<verse number="8">Сыр тэ прокошав мэ? О Дэвэ́л на прокошэла лэс. Сыр тэ выпхэнав фуипэ́н? О Рай Дэвэ́л на выпхэнэла пэ лэ́стэ фуипэ́н.</verse>
				<verse number="9">Бэргакирэ вучипна́стыр мэ дыкха́ва лэс, и бэргицэндыр пэ лэ́стэ дыкха́ва: акэ, мануша́ дживэ́на, кон пэ́скэ роздельнэс, и машки́р манушэ́ндэ на гинэлапэ.</verse>
				<verse number="10">Кон пиригинэла Яково́скиро пра́хо и пиригинэла Израилёскиро шта́рто паш? Мэк тэ мэрэ́л миро ди чачипнаскирэ мэрибнаса, и мэк тэ явэ́л миро мэрибэ́н сыр лэ́нгиро!”</verse>
				<verse number="11">И пхэндя́ о Вала́ко Валаамоскэ: “Со ту ма́нца кэрэ́са? Мэ лыём тут, соб (кай) тэ прокошэс мирэ́ вэргэ́н, а ту, ґа́да, бахтякирэса лэн?”</verse>
				<verse number="12">И отпхэндя́ ёв и ракирдя́: Ци банго́ мэ сом, лав дро лав, тэ пхэна́в дова́, со чхувэ́ла Рай Дэвэ́л дрэ мирэ́ ушта́?</verse>
				<verse number="13">И пхэндя́ лэ́скэ Вала́ко: “Яв ма́нца пэ яви́р штэ́то, савэ́стыр ту дыкхэ́са лэн, нэ екх лэ́нгири паш дыкхэ́са, а сарэ́н лэн на дыкхэ́са; и прокош лэн ма́нгэ одотхы́р.”</verse>
				<verse number="14">И лыя́ лэс пэ фэ́лда Цохим, тэ́ньчи, пэ бэрга́киро Фастякиро вучипэ́н, и кэрдя́ ёв эфта́ алта́ри, и яндя́ пэ кажно алта́рё свэ́нто отдыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пир гуруворэстэ и пир бакрэстэ пэ кажно алта́рё.</verse>
				<verse number="15">И пхэндя́ о Валаа́мо Валакоскэ: “Тэрдёв ада́й пашы́л тыро́ цэ́ло схачкирибэ́н, а мэ джа́ва одори́к тэ стрэнинавпэ Ра́са-Дэвлэ́са.”</verse>
				<verse number="16">И дыкхцяпэ Рай Дэвэ́л Валаамоса, и чхудя́ ёв лава́ дрэ лэ́скирэ ушта́, и пхэндя́: “Рисёв кэ Вала́ко и одо́й ра́кир.”</verse>
				<verse number="17">И явдя́ кэ ёв, и, акэ, ёв сыс тэрдо́ пашы́л пэ́скиро цэ́ло схачкирибэ́н, и лэ́са Моавоскирэ тхага́рья. И пхэндя́ лэ́скэ о Вала́ко: “Со ракирдя́ Рай Дэвэ́л?”</verse>
				<verse number="18">Ёв выпхэндя пэ́скиро приме́ро (притча) и пхэндя́: “Ушты́, Вала́ко, Сепфорооскиро чхаво́, шун и зарипир ман.</verse>
				<verse number="19">Дэвэ́л исын на ману́ш, соб (кай) Лэ́скэ тэ хохавэ́л, и Ёв на Манушэ́скиро чхаво́, соб (кай) Лэ́скэ тэ парувэлпэ. Ци Ёв пхэнэ́ла, и на скэрэла? Явэ́ла тэ ракирэ́л, и на кэрэ́ла кэ ко́нцо/кэ яго́ро (на сполнинэла)?</verse>
				<verse number="20">Ѓа́да, лыём мэ тэ бахтякирав, пал-дова́ со Ёв бахтякирдя́, и мэ нашты́ (на могина́ва) тэ парував дава́.</verse>
				<verse number="21">Нанэ дыкхно чорипэ́н дрэ Яковостэ, и нанэ бицялы би́да дро Израилё; лэ́скиро Рай Дэвэ́л, исын лэ́са, и трубитко зан лэ́стэ, сыр крали́стэ;</verse>
				<verse number="22">О Дэвэ́л вылыджия́ лэн Египто́стыр, сыгныма лэ́стэ сыс сыр шынгалэстэ (лосёстэ);</verse>
				<verse number="23">Нанэ човаханякирибэн дрэ Яковостэ, и нанэ драбакирибэн дро Израилё. Дро пэ́скиро часо пхэнэ́на пал Яковостэ и пал Израилё: “Ѓа́да, со кэрэ́ла Дэвэ́л!”</verse>
				<verse number="24">Ѓа́да, ману́ш сыр шчэриха (левица) уштэ́ла и сыр шчэр (ле́во) ґаздэ́лапэ, на пасёла, пака ха́ла дорэсыбэ́н и на пьела чалэ́с замардэнгиро рат.”</verse>
				<verse number="25">И пхэндя́ Вала́ко Валаамоскэ: “Тэ кошэс, на кош лэс, тэ бахтякирэс, на бахтякир лэс.”</verse>
				<verse number="26">И отпхэндя́ Валаа́мо, и пхэндя́ Валакоскэ: “Ци на пхэндём мэ ту́кэ, со мэ ява́ва тэ кэра́в саро́ дова́, со пхэнэ́ла ма́нгэ Дэвэ́л?”</verse>
				<verse number="27">И пхэндя́ Вала́ко Валаамоскэ: “Джа́, мэ ла́ва тут пэ яви́р штэ́то; сашты́ (могинэ́ла) тэ явэ́л, со явэ́ла лачхо́ Дэвлэ́скэ, и одотхы́р прокошэса ма́нгэ лэс.”</verse>
				<verse number="28">И лыя́ Вала́ко Валаамос пэ Фегоракиро вучипэ́н, саво́ сыс рискирдо пэ чхучи́ пхув.</verse>
				<verse number="29">И пхэндя́ Валаа́мо Валакоскэ: “Кэр ма́нгэ ада́й эфта́ алта́ри, и ян ма́нгэ адари́к эфта́ гуруворэ́н и эфта́ бакрэ́н.”</verse>
				<verse number="30">И кэрдя́ о Вала́ко, сыр пхэндя́ Валаа́мо, и яндя́ свэ́нто отдыибэ́н (жэ́ртва) Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пир гуруворэстэ и бакрэстэ пэ кажно алта́рё.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="24">
				<verse number="1">Валаа́мо дыкхця́, со Ра́скэ-Дэвлэ́скэ исын лачхо́ тэ бахтякирэ́л Израилё, и ёв на гия́, сыр англэды́р, ваш човаханякирибэн, нэ рисия́ пэ́скирэ мо́са кэ чхучи́ пхув.</verse>
				<verse number="2">И подыкхця́ Валаа́мо, и дыкхця́ Израилё, саво́ сыс тэрдо́ пир пэ́скирэ ро́дыцы (чанга́), и сыс пэ лэ́стэ Дэвлэ́скиро Ду́хо (Фа́но).</verse>
				<verse number="3">И выпхэндя ёв пэ́скири притча, и пхэндя́: “Ракирэ́ла Валаа́мо, Веороскиро чхаво́, ракирэ́ла мурш отчхакирдэ якхаса,</verse>
				<verse number="4">ракирэ́ла о ману́ш, саво́ шундя́ Дэвлэ́скирэ лава́, саво́ дыкхэ́ла Сарэзорьякирэ-Ра́скиро Дэвлэ́скиро сыкаибэ́н, пэрэ́ла, нэ якха́ лэ́скирэ отчхакирдэ:</verse>
				<verse number="5">савэ́ гожа исын тырэ́ ша́тры, Яково, тырэ́ кхэра́, Израилё!</verse>
				<verse number="6">диндькирэнапэ ёнэ сыр лошчыны, сыр унты пашы́л рэка (лэнь), сыр алоитка вэша́, савэ́ Рай Дэвэ́л почхудя, сыр кедры пашы́л пани́;</verse>
				<verse number="7">чхувэ́лапэ пани́ лэ́скирэ вэдрэндыр, и семё лэ́скири явэ́ла сыр барэ́ паня́, лэ́скиро кра́ли явэ́ла вучэды́р Агагостыр, и явэ́ла славу́тно лэ́скиро кралипэ́н.</verse>
				<verse number="8">О Дэвэ́л вылыджия́ лэс Египто́стыр, сыгныма лэ́стэ сыр екхэ шынгалэскирэстэ, ёв ха́ла манушэ́н, савэ́ явэ́на тэ джа́н пэ лэ́стэ, ростасавэла ёв лэ́нгирэ кокалы́ и пэ́скирэ марибнытконэ́ бустенца (стрелэнца) домарэла вэргэ́н.</verse>
				<verse number="9">Ёв прибандия, исын пашто́ сыр шчэр (ле́во) и сыр шчэриха, кон ґаздэ́ла лэс? Кон бахтякирэ́ла тут, явэ́ла бахтякирдо́, и кон кошэла тут, явэ́ла прокошно́!”</verse>
				<verse number="10">И захачи́я холы́ Валакоскири пэ Валаамостэ, и пэкадя́ ёв пэс дрэ васта́, и пхэндя́ Вала́ко Валаамоскэ: “Мэ кхардём тут тэ прокошэс мирэ́ вэргэ́н, дыкх, а ту бахтякирэса лэн, дыкх, дава́ исын три́то мо́ло;</verse>
				<verse number="11">и адя́кэ, праста ту пэ пэ́скиро штэ́то, мэ камдём ту́кэ тэ сыкавав паты́в, нэ, акэ, Рай Дэвэ́л откэдыя ту́тыр паты́в.”</verse>
				<verse number="12">И пхэндя́ Валаа́мо Валакоскэ: “Ци на пхэндём мэ тырэ́ манушэ́нгэ, савэ́н ту прибичхадян кэ мэ:</verse>
				<verse number="13">“Мэк тэ дэл ма́нгэ Вала́ко пхэрдо́ пэ́скиро кхэр руп и сувнака́й, Мэ нашты́ (на могина́ва) тэ пириуштавав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро припхэныбэ́н, соб (кай) тэ кэра́в вари-со лачхипэ́н ци чорипэ́н пир пэ́скиро ило́: нэ со пхэнэ́ла Рай Дэвэ́л, дова́ и Мэ ява́ва тэ ракира́в?”</verse>
				<verse number="14">И адя́кэ акана́, ґа́да, мэ джа́ва кэ пэ́скирэ мануша́. Ту джа́, мэ пхэна́ва ту́кэ, со кэрэ́на адалэ́ мануша́ тырэ́ манушэ́нца дрэ палатунэ́ (последня) дывэса́.”</verse>
				<verse number="15">И роспхэндя́ пэ́скири притча, и пхэндя́: “Ракирэ́ла Валаа́мо, Веороскиро чхаво́, ракирэ́ла мурш отчхакирдэ якхаса,</verse>
				<verse number="16">ракирэ́ла о ману́ш, саво́ шунэ́ла Дэвлэ́скирэ лава́, савэ́стэ исын дыкхибэ́н Най Вучэдырэскирэ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, саво́ дыкхэ́ла Сарэзорьякирэ-Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро сыкаибэ́н, пэрэ́ла, нэ лэ́скирэ якха́ исын отчхакирдэ.</verse>
				<verse number="17">Мэ дыкха́ва Лэс, нэ акана́, хай, лэс нанэ, акэ, дыкха́ва Лэс, нэ нанэ Лэс пашы́л. Джа́ла чэргэн Яковостыр и ґаздэ́лапэ кхенингоскиро дэсто́ Израилёстыр, и розмарэла Моавоскиро тхагарьен и хасякирэ́ла сарэ́н Сифоскирэ чхавэ́н.</verse>
				<verse number="18">Эдомоса явэ́на тэ хулаинэн яви́р мануша́, Сеироса явэ́на тэ хулаинэн лэ́нгирэ вэ́рги, а Израилё сыкавэ́ла пэ́скири зор.</verse>
				<verse number="19">Кон бияндёла Яковостыр, одова́ заухтылэла и хасякирэ́ла, со яця́пэ форо́стыр.”</verse>
				<verse number="20">И дыкхця́ ёв Амаликос, и проракирдя пэ́скири притча и пхэндя́: “Англатуно́ (пэ́рво) манушэ́ндыр исын Амалико, нэ ко́нцо (яго́ро) лэ́скиро авэла мэрибэ́н.”</verse>
				<verse number="21">И дыкхця́ ёв Кенеен, и проракирдя пэ́скири притча, и пхэндя́: “Зорало́ исын тыро́ кхэр, и пэ бэ́рга чхуды́ тыри́ гня́зда (ку́фо);</verse>
				<verse number="22">Каино явэ́ла чороро́, и надлугэс (наґара) кэ дова́, со Асуро залэла тут дро пле́но.”</verse>
				<verse number="23">И проракирдя пэ́скири притча, и пхэндя́: “Бида, кон ячэ́лапэ джидо́, ке́ли янэ́ла дава́ Дэвэ́л!</verse>
				<verse number="24">Явэ́на па́рмы (корабли) Китимостыр, и притасавэ́на Асурос, и притасавэ́на Еверос; нэ и лэ́скэ [лэ́нгэ-р.с.] явэ́ла мэрибэ́н!”</verse>
				<verse number="25">И уштыя́ Валаа́мо, и гия́ палэ пэ пэ́скиро штэ́то, а Вала́ко адя́кэ-паць гия́ пэ́скирэ дромэ́са.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="25">
				<verse number="1">И дживдя́ Израилё кэ Ситимо, и лынэ́ мануша́ тэ кэрэ́н биладжаипэ́н Моавоскирэ чхаенца,</verse>
				<verse number="2">и кхардэ́ ёнэ манушэ́н кэ пэ́скирэ-дэвлэнгиро свэ́нто яныбэ́н, и ханэ́ мануша́ лэ́нгиро свэ́нто яныбэ́н и мангнэпэ лэ́нгирэ дэвлорэ́нгэ.</verse>
				<verse number="3">И прияця Израилё кэ Ваал-Фегоро. И захачи́я Ра́скирэ-Дэвлэ́скири холы́ пэ Израилё.</verse>
				<verse number="4">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ: “Лэ манушэнгирэн сарэ́н барыдырэ́н, и ублав лэн анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ анги́л кхам, и отрисёла Израилёстыр Ра́скирэ-Дэвлэ́скири холы́.”</verse>
				<verse number="5">И пхэндя́ Мо́йза Израилёскирэ сэндарьенгэ: “Кажно (сва́ко) тэ мулякирэ́л пэ́скирэ манушэ́н, савэ́ причхудэпэ кэ Ваало-Фегоро.”</verse>
				<verse number="6">И ґа́да, вари-кон Израилёскирэ чхавэ́ндыр явдя́, и яндя́ кэ пэ́скирэ пша́ла Мадианитянка, пэ Мойза́скирэ якха́ и пэ якха́ Израилёскирэ чхавэ́нгиро пэ саро́ скэдыибэ́н, ке́ли ёнэ рондлэ́ пашы́л скэдыибнаскиро загиибэ́н.</verse>
				<verse number="7">О Финеесо, чхаво́ Елизароскиро, Аароно́скирэ-рашаскиро чхавэ́скиро, дыкхи́ дава́, ґаздыя́пэ скэдыибнаскирэ манушэ́ндыр, и лыя́ дро васт пэ́скиро чхурдыбнытко буст (коп΄ё),</verse>
				<verse number="8">и гия́ ёв пала́л пал Израильтяностэ, кай ёнэ сыс сутэ́, и пропусадя лэн дуе́н, Израильтянос и джувля́ дрэ ла́киро пэр: и пирияця́ Израилёскирэ-чхавэ́нгиро мэрибэ́н.</verse>
				<verse number="9">Манушэ́н, савэ́ мынэ́ моровостыр, сыс биш тэ штар тысёнцы.</verse>
				<verse number="10">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ дасавэ́ лава́:</verse>
				<verse number="11">“О Финеесо, чхаво́ Елизароскиро, Аароно́скирэ-рашаскиро чхавэ́скиро, отлыджия Мири́ холы́ Израилёскирэ чхавэ́ндыр, сыр лыя́ тэ зэвлынэл (тэ чхуинэл накуч) пир Ма́ндэ машки́р лэ́ндэ, и Мэ на хасякирдём Израилёскирэ чхавэ́н дро зэвлыныпэ́н Миро;</verse>
				<verse number="12">палдава́ пхэн лэ́скэ: Ѓа́да, Мэ да́ва лэ́скэ Миро завето пал рама́нё (миро),’</verse>
				<verse number="13">и явэ́ла ёв лэ́скэ и лэ́скирэ-чхавэ́скирэ родо́скэ пал лэ́стэ векоскирэ пхэндлэ́ лавэ́са (заветоса) пал рашаипэн, пал-дова́ со ёв сыкадя́ зэвлыныпэ́н пал пэ́скирэ Дэвлэ́стэ и затэрдия пал Израилёскирэ чхавэ́ндэ.</verse>
				<verse number="14">Лав Израильтяниноскиро, савэ́с замардя́ Мадианитянка, сыс Зимри, Салоскиро чхаво́, барыдыро́ Симеоноскирэ родо́стыр;</verse>
				<verse number="15">а лав Мадианитянкакиро, савья́ замардэ́, сыс Хазва; ёй сыс Цураскири чай, Омофоскирэ-барыдырэскири, Мадиамоскирэ кхэритконэ́ родо́стыр (племёстыр).</verse>
				<verse number="16">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ дасавэ́ лава́:</verse>
				<verse number="17">“Притасавэн Мадианитянэн и марэ́н лэн,</verse>
				<verse number="18">палдава́ со ёнэ накуч кэрдэ́ тумэ́нца дро пэ́скиро хохаибэ́н, подлынэ тумэн Фегороса и Хазваса, Мадиамоскирэ-барыдырэскирэ чхаса, пэ́скирэ пхэняса, савья́ замардэ́ дро марибнаскиро дывэ́с пал Фегоро.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="26">
				<verse number="1">Пало́ дава́ марибэ́н Рай Дэвэ́л пхэндя́ Мойза́скэ и Елизароскэ, Аароно́скирэ-рашаскирэ чхавэ́скэ:</verse>
				<verse number="2">“Пиригинэн саро́ Израилёскирэ-чхавэ́нгиро скэдыибэ́н бишэ́ бэршэ́ндыр и пхурэды́р, пир лэ́нгирэ чэ́карья (семействы), [дадэ́скири сэмэ́нца-ю.о.], сарэ́н, кон исын лахчо ваш марибэ́н дро Израилё.”</verse>
				<verse number="3">И пхэндлэ́ лэ́нгэ Мо́йза и Елиза́ро, раша́й, пэ лошчы́на Моавитоскири пашы́л Иорда́но, проти Ерихо́но:</verse>
				<verse number="4">“Пиригинэн сарэ́н манушэ́н бишэ́ бэршэ́ндыр и пхурэды́р, сыр пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ и Израилёскирэ чхавэ́нгэ, савэ́ выгинэ́ Египто́скирэ пхувья́тыр:</verse>
				<verse number="5">О Рувимо, англатуно́ (пэ́рво) чхаво́ Израилёскиро. Рувимо́скирэ чхавэ́ сыс: Ханохостыр стрэч (поколениё) Ханохоскири, Фалустыр Фалускири стрэч (поколениё),</verse>
				<verse number="6">Хецроностыр стрэч Хецроноскири, Хармастыр стрэч Хармаскири.</verse>
				<verse number="7">Ѓа́да, исын стрэ́чы Рувимо́скирэ: и пиригиндло лэн сыс штардэша́ трин тысёнцы эфташэла́ трия́нда.</verse>
				<verse number="8">И Фалускирэ чхавэ́: Елиаво.</verse>
				<verse number="9">Елиавоскирэ чхавэ́ сыс: Немуило, Дафано и Авироно. Дава́ сыс одолэ́ Дафано и Авироно, савэ́ кхардэ́ пэ скэдыибэ́н тэ ракирэ́н, савэ́ подракирдэ манушэ́н проти Мойзастэ и Аароностэ кхэтанэ́ Кореёскирэ манушэ́нца, ке́ли ёнэ подракирдэ манушэ́н пэ Растэ-Дэвлэ́стэ;</verse>
				<verse number="10">и росчхакирдя пхув пэ́скирэ ушта́ и проглытындя лэн и Кореёс; кхэтанэ́ лэ́нца мынэ́ и дру́ги (мала́) лэ́нгирэ, ке́ли яг схая дуйшэла́ пандждэша́ манушэ́н, и ячнэ́ ёнэ сыр ґерты́к (знаме́ниё).</verse>
				<verse number="11">Нэ Кореёскирэ чхавэ́ на мынэ́.</verse>
				<verse number="12">Симеоноскирэ чхавэ́ пир лэ́нгирэ стрэ́чы (поколении) сыс: Немуилостыр стрэч Немуилоскири, Яминостыр стрэч Яминоскири, Яхиностыр стрэч Яхиноскири,</verse>
				<verse number="13">Заростыр стрэч Зароскири, Саулостыр стрэч Саулоскири.</verse>
				<verse number="14">Ѓа́да, исын Симёноскирэ стрэ́чы: биш тэ дуй тысёнцы дуйшэла́.</verse>
				<verse number="15">Гадо́скирэ чхавэ́ пир лэ́нгирэ стрэ́чы сыс: Цэфоностыр стрэч Цэфоноскири, Хагеёстыр стрэч Хагеёскири, Шунистыр стрэч Шунискири,</verse>
				<verse number="16">Озниёстыр стрэч Озниёскири, Ериёстыр стрэч Ериёскири,</verse>
				<verse number="17">Ародостыр стрэч Ародоскири, Арелиёстыр стрэч Арелиёскири.</verse>
				<verse number="18">Ѓа́да, исын Гадо́скирэ стрэ́чы, пир лэ́нгиро пиригиныбэ́н: штардэша́ тысёнцы панджшэла́.</verse>
				<verse number="19">Юда́скирэ чхавэ́ сыс: Иро и Онано; нэ Иро и Онано мынэ́ пэ Ханаано́скири пхув;</verse>
				<verse number="20">и Юда́скирэ чхавэ́ пир лэ́нгирэ стрэ́чы сыс: Шэластыр стрэч Шеласкири, Фаресостыр стрэч Фаресоскири, Заростыр стрэч Зароскири;</verse>
				<verse number="21">и Фаресоскирэ чхавэ́ сыс: Эсромостыр стрэч Эсромо́скиро, Хамулостыр стрэч Хамулоскири;</verse>
				<verse number="22">Ѓа́да, исын Юда́скирэ стрэ́чы, пир гиныбэ́н лэ́нгиро: эфтадэшашов тысёнцы панджшэла́.</verse>
				<verse number="23">Исахароскирэ чхавэ́ пир лэ́нгирэ стрэ́чы сыс: Фоластыр стрэч Фоласкири, Фувастыр стрэч Фуваскири,</verse>
				<verse number="24">Яшувастыр стрэч Яшуваскири, Шымроностыр стрэч Шымроноскири.</verse>
				<verse number="25">Ѓа́да, исын Исахароскирэ стрэ́чы пир лэ́нгиро гиныбэ́н: шовдэша́ штар тысёнцы триншэла́.</verse>
				<verse number="26">Завулоноскирэ чхавэ́ пир лэ́нгирэ стрэ́чы сыс: Сэредостыр стрэч Сэредоскири, Елоностыр стрэч Елоноскири, Яхлеилостыр стрэч Яхлеилоскири;</verse>
				<verse number="27">ґа́да, исын Завулоноскирэ стрэ́чы пир лэ́нгиро гиныбэ́н: шовдэша́ тысёнцы панджшэла́.</verse>
				<verse number="28">Иосифо́скирэ (Ёза́скирэ) чхавэ́ пир лэ́нгирэ стрэ́чы сыс: Мана́сия и Ефре́мо.</verse>
				<verse number="29">Манасия́скирэ чхавэ́: Махиростыр стрэч Махироскири, Махиростыр бия́ндыя Галаа́до, Галаадостыр стрэч Галаадоскири.</verse>
				<verse number="30">Ѓа́да, исын Галаадо́скирэ чхавэ́: Езеростыр стрэч Езероскири, Хелекостыр стрэч Хелекоскири,</verse>
				<verse number="31">Асриилостыр стрэч Асриилоскири, Шэхемостыр стрэч Шэхемоскири,</verse>
				<verse number="32">Шэмидастыр стрэч Шэмидаскири, Хеферостыр стрэч Хефероскири.</verse>
				<verse number="33">Салпаадостэ, Хефероскирэ чхавэ́стэ на сыс чхавэ́н, а екх чхая́; лава́ Салпаадоскирэ чхаенгирэ: Махла, Ноа, Хогла, Милка и Фирца.</verse>
				<verse number="34">Ѓа́да, исын Манасия́скирэ стрэ́чы, а пиригиндо лэн сыс пандждэша́ дуй тысёнцы эфташэла́.</verse>
				<verse number="35">Ѓа́да, исын Ефремо́скирэ чхавэ́ пир лэ́нгирэ стрэ́чы: Шутеластыр стрэч Шутеласкири, Бехеростыр стрэч Бехероскири, Таханостыр стрэч Таханоскири;</verse>
				<verse number="36">и ґа́да, исын Шутеласкирэ чхавэ́: Араностыр стрэч Араноскири;</verse>
				<verse number="37">ґа́да, исын Ефремо́скирэ стрэ́чы, пир лэ́нгиро гиныбэ́н: трияндадуй тысёнцы панджшэла́. Ѓа́да, исын Иосифо́скирэ (Ёза́скирэ) чхавэ́ пир лэ́нгирэ стрэ́чы.</verse>
				<verse number="38">Вениамино́скирэ чхавэ́ пир лэ́нгирэ стрэ́чы: Бэластыр стрэч Бэласкири, Ашбелостыр стрэч Ашбелоскири, Ахирамостыр стрэч Ахирамоскири,</verse>
				<verse number="39">Шэфуфамостыр стрэч Шэфуфамоскири, Хуфамостыр стрэч Хуфамоскири.</verse>
				<verse number="40">И Беласкирэ чхавэ́ сыс: Ардо и Наамано; Ардостыр стрэч Ардоскири, Нааманостыр стрэч Нааманоскири.</verse>
				<verse number="41">Ѓа́да, исын Вениамино́скирэ чхавэ́ пир лэ́нгирэ стрэ́чы; а пиригиндло сыс лэн штардэша́ пандж тысёнцы шовшэла́.</verse>
				<verse number="42">Ѓа́да, исын Дано́скирэ чхавэ́ пир лэ́нгирэ стрэ́чы: Шухамостыр стрэч Шухамоскири. Ѓа́да, исын Дано́скирэ чэ́карья (семействы) пир лэ́нгирэ стрэ́чы.</verse>
				<verse number="43">И сарэ́ Шухамоскирэ стрэ́чы пир лэ́нгиро гиныбэ́н сыс: шовдэша́ штар тысёнцы штаршэла́.</verse>
				<verse number="44">Асироскирэ чхавэ́ пир лэ́нгирэ стрэ́чы сыс: Имнастыр стрэч Имнаскири, Ишвастыр стрэч Ишваскири, Вериятыр стрэч Верияскири;</verse>
				<verse number="45">Верияскирэ чхавэ́ндыр: Хеверостыр стрэч Хевероскири, Малхиилостыр стрэч Малхиилоскири;</verse>
				<verse number="46">Асироскирэ-чхакиро лав сыс Сара [Сэрах-ю.о.].</verse>
				<verse number="47">Ѓа́да, исын Асироскирэ-чхавэ́нгиро стрэ́чы, пир лэ́нгиро гиныбэ́н: пандждэша́ трин тысёнцы штаршэла́.</verse>
				<verse number="48">Нефалимоскирэ чхавэ́ пир лэ́нгирэ стрэ́чы сыс: Яхцэилостыр стрэч Яхцэилоскири, Гуниёстыр стрэч Гуниёскири,</verse>
				<verse number="49">Ецэростыр стрэч Ецэроскири, Шылемостыр стрэч Шылемоскири;</verse>
				<verse number="50">ґа́да, исын стрэч Нефалимоскири пир лэ́нгирэ стрэ́чы; пиригиндло лэн сыс штардэша́ пандж тысёнцы штаршэла́.</verse>
				<verse number="51">Ѓа́да, кицы́ сыс манушэ́н, савэ́ загинэ́ дрэ Израилёскирэ-чхавэ́нгиро пиригиныбэ́н: шовшэла́ екх тысёнцо эфташэла́ трия́нда мануша́.</verse>
				<verse number="52">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ, ракири́:</verse>
				<verse number="53">“Пир дава́ пиригиныбэ́н трэй тэ роздэс пхув сыр мэкно́ миштыпэ́н адалэ́ манушэ́нгэ пир лэ́нгиро гиныбэ́н (кицыпэн) пир лав.</verse>
				<verse number="54">Конэ́с буты́р, одолэ́нгэ пхув дэ буты́р; а конэ́с тыкнэды́р, одолэ́нгэ пхув дэ тыкнэды́р: кажнонэ́скэ трэй тэ дэн пхув дакицы, ци бут манушэ́н загинэ́ дро гиныбэ́н.</verse>
				<verse number="55">Пир жре́биё трэй тэ роздэн пхув: пир лава́ лэ́нгирэ-дадэнги́рэ ро́дыцы ёнэ исын бангэ́ тэ дорэсэн пхув;</verse>
				<verse number="56">пир жре́биё трэй лэ́нгэ тэ роздэн лэ́нгири пхув сыр мэкно́ миштыпэ́н, сыр бутэ́-манушэнгирэнгэ, адя́кэ и тыкнэ́-манушэнгирэнгэ.</verse>
				<verse number="57">Акэ, адалэ́ исын, кон загия́ дрэ гиныбэ́н Левитэнгиро пир лэ́нгирэ стрэ́чы: Гирсоностыр стрэч Гирсоноскири, Каафостыр стрэч Каафоскири, Мераристыр стрэч Мерарискири.</verse>
				<verse number="58">Ѓа́да, исын стрэ́чы Левиёноскирэ: стрэч Ливниёскири, стрэч Хевроноскири, стрэч Махлиёскири, стрэч Мушыёскири, стрэч Кореёскири. Каафостыр бия́ндыя Амрамо.</verse>
				<verse number="59">Амрамоскирэ-ромнякиро лав сыс Иохаведа, Левиёскири чхай, савья́ бияндя́ Левиёскири ромны́ дро Еги́пто, а ёй бияндя́ Амрамоскэ Аароно́с, Мойза́с и Мариам, лэ́нгирэ пхэня́.</verse>
				<verse number="60">И бия́ндынэ Аароностыр Надаво и Авиудо, Елиза́ро и Ифамаро;</verse>
				<verse number="61">нэ Надаво и Авиудо мынэ́, ке́ли яндлэ́ натрэбимо яг анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="62">И сыс пиригиндло лэн биштэ трин тысёнцы сарэ́н муршэ́н, екхэ чхонэстыр и буты́р, пал-дова́ со ёнэ на сыс пиригиндлэ кхэтанэ́ Израилёскирэ чхавэ́нца, пал-дова́ со на сыс дыно́ лэ́нгэ участко (пхув) машки́р Израилёскирэ чхавэ́ндэ пир пхув сыр мэкно́ миштыпэ́н.</verse>
				<verse number="63">Ѓа́да, исын одолэ́, савэ́н пиригиндлэ Мо́йза и Елиза́ро, раша́й, савэ́ гиндлэ́ Израилёскирэ чхавэ́н пэ Моавоскирэ лошчыны пашы́л Иорда́но, проти Ерихо́но;</verse>
				<verse number="64">машки́р лэ́ндэ на сыс ни екхэ манушэ́с, савэ́н гиндя Мо́йза и Ааро́но, раша́й, савэ́ гиндлэ́ Израилёскирэ чхавэ́н пэ Синаёскири чхучи́ пхув;</verse>
				<verse number="65">пал-дова́ со Рай Дэвэ́л пхэндя́ лэ́нгэ, со мэрэ́на ёнэ пэ чхучи́ пхув, – и на яця́пэ лэ́ндыр нико́н (никонэ́с), апри́ч Халевостэ, Ефонияскирэ чхавэ́стэ, и Исусо́стэ (Ёхошуастэ), Навиноскирэ чхавэ́стэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="27">
				<verse number="1">И явнэ́ Салпаадоскирэ чхая́, Хефероскирэ чхавэ́скирэ, Галаадо́скирэ чхавэ́скирэ, Махироскирэ чхавэ́скирэ, Манасия́скирэ-чхавэ́скирэ стрэчатыр, Иосифо́скирэ чхавэ́скиро, и ґа́да, сыс лэ́скирэ-чхаенгирэ лава́: Махла, Ноа, Хогла, Милка и Фирца;</verse>
				<verse number="2">и тэрдинэ́ ёнэ анги́л Мойзастэ и анги́л Елизаростэ рашастэ, и анги́л тхагарьендэ и анги́л саро́ скэдыибэ́н, пашы́л загиибэ́н дрэ скэдыибна́скири ша́тра, и пхэндлэ́:</verse>
				<verse number="3">“Амаро́ дад мыя́ пэ чхучи́ пхув, и ёв на сыс кхэтанэ́ одолэ́ манушэ́нца, савэ́ скэдынэ́пэ проти Растэ-Дэвлэ́стэ кхэтанэ́ Кореёскирэ малэнца, нэ ёв пал пэ́скиро грэ́хо мыя́, и чхавэ́ лэ́стэ на сыс;</verse>
				<verse number="4">пал со тэ хасёл амарэ́-дадэ́скиро лав лэ́скирэ родыцо́стыр, пал-дова́ со лэ́стэ нанэ чхавэ́с? Дэ амэ́нгэ пхув машки́р амарэ́ дадэ́скирэ пшалэ́ндэ.”</verse>
				<verse number="5">И яндя́ Мо́йза лэ́нгиро рэ́ндо (де́ло) анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="6">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ:</verse>
				<verse number="7">“Чачипэ́н ракирэ́на Салпаадоскирэ чхая́, дэ лэ́нгэ миштыпна́скири ме́ра пир пхув машки́р лэ́нгирэ-дадэ́скирэ пшалэ́ндэ и пиридэ лэ́нгэ лэ́нгирэ дадэ́скири пхув, сыр мэкно́ миштыпэ́н.</verse>
				<verse number="8">И Израилёскирэ чхавэ́нгэ дэ тэ джинэ́н, и пхэн: ‘Ко́ли кон мэрэ́ла, и на сыс лэ́стэ чхавэ́с, тэды пиридэ́н лэ́скири пхув лэ́скирэ чхакэ’;</verse>
				<verse number="9">ко́ли лэ́стэ нанэ чха, пиридэ́н лэ́скири пхув лэ́скирэ пшалэ́нгэ;</verse>
				<verse number="10">ко́ли нанэ лэ́стэ пшалэ́н, отдэ́н лэ́скири пхув лэ́скирэ-дадэ́скирэ пшалэ́нгэ;</verse>
				<verse number="11">ко́ли нанэ лэ́скирэ-дадэ́скирэ пшалэ́н, отдэ́н лэ́скири пхув лэ́скирэ-пашатунэ́ сэмэнцакэ лэ́скирэ стрэчатыр, соб (кай) ёй тэ явэ́л лэ́стэ; и мэк тэ явэ́л дава́ ваш Израилёскирэ чхавэ́нгэ залыджино дро Зако́но, сыр пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ.”</verse>
				<verse number="12">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ: “Джа́ упрэ́ пэ дая́ бэ́рга Аваримо, и подыкх пэ пхув, сави́ Мэ да́ва Израилёскирэ чхавэ́нгэ;</verse>
				<verse number="13">и ке́ли подыкхэса пэ ла́тэ, прияч кэ пэ́скирэ мануша́ и ту, сыр прияця Ааро́но, тыро́ пшал;</verse>
				<verse number="14">пал-дова́ со тумэ́ на кандынэ́ Миро ракирибэ́н пэ чхучи́ пхув Син, дро дова́ часо, ке́ли сыс кошыбэ́н пэ скэдыибэ́н, соб (кай) тэ сыкавэс анги́л лэ́нгирэ якха́ Мири́ свэнтыма пашы́л пани́ Мерива.”</verse>
				<verse number="15">И пхэндя́ Мо́йза Ра́скэ-Дэвлэ́скэ дасавэ́ лава́:</verse>
				<verse number="16">“Мэк тэ чхувэ́л Рай Дэвэ́л, Саво́ исын пэ кажно ду́хо (фа́но) дрэ кажно лоч (плоть) манушэ́с пэ скэдыибэ́н;</verse>
				<verse number="17">саво́ выджа́ла анги́л лэ́ндэ и саво́ заджа́ла анги́л лэ́ндэ, саво́ вылыджала лэн и саво́ янэ́ла лэн, соб (кай) тэ на ячэ́лпэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро скэдыибэ́н, сыр бакрэ́, савэ́ндэ нанэ чхупнарис (пастухос).”</verse>
				<verse number="18">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ: “Лэ пэ́скэ Исусо́с (Ёхошуас), Навиноскирэ чхавэ́с, манушэ́с, дрэ савэ́стэ исын Ду́хо (Фа́но), и чхув пэ лэ́стэ тыро́ васт,</verse>
				<verse number="19">и чхув лэс анги́л Елизаростэ, рашастэ, и анги́л саро́ скэдыибэ́н, и дэ лэ́скэ припхэныбэ́н анги́л лэ́нгирэ якха́,</verse>
				<verse number="20">и дэ лэ́скэ тырэ́ славатыр, соб (кай) тэ шунэ́л лэс саро́ скэдыибэ́н Израилёскирэ чхавэ́ндыр;</verse>
				<verse number="21">и явэ́ла ёв тэ тэрдёл кэ Елиза́ро раша́й, и тэ пхучэл лэ́стыр пал лэ́стэ тэ дэл годыпэ́н лэ́скэ, Уримоскирэ сэндоса анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ; и пир лэ́скиро лав бангэ́ исын ёнэ (мусинэна) тэ выджа́н, и пир лэ́скиро лав бангэ́ тэ заджа́н, ёв и сарэ́ Израилёскирэ чхавэ́ лэ́са, и саро́ скэдыибэ́н.”</verse>
				<verse number="22">И кэрдя́ Мо́йза, сыр припхэндя́ лэ́скэ Рай Дэвэ́л, и лыя́ Исусо́с (Ёхошуас), и чхудя́ лэс анги́л Елизаростэ рашастэ и анги́л саро́ скэдыибэ́н;</verse>
				<verse number="23">и чхудя́ упрэ́ пэ лэ́стэ пэ́скирэ васта́, и дыя́ лэ́скэ припхэныбэ́н, сыр ракирдя́ Рай Дэвэ́л пир Мойзастэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="28">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ, ракири́:</verse>
				<verse number="2">“Припхэн Израилёскирэ чхавэ́нгэ и пхэн лэ́нгэ: ‘Дыкхэ́н, соб (кай) Миро яныбэ́н, маро́ Миро сыр свэ́нто яныбэ́н Ма́нгэ, дро гудло́ тхув Ма́нгэ, тэ янэ́н Ма́нгэ дро пэ́скиро часо.’”</verse>
				<verse number="3">И пхэн лэ́нгэ: “Дава́ исын свэ́нто яныбэ́н ваш яг, сави́ тумэ́ сан бангэ́ тэ янэ́н Ра́скэ Дэвлэ́скэ: дуй бакрэ́ екхэ-бэршы́тка би дошакирэ пэ дывэ́с, дро цэ́ло схачкирибэ́н кажно дывэ́с.</verse>
				<verse number="4">Екхэ бакрэ́с ян ранкоса (злокоса), а явирэ бакрэ́с ян бэльвэле́;</verse>
				<verse number="5">и дро маруно́ яныбэ́н ян дэ́што паш ефа пшэничнонэ яржэстыр, перемешындло екхэ штартонэ гинаса вымардэ елеёстыр;</verse>
				<verse number="6">дава́-цэ́ло схачкирибэ́н пэ кажно дывэ́с, саво́ кэрдо́ сыс пашы́л бэ́рга Синаё, дро гудло́ тхув, свэ́нто яныбэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ;</verse>
				<verse number="7">и ваш тхадуно свэ́нто дыибэ́н пашы́л ла́тэ тэ явэ́л екх шта́рто гино пэ екхэ бакрэстэ: пэ свэ́нто штэ́то кэр вычхуибэн, мол (вино) Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="8">Явирэ́с бакрэ́с бэльвэле́, дасавэ́ марунэ яныбнаса, сыр злокостыр (ранкостыр), и дасавэ́ вычхуибнаса пашы́л лэ́стэ ян лэс дрэ свэ́нто яныбэ́н, дро гудло́ тхув, лачхо́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="9">А дро са́вато (субо́та) янэ́н дуе́н екхэ-бэршытконэн бакрэ́н би дошакиро, и ваш маруно́ дыибэ́н янэ́н дуй-дэшэнгирэ паша́ эфатыр пшэничнонэ яржэстыр, пиримешындло елеёса и вычхуибэн пашы́л лэ́стэ:</verse>
				<verse number="10">дава́-саватоскиро цэ́ло схачкирибэ́н дро кажно са́вато, буты́р кажнонэ́-дывэсэскирэ цэлонэ́ схачкирибнастыр и вычхуибэн пашы́л лэ́стэ.</verse>
				<verse number="11">И дро нэво́ чхон тумаро́, янэ́н цэ́ло схачкирибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ: барэ́ кхэритконэ́ мурдалэстыр (ското́стыр) дуе́н тэрнэн гуруворэ́н, екхэ́с бакрэ́с и эфта́ екхэ-бэршытконэн бакрэ́н би дошакиро,</verse>
				<verse number="12">и трин дэшта паша́ эфатыр пшэничнонэ яржэстыр, пиримешындло елеёса, дро маруно́ яныбэ́н пэ екхэ́стэ гурувэстэ, и дуй дэшта паша́ эфатыр пшеничнонэ яржэстыр, перемешандло елеёса, дро маруно́ яныбэ́н пэ бакрэстэ,</verse>
				<verse number="13">и пир дэ́што паш эфатыр пшэничнонэ яржэстыр, перемешындло елеёса, дро маруно́ яныбэ́н пэ кажнонэ́ бакрэстэ; дава́-цэ́ло схачкирибэ́н, гудло́ тхув, свэ́нто яныбэ́н, лачхо́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ;</verse>
				<verse number="14">и вычхуибэн кхэтанэ́ лэ́нца банго́ тэ явэ́л паш гино мол (вино) пэ гуруворэстэ, екх три́то паш гиностыр пэ бакрэстэ, и екх шта́рто паш гиностыр пэ бакрэстэ; дава́-цэ́ло схачкирибэ́н дро кажно нэво́ чхон дрэ сарэ́ бэршы́тка чхона́.</verse>
				<verse number="15">И екхэ́с бузнэ́с янэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ дрэ свэ́нто яныбэ́н пал грэ́хо: буты́р цэлонэ́ схачкирибнастыр, со пэ кажно дывэ́с тумэ́ сан бангэ́ тэ янэ́н лэс вычхуибнаса лэскирэса.</verse>
				<verse number="16">Дро пэ́рво чхон, пэ дэшуштарто чхонэ́скиро дывэ́с-Патради́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири.</verse>
				<verse number="17">И пэ дэшупанджто дывэ́с далэ́-чхонэ́скиро тэ явэ́л свэ́нко; эфта́ (битринэ́нгиро дэш) дывэса́ ёнэ исын бангэ́ тэ хан опресноки.</verse>
				<verse number="18">Пэ пэ́рво дывэ́с мэк тэ явэ́л тумэ́ндэ свэ́нто скэдыибэ́н, нисави́ буты́ тэ на кэрэ́н;</verse>
				<verse number="19">и янэ́н свэ́нто яныбэ́н, цэ́ло схачкирибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ: барэ́ кхэритконэ́ мурдалэстыр (ското́стыр) дуе гурувэ́н, екхэ бакрэ́с и эфта́ екхэ-бэршытконэ бакрэ́н; би дошакиро бангэ́ ёнэ тэ явэ́н тумэ́ндэ.</verse>
				<verse number="20">И кхэтанэ́ лэ́нца дро маруно́ яныбэ́н янэ́н пшэнично яржо́, пиримешиндло елеёса, трин дэшта паша́ эфатыр пэ кажнонэ́ гурувэстэ, и дуй дэшта паша́ эфатыр пэ бакрэстэ,</verse>
				<verse number="21">и пир дэ́што паш эфатыр ян пэ кажнонэ́стэ эфта́ бакрэ́ндыр,</verse>
				<verse number="22">и екхэ бузнэ́с дро свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пал грэ́хо, ваш жужакирибэн тумаро́;</verse>
				<verse number="23">апри́ч цэ́ло схачкирибэ́н пэ ра́нко (пэ зло́ко), саво́ исын цэ́ло схачкирибэ́н кажнонэ́ дывэсэскиро.</verse>
				<verse number="24">Адя́кэ янэ́н и дро кажно эфта́ дывэсэ́ндыр, дава́ исын маро́, свэ́нто дыибэ́н, гудло́ тхув, лачхо́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ; апри́ч кажнонэ́-дывэсэскиро цэ́ло схачкирибэ́н и лэ́скирэ вычхуибнастыр, трэй тэ янэ́н дава́.</verse>
				<verse number="25">И пэ эфта́то дывэ́с мэк тэ явэ́л тумэ́ндэ свэ́нто скэдыибэ́н; на кэрэ́н нисави́ буты́.</verse>
				<verse number="26">И дро дывэ́с, ке́ли янэ́на пэ́рва барьякирдэ́ (пло́ды) и ке́ли янэ́на Ра́скэ-Дэвлэ́скэ нэво́ маруно́ яныбэ́н дрэ эфтангирья (седмицы) тумарэ́, мэк тэ явэ́л тумэ́ндэ свэ́нто скэдыибэ́н; нисави́ буты́ тэ на кэрэ́н;</verse>
				<verse number="27">и янэ́н цэ́ло схачкирибэ́н дро гудло́ тхув Ра́скэ-Дэвлэ́скэ: кхэритконэ́ мурдалэстыр (барэ́ ското́стыр) дуе́н гуруворэ́н, екхэ бакрэ́с и эфта́ екхэ-бэршытконэ бакрэ́н,</verse>
				<verse number="28">и ваш лэ́нгэ дро маруно́ яныбэ́н пшэнично яржо́, перемешындло елеёса, трин дэшта паша́ эфатыр пэ кажнонэ́ гуруворэстэ, дуй дэшта паша́ эфатыр пэ бакрэстэ,</verse>
				<verse number="29">и пир дэ́што паш эфатыр пэ кажнонэ́стэ эфта́ бакрэ́ндыр,</verse>
				<verse number="30">и екхэ бакрэ́с дрэ свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пал грэ́хо, ваш жужакирибэн тумаро́;</verse>
				<verse number="31">Апри́ч кажнонэ́-дывэсытконэскиро цэ́ло схачкирибэ́н и маруно́ яныбэ́н ваш лэ́нгэ, янэ́н дава́ Ма́нгэ лэ́нгирэ вычхуибнаса: би дошакиро ёнэ исын бангэ́ тэ явэ́н ёнэ тумэ́ндэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="29">
				<verse number="1">И дро эфта́то чхон, пэ пэ́рво-чхонэ́скиро дывэ́с, мэк тэ явэ́л тумэ́ндэ свэ́нто скэдыибэ́н; на кэрэ́н нисави́ буты́; мэк тэ явэ́л дава́ тумэ́ндэ радымакиро дывэ́с рогоскирэ зникоса (трубакирэ звукоса).</verse>
				<verse number="2">И янэ́н цэ́ло схачкирибэ́н дрэ гудло́ тхув, лачхо́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ: екхэ гуруво́рэс, екхэ бакрэ́с, эфта́ екхэ-бэршытконэ бакрэ́н, би дошакирэн,</verse>
				<verse number="3">и ваш лэ́нгэ дро маруно́ яныбэ́н тэ явэ́л пшэнично яржо́, перемешындло елеёса, трин дэшта паша́ эфатыр пэ гуруворэстэ, дуй дэшта паша́ эфатыр пэ бакрэстэ,</verse>
				<verse number="4">и екх дэ́што паш эфатыр пэ кажнонэ́стэ эфта́ бакрэ́ндыр,</verse>
				<verse number="5">и екхэ́с бузнэ́с (козлос) дрэ свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пал грэ́хо, ваш жужакирибэн тумаро́,</verse>
				<verse number="6">апри́ч нэвонэ́-чхонэскирэ цэ́ло схачкирибнэн и лэ́скиро марунэ яныбэ́н, и апри́ч цэ́ло схачкирибэ́н пэ кажно дывэ́с и лэ́скиро маруно́ яныбэ́н, и лэ́нгиро вычхуибэн, пир упхэныбэ́н, дро гудло́ тхув, лачхо́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="7">И пэ дэ́што дывэ́с далэ́ эфта́-чхонэ́скиро, мэк тэ явэ́л тумэ́ндэ свэ́нто скэдыибэ́н. Чхувэ́н пэс тэлэды́р дрэ тумарэ́ илэ, и нисаво́ рэ́ндо тэ на кэрэ́н;</verse>
				<verse number="8">и янэ́н цэ́ло схачкирибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ дро гудло́ тхув: екхэ гуруво́рэс, екхэ бакрэ́с, эфта́ екхэ-бэршытконэн бакрэ́н; би дошакирэн, бангэ́ ёнэ тэ явэ́н тумэ́ндэ;</verse>
				<verse number="9">и ваш лэ́нгэ дро маруно́ яныбэ́н пшэнично яржо́, перемешындло елеёса, трин дэшта паша́ эфатыр пэ гуруворэстэ, дуй дэшта паша́ эфатыр пэ бакрэстэ,</verse>
				<verse number="10">и пир дэ́што паш эфатыр пэ кажнонэ́стэ эфтанэ бакрэ́ндыр,</verse>
				<verse number="11">и екхэ бузнэ́с (козлос) дрэ свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пал грэ́хо, апри́ч свэнтонэ́ яныбнастыр Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пал грэ́хо, саво́ янэ́на пэ жужакирибнаскиро дывэ́с, и апри́ч кажнонэ́-дывэсэскирэ цэ́ло схачкирибэ́н и лэ́скиро маруно́ яныбэ́н, и лэ́скиро вычхуибэн.</verse>
				<verse number="12">И пэ дэшупанджто дывэ́с эфта́-чхонэ́скиро мэк тэ явэ́л тумэ́ндэ свэ́нто скэдыибэ́н; нисави́ буты́ тэ на кэрэ́н, и свэнкинэн Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро свэ́нко эфта́ дывэса́;</verse>
				<verse number="13">и янэ́н цэ́ло схачкирибэ́н, свэ́нто яныбэ́н, гудло́ тхув, лачхо́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ: дэшутрин гуруворэ́н, дуе́н бакрэ́н, дэшуштар екхэ-бэршытконэн бакрэ́н; би дошакирэн, мэк тэ явэ́н ёнэ;</verse>
				<verse number="14">и ваш лэ́нгэ дро маруно́ яныбэ́н пшэнично яржо́, перемешындло елеёса, трин дэшта паша́ эфатыр пэ кажнонэ́стэ дэшутринэндыр гуруворэндыр, дуй дэшта паша́ эфатыр пэ кажнонэ́ дуендыр бакрэ́ндыр,</verse>
				<verse number="15">и пир дэ́што паш эфатыр пэ кажнонэ́стэ дэшуштарэндыр бакрэ́ндыр,</verse>
				<verse number="16">и екхэ бузнэ́с дрэ свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пал грэ́хо, упрэдыр кажнонэ́-дывэсытконэ́ цэлонэ́ схачкирибнастыр и лэ́скирэ марунэ яныбнастыр и лэ́скирэ вычхуибнастыр.</verse>
				<verse number="17">И пэ яви́р дывэ́с дэшуду́й гуруворэ́н, дуе́н бакрэ́н дэшуштар екхэ-бэршытконэ бакрорэ́н, би дошакирэн,</verse>
				<verse number="18">и ваш лэ́нгэ маруно́ яныбэ́н и вычхуибэн ваш гуруворэнгэ, бакрэнгэ и бакрорэнгэ, пир лэ́нгиро гиныбэ́н, пир упхэныбэ́н,</verse>
				<verse number="19">и екхэ бузнэ́с дрэ свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пал грэ́хо, упрэдыр кажнонэ́-дэвэсытконэ цэлонэ́ схачкирибнастыр и марунэ яныбнастыр и лэ́нгирэ вычхуибнастыр.</verse>
				<verse number="20">И пэ три́то дывэ́с дэшуекх гуруворэ́н, дуе́н бакрэ́н, дэшуштар екхэ-бэршытконэ бакрорэ́н, би дошакирэн,</verse>
				<verse number="21">и ваш лэ́нгэ маруно́ яныбэ́н и вычхуибэн ваш гуруворэнгэ, бакрэ́н и бакрорэ́н, пир лэ́нгиро гиныбэ́н, пир упхэныбэ́н,</verse>
				<verse number="22">и екхэ бузнэ́с (козлос) дро свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пал грэ́хо, упрэдыр кажнонэ́-дывэсытконэ́ цэлонэ́ схачкирибнастыр и марунэ яныбнастыр и лэ́скирэ вычхуибнастыр.</verse>
				<verse number="23">И пэ шта́рто дывэ́с дэш гуруворэ́н, дуе бакрэ́н, дэшуштар екхэ-бэршытконэн бакрорэ́н, би дошакирэн,</verse>
				<verse number="24">и ваш лэ́нгэ маруно́ яныбэ́н и вычхуибэн ваш гуруворэнгэ, бакрэ́н и тэрнэ́ бакрорэ́н, пир лэ́нгиро гиныбэ́н, пир упхэныбэ́н,</verse>
				<verse number="25">И екхэ бузнэ́с дрэ свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пал грэ́хо, упрэдыр кажнонэ́-дывэсэскиро цэлонэ́ схачкирибнастыр и марунэ яныбнастыр и лэ́скирэ вычхуибнастыр.</verse>
				<verse number="26">И пэ па́нджто дывэ́с еня́ (биекхэ́скиро дэш) гуруворэ́н, дуе бакрэ́н, дэшуштар екхэ-бэршытконэ бакрорэ́н, би дошакирэн,</verse>
				<verse number="27">и ваш лэ́нгэ маруно́ яныбэ́н и вычхуибэн ваш гуруворэнгэ, бакрэнгэ и бакрорэнгэ, пир лэ́нгиро гиныбэ́н, пир упхэныбэ́н,</verse>
				<verse number="28">и екхэ бузнэ дрэ свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пал грэ́хо, упрэдыр кажнонэ́-дывэсытконэ́ цэлонэ́ схачкирибнастыр и марунэ яныбнастыр и лэ́скирэ вычхуибнастыр.</verse>
				<verse number="29">И пэ шо́вто дывэ́с охто́ гуруворэ́н, дуе бакрэ́н, дэшуштар екхэ-бэршытконэн бакрорэ́н, би дошакирэн,</verse>
				<verse number="30">и ваш лэ́нгэ маруно́ яныбэ́н и вычхуибэн ваш гуруворэнгэ, бакрэнгэ и бакрорэнгэ, пир лэ́нгиро гиныбэ́н, пир упхэныбэ́н,</verse>
				<verse number="31">и екхэ бузнэ́с дрэ свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пал грэ́хо, апри́ч кажнонэ́-дывэсытконэ́ цэ́ло схачкирибэ́н и лэ́скиро маруно́ яныбэ́н, и лэ́скиро вычхуибэн.</verse>
				<verse number="32">И пэ эфта́то дывэ́с эфта́ гуруворэ́н, дуе́н бакрэ́н, дэшуштар екхэ-бэршытконэн бакрорэ́н би дошакирэн,</verse>
				<verse number="33">и ваш лэ́нгэ маруно́ яныбэ́н и вычхуибэн ваш гуруворэнгэ, бакрэнгэ и бакрорэнгэ, пир лэ́нгиро гиныбэ́н, пир упхэныбэ́н,</verse>
				<verse number="34">и екхэ бузнэ́с дрэ свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пал грэ́хо, упрэдыр кажнонэ́-дывэсытконэ́ цэлонэ́ схачкирибнастыр и марунэ яныбнастыр и лэ́скирэ вычхуибнастыр.</verse>
				<verse number="35">Пэ охто́то дывэ́с тумэ́ндэ мэк тэ явэ́л свэ́нто скэдыибэ́н. На кэрэ́н нисави́ буты́.</verse>
				<verse number="36">И янэ́н цэ́ло схачкирибэ́н, свэ́нто дыибэ́н, гудло́ тхув, лачхо́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ; екхэ гуруво́рэс, екхэ бакрэ́с, эфта́ екхэ-бэршытконэн бакрорэ́н, би дошакирэн;</verse>
				<verse number="37">и кхэтанэ́ лэ́нца маруно́ яныбэ́н и почхуибэн ваш гуруворэскэ, бакрэскэ и бакрорэнгэ пир лэ́нгиро гиныбэ́н, пир упхэныбэ́н,</verse>
				<verse number="38">и екхэ бузнэ́с дрэ свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пал грэ́хо, апри́ч кажнонэ́-дывэсытконэ́ цэ́ло схачкирибнэн и лэ́скиро маруно́ яныбэ́н, и лэ́нгиро вычхуибэн.</verse>
				<verse number="39">Янэ́н дава́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ дрэ тумарэ́ свэ́нки, упрэдыр долэндыр, со тумэ́ англэды́р яндлэ́, пир совэ́л, ци пир ило́, сарэ́ цэлонэ́ схачкирибнэндыр тумарэ́ и марунэ тумарэ́ яныбнастыр, и тумарэ́ вычхуибнастыр и мирнонэ свэнтонэ́ дыибна́стыр.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="30">
				<verse number="1">И пирипхэндя Мо́йза Израилёскирэ чхавэ́нгэ саро́, со ракирдя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ.</verse>
				<verse number="2">И пхэндя́ Мо́йза барыдырэ́нгэ пэ ро́дыцы Израилёскирэ чхавэ́ндыр: “Ѓа́да, со припхэндя́ Рай Дэвэ́л:</verse>
				<verse number="3">‘Ко́ли вари-кон дэ́ла совэ́л Ра́скэ-Дэвлэ́скэ ци совлахала кошыбнаса, чхуви отпхэныбэ́н пал пэ́скиро ди, тэды ёв нашты́ (на мусинэла) тэ парувэл пэ́скиро лав, нэ ёв исын банго́ тэ кэрэ́л саро́, со выгия́ лэ́скирэ уштэндыр.</verse>
				<verse number="4">Ко́ли джувлы́ дэ́ла совэ́л Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, и чхувэ́ла пэ пэ́стэ отпхэныбэ́н дрэ пэ́скирэ-дадэ́скиро кхэр, дро пэ́скиро тэрныпэн,</verse>
				<verse number="5">и шунэ́ла дад ла́кири совэ́л и отпхэныбэ́н, саво́ ёй чхудя́ пэ пэ́скиро ило́, и на пхэнэ́ла пал дова́ ла́киро дад, тэды сарэ́ ла́кирэ совэла явэ́на тэ тэрдён пал ла́тэ, и кажно ла́киро отпхэныбэ́н, саво́ ёй чхудя́ пэ пэ́скиро ило́, явэ́ла;</verse>
				<verse number="6">ко́ли ла́киро дад, шундя́, и припхэнэла ла́кэ тэ на рикирэ́л совэ́л дурэды́р, тэды сарэ́ ла́кирэ совэла и отпхэныбэна, савэ́ ёй чхудя́ пэ пэ́скиро ило́, на явэ́на дрэ зор, и Рай Дэвэ́л отмэкэ́ла ла́кэ, пал-дава́ со ла́кэ запхэндя ла́киро дад.</verse>
				<verse number="7">Ко́ли ёй выджа́ла палоро́м, а пэ ла́тэ ла́кири совэ́л, ци лав ла́кирэ уштэндыр, савэ́са ёй спхандя пэс,</verse>
				<verse number="8">и шунэ́ла ла́киро ром, и шуны, ничи́ на пхэнэ́ла: тэды ла́кири совэ́л явэ́ла, и ла́кирэ отпхэныбэна, савэ́ ёй чхудя́ пэ пэ́скиро ило́, явэ́на;</verse>
				<verse number="9">ко́ли ла́киро ром, шуны, запхэнэла ла́кэ, и отлыджала ла́кири совэ́л, сави́ сыс пэ ла́тэ, и лав ла́кирэ уштэндыр, савэ́нца ёй спхандя пэс, тэды ёнэ на явэ́на, и Рай Дэвэ́л отмэкэ́ла ла́кэ.</verse>
				<verse number="10">Совэ́л пивлякири (удовакири) и джувлякири, сави́ розлыджияпэ ромэса, саво́ б ёй тэ на чхувэ́л отпхэныбэ́н пэ пэ́скиро ило́, явэ́ла тэ рикирэлпэ.</verse>
				<verse number="11">Ко́ли ромны́ дрэ пэ́скирэ-ромэскиро кхэр дыя́ совэ́л, ци чхудя́ отпхэныбэ́н пэ пэ́скиро ило́ совлахаса,</verse>
				<verse number="12">и ла́киро ром шундя́, и ёв сыс штыл пал дова́, и на запхэндя ла́кэ, тэды сарэ́ ла́кирэ совэла явэ́на, и кажно отпхэныбэ́н, саво́ ёй чхудя́ пэ пэ́скиро ило́, явэ́ла дрэ зор;</verse>
				<verse number="13">ко́ли ла́киро ром, шуны, отлыджала лэн, тэды сарэ́, савэ́ выгинэ́ ла́кирэ уштэндыр ла́кирэ совэла и отпхэныбэна ла́кирэ илэ́скирэ на явэ́на: ла́киро ром отлыя зор лэ́ндыр, и Рай Дэвэ́л отмэкэ́ла ла́кэ.</verse>
				<verse number="14">Кажно совэ́л и кажно совла́х кошыбнаса, соб (кай) тэ чхувэ́л тэлэды́р пэ́скиро ди, ла́киро ром сашты́ (могинэ́ла) тэ зоралякирэл, и ла́киро ром сашты́ (могинэ́ла) тэ отлыджал;</verse>
				<verse number="15">ко́ли ла́киро ром на ракирдя́ ничы́ пал дова́ дывэ́с, тэды ёв долэса зоралякирдя сарэ́ ла́кирэ совэла, и сарэ́ ла́кирэ совлаха́ кошыбнаса, савэ́ сыс пэ ла́тэ, ёв зоралякирдя, пал-дова́ со ёв, шуны, на ракирдя́ пал дова́;</verse>
				<verse number="16">а ко́ли отлыджия лэн, то пало́ (после) дова́, сыр шундя́, тэды ёв лыя́ пэ пэ́стэ ла́киро грэ́хо.</verse>
				<verse number="17">Ѓа́да, исын упхэныбэна́, савэ́ Рай Дэвэ́л припхэндя́ Мойза́скэ пал отлыджаибэн машки́р ромэстэ и лэ́скирэ ромня́тэ, машки́р дадэ́стэ и ла́кирэ чхатэ дрэ ла́кирэ тэрнэ́ бэрша́, дро ла́кирэ-дадэ́скиро кхэр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="31">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ, ракири́:</verse>
				<verse number="2">“Отха палэ Мадианитянэнгэ пал Израилёскирэ чхавэ́ндэ, и пало́ (после) дова́ отджаса кэ тырэ́ мануша́.”</verse>
				<verse number="3">И пхэндя́ Мо́йза манушэ́нгэ: “Скэдэ́н пэ́стыр манушэ́н пэ марибэ́н, соб (кай) ёнэ тэ джа́н пэ Мадианитянэндэ, тэ кэрэ́н сэ́ндо Ра́скиро-Дэвлэ́скиро пэ Мадианитянэндэ;</verse>
				<verse number="4">пир тысёнцо родыцо́стыр, кажнонэ́ Израилёскирэ родыцэндыр бичхавэн пэ марибэ́н.</verse>
				<verse number="5">И сыс выкэдыно Израилёскирэ тысёнцэндыр, пир тысёнцо родыцо́стыр, дэшуду́й тысёнцы скэдынэ́ манушэ́н пэ марибэ́н.</verse>
				<verse number="6">И бичхадя́ лэн Мо́йза пэ марибэ́н, пир тысёнцо родыцо́стыр, лэн и Финеесос, рашаскирэ Елизароскирэ чхавэ́с пэ марибэ́н, и дрэ лэ́скиро васт сыс свэ́нта кхорэ́ (сасу́ды) и ро́ги (трубы) ваш сигнало.</verse>
				<verse number="7">И гинэ́ марибна́са пэ Мадианитянэндэ, сыр припхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ, и домардэ́ сарэ́ муршэ́н;</verse>
				<verse number="8">и кхэтанэ́ лэ́нгирэ замардэнца ёнэ мулякикирдэ Мадиамоскирэ кралье́н: Евиёс, Рекемас, Цурас, Хурас и Ревас, панджэ́ Мадиамоскирэ кралье́н, и Валаамос, Веороскирэ чхавэ́с, замардэ́ куртала́са;</verse>
				<verse number="9">а Мадиамоскирэ джувле́н и лэ́нгирэ чхавэ́н лынэ́ дро пле́но, и сарэ́ лэ́нгирэ кхэритконэ́ мурдалэ́н (ското), и сарэ́ лэ́нгирэ ста́ды и саро́ лэ́нгиро маёнко лынэ́ дро дорэсыбэ́н,</verse>
				<verse number="10">и сарэ́ лэ́нгирэ фо́рья и сарэ́ лэ́нгирэ форицы схачкирдэ́ яга́са;</verse>
				<verse number="11">и лынэ́ саро́, со закэдынэ и саро́ барвалыпэ́н, манушэ́стыр кэ кхэри́тка мурдала́ (ското);</verse>
				<verse number="12">и яндлэ́ пленонэн и дорэсыбэ́н и саро́, со закэдынэ кэ Мо́йза и кэ раша́й Елиза́ро и кэ Израилёскирэ-чхавэ́нгиро скэдыибэ́н, кэ ста́но, пэ Моавитоскирэ лошчыны (равнины), со исын пашы́л Иорда́но проти Ерихо́но.</verse>
				<verse number="13">И выгинэ́ Мо́йза, и раша́й Елиза́ро, и сарэ́ тхага́рья скэдыибна́стыр тэ пирилэн лэн станостыр.</verse>
				<verse number="14">И холя́сыя Мо́йза пэ халадэ́нгирэ барыдырэндэ, тысёнцэнгирэ барыдырэндэ и шэлэнгирэ барыдырэндэ, савэ́ явнэ́ марибнастыр,</verse>
				<verse number="15">и пхэндя́ лэ́нгэ Мо́йза: “Ваш со тумэ́ мэкнэ́ джидэн сарэ́н джувле́н?</verse>
				<verse number="16">Акэ, ёнэ, пир Валаамоскиро годыпэ́н, сыс ваш Израилёскирэ чхавэ́нгэ лыджаибнаса тэ отджан Ра́стыр-Дэвлэ́стыр пир Фегоростэ, пал со и хасякирибэн сыс дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро скэдыибэ́н;</verse>
				<verse number="17">и адя́кэ замарэ́н сарэ́н чхаворэ́н, и сарэ́н джувле́н, савэ́ уджиндлэ́ муршэ́с пэ ромэскиро чхуибэ́н, замарэ́н (мулякирэ́н);</verse>
				<verse number="18">а сарэ́н патывалэ́ тырнэ джувле́н, савэ́ на уджиндлэ́ муршэскиро чхуибэ́н, ячкирэн ваш пэ́скэ;</verse>
				<verse number="19">и явэ́н пал ста́но эфта́ дывэса́; кажно (сва́ко), кон замарэла манушэ́с и лэ́лапэ пал замардэстэ, тэ жужакирэлпэ пэ три́то дывэ́с и пэ эфта́то дывэ́с, тумэ́ и тумарэ́ мануша́ дро пле́но;</verse>
				<verse number="20">и сарэ́ урибэна́, и сарэ́ цыпитка ризы, и саро́, со исын кэрдо́ бузненгирэ вылна́тыр, и сарэ́ каштунэ кхорэ́ (сасу́ды) выжужакирэн.”</verse>
				<verse number="21">И пхэндя́ раша́й Елиза́ро халадэнгэ, савэ́ псирдэ́ пэ марибэ́н: “Ѓа́да, исын Законоскиро упхэныбэ́н, саво́ припхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ:</verse>
				<verse number="22">Сувнака́й, руп, харко́ма (медь), састы́р, муслови (волыво) и молови (свинцо),</verse>
				<verse number="23">и саро́, со проджа́ла пир яг, пролыджан пир яг, соб (кай) ёв тэ выжужакирэлпэ, а апри́ч дава́ жужакирибнаскирэ пане́са тумэ́ сан бангэ́ (мусинэна) тэ выжужакирэн; саро́, со на проджа́ла пир яг, пролыджан пир пани́;</verse>
				<verse number="24">и тумарэ́ урибэна́ выморэн пэ эфта́то дывэ́с, и выжужакирэнпэ, и пало́ дава́ заджа́н дро ста́но.”</verse>
				<verse number="25">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ, ракири́:</verse>
				<verse number="26">“Пиригин чордо дорэсыбэ́н, саво́ лынэ́ дро пле́но, манушэ́стыр кэ кхэри́тко мурда́л, ту и раша́й Елиза́ро [Елеазаро-р.с.] и барыдыра́ скэдыибна́стыр;</verse>
				<verse number="27">и роскэрэн чордо дорэсыбэ́н пэ дуй паша́ машки́р манушэ́ндэ, савэ́ мардэ́пэ, псирдэ́ пэ марибэ́н, и машки́р саро́ скэдыибэ́н;</verse>
				<verse number="28">и халадэндыр, савэ́ псирдэ́ пэ марибэ́н, лэ дань Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, пир екх ди панджэшэлэндыр, манушэ́ндыр и барэ́ кхэритконэ́ мурдалэ́ндыр (ското́стыр), и ослэндыр и тыкнэ́ кхэритконэ́ мурдалэ́ндыр;</verse>
				<verse number="29">лэ дава́ лэ́нгирэ пашатыр и отдэ́ раша́скэ Елизароскэ дрэ свэ́нто отдыибэ́н ґаздыпнаса Ра́скэ-Дэвлэ́скэ;</verse>
				<verse number="30">и Израилёскирэ чхавэ́нгирэ пашатыр лэ пир екхэ манушэ́стэ (ме́ра) пандждэшэ манушэ́ндыр, барэ́ мурдалэ́ндыр, пир екх шэро́ ослэндыр и тыкнэ́ кхэритконэ́ мурдалэ́ндыр, и отдэ́ дава́ Левитэ́нгэ, савэ́ дынаринэна пашы́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скири ша́тра.”</verse>
				<verse number="31">И кэрдэ́ Мо́йза и Елиза́ро, раша́й, сыр припхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ.</verse>
				<verse number="32">И сыс чордо дорэсыбэ́н, саво́ яця́пэ дорэсыбнастыр, со закэдынэ манушэ, савэ́ сыс пэ марибэ́н: тыкнэ́ кхэри́тка мурдала́ шовшэла́ эфтадэша́ пандж тысёнцы,</verse>
				<verse number="33">барэ́ кхэри́тка мурдала́ эфтадэша́ дуй тысёнцы,</verse>
				<verse number="34">ослэн шовдэша́ екх тысёнцо,</verse>
				<verse number="35">манушэ́н, джувле́н, савэ́ на джиндлэ́ муршэскиро чхуибэ́н, сарэнгирэ дия́ сыс трия́нда дуй тысёнцы.</verse>
				<verse number="36">Паш бажын манушэ́нгири, савэ́ псирдэ́ пэ марибэ́н, пир розгиныбэн сыс: тыкнэ́ кхэритконэ́ мурдалэ́н триншэла́ трия́нда эфта́ тысёнцы панджшэла́,</verse>
				<verse number="37">и дань Ра́скэ-Дэвлэ́скэ тыкнэ́ кхэритконэ́ мурдалэ́ндыр сыс шовшэла́ эфтадэша́ пандж;</verse>
				<verse number="38">барэ́ кхэритконэ́ мурдалэ́н трия́нда шов тысёнцы, и лэ́ндыр дань Ра́скэ-Дэвлэ́скэ эфтадэша́ дуй;</verse>
				<verse number="39">ослэн трия́нда тысёнцы панджшэла́, и лэ́ндыр дань Ра́скэ-Дэвлэ́скэ шовдэша́ екх;</verse>
				<verse number="40">манушэ́н дэшушов тысёнцы, и лэ́ндыр дань Ра́скэ-Дэвлэ́скэ трия́нда дуй дия́.</verse>
				<verse number="41">И отдыя́ Мо́йза дань, свэ́нто отдыибэ́н Ѓаздыпнаса Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, раша́скэ Елизароскэ, сыр припхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ.</verse>
				<verse number="42">И Израилёскирэ-чхавэ́нгирэ пашатыр, саво́ роскэрдя́ Мо́йза манушэ́ндыр, савэ́ сыс пэ марибэ́н;</verse>
				<verse number="43">паш, сави́ сыс пэ скэдыибна́скири бажын: тыкнэ́ кхэри́тка мурдала́ сыс триншэла́ трияндаэфта тысёнцы панджшэла́,</verse>
				<verse number="44">барэ́ кхэри́тка мурдала́ сыс трия́нда шов тысёнцы,</verse>
				<verse number="45">ослэн трия́нда тысёнцы панджшэла́,</verse>
				<verse number="46">манушэ́н дэшушов тысёнцы.</verse>
				<verse number="47">Израилёскирэ-чхавэ́нгирэ пашатыр Мо́йза лыя́ екх пандждэштона паш манушэ́ндыр и кхэритконэ́ мурдалэ́ндыр, и отдыя́ дава́ Левитэ́нгэ, савэ́ дынаринэ́нас (служынэ́нас) пашы́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скири ша́тра, сыр припхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ.</verse>
				<verse number="48">И явнэ́ кэ Мо́йза тысёнцэнгирэ барыдыра́ пэ халадэ́ндэ, тысёнцэнгирэ барыдыра́ и шэлэнгирэ барыдыра́,</verse>
				<verse number="49">и пхэндлэ́ Мойза́скэ: “Тырэ́ писха́рья пиригиндлэ халадэ́н, савэ́н амэ́нгэ отдынэ́, и на гия́ криг ние́кх амэ́ндыр [лэ́ндыр–р.с];</verse>
				<verse number="50">и ґа́да, амэ яндям [янаса-ю.о.] свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, кон со дорэсця́ сувнакунэ́ дарэндыр: зандирорья (ланцужки), вастытка (корэ), ангрустя́, чэня и кулоны тэ жужакирас дия́ амарэ́ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ.”</verse>
				<verse number="51">И лынэ́ лэ́ндыр Мо́йза и раша́й Елиза́ро сувнака́й дрэ сарэ́ далэ́ дро́га предметы;</verse>
				<verse number="52">и сыс саро́ сувнака́й, саво́ яндлэ́ дрэ свэ́нто дыибэ́н ґаздыпнаса Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, дэшушов тысёнцы эфташэла́ пандждэша́ шэ́кели, тысёнцэнгирэ барыдырэндыр и шэлэнгирэ барыдырэндыр.</verse>
				<verse number="53">Халадэ́ чордэ, кажно (сва́ко) ваш пэ́скэ.</verse>
				<verse number="54">И лынэ́ Мо́йза и раша́й Елиза́ро сувнака́й тысёнцэнгирэ барыдырэндыр и шэлэнгирэ барыдырэндыр, и яндлэ́ лэс дрэ скэдыибна́скири ша́тра, дро рипирибэ́н Израилёскирэ-чхавэ́нгиро, анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="32">
				<verse number="1">Рувимо́скирэ и Гадо́скирэ чхавэ́ндэ ста́ды сыс древа́н барэ́; и дыкхнэ́ ёнэ, со пхув Назеро (Язеро) и Галаа́до, и, акэ, исын штэ́то лачхо́ ваш ста́ды кхэритконэ́ мурдалэнгирэ;</verse>
				<verse number="2">и явнэ́ чхавэ́ Гадо́скирэ и Рувимо́скирэ, и пхэндлэ́ Мойза́скэ и раша́скэ Елизароскэ и скэдыибнаскирэ тхагарьенгэ:</verse>
				<verse number="3">“Трусця́л исын штэ́ты Атарофо и Дивоно, и Иазеро, и Нимра, и Есево́но, и Елеало, и Севамо, и Нево, и Веоно,</verse>
				<verse number="4">и дая́ пхув, сави́ Рай Дэвэ́л хасякирдя́ анги́л Израилёскиро скэдыибэ́н, исын пхув лачхи́ ваш ста́ды, а тырэ́ писхарьендэ исын ста́ды.”</verse>
				<verse number="5">И пхэндлэ́: “Ко́ли амэ латхям ла́ска дрэ тырэ́ якха́, то отдэ́ дая́ пхув тырэ́ дынарье́нгэ дро хулаибэн; на лы́джа амэн пир Иорда́но.”</verse>
				<verse number="6">И пхэндя́ Мо́йза Гадо́скирэ и Рувимо́скирэ чхавэ́нгэ: “Пша́ла тумарэ́ джа́на пэ марибэ́н, а тумэ́ ячэ́напэ ада́й?</verse>
				<verse number="7">Ваш со тумэ́ отрискирэна ило́ Израилёскирэ чхавэ́ндэ тэ пириджан пэ пхув, сави́ дэ́ла лэ́нгэ Рай Дэвэ́л?</verse>
				<verse number="8">Адя́кэ кэрдэ́ тумарэ́ дада́, ке́ли мэ бичхадём лэн Кадес-Варнистыр тэ обдыкхэн пхув:</verse>
				<verse number="9">ёнэ догинэ́ кэ до́ло Есхоло, и дыкхнэ́ пхув, и отрискирдэ Израилёскирэ-чхавэ́нгиро ило́, соб (кай) ёнэ тэ на джа́н пэ пхув, сави́ Рай Дэвэ́л дэ́ла лэ́нгэ;</verse>
				<verse number="10">и захачи́я дрэ дова́ дывэ́с Ра́скирэ-Дэвлэ́скири холы́, и совлахадя́ Ёв дасавэ́ лавэ́нца:</verse>
				<verse number="11">“Адалэ́ мануша́, савэ́ выгинэ́ Египто́стыр, бишэ́ бэршэ́ндыр и пхурэды́р, на явэ́на тэ дыкхэ́н пхув, пал сави́ Мэ дыём совла́х Авраамо́скэ, Исаако́скэ и Яково́скэ, пал-дова́ со ёнэ на кандынэ́ Ман,</verse>
				<verse number="12">апри́ч Халевостэ, Ефонияскирэ чхавэ́стэ, Кенезеяниностэ, и Исусо́стэ (Ёхошуастэ), Навиноскирэ чхавэ́стэ, пал-дова́ со ёнэ кандынэ́ Рас-Дэвлэ́с.”</verse>
				<verse number="13">И захачи́я Ра́скирэ-Дэвлэ́скири холы́ пэ Израилё, и лыджия́ Ёв лэн пир чхучи́ пхув штардэша́ бэрш, пака хасия́ саро́ ро́до, саво́ кэрдя́ фуипэ́н дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ якха́.</verse>
				<verse number="14">И дыкхэ́н, заме́ст тумарэ́ дадэндэ, ґаздынэ́пэ тумэ́, грешникэнгиро ро́до, соб (кай) тэ кэрэ́н буты́р Ра́скирэ-Дэвлэ́скири холы́ пэ Израилё.</verse>
				<verse number="15">Ко́ли тумэ́ отрисёна Лэ́стыр, тэды Ёв нэвэ́стыр ячкирэ́ла тумэн пэ чхучи́ пхув, и тумэ́ хасякирэна сарэ́ адалэ́ манушэ́н.”</verse>
				<verse number="16">И подгинэ́ ёнэ кэ ёв, и пхэндлэ́: “Амэ кэра́са ада́й бакранэ дворы (гражы) ваш амарэ́ ста́ды и фо́рья ваш амарэ́ чхавэ́нгэ;</verse>
				<verse number="17">амэ кокорэ́ англэды́р скэдасапэ и джа́са пэ марибэ́н анги́л Израилёскирэ чхавэ́ндэ, пака лэн на янаса пэ лэ́нгирэ штэ́ты; а амарэ́ чхавэ́ мэк тэ ячэ́нпэ дрэ фо́рья зоралэ́ тынэ́нца тэ ракхэ́нпэ адалэ́-пхувья́кирэ манушэ́ндыр;</verse>
				<verse number="18">на рисёваса дрэ амарэ́ кхэра́, пака заджа́на Израилёскирэ чхавэ́ кажно (сва́ко) пэ пхув мэкнэ́ миштыпна́стыр;</verse>
				<verse number="19">пал-дова́ со амэ на ла́са лэ́нца пхув пир доя́ Иорданоскири риг и дурэды́р, ко́ли пхув дро мэкно́ миштыпэ́н доячэлапэ амэ́нгэ пир дая́ Иорданоскири риг, кэ васто́ко.”</verse>
				<verse number="20">И пхэндя́ лэ́нгэ Мо́йза: “Ко́ли тумэ́ кэрэ́на дава́, ко́ли курталэнца джа́на пэ марибэ́н, анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ,</verse>
				<verse number="21">и кажно (сва́ко) тумэ́ндыр джа́ла куртала́са пал Иорда́но анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, пака хасякирэ́ла Ёв Пэ́скирэ вэргэ́н анги́л Пэ́стэ,</verse>
				<verse number="22">и залыны явэ́ла пхув анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, то тэды коригэды́р (позжэды́р) рисён и на явэ́на бангэ́ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ и анги́л Израилё, и явэ́ла дая́ пхув дро хулаибэн анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="23">Ко́ли тумэ́ на кэрэ́на адя́кэ, тэды тумэ́ кэрэ́на грэ́хо анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, и джинэ́н, со ка́ра пал тумаро́ грэ́хо, саво́ латхэ́ла тумэн;</verse>
				<verse number="24">кэрэ́н пэ́скэ фо́рья ваш тумарэ́ чхавэ́нгэ и дворы (гражы) ваш тумарэ́ бакрэнгэ, и кэрэ́н, со пхэндлэ́ тумарэ́ ушта́.”</verse>
				<verse number="25">И пхэндлэ́ Гадо́скирэ и Рувимо́скирэ чхавэ́ Мойза́скэ: “Писха́рья тырэ́ скэрэна, сыр пхэндя́ амаро́ рай;</verse>
				<verse number="26">чхавэ́ амарэ́, ромня́ амарэ́, ста́ды амарэ́ и сарэ́ амарэ́ кхэри́тка мурдала́ ячэ́напэ ада́й дрэ Галаадо́скирэ фо́рья,</verse>
				<verse number="27">а писха́рья тырэ́, сарэ́ скэдынэ́пэ, сыр халадэ́, джа́на анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ пэ марибэ́н, сыр ракирэ́ла амаро́ рай.”</verse>
				<verse number="28">И дыя́ Мо́йза пал лэ́ндэ припхэныбэ́н раша́скэ Елизароскэ и Исусо́скэ (Ёхошуаскэ), Навиноскирэ чхавэ́скэ, и Израилёскирэ-чхавэ́нгирэ барыдырэ́нгэ пир ро́дыцы,</verse>
				<verse number="29">и пхэндя́ лэ́нгэ Мо́йза: “Ко́ли Гадо́скирэ и Рувимо́скирэ чхавэ́ пириджана тумэ́нца пал Иорда́но, сарэ́, кон скэдыяпэ пэ марибэ́н анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, и пхув явэ́ла тумари́: тэды отдэ́н лэ́нгэ Галаадоскири пхув тэ хулаинэн;</verse>
				<verse number="30">ко́ли ёнэ на джа́на тумэ́нца курталэнца, то ёнэ дорэсэ́на пхув кхэтанэ́ тумэ́нца пэ Ханаано́скири пхув.”</verse>
				<verse number="31">И пхэндлэ́ Гадо́скирэ и Рувимо́скирэ чхавэ́: “Сыр пхэндя́ Рай Дэвэ́л тырэ́ писхарье́нгэ, адя́кэ и кэра́са;</verse>
				<verse number="32">амэ джа́са курталэнца анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ пэ Ханаано́скири пхув, а дрэ амаро́ хулаибэн мэкнэ́ миштыпна́стыр мэк тэ явэ́л пир дая́ Иорданоскири риг.”</verse>
				<verse number="33">И отдыя́ Мо́йза лэ́нгэ, Гадо́скирэ и Рувимо́скирэ чхавэ́нгэ, и пашакэ (пашэскэ) Манасия́скирэ родыцо́скэ, Иосифо́скирэ чхавэ́скэ, Сигоноскиро кралипэ́н, Аморее́нгирэ крали́с, и Огоскиро кралипэ́н, Васаноскирэ крали́с, пхув ла́кирэ форьенца и штэтэнца пашы́л лэ́ндэ, – пхувья́кирэ фо́рья пэ сарэ́ рига́.</verse>
				<verse number="34">И чхудэ́ Гадо́скирэ чхавэ́ Дивоно и Атарофо, и Ароэро,</verse>
				<verse number="35">и Атарофо-Шофано, и Иазеро, и Иогбего,</verse>
				<verse number="36">и Беф-Нимра и Беф-Гарано, фо́рья зоралэ́ тынэ́нца (заборэнца) и дворы (гражы) ваш бакрэнгэ.</verse>
				<verse number="37">И Рувимо́скирэ чхавэ́ чхудэ́ Есево́но, Елеалё, Кириафаимо,</verse>
				<verse number="38">и Нево, и Ваал-Меоно, савэнгирэ лава́ парудэ, и Сивма, и дынэ́ кхарибэна форьенгэ, савэ́ ёнэ кэрдэ́.</verse>
				<verse number="39">И гинэ́ Махироскирэ чхавэ́, Манасия́скирэ чхавэ́скирэ, пэ Галаа́до, и лынэ́ лэс, и вытрадынэ́ Амореен, савэ́ сыс дрэ лэ́стэ;</verse>
				<verse number="40">и отдыя́ Мо́йза Галаа́до Махироскэ, Манасия́скирэ чхавэ́скэ, и ёв яця́ тэ дживэ́л дрэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="41">И Иаиро (Яиро), Манасия́скиро чхаво́, гия́ и лыя́ лэ́нгирэ гава́, и кхардя́ лэн: Иаироскирэ форицы.</verse>
				<verse number="42">И гия́ Новахо, и лыя́ Кенафо и фо́рья, савэ́ сыс тэл лэ́стэ, и кхардя́ лэс пэ́скирэ лавэ́са: Новахо.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="33">
				<verse number="1">Ѓа́да, исын Израилёскирэ-чхавэ́нгирэ дрома́ [станы-р.с.], савэ́нца гинэ́ ёнэ Египто́скирэ пхувья́тыр пир пэ́скирэ отря́ды, тэл барыдырэндэ Мойзастэ и Аароностэ.</verse>
				<verse number="2">О Мо́йза, пир Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро припхэныбэ́н, зачхиндя́ лэ́нгирэ дрома́, сыр гинэ́ ёнэ пир лэ́нгирэ дрома́ станэнца, и, ґа́да, исын лэ́нгиро дром и, кай ёнэ сыс тэрдэ́:</verse>
				<verse number="3">Раамсэсостыр гинэ́ ёнэ дро пэ́рво чхон, пэ дэшупанджто дывэ́с пэрвонэ́ чхонэ́скиро; пэ яви́р дывэ́с, Патради́, выгинэ́ Израилёскирэ чхавэ́ тэл вучо́ васт анги́л сарэ́ Египто́скирэ якха́;</verse>
				<verse number="4">дрэ дова́ часо Египтя́ни ґарадэ́ сарэ́н англатунэн чхаворэ́н, савэ́н хасякирдя́ лэ́ндэ Рай Дэвэ́л, и пэ лэ́нгирэ дэвлорэндэ Рай Дэвэ́л кэрдя́ сэ́ндо.</verse>
				<verse number="5">И адя́кэ гинэ́ Израилёскирэ чхавэ́ Раамсэсостыр и тэрдинэ́ стано́са (табороса) дро Сокхофо.</verse>
				<verse number="6">И гинэ́ Сокхофостыр, и тэрдинэ́ стано́са дро Ефамо, со пэ чхучэ́-пхувья́киро яго́ро (краё).</verse>
				<verse number="7">И гинэ́ Ефамостыр, и рискирдэ́ кэ Пи-Гахирофо, со исын анги́л Ваал-Цэфономо, и тэрдинэ́ стано́са анги́л Мигдоломо.</verse>
				<verse number="8">Тэ́ньци гинэ́ ёнэ Пи-Гахирофостыр, прогинэ́ машкира́л мо́рё (дэрья́в) пэ чхучи́ пхув, и гинэ́ трин дывэса́ дромэ́са чхучэ́ пхувья́кирэ Ефамоса, и тэрдинэ́ стано́са дрэ Ме́ра [Мара-ю.о.].</verse>
				<verse number="9">И гинэ́ Мератыр, и явнэ́ дро Елимо; дро Елимо сыс дэшуду́й штэ́ты ґанынгэнца, каты́р джа́ла пани́ и эфтадэша́ финикитка дрэвы, и тэрдинэ́ одо́й стано́са.</verse>
				<verse number="10">И гинэ́ Елимостыр, и тэрдинэ́ стано́са пашы́л Лоло́ мо́рё (дэрья́в).</verse>
				<verse number="11">И гинэ́ ёнэ Лолэ́ морёстыр (дэрьявэстыр), и тэрдинэ́ стано́са пэ чхучи́ пхув Син.</verse>
				<verse number="12">И гинэ́ чхучэ́ пхувья́тыр Син, и тэрдинэ́ стано́са дрэ Дофка.</verse>
				<verse number="13">И гинэ́ ёнэ Дофкатыр, и тэрдинэ́ стано́са дро Алушо.</verse>
				<verse number="14">И гинэ́ Алушостыр, и тэрдинэ́ стано́са дро Рефидимо, и на сыс одо́й пани́, соб (кай) тэ пьен мануша́.</verse>
				<verse number="15">И гинэ́ Рефидимостыр, и тэрдинэ́ стано́са пэ чхучи́ пхув Синаёскири.</verse>
				<verse number="16">И гинэ́ Синаёскирэ чхучэ́ пхувья́тыр и тэрдинэ́ стано́са дро Киброт-Гатаава.</verse>
				<verse number="17">И гинэ́ Киброт-Гатааватыр, и тэрдинэ́ стано́са дро Асирофо.</verse>
				<verse number="18">И гинэ́ Асирофостыр, и тэрдинэ́ стано́са дрэ Рифма.</verse>
				<verse number="19">И гинэ́ Рифматыр, и тэрдинэ́ стано́са дро Римнон-Фарецо.</verse>
				<verse number="20">И гинэ́ Римнон-Фарецостыр, и тэрдинэ́ стано́са дрэ Ливна.</verse>
				<verse number="21">И гинэ́ Ливнатыр и тэрдинэ́ стано́са дрэ Риса.</verse>
				<verse number="22">И гинэ́ Рисатыр, и тэрдинэ́ стано́са дро Кегелафо.</verse>
				<verse number="23">И гинэ́ Кегелафостыр и тэрдинэ́ стано́са пэ бэ́рга Шафер.</verse>
				<verse number="24">И гинэ́ Шаферостыр и тэрдинэ́ стано́са дрэ Харада.</verse>
				<verse number="25">И гинэ́ Харадатыр и тэрдинэ́ стано́са дро Макелофо.</verse>
				<verse number="26">И гинэ́ Макелофостыр и тэрдинэ́ стано́са дро Тахафо.</verse>
				<verse number="27">И гинэ́ Тахафостыр и тэрдинэ́ стано́са дро Тарахо.</verse>
				<verse number="28">И гинэ́ Тарахостыр и тэрдинэ́ стано́са дрэ Мафка.</verse>
				<verse number="29">И гинэ́ Мифкатыр и тэрдинэ́ стано́са дрэ Хашмона.</verse>
				<verse number="30">И гинэ́ Хашмонатыр и тэрдинэ́ стано́са дро Масерофо.</verse>
				<verse number="31">И гинэ́ Масерофостыр и тэрдинэ́ стано́са дрэ Бене-Яакана.</verse>
				<verse number="32">И гинэ́ Бене-Яаканатыр и тэрдинэ́ стано́са дро Хор-Агидгадо.</verse>
				<verse number="33">И гинэ́ Хор-Агидгадостыр и тэрдинэ́ стано́са дрэ Иотвафа.</verse>
				<verse number="34">И гинэ́ Иотвафатыр и тэрдинэ́ стано́са дро Авроно.</verse>
				<verse number="35">И гинэ́ Авроностыр и тэрдинэ́ стано́са дро Ецыон-Гаверо.</verse>
				<verse number="36">И гинэ́ Ецион-Гаверостыр и тэрдинэ́ стано́са пэ чхучи́ пхув Син, ёй адя́кэ-паць кхарэ́лапэ Кадесо.</verse>
				<verse number="37">И гинэ́ Кадесостыр и тэрдинэ́ стано́са пэ бэ́рга Оро, пашы́л Эдомоскирэ-пхувья́киро яго́ро (ме́жа).</verse>
				<verse number="38">И гия́ упрэ́ раша́й Ааро́но пэ бэ́рга пир Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро припхэныбэ́н, и мыя́ одо́й дро штардэшытко бэрш пало́ дава́, сыр Израилёскирэ чхавэ́ явнэ́ Египто́скирэ пхувья́тыр, дро па́нджто чхон, дро пэ́рво-чхонэ́скиро дывэ́с;</verse>
				<verse number="39">Аароно́скэ сыс шэл тэ биш тэ трин бэрш, ке́ли мыя́ ёв пэ бэ́рга Ор.</verse>
				<verse number="40">Ханааноскиро кра́ли Арада, саво́ дживдя́ кэ паш-дывэ́с (юго) Ханаансконэ пхувья́тыр, шундя́, со джа́на Израилёскирэ чхавэ́.</verse>
				<verse number="41">И гинэ́ ёнэ бэрга́тыр Ор и тэрдинэ́ стано́са дрэ Салмона.</verse>
				<verse number="42">И гинэ́ Салмонатыр и тэрдинэ́ стано́са дро Пуноно.</verse>
				<verse number="43">И гинэ́ Пуноностыр и тэрдинэ́ стано́са дро Овофо.</verse>
				<verse number="44">И гинэ́ Овофостыр и тэрдинэ́ стано́са дрэ Ие Аваримо [Иймо-р.с.], пэ Моавоскиро яго́ро (ме́жа).</verse>
				<verse number="45">И гинэ́ Иймостыр и тэрдинэ́ стано́са дро Дивон-Гадо.</verse>
				<verse number="46">И гинэ́ Дивон-Гадостыр и тэрдинэ́ стано́са дро Алмон-Дивлафаимо.</verse>
				<verse number="47">И гинэ́ Алмон-Дивлафаимостыр и тэрдинэ́ стано́са пэ Аваримоскирэ бэ́рги анги́л Нево.</verse>
				<verse number="48">И гинэ́ Аваримоскирэ бэргэндыр и тэрдинэ́ стано́са пэ Моавитоскирэ лошчыны (равнины) пашы́л Иорда́но, проти Ерихо́но;</verse>
				<verse number="49">ёнэ тэрдинэ́ стано́са пашы́л Иорда́но Беф-Ешимофостыр кэ Аве-Ситимо пэ Моавитоскирэ лошчыны.</verse>
				<verse number="50">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ пэ Моавитоскирэ лошчыны пашы́л Иорда́но, проти Ерихо́но дасавэ́ лава́:</verse>
				<verse number="51">“Ра́кир Израилёскирэ чхавэ́нгэ и пхэн лэ́нгэ: ‘Ке́ли пириджана тумэ́ пир Иорда́но пэ Ханаано́скири пхув,</verse>
				<verse number="52">тэды традэ́н криг пэ́стыр сарэ́н адалэ́-пхувья́кирэ манушэ́н, и хасякирэ́н сарэ́ лэ́нгирэ вычхиндлэ́ муя́, и хасякирэ́н сарэ́ лэ́нгирэ вычхудэ́ и́долы, и сарэ́ лэ́нгирэ вучипэна́ роспхагирэн.</verse>
				<verse number="53">И лэн пэ́скэ дая́ пхув, и дживэ́н пэ ла́тэ, пал-дова́ со Мэ да́ва тумэ́нгэ дая́ пхув;</verse>
				<verse number="54">и роздэн пхув пир жре́биё сыр мэкно́ миштыпэ́н тумарэ́ кхэритконэ́ родэ́нгэ: ко́ли барэды́р, то ро́до дэн буты́р миштыпна́скири ме́ра, а тыкнэды́р ро́до, то дэ тыкнэды́р миштыпна́скири ме́ра; конэ́скэ кай выджа́ла, одо́й лэ́скэ и явэ́ла миштыпна́скири ме́ра; пир тумарэ́-дадэ́нгиро ро́до лэн пэ́скэ миштыпна́скири ме́ра;</verse>
				<verse number="55">ко́ли тумэ́ на вытрадэна криг пэ́стыр адалэ́-пхувья́кирэ манушэ́н, то тэды, савэ́ ячэ́напэ лэ́ндыр мануша́, явэ́на сыр пхусадэ́ хру́сты ваш тумарэ́ якха́ и сувьенца ваш тумарэ́ пашварэ и явэ́на тэ стасавэн тумэн пэ пхув, пэ сави́ тумэ́ явэ́на тэ дживэ́н,</verse>
				<verse number="56">и тэды, со Мэ скэдыёмпэ лэ́нгэ тэ кэра́в, кэра́ва тумэ́нгэ.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="34">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ, ракири́:</verse>
				<verse number="2">“Дэ упхэныбэ́н Израилёскирэ чхавэ́нгэ и пхэн лэ́нгэ: ‘Ке́ли тумэ́ заджа́на пэ Ханаано́скири пхув, тэды, ґа́да, исын пхув, сави́ доячэлапэ тумэ́нгэ сыр мэкно́ миштыпэ́н, Ханаано́скири пхув ла́кирэ межэнца:</verse>
				<verse number="3">паш-дывэсы́тко (южно) ригакиро яго́ро (ме́жа) явэ́ла тумэ́ндэ чхучэ́ пхувья́тыр Син, пашы́л Эдо́мо, и джа́ла тумэ́ндэ паш-дывэсы́тко ме́жа Лондэ-морёскиро (дэрьявэ́скиро) ягоро́стыр,</verse>
				<verse number="4">и джа́ла ме́жа пэ паш-дывэ́с кэ Акравимоскирэ вучипэна́ и джа́ла пир Син, и явэ́на ла́кирэ выгиибэна пэ паш-дывэ́с кэ Кадес-Варна, одотхы́р джа́ла кэ Гацар-Адаро и джа́ла пир Ацмоно.</verse>
				<verse number="5">Ацмоностыр джа́ла ме́жа кэ Египто́скиро панитко тхадыпэн, и явэ́на ла́кирэ выгиибэна кэ мо́рё (дэрья́в);</verse>
				<verse number="6">а западнонэ межаса явэ́ла тумэ́ндэ баро́ мо́рё (дэрья́в): дава́ явэ́ла тумэ́ндэ ме́жа кэ западо (пал-панитко риг);</verse>
				<verse number="7">кэ паш-рат явэ́ла тумэ́ндэ ме́жа: барэ́ морёстыр (дэрьявэстыр) пролыджан ла кэ бэ́рга Ор,</verse>
				<verse number="8">бэрга́тыр Ор пролыджан ме́жа кэ Емафо, и явэ́на ригакирэ выгиибэна кэ Цэдадо;</verse>
				<verse number="9">одотхы́р джа́ла ме́жа кэ Цыфроно, и ла́кирэ-межакирэ выгиибэна явэ́на кэ Гацар-Энано: дая́ явэ́ла тумэ́ндэ паш-рати́тко ме́жа;</verse>
				<verse number="10">васточно ме́жа пролыджан пэ́скэ Гацар-Энаностыр кэ Шэфамо,</verse>
				<verse number="11">Шэфамостыр джа́ла ме́жа кэ Рибло, Аиноскирэ-васточнонэ рига́тыр, пало́ дава́ джа́ла ме́жа и касынэлапэ морёскирэ (дэрьявэ́скирэ) брэги васточнонэ рига́тыр Кинерефоскирэ;</verse>
				<verse number="12">и джа́ла ме́жа кэ Иорда́но, и явэ́на выгиибэна ла́кирэ кэ Лондо мо́рё (дэрья́в). Дая́ пхув явэ́ла тумари́ пир ла́кирэ ме́жы сарэ́ ригэ́ндыр.</verse>
				<verse number="13">И дыя́ припхэныбэ́н Мо́йза Израилёскирэ чхавэ́нгэ, и пхэндя́: “Ѓа́да, исын пхув, сави́ тумэ́ роздэна сыр мэкно́ миштыпэ́н пир жре́биё пир ме́ра, пал сави́ дыя́ лав Рай Дэвэ́л тэ дэл еня́ (биекхэ́скиро дэш) родыцэнгэ и пашэ́ родыцо́скэ;</verse>
				<verse number="14">пал-дова́ со Рувимо́скирэ-чхавэ́нгиро ро́дыцо пир лэ́нгирэ чэ́карья (семействы), и Гадо́скирэ-чхавэ́нгиро ро́дыцо пир лэ́нгирэ чэ́карья (семействы), и Манасияскири паш ро́дыцо, дорэснэ́ пэ́скири ме́ра мэкнэ́ миштыпна́стыр;</verse>
				<verse number="15">дуй ро́дыцы и паш ро́дыцо дорэснэ́ пэ́скири ме́ра мэкнэ́ миштыпна́стыр пал Иорда́но проти Ерихо́но кэ васто́ко.</verse>
				<verse number="16">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ дасавэ́ лава́:</verse>
				<verse number="17">“Ѓа́да, исын муршэнгирэ лава́, савэ́ явэ́на тэ роздэн тумэ́нгэ пхув: раша́й Елиза́ро (Елеазаро) и Ису́со (Ёхошуа́), Навиноскиро чхаво́;</verse>
				<verse number="18">и лэн пир екхэ тхагаристэ (князёстэ) родыцо́стыр ваш пхувья́киро роздыибэн.</verse>
				<verse number="19">И ґа́да, исын далэ́ муршэнгирэ (тхагарьенгирэ) лава́: ваш ро́дыцо Юда́скиро о Халево, Ефонияскиро чхаво́;</verse>
				<verse number="20">ваш Симеоноскирэ-чхавэ́нгиро ро́дыцо о Самуи́ло, Амиудоскиро чхаво́;</verse>
				<verse number="21">ваш Вениаминоскиро ро́дыцо о Елидадо, Кислоноскиро чхаво́;</verse>
				<verse number="22">ваш Дано́скирэ-чхавэ́нгиро ро́дыцо тхага́ри о Буки, Еглиёскиро чхаво́;</verse>
				<verse number="23">ваш Иосифо́скирэ чхавэ́нгэ, ваш Манасия́скирэ-чхавэ́нгиро ро́дыцо о тхага́ри Ханиило, Ефодоскиро чхаво́;</verse>
				<verse number="24">ваш Ефремо́скирэ-чхавэ́нгиро ро́дыцо тхага́ри о Кемуило, Шифтаноскиро чхаво́;</verse>
				<verse number="25">ваш Завулоноскирэ-чхавэ́нгиро ро́дыцо тхага́ри о Елицафано, Фарнакоскиро чхаво́;</verse>
				<verse number="26">ваш Исахароскирэ-чхавэ́нгиро ро́дыцо тхага́ри о Фалтиило, Азаноскиро чхаво́;</verse>
				<verse number="27">ваш Асироскирэ-чхавэ́нгиро ро́дыцо тхага́ри о Ахиудо, Шеломияскиро чхаво́;</verse>
				<verse number="28">ваш Нефалимоскирэ-чхавэ́нгиро ро́дыцо тхага́ри о Педаило, Амиудоскиро чхаво́.”</verse>
				<verse number="29">Акэ, исын одолэ́, савэ́нгэ припхэндя́ Рай Дэвэ́л тэ роздэн пхувья́кири ме́ра мэкнэ́ миштыпна́стыр Израилёскирэ чхавэ́нгэ пэ Ханаано́скири пхув.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="35">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ пэ Моавитоскирэ лошчыны (равнины) пашы́л Иорда́но проти Ерихо́но, ракири́:</verse>
				<verse number="2">“Припхэн Израилёскирэ чхавэ́нгэ, соб (кай) ёнэ пэ́скирэ миштыпнаскирэ мератыр тэ дэн Левитэ́нгэ фо́рья, соб (кай) ёнэ одо́й тэ дживэ́н, и фэ́лды пашы́л фо́рья сарэ́ ригэ́ндыр тэ дэн Левитэ́нгэ:</verse>
				<verse number="3">фо́рья лэ́нгэ явэ́на ваш джиибэ́н, и фэ́лды явэ́на ваш лэ́нгирэ кхэритконэ́ мурдалэ́нгэ (ваш ското), и ваш лэ́нгиро маёнко, и ваш саро́, со лэ́нгэ трэй ваш джиибэ́н;</verse>
				<verse number="4">фэ́лды пашы́л фо́рья, савэ́ тумэ́ сан бангэ́ тэ дэн Левитэ́нгэ, форо́скирэ вантатыр бангэ́ тэ явэ́н пэ дуй тысёнцы куня́, дрэ сарэ́ рига́;</verse>
				<verse number="5">и отмеринэн пало́ фо́ро кэ вастокоскири риг дуй тысёнцы куня́, и кэ паш-дывэсы́тко (южно) риг дуй тысёнцы куня́, и кэ западо дуй тысёнцы куня́, и кэ паш-рати́тко (северно) риг дуй тысёнцы куня́, а машкира́л тэ явэ́л фо́ро: дасавэ́ явэ́на лэ́ндэ фэ́лды пашы́л фо́рья.</verse>
				<verse number="6">Форье́ндыр, савэ́ тумэ́ дэ́на Левитэ́нгэ, явэ́на шов фо́рья ваш зракхибэ́н, дрэ савэ́ тумэ́ дэ́на саштыпэн (шансо) тэ нашэ́л замарибнарискэ; и буты́р лэ́ндыр дэн штардэша́ дуй фо́рья:</verse>
				<verse number="7">сарэ́ фо́рья, савэ́ тумэ́ бангэ́ тэ дэн Левитэ́нгэ, явэ́ла штардэша́ охто́ фо́рья, фэлдэнца, савэ́ явэ́на пашэыл лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="8">И ке́ли явэ́на тэ дэн фо́рья Израилёскирэ чхавэ́нгирэ миштыпнаскирэ мератыр, тэды барэстыр дэн буты́р, тыкнэстыр тыкнэды́р; кажно ро́дыцо, дыкхи́ пир миштыпна́скири ме́ра, сави́ дорэсэ́на, исын бангэ́ (мусинэна) тэ дэн фо́рья пэ́скирэ форье́ндыр Левитэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="9">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ дасавэ́ лава́:</verse>
				<verse number="10">“Дэ тэ джинэ́н Израилёскирэ чхавэ́нгэ и пхэн лэ́нгэ: ‘Ке́ли тумэ́ пириджана пир Иорда́но пэ Ханаано́скири пхув,</verse>
				<verse number="11">выкэдэн пэ́скэ фо́рья, савэ́ явэ́на тумэ́ндэ форьенца ваш зракхибэ́н, карик могинэ́ла тэ нашэ́л замарибнари, саво́ мулякирдя́ манушэ́с наками;</verse>
				<verse number="12">и явэ́на лэ́ндэ [тумэ́ндэ-р.с.] далэ́ фо́рья ваш зракхибэ́н манушэ́нгэ, савэ́ тумэ́ндэ камэнас тэ отхан палэ (тэ отомстинэн), соб (кай) тэ на явэ́л замарибнари-ману́ш, саво́ мулякирдя́, англэды́р, сыр ёв явэ́ла анги́л манушэ́ндэ пэ сэ́ндо.</verse>
				<verse number="13">Фо́рья, савэ́ тумэ́нгэ трэй тэ дэн, фо́рья ваш зракхибэ́н, исын бангэ́ тэ явэ́л тумэ́ндэ шов:</verse>
				<verse number="14">трин фо́рья дэн пир дая́ Иорданоскири риг и трин фо́рья дэн пэ Ханаано́скири пхув; знашыбнаскирэ форьенца ваш нашаибэн бангэ́ тэ явэ́н ёнэ;</verse>
				<verse number="15">ваш Израилёскирэ чхавэ́нгэ, и ваш манушэ́скэ, саво́ явдя́ явирэ рига́тыр, и ваш манушэ́скэ, саво́ дживэ́ла машки́р тумэ́ндэ, явэ́на далэ́ шов фо́рья ваш зракхибэ́н, соб (кай) тэ нашэ́л одори́к кажно (сва́ко) ману́ш, саво́ замардя́ (мулякирдя́) манушэ́с наками.</verse>
				<verse number="16">Ко́ли кон пэкавэла вари-конэ́с саструнэ́ струментоса, адя́кэ, со одова́ ману́ш мэрэ́ла, – тэды ёв исын замарибнари: лэс исын бангэ́ (мусинэна) тэ отдэ́н пэ мэрибэ́н;</verse>
				<verse number="17">и ко́ли вари-кон пэкавэла явирэ́с барэса дро васт, со́стыр сашты́ тэ мэрэс адя́кэ, со одова́ ману́ш мэрэ́ла, – тэды ёв исын замарибнари: лэс бангэ́ тэ отдэ́н пэ мэрибэ́н;</verse>
				<verse number="18">ці, ко́ли вари-кон каштунэ струментоса пэкавэла явирэ́с, савэ́стыр сашты́ тэ мэрэс, и пэкавэла вастэ́са адя́кэ, со одова́ ману́ш мэрэ́ла, – тэды ёв исын замарибнари: лэс бангэ́ тэ отдэ́н пэ мэрибэ́н;</verse>
				<verse number="19">ману́ш, саво́ камэ́ла тэ отхал палэ пал рат, кокоро́ сашты́ (могинэ́ла) тэ мулякирэ́л замарибнарис: сыр лэс фэ́ни (то́ка) пирилэла, кокоро́ сашты́ (могинэ́ла) тэ мулякирэ́л лэс;</verse>
				<verse number="20">ко́ли вари-кон пихнинэла (шпулэла) вари-конэ́с пир холы́, ци ками чхурдэ́ла пэ лэ́стэ вари-со адя́кэ, со одова́ ману́ш мэрэ́ла,</verse>
				<verse number="21">ци дро кошыбэ́н пэкавэла лэс вастэ́са адя́кэ, со одова́ ману́ш мэрэ́ла: тэды одолэ́с манушэ́с, саво́ пэкадя́, мануша́ исын бангэ́ (мусинэна) тэ отдэ́н пэ мэрибэ́н, – ёв исын замарибнари; ману́ш, саво́ отхала палэ пал рат сашты́ (могинэ́ла) тэ мулякирэ́л замарибнарис, сыр лэс пирилэла.</verse>
				<verse number="22">Ко́ли ёв пихнинэла (шпулэла) лэс наками, би кошыбнаскиро, ци чхурдэ́ла пэ лэ́стэ вари-со, наками,</verse>
				<verse number="23">ци вари-саво́ бар, савэ́стыр сашты́ тэ мэрэс, надыкхи чхурдэ́ла пэ лэ́стэ адя́кэ, со одова́ мэрэ́ла, нэ ёв на сыс лэ́скирэ вэргоса и на камдя́ лэ́скэ фуипэ́н,</verse>
				<verse number="24">то тэды манушэ́нгиро скэдыибэ́н исын банго́ (мусинэла) тэ кэрэ́л сэ́ндо машки́р замарибнаристэ и манушэ́стэ, саво́ камэ́ла тэ отхал палэ пал рат пир саро́ упхэныбэ́н.</verse>
				<verse number="25">И манушэ́нгирэ скэдыибнаскэ трэй тэ зракхэ́л замарибнарис манушытконэ́ вастэ́стыр, саво́ камэ́ла тэ отхал палэ пал рат, и скэдыибэ́н исын банго́ лэс тэ рискирэ́л дро лэ́скиро фо́ро, кай ёв сыс дро нашыбэн, карик ёв настя́, соб (кай) ёв одо́й тэ дживэ́л кэ барэ́-рашаскиро мэрибэ́н, саво́ сыс макхно свэнтонэ́ елеёса;</verse>
				<verse number="26">ко́ли ману́ш, саво́ замардя́, выджа́ла пал фо́ро, дрэ саво́ ёв сыс дро нашыбэн, дро саво́ ёв настя́,</verse>
				<verse number="27">и латхэ́ла лэс ману́ш, саво́ камэ́ла тэ отхал палэ пал рат на дро лэ́скиро фо́ро, кай ёв сыс дро нашыбэн, и мулякирэ́ла адалэс манушэ́с, кон замардя́ кодолэ́ замарибнарис, тэды на явэ́ла пэ лэ́стэ банг пал ратэскиро прочхуибэн,</verse>
				<verse number="28">пал-дова́ со одова́ сыс банго́ (лэ́скэ трэиндя́) тэ дживэ́л дро пэ́скиро фо́ро, кай ёв сыс дро нашыбэн кэ барэ́-рашаскиро мэрибэ́н, а ке́ли мэрэ́ла баро́ раша́й, то ману́ш, саво́ замардя́, сыс банго́ тэ рисёл пэ пэ́скири пхув.</verse>
				<verse number="29">Мэк дава́ мэк тэ явэ́л тумэ́ндэ чхудэ́ законоса (статутоса) дрэ тумарэ́ ро́ды, дрэ сарэ́ тумарэ́ кхэра́.</verse>
				<verse number="30">Ко́ли вари-кон замарэла манушэ́с, тэды одолэ́ манушэ́с, исын бангэ́ тэ замарэс пир манушэ́нгирэ лава́, савэ́ дыкхнэ́; нэ екхэ якхитконэс (свидетелёс) наухтылла (надо́си), соб (кай) тэ сэндякирэн лэс пэ мэрибэ́н.</verse>
				<verse number="31">И на лэн выкиныбэ́н пал замарибнаскиро ди, саво́ исын банго́ тэ мэрэ́л, нэ лэс трэй тэ отдэс мэрибна́скэ;</verse>
				<verse number="32">и на лэн выкиныбэ́н пал манушэ́стэ, саво́ настя́ дро зракхибнаскиро фо́ро, соб (кай) лэ́скэ тэ дэс саштыпэн тэ дживэ́л пэ пэ́скири пхув англэды́р, сыр мэрэ́ла баро́ раша́й.</verse>
				<verse number="33">На магирэ́н пхув, пэ сави́ тумэ́ явэ́на тэ дживэ́н; пал-дова́ со рат магирэла пхув, и пхув на жужакирэлапэ пэ яви́р (явирчанэс) ратэстыр, саво́ сыс прочхудо пэ ла́тэ, сыр ратэ́са, саво́ прочхудя лэс.</verse>
				<verse number="34">Тумэ́ нашты́ тэ магирэ́н пхув, пэ сави́ тумэ́ дживэ́на, машки́р сави́ сом Мэ: пал-дова́ со Мэ Рай Дэвэ́л джива́ва машки́р Израилёскирэ чхавэ́ндэ.’”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="36">
				<verse number="1">Явнэ́ пхурыдыра́ дадэнги́рэ Галаадо́скирэ-чхавэ́нгирэ кхэритконэ́ родо́стыр, Махироскирэ чхавэ́скирэ, Манасия́скирэ-чхавэ́скирэ Иосифо́скирэ чхавэ́нгирэ родыцо́стыр, и ракирдэ́ анги́л Мойзастэ и анги́л тхагарьендэ, Израилёскирэ-чхавэ́нгирэ барыдырэндэ пэ стрэ́чы (поколении),</verse>
				<verse number="2">и пхэндлэ́: “О Рай Дэвэ́л припхэндя́ амарэ́ ра́скэ тэ дэс пхув дрэ мэкнэ́-миштыпна́скири ме́ра Израилёскирэ чхавэ́нгэ пир жре́биё и амарэ́ ра́скэ пхэндло́ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр тэ дэс миштыпна́скири ме́ра Салпаадоскири, амарэ́ пшалэскири, лэ́скирэ чхаенгэ;</verse>
				<verse number="3">ко́ли ёнэ явэ́на чхавэ́нгирэ джувле́нца вари-савэ́ явирэ Израилёскирэ чхавэ́нгирэ-родыцо́стыр, тэды лэ́нгирэ-миштыпна́скири ме́ра отлэлапэ амарэ́ дадэнги́рэ-миштыпнаскирэ мератыр и причхувэлапэ долэ́ родыцо́скэ миштыпна́скири ме́ра, дрэ сави́ ёнэ явэ́на, и отлэлапэ долэ́стыр, со дояцяпэ пир жре́биё амарэ́ миштыпнаскирэ мератыр.</verse>
				<verse number="4">И ке́ли явэ́ла Израилёскирэ-чхавэ́ндэ свэ́нко, тэды лэ́нгири миштыпна́скири ме́ра причхувэлапэ кэ долэ́-родыцоскири миштыпна́скири ме́ра, дрэ сави́ ёнэ явэ́на, и миштыпна́скири ме́ра амарэ́-дадэнги́рэ родыцо́стыр отлэлапэ лэ́нгири миштыпна́скири ме́ра.”</verse>
				<verse number="5">И дыя́ Мо́йза припхэныбэ́н Израилёскирэ чхавэ́нгэ, пир Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав, и пхэндя́: “Чачипэ́н ракирэ́ла Иосифо́скирэ-(Ёзаскиро) чхавэ́нгиро ро́дыцо.</verse>
				<verse number="6">Ѓа́да, со ракирэ́ла Рай Дэвэ́л пал Салпаадоскирэ чхаендэ: ёнэ сашты́ (могинэ́на) тэ явэ́н долэнгирэ джувле́нца, кон исын пир ило́ лэ́нгирэ якхэнгэ, екх (фэ́ни) со ёнэ исын бангэ́ тэ явэ́н джувле́нца пир ро́дыцо дрэ пэ́скирэ дадэ́скирэ кхэри́тко ро́до (племё), соб (кай) чхавэ́ Израилёскирэ тэ прилэ́н мэкно́ миштыпэ́н, кажно пэ́скирэ дадэндыр,</verse>
				<verse number="7">соб (кай) Израилёскирэ-чхавэнгири миштыпна́скири ме́ра мэкнэ́ миштыпна́стыр тэ на пириджал родыцо́стыр дро ро́дыцо; пал-дова́ со кажно (сва́ко) Израилёскирэ чхавэ́ндыр исын банго́ тэ явэ́л припхандло кэ пэ́скирэ-дадэнги́рэ родыцоскири ме́ра (пхув) мэкнэ́ миштыпна́стыр.</verse>
				<verse number="8">И кажно чхай, савьякэ трэй миштыпна́скири ме́ра дрэ Израилёскирэ-чхавэ́нгиро ро́дыцо, исын банги тэ явэ́л джувля́са вари-конэскирэс пэ́скирэ дадэ́скирэ родыцо́стыр пир кхэри́тко ро́до, соб (кай) чхавэ́ Израилёскирэ тэ прилэл мэкно́ миштыпэ́н пир кажно (сва́ко) ме́ра,</verse>
				<verse number="9">и, соб (кай) тэ на пириджал миштыпна́скири ме́ра родыцо́стыр дрэ яви́р ро́дыцо; пал-дова́ со кажно Израилёскирэ чхавэ́нгирэ родыцо́стыр исын банго́ тэ явэ́л припхандло кэ пэ́скири миштыпна́скири ме́ра.”</verse>
				<verse number="10">Сыр припхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ, адя́кэ и кэрдэ́ Салпаадоскирэ чхая́.</verse>
				<verse number="11">И выгинэ́ Салпаадоскирэ чхая́ Махла, Фирца, Хогла, Милка и Ноа палоро́м пал лэ́нгирэ-какэнгирэ чхавэ́ндэ.</verse>
				<verse number="12">Ёнэ сыс джувля́ пир кхэри́тко ро́до Манасия́скирэ-чхавэ́нгиро, Иосифо́скирэ чхавэ́скирэ, и яця́пэ лэ́нгири миштыпна́скири ме́ра дрэ лэ́нгирэ-дадэ́скирэ родыцоскиро кхэри́тко ро́до.</verse>
				<verse number="13">Дава́ исын припхэныбэна́ и упхэныбэна́, савэ́ дыя́ Рай Дэвэ́л Израилёскирэ чхавэ́нгэ пир Мойзастэ пэ Моавитоскирэ лошчыны (равнины), пашы́л Иорда́но, проти Ерихо́но.</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="5">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Далэ́ исын лава́, савэ́ ракирдя́ Мо́йза (Моисеё) сарэ́ манушэ́нгэ Израилёстыр [Израильтянэнгэ-р.с.] пал Иорда́но пэ чхучи́ пхув пэ лошчы́на проти Суфо, машки́р Фарано и Тофело, и Лава́но, и Асирофо и Дизагаво,</verse>
				<verse number="2">дава́ исын дром пэ дэшуекх дывэса́ тэ джас пэзал Хоривостыр, пир дром бэрга́тыр Сеир кэ Кадес-Варни.</verse>
				<verse number="3">Дава́ сыс дро штардэшытко бэрш, дэшуекхэ – чхонэ́скиро, пэ пэ́рво чхонэ́скиро дывэ́с, сыр ракирдя́ Мо́йза Израилёскирэ чхавэ́нгэ саро́, со припхэндя́ лэ́скэ Рай Дэвэ́л пал лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="4">Пало́ (после) дова́, сыр ёв замардя́ (умардя) Сигонос, Аморее́нгирэ крали́с, саво́ дживдя́ кэ Есево́но, и Огос, Васаноскирэ крали́с, саво́ дживдя́ кэ Аштэрофа дрэ Едрея,</verse>
				<verse number="5">пал Иорда́но, пэ Моавитоскири пхув, лыя́ Мо́йза тэ ракирэ́л анги́л сарэ́ндэ пал дава́ Зако́но, и пхэндя́:</verse>
				<verse number="6">“О Раё Дэ́вла (Яхва́), Дэвэ́л амаро́, ракирдя́ амэ́нгэ дро Хориво и пхэндя́: ‘Ухты́лла (до́си) тумэ́нгэ тэ дживэ́н пэ дая́ бэ́рга!</verse>
				<verse number="7">Скэдэ́нпэ, джа́н дро дром, и джа́н пэ Амореенгири бэ́рга и кэ сарэ́ лэ́нгирэ мануша́, савэ́ дживэ́на пашы́л, пэ лошчы́на, пэ бэ́рга, пэ тылякирдэ штэ́ты и пэ паш-дывэсы́тко (южно) риг, и кэ брэги морёскирэ (дэрьявэ́скирэ), пэ Ханаано́скири пхув и кэ Лива́но, адя́кэ-паць кэ бари рэка (лэнь) Евфрато.</verse>
				<verse number="8">Ѓа́да, Мэ да́ва тумэ́нгэ дая́ пхув, джа́н, лэн дро маёнко пхув, сави́ совлахаса Рай Дэвэ́л дыя́ лав тэ дэл тумарэ́ дадэ́нгэ Авраамо́скэ, Исаако́скэ и Яково́скэ, лэ́нгэ и лэ́нгирэ родо́скэ.</verse>
				<verse number="9">И мэ пхэндём тумэ́нгэ дро дова́ часо (цы́ро): ‘Мэ нашты́ (на могина́ва) екхджино́ тэ лыджав тумэн;</verse>
				<verse number="10">Рай Дэвэ́л, амаро́, создыя́ бут тумэн, и ґа́да, тумэ́ акана́ сан ада́кицы бут, сыр болыбна́скирэ чэргэня́;</verse>
				<verse number="11">Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, тумарэ́-дадэ́нгиро, мэк тэ создэл тумэн бутэды́р дро тысёнцо мо́лы проти дава́, ци бут тумэн акана́, и мэк тэ бахтякирэ́л тумэн, сыр Ёв ракирдя́ тумэ́нгэ:</verse>
				<verse number="12">сыр ма́нгэ екхджинэскэ тэ лыджав тумаро́ пхарипэ́н, кошыбэ́н тумаро́ и чинга́рд тумари́?</verse>
				<verse number="13">Выкэдэн пэ́скэ пир тумаро́ ро́дыцо (чанг) муршэ́н мэндронэн, годьварэн, и пропатякирдэн, и мэ чхува́ва лэн тумарэ́ барыдырэ́нца.’</verse>
				<verse number="14">Тумэ́ отпхэндлэ́ ма́нгэ и пхэндлэ́: ‘Лачхо́ рэ́ндо (де́ло) ту ракирэ́са тэ кэра́с.’</verse>
				<verse number="15">И лыём мэ шэралэн тумарэ́ родыцэндыр (чангэндыр), муршэ́н мэндронэн и пропатякирдэн, и чхудём лэн барыдырэ́нца пэ тумэ́ндэ, тысёнцэнгирэ барыдырэ́нца, шэлэнгирэ барыдырэ́нца, пандждэшэнгирэ барыдырэ́нца, дэшэнгирэ барыдырэ́нца и дыкхибнаскирэнца пир тумаро́ ро́дыцо.</verse>
				<verse number="16">И дыём мэ упхэныбэ́н тумарэ́ сэндарьенгэ дро дова́ часо, пхэни́: ‘Вышунэн тумарэ́ пшалэ́н и сэндинэ́н чачунэ́с лэн, сыр пшалэ́с пшалэса, адя́кэ и лэ́скирэ манушэ́с, саво́ явдя́ явирэ рига́тыр;</verse>
				<verse number="17">на дыкхэ́н пэ муй пэ сэ́ндо, сыр тыкнэс, адя́кэ и барэс вышунэн, на дарэ́н манушэ́скирэ мо́стыр: пал-дова́ со сэ́ндо – рэ́ндо (де́ло) Дэвлэ́скиро. А рэ́ндо, саво́ ваш тумэ́нгэ исын пхаро́, лыджа́н лэс кэ мэ, и мэ вышунава лэс.’</verse>
				<verse number="18">И дыём мэ упхэныбэ́н тумэ́нгэ дро дова́ часо пал саро́, со трэй тумэ́нгэ тэ кэрэ́н.</verse>
				<verse number="19">И гиям амэ Хоривостыр, и гиям пир сари́ дая́ бари и дараны чхучи́ пхув, сави́ тумэ́ дыкхнэ́, пир дром кэ Амореенгири бэ́рга, сыр пхэндя́ Рай Дэвэ́л, амаро́ Дэвэ́л, и явдя́м дрэ Кадес-Варни.</verse>
				<verse number="20">И пхэндём мэ тумэ́нгэ: ‘Тумэ́ явнэ́ кэ Амореенгири бэ́рга, сави́ Рай Дэвэ́л амаро́ Дэвэ́л дэ́ла амэ́нгэ;</verse>
				<verse number="21">ґа́да, исын Рай Дэвэ́л, тыро́ Дэвэ́л дэ́ла ту́кэ дая́ пхув, джа́, лэ ла дро хулаибэн, сыр ракирдя́ ту́кэ Рай Дэвэ́л тырэ́-дадэ́нгиро, на дар и на страхадёв.’</verse>
				<verse number="22">Нэ тумэ́ сарэ́ явнэ́ пашылэды́р кэ мэ, и пхэндлэ́: ‘Амэ бичхаваса анги́л пэ́стэ манушэ́н, соб (кай) ёнэ амэ́нгэ тэ розґалён пхув, и тэ янэ́н амэ́нгэ джиныбэ́н пал дром, пир саво́ тэ джас амэ́нгэ, и пал фо́рья, дрэ савэ́ тэ джас амэ́нгэ.’</verse>
				<verse number="23">Дава́ лав ма́нгэ сыс пир ило́, и мэ лыём тумэ́ндыр дэшудуен манушэ́н, пэ екхэ манушэ́стэ кажнонэ́ родыцо́стыр.</verse>
				<verse number="24">Ёнэ гинэ́, гинэ́ упрэ́ пэ бэ́рга, и догинэ́ кэ до́ло Есхол, и обдыкхнэ ла.</verse>
				<verse number="25">И лынэ́ ёнэ дрэ пэ́скирэ васта́ пхувья́кирэ барьякирдэ́ (пло́ды), и яндлэ́ амэ́нгэ и яндлэ́ амэ́нгэ нэвипэн, и пхэндлэ́: ‘Лачхи́ исын пхув, сави́, Рай Дэвэ́л, амаро́ Дэвэ́л дэ́ла амэ́нгэ.’</verse>
				<verse number="26">Нэ тумэ́ на закамлэ тэ джа́н и на кандынэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, амарэ́ Дэвлэ́скиро упхэныбэ́н,</verse>
				<verse number="27">и тангиндлэпэ (жалиндлэпэ) холя́са дрэ тумарэ́ ша́тры, и ракирдэ́: “О Рай Дэвэ́л, пир холы́ кэ амэ, вылыджия́ амэн Египто́скирэ пхувья́тыр, соб (кай) тэ отдэ́л амэн дрэ Аморее́нгирэ васта́ и тэ хасякирэ́л амэн;</verse>
				<verse number="28">карик амэ джа́са? Амарэ́ пша́ла бизорьякирдэ амаро́ ило́, пхэни́: ‘Мануша́ одолэ́ исын буты́р и вучэды́р амэ́ндыр, фо́рья одо́й исын барэ́ и зоралэ́ тынэ́нца кэ болыбэ́н, и Енакоскирэ чхавэ́н дыкхцям амэ одо́й.’</verse>
				<verse number="29">И мэ пхэндём тумэ́нгэ тэ на дарэ́н и на страхадён лэ́ндыр;</verse>
				<verse number="30">О Рай Дэвэ́л, тумаро́ Дэвэ́л джа́ла анги́л тумэ́ндэ, Ёв явэ́ла тэ затэрдёл пал тумэ́ндэ, сыр Ёв кэрдя́ тумэ́нца дрэ Еги́пто, анги́л тумарэ́ якха́,</verse>
				<verse number="31">и пэ дая́ чхучи́ пхув, одо́й, кай, сыр ту дыкхця́н, Рай Дэвэ́л, тыро́ Дэвэ́л лыджия́ тут, сыр ману́ш лыджа́ла пэ́скирэ чхавэ́с, пир саро́ дром, савэ́са тумэ́ гинэ́, анги́л дова́, ке́ли тумэ́ явнэ́ пэ дава́ штэ́то.</verse>
				<verse number="32">Нэ и усае́кх тумэ́ на патяндынэ́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, тумарэ́ Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="33">Саво́ гия́ анги́л тумэ́ндэ дромэ́са – тэ родэ́л тумэ́нгэ штэ́то, тэ тэрдён тумэ́нгэ, раты́ дрэ яг, соб (кай) тэ сыкавэ́л тумэ́нгэ дром, пир саво́ тэ джас, а дывэсэ́ дро о́блоко.</verse>
				<verse number="34">И Рай Дэвэ́л шундя́ тумарэ́ лава́, и холя́сыя, и совлахадя́, и пхэндя́:</verse>
				<verse number="35">“Нико́н адалэ́ манушэ́ндыр, далэ́-холынакирэ родо́стыр, на явэ́ла тэ дыкхэ́л лачхи́ пхув, сави́ Мэ совлахадём тэ дав тумарэ́ дадэ́нгэ;</verse>
				<verse number="36">екх о Халево, Иефонияскиро чхаво́ [Эфунэскиро-ю.о.], удыкхэ́ла ла; лэ́скэ Мэ да́ва пхув, пир сави́ ёв гия́, и лэ́скирэ чхавэ́нгэ, пал дова́, со ёв кандыя́ Рас-Дэвлэ́с.</verse>
				<verse number="37">И пэ ма́ндэ холя́сыя Рай Дэвэ́л пал тумэ́ндэ, и пхэндя́: ‘И ту на заджаса одори́к:</verse>
				<verse number="38">о Ису́со (Ёхошуа́), Навиноскиро чхаво́, саво́ исын пашы́л ту́тэ, ёв заджа́ла одори́к; кэр лэс зоралэды́р, пал-дова́ со ёв залыджала Израилё пэ лэ́скири пхув,</verse>
				<verse number="39">а чхавэ́ тумарэ́, пал савэ́ндэ тумэ́ ракирдэ́, со ёнэ доячэнапэ вэргэ́нгэ, и тумарэ́ чхавэ́, савэ́ на джинэ́на акана́ ни лачхипэ́н, ни чорипэ́н, ёнэ заджа́на одори́к, лэ́нгэ Мэ да́ва ла, и ёнэ явэ́на хулая́ ла́кэ;</verse>
				<verse number="40">а тумэ́ тэ рисён и джа́н пэ чхучи́ пхув пир дром кэ Лоло́ мо́рё (дэрья́в).’</verse>
				<verse number="41">И тумэ́ отпхэндлэ́ тэды и пхэндлэ́ ма́нгэ: ‘Амэ кэрдя́м грэ́хо анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, джа́са и марасапэ, сыр припхэндя́ амэ́нгэ Рай Дэвэ́л, амаро́ Дэвэ́л.’ И пирипхандлэпэ тумэ́ кажно пэ́скирэ марибнытконэ́ мардытконэса (оружыёса), и надумины, скэдынэ́пэ тэ джа́н упрэ́ пэ бэ́рга.</verse>
				<verse number="42">Нэ Рай Дэвэ́л пхэндя́ ма́нгэ: “Пхэн лэ́нгэ: ‘На джа́н упрэ́ и на марэ́нпэ, пал-дова́ со нанэ Ман машки́р тумэ́ндэ, соб (кай) тэ на замарэ́н тумэн тумарэ́ вэ́рги (вроги).’”</verse>
				<verse number="43">И мэ тумэ́нгэ ракирдём, нэ тумэ́ на кандынэ́ и гинэ́ проти Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав, и пир пэ́скиро ило́ гинэ́ упрэ́ пэ бэ́рга.</verse>
				<verse number="44">И выгия́ проти тумэ́ндэ о Амореё, саво́ дживдя́ пэ доя́ бэ́рга, и традынэ тумэн адя́кэ, сыр кэрэ́на бырлиня (пчолы), и домардэ́ тумэн пэ Сеиро кэ Хорма.</verse>
				<verse number="45">И рисинэ́ тумэ́, и рондлэ́ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ: нэ Рай Дэвэ́л на шундя́ тумари́ го́дла и на помогиндя тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="46">И ячэнаспэ тумэ́ дро Кадесо ада́кицы бут часо, ци бут часо тумэ́ са́нас одо́й.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">И рисиям амэ и гиям пэ чхучи́ (пусто) пхув кэ Лоло́ мо́рё (дэрья́в), сыр ракирдя́ ма́нгэ Рай Дэвэ́л, и бут часо псирдям пашы́л бэ́рга Сеиро.</verse>
				<verse number="2">И пхэндя́ ма́нгэ Рай Дэвэ́л, ракири́:</verse>
				<verse number="3">“Ухты́лла (до́си) тумэ́нгэ тэ псирэ́н пашы́л дая́ бэ́рга, рисён кэ паш-рат (северо);</verse>
				<verse number="4">и дэ манушэ́нгэ упхэныбэ́н, и пхэн: ‘Тумэ́ явэ́на тэ джа́н пир тумарэ́-пшалэнгирэ пхувья́, Исаво́скирэ чхавэ́нгирэ, савэ́ дживэ́на кэ Сеиро, и ёнэ задарэна (страхадёна) тумэ́ндыр; нэ ракхэ́нпэ, соб (кай) ёнэ,</verse>
				<verse number="5">тэ на залыджан тумэ́нца марибэ́н, пал-дова́ со Мэ на дава́ тумэ́нгэ лэ́нгири пхув ни пэ ґэрьякиро шаго (ламны), пал-дова́ со бэ́рга Сеиро Мэ дыём Исавоскэ;</verse>
				<verse number="6">кинэн лэ́ндыр хабэ́н пал руп, и хан; и кинэн пани́ лэ́ндыр пал руп, и пьен;</verse>
				<verse number="7">пал-дова́ со Рай Дэвэ́л, тыро́ Дэвэ́л бахтякирдя́ тут дрэ кажно тырэ́-вастэнгиро рэ́ндо, ракхця́ тут [дыкхця́ пал ту́тэ-р.с.] дро часо, ке́ли ту псирдян пир бари дая́ чхучи́ пхув; ґа́да, штардэша́ бэрш Рай Дэвэ́л, тыро́ Дэвэ́л исын ту́са; ту́тэ саро́ сыс.’”</verse>
				<verse number="8">И гиям амэ маму́й амарэ́ пшалэ́ндэ, Исаво́скирэ чхавэ́ндэ, савэ́ дживдэ́ пэ Сеиро, лошчынакирэ (равнинакирэ) дромэ́са, Елафостыр и Ецыон-Гаверостыр, и рискирдэ́ и гинэ́ пэ чхучи́ пхув Моавоскири.</verse>
				<verse number="9">И пхэндя́ ма́нгэ Рай Дэвэ́л: “На заджа́ дро кошыбэ́н Моавоса и на залыджа лэ́са марибэ́н; пал-дова́ со Мэ на дава́ ту́кэ ничи́ лэ́скирэ пхувья́тыр, пал-дова́ со Аро Мэ отдыём Лотоскирэ чхавэ́нгэ”;</verse>
				<verse number="10">Англэды́р одо́й дживдэ́ Эмимы, барэ́ мануша́, бут и вучэ́, сыр Енакоскирэ чхавэ́,</verse>
				<verse number="11">и ёнэ гиндлэпэ машки́р Рефаимэндэ, сыр Енакоскирэ чхавэ́; э Моавитяни кхарэ́на лэн Эмимы [Эмеи-ю.о.];</verse>
				<verse number="12">а пэ Сеиро дживдэ́ англэды́р Хореи; нэ Исаво́скирэ чхавэ́ традынэ криг лэн, и хасякирдэ́ лэн пэ́скирэ мо́стыр, и лынэ́ тэ дживэ́н заме́ст лэ́ндэ, – адя́кэ, сыр кэрдя́ Израилё пэ́скирэ пхувья́са, сави́ дыя́ лэ́нгэ о Рай Дэвэ́л;</verse>
				<verse number="13">и адя́кэ, уштэ́н и проджан лошчы́на [сы́гно рэ́кица (лэнори́) -ю.о.] Заредо.” И прогиям амэ лошчы́на Заредо.</verse>
				<verse number="14">Долэ́ часостыр, сыр амэ гиям дрэ Кадес-Варни и сыр гиям дурэды́р пир лошчы́на Заредо, прогия́ трия́нда охто́ (бидуе́нгиро дэш) бэрш, и амэ́ндэ пирилыджияпэ станостыр саро́ манушэ́нгиро ро́до, савэ́ псирдэ́ пэ марибэ́н, сыр совлахадя́ лэ́нгэ Рай Дэвэ́л;</verse>
				<verse number="15">И Дэвлэ́скиро васт сыс пэ лэ́ндэ, соб (кай) тэ вымулякирэс лэн станостыр, пака ёнэ вымынэ.</verse>
				<verse number="16">И сыс адя́кэ: пирилыджинэпэ сарэ́ мануша́, савэ́ псирдэ́ пэ марибэ́н, и савэ́ вымынэ адалэ́ манушэ́ндыр,</verse>
				<verse number="17">тэды пхэндя́ ма́нгэ Рай Дэвэ́л дасавэ́ лава́:</verse>
				<verse number="18">“Ту акана́ джа́са пашы́л Моавоскири риг, пашы́л фо́ро Аро,</verse>
				<verse number="19">и сыр ту явэ́са пашы́л кэ Амонитяни: на заджа́ лэ́нца дро кошыбэ́н, и на залыджа лэ́нца марибэ́н, пал-дова́ со Мэ на дава́ ту́кэ ничы́ Амоноскирэ-чхавэ́нгирэ пхувья́тыр, пал-дова́ со Мэ отдыём ла Лотоскирэ чхавэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="20">и ёй гиндяпэ Рефаимэнгирэ пхувья́са; вагэдыр (ґарэдыр) дживдэ́ пэ ла́тэ Рефаимы, Амонитяни кхарэ́на лэн Замзумимы;</verse>
				<verse number="21">ёнэ сыс мануша́ барэ́, бут и вучэ́, сыр Енакоскирэ чхавэ́, и традыя́ криг лэн Рай Дэвэ́л анги́л лэ́нгиро муй, и вытрадынэ́ ёнэ лэн, и ячнэ́ тэ дживэ́н ёнэ пэ лэ́нгиро штэ́то,</verse>
				<verse number="22">сыр Ёв кэрдя́ ваш Исаво́скирэ чхавэ́нгэ, савэ́ дживдэ́ пэ Сеиро, протрадыи анги́л лэ́нгиро муй Хореен, и ёнэ вытрадынэ́ лэн, и ячнэ́ тэ дживэ́н пэ лэ́нгиро штэ́то, и дживэ́на кэ ададывэ́с;</verse>
				<verse number="23">Кафторимы, савэ́ выгинэ́ Кафторостыр, мулякирдэ́ и Авеен, савэ́ дживдэ́ дрэ гава́ кэ Газа, и ячнэ́ тэ дживэ́н пэ лэ́нгиро штэ́то.</verse>
				<verse number="24">Уштэ́н, джа́н и пириджан сы́гно рэ́кица (лэнори́) Арноно, ґа́да, Мэ пиридава дро тыро́ васт Сигонос, Есевоноскирэ крали́с, Амореянинос, и лэ́скири пхув; ту лэпэ тэ хулаинэс ла́са, и лы́джа лэ́са марибэ́н;</verse>
				<verse number="25">далэ́ дывэсэ́стыр Мэ ла́ва тэ розмэкав дар и траш анги́л ту́тэ пэ манушэ́ндэ тэл саро́ болыбэ́н; одолэ́, савэ́ шунэ́на пал ту́тэ, затринскирэнапэ и страхадёна ту́тыр.”</verse>
				<verse number="26">И бичхадём мэ манушэ́н чхучэ́ пхувья́тыр Кедемофо кэ Сигоно, Есевоноскиро кра́ли, лачхэ́ лавэ́нца, соб (кай) тэ пхэнэ́н:</verse>
				<verse number="27">“Мэк ман тэ джав дурэды́р пир тыри́ пхув; мэ джа́ва дромэ́са, Мэ на джа́ва дрэ риг ни пэ чачо́ (пэ право), ни пэ зэ́рво (пэ ле́во);</verse>
				<verse number="28">хабэ́н бикин ма́нгэ пал руп, и мэ ява́ва тэ хав, и пани́ тэ пья́в дэ ма́нгэ пал руп, и мэ ява́ва тэ пья́в, екхэ ґэрэ́нца мирэнца джа́ва дурэды́р,</verse>
				<verse number="29">адя́кэ, сыр кэрдэ́ ма́нгэ Исаво́скирэ чхавэ́, савэ́ дживэ́на кэ Сеиро и Моавитяни, савэ́ дживэ́на кэ Аро, пака Мэ пириджава пир Иорда́но пэ пхув, сави́ Рай Дэвэ́л, амаро́ Дэвэ́л, дэ́ла амэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="30">Нэ о Сигоно, Есевоноскиро кра́ли на закамдя́ тэ мэкэл амэн тэ джас дурэды́р пир лэ́скири пхув, пал-дова́ со Рай Дэвэ́л, тыро́ Дэвэ́л, кэрдя́ на́лачхо лэ́скиро ду́хо (фа́но), и лэ́скиро ило́ кэрдя́пэ пхарэса, соб (кай) тэ пиридэл лэс дро тыро́ васт, сыр дава́ акана́ бицяло́.</verse>
				<verse number="31">И пхэндя́ ма́нгэ Рай Дэвэ́л: “Ѓа́да, Мэ ла́ва тэ отдав ту́кэ Сигонос и лэ́скири пхув; яв ла́кирэ хула́са.”</verse>
				<verse number="32">И Сигоно сарэ́ пэ́скирэ манушэ́нца выгия́ проти амэ́ндэ пэ марибэ́н кэ Яаца;</verse>
				<verse number="33">и отдыя́ лэс Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л амаро́, дрэ амарэ́ васта́, и амэ домардям лэс и лэ́скирэ чхавэ́н и сарэ́ лэ́скирэ манушэ́н,</verse>
				<verse number="34">и лынэ́ дрэ дова́ часо сарэ́ лэ́скирэ фо́рья, и отдынэ́ прокошыбнаскэ сарэ́ фо́рья, муршэ́н и джувле́н и чхаворэ́н, на ячкирдэ́ никонэ́с джидэн;</verse>
				<verse number="35">екх лыям амэ пэ́скэ дро дорэсыбэ́н (добыча) лэ́нгирэ кхэритконэ́ мурдалэ́н (ското) и миштыпэ́н форье́ндыр, савэ́ амэ заухтылдям.</verse>
				<verse number="36">Ароиростыр, саво́ исын пэ брэ́го Арноноскиро, сыгнонэ рэкицакиро (лэнорьякиро), и форо́стыр, саво́ исын пэ лошчы́на [сы́гно рэ́кица (лэнори́) -ю.о.], аж кэ/жы́ко Галаа́до на сыс фо́ро, саво́ сыс бы ваш амэ́нгэ на пир зор: саро́ отдыя́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л амаро́ дрэ амарэ́ васта́.</verse>
				<verse number="37">Екх кэ Амонитянэнгири пхув ту на ги́ян, ни кэ штэ́ты пашы́л Явокоскири сы́гно рэ́кица (лэнори́), ни кэ фо́рья пэ бэ́рга, ни кэ саро́, со на припхэндя́ амэ́нгэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л амаро́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">И рисиям амэ одотхы́р, и гиям кэ Васа́но, и выгия́ проти амэ́ндэ пэ марибэ́н Ого, о Васаноскиро кра́ли, сарэ́ пэ́скирэ манушэ́нца, пашы́л Едрея.</verse>
				<verse number="2">И пхэндя́ ма́нгэ Рай Дэвэ́л: “На дар лэ́стыр, пал-дова́ со Мэ отда́ва лэс дро тыро́ васт, и сарэ́н лэ́скирэ манушэ́н, и сари́ лэ́скири пхув, и ту кэрэ́са лэ́са адя́кэ, сыр ту кэрдя́н Сигоноса [Сихоноса-ю.о.], Аморее́нгирэ крали́са, саво́ дживдя́ кэ Есево́но.”</verse>
				<verse number="3">И отдыя́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л амаро́, дрэ амарэ́ васта́ и Огос, Васаноскирэ крали́с, и сарэ́н лэ́скирэ манушэ́н; и амэ домардям лэс адя́кэ, со нико́н на яця́пэ лэ́стэ джидо́;</verse>
				<verse number="4">и лыям амэ дрэ дова́ часо сарэ́ лэ́скирэ фо́рья, на сыс фо́ро, саво́ амэ тэ на лас лэ́ндыр; шовдэша́ фо́рья, сари́ Арговоскири округа, Васаноскирэ-Огоскиро кралипнастыр.</verse>
				<verse number="5">Сарэ́ далэ́ фо́рья, сыс кэрдэ́ зоралэ́ тынэ́нца, вучэ́ вантэнца, вударэнца, и заучхакирибнэнца, апри́ч фо́рья, савэ́ на сыс облыджинэ зоралэ́ тынэ́нца, сыс древа́н бут.</verse>
				<verse number="6">И отдыям амэ лэн прокошыбнаскэ, сыр кэрдя́м Сигоноса, Есевоноскирэ крали́са, отдыям прокошыбнаскэ кажно фо́ро муршэнца, джувле́нца и чхаворэнца;</verse>
				<verse number="7">нэ сарэ́ кхэритконэ́ мурдалэ́н (ското) и саро́ закэдыно дрэ фо́рья лыям амэ пэ́скэ дро дорэсыбэ́н (добыча).</verse>
				<verse number="8">И лыям амэ дрэ дова́ часо дуе Аморее́нгирэ-кральенгирэ вастэ́стыр дая́ пхув, сави́ сыс пир дая́ Иорданоскири риг, Арноноскирэ сыгнонэ рэка́тыр (лэня́тыр) кэ бэ́рга Ермоно, –</verse>
				<verse number="9">Сидоняни Ермоно кхарэ́на Сирионо, а Амореи кхарэ́на лэс Сениро, –</verse>
				<verse number="10">сарэ́ фо́рья пэ лошчы́на, саро́ Галаа́до и саро́ Васа́но кэ Салха и Едрея, Васаноскирэ-Огоскирэ кралипнаскирэ фо́рья;</verse>
				<verse number="11">екх Ого, о Васаноскиро кра́ли, яця́пэ Рефаимэндыр. Ѓа́да, лэ́скиро чхуибэ́н (одро), чхуибэ́н саструно, и акана́ исын дрэ Рава, Амоноскирэ чхавэ́ндэ: длэнгипэ́н лэ́скиро исын еня́ (биекхэ́скиро дэш) куня́ (логци), а лэ́скиро буґлыпэ́н исын штар куня́, муршэнгирэ куня́.</verse>
				<verse number="12">Пхув дая́ амэ лыям дрэ дова́ часо, лыям Ароеростыр, саво́ исын пашы́л Арноноскири сы́гно рэ́кица (лэнори́); и пашы́л бэ́рга Галаадоскири ла́кирэ форьенца отдыём мэ Рувимо́скирэ и Гадо́скирэ родыцо́скэ;</verse>
				<verse number="13">а со яця́пэ Галаадостыр и саро́ Васа́но, Огоскиро кралипэ́н, отдыём мэ паш пхув Манасия́скирэ родыцо́скэ, сари́ округа Арговоскири сарэ́ Васаноса.</verse>
				<verse number="14">Иаиро (Яиро), о Манасия́скиро чхаво́, лыя́ сари́ Аргэнгири округа кэ Гесуроскирэ и Маахакирэ ме́жы, и ёв кхардя́ ла Васа́но, пир пэ́скиро лав, Яироскирэ ґавэнца, со кэ далэ́ дывэса́;</verse>
				<verse number="15">И мэ дыём Галаа́до Махироскэ.</verse>
				<verse number="16">И Рувимо́скирэ и Гадо́скирэ родыцо́скэ дыём мэ пхув Галаадостыр кэ Арноноскири сы́гно рэ́кица (лэнори́), пхув машкира́л сы́гно рэ́кица (лэнори́) и ме́жа, кэ сы́гно рэ́кица (лэнори́) Иавокоскири, Амоноскирэ-чхавэ́нгирэ ме́жа,</verse>
				<verse number="17">адя́кэ-паць лошчы́на и Иорда́но, саво́ и исын ме́жа Кинерефостыр кэ лошчы́на морёскири, Лондэ-морёскири, пашы́л Фасгакирэ-бэрга́киро склоно кэ васто́ко.</verse>
				<verse number="18">И дыём мэ тумэ́нгэ дро дова́ часо упхэныбэ́н, ракири́: “Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тумаро́, дыя́ тумэ́нгэ дая́ пхув; сарэ́, кон могинэ́ла тэ джал пэ марибэ́н, лэн марибны́тко (оружыё), джа́н анги́л тумарэ́ пшалэ́ндэ, Израилёскирэ чхавэ́ндэ;</verse>
				<verse number="19">екх тумарэ́ ромня́ и тумарэ́ чхавэ́ и тумарэ́ кхэри́тка мурдала́ (ското) тумарэ́, мэк тэ ячэ́нпэ дрэ тумарэ́ фо́рья, савэ́ мэ дыём тумэ́нгэ,</verse>
				<verse number="20">пака Рай Дэвэ́л дэ́ла рама́нё (миро) тумарэ́ пшалэ́нгэ, сыр тумэ́нгэ, и пака и ёнэ дорэсэ́на дро хулаибэн пхув, сави́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тумаро́, дэ́ла лэ́нгэ пал Иорда́но; тэды рисён кажно дро пэ́скиро хулаибэн, саво́ мэ дыём тумэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="21">И Исусо́скэ (Ёхошуаскэ) ракирдём мэ дро долэ́ дывэса́: “Тырэ́ якха́ дыкхнэ́ саро́, со кэрдя́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тумаро́, дуе далэ́ кральенца; дова́-паць кэрэ́ла Рай Дэвэ́л сарэ́ кралипнэнца, савэ́ ту явэ́са тэ проджас;</verse>
				<verse number="22">на дарэ́н лэ́ндыр, пал-дова́ со Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тумаро́, Кокоро́ марэлапэ пал тумэ́ндэ.”</verse>
				<verse number="23">И мангдёмпэ мэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ дрэ долэ́ дывэса́ дасавэ́ лавэ́нца:</verse>
				<verse number="24">“Баро́ Раё, Раё Дэ́вла, Ту лыян тэ сыкавэс Тырэ́ писхари́скэ сла́ва Тыри́ и зорало́ васт Тыро́; пал-дова́ со, саво́ дэвэл исын пэ болыбэ́н, ци пэ пхув, саво́ могиндя́ бы тэ кэрэ́л дасавэ́ рэ́нды, сыр Тырэ́, и зорья́са дасавьяса, сыр Тыри́ исын?</verse>
				<verse number="25">Дэ ма́нгэ тэ пириджав и тэ дыкха́в доя́ лачхи́ пхув, сави́ исын пал Иорда́но, и доя́ шука́р бэ́рга и Лива́но.”</verse>
				<verse number="26">Нэ Рай Дэвэ́л холясолас пэ ма́ндэ пал тумэ́ндэ, и на кандыя́ ман, и пхэндя́ ма́нгэ Рай Дэвэ́л: “Ухты́лла (до́си) ту́кэ, анги́л на ра́кир Ма́нгэ буты́р пал дава́;</verse>
				<verse number="27">а джа́ упрэ́ пэ Фасгакиро вучипэ́н, и подыкх тырэ́ якхэ́нца кэ мо́рё (дэрья́в), и кэ паш-рат (северо), и кэ паш-дывэ́с (юго), и кэ васто́ко, и подыкх тырэ́ якхэ́нца, пал-дова́ со ту на проджаса пир дава́ Иорда́но;</verse>
				<verse number="28">нэ дэ упхэныбэ́н Исусо́скэ (Ёхошуаскэ), и дэ зор лэ́скэ и зоралякир лэс дро ду́хо (фа́но); пал-дова́ со ёв явэ́ла анги́л адалэ́ манушэ́ндэ, и ёв роздэла лэ́нгэ пир миштыпна́скири ме́ра пхув, пэ сави́ ту подыкхэса.”</verse>
				<verse number="29">И тэрдиям амэ пэ до́ло, проти Беф-Фегоро.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">И акана́, Израилё, шун упхэныбэна́ и зако́ны, савэ́ мэ сыклякирава тумэн тэ кэрэ́н, соб (кай) тумэ́ тэ явэ́н джидэ́, и тэ джа́н и тэ дорэсэн доя́ пхув, сави́ Рай Дэвэ́л, тумарэ́ дадэ́нгиро Дэвэ́л, дэ́ла тумэ́нгэ;</verse>
				<verse number="2">тэ на причхувэ́н кэ дова́, со мэ ракирдём тумэ́нгэ, и тэ на отлэн долэ́стыр; ракхэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, тумарэ́ Дэвлэ́скирэ припхэныбэна́, савэ́ мэ да́ва тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="3">Якха́ тумарэ́ дыкхнэ́ саро́, со кэрдя́ Рай Дэвэ́л Ваал-Фегороса: кажнонэ́ манушэ́с, саво́ кэрдя́ сыр Ваал-Фегоро, традыя́ криг Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, тырэ́ манушэ́ндыр;</verse>
				<verse number="4">а тумэ́, савэ́ рикирдэпэ зоралэ́с кэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тумаро́, сан джидэ́ сарэ́ акана́.</verse>
				<verse number="5">Дыкхэ́н, мэ сыклякирдём тумэн упхэныбнэнгэ и законэнгэ, сыр ракирдя́ ма́нгэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л миро, соб (кай) тумэ́ адя́кэ тэ кэрэ́н пэ доя́ пхув, дрэ сави́ тумэ́ заджа́на, соб (кай) тэ хулаинэн ла́са;</verse>
				<verse number="6">и, соб (кай) тумэ́ тэ ракхэ́н и тэ кэрэ́н пир лэ́ндэ: пал-дова́ со дрэ дава́ исын годыпэ́н тумаро́ и годы́ тумари́ анги́л якха́ манушэ́нгирэ, савэ́ шунэ́на пал сарэ́ далэ́ упхэныбэна́, и пхэнэ́на: ‘Екх адалэ́ барэ́ мануша́ исын мануша́ годэ́ и барэ́-годякирэ.’</verse>
				<verse number="7">Пал-дова́ со, ци исын савэ́ барэ́ мануша́, кэ савэ́ дэвэла́ лэ́скирэ тэ явэ́н бы адя́кэ пашы́л, сыр пашы́л кэ амэ Рай Дэвэ́л, амаро́ Дэвэ́л, ке́ли амэ кхараса Лэс?</verse>
				<verse number="8">И ци исын, савэ́ барэ́ мануша́, савэ́ндэ тэ явэ́н бы дасавэ́ чачунэ́ упхэныбэна́ и зако́ны, сыр саро́ дава́ Зако́но исын, пал саво́ мэ чхурдава лав ададывэ́с?</verse>
				<verse number="9">Фэ́ни (то́ка), ракхпэ, и гарав ракхунэс тыро́ ди, соб (кай) ту́кэ тэ на бистрэс долэ́ рэ́нды, савэ́ дыкхнэ́ тырэ́ якха́, соб (кай) ёнэ тэ на выджа́н тырэ́ илэ́стыр дрэ сарэ́ тырэ́ джиибна́скирэ дывэса́; и роспхэн пал лэ́ндэ тырэ́ чхавэ́нгэ и тырэ́-чхавэ́нгирэ чхавэ́нгэ,</verse>
				<verse number="10">пал дова́ дывэ́с, ке́ли ту са́нас тэрдо́ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, тырэстэ Дэвлэ́стэ, пашы́л Хориво, и ке́ли пхэндя́ Рай Дэвэ́л ма́нгэ: ‘Скэ́дэ кэ Мэ манушэ́н, и Мэ пхэна́ва лэ́нгэ Мирэ́ лава́, савэ́ндыр ёнэ высыклёна тэ дарэ́н Ма́ндыр дрэ сарэ́ пэ́скирэ джиибна́скирэ дывэса́ пэ пхув и высыклякирэна пэ́скирэ чхавэ́н.’</verse>
				<verse number="11">Тумэ́ подгинэ́ и тэрдинэ́ тэл бэ́рга, а бэ́рга хачия яга́са кэ болыбэ́н, и сыс цямло (тёмно), о́блоко и калыпэ́н.</verse>
				<verse number="12">И ракирдя́ Рай Дэвэ́л кэ тумэ́ машкира́л яг; Лэ́скирэ-лавэнгири зан (глос) тумэ́ шундлэ́, нэ муй на дыкхнэ́, а екх зан;</verse>
				<verse number="13">и дыя́ тэ джинэ́л Ёв тумэ́нгэ завето Пэ́скиро, саво́ пхэндя́ тумэ́нгэ тэ кэрэ́с саро́, пир дэш лава́ (дэштунэ) и чхиндя́ лэс пэ дуй барунэ́ скрижа́ли (таблицы);</verse>
				<verse number="14">и пхэндя́ ма́нгэ Рай Дэвэ́л дрэ долэ́ дывэса́ тэ сыклякирав тумэн упхэныбнэнгэ и законэнгэ, соб (кай) тумэ́ тэ кэрэ́н пир лэ́ндэ пэ доя́ пхув, дрэ сави́ тумэ́ заджа́на, соб (кай) тэ хулаинэн ла́са.</verse>
				<verse number="15">Ракхэ́н и рикирэ́н зоралэ́с тумарэ́ дия́, со тумэ́ на дыкхнэ́ ни саво́ москиро о́бразо (стаць) дро дова́ дывэ́с, ке́ли ракирдя́ кэ тумэ́ Рай Дэвэ́л пэ Хориво ягатыр,</verse>
				<verse number="16">соб (кай) тумэ́ тэ на пэрэ́н дро блэ́ндо и тэ на вычхинэн пэ́скэ муя́, ци форма вари-сави́ москири, муршэ́с ци джувля́,</verse>
				<verse number="17">ци копия вари-савэ́ кхэритконэ́-мурдалэскири, саво́ исын пэ пхув, ци вари-савья́ чирикля́ пхакэнца (крылэнца), сави́ вурняла тэл болыбэ́н,</verse>
				<verse number="18">ци копия вари-савэ́с гадос, саво́ ползынэла пир пхув, копия вари-савэ́ мачхэскири, саво́ исын дро пани́ тэлэды́р пхувья́тыр;</verse>
				<verse number="19">и соб (кай) ту, дыкхи́ пэ болыбэ́н, и ке́ли дыкхця́н кхам, чхон и чэргэня́ и саро́, со исын пэ болыбэ́н, соб (кай) дава́ тэ на злыджал тут, и тэ на мангэспэ лэ́нгэ, и тэ на дынаринэс лэ́нгэ, адя́кэ сыр Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, дыя́ лэн сарэ́ манушэ́нгэ тэл саро́ болыбэ́н сыр мэкно́ миштыпэ́н (наследство).</verse>
				<verse number="20">А тумэн лыя́ Рай Дэвэ́л и вылыджия́ тумэн саструнэ́ бовэстыр, Египто́стыр, соб (кай) тумэ́ тэ явэ́н Лэ́скирэ мануша́ Лэ́скирэ мэкнэ́ миштыпна́стыр, сыр дава́ акана́ бицяло́.</verse>
				<verse number="21">И Рай Дэвэ́л холя́сыя пэ ма́ндэ пал тумэ́ндэ, и совлахадя́, со мэ на пириджава пал Иорда́но и на заджава пэ доя́ лачхи́ пхув, сави́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, дэ́ла ту́кэ дрэ миштыпна́скири ме́ра;</verse>
				<verse number="22">мэ мэра́ва пэ дая́ пхув, на пиригии пал Иорда́но, а тумэ́ пириджана, и явэ́на тумэ́ хулая́ пэ доя́ лачхи́ пхув.</verse>
				<verse number="23">Ракхэ́нпэ, соб (кай) тэ на бистрэн тумэ́нгэ дыно́ завето (лав) Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, саво́ Ёв чхудя́ тумэ́нца, и соб (кай) тэ на кэрэ́н пэ́скэ вари-саво́ муй дрэ вари-сави́ форма, сыр припхэндя́ ту́кэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́;</verse>
				<verse number="24">пал-дова́ со Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, исын яг, сави́ ха́ла, исын Дэвэ́л зэвлыныпнаскиро.</verse>
				<verse number="25">Ко́ли бияндёна ту́тэ чхавэ́ и тырэ́ чхавэ́ндэ чхавэ́, и ґара́ (длу́гэс) дживи пэ пхув, а тумэ́ джа́на дро блэ́ндо, и кэрэ́на копии, савэ́ сыкавэ́на и́долы, и кэрэ́на дая́ холы́ анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, тумарэ́ Дэвлэ́скирэ якха́, и росхолякирэна Лэс,</verse>
				<verse number="26">то тэды мэ допхэнава тумэ́нгэ ададывэ́с болыбнаса и пхувья́са, со тумэ́ сыг хасякирэна пхув, ваш пэ́скэ, пир сави́ тумэ́ пириджана пал Иорда́но; тумэ́ на явэ́на бут дывэса́ пэ ла́тэ, нэ хасёна;</verse>
				<verse number="27">и росчхурдэла тумэн Рай Дэвэ́л пир сарэ́ манушэ́ндэ тэ дживэ́н, и ячэ́напэ пэ на́бут машкира́л манушэ́ндэ, кэ савэ́ залыджала тумэн Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="28">И тумэ́ явэ́на одо́й тэ дынаринэ́н дэвлорэ́нгэ, савэ́ кэрдэ́ манушэ́нгирэ васта́ каштэ́стыр и барэстыр, савэ́ на дыкхэ́на и на шунэ́на, и на ха́на, и на сунгавэна.</verse>
				<verse number="29">Нэ ке́ли ту явэ́са тэ родэс одо́й Рас-Дэвлэ́с, тырэ́ Дэвлэ́с, тэды латхэса Лэс, ко́ли явэ́са тэ родэс Лэс сарэ́ тырэ́ илэ́са и сарэ́ тырэ́ деса.</verse>
				<verse number="30">Ке́ли ту явэ́са дрэ би́да, и ке́ли саро́ дава́ латхэ́ла тут дрэ сарэ́ дывэса́, со ишчо (инкэ́) явэ́на, тэды ту рисёса илэ́са кэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, и шунэса Лэ́скири зан (глос).</verse>
				<verse number="31">Пал-дова́ со Рай Дэвэ́л, тыро́ Дэвэ́л, исын Рай Дэвэ́л тангипнаскиро; Ёв на ячкирэ́ла тут и на хасякирэ́ла тут, и на забистрэла завето тырэ́ дадэ́нца, саво́ Ёв совлахаса дыя́ лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="32">Пал-дова́ со пхуч англатунэндыр, савэ́ сыс англэды́р ту́тыр, долэ́ дывэсэ́стыр, дрэ саво́ Дэвэ́л создыя́ манушэ́с пэ пхув, и екхэ болыбна́скирэ ягоро́стыр (концостыр) кэ яви́р яго́ро болыбна́скиро: ци сыс вари-со дасаво, сыр дава́ баро́ рэ́ндо, ци шундло, ци со подджалас пэ дава́ (далэскэ)?</verse>
				<verse number="33">Ци шундлэ́ вари-савэ́ мануша́ Дэвлэ́скири зан, сави́ ракирдя́ ягатыр, и ячнэ́пэ джидэ́, сыр шундя́н ту?</verse>
				<verse number="34">Ци скэдэласпэ вари-саво́ Дэвэ́л тэ джал, тэ лэл пэ́скэ манушэ́н машки́р явирэ манушэ́ндэ тхагарьенца, знамение́нца (ґертыкэ́нца) и дивэнца, и марибна́са, и зоралэ́ вастэ́са, и вучэ́ вастэ́са, и барэ́ страхаса, сыр кэрдя́ ваш тумэ́нгэ Рай Дэвэ́л, тумаро́ Дэвэ́л, дро Еги́пто анги́л тырэ́ якха́?</verse>
				<verse number="35">Ту́кэ сыс дыно́ тэ дыкхэ́с дава́, соб (кай) ту тэ джинэ́с, со екх Рай Дэвэ́л исын Дэвэ́л, и нанэ буты́р апри́ч (кроме) Лэ́стэ;</verse>
				<verse number="36">болыбна́стыр Ёв дыя́ ту́кэ тэ шунэ́с Пэ́скири зан, соб (кай) тэ сыклякирэс тут, и пэ пхув сыкадя́ ту́кэ Пэ́скири бари яг, и ту шундя́н Лэ́скирэ лава́ машки́р яг;</verse>
				<verse number="37">и адя́кэ сыр Лэ́скэ ячнэ́ дро́га тырэ́ дада́, и Ёв выкэдыя́ тумэн, лэ́нгиро ро́до пало́ (после) лэ́ндэ, тэды и вылыджия́ Ёв тут Кокоро́ барэ́ Пэ́скирэ зорья́са Египто́стыр,</verse>
				<verse number="38">соб (кай) тэ традэс криг тырэ́ мо́стыр манушэ́н, савэ́ сыс барэды́р и зоралэды́р ту́тыр, и тэ залыджас тут, и тэ дэс лэ́нгири пхув дрэ миштыпна́скири ме́ра, сыр дава́ акана́ бицяло́.</verse>
				<verse number="39">И ту акана́ джин и чхув пэ тыро́ ило́, со Рай Дэвэ́л исын Дэвэ́л упра́л пэ болыбэ́н и пэ пхув тэла́л, и нанэ буты́р апри́ч Лэ́стэ;</verse>
				<verse number="40">и ракх Лэ́скирэ упхэныбэна́ и Лэ́скирэ припхэныбэна́, савэ́ мэ ракира́ва акана́ ту́кэ, соб (кай) шука́р тэ явэ́л ту́кэ и тырэ́ чхавэ́нгэ пало́ (после) ту́тэ, и, соб (кай) ту бут часо (цы́ро) тэ явэс пэ доя́ пхув, сави́ Рай Дэвэ́л, тыро́ Дэвэ́л, дэ́ла ту́кэ пэ саро́ джиибэ́н.”</verse>
				<verse number="41">Тэды Мо́йза отчхудя трин фо́рья пир дая́ Иорданоскири риг пэ васто́ко кхамэстыр,</verse>
				<verse number="42">соб (кай) тэ нашэ́л одори́к замарибнари (умарибнари), саво́ мулякирэ́ла пэ́скирэ пашатунэс, наками, саво́ на сыс вэ́рго (врого) лэ́скэ ни тася́, ни пэ три́то дывэ́с, и соб (кай) тэ нашэ́л дрэ екх далэ́ форье́ндыр, тэ ячэ́лпэ джидо́:</verse>
				<verse number="43">Бецэро пэ чхучи́ пхув, пэ лошчы́на (равнина) дро Рувимоскиро ро́дыцо, и Рамо́фо дро Галаа́до дро Гадоскиро ро́дыцо, и Голано дро Васа́но дрэ Манасия́скиро ро́дыцо.</verse>
				<verse number="44">Ѓа́да, исын Зако́но, саво́ чхудя́ анги́л (пропониндя) Мо́йза Израилёскирэ чхавэ́нгэ.</verse>
				<verse number="45">Ѓа́да, исын припхэныбэна́, упхэныбэна́ и зако́ны, савэ́ дыя́ Мо́йза Израилёскирэ чхавэ́нгэ, сыр ёнэ выгинэ́ Египто́стыр,</verse>
				<verse number="46">пал Иорда́но пэ лошчы́на проти Беф-Фегоро [Бэт Пеор-ю.о.], пэ Сигоноскири пхув, Аморее́нгирэ-крали́скири, саво́ дживдя́ кэ Есево́но, савэ́с замардя́ (умардя) Мо́йза Израилёскирэ чхавэ́нца, пир лэ́нгиро выгиибэн Египто́стыр.</verse>
				<verse number="47">И залынэ ёнэ лэ́скири пхув и Васаноскирэ-крали́скирэ, Огоскири пхув, дуе Аморее́нгирэ кральенгирэ, савэ́ пал Иорда́но кэ васто́ко кхамэскиро,</verse>
				<verse number="48">лыи Ароеростыр, саво́ исын пашто́ пэ брэ́го Арноноскиро, сыгнонэ рэкицатыр (лэнорьятыр), кэ бэ́рга Сио́но, ёй исын Ермоно,</verse>
				<verse number="49">и лынэ́ сари́ лошчы́на пир дая́ Иорданоскири риг кэ васто́ко, кэ мо́рё (дэрья́в), исын лошчыны пашы́л Фасгакиро склоно.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="5">
				<verse number="1">И скэдыя́ Мо́йза саро́ Израилё, и пхэндя́ лэ́нгэ: “Шун, Израилё, упхэныбэ́н и зако́ны, савэ́ мэ ла́ва тэ ракира́в ададывэ́с дрэ тумарэ́ кана́, и высыклякирэн лэн, и причхувэ́н зор тэ кэрэ́н саро́ пир лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="2">Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л амаро́, чхудя́ амэ́нца завето (доракирибэ́н) пэ Хориво;</verse>
				<verse number="3">на амарэ́ дадэ́нца чхудя́ Рай Дэвэ́л дава́ доракирибэ́н, нэ амэ́нца, савэ́ ададывэ́с датэ [ада́й-р.с.] сарэ́ исын джидэ́.</verse>
				<verse number="4">Муй кэ муй ракирдя́ Рай Дэвэ́л тумэ́нца пэ бэ́рга машкира́л яг;</verse>
				<verse number="5">мэ со́мас тэрдо́ машки́р Растэ-Дэвлэ́стэ и машки́р тумэ́ндэ дро дова́ часо, соб (кай) тэ пирипхэнав тумэ́нгэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав, пал-дова́ со тумэ́ дара́ндынэ ягатыр и на гинэ́ пэ бэ́рга. Ёв тэды пхэндя́:</verse>
				<verse number="6">“Мэ сом Рай Дэвэ́л (Яхва́), Дэвэ́л тыро́, Саво́ вылыджия́ тут Египто́скирэ пхувья́тыр, писхарибнаскирэ кхэрэ́стыр;</verse>
				<verse number="7">мэк тэ на явэ́л ту́тэ явирэ́н дэвлэн (яви́р дэвэла́) анги́л Миро муй.</verse>
				<verse number="8">На кэр пэ́скэ нисаво́ вычхиндло муй и нисави́ копия одолэ́скэ, со исын упра́л пэ болыбэ́н, и со исын пэ пхув тэла́л, и со исын дро пани́ тэл пхув,</verse>
				<verse number="9">на мангпэ лэ́нгэ и на дынарин (на служын) лэ́нгэ; пал-дова́ со Мэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, исын Дэвэ́л зэвлыныпнаскиро (ревностякиро), пал дадэнгири банг Мэ чхува́ва ка́ра пэ чхавэ́ндэ кэ три́то и кэ шта́рто ро́до, савэ́нгэ на сом дро́го Мэ,</verse>
				<verse number="10">и, кон кэрэ́ла лачхипэ́н кэ тысёнцо ро́ды, конэ́скэ Мэ сом дро́го, и кон сполнинэла Мирэ́ припхэныбэна́.</verse>
				<verse number="11">На ра́кир тырэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав ивья́ (дармэс), пал-дова́ со на ячкирэ́ла Рай Дэвэ́л би напхэныбнаскиро одолэ́с, кон пририпирэла Лэ́скиро лав ивья́.</verse>
				<verse number="12">Ракх дывэ́с са́вато (субо́та), соб (кай) свэнтэс тэ ракхэ́с лэс, сыр ракирдя́ ту́кэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́;</verse>
				<verse number="13">шов дывэса́ кэр буты́ и кэр кажна тырэ́ рэ́нды,</verse>
				<verse number="14">а дывэ́с эфта́то (бидэшэнгиро дэ́што) – са́вато Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Дэвлэ́скэ тырэ́скэ. На кэр дро дава́ дывэ́с нисаво́ рэ́ндо, ни ту, ни чхаво́ тыро́, ни чхай тыри́, ни писха́ри тыро́, ни писхарица тыри́, ни гурув тыро́, ни о́сло (мега́ри) тыро́, ни вари-саво́ тыро́ кхэри́тко мурда́л (ското), ни саво́ тыро́ ману́ш, саво́ явдя́ кэ ту, соб (кай) тэ откхинёл тыро́ писха́ри и тыри́ писхарица, сыр и ту;</verse>
				<verse number="15">и ри́пир, со и ту са́нас писхариса пэ Египто́скири пхув, нэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, вылыджия́ тут одотхы́р зоралэ́ вастэ́са и вучэ́ псикэса, палдава́ и пхэндя́ ту́кэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, тэ ракхэ́с дывэ́с са́вато.</verse>
				<verse number="16">Кандэ тырэ́ дадэ́с и тырья да, сыр ракирдя́ ту́кэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, соб (кай) тэ явэ́н ґара́ (длуга) тырэ́ джиибна́скирэ дывэса́, и, соб (кай) шука́р ту́кэ тэ явэ́л пэ доя́ пхув, сави́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, дэ́ла ту́кэ.</verse>
				<verse number="17">На замар (на умар).</verse>
				<verse number="18">На кэр биладжаипэ́н.</verse>
				<verse number="19">На чор.</verse>
				<verse number="20">На ра́кир хохано́ допхэныбэ́н пэ тырэ́ пашатунэстэ.”</verse>
				<verse number="21">На чхурдэ якх пэ тырэ́ пашатунэскирэ ромня́тэ, и на чхурдэ якх пэ тырэ́ пашатунэскиро кхэр, ни пэ лэ́скирэ фэ́лды, ни пэ лэ́скирэ писхаристэ, ни пэ лэ́скирэ писхарицатэ, ни пэ лэ́скирэ гурувэстэ, ни пэ лэ́скирэ ослостэ, ни пэ саро́, со исын тырэ́ пашатунэстэ.”</verse>
				<verse number="22">Далэ́ лава́ ракирдя́ Рай Дэвэ́л кэ саро́ тумаро́ скэдыибэ́н пэ бэ́рга машкира́л яг, о́блоко и калыпэ́н, зоралэ́ занаса, и буты́р на ракирдя́, и чхиндя́ лэн пэ дуй барунэ́ скрижа́ли (таблицы), и дыя́ лэн ма́нгэ.</verse>
				<verse number="23">И ке́ли тумэ́ шундлэ́ зан машкира́л мроко, и бэ́рга хачия яга́са, тэды тумэ́ подгинэ́ кэ мэ, сарэ́ тумарэ́-родыцоскирэ барыдыра́ и тумарэ́ пхурыдыра́,</verse>
				<verse number="24">и пхэндлэ́: “Ѓа́да, сыкадя́ амэ́нгэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л амаро́, Пэ́скири сла́ва и Пэ́скиро вучипэ́н, и зан (глос) Лэ́скири шундя́м амэ машкира́л яг; ададывэ́с дыкхцям амэ, со Дэвэ́л ракирэ́ла манушэ́са, и ёв ячэ́лапэ джидо́;</verse>
				<verse number="25">нэ акана́ ваш со амэ́нгэ тэ мэрас? Пал-дова́ со бари дая́ яг ха́ла сарэ́са амэн; ко́ли амэ буты́р на ява́са тэ шунас Ра́скирэ-Дэвлэ́скири, амарэ́ Дэвлэ́скири зан, то тэды амэ мэраса,</verse>
				<verse number="26">пал-дова́ со, ци исын сави́ лоч (плоть), сави́ шундя́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири джидэскири зан (глос), сави́ ракирдя́ машкира́л яг, сыр амэ и яцямпэ джидэ́?</verse>
				<verse number="27">Яв пашы́л (подджа) ту, и шун саро́, со пхэнэ́ла ту́кэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л амаро́, и пирипхэн амэ́нгэ саро́, со явэ́ла тэ ракирэ́л ту́кэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л амаро́, и амэ ява́са тэ шунас и тэ кэра́с.”</verse>
				<verse number="28">И Рай Дэвэ́л шундя́ тумарэ́ лава́, сыр тумэ́ ракирдэ́ ма́нца, и пхэндя́ ма́нгэ Рай Дэвэ́л: “Мэ шундём адалэ́-манушэ́нгирэ лава́, савэ́ ёнэ ракирдэ́ ту́кэ; саро́, со ёнэ ракирдэ́, шука́р.</verse>
				<verse number="29">Нэ, ко́ли бы лэ́нгиро ило́ тэ явэ́л лэ́ндэ дасаво, соб (кай) ёнэ тэ дарэ́н Ма́ндыр и тэ ракхэ́н сарэ́ Мирэ́ припхэныбэна́ дрэ сарэ́ дывэса́, соб (кай) шука́р тэ явэ́л лэ́нгэ и лэ́нгирэ чхавэ́нгэ дро ве́ко!</verse>
				<verse number="30">Джа́, пхэн лэ́нгэ: ‘Рисён дрэ пэ́скирэ ша́тры’;</verse>
				<verse number="31">а ту ада́й ячпэ Ма́нца, и Мэ роспхэнава ту́кэ сарэ́ припхэныбэна́, и упхэныбэна́, и зако́ны, савэ́нгэ ту́кэ трэй тэ сыклякирэс лэн, соб (кай) ёнэ адя́кэ тэ кэрэ́н пэ доя́ пхув, сави́ Мэ давэ лэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="32">“Дыкхэ́н, кэрэ́н адя́кэ, сыр ракирдя́ тумэ́нгэ Рай Дэвэ́л, тумаро́ Дэвэ́л; на джа́н ни пэ чачо́ (право), ни пэ зэ́рво (ле́во);</verse>
				<verse number="33">нэ тумэ́ джа́н пир дова́ дром, пир саво́ ракирдя́ тэ джа́н тумэ́нгэ Рай Дэвэ́л, тумаро́ Дэвэ́л, соб (кай) тумэ́ тэ явэ́н джидэ́, и шука́р тэ явэ́л тумэ́нгэ, и тэ дживэ́н тумэ́ бут дывэса́ пэ доя́ пхув, сави́ явэ́ла тумари́.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="6">
				<verse number="1">Акана́ исын припхэныбэна́, упхэныбэна́ и зако́ны, савэ́ ракирдя́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тумаро́, тэ сыклякирэс тумэн, соб (кай) тумэ́ тэ кэрэ́н адя́кэ пэ доя́ пхув, пэ сави́ тумэ́ джа́на, соб (кай) тэ явэ́н тумэ́ хулая́ пэ ла́тэ;</verse>
				<verse number="2">соб (кай) ту тэ дарэс тырэ́ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, и сарэ́ Лэ́скирэ упхэныбнэндыр и Лэ́скирэ припхэныбнэндыр, савэ́ ракира́ва ту́кэ, соб (кай) ту тэ ракхэ́с, и тырэ́ чхавэ́, и тырэ́ чхавэ́нгирэ-чхавэ́ дрэ сарэ́ тырэ́ джиибна́скирэ дывэса́, соб (кай) тэ явэ́н ґарэдыр (длугэдыр) тырэ́ дывэса́.</verse>
				<verse number="3">И палдава́ шун, Израилё, и причху́в зор тэ кэрэ́с дава́, соб (кай) ту́кэ тэ явэ́л мишто́, и соб (кай) тумэ́ тэ явэ́н древа́н (збит) бут, сыр Рай Дэвэ́л, тырэ́-дадэ́нгиро Дэвэ́л ракирдя́ ту́кэ, со Ёв дэ́ла ту́кэ пхув, тхадэ́ла тхуд и авги́н (мэда).</verse>
				<verse number="4">Шун, Израилё: Рай Дэвэ́л, тумаро́ Рай Дэвэ́л исын Екх;</verse>
				<verse number="5">и сыка́в паты́в тырэ́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, сарэ́ тырэ́ илэ́са, и сарэ́ тырэса деса, и сарэ́ зорьенца тырэнца.</verse>
				<verse number="6">И мэк тэ явэ́н далэ́ лава́, савэ́ Мэ пхэна́ва ту́кэ ададывэ́с, дро тыро́ ило́;</verse>
				<verse number="7">и пирипхэн лэн тырэ́ чхавэ́нгэ и ра́кир пал лэ́ндэ, бэшындой дрэ тыро́ кхэр и гии дромэ́са, и пасии, и уштыи;</verse>
				<verse number="8">и припхандэ лэн сыр шпэ́ра (знако) пэ тыро́ васт, и мэк тэ явэ́н ёнэ сыр пхандлуны (повязка) пэ тырэ́ якха́,</verse>
				<verse number="9">и чхин лэн пэ тырэ́-кхэрэ́скирэ касяки и пэ тырэ́ вудара́ (по́рты).</verse>
				<verse number="10">Ке́ли залыджала тут Рай Дэвэ́л, тыро́ Дэвэ́л, пэ доя́ пхув, сави́ Ёв совлахадя́ тэ дэл тырэ́ дадэ́нгэ, Авраамо́скэ, Исаако́скэ и Яково́скэ, тэ дэл ту́кэ барэ́ и лачхэ́ форьенца, савэ́ ту на кэрдя́н,</verse>
				<verse number="11">и кхэрэнца, со сыс чхудэ́ пхэрдэ́с кажнонэ́ миштыпнаса, савэ́ ту на чхудя́н, и ґанынгэнца, вычхингирдэ барэстыр, савэ́ ту на вычингирдян, винаградникэнца и маслинэнца, савэ́ ту на чхудя́н дрэ пхув, и, савэ́ ту явэ́са тэ хас и тэ чалёс;</verse>
				<verse number="12">тэды ракхпэ, соб (кай) ту тэ на бистрэс Рас-Дэвлэ́с, Саво́ вылыджия́ тут Египто́скирэ пхувья́тыр, писхарибнаскирэ кхэрэ́стыр.</verse>
				<verse number="13">Дар Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, тырэ́ Дэвлэ́стыр, и Лэ́скэ Екхэ́скэ дынарин, и Лэ́скирэ лавэ́са совлаха́.</verse>
				<verse number="14">На мангэ́нпэ явирэ дэвлорэ́нгэ, дэвлорэ́нгэ одолэ́-манушэ́нгирэ, савэ́ явэ́на пашы́л тумэ́ндэ;</verse>
				<verse number="15">пал-дова́ со Рай Дэвэ́л, тыро́ Дэвэ́л, Саво́ исын машки́р ту́тэ, исын Дэвэ́л зэвлыныпнаскиро; соб (кай) тэ на захачол Ра́скирэ-Дэвлэ́скири, тырэ́ Дэвлэ́скири холы́ пэ ту́тэ, и тэ на традэл криг Ёв тут пхувья́кирэ мо́стыр.</verse>
				<verse number="16">На пропатякирэн Рас-Дэвлэ́с, тумарэ́ Дэвлэ́с, сыр тумэ́ Лэс пропатякирдэ дрэ Маса́.</verse>
				<verse number="17">Ракхэ́н зоралэ́с тумарэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ припхэныбэна́, и Лэ́скирэ упхэныбэна́ и зако́ны, пир савэ́ Ёв припхэндя́ тэ кэрэ́с ту́кэ;</verse>
				<verse number="18">кэр чачипэ́н и лачхипэ́н анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ якха́, соб (кай) шука́р тэ явэ́л ту́кэ, и соб (кай) ту тэ заджас и тэ хулаинэс лачхэ́ пхувья́са, сави́ Рай Дэвэ́л совлахадя́ тэ дэл тырэ́ дадэ́нгэ,</verse>
				<verse number="19">и, соб (кай) Ёв тэ традэл криг сарэ́н тырэ́н вэргэ́н тырэ́ мо́стыр, сыр ракирдя́ Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="20">Ко́ли пхучэла ту́тыр тыро́ чхаво́ дро яви́р часо, ракири́: ‘Со значынэна далэ́ досыкаибэна, зако́ны, и упхэныбэна́, савэ́ ракирдя́ тумэ́нгэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тумаро́.’</verse>
				<verse number="21">то ту тэды пхэн тырэ́ чхавэ́скэ: “Писха́рья амэ са́мас фараоностэ дро Еги́пто, нэ Рай Дэвэ́л вылыджия́ амэн Египто́стыр зоралэ́ вастэ́са;</verse>
				<verse number="22">и сыкадя́ Рай Дэвэ́л знаме́нии (ґертыка́), и ди́вы барэ́ и даракунэ пэ Еги́пто, пэ фараоностэ и пэ саро́ лэ́скиро кхэр, анги́л амарэ́ якха́;</verse>
				<verse number="23">а амэн Ёв вылыджия́ одотхы́р, соб (кай) тэ янэл амэн и тэ дэл амэ́нгэ пхув, сави́ Ёв совлахадя́ амарэ́ дадэ́нгэ тэ дэл амэ́нгэ.</verse>
				<verse number="24">И припхэндя́ амэ́нгэ Рай Дэвэ́л тэ кэра́с саро́ пир сарэ́ далэ́ упхэныбэна́, соб (кай) амэ тэ дарас Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, Дэвлэ́стыр амарэстыр, соб (кай) шука́р тэ явэ́л амэ́нгэ дрэ сарэ́ дывэса́, соб (кай) тэ зракхэ́л амаро́ джиибэ́н, сыр и акана́;</verse>
				<verse number="25">и дро саро́ явэ́ла амаро́ чачипэ́н, ко́ли амэ ява́са тэ причхувас зор тэ кэра́с пир сарэ́ далэ́ припхэныбэна́ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, Дэвлэ́стэ амарэстэ, сыр Ёв ракирдя́ амэ́нгэ.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="7">
				<verse number="1">Ке́ли залыджала тут Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, пэ пхув, пэ сави́ ту джа́са, соб (кай) тэ хулаинэс ла́са, и ёв традэ́ла криг тырэ́ мо́стыр бутэды́р-манушэ́нгири на́цыи, Хетеен, Гергесеен, Амореен, Хананеен, Ферезеен, Евеен и Евусеен, эфта́ манушы́тка на́цыи, савэ́ исын буты́р и зоралэды́р ту́тыр,</verse>
				<verse number="2">и отдэ́ла лэн ту́кэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, и ту домарэса лэн, то тэды отдэ́ лэн прокошыбнаскэ, и на джа́ лэ́нца дро кхэтанякирибэн и на тангинэ лэн;</verse>
				<verse number="3">и ту на сэмэнцынпэ (на джа́ лэ́нца дрэ сэмэ́нца): на отдэ́ чха тырья пал лэ́скирэ чхавэ́стэ и на лэ лэнгирья чха пал тырэ́ чхавэ́стэ;</verse>
				<verse number="4">пал-дова́ со ёнэ отрискирэна тырэ́ чхавэ́н Ма́ндыр, соб (кай) тэ дынаринэ́н явирэ дэвлорэ́нгэ, и тэды захачола пэ тумэ́ндэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири холы́, и Ёв сыг хасякирэ́ла тут.</verse>
				<verse number="5">Нэ адя́кэ кэрэ́н лэ́нца: алта́ри (жэртвеники) лэ́нгирэ роспхагирэн, сты́лбы лэ́нгирэ пхагирэн, и вэшорэ лэ́нгирэ вычингирэн и лэ́нгирэ каштунэ дэвлорэ́ хачкирэ́н яга́са;</verse>
				<verse number="6">пал-дова́ со Растэ-Дэвлэ́стэ, тумарэ́ Дэвлэ́стэ, тумэ́ сан свэ́нта мануша́: тумэн выкэдыя́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тумаро́, соб (кай) тумэ́ тэ явэ́н екхэ Лэ́скирэ мануша́ (манушэ́нца) сарэ́ манушэ́ндыр, савэ́ исын пэ пхув.</verse>
				<verse number="7">На пал-дова́, со тумэ́ са́нас буты́р сарэ́ манушэ́ндыр, рисия́ кэ тумэ́ Рай Дэвэ́л и выкэдыя́ тумэн, – пал-дова́ со тумэ́ сан тыкнэды́р сарэ́ манушэ́нгирэ нацые́ндыр,</verse>
				<verse number="8">нэ палдава́, со тумэ́ сан дро́га Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, и ваш дова́, соб (кай) Ёв тэ зракхэ́л совла́х, савья́са Ёв совлахадя́ тумарэ́ дадэ́нгэ, палдава́ вылыджия́ тумэн Рай Дэвэ́л зоралэ́ вастэ́са, и выракхця тут писхарибнаскирэ кхэрэ́стыр, фараоно́скирэ вастэ́стыр, Египто́скирэ крали́стыр.</verse>
				<verse number="9">И адя́кэ джин, со Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, исын Рай Дэвэ́л чачуно́, Саво́ ракхэ́ла Пэ́скиро завето (доракирибэ́н) и тангипэ́н кэ одолэ́ мануша́, савэ́нгэ исын дро́го Ёв, кон ракхэ́ла Лэ́скирэ припхэныбэна́ кэ тысёнцы ро́ды,</verse>
				<verse number="10">и Ёв отдэ́ла (рискирэ́ла) палэ пэ лэ́нгиро шэро́ одолэ́нгэ, кон Лэс древа́н бидыкхэла, дро лэ́нгиро муй, хасякири лэн; Ёв на явэ́ла тэ отчхувэл фуипэ́н пэ лэ́скиро шэро́, кон Лэс древа́н бидыкхэла, кокорэскэ одолэ́ манушэ́скэ Ёв отдэ́ла палэ.</verse>
				<verse number="11">И палдава́ ракх припхэныбэна́, и упхэныбэна́, и зако́ны, савэ́ ададывэ́с мэ припхэнава тумэ́нгэ тэ кэрэ́н саро́ пир лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="12">И ко́ли тумэ́ явэ́на тэ шунэ́н далэ́ зако́ны, и тэ ракхэ́н лэн, и тэ кэрэ́н саро́ пир лэ́ндэ, тэды Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, явэ́ла тэ ракхэ́л завето и тангипэ́н (жалима) кэ ту, сыр Ёв совлахадя́ тырэ́ дадэ́нгэ,</verse>
				<verse number="13">и явэ́са ту дро́го Лэ́скэ, и Ёв бахтякирэ́ла тут, и Ёв кэрэ́ла адя́кэ, со явэ́ла бут тумэн, и бахтякирэ́ла трэ-масэ́нгиро барьякирдо́, и тырэ́-пхувья́киро барьякирдо́, и маро́ тыро́, и мол (вино) тыри́, и алеё (дзэт) тыро́ и дова́, кон явэ́ла бияндло барэ́ тырэ́ кхэритконэ́ мурдалэ́ндыр (ското́стыр) и тырэ́ стадакирэ бакрэ́ндыр пэ доя́ пхув, сави́ Ёв совлахадя́ тырэ́ дадэ́нгэ тэ дэл ту́кэ;</verse>
				<verse number="14">бахтякирдо́ ту явэ́са буты́р сарэ́ манушэ́ндыр; на явэ́ла ни набияныпнытконэс-(наплодороднонэс) ни ту́тэ, ни дрэ кхэритконэ́ мурдалэ́ндэ;</verse>
				<verse number="15">и отлыджала ту́тыр Рай Дэвэ́л кажно насвалыпэн, и нисаво́ зорало́ Египто́скиро насвалыпэн, саво́ ту джинэ́са, на лыджа́ла пэ ту́тэ, нэ Ёв янэ́ла лэн пэ сарэ́ндэ, кон древа́н бидыкхэла тут;</verse>
				<verse number="16">и ту хасякирэса сарэ́ манушы́тка на́цыи, савэ́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, дэ́ла ту́кэ: мэк тэ на тангинэ́л лэн тыри́ якх; и тэ на мангэспэ лэ́нгирэ дэвлорэ́нгэ; пал-дова́ со дава́ исын фэлы́ ваш ту́кэ.</verse>
				<verse number="17">Ко́ли ту пхэнэ́са дрэ тыро́ ило́: ‘Адалэ́ мануша́ исын буты́р ма́ндыр; сыр мэ да́ва ра́да (могина́ва) тэ вытрадав лэн?’</verse>
				<verse number="18">На дар лэ́ндыр, пририпир дова́, со кэрдя́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, фараоноса и сарэ́ Египтоса,</verse>
				<verse number="19">дова́ сыс баро́ спробиныбэн, саво́ дыкхнэ́ тырэ́ якха́, знаме́нии (ґертыка́), ди́вы, и васт зорало́ и псико́ вучо́, савэ́нца вылыджия́ тут Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́; дова́-паць кэрэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, сарэ́ манушэ́нца, савэ́ндыр ту дарэса;</verse>
				<verse number="20">и бичхавэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, вослэн (шэршнен) пэ лэ́ндэ, пака ёнэ хасёна, савэ́ ячнэ́пэ и ґарадёна тырэ́ мо́стыр;</verse>
				<verse number="21">на дар лэ́ндыр, пал-дова́ со Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, исын машки́р ту́тэ, Дэвэ́л баро́ и дарано.</verse>
				<verse number="22">И явэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́ тэ традэл анги́л ту́тэ на́бут пэ на́бут далэ́ манушы́тка на́цыи; и ту дэ́са ра́да тэ хасякирэс лэн сыг, соб (кай) тэ на скэдэ́нпэ бут пэ ту́тэ фэлды́тка мурдала́;</verse>
				<verse number="23">нэ отдэ́ла лэн ту́кэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, и янэ́ла лэн дро бари ту́га (конфузо), адя́кэ со ёнэ хасёна;</verse>
				<verse number="24">и отдэ́ла лэ́нгирэ кралье́н дрэ тырэ́ васта́, и ту хасякирэса лэ́нгиро лав тэл болыбна́стыр: и нико́н на тэрдёла проти ту́тэ, пака ту розмарэса лэн пэ котэра́ (куски).</verse>
				<verse number="25">Лэ́нгирэ дэвлорэнгирэ вычхиндлэ́ муя́ хачкирэ́н сарэ́са яга́са; на трэй ту́кэ тэ лэс пэ́скэ руп ци сувнака́й, саво́ исын пэ лэ́ндэ, соб (кай) дава́ тэ на явэ́л ваш ту́кэ сыр фэлы́ (сетка), пал-дова́ со дава́ исын магирипэ́н ваш Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, тырэ́ Дэвлэ́скэ;</verse>
				<verse number="26">и на лы́джа магирипэ́н дро тыро́ кхэр, соб (кай) тэ на пэрэс совлахакэ, сыр ёв; отрисёв сарэ́стыр и гин сыр джунгалыпэ́н саро́ (гидинпэ сарэ́стыр); пал-дова́ со дава́ исын совлахадо.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="8">
				<verse number="1">Сарэ́ припхэныбэна́, савэ́ мэ ракира́ва ададывэ́с тумэ́нгэ, причхувэ́н зор тэ кэрэ́н, соб (кай) тумэ́ тэ явэ́н джидэ́ тэ ячэн тумэн буты́р, и тэ джа́н и тэ закэдэн пхув, пал сави́ совлахаса дыя́ лав Рай Дэвэ́л тумарэ́ дадэ́нгэ.</verse>
				<verse number="2">И ри́пир саро́ дром, савэ́са тут лыджия́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, пир чхучи́ (пусто) пхув, ґа́да, акана́ исын штардэша́ бэрш, соб (кай) тэ штылякирэл тут, соб (кай) тэ спробинэл тут и тэ уджинэл, со исын пэ тыро́ ило́, ци явэ́са ту тэ ракхэ́с Лэ́скирэ припхэныбэна́, ци над.</verse>
				<verse number="3">Ёв штылякирдя тут, спробиндя пхарэ́с (мориндя) тут бокхаса и чалякирдя тут маннаса, сави́ ту на джиндян, и на джиндлэ́ тырэ́ дада́, соб (кай) тэ сыкавэ́л ту́кэ, со на екхэ марэ́са дживэ́ла ману́ш, нэ кажнонэ́ лавэ́са, саво́ джа́ла Дэвлэ́скирэ уштэндыр, дживэ́ла ману́ш.</verse>
				<verse number="4">Урибэ́н тыро́ на кустяпэ пэ ту́тэ, и ґэро́й тыри́ на шулыя, ґа́да, сыр штардэша́ бэрш.</verse>
				<verse number="5">И джин дро тыро́ ило́, со Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, сыклякирэ́ла тут, сыр ману́ш сыклякирэ́ла пэ́скирэ чхавэ́с.</verse>
				<verse number="6">И палдава́ ракх припхэныбэна́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, Дэвлэ́скирэ тырэскирэ, псир Лэ́скирэ дромэ́нца и дар Лэ́стыр.</verse>
				<verse number="7">Пал-дова́ со Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, лыджа́ла тут пэ лачхи́ пхув, пэ пхув, пир сави́ тхадэна сыгна рэкицы, и фолахара (фонтаны) и ґанынгорья (источники), савэ́ выджа́на лошчынэндыр и бэргэндыр,</verse>
				<verse number="8">пэ пхув, парно́ гив (пшэница), гив, винаграды́тка (дракхитка) лозы, инжыро и гранатытка кашторэ пэ пхув, маслинытка вэша́ и авги́н (мэда),</verse>
				<verse number="9">пэ пхув, пэ сави́ на ту явэ́са тэ хас тыро́ маро́ би меракиро и ни дро со на явэ́ла ту́тэ наухтылыбэн (явэ́ла до́си), пэ пхув, пэ сави́ исын бара́ састырэстыр, и бэргэндыр, савэ́ндыр явэ́са тэ чингирэс харко́ма (медь).</verse>
				<verse number="10">И ке́ли явэ́са ту тэ хас и тэ чалёс, тэды бахтякир Рас-Дэвлэ́с, Дэвлэ́с тырэ́с пал лачхи́ пхув, сави́ Ёв дыя́ ту́кэ.</verse>
				<verse number="11">Ракхпэ, соб (кай) ту тэ на бистрэс Рас-Дэвлэ́с, Дэвлэ́с тырэ́с, нэ ракх Лэ́скирэ припхэныбэна́, и Лэ́скирэ зако́ны, и Лэ́скирэ упхэныбэна́, пал савэ́ ададывэ́с Мэ ракира́ва ту́кэ.</verse>
				<verse number="12">Ке́ли ту явэ́са тэ хас и тэ чалёс, и чхувэ́са лачхэ́ кхэра́ и ту явэ́са тэ дживэ́с дрэ лэ́ндэ,</verse>
				<verse number="13">и ке́ли ту́тэ явэ́ла бут барэ́ и тыкнэ́ кхэри́тка мурдала́ (ското), и явэ́ла бут руп и сувнака́й, и саро́ ту́тэ явэ́ла бут,</verse>
				<verse number="14">тэды дыкх, соб (кай) тэ на запхутёл тыро́ ило́, и, соб (кай) ту тэ на бистрэс Рас-Дэвлэ́с, Дэвлэ́с тырэ́с, Саво́ вылыджия́ тут Египто́скирэ пхувья́тыр, писхарибнаскирэ кхэрэ́стыр;</verse>
				<verse number="15">Саво́ лыджия́ тут пир чхучи́ пхув бари и дараны, кай сыс сапа, василиски, скорпионы и шукэ́ штэ́ты, пэ савэ́ нанэ пани́; Саво́ кэрдя́ ваш ту́кэ панескиро тхадыпэн гранитытконэ скалатыр,</verse>
				<verse number="16">Саво́ чалякирдя тут пэ чхучи́ пхув маннаса, сави́ на джиндлэ́ тырэ́ дада́, соб (кай) Ёв тэ штылякирэл тут и тэ спробинэл тут, соб (кай) дурэды́р тэ кэрэ́л ту́кэ лачхипэ́н,</verse>
				<verse number="17">и соб (кай) ту тэ на пхэнэ́с дрэ тыро́ ило́: ‘Мири́ зор и мирэ́-вастэскири зор кэрдэ́ ма́нгэ дава́ барвалыпэ́н’,</verse>
				<verse number="18">нэ, соб (кай) ту тэ рипирэс Рас-Дэвлэ́с, Дэвлэ́с тырэ́с, пал-дова́ со Ёв дэ́ла ту́кэ зор тэ рикирэс барвалыпэ́н, соб (кай) тэ кэрэ́с, сыр акана́, Пэ́скиро пхэндло́ лав, савэ́са Ёв совлахаса дыя́ тырэ́ дадэ́нгэ.</verse>
				<verse number="19">Ко́ли ту бистрэса Рас-Дэвлэ́с, Дэвлэ́с тырэ́с, и джа́са пал явирэ дэвлорэндэ, и ту явэ́са тэ дынаринэс лэ́нгэ и тэ мангэспэ лэ́нгэ, тэды Мэ ракира́ва тумэ́нгэ ададывэ́с, со тумэ́ хасёна;</verse>
				<verse number="20">сыр мануша́, савэ́н Рай Дэвэ́л хасякирэ́ла тумарэ́ мо́стыр, адя́кэ хасёна и тумэ́ пал дова́, со тумэ́ на кандынэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, тумарэ́ Дэвлэ́скири зан.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="9">
				<verse number="1">Шун, Израилё: ту акана́ пириджаса Иорда́но, соб (кай) тэ джас тэ заухтылэс манушэ́н, савэ́ исын буты́р и зоралэды́р ту́тыр, барэ́ форьенца и зоралэ́ тынэ́нца кэ болыбэ́н,</verse>
				<verse number="2">и адалэн манушэ́н исын бут, ёнэ исын вучэ́, Енакоскирэ чхавэ́, пал савэ́ндэ ту джинэ́са и шундя́н: “Кон дэ́ла ра́да тэ тэрдёл проти Енакоскирэ чхавэ́ндэ?”</verse>
				<verse number="3">Джин акана́, со Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, джа́ла анги́л ту́тэ, сыр яг, сави́ саро́ ха́ла; Ёв явэ́ла тэ традэл лэн и тэ тылякирэл лэн анги́л ту́тэ, и ту традэса криг лэн, и розмарэса лэн сыг, сыр ракирдя́ ту́кэ Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="4">Ке́ли явэ́ла тэ традэл лэн Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, тырэ́ мо́стыр, на ра́кир дро тыро́ ило́, со пал “миро чачипэ́н” яндя́ ман Рай Дэвэ́л тэ заухтылэл дая́ пхув, и со пал адалэ́-манушэ́нгиро начачипэ́н Рай Дэвэ́л традэ́ла лэн тырэ́ мо́стыр.</verse>
				<verse number="5">На пал чачипэ́н тыро́, и на пал чачуно́ тыро́ ило́ ту джа́са тэ заухтылэс лэ́нгири пхув, нэ пал начачипэ́н адалэ́-манушы́тка на́цыи Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, традэ́ла лэн тырэ́ мо́стыр, соб (кай) тэ кэрэ́л саро́ пир лав, савэ́са совлахадя́ Рай Дэвэ́л тырэ́ дадэ́нгэ Авраамо́скэ, Исаако́скэ и Яково́скэ;</verse>
				<verse number="6">палдава́ джин, со на пал тыро́ чачипэ́н Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, дэ́ла ту́кэ тэ заухтылэс дая́ лачхи́ пхув, пал-дова́ со тумэ́ пхарэ́-илытка сан мануша́.</verse>
				<verse number="7">Ри́пир, на бистыр, ци бут ту холякирдян Рас-Дэвлэ́с, Дэвлэ́с тырэ́с, пэ чхучи́ пхув: одолэ́ дывэсэ́стыр, сыр выгиян ту Египто́скирэ пхувья́тыр, и кэ са́мо тумаро́ явибэн пэ дава́ штэ́то, тумэ́ на кандынэ́ Рас-Дэвлэ́с.</verse>
				<verse number="8">И пашы́л Хориво тумэ́ холякирдэ Рас-Дэвлэ́с, и холя́сыя пэ тумэ́ндэ Рай Дэвэ́л адя́кэ, со камдя́ тэ традэл криг (тэ вымарэл сарэ́са) тумэн,</verse>
				<verse number="9">ке́ли мэ гиём упрэ́ пэ бэ́рга, соб (кай) тэ прилав барунэ́ скрижа́ли, заветоскирэ скрижа́ли, савэ́ чхудя́ Рай Дэвэ́л тумэ́нца, и со́мас мэ пэ бэ́рга штардэша́ дывэса́ и штардэша́ ратя, маро́ нахаи, и пани́ напии,</verse>
				<verse number="10">и дыя́ ма́нгэ Рай Дэвэ́л дуй барунэ́ скрижа́ли, савэ́ чхиндя́ Дэвлэ́скиро ангу́шт (пальцо), пэ лэ́ндэ сарэ́ лава́, савэ́ ракирдя́ Рай Дэвэ́л тумэ́нгэ пэ бэ́рга машкира́л яг пэ скэдыибнаскиро дывэ́с.</verse>
				<verse number="11">Сыр прогинэ́ штардэша́ дывэса́ и штардэша́ ратя, дыя́ ма́нгэ Рай Дэвэ́л дуй барунэ́ скрижа́ли, заветоскирэ скрижа́ли,</verse>
				<verse number="12">и пхэндя́ ма́нгэ Рай Дэвэ́л: “Ушты́, и джа́ сыгнэдыр адатхы́р, пал-дова́ со розмэкнэпэ тырэ́ мануша́, савэ́н ту вылыджиян Египто́стыр; сыг ёнэ гинэ́ криг дромэ́стыр, саво́ Мэ пхэндём лэ́нгэ; ёнэ кэрдэ́ пэ́скэ вычхудо муй (идоло).’”</verse>
				<verse number="13">И пхэндя́ ма́нгэ Рай Дэвэ́л: “Дыкха́ва Мэ адалэ́ манушэ́н, ґа́да, ёнэ исын пхарэ́-илытка.</verse>
				<verse number="14">На обрикир ман, и Мэ традава криг лэн, и Мэ (кхосава криг) злава лэ́нгиро лав болыбна́стыр; а ту́тыр Мэ созда́ва манушэ́н, савэ́ явэ́на зоралэды́р и буты́р лэ́ндыр.’”</verse>
				<verse number="15">Мэ рисиём и гиём бэрга́тыр, бэ́рга хачия яга́са; дуй скрижа́ли заветоскирэ сыс дрэ мирэ́ дуй васта́;</verse>
				<verse number="16">и дыкхцём мэ, со тумэ́ кэрдэ́ грэ́хо анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, тумарэ́ Дэвлэ́стэ, кэрдэ́ пэ́скэ гуруво́рэс састырэстыр, сыг гинэ́ криг дромэ́стыр, савэ́скэ тэ рикирэспэ, ракирдя́ тумэ́нгэ Рай Дэвэ́л;</verse>
				<verse number="17">и лыём мэ дуй скрижа́ли, и чхурдыём лэн пэ́скирэ дуе вастэ́ндыр, и розмардём лэн анги́л тумарэ́ якха́.</verse>
				<verse number="18">И пыём мо́са мэ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, мангдёмпэ мэ, сыр ґарэдыр, штардэша́ дывэса́ и штардэша́ ратя, на хаём маро́, и пани́ на пиём, пал сарэ́ тумарэ́ грэ́хи, савэ́ тумэ́ кэрдэ́, и далэ́са тумэ́ кэрдэ́ чорипэ́н дрэ якха́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ и холякирдэ Лэс;</verse>
				<verse number="19">палдава́ со мэ дарандыём холя́тыр и мижэхипнастыр, савэ́нца Рай Дэвэ́л холя́сыя пэ тумэ́ндэ и камдя́ тэ мулякирэ́л тумэн. И кандыя́ ман Рай Дэвэ́л и дава́ мо́ло.</verse>
				<verse number="20">И пэ Аароностэ древа́н (збит) холя́сыя Рай Дэвэ́л и камдя́ тэ мулякирэ́л лэс; нэ мэ мангдёмпэ и пал Аароностэ дро дова́ часо.</verse>
				<verse number="21">Грэ́хо тумаро́, саво́ тумэ́ кэрдэ́, – гуруво́рэс мэ лыём, хачкирдём сарэ́са лэс дрэ яг, розмардём лэс и сарэс скхостём кэ дова́, со ёв яця́ тыкнинько, сыр пра́хо, и мэ чхурдыём дава́ пра́хо дро сы́гно рэ́кица (лэнори́), сави́ тхадыя бэрга́тыр.</verse>
				<verse number="22">И дрэ Тавера, дрэ Маса́ и дрэ Киброт-Гатаава тумэ́ холякирдэ Рас-Дэвлэ́с.</verse>
				<verse number="23">И ке́ли тумэн бичхадя́ Рай Дэвэ́л Кадес-Варнятыр и ракирдя́: ‘Джа́н, залэн пхув, сави́ Мэ да́ва тумэ́нгэ, то тэды тумэ́ на кандынэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, тумарэ́ Дэвлэ́скиро пхэныбэ́н, и на патяндынэ́ Лэ́скэ, и тумэ́ на шундлэ́ Лэ́скири зан’.</verse>
				<verse number="24">Тумэ́ на кандынэ́ Рас-Дэвлэ́с долэ́-паць дывэсэ́стыр, сыр мэ яцём тэ джина́в тумэн.</verse>
				<verse number="25">И тэрдиндой пэ чанга́ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, мангдёмпэ мэ штардэша́ дывэса́ и штардэша́ ратя, дрэ савэ́ мэ мангдёмпэ, пал-дова́ со Рай Дэвэ́л камдя́ тэ мулякирэ́л тумэн;</verse>
				<verse number="26">и мангдёмпэ мэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ и пхэндём: “Раё Баро́, Раё Дэ́вла, на мулякир Тырэ́ манушэ́н и Тыри́ миштыпна́скири ме́ра, савья́са Ту зракхця́н барэ́ Тырэ́ зорья́са, савья́са Ту вылыджиян Египто́стыр зоралэ́ вастэ́са;</verse>
				<verse number="27">пририпир Тырэ́ писхарье́н Авраамос, Исаакос и Яково́с; на дыкх пэ адалэ́-манушэ́нгири холы́ и пэ лэ́нгиро начачипэ́н и пэ лэ́скирэ грэ́хи,</verse>
				<verse number="28">со вари-кон дживэ́ла пэ доя́ пхув, каты́р Ту вылыджиян амэн, тэ на пхэнэ́л: “Рай Дэвэ́л на могиндя́ тэ залыджал (тэ лыджа́л кэ ко́нцо/яго́ро) лэн пэ пхув, пал сави́ Ёв дыя́ лав лэ́нгэ, и, наками лэн, Ёв вылыджия́ лэн, соб (кай) тэ мулякирэ́л лэн пэ чхучи́ пхув.”</verse>
				<verse number="29">‘А ёнэ исын Тырэ́ мануша́ и Тыри́ миштыпна́скири ме́ра, савья́са Ту вылыджиян лэн Египто́скирэ пхувья́тыр Тырэ́ барэ́ зорья́са и Тырэ́ вучэ́ псикэса.’</verse>
			</chapter>
			<chapter number="10">
				<verse number="1">Дро долэ́ дывэса́ пхэндя́ ма́нгэ Рай Дэвэ́л: “Вычингир пэ́скэ дуй барунэ́ скрижа́ли (таблицы), дасавэ́-паць сыр сыс пэ́рва, и джа́ упрэ́ кэ Мэ пэ бэ́рга, и кэр пэ́скэ каштуно ковчэго (мохто́);</verse>
				<verse number="2">и Мэ зачхинава пэ скрижа́ли долэ́ лава́, савэ́ сыс пэ пэ́рва скрижа́ли, савэ́ ту розмардян; и чхув лэн дро ковчэго.”</verse>
				<verse number="3">И кэрдём мэ ковчэго вэшэ́стыр ситимо, и вычингирдём дуй барунэ́ скрижа́ли, сыр пэ́рво (англатуно́), и гиём упрэ́ пэ бэ́рга; и дуй далэ́ скрижа́ли сыс дрэ мирэ́ васта́.</verse>
				<verse number="4">И зачхиндя́ Ёв пэ скрижа́ли, сыр сыс чхиндло́ англэды́р, долэ́ дэш лава́, савэ́ ракирдя́ тумэ́нгэ Рай Дэвэ́л пэ бэ́рга машкира́л яг дро скэдыибнаскиро дывэ́с, и отдыя́ лэн Рай Дэвэ́л ма́нгэ.</verse>
				<verse number="5">И рисиём мэ, и гиём тэлэ́ бэрга́тыр, и чхудём скрижа́ли дро ковчэго, саво́ мэ кэрдём, соб (кай) ёнэ одо́й тэ явэ́н, сыр припхэндя́ ма́нгэ Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="6">И Израилёскирэ чхавэ́ гинэ́ Беероф-Бене-Яаканостыр дро Мозеро, и одо́й мыя́ Ааро́но и гарадэ́ лэс одо́й, и яця́ раша́са заме́ст (пэ штэ́то лэ́скиро) лэ́стэ о Елиза́ро, лэ́скиро чхаво́.</verse>
				<verse number="7">Одотхы́р гинэ́ ёнэ дрэ Гудгода, Гудгодатыр дрэ Иотвафа, пэ пхув, кай сыс панескирэ сыгна рэкицы.</verse>
				<verse number="8">Дро дова́ часо выкэдыя́ (чхудя́ дрэ риг) Рай Дэвэ́л Левиёскиро ро́дыцо, соб (кай) ёнэ тэ лыджа́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро завето́скиро ковчэго, тэ дынаринэ́н Лэ́скэ и тэ бахтякирэн Лэ́скирэ лавэ́са, сыр дава́ кэрэ́на кэ дава́ дывэ́с;</verse>
				<verse number="9">палдава́ нанэ Левитоскэ паш и ме́ра дро мэкно́ миштыпэ́н лэ́скирэ пшалэ́нца: сыр ракирдя́ лэ́скэ Рай Дэвэ́л тыро́.</verse>
				<verse number="10">И со́мас мэ (Мо́йза) пэ бэ́рга, сыр и дро англатуно́ (пэ́рво) часо, штардэша́ дывэса́ и штардэша́ ратя, и кандыя́ ман Рай Дэвэ́л и дава́ мо́ло; и на закамдя́ Рай Дэвэ́л тэ мулякирэ́л тут;</verse>
				<verse number="11">и пхэндя́ ма́нгэ Рай Дэвэ́л: “Ушты́, джа́ дро дром анги́л адалэ́ манушэ́ндэ; мэк ёнэ тэ джа́н, и тэ закэдэн пхув, сави́ Мэ совлахадём тэ дав лэ́нгирэ дадэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="12">И палдава́, Израилё, со камэ́ла ту́тыр Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́? Екх дова́, соб (кай) ту тэ дарэс Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, Дэвлэ́стыр тырэстыр, соб (кай) ту тэ псирэ́с сарэ́ Лэ́скирэ дромэ́нца, и тэ сыкавэ́н паты́в Лэ́скэ, и тэ дынаринэс Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Дэвлэ́скэ тырэ́скэ, сарэ́ тырэ́ илэ́стыр и сарэ́ тырэ́ дестыр,</verse>
				<verse number="13">и, соб (кай) ту тэ ракхэ́с припхэныбэна́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ и Лэ́скирэ упхэныбэна́, савэ́ ададывэ́с ракира́ва ту́кэ, соб (кай) ту́кэ тэ явэ́л миштэ́с.</verse>
				<verse number="14">Акэ, Растэ-Дэвлэ́стэ, тырэ́ Дэвлэ́стэ, исын болыбэ́н и болыбна́скиро болыбэ́н, пхув и саро́, со исын пэ ла́тэ;</verse>
				<verse number="15">нэ екхэ дадэн тырэ́н прилыя́ Рай Дэвэ́л и ёнэ ячнэ́ дро́га Лэ́скэ, и Ёв выкэдыя́ тумэн, пало́ (после) лэ́ндэ лэ́нгиро семё [лэ́нгирэ-чхавэ́нгирэ чхаворэ́н-ю.о.], сарэ́ манушэ́ндыр, сыр акана́ ту дыкхэ́са.</verse>
				<verse number="16">И палдава́ обчхинэн тумарэ́-илэ́скирэ мас пэ яго́ро (краё) [парувэн ило́ и годы́.-ю.о.], и тэ на явэ́н тумэ́ буты́р пхарэ́-илытка;</verse>
				<verse number="17">пал-дова́ со Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тумаро́, исын дэвлэнгиро Дэвэ́л, и Рай Баро́ барэ́-рангиро, Дэвэ́л баро́, зорало́ и дарано, Саво́ на дыкхэ́ла пэ муя́ и на лэ́ла да́ры,</verse>
				<verse number="18">Саво́ дэ́ла чачуно́ сэ́ндо пиротоскэ (сиротаскэ) и пивлякэ (удовакэ), и Савэ́скэ исын дро́га мануша́, савэ́ явнэ́ явирэ рига́тыр, и Ёв дэ́ла лэ́скэ маро́ и урибэ́н.</verse>
				<verse number="19">Прилэ́н илэ́са и тумэ́ манушэ́с, саво́ кэ тумэ́ явэ́ла тэ дживэ́л: пал-дова́ со тумэ́ кокорэ́ явнэ́ пэ Египто́скири пхув.</verse>
				<verse number="20">Дар Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, Дэвлэ́стыр тырэстыр, и Лэ́скэ Екхэ́скэ дынарин (служын), и кэ Ёв прияч, и Лэ́скирэ лавэ́са совлаха́:</verse>
				<verse number="21">Ёв исын шарибэ́н тыро́ и Ёв исын Рай Дэвэ́л тыро́, Саво́ кэрдя́ ту́са долэ́ барэ́ и даранэ рэ́нды, савэ́ дыкхнэ́ тырэ́ якха́.</verse>
				<verse number="22">Сыс эфтадэша́ дия́ (мануша́), ке́ли явнэ́ тырэ́ дада́ дро Еги́пто, а акана́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, создыя́ тумэн адя́кэ бут, кицы́ исын болыбна́скирэ чэргэня́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="11">
				<verse number="1">И палдава́ сыка́в паты́в Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Дэвлэ́скэ тырэ́скэ, и ракх, со Ёв пхэндя́ тэ ракхэ́с, и упхэныбэна́ Лэ́скирэ и зако́ны Лэ́скирэ и припхэныбэна́ Лэ́скирэ дрэ сарэ́ дывэса́.</verse>
				<verse number="2">И акана́ пририпирэн, – пал-дова́ со мэ ракира́ва на тумарэ́ чхавэ́нца, савэ́ на джинэ́на и на дыкхнэ́ ка́ра Ра́скирэ-Дэвлэ́скири, тумарэ́ Дэвлэ́скири; Лэ́скири сла́ва, Лэ́скиро зорало́ васт и Лэ́скиро вучо́ псико́,</verse>
				<verse number="3">знаме́нии (ґертыка́) Лэ́скирэ и Лэ́скирэ рэ́нды (де́лы), савэ́ Ёв кэрдя́ машкира́л Еги́пто фараонэнца, Египто́скирэ крали́са, и сарэ́ лэ́скирэ пхувья́са,</verse>
				<verse number="4">и со Ёв кэрдя́ Египто́скирэ халадыбнаса, лэ́скирэ грэнца и лэ́скирэ марибнытконэ́ вурдэнэнца, савэ́н Ёв тасадя дрэ Лолэ́-морёскирэ (дэрьявэ́скирэ) паня́, ке́ли ёнэ традынэпэ пал тумэ́ндэ, – и мулякирдя́ лэн Рай Дэвэ́л аж кэ/жы́ко дава́ дывэ́с;</verse>
				<verse number="5">и со Ёв кэрдя́ ваш тумэ́нгэ пэ чхучи́ пхув, пака тумэ́ догинэ́ кэ дава́ штэ́то,</verse>
				<verse number="6">и со Ёв кэрдя́ Дафаноса и Авироноса, Елиавоскирэ чхавэ́нца, Рувимо́скирэ чхавэ́са, ке́ли пхув роскэрдя́ пэ́скирэ ушта́ машки́р саро́ Израилё и накхадя (проглыниндя) лэн, и лэ́нгирэ чэ́карья (семействы), и лэ́нгирэ ша́тры, и саро́ барвалыпэ́н лэ́нгиро, саво́ сыс лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="7">Пал-дова́ со якха́ тумарэ́ дыкхнэ́ сарэ́ барэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ рэ́нды, савэ́ Ёв кэрдя́.</verse>
				<verse number="8">И палдава́ ракхэ́н сарэ́ Лэ́скирэ припхэныбэна́, савэ́ мэ ракира́ва тумэ́нгэ ададывэ́с, соб (кай) тумэ́ тэ зоралён, и тэ джа́н и тэ лэн пхув, пэ сави́ тумэ́ пириджана, соб (кай) тэ лэн ла;</verse>
				<verse number="9">и, соб (кай) тумэ́ тэ дживэ́н бут часо пэ доя́ пхув, сави́ совлахадя́ Рай Дэвэ́л тумарэ́ дадэ́нгэ тэ дэл лэ́нгэ и лэ́нгирэ родо́скэ пэ пхув, пэ сави́ тхадэ́ла тхуд и авги́н (мэда).</verse>
				<verse number="10">Пал-дова́ со пхув, пэ сави́ ту джа́са, соб (кай) тэ лэс ла, на дасави́, сыр Египто́скири пхув, савья́тыр выгинэ́ тумэ́, ту почхудян семё тыро́, панякирдян ла тырэ́ ґэрэнгирэ подрикирибнаса (помошшаса), сыр маслинитко у́нта (садо),</verse>
				<verse number="11">нэ пхув, пэ сави́ тумэ́ пириджана, соб (кай) тэ залэн ла, исын пхув бэргэнца и лошчынэнца, и сави́ болыбна́скирэ брышындэстыр панякирэлапэ,</verse>
				<verse number="12">пхув, пал сави́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, пэкэлапэ, якха́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, Дэвлэ́скирэ тырэскирэ, саро́ часо исын пэ ла́тэ, бэршэскирэ англыпна́стыр и кэ бэршэскиро ко́нцо (кэ яго́ро).</verse>
				<verse number="13">Ко́ли тумэ́ явэ́на тэ шунэ́н Мирэ́ припхэныбэна́, савэ́ Мэ ракира́ва тумэ́нгэ ададывэ́с, тэ рикирэ́н сыр Дро́гима дро тумаро́ ило́ Рас-Дэвлэ́с, Дэвлэ́с тумарэс, и тэ дынаринэ́н Лэ́скэ сарэ́ тумарэ́ илэ́стыр и сарэ́ тумарэ́ дестыр,</verse>
				<verse number="14">то Мэ да́ва тумарэ́ пхувьякэ брышы́нд дрэ пэ́скиро часо, тасярлуно/пэрвотуно (раннё) и коригуно (позднё); и ту скэдэса тыро́ маро́ и тыри́ мол (вино), и елеё тыро́;</verse>
				<verse number="15">и Мэ да́ва чар пэ фэ́лда тыри́ ваш тырэ́ кхэритконэ́ мурдалэ́нгэ (ското) и, ту явэ́са тэ хас и тэ чалёс.</verse>
				<verse number="16">Ракхэ́нпэ, соб (кай) тэ на хохавэлпэ ило́ тумаро́, и тумэ́ тэ на отджан дрэ риг, и тэ на лэн тэ дынаринэ́н явирэ дэвлорэ́нгэ, и тэ на мангэ́нпэ лэ́нгэ;</verse>
				<verse number="17">и тэды, захачола холы́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири пэ тумэ́ндэ, и Ёв зачхакирэла болыбэ́н; со на явэ́ла брышы́нд, и пхув на янэ́ла пэ́скиро умалото (урожаё), и тумэ́ сыг хасёна лачхэ́ пхувья́тыр, сави́ Рай Дэвэ́л дэ́ла тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="18">И палдава́ чхувэ́н (прилэ́н) далэ́ Мирэ́ лава́ дро тумаро́ ило́ и дро тумаро́ ди, и пхандэн лэн пэ рипирибэ́н пэ пэ́скиро васт, и мэк тэ явэ́н ёнэ пхандыпнаса машки́р тумарэ́ якха́;</verse>
				<verse number="19">и сыклякирэ́н лэ́нгэ пэ́скирэ чхавэ́н, ракири́ пал лэ́ндэ, ке́ли ту сан бэшто́ дро тыро́ кхэр, и ке́ли ту джа́са дромэ́са, и ке́ли ту пасёса, и ке́ли уштэса;</verse>
				<verse number="20">и чхин лэн пэ тырэ́-кхэрэ́скирэ косяки и пэ тырэ́ вудара́,</verse>
				<verse number="21">соб (кай) ада́кицы бут тэ явэ́н тумарэ́ дывэса́ и тумарэ́-чхавэ́нгирэ дывэса́ пэ доя́ пхув, сави́ Рай Дэвэ́л совлахадя́ тэ дэл тумарэ́ дадэ́нгэ, ци бут дывэса́ болыбэ́н явэ́ла пэ пхув.</verse>
				<verse number="22">Ко́ли тумэ́ явэ́на тэ ракхэ́н сарэ́ далэ́ припхэныбэна́, савэ́ Мэ ракира́ва тумэ́нгэ тэ кэрэ́н саро́ пир лэ́ндэ, и тумэ́ явэ́на тэ рикирэ́н сыр Дро́гима дро пэ́скиро ило́ Рас-Дэвлэ́с, Дэвлэ́с тумарэс, тэ псирэ́н сарэ́ Лэ́скирэ дромэ́нца и тэ причхувэнпэ кэ Ёв,</verse>
				<verse number="23">то тэды вытрадэла Рай Дэвэ́л сарэ́ адалэ́ манушэ́н тумарэ́ мо́стыр, и тумэ́ лэ́на лофо (власть) пэ манушэ́ндэ, савэ́ исын буты́р и зоралэды́р тумэ́ндыр;</verse>
				<verse number="24">кажно штэ́то, пэ саво́ тэрдёла тумари́ ґэро́й, явэ́ла тумаро́; чхучэ́ пхувья́тыр и Ливаностыр, рэка́тыр (лэня́тыр) Ефратостыр, адя́кэ-паць кэ за́падно (пал-панитко) мо́рё (дэрья́в) явэ́на штэ́ты тумарэ́.</verse>
				<verse number="25">Нико́н на вытэрдёла проти тумэ́ндэ: Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тумаро́, янэ́ла дар анги́л тумэ́ндэ пэ кажно пхув, пэ сави́ тумэ́ тэрдёна, сыр Ёв ракирдя́ тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="26">Акэ, мэ выпхэнава тумэ́нгэ ададывэ́с бахтякирибэ́н и прокошыбэ́н:</verse>
				<verse number="27">бахтякирибэ́н, ко́ли тумэ́ шунэ́на припхэныбэна́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, тумарэ́ Дэвлэ́скирэ, савэ́ мэ ракира́ва тумэ́нгэ ададывэ́с,</verse>
				<verse number="28">а прокошыбэ́н, ко́ли тумэ́ на явэ́на тэ шунэ́н припхэныбэна́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, тумарэ́ Дэвлэ́скирэ и джа́на дрэ риг дромэ́стыр, пал саво́ ракира́ва тумэ́нгэ ададывэ́с, и джа́на пала́л пал явирэ дэвлорэндэ, савэ́н тумэ́ на джинэ́на.</verse>
				<verse number="29">Ке́ли янэ́ла тут Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, пэ доя́ пхув, пэ сави́ ту джа́са, соб (кай) тэ лэс лофо пэ ла́тэ, тэды пхэнэ́н бахтякирибэ́н пэ бэ́рга Гаризимо, а прокошыбэ́н (арман) пэ бэ́рга Гевало.</verse>
				<verse number="30">Ѓа́да, ёнэ исын пал Иорда́но, пир дром кэ кхамэскиро загиибэ́н, пэ пхув Хананеенгири, савэ́ дживэ́на пэ лошчы́на (равнина), проти Галга́ло, на́дур дэмбитконэ вэшорэстыр Море.</verse>
				<verse number="31">Пал-дова́ со тумэ́ пириджана Иорда́но, соб (кай) тэ джа́н тэ лэс пхув, сави́ Рай Дэвэ́л, тумаро́ Дэвэ́л, дэ́ла тумэ́нгэ и тумэ́ лэ́на ла, и явэ́на тэ дживэ́н пэ ла́тэ.</verse>
				<verse number="32">И палдава́ кэрэ́н саро́ пир сарэ́ упхэныбэна́ и Лэ́скирэ зако́ны, савэ́ Мэ выпхэнава тумэ́нгэ ададывэ́с.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="12">
				<verse number="1">Акэ, исын упхэныбэна́ и зако́ны, савэ́ тумэ́нгэ трэй тэ причхувэ́н зор тэ кэрэ́н кэ ко́нцо/яго́ро (тэ сполнинэн пэ пхув), сави́ Рай Дэвэ́л тырэ́-дадэ́нгиро Дэвэ́л дэ́ла ту́кэ дро хулаибэн, пэ сарэ́ дывэса́, савэ́ тумэ́ явэ́на тэ дживэ́н пэ доя́ пхув.</verse>
				<verse number="2">Розмарэн сарэ́са (пэ котэра́) сарэ́ штэ́ты, кай исын манушы́тка на́цыи (народы), пэ савэ́ндэ тумэ́ лэ́на лофо (власть), и савэ́ дынариндлэ́ пэ́скирэ дэвлорэ́нгэ, пэ вучэ́ бэ́рги, и пэ бэ́ргицы, и тэл кажно кашт (дрэ́во) ранденца;</verse>
				<verse number="3">и роспхагирэн лэ́нгирэ алта́ри, и пхагирэн лэ́нгирэ сты́лбы, и хачкирэ́н яга́са лэ́нгирэ вэладиня (рошчы), и розмарэн лэ́нгирэ-дэвлорэнгирэ истуканы, и протрадэн лэ́нгиро лав долэ́ штэто́стыр.</verse>
				<verse number="4">Тумэ́нгэ нашты́ тэ кэрэ́н дова́ ваш Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Дэвлэ́скэ тумарэскэ.</verse>
				<verse number="5">Нэ пэ штэ́то, саво́ выкэдэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тумаро́, сарэ́ тумарэ́ родыцэндыр, соб (кай) тэ явэ́л Лэ́скиро Лав одо́й, родэ́н Лэс одо́й и явэ́н одори́к,</verse>
				<verse number="6">и одори́к янэ́н тумарэ́ цэ́ла схачкирибэна, и тумарэ́ свэ́нта дыибэна́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, и тумарэ́ дэшэнгирья (десятины), и тумарэ́ вастэнгиро ґаздыпэн, и тумарэ́ совэла, и тумаро́ яныбэ́н пир пэ́скиро ило́, и англатунэн (пэрвонэ́ бияндлэн) тумарэ́ барэ́ и тыкнэ́ тумарэ́ кхэритконэ́ мурдалэ́ндыр (ското́стыр);</verse>
				<verse number="7">и тумэ́ хан одо́й анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, Дэвлэ́стэ тумарэстэ, и радынэ́нпэ тумэ́ и чэ́карья (семействы) тумарэ́, пал саро́, со кэрдэ́ тумарэ́ васта́, со́са бахтякирдя́ тумэн Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́.</verse>
				<verse number="8">Одо́й тумэ́нгэ нашты́ тэ кэрэ́н саро́, сыр ада́й амэ акана́ кэра́са, кажно, пир пэ́скири годы́, со лэ́скэ здэлапэ чачипна́са;</verse>
				<verse number="9">пал-дова́ со тумэ́ акана́ ишчо (инкэ́) на загинэ́ пэ штэ́то тэ откхинён и пэ пхув дрэ миштыпна́скири ме́ра тэ прилэ́н, сави́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, дэ́ла ту́кэ.</verse>
				<verse number="10">Нэ ке́ли тумэ́ пириджана Иорда́но и лэ́на тэ дживэ́н пэ пхув, сави́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тумаро́, дэ́ла тумэ́нгэ дрэ миштыпна́скири ме́ра тэ прилэ́н, и ке́ли Ёв штылякирэла тумэн сарэ́ тумарэ́ вэргэ́ндыр, савэ́ явэ́на пашы́л тумэ́ндэ, и тумэ́ явэ́на тэ дживэ́н би трашакиро (би дара́киро),</verse>
				<verse number="11">то тэды, саво́ штэ́то выкэдэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тумаро́, соб (кай) тэ явэ́л лав Лэ́скиро одо́й, одори́к янэ́н саро́, со мэ пхэна́ва тумэ́нгэ: тумарэ́ цэ́ла схачкирибэна и тумарэ́ свэ́нта дыибэна́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, тумарэ́ дэшэнгирья (десятины) и тумарэ́ вастэнгиро ґаздыпэн, и саро́, со исын выкэдымо фэды́р пир тумарэ́ совэла, пал со тумэ́ дынэ́ лав Ра́скэ-Дэвлэ́скэ;</verse>
				<verse number="12">и радынэ́нпэ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, Дэвлэ́стэ тумарэстэ, тумэ́ и тумарэ́ чхавэ́, и тумарэ́ чхая́, и тумарэ́ писха́рья, и тумарэ́ писхарицы, и Левито, саво́ исын машкира́л тумарэ́ кхэра́, пал-дова́ со нанэ лэ́скэ паш и миштыпна́скири ме́ра тумэ́нца.</verse>
				<verse number="13">Ракхпэ тэ янэс тыро́ цэ́ло схачкирибэ́н пэ кажно штэ́то, саво́ ту дыкхэ́са;</verse>
				<verse number="14">нэ пэ екх пэ дова́ штэ́то, саво́ выкэдэ́ла Рай Дэвэ́л дрэ екх тырэ́ родыцо́стыр, ян тыро́ цэ́ло схачкирибэ́н, и кэр саро́, со Мэ ракира́ва ту́кэ.</verse>
				<verse number="15">Нэ ко́ли закамэ́ла ди тыро́, ту́кэ сашты́ (можна) тэ зачхинэс и тэ хас, пир Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, тырэ́ Дэвлэ́скиро бахтякирибэ́н, мас, саво́ Ёв дыя́ ту́кэ, дрэ сарэ́ тырэ́ кхэра́: нажужо и жужо́ сашты́ (можна) тэ хан дава́, сыр серна и сыр оленёс;</verse>
				<verse number="16">екх рат на хан: пэ пхув вычхувэн лэс, сыр пани́.</verse>
				<verse number="17">Нашты́ ту́кэ тэ хас дрэ тырэ́ кхэра́ дэшэнгирья тырэ́ марэстыр, и мол (вино) тыри́ и елеё тыро́, и тырэ́ барэ́ мурдалэнгирэн (скотоскирэ) англатунэн и тырэ́ тыкнэ́ мурдалэнгирэн, и сарэ́стыр, пэ со исын тырэ́ совэла, савэ́ ту совлахадян и яныбэ́н пир пэ́скиро ило́, и тырэ́ вастэнгирэ ґаздыпнастыр;</verse>
				<verse number="18">нэ ха дава́ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, тырэ́ Дэвлэ́стэ, пэ дова́ штэ́то, саво́ выкэдэ́ла Рай Дэвэ́л, тыро́ Дэвэ́л, – ту и тыро́ чхаво́, и тыри́ чхай, и тыро́ писха́ри, и тыри́ писхарица, и Левито, и ману́ш, саво́ явдя́ тэ дживэ́л дрэ тырэ́ кхэра́, и ра́дынпэ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, тырэ́ Дэвлэ́стэ, пал саро́, со кэрдэ́ тырэ́ васта́.</verse>
				<verse number="19">Дыкх, на ячкир Левитос дрэ сарэ́ дывэса́, савэ́ явэ́са тэ дживэ́с пэ тыри́ пхув.</verse>
				<verse number="20">Ке́ли Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, розбуґлякирэла тырэ́ ме́жы, сыр Ёв ракирдя́ ту́кэ, и ту пхэнэ́са: “Хава мэ мас”, пал-дова́ со ди тыро́ закамэ́ла тэ хал мас, – то тэды, пир тырэ́-дескири ра́дыма, ха мас.</verse>
				<verse number="21">Ко́ли дур явэ́ла ту́тыр дова́ штэ́то, саво́ выкэдэ́ла Рай Дэвэ́л, тыро́ Дэвэ́л, соб (кай) тэ явэ́л Лэ́скиро лав одо́й, тэды зачхин барэ́ и тыкнэ́ тырэ́ кхэритконэ́ мурдалэ́ндыр, саво́ дыя́ ту́кэ Рай Дэвэ́л, сыр мэ припхэндём ту́кэ, и ха дрэ тырэ́ кхэра́, пир тырэ́-дескири ра́дыма;</verse>
				<verse number="22">нэ ха лэн адя́кэ, сыр ха́на серна и оленёс; адя́кэ нажужо, сыр и жужо́ сашты́ (можна) тэ хан.</verse>
				<verse number="23">екх шылалэс дыкх, соб (кай) тэ на хас рат, пал-дова́ со рат исын ди, и джиибэ́н исын дро рат, на ха ди кхэтанэ́ масэса.</verse>
				<verse number="24">На ха лэс; вычхув лэс пэ пхув, сыр пани́.</verse>
				<verse number="25">На ха лэс, соб (кай) шука́р тэ явэ́л ту́кэ и тырэ́ чхавэ́нгэ пало́ (после) ту́тэ, ко́ли ту явэ́са тэ кэрэ́с чачипэ́н анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ якха́.</verse>
				<verse number="26">Екх свэнтыми тырэ́, савэ́ исын ту́тэ, и тырэ́ совэла ян, и яв пэ дова́ штэ́то, саво́ выкэдэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="27">И ян цэ́ло схачкирибэ́н тыро́, мас и рат, пэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, тыро́ Дэвлэ́скиро алта́рё; нэ рат явирэ тырэ́ свэнтонэ́ яныбнастыр Ра́скэ-Дэвлэ́скэ трэй, соб (кай) тэ явэ́л прочхудо пашы́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, тырэ́ Дэвлэ́скиро алта́рё, а мас ха.</verse>
				<verse number="28">Шун и кэр саро́ пир сарэ́ далэ́ лава́, савэ́ мэ припхэнава ту́кэ, соб (кай) шука́р тэ явэ́л ту́кэ и тырэ́ чхавэ́нгэ пало́ (после) ту́тэ дро ве́ко, ко́ли явэ́са тэ кэрэ́с, со исын лачхо́ и чачуно́ анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, тырэ́ Дэвлэ́скирэ якха́.</verse>
				<verse number="29">Ке́ли Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́ традэ́ла криг манушэ́н тырэ́ мо́стыр, кэ савэ́ ту джа́са, соб (кай) тэ лэс лофо пэ́скэ пэ лэ́ндэ, и ту, лыи лэн, лэ́са тэ дживэ́с пэ лэ́нгири пхув;</verse>
				<verse number="30">то ракхпэ, соб (кай) ту тэ на попэрэс дрэ фэлы́ (сетка), адя́кэ-паць сыр ёнэ, ке́ли ту традэса криг лэн тырэ́ мо́стыр, и, соб (кай) ту на родыян лэ́нгирэ дэвлорэ́, ракири́: “Сыр дынариндлэ́ далэ́ манушы́тка на́цыи пэ́скирэ дэвлорэ́нгэ, адя́кэ ява́ва и мэ тэ кэра́в.”</verse>
				<verse number="31">На кэр адя́кэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Дэвлэ́скэ тырэ́скэ дова́, пал-дова́ со саро́, со́стыр гинэ́ла сыр джунгалыпэ́н (гидинэлапэ) Рай Дэвэ́л, со на камэ́ла Ёв, дова́ ёнэ кэрэ́на дэвлорэ́нгэ пэскирэнгэ: ёнэ и пэ́скирэ чхавэ́н, и пэ́скирэ чхае́н хачкирэна пэ яг дэвлорэ́нгэ пэскирэнгэ.</verse>
				<verse number="32">Саро́, со мэ ракира́ва тумэ́нгэ, причхувэ́н зор тэ кэрэ́н; ту на причху́в кэ дова́ и на отлэ долэ́стыр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="13">
				<verse number="1">Ко́ли явэ́ла машки́р ту́тэ проро́ко, ци одова́, кон пирипхэнэла сунэ́, и сыкавэ́ла ту́кэ знаме́нии (ґертыка́) ци ди́во,</verse>
				<verse number="2">и явэ́ла дро чачипэ́н доя́ ґерты́к (знаме́ниё) ци ди́во, пал саво́ ёв ракирдя́ ту́кэ, и пхэнэ́ла: “Явэ́н пал явирэ дэвлорэндэ, савэ́н ту на джинэ́са, и ява́са тэ дынарина́с лэ́нгэ”,</verse>
				<verse number="3">то ту на шун лава́ далэ́-пророкоскирэ, ци адалэскирэ, кон пирипхэнэла сунэ́; пал-дова́ со пир дава́ спробинэла тумэн Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тумаро́, соб (кай) тэ джинэ́л, ци дро́го исын тумэ́нгэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тумаро́ сарэ́ тумарэ́ илэскэ и сарэ́ тумарэ́ дескэ.</verse>
				<verse number="4">Джа́н пал Растэ-Дэвлэ́стэ, тумарэ́ Дэвлэ́стэ, и Лэ́стыр дарэ́н; ракхэ́н припхэныбэна́ Лэ́скирэ, и Лэ́скири зан шунэ́н, и Лэ́скэ дынаринэ́н, и кэ Ёв причхувэнпэ;</verse>
				<verse number="5">а одолэ́с пророко́с ци одолэ́с, кон пирипхэнэла сунэ́ тэ отдэ́н мэрибна́скэ пал дова́, со ёв подракирэлас тумэн тэ отджан Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, Дэвлэ́стыр тумарэстыр, Саво́ вылыджия́ тумэн Египто́скирэ пхувья́тыр, и, Саво́ выракхця тут писхарибнаскирэ кхэрэ́стыр; нэ одова́ ману́ш камэ́ла тэ рискирэ́л (тэ змарэл) тут дромэ́стыр, пир саво́ припхэндя́ ту́кэ тэ джал Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́; и адя́кэ традэ криг холы́ кокоро́ пэ́стыр.</verse>
				<verse number="6">Ко́ли явэ́ла тэ подракирэл тут чораханэ́с тыро́ пшал; тырэ́-да́киро чхаво́, ци тыро́ чхаво́, ци тыри́ чхай, ци пэ тыро́ чхуибэ́н ромны́, ци тыро́ мал, саво́ исын дро́го ваш ту́кэ сыр исын тыро́ ди, ракири́: “Явэ́н и ява́са тэ дынарина́с явирэ дэвлорэ́нгэ, савэ́н ту на джиндян и тырэ́ дада́”,</verse>
				<verse number="7">одолэ́-манушэ́нгирэ дэвлорэ́нгэ, савэ́ исын пашы́л ту́тэ, пашатунэн кэ ту ци дуратунэн ту́тыр, екхэ-пхувья́кирэ ягоро́стыр (краёстыр) кэ яви́р,</verse>
				<verse number="8">тэды на поддэпэ лэ́скэ и на шун лэс; и мэк тэ на тангинэ́л лэс тыри́ якх, на тангинэ лэс и на счхакир лэс,</verse>
				<verse number="9">нэ мулякир (замар) лэс; тыро́ васт англэды́р сарэ́ндыр банго́ тэ явэ́л пэ лэ́стэ, соб (кай) тэ замарэс лэс, а коригэды́р (позжэды́р) сарэ́ манушэ́нгирэ васта́;</verse>
				<verse number="10">мар лэс барэ́нца кэ мэрибэ́н; пал-дова́ со ёв камдя́ тэ отрискирэл тут Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, Дэвлэ́стыр тырэстыр, Саво́ вылыджия́ тут Египто́скирэ пхувья́тыр писхарибнаскирэ кхэрэ́стыр;</verse>
				<verse number="11">и саро́ Израилё шунэ́ла дава́, и страхадёла, и на явэ́на буты́р тэ кэрэ́н машки́р ту́тэ дасаво фуипэ́н.</verse>
				<verse number="12">Ко́ли ту шунэса пал вари-саво́ тырэ́ форье́ндыр, саво́ Рай Дэвэ́л, тыро́ Дэвэ́л, дэ́ла ту́кэ ваш джиибэ́н,</verse>
				<verse number="13">со ячнэ́ дрэ лэ́стэ надэвлытка мануша́ машки́р ту́тэ и лыджинэ́ криг манушэ́н лэ́нгирэ форо́стыр, ракири́: “Явэ́н и ява́са тэ дынарина́с явирэ дэвлорэ́нгэ, савэ́н тумэ́ на джиндлэ́”,</verse>
				<verse number="14">тэды ту розродэ, доджин и миштэ́с роспхуч; и ко́ли дава́ исын чачипэ́н, со кэрдя́пэ дава́ джунгалыпэ́н (дая́ брыткима) машки́р ту́тэ,</verse>
				<verse number="15">то пхусав андрэ́ одолэ́-форо́скирэ манушэ́н куртала́са (мечоса), отдэ́ прокошыбнаскэ лэс и саро́, со явэ́ла дрэ лэ́стэ, и кхэритконэ́ мурдалэ́н (ското) лэскирэн пхусав андрэ́ куртала́са;</verse>
				<verse number="16">а саро́ дорэсыбэ́н лэ́скиро скэ́дэ машки́р лэ́скири форуны́ (пло́шча), и схачкир яга́са фо́ро и саро́ лэ́скиро дорэсыбэ́н дро цэ́ло схачкирибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Дэвлэ́скэ тырэ́скэ, и мэк тэ явэ́л ёв саро́ ве́ко дро росчхурдыпэн, нашты́ никели нэвэ́стыр тэ кэрэ́с лэс;</verse>
				<verse number="17">нисо́, со исын прокошно́, мэк тэ на причхувэлпэ кэ тыро́ васт, соб (кай) тэ тыкнякирэл Рай Дэвэ́л Пэ́скири холы́, и тэ дэл ту́кэ тангипэ́н, и тэ промангэл тут, и тэ создэл ту́тыр буты́р манушэ́н, сыр Ёв совлахадя́ тырэ́ дадэ́нгэ,</verse>
				<verse number="18">ко́ли ту явэ́са тэ шунэ́с Ра́скирэ-Дэвлэ́скири, тырэ́ Дэвлэ́скири зан (глос), ракхи сарэ́ Лэ́скирэ припхэныбэна́, савэ́ акана́ ракира́ва ту́кэ, кэри лачхэ́с анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, тырэ́ Дэвлэ́скирэ якха́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="14">
				<verse number="1">Тумэ́ сан Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, тумарэ́ Дэвлэ́скирэ чхавэ́; на кэрэ́н чхиныбэна пэ тумарэ́ маса́, и на обчхинэн пэ чикат бала́ машки́р тумарэ́ якха́, пал мулэ́ндэ;</verse>
				<verse number="2">пал-дова́ со тумэ́ сан свэ́нта мануша́ Растэ-Дэвлэ́стэ, Дэвлэ́стэ тумарэстэ, и тумэн выкэдыя́ Рай Дэвэ́л, соб (кай) тумэ́ тэ явэ́н екх Лэ́скирэ мануша́ сарэ́ манушэ́ндыр, савэ́ исын пэ пхув.</verse>
				<verse number="3">На ха нисаво́ магирипэ́н.</verse>
				<verse number="4">Акэ, исын кхэри́тка мурдала́/ското [жывотна-ю.о.], савэ́н тумэ́нгэ сашты́ (можна) тэ хан: гурува, бакрэ́, бузня,</verse>
				<verse number="5">оленё и серна, и гурув, и лань (мирга), и зубро, и ориксо (бэргитко бузно), и камелопардо (бэргитко бакро).</verse>
				<verse number="6">Кажно кхэри́тко мурда́л (ското), савэ́стэ пэ копыто исын дуй кокалки и пэ кажна дуй копыты исын хор росчхиныбэн, и саво́ кхэри́тко мурда́л жуинэла жвачка, долэн хан;</verse>
				<verse number="7">екхэ долэн на хан, савэ́ жуинэна жвачка и савэ́ндэ дуй копыты исын хор росчхиныбнаса: верблюдос, шушуёс и тушканчыкос, пал-дова́ со усае́кх со ёнэ жуинэна жвачка, пэ копыто лэ́ндэ нанэ дуй кокалки: нажужэ́ ёнэ исын ваш тумэ́нгэ;</verse>
				<verse number="8">и балычэн, пал-дова́ со мэк копыты лэ́ндэ исын росчхиныбнаса, нэ ёнэ на жуинэна жвачка: нажужэ́ ёнэ исын ваш тумэ́нгэ; на хан лэ́нгиро мас, и пал лэ́нгирэ тру́пы на лэнпэ.</verse>
				<verse number="9">И сарэ́н мурдалэ́н, савэ́ исын дро пани́, хан сарэ́н, савэ́ндэ исын пора и чэшуя;</verse>
				<verse number="10">а сарэ́н долэн, савэ́ндэ нанэ пора и чэшуи, на хан: нажужо дава́ исын ваш тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="11">Хан кажнона жужа чирикля́;</verse>
				<verse number="12">нэ кадалэн лэ́ндыр нашты́ тумэ́нгэ тэ хан: орло́с (кидо́с), грифос и морёскирэ (дэрьявэ́скирэ) орло́с,</verse>
				<verse number="13">и коршунос, и соколос, и кречэтос лэ́скирэ родоса,</verse>
				<verse number="14">и кажнонэ́ коракос (воронос) лэ́скирэ родоса,</verse>
				<verse number="15">и страусос, и сова, и чайка, и каґнялос (ястребос) лэ́скирэ родоса,</verse>
				<verse number="16">и филинос, и ибисос, и лебедёс,</verse>
				<verse number="17">и пеликанос, и сипос, и рыболовос,</verse>
				<verse number="18">и цапля, и зуёс лэ́скирэ родоса, и удодос, и нетопырёс (вурняибнытконэ кармусос).</verse>
				<verse number="19">Сарэ́ мурдала́, савэ́ вурняна, исын нажужэ́ исын ваш тумэ́нгэ, на хан лэн.</verse>
				<verse number="20">Хан кажнона жужа чирикля́.</verse>
				<verse number="21">На хан ни саво́ муло́ мас; манушэ́скэ явирэ рига́тыр, саво́ явэ́ла дро тыро́ кхэр, отдэ́ лэ́скэ, ёв мэк тэ хал лэс, ци бикин лэ́скэ, пал-дова́ со тумэ́ сан мануша́ свэ́нта Растэ-Дэвлэ́стэ, тырэ́ Дэвлэ́стэ. На кэра́в бузнорэс дро тхуд лэ́скирэ дакирэса.</verse>
				<verse number="22">Отлэ дэшэнгири (дэ́што паш) сарэ́ тырэ́ прибарипнастыр дрэ семи (зя́рки), савэ́ явэ́на тырэ́ фэлдатыр кажно бэрш,</verse>
				<verse number="23">и ха анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, тырэ́ Дэвлэ́стэ, пэ дова́ штэ́то, саво́ Ёв выкэдэ́ла, соб (кай) тэ явэ́л лав Лэ́скиро одо́й, дэшэнгири (дэ́што паш) тырэ́ марэстыр, тырэ́ моля́тыр (виностыр) и тырэ́ елеёстыр, и тырэ́ барэ́ мурдалэ́ндыр англатунэн (пэрвонэн) и тырэ́ тыкнэ́ мурдалэ́ндыр, соб (кай) ту тэ высыклёс тэ дарэс Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, тырэ́ Дэвлэ́стыр, пэ сарэ́ дывэса́.</verse>
				<verse number="24">Ко́ли длэнго явэ́ла ваш ту́кэ дром адя́кэ, со ту на дэ́са ра́да тэ лыджас саро́, пал-дова́ со дур ту́тыр дова́ штэ́то, саво́ выкэдэ́ла Рай Дэвэ́л тыро́, соб (кай) тэ чхувэ́л одо́й лав Пэ́скиро, и Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, бахтякирдя́ тут,</verse>
				<verse number="25">тэды парув дава́ пэ руп, и лэ руп дро тыро́ васт, и яв пэ штэ́то, саво́ выкэдэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́;</verse>
				<verse number="26">и кин пэ дава́ руп саро́, со закамэ́ла тыро́ ди: гурувэ́н, бакрэ́н, мол, сикера и саро́, со закамэ́ла ту́тыр тыро́ ди; и ха одо́й анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, Дэвлэ́стэ тырэстэ, и ра́дынпэ ту, и тыри́ чэ́карь (семейство).</verse>
				<verse number="27">И Левитос, саво́ исын дрэ тырэ́ кхэра́, на ячкир, пал-дова́ со нанэ лэ́скэ паш и миштыпна́скири ме́ра ту́са.</verse>
				<verse number="28">Сыр проджа́на трин бэрш, отлэ сарэ́ дэшэнгирья тырэ́ прибарипнастыр дро дова́ бэрш, и чхув дава́ дрэ тырэ́ кхэра́;</verse>
				<verse number="29">и мэк явэ́ла Левито, пал-дова́ со нанэ лэ́скэ паш и миштыпна́скири ме́ра ту́са, и ману́ш, саво́ явдя́ кэ ту, и пирото (сирота), и пивлы (удова), савэ́ дживэ́на дрэ тырэ́ кхэра́, и мэк тэ хан и тэ чалён, соб (кай) тэ бахтякирэ́л тут Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, дро кажно тырэ́-вастэнгири буты́, сави́ ту явэ́са тэ кэрэ́с.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="15">
				<verse number="1">Пэ эфта́то (битринэ́нгиро дэ́што) бэрш змэк (дарин) вужлыпэ́н (длуго).</verse>
				<verse number="2">Тэ змэкэс вужлыпэ́н исын дрэ дова́, соб (кай) кажно (сва́ко) ману́ш, саво́ дэ́ла дро длуго пэ́скирэ пашатунэскэ, тэ змэкэл (тэ даринэл) вужлыпэ́н и тэ на пхучэлпэ пэ́скирэ пашатунэстыр ци пэ́скирэ пшалэстыр, пал-дова́ со дыно́ тэ змэкэл вужлыпэ́н ваш Ра́скэ-Дэвлэ́скэ;</verse>
				<verse number="3">манушэ́стыр явирэ рига́тыр пхучпэ, а со явэ́ла тырэ́ пшалэ́стэ тырэстэ, змэк лэ́скэ.</verse>
				<verse number="4">Нэ ние́кх тэ на явэ́л ту́тэ бо́го: пал-дова́ со бахтякирэ́ла тут Рай Дэвэ́л пэ доя́ пхув, сави́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, дэ́ла ту́кэ дрэ миштыпна́скири ме́ра, со ту лыян ла сыр мэкно́ миштыпэ́н,</verse>
				<verse number="5">ко́ли ту явэ́са тэ шунэ́с Ра́скирэ-Дэвлэ́скири, тырэ́-Дэвлэ́скири зан, и тэ причхувэс зор тэ сполнинэс сарэ́ далэ́ припхэныбэна́, савэ́ мэ ададывэ́с ракира́ва ту́кэ;</verse>
				<verse number="6">пал-дова́ со Рай Дэвэ́л, тыро́ Дэвэ́л, бахтякирэ́ла тут, сыр Ёв ракирдя́ ту́кэ, и ту явэ́са тэ дэс дро вужлыпэ́н бутэнгэ манушэ́нгэ, а ту кокоро́ на явэ́са тэ лэс дро длуго; и хула́й ту явэ́са пэ бутэ́ манушэ́ндэ, а ёнэ пэ ту́тэ на явэ́на хулая́.</verse>
				<verse number="7">Ко́ли явэ́ла ту́тэ чороро́ вари-кон тырэ́ пшалэ́ндыр, пэ тыри́ пхув, сави́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, дэ́ла ту́кэ, тэды на холякир тыро́ ило́ и на [на гарав-ю.о.] тасав тыро́ васт анги́л тырэ́ чорорэ́ пшалэ́стэ,</verse>
				<verse number="8">нэ отчхакир лэ́скэ тыро́ васт и дэ лэ́скэ дро вужлыпэ́н, дыкхи́ пир лэ́скири трэ́бима, со лэ́скэ на ухтылэ́ла (на́доси);</verse>
				<verse number="9">ракхпэ, соб (кай) тэ на заджа́л дрэ тыро́ ило́ налачхи дума: “Явэ́ла (подджа́ла сыг) эфта́то бэрш, бэрш тэ змэкав вужлыпэ́н”, и, соб (кай) долэ́стыр тыри́ якх тэ на кэрэ́лпэ холями кэ чороро́ тыро́ пшал, и ту тэ на отпхэнэс лэ́скэ; пал-дова́ со ёв явэ́ла тэ дэл го́дла ту́тэ кэ Рай Дэвэ́л, и явэ́ла пэ ту́тэ грэ́хо;</verse>
				<verse number="10">дэ лэ́скэ дро вужлыпэ́н, и, ке́ли явэ́са тэ дэс лэ́скэ, нашты́, соб (кай) тэ тангинэ́л (тэ жалинэл) тыро́ ило́, пал-дова́ со пал дова́ бахтякирэ́ла тут Рай Дэвэ́л, тыро́ Дэвэ́л, дрэ сарэ́ рэ́нды тырэ́ и дро саро́, со явэ́на тэ кэрэ́н тырэ́ васта́;</verse>
				<verse number="11">пал-дова́ со чорорэ́ ўса́ды (сак) явэ́на машки́р тыри́ пхув, палдава́ мэ и ракира́ва ту́кэ: “Отчхакир васт тыро́ тырэ́ пшалэ́скэ, чорорэскэ тырэ́скэ и богоскэ тырэ́скэ пэ тыри́ пхув.”</verse>
				<verse number="12">Ко́ли бикнэлапэ ту́кэ тыро́ пшал, Юдос, ци Юдыца, тэды шов бэрш банго́ исын ёв тэ явэ́л сыр дына́ри ту́кэ, а пэ эфта́то бэрш отмэк лэс пэ́стыр пэ во́ля;</verse>
				<verse number="13">ке́ли явэ́са тэ отмэкэс лэс пэ́стыр пэ во́ля, на мэк лэс чхучэ́ (пустонэ) вастэ́нца,</verse>
				<verse number="14">нэ дэ лэ́скэ тырэ́ стадатыр, тырэ́ гумностыр и тырэ́ пресостыр: дэ лэ́скэ, со́са бахтякирдя́ тут Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́:</verse>
				<verse number="15">ри́пир, со и ту са́нас писхариса пэ Египто́скири пхув, и зракхця́ тут Рай Дэвэ́л, тыро́ Дэвэ́л, палдава́ мэ ададывэ́с и ракира́ва дава́ ту́кэ.</verse>
				<verse number="16">Ко́ли ёв пхэнэ́ла ту́кэ: “На джа́ва мэ ту́тыр, палдава́ со ту ма́нгэ сан дро́го и тыро́ кхэр”, пал-дова́ со мишто́ исын лэ́скэ ту́тэ,</verse>
				<verse number="17">тэды лэ ярь (шыло), и пропхусав лэ́скиро кан кэ вуда́р; и явэ́ла ёв тыро́ писха́ри пэ ве́ко. Адя́кэ кэр и тырэ́ дынарицаса.</verse>
				<verse number="18">На гин дава́ ваш пэ́скэ пхарипнаса, со ту сан банго́ (мусинэса) тэ отмэкэс лэс пэ́стыр пэ во́ля, пал-дова́ со ёв пал шов бэрш закэрдя ту́кэ дрэ дуй мо́лы буты́р сыр плэскирибэн бутярнэскэ, саво́ ту́тэ сыс налыно; и бахтякирэ́ла тут Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, дрэ саро́, со ту явэ́са тэ кэрэ́с.</verse>
				<verse number="19">Саро́ англатуно́ бияныпнаскиро муршытко, со бияндёла барэ́ тырэ́ барэ́ мурдалэ́ндыр и тыкнэ́ кхэритконэ́ тырэ́ мурдалэ́ндыр, отдэ́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Дэвлэ́скэ тырэ́скэ: на кэр буты́ пэ англатунэ́ (пэрвонэ́) бияныпнаскирэ гурувэстэ тырэстэ, и на обчхин англатунэ́ бияныпнаскирэс тырэ́ тыкнэ́ кхэритконэ́ мурдалэ́ндыр;</verse>
				<verse number="20">кажно бэрш ха дава́, ту и тыри́ чэ́карь (семейство) анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, Дэвлэ́стэ тырэстэ, пэ штэ́то, саво́ выкэдэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="21">Ко́ли явэ́ла пэ лэ́стэ дош, лангало, ци короро́, ци яви́р вари-сави́ дош, тэды на лы́джа лэс дрэ свэ́нто яныбэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, тырэ́скэ Дэвлэ́скэ,</verse>
				<verse number="22">нэ ту́кэ сашты́ (можна) тэ хас дава́ дро кхэр тыро́, жужо́ и нажужо сашты́ тэ хал лэс, сыр серна (мирга), адя́кэ-паць и оленёс.</verse>
				<verse number="23">екх лэ́скиро рат на ха; вычхув лэс пэ пхув, сыр пани́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="16">
				<verse number="1">Дыкх патыва́са пэ чхон Авиво, и свэнкин Патради́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири, Дэвлэ́скири тырэскири, пал-дова́ со дро чхон Авиво вылыджия́ тут Рай Дэвэ́л, тыро́ Дэвэ́л раты́ Египто́стыр.</verse>
				<verse number="2">И зачхин Патради́ (патрадитконэ бакрорэс) Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Дэвлэ́скэ тырэ́скэ, тыкнэ́ и барэ́ кхэритконэ́ мурдалэстыр пэ штэ́то, саво́ выкэдэ́ла Рай Дэвэ́л, соб (кай) тэ явэ́л одо́й лав Лэ́скиро.</verse>
				<verse number="3">На ха ла́са шутло (квасно); эфта́ (битринэ́нгиро дэш) дывэса́ ха ла́са опресноки, дава́ исын маро́ бидакиро, пал-дова́ со ту сыгныпнаса выгиян Египто́скирэ пхувья́тыр, соб (кай) ту тэ рипирэс пэ́скиро выгиибнаскиро дывэ́с Египто́скирэ пхувья́тыр дрэ сарэ́ тырэ́ джиибна́скирэ дывэса́.</verse>
				<verse number="4">Нашты́, соб (кай) тэ явэ́л ту́тэ нисо́ шутло дрэ сари́ тыри́ миштыпна́скири ме́ра дрэ сарэ́ эфта́ дывэса́, и мас, саво́ ту яндян дрэ свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ бэльвэле́ дро пэ́рво дывэ́с, нисо́ нашты́ тэ ячэ́лпэ кэ ра́нко (кэ зло́ко).</verse>
				<verse number="5">Нашты́, соб (кай) ту тэ зачхинэс Патради́ дро кхэр, саво́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, дэ́ла ту́кэ;</verse>
				<verse number="6">нэ пэ екх дова́ штэ́то, саво́ выкэдэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, соб (кай) тэ явэ́л одо́й лав Лэ́скиро, зачхин Патради́ бэльвэле́, анги́л кхамэскиро загиибэ́н, дрэ дова́-паць часо (цы́ро), дро саво́ ту выгиян Египто́стыр;</verse>
				<verse number="7">и пэк и ха пэ дова́ штэ́то, саво́ выкэдэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, а пэ яви́р дывэ́с ту сашты́ (могинэ́са) тэ рисёс и тэ заджас дрэ тырэ́ ша́тры.</verse>
				<verse number="8">Шов дывэса́ ха пресна марэ́, а пэ эфта́то дывэ́с свэ́нто скэдыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, тырэ́ Дэвлэ́скэ; на залэпэ бутяса.</verse>
				<verse number="9">Эфтангирья (седмицы) отгин пэ́скэ; лэ тэ гинэс эфта́ эфтангирья долэ́ дывэсэ́ндыр, сыр явэ́ла серпо (чхиндло́) тэ укэдэл;</verse>
				<verse number="10">тэды свэнкин свэ́нко эфтангирьенгиро Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Дэвлэ́скэ тырэ́скэ, пир зор тырэ́ вастэскиро, ци бут ту дэ́са, дыкхи́ пир дова́, со́са бахтякирэ́ла тут Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́;</verse>
				<verse number="11">и ра́дынпэ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, Дэвлэ́стэ тырэстэ, ту, и тыро́ чхаво́, и тыри́ чхай, и тыро́ писха́ри, и тыри́ писхарица, и Левито, саво́ исын дро тыро́ кхэр, и ману́ш, саво́ явдя́, и пирото (сирота), и пивлы (удова), савэ́ исын машки́р ту́тэ, пэ штэ́то, саво́ выкэдэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, соб (кай) тэ явэ́л одо́й лав Лэ́скиро;</verse>
				<verse number="12">ри́пир, со и ту са́нас писха́ри дро Еги́пто, и ракх, и кэр саро́ пир далэ́ упхэныбэна́.</verse>
				<verse number="13">Свэ́нко кушчэнгиро кэр пэ́стэ эфта́ дывэса́, ке́ли укэдэса саро́ тырэ́ шурнатыр (гумностыр), и тырэ́ пресостыр;</verse>
				<verse number="14">и ра́дынпэ пэ свэ́нко тыро́ ту, и тыро́ чхаво́, и тыри́ чхай, и дына́ри тыро́, и дына́рица тыри́, и Левито, и ману́ш, саво́ явдя́, и пирото (сирота), и пивлы (удова), савэ́ исын дрэ тырэ́ кхэра́;</verse>
				<verse number="15">эфта́ (битринэ́нгиро дэш) дывэса́ свэнкин Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Дэвлэ́скэ тырэ́скэ, пэ штэ́то, саво́ выкэдэ́ла Рай Дэвэ́л, тыро́ Дэвэ́л; пал-дова́ со бахтякирэ́ла тут Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, дрэ сарэ́ тырэ́ бутя́, и дро кажно тырэ́-вастэнгиро рэ́ндо, и ту явэ́са екх со тэ радынэспэ.</verse>
				<verse number="16">Трин мо́лы дро бэрш сарэ́ мурша́ исын бангэ́ тэ явэ́н анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, тырэ́ Дэвлэ́скиро муй, пэ штэ́то, саво́ выкэдэ́ла Ёв: пэ свэ́нко опреснокэнгиро, пэ свэ́нко эфтангирьенгиро и пэ свэ́нко кушчэнгиро; и никонэ́скэ нашты́, соб (кай) тэ явэ́л анги́л муй Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро чхучэ́ вастэ́нца,</verse>
				<verse number="17">нэ кажно (сва́ко) тэ явэ́л дро пэ́скиро васт дароса, дыкхи́ пир Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, тырэ́-Дэвлэ́скиро бахтякирибэ́н, саво́ Ёв дыя́ ту́кэ.</verse>
				<verse number="18">Дрэ сарэ́ тырэ́ кхэра́, савэ́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, дэ́ла ту́кэ, чхув пэ́скэ сэндарьен и ракхибнарьен пир тырэ́ ро́дыцы, соб (кай) ёнэ тэ сэндякирэн манушэ́н чачунэ́ сэндоса;</verse>
				<verse number="19">на пирикрэнцын Зако́но, на дыкх пэ муя́, и на лэ почастунко (да́ро), пал-дова́ со почастунко корьякирэла годьварэнгирэ якха́ и пирикрэнцынэла чачунэнгиро лава́;</verse>
				<verse number="20">чачипэ́н, ро́дэ чачипэ́н, соб (кай) ту тэ явэс джидо́, и тэ явэ́л ту́тэ пхув, сави́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, дэ́ла ту́кэ.</verse>
				<verse number="21">На почхув дрэ пхув вэшорэ вари-савэ́ каштэндыр (дрэвэндыр) пашы́л свэ́нто яныбнаскиро штэ́то тырэ́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, саво́ ту кэрэ́са пэ́скэ,</verse>
				<verse number="22">и на чхув пэ́скэ свэ́нто сты́лбо [вэлади́н/рошча-р.с.], со древа́н холякирэла Рас-Дэвлэ́с, Дэвлэ́с тырэ́с.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="17">
				<verse number="1">На ян дрэ свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Дэвлэ́скэ тырэ́скэ, гурувэ́с, ци бакрэ́с, пэ савэ́ндэ явэ́ла дош, ци вари-саво́ фуипэ́н, пал-дова́ со дава́ исын магирипэ́н ваш Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Дэвлэ́скэ тырэстэ.</verse>
				<verse number="2">Ко́ли латхэлапэ вари-кон машки́р ту́тэ дрэ вари-саво́ тырэ́ кхэрэндыр, савэ́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, дэ́ла ту́кэ, мурш ци джувлы́, кон кэрэ́ла чорипэ́н анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, тырэ́ Дэвлэ́скирэ якха́, и пхагирэ́ла Лэ́скиро завето,</verse>
				<verse number="3">и джа́ла, и лэ́ла тэ дынаринэ́л явирэ дэвлорэ́нгэ, и лэ́ла тэ мангэ́лпэ лэ́нгэ, ци кхамэскэ, ци чхонэскэ, ци сарэ́-болыбна́скирэ чэргэнякэ, со мэ припхэндём тэ на кэрэ́с,</verse>
				<verse number="4">и ту́кэ пхэндло́ явэ́ла, и ту шунэса, то тэды ту шука́р розродэ, и, ко́ли дава́ исын чачипэ́н, ко́ли кэрдо́ дава́ магирипэ́н дро Израилё,</verse>
				<verse number="5">то вылыджа одолэ́с муршэ́с, ци одолья джувля́, савэ́ кэрдэ́ дава́ фуипэ́н, кэ тырэ́ вудара́ (по́рты) и мар лэн барэ́нца кэ мэрибэ́н.</verse>
				<verse number="6">Пир дуе-якхитконэнгирэ (свидетеленгиро) лава́, ци тринэ́-якхитконэнгирэ, банго́ исын тэ мэрэ́л ману́ш, саво́ исын сэндиндло пэ мэрибэ́н. Нэ нашты́ тэ отдэс лэс мэрибна́скэ пир лава́ екхэ якхитконэскирэ (свидетелёскиро).</verse>
				<verse number="7">О якхитконэнгиро васт исын банго́ пэ́рво тэ явэ́л пэ лэ́стэ тэ чхурдэл бар англэды́р сарэ́ндыр, соб (кай) тэ домарэн лэс, пал лэ́ндэ васт сарэ́-манушэ́нгиро; и адя́кэ традэ криг фуипэ́н машки́р пэ́стэ.</verse>
				<verse number="8">Ко́ли пир саво́ рэ́ндо (де́ло) ваш ту́кэ явэ́ла пхаро́ тэ россэндякирэс машки́р рат и рат, машки́р сэ́ндо и сэ́ндо, машки́р марибэ́н и марибэ́н, и явэ́на мануша́, савэ́ на явэ́на дрэ екх годы́ дрэ тыри́ по́рта, то тэды ушты́ и джа́ пэ штэ́то, саво́ выкэдэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́,</verse>
				<verse number="9">и яв кэ рашая́, Леви́ты, и кэ сэнда́ри, саво́ явэ́ла дрэ долэ́ дывэса́, и пхучпэ лэ́ндыр, и ёнэ пхэнэ́на ту́кэ, сыр тэ россэндякирэс;</verse>
				<verse number="10">и кэр пир лав, саво́ ёнэ пхэнэ́на ту́кэ, пэ дова́ штэ́то, саво́ выкэдэ́ла Рай Дэвэ́л, и причху́в зор тэ кэрэ́с саро́, со ёнэ сыклякирэ́на тут;</verse>
				<verse number="11">пир Зако́но, савэ́скэ сыклякирэ́на ёнэ тут, и пир сэндоскиро приракирибэн, саво́ ёнэ пхэнэ́на ту́кэ, кэр, и на отджа ни пэ чачо́ (право), ни пэ зэ́рво (ле́во) долэ́стыр, со ёнэ пхэнэ́на ту́кэ.</verse>
				<verse number="12">А кон кэрэ́ла адя́кэ холямэ́ муршыпнаса, со на кандэ́ла раша́с, саво́ явэ́ла тэрдо́ одо́й пэ мангипэ́н анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, Дэвлэ́стэ тырэстэ, ци сэндаристэ, одова́ ману́ш исын банго́ тэ мэрэ́л, и адя́кэ традэ криг холы́ Израилёстыр;</verse>
				<verse number="13">и сарэ́ мануша́ явэ́на тэ шунэ́н, и страхадёна, и на явэ́на буты́р тэ кэрэ́н холямэ́ муршыпнаса.</verse>
				<verse number="14">Ке́ли ту явэ́са пэ пхув, сави́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, дэ́ла ту́кэ и ту явэ́са тэ хулаинэс ла́са, и ту лэ́са тэ дживэ́с пэ ла́тэ, и пхэнэ́са: “Чхува́ва мэ пэ пэ́стэ крали́с, сыр явирэ манушэ́ндэ, савэ́ исын пашы́л ма́ндэ”,</verse>
				<verse number="15">то тэды чхув пэ пэ́стэ крали́с, савэ́с выкэдэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́; тырэ́ пшалэ́ндыр чхув пэ пэ́стэ крали́с; нашты́, соб (кай) тэ чхувэ́с пэ пэ́стэ крали́са манушэ́с явирэ рига́тыр, саво́ исын на пшал ту́кэ.</verse>
				<verse number="16">Екх, соб (кай) ёв тэ на убарьякирэл (тэ на розлыджал) пэ́скэ бут грэн, и тэ на рискирэ́л манушэ́н дро Еги́пто ваш дова́, соб (кай) тэ убарьякирэл пэ́скэ буты́р грэн, пал-дова́ со Рай Дэвэ́л пхэндя́ тумэ́нгэ: “На рисён буты́р далэ́ дромэ́са”;</verse>
				<verse number="17">и соб (кай) ёв тэ на скэдэл пэ́скэ бут ромнен, соб (кай) тэ на розмэкэлпэ лэ́скиро ило́, и, соб (кай) руп и сувнака́й ёв тэ на скэдэл древа́н бут пэ́скэ.</verse>
				<verse number="18">Нэ ке́ли ёв бэшэ́ла пэ пэ́скирэ-кралипнаскиро престоло, исын банго́ тэ счхувэл ваш пэ́скэ списко далэ́ Законо́скирэ лылварьятыр, сави́ исын Левитэ́нгирэ рашандэ,</verse>
				<verse number="19">и мэк дава́ списко тэ явэ́л лэ́стэ, и мэк ёв тэ гинэл лэс дрэ сарэ́ пэ́скирэ джиибна́скирэ дывэса́, соб (кай) тэ высыклёл тэ дарэл Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, пэ́скирэ Дэвлэ́стыр, и тэ причхувэл зор тэ сполнинэл сарэ́ далэ́ Законо́скирэ лава́ и далэ́ упхэныбэна́;</verse>
				<verse number="20">соб (кай) тэ на пхутёл лэ́скиро ило́ анги́л лэ́скирэ пшалэ́ндэ, и соб (кай) ёв тэ на отджал Законо́стыр ни пэ чачо́ (право), ни пэ зэ́рво (ле́во), соб (кай) ёв тэ явэ́л длуга дывэса́ ёв пэ пэ́скиро кралипэ́н и тэ явэ́н чхавэ́ лэ́скирэ машки́р Израилё.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="18">
				<verse number="1">Левитэ́нгирэ рашангэ, сарэ́ Левиёскирэ родыцо́скэ, на явэ́ла паш и миштыпна́скири ме́ра Израилёса: ёнэ исын бангэ́ тэ чалякирэнпэ свэнтонэ́ яныбнастыр Ра́скэ-Дэвлэ́скэ и Лэ́скирэ пашэ́са;</verse>
				<verse number="2">и миштыпна́скири ме́ра на явэ́ла лэ́нгэ машки́р лэ́скирэ пшалэ́ндэ: Кокоро́ Рай Дэвэ́л исын лэ́нгири миштыпна́скири ме́ра, сыр ракирдя́ Ёв лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="3">И, акэ, со трэй тэ явэ́л чхудо рашангэ манушэ́ндыр, савэ́ янэ́на дрэ свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ гурувэ́н ци бакрэ́н: ёнэ исын бангэ́ тэ отдэ́н раша́скэ псико́, жанды (пашчонки) и кужум (жэлудко);</verse>
				<verse number="4">адя́кэ-паць и пэ́рва барьякирдэ́ (начатки) марэстыр тырэстыр, моля́тыр (виностыр) тырьятыр и елеёстыр тырэстыр, и пэ́рва балытка тырэ́ бакрэ́нгирэ вылна́тыр отдэ́ лэ́скэ, Левитоскэ,</verse>
				<verse number="5">пал-дова́ со лэс выкэдыя́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, сарэ́ родыцо́стыр тырэстыр, соб (кай) ёв тэ тэрдёл анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, Дэвлэ́стэ тырэстэ, тэ дынаринэ́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ лавэ́са, кокоро́ и лэ́скирэ чхавэ́ дрэ сарэ́ дывэса́.</verse>
				<verse number="6">И ко́ли Левито явэ́ла екхэ тырэ́ штэто́стыр, сарэ́ Израилёскирэ-чхавэ́нгирэ пхувья́тыр, ёв дживдя́, и явэ́ла пир пэ́скирэ-дескиро выкэдыибэн пэ штэ́то, саво́ выкэдэ́ла Рай Дэвэ́л,</verse>
				<verse number="7">и ёв явэ́ла тэ дынаринэ́л лавэ́са ваш Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, пэ́скирэ Дэвлэскирэскэ, сыр и сарэ́ лэ́скирэ пша́ла, Леви́ты, савэ́ исын тэрдэ́ одо́й анги́л Растэ Дэвлэ́стэ,</verse>
				<verse number="8">то тэды мэк ёнэ тэ лэн кадасавэ́ паша́ сыр яви́р Леви́ты, апри́ч дова́, со ёнэ дорэснэ́ дадэ́скирэ барвалыпнастыр, сыр ёнэ бикиндлэ лэс.</verse>
				<verse number="9">Ке́ли ту заджаса пэ пхув, сави́ дэ́ла ту́кэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, тэды на сыклёв тэ кэрэ́с магирипэ́н, савэ́ кэрдэ́ одолэ́ мануша́:</verse>
				<verse number="10">нашты́, соб (кай) тэ явэ́л ту́тэ ману́ш, саво́ пролыджала пэ́скирэ чхавэ́с, ци пэскирья́ чха пирда́л яг, зумакирибнаскиро, драбакирибнари, човахано,</verse>
				<verse number="11">калэ́-магитко (обаятелё), кон выкхарэла ду́хи, знахарё, мулэнгиро човахано;</verse>
				<verse number="12">пал-дова́ со магирдо́ тэ явэ́л анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ кажно (сва́ко), кон кэрэ́ла дава́, и пал далэ́ магирипэна Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, традэ́ла криг лэн тырэ́ мо́стыр;</verse>
				<verse number="13">яв бидошакиро анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, Дэвлэ́стэ тырэстэ;</verse>
				<verse number="14">пал-дова́ со адалэ́ мануша́, савэ́н ту традэса криг, шунэ́на драбакирибнарьен пир болыбэ́н (чэргэня́), зумакирибнаскирэн, а ту́кэ на дова́ дыя́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́.</verse>
				<verse number="15">Пророко́с машки́р ту́тэ, тырэ́ пшалэ́ндыр, сыр ман, дэ́ла ту́кэ Рай-Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, Лэс шунэ́н, –</verse>
				<verse number="16">адя́кэ сыр ту мангдян Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, тырэ́ Дэвлэ́стыр, пашы́л Хориво пэ скэдыибнаскиро дывэ́с, ракири́: “Мэ буты́р на шунава Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, мирэ́ Дэвлэ́скири зан (глос), и дая́ бари яг мэ буты́р на дыкха́в, соб (кай) ма́нгэ тэ на мэрав.”</verse>
				<verse number="17">И пхэндя́ ма́нгэ Рай Дэвэ́л: “Мишто́ дова́, со ёнэ ракирдэ́.</verse>
				<verse number="18">Мэ да́ва лэ́нгэ Пророко́с лэ́нгирэ пшалэ́ндыр, адасавэс сыр ту, и чхува́ва лава́ Мирэ́ дрэ Лэ́скирэ ушта́, и Ёв явэ́ла тэ ракирэ́л лэ́нгэ саро́, со Мэ пхэна́ва Лэ́скэ;</verse>
				<verse number="19">а кон на явэ́ла тэ шунэ́л Мирэ́ лава́, савэ́ одова́ проро́ко явэ́ла тэ ракирэ́л Мирэ́ лавэ́са, одова́ отпхэнэ́ла Ма́нгэ.</verse>
				<verse number="20">Нэ, пророко́с, саво́ явэ́ла муршкано́ тэ ракирэ́л Мирэ́ лавэ́са дова́, со Мэ на пхэндём лэ́скэ тэ ракирэ́л, и саво́ явэ́ла тэ ракирэ́л явирэ-дэвлорэнгирэ лавэ́са, адасавэс пророко́с отдэ́н мэрибна́скэ.”</verse>
				<verse number="21">И ко́ли пхэнэ́са дро ило́ тыро́: “Сыр амэ уджинаса лав, саво́ на Рай Дэвэ́л ракирдя́?”</verse>
				<verse number="22">Ко́ли проро́ко пхэнэ́ла Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ лавэ́са, нэ лав дова́ на явэ́ла дро чачипэ́н, и на кэрэ́лапэ, тэды на Рай Дэвэ́л ракирдя́ дава́ лав, нэ ракирдя́ дава́ проро́ко пир пэ́скири нахратыма, на дар лэ́стыр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="19">
				<verse number="1">Ке́ли Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, хасякирэ́ла манушы́тка на́цыи (народы), савэнгири пхув дэ́ла ту́кэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, и ту прилэса мэкно́ миштыпэ́н пало́ (после) лэ́ндэ, и ту лэ́са тэ дживэ́с дрэ лэ́нгирэ фо́рья и кхэра́ лэ́нгирэ,</verse>
				<verse number="2">то выкэдэ (отлэ) пэ́скэ трин фо́рья машки́р тыри́ пхув, сави́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, дэ́ла ту́кэ тэ хулаинэс;</verse>
				<verse number="3">кэр пэ́скэ дром, и роскэр (розделин) пэ трин паша́ сари́ тыри́ пхув, сави́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, дэ́ла ту́кэ дрэ миштыпна́скири ме́ра; ёнэ явэ́на ваш нашыбэн сваконэ (кажнонэ́) манушэ́скэ (умарибнарискэ).</verse>
				<verse number="4">И ґа́да, саво́ замарибнари (умарибнари) сашты́ (могинэ́ла) тэ нашэ́л одори́к и тэ ячэ́лпэ джидо́: кон замарэла пэ́скирэ пашатунэс наками, на сыс лэ́скэ вэ́рго (врого) тася́ и три́то дывэ́с;</verse>
				<verse number="5">одова́, кон джа́ла пэ́скирэ пашатунэса дро вэш тэ чингирэл кашта́, и замахнинэлапэ лэ́скиро васт товэрэса, соб (кай) тэ чингирэл вэш, и пэрэ́ла састы́р васторэстыр (товэришчатыр) и попэрла дрэ пашатунэстэ, и ёв мэрэ́ла, адасаво́ ману́ш мэк тэ нашэ́л дро екх фо́ро долэ́ форье́ндыр, соб (кай) тэ ячэ́лпэ ёв джидо́,</verse>
				<verse number="6">соб (кай) ману́ш, саво́ явэ́ла тэ отхал палэ (тэ отомстинэл) пал рат дрэ лэ́скири холы́ тэ на традэлпэ пал замарибнаристэ (умарибнаристэ) и тэ на дотрадэл лэс, ко́ли дур явэ́ла дром, и тэ на замарэ́л лэс, машки́р дова́, сыр ёв исын намол сэндоскэ пэ мэрибэ́н, пал-дова́ со ёв на сыс вэ́рго лэ́скэ тася́ и три́то дывэ́с;</verse>
				<verse number="7">пир саро́ мэ дыём ту́кэ упхэныбэ́н, ракири́: “Выкэдэ ваш пэ́скэ трин фо́рья.”</verse>
				<verse number="8">Ке́ли Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, кэрэ́ла барэды́р тыри́ пхув, сыр Ёв совлахадя́ тырэ́ дадэ́нгэ, и дэ́ла ту́кэ сари́ пхув, пал сави́ Ёв дыя́ лав тэ дэл тырэ́ дадэ́нгэ,</verse>
				<verse number="9">ко́ли ту явэ́са тэ причхувэс зор тэ кэрэ́с саро́ пир сарэ́ далэ́ припхэныбэна́ (дэшэнгирья), пал савэ́ мэ ракира́ва ададывэ́с ту́кэ, тэ рикирэс дро ило́ сыр Дро́гима Рас-Дэвлэ́с, Дэвлэ́с тырэ́с, и тэ псирэ́с дрэ сарэ́ дывэса́ Лэ́скирэ дромэ́нца, тэды кэ далэ́ трин фо́рья дочхув ишчо (инкэ́) трин фо́рья,</verse>
				<verse number="10">соб (кай) тэ на прочхувэлпэ рат Манушэ́скиро, саво́ на банго́ машки́р тыри́ пхув, сави́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, дэ́ла ту́кэ дрэ миштыпна́скири ме́ра, и соб (кай) тэ на явэ́л пэ ту́тэ ратэскири банг.</verse>
				<verse number="11">Нэ ко́ли вари-кон явэ́ла вэргоса (врогоса) пэ́скирэ пашатунэскэ и явэ́ла тэ подракхэл лэс, и ґаздэ́лапэ пэ лэ́стэ и замарла лэс кэ мэрибэ́н, и нашэла дро екх фо́ро долэ́ форье́ндыр,</verse>
				<verse number="12">тэды лэ́скирэ-форо́скирэ шэралэ́ исын бангэ́ тэ бичхавэн, соб (кай) тэ лэн лэс одотхы́р и тэ отдэс лэс дрэ васта́ манушэ́скэ, саво́ отхала (отомстинэла) палэ пал рат, соб (кай) ёв тэ мэрэ́л;</verse>
				<verse number="13">мэк тэ на тангинэ́л лэс тыри́ якх; вымор манушэ́скиро рат Израилёстыр, саво́ исын набанго, и явэ́ла ту́кэ шука́р.</verse>
				<verse number="14">На пириджа ме́жа тырэ́ пашатунэскирэ, сави́ чхудэ́ тырэ́-дадэнги́рэ дада́ дрэ тыри́ миштыпна́скири ме́ра, сави́ дояцяпэ ту́кэ пэ пхув, сави́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, дэ́ла ту́кэ.</verse>
				<verse number="15">На ухтылэ́ла (на́доси) екхэ-якхитконэс (свидетелёс) проти вари-конэ́стэ дрэ вари-сави́ банг, и дро вари-саво́ грэ́хо, саво́ ёв кэрдя́: пашы́л дуе-якхитконэнгирэ лава́, ци пашы́л тринэ́-якхитконэнгирэ лава́, явэ́ла рэ́ндо.</verse>
				<verse number="16">Ко́ли выштавэла проти конэ́стэ начачуно якхи́тко, кэри лэс бангэса,</verse>
				<verse number="17">то тэды, мэк тэ явэ́н дуй адалэ́ мануша́, савэ́ чингардэнапэ, анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, анги́л рашандэ и анги́л сэндарьендэ, савэ́ явэ́на дрэ долэ́ дывэса́;</verse>
				<verse number="18">сэнда́рья исын бангэ́ миштэ́с тэ роскэдэнпэ, и, ко́ли якхи́тко одова́ явэ́ла хохано́, и хохаибэ́н пхэндя́ пэ пэ́скирэ пшалэ́стэ,</verse>
				<verse number="19">то кэрэ́н лэ́скэ дова́, со ёв камдя́ тэ кэрэ́л пэ́скирэ пшалэ́скэ; и адя́кэ вытрадэ фуипэ́н пэ́стыр;</verse>
				<verse number="20">и яви́р шунэ́на, и страхадёна, и на явэ́на буты́р тэ кэрэ́н дасаво фуипэ́н машки́р ту́тэ;</verse>
				<verse number="21">мэк тэ на тангинэ́л лэс тыри́ якх: ди пал ди, якх пал якх, данд пал данд, васт пал васт, ґэро́й пал ґэро́й.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="20">
				<verse number="1">Ке́ли ту выджаса пэ марибэ́н проти тырэ́ вэргостэ (врогостэ) и ту явэ́са тэ дыкхэ́с грэн и марибны́тка вурдэна́ и манушэ́н буты́р сыр ту́тэ, тэды на дар лэ́ндыр, пал-дова́ со ту́са исын Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, Саво́ вылыджия́ тут Египто́скирэ пхувья́тыр.</verse>
				<verse number="2">И явэ́ла адя́кэ, ке́ли джа́на тумэ́ пэ марибэ́н, тэды мэк тэ подджа́л раша́й, и тэ ракирэ́л манушэ́нгэ,</verse>
				<verse number="3">и тэ пхэнэ́л лэ́нгэ: “Шун, Израилё! Тумэ́ ададывэ́с джа́на пэ марибэ́н тумарэ́ вэргэнца, мэк тэ на кхинёл ило́ тумаро́, на дарэ́н, на издран, и на трашадён лэ́ндыр,</verse>
				<verse number="4">пал-дова́ со Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тумаро́, джа́ла тумэ́нца, соб (кай) тэ марэ́лпэ пал тумэ́ндэ тумарэ́ вэргэнца, и тэ выракхэл тумэн.”</verse>
				<verse number="5">Причхувибнарья [барыдыра́ пэ халадэ́ндэ-ю.о.], мэк тэ пхэнэ́н анги́л манушэ́ндэ, ракири́: “Кон чхудя́ нэво́ кхэр и на нэвякирдя лэс, одова́ мэк тэ джал и тэ рисёл дро пэ́скиро кхэр, соб (кай) ёв тэ на мэрэ́л пэ марибэ́н, и яви́р ману́ш тэ на нэвякирэл лэ́скиро кхэр;</verse>
				<verse number="6">и кон чхудя́ винагра́днико и на хая му́ри лэ́стыр, одова́ мэк тэ джал и тэ рисёл дро пэ́скиро кхэр, соб (кай) ёв тэ на мэрэ́л пэ марибэ́н и яви́р ману́ш тэ на хал му́ри лэ́скирэ винаградникостыр;</verse>
				<verse number="7">и кон ангрустындяпэ (зарэнчындяпэ) ромня́са и на лыя́ ла, одова́ мэк тэ джал и тэ рисёл дрэ пэ́скиро кхэр, соб (кай) тэ на мэрэ́л пэ марибэ́н, и соб (кай) яви́р ману́ш тэ на лэл лэскирья ромня́.”</verse>
				<verse number="8">Причхувибнарья [барыдыра́ пэ халадэ́ндэ-ю.о.] мэк тэ пхэнэ́н анги́л манушэ́ндэ, и пхэнэ́на: “Кон дарла (дарэ́ла) и нанэ муршкано́, одова́ мэк тэ джал и тэ рисёл дро пэ́скиро кхэр, соб (кай) ёв тэ на кэрэ́л намуршканэнца лэ́скирэ-пшалэнгирэ илэ, сыр лэ́скиро ило́.”</verse>
				<verse number="9">Ке́ли мануша́, савэ́ дыкхэ́на, пхэнэ́на саро́ дава́ манушэ́нгэ, тэды ёнэ исын бангэ́ тэ чхувэ́с халадэ́нгирэ барыдырэ́н, соб (кай) тэ лыджа́н манушэ́н пэ марибэ́н.</verse>
				<verse number="10">Ке́ли подджаса (явэ́са пашы́л) кэ фо́ро, соб (кай) тэ залэс лэс, то чхурдэ (пхэн) лав лэ́скэ пал рама́нё (миро);</verse>
				<verse number="11">ко́ли ёв доракирэлапэ ту́са пэ рама́нё (миро) и отчхакирэла ту́кэ вудара́, тэды сарэ́ мануша́, савэ́ исын дрэ лэ́стэ, явэ́на тэ плэскирэн ту́кэ дань и тэ дынаринэ́н ту́кэ;</verse>
				<verse number="12">ко́ли ёв на доракирэлапэ ту́са пэ рама́нё и явэ́ла тэ лыджа́л ту́са марибэ́н, тэды чхув осада трусця́л лэ́стэ,</verse>
				<verse number="13">и ке́ли Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, отдэ́ла лэс дрэ тырэ́ васта́, пропхусав лэ́стэ сарэ́ муршэ́н куртала́са;</verse>
				<verse number="14">екхэ джувле́н и чхаворэ́н, и кхэритконэ́ мурдалэ́н (ското), и саро́, со исын дро фо́ро, саро́ лэ́скиро дорэсыбэ́н лэ пэ́скэ, и лэ сыр трэй дорэсыбнастыр тырэ́ вэргэ́нгирэ, савэ́н отдыя́ ту́кэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́;</verse>
				<verse number="15">адя́кэ кэр сарэ́ форьенца, савэ́ исын ту́тыр древа́н дур, савэ́ исын на адалэ́-манушэ́нгирэ фо́рья.</verse>
				<verse number="16">А дрэ адалэ́-манушэ́нгирэ фо́рья, савэ́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, дэ́ла ту́кэ, на ячкир джидо́ ние́кх ди.</verse>
				<verse number="17">А отдэ́ лэн прокошыбнаскэ: Хетеен и Амореен, и Хананеен, и Ферезеен, и Евеен, и Евусеен, сыр ракирдя́ ту́кэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́,</verse>
				<verse number="18">соб (кай) ёнэ тэ на высыклякирэн тумэн тэ кэрэ́н дасавэ́ магирипэна, савэ́ ёнэ кэрдэ́ ваш пэ́скирэ дэвлорэ́нгэ, и соб (кай) тумэ́ тэ на кэрэ́н грэ́хо анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, Дэвлэ́стэ тумарэстэ.</verse>
				<verse number="19">Ко́ли баро́ часо ту явэ́са тэ рикирэс дрэ осада вари-саво́ фо́ро, соб (кай) лэс тэ лэс, тэды на хасякир лэ́скиро вэш, савэ́стыр сашты́ (можна) тэ чаравэспэ, и на чхучакир рига́, пал-дова́ со кашт (дрэ́во) пэ фэ́лда исын на ману́ш, соб (кай) могиндя́ тэ джал ту́тыр пэ штэ́то, кай исын осада.</verse>
				<verse number="20">екх долэ́ кашта́, пал савэ́ ту джинэ́са, со ёнэ ничы́ на янэ́на дро хабэ́н, сашты́ тэ хасякирэс и тэ чингирэс, и тэ кэрэ́с зорало́ тыно проти фо́ро, саво́ лыджа́ла ту́са марибэ́н, пака ту заухтылэса лэс.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="21">
				<verse number="1">Ко́ли пэ пхув, сави́ Рай Дэвэ́л, тыро́ Дэвэ́л, дэ́ла ту́кэ, явэ́ла латхно замардо (умардо) ману́ш, саво́ явэ́ла пашто́ пэ фэ́лда, и исын на джиндло́, кон замардя́ (умардя) лэс,</verse>
				<verse number="2">тэды мэк тэ выджа́н пхурыдыра́ тырэ́ и сэнда́рья тырэ́, и вымеринэна штэ́то форье́ндыр, савэ́ исын пашы́л замардэстэ;</verse>
				<verse number="3">и пхурыдыра́ долэ́ форо́скирэ, саво́ явэ́ла пашылэды́р кэ замардо, мэк тэ лэн рэца (тэрня гурумня), пэ савьятэ на кэрдэ́ буты́, и сави́ на лыджия́ гамо,</verse>
				<verse number="4">и мэк долэ́-форо́скирэ пхурыдыра́ тэ лыджа́н даля рэца дрэ бусо (дико) лошчы́на, сави́ на сыс роспашындлы и на засеиндлы, и зачхинэна одо́й рэца дрэ лошчы́на;</verse>
				<verse number="5">и явэ́на рашая́, Левиёскирэ чхавэ́;</verse>
				<verse number="6">и сарэ́ долэ́-форо́скирэ пхурыдыра́, савэ́ сыс пашылэды́р кэ замардо, мэк тэ обморэн пэ́скирэ васта́ пэ рэцакиро (тэрнэ́-гурумнякиро) шэро́, сави́ сыс зачхиндлы дрэ лошчы́на,</verse>
				<verse number="7">и дэ́на тэ джинэ́н и пхэнэ́на: “Васта́ амарэ́ на прочхудэ дава́ рат, и якха́ амарэ́ на дыкхнэ́;</verse>
				<verse number="8">выжужакир (вычыстин) Тырэ́ манушэ́н, Израилёскирэн, савэ́н Ту, Раё Дэ́вла, выракхцян, и на гин манушэ́нгэ Тырэнгэ, Израилёскэ, банг пал прочхудо рат.” И ёнэ выжужакирэнапэ ратэстыр.</verse>
				<verse number="9">Адя́кэ ту́кэ трэй тэ отморэс пэ́стыр рат манушэ́скиро, саво́ на сыс банго́, ко́ли ту́тэ исын пэ ило́ тэ кэрэ́с лачхипэ́н и чачипэ́н анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ якха́.</verse>
				<verse number="10">Ке́ли ту выджаса пэ марибэ́н проти тырэ́ вэргэ́ндэ (врогэндэ), и Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, отдэ́ла лэн дрэ тырэ́ васта́, и лэ́са лэн дро пле́но,</verse>
				<verse number="11">и ту дыкхэ́са машки́р пленонэндэ джувля́, гожона, и явэ́ла ёй пир ило́ ту́кэ ла, и закамэса тэ лэс ла палоро́м,</verse>
				<verse number="12">тэды ян ла дро пэ́скиро кхэр, и мэк ёй тэ обчхинэл пэ́скиро шэро́ и тэ обчхинэл пэ́скирэ ная (ногти),</verse>
				<verse number="13">и ада́я злэла джувлы́ пэ́стыр пленоскиро пэ́скиро урибэ́н, и ёй дживэ́ла дро тыро́ кхэр, и обровэла пэ́скирэ дадэ́с и пэ́скирэ да саро́ чхон; и пало́ (после) дова́ ту сашты́ (могинэ́са) тэ заджас кэ ёй и тэ явэс ла́кэ ромэса, и ёй явэ́ла ту́кэ ромня́са;</verse>
				<verse number="14">ко́ли ёй коригэды́р (позжэды́р) на покамэлапэ ту́кэ, тэды отмэк ла, карик ёй закамэ́ла, нэ на бикин ла пал руп и на ри́скир ла дро дынарибэ́н, пал-дова́ со ту отлыян паты́в и барипэ́н ла́тыр.</verse>
				<verse number="15">Ко́ли вари-конэ́стэ явэ́на дуй ромня́, екх камлы, а яви́р над, и сыр камлы, адя́кэ и накамлы биянэна лэ́скэ чхавэ́н, и англатуно́ явэ́ла накамлякиро чхаво́,</verse>
				<verse number="16">тэды явэ́ла адя́кэ: сыр ёв явэ́ла тэ роздэл пэ́скирэ чхавэ́нгэ пэ́скиро миштыпэ́н, лэ́скэ нашты́ (на могинэл) камлякирэ-ромнякирэ чхавэ́скэ тэ дэл право пал пэрвонэстэ анги́л англатунэ́-бияныбнаскирэ чхавэ́стэ накамлэ ромнятыр;</verse>
				<verse number="17">нэ ёв исын банго́ тэ приґалёл англатунэса чхавэ́с накамлэ ромнятыр, и тэ дэл лэ́скэ дуй паша́ сарэ́стыр, со лэ́стэ латхэлапэ, пал-дова́ со ёв исын англатуно́ лэ́скирэ зорья́тыр, лэ́скэ исын право тэ явэ́л англатунэ́-родоскирэса.</verse>
				<verse number="18">Ко́ли вари-конэ́стэ явэ́ла чхаво́ накандуно и бунтяритко, саво́ на шунэ́ла, со ракирэ́ла лэ́скиро дад и дай лэ́скэ, и ёнэ сыклякирдэ́ кэ дукха́ лэс, нэ ёв на шунэ́ла лэн,</verse>
				<verse number="19">то тэды лэ́скиро дад и дай мэк тэ лэн и тэ янэ́н лэс кэ пэ́скирэ-форо́скирэ пхурыдыра́ и кэ вудара́ пэ́скирэ, штэтоскирэ, кай ёнэ дживэ́на,</verse>
				<verse number="20">и пхэнэ́на пэ́скирэ форо́скирэ пхурыдырэнгэ: “Дава́ амаро́ чхаво́ исын накандуно и исын бунтяритко, на шунэ́ла амарэ́ лава́, ёв исын обхаячо (ха́ла, сыр на дрэ пэ́стэ) и матяро”;</verse>
				<verse number="21">тэды сарэ́ мануша́ лэ́скирэ форо́скирэ мэк тэ марэ́н лэс барэ́нца кэ мэрибэ́н; и адя́кэ вытрадэ фуипэ́н пэ́стыр, и сарэ́ Израильтя́ни явэ́на тэ шунэ́н, и страхадёна.</verse>
				<verse number="22">Ко́ли вари-конэ́стэ латхэлапэ банг, сави́ мол мэрибна́скэ, и ёв явэ́ла мулякирдо, и ту ублавэса лэс пэ кашт,</verse>
				<verse number="23">то лэ́скиро тру́по нашты́, соб (кай) тэ ратькирэл пэ кашт (дрэ́во), нэ ґарав лэс дрэ дова́-паць дывэ́с, пал-дова́ со явэ́ла прокошно́ анги́л Растэ Дэвлэ́стэ кажно (сва́ко) ману́ш, кон исын убладо пэ кашт, и на магир тыри́ пхув, сави́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, дэ́ла ту́кэ сыр мэкно́ миштыпэ́н.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="22">
				<verse number="1">Ке́ли ту дыкхэ́са тырэ́-пшалэ́скирэ гурувэ́с, ци лэскирья бакря́, сави́ заблэндындя, на мэк лэн, нэ ри́скир лэн тырэ́ пшалэ́скэ.</verse>
				<verse number="2">Ко́ли дур явэ́ла ту́тыр тыро́ пшал, ци ту на джинэ́са лэс, тэды лэ лэн дрэ пэ́скиро кхэр, и мэк ёнэ явэ́на ту́тэ, пака тыро́ пшал лэ́ла тэ родэ́л лэн, и тэды отдэ́ лэн лэ́скэ;</verse>
				<verse number="3">адя́кэ кэр и лэ́скирэ ослоса, адя́кэ кэр лэ́скирэ урибнаса, адя́кэ кэр кажнонэ́-тырэ́-пшалэ́скирэ сарэ́са хасякирдэса, саво́ ёв хасякирэ́ла, и саво́ ту латхэса; нашты́ ту́кэ тэ отджас далэ́стыр.</verse>
				<verse number="4">Ке́ли ту дыкхэ́са тырэ́-пшалэ́скирэ осло́с, ци гурувэ́с лэскирэс, савэ́ пынэ́ пэ дром, на ячкир лэн, нэ ґа́здэ лэн кхэтанэ́ лэ́са.</verse>
				<verse number="5">Пэ джувля́тэ нашты́ тэ явэ́л муршкано́ урибэ́н, и мурш нашты́ тэ урьелпэ дро джувликано урибэ́н, пал-дова́ со магирдо́ явэ́ла анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, Дэвлэ́стэ тырэстэ, кажно (сва́ко) ману́ш, кон кэрэ́ла дава́.</verse>
				<verse number="6">Ко́ли попэрлапэ ту́кэ пэ дром чириклякири (чириклэскири) гня́зда (ку́фо) пэ вари-саво́ кашт (дрэ́во), ци пэ пхув чириклорэнца, ци парнорэнца, и чириклы-дай бэшты пэ чириклорэндэ, ци пэ парнорэ, тэды на лэ да кхэтанэ́ чхаворэнца:</verse>
				<verse number="7">мэк да, а чхаворэ́н лэ пэ́скэ, соб (кай) ту́кэ тэ явэ́л мишто́, и соб (кай) тэ явэ́н длуга тырэ́ джиибна́скирэ дывэса́.</verse>
				<verse number="8">Ко́ли явэ́са тэ кэрэ́с нэво́ кхэр, тэды кэр перилы трусця́л пэ яго́ро (пэ краё) пэ тыри́ стрэ́ха (чхаки́н), соб (кай) тэ на лыджас ту́кэ рат пэ тыр кхэр, ке́ли вари-кон пэрэ́ла лэ́стыр.</verse>
				<verse number="9">На чхув дрэ пхув винагра́днико пэ́скиро дуе-семенгирэ сортэнца, соб (кай) тэ на кэрэ́с ту́кэ прокошно́ саро́ умалото мурьенгиро, савэ́ ту чхувэ́са дрэ пхув, кхэтанэ́ пэ́скирэ винаградникоскирэ барьякирдэнца (плодэнца).</verse>
				<verse number="10">На пахин (на пхарав пхув) пэ гурувэстэ и пэ ослостэ кхэтанэ́.</verse>
				<verse number="11">На ури и́дя, кэрды разнонэ тхавэндыр, вылна́тыр и ґандладэстыр (лёностыр) кхэтанэ́.</verse>
				<verse number="12">Кэр пэ́скэ кисточки пэ штар вэ́нглы пэ тыро́ урибэ́н, савэ́са ту учхакирэсапэ.</verse>
				<verse number="13">Ко́ли кон лэ́ла ромня́, и заджа́ла кэ ёй, и ёв лэ́ла тэ бидыкхэл ла,</verse>
				<verse number="14">и ёв явэ́ла тэ бангякирэл ла дро биладжаипэ́н, и мэкэ́ла пал ла́тэ налачхи мавлы́н (малва), и пхэнэ́ла: “Мэ лыём адалья ромня́, и загиём кэ ёй, и на латхём ла́тэ чхаитко”,</verse>
				<verse number="15">тэды дад тэрниньконэ-чхакиро и дай ла́кири мэк тэ лэн и тэ вылыджан чхаитко досыкаибэн кэ форо́скирэ пхурыдыра́, кэ по́рта (кэ вра́ты);</verse>
				<verse number="16">и дад тэрниньконэ-чхакиро пхэнэ́ла пхурыдырэнгэ: “Чха мирья мэ отдыём палоро́м адалэ́ манушэ́скэ, и акана́ ёв ла на камэ́ла,</verse>
				<verse number="17">и ґа́да, ёв бангякирэла ла дро биладжаипэ́н, ракири́: ‘Мэ на латхём тырэ́ чхатэ чхаитко.’ И чхувэ́на и́дя анги́л форо́скирэ пхурыдырэндэ.”</verse>
				<verse number="18">Тэды пхурыдыра́ долэ́-форо́скиро мэк тэ лэн ромэс, и тэ чхувэ́н ка́ра пэ лэ́стэ,</verse>
				<verse number="19">и тэ чхувэ́н пэ лэ́стэ шэл шэ́кели руп намирья (пени), и тэ отдэ́н ловэ́ дадэ́скэ тэрниньконэ-чхакирэскэ пал дова́, со ёв мэкця́ налачхи мавлы́н пал Израилёскирэ чхатэ; ёй мэк тэ ячэ́лпэ лэ́скирэ ромня́са, и ёв нашты́ (на могинэ́ла) тэ розджалпэ ла́са дро саро́ пэ́скиро джиибэ́н.</verse>
				<verse number="20">Ко́ли дова́, со сыс пхэндло́, явэ́ла дро чачипэ́н, и на явэ́ла чхаитко досыкаибэн тэрнэ́ джувля́тэ (отроковицатэ),</verse>
				<verse number="21">то тэрня джувля́ мэк тэ янэ́н кэ ла́кирэ-дадэ́скирэ кхэрэ́скирэ вудара́, и адалэ́-форо́скирэ мануша́ замарэна ла барэ́нца кэ мэрибэ́н; пал-дова́ со ёй кэрдя́ ладжаипнаскиро рэ́ндо машки́р Израилё, кэрдя́ биладжаипэ́н дро пэ́скирэ-дадэ́скиро кхэр; и адя́кэ вытрадэ фуипэ́н пэ́стыр.</verse>
				<verse number="22">Ко́ли латхно явэ́ла, со вари-кон сыс пашто́ палоромитконэ джувля́са, то трэй тэ отдэс мэрибна́скэ дуе́н, и муршэ́с, саво́ исыс пашто́ джувля́са, и джувля́; и адя́кэ вытрадэ фуипэ́н Израилёстыр.</verse>
				<verse number="23">Ко́ли явэ́ла тэрны́ патывалы́ джувлы́ ангрустякирды (зарэнчындлы) ромэскэ, и вари-кон дыкхэлапэ ла́са дро фо́ро и пасёла ла́са,</verse>
				<verse number="24">тэды дуе́н лэн янэ́н кэ долэ́-форо́скири по́рта, и замарэ́н (умарэн) лэн барэ́нца кэ мэрибэ́н: тэрня джувля́ (отроковица) пал дова́, со ёй на годлыя дро фо́ро, а муршэ́с пал дова́, со ёв чхудя́ тэлэ́ паты́в пэ́скирэ-пашатунэскирэ ромнякири: и адя́кэ вытрадэ фуипэ́н пэ́стыр.</verse>
				<verse number="25">Ко́ли вари-кон пэ фэ́лда дыкхэлапэ ангрустякирдяса (обрэнчындляса) и, ухтылы ла, пасёла ла́са, тэ отдэ́н мэрибна́скэ екхэ муршэ́с, саво́ пашто́ сыс ла́са,</verse>
				<verse number="26">а тэрнэ́ джувля́кэ ничи́ на кэр; пэ ла́тэ нанэ банг кэ мэрибэ́н: пал-дова́ со дава́ исын дова́-паць, сыр ко́ли бы вари-кон тэ ґаздэлпэ пэ пэ́скирэ пашатунэстэ и тэ замарэ́л лэс;</verse>
				<verse number="27">пал-дова́ со ёв пирилыя ла пэ фэ́лда, и усае́кх, ко́ли тэрны́ патывалы́ джувлы́ ангрустякирды годлыя, нэ на сыс конэ́скэ тэ зракхэ́л ла.</verse>
				<verse number="28">Ко́ли вари-кон дыкхэлапэ патывалэ́ джувля́са наангрустякирдяса, и ухтылэ́ла ла и пасёла ла́са, и дыкхэ́на лэн,</verse>
				<verse number="29">то тэды мурш, саво́ сыс пашто́ ла́са, исын банго́ тэ дэл патывалэ́-джувлякирэ дадэ́скэ пандждэша́ шэ́кели руп, а ёй мэк тэ явэ́л лэ́скирэ ромня́са, пал-дова́ со ёв чхудя́ тэлэ́ ла́кири паты́в; саро́ пэ́скиро джиибэ́н ёв нашты́ (на могинэ́ла) тэ розлыджалпэ ла́са.</verse>
				<verse number="30">Никонэ́скэ нашты́ тэ лэл пэ́скирэ дадэ́скирэ ромня́ и тэ отчхакирэл яго́ро (краё) пэ́скирэ дадэ́скирэ урибнастыр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="23">
				<verse number="1">Конэ́стэ ростасадэ ятры (муршканэ́ маса́), ци отчхиндло кова, одова́ нашты́ (на могинэ́ла) тэ заджа́л пэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ скэдыибэ́н.</verse>
				<verse number="2">Кхэлбо (нададэскиро чхаво́) нашты́ тэ заджа́л пэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро скэдыибэ́н, и дэ́што ро́до лэ́скиро нашты́ тэ заджа́л пэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро скэдыибэ́н.</verse>
				<verse number="3">Амонитянино и Моавитянино нашты́ (на могинэ́на) тэ заджа́н пэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро скэдыибэ́н, и лэ́нгиро дэ́што ро́до нашты́ тэ заджа́л пэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро скэдыибэ́н дрэ ве́ки,</verse>
				<verse number="4">палдава́ со ёнэ на стрэниндлэ тумэн марэ́са и пане́са пэ дром, ке́ли тумэ́ гинэ́ Египто́стыр, и палдава́ со ёнэ лынэ́ проти тумэ́ндэ Валаамос, Веороскирэ чхавэ́с, Пефоростыр Месопотамиякирэстыр, соб (кай) ёв тэ прокошэл тут;</verse>
				<verse number="5">нэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, на закамдя́ тэ шунэ́л Валаамос, и обрискирдя Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́ лэ́скиро прокошыбэ́н дро бахтякирибэ́н ту́кэ, пал-дова́ со ту сан дро́го Ра́скэ Дэвлэ́скэ, тырэ́ Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="6">На манг лэ́нгэ рама́нё (миро), и на бахталякир лэн дрэ сарэ́ тырэ́ дывэса́, дро ве́ко.</verse>
				<verse number="7">На дыкх вучипна́са (на брыдинпэ) пэ Идумеяниностэ, пал-дова́ со ёв исын тыро́ пшал; на дыкх вучипна́са пэ Египтяниностэ, пал-дова́ со ту са́нас яви пэ лэ́нгири пхув;</verse>
				<verse number="8">а чхаворэ́, савэ́ лэ́ндэ бияндёна дро три́то ро́до, сашты́ (могинэ́на) тэ заджа́н пэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро скэдыибэ́н.</verse>
				<verse number="9">Ке́ли ту джа́са дро дром пэ тырэ́ вэргэ́ндэ (врогэндэ), то ракхпэ сарэ́ чорипна́стыр.</verse>
				<verse number="10">Ко́ли ту́тэ явэ́ла вари-кон нажужо, со кэрдя́пэ лэ́са раты́, то мэк ёв тэ выджа́л яври́ станостыр и тэ на заджа́л дро ста́но,</verse>
				<verse number="11">а ке́ли ячэ́ла бэльвэ́ль, то трэй лэ́скэ тэ обморэл пэ́скирэ маса́ пане́са, и сыр заджа́ла кхам, то ёв могинэ́ла тэ заджа́л палэ дро ста́но.</verse>
				<verse number="12">Штэ́то исын банго́ тэ явэ́л ту́тэ пал ста́но, карик бы ту́кэ трэй тэ выджас;</verse>
				<verse number="13">апри́ч тыри́ курта́ла, трэй, соб (кай) тэ явэ́л ту́тэ рыдлёвкица; и ке́ли явэ́са тэ бэшэс пал ста́но, вы΄ганав ла́са ґанбинори, и нэвэ́с заганав ла́са тыро́ нажужыпэн.</verse>
				<verse number="14">Пал-дова́ со Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, псирэ́ла машки́р ста́но тыро́, соб (кай) тэ зракхэ́л тут и тэ отдэ́л вэргэ́н тырэ́н дрэ васта́ тырэ́, а палдава́ ста́но тыро́ банго́ тэ явэ́л свэ́нто, соб (кай) Ёв тэ на дыкхэ́л ту́тэ вари-со нажужо, и тэ на отджал ту́тыр.</verse>
				<verse number="15">На выдэ писхари́с лэ́скирэ хула́скэ, ке́ли ёв прастала сарэ́са кэ ту пэ́скирэ хуластыр;</verse>
				<verse number="16">мэк ёв тэ дживэ́л ту́тэ, машки́р тумэ́ндэ пэ штэ́то, саво́ ёв выкэдэ́ла дро вари-саво́ тырэ́ форье́ндыр, лэ́скэ явэ́ла пир ило́; на притасав лэс.</verse>
				<verse number="17">И, соб (кай) тэ на явэ́л биладжакуны джувлы́ Израилёскирэ чхаендыр, и нашты́, соб (кай) тэ явэ́л биладжакуно мурш Израилёскирэ чхавэ́ндыр.</verse>
				<verse number="18">На ян ловэ́ биладжакунэ́-джувлякирэ и тими́н джуклэскири дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, тырэ́ Дэвлэ́скиро Кхэр, ни пир сави́ совэ́л, пал-дова́ со адалэ́ дуйджинэ́ исын магирипэ́н анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, тырэ́ Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="19">На дэ дро ко́фо (тэл процэнто) пшалэ́скэ тырэ́скэ ни руп, ни маро́, ни вари-со яви́р, со сашты́ тэ отдэс дро ко́фо,</verse>
				<verse number="20">явирэ рига́тыр манушэ́скэ дэ дро ко́фо, а тырэ́ пшалэ́скэ на дэ дро ко́фо, соб (кай) Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, тэ бахтякирэ́л тут дрэ саро́, со кэрэ́лапэ тырэ́ вастэ́нца, пэ пхув, пэ сави́ ту джа́са, соб (кай) тэ лэс ла пэ́скэ.</verse>
				<verse number="21">Ко́ли ту дэ́са совэ́л Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Дэвлэ́скэ тырэ́скэ, сы́гэс кэр кэ ко́нцо (кэ яго́ро) лэс, пал-дова́ со Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, пхучэла пал лэ́стэ ту́тыр, и пэ ту́тэ явэ́ла грэ́хо;</verse>
				<verse number="22">ко́ли ту на дыя́н совэ́л, тэды на явэ́ла пэ ту́тэ грэ́хо.</verse>
				<verse number="23">Со выгия́ тырэ́ уштэндыр, ракх и кэр кэ ко́нцо (кэ яго́ро) адя́кэ, сыр ту дыя́н лав Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Дэвлэ́скэ тырэ́скэ, пир пэ́скири во́ля, саво́ пхэндя́н ту пэ́скирэ уштэ́нца.</verse>
				<verse number="24">Ке́ли заджаса ту дро винагра́днико тырэ́ пашатунэскиро, ту сашты́ (могинэ́са) тэ хас му́ри чалэ́с, ци бут камэ́ла тыро́ ди, а дро кхоро́ (сасудо) тыро́ на чхув.</verse>
				<verse number="25">Ке́ли ту явэ́са пэ жатва (счхиныбэн) тырэ́ пашатунэскири, куш колосы вастэ́нца тырэнца, нэ серпо (чхиндло́) на ян пэ жатва тырэ́ пашатунэскири.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="24">
				<verse number="1">Ко́ли вари-кон лэ́ла ромня́ и ячэ́ла ла́кирэ ромэса, и ёй на латхэ́ла ла́ска дрэ якха́ лэ́скирэ, пал-дова́ со ёв латхэ́ла дрэ ла́тэ вари-со джунгало́ (брытко), и чхинэла ла́кэ розгиибнытко лыл, и дэ́ла ла́кэ дрэ васта́, и отмэкэ́ла ла пэ́скирэ кхэрэ́стыр,</verse>
				<verse number="2">и ёй выджа́ла лэ́скирэ кхэрэ́стыр, джа́ла, и джа́ла пал явирэ́стэ палоро́м,</verse>
				<verse number="3">нэ и адава́ палатуно́ (последнё) ром роскамэла ла, и чхинэла ла́кэ розгиибнытко лыл, и дэ́ла ла́кэ дрэ васта́, и отмэкэ́ла ла пэ́скирэ кхэрэ́стыр, ци мэрэ́ла адава́ палатуно́ ром ла́киро, саво́ лыя́ ла палоро́м,</verse>
				<verse number="4">то тэды нашты́, соб (кай) англатуно́ (пэ́рво) ла́киро ром, саво́ отмэкця́ ла, нэвэ́стыр тэ лэл ла пэ́скэ сыр ромня́, пал-дова́, сыр ёй яця́ магирды, пал-дова́ со дава́ исын магирипэ́н анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, и на магир пхув, сави́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, дэ́ла ту́кэ дрэ миштыпна́скири ме́ра.</verse>
				<verse number="5">Ко́ли вари-кон лыя́ ромня́ наґара, тэды ёв мэк тэ на джал пэ марибэ́н, и нисаво́ бангипэн нашты́ тэ чхувэ́н пэ лэ́стэ; мэк ёв тэ ячэ́лпэ во́льно дро кхэр пэ́скиро екх бэрш и тэ радынэ́лпэ пэ́скирэ ромня́са, савья́ лыя́.</verse>
				<verse number="6">Нико́н нашты́ тэ лэл дрэ сымады́ (залого) упратуно и тэлатуно жэрново (бэлэдин), пал-дова́ со адасаво́ ману́ш лэ́ла дрэ сымады́ манушы́тко ди.</verse>
				<verse number="7">Ко́ли вари-конэ́с латхэ́на, со ёв чордя вари-конэ́стыр пэ́скирэ пшалэ́ндыр, Израилёскирэ чхавэ́ндыр, и кэрдя́ писхариса лэс, и бикиндя лэс; тэды адасавэс чорэс трэй тэ отдэ́н мэрибна́скэ; адя́кэ вытрадэ фуипэ́н пэ́стыр.</verse>
				<verse number="8">Дыкх дро фра́нсо (язва) проказакиро, ракх миштэ́с и кэр саро́ пир Зако́но, савэ́скэ высыклякирэна тумэн рашая́, Леви́ты; миштэ́с кэрэ́н, со мэ ракирдём лэ́нгэ;</verse>
				<verse number="9">ри́пир, со Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, кэрдя́ Мариамакэ пэ дром, ке́ли тумэ́ гинэ́ Египто́стыр.</verse>
				<verse number="10">Ко́ли ту дэ́са тырэ́ пашатунэскэ вари-со дро вужлыпэ́н (длуго), тэды на псир кэ ёв дро кхэр, соб (кай) тэ лэс вужлыпэ́н лэ́стыр,</verse>
				<verse number="11">а тэрдёв пэ вули́ца (пэ га́са), а одова́ ману́ш, савэ́скэ ту дыя́н дро вужлыпэ́н, вылыджала ту́кэ пэ́скири сымады́ (залого) пэ га́са;</verse>
				<verse number="12">ко́ли ёв явэ́ла ману́ш чороро́, то ту на пасёв тэ совэс, ко́ли ту́тэ исын лэ́скири сымады́:</verse>
				<verse number="13">ри́скир лэ́скэ сымады́ (залого) анги́л кхамэскиро загиибэ́н, соб (кай) ёв тэ пасёл тэ совэ́л дрэ пэ́скири и́дя и тэ бахтякирэ́л тут, и ту́кэ явэ́ла дава́ дро чачипэ́н анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, Дэвлэ́стэ тырэстэ.</verse>
				<verse number="14">На притасав манушэ́с, саво́ исын ту́тэ сыр андынаршчыко (прилыно пэ буты́), чорорэс и богос, тырэ́ пшалэ́ндыр, ци тырэ́ манушэ́ндыр, савэ́ явнэ́ явирэ рига́тыр, савэ́ дживэ́на пэ пхув тыри́, дрэ тырэ́ кхэра́;</verse>
				<verse number="15">дро дова́-паць дывэ́с отдэ́ плэскирибэн лэ́скэ, соб (кай) кхам тэ на заджа́л анги́л дава́, пал-дова́ со ёв исын чороро́, и ужакирэ́ла лэ́скиро ди лэс; соб (кай) ёв тэ на дэл го́дла пэ ту́тэ кэ Рай Дэвэ́л, и тэ на явэ́л пэ ту́тэ грэ́хо.</verse>
				<verse number="16">Пэ дадэндэ нашты́ тэ чхувэ́с ка́ра мэрибнаса пал лэ́нгирэ чхавэ́ндэ, и пэ чхавэ́ндэ нашты́ тэ чхувэ́с ка́ра мэрибнаса пал дадэндэ, кажно (сва́ко) исын банго́ тэ явэ́л мэрибна́скэ пал пэ́скиро грэ́хо.</verse>
				<verse number="17">На сэндякир хоханэ́с манушэ́с, саво́ явдя́ явирэ рига́тыр и пиротос (сиротас); и пивлятыр (удоватыр) на лэ и́ди дрэ сымады́;</verse>
				<verse number="18">ри́пир, со и ту са́нас писхариса дро Еги́пто, и Рай Дэвэ́л выракхця тут одотхы́р: палдава́ мэ и ракира́ва ту́кэ тэ кэрэ́с дава́.</verse>
				<verse number="19">Ке́ли ту явэ́са тэ чхинэс тэлэ́ гив пэ фэ́лда тыри́ и бистрэса ґарбо (снопо) пэ фэ́лда, на рисёв тэ лэс; мэк ёв тэ ячэ́лпэ манушэ́скэ, саво́ явдя́ явирэ рига́тыр, пиротоскэ (сиротаскэ) и пивлякэ (удовакэ), соб (кай) Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, тэ бахтякирэ́л тут дрэ сарэ́ тырэ́ вастэнгирэ рэ́нды.</verse>
				<verse number="20">Ке́ли явэ́са тэ обмарэс маслина тыри́, тэды на пиридыкх пал пэ́стэ рандя́ (вэ́тки): мэк тэ ячэ́лпэ манушэ́скэ, саво́ явдя́ явирэ рига́тыр, пиротоскэ и пивлякэ.</verse>
				<verse number="21">Ке́ли явэ́са тэ лэс пэ́скэ му́ри дрэ тыро́ винагра́днико, на скэ́дэ дова́, со ячэ́лапэ пал пэ́стэ: мэк тэ ячэ́лпэ манушэ́скэ: саво́ явэ́ла явирэ рига́тыр, пиротоскэ (сиротаскэ) и пивлякэ (удовакэ);</verse>
				<verse number="22">и ри́пир, со и ту са́нас писхариса пэ Египто́скири пхув: палдава́ мэ и ракира́ва ту́кэ тэ кэрэ́с адя́кэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="25">
				<verse number="1">Ко́ли явэ́ла сэндытко рэ́ндо машки́р манушэ́ндэ, тэды мэк тэ янэ́н лэн пэ сэ́ндо и тэ россэндякирэн лэн, манушэ́с, саво́ исын на банго́, мэк лэс тэ отбичхавэн, а кон явэ́ла банго́, мэк лэс тэ сэндякирэн;</verse>
				<verse number="2">и ко́ли ману́ш, саво́ сыс банго́ явэ́ла мол марибнаскэ (дабэнгэ), тэды мэк сэнда́ри тэ пхэнэ́л тэ чхувэ́н лэс и тэ марэ́н лэс пашы́л пэ́стэ, дыкхи́ пир лэ́скири банг, пир гиныбэ́н;</verse>
				<verse number="3">штардэша́ мо́лы сашты́ (можна) тэ дэс лэ́скэ, нэ на буты́р, соб (кай) барэ́ марибнастыр пшал тыро́ тэ на явэ́л замардо анги́л тырэ́ якха́.</verse>
				<verse number="4">На замуздын муй гурувэскэ, ке́ли ёв молотинэла.</verse>
				<verse number="5">Ко́ли пша́ла дживэ́на кхэтанэ́, и екх лэ́ндыр мэрэ́ла, и на сыс лэ́стэ чхавэ́с, тэды мулэскирэ-пшалэскири ромны́ нашты́ тэ выджа́л палоро́м пал явирэ манушэ́стэ, нэ диверё ла́киро исын банго́ тэ джал кэ ёй и тэ лэл ла палоро́м, и тэ дживэ́л ла́са,</verse>
				<verse number="6">и англатуно́ пэ́рво бия́то (тыкномас), савэ́с ёй биянэ́ла, ячэ́лапэ лэ́скирэ-мулэскирэ пшалэ́скирэ лавэ́са, соб (кай) лэ́скиро лав тэ на хасёл дро Израилё.</verse>
				<verse number="7">Ко́ли ёв на закамэ́ла тэ лэл палоро́м пэскирья́ пшалэ́скирэ ромня́ пивля, тэды бори лэ́скири джа́ла кэ по́рта (кэ вра́ты), кэ пхурыдыра́, и пхэнэ́ла: “Диверё миро отпхэнэлапэ тэ рискирэ́л пэ́скирэ пшалэскиро лав дро Израилё, на камэ́ла тэ лэл ман палоро́м”;</verse>
				<verse number="8">тэды лэ́скирэ форо́скирэ пхурыдыра́ исын бангэ́ тэ кхарэ́н лэс и тэ доракирэн лэс, и ко́ли ёв тэрдёла и пхэнэ́ла: “Мэ на кама́м тэ лав ла”,</verse>
				<verse number="9">тэды бори лэ́скири тэ джал кэ ёв анги́л пхурыдырэнгирэ якха́, и злэла лэ́скири тырах лэ́скирэ ґэрьятыр, и чунгардэла лэ́скэ дро муй, и пхэнэ́ла: “Адя́кэ кэрэ́на манушэ́са, саво́ на чхувэ́ла палэ ро́до пэ́скирэ пшалэ́скирэ кхэрэ́скэ”,</verse>
				<verse number="10">и дэ́на лэ́скэ лав дро Израилё: “Кхэр розуридэскиро.”</verse>
				<verse number="11">Ке́ли марэнапэ машки́р пэ́стэ дуй мурша́, и ромны́ екхэскири подджа́ла, соб (кай) тэ отлэл ромэс пэ́скирэс манушэ́скирэ вастэ́ндыр, саво́ марла лэс, и, вытырдыи пэ́скиро васт, ухтылэ́ла лэс пал ладжаво штэ́то,</verse>
				<verse number="12">тэды отчингир ла́кэ васт: мэк тэ на тангинэ́л ла якх тыри́.</verse>
				<verse number="13">Дрэ тыри́ саква (сумка) нашты́, соб (кай) тэ явэ́л дуй гири, бари и тыкны;</verse>
				<verse number="14">дро тыро́ кхэр нашты́, соб (кай) тэ явэ́л дуй эфы, бари и тыкны;</verse>
				<verse number="15">гиря ту́тэ мусинэла тэ явэ́л чачипнаскири и чачуны́, и эфа ту́тэ трэй, соб (кай) тэ явэ́л чачипнаскири и чачуны́, соб (кай) тэ явэ́н длуга дывэса́ тырэ́ пэ пхув, сави́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, дэ́ла ту́кэ;</verse>
				<verse number="16">пал-дова́ со магирдо́ явэ́ла анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, Дэвлэ́стэ тырэстэ, кажно (сва́ко) ману́ш, саво́ кэрэ́ла хохаибэ́н.</verse>
				<verse number="17">Ри́пир, сыр кэрдя́ ту́са Амалико пэ дром, ке́ли тумэ́ гинэ́ Египто́стыр:</verse>
				<verse number="18">сыр ёв стрэниндя тут пэ дром, и мардя сарэ́н пала́л пал ту́тэ, савэ́ сыс бизорья́кирэ, ке́ли ту кхиныян и яця́н бизорья́киро, и ёв на задарандыя Дэвлэ́стыр;</verse>
				<verse number="19">и палдава́, ке́ли Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, штылякирэла тут сарэ́ тырэ́ вэргэ́ндыр сарэ́ ригэ́ндыр, пэ пхув, сави́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, дэ́ла ту́кэ дрэ миштыпна́скири ме́ра, соб (кай) тэ лэс ла, злэ (скхос) рипирибэ́н Амаликоскиро тэл болыбна́стыр; на бистыр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="26">
				<verse number="1">Ке́ли ту явэ́са пэ пхув, сави́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, дэ́ла ту́кэ дрэ миштыпна́скири ме́ра, и явэ́са тэ лэс ла, и лэ́са тэ дживэ́с пэ ла́тэ;</verse>
				<verse number="2">тэды лэ пэ́рва сарэ́ барьякирдэ́ (пло́ды) пхувья́кирэ, савэ́ ту дорэсэса тырэ́ пхувья́тыр, сави́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, дэ́ла ту́кэ, и чхув дро кхудо (корзина), и джа́ пэ дова́ штэ́то, саво́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, выкэдэ́ла, соб (кай) тэ явэ́л одо́й лав Лэ́скиро;</verse>
				<verse number="3">и яв кэ раша́й, саво́ явэ́ла дрэ долэ́ дывэса́, и пхэн лэ́скэ: “Ададывэ́с мэ роспхэнава анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, Дэвлэ́стэ тырэстэ, со мэ загиём пэ дая́ пхув, сави́ Рай Дэвэ́л совлахадя́ амарэ́ дадэ́нгэ тэ дэл амэ́нгэ.’”</verse>
				<verse number="4">Раша́й лэ́ла кхудо тырэ́ вастэ́стыр, и чхувэ́ла лэс анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, тырэ́ Дэвлэ́скиро алта́рё.</verse>
				<verse number="5">Ту отпхэн и пхэн анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, Дэвлэ́стэ тырэстэ: ‘Дад миро сыс Арамеянино, саво́ лодыя, и гия́ дро Еги́пто и лыя́ тэ дживэ́л одо́й набутэ манушэ́нца, и выгинэ́ одо́й лэ́стыр барэ́ мануша́, зоралэ́ и бут;</verse>
				<verse number="6">нэ Египтя́ни кэрдэ́ фуипэ́н амэ́нгэ, и притасавэнас амэн, и чхувэ́нас пэ амэ́ндэ пхарэ́ бутя́;</verse>
				<verse number="7">и дыям амэ го́дла кэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л амарэ́-дадэ́нгиро, и шундя́ Рай Дэвэ́л амари́ го́дла, и дыкхця́ амари́ би́да, буты́ амари́ и притасаибэн амаро́;</verse>
				<verse number="8">и вылыджия́ амэн Рай Дэвэ́л Египто́стыр зоралэ́ вастэ́са и протырдынэ псикэса, барэ́ страхаса, знамение́нца (ґертыкэ́нца) и дивэнца,</verse>
				<verse number="9">и яндя́ амэн пэ дава́ штэ́то, и дыя́ амэ́нгэ дая́ пхув, пхув пэ сави́ тхадэ́ла тхуд и авги́н;</verse>
				<verse number="10">и адя́кэ, мэ яндём пэ́рва барьякирдэ́ (начатки плодэнгирэ) пхувья́тыр, сави́ Ту, Раё Дэ́вла, дыя́н ма́нгэ.” И чхув дава́ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, Дэвлэ́стэ тырэстэ, и поклонинпэ (кэр шэрэ́са) анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, Дэвлэ́стэ тырэстэ,</verse>
				<verse number="11">и ра́дынпэ пал саро́ лачхипэ́н, саво́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, дыя́ ту́кэ и кхэрэ́скэ тырэ́скэ, ту и Левито, и ману́ш, саво́ явдя́ явирэ рига́тыр, саво́ явэ́ла ту́тэ.</verse>
				<verse number="12">Ке́ли ту отлэса (кончынэса тэ отчхувэс дрэ риг) сарэ́ дэшэнгирья (дэшта паша́), со дэ́ла тыри́ пхув пэ три́то бэрш, дэшэнгиро бэрш, и отдэса Левитоскэ, манушэ́скэ, саво́ явдя́ явирэ рига́тыр, пиротоскэ (сиротаскэ) и пивлякэ (удовакэ), соб (кай) ёнэ тэ хан дрэ тырэ́ кхэра́ и тэ чалён,</verse>
				<verse number="13">то тэ́ньчи пхэн анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, Дэвлэ́стэ тырэстэ: “Мэ выкэдыём мирэ́ кхэрэ́стыр свэ́нта дэшэнгирья, и отдыём лэн Левитоскэ, манушэ́скэ, саво́ явдя́ явирэ рига́тыр, пиротоскэ и пивлякэ, пир саро́ Тыро́ упхэныбэ́н, саво́ Ту ракирдян ма́нгэ: мэ на пиригиём Тырэ́ припхэныбэна́ и на бистырдём;</verse>
				<verse number="14">мэ на хаём ла́тыр дрэ ту́га мири́, и на отчхудём дро риг ла дро нажужакирибэн, и мэ на дыём ла́тыр ваш мулэскэ; мэ кандыём Ра́скирэ-Дэвлэ́скири, мирэ́ Дэвлэ́скири зан, кэрдём саро́, со Ту припхэндян ма́нгэ.</verse>
				<verse number="15">Подыкх Тырэ́ свэнтонэ́ штэто́стыр, болыбна́стыр, и бахтякир Тырэ́ манушэ́н, Израилёскирэн, и пхув, сави́ Ту дыя́н амэ́нгэ, сыр Ту совлахадян дадэ́нгэ амарэнгэ тэ дэс амэ́нгэ пхув, пэ сави́ тхадэ́ла тхуд и авги́н.”</verse>
				<verse number="16">Дрэ дава́ дывэ́с Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, припхэнэла ту́кэ тэ кэрэ́с саро́ пир далэ́ упхэныбэна́ и далэ́ зако́ны: ракх и кэр кэ ко́нцо (кэ яго́ро) лэн сарэ́ тырэ́ илэ́стыр и сарэ́ тырэ́ дестыр.</verse>
				<verse number="17">Ра́скэ-Дэвлэ́скэ Ту пхэндя́н акана́, со Ёв явэ́ла тырэ́ Дэвлэ́са, и со ту явэ́са тэ псирэ́с Лэ́скирэ дромэ́нца и тэ ракхэ́с Лэ́скирэ упхэныбэна́, и припхэныбэна́ Лэ́скирэ, и зако́ны Лэ́скирэ, и тэ кандэс (тэ шунэ́с) Лэ́скири зан (глос).</verse>
				<verse number="18">И Рай Дэвэ́л ададывэ́с чхудя́ Лэ́скири зор пэ дава́, сыр Ёв дыя́ лав ту́кэ, со ту явэ́са екхэ Лэ́скирэ манушэ́ндыр, ко́ли ту явэ́са тэ ракхэ́с сарэ́ Лэ́скирэ припхэныбэна́,</verse>
				<verse number="19">и со ёв чхувэ́ла тут вучэды́р сарэ́ манушэ́ндыр, савэ́н Ёв создыя́, пир барипэ́н, пир лав и пир паты́в, и со тумэ́ явэ́на свэ́нта мануша́ Растэ-Дэвлэ́стэ, Дэвлэ́стэ тырэстэ, сыр Ёв ракирдя́.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="27">
				<verse number="1">И ракирдя́ Мо́йза и пхурыдыра́ Израилёскирэ-чхавэ́нгирэ манушэ́нгэ: “Кэрэ́н кэ ко́нцо (кэ яго́ро) сарэ́ припхэныбэна́, савэ́ мэ ракира́ва тумэ́нгэ акана́.</verse>
				<verse number="2">И ке́ли тумэ́ пириджана пал Иорда́но, пэ пхув, сави́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, дэ́ла ту́кэ, тэды чхув пэ́скэ барэ́ бара́ и обмакх лэн звёскаса;</verse>
				<verse number="3">и чхин пэ далэ́ бара́ сарэ́ лава́ далэ́ Законо́скирэ, ке́ли ту пириджаса Иорда́но, соб (кай) тэ тэрдёс (тэ заджас) пэ пхув, сави́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, дэ́ла ту́кэ, пхув, пир сави́ тхадэ́ла тхуд и авги́н, сыр ракирдя́ ту́кэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тырэ́-дадэ́нгиро.</verse>
				<verse number="4">Ке́ли тумэ́ пириджана Иорда́но, чхувэ́н долэ́ бара́, сыр мэ припхэнава тумэ́нгэ ададывэ́с, пэ бэ́рга Гевал [Эвал-ю.о.], и обмакхэн лэн звёскаса;</verse>
				<verse number="5">и кэр одо́й алта́рё Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Дэвлэ́скэ тырэ́скэ, алта́рё барэндыр, на чхуви пэ лэ́ндэ састы́р;</verse>
				<verse number="6">цэлонэ́ барэндыр кэр алта́рё Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Дэвлэ́скэ тырэ́скэ, и ян пэ лэ́стэ цэ́ло схачкирибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Дэвлэ́скэ тырэ́скэ,</verse>
				<verse number="7">и ян свэ́нто дыибэ́н раманёно (ми́рно) Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, и ха одо́й, и ра́дынпэ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, Дэвлэ́стэ тырэстэ;</verse>
				<verse number="8">и чхин пэ бара́ сарэ́ лава́ сарэ́ Законо́скирэ древа́н бицялэс (яснэс).”</verse>
				<verse number="9">И пхэндя́ Мо́йза и рашая́ Леви́ты сарэ́ Израилёскэ: “Шун и зарипир, Израилё: дро дава́ дывэ́с ту яця́н тырэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, Дэвлэ́скирэ манушытконэ́ нацыя́са (народоса);</verse>
				<verse number="10">и адя́кэ шун Ра́скирэ-Дэвлэ́скири, Дэвлэ́скирэ-тырэскири зан, и кэр кэ ко́нцо (кэ яго́ро) Лэ́скирэ припхэныбэна́ и упхэныбэна́ Лэ́скирэ, савэ́ припхэндём Мэ ту́кэ ададывэ́с.”</verse>
				<verse number="11">И ракирдя́ Мо́йза манушэ́нгэ дро дова́ дывэ́с, ракири́:</verse>
				<verse number="12">“Адалэ́ мануша́ исын бангэ́ тэ тэрдён пэ бэ́рга Гаризим, соб (кай) ёнэ тэ бахтякирэн манушэ́н, ке́ли ёнэ пириджана Иорда́но: Симеоно (Семёно), Левиё, Юда, Исахаро, Иосифо (Ёза) и Вениамино;</verse>
				<verse number="13">а адалэ́ мануша́ исын бангэ́ тэ тэрдён пэ бэ́рга Гевал, соб (кай) тэ ракирэ́н прокошыбэ́н: Рувимо, Гадо, Асиро, Завулоно, Дано и Нефалимо.</verse>
				<verse number="14">Леви́ты явэ́на тэ ракирэ́н зоралэ́с и пхэнэ́на зоралэ́ заня́са сарэ́ Израильтянэнгэ:</verse>
				<verse number="15">“Прокошно́ явэ́ла одова́, кон кэрэ́ла вычхиндло ци вычхудо о́бразо, магирипэ́н анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ дова́, со кэрдэ́ манушэ́скирэ васта́, и ёв чхувэ́ла лэс дро гарадо́ штэ́то! Сарэ́ мануша́ отпхэнэна зоралэ́с и пхэнэ́на: ами́нь.</verse>
				<verse number="16">Прокошно́ явэ́ла ману́ш, саво́ кошэла пэ́скирэ дадэ́с ци пэскирья́ да! И сарэ́ мануша́ пхэнэ́на: ами́нь.</verse>
				<verse number="17">Прокошно́ явэ́ла ману́ш, саво́ пириджала рига́ (ме́жы) пэ́скирэ пашатунэскирэ! И сарэ́ мануша́ пхэнэ́на: ами́нь.</verse>
				<verse number="18">Прокошно́ явэ́ла ману́ш, саво́ корорэс змарэла дромэ́стыр! И сарэ́ мануша́ пхэнэ́на: ами́нь.</verse>
				<verse number="19">Прокошно́ явэ́ла ману́ш, саво́ хоханэ́с сэндинэла манушэ́с, кон явдя́ явирэ рига́тыр, пиротос (сиротас) и пивля (удова)! И сарэ́ мануша́ пхэнэ́на: ами́нь.</verse>
				<verse number="20">Прокошно́ явэ́ла ману́ш, саво́ пасёла пэ́скирэ-дадэ́скирэ ромня́са, пал-дова́ со ёв отчхакирдя́ пэ́скирэ дадэ́скирэ-идякиро яго́ро (краё)! И сарэ́ мануша́ пхэнэ́на: ами́нь.</verse>
				<verse number="21">Прокошно́ явэ́ла ману́ш, саво́ пасёла вари-савэ́ кхэритконэ́ мурдалэса/скотоса [рискирибнаскирэса мурдалэса/зверёса-ю.о.]! И сарэ́ мануша́ пхэнэ́на: ами́нь.</verse>
				<verse number="22">Прокошно́ явэ́ла ману́ш, саво́ пасёла пэ́скирэ пхэняса, пэ́скирэ-дадэ́скирэ чхаса ци пэ́скирэ-да́кирэ чхаса! И сарэ́ мануша́ пхэнэ́на: ами́нь.</verse>
				<verse number="23">Прокошно́ явэ́ла ману́ш, саво́ пасёла сасяса пэскирьяса! И сарэ́ мануша́ пхэнэ́на: ами́нь.</verse>
				<verse number="24">Прокошно́ явэ́ла ману́ш, саво́ чораханэ́с замарэла (мулякирэ́ла) пэ́скирэ пашатунэс! И сарэ́ мануша́ пхэнэ́на: ами́нь.</verse>
				<verse number="25">Прокошно́ явэ́ла ману́ш, саво́ лэ́ла ловэ́, соб (кай) тэ замарэ́л ди и тэ прочхувэл рат, саво́ исын набанго! И сарэ́ мануша́ пхэнэ́на: ами́нь.</verse>
				<verse number="26">Прокошно́ явэ́ла ману́ш, саво́ на кэрэ́ла кэ ко́нцо/кэ яго́ро (на сполнинэла) лава́ сарэ́ Законо́скирэ, и на явэ́ла тэ кэрэ́л пир лэ́ндэ! И сарэ́ мануша́ пхэнэ́на: ами́нь.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="28">
				<verse number="1">Ко́ли ту, [ке́ли пириджана пал Иорда́но-р.с.], явэ́са тэ шунэ́с Ра́скирэ-Дэвлэ́скири, тырэ́ Дэвлэ́скири зан, и явэ́са ракхунэс тэ кэрэ́с саро́ пир сарэ́ Лэ́скирэ припхэныбэна́, савэ́ мэ припхэнава ту́кэ ададывэ́с, тэды Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, чхувэ́ла тут вучэды́р сарэ́ манушэ́ндыр пэ пхув;</verse>
				<verse number="2">и явэ́на пэ ту́тэ сарэ́ далэ́ бахтякирибэна, и сполнинэнапэ пэ ту́тэ, ко́ли ту явэ́са тэ шунэ́с Ра́скирэ-Дэвлэ́скири, тырэ́ Дэвлэ́скири зан (глос).</verse>
				<verse number="3">Бахтякирдо́ явэ́са ту дрэ фо́ро, и бахтякирдо́ явэ́са пэ фэ́лда.</verse>
				<verse number="4">Бахтякирдо́ явэ́ла барьякирдо́ тырэ́ масэ́ндыр, и барьякирдо́ (пло́до) тырэ́ пхувья́киро, и барьякирдо́ (пло́до) тырэ́ мурдалэнгиро, и барьякирдо́ тырэ́ гурувэнгиро, и барьякирдо́ тырэ́ бакрэнгиро.</verse>
				<verse number="5">Бахтякирдэ явэ́на тырэ́ шурны (жытницы) и тырэ́ пираля́ (кладовки).</verse>
				<verse number="6">Бахтякирдо́ явэ́са ту анги́л, сыр ту заджаса, и бахтякирдо́ ту явэ́са анги́л, сыр ту выджаса.</verse>
				<verse number="7">О Рай Дэвэ́л домарэла анги́л ту́тэ вэргэ́н тырэ́н, савэ́ ґаздэ́напэ пэ ту́тэ; екхэ дромэ́са ёнэ выджа́на пэ ту́тэ, эфта́ дромэ́нца ёнэ праста́на пэ́скэ ту́тыр.</verse>
				<verse number="8">Бичхавэ́ла Рай Дэвэ́л ту́кэ бахтякирибэ́н дрэ тырэ́ шурны и дро кажно тырэ́-вастэнгиро рэ́ндо; и бахтякирэ́ла тут пэ пхув, сави́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, дэ́ла ту́кэ.</verse>
				<verse number="9">Чхувэ́ла тут Рай Дэвэ́л Пэ́скирэ манушэ́нца свэнтонэнца, сыр Ёв совлахадя́ ту́кэ, ко́ли ту явэ́са тэ ракхэ́с припхэныбэна́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, Дэвлэ́скирэ тырэскирэ, и явэ́са тэ псирэ́с Лэ́скирэ дромэ́нца;</verse>
				<verse number="10">и явэ́на тэ дыкхэ́н сарэ́ мануша́ пэ пхув, со лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро исын пэ ту́тэ и страхадёна ту́тыр.</verse>
				<verse number="11">И дэ́ла ту́кэ Рай Дэвэ́л дрэ сарэ́ тырэ́ лачхэ́ рэ́нды саро́ бут, дро барьякирдо́ (пло́до) тырэ́ масэ́ндыр, и дрэ тырэ́ кхэритконэ́-мурдалэнгиро барьякирдо́, и дрэ тырэ́-фэлдэнгиро барьякирдо́ пэ пхув, сави́ Рай Дэвэ́л совлахадя́ дадэ́нгэ тырэнгэ тэ дэл ту́кэ.</verse>
				<verse number="12">Отчхакирэла ту́кэ Рай Дэвэ́л лачхи́ Пэ́скири кучипнаскири пиралы́ (сокровишчница), болыбэ́н, соб (кай) ёв тэ дэл брышы́нд тырэ́ пхувьякэ дро пэ́скиро уляго (пора), и соб (кай) тэ бахтякирэ́л сарэ́ рэ́нды тырэ́ вастэнгирэ: и ту явэ́са тэ дэс дрэ длуго бутэ́ манушэ́нгэ, а кокоро́ ту на явэ́са тэ залэс дро вужлыпэ́н (длуго).</verse>
				<verse number="13">И кэрэ́ла тут Рай Дэвэ́л шэрэ́са, а на порьяса, и явэ́са ту пэ вучипэ́н, а на явэ́са тэлэ́, ко́ли явэ́са тэ прилэс дрэ годы́ (тэ кэрэ́с пир) припхэныбэна́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, Дэвлэ́скирэ тырэскирэ, савэ́ мэ припхэнава ту́кэ ададывэ́с тэ ракхэ́с и тэ кэрэ́с саро́ пир лэ́ндэ,</verse>
				<verse number="14">и ту на отджаса сарэ́ лавэ́ндыр, савэ́ ракира́ва тумэ́нгэ ададывэ́с, ни пэ чачо́ (право), ни пэ зэ́рво (ле́во), соб (кай) тэ джас пала́л пал явирэ дэвлорэндэ и тэ дынаринэс лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="15">И явэ́ла адя́кэ, со ко́ли ту на явэ́са тэ кандэс зан Ра́скирэ-Дэвлэ́скири, Дэвлэ́скирэ тырэскири и, ко́ли ту на явэ́са тэ причхувэс зор тэ кэрэ́с пир сарэ́ Лэ́скирэ припхэныбэна́ и Лэ́скирэ упхэныбэна́, савэ́ мэ припхэнава ту́кэ ададывэ́с, то тэды явэ́на пэ ту́тэ сарэ́ прокошыбэна далэ́ и латхэ́на тут.</verse>
				<verse number="16">Прокошно́ ту явэ́са дрэ фо́ро, и прокошно́ ту явэ́са пэ фэ́лда.</verse>
				<verse number="17">Прокошнэ явэ́на шурны тырэ́ и прокошнэ явэ́на пираля́ (кладовки) тырэ́.</verse>
				<verse number="18">Прокошно́ явэ́ла барьякирдо́ (пло́до) тырэ́ масэ́нгиро и барьякирдо́ тырэ́ пхувья́киро, барьякирдо́ тырэ́ гурувэнгиро и барьякирдо́ тырэ́ бакрэнгиро.</verse>
				<verse number="19">Прокошно́ ту явэ́са анги́л загиибэ́н тыро́, и прокошно́ явэ́са анги́л выгиибэн тыро́.</verse>
				<verse number="20">Бичхавэ́ла Рай Дэвэ́л пэ ту́тэ прокошыбэ́н, и пиридживипэн (конфузо), и би́да пэ кажно тырэ́-вастэнгиро рэ́ндо, саво́ ту лэ́са тэ кэрэ́с, пака ту явэ́са традыно криг, – и ту сыг хасёса пал налачхэ́ тырэ́ рэ́нды, пал дова́, со ту ячкирдян Ман.</verse>
				<verse number="21">Бичхавэ́ла Рай Дэвэ́л пэ ту́тэ моро́во (мэрибнытка фра́нсы), пака традэ́ла криг Ёв тут пхувья́тыр, пэ сави́ ту джа́са, соб (кай) тэ лэс ла.</verse>
				<verse number="22">Занасвалякирэла тут Рай Дэвэ́л шукяса (чахоткаса), издранэ хачкирибнаса, шылаляса (лихорадкаса), флокаса (воспаленияса), зашутькирибнаса, хачкирдэ́ балваляса, и ржавчынаса, и ёнэ явэ́на тэ на отмэкэн тут, пака ту хасёса.</verse>
				<verse number="23">И тырэ́ болыбэна, савэ́ исын упра́л пэ тыро́ шэро́, кэрэ́напэ харкомаса (медяса), и пхув тэл ту́тэ састырэса;</verse>
				<verse number="24">заме́ст брышы́нд Рай Дэвэ́л дэ́ла ту́кэ пыло, и пра́хо болыбна́стыр явэ́ла тэ пэрэ́л, тэ пэрэ́л пэ ту́тэ, пака ту явэ́са традыно криг.</verse>
				<verse number="25">Отдэ́ла тут Рай Дэвэ́л пэ мэрибэ́н (пэ хасибэ́н) тырэ́ вэргэ́нгэ (врогэнгэ); екхэ дромэ́са ту выджаса проти лэ́ндэ, а эфта́ дромэ́нца нашэса лэ́ндыр; и явэ́са ту росчхурдыно тэ дживэ́с пир сарэ́ кралипэна́ пэ пхув.</verse>
				<verse number="26">И явэ́на мулэ́ маса́ тырэ́ хабнаса сарэ́ болыбна́скирэ чирикленгэ и рискирибна́скирэ мурдалэ́нгэ (зверенгэ), и на явэ́ла нико́н лэн тэ оттрадэл.</verse>
				<verse number="27">Занасвалякирэла тут Рай Дэвэ́л проказаса Египтоскирьяса, почэчуёса (вургулэнца), каростаса и ґэраса, савэ́ндыр ту на дэ́са ра́да тэ высастёс.</verse>
				<verse number="28">Занасвалякирэла тут Рай Дэвэ́л дылныпнаса, корорипнаса и илэ́скирэ шумоса.</verse>
				<verse number="29">И ту явэ́са тэ мацынэс вастэ́са тэ псирэ́с дро пашдывэс, сыр короро́ вастэ́са тэ мацынэл, ке́ли псирэ́ла дро калыпэ́н (дрэ тёмныма), и ту́тэ на явэ́ла бахт дрэ тырэ́ дрома́, и явэ́на тэ притасавэн тут и тэ дукхавэн тут (тэ збидинэн тут) кажно дывэ́с, и нико́н на зракхэ́ла тут.</verse>
				<verse number="30">Ромня́са обрэнчынэсапэ (ангрустякирэсапэ) и яви́р явэ́ла тэ совэ́л ла́са; кхэр чхувэ́са и на явэ́са тэ дживэ́с дрэ лэ́стэ; винагра́днико почхувэса ту дрэ пхув, и на явэ́са тэ лэс му́ри лэ́стыр.</verse>
				<verse number="31">Гурувэс тырэ́с зачхинэна анги́л якха́ тырэ́, и ту на явэ́са тэ хас лэс; осло́с тырэ́с лыджа́на криг ту́тыр, и на отдэна палэ ту́кэ; бакрэ́ тырэ́ явэ́на отдынэ́ тырэ́ вэргэ́нгэ (врогэнгэ), и нико́н на зракхэ́ла тут.</verse>
				<verse number="32">Чхавэ́ тырэ́ и чхая́ тырэ́ явэ́на отдынэ́ явирэ манушэ́нгэ; якха́ тырэ́ явэ́на тэ дыкхэ́н и кажно дывэ́с тэ корьён пал лэ́ндэ, и на явэ́ла зор дрэ васта́ тырэ́.</verse>
				<verse number="33">Барьякирдэ́ (пло́ды) тырэ́ пхувья́кирэ и саро́, со ту кэрэ́са, явэ́ла тэ хал манушы́тко нацыя, савья́ ту на джиндян; и ту явэ́са екх притасадо и мэнчындло дрэ сарэ́ дывэса́.</verse>
				<verse number="34">И ту зджаса годятыр долэ́стыр, со явэ́на тэ дыкхэ́н тырэ́ якха́.</verse>
				<verse number="35">Занасвалякирэла тут Рай Дэвэ́л холямэ́ проказаса пэ чанга́ и голени, савья́тыр ту нашты́ (на змогинэса) тэ высастёс, тырэ́ ґэрьякирэ подэшватыр кэ тырэ́-шэрэскиро темё.</verse>
				<verse number="36">Лыджа́ла криг Рай Дэвэ́л тут и крали́с тырэ́с, савэ́с ту чхувэ́са пэ пэ́стэ, кэ мануша́, савэ́н на джиндян ни ту, ни дада́ тырэ́, и одо́й ту явэ́са тэ дынаринэс явирэ дэвлорэ́нгэ, каштунэнгэ и барунэнгэ;</verse>
				<verse number="37">и явэ́са дара́са (дарьяса), притчаса и сабнаса машки́р сарэ́ манушэ́ндэ, кэ савэ́ залыджала тут Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="38">Бут зя́рки (семи) вылыджаса пэ фэ́лда, а скэдэса на́бут, пал-дова́ со схана лэн (пхакитка скочки) (саранча).</verse>
				<verse number="39">Винаградники явэ́са тэ чхувэ́с дрэ пхув и тэ кэрэ́с буты́, а мол (вино) на явэ́са тэ пьес, и на скэдэса му́ри лэ́нгирэ, пал-дова́ со схала лэн кирмо.</verse>
				<verse number="40">Маслины явэ́на ту́тэ дрэ сарэ́ тырэ́ рига́, нэ дзэтэса (елеёса) на помакхэсапэ, пал-дова́ со обчхувэлапэ маслина тыри́.</verse>
				<verse number="41">Чхавэ́н и чхае́н биянэса, нэ на явэ́ла ту́тэ лэн, пал-дова́ со ёнэ джа́на дро пле́но.</verse>
				<verse number="42">Сарэ́ тырэ́ вэша́ и барьякирдэ́ (пло́ды) тырэ́-пхувья́кирэ схала ржавчина (кирныпэн).</verse>
				<verse number="43">Ману́ш, саво́ явдя́ явирэ рига́тыр, саво́ дживэ́ла машки́р ту́тэ, явэ́ла тэ барьёл пэ ту́тэ вучэды́р, а ту явэ́са тэ обмэкэспэ тэлэ́ и тэлэ́.</verse>
				<verse number="44">Ёв явэ́ла тэ дэл ту́кэ дро вужлыпэ́н (длуго), а ту на явэ́са тэ дэс дро длуго лэ́скэ; ёв явэ́ла шэро́ (шэрэ́са), а ту явэ́са пори (порьяса).</verse>
				<verse number="45">И явэ́на пэ ту́тэ сарэ́ далэ́ прокошыбэна, и явэ́на тэ джа́н пал ту́тэ, и латхэ́на тут, пака ту явэ́са протрадыно пал дова́, со ту на шундя́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скири, тырэ́ Дэвлэ́скири зан, и на ракхцян Лэ́скирэ припхэныбэна́ и упхэныбэна́ Лэ́скирэ, савэ́ Ёв припхэндя́ ту́кэ:</verse>
				<verse number="46">ёнэ явэ́на сыр ґерты́к (знаме́ниё) и сыр упхэныбэ́н пэ ту́тэ и пэ тыро́ ро́до дро ве́ко.</verse>
				<verse number="47">Палдова́ со ту на дынариндян Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, тырэ́ Дэвлэ́скэ, весёлымаса (лошаса) и радыма́са и лэскирьяса, пал саро́ прибарипэн,</verse>
				<verse number="48">и ту явэ́са тэ дынаринэс тырэ́ вэргоскэ (врогоскэ), савэ́с бичхавэ́ла пэ ту́тэ Рай Дэвэ́л, дрэ бокх, и смэга, и дро нангипэ́н и дро кажно наухтылыбэн; ёв чхувэ́ла пэ тыри́ мэн саструно ґа́мо адя́кэ, со замэнчынэла тут.</verse>
				<verse number="49">Бичхавэ́ла пэ ту́тэ Рай Дэвэ́л манушы́тко нацыя (народо) дурипнастыр, ягороскирэ пхувья́тыр: сыр о́рло (ки́до) привурняна мануша́, савэнгири чиб ту на галёса,</verse>
				<verse number="50">мануша́ биладжаипнытка, савэ́ на дэ́на паты́в пхурэ́ манушэ́скэ и на тангинэна (на жалинэна) тэрнэс;</verse>
				<verse number="51">и явэ́ла ёв тэ хал тырэ́-мурдалэнгирэ барьякирдэ́ (пло́до), и тырэ́-пхувья́кирэ-барьякирдэ́, пака кэрэ́на чорорэс тут адя́кэ, со на ячкирэна ту́кэ ни маро́, ни мол, ни елеё, ни тырэ́-гурувэнгирэ барьякирдо́, ни тырэ́-бакрэнгиро-барьякирдо́, пака хасякирэна тут;</verse>
				<verse number="52">и явэ́на тэ тасавэн тут дрэ сарэ́ тырэ́ кхэра́, пака пэ сари́ пхув тыри́ дая́ нацыя роспхагирэла вучэ́ и зоралэ́ тырэ́ ва́нты, пэ савэ́ ту чхувэ́са зор; и явэ́ла тэ тасавэл тут дрэ сарэ́ тырэ́ кхэра́, пэ сари́ пхув тыри́, сави́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, дыя́ ту́кэ.</verse>
				<verse number="53">И ту явэ́са тэ хас барьякирдо́ тырэ́ масэ́ндыр, лоч (плоть) тырэ́-чхавэ́нгиро и чхаенгиро тырэнгиро, савэ́н Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́ дыя́ ту́кэ дрэ осада и дрэ притасаибэн, дро саво́ притасавэла тут вэ́рго тыро́.</verse>
				<verse number="54">Мурш, саво́ сыс негитко (розволякирдо) и, саво́ дживдя́ машки́р тумэ́ндэ дро баро́ миштыпэ́н, натангипнаскирэ якхаса явэ́ла тэ дыкхэ́л пэ пэ́скирэ пшалэ́стэ, пэ ромня́тэ пэ́скирэ брэгатыр и пэ пэ́скирэ чхавэ́ндэ, савэ́ ячэ́напэ лэ́стэ,</verse>
				<verse number="55">и на дэ́ла ниекхэскэ лэ́ндыр лоч (плоть) пэ́скирэ чхавэнгири, савэ́н ёв явэ́ла тэ хал, пал-дова́ со лэ́стэ на ячэ́лапэ ничы́ дрэ осада (обчхуибэн) и дро притасаибэн, дрэ саво́ притасавэла вэ́рго (врого) тыро́ дрэ сарэ́ тырэ́ кхэра́.</verse>
				<verse number="56">Джувлы́, сави́ дживдя́ ту́тэ дрэ нега и миштыпэ́н, сави́ ние́кхвар пэ́скирэ ґэра́ на чхудя́ пэ пхув, пал-дова́ со дживдя́ дрэ миштыпэ́н и нега, явэ́ла натангипнаскирэ якхаса тэ дыкхэ́л пэ ромэстэ пэскирэстэ, и пэ чхавэ́стэ пэскирэстэ, и пэ чхатэ пэскирьятэ,</verse>
				<verse number="57">и на дэ́ла лэ́нгэ лочовитко штэ́то (последа), саво́ выджа́ла машки́р ла́кирэ ґэра́, и чхавэ́н, савэ́н ёй биянэ́ла; пал-дова́ со ёй, пашы́л наухтылыбэн дрэ саро́, чораханэ́с явэ́ла тэ хал лэн, дрэ осада и дро притасаибэн, дро саво́ притасавэла тут вэ́рго тыро́ дрэ кхэра́ тырэ́.</verse>
				<verse number="58">Ко́ли ту на явэ́са тэ причхувэс зор тэ сполнинэс сарэ́ лава́ далэ́-Законо́скирэ, савэ́ сыс чхиндлэ́ дрэ дая́ лылвари́, и ту на явэ́са тэ дарэс далэ́ славнонэ и даранэ лавэ́стыр Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, Дэвлэ́скирэ тырэскирэ,</verse>
				<verse number="59">то Рай Дэвэ́л занасвалякирэла тут и тыро́ ро́до напростонэ фуенца (язвэнца), барэ́ и сарэ́ франсэнца, савэ́ ячэ́напэ ґара́ (длу́гэс), и холынакирэ насвалыпнэнца пэ саро́ часо;</verse>
				<verse number="60">и янэ́ла пэ ту́тэ сарэ́ фра́нсы Египто́скирэ, савэ́ндыр ту дарандыян, и ёнэ приячэна кэ ту;</verse>
				<verse number="61">и кажно насвалыпэн и кажно фра́нсо, савэ́ нанэ чхиндлэ́ дрэ лылвари́ далэ́ Законо́скирэ, Рай Дэвэ́л янэ́ла пэ ту́тэ, пака ту явэ́са традыно криг;</verse>
				<verse number="62">и ячэ́лапэ тумэн на́бут, тэды сыр тумэн сыс бут, тумэ́ са́нас сыр болыбна́скирэ чэргэня́, пал-дова́ со ту на шундя́н тырэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири, Дэвлэ́скири зан.</verse>
				<verse number="63">И явэ́ла адя́кэ, со сыр радындяпэ Рай Дэвэ́л, ке́ли кэрдя́ тумэ́нгэ лачхипэ́н и кэрдя́ буты́р тумэн, адя́кэ явэ́ла тэ радынэ́лпэ Рай Дэвэ́л, хасякири тумэн и традыи тумэн, и явэ́на вытрадынэ́ тумэ́ пхувья́тыр, пэ сави́ джа́са, соб (кай) тэ лэс ла.</verse>
				<verse number="64">И росчхурдэла тэ дживэ́л тут Рай Дэвэ́л пир сарэ́ манушэ́ндэ, ягоро́стыр (краёстыр) пхувьякирэстыр кэ яви́р яго́ро пхувья́киро, и ту явэ́са одо́й тэ дынаринэс явирэ дэвлорэ́нгэ, савэ́н на джиндян ни ту, ни дада́ тырэ́, каштэскэ и барэнгэ.</verse>
				<verse number="65">Нэ и машки́р адалэ́ манушэ́ндэ ту на штылёса, и на явэ́ла штыл штэ́то ваш тыри́ ґэро́й, и Рай Дэвэ́л дэ́ла ту́кэ одо́й ило́ шумоса, дукх якхэнгири и ди, саво́ тугинэла.</verse>
				<verse number="66">И джиибэ́н тыро́ явэ́ла убладо анги́л ту́тэ, и ту явэ́са тэ издрас раты́ и дывэсэ́, и на явэ́са тэ патяс дро джиибэ́н тыро́;</verse>
				<verse number="67">тырэ́ илэ́скирэ дара́тыр, савэ́са ту явэ́са облыно, и долэ́стыр, со ту явэ́са тэ дыкхэ́с тырэ́ якхэ́нца, ранкоса (злокоса) ту пхэнэ́са: “Ко́ли бы тэ явэ́л бэльвэ́ль!”, а бэльвэле́ пхэнэ́са: “Ко́ли бы тэ ячэ́л зло́ко (ра́нко)!”</verse>
				<verse number="68">И рискирэ́ла тут Рай Дэвэ́л дро Еги́пто пэ па́рма (пэ кораблё) долэ́ дромэ́са, пал саво́ мэ пхэндём ту́кэ: “Ту буты́р на дыкхэ́са лэс”; и одо́й явэ́на тумэ́ тэ бикнэнпэ тумарэ́ вэргэ́нгэ дрэ писхарьендэ и дрэ писхарицэндэ, и на явэ́ла киныбнарис.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="29">
				<verse number="1">Акэ, исын заветоскирэ лава́, саво́ Рай Дэвэ́л ракирдя́ Мойза́скэ тэ чхувэ́л Израилёскирэ чхавэ́нца пэ пхув Моавоскири, апри́ч завето, саво́ Рай Дэвэ́л чхудя́ лэ́нца пэ Хориво.</verse>
				<verse number="2">И скэдыя́ Мо́йза сарэ́н Израилёскирэ чхавэ́н, и пхэндя́ лэ́нгэ: “Тумэ́ дыкхнэ́ саро́, со кэрдя́ Рай Дэвэ́л анги́л тумарэ́ якха́ пэ Египто́скири пхув фараоноса и сарэ́ лэ́скирэ слугэ́нца (дынарье́нца) и сарэ́ лэ́скирэ пхувья́са;</verse>
				<verse number="3">долэ́ барэ́ злыджаибэна, савэ́ дыкхнэ́ тырэ́ якха́, и долэ́ барэ́ знаме́нии (ґертыка́) и ди́вы;</verse>
				<verse number="4">нэ кэ/жы́ко дава́ дывэ́с на дыя́ тумэ́нгэ Рай Дэвэ́л ило́, соб (кай) тумэ́ тэ ґалён, якха́, соб (кай) тэ дыкхэ́н, и кана́, соб (кай) тэ шунэ́н.</verse>
				<verse number="5">Штардэша́ бэрш лыджия́ тумэн Рай Дэвэ́л пир чхучи́ пхув, и тумарэ́ и́ди пэ тумэ́ндэ на роскушнэпэ и ґэритка (обув) тырэ́ на роскушнэпэ пэ тумари́ ґэро́й;</verse>
				<verse number="6">маро́ тумэ́ на ханэ́, и мол (вино) и сикера на пинэ́, соб (кай) тумэ́ тэ джинэ́н, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, сом Дэвэ́л тумаро́.</verse>
				<verse number="7">И ке́ли явнэ́ тумэ́ пэ штэ́то дава́, выгия́ пэ амэ́ндэ о Сигоно, Есевоноскиро кра́ли, и Ого, Васаноскири кра́ли, соб (кай) тэ марэ́нпэ амэ́нца, и амэ розмардям лэн;</verse>
				<verse number="8">и лыям лэ́нгири пхув, и отдыям ла дрэ миштыпна́скири ме́ра Рувимо́скирэ и Гадо́скирэ родыцо́скэ и пашакэ Манасия́скирэ родыцо́стыр.</verse>
				<verse number="9">Ракхэ́н лава́ далэ́ заветоскирэ, и кэрэ́н кэ ко́нцо (кэ яго́ро) лэн, соб (кай) тумэ́нгэ тэ явэ́л бахт дро саро́, со тумэ́ явэ́на тэ кэрэ́н.</verse>
				<verse number="10">Сарэ́ тумэ́ ададывэ́с сан тэрдэ́ анги́л муй Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, тумарэ́ Дэвлэ́скиро, тумарэ́ шэралэ́ пэ ро́дыцы, пхурыдыра́ тумарэ́, барыдыра́ тумарэ́, сарэ́ Израильтя́ни,</verse>
				<verse number="11">тумарэ́ чхавэ́, тумарэ́ ромня́ и тумарэ́ мануша́, савэ́ явнэ́ явирэ рига́тыр, и дживэ́на дро тыро́ ста́но, манушэ́стыр, саво́ чингирэла кашта́ тырэ́ кэ ману́ш, саво́ лэ́ла пани́ тыро́,</verse>
				<verse number="12">соб (кай) тэ заджас ту́кэ дро завето Ра́скирэ-Дэвлэскирэса, тырэ́ Дэвлэскирэса, и дрэ доракирибнаскири совла́х Лэ́са, саво́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, ададывэ́с чхувэ́ла ту́са,</verse>
				<verse number="13">соб (кай) Ёв тэ кэрэ́л тут ададывэ́с Лэ́скирэ манушэ́нца, и Лэ́скэ тэ явэ́л ту́кэ Дэвлэ́са, сыр Ёв ракирдя́ ту́кэ и, сыр Ёв совлахадя́ тырэ́ дадэ́нгэ Авраамо́скэ, Исаако́скэ и Яково́скэ.</verse>
				<verse number="14">На екхэ тумэ́нца мэ чхува́ва дава́ заве́то и дава́ совлахадо доракирибэ́н,</verse>
				<verse number="15">нэ и одолэнца, савэ́ ададывэ́с ада́й амэ́нца исын тэрдэ́ анги́л амарэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, Дэвлэ́скиро муй, адя́кэ и кодолэнца, савэ́ нанэ ада́й амэ́нца ададывэ́с.</verse>
				<verse number="16">Пал-дова́ со тумэ́ джинэ́на, сыр амэ дживдям пэ Египто́скири пхув, и сыр амэ гиям машки́р манушэ́ндэ, пирда́л савэ́ тумэ́ гинэ́,</verse>
				<verse number="17">и дыкхцям магирипэ́н лэ́нгиро и и́долы лэ́нгирэ, каштунэ и барунэ́, рупувэ́ и сувнакунэ́, савэ́ сыс лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="18">Мэк тэ на явэ́л машки́р тумэ́ндэ муршэ́с, ци джувля́, ци ро́до, ци ро́дыцо (чанг), савэнгиро ило́ тэ отджал бы (хай) акана́ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, Дэвлэ́стыр амарэстыр, соб (кай) ёв тэ псирэ́л тэ дынаринэ́л одолэ́-манушэ́нгирэ дэвлорэ́нгэ; мэк тэ на явэ́л машки́р тумэ́ндэ рукх (корнё), саво́ барьякирэ́ла трута (ядо) и палыно,</verse>
				<verse number="19">и, соб (кай) тэ на явэ́л ададывэ́с манушэ́с, сыр адасаво́, саво́ шундя́ далэ́ прокошыбнытка лава́, соб (кай) тэ шарэлпэ дрэ пэ́скиро ило́, ракири́: “Мэ ява́ва бахтало́, на дыкхи́ пэ дова́, со Мэ ява́ва тэ псирав пир выкэдыибэн мирэ́ илэ́скиро”; и адя́кэ хасёла кхэтанэ́ чало бокхалэса;</verse>
				<verse number="20">на отмэкэ́ла Рай Дэвэ́л адасавэ́ манушэ́скэ, нэ дова́-паць часо захачола холы́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири и мижэхипэн Лэ́скиро пэ одолэ́ манушэ́стэ, и пэрэ́на пэ лэ́стэ сарэ́ далэ́ заветоскирэ прокошыбэна, савэ́ исын чхиндлэ́ дрэ дая́ лылвари́, и лэ́ла криг (кхосэла криг) Рай Дэвэ́л лэ́скиро лав тэл болыбна́стыр;</verse>
				<verse number="21">и чхувэ́ла дро риг лэс адасавэ́ манушэ́с Рай Дэвэ́л пэ хасибэ́н сарэ́ Израилёскирэ родыцэндыр, кхэтанэ́ сарэ́ заветоскирэ прокошыбнэнца, савэ́ исын чхиндлэ́ дрэ дая́ лылвари́ Законоскири.</verse>
				<verse number="22">И пхэнэ́ла ро́до, саво́ явэ́ла пал тумэ́ндэ и тумарэ́ чхавэ́, савэ́ явэ́на палэ тумэ́ндэ, и ману́ш явирэ пхувья́тыр, саво́ явэ́ла дуратунэ́ пхувья́тыр, дыкхи́ пэ далэ́-пхувья́киро хасибэ́н и насвалыпэн, савэ́нца замэнчынэла ла Рай Дэвэ́л:</verse>
				<verse number="23">‘Сера (дзэвэля) и лонд, схачкирибэ́н пир сари́ пхув; ёй на сеинэлапэ и на барьякирэ́ла, и на выджа́ла пэ ла́тэ ни сави́ чар, сыр пало́ (после) дова́, ке́ли сыс хасякирдэ́ Содо́мо, Гомо́ра, Адма и Севоимо, савэ́ хасякирдя́ Рай Дэвэ́л дрэ холы́ Пэ́скири, и дрэ Пэ́скиро мижэхипэн’.</verse>
				<verse number="24">И пхэнэ́на сарэ́ мануша́: “Палсо́ Рай Дэвэ́л адя́кэ кэрдя́ ла́са пхувья́са? Саво́ баро́ мижэхипэн Лэ́скирэ холя́тыр!”</verse>
				<verse number="25">И пхэнэ́на: “Пал-дова́ со ёнэ мэкнэ́ завето Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, пэ́скирэ-дадэ́нгиро Дэвлэ́скиро, саво́ Ёв чхудя́ лэ́нца, ке́ли вылыджия́ лэн Египто́скирэ пхувья́тыр,</verse>
				<verse number="26">и гинэ́, и лынэ́ тэ дынаринэ́н явирэ дэвлорэ́нгэ, и тэ мангэ́нпэ лэ́нгэ, дэвлорэ́нгэ, савэ́ ёнэ на джиндлэ́, и пал савэ́ндэ Ёв на ракирдя́ лэ́нгэ:</verse>
				<verse number="27">палдава́ ґаздыя́пэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири холы́ пэ дая́ пхув, и яндя́ Ёв пэ ла́тэ сарэ́ заветоскирэ прокошыбэна, савэ́ сыс чхиндлэ́ дрэ дая́ лылвари́;</verse>
				<verse number="28">и вытрадыя́ лэн Рай Дэвэ́л пхувья́тыр дрэ холы́, дро мижэхипэн и дрэ бари холы́ и вытрадыя́ лэн пэ яви́р пхув, сыр акана́ дыкхаса.”</verse>
				<verse number="29">Бут исын Растэ-Дэвлэ́стэ, амарэ́ Дэвлэ́стэ чораханыбэна (секреты), савэ́ Ёв заучхакирэла (гаравэла) манушэ́ндыр, со исын отчхакирдо амэ́нгэ и амарэ́ чхавэ́нгэ кэ ве́ко, соб (кай) амэ тэ кэра́с саро́ пир далэ́-Законо́скирэ лава́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="30">
				<verse number="1">И явэ́ла адя́кэ: ке́ли явэ́на пэ ту́тэ сарэ́ далэ́ лава́ – бахтякирибэ́н и прокошыбэ́н, савэ́ ракирдём мэ ту́кэ, и ту лэ́са лэн кэ пэ́скиро ило́ машки́р сарэ́ манушэ́ндэ, машки́р савэ́ндэ росчхувэла тэ дживэ́л тут Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́,</verse>
				<verse number="2">и рисёса ту кэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, и ту кандэса Лэ́скири зан, сыр мэ ракира́ва ту́кэ ададывэ́с, ту и тырэ́ чхавэ́ сарэ́ тырэ́ илэ́стыр и сарэ́ тырэ́ дестыр,</verse>
				<verse number="3">тэды Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́ рискирэ́ла тырэ́ манушэ́н плено́стыр, и потангинэла тут, и нэвэ́стыр скэдэ́ла тут сарэ́ манушэ́ндыр (народэндыр), машки́р савэ́ндэ Ёв росчхудя́ тут тэ дживэ́л Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́.</verse>
				<verse number="4">Усае́кх, ко́ли б ту тэ явэс росчхудо кэ болыбна́скиро яго́ро (кэ краё), и одотхы́р скэдэ́ла тут Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, и одотхы́р лэ́ла тут,</verse>
				<verse number="5">и янэ́ла тут Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, пэ пхув, сави́ сыс тырэ́-дадэнгири, и ту дорэсэса ла, и Ёв бахтякирэ́ла тут, и создэла ту́тыр буты́р манушэ́н, сыр сыс тырэ́ дадэндэ.</verse>
				<verse number="6">И обчхинэла (парувэла) Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, ило́ тыро́ и ило́ тырэ́-родоскиро, соб (кай) ту́кэ тэ явэ́л дро́го Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, сарэ́ тырэ́ илэ́стыр и сарэ́ дестыр тырэстыр, соб (кай) тэ дживэ́с ту́кэ;</verse>
				<verse number="7">тэ́ньчи Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, сарэ́ далэ́ прокошыбэна пиридэла пэ тырэ́ вэргэ́ндэ (врогэндэ) и пэ одолэ́ндэ, конэ́скэ ту на сан дро́го, савэ́ традынэ тут,</verse>
				<verse number="8">а ту рисёса и явэ́са тэ шунэ́с зан Ра́скирэ-Дэвлэ́скири и тэ кэрэ́с саро́ пир сарэ́ Лэ́скирэ припхэныбэна́, савэ́ мэ припхэнава ту́кэ ададывэ́с.</verse>
				<verse number="9">И тэ́ньчи буты́р дэ́ла ту́кэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, дро кажно тырэ́-вастэнгиро рэ́ндо, дро барьякирдо́ тырэ́ масэ́ндыр, дро барьякирдо́ тырэ́ кхэритконэ́ мурдалэ́ндыр (ското́стыр), дро барьякирдо́ тырэ́-пхувья́тыр; пал-дова́ со нэвэ́стыр явэ́ла тэ радынэ́лпэ Рай Дэвэ́л пал ту́тэ, Ёв бахтякирэ́ла тут, сыр Ёв радындяпэ пал тырэ́ дадэндэ,</verse>
				<verse number="10">ко́ли явэ́са ту тэ кандэс Ра́скирэ-Дэвлэ́скири, тырэ́-Дэвлэ́скири зан, тэ ракхэ́с Лэ́скирэ припхэныбэна́ и упхэныбэна́ Лэ́скирэ, савэ́ сыс чхиндлэ́ дрэ дая́ Законоскири лылвари́, и ко́ли рисёса ту кэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, сарэ́ илэ́са тырэса и сарэ́ деса тырэса.</verse>
				<verse number="11">Пал-дова́ со дава́ припхэныбэ́н (заповедь), саво́ мэ ракира́ва ту́кэ ададывэ́с, нанэ гарадо́ ваш ту́кэ и нанэ дур;</verse>
				<verse number="12">ёв (припхэныбэ́н) на пэ болыбэ́н, соб (кай) тэ явэ́л сашты́ (можна) тэ ракирэ́с: ‘Кон джа́ла упрэ́ ваш амэ́нгэ пэ болыбэ́н, и янэ́ла лэс амэ́нгэ, и дэ́ла амэ́нгэ тэ шунас лэс, и амэ сполнинаса лэс?’</verse>
				<verse number="13">и на пал мо́рё (дэрья́в) ёв, соб (кай) тэ явэ́л сашты́ тэ ракирэ́с: ‘Кон псирэ́ла пал амэ́ндэ пал мо́рё (дэрья́в), и янэ́ла лэс амэ́нгэ, и дэ́ла амэ́нгэ тэ шунас лэс, и амэ кэра́са саро́ пир лэ́стэ?’</verse>
				<verse number="14">Дава́ лав исын древа́н пашы́л кэ ту: ёв исын дрэ тырэ́ ушта́ и дро тыро́ ило́, соб (кай) тэ сполнинэс лэс.</verse>
				<verse number="15">Дыкх, мэ ададывэ́с пропониндём ту́кэ (чхурдыём лав анги́л ту́тэ) пал джиибэ́н и лачхипэ́н, мулыпэн (мэрибэ́н) и чорипэ́н.</verse>
				<verse number="16">Мэ, Мо́йза, саво́ ракира́ва ту́кэ ададывэ́с – тэ рикирэс сыр Дро́гима дро ило́ Рас-Дэвлэ́с, Дэвлэ́с тырэ́с, тэ псирэ́с пир Лэ́скирэ дрома́, и тэ кэрэ́с саро́ пир Лэ́скирэ припхэныбэна́, стату́ты и зако́ны Лэ́скирэ; и явэ́са ту дживэ́с и явэ́ла бут тумэн, и бахтякирэ́ла тут Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, пэ пхув, пэ сави́ ту джа́са, соб (кай) тэ лэс ла;</verse>
				<verse number="17">нэ, ко́ли отрисёла ило́ тыро́, и ту на явэ́са тэ шунэ́с, и заблэндынэса, и лэ́са тэ мангэспэ явирэ дэвлорэ́нгэ и ту явэ́са тэ дынаринэс лэ́нгэ,</verse>
				<verse number="18">то тэды мэ да́ва тэ джинэ́н тумэ́нгэ ададывэ́с, со тумэ́ хасёна, и на явэ́на ґара́ (длу́гэс) пэ пхув, соб (кай) тэ лэс ла, ваш сави́ ту пириджаса Иорда́но.</verse>
				<verse number="19">Соб (кай) тэ досыкавав анги́л тумэ́ндэ Мэ кхара́ва ададывэ́с болыбэ́н и пхув: джиибэ́н и мулыпэн (мэрибэ́н) мэ пропониндём ту́кэ, бахтякирибэ́н и прокошыбэ́н. Выкэдэ джиибэ́н, соб (кай) тэ дживэ́с ту, и ро́до тыро́,</verse>
				<verse number="20">и тэ рикирэс сыр Дро́гима дро ило́ Рас-Дэвлэ́с, Дэвлэ́с тырэ́с, тэ шунэ́с Лэ́скири зан и тэ причхувэспэ кэ Ёв; пал-дова́ со дро дава́ исын джиибэ́н тыро́ и длуга тырэ́ дывэса́, соб (кай) тэ явэс ту́кэ гара (длу́гэс) пэ пхув, сави́ Рай Дэвэ́л совлахадя́ дадэ́нгэ тырэнгэ, Авраамо́скэ, Исаако́скэ и Яково́скэ, тэ дэл лэ́нгэ.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="31">
				<verse number="1">И гия́ Мо́йза, и ракирдя́ далэ́ лава́ сарэ́ Израилёскирэ чхавэ́нгэ,</verse>
				<verse number="2">и пхэндя́ лэ́нгэ: “Акана́ ма́нгэ шэл тэ биш бэрш, мэ на дава́ ра́да (на могина́ва) тэ выджав и тэ заджав, и Рай Дэвэ́л пхэндя́ ма́нгэ: ‘Ту на пириджаса Иорда́но’;</verse>
				<verse number="3">О Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, Кокоро́ джа́ла анги́л ту́тэ, Ёв традэ́ла адалэ́ манушэ́н тырэ́ мо́стыр, и ту явэ́са тэ лэс лэн; Ису́со (Ёхошуа́) джа́ла анги́л ту́тэ, сыр ракирдя́ Рай Дэвэ́л;</verse>
				<verse number="4">и кэрэ́ла Рай Дэвэ́л лэ́нца адя́кэ-паць, сыр Ёв кэрдя́ Сигоноса и Огоса, Аморее́нгирэ кральенца, и лэ́скирэ пхувья́са, савэ́н Ёв традыя́ криг;</verse>
				<verse number="5">и отдэ́ла лэн Рай Дэвэ́л тумэ́нгэ, и тумэ́ кэрэ́на лэ́нца пир сарэ́ припхэныбэна́, савэ́ ракирдём мэ тумэ́нгэ;</verse>
				<verse number="6">явэ́н зоралэ́-волякирэ, и явэ́н муршканэ́, на дарэ́н, и на страхадён лэ́ндыр, пал-дова́ со Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, Кокоро́ джа́ла ту́са, и Ёв на отджала ту́тыр, и на ячкирэ́ла тут.”</verse>
				<verse number="7">И кхардя́ Мо́йза Исусо́с (Ёхошуас) и анги́л сарэ́ Израильтянэнгирэ якха́ пхэндя́ лэ́скэ: “Яв зоралэ́-волякиро и муршкано́, пал-дова́ со ту заджаса адалэ́ манушэ́нца пэ пхув, сави́ Рай Дэвэ́л совлахадя́ дадэ́нгэ лэскирэнгэ тэ дэл лэ́скэ, и ту роскэрэса ла пэ миштыпна́скири ме́ра лэ́скэ;</verse>
				<verse number="8">Рай Дэвэ́л Кокоро́ джа́ла анги́л ту́тэ, Кокоро́ явэ́ла ту́са, Ёв на отджала ту́тыр и на ячкирэ́ла тут, на дар и на страхадёв.”</verse>
				<verse number="9">И чхиндя́ Мо́йза дава́ Зако́но, и отдыя́ лэс рашангэ, Левиёскирэ чхавэ́нгэ, савэ́ лыджа́нас Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Заветоскиро ковчэго, и сарэ́ Израилёскирэ-чхавэ́нгирэ пхурыдырэнгэ.</verse>
				<verse number="10">И дыя́ лав лэ́нгэ Мо́йза, и пхэндя́: “Сыр проджа́на эфта́ (битринэ́нгиро дэш) бэрш, дро отмэкибнаскиро бэрш, пэ свэ́нко кушчэнгиро (будэнгиро),</verse>
				<verse number="11">ке́ли саро́ Израилё явэ́ла анги́л [Растэ-Дэвлэ́стэ-ю.о.] Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, [тырэ́ Дэвлэ́скиро муй-р.с.], пэ штэ́то, саво́ выкэдэ́ла Рай Дэвэ́л, дэ упрэ́ (гин зоралэ́с) дава́ Зако́но анги́л саро́ Израилё дро саро́ шуныбэ́н;</verse>
				<verse number="12">скэ́дэ манушэ́н, муршэ́н и джувле́н, и чхаворэ́н, и тырэ́ манушэ́н, савэ́ явнэ́ явирэ рига́тыр, савэ́ явэ́на дрэ тырэ́ ша́тры/буды [по́рта-ю.о.], соб (кай) ёнэ тэ шунэ́н и тэ сыклён, и, соб (кай) ёнэ тэ дарэ́н Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, тумарэ́ Дэвлэ́стыр, и тэ кэрэ́н кэ ко́нцо/яго́ро тэ причхувэ́н зор и тэ кэрэ́н кэ ко́нцо/кэ яго́ро (тэ сполнинэн) сарэ́ далэ́ Законо́скирэ лава́;</verse>
				<verse number="13">и соб (кай) лэ́нгирэ чхавэ́, савэ́ на джинэ́на дава́, тэ шунэ́н и тэ высыклён тэ дарэ́н Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, дрэ сарэ́ дывэса́, пака тумэ́ явэ́на тэ дживэ́н пэ пхув, пэ сави́ тумэ́ пириджана пал Иорда́но, соб (кай) тэ лэс ла.”</verse>
				<verse number="14">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ: “Ѓа́да, дывэса́ тырэ́ подгинэ́ кэ мэрибэ́н; кхар Исусо́с и тэрдён пашы́л скэдыибна́скири ша́тра (ски́ния), и Мэ да́ва лэ́скэ упхэныбэ́н.” И явнэ́ Мо́йза и Ису́со, и тэрдинэ́ ёнэ пашы́л скэдыибна́скири ша́тра.</verse>
				<verse number="15">И явдя́ Рай Дэвэ́л дрэ ша́тра, дро облокоскиро сты́лбо, и тэрдия́ облокоскиро сты́лбо пашы́л шатракиро загиибэ́н.</verse>
				<verse number="16">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ: “Ѓа́да, ту пасёса тырэ́ дадэ́нца, и адалэ́ мануша́ лэ́на тэ блэндынэн и тэ псирэ́н пал явирэ дэвлорэндэ долэ́-пхувья́кирэ, пэ сави́ ёнэ заджа́на, и ячкирэна Ман, и пхагирэна Миро завето, саво́ Мэ чхудём лэ́нца;</verse>
				<verse number="17">и захачола Мири́ холы́ пэ лэ́ндэ дро дова́ дывэ́с, и Мэ ячкирава лэн, и Мэ гаравава Миро муй лэ́ндыр, и ёнэ явэ́на традынэ криг, и латхэ́на лэн барэ́ биды и пиридживипэна, и пхэнэ́на ёнэ дро дова́ дывэ́с: “Ци на палдава́ латхнэ́ амэн далэ́ биды, со нанэ Дэвлэ́с (нанэ Дэвэ́л) машки́р амэ́ндэ?”</verse>
				<verse number="18">и Мэ, чачэс, гаравава Миро муй лэ́ндыр дро дова́ дывэ́с пал сарэ́ лэ́скирэ фуй рэ́нды, савэ́ ёнэ кэрэ́на, гии кэ яви́р дэвлорэ́.</verse>
				<verse number="19">И палдава́ чхинэн (писынэн) пэ́скэ далэ́-гилякирэ лава́, и сыкля́кир ла́кэ Израилёскирэ чхавэ́н; и зачхув лэн тэ бага́н, соб (кай) дая́ гилы́ тэ явэ́л сыр якхиткима (свидетельство) пэ чхавэ́ндэ Израилёскирэндэ,</verse>
				<verse number="20">пал-дова́ со Мэ залыджава лэн пэ пхув, сыр Мэ совлахадём лэ́нгирэ дадэ́нгэ, кай тхадэ́ла тхуд и авги́н, и ёнэ явэ́на тэ хан и тэ чалён, и явэ́на тхулэ, и ёнэ джа́на кэ яви́р дэвлорэ́, и явэ́на тэ дынаринэ́н лэ́нгэ, а Ман мэкэ́на и пхагирэна Миро завето.</verse>
				<verse number="21">И ке́ли латхэ́на лэн барэ́ биды и пиридживипэна, тэды дая́ гилы́ явэ́ла пэ лэ́ндэ сыр допхэныбэ́н, пал-дова́ со ёй на выджа́ла лэ́нгирэ-родоскирэ уштэндыр. Мэ джино́м лэ́нгири годы́, сави́ исын лэ́ндэ акана́, англэды́р сыр Мэ яндём лэн пэ пхув, пал сави́ Мэ совлахадём тэ дав лэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="22">И чхиндя́ о Мо́йза дая́ гилы́ дро дова́ дывэ́с, и высыклякирдя ла́кэ Израилёскирэ чхавэ́н.</verse>
				<verse number="23">И припхэндя́ Рай Дэвэ́л Исусо́скэ (Ёхошуаскэ), Навиноскирэ чхавэ́скэ, и пхэндя́ лэ́скэ: “Яв зоралэ́-волякиро и муршкано́; пал-дова́ со ту залыджаса Израилёскирэ чхавэ́н пэ пхув, пал сави́ Мэ совлахадём лэ́нгэ, и Мэ ява́ва ту́са.”</verse>
				<verse number="24">Ке́ли Мо́йза дочхиндя дрэ лылвари́ сарэ́ лава́ далэ́ Законо́скирэ кэ ко́нцо (кэ яго́ро),</verse>
				<verse number="25">то тэды Мо́йза пхэндя́ Левитэ́нгэ, савэ́ лыджа́нас Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро завето́скиро ковчэго (мохто́), пхэни́:</verse>
				<verse number="26">“Лэн дая́ Законоскири лылвари́, и чхувэ́н ла пэ чачи́ (право) риг Ра́скирэ-Дэвлэ́скири, тумарэ́ Дэвлэ́скиро ковчэго заветоса, и ёй одо́й явэ́ла допхэныбнаса пэ ту́тэ;</verse>
				<verse number="27">пал-дова́ со мэ джино́м, со тумэ́ сан бунтуи́тка и пхарэ́-илытка: Ѓа́да и акана́, ке́ли мэ джива́ва акана́ тумэ́нца, тумэ́ сан нарта (упряма) анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, и ишчо (инкэ́) буты́р явэ́на, сыр мэ мэра́ва?</verse>
				<verse number="28">Скэдэ́н кэ мэ сарэ́н пхурыдырэн пэ тумарэ́ ро́дыцы и дыкхиибнаскирэн (надзирателен) тумарэн, и мэ пхэна́ва лэ́нгэ дро саро́ шуныбэ́н далэ́ лава́, и кхара́ва дро допхэныбэ́н пэ лэ́ндэ болыбэ́н и пхув.</verse>
				<verse number="29">Пал-дова́ со мэ джино́м, со сыр мэ мэра́ва, то тумэ́ розмэкэнапэ и отджана дромэ́стыр, саво́ мэ дыём тумэ́нгэ, и сыр проджа́ла часо (цы́ро), то латхэ́на тумэн биды пал дова́, со тумэ́ явэ́на тэ кэрэ́н чорипэ́н анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ якха́, холякири Лэс пэ́скирэ вастэнгирэ рэндэ́нца.”</verse>
				<verse number="30">И пхэндя́ Мо́йза дро саро́ шуныбэ́н анги́л Израильтянэнгиро скэдыибэ́н далэ́-гилякирэ лава́ кэ ко́нцо (кэ яго́ро):</verse>
			</chapter>
			<chapter number="32">
				<verse number="1">“Причху́в кан, болыбэ́н, со мэ ява́ва тэ ракира́в; и шун, пхув, лава́ мирэ́ уштэнгирэ.</verse>
				<verse number="2">Почхувэлапэ сыр брышы́нд миро сыкляибэн, сыр пахлын (роса) лава́ мирэ́, сыр тыкно́ брышы́нд пэ зэлэныбэн, сыр ливнё пэ чар:</verse>
				<verse number="3">пал-дова́ со мэ барьякирава (славинава) лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро; тумэ́ дэн сла́ва амарэ́ Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="4">Ёв исын зоралы́ Твардыма; Лэ́скирэ рэ́нды исын бидошэнгирэ, и сарэ́ дрома́ Лэ́скирэ исын чачунэ́. Дэвэ́л исын чачуно́, и нанэ начачипэ́н дрэ Лэ́стэ; Ёв исын чачуно́ и патяибны́тко.</verse>
				<verse number="5">Нэ ёнэ розмэкнэпэ анги́л Лэ́стэ, ёнэ нанэ Лэ́скирэ чхавэ́ пир пэ́скирэ доша, ро́до лэ́нгиро исын бунтуи́тко и розмэкно.</verse>
				<verse number="6">Ци адя́кэ, со тумэ́ отдэна палэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, мануша́ дылынэ́ и бигодякирэ? Ци на Ёв исын Дад тыро́, Саво́ сыклякирдя́ тут, Саво́ создыя́ тут и чхудя́ тут?</verse>
				<verse number="7">Пририпир ґаратунэ́ дывэса́, думин пал ґаратунэ́ родэнгирэ бэрша́; пхуч тырэ́ дадэ́стыр, и ёв роспхэнэ́ла ту́кэ, тырэ́ пхурэндыр, и ёнэ пхэнэ́на ту́кэ.</verse>
				<verse number="8">Ке́ли Най Вучэдырэскиро дэ́лас миштыпна́скири ме́ра манушэ́нгэ и росчхудя́ тэ дживэ́н манушэ́нгирэ чхавэ́н, то тэды чхудя́ Ёв ме́жы манушэ́нгирэ пир Израилёскирэ-чхавэ́нгиро гиныбэ́н.</verse>
				<verse number="9">Пал-дова́ со Ра́скирэ-Дэвлэ́скири паш исын Лэ́скирэ мануша́, а Яково исын Лэ́скири ме́ра дро Лэ́скиро мэкно́ миштыпэ́н.</verse>
				<verse number="10">Ёв латхя́ лэс пэ чхучи́ пхув, пэ мал (степ), сави́ сыс биманушэнгири и наобживдлы, ракхця́ лэс, дыкхця́ пал лэ́стэ, ракхця́ лэс, сыр Пэ́скири чачи́ (право) якх;</verse>
				<verse number="11">сыр о́рло (ки́до) кхарэ́ла пэ́скири гня́зда (ку́фо), вурняла упрэ́ пэ пэ́скирэ чириклорэндэ, росчхакирэла пэ́скирэ пхака́, лэ́ла лэн и лыджа́ла лэн пэ пэ́скирэ пора,</verse>
				<verse number="12">адя́кэ-паць екх Рай Дэвэ́л лыджия́ лэс, и на сыс Лэ́са явирэ дэвлорэс.</verse>
				<verse number="13">Ёв ґаздыя́ лэс пэ пхувья́киро вучипэ́н, и чалякирдя лэс долэса, со барьёла пэ фэ́лда, и панякирдя лэс авгинэса барэстыр и елеёса твардонэ бэрга́тыр,</verse>
				<verse number="14">гурумнитконэ ксилэса, и бакранэ тхудэса, и масэса тэрнэ́ бакрэнгирэса и Васаноскирэ бакрэнца и бузнэнца, и выкэдымэ пшэницаса (парнэ́ тивэса), и ту, Израилё, пиян мол (вино), рат винаградоскирэ мурьенгиро.</verse>
				<verse number="15">И тхулыя Израилё, и яця́ пхарэ́-илытко; яця́ тхуло, зоралыя и ростхулыя; и ячкирдя́ ёв Дэвлэ́с, Саво́ создыя́ лэс, и лыя́ на́бут тэ кутякирэл Лэс, Саво́ выракхця лэс.</verse>
				<verse number="16">Ёнэ холякирэна Лэс явирэ дэвлорэнца и магирипнаса холякирдэ Лэс;</verse>
				<verse number="17">яндлэ́ свэ́нто дыибэ́н ваш налачхэ́ ду́хи, и на Дэвлэ́скэ, а дэвлорэ́нгэ, савэ́н ёнэ на джиндлэ́, нэвонэнгэ, савэ́ явнэ́ суседендыр, и пал савэ́ на думиндлэ лэ́нгирэ дада́.</verse>
				<verse number="18">Одолэ́с, Кон затэрдия пал ту́тэ, Израилё, бияндя́ тут, ту забистырдян, и на пририпирдян Дэвлэ́с, Саво́ тут создыя́.</verse>
				<verse number="19">И ке́ли Рай Дэвэ́л дыкхця́ дава́, то Ёв и дрэ холы́ мэкця́ Пэ́скирэ чхавэ́н и Пэ́скирэ чхае́н,</verse>
				<verse number="20">и пхэндя́ Ёв: “Гаравава Мэ муй Миро лэ́ндыр, и Мэ ява́ва тэ дыкха́в, саво́ явэ́ла лэ́нгиро ко́нцо (яго́ро); пал-дова́ со ёнэ исын розмэкно ро́до, чхавэ́, дрэ савэ́ндэ нанэ чачипэ́н.</verse>
				<verse number="21">Ёнэ холякирдэ Ман лэ́нгирэ надэвлэса, нэ пэ́скирэ идолэнца ёнэ холякирдэ Ман: и Мэ лэн холякирава наманушэнца, а дылынэ́ манушытконэ́ нацыя́са (народоса) холякирава Мэ лэн;</verse>
				<verse number="22">пал-дова́ со яг захачи́я дрэ холы́ Мири́, и ёй хачкирэ́ла кэ преисподнё кэ са́мо нижнё лю́но (адо), и ха́ла пхув и со исын пэ ла́тэ, и хачкирэ́ла бэ́рги.</verse>
				<verse number="23">И Мэ скэда́ва би́да пэ лэ́ндэ и вымэкава пэ лэ́ндэ Мирэ́ марибны́тка бустя́ (стре́лы):</verse>
				<verse number="24">ёнэ явэ́на кхинякирдэ бокхаса, хасякирдэ́ хачкирибнаса и даранэ франсэнца; и Мэ бичхава́ва пэ лэ́ндэ рискирибна́скирэ мурдалэнгирэ (зверенгирэ) данда́ и трута (ядо) одолэнгири, савэ́ ползынэна пир пхув;</verse>
				<verse number="25">яври́ явэ́ла тэ хасякирэ́л лэн курта́ла, а дрэ кхэра́ дар – и тэрнэ́ чхавэ́с, и патываля чха, и колынытконэ биято́с, и сывонэ пхурэс.</verse>
				<verse number="26">Мэ пхэнавас: “Мэ росчхурдава тэ дживэ́н лэн, и лава́ криг (скхосава) машки́р манушэ́ндэ рипирибэ́н пал лэ́ндэ”;</verse>
				<verse number="27">нэ Мэ отчхудём дава́ ваш холы́ вэргэнгири, соб (кай) лэ́нгирэ вэ́рги тэ на запхутён, и тэ на пхэнэ́н: “Амаро́ васт исын вучо́, и на Рай Дэвэ́л кэрдя́ саро́ дава́.”</verse>
				<verse number="28">Пал-дова́ ёнэ исын мануша́, савэ́ хасякирдэ́ годы́, и нанэ ґалыибэ́н дрэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="29">Нэ, ко́ли бы ёнэ тэ явэ́н годэ́, то ёнэ думинэнас пал саро́, и ґалёнас, со лэ́нца явэ́ла!</verse>
				<verse number="30">Сы́рбы екх ману́ш дыя́ ра́да (могиндя́) тэ традэлпэ пал тысёнцо, и дуй тэ традэ́н криг дэш тысёнцы тэ нашэ́н, ко́ли б лэ́нгиро Затэрдибнаскиро (Застэмпнико) тэ на бикнэл лэн, и Рай Дэвэ́л тэ на отдэ́л лэн!</verse>
				<verse number="31">Пал-дова́ со затэрдибнаскиро лэ́нгиро нанэ адасаво́, сыр исын амаро́ Затэрдибнаскиро; кокорэ́ вэ́рги (вроги) амарэ́ сэнда́рья дрэ дова́.</verse>
				<verse number="32">Пал-дова́ со лэ́нгиро винаградо исын Содомо́скирэ-винаградоскирэ рандятыр и Гоморакирэ фэлдэндыр, лэ́нгирэ му́ри исын мэрибнытка, лэ́нгирэ вэткицы мурьенца исын киркэ;</verse>
				<verse number="33">мол (вино) лэ́нгири исын трута (отрава) драконэнгири и хасибны́тко трута аспидэнгири.</verse>
				<verse number="34">Ци на гарадо́ дава́ Ма́ндэ? Ци на запхандло дава́ исын дрэ Мирэ́ ракхибнытка штэ́ты?</verse>
				<verse number="35">Ма́нгэ тэ отхав палэ и тэ отдав, ке́ли обштавэлапэ лэ́нгири ґэро́й; пал-дова́ со сыг явэ́ла лэ́нгиро хасибны́тко дывэ́с, сыг явэ́ла приготовиндло ваш лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="36">Нэ ке́ли Рай Дэвэ́л явэ́ла тэ сэндякирэ́л Лэ́скирэ манушэ́н, то Ёв потангинэла Пэ́скирэ писхарье́н, пал-дова́, со Ёв дыкхэ́ла, со лэ́нгиро васт яця́ бизорья́киро, и на яця́ ни писхари́с, ни вольнонэ манушэ́с.</verse>
				<verse number="37">Тэды пхучэла Рай Дэвэ́л: “Кай исын лэ́нгирэ дэвлорэ́, зоралы́ ска́ла [твердыня-р.с.], пэ сави́ ёнэ рикирдэ патяибэ́н (надеиндлэпэ),</verse>
				<verse number="38">савэ́ ханэ́ мас сыр свэ́нто дыибэ́н лэ́нгиро и пинэ́ мол, сави́ чхувэ́нас сыр яныбэ́н лэ́нгиро? Мэк ёнэ тэ ґаздэ́нпэ и тэ помогинэн (тэ подэн васт) тумэ́нгэ, мэк тэ явэ́н ёнэ ваш тумэ́нгэ учхакирибнаса!</verse>
				<verse number="39">Тумэ́ дыкхэ́на акана́, со дава́ Мэ сом, Мэ – и нанэ Дэвлэ́с (нанэ Дэвэ́л), апри́ч Ма́ндэ: Мэ мулякирава и отджидякирава, Мэ насвалякирава, и Мэ састякирава, и нико́н на зракхэ́ла Мирэ́ вастэ́стыр.</verse>
				<verse number="40">Мэ ґазда́ва кэ болыбэ́н васт Миро и ракира́ва: “Тэ джива́в Мэ дро ве́ко!”</verse>
				<verse number="41">Ке́ли востринава Мэ курта́ла Мири́ зяиндлы, и васт Миро прилэ́ла сэ́ндо, то тэды отхава (отда́ва) палэ Мэ Мирэ́ вэргэ́нгэ, и конэ́скэ Мэ на сом дро́го, Мэ отда́ва;</verse>
				<verse number="42">Мэ панякирава Мирэ́ марибны́тка бустя́ (стре́лы) ратэ́са, и курта́ла Мири́ чалякирэлапэ умардэнгирэ масэса, и пленонэнгирэ ратэ́са, шэрэнца вэргэ́нгирэ барыдырэндыр.</verse>
				<verse number="43">Радынэ́нпэ, Наюды́тка на́цыи, Лэ́скирэ манушэ́нца; пал-дова́ со Ёв отхала палэ пал Пэ́скирэ-писхарьенгиро рат, и Ёв отдэ́ла палэ вэргэ́нгэ и Ёв выжужакирэ́ла (вычыстинэла) Пэ́скири пхув и Пэ́скирэ манушэ́н!”</verse>
				<verse number="44">И явдя́ Мо́йза кэ мануша́ и пхэндя́ сарэ́ лава́ далэ́ гилятыр дро саро́ шуныбэ́н манушэ́нгэ, ёв и Ису́со (Ёхошуа́), чхаво́ Навиноскиро.</verse>
				<verse number="45">Ке́ли Мо́йза пирипхэндя сарэ́ далэ́ лава́ сарэ́ Израилёскэ,</verse>
				<verse number="46">то пхэндя́ лэ́нгэ: “Чхувэ́н пэ ило́ тумаро́ сарэ́ лава́, савэ́ мэ дыём тэ джинэ́н тумэ́нгэ ададывэ́с, и пиридэ́н лэн пэ́скирэ чхавэ́нгэ, соб (кай) ёнэ тэ причхувэ́н зор тэ кэрэ́н кэ ко́нцо (кэ яго́ро) сарэ́ далэ́ лава́ Законо́стыр;</verse>
				<verse number="47">пал-дава́ со дава́ исын на чхучо́ сыклякирибэ́н ваш тумэ́нгэ, нэ дава́ дэ́ла джиибэ́н тумэ́нгэ, и пир дава́ тумэ́ ґара́ (длу́гэс) явэ́на пэ доя́ пхув, пэ сави́ тумэ́ джа́на пирда́л Иорда́но, соб (кай) тэ заухтылэн ла.”</verse>
				<verse number="48">И ракирдя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ дро дова́-паць дывэ́с и пхэндя́:</verse>
				<verse number="49">“Джа́ упрэ́ пэ дая́ бэ́рга Аваримо, пэ бэ́рга Нево, сави́ исын пэ Моавитоскири пхув, маму́й Ерихо́но, и дыкх ΄гара (длу́гэс) пэ Ханаано́скири пхув, сави́ Мэ да́ва дро хулаибэн Израилёскирэ чхавэ́нгэ;</verse>
				<verse number="50">и мэр пэ бэ́рга, пэ сави́ ту ґаздэсапэ, и причхувпэ кэ тырэ́ мануша́, сыр мыя́ Ааро́но, пшал тыро́, пэ бэ́рга Ор, и причхудяпэ кэ пэ́скирэ мануша́,</verse>
				<verse number="51">пал-дова́, со тумэ́ кэрдэ́ грэ́хо проти Ма́ндэ машки́р Израилёскирэ чхавэ́ндэ пашы́л пани́ Мериво дро Кадесо, пэ чхучи́ пхув Син, пал-дова́, со ёнэ на ракхнэ Мири́ свэнтыма машки́р Израилёскирэ чхавэ́ндэ.</verse>
				<verse number="52">Ту явэ́са тэ дыкхэ́с анги́л пэ́стэ пхув, нэ ту на заджаса одори́к, пэ пхув, сави́ Мэ да́ва Израилёскирэ чхавэ́нгэ.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="33">
				<verse number="1">Дава́ исын бахтякирибэ́н, савэ́са Мо́йза, ману́ш Дэвлэ́скиро, бахтякирдя́ Израилёскирэ чхавэ́н анги́л лэ́скиро мэрибэ́н.</verse>
				<verse number="2">Ёв пхэндя́: “О Рай Дэвэ́л явдя́ Синаёстыр, сыкадыя́ лэ́нгэ Сеиростыр, Фараноскирэ бэрга́тыр, и гия́ древа́н бутэ́ свэнтонэнца; яндя́ Лэ́скири яг Законо́стыр Лэ́скирэ чачэ́ вастэ́са.</verse>
				<verse number="3">Чачунэ́с Лэ́скэ исын дро́га Лэ́скирэ мануша́, сарэ́ Лэ́скирэ свэ́нта исын дро Лэ́скиро [Тыро́-р.с.] васт, и ёнэ бэшнэ́ тэла́л паш Лэ́скирэ пирэ́ (сто́пы), соб (кай) тэ шунэ́н Лэ́скирэ лава́.</verse>
				<verse number="4">Зако́но дыя́ амэ́нгэ Мо́йза, сыр мэкно́ миштыпэ́н, Яково́скирэ скэдыибнаскэ.</verse>
				<verse number="5">И ёв сыс Израилёскиро кра́ли, ке́ли скэдэнаспэ манушэ́нгирэ барыдыра́ кхэтанэ́ Израилёскирэ родыцэнца.</verse>
				<verse number="6">Мэк тэ дживэ́л Рувимо, и мэк ёв тэ на мэрэ́л, и мэк тэ на явэ́л лэ́ндэ на́бут мануша́!”</verse>
				<verse number="7">Нэ пал Юдастэ пхэндя́ адя́кэ: “Шун, Раё Дэ́вла, зан Юдаскири, и ян лэс кэ лэ́скирэ мануша́; пэ́скирэ вастэ́нца мэк ёв тэ затэрдёл пал пэ́стэ (тэ бронинэл пэс), и Ту, Раё Дэ́вла, яв тэ помогинэс проти лэ́скирэ вэргэ́ндэ.”</verse>
				<verse number="8">И пал Левиёстэ пхэндя́: “Тэ явэ́л тумимо Тыро́ и уримо Тыро́ пэ свэнтонэ́ муршэстэ Тырэстэ, савэ́с Ту спробиндян дрэ Маса́ [Масса-ю.о.], савэ́са Ту лыджиян чинга́рд пашы́л Меривакирэ паня́,</verse>
				<verse number="9">саво́ ракирэ́ла пал пэ́скирэ дадэ́стэ и пэ́скирэ датэ: “Мэ на дыкха́ва пэ лэ́ндэ”, и, саво́ пэ́скирэ пшалэ́н на приґалёла, и пэ́скирэ чхавэ́н на джинэ́ла; пал-дова́ со ёнэ, Леви́ты, Тырэ́ лава́ ракхэна, и кэ завето Тыро́ рикирэнапэ зоралэ́с,</verse>
				<verse number="10">савэ́ сыклякирэ́на Тырэ́ законэнгэ [Законоскэ-ю.о.] Яково́с и Тырэ́ припхэныбнэнгэ Израилё, ёнэ чхувэ́на ароматытка чарья́ тэ тхувлякирэн анги́л муй Тыро́ и цэ́ло схачкирибэ́н пэ алта́рё Тыро́.</verse>
				<verse number="11">Бахтякир, Раё Дэ́вла, лэ́скири зор, и рэ́ндо лэ́скирэ вастэнгиро, занасвалякир трушула (думитко) одолэнгирэ, савэ́ ґаздэ́напэ пэ лэ́стэ и конэ́скэ ёв исын на пир ило́, соб (кай) ёнэ тэ на могинэн тэ тэрдён пэ ґэра́.”</verse>
				<verse number="12">Пал Вениаминостэ пхэндя́: “Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро дро́го чхаво́ дживэ́ла Лэ́стэ бидаракиро, Рай Дэвэ́л дэ́ла васт (помогинэла) лэ́скэ кажно дывэ́с, и ёв откинёла машки́р Лэ́скирэ ме́жы.”</verse>
				<verse number="13">Пал Иосифостэ (Ёзастэ) пхэндя́: “Пхув лэ́скири исын бахтякирды Ра́стыр-Дэвлэ́стыр болыбна́скирэ пахлыняса (росаса) и безднакирэ дарэнца, савэ́ исын паштэ́ тэла́л,</verse>
				<verse number="14">выкэдынэ́ барьякирдэса (плодоса) кхамэстыр и выкэдынэ́ убарьякирибнаса чхонэстыр,</verse>
				<verse number="15">самонэ фэдэдыршонэ пэрвонэ́ барьякирдэнца пхуранэ́ бэргэндыр и выкэдынэ́ дарэнца вечнонэ бэргицэндыр,</verse>
				<verse number="16">и выкэдынэ́ пхувья́кирэ дарэнца и долэ́стыр, со пхэрдякирэла ла. Бахтякирибэ́н Дэвлэ́скиро, Саво́ явдя́ дро тернытко хру́сто, мэк тэ явэ́л пэ шэро́ Иосифоскиро и пэ темё най фэдыршонэ пэ́скирэ пшалэ́ндыр.</verse>
				<verse number="17">Лэ́скири зор исын сыр англатунэ́-бияныпнаскирэ гуруворэстэ, и шынга́ (ро́ги) лэ́скирэ, сыр шынга́ гурувэскирэ; лэ́нца запхусавэла ёв сарэ́ манушы́тка на́цыи кэ пхувья́киро яго́ро (кэ краё): дава́ исын шэла́ тысёнцы (тьмы) Ефремо́скирэ, дава́ исын тысёнцы Манасия́скирэ.”</verse>
				<verse number="18">Пал Завулоностэ ёв пхэндя́: “Ра́дынпэ, Завулоно, дрэ тырэ́ дрома́, и Исахаро, дрэ тырэ́ ша́тры;</verse>
				<verse number="19">кхарэ́на ёнэ манушэ́н пэ бэ́рга, одо́й ёнэ чхинэна чачунэ́ свэ́нта дыибэна́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, пал-дова́ со ёнэ чалякирэнапэ (чаравэнапэ) морёскирэ (дэрьявэ́скирэ) барвалыпнаса и кучипнэнца, савэ́ исын гарадэ́ дро пра́хо.”</verse>
				<verse number="20">Пал Гадостэ ёв пхэндя́: “Бахтякирдо́ исын одова́, кон розбуґлякирэла Гадоскэ пхув; ёв исын пашто́ сыр шчэр (ле́во), и пхагирэ́ла и васт, и шэро́;</verse>
				<verse number="21">ёв выкэдыя́ пэ́скэ пэ́рво барьякирдо́ (начатко) пхувья́киро, одо́й ёв дорэсця́ миштыпна́скири ме́ра Законо́скирэ дыибнаристыр, и явдя́ ёв манушэ́нгирэ шэралэнца, и кэрдя́ саро́ пир чачипэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро и сэнды Израилёскирэ.”</verse>
				<verse number="22">Пал Даностэ ёв пхэндя́: “Дано исын тэрно́ шчэр (ле́во), саво́ прастала Васаностыр.”</verse>
				<verse number="23">Пал Нефалимостэ ёв пхэндя́: “Нефалимо исын пхэрдякирдо радыма́са и исын пхэрдо́ пэ лэ́стэ бахтякирибэ́н Ра́стыр-Дэвлэ́стыр; мо́рё (дэрья́в) и пашдывэс (юго) исын лэ́скирэ.”</verse>
				<verse number="24">Пал Асиростэ ёв пхэндя́: “Бахтякирдо́ тэ явэ́л машки́р чхавэ́ндэ Асиро, лэ́скэ явэ́на тэ сыкавэ́н паты́в лэ́скирэ пша́ла и обмакнинэла дрэ елеё лэ́скири ґэро́й;</verse>
				<verse number="25">састы́р и харко́ма (медь) – запхандыпэна (шыберы) исын тырэ́; сыр дывэса́ тырэ́, явэ́ла тэ барьёл тыро́ барвалыпэ́н [миштыпэ́н-ю.о.].</verse>
				<verse number="26">Нанэ явирэ Дэвлэ́с (нанэ яви́р Дэвэ́л) дро Израилё, Саво́ исын пир болыбэ́н, Саво́ явдя́ тэ дэл васт (тэ помогинэл) ту́кэ, и Саво́ исын дрэ Лэ́скири сла́ва пэ о́блоки;</verse>
				<verse number="27">Тыро́ Рай Дэвэ́л исын ґаратуно штэ́то тэ гарадёс, и ту сан тэл вечна васта́; Ёв традэ́ла криг вэргэ́н (врогэн) тырэ́ мо́стыр и пхэнэ́ла: “Хасякир лэн!”</verse>
				<verse number="28">Израилё дживэ́ла би дара́киро, екхджино́; якх Яковоскири дыкхэ́ла анги́л пэ́стэ пхув барвалы марэ́са и моляса (виноса), и болыбэ́н лэ́скиро чхувэ́ла капленца (чхолынэнца) пахлынятыр (росатыр).</verse>
				<verse number="29">Бахтало́ ту сан, Израилё! Кон исын адасаво́, сыр ту сан, савэ́с Рай Дэвэ́л ракхэ́ла, Ёв исын шчы́то тыро́ и курта́ла славакэ тырьякэ. Вэ́рги тырэ́ поддэнапэ ту́кэ, и ту штавэса лэ́нгирэ вучэ́ штэ́ты.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="34">
				<verse number="1">И гия́ упрэ́ Мо́йза Моавитоскирэ лошчынэндыр пэ бэ́рга Нево, пэ Фасгакиро вучипэ́н, со исын проти Ерихо́но, и сыкадя́ лэ́скэ Рай Дэвэ́л сари́ пхув Галаадоскири кэ Дано,</verse>
				<verse number="2">и сари́ Нефалимоскири пхув, и сари́ Ефремо́скири пхув и Манасияскири, и сари́ Юдаскири пхув, аж кэ за́падно (пал-панитко) мо́рё (дэрья́в),</verse>
				<verse number="3">и паш-дывэсы́тко (южно) риг, и лошчы́на пэ до́ло Ерихо́но, Пальмэнгиро фо́ро, кэ Сигоро.</verse>
				<verse number="4">И пхэндя́ лэ́скэ Рай Дэвэ́л: “Ѓа́да, исын пхув, пал сави́ мэ совлахадём Авраамо́скэ, Исаако́скэ и Яково́скэ, ракири́: ‘Родоскэ тырэ́скэ Мэ да́ва ла’; Мэ дыём ту́кэ тэ дыкхэ́с ла якхэ́нца тырэнца, нэ пэ ла́тэ ту на заджаса.”</verse>
				<verse number="5">И мыя́ одо́й Мо́йза, писха́ри Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, пэ Моавитоскири пхув, пир Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав;</verse>
				<verse number="6">и ґарадэ́ лэс пэ до́ло пэ Моавитоскири пхув проти Беф-Фегоро, и нико́н на джинэ́ла штэ́то ґараибнытко лэ́скиро аж кэ дава́ дывэ́с.</verse>
				<verse number="7">Мойза́скэ сыс шэл тэ биш бэрш, ке́ли ёв мыя́; нэ якха́ лэ́скирэ на коринэ, и зор дрэ лэ́стэ яця́пэ.</verse>
				<verse number="8">И рондлэ́ пал Мойзастэ Израилёскирэ чхавэ́ пэ Моавитоскирэ лошчыны трия́нда дывэса́. И прогинэ́ роибнытка дывэса́ и пиридживипэн пал Мойзастэ.</verse>
				<verse number="9">И Ису́со (Ёхошуа́), Навиноскиро чхаво́, пхэрдия годякирэ духо́са, пал-дова́ со Мо́йза чхудя́ пэ лэ́стэ васта́ пэ́скирэ, и кандынэ́ лэс Израилёскирэ чхавэ́, и кэрдэ́ адя́кэ, сыр ракирдя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ.</verse>
				<verse number="10">И на сыс буты́р Израилёстэ пророко́с адасавэс, сыр Мо́йза, савэ́с Рай Дэвэ́л джиндя́ муй кэ муй,</verse>
				<verse number="11">пир, сарэ́ знаме́нии (ґертыка́) и ди́вы, савэ́ бичхадя́ лэс Рай Дэвэ́л тэ кэрэ́л пэ Египто́скири пхув пэ фараоностэ, и пэ сарэ́ лэ́скирэ писхарьендэ, и пэ сари́ лэ́скири пхув,</verse>
				<verse number="12">и пир зорало́ васт, и пир барэ́ ди́вы, савэ́ Мо́йза кэрдя́ анги́л сарэ́ Израилёскирэ якха́.</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="6">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Ке́ли мыя́ о Мо́йза (Моисеё), Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро писха́ри, Рай Дэвэ́л пхэндя́ Исусо́скэ (Ёхошуаскэ/Ешуаскэ), Навиноскирэ чхавэ́скэ, Мойза́скирэ дынари́скэ:</verse>
				<verse number="2">“Мо́йза, писха́ри (рабо) Миро, мыя́; и адя́кэ ушты́, пириджа пир дава́ Иорда́но, ту и сарэ́ адалэ́ мануша́, пэ пхув, сави́ Мэ да́ва лэ́нгэ, Израилёскирэ чхавэ́нгэ.</verse>
				<verse number="3">Кажно штэ́то, пэ саво́ тэрдёна тумарэ́ пирэ́ (сто́пы) ґэра́, Мэ да́ва тумэ́нгэ, сыр Мэ пхэндём Мойза́скэ:</verse>
				<verse number="4">сарэ́ чхучэ́ пхувья́тыр и Ливаностыр кэ рэка (лэнь) бари, рэка (лэнь) Евфрато, сари́ Хетее́нгири пхув; и кэ баро́ мо́рё (дэрья́в), кэ кхамэскиро загиибэ́н (западо) явэ́на тумарэ́ межакирэ рига́.</verse>
				<verse number="5">Нико́н на утэрдёла анги́л ту́тэ дрэ сарэ́ тырэ́ джиибна́скирэ дывэса́; и сыр Мэ со́мас Мойзаса, адя́кэ Мэ ява́ва и ту́са; Мэ на отджава ту́тыр и на ячкирава тут.</verse>
				<verse number="6">Яв зорало́ и муршкано́; пал-дова́ со ту адалэ́ манушэ́нгэ пиридэса пхув, сави́ Мэ совлахадём дадэ́нгэ лэнгирэнгэ тэ дав лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="7">Дыкх, яв зорало́ и древа́н муршкано́, и лачхэ́с ракх и кэр саро́ пир Зако́но, саво́ ракирдя́ ту́кэ Мо́йза, о писха́ри Миро; на отджа лэ́стыр ни пэ право (чачо́), ни пэ ле́во (зэ́рво), соб (кай) тэ тэ кэрэ́с годьварэс дрэ сарэ́ тырэ́ рэ́нды (де́лы).</verse>
				<verse number="8">Мэк тэ на отджал дая́ Законоскири лылвари́ тырэ́ уштэндыр; нэ сыклёв дрэ ла́тэ дывэ́с и рат, соб (кай) дрэ чачипэ́н тэ кэрэ́с кэ ко́нцо (кэ яго́ро) саро́, со дрэ ла́тэ чхиндло́: тэды ту явэ́са тэ прилэс бахт дрэ тырэ́ дрома́ и явэ́са тэ тэ кэрэ́с годьварэс.</verse>
				<verse number="9">Ѓа́да, Мэ ракира́ва ту́кэ: яв зорало́ и муршкано́, на дар и на страхадёв; пал-дова́ со ту́са Рай Дэвэ́л, тыро́ Дэвэ́л, исын усенде (везде), карик ту на джасас”.</verse>
				<verse number="10">И дыя́ Ису́со упхэныбэ́н манушэ́нгирэ дыкхибнарьенгэ и пхэндя́:</verse>
				<verse number="11">“Проджан пир ста́но, и дэн упхэныбэ́н манушэ́нгэ, и пхэнэ́н: ‘Скэдэ́н пэ́скэ хабэ́н ваш дром; пал-дова́ со, промэки трин дывэса́, тумэ́ джа́на пал дава́ Иорда́но, соб (кай) тэ явэс тэ лэс пхув, сави́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л дадэ́нгиро тумарэнгиро, дэ́ла тумэ́нгэ дро мэкно́ миштыпэ́н (наследство).’”</verse>
				<verse number="12">А родыцо́скэ Рувимо́скирэ, Гадо́скирэ и пашакэ (пашэскэ) Манасия́скирэ родыцо́скэ Ису́со пхэндя́:</verse>
				<verse number="13">“Пририпирэн, со ракирдя́ тумэ́нгэ Мо́йза, писха́ри Ра́скиро-Дэвлэ́скиро: Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, тумаро́ штылякирдя тумэн, и дыя́ тумэ́нгэ дая́ пхув.</verse>
				<verse number="14">Джувля́ тумарэ́, чхавэ́ тумарэ́ и кхэри́тка мурдала́ (ското) тумаро́ мэк тэ ячэ́нпэ пэ пхув, сави́ дыя́ тумэ́нгэ Мо́йза пал Иорда́но; а тумэ́ сарэ́, кон могинэ́ла тэ марэ́лпэ, лэн марды́тко (оружиё), джа́н анги́л тумарэ́ пшалэ́ндэ и дэн васт лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="15">Пака Рай Дэвэ́л штылякирэла тумарэ́ пшалэ́н, сыр и тумэн; пака и ёнэ дорэсэ́на дро мэкно́ миштыпэ́н (наследство) пхув, сави́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тумаро́, дэ́ла лэ́нгэ. Тэды рисён дро тумаро́ мэкно́ миштыпэ́н, и явэ́н хуланца пэ пхув, сави́ Мо́йза, писха́ри Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, дыя́ тумэ́нгэ пал Иорда́но кэ кхамэскиро ўзгиибэн”.</verse>
				<verse number="16">Ёнэ дро отпхэныбэ́н Исусо́скэ пхэндлэ́: “Саро́, со пхэнэ́са амэ́нгэ, кэра́са, и карик бичхавэса амэн, амэ джа́са.</verse>
				<verse number="17">Сыр шундя́м амэ Мойза́с, адя́кэ ява́са тэ шунас и тут: екх Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, мэк тэ явэ́л ту́са, сыр Ёв сыс Мойзаса.</verse>
				<verse number="18">Кажно, кон явэ́ла проти тыро́ ракирибэ́н и дро саро́ на явэ́ла тэ шунэ́л тырэ́ лава́, со ту явэ́са лэ́скэ тэ ракирэ́с, явэ́ла отдыно́ мэрибна́скэ. Дыкх, яв зорало́ и муршкано́!</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">И бичхадя́ Ису́со, чхаво́ Навиноскиро, Ситиматыр дуе́н поддыкхибнаскирэн чораханэ́с, и пхэндя́: “Джа́н, обдыкхэн пхув и Ерихо́но”. Дуй тэрнэ́ мануша́ гинэ́ и явнэ́ дрэ биладжакунякиро кхэр, савьякиро лав сыс Раав, и ячнэ́пэ тэ ратькирэн одо́й.</verse>
				<verse number="2">И пхэндло́ сыс Ерихоноскирэ крали́скэ: “Ѓа́да, вари-савэ́ мануша́ Израилёскирэ чхавэ́ндыр явнэ́ дарик дрэ дая́ рат, соб (кай) тэ выдыкхэн пхув”.</verse>
				<verse number="3">Ерихоноскиро кра́ли бичхадя́ тэ пхэнэ́н Раавакэ: “Выдэ манушэ́н, савэ́ явнэ́ кэ ту, савэ́ загинэ́ дро тыро́ кхэр; пал-дова́ со ёнэ явнэ́ тэ выдыкхэн сари́ пхув”.</verse>
				<verse number="4">Нэ джувлы́ лыя́ одолэ́н дуе́н манушэ́н, и гарадя лэн, и пхэндя́: “Чачэс, сыс загинэ́ кэ мэ мануша́, нэ мэ на джиндём, каты́р ёнэ сыс.</verse>
				<verse number="5">Ке́ли дро цямлыпэ́н трэиндя́ тэ заучхакирэс вудара́, тэды ёнэ гинэ́. Традэнпэ сыгнэдыр пал лэ́ндэ; тумэ́ дотрадэна лэн”.</verse>
				<verse number="6">А кокори отлыджия лэн пэ стрэ́ха (чхаки́н) и гарадя лэн дрэ лёноскирэ ґарбы (снопы), савэ́ сыс росчхудэ ла́тэ пэ стрэ́ха (чхаки́н).</verse>
				<verse number="7">Мануша́, савэ́ сыс бичхадэ́, традынэпэ пал лэ́ндэ пир дром кэ Иорда́но кэ са́мо паясли (паромо); вудара́ дова́-паць часо зачхакирдэпэ, пало́ (после) дова́, сыр выгинэ́ мануша́, савэ́ традынэпэ пал лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="8">Англэды́р, сыр ёнэ пасинэ тэ совэн, ёй гия́ упрэ́ кэ ёнэ пэ стрэ́ха (чхаки́н).</verse>
				<verse number="9">И пхэндя́ лэ́нгэ: “Мэ джино́м, со Рай Дэвэ́л отдыя́ дая́ пхув тумэ́нгэ; палдава́ тумэ́ яндлэ́ пэ амэ́ндэ траш, и сарэ́ мануша́ далэ́ пхувья́кирэ ячнэ́ тумэ́ндыр дрэ дар.</verse>
				<verse number="10">Пал-дова́ со амэ шундя́м, сыр Рай Дэвэ́л вышутькирдя анги́л тумэ́ндэ Лолэ́-морёскиро (дэрьявэ́скиро) пани́, ке́ли тумэ́ гинэ́ Египто́стыр, и сыр тумэ́ кэрдэ́ дуе Аморее́нгирэ кральенца пал Иорда́но, Сигоноса и Огомоса, савэ́н тумэ́ традынэ.</verse>
				<verse number="11">Ке́ли амэ шундя́м пал дава́, яця́ бизорья́киро амаро́ ило́, и ни конэ́стэ амэ́ндыр на яця́ ду́хо проти тумэ́ндэ; пал-дова́ со Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тумаро́, исын Дэвэ́л упра́л пэ болыбэ́н и пэ пхув тэла́л.</verse>
				<verse number="12">И адя́кэ совлахан ма́нгэ Ра́са Дэвлэ́са, со, сыр мэ кэрдём тумэ́нгэ тангипэ́н, адя́кэ и тумэ́ кэрэ́на тангипэ́н мирэ́-дадэ́скирэ кхэрэ́скэ: и дэн ма́нгэ чачуны́ шпэ́ра (знако),</verse>
				<verse number="13">со тумэ́ ячкирэна джидэн дадэ́с мирэс и да мирья, и пшалэ́н мирэн, и пхэнен мирэн, и сарэ́н, кон исын лэ́ндэ, и зракхэна дия́ амарэ́ мэрибна́стыр”.</verse>
				<verse number="14">Адалэ́ мануша́ пхэндлэ́ ла́кэ: “Ди амаро́ заме́ст тумэ́ндэ мэк тэ явэ́л отдыно́ мэрибна́скэ, ко́ли тумэ́ на отчхакирэна дава́ рэ́ндо амаро́; ке́ли Рай Дэвэ́л отдэ́ла амэ́нгэ пхув, амэ кэра́са ту́кэ тангипэ́н и чачипэ́н”.</verse>
				<verse number="15">И змэкхця ёй лэн пир шэло пир фэнштра, пал-дова́ со кхэр ла́киро сыс дрэ форо́скири ва́нта, и ёй дживдя́ дрэ ва́нта;</verse>
				<verse number="16">И пхэндя́ лэ́нгэ: “Джа́н пэ бэ́рга, соб (кай) тэ на стрэнинэн тумэн мануша́, савэ́ родэ́на тумэн, и гарадён одо́й трин дывэса́, пака рисёна мануша́, савэ́ традынэпэ пал тумэ́ндэ; а пало́ (после) дава́ джа́н дрэ дром тумаро́”.</verse>
				<verse number="17">И пхэндлэ́ ла́кэ одолэ́ мануша́: “Амэ ява́са вольна тырэ́ совлахатыр, савья́са ту амэн совлахадян, ко́ли на кэрэ́са адя́кэ:</verse>
				<verse number="18">ґа́да, ке́ли амэ ява́са пэ дая́ пхув, ту припхандэ червлёно шэло кэ фэнштра, пир сави́ ту амэн змэкцян, а дадэ́с тырэ́с и да тырья и пшалэ́н тырэ́н, саро́ тырэ́-дадэ́скиро ро́до, скэ́дэ кэ пэ дро пэ́скиро кхэр.”</verse>
				<verse number="19">И ко́ли вари-кон выджа́ла тырэ́-кхэрэ́скирэ вударэндыр яври́, одолэскиро рат явэ́ла пэ шэро́ лэ́скиро, а амэ ява́са вольна сарэ́ тырэ́ совлахатыр; а кон явэ́ла ту́са дро тыро́ кхэр, одолэскиро рат явэ́ла пэ шэро́ амаро́, ко́ли конэ́скиро васт чилавэ́ла лэс.</verse>
				<verse number="20">Ко́ли ту отчхакирэса дава́ амаро́ рэ́ндо, тэды амэ адя́кэ-паць вольна ява́са тырэ́ совлахатыр, савья́са ту амэн совлахадян”.</verse>
				<verse number="21">Ёй пхэндя́: “Мэк тэ явэ́л пир тумарэ́ лава́!” И отмэкхця лэн, и ёнэ гинэ́, а ёй припхандя кэ фэнштра червлено шэло.</verse>
				<verse number="22">Ёнэ гинэ́ и явнэ́ пэ бэ́рга, и сыс одо́й трин дывэ́с, пака рисинэ́ мануша́ (шалэ), савэ́ традынэпэ пал лэ́ндэ. Мануша́ (шалэ), савэ́ традынэпэ, родынэ лэн пир саро́ дром и на латхнэ́.</verse>
				<verse number="23">Адя́кэ дуй адалэ́ мануша́ гинэ́ палэ, гинэ́ тэлэ́ бэрга́тыр, пиригинэ́ Иорда́но и явнэ́ кэ Ису́со (Ёхошуа́), Навиноскиро чхаво́, и пирипхэндлэ лэ́скэ саро́, со лэ́нца кэрдя́пэ.</verse>
				<verse number="24">И пхэндлэ́ Исусо́скэ: “Рай Дэвэ́л отдыя́ сари́ дая́ пхув дрэ амарэ́ васта́, и сарэ́ пхувья́кирэ мануша́ дарэ́на амэ́ндыр”.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">И уштыя́ Ису́со тася́рлэс (ра́нэс) пэ зло́ко, и гинэ́ ёнэ Ситиматыр, и явнэ́ кэ Иорда́но, ёв и сарэ́ Израилёскирэ чхавэ́, и ратькирдэ одо́й, ишчо (инкэ́) на пиригии лэс.</verse>
				<verse number="2">Пирда́л трин дывэса́, гинэ́ поддыкхибнаскирэ пир ста́но,</verse>
				<verse number="3">И дынэ́ манушэ́нгэ упхэныбэ́н, ракири́: “Ке́ли дыкхэ́на Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, тумарэ́ Дэвлэ́скиро завето́скиро ковчэго, и раша́н и Левитэ́н, савэ́ лыджа́на лэс, тэды и тумэ́ джа́н пэ́скирэ штэто́стыр и джа́н пал лэ́стэ.</verse>
				<verse number="4">Усае́кх явэ́ла штэ́то машки́р тумэ́ндэ и лэ́ндэ мусинэл тэ явэ́л кэ дуй тысёнцы куня́ (локти) мераса: на подджан кэ ёв пашы́л, соб (кай) тэ джинэ́с тумэ́нгэ дром, пир саво́ тэ джас; пал-дова́ со тумэ́ на псирдэ́ далэ́ дромэ́са ни тася́, ни пэ три́то дывэ́с”.</verse>
				<verse number="5">И пхэндя́ Ису́со манушэ́нгэ: “Высвэнцынэнпэ, пал-дова́ со атася́ кэрэ́ла Рай Дэвэ́л машки́р тумэ́ндэ ди́вы”.</verse>
				<verse number="6">Рашангэ пхэндя́ Ису́со: “Лэн завето́скиро ковчэго и джа́н анги́л манушэ́ндэ”. Рашая́ лынэ́ завето́скиро ковчэго, и гинэ́ анги́л манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="7">И Рай Дэвэ́л пхэндя́ Исусо́скэ: “Дро дава́ дывэ́с Мэ ла́ва тэ славинав тут анги́л сарэ́ Израилёскирэ-чхавэ́нгирэ якха́, соб (кай) ёнэ тэ джинэ́н со, сыр Мэ и со́мас Мойзаса, адя́кэ Мэ ява́ва и ту́са.</verse>
				<verse number="8">А ту дэ упхэныбэ́н рашангэ, савэ́ лыджа́на завето́скиро ковчэго, и пхэн: “Сыр заджа́на дро Иорданоскиро пани́, тэрдён дро Иорда́но”.</verse>
				<verse number="9">Ису́со пхэндя́ Израилёскирэ чхавэ́нгэ: “Явэ́н адари́к и шунэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, тумарэ́ Дэвлэ́скирэ лава́”.</verse>
				<verse number="10">И пхэндя́ Ису́со: “Далэ́стыр тумэ́ уджинэна, со машки́р тумэ́ндэ исын джидо́ Рай Дэвэ́л, Саво́ традэ́ла тумэ́ндыр Хананеен, и Хетеен, и Евеен, и Ферезеен, и Гергесеен, и Амореен, и Евусеен:</verse>
				<verse number="11">ґа́да, сарэ́ пхувья́киро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро завето́скиро ковчэго джа́ла анги́л тумэ́ндэ пир Иорда́но.</verse>
				<verse number="12">И лэн пэ́скэ дэшудуен манушэ́н Израилёскирэ родыцэндыр, пир екхэ́стэ манушэ́стэ родыцо́стыр.</verse>
				<verse number="13">И сыр фэ́ни (то́ка) раша́нгирэ ґэра́, савэ́ лыджа́на Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро ковчэго, сарэ́ пхувья́кирэ Хуласкирэ, тэрдёна дрэ Иорданоскиро пани́, Иорданоскиро пани́ хасёла, а пани́, саво́ тхадыя упра́л пани́, дова́ тэрдёла вантаса”.</verse>
				<verse number="14">И адя́кэ, ке́ли мануша́ гинэ́ пэ́скирэ шатрэндыр, соб (кай) тэ пириджан Иорда́но, и рашая́ лыджинэ́ завето́скиро ковчэго анги́л манушэ́ндэ:</verse>
				<verse number="15">то тэды екх мануша́, савэ́ лыджа́на ковчэго загинэ́ дро Иорда́но, и гэра раша́нгирэ, лыджии ковчэго обмэкнэпэ дро Иорданоскиро пани́ (Иорда́но выджа́ла сарэ́ пэ́скирэ брэгэндыр дрэ сарэ́ дывэса́, ке́ли пшеницакиро укэдыибэн),</verse>
				<verse number="16">то пани́, саво́ тхадэ́ла упра́л, тэрдия́ и тэрдия́ вантаса пэ древа́н баро́ штэ́то кэ Адамоскиро фо́ро, саво́ пашы́л Цартано; и саво́ тхадэ́ла дрэ морёскири лошчы́на, дро Лондо мо́рё (дэрья́в), гия́ и хасия́.</verse>
				<verse number="17">И мануша́ пириджанас проти Ерихо́но; рашая́, савэ́ лыджинэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро завето́скиро ковчэго, сыс тэрдэ́ пэ шуки́ пхув машки́р Иорда́но твардонэ ґэрьяса. Сарэ́ Израилёскирэ чхавэ́ пиригинэ́ пир шуки́ пхув, пака сарэ́ мануша́ пиригинэ́ пирда́л Иорда́но.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">Ке́ли сарэ́ мануша́ пиригинэ́ пирда́л Иорда́но, Рай Дэвэ́л пхэндя́ Исусо́скэ:</verse>
				<verse number="2">“Лэн пэ́скэ манушэ́ндыр дэшуду́й манушэ́н, пир екхэ манушэ́стэ родыцо́стыр (чангатыр),</verse>
				<verse number="3">и дэн лэ́нгэ упхэныбэ́н и пхэнэ́н: “Лэн пэ́скэ адатхы́р, машкира́л Иорданос, кай сыс тэрдэ́ твардэс ґэра́ раша́нгирэ, дэшуду́й бара́, и лыджа́н лэн пэ́са, и чхувэ́н лэн пэ рат, кай явэ́на тэ ратькирэн дрэ дая́ рат”.</verse>
				<verse number="4">Ису́со кхардя́ дэшудуен манушэ́н, савэ́н выкэдыя́ Израилёскирэ чхавэ́ндыр, пир екхэ манушэ́стэ родыцо́стыр;</verse>
				<verse number="5">и пхэндя́ лэ́нгэ Ису́со: “Джа́н анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, тумарэ́ Дэвлэ́скиро ковчэго, машкира́л Иорда́но, и лэн одотхы́р и чхувэ́н пэ пэ́скиро псико́ кажно (сва́ко) ману́ш пир екх бар, пир Израилёскирэ чхавэ́нгирэ-родыцоскиро гиныбэ́н,</verse>
				<verse number="6">соб (кай) ёнэ тэ явэ́н тумэ́ндэ сыр знаме́нии (ґертыка́). Ке́ли пхучэна тумэ́ндыр дро (часо), саво́ явэ́ла тумарэ́ чхавэ́ и пхэнэ́на: “Кэ со тумэ́ндэ далэ́ бара́?”</verse>
				<verse number="7">Тумэ́ пхэнэ́на лэ́нгэ: “Дро рипирибэ́н пал дова́, со пани́ Иорданоскиро розгия́пэ анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро завето́скиро ковчэго; ке́ли ёв гия́ пирда́л Иорда́но, тэды пани́ Иорданоскиро розгия́пэ. Адя́кэ бара́ далэ́ явэ́на ваш Израилёскирэ чхавэ́нгэ рипирибнаса пэ ве́ко”.</verse>
				<verse number="8">И кэрдэ́ Израилёскирэ чхавэ́ адя́кэ, сыр припхэндя́ Ису́со: лынэ́ дэшуду́й бара́ Иорданостыр, сыр ракирдя́ Рай Дэвэ́л Исусо́скэ, пир Израилёскиро чхавэ́нгиро-родыцоскиро гиныбэ́н, и яндлэ́ лэн пэ́са пэ рат, и чхудэ́ лэн одо́й.</verse>
				<verse number="9">И яви́р дэшуду́й бара́ чхудя́ Ису́со машки́р Иорда́но пэ штэ́то, кай сыс тэрдэ́ раша́нгирэ ґэра́, савэ́ лыджинэ́ завето́скиро ковчэго. Ёнэ исын одо́й и кэ дава́ дывэ́с.</verse>
				<verse number="10">Рашая́, савэ́ лыджинэ́ ковчэго, сыс тэрдэ́ машки́р Иорда́но, пака кэрдо́ сыс саро́, со Рай Дэвэ́л припхэндя́ Исусо́скэ тэ пхэнэ́с манушэ́нгэ, – адя́кэ, сыр ракирдя́ Мо́йза Исусо́скэ; а мануша́ далэ́ часоса бахталэс пириджанас.</verse>
				<verse number="11">Ке́ли сарэ́ мануша́ пиригинэ́ Иорда́но, тэды пиригия и Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро завето́скиро ковчэго, и рашая́ анги́л манушэ́ндэ;</verse>
				<verse number="12">И чхавэ́ Рувимо́скирэ, и чхавэ́ Гадо́скирэ, и паш Манасия́скиро ро́дыцо пиригинэ́ анги́л Израилёскирэ чхавэ́ндэ мардытконэнца, сыр ракирдя́ лэ́нгэ Мо́йза.</verse>
				<verse number="13">Пашы́л штардэша́ тысёнцы мардытконэнца пэ брань пиригинэ́ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ пэ Ерихоноскирэ лошчыны, соб (кай) тэ марэ́нпэ.</verse>
				<verse number="14">Дрэ дова́-паць дывэ́с барьякирдя Рай Дэвэ́л Исусо́с анги́л сарэ́ Израилёскирэ якха́, и ячнэ́ тэ дарэнпэ лэ́ндыр, сыр дардэпэ Мойзастыр, дрэ сарэ́ лэ́скирэ джиибна́скирэ дывэса́.</verse>
				<verse number="15">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Исусо́скэ:</verse>
				<verse number="16">“Припхэн рашангэ, савэ́ лыджа́на ковчэго досыкаибна́са (откровенияса) тэ выджа́н Иорданостыр”.</verse>
				<verse number="17">Ису́со припхэндя́ рашангэ и пхэндя́: “Выджа́н Иорданостыр”.</verse>
				<verse number="18">И ке́ли рашая́, савэ́ лыджинэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро завето́скиро ковчэго, выгинэ́ Иорданостыр, тэды, сыр лэ́нгирэ ґэра́ тэрдинэ́ пэ пхув, пани́ Иорданоскиро сы́гэс потхадыя пир пэ́скиро штэ́то и гия́, сыр тася́ и пэ три́то дывэ́с, вучэды́р сарэ́ пэ́скирэ брэгэндыр.</verse>
				<verse number="19">И выгинэ́ мануша́ Иорданостыр пэ дэ́што дывэ́с пэрвонэ́-чхонэ́скиро, и чхудэ́ ста́но дрэ Галга́ло, пэ васточно Ерихоноскири риг.</verse>
				<verse number="20">И дэшуду́й бара́, савэ́ лынэ́ ёнэ Иорданостыр, Ису́со чхудя́ дро Галга́ло.</verse>
				<verse number="21">И пхэндя́ Израилёскирэ чхавэ́нгэ: “Ке́ли спхучэна дрэ пэ́рво часо чхавэ́ тумарэ́ пэ́скирэ дадыр: ‘Со значынэна далэ́ бара́?’”</verse>
				<verse number="22">Пхэнэ́н тумарэ́ чхавэ́нгэ: “Израилё пиригия пирда́л саро́ Иорда́но пир шуки́ пхув.”</verse>
				<verse number="23">Палдава́ со Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тумаро́, вышутькирдя пани́ Иорданоскиро ваш тумэнкэ, пака тумэ́ пиригинэ́ лэс, адя́кэ-паць сыр Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тумаро́, кэрдя́ Лолэ́ морёса, саво́ вышутькирдя анги́л амэ́ндэ, пака амэ пиригиям лэс,</verse>
				<verse number="24">соб (кай) сарэ́ пхувья́кирэ мануша́ уджиндлэ́, со васт Ра́скирэ Дэвлэ́скиро исын зорало́, и соб (кай) тумэ́ тэ дарэ́н Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, Дэвлэ́стыр тумарэстыр, дрэ сарэ́ дывэса́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="5">
				<verse number="1">Ке́ли сарэ́ Аморее́нгирэ кра́лья, савэ́ дживдэ́ пир дая́ риг Иорданоскири кэ мо́рё (дэрья́в), и сарэ́ Ханааноскирэ кра́лья, савэ́ сыс пашы́л мо́рё (дэрья́в), шундлэ́, со Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л вышутькирдя пани́ Иорданоскиро анги́л Израилёскирэ чхавэ́ндэ, пака ёнэ пириджанас: то тэды яця́ би зорьякиро лэ́нгиро ило́, и на яця́ буты́р дрэ лэ́ндэ ду́хо проти Израилёскирэ чхавэ́ндэ.</verse>
				<verse number="2">Дро дова́-паць часо Рай Дэвэ́л пхэндя́ Исусо́скэ: “Кэр пэ́скэ востра чхурья и обчхин Израилёскирэ чхавэ́н дро яви́р мо́ло”.</verse>
				<verse number="3">И кэрдя́ пэ́скэ Ису́со востра чхурья, и обчхиндя Израилёскирэ чхавэ́н пэ штэ́то, саво́ сыс кхардо “обчхиныбнаскири бэ́рга”.</verse>
				<verse number="4">Ѓа́да, со́скэ обчхиндя Ису́со Израилёскирэ чхавэ́н: сарэ́ мануша́, савэ́ выгинэ́ Египто́стыр, мурша́, сарэ́, кон сыс лачхо́ кэ марибэ́н помынэ пэ чхучи́ пхув пэ дром пир выгиибэн Египто́стыр;</verse>
				<verse number="5">сарэ́, савэ́ выгинэ́ мануша́, сыс обчхиндлэ́; нэ сарэ́ мануша́, савэ́ бия́ндынэ пэ чхучи́ пхув пэ дром, пало́ дава́, сыр выгинэ́ Египто́стыр, на сыс обчхиндлэ́.</verse>
				<verse number="6">Пал-дова́ со Израилёскирэ чхавэ́ штардэша́ бэрш псирдэ́ пир чхучи́ пхув, пака мынэ́ сарэ́ мануша́, савэ́ сыс лачхэ́ кэ марибэ́н, савэ́ выгинэ́ Египто́стыр, савэ́ на шундлэ́ Раскири-Дэвлэ́скири зан, и савэ́нгэ Рай Дэвэ́л совлахадя́, со ёнэ на дыкхэ́на пхув, сави́ Рай Дэвэ́л совлахаса дыя́ лав лэ́нгирэ дадэ́нгэ, тэ дэл лэ́нгэ пхув, кай тхадэ́ла тхуд и авги́н.</verse>
				<verse number="7">А заме́ст лэ́ндэ ґаздыя́ лэ́нгирэ чхавэ́н, савэ́н обчхиндя Ису́со, пал-дова́ со ёнэ сыс наобчхиндлэ; пал-дова́ со лэн пир дром на обчхинэнас.</verse>
				<verse number="8">Ке́ли сарэ́ мануша́ сыс обчхиндлэ́, ячэнаспэ ёнэ пэ пэ́скиро штэ́то дрэ ста́но, пака высастёнас.</verse>
				<verse number="9">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Исусо́скэ (Ёхошуаскэ): “Акана́ Мэ злыём тумэ́ндыр ладж Египто́скири. Со́скэ и кхарэ́лапэ дова́ штэ́то: Галга́ло, адя́кэ-паць кэ дава́ дывэ́с”.</verse>
				<verse number="10">И сыс тэрдэ́ Израилёскирэ чхавэ́ стано́са дро Галга́ло, и кэрдэ́ Патради́ пэ дэшуштарто чхонэ́скиро дывэ́с бэльвэле́ пэ Ерихоноскирэ лошчыны.</verse>
				<verse number="11">И пэ яви́р дывэ́с Патради́ лынэ́ тэ хан, со выбария пэ дая́ пхув, опресноки и шукэ́ зя́рки (зёрны) дрэ дова́-паць дывэ́с.</verse>
				<verse number="12">А манна пирияця́ тэ пэрэ́л пэ яви́р дывэ́с пало́ дова́, сыр ёнэ лынэ́ тэ хан, со барьёла пэ пхув, и на сыс буты́р манна Израилёскирэ чхавэ́ндэ, нэ ёнэ ханэ́ дрэ дов-паць бэрш дова́, со барьёла пэ Ханаано́скири пхув.</verse>
				<verse number="13">О Ису́со, сыс на́дур Ерихоностыр, дыкхця́ упрэ́ и дыкхэ́ла, и, ґа́да, сыс тэрдо́ анги́л лэ́стэ ману́ш, и дрэ лэ́скиро васт сыс вытырдыны курта́ла. Ису́со подги́я кэ ёв и пхэндя́ лэ́скэ: “Ци амаро́ ту, ци вэргэ́ндыр амарэндыр?”</verse>
				<verse number="14">Ёв пхэндя́: “Над; мэ сом шэрало́ пэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ халадыбэ́н (воинства), акана́ явдём дарик”. Ису́со пыя́ пэ́скирэ мо́са пэ пхув, и поклониндяпэ, и пхэндя́ лэ́скэ: “Со хула́й миро пхэнэ́ла пэ́скирэ писхари́скэ?”</verse>
				<verse number="15">Шэрало́ пэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро халадыбэ́н пхэндя́ Исусо́скэ: “Лэ тырэ́ ґэритка тырэ́ ґэрэндыр, пал-дова́ со штэ́то, пэ саво́ ту сан тэрдо́, исын свэ́нто”. Ису́со адя́кэ и кэрдя́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="6">
				<verse number="1">Ерихо́но зачхакирдяпэ, и сыс зачхакирдо дара́тыр Израилёскирэ чхавэ́ндыр: нико́н на выгия́ лэ́стыр, и нико́н на загия́.</verse>
				<verse number="2">Тэды Рай Дэвэ́л пхэндя́ Исусо́скэ: “Ѓа́да, Мэ пиридава дрэ тырэ́ васта́ Ерихо́но и лэ́скирэ крали́с, и зоралэн манушэ́н, савэ́ исын дрэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="3">Джа́н пашы́л фо́ро сарэ́, савэ́ исын лачхэ́ кэ марибэ́н, и обджан фо́ро е́кхвар дрэ дывэ́с; и кэр дава́ шов дывэса́.</verse>
				<verse number="4">И эфта́ рашая́ мэк тэ лыджа́н эфта́ ро́ги (трубы) свэнкитка анги́л ковчэго; а пэ эфта́то дывэ́с обджан пашы́л фо́ро эфта́ мо́лы, и рашая́ мэк тэ трубинэн дрэ ро́ги.</verse>
				<verse number="5">Ке́ли затрубинэла свэнкитко шынг (ро́го), ке́ли ушунэна зан рогоскири, тэды сарэ́ мануша́ мэк тэ задэн го́дла зоралэ́ заня́са; и ва́нта форо́скири роспэрэлапэ кэ пэ́скиро фунда́менто, и сарэ́ мануша́ явэ́на тэ джа́н дрэ фо́ро, и явэ́на тэ заджа́н сы́гэс кажно (сва́ко) пэ́скирэ рига́тыр.</verse>
				<verse number="6">И кхардя́ кэ пэ Ису́со, Навиноскиро чхаво́, Израилёскирэ раша́н, и пхэндя́ лэ́нгэ: “Лыджа́н завето́скиро ковчэго; а эфта́ рашая́ мэк тэ лыджа́н эфта́ ро́ги свэнкитка анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро ковчэго”.</verse>
				<verse number="7">И пхэндя́ манушэ́нгэ: “Джа́н и обджан пашы́л фо́ро: мардытконэнца мэк тэ джа́н анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро ковчэго”.</verse>
				<verse number="8">Сыр сыг Ису́со пхэндя́ манушэ́нгэ, эфта́ рашая́, савэ́ лыджынэ эфта́ ро́ги свэнкитка анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, гинэ́ и затрубиндлэ рогэ́нца, и Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро завето́скиро ковчэго гия́ пал лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="9">Мануша́ мардытконэнца гинэ́ анги́л рашандэ, савэ́ трубиндлэ рогэ́нца; а мануша́, савэ́ гинэ́ пала́л, гинэ́ пал ковчэго, ке́ли гинэ́ и трубиндлэ рогэ́нца.</verse>
				<verse number="10">Манушэ́нгэ Ису́со дыя́ упхэныбэ́н и пхэндя́: “На дэн го́дла и на дэн тэ шунэ́н тумари́ зан (глос), и соб (кай) лав тэ на выджа́л тумарэ́ уштэндыр кэ дова́ дывэ́с, пака мэ пхэна́ва тумэ́нгэ: ‘Задэн го́дла’, и тэды тумэ́ задэн го́дла”.</verse>
				<verse number="11">Адя́кэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро завето́скиро ковчэго гия́ пашы́л фо́ро, и обгия е́кхвар; и явнэ́ дрэ ста́но, и ратькирдэ дро ста́но.</verse>
				<verse number="12">Пэ яви́р дывэ́с Ису́со уштыя́ тася́рлэс (ра́нэс) пэ ра́нко, и рашая́ лыджинэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро завето́скиро ковчэго.</verse>
				<verse number="13">И эфта́ рашая́, савэ́ лыджинэ́ эфта́ ро́ги свэнкитка анги́л Ра́скиро-Дэвлэ́скиро ковчэго, гинэ́ и трубиндлэ рогэ́нца; мануша́ мардытконэнца гинэ́ анги́л лэ́ндэ, а мануша́, савэ́ гинэ́ пала́л, гинэ́ пал Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро завето́скиро ковчэго и гии, трубиндлэ рогэ́нца.</verse>
				<verse number="14">Адя́кэ-паць и пэ яви́р дывэ́с обгинэ пашы́л фо́ро е́кхвар, и рисинэ́ дрэ ста́но. И кэрдэ́ дава́ шов дывэса́.</verse>
				<verse number="15">Пэ эфта́то дывэ́с уштынэ́ тася́рлэс (ра́нэс), анги́л зло́ко пэ зоря, и обгинэ адя́кэ-паць пашэ́ фо́ро эфта́ мо́лы; дрэ екх дава́ дывэ́с обгинэ пашы́л фо́ро эфта́ мо́лы.</verse>
				<verse number="16">Ке́ли пэ эфта́то мо́ло рашая́ трубиндлэ рогэ́нца, Ису́со пхэндя́ манушэ́нгэ: “Задэн го́дла, пал-дава́ со Рай Дэвэ́л пиридыя тумэ́нгэ фо́ро!”</verse>
				<verse number="17">Фо́ро явэ́ла тэл арманя (прокошыбэ́н), и саро́, со исын дрэ лэ́стэ, Ра́скэ-Дэвлэ́скэ; екх Раав биладжакуны джувлы́ мэк тэ ячэ́лпэ джиды, ёй и кажно (сва́ко) ману́ш, кон явэ́ла ла́тэ дро кхэр; пал-дова́ со ёй гарадя манушэ́н, савэ́н амэ бичхадям.</verse>
				<verse number="18">Нэ тумэ́ ракхэ́нпэ долэ́стыр, со исын прокошно́, соб (кай) и кокорэнгэ тэ на пэрэ́н тэл прокошыбэ́н, ко́ли лэ́на вари-со прокошнэстыр, и соб (кай) пэ ста́но Израилёскирэ чхавэ́нгиро тэ на лыджас прокошыбэ́н и тэ на кэрэ́с лэ́скэ би́да.</verse>
				<verse number="19">И саро́ руп, и сувнака́й, и кхорэ́ (сасу́ды) харкунэ́ и саструнэ́, мэк тэ явэ́н свэ́нта Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, и заджа́на дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири пиралы́”.</verse>
				<verse number="20">Мануша́ задынэ го́дла, и затрубиндлэ рогэ́нца. Сыр сыг шундлэ́ мануша́ зан рогоскири, задынэ мануша́ зоралэ́ заня́са; и роспыяпэ ва́нта форо́скири кэ пэ́скиро фунда́менто и мануша́ гинэ́ дро фо́ро, кажно (сва́ко) пэ́скирэ рига́тыр, и лынэ́ фо́ро.</verse>
				<verse number="21">И отдынэ́ прокошыбнаскэ саро́, со сыс дрэ фо́ро, и муршэ́н и джувле́н, и тэрнэн и пхуранэн, и гурувэ́н, и бакрэ́н, и ослэн, саро́ хасякирдэ́ куртала́са.</verse>
				<verse number="22">А дуе тэрнэ́ манушэ́нгэ, савэ́ обдыкхэнас пхув, Ису́со пхэндя́: “Джа́н дро кхэр адалэ́ биладжакунэ́-джувля́киро и вылыджан одотхы́р ла и сарэ́н, кон исын ла́тэ, адя́кэ сыр тумэ́ совлахадэ ла́кэ”.</verse>
				<verse number="23">И гинэ́ тэрнэ́ мануша́, савэ́ обдыкхэнас фо́ро, дро кхэр джувля́киро и вылыджинэ́ Раав, и дадэ́с лакирэс, и да лакирья, и пшалэ́н лакирэн, и сарэ́н, кон ла́тэ сыс, и сарэ́ сэмэнцэн лакирэн вылыджинэ́, и чхудэ́ лэн пал ста́но Израилёскирэ.</verse>
				<verse number="24">А фо́ро и саро́, со сыс дрэ лэ́стэ, схачкирдэ́ яга́са; екх руп, и сувнака́й, и кхорэ́ (сасу́ды) харкунэ́ и саструнэ́ отдынэ́ дро зракхибэ́н дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр.</verse>
				<verse number="25">Раав, биладжакуна джувля́, и кхэр ла́кирэ дадэ́скиро, и сарэ́н, кон ла́тэ сыс, Ису́со ячкирдя́ джидэн, и ёй дживэ́ла машки́р Израилё кэ дава́ дывэ́с: пал-дова́ со ёй гарадя манушэ́н, савэ́н бичхадя́ Ису́со тэ обдыкхэн Ерихо́но.</verse>
				<verse number="26">Дрэ дова́ часо Ису́со совлахадя́ и пхэндя́: “Прокошно́ явэ́ла анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ одова́, кон ґаздэ́ла и скэрэла фо́ро дава́ Ерихо́но; пэ англатунэстэ чхавэ́стэ пэскирэстэ ёв чхувэ́ла фунда́менто лэ́скиро, и пэ тыкныдыршонэстэ пэ́скирэ чхавэ́стэ чхувэ́ла вудара́ лэ́скирэ”.</verse>
				<verse number="27">И Рай Дэвэ́л сыс Исусо́са, и сла́ва лэ́скири розгия́пэ пир сари́ пхув.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="7">
				<verse number="1">Нэ Израилёскирэ чхавэ́ кэрдэ́ чорипэ́н и лынэ́ совлахадэстыр (прокошнэстыр): Ахано Хармияскиро чхаво́, Завдияскирэ-чхавэ́скиро, Заракирэ чхавэ́скиро, Юда́скирэ родыцо́стыр, лыя́ совлахадэстыр, и холы́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири захачи́я пэ Израилёскирэ чхавэ́ндэ.</verse>
				<verse number="2">Ису́со (Ёхошуа́) Ерихоностыр бичхадя́ манушэ́н дро Гаё, со исын пашы́л Беф-Авено, васточнонэ Вефилёскирэ рига́тыр, и пхэндя́ лэ́нгэ: “Джа́н, обдыкхэн пхув”. Ёнэ гинэ́ и обдыкхнэ Гаё.</verse>
				<verse number="3">И рисинэ́ кэ Ису́со, и пхэндлэ́ лэ́скэ: “На сарэ́ мануша́ мэк тэ джа́н, а мэк тэ джа́н пашы́л дуй тысёнцы ци пашы́л трин тысёнцы манушэ́н, и тумэ́ домарэн Гаё; сарэ́ манушэ́н на лы́джа одори́к, пал-дова́ со лэн на́бут одо́й”.</verse>
				<verse number="4">И адя́кэ гинэ́ одори́к пашы́л трин тысёнцы манушэ́н народо́стыр; нэ ёнэ мэкнэпэ дро нашыбэн Гаёскирэ манушэ́ндыр.</verse>
				<verse number="5">Мануша́ Гаёскирэ замардэ́ лэ́ндыр кэ трия́нда шов манушэ́н, и традынэ лэн вударэндыр кэ / жы́ко Севаримо, и домардэ́ лэн пэ змэкибэн бэрга́тыр; со́стыр ило́ манушэ́нгиро розбиладя и яця́, сыр пани́.</verse>
				<verse number="6">Ису́со роскустя и́ди пэ́скирэ, и пыя́ пэ́скирэ мо́са пэ пхув анги́л Ра́скиро-Дэвлэ́скиро ковчэго, и пасия́ кэ бэльвэ́ль, ёв и Израилёскирэ пхурыдыра́, и обчхувэнас прахоса пэ́скирэ шэрэ́.</verse>
				<verse number="7">И пхэндя́ Ису́со: “Нэ, Раё Дэ́вла, Хула́ё! Ваш со Ту пирилыджиян адалэ́ манушэ́н пир Иорда́но, соб (кай) тэ отдэс амэн дрэ Аморее́нгирэ васта́, и тэ хасякирэс амэн? Нэ, ко́ли бы амэ тэ ячаспэ и тэ джива́с пал Иорда́но!</verse>
				<verse number="8">О, Раё Дэ́вла! Со ма́нгэ тэ пхэна́в пало́ дава́, сыр Израилё рисия́ думэса кэ пэ́скирэ вэ́рги?</verse>
				<verse number="9">Хананеи и сарэ́ пхувья́кирэ мануша́ ушунэна, и обджана сарэ́ ригэ́ндыр амэн, и хасякирэна лав амаро́ пхувья́тыр. И со скэрэса тэды лавэ́скэ Тырэ́скэ барэскэ?”</verse>
				<verse number="10">Рай Дэвэ́л пхэндя́ Исусо́скэ: “Ушты́, ваш со ту пыян пэ муй тыро́?</verse>
				<verse number="11">Израилё кэрдя́ грэ́хо, и пиригинэ́ ёнэ Миро завето, саво́ Мэ дыём лав лэ́нгэ; и лынэ́ совлахадэстыр, и чордэ, и схачкирдэ́, и чхудэ́ машки́р пэ́скирэ вешчы (вешча).</verse>
				<verse number="12">Палдава́ Израилёскирэ чхавэ́ на могиндлэ́ тэ вытэрдён анги́л пэ́скирэ вэргэ́ндэ, и сыкадэ палуй (тыло) пэ́скирэ вэргэ́нгэ, пал-дова́ со ёнэ попынэ тэл совэ́л (прокошыбэ́н); Мэ на ява́ва буты́р тумэ́нца, ко́ли на хасякирэна пэ́стыр засовлахадэс.</verse>
				<verse number="13">Ушты́, обсвэнцын манушэ́н и пхэн: обсвэнцынэнпэ кэ зло́ко (ра́нко); пал-дова́ со адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро: совлахадо исын машки́р ту́тэ, Израилё: палдава́ ту на могинэ́са тэ затэрдёс анги́л вэргэ́ндэ тырэндэ, пака протрадэса пэ́стыр засовлахадэс.</verse>
				<verse number="14">Атася́ подджан сарэ́ пир тумаро́ ро́дыцо, саво́ упхэнэла Рай Дэвэ́л, мэк тэ подджа́л пир кхэри́тко ро́до (племё); кхэри́тко ро́до, саво́ упхэнэла Рай Дэвэ́л, мэк тэ подджа́л пир чэ́карь (семейство), сави́ упхэнэла Рай Дэвэ́л, мэк тэ подджа́л пир екхэ манушэ́стэ.</verse>
				<verse number="15">И манушэ́с угалёна, кон чордя совлахадэстыр, мэк лэс тэ схачкирэн яга́са, лэс и саро́, со лэ́стэ, пал-дова́ со ёв пиригия Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро завето и кэрдя́ проти зако́но машки́р Израилё.</verse>
				<verse number="16">Ису́со, уштыя́ тася́рлэс (ра́нэс) ранкоса, и пхэндя́ тэ подджа́л Израилёскэ пир лэ́скиро ро́дыцо; и сыс упхэндло́ ро́дыцо Юда́скиро.</verse>
				<verse number="17">Коригэды́р (позжэ) пхэндя́ тэ подджа́л Юда́скирэ кхэритконэ́ родо́скэ; и упхэндло́ кхэри́тко ро́до Заракиро. Пхэндя тэ подджа́л Зариноскиро родо́скэ пир чэ́карь, и сыс упхэндлы сыс чэ́карь (семейство) Завдиёскири.</verse>
				<verse number="18">Пхэндя тэ подджа́л лэ́скирэ чэкарьякэ пир екхэ манушэ́стэ, и сыс упхэндло́ Ахано, Хармиёскиро чхаво́, Завдиёскиро чхаво́, Заракиро чхаво́, Юда́скирэ родыцо́стыр.</verse>
				<verse number="19">Тэды Ису́со пхэндя́ Аханоскэ: “Миро чхава! Воздэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Израилёскирэ Дэвлэ́скэ сла́ва, и приґалёвпэ анги́л Лэ́стэ, и дэ тэ джина́в ма́нгэ, со ту кэрдя́н; на счхакир ма́ндыр”.</verse>
				<verse number="20">Дрэ отпхэныбэ́н Исусо́скэ Ахано пхэндя́: “Чачунэ́с, мэ кэрдём грэ́хо анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, Дэвлэ́стэ Израилёскирэстэ и кэрдём дова́ и дова́.</verse>
				<verse number="21">Машкира́л дорэсыбэ́н (добыча) екх шука́р Сенаароскири и́дя, и дуй шэла́ шэ́кели руп, и котэ́р (куско) сувнака́й вагаса дрэ пандждэша́ шэ́кели; дава́ ма́нгэ покамдяпэ, и мэ лыём дава́; и гада, ёв исын гарадо́ дрэ пхув машкира́л мири́ ша́тра, и руп тэл ла́тэ”.</verse>
				<verse number="22">Ису́со бичхадя́ манушэ́н, и ёнэ праста́ндынэ дрэ ша́тра; и ґа́да, саро́ дава́ сыс гарадо́ дрэ лэ́скири ша́тра, и руп тэл ла́тэ.</verse>
				<verse number="23">Ёнэ лынэ́ дава́ шатратыр, и яндлэ́ кэ Ису́со и кэ сарэ́ Израилёскирэ чхавэ́, и чхудэ́ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="24">Ису́со и сарэ́ Израильтя́ни лэ́са лынэ́ Аханос, Зариёскирэ чхавэ́с, и руп, и и́дя, и котэ́р сувнака́й, и лэ́скирэ чхавэ́н, и лэ́скирэ чхае́н, и лэ́скирэ гурувэ́н, и лэ́скирэ ослэн, и лэ́скирэ бакрэ́н, и лэ́скири ша́тра, и саро́, со лэ́стэ сыс, и вылыджинэ́ лэн пэ до́ло Ахороскиро.</verse>
				<verse number="25">И пхэндя́ Ису́со: “Пал дова́, со ту яндян пэ амэ́ндэ би́да, Рай Дэвэ́л пэ ту́тэ янэ́ла би́да дрэ дава́ дывэ́с”. И мардэ́ лэс сарэ́ Израильтя́ни барэ́нца, и схачкирдэ́ лэн яга́са, и чхурдынэ́ пэ лэ́ндэ бара́.</verse>
				<verse number="26">И чхурдынэ́ пэ лэ́стэ бари куча бара́, сави́ исын и кэ дава́ дывэ́с. Пало́ дава́ штылыя Раскири-Дэвлэ́скири холы́. Палдава́ дова́ штэ́то сыс кхардо долоса Ахор адя́кэ-паць кэ дава́ дывэ́с.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="8">
				<verse number="1">Рай Дэвэ́л пхэндя́ Исусо́скэ: “На дар и на страхадёв; лэ пэ́са сарэ́ манушэ́н, савэ́ исын лачхэ́ кэ марибэ́н, и уштыи, джа́ кэ Гаё; ґа́да, Мэ отда́ва дрэ тырэ́ васта́ Гаёскирэ крали́с и лэ́скирэ манушэ́н, лэ́скиро фо́ро и лэ́скири пхув.</verse>
				<verse number="2">Кэр Гаёса и лэ́скирэ крали́са дова́-паць, со ту кэрдя́н Ерихоноса и лэ́скирэ крали́са, екх лэ́скиро дорэсыбэ́н и лэ́скирэ кхэри́тка мурдала́ (ското) роскэрэн пэ́скэ. Кэр засада пал фо́ро”.</verse>
				<verse number="3">Ису́со и сарэ́ мануша́, савэ́ сыс лачхэ́ кэ марибэ́н, уштынэ́, соб (кай) тэ джас пэ Гаё; и выкэдыя́ Ису́со трия́нда тысёнцы манушэ́н муршканэн, и бичхадя́ лэн раты́.</verse>
				<verse number="4">И дыя́ лэ́нгэ упхэныбэ́н, и пхэндя́: “Дыкхэ́н, тумэ́ явэ́на тэ чхувэ́н засада пашы́л фо́ро пало́ фо́ро; на джа́н дур форо́стыр, и явэ́н сарэ́ скэдынэ́.</verse>
				<verse number="5">А мэ и сарэ́ мануша́, савэ́ исын ма́нца, подджаса кэ фо́ро. И, ке́ли Гаёскирэ мануша́ выджа́на проти амэ́ндэ, сыр и англэды́р, тэды амэ нашаса лэ́ндыр.</verse>
				<verse number="6">Ёнэ джа́на пал амэ́ндэ, адя́кэ со амэ отлыджаса лэн форо́стыр; пал-дова́ со ёнэ пхэнэ́на: “Нашэ́на амэ́ндыр, сыр и гарэдыр, ке́ли амэ нашасас лэ́ндыр,</verse>
				<verse number="7">то тэды тумэ́ уштэна засадатыр и залэна фо́ро; и Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тумаро́, отдэ́ла лэс дрэ тумарэ́ васта́.</verse>
				<verse number="8">Ке́ли лэ́на фо́ро, захачкирэн фо́ро яга́са, пир лав Дэвлэ́скиро кэрэ́н. Дыкхэ́н, мэ ракира́ва тумэ́нгэ”.</verse>
				<verse number="9">Адя́кэ бичхадя́ лэн Ису́со, и ёнэ гинэ́ дрэ засада, и гарадынэ машки́р Вефлиемо и машки́р Гаё, палатунэ́ Гаёскирэ рига́тыр; а Ису́со дрэ доя́ рат ратькирдя машки́р манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="10">Уштыи тася́рлэс (ра́нэс) пэ ра́нко, Ису́со обдыкхця манушэ́н, и гия́ ёв и Израилёскирэ пхурыдыра́ анги́л манушэ́ндэ кэ Гаё;</verse>
				<verse number="11">И сарэ́ мануша́, годна кэ марибэ́н, савэ́ сыс лэ́са, гинэ́, подгинэ́ пашэдыр и гинэ́ кэ фо́ро.</verse>
				<verse number="12">И чхудя́ ста́но паш-ратитконэ́ (севернонэ) Гаёскирэ рига́тыр, а машки́р лэ́стэ и Гаёстэ сыс до́ло. Коригэды́р (позжэ) ёв лыя́ пашы́л пандж тысёнцы манушэ́н и чхудя́ лэн дрэ засада машки́р Вефлиемо и Гаё, палатунэ́ форо́скирэ рига́тыр.</verse>
				<verse number="13">И мануша́ чхудэ́ саро́ ста́но, саво́ сыс паш-дывэсытконэ́ форо́скирэ рига́тыр адя́кэ, со палатуны (о) пашы́л сыс форо́скирэ палатунэ́ рига́тыр. И гия́ Ису́со дрэ доя́ рат машкира́л лошчы́на.</verse>
				<verse number="14">Ке́ли дыкхця́ дава́ кра́ли Гаёскиро, саво́ сыс дова́-паць моменто форо́скирэ манушэ́нца, ёв уштыи тася́рлэс (ра́нэс), выгия́ пэ Израилё пэ марибэ́н, ёв и сарэ́ лэ́скирэ мануша́, пэ упхэндло́ штэ́то анги́л лошчы́на. Нэ ёв на джиндя́, со ваш лэ́скэ исын засада (забэшыбэн) пал фо́ро.</verse>
				<verse number="15">Ису́со и саро́ Израилё, хай (сы́рбы) домардэ́ лэ́нца, нашнэ́ пэ чхучи́ пхув.</verse>
				<verse number="16">А ёнэ кхардэ́ кэ пэ сарэ́ манушэ́н, савэ́ сыс дро фо́ро, соб (кай) тэ традэ́н лэн; и, традыи Исусо́с, отгинэ́ дур форо́стыр.</verse>
				<verse number="17">Дро Гаё и Вефи́лё на яця́пэ ни екхэ манушэ́с, саво́ на традыяпэ пал Израилё. И фо́ро пэ́скиро ячкирдэ́ отчхакирдэса, традыи Израилё.</verse>
				<verse number="18">Тэды Рай Дэвэ́л пхэндя́ Исусо́скэ: “Протырдэ чхурдыбнытко буст (коп΄ё), сави́ исын дрэ тыро́ васт, кэ Гаё, пал-дова́ со Мэ отда́ва лэс дрэ тырэ́ васта́”. Ису́со протырдыя́ чхурдыбнытко буст, сави́ сыс дрэ лэ́скиро васт, кэ фо́ро.</verse>
				<verse number="19">Мануша́, савэ́ бэштэ́ сыс дрэ засада, сы́гэс уштынэ́ пэ́скирэ штэто́стыр и праста́ндынэ, сыр сыг ёв протырдыя́ пэ́скиро васт, загинэ́ дро фо́ро, и лынэ́ лэс, и сы́гэс захачкирдэ фо́ро яга́са.</verse>
				<verse number="20">Мануша́ Гаёскирэ дыкхнэ́ палэ, и дыкхнэ́, со тхув форо́стыр ґаздэ́лапэ кэ болыбэ́н. И на сыс ваш лэ́нгэ штэ́то, карик бы тэ нашэ́н, ни одори́к, ни адари́к; пал-дова́ со мануша́, савэ́ нашнэ́ пэ чхучи́ пхув, рисинэ́ пэ адалэ́ манушэ́ндэ, савэ́ традынэпэ пал лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="21">Ису́со и саро́ Израилё, дыкхнэ́, со мануша́, савэ́ сыс бэштэ́ дрэ засада, лынэ́ фо́ро, и тхув форо́стыр ґаздэласпэ кэ болыбэ́н, рисинэ́ и лынэ́ тэ марэ́н Гаёскирэ манушэ́н.</verse>
				<verse number="22">А далэ́ форо́стыр выгинэ́ гил лэ́нгэ, адя́кэ со ёнэ сыс машкира́л Израильтянэндэ, савэ́ екх сыс долэ́ рига́тыр, а яви́р явирьятыр. Адя́кэ мардэ́ лэн, со на ячкирдэ́ ни екхэ́с лэ́ндыр, джидэс ци знашибнарис.</verse>
				<verse number="23">А крали́с Гаёскирэс лынэ́ джидэс, и яндлэ́ лэс кэ Ису́со.</verse>
				<verse number="24">Ке́ли Израильтя́ни домардэ́ сарэ́н манушэ́н Гаёскирэн пэ фэ́лда, пэ чхучи́ пхув, карик ёнэ традынэ лэн, и ке́ли сарэ́ ёнэ кэ палатуно́ ману́ш пынэ́ куртала́тыр, то тэды сарэ́ Израильтя́ни рисинэ́ кэ Гаё, и домардэ́ лэс куртала́са.</verse>
				<verse number="25">Мулэн дро дова́ дывэ́с муршэ́н и джувле́н, сарэ́н Гаёскирэ манушэ́н, сыс дэшуду́й тысёнцы.</verse>
				<verse number="26">Ису́со на обмэкця пэ́скиро васт, саво́ протырдыя́ чхурдыбнытко буст, пака на отдыя́ совлахакэ (прокошыбнаскэ) сарэ́ Гаёскирэ манушэ́н.</verse>
				<verse number="27">Екх кхэри́тка мурдала́ (ското) и дорэсыбэ́н (добыча) далэ́ кхэритконэ́ мурдалэ́н форо́скиро, Израилёскирэ чхавэ́ роскэрдэ машки́р пэ́стэ, пир Раскир-Дэвлэ́скиро лав, саво́ Рай Дэвэ́л пхэндя́ Исусо́скэ.</verse>
				<verse number="28">И схачкирдя́ Ису́со Гаё, и кэрдя́ лэс дрэ векоскирэ росчхурдыпэна (руи́ны), пэ чхучи́ пхув, кэ дава́ дывэ́с.</verse>
				<verse number="29">А крали́с Гаёскирэс убладя пэ вэш, кэ бэльвэ́ль: ке́ли загия́ кхам, то припхэндя́ Ису́со, и злынэ лэс мулэс вэшэ́стыр, и чхурдынэ́ лэс пашы́л форо́скирэ вудара́, и чхурдынэ́ пэ лэ́стэ бари куча бара́, сави́ исын кэ дава́ дывэ́с.</verse>
				<verse number="30">Тэды Ису́со кэрдя́ алта́рё (жэртвенико) Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Израилёскирэ Дэвлэ́скэ, пэ бэ́рга Гевало.</verse>
				<verse number="31">Сыр ракирдя́ Мо́йза, писха́ри Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, Израилёскирэ чхавэ́нгэ, пал со исын зачхиндло́ дрэ Мойза́скирэ-законоскири лылвари́, – алта́рё (жэртвенико) барэндыр цэлонэндыр, пэ савэ́ на ґаздынэ́ састыра́; и яндлэ́ пэ лэ́стэ цэ́ло схачкирибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, и кэрдя́ свэ́нта мирна яныбэна́.</verse>
				<verse number="32">И чхиндя́ Ису́со одо́й пэ бара́ счхиныбнытко (списко) Мойза́скирэ Законо́стыр, саво́ ёв зачхиндя́ анги́л Израилёскирэ чхавэ́ндэ.</verse>
				<verse number="33">Саро́ Израилё, пхурыдыра́ лэ́скирэ, и дыкхибнарья лэ́скирэ и сэнда́рья, тэрдинэ́ долэ́ и явирэ рига́тыр ковчэгоскирэ проти рашандэ и Левитэндэ, савэ́ лыджа́нас Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро завето́скиро ковчэго, сыр мануша́ явирэ рига́тыр, адя́кэ и далэ́-пхувья́кирэ мануша́, екх лэ́нгири паш маму́й бэ́рга Гаризимо, а яви́р паш пашы́л бэ́рга Гевало, сыр англэды́р ракирдя́ Мо́йза, писха́ри Ра́скиро-Дэвлэ́скиро, тэ бахтякирэс Израилёскирэ манушэ́н.</verse>
				<verse number="34">И коригэды́р (позжэ) Ису́со гиндя дрэ зан сарэ́ Законо́скирэ лава́, бахтякирибэ́н и прокошыбэ́н, сыр сыс зачхиндло́ дрэ лылвари́ Законоскири.</verse>
				<verse number="35">Сарэ́стыр, со Мо́йза ракирдя́ Исусо́скэ, на сыс ние́кх лав, саво́ Ису́со на прогиндя анги́л саро́ Израилёскиро скэдыибэ́н и джувлендэ, и чхавэ́ндэ, и манушэ́ндэ, савэ́ явнэ́ явирэ рига́тыр, и дживэ́на машки́р лэ́ндэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="9">
				<verse number="1">Шундлэ́ дава́ сарэ́ кра́лья, савэ́ сыс пал Иорда́но, пэ бэ́рга и пэ лошчы́на и пир саро́ барэ́ морёскиро (дэрьявэ́скиро) брэ́го, на́дур Ливаностыр, Хетеи, Амореи, Хананеи, Ферезеи, Евеи и Евусеи,</verse>
				<verse number="2">и скэдынэ́пэ кхэтанэ́, соб (кай) пал екх тэ марэ́нпэ Исусо́са и Израилёса.</verse>
				<verse number="3">Нэ ке́ли Гаваоноскирэ мануша́ шундлэ́, со Ису́со кэрдя́ Ерихоноса и Гаёса,</verse>
				<verse number="4">то кэрдэ́ мэндрэс: гинэ́, скэдынэ́ маро́ пэ дром и чхудэ́ пхуранэ́ гонэ́ пэ пэ́скирэ ослэндэ и пхуранэ́, покушнэ и лапикэнца гонэ́ ваш мол (вино);</verse>
				<verse number="5">и ґэритка пэ лэ́нгирэ ґэра́ сыс пхуранэ́ лапикэнца, и и́дя пэ лэ́ндэ сыс пхураны; и саро́ лэ́нгиро дромитко маро́ сыс шуко и плесниво.</verse>
				<verse number="6">Ёнэ явнэ́ кэ Ису́со дрэ Израилёскиро ста́но дрэ Галга́ло и пхэндлэ́ лэ́скэ и сарэ́ Израильтянэнгэ: “Древа́н дуратунэ́ пхувья́тыр явдя́м амэ; и адя́кэ кэрэ́н амэ́нца доракирибэ́н”.</verse>
				<verse number="7">Израильтя́ни пхэндлэ́ Евеенгэ: “Могинэл (сашты́) тэ явэ́л, со тумэ́ дживэ́на пашы́л амэ́ндэ? Сыр амэ́нгэ тэ кэра́с тумэ́нца доракирибэ́н?”</verse>
				<verse number="8">Ёнэ пхэндлэ́ Исусо́скэ: “Амэ сам тырэ́ дына́рья. Ису́со пхэндя́ лэ́нгэ: “Кон тумэ́ сан, и каты́р тумэ́ явнэ́?”</verse>
				<verse number="9">Ёнэ пхэндлэ́ лэ́скэ: “Древа́н дуратунэ́ пхувья́тыр явнэ́ тырэ́ дына́рья дро лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, тырэ́ Дэвлэ́скиро тырэскирэ; пал-дова́ со амэ шундя́м сла́ва Лэ́скири и саро́, со кэрдя́ Ёв дрэ Еги́пто,</verse>
				<verse number="10">и саро́, со Ёв кэрдя́ дуе Аморее́нгирэ кральенгэ, савэ́ сыс пир доя́ Иорданоскири риг, Сигоноскэ, Есевоноскирэ крали́скэ, и Огоскэ, Васаноскирэ крали́скэ, саво́ дживдя́ кэ Астарофо.</verse>
				<verse number="11">Ушуны дава́, пхурыдыра́ амарэ́ и сарэ́ амарэ́-пхувья́кирэ мануша́, пхэндлэ́ амэ́нгэ: “Лэн дро пэ́скирэ васта́ маро́ пэ дром, и джа́н гил лэ́нгэ, и пхэнэ́н лэ́нгэ: амэ сам дына́рья тумарэ́; и адя́кэ кэрэ́н лэ́нца доракирибэ́н.</verse>
				<verse number="12">Дава́ маро́ амаро́ кхэрэндыр амарэндыр амэ лыям тато дрэ дова́ дывэ́с, ке́ли гиям кэ тумэ́; а акана́, ґа́да, ёв кэрдя́пэ шуко и заплесниндя.</verse>
				<verse number="13">И далэ́ гонэ́ моляса (виноса), савэ́ сыс нэвэ амэ чхудям пхэрдэ́с, ґа́да, роскушнэпэ; и дая́ и́дя амари́, и ґэритка амарэ́ пхуранынэ древа́н (збит) дуратунэ́ дромэ́стыр”.</verse>
				<verse number="14">Израильтя́ни лынэ́ лэ́нгиро маро́, а Ра́стыр-Дэвлэ́стыр на пхучнэ́.</verse>
				<verse number="15">И кэрдя́ Ису́со лэ́нца рама́нё (миро), и кэрдя́ лэ́нца доракирибэ́н дрэ дова́, со ёв зракхэ́ла лэ́нгэ джиибэ́н; и совлахадэ лэ́нгэ скэдыибнаскирэ барыдыра́.</verse>
				<verse number="16">А пирда́л трин дывэса́, сыр ёнэ кэрдэ́ лэ́нца доракирибэ́н, то шундлэ́, со ёнэ лэ́нгирэ пашатунэ́/сусе́ды (кота́рья) дживэ́на на́дур лэ́ндыр.</verse>
				<verse number="17">Пал-дова́ со Израилёскирэ чхавэ́, гии дрэ дром, явнэ́ дрэ лэ́нгиро фо́ро пэ три́то дывэ́с; фо́рья лэ́нгирэ сыс: Гавао́но, Кефира, Беерофо и Кири́аф-Иаримо.</verse>
				<verse number="18">Израилёскирэ чхавэ́ на мардэ́ лэн, пал-дова́ со скэдыибнаскирэ барыдыра́ совлахадэ лэ́нгэ Ра́са-Дэвлэ́са, Дэвлэ́са Израилёскирэса. Палдава́ саро́ Израилёскиро скэдыибэ́н задыя го́дла пэ барыдырэндэ.</verse>
				<verse number="19">Сарэ́ барыдыра́ пхэндлэ́ сарэ́ скэдыибнаскэ: “Амэ совлахадям лэ́нгэ Ра́са-Дэвлэ́са, Израилёскирэ Дэвлэ́са, и пал-дова́ амэ́нгэ нашты́ (на могинаса) тэ чилавас лэн;</verse>
				<verse number="20">а ґа́да, со кэра́са лэ́нца: ячкираса лэн джидэнца, соб (кай) тэ на латхтэл амэн холы́ пал совла́х, савья́са амэ совлахадям лэ́нгэ”.</verse>
				<verse number="21">И пхэндлэ́ лэ́нгэ барыдыра́: “Мэк ёнэ тэ дживэ́н, нэ явэ́на тэ чингирэн кашта́ и пхэрэн пани́ ваш саро́ скэдыибэ́н”. И кэрдя́ саро́ скэдыибэ́н адя́кэ, сыр пхэндлэ́ лэ́нгэ барыдыра́.</verse>
				<verse number="22">Ису́со кхардя́ лэн кэ пэ и пхэндя́: “Ваш со тумэ́ хохадэ амэн, пхэны: ‘Мэ древа́н дур тумэ́ндыр’, тэды сыр жа тумэ́ дживэ́на на́дур амэ́ндыр?</verse>
				<verse number="23">Палдава́ прокошнэ сан тумэ́! Саро́ джиибэ́н тумэ́ явэ́на дынарье́нца; явэ́на тэ чингирэн кашта́ и тэ пхэрэн пани́ ваш кхэр мирэ́ Ра́скиро-Дэвлэ́скиро!”</verse>
				<verse number="24">Ёнэ дро отпхэныбэ́н Исусо́скэ пхэндлэ́: “Догия́ кэ джиныбэ́н тырэ́ дынарьенгиро, со Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, пхэндя́ Мойза́скэ, Пэ́скирэ писхари́скэ, тэ дэл тумэ́нгэ сари́ пхув и тэ мулякирэ́л сарэ́н далэ́ пхувья́кирэ манушэ́н анги́л тумаро́ муй: пал-дова́ амэ древа́н дардямпэ, соб (кай) тумэ́ тэ на отлэн амаро́ джиибэ́н, и амэ кэрдя́м дава́ рэ́ндо.</verse>
				<verse number="25">Какана́ ґа́да, амэ сам дро тыро́ васт. Сыр фэды́р и чачунэ́с ту́кэ бицяло́ тэ кэрэ́с амэ́нца, адя́кэ и кэр”.</verse>
				<verse number="26">И ёв, Ису́со (Ёхошуа́), кэрдя́ лэ́нца адя́кэ: зракхця́ лэн Израилёскирэ-чхавэ́нгирэ вастэ́стыр, и ёнэ на мулякирдэ́ лэн.</verse>
				<verse number="27">И пхэндя́ дро дова́ дывэ́с Ису́со, соб (кай) ёнэ тэ чингирэн кашта́, и тэ чхувэ́н пани́ ваш скэдыибэ́н и ваш Ра́скиро-Дэвлэ́скиро алта́рё, – адя́кэ-паць кэ дава́ дывэ́с, пэ штэ́то, саво́ бы тэ на выкэдэл Рай Дэвэ́л.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="10">
				<verse number="1">И сыс адя́кэ: ке́ли Адониседэко, Ерусалимоскиро кра́ли, шундя́, со Ису́со лыя́ Гаё и отдыя́ лэс совлахакэ (прокошыбнаскэ), и со адя́кэ-паць кэрдя́ Гаёса и лэ́скирэ крали́са, сыр кэрдя́ Ерихоноса и лэ́скирэ крали́са, и со Гаваоноскирэ мануша́ кэрдэ́ рама́нё (миро) Израилёса и ячнэ́пэ тэ дживэ́н машки́р лэ́ндэ,</verse>
				<verse number="2">то тэды ёв зоралэ́с страхадыя, пал-дова́ со Гавао́но фо́ро сыс баро́, сыр екх крали́скирэ форье́ндыр, и сыс барэды́р Гаёстыр, и сарэ́ мануша́ лэ́скирэ сыс муршарья.</verse>
				<verse number="3">Палдава́ о Адониседэко, кра́ли Ерусалимоскиро, бичхадя́ кэ Гогамо, Хевроноскиро кра́ли, и кэ Фирамо, Иармуфоскиро кра́ли, и кэ Яфиё, Лахисоскиро кра́ли, и кэ Девиро, Еглоноскиро кра́ли, соб (кай) тэ пхэнэ́н:</verse>
				<verse number="4">“Явэ́н кэ мэ, и дэн васт ма́нгэ тэ хасякира́в Гавао́но, пал-дова́, со ёв кэрдя́ рама́нё (миро) Исусо́са и Израилёскирэ чхавэ́нца”.</verse>
				<verse number="5">Ёнэ скэдынэ́пэ, и гинэ́ пандж Аморее́нгирэ кра́лья: Ерусалимо́скирэ кра́ли, Хевроноскиро кра́ли, Иармуфоскиро кра́ли, Лахисоскиро кра́ли, Еглоноскиро кра́ли, ёнэ и сарэ́ лэ́нгирэ мануша́, и тэрдинэ́ стано́са пашы́л Гавао́но, соб (кай) тэ джа́н марибна́са проти лэ́стэ.</verse>
				<verse number="6">Мануша́ Гаваоноскирэ бичхадэ́ кэ Ису́со дро ста́но Израильёскиро, дро Галга́ло, тэ пхэнэ́н. “На отлэ васт тыро́ тырэ́ писхарьендыр, яв кэ амэ сыгнэдыр, зра́кх амэн и помогин амэ́нгэ; пал-дова́ со скэдынэ́пэ проти амэ́ндэ сарэ́ Аморее́нгирэ кра́лья, савэ́ дживэ́на пэ бэ́рги”.</verse>
				<verse number="7">Ису́со гия́ Галгалостыр кокоро́, и лэ́са сарэ́ мануша́, савэ́ сыс лачхэ́ кэ марибэ́н, и сарэ́ мурша́ муршканэ́.</verse>
				<verse number="8">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Исусо́скэ: “На дар лэ́ндыр, пал-дова́ со Мэ отдыём лэн дрэ тырэ́ васта́: нико́н лэ́ндыр на вытэрдёла анги́л муй тыро́”.</verse>
				<verse number="9">И явдя́ пэ лэ́ндэ Ису́со наужакирдэс, пал-дова́ со сари́ рат гия́ ёв Галгалостыр.</verse>
				<verse number="10">Рай Дэвэ́л яндя́ лэн дро дар анги́л Израильтянэндэ, и ёнэ домардэ́ зоралэ́с лэн дрэ Гавао́но, и традынэ лэн пир дром кэ Вефороноскиро вучипэ́н, и мардэ́ лэн кэ Азеко и кэ Македо.</verse>
				<verse number="11">Ке́ли ёнэ нашнэ́ Израильтянэндыр пир Вефоронсконэ-бэрга́киро змэкибэн, то Рай Дэвэ́л чхурдыя́ пэ лэ́ндэ болыбна́стыр барэ́ бара́ аж кэ Азеко, и ёнэ помынэ; буты́р сыс одолэ́ндыр, савэ́ мынэ́ барэнгирэ чхуибнастыр, сыр кодолэндыр, савэ́н мулякирдэ́ Израилёскирэ чхавэ́ куртала́са.</verse>
				<verse number="12">Ису́со ракирдя́ кэ Рай Дэвэ́л дрэ дова́-паць дывэ́с, дро саво́ отдыя́ Рай Дэвэ́л Амореёс дрэ васта́ Израилёскэ, ке́ли домардя́ лэн дро Гавао́но, и ёнэ домардэ́ сыс анги́л Израилёскирэ-чхавэ́нгиро якха́, и пхэндя́ анги́л Израильтянэндэ: “Тэрдёв, кхам, пэ Гавао́но, и чхон, пэ до́ло Аиалоноскиро!”</verse>
				<verse number="13">И тэрдия́ кхам, и чхон сыс тэрдо́, пака мануша́ отханас (отомстинэнас) палэ пэ́скирэ вэргэ́нгэ. Ци на дава́ сыс чхиндло́ дрэ лылвари́ “Чачипнаскирэскири”: ‘Тэрдо́ исын кхам машкира́л болыбэ́н и на сыгнякирдяпэ кэ загиибэ́н саро́ дывэ́с?’</verse>
				<verse number="14">И на сыс дасаво дывэ́с ни англэды́р, ни пало́ дава́, дрэ саво́ Рай Дэвэ́л адя́кэ шундя́ бы манушэ́нгири зан. Пал-дава́ со Рай Дэвэ́л мардя́пэ пал Израилё.</verse>
				<verse number="15">Коригэды́р рисия́ Ису́со и саро́ Израилё лэ́са позжэ дро ста́но, дро Галга́ло.</verse>
				<verse number="16">А одолэ́ пандж кра́лья нашнэ́, и гарадынэ дрэ ґеба́р (пешчэра) дро Македо.</verse>
				<verse number="17">Ке́ли яндло сыс Исусо́скэ и пхэндло́: “Латхнэпэ пандж кра́лья, ёнэ гарадёна дрэ ґеба́р (пешчэра) дро Македо”,</verse>
				<verse number="18">то пхэндя́ Ису́со: “Причхурдэн барэ́ бара́ кэ ґэбаракиро (пешчэракиро) загиибэ́н, и чхувэ́н кэ ёй манушэ́н тэ ракхэ́н лэн.</verse>
				<verse number="19">А тумэ́ на тэрдён, а традэ́н тумарэ́ вэргэ́н, и мулякирэ́н палатуны паш лэ́нгирэ халадэндыр, и на дэн лэ́нгэ тэ джа́н дрэ лэ́нгирэ фо́рья; пал-дова́ со Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тумаро́, отдыя́ лэн дрэ тумарэ́ васта́”.</verse>
				<verse number="20">Пало́ дава́, сыр Ису́со и чхавэ́ Израилёскирэ сарэ́са домардэ́ лэн древа́н зоралэ́с, и, савэ́ ячнэ́пэ джидэ́ лэ́ндыр, нашнэ́ дрэ фо́рья зоралэ́ тынэ́нца,</verse>
				<verse number="21">то сарэ́ мануша́ рисинэ́ дро ста́но кэ Ису́со дро Македо раманёса (миро́са), и нико́н Израилёскирэ чхавэ́ндыр на рискирдя́ пэ́скирэ чиба́са.</verse>
				<verse number="22">Тэды Ису́со пхэндя́: “Отчхакирэн загиибэ́н кэ ґеба́р, и вылыджан кэ мэ ла́тыр панджэн одолэ́н кралье́н”.</verse>
				<verse number="23">Адя́кэ и кэрдэ́: вылыджинэ́ кэ ёв ґебаратыр (пешчэратыр) панджэн одолэ́н кралье́н: Ерусалимо́скирэ крали́с, Хевроноскирэ крали́с, Иармуфоскирэ крали́с, Лахисоскирэ крали́с и Еглоноскирэ крали́с.</verse>
				<verse number="24">Ке́ли вылыджинэ́ адалэн кралье́н кэ Ису́со, то Ису́со кхардя́ кэ пэ сарэ́н Израильтянэ́н и пхэндя́ халадэ́нгирэ шэралэнгэ, савэ́ псирдэ́ лэ́са: “Подджан, тэрдён тумарэ́ гэрэнца пэ мэня далэ́ кральенгэ”. Ёнэ подгинэ́ и тэрдинэ́ пэ́скирэ ґэрэ́нца пэ лэ́нгирэ мэня.</verse>
				<verse number="25">Ису́со пхэндя́ лэ́нгэ: “На дарэ́н и на страхадён, явэ́н зоралэ́ и бидарипнаскирэ; пал-дова́ со адя́кэ кэрэ́ла Рай Дэвэ́л сарэ́ тумарэ́ вэргэнца, савэ́нца явэ́на тэ марэ́нпэ”.</verse>
				<verse number="26">Коригэды́р (позжэды́р) домардя́ лэн Ису́со, и мулякирдя́ лэн, и убладя лэн пэ пандж вэшыны; и сыс убладэ ёнэ пэ вэшыны кэ бэльвэ́ль.</verse>
				<verse number="27">Сыр загия́ кхам, то припхэндя́ Ису́со, и злынэ лэн вэшынэндыр, и чхурдынэ́ лэн дрэ ґеба́р, дрэ сави́ ёнэ гарадынэ, и причхурдынэ барэ́ бара́ кэ ґэбаракиро загиибэ́н, савэ́ одо́й исын ёнэ аж кэ дава́ дывэ́с.</verse>
				<verse number="28">Дро дова́-паць дывэ́с лыя́ Ису́со Македо, и домардя́ лэс куртала́са и лэ́скирэ крали́с, и отдыя́ прокошыбнаскэ лэн и саро́ джидо́, со сыс дрэ лэ́стэ; никонэ́с на ячкирдя́, кон бы яця́пэ джидо́; и кэрдя́ адя́кэ-паць Македоскирэ крали́са, сыр кэрдя́ Ерихоноскирэ крали́са.</verse>
				<verse number="29">И гия́ Ису́со и сарэ́ Израильтя́ни лэ́са Македостыр кэ Ливна, и мардэ́пэ проти Ливна;</verse>
				<verse number="30">и отдыя́ Рай Дэвэ́л и ла дрэ Израилёскирэ васта́, и ла́кирэ крали́с, и традыя́ криг ла Ису́со куртала́са и саро́ джидо́, со сыс дрэ ла́тэ: никонэ́с на ячкирдя́ дрэ ла́тэ, кон бы тэ ячэ́лпэ джидо́. И кэрдя́ адя́кэ-паць ла́кирэ крали́са, сыр кэрдя́ Ерихоноскирэ крали́са.</verse>
				<verse number="31">Ливнатыр гия́ Ису́со и сарэ́ Израильтя́ни лэ́са кэ Лахисо; и тэрдинэ́ на́дур лэ́стыр стано́са, и мардэ́пэ проти лэ́стэ;</verse>
				<verse number="32">и отдыя́ Рай Дэвэ́л Лахисо дрэ Израилёскирэ васта́, и лыя́ ёв лэс пэ яви́р дывэ́с, и домардя́ лэс куртала́са и саро́ джидо́, со сыс дрэ лэ́стэ адя́кэ, сыр кэрдя́ Ливнаса.</verse>
				<verse number="33">Тэды явдя́ тэ помогинэл (тэ подрикирэ́л) Лахисоскэ о Горамо, Газероскиро кра́ли; нэ Ису́со домардя́ лэс и лэ́скирэ манушэ́н куртала́са адя́кэ, со никонэ́с лэ́стэ на ячкирдя́, кон бы тэ ячэ́лпэ джидо́.</verse>
				<verse number="34">И гия́ Ису́со и сарэ́ Израильтя́ни лэ́са Лахисостыр кэ Еглоно, и тэрдинэ́ на́дур лэ́стыр стано́са, и мардэ́пэ проти лэ́стэ.</verse>
				<verse number="35">И лынэ́ лэс дро дова́-паць дывэ́с и домардэ́ лэс куртала́са, и саро́ джидо́, со сыс дрэ лэ́стэ дрэ дова́-паць дывэ́с, и отдыя́ ёв совлахакэ, сыр кэрдя́ Лахисоса.</verse>
				<verse number="36">И гия́ Ису́со и сарэ́ Израильтя́ни лэ́са Еглоностыр кэ Хевро́но, и мардэ́пэ проти лэ́стэ.</verse>
				<verse number="37">И лынэ́ лэс, и домардэ́ лэс куртала́са, и крали́с лэскирэс, и сарэ́ фо́рья лэ́скирэ, и саро́ джидо́, со сыс дрэ лэ́стэ; никонэ́с на ячкирдя́, кон бы тэ ячэ́лпэ джидо́, сыр кэрдя́ ёв и Еглоноса: отдыя́ совлахакэ лэс и саро́ джидо́, со сыс дрэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="38">Коригэды́р (позжэ) гия́ Ису́со и саро́ Израилё лэ́са кэ Давиро и мардя́пэ проти лэ́стэ.</verse>
				<verse number="39">И лыя́ лэс, крали́с лэскирэс, и сарэ́ лэ́скирэ фо́рья, и домардэ́ лэн куртала́са, и отдынэ́ совлахакэ саро́ джидо́, со сыс дрэ лэ́стэ; никонэ́с на яця́пэ, кон бы яця́пэ джидо́. Сыр кэрдя́ Хевроноса и лэ́скирэ крали́са, адя́кэ кэрдя́ Давироса и крали́са лэскирэса, и сыр кэрдя́ Ливнаса и лэ́скирэ крали́са.</verse>
				<verse number="40">И домардя́ Ису́со сари́ бэргитко и паш-дывэсы́тко (полудёно) пхув, и тэлатунэ́ штэ́ты, и пхув, сави́ исын пашы́л бэ́рги, и сарэ́н лакирэн кралье́н; никонэ́с на ячкирдя́, кон тэ ячэ́лпэ джидо́, и саро́ джидо́ отдыя́ совлахакэ, сыр ракирдя́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро.</verse>
				<verse number="41">И домардя́ лэн Ису́со Кадес-Варнатыр кэ Газа, и сари́ пхув Гошэн аж кэ Гавао́но;</verse>
				<verse number="42">сарэ́н кралье́н далэн и лэ́нгири пхув Ису́со лыя́ екхэ молостыр, пал-дова́ со Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро, мардя́пэ пал Израилё.</verse>
				<verse number="43">Коригэды́р (позжэ) Ису́со и сарэ́ Израильтя́ни лэ́са рисинэ́ дро ста́но, дро Галга́ло.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="11">
				<verse number="1">Сыр шундя́ дава́ Иавино (Явино), Асороскиро кра́ли, то бичхадя́ кэ Иоваво, Мадороскиро кра́ли, и кэ Шимроноскиро кра́ли, и кэ Ахсафоскиро кра́ли,</verse>
				<verse number="2">и кэ кра́лья, савэ́ дживдэ́ пэ паш-рати́тко риг пэ бэ́рга и пэ лошчы́на паш-дывэсытконэ́ Хинарофоскирэ рига́тыр, и пэ тэлатунэ́ штэ́ты, и дрэ Нафоф-Дора кэ западо,</verse>
				<verse number="3">кэ Хананеи, савэ́ дживдэ́ кэ васто́ко и кэ мо́рё (дэрья́в), кэ Амореи и Хитеи, кэ Ферезеи и кэ Евусеи, савэ́ дживдэ́ пэ бэ́рга, и кэ Евеи, савэ́ дживдэ́ на́дур Ермоностыр пэ пхув Маси́фа.</verse>
				<verse number="4">И выгинэ́ ёнэ и сарэ́ лэ́нгирэ отря́ды (ополчэнии) лэ́нца, бут мануша́, савэ́н сыс адя́кэ бут, кицы́ исын пра́хо пэ морёскиро (дэрьявэ́скиро) брэ́го; и грэн и марибны́тка вурдына́ сыс древа́н бут.</verse>
				<verse number="5">И скэдынэ́пэ сарэ́ далэ́ кра́лья, и явнэ́ и тэрдинэ́ стано́са кхэтанэ́ пашы́л Меромоскирэ паня́, соб (кай) тэ марэ́нпэ Израилёса.</verse>
				<verse number="6">Нэ Рай Дэвэ́л пхэндя́ Исусо́скэ: “На дар лэ́ндыр, пал-дова́ со атася́, пашы́л дава́ часо, Мэ отда́ва лэн сарэ́н пэ марибэ́н чхавэ́нгэ Израилёскирэнгэ; грэнгэ лэнгирэнгэ пиричхин жылы и вурдына́ лэ́нгирэ схачкир яга́са”.</verse>
				<verse number="7">Ису́со и лэ́са сарэ́ мануша́, савэ́ сыс лачхэ́ пэ марибэ́н, сы́гэс выгинэ́ пэ лэ́ндэ кэ Меромоскирэ паня́ и пынэ́ пэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="8">И отдыя́ лэн Рай Дэвэ́л Израильтянэнгэ дрэ васта́, и домардэ́ ёнэ лэн, и традынэ лэн кэ баро́ Сидоно, и кэ Мисрефоф-Маима, и кэ до́ло Мицфа кэ васто́ко, и пиримардэ лэн адя́кэ, со никонэ́с лэ́ндыр на яця́пэ, кон бы тэ явэ́л джидо́.</verse>
				<verse number="9">И кэрдя́ Ису́со лэ́нца адя́кэ, сыр пхэндя́ лэ́скэ Рай Дэвэ́л: лэ́нгирэ грэнгэ ёв пиричхиндя жылы и лэ́нгирэ марибны́тка вурдына́ схачкирдя́ яга́са.</verse>
				<verse number="10">Дрэ дова́-паць часо, Ису́со рисия́, лыя́ Асорос и лэ́скирэ крали́с замардя́ куртала́са (Асоро англэды́р сыс сарэ́ далэ́-кралипнаскирэ шэралэса);</verse>
				<verse number="11">и пиримардэ ёнэ саро́ джидо́, со сыс дрэ лэ́стэ, куртала́са, отдыи совлахакэ (прокошыбнаскэ); на яця́пэ ние́кх джидо́ ди; а Асоро схачкирдя́ ёв яга́са.</verse>
				<verse number="12">И сарэ́ далэнгирэ-кральенгирэ фо́рья и сарэ́н кралье́н лэнгирэн лыя́ Ису́со, и домардя́ куртала́са, отдыи лэн совлахакэ, сыр ракирдя́ Мо́йза, Ра́скиро-Дэвлэ́скиро писха́ри;</verse>
				<verse number="13">нэ сарэ́ фо́рья, савэ́ сыс пэ вучипэ́н, на хачкирдэ́ Израильтя́ни, апри́ч екхэ Асоро, саво́ схачкирдя́ Ису́со.</verse>
				<verse number="14">А саро́ дорэсыбэ́н (добыча) далэ́ форьенгиро и кхэритконэ́ мурдалэ́н (ското) росчордэ Израилёскирэ чхавэ́ пэ́скэ; манушэ́н сарэ́н пиримардэ куртала́са адя́кэ, со протрадынэ сарэ́н лэн: на ячкирдэ́ ние́кх ди.</verse>
				<verse number="15">Сыр припхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ, Пэ́скирэ писхари́скэ, адя́кэ Мо́йза припхэндя́ Исусо́скэ, а Ису́со адя́кэ и кэрдя́: на отгия́ ни екхэ лавэ́стыр дро саро́, со припхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ.</verse>
				<verse number="16">Адя́кэ Ису́со лыя́ сари́ дая́ пхув пэ бэ́ргицы, сари́ пхув паш-дывэсы́тко (полудёно), сари́ пхув Гошэн и тэлатунэ́ штэ́ты, и лошчы́на и бэ́рга Израилёскири, и тэлатунэ́ штэ́ты,</verse>
				<verse number="17">бэрга́тыр Халако, сави́ залэла штэ́то кэ Сеиро, кэ Ваал-Гадо пэ Ливаноскиро до́ло, пашы́л Ермоноскири бэ́рга, и сарэ́н лэ́нгирэ кралье́н лыя́, и домардя́ лэн, и мулякирдя́ лэн.</verse>
				<verse number="18">Длуго часо Ису́со лыджия́ марибэ́н сарэ́ адалэ́ кральенца.</verse>
				<verse number="19">На сыс фо́ро, саво́ кэрдя́ бы рама́нё (миро) Израилёскирэ чхавэ́нца, апри́ч Евеендэ, савэ́ дживдэ́ кэ Гавао́но: сарэ́ лынэ́ ёнэ марибна́са;</verse>
				<verse number="20">пал-дова́ со Ра́стыр-Дэвлэ́стыр сыс дова́, со ёнэ холякирдэ ило́ пэ́скиро и марибна́са стрэниндлэ Израилё, ваш дова́, соб (кай) тэ явэ́н отдынэ́ совлахакэ и соб (кай) тэ на явэ́л лэ́нгэ отмэкибэн, нэ, соб (кай) тэ явэ́н протрадынэ адя́кэ, сыр припхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ.</verse>
				<verse number="21">Дро дова́-паць часо явдя́ Ису́со и домардя́ Енакимэн пэ бэ́рга, дро Хевро́но, дро Давиро, дрэ Анава, пэ сари́ Юдаскири бэ́рга и пэ сари́ Израилёскири бэ́рга; лэ́нгирэ форьенца отдыя́ лэн Ису́со совлахакэ;</verse>
				<verse number="22">на яця́пэ ниекхэс Енакимостыр манушэ́с пэ Израилёскирэ-чхавэнгири пхув; яця́пэ екх дро Газо, дро Гефо и дро Азото.</verse>
				<verse number="23">И адя́кэ лыя́ Ису́со сари́ пхув, сыр ракирдя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ, и отдыя́ ла Исусо́скэ дрэ миштыпна́скири ме́ра Израильтянэнгэ, пир дова́, сыр пхув роскэрдяпэ машкира́л лэ́нгирэ ро́дыцы. И штылыя пхув марибнастыр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="12">
				<verse number="1">Акэ, исын кра́лья долэ́ пхувья́кирэ, савэ́н домардэ́ Израилёскирэ чхавэ́ и савэнгири пхув лынэ́ пэ́скэ пир доя́ Иорданоскири риг кэ кхамэскиро ўзгиибэн, Арноноскирэ сыгнонэ рэкицатыр (лэнорьятыр) кэ Ермоноскири бэ́рга и сари́ лошчы́на кэ васто́ко:</verse>
				<verse number="2">О Сигоно, Амореенгиро кра́ли, саво́ дживдя́ кэ Есево́но, саво́ рикирдя пхув Ароеростыр, со исын пашы́л брэ́го Арноноскирэ рэкицатыр (лэнорьятыр), и кэ паш рэ́кица (лэнори́), пашы́л Галаа́до, кэ Явокоскири рэ́кица (лэнори́), кай сыс Амонитянэнгири риг,</verse>
				<verse number="3">и кэ лошчы́на кэ Хинерефоскиро мо́рё (дэрья́в) кэ васто́ко и кэ морёскири лошчы́на, Лондо мо́рё (дэрья́в), кэ васто́ко пир дром кэ Беф-Ешымофо, а кэ паш-дывэ́с (юго) штэтэнца, савэ́ сыс паштэ́ тэла́л пашы́л Фасга;</verse>
				<verse number="4">и Огоскири провинцыя, кон сыс Васаоскиро кра́ли, палатуно́ (последнё) Рефаимэндыр, саво́ дживдя́ кэ Астарофо и дрэ Едрея,</verse>
				<verse number="5">саво́ рикирдя бэ́рга Ермоно, и Салха, и саро́ Васа́но, кэ Гесуроскиро и Маахоскиро-межакири риг, и паш Галаа́до, кэ Сигоноскири риг, Есевонсконэ-крали́скири.</verse>
				<verse number="6">О Мо́йза, Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро писха́ри, и Израилёскирэ чхавэ́ домардэ́ лэн; и дыя́ ла Мо́йза, Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро писха́ри, дрэ мэкно́ миштыпэ́н (наследиё) Рувимо́скирэ и Гадо́скирэ родыцо́скэ и паш Манасия́скирэ родыцо́скэ.</verse>
				<verse number="7">И, ґа́да, исын кра́лья Аморее́нгирэ пхувья́кирэ, савэ́н домардя́ Ису́со и Израилёскирэ чхавэ́ пир дая́ Иорданоскири риг кэ западо, Ваал-Гадостыр пэ Ливаноскиро долоскэ Халака, бэ́рга, сави́ тырдэлапэ кэ Сеиро, сави́ отдыя́ Ису́со Израилёскирэ родыцэнгэ дро мэкно́ миштыпэ́н (наследиё), пир лэ́нгиро роскэрибэн,</verse>
				<verse number="8">пэ бэ́рга, пэ тэлатунэ́ штэ́ты пэ лошчы́на, пэ штэ́ты, савэ́ исын пашы́л бэ́рги, и пэ чхучи́ пхув, и пэ паш-дывэ́с (юго), Хетеен, Амореен, Хананеен, Ферезеен, Евеен и Евусеен:</verse>
				<verse number="9">екх кра́ли Ерихоноскиро, екх Гаёскиро, со исын пашы́л Вефи́лё,</verse>
				<verse number="10">екх кра́ли Ерусалимоскиро, екх кра́ли Хевроноскиро,</verse>
				<verse number="11">екх кра́ли Ярмуфаскиро, екх кра́ли Лахисоскиро,</verse>
				<verse number="12">екх кра́ли Еглоноскиро, екх кра́ли Гезероскиро,</verse>
				<verse number="13">екх кра́ли Давироскиро, екх кра́ли Гадероскиро,</verse>
				<verse number="14">екх кра́ли Хормакиро, екх кра́ли Арадоскиро,</verse>
				<verse number="15">екх кра́ли Ливнакиро, екх кра́ли Одоламоскиро,</verse>
				<verse number="16">екх кра́ли Македоскиро, екх кра́ли Вефилёскиро,</verse>
				<verse number="17">екх кра́ли Тапуахоскиро, екх кра́ли Хефероскиро,</verse>
				<verse number="18">екх кра́ли Афекоскиро, екх кра́ли Шароноскиро,</verse>
				<verse number="19">екх кра́ли Мадоноскиро, екх кра́ли Асороскиро,</verse>
				<verse number="20">екх кра́ли Шимроно-Мероноскиро, екх кра́ли Ахсафоскиро,</verse>
				<verse number="21">екх кра́ли Фаанахоскиро, екх кра́ли Мегидоноскиро,</verse>
				<verse number="22">екх кра́ли Кедесоскиро, екх кра́ли Иокнеамоскиро пашы́л Кармило,</verse>
				<verse number="23">екх кра́ли Дороскиро пашы́л Нафаф-Доро, екх кра́ли Гоимоскиро дро Галга́ло,</verse>
				<verse number="24">екх кра́ли Фирцакиро: сарэ́н кралье́н сыс трия́нда екх (савэ́н пиризорьякирдэ Израилёскирэ чхавэ́).</verse>
			</chapter>
			<chapter number="13">
				<verse number="1">Ке́ли Ису́со пхурия, и загия́ дрэ пхурэ́ бэрша́, тэды Рай Дэвэ́л пхэндя́ лэ́скэ: “Ту пхуриян, загиян дрэ пхурэ́ бэрша́, а пхув тэ лэс дрэ мэкно́ миштыпэ́н ячэ́лапэ ишчо (инкэ́) древа́н бут.</verse>
				<verse number="2">Ѓа́да, сави́ ячэ́лапэ пхув: сари́ провинцыя пашы́л Филистимо и сари́ Гесуроскири пхув.</verse>
				<verse number="3">Сихоростыр, со исын анги́л Еги́пто кэ ме́жа Екроноскири кэ паш-рати́тко (северно риг), далэ́ пхувья́ гинэнапэ Ханаансконэнца, пэ савэ́ исын пандж хулая́ Филистимоскирэ: Газско, Азотско, Аскалонско, Гефско, Екронско и Авейско;</verse>
				<verse number="4">кэ паш-дывэ́с (юго) сари́ Ханаано́скири пхув Меаратыр Сидонсконатыр кэ Афеко, кэ Аморее́нгирэ рига́,</verse>
				<verse number="5">адя́кэ-паць пхув Гевалоскири и саро́ Лива́но кэ кхамэскиро ўзгиибэн Ваал-Гадо, со исын пашы́л Ермоноскири бэ́рга, кэ загиибэ́н дрэ Емафо.</verse>
				<verse number="6">Сарэ́н бэргитконэн манушэ́н Ливаностыр кэ Мисрефоф-Маимо, сарэ́н Сидонянэн Мэ вытрадава Израилёскирэ-чхавэ́нгирэ мо́стыр; роздэ ла дрэ миштыпна́скири ме́ра Израилёскэ, сыр Мэ ракирдём ту́кэ;</verse>
				<verse number="7">роздэ дая́ пхув дрэ миштыпна́скири ме́ра еня́ родыцэнгэ и пашакэ Манасия́скирэ родыцо́скэ.</verse>
				<verse number="8">А ро́дыцо (чанг) Рувимоскиро и Гадоскиро явирэ пашэ́са Манасия́скирэ родыцоса дорэснэ́ пэ́скири миштыпна́скири ме́ра Мойзастыр пал Иорда́но кэ васто́ко, сыр дыя́ лэ́нгэ Мо́йза, Ра́скиро-Дэвлэ́скиро писха́ри,</verse>
				<verse number="9">Ароеростыр, саво́ исын пэ брэ́го Арноноскирэ рэкицакиро (лэнорьякиро), и фо́ро, саво́ исын машки́р сы́гно рэ́кица (лэнори́) пэ до́ло, и сари́ лошчы́на Медева кэ Дивоно;</verse>
				<verse number="10">адя́кэ-паць сарэ́ Сигоноскирэ фо́рья, Аморее́нгирэ крали́скирэ, саво́ сыс крали́са кэ Есево́но, кэ ме́жы Амонитянэнгирэ,</verse>
				<verse number="11">адя́кэ-паць Галаа́до и ме́жа Гесурско и Маахакирэ, и сари́ бэ́рга Ермоно и саро́ Васа́но кэ Салха,</verse>
				<verse number="12">саро́ Васаноскирэ-Огоскиро кралипэ́н, саво́ сыс крали́са дрэ Астарофа и дрэ Едрея. Ёв яця́пэ екх Рефаимэндыр, савэ́н Мо́йза домардя́ и протрадыя.</verse>
				<verse number="13">Нэ чхавэ́ Израилёскирэ на вытрадынэ́ манушэ́н Гесуроскирэн и Маахиёскирэн, и дживэ́ла Гесуро и Мааха машки́р Израилё кэ дава́ дывэ́с.</verse>
				<verse number="14">Екхэ родыцо́скэ Левиёскирэскэ на дыя́ миштыпна́скири ме́ра: свэ́нто яныбэ́н Ра́скиро-Дэвлэ́скирэ, Дэвлэ́скиро Израилёскиро, акэ, исын лэ́скири миштыпна́скири ме́ра, сыр пхэндя́ лэ́скэ Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="15">Родыцоскэ Рувимо́скирэ чхавэ́нгэ пир лэ́нгирэ кхэра́ дыя́ миштыпна́скири ме́ра Мо́йза:</verse>
				<verse number="16">ригаса лэнгирьяса сыс Ароеро, саво́ исын пэ Арноноскирэ-рэкицакиро (лэнорьякиро) брэ́го, и фо́ро, саво́ исын машки́р рэ́кица (лэнори́), и сари́ лошчы́на пашы́л Медева,</verse>
				<verse number="17">Есево́но и сарэ́ лэ́скирэ фо́рья, савэ́ исын пэ лошчы́на, и Дивоно, Вамофо-Ваало и Беф-Ваал-Меоно,</verse>
				<verse number="18">Иааца (Яца), Кедемофо и Мефаафо,</verse>
				<verse number="19">Кириафаимо, Сивма и Цэреф-Шахаро пэ бэ́рга Емеко,</verse>
				<verse number="20">Беф-Фегоро и штэ́ты пашы́л склоно Фасгакиро и Беф-Ешымофо,</verse>
				<verse number="21">и сарэ́ фо́рья пэ лошчы́на, и саро́ Сигоноскиро кралипэ́н, Аморейсконэ-крали́скиро, саво́ сыс крали́са дрэ Есево́но, савэ́с замардя́ Мо́йза, адя́кэ-паць и Мадиамсконэ шэралэн: Евияс, и Рекемос, и Цурас, и Хурас, и Ревос, Сигоноскирэ тхагарьен, савэ́ дживдэ́ пэ доя́ пхув;</verse>
				<verse number="22">адя́кэ-паць Валаамос, Веороскирэ чхавэ́с, зумакирибнаскирэс, замардэ́ Израилёскирэ чхавэ́ куртала́са кхэтанэ́ дрэ гиныбэ́н, кицы́ ёнэ замардэ́.</verse>
				<verse number="23">Ригаса пир ме́жа Рувимо́скирэ чхавэ́нгирэ сыс Иорда́но. Ѓа́да, исын миштыпна́скири ме́ра Рувимо́скирэ чхавэнгири, пир лэ́нгирэ кхэриткароды, фо́рья и гава́ лэ́нгирэ.</verse>
				<verse number="24">Мо́йза адя́кэ-паць дыя́ миштыпна́скири ме́ра Гадо́скирэ родыцо́скэ, чхавэ́нгэ Гадоскирэнгэ, пир кхэри́тка ро́ды лэ́нгирэ:</verse>
				<verse number="25">ригаса лэнгирьяса сыс Язеро (Иазеро) и сарэ́ Галаадо́скирэ фо́рья, и паш Амоноскирэ чхавэ́нгиро пэ пхув кэ Ароеро, со исын анги́л Рава,</verse>
				<verse number="26">и пхувья́ Есевоноскирэ кэ Рамаф-Мицфа и Ветонимо, и Маханаимостыр кэ Давироскирэ-межакирэ рига́,</verse>
				<verse number="27">и пэ до́ло Беф-Гарамо и Беф-Нимра и Сокхофо и Цафоно, со яця́пэ Сигоноскирэ кралипнастыр, Есевоноскирэ крали́скиро; лэ́скирэ ригаса сыс Иорда́но кэ Хинерефоскиро пани́ пал Иорда́но кэ васто́ко.</verse>
				<verse number="28">Ѓа́да, исын Гадо́скирэ-чхавэнгири миштыпна́скири ме́ра, пир кхэри́тка ро́ды лэ́нгирэ, фо́рья и гава́ лэ́нгирэ.</verse>
				<verse number="29">О Мо́йза дыя́ миштыпна́скири ме́ра и пашакэ Манасия́скирэ родыцо́скэ, саво́ сыс пал паш Манасия́скирэ-чхавэ́нгирэ родыцо́стыр, пир кхэри́тка ро́ды лэ́нгирэ;</verse>
				<verse number="30">Лэ́нгири риг пир ме́жа сыс: Маханаимостыр саро́ Васа́но, саро́ Огаскиро кралипэ́н, Васаноскирэ-крали́скиро, и сарэ́ гава́ Яироскирэ, со исын дрэ Васа́но, шовдэша́ фо́рья;</verse>
				<verse number="31">а паш Галаадаскири и Астарофоскири и Едреякири, Васаноскирэ-Огоскирэ-кралипнаскирэ фо́рья, дынэ́ Махираскирэ чхавэ́нгэ, Манасия́скирэ-чхавэ́скирэ и пашакэ Махироскирэ чхавэ́нгэ, пир кхэри́тка ро́ды лэ́нгирэ.</verse>
				<verse number="32">Ѓа́да, со, Мо́йза дыя́ дрэ миштыпна́скири ме́ра пэ Моавитоскирэ лошчыны пал Иорда́но проти Ерихо́но кэ васто́ко.</verse>
				<verse number="33">Нэ Левиёскирэ родыцо́скэ Мо́йза на дыя́ миштыпна́скири ме́ра: Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро, Кокоро́ сыс лэ́нгири миштыпна́скири ме́ра, сыр Ёв ракирдя́ лэ́нгэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="14">
				<verse number="1">Ѓа́да, со, дорэснэ́ (долынэ) дрэ миштыпна́скири ме́ра Израилёскирэ чхавэ́ пэ Ханаано́скири пхув, со роздынэ лэ́нгэ дрэ миштыпна́скири ме́ра раша́й Елиза́ро и Ису́со, Навиноскиро чхаво́, и родэнгирэ барыдыра́ пэ Израилёскирэ-чхавэ́нгирэ ро́дыцы.</verse>
				<verse number="2">Пир жре́биё роздынэ ёнэ, сыр припхэндя́ Рай Дэвэ́л пир Мойзастэ, еня́ родыцэнгэ и пашакэ Манасия́скирэ родыцо́скэ.</verse>
				<verse number="3">Палдава́ со дуе родыцэнгэ и пашакэ Манасия́скирэ родыцо́скэ Мо́йза дыя́ дрэ миштыпна́скири ме́ра пал Иорда́но, Левитэ́нгэ на дыя́ миштыпна́скири ме́ра машкира́л лэ́ндэ;</verse>
				<verse number="4">пал-дова́ со Иосифо́скирэ чхавэ́ндыр выгинэ́ дуй ро́дыцы: Манасия́скиро и Ефремоскиро; пир дава́ ёнэ и на дынэ́ Левитэ́нгэ паша́ пэ пхув, а екх фо́рья ваш джиибэ́н лэ́нгирэ пхувья́са ваш кхэритконэ́ мурдалэ́нгэ (ското) лэ́нгирэ и ваш яви́р лэ́нгирэ льготы (выгоды).</verse>
				<verse number="5">Сыр припхэндя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ, адя́кэ и кэрдэ́ Израилёскирэ чхавэ́, ке́ли роздэнас пхув дрэ миштыпна́скири ме́ра.</verse>
				<verse number="6">Юда́скирэ чхавэ́ явнэ́ дро Галга́ло кэ Ису́со (Ёхошуа́), и пхэндя́ лэ́скэ о Халево, Ефониёскиро чхаво́, Кенезеянино: “Ту джинэ́са, со ракирдя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ, Дэвлэ́скирэ манушэ́скэ, пал ма́ндэ и пал ту́тэ дрэ Кадес-Варна.</verse>
				<verse number="7">Ма́нгэ сыс штардэша́ бэрш, ке́ли Мо́йза, писха́ри Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, бичхадя́ ман Кадес-Варнатыр тэ обдыкхав пхув, и мэ яндём лэ́скэ дрэ отпхэныбэ́н, со сыс ма́ндэ пэ ило́:</verse>
				<verse number="8">пша́ла мирэ́, савэ́ псирдэ́ ма́нца, яндлэ́ дар дро ило́ манушэ́нгиро, а мэ кэрдём саро́ дро чачипэ́н мирэ́скэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Дэвлэ́скэ;</verse>
				<verse number="9">и совлахадя́ Мо́йза дрэ дова́ дывэ́с и пхэндя́: ‘Пхув, пир сави́ псирдя́ тыри́ ґэро́й, явэ́ла миштыпнаскирэ мераса ту́кэ и тырэ́ чхавэ́нгэ пэ ве́ко, пал-дова́ со ту дрэ чачипэ́н саро́ кэрдя́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Дэвлэ́скэ мирэ́скэ.’</verse>
				<verse number="10">И адя́кэ, ґа́да, Рай Дэвэ́л ячкирдя́ ман джидэс, сыр Ёв ракирдя́; акана́ штардэша́ пандж бэрш прогия́ долэ́ часостыр, ке́ли Рай Дэвэ́л пхэндя́ Мойза́скэ дава́ лав, и Израилё псирдя́ пир чхучи́ пхув; акана́, ґа́да, ма́нгэ охтодэша́ пандж бэрш;</verse>
				<verse number="11">нэ и акана́ мэ адя́кэ-паць сом зорало́, сыр и тэды, ке́ли бичхадя́ ман Мо́йза: ци бут тэды сыс ма́ндэ зор, ада́кицы и какана́ исын ваш дова́, соб (кай) тэ маравпэ, и тэ выджав и тэ заджав;</verse>
				<verse number="12">и адя́кэ, дэ ма́нгэ дая́ бэ́рга, пал сави́ ракирдя́ Рай Дэвэ́л дрэ дова́ дывэ́с; пал-дова́ со шундя́н дро дова́ дывэ́с, со одо́й дживэ́на Енакоскирэ чхавэ́, и фо́рья лэ́ндэ исын барэ́ и зоралэ́ тынэ́нца, могинэ́ла тэ явэ́л, со Рай Дэвэ́л явэ́ла ма́нца, и мэ вытрадава лэн, сыр ракирдя́ Рай Дэвэ́л”.</verse>
				<verse number="13">Ису́со бахтякирдя́ лэс, и дыя́ дрэ миштыпна́скири ме́ра Халевоскэ, Иефониёскирэ чхавэ́скэ Хевро́но.</verse>
				<verse number="14">Адя́кэ Хевро́но яця́пэ миштыпнаскирэ мераса Халевоскэ, Иефониёскирэ-чхавэскири, Кенезеяниноскири, кэ дава́ дывэ́с, пал-дова́, со ёв дро чачипэ́н кэрдя́ саро́, сыр пхэндя́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро.</verse>
				<verse number="15">Лав Хевроноскэ англэды́р сыс Кири́аф-Арба, сыр кхардяпэ машкира́л Енакоскирэ чхавэ́ндэ екх баро́ ману́ш. И пхув яця́ штыл марибнастыр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="15">
				<verse number="1">И сыс жре́биё Юда́скирэ чхавэ́нгирэ родо́скэ, пир лэ́нгирэ кхэри́тка ро́ды, выпыя дасаво: пэ ме́жа Идумеяса сыс чхучи́ пхув Син, кэ паш-дывэ́с (юго), пашы́л Феманоскиро яго́ро (краё);</verse>
				<verse number="2">паш-дывэсытконэ́ лэ́нгирэ ригаса пир ме́жа сыс Лондэскирэ-морёскиро (дэрьявэ́скиро) яго́ро (краё), саво́ тырдэлапэ кэ паш-дывэ́с заливостыр;</verse>
				<verse number="3">пэ паш-дывэ́с ёв джа́ла кэ вучипэ́н Акравимоскиро, джа́ла пашы́л Цино, и, джа́ла упрэ́ паш-дывэсытконэ́ рига́тыр кэ Кадес-Варни, джа́ла пашы́л Хецроно, и, джа́ла упрэ́ кэ Адаро, порискирэла кэ Каркая,</verse>
				<verse number="4">Пало́ дава́ ёв проджа́ла Ацмоно, джа́ла пашылэды́р кэ Египто́скири рэ́кица (лэнори́) адя́кэ, со яго́ро далэ́ ригакиро исын мо́рё (дэрья́в). Дава́ явэ́ла паш-дывэсы́тко тумари́ риг.</verse>
				<verse number="5">Ригаса пир ме́жа кэ васто́ко сыс Лондо мо́рё (дэрья́в), кэ яго́ро Иорданоскиро; а риг паш-ратитконэ́ севернонэ рига́тыр лэ́лапэ морёскирэ (дэрьявэ́скирэ) заливостыр, Иорданоскирэ ягоро́стыр;</verse>
				<verse number="6">адатхы́р риг джа́ла упрэ́ кэ Беф-Хогла и проджа́ла паш-ратитконэ́ рига́тыр кэ Беф-Арава, и джа́ла риг упрэ́ кэ Боганоскиро бар, Рувимо́скирэ чхавэ́скиро;</verse>
				<verse number="7">Тэ́ньци (потом) джа́ла упрэ́ риг кэ Давиро долостыр Ахоро, и пэ паш-рат (северо) рискирэ́ла кэ Галга́ло, саво́ исын проти Адумимоскиро вучипэ́н, саво́ исын пашто́ паш-дывэсытконэ́ рэкицакирэ рига́тыр; адатхы́р риг проджа́ла кэ Ен-Шэмешоскирэ паня́ и кончынэлапэ пашы́л Ен-Рогело.</verse>
				<verse number="8">Адатхы́р риг пир ме́жа джа́ла упрэ́ кэ Еномоскирэ-чхавэ́скиро до́ло паш-дывэсытконэ́ Евусоскирэ рига́тыр, саво́ исын Ерусалимо, и ґаздэ́лапэ риг пэ бэрга́киро вучипэ́н, саво́ исын кэ западо проти Рефаимоскиро до́ло кэ паш-рат;</verse>
				<verse number="9">бэргакирэ вучипна́стыр межакири риг рискирэ́ла кэ Нефтоахоскири панескири ґанынгори (источнико) и джа́ла кэ фо́рья Ефроноскирэ бэргакирэ, и рискирэ́ла межакири риг кэ Ваало, саво́ исын Кири́аф-Яримо;</verse>
				<verse number="10">Тэ́ньци (потом) рискирэ́ла ме́жа Ваалатыр кэ мо́рё (дэрья́в), кэ бэ́рга Сеиро, и джа́ла паш-ратитконэ́ бэргакирэ Иеаримоскирэ ригаса, сави́ исын Кесалоно, и доджа́ла тэлэ́ кэ Вефсамисо, и проджа́ла пирда́л Фимна.</verse>
				<verse number="11">Адатхы́р межакири риг джа́ла паш-ратитконэ́ (севернонэ) Екроноскирэ ригаса, и рискирэ́ла риг кэ Шикароно, проджа́ла пирда́л бэ́рга Ваало и доджа́ла кэ Иавнеило, и яго́ро межакиро доджа́ла кэ са́мо мо́рё (дэрья́в). Западнонэ-межакири риг исын пир брэ́го барэ́ морёстыр (дэрьявэстыр).</verse>
				<verse number="12">Ѓа́да, исын межакири риг Юда́скирэ-чхавэ́нгиро пир лэ́нгирэ кхэри́тка ро́ды (пле́ми) сарэ́ ригэ́ндыр.</verse>
				<verse number="13">И Халевоскэ, Ефониёскирэ чхавэ́скэ, Ису́со дыя́ паш машки́р Юда́скирэ чхавэ́ндэ, сыр припхэндя́ Рай Дэвэ́л Исусо́скэ: Кири́аф-Арба, Енакоскирэ дадэ́скиро, явирэ́с дава́ штэ́то кхарэ́лапэ Хевро́но.</verse>
				<verse number="14">И вытрадыя́ одотхы́р Халево тринэн Енакоскирэ чхавэ́н: Шешаёс, Ахиманос и Фалмаёс, Енакоскирэ чхавэ́н.</verse>
				<verse number="15">Адатхы́р гия́ ёв проти Давироскирэ манушэ́ндэ (лав Давироскиро англэды́р сыс Кири́аф-Сеферо).</verse>
				<verse number="16">И пхэндя́ Халево: “Кон джа́ла марибна́са пэ Кири́аф-Сеферо и лэ́ла лэс, одолэ́скэ отда́ва Ахса, чха мирья, палоро́м”.</verse>
				<verse number="17">И лыя́ лэс Гофониило, Кеназоскиро чхаво́, Халевоскирэ-пшалэскиро, и отдыя́ ёв лэ́скэ Ахса, пэскирья́ чха, дрэ ромня́ (ромня́тэ).</verse>
				<verse number="18">Ке́ли явдя́ часо ла́кэ тэ джал, ла высыклякирдэ тэ мангэ́л ла́кирэ дадэ́стыр фэ́лда, и ёй згия ослостыр. Халево пхэндя́ ла́кэ: “Со ту́кэ?”</verse>
				<verse number="19">Ёй пхэндя́: “Дэ ма́нгэ бахтякирибэ́н; ту дыя́н ма́нгэ пхув паш-дывэсы́тко (полудёно), дэ ма́нгэ ґанынгорья (источники) панескирэ”. И дыя́ ёв ла́кэ ґанынгорья упратунэ и ґанынгорья тэлатунэ́.</verse>
				<verse number="20">Ѓа́да, исын миштыпна́скири ме́ра Юда́скирэ чхавэ́нгирэ родыцоскирэ, пир кхэри́тка ро́ды (пле́ми) лэ́нгирэ:</verse>
				<verse number="21">фо́рья пэ яго́ро (краё) Юда́скирэ чхавэ́нгирэ родыцо́стыр сыс кхэтанэ́ Идумеёса пэ паш-дывэсы́тко (таты) риг: Кавцэило, Едеро и Иагуро,</verse>
				<verse number="22">Кина, Димона, Адада,</verse>
				<verse number="23">Кедесо, Асоро и Ифнано,</verse>
				<verse number="24">Зифо, Телемо и Валофо,</verse>
				<verse number="25">Гацор-Хадафа, Кириафо, Хецроно, явирэ́с кхарэ́лапэ Гацоро,</verse>
				<verse number="26">Амамо, Шэма и Молада,</verse>
				<verse number="27">Хацар-Гада, Хешмоно и Веф-Палето,</verse>
				<verse number="28">Хацар-Шуало, Вирса́вия и Визиофея,</verse>
				<verse number="29">Ваало, Иимо и Ацэмо,</verse>
				<verse number="30">Елфоладо, Кесило и Хорма,</verse>
				<verse number="31">Цыклаго, Мадмано и Сансана,</verse>
				<verse number="32">Леваофо, Шэлихимо, Аино и Римоно: сарэ́ биш тэ еня́ фо́рья лэ́нгирэ гавэнца.</verse>
				<verse number="33">Пэ тэлатунэ́ штэ́ты: Ештаоло, Цора и Ашна,</verse>
				<verse number="34">Заноахо, Ен-Ганимо, Тапуахо и Гаенамо,</verse>
				<verse number="35">Иарамуфо, Одоламо, Сохо и Азека,</verse>
				<verse number="36">Шаараимо, Адифаимо, Гедера ци Гедерофаимо: дэшуштар фо́рья лэ́нгирэ гавэнца.</verse>
				<verse number="37">Цэнано, Хадаша, Мигдал-Гадо,</verse>
				<verse number="38">Дилеано, Мицфэ и Иокфеило,</verse>
				<verse number="39">Лахисо, Воцкафо и Еглоно,</verse>
				<verse number="40">Хабоно, Лахмасо и Хифлисо,</verse>
				<verse number="41">Гедерофо, Беф-Дагоно, Наема и Македо: дэшушов фо́рья лэ́нгирэ гавэнца.</verse>
				<verse number="42">Ливна, Еферо и Ашано,</verse>
				<verse number="43">Ифофахо, Ашна и Нецыво,</verse>
				<verse number="44">Кеила, Ахзиво и Мареша: еня́ фо́рья лэ́нгирэ гавэнца.</verse>
				<verse number="45">Екроно лэ́скирэ форьенца и гавэнца, савэ́ сыс тэл лэ́скири зор.</verse>
				<verse number="46">И Екроностыр саро́ кэ мо́рё (дэрья́в), со исын пашы́л Азото, лэ́нгирэ гавэнца,</verse>
				<verse number="47">Азото, лэ́скирэ фо́рья и гава́, савэ́ сыс тэл лэ́скири зор, Газа ла́кирэ фо́рья и гава́, савэ́ сыс тэл ла́кири зор, кэ кокори Египто́скири сы́гно рэ́кица (лэнори́) и баро́ мо́рё (дэрья́в), савэскиро брэ́го исын межакири риг.</verse>
				<verse number="48">Пэ бэ́рги сыс: Шамиро, Иатиро и Сохо,</verse>
				<verse number="49">Дана, Кириафо-Сана, явирэ́с Давиро,</verse>
				<verse number="50">Анафо, Эштэмо и Анимо,</verse>
				<verse number="51">Гошэно, Холоно и Гило: дэшуекх фо́рья лэ́нгирэ гавэнца.</verse>
				<verse number="52">Араво, Дума и Ешано,</verse>
				<verse number="53">Ианумо, Беф-Тапуахо и Афека,</verse>
				<verse number="54">Хумта, Кири́аф-Арбы, явирэ́с кхарлапэ Хевро́но и Цыгоро: еня́ фо́рья лэ́нгирэ гавэнца.</verse>
				<verse number="55">Маоно, Кармило, Зифо и Юта,</verse>
				<verse number="56">Изреелё, Иокдамо и Заноахо,</verse>
				<verse number="57">Каино, Гива́ и Фимна: дэш фо́рья лэ́нгирэ гавэнца.</verse>
				<verse number="58">Халхуло, Беф-Цуро и Гедоро,</verse>
				<verse number="59">Маарафо, Беф-Анофо и Елтеконо: шов фо́рья лэ́нгирэ гавэнца.</verse>
				<verse number="60">Кири́аф-Ваало, явирэ́с кхарлапэ Кириафо-Яримо, и Арава: дуй фо́рья лэ́нгирэ гавэнца.</verse>
				<verse number="61">Пэ чхучи́ пхув: Беф-Арава, Мидино и Секаха,</verse>
				<verse number="62">Нившано, Ир-Мелахо и Эн-Геди: шов фо́рья лэ́нгирэ гавэнца.</verse>
				<verse number="63">Нэ Евусеен, Ерусалимо́скирэ манушэ́н, на могиндлэ́ тэ вытрадэн Юда́скирэ чхавэ́, и палдава́ Евусеи дживэ́на Юда́скирэ чхавэ́нца кэ Ерусалимо аж кэ дава́ дывэ́с.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="16">
				<verse number="1">Тэ́ньци (потом) выпыя жре́биё Иосифо́скирэ (Ёза́скирэ) чхавэ́нгэ: Иорданостыр пашы́л Ерихо́но, пашы́л Ерихоноскиро пани́ пэ васто́ко, кэ чхучи́ пхув, сави́ тырдэлапэ Ерихоностыр кэ Вефилёскири бэ́рга;</verse>
				<verse number="2">Вефилёстыр джа́ла межакири риг кэ Луза, и пириджала кэ Архакири ме́жа кэ Атарофо,</verse>
				<verse number="3">и змэкэлапэ кэ мо́рё (дэрья́в), кэ Иафлетоскири риг, пэ Тэлатуны риг Беф-Ороноскири и кэ Газеро, и яго́ро исын пашы́л мо́рё (дэрья́в).</verse>
				<verse number="4">Дава́ дорэснэ́ (долынэ) дрэ миштыпна́скири ме́ра Иосифо́скирэ (Ёза́скирэ) чхавэ́: Мана́сия и Ефре́мо.</verse>
				<verse number="5">Риг пир ме́жа Ефремо́скирэ чхавэ́нгиро пир лэ́нгирэ кхэри́тка ро́ды сыс дасави́: вастоко́стыр лэ́нгирэ миштыпнаскирэ меракирэ ригаса сыс Атарофо-Адаро кэ Беф-Ороно упратуно;</verse>
				<verse number="6">Тэ́ньци (потом) джа́ла межакири риг кэ мо́рё (дэрья́в) севернонэ Михмефафоскирэ ригаса и рискирэ́ла кэ васточно риг пэ Фаанаф-Сило́мо, и обджала лэс васточнонэ Ианохоскирэ рига́тыр;</verse>
				<verse number="7">Ианохостыр, ме́жа джа́ла тэлэ́ кэ Атарофо и Наарафо, приячэла кэ Ерихо́но и доджа́ла кэ Иорда́но.</verse>
				<verse number="8">Тапуахостыр джа́ла межакири риг кэ мо́рё (дэрья́в), кэ сы́гно рэ́кица (лэнори́) Кана́, и ла́киро яго́ро заджа́ла дрэ мо́рё (дэрья́в). Ѓа́да, исын миштыпна́скири ме́ра Ефремо́скирэ чхавэ́нгирэ пир ро́дыцы, пир кхэри́тка ро́ды (пле́ми).</verse>
				<verse number="9">И фо́рья отгинэ́ Ефремо́скирэ чхавэ́нгэ дрэ Манасия́скирэ-чхавэнгири миштыпна́скири ме́ра, сарэ́ фо́рья лэ́нгирэ гавэнца.</verse>
				<verse number="10">Нэ Ефремляни на вытрадынэ́ Хананеен, савэ́ дживдэ́ кэ Газеро; палдава́ Хананеи дживдэ́ машкира́л Ефремлянэндэ кэ дава́-паць дывэ́с, плэскири лэ́нгэ дань.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="17">
				<verse number="1">И выпыя жре́биё Манасия́скирэ родыцо́скэ, адя́кэ сыр ёв сыс Иосифоскиро англатуно́ чхаво́. Махироскэ, Манасия́скирэ англатунэ́ чхавэ́скэ, Галаадо́скирэ дадэ́скэ, саво́ сыс муршари пэ марибэ́н, яця́пэ Галаа́до и Васа́но.</verse>
				<verse number="2">Яця́пэ миштыпна́скири ме́ра и явирэ́нгэ Манасия́скирэ чхавэ́нгэ, пир лэ́нгирэ кхэри́тка ро́ды, и Авиезэроскирэ чхавэ́нгэ, и Хелекоскирэ чхавэ́нгэ, и Асриилоскирэ чхавэ́нгэ, и Хефераскирэ чхавэ́нгэ, и Шемидаскирэ чхавэ́нгэ. Ѓа́да, сыс чхавэ́ Манасия́скирэ, Иосифо́скирэ-чхавэ́скирэ мурша́, пир лэ́нгирэ кхэри́тка ро́ды (пле́ми).</verse>
				<verse number="3">Салпаадостэ, Хефероскирэ чхавэ́стэ, Галаадо́скирэ чхавэ́стэ, Махироскирэ чхавэ́стэ, Манасия́скирэ чхавэ́стэ, на сыс чхавэ́н, а сыс екх чхая́. Ѓа́да, исын лэ́нгирэ чхаенгирэ лава́: Махла, Ноа, Хогла, Милка и Фирца.</verse>
				<verse number="4">Ёнэ явнэ́ кэ раша́й Елиза́ро и кэ Ису́со, Навиноскиро чхаво́, и кэ барыдыра́, и пхэндлэ́: “Рай Дэвэ́л пхэндя́ Мойза́скэ тэ дэл амэ́нгэ миштыпна́скири ме́ра машки́р амарэ́ пшалэ́ндэ”. И дынэ́ лэ́нгэ миштыпна́скири ме́ра, пир Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро упхэныбэ́н, машки́р лэ́нгирэ дадэ́скирэ пшалэ́ндэ.</verse>
				<verse number="5">И выгия́ Манасияскэ дэш роздыибэна (участки), апри́ч Галаадо́скирэ и Васаноскири пхув, сави́ сыс пал Иорда́но;</verse>
				<verse number="6">пал-дова́ со Манасия́скирэ чхая́ дорэснэ́ (долынэ) миштыпна́скири ме́ра машкира́л лэ́скирэ чхавэ́ндэ, а Галаадоскири пхув яця́пэ явирэ Манасия́скирэ чхавэ́нгэ.</verse>
				<verse number="7">Межакири риг Манасияскири джа́ла Асиростыр кэ Михмефафо, саво́ исын проти Сихема; адатхы́р джа́ла ме́жа пэ чачи́ (право) риг кэ Эн-Тапуахоскирэ мануша́.</verse>
				<verse number="8">Пхув Тапуахо яця́пэ Манасияскэ, а фо́ро Тапуахоскиро пашы́л межакири риг яця́пэ Манасиияскирэ-Ефремо́скирэ чхавэ́нгэ.</verse>
				<verse number="9">Адатхы́р межакири риг джа́ла тэлэ́ кэ сы́гно рэ́кица (лэнори́) Кано, паш-дывэсытконэ́ (южнонэ) панескирэ рига́тыр. Фо́рья далэ́ исын Ефремо́скирэ, усае́кх со ёнэ исын тэрдэ́ машки́р Манасия́скирэ фо́рья. Ме́жа Манасияскири – пэ севернонэ рэкицакири (лэньрьякири) риг, и кончынэлапэ дро мо́рё (дэрья́в).</verse>
				<verse number="10">Дова́, со исын кэ паш-дывэ́с, дова́ исын Ефремоскиро, а со исын кэ паш-рат, дова́ исын Манасия́скиро; мо́рё (дэрья́в) сыс лэ́нгирэ межаса; кэ Асиро ёнэ приячэна паш-дывэсытконэ́ рига́тыр, и кэ Исахаро васточнонэ рига́тыр.</verse>
				<verse number="11">Исахаростэ и Асиростэ исын и Манасияскэ Беф-Сан и штэ́ты, савэ́ исын тэл лэ́скири зор, Ивлеамо и лэ́скирэ штэ́ты, и мануша́ Доракирэ и штэ́ты, савэ́ сыс тэл лэ́скири зор, мануша́ Эн-Доракирэ и штэ́ты, савэ́ сыс тэл лэ́скири зор, мануша́ Фаанахоскирэ и штэ́ты, савэ́ сыс тэл лэ́скири зор, мануша́ Мегидоноскирэ и штэ́ты, савэ́ сыс тэл лэ́скири зор, и три́то округакирэ паша́ Нафефоскиро.</verse>
				<verse number="12">Манасия́скирэ чхавэ́ на могиндлэ́ тэ вытрадэн далэ́-форьенгирэ манушэ́н, и Хананеи ячнэ́пэ тэ дживэ́н пэ дая́ пхув.</verse>
				<verse number="13">Ке́ли Израилёскирэ чхавэ́ явнэ́ дрэ зор, тэды ёнэ кэрдэ́ Хананеен андынаршчыкэнца (даникэнца), нэ тэ вытрадэн лэн на вытрадынэ́.</verse>
				<verse number="14">Иосифо́скирэ (Ёза́скирэ) чхавэ́ ракирдэ́ Исусо́скэ и пхэндлэ́: “Со́скэ ту дыя́н ма́нгэ дрэ миштыпна́скири ме́ра екх жре́биё и екх участко, тэды сыр амэн бут мануша́, пал-дова́ со адя́кэ бахтякирдя́ ман Рай Дэвэ́л?</verse>
				<verse number="15">Ису́со пхэндя́ лэ́нгэ: “Ко́ли ту́тэ исын бут мануша́, тэды джа́ дро вэш и одо́й, пэ пхув Ферезеенгири и Рефаимэнгири, роскэр пэ́скэ штэ́то, ко́ли Ефремо́скири бэ́рга ваш ту́кэ исын тясно (танго).</verse>
				<verse number="16">Иосифо́скирэ чхавэ́ пхэндлэ́: “На ячэ́лапэ пал амэ́ндэ бэ́рга, пал-дова́ со саструнэ́ марибны́тка вурдына́ сарэ́ Хананеендэ, савэ́ дживэ́на пэ до́ло, сыр одолэ́ндэ, савэ́ исын дрэ Беф-Сана и дрэ штэ́ты, савэ́ исын тэл лэ́скири зор, адя́кэ и одолэ́ндэ, савэ́ исын пэ Израилёскиро до́ло.”</verse>
				<verse number="17">Нэ Ису́со пхэндя́ Иосифо́скирэ, Ефремо́скирэ и Манасия́скирэ кхэрэ́скэ: “Ту́тэ исын бут мануша́ и зор ту́тэ исын бари; на екх жре́биё явэ́ла ту́тэ:</verse>
				<verse number="18">и бэ́рга явэ́ла тыри́, и дава́ вэш, ту роскэрэса чашча и ёй явэ́ла кэ кокоро́ ла́киро яго́ро; пал-дова́ со ту вытрадэса Хананеен, мэк и исын лэ́ндэ марибны́тка вурдына́ саструнэ́, и мэк исын ёнэ зоралэ́.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="18">
				<verse number="1">Саро́ Израилёскирэ чхавэ́нгиро скэдыибэ́н скэдыяпэ дро Сило́мо, и чхудэ́ одо́й скэдыибна́скири ша́тра (ски́ния), пал-дова́ со пхув сыс залыны лэ́нца.</verse>
				<verse number="2">Израилёскирэ чхавэ́ндыр яця́пэ эфта́ ро́дыцы (чанга́), савэ́ на дорэснэ́ (на долынэ) пэ́скири миштыпна́скири ме́ра.</verse>
				<verse number="3">И пхэндя́ Ису́со Израилёскирэ чхавэ́нгэ: “Ци ґара́ (длу́гэс) тумэ́ явэ́на тэ кунинэнпэ (тэ на радинэн) пал дова́, соб (кай) тэ джас и тэ лэс дрэ мэкно́ миштыпэ́н (наследиё) пхув, сави́ дыя́ тумэ́нгэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, тумарэ́-дадэ́нгиро?</verse>
				<verse number="4">Дэн пэ́стыр пир трин мануша́ родыцо́стыр, мэ бичхава́ва лэн, и ёнэ, уштыи, проджа́на пир пхув и обчхинэна ла, сыр трэй тэ роздэс лэ́нгэ пэ миштыпна́скири ме́ра, и явэ́на кэ мэ;</verse>
				<verse number="5">мэк тэ роздэн ла пэ эфта́ миштыпнаскирэ меры (паша́); Юда мэк тэ ячэ́лпэ пэ пэ́скири риг пэ паш-дывэ́с (юго), а Иосифоскиро кхэр мэк тэ ячэ́лпэ пэ пэ́скири риг пэ паш-рат (северно);</verse>
				<verse number="6">а тумэ́ росчхинэн пхув пэ эфта́ миштыпнаскирэ меры (паша́) и янэ́н ма́нгэ адари́к: мэ чхурдава тумэ́нгэ жре́биё ада́й анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, тумарэ́ Дэвлэ́скиро муй;</verse>
				<verse number="7">а Левитэ́нгэ нанэ паш машки́р тумэ́ндэ, пал-дова́ со свэнтыма Ра́скирэ-Дэвлэ́скири исын лэ́нгири миштыпна́скири ме́ра; Гадо, Рувимо и паш Манасия́скирэ родыцо́стыр дорэснэ́ (долынэ) пэ́скири миштыпна́скири ме́ра пал Иорда́но кэ васто́ко, сави́ дыя́ лэ́нгэ Мо́йза, Ра́скиро-Дэвлэ́скиро писха́ри.</verse>
				<verse number="8">Адалэ́ мануша́ уштынэ́ и гинэ́. Ису́со дыя́ манушэ́нгэ, савэ́ гинэ́ тэ росчхинэн пхув дасаво упхэныбэ́н: “Джа́н, обджан пхув, обчхинэн ла и рисён кэ мэ; а мэ ада́й чхурдава тумэ́нгэ жре́биё анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро муй, дро Сило́мо”.</verse>
				<verse number="9">Ёнэ гинэ́, прогинэ́ пир пхув и обчхиндлэ́ ла, пир ла́кирэ фо́рья, пэ эфта́-миштыпнаскирэ меры (паша́), дрэ лылвари́, и явнэ́ кэ Ису́со дро ста́но, дро Сило́мо.</verse>
				<verse number="10">Ису́со чхурдыя́ лэ́нгэ жре́биё дро Сило́мо анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, и роздыя одо́й Ису́со пхув Израилёскирэ чхавэ́нгэ пир лэ́нгирэ участки (роздыибэна).</verse>
				<verse number="11">Пэ́рво жре́биё выгия́ Вениамино́скирэ-чхавэ́нгирэ родыцо́скэ, пир лэ́нгирэ кхэри́тка ро́ды (пле́ми). Риг межакири лэ́нгири пир жре́биё гия́ машки́р Юда́скирэ чхавэ́ндэ и машки́р Иосифо́скирэ чхавэ́ндэ;</verse>
				<verse number="12">ме́жа лэ́нгири пэ паш-рати́тко риг лэ́лапэ пашы́л Иорда́но, и проджа́ла дая́ ме́жа пашы́л Ерихо́но паш-дывэсэ́стыр (северостыр), и джа́ла упрэ́ пэ бэ́рга кэ западо, и ла́киро яго́ро исын пэ чхучи́ пхув Бефывено.</verse>
				<verse number="13">Одотхы́р межакири риг джа́ла кэ Луза, кэ паш-дывэсы́тко (южно) Лузакири риг, явирэ́с Вефи́лё, и на джа́ла тэлэ́ риг кэ Атароф-Адаро, кэ бэ́рга, сави́ исын пэ паш-дывэсы́тко (югоскири) риг Беф-Ороноскири тэлатуны;</verse>
				<verse number="14">тэ́ньчи (потом) ме́жа рискирэ́ла и змэкэлапэ кэ морёскири риг пэ паш-дывэ́с (юго) бэрга́тыр, сави́ исын пэ паш-дывэ́с анги́л Беф-Ороно, и ла́киро яго́ро исын пашы́л Кири́аф-Ваало, явирэ́с кхарлапэ Кири́аф-Иаримо, Юда́скирэ чхавэ́нгирэ фо́рья. Дая́ исын за́падно риг.</verse>
				<verse number="15">Паш-дывэсытконэ́ ригаса Кири́аф-Иаримостыр джа́ла ме́жа кэ мо́рё (дэрья́в) и доджа́ла кэ штэ́то, каты́р джа́ла пани́ Нефтоахостыр;</verse>
				<verse number="16">тэ́ньчи (потом) ме́жа джа́ла тэлэ́ кэ бэрга́киро яго́ро, саво́ исын анги́л Еномоскирэ чхавэ́скиро до́ло, пэ Рефаимоскиро до́ло, кэ паш-рат (северо), и джа́ла тэлэ́ Еномаскирэ долоса кэ паш-дывэсы́тко Евусоскири риг, и джа́ла кэ Эн-Рогело;</verse>
				<verse number="17">Тэ́ньци (потом) рискирэ́ла паш-ратятыр и джа́ла кэ Эн-Шемешо, и джа́ла кэ Гелилофо, саво́ исын проти Адумимоскиро вучипэ́н, и джа́ла тэлэ́ кэ Боганоскиро бар, Рувимо́скирэ чхавэ́скиро;</verse>
				<verse number="18">тэ́ньчи (потом) джа́ла на́дур лошчынатыр (Аравиятыр) кэ паш-дывэ́с и джа́ла тэлэ́ пэ лошчы́на (Аравия);</verse>
				<verse number="19">адатхы́р джа́ла межакири риг пашы́л Беф-Хогла пэ паш-рат, и ригакиро яго́ро паш дрэ паш-рати́тко (северно) Лондэ морёскиро (дэрьявэ́скиро), пашы́л паш-дывэсы́тко (южно) яго́ро Иорданоскиро. Ѓа́да, исын паш-дывэсы́тко ме́жа. Рига́тыр васточнонатыр межаса сыс Иорда́но.</verse>
				<verse number="20">Ѓа́да, сыс Вениамино́скирэ чхавэнгири-миштыпна́скири ме́ра, лэ́скирэ меженца сарэ́ ригэ́ндыр, пир лэ́нгирэ кхэри́тка ро́ды (пле́ми).</verse>
				<verse number="21">Фо́рья, со сыс Вениамино́скирэ чхавэ́ндэ лэ́нгирэ родыцо́скэ, пир лэ́нгирэ кхэри́тка ро́ды (пле́ми): Ерихо́но, Беф-Хогла и Емек-Кецицо,</verse>
				<verse number="22">Беф-Арава, Цэмараимо и Вефи́лё,</verse>
				<verse number="23">Авимо, Фара и Офра,</verse>
				<verse number="24">Кефар-Амонаё, Афни и Гева: дэшуду́й фо́рья лэ́нгирэ гавэнца.</verse>
				<verse number="25">Гавао́но, Ра́ма и Берофо,</verse>
				<verse number="26">Мицфэ, Кефира и Моца,</verse>
				<verse number="27">Рекемо, Ирфеилё и Фарала,</verse>
				<verse number="28">Цэ́ла, Элефо и Евусо, явирэ́с кхарлапэ Ерусалимо, Гивеафо и Кириафо: дэшуштар фо́рья лэ́нгирэ гавэнца. Ѓа́да, сыс Вениамино́скирэ-чхавэнгири миштыпна́скири ме́ра, пир лэ́нгирэ кхэри́тка ро́ды (пле́ми).</verse>
			</chapter>
			<chapter number="19">
				<verse number="1">Яви́р жре́биё выгия́ Симеоноскэ, Симеоноскирэ-чхавэ́нгирэ родыцо́скэ, пир лэ́нгирэ кхэри́тка ро́ды (пле́ми); и сыс лэ́нгири миштыпна́скири ме́ра машки́р Юда́скирэ-чхавэнгири миштыпна́скири ме́ра.</verse>
				<verse number="2">Дрэ лэ́нгири миштыпна́скири ме́ра сыс: Вирса́вия ци Шэва, Молада,</verse>
				<verse number="3">Хацар-Шуало, Бала́ и Ацэмо,</verse>
				<verse number="4">Елтоладо, Вефуло и Хорма,</verse>
				<verse number="5">Цыклаго, Беф-Маркавофо и Хацар-Суса,</verse>
				<verse number="6">Беф-Леваофо и Шарухено: трия́нда фо́рья лэ́нгирэ гавэнца.</verse>
				<verse number="7">Аино, Римоно, Еферо и Ашано: штар фо́рья лэ́нгирэ гавэнца,</verse>
				<verse number="8">и сарэ́ гава́, савэ́ сыс пашы́л далэ́ фо́рья аж кэ Ваалаф-Беера, ци кэ паш-дывэсы́тко (южно) Ра́ма. Ѓа́да, сыс Симеоноскирэ-чхавэ́нгирэ родыцоскири миштыпна́скири ме́ра, пир лэ́нгирэ кхэри́тка ро́ды (пле́ми).</verse>
				<verse number="9">Юда́скирэ-чхавэ́нгирэ роздыибнастыр (участкостыр) дыны́ сыс ме́ра Симеоноскирэ-чхавэ́нгирэ родыцо́скэ. Адя́кэ сыр Юда́скирэ-чхавэ́нгиро роздыибэн (участко) сыс древа́н баро́ ваш лэ́нгэ, то Симеоноскирэ чхавэ́ и дорэснэ́ миштыпна́скири ме́ра машки́р лэ́нгири миштыпна́скири ме́ра.</verse>
				<verse number="10">Три́то жре́биё выпыя Завулоноскирэ чхавэ́нгэ пир лэ́нгирэ кхэри́тка ро́ды, и тырдыяпэ лэ́нгирэ-миштыпнаскирэ меракири риг кэ Саридо;</verse>
				<verse number="11">И лэ́нгири исын межакири риг лэ́нгири джа́ла кэ мо́рё (дэрья́в) и кэ Марало и кхэтанякирэлапэ Дабешэфоса, и кхэтанакирэлапэ сыгнонэ рэкицаса, сави́ исын анги́л Иокнеамомо.</verse>
				<verse number="12">Саридатыр джа́ла ме́жа палэ кэ васточно риг, кэ кхамэскиро ўзгиибэн, кэ Кислоф-Фавороскири ме́жа; адатхы́р джа́ла кэ Даврафо и ґаздэ́лапэ кэ Иафиё;</verse>
				<verse number="13">адатхы́р проджа́ла кэ васто́ко дро Геф-Хеферо, дрэ Ита-Кацыно, и джа́ла кэ Римоно, Мифоаро и Нея;</verse>
				<verse number="14">и рискирэ́ла межакири риг паш-ратятыр (северостыр), кэ Ханафоно и ла́киро яго́ро пэ до́ло Ифтах-Эла.</verse>
				<verse number="15">Дурэды́р: Катафо, Нагалало, Шымроно, Идеало и Вифлее́мо: дэшуду́й фо́рья лэ́нгирэ гавэнца.</verse>
				<verse number="16">Ѓа́да, исын Завулоноскирэ-чхавэ́нгиро мэкно́ миштыпэ́н, пир лэ́нгирэ кхэри́тка ро́ды (пле́ми); ґа́да, исын фо́рья и лэ́нгирэ гава́.</verse>
				<verse number="17">Шта́рто жре́биё выгия́ Исахароскэ, чхавэ́нгэ Исахароскирэнгэ, пир лэ́нгирэ кхэри́тка ро́ды (пле́ми);</verse>
				<verse number="18">межакирэ ригаса лэнгирьяса сыс: Изреелё, Кесулофо и Сунемо,</verse>
				<verse number="19">Хафараимо, Шыоно и Анахарафо,</verse>
				<verse number="20">Равифо, Кишыоно и Авецо,</verse>
				<verse number="21">Ремефо, Ен-Ганимо, Эн-Хада и Беф-Пацецо;</verse>
				<verse number="22">и кхэтанякирэлапэ риг Фавороса и Шагацымоса и Вефсамисоса, и лэ́нгирэ ригакиро яго́ро пашы́л Иорда́но: дэшушов фо́рья лэ́нгирэ гавэнца.</verse>
				<verse number="23">Ѓа́да, исын Исахароскирэ чхавэ́нгиро родыцоскиро мэкно́ миштыпэ́н, пир лэ́нгирэ кхэри́тка ро́ды; ґа́да, исын фо́рья и лэ́нгирэ гава́.</verse>
				<verse number="24">Па́нджто жре́биё выгия́ Асироскирэ чхавэ́нгирэ родыцо́скэ, пир лэ́нгирэ кхэри́тка ро́ды;</verse>
				<verse number="25">межаса лэнгирьяса сыс: Хелкафо, Хали, Ветено и Ахсафо,</verse>
				<verse number="26">Аламелехо, Амадо и Мишало. И кхэтанякирэлапэ межакири риг Кармилоса палатунэ́ рига́тыр и Шихоро-Ливнафоса;</verse>
				<verse number="27">тэ́ньчи (потом) джа́ла палэ кэ кхамэскиро ўзгиибэн дрэ Веф-Дагоно, и кхэтанякирэлапэ Завулоноса и долоса Ифтах-Эласа паш-дывэсэ́стыр, дро Беф-Емеко и Неиело, и джа́ла пашы́л Кавуло, зэрвонэ (левонэ) рига́тыр;</verse>
				<verse number="28">дурыдыр: Евроно, Рехово, Хамоно и Кана́, кэ Сидоно баро́;</verse>
				<verse number="29">тэ́ньчи (потом) ме́жа рисёла кэ Ра́ма кэ Ти́ро фо́ро зоралэ́ тыноса, и рискирэ́ла межакири риг кэ Хоса, и яго́ро ла́киро пашы́л мо́рё (дэрья́в) дро штэ́то Ахзива.</verse>
				<verse number="30">Дурэды́р: Ума, Афеко и Рехово: биш тэ дуй фо́рья лэ́нгирэ гавэнца.</verse>
				<verse number="31">Ѓа́да, исын Асироскирэ-чхавэ́нгиро родыцоскиро мэкно́ миштыпэ́н, пир лэ́нгирэ кхэри́тка ро́ды (пле́ми); ґа́да, сыс фо́рья и лэ́нгирэ гава́.</verse>
				<verse number="32">Шо́вто жре́биё выгия́ Нефалимоскирэ чхавэ́нгэ, Нефалимоскирэ чхавэ́нгэ пир лэ́нгирэ кхэри́тка ро́ды;</verse>
				<verse number="33">межакири риг лэ́нгири гия́ Хелефостыр и дубравэндыр, со сыс дрэ Цананима, кэ Адами-Некево и кэ Иавнеило, кэ Лакумо, и ла́киро яго́ро (краё) сыс пашы́л Иорда́но;</verse>
				<verse number="34">адатхы́р рисёла ме́жа пэ западо кэ Азноф-Фаворо и джа́ла одотхы́р кэ Хукоко, и кхэтанякирэлапэ Завулоноса паш-дывэсэ́стыр (югостыр), и Асироса кхэтанякирэлапэ западостыр, и Юдаса пашы́л Иорда́но, кхамэскирэ ўзгиибнастыр.</verse>
				<verse number="35">Фо́рья зоралэ́ тынэ́нца исын: Цыдимо, Цэро, Хамафо, Ракафо и Хинерефо,</verse>
				<verse number="36">Адамо, Ра́ма и Асоро,</verse>
				<verse number="37">Кедесо, Едрея и Эн-Гацоро,</verse>
				<verse number="38">Иреоно, Мигдал-Ело, Хоремо, Беф-Анафо и Вефсамисо: дэшуеня фо́рья лэ́нгирэ гавэнца.</verse>
				<verse number="39">Ѓа́да, сыс Нефалимоскирэ-чхавэ́нгирэ родыцоскири ме́ра дро мэкно́ миштыпэ́н пир лэ́нгирэ кхэри́тка ро́ды (пле́ми); ґа́да, сыс фо́рья и гава́ лэ́нгирэ.</verse>
				<verse number="40">Дано́скирэ чхавэ́нгирэ родыцо́скэ, пир лэ́нгирэ кхэри́тка ро́ды, выгия́ эфта́то жре́биё;</verse>
				<verse number="41">лэ́нгирэ миштыпнаскирэ меракирэ ригаса сыс: Цора, Ештаоло и Ир-Шэмешо,</verse>
				<verse number="42">Шаалавино, Аиалоно и Иола,</verse>
				<verse number="43">Елоно, Фимнафа и Екроно,</verse>
				<verse number="44">Елтеке, Гиввефоно и Ваалафо,</verse>
				<verse number="45">Игудо, Бене-Верако и Гаф-Римоно,</verse>
				<verse number="46">Ме-Иарконо и Раконо межаса на́дур Иопиятыр. И выгия́ Дано́скирэ чхавэнгири риг тыкны ваш лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="47">И Дано́скирэ чхавэ́ гинэ́ марибна́са пэ Ласемо, и лынэ́ лэс, и домардэ́ лэс куртала́са, и дорэснэ́ лэс дро миштыпэ́н пэ́скэ, и лынэ́ тэ дживэ́н дрэ лэ́стэ, и кхардэ́ Ласемо Даноса пир пэ́скирэ дадэ́скиро лав Дано.</verse>
				<verse number="48">Ѓа́да, исын Дано́скирэ чхавэ́нгирэ родыцоскирэ миштыпна́скири ме́ра, пир лэ́нгирэ кхэри́тка ро́ды; ґа́да, фо́рья и гава́ лэ́нгирэ.</verse>
				<verse number="49">Ке́ли мэкнэ́ ёнэ пхув тэ роздэн, пир ла́кирэ ме́жы, тэды Израилёскирэ чхавэ́ дынэ́ машки́р пэ́стэ миштыпна́скири ме́ра Исусо́скэ, Навиноскирэ чхавэ́скэ:</verse>
				<verse number="50">пир Ра́скиро-Дэвлэ́скиро упхэныбэ́н дынэ́ ёнэ лэ́скэ фо́ро Фамнаф-Сараи, саво́ ёв мангдя́, пэ бэ́рга Ефремо́скири; и кэрдя́ ёв фо́ро и дживдя́ дрэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="51">Ѓа́да, сыс миштыпнаскирэ меры, савэ́ раша́й о Елиза́ро, Ису́со, Навиноскиро чхаво́, и барыдыра́ пэ стрэ́чы роздынэ Израилёскирэ-чхавэ́нгирэ родыцэнгэ, пир жре́биё, дрэ Сило́мо, анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро муй, пашы́л скэдыибнаскирэ скиниякиро загиибэ́н. И мэкнэ́ тэ роздэн (тэ роскэрэн) пхув.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="20">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Исусо́скэ:</verse>
				<verse number="2">“Пхэн Израилёскирэ чхавэ́нгэ: кэрэ́н пэ́стэ знашыбнаскирэ фо́рья, пал савэ́ Мэ ракирдём тумэ́нгэ пирда́л Мойзастэ,</verse>
				<verse number="3">соб (кай) могиндя́ тэ нашэ́л одори́к умарибнари, саво́ домардя́ манушэ́с, со дыяпэ дукха́, накамишы; мэк далэ́ фо́рья тэ явэ́н тумэ́ндэ зракхибнаса манушэ́стыр, саво́ отхала палэ пал рат,</verse>
				<verse number="4">И кон нашэла дрэ екх далэ́ форье́ндыр, мэк тэ тэрдёл пашы́л форо́скирэ вудара́ и тэ роспхэнэл дро саро́ шуныбэ́н далэ́ форо́скирэ пхурыдырэнгэ пэ́скиро рэ́ндо; и ёнэ лэс прилэ́на кэ пэ дро фо́ро, и дэ́на лэ́скэ штэ́то, соб (кай) ёв тэ дживэ́л лэ́ндэ;</verse>
				<verse number="5">и ке́ли традэлапэ пал лэ́стэ ману́ш, саво́ отхала палэ пал рат, тэды лэ́нгэ нашты́ тэ выдэн дрэ лэ́скирэ васта́ умарибнарис, пал-дова́ со ёв на камишы замардя́ пэ́скирэ пашатунэс, лэ́стэ на сыс кэ ёв накамибэн ни тася́, ни пэ три́то дывэ́с;</verse>
				<verse number="6">мэк ёв тэ дживэ́л дрэ дава́ фо́ро, пака явэ́ла анги́л манушэ́ндэ пэ сэ́ндо, пака на мэрэ́ла баро́ раша́й, саво́ явэ́ла дрэ долэ́ дывэса́. А коригэды́р (позже) мэк тэ рисёл умарибнари и тэ джал дрэ пэ́скиро фо́ро и дрэ пэ́скиро кхэр, дрэ фо́ро, савэ́стыр ёв настя́.</verse>
				<verse number="7">И выкэдынэ́ Кедесо дрэ Галиле́я пэ Нефалимоскири бэ́рга, Сихемо пэ Ефремо́скири бэ́рга, и Кири́аф-Арба, явирэ́с Хевро́но, пэ Юдаскири бэ́рга;</verse>
				<verse number="8">пал Иорда́но, проти Ерихо́но кэ васто́ко выкэдынэ́: Бецэро пэ чхучи́ пхув, пэ лошчы́на, Рувимо́скирэ родыцо́стыр, и Рамо́фо дро Галаа́до Гадо́скирэ родыцо́стыр, и Голано дро Васа́но Манасия́скирэ родыцо́стыр.</verse>
				<verse number="9">Далэ́ фо́рья сыс дынэ́ ваш сарэ́ Израилёскирэ чхавэ́нгэ и ваш манушэ́нгэ, савэ́ явнэ́ явирэ рига́тыр, савэ́ дживэ́на дрэ лэ́ндэ, соб (кай) тэ нашэ́л одори́к кажно (сва́ко), кон замардя́ манушэ́с пир дош, соб (кай) тэ на мэрэ́л ёв манушэ́скирэ вастэ́стыр, саво́ отхала палэ пал рат, пака явэ́ла анги́л манушэ́ндэ пэ сэ́ндо.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="21">
				<verse number="1">Тэ́ньци Левитэ́нгирэ-стрэчакирэ барыдыра́ явнэ́ кэ раша́й Елиза́ро и кэ Ису́со, Навиноскиро чхаво́, и кэ Израилёскирэ-чхавэ́нгирэ барыдыра́ пэ стрэ́чы,</verse>
				<verse number="2">и ракирдэ́ лэ́нгэ дро Сило́мо, пэ Ханаано́скири пхув, и пхэндлэ́: “Рай Дэвэ́л ракирдя́ пир Мойзастэ тэ дэн амэ́нгэ фо́рья ваш джиибэ́н и лэ́нгири пхув ваш амарэ́ кхэритконэ́ мурдалэ́нгэ (ското)”.</verse>
				<verse number="3">И дынэ́ Израилёскирэ чхавэ́ Левитэ́нгэ пэ́скирэ миштыпнаскирэ мератыр, пир Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро упхэныбэ́н, далэ́ фо́рья лэ́нгирэ пхувья́са.</verse>
				<verse number="4">Выгия́ жре́биё Каафовоскирэ кхэритконэ́ родэ́нгэ; и яця́пэ пир жре́биё рашаскирэ Аароно́скирэ чхавэ́нгэ, Левитэ́нгэ, Юда́скирэ родыцо́стыр, и Симеоноскирэ родыцо́стыр, и Вениамино́скирэ родыцо́стыр, дэшутрин фо́рья;</verse>
				<verse number="5">а явирэ́нгэ Каафоскирэ чхавэ́ндыр: Ефремо́скирэ кхэритконэ́ родэндыр родыцо́стыр, и Дано́скирэ родыцо́стыр, и Манасия́скирэ родыцоскирэ пашатыр (пашэстыр), пир жре́биё, яця́пэ дэш фо́рья.</verse>
				<verse number="6">А Гирсоноскирэ чхавэ́нгэ – Исахароскирэ-кхэритконэ́ родо́стыр, со исын дрэ лэ́нгиро ро́дыцо и Асироскирэ родыцо́стыр, и Нефалимоскирэ родыцо́стыр, и Манасия́скирэ-родоскирэ пашатыр дрэ Васа́но, пир жре́биё, ячнэ́ дэшутрин фо́рья;</verse>
				<verse number="7">Мерариноскирэ чхавэ́нгэ, пир лэ́нгирэ кхэри́тка ро́ды, Рувимо́скирэ родыцо́стыр, Гадо́скирэ родыцо́стыр и Завулоноскирэ родыцо́стыр дэшуду́й фо́рья.</verse>
				<verse number="8">И отдынэ́ Израилёскирэ чхавэ́ Левитэ́нгэ далэ́ фо́рья лэ́нгирэ пхувья́са, сыр ракирдя́ Рай Дэвэ́л пирда́л Мойзастэ, пир жре́биё.</verse>
				<verse number="9">Юда́скирэ-чхавэ́нгирэ родыцо́стыр и Симеоноскирэ-чхавэ́нгирэ родыцо́стыр дынэ́ фо́рья, савэ́ ада́й кхардэ́ пир лав:</verse>
				<verse number="10">Аароно́скирэ чхавэ́нгэ, Каафоноскирэ кхэритконэ́ родо́стыр, Левиёскирэ чхавэ́ндыр, адя́кэ сыр жре́биё лэ́нгиро сыс пэ́рво,</verse>
				<verse number="11">дынэ́ фо́ро Кири́аф-Арба, Енакоскиро дад, явирэ́с кхарлапэ Хевро́но, пэ Юдаскири бэ́рга, паш-форитко пхув сыс пашы́л ла́тэ;</verse>
				<verse number="12">а фэ́лда далэ́ форо́скири и лэ́скирэ гава́ отдынэ́ дрэ маёнко Халевоскэ, Ефонияскирэ чхавэ́скэ.</verse>
				<verse number="13">И адя́кэ рашаскирэ Аароно́скирэ чхавэ́нгэ дынэ́ знашыбнаскирэ фо́рья ваш умарибнарьенгэ – Хевро́но и лэ́скири пхув, – Ливна и ла́кири пхув,</verse>
				<verse number="14">Иатиро и лэ́скири кхэтаны́ пхув, – Ештэмо и лэ́скири кхэтаны́ пхув,</verse>
				<verse number="15">Холоно и лэ́скири кхэтаны́ пхув, – Давиро и лэ́скири кхэтаны́ пхув,</verse>
				<verse number="16">Аино и лэ́скири кхэтаны́ пхув, – Юта и ла́кири кхэтаны́ пхув, – Беф-Шэмешо и лэ́скири кхэтаны́ пхув: еня́ фо́рья дуе далэ́ родыцэндыр;</verse>
				<verse number="17">а Вениамино́скирэ родыцо́стыр: – Гавао́но и лэ́скири кхэтаны́ пхув, – Гева и ла́кири кхэтаны́ пхув,</verse>
				<verse number="18">Анафофо и лэ́скири кхэтаны́ пхув, – Алмоно и лэ́скири кхэтаны́ пхув: штар фо́рья.</verse>
				<verse number="19">Сарэ́ фо́рья Аароно́скирэ чхавэ́нгэ, рашангэ, ячнэ́пэ дэшутрин фо́рья лэ́нгирэ кхэтанунэ пхувьенца.</verse>
				<verse number="20">И Каафоскирэ чхавэ́нгирэ кхэритконэ́ родыцэнгэ, Левитэ́нгэ, явирэ Каафоноскирэ чхавэ́ндыр, пир лэ́нгиро жре́биё, ячнэ́пэ фо́рья Ефремо́скирэ родыцо́стыр;</verse>
				<verse number="21">и дынэ́ лэ́нгэ знашыбнаскиро фо́ро ваш умарибнарискэ – Сихемо и лэ́скири кхэтаны́ пхув, пэ Ефремо́скири бэ́рга, – Гезеро и лэ́скири кхэтаны́ пхув,</verse>
				<verse number="22">и Кивцаимо и лэ́скири кхэтаны́ пхув, Беф-Ороно и лэ́скири кхэтаны́ пхув: штар фо́рья;</verse>
				<verse number="23">Дано́скирэ родыцо́стыр: Елфеке и лэ́скири кхэтаны́ пхув, – Гивефоно и лэ́скири кхэтаны́ пхув,</verse>
				<verse number="24">Аиалоно и лэ́скири кхэтаны́ пхув, – Гаф-Римоно и лэ́скири кхэтаны́ пхув: штар фо́рья;</verse>
				<verse number="25">пашатыр (пашэстыр) Манасия́скирэ родыцо́стыр: – Фаанахо и лэ́скири кхэтаны́ пхув, – Гаф-Римоно и лэ́скири кхэтаны́ пхув: дуй фо́рья.</verse>
				<verse number="26">Сарэ́ фо́рья лэ́нгирэ пхувьенца сыс дэш, со ячнэ́пэ явирэ родэ́нгэ Каафоскирэ чхавэ́ндыр.</verse>
				<verse number="27">А Гирсоноскирэ чхавэ́нгэ, Левитоскирэ родо́стыр, дынэ́: пашатыр Манасия́скирэ родыцо́стыр знашыбнаскиро фо́ро ваш умарибнарискэ – Голано дрэ Васа́но и лэ́скири кхэтаны́ пхув, и Беештера и ла́кири кхэтаны́ пхув: дуй фо́рья;</verse>
				<verse number="28">Исахароскирэ родыцо́стыр: – Кишыоно и лэ́скири кхэтаны́ пхув, – Даврафо и лэ́скири кхэтаны́ пхув,</verse>
				<verse number="29">Ярмуфо и лэ́скири кхэтаны́ пхув, – Ен-Ганимо и лэ́скири кхэтаны́ пхув: штар фо́рья;</verse>
				<verse number="30">Асироскирэ родыцо́стыр: – Мишало и лэ́скири кхэтаны́ пхув, Авдоно и лэ́скири пхув,</verse>
				<verse number="31">Хелкафо и лэ́скири кхэтаны́ пхув, – Рехово и лэ́скири кхэтаны́ пхув: штар фо́рья;</verse>
				<verse number="32">Нефалимоскирэ родыцо́стыр знашыбнаскиро фо́ро ваш умарибнарискэ – Кедесо дрэ Галиле́я и лэ́скири кхэтаны́ пхув, – Хамоф-Доро и лэ́скири кхэтаны́ пхув, – Карфано и лэ́скири кхэтаны́ пхув: трин фо́рья.</verse>
				<verse number="33">Гирсоноскирэ чхавэ́нгэ пир лэ́нгирэ кхэри́тка ро́ды (пле́ми), дорэснэ́ дэшутрин фо́рья лэ́нгирэ пхувья́са сарэ́ форье́ндыр.</verse>
				<verse number="34">Мерарискирэ-чхавэ́нгирэ кхэритконэ́ родо́скэ, палатунэ́ (последнёнэ) Левитэ́нгэ, дынэ́: Завулоноскирэ родыцо́стыр Иокнеамо и лэ́скири кхэтаны́ пхув, Карфо и лэ́скири кхэтаны́ пхув,</verse>
				<verse number="35">Димна и ла́кири кхэтаны́ пхув, Нагалало и лэ́скири кхэтаны́ пхув: штар фо́рья;</verse>
				<verse number="36">Рувимо́скирэ родыцо́стыр Бецэро и лэ́скири кхэтаны́ пхув, Яца и лэ́скири кхэтаны́ пхув,</verse>
				<verse number="37">Кедемофо и лэ́скири кхэтаны́ пхув, – Мефаафо и лэ́скири кхэтаны́ пхув: штар фо́рья;</verse>
				<verse number="38">Гадо́скирэ родыцо́стыр: знашыбнаскирэ фо́рья ваш умарибнарискэ – Рамо́фо дрэ Галаа́до и лэ́скири кхэтаны́ пхув, – Маханаимо и лэ́скири кхэтаны́ пхув,</verse>
				<verse number="39">Есево́но и лэ́скири кхэтаны́ пхув, – Иазеро и лэ́скири кхэтаны́ пхув: сарэ́ сыс штар фо́рья.</verse>
				<verse number="40">Сарэ́ фо́рья Мерарискирэ чхавэ́нгэ пир лэ́нгирэ кхэри́тка ро́ды, палатунэ́ (последнёнэ) Левитэнтирэ родыцэнгэ, пир жре́биё, ячнэ́пэ дэшуду́й фо́рья.</verse>
				<verse number="41">Сарэ́ Левитэ́нгирэ фо́рья машки́р Израилёскирэ-чхавэ́нгиро маенко (владениё) сыс штардэша́ охто́ фо́рья лэ́нгирэ пхувья́са кхэтанунэ.</verse>
				<verse number="42">Пашэ далэ́ фо́рья сыс: пашы́л кажно фо́ро, пашы́л лэ́стэ сыс кхэтаны́ пхув – адя́кэ сыс пашы́л далэ́ сарэ́ фо́рья.</verse>
				<verse number="43">Адя́кэ отдыя́ Рай Дэвэ́л Израилёскэ сари́ пхув, пал сави́ совлахадя́ Ёв тэ дэл лэ́нгирэ дадэ́нгэ, и ёнэ дорэснэ́ (долынэ) ла дро мэкно́ миштыпэ́н (наследиё) и лынэ́ тэ дживэ́н пэ ла́тэ.</verse>
				<verse number="44">И дыя́ лэ́нгэ Рай Дэвэ́л рама́нё (покоё) сарэ́ ригэ́ндыр, сыр совлахадя́ лэ́нгирэ дадэ́нгэ; и нико́н лэ́нгирэ сарэ́ вэргэ́ндыр на вырикирдя проти лэ́ндэ; сарэ́н лэ́нгирэ вэргэ́н Рай Дэвэ́л отдыя́ дрэ лэ́нгирэ васта́.</verse>
				<verse number="45">На яця́пэ ние́кх лав, саво́ на кэрдя́пэ чачипна́са сарэ́ лачхэ́ лавэ́ндыр, савэ́ Рай Дэвэ́л ракирдя́ Израилёскирэ кхэрэ́скэ; саро́ кэрдя́пэ кэ ко́нцо (кэ яго́ро) (сполниндяпэ).</verse>
			</chapter>
			<chapter number="22">
				<verse number="1">Тэды Ису́со кхардя́ кэ пэ ро́дыцо Рувимоскиро, Гадоскиро и паш Манасия́скиро ро́дыцо, и пхэндя́ лэ́нгэ:</verse>
				<verse number="2">“Тумэ́ кэрдэ́ саро́, со ракирдя́ тумэ́нгэ Мо́йза, Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро писха́ри, и кандынэ́ мирэ́ лава́ дрэ саро́, со мэ припхэндём тумэ́нгэ;</verse>
				<verse number="3">тумэ́ на ячкирдэ́ пэ́скирэ пшалэ́н пэ бут дывэса́ кэ дава́ дывэ́с, и кэрдэ́, со трей тэ кэрэ́н пир Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, тумарэ́ Дэвлэ́скиро упхэныбэ́н:</verse>
				<verse number="4">акана́ тумаро́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, штылякирдя (успокоиндя) тумарэ́ пшалэ́н, сыр ракирдя́ лэ́нгэ; и адя́кэ, рисён и джа́н дрэ тумарэ́ ша́тры, пэ тумарэ́ пхувья́, сави́ дыя́ тумэ́нгэ Мо́йза, Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро писха́ри пал Иорда́но;</verse>
				<verse number="5">екх причхувэ́н зор (старинэнпэ) кучэс тэ кэрэ́н саро́ (заповеди) и Зако́но, саво́ дыя́ тэ кэрэ́н кэ ко́нцо (кэ яго́ро) тумэ́нгэ Мо́йза, Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро писха́ри: тэ рикирэ́н сыр Дро́гима Рас-Дэвлэ́с, тумарэ́ Дэвлэ́с дро пэ́скиро ило́, тэ псирэ́н сарэ́ Лэ́скирэ дромэ́нца, тэ ракхэ́н Лэ́скирэ припхэныбэна́, тэ причхувэспэ кэ Ёв и тэ дынаринэс Лэ́скэ сарэ́ тумарэ́ илэ́са и сарэ́ тумарэ́ деса”.</verse>
				<verse number="6">Коригэды́р (позже) Ису́со бахтякирдя́ лэн и отмэкхця лэн, и ёнэ розгинэпэ пир пэ́скирэ ша́тры.</verse>
				<verse number="7">Екхэ Манасия́скирэ родыцоскирэ пашакэ дыя́ Мо́йза миштыпна́скири ме́ра дро Васа́но, а явирэ лэ́скирэ пашакэ дыя́ Ису́со миштыпна́скири ме́ра лэ́скирэ пшалэ́нца пир дая́ риг Иорда́но кэ западо. И ке́ли лэн отмэкця́ Ису́со дрэ лэ́нгирэ ша́тры и бахтякирдя́ лэн,</verse>
				<verse number="8">то пхэндя́ лэ́нгэ: “Барэ́ барвалыпнаса тумэ́ рисёна дрэ тумарэ́ ша́тры, бутэ́ скотоса, рупэ́са, сувнака́са, харкомаса и састырэса, и бутэ́ идяса; роздэн дорэсыбэ́н, саво́ лынэ́ тумэ́ тумарэ́ вэргэ́ндыр, машки́р пэ́скирэ пшалэ́ндэ”.</verse>
				<verse number="9">И рисинэ́, и гинэ́ чхавэ́ Рувимо́скирэ и чхавэ́ Гадо́скирэ и паш Манасия́скиро ро́дыцо Израилёскирэ чхавэ́ндыр Силомостыр, саво́ исын пэ Ханаано́скири пхув, соб (кай) тэ джас пэ Галаадоскиро пхув, пэ пхув пэ́скирэ маёнкостыр (владениё), сави́ дорэснэ́ ёнэ дрэ миштыпэ́н (владениё) пир Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро упхэныбэ́н, саво́ сыс дыно́ пир Мойзастэ.</verse>
				<verse number="10">Сыр явнэ́ ёнэ пашы́л ме́жы пэ пхув, со исын пашы́л Иорда́но пэ Ханааноскиро пхув, чхавэ́ Рувимо́скирэ и чхавэ́ Гадо́скирэ и Манасияскири паш ро́дыцо кэрдэ́ одо́й пашы́л Иорда́но алта́рё, баро́ жэртвенико пир бицялыбэн.</verse>
				<verse number="11">И шундлэ́ яви́р Израилёскирэ чхавэ́, со ракирэ́на: Ѓа́да, чхавэ́ Рувимо́скирэ и чхавэ́ Гадо́скирэ и паш Манасияскири ро́дыцо кэрдэ́ алта́рё пэ Ханаано́скири пхув, пэ Иорданоскири пхув, анги́л Израилёскирэ чхавэ́ндэ.</verse>
				<verse number="12">Ке́ли шундлэ́ дава́ Израилёскирэ чхавэ́, тэды скэдыяпэ саро́ Израилёскирэ-чхавэ́нгиро скэдыибэ́н дро Сило́мо, соб (кай) тэ джас проти лэ́ндэ марибна́са.</verse>
				<verse number="13">Ѓалён, и Израилёскирэ чхавэ́ англэды́р бичхадэ́ кэ чхавэ́ Рувимо́скирэ и кэ чхавэ́ Гадо́скирэ и кэ паш Манасия́скиро ро́дыцо пэ Галаадоскири пхув Финеесос, раша́с, Елизароскирэ чхавэ́с.</verse>
				<verse number="14">И лэ́са лынэ́ дэшэн барыдырэ́н, пир барыдырэстэ пэ стрэ́чы (поколении) сарэ́ Израилёскирэ родэндыр; кажно (сва́ко) лэ́ндыр сыс родоскирэ барыдырэ́са пэ тысёнцы Израилёскирэ.</verse>
				<verse number="15">И явнэ́ ёнэ кэ чхавэ́ Рувимо́скирэ и кэ чхавэ́ Гадо́скирэ и кэ паш Манасия́скиро ро́дыцо, пэ Галаадоскири пхув, и ракирдэ́ лэ́нгэ и пхэндлэ́:</verse>
				<verse number="16">“Адя́кэ ракирэ́ла саро́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро скэдыибэ́н: ‘Саво́ дасаво чорипэ́н (приступлениё) кэрдэ́ тумэ́ анги́л Израилёскирэ Дэвлэ́стэ, со отгинэ́ какана́ Дэвлэ́стыр, кэри пэ́скэ алта́рё и ґаздынэ́пэ акана́ проти Растэ-Дэвлэ́стэ?</verse>
				<verse number="17">Нау́што на ухты́лла (на́доси) ваш тумэ́нгэ Фегороскиро чорипэ́н, савэ́стыр амэ на выжужакирдямпэ кэ дава́ дывэ́с, и пал саво́ сыс мэрибэ́н пэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро скэдыибэ́н?</verse>
				<verse number="18">А тумэ́ ададывэ́с отджана Ра́стыр-Дэвлэ́стыр! Дадывэс тумэ́ ґаздэ́напэ проти Растэ-Дэвлэ́стэ, атася́ росхолясола Рай Дэвэ́л пэ сарэ́ Израилёскирэ манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="19">Ко́ли пхув со тумэ́ дорэснэ́ здэлапэ тумэ́нгэ нажужы, тэды пириджан пэ пхув Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро маёнкоскири (владениёскири), пэ сави́ исын Ра́скирэ-Дэвлэ́скири ша́тра (ски́ния), лэн миштыпна́скири ме́ра машки́р амэ́ндэ, и на ґаздэ́нпэ проти Растэ-Дэвлэ́стэ, и пэ амэ́ндэ на ґаздэ́нпэ, на кэрэ́н пэ́скэ алта́рё, апри́ч амарэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, Дэвлэ́скирэ алтарёстыр.</verse>
				<verse number="20">Ци на екх Ахано, Заракиро чхаво́, кэрдя́ проштавибэн (приступлениё), лыя́ совлахадэстыр, а холы́ сыс пэ сарэ́ Израилёскирэ манушэ́ндэ? На екх ёв, кон мыя́ пал пэ́скиро чорипэ́н.’”</verse>
				<verse number="21">Чхавэ́ Рувимо́скирэ и чхавэ́ Гадо́скирэ и паш Манасия́скиро ро́дыцо дрэ отпхэныбэ́н пэ дава́ ракирдэ́ Израилёскирэ тысёнцэнгирэ барыдырэ́нгэ:</verse>
				<verse number="22">“Дэвэ́л дэвлэнгиро, Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л дэвлэнгиро, Рай Дэвэ́л, Ёв джинэ́ла, и Израилё мэк тэ джинэ́л! Ко́ли амэ ґаздасапэ и отджаса Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, тэды мэк тэ на тангинэ́л амэн Рай Дэвэ́л дрэ дава́ дывэ́с!</verse>
				<verse number="23">Ко́ли амэ кэрдя́м алта́рё (жэртвенико) ваш дова́, соб (кай) тэ отджас Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, и ваш дова́, соб (кай) тэ янас пэ лэ́стэ цэ́ло схачкирибэ́н и маруно́ яныбэ́н и, соб (кай) тэ кэра́с пэ лэ́стэ рама́нё (ми́рно) свэ́нто яныбэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ: тэды мэк тэ пхучэл Кокоро́ Рай Дэвэ́л!</verse>
				<verse number="24">Нэ амэ кэрдя́м дава́ пир зракхибэ́н долэ́стыр, соб (кай) дрэ яви́р часо тэ на пхэнэ́н тумарэ́ чхавэ́ амарэ́ чхавэ́нгэ: “Со тумэ́нгэ кэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро!</verse>
				<verse number="25">О Рай Дэвэ́л чхудя́ межакирэ ригаса Иорда́но машки́р амэ́ндэ и тумэ́ндэ, чхавэ́ Рувимо́скирэ и чхавэ́ Гадо́скирэ: нанэ тумэ́нгэ паш дрэ Растэ-Дэвлэ́стэ”. Адя́кэ тумарэ́ чхавэ́ на домэкэнас бы амарэ́ чхавэ́н тэ дэн паты́в Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="26">Палдава́ амэ пхэндям: ‘Кэра́са пэ́скэ алта́рё на ваш цэ́ло схачкирибэ́н и на ваш свэ́нто яныбэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ’,</verse>
				<verse number="27">нэ, соб (кай) ёв, алта́рё машки́р амэ́ндэ и тумэ́ндэ тэ явэ́л якхитконэса, машки́р явирэ амарэ́ ро́ды, тэ явэ́л якхитконэса, со амэ могинаса тэ дынарина́с Дэвлэ́скэ цэлонэ́ схачкирибнаса амарэса и амарэ́ свэнтонэ́ яныбнаса и амарэ́ парикирибнаса, и, соб (кай) дро яви́р часо тэ на пхэнэ́н тумарэ́ чхавэ́ амарэ́ чхавэ́нгэ: ‘Нанэ тумэ́нгэ паш дрэ Растэ-Дэвлэ́стэ’.</verse>
				<verse number="28">Амэ ракирдям: ‘Ко́ли пхэнэ́на адя́кэ амэ́нгэ и родэ́нгэ амарэнгэ дрэ яви́р часо, тэды амэ пхэна́са: Тумэ́ дыкхэ́на Раскири-Дэвлэ́скири алтарёскири копия, сави́ кэрдэ́ амарэ́ дада́ на ваш цэ́ло схачкирибэ́н и на ваш свэ́нто яныбэ́н Раске-Дэвлэ́скэ, нэ соб (кай) дава́ тэ явэ́л якхитконэса машки́р тумэ́ндэ и амэ́ндэ.’</verse>
				<verse number="29">Мэк тэ на явэ́л дава́, соб (кай) тэ ґаздэспэ амэ́нгэ проти Растэ-Дэвлэ́стэ и тэ отджас акана́ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, и тэ кэра́с свэ́нто яныбэ́н Дэвлэ́скэ ваш цэ́ло схачкирибэ́н и ваш марэскиро яныбэ́н и ваш свэ́нто яныбэ́н, апри́ч амарэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, Дэвлэ́скиро алта́рё, саво́ исын анги́л Лэ́скири ша́тра (ски́ния)”.</verse>
				<verse number="30">Раша́й Финеесо, скэдыибнаскирэ барыдыра́ и шэралэ́ пэ тысёнцы Израилёскирэ, савэ́ сыс лэ́са, шундлэ́ лава́, савэ́ ракирдэ́ чхавэ́ Рувимо́скирэ и чхавэ́ Гадо́скирэ и чхавэ́ Манасия́скирэ, и шардэ лэн.</verse>
				<verse number="31">И пхэндя́ Финеесо, Елизароскиро чхаво́, раша́й, чхавэ́нгэ Рувимоскирэнгэ и чхавэ́нгэ Гадоскирэнгэ и чхавэ́нгэ Манасияскирэнгэ: “Ададывэ́с амэ уджиндям, со Рай Дэвэ́л исын машки́р амэ́ндэ, со тумэ́ на кэрдэ́ анги́л Дэвлэ́стэ проштавибэн дро дава́, акана́ тумэ́ зракхнэ́ Израилёскирэ чхавэ́н Ра́скирэ Дэвлэ́скирэ вастэ́стыр”.</verse>
				<verse number="32">И рисия́ Финеесо, чхаво́ Елизароскиро, раша́й, и барыдыра́ Рувимо́скирэ чхавэ́ндыр и Гадо́скирэ чхавэ́ндыр пэ Ханаано́скири пхув кэ Израилёскирэ чхавэ́, и яндлэ́ лэ́нгэ отпхэныбэ́н.</verse>
				<verse number="33">И чхавэ́ Израилёскирэ шардэ дава́, и бахтякирдэ Израилёскирэ чхавэ́ Рас-Дэвлэ́с, и отчхудэ гиибэн проти лэ́ндэ марибна́са, соб (кай) тэ на нангякирэн пхув, пэ сави́ дживдэ́ чхавэ́ Рувимо́скирэ и чхавэ́ Гадо́скирэ.</verse>
				<verse number="34">И кхардэ́ чхавэ́ Рувимо́скирэ и чхавэ́ Гадо́скирэ алта́рё Эд (Якхи́тко), пал-дова́ со ёнэ пхэндлэ́: Эд исын Якхи́тко машки́р амэ́ндэ, со Рай Дэвэ́л исын амаро́ Дэвэ́л.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="23">
				<verse number="1">Сыр прогия́ бут часо пало́ дова́, сыр Рай Дэвэ́л штылякирдя Израилё сарэ́ лэ́скирэ вэргэ́ндыр сарэ́ ригэ́ндыр, Ису́со пхурия, загия́ дрэ пхурэ́ бэрша́.</verse>
				<verse number="2">И кхардя́ кэ пэ Ису́со сарэ́н Израилёскирэ чхавэ́н, лэ́нгирэ пхурыдырэн, лэ́нгирэ барыдырэ́н, лэ́нгирэ сэндарьен и лэ́нгирэ дыкхибнаскирэн, и пхэндя́ лэ́нгэ: “Мэ пхуриём, загиём дрэ пхурэ́ бэрша́.</verse>
				<verse number="3">Тумэ́ дыкхнэ́ саро́, со кэрдя́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тумаро́, анги́л тумаро́ муй сарэ́нца адалэ́ манушэ́нца, пал-дова́ со Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тумаро́, Кокоро́ мардя́пэ пал тумэ́ндэ.</verse>
				<verse number="4">Ѓа́да, мэ роскэрдём (роздыём) тумэ́нгэ пир жре́биё адалэ́ манушэ́н, савэ́ ячнэ́пэ дрэ миштыпна́скири ме́ра тумарэ́ родыцэнгэ, сарэ́ мануша́, савэ́н мэ традыём криг, Иорданостыр кэ баро́ мо́рё (дэрья́в), пэ кхамэскиро загиибэ́н.</verse>
				<verse number="5">Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тумаро́, Кокоро́ традэ́ла криг лэн тумэ́ндыр, и замарэла лэн анги́л тумэ́ндэ, соб (кай) тумэ́ тэ дорэсэн (тэ долэн) дро мэкно́ миштыпэ́н (наследиё) лэ́нгири пхув, сыр ракирдя́ тумэ́нгэ Рай Дэвэ́л, тумаро́ Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="6">Пир саро́ адя́кэ-паць старинэнпэ тэ ракхэ́н и кэрэ́н саро́, со чхиндло́ дрэ Мойза́скирэ-Законоскири лылвари́, на отгии лэ́стыр ни пэ чачо́ (право), ни пэ зэ́рво (ле́во).</verse>
				<verse number="7">На явэ́н кхэтанэ́ далэ́ манушэ́нца, савэ́ ячнэ́пэ машки́р тумэ́ндэ, на пририпирэн лэ́нгирэ дэвлорэнгиро лав, на совлахан лэ́нца, и на дынаринэ́н лэ́нгэ, и на мангэ́нпэ лэ́нгэ,</verse>
				<verse number="8">нэ приячэн кэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тумаро́, сыр тумэ́ кэрдэ́ кэ дава́ дывэ́с;</verse>
				<verse number="9">О Рай Дэвэ́л традыя́ криг тумэ́ндыр барэ́ и зоралэ́ манушэ́н, и анги́л тумэ́ндэ нико́н на вытэрдия кэ дава́ дывэ́с;</verse>
				<verse number="10">екх тумэ́ндыр протрадэла тысёнцо, пал-дова́ со Рай Дэвэ́л, тумаро́ Дэвэ́л, Кокоро́ марэлапэ пал тумэ́ндэ, сыр ракирдя́ тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="11">Палдава́ кажно мо́ло причхувэ́н тэ рикирэ́н сыр Дро́гима Рас-Дэвлэ́с, Дэвлэ́с тумарэс.</verse>
				<verse number="12">Ко́ли тумэ́ отрисёна и приячэна кэ мануша́, савэ́ ячнэ́пэ адалэ́ манушэ́ндыр, савэ́ ячнэ́пэ машкира́л тумэ́ндэ, и заджа́на дро сэмэнцыпэн лэ́нца, и явэ́на тэ псирэ́н кэ ёнэ и ёнэ кэ тумэ́,</verse>
				<verse number="13">то тэды джинэ́н, со тумаро́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, на явэ́ла буты́р тэ традэл тумэ́ндыр адалэ́ манушэ́н, нэ ёнэ явэ́на ваш тумэ́нгэ фэляса и сеткаса, чупняса ваш тумарэ́ пашварэ и пхусадытконэ хрустоса ваш тумарэ́ якха́, пака тумэ́ явэ́на протрадынэ долэ́ лачхэ́ пхувья́тыр, сави́ дыя́ тумэ́нгэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тумаро́.</verse>
				<verse number="14">Ѓа́да, мэ акана́ джа́ва сарэ́са дро дром сарэ́ пхувья́киро. А тумэ́ джинэ́н сарэ́ тумарэ́ илэ́са и сарэ́ тумарэ́ деса, со на яця́пэ ивья́ ни екх лав сарэ́ лачхэ́ лавэ́ндыр, савэ́ ракирдя́ пал тумэ́ндэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тумаро́; саро́ кэрдя́пэ чачипна́са ваш тумэ́нгэ, ни екх лав на яця́пэ, саво́ тэ на кэрэ́лпэ.</verse>
				<verse number="15">Нэ сыр кэрдя́пэ чачипна́са пэ тумэ́ндэ кажно (сва́ко) лачхо́ лав, саво́ ракирдя́ тумэ́нгэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тумаро́, адя́кэ Рай Дэвэ́л кэрэ́ла пэ тумэ́ндэ кажно (сва́ко) холямо́ лав, пака Ёв традэ́ла криг кэ хасибэ́н тумэн далэ́ лачхэ́ пхувья́тыр, сави́ дыя́ тумэ́нгэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тумаро́.</verse>
				<verse number="16">Ко́ли тумэ́ пириджана (кэрэ́на банг) Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, тумарэ́ Дэвлэ́скиро завето, саво́ Ёв чхудя́ тумэ́нца, и джа́на и явэ́на тэ дынаринэ́н явирэ дэвлорэ́нгэ и тэ мангэ́нпэ лэ́нгэ: тэды захачола пэ тумэ́ндэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири холы́, и сыг хасёна тумэ́ далэ́ лачхэ́ пхувья́тыр, сави́ дыя́ тумэ́нгэ Рай Дэвэ́л”.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="24">
				<verse number="1">И скэдыя́ Ису́со сарэ́ Израилёскиро ро́дыцы дро Сихемо, и кхардя́ Израилёскирэ пхурыдырэн, и лэ́скирэ барыдырэ́н, и лэ́скирэ сэндарьен, и лэ́скирэ дыкхибнаскирэн, и тэрдинэ́ ёнэ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="2">И пхэндя́ Ису́со сарэ́ манушэ́нгэ: “Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро: ‘Пал рэка (лэнь) ґара́ дживдэ́ тумарэ́ дада́, Фара, Авраамо́скиро дад и Нахороскиро дад, и дынариндлэ́ явирэ дэвлорэ́нгэ.</verse>
				<verse number="3">Нэ Мэ лыём тумарэ́ дадэ́с Авраамос пирда́л рэка (лэнь), и лыджиём лэс пир сари́ Ханаано́скири пхув, и создыём баро́ лэ́скиро ро́до, и дыём лэ́скэ Исаакос.</verse>
				<verse number="4">Исаако́скэ дыём Яково́с и Исавос. Исавоскэ дыём Мэ бэ́рга Сеиро дрэ мэкно́ миштыпэ́н (наследиё); Яково и лэ́скирэ чхавэ́ пиригинэ́ дро Еги́пто.</verse>
				<verse number="5">И бичхадём Мэ Мойза́с и Аароно́с и Мэ домардём Еги́пто язвэнца (франсэнца), савэ́ кэрдём Мэ машки́р лэ́стэ, и коригэды́р (позже) вылыджиём тумэн.</verse>
				<verse number="6">Мэ вылыджиём тумарэ́ дадэн Египто́стыр, и тумэ́ явнэ́ кэ Лоло́ мо́рё (дэрья́в). Тэды Египтя́ни традынэпэ пал тумарэ́ дадэндэ пэ марибны́тка вурдэна́ вурдэнэнца и манушэ́нца, савэ́ сыс бэштэ́ уклистэ́ пэ грэ́ндэ кэ Лоло́ мо́рё (дэрья́в);</verse>
				<verse number="7">Нэ ёнэ лынэ́ тэ дэн го́дла кэ Рай Дэвэ́л, и Ёв чхудя́ калыпэ́н машки́р тумэ́ндэ и Египтянэндэ, и Ёв яндя́ пэ лэ́ндэ мо́рё (дэрья́в), саво́ лэн и зачхакирдя. Тумарэ́ якха́ дыкхнэ́, со Мэ кэрдём дро Еги́пто. Коригэды́р (позже) бут дывэса́ тумэ́ са́нас пэ чхучи́ пхув.</verse>
				<verse number="8">И яндём Мэ тумэн пэ Амореенгири пхув, савэ́ дживдэ́ пал Иорда́но; ёнэ мардэ́пэ тумэ́нца, нэ Мэ отдыём лэн дрэ тумарэ́ васта́, и тумэ́ дорэснэ́ (долынэ) дро мэкно́ миштыпэ́н (наследиё) лэ́нгири пхув, и Мэ традыём криг лэн анги́л тумэ́ндэ.</verse>
				<verse number="9">Газдыяпэ о Вала́ко, Сепфороскиро чхаво́ Моавоскиро кра́ли, и гия́ марибна́са пэ Израилё, и бичхадя́ и кхардя́ Валаамос, Веоровоскирэ чхавэ́с, соб (кай) ёв тэ прокошэл тумэн;</verse>
				<verse number="10">нэ Мэ на камдём тэ кандав Валаамос, и ёв бахтякирдя́ тумэн, и Мэ зракхцём тумэн лэ́скирэ вастэ́ндыр.</verse>
				<verse number="11">Тумэ́ пиригинэ́ Иорда́но и явнэ́ кэ Ерихо́но. И лынэ́ тэ марэ́нпэ тумэ́нца Ерихоноскирэ мануша́, Амореи, и Ферезеи, и Хананеи, и Хетеи, и Гергесеи, нэ Мэ отдыём лэн дрэ тумарэ́ васта́.</verse>
				<verse number="12">Мэ бичхадём анги́л тумэ́ндэ шершнен, савэ́ традынэ криг лэн тумэ́ндыр, дуе́н Аморее́нгирэ кралье́н; на тырэ́ куртала́са и на тырэ́ лукоса дава́ сыс кэрдо́.</verse>
				<verse number="13">И дыём Мэ тумэ́нгэ пхув, пэ сави́ ту на кэрдя́н буты́, и фо́рья, савэ́ тумэ́ на кэрдэ́, и тумэ́ дживэ́на дрэ лэ́ндэ; винаградытконэ и инжыритконэ унтэндыр (садэндыр), савэ́ тумэ́ на чхудэ́ дрэ пхув, тумэ́ ха́на барьякирдэ́ (пло́ды).</verse>
				<verse number="14">И адя́кэ, дарэ́н Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, и дынаринэ́н Лэ́скэ дрэ жужыма и дро чачипэ́н: отчхурдэн дэвлорэ́, савэ́нгэ дынариндлэ́ тумарэ́ дада́ пал рэка (лэнь) дро Еги́пто, а дынаринэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="15">Ко́ли тумэ́нгэ нанэ пир ило́ тэ дынаринэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, то тэды выкэдэн пэ́скэ акана́, конэ́скэ тэ дынаринэс, ци дэвлорэ́нгэ, савэ́нгэ дынариндлэ́ тумарэ́ дада́, савэ́ сыс пал рэка (лэнь), ци Аморее́нгирэ дэвлорэ́нгэ, пэ пхув савэнгири тумэ́ дживэ́на; а мэ и миро кхэр ява́са тэ дынарина́с Ра́скэ-Дэвлэ́скэ”.</verse>
				<verse number="16">И отпхэндлэ́ мануша́ и пхэндлэ́: “Над, на явэ́ла дова́, соб амэ тэ ячкирас Рас-Дэвлэ́с и яця́м тэ дынарина́с явирэ дэвлорэ́нгэ!</verse>
				<verse number="17">Палдава́ со Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л амаро́, Ёв вылыджия́ амэн и амарэ́ дадэн Египто́скирэ пхувья́тыр, дынарибнаскирэ кхэрэ́стыр, и кэрдя́ анги́л амарэ́ якха́ барэ́ знаме́нии (ґертыка́), и ракхця́ амэн пэ саро́ дром, пир саво́ амэ гиям, и машки́р сарэ́ манушэ́ндэ, пирда́л савэ́ндэ амэ прогиям.</verse>
				<verse number="18">О Рай Дэвэ́л традыя́ криг амэ́ндыр сарэ́ манушэ́н и Амореен, савэ́ дживдэ́ пэ дая́ пхув, пал-дова́ и амэ ява́са тэ дынарина́с Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, пал-дова́ со Ёв исын амаро́ Дэвэ́л”.</verse>
				<verse number="19">Ису́со пхэндя́ манушэ́нгэ: “Тумэ́нгэ нашты́ тэ дынаринэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, пал-дова́ со Ёв, Дэвэ́л, исын свэ́нто, исын Дэвэ́л зэвлыныпнытко (ревнителё), Ёв на явэ́ла тэ вырикирэл тумаро́ проштавибэн (беззакониё) и тумарэ́ грэ́хи.</verse>
				<verse number="20">Ко́ли тумэ́ ячкирэна Рас-Дэвлэ́с и явэ́на тэ дынаринэ́н явирэ дэвлорэ́нгэ, тэды Ёв янэ́ла пэ тумэ́ндэ хась и протрадэла тумэн, пало́ дава́, сыр Ёв кэрдя́ лачхипэ́н тумэ́нгэ”.</verse>
				<verse number="21">И пхэндлэ́ мануша́ Исусо́скэ: “Над, амэ ява́са тэ дынарина́с Ра́скэ-Дэвлэ́скэ”.</verse>
				<verse number="22">Ису́со пхэндя́ манушэ́нгэ: “Тумэ́ сан якхи́тка пал пэ́стэ, со тумэ́ выкэдынэ́ пэ́скэ Рас-Дэвлэ́с – тэ дынаринэ́н Лэ́скэ?” Ёнэ отпхэндэ: “Якхи́тка сам амэ”.</verse>
				<verse number="23">“И адя́кэ, отчхурдэн на пэ́скирэ дэвлорэ́, савэ́ исын тумэ́ндэ, и рискирэ́н пэ́скиро ило́ кэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро”.</verse>
				<verse number="24">Мануша́ пхэндлэ́ Исусо́скэ: “Амарэ́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Дэвлэ́скэ, амэ ява́са тэ дынарина́с, и Лэ́скири зан (глос) ява́са тэ шунас”.</verse>
				<verse number="25">И кэрдя́ Ису́со манушэ́нца завето дро дова́-паць дывэ́с, и дыя́ лэ́нгэ упхэныбэ́н и Зако́но дро Сихемо.</verse>
				<verse number="26">И дочхиндя Ису́со далэ́ лава́ дрэ Дэвлэ́скирэ-Законоскири лылвари́, и лыя́ баро́ бар, и чхудя́ лэс одо́й тэл дэмбо, саво́ сыс пашы́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро свэ́нто штэ́то.</verse>
				<verse number="27">И пхэндя́ Ису́со сарэ́ манушэ́нгэ: “Ѓа́да, дава́ бар явэ́ла тумэ́нгэ якхитконэса, пал-дова́ со ёв шундя́ сарэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ лава́, савэ́ Ёв ракирдя́ амэ́нца; мэк ёв тэ явэ́л якхитконэса проти тумэ́ндэ, соб (кай) тумэ́ тэ на хохавэн анги́л тумарэ́ Дэвлэ́стэ”.</verse>
				<verse number="28">И отмэкхця Ису́со манушэ́н, кажнонэс (сваконэс) дрэ пэ́скири миштыпна́скири ме́ра.</verse>
				<verse number="29">Пало́ дава́ мыя́ о Ису́со (Ёхошуа́), Навиноскиро чхаво́, Ра́скиро-Дэвлэ́скиро писха́ри, сыс шэл еня́ бэрш лэ́скэ.</verse>
				<verse number="30">И гарадэ́ лэс пэ лэ́скири миштыпна́скири меракири риг дрэ Фамнаф-Сараи, со исын пэ Ефремо́скири бэ́рга [Сэрах-ю.о.], пэ паш-рат (северо) бэрга́тыр Гаашатыр.</verse>
				<verse number="31">И дынариндя́ Израилё Ра́скэ-Дэвлэ́скэ дрэ сарэ́ дывэса́ Исусо́скирэ и дрэ пхурыдырэнгирэ дывэса́, дживдэ́ пал Исусо́стэ и, савэ́ дыкхнэ́ сарэ́ Дэвлэ́скирэ рэ́нды, савэ́ Ёв кэрдя́ Израилёскэ.</verse>
				<verse number="32">И кокалы́ Иосифо́скирэ (Ёза́скирэ), савэ́ вылыджинэ́ Израилёскирэ чхавэ́ Египто́стыр, гарадэ́ дро Сихемо, дрэ фэ́лда, сави́ киндя Яково Емороскирэ чхавэ́ндыр, Сихемоскирэ дадэ́стыр, пал шэл рупувэ́ ґасталя, и саво́ яця́пэ дрэ миштыпна́скири ме́ра Иосифо́скирэ чхавэ́нгэ.</verse>
				<verse number="33">Пало́ саро́ мыя́ и Елеазаро, Аароноскиро чхаво́, и гарадэ́ лэс пэ Финеесоскири бэ́рга, лэ́скирэ чхавэскири, сави́ сыс дыны́ лэ́скэ пэ Ефремо́скири бэ́рга.</verse>
				<verse number="34">[Дро дова́ дывэ́с чхавэ́ Израилёскирэ, лынэ́ Дэвлэ́скиро ковчэго и ёнэ лыджинэ́ лэс пэ́са, и о Финеесо сыс раша́й пэ штэ́то Елеазароскиро, саво́ сыс лэ́скиро дад; сыр ёв мыя́, то гарадэ́ лэс дро лэ́скиро фо́ро Гаваофо.</verse>
				<verse number="35">И чхавэ́ Израилёскирэ гинэ́ кажно (сва́ко) пэ пэ́скиро штэ́то и дро пэ́скиро фо́ро.</verse>
				<verse number="36">И чхавэ́ Израилёскирэ лынэ́ тэ дынаринэ́н (тэ служынэн) Астартакэ и Астарофоскэ, и Дэвлорэ́нгэ, савэ́нгэ дэ́нас паты́в нации, савэ́ дживдэ́ пашл лэ́ндэ. И огдыя Рай Дэвэ́л лэн дрэ васта́ Еглоноскирэ, кон сыс Моавитэнгиро кра́ли, и ёв рикирдя зор пэ лэ́ндэ дэшуохто бэрш.-р.с.]</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="7">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Сыр Ису́со (Ёхошуа́) мыя́, то Израилёскирэ чхавэ́ пхучэнас Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, ракири́: “Кон амэ́ндыр англэды́р джа́ла пэ Хананеендэ – тэ марэ́лпэ лэ́нца?”</verse>
				<verse number="2">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л: “О Юда джа́ла, ґа́да, Мэ пиридава пхув дрэ лэ́скирэ васта́.”</verse>
				<verse number="3">О Юда пхэндя́ Симеоноскэ (Симёноскэ), пэ́скирэ пшалэ́скэ: “Заджа́ ма́нца дро миро жре́биё, и амэ ява́са тэ мараспэ Хананеенца; и мэ заджава дро тыро́ жре́биё ту́са.” И гия́ лэ́са Симеоно.</verse>
				<verse number="4">И гия́ Юда, и отдыя́ Рай Дэвэ́л Хананеен и Ферезеен дрэ лэ́нгирэ васта́, и замардэ́ ёнэ лэ́ндыр дэш бара́ (тысёнцы) манушэ́н дрэ Везека.</verse>
				<verse number="5">Дрэ Везека ёнэ стрэниндлэпэ Адони-Везекоса, мардэ́пэ лэ́са и домардэ́ Хананеен и Ферезеен.</verse>
				<verse number="6">Адони-Везеко настя́; нэ ёнэ традынэпэ пал лэ́стэ, и ухтылдэ́ лэс, и отчингирдэ барэ́ ангушта (пальцы) пэ лэ́скирэ васта́ и пэ лэ́скирэ ґэра́.</verse>
				<verse number="7">Тэды пхэндя́ о Адони-Везеко: “Эфтадэша́ кра́лья отчингирдэ барэ́ ангуштэнца пэ лэ́нгирэ васта́ и ґэра́ скэдынэ́ крошки тэл миро сками́нд, сыр кэрдём мэ, адя́кэ и ма́нгэ дыя́ Дэвэ́л.” И яндлэ́ лэс дро Ерусалимо, и ёв мыя́ одо́й.</verse>
				<verse number="8">И гинэ́ марибна́са Юда́скирэ чхавэ́ проти Ерусалимо, и лынэ́ лэс, и домардэ́ лэс куртала́са, и фо́ро отдынэ́ ягакэ.</verse>
				<verse number="9">Пало́ (после) дава́ гинэ́ Юда́скирэ чхавэ́ тэ марэ́нпэ Хананеенца, савэ́ дживдэ́ пэ бэ́рги и пэ паш-дывэсы́тко (полуденно) пхув и пэ тэлатунэ́ штэ́ты.</verse>
				<verse number="10">И гия́ Юда пэ Хананеендэ, савэ́ дживдэ́ кэ Хевро́но (лав Хевроноскэ сыс англэды́р Кири́аф-Арба), и домардэ́ Шэшаёс, Ахиманос и Фалмаёс.</verse>
				<verse number="11">Одотхы́р гия́ ёв пэ Давироскирэ манушэ́ндэ; лав Давироскэ сыс англэды́р Кири́аф-Сеферо.</verse>
				<verse number="12">И пхэндя́ о Халево: “Кон домарла Кири́аф-Сеферо и лэ́ла лэс, одолэ́скэ отда́ва мэ Ахса, мирья чха, палоро́м.”</verse>
				<verse number="13">И лыя́ лэс Гофониило, Кеназаскиро чхаво́, тыкнэдыршонэ-Халевоскирэ пшалэ́с, и Халево отдыя́ дрэ ромня́ (ромня́тэ) лэ́скэ Ахсака, пэскирья́ чха.</verse>
				<verse number="14">Ке́ли явдя́ часо тэ джал, то Гофониило высыклякирдя ла тэ мангэ́л ла́кирэ дадэ́стыр фэ́лда, и ёй згия ослостыр. Халево пхэндя́ ла́кэ: “Со ту́кэ трэй?”</verse>
				<verse number="15">Э Ахса пхэндя́ лэ́скэ: “Дэ ма́нгэ бахтякирибэ́н; ту дыя́н ма́нгэ паш-дывэсы́тко (полудённо) пхув, дэ ма́нгэ и тхадыпэн панескиро.” И дыя́ ла́кэ Халево упратунэ панескирэ ґанынга́ (колодцы) и тэлатунэ́ панескирэ ґанынга́.</verse>
				<verse number="16">И Иофороскирэ-Кенеяниноскирэ чхавэ́, Мойза́скирэ састрэскирэ, гинэ́ форо́стыр Пальм Юда́скирэ чхавэ́нца пэ Юдаскири чхучи́ пхув, сави́ исын пэ паш-дывэ́с (пэ юго) Арадостыр, и явнэ́ и лынэ́ тэ дживэ́н машки́р манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="17">И гия́ Юда Симёноса, пэ́скирэ пшалэса, и домардэ́ Хананеен, савэ́ дживдэ́ кэ Цэфафо, и отдынэ́ лэ прокошыбнаскэ, и долэ́стыр кхарэ́лапэ дава́ фо́ро Хорма.</verse>
				<verse number="18">Юда лыя́ адя́кэ-паць Газа, ла́кирэ ригэнца, Аскалоно, лэ́скирэ ригэнца, и Екроно, лэ́скирэ ригэнца.</verse>
				<verse number="19">О Рай Дэвэ́л сыс Юдаса, и ёв заухтылдя бэ́рга; нэ манушэ́н долостыр на могиндя́ тэ протрадэл, пал-дова́ со лэ́ндэ сыс саструнэ́ марибны́тка вурдэна́.</verse>
				<verse number="20">И отдынэ́ ёнэ Халевоскэ Хевро́но, сыр ракирдя́ о Мо́йза, и вытрадыя́ ёв одотхы́р тринэн Енакоскирэ чхавэ́н.</verse>
				<verse number="21">Нэ Евусеен, савэ́ дживдэ́ кэ Ерусалимо, Вениамино́скирэ чхавэ́ на вытрадынэ́, и дживэ́на Евусеи Вениамино́скирэ чхавэ́нца кэ Ерусалимо кэ дава́ дывэ́с.</verse>
				<verse number="22">И Иосифо́скирэ чхавэ́ гинэ́ адя́кэ-паць пэ Вефи́лё, и Рай Дэвэ́л сыс лэ́нца.</verse>
				<verse number="23">И выдыкхэнас Иосифо́скирэ чхавэ́ Вефи́лё (лав англэды́р сыс фороскэ Лузо).</verse>
				<verse number="24">И дыкхнэ́ ракхибна́рья манушэ́с, саво́ гия́ форо́стыр, и пхэндлэ́ лэ́скэ: “Сыка́в амэ́нгэ тэ заджас дро фо́ро, и амэ сыкаваса ту́кэ тангипэ́н.”</verse>
				<verse number="25">Ёв сыкадя́ лэ́нгэ дрэ фо́ро загиибэ́н, и домардэ́ ёнэ фо́ро куртала́са, адалэ́ манушэ́с и саро́ лэ́скиро ро́до отмэкнэ.</verse>
				<verse number="26">Дава́ ману́ш гия́ пэ Хетеенгири пхув, и чхудя́ фо́ро, и дыя́ лэ́скэ лав Лузо. Дава́ лэ́скиро лав исын кэ дава́ дывэ́с.</verse>
				<verse number="27">И Мана́сия на вытрадыя́ манушэ́н, савэ́ дживдэ́ кэ Бефсано и дрэ фо́рья, савэ́ запасёна лэ́стыр, кэ Фаанаха и дрэ фо́рья савэ́ запасёна лэ́стыр, манушэ́н, савэ́ дживэ́на кэ Дора и дрэ фо́рья, савэ́ запасёна лэ́стыр, манушэ́н Ивлеамостыр и, савэ́ запасёна лэ́стыр фо́рья, манушэ́н, савэ́ дживэ́на кэ Мегидоно и, савэ́ запасёна лэ́стыр фо́рья, и ячнэ́пэ Хананеи тэ дживэ́н пэ доя́ пхув.</verse>
				<verse number="28">Ке́ли Израилё явдя́ дрэ зор, то тэды кэрдя́ ёв Хананеен андынаршчыкэнца (даникэнца), нэ тэ вытрадэл лэн, на вытрадыя́.</verse>
				<verse number="29">И Ефре́мо на вытрадыя́ Хананеен, савэ́ дживдэ́ кэ Газеро, и дживдэ́ Хананеи машки́р лэ́ндэ кэ Газеро.</verse>
				<verse number="30">И Завулоно на вытрадыя́ манушэ́н, савэ́ дживдэ́ кэ Китроно и манушэ́н, савэ́ дживдэ́ кэ Наглоло, и дживдэ́ Хананеи машки́р лэ́ндэ и плэскирдэ лэ́нгэ дань.</verse>
				<verse number="31">И Асиро на вытрадыя́ манушэ́н, савэ́ дживдэ́ кэ Акко и манушэ́н, савэ́ дживдэ́ кэ Сидоно, и кэ Ахлаво, кэ Ахзиво, кэ Хелва, кэ Афеко, и кэ Рехово.</verse>
				<verse number="32">И дживдя́ Асиро машки́р Хананеендэ, манушэ́ндэ, савэ́ дживдэ́ пэ доя́ пхув, пал-дова́ со ёв на вытрадыя́ лэн.</verse>
				<verse number="33">И Нефалимо на вытрадыя́ манушэ́н, савэ́ дживдэ́ кэ Вефсамисо и манушэ́н, савэ́ дживдэ́ кэ Бефанафо, и дживдя́ машки́р Хананеендэ, манушэ́ндэ, савэ́ дживдэ́ пэ доя́ пхув; мануша́, савэ́ дживдэ́ кэ Вефсамиса и кэ Бефанафа сыс лэ́скирэ андынаршчыки (данники).</verse>
				<verse number="34">И стасадэ Амореи Дано́скирэ чхавэ́н дрэ бэ́рги, пал-дова́ со на дынэ́ лэ́нгэ тэ зджан пэ до́ло.</verse>
				<verse number="35">И ячнэ́пэ Амореи тэ дживэ́н пэ бэ́рга Хересо, дрэ Аиалоно и Шаалвима; нэ васт Иосифо́скирэ-чхавэ́нгиро пиризорьякирдя Амореен, и кэрдэ́ ёнэ лэн андынаршчыкэнца (даникэнца).</verse>
				<verse number="36">Аморее́нгирэ-межакирэ рига́ бэргицатыр Акравимо и Селатыр тырдэласпэ и дурыдыр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">И явдя́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Янго́ло Галгалостыр дро Бохимо, и пхэндя́: “Мэ вылыджиём тумэн Египто́стыр и яндём тумэн пэ пхув, пал сави́ совлахадём тумарэ́ дадэ́нгэ – тэ дав тумэ́нгэ, и пхэндём Мэ: “На парувава Миро завето тумэ́нца дрэ ве́ко;</verse>
				<verse number="2">и, соб (кай) тумэ́ тэ на кхэтанякирэнпэ далэ́-пхувья́кирэ манушэ́нца; лэ́нгирэ алта́ри (жэртвеники) росспхагирэн.” Нэ тумэ́ на шундлэ́ Мири́ зан (глос). Со тумэ́ дава́ кэрдэ́?</verse>
				<verse number="3">И палдова́ Мэ ракира́ва: “Мэ на протрадава лэн тумэ́ндыр, и явэ́на ёнэ тумэ́нгэ чхупняса, лэ́нгирэ дэвлорэ́ явэ́на ваш тумэ́нгэ фэляса (сеткаса).”</verse>
				<verse number="4">Ке́ли Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Янго́ло пхэндя́ далэ́ лава́ сарэ́ Израилёскирэ чхавэ́нгэ, тэды мануша́ ґаздынэ́ бари го́дла и зарондлэ.</verse>
				<verse number="5">Далэ́стыр и кхарэ́на дова́ штэ́то Бохимо. Одо́й ёнэ яндлэ́ свэ́нто дыибэ́н (жэ́ртва) Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="6">Ке́ли Ису́со отмэкця́ манушэ́н, и гинэ́ Израилёскирэ чхавэ́, кажно (сва́ко) дрэ пэ́скири миштыпна́скири ме́ра, соб (кай) тэ дорэсэн (тэ долэн) дро мэкно́ миштыпэ́н (наследиё) пхув,</verse>
				<verse number="7">тэды мануша́ дынариндлэ́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ дрэ сарэ́ Исусо́скирэ дывэса́ и дрэ сарэ́ пхурыдырэнгирэ дывэса́, савэ́ дживдэ́ коригэды́р (позже) Исусо́стэ и савэ́ дыкхнэ́ сарэ́ барэ́ рэ́нды Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, савэ́ Ёв кэрдя́ Израилёскэ.</verse>
				<verse number="8">Нэ ке́ли мыя́ о Ису́со (Ёхошуа́), Навиноскиро чхаво́, Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро писха́ри, то сыс лэ́скэ шэл и дэш бэрш,</verse>
				<verse number="9">и гарадэ́ лэс дрэ лэ́скирэ миштыпнаскирэ-меракири риг дрэ Фамнаф-Сараё, пэ Ефремо́скири бэ́рга, пэ паш-рат (северо) бэрга́тыр Гааша;</verse>
				<verse number="10">и ке́ли сарэ́ адалэ́ мануша́ отгинэ́ кэ пэ́скирэ дада́, и ґаздыя́пэ коригэды́р (позже) лэ́ндэ яви́р ро́до, саво́ на джиндя́ Рас-Дэвлэ́с и Лэ́скирэ рэ́нды, савэ́ Ёв кэрдя́ Израилёскэ,</verse>
				<verse number="11">тэды Израилёскирэ чхавэ́ лынэ́ тэ кэрэ́н чорипэ́н анги́л якха́ Дэвлэ́скирэ, и лынэ́ тэ дынаринэ́н Вааламэнгэ;</verse>
				<verse number="12">ёнэ ячкирдэ́ Рас-Дэвлэ́с, пэ́скирэ дадэнги́рэ Дэвлэ́с, Саво́ вылыджия́ лэн Египто́скирэ пхувья́тыр, и рисинэ́ кэ яви́р дэвлорэ́, манушэ́нгирэ дэвлорэ́нгэ, савэ́ сыс пашы́л лэ́ндэ, и лынэ́ тэ мангэ́нпэ лэ́нгэ, и холякирдэ Рас-Дэвлэ́с;</verse>
				<verse number="13">и ёнэ ячкирдэ́ Рас-Дэвлэ́с и лынэ́ тэ дынаринэ́н Ваалоскэ и Астартэнгэ.</verse>
				<verse number="14">И захачи́я Ра́скирэ-Дэвлэ́скири холы́ пэ Израилё, и отдыя́ лэн дрэ чорибнарьенгирэ васта́, и обчордэ лэн; и отдыя́ лэн дрэ вэргэ́нгирэ васта́, савэ́ сыс пашы́л лэ́ндэ, и на могиндлэ́ ёнэ буты́р тэ вырикирэн анги́л пэ́скирэ вэргэ́ндэ.</verse>
				<verse number="15">Карик ёнэ джа́нас, Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро васт усенде сыс лэ́нгэ дрэ чорипэ́н, сыр ракирдя́ лэ́нгэ Рай Дэвэ́л и сыр совлахадя́ лэ́нгэ Рай Дэвэ́л. И лэ́нгэ сыс древа́н (збит) тясно.</verse>
				<verse number="16">И чхувэлас лэ́нгэ Рай Дэвэ́л сэндарьен, савэ́ зракхнэ́ лэн вастэ́ндыр лэ́скирэ чорибнарьендыр;</verse>
				<verse number="17">нэ и сэндарьен ёнэ на шундлэ́, а псирэнас, блэндыны пала́л пал явирэ дэвлорэндэ и мангнэпэ лэ́нгэ, сыг зджанас дромэ́стыр, савэ́са псирдэ́ лэ́нгирэ дада́, кандыи Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ припхэныбэна́ (заповеди). Ёнэ адя́кэ на кэрдэ́.</verse>
				<verse number="18">Ке́ли Рай Дэвэ́л дэ́лас лэ́нгэ сэндарьен, тэды Кокоро́ Рай Дэвэ́л сыс сэнда́ри и зракхця́ лэн лэ́нгирэ вэргэ́ндыр дрэ сарэ́ сэндарьенгирэ дывэса́: пал-дова́ со тангиндя лэн Рай Дэвэ́л, шуны лэ́нгирэ ґондя́ манушэ́ндыр, савэ́ лэн бидыкхнэ и тасадэ.</verse>
				<verse number="19">Нэ сыр сыг мыя́ сэнда́ри, ёнэ нэвэ́с (зноко) кэрдэ́ фуеды́р пэ́скирэ дадэндыр, отрисии кэ яви́р дэворэ, дына́ри лэ́нгэ и мангнэпэ лэ́нгэ. На мэкнэ́ ёнэ пэ́скирэ рэндэ́ндыр и налачхэ́ пэ́скирэ дромэ́стыр.</verse>
				<verse number="20">И захачи́я Ра́скирэ-Дэвлэ́скири холы́ пэ Израилё, и пхэндя́ Ёв: “Пал дова́, со адалэ́ мануша́ пириджана Миро завето, саво́ Мэ чхудём лэ́нгирэ дадэ́нца, и на шунэ́на Мири́ зан,</verse>
				<verse number="21">то и Мэ на лава́ буты́р тэ традав лэ́ндыр ни екхэ́с одолэ́ манушэ́ндыр, савэ́н ячкирдём Исусо́скэ, ке́ли ёв мэрэлас,</verse>
				<verse number="22">соб (кай) тэ злыджас лэ́нца Израилё: ци лэ́на ёнэ тэ рикирэнпэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ дромэскэ и тэ псирэ́н пир лэ́стэ, сыр рикирдэпэ лэ́нгирэ дада́, ци над?”</verse>
				<verse number="23">И ячкирдя́ Рай Дэвэ́л адалэ́ манушэ́н, и на вытрадыя́ лэн сыг, и на отдыя́ лэн дрэ Исусо́скирэ васта́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">Ѓа́да, исын адалэ́ мануша́, савэ́н ячкирдя́ Рай Дэвэ́л, соб (кай) тэ злыджал лэ́нца Израильтянэ́н, сарэ́н, савэ́ на джиндлэ́ пал сарэ́ Ханааноскирэ марибэна,</verse>
				<verse number="2">ваш дава́ екх, соб (кай) тэ джинэ́н и тэ сыклён марибнаскэ яви́р ро́ды, Израилёскирэ-чхавэ́нгирэ, савэ́ англэды́р на джиндлэ́ лэс;</verse>
				<verse number="3">пандж Филистимия́кирэ хулая́, сарэ́ Хананеи, Сидоняни, и Евеи, савэ́ дживдэ́ пэ бэ́рга Лива́но, бэрга́тыр Ваал-Ермоно кэ загиибэ́н дро Емафо.</verse>
				<verse number="4">Ёнэ сыс ячкирдэ́, соб (кай) тэ злыджас лэ́нца Израильтянэ́н и тэ уджинэс, ци шунэ́на ёнэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ припхэныбэна́ (заповеди), савэ́ Ёв припхэндя́ лэ́нгирэ дадэ́нгэ пир Мойзастэ.</verse>
				<verse number="5">И дживдэ́ Израилёскирэ чхавэ́ машки́р Хананеендэ, Хеттеендэ, Амореендэ, Ферезеендэ, Евеендэ и Евусеендэ,</verse>
				<verse number="6">и лынэ́ лэ́нгирэ чхае́н пэ́скэ палоро́м, и пэ́скирэ чхае́н отдэнас пал лэ́нгирэ чхавэ́ндэ, и дынариндлэ́ лэ́нгирэ дэвлорэ́нгэ.</verse>
				<verse number="7">И кэрдэ́ Израилёскирэ чхавэ́ фуипэ́н анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ якха́, и бистырдэ Рас-Дэвлэ́с, пэ́скирэс Дэвлэ́с, и дынариндлэ́ Ваалэнгэ и Астартэнгэ.</verse>
				<verse number="8">И захачи́я холы́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири пэ Израилё, и отдыя́ Ёв лэн дрэ васта́ Хусарсафемоскэ, Месопотамиякирэ крали́скэ, и дынариндлэ́ Израилёскирэ чхавэ́ Хусарсафемоскэ охто́ (бидуе́нгиро дэш) бэрш.</verse>
				<verse number="9">Тэды задынэ го́дла Израилёскирэ чхавэ́ кэ Рай Дэвэ́л, и чхудя́ Дэвэ́л зракхибнарис Израилёскирэ чхавэ́нгэ, саво́ зракхця́ лэн, Гофониило, Кеназаскирэ чхавэ́с, тыкнэдыршонэ Халевоскирэ пшалэ́с.</verse>
				<verse number="10">Пэ лэ́стэ сыс Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Ду́хо (Фа́но), и сыс ёв сэндариса Израилёскэ. Ёв выгия́ пэ марибэ́н, и отдыя́ Рай Дэвэ́л дрэ лэ́скирэ васта́ Хусарсафемос, Месопотамиякирэ крали́с, и пиризорьякирдя лэ́скиро васт Хусарсафемос.</verse>
				<verse number="11">И откиныя пхув штардэша́ бэрш. И мыя́ о Гофониило, Кеназаскиро чхаво́.</verse>
				<verse number="12">Израилёскирэ чхавэ́ нэвэ́с лынэ́ тэ кэрэ́н фуипэ́н анги́л якха́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, и зорьякирдя Рай Дэвэ́л Еглонос, Моавитоскирэ крали́с, проти Израильтянэндэ, пал дова́, со ёнэ кэрдэ́ фуипэ́н анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ якха́.</verse>
				<verse number="13">Ёв кэдыя кэ пэ Амонитянэн и Амаликитянэн, и гия́ и домардя́ Израилё, и залынэ ёнэ фо́ро Пальм.</verse>
				<verse number="14">И дынариндлэ́ Израилёскирэ чхавэ́ Еглоноскэ, Моавитоскирэ крали́скэ, дэшуохто бэрш.</verse>
				<verse number="15">Тэды задынэ го́дла Израилёскирэ чхавэ́ кэ Рай Дэвэ́л, и Рай Дэвэ́л дыя́ лэ́нгэ зракхибнарис Аодос, Гераскирэ чхавэ́с, Еминиёскирэ чхавэ́с, саво́ сыс левша. И бичхадэ́ Израилёскирэ чхавэ́ кэ ёнэ почасту́нки (да́ры) Еглоноскэ, Моавитоскирэ крали́скэ.</verse>
				<verse number="16">Аодо кэрдя́ пэ́скэ курта́ла дуе чхурьенца, длэнгипна́са дрэ кунь (локцё), и припхандя лэс тэл пэ́скиро плашчо кэ чачо́ (право) бёдро,</verse>
				<verse number="17">и подлыджия почасту́нки Еглоноскэ, Моавитоскирэ крали́скэ; Еглоно сыс ману́ш древа́н (збит) тхуло.</verse>
				<verse number="18">Ке́ли подлыджия Аодо сарэ́ почасту́нки и пролыджыя манушэ́н, савэ́ яндлэ́ почасту́нки,</verse>
				<verse number="19">то тэды кокоро́ рисия́ истуканэндыр, савэ́ сыс дрэ Галга́ло, и пхэндя́: “Ма́ндэ исын чорахано лав кэ ту, кра́ли.” Ёв пхэндя́: “Штыл!” И выгинэ́ лэ́стыр сарэ́, кон сыс тэрдо́ пашы́л лэ́стэ.</verse>
				<verse number="20">Аодо загия́ кэ ёв: ёв сыс бэшто́ дрэ шылалы шту́ба, сави́ сыс лэ́стэ апри́ч яви́р. И пхэндя́ Аодо: “Ма́ндэ исын кэ ту лав Дэвлэ́скиро.” Еглоно уштыя́ банкостыр.</verse>
				<verse number="21">Аодо ґаздыя́ зэ́рво (ле́во) пэ́скиро васт и лыя́ курта́ла чачэ́ (правонэ) пэ́скирэ бёдростыр, и учхудя ла дрэ лэ́скиро пэр,</verse>
				<verse number="22">адя́кэ, со загия́ пал чхури и васторо (рукоятка), и мас зачхакирдя чхури, пал-дова́ со Аодо на вылыя курта́ла лэ́скирэ пэрэстыр, и ёй прогия́ дрэ палатуны паш.</verse>
				<verse number="23">И выгия́ Аодо дро трэ́мо (предвериё), и закэрдя пал пэ́стэ штубакирэ вудара́ и запхандя.</verse>
				<verse number="24">Ке́ли ёв выгия́, Еглоноскирэ писха́рья (рабы) явнэ́ и дыкхэ́на, ґа́да, штубакирэ вудара́ закэрдэ пэ клыдын, и ракирэ́на: “Чачэс, ёв исын, хачи, ваш нужда дрэ шылалы шту́ба.</verse>
				<verse number="25">Ужакирдэ ёнэ древа́н (збит) ґара́ (длу́гэс), нэ дыкхэ́на, со нико́н на откэрэла штубакирэ вудара́, лынэ́ клыдын и отчхакирдэ и ґа́да, лэ́нгиро хула́й сыс пашто́ пэ пхув муло́.</verse>
				<verse number="26">Пака ёнэ на ґалынэ́, то Аодо машкира́л дава́ угия, прогия́ маму́й истуканы (и́долы) и зракхцяпэ дрэ Сеирафа.</verse>
				<verse number="27">Ке́ли ёв явдя́, то затрубиндя рогоса пэ Ефремо́скири бэ́рга, и згинэ лэ́са Израилёскирэ чхавэ́ бэрга́тыр, и ёв гия́ анги́л лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="28">И пхэндя́ лэ́нгэ: “Джа́н пал ма́ндэ, пал-дова́ со отдыя́ Рай Дэвэ́л тумарэ́ вэргэ́н Моавитянэн дрэ тумарэ́ васта́.” И гинэ́ пал лэ́стэ, и пириухтылдэ пириправа пир Иорда́но кэ Моа́во, и на дынэ́ никонэ́скэ тэ пириджан.</verse>
				<verse number="29">И домардэ́ ёнэ дро дова́ часо Моавитянэн пашы́л дуй шэла́ тысёнцы манушэ́н, сарэ́н зоралэн и састэн, и нико́н на настя́.</verse>
				<verse number="30">Адя́кэ смириндлэпэ дрэ дова́ дывэ́с Моавитяни анги́л Израилё, и откиныя пхув охтодэша́ (бибишэнгиро шэл) бэрш.</verse>
				<verse number="31">Коригэды́р (позжэды́р) Аодостэ сыс Самегаро, Анафоскиро чхаво́, саво́ домардя́ шов шэла́ манушэ́н Филистимлянэн гурувэнгирэ шынгэса (рогоса); и ёв адя́кэ-паць ёв зракхця́ Израилё.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">Ке́ли мыя́ о Аодо, Израилёскирэ чхавэ́ нэвэ́с лынэ́ тэ кэрэ́н фуипэ́н анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ якха́.</verse>
				<verse number="2">И отдыя́ лэн Рай Дэвэ́л дрэ Навиноскирэ васта́, Ханааноскирэ крали́скирэ, саво́ кралиндя пир Асора; халадэ́нгирэ барыдырэ́са лэ́стэ сыс о Сисара, саво́ дживдя́ кэ Харошэф-Гоимо.</verse>
				<verse number="3">И задынэ го́дла Израилёскирэ чхавэ́ кэ Рай Дэвэ́л, пал-дова́ со лэ́стэ сыс еняшэла саструнэ́ вурдына́, и ёв зоралэ́с тасадя Израилёскирэ чхавэ́н биш бэрш.</verse>
				<verse number="4">Дрэ дова́ часо сыс Израилёскирэ сэндаркаса э Девора, пророчыца, Лапидоскири ромны́.</verse>
				<verse number="5">Ёй дживдя́ тэл Деворакири Пальма, машки́р Ра́ма и Вефи́лё, пэ Ефремо́скири бэ́рга; и псирдэ́ кэ ёй Израилёскирэ чхавэ́ пэ сэ́ндо.</verse>
				<verse number="6">Э Девора бичхадя́ и кхардя́ кэ пэ Варакос, Авиноамоскирэ чхавэ́с, Кедесостыр Нефалимоскирэстыр, и пхэндя́ лэ́скэ: “Ракирэ́ла ту́кэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро: ‘Джа́, джа́ упрэ́ пэ Фавораскири бэ́рга и лэ пэ́са дэш тысёнцы манушэ́н Нефалимоскирэ чхавэ́ндыр и Завулоноскирэ чхавэ́ндыр;</verse>
				<verse number="7">а мэ яна́ва кэ ту, кэ Кисоноскири сы́гно рэ́кица (лэнори́), Сисарас, халадэ́нгирэ барыдырэ́с Навинос, и лэ́скирэ марибны́тка вурдына́ и лэ́скирэ бутэ́ манушэ́н дро халадыбэ́н, и отда́ва лэс дрэ тырэ́ васта́.’”</verse>
				<verse number="8">О Варако пхэндя́ ла́кэ: “Ко́ли ту джа́са ма́нца, мэ джа́ва; а ко́ли ту на джа́са ма́нца, то мэ на джа́ва.”</verse>
				<verse number="9">Ёй пхэндя́ лэ́скэ: “Тэ джав ту́са, джа́ва; екх на ту́кэ буты́р явэ́ла сла́ва пэ дава́ дром, дрэ саво́ ту джа́са; нэ дрэ васта́ джувля́кэ отдэ́ла Рай Дэвэ́л Сисарас.” И уштыя́ Девора и гия́ Варакоса дро Кедесо.</verse>
				<verse number="10">Варако кхардя́ Завулонянэн и Нефалимлянэн дро Кедесо, и гинэ́ пала́л пал лэ́ндэ дэш тысёнцы манушэ́н, и Девора гия́ лэ́са.</verse>
				<verse number="11">Хеверо Кенеянино, отгия́ тэды Кенеянинэндыр, Ховавоскирэ чхавэ́ндыр, Мойза́скирэ сэмэнцатыр, и чхудя́ пэ́скири ша́тра пашэ́ дэмбы дрэ Цаанимо на́дур Кедесостыр.</verse>
				<verse number="12">И роспхэндлэ́ Сисараскэ, со Варако, Авиноамоскиро чхаво́, гия́ упрэ́ пэ бэ́рга Фаворо.</verse>
				<verse number="13">Сисара скэдыя́ сарэ́ пэ́скирэ марибны́тка вурдэна́, еня́ шэла́ саструнэ́ вурдэна́, и сарэ́ манушэ́н, савэ́ сыс лэ́стэ Харошэф-Гоимостыр кэ Кисоноскири сы́гно рэ́кица (лэнори́).</verse>
				<verse number="14">И пхэндя́ Девора Варакоскэ: “Ушты́, пал-дова́ со дава́ дывэ́с, дрэ саво́ Рай Дэвэ́л отдэ́ла Сисарас дрэ тырэ́ васта́; Кокоро́ Рай Дэвэ́л джа́ла анги́л ту́тэ.” И згия Варако бэрга́тыр Фаворостыр, и пал лэ́стэ сыс дэш тысёнцы мануша́.</verse>
				<verse number="15">Тэды Рай Дэвэ́л яндя́ дрэ конфузо (замешательство) Сисарас и сарэ́ лэ́скирэ вурдэна́ и сарэ́ лэ́скирэ отря́ды Варакоскирэ куртала́тыр, и згия Сисара марибнытконэ́ вурдэнэстыр, и праста́ндыя пэзал.</verse>
				<verse number="16">Варако традыяпэ пал лэ́скирэ марибны́тка вурдэна́ и лэ́скирэ отря́ды кэ Харошэф-Гоимо, и пыя́ Сисараскиро отрядо куртала́тыр, на яця́пэ никонэ́с.</verse>
				<verse number="17">О Сисара настя́ пэзал дрэ Иаилякири ша́тра, Хевероскирэ-Кенеяниноскирэ ромнякири; пал-дова́ со машки́р Иаивиностэ, Асорсконэ крали́стэ, и Хевероскирэ-Кенеяниноскиро кхэр сыс рама́нё (миро).</verse>
				<verse number="18">И выгия́ Иаиль пэ стреч Сисараскэ, и пхэндя́ лэ́скэ: “Заджа́, хула́ё миро, заджа́ кэ мэ, на дар.” Ёв загия́ кэ ёй дрэ ша́тра, и ёй учхакирдя́ лэс парингэса (ковроса).</verse>
				<verse number="19">О Сисара пхэндя́ ла́кэ: “Дэ ма́нгэ на́бут пани́ тэ пья́в, мэ тэ пья́в кама́м.” Ёй роспхандя гоно́ тхудэса, и панякирдя лэс, и нэвэ́с учхакирдя́ лэс.</verse>
				<verse number="20">Сисара пхэндя́ ла́кэ: “Тэрдёв пашы́л шатракирэ вудара́, и ко́ли, кон явэ́ла и пхучэлапэ ту́тыр и пхэнэ́ла: “Ци нанэ ада́й конэ́с?’, ту пхэн: ‘Нанэ.’</verse>
				<verse number="21">Э Иаиль, Хевероскири ромны́, лыя́ шатратыр кило, и лыя́ дрэ пэ́скиро васт млотко, и подги́я штылинькэс кэ ёв, и учхудя кило дрэ лэ́скиро виско (цэль) адя́кэ, со пропхусадя лэс кэ пхув; а ёв сутя кхиныбнастыр, и мыя́.</verse>
				<verse number="22">И ґа́да, о Варако традэласпэ пал Сисарастэ! Иаиль выгия́ пэ стреч лэ́скэ и пхэндя́ лэ́скэ: “Заджа́, мэ сыкава́ва ту́кэ манушэ́с, савэ́с ту родэса.” Ёв загия́ кэ ёй, и ґа́да, Сисара сыс пашто́ муло́, и кило дрэ лэ́скиро виско (цэль).</verse>
				<verse number="23">И чхудя́ тэлэ́ Дэвэ́л дро дова́ дывэ́с Иавинос (Явинос), Ханааноскирэ крали́с, анги́л Израилёскирэ чхавэ́ндэ.</verse>
				<verse number="24">Васт Израилёскирэ чхавэ́нгиро ячэласпэ зоралэды́р и буты́р, и буты́р пэ Иавиностэ, Ханааноскирэ крали́стэ, пака ёнэ протрадынэ Иавинос, Ханаансконэ крали́с.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="5">
				<verse number="1">Дро дова́ дывэ́с забагандлэ Девора и Варако, Авиноамоскирэ чхавэ́са, дасавэ́ лавэ́нца:</verse>
				<verse number="2">“Израилё отхая палэ (отомстиндя), мануша́ сыкадэ, со ёнэ отдэна пэс; славинэ́н Рас-Дэвлэ́с!</verse>
				<verse number="3">Шунэ́н, кра́ли, зарипирэн, тхагарьялэ: мэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ багава, брэнчынава Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Дэвлэ́скэ Израилёскирэ.</verse>
				<verse number="4">Ке́ли выджасас Ту, Раё Дэ́вла, Сеиростыр, ке́ли Ту ги́ян Эдомоскирэ фэлдатыр, тэды трискирдяпэ пхув, и тхадыя болыбэ́н, и о́блоки чхувэ́нас пани́;</verse>
				<verse number="5">а бэ́рги таиндлэ (биладёнас) Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ мо́стыр, адя́кэ-паць дава́, сыс Синаё, Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, Израилёскирэ Дэвлэ́скирэ мо́стыр.</verse>
				<verse number="6">Дро Самегароскирэ дывэса́, Анафовоскирэ чхавэ́скирэ, дрэ Иаилякирэ дывэса́, сыс чхудэ́ дрома́, и мануша́, савэ́ псирдэ́ англэды́р мамуе (вортонэ) дромэ́нца, тэды псирдэ́ пашатунэ́ дромэ́нца.</verse>
				<verse number="7">Хасинэ́ гавитка мануша́ кэ Израилё, на яця́ лэн, пака мэ, Девора, ґаздыёмпэ, пака ґаздыёмпэ мэ, э дай дро Израилё.</verse>
				<verse number="8">Выкэдынэ́ нэвэн дэвлорэн, далэ́стыр пашы́л вудара́ джа́ла марибэ́н. Ци бицяло́ сыс шчы́то и чхурдыбнытко буст (коп΄ё) машки́р штардэшэ тысёнцы пир Израилё?</verse>
				<verse number="9">Ило́ миро исын кэ тумэ́, Израилёскирэ барыдыра́, кэ ревнители (зэвлыныбнарья), савэ́ отдэна пэс манушэ́нгэ; славинэ́н Рас-Дэвлэ́с!</verse>
				<verse number="10">Мануша́, савэ́ традэ́на пэ парнэ́ ослицэндэ, савэ́ сыс бэштэ́ пэ паринга (ковры) и псирэ́на пир дром, бага́н гилы́!</verse>
				<verse number="11">Машкир манушэ́нгири зан (глос), савэ́ скэдэ́на ста́ды пашэ́ ґанынга́, одо́й мэк тэ забаган сла́ва Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, сла́ва Израилёскирэ тхагарьенгэ! Тэды выгинэ́ кэ по́рта (вра́ты) Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ мануша́.</verse>
				<verse number="12">“Ѓаздэпэ, ґаздэпэ, Девора, ґаздэпэ, ґаздэпэ! Забага гилы́! Ушты́, Варако! И лы́джа тырэ́ пленонэн, Авиноамоскиро чхаво́!</verse>
				<verse number="13">Тэды Ёв пиридыя манушэ́н набутэнгэ зоралэндыр; Рай Дэвэ́л дыя́ ма́нгэ муршканэн (смялонэн).</verse>
				<verse number="14">Ефремостыр явнэ́ мануша́, савэ́ дживдэ́ саро́ пэ́скиро джиибэ́н пэ Амаликоскири пхув; пал ту́тэ, Вениамино, машки́р тырэ́ манушэ́ндэ, Махиростыр гинэ́ барыдыра́, и Завулоностыр мануша́, савэ́ндэ сыс кхия (дэсто́) ваш чхиныбнарискэ (писцоскэ).</verse>
				<verse number="15">И Исахароскирэ тхага́рья сыс Девораса, и адя́кэ-паць Исахаро, сыр Варако, чхурдыяпэ пэ до́ло пэзал. Дро Рувимоскиро кхэри́тко ро́до (племё) сыс бари чинга́рд.</verse>
				<verse number="16">Со бэшто́ ту сан машки́р бакрэ́нгирэ, шуны стадэнгиро мекиныпэн (блеяныпэн)? Дро Рувимо́скирэ кхэри́тка ро́ды джа́ла бари чинга́рд.</verse>
				<verse number="17">Галаа́до дживэ́ла штылэ́с пал Иорда́но, и Даноскэ, со́стыр тэ дарэл пармэнца (корабленца)? Асиро исын бэшто́ пэ морёскиро (дэрьявэ́скиро) брэ́го и пашы́л пэ́скирэ причхудя (пристани) ёв дживэ́ла штылэ́с.</verse>
				<verse number="18">Дро Завулоно исын мануша́, савэ́ отдынэ́ пэ́скиро ди пэ мэрибэ́н, и дро Нефалимо – пэ фэлдакирэ вучипэна́.</verse>
				<verse number="19">Явнэ́ кра́лья, мардэ́пэ, тэды мардэ́пэ Ханааноскирэ кра́лья дрэ Фанаахо пашы́л Мегидоно́скиро пани́, нэ ёнэ на дорэснэ́ ни на́бут руп.</verse>
				<verse number="20">Болыбна́стыр мардэ́пэ, чэргэня́ пэ́скирэ дромэндыр мардэ́пэ Сисараса.</verse>
				<verse number="21">Кисоноскири сы́гно рэ́кица (лэнори́) улыджия лэн, сы́гно рэ́кица (лэнори́) улыджия лэн, сы́гно рэ́кица (лэнори́) Кедумимо, сы́гно рэ́кица (лэнори́) Кисоно. Кхарпэ (двигинпэ), ди миро, зорья́са!</verse>
				<verse number="22">Тэды пхадинэ грэнгирэ ная (копыты) прастаибнастыр, зоралэ́ лэ́скирэ прастыбнастыр!</verse>
				<verse number="23">Прокошэн (кэрэ́н арманя) Мерозос, ракирэ́ла Дэвлэ́скиро Янго́ло, прокошэн, прокошэн лэ́скирэ манушэ́н пал дова́, со на явнэ́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ тэ подэн васт Ра́скэ-Дэвлэ́скэ муршканэнца.</verse>
				<verse number="24">Мэк тэ явэ́л бахтякирды машки́р ромнендэ э Иаиль, Хевроскирэ-Кенеяниноскири ромны́, машки́р джувлендэ дрэ ша́тры, мэк тэ явэ́л бахтякирды!</verse>
				<verse number="25">Пани мангдя́ ёв: тхуд подыя ёй лэ́скэ, дро тхагаритко (вельможэскэ) тахта́й яндя́ ёй фэдыршо тхуд.</verse>
				<verse number="26">А ле́во (зэ́рво) пэ́скиро васт протырдыя́ кэ кило, а право (чачо́) пэ́скиро кэ дынарьенгиро млотко; пэкадя́ Сисарас, промардя лэ́скиро шэро́, розмардя́ и пропхусадя лэ́скиро виско (цэль).</verse>
				<verse number="27">Кэ ла́кирэ ґэра́ збандия ёв, пыя́, и пасия́, кэ ла́кирэ ґэра́ збандия ёв, пыя́, кай збандия, одо́й и пыя́ домардо.</verse>
				<verse number="28">Дрэ фэнштра выдыкхэла и дэ́ла го́дла Сисараскири дай пирда́л решотка: со длу́гэс (ґара́) на джа́ла лэ́скиро марибны́тка вурдэ́н, со на сыгнякирэна лэ́скирэ-вурдэнэскирэ ро́ты?</verse>
				<verse number="29">Годьварэдыр ла́тыр джувля́ отпхэнэна ла́кэ, и кокори ёй отпхэнэ́ла пэ пэ́скирэ лава́:</verse>
				<verse number="30">‘Чачэс, ёнэ латхнэ́, делинэна (роскэрэна) дорэсыбэ́н, пир патывалэ́ раклятэ, пэ дуе раклендэ пэ кажнонэ́ (сваконэ) халадэстэ; дро дорэсыбэ́н ёнэ дорэснэ́ (долынэ) кажнонэ́ лулуденца (цвятэнца) и́дя Сисараскэ, сави́ дорэснэ́ ёнэ дро дорэсыбэ́н кажнонэ́-лулуденца и́дя, высуды дуе ригэ́ндыр, злыны псикэндыр пленонэстыр.’</verse>
				<verse number="31">Адя́кэ мэк тэ хасён сарэ́ Тырэ́ вэ́рги, Раё Дэ́вла! А савэ́ рикирэ́на сыр Дро́гима Тут дро пэ́скиро ило́, мэк тэ явэ́н сыр кхам, саво́ джа́ла упрэ́ дрэ сари́ пэ́скири зор!” И откиныя пхув штардэша́ бэрш.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="6">
				<verse number="1">Израилёскирэ чхавэ́ нэвэ́с лынэ́ тэ кэрэ́н фуипэ́н анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ якха́, и отдыя́ лэн Дэвэ́л дрэ Мадианитянэнгирэ васта́ пэ эфта́ бэрш.</verse>
				<verse number="2">Пхаро́ сыс Мадианитянэнгиро васт пэ Израилё, и Израилёскирэ чхавэ́ кэрдэ́ пэ́скэ Мадианитянэндыр ушчэльи дрэ бэ́рги, и ґебара́ (пешчэры), и фо́рья зоралэ́ тынэ́нца.</verse>
				<verse number="3">Ке́ли почхувэла дрэ пхув (посеинэла) Израилё, то явэ́на Мадианитяни и Амаликитяни и мануша́ вастоко́стыр, и псирэ́на лэ́ндэ;</verse>
				<verse number="4">и тэрдэ́ сыс ёнэ лэ́ндэ шатрэнца, знишчынэнас, со барьёла пэ пхув кэ кокори Газа, и на ячкирэна ваш хабэ́н Израилёскэ ни бакря́, ни гурувэ́с, ни осло́с.</verse>
				<verse number="5">Пал-дова́ со ёнэ явэ́нас пэ́скирэ скотоса и пэ́скирэ шатрэнца ада́кицы бут, сыр саранча; лэ́нгэ и верблюдэнгэ лэнгирэнгэ на сыс гиныбэ́н, и псирдэ́ ёнэ пир Израилёскири пхув, соб (кай) тэ кэрэ́н ла чхучи́.</verse>
				<verse number="6">И древа́н (збит) чория Израилё Мадианитянэндыр, и задынэ го́дла Израилёскирэ чхавэ́ кэ Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="7">И ке́ли задынэ го́дла Израилёскирэ чхавэ́ кэ Рай Дэвэ́л пэ Мадианитянэндэ,</verse>
				<verse number="8">то бичхадя́ Рай Дэвэ́л пророко́с кэ Израилёскирэ чхавэ́, и пхэндя́ лэ́нгэ: “Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Израилёскиро Дэвэ́л: ‘Мэ вылыджиём тумэн Египто́стыр, вылыджиём тумэн писхарьенгирэ кхэрэ́стыр;</verse>
				<verse number="9">зракхцём тумэн Египтянэнгирэ вастэ́стыр и сарэнгирэ вастэ́ндыр, савэ́ притасавэнас тумэн, протрадыём лэн тумэ́ндыр, и дыём тумэ́нгэ лэ́нгири пхув,</verse>
				<verse number="10">и пхэндём тумэ́нгэ: ‘Мэ – Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тумаро́; на гинэн Аморее́нгирэ дэвлорэ́, пэ савэнгири пхув тумэ́ дживэ́на’, нэ тумэ́ на кандынэ́ Мири́ зан.’”</verse>
				<verse number="11">И явдя́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Янго́ло, и бэстя́ дрэ Офра тэл дэмбо, саво́ сыс Иоасоскиро, Авиезэроскирэ родо́скэ; лэ́скиро чхаво́, о Гедео́но, вытринскирэлас тэды парно́ гив (гивны) дро точыло, соб (кай) тэ гаравэл ла Мадианитянэндыр.</verse>
				<verse number="12">И сыкадыя́ лэ́скэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Янго́ло, и пхэндя́ лэ́скэ: “Тэ явэ́л Рай Дэвэ́л ту́са, мурш зорало́!”</verse>
				<verse number="13">Гедео́но пхэндя́ лэ́скэ: “Раё миро! Ко́ли Рай Дэвэ́л тэ явэ́л амэ́нца, тэды со́стыр латхя́ амэн саро́ дава́? И кай сарэ́ Лэ́скирэ ди́вы, пал савэ́ндэ роспхэндлэ́ амэ́нгэ амарэ́ дада́, ракири́: “Египто́стыр вылыджия́ амэн Рай Дэвэ́л? Какана́ ячкирдя́ амэн Рай Дэвэ́л и отдыя́ амэн Мадианитянэнгэ дрэ васта́.”</verse>
				<verse number="14">О Рай Дэвэ́л дыкхця́ пэ лэ́стэ, и пхэндя́: “Джа́ дальяса тырэ́ зорья́са, и зра́кх Израилё Мадианитянэнгирэ вастэ́стыр, Мэ бичхава́ва тут.”</verse>
				<verse number="15">Гедео́но пхэндя́ Лэ́скэ: “Раё Дэ́вла! Сыр мэ тэ зракхав Израилё? Ѓа́да, кхэри́тко ро́до (племё) миро дрэ Манасия́скиро ро́дыцо са́мо чороро́, и мэ дрэ мирэ́ дадэ́скиро кхэр сом тыкнэдыршо.”</verse>
				<verse number="16">И пхэндя́ лэ́скэ Рай Дэвэ́л: “Мэ ява́ва ту́са, и ту протрадэса Мадианитянэн, сыр екхэ манушэ́с.”</verse>
				<verse number="17">Гедео́но пхэндя́ Лэ́скэ: “Ко́ли мэ дорэсцём (долыём) ла́ска анги́л Тырэ́ якха́, тэды кэр ма́нгэ ґерты́к (знаме́ниё), со Ту ракирэ́са ма́нца.</verse>
				<verse number="18">На джа́ адатхы́р, пака мэ ява́ва кэ Ту, и мэ яна́ва миро почастунко, и пропонинава Ту́кэ.” Ёв пхэндя́: “Мэ ячавапэ кэ тыро́ рисибэн.”</verse>
				<verse number="19">Гедео́но гия́ и кэрадя бузнорэс (козлёнкос) и опресноки эфатыр яржэстыр; мас чхудя́ дро кхудо (корзина), а зумин чхудя́ дрэ пири́, и яндя́ кэ Ёв тэл дэмбо, и подыя.</verse>
				<verse number="20">И пхэндя́ лэ́скэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Янго́ло: “Лэ мас и апресноки, и чхув пэ лэ́ндэ бар, и вычхув зумин.” Ёв адя́кэ и кэрдя́.</verse>
				<verse number="21">Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Янго́ло, ґаздыи кхинынгоскирэ-дэстэскиро яго́ро, саво́ сыс дро лэ́скиро васт, лыяпэ пал мас и опресноки; и Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Янго́ло счхакирдяпэ лэ́скирэ якхэ́ндыр.</verse>
				<verse number="22">И дыкхця́ Гедео́но, со дава́ сыс Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Янго́ло, и пхэндя́ Гедео́но: “Пал со ма́нгэ, Раё Баро́, Раё Дэвлыкано! Пал-дова́ со мэ дыкхцём Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ Янголо́с муй пэ муй.</verse>
				<verse number="23">О Рай Дэвэ́л пхэндя́ лэ́скэ: “Рама́нё ту́кэ, на дар, на мэрэ́са.”</verse>
				<verse number="24">И кэрдя́ одо́й Гедео́но алта́рё Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, и кхардя́ лэс: Иегова (Яхва́) Шалом. Ёв исын какана́ кэ дава́ дывэ́с дрэ Авиезероскири Офра.</verse>
				<verse number="25">Дрэ доя́ рат Рай Дэвэ́л пхэндя́ лэ́скэ: “Лэ тырэ́ дадэ́скирэ стадатыр гуруво́рэс и явирэ́с эфта́-бэршытконэс гуруво́рэс, и роспхагир Ваалоскиро алта́рё, саво́ исын тырэ́ дадэ́стэ, и чингир тэлэ́ свэ́нто вэш, саво́ исын пашы́л лэ́стэ.</verse>
				<verse number="26">И чхув алта́рё (жэртвенико) Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, тырэ́ Дэвлэ́скэ, пэ вучипэ́н далэ́ бэрга́киро, дро рядо, и лэ явирэ гуруво́рэс, и ян дро цэ́ло схачкирибэ́н пэ вэшэскирэ кашта́, саво́ ту чингирэса тэлэ́.”</verse>
				<verse number="27">Гедео́но лыя́ дэшэ манушэ́н пэ́скирэ дынарье́ндыр (слугэ́ндыр) и кэрдя́, сыр ракирдя́ лэ́скэ Рай Дэвэ́л; нэ сыр дава́ тэ кэрэ́с дывэсэ́, пал-дова́ со ёв дардяпэ кхэритконэндыр лэ́скирэ дадэ́стыр и манушэ́ндыр, савэ́ дживдэ́ кэ фо́ро, то дава́ кэрдя́ ёв раты́.</verse>
				<verse number="28">Злокоса уштынэ́ форо́скирэ мануша́, и ґа́да, Ваалоскиро алта́рё (жэртвенико) роспхагирдо, и вэш пашы́л лэ́стэ сыс чингирдо тэлэ́, и яви́р гуруворо ґаздыно́ дро цэ́ло схачкирибэ́н пэ нэво́ кэрдо́ алта́рё,</verse>
				<verse number="29">И ракирдэ́ ёнэ екх екхэ́скэ: “Кон дава́ кэрдя́?” Родынэ, пхучнэпэ и пхэндлэ́: “Гедео́но, Иоасоскиро чхаво́, кэрдя́ дава́.”</verse>
				<verse number="30">И пхэндлэ́ мануша́ форо́скирэ Иоасоскэ: “Вылыджа тырэ́ чхавэ́с; ёв исын банго́ (мусинэл) тэ мэрэ́л пал дова́, со роспхагирдя́ Ваалоскиро алта́рё (жэртвенико) и чингирдя тэлэ́ вэш, саво́ сыс пашы́л лэ́стэ.</verse>
				<verse number="31">Иоа́со пхэндя́ сарэ́нгэ, кон подги́я кэ ёв: “Ци тумэ́нгэ тэ заячэн пал Ваалостэ, ци тумэ́нгэ тэ затэрдён пал лэ́стэ? Кон заячэла пал лэ́стэ, одова́ явэ́ла отдыно́ мэрибна́скэ пэ до-паць зло́ко (ра́нко); ко́ли ёв исын Дэвэ́л, то тэды мэк кокоро́ тэ заячэл пал пэ́стэ, пал-дова́ со ёв пхагирдя́ лэ́скиро алта́рё.”</verse>
				<verse number="32">И лыя́ тэ кхарэл лэс Гедеонос долэ́ дывэсэ́стыр Иероваалоса, пал-дова́ со пхэндя́: “Мэк Ваало кокоро́ тэ сэндинэлпэ лэ́са, пал-дова́, со ёв роспхагирдя́ лэ́скиро алта́рё.”</verse>
				<verse number="33">Машкир дава́ часо сарэ́ Мадианитяни и Амаликитяни и вастокоскирэ мануша́ скэдынэ́пэ кхэтанэ́, пиригинэ́ рэка (лэнь) и тэрдинэ́ стано́са пэ Изреелёскиро до́ло.</verse>
				<verse number="34">И Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Ду́хо (Фа́но) облыя Гедеонос; ёв затрубиндя рогоса (трубаса), и кхардо сыс Авиезероскиро кхэри́тко ро́до (племё) тэ джал пал лэ́стэ.</verse>
				<verse number="35">И бичхадя́ ёв манушэ́н пир саро́ Манасия́скиро ро́дыцо, и ёнэ выкхардэпэ тэ джа́н пал лэ́стэ; адя́кэ-паць ёв бичхадя́ манушэ́н кэ Асиро, Завулоно и Нефалимо, и сарэ́ явнэ́ гил лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="36">И пхэндя́ Гедео́но Дэвлэ́скэ: “Ко́ли Ту зракхэ́са Израилё мирэ́ вастэ́са, сыр ракирдян Ту,</verse>
				<verse number="37">тэды ґа́да, мэ росчхувава ада́й дрэ гиваобкэрибнаскири шу́рна (пэ гумно) чхиндлы вы́лна: ко́ли пахлын (роса) явэ́ла пэ екх вы́лна, а пэ сари́ пхув явэ́ла шуко, тэды ява́ва мэ тэ джина́в, со Ту зракхэ́са мирэ́ вастэ́са Израилё, сыр Ту ракирдян.”</verse>
				<verse number="38">Адя́кэ и кэрдя́пэ: пэ яви́р дывэ́с, уштыи злокоса (утроса), ёв яця́ тэ вытасавэл вы́лна и вытасадя вылна́тыр пахлын (роса) пхэрдо́ тахта́й пани́.</verse>
				<verse number="39">И пхэндя́ Гедео́но Дэвлэ́скэ: “На холясов пэ ма́ндэ, ко́ли яви́р мо́ло пхэна́ва и яви́р екх мо́ло кэра́ва спроба пэ вы́лна: мэк тэ явэ́л шуко пэ екх вы́лна, а пэ сари́ пхув мэк тэ явэ́л пахлын.”</verse>
				<verse number="40">Дэвэ́л адя́кэ и кэрдя́ дрэ доя́ рат; пэ екх вы́лна сыс шуко, а пэ сари́ пхув сыс пахлын.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="7">
				<verse number="1">Иероваало, ёв исын и Гедео́но, уштыи тася́рлэс (ра́нэс) пэ зло́ко и сарэ́ мануша́, савэ́ сыс лэ́са, и ёнэ тэрдинэ́ стано́са пашэ́ Хародоскири сы́гно рэ́кица (лэнори́); Мадиамоскиро ста́но сыс лэ́стыр кэ паш-рат (северо) пашэ́ Морёскири бэ́ргица дрэ до́ло.</verse>
				<verse number="2">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Гедеоноскэ: “Манушэ́н ту́са исын древа́н бут, на могина́ва Мэ тэ отдав Мадианитянэн дрэ лэ́нгирэ васта́, соб (кай) тэ на запхутёл анги́л Ма́ндэ Израилё и тэ на пхэнэ́л: ‘Миро васт зракхця́ ман,’</verse>
				<verse number="3">и адя́кэ дэ тэ джинэ́н (объявин) дрэ шуныбэ́н манушэ́нгэ и пхэн: ‘Кон дарэ́ла и исын намуршкано, одова́ мэк тэ рисёл и тэ джал палэ бэрга́тыр Галаадостыр.’” И рисинэ́ биштэ дуй тысёнцы манушэ́н, а дэш тысёнцы ячнэ́пэ.</verse>
				<verse number="4">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Гедеоноскэ: “Усае́кх исын бут мануша́; лы́джа лэн кэ пани́, одо́й Мэ выкэдава лэн ту́кэ: пал конэ́стэ Мэ пхэна́ва; мэк тэ джал ту́са, одова́ и мэк тэ джал ту́са; а пал конэ́стэ пхэна́ва ту́кэ, нашты́ тэ джал ту́са, одова́ мэк и тэ на джал.”</verse>
				<verse number="5">Ёв яндя́ манушэ́н кэ пани́. И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Гедеоноскэ: “Кон явэ́ла тэ локчынэл пани́ пэ́скирэ чиба́са, сыр локчынэла джукэл, одолэ́с чхув дрэ риг, адя́кэ-паць и одолэ́н сарэ́н, савэ́ явэ́на тэ бандён пэ пэ́скирэ чанга́ и тэ пьен.”</verse>
				<verse number="6">И сыс мануша́, савэ́ локчындлэ пэ́скирэ мо́са вастэ́стыр триншэла́ мануша́; сарэ́ палатунэ́ мануша́ бандёнас пэ пэ́скирэ чанга́ тэ пьен пани́.</verse>
				<verse number="7">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Гедеоноскэ: “Тринэ́ шэлэнца манушэ́нца, савэ́ локчындлэ пани́, Мэ зракха́ва тумэн и отда́ва Мадианитянэн дрэ тумарэ́ васта́, а сарэ́ яви́р мануша́ мэк тэ джа́н, кажно пэ пэ́скиро штэ́то.”</verse>
				<verse number="8">И лынэ́ ёнэ скэдыно́ хабэ́н манушэ́ндыр пэ́скэ и лэ́нгирэ ро́ги (трубы), и отмэкхця Гедео́но сарэ́н Израильтянэ́н пир ша́тры, и урикирдя пэ́стэ триншэла́ манушэ́н; Мадиамоскиро ста́но сыс лэ́стэ тэла́л пэ до́ло.</verse>
				<verse number="9">Дрэ доя́ рат пхэндя́ лэ́скэ Рай Дэвэ́л: “Ушты́, заджа́ дрэ ста́но, Мэ отда́ва лэс дрэ тырэ́ васта́;</verse>
				<verse number="10">ко́ли ту дарэса тэ джас екхджино́, тэды джа́ дро ста́но ту и Фура, тыро́ дына́ри;</verse>
				<verse number="11">и шунэса, со ракирэ́на, и тэды ячэ́на зоралэды́р тырэ́ васта́, и джа́са дрэ ста́но.” И гия́ тэлэ́ ёв и Фура, лэ́скиро дына́ри, кэ са́мо яго́ро (краё) полко, саво́ сыс дро ста́но.</verse>
				<verse number="12">Мадианитяни и Амаликитяни, и сарэ́ вастокоскирэ мануша́, тэрдинэ́ пэ до́ло адакицык бут, сыр саранча; верблюдэнгэ лэнгирэнгэ на сыс гиныбэ́н, лэн сыс бут, сыр пра́хо пэ морёскиро (дэрьявэ́скиро) брэ́го.</verse>
				<verse number="13">Гедео́но явдя́. И, ґа́да, екх роспхэнэ́ла явирэскэ суно́, и ракирэ́ла: “Дыкхцём сунэ́ мэ, сы́рбы крэнгло лабо гивэскиро маро́ катындяпэ пир ста́но Мадиамоскиро, и подкатындяпэ кэ ша́тра, и пэкадя́ дрэ ла́тэ адя́кэ, со ёй пыя́, пирискирдя ла, и ша́тра роспыяпэ.”</verse>
				<verse number="14">Яви́р пхэндя́ дрэ отпхэныбэ́н лэ́скэ: “Дава́ нанэ со яви́р со, сыр курта́ла Гедеоноскирэ-чхавэскири Израильтяниноскири; отдыя́ Дэвэ́л дрэ лэ́скирэ васта́ Мадианитянэн и саро́ ста́но.”</verse>
				<verse number="15">Гедео́но шундя́ сунэскиро роспхэныбэн и лэ́скиро пирипхэныбэн, помангдяпэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, и рисия́ дрэ Израилёскиро ста́но, и пхэндя́: “Уштэ́н! Отдыя́ Рай Дэвэ́л дрэ тумарэ́ васта́ Мадиамоскиро ста́но.”</verse>
				<verse number="16">И роскэрдя́ (поделиндя) триншэла́ манушэ́н пэ трин отря́ды, и дыя́ сарэ́нгэ лэ́нгэ дрэ васта́ ро́ги (трубы) и чхучэ́ кхорэ́ (кувшыны), и дрэ кхорэ́ момолытка (светильники).</verse>
				<verse number="17">И пхэндя́ лэ́нгэ: “Дыкхэ́н пэ ма́ндэ и кэрэ́н дова́-паць (дова́ са́мо); ґа́да, мэ подджава кэ ста́но, и со ява́ва тэ кэра́в, дова́ и тумэ́ кэрэ́н;</verse>
				<verse number="18">ке́ли мэ и мануша́, савэ́ ма́нца затрубинаса рогоса, трубинэн и тумэ́ рогэ́нца тумарэнца пашы́л пэ́скиро ста́но и годлэн: ‘Дэвлэ́скири курта́ла и Гедеоноскири!’”</verse>
				<verse number="19">И подги́я Гедео́но и шэл манушэ́н лэ́са кэ ста́но, дрэ англыпэ́н (начало) машкиратуны стрэ́га (стража), и розджингадэ ракхибнарьен, а ёнэ наґара чхудэ́ ракхибнарьен и затрубиндлэ рогэ́нца, и розмардэ кхорэ́ (кувшыны), савэ́ сыс дрэ лэ́нгирэ васта́.</verse>
				<verse number="20">И затрубиндэ сарэ́ трин отря́ды рогэ́нца, и розмардэ кхорэ́, и рикирдэ дро зэ́рво (ле́во) пэ́скиро васт момолытка (светильники), а дро чачо́ васт ро́ги, и трубиндлэ, и годлынэ: “Дэвлэ́скири курта́ла и Гедеоноскири!</verse>
				<verse number="21">И кажно (сва́ко) ману́ш сыс тэрдо́ пэ пэ́скиро штэ́то пашы́л ста́но; и лынэ́ тэ прастан Мадианитяни дро саро́ ста́но, и годлынэ, и обрисинэ дро нашыбэн.</verse>
				<verse number="22">Ке́ли триншэла́ мануша́ трубиндлэ рогэ́нца, обрискирдя Рай Дэвэ́л екхэскири курта́ла пэ явирэ́стэ дро саро́ ста́но, и праста́ндыя ополчэниё (отрядо) кэ Бефшыта кэ Царэра, кэ Авелмехолоскирэ рига́, на́дур Табафатыр.</verse>
				<verse number="23">И кхардэ́ кэ пэ Израильтя́ни Нефалимоскирэ родо́стыр, Асироскирэ и сарэ́ Манасия́скирэ родо́стыр, и традынэпэ пал Мадианитянэндэ.</verse>
				<verse number="24">Гедео́но бичхадя́ манушэ́н пэ сари́ Ефремо́скири бэ́рга тэ пхэнэ́н: “Выджа́н гил Мадианитянэнгэ, и пириухтылэн лэ́ндыр пириправа (пиригиибэн) пир пани́ кэ Бефвара и Иорда́но.” И скэдынэ́пэ сарэ́ Ефремляни, и пириухтылдэ пириправы пир пани́ кэ Бефвара и Иорда́но.</verse>
				<verse number="25">И ухтылдэ́ ёнэ дуе́н Мадиамсконэ тхагарьен: Оривос и Зивос и домардэ́ Оривос дрэ Цур-Ориво, а Зивос дрэ Екев-Зиво и традынэпэ пал Мадианитянэндэ: шэрэ́ Оривоскиро и Зивоскиро яндлэ́ кэ Гедео́но пал Иорда́но.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="8">
				<verse number="1">И пхэндлэ́ лэ́скэ Ефремляни: “Палсо́ ту дава́ кэрдя́н, со на кхардян амэн, ке́ли ги́ян тэ марэспэ Мадианитянэнца?” И древа́н (збит) кошнэпэ лэ́са.</verse>
				<verse number="2">Гедео́но отпхэндя́ лэ́нгэ: “Ци исын кэрдём мэ со вари-со дасаво, сыр тумэ́ какана́ кэрдэ́? Ци на бахталэдыр о Ефре́мо подкэдыя винаградо, сыр Авиезеро обкэдыя?</verse>
				<verse number="3">Дрэ васта́ тумарэ́ отдыя́ Дэвэ́л Мадиамоскирэ тхагарьен Оривос и Зивос, и со мэ могиндём тэ кэра́в дасаво, сыр тумэ́?” Тэды штылыя лэ́нгиро ду́хо (фа́но) пэ лэ́стэ, ке́ли пхэндя́ ёв лэ́нгэ дасавэ́ лава́.</verse>
				<verse number="4">И явдя́ Гедео́но кэ Иорда́но, пиригия кокоро́ и триншэла́ мануша́, савэ́ сыс лэ́са. Ёнэ сыс кхинэ, традыи вэргэ́н.</verse>
				<verse number="5">И пхэндя́ ёв Сакхофоскирэ манушэ́нгэ: “Дэн маро́ манушэ́нгэ, савэ́ джа́на пал тумэ́ндэ; ёнэ закхинынэ, а мэ традава Зевеёс и Салманос, Мадиамоскирэ кралье́н.”</verse>
				<verse number="6">Сакхофоскирэ тхага́рья (кня́зи) пхэндлэ́: “Нау́што васт Зевеёскиро, Салманоскиро дро тыро́ васт, соб амэ́нгэ тырэ́ халадэнгэ тэ дас маро́?”</verse>
				<verse number="7">И пхэндя́ Гедео́но: “Палдава́, ке́ли отдэ́ла Рай Дэвэ́л Зевеёс и Салманос дрэ мирэ́ васта́, мэ роскушава тумарэ́ маса́ чхучэ́-пхувья́кирэ терновникоса и саструнэ́ пхаленца дандэнца.</verse>
				<verse number="8">Одотхы́р гия́ ёв дрэ Пенуэло, и дова́-паць ёв пхэндя́ лэ́скирэ манушэ́нгэ, и Пенуэлоскирэ мануша́ отпхэндлэ́ лэ́скэ дова́-паць, со отпхэндэ Сакхофоскирэ мануша́.</verse>
				<verse number="9">Ёв пхэндя́ и Пенуэлоскирэ манушэ́нгэ: “Ке́ли мэ рисёва́ва раманёса (миро́са), то роспхагирава дая́ вучарды́ (башня).”</verse>
				<verse number="10">Зевеё и Салмано сыс дрэ Каркоро и лэ́нца лэ́нгирэ ополчэнии (отря́ды) кэ дэшупандж тысёнцы, сарэ́, ячнэ́пэ сарэ́ ополчэниестыр вастокоскирэ манушэ́ндыр; пынэ́ шэл тэ биш тысёнцы манушэ́н, савэ́ вытырдынэ курта́ла.</verse>
				<verse number="11">Гедео́но гия́ кэ мануша́, савэ́ дживдэ́ пэ васто́ко Новатыр и Иогбегатыр и домардя́ ста́но, ке́ли ста́но тэрдия́ бидаракирэс.</verse>
				<verse number="12">Зевеё и Салмано праста́ндынэ; ёв традыяпэ пал лэ́ндэ, и ухтылдя Гедео́но дуе́н Мадиамоскирэ кралье́н, Зевеёс и Салманос, и пэ саро́ ста́но яндя́ дар.</verse>
				<verse number="13">И рисия́ Гедео́но, Иоасоскиро чхаво́, марибнастыр Хересоскирэ вучипна́стыр.</verse>
				<verse number="14">И ухтылдя тэрнэ́ манушэ́с Сакхофоскирэ манушэ́ндыр, и выпхуця лэ́стыр, и ёв зачхиндя́ лэ́скэ Сокхофосконэн тхагарьен и пхурыдырэн эфтадэша́ эфта́ манушэ́н.</verse>
				<verse number="15">И явдя́ ёв кэ Сакхофоскирэ мануша́, и пхэндя́: “Ѓа́да, исын Зевеё и Салмано, пал савэ́ндэ тумэ́ сандлэпэ ма́ндыр, ракири́: ‘Нау́што Зевеёскиро и Салманоскиро васт исын дрэ тыро́ васт, соб (кай) амэ́нгэ тэ дас маро́ тырэ́ кхининэн манушэ́нгэ?’”</verse>
				<verse number="16">И лыя́ форо́скирэ пхурыдырэн и чхучэ́-пхувья́киро терновнико (хру́сто сувьенца) и саструнэ́ пхаля дандэнца, и дыя́ ка́ра лэ́нца Сакхофоскирэ манушэ́нгэ;</verse>
				<verse number="17">и вучарды́ (башня) Пенуэльско роспхагирдя́ и пиримардя форо́скирэ манушэ́н.</verse>
				<verse number="18">И пхэндя́ Зевеёскэ и Салманоскэ: “Савэ сыс одолэ́, савэ́н тумэ́ домардэ́ пэ Фаворо? Ёнэ пхэндлэ́: “Ёнэ сыс адасавэ́, сыр ту, кажно (сва́ко) подджалас пэ крали́скирэ чхавэ́ндэ.”</verse>
				<verse number="19">Гедео́но пхэндя́: “Дава́ сыс мирэ́ пша́ла, мирэ́-да́кирэ чхавэ́. Тэ явэ́л джидо́ Рай Дэвэ́л! Ко́ли тумэ́ ячкирдэ́ лэн джидэнца, мэ на замаравас тумэн.”</verse>
				<verse number="20">И пхэндя́ Иефероскэ, англатунэ́ пэ́скирэ чхавэ́скэ: “Ушты́, домар лэн.” Нэ тэрно́ чхаво́ на вытырдыя пэ́скири курта́ла, пал-дова́ со дарандыя, адя́кэ сыр сыс ишчо (инкэ́) тэрно́.</verse>
				<verse number="21">И пхэндлэ́ Зевеё и Салмано: “Ушты́ кокоро́ и мулякир амэн, пал-дова́ со пир манушэ́стэ и зор лэ́скири.” И уштыя́ Гедео́но, и домардя́ Зевеёс и Салманос, и лыя́ пряжки, савэ́ сыс пэ лэ́нгирэ верблюдэнгирэ мэня.</verse>
				<verse number="22">И пхэндлэ́ Израильтя́ни Гедеоноскэ: “Яв хула́са амэ́нгэ, ту, и тыро́ чхаво́, и тырэ́-чхавэ́скиро чхаво́, пал-дова́ со ту зракхця́н амэн Мадианитянэнгирэ вастэ́стыр.”</verse>
				<verse number="23">Гедео́но пхэндя́ лэ́нгэ: “Мэ на ява́ва тумэ́нгэ хула́са, ни миро чхаво́ на явэ́ла тумэ́нгэ хула́са; Рай Дэвэ́л мэк тэ хулаинэ́л тумэ́нца.”</verse>
				<verse number="24">И пхэндя́ лэ́нгэ Гедео́но: “Манга́ва тумэ́ндыр екх: дэн ма́нгэ кажно (сва́ко) пир чэн пэ́скирэ дорэсыбнастыр (добычатыр).” (Пал-дова́ со вэргэ́ндэ бут сыс сувнакунэ́ чэня, пал-дова́ со ёнэ сыс Измаильтяни).</verse>
				<verse number="25">Ёнэ пхэндлэ́: “Даса.” И росчхудэ и́дя, и чхурдынэ́ одори́к кажно (сва́ко) пир чэн пэ́скирэ дорэсыбнастыр.</verse>
				<verse number="26">Вага (весо) дрэ сувнакунэ́ чэня, савэ́ ёв вымангдя, сыс тысёнца эфташэла́ сувнакунэ́ шэ́кели, апри́ч пряжки, гузики и пурпуронэ и́ди, савэ́ сыс пэ Мадиамоскирэ кралье́ндэ, и апри́ч сувнакунэ́ зандирорья (ланцужки), савэ́ сыс пэ лэ́нгирэ верблюдэнгирэ мэня.</verse>
				<verse number="27">Долэ́стыр Гедео́но кэрдя́ эфо́до и чхудя́ лэс дрэ пэ́скиро фо́ро, дрэ Офра, и лынэ́ сарэ́ Израильтя́ни биладжаипныткэс тэ псирэ́н одори́к пал лэ́стэ, и сыс ёв (эфо́до) фэляса Гедеоноскэ и сарэ́ лэ́скирэ кхэрэ́скэ.</verse>
				<verse number="28">Адя́кэ поддынэпэ (смириндлэпэ) Мадианитяни анги́л Израилёскирэ чхавэ́ндэ, и на лынэ́ буты́р тэ ґаздэ́н пэ́скиро шэро́, и откиныя пхув штардэша́ бэрш дрэ Гедеоноскирэ дывэса́.</verse>
				<verse number="29">И гия́ Иероваало, Гедео́но, Иоасовоскиро чхаво́, и дживдя́ дрэ пэ́скиро кхэр.</verse>
				<verse number="30">Гедеоностэ сыс эфтадэша́ чхавэ́, савэ́ выгинэ́ лэ́стыр, пал-дова́ со лэ́стэ бут сыс ромня́.</verse>
				<verse number="31">Адя́кэ-паць и наложница (би-совлахакири джувлы́), сави́ дживдя́ кэ Сихемо, бияндя́ лэ́скэ чхавэ́с, и ёв дыя́ лэ́скэ лав Авимеле́хо.</verse>
				<verse number="32">И мыя́ Гедео́но, Иоасоскиро чхаво́, дрэ барэ́ бэрша́, и гарадо́ сыс дрэ пэ́скирэ Иоасасоскирэ-дадэ́скири-копли́ца, дрэ Авиезероскири Офра.</verse>
				<verse number="33">Ке́ли мыя́ Гедео́но, то Израилёскирэ чхавэ́ нэвэ́с (зноко) лынэ́ биладжаипныткэс тэ псирэ́н пал Ваалоскирэ дэвлорэндэ и ёнэ чхудэ́ Ваалверифос сыр дэвлорэс пэ́скэ.</verse>
				<verse number="34">И на пририпирдэ Израилёскирэ чхавэ́ Рас-Дэвлэ́с, Дэвлэ́с пэ́скирэс, Саво́ зракхця́ лэн сарэ́ лэ́нгирэ вэргэ́нгирэ вастэ́стыр, савэ́ сыс пашы́л лэ́стэ;</verse>
				<verse number="35">и кхэрэ́скэ Иероваалоскирэскэ, (ці Гедеоноскирэскэ), на кэрдэ́ лачхипэ́н пал сарэ́ лачхэ́ рэ́нды (де́лы), савэ́ ёв кэрдя́ Израилёскэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="9">
				<verse number="1">Авимеле́хо, Иероваалоскиро (Гедеоноскиро) чхаво́, гия́ дро Сихемо кэ пэ́скирэ-да́кирэ пша́ла, и ракирдя́ лэ́нгэ и сарэ́ пэ́скирэ-да́кирэ дадэ́скирэ родо́скэ, и пхэндя́:</verse>
				<verse number="2">“Допхэнэн сарэ́ Сихемоскирэ манушэ́нгэ: со явэ́ла фэды́р ваш тумэ́нгэ, соб (кай) тумэ́ тэ явэ́н хуланца пэ тумэ́ндэ сарэ́ эфтадэша́ Иероваалоскирэ чхавэ́, ці, соб (кай) тэ явэ́л екх хула́й? И пририпирэн, со мэ сом тумаро́ кокало и лоч (плоть) тумари́.”</verse>
				<verse number="3">Пша́ла лэ́скирэ да́кирэ, допхэндлэ пал лэ́стэ сарэ́ далэ́ лава́ Сихемоскирэ манушэ́нгэ; и збандия лэ́нгиро ило́ кэ Авимеле́хо, пал-дова́ со ракирдэ́ ёнэ: ёв исын амаро́ пшал.</verse>
				<verse number="4">И дынэ́ лэ́скэ эфтадэша́ шэ́кели руп Ваалверифоскирэ кхэрэ́стыр, о Авимеле́хо прилыя́ пэ буты́ кэ пэ далэ́ балвалитконэ и локхэ-годякирэн (своевольнонэ) манушэ́н, савэ́ и гинэ́ пал лэ́стэ.</verse>
				<verse number="5">И явдя́ ёв дро лэ́скирэ-дадэ́скиро кхэр дрэ Офра, и замардя́ пэ́скирэ пшалэ́н эфтадэша́ Иероваалоскирэ чхавэ́н, пэ екх бар. Яця́пэ екх Иофа́мо, Иероваалоскиро тыкнэды́р чхаво́, пал-дова́ со гарадыя.</verse>
				<verse number="6">И скэдынэ́пэ сарэ́ Сихемоскирэ мануша́ и саро́ Милоскиро кхэр, и гинэ́ и чхудэ́ Авимелехос крали́са пашы́л дэмбо, со на́дур исын Сихемостыр.</verse>
				<verse number="7">Ке́ли роспхэндлэ́ пал дава́ Иофамоскэ, ёв гия́ и тэрдия́ пэ Гаризимоскирэ-бэрга́киро вучипэ́н, и, ґаздыя́ пэ́скири зан (глос), дыя́ го́дла и ракирдя́ лэ́нгэ: “Шунэ́н ман, Сихемоскирэ мануша́лэ, и тэ шунэ́л тумэн Дэвэ́л!</verse>
				<verse number="8">Гинэ́ вари-ке́ли дрэвы (кашта́) тэ помакхэн пэ пэ́стэ крали́с и пхэндлэ́ маслинакэ: ‘Кралин пэ амэ́ндэ.’</verse>
				<verse number="9">Маслина отпхэндя́ лэ́нгэ: “Ци ячкирава мэ миро ту́ко, савэ́са мануша́ сыкавэ́на паты́в дэвлэскэ и манушэ́нгэ, и ци джа́ва мэ тэ бадинав пир вэша́?”</verse>
				<verse number="10">И пхэндлэ́ кашта́ смоковницакэ: ‘Джа́ ту, кралин пэ амэ́ндэ.’</verse>
				<verse number="11">Смоковница пхэндя́ лэ́нгэ: “Ци ячкирава мэ миро гудлыпэн и лачхо́ миро барьякирдо́ (пло́до), и ци джа́ва тэ бадинав пир вэша́?”</verse>
				<verse number="12">И пхэндлэ́ кашта́ винаградоскирэ лозакэ: ‘Джа́ ту, – кралин пэ амэ́ндэ.’</verse>
				<verse number="13">Винаградоскири лоза пхэндя́ лэ́нгэ: ‘Ци ячкирава мэ миро со́ко (хум), саво́ веселинэла (лошакирэла) дэвлэн и манушэ́н, и ци джа́ва тэ бадинав пир вэша́?’</verse>
				<verse number="14">Пэ ко́нцо (яго́ро) пхэндлэ́ сарэ́ кашта́ терновникоскэ: ‘Джа́ ту, – кралин пэ амэ́ндэ.’</verse>
				<verse number="15">Терновнико пхэндя́ каштэнгэ: ‘Ко́ли тумэ́ пир чачипэ́н тэ чхувэ́н ман крали́са пэ пэ́стэ, то тэды джа́н, откхинён тэл мири́ зэр (тень); ко́ли над, тэды выджа́ла терновникостыр яг и схачкирэ́ла Ливаноскирэ кедры.’</verse>
				<verse number="16">И адя́кэ дыкхэ́н, ци пир чачипэ́н, и ци пир патябэн тумэ́ кэрэ́на, чхуви Авимелехос крали́са? И ци шука́р тумэ́ кэрдэ́ Иероваалоса и лэ́скирэ кхэрэса, и ци пир лэ́скирэ лачхэ́ рэ́нды (де́лы) кэрдэ́ тумэ́?</verse>
				<verse number="17">Пал тумэ́ндэ миро дад мардя́пэ, на тангиндя пэ́скиро джиибэ́н и выракхця (збавиндя) тумэн Мадианитянэнгирэ вастэ́стыр;</verse>
				<verse number="18">а тумэ́ какана́ ґаздынэ́пэ проти мирэ́-дадэ́скиро кхэр, и домардэ́ эфтадэша́ мирэ́-дадэ́скирэ чхавэ́н пэ екх бар, и чхудэ́ крали́са пэ Сихемоскирэ манушэ́ндэ Авимелехос, лэ́скирэ писхарицакирэ чхавэ́с, пал-дова́ со ёв исын тумаро́ пшал.</verse>
				<verse number="19">Ко́ли тумэ́ какана́ пир чачипэ́н и пир патябэн кэрдэ́ Иероваалоса и лэ́скирэ кхэрэса, тэды радынэ́нпэ пал Авимелехостэ, и ёв мэк тэ радынэ́лпэ пал тумэ́ндэ;</verse>
				<verse number="20">ко́ли ишчо (инкэ́) над, тэды мэк тэ выджа́л яг Авимелехостыр и мэк тэ схачкирэл Сихемоскирэ манушэ́н и саро́ Миллоскиро кхэр, и мэк тэ выджа́л яг Сихемоскирэ манушэ́ндыр и Миллоскирэ кхэрэ́стыр, и мэк тэ схачкирэл Авимелехос.”</verse>
				<verse number="21">И праста́ндыя Иофа́мо, и настя́, и гия́ дрэ Беэра, и дживдя́ одо́й, ґарадыи пэ́скирэ пшалэстыр Авимелехостыр.</verse>
				<verse number="22">Авимеле́хо ишчо (инкэ́) кралиндя пэ Израилё трин бэрш.</verse>
				<verse number="23">И бичхадя́ Дэвэ́л холямэ́ духос машки́р Авимелехостэ и машки́р Сихемоскирэ манушэ́ндэ, и на лынэ́ тэ кандэ́н Сихемоскирэ мануша́ Авимелехос,</verse>
				<verse number="24">соб (кай) адя́кэ-паць тэ отхал палэ пал эфтадэша́ Иероваалоскирэ чхавэ́ндэ, и рат лэ́нгиро тэ явэ́л пэ Авимелехостэ, лэ́нгирэ пшалэ́стэ, саво́ домардя́ лэн, и пэ Сихемоскирэ манушэ́ндэ, савэ́ зоралякирдэ лэ́скирэ васта́, соб (кай) ёв тэ домарэл пэ́скирэ пшалэ́н.”</verse>
				<verse number="25">Сихемоскирэ мануша́ чхудэ́ проти лэ́стэ дрэ гараибэн манушэ́н пэ бэргэнгиро вучипэ́н, савэ́ обчорэнас кажнонэ́ (сваконэс), кон гия́ маму́й лэ́ндэ пир дром. Пал саро́ сыс роспхэндло Авимелихоскэ.</verse>
				<verse number="26">Явдя́ и Гаало Еведоскиро чхаво́, пэ́скирэ пшалэ́нца дро Сихемо, и псирдэ́ ёнэ пир Сихемо, и Сихемоскирэ мануша́ чхудэ́ пэ́скиро ило́ пэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="27">И выгинэ́ пэ фэ́лда, и скэдынэ́ пэ́скиро винаградо (дракх), и тасадэ му́ри, и кэрдэ́ свэ́нки, псирдэ́ дрэ пэ́скирэ дэвлэскиро кхэр, и ханэ́ и пинэ́, и кошнэ Авимелехос.</verse>
				<verse number="28">Гаало, Еведоскиро чхаво́, ракирдя́: “Кон исын Авимеле́хо, и со исын Сихемо, соб (кай) амэ́нгэ тэ дынарина́с лэ́скэ? Ци на Иероваалоскиро чхаво́ ёв, и ци на Зевуло исын лэ́скиро шэрало́ барыдыро́? Дынаринэ́н фэды́р Емороскирэ родо́скэ, Сихемоскирэ дадэ́скэ, а лэ́скэ ваш со амэ́нгэ тэ дынарина́с?</verse>
				<verse number="29">Ко́ли бы кон тэ дэл адалэ́ манушэ́н, дрэ мирэ́ васта́, то мэ протрадавас Авимелехос.” И пхэндло́ сыс Авимелехоскэ: “Кэр бутыдыр тыро́ халадыбэ́н и выджа.”</verse>
				<verse number="30">Зевуло, форо́скиро барыдыро́, шундя́ Гаалоскирэ лава́, Еведоскирэ-чхавэ́скирэ, и захачи́я лэ́скири холы́.</verse>
				<verse number="31">Ёв мэндрипнаса бичхавэ́ла манушэ́н кэ Авимеле́хо, соб (кай) тэ пхэнэ́н: “Акэ, Гаало, Еведоскиро чхаво́, и лэ́скирэ пша́ла явнэ́ дрэ Сихемо, и ґа́да, ёнэ ґаздэ́на пэ бу́нто фо́ро проти ту́тэ;</verse>
				<verse number="32">и адя́кэ ушты́ раты́, ту и мануша́, савэ́ исын ту́са, и чхув дро гараибэн манушэ́н пэ фэ́лда;</verse>
				<verse number="33">злокоса (утроса), сыр явэ́ла тэ уштэл кхам, ушты́ тася́рлэс (ра́нэс) и джа́ кэ фо́ро; и ке́ли ёв и мануша́, савэ́ исын лэ́стэ, выджа́на кэ ту, тэды кэр лэ́нца, со могинэ́ла тыро́ васт.”</verse>
				<verse number="34">И уштыя́ раты́ Авимеле́хо и сарэ́ мануша́, савэ́ сыс лэ́са, и чхудэ́ дро ґараибэн пашы́л Сихемо штар отря́ды.</verse>
				<verse number="35">Гаало, Еведоскиро чхаво́, выгия́ и тэрдия́ пашы́л форо́скирэ вудара́; и уштыя́ Авимеле́хо и мануша́, савэ́ сыс лэ́са, гараибнастыр.</verse>
				<verse number="36">Гаало, дыкхця́ манушэ́н, и ракирэ́ла Зевулоскэ: “Ѓа́да, исын мануша́, савэ́ змэкэнапэ бэргэнгирэ вучипна́стыр.” А Зевуло пхэндя́ лэ́скэ: “Бэргэнгири зэр (тень) здэлапэ ту́кэ манушэ́нца.”</verse>
				<verse number="37">Гаало нэвэ́с ракирэ́ла, и пхэндя́: “Ѓа́да, э мануша́, савэ́ змэкэнапэ вучипна́стыр, и екх отрядо джа́ла Меонимоскирэ дэмбостыр.”</verse>
				<verse number="38">И пхэндя́ лэ́скэ Зевуло: “Кай исын тырэ́ ушта́, савэ́ ракирдэ́: ‘Кон исын Авимеле́хо, соб (кай) амэ тэ лас тэ дынарина́с лэ́скэ?’ Дава́ исын одолэ́ мануша́, савэ́н ту бидыкхцян; выджа акана́ и марпэ лэ́нца.”</verse>
				<verse number="39">И гия́ Гаало анги́л Сихемоскирэ манушэ́ндэ, и мардя́пэ Авимелехоса.</verse>
				<verse number="40">И традыяпэ пал лэ́стэ Авимеле́хо, и праста́ндыя ёв лэ́стыр, и бут пынэ́ домардэ́, кэ са́мо форо́скири по́рта (вра́ты).</verse>
				<verse number="41">И яця́пэ Авимеле́хо дрэ Арума, а Гаалос и лэ́скирэ пшалэ́н Зевуло вытрадыя́, соб (кай) ёнэ тэ на дживэ́н кэ Сихемо.</verse>
				<verse number="42">Пэ яви́р дывэ́с выгинэ́ мануша́ пэ фэ́лда, и роспхэндлэ́ пал саро́ Авимелехоскэ.</verse>
				<verse number="43">Ёв лыя́ пэ́скирэ манушэ́н, и роскэрдя́ (розделиндя) лэн пэ трин отря́ды, и чхудя́ дро ґараибэн пэ фэ́лда. И дыкхця́, со мануша́ выгинэ́ форо́стыр, ґаздыя́пэ пэ лэ́ндэ и домардя́ лэн.</verse>
				<verse number="44">Машкир дова́ часо, сыр Авимеле́хо и отря́ды, савэ́ сыс лэ́са, подгинэ́ и тэрдинэ́ пашы́л форо́скири по́рта, то яви́р дуй отря́ды пынэ́ пэ сарэ́ндэ, савэ́ сыс дрэ фэ́лда, и домарэнас лэн.</verse>
				<verse number="45">И мардя́пэ Авимеле́хо фороса саро́ дова́ дывэ́с, и лыя́ фо́ро, и домардя́ манушэ́н, савэ́ сыс дрэ лэ́стэ, и роспхагирдя́ фо́ро и почхудя лэс лондэса.</verse>
				<verse number="46">Сыр шундлэ́ пал дова́ сарэ́ мануша́, савэ́ сыс дрэ Сихемоскири вучарды́ (башня), то загинэ́ дрэ вучарды́ дрэ капишча (мангипнытко штэ́то) Ваал-Верифо.</verse>
				<verse number="47">Авимелехоскэ роспхэндлэ́, со скэдынэ́пэ одори́к сарэ́, савэ́ сыс дрэ Сихемоскири вучарды́.</verse>
				<verse number="48">И гия́ Авимеле́хо пэ бэ́рга Селмон, кокоро́ и сарэ́ мануша́, савэ́ сыс лэ́са, и лыя́ Авимеле́хо товэра пэ́са и вычингирдя вэшэскирэ сэнки (рандя́), и чхудя́ пэ пэ́скирэ псикэ́, и пхэндя́ манушэ́нгэ, савэ́ сыс лэ́са: “Тумэ́ дыкхнэ́, со мэ кэрдём; сыгнэдыр кэрэ́н и тумэ́ дова́-паць, со мэ.”</verse>
				<verse number="49">И вычингирдя кажно (сва́ко) сарэ́ манушэ́ндыр сэнки, и гинэ́ пал Авимелехостэ, и чхудэ́ кэ вучарды́ (башня), и подхачкирдэ лэ́нца вучарды́ яга́са, и мынэ́ сарэ́, савэ́ сыс дрэ Сихемоскири вучарды́, пашы́л тысёнцо муршэ́н и джувле́н.</verse>
				<verse number="50">Коригэды́р (позжэ) гия́ Авимеле́хо дро Тевцо, и обчхудя́ халадыбнаса Тевцо, и лыя́ лэс.</verse>
				<verse number="51">Машкир фо́ро сыс зоралы́ вучарды́, и нашнэ́ одори́к сарэ́ мурша́ и джувля́, и сарэ́ форо́скирэ мануша́, и запхандлэпэ, и гинэ́ упрэ́ пэ башнякири стрэ́ха (чхаки́н).</verse>
				<verse number="52">Авимеле́хо явдя́ кэ вучарды́ и окрэнжындя ла, и подги́я кэ вучардякирэ вудара́, соб тэ схачкирэл ла яга́са.</verse>
				<verse number="53">Тэды екх джувлы́ чхурдыя́ котэ́р бар жэрновостыр (бэлэдинятыр) пэ Авимелехоскиро шэро́ и пропхагирдя лэ́скэ чэрепо.</verse>
				<verse number="54">Авимеле́хо дова́-паць часо кхардя́ кэ пэ тэрнэ́-бэршэнгирэс, пэ́скирэс оружэносцос, и пхэндя́ лэ́скэ: “Вытырдэ тыри́ курта́ла и мулякир ман, соб (кай) тэ на пхэнэ́н пал ма́ндэ: ‘Э джувлы́ замардя́ лэс.’ И пропхусадя лэс тэрнэ́-бэршэнгиро лэ́скиро, и ёв мыя́.</verse>
				<verse number="55">Израильтя́ни дыкхи́, со мыя́ Авимеле́хо, гинэ́ кажно (сва́ко) пэ пэ́скиро штэ́то.</verse>
				<verse number="56">Адя́кэ отдыя́ Дэвэ́л палэ Авимелехоскэ пал фуипэ́н, саво́ ёв кэрдя́ пэ́скирэ дадэ́скэ, сыр замардя́ эфтадэша́ пэ́скирэ пшалэ́н.</verse>
				<verse number="57">И сарэ́ Сихемоскирэ-манушэ́нгирэ чорэ́ рэ́нды (де́лы) порискирдя Дэвэ́л пэ лэ́нгиро шэро́. И латхя́ лэн Иофамо́скиро прокошыбэ́н, Иероваалоскирэ чхавэ́скиро.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="10">
				<verse number="1">Коригэды́р (позжэ) Авимелехостэ ґаздыя́пэ ваш Израилёс-киро зракхибэ́н о Фола (Тола), Фуискиро чхаво́, Додовоскиро-чхавэ́скиро, Исахароскирэ родыцо́стыр. Ёв дживдя́ кэ Шамиро пэ Ефремо́скири бэ́рга.</verse>
				<verse number="2">Ёв сыс Израилёскирэ сэндариса биш тэ трин бэрш, и мыя́, и гарадо́ сыс дрэ Шамиро.</verse>
				<verse number="3">Коригэды́р (позжэ) лэ́стэ ґаздыя́пэ Иаиро Галаадостыр и сыс Израилёскирэ сэндариса биш тэ дуй бэрш.</verse>
				<verse number="4">Лэ́стэ сыс трия́нда (триндэша) чхавэ́, савэ́ традэнас пэ триндэшэ тэрнэн ослэндэ, и триндэша фо́рья сыс лэ́ндэ; лэн кэ дава́ дывэ́с кхарэ́на Иаироскирэ гавэнца, со исын пэ Галаадоскири пхув.</verse>
				<verse number="5">И мыя́ Иаиро, и гарадо́ сыс дро Камоно.</verse>
				<verse number="6">Израилёскирэ чхавэ́ дурэды́р кэрдэ́ фуипэ́н анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ якха́ и дынариндлэ́ Ваалэнгэ и Астартэнгэ, и Арамейсконэ дэвлорэ́нгэ, и Сидонсконэ дэвлорэ́нгэ, и Моавитсконэ дэвлорэ́нгэ, и Амонитсконэ дэвлорэ́нгэ, и Филистимсконэ дэвлорэ́нгэ; и ячкирдэ́ Рас-Дэвлэ́с и на дынариндлэ́ Лэ́скэ.</verse>
				<verse number="7">И захачи́я Ра́скирэ-Дэвлэ́скири холы́ пэ Израилё, и Ёв отдыя́ лэн дрэ Филистимлянэнгирэ васта́ и Амонитянэнгирэ васта́.</verse>
				<verse number="8">Ёнэ тасадэ и мэнчындлэ Израилёскирэ чхавэ́н долэ́ бэршэстыр дэшуохто (бидуе́нгиро биш) бэрш, сарэ́н Израилёскирэ чхавэ́н пир доя́ Иорданоскири риг пэ Амореенгири пхув, сави́ сыс дрэ Галаа́до.</verse>
				<verse number="9">Пэ ко́нцо (яго́ро) Амонитяни пиригинэ́ Иорда́но, соб (кай) тэ лыджа́н марибэ́н Юдаса и Вениаминоса и Ефремо́скирэ кхэрэса, и древа́н (збит) тясно сыс Израилёскирэ чхавэ́нгэ.</verse>
				<verse number="10">И задынэ го́дла Израилёскирэ чхавэ́ кэ Рай Дэвэ́л, и ракирдэ́: “Кэрдя́м амэ грэ́хо анги́л Ту́тэ, пал-дова́ со ячкирдям амарэс Дэвлэ́с и дынариндям Ваалэнгэ.”</verse>
				<verse number="11">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Израилёскирэ чхавэ́нгэ: ци на притасавэнас тумэн Египтя́ни, и Амореи, и Амонитяни, и Филистимля́ни,</verse>
				<verse number="12">И Сидоняни, и Амаликитяни, и Моавитяни, и, ке́ли тумэ́ годлынэ кэ Мэ, ци на зракхцём Мэ тумэн лэ́нгирэ вастэ́ндыр?</verse>
				<verse number="13">А тумэ́ ячкирдэ́ Ман и лынэ́ тэ дынаринэ́н явирэ дэвлорэ́нгэ; пал-дова́ Мэ на ява́ва буты́р тэ зракхав тумэн;</verse>
				<verse number="14">джа́н, годлэн кэ дэвлорэ́, савэ́н тумэ́ выкэдынэ́, мэк ёнэ тэ зракхэн тумэн дро пхаро́ ваш тумэ́нгэ часо.</verse>
				<verse number="15">И пхэндлэ́ Израилёскирэ чхавэ́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ: “Кэрдя́м грэ́хо амэ; кэр амэ́нца саро́, со Ту́кэ исын пир годы́, екх зра́кх амэн акана́.”</verse>
				<verse number="16">И отчхурдынэ пэ́стыр явирэ дэвлорэ́, и лынэ́ тэ дынаринэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ. И на вырикирдя Лэ́скиро ди Израилёскирэ мэ́ньки.</verse>
				<verse number="17">Амонитяни скэдынэ́пэ и тэрдинэ́ стано́са дро Галаа́до; скэдынэ́пэ адя́кэ-паць Израилёскирэ чхавэ́ и тэрдинэ́ стано́са дрэ Маси́фа.</verse>
				<verse number="18">Мануша́ и тхага́рья Галаадо́скирэ пхэндлэ́ екх екхэ́скэ: “Кон зачнинэла марибэ́н проти Амонитянэндэ, одова́ явэ́ла барыдырэ́са пэ сарэ́ Галаадсконэ манушэ́ндэ.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="11">
				<verse number="1">Иефаё (Ефаё), Галаадитянино сыс ману́ш муршкано́. Ёв сыс биладжакунэ́-джувля́киро чхаво́; Галаадостыр бия́ндыя Ефаё.</verse>
				<verse number="2">И Галаадоскири ромны́ бияндя́ лэ́скэ чхавэ́н. Ке́ли выбаринэ ромнякирэ чхавэ́, вытрадынэ́ ёнэ Ефаёс, пхэни́ лэ́скэ: “Ту на сан миштыпэ́н-прилыибнаскиро (наследнико) дро амарэ́-дадэ́скиро кхэр, пал-дова́ со ту сан явирэ-джувля́киро чхаво́.”</verse>
				<verse number="3">И настя́ Ефаё пэ́скирэ пшалэ́ндыр, и дживдя́ пэ Товоскири пхув; и скэдынэ́пэ кэ Ефаё балвалитка мануша́ и выджа́нас лэ́са тэ чорэн.</verse>
				<verse number="4">Пирда́л вари-кицы́ часо Амонитяни гинэ́ марибна́са пэ Израилё.</verse>
				<verse number="5">Дро часо марибнаскиро ваш Амонитянэнгэ Израилитянэнца, явнэ́ Галаадо́скирэ пхурыдыра́ тэ лэн Ефаёс пхувья́тыр Тов,</verse>
				<verse number="6">и пхэндлэ́ Ефаёскэ: “Яв, яв амэ́ндэ шэралэса, и пиримарасапэ Амонитянэнца.”</verse>
				<verse number="7">Ефаё пхэндя́ Галаадо́скирэ пхурыдырэнгэ: “Ци дава́ на тумэ́ на камлэ́ ман и вытрадынэ́ мирэ́-дадэ́скирэ кхэрэ́стыр? Со́скэ явнэ́ кэ мэ какана́, ке́ли тумэ́ сан дрэ би́да?”</verse>
				<verse number="8">Пхурыдыра́ Галаадо́скирэ пхэндэ Ефаёскэ: “Ваш дова́ амэ акана́ явдя́м кэ ту, соб (кай) ту тэ джас амэ́нца и тэ марэспэ Амонитянэнца, и тэ явэс амэ́ндэ барыдырэ́са ваш сарэ́ Галаадо́скирэ манушэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="9">И пхэндя́ Ефаё Галаадо́скирэ пхурыдырэнгэ: “Ко́ли тумэ́ рискирэна ман, соб (кай) мэ тэ маравпэ Амонитянэнца, и Рай Дэвэ́л отдэ́ла ма́нгэ лэн, то тэды ци ячавапэ мэ тумэ́ндэ барыдырэ́са?”</verse>
				<verse number="10">Пхурыдыра́ Галаадо́скирэ пхэндлэ́ Ефаёскэ: “Мэк тэ явэ́л Рай Дэвэ́л якхитконэса машки́р тумэ́ндэ, со амэ кэра́са пир тыро́ лав!”</verse>
				<verse number="11">И гия́ Ефаё пир Галаадо́скирэ пхурыдырэндэ, и чхудэ́ лэс мануша́ пэ пэ́стэ барыдырэ́са и шэралэса, и Ефаё пхэндя́ сарэ́ лава́ пэ́скирэ анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро муй дрэ Маси́фа.</verse>
				<verse number="12">И бичхадя́ Ефаё манушэ́н кэ Амонитянэнгиро кра́ли тэ пхэнэ́л: “Со ту́кэ кэ мэ, со ту явдя́н кэ мэ тэ марэспэ пэ мири́ пхув?”</verse>
				<verse number="13">Амонитянэнгиро кра́ли пхэндя́ Ефаёскирэ манушэ́нгэ: “Израилё, ке́ли гия́ Египто́стыр, лыя́ мири́ пхув Арноностыр кэ Иавоко и Иорда́но; и адя́кэ ри́скир ла ма́нгэ раманёса (миро́са).”</verse>
				<verse number="14">Ефаё дрэ яви́р мо́ло бичхадя́ манушэ́н кэ Амонитянэнгиро кра́ли,</verse>
				<verse number="15">тэ пхэнэ́н лэ́скэ: “Адя́кэ ракирэ́ла Ефаё: Израилё на лыя́ Моавитянэнгири пхув и Амонитянэнгири пхув;</verse>
				<verse number="16">пал-дова́ со ке́ли амэ гиям Египто́стыр, то Израилё гия́ пэ чхучи́ пхув кэ Лоло́ мо́рё (дэрья́в) и гия́ дрэ Кадесо;</verse>
				<verse number="17">одотхы́р бичхадя́ Израилё манушэ́н кэ Эдомоскиро кра́ли тэ пхэнэ́л: “Дэ во́ля (дозволин) ма́нгэ тэ проджав тыри́ пхув”; нэ Эдомоскиро кра́ли на кандыя́; и кэ Моавититянэнгиро кра́ли ёв бичхадя́, нэ и одова́ на дыя́ лав; палдава́ Израилё яця́пэ дро Кадесо.</verse>
				<verse number="18">И гия́ Израилё чхучэ́ пхувья́са, и прогия́ Эдомоскири пхув и Моавитянэнгири пхув, и, яви пэ Моавитянэнгири пхув пэ васточно риг, тэрдия́ стано́са пал Арноно; нэ на загия́ дрэ Моавитянэнгири рига́, пал-дова́ со Арноно исыс Моавоскири ме́жа.</verse>
				<verse number="19">И бичхадя́ Израилё манушэ́н кэ Сигоно, Амореенгиро кра́ли, Есевоноскиро кра́ли, и пхэндя́ лэ́скэ Израилё: “Дэ во́ля (дозволин) амэ́нгэ тэ проджас тыри́ пхув пэ пэ́скиро штэ́то.”</verse>
				<verse number="20">Нэ Сигоно на дыя́ во́ля тэ промэкэл Израилё пир пэ́скирэ рига́, и скэдыя́ Сигоно сарэ́н пэ́скирэ манушэ́н, и тэрдия́ стано́са дрэ Иацо, и мардя́пэ Израилёса.</verse>
				<verse number="21">И отдыя́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро, Сигонос и сарэ́н лэ́скирэ манушэ́н дрэ васта́ Израилёскэ, и ёв домардя́ лэн; и дорэсця́ (долыя) Израилё дро мэкно́ миштыпэ́н (наследиё) сари́ Амореенгири пхув, саво́ дживдя́ пэ доя́ пхув;</verse>
				<verse number="22">и дорэснэ́ ёнэ дро мэкно́ миштыпэ́н (наследиё) сарэ́ Аморее́нгирэ рига́ Арноностыр кэ Иавоко и чхучэ́ пхувья́тыр кэ Иорда́но.</verse>
				<verse number="23">И адя́кэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро вытрадыя́ Амореёс Пэ́скирэ Израилёскирэ манушэ́нгирэ мо́стыр, а ту камэ́са тэ лэс лэ́скиро мэкно́ миштыпэ́н (наследиё)?</verse>
				<verse number="24">Ци нанэ ту́тэ дова́, со дыя́ ту́кэ Хамосо, тыро́ дэвлоро? И амэ́ндэ исын саро́ дова́, со дыя́ амэ́нгэ дро мэкно́ миштыпэ́н Рай Дэвэ́л, амаро́ Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="25">Нау́што ту фэды́р Валакостыр, Сепфороскирэ чхавэстыр, Моавитянэнгирэ крали́стыр? Ци костяпэ ёв Израилёса, ци мардя́пэ лэ́нца?</verse>
				<verse number="26">Израилё дживэ́ла триншэла́ бэрш кэ Есево́но и дрэ фо́рья, савэ́ запасёна лэ́стыр, дро Ароеро и дрэ фо́рья, савэ́ запасёна лэ́стыр, и дрэ сарэ́ фо́рья, савэ́ исын пашы́л Арноно; ваш со тумэ́ дрэ дова́ часо на отлынэ лэн?</verse>
				<verse number="27">А мэ на сом банго́ анги́л ту́тэ, и ту кэрэ́са ма́нгэ фуипэ́н, выгии проти ма́ндэ марибна́са. Рай Дэвэ́л, Сэнда́ри, мэк тэ явэ́л какана́ сэндариса машки́р Израилёскирэ чхавэ́ндэ и машки́р Амонитянэндэ!”</verse>
				<verse number="28">Нэ Амонитянэнгиро кра́ли на шундя́ Ефаёскирэ лава́, савэ́нца ёв бичхадя́ кэ ёв.</verse>
				<verse number="29">И сыс пэ Ефаёстэ Дэвлэ́скиро Ду́хо (Фа́но), и прогия́ ёв Галаа́до и Мана́сия, и прогия́ ёв Галаадоскири Маси́фа, и Галаадо́скирэ Масифатыр гия́ кэ Амонитяни.</verse>
				<verse number="30">И дыя́ Ефаё совэ́л Ра́скэ-Дэвлэ́скэ и пхэндя́: “Ко́ли Ту отдэса Амонитянэн дрэ мирэ́ васта́,</verse>
				<verse number="31">то тэды пир миро рисибэн раманёса (миро́са) Амонитянэндыр, со выджа́ла мирэ́ кхэрэ́скирэ вударэндыр пэ стреч ма́нгэ, явэ́ла Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, и мэ яна́ва дава́ пэ цэ́ло схачкирибэ́н.”</verse>
				<verse number="32">И явдя́ Ефаё кэ Амонитяни – тэ марэ́лпэ лэ́нца, и отдыя́ лэн Рай Дэвэ́л дрэ лэ́скирэ васта́;</verse>
				<verse number="33">и домардя́ ёв лэн древа́н барэ́ марибна́са, Ароеростыр кэ Минифа биш фо́рья, и кэ Авель-Керамима, и Амонитяни поддынэпэ анги́л Израилёскирэ чхавэ́ндэ.</verse>
				<verse number="34">И явдя́ Ефаё дрэ Маси́фа дро пэ́скиро кхэр, и ґа́да, лэ́скири чхай выджа́ла гил лэ́скэ бубноса и кхэлыбнаса; ёй сыс лэ́стэ екх, и на сыс лэ́стэ буты́р ни чхавэ́с, ни чха.</verse>
				<verse number="35">Ке́ли ёв дыкхця́ ла, роскустя пэ́скири и́дя и пхэндя́: “Ах, мири́ чхай! Ту домардян ман; и ту сан дрэ чысло одолэнца, савэ́ пхагирдэ́ рама́нё (миро) мирэ́ джиибна́скиро! Мэ отчхакирдём пал ту́тэ мирэ́ ушта́ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, и мэ на могина́ва тэ отпхэнавпэ.”</verse>
				<verse number="36">Ёй пхэндя́ лэ́скэ: “Миро да́до! Ту отчхакирдян тырэ́ ушта́ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ – и кэр ма́нца дова́, со пхэндлэ́ тырэ́ ушта́, ке́ли Рай Дэвэ́л кэрдя́ пир ту́тэ заводо (отомстиныбэн) тырэ́ вэргэ́нгэ Амонитянэнгэ.”</verse>
				<verse number="37">И пхэндя́ ёй пэ́скирэ дадэ́скэ: “Кэр ма́нгэ, екх, ґа́да со: отмэк ман пэ дуй чхона́; мэ джа́ва, джа́ва упрэ́ пэ бэ́рги, и мэ обровава миро чхаитко мирэ́ малненца.”</verse>
				<verse number="38">Ёв пхэндя́: “Джа́.” И отмэкхця ла пэ дуй чхона́. Ёй гия́ пэ́скирэ малненца, и оброндя пэ́скиро чхаитко дрэ бэ́рги.</verse>
				<verse number="39">Пир дуенгирэ-чхонэнгиро прогиибэн, ёй рисия́ кэ пэ́скиро дад, и ёв кэрдя́ пэ ла́тэ совэ́л пэ́скири, сави́ дыя́, и ёй на уджиндя́ ромэс. И загия́ дава́ дро обычаё (присыкляибэн) Израилё.</verse>
				<verse number="40">Со кажно бэрш Израилёскирэ чхая́ псирдэ́ тэ обровэн Ефаёскирэ-Галаадитяниноскирья чха штар дывэса́ дро бэрш.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="12">
				<verse number="1">Ефремляни скэдынэ́пэ и пиригинэ́ Иорда́но дрэ Севино и пхэндлэ́ Ефаёскэ: “Ваш со ту псирдян тэ марэспэ Амонитянэнца, а амэн на кхардян пэ́са? Амэ схачкираса тыро́ кхэр яга́са и ту́са кхэтанэ́.”</verse>
				<verse number="2">Ефаё пхэндя́ лэ́нгэ: “Мэ и мирэ́ мануша́ лыджиям Амонитянэнца баро́ кошыбэ́н; мэ кхардём тумэн, нэ тумэ́ на зракхнэ́ ман лэ́нгирэ вастэ́стыр;</verse>
				<verse number="3">дыкхи́, со тумэ́ на зракхэна ман, мэ отдыём хасибнаскэ миро джиибэ́н, и гиём пэ Амонитянэндэ, и отдыя́ лэн Рай Дэвэ́л дрэ мирэ́ васта́; со́скэ тумэ́ явнэ́ какана́ тэ марэ́нпэ ма́нца?”</verse>
				<verse number="4">И скэдыя́ Ефаё сарэ́н Галаадо́скирэ манушэ́н, и мардя́пэ Ефремлянэнца, и домардэ́ Галаадо́скирэ мануша́ Ефремлянэн, ракири́: “Тумэ́, Ефремо́скирэ знашыбнарья, Галаадо́скирэ исын машки́р Ефремостэ и машки́р Манасиястэ.</verse>
				<verse number="5">И пириухтылдэ Галаадитяни пириправа пирда́л Иорда́но Ефремлянэндыр, и, ке́ли-кон Ефремлянэндыр, савэ́ ячнэ́пэ джидэ́, ракирдя́: ‘Дэн во́ля (дозволинэн) ма́нгэ тэ пириджав,’ тэды Галаадо́скирэ мануша́ ракирдэ́ лэ́скэ: “Ци на Ефремлянино сан ту?” Ёв ракирдя́: “Над.”</verse>
				<verse number="6">Ёнэ ракирдэ́ лэ́скэ: “Пхэн: ‘Шыбболет,’” а ёв ракирдя́: “Сибболет”, и на могиндя́ явирчанэс (пэ яви́р) тэ выракирэл. Тэды ёнэ лэнас лэс, и мулякирэнас пашы́л пириправа (форто) пир Иорда́но. И пынэ́ дро до часо Ефремлянэндыр штардэша́ дуй тысёнцы.</verse>
				<verse number="7">Ефаё сыс Израилёскиро сэнда́ри шов бэрш, и мыя́ Ефаё Галаадитянэнгиро, и гарадо́ сыс дро екх Галаадоскиро фо́ро.</verse>
				<verse number="8">Коригэды́р (позжэды́р) лэ́стэ сыс Израилёскирэ сэндариса Есево́но Вифлеемостыр.</verse>
				<verse number="9">Лэ́стэ сыс трия́нда (триндэша) чхавэ́н, и триндэша чхае́н ёв отдыя́ кхэрэ́стыр палоро́м, а триндэша чхае́н лыя́ рига́тыр пал пэ́скирэ чхавэ́ндэ, и сыс ёв сэнда́ри Израилёскиро эфта́ бэрш.</verse>
				<verse number="10">И мыя́ Есево́но и гарадо́ сыс дро Вифлее́мо.</verse>
				<verse number="11">Коригэды́р (позжэды́р) лэ́стэ Израилёскирэ сэндариса сыс Елоно, Завулонянино, и сэндякирдя Израилё дэш бэрш.</verse>
				<verse number="12">И мыя́ Елоно Завулонянино, и гарадо́ сыс дрэ Аиалоно, пэ Завулоноскири пхув.</verse>
				<verse number="13">Коригэды́р лэ́стэ сыс Израилёскирэ сэндариса Авдоно, Гилелоскиро чхаво́, Пирафонянино.</verse>
				<verse number="14">Лэ́стэ сыс штардэша́ чхавэ́н и трия́нда ўнукэн, савэ́ традэнас пэ эфтадэшэ тэрнэ́ ослэндэ. Ёв сэндякирдя Израилё охто́ (бидуе́нгиро дэш) бэрш.</verse>
				<verse number="15">И мыя́ Авдоно Гилелоскиро чхаво́, Пирафонянино, и гарадо́ сыс дро Пирафоно пэ Ефремо́скири пхув, пэ Амаликоскири бэ́рга.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="13">
				<verse number="1">Израилёскирэ чхавэ́ кэрдэ́ дурыдыр фуипэ́н анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ якха́, и отдыя́ лэн Рай Дэвэ́л дрэ Филистимлянэнгирэ васта́ пэ штардэша́ бэрш.</verse>
				<verse number="2">Дрэ дова́ часо (цы́ро) сыс ману́ш Цоратыр, Дано́скирэ кхэритконэ́ родо́стыр, лавэ́са Маноё, ромны́ лэ́скири сыс бичхавэнгири и на биянэлас.</verse>
				<verse number="3">И явдя́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Янго́ло ромнякэ, и пхэндя́ ла́кэ: “Ѓа́да, ту сан бичхаворэнгири и на биянэса; нэ запхарьёса и биянэса чхаворэс;</verse>
				<verse number="4">и адя́кэ ракхпэ, на пи мол (вино) и сикера, и на ха ничы́ нажужо;</verse>
				<verse number="5">пал-дова́ со, акэ, ту запхарьёса и биянэса чхавэ́с, и бритва (мурадлуны) на касынэлапэ лэ́скиро шэро́, пал-дова́ со кокорэ́ да́кирэ масэстыр дава́ тыкно́ бия́то явэ́ла Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро назореё, и ёв лэ́ла тэ зракхэ́л Израилё Филистимлянэнгирэ вастэ́стыр.”</verse>
				<verse number="6">Ромны́ явдя́ и роспхэндя́ пэ́скирэ ромэскэ: “Дэвлэ́скиро ману́ш сыс яви кэ мэ, саво́ подджа́ла, сы́рбы Дэвлэ́скиро Янго́ло, древа́н (збит) райкано, мэ на пхуцёмпэ лэ́стыр, каты́р ёв сыс, и ёв на пхэндя́ ма́нгэ лэ́скиро лав;</verse>
				<verse number="7">нэ ёв пхэндя́ ма́нгэ: “Акэ, ту запхарьёса и биянэса чхавэ́с; и адя́кэ на пи мол и сикера, и на ха ничы́ нажужо, пал-дова́ со бия́то (тыкномас) да́кирэ лочовя́тыр (утробатыр) кэ пэ́скиро мэрибэ́н явэ́ла Дэвлэ́скиро назореё.”</verse>
				<verse number="8">Маноё мангдя́пэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, и пхэндя́: “Раё Дэ́вла! Мэк тэ явэ́л нэвэ́с (зноко) кэ амэ Дэвлэ́скиро ману́ш, савэ́с бичхадян Ту, и высыклякирэла амэн, со амэ́нгэ тэ кэрэ́с биятоса (тыкнэмасэса), саво́ бияндёла.”</verse>
				<verse number="9">И шундя́ Дэвэ́л Маноёскири зан (глос), и Дэвлэ́скиро Янго́ло нэвэ́с явдя́ кэ ромны́, ке́ли ёй сыс пэ фэ́лда, и Маноёс, ла́кирэ ромэс, на сыс ла́са.</verse>
				<verse number="10">Ромны́ сы́гэс праста́ндыя, и пхэндя́ пэ́скирэ ромэскэ, и пхэндя́ лэ́скэ: “Ѓа́да, явдя́ ма́нгэ ману́ш, саво́ сыс яви тэды кэ мэ.”</verse>
				<verse number="11">Маноё уштыя́ и гия́ пэ́скирэ ромня́са, и явдя́ кэ одова́ ману́ш, и пхэндя́ лэ́скэ: “Ту сан одова́ ману́ш, саво́ ракирдя́ ла́са, джувля́са?” Янго́ло пхэндя́: “Мэ.”</verse>
				<verse number="12">И пхэндя́ Маноё: “И адя́кэ, ко́ли кэрэ́лапэ чачипна́са (збувинэлапэ) лав тыро́, сыр амэ́нгэ тэ кэра́с адалэ́ биятоса (тыкнэмасэса) и со лэ́са тэ кэра́с?”</verse>
				<verse number="13">Дэвлэ́скиро Янго́ло пхэндя́ Маноёскэ: “Мэк ёв тэ ракхэлпэ сарэ́стыр, пал со мэ пхэндём ромнякэ;</verse>
				<verse number="14">мэк тэ на хал ничы́, со дэ́ла винаградоскири лоза; мэк тэ на пьел мол и сикера и тэ на хал ничы́ нажужо, и тэ приракхэл саро́, со мэ припхэндём ла́кэ.”</verse>
				<verse number="15">И пхэндя́ Маноё Дэвлэ́скирэ Янголоскэ: “Дэ во́ля (дозволин) тэ урикирас тут, пака амэ кэраваса ваш ту́кэ бузнорэс (козлёнкос).”</verse>
				<verse number="16">Дэвлэ́скиро Янго́ло пхэндя́ Маноёскэ: “Мэк (усае́кх) бы ту и тэ урикирэс ман, нэ мэ на ява́ва тэ хав тыро́ маро́; ко́ли камэ́са тэ кэрэ́с цэ́ло схачкирибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, тэды ґа́здэ лэс.” Маноё на джиндя́, со дава́ сыс Дэвлэ́скиро Янго́ло.</verse>
				<verse number="17">И пхэндя́ Маноё Дэвлэ́скирэ Янголоскэ: “Сыр исын тыро́ лав? Соб (кай) амэ́нгэ тэ славинас тут, ке́ли кэрэ́лапэ чачипна́са тыро́ лав.”</verse>
				<verse number="18">Дэвлэ́скиро Янго́ло пхэндя́ лэ́скэ: “Со ту пхучэса пал миро лав? Ёв исын дивно.</verse>
				<verse number="19">И лыя́ Маноё бузнорэс (козлёнкос) и маруно́ яныбэ́н, и ґаздыя́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пэ бар. И кэрдя́ Ёв ди́во, саво́ дыкхнэ́ Маноё и лэ́скири ромны́.</verse>
				<verse number="20">Ке́ли полымя лыя́ тэ ґаздэлпэ алтарёстыр кэ болыбэ́н, то Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Янго́ло ґаздыя́пэ дрэ полымя жэртвеникоскири. Дыкхи́ дава́, Маноё и лэ́скири ромны́ пынэ́ мо́са пэ пхув.</verse>
				<verse number="21">И на яця́ бицяло́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Янго́ло Манаёскэ и лэ́скирэ ромнякэ. Тэды Маноё уджиндя́, со дава́ сыс Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Янго́ло.</verse>
				<verse number="22">И пхэндя́ Маноё пэ́скирэ ромнякэ: “Чачэс, амэ мэраса, пал-дова́ со амэ дыкхцям Дэвлэ́с.”</verse>
				<verse number="23">Ромны́ лэ́скири пхэндя́ лэ́скэ: “Ко́ли бы Рай Дэвэ́л камдя́ тэ мулякирэ́л амэн, тэды на прилэлас бы амарэ́ вастэ́ндыр цэ́ло схачкирибэ́н и маруно́ яныбэ́н, и на сыкадя́ бы амэ́нгэ саро́ дова́, и какана́ на отчхакирэлас амэ́нгэ саро́.”</verse>
				<verse number="24">И бияндя́ ромны́ чхавэ́с и дыя́ лав лэ́скэ: Самсо́но. И бария тыкномас, и бахтякирдя́ лэс Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="25">И лыя́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Ду́хо (Фа́но) тэ кэрэ́л дрэ лэ́стэ дрэ Даноскиро ста́но, машки́р Цора и Естаоло.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="14">
				<verse number="1">И гия́ Самсо́но дрэ Фимнафа, и дыкхця́ дрэ Фимнафа джувля́ Филистимия́кирэ чхаендыр.</verse>
				<verse number="2">Ёв гия́ и пхэндя́ пэ́скирэ дадэ́скэ и пэ́скирэ да́кэ, и пхэндя́: “Мэ дыкхцём дрэ Фимнафа Филистимия́кирэ чхаендыр джувля́: лэн ма́нгэ ла дрэ ромны́ (ромня́тэ).”</verse>
				<verse number="3">Лэ́скиро дад и дай пхэндлэ́ лэ́скэ: “Нау́што нанэ джувле́н машки́р тырэ́-пшалэнгирэ чхаендэ и дрэ сарэ́ мирэ́ манушэ́ндэ, со ту джа́са тэ лэс джувля́ наобчхиндлэндэ Филистимляндэ?” И пхэндя́ Самсо́но пэ́скирэ дадэ́скэ: “Лэ ла ма́нгэ, пал-дова́ со ёй исын ма́нгэ пир ило́.”</verse>
				<verse number="4">Дад лэ́скиро и дай лэ́скири на джиндлэ́, со дава́ сыс Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, и со ёв родэ́ла ваканцыя (случаё) тэ отомстинэл (тэ отхал палэ) Филистимлянэнгэ. А дро дова́ часо Филистимля́ни сыс хулая́ пэ Израилё.</verse>
				<verse number="5">И гия́ Самсо́но дадэ́са пэскирэса и даса пэскирьяса дрэ Фимнафа, а ке́ли подгинэ́ кэ винаградники Фимнафакирэ, ґа́да, тэрно́ ле́во (шчэр) рычыны джа́ла пэ стреч лэ́скэ.</verse>
				<verse number="6">И згия пэ лэ́стэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Ду́хо (Фа́но), и ёв роскустя левос сыр бузнорэс; а дро васт лэ́стэ ничы́ на сыс. И ёв на пхэндя́ пэ́скирэ дадэ́скэ и пэ́скирэ да́кэ, со ёв кэрдя́.</verse>
				<verse number="7">И явдя́, и ракирдя́ джувля́са, и ёй яця́ пир ило́ Самсоноскэ.</verse>
				<verse number="8">Сыр прогинэ́ вари-кицы́ дывэса́, нэвэ́с гия́ ёв, соб (кай) тэ лэс ла, и загия́ тэ подыкхэл левоскиро тру́по, и ґа́да, роё бэрлинэн (пчолэн) дро левоскиро тру́по и авги́н.</verse>
				<verse number="9">Ёв лыя́ лэс дрэ пэ́скирэ васта́, и гия́, и хая дромэ́са; и ке́ли явдя́ кэ пэ́скиро дад и пэ́скири дай, дыя́ и лэ́нгэ, и ёнэ ханэ́; нэ на пхэндя́ лэ́нгэ, со ёв левоскирэ трупостыр лыя́ дава́ авги́н.</verse>
				<verse number="10">И явдя́ лэ́скиро дад кэ джувлы́, и кэрдя́ одо́й Самсо́но сками́нд, сыр исын прилыно, кэрэ́на тэрнэ́.</verse>
				<verse number="11">И сыр одо́й дыкхнэ́ лэс, то дынэ́ лэ́скэ выкэдынэ́ триндэша бьявитконэ малэн, савэ́ бы явэ́на пашы́л лэ́стэ.</verse>
				<verse number="12">То тэ́ньчи пхэндя́ лэ́нгэ Самсо́но: “Задава мэ тумэ́нгэ шэрэпхарибнытко задыибэн (загадка); ко́ли тумэ́ роспхандэна (отгадынэна) ма́нгэ лэс пал эфта́ дывэса́ пэ пиро́ роспхандэна и чачунэ́с, тэды мэ да́ва тумэ́нгэ триндэша синдоны и триндэша зменна и́ди;</verse>
				<verse number="13">ко́ли на дэ́на ра́да тэ роспхандэн ма́нгэ, тэды тумэ́ бангэ́ явэ́на тэ дэн ма́нгэ триндэша синдоны и триндэша зменна и́ди.” Ёнэ пхэндлэ́ лэ́скэ: “Загадын (задэ) тыро́ шэрэпхарибнытко, пошунаса.”</verse>
				<verse number="14">И пхэндя́ лэ́нгэ: “Хабнаскирэстыр выгия́ хабнытко, и зоралэстыр выгия́ гудло́.” И на могиндлэ́ ёнэ тэ отгадынэн шэрэпхарибнытко (загадка) дрэ трин дывэ́с.</verse>
				<verse number="15">Пэ эфта́то дывэ́с пхэндлэ́ ёнэ Самсоноскирэ ромнякэ: “Уракир тырэ́ ромэс, соб (кай) ёв тэ роспхандэл амэ́нгэ шэрэпхарибнытко (загадка); а ко́ли над, то схачкираса яга́са тут и тырэ́-дадэ́скиро кхэр; нау́што тумэ́ кхардэ́ амэн, соб (кай) тэ обкэдэн амэн?”</verse>
				<verse number="16">рондя́ Самсоноскири ромны́ анги́л лэ́стэ и ракирэ́ла: “Ту бидыкхэса ман, и мэ на сом пир ило́ ту́кэ; ту дыя́н мирэ́-манушэ́нгирэ чхавэ́нгэ шэрэпхарибнытка, а ма́нгэ на роспхандэса лэс.” Ёв пхэндя́ ла́кэ: “Мирэ́ дадэ́скэ и мирэ́ да́кэ на роспхандём лэс; и ту́кэ ци роспхандава?”</verse>
				<verse number="17">рондя́ ёй анги́л лэ́стэ эфта́ дывэса́, дрэ савэ́ сыс лэ́ндэ пиро́. Кэ ко́нцо (яго́ро) пэ эфта́то дывэ́с ёв роспхандя ла́кэ; пал-дова́ со ёй зоралэ́с мангдя́ лэс. А ёй розгадындя шэрэпхарибнытка пэ́скирэ манушэ́нгирэ чхавэ́нгэ.</verse>
				<verse number="18">И пэ эфта́то дывэ́с анги́л кхамэскиро загиибэ́н пхэндлэ́ лэ́скэ мануша́: “Со исын гудлэдыр авгинэстыр, и со исын зоралэды́р левостыр!” Ёв пхэндя́ лэ́нгэ: “Ко́ли бы тумэ́ тэ на дэн го́дла пэ мирэ́ тэрнэ́ гурумнятэ, тэды на отгадынэнас бы миро шэрэпхарибнытко.”</verse>
				<verse number="19">И згия пэ лэ́стэ Дэвлэ́скиро Ду́хо (Фа́но), и гия́ ёв дро Аскалоно, и домардя́ одо́й триндэша манушэ́н, злыя́ лэ́ндыр и́ди и отдыя́ змена лэ́нгирэ ризэндыр одолэ́нгэ, кон роспхандя (розгадындя) шэрэпхарибнытко (загадка). И захачи́я лэ́скири холы́, и гия́ ёв дрэ пэ́скирэ-дадэ́скиро кхэр.</verse>
				<verse number="20">А Самсоноскири ромны́ выгия́ палоро́м пал бьявитконэ лэ́скирэ малэстэ, саво́ сыс дру́го (мал) пашы́л лэ́стэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="15">
				<verse number="1">Пир вари-кицы́ дывэса́, дрэ дывэса́, ке́ли укэдэнас пшэница (парно́ гив), явдя́ Самсо́но тэ дыкхэлпэ пэ́скирэ ромня́са, яны пэ́са бузнорэс; и ке́ли пхэндя́: “Заджава кэ мири́ ромны́ дрэ соибнытко шту́ба” – ла́киро дад на дыя́ лэ́скэ тэ заджа́л.</verse>
				<verse number="2">И пхэндя́ ла́киро дад: “Мэ думиндём, со ту ла роскамдян, и мэ отдыём ла тырэ́ малэ́скэ (другоскэ); ґа́да, тыкнэдыршо пхэн исын шукарэдыр ла́тыр; мэк ёй тэ явэ́л ту́кэ заме́ст ла́тэ.”</verse>
				<verse number="3">Нэ Самсо́но пхэндя́ лэ́нгэ: “Какана́ мэ ява́ва чачуно́ анги́л Филистимлянэндэ, ко́ли кэра́ва лэ́нгэ фуипэ́н.”</verse>
				<verse number="4">И гия́ Самсо́но, и ухтылдя трия́нда лисэн (локхнен), и лыя́ факелы (ягитка), и спхандя пори порьяса, и припхандя пир факело машки́р дуе порья;</verse>
				<verse number="5">и захачкирдя факелы, и мэкця́ лэн пэ Филистимлянэнгири жатва, и выхачкирдя и ґарбы (снопы) и наукэдыно маро́, и винаграды́тка унты (сады) и маслинытка.</verse>
				<verse number="6">И ракирдэ́ Филистимля́ни: “Кон дава́ кэрдя́?” И пхэндлэ́: “О Самсо́но, Фимнафяниноскиро зятё; пал-дова́ со дава́ лыя́ лэ́скирэ ромня́ и отдыя́ лэ́скирэ малэ́скэ.” И гинэ́ Филистимля́ни, и хачкирдэ́ яга́са ла и ла́кирэ дадэ́с.</verse>
				<verse number="7">Самсо́но пхэндя́ лэ́нгэ: “Мэк тумэ́ кэрдэ́ дава́, нэ мэ отхава палэ (отомстинава) тумэ́нгэ кокорэнгэ и тэды штылёвава.”</verse>
				<verse number="8">И пиримардя ёв лэ́нгэ икры (голени) и стаця (бедры), и гия́ и бэстя́ дрэ ушчэлия бэргакири Етамо.</verse>
				<verse number="9">И гинэ́ Филистимля́ни, и тэрдинэ́ стано́са дрэ Юдэ́я, и протырдынэпэ кэ Леха.</verse>
				<verse number="10">И пхэндлэ́ Юдэя́кирэ мануша́: “Палсо́ тумэ́ выгинэ́ проти амэ́ндэ?” Ёнэ пхэндлэ́: “Амэ явдя́м тэ пхандас Самсонос, соб (кай) тэ кэра́с лэ́са дова́, сыр ёв кэрдя́ амэ́нца.”</verse>
				<verse number="11">И гинэ́ трин тысёнцы мануша́ Юдэя́тыр кэ бэргакири ушчэлия Етамо, и пхэндлэ́ Самсоноскэ: “Нау́што ту на джинэ́са, со Филистимля́ни хулаинэна пэ амэ́ндэ? Со ту кэрдя́н дава́ амэ́нгэ?” Ёв пхэндя́ лэ́нгэ: “Сыр ёнэ ма́нца кэрдэ́, адя́кэ и мэ кэрдём лэ́нца.”</verse>
				<verse number="12">И пхэндлэ́ лэ́скэ: “Амэ явдя́м тэ пхандас тут, соб (кай) тэ отдас тут дрэ Филистимлянэнгирэ васта́.” И пхэндя́ лэ́нгэ Самсо́но: “Совлахан ма́нгэ, со тумэ́ на мулякирэна ман.”</verse>
				<verse number="13">И пхэндлэ́ лэ́скэ: “Над, амэ екх со пхандаса тут и отдаса тут дрэ лэ́нгирэ васта́, нэ тэ замарас, на замараса.” И пхандлэ лэс дуе нэвонэ́ шэлэнца, и лыджинэ́ лэс ушчэлиятыр.</verse>
				<verse number="14">Ке́ли ёв подги́я кэ Леха, то Филистимля́ни годла́са стрэниндлэ лэс. И згия пэ лэ́стэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Ду́хо (Фа́но), и шэлэ, савэ́ сыс пэ лэ́скирэ васта́, кэрдэ́пэ сыр пирихачкирдо лёно (ґандладо), и пынэ́ лэ́скирэ пхандыпна лэ́скирэ вастэ́ндыр.</verse>
				<verse number="15">Латхя́ ёв ялы́ (свяжо) ослинытко жанда, и ґаздыя́ пэ́скиро васт, лыя́ ла, и домардя́ ла́са тысёнцо манушэ́н.</verse>
				<verse number="16">И пхэндя́ Самсо́но: “Ослинытконэ жандаса толпа, дуй толпы, ослинытконэ жандаса домардём мэ тысёнцо манушэ́н.”</verse>
				<verse number="17">Пхэни́ дава́, ёв чхурдыя́ жанда вастэ́стыр пэскирэстыр и кхардя́ дова́ штэ́то: Рамаф-Лехи.</verse>
				<verse number="18">И почхуиндя ёв бари смэга (жажда), и дыя́ го́дла кэ Рай Дэвэ́л и пхэндя́: “Ту кэрдя́н Тырэ́-писхарискирэ вастэ́са баро́ дава́ зракхибэ́н; а какана́ мэ мэра́ва смэгатыр и пэрава дрэ наобчхиндлэнгирэ васта́.”</verse>
				<verse number="19">И отчхакирдя́ Дэвэ́л ямина (кула) дрэ Леха, и потхадыя ла́тыр пани́. Ёв пия пхэрдэ́с, и рисия́ лэ́скиро ду́хо, и ёв отджидыя́; долэ́стыр и кхардо лав далэ́ штэтоскэ “прикхарибнаскири ґаны́нг”, сави́ исын дрэ Леха кэ дава́ дывэ́с.</verse>
				<verse number="20">И сыс ёв сэнда́ри пэ Израилё дрэ Филистимлянэнгирэ дывэса́ биш бэрш.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="16">
				<verse number="1">Явдя́ е́кхвар Самсо́но дрэ Газа и, дыкхця́ одо́й биладжакуня джувля́, и загия́ кэ ёй.</verse>
				<verse number="2">Манушэ́нгэ Газакирэнгэ пхэндлэ́: “Самсо́но явдя́ адари́к.” И псирдэ́ ёинэ трусця́л (кругом), и ракхнэ лэс сари́ рат дрэ форо́скирэ вудара́, и гарадынэ сари́ рат, ракири́: кэ дывэсы́тко ра́нко ужакираса и замараса лэс.”</verse>
				<verse number="3">А Самсо́но сыс суто́ кэ паш рат; дрэ паш рат уштыя́, сухтылдя вудара́ форо́скирэ портэндыр дуе косякэнца, ґаздыя́ лэн кхэтанэ́ шыбэроса (запороса), чхудя́ пэ пэ́скирэ псикэ́ и отлыджия лэн пэ бэрга́киро вучипэ́н, сави́ исын пэ дром кэ Хевро́но.</verse>
				<verse number="4">Коригэды́р (позжэ) дава́ лэ́скэ яця́ пир ило́ екх джувлы́, сави́ дживдя́ пэ Сорекоскиро до́ло; лав ла́киро сыс Далида.</verse>
				<verse number="5">Кэ ёй явнэ́ Филистимия́кирэ хулая́ и ракирэ́на ла́кэ: “Уракир лэс, и уджин, дрэ со исын бари лэ́скири зор, и сыр амэ́нгэ тэ пиризорьякирас (тэ збердынас) лэс, соб (кай) тэ спхандас лэс тэ штылякирас лэс; а амэ даса ту́кэ пал дава́ кажно тысёнцо шэ́кели дро руп.”</verse>
				<verse number="6">И пхэндя́ Далида Самсоноскэ: “‘Пхэн ма́нгэ, дро со’ исын бари зор тыри́, и со́са тэ пхандэс тут, соб (кай) тэ штылякирэс тут?”</verse>
				<verse number="7">Самсо́но пхэндя́ ла́кэ: “Ко́ли спхандэна ман эфта́ киндэ тетивэнца, савэ́ исын на зашутькирдэ, тэды мэ скэравапэ бизорья́киро и ява́ва, сыр и яви́р мануша́.”</verse>
				<verse number="8">И яндлэ́ ла́кэ Филистимнякирэ хулая́ эфта́ киндэ тетивы, савэ́ сыс на зашутинэ, и ёй пхандя лэс лэ́нца.</verse>
				<verse number="9">Машкир дова́ сыс екх гарадо́ ману́ш бэшто́ дрэ шту́ба, кай сыс сутэ́. И пхэндя́ лэ́скэ: “Самсо́но! Филистимля́ни джа́на пэ ту́тэ.” Ёв роскустя тетивы, сыр роскушэна тхав паклятыр, ке́ли пирихачкирэла ла яг. И на уджиндлэ́ лэ́скири зор.</verse>
				<verse number="10">И пхэндя́ Далида Самсоноскэ: “Ѓа́да, ту хохадян ман и ракирдян ма́нгэ хохаибэ́н; пхэн какана́ ма́нгэ, со́са тэ спхандав тут?”</verse>
				<verse number="11">Ёв пхэндя́ ла́кэ: “Ко́ли пхандэна ман нэвонэ́ шэлэнца, савэ́ на сыс дро рэ́ндо, тэды мэ кэравапэ бизорья́киро и ява́ва, сыр сарэ́ мануша́.”</verse>
				<verse number="12">Э Далида лыя́ нэвэ шэлэ, и пхандя лэс, и пхэндя́ лэ́скэ: “Самсо́но! Филистимля́ни джа́на пэ ту́тэ.” (Машкир дава́ сыс екх гарадо́ ману́ш, бэшто́ дрэ шту́ба, кай сыс сутэ́). И скустя ёв лэн пэ́скирэ вастэ́ндыр, сыр тхава.</verse>
				<verse number="13">И пхэндя́ Далида Самсоноскэ: “Уса ту хохавэса ман и ракирэ́са ма́нгэ хохаибэ́н; пхэн ма́нгэ, со́са бы тэ пхандэн тут.” Ёв пхэндя́ ла́кэ: “Ко́ли ту мирэ́ шэрэскирэ балэндыр скхувэса эфта́ чхурья (косы) дрэ тхан (ткань), и примарэса ла цвикоса кэ ткально калода.</verse>
				<verse number="14">И прикэрдя ёй лэн кэ калода, и пхэндя́ лэ́скэ: “Филистимля́ни джа́на пэ ту́тэ, Самсо́но!” Ёв джангадыя пэ́скирэ соибнастыр и вытырдыя ткально калода кхэтанэ́ тханэса (тканяса).</verse>
				<verse number="15">И пхэндя́ лэ́скэ Далида: “Сыр ту ракирэ́са: Ту сан дро́го ма́нгэ, а ило́ тыро́ нанэ ма́нца? Ѓа́да, ту трин мо́лы хохадян ман и на пхэндя́н ма́нгэ, дрэ со исын бари зор тыри́.”</verse>
				<verse number="16">И адя́кэ ёй пэ́скирэ лавэ́нца тасавэлас лэс кажно дывэ́с, и мэнчындя лэс, тэды лэ́скирэ дескэ яця́ пхаро́ кэ мэрибэ́н.</verse>
				<verse number="17">И ёв отчхакирдя́ ла́кэ саро́ ило́ пэ́скиро, и пхэндя́ ла́кэ: “Бритва (мурадлуны) на касындяпэ миро шэро́; пал-дова́ со мэ сом Дэвлэ́скиро назореё мирэ́-да́кирэ лочовя́тыр (утробатыр); ко́ли тэ обчхинэс ман, то отджала мири́ зор ма́ндыр; мэ кэравапэ бизорья́киро и ява́ва, сыр сарэ́ мануша́.”</verse>
				<verse number="18">Э Далида, со ёв отчхакирдя́ ла́кэ пэ́скиро саро́ ило́, бичхадя́ и кхардя́ Филистимлянэнгирэ хулан, пхэны лэ́нгэ: “Джа́н какана́; ёв отчхакирдя́ ма́нгэ саро́ пэ́скиро ило́.” И явнэ́ кэ ёй Филистимлянэнгирэ хулая́, и яндлэ́ руп дрэ пэ́скирэ васта́.</verse>
				<verse number="19">И засовлякирдя лэс Далида пэ ла́кирэ чанга́, и кхардя́ манушэ́с, и пхэндя́ лэ́скэ тэ обчхинэл эфта́ чхурья лэ́скирэ шэрэстыр. И лыя́ ёв тэ нашавэл зор и отгия́ лэ́стыр зор лэ́скири.</verse>
				<verse number="20">Ёй пхэндя́: “Филистимля́ни джа́на пэ ту́тэ, Самсо́но!” Ёв джангадыя (прошниндяпэ) пэ́скирэ соибнастыр и пхэндя́: “Джа́ва, сыр и англыдыр, и мэ ява́ва во́льно.” А на джиндя́, со Рай Дэвэ́л отгия́ лэ́стыр.</verse>
				<verse number="21">Филистимля́ни лынэ́ лэс и выпхусадэ лэ́скэ якха́, яндлэ́ лэс дрэ Газа и закуиндлэ лэс дуе харкунэ́ зандирьенца (ланцугэнца), и ёв мелиндя дрэ узникэнгиро кхэр.</verse>
				<verse number="22">Нэ пало́ (после) дава́ бала́ пэ лэ́скиро шэро́ лынэ́ тэ барьён, кай ёнэ сыс обчхиндлэ́.</verse>
				<verse number="23">Филистимлянэнгирэ хулая́ скэдынэ́пэ, соб (кай) тэ яндэн баро́ свэ́нто яныбэ́н Дагоноскэ, пэскирэскэ дэвлорэскэ, и тэ лошалён (тэ повеселинэнпэ), и пхэндлэ́: “Дэвэ́л амаро́ отдыя́ Самсонос, вэргос амарэс, дрэ амарэ́ васта́.”</verse>
				<verse number="24">Адя́кэ-паць и мануша́, дыкхи́ лэс, славиндлэ пэ́скирэс дэвлорэс, ракири́: “Дэвэ́л амаро́ отдыя́ дрэ амарэ́ васта́ амарэ́ вэргос и амарэ́ пхувья́кирэ чхучиибнарис, саво́ домардя́ бутэн амэ́ндыр.”</verse>
				<verse number="25">И ке́ли розвеселиндяпэ лэ́нгиро ило́, то ёнэ пхэндлэ́: “Кхарэ́н Самсонос, мэк ёв тэ сандякирэл амэн.” И кхардэ́ Самсонос узникэнгирэ кхэрэ́стыр, и ёв сандякирдя лэн, и чхудэ́ лэс машки́р сты́лбы.</verse>
				<verse number="26">И пхэндя́ Самсо́но тэрнэ́-бэршэнгирэскэ (отрокоскэ), саво́ лыджия́ лэс пал васт: “Подлыджа ман, соб (кай) тэ чилавав ма́нгэ сты́лбы, пэ савэ́ исын тэрдо́ кхэр, и тэ прикасынавпэ кэ ёнэ.”</verse>
				<verse number="27">Муршэ́н и джувле́н сыс пхэрдо́ кхэр; одо́й сыс сарэ́ Филистимлянэнгирэ хулая́, и пэ стрэ́ха (чхаки́н) сыс кэ трин тысёнцы муршэ́н и джувле́н, савэ́ дыкхнэ́ пэ Самсоностэ, саво́ лэн сандякирэлас.</verse>
				<verse number="28">И задыя го́дла Самсо́но кэ Рай Дэвэ́л и пхэндя́: “Раё Дэ́вла! Пририпир ман и зорьякир ман е́кхвар какана́, о Дэ́вла! Соб (кай) ма́нгэ дрэ екх мо́ло тэ отхав палэ Филистимлянэнгэ пал дуй мирэ́ якха́.”</verse>
				<verse number="29">И злыя́ Самсо́но штэто́стыр дуй машкиратунэ сты́лбы, пэ савэ́ рикирдяпэ кхэр, рикири пэс дрэ лэ́ндэ, дрэ екх пэскирэса чачэ́ (правонэ) вастэ́са, а дрэ яви́р зэрвонэ (левонэ) вастэ́са.</verse>
				<verse number="30">И пхэндя́ Самсо́но: “Мэр, ди миро, Филистимлянэнца!” И тасадя сарэ́ зорья́тыр и пыя́ кхэр пэ хуландэ и пэ сарэ́ манушэ́ндэ, савэ́ сыс дрэ лэ́стэ. И сыс мулэн, савэ́н мулякирдя́ Самсо́но анги́л мэрибэ́н пэ́скиро, бутыдыр, сыр ци бут ёв мулякирдя́ дрэ пэ́скиро джиибэ́н.</verse>
				<verse number="31">И явнэ́ лэ́скирэ пша́ла и саро́ лэ́скирэ-дадэ́скиро кхэр, и лынэ́ лэс, и гинэ́, и гарадэ́ лэс машки́р Цора и Естаоло, дрэ Маноёскири копли́ца, лэ́скирэ дадэ́скири. Ёв сыс сэнда́ри пэ Израилё биш бэрш.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="17">
				<verse number="1">И сыс вари-кон пэ Ефремо́скири бэ́рга, лавэ́са Миха.</verse>
				<verse number="2">Ёв пхэндя́ пэ́скирэ да́кэ: “Тысёнцо шэл шэ́кели руп, савэ́ ту́тэ лынэ́ и, пал савэ́ ту пашы́л ма́ндэ пхэндя́н прокошыбэна, дава́ руп ма́ндэ, мэ лыём лэс.” Дай лэ́скири пхэндя́: “Бахтякирдо́ тэ явэ́л миро чхаво́ Растэ-Дэвлэ́стэ!”</verse>
				<verse number="3">И рискирдя́ ёв пэ́скирэ да́кэ тысёнцо шэл шэ́кели руп. И пхэндя́ лэ́скири дай: “Дава́ руп мэ ту́тыр отдыём Ра́скэ-Дэвлэ́скэ ваш мирэ́ чхавэ́скэ, соб (кай) тэ кэрэ́с лэ́стыр и вычхиндло муй и вычхудо о́бразо; и адя́кэ мэ отда́ва лэс ту́кэ.”</verse>
				<verse number="4">Нэ ёв рискирдя́ руп пэ́скирэ да́кэ. Лэ́скири дай лыя́ дуйшэла́ шэ́кели руп и отдыя́ лэн вычхуибнарискэ. Ёв кэрдя́ лэ́ндыр вычхиндло муй и вычхудо о́бразо (кумиро), саво́ и сыс дрэ Михаскиро кхэр.</verse>
				<verse number="5">И сыс Михастэ Дэвлэ́скиро Кхэр. И кэрдя́ ёв эфо́до и терафимо, и ёв высвэнцындя пэ́скирэ чхавэ́ндыр екхэ́с, соб (кай) ёв тэ явэ́л лэ́стэ раша́са.</verse>
				<verse number="6">Дрэ долэ́ дывэса́ на сыс крали́с пэ Израилё; кажно (сва́ко) кэрдя́ дова́, со лэ́скэ здыяпэ чачипна́са.</verse>
				<verse number="7">Екх тэрно́ ману́ш Юдэя́кирэ Вифлеемостыр, Юда́скирэ родыцо́стыр, о Левито, тэды дживдя́ одо́й;</verse>
				<verse number="8">адава́ ману́ш гия́ Юдэя́кирэ Вифлемоскирэ форо́стыр, соб (кай) тэ дживэ́л, кай приджалапэ, и, гии дромэ́са, явдя́ пэ Ефремо́скири бэ́рга кэ Михаскиро кхэр.</verse>
				<verse number="9">И пхэндя́ лэ́скэ Миха: “Каты́р ту джа́са?” Ёв пхэндя́ лэ́скэ: “Мэ сом Левито Юдэя́кирэ Вифлемостыр и мэ джа́ва тэ джива́в, кай приджалапэ.”</verse>
				<verse number="10">И пхэндя́ лэ́скэ Миха: “Ячпэ ма́ндэ, и яв ма́ндэ дадэ́са и раша́са; мэ ява́ва тэ дав ту́кэ пир дэш шэ́кели руп пэ бэрш, и со трэй пэ и́дя и хабэ́н.”</verse>
				<verse number="11">Левито гия́ кэ ёв и дыя́ лав Левито тэ ячэ́лпэ далэ́ манушэ́стэ, и сыс адава́ тэрно́ ману́ш лэ́стэ, сыр екх лэ́скирэ чхавэ́ндыр.</verse>
				<verse number="12">Миха высвэнцындя Левитос, и адава́ тэрно́ ману́ш сыс лэ́стэ раша́са, и дживдя́ дро Михаскиро кхэр.</verse>
				<verse number="13">И пхэндя́ Миха: “Какана́ мэ джино́м, со Рай Дэвэ́л явэ́ла ма́нгэ тэ кэрэ́л лачхипэ́н, пал-дова́ со Левито ма́ндэ яця́ раша́са.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="18">
				<verse number="1">Дрэ долэ́ дывэса́ на сыс Израилёскирэ крали́с; и дрэ долэ́ дывэса́ Даноскиро ро́дыцо родыя пэ́скэ миштыпна́скири ме́ра (удело), кай бы тэ дживэ́л, пал-дова́ со пака на выпыя лэ́скэ пхэрды́ (цэ́ло) миштыпна́скири ме́ра машки́р Израилёскирэ ро́дыцы.</verse>
				<verse number="2">И бичхадэ́ Дано́скирэ чхавэ́ пэ́скирэ родыцо́стыр панджэ́ манушэ́н, зоралэн муршэ́н Цоратыр и Естаолостыр, соб (кай) ёнэ тэ обдыкхэн пхув и тэ уджинэ́н ла, и пхэндлэ́ лэ́нгэ: “Джа́н, обдыкхэн пхув.” Ёнэ явнэ́ пэ Ефремо́скири пхув кэ Михаскиро кхэр, и ратькирдэ одо́й.</verse>
				<verse number="3">Сыр ёнэ сыс пашы́л Михаскиро кхэр, то уджиндлэ́ ёнэ тэрнэ́-Левитоскири зан (глос), и загинэ́ одори́к, и пхучнэпэ лэ́стыр: “Кон яндя́ тут адари́к? Со ту ада́й кэрэ́са, и палсо́ ту сан датэ?”</verse>
				<verse number="4">Ёв пхэндя́ лэ́нгэ: “Дова́ и дова́ кэрдя́ ваш ма́нгэ о Миха, ёв лыя́ ман, и мэ яцём раша́са лэ́стэ.”</verse>
				<verse number="5">Ёнэ пхэндлэ́ лэ́скэ: “Пхучпэ Дэвлэ́стыр, соб (кай) тэ джинас амэ́нгэ, ци бахтало́ явэ́ла амаро́ дром, пир саво́ амэ джа́са.”</verse>
				<verse number="6">Раша́й пхэндя́ лэ́нгэ: “Джа́н раманёса (миро́са); анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ тумаро́ дром, дрэ саво́ тумэ́ джа́на.”</verse>
				<verse number="7">И гинэ́ одолэ́ пандж мурша́, и явнэ́ дро Лаисо, и дыкхнэ́ манушэ́н, савэ́ сыс дрэ лэ́стэ, со ёнэ дживэ́на штылэ́с, пир обычаё (присыкляибэн) Сидонянэнгиро, штыл и бидарипнаскирэс (безпечнэс), и со на сыс пэ доя́ пхув, кон кэрэ́лас фуй бы лэн тэ дрэ вари-со, ци рикирдя зор (власть): Сидонянэндыр ёнэ дживдэ́ дур, и ни конэса на сыс лэ́ндэ нисаво́ рэ́ндо.</verse>
				<verse number="8">И рисинэ́ панджджинэ кэ пэ́скирэ пша́ла дрэ Цора и Естаоло, и пхэндлэ́ лэ́нгэ пша́ла лэ́нгирэ: “Со́са явнэ́ тумэ́?”</verse>
				<verse number="9">Ёнэ пхэндлэ́: “Уштаса и джа́са пэ лэ́ндэ; амэ дыкхцям пхув, ёй исын древа́н лачхи́; а тумэ́ задуминдлэпэ: ґалён, сыгэды́р джа́н и тэ лэн дро мэкно́ миштыпэ́н (наследиё) доя́ пхув;</verse>
				<verse number="10">ке́ли джа́на тумэ́, явэ́на кэ мануша́ бидарипнытка, и пхув доя́ бари. Дэвэ́л отдэ́ла ла дрэ тумарэ́ васта́; дава́ исын дасаво штэ́то, кай нанэ ни дрэ со наухтылыбэн, со дорэсэлапэ (лэ́лапэ) пхувья́тыр.”</verse>
				<verse number="11">И гинэ́ одотхы́р Дано́скирэ родыцо́стыр, Цоратыр и Естаолостыр, шовшэла́ мурша́, савэ́ сыс подпхандлэ халадытконэ мардытконэнца.</verse>
				<verse number="12">Ёнэ гинэ́ и тэрдинэ́ стано́са дрэ Кири́аф-Яримо, дрэ Юдэ́я. Пир саро́ и кхарэ́на дова́ штэ́то Дано́скирэ стано́са кэ дава́ дывэ́с. Ёв исын пала́л Кири́аф-Яримо.</verse>
				<verse number="13">Одотхы́р гинэ́ ёнэ пэ Ефремо́скири бэ́рга и явнэ́ кэ Михаскиро кхэр.</verse>
				<verse number="14">И пхэндлэ́ одолэ́ пандж мурша́, савэ́ псирдэ́ тэ обдыкхэн пхув Лаиса, пэ́скирэ пшалэ́нца: “Ци джинэ́на тумэ́, со дрэ екх далэ́ кхэрэндыр исын эфо́до, терафимо, вычхиндлэ́ и вычхудэ́ образы? И адя́кэ подуминэн, со тэ кэрэ́н?”</verse>
				<verse number="15">И рисинэ́ пэ риг, и загинэ́ дро кхэр тэрнэ́-Левитоскиро, дро Михаскиро кхэр, и дынэ́ “добридим” лэ́скэ.</verse>
				<verse number="16">А шовшэла́ мануша́ Дано́скирэ чхавэ́ндыр пирипхандлэ халадытконэ мардытконэнца, сыс тэрдэ́ пашы́л по́рта (вра́ты).</verse>
				<verse number="17">Пандж мануша́, савэ́ псирдэ́ тэ обдыкхэн пхув, гинэ́, загинэ́ одори́к, лынэ́ истукано (вычхиндло муй), и эфо́до, и терафимо, и вычхудо кумиро. Раша́й тэрдия́ пашы́л по́рта одолэнца шовшэлэнца манушэ́нца, савэ́ сыс пирипхандлэ марибнытконэ́ мардытконэнца.</verse>
				<verse number="18">Ке́ли ёнэ загинэ́ дро Михаскиро кхэр и лынэ́ вычхиндло муй (истукано), эфо́до, терафимо и вычхудо о́бразо (кумиро), раша́й пхэндя́ лэ́нгэ: “Со тумэ́ кэрэ́на?”</verse>
				<verse number="19">Ёнэ пхэндлэ́ лэ́скэ: “Яв штыл, чхув тыро́ васт пэ тырэ́ ушта́, и джа́ амэ́нца; и яв амэ́ндэ дадэ́са и раша́са. Ци фэды́р ту́кэ тэ явэс раша́са пэ екхэ-Манушэ́скиро кхэр, сыр тэ явэс раша́са пэ ро́дыцо, ци дро Израилёскиро кхэри́тко ро́до?”</verse>
				<verse number="20">Раша́й обрадындяпэ, и лыя́ эфо́до, терафимо и вычхиндло муй, и гия́ манушэ́нца.</verse>
				<verse number="21">Ёнэ рисинэ́, и гинэ́, и отмэкнэ чхавэ́н, кхэритконэ́ мурдалэ́н (ското) и пхарипэна анги́л.</verse>
				<verse number="22">Ке́ли ёнэ отгинэ́ Михаскирэ кхэрэ́стыр, кхэрэнгирэ мануша́, савэ́ сыс пашы́л Михаскиро кхэр, скэдынэ́пэ и традынэпэ пал Дано́скирэ чхавэ́ндэ,</verse>
				<verse number="23">и дынэ́ го́дла Дано́скирэ чхавэ́нгэ. Дано́скирэ чхавэ́ рисинэ́ и пхэндлэ́ Михаскэ: “Со ту адя́кэ дэ́са го́дла?”</verse>
				<verse number="24">Миха пхэндя́: “Тумэ́ лынэ́ мирэ́ дэвлорэ́, савэ́н мэ кэрдём, и раша́с, и гинэ́ криг: со ишчо (инкэ́) буты́р, сыр тумэ́ ракирэ́на: “Со ту́кэ?”</verse>
				<verse number="25">Дано́скирэ чхавэ́ пхэндлэ́ лэ́скэ: “Яв штыл (молчын), соб (кай) амэ тэ на шунас тыри́ зан; явирэ́с вари-савэ́ амэ́ндыр, росхолясови пэрэ́на пэ тумэ́ндэ, и ту хасякирэса пэс и тыри́ сэ́м΄я (ири́).”</verse>
				<verse number="26">И гинэ́ Дано́скирэ чхавэ́ пэ́скирэ дромэ́са; а Миха дыкхи́, со ёнэ исын зоралэды́р лэ́стыр, гия́ палэ и рисия́ дро пэ́скиро кхэр.</verse>
				<verse number="27">А Дано́скирэ чхавэ́ лынэ́ дова́, со кэрдя́ Миха, и раша́с, саво́ сыс лэ́стэ, и гинэ́ дро Лаисо, проти штылонэ и бидарипнаскирэ манушэ́ндэ, и домардэ́ лэн куртала́са, а фо́ро хачкирдэ́ яга́са.</verse>
				<verse number="28">На сыс конэ́скэ тэ помогинэл лэ́нгэ, пал-дова́ со ёв сыс дур Сидоностыр и никонэса на рикирдя рэ́нды. Дава́ фо́ро сыс дро до́ло, со исын пашы́л Беф-Рехово. И кэрдэ́ ёнэ нэвэ́стыр фо́ро и лынэ́ тэ дживэ́н дрэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="29">И дынэ́ лав фороскэ Дано, пир пэ́скирэ дадэ́скиро Даноскиро лав, Израилёскирэ-чхавэ́скиро; а англэды́р долэ́-форо́скиро лав сыс Лаисо.</verse>
				<verse number="30">И чхудэ́ тэ тэрдён пэ́стэ Дано́скирэ чхавэ́ вычхиндло муй (истукано); Ионафа́но, Манасия́скирэ-чхавэ́скиро, Гирсоноскиро чхаво́, кокоро́ и лэ́скирэ чхавэ́ сыс рашанца дро Даноскиро ро́дыцо кэ долэ́ дывэса́, сыр мануша́ пэ дая́ пхув сыс пиричхудэ тэ дживэ́н.</verse>
				<verse number="31">И сыс лэ́ндэ вычхиндло муй (истукано), саво́ кэрдя́ о Миха, дро саро́ дова́ часо, ке́ли Дэвлэ́скиро Кхэр сыс дро Сило́мо.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="19">
				<verse number="1">Дрэ долэ́ дывэса́, ке́ли на сыс пэ Израилё крали́с, дживдя́ екх Левито пэ Ефремо́скирэ-бэрга́киро згиибэн. Ёв лыя́ пэ́скэ бисовлахакирья джувля́ (наложница) Вифлеемостыр дрэ Юдэ́я.</verse>
				<verse number="2">Лэ́скири наложница на сыс чачуны́ лэ́скэ [косцяпэ лэ́са] и гия́ пэ́скэ лэ́стыр дро пэ́скирэ-дадэ́скиро кхэр дро Юдэя́киро Вифлее́мо, и сыс одо́й штар чхона́.</verse>
				<verse number="3">Ла́киро ром уштыя́ и гия́ пал ла́тэ, соб (кай) тэ ракирэ́л кэ ла́киро ило́ и тэ рискирэ́л ла кэ пэ. Лэ́са сыс лэ́скиро дына́ри (слуга) и дуй ослы (мега́рья). Ёй залыджия́ лэс дрэ пэ́скирэ-дадэ́скиро кхэр.</verse>
				<verse number="4">Адалэ́ тэрнэ́-джувля́киро дад, дыкхи́ лэс, радыма́са стрэниндя лэс, и урикирдя лэс лэ́скиро састро, тэрнэ́-джувля́киро дад. И сыс ёв лэ́стэ трин дывэса́; ёнэ ханэ́ и пинэ́, и ратькирдэ одо́й.</verse>
				<verse number="5">Пэ шта́рто дывэ́с ёнэ уштынэ́ пэ зло́ко, и ёв уштыя́, соб (кай) тэ джал. И пхэндя́ тэрнэ́-джувля́киро дад пэ́скирэ зятёскэ: “Зорьякир тыро́ ило́ котэрэ марэ́са и тэ́ньчи (потом) тумэ́ джа́на.”</verse>
				<verse number="6">Ёнэ ячнэ́пэ, и дуйджинэ́ кхэтанэ́ ханэ́ и пинэ́. И пхэндя́ тэрнэ́-джувля́киро дад одолэ́ манушэ́скэ: “Ячпэ ишчо (инкэ́) пэ рат, и мэк тэ порадынэлпэ тыро́ ило́.”</verse>
				<verse number="7">Одова́ ману́ш уштыи сыс, соб (кай) тэ джал, нэ лэ́скиро састро умангдя лэс, и ёв нэвэ́с (зноко) ратькирдя одо́й.</verse>
				<verse number="8">Пэ па́нджто дывэ́с уштыя́ ёв пэ зло́ко, соб (кай) тэ джал. И пхэндя́ одолэ́ тэрнэ́ – джувля́киро дад: “Зорьякир тыро́ ило́ марэ́са, и ужакирэн, пака проджа́ла дывэ́с.” И дуйджинэ́ ханэ́ ёнэ.</verse>
				<verse number="9">И уштыя́ одова́ ману́ш, соб (кай) тэ джал, кокоро́ ёв, лэ́скири наложница и лэ́скиро дына́ри. И пхэндя́ лэ́скэ лэ́скиро састро, тэрнэ́-джувля́киро дад: “Ѓа́да, дывэ́с гия́ кэ бэвэль, ратькирэн ада́й, мэ манга́ва; ґа́да, дывэсэскэ сыг ко́нцо (яго́ро), ратькир ада́й, мэк тэ порадынэлпэ тыро́ ило́; атася́ пэ зло́ко (ра́нко) уштэна дрэ тумаро́ дром и джа́са дрэ кхэр тыро́.”</verse>
				<verse number="10">Нэ ла́киро ром на здыяпэ пэ лэ́скири годы́ тэ ратькирэл, уштыя́ и гия́; и явдя́ кэ Иевусо, со какана́ исын Ерусалимо; лэ́са сыс дуй навьючына ослы (мега́рья) и лэ́скири наложница лэ́са.</verse>
				<verse number="11">Ке́ли ёнэ сыс пашы́л Иевусо, дывэ́с древа́н сыг прогия́. И пхэндя́ дына́ри пэ́скирэ хула́скэ: “Заджаса дрэ дава́ фо́ро Иевусеенгиро и ратькираса дрэ лэ́стэ.”</verse>
				<verse number="12">Лэ́скиро хула́й пхэндя́ лэ́скэ: “Над, на джа́са дро явирэ-родоскиро фо́ро, савэ́ исын на Израилёскирэ чхавэ́ндыр, нэ джа́са кэ Гива́.”</verse>
				<verse number="13">И пхэндя́ пэ́скирэ дынари́скэ: “Доджаса кэ екх долэ́ штэтэ́ндыр и ратькираса дрэ Гива́, ци дрэ Ра́ма.”</verse>
				<verse number="14">И гинэ́, и джа́нас, и ґарадыя кхам пашы́л Вениаминоскири Гива́.</verse>
				<verse number="15">И рискирдэ́ ёнэ одори́к, соб (кай) тэ джа́н тэ ратькирэн дрэ Гива́. И явдя́ ёв, и бэстя́ пэ вули́ца (га́са) дро фо́ро; нэ нико́н на кхардя́ лэн дрэ кхэр тэ ратькирэн.</verse>
				<verse number="16">И ґа́да, джа́ла екх пхуро́ пэ́скирэ бутя́тыр фэлдатыр, бэльвэлякиро; ёв родоса сыс Ефремо́скирэ бэрга́тыр и дживдя́ кэ Гива́. Далэ́ штэтоскирэ мануша́ сыс Вениамино́скирэ чхавэ́.</verse>
				<verse number="17">Ёв ґаздыя́ пэ́скирэ якха́, дыкхця́ манушэ́с, саво́ гия́ пир форо́скири га́са. И пхэндя́ пхуро́: “Карик ту джа́са? И каты́р ту явдя́н?”</verse>
				<verse number="18">Ёв пхэндя́ лэ́скэ: “Амэ джа́са Юдэя́кирэ Вифлеемостыр кэ Ефремо́скири бэ́рга, одотхы́р мэ; мэ псирдём дро Вифлее́мо Юдэя́киро, а какана́ мэ джа́ва кэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр; и нико́н на кхарэ́ла ман дро кхэр;</verse>
				<verse number="19">амэ́ндэ исын и пхус, и ваш амарэ́ ослэнгэ хабэ́н; адя́кэ-паць маро́ и мол (вино) ваш ма́нгэ и ваш тырэ́ писхарицакэ и ваш адалэ́ дынари́скэ, саво́ исын тырэ́ дынарьендэ; ни дро со нанэ наухтылыбэн.”</verse>
				<verse number="20">Пхуро́ пхэндя́ лэ́скэ: “Яв надеимо: саро́ тыро́ наухтылыбэн тэ явэ́л пэ ма́ндэ; екх со на ратькир пэ вули́ца (га́са).”</verse>
				<verse number="21">И залыджия́ лэс дрэ пэ́скиро кхэр, и дыя́ лэ́скирэ ослэнгэ хабэ́н, а кокорэ́ ёнэ обмордэ пэ́скирэ ґэра́, и ханэ́, и пинэ́.</verse>
				<verse number="22">Тэды, сыр ёнэ обрадындлэ пэ́скирэ илэ, ґа́да, форо́скирэ мануша́, розмэкнэ мануша́, заухтылдэ кхэр, грюкиндлэ дрэ вудара́ и ракирдэ́ пхурэскэ, кхэрэ́скирэ хула́скэ: “Вылыджа манушэ́с, саво́ загия́ дрэ тыро́ кхэр, амэ ґалёваса лэс.”</verse>
				<verse number="23">Кхэрэ́скиро хула́й выгия́ кэ ёв и пхэндя́ лэ́скэ: “Над, мирэ́ пша́ла, на кэрэ́н фуипэ́н, ке́ли адава́ ману́ш загия́ дро миро кхэр, на кэрэ́н дава́ дылныпэ́н;</verse>
				<verse number="24">ґа́да, ма́ндэ исын напалоромитко чхай, и лэ́стэ наложница, вылыджава мэ лэн, лэн лэн и кэрэ́н лэ́нца, со тумэ́нгэ трэй; адалэ́ манушэ́са на кэрэ́н дава́ дылныпэ́н.”</verse>
				<verse number="25">Нэ ёнэ на камлэ́ тэ шунэ́н лэс. Тэды ром лыя́ пэскирья́ наложница и вылыджия́ ла кэ ёнэ пэ га́са. Ёнэ уджиндэ ла и сандлэпэ ла́тыр сари́ рат кэ ра́нко. И отмэкхнэ ла пэ ра́нко.</verse>
				<verse number="26">И явдя́ джувлы́ анги́л ра́нко, и пыя́ пашы́л адалэ́ – манушэ́скирэ кхэрэ́скирэ вудара́, савэ́стэ исыс ла́киро хула́й, и пасия́ кэ свэ́то.</verse>
				<verse number="27">Ла́киро хула́й уштыи ранкоса, отпхандя кхэрэ́скирэ вудара́ и выгия́, соб (кай) тэ джал дрэ пэ́скиро дром: и ґа́да, лэ́скири наложница сыс пашты пашы́л кхэрэ́скирэ вудара́, и ла́кирэ васта́ пэ прого.</verse>
				<verse number="28">Ёв пхэндя́ ла́кэ: “Ушты́, явэ́н.” Нэ отпхэныбэ́н на сыс, пал-дова́ со ёй мыя́. Ёв чхудя́ ла пэ ослостэ, уштыя́ и гия́ дро пэ́скиро штэ́то.</verse>
				<verse number="29">Яви дро пэ́скиро кхэр, лыя́ чхури, и, лыя́ пэскирья́ наложница, росчхиндя ла пир ла́кирэ котэра́ пэ дэшуду́й паша́ и бичхадя́ дрэ сарэ́ Израилёскирэ рига́.</verse>
				<verse number="30">Кажно (сва́ко), кон дыкхця́ дава́, ракирдя́: “На сыс и на сыс бицяло́ дасаво, сыр дава́ исын, сыр Израилёскирэ чхавэ́ выгинэ́ долэ́ дывэсэ́стыр Египто́скирэ пхувья́тыр кэ дава́ дывэ́с. Дыкхэ́н пэ дава́, обракирэн и пхэнэ́н.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="20">
				<verse number="1">И выгинэ́ сарэ́ Израилёскирэ чхавэ́, и скэдыяпэ саро́ скэдыибэ́н, сыр екх ману́ш, Даностыр кэ Вирсавиё, и Галаадоскири пхув анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ дрэ Маси́фа.</verse>
				<verse number="2">И скэдынэ́пэ сарэ́ манушэ́нгирэ барыдыра́, сарэ́ Израилёскирэ ро́дыцы, пэ Дэвлэ́скирэ манушэ́нгиро скэдыибэ́н, штар тысёнцы пэзал, савэ́ вылэна курта́ла.</verse>
				<verse number="3">И Вениамино́скирэ чхавэ́ шундлэ́, со Израилёскирэ чхавэ́ явнэ́ дрэ Маси́фа. И пхэндлэ́ Израилёскирэ чхавэ́: “Пхэнэ́н, сыр выгия́ дава́ фуипэ́н?”</verse>
				<verse number="4">Левито, ром далья-умардя ромнякиро, отпхэндя́ и пхэндя́: “Мэ мирэ́ наложницаса явдём тэ ратькирав дрэ Вениаминоскири Гива́;</verse>
				<verse number="5">и ґаздынэ́пэ пэ ма́ндэ Гивакирэ мануша́, и заухтылдэ пал ма́ндэ раты́ кхэр. Ман скэдынэ́пэ тэ замарэ́н (тэ умарэн) и мирья наложница замэнчындлэ, адя́кэ, со ёй мыя́;</verse>
				<verse number="6">мэ лыём мирья наложница, росчхиндём ла и бичхадём ла дрэ сарэ́ Израилёскирэ рига́, пал-дова́ со ёнэ кэрдэ́ биладжаипэ́н и магирдо́ рэ́ндо (де́ло) дро Израилё;</verse>
				<verse number="7">ґа́да, сарэ́ тумэ́, Израилёскирэ чхавэ́, роскэдэн (роздыкхэн) дава́ рэ́ндо и роспхандэн (роскэдэн) лэс ада́й.”</verse>
				<verse number="8">И ґаздынэ́пэ сарэ́ мануша́, сыр екх ману́ш, и пхэндлэ́: “На джа́ла нико́н дрэ пэ́скири ша́тра и амэ на рисёваса дро пэ́скиро кхэр;</verse>
				<verse number="9">и ґа́да, со амэ кэра́са какана́ Гивоса: джа́са пэ лэ́стэ пир жре́биё;</verse>
				<verse number="10">и амэ ла́са пир дэш манушэ́н шэлэндыр сарэ́ндыр Израилёскирэ родыцэндыр, пир шэл тысёнцостыр, и пир тысёнцо дэшэ тысёнцэндыр, соб (кай) ёнэ тэ янэ́н хабнытка запасы ваш манушэ́нгэ, савэ́ джа́на проти Вениаминоскири Гива́, тэ чхувас ка́ра пэ ла́тэ пал магирдо́ рэ́ндо, саво́ ёй кэрдя́ дро Израилё.</verse>
				<verse number="11">И скэдынэ́пэ сарэ́ Израильтя́ни проти фо́ро сыр екх ману́ш.</verse>
				<verse number="12">И бичхадэ́ Израилёскирэ ро́дыцы дрэ сарэ́ Вениамино́скирэ ро́дыцы тэ пхэнэ́н: “Саво́ дава́ на́лачхо рэ́ндо кэрдя́пэ тумэ́ндэ!</verse>
				<verse number="13">Выдэн адалэн биладжаибнытконэ манушэ́н, савэ́ исын дрэ Гива́; амэ лэн мулякираса и амэ вылыджаса фуипэ́н Израилёстыр.” Нэ Вениамино́скирэ чхавэ́ на камлэ́ тэ шунэ́н пэ́скирэ-пшалэнгири зан, Израилёскирэ-чхавэнгири;</verse>
				<verse number="14">а скэдынэ́пэ Вениамино́скирэ чхавэ́ форье́ндыр дрэ Гива́, соб (кай) тэ джас марибна́са проти Израилёскирэ чхавэ́ндэ.</verse>
				<verse number="15">И пиригиндлэ дрэ дова́ дывэ́с Вениамино́скирэ чхавэ́н, савэ́ скэдынэ́пэ форье́ндыр, биш тэ шов тысёнцы манушэ́н, савэ́ вытырдэна курта́ла апри́ч одолэ́ндэ, Гивакирэ манушэ́ндэ гиндло сыс эфтадэша́ фэдыршонэн.</verse>
				<verse number="16">Сарэ́ далэ́ манушэ́ндыр сыс эфташэла́ манушэ́н фэдыршонэн, савэ́ сыс левшы, и сарэ́ адалэ́, кон чхурдэ́ла прашчэндыр бара́ пэ бал, на чхурдынэ́ ивья́ (напра́снэс).</verse>
				<verse number="17">Израильтянэ́н, апри́ч Вениамино́скирэ чхавэ́ндэ, пиригиндло сыс штаршэла́ тысёнцы манушэ́н, савэ́ вытырдэна курта́ла; сарэ́ ёнэ сыс лачхэ́ кэ мэрибэ́н.</verse>
				<verse number="18">И уштынэ́ и гинэ́ дро Дэвлэ́скиро Кхэр, и пхучнэпэ Дэвлэ́стыр, и пхэндлэ́ Израилёскирэ чхавэ́: “Кон тумэ́ндыр англэды́р джа́ла пэ марибэ́н Вениамино́скирэ чхавэ́нца?” И пхэндя́ Дэвэ́л: “О Юда джа́ла анги́л.”</verse>
				<verse number="19">И уштынэ́ Израилёскирэ чхавэ́ пэ зло́ко (ра́нко), и тэрдинэ́ стано́са пашы́л Гива́;</verse>
				<verse number="20">и выгинэ́ Израильтя́ни пэ марибэ́н проти Вениаминостэ, и тэрдинэ́ Израилёскирэ чхавэ́ дро марибны́тко рядо на́дур Гиватыр.</verse>
				<verse number="21">И выгинэ́ Вениамино́скирэ чхавэ́ Гиватыр, и чхудэ́ пэ пхув дрэ дова́ дывэ́с биш тэ дуй тысёнцы Израильтянэ́н.</verse>
				<verse number="22">Нэ Израилёскирэ мануша́ подухтылдэпэ и нэвэ́стыр тэрдинэ́ дро марибнаскиро рядо пэ дова́ штэ́то, кай сыс тэрдэ́ пэ англатуно́ дывэ́с.</verse>
				<verse number="23">И гинэ́ Израилёскирэ чхавэ́, и рондлэ́ анги́л Дэвлэ́стэ кэ бэльвэ́ль, и пхучнэпэ Дэвлэ́стыр: “Ци тэ тэрдёвав ма́нгэ буты́р дро марибэ́н Вениамино́скирэ чхавэ́нца, мирэ́ пшалэса?” Дэвэ́л пхэндя́: “Джа́н проти лэ́стэ.”</verse>
				<verse number="24">И подгинэ́ Израилёскирэ чхавэ́ кэ Вениамино́скирэ чхавэ́ пэ яви́р дывэ́с.</verse>
				<verse number="25">Вениамино выгия́ проти лэ́ндэ Гиватыр пэ яви́р дывэ́с, и буты́р чхудэ́ пэ пхув Израилёскирэ чхавэ́ндыр дэшуохто тысёнцы манушэ́н, савэ́ вытырдэнас курта́ла.</verse>
				<verse number="26">Тэды сарэ́ Израилёскирэ чхавэ́ и сарэ́ мануша́ гинэ́, и явнэ́ дро Кхэр Дэвлэ́скиро, и, бэшындой одо́й, рондлэ́ анги́л Дэвлэ́стэ, и постиндлэ дрэ дова́ дывэ́с кэ бэльвэ́ль, и яндлэ́ цэ́ло схачкирибэ́н и мирна свэ́нта яныбэна́ анги́л Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="27">И пхучнэпэ Израилёскирэ чхавэ́ Дэвлэ́стыр дрэ дова́ часо Дэвлэ́скирэ-завето́скиро ковчэго сыс одо́й,</verse>
				<verse number="28">и Финеесо, Елизароскиро чхаво́, Аароно́скирэ-чхавэ́скиро, сыс тэрдо́ сыс барыдыр анги́л лэ́стэ: “Ци тэ выджав ма́нгэ буты́р пэ марибэ́н Вениамино́скирэ чхавэ́нца, мирэ́ пшалэ́скирэ, ци над?” Дэвэ́л пхэндя́: “Джа́н; Мэ атася́ отда́ва лэс дрэ тумарэ́ васта́.”</verse>
				<verse number="29">И Израилё чхудя́ манушэ́н тэ бэшэс чораханэ́с пашы́л Гива́.</verse>
				<verse number="30">И гинэ́ Израилёскирэ чхавэ́ пэ Вениамино́скирэ чхавэ́ндэ дро три́то дывэ́с, и тэрдинэ́ дро марибнаскиро рядо анги́л Гива́, сыр англэды́р.</verse>
				<verse number="31">Вениамино́скирэ чхавэ́ выгинэ́ проти манушэ́ндэ и отгинэ́ форо́стыр, и лынэ́ сыр англэды́р, тэ мулякирэ́н манушэ́н пэ дрома́, савэ́ндыр екх джа́ла кэ Вефи́лё, а яви́р кэ Гива́ фэлдаса, и дормардэ кэ трия́нда манушэ́н Израильтянэндыр.</verse>
				<verse number="32">И пхэндлэ́ Вениамино́скирэ чхавэ́: “Ёнэ пэрэ́на анги́л амэ́ндэ, сыр и англэды́р.” А Израилёскирэ чхавэ́ пхэндлэ́: “Прастаса лэ́ндыр и оттырдаса лэн форо́стыр пэ дром.”</verse>
				<verse number="33">И сарэ́ Израильтя́ни уштынэ́ пэ́скирэ штэто́стыр и тэрдинэ́ дрэ Ваал-Фамара. И Израилёскири засада гия́ пэ́скирэ штэто́стыр, западнонэ Гивакирэ рига́тыр.</verse>
				<verse number="34">И явнэ́ анги́л Гива́ дэш тысёнцы фэдыршонэн манушэ́н сарэ́ Израилёстыр, и лыяпэ баро́ марибэ́н; нэ Вениамино́скирэ чхавэ́ на джиндлэ́, со лэ́нгэ явэ́ла би́да.</verse>
				<verse number="35">И домардя́ Рай Дэвэ́л Вениаминос анги́л Израильтянэндэ, и чхудэ́ муло́ да́ро дова́ дывэ́с Израильтя́ни Вениамино́скирэ чхавэ́ндыр биш тэ пандж тысёнцы шэл манушэ́н, савэ́ вытырдэнас курта́ла.</verse>
				<verse number="36">Ке́ли Вениамино́скирэ чхавэ́ дыкхнэ́, со ёнэ домардэ́, тэды Израильтя́ни дынэ́ штэ́то Вениамино́скирэ чхавэ́нгэ, пал-дова́ со ёнэ росгиндлэ пэ засада, сави́ ёнэ чхудэ́ на́дур Гиватыр.</verse>
				<verse number="37">Засада сыгнякирдя пэс и гия́ кэ Гива́, и загия́, и домардя́ саро́ фо́ро куртала́са.</verse>
				<verse number="38">Израильтя́ни доракирдэпэ засадаса пал сыкаибэ́н (сигнало) кэ марибэ́н, сыр ґаздэ́лапэ тхув (дымо) форо́стыр.</verse>
				<verse number="39">И адя́кэ, ке́ли Израильтя́ни отгинэ́ марибнаскирэ штэто́стыр, и Вениамино лыя́ тэ марэл, и домардя́ Израильтянэ́н кэ трия́нда манушэ́н, и ракирдя́: “Нэвэ́стыр ёнэ пэрэ́на анги́л амэ́ндэ, сыр и дро англатуно́ марибэ́н”,</verse>
				<verse number="40">тэды лыя́ тэ ґаздэлпэ форо́стыр стылбоса тхув. Вениамино дыкхця́ палэ, и ґа́да, тхув сарэ́ форо́стыр джа́ла кэ болыбэ́н.</verse>
				<verse number="41">Израильтя́ни рисинэ́, а Вениамино страхадыя, пал-дова́ со дыкхця́, со латхя́ лэс би́да.</verse>
				<verse number="42">И праста́ндынэ ёнэ Израильтянэндыр пир дром пэ чхучи́ пхув; нэ марибэ́н традыя́ лэн, и мануша́, савэ́ выджа́нас форье́ндыр, мардэ́ лэн одо́й;</verse>
				<verse number="43">ёнэ заухтылдэ Вениаминос, и традынэ лэс кэ Менуха, и мардэ́ кэ са́мо васточно Гивакири риг.</verse>
				<verse number="44">И пынэ́ Вениамино́скирэ чхавэ́ндыр дэшуохто тысёнцы манушэ́н, зоралэн манушэ́н.</verse>
				<verse number="45">Мануша́, савэ́ ячнэ́пэ рисинэ́ и нашнэ́ пэ чхучи́ пхув, кэ Римоноскири ска́ла, и домардэ́ Израильтя́ни буты́р пэ дрома́ пандж тысёнцы манушэ́н; и традынэпэ пал лэ́ндэ кэ Гидомо, и буты́р Израильтя́ни домардэ́ лэ́ндыр дуй тысёнцы манушэ́н.</verse>
				<verse number="46">Сарэ́н Вениамино́скирэ чхавэ́н, савэ́ пынэ́ дрэ дова́ дывэ́с, сыс биш тэ пандж тысёнцы манушэ́н, савэ́ вытырдэнас курта́ла, и сарэ́ ёнэ сыс зоралэ́ мурша́.</verse>
				<verse number="47">И рисинэ́ мануша́, савэ́ ячнэ́пэ, и нашнэ́ пэ чхучи́ пхув, кэ Римоноскири ска́ла, шовшэла́ мануша́, и ячнэ́пэ одо́й пэ баруны Римоноскири бэ́рга штар чхона́.</verse>
				<verse number="48">Израильтя́ни нэвэ́с гинэ́ кэ Вениамино́скирэ чхавэ́, и домардэ́ лэн куртала́са, и манушэ́н дрэ фо́ро, и кхэритконэ́ манушэ́н (ското), и саро́, со ёнэ стрэниндлэ, и саро́, со сыс пэ форо́скиро дром, схачкирдэ́ яга́са.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="21">
				<verse number="1">И совлахадэ Израильтя́ни дрэ Маси́фа, ракири́: “Нико́н амэ́ндыр тэ на отдэ́л пэ́скирэ чха пал Вениамино́скирэ чхавэ́ндэ палоро́м.”</verse>
				<verse number="2">И явнэ́ мануша́ дро Дэвлэ́скиро Кхэр, и сыс бэштэ́ одо́й кэ бэльвэ́ль анги́л Дэвлэ́стэ, и ґаздынэ́ зоралы́ го́дла, и древа́н рондлэ́,</verse>
				<verse number="3">И пхэндлэ́: “Раё Дэ́вла, Дэвэ́л Израилёскиро! Ваш со дава́ кэрдя́пэ дро Израилё, со на яця́ какана́ дро Израилё екх ро́дыцо?”</verse>
				<verse number="4">Пэ яви́р дывэ́с уштынэ́ пэ зло́ко (ра́нко) мануша́, и кэрдэ́ одо́й алта́рё, и ґаздынэ́ цэ́ло схачкирибэ́н и раманёса (мирна) свэ́нта яныбэна́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="5">И пхэндлэ́ Израилёскирэ чхавэ́: “Кон на псирдя́ пэ скэдыибэ́н анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ сарэ́ Израилёскирэ родыцэндыр?” Пал дова́ со баро́ прокошыбэ́н пхэндо сыс пэ одолэ́ндэ, савэ́ на явнэ́ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ дрэ Маси́фа, и сыс пхэндло́, со одолэ́ явэ́на отдынэ́ мэрибна́скэ.</verse>
				<verse number="6">И тангиндлэ (пожалиндлэ) Израилёскирэ чхавэ́ Вениаминос, пэ́скирэ пшалэ́с, и пхэндлэ́: “Какана́ исын отчингирдо екх ро́дыцо Израилёстыр;</verse>
				<verse number="7">сыр тэ кэра́с амэ́нгэ, савэ́ ячнэ́пэ лэ́ндыр, со касынэлапэ джувле́н (ромнен), ке́ли амэ совлахадям Ра́са-Дэвлэ́са тэ на дас лэ́нгэ амарэ́ чхаендыр?”</verse>
				<verse number="8">И пхэндлэ́: “Ци нанэ конэ́с Израилёскирэ родыцо́стыр, кон на явдя́ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ дрэ Маси́фа? И выгия́, со Галаадо́скирэ Иависо́стыр нико́н на явдя́ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ дро ста́но пэ скэдыибэ́н.</verse>
				<verse number="9">И обдыкхнэ мануша́, и ґа́да, на сыс одо́й ни екхэ́с Галаадо́скирэ Иависостыр манушэ́н.</verse>
				<verse number="10">И бичхадя́ скэдыибэ́н одори́к дэшуду́й тысёнцы манушэ́н, зоралэ́ муршэ́н, и дынэ́ лэ́нгэ припхэныбэ́н, ракири́: “Джа́н и домарэн Галаадо́скирэ-Иависоскирэ манушэ́н куртала́са, и джувле́н и чхаворэ́н;</verse>
				<verse number="11">и ґа́да, со кэрэ́н: кажнонэ́ (сваконэ) муршэ́с и свакона джувля́, сави́ уджиндя́ муршэ́с, отдэ́н прокошыбнаскэ.”</verse>
				<verse number="12">И латхнэ́ ёнэ машки́р Галаадо́скирэ-Иависоскирэ манушэ́ндэ штаршэла́ чхаёрьен, савэ́ на джиндлэ́ муршэ́с, и яндлэ́ лэн дро ста́но дро Сило́мо, со исын пэ Ханаано́скири пхув.</verse>
				<verse number="13">И бичхадя́ саро́ скэдыибэ́н тэ пириракирэн Вениамино́скирэ чхавэ́нца, савэ́ сыс пэ Римоноскири бэ́рга, и пхэндлэ́ зоралэ́с лэ́нгэ рама́нё (миро).</verse>
				<verse number="14">Тэды рисинэ́ Вениамино́скирэ чхавэ́, и Израильтя́ни дынэ́ лэ́нгэ джувле́н, савэ́н ячкирдэ́ джидэн Галаадо́скирэ Иависоскирэ джувлендыр; нэ выгия́, со дава́ сыс на́бут.</verse>
				<verse number="15">Мануша́ пиридживдэ пал Вениаминостэ, со Рай Дэвэ́л на ракхця́ кажно ро́дыцо цэ́ло сарэ́ Израилёскирэ родыцэндыр.</verse>
				<verse number="16">И пхэндлэ́ скэдыибнаскирэ пхурыдыра́: “Со амэ́нгэ тэ кэра́с манушэ́нца, савэ́ ячнэ́пэ би джувленгиро, пал-дова́ со мулякирдэ́ джувля́ Вениаминостэ?”</verse>
				<verse number="17">И пхэндлэ́ ёнэ: “Пхув мэк тэ ячэ́лпэ Вениамино́скирэ чхавэ́нгэ, савэ́ ячнэ́пэ джидэ́, соб (кай) тэ на хасёл Израилёстыр ро́дыцо;</verse>
				<verse number="18">нэ амэ на могинаса тэ дас лэ́нгэ джувле́н амарэ́ чхаендыр; пал-дова́ со Израилёскирэ чхавэ́ совлахадэ, ракири́: ‘Прокошно́ явэ́ла, кон дэ́ла джувля́ Вениаминоскэ.’”</verse>
				<verse number="19">И пхэндлэ́: “Ѓа́да, кажно бэрш джа́ла Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро свэ́нко дрэ Силома, сави́ исын пэ паш-рат (северо) Вефилёстыр и пэ васто́ко дромэ́стыр, саво́ лыджа́ла Вефилёстыр дро Сихемо, и пэ паш-дывэ́с (юго) Левоностыр.</verse>
				<verse number="20">И припхэндлэ Вениамино́скирэ чхавэ́нгэ и пхэндлэ́: “Джа́н и гарадён дрэ винаградники,</verse>
				<verse number="21">и дыкхэ́н, ке́ли выджа́на тэ кхэлэн Силомостыр тэрнэ́ патывалэ́ джувля́ дро круго, то тэды тумэ́ выджа́н винаградникостыр, и ухтылэ́н кажно пэ́скэ ромня́ Силомсконэ тырнэ патывалэ́ джувлендыр, и джа́н пэ Вениаминоскири пхув;</verse>
				<verse number="22">и ке́ли явэ́на лэ́нгирэ дада́, ци лэ́нгирэ пша́ла тангипнаса кэ амэ, амэ пхэна́са лэ́нгэ: ‘Примангэн амэн пал лэ́ндэ; палдава́ со амэ на лыям ваш сваконэскэ лэ́ндыр ромня́ пэ марибэ́н, и тумэ́ на дынэ́ лэ́нгэ; какана́ тумэ́ сан бангэ́.’”</verse>
				<verse number="23">Вениамино́скирэ чхавэ́ адя́кэ и кэрдэ́, и лынэ́ ромнен пир пэ́скиро гиныбэ́н, савэ́ сыс дро круго, савэ́н ёнэ чордэ, и гинэ́ и рисинэ́ дрэ пэ́скири миштыпна́скири ме́ра, и чхудэ́ фо́рья, и лынэ́ тэ дживэ́н дрэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="24">Дрэ дова́-паць часо Израильтя́ни розгинэпэ одотхы́р кажно (сва́ко) пир пэ́скиро ро́дыцо и пир пэ́скиро кхэри́тко ро́до, и гинэ́ одотхы́р сва́ко дрэ пэ́скири миштыпна́скири ме́ра.</verse>
				<verse number="25">Дрэ долэ́ дывэса́ на сыс пэ Израилё крали́с; кажно (сва́ко) кэрдя́ дова́, со лэ́скэ здыяпэ чачунэса.</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="8">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Дрэ долэ́ дывэса́, ке́ли хулаиндлэ сэнда́рья, яця́ бокх пэ пхув. И гия́ екх ману́ш Юдэя́кирэ Вифлеимостыр, пэ́скирэ ромня́са и пэ́скирэ дуе чхавэ́нца тэ дживэ́л пэ Моавитоскирэ фэ́лды.</verse>
				<verse number="2">Лав одолэ́-Манушэ́скиро сыс Елимелехо, лав лэ́скирэ ромнякиро сыс Ноэминь, а лав лэ́скирэ дуенгирэ чхавэ́нгиро сыс Махлоно и Хилеоно; ёнэ сыс Ефрафяни Юдэя́кирэ Вифлеемостыр. И явнэ́ ёнэ пэ Моавитоскирэ фэ́лды, и ячнэ́пэ одо́й.</verse>
				<verse number="3">И мыя́ Елимехо, Ноэминьякиро ром, и яця́пэ ёй дуе пэскирэнца чхавэ́нца.</verse>
				<verse number="4">Ёнэ лынэ́ пэ́скэ джувле́н Моавитянкэндыр, екхакиро лав сыс э Орфа, а явирьякиро лав сыс Руфь (Рута́), и дживдэ́ одо́й пашы́л дэш бэрш.</verse>
				<verse number="5">Нэ коригэды́р (после) и дуй ла́кирэ чхавэ́, Махлоно и Хилеоно, мынэ́, и яця́пэ доя́ джувлы́ би пэ́скирэ дуе-чхавэ́нгиро и би пэ́скирэ-ромэскиро.</verse>
				<verse number="6">И уштыя́ ёй пэ́скирэ борьенца, и гия́ палэ Моавито́скирэ фэлдэндыр, пал-дова́ со ёй шундя́ пэ Моавито́скирэ фэ́лды со Дэвэ́л порисия кэ Пэ́скирэ мануша́ и дыя́ лэ́нгэ маро́.</verse>
				<verse number="7">И выгия́ ёй долэ́ штэто́стыр, пэ саво́ дживдя́, и дуй борья ла́кирэ ла́са. Ке́ли ёнэ гинэ́ пир дром, рисёви пэ Юдэякири пхув,</verse>
				<verse number="8">то Ноэминь пхэндя́ дуенгэ пэ́скирэ борьенгэ: “Джа́н, рисён кажно дрэ пэ́скирэ-да́киро кхэр; мэк тэ кэрэ́л Рай Дэвэ́л тумэ́нца тангипэ́н, сыр тумэ́ обгинэпэ мулэнца и ма́нца!</verse>
				<verse number="9">Мэк тэ дэл тумэ́нгэ Рай Дэвэ́л, соб тумэ́ тэ латхэ́н джиибэ́н кажно дрэ пэ́скирэ-ромэскиро кхэр!” И чамудя лэн. Нэ ёнэ ґаздынэ́ го́дла и рондлэ́</verse>
				<verse number="10">и пхэндлэ́: “Над, амэ ту́са рисёваса кэ тырэ́ мануша́.”</verse>
				<verse number="11">Ноэминь пхэндя́: “Рисён, мирэ́ чхаялэ; пал со тумэ́нгэ тэ джа́н ма́нца? Нау́што буты́р исын ма́ндэ чхавэ́ дрэ мирэ́ маса́, савэ́ тэ явэ́н бы тумэ́нгэ ромэнца?</verse>
				<verse number="12">Рисён, мирэ́ чхаялэ, джа́н, пал-дова́ со мэ сом пхури, соб (кай) тэ явав палоро́м. Мэк, ко́ли б мэ и пхэндём: ‘Исын ма́нгэ буты́р наде́я”, и усае́кх, ко́ли бы мэ дая́-паць рат тэ явав ромэса и коригэды́р (позжэ) тэ биянав чхавэ́н, –</verse>
				<verse number="13">тэды ци сашты́ тумэ́нгэ тэ ужакирэн, пака ёнэ выбарьёна? Ци сашты́ тумэ́нгэ тэ тырдэн и тэ на выджа́н палоро́м? Над, мирэ́ чхаялэ, мэ древа́н пиридживава пал тумэ́ндэ, пал-дова́ со Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро васт латхя́ ман.”</verse>
				<verse number="14">Ёнэ ґаздынэ́ го́дла и нэвэ́стыр лынэ́ тэ ровэ́н. И Орфа розяцяпэ пэ́скирэ сасяса, а Рута яця́пэ ла́са.</verse>
				<verse number="15">Ноэминь пхэндя́ Рутакэ: “Ѓа́да, тыри́ бори рисия́ кэ пэ́скирэ мануша́ и кэ пэ́скирэ дэвэла́; рисёв и ту пала́л пал тырэ́ борьятэ.”</verse>
				<verse number="16">Нэ Рута пхэндя́: “На зачхув ман тэ ячкирав тут и тэ рисёвав ту́тыр; нэ карик ту джа́са, одори́к и мэ джа́ва, и кай ту явэ́са тэ дживэ́с, одо́й и мэ ява́ва тэ джива́в; тырэ́ мануша́ явэ́на мирэ́ манушэ́нца, и тыро́ Дэвэ́л – мирэ́ Дэвлэ́са;</verse>
				<verse number="17">и кай ту мэрэ́са, одо́й и мэ мэра́ва и ява́ва гарады; мэк дова́ и дова́ тэ кэрэ́л ма́нгэ Рай Дэвэ́л, и ишчо (инкэ́) буты́р кэрэ́ла; екх мэрибэ́н ман розячкирэла ту́са.”</verse>
				<verse number="18">Ноэминь, дыкхи́, со ёй древа́н скэдыяпэ тэ джал ла́са, пирияця́ тэ уракирэл ла.</verse>
				<verse number="19">И гинэ́ ёнэ дуйджинэ́, пака явнэ́ дро Вифлее́мо. Ке́ли ёнэ явнэ́ дро Вифлее́мо, саро́ фо́ро заракирдя пал лэ́ндэ, и ракирдэ́: “Акэ, Ноэминь?”</verse>
				<verse number="20">Ёй пхэндя́ лэ́нгэ: “На кхарэ́н ман Ноэминьяса, а кхарэ́н ман Мараса, пал-дова́ со Сарэзорьякирэ бичхадя́ ма́нгэ баро́ киркипэн;</verse>
				<verse number="21">мэ выгиём адатхы́р барвалыпнаса, а рискирдя́ ман Рай Дэвэ́л чхучэ́ вастэ́нца. Со́скэ тэ кхарэ́н ман Ноэминьяса, ке́ли Рай Дэвэ́л зачхудя ман тэ страдынав, и Сарэзорья́киро бичхадя́ ма́нгэ би́да?”</verse>
				<verse number="22">И рисия́ Ноэминь, и ла́са ла́кири бори Рута Моавитянка, сави́ явдя́ Моавито́скирэ фэлдэндыр, и явнэ́ ёнэ дро Вифлее́мо пэ ко́нцо (яго́ро) дро гивэскиро укэдыибэн.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">Ноэминьятэ сыс сэмэ́нца пир ла́кирэ ромэстэ, ману́ш древа́н славу́тно, Елимелехоскирэ кхэритконэ́ родо́стыр (племёстыр), лав лэ́скэ сыс Воозо.</verse>
				<verse number="2">И пхэндя́ Рута Моавитянка Ноэминьякэ: “Джа́ва мэ пэ фэ́лда и ява́ва тэ подкэдав колосы пир долэ́ сляды, конэ́стэ латхава ла́ска.” Ёй пхэндя́ ла́кэ: “Джа́, мири́ чхай.”</verse>
				<verse number="3">Ёй гия́, и явдя́, и подкэдыя пэ фэ́лда ко́лосы пала́л укэдыбнарьендэ. И выгия́, со доя́ фэлдакиро паш сыс Воозоскири, саво́ сыс Елимелехоскирэ кхэритконэ́ родо́стыр (племёстыр).</verse>
				<verse number="4">И, ґа́да, Воозо (Боаз) явдя́ Вифлеемостыр и пхэндя́ укэдыбнарьенгэ: “Тэ явэ́л Рай Дэвэ́л тумэ́нца!” Ёнэ пхэнлдэ лэ́скэ: “Мэк тэ бахтякирэ́л тут Рай Дэвэ́л!”</verse>
				<verse number="5">И пхэндя́ Воозо пэ́скирэ дынари́скэ, саво́ дыкхця́ пал укэдыбнарьендэ (жнецэнгэ): “Конэ́скири исын а дая́ тэрны́ джувлы́?”</verse>
				<verse number="6">О дына́ри, саво́ дыкхця́ пал укэдыбнарьендэ, отпхэндя́ и пхэндя́: “Адая тэрны́ джувлы́ – Моавитянка, сави́ явдя́ Ноэминьяса Моавитсконэ фэлдэндыр;</verse>
				<verse number="7">ёй пхэндя́: ‘Мэ ява́ва тэ подкэдав и тэ скэдав машки́р ґарбы (снопы) пала́л пал укэдыбнарьендэ, и явдя́, и исын ада́й самонэ злокостыр (раницатыр) кэ дава́ часо (цы́ро); куты́ ёй исын кхэрэ́.’”</verse>
				<verse number="8">И пхэндя́ Воозо Рутакэ: “Пошун, мири́ чхай, на псир тэ подкэдэс пэ яви́р фэ́лда и на пириджа адатхы́р, нэ яв ада́й мирэ́ дынарицэнца;</verse>
				<verse number="9">мэк дрэ тырэ́ якха́ тэ явэ́л доя́ фэ́лда, кай ёнэ укэдэна, и псир пал лэ́ндэ; ґа́да, мэ припхэндём мирэ́ дынарье́нгэ тэ чилавэн (на чэпинэн) тут; ке́ли закамэса тэ пьес, джа́ кэ кхорэ́ (сосуды) и пи, каты́р лэ́на мирэ́ дына́рья.”</verse>
				<verse number="10">Ёй пыя́ пэ пэ́скиро муй и поклониндяпэ кэ пхув, и пхэндя́ лэ́скэ: “Со́са латхём мэ дрэ тырэ́ якха́ тангипэ́н, со ту прилэса ман, на дыкхи́, со мэ явирэ рига́тыр сом?”</verse>
				<verse number="11">Воозо отпхэндя́ и пхэндя́ ла́кэ: “Ма́нгэ пхэндло́ саро́, со ту кэрдя́н ваш пэ́скирэ сасякэ пир тырэ́-ромэскиро мэрибэ́н, со ту ячкирдян тырэ́ дадэ́с, и тырья да, и тыри́ риг, кай ту бияндыян, и явдя́н кэ мануша́, савэ́н ту на джиндян атася́ и три́то дывэ́с;</verse>
				<verse number="12">мэк тэ дэл Рай Дэвэ́л пал дава́ рэ́ндо тыро́, и мэк тэ явэ́л ту́кэ пхэрды́ мазу́ри (награда) Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, Израилёскирэ Дэвлэ́стыр, кэ Саво́ ту явдя́н, соб тэ штылёс тэл Лэ́скирэ пхака́!”</verse>
				<verse number="13">Ёй пхэндя́: “Мэ ява́ва дрэ тангипэ́н анги́л тырэ́ якха́, миро хула́ё! Ту штылякирдян ман, и ракирдян пир ило́ тырэ́ дынарицакиро, машки́р дова́, сыр мэ на сом мол ни екха тырья дына́рица.”</verse>
				<verse number="14">И пхэндя́ ла́кэ Воозо: “Ке́ли явэ́ла часо (цы́ро) тэ хас; яв дарик и ха маро́, и болав (макин) тыро́ котэ́р дро шут (уксусо).” И бэстя́ ёй пашы́л укэдыбнарьендэ. Ёв подыя ла́кэ маро́; ёй хая, подхая, и яця́пэ.</verse>
				<verse number="15">И уштыя́ ёй, соб (кай) тэ подкэдэл. Воозо дыя́ припхэныбэ́н пэ́скирэ дынарье́нгэ, и пхэндя́: “Мэк тэ подкэдэл ёй и машкира́л ґарбы (снопы), и на дукхавэн (на збидынэн) ла;</verse>
				<verse number="16">мэк и снопэндыр тэ отчхурдэн ла́кэ и ячкирэн, мэк ёй тэ подкэдэл, и на кошэн ла.”</verse>
				<verse number="17">Адя́кэ подкэдыя ёй пэ фэ́лда кэ бэльвэ́ль, и вымолотиндя, со скэдыя́, и выгия́ пашы́л ефа ґэрсто (ячменё).</verse>
				<verse number="18">Лыи дава́, ёй гия́ пэ фо́ро, и сасуй ла́кири дыкхця́, со ёй скэдыя́. И вылыя Рута пэ́скирэ брэкатыр и дыя́ ла́кэ дова́, со ячкирдя́, подхаи кокори.</verse>
				<verse number="19">И пхэндя́ ла́кэ ла́кири сасуй: “Кай ту скэдыян ададывэ́с, и кай кэрдя́н буты́? Мэк тэ явэ́л бахтякирдо́ одова́, кон прилыя́ тут!” Рута пхэндя́ пэ́скирэ сасякэ, конэ́стэ ёй кэрдя́ буты́, и пхэндя́: “Манушэ́скирэ одолэскиро, конэ́стэ мэ ададывэ́с кэрдём буты́, лав исын Воозо.”</verse>
				<verse number="20">И пхэндя́ Ноэминь пэ́скирэ борьякэ: “Тэ явэ́л бахтякирдо́ ёв Ра́стыр-Дэвлэ́стыр пал дова́, со на обгия пэ́скирэ тангипнаса ни джидэн, ни мулэн!” И пхэндя́ ла́кэ Ноэминь: “Адава́ ману́ш исын пашатуно кэ амэ; ёв исын амарэ́ сэмэнцэндыр.”</verse>
				<verse number="21">Моавитянка Рута пхэндя́: “Ёв адя́кэ и пхэндя́ ма́нгэ: ‘Яв мирэ́ дынарицэнца, пака кончынэна ёнэ миро укэдыибэн.’”</verse>
				<verse number="22">И пхэндя́ Ноэминь пэ́скирэ борьякэ, Рутакэ: “Шука́р, мири́ чхай, со ту явэ́са тэ псирэ́с лэ́скирэ дынарицэнца, и на явэ́на тэ обкхарэн тут пэ яви́р фэ́лда.”</verse>
				<verse number="23">Адя́кэ ёй сыс Воозоскирэ дынарицэнца и подкэдэлас ко́лосы, пака на прогия́ ґэрстоскиро (ячменёскиро) укэдыибэн и парнэ́-гивэскиро (пшеницакиро) укэдыибэн, и дживдя́ кэ пэ́скири сасуй.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">И пхэндя́ ла́кэ Ноэминь, ла́кири сасуй: “Мри чхая́, ци тэ на породэс ту́кэ пэ́скэ штэ́то, соб ту́кэ тэ явэ́л шука́р?”</verse>
				<verse number="2">Ѓа́да, Воозо, конэскирэ дынарицэнца ту са́нас, исын амари́ сэмэ́нца; ґа́да, ёв дрэ дая́ рат веинэла пэ шу́рна ґэрсто (ячменё);</verse>
				<verse number="3">выморпэ, подмакхпэ, ури пэ пэ́стэ гожа тырэ́ и́ди и джа́ пэ шу́рна, нэ на сыкадёв лэ́скэ, пака ёв на мэкэ́ла тэ хал и тэ пьел;</verse>
				<verse number="4">ке́ли ёв пасёла тэ совэ́л, уджин штэ́то, кай ёв пасёла; тэды ту явэ́са и отчхакирэса пашы́л лэ́скирэ ґэра́, и пасёса; ёв пхэнэ́ла ту́кэ, со ту́кэ тэ кэрэ́с.”</verse>
				<verse number="5">Рута пхэндя́ ла́кэ: “Кэра́ва саро́, со ту пхэндя́н ма́нгэ.”</verse>
				<verse number="6">И гия́ пэ шу́рна (гумно), и кэрдя́ саро́ адя́кэ, сыр припхэндя́ ла́кэ сасуй ла́кири.</verse>
				<verse number="7">Воозо хая и выпия чалэ́с и розвеселиндя пэ́скиро ило́, и гия́ и пасия́ тэ совэ́л пашы́л скирда. И ёй штылинькэс явдя́, отчхакирдя́ пэ́скэ пашы́л лэ́скирэ ґэра́ и пасия́.</verse>
				<verse number="8">Дрэ паш рат ёв тринскирдяпэ, ґаздыя́пэ, и, ґа́да, пашы́л лэ́скирэ ґэра́ сыс пашты джувлы́.</verse>
				<verse number="9">И пхэндя́ ла́кэ Воозо: “Кон ту сан?” Ёй пхэндя́: “Мэ сом Рута, дына́рица тыри́, ґа́здэ якх тыри́ пэ дынарицатэ тырьятэ, пал-дова́ со ту сан сэмэ́нца.”</verse>
				<verse number="10">Воозо пхэндя́: “Бахтякирды ту сан Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, мири́ чхай! Дава́ палатуно́ тыро́ лачхо́ рэ́ндо кэрдя́н ту, пэ бут фэды́р англатунэстыр, со ту на ги́ян тэ родэс тэрнэ́ манушэ́н, ни чорорэн ни барвалэн;</verse>
				<verse number="11">и адя́кэ, мири́ чхай, на дар, мэ кэра́ва ту́кэ, саро́, со ту пхэндя́н; пал-дова́ со сарэ́ мирэ́ манушэ́нгирэ вудара́ джинэ́на, со ту сан лачхи́ джувлы́;</verse>
				<verse number="12">мэк и чачипэ́н, со мэ сом сэмэ́нца, нэ исын сэмэ́нца пашылэды́р ма́ндыр;</verse>
				<verse number="13">ратькир дая́ рат; а тася́, ко́ли ёв прилэ́ла тут, тэды шука́р, мэк тэ прилэл; а ко́ли ёв на закамэ́ла тэ прилэл тут, тэды мэ прилава; тэ явэ́л джидо́ Рай Дэвэ́л! Сов кэ зло́ко (ра́нко).</verse>
				<verse number="14">И сыс суты ёй пашэ́ лэ́скирэ ґэра́ кэ зло́ко, и уштыя́ англэды́р, сыр могиндлэ́ ёнэ тэ уґалён екх екхэ́с. И пхэндя́ Воозо: “Мэк тэ на джинэ́н, со джувлы́ сыс яви пэ шу́рна (гумно).”</verse>
				<verse number="15">И пхэндя́ ла́кэ: “Подэ упратуны и́дя, сави́ пэ ту́тэ, порикир ла.” Ёй рикирдя, и ёв отмериндя ла́кэ шов меры ґэрсто (ячменё), и чхудя́ пэ ла́тэ, и гия́ дро фо́ро.</verse>
				<verse number="16">А Рута явдя́ кэ пэ́скири сасуй. Одоя пхэндя́ ла́кэ: “Со, мири́ чхай?” Ёй пирипхэндя саро́ ла́кэ, со кэрдя́ ла́кэ одова́ ману́ш.</verse>
				<verse number="17">И пхэндя́ ла́кэ: “Далэ́ шов меры ґэрсто (ячменё) ёв дыя́ ма́нгэ и пхэндя́ ма́нгэ: ‘На джа́ кэ пэ́скири сасуй чхучэ́ вастэ́нца.’”</verse>
				<verse number="18">Одоя пхэндя́: “Ужакир мири́ чхай, пака ту уджинэса, со́са выджа́ла дава́ рэ́ндо; пал-дова́ со одова́ ману́ш на ячэ́лапэ дро рама́нё (миро), на кэри ададывэ́с рэ́нды.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">Воозо выгия́ кэ по́рта и бэстя́ одо́й. И ґа́да, джа́ла маму́й сэмэ́нца, пал савьятэ ракирдя́ Воозо. И пхэндя́ лэ́скэ Воозо: “Заджа́ адари́к и бэш ада́й.” Одова́ загия́ и бэстя́.</verse>
				<verse number="2">Воозо лыя́ форо́скирэ пхурыдырэндыр дэш манушэ́н и пхэндя́: “Бэшэ́н ада́й.” Одолэ́ загинэ́ и бэшнэ́.</verse>
				<verse number="3">И пхэндя́ Воозо сэмэнцакэ: “Ноэминь, сави́ рисия́ Моавито́скирэ фэлдэндыр, бикнэла фэлдакири паш, сави́ сыс амарэ́ пшалэскири Елимелехоскири;</verse>
				<verse number="4">мэ скэдыёмпэ тэ долыджав кэ тырэ́ кана́ и тэ пхэна́в: кин анги́л манушэ́ндэ, савэ́ исын бэштэ́ ада́й и анги́л мирэ́ манушэ́нгирэ пхурыдырэндэ. Ко́ли ту камэс тэ выкинэс, выкин; а ко́ли на камэ́са тэ выкинэс, пхэн ма́нгэ, и мэ ява́ва тэ джина́в; пал-дова́ со апри́ч ту́тэ нанэ конэ́скэ тэ выкинэн, а пир ту́тэ мэ.” Одова́ пхэндя́: “Мэ выкинава.”</verse>
				<verse number="5">Воозо пхэндя́: “Ке́ли ту кинэса Ноэминьятыр фэ́лда, тэды трэй тэ кинэс и Рутатыр Моавитянкатыр, мулэскирэ ромнятыр, и трэй тэ лэс ла палоро́м, соб (кай) тэ рискирэс мулэскиро лав дрэ лэ́скирэ миштыпна́скири ме́ра.”</verse>
				<verse number="6">И пхэндя́ одоя сэмэ́нца: “На могина́ва мэ тэ лав ла пэ́скэ, соб (кай) тэ на роскэрав пэ́скири миштыпна́скири ме́ра; прилэ́ ла ту, пал-дова́ со мэ на могинав тэ прилав.”</verse>
				<verse number="7">Англэды́р сыс дасаво присыкляибэн (обычаё) дро Израилё, сыр выкинэна и сыр парувэна, ваш вари-саво́ рэндоскиро подрикирибэ́н: екх злэла пэ́скири тырах и дэ́лас явирэскэ, и дава́ сыс Израилёстэ якхитконэса.</verse>
				<verse number="8">И пхэндя́ доя́ сэмэ́нца Воозоскэ: “Кин пэ́скэ.” И злыя́ пэ́скири тырах.</verse>
				<verse number="9">И пхэндя́ Воозо пхурыдырэнгэ и сарэ́ манушэ́нгэ: “Тумэ́ сан какана́ якхи́тка долэ́скэ, со мэ кинава Ноэминьятыр саро́ Елимелехоскиро и саро́ Хилеоноскиро и Махлоноскиро;</verse>
				<verse number="10">адя́кэ-паць и Рута Моавитянка, Махлоноскирья ромня́, мэ ла́ва палоро́м, соб (кай) тэ ячкирав мулэскиро лав дрэ лэ́скирэ миштыпна́скири ме́ра, и соб (кай) тэ на хасёл мулэскиро лав машки́р лэ́скирэ пшалэ́ндэ и пашы́л лэ́скирэ штэтоскирэ вудара́: тумэ́ сан ададывэ́с якхи́тка далэскэ.”</verse>
				<verse number="11">И пхэндлэ́ сарэ́ мануша́, савэ́ сыс пашы́л вудара́, и пхурыдыра́: “Амэ сам якхи́тка, мэк тэ создэл Рай Дэвэ́л ромня́, сави́ заджа́ла дро тыро́ кхэр, сыр Рахи́ль и сыр Лия, савэ́ дуйджинэ́ счхудэ Израилёскиро кхэр; скэ́дэ барвалыпэ́н дро Ефрафо, и мэк тэ славинэлпэ тыро́ лав дро Вифлее́мо;</verse>
				<verse number="12">и мэк тэ явэ́л тыро́ кхэр, сыр Фаресо́скиро кхэр, савэ́с бияндя́ Фамарь Юда́скэ долэ́ родо́стыр, саво́ дэ́ла ту́кэ Рай Дэвэ́л адалэ́ тэрнэ́ джувлятыр.”</verse>
				<verse number="13">И лыя́ Воозо Рута, и ёй кэрдя́пэ лэ́скирэ ромня́са. И загия́ ёв кэ ёй, и Рай Дэвэ́л дыя́ ла́кэ тэ пхарьёл и ёй бияндя́ чхавэ́с.</verse>
				<verse number="14">И ракирдэ́ джувля́ Ноэминьякэ: “Тэ явэ́л бахтякирдо́ Рай Дэвэ́л, со Ёв на ячкирдя́ какана́ тут би прилыибнаскирэс пэ миштыпэ́н (наследникоскиро!) И мэк тэ явэ́л славу́тно лэ́скиро лав дро Израилё!</verse>
				<verse number="15">Ёв явэ́ла ту́кэ радыма́са и чараибнариса ваш тыро́ пхурипэн, пал-дова́ со лэс бияндя́ тыри́ бори, савьякэ исын дро́го ту, сави́ ваш ту́кэ фэды́р сыр эфта́ чхавэ́.”</verse>
				<verse number="16">И лыя́ Ноэминь адалэ́ тыкнэмасэс (биято́с), и лыджия́ лэс дро пэ́скиро облыибэн (ангаля), и сыс лэ́скэ нянькаса.</verse>
				<verse number="17">Пашатунэ́ (суседки) дынэ́ лэ́скэ лав и ракирдэ́: “Ноэминьятэ бия́ндыя чхаво́”, и дынэ́ лэ́скэ лав: Овидо. Ёв исын Есеёскиро дад, Давидо́скирэ дадэ́скиро.</verse>
				<verse number="18">И ґа́да, исын ро́до Фаресо́скиро: Фаресостыр бия́ндыя Есромо;</verse>
				<verse number="19">Есромостыр бия́ндыя Ара́мо; Арамостыр бия́ндыя Аминада́во;</verse>
				<verse number="20">Аминадавостыр бия́ндыя Наасо́но; Наасоностыр бия́ндыя Салмо́но;</verse>
				<verse number="21">Салмоностыр бия́ндыя Воозо; Воозостыр бия́ндыя Овидо;</verse>
				<verse number="22">Овидостыр бия́ндыя Есеё; Есеёстыр бия́ндыя Дави́до.</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="9">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Сыс екх ману́ш Рамафаимо Цофиматыр, Ефремо́скирэ бэрга́тыр, лав лэ́скэ сыс Елкана, Ерохамоскиро (Иерохамоскиро) чхаво́, Илиёскирэ чхавэ́скиро, Тохаскирэ чхавэ́скирэ, Цуфаскирэ-чхавэ́скирэ Ефрафянино;</verse>
				<verse number="2">лэ́стэ сыс дуй ромня́: лав екхакиро Анна, а лав явирьякиро Феннана; Феннанатэ сыс чхавэ́, Аннатэ на сыс чхавэ́.</verse>
				<verse number="3">И псирдя́ одова́ ману́ш пэ́скирэ форо́стыр дро савэ́ трэй дывэса́ тэ мангэ́лпэ и тэ янэл свэ́нто дыибэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скири янголэ́нгирэ-болыбнаскирэскэ дро Сило́мо; одо́й сыс Илиё и дуй лэ́скирэ чхавэ́, Офни и Финеесо, савэ́ сыс Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ рашая́.</verse>
				<verse number="4">Дро дова́ дывэ́с, ке́ли о Елкана янэлас свэ́нто дыибэ́н, дэ́лас Феннанакэ, пэ́скирэ ромнякэ, и сарэ́нгэ ла́кирэ чхавэ́нгэ и ла́кирэ чхаенгэ паша́;</verse>
				<verse number="5">Аннакэ дэ́лас паш фэдэдыршо, пал-дова́ со ёв камдя́ Анна, на дыкхи́ пэ дова́, со Рай Дэвэ́л закэрдя ла́кирэ-да́кирэ маса́.</verse>
				<verse number="6">Ла́кирэ-ромэскири яви́р ромны́ древа́н холякирэла ла, ґаздыи ла кэ тангипэ́н холя́са анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ пэ дова́, со Рай Дэвэ́л закэрдя ла́кирэ-да́кирэ маса́.</verse>
				<verse number="7">Адя́кэ сыс кажно бэрш, ке́ли ёй псирдя́ дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр; доя́ ла холякирдя, а дая́ рондя́ и на хая.</verse>
				<verse number="8">И пхэндя́ ла́кэ Елкана, ла́киро ром: “Анна! Со ту ровэса, и со́скэ на хаса, и со́стыр пиридживэла тыро́ ило́? Ци на фэды́р мэ сом ваш ту́кэ дэшэ чхавэ́ндыр?”</verse>
				<verse number="9">И уштыя́ Анна пало́ (после) дова́, сыр ёнэ ханэ́ и пинэ́ дро Сило́мо. О Илиё раша́й сыс бэшто́ тэды пашы́л загиибэ́н дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скири кхангири́.</verse>
				<verse number="10">И сыс ёй дро пиридживипнаскиро ди, и мангдя́пэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири, и киркэс рондя́,</verse>
				<verse number="11">и ёй дыя́ совэ́л, ракири́: “Раё-Дэ́вла, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро! Ко́ли ту подыкхэса пэ Тырэ́ дынарицакиро пиридживипэн, и пририпирэса пал ма́ндэ, и на бистрэса Тырья дына́рица, и дэ́са Тырэ́ дынарицакэ чхаворэс, то тэды мэ отда́ва лэс Ра́скирэ-Дэвлэ́скири пэ сарэ́ лэ́скирэ джиибна́скирэ дывэса́, и бритва (мурадлуны) на чилавэ́ла лэ́скиро шэро́.</verse>
				<verse number="12">Машкир дава́ сыр ёй ґара́ (длу́гэс) мангдя́пэ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, Илиё дыкхця́ пэ ла́кирэ ушта́;</verse>
				<verse number="13">и сыр Анна ракирдя́ дро пэ́скиро ило́, а ла́кирэ ушта́ екх со откэрэнаспэ, и на сыс шундлы ла́кири зан (глос), тэды Илиё погиндя ла матяса.</verse>
				<verse number="14">И пхэндя́ ла́кэ Илиё: “Кицык ту явэ́са маты? Просовпэ тырэ́ моля́тыр.”</verse>
				<verse number="15">И отпхэндя́ Анна, и пхэндя́: “Над, миро хула́ё; мэ сом джувлы́, сави́ пиридживэла духо́са, мол (вино) и сикера мэ на пиём, нэ отчхакирава миро ди анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ;</verse>
				<verse number="16">на гин тырэ́ дына́рица хасибнытконэ джувля́са, пал-дова́ со барэ́ мирэ́ пиридживипнастыр и мирэ́ тугатыр мэ ракирдём кэ дава́ дывэ́с.”</verse>
				<verse number="17">И отпхэндя́ Илиё, и пхэндя́: “Джа́ раманёса (миро́са), и Израилёскиро Дэвэ́л кэрэ́ла ту́кэ пир тыро́ мангипэ́н, со ту мангдян Лэ́стыр.”</verse>
				<verse number="18">Ёй пхэндя́: “Мэк тэ латхэл тыри́ дына́рица тангипэ́н (жалима) дро тырэ́ якха́! И гия́ ёй пэ́скирэ дромэ́са, и хая, и ла́киро муй на сыс буты́р смэнтно, сыр англэды́р.</verse>
				<verse number="19">И уштынэ́ ёнэ пэ зло́ко (ранкоса), и мангнэпэ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, и рисинэ́, и явнэ́ дро пэ́скиро кхэр дрэ Ра́ма. И уджиндя́ Елкана Анна, пэскирья́ ромня́, и пририпирдя пал ла́тэ Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="20">Пирда́л вари-кицы́ часо запхария Анна и бияндя́ чхавэ́с, и дыя́ лэ́скэ лав: “Самуи́ло, пал-дова́ со ёй ракирдя́: “Ра́стыр-Дэвлэ́стыр мэ вымангдём лэс.”</verse>
				<verse number="21">И гия́ ла́киро ром Елкана и сари́ лэ́скири сэ́м΄я (ири́) тэ кэрэ́н бэршытко свэ́нто яныбэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ и пэ́скирэ совлаха́.</verse>
				<verse number="22">Анна на гия́, пхэны пэ́скирэ ромэскэ: “Ке́ли тыкномас явэ́ла отлыно колынэстыр и подбарьёла, то тэды мэ лэс лыджа́ва, и ёв тэрдёла анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, и ячэ́лапэ одо́й пэ саро́ джиибэ́н.”</verse>
				<verse number="23">И пхэндя́ ла́кэ Елкана, ла́киро ром: “Кэр, со ту́кэ трэй; ячпэ, пака ту чалякирэса лэс колынэса; екх мэк тэ кэрэ́л твардо лав Рай Дэвэ́л, саво́ выгия́ тырэ́ уштэндыр. И яця́пэ лэ́скири ромны́, и чалякирдя колынэса пэ́скирэ чхавэ́с, пака выбарьякирдя.</verse>
				<verse number="24">Ке́ли выбарьякирдя лэс, гия́ лэ́са дро Сило́мо, лыя́ тринэн гуруворэ́н, и екх ефа яржо́, гоно́ мол, и явдя́ дро Дэвлэ́скиро Кхэр дро Сило́мо; Ра́скирэ-тэрнэ́ бэршэнгиро (отроко) сыс набаро́ чхаворо́.</verse>
				<verse number="25">И зачхиндлэ́ гуруво́рэс, и яндя́ отрокос кэ Илиё,</verse>
				<verse number="26">и пхэндя́: “О, миро хула́ё! Мэк тэ дживэ́л ди тыро́, миро хула́ё! Мэ одоя-паць джувлы́, сави́ ада́й анги́л ту́тэ тэрдиём и мангдя́пэ Ра́скэ Дэвлэ́скэ;</verse>
				<verse number="27">пал далэ́ чхаворэстэ мэ мангдёмпэ, и кэрдя́ ма́нгэ Рай Рай Дэвэ́л пир миро мангипэ́н, со мэ мангдём Лэ́стыр;</verse>
				<verse number="28">и мэ отда́ва лэс Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пэ сарэ́ лэ́скирэ джиибна́скирэ дывэса́ тэ дынаринэ́л Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.” И мангдя́пэ одо́й Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">И мангдя́пэ Анна и ракирдя́: “Обрадындяпэ миро ило́ дро Растэ-Дэвлэ́стэ; ґаздыи шынг миро дро мирэ́ Растэ-Дэвлэ́стэ; буґлэс росчхакирдэпэ мирэ́ ушта́ пэ мирэ́ вэргэ́ндэ (врогэндэ); пал-дова́ со мэ радынавапэ пал Тыро́ зракхибэ́н.</verse>
				<verse number="2">Нанэ дасавэс свэнтонэс, сыр Рай Дэвэ́л; пал-дова́ со нанэ явирэ́с, апри́ч Ту́тэ; и нанэ твардэдыр, сыр амаро́ Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="3">На ракирэ́н бут пхутькирдэ́ лава́; налачхэ́ лава́ мэк тэ на выджа́н тумарэ́ уштэндыр; пал-дова́ со Рай Дэвэ́л исын дыкхиб-наскиро Дэвэ́л, и рэ́нды Лэ́стэ сыкадэ.</verse>
				<verse number="4">Лу́ко зоралэнгиро пхадёла, а бизорья́кирэ подпхандэнапэ зорья́са;</verse>
				<verse number="5">чалэ кэрэ́на буты́ марэстыр, а бокхалэ́ откинёна, адя́кэ-паць джувля́, савэ́ на могинэ́на тэ маинэн чхаворэ́н биянэна эфта́ мо́лы, а джувлы́, сави́ могинэ́ла тэ маинэл бут чхавэ́н, на могинэ́ла.</verse>
				<verse number="6">Рай Дэвэ́л мулякирэ́ла и отджидякирэла, злыджала пэ до свэ́то и вылыджала;</verse>
				<verse number="7">Дэвэ́л кэрэ́ла чорорэса и барвалякирэла, тэлякирэла и ґаздэ́ла.</verse>
				<verse number="8">Прахостыр Ёв подґаздэла чорорэс, брениятыр ґаздэ́ла богос, чхувэ́ла тэ бэшэ́л тхагарьенца, и славакиро штэ́то дэ́ла лэ́нгэ дро мэкно́ миштыпэ́н (наследство) пал-дова́ со Растэ-Дэвлэ́стэ основаниё (фунда́менто) пхувья́киро, и Ёв создыя́ пэ лэ́ндэ саро́ свэ́то.</verse>
				<verse number="9">Пэ́скирэ свэнтонэнгирэ ґэра́ (стопы) Ёв ракхэ́ла, савэ́ на пир зако́но дживэ́на, дро калыпэ́н хасёна; пал-дова́ со на зорья́са ману́ш исын зорало́.</verse>
				<verse number="10">Рай Дэвэ́л тринскирэла криг манушэ́с, саво́ кошэлапэ Лэ́са; болыбна́стыр Ёв грымитинэла пэ лэ́ндэ. Рай Дэвэ́л явэ́ла тэ сэндякирэ́л пхувья́кирэ яго́ры (краи́), и Ёв дэ́ла зор Пэ́скирэ крали́скэ, и ґаздэ́ла Пэ́скирэ помакхибнарискиро шынг (ро́го).”</verse>
				<verse number="11">И гия́ Елкана дрэ Ра́ма дро пэ́скиро кхэр, а тэрно́ ману́ш яця́пэ тэ дынаринэ́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скири анги́л рашастэ Илиёстэ.</verse>
				<verse number="12">Илиёскирэ чхавэ́ сыс налачхэ́ мануша́; ёнэ на джиндлэ́ Рас-Дэвлэ́с</verse>
				<verse number="13">и со трэй рашангэ тэ отлыджанпэ кэ дова́ мануша́. Ке́ли, кон янэ́ла свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, то раша́нгиро тэрно́ ману́ш, дро масэскиро кэраибнаскиро часо (цы́ро), явэ́лас пэ́скиро васт пхусадяса (вилкаса)</verse>
				<verse number="14">и обмэкэла ла дро кака́ви (котло), ци дро чаро́, ци пэ хич (скорове́да) ци дрэ пири́, и со вылэла пхусады, дова́ лэ́ла пэ́скэ раша́й. Адя́кэ ёнэ кэрдэ́ сарэ́ Израильтянэнца, савэ́ явэ́нас одори́к дро Сило́мо.</verse>
				<verse number="15">Ко́ли англэды́р, сыр схачкирдэ́ чэкэ́н (ту́ко), явэ́лас раша́нгиро тэрно́ ману́ш и ракирэ́лас манушэ́скэ, саво́ яндя́ свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ: “Дэ мас пэ жарёнка раша́скэ; ёв на лэ́ла ту́тэ кэрадо мас, а дэ сырово.”</verse>
				<verse number="16">И ко́ли вари-кон ракирдя́ лэ́скэ: “Мэк тэ схачкирэн англэды́р ту́ко, сыр трэй тэ явэ́л и тэ́ньчи (потом) лэ́са пэ́скэ, ци бут закамэ́ла тыро́ ди.” Тэды ёв ракирдя́: “Над, какана́ дэ, а ко́ли над, тэды Мэ ла́ва зорья́са.”</verse>
				<verse number="17">И грэ́хо далэ́ тэрнэ́-манушэ́нгиро сыс древа́н баро́ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, пал-дова́ со ёнэ отрискирэна манушэ́н свэнтонэ́ яныбнастыр Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="18">Тэрно́-бэршэнгиро Самуи́ло дынариндя́ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, и сыс уридо́ дро паркалитко эфо́до.</verse>
				<verse number="19">Упратуно тыкно́ урибэ́н кэрдя́ лэ́скэ дай лэ́скири и янэ́ла лэ́скэ кажно (сва́ко) бэрш, ке́ли ёй явэ́ла пэ́скирэ ромэса, ваш саво́ трэй свэ́нто яныбэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="20">И бахтякирдя́ Илиё Елкана и лэскирья ромня́, и пхэндя́: “Мэк тэ дэл ту́кэ Рай Дэвэ́л чхавэ́н адалэ́ ромнятыр заме́ст адалэстэ, савэ́с ту отдыян Ра́скэ-Дэвлэ́скэ!” И гинэ́ ёнэ пэ пэ́скиро штэ́то.</verse>
				<verse number="21">И явдя́ Рай Дэвэ́л кэ Анна, и запхария ёй, и бияндя́ тринэн чхавэ́н и дуе́н чхае́н; а тэрнэб манушэ́нгиро Самуи́ло бария Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="22">Илиё сыс древа́н пхуро́ и шундя́ саро́, сыр кэрэ́на лэ́скирэ чхавэ́ сарэ́ Израильтянэнца, и со ёнэ сыс сутэ́ джувле́нца, савэ́ скэдэнаспэ пашы́л загиибэ́н дро скэдыибна́скири ски́ния.</verse>
				<verse number="23">И пхэндя́ лэ́нгэ: “Ваш со тумэ́ кэрэ́на дасавэ́ рэ́нды? Пал-дова́ со мэ шунава налачхэ́ лава́ пал тумэ́ндэ сарэ́ манушэ́ндыр.</verse>
				<verse number="24">Над, мирэ́ чхавалэ исын налачхи мавлы́н (сла́ва), сави́ мэ шунава; тумэ́ змарэна чачунэ́ дромэ́стыр Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ манушэ́н;</verse>
				<verse number="25">ко́ли ману́ш кэрэ́ла грэ́хо манушэ́скэ, тэды помангэнапэ пал лэ́стэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ; ко́ли ману́ш кэрэ́ла грэ́хо проти Растэ-Дэвлэ́стэ, тэды кон явэ́ла тэ мангэ́лпэ пал лэ́стэ?” Нэ ёнэ на шундлэ́ пэ́скирэ-дадэ́скири зан (глос), пал-дова́ со Рай Дэвэ́л скэдыяпэ тэ отдэ́л лэн мэрибна́скэ.</verse>
				<verse number="26">Тэрно́ ману́ш Самуи́ло буты́р и буты́р барьёлас и дро ла́ска Растэ-Дэвлэ́стэ и манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="27">И явдя́ Ра́скирэ-Дэвлоскиро ману́ш кэ Илиё, и пхэндя́ лэ́скэ: “Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: ‘Ци на отчхакирдёмпэ Мэ тырэ́ дадэ́скирэ кхэрэ́скэ, ке́ли ёнэ сыс дро Еги́пто, дро фараоно́скиро кхэр?</verse>
				<verse number="28">И ци на выкэдыём Мэ лэс сарэ́ндыр Израилёскирэ родэндыр Пэ́скэ дро рашастэ, соб ёв тэ подджа́л кэ Миро алта́рё (жэртвенико), соб (кай) тэ хачкирэл фимиа́мо, соб тэ лыджа́л эфо́до анги́л Ма́ндэ? И ци на дыём Мэ тырэ́ дадэ́скирэ кхэрэ́скэ сарэ́ схачкирдэ́ яга́са Израилёскирэ чхавэ́нгиро свэнтонэ́ дыибнэндыр Ра́скэ-Дэвлэ́скэ?</verse>
				<verse number="29">Ваш со тумэ́ чхурдэна ґэрэ́нца Мирэ́ свэ́нта яныбэна́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири и Миро маруно́ яныбэ́н, савэ́ Мэ пхэндём ваш Миро кхэр, и со́скэ ту камэ́са пэ́скирэ чхавэ́н буты́р сыр Ман, тхулякири пэс англатунэ́ начаткэнца сарэ́ яныбнэндыр Мирэ́ Израилёскирэ манушэ́нгирэ?’</verse>
				<verse number="30">Палдава́ адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Рай Дэвэ́л Израилёскиро: ‘Мэ пхэндём тэды: ‘Тыро́ кхэр и тырэ́-дадэ́скиро кхэр явэ́на тэ псирэ́н анги́л Миро муй дро ве́ко.’ Нэ какана́ ракирдя́ Рай Дэвэ́л: ‘Мэк тэ на явэ́л адя́кэ, пал-дова́ со Мэ прославинава манушэ́н, савэ́ славинэна Ман, а кон на славинэла Ман, одолэ́ явэ́на ладжакирдэ́.</verse>
				<verse number="31">Ѓа́да, джа́на дывэса́, дро савэ́ Мэ подчингирава тыри́ мышца (масны) и тырэ́-дадэ́скири кхэрэ́скири мышца адя́кэ, со на явэ́ла богос дро тыро́ кхэр;</verse>
				<verse number="32">и ту явэ́са тэ дыкхэ́с би́да Мирэ́ кхэрэ́скири, на дыкхи́ пэ саро́ дава́, со Дэвлэ́скэ исын дро́го Израилё, и на явэ́ла дро тыро́ кхэр богос дро сарэ́ дывэса́.</verse>
				<verse number="33">Мэ на традава криг ту́тэ сарэ́н Мирэ́ алтарёстыр (жэртвеникостыр), соб тэ кхинякирэс тырэ́ якха́ и тэ мэнчынэс тыро́ ди; нэ саро́ тырэ́ кхэрэ́скиро ро́до явэ́ла тэ мэрэ́л дро машкиратунэ бэрша́.</verse>
				<verse number="34">И ґа́да, ту́кэ ґерты́к (знаме́ниё), сави́ джа́ла дуе тырэ́ чхавэ́нца, Офниса и Финеесоса: ёнэ дуйджинэ́ мэрэ́на дро екх дывэ́с.</verse>
				<verse number="35">И чхува́ва Мэ Пэ́скэ чачунэ́с раша́с; ёв явэ́ла тэ кэрэ́л пир Миро ило́ и пир Миро ди; и лэ́скиро кхэр Мэ кэра́ва зоралэса, и ёв явэ́ла тэ псирэ́л анги́л Мирэ́ помакхибнаристэ дро сарэ́ дывэса́;</verse>
				<verse number="36">и кажно (сва́ко), кон яця́пэ тырэ́ кхэрэ́стыр, явэ́ла лэ́скэ тэ мангэ́лпэ пал гера руп и котэ́р (куско) маро́, и пхэнэ́ла: “Дэ ма́нгэ вари-сави́ Левитэнгири буты́, соб (кай) тэ закэрав пэ джиибэ́н.’”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">Тэрно́ ману́ш Самуи́ло дынариндя́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ анги́л Илиёстэ; Дэвлэ́скиро лав сыс на часто дро долэ́ дывэса́, дыкхибэ́н сыс на часто.</verse>
				<verse number="2">И сыс дро дова́ часо (цы́ро), ке́ли Илиё сыс пашто́ пэ пэ́скиро штэ́то, лэ́скирэ якха́ лынэ́ тэ зачхакирэнпэ, и ёв на могиндя́ тэ дыкхэ́л,</verse>
				<verse number="3">и Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро момолы́тко (свети́льнико) ишчо (инкэ́) на мурдия, и Самуи́ло сыс пашто́ дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири Кхангири́, кай сыс Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро ковчэго;</verse>
				<verse number="4">И кхардя́ Рай Дэвэ́л Самуилос, и ёв отпхэндя́: “Ѓа́да, мэ сом!”</verse>
				<verse number="5">И ёв праста́ндыя кэ Илиё, и пхэндя́: “Ѓа́да, мэ! Ту кхардян ман.” Нэ одова́ пхэндя́: “Мэ на кхардём тут, джа́ палэ, пасёв.” И ёв гия́ и пасия́.</verse>
				<verse number="6">Нэ Рай Дэвэ́л дро яви́р мо́ло кхардя́ Самуилос. Ёв уштыя́, и явдя́ кэ Илиё яви́р мо́ло, и пхэндя́: “Ѓа́да, мэ сом!” Нэ одова́ пхэндя́: “Мэ на кхардём тут, миро чхаво́; джа́ палэ, пасёв.”</verse>
				<verse number="7">О Самуи́ло тэды на джиндя́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири зан (глос), и ишчо (инкэ́) на отчхакирэласпэ лэ́скэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав.</verse>
				<verse number="8">И кхардя́ Рай Дэвэ́л Самуилос дро три́то мо́ло. Ёв уштыя́, и явдя́ кэ Илиё, и пхэндя́: “Ѓа́да, мэ! Ту кхардян ман. Тэды ґалыя́ Илиё, со Рай Дэвэ́л кхарэ́ла тэрнэ́-бэршэнгирэс (тэрнэ́ манушэ́с).</verse>
				<verse number="9">И пхэндя́ Илиё Самуилоскэ: “Джа́ палэ и пасёв, и, ке́ли кон кхарэ́ла тут, ту пхэн: ‘Ра́кир, Раё Дэ́вла, пал-дова́ со шунэ́ла Тыро́ писха́ри.’” И гия́ Самуи́ло, и пасия́ пэ пэ́скиро штэ́то.</verse>
				<verse number="10">И явдя́ Рай Дэвэ́л, и тэрдия́, и кхардя́, сыр дро дова́ и яви́р мо́ло: “Самуиле, Самуилэ!” И пхэндя́ Самуи́ло: “Ра́кир, Раё Дэ́вла, пал-дова́ со шунэ́ла Тыро́ писха́ри.”</verse>
				<verse number="11">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Самуилоскэ: “Ѓа́да, Мэ кэра́ва рэ́ндо дро Израилё, пал саво́, ко́ли вари-кон шунэ́ла, одолэ́стэ кудунякирэла (звенинэла) дрэ дуй кана́;</verse>
				<verse number="12">дро дова́ дывэ́с Мэ кэра́ва пэ Илиёстэ саро́ дова́, со Мэ ракирдём пал лэ́скиро кхэр; Мэ ла́ва и кэра́ва;</verse>
				<verse number="13">Мэ дыём тэ джинэ́л лэ́скэ, со Мэ чхува́ва ка́ра пэ лэ́скиро кхэр пэ ве́ки пал доя́ банг, со ёв джиндя́, сыр лэ́скирэ чхавэ́ кэрэ́нас фуес, и ёв на обрикирдя лэн;</verse>
				<verse number="14">и палдава́ совлахава Илиёскирэ кхэрэ́скэ, со Илияскирэ-кхэрэ́скири банг на злэлапэ ни свэнтонэ́ яныбнаса Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, ни марунэ яныбнаса дро ве́ко.”</verse>
				<verse number="15">И сутя Самуи́ло кэ зло́ко, и отчхакирдя́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ Кхэрэскирэ вудара́; и Самуи́ло дардяпэ (дарандыя) тэ дэл тэ джинэ́л дава́ дыкхибэ́н Илиёскэ.</verse>
				<verse number="16">Нэ Илиё кхардя́ Самуилос и пхэндя́: “Миро чхава, Самуиле!” Одова́ пхэндя́: “Ѓа́да, мэ сом!”</verse>
				<verse number="17">И пхэндя́ Илиё: “Со сыс пхэндло́ ту́кэ? На гарав ма́ндыр; дова́ и дова́ кэрэ́ла ту́са Рай Дэвэ́л, и ишчо (инкэ́) буты́р кэрэ́ла, ко́ли ту гаравэса ма́ндыр вари-со сарэ́стыр долэ́стыр, со сыс пхэндло́ ту́кэ.”</verse>
				<verse number="18">И дыя́ тэ джинэ́л лэ́скэ Самуи́ло саро́, и на гарадя лэ́стыр ничы́. Тэды пхэндя́ Илиё: “Ёв, Рай Дэвэ́л; со Лэ́скэ трэй, дова́ мэк тэ кэрэ́л.”</verse>
				<verse number="19">И выбария Самуи́ло, и Рай Дэвэ́л сыс лэ́са; и на яця́пэ ние́кх лэ́скирэ лавэ́ндыр, саво́ на кэрдя́пэ дро чачипэ́н.</verse>
				<verse number="20">И уджиндя́ саро́ Израилё Даностыр кэ Вирсава, со Самуи́ло сыс чхудо тэ явэ́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ пророкоса.</verse>
				<verse number="21">И пало́ (после) дова́ Рай Дэвэ́л дурэды́р явэ́лас дро Сило́мо, сыр отчхакирдя́ [сыкадыя́-ю.о.] Самуилоскэ Пэс дро Сило́мо пирда́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">И сыс Самуилоскиро лав кэ саро́ Израилё. И выгинэ́ Израильтя́ни проти Филистимлянэндэ пэ марибэ́н, и тэрдинэ́ стано́са (лодэса) пашы́л Авен-Езеро, а Филистимля́ни тэрдинэ́ пашы́л Афека.</verse>
				<verse number="2">И тэрдинэ́ Филистимля́ни проти Израильтянэндэ, и выгия́ марибэ́н, и домардэ́ Филистимля́ни Израильтянэ́н, савэ́н домардэ́ пэ фэ́лда, кай мардэ́пэ, пашы́л штар тысёнцы манушэ́н.</verse>
				<verse number="3">И явнэ́ мануша́ дро ста́но (лод), и пхэндлэ́ Израилёскирэ пхурыдыра́: “Пал со домардя́ амэн Рай Дэвэ́л ададывэ́с анги́л Филистимлянэндэ? Ла́са пэ́скэ Силомостыр ковчэго Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ заветоса, и ёв джа́ла машки́р амэ́ндэ, и зракхэ́ла амэн вастэ́стыр амарэ́ вэргэ́нгирэ (врогэнгирэ).”</verse>
				<verse number="4">И бичхадэ́ мануша́ дро Сило́мо, и яндлэ́ одотхы́р Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро янголэ́нгирэ-болыбна́скирэ ковчэго заветоса, саво́ сыс бэшто́ пэ херувимы; а пашы́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ завето́скиро ковчэго сыс и дуй Илиёскирэ чхавэ́, Офни и Финеесо.</verse>
				<verse number="5">И ке́ли явдя́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ завето́скиро ковчэго дро ста́но, саро́ Израилё ґаздыя́ дасави́ зоралы́ го́дла, со пхув дыя́ ґондя́ (стониндя).</verse>
				<verse number="6">И шундлэ́ Филистимля́ни го́дла радымакири, и пхэндлэ́: “Со́стыр дасавэ́ бари го́дла радымакири дро Юдэ́нгиро ста́но?” И уджиндлэ́, со Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро ковчэго явдя́ дро ста́но.</verse>
				<verse number="7">И страха́дынэ Филистимля́ни, пал-дова́ со пхэндлэ́: “Одова́ Дэвэ́л явдя́ кэ ёнэ дро ста́но.” И пхэндлэ́: “Бида амэ́нгэ! Палдава́ со на сыс дасаво ни тася́, ни пэ три́то дывэ́с;</verse>
				<verse number="8">би́да амэ́нгэ! Кон зракхэ́ла амэн далэ́ зоралэ́ Дэвлэ́скирэ вастэ́стыр? Ада одова́ Рай Дэвэ́л, Саво́ домардя́ Египтянэн разнонэ (сваконэ) дукхэнца пэ чхучи́ пхув;</verse>
				<verse number="9">зоралён и явэ́н муршканэ́ (смяла), Филистимля́ни, соб (кай) тумэ́нгэ тэ на явэ́н дро дынарибэ́н Юдэ́нгэ, сыр ёнэ исын тумэ́ндэ дро дынарибэ́н; явэ́н муршканэ́ и марэ́нпэ лэ́нца.”</verse>
				<verse number="10">И мардэ́пэ Филистимля́ни, и домардэ́ сыс Израильтя́ни, и кажно (сва́ко) настя́ дро пэ́скири ша́тра, и сыс марибэ́н древа́н баро́, и пынэ́ Израильтянэ́н трия́нда тысёнцы манушэ́н, савэ́ сыс пэзал.</verse>
				<verse number="11">И Дэвлэ́скиро ковчэго сыс залыно, и дуй Илиёскирэ чхавэ́, Офни и Финеесо, мынэ́.</verse>
				<verse number="12">И настя́ екх Вениамитянино марибнаскирэ штэто́стыр, и явдя́ дро Сило́мо, дро дова́-паць дывэ́с; и́дя пэ лэ́стэ сыс розкушны и пра́хо пэ лэ́скиро шэро́.</verse>
				<verse number="13">Ке́ли явдя́ ёв, о Илиё сыс бэшто́ пэ штэ́то анги́л дром пашы́л вудара́ и дыкхця́, пал-дова́ со лэ́скиро ило́ тринскирдяпэ пал Дэвлэ́скиро ковчэго (мохто́). И ке́ли одова́ ману́ш явдя́ и пхэндя́ сарэ́нгэ дро фо́ро, тэды зоралэ́с дыя́ ґондя́ (уздыхниндя) саро́ фо́ро.</verse>
				<verse number="14">И шундя́ Илиё го́дла, и пхэндя́: “Со́стыр дасави́ го́дла?” И доя́-паць шту́нда подги́я одова́ ману́ш, и пирипхэндя Илиёскэ.</verse>
				<verse number="15">Тэды Илиёскэ сыс енядэша охто́ бэрш; и лэ́скирэ якха́ пириячнэ тэ дыкхэ́н, и ёв на могиндя́ тэ дыкхэ́л.</verse>
				<verse number="16">И пхэндя́ одова́ ману́ш Илиёскэ: “Мэ явдём станостыр, ададывэ́с мэ настём марибнаскирэ штэто́стыр.” И пхэндя́ Илиё: “Со кэрдя́пэ, ми́ро чха́ва?”</verse>
				<verse number="17">И отпхэндя́ ману́ш, саво́ яндя́ зан (звесь), и пхэндя́: “Нашэлас Израилё анги́л Филистимлянэндэ, и марибэ́н баро́ выгия́ дро манушэ́ндэ, и дуй чхавэ́ тырэ́, Офни и Финеесо, мынэ́, и Дэвлэ́скиро ковчэго лыно́.</verse>
				<verse number="18">Ке́ли ёв пририпирдя пал Дэвлэ́скиро ковчэго, то Илиё пыя́ штэто́стыр, пэ саво́ сыс бэшто́ пэ думо пашы́л вудара́, пхагирдя́ пэ́скэ думало кокало и мыя́; пал-дова́ со ёв яця́ пхуро́ и пхаро́. И сыс ёв Израилёскэ сэндариса штардэша́ бэрш.</verse>
				<verse number="19">Лэ́скири бори, Фенеесоскири ромны́, сыс пхари́ анги́л бияныпэ́н. И ке́ли шундя́ зан (звесь) пал Дэвлэ́скиро ковчэгоскиро лыибэн и пал пэ́скирэ састрэскиро мэрибэ́н и пэ́скирэ ромэскиро, то тэды пыя́ пэ чанг и бияндя́, пал-дова́ со подгинэ́ кэ ёй ла́кирэ дукха́.</verse>
				<verse number="20">И ке́ли мэрэлас ёй, джувля́, савэ́ сыс тэрдэ́ пашы́л ла́тэ, ракирдэ́ ла́кэ: “На дар, ту бияндян чхавэ́с.” Нэ ёй на отпхэндя́ и на рискирдя́ якха́.</verse>
				<verse number="21">И кхардя́ тыкнэмасэс: Ихаводо, пхэни́: “Отгия́ сла́ва Израилёстыр” Дэвлэ́скирэ ковчэгоскирэ лыибнаса и ла́кирэ састрэскирэ мэрибнаса и ла́кирэ ромэскирэса.</verse>
				<verse number="22">Ёй пхэндя́: “Отгия́ Израилёстыр сла́ва, пал-дова́ со лыно́ Дэвлэ́скиро ковчэго.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="5">
				<verse number="1">Филистимля́ни лынэ́ Дэвлэ́скиро ковчэго и яндлэ́ лэс Авен Езеростыр дро Азото.</verse>
				<verse number="2">И лынэ́ Филистимля́ни Дэвлэ́скиро ковчэго, залыджинэ лэс дро Дагоноскиро мангипнытко кхэр, и чхудэ́ лэс пашы́л Дагоно.</verse>
				<verse number="3">И уштынэ́ Азотяни пэ яви́р дывэ́с тася́рлэс (ра́нэс), и ґа́да, Дагоно сыс пашто́ пэ́скирэ мо́са кэ пхув анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро ковчэго. И лынэ́ ёнэ Дагоно, и нэвэ́стыр чхудэ́ лэс пэ пэ́скиро штэ́то.</verse>
				<verse number="4">И уштынэ́ ёнэ тася́рлэс пэ зло́ко пэ яви́р дывэ́с, и ґа́да, Дагоно сыс пашто́ мо́са пэ пхув анги́л Дэвлэ́скиро ковчэго; шэро́ Дагоноскиро и дуй лэ́скирэ васта́ сыс паштэ́ отчингирдэ, кажно (сва́ко) розмардэс, пэ прого, яця́пэ екх Дагоноскиро шталто (торсо).</verse>
				<verse number="5">Палдава́ Дагоноскирэ жрецы и сарэ́, савэ́ явэ́нас дро Дагоноскиро мангипнытко кхэр дро Азото, на тэрдёна пэ Дагоноскиро прого кэ дава́ дывэ́с.</verse>
				<verse number="6">И обмэкцяпэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро васт пэ Азотянэндэ, и Ёв домардя́ лэн, и чхудя́ ка́ра пэ лэ́ндэ дукханэ ґэраса, дро Азото и пашы́л лэ́стэ.</verse>
				<verse number="7">И дыкхнэ́ дава́ Азотяни, и пхэндлэ́: “Мэк тэ на ячэ́лпэ Израилёскирэ-Дэвлэ́скиро ковчэго амэ́ндэ, пал-дова́ со пхаро́ исын Лэ́скиро васт и ваш амэ́нгэ, и ваш Дагоно, амарэ́ дэвлэскэ.”</verse>
				<verse number="8">И бичхадэ́, и скэдынэ́ кэ пэ сарэ́н Филимиякирэ хулан, и пхэндлэ́: “Со амэ́нгэ тэ кэра́с Израилёскирэ-Дэвлэ́скирэ ковчэгоса?” И пхэндлэ́: “Мэк Израилёскирэ Дэвлэ́скиро ковчэго тэ пириджал дро Гефо.” И отбичхадэ Израилёскиро Дэвлэ́скиро ковчэго дро Гефо.</verse>
				<verse number="9">Пало́ (после) дова́ сыр отбичхадэ лэс, то, сыс Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро васт пэ фо́ро и дар сыс древа́н бари, и домардя́ Рай Дэвэ́л форо́скирэ манушэ́н тыкнэстыр кэ баро́, и сыкадыя́ пэ лэ́ндэ ґэр (наросто).</verse>
				<verse number="10">И отбичхадэ ёнэ Дэвлэ́скиро ковчэго дро Аскалоно; и, ке́ли явдя́ Дэвлэ́скиро ковчэго дро Аскалоно, то лынэ́ тэ дэн го́дла Аскалонитяни, ракири́: “Яндлэ́ кэ амэ Израилёскирэ Дэвлэ́скиро ковчэго, соб (кай) тэ мулякирэс амэн и амарэ́ манушэ́н.”</verse>
				<verse number="11">И бичхадэ́, и скэдынэ́ сарэ́н Филистимия́кирэ хулан, и пхэндлэ́: “Отбичхавэн Израилёскирэ Дэвлэ́скиро ковчэго; мэк ёв тэ рисёл пэ пэ́скиро штэ́то, соб (кай) тэ на мулякирэ́л ёв амэн и амарэ́ манушэ́н”; пал-дова́ со мулаканы дар сыс дро саро́ фо́ро; древа́н пхаро́ сыс Дэвлэ́скиро васт пэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="12">И одолэ́, савэ́ на мынэ́, сыс домардэ́ ґэраса адя́кэ, со го́дла форо́скири догия́ кэ болыбэ́н.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="6">
				<verse number="1">И сыс Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро ковчэго дро Филистимиякири провинцыя эфта́ чхона́.</verse>
				<verse number="2">И кхардэ́ Филистимля́ни жрецэн и зумакирибнаскирэн, и пхэндлэ́: “Со амэ́нгэ тэ кэра́с Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ ковчэгоса?” Подсыклякирэн амэн, сыр амэ́нгэ тэ отмэкас лэс пэ пэ́скиро штэ́то.</verse>
				<verse number="3">Одолэ́ пхэндлэ́: “Ко́ли тумэ́ камэ́на тэ отмэкэн Израилёскирэ Дэвлэ́скиро ковчэго, тэды на отмэкэн лэс ни со́са, нэ янэ́н Лэ́скэ бангипнаскиро свэ́нто дыибэ́н; тэды высастёна и уджинэна, пал со на отджала тумэ́ндыр Лэ́скиро васт.”</verse>
				<verse number="4">И пхэндлэ́ ёнэ: “Саво́ свэ́нто дыибэ́н пал чорипэ́н амэ мусинас тэ яндас Лэ́скэ?” Одолэ́ пхэндлэ́: “Пир Филистимия́кирэ-хулангиро гиныбэ́н пандж наросты сувнакунэ́ и пандж кармусэн (мышэн) сувнакунэн; пал-дова́ со хась (казнь) екх пэ тумэ́ндэ сарэ́ндэ и пэ тумарэ́ хуландэ;</verse>
				<verse number="5">и адя́кэ кэрэ́н формы тумарэн наростэнгирэ и формы тумарэ́ кармусэнгирэ, савэ́ кэрэ́на чхучи́ пхув, и дэн Израилёскирэ Дэвлэ́скэ сла́ва; могинэ́ла тэ явэ́л, Ёв кэрэ́ла локхэды́р Пэ́скиро васт пэ тумэ́ндэ, и пэ тумарэ́ дэвлэндэ, и пэ тумари́ пхув;</verse>
				<verse number="6">и ваш со тумэ́нгэ тэ холякирэн тумаро́ ило́, сыр холякирдэ пэ́скиро ило́ Египтя́ни и фарао́но? Ѓа́да, ке́ли Рай Дэвэ́л сыкадя́ Пэ́скири зор пэ лэ́ндэ, тэды ёнэ отмэкнэ лэн, и долэ́ гинэ́;</verse>
				<verse number="7">и адя́кэ лэн, кэрэ́н екх нэво́ вурдэ́н, и лэн дуе́н англатунэ́ бияндлэн гурумнен, пэ савэ́ндэ на сыс ґа́мо, и дэн андрэ́ гурумнен андрэ́ вурдэ́н, а лэ́нгирэ тэрнэ́ гурумнен отлыджан лэ́ндыр кхэрэ́;</verse>
				<verse number="8">и лэн Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро ковчэго, и чхувэ́н лэс пэ вурдэ́н, а сувнакунэ́ вешчы (приборы), савэ́ янэ́на Лэ́скэ дро бангипнаскиро свэ́нто дыибэ́н, чхувэ́н дро тыкнори лэ́скирэ рига́тыр, и отмэкэн лэс, и мэк тэ джал;</verse>
				<verse number="9">и дыкхэ́н, ко́ли ёв джа́ла кэ пэ́скирэ рига́, кэ Вефсамиса, тэды ёв кэрдя́ амэ́нгэ бари холы́; ко́ли над, тэды амэ ява́са тэ джинас, со на лэ́скиро васт домардя́ амэн, а кэрдя́пэ дава́ амэ́нца пир ваканцыя.”</verse>
				<verse number="10">И кэрдэ́ ёнэ адя́кэ: “И лынэ́ дуе англатунэ́ бияндлэн гурумнен, и дынэ́ андрэ́ лэн дро марибны́тко вурдэ́н, а лэ́нгирэ целянтэн урикирдэ кхэрэ́.</verse>
				<verse number="11">И чхудэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро ковчэго пэ марибны́тко вурдэ́н и мохто́ (яшчыко) сувнакунэ́ кармусэнца и наростэнгирэ формэнца.</verse>
				<verse number="12">И гинэ́ гурумня маму́й пэ дром кэ Вефсамисо; екхэ дромэ́са гинэ́, гинэ́ и мычындлэ, нэ на рискирдэ́ ни пэ чачо́ (право), ни пэ зэ́рво (ле́во); Филистимия́кирэ хулая́ гинэ́ пал лэ́ндэ кэ Вефсамисоскири ме́жа.</verse>
				<verse number="13">Вефсамисоскирэ мануша́ тэды укэдэнас гив пэ до́ло, и, подыкхи, дыкхнэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро ковчэго, и обрадындэпэ, со дыкхнэ́ лэс.</verse>
				<verse number="14">Марибны́тко вурдэ́н явдя́ пэ Вефсамитяниноскирэ Исусо́скири фэ́лда и тэрдия́ одо́й; и сыс ада́й баро́ бар, и мануша́ росчхингирдэ вурдэ́н пэ кашта́, а гурумнен яндлэ́ дро цэ́ло схачкирибэ́н Раск-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="15">Леви́ты злынэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро ковчэго и мохто́ (яшчыко), саво́ сыс пашы́л лэ́стэ, дро саво́ сыс сувнакунэ́ вешчы, и чхудэ́ пэ дова́ баро́ бар; Вефсамисоскирэ мануша́ яндлэ́ дро дова́ дывэ́с цэ́ло схачкирибэ́н и зачхиндлэ́ свэ́нта яныбэна́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="16">И пандж Филистимия́кирэ хулая́ дыкхнэ́ дава́, и рисинэ́ дро дова́-паць дывэ́с дро Акароно.</verse>
				<verse number="17">Сувнакунэ́ далэ́ наросты, савэ́ яндлэ́ Филистимля́ни дро свэ́нто яныбэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пал банг сыс: екх пал Аскалоно, екх пал Гефа, екх пал Акароно;</verse>
				<verse number="18">а сувнакунэ́ кармуса сыс пир сарэ́ Филистимия́кирэ-форо́скиро гиныбэ́н панджэ́ хулангирэ, форье́ндыр зоралэ́ тынэ́нца и кэ отчхакирдэ гава́, кэ баро́ бар, пэ саво́ чхудэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро ковчэго, и саво́ исын кэ дава́ дывэ́с пэ Вефсамитяниноскири фэ́лда.</verse>
				<verse number="19">И домардя́ Ёв Вефсамисоскирэ манушэ́н пал дова́, со ёнэ поддыкхэнас дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро ковчэго, и замардя́ манушэ́ндыр пандждэша́ тысёнцы эфтадэша́ манушэ́н; и зарондлэ мануша́, пал-дова́ со домардя́ Рай Дэвэ́л манушэ́н барэ́ марибна́са.</verse>
				<verse number="20">И пхэндлэ́ Вефсамисоскирэ мануша́: “Кон могинэ́ла тэ тэрдёл анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, адалэ́ Свэнтонэ́ Дэвлэ́стэ? И кэ кон Ёв джа́ла амэ́ндыр?”</verse>
				<verse number="21">И бичхадэ́ манушэ́н кэ Кири́аф-Яримоскирэ мануша́ тэ пхэнэ́н: “Филистимля́ни рискирдэ́ палэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро ковчэго; явэ́н, лэн кэ пэ лэс.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="7">
				<verse number="1">И явнэ́ Кири́аф-Иаримоскирэ мануша́, и лынэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро ковчэго, и яндлэ́ лэс дро Аминадаво́скиро кхэр, пэ бэ́рга, а Елизарос, лэ́скирэ чхавэ́с, высвэнцындлэ, соб (кай) ёв тэ ракхэ́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро ковчэго.</verse>
				<verse number="2">Долэ́ дывэсэ́стыр, сыр яця́пэ ковчэго дро Кири́аф-Иаримо, прогия́ бут часо, биш бэрш. И рисия́ саро́ Израилёскиро кхэр кэ Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="3">И пхэндя́ Самуи́ло сарэ́ Израилёскирэ кхэрэ́скэ, ракири́: “Ко́ли тумэ́ сарэ́ пэ́скирэ илэ́са рисёна кэ Рай Дэвэ́л, тэды отчхурдэн пэ́стыр явирэ-манушэ́нгирэ дэвлэн и Астартэн, и янэ́н тумаро́ ило́ кэ Рай Дэвэ́л, и Лэ́скэ Екхэ́скэ дынаринэ́н, и Ёв зракхэ́ла тумэн Филистимлянэнгирэ вастэ́стыр.</verse>
				<verse number="4">И вычхурдынэ Израилёскирэ чхавэ́ Ваалэн и Астартэн, и лынэ́ екхэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ тэ дынаринэ́н.</verse>
				<verse number="5">И пхэндя́ Самуи́ло: “Скэдэ́н сарэ́н Израильтянэ́н дро Маси́фа, и мэ помангавапэ пал тумэ́ндэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.”</verse>
				<verse number="6">И скэдынэ́пэ дро Маси́фа, и пхэрэнас пани́, и чхувэ́нас анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, и постиндлэ дро дова́ дывэ́с, ракири́: “Кэрдя́м амэ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ грэ́хо.” И сэндиндя Самуи́ло Израилёскирэ чхавэ́н дро Маси́фа.</verse>
				<verse number="7">Ке́ли шундлэ́ Филистимля́ни, со скэдынэ́пэ Израилёскирэ чхавэ́ дрэ Маси́фа, тэды гинэ́ Филистимия́кирэ хулая́ пэ Израилё. Израильтя́ни шундлэ́ пал дова́, и страхандынэ Филистимлянэндыр.</verse>
				<verse number="8">И пхэндлэ́ Израилёскирэ чхавэ́ Самуилоскэ: “На пирияч тэ мангэспэ пал амэ́ндэ амарэскэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Дэвлэ́скэ, соб (кай) Ёв тэ зракхэ́л амэн Филистимлянэнгирэ вастэ́стыр.”</verse>
				<verse number="9">И лыя́ Самуи́ло екхэ бакрорэс цюцятыр, и яндя́ лэс дро цэ́ло схачкирибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, и мангдя́ зоралэ́с Самуи́ло Рас-Дэвлэ́с пал Израилё, и шундя́ лэс Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="10">И ке́ли Самуи́ло янэлас цэ́ло схачкирибэ́н, Филистимля́ни явнэ́ тэ марэ́нпэ Израилёса. Нэ Рай Дэвэ́л загрюкиндя дро дова́ дывэ́с зоралэ́ громоса пэ Филистимлянэндэ, и яндя́ дар пэ лэ́ндэ, и ёнэ сыс домардэ́ анги́л Израилё.</verse>
				<verse number="11">И выгинэ́ Израильтя́ни Масифатыр, и традынэ Филистимлянэн, и домардэ́ лэн пэ штэ́то тэл Вефхоро.</verse>
				<verse number="12">И лыя́ Самуи́ло екх бар, и чхудя́ машки́р Маси́фа и машки́р Сеномо, и кхардя́ лэс Авен-Езеро, пхэни́: “Пэ дава́ штэ́то дыя́ васт помогиндя амэ́нгэ Рай Дэвэ́л.”</verse>
				<verse number="13">Адя́кэ штылякирдэ сыс Филистимля́ни и на лынэ́ буты́р тэ псирэ́н пэ Израилёскирэ межакирэ рига́; и сыс Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро васт пэ Филистимлянэндэ дрэ сарэ́ Самуилоскирэ дывэса́.</verse>
				<verse number="14">И рискирдэ́ сыс Израилёскэ фо́рья, савэ́ лынэ́ Филистимля́ни Израилёстыр, Акароностыр и кэ Гефа, и лэ́нгирэ рига́ кэрдя́ вольнонэнца Израилё Филистимлянэнгирэ вастэ́ндыр, и сыс рама́нё (миро) машки́р Израилё и Амореендэ.</verse>
				<verse number="15">И сыс Самуи́ло Израилёскэ сэндариса дро сарэ́ пэ́скирэ джиибна́скирэ дывэса́:</verse>
				<verse number="16">бэрш бэршэстыр ёв псирдя́ и обджалас Вефи́лё, и Галга́ло, и Маси́фа и сэндякирдя Израилё пэ сарэ́ далэ́ штэ́ты;</verse>
				<verse number="17">тэ́ньчи (потом) рисия́ дро Ра́ма; пал-дова́ со одо́й сыс лэ́скиро кхэр, и одо́й сэндиндя ёв Израилё, и чхудя́ одо́й Ра́скэ-Дэвлэ́скэ алта́рё.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="8">
				<verse number="1">Ке́ли пхурия Самуи́ло, тэды чхудя́ пэ́скирэ чхавэ́н сэндарьенца пэ Израилё.</verse>
				<verse number="2">Лэ́скирэ пхурыдыршонэскэ чхавэ́скэ лав сыс Иоилё, а явирэ лэ́скирэ чхавэ́скэ лав сыс Авия́; ёнэ сыс сэндарьенца дрэ Вирса́вия.</verse>
				<verse number="3">Нэ лэ́скирэ чхавэ́ на псирдэ́ лэ́скирэ дромэ́нца, а отгинэ́ дро пэ́скиро ко́фо, и лынэ́ почасту́нки (подарки), и сэндиндлэ хоханэ́с.</verse>
				<verse number="4">И скэдынэ́пэ сарэ́ Израилёскирэ пхурыдыра́, и явнэ́ кэ Самуи́ло дро Ра́ма,</verse>
				<verse number="5">и пхэндлэ́ лэ́скэ: “Ѓа́да, ту пхуриян, а тырэ́ чхавэ́ на псирэ́на тырэ́ дромэ́нца, и адя́кэ чхув пэ амэ́ндэ крали́с, соб (кай) ёв тэ сэндякир амэн, сыр исын явирэ манушэ́ндэ.”</verse>
				<verse number="6">И на пир ило́ сыс дава́ лав Самуилоскэ, ке́ли ёнэ пхэндлэ́: “Дэ амэ́нгэ крали́с, соб (кай) ёв тэ сэндякирэ́л амэн.’ И мангдя́пэ Самуи́ло Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="7">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Самуилоскэ: “Шун манушэ́нгири зан (глос) дро саро́, со ёнэ ту́кэ ракирэ́на; пал-дова́ со на тут ёнэ отчхурдынэ, нэ Ман отчхурдынэ, соб (кай) Мэ тэ на явав крали́са пэ лэ́ндэ;</verse>
				<verse number="8">сыр ёнэ кэрдэ́ долэ́ дывэсэ́стыр, дро саво́ Мэ вылыджиём лэн Египто́стыр, и кэ дава́ дывэ́с, ячкирдэ́ Ман и дынариндлэ́ явирэ дэвлэнгэ, адя́кэ ёнэ кэрэ́на и ту́са;</verse>
				<verse number="9">и адя́кэ шун лэ́нгири зан; нэ екх дэ лэ́нгэ тэ джинэ́н и пирипхэн лэ́нгэ крали́скирэ правы, саво́ явэ́ла крали́са пэ лэ́ндэ.”</verse>
				<verse number="10">И пиридыя Самуи́ло сарэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ лава́ манушэ́нгэ, савэ́ мангнэ́ лэ́стыр крали́с,</verse>
				<verse number="11">и пхэндя́: “Акэ, савэ́ явэ́на крали́скирэ правы, саво́ явэ́ла крали́са пэ тумэ́ндэ: тумарэн чхавэ́н ёв лэ́ла, и чхувэ́ла кэ пэ́скирэ марибны́тка вурдына́, и ёв кэрэ́ла пэ́скирэ уклистэнца, и явэ́на ёнэ тэ прастан анги́л лэ́скирэ вурдына́;</verse>
				<verse number="12">и чхувэ́ла лэн барыдырэ́нца пэ́стэ пэ тысёнцы и пэ пандждэша́, и соб (кай) ёнэ тэ кэрэ́н буты́ пэ лэ́скирэ фэ́лды, и тэ укэдэн лэ́скиро маро́, и тэ кэрэ́н лэ́скэ мардытка и частыра кэ вурдэна́ ваш марибэ́н;</verse>
				<verse number="13">и ёв лэ́ла тумарэ́ чхае́н, соб ёнэ тэ счхувэн макхибэна (масти), тэ кэравэн хабэ́н и тэ пэкэн маро́;</verse>
				<verse number="14">и тумарэ́ фэ́лды и винаградоскирэ и маслична унты (сады) тумарэ́ ёв лэ́ла фэдырша и отдэ́ла пэ́скирэ дынарье́нгэ;</verse>
				<verse number="15">и со тумэ́ посеиндлэ и тумарэ́ винаградоскирэ унтэндыр лэ́ла дэ́што паш, и отдэ́ла пэ́скирэ евнухэнгэ и пэ́скирэ дынарье́нгэ;</verse>
				<verse number="16">и тумарэ́ дынарье́н, и тумарэ́ дынарицэн, и тумарэ́ фэдыршонэ тэрнэ́ манушэ́н, и тумарэ́ ослэн лэ́ла, и лэ́ла дрэ буты́ пэ пэ́скирэ рэ́нды;</verse>
				<verse number="17">тыкнэ́ тумарэ́ кхэритконэ́ мурдалэ́ндыр (ското́стыр) ёв лэ́ла дэ́што паш, и тумэ́ кокорэ́ явэ́на лэ́скэ дынарье́нца;</verse>
				<verse number="18">и загодлэна тэды тумэ́ тумарэ́ крали́стыр, савэ́с тумэ́ пэ́скэ выкэдынэ́; и на явэ́ла Рай Дэвэ́л тэ отпхэнэл тумэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="19">Нэ мануша́ на сыс дрэ екх годы́ тэ шунэ́н Самуилоскири зан и пхэндлэ́: “Над, мэк кра́ли тэ явэ́л пэ амэ́ндэ,</verse>
				<verse number="20">и амэ ява́са сыр яви́р мануша́: ёв явэ́ла тэ сэндинэл амэн сыр кра́ли амаро́, и тэ псирэ́л анги́л амэ́ндэ, и тэ лыджа́л марибэна амарэ́.”</verse>
				<verse number="21">И вышундя Самуи́ло сарэ́ манушэ́нгирэ лава́, и пирипхэндя лэн ваш Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро шуныбэ́н.</verse>
				<verse number="22">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Самуилоскэ: “Шун лэ́нгири зан (глос) и чхув лэ́нгэ крали́с.” И пхэндя́ Самуи́ло Израильтянэнгэ: “Джа́н кажно (сва́ко) дро пэ́скиро фо́ро.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="9">
				<verse number="1">Сыс вари-кон Вениамино́скирэ чхавэ́ндыр, лав лэ́скиро сыс Кисо, Авиилоскиро чхаво́, Цэроноскирэ-чхавэ́скиро, Бехорафоскирэ чхавэ́скиро, Афияскирэ чхавэ́скиро, вари-савэскирэ Вениамитяниноскирэ чхавэ́скирэ, славу́тно ману́ш.</verse>
				<verse number="2">Лэ́стэ сыс чхаво́, лав лэ́скиро Са́уло, тэрно́ и шука́р; и на сыс Израильтянэндыр никонэ́с лэ́стыр гожэдыр; ёв пэ́скирэ псикэндыр сыс вучэды́р сарэ́ манушэ́ндыр.</verse>
				<verse number="3">И хасинэ́ ослицы Кисостэ, Сауло́скирэ дадэ́стэ, и пхэндя́ Кисо Сауло́скэ, пэ́скирэ чхавэ́скэ: “Лэ пэ́са екхэ́с дынарье́ндыр (слугэ́ндыр) и ушты́, джа́, ро́дэ ослицэн.”</verse>
				<verse number="4">И прогия́ ёв Ефремо́скири бэ́рга, и прогия́ Шалишаскири пхув, нэ ёнэ на латхнэ́; и прогинэ́ Шаалимоскири пхув, и одо́й лэн нанэ; и прогия́ ёв Вениаминоскири пхув, и на латхнэ́.</verse>
				<verse number="5">Ке́ли ёнэ явнэ́ пэ Цуфаскири пхув, Са́уло пхэндя́ пэ́скирэ дынари́скэ, саво́ сыс лэ́са: “Явэ́н палэ, соб (кай) миро дад, ячкири ослицэн, на лыя́ тэ дэл ту́га (клопотынэлпэ) пал амэ́ндэ.”</verse>
				<verse number="6">Нэ дына́ри пхэндя́ лэ́скэ: “Ѓа́да, дро дава́ фо́ро исын Дэвлэ́скиро ману́ш, патывало ману́ш; саро́ со ёв пхэнэ́ла, кэрэ́лапэ чачипна́са; амэ какана́ одори́к; могинэ́ла тэ явэ́л, ёв упхэнэла амэ́нгэ дром амаро́, пир саво́ амэ́нгэ тэ джас.”</verse>
				<verse number="7">И пхэндя́ Са́уло пэ́скирэ дынари́скэ: “Ѓа́да, амэ джа́са, а со амэ янаса долэ́ манушэ́скэ? Пал-дова́ со маро́ на яця́ дро амарэ́ саквы, и почастунко (подарко) нанэ, соб тэ янас Дэвлэ́скирэ манушэ́скэ; со амэ́ндэ?</verse>
				<verse number="8">И нэвэ́с отпхэндя́ дына́ри Сауло́скэ и пхэндя́: Ѓа́да, дро миро васт исын паш шэ́келё руп; мэ отда́ва лэс Дэвлэ́скирэ манушэ́скэ, и ёв сыкавэ́ла амэ́нгэ дром амаро́.”</verse>
				<verse number="9">Англэды́р дро Израилё, ке́ли вари-кон гия́ тэ пхучэл Дэвлэ́стыр, то ракирдэ́ адя́кэ: “Джа́са кэ магико (прозорливцо)”; пал-дова́ со о дова́, конэ́с какана́ кхарэ́на пророкоса, англэды́р кхардяпэ прозорливцоса.</verse>
				<verse number="10">И пхэндя́ Са́уло пэ́скирэ дынари́скэ: “Мишто́ ту ракирэ́са; джа́са.” И гинэ́ ёнэ дро фо́ро, кай Дэвлэ́скиро ману́ш сыс.</verse>
				<verse number="11">Ке́ли ёнэ ґаздэнаспэ упрэ́ дро фо́ро, тэды стрэниндлэ тэрнэ́ патывалэ́ джувле́н, савэ́ выгинэ́ тэ пхэрэн пани́, и пхэндлэ́ лэ́нгэ: “Ци исын ада́й прозорливцо?”</verse>
				<verse number="12">Одолэ́ отпхэндлэ́ лэ́нгэ и пхэндлэ́: “Исын; ґа́да, ёв исын анги́л ту́тэ; екх со сыгнякир, пал-дова́ со ёв ададывэ́с явдя́ дро фо́ро, пал-дова́ со ададывэ́с манушэ́ндэ свэ́нто яныбэ́н Дэвлэ́скэ пэ вучипэ́н;</verse>
				<verse number="13">ке́ли явэ́на дро фо́ро, то тумэ́ заухтылэна лэс, пака ёв на гия́ пэ дава́ вучипэ́н, пэ обядо; пал-дова́ со мануша́ на лэ́на тэ хан, пака ёв явэ́ла; пал-дова́ со ёв бахтякирэ́ла свэ́нто яныбэ́н Дэвлэ́скэ, и пало́ (после) дава́ лэ́на тэ хан, мануша́, савэ́н кхардэ́; и адя́кэ, джа́н, какана́ заухтылэна лэс.”</verse>
				<verse number="14">И гинэ́ ёнэ дро фо́ро. Ке́ли загинэ́ дро паш фо́ро, тэды ґа́да, и Самуи́ло гия́ пэ стреч, соб (кай) тэ джал пэ вучипэ́н.</verse>
				<verse number="15">А Рай Дэвэ́л отчхакирдя́ Самуилоскэ пал дывэ́с кэ Саулоскиро явибэн и пхэндя́:</verse>
				<verse number="16">“Атася́ дро дава́ часо Мэ бичхава́ва кэ ту манушэ́с Вениамино́скирэ пхувья́тыр, и ту помакх лэс дрэ пхурэдырэстэ Мирэ́ манушэ́нгэ Израилёскэ, и ёв зракхэ́ла Мирэ́ манушэ́н Филистимлянэнгирэ вастэ́стыр; пал-дова́ со Мэ придыкхцёмпэ пэ Мирэ́ манушэ́ндэ, адя́кэ сыр лэ́скири го́дла догия́ кэ Мэ.”</verse>
				<verse number="17">Ке́ли Самуи́ло дыкхця́ Саулос, тэды Рай Дэвэ́л пхэндя́ лэ́скэ: “Ѓа́да, исын ману́ш, пал савэ́стэ Мэ ракирдём ту́кэ; ёв явэ́ла тэ рикирэ́л зор тэ припхэнэл Мирэ́ манушэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="18">И подги́я Са́уло кэ Самуи́ло, дро вудара́, и пхуця́ лэ́стыр: “Пхэн ма́нгэ, кай исын кхэр прозорливцоскиро?”</verse>
				<verse number="19">И отпхэндя́ Самуи́ло Сауло́скэ, и пхэндя́: “Мэ сом прозорливцо, джа́ анги́л ма́ндэ пэ вучипэ́н; и тумэ́ явэ́на тэ хан ададывэ́с ма́нца, и мэ отмэка́ва тут злокоса (тасярлэ), и саро́, со ту́тэ пэ ило́, Мэ пхэна́ва ту́кэ;</verse>
				<verse number="20">А пал ослицэндэ, савэ́ ту́тэ хасинэ́ ужэ трин дывэ́с, на думин бут: ёнэ латхнэпэ. И конэ́скэ саро́ бияндло дро Израилё? Ци на ту́кэ и сарэ́ тырэ́ дадэ́скирэ кхэрэ́скэ?”</verse>
				<verse number="21">И отпхэндя́ Са́уло и пхэндя́: “Ци на чхаво́ мэ сом Вениаминоскиро, екхэ тыкнэдыршонэ Израилёскирэ кхэритконэ́ родэндыр? И ци на тыкнэды́р миро кхэри́тко ро́до машки́р сарэ́н Вениамино́скирэ ро́ды (пле́ми)? Кэ со ту ма́нгэ ту ракирэ́са дава́?”</verse>
				<verse number="22">И лыя́ Самуи́ло Саулос и лэ́скирэ дынари́с, и залыджия́ лэн дрэ шту́ба, и дыя́ лэ́нгэ англатуно́ штэ́то машки́р манушэ́ндэ, савэ́ сыс кхардэ́, савэ́н сыс пашы́л триндэша манушэ́н.</verse>
				<verse number="23">И пхэндя́ Самуи́ло манушэ́скэ, саво́ кэрадя: “Подэ дая́ паш, сави́ (саво́) мэ дыём ту́кэ, и пал саво́ мэ пхэндём ту́кэ: ‘Отчхув ла криг пэ́стэ.’”</verse>
				<verse number="24">И лыя́ ману́ш, саво́ кэрадя псико́ и со сыс пашы́л лэ́стэ, и чхудя́ анги́л Саулостэ. И пхэндя́ Самуи́ло: “Ѓа́да, дава́ ячкирдо, чхув анги́л пэ́стэ и ха, пал-дова́ со кэ дава́ часо (цы́ро) зракхно дава́ ваш ту́кэ, ке́ли мэ скэдыём манушэ́н.” И хая Са́уло Самуилоса дро дова́ дывэ́с.</verse>
				<verse number="25">И гинэ́ ёнэ вучипна́стыр дро фо́ро, и Самуи́ло ракирдя́ Саулоса пэ стрэ́ха (чхаки́н).</verse>
				<verse number="26">Злокоса ёнэ уштынэ́ адя́кэ: ке́ли яця́ тэ дывэсёл, то Самуи́ло гия́ упрэ́ кэ Са́уло пэ стрэ́ха (чхаки́н) и пхэндя́: “Ушты́, мэ пролыджава тут.” И уштыя́ Са́уло, и выгинэ́ ёнэ дуйджинэ́ кхэрэ́стыр, ёв и Самуи́ло.</verse>
				<verse number="27">Ке́ли ёнэ подгинэ́ кэ форо́скиро яго́ро (краё), Самуи́ло пхэндя́ Сауло́скэ: “Пхэн дынари́скэ, соб (кай) ёв тэ джал анги́л амэ́ндэ. И ёв гия́ анги́л, а ту тэрдёв какана́, и мэ отчхакирава ту́кэ, со пхэндя́ Дэвэ́л.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="10">
				<verse number="1">И лыя́ Самуи́ло кхоро́ (сасудо) елеёса и вычхудя́ пэ лэ́скиро шэро́, и чамудя лэс, и пхэндя́: “Ѓа́да, Рай Дэвэ́л помакхэла тут дро правителендэ (тхэмэ́скирэ барыдырэндэ) пир мэкно́ миштыпэ́н (наследиё) Пэ́скиро.</verse>
				<verse number="2">Ке́ли ту какана́ джа́са ма́ндыр, тэды стрэнинэса дуе манушэ́н пашы́л Рахилякири копли́ца (гробо), пэ Вениамино́скирэ рига́, дрэ Целцаха, и ёнэ пхэнэ́на ту́кэ: ‘Латхнэпэ ослицы, савэ́н ту псирдян тэ родэс, и ґа́да, исын тыро́ дад, забистырдя пал ослицэндэ, дэ́ла туги (клопотынэлапэ) пал тумэ́ндэ, ракири́: Со исын мирэ́ чхавэ́са?’</verse>
				<verse number="3">И ту джа́са одотхы́р дурэды́р, и явэ́са кэ Фавоскири дэмбитко, и стрэнинэна тут одо́й трин мануша́, савэ́ джа́на кэ Рай Дэвэ́л, дро Вефи́лё: екх лыджа́ла тринэн бузнорэн (козлятэн), яви́р лыджа́ла трин марэ́, а три́то лыджа́ла гоно́ моляса (виноса);</verse>
				<verse number="4">и явэ́на ёнэ тэ дэн ‘добридим’ ту́кэ, и дэ́на ту́кэ дуй марэ́, и ту лэ́са лэ́нгирэ вастэ́ндыр.</verse>
				<verse number="5">Пало́ дова́ ту явэ́са пэ Дэвлэ́скири бэ́ргица, кай исын Филистимиякиро ракхибнаритко отрядо; и ке́ли заджаса одо́й дро фо́ро, стрэнинэса тысёнцо пророкэ́н, савэ́ зджанас вучипна́стыр, и анги́л лэ́ндэ псалтирь и тимпано, и свирель и гусьли, и ёнэ ангилпхэнэна (пророчынэна).</verse>
				<verse number="6">И зджа́ла пэ ту́тэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Ду́хо, и ту явэ́са лэ́нца тэ ангилпхэнэс, и кэрэсапэ явирэ манушэ́са.</verse>
				<verse number="7">Ке́ли далэ́ знаме́нии (ґертыка́) кэрэ́напэ дро чачипэ́н ту́са, тэды кэр, со могинэ́ла тыро́ васт, пал-дова́ со ту́са исын Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="8">И ту джа́ англэды́р ма́ндыр дро Галга́ло, карик и мэ ява́ва кэ ту, соб (кай) тэ янав цэ́ло схачкирибэ́н и ми́рно свэ́нто яныбэ́н Дэвлэ́скэ. Эфта́ дывэса́ ужакир, пака мэ ява́ва кэ ту, и тэды пхэна́ва ту́кэ, со ту́кэ тэ кэрэ́с.”</verse>
				<verse number="9">Сыр сыг Са́уло рисия́, соб (кай) тэ джал Самуилостыр, Дэвэ́л дыя́ лэ́скэ яви́р ило́, и кэрдэ́пэ дро чачипэ́н сарэ́ долэ́ знаме́нии (ґертыка́) дро дова́-паць дывэ́с.</verse>
				<verse number="10">Ке́ли ёнэ явнэ́ кэ бэ́ргица, ґа́да, джа́ла тысёнцо пророкэнгиро лэ́ндэ и згия пэ лэ́стэ Дэвлэ́скиро Ду́хо, и ёв ангилпхэндя машки́р лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="11">Сарэ́, кон джиндя́ лэс тася́ и три́то дывэ́с, сыр дыкхнэ́, со ёв пророкэнца ангилпхэнэла, ракирдэ́ машки́р манушэ́ндэ екх екхэ́скэ: “Со да яця́ Кисоскирэ чхавэ́са? Нау́што и Са́уло исын дро пророкэ́ндэ?”</verse>
				<verse number="12">И отпхэндя́ екх ману́ш, саво́ сыс одо́й и пхэндя́: “А одолэ́ндэ, кон исын лэ́нгиро дад?” Палдава́ выгия́ дро проракирибэн: “Нау́што и Са́уло дро пророкэ́ндэ?”</verse>
				<verse number="13">И пирияця́ ёв тэ ангилпхэнэл, и гия́ пэ вучипэ́н.</verse>
				<verse number="14">И пхэндя́ Саулоскиро как лэ́скэ и дынари́скэ лэскирэскэ: “Карик тумэ́ псирдэ́?” Ёв пхэндя́: “Тэ родас ослицэн, нэ, дыкхи́, со лэн нанэ, загиям кэ Самуи́ло.”</verse>
				<verse number="15">И пхэндя́ как Саулоскиро: “Роспхэн ма́нгэ, со пхэндя́ тумэ́нгэ Самуи́ло.”</verse>
				<verse number="16">И пхэндя́ Са́уло пэ́скирэ какэскэ: “Ёв дыя́ тэ джинэ́л амэ́нгэ, со ослицы латхнэпэ.” А дова́, со пхэндя́ лэ́скэ Самуи́ло пал кралипэ́н, на отчхакирдя́ лэ́скэ.</verse>
				<verse number="17">И кхардя́ Самуи́ло манушэ́н кэ Рай Дэвэ́л дро Маси́фа</verse>
				<verse number="18">и пхэндя́ Израилёскирэ чхавэ́нгэ: “Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро: ‘Мэ вылыджиём Израилё Египто́стыр, и зракхцём тумэн Египтянэнгирэ вастэ́стыр и сарэ́ кралипнаскирэ вастэ́стыр, савэ́ тэлякирдэ тумэн.</verse>
				<verse number="19">А тумэ́ какана́ мэкнэ́ тумарэ́ Дэвлэ́с, Саво́ зракхэ́ла тумэн сарэ́ тумарэ́ бидатыр и тумарэ́ пиридживипнастыр, и пхэндлэ́ Лэ́скэ: “Крали́с чхув пэ амэ́ндэ.” И адя́кэ тэрдён какана́ анги́л Дэвлэ́стэ пир тумарэ́ ро́дыцы и пир кхэри́тка ро́ды (пле́ми) тумарэ́.”</verse>
				<verse number="20">И пхэндя́ Самуи́ло, соб (кай) тэ подджан сарэ́ Израилёскирэ ро́дыцы, и сыс упхэндло́ Вениаминоскиро ро́дыцо.</verse>
				<verse number="21">И пхэндя́ тэ подджа́л родыцо́скэ Вениаминоскирэскэ пиро́ кхэри́тка ро́ды (пле́ми), и сыс упхэндло́ Матриёскиро племё; и янэ́на Матриёскиро кхэри́тко ро́до (племё) пир муршэндэ, и кхардо сыс Са́уло, Кисоскиро чхаво́; и родынэ лэс, и на латхэнас.</verse>
				<verse number="22">И пхучнэпэ Ра́стыр Дэвлэ́стыр: “Ци явэ́ла буты́р ёв адари́к?” И пхэндя́ Рай Дэвэ́л: “Ѓа́да, ёв гарадёла машки́р пашы́л багажо (обозо) частырэнгиро.”</verse>
				<verse number="23">И праста́ндынэ, и лынэ́ лэс одотхы́р, и ёв тэрдия́ машки́р манушэ́ндэ, и сыс лэ́скирэ псикэ́ вучэды́р сарэ́ манушэ́ндыр.</verse>
				<verse number="24">И пхэндя́ Самуи́ло сарэ́ манушэ́нгэ: “Ци дыкхэ́на, конэ́с выкэдыя́ Дэвэ́л? Адасавэс, сыр ёв исын, нанэ дро сарэ́ манушэ́ндэ.” Тэды сарэ́ мануша́ дынэ́ го́дла и пхэндлэ́: “Мэк тэ дживэ́л кра́ли!”</verse>
				<verse number="25">И пирипхэндя Самуи́ло манушэ́нгэ кралипнаскирэ правы, и зачхиндя́ дро лылвари́, и чхудя́ лэн анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ. И отмэкхця сарэ́ манушэ́н, кажнонэс дро пэ́скиро кхэр.</verse>
				<verse number="26">Адя́кэ-паць и Са́уло гия́ дро пэ́скиро кхэр, дрэ Гива́; и лэ́са гинэ́ муршканэ́, савэнгирэ ило́ Дэвэ́л чиладя́.</verse>
				<verse number="27">А налачхэ́ мануша́ ракирдэ́: “Лэ́скэ ци тэ зракхэ́л амэн?” И на камлэ́ лэс, и на лыджинэ́ лэ́скэ да́ры; нэ ёв сы́рбы на дыкхця́ дава́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="11">
				<verse number="1">И явдя́ Амонитянино Наасо и заухтылдя Галаадоскиро Иависо. И пхэндлэ́ сарэ́ Иависоскирэ мануша́ Наасоскэ: “Кэр амэ́нца доракирибэ́н (союзо), и амэ ява́са тэ дынарина́с ту́кэ.”</verse>
				<verse number="2">И пхэндя́ лэ́нгэ Амонитянино Насо: “Мэ кэра́ва тумэ́нца доракирибэ́н, нэ долэса, соб (кай) кажнонэстыр выпхусавав чачи́ (право) якх и долэса тэ чхував магирипэ́н пэ саро́ Израилё.”</verse>
				<verse number="3">И пхэндлэ́ лэ́скэ Иависоскирэ пхурыдыра́: “Дэ амэ́нгэ эфта́ дывэса́ пир часо, соб (кай) тэ бичхавас амэ́нгэ манушэ́н дро сарэ́ Израилёскирэ рига́, и ко́ли нико́н на дэ́ла васт амэ́нгэ, тэды амэ выджаса кэ ту.”</verse>
				<verse number="4">И явнэ́ мануша́ дро Саулоскири Гива́, и пирипхэндлэ далэ́ лава́ дро манушэ́нгиро шуныбэ́н; и сарэ́ мануша́ ґаздынэ́ го́дла и зарондлэ.</verse>
				<verse number="5">И ґа́да, явдя́ Са́уло пала́л гурувэндэ фэлдатыр и пхэндя́: “Со кэрдя́пэ манушэ́нца, со ёнэ ровэна?” И пирипхэндлэ лэ́скэ Иависоскирэ-манушэ́нгирэ лава́.</verse>
				<verse number="6">И згия Дэвлэ́скиро Ду́хо пэ Саулостэ, ке́ли ёв шундя́ далэ́ лава́, и зоралэ́с захачи́я лэ́скири холы́;</verse>
				<verse number="7">и лыя́ ёв дуе́н гурувэ́н, и росчхингирдя лэн пэ паша́, и бичхадя́ дро сарэ́ Израилёскирэ рига́ пир долэ́ манушэ́ндэ, пирипхэны, со адя́кэ явэ́ла кэрдо́ долэскирэ гурувэнца, кон на джа́ла пала́л Саулостэ и Самуилостэ. И пыя́ дар Ра́скирэ-Дэвлэ́скири пэ манушэ́ндэ, и выгинэ́ сарэ́, сыр екх ману́ш.</verse>
				<verse number="8">Са́уло обдыкхця лэн дро Везека, и латхяпэ Израилёскирэ чхавэ́н трин шэла́ тысёнцы, и Юда́скирэ муршэ́н трия́нда тысёнцы.</verse>
				<verse number="9">И пхэндлэ́ манушэ́нгэ, савэ́ явнэ́: “Адя́кэ пхэнэ́н Галаадо́скирэ Иависоскирэ манушэ́нгэ: Атася́ явэ́ла кэ тумэ́ подрикирибэ́н, ке́ли обтатькирэла кхам.’” И явнэ́ мануша́, савэ́н бичхадэ́, и пирипхэндлэ Иависоскирэ манушэ́нгэ, и ёнэ обрадындлэпэ.</verse>
				<verse number="10">И пхэндлэ́ Иависоскирэ мануша́ Наасоскэ: “Атася́ выджаса кэ ту, и кэрэ́н амэ́нца, сыр тумэ́нгэ исын пир ило́.”</verse>
				<verse number="11">Пэ яви́р дывэ́с Са́уло росчхудя́ (розделиндя) манушэ́н пэ трин отря́ды, и ёнэ загинэ́ машкира́л ста́но дро ракхибнарьенгиро часо пэ зло́ко, и домардэ́ Амонитянэн кэ дывэсэскиро хачкирибэ́н; мануша́, савэ́ ячнэ́пэ, розгинэпэ, адя́кэ со на яця́пэ лэ́ндыр дуе́н кхэтанэ́.</verse>
				<verse number="12">Тэды мануша́ пхэндлэ́ Самуилоскэ: кон ракирдя́: “Ци Сауло́скэ тэ кралинэ́л пэ амэ́ндэ? Дэн далэ́ манушэ́н, и амэ мулякираса лэн.”</verse>
				<verse number="13">Нэ о Са́уло пхэндя́: “Дро дава́ дывэ́с никонэ́с нашты́ тэ мулякирэ́л, пал-дова́ со ададывэ́с Рай Дэвэ́л кэрдя́ зракхибэ́н дро Израилё.”</verse>
				<verse number="14">И пхэндя́ Самуи́ло манушэ́нгэ: “Явэ́н дро Галга́ло, и пхэна́са анги́л сарэ́ндэ одо́й пал кралипэ́н.”</verse>
				<verse number="15">И гинэ́ сарэ́ мануша́ дро Галга́ло, и чхудэ́ одо́й Саулос крали́са анги́л Растэ Дэвлэ́стэ дро Галга́ло, и яндлэ́ одо́й мирна свэ́нта яныбэна́ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ. И древа́н радындлэпэ одо́й Са́уло и сарэ́ Израильтя́ни.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="12">
				<verse number="1">И пхэндя́ Самуи́ло сарэ́ Израилёскэ: “Ѓа́да, и мэ кандыём тумари́ зан (глос) дро саро́, со тумэ́ ракирдэ́ ма́нгэ, и чхудём пэ тумэ́ндэ крали́с,</verse>
				<verse number="2">и ґа́да, кра́ли псирэ́ла анги́л тумэ́ндэ; а мэ пхуриём и ссывиндём; и мирэ́ чхавэ́ исын тумэ́нца; мэ псирдём анги́л тумэ́ндэ мирэ́ тэрныпнастыр и кэ/жы́ко кэ дава́ дывэ́с;</verse>
				<verse number="3">ґа́да, мэ сом, мэк тэ допхэнэн пэ ма́ндэ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ и анги́л Лэ́скирэ помакхибнаскирэстэ, ци конэ́стыр мэ лыём гурувэ́с, ци конэ́стыр лыём мэ осло́с, конэ́с дукхадём и конэ́с притасадём, ци конэ́стыр лыём мэ мыто (взятка) и зачхакирдём дро лэ́скиро рэ́ндо якха́ мирэ́, и мэ рискира́ва тумэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="4">И отпхэндлэ́: “Ту на дукхадян (на збидиндян) амэн и на притасадян амэн, и ничы́ ни конэ́стэ на лыян.”</verse>
				<verse number="5">И пхэндя́ ёв лэ́нгэ: “Якхи́тко пэ тумэ́ндэ исын Рай Дэвэ́л, и якхи́тко Лэ́скиро помакхибнаскиро дро дава́ дывэ́с, со тумэ́ на латхнэ́ ничы́ пал ма́ндэ.” И пхэндлэ́: “Якхи́тка исын.”</verse>
				<verse number="6">Тэды Самуи́ло пхэндя́ манушэ́нгэ: “Якхи́тко тэ явэ́л Рай Дэвэ́л, Саво́ чхудя́ Мойза́с и Аароно́с и, Саво́ вылыджыя тумарэ́ дадэн Египто́скирэ пхувья́тыр.</verse>
				<verse number="7">Какана́ тэрдён, и мэ ява́ва тэ сэндякиравпэ тумэ́нца анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ пал сарэ́ миштыпэна, савэ́ Ёв кэрдя́ тумэ́нгэ и тумарэ́ дадэ́нгэ.</verse>
				<verse number="8">Ке́ли явдя́ Яково дро Еги́пто, и дада́ тумарэ́ задынэ го́дла кэ Рай Дэвэ́л, тэды Рай Дэвэ́л бичхадя́ Мойза́с и Аароно́с, и ёнэ вылыджинэ́ тумарэ́ дадэн Египто́стыр и чхудэ́ лэн тэ бэшэ́н пэ дава́ штэ́то.</verse>
				<verse number="9">Нэ ёнэ бистырдэ пэ́скирэ Рас-Дэвлэ́с, Дэвлэ́с, и Ёв отдыя́ лэн дро Асороскирэ-халадэ́нгирэ барыдырэскирэ Сисараскирэ васта́, и дро Моавитоскирэ-крали́скирэ васта́, савэ́ мардэ́пэ (гинэ́ марибна́са) проти лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="10">Нэ ке́ли ёнэ задынэ го́дла кэ Рай Дэвэ́л и пхэндлэ́: “Амэ кэрдя́м грэ́хо, пал-дова́ со амэ ячкирдям Рас-Дэвлэ́с и лыям тэ дынарина́с Ваалэнгэ и Астартэнгэ, какана́ зра́кх амэн амарэ́ вэргэ́нгирэ вастэ́стыр, и амэ ява́са тэ дынарина́с Ту́кэ”,</verse>
				<verse number="11">тэды Рай Дэвэ́л бичхадя́ Иероваалос, и Варакос, и Иефаяс, и Самуилос, и зракхця́ тумэн тумарэ́ вэргэ́нгирэ вастэ́стыр, саво́ сыс пашы́л тумэ́ндэ, и тумэ́ дживдэ́ бидаракиро.</verse>
				<verse number="12">Нэ дыкхи́, со Наасо, Амонитянэнгиро кра́ли, джа́ла проти тумэ́ндэ, тумэ́ пхэндлэ́ ма́нгэ: “Над, мэк кра́ли тэ кралинэ́л пэ амэ́ндэ”, тэды, сыр тумаро́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тумаро́ кра́ли.</verse>
				<verse number="13">И адя́кэ, акэ исын кра́ли, савэ́с тумэ́ выкэдынэ́, савэ́с тумэ́ трэбиндлэ: ґа́да, Рай Дэвэ́л чхудя́ пэ тумэ́ндэ крали́с.</verse>
				<verse number="14">Ко́ли явэ́на тэ дарэ́н Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, и тэ дынаринэ́н Лэ́скэ, и тэ шунэ́н Лэ́скири зан, и на лэ́на тэ джа́н проти Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро упхэныбэ́н, тэды явэ́на и тумэ́ и тумаро́ кра́ли, саво́ исын кра́ли пэ тумэ́ндэ, тэ псирэ́н пала́л пал Растэ-Дэвлэ́стэ, тумарэ́ Дэвлэ́стэ,</verse>
				<verse number="15">а ко́ли на явэ́на тэ шунэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скири зан и джа́на проти Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ упхэныбэна́, тэды Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро васт явэ́ла проти тумэ́ндэ, сыр сыс проти тумарэ́ дадэндэ.</verse>
				<verse number="16">Какана́ тэрдён и подыкхэн пэ баро́ рэ́ндо, саво́ кэрэ́ла Рай Дэвэ́л анги́л тумарэ́ якха́:</verse>
				<verse number="17">ци на укэдыибэн какана́ дро парно́ гив (пшэница)? Нэ мэ рисиём кэ Рай Дэвэ́л, и Ёв бичхавэ́ла громо и брышы́нд, и тумэ́ уджинэна и дыкхэ́на, сыр баро́ грэ́хо, саво́ тумэ́ кэрдэ́ анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ якха́, манги пэ́скэ крали́с.”</verse>
				<verse number="18">И рисия́ тэ кхарэл Самуи́ло кэ Рай Дэвэ́л и Рай Дэвэ́л бичхадя́ громо и брышы́нд дро дова́ дывэ́с; и явнэ́ сарэ́ мануша́ дро бари дар Ра́стыр-Дэвлэ́стыр и Самуилостыр.</verse>
				<verse number="19">И пхэндлэ́ сарэ́ мануша́ Самуилоскэ: “Помангпэ пал тырэ́ писхарьендэ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, тырэ́ Дэвлэ́стэ, соб (кай) тэ на мэрас амэ́нгэ, пал-дова́ со кэ сарэ́ амарэ́ грэ́хи амэ чхудям ишчо (инкэ́) грэ́хо, ке́ли мангдям пэ́скэ крали́с.”</verse>
				<verse number="20">И отпхэндя́ Самуи́ло манушэ́нгэ: “На дарэ́н, грэ́хо дава́ кэрдэ́ тумэ́, нэ тумэ́ екх со на отджан Ра́стыр-Дэвлэ́стыр и дынаринэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ сарэ́ тумарэ́ илэ́са</verse>
				<verse number="21">и на джа́н пала́л бибахталэ́ дэвлорэндэ, савэ́ на янэ́на лачхипэ́н и на зракхэна; пал дова́ со ёнэ – дылныпэ́н.</verse>
				<verse number="22">Рай Дэвэ́л на ячкирэ́ла Пэ́скирэ манушэ́н ваш баро́ Пэ́скиро лав, пал-дова́ со Ра́скэ-Дэвлэ́скэ сыс лачхо́ тэ выкэдэс тумэн Пэ́скирэ манушэ́нца;</verse>
				<verse number="23">и мэ адя́кэ-паць на домэкава пэ́скэ грэ́хо анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, соб (кай) тэ пириячав тэ мангавпэ пал тумэ́ндэ, и ява́ва тэ сыклякирав тумэн пэ лачхо́ и маму́й дром;</verse>
				<verse number="24">екх дарэ́н Ра́стыр-Дэвлэ́стыр и дынаринэ́н Лэ́скэ чачунэ́с, сарэ́ тумарэ́ илэ́стыр, пал-дова́ со тумэ́ дыкхнэ́, савэ́ барэ́ рэ́нды Ёв кэрдя́ тумэ́нца;</verse>
				<verse number="25">ко́ли тумэ́ явэ́на тэ кэрэ́н фуипэ́н, тэды и тумэ́, и тумаро́ кра́ли хасёна.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="13">
				<verse number="1">Бэрш сыс Сауло́скирэ кралипнаскэ, и яви́р бэрш ёв кралиндя пэ Израилё, сыр выкэдыя́ Са́уло пэ́скэ трин тысёнцы манушэ́н Израильтянэндыр:</verse>
				<verse number="2">дуй тысёнцы сыс Саулоса дро Михмаса и пэ Вефилёскири бэ́рга, тысёнцо сыс Ионафаноса дро Вениаминоскири Гива́; а яви́р манушэ́н ёв отмэкця́ пир пэ́скирэ кхэра́.</verse>
				<verse number="3">И розмардя́ Ионафа́но Филистимия́кирэ-ракхибнаритко отрядо, саво́ сыс дрэ Гива́; и шундлэ́ пал дава́ Филистимля́ни, а Са́уло пхурдыя рогоса (трубаса) пир сари́ риг, дыи го́дла: “Мэк тэ шунэ́н Юды!”</verse>
				<verse number="4">Ке́ли саро́ Израилё шундя́, со розмардя́ Са́уло Филистимиякиро ракхибнаритко отрядо, и, со Израилё кэрдя́пэ на пир ило́ Филистимлянэнгэ, тэды мануша́ скэдынэ́пэ кэ Са́уло дро Галга́ло.</verse>
				<verse number="5">И скэдынэ́пэ Филистимля́ни пэ марибэ́н проти Израилё: трия́нда тысёнцы марибны́тка вурдэна́ и шов тысёнцы уклистэ́, и бут манушэ́н, сыр исын пра́хо пэ морёскиро (дэрьявэ́скиро) брэ́го; и явнэ́ и тэрдинэ́ лодэса (стано́са) дрэ Михмаса, Беф-Авеноскирэ васточнонэ рига́тыр.</verse>
				<verse number="6">Израильтя́ни, дыкхи́, со ёнэ сыс дро би́да, пал-дова́ со мануша́ сыс стасадэ, гарадынэ дро гэбара – (пешчэры) и дро бэргитка лошчыны, и машки́р бэ́рги, и дро вучардя (башни), и дро ровы;</verse>
				<verse number="7">а вари-савэ́ Юдэндыр пиригинэ́ пал Иорда́но, пэ Гадо́скири и Галаадоскири рига́; Са́уло сыс дро Галга́ло, и сарэ́ мануша́, савэ́ сыс лэ́са, сыс дро дар.</verse>
				<verse number="8">И ужакирдя ёв эфта́ дывэса́, кэ часо, саво́ упхэндя Самуи́ло, а Самуи́ло на явдя́ дро Галга́ло; и лынэ́ мануша́ тэ нашэ́н лэ́стыр.</verse>
				<verse number="9">И пхэндя́ Са́уло: “Янэ́н кэ мэ, со упхэндло́ ваш свэ́нто яныбэ́н и ваш ми́рно свэ́нто дыибэ́н.” И ґаздыя́ цэ́ло схачкирибэ́н.</verse>
				<verse number="10">Нэ на́бут со ёв кончындя тэ ґаздэл цэлонэ́-схачкирибнаскиро, ґа́да, джа́ла Самуи́ло; и выгия́ Са́уло кэ ёв гил, соб (кай) дэл ‘“добридим” лэ́скэ.</verse>
				<verse number="11">Нэ Самуи́ло пхэндя́: “Со ту кэрдя́н?” Са́уло отпхэндя́: “Мэ дыкхцём, со мануша́ нашэ́на ма́ндыр, а ту явдя́н кэ упхэндло́ часо; Филистимля́ни скэдынэ́пэ дро Михмаса”;</verse>
				<verse number="12">тэды ма́нгэ явдя́ мысля: “Какана́ явэ́на пэ ма́ндэ Филистимля́ни дро Галга́ло, а мэ ишчо (инкэ́) на пхуцём Растыр-Дэвлэстыр”, и пал-дова́ скэдыёмпэ тэ янав цэ́ло схачкирибэ́н.”</verse>
				<verse number="13">И пхэндя́ Самуи́ло Сауло́скэ: “Дылынэс кэрдя́н ту, со ту на сполниндян Ра́скирэ Дэвлэ́скирэ, тырэ́ Дэвлэ́скиро упхэныбэ́н, саво́ сыс дыно́ ту́кэ, пал-дова́ со какана́ зоралякирэлас бы Рай Дэвэ́л тыро́ кралипэ́н пэ Израилё пэ ве́ки;</verse>
				<verse number="14">нэ какана́ тэ на утэрдёл тырэ́ кралипнаскэ; Рай Дэвэ́л латхэ́ла Пэ́скэ муршэ́с пир Пэ́скиро ило́, и пхэнэ́ла лэ́скэ Рай Дэвэ́л тэ явэ́л Пэ́скирэ манушэ́нгэ лыджаибнариса, адя́кэ сыр ту на сполниндян дова́, со пхэндя́ ту́кэ Рай Дэвэ́л.”</verse>
				<verse number="15">И уштыя́ Самуи́ло и гия́ Галгалостыр дро Гива́ Вениаминоскири; а лэ́са, кэ шовшэла́ мануша́.</verse>
				<verse number="16">Са́уло пэ́скирэ чхавэ́са Ионафаноса и манушэ́нца, савэ́ сыс пашы́л лэ́ндэ, бэшнэ́ дро Вениаминоскири Гива́; Филистимля́ни сыс тэрдэ́ стано́са дрэ Михмаса.</verse>
				<verse number="17">И выгинэ́ Филистимия́кирэ станостыр трин отря́ды тэ чхучакирэн пхув: екх гия́ пири́ дром кэ Офра, дро обгиибэн Суаль,</verse>
				<verse number="18">И яви́р отрядо гия́ пир дром Вефороскиро, а три́то гия́ пир дром кэ кусты́к (граница) дро Цэвоимоскиро до́ло пэ чхучи́ пхув.</verse>
				<verse number="19">Пэталэнгирэн (кузнецэн) на сыс пэ сари́ Израилёскири пхув; пал-дова́ со Филистимля́ни дардэпэ, соб (кай) Юды тэ на кэрэ́н курта́ла ци чхурдыпнытко буст (коп΄ё).</verse>
				<verse number="20">И лэ́нгэ трэиндя́ тэ псирэ́н сарэ́нгэ кэ Филистимля́ни тэ дэн чол (войстринэн) пэ́скирэ сошники (плуги), и пэ́скирэ заступы (мотыги), и пэ́скирэ товэра, и пэ́скирэ кирки,</verse>
				<verse number="21">ке́ли кэрэ́лапэ шчэрбина пэ чхиныбнытко (остриё) дро сошники, и дро заступы, и пэ бустя́ (вилы), и пэ товэра, ци трэй тэ поправинэн рожно.</verse>
				<verse number="22">Палдава́ дро марибнаскиро часо на сыс ни курта́ла, ни марибны́тко буст сарэ́ манушэ́ндэ, савэ́ сыс Саулоса и Ионафаноса, а екхэндэ ёнэ латхнэпэ Саулостэ и Ионафаностэ, лэ́скирэ чхавэ́стэ.</verse>
				<verse number="23">И выгия́ фэдыршо Филистимиякиро отрядо кэ Михмасоко пэ пириправа.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="14">
				<verse number="1">Дро екх дывэ́с пхэндя́ Ионафа́но, Саулоскиро чхаво́, пэ́скирэ дынари́скэ, саво́ лыджалас марды́тко лэ́скиро: “Джа́, пириджаса кэ Филистимиякиро отрядо, со исын пэ доя́ риг.” А пэ́скирэ дадэ́скэ на пхэндя́ пал дава́.</verse>
				<verse number="2">Са́уло сыс пэ Гивакиро яго́ро (краё), тэл гранатытко вэш, со исын дро Мигроно. Лэ́са сыс пашы́л шовшэла́ мануша́</verse>
				<verse number="3">и о Ахия, Ахитувоскиро чхаво́, Иохаведоскиро пшал, Финеесоскирэ-чхавэ́скирэ, Илиёскирэ-чхавэ́скирэ, Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро раша́й дро Сило́мо, саво́ лыджия́ эфо́до. Мануша́ на джиндлэ́, со Иофано гия́.</verse>
				<verse number="4">Машкир пиригиибэна, пир савэ́ Ионафа́но родыя тэ проджал кэ Филистимиякиро отрядо, сыс востро бэ́рга екхэ рига́тыр и востро бэ́рга явирэ рига́тыр: екхакиро лав сыс Боцэцо, а лав явирьякиро сыс Сене.</verse>
				<verse number="5">Екх бэ́рга выджа́лас паш-ратятыр (северостыр) кэ Михмасо, яви́р паш-дывэсостыр (югостыр) кэ Гива́.</verse>
				<verse number="6">И пхэндя́ Ионафа́но пэ́скирэ дынари́скэ, саво́ лыджалас лэ́скиро марды́тко: “Джа́, пириджаса кэ адалэ́ наобчхиндлэнгиро отрядо; могинэ́ла тэ явэ́л, со Рай Дэвэ́л помогинэла амэ́нгэ; пал-дова́ со ваш Ра́скирэ-Дэвлэ́скэ нанэ пхаро́ тэ зракхэ́л пирда́л бутэндэ, ци набутэндэ.”</verse>
				<verse number="7">И отпхэндя́ ману́ш, саво́ лыджалас лэ́скиро марды́тко: “Кэр саро́, со ту́тэ пэ ило́; джа́, ґа́да, мэ сом ту́са, карик ту́кэ исын лачхо́.”</verse>
				<verse number="8">И пхэндя́ Ионафа́но: “Ѓа́да, амэ пириджаса кэ далэ́ мануша́, и тэрдёваса пэ якха́ лэ́нгэ;</verse>
				<verse number="9">ко́ли ёнэ адя́кэ пхэнэ́на амэ́нгэ: ‘Тэрдён, пака амэ джа́са кэ тумэ́’, тэды амэ тэрдёваса пэ пэ́скирэ штэ́ты и на зджаса упрэ́ кэ ёнэ;</verse>
				<verse number="10">а ко́ли адя́кэ пхэнэ́на: ‘Ѓаздэнпэ кэ амэ’, тэды амэ зджаса упрэ́, пал-дова́ со Рай Дэвэ́л отдыя́ лэн дро амарэ́ васта́, и дава́ явэ́ла сыкаибнаса ваш амэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="11">Ке́ли ёнэ дуйджинэ́ тэрдинэ́ пэ якха́ Филистимия́кирэ отрядостэ, тэды Филистимля́ни пхэндлэ́: Ѓа́да, Юды выджа́на бэргитконэ лошчынэндыр, дро савэ́ ёнэ гарадынэ.</verse>
				<verse number="12">И задынэ го́дла мануша́, савэ́ сыс дро отрядо, кэ Ионафа́но и кэ лэ́скиро ману́ш, саво́ лыджалас марды́тко лэ́скиро, ракири́: “Джа́н упрэ́ кэ амэ, и амэ пхэна́са вари-со.” Тэды Ионафа́но пхэндя́ пэ́скирэ манушэ́скэ, саво́ лыджалас марды́тко: “Джа́ пал ма́ндэ, пал-дова́ со Рай Дэвэ́л отдыя́ лэн дро Израилёскирэ васта́.”</verse>
				<verse number="13">И лыя́ тэ джал упрэ́ Иоанафано, лыипэ вастэ́нца и ґэрэ́нца, и лэ́скиро ману́ш, саво́ лыджалас марды́тко пал лэ́стэ. И пынэ́ Филистимля́ни анги́л Ионафаностэ, а ману́ш, саво́ лыджия́ марды́тко, домардя́ лэн пал лэ́стэ.</verse>
				<verse number="14">И пынэ́ далэ́стыр англатунэ́ марибнастыр, саво́ кэрдя́ Ионафа́но лэ́скирэ манушэ́са, саво́ лыджия́ марды́тко, пашы́л биш манушэ́н, пэ фэлдакири паш, пэ сави́ кэрэ́нас буты́ дуй гурува дро дывэ́с.</verse>
				<verse number="15">И выгия́ бари дар дро ста́но (лод) пэ фэ́лда и дро сарэ́ манушэ́ндэ; англатунэ́ отря́ды и, савэ́ чхучакирдэ пхув, явнэ́ дро траш; тринскирдяпэ сари́ пхув, и сыс бари дар Ра́стыр-Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="16">И дыкхнэ́ ракхибна́рья Саулос дро Гива́ Вениаминоскири, со толпа розджалапэ и прастала одори́к и адари́к.</verse>
				<verse number="17">И пхэндя́ Са́уло кэ мануша́, савэ́ сыс лэ́са: “Пиридыкхэн и уджинэ́н, кон амарэндыр выгия́.” И пиридыкхнэ, и ґа́да, нанэ Ионафанос и лэ́скирэ манушэ́с, саво́ лыджа́ла марды́тко.</verse>
				<verse number="18">И пхэндя́ Са́уло Ахиёскэ: “Ян Дэвлэ́скиро кивото, пал-дова́ со Дэвлэ́скиро кивото дро дова́ часо сыс Израилёскирэ чхавэ́нца.”</verse>
				<verse number="19">Са́уло ишчо (инкэ́) ракирдя́ кэ раша́й, сыр смятениё (конфузо) дро Филистимиякиро ста́но буты́р и буты́р розджаласпэ и бария. Тэды пхэндя́ Са́уло раша́скэ: “Счхув тырэ́ васта́.”</verse>
				<verse number="20">И задыя го́дла Са́уло и сарэ́ мануша́, савэ́ сыс лэ́са, и явнэ́ кэ штэ́то, кай мардэ́пэ, и ґа́да, одо́й кажнонэскири (сваконэскири) курта́ла сыс рискирды проти пэ́скирэ пашатунэстэ; смятениё сыс древа́н бари.</verse>
				<verse number="21">Тэды и Юды, савэ́ тася́ и три́то дывэ́с сыс Филистимлянэндэ и савэ́ ўсендзе (везде́) псирдэ́ лэ́нца дро ста́но, подгинэ́ кэ Израильтя́ни, савэ́ сыс Саулоса и Ионафаноса;</verse>
				<verse number="22">и сарэ́ Израильтя́ни, савэ́ гарадынэ пэ Ефремо́скири бэ́рга, шуны, со Филистимля́ни нашнэ́, адя́кэ-паць приячнэ кэ пэ́скирэ дро марибэ́н.</verse>
				<verse number="23">И зракхця́ Рай Дэвэ́л дро дова́ дывэ́с Израилё; марибэ́н догия́ адя́кэ-паць кэ Беф-Авено.</verse>
				<verse number="24">Израилёскирэ мануша́ сыс кхиныи дро дова́ дывэ́с; а Са́уло засовлахадя манушэ́н, пхэны: ‘Прокошно́ явэ́ла одова́, кон ха́ла маро́ кэ бэльвэ́ль, пака мэ отхава палэ (отомстинава) мирэ́ вэргэ́нгэ.” И нико́н манушэ́ндыр на хая хабэ́н.</verse>
				<verse number="25">И гинэ́ сарэ́ мануша́ дро вэш, одо́й сыс авги́н пэ вэлади́н (поляна).</verse>
				<verse number="26">И загинэ́ мануша́ дро вэш, ракири́: “Ѓа́да, тхадэ́ла авги́н.” Нэ нико́н на протырдыя́ пэ́скиро васт кэ муй пэ́скиро, пал-дова́ со мануша́ дара́ндынэ совлахатыр.</verse>
				<verse number="27">Ионафа́но на шундя́, ке́ли лэ́скиро дад совлахадя́ манушэ́н, и, протырдыя́ каштэскиро яго́ро, саво́ сыс дро лэ́скиро васт, обмэкця лэс дро сото авгинэскиро, и подлыджия вастэ́са кэ пэ́скирэ ушта́, и откэрдэпэ лэ́скирэ якха́.</verse>
				<verse number="28">И пхэндя́ лэ́скэ екх манушэ́ндыр, ракири́: “Тыро́ дад засовлахадя манушэ́н, пхэни́: “Прокошно́ явэ́ла одова́, кон ададывэ́с ха́ла хабэ́н’, далэ́стыр мануша́ кхинынэ.”</verse>
				<verse number="29">И пхэндя́ Ионафа́но: “Злыджия дро конфузо миро дад пхув; дыкхэ́н, ма́ндэ просвятлындлэ якха́, ке́ли мэ хаём на́бут дава́ авги́н;</verse>
				<verse number="30">ко́ли бы тэ хан мануша́ дорэсыбнастыр, саво́ мэ латхём пэ́скирэ вэргэ́ндэ, тэды ци на буты́р явэ́ла бы домардэн Филистимлянэн?”</verse>
				<verse number="31">И домардэ́ Филистимлянэн дро дова́ дывэ́с Михмасатыр кэ Аиалоно, и мануша́ древа́н кхинынэ.</verse>
				<verse number="32">И чхурдынэпэ мануша́ пэ дорэсыбэ́н, и лынэ́ бакрэ́н, гурувэ́н и тэрнэ́ гурумне́н, и зачхиндлэ́ лэн пэ пхув, и ханэ́ мануша́ ратэ́са.</verse>
				<verse number="33">И роспхэндлэ́ Сауло́скэ, ракири́: “Ѓа́да, мануша́ кэрэ́на грэ́хо анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ: ёнэ ха́на ратэ́са.” И пхэндя́ Са́уло: “Тумэ́ кэрдэ́ грэ́хо, равэн кэ мэ какана́ баро́ бар.”</verse>
				<verse number="34">Тэ́ньци пхэндя́ Са́уло: “Проджан машки́р манушэ́ндэ и пхэнэ́н лэ́нгэ: ‘Мэк кажно тэ янэл кэ мэ пэ́скирэ гурувэ́с, и кажно пэскирья́ бакря́, и зачхинэн ада́й и хан, и на кэрэ́н грэ́хо анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, на хан ратэ́са.’” И яндлэ́ сарэ́ манушэ́ндыр, кажно пэ́скирэ вастэ́са, пэ́скирэ гурувэ́с раты́, и зачхиндлэ́ одо́й.</verse>
				<verse number="35">И кэрдя́ Са́уло алта́рё (жэртвенико) Ра́скэ-Дэвлэ́скэ: дова́ сыс англатуно́ алта́рё, саво́ ёв чхудя́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="36">И пхэндя́ Са́уло: “Явэ́н дро шалэ (традыпэн) пал Филистимлянэндэ раты́, и обкэдаса лэн кэ зло́ко (ра́нко), и на ячкираса лэ́ндэ ни екхэ́с манушэ́с.” И пхэндлэ́: “Кэр саро́, со шука́р дро тырэ́ якха́.” Раша́й пхэндя́: “Ява́са пашылэды́р ада́й кэ Дэвэ́л.”</verse>
				<verse number="37">И пхуця́ Са́уло Дэвлэ́стыр: “Ци тэ джав ма́нгэ дро шалэ (традыпэн) пал Филистимлянэндэ? Ци отдэса лэн дро Израилёскирэ васта́?” Нэ Ёв на отпхэндя́ лэ́скэ дро дова́ дывэ́с.</verse>
				<verse number="38">Тэды пхэндя́ Са́уло: “Мэк тэ подджан адари́к сарэ́ манушэ́нгирэ барыдыра́, и розґалёна и уджинэна, пэ конэ́стэ какана́ грэ́хо исын?</verse>
				<verse number="39">пал-дова́ со, тэ явэ́л джидо́ Дэвэ́л, Саво́ зракхця́ Израилё, ко́ли явэ́ла и пэ Ионафаностэ, мирэ́ чхавэ́стэ, тэды и ёв усае́кх мэрэ́ла.” Нэ нико́н лэ́скэ на отпхэндя́ сарэ́ манушэ́ндыр.</verse>
				<verse number="40">И пхэндя́ Са́уло сарэ́ Израилитянэнгэ: “Тэрдён тумэ́ пир екх риг, а мэ и миро чхаво́ Ионафа́но тэрдёваса пир яви́р риг.” И отпхэндлэ́ мануша́ Сауло́скэ: “Кэр, со исын шука́р дро тырэ́ якха́.”</verse>
				<verse number="41">И пхэндя́ Са́уло: “Раё Дэ́вла, Дэвэ́л Израилёскиро! Дэ ґерты́к (знаме́ниё).” И сыкадэ сыс Ионафа́но и Са́уло, а мануша́ выгинэ́ чачунэнца.</verse>
				<verse number="42">Тэды пхэндя́ Са́уло: “Чхурдэ́н жре́биё машки́р ма́ндэ и машки́р Ионафаностэ, мирэ́ чхавэ́стэ. И пыя́ жребий пэ Ионафаностэ.</verse>
				<verse number="43">И пхэндя́ Са́уло Ионафаноскэ: “Роспхэн ма́нгэ, со кэрдя́н ту?” И роспхэндя́ лэ́скэ Ионафа́но, и пхэндя́: мэ спробиндём каштэскирэ ягороса, саво́ исын дро миро васт, на́бут авги́н; и ґа́да, мэ мусинав тэ мэрав.”</verse>
				<verse number="44">И пхэндя́ Са́уло: “Мэк дова́ и дова́ тэ кэрэ́л ма́нгэ Рай Дэвэ́л, и ишчо (инкэ́) буты́р тэ кэрэ́л; ту, Ионафа́но, мусинэса ададывэ́с тэ мэрэс!”</verse>
				<verse number="45">Нэ мануша́ пхэндлэ́ Сауло́скэ: “Ци Иофаноскэ трэй тэ мэрэ́л, саво́ кэрдя́ дасаво баро́ зракхибэ́н Израилёскэ? Мэк на тэ явэ́л дава́! Тэ явэ́л джидо́ Рай Дэвэ́л, со и бал лэ́скирэ шэрэстыр на пэрэ́ла пэ пхув, пал-дова́ со Дэвлэ́са ёв кэрдя́ какана́.” И вызволиндлэ мануша́ Ионафанос, и ёв на мыя́.</verse>
				<verse number="46">И рисия́ Са́уло Филистимлянэнгирэ традыпнастыр; а Филистимля́ни гинэ́ пэ пэ́скиро штэ́то.</verse>
				<verse number="47">И кэрдя́ зоралэды́р Са́уло пэ́скиро кралипэ́н пэ Израилё, и мардя́пэ сарэ́нца пэ́скирэ пашатунэ́ вэргэнца, Моавомоса и Амонитянэнца, и Эдомоса и Совакирэ кральенца и Филистимлянэнца, и ўса́ды (сак), проти конэ́стэ гия́, лэ́скэ джа́лас бахт.</verse>
				<verse number="48">И скэдыя́ халадэ́н, и домардя́ Амаликос, и отмэкця́ (вызволиндя) Израилё лэ́скирэ чорэнгирэ вастэ́стыр.</verse>
				<verse number="49">Чхавэ́ Саулостэ сыс: Ионафа́но, Есуи (Иессуи) и Мелхисуа; а лава́ лэ́скирэ дуе чхаенгирэ сыс: лав пхурэдыршонакиро Мерова, а лав тыкнэдыршонакиро Мелхола.</verse>
				<verse number="50">Лав Сауло́скирэ ромнякиро Ахиноамь, Ахимаацоскири чхай; а лав лэ́скирэ халадэ́нгирэ барыдырэскиро Авени́ро, Нироскиро чхаво́, Сауло́скирэ-какэскиро.</verse>
				<verse number="51">Кисо, Саулоскиро дад, и Ниро, Авенироскиро дад, сыс Авиилоскирэ чхавэ́.</verse>
				<verse number="52">И сыс зорало́ марибэ́н проти Филистимлянэндэ дро саро́ Саулоскиро часо. И ке́ли Са́уло дыкхця́ вари-савэ́ зоралэ́с манушэ́с, то лэлас ёв лэс кэ пэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="15">
				<verse number="1">И пхэндя́ Самуи́ло Сауло́скэ: “Рай Дэвэ́л бичхадя́ ман тэ помакхав тут крали́са пэ Лэ́скирэ манушэ́ндэ, пэ Израилё; какана́ шун Ра́скирэ-Дэвлэ́скири зан (глос).</verse>
				<verse number="2">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, янголэ́нгирэ-болыбна́скиро: ‘Пририпирдём Мэ пал дова́, со кэрдя́ Амалико Израилёскэ, сыр ёв проти тэрдия́ лэ́скэ пэ дром, ке́ли ёв гия́ Египто́стыр;</verse>
				<verse number="3">какана́ джа́ и домар Амаликос, и вымар саро́, со лэ́стэ исын; и на тангинэ (жалин) лэс, нэ отдэ́ мэрибна́скэ ромэстыр кэ ромны́, тэрнэ́ манушэ́стыр кэ колынытко тыкномас, гурувэстыр кэ бакри, верблюдостыр кэ о́сло (мега́ри).’”</verse>
				<verse number="4">И скэдыя́ Са́уло манушэ́н, и пиригиндя лэн дро Телаима дуйшэла́ тысёнцы Израилитянэн, савэ́ сыс пэзал, и дэш тысёнцы Юда́скирэ родо́стыр.</verse>
				<verse number="5">И догия́ Са́уло кэ Амаликоскиро фо́ро, и кэрдя́ засада пэ до́ло.</verse>
				<verse number="6">И пхэндя́ Са́уло Кинеянэнгэ: “Джа́н, отджан, выджа́н Амаликоскирэ манушэ́ндыр, соб (кай) ма́нгэ тэ на вымарав тумэн лэ́са, пал-дова́ со тумэ́ кэрдэ́ баро́ лачхипэ́н сарэ́нгэ Израильтянэнгэ, келё ёнэ гинэ́ Египто́стыр.” И отгинэ́ Кинеяни Амаликоскирэ манушэ́ндыр.</verse>
				<verse number="7">И домардя́ Са́уло Амаликос Хавилатыр кэ Суракирэ рига́, со исын анги́л Еги́пто;</verse>
				<verse number="8">и Агагас, Амаликоскирэ крали́с, заухтылдя джидэс, а сарэ́ манушэ́н домардя́ куртала́са.</verse>
				<verse number="9">Нэ Са́уло и мануша́ потангиндлэ Агагас, и фэдыршонэ бакрэ́ндыр и гурувэндыр, и тхулэн бакрорэ́н, и саро́ фэдыршо, и на камлэ́ тэ марэ́н, а сарэ́ вешча (вешчы), со на маинэна бари зна́чыма и налачхэ́, ёнэ вымардэ.</verse>
				<verse number="10">И сыс Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав кэ Самуи́ло дасаво:</verse>
				<verse number="11">“Мэ тангинава, со Мэ чхудём Саулос крали́са, пал-дова́ со ёв отрисия Ма́ндыр и лав Миро на сполниндя.” И задуминдяпэ Самуи́ло, и прикхарэлас Рас-Дэвлэ́с сари́ рат.</verse>
				<verse number="12">И уштыя́ Самуи́ло тася́рлэс (ра́нэс) пэ зло́ко (ра́нко), и гия́ гил Сауло́скэ. И роспхэндлэ́ Самуилоскэ, со Са́уло псирдя́ пэ Кармило, и одо́й чхудя́ пэ́скэ помнико (памятнико), и гия́ дро Галгала.</verse>
				<verse number="13">Ке́ли явдя́ Самуи́ло кэ Са́уло, то Са́уло пхэндя́ лэ́скэ: “Бахтякирдо́ ту сан Растэ-Дэвлэ́стэ: мэ кэрдём саро́ пир Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав.”</verse>
				<verse number="14">И пхэндя́ Самуи́ло: а со далэ́ бакрэнгири блеяния дро мирэ́ кана́ и гурувэнгири мычания, савэ́ мэ шунава?”</verse>
				<verse number="15">И пхэндя́ Са́уло: “Яндям мэ лэн Амаликостыр, адя́кэ, сыр мануша́ потангиндлэ фэдыршонэн бакрэ́ндыр и гурувэндыр ваш свэ́нто яныбэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, Дэвлэ́скэ тырэ́скэ; яви́р амэ чхиндям.”</verse>
				<verse number="16">И пхэндя́ Самуи́ло Сауло́скэ: “Нэ ужакир, мэ пхэна́ва ту́кэ, со пхэндя́ Рай Дэвэ́л ма́нгэ раты́.” И пхэндя́ лэ́скэ Са́уло: “Ра́кир!”</verse>
				<verse number="17">И пхэндя́ Самуи́ло: “Ци на барэса ту са́нас дро тырэ́ якха́, ке́ли кэрдянпэ шэралэса пэ Израилёскирэ ро́дыцы, и Рай Дэвэ́л помакхця тут крали́са пэ Израилё?</verse>
				<verse number="18">И бичхадя́ тут Рай Дэвэ́л дро дром, пхэни́: “Джа́ и отдэ́ совлахакэ наобчиндлэ Амаликитянэн, и марпэ проти лэ́ндэ, пака замарэса лэн.”</verse>
				<verse number="19">Со́скэ ту на кандыян Ра́скирэ-Дэвлэ́скири зан, и чхурдыянпэ пэ дорэсыбэ́н, и кэрдя́н холы́ анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ якха́?”</verse>
				<verse number="20">И пхэндя́ Са́уло Самуилоскэ: “Мэ кандыём Ра́скирэ-Дэвлэ́скири зан и гиём дро дром, карик бичхадя́ ман Рай Дэвэ́л, и яндём Агагос, Амаликитсконэ крали́с, а Амаликос домардём;</verse>
				<verse number="21">мануша́ дорэсыбнастыр, бакрэ́ндыр и гурувэндыр, лынэ́ фэдыршо совлахадэстыр, ваш свэ́нто яныбэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скири, тырэ́ Дэвлэ́скэ, дро Галга́ло.”</verse>
				<verse number="22">И отпхэндя́ Самуи́ло: “Нау́што цэ́ло схачкирибэ́н и свэ́нта яныбэна́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ пэ ада́кицы исын дро́га Ра́скэ-Дэвлэ́скэ сыр тэ кандэс Ра́скирэ-Дэвлэ́скири зан? Кандыпэн исын фэды́р свэнтонэ́ яныбнастыр и тэ пришунэспэ кэ Рай Дэвэ́л исын фэды́р бакрэскирэ масэстыр;</verse>
				<verse number="23">пал-дова́ со накандыпэн исын дасаво-паць грэ́хо, сыр чованякирибэн, и бу́нто исын дова́-паць, со тэ дэс паты́в хоханэ́ дэвлэнгэ; пал-дова́ со ту на прилыян Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав, и Ёв на прилыя́ тут, соб (кай) ту тэ на явэс крали́са.”</verse>
				<verse number="24">И пхэндя́ Са́уло Самуилоскэ: “Кэрдём мэ грэ́хо, пал-дова́ со пхагирдём Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро припхэныбэ́н и тыро́ лав; нэ мэ дарандыём манушэ́ндыр и шундём лэ́нгири зан;</verse>
				<verse number="25">какана́ злэ ма́ндыр грэ́хо миро и рисёв ма́нца, соб (кай) мэ тэ дав паты́в Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="26">И отпхэндя́ Самуи́ло Сауло́скэ: “На рисёва́ва мэ ту́са, пал-дова́ со ту на прилыян Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав, и Рай Дэвэ́л на прилэ́ла тут, соб (кай) ту на явэс крали́са пэ Израилё.”</verse>
				<verse number="27">И обрисия Самуи́ло, соб (кай) тэ джал, нэ Са́уло ухтылдяпэ пал лэ́скирэ-идякиро яго́ро и розкустя ла.</verse>
				<verse number="28">Тэды пхэндя́ Самуи́ло: “Какана́ рискирдя́ криг Рай Дэвэ́л Израилёскиро кралипэ́н ту́тыр, и отдыя́ лэс тырэ́ пашатунэскэ, саво́ исын фэды́р ту́тыр;</verse>
				<verse number="29">и на пхэнэ́ла начачипэ́н, и на покаинэлапэ чачуно́ Израилё; пал-дова́ со Ёв исын на ману́ш, соб (кай) тэ покаинэлпэ Лэ́скэ.”</verse>
				<verse number="30">И пхэндя́ Са́уло: “Мэ кэрдём грэ́хо, нэ сыка́в паты́в ма́нгэ какана́ анги́л мирэ́ манушэ́нгирэ пхурыдырэндэ и анги́л Израилё, и рисёв ма́нца, и мэ да́ва паты́в Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, тырэ́ Дэвлэ́скэ.”</verse>
				<verse number="31">И рисия́ Самуи́ло пал Саулостэ, и дыя́ паты́в Ра́скэ-Дэвлэ́скэ Са́уло.</verse>
				<verse number="32">Тэ́ньци Самуи́ло пхэндя́: “Янэ́н кэ мэ Агагос, Амаликоскиро крали́с.” И подги́я кэ ёв Агаго и тринскирдяпэ, и пхэндя́ Агаго: “Би лавэнгиро мэрибнаскиро киркипэн прогия́?”</verse>
				<verse number="33">Нэ Самуи́ло пхэндя́: “Сыр тыри́ курта́ла отлэлас чхаворэ́н датыр, адя́кэ дай тыри́ машки́р джувлендэ мэк тэ ячэ́лпэ ёй би пэ́скирэ чхавэ́скиро.” И росчингирдя Самуи́ло Агагос анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ дро Галга́ло.</verse>
				<verse number="34">И гия́ Самуи́ло дро Ра́ма, а Са́уло гия́ дро пэ́скиро кхэр, дрэ Саулоскири Гива́.</verse>
				<verse number="35">И буты́р на дыкхцяпэ Самуи́ло Саулоса кэ пэ́скиро мэрибнаскиро дывэ́с; нэ тугиндя Самуи́ло пал Саулостэ, пал-дова́ со Рай Дэвэ́л тангиндя (жалиндя), со чхудя́ Саулос крали́са пэ Израилё.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="16">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Самуилоскэ: “Кицы́ ту явэ́са тэ тугинэс пал Саулостэ, савэ́с Мэ на прилыём, соб (кай) ёв тэ на явэ́л крали́са пэ Израилё? Пхэр тыро́ шынг (ро́го) елеёса и джа́; Мэ бичхава́ва тут кэ Вифлеемлянино Есеё, пал-дова́ со машки́р лэ́скирэ чхавэ́ндэ Мэ выдыкхцём Пэ́скэ крали́с.</verse>
				<verse number="2">И пхэндя́ Самуи́ло: “Сыр мэ джа́ва? Са́уло шунэ́ла и домарла ман.” Рай Дэвэ́л пхэндя́: “Лэ дро тыро́ васт тэрнэ́ гурумня стадатыр и пхэн: ‘Мэ явдём ваш свэ́нто дыибэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скири’”;</verse>
				<verse number="3">и кхар Есеёс кэ свэ́нто яныбэ́н Ра́скэ Дэвлэ́скэ; Мэ пхэна́ва ту́кэ, со тэ кэрэ́с ту́кэ, и ту помакхэса Ма́нгэ одолэ́с, пал савэ́стэ Мэ пхэна́ва ту́кэ.”</verse>
				<verse number="4">И кэрдя́ Самуи́ло адя́кэ, сыр пхэндя́ лэ́скэ Рай Дэвэ́л. Ке́ли ёв явдя́ дро Вифлее́мо, тэды форо́скирэ пхурыдыра́ трашаса выгинэ́ гил лэ́скэ, и пхэндлэ́: “Ци раманёса (миро́са) ту явдя́н?”</verse>
				<verse number="5">И отпхэндя́ ёв: “Раманёса (миро́са) ваш свэ́нто яныбэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ явдём мэ; высвэнцынэнпэ и джа́н ма́нца кэ свэ́нто яныбэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.” И высвэнцындя Есеёс (Иесеёскэ) и лэ́скирэ чхавэ́н, и кхардя́ лэн кэ свэ́нто яныбэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="6">И ке́ли ёнэ явнэ́, то ёв дыкхця́ Елиавос, и пхэндя́: “Чачо́, дава́ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ Лэ́скиро помакхибнаскиро!”</verse>
				<verse number="7">Нэ Рай Дэвэ́л пхэндя́ Самуилоскэ: “На дыкх пэ лэ́скири мина и пэ лэ́скиро барипэ́н; Мэ на прилыём лэс; Мэ дыкха́ва на адя́кэ, сыр дыкхэ́ла ману́ш; пал-дова́ со ману́ш дыкхэ́ла пэ муй, а Рай Дэвэ́л дыкхэ́ла пэ ило́.”</verse>
				<verse number="8">И кхардя́ Есеё Аминадавос, и подлыджыя лэс кэ Самуи́ло, и пхэндя́ Самуи́ло: “И кадалэс на выкэдыя́ Рай Дэвэ́л.”</verse>
				<verse number="9">И подлыджия Есеё Самас, и пхэндя́ Самуи́ло: “И кадалэс на выкэдыя́ Рай Дэвэ́л.”</verse>
				<verse number="10">Адя́кэ подлыджия Есеё кэ Самуи́ло эфта́ пэ́скирэ чхавэ́н, нэ Самуи́ло пхэндя́ Есеёскэ: “Никонэ́с далэндыр на выкэдыя́ Рай Дэвэ́л.”</verse>
				<verse number="11">И пхэндя́ Самуи́ло Есеёскэ: “Ци сарэ́ чхавэ́ исын ада́й?” И отпхэндя́ Есеё: “Исын ишчо (инкэ́) тыкнэдыршо ёв ракхэ́ла бакрэ́н.” И пхэндя́ Самуи́ло Есеёскэ: “Бичха́в и лэ лэс, пал-дова́ со амэ на бэшаса тэ хас, пака ёв на явэ́ла адари́к.”</verse>
				<verse number="12">И бичхадя́ Есеё, и яндлэ́ лэс. Ёв сыс парнэ́ балэнца, гожонэ якхэ́нца и патывалэ́ мо́са. И пхэндя́ Рай Дэвэ́л: “Ушты́, помакх лэс, пал-дова́ со дава́ ёв исын.”</verse>
				<verse number="13">И лыя́ Самуи́ло шынг (ро́го) елеёса, и помакхця лэс машки́р лэ́скирэ пшалэ́ндэ и сыс Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Ду́хо пэ Давидо́стэ долэ́ дывэсэ́стыр и коригэды́р (позжэ); Самуи́ло уштыя́ и гия́ дрэ Ра́ма.</verse>
				<verse number="14">А Саулостыр отгия́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Ду́хо, и холякирдя лэс холямо́ ду́хо Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="15">И пхэндлэ́ Сауло́скирэ дына́рья лэ́скэ: “Ѓа́да, холямо́ ду́хо Дэвлэ́стыр холякирэла тут;</verse>
				<verse number="16">мэк амаро́ хула́й тэ припхэнэл пэ́скирэ дынарье́нгэ, савэ́ анги́л ту́тэ, тэ родэ́н манушэ́с, саво́ миштэ́с башавэла пэ гусли, и ке́ли явэ́ла пэ ту́тэ холямо́ ду́хо Растыр-Дэвлэстыр, тэды ёв, башави пэ́скирэ вастэ́са, явэ́ла тэ штылякирэл тут.”</verse>
				<verse number="17">И отпхэндя́ Са́уло пэ́скирэ дынарье́нгэ: “Латхэ́н ма́нгэ манушэ́с, саво́ шука́р башавэла, и янэ́н лэс кэ мэ.”</verse>
				<verse number="18">Тэды екх лэ́скирэ дынарье́ндыр (слугэ́ндыр) пхэндя́: “Ѓа́да, мэ дыкхцём Вифлеемляниноскирэ чхавэ́стэ Есеёстэ, саво́ джинэ́ла тэ башавэл, манушэ́с муршканэ́с и марибнытконэс, и дро ракирибэ́н годьварэс, и куч кокоро́ пэ́са, и лэ́са исын Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="19">И бичхадя́ Са́уло манушэ́н кэ Есеё, и пхэндя́: “Бичха́в кэ мэ Давидо́с, тырэ́ чхавэ́с, саво́ исын пашы́л стада.”</verse>
				<verse number="20">И лыя́ Есеё осло́с марэ́са, и гоно́ мол, и екхэ́с бузнорэс, и бичхадя́ Давидоса пэ́скирэ чхавэ́са кэ Са́уло.</verse>
				<verse number="21">И явдя́ Дави́до кэ Са́уло, и дынариндя́ анги́л лэ́стэ, и древа́н яця́ пир ило́ лэ́скэ, и яця́ лэ́скэ ману́ш, саво́ лыджа́ла марды́тко.</verse>
				<verse number="22">И бичхадя́ Са́уло тэ пхэнэ́н Есеёскэ: “Мэк Дави́до тэ дынаринэ́л пашы́л ма́ндэ, пал-дова́ со ёв латхя́ ла́ска дро мирэ́ якха́.</verse>
				<verse number="23">И ке́ли ду́хо Дэвлэ́стыр сыс пэ Саулостэ, тэды Дави́до, лэ́ла гусли, башадя, и локхэды́р и фэды́р ячэлас Сауло́скэ, и холямо́ ду́хо отджалас лэ́стыр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="17">
				<verse number="1">Филистимля́ни скэдынэ́ пэ́скирэ халадэ́н ваш марибэ́н, и скэдынэ́пэ дро Сокхофо, со исын дрэ Юдэ́я, и тэрдинэ́ стано́са (лодэса) машки́р Сокхофо и Азеко дро Ефес-Дамима.</verse>
				<verse number="2">А Са́уло и Израильтя́ни скэдынэ́пэ и тэрдинэ́ стано́са (лодэса) пэ дэмбитко до́ло, и скэдынэ́пэ кэ марибэ́н проти Филистимляндэ.</verse>
				<verse number="3">И тэрдинэ́ Филистимля́ни пэ бэ́рга екхэ рига́тыр, и Израильтя́ни пэ бэ́рга явирэ рига́тыр, а машки́р лэ́ндэ сыс до́ло.</verse>
				<verse number="4">И выгия́ станостыр Филистимсконэстыр марибны́тко пэ екх, пир лав Голиафо, Гефатыр; барипнаса ёв сыс шов куня́ (локти) и пяди.</verse>
				<verse number="5">Харкуно (ме́дно) шлёмо пэ пэ́скиро шэро́; и уридо́ ёв сыс дро чэшуитко бронь, и лэ́скирэ-бронякири вага пандж тысёнцы шэкэли харко́ма;</verse>
				<verse number="6">харкунэ́ наколе́нники пэ лэ́скирэ ґэра́, и харкуно шчы́то пал лэ́скирэ псикэ́;</verse>
				<verse number="7">и древко дро лэ́скирэ чхурдыпнытко буст сыс дро шовшэла́ шэ́кели састы́р, и анги́л лэ́стэ гия́ ману́ш, саво́ лыджалас марды́тко.</verse>
				<verse number="8">И тэрдия́ ёв, и дыя́ го́дла кэ Израилёскирэ полки, ракири́ лэ́нгэ: “Со́скэ тумэ́ выгинэ́ тэ марэ́нпэ? Ци на Филистимлянино мэ сом, а тумэ́ Сауло́скирэ дына́рья? Выкэдэн пэ́стэ манушэ́с, и мэк ёв тэ джал кэ мэ;</verse>
				<verse number="9">ко́ли ёв могинэ́ла тэ марэ́лпэ ма́нца и замарэла ман, тэды амэ ява́са тумарэ́ дынарье́нца; ко́ли мэ лэс пиризорьякирава и лэс замарава, тэды тумэ́ явэ́на амарэ́ дынарье́нца и явэ́на тэ дынаринэ́н амэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="10">И пхэндя́ Филистимлянино: “Ададывэ́с мэ ладжакирава Израилескирэ полки; дэн ма́нгэ манушэ́с, и амэ марасапэ дуйджинэ́.”</verse>
				<verse number="11">И шундлэ́ Са́уло и сарэ́ Израильтя́ни далэ́ Филистимляниноскирэ лава́, и древа́н страха́дынэ, и трашандынэ.</verse>
				<verse number="12">Дави́до сыс чхаво́ Ефрафяниноскиро Юда́скирэ Вифлеемостыр, пир лав Есе́ё, савэ́стэ сыс охто́ (бидуе́нгиро дэш) чхавэ́. Дава́ ману́ш дро Сауло́скирэ дывэса́ додживдя кэ пхурипэн и сыс пхурыдыр машки́р муршэндэ.</verse>
				<verse number="13">Трин пхурэды́р чхавэ́ Есеёскирэ гинэ́ Саулоса пэ марибэ́н, акэ, лава́ тринэ́-лэ́скирэ чхавэ́нгирэ, савэ́ гинэ́ пэ марибэ́н: пхурэды́р Елиаво, яви́р пал лэ́стэ Аминада́во, и три́то Сама;</verse>
				<verse number="14">Дави́до сыс тыкнэды́р. Трин пхурэды́р пша́ла гинэ́ Саулоса,</verse>
				<verse number="15">а Дави́до рисия́ Саулостыр, соб тэ ракхэ́л бакрэ́н пэ́скирэ дадэскирэн дро Вифлее́мо.</verse>
				<verse number="16">И выджа́лас дова́ Филистимлянино пэ зло́ко (ранкоса) и бэльвэле́, и ладжакирэлас лэн штардэша́ дывэса́.</verse>
				<verse number="17">И пхэндя́ Есеё Давидо́скэ, пэ́скирэ чхавэ́скэ: “Лэ ваш пэ́скирэ пшалэ́ндэ ефа шутькирдэ зя́рки (зярны) и далэ́ дэш марэ́, и залыджа сыгнэдыр дро ста́но (лод) кэ тырэ́ пша́ла;</verse>
				<verse number="18">а далэ́ дэш кирала (сыры) залыджа тысёнцэнгирэ барыдырэ́скэ, и уджин пал тырэ́ пшалэнгиро састыпэн, и уджин пал лэ́нгирэ трэбимы.”</verse>
				<verse number="19">Са́уло и ёнэ сарэ́, и сарэ́ Израильтя́ни сыс пэ дэмбитко до́ло, и скэдэнаспэ пэ марибэ́н Филистимлянэнца.</verse>
				<verse number="20">И уштыя́ Дави́до тася́рлэс (ра́нэс) пэ зло́ко (ранкоса) и допатяндыя бакрэ́н ракхибнарискэ, и, лыя́ ноша, гия́, сыр припхэндя́ лэ́скэ Есе́ё, и явдя́ кэ табороскиро багажо (обозо), ке́ли халадэ́ сыс вылыджинэ́ дро рядо и годла́са скэдэнаспэ пэ марибэ́н.</verse>
				<verse number="21">И чхудэ́ Израильтя́ни и Филистимля́ни халадэ́н дрэ линии проти линии.</verse>
				<verse number="22">Дави́до ячкирдя́ пэ́скири ноша табороскирэ ракхибнарискэ, и праста́ндыя дро ряды, и, яви, пхуцяпэ пэ́скирэ пшалэ́ндыр пал састыпэн.</verse>
				<verse number="23">И ґа́да, ке́ли ёв ракирдя́ лэ́нца, марибны́тко пэ екх, пир лав Голиафо, Филистимлянино Гефатыр, выджа́лас Филистимия́кирэ рядэндыр, и ракирэ́ла долэ́ лава́, и Дави́до шундя́ лэн.</verse>
				<verse number="24">И сарэ́ Израильтя́ни, дыкхи́ далэ́ манушэ́с, нашэнас лэ́стыр и древа́н дардэпэ.</verse>
				<verse number="25">И ракирдэ́ Израильтя́ни: “Ци дыкхэ́на тумэ́ далэ́ манушэ́с, саво́ выджа́лас тэ ладжакирэл? Ёв выджа́ла, соб (кай) тэ салпэ дро якха́ Израилёстыр. Ко́ли бы кон лэс тэ замарэ́л, одолэ́скэ кра́ли дэ́лас баро́ барвалыпэ́н, и пэскирья́ чха отдэлас бы пал лэ́стэ, и лэ́скирэ дадэ́скиро кхэр кэрэ́ла бы вольнонэса (псирэса) дро Израилё.”</verse>
				<verse number="26">И пхэндя́ Дави́до манушэ́нгэ, савэ́ сыс тэрдэ́ лэ́са: “Со кэрэ́на одолэ́скэ, кон мулякирэ́ла далэс Филистимлянинос и злэла ладж Израилёстыр? Палдава́ со кон исын адава́ наобчхиндло Филистимлянино, со адя́кэ ёв ладжакирэл джидэ́ Дэвлэ́скирэ халадэ́н?”</verse>
				<verse number="27">И пхэндлэ́ лэ́скэ мануша́ долэ́-паць лава́, ракири́: “Ѓа́да, со явэ́ла кэрдо́ долэ́ манушэ́скэ, саво́ замарэла лэс.”</verse>
				<verse number="28">И шундя́ Елиаво, пхурэды́р Давидо́скиро пшал, со ракирдя́ ёв манушэ́нца, и холя́сыя Елиаво пэ Давидо́стэ, и пхэндя́: “Со́скэ ту адари́к явдя́н, и пэ конэ́стэ ячкирдян бутэн долэн бакрэ́н пэ чхучи́ пхув? Мэ джино́м тыро́ пхутькирибэ́н и тыро́ дылыно́ ило́, ту явдя́н тэ подыкхэс пэ марибэ́н.”</verse>
				<verse number="29">И пхэндя́ Дави́до: “Со да мэ кэрдём? Ци исын дава́ на лава́?”</verse>
				<verse number="30">И отгия́ лэ́стыр кэ яви́р, и ракирдя́ долэ́-паць лава́, и отпхэндлэ́ лэ́скэ мануша́, сыр англэды́р.</verse>
				<verse number="31">И шундлэ́ лава́, савэ́ ракирдя́ Дави́до, и пирипхэндлэ Сауло́скэ, и одова́ кхардя́ лэс.</verse>
				<verse number="32">И пхэндя́ Дави́до Сауло́скэ: “Мэк нико́н тэ на пэрэ́л духо́са пал лэ́стэ; тыро́ писха́ри джа́ла и марэлапэ пэ екх далэ́ Филистимляниноса.”</verse>
				<verse number="33">И пхэндя́ Са́уло Давидо́скэ: “На могинэ́са ту тэ джас проти адалэ́ Филистимляниностэ, соб (кай) тэ марэспэ лэ́са пэ екх, пал-дова́ со ту ишчо (инкэ́) тэрно́ ману́ш, а ёв исын марибны́тко тэрнал.”</verse>
				<verse number="34">И пхэндя́ Дави́до Сауло́скэ: “Тыро́ писха́ри ракхця́ пэ́скирэ дадэ́стэ бакрэ́н, и ке́ли, сыс, явэ́лас шчэр (ле́во) ци рич и чордя бакря́ стадатыр,</verse>
				<verse number="35">то тэды мэ традыёмпэ пал лэ́стэ, и пэравас пэ лэ́стэ, и отлавас бакря́ лэ́скирэ мо́стыр; а ко́ли ёв чхурдэласпэ пэ ма́ндэ, тэды мэ лавас лэс пал космы, и мардём лэс, и мулякиравас лэс;</verse>
				<verse number="36">и шчэрэс (левос) и ричэс замарэлас тыро́ писха́ри, и адалэ́ Филистимляниноса наобчхиндлэса явэ́ла дова́-паць, со сыс лэ́нца, палдава́ со адя́кэ ёв ладжакирэла джидэ́ Дэвлэ́скирэ халадэ́н</verse>
				<verse number="37">И пхэндя́ Дави́до: “Рай Дэвэ́л, Саво́ зракхця́ ман шчэрэстыр (левостыр) и ричэстыр, зракхэ́ла ман и адалэ́ Филистимлянино́скирэ вастэ́стыр.” И пхэндя́ Са́уло Давидо́скэ: “Джа́, и мэк тэ явэ́л Рай Дэвэ́л ту́са.”</verse>
				<verse number="38">И уридя Са́уло Давидо́с дро пэ́скирэ и́ди, и чхудя́ пэ лэ́скиро шэро́ харкуно шлемо, и уридя пэ лэ́стэ бронь.</verse>
				<verse number="39">И подпхандяпэ Дави́до лэ́скирэ куртала́са упра́л и́дя и лыя́ тэ псирэ́л, пал-дова́ со ёв на сыс присылёви кэ дасаво марды́тко, тэ́ньчи (потом) Дави́до пхэндя́ Сауло́скэ: “Мэ на могина́ва тэ псирав дро дава́: мэ на присыклыём.” И злыя́ Дави́до саро́ дава́ пэ́стыр.</verse>
				<verse number="40">И лыя́ пэ́скиро посохо (кхия) дро пэ́скиро васт, и выкэдыя́ пэ́скэ пандж гладка бара́ рэкицатыр (лэнорьятыр), и чхудя́ лэн дро чхупнаритко саква, сави́ сыс лэ́са; и сакваса и прашчаса дро пэ́скиро васт выгия́ проти Филистимлянэндэ.</verse>
				<verse number="41">Выгия́ и Филистимлянино, гии и подгии кэ Дави́до, и ману́ш, саво́ лыджыя марды́тко, гия́ анги́л лэ́стэ.</verse>
				<verse number="42">И дыкхцяпэ Филистимлянино, и роздыкхця Давидо́с, бипатывакирэс подыкхця́ пэ лэ́стэ, палдава́ со ёв сыс тэрно́, парнэ́-балэнгиро и шука́р мо́са.</verse>
				<verse number="43">И пхэндя́ Филистимлянино Давидо́скэ: “Со ту джа́са пэ ма́ндэ дэстэса? Нау́што мэ сом джукэл? И прокостя Филистимлянино Давидо́с пэ́скирэ дэвлорэнца.”</verse>
				<verse number="44">И пхэндя́ Филистимлянино Давидо́скэ: “Подджа кэ мэ, и мэ отда́ва тырэ́ маса́ болыбна́скирэ чирикленгэ и фэлдытконэ рискирибна́скирэ мурдалэ́нгэ (звере́нгэ).”</verse>
				<verse number="45">А Дави́до отпхэндя́ Филистимляниноскэ: “Ту джа́са проти ма́ндэ куртала́са и чхурдыпнытконэ бустяса и шчытоса, а мэ джа́ва пэ ту́тэ дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав, болыбна́скирэ-янголэнгирэс, Израилёскирэ-Дэвлэ́скирэ халадэ́нгиро, савэ́н ту костян;</verse>
				<verse number="46">какана́ отдэ́ла тут Рай Дэвэ́л дро миро васт, и мэ замарава тут, и злава ту́тыр тыро́ шэро́, и отда́ва Филистимсконэ-халадэ́нгирэ тру́пы болыбна́скирэ чирикленгэ и пхувья́кирэ зверенгэ, и уджинэла сари́ пхув, со исын Дэвэ́л дро Израилё;</verse>
				<verse number="47">и уджинэла саро́ дава́ халадыбэ́н, со на куртала́са и чхурдыпнытконэ бустяса зракхэ́ла Рай Дэвэ́л, пал-дова́ со дава́ марибэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, и Ёв отдэ́ла тумэн дро амарэ́ васта́.”</verse>
				<verse number="48">Ке́ли Филистимлянино ґаздыя́пэ и лыя́ тэ подджа́л гил (пэ стреч) Давидо́скэ, Дави́до сы́гэс праста́ндыя кэ рядо гил Филистимляниноскэ.</verse>
				<verse number="49">И обмэкця Дави́до пэ́скиро васт дро саква (сумка), и лыя́ одотхы́р бар, и чхурдыя́ прашчаса, и попыя Филистимляниноскэ дро чыкат, адя́кэ, со бар упияпэ дро лэ́скиро чыкат, и ёв пыя́ пэ пхув мо́са.</verse>
				<verse number="50">Адя́кэ пиризорьякирдя Дави́до Филистимлянинос прашчаса и барэса, и домардя́ Филистимлянинос и замардя́ лэс; курта́ла на сыс дро Давидо́скирэ васта́.</verse>
				<verse number="51">Тэды Дави́до праста́ндыя и, тэрдия́ пэ Филистимляниностэ, лыя́ лэ́скири курта́ла и вылыя ла ножнатыр, пэкадя́ лэс, и отчхингирдя лэ́са шэро́ лэ́скиро; Филистимля́ни, дыкхи́, со лэ́нгиро зоралюко мыя́, попрастандынэ</verse>
				<verse number="52">И ґаздынэ́пэ Израилёскирэ и Юдэя́кирэ мурша́, и задынэ го́дла, и традынэ Филистимлянэн кэ загиибэ́н дро до́ло и кэ Акароноскирэ вудара́. И пынэ́ домардэ́ Филистимля́ни пир Шааримоскиро дром кэ Гефа и кэ Акароно.</verse>
				<verse number="53">И рисинэ́ Израилёскирэ чхавэ́ традыпнастыр пал Филистимлянэндэ, и росчордэ лэ́нгиро ста́но.</verse>
				<verse number="54">И лыя́ Дави́до Филистимляниноскиро шэро́, и отлыджыя лэс дро Ерусалимо, а лэ́скиро марды́тко чхудя́ дрэ пэ́скири ша́тра.</verse>
				<verse number="55">Ке́ли Са́уло дыкхця́ Давидо́с, выгии проти Филистимлянинэндэ, тэды пхэндя́ Авенироскэ, халадэ́нгирэ барыдырэ́скэ: “Авени́ро! Конэ́скиро исын адава́ чхаво́, тэрно́ ману́ш?” Авени́ро пхэндя́: “Мэк тэ дживэ́л тыро́ ди, кра́ли; мэ на джино́м.”</verse>
				<verse number="56">И пхэндя́ кра́ли: “Адя́кэ пхуч, конэ́скиро чхаво́ исын адава́ тэрно́ ману́ш?”</verse>
				<verse number="57">Ке́ли Дави́до рисия́, сыр ёв домардя́ Филистимлянинос, то тэды Авени́ро лыя́ лэс и яндя́ кэ Са́уло, и Филистимляниноскиро шэро́ сыс дро лэ́скиро васт.</verse>
				<verse number="58">И пхуця́ лэс Са́уло: “Конэ́скиро ту сан чхаво́, тэрно́ ману́ш?” И отпхэндя́ Дави́до: “Есеёскиро Вифлеемостыр, тырэ́ писхарискиро чхаво́.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="18">
				<verse number="1">Ке́ли мэкця́ Дави́до тэ ракирэ́л Саулоса, то Ионафаноскиро ди прияця кэ лэ́скиро ди, и Дави́до яця́ дро́го Ионафаноскэ, сыр пэ́скиро ди.</verse>
				<verse number="2">И лыя́ лэс Са́уло дро дова́ дывэ́с, и на дыя́ во́ля (дозволиндя) лэ́скэ тэ рисёл дро лэ́скирэ-дадэ́скиро кхэр.</verse>
				<verse number="3">Ионафа́но кэрдя́ Давидоса доракирибэ́н, пал-дова́ со выкэдыя́ пэ́скэ лэс, сыр пэ́скиро ди.</verse>
				<verse number="4">И злыя́ Иофано пэ́скири упратуны и́дя, сави́ сыс пэ лэ́стэ, и отдыя́ ла Давидо́скэ, адя́кэ-паць и яви́р пэ́скирэ и́ди, и пэ́скири курта́ла и пэ́скири чхурдыпнытко буст (коп΄ё) и пэ́скири кусты́к.</verse>
				<verse number="5">И Дави́до кэрдя́ саро́ годьварэс, карик на бичхадя́ лэс Са́уло, и кэрдя́ лэс Са́уло барыдырэ́са пэ халадытконэ манушэ́ндэ; и дава́ сыс пир ило́ сарэ́ манушэ́нгэ и Сауло́скирэ дынарье́нгэ.</verse>
				<verse number="6">Ке́ли ёнэ гинэ́, сыр рисия́ Дави́до домардя́ Филистимлянинэн, то тэды джувля́ сарэ́ Израилёскирэ форье́ндыр выгинэ́ гил Сауло́скэ крали́скэ гиленца и кхэлыбнаса, тимпанэнца и кимвалэнца.</verse>
				<verse number="7">И дынэ́ го́дла джувля́, савэ́ башадэ, ракири́: “Са́уло пиризорьякирдя тысёнцы, а Дави́до дэш тысёнцы!”</verse>
				<verse number="8">И Са́уло древа́н холя́сыя, и на пир ило́ сыс лэ́скэ дава́ лав, и ёв пхэндя́: “Давидо́скэ дынэ́ дэш тысёнцы, а ма́нгэ тысёнцы; лэ́скэ какана́ наухтылла екх (фэ́ни) кралипэ́н.”</verse>
				<verse number="9">И долэ́ дывэсэ́стыр, и тэ́ньчи (потом) наилыткэс (бангэс) дыкхця́ Са́уло пэ Давидо́стэ.</verse>
				<verse number="10">И сыс пэ яви́р дывэ́с: пыя́ холямо́ ду́хо Дэвлэ́стыр пэ Саулостэ, и ёв бэнгвалыя дро пэ́скиро кхэр, а Дави́до башадя пэ́скирэ вастэ́са пэ струны, сыр и дро яви́р дывэса́; дрэ васт Саулостэ сыс чхурдыпнытко буст (коп΄ё).</verse>
				<verse number="11">И чхурдыя́ Са́уло чхурдыбнытко буст, думины: “Примарава Давидо́с кэ ва́нта ла́са”; нэ Дави́до дуй мо́лы отрисия лэ́стыр.</verse>
				<verse number="12">И яця́ тэ дарэл Са́уло Давидостыр, пал-дова́ со Рай Дэвэ́л сыс лэ́са, а Саулостыр отгия́.</verse>
				<verse number="13">И отбичхадя лэс Са́уло пэ́стыр и чхудя́ лэс пэ́стэ барыдырэ́са пэ тысёнцо, и ёв выджа́лас и заджалас анги́л манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="14">И Дави́до дрэ сарэ́ пэ́скирэ рэ́нды кэрдя́ годьварэс, и Рай Дэвэ́л сыс лэ́са.</verse>
				<verse number="15">И Са́уло дыкхця́, со ёв сыс древа́н годьваро́, и дарандыя лэ́стыр.</verse>
				<verse number="16">А саро́ Израилё и Юда рикирдэ дро ило́ Давидо́с, пал-дова́ со ёв выджа́лас и заджалас анги́л лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="17">И пхэндя́ Са́уло Давидо́скэ: “Ѓа́да исын пхурэды́р мири́ чхай, Мерова; мэ да́ва ла ту́кэ пал ромня́тэ, екх, яв ма́ндэ муршкано́ и лы́джа Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ марибэна.” Пал-дова́ со Са́уло думиндя: “Мэк тэ на явэ́л миро васт пэ лэ́стэ, нэ Филистимлянэнгиро явэ́ла пэ лэ́стэ.”</verse>
				<verse number="18">Нэ Дави́до пхэндя́ Сауло́скэ: “Кон мэ сом, и со исын джиибэ́н миро, и мирэ́ дадэ́скиро ро́до дро Израилё, соб (кай) ма́нгэ тэ явав крали́скирэ зятёса (джамутрэса)?</verse>
				<verse number="19">А ке́ли яця́ часо тэ отдэ́л Мерова, Сауло́скирэ чха, Давидо́скэ, тэды ёй сыс выдыны палоро́м пал Адриэлостэ Мехолатыр.</verse>
				<verse number="20">Нэ Давидо́с покамдя яви́р чхай Саулоскири, Мелхола; и ке́ли пхэндлэ́ пал дава́ Сауло́скэ, тэды дава́ сыс пир ило́ лэ́скэ.</verse>
				<verse number="21">Са́уло думиндя: “Отда́ва мэ ла пал лэ́стэ, и ёй явэ́ла лэ́скэ феляса (сеткаса), и Филистимляниноскиро васт явэ́ла пэ лэ́стэ.” И пхэндя́ Са́уло Давидо́скэ: “Пир явирьятэ ту явэ́са сэмэнцаса какана́ ма́нца.”</verse>
				<verse number="22">И припхэндя́ Са́уло пэ́скирэ дынарье́нгэ: “Пхэнэ́н Давидо́скэ чораханэ́с: ‘Ѓа́да, кра́ли шука́р отлыджалапэ кэ ту, и сарэ́ лэ́скирэ дынарье́нгэ ту сан пир ило́; и адя́кэ яв зятёса (джамутрэса) крали́скэ.’”</verse>
				<verse number="23">И пиридынэ Сауло́скирэ дына́рья дро кана́ Давидо́скэ сарэ́ далэ́ лава́. И пхэндя́ Дави́до: “Нау́што локхо тумэ́нгэ здэлапэ тэ явэс крали́скэ зятёса? Мэ сом ману́ш чороро́ и на славу́тно.”</verse>
				<verse number="24">И роспхэндлэ́ Сауло́скэ лэ́скирэ дына́рья, и пхэндлэ́: “Ѓа́да, со ракирэ́ла Дави́до.”</verse>
				<verse number="25">И пхэндя́ Са́уло: “Адя́кэ пхэнэ́н Давидо́скэ: ‘Кра́ли на камэ́ла вено (пасаго), апри́ч шэл Филистимлянэнгирэ обчхиныбэна, соб (кай) тэ отхал крали́скирэ вэргэ́нгэ (врогэнгэ).’” Пал-дова́ со Са́уло маиндя дро годы́ тэ хасякирэ́л Давидо́с Филистимлянинэнгирэ вастэ́нца.</verse>
				<verse number="26">И пирипхэндлэ лэ́скирэ дына́рья Давидо́скэ далэ́ лава́, и закамдяпэ Давидо́скэ тэ явэ́л зятёса (джамутрэса) крали́скэ.</verse>
				<verse number="27">Ишчо на прогинэ́ упхэндлэ дывэса́, сыр Дави́до уштыя́ и гия́ кокоро́ и лэ́скирэ мануша́ лэ́са, и замардя́ дуйшэла́ Филистимлянэнгирэ манушэ́н, и яндя́ Дави́до лэ́нгирэ ягороскирэ обчхиныбэна, и яндя́ лэн сарэ́ крали́скэ, соб (кай) тэ явэ́л зятёса (джамутрэса) крали́скэ. И отдыя́ Са́уло пал лэ́стэ Мелхола, пэскирья́ чха, палоро́м.</verse>
				<verse number="28">И дыкхця́ Са́уло и уджиндя́, со Рай Дэвэ́л сыс Давидоса, и со Мелхола, Саулоскири чхай, камдя́ Давидо́с.</verse>
				<verse number="29">И яця́ Са́уло ишчо (инкэ́) буты́р тэ дарэлпэ Давидостыр, и кэрдя́пэ лэ́скирэ вэргоса пэ саро́ джиибэ́н.</verse>
				<verse number="30">И ке́ли Филистимлянинэнтиро шэралэ́ выгинэ́ пэ марибэ́н, о Дави́до, кокорэ́ лэ́нгирэ выгиибнастыр, кэрдя́ годьварэдыр сарэ́ Сауло́скирэ дынарье́ндыр (слугэ́ндыр), и древа́н яця́ славу́тно лэ́скиро лав.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="19">
				<verse number="1">И ракирдя́ Са́уло Ионафаноскэ, пэ́скирэ чхавэ́скэ, и сарэ́ пэ́скирэ дынарье́нгэ, соб (кай) тэ мулякирэ́н Давидо́с; нэ Ионафа́но, Саулоскиро чхаво́, сыкадя́ паты́в Давидо́скэ.</verse>
				<verse number="2">И роспхэндя́ Ионафа́но Давидо́скэ, ракири́: “Дад миро, Са́уло, родэ́ла тут тэ мулякирэ́л; и адя́кэ ракхпэ атася́; гарадёв и яв дро гарадыпнытко штэ́то.</verse>
				<verse number="3">А мэ выджава и тэрдёвава пашы́л мирэ́ дадэ́стэ пэ фэ́лда, кай ту явэ́са, и поракирава пал ту́тэ мирэ́ дадэ́скэ, и со мэ дыкха́ва, то дова́ роспхэнава ту́кэ.”</verse>
				<verse number="4">И ракирдя́ Ионафа́но лачхипэ́н пал Давидо́стэ Сауло́скэ, пэ́скирэ дадэ́скэ, и роспхэндя́ лэ́скэ: “Мэк на кэрэ́л грэ́хо кра́ли проти пэ́скирэ дынаристэ, Давидо́стэ, пал-дова́ со ёв нисоса на кэрдя́ грэ́хо проти ту́тэ, и лэ́скирэ рэ́нды сыс древа́н лачхэ́ (кофитка) ваш ту́кэ;</verse>
				<verse number="5">ёв отдыя́ пэ риско пэ́скиро ди, соб (кай) тэ домарэл Филистимлянинос, и Рай Дэвэ́л кэрдя́ баро́ зракхибэ́н сарэ́ Израилёскэ; ту дыкхця́н дава́ и радындянпэ; ваш со ту камэ́са тэ кэрэ́с грэ́хо проти бибангипнаскиро рат и тэ мулякирэс Давидо́с би причынакиро?”</verse>
				<verse number="6">И шундя́ Са́уло Ионафаноскири зан (глос), и совлахадя́ Са́уло: “Тэ явэ́л джидо́ Рай Дэвэ́л, а Дави́до на мэрэ́ла.”</verse>
				<verse number="7">И кхардя́ Ионафа́но Давидо́с, и роспхэндя́ лэ́скэ Ионафа́но сарэ́ далэ́ лава́, и яндя́ Ионафа́но Давидо́с кэ Са́уло, и ёв сыс пашы́л лэ́стэ, сыр тася́ и пэ три́то дывэ́с.</verse>
				<verse number="8">Нэвэ́стыр яця́ марибэ́н, и выгия́ Дави́до, и мардя́пэ Филистимлянэнца, и домардя́ лэн зоралэ́с, и ёнэ нашнэ́ лэ́стыр.</verse>
				<verse number="9">И холямо́ ду́хо Дэвлэ́стыр пыя́ пэ Саулостэ, и ёв сыс бэшто́ дро пэ́скиро кхэр, и лэ́скири чхурдыпнытко буст (коп΄ё) сыс дро лэ́скиро васт, а Дави́до башадя пэ́скирэ вастэ́са пэ струны.</verse>
				<verse number="10">И камдя́ Са́уло тэ примарэл Давидо́с чхурдыпнытконэ бустяса кэ ва́нта, нэ Дави́до отухця Саулостыр, и буст загия́ дро ва́нта; Дави́до настя́ и зракхцяпэ дро доя́ рат.</verse>
				<verse number="11">И бичхадя́ Са́уло дынарье́н кэ Дави́до дро кхэр, соб тэ ракхэ́н лэс кэ зло́ко (ра́нко). И пхэндя́ Давидо́скэ Мелхола, лэ́скири ромны́: “Ко́ли ту на зракхэ́са тыро́ ди дро дая́ рат, тэды атася́ явэ́са замардо.”</verse>
				<verse number="12">И змэкця Мелхола Давидо́с фэнштратыр, и ёв гия́, и настя́ и зракхцяпэ.</verse>
				<verse number="13">Мелхола лыя́ статула и чхудя́ пэ чхуибэ́н, а дро ла́киро шэро́ бузнякири цы́па и учхакирдя́ идяса.</verse>
				<verse number="14">И бичхадя́ Са́уло дынарье́н, соб (кай) тэ лэн Давидо́с; нэ Мелхола пхэндя́: “Ёв исын насвало́.”</verse>
				<verse number="15">И бичхадя́ Са́уло дынарье́н, соб тэ обдыкхэн Давидо́с, ракири́: “Янэ́н лэс кэ мэ пэ чхуибэ́н, соб тэ мара́в лэс.”</verse>
				<verse number="16">И явнэ́ дына́рья, и ґа́да, пэ чхуибэ́н статула, а дро ла́киро шэро́ бузнякири цы́па.</verse>
				<verse number="17">Тэды Са́уло пхэндя́ Мелхолакэ: “Ваш со ту адя́кэ хохадян ман, и отмэкцян мирэ́ вэргос (врогос), соб (кай) ёв тэ нашэ́л?” И пхэндя́ Мелхола Сауло́скэ: “Ёв пхэндя́ ма́нгэ: отмэк ман, пэ яви́р (явирчанэс) мэ домарава тут.”</verse>
				<verse number="18">И настя́ Дави́до, и зракхцяпэ, и явдя́ кэ Самуи́ло дро Ра́ма, и роспхэндя́ лэ́скэ саро́, со кэрдя́ лэ́са Са́уло. И гия́ ёв Самуилоса, и тэрдинэ́ ёнэ дро Навафо.</verse>
				<verse number="19">И роспхэндлэ́ Сауло́скэ, ракири́: “Ѓа́да, Дави́до исын дро Навафо, дро Ра́ма.</verse>
				<verse number="20">И бичхадя́ Са́уло дынарье́н тэ лэн Давидо́с, и ке́ли ёнэ дыкхнэ́ сонмо пророкэ́н, савэ́ ангилпхэнэнас и Самуилос, саво́ сыс барыдыр пэ лэ́ндэ, тэды Дэвлэ́скиро Ду́хо згия пэ Сауло́скирэ дынарьендэ, и ёнэ лынэ́ тэ ангилпхэнэн.</verse>
				<verse number="21">Роспхэндлэ́ пал дова́ Сауло́скэ, и ёв бичхадя́ явирэ́н дынарье́н, нэ и адалэ́ лынэ́ тэ ангилпхэнэн. Пало́ (после) дова́ бичхадя́ Са́уло тритонэн дынарье́н, и адалэ́ лынэ́ тэ ангилпхэнэн.</verse>
				<verse number="22">Са́уло кокоро́ гия́ дрэ Ра́ма, и догия́ кэ бари ґанынгори, со исын дрэ Сефа, и пхуця́, ракири́: “Кай исын Самуи́ло и Дави́до?” И пхэндлэ́: “Ѓа́да, дро Навафо, дрэ Ра́ма.”</verse>
				<verse number="23">И гия́ ёв одори́к дро Навафо дрэ Ра́ма, и пэ лэ́стэ згия Дэвлэ́скиро Ду́хо, и ёв гия́ и ангилпхэндя, пака явдя́ дро Навафо дрэ Ра́ма.</verse>
				<verse number="24">И злыя́ и ёв пэ́скирэ и́ди, и ангилпхэндя анги́л Самуилостэ, и саро́ дова́ дывэ́с и сари́ доя́ рат пасия́ уридо́; палдава́ и ракирэ́на: “Нау́што и Са́уло исын машки́р пророкэ́ндэ?”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="20">
				<verse number="1">Дави́до настя́ Навафостыр дрэ Ра́ма, и явдя́, и пхэндя́ Ионафаноскэ: “Со кэрдём мэ, дро со исын миро начачипэ́н, со́са кэрдём грэ́хо мэ анги́л тырэ́ дадэ́стэ, со ёв родэ́ла миро ди (джиибэ́н)?”</verse>
				<verse number="2">И пхэндя́ лэ́скэ Ионафа́но: “Над, ту на мэрэ́са; ґа́да, дад миро на кэрэ́ла ни баро́, ни тыкно́ рэ́ндо, на отчхакири мирэ́ канэнгэ; ваш со трэй мирэ́ дадэ́скэ тэ чхакирэл ма́ндыр дава́ рэ́ндо? Дава́ на явэ́ла.”</verse>
				<verse number="3">Дави́до совлахадя́ и ракирдя́: “Тыро́ дад мишто́ джинэ́ла, со мэ латхём ла́ска дро тырэ́ якха́, и палдава́ ракирэ́ла кокоро́ дро пэ́стэ: ‘Мэк тэ на джинэ́л пал дова́ Ионафа́но, соб (кай) ёв тэ на холясол, нэ тэ явэ́л джидо́ Рай Дэвэ́л и ди тыро́ джидо́!’ Екх шаго (штавин) исын машки́р ма́ндэ и мэрибэ́н.”</verse>
				<verse number="4">И пхэндя́ Ионафа́но Давидо́скэ: “Со камэ́ла тыро́ ди, мэ кэра́ва ваш ту́кэ.”</verse>
				<verse number="5">И пхэндя́ Дави́до Ионафаноскэ: “Ѓа́да атася́ явэ́ла нэво́ чхон и трэй ма́нгэ тэ бэшав крали́са пал сками́нд; нэ отмэк ман, и мэ гарадёвава пэ фэ́лда кэ бэльвэ́ль пэ три́то дывэ́с.</verse>
				<verse number="6">Ко́ли тыро́ дад пхучэлапэ пал ма́ндэ, ту пхэн: ‘Дави́до вымангдяпэ тэ псирэ́л дро пэ́скиро фо́ро Вифлее́мо; пал-дова́ со одо́й исын бэршытко свэ́нто яныбэ́н Дэвлэ́скэ сарэ́ лэ́скирэ родо́стыр.’</verse>
				<verse number="7">Ко́ли пэ дава́ ёв пхэнэ́ла: ‘Шука́р,’ тэды явэ́ла рама́нё тырэ́ дынари́скэ; а ко́ли ёв холясо́ла, тэды джин, со холямо́ рэ́ндо пэ годы́ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="8">Ту сыка́в тангипэ́н тырэ́ дынари́скэ, пал-дова́ со ту прилыян тырэ́ дынари́с дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро завето ту́са; и ко́ли сыс сави́ банг пэ ма́ндэ, тэды ту мулякир ман; со́скэ ту́кэ тэ лыджас ман кэ тыро́ дад?”</verse>
				<verse number="9">И пхэндя́ Ионафа́но: “Ни сыр на явэ́ла дава́ ту́са; палдава́ со, ко́ли мэ чачунэ́с уджинава, со мирэ́ дадэ́стэ скэдыно́ дро годы́ холямо́ рэ́ндо тэ кэрэ́лпэ ту́тэ, тэды нау́што мэ на пхэна́ва ту́кэ пал дава́?”</verse>
				<verse number="10">И пхэндя́ Дави́до Ионафаноскэ: “Кон пхэнэ́ла ма́нгэ, ко́ли тыро́ дад отпхэнэ́ла ту́кэ пхарэ́с?”</verse>
				<verse number="11">И пхэндя́ Ионафа́но Давидо́скэ: “Джа́, джа́са дро фэ́лда.” И выгинэ́ дуйджинэ́ ёнэ пэ фэ́лда.</verse>
				<verse number="12">И пхэндя́ Ионафа́но Давидо́скэ: “Тэ явэ́л джидо́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро! Мэ атася́ пашы́л дава́ часо, ци пало́ (после) атася́ выпхучава мирэ́ дадэ́стыр; и ко́ли ёв исын лачхо́ кэ Дави́до, и мэ тэды на бичхава́ва кэ ту и на отчхакирава анги́л тырэ́ кана́,</verse>
				<verse number="13">мэк дова́ и дова́ тэ кэрэ́л Рай Дэвэ́л Ионафаноса и ишчо (инкэ́) буты́р кэрэ́ла. Ко́ли миро дад скэдэлапэ тэ кэрэ́л ту́кэ холы́, и мэ отчхакирава дава́ дро тырэ́ кана́, и мэ отмэка́ва тут, и тэды джа́ раманёса (миро́са): и мэк тэ явэ́л Рай Дэвэ́л ту́са, сыр тэ явэ́л мирэ́ дадэ́са!</verse>
				<verse number="14">Нэ и ту, ко́ли мэ ява́ва джидо́, кэр ма́нгэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро тангипэ́н.</verse>
				<verse number="15">А ко́ли мэ мэра́ва, то тэды на отлэ тангипэ́н тыро́ мирэ́ кхэрэ́стыр дро ве́ки, адя́кэ-паць и тэды, ке́ли Рай Дэвэ́л протрадэла пхувья́кирэ мо́стыр сарэ́ Давидо́скирэ вэргэ́н (врогэн).”</verse>
				<verse number="16">Адя́кэ кэрдя́ Ионафа́но завето Давидо́скирэ кхэрэса и пхэндя́: “Мэк тэ Рай Дэвэ́л Давидо́скирэ вэргэ́ндыр!”</verse>
				<verse number="17">И нэвэ́с Ионафа́но совлахадя́ Давидо́скэ пэ́скирэ илэ́са кэ ёв, пал-дова́ со сыс дро́го лэ́скэ, сыр пэ́скиро ди.</verse>
				<verse number="18">И пхэндя́ лэ́скэ Ионафа́но: “Атася́ явэ́ла нэво́ чхон и пал ту́тэ спхучэна, пал-дова́ со тыро́ штэ́то явэ́ла на залыно;</verse>
				<verse number="19">палдава́ пэ три́то дывэ́с ту джа́, и сыгнэдыр джа́ пэ дова́ штэ́то, кай гарадыян ту англэды́р, и бэш пашы́л бар Азелё;</verse>
				<verse number="20">а мэ дро доя́ риг мэкава трин марибны́тка бустя́ (стре́лы), сыр бы тэ дав карье́ дро цэлё (метка)</verse>
				<verse number="21">тэ́ньчи (потом) мэ бичхава́ва тэрнэ́-бэршэнгирэс (отрокос), ракири́: ‘Джа́, латх бустя́;’ и ко́ли мэ пхэна́ва тэрнэ́ манушэ́скэ: ‘Ѓа́да, бустя́ пала́л пал ту́тэ, лэ лэн, то тэды ту яв кэ мэ,’ палдава́ со рама́нё (миро) ту́кэ, и, тэ явэ́л джидо́ Рай Дэвэ́л, ничы́ ту́кэ на явэ́ла;</verse>
				<verse number="22">ко́ли адя́кэ пхэна́ва тэрнэ́-бэршэнгирэскэ: ‘Ѓа́да, бустя́ исын анги́л ту́тэ,’ тэды ту джа́ криг, пал-дова́ со отмэкэ́ла тут Рай Дэвэ́л;</verse>
				<verse number="23">а долэ́скэ, со амэ ракирдям, мэ и ту, исын якхи́тко Рай Дэвэ́л машки́р ма́ндэ и ту́тэ дро ве́ко.”</verse>
				<verse number="24">И гарадыя Дави́до пэ фэ́лда. И яця́ нэво́ чхон, и бэстя́ кра́ли тэ хал.</verse>
				<verse number="25">Кра́ли бэстя́ пэ пэ́скиро штэ́то, пир манера (обычаё), пэ зэдлё пашы́л ва́нта, и Ионафа́но уштыя́, и Авени́ро бэстя́ пашы́л Саулостэ; штэ́то Давидо́скиро яця́пэ во́льно (псиро).</verse>
				<verse number="26">И на пхэндя́ Са́уло дро дова́ дывэ́с ничы́, пал-дова́ со ёв подуминдя, со дава́ исын ваканцыя (случаё), со Дави́до исын нажужо, на выжужакирдяпэ.</verse>
				<verse number="27">И яця́ и яви́р дывэ́с дро нэво́ чхон, а Давидо́скиро штэ́то яця́пэ во́льно (псиро). Тэды пхэндя́ Са́уло пэ́скирэ чхавэ́скэ Ионафаноскэ: “Со́скэ Есеёскиро чхаво́ на явдя́ пэ обядо ни тася́, ни ададывэ́с?”</verse>
				<verse number="28">И отпхэндя́ Ионафа́но Сауло́скэ: “Дави́до вымангдяпэ ма́ндыр дро Вифлее́мо;</verse>
				<verse number="29">ёв ракирдя́: ‘Отмэк ман, пал-дова́ со амэ́ндэ дро фо́ро исын сэмэнцакиро свэ́нто яныбэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, и миро пшал кхардя́ ман; и адя́кэ, ко́ли мэ латхём ла́ска дро тырэ́ якха́, джа́ва мэ и дыкхавапэ пэ́скирэ пшалэ́нца;’ палдава́ ёв и на явдя́ кэ обядо крали́скиро.”</verse>
				<verse number="30">Тэды зоралэ́с холя́сыя Са́уло пэ Ионафано́стэ, и пхэндя́ лэ́скэ: “Чхаво́ на́лачхо и накандуно сан ту! Нау́што мэ на джино́м, со ту змалындянпэ (здружындянпэ) Есеёскирэ чхавэ́са пэ ладж пэ́скэ и пэ ладж да́кэ тырьякэ?</verse>
				<verse number="31">палдава́ со дро сарэ́ дывэса́, пака Есеёскиро чхаво́ явэ́ла тэ дживэ́л пэ пхув, на утэрдёса ни ту, ни тыро́ кралипэ́н; какана́ бичха́в и ян лэс кэ мэ, пал-дова́ со ёв пир судьба (панда) исын банго́ тэ мэрэ́л.”</verse>
				<verse number="32">И отпхэндя́ Ионафа́но Сауло́скэ, пэ́скирэ дадэ́скэ, и пхэндя́ лэ́скэ: “Пал со тэ мулякирэс лэс? Со ёв кэрдя́?”</verse>
				<verse number="33">Тэды Са́уло чхурдыя́ марибны́тко буст дро лэ́стэ, соб (кай) тэ замарэ́л лэс. И Ионафа́но ґалыя́, со лэ́скиро дад скэдыяпэ тэ замарэ́л Давидо́с.</verse>
				<verse number="34">И уштыя́ Ионафа́но пал скаминдэстыр дро бари холы́, и на хая пэ яви́р дывэ́с дро нэво́ чхон, пал-дова́ со пиридживдя пал Давидо́стэ, и пал-дова́ со кэрдя́ холы́ лэ́скэ дад лэ́скиро.</verse>
				<verse number="35">Пэ яви́р дывэ́с пэ зло́ко (ра́нко) выгия́ Ионафа́но пэ фэ́лда, дро часо, саво́ упхэндя Давидо́скэ, и тэрно́ ману́ш (тэрнэ́-бэршэнгиро) лэ́са.</verse>
				<verse number="36">И пхэндя́ ёв тэрнэ́ манушэ́скэ: “Праста, ро́дэ марибны́тка бустя́ (стре́лы), савэ́ мэ мэкава.” Тэрно́ ману́ш праста́ндыя, а ёв мэкця́ бустя́ (стре́лы) адя́кэ, со ёнэ вурняндынэ дурэды́р тэрнэ́ манушэ́стыр.</verse>
				<verse number="37">И праста́ндыя тэрно́ ману́ш одори́к, карик Ионафа́но мэкця́ бустя́ (стре́лы) и задыя го́дла Ионафа́но пала́л пал тэрнэ́ манушэ́стэ и пхэндя́: “Дыкх, буст (стрела) пыя́ анги́л ту́тэ.”</verse>
				<verse number="38">И нэвэ́с дыя́ го́дла Ионафа́но пала́л пал тэрнэ́ манушэ́стэ: “Сыгнэдыр праста, на тэрдёв.” И скэдыя́ Ионафаноскиро тэрно́ ману́ш бустя́, и явдя́ кэ пэ́скиро хула́й.</verse>
				<verse number="39">Тэрно́ ману́ш на джиндя́ ничы́; екх Ионафа́но и Дави́до джиндлэ́, дро со рэ́ндо сыс.</verse>
				<verse number="40">И отдыя́ Ионафа́но пэ́скиро марды́тко (оружыё) тэрнэ́ манушэ́скэ, саво́ сыс пашы́л лэ́стэ, и пхэндя́ лэ́скэ: “Джа́, отлыджа дро фо́ро.</verse>
				<verse number="41">Тэрно́ ману́ш гия́, а Дави́до ґаздыя́пэ паш-дывэсытконэ́ (южнонэ) рига́тыр, и пыя́ пэ́скирэ мо́са пэ пхув, и трин мо́лы поклониндяпэ; и чамудэ ёнэ екх екхэ́с, и рондлэ́ дуйджинэ́ кхэтанэ́, нэ Дави́до рондя́ буты́р.</verse>
				<verse number="42">И пхэндя́ Ионафа́но Давидо́скэ: “Джа́ раманёса (миро́са); а дро со совлахадям амэ дуйджинэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ лавэ́са, ракири́: ‘Рай Дэвэ́л мэк тэ явэ́л машки́р ма́ндэ и машки́р ту́тэ и машки́р сэ́м΄я (ири́) мири́ и тыри́ сэ́м΄я (ири́), тэды мэк тэ явэ́л пэ ве́ко.’”</verse>
				<verse number="43">И уштыя́ Дави́до и гия́, а Ионафа́но рисия́ дро фо́ро.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="21">
				<verse number="1">И явдя́ Дави́до дрэ Номва кэ раша́й Ахимелехо, и заладжандыя Ахимелехо гил Давидо́стэ, и пхэндя́ лэ́скэ: “Со́скэ ту сан екхджино́, и никонэ́с нанэ ту́са?”</verse>
				<verse number="2">И пхэндя́ Дави́до раша́скэ Ахимелехоскэ: “Кра́ли дыя́ ма́нгэ рэ́ндо и пхэндя́ ма́нгэ, мэк нико́н тэ на джинэ́л, пал со мэ бичхадём тут и со дыём ту́кэ”, пал-дова́ со манушэ́н мэ ячкирдём пэ джиндло́ штэ́то;</verse>
				<verse number="3">и адя́кэ, со исын ту́тэ тэл васт, дэ ма́нгэ, марэ́ пандж, ци со латхэлапэ.”</verse>
				<verse number="4">И отпхэндя́ раша́й Давидо́скэ, ракири́: “Нанэ ма́ндэ тэл васт просто маро́, а исын свэ́нто маро́, ко́ли фэ́ни (то́ка) тырэ́ мануша́ урикирдэпэ джувлендыр!”</verse>
				<verse number="5">И отпхэндя́ Дави́до раша́скэ, и пхэндя́ лэ́скэ: “Джувле́н пашы́л амэ́ндэ на сыс ни тася́, ни три́то дывэ́с, долэ́ часостыр, сыр мэ выгиём, и сасу́ды тэрнэ́-манушэ́нгирэ исын жужэ́, а ко́ли дром исын нажужо, тэды маро́ ячэ́лапэ жужэса дрэ сасу́ды.</verse>
				<verse number="6">И дыя́ лэ́скэ раша́й свэ́нто маро́; пал-дова́ со на сыс лэ́стэ маро́, апри́ч марэ́, савэ́ сыс тэ хан сыр свэ́нто, савэ́ лынэ́ сыс Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ мо́стыр, соб (кай) пир лэ́нгиро лыибэн криг тэ чхувэ́с тато маро́.</verse>
				<verse number="7">Одо́й сыс екх ману́ш дро дова́ дывэ́с анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ екх Сауло́скирэ дынарье́ндыр (слугэ́ндыр), пир лав Доико, Идумеянино, Сауло́скирэ ракхибнарискиро барыдыр.</verse>
				<verse number="8">И пхэндя́ Дави́до Ахимелехоскэ: “Ци нанэ ада́й ту́тэ тэл васт чхурдыпнытко буст ци курта́ла? Пал-дова́ со мэ на лыём пэ́са ни курта́ла, ни яви́р марды́тко, адя́кэ сыр крали́скиро припхэныбэ́н сыс сы́гно.”</verse>
				<verse number="9">И пхэндя́ раша́й: “Ѓа́да, исын курта́ла Филистимляниноскирэ-Голиафоскири, савэ́с ту замардян пэ дэмбитко до́ло, закрэнцындлы дрэ и́дя, пала́л эфо́до; ко́ли камэ́са, лэ ла; яви́р апри́ч далятыр нанэ ада́й.” И пхэндя́ Дави́до: “Нанэ фэды́р ла́тыр, дэ ма́нгэ ла.”</verse>
				<verse number="10">И уштыя́ Дави́до, и настя́ дро дова́-паць дывэ́с Саулостыр, и явдя́ кэ Анхусо, Гефоскиро кра́ли.</verse>
				<verse number="11">И пхэндлэ́ Анхусоскэ лэ́скирэ дына́рья: “Ци на адава́ исын Дави́до, саво́ исын кра́ли долэ́ ригакиро? Ци на лэ́скэ багандлэ дрэ хороводы и ракирдэ́ ‘Са́уло домардя́ тысёнцы, а Дави́до дэш тысёнцы?’”</verse>
				<verse number="12">Дави́до чхудя́ далэ́ лава́ дро пэ́скиро ило́, и древа́н дардяпэ Анхусостыр, Гефоскирэ крали́стыр.</verse>
				<verse number="13">И парудя пэ́скиро муй анги́л лэ́ндэ, и причхурдыяпэ дылынэса дро лэ́нгирэ якха́, и чхиндя́ пэ вудара́, и мэкця́ слина (саля) пир пэ́скири чхора (брода).</verse>
				<verse number="14">И пхэндя́ Анхусо пэ́скирэ писхарье́нгэ: “Дыкхэ́на, ёв ману́ш исын дылыно́; ваш со тумэ́ яндлэ́ лэс кэ мэ?</verse>
				<verse number="15">Нау́што куты́ ма́ндэ дылынэ́, со тумэ́ яндлэ́ лэс, соб (кай) ёв тэ дылнёл анги́л ма́ндэ? Нау́што ёв заджа́ла дро миро кхэр?”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="22">
				<verse number="1">И выгия́ Дави́до одотхы́р, и настя́ дро Адоламо́скири ґеба́р (пешчэра), и шундлэ́ лэ́скирэ пша́ла и саро́ лэ́скирэ-дадэ́скиро кхэр, и явнэ́ кэ ёв одори́к.</verse>
				<verse number="2">И скэдынэ́пэ кэ ёв сарэ́, кон сыс притасадо, и сарэ́, кон сыс банго́, и сарэ́, кон сыс пхарэ́ деса, и яця́ ёв барыдырэ́са пэ лэ́ндэ; и сыс лэ́са пашы́л штаршэла́ манушэ́н.</verse>
				<verse number="3">Одотхы́р гия́ Дави́до дро Моавитоскирэ Маси́фа, и пхэндя́ Моавитоскири крали́скэ: “Мэк дад миро и дай мири́ тэ явэ́н вари-кицы́ тумэ́ндэ, пака мэ уджинава, со кэрэ́ла Дэвэ́л ма́нца.”</verse>
				<verse number="4">И яндя́ лэн кэ Моавитоскиро кра́ли, и дживдэ́ ёнэ лэ́стэ саро́ часо, пака Дави́до сыс дро дава́ знашыбэн.</verse>
				<verse number="5">Нэ проро́ко Гадо пхэндя́ Давидо́скэ: “На ячпэ дро дава́ зракхибэ́н, нэ джа́, джа́ пэ Юдаскири пхув.” И гия́ Дави́до и явдя́ дро Херетоскиро вэш.</verse>
				<verse number="6">И шундя́ Са́уло, со Дави́до явдя́ и мануша́, савэ́ сыс лэ́са. Са́уло тэды сыс бэшто́ дрэ Гива́ тэл дэмбо пэ бэ́рга, чхурдыбнытконэ бустяса дрэ васт, и сарэ́ лэ́скирэ дына́рья сыс пашы́л лэ́стэ.</verse>
				<verse number="7">И пхэндя́ Са́уло пэ́скирэ дынарье́нгэ, савэ́ сыс пашы́л лэ́стэ: “Шунэ́н, Вениамино́скирэ чхавэ́: нау́што сарэ́нгэ тумэ́нгэ дэ́ла Есеёскиро чхаво́ фэ́лды и винаградники, и сарэ́н тумэн чхувэ́ла барыдырэ́нца пэ тысёнцы и шэла́,</verse>
				<verse number="8">со тумэ́ сарэ́ зракирдэпэ проти ма́ндэ, и нико́н на отчхакирдя́ ма́нгэ, ке́ли миро чхаво́ загия́ дро малыпэн Есеёскирэ чхавэ́са, и нико́н тумэ́ндыр на потангиндя пал ма́ндэ, и на отчхакирдя́ ма́нгэ, со миро чхаво́ ґаздыя́ проти ма́ндэ дынари́с мирэс тэ кэрэ́л ма́нгэ хасибны́тка планы, сыр дава́ какана́ бицяло́?”</verse>
				<verse number="9">И отпхэндя́ Доико Идумеянино, саво́ сыс тэрдо́ Сауло́скирэ дынарье́нца, и пхэндя́: “Мэ дыкхцём, сыр Есеёскиро чхаво́ сыс яви дро Новма кэ Ахимелехо, Ахитувоскиро чхаво́,</verse>
				<verse number="10">и дова́ мангдя́ пал лэ́стэ Рас-Дэвлэ́с, и дыя́ лэ́скэ хабэ́н, и Филистимляниноскирэ-Голиафоскири курта́ла отдыя́ лэ́скэ.”</verse>
				<verse number="11">И бичхадя́ кра́ли тэ кхарэ́н Ахимелехос, Ахитувоскирэ чхавэ́с, раша́с, и саро́ лэ́скирэ дадэ́скиро раша́нгиро кхэр, со сыс дро Номва; и явнэ́ ёнэ сарэ́ кэ кра́ли.</verse>
				<verse number="12">И пхэндя́ Са́уло: “Шун, Ахитувоскиро чхаво́.” И одова́ отпхэндя́: “Ѓа́да мэ, миро хула́ё.”</verse>
				<verse number="13">И пхэндя́ лэ́скэ Са́уло: “Ваш со тумэ́ зракирдэпэ пэ ма́ндэ, ту и Есеёскиро чхаво́, со ту дыя́н лэ́скэ маро́ и курта́ла, и мангдян пал лэ́стэ Дэвлэ́с, соб (кай) ёв тэ джал проти ма́ндэ и тэ кэрэ́л ма́нгэ хасибны́тка планы, сыр дава́ какана́ бицяло́?”</verse>
				<verse number="14">И отпхэндя́ Ахимелехо крали́скэ и пхэндя́: “Кон сарэ́ тырэ́ дынарье́ндыр (слугэ́ндыр) исын адасаво́ чачуно́, сыр исын Дави́до? Ёв и крали́скиро зятё (джамутро) исын, и кэрэ́ла пир тырэ́ припхэныбэна́, и дэ́ла паты́в лэ́скэ дро тыро́ кхэр.</verse>
				<verse number="15">Ци какана́ мэ лыём тэ мангав ваш лэ́скэ Дэвлэ́с? Над, на бандькир дро дава́, кра́лё, тырэ́ дынари́с и саро́ мирэ́-дадэ́скиро кхэр, пал-дова́ со дро саро́ дава́ рэ́ндо на джинэ́л тыро́ дына́ри ни тыкнэс, ни барэс.”</verse>
				<verse number="16">И пхэндя́ кра́ли: “Ту сан банго́ (мусинэс) тэ мэрэс, Ахимелехо, ту, и саро́ тырэ́-дадэ́скиро кхэр.”</verse>
				<verse number="17">И пхэндя́ кра́ли пэ́скирэ ракхибнарьенгэ, савэ́ сыс тэрдэ́ пашы́л лэ́стэ: “Джа́н, мулякирэ́н Ра́скирэ-Дэвляскирэ раша́н, пал-дова́ со и лэ́нгиро васт Давидоса, и ёнэ джиндлэ́, со ёв настя́, и на отчхакирдэ ма́нгэ.” Нэ крали́скирэ дына́рья на камлэ́ тэ ґаздэ́н пэ́скирэ васта́ пэ Дэвлэ́скирэ рашандэ.</verse>
				<verse number="18">И пхэндя́ кра́ли Доикоскэ: “Джа́ ту, и мулякир раша́н.” И гия́ Доико Идумеянино, и пыя́ пэ рашандэ, и мулякирдя́ дро дова́ дывэ́с охтодэша́ (бибишэнгиро шэл) пандж муршэ́н, савэ́ урьенас паркалёскиро эфо́до;</verse>
				<verse number="19">и Номва, фо́ро раша́нгиро, вымардя куртала́са; и муршэ́н и джувле́н, и тэрнэн чхавэ́н и тыкнэ́ масэн, и гурувэ́н и ослэн и бакрэ́н вымардя куртала́са.</verse>
				<verse number="20">Зракхцяпэ екх Ахимелехоскиро чхаво́, Ахитувоскирэ-чхавэ́скиро, пир лав Авиафаро, и настя́ кэ Дави́до.</verse>
				<verse number="21">И роспхэндя́ Авиафаро Давидо́скэ, со Са́уло мулякирдя́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ раша́н.</verse>
				<verse number="22">И пхэндя́ Дави́до Авиафароскэ: “Мэ джиндём дро дова́ дывэ́с, ке́ли одо́й сыс Доико Идумеянино, со ёв усае́кх роспхэнэ́ла Сауло́скэ; мэ сом банго́ дро сарэ́ дия́ тырэ́ дадэ́скирэ кхэрэ́скэ;</verse>
				<verse number="23">ячпэ ма́ндэ, на дар; пал-дова́ со кон явэ́ла тэ родэ́л и тыро́ ди, явэ́ла тэ родэ́л и тыро́ ди; ту явэ́са ма́ндэ тэл ракхибэн.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="23">
				<verse number="1">И роспхэндлэ́ Давидо́скэ, ракири́: “Ѓа́да, Филистимля́ни пынэ́ пэ Кеилё, и ростырдэна шурны.</verse>
				<verse number="2">И мангдя́ Дави́до Рас-Дэвлэ́с, ракири́: “Ци тэ джав ма́нгэ, и ци тэ вымарав мэ адалэ́ Филистимлянэн?” И отпхэндя́ Рай Дэвэ́л Давидо́скэ: “Джа́, ту вымарэса Филистимлянэн и зракхэ́са Кеилё.”</verse>
				<verse number="3">Нэ мануша́, савэ́ сыс Давидоса пхэндлэ́ лэ́скэ: “Ѓа́да, амэ дара́са ада́й дро Юдэ́я, сыр амэ́нгэ тэ джас дро Кеилё проти Филистимия́кирэ халадэ́ндэ?”</verse>
				<verse number="4">Тэды нэвэ́с мангдя́ Дави́до Рас Дэвлэ́с, и отпхэндя́ лэ́скэ Рай Дэвэ́л, и пхэндя́: “Ушты́ и джа́ дро Кеилё, пал-дова́ со Мэ отда́ва Филистимлянэн дрэ тырэ́ васта́.”</verse>
				<verse number="5">И гия́ Дави́до пэ́скирэ манушэ́нца дро Кеилё, и мардя́пэ Филистимлянэнца, и традыя́ пэ́скэ лэ́нгирэ кхэритконэ́ мурдалэ́н (ското), и вымардя лэн кэ руи́ны, и зракхця́ Дави́до Кеилёскирэ манушэ́н.</verse>
				<verse number="6">Ке́ли Авиафаро, Ахимелехоскиро чхаво́, праста́ндыя кэ Дави́до дро Кеилё, тэды яндя́ пэ́са и эфо́до.</verse>
				<verse number="7">И роспхэндлэ́ Сауло́скэ, со Дави́до явдя́ дро Кеилё, и Са́уло пхэндя́: “Дэвэ́л отдыя́ лэс дро мирэ́ васта́, пал-дова́ со ёв запхандя пэс, загии дро фо́ро вударэнца и шыбэрэнца (запорэнца).”</verse>
				<verse number="8">И кхардя́ кэ пэ Са́уло сарэ́ манушэ́н пэ марибэ́н, соб тэ джа́н пэ Кеилё тэ обчхувэн ротаса Давидо́с и лэ́скирэ манушэ́н.</verse>
				<verse number="9">Ке́ли уджиндя́ Дави́до, со Са́уло задуминдя проти лэ́стэ фуипэ́н, то пхэндя́ раша́скэ Авиафароскэ: “Ян эфо́до.”</verse>
				<verse number="10">И пхэндя́ Дави́до: “О Раё Дэ́вла, Дэвэ́л Израилёскиро! Тыро́ дына́ри шундя́, со Са́уло камэ́ла тэ явэ́л дро Кеилё тэ пхагирэл фо́ро пал ма́ндэ.</verse>
				<verse number="11">Ци отдэна ман Кеилёскирэ мануша́ дро лэ́скирэ васта́? И ци явэ́ла адари́к Са́уло, сыр шундя́ Тыро́ дына́ри? Раё Дэ́вла, Дэ́вла Израилёскиро! Отчхакир Тырэ́ писхари́скэ.” И пхэндя́ Рай Дэвэ́л: “Явэ́ла.”</verse>
				<verse number="12">И пхэндя́ Дави́до: “Ци отдэна Кеилёскирэ мануша́ ман и мирэ́ манушэ́н дрэ Сауло́скирэ васта́?” И пхэндя́ Рай Дэвэ́л: “Отдэна.”</verse>
				<verse number="13">Тэды уштыя́ Дави́до и лэ́скирэ мануша́, пашэл шовшэла́ манушэ́н, и выгинэ́ Кеилёстыр, и псирдэ́, кай могиндлэ́. Сауло́скэ сыс роспхэндло, со Дави́до настя́ Кеилёстыр, и тэды ёв отпарудя гиибэн.</verse>
				<verse number="14">Дави́до сыс пэ чхучи́ пхув дро наподгиибнытка штэ́ты и пало́ (после) дова́ пэ бэ́рга пэ чхучи́ пхув Зифа. Са́уло родыя лэс кажно дывэ́с; нэ Дэвэ́л на отдыя́ Давидо́с дро лэ́скирэ васта́.</verse>
				<verse number="15">И дыкхця́ Дави́до, со Са́уло, выгия́ тэ родэ́л лэ́скиро ди; о Дави́до сыс пэ чхучи́ пхув Зифа дро вэш.</verse>
				<verse number="16">И уштыя́ Ионафа́но, Саулоскиро чхаво́, и явдя́ кэ Дави́до дро вэш, и зоралякирдя лэс надеяса пэ Дэвлэ́стэ,</verse>
				<verse number="17">и пхэндя́ лэ́скэ: “На дар, пал-дова́ со латхэ́ла тут мирэ́ дадэ́скирэ Саулоскиро васт, и ту явэ́са тэ кралинэс пэ Израилё, а мэ ява́ва явирэса манушэ́са пал ту́тэ; и Са́уло, миро дад джинэ́ла дава́.</verse>
				<verse number="18">И кэрдэ́ ёнэ машки́р пэ́стэ завето анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро муй; и Дави́до яця́пэ дро вэш, а Ионафа́но гия́ дро пэ́скиро кхэр.</verse>
				<verse number="19">И явнэ́ Зифе́и кэ Са́уло дро Гива́, ракири́: “Ѓа́да, Дави́до гарадёла амэ́ндэ дро наподгиибнытка штэ́ты, дро вэш, пэ Гахиласкири бэ́ргица, со исын пэ чачо́ (право) Есимоностыр.</verse>
				<verse number="20">И адя́кэ, пир тырэ́-дескиро выкэдыбэн, кра́лё, джа́; а амаро́ рэ́ндо явэ́ла тэ отдас лэс дро крали́скирэ васта́.”</verse>
				<verse number="21">И пхэндя́ лэ́нгэ Са́уло: “Тэ явэ́н бахтякирдэ тумэ́ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр пал дова́, со потангиндлэ (пожалиндлэ) пал ма́ндэ.</verse>
				<verse number="22">Джа́н, патякирэн ишчо (инкэ́), розґалён и обдыкхэн лэ́скиро штэ́то, кай явэ́ла лэ́скири ґэро́й, и кон дыкхця́ лэс одо́й; пал-дова́ со ма́нгэ ракирэ́на, со ёв древа́н мэндро;</verse>
				<verse number="23">и обдыкхэн, и розгалён пал сарэ́ знашыбнытка штэ́ты, дро савэ́ ёв гарадёла, и рисён кэ мэ чачунэ́ джиныбнаса, и мэ джа́ва тумэ́нца; и ко́ли ёв исын пэ дая́ пхув, мэ ява́ва тэ родав лэс пир сарэ́ Юда́скирэ тысёнцы.”</verse>
				<verse number="24">И уштынэ́ ёнэ, и гинэ́ дрэ Зифа англэды́р Саулостыр. Дави́до и лэ́скирэ мануша́ сыс пэ чхучи́ пхув Маоно, пэ лошчы́на, пэ чачи́ (право) риг Есимоностыр.</verse>
				<verse number="25">И гия́ Са́уло пэ́скирэ манушэ́нца тэ родэ́н лэс. Нэ Давидо́скэ пхэндлэ́ пал дава́, и ёв пиригия кэ ска́ла, и яця́пэ пэ чхучи́ пхув Маоно. И шундя́ Са́уло, и традыяпэ пал Давидо́стэ пэ чхучи́ пхув Маоно.</verse>
				<verse number="26">И гия́ Са́уло пир екх бэргакири риг, а Дави́до пэ́скирэ манушэ́нца сыс пэ яви́р бэргакири риг. И ке́ли Дави́до сыгнякирдя тэ джал Саулостыр, а Са́уло пэ́скирэ манушэ́нца гия́ трустял Давидо́стэ тэ и лэ́скирэ манушэ́ндэ, соб тэ ухтылэ́н лэн;</verse>
				<verse number="27">тэды явдя́ кэ Са́уло ману́ш заня́са, ракири́: “Сыгнякир и яв, пал-дова́ со Филистимля́ни пынэ́ пэ пхув.”</verse>
				<verse number="28">И рисия́ Са́уло тра дыпнастыр пал Давидо́стэ, и гия́ гил Филистимлянэнгэ; пал-дова́ и кхардэ́ дава́ штэ́то Села Гамахлекофо.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="24">
				<verse number="1">И выгия́ Дави́до одотхы́р, и дживдя́ дро бидаракирэ штэ́ты Эн-Гади [Энгеди-ю.о.].</verse>
				<verse number="2">Ке́ли Са́уло рисия́ Филистимлянэндыр, лэ́скэ пхукавэнас, ракири́: “Ѓа́да, Дави́до исын пэ чхучи́ пхув Эн-Гади.”</verse>
				<verse number="3">И лыя́ Са́уло трин тысёнцы фэдыршонэ муршэ́н сарэ́ Израилёстыр, и гия́ тэ родэ́л Давидо́с и лэ́скирэ манушэ́н пир бэ́рги, кай дживэ́нас серны.</verse>
				<verse number="4">И явдя́ кэ бакрано затрадыпэн (гражо), пашы́л дром; одо́й сыс ґеба́р (пешчэра) и загия́ одори́к Са́уло ваш трэ́бима; Дави́до и лэ́скирэ мануша́ сыс бэштэ́ дро хорипэ́н ґебаракиро.</verse>
				<verse number="5">И ракирдэ́ Давидо́скэ лэ́скирэ мануша́: “Ѓа́да, исын дывэ́с, пал саво́ ракирдя́ ту́кэ Рай Дэвэ́л: ‘Ѓа́да, Мэ отда́ва тырэ́ вэргос дро тырэ́ васта́, и кэрэ́са лэ́са, со ту́кэ исын лачхо́.’” Дави́до уштыя́ и штылинькэс отчхиндя яго́ро (краё) упратунэ Сауло́скирэ идятыр.</verse>
				<verse number="6">Нэ пало́ дава́ саро́ яця́ дукхано Давидо́скирэ илэскэ, со ёв отчхиндя яго́ро Са́уло скирэ идятыр.</verse>
				<verse number="7">И пхэндя́ ёв пэ́скирэ манушэ́нгэ: “Мэк тэ на домэкэл ман Рай Дэвэ́л тэ кэра́в дава́ хула́скэ мирэ́скэ, Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ помакхибнарискэ, соб (кай) тэ чхував васт миро пэ лэ́стэ, пал-дова́ со ёв исын Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро помакхибнаскиро.”</verse>
				<verse number="8">И урикирдя Дави́до пэ́скирэ манушэ́н далэ́ лавэ́нца, и на дыя́ лэ́нгэ тэ ґаздэ́нпэ пэ Саулостэ. А Са́уло уштыя́ и выгия́ ґебаратыр (пешчэратыр) пэ дром.</verse>
				<verse number="9">Пало́ дова́ (после) уштыя́ и Дави́до, и выгия́ ґебаратыр, и задыя го́дла пала́л Сауло́скэ, ракири́: “Хула́ё миро, кра́ли!” Са́уло подыкхця́ палэ, и Дави́до пыя́ мо́са пэ пхув и дыя́ паты́в лэ́скэ.</verse>
				<verse number="10">И пхэндя́ Дави́до Сауло́скэ: “Со́скэ ту шунэса манушэ́нгирэ ракирибэна, савэ́ ракирэ́на: ‘Ѓа́да, Дави́до скэдэ́ла холы́ пэ ту́тэ?’</verse>
				<verse number="11">Ѓа́да, ададывэ́с дыкхэ́на тырэ́ якха́, со Рай Дэвэ́л отдыя́ тут какана́ дро мирэ́ васта́ дро ґеба́р; и ма́нгэ ракирдэ́, соб мэ тэ замарав тут, нэ мэ потангиндём (пожалиндём) тут, и пхэндём: ‘На ґазда́ва миро васт пэ мирэ́ хуластэ, пал-дова́ со ёв исын Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро помакхибнаскиро.’</verse>
				<verse number="12">Миро да́до! Подыкх пэ яго́ро тырэ́ идякиро дрэ миро васт; мэ отчхиндём яго́ро тырэ́ идятыр, а тут на замардём: уджин и пропатякир, со нанэ дро миро васт холы́, ни хохаибэ́н, и мэ на кэрдём грэ́хо проти ту́тэ; а ту родэса миро ди (джиибэ́н), соб тэ отлэс лэс.</verse>
				<verse number="13">Мэк тэ россэндякирэл Рай Дэвэ́л машки́р ма́ндэ и ту́тэ, и мэк тэ отхал палэ (отомстинэл) ту́кэ Рай Дэвэ́л пал ма́ндэ; нэ васт миро на явэ́ла пэ ту́тэ,</verse>
				<verse number="14">сыр ракирэ́ла пхураны притча: ‘Фуипнастыр джа́ла фуипэ́н.’ А миро васт на явэ́ла пэ ту́тэ.</verse>
				<verse number="15">Проти конэ́стэ выгия́ Израилёскиро кра́ли? Пал конэ́стэ ту традэсапэ? Пал мулэ́ джуклэстэ, пал екхэ пушуматэ.</verse>
				<verse number="16">Мэк тэ явэ́л Рай Дэвэ́л сэндариса, и мэк тэ россэндякирэл машки́р ма́ндэ и ту́тэ. Ёв роздыкхэла, роскэдэла миро рэ́ндо и зракхэ́ла ман тырэ́ вастэ́стыр.”</verse>
				<verse number="17">Ке́ли мэкця́ Дави́до тэ ракирэ́л далэ́ лава́ кэ Са́уло, Са́уло пхэндя́: “Ци тыри́ дая́ исын зан (глос), чхаво́ миро, Дави́до? И ґаздыя́ Са́уло пэ́скири зан, и рондя́,</verse>
				<verse number="18">и пхэндя́ Давидо́скэ: “Ту сан чачуныдыр ма́ндыр, пал-дова́ со ту отдыян ма́нгэ лачхипна́са, а мэ кэрдём ту́кэ чорипэ́н;</verse>
				<verse number="19">ту сыкадян дава́ ададывэ́с, обгиянпэ ма́нца тангипнаса, кеды Рай Дэвэ́л отдыя́ ман дро тырэ́ васта́, ту на замардян ман.</verse>
				<verse number="20">Кон, латхи пэ́скирэ вэргос (врогос), отмэкия бы лэс дро лачхо́ дром? Дэвэ́л отдэ́ла ту́кэ пал дава́ лачхипна́са, со ту кэрдя́н ма́нгэ ададывэ́с.</verse>
				<verse number="21">И какана́ мэ джино́м, со ту ўсаекх явэ́са тэ кралинэс, и Израилёскиро кралипэ́н явэ́ла твардо дро тыро́ васт.</verse>
				<verse number="22">И адя́кэ совлаха́ ма́нгэ Ра́са-Дэвлэ́са, со ту на вымарэса миро ро́до пало́ ма́ндэ и на хасякирэса миро лав дро мирэ́-дадэ́скиро кхэр.”</verse>
				<verse number="23">И совлахадя́ Дави́до Сауло́скэ. И гия́ Са́уло дро пэ́скиро кхэр, Дави́до и лэ́скирэ мануша́ загинэ́ пэ штэ́то зорало́ тыноса.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="25">
				<verse number="1">И мыя́ Самуи́ло; и скэдынэ́пэ сарэ́ Израильтя́ни, и рондлэ́ пал лэ́стэ, и ґарадэ́ лэс дро лэ́скиро кхэр, дрэ Ра́ма. Дави́до уштыя́ и гия́ пэ чхучи́ пхув Фарано.</verse>
				<verse number="2">Сыс вари-кон дро Маона, а лэ́скири фэлатин сыс пэ Кармило, древа́н барвало́ ману́ш; лэ́стэ сыс трин тысёнцы бакрэ́н и тысёнцо бузнэн; и сыс ёв пашы́л пэ́скирэ бакрэнгиро подчхиныбэн пэ Кармило.</verse>
				<verse number="3">Лав долэ́-манушэ́скиро сыс Навало, а лав лэ́скирэ ромнякиро сыс Авигея; а дая́ джувлы́ сыс древа́н годьвари и шука́р мо́са, а ёв сыс ману́ш пхарэ́-илытко и холямо́ характероса; ёв сыс Халевоскирэ родо́стыр.</verse>
				<verse number="4">И шундя́ Дави́до пэ чхучи́ пхув, со Навало обчхинэла пэ́скирэ бакрэ́н.</verse>
				<verse number="5">И бичхадя́ Дави́до дэшэн тэрнэ́ манушэ́н, и пхэндя́ Дави́до тэрнэ́ манушэ́нгэ: “Джа́н упрэ́ пэ Кармило, джа́н кэ Навало, и дэн “добридим” лэ́скэ мирэ́ лавэ́стыр,</verse>
				<verse number="6">и пхэнэ́н адя́кэ: ‘Миро (рама́нё) ту́кэ, рама́нё тырэ́ кхэрэ́скэ, рама́нё сарэскэ тырэ́скэ;</verse>
				<verse number="7">какана́ мэ шундём, со ту́тэ обчхинэна бакрэ́н. Ѓа́да, тырэ́ бакрарья (пастухи) сыс амэ́нца, и амэ на дукхадям лэн, и нисо́ лэ́ндэ на хасия́ дро саро́ лэ́нгиро явибнаскиро часо пэ Кармило;</verse>
				<verse number="8">пхуч тырэ́ дынарье́ндыр, и ёнэ пхэнэ́на ту́кэ; и адя́кэ, мэк тэ латхэ́н тэрнэ́-бэршэнгирэ лачхипэ́н дро тырэ́ якха́, пал-дова́ со дро лачхо́ дывэ́с явдя́м амэ; дэ тырэ́ дынарье́нгэ и тырэ́ чхавэ́скэ Давидо́скэ, со латхэ́ла тыро́ васт.”</verse>
				<verse number="9">И гинэ́ Давидо́скирэ мануша́, и пхэндэ Навалоскэ Давидо́скирэ лавэ́стыр сарэ́ далэ́ лава́, и штылынэ.</verse>
				<verse number="10">И Навало отпхэндя́ Давидо́скирэ дынарье́нгэ, и пхэндя́: “Кон исын дасаво Дави́до, и кон исын дасаво Есеёскиро чхаво́? Какана́ яця́ бут дына́рья, савэ́ нашэ́на пэ́скирэ хуландыр;</verse>
				<verse number="11">нау́што ма́нгэ тэ лав маро́ миро и пани́ миро, и мас, саво́ мэ кэрадём ваш одолэ́нгэ, савэ́ обчхинэна бакрэ́н ма́ндэ, и тэ отдав манушэ́нгэ, пал савэ́ндэ на джино́м, каты́р ёнэ исын?”</verse>
				<verse number="12">И гинэ́ палэ Давидо́скирэ мануша́ пэ́скирэ дромэ́са, и рисинэ́, и явнэ́, и пиридынэ лэ́скэ сарэ́ далэ́ лава́.</verse>
				<verse number="13">Тэды Дави́до пхэндя́ пэ́скирэ манушэ́нгэ: “Обпхандэнпэ кажно (сва́ко) пэ́скирэ куртала́са.” И сарэ́ обпхандэпэ пэ́скирэ курталэнца, и гинэ́ пал Давидо́стэ пашы́л штаршэла́ манушэ́н, а дуй шэла́ ячнэ́пэ пашы́л вурдэна́.</verse>
				<verse number="14">Авигеякэ жэ, Навалоскирэ ромнякэ, дыя́ зан екх дынарье́ндыр (слугэ́ндыр), и пхэндя́: “Ѓа́да, Дави́до прибичхадя чхучэ́ пхувья́тыр послэн тэ пхэнэ́н паты́в амарэ́, хула́скэ, нэ ёв обгияпэ лэ́са холя́са;</verse>
				<verse number="15">адалэ́ мануша́ исын древа́н лачхэ́ кэ амэ, на притасадэ амэн, и ничы́ на хасия́ амэ́ндэ дро саро́ часо, ке́ли амэ псирдям лэ́нца, сыр и са́мас пэ фэ́лда;</verse>
				<verse number="16">ёнэ сыс ваш амэ́нгэ тыноса и дывэсэ́ и раты́ дро саро́ часо, ке́ли амэ ракхцям ста́ды пашы́л лэ́ндэ;</verse>
				<verse number="17">и адя́кэ подумин и подыкх, со тэ кэра́с, пал-дова́ со на менинэла би́да хула́с амарэс и саро́ лэ́скиро кхэр; а ёв исын ману́ш холямо́, нашты́ тэ ракирэ́с лэ́са.”</verse>
				<verse number="18">Тэды Авигея сы́гэс лыя́ дуйшэла́ марэ́, и дуй гонэ́ мол (вино), и пандж бакрэ́н кэравэн, и пандж ме́ры шутькирдэ зя́рки, и шэл пучки зюмо, и шэла́ пучки инжыро, и чхудя́ пэ ослэндэ,</verse>
				<verse number="19">и пхэндя́ пэ́скирэ дынарье́нгэ: “Джа́н анги́л ма́ндэ.” А ромэскэ пэскирэскэ Навалоскэ ничы́ на пхэндя́.</verse>
				<verse number="20">Ке́ли ёй, бэшындой пэ ослостэ, змэкцяпэ пир бэргакирэ выдиндькирибэна, ґа́да, гил ла́кэ джа́ла Дави́до и лэ́скирэ мануша́, и ёй стрэниндяпэ лэ́нца.</verse>
				<verse number="21">И Дави́до пхэндя́ адя́кэ: “Чачо́, ивья́ мэ ракхцём пэ чхучы пхув саро́ маёнко далэ́ манушэ́скиро, и ничы́ на хасия́, со сыс лэ́скиро; ёв плэскирэла ма́нгэ фуипнаса пал лачхипэ́н;</verse>
				<verse number="22">мэк дова́ и дова́ тэ кэрэ́л Рай Дэвэ́л Давидо́скирэ вэргэнца, и ишчо (инкэ́) буты́р кэрэ́ла, ко́ли кэ зло́ко, ке́ли дывэсёла, сарэ́стыр, со исын Навалостэ, мэ ячкирава хоць екхэ джидэ́ муршэ́с.”</verse>
				<verse number="23">Ке́ли Авигия дыкхця́ Давидо́с, тэды сыгнякирдя тэ зджал ослостыр и пыя́ анги́л Давидо́стэ пэ пэ́скиро муй, и клониндяпэ кэ пхув;</verse>
				<verse number="24">и пыя́ кэ лэ́скирэ ґэра́, и пхэндя́: “Пэ ма́ндэ исын грэ́хо, миро хула́ё; дэ во́ля ма́нгэ тэ ракирэ́л дро тырэ́ кана́ и пошун тырэ́ дынарицакиро лав.”</verse>
				<verse number="25">Мэк миро хула́й тэ на прилэл кэ годы́ далэ́-холынакирэ манушэ́с, Навалос; пал-дова́ со, саво́ лэ́скиро лав, дасаво́ и исын ёв. Навало исын лэ́скиро лав, и дылныпэ́н лэ́скиро исын лэ́са. А мэ, тыри́ дына́рица, на дыкхцём мирэ́ хула́скирэ дынарье́н, савэ́н ту прибичхадян.</verse>
				<verse number="26">И какана́, миро хула́ё, “тэ явэ́л джидо́ Рай Дэвэ́л и джидо́ тыро́ ди”, Рай Дэвэ́л на домэкэла тут тэ джас тэ прочхувэс рат и урикирэла тыро́ васт тэ отхас палэ (отомстиныбнастыр), и какана́ мэк тэ явэ́н, сыр Навало, вэ́рги тырэ́ и одолэ́, савэ́ камэ́на фуипэ́н мирэ́ хула́скэ.</verse>
				<verse number="27">Ѓа́да, далэ́ почасту́нки, савэ́ яндя́ тыри́ дына́рица мирэ́ хула́скэ, соб (кай) тэ дав лэн тэрнэ́ манушэ́нгэ, савэ́ дынаринэна мирэ́ хула́скэ.</verse>
				<verse number="28">Приманг (простин) банг тырэ́ дынарицакири; Рай Дэвэ́л усае́кх кэрэ́ла мирэ́ хула́скэ зорало́ кхэр, пал-дова́ со Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ марибэна лыджа́ла миро хула́й, и холы́ на латхэлапэ дро ту́тэ дро саро́ тыро́ джиибэ́н.</verse>
				<verse number="29">Ко́ли ґаздыя́пэ ману́ш тэ традэл тут и тэ родэ́л тыро́ ди, тэды ди мирэ́ хуласкиро явэ́ла сы́рбы запхандло дро джиибна́скиро вэнзло Растэ-Дэвлэ́стэ, тырэ́ Дэвлэ́стэ, а ди тырэ́ вэргэнгиро чхурдэ́ла Ёв сы́рбы прашчаса.</verse>
				<verse number="30">И ке́ли кэрэ́ла Рай Дэвэ́л мирэ́ хула́скэ саро́, со ракирдя́ лачхипэ́н пал ту́тэ, и чхувэ́ла тут шэралэса пэ Израилё,</verse>
				<verse number="31">то тэды на явэ́ла дава́ мирэ́ хула́скирэ илэскэ киркипнаса и пиридживипнаса, со ту на прочхудян ивья́ (напра́снэс) рат и зракхця́н пэс тэ отхас палэ (отомстиныбнастыр). И Рай Дэвэ́л отдэ́ла лачхипна́са мирэ́ хула́скэ, и пририпирэса тырья дына́рица.”</verse>
				<verse number="32">И пхэндя́ Дави́до Авигеякэ: “Тэ явэ́л бахтякирдо́ Рай Дэвэ́л Дэвэ́л Израилёскиро, Саво́ бичхадя́ какана́ тут гил ма́нгэ,</verse>
				<verse number="33">и бахтякирды исын годы́ тыри́, и бахтякирды ту сан пал дова́, со ту какана́ на домэкцян ман тэ джав тэ прочхував и тэ отхав палэ (отомстинав) пал пэ́стэ.</verse>
				<verse number="34">Нэ, “тэ явэ́л джидо́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро, Саво́ урикирдя ман лыджаипнастыр ту́кэ фуипэ́н, ко́ли бы ту тэ на сыгнякирэс и тэ на явэс гил ма́нгэ, тэды кэ зло́ко, ке́ли дывэсёла, мэ на ячкиравав Навалоскэ хоць екхэ джидэ́ муршэ́с.”</verse>
				<verse number="35">И лыя́ Дави́до ла́кирэ вастэ́ндыр дова́, со ёй яндя́ лэ́скэ, и пхэндя́ ла́кэ: “Джа́ раманёса (миро́са) дро тыро́ кхэр; ґа́да, мэ шундём тыри́ зан (глос) и сыкадём паты́в тырэ́ москэ.”</verse>
				<verse number="36">И явдя́ Авигея кэ Навало, и ґа́да, лэ́стэ пибэ́н сыс дро лэ́скиро кхэр, сыр крали́тко пибэ́н, и ило́ Навалоскиро сыс хотно (весёло); ёв сыс древа́н мато, и ёй на пхэндя́ лэ́скэ ни лав, ни баро́ ни тыкно́, кэ зло́ко (ра́нко).</verse>
				<verse number="37">Злокоса, ке́ли Навало яця́ трязво (нырно), лэ́скири ромны́ роспхэндя́ лэ́скэ пал дава́, и замыя́ дро лэ́стэ ило́ лэ́скиро, и яця́ ёв сыр бар.</verse>
				<verse number="38">Пирда́л дэш дывэса́ домардя́ Рай Дэвэ́л Навалос, и ёв мыя́.</verse>
				<verse number="39">И шундя́ Дави́до, со Навало мыя́, и пхэндя́: “Тэ явэ́л бахтякирдо́ Рай Дэвэ́л, Саво́ отдыя́ пал ладж, саво́ кэрдя́ ма́нгэ Навало, и зракхця́ Пэ́скирэ писхари́с фуипнастыр; Рай Дэвэ́л обрискирдя холы́ Навалоскири пэ лэ́скиро шэро́.” И бичхадя́ Дави́до тэ пхэнэ́н Авигеякэ, со ёв лэ́ла ла палоро́м.</verse>
				<verse number="40">И явнэ́ Давидо́скирэ дына́рья кэ Авигея пэ Кармило, и пхэндлэ́ ла́кэ адя́кэ: “Дави́до бичхадя́ амэн кэ ту, соб (кай) тэ лас тут лэ́скэ дро ромня́тэ.”</verse>
				<verse number="41">Ёй уштыя́, и клониндяпэ мо́са кэ пхув, и пхэндя́: Ѓа́да, тыри́ дына́рица исын скэдыны тэ явэ́л дынарицаса, соб (кай) тэ морэл ґэра́ мирэ́ хула́скирэ дынарицаса.”</verse>
				<verse number="42">И скэдыяпэ Авигея сы́гэс, и бэстя́ пэ ослостэ, и пандж дынарицы пролыджанас ла; и гия́ ёй пал Давидо́скирэ бичхаибнаскирэ (послэндэ), и яця́ лэ́скирэ ромня́са.</verse>
				<verse number="43">И Ахиноама Изреелёстыр лыя́ Дави́до, и дуйджинэ́ ёнэ сыс лэ́скирэ ромне́нца.</verse>
				<verse number="44">Са́уло отдыя́ пэскирья́ чха Мелхола, ромня́ Давидоскирья, Фалтиёскэ, Лаишаскирэ чхавэ́скэ, кон сыс Галимостыр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="26">
				<verse number="1">Явнэ́ Зифеи кэ Са́уло дро Гива́ и пхэндлэ́: “Ѓа́да, Дави́до ґарадёла амэ́ндэ пэ бэ́рга Гахила, со исын пэ чачи́ (право) риг Есимоностыр.</verse>
				<verse number="2">И уштыя́ Са́уло, и гия́ тэлэ́ пэ чхучи́ пхув Зифа, и лэ́са трин тысёнцы выкэдынэ́ фэдырша Израилёскирэ мурша́, соб (кай) тэ родэ́н Давидо́с пэ чхучы пхув Зифа.</verse>
				<verse number="3">И тэрдия́ Са́уло пэ бэ́ргица Гахила, со исын пэ чачи́ (право) риг Есимоностыр, пашы́л дром; Дави́до сыс пэ чхучи́ пхув и дыкхця́, со Са́уло гия́ пал лэ́стэ пэ чхучи́ пхув;</verse>
				<verse number="4">и бичхадя́ Дави́до поддыкхипнаскирэн и уджиндя́, со Са́уло, чачэс, явдя́.</verse>
				<verse number="5">И уштыя́ Дави́до, и гия́ кэ штэ́то, пэ саво́ Са́уло тэрдия́ стано́са, и дыкця Дави́до штэ́то, кай сыс сутэ́ Са́уло и Авени́ро, Нировоскиро чхаво́, лэ́скирэ-халадэ́нгиро барыдыро́. Са́уло сыс суто́ дро ша́тра, а мануша́ тэрдинэ́ трусця́л лэ́стэ.</verse>
				<verse number="6">И рисия́ мангипнаса Дави́до, и пхэндя́ Ахимелехоскэ Хетеяниноскэ и Авесаскэ, Саруиноскирэ чхавэ́скэ, Иоавоскирэ пшалэ́скэ, ракири́: “Кон джа́ла тэлэ́ ма́нца кэ Са́уло дро ста́но?” И отпхэндя́ Авеса: “Мэ джа́ва ту́са.”</verse>
				<verse number="7">И явдя́ Дави́до Авесаса кэ Сауло́скирэ мануша́ раты́; и ґа́да, Са́уло сыс пашто́, суто́ дро ша́тра, и лэ́скиро чхурдыипнытко буст (коп΄ё) сыс чхуды́ дро пхув пашы́л лэ́скиро шэро́; Авени́ро и мануша́ сыс паштэ́ трусця́л лэ́стэ.</verse>
				<verse number="8">Авеса пхэндя́ Давидо́скэ: “Отдыя́ Рай Дэвэ́л тырэ́ вэргос (врого́с) дро тырэ́ васта́; и адя́кэ дэ во́ля, мэ примарава лэс чхурдыпнытконэ бустяса кэ пхув екхэ пэкаибнаса, и яви́р мо́ло на пэкавава.”</verse>
				<verse number="9">Нэ Дави́до пхэндя́ Авесаскэ: “На замар лэс; пал-дава́ со кон ґаздэ́ла васт, пэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ помакхибнаскирэстэ, ячэ́лапэ банго́?”</verse>
				<verse number="10">И пхэндя́ Дави́до: “Тэ явэ́л джидо́ Рай Дэвэ́л! Мэк тэ домарэл лэс Рай Дэвэ́л, ци явэ́ла лэ́скиро дывэ́с, и ёв мэрэ́ла, ци джа́ла пэ марибэ́н и хасёла; мэк тэ на домэкэл Рай Дэвэ́л тэ ґаздав миро васт пэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ помакхибнаскирэстэ;</verse>
				<verse number="11">а лэ лэ́скири чхурдыпнытко буст (коп΄ё), сави́ исын пашы́л лэ́скиро шэро́, и сасудо пане́са, и явэ́н кэ пэ.</verse>
				<verse number="12">И лыя́ Дави́до чхурдыпнытко буст и сасудо пане́са пашы́л Саулоскиро шэро́, и гинэ́ ёнэ кэ пэ; и нико́н на дыкхця́, и нико́н на джиндя́, и нико́н на джангадыя (прошниндяпэ), нэ сарэ́ сыс сутэ́, пал-дова́ со соибэн пыя́ пэ лэ́ндэ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="13">И пиригия Дави́до пэ яви́р риг, и тэрдия́ дура́л пэ бэрга́киро вучипэ́н; баро́ длэнгипэ́н сыс машки́р лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="14">И рисия́ мангипнаса Дави́до кэ мануша́ и кэ Авени́ро, Нировоскиро чхаво́, ракири́: “Отпхэн, Авени́ро.” И отпхэндя́ Авени́ро и пхэндя́: “Кон сан ту, со годлэса и мешынэса тэ совэ́л крали́скэ?</verse>
				<verse number="15">И пхэндя́ Дави́до Авенироскэ: Ци на сан мурш ту, и кон ту́кэ исын ровня дро Израилё? Ваш со ту на ракхэса тырэ́ хула́с? Палдава́ со явдя́ вари-кон манушэ́ндыр, соб (кай) тэ хасякирэ́н крали́с, тырэ́ хула́с.</verse>
				<verse number="16">На шука́р ту кэрэ́са дава́; тэ явэ́л джидо́ Рай Дэвэ́л! Тумэ́ сан мол мэрибна́скэ пал дова́, со тумэ́ на ракхэна тумарэ́ хула́с, Ра́скирэ-Дэвлэскирэс помакхибнаскирэс. Подыкх, кай чхурдыпнытко буст крали́скири и сасудо пане́са, со сыс пашы́л лэ́скиро шэро́?</verse>
				<verse number="17">И уджиндя́ Са́уло Давидоскири зан, и пхэндя́: “Ци исын тыри́ дая́ зан (глос), миро чхаво́ Дави́до?” И пхэндя́ Дави́до: “Мири́ зан, хула́ё миро, кра́ли!”</verse>
				<verse number="18">И пхэндя́ ишчо (инкэ́): “Пал со хула́й миро традэлапэ пал пэ́скирэ дынаристэ? Со мэ кэрдём, саво́ фуипэ́н дро миро васт?”</verse>
				<verse number="19">И какана́, мэк тэ вышунэл хула́й миро, кра́ли, пэ́скирэ дынарискирэ лава́: ко́ли Рай Дэвэ́л ґаздэ́ла тут проти ма́ндэ, тэды мэк тэ явэ́л дава́ ту́тыр сыр гудло́ тхув свэнтонэ́ дыибна́стыр Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, ко́ли чхавэ́ манушэ́нгирэ, тэды прокошнэ ёнэ явэ́на анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, пал-дова́ со ёнэ вытрадынэ́ какана́ ман, соб (кай) тэ на явэ́н ма́нгэ кэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро мэкно́ миштыпэ́н, ракири́: ‘Джа́, дынарин чужонэ́ дэвлэнгэ.’</verse>
				<verse number="20">Мэк тэ на прочхувэлпэ миро рат пэ пхув анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро муй; пал-дова́ со Израилёскиро кра́ли выгия́ тэ родэ́л екх пушум, сыр традэнапэ пал куропатка пир бэ́рги.</verse>
				<verse number="21">И пхэндя́ Са́уло: “Кэрдём грэ́хо мэ; рисёв, миро чхаво́ Дави́до, пал-дова́ со мэ на ява́ва буты́р тэ кэра́в ту́кэ фуипэ́н, пал-дова́ со ди миро сыс дро́го какана́ дро тырэ́ якха́; дылынэс кэрдём мэ, и древа́н бут кэрдём грэ́хо.”</verse>
				<verse number="22">И отпхэндя́ Дави́до, и пхэндя́: “Ѓа́да, чхурдыпнытко буст крали́скири; мэк екх тэрнэ́ манушэ́ндыр тэ явэ́л и тэ лэл лэс;</verse>
				<verse number="23">И мэк тэ дэл Рай Дэвэ́л сваконэскэ пир лэ́скиро патяибэ́н, и пир лэ́скиро чачипэ́н, адя́кэ сыр Рай Дэвэ́л отдыя́ тут дро мирэ́ васта́, нэ мэ на закамдём тэ ґаздав миро васт пэ Ра́скирэ-Дэвлэскирэстэ помакхибнаскирэстэ;</verse>
				<verse number="24">и мэк, сыр дро́го сыс тыро́ джиибэ́н какана́ дро мирэ́ якха́, адя́кэ тэ явэ́л дро́го миро джиибэ́н дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ якха́, и мэк тэ зракхэ́л ман кажнонэ́ бидатыр!”</verse>
				<verse number="25">И пхэндя́ Са́уло Давидо́скэ: “Бахтякирдо́ ту сан, миро чхаво́ Дави́до; и рэ́ндо кэрэ́са, и тэ пиризорьякирэс-пиризорьякирэса.” И гия́ Дави́до пэ́скирэ дромэ́са, а Са́уло рисия́ пэ пэ́скиро штэ́то.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="27">
				<verse number="1">И пхэндя́ Дави́до дро пэ́скиро ило́: “Мэ пэрава вари-ке́ли дрэ васта́ Сауло́скэ, и нанэ ваш ма́нгэ ничы́ фэды́р, сыр тэ нашав пэ Филистимиякири пхув; и отячэла ма́ндыр Са́уло, и на явэ́ла тэ родэ́л ман буты́р пир сарэ́ Израилёскирэ рига́, и мэ зракхавапэ лэ́скирэ вастэ́стыр.”</verse>
				<verse number="2">И уштыя́ Дави́до, и гия́ кокоро́ и шовшэла́ мурша́, савэ́ сыс лэ́са, кэ Анхусо, Маохоскиро чхаво́, Гефакиро кра́ли.</verse>
				<verse number="3">И дживдя́ Дави́до Анхусостэ дро Гефа, кокоро́ и лэ́скирэ мануша́, сва́ко (кажно) пэ́скирэ сэм΄яса (ирьяса), Дави́до и лэ́скирэ дуй ромня́ Ахиноама Израильтянка и Авигея, сави́ сыс Навалоскири ромны́, Кармилитянка.</verse>
				<verse number="4">И долыджинэ Сауло́скэ, со Дави́до настя́ дро Гефа, и на лыя́ ёв буты́р тэ родэ́л лэс.</verse>
				<verse number="5">И пхэндя́ Дави́до Анхусоскэ: “Ко́ли мэ латхём ла́ска дро тырэ́ якха́, то тэды мэк дыно́ явэ́ла ма́нгэ штэ́то дро екх тыкнэ́ форье́ндыр, и мэ ява́ва тэ джива́в одо́й; ваш со тырэ́ писхари́скэ тэ дживэ́л дро крали́скиро фо́ро, кхэтанэ́ ту́са?”</verse>
				<verse number="6">Тэды дыя́ лэ́скэ Анхусо Секелаго, палдава́ Секелаго и яця́пэ пал Юдэя́кирэ кралье́ндэ кэ дава́ часо.</verse>
				<verse number="7">Саро́ часо, саво́ дживдя́ Дави́до пэ Филистимиякири риг, сыс бэрш и штар чхона́.</verse>
				<verse number="8">И выгия́ Дави́до пэ́скирэ манушэ́нца, и пыя́ пэ Гесурянэндэ, и Гирзеянэндэ, и Амаликитянэндэ, савэ́ ґара́ дживдэ́ пэ дая́ риг кэ Сура и адя́кэ-паць и кэ Египто́скири пхув.</verse>
				<verse number="9">И чхучакирдя Дави́до доя́ риг, и на ячкирдя́ джидэн ни муршэ́н, ни джувле́н, и закэдыя бакрэ́н и гурувэ́н, и ослэн, и верблюдэн, и и́дя; и рисия́, и явэ́лас кэ Анхусо.</verse>
				<verse number="10">И пхэндя́ Анхусо Давидо́скэ: “Пэ конэ́стэ пынэ́ какана́?” Дави́до пхэндя́: “Пэ паш-дывэсы́тко (полудённо) Юдэякири риг, и пэ полудённо Ерахмеелоскири риг, и пэ полудённо Кенеякири риг.</verse>
				<verse number="11">И на ячкирдя́ Дави́до джидэн ни муршэ́н, ни джувле́н, и на яндя́ дро Ге́фа, ракири́: “Ёнэ могинэ́на тэ долыджан пэ амэ́ндэ и тэ пхэнэ́н: ‘Адя́кэ кэрдя́ Дави́до, и дасаво о́бразо ваш лэ́скирэ рэ́нды дро саро́ часо дро Филистимиякири риг сыр ёв сыс.”</verse>
				<verse number="12">И допатяндыя Анхусо Давидо́скэ, ракири́: “Ёв яця́ джунгало́ пэ́скирэ Израилёскирэ манушэ́нгэ и явэ́ла мирэ́ писхариса пэ ве́ко.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="28">
				<verse number="1">Дро дова́ часо Филистимля́ни скэдынэ́ пэскирэн халадэ́н ваш марибэ́н, соб (кай) тэ марэ́нпэ Израилёса. И пхэндя́ Анхусо Давидо́скэ: “Мэк тэ явэ́л ту́кэ джиндло́, со ту джа́са ма́нца дро ополчэниё (отрядо), ту и тырэ́ мануша́.”</verse>
				<verse number="2">И пхэндя́ Дави́до Анхусоскэ: “Какана́ ту уджинэса, со кэрэ́ла тыро́ писха́ри.” И пхэндя́ Анхусо Давидо́скэ: “Палдава́ мэ кэра́ва тут мирэ́ шэрэскирэ ракхибнариса пэ саро́ часо.”</verse>
				<verse number="3">И мыя́ Самуи́ло, и обровэнас лэс сарэ́ Израильтя́ни, и ґарадэ́ лэс дрэ Ра́ма дро лэ́скиро фо́ро. Са́уло вытрадыя́ човаханэн и зумакирибнаскирэн пэ́скирэ рига́тыр (тхэмэстыр).</verse>
				<verse number="4">И скэдынэ́пэ Филистимля́ни, и гинэ́ и тэрдинэ́ стано́са дро Сонама; скэдыя́ и Са́уло сарэ́н Израилёскирэ манушэ́н, и тэрдинэ́ стано́са пэ Гелвуа.</verse>
				<verse number="5">И дыкхця́ Са́уло Филистимиякиро ста́но, и страхадыя, и зоралэ́с замардяпэ лэ́скиро ило́.</verse>
				<verse number="6">И пхуця́ Са́уло Ра́стыр-Дэвлэ́стыр; нэ Рай Дэвэ́л на отпхэндя́ лэ́скэ ни дро суно́, ни пирда́л уримо, ни пирда́л пророкэ́ндэ.</verse>
				<verse number="7">Тэды пхэндя́ Са́уло пэ́скирэ дынарье́нгэ: “Латхэ́н ма́нгэ джувля́ човаханякирка, и мэ джа́ва кэ ёй и пхучава ла́тыр.” И отпхэндлэ́ лэ́скэ лэ́скирэ дына́рья: “Ада́й дро Аэндора исын джувлы́ човаханякирка.”</verse>
				<verse number="8">И злыя́ Са́уло пэ́скирэ и́ди пэ́стыр и уридя яви́р, и гия́ кокоро́ и дуй лэ́са мануша́, и явнэ́ ёнэ кэ джувлы́ раты́. И пхэндя́ ла́кэ Са́уло: “Манга́ва тут, росчхурдэ ма́нгэ, и уджин ма́нгэ, пал конэ́стэ мэ пхэна́ва ту́кэ.”</verse>
				<verse number="9">Нэ джувлы́ отпхэндя́ лэ́скэ: “Ту джинэ́с, со кэрдя́ Са́уло, сыр ёв вытрадыя́ човаханэн и драбакирибнаскирэ манушэ́н, савэ́ сыс пэ́скирэ рига́тыр; ваш со ту чхувэ́са сеть (фелы) мирэ́ дескэ, пэ хасибэ́н ма́нгэ?”</verse>
				<verse number="10">И совлахадя́ ла́кэ Са́уло Ра́са-Дэвлэ́са, ракири́: “Тэ явэ́л джидо́ Рай Дэвэ́л! На явэ́ла ту́кэ би́да пал дава́ рэ́ндо.”</verse>
				<verse number="11">Тэды джувлы́ пхуця́: “Конэ́с ту́кэ тэ уджинав?” И отпхэндя́ ёв: “Самуилос уджин ма́нгэ.”</verse>
				<verse number="12">И дыкхця́ джувлы́ Самуилос, и зоралэ́с задыя го́дла; и рисия́ джувлы́ кэ Са́уло, ракири́: “Со́скэ ту хохадян ман? Ту – Са́уло.”</verse>
				<verse number="13">И пхэндя́ ла́кэ кра́ли: “На дар; со ту дыкхэ́са?” И отпхэндя́ джувлы́: “Дыкха́ва сы́рбы дэвлэс, саво́ выджа́лас пхувья́тыр.”</verse>
				<verse number="14">“Сыр ёв выдыкхэла?”, пхуця́ ла́тыр Са́уло. Ёй пхэндя́: “Выджа́ла пхувья́тыр пхуро́ мурш, уридо́ дро длэнги и́дя.” Тэды уджиндя́ Са́уло, со дава́ сыс Самуи́ло, и пыя́ мо́са пэ пхув и поклониндяпэ.</verse>
				<verse number="15">И пхэндя́ Самуи́ло Сауло́скэ: “Ваш со ту чилавэса (рушынэса) ман, соб (кай) мэ тэ выджав?” И отпхэндя́ Са́уло: “Ма́нгэ исын древа́н пхаро́; Филистимля́ни гинэ́ марибна́са проти ма́ндэ, а Дэвэ́л отгия́ ма́ндыр и буты́р на отпхэнэ́ла ма́нгэ ни пирда́л пророкэ́ндэ, ни дро суно́; палдава́ мэ выкхардём тут, соб (кай) ту тэ подсыклякирэс ман, со ма́нгэ тэ кэра́в?”</verse>
				<verse number="16">И пхэндя́ Самуи́ло: “Ваш со ту пхучэса ма́ндыр, ке́ли Рай Дэвэ́л отгия́ ту́тыр и яця́ тырэ́ вэргоса (врогоса)?</verse>
				<verse number="17">Рай Дэвэ́л кэрэ́ла дова́, со ракирдя́ пирда́л ма́ндэ; отлэла Рай Дэвэ́л кралипэ́н тырэ́ вастэ́ндыр и отдэ́ла лэс тырэ́ пашатунэскэ, Давидо́скэ.</verse>
				<verse number="18">Адя́кэ сыр ту на шундя́н Ра́скирэ Дэвлэ́скири зан (глос) и на сполниндян пир Лэ́скирэ бари холын пэ Амаликостэ, тэды Рай Дэвэ́л и кэрэ́ла дава́ пэ ту́тэ какана́.</verse>
				<verse number="19">И отдэ́ла Рай Дэвэ́л Израилё, кхэтанэ́ ту́са, дро Филистимлянэнгирэ васта́: тася́ ту и тырэ́ чхавэ́ явэ́на ма́нца, и Израилёскиро ста́но (лод) отдэ́ла Рай Дэвэ́л дро Филистимлянэнгирэ васта́.”</verse>
				<verse number="20">Тэды Са́уло екха́тыр пыя́ сарэ́ пэ́скирэ масэнца пэ пхув, пал-дова́ со древа́н страхадыя Самуилоскирэ лавэ́ндыр; пир саро́ и зор на яця́ дрэ лэ́стэ, пал-дова́ со ёв на хая маро́ саро́ дова́ дывэ́с и сари́ рат.</verse>
				<verse number="21">И подги́я о доя́ джувлы́ кэ Са́уло, и дыкхця́, со ёв древа́н страхадыя, и пхэндя́: “Ѓа́да, тыри́ дына́рица шундя́ тыри́ зан, и отдыя́ джиибэ́н пэ́скиро даракэ (дарьякэ), и сполниндя припхэныбэ́н, саво́ ту дыя́н ма́нгэ.</verse>
				<verse number="22">Какана́ манга́ва тут, пошун и ту, тырэ́-дынарицакири зан: мэ сыкава́ва тэ хас ту́кэ котэ́р маро́, ха и явэ́ла дро ту́тэ зор, ке́ли ту джа́са дро дром.”</verse>
				<verse number="23">Нэ ёв отпхэндяпэ и пхэндя́: “Мэ на ява́ва тэ хав.” И лынэ́ тэ уракирэн лэс лэ́скирэ дына́рья, и адя́кэ-паць и джувлы́; и ёв шундя́ лэ́нгири зан, и уштыя́ пхувья́тыр и бэстя́ пэ чхуибэ́н.</verse>
				<verse number="24">Джувля́тэ сыс дро кхэр тхуло гуруворо, и ёй сы́гэс зачхиндя́ лэс, и лыя́ яржо́, замесиндя и пэкця опресноки,</verse>
				<verse number="25">и ёй сыкадя́ тэ хан Сауло́скэ и лэ́скирэ дынарье́нгэ, и ёнэ ханэ́, и уштынэ́, и гинэ́ пэ́скэ дро доя́-паць рат.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="29">
				<verse number="1">И скэдынэ́ Филистимля́ни сарэ́ пэ́скирэ ополчэнии дро Афка, а Израилитяни тэрдинэ́ стано́са (лодэса) пашы́л ґанынгори, со сыс дро Изреелё.</verse>
				<verse number="2">Филистимия́кирэ кхенинги гинэ́ шэлэнца и тысёнцэнца, Дави́до и лэ́скирэ мануша́ гинэ́ пала́л Анхусоса.</verse>
				<verse number="3">И ракирдэ́ Филистимия́кирэ кхенинги: “Со да исын адалэ́ Юды?” Анхусо отпхэндя́ Филистимия́кирэ кхенингэнгэ: “Нау́што на джинэ́на, со дава́ исын Дави́до, Саулоскиро писха́ри, Израилёскирэ крали́скиро? Ёв исын пашы́л ма́ндэ буты́р бэршэстыр, и мэ на латхём дро лэ́стэ ничы́ чорипэ́н долэ́ часостыр, сыр ёв явдя́ кэ мэ кэ дава́ дывэ́с.</verse>
				<verse number="4">И росхолясынэ пэ лэ́стэ Филистимия́кирэ кхенинги, и пхэндлэ́ лэ́скэ Филистимия́кирэ кхенинги: “Отмэк ту а далэс манушэ́с, мэк ёв тэ бэшэ́л пэ пэ́скиро штэ́то, саво́ ту лэ́скэ дыя́н, соб (кай) ёв тэ на джал амэ́нца пэ марибэ́н и тэ на кэрэ́лпэ проти амэ́ндэ пэ марибэ́н. Со́са ёв могинёла тэ росковлякирэл пэ́скирэ хула́с, сыр на шэрэнца далэ́ муршэнгирэ?</verse>
				<verse number="5">Ци на одова́ дава́ Дави́до, савэ́скэ багандлэ дрэ хороводы, ракири́: ‘Са́уло домардя́ тысёнцы, а Дави́до дэш тысёнцы?’</verse>
				<verse number="6">И кхардя́ кэ пэ Анхусо Давидо́с, и пхэндя́ лэ́скэ: “Тэ явэ́л джидо́ Рай Дэвэ́л! Ту сан чачуно́, и мирэ́ якхэнгэ мишто́ тэ явэ́л бы, соб (кай) ту тэ выджас и тэ заджас ма́нца дро ополчэниё; палдава́ со мэ на дыкхцём дро ту́тэ чорипэ́н тырэ́ явибнаскирэ часостыр кэ мэ кэ дава́ дывэ́с; нэ дро кхенингэнгирэ якха́ ту сан на́лачхо.”</verse>
				<verse number="7">И адя́кэ рисёв какана́, и джа́ раманёса (миро́са), и на холякир Филистимия́кирэ кхенингэн.”</verse>
				<verse number="8">Нэ Дави́до пхэндя́ Анхусоскэ: “Со мэ кэрдём, и со ту латхян дрэ тырэ́ дынаристэ долэ́ часостыр, сыр мэ сом анги́л тыро́ муй, и кэ дава́ дывэ́с, со́скэ бы ма́нгэ тэ на джав и тэ на маравпэ мирэ́ хула́скирэ вэргэнца, кралискирэнца?”</verse>
				<verse number="9">И отпхэндя́ Анхусо Давидо́скэ: “Яв упатяндло, со дро мирэ́ якха́ ту сан лачхо́. Сыр Дэвлэ́скиро Янго́ло; нэ Филистимия́кирэ кхенинги пхэндлэ́: “Мэк ёв тэ на джал амэ́нца пэ марибэ́н.’</verse>
				<verse number="10">И адя́кэ ушты́ пэ зло́ко, ту и тырэ́ хула́скирэ дына́рья, савэ́ явнэ́ ту́са; и уштэ́н пэ зло́ко, и, ке́ли явэ́ла бицяло́, джа́н.”</verse>
				<verse number="11">И уштыя́ Дави́до, кокоро́ и лэ́скирэ мануша́, соб (кай) тэ джа́н злокоса и тэ рисён пэ Филистимиякири пхув. А Филистимля́ни гинэ́ пэ марибэ́н дро Изреелё.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="30">
				<verse number="1">Пэ три́то дывэ́с пало́ (после) дова́, сыр Дави́до и лэ́скирэ мануша́ гинэ́ дро Секелаго, Амаликитяни пынэ́ паш-дывэсэ́стыр (югостыр) пэ Секелаго, и схачкирдэ́ лэс яга́са,</verse>
				<verse number="2">а джувле́н и сарэ́н, кон сыс дро лэ́стэ, тыкнэстыр кэ баро́, на мулякирдэ́, нэ лыджинэ́ криг дро пле́но, и гинэ́ пэ́скирэ дромэ́са.</verse>
				<verse number="3">И явдя́ Дави́до и лэ́скирэ мануша́ кэ фо́ро, и ґа́да, ёв сыс хачкирдо яга́са, а лэ́нгирэ ромня́, и лэ́нгирэ чхавэ́, и лэ́нгирэ чхая́ сыс лынэ́ дро пле́но.</verse>
				<verse number="4">И ґаздыя́ го́дла Дави́до и мануша́, савэ́ сыс лэ́са, и рондлэ́, пака на яця́ дро лэ́ндэ зор тэ ровэ́н.</verse>
				<verse number="5">Лынэ́ сыс дро пле́но и дуй Давидо́скирэ ромня́, Ахиноама Изреелитянка и Авигея, сави́ сыс Навалоскири ромны́, Кармилитянка.</verse>
				<verse number="6">Дави́до зоралэ́с замыя́ дро годы́, адя́кэ сыр мануша́ камнэ тэ домарэн лэс барэ́нца; пал-дова́ со пиридживдэ деса сарэ́ мануша́, сва́ко (кажно) пал пэ́скирэ чхавэ́ндэ и пэ́скирэ чхаендэ.</verse>
				<verse number="7">Нэ Дави́до скэдыя́ зор наде́яса пэ Растэ-Дэвлэ́стэ пэ́скирэ Дэвлэ́стэ, и пхэндя́ Дави́до Авиафароскэ раша́скэ, Ахимелехоскирэ чхавэ́скэ: “Ян ма́нгэ эфо́до.” И яндя́ Авиафаро эфо́до Дави́до.</verse>
				<verse number="8">И пхуцяпэ Дави́до Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, ракири́: “Ци тэ традавпэ ма́нгэ пал дава́ баро́ вэргэнгиро халадыбэ́н, и ци дотрадава мэ лэн? И сыс пхэндло́ лэ́скэ: “Традэпэ, дотрадэса лэн и отлэса.”</verse>
				<verse number="9">И гия́ Дави́до кокоро́ и шовшэла́ мурша́, савэ́ сыс лэ́са; и явнэ́ кэ сы́гно рэ́кица (лэнори́) Восоро и, кхиныи, тэрдинэ́ одо́й.</verse>
				<verse number="10">И традыяпэ кокоро́ Дави́до и штаршэла́ мануша́; дуйшэла́ мануша́ тэрдинэ́, пал-дова́ со сыс на дро зор тэ пириджан сы́гно рэ́кица (лэнори́) Восоро.</verse>
				<verse number="11">И латхнэ́ Египтянинос пэ фэ́лда, и яндлэ́ лэс кэ Дави́до, и дынэ́ лэ́скэ маро́, и ёв хая, и панякирдэ лэс пане́са;</verse>
				<verse number="12">и дынэ́ лэ́скэ паш пучки инжыро и дуй пучки зюмо, и ёв хая, и зоралыя, пал-дова́ со ёв на хая маро́, и на пия паны трин дывэса́ и трин ратя.</verse>
				<verse number="13">И пхэндя́ лэ́скэ Дави́до: “Конэ́скиро сан ту, и каты́р ту сан?” И пхэндя́ ёв: “Мэ сом тэрно́ ману́ш Египтянино, писха́ри екхэ Амаликитяниноскиро, и чхурдыя́ ман миро хула́й, пал-дова́ со акана́ трин дывэса́, сыр мэ занасвалыём;</verse>
				<verse number="14">амэ загиям дрэ паш-дывэсы́тко паш Керети, и дрэ Юдаскири провинцыя, и дро паш-дывэсы́тко паш Халевоскири, а Секелаго хачкирдям яга́са.”</verse>
				<verse number="15">И пхэндя́ лэ́скэ Дави́до: “Ци долыджаса ту ман кэ дава́ баро́ вэргэнгиро халадыбэ́н. И пхэндя́ ёв: “Совлаха́ ма́нгэ Дэвлэ́са, со ту на мулякирэса ман, и на отдэса ман дро мирэ́ хула́скирэ васта́, и мэ долыджава тут кэ дава́ халадыбэ́н.”</verse>
				<verse number="16">И ёв лыджия́ лэс; и ґа́да, Амаликитяни, рочхуви пир сари́ доя́ риг, ха́на и пьена, и свэнкинэна баро́ дорэсыбэ́н, саво́ ёнэ лынэ́ Филистимия́кирэ пхувья́тыр и Юдэя́кирэ пхувья́тыр.</verse>
				<verse number="17">И домарэлас лэн Дави́до калыпна́стыр кэ бэльвэ́ль явирэ дывэсэскири, и нико́н лэ́ндыр на зракхцяпэ, апри́ч штаршэла́ тэрнэ́ манушэ́ндэ, савэ́ бэшнэ́ пэ верблюдэндэ и нашнэ́.</verse>
				<verse number="18">И отлыя Дави́до саро́, со лынэ́ Амаликитяны, и дуе́н пэ́скирэ ромнен отлыя Дави́до.</verse>
				<verse number="19">И на хасия́ лэ́стэ ничы́, ни тыкнэстыр, ни барэстыр, ни чхавэ́ндыр, ни чхаендыр, ни дорэсыбнастыр, ни сарэ́стыр, со Амаликитяни лынэ́ лэ́ндыр, саро́ рискирдя́ Дави́до,</verse>
				<verse number="20">и лыя́ саро́ тыкнэ́ и барэ́ мурда-лэ́ндыр (ското́стыр), и традынэ лэс анги́л пэ́скиро ското, и ракирдэ́: дава́ дорэсыбэ́н – Давидо́скиро.</verse>
				<verse number="21">И явдя́ Дави́до кэ долэ́ дуйшэла́ мануша́, савэ́ на сыс дро зор тэ джа́н пал лэ́стэ, и савэ́н ёв ячкирдя́ пашы́л сы́гно рэ́кица (лэнори́) Восоро, и выгинэ́ ёнэ гил (пэ стрэч) Давидо́скэ и гил манушэ́нгэ, савэ́ сыс лэ́са. И подги́я Дави́до кэ далэ́ мануша́, и дыя́ “добридим” лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="22">Тэды холямэ́ и напатывалэ манушэ́ндыр, савэ́ псирдэ́ Давидоса, лынэ́ тэ ракирэ́н: “Пал-дова́ со ёнэ на псирдэ́ амэ́нца, на даса лэ́нгэ дорэсыбнастыр, саво́ амэ отлыям; мэк кажно (сва́ко) тэ лэл екха пэскирья́ ромня́ и чхаворэ́н и джа́ла.”</verse>
				<verse number="23">Нэ Дави́до пхэндя́: “На кэрэ́н адя́кэ, мирэ́ пша́ла, пало́ (после) дова́, сыр Рай Дэвэ́л дыя́ амэ́нгэ дава́, и зракхця́ амэн, и отдыя́ дро амарэ́ васта́ баро́ вэргэнгиро халадыбэ́н, саво́ явдя́ проти амэ́ндэ.</verse>
				<verse number="24">И кон шунэ́ла тумэн дро дава́ рэ́ндо? Сави́ исын паш манушэ́нгэ, савэ́ псирдэ́ пэ марибэ́н, дасави́ тэ явэ́л паш и манушэ́нгэ, савэ́ ячнэ́пэ пашы́л вурдэнгиро таборо (лод): пэ сарэ́ндэ бангэ́ (мусинэн) тэ роздэн.”</verse>
				<verse number="25">Адя́кэ сыс далэ́ часостыр и коригэды́р (позжэды́р); и чхудя́ ёв дава́ дро зако́но и дро упхэныбэ́н ваш Израилё кэ дава́ дывэ́с.</verse>
				<verse number="26">И явдя́ Дави́до дро Секелаго и бичхадя́ дорэсыибнастыр пхурыдырэнгэ Юдаскирэнгэ, пэ́скирэ малэнгэ, ракири́: “Ѓа́да, тумэ́нгэ почастунко дорэсыбнастыр, лыны Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ вэргэ́ндыр”,</verse>
				<verse number="27">одолэ́нгэ, савэ́ сыс дро Вефи́лё, и дрэ Рамофа паш-дывэсы́тко (южно), и дрэ Иатира,</verse>
				<verse number="28">и дро Ароиро, и дро Шыфмофо, и дро Естемоа,</verse>
				<verse number="29">и дрэ Рахаль, и дрэ Иерахмелёскирэ фо́рья, и дро Кинэякирэ фо́рья,</verse>
				<verse number="30">и дрэ Хорма, и дро Хорашано, и дро Атаха,</verse>
				<verse number="31">и дро Хевро́но, и дро сарэ́ штэ́ты, кай псирдя́ Дави́до кокоро́ и лэ́скирэ мануша́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="31">
				<verse number="1">Филистимля́ни мардэ́пэ Израилёскирэнца, и праста́ндынэ Израилёскирэ мурша́ Филистимлянэндыр, и пынэ́ домардэ́ пэ бэ́рга Гелвуя.</verse>
				<verse number="2">И дотрадынэ Филистимля́ни Саулос и лэ́скирэ чхавэ́н, и домардэ́ Филистимля́ни Саулос и лэ́скирэ чхавэ́н, и домардэ́ Филистимля́ни Ионафанос, и Аминадавос, и Малхисуасос, Сауло́скирэ чхавэ́н.</verse>
				<verse number="3">И марибэ́н проти Саулостэ кэрдя́пэ биковлыпнаскиро, и карье-дыибнаскирэ лукэндыр (стрелки) домардэ́ лэс, и ёнэ древа́н чхинлэ лэс.</verse>
				<verse number="4">И пхэндя́ Са́уло пэ́скирэ манушэ́скэ, саво́ лыджыя марды́тко: “Вылэ тыри́ курта́ла и запхусав ман ла́са, соб (кай) тэ на явэ́н далэ́ наобчхиндлэ, и тэ на марэ́н ман, и тэ на санпэ ма́ндыр.” Нэ ману́ш, саво́ лыджия́ марды́тко, на камдя́. Тэды Са́уло лыя́ пэ́скири курта́ла, и пыя́ пэ ла́тэ.</verse>
				<verse number="5">Лэ́скиро ману́ш, саво́ лыджия́ марды́тко, дыкхця́, со Са́уло мыя́, то кокоро́ пыя́ пэ пэ́скири курта́ла и мыя́ лэ́са.</verse>
				<verse number="6">Адя́кэ мыя́ дро дова́ дывэ́с Са́уло и трин лэ́скирэ чхавэ́, и лэ́скиро ману́ш, саво́ лыджа́ла марды́тко, адя́кэ-паць и сарэ́ лэ́скирэ мануша́ кхэтанэ́.</verse>
				<verse number="7">Израильтя́ни, савэ́ дживдэ́ пэ долоскири риг и пал Иорда́но, дыкхи́, со Израилёскирэ мануша́ праста́ндынэ и со мыя́ Са́уло и лэ́скирэ чхавэ́, мэкнэ́ пэ́скирэ фо́рья и попрастандынэ, а Филистимля́ни явнэ́ и забэшнэ дро лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="8">Пэ яви́р дывэ́с Филистимля́ни явнэ́ тэ обчорэн домардэн и латхнэ́ Саулос и тринэ́ лэ́скирэ чхавэ́н, савэ́ пынэ́ пэ Гелвуякири бэ́рга.</verse>
				<verse number="9">И отчхингирдэ лэ́скэ шэро́, и злынэ лэ́стыр марды́тко и бичхадэ́ пир сари́ Филистимиякири пхув, соб (кай) тэ дэн зан пал саро́ пэ мангипнытка штэ́ты пэскирэн хоханэ́ дэвлэн и манушэ́нгэ;</verse>
				<verse number="10">и чхудэ́ лэ́скиро марды́тко пэ мангипнытко штэ́то дро Астарта, а лэ́скиро тру́по убладэ пэ ва́нта Беф Сано.</verse>
				<verse number="11">И шундлэ́ Иависоскирэ мануша́ Галаадостыр пал дова́, сыр кэрдэ́ Филистимля́ни Саулоса,</verse>
				<verse number="12">и ґаздынэ́пэ сарэ́ зоралэ́ мануша́, и гинэ́ сари́ рат, и лынэ́ тру́по Саулоскиро и лэ́скирэ-чхавэ́нгирэ тру́пы вантатыр Беф Саноскирэ, и явнэ́ дро Иависо, и хачкирдэ́ лэн одо́й;</verse>
				<verse number="13">и лынэ́ лэ́нгирэ кокалы́, и гарадэ́ тэл дэмбо дро Иависо, и постиндлэпэ эфта́ дывэса́.</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="10">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Сыр Са́уло мыя́, ке́ли Дави́до рисия́, пало́ (после) дова́, ке́ли ёв домардя́ Амаликитянэн и сыс дро Секелаго дуй дывэса́,</verse>
				<verse number="2">то ґа́да, пэ три́то дывэ́с явдя́ ману́ш Сауло́скирэ станостыр; и́дя пэ лэ́стэ сыс роскушны и пра́хо сыс пэ лэ́скиро шэро́. Явдя́ ёв кэ Дави́до, и пыя́ пэ пхув и поклониндяпэ лэ́скэ.</verse>
				<verse number="3">И пхэндя́ лэ́скэ Дави́до: “Каты́р ту явдя́н?” И пхэндя́ одова́: “Мэ настём Израилёскирэ станостыр (лодэстыр).”</verse>
				<verse number="4">И пхэндя́ лэ́скэ Дави́до: “Со кэрдя́пэ, роспхэн ма́нгэ?” И одова́ пхэндя́: “Мануша́ нашнэ́ марибнаскирэ штэто́стыр, и бут манушэ́н замардэ́, и Са́уло, и лэ́скиро чхаво́ Ионафа́но мынэ́?”</verse>
				<verse number="5">И пхэндя́ Дави́до тэрнэ́ манушэ́скэ (тэрнэ́-бэршэнгирэскэ), саво́ роспхэнэлас лэ́скэ: “Сыр ту джинэ́са, со Са́уло и лэ́скиро чхаво́ Ионафа́но мынэ́?”</verse>
				<verse number="6">И пхэндя́ адава́ тэрно́ ману́ш, саво́ роспхэнэлас лэ́скэ: “Ма́нгэ выгия́ тэ явав пэ Гелвуякири бэ́рга, и ґа́да, Са́уло пыя́ пэ пэ́скири чхурдыпнытко буст (коп΄ё), а марибны́тка вурдына́ и мануша́ уклистэ́ пэ грэ́ндэ дотрадэнас лэс.”</verse>
				<verse number="7">Тэды ёв рисия́ палэ, то дыкхця́ ман, и кхардя́ ман.</verse>
				<verse number="8">И мэ пхэндём: “Ѓа́да, мэ сом. Ёв пхэндя́ ма́нгэ: “Кон ту сан?” И мэ пхэндём лэ́скэ: “Мэ – Амаликитянино.”</verse>
				<verse number="9">Тэды ёв пхэндя́ ма́нгэ: “Яв пашэдыр кэ мэ, и замар ман, пал-дова́ со мэрибнаскири мэнька облыя ман, ди миро уса́ ишчо (инкэ́) дрэ ма́ндэ.”</verse>
				<verse number="10">И мэ подгиём кэ ёв и замардём лэс, пал-дова́ со мэ джиндём, со ёв на явэ́ла джидо́ пало́ (после) пэ́скирэ пэрибэн; и лыём мэ вя́нка, сави́ сыс пэ лэ́скиро шэро́, и браслето (коро), саво́ сыс пэ лэ́скиро васт и яндём лэн кэ миро хула́й адари́к.”</verse>
				<verse number="11">Тэды сухтылдя Дави́до пэ́скирэ и́ди, и роскустя лэн, адя́кэ-паць и сарэ́ мануша́ кэрдэ́, савэ́ сыс лэ́са,</verse>
				<verse number="12">и тугиндлэ годла́са (голосиндлэ) и рондлэ́, и постындлэ кэ бэльвэ́ль пал Саулостэ, и пал лэ́скирэ чхавэ́стэ Ионафаностэ, и пал Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ манушэ́ндэ, и пал Израилёскиро кхэр, со ёнэ мынэ́ куртала́тыр.</verse>
				<verse number="13">И пхэндя́ Дави́до тэрнэ́-баршэнгирэскэ, саво́ роспхэндя́ лэ́скэ: “Каты́р ту сан? И пхэндя́ ёв: “Мэ сом чхаво́ Амаликитяниноскиро, саво́ явдя́ явирэ рига́тыр.”</verse>
				<verse number="14">Тэды Дави́до пхэндя́ лэ́скэ: “Сыр ту на поддарандыян тэ ґаздэс васт, соб (кай) тэ замарэс Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ помакхибнаскирэс?”</verse>
				<verse number="15">И кхардя́ Дави́до екхэ́с тэрнэ́-бэршэнгирэс, и пхэндя́ лэ́скэ: “Яв пашы́л, мулякир лэс.”</verse>
				<verse number="16">И дова́ замардя́ лэс, и ёв мыя́. И пхэндя́ кэ ёв Дави́до: “Рат тыро́ исын пэ шэро́ тыро́, пал-дова́ со тырэ́ ушта́ допхэндлэ пэ ту́тэ, ке́ли ту ракирдян: ‘Мэ замардём Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ помакхибнаскирэс.’”</verse>
				<verse number="17">И оброндя Дави́до Саулос и лэ́скирэ чхавэ́с Ионафанос далэ́ ровибнытконэ гиляса,</verse>
				<verse number="18">и пхэндя́ тэ высыклякирэн Юда́скирэ чхавэ́н лука (роибнытко) гилы́, сыр сыс зачхиндло́ дрэ Лылвари́ Чачунэскири, и пхэндя́:</verse>
				<verse number="19">“Шукарипэ́н тыро́, о Израилё, домардо пэ тырэ́ вучипна! Сыр пынэ́ зоралэ́!</verse>
				<verse number="20">На роспхэнэ́н дрэ Гефа, на ракирэ́н зоралэ́с (на объявинэн) пэ вули́цы (га́сы) Аскалоноскирэ, соб (кай) тэ на радынэ́нпэ Филистимлянэнгирэ чхая́, соб (кай) тэ на радынэ́нпэ зоралэ́с наобчхиндлэнгирэ чхая́.</verse>
				<verse number="21">Бэ́рги Гелвуякирэ! Мэк тэ на зджал ни роса (пахлын), ни брышы́нд пэ тумэ́ндэ, и, мэк тэ на явэ́л пэ тумэ́ндэ фэ́лды баритконэнца (плодэнца), пал-дова́ со одо́й чхурдыно́ шчы́то зоралэнгиро Саулоскиро, шчы́то, сыр бы ёв тэ на явэ́л помакхно елеёса.</verse>
				<verse number="22">Би ратэскиро раненэндыр, би тукоскиро (чэкэноскиро) зоралэнгирэ Ионафаноскиро лу́ко на рисия́ палэ, и Саулоскири курта́ла на рисия́ чхучи́ (пусто).</verse>
				<verse number="23">Са́уло и Ионафа́но, савэ́ сыкадэ паты́в екх екхэ́скэ и дживдэ́ сыр пша́ла дро пэ́скиро джиибэ́н, и ёнэ на розячнэпэ дро мэрибэ́н пэ́скиро; сыгныдыр орлэндыр (кидэндыр), зоралыдыр шчэрэндыр (левэндыр) ёнэ сыс.</verse>
				<verse number="24">Чхаялэ Израилёскирэ! Ровэ́н пал Саулостэ, саво́ уридя тумэн дрэ багряница шукарьякирибнаса и дорэсэлас пэ тумарэ́ и́ди сувнакунэ́ укэдыибэна.</verse>
				<verse number="25">Сыр зоралэ́ пынэ́ пэ марибэ́н! Замардо сыс Ионафа́но пэ пэ́скирэ вучипна.</verse>
				<verse number="26">Пиридживава мэ пал ту́тэ, миро пшал Ионафа́но; ту и са́нас древа́н дро́го ваш ма́нгэ; паты́в тыро́ кэ мэ сыс ваш ма́нгэ барэды́р джувлякирэ камибнастыр.</verse>
				<verse number="27">Сыр зоралэ́ пынэ́, сыр хасия́ марибнаскиро марды́тко (оружыё)!</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">Пало́ (после) дова́ Дави́до пхуцяпэ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, ракири́: “Ци тэ джав ма́нгэ дро вари-саво́ Юда́скирэ форье́ндыр? И пхэндя́ лэ́скэ Дэвэ́л: “Джа́.” И пхэндя́ Дави́до: “Карик тэ джав?” И пхэндя́ Ёв: “Дро Хевро́но.”</verse>
				<verse number="2">И гия́ одори́к Дави́до и дуй лэ́скирэ ромня́ Ахиноама Изреелитянка и Авигея, сави́ сыс Навалоскири ромны́, Кармилитянка.</verse>
				<verse number="3">И манушэ́н, савэ́ сыс лэ́са, яндя́ Дави́до, кажнонэс (сваконэс) лэ́скирэ сэм΄яса (ирьяса), и лынэ́ ёнэ тэ дживэ́н кэ фо́ро Хевро́но.</verse>
				<verse number="4">И явнэ́ Юда́скирэ мануша́, и помакхнэ одо́й Давидо́с пэ кралипэ́н пэ Юда́скиро кхэр. И роспхэндлэ́ Давидо́скэ, со мануша́ Галаадо́скирэ Иависостыр гарадэ́ Саулос.</verse>
				<verse number="5">И бичхадя́ Дави́до пэ́скирэ манушэ́н кэ Иависо Галаадо́скирэ мануша́, тэ пхэнэ́н лэ́нгэ: “Тэ явэ́н бахтякирдэ тумэ́ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, пал дова́ со кэрдэ́ дава́ лачхипэ́н пэ́скирэ хула́скэ Сауло́скэ и ґарадэ́ лэс.</verse>
				<verse number="6">И какана́ мэк тэ отдэ́л тумэ́нгэ Рай Дэвэ́л лачхипна́са и чачипна́са; и мэ кэра́ва тумэ́нгэ миштыпэ́н пал дова́, со тумэ́ дава́ кэрдэ́;</verse>
				<verse number="7">какана́ мэк тэ зоралён тумарэ́ васта́, и тэ явэ́н тумэ́ муршканэ́; пал-дова́ со тумаро́ хула́й Са́уло мыя́, а ман помакхця Юда́скиро кхэр крали́са пэ пэ́стэ.”</verse>
				<verse number="8">Нэ Авени́ро, Нироскиро чхаво́, барыдыро́ Сауло́скирэ халадэ́нгиро, лыя́ Евосфеёс, Сауло́скирэ чхавэ́с, и яндя́ лэс дрэ Маханаимо,</verse>
				<verse number="9">и чхудя́ лэс крали́са пэ Галаа́до, и Ашуро, и Изреелё, и Ефре́мо, и Вениамино, и пэ саро́ Израилё.</verse>
				<verse number="10">Штардэша́ бэрш сыс Евосфеёскэ, Сауло́скирэ чхавэ́скэ, ке́ли ёв яця́ крали́са пэ Израилё, и сыс крали́са дуй бэрш.” Екх кхэр Юда́скиро яця́пэ Давидоса.</verse>
				<verse number="11">Саро́ часо, дро саво́ Дави́до сыс крали́са дро Хевро́но пэ Юда́скиро кхэр, сыс эфта́ бэрш и шов чхона́.</verse>
				<verse number="12">И выгия́ Авени́ро, Нироскиро чхаво́ и Евосфеёскирэ слу́ги (дына́рья), Сауло́скирэ-чхавэ́скирэ, Маханаимостыр дро Гавао́но.</verse>
				<verse number="13">Выгия́ и Иоа́во, Саруяскиро э́скирэ, Давидо́скирэ дынарье́нца, и стрэниндлэпэ пашы́л Гаваоноскиро прудо (вэндэри), и забэшнэ одолэ́ пэ екх прудоскири риг, а адалэ́ пэ яви́р прудоскири риг.</verse>
				<verse number="14">И пхэндя́ Авени́ро Иоавоскэ: “Мэк тэ уштэ́н тэрнэ́ мануша́ и тэ побашавэн анги́л амэ́ндэ.” И пхэндя́ Иоа́во: “Мэк тэ уштэ́н.”</verse>
				<verse number="15">И уштынэ́, и гинэ́ дэшуду́й Вениамитяни Евосфеёскирэ рига́тыр, Сауло́скирэ-чхавэ́скирэ, и дэшуду́й Давидо́скирэ дынарье́ндыр (слугэ́ндыр).</verse>
				<verse number="16">Ёнэ сухтылдэ екх екхэ́с пал шэро́, учхудэ курта́ла екх екхэ́скэ дро пашваро, и пынэ́ кхэтанэ́. И сыс кхардо дава́ штэ́то Хелкафо-Хацуримо, со сыс дрэ Гавао́но.</verse>
				<verse number="17">И выгия́ дрэ дова́ дывэ́с баро́ марибэ́н, и Авенирос, Израилёскирэ манушэ́нца, домардэ́ Давидо́скирэ дына́рья.</verse>
				<verse number="18">И сыс одо́й трин Саруяскирэ чхавэ́: Иоа́во, и Авеса, и Асаило. Асаило сыс локхо пэ ґэра́, сыр серна пэ фэ́лда.</verse>
				<verse number="19">И традыяпэ Асаило пал Авениростэ, и традыя́ лэс, на рискири ни пэ чачи́ (пра во) риг, ни пэ зэ́рво (ле́во) риг Авенироскирэ шпэратыр.</verse>
				<verse number="20">И обдыкхцяпэ Авени́ро палэ, и пхэндя́: “Ци ту сан адава́, Асаило?” Одова́ пхэндя́: “Мэ сом.”</verse>
				<verse number="21">И пхэндя́ лэ́скэ Авени́ро: “Ри́скир пэ чачи́, ци пэ зэ́рво, и выкэдэ пэ́скэ екхэ́с тэрнэ́ манушэ́ндыр, и лэ пэ́скэ лэ́скиро марды́тко.” Нэ Асаило на закамдя́ тэ отячэл лэ́стыр.</verse>
				<verse number="22">И пхэндя́ Авени́ро яви́р мо́ло Асаилоскэ: “Отяч ма́ндыр, соб (кай) мэ тэ на чхував тут пэ пхув; тэды савэ́са мо́са ява́ва мэ кэ Иоа́во, кэ тыро́ пшал?”</verse>
				<verse number="23">Нэ одова́ на закамдя́ тэ отячэл. Тэды Авени́ро, рискирдя́ чхурдыпнытко буст (коп΄ё), чхиндя́ лэс дрэ пэр; чхурдыпнытко буст прогия́ пирда́л лэ́стэ, и ёв пыя́ одоя-паць, и мыя́ пэ штэ́то, кай пыя́ и мыя́ Асаило, сарэ́, кон проджалас одо́й тэрдёнас.</verse>
				<verse number="24">И традынэ Иоа́во и Авеса Авенирос. Кхам бэстя́, ке́ли ёнэ явдэ кэ бэ́ргица Ама, со исын проти Гиаха, пэ дром кэ Гаваоноскири чхучи́ пхув.</verse>
				<verse number="25">И скэдынэ́пэ Вениамитяни пашы́л Авениростэ, и кэрдэ́ екх ополчэниё (отрядо), и тэрдинэ́ пэ екхэ бэргицакиро вучипэ́н.</verse>
				<verse number="26">И задыя го́дла Авени́ро кэ Иоа́во, и пхэндя́: “Ци саро́ ве́ко ява́са тэ хас курта́ла? Ци ту на джинэ́са, со выгиибэн явэ́ла кирко? И пака ту на пхэнэ́са манушэ́нгэ, соб (кай) ёнэ тэ пириячэн тэ традэ́н пэ́скирэ пшалэ́н?”</verse>
				<verse number="27">И пхэндя́ Иоа́во: “Тэ явэ́л джидо́ Дэвэ́л! Ко́ли бы ту тэ на ракирэ́с пэ яви́р (явирчанэс), тэды ишчо (инкэ́) злокоса (ранкоса) пириячэнас бы мануша́ тэ традэ́н пэскирэн пшалэ́н.”</verse>
				<verse number="28">Забашадя Иоа́во рогоса (трубаса), и тэрдинэ́ сарэ́ мануша́, и на традынэ буты́р Израильтянэ́н; пирияця́ марибэ́н.</verse>
				<verse number="29">Авени́ро и лэ́скирэ мануша́ гинэ́ лошчынаса сари́ дая́ рат, и пиригинэ́ Иорда́но, и гинэ́ пир саро́ Битроно, и явнэ́ дро Маханаимо.</verse>
				<verse number="30">И рисия́ Иоа́во Авенироскирэ традыпнастыр, и скэдыя́ сарэ́ манушэ́н, и на ухтылдя Давидо́скирэ дынарье́ндыр (слугэ́ндыр) дэшуеня манушэ́н апри́ч Асаилостэ.</verse>
				<verse number="31">Дына́рья Давидо́скирэ домардэ́ Вениамитянэн и Авенироскирэн манушэ́н: мынэ́ лэн трин шэла́ шовдэша́ манушэ́н.</verse>
				<verse number="32">И лынэ́ Асаилос, и гарадэ́ лэс дрэ лэ́скирэ-дадэ́скири копли́ца, со сыс дро Вифлее́мо. Иоа́во пэ́скирэ манушэ́нца гия́ сари́ рат, и пэ зло́ко явдя́ дро Хевро́но.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">И сыс ґара́ (длу́гэс) кошыбэ́н машки́р Саулоскиро кхэр и Давидо́скиро кхэр. Дави́до уса́ буты́р и буты́р ячэлас зорало́, а Саулоскиро кхэр буты́р и буты́р бизорьякирэласпэ.</verse>
				<verse number="2">И бия́ндынэ Давидо́стэ чхавэ́ дро Хевро́но. Англатуно́ лэ́скиро чхаво́ сыс Амноно Ахиноаматыр Изреельтянкатыр,</verse>
				<verse number="3">а яви́р лэ́скиро чхаво́ – Далуиа Авигеятыр, сави́ сыс англэды́р Навалоскири ромны́, Кармилитянка; три́то – Авесало́мо, Маахакиро чхаво́, Фалмаёскирэ-чхакиро, Гесуроскирэ-крали́скиро;</verse>
				<verse number="4">шта́рто – Адония, Агифаскиро чхаво́; па́нджто – Сафатия, Авиталакиро чхаво́;</verse>
				<verse number="5">шо́вто – Ефераамо Эглатыр, Давидо́скирэ-ромнятыр. Ёнэ бия́ндынэ Давидо́стэ дро Хевро́но.</verse>
				<verse number="6">Ке́ли сыс кошыбэ́н машки́р кхэр Саулоскиро и кхэр Давидо́скиро, тэды Авени́ро подрикирэлас Саулоскиро кхэр.</verse>
				<verse number="7">Саулостэ сыс наложница (бисовлахири джувлы́), пир лав Рицпа, Айёскири чхай. И пхэндя́ Евосфеё (Иевосфеё) Авенироскэ: “Со́скэ ту загиян кэ мирэ́-дадэ́скири наложница?”</verse>
				<verse number="8">Авени́ро древа́н росхолясыя пэ лава́ Евосфеёскирэ и пхэндя́: “Нау́што мэ сом – джуклэскиро шэро́? Мэ проти Юдастэ кэрдём какана́ лачхипэ́н Сауло́скирэ кхэрэ́скэ, тырэ́ дадэ́скэ, лэ́скирэ пшалэ́нгэ и лэ́скирэ малэнгэ (другэнгэ), и мэ на отдыём тут дрэ Давидо́скирэ васта́, а ту какана́ родэса пэ ма́ндэ грэ́хо пирда́л джувля́тэ.</verse>
				<verse number="9">Дова́ и дова́ мэк тэ кэрэ́л Дэвэ́л Авенироскэ, и ишчо (инкэ́) буты́р кэрэ́ла лэ́скэ! Сыр совлахадя́ Рай Дэвэ́л Давидо́скэ, адя́кэ и мэ кэра́ва лэ́скэ:</verse>
				<verse number="10">Мэ отлава кралипэ́н Сауло́скирэ кхэрэ́стыр, и чхува́ва престоло Давидо́скиро пэ Израилё и пэ Юдастэ, Даностыр кэ Вирсавиё.”</verse>
				<verse number="11">И на могиндя́ Евосфеё тэ отпхэнэл Авенироскэ, пал-дова́ со ёв дарандыя лэ́стыр.</verse>
				<verse number="12">И бичхадя́ Авени́ро пэ́стыр манушэ́н кэ Дави́до, тэ пхэнэ́н: “Конэ́скири исын дая́ пхув” и ишчо (инкэ́) тэ пхэнэ́н: “Кэр доракирибэ́н ма́нца, и миро васт явэ́ла ту́са, соб (кай) тэ рискирэс кэ ту сарэ́ Израилёскирэ манушэ́н.”</verse>
				<verse number="13">И пхэндя́ Дави́до: “Мишто́, мэ кэра́ва доракирибэ́н ту́са, фэ́ни (то́ка) манга́ва мэ тут пал екх, ту на дыкхэ́са муй миро, ко́ли на янэса пэ́са Мелхола, Сауло́скирэ чха, ке́ли ту явэ́са тэ дыкхэспэ ма́нца.”</verse>
				<verse number="14">И отбичхадя Дави́до пэ́скирэ манушэ́н кэ Евосфеё, Саулоскиро чхаво́ тэ пхэнэ́н: “Отдэ́ мирья ромня́ Мелхола, савья́ мэ дорэсцём пал шэл Филистимлянэнгирэ обчхиныбэна пэ яго́ро (краё).”</verse>
				<verse number="15">И бичхадя́ Евосфеё, и лыя́ ла ромэстыр, Фалтиёстыр, Лаишоскирэ чхавэстыр.</verse>
				<verse number="16">Гия́ ла́са и ла́киро ром, и ровибнаса пролыджия ла кэ Бахурима; нэ Авени́ро пхэндя́ лэ́скэ: “Рисёв палэ.” И ёв рисия́.</verse>
				<verse number="17">И рисия́ лавэ́са Авени́ро кэ Израилёскирэ пхурыдыра́, ракири́: “И тася́, и три́то дывэ́с тумэ́ камлэ́, соб (кай) Дави́до тэ явэ́л крали́са пэ тумэ́ндэ,</verse>
				<verse number="18">какана́ кэрэ́н дава́, пал-дова́ со Рай Дэвэ́л пхэндя́ Давидо́скэ: “Вастэ́са Мирэ́ писхарискирэса Давидоскирэса Мэ зракха́ва Мирэ́ манушэ́н, Израилё, вастэ́стыр Филистимлянэнгирэстыр и сарэ́ лэ́скирэ вэргэ́нгирэ вастэ́стыр.”</verse>
				<verse number="19">Дова́-паць ракирдя́ Авени́ро и Вениамитянэнгэ. И гия́ Авени́ро дро Хевро́но, соб (кай) тэ пирипхэнэл Давидо́скэ саро́, со камлэ́ Израилё и Вениаминоскиро кхэр.</verse>
				<verse number="20">И явдя́ Авени́ро кэ Дави́до дрэ Хевро́но и лэ́са биш мануша́, и кэрдя́ Дави́до баро́ сками́нд ваш Авенироскэ и манушэ́нгэ, савэ́ сыс лэ́са.</verse>
				<verse number="21">И пхэндя́ Авени́ро Давидо́скэ: “Мэ уштава, и джа́ва, и мэ скэда́ва кэ хула́й, миро кра́лё, сарэ́ Израилёскирэ манушэ́н, и ёнэ заджа́на дро завето доракирибэ́н ту́са, и ту явэ́са крали́са пэ сарэ́ндэ, сыр камэ́ла тыро́ ди.” И отмэкця́ Дави́до Авенирос, и ёв гия́ раманёса (миро́са).</verse>
				<verse number="22">И ґа́да, Давидо́скирэ дына́рья Иоавоса явнэ́ дромэ́стыр, и яндлэ́ пэ́са бут дорэсыбэ́н (добыча); нэ Авенирос на сыс Давидоса дро Хевро́но, пал-дова́ со Дави́до отмэкця́ лэс, и ёв гия́ раманёса.</verse>
				<verse number="23">Ке́ли Иоа́во и сарэ́ халадэ́, савэ́ псирдэ́ лэ́са, явнэ́, тэды Иоавоскэ роспхэндлэ́: “Сыс Авени́ро, Нироскиро чхаво́, кэ кра́ли, и одова́ отмэкця́ лэс, и ёв гия́ раманёса (миро́са).”</verse>
				<verse number="24">И явдя́ Иоа́во кэ кра́ли, и пхэндя́: “Со ту кэрдя́н? Ѓа́да, сыс кэ ту Авени́ро; со́скэ ту отмэкцян лэс, и ёв гия́ криг?</verse>
				<verse number="25">Ту джинэ́са Авенирос, Нировоскирэс чхавэ́с: ёв сыс яви тэ хохавэ́л тут, тэ доджинэлпэ выгиибэн тыро́ и загиибэ́н тыро́, и тэ розґалёл саро́, со ту кэрэ́са.”</verse>
				<verse number="26">И выгия́ Иоа́во Давидостыр, и бичхадя́ пэ́скирэ манушэ́н пала́л пал Авениростэ; и рискирдэ́ ёнэ лэс Сироскирэ ґанынгатыр, би Давидо́скирэ джиныбнаскиро.</verse>
				<verse number="27">Ке́ли Авени́ро рисия́ дрэ Хевро́но, тэды Иоа́во отлыджия лэс андрэ́ по́рта (вра́ты), сы́рбы ваш дова́, соб (кай) тэ ракирэ́л лэ́са екх пэ екх, и ёв одо́й чхиндя́ лэс дро пэр. И мыя́ Авени́ро пал Асаилоскиро рат, Иоавоскирэ пшалэскиро.</verse>
				<verse number="28">И шундя́ коригэды́р (позжэ) Дави́до пал дава́, и пхэндя́: “Мэ на сом банго́ и кралипэ́н миро дро ве́ко анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ пал Авенироскиро рат, Нироскирэ чхавэ́скиро;</verse>
				<verse number="29">мэк тэ пэрэ́л ёв пэ Иоавоскиро шэро́ и пэ саро́ лэ́скирэ-дадэ́скиро кхэр; мэк никели тэ на ячэ́лпэ Иоавоскиро кхэр би одолэскиро, саво́, ци саво́ обрикирэлапэ пэ дэсто́, ці, саво́ пэрэ́ла куртала́тыр, ци савэ́стэ нанэ маро́.</verse>
				<verse number="30">Иоа́во и лэ́скиро пшал Авеса замардэ́ Авенирос, пал-дова́ со ёв замардя́ лэ́нгирэ пшалэ́с Асаилос дро марибэ́н пашы́л Гавао́но.</verse>
				<verse number="31">И пхэндя́ Дави́до Иоавоскэ и сарэ́ манушэ́нгэ, савэ́ сыс лэ́са: “Роскушэн тумарэ́ и́ди, и урьенпэ дрэ калыпэ́н, и ровэ́н пал Авениростэ.” И кра́ли Дави́до гия́ пал лэ́скиро мулыкано (гробо).</verse>
				<verse number="32">Ке́ли гарадэ́ Авенирос дрэ Хевро́но, то тэды кра́ли зоралэ́с рондя́ пал Авенироскиро мулыкано, рондлэ́ и сарэ́ мануша́.</verse>
				<verse number="33">И оброндя кра́ли Авенирос, ракири́: “Ци дылынэ́ мэрибнаса тэ мэрэ́л Авенироскэ?”</verse>
				<verse number="34">Васта́ тырэ́ на сыс спхандлэ, и ґэра́ тырэ́ на сыс дрэ састыра́, и ту мыян, сыр мэрэ́на розмарьибнарьендыр.” И сарэ́ мануша́ лынэ́ буты́р тэ ровэ́н пал лэ́стэ.</verse>
				<verse number="35">И явнэ́ сарэ́ мануша́ тэ сыкавэ́н тэ дэн Давидо́скэ маро́, ке́ли сыс дывэ́с; нэ Дави́до совлахадя́, ракири́: “Дова́ и дова́ мэк тэ кэрэ́л ма́нца Рай Дэвэ́л, и ишчо (инкэ́) буты́р кэрэ́ла, ко́ли мэ кэ кхамэскиро загиибэ́н хава маро́ ци вари-со.”</verse>
				<verse number="36">И сарэ́ мануша́ уджиндлэ́ дава́, и пир ило́ сыс лэ́нгэ дава́, сыр и саро́, со кэрдя́ кра́ли, яця́ пир ило́ сарэ́ манушэ́нгэ.</verse>
				<verse number="37">И уджиндлэ́ сарэ́ мануша́ и саро́ Израилё дро дова́ дывэ́с, со на крали́стыр выгия́ Авенироскиро мэрибэ́н, Нироскирэ чхавэ́скиро.</verse>
				<verse number="38">И пхэндя́ кра́ли пэ́скирэ дынарье́нгэ: “Ци джинэ́на тумэ́, со дро дава́ дывэ́с дрэ Израилё мыя́ шэрало́ и баро́ мурш?”</verse>
				<verse number="39">Мэ какана́ ишчо (инкэ́) бизорья́киро, мэк мэ(хоць) и сом помакхно пэ кралипэ́н, а адалэ́ мануша́, Саруяскирэ чхавэ́, зоралэды́р ма́ндыр; мэк тэ дэл Рай Дэвэ́л манушэ́скэ, саво́ кэрэ́ла фуипэ́н пир лэ́скиро фуипэ́н!”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">И шундя́ Иевосфеё, Саулоскиро чхаво́, со мыя́ Авени́ро дро Хевро́но, и обмэкнэпэ лэ́скирэ васта́, и саро́ Израилё страхадыя.</verse>
				<verse number="2">Иевосфеёстэ, Сауло́скирэ чхавэ́стэ, сыс дуй халадэ́нгирэ барыдыра́; лав екхэскиро – Баана, и лав явирэскиро – Рихаво, Беерофяниноскирэ-Ремоноскирэ чхавэ́, Вениамино́скирэ родо́стыр, пал-дова́ со и Беерофо отлыджаласпэ кэ Вениамино.</verse>
				<verse number="3">И нашнэ́ Беерофяни дрэ Гифаима, и ячнэ́пэ одо́й манушэ́нца явирэ рига́тыр кэ дава́ дывэ́с.</verse>
				<verse number="4">Ионафаностэ, Сауло́скирэ чхавэ́стэ, сыс лангало чхаво́. Пандж бэрш сыс лэ́скэ, ке́ли явдя́ зан (звесь) пал Саулостэ и Ионафаностэ Изреелёстыр, и нянька лэ́скири, лыи лэс, настя́. И ке́ли ёй сы́гэс праста́ндыя, тэды ёв пыя́ и кэрдя́пэ лангалэса. Лав лэ́скиро сыс Мемфивосфеё.</verse>
				<verse number="5">И гинэ́ Беерофяниноскирэ-Ремоноскирэ чхавэ́, Рихаво и Баана, и явнэ́ дро дывэсэскиро баро́ хачкирибэ́н кэ Евосфеёскиро кхэр; а ёв сыс суто́ дрэ паш дывэ́с.</verse>
				<verse number="6">Рихаво и Баана, лэ́скиро пшал, загинэ́ андрэ́ дро кхэр, сы́рбы ваш дова́, соб (кай) тэ лэн парно́ гив; и чхиндлэ́ лэс дро пэр, и нашнэ́.</verse>
				<verse number="7">Ке́ли ёнэ загинэ́ дро кхэр, Иевосфеё сыс пашто́ пэ пэ́скиро чхуибэ́н, дрэ соибнытко пэ́скири шту́ба; и ёнэ замардэ́ лэс, и мулякирдэ́ лэс, и отчхингирдэ лэ́скиро шэро́, и лынэ́ лэ́скиро шэро́ пэ́са, и гинэ́ чхучэ́ дромэ́са сари́ рат;</verse>
				<verse number="8">и яндлэ́ шэро́ Иевосфеёскиро кэ Дави́до дро Хевро́но, и пхэндэ крали́скэ: “Ѓа́да, исын Иевосфеёскиро шэро́, Сауло́скирэ чхавэ́скиро, тырэ́ вэргоскиро, саво́ родыя тыро́ ди; какана́ Рай Дэвэ́л отдыя́ пал мирэ́ хуластэ, крали́стэ, Сауло́скэ и лэ́скирэ родо́скэ.”</verse>
				<verse number="9">И отпхэндя́ Дави́до Рихавоскэ и Баанаскэ, лэ́скирэ пшалэ́скэ, Беерофяниноскирэ-Ремоноскирэ чхавэ́нгэ, и пхэндя́ лэ́нгэ: “Тэ явэ́л джидо́ Рай Дэвэ́л, саво́ зракхця́ миро ди кажнонэ́ бидатыр!</verse>
				<verse number="10">Ко́ли долэс, кон яндя́ ма́нгэ зан (звесь), пхэни́: “Ѓа́да, мыя́ Са́уло”, и кон гиндя пэс, со ёв яндя́ лачхи́ звесь, то мэ ухтылдём и замардём лэс дро Секелаго, заме́ст дова́, соб (кай) тэ дав лэ́скэ мазу́ри (награда),</verse>
				<verse number="11">тэды какана́, кеды налачхэ́ мануша́ замардэ́ манушэ́с, саво́ исын набанго дро лэ́скиро кхэр пэ лэ́скиро чхуибэ́н, нау́што мэ на зродава лэ́скиро рат тумарэ́ вастэ́стыр и на традава тумэн пхувья́тыр?”</verse>
				<verse number="12">И припхэндя́ Дави́до дынарье́нгэ, и замардэ́ лэн, и отчхингирдэ лэ́нгэ васта́ и ґэра́, и убладэ лэн пашы́л вэндэри (прудо) дро Хевро́но. А шэро́ Евосфеёскиро лынэ́ и гарадэ́ дрэ копли́ца Авенироскири, дро Хевро́но.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="5">
				<verse number="1">И явнэ́ сарэ́ ро́дыцы (колены) Израилёскирэ кэ Дави́до дро Хевро́но, и пхэндлэ́: “Ѓа́да, амэ – кокалы́ тырэ́ и мас тыро́;</verse>
				<verse number="2">ишчо (инкэ́) тася́ и три́то дывэ́с, ке́ли Са́уло сыс крали́са пэ амэ́ндэ, ту вылыджиян и залыджиян Израилё; и пхэндя́ Рай Дэвэ́л ту́кэ: “Ту явэ́са тэ ракхэ́с Мирэ́ манушэ́н, Израилёскирэн, и ту явэ́са Израилёскирэ шэралэса.”</verse>
				<verse number="3">И явнэ́ сарэ́ Израилёскирэ пхурыдыра́ кэ кра́ли дро Хевро́но, и кэрдя́ лэ́нца кра́ли Дави́до завето (доракирибэ́н) дро Хевро́но анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ; и помакхнэ Давидо́с дро крали́стэ пэ Израилё.</verse>
				<verse number="4">Триндэша (трия́нда) бэрш сыс Давидо́скэ, ке́ли ёв яця́ крали́са; ёв сыс крали́са штардэша́ бэрш.</verse>
				<verse number="5">Дро Хевро́но ёв сыс крали́са пэ Юдастэ эфта́ бэрш и шов чхона́, и дро Ерусалимо сыс крали́са трия́нда трин бэрш пэ саро́ Израилё и Юдастэ.</verse>
				<verse number="6">И гинэ́ кра́ли и лэ́скирэ мануша́ пэ Ерусалимо проти Евусеендэ (Иевусеендэ), одолэ́-ригакирэ манушэ́ндэ: нэ ёнэ ракирдэ́ Давидо́скэ: “Ту на заджаса адари́к; тут оттрадэна корорэ́ и лангалэ”, – ада значындя: “На заджа́ла адари́к Дави́до.”</verse>
				<verse number="7">Нэ Дави́до лыя́ тва́рдыма (диз) Сио́но: дава́ – фо́ро Давидо́скиро.</verse>
				<verse number="8">И пхэндя́ Дави́до дрэ дова́ дывэ́с: “Кажно (сва́ко) ману́ш, сыр замарэла Иевусеёс, мэк тэ пхусавэл чхурдыпнытконэ бустяса и лангалэн, и корорэн, савэ́нгэ исын на пир ило́ Давидо́скиро ди.” Палдава́ и ракирэлапэ: “Короро́ и лангало на заджа́ла дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр.”</verse>
				<verse number="9">И лыя́ тэ дживэ́л Дави́до дрэ тва́рдыма/диз (крепость), и кхардя́ лэс Давидо́скирэ фороса, и обчхудэ кхэра́ пашы́л Милло и андрэ́.</verse>
				<verse number="10">И яця́ Дави́до зоралэды́р, и бария дрэ сла́ва, и Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро, сыс лэ́са.</verse>
				<verse number="11">И прибичхадя Хирамо, Тироскиро кра́ли, пэскирэн манушэ́н кэ Дави́до и кедрытка кашта́, и кхэра́-кэрибнаскирэн (плотникэн), барэнгирэн (каменшчыкэн), и ёнэ кэрдэ́ Давидо́скэ кхэр.</verse>
				<verse number="12">И ґалыя́ Дави́до, со Рай Дэвэ́л чхудя́ лэс крали́са пэ Израилё, и со ґаздыя́ лэ́скиро кралипэ́н ваш Израилёскирэ Пэ́скирэ манушэ́нгэ.</verse>
				<verse number="13">И лыя́ Дави́до буты́р наложницэн и ромнен Ерусалимо́стыр, пало́ дова́, сыр явдя́ Хевроностыр.</verse>
				<verse number="14">И бия́ндынэ ишчо (инкэ́) Давидостыр чхавэ́ и чхая́. И ґа́да, исын лава́, савэ́ бия́ндынэ лэ́стыр дрэ Ерусалимо: Самусо, и Соваво, и Нафано, и Соломо́но,</verse>
				<verse number="15">и Евеаро, и Елисуо, и Нафеко, и Иафио,</verse>
				<verse number="16">и Елисамо, и Елидао, и Елифалефо.</verse>
				<verse number="17">Ке́ли Филистимля́ни шундлэ́, со Давидо́с помакхнэ пэ кралипэ́н пэ Израилё, тэды ґаздынэ́пэ сарэ́ Филистимля́ни тэ родэ́н Давидо́с. И шундя́ Дави́до, и гия́ дрэ тва́рдыма/диз (крепость).</verse>
				<verse number="18">А Филистимля́ни явнэ́, и тэрдинэ́ пэ до́ло Рефаимо.</verse>
				<verse number="19">И выпхуцяпэ Дави́до Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, ракири́: “Ци тэ джав ма́нгэ проти Филистимлянэндэ? Ци отдэса Ту лэн дрэ мирэ́ васта́?” И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Давидо́скэ: “Джа́, пал-дова́ со Мэ отда́ва Филистимлянэн дрэ тырэ́ васта́.”</verse>
				<verse number="20">И гия́ Дави́до дрэ Ваало-Перацымо, и домардя́ лэн одо́й, и пхэндя́ Дави́до: “Рай Дэвэ́л розмардя́ мирэ́ вэргэ́н анги́л ма́ндэ, сыр розлыджала пани́.” Палдава́ и долэ́ штэтоскэ дыно́ лав Ваало-Перацымо.</verse>
				<verse number="21">И ячкирдэ́ одо́й Филистимля́ни пэ́скирэ вычхиндлэ́ муя́, а Дави́до пэ́скирэ манушэ́нца лыя́ лэн.</verse>
				<verse number="22">И нэвэ́с явнэ́ Филистимля́ни, и тэрдинэ́ пэ до́ло Рефаимо.</verse>
				<verse number="23">И пхуцяпэ Дави́до Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, и Ёв отпхэндя́ лэ́скэ: “На выджа гил лэ́нгэ, а заджа́ лэ́нгэ палалэстыр и джа́ кэ ёнэ бальзамитконэ-рошчакирэ (вэладинякирэ) рига́тыр;</verse>
				<verse number="24">и ке́ли шунэса шумо сы́рбы саво́ джа́ла пир бальзамитко-вэшэнгиро вучипэ́н, то тэды джа́, пал-дова́ со тэды гия́ Рай Дэвэ́л анги́л ту́тэ, соб (кай) тэ до марэл Филистимоскирэ халадэ́н.</verse>
				<verse number="25">И кэрдя́ Дави́до, сыр ракирдя́ лэ́скэ Рай Дэвэ́л, и домардя́ Филистимлянэн Гаваятыр кэ Газеро.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="6">
				<verse number="1">И нэвэ́с скэдыя́ Дави́до сарэ́н выкэдынэ́ манушэ́н Израилёстыр, трия́нда тысёнцы.</verse>
				<verse number="2">И уштыя́, и гия́ Дави́до и сарэ́ мануша́, савэ́ сыс лэ́са Ваалостыр Юдаскирэстыр, соб (кай) тэ пирилыджас одотхы́р Дэвлэ́скиро ковчэго, саво́ кхарэ́лапэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, болыбна́скирэ-янголэ́нгирэ лавэ́са, саво́ исын бэшто́ пэ херувимы.</verse>
				<verse number="3">И чхудэ́ Дэвлэ́скиро ковчэго пэ нэво́ марибны́тко вурдэ́н, и вылыджинэ́ лэс Аминадавоскирэ кхэрэ́стыр, со сыс пэ бэ́рга. Чхавэ́ Аминадавоскирэ, Озо и Ахио, лыджинэ́ нэво́ марибны́тко вурдэ́н.</verse>
				<verse number="4">И лыджинэ́ лэс Дэвлэ́скирэ ковчэгоса Аминадавоскирэ кхэрэ́стыр, саво́ сыс пэ бэ́рга; и Ахио гия́ анги́л ковчэго.</verse>
				<verse number="5">А Дави́до и сарэ́ Израилёскирэ чхавэ́ башадэ анги́л Дэвлэ́стэ пэ ра́зна башаибнытка струме́нты кипарисоскирэ вэшэ́стыр, и пэ цытры (арфы), и пэ псалтири (луты), и пэ тимпаны (бубны), и пэ систры (гусли), и пэ цымбалы.</verse>
				<verse number="6">И ке́ли догинэ́ кэ Нахоноскири шу́рна (гумно), то Оза вытырдыя пэ́скиро васт кэ Дэвлэ́скиро ковчэго и лыяпэ пал лэ́стэ, пал-дова́ со гурува бандякирдэ лэс.</verse>
				<verse number="7">Нэ Рай Дэвэ́л росхолясыя пэ Озастэ, и замардя́ лэс одо́й Дэвэ́л пал дая́ нахрато банг, и мыя́ ёв одо́й пашы́л Дэвлэ́скиро ковчэго.</verse>
				<verse number="8">И пыя́ духо́са Дави́до, со Рай Дэвэ́л мулякирдя́ Озас. Штэ́то дава́ и кэ/жы́ко дава́ дывэ́с кхарэ́лапэ: “Озаскиро мулякирибэн.”</verse>
				<verse number="9">И страхадыя Дави́до Ра́стыр-Дэвлэ́стыр дро дова́ дывэ́с, и пхэндя́: “Сыр тэ заджа́л кэ мэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ ковчэгоскэ?”</verse>
				<verse number="10">И на закамдя́ Дави́до тэ лыджа́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро ковчэго кэ пэ, дро Давидо́скиро фо́ро, а залыджия́ лэс дро Гефяниноскирэ-Аведароскиро кхэр.</verse>
				<verse number="11">И сыс Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро ковчэго дро Гефяниноскирэ-Аведароскиро кхэр трин чхона́, и бахтякирдя́ Рай Дэвэ́л Аведарос и саро́ лэ́скиро кхэр.</verse>
				<verse number="12">Ке́ли роспхэндлэ́ крали́скэ Давидо́скэ, пхэни́: “Рай Дэвэ́л бахтякирдя́ Аведароскиро кхэр и саро́, со сыс лэ́стэ, то гия́ Дави́до и свэнкиткэс пирилыджия Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро ковчэго Аведароскирэ кхэрэ́стыр дро фо́ро Давидо́скиро.</verse>
				<verse number="13">И ке́ли мануша́, савэ́ лыджинэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро ковчэго и гинэ́ пир шов ґэруня (шаги), то ёв янэлас дро свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ гуруво́рэс и бакрэ́с.</verse>
				<verse number="14">Дави́до ухтэлас сарэ́ зорья́тыр анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, уридо́ сыс Дави́до дро паркалитко эфо́до.</verse>
				<verse number="15">Адя́кэ Дави́до и саро́ Израилёскиро кхэр лыджинэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро ковчэго радыбнаскирэ годла́са и рогоскирэ башаибнаса.</verse>
				<verse number="16">Ке́ли выгия́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро ковчэго дро Давидо́скиро фо́ро, то Мелхола, Саулоскири чхай, дыкхця́ дрэ фэнштра, и, дыкхи́ крали́с Давидо́с, саво́ ухтэлас и кхэлэлас анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, то ёй лыя́ тэ на кутякирэл лэс дро пэ́скиро ило́.</verse>
				<verse number="17">И яндлэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро ковчэго, и чхудэ́ лэс пэ пэ́скиро штэ́то машкира́л ша́тра (ски́ния), сави́ кэрдя́ ваш лэ́скэ Дави́до; и яндя́ Дави́до цэ́ло схачкирибэ́н анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ и раманёна (мирна) свэ́нта дыибэна́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="18">Ке́ли Дави́до мэкця́ тэ янэл цэлонэ́ схачкирибнаскирэ и раманёна (мирна) свэ́нта яныбэна́, тэды бахтякирдя́ ёв манушэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, болыбна́скирэ-янголэ́нгирэ лавэ́са;</verse>
				<verse number="19">и роздыя Дави́до сарэ́ манушэ́нгэ, сарэ́ бутэнгэ Израильтянэнгэ, сыр муршэнгэ, адя́кэ и джувленгэ, пир екх маро́, и пир котэ́р пэкно мас, и пир екх мариклы кажнонэ́скэ. И гинэ́ сарэ́ мануша́, кажно дро пэ́скиро кхэр.</verse>
				<verse number="20">Ке́ли Дави́до рисия́, соб (кай) тэ бахтякирэ́л пэ́скиро кхэр, тэды э Мелхола, Саулоскири чхай, выгия́ лэ́скэ пэ стреч, и пхэндя́: “Сыр сыкадя́ пэс сарэ́ндыр ададывэ́с Израилёскиро кра́ли, сыкадя́ пэс ададывэ́с анги́л пэ́скирэ дынарицэнгирэ и дынарьенгирэ якха́, сыр сыкавэ́ла пэс вари-саво́ чхучо́/балвалитко ману́ш!”</verse>
				<verse number="21">И пхэндя́ Дави́до Мелхолакэ: “Анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, Саво́ выкэдыя́ ман тырэ́ дадэ́скэ и сарэ́ лэ́скирэ кхэрэ́скэ чхуви ман шэралэса пэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ манушэ́ндэ, пэ Израилё; анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ мэ ява́ва тэ башавав и тэ кхэлав;</verse>
				<verse number="22">и мэ ишчо (инкэ́) буты́р тэлякирава пэс, и чхува́ва пэс тэлэды́р дрэ мирэ́ якха́, и анги́л дынарицэндэ, пал савэ́ндэ ту ракирэ́са, мэ ява́ва славу́тно.”</verse>
				<verse number="23">И Мелхолатэ, Сауло́скирэ чхатэ, на сыс биятэ́н (чхавэ́н) кэ ла́киро мэрибнаскиро дывэ́с.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="7">
				<verse number="1">Ке́ли кра́ли дживдя́ дро пэ́скиро кхэр, и Рай Дэвэ́л штылякирдя лэс сарэ́ лэ́скирэ пашатунэ́ вэргэ́ндыр,</verse>
				<verse number="2">тэды пхэндя́ кра́ли пророкоскэ Нафаноскэ: “Ѓа́да, мэ джива́ва дро кедрытко кхэр, а Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро ковчэго исын тэл ша́тра.”</verse>
				<verse number="3">И пхэндя́ Нафано крали́скэ: “Саро́, со исын ту́тэ пэ ило́, джа́, кэр; пал-дова́ со Рай Дэвэ́л исын ту́са.”</verse>
				<verse number="4">Нэ дрэ доя́ рат сыс лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро кэ Нафано:</verse>
				<verse number="5">“Джа́, пхэн Мирэ́скэ писхари́скэ Давидо́скэ: ‘А́дякэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: ци ту кэрэ́са Ма́нгэ кхэр, соб (кай) Мэ тэ явав одо́й,</verse>
				<verse number="6">ке́ли Мэ на дживдём долэ́ часостыр дро кхэр, сыр вылыджиём Израилёскирэ чхавэ́н Египто́стыр, и кэ дава́ дывэ́с, нэ пиригиём дрэ ша́тра и дрэ ски́ния?</verse>
				<verse number="7">Кай Мэ на псирдём сарэ́нца Израилёскирэ чхавэ́нца, ци ракирдём Мэ екх лав вари-савэ́скэ родо́стыр, савэ́скэ Мэ выкэдыём тэ ракхэ́л Мирэ́, Израилёскирэ манушэ́н: “Со́скэ на чхувэ́на Ма́нгэ кедрытко кхэр?’”</verse>
				<verse number="8">И какана́ адя́кэ пхэн Мирэ́ писхари́скэ Давидо́скэ: “А́дякэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро: ‘Мэ лыём тут бакрэ́нгирэ стадатыр, соб (кай) ту тэ явэс Мирэ́ Израилёскирэ манушэ́нгирэ шэралэса;</verse>
				<verse number="9">и Мэ со́мас ту́са усенде (везде), карик на псирдяное ту, и традыём криг сарэ́н тырэ́ вэргэ́н анги́л ту́тэ, и кэрдём лав тыро́ славутнонэса, сыр исын лав славутнонэнгиро пэ пхув.</verse>
				<verse number="10">И Мэ кэра́ва штэ́то ваш Мирэ́ манушэ́нгэ, ваш Израилё, и Мэ чхува́ва пэ пхув лэс, и явэ́ла ёв штылэ́с тэ дживэ́л пэ пэ́скиро штэ́то, и на явэ́ла тэ тугинэлпэ буты́р, и налачхэ́ мануша́ на явэ́на буты́р тэ традэ́н лэс, сыр англэды́р,</verse>
				<verse number="11">долэ́ часостыр (цыростыр), сыр Мэ чхудём сэндарьен пэ Мирэ́ Израилёскирэ манушэ́ндэ; и Мэ штылякирава тут сарэ́ тырэ́ вэргэ́ндыр. И Мэ Рай Дэвэ́л дэ́ла лав ту́кэ, со Ёв кэрэ́ла ту́кэ кхэр.</verse>
				<verse number="12">Ке́ли сполнинэнапэ тырэ́ дывэса́, и ту пасёса тырэ́ дадэ́нца, тэды Мэ чхува́ва пало́ (после) ту́тэ тыро́ ро́до, саво́ выджа́ла тырэ́ масэ́ндыр, и зоралякирава лэ́скиро кралипэ́н.</verse>
				<verse number="13">Ёв кэрэ́ла кхэр ваш Мирэ́ лавэ́скэ, и Мэ чхува́ва лэ́скиро кралипэ́н пэ ве́ко.</verse>
				<verse number="14">Мэ ява́ва лэ́скэ дадэ́са, и ёв явэ́ла Ма́нгэ чхавэ́са; и ко́ли (со) ёв кэрэ́ла грэ́хо, Мэ чхува́ва хась (ка́ра) пэ лэ́стэ муршэнгирэ кхенингоскирэ дэстэса и марибна́са манушытконэ́ чхавэ́ндыр;</verse>
				<verse number="15">нэ тангипэ́н (жалима) Миро Мэ на отлава лэ́стыр, сыр Мэ отлыём Саулостыр, савэ́с Мэ мэкцём анги́л ту́тэ.</verse>
				<verse number="16">И явэ́ла зоралэ́с тэрдо́ тыро́ кхэр и кралипэ́н тыро́ пэ ве́ко анги́л Ма́ндэ, и престоло тыро́ тэрдёла пэ ве́ко.’”</verse>
				<verse number="17">Сарэ́ далэ́ лава́ и саро́ дава́ дыкхибэ́н Нафано пирипхэндя Давидо́скэ.</verse>
				<verse number="18">И гия́ кра́ли Дави́до, и тэрдия́ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, и пхэндя́: “Кон мэ сом, Раё Дэ́вла, Раё Дэ́вла, и со дасаво кхэр миро, со Ту ман адя́кэ барьякирдян.</verse>
				<verse number="19">И дава́ сыкадыя́ ишчо (инкэ́) на́бут дрэ Тырэ́ якха́, Раё Дэ́вла миро, Раё Дэ́вла; нэ Ту ракирдян ишчо (инкэ́) пал кхэр Тырэ́ дынарискиро дро англыпэ́н. Дава́ исын пир манушы́тко, Раё Дэ́вла миро, Раё Дэ́вла!</verse>
				<verse number="20">Со буты́р могинэ́ла тэ пхэнэ́л Ту́кэ Дави́до? Ту джинэ́са писхари́с Тырэ́с, Раё Дэ́вла миро, Раё Дэ́вла!</verse>
				<verse number="21">Ваш лав Тыро́ и пир ило́ Тыро́ Ту кэрэ́са дава́, сыкави саро́ дава́ Тырэ́ писхари́скэ.</verse>
				<verse number="22">Пир саро́ Ту сан баро́, Раё Дэ́вла миро, Раё Дэ́вла! Палдава́ со нанэ Нико́н дасаво-паць, сыр Ту сан, и нанэ Дэвлэ́с, апри́ч Ту́тэ, пир саро́, со амэ шундя́м пэ́скирэ канэнца.</verse>
				<verse number="23">И кон исын равно Дырэ манушэ́нгэ Израилёскэ, екхэ манушэ́нгэ пэ пхув, ваш савэ́нгэ явдя́ Рай Дэвэ́л, соб (кай) тэ зракхэ́л лэс Пэ́скэ дрэ манушэ́ндэ, и тэ прославинэл Пэ́скиро лав, и тэ кэрэ́л баро́ и дарано анги́л Тырэ́ манушэ́ндэ, савэ́н Ту лыян Пэ́скэ Египтянэндыр, традыян криг манушэ́н и лэ́нгирэ дэвлорэ́?</verse>
				<verse number="24">И Ту зорьякирдян пал Пэ́стэ Тырэ́ Израилёскирэ манушэ́н, сыр Пэ́скирэ манушэ́н, пэ ве́ко, и Ту, Раё Дэ́вла, яця́н лэ́скирэ Дэвлэ́са.</verse>
				<verse number="25">И какана́, Ту, Раё Дэ́вла, сполнин пэ ве́ки лав, саво́ ракирдян Ту пал Тырэ́ писхаристэ, и пал лэ́скиро кхэр, и кэр дова́, со Ту ракирдян.</verse>
				<verse number="26">И мэк тэ славинэлпэ лав Тыро́ дрэ ве́ки, соб (кай) тэ ракирэ́н: “Рай Дэвэ́л, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро – Дэвэ́л пэ Израилё.” И кхэр писхарискиро, Тырэ́ Давидо́скиро мэк тэ явэ́л зорало́ анги́л Ту́тэ.</verse>
				<verse number="27">Адя́кэ сыр Ту, Раё Дэ́вла, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро, Дэвэ́л Израилёскиро, отчхакирдян писхари́скэ Тырэ́скэ, ракири́: ‘Кэра́ва ту́кэ кхэр, тэды писха́ри тыро́ отдыя́ пэ́скиро ило́, соб (кай) тэ мангавпэ Ту́кэ дасавэ́ патерьяса (молитваса).</verse>
				<verse number="28">И адя́кэ, Раё Дэ́вла миро, Раё Дэ́вла! Ту сан Дэвэ́л, и лава́ Тырэ́ исын на хоханэ́, и Ту дыя́н Тырэ́ писхари́скэ дасаво лачхипэ́н!</verse>
				<verse number="29">И какана́ лэпэ и бахтякир Тырэ́-писхарискиро кхэр, соб (кай) ёв тэ явэ́л ве́чно анги́л Ту́тэ; пал-дова́ со Ту, Раё Дэ́вла миро, Раё Дэ́вла, пхэндя́н дава́, и бахтякирибнаса Тырэса ячэ́ла Тырэ́ писхарискиро кхэр бахтякирдо́ дро ве́ко.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="8">
				<verse number="1">Пало́ (после) дава́ Дави́до домардя́ Филистимлянэн и штылякирдя лэн, и лыя́ Дави́до Мефего-Гаамма Филистимлянэнгирэ вастэ́ндыр.</verse>
				<verse number="2">И домардя́ ёв Моавитянэн, и змериндя лэн шэлэса, чхуви лэн пэ пхув; и отмериндя дуй шэлэ пэ мулякирдэндэ, а екх шэло тэ ячкирэн дрэ джидэндэ. И ячнэ́ Моавитяни Давидо́стэ писхарье́нца и плэскирдэ дань.</verse>
				<verse number="3">И замардя́ Дави́до Адраазарос, Реховоскирэ чхавэ́с, Сувакирэ крали́с, ке́ли одова́ гия́, соб (кай) тэ рискирэ́л пэ́скири зор пэ кусты́к пашы́л рэка (лэнь) Ефрато;</verse>
				<verse number="4">и лыя́ Дави́до лэ́стыр тысёнцо эфташэла́ манушэ́н уклистэ́ пэ грэ́ндэ и биш тысёнцы пэзал, и подчхиндя Дави́до жылы сарэ́ грэ́ндэ, савэ́ сыс дынэ́ андрэ́ дрэ марибны́тка вурдына́, а ячкирдя́ пэ́скэ лэ́ндыр ваш шэл марибны́тка вурдына́.</verse>
				<verse number="5">И явнэ́ Сирийцы Дамаскостыр тэ подэн васт Адразароскэ, кэ Сувакиро кра́ли; нэ Дави́до замардя́ биш тэ дуй тысёнцы манушэ́н Сирийцэн.</verse>
				<verse number="6">И чхудя́ Дави́до ракхибнарискирэ халадэ́н пэ Дамаскоскири Сирия, и ячнэ́ Сирийцы писхарье́нца Давидоскэ, и плэскирдэ лэ́скэ дань. И ракхця́ Рай Дэвэ́л Давидо́с усенде (везде), карик ёв тэ на джала.”</verse>
				<verse number="7">И лыя́ Дави́до сувнакунэ́ шчы́ты, савэ́ сыс Адраазароскирэ писхарьендэ, и яндя́ лэн дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="8">А дрэ Бефа и Берофа, фо́рья Адраазароскирэ, лыя́ кра́ли Дави́до древа́н бут харко́ма (медь).</verse>
				<verse number="9">И шундя́ Фоё, Имафаскиро кра́ли, со Дави́до замардя́ сарэ́ Адразароскирэ халадэ́н,</verse>
				<verse number="10">и бичхадя́ Фоё Иорамос, пэ́скирэ чхавэ́с, кэ кра́ли Дави́до, тэ прилэл лэс и тэ парикирэл лэс пал дова́, со ёв мардя́пэ Адраазароса и замардя́ лэс; пал-дова́ со Адраазаро лыджия́ марибэна Фоёса. Дрэ васта́ Иорамоскирэ сыс кхорэ́ (сасу́ды) рупувэ́, сувнакунэ́ и харкунэ́.</verse>
				<verse number="11">Лэн адя́кэ-паць кра́ли Дави́до отдыя́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, кхэтанэ́ рупэ́са и сувнака́са, саво́ ёв отлыя сарэ́ манушэ́ндыр, савэ́н ёв пиризорьякирдя (збердындя):</verse>
				<verse number="12">Сирийцэндыр, и Моавитянэндыр, и Амонитянэндыр, и Филистимлянэндыр, и Амаликитянэндыр, дова́ и со отлыя Адраазаростыр, Реховоскирэ-чхавэ́с-тыр, крали́стыр Сувакирэстыр.</verse>
				<verse number="13">И ґаздыя́ Дави́до пэ́скиро лав, сыр рисия́, ке́ли ёв домардя́ дэшуохто тысёнцы манушэ́н Сирийцэндыр пэ Лондо до́ло.</verse>
				<verse number="14">И чхудя́ ёв ракхибнаскирэн халадэ́н пэ Идумея; пир сари́ Идумея чхудя́ ёв ракхибнаскирэн халадэ́н, и сарэ́ Идумеяни сыс Давидо́скэ писхарье́нца. И ракхця́ Дэвэ́л Давидо́с усенде, карик ёв тэ на псирэ́л.</verse>
				<verse number="15">И Дави́до сыс крали́са пэ саро́ Израилё, и кэрдя́ Дави́до сэ́ндо и чачипэ́н пэ сарэ́ пэ́скирэ манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="16">Иоа́во, Саруяскиро чхаво́, сыс халадэ́нгиро барыдыро́; и Иосафа́то, Ахилудаскиро чхаво́ – канцэляри;</verse>
				<verse number="17">Садоко, Ахитуваскиро чхаво́, и Ахимелехо, Авиафароскиро чхаво́ – рашая́, Сераё – лыла́-чхиныбнаскиро;</verse>
				<verse number="18">и Ванея, Иодаёскиро чхаво́ – барыдыро́ пэ Хелеямэндэ и Фелефеямэндэ, и чхавэ́ Давидо́скирэ – англатунэ́ барыдыра́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="9">
				<verse number="1">И пхэндя́ Дави́до: “Ци яця́пэ вари-кон Сауло́скирэ кхэрэ́стыр? Мэ кэравас лэ́скэ лачхипэ́н (тангипэ́н) пал Ионафаностэ.</verse>
				<verse number="2">Дро кхэр Саулоскиро сыс писха́ри, пир лав Сива; и кхардэ́ лэс кэ Дави́до, и пхэндя́ лэ́скэ кра́ли: “Ци сан ту Сива?” И одова́ пхэндя́: “Мэ, писха́ри тыро́.”</verse>
				<verse number="3">И пхэндя́ кра́ли: “Ци исын буты́р вари-кон кхэрэ́стыр Саулоскирэстыр? Мэ кэравас лэ́скэ лачхипэ́н (тангипэ́н) Дэвлэ́скиро.” И пхэндя́ Сива крали́скэ: “Исын Ионафаноскиро чхаво́, саво́ исын лангало ґэрэ́нца.”</verse>
				<verse number="4">И пхэндя́ лэ́скэ кра́ли: “Кай исын ёв?” И пхэндя́ Сива крали́скэ: “Ѓа́да, ёв исын дро Махиро́скиро кхэр, Амиэлоскирэ-чхавэ́скиро, дро Лодеваро.”</verse>
				<verse number="5">И бичхадя́ кра́ли Дави́до, и лынэ́ лэс Махироскирэ кхэрэ́стыр, Амиэлоскирэ чхавэстыр, Лодеваростыр.</verse>
				<verse number="6">И явдя́ Мефивосфее! (Мемфивосфее!) Ионафаноскиро чхаво́, Сауло́скирэ-чхавэ́скирэ, кэ Дави́до, и пыя́ пэ пэ́скиро муй, и клониндяпэ. И пхэндя́ Дави́до: “Мефивосфеё!” И пхэндя́ дова́: “Ѓа́да, писха́ри тыро́.”</verse>
				<verse number="7">И пхэндя́ лэ́скэ Дави́до: “На дар; мэ кэра́ва ту́кэ лачхипэ́н (тангипэ́н) пал тырэ́ дадэ́стэ Иофаностэ и рискира́ва ту́кэ сарэ́ Сауло́скирэ фэ́лды, дадэ́скирэ-тырэскирэ, и ту ўса́ды (сак) кажно мо́ло явэ́са тэ хас маро́ пал миро сками́нд.”</verse>
				<verse number="8">И клониндяпэ Мефивосфеё и пхэндя́: “Со адасаво́ исын писха́ри тыро́, со ту дыкхця́н ласкаса́ пэ адасавэстэ мулэстэ джуклэстэ, сыр мэ сом?”</verse>
				<verse number="9">И кхардя́ кра́ли Сивас, Сауло́скирэ дынари́с, и пхэндя́ лэ́скэ: “Саро́, со сыс Саулоскиро и сар лэ́скирэ кхэрэ́скиро, мэ отда́ва тырэ́ хула́скирэ чхавэ́скэ;</verse>
				<verse number="10">и адя́кэ обкэр ваш лэ́скэ пхув ту и чхавэ́ тырэ́ писха́рья тырэ́, и ян ла́кирэ баритка (пло́ды), соб (кай) тырэ́ хула́скирэ чхавэ́стэ тэ явэ́л маро́ ваш хабэ́н; о Мемивосфеё, хуласкиро чхаво́, ўса́ды (сак) явэ́ла тэ хал пал миро сками́нд.” Сивастэ сыс дэшупандж чхавэ́ и дэшуду́й писха́рья.</verse>
				<verse number="11">И пхэндя́ Сива крали́скэ: “Саро́, со припхэнэла хула́й миро, кра́ли, писхари́скэ пэскирэскэ, кэрэ́ла писха́ри тыро́.” Мефивосфеё хая пал Давидо́скиро сками́нд, сыр екх крали́скирэ чхавэ́ндыр.</verse>
				<verse number="12">Мефивосфеёстэ сыс тыкнэ́-бэршытко чхаво́, пир лав Миха. Сарэ́, кон дживдя́ дро Сиваскиро кхэр, сыс Мефивосфеёскирэ писха́рья.</verse>
				<verse number="13">И дживдя́ Мефивосфеё кэ Ерусалимо, пал-дова́ со ёв хая ўса́ды (сак) пал крали́скиро сками́нд. Ёв сыс лангало пэ дуй ґэра́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="10">
				<verse number="1">Сыр прогия́ вари-кицы́ часо, мыя́ Амонитянэнгиро кра́ли, и яця́ пэ штэ́то ле́скиро лэ́стэ крали́са лэ́скиро чхаво́ Аноно.</verse>
				<verse number="2">И пхэндя́ Дави́до: “Кэра́ва мэ лачхипэ́н Аноноскэ, Наасовоскирэ чхавэ́скэ, пал лачхо́ рэ́ндо, саво́ кэрдя́ ма́нгэ лэ́скиро дад.” И бичхадя́ Дави́до пэ́скирэ дынарье́н тэ ракирэ́н пир ило́ Аноноскэ пал лэ́скирэ дадэ́стэ, и явнэ́ Давидо́скирэ дына́рья пэ Амонитянэнгири пхув.</verse>
				<verse number="3">Нэ тхага́рья Амонитянэнгиро пхэндлэ́ Аноноскэ, хула́скэ пэскирэскэ: “Нау́што ту думинэса, со Дави́до пал паты́в кэ дад тыро́ прибичхадя кэ ту пэскирэн манушэ́н тэ уракирэн тут? Ци на ваш дава́, соб (кай) тэ обдыкхэл фо́ро, и тэ выдыкхэл дрэ лэ́стэ, и пало́ (после) дава́ тэ розмарэл лэс, прибичхадя Дави́до дынарье́н пэскирэн кэ ту?”</verse>
				<verse number="4">И лыя́ Аноно дынарье́н Давидоскирэн, и обчхиндя кажнонэстыр лэ́ндыр паш чхора (брода), и обчхиндя и́ди лэ́нгирэ пэ паш, кэ трушула, и отмэкхця лэн.</verse>
				<verse number="5">Ке́ли роспхэндлэ́ пал дава́ Давидо́скэ, тэды ёв бичхадя́ кэ ёнэ пэ стреч, адя́кэ сыр ёнэ сыс древа́н ладжакирдэ́. И припхэндя́ кра́ли тэ пхэнэ́н лэ́нгэ: “Ячэ́нпэ дро Ерихо́но, пака отбарьёна чхора (броды) тумарэ́, и тэды рисён.”</verse>
				<verse number="6">И дыкхнэ́ Амонитяни, со ёнэ кэрдэ́пэ вэргэнца ваш Давидо́скэ; и бичхадэ́ Амонитяни тэ лэн пал ловэ́ Сирийцэн Бефо-Рефовостыр и Сирийцэн Суватыр биш тысёнцы пэзал, крали́стэ Махастэ тысёнцо манушэ́н, и Истовостыр дэшуду́й тысёнцы манушэ́н.</verse>
				<verse number="7">Ке́ли шундя́ пал дава́ Дави́до, тэды бичхадя́ Иоавос сарэ́ муршканэ́ халадэнца.</verse>
				<verse number="8">И выгинэ́ Амонитяни, и тэрдинэ́ пашы́л по́рта кэ марибэ́н, а Сирийцы Сувакирэ, и Реховоскирэ, и Истовакирэ, и Маахакирэ тэрдинэ́ ригаса пэ фэ́лда.</verse>
				<verse number="9">И дыкхця́ Иоа́во, со вэргэ́нгирэ халадэ́ сыс чхудэ́ проти лэ́стэ и анги́л, и пала́л, и выкэдыя́ халадэ́н сарэ́ндыр фэдыршонэн дро Израилё, и чхудя́ лэн проти Сирийцэндэ;</verse>
				<verse number="10">палатуны паш манушэ́н отдыя́ тэл зор Авесаскэ, пэ́скирэ пшалэ́скэ, соб (кай) ёв тэ чхувэ́л лэн проти Амонитянэндэ.</verse>
				<verse number="11">И пхэндя́ Иоа́во: “Ко́ли Сирийцы явэ́на тэ пиризорьякирэн ман, ту дэ́са васт ма́нгэ; а ко́ли Амонитяни тут лэ́на тэ пиризорьякирэн, то мэ ява́ва кэ ту тэ дав васт;</verse>
				<verse number="12">яв муршкано́, и ява́са тэ тэрдёвас твардэс пал амарэ́ манушэ́ндэ и пал фо́рья амарэ́ Дэвлэ́скирэ, а Рай Дэвэ́л кэрэ́ла, со Лэ́скэ явэ́ла трэй.”</verse>
				<verse number="13">И выгия́ Иоа́во и мануша́, савэ́ сыс лэ́стэ, пэ марибэ́н Сирийцэнца, и ёнэ праста́ндынэ лэ́стыр.</verse>
				<verse number="14">Амонитяни, дыкхи́, со Сирийцы нашэ́на, праста́ндынэ Авесастыр, и гинэ́ дрэ фо́ро. И рисия́ Иоа́во Амонитянэндыр и явдя́ дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="15">Сирийцы, дыкхи́, со Израильтя́ни домардэ́ лэн, скэдынэ́пэ кхэтанэ́.</verse>
				<verse number="16">И бичхадя́ Адраазаро и кхардя́ Сирийцэн, савэ́ сыс пал рэка (лэнь), и явнэ́ ёнэ кэ Еламо; а Совако, халадэ́нгиро барыдыро́, Адраазароскиро, рикирдя зор пэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="17">Ке́ли роспхэндлэ́ пал дава́ Давидо́скэ, тэды ёв скэдыя́ сарэ́н Израильтянэ́н, и пиригия Иорда́но, и явдя́ кэ Еламо. Сирийцы тэрдинэ́ проти Давидо́стэ, и мардэ́пэ лэ́са.</verse>
				<verse number="18">И праста́ндынэ Сирийцы Израильтянэндыр. Дави́до домардя́ Сирийцэндэ эфташэла́ марибны́тка вурдына́ и штардэша́ тысёнцы уклистэ́ пэ грэ́ндэ манушэ́н; замардя́ халадэ́нгирэ барыдырэ́с Совакос, саво́ одо́й и мыя́.</verse>
				<verse number="19">Ке́ли сарэ́ кра́лья, савэ́ сыс поддынэ Адразароскэ, дыкхнэ́, со ёнэ Израильтяне домарлэ лэн, тэды кэрдэ́ рама́нё (миро) Израильтянэнца и поддынэпэ лэ́нгэ. А Сирийцы (Сирияни) дара́ндынэ буты́р тэ дэн васт Амонитянэнгэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="11">
				<verse number="1">Пирда́л бэрш, дрэ дова́ дывэ́с, ке́ли выджа́на кра́лья дро марибны́тко дром (походо), то Дави́до бичхадя́ Иоавос и пэ́скирэ дынарье́н лэ́са и сарэ́ Израильтянэ́н; и ёнэ домардэ́ Амонитянэн, и лынэ́ Равва, Дави́до яця́пэ дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="2">Екхвар тэл бэльвэ́ль, Дави́до уштыя́ чхуибнастыр, и джа́лас пэ́скэ пэ стрэ́ха (пэ бэ́рга) крали́скирэ-кхэрэ́скири, и дыкхця́ стрэхатыр джувля́, сави́ коммпинэлапэ (нандё́ла); а одоя́ джувлы́ сыс древа́н шука́р.</verse>
				<verse number="3">И бичхадя́ Дави́до манушэ́н тэ уджинэ́н, кон сыс ада́я джувлы́? И пхэндлэ́ лэ́скэ: “Дава́ исын Вирса́вия, Елиамоскири чхай, Урия́скири-Хетеяниноскири ромны́.”</verse>
				<verse number="4">Дави́до бичхадя́ дынарье́н тэ лэн ла, и ёй явдя́ кэ ёв, и ёв сутя ла́са. Ке́ли ёй выжужакирдяпэ пэ́скирэ магирибнастыр, то рисия́ дро пэ́скиро кхэр.</verse>
				<verse number="5">Дая́ джувлы́ яця́ пхари́, и бичхадя́ звесь (зан) Давидо́скэ, ракири́: “Мэ сом пхари́.”</verse>
				<verse number="6">И бичхадя́ Дави́до тэ пхэнэ́н Иоавоскэ: “Бичха́в кэ мэ Урияс Хетеянинос.”</verse>
				<verse number="7">И явдя́ кэ ёв Урия, и роспхуцяпэ лэ́стыр Дави́до, и пал Иовостэ, и пал рэ́нды манушэ́ндэ, и пал марибнаскиро гиибэн.</verse>
				<verse number="8">И пхэндя́ Дави́до Урияскэ: “Джа́ кхэрэ́ и обмор пэ́скирэ ґэра́.” И выгия́ Урия крали́скирэ кхэрэ́стыр, а пала́л пал лэ́стэ лыджинэ́ и крали́скиро хабэ́н.</verse>
				<verse number="9">Нэ Урия сыс суто́ пашы́л крали́скирэ-кхэрэ́скири по́рта сарэ́ пэ́скирэ хула́скирэ дынарье́нца, и на гия́ дро пэ́скиро кхэр.</verse>
				<verse number="10">И роспхэндлэ́ Давидо́скэ, ракири́: “На гия́ Урия дро пэ́скиро кхэр.” И пхэндя́ Дави́до Урияскэ: “Ѓа́да, ту явдя́н дромэ́стыр: со́скэ ту на ги́ян дро пэ́скиро кхэр?</verse>
				<verse number="11">И пхэндя́ Урия Давидо́скэ: “Ковчэго, и Израилё, и Юда исын дрэ ша́тры, и хула́й миро Иоа́во, и писха́рья мирэ́ хула́скирэ исын пэ фэ́лда, а мэ заджавас дрэ пэ́скиро кхэр тэ хав, и тэ пья́в, и тэ совав пэ́скирэ ромня́са! Совлахава мэ тырэ́ джиибнаса и тырэ́-дэскирэ джиибнаса, со дава́ мэ на кэра́ва.”</verse>
				<verse number="12">И пхэндя́ Дави́до Урияскэ: “Ячпэ ада́й и пэ дава́ дывэ́с, а атася́ мэ отмэка́ва тут.” И яця́пэ Урия кэ Ерусалимо пэ дава́ дывэ́с кэ атася́.</verse>
				<verse number="13">И кхардя́ лэс Дави́до, и хая Урия анги́л лэ́стэ, и пия, и панякирдя лэс Дави́до. Нэ бэльвэле́ Урия гия́ тэ совэ́л пэ пэ́скиро чхуибэ́н пэ́скирэ хула́скирэ писхарье́нца, а дро пэ́скиро кхэр на гия́.</verse>
				<verse number="14">Пэ зло́ко (ранкоса) Дави́до чхиндя́ лыл Иоавоскэ, и бичхадя́ лэс Урияса.</verse>
				<verse number="15">Дрэ лыл ёв чхиндя́ адя́кэ: “Чхувэ́н Урияс дой, кай явэ́ла зорало́ марибэ́н, и отджан лэ́стыр, соб (кай) ёв тэ явэ́л замардо и тэ мэрэ́л.”</verse>
				<verse number="16">Пал-дова́, со ке́ли Иоа́во лэлас фо́ро, тэды ёв чхудя́ Урияс пэ дасаво штэ́то, пал саво́ джиндя́, со одо́й явэ́на муршканэ́ мануша́.</verse>
				<verse number="17">И выгинэ́ мануша́ форо́стыр, и мардэ́пэ Иоавоса, и пынэ́ вари-кицы́ манушэ́ндыр, Давидо́скирэ дынарье́ндыр (слугэ́ндыр); сыс замардо адя́кэ-паць и Урия Хетеянино.</verse>
				<verse number="18">И бичхадя́ Иоа́во тэ роспхэнэ́н пал саро́ марибнаскиро гиибэн.</verse>
				<verse number="19">И припхэндя́ манушэ́скэ, савэ́с прибичхадэ, ракири́: “Ке́ли ту роспхэнэса крали́скэ пал саро́ марибнаскиро гиибэн,</verse>
				<verse number="20">и дыкхэ́са, со кра́ли холясо́ла и пхэнэ́ла ту́кэ: ‘Со́скэ тумэ́ адя́кэ пашы́л подгинэ́ кэ фо́ро тэ марэ́нпэ? Нау́што тумэ́ на джиндлэ́, со вантатыр явэ́на тэ чхурдэ́н пэ тумэ́ндэ?</verse>
				<verse number="21">кон замардя́ Авимелехос, Ероваалоскирэ чхавэ́с? Ци на джувлы́ чхурдыя́ пэ лэ́стэ вантатыр жэрноскиро котэ́р, и ёв мыя́ дро Тевецо? Со́скэ тумэ́ пашы́л подгинэ́ кэ ва́нта?” Тэды и пхэн: ‘И писха́ри тыро́ Урия Хетеянино адя́кэ-паць мыя́.’</verse>
				<verse number="22">И гия́ ману́ш, саво́ сыс бичхадо́, и явдя́, и роспхэндя́ Давидо́скэ пал саро́, ваш со бичхадя́ лэс Иоа́во, пал саро́ марибнаскиро гиибэн.</verse>
				<verse number="23">Тэды ману́ш, саво́ сыс бичхадо́, пхэндя́ Давидо́скэ: “Пиризорьякирдэ амэн одолэ́ мануша́, и выгинэ́ кэ амэ пэ фэ́лда, и амэ традыям лэн кэ загиибэ́н дрэ вудара́;</verse>
				<verse number="24">тэды дынэ́ карье вантатыр пэ писхарьендэ тырэндэ, и мынэ́ вари-савэ́ крали́скирэ писхарьендыр; мыя́ адя́кэ-паць и тыро́ писха́ри Урия Хетеянино.</verse>
				<verse number="25">Тэды пхэндя́ Дави́до манушэ́скэ, савэ́с прибичхадэ: “Адя́кэ пхэн Иоавоскэ: ‘Мэк тэ на ладжакирэл тут пал дава́ рэ́ндо, пал-дова́ со курта́ла марэла яви́р мо́ло адолэс, яви́р мо́ло одалэс; зорьякир марибэ́н тыро́ проти фо́ро и розмар лэс. Адя́кэ подрикир лэс.’”</verse>
				<verse number="26">И шундя́ ромны́ Урия́скири, со мыя́ Урия, ла́киро ром, и рондя́ пал пэ́скирэ ромэстэ.</verse>
				<verse number="27">Ке́ли прогия́ часо тэ обровэл лэс, то Дави́до бичхадя́ и лыя́ ла дрэ пэ́скиро кхэр, и ёй яця́ лэ́скирэ ромня́са, и бияндя́ лэ́скэ чхавэ́с. И сыс дава́ на́лачхо рэ́ндо, саво́ кэрдя́ Дави́до, дрэ якха́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="12">
				<verse number="1">И бичхадя́ Рай Дэвэ́л Нафанос кэ Дави́до и одова́ явдя́ кэ ёв и пхэндя́ лэ́скэ: “Дро екх фо́ро сыс дуй мануша́: екх барвало́, а яви́р чороро́;</verse>
				<verse number="2">барвалэстэ сыс древа́н бут кхэритконэ́ мурдалэ́н (тыкно́ и баро́ ското),</verse>
				<verse number="3">а чорорэстэ ничы́, апри́ч екхэ бакрятэ, савья́ ёв киндя тыкнинькона и вычарадя, и ёй выбария лэ́стэ кхэтанэ́ лэ́скирэ чхавэ́нца; лэ́скирэ марэстыр ёй хая, и лэ́скирэ тахтастыр пия, и пэ лэ́скиро колынд сутя, и сыс ваш лэ́скэ, сыр чхай;</verse>
				<verse number="4">и явдя́ кэ барвало́ ману́ш дромэскиро ману́ш, и одова́ тангиндя (пожалиндя) тэ лэл пэ́скирэ бакрэ́н ци гурувэ́н, соб (кай) тэ кэравэл хабэ́н ваш манушэ́скэ дромэ́стыр, саво́ явдя́ кэ ёв, а лыя́ бакря́ чорорэскирья и кэрадя ла ваш манушэ́скэ, саво́ явдя́ кэ ёв.”</verse>
				<verse number="5">Зоралэ́с росхолясыя Дави́до пэ адалэ́ манушэ́стэ и пхэндя́ Нафаноскэ: “Тэ явэ́л джидо́ Рай Дэвэ́л! Мол мэрибна́скэ исын ману́ш, саво́ кэрдя́ дава́;</verse>
				<verse number="6">и пал бакрятэ ёв исын банго́ тэ заплэскирэл дрэ штар мо́лы, пал дова́, со кэрдя́ дава́, и пал-дава́, со ёв на тангиндя.”</verse>
				<verse number="7">И пхэндя́ Нафано Давидо́скэ: “Ту сан одова́ ману́ш. Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро: ‘Мэ помакхцём тут дрэ крали́стэ пэ Израилё, и Мэ зракхцём тут Сауло́скирэ вастэ́стыр,</verse>
				<verse number="8">и дыём ту́кэ тырэ́-хуласкиро кхэр и ромнен тырэ́ хуласкирэн пэ лоно тыро́, и дыём ту́кэ Израилёскиро и Юда́скиро кхэр, и ко́ли (со) дава́ ваш ту́кэ на ухтылэ́ла (на́доси), то Мэ дочхувавас ту́кэ ишчо (инкэ́) буты́р;</verse>
				<verse number="9">со́скэ ту на зракхця́н лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, кэрдя́н холы́ анги́л Лэ́скирэ якха́? Урияс Хетеянинос ту замардян куртала́са; ромня́ лэскирья лыян пэ́скэ дрэ ромня́тэ, а лэс замардян Амонитянэнгирэ куртала́са;</verse>
				<verse number="10">и адя́кэ на отджала курта́ла тырэ́ кхэрэ́стыр дро ве́ко, пал-дова́, со ту на кандыян ман и лыян ромня́ Урияскирэ Хетеяниноскирья, соб (кай) ёй тэ явэ́л ту́кэ ромня́са.</verse>
				<verse number="11">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: ‘Ѓа́да, Мэ чхува́ва пэ ту́тэ холы́ тырэ́ кхэрэ́стыр, и лава́ ромнен тырэ́н анги́л тырэ́ якха́, и отда́ва тырэ́ пашатунэскэ, и явэ́ла ёв тэ совэ́л тырэ́ ромне́нца анги́л дава́ кхам;</verse>
				<verse number="12">ту кэрдя́н штылэ́с, а Мэ кэра́ва дава́ анги́л саро́ Израилё и анги́л кхам.’”</verse>
				<verse number="13">И пхэндя́ Дави́до Нафаноскэ: “Кэрдём мэ грэ́хо анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ.” И пхэндя́ Нафано Давидо́скэ: “И Рай Дэвэ́л злыя́ ту́тыр грэ́хо тыро́, ту на мэрэ́са;</verse>
				<verse number="14">нэ сыр ту далэ́ рэндоса дыя́н приме́ро (сыкаибэ́н) Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ вэргэ́нгэ тэ кошэн Лэс, тэды мэрэ́ла ту́тэ чхаво́, саво́ бия́ндыя.”</verse>
				<verse number="15">И гия́ Нафано дрэ пэ́скиро кхэр. И замардя́ Рай Дэвэ́л тыкнэмасэс (биято́с), савэ́с бияндя́ Урия́скири ромны́ Давидо́скэ, и ёв занасвалыя.</verse>
				<verse number="16">И мангдя́пэ Дави́до Дэвлэ́скэ пал тыкнэмасэстэ, и постиндя Дави́до, и, екхджино́ сыс раты́, пасии пэ пхув.</verse>
				<verse number="17">И загинэ́ кэ ёв лэ́скирэ-кхэрэ́скирэ пхурыдыра́, соб (кай) тэ ґаздэ́н лэс пхувья́тыр; нэ ёв на камдя́ и на хая лэ́нца маро́.</verse>
				<verse number="18">Пэ эфта́то (битринэ́нгиро дэ́што) дывэ́с тыкномас мыя́, и дына́рья Давидо́скирэ дара́ндынэ тэ пхэнэ́н лэ́скэ, со мыя́ тыкномас; пал-дова́ со, ёнэ ракирдэ́: “Ке́ли тыкномас сыс джидо́, и амэ уракирасас лэс, и ёв на шундя́ зан амари́; сыр пхэна́са лэ́скэ: ‘Мыя́ тыкномас?’ Ёв кэрэ́ла вари-саво́ чорипэ́н.”</verse>
				<verse number="19">И дыкхця́ Дави́до, со дына́рья лэ́скирэ пириракирэнапэ штылэ́с машки́р пэ́стэ, и ґалыя́ Дави́до, со тыкномас мыя́, и пхуцяпэ Дави́до пэ́скирэ дынарье́ндыр (слугэ́ндыр): “Мыя́ тыкномас?” И пхэндлэ́: “Мыя́.”</verse>
				<verse number="20">Тэды Дави́до уштыя́ пхувья́тыр, и вымордяпэ, и помакцяпэ, и пирипарудя и́ди пэ́скирэ, и гия́ дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, и мангдя́пэ. Рисии кхэрэ́, пхэндя́, соб (кай) тэ дэн лэ́скэ маро́, и ёв хая.</verse>
				<verse number="21">И пхэндлэ́ лэ́скэ дына́рья лэ́скирэ: “Со дава́ значынэ́ла, со ту адя́кэ кэрэ́са: ке́ли тыкномас сыс джидо́, ту постиндянпэ и рондян; а ке́ли тыкномас мыя́, ту уштыян и хаян маро́?”</verse>
				<verse number="22">И пхэндя́ Дави́до: “Пака тыкномас сыс джидо́, мэ постиндёмпэ и рондём, пал-дова́ со думиндём: кон джинэ́ла, ци на потангинэла (пожалинэла) ман Рай Дэвэ́л, и тыкномас ячэ́лапэ джидо́?</verse>
				<verse number="23">А какана́ ёв мыя́; со́скэ ма́нгэ тэ постинав? Нау́што мэ сашты́ (могина́ва) тэ рискирав лэс? Мэ джа́ва кэ ёв, а ёв на рисёла кэ мэ.”</verse>
				<verse number="24">И штылякирдя Дави́до Вирса́вия, ромня́ пэскирья́, и загия́ кэ ёй, и сутя ла́са; и ёв бияндя чхавэс, и дыя лэскэ лав: Соломо́но. И Рай Дэвэл выкэдыя лэс Пэскэ, и ёв яця дро́го Ра́скэ-Дэвлэ́скэ,</verse>
				<verse number="25">и бичхадя́ пророко́с Нафанос, и ёв дыя́ лэ́скэ лав: Иедидиа (Дэвлэ́скиро Дро́го), пир Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав.</verse>
				<verse number="26">Иоа́во мардя́пэ проти Рава Амонитсконатэ и на́бут со ёв на лыя́ кралипнаскиро фо́ро.</verse>
				<verse number="27">И бичхадя́ Иоа́во манушэ́н кэ Дави́до тэ пхэнэ́н лэ́скэ: “Мэ гиём марибна́са пэ Рава и залыём пани́ форо́скиро;</verse>
				<verse number="28">какана́ скэ́дэ манушэ́н, и джа́ пашы́л кэ фо́ро, и лэ лэс; пал-дава́ со, ко́ли мэ ла́ва лэс, тэды миро лав явэ́ла дыно́ лэ́скэ.”</verse>
				<verse number="29">И скэдыя́ Дави́до сарэ́ манушэ́н, савэ́ ячнэ́пэ, и гия́ кэ Рава, и мардя́пэ проти лэ́стэ, и лыя́ лэс.</verse>
				<verse number="30">И лыя́ Дави́до вя́нка (коро́на) лэ́нгирэ крали́скиро, лэ́скирэ шэрэстыр, – а дрэ лэ́стэ сыс сувнака́й и дро́го бар, – и чхудя́ лэс Дави́до пэ пэ́скиро шэро́, и дорэсыбэ́н древа́н бут вылыджия́ форо́стыр.</verse>
				<verse number="31">А манушэ́н, савэ́ сыс дрэ лэ́стэ, ёв вылыджия́, и чхудя́ лэн тэл пилы (ризиля), тэл саструнэ́ молотилки (гиваобмарибнаскирэ), тэл саструнэ́ товэра, и чхурдыя́ лэн дрэ обхачкирдэ бова. Адя́кэ ёв кэрдя́ сарэ́ Амонитянэнгирэ форьенца. И рисия́ палэ Дави́до и сарэ́ мануша́ дро Ерусалимо.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="13">
				<verse number="1">И сыс адя́кэ пало́ (после) дава́: Авесаломостэ, Давидо́скирэ чхавэ́стэ, сыс шука́р пхэн, пир лав Фамарь, и покамдя ла Амноно, Давидо́скиро чхаво́.</verse>
				<verse number="2">И пиридживдя Амноно кэ дова́, со занасвалыя пирда́л Фамарьятэ, пэ́скирэ пхэнятэ; пал-дова́ со ёй сыс патывалы́ чхай, и Амноскэ здыяпэ пхарэ́с вари-со тэ кэрэ́л ла́са.</verse>
				<verse number="3">Нэ Амноностэ сыс дру́го (мал), пир лав Ионадаво, Самаёскиро чхаво́, Давидо́скирэ-пшалэскиро; и Ионадаво сыс древа́н мэндро ману́ш.</verse>
				<verse number="4">И ёв пхэндя́ лэ́скэ: “Со́стыр ту адя́кэ шутёса кажнонэ́ дывэсэса, чхаво́ крали́скиро, – ци на пхэнэ́са ту ма́нгэ?” И пхэндя́ лэ́скэ Амноно: “Фамарь, пхэня́ Авесаломоскирья, мирэ́ пшалэскирья, мэ кама́м.”</verse>
				<verse number="5">И пхэндя́ лэ́скэ Ионадаво: “Пасёв дрэ чхуибэ́н тыро́ и причхувпэ насвалэса; и ке́ли тыро́ дад явэ́ла тэ дыкхэ́л тут, пхэн лэ́скэ: ‘Мэк тэ явэ́л Фамарь, мири́ пхэн, и чалякирэла ман хабнаса, кэрави хабэ́н паш мирэ́ якха́, соб (кай) мэ дыкха́в и тэ хав ла́кирэ вастэ́ндыр.’”</verse>
				<verse number="6">И пасия́ Амноно и причхудяпэ насвалэса, и явдя́ кра́ли тэ дыкхэ́л лэс; и пхэндя́ Амноно крали́скэ: “Мэк тэ явэ́л Фамарь, мири́ пхэн, и тэ пэкэл пашы́л мирэ́ якха́ мариклы, ци дуй, и мэ хава ла́кирэ вастэ́ндыр.”</verse>
				<verse number="7">И бичхадя́ Дави́до кэ Фамарь дро кхэр тэ пхэнэ́н: “Джа́ дро кхэр Амноноскиро, пшалэ́скирэ тырэскиро, и кэра́в лэ́скэ хабэ́н.”</verse>
				<verse number="8">И гия́ ёй дрэ пэ́скирэ-пшалэскиро Амоно́скиро кхэр; а ёв сыс пашто́. И лыя́ ёй яржо́, и затвориндя, и кэрдя́ анги́л лэ́скирэ якха́ и пэкця марикля,</verse>
				<verse number="9">и лыя́ скороведа (хич) и чхудя́ анги́л лэ́стэ; нэ ёв на камдя́ тэ хал. И пхэндя́ Амноно: “Мэк сарэ́ тэ выджа́н ма́ндыр.” И выгинэ́ сарэ́ лэ́стыр мануша́,</verse>
				<verse number="10">и пхэндя́ Амноно Фамарьякэ: “Лы́джа адатхы́р хабэ́н дрэ андратуны́ шту́ба, и мэ хава тырэ́ вастэ́ндыр.” И лыя́ Фамарь марикля, савэ́ ёй пэкця, и отлыджия лэн Амноноскэ, пэ́скирэ пшалэ́скэ, дрэ андратуны́ шту́ба.</verse>
				<verse number="11">И ке́ли ёй чхудя́ анги́л лэ́стэ, соб (кай) ёв тэ хал, тэды ёв ухтылдя ла и пхэндя́ ла́кэ: “Джа́, пасёв ма́нца, пхэн мири́.”</verse>
				<verse number="12">Нэ ёй пхэндя́: “Над, миро пша́ла, на отлэ паты́в ма́ндыр, пал-дова́ со на кэрэ́лапэ адя́кэ дро Израилё; на кэр дава́ дылныпэ́н.</verse>
				<verse number="13">И мэ карик джа́ва мирэ́ бипатываса. И ту, ту явэ́са екхэ дылынэндыр дрэ Израилё. Ту ра́кир крали́са; ёв на отпхэнэ́ла тэ отдэ́л ман ту́кэ.”</verse>
				<verse number="14">Нэ ёв на камдя́ тэ шунэ́л ла́кирэ лава́, и пиризорьякирдя ла, и лыя́ пэ зор ла, и пасия́ ла́са.</verse>
				<verse number="15">Пало́ (после) дова́ лыя́ зоралэ́с тэ на камэл ла Амноно най барэ́ накамибнаса, адя́кэ, со накамибэн, савэ́са ёв на могиндя́ тэ дыкхэ́л пэ ла́тэ, сыс зоралэды́р камибнастыр, саво́ сыс лэ́стэ кэ ёй; и пхэндя́ ла́кэ Амноно: “Ушты́, джа́.”</verse>
				<verse number="16">И Фамарь пхэндя́ лэ́скэ: “Над, тэ традэс криг ман – дава́ фуипэ́н исын буты́р англатунэстыр, саво́ ту кэрдя́н ма́нца.” Нэ ёв на камдя́ тэ шунэ́л ла.</verse>
				<verse number="17">И кхардя́ пэ́скирэ тэрнэ́ манушэ́с, саво́ дынариндя́ лэ́скэ, и пхэндя́: “Традэ криг ма́ндыр адалья яври́, и пхандэ вудара́ пал ла́тэ.”</verse>
				<verse number="18">Пэ ла́тэ сыс цвятисто и́дя, пал-дова́ со дасавэ́ упратунэ и́ди носиндлэ крали́скирэ патывалэ́ чхая́. И лыджия́ ла дына́ри яври́ и пхандя пал ла́тэ вуда́р.</verse>
				<verse number="19">И чхудя́ Фамарь пеплоса пэ́скиро шэро́, и роскустя цвятытко и́дя, сави́ сыс пэ пэ́стэ, и чхудя́ пэ́скирэ васта́ пэ пэ́скиро шэро́, и адя́кэ гия́ и годлыя.</verse>
				<verse number="20">И пхэндя́ ла́кэ Авесало́мо, ла́киро пшал: “Ци на Амноно, тыро́ пшал, сыс ту́са? – Нэ какана́ яв штыл, мири́ пхэн; ёв – пшал тыро́; на пириджив тырэ́ илэ́са пал дава́ рэ́ндо.” И дживдя́ Фамарь екхджины дрэ пэ́скирэ пшалэскиро Авесалоскиро кхэр.</verse>
				<verse number="21">И шундя́ кра́ли Дави́до пал саро́ дава́, и древа́н росхолясыя.</verse>
				<verse number="22">О Авеса́ломо на ракирдя́ Амноноса ни чорипэ́н, ни лачхипэ́н; пал-дова́ со Авесало́мо на могиндя́ тэ дыкхэ́л пэ Амноностэ пал дова́, со ёв обладжакирдя Фамарь, лэскирья пхэня́.</verse>
				<verse number="23">Пирда́л дуй бэрш сыс обчхиныбэн бакрэ́н Авесаломостэ дрэ Ваало-Гацоро, со исын пашы́л Ефремостэ, и кхардя́ Авесало́мо сарэ́ кралискирэн чхавэ́н.</verse>
				<verse number="24">И явдя́ Авесало́мо кэ кра́ли и пхэндя́: “Ѓа́да, мэк тэ джал кра́ли и лэ́скирэ дына́рья тырэ́ писхариса.”</verse>
				<verse number="25">Нэ кра́ли пхэндя́ Авесаломоскэ: “Над, миро чхаво́, амэ на джа́са сарэ́, соб (кай) тэ на явас ту́кэ дро пхарипэ́н.” И древа́н ракирэ́лас пир ило́ Авесало́мо лэ́скэ; нэ ёв на закамдя́ тэ джал и бахтякирдя́ лэс.</verse>
				<verse number="26">И пхэндя́ лэ́скэ Авесало́мо: “Тэды мэк тэ джал амэ́нца Амноно, пшал миро.” И пхэндя́ лэ́скэ кра́ли: “Со́скэ лэ́скэ тэ джал ту́са?”</verse>
				<verse number="27">Нэ Авесало́мо уракирдя лэс, и ёв отмэкця́ лэ́са Амнонос и сарэ́ крали́скирэ чхавэ́н;</verse>
				<verse number="28">Авесало́мо припхэндя́ пэ́скирэ тэрнэ́ манушэ́нгэ, пхэни́: “Дыкхэ́н, сыр моля́тыр (виностыр) Амноноскиро ило́ явэ́ла хотно (весёло), и мэ пхэна́ва тумэ́нгэ: ‘Замарэ́н Амнонос,’ тэды замарэ́н лэс, на дарэ́н; дава́ мэ припхэнава тумэ́нгэ, явэ́н бидарипнаскирэ и муршканэ́.”</verse>
				<verse number="29">И кэрдэ́ Авесаломоскирэ тэрнэ́ мануша́ Амноноса, сыр припхэндя́ Авесало́мо. Тэды уштынэ́ сарэ́ крали́скирэ чхавэ́, бэшнэ́ кажно (сва́ко) пэ пэ́скирэ мулостэ и нашнэ́.</verse>
				<verse number="30">Ке́ли ёнэ сыс пэ дром, догия́ шуныбэ́н кэ Дави́до, со Авесало́мо замардя́ сарэ́н крали́скирэ чхавэ́н, и на яця́пэ ни екхэ́с лэ́ндыр.</verse>
				<verse number="31">И уштыя́ кра́ли, и роскустя пэ́скирэ и́ди, и пасия́ пэ пхув, и сарэ́ дына́рья лэ́скирэ, савэ́ сыс тэрдэ́ пашы́л лэ́стэ, роскушнэ пэ́скирэ и́ди.</verse>
				<verse number="32">Нэ Ионадаво, Самаёскиро чхаво́, Давидо́скирэ-пшалэскиро, пхэндя́: “Мэк тэ на думинэл миро хула́й, со сарэ́н тэрнэ́ манушэ́н, крали́скирэ чхавэ́н, замардэ́; екх Амноно мыя́; пал-дова́ со Авесаломостэ сыс дая́ задумка долэ́ дывэсэ́стыр, сыр Амноно обладжакирдя лэскирья пхэня́;</verse>
				<verse number="33">и адя́кэ мэк миро хула́й, кра́ли, тэ на пиридживэл пал дова́, сы́рбы мынэ́ сарэ́ крали́скирэ чхавэ́: мыя́ екх Амноно.</verse>
				<verse number="34">И настя́ Авесало́мо. И ґаздыя́ тэрно́ ману́ш, саво́ сыс тэрдо́ пэ ракхибэн, пэ́скирэ якха́, и дыкхця́: ґа́да, бут мануша́ джа́на пири́ дром пир бэрга́киро згиибэн.</verse>
				<verse number="35">Тэды Ионадаво пхэндя́ крали́скэ: “Акэ, джа́на крали́скирэ чхавэ́; сыр ракирдя́ тыро́ писха́ри, адя́кэ и исын.”</verse>
				<verse number="36">И сыр ёв пхэндя́ дава́, ґа́да, явнэ́ крали́скирэ чхавэ́, и ґаздынэ́ го́дла и рондлэ́. И кокоро́ кра́ли и сарэ́ лэ́скирэ дына́рья рондлэ́ древа́н барэ́ ровибнаса.</verse>
				<verse number="37">Авесало́мо настя́ и гия́ кэ Фалмаё, Емиудаскиро чхаво́, Гесуроскиро кра́ли. И рондя́ Дави́до пал пэ́скирэ чхавэ́стэ дрэ сарэ́ дывэса́.</verse>
				<verse number="38">Авесало́мо настя́, и явдя́ дрэ Гесуро и яця́пэ одо́й трин бэрш.</verse>
				<verse number="39">И на лыя́ кра́ли Дави́до тэ родэ́л Авесаломос; пал-дова́ со ёв штылыя пал Амноноскиро мэрибэ́н.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="14">
				<verse number="1">И ґалыя́ Иоа́во, чхаво́ Сарияскиро, со ило́ крали́скиро рисия́ кэ Авесало́мо.</verse>
				<verse number="2">И бичхадя́ Иоа́во дрэ Фекоя, и лыя́ одотхы́р годьварья джувля́, и пхэндя́ ла́кэ: “Причхувпэ, со ту ровэса, и ури калы и́дя, и вымакхпэ елеёса, и причхувпэ джувля́са, сави́ бут дывэса́ обровэла пал мулэстэ;</verse>
				<verse number="3">и джа́ кэ кра́ли, и пхэн лэ́скэ адя́кэ и адя́кэ.” И учхудя Иоа́во дрэ ла́кирэ ушта́, со тэ пхэнэ́л.</verse>
				<verse number="4">И загия́ джувлы́ Фекоитянка кэ кра́ли, и пыя́ мо́са пэскирэса пэ пхув, и поклониндяпэ, и пхэндя́: “Дэ васт, кра́лё!”</verse>
				<verse number="5">И пхэндя́ ла́кэ кра́ли: “Со пхарьякирэла тут?” И пхэндя́ ёй: “Мэ сом пивлы (удова), ром миро мыя́;</verse>
				<verse number="6">и тырэ́ дынарицатэ сыс дуй чхавэ́; ёнэ покошнэпэ пэ фэ́лда, и на сыс никонэ́скэ тэ розлэл лэн, и замардэ́ екх екхэ́с, и мулякирдя́ лэс.</verse>
				<verse number="7">И ґа́да, ґаздыя́пэ саро́ ро́до пэ дынарицатэ тырьятэ, и ракирэ́ла: ‘Отдэ́ пэ́скирэ пшалэ́скирэ умарибнарис; амэ замараса лэс пал лэ́скирэ-пшалэскиро ди, саво́ ёв хасякирдя́, и замараса миштыпэ́н прилыибнаскирэс (наследникос).’ И адя́кэ ёнэ мурдякирэна палатуны (последнё) яг мири́, соб (кай) тэ на ячкирэс ромэскэ мирэ́скэ лав и ро́до пэ пхув.”</verse>
				<verse number="8">И пхэндя́ кра́ли джувля́кэ: “Джа́ штылэ́с кхэрэ́, мэ да́ва припхэныбэ́н пал ту́тэ.”</verse>
				<verse number="9">Нэ джувлы́ Фекоитянка пхэндя́ крали́скэ: “Мэк тэ явэ́л банг пэ ма́ндэ, миро хула́ё, кра́ли и пэ мирэ́ дадэ́скиро кхэр, кра́ли и лэ́скиро престоло исын на банго́.”</verse>
				<verse number="10">И пхэндя́ кра́ли: “Одолэ́с, кон явэ́ла пэ ту́тэ, ян кэ мэ, и ёв буты́р на чилавэ́ла тут.”</verse>
				<verse number="11">Ёй пхэндя́: “Мэ манга́ва тут, кра́лё, ри́пир, Рас-Дэвлэ́с, Дэвлэ́с тырэ́с, соб (кай) тэ на явэ́н буты́р, кон отхала (отомстиныбнари) пал рат и тэ на домарэн мирэ́ чхавэ́с.” И пхэндя́ кра́ли: “Тэ явэ́л джидо́ Рай Дэвэ́л! На пэрэ́ла и бал чхавэ́скирэ тырэскиро пэ пхув.”</verse>
				<verse number="12">И пхэндя́ джувлы́: “Дэ дазволо (во́ля) тырэ́ писхарицакэ тэ пхэнэ́л екх лав хула́скэ мирэ́скэ, крали́скэ.”</verse>
				<verse number="13">Ёв пхэндя́: “Ра́кир.” И пхэндя́ джувлы́: “Со́скэ ту адя́кэ думинэса проти Дэвлэ́скирэ манушэ́ндэ? О кра́ли, пхэни́ дава́ лав, бангякирдя кокоро́ пэс, пал-дова́ со ёв на рискирэ́ла пэ́скирэ чхавэ́с, савэ́с ёв традыя́ криг.</verse>
				<verse number="14">Амэ мэраса и ява́са сыр пани́, саво́ исын вычхудо пэ пхув, саво́ нашты́ тэ скэдэс; нэ Дэвэ́л на камэ́ла тэ хасякирэ́л ди и дэл годы́, сыр бы тэ на отрискирэл Пэ́стыр и одолэ́с, савэ́с традынэ яври́.”</verse>
				<verse number="15">И какана́ мэ явдём тэ пхэна́в крали́скэ, хула́скэ мирэ́скэ, далэ́ лава́, пал-дова́ со мануша́ страхакирна ман; и тыри́ писхарка пхэндя́: “Пириракирава мэ крали́са, ци на кэрэ́ла ёв пир лав пэ́скирэ дынарицакиро;</verse>
				<verse number="16">чачэс, кра́ли вышунэла и зракхэ́ла пэскирья́ писхарица манушытконэ́ вастэ́стыр, савэ́ камэ́на тэ замарэ́н ман кхэтанэ́ мирэ́ чхавэ́са Дэвлэ́скирэ мэкнэ́ миштыпна́стыр (Израилёстыр).”</verse>
				<verse number="17">И пхэндя́ дына́рица тыри́: ‘Мэк тэ явэ́л лав хула́скирэ мирэскирэ, крали́скирэ, дро рама́нё (миро) ма́нгэ, пал-дова́ со хула́й миро, кра́ли, исын сыр Дэвлэ́скиро Янго́ло, и ёв сашты́ (могинэ́ла) тэ вышунэл и лачхипэ́н, и фуипэ́н. И Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, явэ́ла ту́са.”</verse>
				<verse number="18">И отпхэндя́ кра́ли, и пхэндя́ джувля́кэ: “На гарав ма́ндыр, пал со мэ пхучавапэ ту́тыр.” И пхэндя́ джувлы́: “Ра́кир, хула́ё миро, кра́ли.”</verse>
				<verse number="19">И пхэндя́ кра́ли: “Ци исын Иоавоскиро васт дро саро́ дава́ ту́са?” И отпхэндя́ джувлы́, и пхэндя́: “Мэк тэ дживэ́л ди тыро́, миро хула́й, кра́ли; ни пэ чачи́, ни пэ зэ́рво (ле́во) риг нашты́ тэ отджав долэ́стыр, со пхэндя́ хула́й миро, кра́ли; чачэс, тыро́ писха́ри Иоа́во пхэндя́ ма́нгэ, и ёв чхудя́ дрэ тырэ́ писхарицакирэ ушта́ сарэ́ далэ́ лава́;</verse>
				<verse number="20">соб (кай) притчаса тэ дэс рэндоскэ дасаво выгиибэн, о писха́ри тыро́ Иоа́во высыклякирдя ман; нэ хула́й миро исын годо́, сыр годо́ исын Дэвлэ́скиро Янго́ло, соб (кай) тэ джинэ́л саро́, со кэрэ́лапэ пэ пхув.”</verse>
				<verse number="21">И пхэндя́ кра́ли Иоавоскэ: “Ѓа́да, мэ кэрдём пир тыро́ лав, джа́ ри́скир тэрнэ́ манушэ́с Авесаломос.”</verse>
				<verse number="22">Тэды Иоа́во пыя́ мо́са пэ пхув, и поклониндяпэ, и бахтякирдя́ крали́с, и пхэндя́: “Какана́ джинэ́ла писха́ри тыро́, со дорэсця́ ла́ска анги́л якха́ тырэ́, хула́й миро, кра́ли, адя́кэ сыр кра́ли кэрдя́ пир лав пэ́скирэ писхарискиро.”</verse>
				<verse number="23">И уштыя́ Иоа́во, и гия́ дро Гесуро, и яндя́ Авесаломос дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="24">И пхэндя́ кра́ли: “Мэк ёв тэ рисёл дро пэ́скиро кхэр, а муй миро тэ на дыкхэ́л.” И гия́ Авесало́мо дро пэ́скиро кхэр, а муй крали́скиро на дыкхця́.</verse>
				<verse number="25">На сыс дрэ саро́ Израилё адасавэ́ гожонэ муршэ́с, сыр Авесало́мо, и ада́кицы шардэс пал дава́, сыр ёв; слядэндыр ґэрэнгирэндыр кэ лэ́скирэ-шэрэскиро вучипэ́н на сыс лэ́стэ дош.</verse>
				<verse number="26">Ке́ли ёв обчхинэлас пэ́скиро шэро́, – а ёв обчхинэлас лэс кажно (сва́ко) бэрш, пал-дова́ со ёнэ сыс пхарэ́ лэ́скэ, – тэды бала́ лэ́скирэ шэрэстыр важындлэ дуйшэла́ шэ́кели пир крали́скиро весо (убладытко).</verse>
				<verse number="27">И бия́ндынэ Авесаломостэ трин чхавэ́ и екх чхай, пир лав Фамарь; ёй сыс шука́р джувлы́.</verse>
				<verse number="28">И дживдя́ Авесало́мо кэ Ерусалимо дуй бэрш, а крали́скиро муй на дыкхця́.</verse>
				<verse number="29">И бичхадя́ Авесало́мо пал Иоавостэ, соб (кай) тэ бичхавэс лэс кэ кра́ли, нэ одова́ на закамдя́ тэ явэ́л кэ ёв. Бичхадя́ и яви́р мо́ло; нэ одова́ на закамдя́ тэ явэ́л.</verse>
				<verse number="30">И пхэндя́ Авесало́мо пэ́скирэ дынарье́нгэ: “Дыкхэ́на тумэ́ фэ́лда Иоавоскири пашы́л мири́, и лэ́стэ одо́й ґэрсто (ячмене); джа́н, выхачкирэн лэс яга́са.” И выхачкирдэ дына́рья Авессаломоскирэ дова́ котэ́р фэлдакиро яга́са.</verse>
				<verse number="31">И уштыя́ Иоа́во, и явдя́ кэ Авесало́мо дро кхэр, и пхэндя́ лэ́скэ: “Со́скэ тырэ́ дына́рья выхачкирдэ миро фэ́лда яга́са?”</verse>
				<verse number="32">И пхэндя́ Авесало́мо Иоавоскэ: “Ѓа́да, мэ бичхадём пал ту́тэ, ракири́: ‘Яв адари́к’, и мэ бичхава́ва тут кэ кра́ли тэ пхэнэ́с: ‘Со́скэ мэ явдём Гесуростыр? Фэды́р тэ явэ́л бы ма́нгэ тэ ячавпэ одо́й.’ Мэ кама́м тэ дыкха́в крали́скиро муй. Ко́ли мэ сом банго́ дрэ вари-со, тэды замар ман.”</verse>
				<verse number="33">И явдя́ Иоа́во кэ кра́ли, и пирипхэндя лэ́скэ дава́. И кхардя́ кра́ли Авесаломос; ёв явдя́ кэ кра́ли, и пыя́ пэ́скирэ мо́са пэ пхув анги́л крали́стэ; и чамудя кра́ли Авесаломос.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="15">
				<verse number="1">Пало́ (после) дава́ саро́ о Авесало́мо залыджия́ пэ́скэ марибны́тка вурдына́, и грэн, и пандждэша́ манушэ́н, савэ́ сы́гэс праста́ндынэ анги́л лэ́стэ.</verse>
				<verse number="2">И уштэ́ла Авесало́мо тася́рлэс (ра́нэс) пэ зло́ко, и тэрдёла пашы́л дром кэ по́рта, и ке́ли вари-кон, конэ́стэ сыс пхарипэ́н, гия́ кэ кра́ли пэ сэ́ндо, тэды Авесало́мо кхарэлас лэс кэ пэ и пхучэласпэ: “Савэ́стыр форо́стыр ту сан?” И ке́ли одова́ отпхэнэ́ла: “Дасавэстыр Израилёскирэ родо́стыр писха́ри тыро́,</verse>
				<verse number="3">то тэды ракирдя́ лэ́скэ Авесало́мо: “Ѓа́да, рэ́ндо тыро́ исын лачхо́ и чачуно́, нэ крали́стэ нанэ конэ́скэ тэ вышунэл тут.”</verse>
				<verse number="4">И ракирдя́ Авесало́мо: “О, ко́ли бы ман тэ чхувэ́н сэндариса пэ дая́ пхув! Кэ мэ явэ́ла бы кажно (сва́ко), конэ́стэ сыс чинга́рд (спрэчка) и пхарипэ́н (пхаги), и мэ сэндякиравас лэс пир чачипэ́н.”</verse>
				<verse number="5">И ке́ли подджа́ла вари-кон тэ клонинэлпэ лэ́скэ, тэды ёв протырдэлас пэ́скиро васт, и облэла лэс, и чамудэла лэс.</verse>
				<verse number="6">Адя́кэ кэрдя́ Авесало́мо сваконэ Израильтяноса, саво́ явдя́ пэ сэ́ндо кэ кра́ли, и заджалас Авесало́мо дрэ илэ Израильтянэнгирэ.</verse>
				<verse number="7">Сыр прогия́ штардэша́ бэрш тэл Давидо́скиро кралипэ́н, Авесало́мо пхэндя́ крали́скэ: “Джа́ва мэ, и кэр пир лав миро, саво́ мэ дыём Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, дрэ Хевро́но.</verse>
				<verse number="8">Пал-дова́ со мэ, писха́ри тыро́, дживи кэ Гесуро дрэ Сирия, дыём лав: ‘Ко́ли Рай Дэвэ́л рискирэ́ла ман дро Ерусалимо, тэды мэ яна́ва свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.’</verse>
				<verse number="9">И пхэндя́ лэ́скэ кра́ли: “Джа́ раманёса (миро́са).” И уштыя́ ёв, и гия́ дро Хевро́но.</verse>
				<verse number="10">И бичхадя́ Авесало́мо поддыкхибнаскирэ манушэ́н пир сарэ́ Израилёскирэ ро́ды, пхэни́: “Ке́ли тумэ́ шунэ́на зан (глос) рогоскири, тэды ракирэ́н: “Авесоломо яця́ крали́са дро Хевро́но.”</verse>
				<verse number="11">Авесаломоса гинэ́ Ерусалимо́стыр дуйшэла́ мануша́, савэ́ сыс кхардэ́ лэ́са, и гинэ́ пир пэ́скири наджиныбэн (простота), наджины, дро со сыс рэ́ндо (де́ло).</verse>
				<verse number="12">Дро часо, ке́ли янэ́нас свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Авесало́мо бичхадя́ и кхардя́ Ахитофедос Гилонянинос, советникос (юнкарос) Давидоскирэс, лэ́скирэ форо́стыр Гилостыр. И сыс баро́ ракирибэ́н, и мануша́ джа́нас, и ячэнас буты́р пашы́л Авесаломостэ.</verse>
				<verse number="13">И явдя́ ману́ш, саво́ яндя́ нэвипэн кэ Дави́до, и пхэндя́: “Ило́ Израильтянэнгиро пиригия пэ риг Авесаломоскири.”</verse>
				<verse number="14">И пхэндя́ Дави́до сарэ́ пэ́скирэ дынарье́нгэ, савэ́ сыс пашы́л лэ́стэ дрэ Ерусалимо: “Уштэ́н, нашаса, пал-дова́ со на явэ́ла амэ́нгэ зракхибэ́н Авесаломостыр; сыгнякирэн, соб (кай) амэ́нгэ тэ джас, соб (кай) ёв тэ на заячкирэл и тэ на заухтылэл амэн, и тэ на янэл пэ амэ́ндэ би́да, и тэ на домарэл ёв куртала́са фо́рья.</verse>
				<verse number="15">И пхэндлэ́ крали́скирэ дына́рья крали́скэ: “Дро саро́, со исын лахчо хула́скэ амарэскэ, крали́скэ, амэ сам тырэ́ писха́рья.”</verse>
				<verse number="16">И выгия́ кра́ли и саро́ лэ́скиро кхэр пал лэ́стэ пэзал. Ячкирдя́ кра́ли дэш ромнен, пэ́скирэ наложницэн тэ ракхэ́н кхэр.</verse>
				<verse number="17">И выгия́ кра́ли и сарэ́ мануша́ пэзал, и тэрдинэ́ пашы́л Беф-Мерхато.</verse>
				<verse number="18">И сарэ́ дына́рья лэ́скирэ гинэ́ пир лэ́скирэ рига́, и сарэ́ Хелефеи и сарэ́ Фелефеи, и сарэ́ Гефяни кэ шовшэла́ мануша́, савэ́ явнэ́ кхэтанэ́ лэ́са Гефатыр, гинэ́ анги́л крали́стэ.</verse>
				<verse number="19">И пхэндя́ кра́ли Ефеёскэ Гефяниноскэ: “Со́скэ и ту джа́са амэ́нца?” Рисёв и ячпэ одолэ́ крали́са; пал-дова́ со ту – ману́ш сан на амарэ́ пхувья́тыр и явдя́н адари́к пэ́скирэ штэто́стыр;</verse>
				<verse number="20">тася́ ту явдя́н, а ададывэ́с мэ зачхувава тут тэ джас амэ́нца? Мэ джа́ва, карик приджалапэ; рисёв и ри́скир пэ́скирэ пшалэ́н пэ́са; ла́ска и чачипэ́н ту́са тэ явэ́н!”</verse>
				<verse number="21">И отпхэндя́ Ефеё крали́скэ, и пхэндя́: “Тэ явэ́л джидо́ Рай Дэвэ́л, и мэк тэ дживэ́л хула́й миро, кра́ли: кай бы на явэ́л хула́й миро, кра́ли, ци дро джиибэ́н, ци дро мэрибэ́н, одо́й явэ́ла и тыро́ писха́ри.”</verse>
				<verse number="22">И пхэндя́ Дави́до Ефеёскэ: “И адя́кэ джа́, и псир ма́нца.” И гия́ Ефеё Гефянино, и сарэ́ лэ́скирэ мануша́, и сарэ́ чхаворэ́, савэ́ сыс лэ́са.</verse>
				<verse number="23">И рондя́ сари́ пхув зоралэ́ заня́са. И сарэ́ мануша́ пиригинэ́, и кра́ли пиригия сы́гно рэ́кица (лэнори́) Кедроно; и гинэ́ сарэ́ мануша́ пир дром пэ чхучи́ пхув.</verse>
				<verse number="24">Ѓа́да и Садоко, и сарэ́ Леви́ты лэ́са лыджинэ́ Дэвлэ́скирэ завето́скиро ковчэго Вефаратыр, и чхудэ́ Дэвлэ́скиро ковчэго; Авиафаро сыс тэрдо́ пэ вучипэ́н, пака сарэ́ мануша́ выгинэ́ форо́стыр.</verse>
				<verse number="25">И пхэндя́ кра́ли Садокоскэ: “Ри́скир Дэвлэ́скиро ковчэго дро фо́ро. Ко́ли ма́ндэ тэ явэ́л ла́ска анги́л якха́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, тэды Ёв рискирэ́ла ман и дэ́ла ма́нгэ тэ дыкха́в лэс и лэ́скиро кхэр.</verse>
				<verse number="26">А ко́ли Ёв пхэнэ́ла адя́кэ: ‘Нанэ Мири́ ла́ска кэ ту,’ тэды, ґа́да, мэ; мэк тэ кэрэ́л ма́нца, со Лэ́скэ исын лахчо.”</verse>
				<verse number="27">И пхэндя́ кра́ли Садокоскэ раша́скэ: “Ци дыкхэ́са ту? Рисёв дрэ фо́ро раманёса (миро́са), и Ахимаасо, тыро́ чхаво́, и Ионафа́но, Авиафароскиро чхаво́, дуй тумарэ́ чхавэ́ явэ́на тумэ́нца;</verse>
				<verse number="28">дыкхэ́н, мэ ужакирава пэ лошчы́на пэ чхучи́ пхув, пака явэ́ла нэвипэн тумэ́ндыр кэ мэ.”</verse>
				<verse number="29">И рискирдэ́ Садоко и Авиафаро Дэвлэ́скиро ковчэго дро Ерусалимо, и ячнэ́пэ одо́й.</verse>
				<verse number="30">А Дави́до гия́ пэ Елеоноскири бэ́рга, гия́ и рондя́; шэро́ лэ́стэ сыс учхакирдо; ёв гия́ пиранго, и сарэ́ мануша́, савэ́ сыс лэ́са, учхакирдэ кажно пэ́скиро шэро́, гинэ́ и рондлэ́.</verse>
				<verse number="31">Пирипхэндлэ Давидо́скэ и пхэндлэ́: “И Ахитофелё кхэтанэ́ зракхирибнарьенца Авесаломоса.” И пхэндя́ Дави́до: “Раё Дэ́вла! Пхагир доракирибэ́н Ахитофелёскиро.”</verse>
				<verse number="32">Ке́ли Дави́до гия́ упрэ́ пэ бэрга́киро вучипэ́н, кай ёв мангдя́пэ Дэвлэ́скэ, акэ, гил (пэ стреч) лэ́скэ джа́ла Хусиё Архитянино, Давидо́скиро мал; и́дя пэ лэ́стэ сыс роскушны, и пра́хо сыс пэ лэ́скиро шэро́.</verse>
				<verse number="33">И пхэндя́ лэ́скэ Дави́до: “Ко́ли ту джа́са ма́нца, тэды явэ́са ма́нгэ дрэ пхарипэ́н;</verse>
				<verse number="34">нэ ко́ли ту рисёса дрэ фо́ро и пхэнэ́са Авесаломоскэ: ‘Кра́ле, мэ сом писха́ри тыро́; англэды́р мэ и со́мас тырэ́ дадэ́скирэ писхариса, а какана́ мэ – тыро́ писха́ри’: тэды ту пхагирэса ваш ма́нгэ доракирибэ́н Ахитофелёскиро.</verse>
				<verse number="35">Ѓа́да, одо́й ту́са исын Садоко и Авиафаро, рашая́, и кажно лав, саво́ шунэса крали́скирэ кхэрэ́стыр, пирипхэн Садокоскэ и Авиафароскэ рашангэ.</verse>
				<verse number="36">Одо́й лэ́нца и дуй лэ́нгирэ чхавэ́, Ахимаасо, Садокоскиро чхаво́, и Ионафа́но, Авиафароскиро чхаво́; пирда́л лэ́ндэ бичхавэн кэ мэ кажно зан (звесь), сави́ шунэ́на.”</verse>
				<verse number="37">И явдя́ Хусиё, мал Давидо́скиро, дро фо́ро; Авесало́мо заджалас тэды дро Ерусалимо.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="16">
				<verse number="1">Ке́ли Дави́до на́бут згия бэргакирэ вучипна́стыр, стрэнинэласпэ лэ́скэ о Сива, дына́ри Мефивосфеёскиро, дуе ослэнца тэл зэня (сёдлы) грузоса, и пэ лэ́ндэ дуйшэла́ марэ́, шэл пучки зюмо, шэл пучки инжыро и гоно́ моляса (виноса).</verse>
				<verse number="2">И пхэндя́ кра́ли Сиваскэ: “Ваш со дава́ ту́тэ?” И отпхэндя́ Сива: “Ослы исын ваш крали́скиро кхэр тэ традэс, а маро́ и барьякирдэ́ (пло́ды) ваш хабэ́н тэрнэ́ манушэ́нгэ, а мол ваш пибэ́н манушэ́нгэ, савэ́ ячэ́на би зорьякиро пэ чхучи́ пхув.”</verse>
				<verse number="3">И пхэндя́ кра́ли: “Кай исын чхаво́ тырэ́-хуласкиро?” И отпхэндя́ Сива крали́скэ: “Ѓа́да, ёв яця́пэ дро Ерусалимо и ракирэ́ла: ‘Какана́ кхэр Израилёскиро рискирэ́ла ма́нгэ кралипэ́н мирэ́ дадэ́скиро.”</verse>
				<verse number="4">И пхэндя́ кра́ли Сиваскэ: “Ѓа́да, ту́кэ саро́, со исын Мефивосфеёстэ.’ И отпхэндя́ Сива, клонины: “Мэк мэ тэ латхав ла́ска дрэ якха́ мирэ́ хула́скирэ крали́скирэ!”</verse>
				<verse number="5">Ке́ли догия́ кра́ли Дави́до кэ Бахуримо, ґа́да, выгия́ одотхы́р ману́ш Сауло́скирэ кхэрэ́скирэ родо́стыр, пир лав Семеё, Гераскиро чхаво́; ёв гия́ и косцяпэ,</verse>
				<verse number="6">и чхурдыя́ барэ́нца пэ Давидо́стэ и пэ сарэ́ Давидо́скирэ-крали́скирэ писхарьендэ; сарэ́ мануша́ и сарэ́ муршканэ́ сыс пир чачи́ и пир зэ́рво крали́скири риг.</verse>
				<verse number="7">Адя́кэ ракирдя́ Семеё, кошыи лэс: “Джа́ криг, джа пэскэ, замарибнари и прахари!”</verse>
				<verse number="8">Рай Дэвэ́л рискирдя́ пэ ту́тэ саро́ рат Сауло́скирэ кхэрэ́скиро, заме́ст савэ́стэ ту яця́н крали́са, и отдыя́ Рай Дэвэ́л кралипэ́н дрэ Авесаломоскирэ васта́, тырэ́ чхавэ́скирэ; и ґа́да, ту сан дрэ би́да, пал-дова́ со ту сан ратпибнаскиро.”</verse>
				<verse number="9">И пхэндя́ Авесо, Саруяскиро чхаво́, крали́скэ: “Со́скэ кошэла дава́ муло́ джукэл хула́с мирэс, крали́с? Джа́ва мэ, и злава лэ́стыр шэро́.”</verse>
				<verse number="10">И пхэндя́ кра́ли: “Со ма́нгэ и тумэ́нгэ, Саруяскирэ чхавэ́? Мэк ёв тэ кошэлпэ, пал-дова́ со Рай Дэвэ́л пхэндя́ лэ́скэ тэ кошэл Давидо́с. Кон могинэ́ла тэ пхэнэ́л: ‘Со́скэ ту адя́кэ кэрэ́са?’</verse>
				<verse number="11">И пхэндя́ Дави́до Авесаскэ и сарэ́нгэ пэ́скирэ дынарье́нгэ: Ѓа́да, ко́ли миро чхаво́, саво́ выгия́ мирэ́ масэ́ндыр, родэ́ла ди (джиибэ́н) миро, то буты́р тэ кэрэ́л Вениамитяниноскиро чхаво́; ячкирэн лэс, мэк ёв тэ кошэлпэ, пал-дова́ со Рай Дэвэ́л пхэндя́ лэ́скэ.</verse>
				<verse number="12">Могинэ́ла тэ явэ́л, со Рай Дэвэ́л дыкхэла пэ миро тэлякирибэн, и отдэ́ла Рай Дэвэ́л ма́нгэ лачхипна́са пал ададывэсатуно лэ́скиро кошыбэ́н.”</verse>
				<verse number="13">И гия́ Дави́до и лэ́скирэ мануша́ пэ́скирэ дромэ́са, а Семеё гия́ пир бэрга́киро згиибэн, рига́тыр лэскирьятыр, гия́ и косцяпэ, и чхурдыяпэ барэ́нца пэ лэ́скири риг и пылоса.</verse>
				<verse number="14">И явдя́ кра́ли и сарэ́ мануша́, савэ́ сыс лэ́са, кхиныи, и откиныя одо́й.</verse>
				<verse number="15">Авесало́мо и сарэ́ Израилёскирэ мануша́ явнэ́ дро Ерусалимо, и Ахитофелё лэ́нца.</verse>
				<verse number="16">Ке́ли Хусиё Архитянино, мал Давидо́скиро, явдя́ кэ Авесало́мо, то тэды пхэндя́ Хусиё Авесаломоскэ: “Мэк тэ дживэ́л кра́ли, мэк тэ дживэ́л кра́ли!”</verse>
				<verse number="17">И пхэндя́ Авесало́мо Хусиёскэ: “Дасави́ исын тыри́ ла́ска кэ тыро́ дру́го (мал)! Со́скэ ту на ги́ян тырэ́ малэса?”</verse>
				<verse number="18">И пхэндя́ Хусиё Авесаломоскэ: “Над, конэ́с выкэдыя́ Рай Дэвэ́л и адалэ́ мануша́ и саро́ Израилё, одолэса и мэ сом, и ячавапэ лэ́са.</verse>
				<verse number="19">И пир саро́ конэ́скэ мэ ява́ва тэ дынаринав? Ци на лэ́скирэ чхавэ́скэ? Сыр дынариндём мэ дадэ́скэ тырэ́скэ, адя́кэ Мэ ява́ва тэ дынаринав и ту́кэ.”</verse>
				<verse number="20">И пхэндя́ Авесало́мо Ахитофелёскэ: “Дэн годыпэ́н, со амэ́нгэ тэ кэра́с.”</verse>
				<verse number="21">И пхэндя́ Ахитофелё Авесаломоскэ: “Заджа́ кэ тырэ́-дадэ́скирэ наложницы, савэ́н ёв ячкирдя́ тэ ракхэ́н пэ́скиро кхэр; и шунэ́на сарэ́ Израильтя́ни, со ту кэрдянпэ налачхэса ваш тырэ́ дадэ́скэ, и зоралёна сарэнгирэ манушэ́нгирэ васта́, савэ́ исын ту́са.”</verse>
				<verse number="22">И чхудэ́ ваш Авесаломоскэ ша́тра пэ стрэ́ха (чхаки́н), и загия́ Авесало́мо кэ наложницы, лэ́скирэ-дадэ́скирэ, анги́л якха́ сарэ́ Израилёскирэ.</verse>
				<verse number="23">Годыпэ́н Ахитофелоскиро, саво́ ёв дэ́лас дрэ долэ́ дывэса́ гиндяпэ, сыр ко́ли бы вари-кон пхуцяпэ упхэныбэ́н Дэвлэ́стыр. Дасаво сыс кажно (сва́ко) годыпэ́н Ахитофелоскиро, сыр ваш Давидо́скэ, адя́кэ и ваш Авесаломоскэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="17">
				<verse number="1">И пхэндя́ Ахитофелё Авесаломоскэ: “Мэ выкэдава дэшуду́й тысёнцы манушэ́н, и уштава, и джа́ва, дро традыпэн пал Давидо́стэ дрэ дая́ рат;</verse>
				<verse number="2">и пэрава пэ лэ́стэ, ке́ли ёв явэ́ла кхино и обмэкнэ вастэ́нца, и мэ яна́ва лэс дрэ дар; и сарэ́ мануша́, савэ́ исын лэ́са, рознашэнапэ; и мэ замарава екхэ крали́с</verse>
				<verse number="3">и сарэ́н манушэ́н рискира́ва кэ ту; и ке́ли на явэ́ла екхэ́с, конэ́скири ди ту родэса, тэды сарэ́ мануша́ явэ́на дрэ рама́нё (миро).”</verse>
				<verse number="4">И сыс пир ило́ дава́ лав Авесаломоскэ и сарэ́ Израилёскирэ пхурыдырэнгэ.</verse>
				<verse number="5">И пхэндя́ Авесало́мо: “Кхарэ́н Хусиёс Архитянинос, шунаса, со ёв пхэнэ́ла.”</verse>
				<verse number="6">И явдя́ Хусиё кэ Авесало́мо, и пхэндя́ лэ́скэ Авесало́мо, ракири́: “Акэ, со пхэндя́ Ахитофелё, ци пир лэ́скирэ лава́ тэ кэра́с? А ко́ли над, тэды ра́кир ту.”</verse>
				<verse number="7">И пхэндя́ Хусиё Авесаломоскэ: “На́лачхо годыпэ́н исын дава́ мо́ло, саво́ дыя́ Ахитофелё.”</verse>
				<verse number="8">И ракирдя́ дурэды́р Хусиё: “Ту джинэ́са пэ́скирэ дадэ́с и лэ́скирэ манушэ́н; ёнэ исын мурша́ бидарипнаскирэ и древа́н пиридживэна, сыр ричыха пэ фэ́лда, савья́тыр отлынэ чхаворэ́н, и дад тыро́ – ману́ш исын марибнаскиро; ёв на тэрдёла тэ ратькирэл манушэ́нца.</verse>
				<verse number="9">Ѓа́да, какана́ ёв гарадёла дрэ вари-сави́ ґеба́р (пешчэра), ци дро яви́р штэ́то, и ко́ли вари-кон лэ́ндыр пэрэ́ла англэды́р, и шунэ́на, и пхэнэ́на мануша́, ‘Исыс марибэ́н манушэ́нгиро, савэ́ гинэ́ пал Авесаломостэ,’</verse>
				<verse number="10">тэды и кокоро́ мурш бидарипнаскиро, савэ́стэ исын ило́, сыр шчэрэскиро (левоскиро) ило́, пэрэ́ла духо́са; пал-дова́ со сарэ́ Израилёскэ исын джиндло́, сыр муршкано́ исын тыро́ дад и муршканэ́ исын одолэ́ мануша́, савэ́ исын лэ́са.</verse>
				<verse number="11">Палдава́ мэ радинава: “Мэк тэ скэдэлпэ кэ ту саро́ Израилё Даностыр кэ Вирса́вия, манушэ́н явэ́ла бут, сыр пра́хо исын пашы́л мо́рё (дэрья́в), и ту кокоро́ джа́са машки́р лэ́ндэ;</verse>
				<verse number="12">и тэды амэ джа́са пэ лэ́стэ, дро саво́ бы штэ́то ёв тэ на явэ́л, и пэраса пэ лэ́стэ, сыр пэрэ́ла пахлын (роса) пэ пхув; и на ячэ́лапэ лэ́стэ ни екхэ манушэ́с сарэ́ндыр, савэ́ явэ́на лэ́са;</verse>
				<verse number="13">а ко́ли ёв заджа́ла дро вари-саво́ фо́ро, тэды саро́ Израилё янэ́ла кэ дова́ фо́ро шэлэн, и амэ стырдаса лэс дрэ рэка (лэнь), адя́кэ, со на ячэ́лапэ ни екхэ манушэ́с.”</verse>
				<verse number="14">И пхэндя́ Авесало́мо и саро́ Израилё: “Годыпэ́н Хусиёскиро Архитяниноскиро исын фэды́р лавэ́ндыр Ахитофелёскирэстыр.” Адя́кэ Рай Дэвэ́л сэндякирдя тэ розмарэл фэдыршо годыпэ́н Ахитофелёскиро, соб (кай) тэ янэл Ра́скэ-Дэвлэ́скэ би́да пэ Авесаломостэ.”</verse>
				<verse number="15">И пхэндя́ Хусиё Садокоскэ и Авиафароскэ рашангэ: “Адя́кэ и адя́кэ дыя́ годыпэ́н (радиндя) Ахитофелё Авесаломоскэ и Израилёскирэ пхурыдырэнгэ, нэ адя́кэ и адя́кэ дыём годыпэ́н мэ.</verse>
				<verse number="16">И какана́ бичхавэн сыгнэдыр, и пхэнэ́н Давидо́скэ адя́кэ: ‘На ячпэ дрэ дая́ рат пэ лошчы́на пэ чхучи́ пхув, нэ сыгнэдыр пириджа, соб (кай) тэ на хасёл крали́скэ и сарэ́ манушэ́нгэ, савэ́ исын лэ́са.’”</verse>
				<verse number="17">Ионафа́но и Ахимаасо сыс тэрдэ́ пашы́л панескири ґанынгори Рогелё. И гия́ дына́рица, и роспхэндя́ лэ́нгэ, а ёнэ гинэ́ и роспхэндлэ́ крали́скэ Давидо́скэ; пал-дова́ со ёнэ на могиндлэ́ тэ сыкадён дро фо́ро.</verse>
				<verse number="18">И дыкхця́ лэн тэрно́ ману́ш, и пиридыя Авесаломоскэ; нэ ёнэ дуйджинэ́ сы́гэс гинэ́, и явнэ́ дрэ Бахурима, дрэ кхэр екхэ-манушэ́скиро, савэ́стэ пэ грэ́да (дво́ро) сыс ґаны́нг, и змэкнэпэ одори́к.</verse>
				<verse number="19">И джувлы́ лыя́ и росчхудя́ пэ брэ́го (устье) ґанынгакиро цэ́рга, и чхудя́ пэ лэ́стэ кхурмя (крупы) адя́кэ, со на сыс нисо́ бицяло́.</verse>
				<verse number="20">И явнэ́ Авесаломоскирэ писха́рья кэ джувлы́ дро кхэр, и пхэндлэ́: “Кай исын Ахимаасо и Ионафа́но?” И пхэндя́ лэ́нгэ джувлы́: “Ёнэ пиригинэ́ рэка (лэнь).” И родынэ ёнэ, и на латхнэ́, и рисинэ́ дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="21">Ке́ли ёнэ гинэ́ криг, то одолэ́ выгинэ́ ґанынгатыр, гинэ́ и роспхэндлэ́ крали́скэ Давидо́скэ, и пхэндлэ́ Давидо́скэ: “Уштэ́н и сы́гэс пириджан пани́; пал-дова́ со адя́кэ и адя́кэ дыя́ годыпэ́н пал тумэ́ндэ Ахитофелё.”</verse>
				<verse number="22">И уштыя́ Дави́до и сарэ́ мануша́, савэ́ сыс лэ́са, и пиригинэ́ Иорда́но; кэ зло́ко на яця́пэ ни екхэ́с манушэ́с, саво́ тэ на пириджал бы Иорда́но.</verse>
				<verse number="23">И дыкхця́ Ахитофелё, со на кэрдя́пэ (сполниндяпэ) лэ́скиро годыпэ́н (совето), и дыя́ андрэ́ осло́с, и скэдыяпэ, и гия́ дрэ пэ́скиро кхэр, дрэ пэ́скиро фо́ро, и кэрдя́ ра́да (годыпэ́н) пэ́скирэ кхэрэ́скэ, и убладыя, и мыя́, и сыс гарадо́ дрэ копли́ца пэ́скирэ дадэ́скири.</verse>
				<verse number="24">И явдя́ Дави́до дро Маханаимо, а Авесало́мо пиригия Иорда́но, кокоро́ и саро́ Израилё лэ́са.</verse>
				<verse number="25">Авесало́мо чхудя́ Амесаёс, заме́ст Иоавостэ, пэ халадэ́ндэ. Амесаё сыс чхаво́ екхэ манушэ́скиро, пир лав Иеферо Изреелёстыр, саво́ загия́ кэ Авигея, Наасоскири чхай, Саруяскирэ пхэнякэ, Иоавоскирэ дакири.</verse>
				<verse number="26">И Израилё Авесаломоса тэрдия́ стано́са (лодэса) пэ Галаадоскири пхув.</verse>
				<verse number="27">Ке́ли Дави́до явдя́ дро Манаханаимо, то тэды Сови, Наасоскиро чхаво́, Амонитоскирэ Равватыр, и Махиро, Аминилоскиро чхаво́, Лодаваростыр, и Верзелиё Галаадитянино Роглимостыр,</verse>
				<verse number="28">ёнэ яндлэ́ чхуибэна, чарэ́ и глэяна кхорэ́, и парно́ гив (пшэница), и гэрсто (ячменё), и яржо́, и пшэно, и нукло (бобо), и чэчэвица, и пэкнэ зя́рки,</verse>
				<verse number="29">и авги́н (мэда), и ксил, и бакрэ́н, и сыро (кирал) гурумнытко, яндлэ́ Давидо́скэ и манушэ́нгэ, савэ́ сыс лэ́са тэ хан; пал-дова́ со ракирэ́на ёнэ, мануша́ сыс бокхалэ́ и кхиныи, и вырикирдэ смэга (жажда) пэ чхучи́ пхув.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="18">
				<verse number="1">И пиридыкхця Дави́до манушэ́н, савэ́ сыс лэ́са, и чхудя́ пэ лэ́ндэ барыдырэ́н пэ тысёнцы и пэ шэла́.</verse>
				<verse number="2">И бичхадя́ Дави́до манушэ́н – пэ три́то паш-шэрало́ Иоа́во, пэ три́то паш–шэрало́ Авеса, Саруяскиро чхаво́, Иоавоскирэ пшалэ́с, пэ три́то паш шэрало́ Ефеё Гефянино. И пхэндя́ кра́ли манушэ́нгэ: “Мэ кокоро́ джа́ва тумэ́нца.”</verse>
				<verse number="3">Нэ мануша́ отпхэндлэ́ лэ́скэ: “На джа́; пал-дова́ со, ко́ли амэ и прастаса, тэды мануша́ на рискирэна дыкхибэ́н пэ дава́; ко́ли и мэрэ́на амэ́ндыр паш мануша́, адя́кэ-паць на рискирэна дыкхибэ́н; а ту екх дова́-паць, со амэн дэш тысёнцы; и адя́кэ ваш амэ́нгэ фэды́р, соб (кай) ту тэ дэс васт амэ́нгэ форо́стыр.”</verse>
				<verse number="4">И пхэндя́ лэ́нгэ кра́ли: “Со исын лахчо дрэ тумарэ́ якха́, дова́ и мэ кэра́ва.” И тэрдия́ кра́ли пашы́л по́рта, и сарэ́ мануша́ выгинэ́ пир шэла́ и пир тысёнцы.</verse>
				<verse number="5">И припхэндя́ кра́ли Иоавоскэ и Авесаскэ и Ефеёскэ, ракири́: “Ракхэ́н ма́нгэ тэрнэ́ манушэ́с Авесаломос.” И сарэ́ мануша́ шундлэ́, сыр припхэндя́ кра́ли сарэ́ барыдырэ́нгэ пал Авесаломостэ.</verse>
				<verse number="6">И выгинэ́ мануша́ пэ фэ́лда гил (пэ стреч) Израильтянэнгэ, и сыс марибэ́н дрэ вэш Ефремоскиро.</verse>
				<verse number="7">И Давидо́скирэ дына́рья домардэ́ Израилёскирэ манушэ́н; сыс одо́й баро́ марибэ́н дрэ дова́ дывэ́с, – домардэ́ биш тысёнцы манушэ́н.</verse>
				<verse number="8">Марибэ́н розгия́пэ пир сари́ доя́ риг, и вэш домардя́ манушэ́н буты́р, сыр ци бут домардя́ курта́ла дро дова́ дывэ́с.</verse>
				<verse number="9">И стрэниндяпэ Авесало́мо Давидо́скирэ дынарье́нца, ёв сыс пэ мулостэ. Ке́ли мул запрастандыя лэ́са тэл рандя́ барэ́ дэмбоскирэ, тэды Авесало́мо заплэнтындяпэ пэ́скирэ балэнца дрэ рандя́ дэмбоскирэ и убладыя машки́р болыбэ́н и пхув, а мул, саво́ сыс тэл лэ́стэ, настя́.</verse>
				<verse number="10">И дыкхця́ дава́ вари-кон, и пхэндя́ Иоавоскэ, ракири́: “Гада, мэ дыкхцём Авесаломос, убладыи пэ дэмбо.”</verse>
				<verse number="11">И пхэндя́ Иоа́во манушэ́скэ, саво́ роспхэндя́ пал дава́: “Ѓа́да, ту дыкхця́н; со́скэ ту на чхудя́н тэлэ́ лэс одо́й пэ пхув? Мэ давас ту́кэ дэш шэ́кели руп и екх кусты́к.”</verse>
				<verse number="12">И отпхэндя́ дова́ Иоавоскэ: “Ко́ли бы чхувэ́нас пэ мирэ́ васта́ и тысёнцо шэ́кели руп, и тэды мэ на ґаздавас бы васта́ пэ крали́скирэ чхавэ́стэ; пал-дова́ со дро амаро́ шуныбэ́н кра́ли припхэндя́ ту́кэ и Авесаскэ и Ефеёскэ, ракири́: ‘Ракхэн ма́нгэ тэрнэ́ манушэ́с Авесаломос’”;</verse>
				<verse number="13">и ко́ли бы мэ кэрдём пэ яви́р (явирчанэс) дарипнаса ваш миро джиибэ́н, тэды дава́ на счхакирэласпэ крали́стыр, и ту кокоро́ тэрдёсас проти ма́ндэ.”</verse>
				<verse number="14">Иоа́во пхэндя́: “Нанэ со ма́нгэ тэ нашавав ту́са часо.” И лыя́ дрэ васта́ трин марибны́тка бустя́ (стре́лы) и пхусадя лэн дро ило́ Авесаломоскиро, саво́ сыс ишчо (инкэ́) джидо́ пэ дэмбо.</verse>
				<verse number="15">И обгинэ трусця́л Авесаломостэ дэш тэрнэ́ мануша́, Иоавоскирэ мануша́, савэ́ лыджа́нас мардытка (оружыё), и чхиндлэ́, и мулякирдэ́ лэс.</verse>
				<verse number="16">И запхурдыя Иоа́во рогоса (трубаса), и рисинэ́ мануша́ традыпнастыр пал Израилё; пал-дова́ со Иоа́во тангиндя (жалиндя) манушэ́н.</verse>
				<verse number="17">И лынэ́ Авесаломос, и чхурдынэ́ лэс дро вэш дрэ хор ґанби́н (яма), и чхурдынэ́ пэ лэ́стэ бари куча бара́. И сарэ́ Израильтя́ни роспрастандынэпэ, кажно (сва́ко) дрэ пэ́скири ша́тра.</verse>
				<verse number="18">Авесало́мо, сыр сыс джидо́, лыя́ и чхудя́ пэ́скэ нагробнико (помнико) пэ крали́скири до́ло; пал-дова́ со пхэндя́ ёв: “Нанэ ма́ндэ чхавэ́с, соб (кай) тэ зракхэлпэ мирэ́ лавэскиро рипирибэ́н.” И кхардя́ нагробнико пэ́скирэ лавэ́са. И кхарэ́лапэ дава́ нагробнико ‘Авесаломоскиро’ кэ дава́ дывэ́с.</verse>
				<verse number="19">Тэ́ньци Ахимаасо, Садокоскиро чхаво́, пхэндя́ Иоавоскэ: “Прастава мэ, пхэна́ва зан (звесь) крали́скэ, со Рай Дэвэ́л сэндоса Пэскирэса лэс зракхця́ лэ́скирэ вэргэ́нгирэ вастэ́ндыр.</verse>
				<verse number="20">Нэ Иоа́во пхэндя́ лэ́скэ: “Ту на явэ́са ададывэ́с пхэныбнаскирэ лачхэ́ заня́са; пхэн зан (звесь) пэ яви́р дывэ́с, а на ададывэ́с; пал-дова́ со мыя́ крали́скиро чхаво́.</verse>
				<verse number="21">И пхэндя́ Иоа́во Хусиёскэ: “Джа́, роспхэн крали́скэ, со дыкхця́н ту.” И поклониндяпэ Хусиё Иоавоскэ и праста́ндыя.</verse>
				<verse number="22">Нэ Ахимаасо, Садокоскиро чхаво́, нэвэ́стыр мангдя́ и ракирдя́ Иоавоскэ: “Соб тэ на явэ́л, нэ и мэ прастава пал Хусиёстэ.” Иоа́во отпхэндя́: “Со́скэ тэ прастас ту́кэ, миро чхаво́? Ту на янэса лачхи́ зан (звесь).”</verse>
				<verse number="23">И пхэндя́ Ахимаасо: “Мэк адя́кэ тэ явэ́л, нэ мэ прастава.” И праста́ндыя Ахимаасо пир маму́й дром, и пиритрадыя Хусиёс.</verse>
				<verse number="24">Дави́до тэды бэшто́ сыс машки́р дуй по́рты. И ракхибнари гия́ упрэ́ пэ стрэ́ха (чхаки́н) портэнгири дрэ ва́нта, и, ґаздыя́ якха́, и дыкхця́: “Ѓа́да, прастала екх ману́ш.”</verse>
				<verse number="25">И задыя го́дла ракхибнари и пхэндя́ крали́скэ. И пхэндя́ кра́ли: “Ко́ли екх, тэды зан (звесь) дрэ лэ́скирэ ушта́.” А одова́ джа́лас уса́ пашылэды́р и пашылэды́р.</verse>
				<verse number="26">Ракхибнари дыкхця́ и явирэ манушэ́с, саво́ прасталас: и задыя го́дла портэнгирэ ракхибнарискэ: “Ѓа́да, ишчо (инкэ́) прастала екх ману́ш.” Кра́ли пхэндя́: “И дава́ исын ману́ш, саво́ лыджа́ла зан (звесь).”</verse>
				<verse number="27">Ракхибнари пхэндя́: “Мэ дыкха́ва со англатуно́ ману́ш подджа́ла гиибнаса пэ Ахимаасостэ, Садокоскирэ чхавэ́стэ.” И пхэндя́ кра́ли: “Дава́ ману́ш исын лачхо́ и джа́ла лачхэ́ заня́са (звестяса).”</verse>
				<verse number="28">И задыя го́дла Ахимаасо, и пхэндя́ крали́скэ: “Рама́нё (миро) ту́кэ” И клониндяпэ крали́скэ мо́са пэскирэса кэ пхув, и пхэндя́: “Тэ явэ́л бахтякирдо́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, отдыи манушэ́н, савэ́ ґаздынэ́ пэ́скирэ васта́ пэ хуластэ мирэстэ, крали́стэ!”</verse>
				<verse number="29">И пхэндя́ кра́ли: “Ци исын джидо́ тэрно́ ману́ш Авесало́мо?” И пхэндя́ Ахимаасо: “Мэ дыкхцём баро́ пиридживипэн, ке́ли писха́ри крали́скиро Иоа́во бичхадя́ тырэ́ писхари́с; нэ мэ на джиндём, со одо́й сыс.”</verse>
				<verse number="30">И пхэндя́ кра́ли: “Джа́ дрэ риг, тэрдёв ада́й.” Ёв отгия́ и тэрдия́.</verse>
				<verse number="31">Ѓа́да, явдя́ и Хусиё. И пхэндя́ Хусиё: “Лачхи́ зан (звесь) хула́скэ мирэ́скэ крали́скэ! Рай Дэвэ́л дыя́ ту́кэ какана́ чачипэ́н тэ зракхэ́л вастэ́стыр сарэ́ манушэнгирэндыр, савэ́ ґаздынэ́пэ проти ту́тэ.”</verse>
				<verse number="32">И пхэндя́ кра́ли Хусиёскэ: “Ци исын джидо́ тэрно́ ману́ш Авесало́мо?” И пхэндя́ Хусиё: “Мэк тэ явэ́л вэргэнца хуласкирэнца мирэ́ кралискирэнца и сарэ́нца, кон камэ́ла фуипэ́н ту́кэ, мэк тэ явэ́л дова́-паць, со кэрдя́пэ тэрнэ́ манушэ́са.”</verse>
				<verse number="33">И пыя́ дрэ ду́хо кра́ли, и гия́ дрэ шту́ба упрэ́ пэ по́рта, и рондя́, и, ке́ли гия́, то ракирдя́ адя́кэ: “Чхаво́ миро Авесало́мо! Чхаво́ миро Авесало́мо! Нэ, кон тэ дэл ма́нгэ тэ мэрав заме́ст ту́тэ, Авесаломе, чхаво́ миро, чхаво́ миро!”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="19">
				<verse number="1">И пхэндлэ́ Иоавоскэ: “Ѓа́да, кра́ли ровэла и тугинэла годла́са (голосинэла) пал Авесаломостэ.</verse>
				<verse number="2">И обрисия збердыма (победа) долэ́ дывэсэскири дро ровибэн ваш сарэ́ манушэ́нгэ; пал-дова́ со мануша́ шундлэ́ дрэ дова́ дывэ́с и ракирдэ́, сыр кра́ли пиридживэлас пал пэскирэстэ чхавэ́стэ.</verse>
				<verse number="3">И выджа́нас тэды мануша́ дрэ фо́ро чораханэ́с, сыр подчорэнапэ мануша́, савэ́ ладжана, савэ́ дрэ марибнаскиро часо рисинэ́ дро нашыбэн.</verse>
				<verse number="4">А кра́ли зачхакирдя пэ́скиро муй, и зоралэ́с рондя́: “Чхаво́ миро, Авесаломе! Авесаломе, чхаво́ миро, чхаво́ миро!”</verse>
				<verse number="5">И явдя́ Иоа́во кэ кра́ли дро кхэр, и пхэндя́: “Ту дрэ ладж яндян ададывэ́с сарэ́н дынарье́н тырэ́н, савэ́ зракхнэ́ какана́ тыро́ джиибэ́н и тырэ́ чхавэ́нгиро и чхаенгиро джиибэ́н, и ромненгиро джиибэ́н и тырэ́ наложницэнгиро джиибэ́н;</verse>
				<verse number="6">ту́кэ исын дро́га одолэ́, конэ́скэ сан дро́го ту и ту́кэ исын на дро́га одолэ́, конэ́скэ сан дро́го ту; пал-дова́ со ту сыкадян ададывэ́с, со нисо́ ваш ту́кэ и халадэ́нгирэ шэралэ́ и дына́рья, мэ джиндём, со, ко́ли Авесало́мо тэ ячэ́лпэ джидо́, а амэ сарэ́ мыям, тэды ту́кэ явэ́ла бы мишто́;</verse>
				<verse number="7">и адя́кэ ушты́, выджа и ра́кир кэ ило́ тырэ́ писхарьенгиро, пал-дова́ со мэ совлахава Ра́са-Дэвлэ́са, со, ко́ли ту на выджаса, то дрэ дая́ рат на ячэ́лапэ ту́тэ ни екхэ манушэ́с; и дава́ явэ́ла ваш ту́кэ фуеды́р сарэ́ бидэндыр, савэ́ сыс пэ ту́тэ тырэ́ тэрнэ́ бэршэ́ндыр кэ дава́ дывэ́с.”</verse>
				<verse number="8">И уштыя́ кра́ли и бэстя́ пашы́л по́рта; а сарэ́ манушэ́нгэ пхэндлэ́, со кра́ли сыс бэшто́ пашы́л по́рта. И явнэ́ сарэ́ мануша́ анги́л крали́скиро муй; Израильтя́ни рознашнэпэ пир пэ́скирэ ша́тры.</verse>
				<verse number="9">И сарэ́ мануша́ дрэ сарэ́ ро́ды (стречы) Израилёскирэ кошнэпэ и ракирдэ́: “Кра́ли зракхця́ амэн амарэ́ вэргэ́нгирэ вастэ́ндыр, и волякирдя (вызволиндя) амэн Филистимлянэнгирэ вастэ́ндыр, а какана́ кокоро́ настя́ далэ́ пхувья́тыр, Авесаломостыр.</verse>
				<verse number="10">Нэ Авесало́мо, савэ́с амэ помакхцям дрэ крали́стэ пэ амэ́ндэ, мыя́ пэ марибэ́н; палсо́ какана́ тумэ́ тырдэна тэ рискирэ́н крали́с?”</verse>
				<verse number="11">И кра́ли Дави́до бичхадя́ тэ пхэнэ́н рашангэ Садокоскэ и Авиафароскэ: “Пхэнэ́н Юда́скирэ пхурыдырэнгэ: ‘Со́скэ камэ́на тумэ́ тэ явэ́н палатунэнца, соб (кай) тэ рискирэс крали́с дро лэ́скиро кхэр, тэды сыр лава́ сарэ́ Израилёскирэ догинэ́ кэ кра́ли дро лэ́скиро кхэр?</verse>
				<verse number="12">Тумэ́ сан мирэ́ пша́ла, кокалы́ мирэ́ и мас миро; со́скэ камэ́на тумэ́ тэ явэ́н палатунэнца дро рискирибэн крали́скиро дро лэ́скиро кхэр?</verse>
				<verse number="13">И Амесаскэ пхэнэ́н: “Ци на сан ту кокало миро и мас миро? Мэк дова́ и дова́ тэ кэрэ́л ма́нца Дэвэ́л, и ишчо (инкэ́) буты́р кэрэ́ла, ко́ли ту на явэ́са халадэ́нгирэ барыдырэ́са, пашы́л ма́ндэ, пэ Иоавоскиро штэ́то, пэ саро́ джиибэ́н!”</verse>
				<verse number="14">И бандякирдя ёв ило́ сарэ́ Юдэя́кирэ манушэ́н, сыр екхэ-манушэ́скиро; и бичхадэ́ ёнэ кэ кра́ли тэ пхэнэ́н: “Рисёв ту и сарэ́ тырэ́ дына́рья.”</verse>
				<verse number="15">И рисия́ кра́ли, и явдя́ кэ Иорда́но, а Юдэя́кирэ мануша́ явнэ́ дро Галга́ло, соб (кай) тэ пирилэн крали́с и тэ пирилыджан крали́с пирда́л Иорда́но.</verse>
				<verse number="16">И гия́ сыгэс Семеё, Гераскиро чхаво́, Вениамитянино Бахуриматыр, и гия́ Юдэякирэнца гил (пэ стреч) крали́скэ Давидо́скэ,</verse>
				<verse number="17">и тысёнцо манушэ́н Вениамитянэндыр сыс лэ́са, и Сива, Сауло́скирэ-кхэрэ́скиро дына́ри, дэшупанджэ пэ́скирэ чхавэ́нца и бишэ́ пэ́скирэ писхарье́нца; и пиригинэ́ ёнэ Иорда́но анги́л крали́скиро муй.</verse>
				<verse number="18">Ке́ли пириправиндлэ судно (па́рма), соб (кай) тэ пирилыджас крали́скиро кхэр и тэ дынарина́с лэ́скэ, тэды Семеё, Гераскиро чхаво́, пыя́ анги́л крали́стэ, сыр фэ́ни (то́ка) ёв пиригия Иорда́но,</verse>
				<verse number="19">и пхэндя́ крали́скэ: “На чхув ма́нгэ, хула́ё миро, дро грэ́хо, со мэ кэрдём, и на пририпир дова́, саво́ кэрдя́ грэ́хо писха́ри тыро́ дрэ дова́ дывэ́с, ке́ли хула́й миро, кра́ли, выгия́ Ерусалимо́стыр, и на рикир доя́ холы́, кра́лё, пэ ило́ пэ́скиро;</verse>
				<verse number="20">пал-дава́ со джинэ́ла тыро́ писха́ри, со кэрдя́ грэ́хо, и ґа́да, какана́ мэ явдём англатуно́ (пэ́рво) сарэ́ Иосифо́скирэ кхэрэ́стыр, соб (кай) тэ выджав гил (пэ стреч) хула́скэ мирэ́скэ крали́скэ.”</verse>
				<verse number="21">И отпхэндя́ Авеса, Саруяскиро чхаво́, и пхэндя́: “Нау́што Семеё на мэрэ́ла пал дава́, со ёв костя Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ помакхибнаскирэс?</verse>
				<verse number="22">И пхэндя́ Дави́до: “Со ма́нгэ и тумэ́нгэ, Саруяскирэ чхавэ́, со тумэ́ какана́ кэрэ́напэ вэргэнца (наветникэнца). Ци какана́ тэ мулякирэс вари-конэ́с дро Израилё? Ци на дыкха́ва мэ, со какана́ мэ – кра́ли пэ Израилё?”</verse>
				<verse number="23">И пхэндя́ кра́ли Семеёскэ: “Ту на мэрэ́са.” И совлахадя́ лэ́скэ кра́ли.</verse>
				<verse number="24">И Мефивосфеё, Ионавоскиро чхаво́, Сауло́скирэ-чхавэ́скиро, выгия́ гил (пэ стрэч) крали́скэ. Ёв на мордя пэ́скирэ ґэра́, на обчхиндя чхора пэ́скирэ (брода), и на мордя и́ди пэ́скирэ долэ́ дывэсэ́стыр, сыр выгия́ кра́ли кэ дывэ́с, ке́ли ёв рисия́ раманёса (миро́са).</verse>
				<verse number="25">Ке́ли ёв выгия́ Ерусалимо́стыр гил (пэ стреч) крали́скэ, кра́ли пхэндя́ лэ́скэ: “Со́скэ ту Мефивосфеё, на ги́ян ма́нца?”</verse>
				<verse number="26">Одова́ отпхэндя́: “Хула́ё, ми́ро кра́ли! Дына́ри миро хохадя ман; пал-дова́ со мэ, писха́ри тыро́, ракирдём: ‘Мэ да́ва андрэ́ пэ́скэ осло́с и бэшава пэ лэ́стэ, и традава крали́са’; одякэ сыр писха́ри тыро́ исын лангало.</verse>
				<verse number="27">А ёв обракирдя тырэ́ писхари́с анги́л хуластэ мирэстэ, крали́стэ. Нэ хула́й миро, кра́ли, сыр Дэвлэ́скиро Янго́ло; кэр, со ту́кэ исын лачхо́;</verse>
				<verse number="28">хоць саро́ мирэ́-дадэ́скиро кхэр исын банго́ сыс отдыно́ мэрибна́скэ анги́л хуластэ, мирэ́ крали́стэ, нэ ту чхудя́н тырэ́ писхари́с машки́р одолэ́н манушэ́ндэ тэ хас пал тыро́ сками́нд; саво́ ма́ндэ исын право тэ тангинавпэ ишчо (инкэ́) анги́л крали́стэ?”</verse>
				<verse number="29">И пхэндя́ лэ́скэ кра́ли: “Кэ со ту ракирэ́са саро́ дава́? Мэ пхэндём, соб (кай) ту и Сива тэ росчхувэн пэ пир машки́р пэ́стэ фэ́лды.”</verse>
				<verse number="30">Нэ Мефивосфеё отпхэндя́ крали́скэ: “Мэк ёв тэ лэл аж саро́, пало́ (после) дова́, сыр хула́й миро, кра́ли, раманёса (миро́са) рисия́ дро пэ́скиро кхэр.”</verse>
				<verse number="31">И Верзелиё Галаадитянино явдя́ Роглиматыр, и пиригия крали́са Иорда́но, соб (кай) тэ лыджа́л лэс пал Иорда́но.</verse>
				<verse number="32">О Верзелиё сыс древа́н пхуро́, бэрша́ охтодэша́. Ёв дэ́лас саро́ крали́скэ, ке́ли одова́ сыс дро Маханаимо, пал-дова́ со сыс ману́ш барвало́.</verse>
				<verse number="33">И пхэндя́ кра́ли Верзелиёскэ: “Яв ма́нца, и мэ ява́ва тэ чаравав тут дро Ерусалимо.”</verse>
				<verse number="34">Нэ Верзелиё отпхэндя́ крали́скэ: “Ци длу́гэс (ґара́) ма́нгэ яця́пэ тэ джива́в, соб (кай) тэ джав крали́са дро Ерусалимо?</verse>
				<verse number="35">Ма́нгэ какана́ охтодэша́ бэрш; ци роскэдава мэ лачхипэ́н фуипнастыр? Ци джинэ́ла писха́ри тыро́ смако дрэ дова́, со мэ ява́ва тэ хав, и со мэ ява́ва тэ пья́в? И ци ява́ва мэ дро зор тэ шунав зан багаибнаскирэнгири и багаибнаркэнкири? Со́скэ писхари́скэ тырэ́скэ тэ явэ́л дро пхарипэ́н хула́скэ, мирэ́скэ крали́скэ?</verse>
				<verse number="36">Ишчо на́бут проджа́ла писха́ри тыро́ крали́са пал Иорда́но; пал со крали́скэ тэ барьякирэл ман дасавэ́ лачхипна́са?</verse>
				<verse number="37">Дозволин (дэ во́ля) писхари́скэ тырэ́скэ тэ рисёл, соб (кай) мэ тэ мэрав дро пэ́скиро фо́ро, пашы́л мирэ́-дадэ́скири копли́ца и мирэ́-дакири. Нэ ґа́да, дына́ри тыро́, миро чхаво́, Кимгамо, мэк тэ джал хула́са мирэса, крали́са, и кэр лэ́са, сыр ту́кэ исын лачхо́.”</verse>
				<verse number="38">И пхэндя́ кра́ли: “Мэк тэ джал ма́нца Кимгамо, и мэ кэра́ва ваш лэ́скэ, со ту́кэ исын лачхо́; и саро́, со бы ту тэ на закамэс ма́ндыр, мэ кэра́ва ваш ту́кэ.”</verse>
				<verse number="39">И пиригинэ́ сарэ́ мануша́ Иорда́но, и кра́ли адя́кэ-паць. И чамудя кра́ли Верзелиёс, и бахтякирдя́ лэс, и ёв рисия́ пэ штэ́то пэ́скиро.</verse>
				<verse number="40">И гия́ кра́ли дро Галга́ло, гия́ лэ́са и Кимгамо; и сарэ́ Юда́скирэ мануша́ лыджинэ крали́с, и паш Израилескірэ мануша́.</verse>
				<verse number="41">И ґа́да, сарэ́ Израильтя́ни явнэ́ кэ кра́ли и пхэндэ крали́скэ: “Со́скэ пша́ла амарэ́, Юда́скирэ мурша́, мэкнэ́ тут, и лыджинэ крали́с, и лэ́скиро кхэр, и сарэ́н манушэ́н Давидоскирэн лэ́са пирда́л Иорда́но?</verse>
				<verse number="42">И отпхэндлэ́ сарэ́ Юда́скирэ мурша́ Израильтянэнгэ: пал-дова́ со кра́ли исын сэмэ́нца амэ́нгэ; пирда́л со тумэ́нгэ тэ холясон пэ дава́? Нау́што амэ вари-со хаям крали́стэ, ци долыям (дорэсцям) лэ́стыр почасту́нки (подарки)?”</verse>
				<verse number="43">И отпхэндлэ́ Израильтя́ни Юда́скирэ муршэнгэ, и пхэндлэ́: “Амэ сам дэш паша́ крали́стэ, адя́кэ-паць и Давидо́стэ амэ буты́р, сыр тумэ́ сан; палсо́ тумэ́ тэлякирдэ амэн? Ци на амэ́нгэ отлыджаласпэ англатуно́ лав пал дова́, соб (кай) тэ рискирас амарэ́ крали́с? Нэ лав Юда́скирэ муршэнгиро сыс зоралэды́р, сыр лав Израильтянэнгиро.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="20">
				<verse number="1">Одо́й выгия́, со сыс екх на́лачхо ману́ш, пир лав Савеё, чхаво́ Бихрискиро, Вениамитяниноскиро; ёв пхурдыя дро ро́го и пхэндя́: “Нанэ амэ́нгэ паш дрэ Давидо́стэ, и нанэ амэ́нгэ бажын дрэ Есеёскирэ чхавэ́стэ; сарэ́ пир ша́тры пэ́скирэ, Израильтя́ни!”</verse>
				<verse number="2">И гинэ́ дрэ риг сарэ́ Израильтя́ни Давидостыр, и гинэ́ пал Савеёстэ, чхавэ́стэ Бихрискирэстэ; Юдэ́нгирэ мануша́ ячнэ́пэ пэ пэ́скирэ-крали́скири риг, Иорданостыр кэ Ерусалимо.</verse>
				<verse number="3">И явдя́ Дави́до дро пэ́скиро кхэр дро Ерусалимо, и лыя́ кра́ли дэшэн ромнен и “наложницэн”, савэ́н ёв ячкирдя́ тэ ракхэ́н кхэр, и мэкця́ лэн дро выкэдыно кхэр и чхудя́ ракхибнарьен, и рикирдя лэн, нэ на псирдя́ кэ ёнэ. И сыс ёнэ одо́й кэ пэ́скиро мэрибнытко дывэ́с, дживи сыр пивля (удовы).</verse>
				<verse number="4">И пхэндя́ Дави́до Амесаскэ: “Скэ́дэ кэ пэ Юдэнгирэн манушэ́н пал трин дывэ́са и кокоро́ яв адари́к.”</verse>
				<verse number="5">И гия́ Амеса тэ скэдэл Юдэ́нгирэ манушэ́н, нэ прогия́ буты́р часо, саво́ лэ́скэ сыс упхэндло́.</verse>
				<verse number="6">Тэды Дави́до пхэндя́ Авесаскэ: “Какана́ кэрэ́ла амэ́нгэ фуипэ́н Савеё, чхаво́ Бихрискиро, буты́р, сыр Авесало́мо; лэ ту дынарье́н тырэ́ хула́скирэ, и традэ лэс, соб (кай) ёв тэ на латхэл пэ́скэ зоралэ́ тынэ́нца фо́рья и тэ на гарадёл амарэ́ якхэ́ндыр.”</verse>
				<verse number="7">И выгинэ́ пал лэ́стэ мануша́ Иоавоскирэ, и Хелефеи и Фелефеи, и сарэ́ мурша́ гинэ́ Ерусалимо́стыр тэ традэ́н Савеёс, чхавэ́с Бихрискирэс.</verse>
				<verse number="8">И ке́ли ёнэ сыс пашы́л баро́ бар, со исын пашы́л Гавао́но, тэды стрэниндлэ Амесас. Иоа́во сыс уридо́ дрэ пэ́скири халадытко и́дя и подпхандло куртала́са, сави́ убладыя пашы́л ґэро́й дрэ ножны и, сави́ локхэс выджа́ла лэ́ндыр и заджа́ла.</verse>
				<verse number="9">И пхэндя́ Иоа́во Амесаёскэ: “Ци сан састо́ ту, пшал миро?” И лыя́ Иоа́во чачэ́ вастэ́са Амесаёс пал чхора (брода), соб (кай) тэ чамудэл лэс.</verse>
				<verse number="10">Амеса на зракхцяпэ куртала́тыр, сави́ сыс дро Иоавоскиро васт; и одова́ чхиндя́ лэс дрэ пэр адя́кэ, со выпынэ лэ́скирэ кужума пэ пхув, и яви́р мо́ло лэс на чхиндя́, и ёв мыя́. Иоа́во и Авеса, лэ́скиро пшал, традынэпэ пал Савеёстэ, Бихрискирэ чхавэ́стэ.</verse>
				<verse number="11">Екх Иоавоскирэ тэрнэ́ манушэ́ндыр/тэрнэ́-бэршэнгирэн сыс тэрдо́ пашыл Амесастэ и ракирдя́: “Одова́, кон исын чачуно́ Иоавоскэ и кон исын пал Давидо́стэ, мэк тэ джал пал Иоавостэ!”</verse>
				<verse number="12">Амеса сыс пашто́ дро рат машки́р дром; и одова́ ману́ш, дыкхи́, со сарэ́ мануша́ тэрдёна пэ лэ́стэ, тырдыя Амесас дромэ́стыр пэ фэ́лда, и чхурдыя́ пэ лэ́стэ и́дя, адя́кэ, сыр ёв дыкхця́, со кажно (сва́ко) ману́ш, саво́ джала пашыл, тэрдёла пэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="13">Нэ ке́ли ёв сыс тырдыно дромэ́стыр, тэды сарэ́ Израилёскирэ мануша́ гинэ́ пала́л пал Иоавостэ тэ традэ́н Савеёс, Бихрискирэ чхавэ́с.</verse>
				<verse number="14">А ёв прогия́ пирда́л сарэ́ Израилёскирэ ро́дыцы кэ Авел-Беф-Маахо и пирда́л саро́ Беримо; и мануша́, савэ́ дживдэ́ дай, скэдынэ́пэ и гинэ́ пал лэ́стэ.</verse>
				<verse number="15">И явнэ́ и обчхудэ лэс трусця́л дро Авел-Беф-Маахо: и чхудэ́ упрэ́ вало анги́л фо́ро, и подгинэ́ кэ ва́нта, и сарэ́ мануша́, савэ́ сыс Иоавоса, стариндлэпэ тэ роспхагирэн ва́нта.</verse>
				<verse number="16">Тэды екх годьвари джувлы́ задыя го́дла форо́скирэ вантатыр: “Шунэ́н, шунэ́н, пхэнэ́н Иоавоскэ, соб (кай) ёв тэ джал адари́к, и мэ ракирава лэ́са.”</verse>
				<verse number="17">И подги́я кэ ёй Иоа́во, и пхэндя́ джувлы́: “Вышу́н лава́ тырэ́ дынарицакирэ.” И пхэндя́ ёв: “Шунава.”</verse>
				<verse number="18">Ёй пхэндя́: “Англэды́р (вагэдыр) ракирэ́нас: ‘Кон камэ́ла тэ пхучэлпэ, пхуч пэ Авелёстыр; и адя́кэ кэрэ́нас рэ́ндо.</verse>
				<verse number="19">Мэ мирнонэ, чачунэ́ Израилёскирэ форье́ндыр; а ту камэ́са тэ хасякирэс фо́ро, и саво́ исын сы́рбы дай и форьенгири пир Израилё: ваш со ту́кэ тэ пхагирэс Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро миштыпэ́н?”</verse>
				<verse number="20">И отпхэндя́ Иоа́во, и пхэндя́: “Мэк тэ на явэ́л дава́ ма́ндыр, соб (кай) мэ тэ розмарав ци тэ роспхагирав!”</verse>
				<verse number="21">Дава́ рэ́ндо исын на дро дова́; нэ ману́ш Ефремо́скирэ бэрга́тыр, пир лав Савеё, Бихрискиро чхаво́, ґаздыя́ пэ́скиро васт пэ крали́стэ Давидо́стэ; выдэн ма́нгэ лэс екхэ́с, и мэ отджава форо́стыр.” И пхэндя́ джувлы́ Иоавоскэ: “Ѓа́да, шэро́ лэ́скиро явэ́ла ту́кэ чхурдыно́ вантатыр.”</verse>
				<verse number="22">И гия́ джувлы́ пир сарэ́ манушэ́ндэ пэ́скирэ годьварэ́ лавэ́са; и отчингирдэ шэро́ Савеёскэ, Бихримоскирэ чхавэ́скэ, и чхурдынэ́ Иоавоскэ. Тэды Иоа́во пхурдыя дро ро́го, и розгинэпэ форо́стыр сарэ́ мануша́ пир пэ́скирэ ша́тры; Иоа́во рисия́ дро Ерусалимо кэ кра́ли.</verse>
				<verse number="23">И сыс Иоа́во чхудо пэ сарэ́ Израильсконэ халадэ́ндэ, а Ванея, Иодаскиро чхаво́ – пэ Хелефеянинэндэ и пэ Фелефеянинэндэ;</verse>
				<verse number="24">Адорамо – пэ скэдыибэ́н таксэнгиро; Иосафа́то, Ахилудаскиро чхаво́ сыс канцэлярискирэса;</verse>
				<verse number="25">Суса – лыла́-чхиныбнаскирэса; Садоко и Авиафаро рашанца;</verse>
				<verse number="26">адя́кэ-паць и Ира, Иаритянино, сыс раша́са Давидо́стэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="21">
				<verse number="1">Сыс бокх пэ пхув дрэ Давидо́скирэ дывэса́ трин бэрш, бэрш пал бэрш. И пхуцяпэ Дави́до Ра́стыр-Дэвлэ́стыр. И пхэндя́ Рай Дэвэ́л: “Дава́ исын пал Саулостэ и пал ратпибнаскиро лэ́скиро кхэр, пал-дова́, со ёв замардя́ Гаваонитянэн.”</verse>
				<verse number="2">Тэды кра́ли кхардя́ Гаваонитянэн и ракирдя́ лэ́нца. Гаваонитяни сыс на Израилёскирэ чхавэ́ндыр, нэ ёнэ сыс Амореендыр, савэ́ ячнэ́пэ; Израильтя́ни дынэ́ лэ́нгэ совэ́л, нэ Са́уло камдя́ тэ замарэ́л лэн пир пэ́скиро зэвлыныпэ́н (ревность) пал ро́до Израилёскиро и Юда́скиро.</verse>
				<verse number="3">И пхэндя́ Дави́до Гаваонитянэнгэ: “Со ма́нгэ тэ кэра́в ваш тумэ́нгэ, и со́са тэ раманякирав (тэ примиринав) тумэн, соб (кай) тумэ́ тэ бахтякирэн Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро мэкно́ миштыпэ́н (наследие)?”</verse>
				<verse number="4">И пхэндлэ́ лэ́скэ Гаваонитяни: “На трэй амэ́нгэ ни руп, ни сувнака́й Саулостыр, ци лэ́скирэ кхэрэ́стыр, и на трэй амэ́нгэ, соб (кай) тэ замарэ́л конэ́с дро Израилё.” Ёв пхэндя́: “Со тумэ́ камэ́на? Мэ кэра́ва ваш тумэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="5">И пхэндлэ́ ёнэ крали́скэ: “Одолэ́ манушэ́с, саво́ хасякирдя́ амэн и камдя́ тэ домарэл амэн, соб (кай) тэ на явэ́л амэн ни дрэ екх Израилёскирэ пхувьендыр пир ме́жы, –</verse>
				<verse number="6">лэ́скирэ родо́стыр выдэ амэ́нгэ эфта́ манушэ́н, и амэ ублаваса лэн анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ дрэ Гива́ Саулоскири, выкэдыно Ра́са-Дэвлэ́са.” И пхэндя́ кра́ли: “Мэ выдава.”</verse>
				<verse number="7">Нэ тангиндя кра́ли Мефивосфеёс, Ионафаноскирэ чхавэ́с, Сауло́скирэ чхавэ́с, ваш совэ́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ лавэ́са, сави́ сыс машки́р лэ́ндэ, машки́р Давидо́стэ и Ионафаностэ, Сауло́скирэ чхавэ́стэ.</verse>
				<verse number="8">И лыя́ кра́ли дуе́н чхавэ́н Рицпакирэн, Айаскирэ-чхакирэн, сави́ бияндя́ Сауло́скэ Армонос и Мефивосфеёс, и панджэн Мелхолакирэ чхавэ́н, Сауло́скирэ-чхакирэн, савэ́н ёй бияндя́ Адриэлёскэ, чхавэ́скэ Верзэлиёскирэскэ, Мехолатыр,</verse>
				<verse number="9">и отдыя́ лэн дрэ васта́ Гаваонитянэнгэ, и ёнэ убладэ лэн пэ бэ́рга анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ. И мынэ́ сарэ́ эфта́ кхэтанэ́; ёнэ сыс мулякирдэ́ дрэ пэрвонэ́-укэдыибнытка дывэса́, дро англыпэ́н укэдыибэн ґэрстоскиро (ячменё).”</verse>
				<verse number="10">Тэды э Рицпа, Айаскири чхай, лыя́ калы цэ́рга и росчхудя́ ла пэ́скэ пэ доя́ бэ́рга, и бэшты сыс укэдыибнаскиро англыпна́стыр кэ дова́ моменто, пака чхудэпэ пэ лэ́ндэ Дэвлэ́скирэ паня́ болыбна́стыр, и на домэкця, соб (кай) тэ чилавэн лэн чирикля́ болыбна́скирэ дывэсэ́ и мурдала́ (звери) фэлды́тка раты́.</verse>
				<verse number="11">И роспхэндлэ́ Давидо́скэ, со кэрдя́ Рицпа, Айаскири чхай, наложница Саулоскири.</verse>
				<verse number="12">И гия́ Дави́до, и лыя́ кокалы́ Сауло́скирэ и кокалы́ Ионафаноскирэ, лэ́скирэ-чхавэ́скирэ, манушэ́ндыр Иависостыр Галаадсконэндыр, савэ́ чораханэ́с лынэ́ лэн гасатыр (форуня́тыр/плошча́тыр) Беф-Сано, кай убладэ Филистимля́ни, ке́ли замардэ́ Филистимля́ни Саулос пэ Гелвуя.</verse>
				<verse number="13">И пирилыджия ёв одотхы́р кокалы́ Сауло́скирэ и кокалы́ Ионафаноскирэ, лэ́скирэ-чхавэ́скирэ; и скэдынэ́ кокалы́ убладэнгирэ.</verse>
				<verse number="14">И ґарадэ́ кокалы́ Сауло́скирэ и Ионафаноскирэ, лэ́скирэ чхавэ́скирэ, пэ пхув Вениаминоскири, дрэ Цэ́ла, дрэ копли́ца Кисаскири, лэ́скирэ-дадэ́скири. И кэрдэ́ саро́, со припхэндя́ кра́ли, и сыкадя́ ла́ска Дэвэ́л пэ доя́ пхув пало́ (после) дава́.</verse>
				<verse number="15">И нэвэ́стыр яця́ марибэ́н машки́р Филистимлянэндэ и Израильтянэндэ. И выгия́ Дави́до и лэ́скирэ дына́рья лэ́са, и мардэ́пэ Филистимлянэнца; и Дави́до кхиныя.</verse>
				<verse number="16">Тэды Есвиё (Иесвиё), екх Рефаимоскирэ родо́стыр, савэ́стэ марибны́тко буст сыс пхарипнаса (вагаса) дрэ триншэла́ харко́ма и, саво́ обпхандло сыс нэвонэ́ куртала́са, камдя́ тэ замарэ́л Давидо́с.</verse>
				<verse number="17">Нэ лэ́скэ дыя́ васт (помогиндя) о Авеса, Саруяскиро чхаво́, и домардя́ Филистимлянинос, и мулякирдя́ лэс. Тэды мануша́ Давидо́скирэ совлахадэ, ракири́: “На джа́са ту буты́р амэ́нца пэ марибэ́н, соб (кай) тэ на мурдёл Израилёскиро момолы́тко (свети́льнико).</verse>
				<verse number="18">Тэ́ньци сыс нэвэ́стыр марибэ́н Филистимлянэнца дрэ Гоба; тэды Совохаё Хушатянино замардя́ Сафутос, екхэ́с Рефаимоскирэ родо́стыр.</verse>
				<verse number="19">Сыс и яви́р марибэ́н дрэ Гоба; тэды домардя́ Елханано, чхаво́ Ягаре-Оргимоскиро Вифлеемостыр, Голиафас Гефянинос, савэ́стэ кашт (древко) чхурдыпныконэ бустякиро сыс, сыр навоё ткачэндэ.</verse>
				<verse number="20">Сыс ишчо (инкэ́) марибэ́н дрэ Гефа; и сыс одо́й екх ману́ш вучо́, савэ́стэ сыс пэ шов ангушта пэ васта́ и пэ ґэра́, сарэ́ биш тэ штар, адя́кэ-паць Рефаимоскирэ родо́стыр.</verse>
				<verse number="21">И ёв костя Израильтянэ́н; нэ лэс замардя́ Ионафа́но, чхаво́ Сафаёскиро, Давидо́скирэ-пшалэскиро.</verse>
				<verse number="22">Адалэ́ штар сыс Рефаимоскирэ родо́стыр дрэ Гефа, и ёнэ мынэ́ Давидо́скирэ вастэ́стыр и лэ́скирэ дынарье́ндыр (слугэ́ндыр).</verse>
			</chapter>
			<chapter number="22">
				<verse number="1">И лыя́ тэ багал Дави́до гилы́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ дрэ дова́ дывэ́с, ке́ли Рай Дэвэ́л ракхця́ лэс вастэ́стыр сарэ́ лэ́скирэ вэргэ́ндыр и Сауло́скирэ вастэ́стыр, и пхэндя́:</verse>
				<verse number="2">“Рай Дэвэ́л исын тва́рдыма (диз) мири́, и зор мири́, и Зракхибнаскиро миро.</verse>
				<verse number="3">Дэвэ́л исын бэ́рга мири́; пэ Лэ́стэ мэ розгинава; шчы́то миро, шынг (ро́го) ракхибнаскиро мирэскиро, вучарды́ (башня) мири́ и нашыбэн миро; Зракхибнаскиро миро, бидатыр Ту зракхця́н ман!</verse>
				<verse number="4">Мэ кхара́ва Рас-Дэвлэ́с, Савэс трэй тэ шарэс и мэ вэргэ́ндыр мирэндыр зракхавапэ.</verse>
				<verse number="5">Облынэ ман валны мэрибнытка, и беззакониякирэ сыгна рэкицы страхакирдэ ман.</verse>
				<verse number="6">Зандирья́ (цэ́пи) адоскиро обпэнтындлэ ман, и фэля́ (сети) мэрибнаскирэ обкхудэ ман;</verse>
				<verse number="7">нэ и дро тасадыибэн миро мэ кхардём Рас-Дэвлэ́с, и кэ Дэвэ́л миро дыём го́дла, и Ёв шундя́ Пэ́скирэ кхангирья́тыр зан мири́, и го́дла мири́ догия́ кэ Лэ́скиро шуныбэ́н.</verse>
				<verse number="8">Тринскирдяпэ, куниндяпэ пхув, издрандынэ и кхардэпэ (подвининдлэпэ) болыбна́скирэ фундаменты (основы); пал-дова́ со холя́сыя пэ лэ́ндэ Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="9">Ѓаздыяпэ тхув холя́тыр Лэскирьятыр, и уштэндыр Лэскирэндыр яг, сави́ ха́ла саро́; хачкирдэ́ вангара чхудэпэ Лэ́стыр.</verse>
				<verse number="10">Бандякирдя Ёв болыбэ́н и гия́ тэлэ́; и калыпэ́н тэл Лэ́скирэ ґэра́;</verse>
				<verse number="11">и бэстя́ пэ херувимы, и вурняндыя, и традыя́ пэ пхака́ (крылы) балвалякирэ;</verse>
				<verse number="12">и калыпнаса учхакирдя́ Пэс, сыр шатраса, и Ёв скэдыя́ пани́ болыбна́скирэ облокэндыр;</verse>
				<verse number="13">зяиныбнастыр анги́л Лэ́стэ росхачонас вангара ягакирэ.</verse>
				<verse number="14">Загреминдя болыбна́стыр Рай Дэвэ́л, и Най Вучэдырэскиро дыя́ зан Пэ́скири;</verse>
				<verse number="15">и мэкхця марибны́тка бустя́ (стре́лы) и рострадыя лэн; зазяиндя блискавицаса и домардя́ лэн.</verse>
				<verse number="16">И отчхакирдэпэ/сыкадынэ морёскирэ (дэрьявэ́скирэ) источники (ґанынгорья), счхакирдэпэ фундаменты пхувья́кирэ холямэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ занятыр, холямэ́ пхурдыпнастыр Лэ́скирэ духо́стыр.</verse>
				<verse number="17">Протырдыя́ Ёв васт вучипна́стыр, и лыя́ ман, и вылыя ман бутэ́ панендыр;</verse>
				<verse number="18">зракхця́ ман вэргостыр мирэ́ зоралэстыр, одолэ́ манушэ́ндыр, савэ́ зоралэ́с бидыкхэна ман, савэ́ сыс зоралэды́р ма́ндыр.</verse>
				<verse number="19">Ёнэ ґаздынэ́пэ пэ ма́ндэ дро бидакиро дывэ́с миро; нэ Рай Дэвэ́л сыс подрикирибнаса ваш ма́нгэ</verse>
				<verse number="20">и вылыджия́ ман на пэ дарано штэ́то, зракхця́ ман, пал-дова́ со Ёв лачхипна́са отлыджалапэ кэ мэ.</verse>
				<verse number="21">И отдыя́ ма́нгэ Дэвэ́л пир чачипэ́н миро, пир жужыпэн мирэ́ вастэнгиро дыя́ мазу́ри (награда) ма́нгэ.</verse>
				<verse number="22">Пал-дова́ со мэ ракхцём дрома́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, и мэ на со́мас злыднитко анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ мирэстэ,</verse>
				<verse number="23">пал-дова́ со сарэ́ упхэныбэна́ Лэ́скирэ сыс анги́л ма́ндэ, и статутэндыр (уставэндыр) Лэскирэстыр мэ на отгиём,</verse>
				<verse number="24">и мэ со́мас бидошакиро анги́л Лэ́стэ, и мэ ракхцёмпэ, соб (кай) тэ на кэра́в грэ́хо ма́нгэ.</verse>
				<verse number="25">И отдыя́ ма́нгэ Дэвэ́л пир чачипэ́н миро, пир жужыпэн миро анги́л якха́ Лэ́скирэ.</verse>
				<verse number="26">Тангипнаскирэса (жалостнонэса) Ту, Дэ́вла, кэрэ́са пир тангипэ́н, муршэса чачунэса Ту кэрэ́са чачунэ́с,</verse>
				<verse number="27">жужэса – жужэс, а хоханэса – пир хохаибэ́н лэ́скиро.</verse>
				<verse number="28">Тэлякирдэ манушэ́н Ту зракхэ́са, и дыкхибнаса Пэскирэса Ту тэлякирэса пхутькирдэн.</verse>
				<verse number="29">Ту, Раё Дэ́вла, сан момолы́тко миро; Ту, Раё Дэ́вла, пирикэрэса амаро́ калыпэ́н дро свэ́то (дуд).</verse>
				<verse number="30">Ту́са мэ домарава халадыбэ́н; Дэвлэ́са мирэса мэ джа́ва упрэ́ пэ ва́нта.</verse>
				<verse number="31">Дэвэ́л! – исын бидошэ́нгиро дром Лэ́скиро, жужо́ лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, Ёв исын шчы́то ваш сарэ́нгэ, кон ужакирэ́ла лачхипэ́н (надеинэлапэ) пэ Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="32">Пал-дова́ со, кон исын Дэвэ́л, апри́ч Растэ-Дэвлэ́стэ, и кон исын ска́ла тэ гарадёл, апри́ч Дэвлэ́стыр амарэстыр?</verse>
				<verse number="33">Дэвэ́л пхэрдякирэла ман зорья́са, Ёв сыкавэ́ла ма́нгэ чачуно́ дром;</verse>
				<verse number="34">Ёв кэрэ́ла ґэра́ мирэ́ сыр оленёскирэ, и пэ вучипэна́ подрикирэ́ла ман;</verse>
				<verse number="35">Ёв сыклякирэ́ла васта́ мирэ́ марибнаскэ, и маса́ пэ псикэ́ мирэ́ тырдэла, сыр харкуно (медно) лу́ко.</verse>
				<verse number="36">Ту дэ́са ма́нгэ шчы́то тэ ракхавпэ, и ковлыпэн Тыро́ барьякирэ́ла ман.</verse>
				<verse number="37">Ту кэрэ́са буґлыдыр дроморо миро тэл ма́ндэ, и на кунинэнапэ ґэра́ мирэ́.</verse>
				<verse number="38">Мэ традавапэ пал вэргэ́ндэ мирэндэ и мэ марава лэн, и на рисёва́ва, пака вымарава лэн;</verse>
				<verse number="39">и вымарава лэн, и домарава лэн, и ёнэ на уштэна, и пэрэ́на тэл ґэра́ мирэ́.</verse>
				<verse number="40">Ту дэ́са ма́нгэ зор ваш марибэ́н, и чхувэ́са анги́л ма́ндэ вэргэ́н мирэн, савэ́ джа́на пэ ма́ндэ.</verse>
				<verse number="41">Ту рискирэса мэняса кэ мэ вэргэ́н мирэн, и мэ вымарава одолэ́н, кон бидыкхэла ман.</verse>
				<verse number="42">Ёнэ мангэна, нэ нанэ зракхибнарис, – кэ Рай Дэвэ́л, нэ Ёв на отпхэнэ́ла лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="43">Мэ росчхувава лэн, сыр пра́хо пхувья́киро, сыр бла́та пэ вули́ца (га́са) мэ тасавава лэн, и штакирава лэн.</verse>
				<verse number="44">Ту ракхцян ман манушэ́ндыр мирэндыр, савэ́ ґаздынэ́пэ проти ма́ндэ; Ту ракхцян ман, соб (кай) тэ явав ма́нгэ шэралэса пэ явирэ-родэнгирэ манушэ́ндэ, манушэ́н, савэ́н мэ на джиндём, савэ́ дынаринэна ма́нгэ.</verse>
				<verse number="45">Мануша́ явирэ-родэнгирэ шука́р ракирэ́на анги́л ма́ндэ; пир шуныбэ́н пал ма́ндэ кандэ́на ман.</verse>
				<verse number="46">Мануша́ явирэ-родэнгирэ парнёна и тринскирэнапэ дрэ пэ́скирэ фо́рья зоралэ́ тынэ́нца.</verse>
				<verse number="47">Тэ явэ́л Рай Дэвэ́л и бахтякирдо́ Застэмпнико (Затэрдыибнаскиро) миро! Мэк тэ явэ́л шардо Дэвэ́л, Ска́ла зракхибнаскэ мирэскирэскэ,</verse>
				<verse number="48">Дэвэ́л, Саво́ отхала палэ (мстинэла) пал ма́ндэ и притасавэла ваш ма́нгэ манушэ́н,</verse>
				<verse number="49">и, Саво́ зракхэ́ла ман вэргэ́ндыр мирэндыр! Пэ манушэ́ндэ, савэ́ ґаздынэ́пэ проти ма́ндэ, Ту ґаздыян ман вучэ́с; манушэ́стыр холямэстыр Ту зракхця́н ман.</verse>
				<verse number="50">Палдава́ мэ ява́ва тэ славинав Тут, Раё Дэ́вла, машки́р Наюдытконэ́ манушэ́ндэ, и мэ ява́ва тэ бага́в лавэ́скэ Тырэ́скэ,</verse>
				<verse number="51">Лэ́скэ, Кон зракхэ́ла крали́с Пэ́скирэс и кэрэ́ла милыма помакхибнаскирэскэ Пэскирэскэ, Давидо́скэ и родо́скэ лэскирэскирэ пэ ве́ки!”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="23">
				<verse number="1">Ѓа́да, исын палатунэ́ (последня) лава́ Давидо́скирэ, Есеёскирэ-чхавэ́скирэ, пхэныбэ́н муршэскиро, саво́ сыс чхудо вучэ́с, помакхибнаскирэс Дэвлэскирэс Яковоскирэс и гудлэ́-багаибнаскирэс Израилёстыр:</verse>
				<verse number="2">Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро ду́хо ракирэ́ла дрэ ма́ндэ, и лав Лэ́скиро сыс пэ чиб ма́ндэ.</verse>
				<verse number="3">Пхэндя Дэвэ́л Израилёскиро, и ракирдя́ пал ма́ндэ бэ́рга Израилёскири: “Яв хула́са пэ манушэ́ндэ, яв чачуно́, хулаин дара́са (дарьяса) Дэвлэскирьяса.</verse>
				<verse number="4">И сыр пэ зло́ко (пэ ра́нко), ке́ли дывесёла, сыр джа́ла упрэ́ кхам пэ биоблокэнгиро болыбэ́н, саво́ зяинэла пало́ (после) брышы́нд, сыр барьёла чхар пхувья́тыр,</verse>
				<verse number="5">ци на адя́кэ исын кхэр миро Дэвлэ́стэ? Пал-дова́ со доракирибэ́н ве́чно чхудя́ Ёв ма́нца, твардо и напарудо. Ци на адя́кэ джа́ла Лэ́стыр саро́ зракхибэ́н миро и саро́ лачхипэ́н миро?</verse>
				<verse number="6">А налачхэ́ мануша́ явэ́на, сыр вычхурдыно хру́сто сувьенца, саво́ на лэ́на вастэ́са;</verse>
				<verse number="7">нэ кон чилавэ́ла лэс, одова́ лэ́ла састы́р, ци чхурдыпнытконэ-бустякирэ дэстэса, и яга́са хачкирэна лэс пэ штэ́то.</verse>
				<verse number="8">Ѓа́да, исын лав муршканэнгирэ Давидо́стэ: Исбосефо Ахаманитянино, шэрало́ тринэндыр; ёв ґаздыя́ пэ́скиро чхурдыпнытко буст пэ охтошэла манушэ́ндэ, и замардя́ лэн пал екх мо́ло.</verse>
				<verse number="9">Пал лэ́стэ Елиза́ро, чхаво́ Додоскиро, Ахохоскирэ-чхавэ́скиро, тринэ́ муршканэндыр, савэ́ сыс Давидоса, ке́ли ёнэ кошыбнаса выкхардэ Филистимлянэн, савэ́ скэдынэ́пэ пэ марибэ́н.</verse>
				<verse number="10">Израильтя́ни выгинэ́ проти лэ́ндэ, и ёв тэрдия́, и мардя Филистимлянэн кэ дова́, со васт лэ́скиро кхиныя и прилипниндя кэ курта́ла. И дыя́ Рай Дэвэ́л дро дова́ дывэ́с бари збердыма (победа), и мануша́ гинэ́ пал лэ́стэ ваш дова́ екх, соб (кай) тэ обкэдэн мулэн.</verse>
				<verse number="11">Пал лэ́стэ Шама, чхаво́ Агеёскиро, Гараритянино. Ке́ли Филистимля́ни скэдынэ́пэ дрэ Фирия, кай сыс фэ́лда, со сыс почхуды дрэ пхув чэчэвицаса, и мануша́ праста́ндынэ Филистимлянэндыр:</verse>
				<verse number="12">тэды ёв тэрдия́ машки́р фэ́лда, и зракхця́ ла, и мулякирдя́ Филистимлянэн. И дыя́ тэды Рай Дэвэ́л бари збердыма (пиризорьякирибэн).</verse>
				<verse number="13">Трин адалэ́ муршканэ́ трияндэндыр шэралэндыр гинэ́ и загинэ́ дро часо укэдыибнытко кэ Дави́до дрэ ґеба́р (пешчэра) Одоламо, ке́ли бут Филистимля́ни сыс тэрдэ́ пэ Рефаимоскиро до́ло.</verse>
				<verse number="14">Дави́до сыс тэды пэ штэ́то зоралэ́ тынэ́нца, а отрядо Филистимлянэнгиро – дро Вифлее́мо.</verse>
				<verse number="15">И закамдя́ Дави́до тэ пьел, и пхэндя́: “Кон панякирэла ман пане́са Вифлеемоскирэ ґанынгатыр, со сыс пашы́л по́рта?”</verse>
				<verse number="16">Тэды трин адалэ́ муршканэ́ мануша́ промардэпэ пирда́л Филистимлянэнгиро ста́но (лод), и пхэрдэ́ пани́ Вифлеемоскирэ ґанынгатыр, со сыс пашы́л по́рта, и лынэ́ и яндлэ́ Давидо́скэ. Нэ ёв на закамдя́ тэ пьел лэс и вычхудя́ лэс дрэ сла́ва Ра́скэ-Дэвлэ́скэ,</verse>
				<verse number="17">и пхэндя́: “Зра́кх ман, Дэ́вла, соб (кай) мэ тэ кэра́в дава́! Ци дава́ исын на рат адалэ́ манушэ́нгиро, савэ́ псирдэ́ дара́са (дарьяса) пал пэ́скиро джиибэ́н?’ И на закамдя́ лэс тэ пьел. Ѓа́да, со кэрдэ́ далэ́ трин муршарья!</verse>
				<verse number="18">И Авеса, Иоавоскиро пшал, Саруяскиро чхаво́, сыс тринэндыр шэралэса; ёв замардя́ пэ́скирэ чхурдыибнытконэ бустяса триншэла́ манушэ́н и сыс дрэ сла́ва одолэ́ тринэндэ.</verse>
				<verse number="19">Тринэндыр ёв сыс патывалэдыр и сыс барыдырэ́са, нэ одолэ́ тринэнца на ровниндяпэ.</verse>
				<verse number="20">О Ванея, Иодаёскиро чхаво́, муршари, баро́ пир рэ́нды, Кавцэилостыр; ёв мулякирдя́ дуе́н Ариилоскирэ Моавитсконэ чхавэ́н; ёв гия́ и замардя́ шчэрэс (левос) дро рово (хохо́й) дро ивитко часо;</verse>
				<verse number="21">и ёв замардя́ екхэ Египтянинос, шэралэ́ манушэ́с; дро Египтяниноскиро васт сыс чхурдыибнытко буст, а ёв гия́ кэ ёв каштэса, и отлыя чхурдыпнытко буст Египтяниноскирэ вастэ́стыр, и домардя́ лэс лэ́скирэ бустяса:</verse>
				<verse number="22">ґа́да, со кэрдя́ Ванея, Иодаёскиро чхаво́, и ёв сыс дрэ сла́ва тринэ́ муршканэ́ манушэ́ндэ;</verse>
				<verse number="23">ёв сыс славутнэдыр трияндэндыр, нэ одолэнца тринэнца на ровниндяпэ. И чхудя́ лэс Дави́до пашатунэса фандариса (сполнитилёса) пэ пэ́скирэ припхэныбэна́.</verse>
				<verse number="24">Асаило, Иоавоскиро пшал – сыс машки́р адалэ́ трия́нда манушэ́ндэ; Елхано, Додоскиро чхаво́, Вифлеемостыр,</verse>
				<verse number="25">Шама Хародитянино, Елико Хародитянино,</verse>
				<verse number="26">Херецо Палтитянино, Иро, Икешаскиро чхаво́, Фекоитянино,</verse>
				<verse number="27">Евиезеро Анафофянино, Мебунаё Хушатянино,</verse>
				<verse number="28">Цалмоно Ахохитянино, Магараё Нетофатитянино,</verse>
				<verse number="29">Хелево, Бааноскиро чхаво́, Нетофатитянино, Итаё, Рибаёскиро чхаво́ Гиватыр Вениамино́скирэ чхавэ́ндыр,</verse>
				<verse number="30">Ванея Пирафонянино, Идаё Нахле-Гаашостыр,</verse>
				<verse number="31">Ави-Албоно Арбатитянино, Азмавето Бархамитянино,</verse>
				<verse number="32">Елияхба Шаалбонянино; Яшэноскирэ чхавэ́ндыр, Ионафа́но,</verse>
				<verse number="33">Шама Гараритянино, Ахиамо, Шарароскиро чхаво́, Араритянино,</verse>
				<verse number="34">Елифелето, Ахасбаёскиро чхаво́, Магахатоскирэ-чхавэ́скирэ, Елиамо, Ахитофелёскиро чхаво́, Гилонянино,</verse>
				<verse number="35">Хецраё Кармилитянино, Паараё Арбитянино,</verse>
				<verse number="36">Игало, Нафаноскиро чхаво́, Цобатыр, Бани Гадитянино,</verse>
				<verse number="37">Цэлеко Амонитянино, Нахараё Беротянино, ману́ш, саво́ лыджалас марды́тко (оружыё) Иоавоскиро, Саруяскирэ чхавэскири,</verse>
				<verse number="38">Иро Итритянино, Гаребо Итритянино,</verse>
				<verse number="39">Уриё Хетеянино. Сарэ́ сыс триндэша (трия́нда) эфта́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="24">
				<verse number="1">Холы́ Раскири-Дэвлэ́скири нэвэ́стыр росхачия пэ Израильтянэндэ, и ґаздыя́ Ёв дрэ лэ́ндэ Давидо́с тэ пхэнэ́л: “Джа́, пиригин Израилё и Юдас.”</verse>
				<verse number="2">И пхэндя́ кра́ли Иоавоскэ, халадэ́нгирэ барыдырэ́скэ, саво́ сыс пашы́л лэ́стэ: “Джа́ пир сарэ́ Израилёскирэ ро́дыцы (чанга́) Даностыр кэ Вирсаво, и пиригинэн манушэ́н, соб (кай) ма́нгэ тэ джина́в, кицы́ исын мануша́.”</verse>
				<verse number="3">И пхэндя́ Иоа́во крали́скэ: “Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, мэк тэ барьякирэл буты́р ада́кицы манушэ́н, ци бут исын, и буты́р дрэ шэл мо́лы ада́кицы, а якха́ хула́скирэ мирэскирэ, крали́скирэ, мэк тэ дыкхэ́н дава́; нэ ваш со хула́й миро, кра́ли, камэ́ла дава́ рэ́ндо?”</verse>
				<verse number="4">Нэ лав крали́скиро Иоавоскэ и халадэ́нгирэ барыдырэ́нгэ пиризорьякирдя; и гия́ Иоа́во халадэ́нгирэ барыдырэ́нца крали́стыр тэ гинэн Израилёскирэ манушэ́н.</verse>
				<verse number="5">И пиригинэ́ ёнэ Иорда́но, и тэрдинэ́ дрэ Ароеро, пэ чачи́ (право) форо́скири риг, саво́ сыс машкира́л до́ло Гадоскиро, кэ Иазеро;</verse>
				<verse number="6">и явнэ́ дро Галаа́до и пэ пхув Тахтим-Ходшы; и явнэ́ дро Дан-Яано, и обгинэ Сидоно;</verse>
				<verse number="7">и явнэ́ кэ фо́ро зоралэ́ тыноса Ти́ро и дрэ сарэ́ фо́рья Хивеянэнгирэ и Хананеянэнгирэ, и выгинэ́ кэ паш-дывэ́с (юго) Юдэя́киро и Вирсавиё;</verse>
				<verse number="8">и обгинэ сари́ пхув, и явнэ́ пирда́л еня́ чхона́ и биш дывэса́ дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="9">И подыя Иоа́во кицыпэн (количэство) пэ папири манушытконэ́ пиричхиныбнаса крали́скэ; и выгия́, со Израильтянэ́н сыс охтошэла тысёнцы зоралэ́ муршэ́н, савэ́ сыс лачхэ́ кэ марибэ́н, а Юдэякирэн сыс панджшэла́ тысёнцы.</verse>
				<verse number="10">И замардяпэ ило́ Давидо́скиро пало́ (после) дава́, сыр ёв пиригиндя манушэ́н. И пхэндя́ Дави́до Ра́скэ-Дэвлэ́скэ: “Баро́ грэ́хо кэрдём мэ, кэри адя́кэ; и какана́ манга́ва Тут, Дэ́вла, приманг (простин) грэ́хо Тырэ́ писхарискиро, пал-дова́ со сарэ́са нагодьварэс кэрдём мэ.”</verse>
				<verse number="11">Ке́ли Дави́до уштыя́ пэ яви́р дывэ́с пэ зло́ко, тэды сыс лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро кэ Гадо проро́ко, магико (прозорливцо) Давидо́скиро:</verse>
				<verse number="12">“Джа́ и пхэн Давидо́скэ: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: Трин хася́ (кары) Мэ да́ва тэ выкэдэс ту́кэ, выкэдэ пэ́скэ екх лэ́ндыр, саво́ Мэ тэ кэра́в пэ ту́тэ.’”</verse>
				<verse number="13">И явдя́ Гадо кэ Дави́до, и роспхэндя́ лэ́скэ, и пхэндя́ лэ́скэ: “Выкэдэ пэ́скэ, ци тэ явэ́л бокх пэ тыри́ риг эфта́ бэрш, ци соб (кай) ту трин чхона́ тэ нашэс тырэ́ вэргэ́ндыр, и ёнэ тэ традэ́н тут, ці, соб (кай) сарэ́ трин дывэса́ тэ явэ́л саро́ моро́во (фра́нсы) пэ тыри́ риг? Какана́ дэ́ годы́ пэ́скэ, думин на́бут и пхэн, со ма́нгэ тэ отпхэнав Одолэ́скэ, Кон бичхадя́ ман.”</verse>
				<verse number="14">И пхэндя́ Дави́до Гадоскэ: “Пхаро́ исын древа́н ма́нгэ; нэ мэк тэ пэрав мэ дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ васта́, пал-дова́ со баро́ исын Лэ́скиро ковлыпэн; екх со дрэ манушэ́нгирэ васта́ тэ на пэрав ма́нгэ.”</verse>
				<verse number="15">И бичхадя́ Дэвэ́л моро́во (фра́нсы) пэ Израильтянэндэ злокостыр кэ упхэндло́ часо; и мынэ́ мануша́, Даностыр кэ Вирсаво, эфтадэша́ тысёнцы мануша́.</verse>
				<verse number="16">И газдыя Янго́ло пэ́скиро васт пэ Ерусалимо, соб (кай) тэ кэрэ́л чхучэса лэс; нэ Рай Дэвэ́л тангиндя (пожалиндя) пал би́да, и пхэндя́ Янголоскэ, саво́ мулякирдя́ манушэ́н: “Ухты́лла (до́си), какана́ обмэк тыро́ васт.” Янго́ло Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро сыс тэды пашы́л шу́рна Орнаскирэ-Евусеяниноскири.</verse>
				<verse number="17">И пхэндя́ Дави́до Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, сыр дыкхця́ Янголо́с, саво́ мулякирэ́ла манушэ́н, ракири́: “Ѓа́да, мэ кэрдём грэ́хо, мэ кэрдём грэ́хо; а адалэ́ бакрэ́, со кэрдэ́ ёнэ?</verse>
				<verse number="18">И явдя́ Гадо дро дова́ дывэ́с кэ Дави́до и пхэндя́ лэ́скэ: “Яв, чхув алта́рё Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пэ шу́рна Орнаноскири, кон сыс Невусиянино.”</verse>
				<verse number="19">Адя́кэ гия́ Дави́до пир лав Гадоскиро, сыр припхэндя́ Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="20">Ке́ли Орна газдыя якха́, то дыкхця́ крали́с и лэ́скирэ манушэ́н [дынарье́н-р.с.], савэ́ джа́нас кэ ёв, и ёв кэрдя́ шэрэ́са (клониндяпэ мо́са) крали́скэ кэ пхув.</verse>
				<verse number="21">И пхэндя́ Орна: “Пал со явдя́ миро рай, кра́ли, кэ пэ́скиро писха́ри (рабо)?” И пхэндя́ Дави́до: “Тэ кинав шу́рна тыри́ тэ чхував алта́рё Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, соб (кай) тэ пириячэл хасибэ́н (моро́во) пэ манушэ́ндэ.”</verse>
				<verse number="22">И пхэндя́ Орна Давидо́скэ: “Мэк тэ лэл миро рай, кра́ли, и тэ ґаздэл сыр свэ́нто дыибэ́н (жэ́ртва) дова́, со исын лачхо́ ваш лэ́скэ. Акэ, исын гурува ваш цэ́ло схачкирибэ́н и ґлябы (повозки) и ґамы гурувэнгирэ пэ кашта́.</verse>
				<verse number="23">Саро́ дава́, кра́ли Орна дэ́ла сарэ́са крали́скэ “И ишчо (инкэ́) пхэндя́ Орна крали́скэ: “Мэк Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тэ тангинэ́л тут [тэ сыкавэ́л ла́ска-р.с.]!”</verse>
				<verse number="24">Нэ кра́ли пхэндя́ Орнаскэ: “Над, мэ плэскирава (покинава) ту́кэ, со дава́ исын мол, и мы на яна́ва свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, мирэ́ Дэвлэ́скэ долэ́стыр со мэ лыём би ловэнгиро (ивья́).” И киндя Дави́до шу́рна и гурувэ́н пал пандждэша́ шэ́кели дро руп.</verse>
				<verse number="25">И чхудя́ одо́й Дави́до алта́рё Ра́скэ-Дэвлэ́скэ и ёв яндя́ цэ́ла скачкирибэна и свэ́нта дыибэна́ (жэртвы) пал рама́нё (миро).</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="11">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Ке́ли кра́ли Дави́до пхурия, иа явдя́ дрэ пхуранэ́ бэрша́, тэды учхакирэнас лэс иде́нца, нэ ёв на могиндя́ тэ статёл.</verse>
				<verse number="2">И пхэндлэ́ лэ́скэ лэ́скирэ слу́ги (дына́рья): “Мэк тэ родэ́н ваш хула́скэ амарэскэ, крали́скэ, патываля джувлорья, соб (кай) ёй тэ тэрдёл анги́л крали́стэ, и тэ псирэ́л пал лэ́стэ, и тэ пасёл лэ́са, – и явэ́ла тато хула́скэ амарэскэ, крали́скэ.”</verse>
				<verse number="3">И родынэ гожона патываля джувлорья дрэ сарэ́ рига́ Израилёскирэ, и латхнэ́ Ависага Сунамитянка, и яндлэ́ ла кэ кра́ли.</verse>
				<verse number="4">Патывалы́ джувлы́ сыс древа́н шука́р, и псирдя́ ёй пал крали́стэ, и дынариндя́ лэ́скэ, нэ кра́ли на уґалыя ла.</verse>
				<verse number="5">О Адония, Агифакиро чхаво́, запхутии, ракирдя́: “Мэ ява́ва кра́ли.” И залыджия́ пэ́скэ марибны́тка вурдына́, и манушэ́н, савэ́ традэ́на уклистэ́, и пандждэша́ манушэ́н, савэ́ сы́гэс праста́на.</verse>
				<verse number="6">Дад ние́кхвар на притасавэлас лэс пхучибнаса: “Ваш со ту дава́ кэрэ́са?” Ёв сыс древа́н шука́р и бия́ндыя лэ́стыр пало́ (после) Авесаломостэ.</verse>
				<verse number="7">И радиндяпэ ёв Иоавоса, Саруяскирэ чхавэ́са, и Авиафароса раша́са, и ёнэ помогиндлэ Адонияскэ.</verse>
				<verse number="8">Нэ раша́й Садоко и Ване́я, Иодаёскиро чхаво́, и проро́ко Нафано, и Семе́ё, и Рисиё, и зоралэ́ Давидо́скирэ на сыс пэ Адонияскири риг.</verse>
				<verse number="9">И зачхиндя́ Адония бакрэ́н и гурувэ́н, и гуруворэ́н пашы́л бар Зохеле́то, со сыс пашы́л ґанынгори Рогель, и кхардя́ сарэ́н пэскирэн пшалэ́н, чхавэ́н кралискирэн, сарэ́ Юдэякирэнца, савэ́ дынариндлэ́ крали́стэ.</verse>
				<verse number="10">А пророко́с Нафанос, и Ване́яс, и одолэ́н зоралэн, и Соломонос, пшалэ́с пэ́скирэс, ёв на кхардя́.</verse>
				<verse number="11">Тэды Нафано пхэндя́ Вирсавиякэ, Соломоно́скирэ да́кэ, ракири́: “Ци шундя́н ту, со Адония, чхаво́ Агифакиро, кэрдя́пэ кра́ли, а хула́й амаро́, Дави́до, на джинэ́ла пал дава́?</verse>
				<verse number="12">Акана́, ґа́да, мэ радинава ту́кэ: зра́кх джиибэ́н тыро́, и джиибэ́н тырэ́ чхавэ́скиро Соломоно́скиро.</verse>
				<verse number="13">Джа́ и заджа́ кэ кра́ли Дави́до, и пхэн лэ́скэ: “А ци на совлахадян ту, хула́ё миро, кра́ли, дынарицакэ тырьякэ, ракири́: ‘А чхаво́ тыро́ Соломо́но явэ́ла кра́ли пало́ (после) ма́ндэ, и ёв бэшэ́ла пэ миро троно?” Со́скэ яця́ крали́са Адония.’</verse>
				<verse number="14">И ґа́да, ке́ли ту буты́р явэ́са тэ ракирэ́с одо́й крали́са, то и мэ заджава пала́л пал ту́тэ, и дочхувава кэ тырэ́ лава́.”</verse>
				<verse number="15">Вирса́вия гия́ кэ кра́ли дрэ соибнытка шту́ба, кай исын сутэ́: кра́ли сыс древа́н пхуро́ и Ависага Сунамитянка дынариндя́ крали́скэ.</verse>
				<verse number="16">И збандия Вирса́вия и поклониндяпэ крали́скэ; и пхэндя́ кра́ли: “Со ту́кэ трэй?”</verse>
				<verse number="17">Ёй пхэндя́ лэ́скэ: “Хула́ё миро, кра́ли! Ту совлахадян тырэ́ дынарицакэ Ра́са-Дэвлэ́са, Дэвлэ́са тырэса: “Чхаво́ тыро́ Соломо́но, явэ́ла кра́ли пало́ (после) ма́ндэ, и ёв бэшэ́ла пэ троно миро.”</verse>
				<verse number="18">А акана́, ґа́да, о Адония яця́ крали́са, и ту, хула́ё миро, кра́ли, на джинэ́са пал дава́.</verse>
				<verse number="19">И зачхиндя́ ёв бут гурувэ́н, гуруворэ́н и бакрэ́н, и кхардя́ сарэ́н чхавэ́н кралискирэн, и раша́с Авиафарос, и халадэ́нгирэ барыдырэ́с Иоавос; а Соломонос, тырэ́ писхари́с, на кхардя́.</verse>
				<verse number="20">Нэ ту, хула́ё миро, – кра́ли, и якха́ сарэ́ Израильтянэнгирэ, дыкхэ́на пэ ту́тэ, соб (кай) кай ту тэ дэс тэ джинэ́н лэ́нгэ, кон бэшэ́ла пэ троно хула́скирэ-мирэскиро, крали́скиро пало́ (после) лэ́стэ.</verse>
				<verse number="21">Явирэ́с (пэ яви́р), ке́ли хула́й миро, кра́ли, явэ́ла гарадо́ пэ́скирэ дадэ́нца, то пэрэ́ла банг пэ ма́ндэ и пэ мирэ́ чхавэ́стэ Соломоностэ.”</verse>
				<verse number="22">Ке́ли ёй ракирдя́ крали́са, то явдя́ и проро́ко Нафано.</verse>
				<verse number="23">И пхэндлэ́ крали́скэ, ракири́: “Ѓа́да, Нафано проро́ко.” И загия́ ёв кэ кра́ли, и поклониндяпэ крали́скэ мо́са кэ пхув.</verse>
				<verse number="24">И пхэндя́ Нафано: “Хула́ё миро, кра́ли! Ци пхэндя́н ту: ‘Адония явэ́ла кра́ли пало́ (после) ма́ндэ, и ёв бэшэ́ла пэ троно миро?’</verse>
				<verse number="25">Пал-дова́ со ёв акана́ явдя́ и зачхиндя́ бут гурувэ́н, гуруворэ́н и бакрэ́н и кхардя́ сарэ́н кралискирэн чхавэ́н, и халадэнгирэн барыдырэ́н, и раша́с Авиафарос; и ґа́да, ёнэ ха́на и пьена лэ́стэ, и ракирэ́на: ‘Мэк тэ дживэ́л кра́ли Адония!’</verse>
				<verse number="26">А ман, тырэ́ писхари́с, и раша́с Садокос, и Ванеяс, чхавэ́с Иодаёскирэс, и Соломонос, писхари́с тырэ́с, на кхардя́.</verse>
				<verse number="27">Ци на яця́ дава́ пир ило́ хула́скирэ мирэскирэ, крали́скиро, и ваш со ту на пхэндя́н писхари́скэ тырэ́скэ, кон бэшэ́ла пэ троно хула́скирэ мирэскиро, крали́скиро, пало́ (после) лэ́стэ?”</verse>
				<verse number="28">И отпхэндя́ кра́ли Дави́до и пхэндя́: “Кхарэ́н кэ мэ Вирса́вия.” И загия́ ёй, и тэрдия́ анги́л крали́стэ.</verse>
				<verse number="29">И совлахадя́ кра́ли, и пхэндя́: “Тэ явэ́л джидо́ Рай Дэвэ́л, Саво́ зракхэ́ла ди (джиибэ́н) миро кажнонэ́ бидатыр!</verse>
				<verse number="30">Сыр-мэ совлахадём ту́кэ Ра́са-Дэвлэ́са (Яхваса), Дэвлэ́са Израилёскирэса, ракири́, со Соломо́но, чхаво́ тыро́, явэ́ла кра́ли пало́ (после) ма́ндэ, и ёв бэшэ́ла пэ троно миро заме́ст мандэр, адя́кэ мэ и кэра́ва дава́ ададывэ́с.”</verse>
				<verse number="31">И поклониндяпэ Вирса́вия мо́са кэ пхув, и поклониндяпэ крали́скэ, и пхэндя́: “Мэк тэ дживэ́л хула́й миро, кра́ли Дави́до, дро ве́ко!”</verse>
				<verse number="32">И пхэндя́ кра́ли Дави́до: “Кхарэ́н кэ мэ раша́с Садокос, и пророко́с Нафанос, и Ванеяс, чхавэ́с Иодаёскирэс.” И загинэ́ ёнэ кэ кра́ли.</verse>
				<verse number="33">И пхэндя́ лэ́нгэ кра́ли: “Лэн пэ́са тумарэ́ хула́скирэ дынарье́н и чхувэ́н тэ бэшэ́л Соломонос, чхавэ́с мирэс, пэ мирэ́ мулостэ, и лыджа́н лэс кэ Гионо.</verse>
				<verse number="34">И мэк тэ макхэл лэс одо́й Садоко, раша́й, и Нафано, проро́ко, дрэ крали́стэ пэ Израилё, и забашавэн рогоса (трубаса), и дэн го́дла: ‘Мэк тэ дживэ́л кра́ли Соломо́но!’</verse>
				<verse number="35">Пало́ (после) янэ́н лэс палэ, и ёв явэ́ла, и бэшэ́ла пэ троно миро; ёв явэ́ла кра́ли заме́ст мандэр; лэ́скэ мэ дыём лав тэ явэ́л шэралэса пэ Израилё и дрэ Юдэ́я.”</verse>
				<verse number="36">И отпхэндя́ Ване́я, чхаво́ Иодаёскиро, крали́скэ, и пхэндя́: “Ами́нь, – мэк тэ пхэнэ́л адя́кэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л хуласкиро мирэскиро, крали́скиро!</verse>
				<verse number="37">Сыр сыс Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л хула́са мирэса, кра́ли, адя́кэ мэк тэ явэ́л Ёв Соломоноса и мэк тэ кэрэ́л зоралэды́р кралипэ́н лэ́скиро буты́р хула́скирэ мирэскирэ кралипнастыр, Давидо́скирэ крали́скирэ!”</verse>
				<verse number="38">И гинэ́ Садоко, раша́й, и Нафано, проро́ко, и Ване́я, чхаво́ Иодаёскиро, Хелефеи и Фелефеи; и чхудэ́ тэ бэшэ́н Соломонос пэ мулостэ крали́скирэ Давидоскирэстэ, и лыджинэ́ лэс кэ Гионо.</verse>
				<verse number="39">И лыя́ Садоко раша́й шынг (ро́го) елеёса скиниятыр, и помакхця Соломонос. И пхурдынэ дро ро́го (трубаса), и сарэ́ мануша́ дынэ́ го́дла: “Мэк тэ дживэ́л кра́ли Соломо́но!”</verse>
				<verse number="40">И сарэ́ мануша́ лыджинэ́ дур Соломонос, и башадэ мануша́ пэ свиролька (свирель), и древа́н радындлэпэ адя́кэ, со пхув тринскирдяпэ лэ́нгирэ годлэндыр.</verse>
				<verse number="41">И шундя́ Адония и сарэ́ мануша́, савэ́ сыс кхардэ́ лэ́са, сыр мэкнэ́ тэ хан; а Иоа́во, сыр шундя́ зан рогоскири, и пхэндя́: “Со́стыр дава́ шумо джа́ла бунтуитконэ форо́скиро?</verse>
				<verse number="42">Ишчо ёв ракирдя́, сыр явдя́ Ионафа́но, Авиафароскирэ-рашаскиро чхаво́. И пхэндя́ Адония: “Заджа́; ту сан патывало ману́ш, и лыджа́са лачхи́ зан (звесь).”</verse>
				<verse number="43">И отпхэндя́ Ионафа́но, и пхэндя́ Адонияскэ: “Чачо́, хула́й амаро́, кра́ли Дави́до, чхудя́ Соломонос крали́са.”</verse>
				<verse number="44">И бичхадя́ кра́ли лэ́са Садокос, раша́с, и Нафанос, пророко́с, и Ванеяс, Иодаёскирэ чхавэ́с, и Хелефее́н, и Фелефее́н, и ёнэ чхудэ́ лэс пэ крали́скирэ мулостэ.</verse>
				<verse number="45">И помакхнэ лэс Садоко, раша́й, и Нафано, проро́ко, сыр крали́с дро Гионо, и одотхы́р гинэ́ радыма́са, и явнэ́ тэ свэнкинэн дрэ фо́ро. Ѓа́да, со́стыр джа́ла шумо, саво́ тумэ́ шунэ́на.</verse>
				<verse number="46">И Соломо́но акана́ бэстя́ пэ крали́скиро троно.</verse>
				<verse number="47">И дына́рья крали́скирэ явэ́на тэ барьякирэ́н хула́с амарэс крали́с Давидо́с, ракири́: ‘Дэвэ́л тыро́ мэк тэ славинэл лав Соломоно́скиро буты́р тырэ́ лавэ́стыр, и мэк тэ кэрэ́л славутнэдыр лэ́скиро кралипэ́н буты́р тырэ́ кралипнастыр. И поклониндяпэ кра́ли пэ пэ́скиро чхуибэ́н.’</verse>
				<verse number="48">И пхэндя́ кра́ли адя́кэ: “Тэ явэ́л бахтякирдо́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро, Саво́ ададывэ́с дыя́ манушэ́с, саво́ явэ́ла бэшто́ пэ миро штэ́то, и якха́ мирэ́ дыкхэ́на дава́!”</verse>
				<verse number="49">Тэды страха́дынэ и уштынэ́ сарэ́, савэ́ сыс кхардэ́, кон сыс Адониястэ, и кажно (сва́ко) гия́ пэ́скирэ дромэ́са.</verse>
				<verse number="50">Адония, дарандыя Соломоностыр, уштыя́ и гия́, и ухтылдяпэ пал шынга́ алтарёскирэ (жэртвеникоскирэ).</verse>
				<verse number="51">И роспхэндлэ́ Соломоно́скэ, ракири́: “Ѓа́да, Адония дарэ́ла крали́стыр Соломоностыр; и ґа́да, ёв рикирэ́лапэ пал шынга́ алтарёскирэ (жэртвеникоскирэ), ракири́: ‘Мэк тэ совлахал ма́нгэ акана́ кра́ли Соломо́но, со ёв на мулякирэ́ла писхари́с пэ́скирэс куртала́са.’”</verse>
				<verse number="52">И пхэндя́ Соломо́но: “Ко́ли ёв явэ́ла патывало ману́ш, тэды ни екх лэ́скиро бал шэрэстыр на пэрэ́ла пэ пхув; ко́ли латхэлапэ дрэ лэ́стэ фуипэ́н, тэды мэрэ́ла.”</verse>
				<verse number="53">И бичхадя́ кра́ли Соломо́но, и яндлэ́ лэс алтарёстыр. И ёв явдя́, и поклониндяпэ крали́скэ Соломоно́скэ; и пхэндя́ лэ́скэ Соломо́но: “Джа́ дро кхэр пэ́скиро.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">Явдя́ дывэ́с тэ мэрэ́л Давидо́скэ, и припхэндя́ ёв пэ́скирэ чхавэ́скэ Соломоно́скэ, ракири́:</verse>
				<verse number="2">“Ѓа́да, мэ отджава сарэ́-пхувья́кирэ дромэ́са, ту яв твардо и яв муршкано́.</verse>
				<verse number="3">И ракх заве́то Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, тырэ́ Дэвлэ́скиро, псир Лэ́скирэ дромэ́нца и ракх Лэ́скирэ упхэныбэна́, и припхэныбэна́ Лэ́скирэ, и Лэ́скиро чачипэ́н и упхэныбэна́ Лэ́скирэ, сыр исын чхиндло́ дро Мойза́скиро Зако́но, соб (кай) тэ явэс ту́кэ годьварэса дро саро́, со явэ́са тэ кэрэ́с, и ўсенде (везде), карик ту джа́са.</verse>
				<verse number="4">Соб (кай) Рай Дэвэ́л тэ сполнинэл лав Пэ́скиро, саво́ Ёв пхэндя́ пал ма́ндэ, ракири́: “Ко́ли чхавэ́ тырэ́ явэ́на тэ дыкхэ́н пал дрома́ пэ́скирэ, соб (кай) тэ псирэ́н анги́л Ма́ндэ дро чачипэ́н сарэ́ пэ́скирэ илэ́стыр и сарэ́ пэ́скирэ де́стыр, тэды мурш тырэ́ сэм΄ ятыр явэ́ла пэ Израилёскиро троно.”</verse>
				<verse number="5">Ишчо: ту джинэ́са, со кэрдя́ ма́нгэ Иоа́во, Саруяскиро чхаво́, сыр кэрдя́ ёв дуе́нца Израилёскирэ халадэ́нгирэ шэралэнца, Авенироса, Нироскирэ чхавэ́са, и Амесаса, Иефероскирэ чхавэ́са, сыр ёв замардя́ лэн, и прочхудя рат на дро марибнаскиро часо, лолякирдя ратэ́са кусты́к пэ трушула пэ́скирэ и ґэритка пэ пэ́скирэ ґэра́.</verse>
				<verse number="6">Кэр пир годы́ тыри́, соб (кай) тэ на дэс лэ́скирэ сывонэ шэрэскэ тэ мэрэ́л пхурипнастыр.</verse>
				<verse number="7">А чхавэ́нгэ Верзелиёскирэнгэ Галаадитяниноскирэнгэ кэр лачхипэ́н, соб (кай) кай ёнэ тэ явэ́н машки́р манушэ́ндэ, савэ́ ха́на пал тыро́ сками́нд; пал-дова́ со ёнэ явнэ́ кэ мэ, ке́ли мэ настём Авесаломостыр, тырэ́ пшалэстыр.</verse>
				<verse number="8">Ѓа́да, ишчо (инкэ́) ту́тэ исын Семе́ё, чхаво́ Гераскиро, Вениамитяниноскиро Бахуримостыр; ёв костя ман пхарэ́ прокошыбнаса, ке́ли мэ гиём дро Маханаимо; нэ ёв гия́ гил ма́нгэ пашы́л Иорда́но, и мэ совлахадём лэ́скэ Ра́са-Дэвлэ́са, ракири́: “Мэ на мулякирава тут куртала́са.”</verse>
				<verse number="9">Ту на промэк лэ́скэ; пал-дова́ со ту сан ману́ш годьваро́ и джинэ́са, со ту́кэ тэ кэрэ́с лэ́са, соб (кай) тэ дэс лэ́скирэ сывонэ шэрэскэ тэ джал дро рат дро лю́но (адо).”</verse>
				<verse number="10">И мыя́ Дави́до дадэ́нца пэскирэнца, и гарадо́ сыс дро Давидо́скиро фо́ро.</verse>
				<verse number="11">Дывэса́ Давидо́скиро сыр крали́с пэ Израилё сыс штардэша́ бэрш: дро Хевро́но ёв сыс кра́ли эфта́ бэрш и трия́нда трин бэрш дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="12">И бэстя́ Соломо́но пэ Давидо́скиро штэ́то, пэ́скирэ дадэ́скиро, и кралипэ́н лэ́скиро сыс древа́н зорало́.</verse>
				<verse number="13">И явдя́ Адония, чхаво́ Агифакиро, кэ Вирса́вия, дай Соломоно́скири. Ёй пхэндя́: “Ци раманёса (миро́са) явдя́н?” И пхэндя́ ёв: “Раманёса.”</verse>
				<verse number="14">И пхэндя́ ёв: “Ма́ндэ исын лав кэ ту.” Ёй пхэндя́: “Ра́кир.”</verse>
				<verse number="15">И пхэндя́ ёв: “Ту джинэ́са, со кралипэ́н исыс миро, и саро́ Израилё дыкхця́ пэ ма́ндэ сыр пэ крали́стэ; нэ кралипэ́н отгия́ ма́ндыр и дояцяпэ пшалэ́скэ мирэ́скэ; пал-дова́ со Ра́стыр-Дэвлэ́стыр дава́ сыс.</verse>
				<verse number="16">Акана́ мэ манга́ва тут пал екх, на отпхэн ма́нгэ.” Ёй пхэндя́ лэ́скэ: “Ра́кир.”</verse>
				<verse number="17">И пхэндя́ ёв: “Манга́ва тут, пхэн крали́скэ Соломоно́скэ, пал-дова́ со ёв на отпхэнэ́ла ту́кэ, соб (кай) ёв тэ дэл ма́нгэ Ависага, Сунамитянка, дрэ ромня́тэ.</verse>
				<verse number="18">И пхэндя́ Вирса́вия: “Мишто́, мэ пириракирава пал ту́тэ крали́са.”</verse>
				<verse number="19">И загия́ Вирса́вия кэ кра́ли Соломо́но тэ ракирэ́л лэ́скэ пал Адониястэ. Кра́ли уштыя́ анги́л ла́тэ, и поклониндяпэ ла́кэ, и бэсця́ пэ пэ́скиро штэ́то. Чхудэ́ троно и ваш да́кэ кралискирьякэ, и ёй бэсця́ пэ чачо́ (право) васт лэ́скиро.</verse>
				<verse number="20">И пхэндя́: “Ма́ндэ исын кэ ту екх набаро́ мангипэ́н, на отпхэн ма́нгэ.” И пхэндя́ ла́кэ кра́ли: “Манг, дай мири́; мэ на отпхэнава ту́кэ.”</verse>
				<verse number="21">И пхэндя́ ёй: “Дэ Ависага Сунамитянка Адонияскэ, пшалэ́скэ тырэ́скэ, дрэ ромня́тэ.”</verse>
				<verse number="22">И отпхэндя́ кра́ли Соломо́но, и пхэндя́ пэ́скирэ да́кэ: “Со́скэ ту мангэса Ависага Сунамитянка ваш Адонияскэ? Манг лэ́скэ адя́кэ-паць и кралипэ́н; пал-дова́ со ёв исын миро пхурэды́р пшал, и лэ́скирэ раша́скэ Авиафароскэ, и Иоавоскэ, Саруякирэ-чхавэ́скэ мал.”</verse>
				<verse number="23">И совлахадя́ кра́ли Соломо́но Ра́са-Дэвлэ́са, ракири́: “Дова́ и дова́ мэк тэ кэрэ́л ма́нца Дэвэ́л и ишчо (инкэ́) буты́р кэрэ́ла, ко́ли на пэ пэ́скиро ди пхэндя́ Адония дасаво лав.</verse>
				<verse number="24">Акана́, – тэ явэ́л джидо́ Рай Дэвэ́л, Саво́ зорьякирдя ман и чхудя́ ман пэ троно Давидо́скиро, мирэ́ дадэ́скиро, и кэрдя́ ма́нгэ кхэр, сыр ракирдя́ Ёв, акана́ Адония исын банго́ тэ мэрэ́л.”</verse>
				<verse number="25">И бичхадя́ кра́ли Соломо́но Ванеяс, чхавэ́с Иодаёскирэс, саво́ замардя́ лэс, и ёв мыя́.</verse>
				<verse number="26">А раша́скэ Авиафароскэ кра́ли пхэндя́: “Джа́ дро Анафофо пэ тыри́ фэ́лда; ту сан банго́ тэ мэрэс, нэ ададывэ́с дро часо мэ на замарава тут; пал-дова́ со ту лыджиян ковчэго Барэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро анги́л Давидо́стэ, дадэ́стэ мирэстэ, и вырикирдян саро́, со вырикирдя дад миро.”</verse>
				<verse number="27">И дурьякирдя Соломо́но Авиафарос свэнтыматыр Раскирьятыр-Дэвлэскирьятыр, и сполниндяпэ лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, саво́ пхэндя́ Ёв пал кхэр Илияскиро дрэ Силома.</verse>
				<verse number="28">Шуныбэн пал дава́ догия́ кэ Иоа́во, – адя́кэ сыр Иоа́во сыс пэ Адонияскири риг, а на пэ Соломоно́скири риг, – и настя́ Иоа́во дрэ ски́ния Дэвлэ́скири, и ухтылдяпэ пал шынга́ алтарёскирэ (жэртвеникоскирэ).</verse>
				<verse number="29">Сыс пхэндло́ Соломоно́скэ, со Иоа́во насця дрэ ски́ния Дэвлэ́скири, и со ёв сыс пашы́л алта́рё. “Джа́, мулякир лэс!” -пхэндя́ зоралэ́с Соломо́но, Ванеяскэ, саво́ сыс чхаво́ Иодаёскиро.</verse>
				<verse number="30">И явдя́ Ване́я дрэ ски́ния (ша́тра) Ра́скирэ-Дэвлэ́скири, и пхэндя́ лэ́скэ: “Адя́кэ пхэндя́ кра́ли: ‘Выджа.’” И пхэндя́ дова́: “Над, мэ кама́м тэ мэрав яври́.” Ване́я пиридыя дава́ крали́скэ, ракири́: “Адя́кэ пхэндя́ Иоа́во и адя́кэ отпхэндя́ ма́нгэ.”</verse>
				<verse number="31">Кра́ли пхэндя́ лэ́скэ: “Кэр, сыр ёв пхэндя́, и мулякир лэс, и гарав лэс, и злэ набанго рат, саво́ прочхудя Иоа́во, ма́ндыр и мирэ́-дадэ́скирэ кхэрэ́стыр.</verse>
				<verse number="32">Мэк тэ обрискирэл Рай Дэвэ́л рат лэ́скиро пэ шэро́ лэ́скиро пал дова́, со ёв замардя́ дуе́н муршэ́н, савэ́ на сыс бангэ́ и фэды́р лэ́стыр: замардя́ куртала́са, би джиныбнаскиро мирэ́ дадэ́скиро Давидо́скиро, Авенирос, Нироскирэ чхавэ́с Израилёскирэ-халадэ́нгирэ барыдырэ́с, и Амесаёс, Иефероскирэ чхавэ́с, Юдэя́кирэ халадэ́нгирэ-барыдырэ́с.</verse>
				<verse number="33">Мэк тэ обрисёл рат лэ́нгиро пэ шэро́ Иоавоскиро и пэ шэро́ лэ́скирэ-родоскиро пэ ве́ко, а Давидо́скэ, и родо́скэ лэскирэскэ, и лэ́скирэ кхэрэ́скэ, и лэ́скирэ троноскэ, мэк тэ явэ́л рама́нё (миро) пэ ве́ко Ра́стыр-Дэвлэ́стыр!”</verse>
				<verse number="34">И гия́ Ване́я, Иодаёскиро чхаво́, и замардя́ Иоавос, и мулякирдя́ лэс, и ёв сыс гарадо́ дро пэ́скиро кхэр пэ чхучи́ пхув.</verse>
				<verse number="35">И чхудя́ кра́ли Соломо́но Ванеяс, Иодаёскирэ чхавэ́с, пэ лэ́скиро штэ́то барыдырэ́са пэ халадэ́ндэ: а Садокос, раша́с, чхудя́ кра́ли заме́ст Авиафаростэ.</verse>
				<verse number="36">И бичхадя́, кра́ли тэ кхарэ́н Семеёс и пхэндя́ лэ́скэ: “Чхув пэ́скэ кхэр дро Ерусалимо, и джив датэ, и никарик на выджа датыр.”</verse>
				<verse number="37">И джин, со дро дова́ дывэ́с, дрэ саво́ ту выджаса и пириджаса сы́гно рэ́кица (лэнори́) Кедроно, усае́кх мэрэ́са; рат тыро́ явэ́ла пэ шэро́ тыро́.”</verse>
				<verse number="38">И пхэндя́ Семе́ё крали́скэ: “Мишто́; сыр припхэндя́ хула́й миро, кра́ли, адя́кэ кэрэ́ла писха́ри тыро́.” И дживдя́ Семе́ё дро Ерусалимо баро́ часо.</verse>
				<verse number="39">Нэ пирда́л трин бэрш выгия́, со Семеёстэ дуй писха́рья нашнэ́ кэ Анхусо, Маахаскиро чхаво́, кра́ли Гефакиро. И пхэндлэ́ Семеёскэ, ракири́: “Ѓа́да, писха́рья исын тырэ́ дрэ Ге́фа.”</verse>
				<verse number="40">И уштыя́ Семе́ё, и дыя́ андрэ́ осло́с пэ́скирэс, и гия́ дрэ Ге́фа кэ Анхусо, тэ родэ́л пэскирэн писхарье́н. И рисия́ Семе́ё, и яндя́ пэ́скирэ писхарье́н Гефатыр.</verse>
				<verse number="41">И роспхэндлэ́ Соломоно́скэ, со Семе́ё псирдя́ Ерусалимо́стыр дрэ Гефа и рисия́.</verse>
				<verse number="42">И бичхадя́, кхардя́ кра́ли Семеёс, и пхэндя́ лэ́скэ: “Ци на совлахадём мэ ту́кэ Ра́са-Дэвлэ́са, и ци на дыём тэ джинэ́с ту́кэ, ракири́: ‘Джин, со дрэ дова́ дывэ́с, дрэ саво́ ту выджаса и джа́са карик-либо, усае́кх мэрэ́са?’ и ту пхэндя́н ма́нгэ: ‘Шука́р.’</verse>
				<verse number="43">Со́скэ ту на ракхцян припхэныбэ́н, саво́ мэ дыём ту́кэ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ совлахаса?”</verse>
				<verse number="44">И пхэндя́ кра́ли Семеёскэ: “Ту джинэ́са и джинэ́ла ило́ тыро́ саро́ фуипэ́н, саво́ ту кэрдя́н мирэ́ дадэ́скэ Давидо́скэ; мэк тэ обрискирэл Рай Дэвэ́л холы́ тыри́ пэ шэро́ тыро́!</verse>
				<verse number="45">А кра́ли Соломо́но мэк тэ явэ́л бахтякирдо́, и троно Давидо́скиро мэк тэ явэ́л чхудо анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ дро ве́ко!”</verse>
				<verse number="46">И припхэндя́ кра́ли Ванеяскэ, Иодаёскирэ чхавэ́скэ, и ёв гия́, и замардя́ Семеёс, и одова́ мыя́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">Соломо́но яця́ тэ сэмэнцынэлпэ фараоноса, крали́са Египтоскирэса, и лыя́ палоро́м фараоноскирья чха, и лыджия́ ла дро фо́ро Давидо́скиро, пака чхудя́ пэ́скиро кхэр, и Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, и ва́нты пашы́л Ерусалимо.</verse>
				<verse number="2">Мануша́ ишчо (инкэ́) янэ́нас свэ́нта дыибэна́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пэ вучэ́ штэ́ты, пал-дова́ со на сыс кэрдо́ кхэр Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ лавэ́са кэ/жы́ко дова́ часо.</verse>
				<verse number="3">И лыя́ тэ рикирэ́л дро пэ́скиро ило́ Соломо́но Рас-Дэвлэ́с сыр Дро́гима, псирдя́ пир упхэныбэ́н Давидо́скиро, пэ́скирэ-дадэ́скиро; нэ и ёв янэлас свэ́нта дыибэна́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ и тхувлякирэлас дрогонэ́ смолэнца пэ вучэ́ штэ́ты.</verse>
				<verse number="4">И гия́ кра́ли дро Гавао́но, соб (кай) тэ янэл одо́й свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, пал-дова́ со одо́й сыс главно алта́рё. Тысёнцо цэ́ло схачкирибэ́н лыджия́ упрэ́ Соломо́но пэ дова́ алта́рё.</verse>
				<verse number="5">Дро Гавао́но явдя́ Рай Дэвэ́л Соломоно́скэ дро сунэ́ раты́, и пхэндя́ Дэвэ́л: “Манг, со тэ дав ту́кэ.”</verse>
				<verse number="6">И пхэндя́ Соломо́но: “Ту кэрдя́н писхари́скэ Тырэ́скэ, Давидо́скэ, дадэ́скэ мирэ́скэ, баро́ лачхипэ́н; и пал дова́, со ёв псирдя́ анги́л Ту́тэ дро патяибэ́н и чачипэ́н, и чачунэ́ илэ́са сыс анги́л Ту́тэ, Ту зракхця́н лэ́скэ дава́ баро́ лачхипэ́н и дыя́н лэ́скэ чхавэ́с, саво́ бэшэлас бы пэ лэ́скиро троно, сыр дава́ и исын акана́.”</verse>
				<verse number="7">И акана́, Раё Дэ́вла, Дэвэ́л миро, Ту чхудя́н писхари́с Тырэ́с кра́ли пэ штэ́то Давидо́скиро, мирэ́ дадэ́скиро; нэ мэ – тэрно́ ману́ш тыкно́, мэ на джино́м (на джина́в) ни миро выгиибэн, ни загиибэ́н.</verse>
				<verse number="8">И писха́ри Тыро́ исын – машки́р манушэ́ндэ Тырэндэ, савэ́н зракхця́н Ту, манушэ́н ада́кицы бут, со лэн нашты́ ни тэ пиригинэс, ни тэ згинэс якхэ́нца.</verse>
				<verse number="9">Дэ Тырэ́ писхари́скэ ило́ годьваро́, соб (кай) мэ тэ сэндинякирав манушэ́н Тырэ́н и тэ розґалёвав, со исын лачхипэ́н, и со исын чорипэ́н; пал-дова́ со кон могинэ́ла тэ сэндякирэ́л адалэ́ дакицы бут Тырэ́ манушэ́н?”</verse>
				<verse number="10">И мишто́ сыс Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, со Соломо́но мангдя́ дава́.</verse>
				<verse number="11">И пхэндя́ лэ́скэ Рай Дэвэ́л: “Пал-дова́ со ту мангдян дава́ и на мангдян пэ́скэ длуго джиибэ́н, на мангдян пэ́скэ барвалыпэ́н, на мангдян пэ́скэ тырэ́ вэргэнгиро мэрибэ́н, нэ мангдян пэ́скэ годы́, соб (кай) тэ джинэ́с тэ сэндякирэс,</verse>
				<verse number="12">то ґа́да, Мэ кэра́ва пир лав тыро́. Акэ, Мэ да́ва ту́кэ ило́ годо́ и годьваро́, адя́кэ со шэра́ (ра́внэс) ту́кэ на сыс англэды́р ту́тыр, и пало́ (после) ту́тэ на явэ́ла ровня ту́кэ.</verse>
				<verse number="13">И дова́, со ту на мангдян, Мэ да́ва ту́кэ, и барвалыпэ́н и сла́ва адя́кэ, со на явэ́ла шэра́ (ра́внэс) ту́кэ машки́р кралье́ндэ дрэ сарэ́ дывэса́ тырэ́.</verse>
				<verse number="14">И ко́ли ту явэ́са тэ псирэ́с дромэ́са Мирэса, ракхи упхэныбэна́ Мирэ́, и припхэныбэна́ Мирэ́, сыр псирдя́ дад тыро́ Дави́до, то Мэ кэра́ва длугэдыр и дывэса́ тырэ́.”</verse>
				<verse number="15">И джангадыя (прошниндяпэ) Соломо́но, и ґа́да, дава́ сыс, со Рай Дэвэ́л ракирдя́ лэ́са дро суно́. И гия́ ёв дро Ерусалимо, и тэрдия́ анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро завето́скиро ковчэго, и яндя́ цэ́ло схачкирибэ́н, и яндя́ раманёно (ми́рно) свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, и кэрдя́ баро́ свэ́нко ваш сарэ́ пэ́скирэ дынарье́нгэ.</verse>
				<verse number="16">Тэды явнэ́ дуй биладжакунэ́ джувля́ кэ кра́ли и тэрдинэ́ анги́л лэ́стэ.</verse>
				<verse number="17">И пхэндя́ екх джувлы́: “О, хула́ё миро! Мэ и ада́я джувлы́ дживаса дро екх кхэр; и мэ бияндём анги́л ла́тэ дро дава́ Кхэр.</verse>
				<verse number="18">Пэ три́то дывэ́с пало́ (после) дава́, сыр мэ бияндём, бияндя́ и ада́я джувлы́; и са́мас амэ кхэтанэ́, и дро кхэр никонэ́с явирэ́с амэ́нца на сыс; екх амэ дуйджинэ́ са́мас дро кхэр.</verse>
				<verse number="19">И мыя́ чхаво́ адалэ́-джувля́киро раты́; пал-дова́ со ёй просуця лэс.</verse>
				<verse number="20">И уштыя́ ёй раты́, и лыя́ мирэ́ чхавэ́с ма́ндыр, ке́ли мэ, писхарка тыри́, сутём, и чхудя́ лэс кэ пэ́скиро колы́н, а пэ́скирэ мулэс чхавэ́с чхудя́ кэ миро колы́н.</verse>
				<verse number="21">Пэ зло́ко (ра́нко) мэ уштыём, соб (кай) тэ чаравав мирэ́ чхавэ́с, и ґа́да, ёв сыс муло́; а ке́ли мэ придыкхцёмпэ дрэ лэ́стэ злокоса, тэды дава́ сыс на миро чхаво́, савэ́с мэ бияндём.”</verse>
				<verse number="22">И пхэндя́ яви́р джувлы́: “Над, миро чхаво́ исын джидо́, а тыро́ чхаво́ муло́.” А одоя ракирдя́ ла́кэ: “Над, тыро́ чхаво́ исын муло́, а миро исын джидо́.” И ракирдэ́ ёнэ адя́кэ анги́л крали́стэ.</verse>
				<verse number="23">И пхэндя́ кра́ли: “Адая ракирэ́ла: ‘Миро чхаво́ исын джидо́, а тыро́ чхаво́ муло́’; а одоя ракирэ́ла: “Над, тыро́ чхаво́ исын муло́, а миро чхаво́ исын джидо́”.”</verse>
				<verse number="24">И пхэндя́ кра́ли: “Дэн ма́нгэ курта́ла.” И яндлэ́ курта́ла кэ кра́ли.</verse>
				<verse number="25">И пхэндя́ кра́ли: “Росчингирэн джидэс чхаворэс пэ дуй паша́, и отдэ́н паш екхакэ и паш явирьякэ.”</verse>
				<verse number="26">И отпхэндя́ одоя джувлы́, савьякиро чхаво́ сыс джидо́, крали́скэ, пал-дова́ со затринскирдяпэ саро́ андра́л ла́тэ тангипнастыр кэ пэ́скиро чхаво́: “О, хула́ё миро! Отдэ́н ла́кэ далэс чхаворэ́ джидэс, и на мулякирэ́н лэс.” А яви́р ракирдя́: “Мэк тэ на явэ́л ни ма́нгэ, ни ту́кэ, чингирэн.”</verse>
				<verse number="27">И отпхэндя́ кра́ли, и пхэндя́: “Отдэ́н адалэ́ джувля́кэ джидэс чхаворэс и на мулякирэ́н лэс; ёй исын лэ́скири дай.”</verse>
				<verse number="28">И шундя́ саро́ Израилё пал сэ́ндо, сыр розсэндякирдя кра́ли; и лынэ́ тэ дарэ́н крали́стыр, пал-дова́ со дыкхнэ́, со годыпэ́н Дэвлэ́скири сыс дрэ лэ́стэ, соб (кай) ёв тэ кэрэ́л сэ́ндо.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">И сыс кра́ли Соломо́но пэ саро́ Израилё.</verse>
				<verse number="2">И, ґа́да, барыдыра́, савэ́ сыс лэ́стэ: Аза́рия, Садокоскирэ-рашаскиро чхаво́.</verse>
				<verse number="3">Елихорефо и Ахия, Сиваскирэ чхавэ́, лыла́-чхиныбнаскирэ; Иосафа́то; Ахилудаскиро чхаво́, ману́ш, саво́ зачхинэлас пир бэрша́ (канцэляри).</verse>
				<verse number="4">Ване́я, Иодаёскиро чхаво́, халадэ́нгиро барыдыро́; Садоко и Авиафоро – рашая́.</verse>
				<verse number="5">Аза́рия, Нафаноскиро чхаво́, барыдыро́ пэ упратунэндэ (приставникэндэ), и Завуфо, Нафаноскирэ-рашаскиро чхаво́ – мал крали́скиро.</verse>
				<verse number="6">Ахисаро – барыдыро́ пэ крали́скиро кхэр, и Адонирамо, Авдоскиро чхаво́, тэ такса пэ плэскирэн мануша́.</verse>
				<verse number="7">И сыс Соломоностэ дэшуду́й барыдыра́ пэ саро́ Израилё, и ёнэ янэ́нас хабэ́н крали́скэ и лэ́скирэ кхэрэ́скэ; кажно (сва́ко) мусиндя тэ явэ́л тэ янэл хабэ́н пэ екх чхон дро бэрш.</verse>
				<verse number="8">Ѓа́да, исын лава́ лэ́нгирэ: Бен-Хуро – пэ Ефремо́скири бэ́рга;</verse>
				<verse number="9">Бен-Декеро – дро Макацо и дро Шаалбимо, дро Вефсамисо, и дро Елоно, и дро Бен-Ханано;</verse>
				<verse number="10">Бен-Хеседо – дро Арюбофо; лэ́скири сыс Соко и сари́ пхув Хефер;</verse>
				<verse number="11">Бен-Авинадаво – пэ саро́ Нафаф-Доромо; Тафафо, Соломоно́скири чхай сыс лэ́скирэ ромня́са;</verse>
				<verse number="12">Ваана, Ахилудаскиро чхаво́, дрэ Фаанаха, и Мегидо, и пир сара Беф-Сано, со исын пашы́л Цартано тэлэды́р Езреелёстыр, Беф-Саностыр кэ Абел-Мехоло, и адя́кэ-паць пал Ёкмеамо;</verse>
				<verse number="13">Бен-Геверо – дро Рамо́фо Галаадоскиро; лэ́стэ сыс гава́ Иаироскирэ, Манасия́скирэ-чхавэ́скирэ, со дрэ Галаа́до; лэ́стэ адя́кэ-паць провинцыя Арговоскири дро Васа́но, шовдэша́ барэ́ фо́рья вантэнца и харкунэ́ зачхакирибнаса (шыберэнца) пэ по́рта.</verse>
				<verse number="14">Ахинадаво, Гидоскиро чхаво́, дрэ Маханаимо;</verse>
				<verse number="15">Ахимаасо – пэ Нефалимоскири пхув; ёв лыя́ пэ́скэ ромня́ Васемафа, Соломоноскирья чха;</verse>
				<verse number="16">Ваана, Хушаёскиро чхаво́, пэ Асироскири пхув и дро Баалофо;</verse>
				<verse number="17">Иосафа́то, Паруахоскиро чхаво́, пэ Исахароскири пхув;</verse>
				<verse number="18">Шымеё, Еласкиро чхаво́, пэ Вениаминоскири пхув;</verse>
				<verse number="19">Геверо, Урияскиро чхаво́, пэ Галаадоскири пхув, пэ пхув Сигоноскири, Аморейсконэ-крали́скири, и Огаскирэ, крали́скирэ Васансконэскирэ. Ёв сыс упратуно (приставнико) пэ дая́ пхув.</verse>
				<verse number="20">Юда и Израилё, дрэ савэ́ сыс бут мануша́, сыр исын пра́хо пашы́л мо́рё (дэрья́в), ханэ́, пинэ́ и радындлэпэ.</verse>
				<verse number="21">Соломо́но хулаиндя сарэ́ кралипнэнца рэка́тыр (лэня́тыр) Евфратостыр кэ пхув Филистимиякири и кэ ме́жа ригакири Египто́скири. Ёнэ янэ́нас да́ры и дынариндлэ́ Соломоно́скэ дрэ сарэ́ лэ́скирэ джиибна́скирэ дывэса́.</verse>
				<verse number="22">Хабэ́н Соломоно́скиро пэ кажно дывэ́с сыс: трия́нда корцы яржо́ парнэ́ гивэстыр и шовдэша́ корцы яви́р яржо́;</verse>
				<verse number="23">Дэш гурувэ́н, савэ́н чарадэ дрэ шта́ла и биш гурувэ́н фэлдатыр, и шэл бакрэ́н, апри́ч олене́ндыр, и сернатыр, и сайгакостыр, и чирикле́н, савэ́н чарадэ дрэ шу́рна.</verse>
				<verse number="24">Пал-дова́ со ёв хулаиндя пэ сари́ пхув пир дая́ риг рэкакири (лэнякири), Типсахостыр кэ Гиза, пэ сарэ́ кралье́ндэ пир доя́ риг рэкакири (лэнякири), и сыс лэ́стэ рама́нё (миро) сарэ́нца пашатунэ́ ригэнца.</verse>
				<verse number="25">И дживдэ́ Юда и Израилё штылэ́с, кажно (сва́ко) тэл пэ́скиро винограднико и тэл пэ́скиро инжыро, Даностыр кэ Вирса́вия, дрэ сарэ́ дывэса́ Соломоно́скирэ.</verse>
				<verse number="26">И сыс Соломоностэ штардэша́ тысёнцы штэ́ты дрэ шталы ваш грэнгэ, савэ́н дэ́на андрэ́ и дэшуду́й тысёнцы ваш грэнгэ, пэ савэ́ндэ традэнас уклистэ́.</verse>
				<verse number="27">И одолэ́ упратунэ (приставники) янэ́нас крали́скэ Соломоно́скэ саро́, со сыс трэй кэ крали́скиро сками́нд, кажно (сва́ко) дро пэ́скиро чхон, и на домэкэнас наухтылыбэн ни дрэ со.</verse>
				<verse number="28">И ґэрсто (ячменё), и пхус ваш грэнгэ и ваш мулэнгэ янэ́нас кажно (сва́ко) дрэ пэ́скири стэчка (рядо) пэ штэ́то, кай сыс кра́ли.</verse>
				<verse number="29">И дыя́ Дэвэ́л Соломоно́скэ годыпэ́н и древа́н бари годы́, буґло́ ило́, сыр пра́хо пэ морёскиро (дэрьявэ́скиро) брэ́го.</verse>
				<verse number="30">И сыс годы́ Соломоно́скири вучэды́р годятыр сарэ́ чхавэ́ндыр Вастоко́стыр и сарэ́ Египтянэнгирэ годятыр.</verse>
				<verse number="31">Ёв сыс годьварэдыр сарэ́ манушэ́ндыр, годьварэдыр и Ефаностыр Езрахитяниностыр, и Еманостыр, и Халколостыр, и Дардястыр, Махоласкирэ чхавэ́ндыр, и лав лэ́скиро сыс дрэ сла́ва сарэ́ пашатунэ́ ригэнгирэ манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="32">И роспхэндя́ ёв трин тысёнцы притчы (масала), и гиля́ лэ́скирэ сыс тысёнцо и пандж.</verse>
				<verse number="33">И ракирдя́ ёв пал вэша́ кедростыр, со сыс дро Лива́но, кэ исопо, саво́ барьёла вантатыр; ракирдя́ пал мурдалэ́ндэ (жывёлэндэ), и пал чириклендэ, и пал долэндэ, савэ́ ползынэна пир пхув, и пал мачхэндэ.</verse>
				<verse number="34">И явэ́на сарэ́ джинэ манушэ́ндыр тэ пошунэн годы́ Соломоно́скири, сарэ́-пхувья́кирэ кралье́ндыр, савэ́ шундлэ́ пал годы́ лэ́скири.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="5">
				<verse number="1">И бичхадя́ Хирамо, кра́ли Тироскиро, пэ́скирэ дынарье́н кэ Соломо́но, ке́ли шундя́, со лэс помакхнэ дрэ крали́стэ пэ лэ́скирэ-дадэ́скиро штэ́то; пал-дова́ со Хирамо сыс мал пир ило́ Давидо́скэ пир саро́ джиибэ́н.</verse>
				<verse number="2">И бичхадя́ адя́кэ-паць и Соломо́но кэ Хирамо тэ пхэнэ́н:</verse>
				<verse number="3">“Ту джинэ́са, со Дави́до, миро дад, на могиндя́ тэ чхувэ́л Кхэр ваш лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро (Яхваскиро), пэ́скиро Дэвлэ́скиро, пирда́л (кай) марибэ́н пашатунэ́-ригэнгирэ манушэ́нца, пака Рай Дэвэ́л отдыя́ лэн тэл лэ́скирэ ґэра́.</verse>
				<verse number="4">Акана́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л миро, дыя́ ма́нгэ рама́нё (миро) сарэ́ ригэ́ндыр: нанэ вэргос (врогос) и нанэ буты́р приграда.</verse>
				<verse number="5">И ґа́да, мэ скэдавапэ тэ чхував Кхэр ваш лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, миро Дэвлэ́скиро, сыр пхэндя́ Рай Дэвэ́л мирэ́ дадэ́скэ Давидо́скэ, ракири́; “Чхаво́ тыро́, савэ́с Мэ чхува́ва пэ тыро́ штэ́то пэ троно, ёв чхувэ́ла Кхэр лавэ́скэ Мирэ́скэ.”</verse>
				<verse number="6">И адя́кэ припхэн тэ вычингирэн ваш ма́нгэ кедры Ливаностыр; и, ґа́да, писха́рья мирэ́ явэ́на кхэтанэ́ тырэнца писхарье́нца, и мэ ява́ва тэ плэскирав ту́кэ пал тырэ́ дынарьендэ, ци бут ту пхэнэ́са; пал-дова́ со ту джинэ́са, со тумэ́ндэ нанэ манушэ́н, савэ́ джиндлэ́ бы, сыр тэ чингирэс вэш адя́кэ, сыр Сидоняни.”</verse>
				<verse number="7">Ке́ли шундя́ Хирамо лава́ Соломоно́скирэ, то древа́н обрадындяпэ, и пхэндя́: “Тэ бахтякирэн Рай Дэвэ́л, Саво́ дыя́ Давидо́скэ чхавэ́с годьварэс, соб (кай) ёв тэ явэ́л кра́ли пэ дава́ баро́ народо.”</verse>
				<verse number="8">И бичхадя́ Хирамо кэ Соломо́но тэ пхэнэ́л: “Мэ вышундём дова́, палсо́ ту бичхадян кэ мэ, и мэ кэра́ва (сполнинава) саро́ пир ило́ тыро́ пал кашта́ кедрытка и кашта́ кипарисытка.</verse>
				<verse number="9">Писха́рья мирэ́ лыджа́на лэн Ливаностыр кэ мо́рё (дэрья́в), и мэ плотэнца яна́ва лэн морёса кэ штэ́то, саво́ ту пхэнэ́са ма́нгэ, и одо́й счхувава лэн, и ту лэ́са. Нэ и ту выкэр саро́ (сполнин) пир миро ило́, соб (кай) тэ янэс маро́ ваш миро сками́нд.”</verse>
				<verse number="10">И дыя́ Хирамо Соломоно́скэ кашта́ кедрытка и кашта́ кипарисытка, ци бут ёв камдя́.</verse>
				<verse number="11">А Соломо́но дыя́ Хирамоскэ биш тысёнцы корцы парно́ гив, соб (кай) тэ чалякирэн лэ́скиро кхэр, и биш корцы оливи́тко дзэт (ксил), саво́ сыс выкэдыно. Ада́кицы дыя́ Соломо́но Хирамоскэ кажно бэрш.</verse>
				<verse number="12">Рай Дэвэ́л дыя́ годы́ Соломоно́скэ, сыр дыя́ лав лэ́скэ. И сыс рама́нё (миро) машки́р Хирамостэ и Соломоностэ, и ёнэ кэрдэ́ машки́р пэ́стэ доракирибэ́н (союзо).</verse>
				<verse number="13">И припхэндя́ кра́ли Соломо́но сарэ́ Израилёскэ тэ дэн ваш буты́ трия́нда тысёнцы манушэ́н.</verse>
				<verse number="14">И бичхадя́ лэн пэ Лива́но, пир дэш шэла́ пэ чхон, тэ парувэн екх екхэ́с; чхон ёнэ сыс дро Лива́но, а дуй чхона́ дро пэ́скиро кхэр. Адонирамо сыс барыдыро́ пэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="15">Ишчо Соломоностэ сыс эфтадэша́ тысёнцы мануша́, савэ́ лыджа́на пхарипэна и охтодэша́ тысёнцы манушэ́н, савэ́ вычингирдэ бара́ дрэ бэ́рги.</verse>
				<verse number="16">Апри́ч трин тысёнцы триншэла́ барыдырэндыр, савэ́н чхудя́ Соломо́но тэ дыкхэ́н пал манушэ́нгири буты́, савэ́ кэрдэ́ буты́.</verse>
				<verse number="17">И пхэндя́ кра́ли тэ янэ́н барэ́ бара́, бара́ дро́га, ваш Кхэрэ́скиро фунда́менто, бара́ обкэрдэ.</verse>
				<verse number="18">И обкэрэнас лэн Соломоно́скирэ бутярнэ́, и бутярнэ́ Хирамоскирэ, и Гивлитяни, и кэрэ́нас вэш и бара́, соб (кай) тэ кэрэ́н Кхэр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="6">
				<verse number="1">Дрэ штаршэла́ охтодэшто бэрш пало́ (после) дова́, ке́ли выгинэ́ Израилёскирэ чхавэ́ Египто́скирэ пхувья́тыр, дро шта́рто бэрш Соломоно́скиро кралипэ́н пэ Израилё, дро чхон Зифо, саво́ исын яви́р чхон, лыя́ ёв тэ чхувэ́л Дэвлэ́скэ Кхэр (Кхангири́).</verse>
				<verse number="2">Кхангири́, сави́ чхудя́ кра́ли Соломо́но Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, длэнгипна́са сыс дрэ шовдэша́ куня́, буґлыпнаса дрэ биш и вучипна́са дрэ триндэша куня́.</verse>
				<verse number="3">И трэ́мо (крыльцо) анги́л Кхангири́ сыс дрэ биш куня́ длэнгипна́са, дасаво паць, сыр буґлыпэ́н Кхангирья́кири, и дрэ дэш куня́ сыс буґлыпэ́н лэ́скиро анги́л Кхангири́.</verse>
				<verse number="4">И кэрдя́ ёв дро Кхэр фэнштры решоткэнца, савэ́ сыс вэнскэдыр кэ явритуно проёмо.</verse>
				<verse number="5">И кэрдя́ ёв шту́бы пашы́л Кхангирья́кирэ ва́нты, трусця́л (кругом) Кхангири́ и давиро; и кэрдя́ шту́бы пир рига́ трусця́л.</verse>
				<verse number="6">Тэлатуно этажо дрэ пристройка сыс буґлыпнаса дрэ пандж куня́, машкиралатуно этажо сыс буґлыпнаса дрэ шов куня́, а три́то этажо буґлыпнаса дрэ эфта́ куня́; пал-дова́ со пашы́л Кхангири́ яври́ сыс кэрдэ́ прогиибэна, соб (кай) бэльки дрэ пристройка тэ на прикасынэлпэ кэ ва́нты Кхангирья́кирэ.</verse>
				<verse number="7">Ке́ли чхудяпэ Кхангири́, пэ кэрибэн чхудэ́ фэ́ни (то́ка) вычингирдэ бара́; ни млотко свиринд, ни товэр, ни саво́ яви́р саструно струменто на сыс шундло, ке́ли кэрэ́нас Кхангири́.</verse>
				<verse number="8">Загиибэ́н дро машкиралатуно этажо сыс чачэ́ Кхангирья́кирэ рига́тыр. Пир крэнгла лесвицы (лэтры) джа́нас упрэ́ мануша́ дро машкиралатуно этажо (ярусо), а машкиралатунэстыр пэ три́то.</verse>
				<verse number="9">И докэрдя ёв Кхангири́, и кончындя ла, и обсудя Кхангири́ кедрытконэ пхале́нца.</verse>
				<verse number="10">И кэрдя́ ёв кэ сарэ́-Кхангирья́кирэ шту́бы пир рига́ вучипна́са дрэ пандж куня́; ёнэ сыс прикэрдэ кэ Кхангири́ кедрытконэ брэвнэнца.</verse>
				<verse number="11">И сыс Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав кэ Соломо́но, и пхэндя́ лэ́скэ:</verse>
				<verse number="12">Ѓа́да, ту кэрэ́са Кхангири́; ко́ли ту явэ́са тэ псирэ́с пир упхэныбэна́ Мирэ́, и тэ кэрэ́с пир зако́ны Мирэ́, и тэ ракхэ́с сарэ́ припхэныбэна́ Мирэ́, тэ кэрэ́с пир лэ́ндэ, то тэды Мэ сполнинава пэ ту́тэ лав Миро, саво́ Мэ пхэндём Давидо́скэ, дадэ́скэ тырэ́скэ.</verse>
				<verse number="13">И Мэ ява́ва тэ джива́в машки́р чхавэ́ндэ Израилёскирэндэ, и Мэ на ячкирава Мирэ́ Израилёскирэ манушэ́н.</verse>
				<verse number="14">И чхудя́ Соломо́но Кхангири́, и кончындя ла.</verse>
				<verse number="15">И обчхудя́ андрэ́ Кхангирья́кирэ ва́нты кедрытконэ пхале́нца; Кхангирья́кирэ пэтостыр кэ пато (потолко) андрэ́ обчхудя́ вэшэса, и учхакирдя́ кхангирья́киро пэ́то (по́ло) кипарисытконэ пхале́нца.</verse>
				<verse number="16">И кэрдя́ дрэ Кхангирья́кирэ-палатуны риг, дрэ биш куня́ ягоро́стыр (краёстыр), ва́нта, и обчхудя́ ва́нты и пато кедрытконэ пхале́нца, и кэрдя́ давиро (палатуны шту́ба) ваш Свэнтонэ́-свэнтонэндэ.</verse>
				<verse number="17">Штардэша́ куня́ сыс дрэ Кхангири́ (Кхэр), англатуны паш Кхангирья́кири.</verse>
				<verse number="18">Пэ кедры андрэ́ Кхангири́ сыс вычхиндлэ́ бобирки (гурки) и розмэкнэ лулудя́ (цвяты); саро́ сыс учхакирдо кедроса, бар на сыс бицяло́.</verse>
				<verse number="19">Давиро андрэ́ Кхангири́ ёв кэрдя́ ваш дова́, соб (кай) тэ чхувэ́н одо́й Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро завето́скиро ковчэго.</verse>
				<verse number="20">И давиро сыс длэнгипна́са дрэ биш куня́, буґлыпнаса сыс дрэ биш куня́ и вучипна́са сыс дрэ биш куня́; ёв обчхудя́ лэс жужэ́ сувнака́са; обчхудя́ адя́кэ-паць и кедрытко алта́рё.</verse>
				<verse number="21">И обчхудя́ Соломо́но Кхангири́ андрэ́ жужэ́ сувнака́са, и протырдыя́ сувнакунэ́ зандирья́ (цэ́пи) анги́л давиро, и обчхудя́ лэс сувнака́са.</verse>
				<verse number="22">Сари́ Кхангири́ ёв обчхудя́ сувнака́са, сари́ Кхангири́ кэ яго́ро (краё), и саро́ алта́рё (жэртвенико), саво́ сыс анги́л давиро, обчхудя́ сувнака́са.</verse>
				<verse number="23">И кэрдя́ ёв дро давиро дуй херувимы маслинитконэ вэшэ́стыр, вучипна́са дрэ дэш куня́.</verse>
				<verse number="24">Екх пхак сыс дрэ пандж куня́ и яви́р пхак херувимоскири сыс дрэ пандж куня́; дэш куня́ сыс екхэ лэ́скирэ пхакэскирэ ягоро́стыр (краёстыр) кэ яви́р, лэ́скирэ пхакакиро яго́ро.</verse>
				<verse number="25">Дрэ дэш куня́ сыс и яви́р херувимо; екхэ длэнгипна́са и екхэ выдыкхибнаса сыс дуй херувимы.</verse>
				<verse number="26">Вучипэ́н екхэ херувимоскиро сыс дэш куня́, адя́кэ-паць и явирэ херувимоскиро.</verse>
				<verse number="27">И чхудя́ ёв херувимы машкира́л андратуны́ кхангирья́кири грэ́да (дво́ро). Пхака́ херувимэнгирэ сыс розмэкнэ, и касындлэпэ пхак екхэскиро екх ва́нта, а пхак явирэскири яви́р ва́нта касындяпэ; яви́р пхака́ лэ́нгирэ машки́р Кхангири́ зджанаспэ пхак пхакаса.</verse>
				<verse number="28">И обчхудя́ ёв херувимы сувнака́са.</verse>
				<verse number="29">И пэ сарэ́ ва́нты Кхангирья́кирэ трусця́л кэрдя́ ёв кажна вычхиндлэ́ муя́ херувимэнгирэ, и пальмитка вэша́, и розмэкнэ лулудя́ (цвэты), андрэ́ и яврестыр.</verse>
				<verse number="30">И пэ́то (по́ло/мосто) дрэ Кхангири́ обчхудя́ сувнака́са дрэ андратуны́ и англатуны паш.</verse>
				<verse number="31">Ваш загиибэ́н дро давиро кэрдя́ ёв вудара́ маслинитконэ вэшэ́стыр, панджэ́-вэнглытка.</verse>
				<verse number="32">Пэ дуй вударэнгирэ паша́ маслинитконэ вэшэ́стыр ёв кэрдя́ вычхиндлэ́ херувимы, и пальмы, и розмэкнэ лулудя́, и обчхудя́ сувнака́са; учхакирдя́ сувнака́са и херувимы, и пальмы.</verse>
				<verse number="33">И пашы́л загиибэ́н дрэ Кхангири́ кэрдя́ сты́лбы маслинитконэ вэшэ́стыр штарэ́-вэнглытка.</verse>
				<verse number="34">И дуй вудара́ кипарисовонэ вэшэ́стыр; дуй паша́ екхэ-вударэнгирэ счхувэнаспэ, и дуй паша́ явирэ-вударэнгирэ чхувэнаспэ.</verse>
				<verse number="35">И вычхиндя пэ лэ́ндэ херувимы и пальмы, и лулудя́, савэ́ розмэкнэпэ, и обчхудя́ сувнака́са пир резьба.</verse>
				<verse number="36">И чхудя́ андратуны́ грэ́да (дво́ро) тринэ́ рядэндыр обчингирдэ барэстыр и кедрытконэ брусэндыр.</verse>
				<verse number="37">Дро шта́рто бэрш, дрэ чхон Зифа, чхудя́ ёв фунда́менто Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ Кхангирьякэ.</verse>
				<verse number="38">А пэ дэшуекхто бэрш, дрэ чхон Було – дава́ исын охто́то чхон, – ёв кэрдя́ Кхангири́ сарэ́ ла́кирэ пашэнца и пир сарэ́ ла́кирэ планы; кэрдя́ ёв ла эфта́ бэрш.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="7">
				<verse number="1">А пэ́скиро кхэр Соломо́но кэрдя́ дэшутрин бэрш, и кэрдя́ саро́ пэ́скиро кхэр.</verse>
				<verse number="2">И кэрдя́ ёв кхэр Ливаноскирэ вэшэ́стыр длэнгипна́са дрэ шэл куня́, буґлыпнаса дрэ пандждэша́ куня́, а вучипна́са дрэ трия́нда (триндэша) куня́, пэ штар ряды кедрытка сты́лбы; и кедрытка бэрны (бэльки) сыс чхудэ́ пэ сты́лбы.</verse>
				<verse number="3">И чхудо сыс упрало (потолко) кедростыр пэ бэрны пэ штардэша́ пандж сты́лбы, пэ дэшупандж дро рядо.</verse>
				<verse number="4">Фэнштрэнгирэ рамы сыс дрэ трин ряды; и трин ряды фэнштры, фэнштра про́ти фэнштра.</verse>
				<verse number="5">И сарэ́ вудара́, и вударэнгирэ сты́лбы сыс штарэ́-вэнглытка, и фэнштра проти фэнштра, дрэ трин ряды.</verse>
				<verse number="6">И трэ́мо стылбэндыр кэрдя́ ёв длэнгипна́са дрэ трэм пандждэша́ куня́, буґлыпнаса дрэ трия́нда куня́, и анги́л лэ́ндэ ґанко, и сты́лбы, и прого анги́л лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="7">Ишчо кэрдя́ ёв баро́ трэ́мо троноса, савэ́стыр ёв сэндякирдя, трэ́мо ваш сэ́ндо кэрдя́ ёв и учхакирдя́ саро́ пэ́то (по́ло/мосто) кедроса.</verse>
				<verse number="8">Дро кхэр, кай ёв дживдя́, яви́р грэ́да (дво́ро) пала́л трэ́мо сыс адя́кэ-паць кэрды. И дро кхэр, фараоно́скирэ-чхакиро, савья́ лыя́ палоро́м Соломо́но, ёв кэрдя́ дасаво-паць трэ́мо.</verse>
				<verse number="9">Саро́ дава́ сыс кэрдо́ дрогонэ́ барэндыр, вычингирдэ пир барипэ́н, обчхиндлэ́ фуксаса (пилкаса), андратунэ́ и яврескирэ рига́тыр, фундаментостыр кэ выступо (фризо), и яврескирэ ригэ́ндыр кэ бари грэ́да (дво́ро).</verse>
				<verse number="10">И дро фунда́менто сыс чхудэ́ дро́га бара́, барэ́ бара́, бара́ дрэ дэш куня́ и бара́ дрэ охто́ куня́.</verse>
				<verse number="11">И упрэ́ сыс дро́га бара́, обчингирдэ пир барипэ́н, и кедрытка бэльки бэрны.</verse>
				<verse number="12">Бари грэ́да (дво́ро) сыс облыджины тыноса трусця́л тринэ́ рядэнца обчингирдэ барэндыр и екхэ рядоса кедрытконэ бэрнэндыр; адя́кэ-паць и андратуны́ грэ́да Кхангирья́кирэ-Ра́скирэ-Дэвлэскирьякири, и рядоса Кхангирья́киро.</verse>
				<verse number="13">И бичхадя́ кра́ли Соломо́но, и лыя́ Тиростыр Хирамос,</verse>
				<verse number="14">саво́ сыс чхаво́ екхэ удовакиро (пивлякиро), Нефалимоскирэ родо́стыр. Дад лэ́скиро, Тирянино, сыс ману́ш, саво́ кэрла буты́ харкомаса (медяса); ёв сыс годо́, одаримо, ёв шука́р джиндя́ тэ кэрэ́л кажна бутя́ харкома́тыр. И явдя́ ёв кэ кра́ли Соломо́но, и кэрдя́ лэ́стэ кажна бутя́.</verse>
				<verse number="15">И кэрдя́ ёв дуй харкунэ́ сты́лбы, кажно дрэ дэшуохтодэша куня́ вучипна́са, и линия дрэ дэшуду́й куня́ обкрэнцынэлас трусця́л дова́ и яви́р сты́лбо.</verse>
				<verse number="16">И дуй венцы, вычхудэ́ харкома́тыр, ёв кэрдя́, соб (кай) тэ чхувэ́с упрэ́ пэ сты́лбы: пандж куня́ вучипэ́н дрэ екх венцо и пандж куня́ вучипэ́н дрэ яви́р венцо,</verse>
				<verse number="17">и сыс фэля́ (сетки) кхудэ́-бутякирэ и шнурки, савэ́ здэнаспэ пэ зандирорья (ланцужки) ваш венцы, савэ́ сыс упра́л пэ сты́лбы: эфта́ пэ екх венцо и эфта́ пэ яви́р венцо.</verse>
				<verse number="18">Адя́кэ ёв кэрдя́ сты́лбы и дуй ряды гранатытка пхаба́ пашы́л сетка (капиталы), соб тэ учхакирэн венцы, савэ́ сыс упра́л дрэ сты́лбы; дова́-паць кэрдя́ ёв и ваш яви́р венцо.</verse>
				<verse number="19">А дро трэ́мо венцы упра́л пэ сты́лбы сыс кэрдэ́ пир лилиякири форма, дрэ штар куня́.</verse>
				<verse number="20">И венцы пэ дуй сты́лбы упрэ́, маму́й (пря́мо) пэ выгиибэн, саво́ сыс пашы́л сетка, и пэ яви́р венцо, рядэнца трусця́л, дуйшэла́ гранатытка пхаба́.</verse>
				<verse number="21">И чхудя́ сты́лбы ёв кэ Кхангирья́киро трэ́мо; чхудя́ сты́лбо пэ чачи́ (право) риг и дыя́ лэ́скэ лав Иахино, и чхудя́ сты́лбо пэ зэ́рво (ле́во) риг, и дыя́ лэ́скэ лав Воазо.</verse>
				<verse number="22">И пэ сты́лбы чхудя́ венцы, савэ́ сыс кэрдэ́ пир лилиякири форма; адя́кэ кончындлэ буты́ пэ сты́лбы.</verse>
				<verse number="23">И кэрдя́ вычхудо мо́рё (дэрья́в) харкома́тыр, – кхэ ягоро́стыр (краёстыр) лэскирэстыр кэ яви́р лэ́скиро яго́ро дэш куня́, – сарэ́са крэнгло вучипна́са дрэ пандж куня́ облэлас лэс трусця́л.</verse>
				<verse number="24">Формаса сы́рбы пло́ды (баритка) тэл лэ́скирэ яго́ры обкрэнцынэнас мо́рё (дэрья́в) – сарэ́ ригэ́ндыр дрэ дуй; погиибэн лэ́нгиро сыс вычхудэ́ лэ́са екхэ чхуибнаса.</verse>
				<verse number="25">Ёв, мо́рё (дэрья́в), сыс тэрдо́ пэ дэшудуендэ гурувэндэ; трин гурува дыкхнэ́ пэ паш-рат, трин дыкхнэ́ пэ западо, трин дыкхнэ́ пэ паш-дывэ́с и трин дыкхнэ́ пэ васто́ко; мо́рё (дэрья́в) сыс пашто́ пэ лэ́ндэ, и лэ́нгирэ палуя рискирдэ́ сыс андрэ́ тэл лэ́стэ.</verse>
				<verse number="26">Грубимаса ёв сыс дрэ бурнык (ладонь), и лэ́скирэ яго́ры, савэ́ сыс кэрдэ́ дасавэ́-паць сыр тахтаскирэ яго́ры, подджанас пэ лилия, сави́ розмэкцяпэ. Дрэ лэ́стэ заджалас дуй тысёнцы баты.</verse>
				<verse number="27">И кэрдя́ ёв дэш харкунэ́ подчхуибэна (прэдки), длэнгипэ́н кажнонэ́ подчхуибнаскиро – штар куня́, буґлыпэ́н – штар куня́ и трин куня́ вучипэ́н.</verse>
				<verse number="28">И, ґа́да, сыр сыс кэрдэ́ подчхуибэна: лэ́ндэ сыс вантыцы, вантыцы машки́р вэнглытка рамы.</verse>
				<verse number="29">Пэ вантыцы, савэ́ сыс машки́р рамы, кэрдэ́ сыс формы шчэрэнгирэ (левэнгирэ), гурувэнгирэ и херувимэнгирэ; адя́кэ-паць и пэ рамы, а вучэды́р и тэлэды́р шчэрэндыр и гурувэндыр – венцы барэ́ ранде́нца.</verse>
				<verse number="30">Тэл кажно подчхуибэн сыс пир штар харкунэ́ ро́ты и оси харкунэ́. Пэ штар вэ́нглы сыс выгиибэна, формаса сыр псикэ́, выгиибэна сыс вычхудэ́ тэла́л, тэл тахта́й (чаша), пашы́л кажно венцо.</verse>
				<verse number="31">Кула (отверстиё) вянкатыр кэ вучипэ́н сыс дрэ екх кунь; кула лэ́скири сыс крэнгло, сави́ сыс формаса сыр стылбэнгири основа дрэ екх пашэ́са кунь, и пашы́л кула лэ́скири сыс формы; нэ ригэнгирэ вантыцы сыс штарэ́-вэнглытка, на крэнгла.</verse>
				<verse number="32">Тэл вантыцы сыс штар ро́ты, и оси ротэнгирэ сыс дрэ подчхуибэна; вучипэ́н кажнонэ́ ротакиро – екх пашэ́са кунь.</verse>
				<verse number="33">Адя́кэ-паць сыс кэрдэ́ ро́ты, сыр сыс кэрдэ́ ро́ты дрэ марибны́тко вурдэ́н; лэ́нгирэ оси, и ободы лэ́нгирэ, и спицы, и ступицы лэ́нгирэ, саро́ сыс вычхудо.</verse>
				<verse number="34">Штар выгиибэна (выступы) пэ штар вэ́нглы дро кажно подчхуибэн; подчхуибнастыр выджа́нас ла́кирэ выгиибэна.</verse>
				<verse number="35">И пэ вучипэ́н подчхуибэнаскиро крэнгло чэботарь (возвышэниё) пэ паш кунь вучипна́са; и пэ вучипэ́н подчхуибнаскиро ла́кирэ рукоятки и вантыцы ла́кирэ сыс екхэ ла́са матерьялостыр.</verse>
				<verse number="36">И вычхиндя ёв пэ пхалёрья ла́кирэ рукоятки и пэ вантыцы ла́кирэ херувимы, шчэра́ (левы) и пальмы, ци бут, кай сыс во́льно штэ́то, и трусця́л сыс пхалорья (венцы).</verse>
				<verse number="37">Адя́кэ ёв кэрдя́ дэш подчхуибэна: сарэ́ндэ лэ́ндэ екх сыс вычхуибэн, екх барипэ́н, екхэ́с выдыкхэна.</verse>
				<verse number="38">И кэрдя́ ёв дэш харкунэ́ чарэ́ москирэ; дро кажно чаро́ москиро заджалас штардэша́ баты; кажно москиро чаро́ сыс дрэ штар куня́; кажно москиро чаро́ сыс тэрдо́ пэ екх дэшэндыр подчхуибнэндыр.</verse>
				<verse number="39">И чхудя́ ёв подчхуибэна – пандж пир чачи́ риг Кхангирья́кири и пандж пир зэ́рво (ле́во) риг Кхангирья́кири; а мо́рё (дэрья́в) чхудя́ пэ чачи́ (право) риг Кхангирья́кири, пэ вастокитко-паш-дывэсы́тко риг.</verse>
				<verse number="40">И кэрдя́ Хирамо чарэ́ москирэ, лопатыцы, и тахтая́ (чашы). И кончындя Хирамо сари́ буты́, сави́ кэрдя́ крали́стэ Соломоностэ ваш Ра́скирэ-Дэвлэ́скири Кхангири́.</verse>
				<verse number="41">Дуй сты́лбы и дуй опояски пэ вянки (венцы), савэ́ сыс пэ вучипэ́н стылбэнгиро, и дуй фэля́ (сетки) ваш учхакирибэн дуй опояски пир венцы, савэ́ сыс пэ вучипэ́н стылбэнгиро.</verse>
				<verse number="42">И штаршэла́ гранатытка пхаба́ пэ дуй сетки; дуй ряды гранатытка пхаба́ ваш кажно сетка, тэ учхакирэн дуй сетки, савэ́ сыс пэ сты́лбы.</verse>
				<verse number="43">И дэш подчхуибэна, и дэш чарэ́ москирэ пэ подчхуибэна.</verse>
				<verse number="44">Екх мо́рё (дэрья́в) и дэшуду́й гурува тэл мо́рё (дэрья́в).</verse>
				<verse number="45">И барэ́ чарэ́, и лопатыцы, и тахтая́. Сарэ́ кхорэ́ (сасу́ды), савэ́ кэрдя́ Хирамо крали́скэ Соломоно́скэ ваш Ра́скирэ-Дэвлэ́скири Кхангири́, сыс полированэ харкома́тыр.</verse>
				<verse number="46">Крали́скэ вычхувэнас лэн пэ ґлэитко (глинытко) пхув, пашы́л Иорда́но, машки́р Сокхофо и Цартано.</verse>
				<verse number="47">И чхудя́ Соломо́но сарэ́ далэ́ кхорэ́ (сасу́ды) пэ штэ́то. Пирда́л дава́, со лэн сыс древа́н бут, весо харкомакиро на сыс джиндло́.</verse>
				<verse number="48">И кэрдя́ Соломо́но сарэ́ кхорэ́ (сасу́ды), савэ́ сыс дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири Кхангири́: сувнакуно́ алта́рё и сувнакуно́ сками́нд, пэ саво́ сыс свэнцындло маро́.</verse>
				<verse number="49">И момолытка (светильники) – пандж пир чачи́ риг и пандж пир зэ́рво (ле́во) риг, анги́л палатуны шту́ба, свэ́нто штэ́то Кхангирья́киро, жужэ́ сувнака́стыр, и лулудя́; и лампадки, и цымты (шчыпцы) сувнака́стыр.</verse>
				<verse number="50">И барэ́ чарэ́, и чхурья, и тахтая́, и кадилы, жужэ́ сувнака́стыр, и феля пашы́л вудара́ андратунэ́ Кхангирья́киро дрэ Свэ́нто-свэнтонэнгиро и пашы́л вудара́ дрэ Кхангири́ адя́кэ-паць сувнака́стыр.</verse>
				<verse number="51">Адя́кэ сыс кэрды сари́ буты́; сави́ кэрдя́ кра́ли Соломо́но ваш Ра́скирэ-Дэвлэ́скири Кхангири́. И яндя́ Соломо́но кхорэ́ (сасу́ды), савэ́ обсвэнцындя Дави́до, лэ́скиро дад; руп и сувнака́й и кхорэ́ отдыя́ дрэ пираля́ (сокровишчницы) Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ Кхангирья́кирэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="8">
				<verse number="1">Тэды кхардя́ кэ пэ Соломо́но Израилёскирэ пхурыдырэн и сарэ́н родыцэнгирэ барыдырэ́н, шэралэн пэ Израилёскирэ-чхавэ́нгирэ стрэ́чы (поколении), кэ кра́ли Соломо́но дро Ерусалимо, соб (кай) тэ пирилыджас Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро завето́скиро ковчэго Давидо́скирэ форо́стыр, Сионо́стыр.</verse>
				<verse number="2">И скэдынэ́пэ кэ кра́ли Соломо́но пэ свэ́нко сарэ́ Израильтя́ни, дро чхон Афанимо, саво́ исын эфта́то чхон.</verse>
				<verse number="3">И явнэ́ сарэ́ пхурыдыра́ Израилёскирэ; и ґаздынэ́ рашая́ ковчэго.</verse>
				<verse number="4">И лыджинэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро ковчэго и скэдыибна́скири ски́ния и сарэ́ свэ́нта предметы, савэ́ сыс дрэ ски́ния; и лыджинэ́ лэн рашая́ и Леви́ты.</verse>
				<verse number="5">А кра́ли Соломо́но и лэ́са сарэ́ Израилёскирэ мануша́, савэ́ скэдынэ́пэ кэ ёв, гинэ́ анги́л ковчэго, и янэ́нас свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ тыкнэ́ и барэ́ ското́стыр, савэ́н нашты́ тэ згинэс и тэ уджинэс, пал-дова́ со лэн сыс древа́н бут.</verse>
				<verse number="6">И лыджинэ́ рашая́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро завето́скиро ковчэго пэ лэ́скиро штэ́то, дро Кхангирья́киро давиро, дрэ Свэ́нто-свэнтонэнгиро, тэл херувимэнгирэ пхака́ (крылы).</verse>
				<verse number="7">Пал-дова́ со херувимы протырдэнас пхака́ пэ ковчэгоскиро штэ́то, и учхакирдэ херувимы упралэстыр ковчэго и лэ́скирэ баландиня́ (шосты).</verse>
				<verse number="8">И выгинэ́ шосты адя́кэ, со шэрорэ шостэнгирэ бицялэ сыс свэнтонэ́ штэто́стыр анги́л давиро, нэ на сыс бицялэ явре́стыр; ёнэ одо́й и кэ дава́ дывэ́с.</verse>
				<verse number="9">Дро ковчэго ничы́ на сыс, апри́ч дуй барунэ́ таблицы, савэ́ чхудя́ одори́к Мо́йза пэ Хориво, ке́ли Рай Дэвэ́л кэрдя́ доракирибэ́н Израилёскирэ чхавэ́нца, пир лэ́нгиро выгиибэн Египто́скирэ пхувья́тыр.</verse>
				<verse number="10">Ке́ли рашая́ выгинэ́ свэнтонэ́ штэто́стыр, то, о́блоко пхэрдякирдя́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири Кхангири́ (Кхэр).</verse>
				<verse number="11">И на могиндлэ́ рашая́ тэ тэрдён тэ дынаринэ́н пирда́л о́блоко; пал-дова́ со сла́ва Ра́скирэ-Дэвлэ́скири пхэрдякирдя́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири Кхангири́.</verse>
				<verse number="12">Тэды пхэндя́ Соломо́но: “Рай Дэвэ́л пхэндя́, со Ёв камэ́ла тэ дживэ́л дро калыпэ́н.</verse>
				<verse number="13">Мэ кэрдём Кхангири́ ваш Ту́кэ, Раё Дэ́вла, тэ дживэ́с пэ штэ́то, соб (кай) тэ явэс Ту́кэ дро ве́ко.”</verse>
				<verse number="14">И рисия́ кра́ли пэ́скирэ мо́са, и бахтякирдя́ саро́ скэдыибэ́н Израилёскиро; саро́ Израилёскиро скэдыибэ́н сыс тэрдо́.</verse>
				<verse number="15">И пхэндя́ ёв: “Тэ явэ́л бахтякирдо́ Рай Дэвэ́л (Яхва́), Дэвэ́л Израилёскиро, саво́ пхэндя́ Пэ́скирэ уштэ́нца Давидо́скэ, мирэ́ дадэ́скэ, и акана́ кэрдя́ Пэ́скирэ вастэ́са! Ёв ракирдя́:</verse>
				<verse number="16">“Долэ́ дывэсэ́стыр, сыр Мэ вылыджиём Мирэ́ Израилёскирэ манушэ́н Египто́стыр, Мэ на выкэдыём фо́ро ни дрэ екх Израилёскирэ родыцэндыр, соб (кай) тэ явэ́л Кхангири́ чхуды́, дрэ саво́ тэ явэ́л бы лав Миро; и выкэдыём Давидо́с, соб (кай) тэ явав лэ́скэ пэ Мирэ́ Израилёскирэ манушэ́ндэ.”</verse>
				<verse number="17">Давидо́стэ, мирэ́ дадэ́стэ, сыс пэ ило́ тэ чхувэ́л Кхангири́ ваш лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро (Яхваскиро), Дэвлэ́скиро Израилёскиро.</verse>
				<verse number="18">Нэ Рай Дэвэ́л пхэндя́ Давидо́скэ, мирэ́ дадэ́скэ: “Ту́тэ исын пэ ило́ тэ чхувэ́с Кхангири́ лавэ́скэ Мирэ́скэ; шука́р, со дава́ ту́тэ пашто́ пэ ило́.</verse>
				<verse number="19">Усае́кх ту на чхувэ́са Кхангири́, а чхаво́ тыро́, саво́ выгия́ тырэ́ масэ́ндыр, ёв чхувэ́ла Кхангири́ лавэ́скэ Мирэ́скэ.”</verse>
				<verse number="20">И сполниндя Рай Дэвэ́л Пэ́скиро лав, саво́ дыя́, мэ тэрдиём пэ мирэ́-дадэ́скиро Давидо́скиро штэ́то и бэсцём пэ Израилёскиро троно, сыр пхэндя́ Рай Дэвэ́л, и мэ чхудём Кхангири́ ваш лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, Дэвлэ́скиро Израилёскиро.</verse>
				<verse number="21">И кэрдём одо́й штэ́то ваш ковчэго, дро саво́ исын Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро завето, саво́ Ёв кэрдя́ амарэ́ дадэ́нца, ке́ли Ёв вылыджия́ лэн Египто́скирэ пхувья́тыр.”</verse>
				<verse number="22">И тэрдия́ Соломо́но анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро алта́рё (жэртвенико) анги́л саро́ Израильтянэнгиро скэдыибэ́н, и ґаздыя́ пэ́скирэ васта́ кэ болыбэ́н.</verse>
				<verse number="23">И пхэндя́: “Раё Дэ́вла, Дэвэ́л Израилёскиро! Нанэ адасавэс Дэвлэ́с сыр Ту сан, Саво́ пэ болыбэ́н упра́л и пэ пхув тэла́л; Ту ракхэса завето и тангипэ́н кэ Тырэ́ писха́рья, савэ́ псирэ́на анги́л Ту́тэ илэ́са пэскирэса.</verse>
				<verse number="24">Ту сполниндян Тырэ́ писхари́скэ Давидо́скэ, мирэ́ дадэ́скэ, со ракирдян лэ́скэ; со пхэндя́н Ту уштэ́нца Тырэнца дова́ дро дова́ дывэ́с кэрдя́н Тырэ́ вастэ́са.</verse>
				<verse number="25">И акана́, Раё Дэ́вла, Дэ́вла Израилёскиро, кэр пир лав тырэ́ писхари́скэ Давидо́скэ, дадэ́скэ мирэ́скэ, дова́, со ракирдян Ту лэ́скэ, пхэни́: “На пириячэ́ла ту́тэ анги́л муй Миро ману́ш, саво́ явэ́ла тэ бэшэ́л пэ троно Израилёскиро, ко́ли тырэ́ чхавэ́ явэ́на тэ рикирэнпэ пэ́скирэ дромэскэ, тэ псирэ́н анги́л Ма́ндэ адя́кэ, сыр ту псирдян анги́л Ма́ндэ.</verse>
				<verse number="26">И акана́, Рай Дэвэ́л Израилёскиро, мэк тэ явэ́л чачуно́ лав Тыро́, саво́ Ту дыя́н писхари́скэ Тырэ́скэ, Давидо́скэ, мирэ́ дадэ́скэ!</verse>
				<verse number="27">Чачунэ́с, ци Дэвлэ́скэ тэ дживэ́с пэ пхув? Болыбэ́н и болыбэ́н болыбна́скиро на могинэ́ла тэ прилэ́н Тут, Дэ́вла, и Кхангири́, сави́ мэ чхудём.</verse>
				<verse number="28">Нэ дыкх пэ па́тери (моли́тва) Тырэ́ писхарискиро и пэ мангипэ́н лэ́скиро, Раё Дэ́вла, Дэ́вла миро: шун мангипэ́н и ровибэн, савэ́са Тыро́ писха́ри мангэ́ла Тут акана́.</verse>
				<verse number="29">Мэк тэ явэ́н Тырэ́ якха́ отчхакирдэ пэ дая́ Кхангири́ дывэ́с и рат, пэ дава́ штэ́то, пал саво́ Ту пхэндя́н: “Миро лав явэ́ла одо́й; шун мангипэ́н, савэ́са явэ́ла тэ мангэ́лпэ Тыро́ писха́ри пэ дава́ штэ́то.</verse>
				<verse number="30">Шун мангипэ́н Тырэ́ писхарискиро и Тырэ́ Израилёскирэ манушэ́нгиро, ке́ли ёнэ явэ́на тэ мангэ́нпэ кэ дава́ штэ́то; шун пэ штэ́то Тырэ́ джиибна́скиро, пэ болыбэ́н, шун и приманг (простин).</verse>
				<verse number="31">Ке́ли кон кэрэ́ла грэ́хо проти пашатунэстэ пэскирэстэ и лэс зачхувэна тэ совлахал и ваш совэ́л ёв явэ́ла анги́л алта́рё Тыро́, дрэ дая́ Кхангири́,</verse>
				<verse number="32">то тэ́ньчи Ту шун болыбна́стыр и кэр сэ́ндо пэ Тырэ́ писхарьендэ, чхув ка́ра пэ бангэстэ, чхув лэ́скири банг пэ лэ́скиро шэро́, и ману́ш, саво́ исын набанго, оправдын (чачакир) лэс, отдэ́ лэ́скэ пир чачипэ́н лэ́скиро.</verse>
				<verse number="33">Ке́ли Тырэ́ мануша́ Израилёстыр явэ́на домардэ́ вэргоса, пал-дова́, со кэрдэ́ грэ́хо анги́л Ту́тэ, и ке́ли ёнэ рисёна илэ́са кэ Ту, и приґалёна лав Тыро́, и явэ́на тэ мангэ́н и тэ пиримангэн Тут дрэ дая́ Кхангири́,</verse>
				<verse number="34">то тэды Ту шун болыбна́стыр и приманг грэ́хо Тырэ́ Израилёскирэ манушэ́нгиро, и ри́скир лэн пэ пхув, сави́ Ту дыя́н лэ́нгирэ дадэ́нгэ.</verse>
				<verse number="35">Ке́ли зачхакирэлапэ болыбэ́н, и на явэ́ла брышы́нд пал дова́, со ёнэ кэрэ́на грэ́хо анги́л Ту́тэ, и ко́ли помангэнапэ пэ дава́ штэ́то; и славинэна лав Тыро́, и отджана пэ́скирэ грэхостыр, пал-дова́ со Ту примириндян лэн,</verse>
				<verse number="36">то шун болыбна́стыр, и приманг (отмэк) Тырэ́ писхарье́нгиро грэ́хо и Тырэ́ Израилёскирэ манушэ́нгиро, сыка́в лэ́нгэ лачхо́ дром, пир саво́ тэ джа́н, и бичха́в брышы́нд пэ Тыри́ пхув, сави́ Ту дыя́н манушэ́нгэ Тырэнгэ дрэ мэкно́ миштыпэ́н.</verse>
				<verse number="37">Ци явэ́ла пэ пхув бок, ци явэ́на мороскирэ фуя́, ци явэ́ла хачкирды балва́л, ржа, пхакитка скочки (саранча), кирмэ, ци вэ́рго явэ́ла тэ притасавэл лэс пэ пхув лэ́скири, ци явэ́ла сави́ би́да, ци саво́ насвалыпэн,</verse>
				<verse number="38">ци дрэ кажно па́тери (моли́тва), ци дрэ кажно мангипэ́н, саво́ явэ́ла вари-савэ́ манушэ́стыр пир сарэ́ Тырэ́ Израилёскирэ манушэ́ндэ, ке́ли ёнэ почуинэна би́да дрэ пэ́скиро ило́ и ґаздэ́на васта́ пэ́скирэ кэ дая́ Кхангири́.</verse>
				<verse number="39">Ту пошун болыбна́стыр, штэто́стыр, кай Ту дживэса, и приманг; кэр и отдэ́ кажнонэ́скэ пир лэ́скирэ дрома́, сыр Ту дыкхэ́са ило́ лэ́скиро, пал-дова́ со Ту, Екх, джинэ́са сарэ́ илэ, манушэ́нгирэ чхавэ́нгирэ,</verse>
				<verse number="40">соб (кай) ёнэ тэ дарэ́н Ту́тыр дрэ сарэ́ дывэса́, пака ёнэ дживэ́на пэ пхув, сави́ Ту дыя́н амарэ́ дадэ́нгэ.</verse>
				<verse number="41">Ко́ли ману́ш явдя́ явирэ рига́тыр, саво́ явэ́лас на Тырэ́ Израилёскирэ манушэ́ндыр, саво́ явэ́ла дура́л пхувья́тыр ваш лав Тыро́,</verse>
				<verse number="42">пал-дова́ со и ёнэ шунэ́на пал Тыро́ баро́ лав, и пал Тыро́ васт ґаздыно́, – и явэ́на ёнэ и помангэнапэ пашы́л дая́ Кхангири́.</verse>
				<verse number="43">Ту пошун болыбна́стыр, Тырэ́ штэто́стыр, кай Ту дживэса, и кэр саро́, пал со явэ́на тэ мангэ́н Тут мануша́, савэ́ явнэ́ явирэ рига́тыр, соб (кай) сарэ́ мануша́ пхувья́кирэ тэ джинэ́н лав Тыро́, соб (кай) тэ дарэ́н Ту́тыр, сыр тырэ́ мануша́ Израилё, соб (кай) джиндлэ́, со лавэ́са Тырэса кхарэ́лапэ дая́ Кхангири́, сави́ мэ кэрдём.</verse>
				<verse number="44">Ко́ли выджа́на Тырэ́ мануша́ пэ марибэ́н пэ вэргэ́ндэ пэскирэндэ дромэ́са, савэ́са Ту бичхавэса лэн, и явэ́на тэ мангэ́нпэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, рисии кэ фо́ро, саво́ Ту выкэдыян, и кэ Кхангири́, сави́ Мэ чхудём лавэ́скэ Тырэ́скэ.</verse>
				<verse number="45">То тэды пришунпэ болыбна́стыр кэ па́тери (моли́тва) лэ́нгири и мангипэ́н лэ́нгиро, и кэр, со трэй ваш лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="46">Ке́ли ёнэ кэрэ́на грэ́хо анги́л Ту́тэ: (пал-дова́ со нанэ манушэ́с, саво́ на кэрдя́ бы грэ́хо), – и Ту холясоса пэ лэ́ндэ, и отдэса лэн вэргэ́нгэ, и мануша́ залэна лэн дро пле́но и залыджана лэн пэ вэргоскири пхув, дур ци пашы́л.</verse>
				<verse number="47">И ке́ли ёнэ явэ́на пэ пхув, пэ сави́ явэ́на дро пле́но, явэ́на дрэ пэ́стэ и рисёна, и явэ́на тэ мангэ́нпэ Ту́кэ пэ пхув адалэ́-манушэ́нгири, савэ́ лынэ́ лэн дро пле́но, ракири́: “Амэ кэрдя́м грэ́хо, ци кэрдя́м фуипэ́н, амэ сам бангэ́’,</verse>
				<verse number="48">и, ко́ли рисёна кэ Ту сарэ́ пэ́скирэ илэ́са и сарэ́ деса пэскирэса пэ вэргэнгири пхув, пэ сави́ лынэ́ лэн дро пле́но, и явэ́на тэ мангэ́нпэ Ту́кэ, рисии кэ пхув пэ́скири, сави́ Ту дыя́н лэ́нгирэ дадэ́нгэ, кэ фо́ро, саво́ Ту выкэдыян, и кэ Кхангири́, сави́ мэ чхудём лавэ́скэ Тырэ́скэ,</verse>
				<verse number="49">то вышу́н болыбна́стыр, штэто́стыр, кай Ту дживэса, па́тери (моли́тва) и мангипэ́н лэ́нгиро, и кэр, со трэй ваш лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="50">И приманг (отмэк) манушэ́нгэ Тырэнгэ, дрэ со ёнэ кэрдэ́ грэ́хо анги́л Ту́тэ, и сыка́в тангипэ́н (жалима) кэ ёнэ лэ́нгирэ вэргэ́ндыр, соб (кай) ёнэ тэ явэ́н ковлэилытка кэ ёнэ.</verse>
				<verse number="51">Пал-дова́ со ёнэ исын Тырэ́ мануша́ и Тыри́ миштыпна́скири ме́ра, савья́са Ту вылыджиян Египто́стыр, саструнэ́ бовэстыр.</verse>
				<verse number="52">Мэк тэ явэ́н якха́ Тырэ́ отчхакирдэ пэ па́тери (моли́тва) Тырэ́-дынарискири и пэ па́тери Тырэ́-Израилёскирэ манушэ́нгири, соб (кай) тэ шунэ́с лэн усады (сак), ке́ли ёнэ явэ́на тэ кхарэ́н Тут.</verse>
				<verse number="53">Пал-дова́ со Ту выкэдыян лэн Пэ́скэ дрэ миштыпна́скири ме́ра сарэ́ манушэ́нгирэ пхувья́тыр, сыр Ту пхэндя́н пирда́л Мойзастэ, Тырэ́ писхаристэ, ке́ли вылыджиян амарэн дадэн Египто́стыр, Раё Баро́, Раё Дэ́вла!’”</verse>
				<verse number="54">Ке́ли Соломо́но пхэндя́ сарэ́ далэ́ патерья (молитвы) и мангипэ́н кэ Рай Дэвэ́л, тэды уштыя́ чангэндыр Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ алтарёстыр, васта́ лэ́скирэ сыс ґаздынэ́ кэ болыбэ́н.</verse>
				<verse number="55">И, тэрдиндой, бахтякирдя́ саро́ Израильтянэнгиро скэдыибэ́н, зоралэ́ заня́са, ракири́:</verse>
				<verse number="56">“Лачхо́ Рай Дэвэ́л тэ явэ́л бахтякирдо́, саво́ дыя́ рама́нё (миро) Пэ́скирэ Израилёскирэ манушэ́нгэ, сыр ракирдя́, на яця́пэ на сполниндло ни екх лав сарэ́ Лэ́скирэ лачхэ́ лавэ́ндыр, савэ́ Ёв пхэндя́ пирда́л Пэ́скирэ писхаристэ Мойзастэ.</verse>
				<verse number="57">Мэк тэ явэ́л амэ́нца Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л амаро́, сыр сыс Ёв амарэ́ дадэ́нца, мэк тэ на ячкирэл амэн, мэк тэ на чхурдэл амэн.</verse>
				<verse number="58">Притырдэ кэ Пэ ило́ амаро́, соб (кай) амэ тэ псирас пир сарэ́ Лэ́скирэ дрома́ и тэ ракхас Лэ́скирэ припхэныбэна́ (заповеди) и упхэныбэна́ Лэ́скирэ, зако́ны Лэ́скирэ, савэ́ Ёв дыя́ амарэ́ дадэ́нгэ.</verse>
				<verse number="59">И мэк тэ явэ́н далэ́ лава́, савэ́нца мэ мангдёмпэ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, пашы́л кэ амаро́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, рат и дывэ́с, соб (кай) Ёв тэ кэрэ́л, со трэй ваш Пэ́скирэ писхари́скэ, и со трэй ваш Пэ́скирэ Израилёскирэ манушэ́нгэ, дывэ́с дывэсэ́стыр,</verse>
				<verse number="60">соб (кай) сарэ́ мануша́ уджиндлэ́, со Рай Дэвэ́л исын Дэвэ́л, и нанэ апри́ч Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="61">Мэк тэ явэ́л ило́ тумаро́ саро́ отдыно́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Дэвлэ́скэ амарэскэ, соб (кай) тэ псирас пир Лэ́скирэ упхэныбэна́ и тэ ракхав припхэныбэна́ Лэ́скирэ, сыр акана́.”</verse>
				<verse number="62">И кра́ли и сарэ́ Израильтя́ни лэ́са яндлэ́ свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="63">И яндя́ Соломо́но дро раманёно (ми́рно) свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, сави́ яндя́ ёв Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, биш тэ дуй тысёнцы (бара́) баро́ ското (кхэритконэ́ мурдалэ́н) и шэл тэ биш тысёнцы тыкно́ ското. Адя́кэ обсвэнцындлэ Кхангири́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ кра́ли и сарэ́ Израилёскирэ чхавэ́.</verse>
				<verse number="64">Дрэ дова́-паць дывэ́с обсвэнцындя кра́ли машкиралатуны грэдакири (двороскири) паш, сави́ сыс анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скири Кхангири́, кэрдя́ ёв одо́й цэ́ло схачкирибэ́н и марэскиро яныбэ́н, и ґаздыя́ ту́ко (чэкэ́н) ваш ми́рно свэ́нто яныбэ́н; пал-дова́ со харкуно алта́рё (жэртвенико), саво́ сыс анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, сыс тыкно́ штэ́то ваш цэ́ло схачкирибэ́н и марэскиро яныбэ́н и ту́ко (чэкэ́н) мирна свэ́нта дыибэна́.</verse>
				<verse number="65">И кэрдя́ Соломо́но дрэ далэ́ дывэса́ свэ́нко, и саро́ Израилё лэ́са-баро́ скэдыибэ́н, дрэ саво́ явэ́нас мануша́, кай заджа́на дро Емафо кэ рэка (лэнь) Египто́скири, анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, Дэвлэ́стэ амарэстэ; – эфта́ дывэса́ и ишчо (инкэ́) эфта́ дывэса́, дэшуштар дывэса́.</verse>
				<verse number="66">Пэ охто́то дывэ́с (бидуе́нгиро дэ́што) Соломо́но отмэкця́ манушэ́н. И бахтякирдэ ёнэ крали́с, и гинэ́ дрэ ша́тры пэ́скирэ, радындой и веселиндой (лошалындой) дро ило́ пэ́скиро пал саро́ лачхипэ́н, со кэрдя́ Рай Дэвэ́л Пэ́скирэ писхари́скэ Давидо́скэ и Израилёскирэ Пэ́скирэ манушэ́нгэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="9">
				<verse number="1">Пало́ (после) дова́, сыр Соломо́но кэрдя́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири Кхангири́ и крали́скиро кхэр и саро́, со Соломо́но камдя́ тэ кэрэ́л,</verse>
				<verse number="2">то явдя́ дро суно́ Соломоно́скэ Рай Дэвэ́л яви́р мо́ло, сыр явдя́ лэ́скэ дро Гавао́но.</verse>
				<verse number="3">И пхэндя́ лэ́скэ Рай Дэвэ́л: “Мэ шундём па́тери (моли́тва) тыри́ и мангипэ́н тыро́, пал со ту мангдян Ман. Мэ обсвэнцындём дая́ Кхангири́, сави́ ту кэрдя́н, соб (кай) тэ явэ́л лав Миро одо́й дро ве́ко; и явэ́на якха́ Мирэ́ и ило́ Миро одо́й дрэ сарэ́ дывэса́.</verse>
				<verse number="4">И ко́ли ту явэ́са тэ псирэ́с анги́л муй Миро, сыр псирдя́ дад тыро́ Дави́до, дро жужо́ ило́ и дро чачипэ́н, кэр саро́, со Мэ ракирдём ту́кэ, и ко́ли явэ́са тэ ракхэ́с упхэныбэна́ Мирэ́ и зако́ны Мирэ́,</verse>
				<verse number="5">то тэды Мэ чхува́ва крали́скиро троно тыро́ пэ Израилё дро ве́ко; сыр Мэ пхэндём дадэ́скэ тырэ́скэ, Давидо́скэ, ракири́: ‘На пирилыджалапэ ту́тэ дро ро́до ману́ш, кон явэ́ла тэ бэшэ́л пэ троно Израилёскиро.’</verse>
				<verse number="6">Ко́ли тумэ́ и чхавэ́ тумарэ́ отджана Ма́ндыр, и тумэ́ на явэ́на тэ ракхэ́н припхэныбэна́ Мирэ́ и упхэныбэна́ Мирэ́, савэ́ Мэ дыём тумэ́нгэ, и джа́на, и лэ́на тэ дынаринэ́н явирэ дэвлорэ́нгэ и тэ мангэ́нпэ лэ́нгэ,</verse>
				<verse number="7">то тэды Мэ традава криг Израилё пхувья́тыр, сави́ Мэ дыём лэ́скэ, и Кхангири́, сави́ Мэ обсвэнциндём лавэ́са Мирэса, отрискирава мо́стыр Мирэстыр, и явэ́ла Израилё притчаса и сабнаса сарэ́ манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="8">И пал Кхангири́ дая́ вучи́, кажно, кон явэ́ла тэ проджал маму́й ла, страхадёла, и дэ́ла шоля (свиснинэла), и пхэнэ́ла: “Палсо́ Рай Дэвэ́л кэрдя́ адя́кэ далэ́ пхувья́са и далэ́ Кхангирьяса?”</verse>
				<verse number="9">И пхэнэ́на: “Палдова́, со ёнэ ячкирдэ́ Рас-Дэвлэ́с, пэ́скирэ Дэвлэ́с, Саво́ вылыджия́ лэ́нгирэ дадэн Египто́скирэ пхувья́тыр, и прилынэ́ явирэ дэвлорэ́, и мангнэпэ лэ́нгэ, и дынариндлэ́ лэ́нгэ, – пал дова́ яндя́ пэ лэ́ндэ Рай Дэвэ́л сари́ дая́ би́да.”</verse>
				<verse number="10">И сыс адя́кэ: сыр (накхлэ) прогинэ́ биш бэрш, дрэ савэ́ Соломо́но кэрдя́ дуй кхэра́, – Дэвлэ́скиро Кхэр (Кхангири́) и крали́скиро кхэр,</verse>
				<verse number="11">ваш савэ́ о Хирамо, кра́ли Тироскирэ, янэлас Соломоно́скэ вэша́ (дрэвы) кедрытка кашта́ и вэша́ кипарисытка и сувнака́й, пир лэ́скиро ило́, – кра́ли Соломо́но дыя́ Хирамоскэ биш фо́рья пэ Галилеякири пхув.</verse>
				<verse number="12">И выгия́ Хирамо Тиростыр тэ обдыкхэл фо́рья, савэ́ дыя́ лэ́скэ Соломо́но; и ёнэ на сыс пир ило́ лэ́скэ.</verse>
				<verse number="13">И пхэндя́ ёв: “Со исын далэ́ фо́рья, савэ́ ту, миро пшал, дыя́н ма́нгэ?” И кхардян лэн пхувья́са Кавуло, сыр кхарэнапэ ёнэ кэ дава́ дывэ́с.</verse>
				<verse number="14">И бичхадя́ Хирамо крали́скэ шэл тэ биш тала́нты сувнака́й.</verse>
				<verse number="15">Ѓа́да, исын упхэныбэ́н пал намирья (подать), саво́ чхудя́ кра́ли Соломо́но, соб (кай) тэ кэрэ́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скири Кхангири́ и кхэр пэ́скиро, и Мило (квартало) дро Ерусалимо, и ва́нта Ерусалимо́скири, Гацоро, и Мегидо, и Газеро.</verse>
				<verse number="16">О фарао́но, Египто́скиро кра́ли, явдя́ и лыя́ Газе́ро, и хачкирдя́ лэс яга́са, и Хананеен, савэ́ дживдэ́ дро фо́ро, мулякирдя́, и отдыя́ лэс дро пасаго чхакэ пэскирьякэ, Соломоно́скирэ ромнякэ.</verse>
				<verse number="17">И кэрдя́ Соломо́но Газеро и тэлатуно Бефороно;</verse>
				<verse number="18">И Валафо и Фадморо пэ чхучи́ пхув дрэ Юдэ́я.</verse>
				<verse number="19">И сарэ́ фо́рья ваш запасы, савэ́ сыс Соломоностэ, и фо́рья ваш марибны́тка вурдына́, и фо́рья ваш грэнгэ пэ савэ́ традэ́на уклистэ́, и саро́ дова́, со Соломо́но камдя́ тэ кэрэ́л, дро Ерусалимо и пэ Лива́но и пэ сари́ пхув, пэ сави́ ёв сыс хула́й.</verse>
				<verse number="20">Сарэ́ мануша́, савэ́ ячнэ́пэ Аморее́ндыр, Хетее́ндыр, Ферезее́ндыр, Евее́ндыр и Евусее́ндыр, савэ́ сыс на Израилёскирэ чхавэ́ндыр.</verse>
				<verse number="21">Чхавэ́н лэнгирэн, савэ́ ячнэ́пэ пало́ лэ́ндэ пэ пхув, савэ́н Израилёскирэ чхавэ́ на могиндлэ́ тэ традэ́н пэ́стыр, Соломо́но кэрдя́ андынаршчыкэнца кэ дава́ дывэ́с.</verse>
				<verse number="22">Израилёскирэ чхавэ́н Соломо́но на кэрдя́ бутярнэнца; нэ ёнэ сыс лэ́скирэ халадэ́, лэ́скирэ слу́ги (дына́рья), лэ́скирэ упратунэ, лэ́скирэ халадэ́нгирэ барыдыра́ и шэралэ́ пэ лэ́скирэ марибны́тка вурдэна́ и лэ́скирэ мануша́, савэ́ сыс уклистэ́ пэ грэ́ндэ.</verse>
				<verse number="23">Ѓа́да, сыс барыдыр упратунэ (приставники) пэ Соломоно́скирэ бутя́: савэ́ дыкхнэ́ пал манушэ́ндэ, савэ́ кэрдэ́ бутя́, сыс панджшэла́ пандждэша́ мануша́.</verse>
				<verse number="24">Чхай фараоноскири пиригия Давидо́скирэ форо́стыр дро пэ́скиро кхэр, саво́ кэрдя́ ваш ла́кэ Соломо́но; пал дова́ кэрдя́ ёв Мило.</verse>
				<verse number="25">И янэ́ла Соломо́но трин мо́лы дрэ бэрш саро́ схачкирибэ́н и мирна свэ́нта дыибэна́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пэ алта́рё, саво́ ёв кэрдя́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, и хачкирдя́ гудлэ́ смо́лы пэ лэ́стэ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ. И закончындя ёв тэ кэрэ́л кхэр.</verse>
				<verse number="26">Кра́ли Соломо́но адя́кэ-паць кэрдя́ па́рма (кораблё) дрэ Ецыон-Гаверо, со исын пашы́л Елафа, пэ Лоло́ морёскиро (дэрьявэ́скиро) брэ́го, пэ Идумеякири пхув.</verse>
				<verse number="27">И бичхадя́ Хирамо пэ па́рма пэ́скирэ отдынэ́ дынарье́н, савэ́ джинэнас мо́рё (дэрья́в), Соломоно́скирэ дынарье́нца.</verse>
				<verse number="28">И гинэ́ ёнэ дро Офиро, и лынэ́ одотхы́р сувнака́й штаршэла́ биш тала́нты, и яндлэ́ крали́скэ Соломоно́скэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="10">
				<verse number="1">Кра́лица Саватыр [Шэватыр-ю.о.], ке́ли шундя́ мавлы́н пал сла́ва Соломоно́скири ваш лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, то ёй явдя́ тэ спробинэл лэс пхарэ́ пхучыбнэнца.</verse>
				<verse number="2">И явдя́ ёй дро Ерусалимо древа́н барэ́ барвалыпнаса: верблюды сыс ландадэ (обубладэ) ароматытконэ чарье́нца и древа́н бут сувнака́са и дрогонэ́ барэ́нца; и явдя́ кэ Соломо́но, и ракирдя́ лэ́са пал саро́, со сыс ла́тэ пэ ило́.</verse>
				<verse number="3">И пирипхэндя ла́кэ Соломо́но сарэ́ ла́кирэ лава́, и на сыс ничы́ на джиндло́ крали́скэ, соб (кай) ёв на пирипхэнэл ла́кэ.</verse>
				<verse number="4">И дыкхця́ кра́лица Савакири сари́ годы́ Соломоно́скири и кхэр, саво́ ёв кэрдя́.</verse>
				<verse number="5">И хабэ́н пал лэ́скиро сками́нд, и штэ́то, кай дживэ́на лэ́скирэ писха́рья, и буты́ лэ́скирэ дынарье́нгири, и и́дя лэ́нгири, и кучикарье́нгирэн (виночэрпии) лэскирэн, цэ́ло схачкирибэ́н лэ́скиро, саво́ ёв янэлас дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири Кхангири́. И на могиндя́ ёй буты́р тэ урикирэлпэ.</verse>
				<verse number="6">И пхэндя́ крали́скэ: “Чачо́, дова́, со мэ шундём пэ пэ́скири пхув пал рэ́нды (де́лы) тырэ́ и пал годы́ тыри́;</verse>
				<verse number="7">нэ мэ на патяндыём лавэнгэ, пака явдём, и дыкхнэ́ мирэ́ якха́: и, ґа́да, ма́нгэ и дрэ паш на сыс пхэндло́. Годы́ и барвалыпэ́н ту́тэ буты́р, сыр мэ шундём.</verse>
				<verse number="8">Бахталэ́ исын мануша́ тырэ́ и бахталэ́ далэ́ дына́рья тырэ́, савэ́ ўса́ды/сак (всегда) исын анги́л ту́тэ и шунэ́на годьварэ́ тырэ́ лава́!</verse>
				<verse number="9">Мэк тэ явэ́л бахтякирдо́ Рай Дэвэ́л (Яхва́), Дэвэ́л тыро́, Саво́ закамдя́ тэ чхувэ́л тут пэ Израилёскиро троно! О Рай Дэвэ́л, пир ве́чно ла́ска Пэ́скири кэ Израилё, чхудя́ тут кра́ли, тэ кэрэ́с сэ́ндо и чачипэ́н.”</verse>
				<verse number="10">И дыя́ дро да́ро ёй крали́скэ шэл тэ биш тала́нты сувнака́й и древа́н бут ароматытка чарья́ и дро́га бара́; нике́ли буты́р на сыс ада́кицы бут ароматытка чарья́, кицы́ дыя́ дро да́ро кра́лица Савакири крали́скэ Соломоно́скэ.</verse>
				<verse number="11">И па́рма (кораблё) Хирамоскири, сави́ янэ́ла сувнака́й Офиростыр, яндя́ Офиростыр древа́н бут лоло́ вэш и дро́га бара́.</verse>
				<verse number="12">И кэрдя́ кра́ли далэ́ лолэ́ вэшэс-тыр парапе́то (перилы) ваш Кхангири́ Раскири-Дэвлэ́скири и ваш крали́скиро кхэр, и гусли, и псалтири ваш манушэ́нгэ, савэ́ баганас. Нике́ли на явдя́ ада́кицы лоло́ вэш, и на сыс бицяло́ кэ дава́ дывэ́с.</verse>
				<verse number="13">И кра́ли Соломо́но дыя́ кралицакэ Савакирьякэ саро́, со ёй камдя́ и со мангдя́, буты́р долэ́стыр, со дыя́ дрэ да́ро ла́кэ кра́ли Соломо́но пэ́скирэ вастэ́нца. И гия́ ёй палэ пэ пэ́скири пхув, ёй и сарэ́ ла́кирэ дына́рья.</verse>
				<verse number="14">Дро сувнака́й, саво́ явэ́лас Соломоно́скэ дро кажно бэрш, пхарипэ́н (ве́со) сыс шовшэла́ шовдэша́ шов тала́нты сувнакунэ́.</verse>
				<verse number="15">Буты́р долэ́стыр, со сыс дорэсно манушэ́ндыр, савэ́ розлыджанас товаро, и манушэ́ндыр, савэ́ таргиндлэ (тимисякирдэ), и сарэ́ кралье́ндыр Аравиякирэндыр, и провинцыякиро барыдырэндыр.</verse>
				<verse number="16">И кэрдя́ кра́ли Соломо́но дуйшэла́ барэ́ шчы́ты чикадэ сувнака́стыр, пир шовшэла́ шыкелё гия́ пэ кажно шчы́то.</verse>
				<verse number="17">И трин шэла́ тыкныдыршонэ шчы́ты сувнака́стыр, пир трин мины сувнака́й гия́ пэ кажно шчы́то, и чхудя́ лэн кра́ли дро кхэр Ливаноскирэ вэшэ́стыр.</verse>
				<verse number="18">И кэрдя́ кра́ли баро́ троно кокалостыр, и обчхудя́ лэс жужэ́ сувнака́са.</verse>
				<verse number="19">Кэ троно сыс шов ґэруня (ступеньки) вучипэ́н пала́л троно сыс крэнгло, и сыс дуе ригэ́ндыр пашы́л штэ́ты тэ чхувэ́с васта́, и дуй шчэра́ (левы) сыс тэрдэ́ пашы́л штэ́ты ваш васта́;</verse>
				<verse number="20">И ишчо (инкэ́) дэшуду́й шчэра́ сыс тэрдэ́ одо́й пэ шов ґэруня пир дуй рига́. Дасаво на сыс ни дрэ екх кралипэ́н.</verse>
				<verse number="21">И сарэ́ кхорэ́ (сасу́ды) ваш пибэ́н крали́стэ Соломоностэ сыс сувнакунэ́, и сарэ́ кхорэ́ дро кхэр Ливаноскирэ вэшэ́стыр сыс жужэ́ сувнака́стыр; рупэ́стыр ничы́ на сыс; пал-дова́ со руп дрэ Соломоно́скирэ дывэса́ гиндяпэ ни палсо́.</verse>
				<verse number="22">Пал-дова́ со крали́стэ сыс пэ мо́рё (дэрья́в) Фарсискирэ па́рмы Хирамоскирэ пармэнца; дрэ трин бэрш е́кхвар явэ́лас Фарсискирэ па́рмы, савэ́ янэ́на сувнака́й и руп, и слонытко кокало, и порьялэн (обезьянэн), и павлинэн.</verse>
				<verse number="23">Кра́ли Соломо́но сыс барвалэдыр и годьварэдыр сарэ́ кралье́ндыр пэ пхув.</verse>
				<verse number="24">И сарэ́ пхувья́кирэ кра́лья камлэ́ тэ дыкхэ́н Соломонос, соб (кай) тэ шунэ́н годьварэ́ лава́ лэ́скирэ, савэ́ чхудя́ Дэвэ́л дрэ лэ́скиро ило́.</verse>
				<verse number="25">И ёнэ янэ́на лэ́скэ, кажно пэ́стыр, дрэ да́ро: кхорэ́ рупувэ́ и кхорэ́ сувнакунэ́, и и́ди и марды́тко (оружыё), и ароматытка чарья́, грэн, мулэн, кажно бэрш.</verse>
				<verse number="26">И скэдыя́ Соломо́но марибны́тка вурдына́ и манушэ́н уклистэ́ пэ грэ́ндэ; лэ́стэ сыс тысёнцо (бар) штаршэла́ марибны́тка вурдэна́ и дэшуду́й тысёнцы манушэ́н уклистэ́ пэ грэ́ндэ; и чхудя́ тэ дживэ́н ёв лэн дрэ фо́рья, кай сыс вурдына́, и пашы́л крали́стэ дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="27">И кэрдя́ кра́ли руп дро Ерусалимо дасавэ́-паць тиминаса сыр проста бара́, а кедры, сыр лэн сыс древа́н бут, кэрдя́ дасавэ́-паць тиминаса сыр сикоморы, савэ́ баринэ пэ талатунэ штэ́ты.</verse>
				<verse number="28">Грэн крали́скэ Соломоно́скэ янэ́на Египто́стыр и Куватыр; крали́скирэ ку́пцы (тылга́рья) кинэнас лэн Куватыр пал ловэ́.</verse>
				<verse number="29">Марибны́тко вурдэ́н Египто́стыр лэнас и янэ́нас пал шовшэла́ шыкели руп, а грэс пал шэл пандждэша́. Адя́кэ-паць ёнэ пэ́скирэ вастэ́нца янэ́нас саро́ дава́ кральенгэ Хетеенгирэ и кральенгэ Арамейцэнгирэнгэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="11">
				<verse number="1">И камдя́ кра́ли Соломо́но бутэн джувлэн явирэ ригэ́ндыр, апри́ч фараоно́скирэ чхатэ, Моавитянкэн, Амонитянкэн, Идумеянкэн, Сидонянкэн и Хетеянкэн.</verse>
				<verse number="2">Долэ́-манушытконэ́ нацые́ндыр, пал савэ́ндэ Рай Дэвэ́л пхэндя́ Израилёскирэ чхавэ́нгэ: “На заджа́н кэ ёнэ, ёнэ мэк тэ на заджа́н кэ тумэ́, соб (кай) ёнэ тэ на пиритырдэн тумарэ́ илэ кэ пэ́скирэ дэвлорэ́.” Кэ ёнэ Соломо́но припхандяпэ илэ́са.</verse>
				<verse number="3">И сыс лэ́стэ эфташэла́ ромня́ и триншэла́ наложницы; и лыджинэ́ криг лэс и лэ́скирэ ромня́ чачунэ́ дромэ́стыр ило́ лэ́скиро.</verse>
				<verse number="4">Ке́ли Соломо́но яця́ пхуро́, лэ́скирэ ромня́ пиритырдынэ лэ́скиро ило́ кэ яви́р дэвлорэ́, и ило́ лэ́скиро на сыс сарэ́са отдыно́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ (Яхваскэ), пэ́скирэ Дэвлэ́скэ, сыр Давидо́скиро ило́, лэ́скирэ дадэ́скиро.</verse>
				<verse number="5">И яця́ Соломо́но тэ мангэ́лпэ Астартакэ, дэвлыткимакэ Сидоноскирэскэ, и Милхомоскэ, Амонитоскирэ магирибнаскэ.</verse>
				<verse number="6">И кэрдя́ Соломо́но фуипэ́н анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, и на сарэ́са ёв гия́ пал Растэ-Дэвлэ́стэ, сыр Дави́до, лэ́скиро дад.</verse>
				<verse number="7">Тэды кэрдя́ Соломо́но мангипнытко штэ́то пэ бэ́ргица Хамососкэ, магирипнаскэ Моавитоскирэскэ, пэ бэ́рга, сави́ исын анги́л Ерусалимо, и Малахоскэ, магирипнаскэ Амонитоскирэскэ.</verse>
				<verse number="8">Адя́кэ ёв кэрдя́ ваш сарэ́нгэ пэ́скирэ явирэ-ригэнгирэ ромненгэ, савэ́ хачкирдэ́ дро́га смо́лы и янэ́нас свэ́нта дыибэна́ пэ́скирэ дэвлорэ́нгэ.</verse>
				<verse number="9">И холя́сыя Рай Дэвэ́л пэ Соломоностэ пал дова́, со ёв рискирдя́ пэ́скиро ило́ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, Израилёскирэ Дэвлэ́стыр, саво́ дуй мо́лы сыс яви дрэ суно́ лэ́скэ.</verse>
				<verse number="10">И припхэндя́ лэ́скэ, соб (кай) ёв тэ на джал кэ яви́р дэвлорэ́; нэ ёв на кэрдя́ дова́, со припхэндя́ лэ́скэ Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="11">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Соломоно́скэ: “Пал-дова́ со адя́кэ ту́тэ кэрэ́лапэ, и ту на зракхця́н завето Миро и Мирэ́ упхэныбэна́, савэ́ Мэ припхэндём ту́кэ, Мэ отлава ту́тыр кралипэ́н и отда́ва лэс тырэ́ писхари́скэ.</verse>
				<verse number="12">Нэ пака ту сан джидо́, Мэ на кэра́ва дава́ ваш Давидо́скэ, тырэ́ дадэ́скэ; тырэ́-чхавэ́скирэ вастэ́стыр отлава лэс.</verse>
				<verse number="13">И на саро́ кралипэ́н отлава; екх ро́дыцо дава́ тырэ́ чхавэ́скэ ваш Давидо́скэ, Мирэ́ писхари́скэ, и ваш Ерусалимо, саво́ Мэ выкэдыём.”</verse>
				<verse number="14">И ґаздыя́ Рай Дэвэ́л вэргос (врогос) пэ Соломоностэ, Адэрос Идумеянинос, крали́скирэ-Идумейсконэ родо́стыр.</verse>
				<verse number="15">Ке́ли Дави́до сыс дрэ Идуме́я, и халадэ́нгиро барыдыро́ Иоа́во явдя́, соб (кай) тэ гаравэл замардэн манушэ́н, и замардя́ сарэ́н муршэ́н дрэ Идумея,</verse>
				<verse number="16">пал-дова́ со шов чхона́ дживдя́ одо́й Иоа́во и сарэ́ Израильтя́ни, пака замардэ́ сарэ́ муршэ́н дрэ Идумея,</verse>
				<verse number="17">то тэды дава́ Адэро настя́ дро Еги́пто и лэ́са вари-кицы́ Идумеянэн, савэ́ дынариндлэ́ лэ́скирэ дадэ́скэ; Адэро тэды сыс тыкно́ чхаворо́.</verse>
				<verse number="18">Гии криг Мадиамостыр, ёнэ явнэ́ дро Фарано и лынэ́ пэ́са манушэ́н фараностыр, и явнэ́ дро Еги́пто кэ фарао́но, кра́ли Египто́скиро. Ёв дыя́ лэ́скэ кхэр, и дыя́ лэ́скэ ловэ́, и дыя́ лэ́скэ пхув.</verse>
				<verse number="19">Адэро дорэсця́ фараоностыр бари ла́ска, адя́кэ со ёв дыя́ лэ́скэ дрэ ромня́ (ромня́тэ) и пэ́скирэ ромнякирэ пхэня́, кралицакирэ-Тахпенесакирья пхэня́.</verse>
				<verse number="20">И бияндя́ лэ́скэ пхэн Тахпенесакири чхавэ́с Генуватос. Тахпенеса барьякирдя лэс дрэ фараоно́скиро кхэр; и дживдя́ Генувато дрэ фараоно́скиро кхэр кхэтанэ́ фараоно́скирэ чхавэ́нца.</verse>
				<verse number="21">Ке́ли Адэро шундя́, со Дави́до мыя́ и гарадо́ пэ́скирэ дадэ́нца и со халадэ́нгиро барыдыро́ Иоа́во мыя́, тэды пхэндя́ фараоно́скэ: “Отмэк ман; мэ джа́ва пэ пэ́скири пхув.”</verse>
				<verse number="22">И пхэндя́ лэ́скэ фарао́но: “Нау́што ту́тэ исын трэ́бима дрэ вари-со ма́ндэ, со ту камэ́са тэ джас пэ пэ́скири пхув?” Ёв отпхэндя́: “Над, нэ отмэк ман.”</verse>
				<verse number="23">И ґаздыя́ Дэвэ́л проти Соломоностэ ишчо (инкэ́) вэргос, Разонос, Елиадаскирэ чхавэ́с, саво́ настя́ пэ́скирэ крали́стыр Адраазаростыр, Сувакирэ крали́стыр.</verse>
				<verse number="24">И ёв скэдыя́ трусця́л пэ́стэ манушэ́н, яця́ барыдырэ́са пэ дава́ скопо, пало́ (после) дова́, сыр Дави́до розмардя́ Адраазарос; и гинэ́ ёнэ дро Дама́ско, и дживдэ́ одо́й, и хулаиндлэ дро Дама́ско.</verse>
				<verse number="25">И сыс ёв вэргоса Израилёскэ пака сыс джидо́ Соломо́но. Апри́ч холы́, сави́ кэрдя́ Адэро, ёв усады (сак) кэрдя́ фуипэ́н Израилёскэ и яця́ крали́са дрэ Сирия.</verse>
				<verse number="26">И Еровоа́мо, Наватоскиро чхаво́, Ефремлянино Царедатыр, – лав лэ́скирэ да́кирэ-удовакиро – Церуа, писха́ри Соломоно́скиро, ґаздыя́ васт пэ крали́стэ.</verse>
				<verse number="27">И ґа́да, выгия́, со́скэ ёв газдыя васт пэ крали́стэ: Соломо́но кэрдя́ Мило, чыниндя домардэ́ ва́нты дрэ фо́ро Давидо́скиро, пэ́скирэ дадэ́скиро.</verse>
				<verse number="28">Еровоа́мо сыс ману́ш муршкано́. Соломо́но, дыкхи́ дава́, со адава́ тэрно́ ману́ш джинэ́л тэ кэрэ́л рэ́ндо, чхудя́ лэс тэ дыкхэ́л пал манушэ́ндэ, савэ́ сыс бангэ́ тэ плэскирэн оброко Иосифо́скирэ кхэрэ́стыр.</verse>
				<verse number="29">Дрэ долэ́ дывэса́ пригияпэ Еровоамоскэ тэ выджа́л Ерусалимо́стыр: и стрэниндя лэс пэ дром проро́ко Ахия, Силомлянино, и пэ лэ́стэ сыс нэви́ и́дя. Пэ фэ́лда ёнэ сыс дуйджинэ́.</verse>
				<verse number="30">И лыя́ Ахия нэви́ и́дя, сави́ сыс пэ лэ́стэ, и роскустя ла пэ дэшуду́й паша́.</verse>
				<verse number="31">И пхэндя́ Еровоамоскэ: “Лэ пэ́скэ дэш паша́; пал-дова́ со адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро: ‘Ѓа́да, Мэ отлава кралипэ́н Соломоно́скирэ вастэ́стыр и дава́ ту́кэ дэш ро́дыцы.</verse>
				<verse number="32">А екх ро́дыцо ячэ́лапэ пал лэ́стэ ваш Мирэ́ писхари́скэ Давидо́стэ и ваш фо́ро Ерусалимо, саво́ Мэ выкэдыём сарэ́ Израилёскирэ родыцэндыр.</verse>
				<verse number="33">Дава́ пал дова́, со ёнэ ячкирдэ́ Ман, и лынэ́ тэ мангэ́нпэ Астартакэ, дэвлыткимакэ Сидонсконакэ, и Хамососкэ, дэвлорэскэ Моавитоскирэскэ, и Милхомоскэ, дэвлорэскэ Амонитоскирэскэ, и ёнэ на гинэ́ Мирэ́ дромэ́нца, соб (кай) тэ кэрэ́н лачхипэ́н анги́л якха́ Мирэ́ и тэ ракхэ́с упхэныбэна́ Мирэ́ и припхэныбэна́ Мирэ́, сыр Дави́до, лэ́скиро дад.</verse>
				<verse number="34">Мэ на лава́ саро́ кралипэ́н лэ́скирэ вастэ́стыр; нэ Мэ ячкирава лэс тхагариса, пака ёв явэ́ла тэ дживэ́л ваш Давидо́скэ, писхари́скэ Мирэ́скэ, савэ́с Мэ выкэдыём, саво́ ракхця́ Мирэ́ припхэныбэна́ и упхэныбэна́ Мирэ́.</verse>
				<verse number="35">Нэ Мэ ла́ва кралипэ́н лэ́скирэ-чхавэ́скирэ вастэ́стыр, и Мэ да́ва ту́кэ лэ́стыр дэш ро́дыцы.</verse>
				<verse number="36">А чхавэ́скэ лэскирэскэ екх ро́дыцо, соб (кай) тэ ячэ́лпэ момолы́тко (свети́льнико) Давидо́скиро, Мирэ́ писхарискирэ, дро саро́ джиибэ́н анги́л Ма́ндэ, дро фо́ро Ерусалимо, саво́ Мэ выкэдыём Пэ́скэ, соб (кай) тэ явэ́л одо́й лав Миро.</verse>
				<verse number="37">Тут Мэ выкэдава, и ту явэ́са тэ кралинэс пэ саро́, со закамэ́ла ди тыри́, и ту явэ́са кра́ли пэ Израилё.</verse>
				<verse number="38">И ко́ли ту явэ́са тэ ракхэ́с саро́, со Мэ пхэна́ва ту́кэ, и явэ́са тэ псирэ́с Мирэ́ дромэ́нца, ракх и упхэныбэна́ Мирэ́ и припхэныбэна́ Мирэ́, сыр кэрдя́ Миро писха́ри Дави́до, тэды Мэ ява́ва ту́са и кэра́ва ту́кэ кхэр твардо, сыр Мэ кэрдём Давидо́скэ, и отда́ва ту́кэ Израилё.</verse>
				<verse number="39">И чхува́ва тэлэ́ Мэ ро́до Давидо́скиро пал дава́, нэ на пэ сарэ́ дывэса́.”</verse>
				<verse number="40">Соломо́но камдя́ тэ замарэ́л Еровоамос; нэ Еровоа́мо уштыя́ и настя́ дро Еги́пто кэ Сусакимо [Шышако-ю.о.], Египто́скиро кра́ли, и дживдя́ кэ Еги́пто кэ Соломоно́скиро мэрибэ́н.</verse>
				<verse number="41">Яви́р кэрибэна Соломоно́скирэ и саро́, со ёв кэрдя́, и годы́ лэ́скири исын чхиндлэ́ дрэ лылвари́ пал рэ́нды (де́лы) Соломоно́скирэ.</verse>
				<verse number="42">Соломо́но кралиндя дро Ерусалимо штардэша́ бэрш.</verse>
				<verse number="43">И мыя́ Соломо́но и сыс гарадо́ пэ́скирэ дадэ́нца дро фо́ро Давидо́скиро, пэ́скирэ-дадэ́скиро, и яця́ кра́ли (крали́са) пэ штэ́то лэ́скиро, чхаво́ лэ́скиро, Ровоа́мо.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="12">
				<verse number="1">И гия́ Ровоа́мо дро Сихемо, пал-дова́ со дро Сихемо явнэ́ сарэ́ Израильтя́ни, соб (кай) тэ чхувэ́н лэс крали́са.</verse>
				<verse number="2">И шундя́ пал дова́ Еровоа́мо, Наватоскиро чхаво́, ке́ли сыс дрэ Еги́пто, карик настя́ крали́стыр Соломоностыр, и рисия́ Еровоа́мо Египто́стыр.</verse>
				<verse number="3">И бичхадэ́ пал лэ́стэ, и кхардэ́ лэс. Тэды Еровоа́мо и саро́ Израильтянэнгиро скэдыибэ́н явнэ́, и ракирдэ́ Ровоамоскэ, и пхэндлэ́:</verse>
				<verse number="4">“Дад тыро́ чхудя́ пэ амэ́ндэ пхари́ буты́, ту акана́ кэр локхэды́р амэ́нгэ тырэ́ дадэ́скири пхари́ буты́, сави́ ёв чхудя́ пэ амэ́ндэ, и тэды амэ ява́са тэ дынарина́с ту́кэ.</verse>
				<verse number="5">И пхэндя́ ёв лэ́нгэ: “Джа́н и пирда́л трин дывэса́ нэвэ́стыр (нэвэ́с) явэ́н кэ мэ.” И гинэ́ мануша́.</verse>
				<verse number="6">Кра́ли Ровоа́мо лыя́ годыпэ́н (радиндяпэ) годэ́ пхурэнца, савэ́ сыс анги́л Соломоностэ, лэ́скирэ дадэ́стэ, ке́ли ёв сыс джидо́, и ракирдя́: “Сыр дэ́на годыпэ́н (радинэна) тумэ́ ма́нгэ тэ отпхэнав адалэ́ манушэ́нгэ?”</verse>
				<verse number="7">Ёнэ ракирдэ́ лэ́скэ и пхэндлэ́: “Ко́ли ту пэ дава́ дывэ́с явэ́са дына́ри адалэ́ манушэ́нгэ, и годинэса лэ́нгэ, и явэ́са тэ ракирэ́с лэ́нгэ лачхипэ́н, тэды ёнэ явэ́на тырэ́ писхарье́нца пэ саро́ джиибэ́н.”</verse>
				<verse number="8">Нэ ёв на кандыя́ ра́да годэ́ пхурэндыр, со ёнэ радиндлэ лэ́скэ; и лыя́ годыпэ́н (радиндяпэ) тэрнэ́ манушэ́нца, савэ́ выбаринэ кхэтанэ́ лэ́са и савэ́ сыс тэрдэ́ анги́л лэ́стэ.</verse>
				<verse number="9">И пхэндя́ лэ́нгэ: “Со тумэ́ лыя́ годыпэ́н (радинэна) ма́нгэ тэ отпхэнав адалэ́ манушэ́нгэ, савэ́ ракирдэ́ ма́нгэ и пхэндлэ́: ‘Кэр локхэды́р амэ́нгэ буты́, сави́ чхудя́ пэ амэ́ндэ тыро́ дад?’”</verse>
				<verse number="10">И ракирдэ́ лэ́скэ тэрнэ́ мануша́, савэ́ выбаринэ кхэтанэ́ лэ́са, и пхэндлэ́: “Адя́кэ пхэн адалэ́ манушэ́нгэ, савэ́ ракирдэ́ ту́кэ и пхэндлэ́: “Дад тыро́ чхудя́ пэ амэ́ндэ пхари́ буты́, ту кэр локхэды́р амэ́нгэ’; адя́кэ пхэн лэ́нгэ: миро мезено ангу́шт исын грубэдыр трушулэндыр мирэ́ дадэ́скирэ.”</verse>
				<verse number="11">И адя́кэ, ко́ли дад миро зачхувэлас тумэн тэ кэрэ́н пхари́ буты́, тэды мэ кэра́ва пхарэдыр тумари́ буты́; миро дад чхувэлас ка́ра пэ тумэ́ндэ карбачоса (бичоса), а мэ ява́ва тэ чхував хась (ка́ра) пэ тумэ́ндэ скорпионэнца.”</verse>
				<verse number="12">Еровоа́мо и сарэ́ мануша́ явнэ́ кэ Ровоа́мо пэ три́то дывэ́с, сыр припхэндя́ кра́ли, пхэни́: “Явэ́н кэ мэ пэ три́то дывэ́с.”</verse>
				<verse number="13">И отпхэндя́ кра́ли манушэ́нгэ холямэс, и на кандыя́ годыпэ́н (совето) пхурэ́ манушэ́ндыр, со ёнэ радиндлэ лэ́скэ.</verse>
				<verse number="14">И ракирдя́ ёв пир годыпэ́н (ра́да) тэрнэ́ манушэ́нгири, и пхэндя́: “Миро дад чхудя́ пэ тумэ́ндэ пхари́ буты́, а мэ кэра́ва пхарыдыр тумари́ буты́; миро дад сыс пэ тумэ́ндэ карбачэнца (бичэнца), а мэ ява́ва тэ чхував ка́ра пэ тумэ́ндэ худя хась (ка́ра) скорпионэнца.”</verse>
				<verse number="15">И на кандыя́ кра́ли манушэ́н, пал-дова́ со адя́кэ трэиндя́ тэ явэ́л Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, соб (кай) тэ сполнинэ́лпэ лав Лэ́скиро, саво́ ракирдя́ Дэвэ́л пирда́л Ахиястэ Силомляниностэ Еровоамоскэ, Наватоскирэ чхавэ́скэ.</verse>
				<verse number="16">И дыкхнэ́ сарэ́ Израильтя́ни, со кра́ли на кандыя́ лэн. И отпхэндлэ́ мануша́ крали́скэ, и пхэндлэ́: “Сави́ амэ́нгэ паш дрэ Давидо́стэ? Нанэ амэ́нгэ бажын дрэ Есеёскирэ чхавэ́стэ; пир ша́тры пэ́скирэ, Израилё! Акана́ исын пэ́скиро кхэр Дави́до!” И розгия́пэ Израилё пир пэ́скирэ ша́тры.</verse>
				<verse number="17">Екх пэ Израилёскирэ чхавэ́ндэ, савэ́ дживдэ́ дрэ Юдэя́кирэ фо́рья, сыс кра́ли Ровоа́мо.</verse>
				<verse number="18">И бичхадя́ кра́ли Ровоа́мо, Адонирамос, барыдырэ́с пэ бутярнэндэ; нэ сарэ́ Израильтя́ни зачхурдынэ лэс барэ́нца, и ёв мыя́; кра́ли Ровоа́мо сы́гэс гия́ упрэ́ пэ марибны́тко вурдэ́н, соб (кай) тэ нашэ́л дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="19">И отгия́ Израилё кхэрэ́стыр Давидоскирэстыр кэ дава́ дывэ́с.</verse>
				<verse number="20">Ке́ли шундлэ́ сарэ́ Израильтя́ни, со Еровоа́мо рисия́, тэды бичхадэ́, и кхардэ́ лэс дрэ скэдыибэ́н, и чхудэ́ лэс крали́са пэ сарэ́ Израильтянэндэ. Пал кхэр Давидо́скиро на яця́пэ никонэ́с, апри́ч Юдэя́киро и Вениаминоскиро ро́дыцы.</verse>
				<verse number="21">Ровоа́мо явдя́ дро Ерусалимо, скэдыя́ сарэ́ кхэрэ́стыр Юдаскирэстыр и родо́стыр Вениаминоскирэстыр шэл охтодэша́ тысёнцы фэдыршонэн халадэ́н, соб (кай) тэ марэ́нпэ Израилёскирэ кхэрэса ваш дава́, соб (кай) тэ рискирэс кралипэ́н Ровоамоскэ, Соломоно́скирэ чхавэ́скэ.</verse>
				<verse number="22">И сыс лав Дэвлэ́скиро кэ Самеё, Дэвлэ́скиро ману́ш, и пхэндло́:</verse>
				<verse number="23">“Пхэн Ровоамоскэ, Соломоно́скирэ чхавэ́скэ, крали́скэ Юдаскирэскэ, и сарэ́ кхэрэ́скэ Юдаскирэскэ, и Вениаминоскирэскэ, и явирэ́н манушэ́нгэ.</verse>
				<verse number="24">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “На псирэ́н и на лэнпэ тэ джа́н пэ марибэ́н пшалэ́нца тумарэнца, Израилёскирэ чхавэ́нца; рисён кажно (сва́ко) дро пэ́скиро кхэр, пал-дова́ со Ма́ндыр дава́ сыс.” И кандынэ́ ёнэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ лава́, и гинэ́ палэ пир Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав.</verse>
				<verse number="25">И кэрдя́ зоралэды́р Еровоа́мо Сихемо пэ бэ́рга Ефремо́скири, и лыя́ тэ дживэ́л дрэ лэ́стэ; одотхы́р гия́ и кэрдя́ Пенуило.</verse>
				<verse number="26">И ракирдя́ Еровоа́мо дро пэ́скиро ило́: “Кралипэ́н могинэ́ла нэвэ́стыр тэ пириджал кэ Давидо́скиро кхэр.”</verse>
				<verse number="27">Ко́ли адалэ́ мануша́ явэ́на тэ псирэ́н дро Ерусалимо ваш свэ́нто яныбэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ дро Кхэр Дэвлэ́скиро, тэды ило́ далэ́ манушэ́нгиро порисёла кэ пэ́скиро кра́ли, кэ Ровоа́мо, кра́ли Юдэя́киро; и замарэна ёнэ ман, и рисёна кэ Ровоа́мо, кра́ли Юдэя́киро.</verse>
				<verse number="28">И, лый годыпэ́н (порадины), кра́ли кэрдя́ дуе́н сувнакунэн тэрнэ́ гурувэ́н и пхэндя́ манушэ́нгэ: “На тумэ́нгэ тэ псирэ́с дро Ерусалимо; ґа́да, исын тырэ́ дэвэла́, Израилё, савэ́ вылыджинэ́ тут Египто́скирэ пхувья́тыр.</verse>
				<verse number="29">И чхудя́ екхэ́с дро Вефи́лё, а явирэ́с дро Дано.</verse>
				<verse number="30">И яндя́ дава́ кэ грэ́хо; пал-дова́ со мануша́ лынэ́ тэ псирэ́н кэ екх лэ́ндыр, адя́кэ-паць дро Дано.</verse>
				<verse number="31">И кэрдя́ ёв мангипнытко штэ́то пэ вучипэ́н, и чхудя́ манушэ́ндыр раша́н, савэ́ на сыс Левиёскирэ чхавэ́ндыр.</verse>
				<verse number="32">И кэрдя́ Еровоа́мо свэ́нко дро охто́то чхон, пэ дэшупаджто дывэ́с чхонэ́скиро, дасаво-паць свэ́нко, саво́ сыс дрэ Юдэ́я, и янэлас свэ́нта дыибэна́ Дэвлэ́скэ пэ алта́рё; дова́-паць кэрдя́ ёв дро Вефи́лё, соб (кай) тэ янэл свэ́нто яныбэ́н тэрнэ́ гурувэнгэ, савэ́ кэрдя́. И чхудя́ дро Вефи́лё раша́н пэ вучэ́ штэ́ты, саво́ кэрдя́.</verse>
				<verse number="33">И яндя́ свэ́нта дыибэна́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пэ алта́рё, саво́ ёв кэрдя́ дро Вефи́лё, дрэ дэшупаджто дывэ́с охтотонэ-чхонэ́скиро, саво́ ёв кокоро́ пэ́стыр выкэдыя́ и кэрдя́ свэ́нко ваш Израилёскирэ чхавэ́нгэ, и подги́я кэ алта́рё, соб (кай) тэ хачкирэл ароматытка чарья́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="13">
				<verse number="1">И, ґа́да, Дэвлэ́скиро ману́ш явдя́ Юдэя́тыр пир Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав дро Вефи́лё, дрэ дова́ часо, сыр Еровоа́мо сыс тэрдо́ пашы́л алта́рё, соб (кай) тэ хачкирэл дро́га смо́лы.</verse>
				<verse number="2">И пхэндя́ кэ алта́рё Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав, и пхэндя́: “Алтаре! Алтаре! Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: Ѓа́да, бияндёла чхаво́ кхэрэ́скэ Давидоскирэскэ, лав лэ́скэ явэ́ла Иосия, и янэ́ла пэ ту́тэ дрэ свэ́нто дыибэ́н раша́н вучэ́ штэтэ́ндыр, савэ́ хачкирэна пэ ту́тэ дро́га смо́лы, и манушэ́нгирэ кокалы́ схачкирэ́ла пэ ту́тэ.</verse>
				<verse number="3">И дыя́ ёв дро дова́ дывэ́с ґерты́к (знаме́ниё), пхэни́: ‘Ѓа́да, исын ґерты́к одолэскири, со дава́ пхэндя́ Рай Дэвэ́л: “Ѓа́да, дава́ алта́рё роспэрэлапэ, и пепло, саво́ пэ лэ́стэ, росчхувэлапэ.’”</verse>
				<verse number="4">Ке́ли кра́ли шундя́ Дэвлэ́скирэ-манушэ́скиро лав, саво́ ёв ракирдя́ кэ алта́рё дро Вефи́лё, тэды ґаздыя́ Еровоа́мо васт пэ́скиро алтарёстыр, ракири́: “Лэн лэс.” И кашталыя васт лэ́скиро, саво́ ёв чхудя́ пэ лэ́стэ, и на могиндя́ ёв тэ рискирэ́л лэс кэ пэ.</verse>
				<verse number="5">И алта́рё роспыяпэ, и пепло алтарёстыр росчхудяпэ, пир ґэртык, сави́ дыя́ Дэвлэ́скиро ману́ш лавэ́са Ра́скирэ-Дэвлэскирэса.</verse>
				<verse number="6">И пхэндя́ кра́ли Дэвлэ́скирэ манушэ́скэ: “Ковлякир Рас-Дэвлэ́с, Дэвлэ́с тырэ́с, и мангпэ акана пал ма́ндэ, соб (кай) васт миро могиндя́ тэ рисёл кэ мэ.” И ковлякирдя Дэвлэ́скиро ману́ш муй Рас-Дэвлэ́с, и васт крали́скиро рисия́ кэ ёв, и яця́, сыр англэды́р.</verse>
				<verse number="7">И пхэндя́ кра́ли Дэвлэ́скирэ манушэ́скэ: “Заджа́ ма́нца дро кхэр, пириха на́бут, и мэ да́ва ту́кэ почастунко.”</verse>
				<verse number="8">Нэ ману́ш Дэвлэ́скиро пхэндя́ крали́скэ: “Мэк бы ту дэсас ма́нгэ паш кхэр тыро́, мэ на джа́ва ту́са, и на ява́ва тэ хав маро́, и на ява́ва тэ пья́в пани́ пэ дава́ штэ́то.</verse>
				<verse number="9">Пал-дова́ со адя́кэ сыс пхэндло́ ма́нгэ лавэ́са Ра́скирэ-Дэвлэскирэса: “На ха одо́й маро́ и на пи пани́, и на рисёв долэ́ дромэ́са, савэ́са ту ги́ян.’”</verse>
				<verse number="10">И гия́ ёв явирэ дромэ́са, и на гия́ палэ долэ́ дромэ́са, савэ́са явдя́ ёв дро Вефи́лё.</verse>
				<verse number="11">Дро Вефи́лё дживдя́ екх проро́ко-пхуро́. Чхаво́ лэ́скиро явдя́ и роспхэндя́ лэ́скэ саро́, со кэрдя́ ададывэ́с Дэвлэ́скиро ману́ш дро Вефи́лё; и савэ́ лава́ ёв ракирдя́ крали́скэ, исын пирипхэндлэ чхавэ́ лэ́скирэ дадэ́скэ.</verse>
				<verse number="12">И пхуцяпэ лэ́ндыр дад лэ́нгиро: “Савэ дромэ́са ёв гия́?” И сыкадэ чхавэ́ лэ́скирэ, савэ́са дромэ́са гия́ Дэвлэ́скиро ману́ш, саво́ сыс яви Юдэя́тыр.</verse>
				<verse number="13">И пхэндя́ ёв пэ́скирэ чхавэ́нгэ: “Чхувэ́н тэл зэн ма́нгэ осло́с.” И чхудэ́ тэл зэн лэ́скэ осло́с, и ёв бэсця́ пэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="14">И традыя́ ёв пал Дэвлэ́скирэ манушэ́стэ, и латхя́ лэс, бэшындой тэл дэмбо, и пхэндя́ лэ́скэ: “Ци ту сан Дэвлэ́скиро ману́ш, саво́ явдя́ Юдэя́тыр?” И пхэндя́ одова́: “Мэ сом.”</verse>
				<verse number="15">И пхэндя́ лэ́скэ: “Заджа́ кэ мэ дро кхэр, и пириха маро́.”</verse>
				<verse number="16">Одова́ пхэндя́: “Мэ на могина́ва тэ рисёвав ту́са и тэ джав кэ ту; мэ на ява́ва тэ хав маро́ и на ява́ва тэ пья́в ту́тэ пани́ пэ дава́ штэ́то.</verse>
				<verse number="17">Пал-дова́ со Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ лавэ́са сыс пхэндло́ ма́нгэ: ‘На ха маро́ и на пи одо́й пани́, и на рисёв долэ́ дромэ́са, савэ́са ту ги́ян.’”</verse>
				<verse number="18">И пхэндя́ ёв лэ́скэ: “И мэ сом проро́ко адасаво́-паць, сыр ту сан, и Янго́ло ракирдя́ ма́нгэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ лавэ́са, и пхэндя́: ‘Ри́скир лэс кэ пэ дро кхэр; мэк ёв тэ похал маро́ и тэ выпьел пани́’”. – Ёв хохадя лэ́скэ.</verse>
				<verse number="19">И одова́ рисия́ лэ́са, и хая маро́ дрэ лэ́скиро кхэр, и пия пани́.</verse>
				<verse number="20">Ке́ли ёнэ ишчо (инкэ́) сыс бэштэ́ пал сками́нд, Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав сыс кэ проро́ко, саво́ рискирдя́ лэс.</verse>
				<verse number="21">И пхэндя́ ёв кэ Дэвлэ́скиро ману́ш, саво́ явдя́ Юдэя́тыр, и пхэндя́: “Адя́кэ ракирэ́ла Рай-Дэвэ́л: ‘Пал дова́, со ту на кандыян Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ лава́ и на ракхцян упхэныбэ́н, саво́ ракирдя́ ту́кэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́.</verse>
				<verse number="22">Нэ ту рисиян, хаян маро́ и пиян пани́ дро дова́ штэ́то, пал саво́ Ёв пхэндя́ ту́кэ: На ха маро́ и на пи пани́, – маса́ тырэ́ на джа́на дрэ копли́ца дадэнгири тырэнгири.’”</verse>
				<verse number="23">Пало́ дова́, сыр одова́ хая маро́ и пия, ёв чхудя́ тэл зэн осло́с ваш пророкоскэ, савэ́с ёв рискирдя́.</verse>
				<verse number="24">И гия́ одова́. И стрэниндя лэс пэ дром шчэр (ле́во), и мулякирдя́ лэс. И сыс пашто́ тру́по лэ́скиро, чхурдыно́ пэ дром; о́сло (мега́ри) сыс тэрдо́ пашы́л лэ́стэ, и шчэр сыс тэрдо́ пашы́л тру́по.</verse>
				<verse number="25">И, ґа́да, мануша́, савэ́ проджанас маму́й, дыкхнэ́ тру́по, саво́ сыс чхурдыно́ пэ дром, и шчэрэс, саво́ сыс тэрдо́ пашы́л тру́по, и гинэ́ и роспхэндлэ́ дро фо́ро, дрэ саво́ дживдя́ проро́ко-пхуро́.</verse>
				<verse number="26">Проро́ко, саво́ рискирдя́ лэс дромэ́стыр, шундя́ дава́, и пхэндя́: “Дава́ исын одова́ Дэвлэ́скиро ману́ш, саво́ на кандыя́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ лава́; Рай Дэвэ́л отдыя́ лэс шчэрэскэ, саво́ пхагирдя́ пэ котэро лэс и мулякирдя́ лэс, пир Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав, саво́ Ёв ракирдя́ лэ́скэ.”</verse>
				<verse number="27">И пхэндя́ пэ́скирэ чхавэ́нгэ: “Чхувэ́н тэл зэн ма́нгэ осло́с.” И ёнэ чхудэ́ тэл зан осло́с.</verse>
				<verse number="28">Ёв гия́ и латхя́ лэ́скиро тру́по, саво́ сыс чхурдыно́ пэ дром; о́сло (мега́ри) и шчэр сыс тэрдэ́ пашы́л тру́по; шчэр на хая тру́по и на пхагирдя́ осло́с.</verse>
				<verse number="29">И ґаздыя́ проро́ко тру́по Дэвлэ́скирэ Манушэ́скиро, и чхудя́ лэс пэ ослостэ, и лыджия́ лэс палэ. И гия́ проро́ко-пхуро́ дрэ пэ́скиро фо́ро, соб (кай) тэ обровэл и тэ гаравэл лэс.</verse>
				<verse number="30">И чхудя́ тру́по лэ́скиро дрэ пэ́скири копли́ца, и рондя́ пал лэ́стэ: “Сыр ту сан, пшал миро!”</verse>
				<verse number="31">Пало́ лэ́скиро гараибэн, ёв пхэндя́ пэ́скирэ чхавэ́нгэ: “Ке́ли мэ мэра́ва, то гаравэн тумэ́ ман дрэ копли́ца, дрэ сави́ гарадо́ Дэвлэ́скиро ману́ш; пашы́л кокалы́ лэ́скирэ чхувэ́н мирэ́ кокалы́.</verse>
				<verse number="32">Палдава́ со сполнинэлапэ лав, саво́ ёв пир упхэныбэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро пхэндя́ пал алта́рё дро Вефи́лё и пал сарэ́ мангипнытка штэ́ты пэ вучипэна́, дрэ Самариякирэ фо́рья.</verse>
				<verse number="33">И пало́ (после) дава́, со выгия́, Еровоа́мо на гия́ криг пэ́скирэ налачхэ́ дромэ́стыр, нэ дурыдыр чхувэлас манушэ́ндыр раша́н пэ вучипна; кон камдя́, одолэ́с ёв высвэнцындя, и одова́ ячэлас раша́са пэ вучипна.</verse>
				<verse number="34">Дава́ лыджия́ кхэр Еровоамоскиро кэ грэ́хо, и кэ хасибэ́н, и кэ цэ́ло хасибэ́н лэс пхувья́кирэ мо́стыр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="14">
				<verse number="1">Дрэ дова́ часо занасвалыя Авия́, Еровоамоскиро чхаво́.</verse>
				<verse number="2">И пхэндя́ Еровоа́мо (Иеровоамо) пэ́скирэ ромнякэ: “Ушты́ и пириурипэ, соб (кай) тэ на ґалён, со ту сан Еровоамоскири ромны́, и джа́ дро Сило́мо. Одо́й исын проро́ко Ахия; ёв англэды́р пхэндя́ ма́нгэ, со мэ ява́ва кра́ли пэ адалэ́ манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="3">И лэ пэ́са дэш марэ́, и марикля, и кхоро́ (гляко) авги́н (мэда), и джа́ кэ ёв: ёв пхэнэ́ла ту́кэ, со явэ́ла тэрнэ́ манушэ́са.”</verse>
				<verse number="4">Ромны́ Еровоамоскири адя́кэ и кэрдя́: уштыя́, гия́ дро Сило́мо и явдя́ дро кхэр Ахияскиро. Ахия на могиндя́ тэ дыкхэ́л; пал-дова́ со якха́ лэ́скирэ коринэ пхурипнастыр.</verse>
				<verse number="5">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Ахияскэ: “Ѓа́да, джа́ла Еровоамоскири ромны́ тэ пхучэлпэ ту́тыр пал пэ́скирэ чхавэ́стэ, пал-дова́ со ёв исын насвало́; адя́кэ и адя́кэ ра́кир ла́кэ, ёй явэ́ла пириуриды.”</verse>
				<verse number="6">Ахия шундя́ ла́кирэ-ґэрэнгиро гиибэн, ке́ли ёй загия́ дро вуда́р, и пхэндя́: “Заджа́, Еровоамоскири ромны́; ваш со сыс ту́кэ тэ пириурьеспэ? Мэ сом бичхаибнари налачхэ́ (заня́са) звесяса кэ ту.</verse>
				<verse number="7">Джа́, пхэн Еровоамоскэ: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро: ‘Мэ ґаздыём тут простонэ манушэ́ндыр и чхудём Мирэ́ шэралэса пэ Израилёскирэ манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="8">И отлыём кралипэ́н Давидо́скирэ кхэрэ́стыр, и дыём лэс ту́кэ; а ту на сан адасаво́, сыр писха́ри Миро Дави́до, саво́ ракхця́ припхэныбэна́ Мирэ́ и, саво́ гия́ пал Ма́ндэ сарэ́ пэ́скирэ илэ́са, кэрдя́ екх лачхипэ́н анги́л Мирэ́ якха́.</verse>
				<verse number="9">Ту кэрдя́н фуеды́р сарэ́ндыр, савэ́ сыс англэды́р ту́тыр, и ги́ян, и кэрдя́н пэ́скэ явирэ дэвлорэ́ и вычхиндлэ́ муя́, соб (кай) тэ росхолякирэс Ман; Ман жа ту отчхурдыян палэ.</verse>
				<verse number="10">Пал-дова́ Мэ яна́ва би́да пэ кхэр Еровоамоскиро, и мулякирава Еровоамостэ кэ палатуно́ (последнё) мурш, бэшыбнарис, и кон яця́пэ дрэ Израилё, и вышулавава кхэр Еровоамоскиро, сыр вышулавэна шума (мусоро), кэ жужыпэн (чыстота).</verse>
				<verse number="11">Кон мэрэ́ла Еровоамостэ дрэ фо́ро, одолэ́с схана джукэла, а кон мэрэ́ла пэ фэ́лда, одолэ́с доклюинэна чирикля́ болыбна́скирэ; адя́кэ пхэндя́ Рай Дэвэ́л.’</verse>
				<verse number="12">Ушты́ и джа́ дро кхэр тыро́; и сыр сыг ґэро́й тыри́ штавэла (стэмпинэла) дрэ фо́ро, мэрэ́ла чхаворо́.</verse>
				<verse number="13">И обровэна лэс сарэ́ Израильтя́ни, и гаравэна лэс; пал-дова́ со ёв исын екх Еровоамостэ, саво́ заджа́ла дрэ копли́ца, адя́кэ сыр дрэ лэ́стэ, кхэрэ́стыр Еровоамоскирэстыр, латхяпэ вари-со лачхо́ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, Дэвлэ́стэ Израилёскирэстэ.</verse>
				<verse number="14">И чхувэ́ла Пэ́скэ Рай Дэвэ́л пэ Израилё крали́с, саво́ вымарэла кхэр Еровоамоскиро дрэ дова́-паць дывэ́с; и со? Аж дава́ явэ́ла акана́.</verse>
				<verse number="15">И домарэла Рай Дэвэ́л Израилё, и явэ́ла ёв, сыр тришчына (троснико), сави́ тринскирэлапэ дро пани́, и вытрадэла Израильтянэ́н далэ́ лачхэ́ пхувья́тыр, сави́ дыя́ дадэ́нгэ лэнгирэнгэ, и розвеинэла лэн пал рэка (лэнь), пал-дова́ со ёнэ кэрдэ́ пэ́стэ и́долы (каштунэ муя́), холякири Рас-Дэвлэ́с.</verse>
				<verse number="16">И отдэ́ла Рай Дэвэ́л Израилё пал грэ́хи Еровоамоскирэ, савэ́ ёв кокоро́ кэрдя́, и савэ́нца залыджия́ дро грэ́хо Израилё.”</verse>
				<verse number="17">И уштыя́ Еровоамоскири ромны́, и гия́, и явдя́ дрэ Фирца; и сыр пириштадя (пиристэмпиндя) пирда́л прого кхэрэ́скиро, то чхаворо́ мыя́.</verse>
				<verse number="18">И гарадэ́ лэс, и оброндлэ лэс сарэ́ Израильтя́ни, пир Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав, саво́ Ёв ракирдя́ пирда́л писхаристэ Пэскирэстэ, Ахиястэ пророкостэ.</verse>
				<verse number="19">Яви́р рэ́нды (де́лы) Еровоамоскирэ, сыр ёв мардя́пэ и сыр кралиндя, исын зачхиндлэ́ дрэ бэршы́тка архи́вы Израилёскирэ-кральенгирэ.</verse>
				<verse number="20">Еровоамо́скирэ-кралипнаскирэ дывэса́ сыс пэ биш тэ дуй бэрш; и мыя́ ёв пэ́скирэ дадэ́нца, и Навато яця́ крали́са, лэ́скиро чхаво́, пэ штэ́то лэ́скиро.</verse>
				<verse number="21">О Ровоа́мо, Соломоно́скиро чхаво́, сыс кра́ли пэ Юдэ́я. Штардэша́ екх бэрш сыс Ровоамоскэ, ке́ли ёв яця́ кра́ли, и дэшуэфта бэрш ёв сыс кра́ли дро Ерусалимо, дрэ фо́ро, саво́ выкэдыя́ Рай Дэвэ́л сарэ́ Израилёскирэ родыцэндыр, соб (кай) тэ явэ́л одо́й лав Лэ́скиро. Лав лэ́скирэ-да́киро сыс Наама, Амонитянка.</verse>
				<verse number="22">И кэрдя́ Иуда (Юда) фуипэ́н анги́л якха́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, и холякирдэ Лэс буты́р сарэ́стыр долэ́стыр, со кэрдэ́ дада́ лэ́нгирэ пэ́скирэ грэхэ́нца, савэ́нца ёнэ кэрдэ́ грэ́хо.</verse>
				<verse number="23">И кэрдэ́ ёнэ пэ́стэ вучипэна́, и статулы, и мангипнытка штэ́ты (капишчы) пэ кажно бэ́ргица и тэл кажно гэнсто кашт.</verse>
				<verse number="24">И ладжакунэ рэ́нды сыс адя́кэ-паць пэ дая́ пхув, и кэрдэ́ сарэ́ магирипэна одолэ́ манушытконэ́-нацыенгирэ, савэ́н Рай Дэвэ́л традыя́ криг Израилёскирэ чхавэ́ндыр.</verse>
				<verse number="25">Пэ па́нджто бэрш, сыр кралиндя Ровоа́мо, о Сусакимо [Шышако-ю.о.], Египто́скиро кра́ли, выгии пэ Ерусалимо.</verse>
				<verse number="26">И закэдыя ёв кучипэна Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ Кхэрэскир и кучипэна крали́скирэ кхэрэ́стыр, – саро́ залыя; залыя и сарэ́ сувнакунэ́ шчы́ты, савэ́ кэрдя́ Соломо́но.</verse>
				<verse number="27">И кэрдя́ кра́ли Ровоа́мо заме́ст лэ́ндэ харкунэ́ (ме́дна) шчы́ты, и отдыя́ лэн пэ васта́ барыдырэ́нгэ пэ ракхибнарьендэ, савэ́ ракхнэ загиибэ́н дро крали́скиро кхэр.</verse>
				<verse number="28">Ке́ли кра́ли заджалас дро кхэр Ра́скирэ Дэвлэ́скиро, то ракхибна́рья лыджинэ́ лэн, и пало́ (после) дова́ ёнэ нэвэ́стыр (нэвэ́с) лыджа́нас лэн палэ дрэ коморка ракхибнарье́нгири.</verse>
				<verse number="29">Яви́р зан (звесь) пал Ровоамостэ и пал саро́, со ёв кэрдя́, исын чхиндло́ дрэ бэршы́тка архи́вы кралье́нгирэ дрэ Юдэ́я.</verse>
				<verse number="30">Машкир Ровоамостэ и Еровоамостэ сыс марибэ́н дрэ сарэ́ лэ́нгирэ джиибна́скирэ дывэса́.</verse>
				<verse number="31">И мыя́ Ровоа́мо, и сыс гарадо́ пэ́скирэ дадэ́нца дро Давидо́скиро фо́ро. Лав, лэ́скирэ-да́киро, сыс Наама, Амонитянка. И яця́ крали́са Авия́, лэ́скиро чхаво́, пэ штэ́то лэ́скиро.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="15">
				<verse number="1">Пэ дэшуохтото бэрш, сыр лыя́ тэ кралинэ́л Еровоа́мо (Иеровоамо), Наватоскиро чхаво́, Авия́ яця́ кра́ли пэ Юдэякирэндэ.</verse>
				<verse number="2">Трин бэрш ёв сыс кра́ли дро Ерусалимо; лав лэ́скирэ-да́киро сыс Мааха, Авесаломоскири чхай.</verse>
				<verse number="3">Ёв псирдя́ дрэ сарэ́ грэ́хи лэ́скирэ дадэ́скирэ, савэ́ одова́ кэрдя́ англэды́р ла́тыр, и ило́ лэ́скиро на сыс сарэ́са отдыно́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, лэ́скирэ Дэвлэ́скэ, сыр ило́ Давидо́скиро, лэ́скирэ-дадэ́скиро.</verse>
				<verse number="4">Нэ ваш Давидо́скэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л лэ́скиро, дыя́ лэ́скэ момолы́тко (свети́льнико) дро Ерусалимо, чхудя́ пало́ лэ́стэ кра́ли чхавэ́с лэскирэс и зоралякирдя Ерусалимо.</verse>
				<verse number="5">Пал-дова́ со Дави́до кэрдя́ лачхипэ́н анги́л якха́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ и ёв на отгия́ сарэ́стыр долэ́стыр, со Ёв ракирдя́ лэ́скэ, дрэ сарэ́ пэ́скирэ джиибна́скирэ дывэса́, апри́ч дова́, со выгия́ Урияса Хетеяниноса.</verse>
				<verse number="6">И марибэ́н сыс машки́р Ровоамостэ и Еровоамостэ дрэ сарэ́ лэ́нгирэ джиибна́скирэ дывэса́.</verse>
				<verse number="7">Яви́р рэ́нды (де́лы) Авияскирэ, саро́, со ёв кэрдя́, исын зачхиндлэ́ дрэ бэршы́тка архи́вы кралье́нгирэ пэ Юдэ́я. И сыс марибэ́н машки́р Авиястэ и Еровоамостэ.</verse>
				<verse number="8">И мыя́ Авия́ и гарадэ́ лэс дадэ́нца лэскирэнца дро Давидо́скиро фо́ро. И Аса́ яця́ кра́ли, лэ́скиро чхаво́, пэ штэ́то лэ́скиро.</verse>
				<verse number="9">Дро бишэнгиро бэрш, сыр лыя́ тэ кралинэ́л Еровоа́мо, Израилёскиро кра́ли, яця́ тэ кралинэ́л Аса́ пэ Юдэякирэндэ.</verse>
				<verse number="10">И штардэшаекх бэрш ёв сыс кра́ли дро Ерусалимо. Лав да́кирэ-лэскирьякиро сыс Ана [Маха-ю.о.], чхай Авесаломоскири.</verse>
				<verse number="11">О Аса́ кэрдя́ лачхипэ́н анги́л якха́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, сыр Дави́до, лэ́скиро дад.</verse>
				<verse number="12">Ёв традыя́ криг биладжакунэн нэ манушэн пхувья́тыр и вычхурдыя сарэ́ и́долы, савэ́ кэрдэ́ лэ́скирэ дада́.</verse>
				<verse number="13">И адя́кэ-паць датыр пэскирьятыр, Анатыр, ёв отлыя кхарибэн (титуло) кралицакиро пал дова́, со ёй кэрдя́ вычхиндло муй Астартакиро. И росчингирдя Аса́ вычхиндло муй ла́киро, и хачкирдя́ лэс пашы́л сы́гно рэ́кица (лэнори́) Кедроно.</verse>
				<verse number="14">Вучипэна́ на сыс пхагирдэ́. Нэ ило́ Аса́скиро сыс отдыно́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ дрэ сарэ́ лэ́скирэ джиибна́скирэ дывэса́.</verse>
				<verse number="15">И яндя́ ёв дро Кхэр Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро предме́ты и кхорэ́, савэ́ сыс обсвэнцындэ лэ́скирэ дадэ́са, и предметы, савэ́ ёв обсвэнцындя: руп, и сувнака́й, и кхорэ́.</verse>
				<verse number="16">И марибэ́н сыс машки́р Асастэ и Ваасастэ, крали́стэ Израильсконэстэ, дрэ сарэ́ дывэса́ лэ́нгирэ.</verse>
				<verse number="17">И выгия́ Вааса, кра́ли Израилёскиро, проти Юдэ́я, и лыя́ тэ кэрэ́л Ра́ма, соб (кай) нико́н тэ на выджа́л и тэ на заджа́л кэ Аса́, кра́ли Юдэя́киро.</verse>
				<verse number="18">И лыя́ Аса́ саро́ руп и сувнака́й, саво́ сыс ячкирдо дрэ пираля́ кучипнаскирэ дро Кхэр Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, и дыя́ лэс дрэ васта́ дынарье́нгэ пэскирэнгэ, и бичхадя́ лэн кра́ли Аса́ кэ Венададо, чхаво́ Тавримоноскиро, чхаво́ Хезионоскиро, кра́ли Сирия́киро, саво́ дживдя́ кэ Дама́ско, и пхэндя́:</verse>
				<verse number="19">“Доракирибэ́н (союзо) мэк тэ явэ́л машки́р ма́ндэ и машки́р ту́тэ, сыр сыс машки́р дадэ́стэ мирэстэ и машки́р тырэ́ дадэ́стэ; ґа́да, мэ бичхава́ва ту́кэ дро да́ро руп и сувнака́й; роскуш доракирибэ́н тыро́ Ваасаса, кра́ли Израилёскирэса, соб (кай) ёв тэ отджал ма́ндыр.”</verse>
				<verse number="20">И кандыя́ Венададо крали́с Асас, и бичхадя́ пэ́скирэ халадэ́нгирэ барыдырэ́н проти Израилёскирэ фо́рья, и розмардя́ Аино и Дано, и Авел-Беф-Мааха, и саро́ Кинерофо, пир сари́ пхув Нефалимско.</verse>
				<verse number="21">Сыр шундя́ пал дава́ Вааса, то пирияця́ тэ кэрэ́л Ра́ма и рисия́ дрэ Фирца.</verse>
				<verse number="22">Кра́ли Аса́ кхардя́ сарэ́н Юдэякирэн, никонэ́с на промэки, и вылыджинэ́ ёнэ Раматыр бара́ и вэша́, савэ́ Вааса мэкця́ тэ чхувэ́л кхэра́. И кэрдя́ лэ́ндыр кра́ли Аса́ Гива́ Вениаминоскири и Мицпа.</verse>
				<verse number="23">Сарэ́ яви́р рэ́нды (де́лы) Асаскирэ, и сарэ́ славутна рэ́нды (подвиги) лэ́скирэ, и саро́, со ёв кэрдя́, и фо́рья, савэ́ ёв кэрдя́, исын зачхиндлэ́ дрэ бэршы́тка архи́вы кралье́нгирэ Юдэя́тыр, апри́ч дова́, со дро пхурипэн пэ́скиро ёв сыс насвало́ ґэрэ́нца.</verse>
				<verse number="24">И мыя́ Аса́ и гарадо́ сыс пэ́скирэ дадэ́нца дрэ фо́ро Давидо́скиро, пэ́скирэ дадэ́скиро. И Иосафа́то яця́ кра́ли, чхаво́ лэ́скиро, пэ штэ́то лэ́скиро.</verse>
				<verse number="25">О Навато, чхаво́ Еровоамоскиро, яця́ кра́лиса пэ Израилё дро яви́р бэрш Аса́скиро, Юдэя́кирэ крали́скиро, и сыс кра́ли пэ Израилё дуй бэрш.</verse>
				<verse number="26">И кэрдя́ ёв фуипэ́н анги́л якха́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, псирдя́ пэ́скирэ дадэ́скирэ дромэ́са и дрэ грэ́хи лэ́скирэ, савэ́нца одова́ залыджия́ Израилё дрэ грэ́хо.</verse>
				<verse number="27">И кэрдя́ зракирибэ́н проти лэ́стэ о Вааса, чхаво́ Ахиёскиро, кхэрэ́стыр Исахаронэскирэстыр, и замардя́ лэс Вааса пашы́л Гавафоно Филистимско, ке́ли Навато и сарэ́ Израильтя́ни обчхувэнас трусця́л Гавафоно.</verse>
				<verse number="28">И замардя́ лэс Вааса пэ три́то бэрш Аса́скиро, крали́скиро Юдэякирэскиро, и яця́ кра́ли пэ штэ́то лэ́скиро.</verse>
				<verse number="29">Ке́ли ёв яця́ кра́ли, то тэды вымардя саро́ кхэр Еровоамоскиро, и на ячкирдя́ ни екх ди Еровоамостыр, пака на замардя́ лэс, пир лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, саво́ Ёв ракирдя́ пирда́л писхаристэ Пэскирэстэ, Ахиястэ Силомляниностэ.</verse>
				<verse number="30">Пал грэ́хи Еровоамоскирэ, савэ́ ёв кокоро́ кэрдя́, и савэ́нца лыджия́ дро грэ́хо Израилё, пал киркипэн, савэ́са ёв холякирдя Рас-Дэвлэ́с, Дэвлэ́с Израилёскирэс.</verse>
				<verse number="31">Яви́р рэ́нды Наватоскирэ, саро́, со ёв кэрдя́, исын зачхиндлэ́ дрэ бэршы́тка архи́вы кралье́нгирэ Израилёскирэ.</verse>
				<verse number="32">И марибэ́н сыс машки́р Асастэ и Ваасастэ, крали́стэ Израилёскирэстэ, дрэ сарэ́ дывэса́ лэ́нгирэ.</verse>
				<verse number="33">Пэ три́то бэрш Аса́скиро, сыр крали́с Юдэякирэс, яця́ кра́ли Вааса, чхаво́ Ахиёскиро, пэ сарэ́ Израильтянэндэ дрэ Фирца, и сыс кра́ли биш тэ штар бэрш.</verse>
				<verse number="34">И кэрдя́ фуипэ́н анги́л якха́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, и псирдя́ дромэ́са Еровоамоскирэса и дрэ грэ́хи лэ́скирэ, савэ́нца одова́ лыджия́ дро грэ́хо Израилё.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="16">
				<verse number="1">И сыс лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро кэ Иуё, чхаво́ Ананискиро, пал Ваасастэ:</verse>
				<verse number="2">“Пал дова́, со Мэ ґаздыём тут прахостыр и кэрдём тут Мирэ́ Израилёскирэ манушэ́нгирэ шэралэса, ту ги́ян дромэ́са Еровоамоскирэса и лыджиян дро грэ́хо Мирэ́ манушэ́н Израильтянэ́н, соб (кай) ёнэ тэ холякирэн Ман грэхэ́нца пэскирэнца.</verse>
				<verse number="3">Ѓа́да, Мэ вымарава кхэр Ваасаскиро и кхэр лэ́скирэ-родоскиро, и кэра́ва кхэрэса лэскирэса дова́-паць, со кэрдём Еровоамоскирэ, Наватоскирэ чхавэскирэса.</verse>
				<verse number="4">Кон мэрэ́ла Ваасастэ дро фо́ро, одолэ́с схана джукэла; а кон мэрэ́ла лэ́стэ пэ фэ́лда, одолэ́с росклюинэна болыбна́скирэ чирикля́.”</verse>
				<verse number="5">Яви́р рэ́нды Ваасаскирэ, саро́, со ёв кэрдя́, и славутна рэ́нды лэ́скирэ исын зачхиндлэ́ дрэ бэршы́тка архи́вы Израилёскирэ кралье́нгирэ.</verse>
				<verse number="6">И мыя́ Вааса и гарадо́ сыс пэ́скирэ дадэ́нца дрэ Фирца. И Ила яця́ кра́ли, чхаво́ лэ́скиро, пэ штэ́то лэ́скиро.</verse>
				<verse number="7">Нэ пирда́л Иуёстэ, чхавэ́стэ Ананискирэстэ, анги́л сыс пхэндло́ лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро пал Ваасастэ, и пал кхэр лэ́скиро, и пал саро́ фуипэ́н, саво́ ёв кэрдя́ анги́л якха́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, холякири Лэс пэ́скирэ вастэнгирэ рэндэ́нца, ёв кэрдя́ дова́-паць со анги́л лэ́стэ кэрдя́ Еровоамоскири сэ́м΄я (ири́), палсо́ ёв замардо сыс.</verse>
				<verse number="8">Пэ биш тэ шо́вто бэрш Аса́скиро, сыр Юдэя́киро кра́ли, яця́ крали́са Ила, чхаво́ Ваасаскиро, пэ Израилё дрэ Фирца и ёв сыс кра́ли дуй бэрш.</verse>
				<verse number="9">И кэрдя́ проти лэ́стэ зракирибэ́н дына́ри лэ́скиро Замвриё, саво́ сыс барыдыро́ пэ паш марибны́тка вурдэна́. Ке́ли ёв дрэ Фирца выпия зоралэ́с дро кхэр Арсоскиро, саво́ сыс шэритко пэ фелатин дрэ Фирца,</verse>
				<verse number="10">то тэды загия́ Замвриё, и замардя́ лэс, дрэ биш тэ эфта́то бэрш Аса́скиро, Юдэя́кирэ-крали́скиро, и яця́ кра́ли, пэ штэ́то лэ́скиро.</verse>
				<verse number="11">Ке́ли ёв яця́ кра́ли и бэстя́ пэ лэ́скиро троно, тэды ёв замардя́ сари́ Ваасаскири сэ́м΄я (ири́), на ячкирдя́ лэ́скэ ни екхэ муршэ́с кэ ва́нта, ни лэ́скирэ сэмэнцэн, ни лэ́скирэ малэн.</verse>
				<verse number="12">И замардя́ Замвриё сари́ Ваасаскири сэ́м΄я (ири́), пир лав Ра́скирэ-Дэвласкиро, саво́ Ёв ракирдя́ пал Ваасастэ пирда́л пророкостэ Иуёстэ.</verse>
				<verse number="13">Пал сарэ́ Ваасаскирэ грэ́хи и пал Иласкирэ грэ́хи, лэ́скирэ чхавэ́скирэ, савэ́ ёнэ кокорэ́ кэрдэ́ и савэ́нца лыджинэ́ Израилё дро грэ́хо, холякири Рас-Дэвлэ́с, Дэвлэ́с Израилёскирэс, пэ́скирэ идолэнца.</verse>
				<verse number="14">Яви́р рэ́нды Илоскирэ, сарэ́, со ёв кэрдя́, исын зачхиндлэ́ дрэ бэршы́тка архи́вы Израилёскирэ кралье́нгирэ.</verse>
				<verse number="15">Пэ биш тэ эфта́то бэрш Аса́скиро сыр Юдэя́киро кра́ли, яця́ крали́са Замвриё, и сыс кра́ли эфта́ дывэса́ дрэ Фирца, ке́ли мануша́ обчхувэнас трусця́л Гавафоно Филистимиякиро.</verse>
				<verse number="16">Ке́ли мануша́ шундлэ́, со Замвриё кэрдя́ зракирибэ́н и мулякирдя́ крали́с, тэды сарэ́ Израильтя́ни чхудэ́ крали́са Амвриёс, халадэ́нгирэ барыдырэ́с, пэ Израилё дрэ дова́-паць дывэ́с, дро ста́но.</verse>
				<verse number="17">И отгинэ́ Амвриё и сарэ́ Израильтя́ни лэ́са Гавафоностыр, и обчхудэ трусця́л Фирца.</verse>
				<verse number="18">Ке́ли дыкхця́ Замвриё, со фо́ро лыно́, загия́ дрэ андратуны́ шту́ба, крали́скирэ-кхэрэ́скири, и захачкирдя пал пэ́стэ крали́скиро кхэр яга́са, и мыя́.</verse>
				<verse number="19">Пал пэ́скирэ грэ́хи, дро со ёв кэрдя́ грэ́хи, сыр ёв кэрдя́ фуипэ́н анги́л якха́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, псирдя́ дромэ́са Еровоамоскирэса и дрэ грэ́хи лэ́скирэ, савэ́ дова́ кэрдя́, соб (кай) тэ залыджал Израилё дро грэ́хо.</verse>
				<verse number="20">Яви́р рэ́нды Замвриёскирэ и зракирибэ́н лэ́скиро, саво́ ёв счхудя, исын зачхиндлэ́ дрэ бэршы́тка архи́вы кралье́нгирэ Израилёскирэнгирэ.</verse>
				<verse number="21">Тэды розгинэпэ мануша́ Израилёскирэ пэ дуй рига́: паш мануша́ сыс тэрдэ́ пал Фамниёстэ, чхавэ́стэ Гонафоскирэстэ, соб (кай) тэ чхувэ́н лэс крали́са, а яви́р паш пал Амвриёстэ.</verse>
				<verse number="22">И пирилынэ зор мануша́, савэ́ сыс пал Амвриёстэ, пэ манушэ́ндэ, савэ́ сыс пал Фамниёстэ, чхавэ́стэ Гонафоскирэстэ, и мыя́ Фамниё, и Амвриё яця́ кра́ли.</verse>
				<verse number="23">Пэ трияндатрито бэрш Аса́скиро, сыр Юдэя́киро крали́скиро, яця́ тэ кралинэ́л Амвриё пэ Израилё, и кралиндя дэшуду́й бэрша́. Дрэ Фирца кралиндя ёв шов бэрша́.</verse>
				<verse number="24">И киндя Амвриё бэ́рга Семерон Семиростыр пал дуй тала́нты рупэ́са, и лыя́ ёв тэ чхувэ́л кхэра́, и дыя́ лав фороскэ, со ёв кэрдя́, Сама́рия, пир лав Семиро, конэ́скири сыс дая́ бэ́рга.</verse>
				<verse number="25">Нэ Амвриё кэрэ́лас фуипэ́н анги́л якха́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, и кэрдя́ буты́р фуипэ́н сарэ́ндыр, кон сыс кра́лья анги́л лэ́стэ.</verse>
				<verse number="26">Ёв псирдя́ Еровоамоскирэ дромэ́са дро саро́, саво́ сыс чхаво́ Наватоскиро, и дрэ сарэ́ грэ́хи лэ́скирэ, савэ́нца одова́ залыджия́ дро грэ́хо Израильтянэ́н, соб (кай) тэ холякирэс Рас-Дэвлэ́с, Дэвлэ́с Израилёскирэс лэ́скирэ идолэнца.</verse>
				<verse number="27">Яви́р рэ́нды (де́лы) Амвриёскирэ, савэ́ ёв кэрдя́, и муршыпэн, саво́ ёв сыкадя́, исын зачхиндлэ́ дрэ бэршы́тка архи́вы кралье́нгирэ Израилёстыр.</verse>
				<verse number="28">И гия́ тэ откхинёл ве́чнэс Амвриё пэ́скирэ дадэ́нца, и гарадэ́ лэс дрэ Сама́рия. И лыя́ тэ кралинэ́л Аха́во, чхаво́ лэ́скиро, пэ штэ́то лэ́скиро.</verse>
				<verse number="29">О Аха́во, чхаво́ Амвриёскиро, лыя́ тэ кралинэ́л пэ Израилё, сыр сыс трияндаохтото бэрш, ке́ли лыя́ тэ кралинэ́л Аса́ пэ Юдэ́я, и Аха́во кралиндя пэ Израилё дрэ Сама́рия биш тэ дуй бэрша́.</verse>
				<verse number="30">И кэрдя́ Аха́во фуипэ́н анги́л якха́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ буты́р сарэ́ндыр, савэ́ сыс анги́л лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="31">Лэ́скэ на ухтылэлас (сыс на́доси) дова́, со ёв пыя́ дрэ грэ́хи Еровоамоскирэ, кон сыс чхаво́ Наватоскиро, а ёв ишчо (инкэ́) лыя́ Езавель дрэ ромня́тэ, чха Ефваалоскирья, кон сыс кра́ли Сидоноскиро, и ёв лыя́ тэ дынаринэ́л Ваалоскэ и тэ дэл паты́в лэ́скэ.</verse>
				<verse number="32">И чхудя́ ёв алта́рё Ваалоскэ пэ мангипнытко штэ́то Ваалоскэ, саво́ ёв ґаздыя́ дрэ Сама́рия.</verse>
				<verse number="33">И кэрдя́ Аха́во дэмбитко вэшоро (Астарта), и буты́р сарэ́ндыр кралье́ндыр Израилёстыр, савэ́ сыс анги́л лэ́стэ Аха́во кэрдя́ дова́, со́са ёв холякирэлас Рас-Дэвлэ́с, Дэвлэ́с Израилёскирэс.</verse>
				<verse number="34">Дрэ лэ́скирэ дывэса́ Ахиило Вефилянино зачхудя Ерихо́но: пэ пэ́скирэ Пэрвонэстэ Авирамостэ ёв чхудя́ фунда́менто, и пэ пэ́скирэ тэрнэдыршонэ чхавэ́стэ, Сегубастэ, ёв зачхудя форо́скири по́рта, пир лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, саво́ Ёв выпхэндя пирда́л Исусо́стэ, чхавэ́стэ Навиноскирэстэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="17">
				<verse number="1">И пхэндя́ Или́я Фесвитянино, екх манушэ́ндыр, савэ́ дживдэ́ кэ Галаа́до, Ахавоскэ: “Тэ явэ́л джидо́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Изра-илёскиро, анги́л Савэ́стэ мэ сом тэрдо́! Дрэ далэ́ бэрша́ на явэ́ла ни пахлын (роса), ни брышы́нд, ко́ли фэ́ни (то́ка) явэ́ла пир миро лав”</verse>
				<verse number="2">И сыс лав лэ́скэ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр:</verse>
				<verse number="3">“Джа́ адатхы́р, и рисёв пэ чачи́ риг (васто́ко), и гарадёв пашы́л сы́гно рэ́кица (лэнори́) Хорафо, со исын маму́й Иорда́но.</verse>
				<verse number="4">Далэ́ сыгнонэ рэкицатыр (лэнорьятыр) ту явэ́са тэ пье́с, а коракэнгэ (воронэнгэ) Мэ припхэнава, соб (кай) ёнэ тэ чалякирэн тут одо́й.”</verse>
				<verse number="5">И гия́ ёв, и кэрдя́ пир лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро; гия́ одори́к и яця́пэ пашы́л сы́гно рэ́кица (лэнори́) Хорафо, со исын маму́й Иорда́но.</verse>
				<verse number="6">И кораки янэ́нас лэ́скэ маро́ и мас злокоса (ранкоса), и маро́ и мас бельвеляса, а пия ёв сыгнонэ рэкицатыр (лэнорьятыр).</verse>
				<verse number="7">Пало́ вари-саво́ часо, дая́ сы́гно рэ́кица (лэнори́) вышутия, пал-дова́ со на сыс брышы́нд пэ пхув.</verse>
				<verse number="8">И сыс лэ́скэ лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро:</verse>
				<verse number="9">“Джа́ дрэ Сирепта Сидоноскири, и ячпэ одо́й. Мэ припхэндём джувля́кэ ўдовакэ (пивлякэ) тэ чалякирэл тут”</verse>
				<verse number="10">И уштыя́ ёв, и гия́ дрэ Сарепта: и сыр ёв явдя́ кэ по́рта форо́скири, акэ, одо́й э джувлы́ пивлы кэдэлас кашта́. И кхардя́ ёв ла кэ пэ, и пхэндя́: “Дэ ма́нгэ на́бут пани́ тэ пья́в кхорэстыр.”</verse>
				<verse number="11">И гия́ ёй, соб (кай) тэ лэл: а ёв дыя́ го́дла пал ла́тэ, и пхэндя́: “Дэ ма́нгэ и котэ́р маро́ дрэ васта́ тырэ́.”</verse>
				<verse number="12">И пхэндя́ ёй “Тэ дживэ́л Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л миро пэ ве́ки! – ма́ндэ нанэ ни пресно мариклы, а фэ́ни бурнык (жменя) яржо́ дрэ бэрица (бо́чкица) и на́бут ксил дро кхоро́: и, акэ, мэ скэда́ва на́бут кашта́, и мэ джа́ва, и мэ спэкава дава́ ваш пэ́скэ, и ваш мирэ́ чхавэ́скэ: амэ хаса дава́ и мэраса.”</verse>
				<verse number="13">И пхэндя́ Или́я ла́кэ: “На дар, джа́, кэр, со ту пхэндя́н; нэ анги́л кэр набари пресно мариклы ваш ма́нгэ и ян ма́нгэ; нэ ваш пэ́скэ и ваш тырэ́ чхавэ́скэ кэрэ́са коригэды́р (позжэ).</verse>
				<verse number="14">Пал-дова́ со адя́кэ пхэндя́ Рай-Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро: “Яржо́ дро бэрица (бочкица) на кончынэлапэ, и ксил дро кхоро́ на тыкнёла анги́л дова́ дывэ́с, ке́ли Рай Дэвэ́л дэ́ла брышы́нд пэ пхув.’”</verse>
				<verse number="15">И гия́ ёй и кэрдя́ адя́кэ, сыр пхэндя́ о Или́я, и чалякирдяпэ ёй, и ёв, и кхэр ла́киро пэ вари-саво́ часо.</verse>
				<verse number="16">Яржо́ дро бэрица на кончынэласпэ, и ксил дрэ кхоро́ на тыкнёла пир лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, саво́ Ёв пхэндя́ пирда́л Илиястэ.</verse>
				<verse number="17">Пало́ дова́ занасвалыя чхаво́ адаля-джувля́киро, кон сыс хуланы пэ дава́ Кхэр, и насвалыпэн сыс древа́н пхаро́, со на сыс дыхо лэ́стыр.</verse>
				<verse number="18">И пхэндя́ ёй Илияскэ: “Со ту́кэ кэ мэ, ману́ш Дэвлэ́скиро? Ту явдя́н, соб (кай) тэ пририпирэс мирэ́ грэ́хи и тэ мулякирэс мирэ́ чхавэ́с?”</verse>
				<verse number="19">И пхэндя́ ёв ла́кэ: “Дэ ма́нгэ трэ чхавэ́с.” И лыя́ ёв ла́кирэ ангалятыр, и лыджия́ лэс дро шту́ба упра́л, кай ёв дживдя́, и чхудя́ лэс пэ лэ́скири пасиндлы.</verse>
				<verse number="20">И кхардя́ зоралэ́с Рас-Дэвлэ́с, и пхэндя́: “Раё, Дэ́вла миро! Нау́што Ту и пивлякэ, кэ сави́ мэ джива́ва, кэрэ́са фуипэ́н, и мулякирэса чхавэ́с лакирэс?”</verse>
				<verse number="21">И ёв выдиндия пэс пэ биятостэ трин мо́лы, и кхарэлас зоралэ́с Рас-Дэвлэ́с, и ракирэ́лас: “Раё Дэ́вла, Дэ́вла миро! Ри́скир палэ ди далэ́ биятоскиро дрэ лэ́стэ.”</verse>
				<verse number="22">И шундя́ Рай Дэвэ́л зан Илияскири, и рисия́ палэ ди далэ́ биятоскиро дрэ лэ́стэ, и ёв отджидыя́.</verse>
				<verse number="23">И лыя́ Или́я биято́с, и лыджия́ палэ лэс кэ дай штубатыр дро кхэр, и отдыя́ лэс лэ́скирэ да́кэ, и пхэндя́ Или́я: “Дыкх, тыро́ чхаво́ исын джидо́.”</verse>
				<verse number="24">И ада́я джувлы́ пхэндя́ Илияскэ: “Акана́ мэ лыём тэ джина́в, со ту сан ману́ш Дэвлэ́скиро, и со лав Ра́скиро-Дэвлэ́скиро исын чачуно́ дрэ муй.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="18">
				<verse number="1">И сыс адя́кэ: сыр накхлэ (прогинэ́) бут дывэса́, то сыс лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Илияскэ пэ три́то бэрш: “Джа́, сыкадёв Ахавоскэ, и Мэ да́ва брышы́нд пэ пхув.”</verse>
				<verse number="2">И гия́ Или́я, соб (кай) тэ сыкадёл Ахавоскэ. Сыс древа́н бари бокх дрэ Сама́рия.</verse>
				<verse number="3">И кхардя́ Аха́во Авдияс, саво́ сыс шэрало́ кхэратуно пэ бари фелатин (колов). О Авдия сыс ману́ш, саво́ дарандыя древа́н Ра́стыр-Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="4">Акэ, ке́ли э Езаве́ль хасякирэлас пророкэ́н, Раскирэн-Дэвлэскирэн, то Авдия лыя́ шэл пророкэ́н, и гаравэлас лэн, пир пандждэша́ манушэ́н, дрэ ґебара́ (пешчэры), и ёв чалякирэлас лэн марэ́са и пане́са.</verse>
				<verse number="5">И пхэндя́ Аха́во Авдияскэ: “Джа́ пир пхувья́ кэ сарэ́ ґанынгорья панескирэ, и кэ сарэ́ сыгна рэкицы пэ пхув, одо́й, амэ сашты́ тэ латхас чар тэ хахавас (корминас) грэн и лошакэн, и, соб (кай) тэ на зачхинас кхэритконэ́ мурдалэ́н (ското).”</verse>
				<verse number="6">И ёнэ роскэрдэ пхув машки́р пэ́стэ, соб (кай) тэ обджан ла: Аха́во гия́ кокоро́ екхэ дромэ́са, и Авдия кокоро́ гия́ явирэ дромэ́са.</verse>
				<verse number="7">Ке́ли Авдия джа́лас дромэ́са, ґа́да, лэ́скэ муй кэ муй джа́ла Или́я. Ёв ґалыя́ лэс, пыя́ пэ́скирэ мо́са, и пхэндя́: “Ци дава́ ту сан, миро раё, Или́я.”</verse>
				<verse number="8">Одова́ пхэндя́ лэ́скэ: “Мэ сом, джа́, пхэн тырэ́ ра́скэ: Или́я исын ада́й.”</verse>
				<verse number="9">Ёв пхэндя́: “Дрэ со мэ сом банго́, со ту отдэса тырэ́ писхари́с дрэ васта́ Ахавоскэ, соб (кай) тэ мулякирэ́л ман?</verse>
				<verse number="10">“Тэ, дживэ́л пэ ве́ки Рай Дэвэ́л, тыро́ Дэвэ́л! Нанэ ни екх народо, и ни екх кралипэ́н, карик бичхавэлас ман рай миро тэ родэ́л тут: и, ке́ли лэ́скэ ракирдэ́, со нанэ тут, то ёв лэлас совла́х долэ́ кралипнастыр и родо́стыр, соб (кай) тэ на дэн ра́да тэ латхэ́н тут.</verse>
				<verse number="11">И ту акана́ ракирэ́са: “Джа́, пхэн пэ́скирэ ра́скэ, Или́я исын ада́й.’</verse>
				<verse number="12">Сыр мэ джа́ва ту́тыр, тэды Ду́хо (Фа́но), Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, лыджа́ла криг тут, мэ на джино́м, карик; и ко́ли мэ джа́ва тэ пхэна́в Ахавоскэ, и ёв на латхэ́ла тут, то ёв замарэла ман; нэ писха́ри тыро́ дарэ́ла Ра́стыр-Дэвлэ́стыр тэрнэ́ бэршэ́ндыр.</verse>
				<verse number="13">Ци на сыс пхэндло́ мирэ́ ра́скэ, со мэ кэравас, ке́ли Езавель мулякирэлас пророкэ́н Раскирэн-Дэвлэскирэн, сыр мэ гарадём шэл тэ пандждэша́ пророкэ́н Раскирэн-Дэвлэскирэн, пир пандждэша́ мануша́, дрэ ґебара́ (пешчэры), и мэ чалякиравас лэн марэ́са и пане́са?</verse>
				<verse number="14">А ту акана́ ракирэ́са: “Джа́, пхэн тырэ́ ра́скэ: ‘Или́я исын ада́й;’ ёв мулякирэ́ла ман!”</verse>
				<verse number="15">И пхэндя́ Или́я: “Тэ дживэ́л пэ ве́ки Рай-Дэвэ́л, болыбна́скиро-янголэ́нгиро, анги́л Савэ́стэ мэ сом тэрдо́! Ададывэ́с мэ сыкава́ва пэс лэ́скэ.”</verse>
				<verse number="16">И гия́ Авдия тэ пирилэл Ахавос, и пхэндя́ лэ́скэ. И гия́ Аха́во тэ дыкхэлпэ муй кэ муй Илияса.</verse>
				<verse number="17">Ке́ли о Аха́во дыкхця́ лэс, Илияс, то ёв пхэндя́: “Ци на сан дава́ кхэр ту, кон кэрэ́ла пхарипэ́н Израилёскэ.”</verse>
				<verse number="18">И отпхэндя́ Или́я: “Мэ на кэра́ва пхарипэ́н Израилёскэ; нэ дава́ ту, и тырэ́-дадэ́скиро кхэр кэрэ́на дава́ далэ́са, со тумэ́ мэкнэ́ припхэныбэна́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ и джа́на пал Ваало.</verse>
				<verse number="19">Акана́, бичха́в, и кэдэ кхэтанэ́ пэ бэ́рга Кармило саро́ Израилё, и штаршэла́ пандждэша́ пророкэ́н Ваалоскирэн, и штаршэла́ пророкэ́н, савэ́ чалякирэнапэ Езавелякирэ скаминдэстыр.”</verse>
				<verse number="20">И бичхадя́ Аха́во зан (звесь) сарэ́ чхавэ́нгэ Израилёстыр, и кэдыя кхэтанэ́ сарэ́ пророкэ́н пэ бэ́рга Кармило.</verse>
				<verse number="21">И тэды подги́я кэ сарэ́ мануша́ и пхэндя́: “Ци ґара́ (длу́гэс) тумэ́ явэ́на тэ ланган пэ дуй ґэра́? Ко́ли Рай Дэвэ́л (Яхва́) исын Дэвэ́л, то джа́н пала́л пал Лэ́стэ, нэ ко́ли Ваало, то джа́н пала́л пал лэ́стэ.”</verse>
				<verse number="22">И пхэндя́ Или́я народоскэ: “Мэ екхджино́ яцёмпэ проро́ко Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро; а исын штаршэла́ пандждэша́ пророкэ́н Ваалоскирэн.</verse>
				<verse number="23">Мэк тэ дэн амэ́нгэ дуе́н гуруворэ́н, и мэк ёнэ тэ выкэдэн пэ́скэ екхэ гуруво́рэс, и мэк тэ росчингирэн лэс, и мэк тэ чхувэ́н лэс пэ кашта́, нэ мэк тэ на подчхувэн яг тэлэ́; нэ мэ приготовинава явирэ гуруво́рэс, и чхува́ва лэс пэ кашта́, нэ мэ на ява́ва тэ подчхував яг тэлэ́.</verse>
				<verse number="24">И кхарэ́н тумэ́ лав тумарэ́ дэвлорэскиро, а мэ кхара́ва лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, мирэ́ Дэвлэ́скиро. Одова́ исын Дэвэ́л, Саво́ отпхэнэ́ла яга́са.” И отпхэндлэ́ сарэ́ мануша́ и пхэндлэ́: “Мишто́.”</verse>
				<verse number="25">И пхэндя́ Или́я пророкэнгэ ваш Ваало: “Выкэдэн пэ́скэ екхэ гуруво́рэс и янэ́н лэс сыр свэ́нто дыибэ́н анги́л, пал-дова́ со тумэ́ сан бут; и кхарэ́н лав тумарэ́ дэвлорэскиро, нэ на подчхувэн яг тэлэ́.</verse>
				<verse number="26">И ёнэ лынэ́ гуруво́рэс, саво́ сыс дыно́ лэ́нгэ, и яндлэ́ лэс дро свэ́нто дыибэ́н, и кхарэнас лав Ваалоскиро злокостыр (ранкостыр) кэ пашдывэс, ракири́: “Ваале, шун амэн!”</verse>
				<verse number="27">Нэ на сыс ни зан (глос), ни отпхэныбэ́н. И ёнэ ухтэнас пашы́л алта́рё (жэртвенико), саво́ ёнэ кэрдэ́. Дрэ пашдывэс Или́я лыя́ тэ салпэ лэ́ндыр, и ёв ракирдя́: “Дэн го́дла зоралэ́с, пал-дова́ со ёв исын дэвлоро; ёв, хай, задуминдяпэ, ци ёв исын залымо вари-со́са, ци ёв исын дрэ дром, а сашты́ тэ явэ́л, со ёв исын суто́, адя́кэ ёв джангадёла.”</verse>
				<verse number="28">И ячнэ́ ёнэ тэ дэн го́дла зоралэ́с, и пхусавэнас ёнэ пэс, пир лэ́нгири манера, чхурьенца и чхурдыбнытконэ бустенца адя́кэ, со рат тхадэлас пир лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="29">И явдя́ пашдывэс, нэ ёнэ уса́ ишчо (инкэ́) ангилпхэнэнас бигодякирэс аж кэ пора, ке́ли янэ́нас бэльвелякиро свэ́нто дыибэ́н; нэ на сыс ни зан, ни отпхэныбэ́н, ни шуныбэ́н.</verse>
				<verse number="30">Тэды Или́я пхэндя́ сарэ́ народоскэ: “Явэ́н пашылэды́р кэ мэ.” Адя́кэ сарэ́ мануша́ явнэ́ кэ ёв. И ёв пирикэрдя алта́рё Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, саво́ сыс пхагирдо́.</verse>
				<verse number="31">И Или́я лыя́ дэшуду́й бара́ пир кицыпэн (чысло) пэ кхэри́тка ро́ды, савэ́ выгинэ́ Яково́скирэ чхавэ́ндыр, конэ́скэ Рай Дэвэ́л пхэндя́ адя́кэ: “Израилё явэ́ла лав тыро́.”</verse>
				<verse number="32">И чхудя́ далэ́ барэндыр ёв алта́рё ваш лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, и выґанадя трусця́л алта́рё рово (хохо́й), барипнаса дрэ дуй саты зя́рки.</verse>
				<verse number="33">И ёв чхудя́ кашта́, росчингирдя гуруво́рэс, и чхудя́ упрэ́ лэс пэ кашта́, и пхэндя́: “Пхэрэн штар вэдры (нэмры) пане́са и чхувэ́н яври́ пани́ пэ цэ́ло схачкирибнаскиро свэ́нто дыибэ́н и пэ кашта́”</verse>
				<verse number="34">И пхэндя́: “Кэрэ́н дава́ яви́р мо́ло, и ёнэ кэрдэ́ нэвэ́стыр (нэвэ́с) и ёв пхэндя́: “Кэрэ́н дава́ три́то мо́ло”, и ёнэ кэрдэ́ три́то мо́ло.</verse>
				<verse number="35">И пани́ тхадыя трусця́л (кругом) алта́рё, и рово (хохо́й) пхэрдия пане́са.</verse>
				<verse number="36">А ке́ли сыс пора тэ янэл бэльвэлякиро свэ́нто дыибэ́н, явдя́ пашылэды́р Или́я, свэ́нто проро́ко, и пхэндя́: “Раё Дэ́вла, Дэвэ́л Авраамо́скиро, Исако́скиро и Израилёскиро! Мэк тэ джинэ́н дрэ дава́ дывэ́с, со Ту сан Екх, Дэвэ́л дро Израилё, и со мэ сом писха́ри Тыро́, и со мэ кэрдём саро́ пир лав Тыро́.</verse>
				<verse number="37">Шун ман, Раё Дэ́вла, шун ман! Соб (кай) адалэ́ мануша́ могинэ́нас тэ джинэ́н, со Ту, Раё Дэ́вла, сан Дэвэ́л, и со Ту рискирэса нэвэ́стыр (нэвэ́с) лэ́нгирэ илэ палэ кэ Ту.”</verse>
				<verse number="38">И спыя тэлэ́ яг Ра́скирэ-Дэвлэ́скири, и похая цэ́ло схачкирибэ́н, и кашта́ и бара́, и пра́хо, и накхадя пани́, саво́ сыс дрэ рово (хохо́й).</verse>
				<verse number="39">И сыр сарэ́ мануша́ дыкхнэ́ дава́, то ёнэ пынэ́ лэ́нгирэ мо́са и пхэндлэ́: “Рай Дэвэ́л (Яхва́), Ёв исын Дэвэ́л, Рай Дэвэ́л (Яхва́) исын Дэвэ́л.”</verse>
				<verse number="40">И Или́я пхэндя́ лэ́нгэ: “Ухтылэ́н пророкэ́н Ваалоскирэн! На домэкэн, соб (кай) екх лэ́ндыр тэ нашэ́л.” И адя́кэ ёнэ ухтылдэ́ лэн; и о Или́я лыджия́ тэлэ́ лэн кэ сы́гно рэ́кица (лэнори́) Кисоно, и ёв зачхиндя́ лэн одо́й.</verse>
				<verse number="41">И пхэндя́ тэды Или́я Ахавоскэ: “Джа́, ха, и пи, пал-дова́ со шундло, сыр брышы́нд пэрэ́ла.”</verse>
				<verse number="42">И гия́ Аха́во тэ хал и тэ пьел, а Или́я гия́ упрэ́ пэ бэ́рга Кармило; тэ́ньчи одо́й ёв бандия кэ пхув, и чхудя́ пэ́скиро муй машки́р чанга́.</verse>
				<verse number="43">И пхэндя́ ёв пэ́скирэ тэрнэ́ дынари́скэ: “Джа́ акана́, подыкх кэ мо́рё (дэрья́в).” И одова́ гия́, и дыкхця сыгэс, и пхэндя́: “Ничы́ нанэ.” И пхэндя́ Или́я лэ́скэ: “Псир одори́к кэ эфта́ мо́лы.”</verse>
				<verse number="44">И пэ эфта́то мо́ло тэрно́ дына́ри пхэндя́: “Акэ, набаро́ о́блоко, дасаво сыр манушы́тко бурнык (ладожка).” Или́я пхэндя́: “Джа́, дэ андрэ́ марибны́тко вурдэ́н тыро́ и традэ, соб (кай) тэ на ухтылэл тут брышы́нд.”</verse>
				<verse number="45">Пир вари-саво́ моменто болыбэ́н яця́ кало́ хмарэнца и балваляса, и гия́ баро́ брышы́нд.</verse>
				<verse number="46">И сыс васт Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро пэ Илиястэ. Ёв обпхандя пэ́скирэ трушула и праста́ндыя анги́л Ахавостэ кэ са́мо Изреелё.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="19">
				<verse number="1">И роспхэндя́ Аха́во Езавелякэ, саро́, со кэрдя́ о Или́я, и адя́кэ-паць дова́, со ёв мулякирдя́ сарэ́ пророкэ́н куртала́са.</verse>
				<verse number="2">И тэды бичхадя́ э Езавель манушэ́с тэ пиридэл Илияскэ: “Мэк дова́ и дова́ тэ кэрэ́н ма́нгэ дэвлорэ́, ко́ли мэ кэ атася́ на кэра́ва тырэ́ деса дова́, со кэрдя́н ту деса кажнонэса (сваконэса) лэ́ндыр.”</verse>
				<verse number="3">Ке́ли Или́я дыкхця́ дава́, то ёв уштыя́ и гия́, соб (кай) тэ ракхэ́л пэ́скиро джиибэ́н, и ёв явдя́ дрэ Вирса́вия, сави́ исын дрэ Юдэ́я, и мэкця́ лэ́скирэ тэрнэ́ дынари́с одо́й.</verse>
				<verse number="4">И гия́ ёв пэ чхучи́ пхув пэ цэ́ло дывэ́с, и явдя́, и бэсця́ тэл вэрэсытко хру́сто. И ёв мангдя́пэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, соб (кай) ёв, тэ мэрэ́л, и пхэндя́: “Ухты́лла (до́си) ужэ ма́нгэ, Раё Дэ́вла, лэ миро джиибэ́н, пал-дова́ со мэ на сом фэды́р мирэ́ дадэндыр.”</verse>
				<verse number="5">Тэ́ньци ёв пасия́, и засутя тэл вэрэсытко хру́сто. И, акэ, Янго́ло чиладя́ лэс и пхэндя́: “Ушты́, ха.”</verse>
				<verse number="6">И Или́я дыкхця сыгэс, и, акэ, пашы́л лэ́скиро шэро́, сыс пэкны мариклы, и кхоро́ пане́са. Ёв хая, пия чалэ́с, и нэвэ́стыр засутя.</verse>
				<verse number="7">И Янго́ло Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро явдя́ яви́р мо́ло, и чиладя́ лэс и пхэндя́: “Ушты́, ха; пал-дова́ со баро́ дром трэй тэ джас ту́кэ.”</verse>
				<verse number="8">Адя́кэ ёв уштыя́, и хая, и пия, и сыр ёв хая дова́ хабэ́н, то гия́ штардэша́ дывэса́ и штардэша́ ратя кэ бэ́рга Дэвлэ́скири, Хориво.</verse>
				<verse number="9">И гия́ ёв дрэ ґеба́р (пешчэра) одо́й, и ратькирдя одо́й. И, акэ, сыс лав Рэстыр-Дэвлэ́стыр лэ́скэ, и пхэндя́ лэ́скэ Рай Дэвэ́л: “Со кэрэ́са ту ада́й, Или́я?”</verse>
				<verse number="10">Ёв пхэндя́: “Захачиём мэ пал Растэ-Дэвлэ́стэ пал болыбна́скирэ-янголэнгирэстэ; пал-дова́ со чхавэ́ Израилёскирэ мэкнэ́ Тыро́ заве́то, алта́ри Тырэ́ роспхагирдэ́ и замардэ́ Тырэ́ пророкэ́н куртала́са; и мэ яцёмпэ екхджино́, нэ ёнэ родэ́на тэ отлэн миро джиибэ́н.”</verse>
				<verse number="11">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л: “Джа́ анги́л и тэрдёв анги́л Миро муй. И, акэ, Рай Дэвэ́л проджа́ла, и бари и зоралы́ балва́л, сави́ явэ́ла тэ роскушэл бэ́рги, и сави́ явэ́ла тэ пхагирэл скалы анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ; нэ Рай Дэвэ́л нанэ дрэ балва́л. Пало́ балва́л явэ́ла издраны пхувья́кири, нэ Рай Дэвэ́л нанэ дрэ издраны пхувья́кири.</verse>
				<verse number="12">Пало́ издраны явэ́ла пхувья́кири яг, нэ Рай Дэвэ́л нанэ дрэ яг. Пало́ яг явэ́ла занори (глосори) балвалякири.”</verse>
				<verse number="13">И сыс адя́кэ: ке́ли Или́я шундя́, то ёв учхакирдя́ пэ́скиро муй лэ́скирэ плашчоса, и выгия́, и тэрдия́ пашы́л загиибэ́н дрэ ґеба́р (пешчэра). И сыс сы́рбы занори (глосори) лэ́скэ, и пхэндя́ лэ́скэ: “Со кэрэ́са ту ада́й, Или́я?”</verse>
				<verse number="14">И пхэндя́ ёв: “Захачиём мэ пал Растэ-Дэвлэ́стэ, пал болыбна́скирэ-янголэнгирэстэ, пал-дова́ со чхавэ́ Израилёскирэ мэкнэ́ Тыро́ завето, алта́ри Тырэ́ роспхагирдэ́ и замардэ́ Тырэ́ пророкэ́н куртала́са; и мэ яцёмпэ екхджино́, нэ ёнэ родэ́на тэ отлэн миро джиибэ́н.”</verse>
				<verse number="15">И пхэндя́ лэ́скэ Рай Дэвэ́л: “Джа́ палэ пэ́скирэ дромэ́са дро Дама́ско; и, ке́ли ту явэ́са одори́к, то помакх Азаилос сыр крали́с пэ Сирия.”</verse>
				<verse number="16">И ту адя́кэ-паць помакх Ииуёс, чхавэ́с Намесиёскирэс сыр крали́с пэ Израилё, а Елисеёс, чхавэ́с Сафатоскирэс Авэл-Мехолатыр, помакх сыр пэ штэ́то пэ́скиро.</verse>
				<verse number="17">Кон нашэла Азаилоскирэ куртала́тыр, одолэ́с мулякирэ́ла Ииу́ё, а кон зракхэ́лапэ Ииуёскирэ куртала́тыр, одолэ́с мулякирэ́ла о Елисеё.</verse>
				<verse number="18">Ишчо Мэ ячкирдём машки́р Израильтянэндэ эфта́ тысёнцы муршэ́н: сарэ́ далэ́ кхэри́тка ро́ды на пынэ́ пэ чанга́ анги́л Ваалостэ, и сарэнгирэ ушта́ лэ́ндыр на чамудэнас лэс.”</verse>
				<verse number="19">И дурия ёв одотхы́р, и латхя́ Елисеёс, чхавэ́с Саватоскирэс, ке́ли ёв пашындя; лэ́стэ сыс дэшуду́й пары ослэнгирэ тэл ґа́мо, и ишчо (инкэ́) пашы́л лэ́стэ сыс дэшуду́й пары.</verse>
				<verse number="20">И мэкця́ Елисеё гурувэ́н, и праста́ндыя пал Илиястэ, и пхэндя́: “Дэ во́ля ма́нгэ тэ чамудав мирэ́ дадэ́с и мирэ́ да, и мэ джа́ва пал ту́тэ.” Ёв пхэндя́: “Джа́ и яв палэ, пал-дова́ со мэ на сом пэ дром ту́кэ.”</verse>
				<verse number="21">Адя́кэ Елисеё отгия́ лэ́стыр, лыя́ пара гурувэнгири и зачхиндя́ лэн, и ёв захачкирдя плуго гурувэнгиро, спэкця мас лэ́нгиро, и роздыя манушэ́нгэ, и ёнэ ханэ́. А кокоро́ уштыя́ ёв и гия́ пал Илиястэ, и яця́ тэ дынаринэ́л лэ́скэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="20">
				<verse number="1">О Венададо, кра́ли пэ Сирия, скэдыя́ сарэ́ пэ́скирэ халадыбэна, и лэ́са сыс трия́нда дуй кра́лья, лэ́нгирэ грэнца и марибнытконэ́ вурдэнэнца. И гия́ ёв и обчхудя́ трусця́л халадыбнаса Сама́рия, и лыджия́ марибэ́н проти ла́тэ.</verse>
				<verse number="2">И бичхадя́ ёв послэн кэ Аха́во, кра́ли пэ Израилё, дро фо́ро.</verse>
				<verse number="3">И пхэндя́ Венададо: “Адя́кэ ракирэ́ла Венададо: ‘Руп тыро́, и сувнака́й тыро́-мирэ́, ромня́ тырэ́ и фэды́р чхавэ́ тырэ́-мирэ́.’”</verse>
				<verse number="4">И отпхэндя́ кра́ли пэ Израилё и пхэндя́: “Тэ явэ́л пир лав тыро́, раё миро, кра́ли; мэ и саро́ миро исын тырэ́.”</verse>
				<verse number="5">И нэвэ́с явнэ́ послы и пхэндлэ́: “Адя́кэ ракирэ́ла Венададо: ‘Мэ бичхадём кэ ту тэ пхэна́в ту́кэ: руп тыро́, и сувнака́й тыро́, и ромнен тырэ́н, и чхавэ́н отдэ́ ма́нгэ;</verse>
				<verse number="6">пал-дова́ мэ атася́ кэ дава́ часо бичхава́ва кэ ту мирэ́ писхарье́н, соб (кай) ёнэ тэ обдыкхэн тыро́ кхэр и кхэра́ тырэ́ дынарье́нгирэ, и саро́, со исын шука́р дрэ тырэ́ якха́, соб (кай) ёнэ тэ лэн дрэ васта́ и тэ лыджа́н ту́тыр.’”</verse>
				<verse number="7">И кхардя́ кэ пэ кра́ли пэ Израилё пхурыдырэн пэ пхув, и пхэндя́: “Мэ манга́ва тумэн, дыкхэ́н и обдуминэн, сыр ёв придуминэла фуипэ́н; ке́ли ёв бичхавэлас кэ мэ пал мирэ́ ромнэндэ, и мирэ́ чхавэ́ндэ, и пал миро руп, и пал миро сувнака́й, мэ лэ́скэ на отпхэндём.”</verse>
				<verse number="8">И пхэндлэ́ лэ́скэ, сарэ́ пхурыдыра́ и сарэ́ мануша́: “На кандэ лэн, и на здэпэ пэ лэ́ндэ.”</verse>
				<verse number="9">И бичхадя́ ёв палдава́ лав послэнгэ Венададостыр: “Пхэнэ́н мирэ́ ра́скэ, крали́скэ: ‘Саро́, пал со ту бичхадян дро пэ́рво мо́ло, тырэ́ писхари́скэ мэ сом скэдымо тэ кэрэ́л, нэ дова́ мэ нашты́ тэ кэра́в.’” И дуринэ послы и яндлэ́ отпхэныбэ́н Венададоскэ.</verse>
				<verse number="10">Тэ́ньци о Венададо бичхадя́ лав лэ́скэ тэ пхэнэ́л: “Мэк дова́ и дова́ тэ кэрэ́н ма́нгэ дэвлорэ́, и ишчо (инкэ́) буты́р тэ кэрэ́н, ко́ли ухты́лла (до́си) пра́хо Самариякиро пир бурнык (жменя) ваш сарэ́ манушэ́нгэ, савэ́ джа́на пал ма́ндэ.”</verse>
				<verse number="11">Адя́кэ кра́ли Израилёскиро отпхэндя́ и пхэндя́: “Пхэнэ́н лэ́скэ: ‘Мэк тэ на шарэлпэ одова́, кон подпхандяпэ куртала́са сы́рбы дова́, кон роспхандя курта́ла пэ́стыр.’”</verse>
				<verse number="12">И сыс адя́кэ: сыр шундя́ о Венададо далэ́ лава́, ке́ли ёв пия кхэтанэ́ кралье́нца дрэ буды (шатрицы), то пхэндя́ лэ́скирэ писхарье́нгэ: “Скэдэ́нпэ тэ обчхувэн фо́ро.” И ёнэ обчхудэ фо́ро халадыбнаса.</verse>
				<verse number="13">И, акэ, екх проро́ко, подги́я кэ Аха́во, кра́ли пэ Израилё, и пхэндя́: “Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: ‘Ту дыкхэ́са ту дая́ бари кэ дар банда? Ѓа́да, ададывэ́с Мэ отда́ва лэн дрэ васт тыро́, соб (кай) ту тэ джинэ́с, со Мэ сом Рай Дэвэ́л.’”</verse>
				<verse number="14">И Аха́во пхэндя́: “Пирда́л конэ́стэ?” О проро́ко отпхэндя́: “Пир дынарьендэ барыдырэндыр пэ провинцыи.” И пхэндя́ Аха́во: “Кон пэ́рво джа́ла пэ марибэ́н?” Ёв пхэндя́: “Ту.”</verse>
				<verse number="15">О Аха́во пиригиндя дынарье́н барыдырэнгирэн пэ провинцыи, и выгия́, со сыс лэн дуй шэла́ биш тэ дуй; тэ́ньчи ёв пиригиндя саро́ народо, сарэ́н чхавэ́н Израилёскирэн, эфта́ тысёнцы.</verse>
				<verse number="16">И ёнэ выгинэ́ дрэ пашдывэс. А о Венададо пия кэ матыбэн дрэ ша́тры кхэтанэ́ кралье́нца, трияндадуе кралье́нца, савэ́ помогинэнас лэ́скэ.</verse>
				<verse number="17">И выгинэ́ пэ́рва дына́рья барыдырэнгирэ пэ провинцыи. И бичхадя́ Венададо розґалыибэн (разведка) и пиридынэ лэ́скэ, со мануша́ выгинэ́ Самариятыр.</verse>
				<verse number="18">О Венададо пхэндя́: “Ко́ли явнэ́ пал рама́нё (миро), то ухтылэ́н лэн джидэнца; и ко́ли пэ мэрибэ́н, то ухтылэ́н лэн адя́кэ-паць джидэнца.”</verse>
				<verse number="19">И выгинэ́ дына́рья барыдырэнгирэ провинцые́ндыр форо́стыр, и халадыбэ́н гия́ пал лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="20">И кажно (сва́ко) лэ́ндыр замарэлас пэ́скирэ манушэ́с, и лынэ́ тэ нашэ́н Сирияни, а Израильтя́ни традынэпэ пал лэ́ндэ. О Венададо, кра́ли Сирия́киро, зракхця́ пэс пэ грэстэ уклистэнгирэнца.</verse>
				<verse number="21">И выгия́ кра́ли Израилёскиро, и лыя́ грэн и марибны́тка вурдэна́, и ёв зоралэ́с домардя́ лэн.</verse>
				<verse number="22">И подги́я проро́ко кэ кра́ли Израилёскиро, и пхэндя́ лэ́скэ: “Джа́, зорьякир пэс, и джин, и дыкх, со ту́кэ тэ кэрэ́с: пал-дова́ со сыр проджа́ла (накхэл) бэрш, кра́ли Сирия́киро нэвэ́с джа́ла пэ ту́тэ.”</verse>
				<verse number="23">И дына́рья Сириякирэ крали́стэ пхэндлэ́ лэ́скэ: “Лэ́нгирэ дэвэла́ исын дэвэла́ пир бэ́рги, пал-дова́ ёнэ пиризорьякирдэ амэн. Ко́ли амэ ява́са тэ мараспэ пэ лошчы́на (равнина), то, чачэс, амэ пиризорьякираса лэн.</verse>
				<verse number="24">Адя́кэ дыкх, со кэр: мэк кэ джа́н пэ́скэ кра́лья, и пэ штэ́то лэ́нгиро чхув барыдырэ́н пир провинцыи,</verse>
				<verse number="25">и скэ́дэ пэ́скэ халадэ́н ада́кицы, кицы́ хасия́ ту́тэ, и кицы́ сыс ту́тэ грэн, и, кицы́ сыс марибны́тка вурдэна́, ада́кицы скэ́дэ грэн, ада́кицы скэ́дэ марибны́тка вурдэна́, и джа́са амэ тэ мараспэ пэ лошчы́на лэ́нца, и тэды, чачэс, амэ пиризорьякираса лэн.”</verse>
				<verse number="26">Сыр прогия́ (накхья) бэрш, то о Венададо скэдыя́ Сириянэн (Арамейцэн), и ёв гия́ кэ Афеко, соб (кай) тэ марэ́нпэ Израильтянэнца.</verse>
				<verse number="27">И сыс пиригиндлэ чхавэ́ Израилёскирэ и дорэснэ́ ёнэ хабэ́н, и гинэ́ муял (гил) лэ́нгэ. И тэрдинэ́ чхавэ́ Израилёскирэ табороса (лодоса) анги́л лэ́ндэ, сы́рбы дуй набары ста́ды бузненгирэ, а Сирияни пхэрдякирдэ сари́ пхув.</verse>
				<verse number="28">Тэ́ньци явдя́ пашылэды́р ману́ш Дэвлэ́скиро и пхэндя́ крали́скэ пэ Израилё дасавэ́ лава́: “Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: ‘Пал-дова́, со Сирияни ракирэ́на: ‘Рай Дэвэ́л исын Дэвэ́л бэргицэнгиро, нэ Ёв исын на Дэвэ́л долэнгиро’, то палдава́ Мэ баро́ кэ дар дава́ баро́ халадыбэ́н пиридава дро васт тыро́, и тумэ́ явэ́на тэ джинэ́н, со Мэ сом Рай Дэвэ́л’.”</verse>
				<verse number="29">И сыс тэрдэ́ ёнэ таборэнца екх проти яви́р эфта́ (битринэ́нгиро дэш) дывэса́. Пэ эфта́то дывэ́с гинэ́ ёнэ тэ марэ́нпэ, и чхавэ́ Израилёскирэ замардэ́ шэл тысёнцы халадэ́н пэзалунэн Сириянэндыр дро екх дывэ́с.</verse>
				<verse number="30">Нэ яви́р, савэ́ ячнэ́пэ, нашнэ́ дро фо́ро Афеко. Одо́й пыя́ тэлэ́ ва́нта пэ биш тэ эфта́ тысёнцы манушэ́ндэ, кон яця́пэ. А о Венададо гия́ криг пэ́скэ дро фо́ро и прасталас екхэ штубатыр андра́л дрэ яви́р.</verse>
				<verse number="31">И пхэндлэ́ лэ́скирэ дына́рья лэ́скэ: “Амэ шундя́м, со кра́лья Израилёскирэ кхэрэ́стыр исын лачхэ́-илэ́скирэ. Дэ во́ля амэ́нгэ (дозволин) тэ чхувэ́с упрэ́ пэ трушула амарэ́ балытка гонэ́ и шэлэ пэ шэрэ́ амарэ́ и тэ джас кэ кра́ли Израилёскиро; ёв, хай, мэкэ́ла амэн джидэнца.”</verse>
				<verse number="32">И отпхандлэ ёнэ пэ́скирэ трушула балытконэ гонэнца, и чхудэ́ упрэ́ шэлэ пэ шэрэ́ лэ́нгирэ, и явнэ́ кэ кра́ли Израилёскиро, и пхэндлэ́: “Писха́ри тыро́, о Венададо, ракирэ́ла: ‘Мэк ман джидэса.’” О Аха́во пхэндя́: “Ци ёв исын джидо́? Ёв исын миро пшал!”</verse>
				<verse number="33">Э мануша́ прилэ́на дава́ пал лачхи́ шпэ́ра (знако), и сы́гэс ёнэ пириухтылдэ лав лэ́скирэ уштэндыр, и пхэндлэ́: “Тыро́ пшал Венададо.” И ёв тэды пхэндя́: “Джа́н, янэ́н лэс.” И гия́ кэ ёв Венададо, и ёв зачхудя лэс тэ бэшэ́л пэ́са дрэ марибны́тко вурдэ́н.</verse>
				<verse number="34">Тэ́ньци пхэндя́ лэ́скэ Венададо: “Фо́рья, савэ́ лыя́ миро дад тырэ́ дадэ́стыр, мэ рискира́ва, и ту сашты́ (могинэ́са) тэ чхувэ́с палэ га́сы [форуня́-р.с.] ваш пэ́скэ дро Дама́ско, сыр сыс мирэ́ дадэ́стэ дрэ Сама́рия. О Аха́во пхэндя́: “Мэ отмэка́ва тут, сыр кэра́са доракирибэ́н.” И, сыр ёв кэрдя́ доракирибэ́н лэ́са, то отмэкця́ лэс.</verse>
				<verse number="35">А΄кэ, екх ману́ш пророкэ́нгирэ чхавэ́ндыр пхэндя́ явирэскэ пир лав Ра́скиро-Дэвлэ́скиро: “Мар ман, манга́ва.” Нэ одова́ ману́ш отпхэндяпэ тэ марэл лэс.</verse>
				<verse number="36">И одова́ ману́ш тэды пхэндя́ лэ́скэ: “Пал-дова́ со ту на кандыян зан Раскири-Дэвлэ́скири, акэ, сыр ту джа́са ма́ндыр, то шчэр (ле́во) мулякирэ́ла тут.” И сыр ёв дурия лэ́стыр, то шчэр латхя́ лэс и мулякирдя́.</verse>
				<verse number="37">И ёв латхя́ явирэ манушэ́с, и пхэндя́: “Мар ман.” Кодова́ ману́ш адя́кэ мардя лэс, со ёв дошадя лэ́скирэ маса́ дабэнца.</verse>
				<verse number="38">И гия́ одова́ проро́ко, и тэрдия́ анги́л крали́стэ пэ дром, учхакири пхандлуняса (повязкаса) якха́ пэ́скирэ.</verse>
				<verse number="39">Ке́ли кра́ли традэлас пашы́л, то ёв дыя́ го́дла крали́скэ и пхэндя́: “О писха́ри тыро́ гия́ пэ марибэ́н, и, акэ, екх ману́ш отгия́ дрэ риг, лыджия́ кэ мэ, манушэ́с и пхэндя́: “Ракх адалэ́ манушэ́с; ко́ли тэ на явэ́л ёв, то тыро́ джиибэ́н явэ́ла пал лэ́скиро джиибэ́н, ци ту явэ́са банго́ тэ ублавэс таланто руп.</verse>
				<verse number="40">Ке́ли писха́ри тыро́ залыяпэ одолэ́ и яви́р рэндэ́нца, то ёв хасия́.” И пхэндя́ лэ́скэ кра́ли Израилёскиро: “Дасаво и сэ́ндо исын ту́кэ: ту кокоро́ сэндякирдян пэс.”</verse>
				<verse number="41">Ёв дрэ дова́ моменто злыя́ пхандлуны (повязка) пэ́скирэ якхэ́ндыр, и пинджкирдя лэс о кра́ли, со ёв сыс екх пророкэндыр.</verse>
				<verse number="42">И пхэндя́ лэ́скэ: “Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: ‘Пал-дова́ со ту домэкцян, соб (кай) ги́ян пэ́скэ ману́ш тырэ́ вастэ́ндыр, савэ́с Мэ отдыём пэ хасибэ́н, то тыро́ джиибэ́н джа́ла пал лэ́скиро джиибэ́н, а тырэ́ мануша́ джа́на пал лэ́скирэ манушэ́ндэ.’”</verse>
				<verse number="43">И гия́ кра́ли Израилёскиро кхэрэ́, лэ́скэ лэ́скиро муй сыс холямо́ и кирко.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="21">
				<verse number="1">И пал одолэ́ сарэ́ рэ́нды сыс адя́кэ: Навуфеёстэ, саво́ сыс Изреельтянино, сыс винагра́днико (дракх) пашы́л бари фэлатин/колов (дворцо) Ахавоскири, саво́ сыс кра́ли пэ Израиле.</verse>
				<verse number="2">И пхэндя́ Аха́во Навуфеёскэ дасавэ́ лава́: “Отдэ́ ма́нгэ пэ́скиро винагра́днико; соб (кай) ма́нгэ тэ кэра́в лэ́стыр шахитко у́нта (овошытко садо); пал-дова́ со ёв исын пашы́л миро кхэр, и мэ да́ва ту́кэ винагра́днико фэды́р кадалэстыр, ци, ко́ли дава́ здэлапэ мишто́ ту́кэ, то мэ да́ва ту́кэ руп, кицы́ ёв исын мол.”</verse>
				<verse number="3">Нэ Навуфеё пхэндя́ Ахавоскэ: “О Рай Дэвэ́л припхэндя́ ма́нгэ тэ на отдав ту́кэ мэкно́ миштыпэ́н мирэ́ дадэндыр.”</verse>
				<verse number="4">И явдя́ кхэрэ́ Аха́во холямэ́ и киркэ мо́са далэ́ лавэ́стыр, со пхэндя́ лэ́скэ Навуфеё, саво́ сыс Изреельтянино, ракири́: “На отда́ва мэ ту́кэ мэкно́ миштыпэ́н мирэ́ дадэндыр.” И пасия́ ёв пэ пэ́скиро чхуибэ́н, и отрискирдя муй пэ́скиро, и маро́ на хая.</verse>
				<verse number="5">И загия́ кэ ёв лэ́скири ромны́ э Езавель, и пхэндя́ лэ́скэ: “Со́скэ тыро́ ду́хо холямо́, со ту на хаса маро́?”</verse>
				<verse number="6">Ёв пхэндя́ ла́кэ: “Ке́ли мэ яцём тэ ракира́в Навуфеёскэ Израильтяниноскэ, и пхэндём лэ́скэ: ‘Отдэ́ ма́нгэ винагра́днико тыро́ пал руп, ци, ко́ли камэ́са, мэ да́ва ту́кэ яви́р винограднико пал лэ́стэ,’ то тэды ёв пхэндя́: ‘На отда́ва ту́кэ миро винагра́днико.’”</verse>
				<verse number="7">И Езавель, ромны́ лэ́скири, пхэндя́ лэ́скэ: “Со дасаво кралипэ́н исын, ко́ли ту адя́кэ кэрэ́са? Ушты́, ха маро́ и яв штыл; мэ да́ва ту́кэ винагра́днико Навуфеёскиро Изреелитяниноскиро.”</verse>
				<verse number="8">И чхиндя́ ёй лыла́ Ахавоскирэ лавэ́стыр, и ёй запечатындя лэн Ахавоскирэ барэ́ ангрустяса, и ей бичхадя́ далэ́ лыла́ пхурыдырэнгэ и лачхэ́-родоскирэ манушэ́нгэ дро лэ́скиро фо́ро, савэ́ дживдэ́ Навуфеёса.</verse>
				<verse number="9">Дрэ лыла́ чхиндя́ ёй адя́кэ: “Пхэнэ́н анги́л сарэ́ндэ пал посто, и чхувэ́н Навуфеёс пэ пэ́рво штэ́то машки́р манушэ́ндэ;</verse>
				<verse number="10">и чхувэ́н дуе́н манушэ́н, злыднен, маму́й проти лэ́стэ, савэ́ досыкавэнас пэ лэ́стэ, пхэни́: “Ту калякирдян Дэвлэ́с и крали́с; а тэ́ньчи лыджа́н лэс яври́, и домарэн лэс барэ́нца, соб (кай) ёв тэ мэрэ́л.”</verse>
				<verse number="11">Адя́кэ кэрдэ́ мурша́ форо́скирэ, пхурыдыра́ и лачхэ́-родоскирэ мануша́, савэ́ дживдэ́ дро лэ́скиро фо́ро, сыр припхэндя́ э Езавель лэ́нгэ, адя́кэ, сыр сыс чхиндло́ дрэ лыла́, савэ́ ёй бичхадя́ лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="12">Ёнэ пхэндлэ́ анги́л сарэ́ндэ пал посто, и чхудэ́ Навуфеёс барэ́ патыва́са машки́р манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="13">И дуй мануша́, злыдни, бэшнэ́ маму́й лэ́стэ, и лынэ́ тэ досыкавэн пэ лэ́стэ далэ́ налачхэ́ мануша́ анги́л манушэ́ндэ, и ракирдэ́: “Навуфеё калякирдя Дэвлэ́с и крали́с.” И лыджинэ́ лэс пал фо́ро, и домардэ́ лэс барэ́нца, и мыя́ ёв.</verse>
				<verse number="14">И бичхадэ́ тэ́ньчи кэ Езавель, пхэни́: “Навуфеё домардо барэ́нца и ёв мыя́.”</verse>
				<verse number="15">И сыс адя́кэ: ке́ли Езавель шундя́, со Навуфеё домардо барэ́нца и мыя́, то пхэндя́ ёй Ахавостэ. “Ушты́, лэ пэ́скэ винагра́днико Навуфеёскиро, саво́ сыс Изреельтянино, кон на камдя́ тэ дэл ту́кэ пало́ руп, пал-дова́ со Навуфеё исын наджидо, ёв мыя́.”</verse>
				<verse number="16">Сыр шундя́ Аха́во, со Навуфеё сыс домардо, то уштыя́ Аха́во, соб (кай) тэ джал дро винагра́днико Навуфеёскиро, саво́ сыс Езреелёстыр, соб (кай) тэ лэл лэс пэ́скэ.</verse>
				<verse number="17">И сыс лав Илияскэ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, кон сыс Фесвоностыр:</verse>
				<verse number="18">“Ушты́, джа́ гил Ахавоскэ крали́скэ пэ Израилё, саво́ исын дрэ Сама́рия; акэ, ёв акана́ исын дрэ винагра́днико Навуфеёскиро, соб (кай) тэ лэл лэс пэ́скэ.</verse>
				<verse number="19">И пхэн лэ́скэ: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: Ту замардян, и ту ишчо (инкэ́) лэ́са дро мэкно́ миштыпэ́н пэ́скэ?’ И пхэн лэ́скэ: ‘Пэ дова́ штэ́то, кай джукэла чардэ рат Навуфеёскиро, джукэла явэ́на тэ чарэн и тыро́ рат.’”</verse>
				<verse number="20">И пхэндя́ Аха́во Илияскэ: “Латхян ту ман, вэ́рго миро!” Ёв пхэндя́: “Латхём, пал-дова́ со ту отдыян пэс адя́кэ, со ту кэрэ́са фуипэ́н анги́л якха́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ.”</verse>
				<verse number="21">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: ‘Ѓа́да, Мэ яна́ва бари би́да, и Мэ вышулавава тыро́ ро́до пал ту́тэ, и Мэ хасякира́ва Ахавостэ кажнонэ́ муршорэс дро Израилё, и одолэ́с, кон исын дрэ наволя и исын пэ во́ля.</verse>
				<verse number="22">И Мэ кэра́ва тырэ́ кхэрэса адя́кэ, сыр Мэ кэрдём кхэрэса Еровоамоскирэса, кон сыс чхаво́ Наватоскиро, и сыр кхэрэса Ваасаскирэса, кон сыс чхаво́ Ахииноскиро, пал-дова́, со тумэ́ сыкадэ бипатыв, савья́са ту холякирэсас Ман и со́са ту яндян Израилё дро грэ́хо.’</verse>
				<verse number="23">Адя́кэ и пал Езавелятэ пхэндя́ Рай Дэвэ́л: ‘Джукэла ха́на Езавель пал ва́нта Изреелёскири.’</verse>
				<verse number="24">Кон мэрэ́ла Ахавостэ дро фо́ро, одолэ́с схана джукэла; а кон мэрэ́ла пэ фэ́лда, одолэ́с чирикля́ болыбны́тка росклюинэна.”</verse>
				<verse number="25">На сыс ишчо (инкэ́) адасавэс, сыр Аха́во, саво́ отдыя́ пэс тэ кэрэ́л злыднитка рэ́нды анги́л якха́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, кэ со лэс подмарэлас лэ́скири ромны́ Езавель.</verse>
				<verse number="26">Ёв кэрдя́ древа́н брытка рэ́нды, ке́ли джа́лас пал и́долы, сыр кэрдэ́ Амореи, конэ́с о Рай Дэвэ́л традыя́ криг мо́стыр чхавэ́ндыр Израилёскирэн.”</verse>
				<verse number="27">И сыс адя́кэ: сыр Аха́во вышундя далэ́ лава́, то ёв роскусця и́ди пэ́скирэ, и причхудя гоно́ праскаса пэ маса́ пэ́скирэ, и постиндя ёв, и сыс суто́ дро гоно́, и ёв псирдя́ пхарэ́ минаса.</verse>
				<verse number="28">И сыс лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Илияскэ Фесвоностыр; и пхэндя́ Рай Дэвэ́л:</verse>
				<verse number="29">“Ци дыкхэ́са, сыр Аха́во тыкнякирдя пэс анги́л Ма́ндэ? Пал-дова́ со о Аха́во тыкнякирдя пэс анги́л Ма́ндэ, то Мэ на ява́ва тэ янав бари би́да пэ кхэр лэ́скиро, нэ Мэ яна́ва бари би́да дрэ дывэса́ чхавэ́скирэ лэ́скирэ.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="22">
				<verse number="1">И прогинэ́ (накхлэ) ишчо (инкэ́) трин бэрша́, и на сыс марибэ́н машки́р Сирия (Арамея) и Израиле.</verse>
				<verse number="2">Пэ три́то бэрш гия́ о Иосафа́то, кра́ли пэ Юдэ́я; кэ кра́ли Израилёскиро.</verse>
				<verse number="3">И пхэндя́ кра́ли пэ Израилё пэ́скирэ дынарье́нгэ: “Ци джинэ́на тумэ́, со Рамо́фо, со исын пэ Галаа́до, исын амаро́? Амэ адя́кэ ґара́ сам штыл, и амэ на отласа лэс вастэ́стыр Сириякирэ крали́стыр.</verse>
				<verse number="4">И пхэндя́ ёв Иосафатоскэ: “Ци джа́са ту ма́нца пэ мэрибэ́н проти Рамо́фо Галаадоскиро?” И пхэндя́ Иосафа́то крали́скэ Израилёстыр: “Сыр ту, адя́кэ и мэ, сыр тырэ́ мануша́, адя́кэ и мирэ́ мануша́; сыр тырэ́ граё, адя́кэ и мирэ́ граё.”</verse>
				<verse number="5">И отпхэндя́ Иосафа́то крали́скэ пэ Израилё: “Пхучпэ ададывэ́с, со пхэнэ́ла Рай Дэвэ́л?”</verse>
				<verse number="6">И кэдыя кэ пэ кра́ли Израилёскиро пророкэ́н, пашы́л штаршэла́ манушэ́н, и пхэндя́ лэ́нгэ: “Ци тэ джав ма́нгэ марибна́са пэ Рамо́фо Галаадостыр, ци тэ обрикирав пэс?” Ёнэ пхэндлэ́: “Джа́, Рай Дэвэ́л отдэ́ла лэс дрэ васта́ крали́скирэ.”</verse>
				<verse number="7">И пхэндя́ Иосафа́то: “Ци исын ада́й ишчо (инкэ́) проро́ко, соб (кай) амэ́нгэ тэ выпхучаспэ лэ́стыр?”</verse>
				<verse number="8">И пхэндя́ кра́ли Израилёскиро Иосафатоскэ: “Исын екх ману́ш, о Михеё, чхаво́ Емвлаёскиро [Имлахо-ю.о.], пирда́л конэ́стэ сашты́ тэ пхучас Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, нэ мэ на кама́м лэс, пал-дова́ со ёв ангилпхэнэла (пророчынэла) налачхипэн, а екх фуипэ́н!” И пхэндя́ Иосафа́то: “На ра́кир, кра́лё, адя́кэ!”</verse>
				<verse number="9">Тэ́ньци кра́ли Израилёскиро кхардя́ кэ пэ екхэ евнухос (кон сыс дына́ри дро кхэр), и пхэндя́: “Джа́ сыгэды́р пал Михеёстэ, кон исын чхаво́ Емфлаёскэ!”</verse>
				<verse number="10">О кра́ли Израилёскиро, и Иосафа́то, кра́ли Юдэя́киро, сыс бэштэ́ кажно пэ пэ́скиро троно, и сыс уридэ́ дрэ кралитка и́ди (ризы) пэ баро́ откэрдо штэ́то пашы́л по́рта тэ заджас дрэ Сама́рия, и сарэ́ проро́ки ангилпхэнэнас анги́л лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="11">И кэрдя́ пэ́скэ о Сэдэки́я, Хенаанаскиро чхаво́, саструнэ́ шынга́ (ро́ги), и пхэндя́: “Лэ́нца выпихинэса (вышпулэса) Сириянэн (Арамейцэн) пака ту хасякирэса лэн.”</verse>
				<verse number="12">И сарэ́ проро́ки ангилпхэнэнас дова́-паць, ракири́: “Джа́ пэ Рамо́фо, со исын пэ Галаа́до, ту пиризорьякирэса, о Рай Дэвэ́л отдэ́ла лэс дрэ васт крали́скиро.”</verse>
				<verse number="13">О бичхадо́ ману́ш, саво́ гия́ тэ кхарэл Михеёс, ракирэ́ла лэ́скэ: “Акана́ проро́ки со кэ екх ангилпхэнэнас лачхипэ́н крали́скэ; мэк и тэ явэ́л тыро́ лав дасаво, сыр кажно (сва́ко) лав лэ́ндыр, ангилпхэн и ту вари-саво́ лачхипэ́н.”</verse>
				<verse number="14">И пхэндя́ Михе́ё: “Тэ явэ́л джидо́ пэ ве́ки Рай Дэвэ́л! Мэ пхэна́ва дова́, со пхэнэ́ла ма́нгэ Рай Дэвэ́л.”</verse>
				<verse number="15">Тэ́ньци явдя́ ёв кэ кра́ли. О кра́ли пхэндя́ лэ́скэ: “Михе́е! Ци тэ джав амэ́нгэ марибна́са пэ Рамо́фо Галаадостыр, ци над?” И пхэндя́ Михе́е лэ́скэ: “Джа́, ту пиризорьякирэса, Рай Дэвэ́л отдэ́ла лэс дрэ васт тыро́.”</verse>
				<verse number="16">И пхэндя́ лэ́скэ кра́ли: “Кицы́ мо́лы мэ тэ засовлахав тут, соб (кай) ту тэ на ракирэ́с ничы́ ма́нгэ апри́ч чачипнастыр дро лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро.”</verse>
				<verse number="17">И пхэндя́ Михе́ё: “Мэ дыкхцем сарэ́ Израильтянэ́н, савэ́ сыс росчхурдынэ, сыр бакрэ́, савэ́ндэ на сыс чхупнарис. И пхэндя́ Рай Дэвэ́л: “Лэ́ндэ нанэ барыдырэ́с, мэк ёнэ тэ джа́н пэ́скэ раманёса (миро́са) кажно (сва́ко) дро пэ́скиро кхэр.’”</verse>
				<verse number="18">И пхэндя́ Аха́во, кра́ли Израилёскиро, Иосафатоскэ: “Ци на пхэндём мэ ту́кэ, со ёв на ангилпхэнэла пал ма́ндэ лачхипэ́н, а екх фуипэ́н?”</verse>
				<verse number="19">И пхэндя́ Михе́ё: “Пал-дова́ шун лав Ра́стыр-Дэвлэ́стыр: мэ дыкхцём Рас-Дэвлэ́с, Саво́ сыс бэшто́ пал Лэ́скиро троно, и сарэ́ янголы и ду́хи болыбна́скирэ сыр халадыпэн сыс тэрдэ́ пашы́л Лэ́стэ, пир чачи́ и пир зэ́рво (ле́во) васт Лэ́стыр.</verse>
				<verse number="20">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л: “Кон тэ уракирэл Ахавос, соб (кай) ёв тэ джал и тэ пэрэ́л пэ Рамо́фо Галаадоскиро?” И екх ракирдя́ адя́кэ, яви́р ракирдя́ явирчанэс.</verse>
				<verse number="21">И екх ду́хо (фа́но) гия́ анги́л, тэрдия́ анги́л муй Ра́скиро-Дэвлэ́скиро и пхэндя́: “Мэ уракирава лэс.” И пхэндя́ лэ́скэ Рай Дэвэ́л: “Со́са?”</verse>
				<verse number="22">Ёв отпхэндя́: “Мэ выджава и ячавапэ хоханэ́ духо́са пэ ушта́ сарэ́ пророкэ́ндэ.” О Рай Дэвэ́л пхэндя́: “Ту уракирэса лэс и лэ́са упралыпэ́н пэ дава́; джа́ и кэр адя́кэ.”</verse>
				<verse number="23">И, акэ, акана́ Рай Дэвэ́л чхудя́ хохано́ ду́хо (фа́но) пэ ушта́ сарэ́ далэ́стыр пророкэ́ндэ, нэ Рай Дэвэ́л выпхэндя бари биба́хт пал ту́тэ.”</verse>
				<verse number="24">И тэ́ньчи подги́я Сэдэки́я, Хенаанаскиро чхаво́, и пэкадя́ Михеёс дрэ чам (шчока), пхэни́: “Кай, сыр дава́ акана́ отгия́ ма́ндыр Ду́хо (Фа́но) Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, соб (кай) тэ ракирэ́л ту́тыр?”</verse>
				<verse number="25">И пхэндя́ Михеё: “Чачэс, ту явэ́са тэ дыкхэ́с дрэ дава́ дывэ́с, ке́ли ту явэ́са тэ прастас екхэ штубатыр дрэ яви́р, соб (кай) тэ ґарадёс.”</verse>
				<verse number="26">И пхэндя́ Аха́во, кра́ли Израилёскиро: “Лэн Михеёс и лыджа́н лэс кэ Ама́но кэ барыдыро́ пэ фо́ро, и кэ Иоа́со, кэ чхаво́ крали́скиро.</verse>
				<verse number="27">И пхэнэ́н, “Адя́кэ ракирэ́ла кра́ли: ‘Чхувэ́н далэ́ манушэ́с дрэ бэшыбэн и чалякирэн лэс скэмпэс и панякирэн скэмпэс, пака мэ рисёва́ва раманёса (миро́са).’</verse>
				<verse number="28">И пхэндя́ Михеё: “Ко́ли ту рисёса дро рама́нё, то дава́ на Рай Дэвэ́л ракирдя́ дрэ ма́ндэ.” И ишчо (инкэ́) пхэндя́ ёв: “Шунэ́н ман, сарэ́ мануша́лэ!”</verse>
				<verse number="29">И гия́ кра́ли Израилёскиро Аха́во и кра́ли Юдэя́киро Иосафа́то кэ Рамо́фо пэ Галаа́до.</verse>
				<verse number="30">И пхэндя́ кра́ли Израилёскиро Иосафатоскэ: “Мэ пириурьявапэ, соб (кай) тэ на ґалён ман, а ту ури пэ́скирэ кралитка и́ди (ризы).”</verse>
				<verse number="31">О кра́ли Сирия́киро припхэндя́ пхурыдырэнгэ пэ марибны́тка вурдэна́, савэ́ сыс лэ́стэ трия́нда дуй, пхэндя́: “На марэ́нпэ ни тыкнэса, ни барэса, а екхэ крали́са Израилёскирэса.”</verse>
				<verse number="32">Э пхурыдыра́ пэ марибны́тка вурдэна́, сыр дыкхнэ́ Иосафатос, подуминдлэ: “Чачо́, дава́ исын кра́ли Израилёскиро” и ёнэ рисинэ́ пэ лэ́стэ, соб (кай) тэ марэ́нпэ лэ́са. И дыя́ го́дла Иосафа́то.</verse>
				<verse number="33">Пхурыдыра́ пэ марибны́тка вурдэна́, дыкхи́, со дава́ нанэ кра́ли Израилёскиро, рисинэ́ лэ́стыр.</verse>
				<verse number="34">И сыс адя́кэ, со екх ману́ш оттырдыя пэ́скиро лу́ко би мыслякиро, и ёв дошадя крали́с Израилёскирэс, попыи машки́р шовы дрэ кольчуга. И пхэндя́ кра́ли пэ́скирэ фурманоскэ: “Рисёв палэ и вылыджа ман марибнастыр, пал-дова́ со ман дукхадэ (раниндлэ).”</verse>
				<verse number="35">Нэ марибэ́н яця́ зоралэды́р дро дова́ дывэ́с, и о кра́ли сыс тэрдо́ дрэ пэ́скиро марибны́тко вурдэ́н проти Сирия, и мыя́ бэльвэле́, и рат франсостыр (ранатыр) тхадэлас дро марибны́тко вурдэ́н.</verse>
				<verse number="36">И сыр кхам джа́лас тэлэ́, то го́дла прогия́ пир саро́ халадыбэ́н: “Кажно джа́ дрэ пэ́скиро фо́ро, кажно пэ пэ́скири пхув.”</verse>
				<verse number="37">Адя́кэ мыя́ кра́ли и лэс яндлэ́ дрэ Сама́рия, и гарадэ́ крали́с дрэ Сама́рия.</verse>
				<verse number="38">И вымордэ марибны́тко вурдэ́н дрэ вэндэри (прудо), и джукэла чардэ рат лэ́скиро и биладжакунэ́ джувля́ обморэнас вурдэ́н пир лав Ра́скиро-Дэвлэ́скиро, саво́ Ёв выпхэндя.</verse>
				<verse number="39">Яви́р рэ́нды Ахавоскирэ, саро́, со ёв кэрдя́, и кхэр слонытконэ кокалостыр, саво́ ёв чхудя́ и сарэ́ фо́рья, со ёв чхудя́, исын зачхиндлэ́ дрэ бэршы́тка архи́вы пал кралье́ндэ Израилёстыр.</verse>
				<verse number="40">И гарадэ́ Ахавос пэ́скирэ дадэ́нца и яця́ тэ кралинэ́л Охозия, чхаво́ лэ́скиро, пэ штэ́то лэ́скиро.</verse>
				<verse number="41">О Иосафа́то, чхаво́ Асакиро яця́ тэ кралинэ́л пэ Юдэ́я, ке́ли сыс шта́рто бэрш Ахавоскирэ кралипнаскэ, сыр ёв яця́ кра́ли пэ Израилё.</verse>
				<verse number="42">Иосафатоскэ сыс трия́нда пандж бэрш, сыр ёв яця́ тэ кралинэ́л, и ёв кралиндя биш тэ пандж бэрш дро Ерусалимо. Лэ́скирэ-да́киро лав сыс Азува, чхай Салаилоскэ.</verse>
				<verse number="43">Ёв кэрдя́ саро́, сыр лэ́скиро дад Аса́, ёв на рисёлас далэ́ дромэ́стыр, кэри со сыс лачхо́ анги́л якха́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ. Екх со вучипэна́ на сыс отпарудэ, мануша́ ишчо (инкэ́) янэ́нас свэ́нта дыибэна́ и хачкирэнас дро́га смо́лы пэ вучипэна́.</verse>
				<verse number="44">Иосафа́то кэрдя́ доракирибэ́н Ахавоса, крали́са пэ Израилё,</verse>
				<verse number="45">Яви́р рэ́нды Иосафатоскирэ, и лэ́скирэ славутна кэрибэна и, сыр ёв мардя́пэ, исын зачхиндлэ́ дрэ бэршы́тка архи́вы пал кралье́ндэ Юдэя́тыр.</verse>
				<verse number="46">И одолэ́ содомитка (блудники), кон яця́пэ джидо́ дрэ дывэса́ Асаскирэ, саво́ сыс дад лэ́скэ, ёв традыя́ яври́ тхэмэстыр.</verse>
				<verse number="47">Дрэ Идумея (Эдо́мо) на сыс кра́ли; нэ сыс крали́скиро чачэ́-вастытко (наместнико).</verse>
				<verse number="48">Иосафа́то кэрдя́ па́рмы (корабли) пир мо́рё (дэрьява́), соб (кай) тэ плывинэн (тэ дэн плима) дро Офиро пал сувнака́й.</verse>
				<verse number="49">Тэньці пхэндя́ Охозия, чхаво́ Ахавоскиро Иосафатоскэ “Мэк мирэ́ дына́рья тэ джа́н тырэ́ дынарье́нца пэ па́рмы.” Нэ Иосафа́то на камдя́.</verse>
				<verse number="50">И чхудэ́ Иосафатос сыр ёв мыя́, лэ́скирэ дадэ́нца дро фо́ро Давидо́скиро, пэ́скирэ-дадэ́скиро. И яця́ тэ кралинэ́л Иора́мо, лэ́скиро чхаво́, пэ штэ́то лэ́скиро.</verse>
				<verse number="51">Охозия, чхаво́ Ахавоскиро яця́ тэ кралинэ́л пэ Израилё дрэ Сама́рия, сыр сыс дэшуэфтато бэрш Иосафатоскэ, крали́скэ пэ Юдэ́я, сыр ёв яця́ тэ кралинэ́л, и кралиндя ёв пэ Израилё дуй бэрш.</verse>
				<verse number="52">И кэрдя́ ёв налачхэ́с анги́л якха́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, и кэрдя́ саро́, сыр лэ́скиро дад и сыр лэ́скири дай, и псирдя́ Еровоамоскирэ дромэ́са, кон сыс чхаво́ Наватоскэ, саво́ залыджия́ Израилё дро грэ́хо.</verse>
				<verse number="53">Ёв дынариндя́ Ваалоскэ, и ёв дэ́лас паты́в лэ́скэ, и холякирдя Рас-Дэвлэ́с, Дэвлэ́с Израилёскирэс далэ́са-паць, со кэрдя́ дад лэ́скиро.</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="12">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">И отгия́ Моа́во Израилёстыр пало́ мэрибэ́н Ахавоскиро.</verse>
				<verse number="2">Охозия пыя́ пирда́л решотка пэ́скирэ штубатыр, со дрэ Сама́рия, и занасвалыя. И бичхадя́ манушэ́н и пхэндя́ лэ́нгэ: “Джа́н, пхучэ́н Веельзевулостыр, Акароно́скирэ дэвлыткиматыр: Ци высастёвава мэ далэ́ дукхатыр?”</verse>
				<verse number="3">Тэды Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Янго́ло пхэндя́ Илияскэ Фесвитяниноскэ: “Ушты́, джа́ гил (муял) манушэ́нгэ, савэ́н бичхадя́ Самариякиро кра́ли и пхэн лэ́нгэ: ‘Нау́што нанэ Дэвлэ́с дро Израилё, со тумэ́ джа́на тэ пхучэ́н Веельзевулостыр, Акароноскирэ дэвлыткиматыр?’</verse>
				<verse number="4">Пал дава́ адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: ‘Чхуибнастыр, пэ саво́ ту пасиян, на зджаса ла́тыр, нэ ту мэрэ́са.’” И гия́ Или́я.</verse>
				<verse number="5">И рисинэ́ кэ Охозия мануша́, савэ́н ёв бичхадя́. И ёв пхэндя́ лэ́нгэ: “Со да тумэ́ рисинэ́?”</verse>
				<verse number="6">И пхэндлэ́ лэ́скэ: “Гил (пэ стреч) амэ́нгэ выгия́ ману́ш и пхэндя́ амэ́нгэ: ‘Джа́н, рисён кэ кра́ли, саво́ бичхадя́ тумэн, и пхэнэ́н лэ́скэ: адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Нау́што нанэ Дэвлэ́с дро Израилё, со ту бичхавэса тэ пхучэс Веельзевулостыр, Акароно́скирэ дэвлыткиматыр? Палдава́ чхуибнастыр, пэ сави́ ту пасиян, ту на зджаса лэ́стыр, нэ мэрэ́са.’”</verse>
				<verse number="7">И пхэндя́ ёв лэ́нгэ: “Сыр выдыкхэла одова́ ману́ш, саво́ выгия́ гил тумэ́нгэ и ракирдя́ тумэ́нгэ далэ́ лава́?”</verse>
				<verse number="8">Ёнэ пхэндлэ́ лэ́скэ: “Ману́ш одова́ сыс саро́ дрэ бала́ и цыпитконэ симириса сыс подпхандло пир пэ́скирэ трушула. И пхэндя́ ёв: “Дава́ исын Или́я Фесвитянино.”</verse>
				<verse number="9">И бичхадя́ кэ ёв пандждэшытконэс лэ́скирэ пандждэшытконэса. И ёв загия́ кэ ёв, ке́ли Или́я сыс бэшто́ пэ бэрга́киро вучипэ́н, и пхэндя́ лэ́скэ: “Ману́ш Дэвлэ́скиро! Кра́ли ракирэ́ла: ‘Джа́ тэлэ́.’”</verse>
				<verse number="10">И отпхэндя́ Или́я, и пхэндя́ пандждэшытконэскэ: “Ко́ли мэ сом ману́ш Дэвлэ́скиро, тэды мэк тэ зджал яг болыбна́стыр и схачкирэ́ла тут и тырэ́ пандждэша́ манушэ́н.” И згия яг болыбна́стыр, и схачкирдя́ лэс и лэ́скирэ пандждэшэн манушэ́н.</verse>
				<verse number="11">И бичхадя́ кэ ёв кра́ли явирэ́с пандждэшытконэс пэ́скирэ пандждэшэ манушэ́нца. И ёв яця́ тэ ракирэ́л лэ́скэ: “Ману́ш Дэвлэ́скиро! Адя́кэ пхэндя́ кра́ли: ‘Джа́ сыгныдыр.’</verse>
				<verse number="12">И отпхэндя́ Или́я, и пхэндя́ лэ́скэ: “Ко́ли мэ сом ману́ш Дэвлэ́скиро, тэды мэк тэ зджал яг болыбна́стыр и схачкирэ́ла тут и тырэ́ пандждэша́ манушэ́н.” И згия яг Дэвлэ́скири болыбна́стыр, и схачкирдя́ лэс и пандждэша́ лэ́скирэ манушэ́н.</verse>
				<verse number="13">И нэвэ́стыр бичхадя́ пэ три́то мо́ло пандждэшытконэс лэ́скирэ пандждэшэ манушэ́нца. И ґаздыя́пэ, и явдя́ три́то пандждэшытко, и пыя́ пэ пэ́скирэ чанга́ анги́л Илиястэ, и мангдя́ лэс, и ракирдя́ лэ́скэ: “О Ману́ш Дэвлэ́скиро! Мэк тэ на явэ́л ди миро и ди тырэ́-писхарье́нгиро – далэ́ пандждэша́ манушэ́нгири – анги́л якха́ тырэ́.</verse>
				<verse number="14">Ѓа́да, згия яг болыбна́стыр и схачкирдя́ дуе́н пандждэшытконэн кхэтанэ́ лэ́скирэ пандждэшэ манушэ́нца: нэ акана́ мэк тэ на явэ́л ди миро анги́л тырэ́ якха́!”</verse>
				<verse number="15">И пхэндя́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Янго́ло Илияскэ: “Джа́ лэ́са, на дар лэ́стыр.” И ёв уштыя́, и гия́ лэ́са кэ кра́ли.</verse>
				<verse number="16">И пхэндя́ Или́я лэ́скэ: “Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: ‘Палдова́, со ту бичхадян манушэ́н тэ пхучэспэ Веельзевулостыр, Акароно́скирэ дэвлыткиматыр, сы́рбы дро Израилё нанэ Дэвлэ́с, соб (кай) тэ пхучэспэ пал лав Лэ́скиро, – чхуибнастыр, пэ саво́ ту пасиян, на зджаса лэ́стыр, а мэрэ́са.’”</verse>
				<verse number="17">И мыя́ ёв пир Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав, саво́ пхэндя́ Или́я. И яця́ крали́са Иора́мо пэ штэ́то лэ́скиро, пэ яви́р бэрш Иорамо́скиро, Иосафатоскирэ-чхавэ́скиро, Юдэя́кирэ крали́скиро, адя́кэ сыр чхавэ́с долэстэ на сыс.</verse>
				<verse number="18">Яви́р пал Охозиястэ, со ёв кэрдя́, сыс зачхиндло́ дрэ бэршы́тка архи́вы Израилёскирэ кралье́нгирэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">И сыс адя́кэ: ке́ли Рай Дэвэ́л скэдэласпэ тэ ґаздэл Илияс пэ болыбэ́н рискирибна́скирэ балваляса, то ёв дро дова́ моме́нто джа́лас Елисеёса Галгалостыр.</verse>
				<verse number="2">И пхэндя́ Или́я Елисеёскэ: “Ячпэ ада́й пал-дова́ со Рай Дэвэ́л бичхавэ́ла ман дрэ Вефиль.” Нэ Елисе́ё пхэндя́: “Тэ явэ́л джидо́ Рай Дэвэ́л пэ ве́ки, и тэ явэ́л джидо́ тыро́ ди, со мэ на мэкава тут!” И гинэ́ ёнэ дро Вефиль.</verse>
				<verse number="3">И выгинэ́ кэ Елисе́ё чхавэ́ пророкэ́нгирэ, и пхэндлэ́ лэ́скэ: “Ту джинэ́са, со ададывэ́с Рай Дэвэ́л ґаздэ́ла тырэ́ рас упрэ́ тырэ́ шэрэстыр?” Ёв отпхэндя́: “Мэ адя́кэ-паць джино́м (джина́в), явэ́н штыл (молчынэн!)”</verse>
				<verse number="4">Тэ́ньци Или́я пхэндя́ лэ́скэ: “Елисеё, ячпэ ада́й, пал-дова́ со Рай Дэвэ́л бичхавэ́ла ман дро Ерихо́но.” И отпхэндя́ Елисе́ё: “Тэ явэ́л джидо́ Рай Дэвэ́л пэ ве́ки, и тэ явэ́л джидо́ тыро́ ди: Мэ на мэкава тут.” И явнэ́ ёнэ дро Ерихо́но.</verse>
				<verse number="5">И чхавэ́ пророкэ́нгирэ, савэ́ сыс дрэ Ерихо́но, подгинэ́ кэ Елисе́ё, и пхэндлэ́ лэ́скэ: “Ци джинэ́са ту, со Рай Дэвэ́л ададывэ́с ґаздэ́ла тырэ́ рас упрэ́ тырэ́ шэрэстыр?” И ёв отпхэндя́: “Мэ адя́кэ-паць джино́м, явэ́н штыл (молчынэн):”</verse>
				<verse number="6">И пхэндя́ лэ́скэ Или́я: “Ячпэ ада́й, пал-дова́ со Рай Дэвэ́л бичхавэ́ла ман кэ Иорда́но.” И пхэндя́ ёв: “Тэ явэ́л джидо́ Рай Дэвэ́л пэ ве́ки, и тэ явэ́л джидо́ тыро́ ди: мэ на мэкава тут.” И гинэ́ дуйджинэ́.</verse>
				<verse number="7">И пандждэша́ мануша́ пророкэ́нгирэ чхавэ́ндыр, гинэ́ и тэрдинэ́ проти лэ́ндэ, нэ ёнэ сыс тэрдэ́ дуйджинэ́ дро Иорда́но.</verse>
				<verse number="8">И лыя́ Или́я плашчо пэ́скиро, и скрэнцындя, и пэкадя́ лэ́са пир пани́, и розгия́пэ ёв одори́к и адари́к, и пиригинэ́ ёнэ дуйджинэ́ пир шуки́ пхув.</verse>
				<verse number="9">Ке́ли ёнэ пиригинэ́, Или́я пхэндя́ Елисеёскэ: “Манг, со тэ кэра́в ту́кэ, англэды́р, сыр мэ ява́ва лыно́ ту́тыр.” И пхэндя́ Елисе́ё: “Ду́хо (Фа́но), саво́ исын дрэ ту́тэ, мэк тэ явэ́л пэ ма́ндэ дрэ дуй мо́лы.”</verse>
				<verse number="10">И пхэндя́ ёв: “Пхарипэ́н ту мангэса. Ко́ли дыкхэ́са, сыр мэ ява́ва лыно́ ту́тыр, тэды явэ́ла ту́кэ адя́кэ; а ко́ли на дыкхэ́са, то на явэ́ла.”</verse>
				<verse number="11">Ке́ли ёнэ гинэ́ и дромэ́са ракирдэ́, вари-каты́р лыяпэ марибны́тко вурдэ́н, саво́ хачолас яга́са и грая, савэ́ хачонас яга́са, и разлучындлэ лэн дуе́н, и ґаздыя́пэ Или́я дрэ вихро (рискирибнаскири балва́л) пэ болыбэ́н.</verse>
				<verse number="12">Елисе́ё дыкхця́ и дыя́ го́дла: “Да́до миро, да́до миро, вурдэ́н Израилёскиро и грая лэ́скирэ!” И на дыкхця́ лэс буты́р. И ухтылдя ёв и́ди пэ́скирэ, и роскустя лэн пэ дуй паша́.</verse>
				<verse number="13">И ґаздыя́ плашчо Илияскиро, саво́ пыя́ тэлэ́ лэ́стыр, и гия́ палэ, и тэрдия́ пэ Иорданоскиро брэ́го.</verse>
				<verse number="14">И лыя́ плашчо Илияскиро, саво́ пыя́ тэлэ́ лэ́стыр, и пэкадя́ лэ́са пир пани́, и пхэндя́: “Кай исын Рай, Дэвэ́л Илияскиро, – Ёв Кокоро́?” И пэкадя́ пир пани́, и ёв розгия́пэ одори́к и адари́к, и пиригия Елисе́ё.</verse>
				<verse number="15">И дыкхнэ́ лэс пророкэ́нгирэ чхавэ́, савэ́ сыс дро Ерихо́но, дура́л, и пхэндлэ́: “Пасия́ ду́хо (фа́но) Илияскиро пэ Елисеёстэ.” И гинэ́ гил лэ́скэ, и поклониндлэпэ лэ́скэ кэ пхув.</verse>
				<verse number="16">И пхэндлэ́ лэ́скэ: “Ѓа́да, исын амэ́ндэ, писхарье́ндэ тырэндэ, манушэ́н пандждэша́, мануша́ зоралэ́: мэк бы ёнэ гинэ́ и породынэ тырэ́ хула́с; могинэ́ла (мо) тэ явэ́л, со лыджия́ лэс Ду́хо (Фа́но) Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро и ячкирдя́ лэс пэ екх бэргэндыр, ци пэ екх до́ло.” Ёв пхэндя́: “На бичхавэн.”</verse>
				<verse number="17">Нэ ёнэ приячэнас кэ ёв ґара́ (длу́гэс) адя́кэ, со доханэ лэ́скэ, и ёв пхэндя́: “Бичхавэн.” И бичхадэ́ пандждэша́ манушэ́н, и родынэ трин дывэса́, и на латхнэ́ лэс.</verse>
				<verse number="18">И рисинэ́ кэ ёв, машки́р дава́, сыр ёв яця́пэ дро Ерихо́но, и ёв пхэндя́ лэ́скэ: “Ци на ракирдём мэ тумэ́нгэ: ‘На псирэ́н?’”</verse>
				<verse number="19">И пхэндлэ́ мануша́, савэ́ дживдэ́ кэ фо́ро Елисеёскэ: “Ѓа́да, дава́ фо́ро кэрдо́ шука́р, сыр дыкхэ́ла хула́й миро; нэ пани́ исын на́лачхо и пхув на биянэ́ла.”</verse>
				<verse number="20">И пхэндя́ ёв: “Дэн ма́нгэ нэво́ тахта́й (чаша) и чхувэ́н лонд одори́к.” И дынэ́ лэ́скэ.</verse>
				<verse number="21">И выгия́ ёв кэ пане́скири ґанынгори, и чхурдыя́ одори́к лонд, и пхэндя́: “Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: ‘Мэ кэрдём дава́ пани́ зоралэса, на явэ́ла лэ́стыр буты́р ни мэрибэ́н, ни набияныпэн.’”</verse>
				<verse number="22">И пани́ яця́ зорало кэ дава́ дывэ́с, пир лав Елисеёскиро, саво́ ёв пхэндя́.</verse>
				<verse number="23">И гия́ ёв одотхы́р дрэ Вефиль. Ке́ли ёв гия́ дромэ́са, тыкнэ́ бияты выгинэ́ форо́стыр, и сандлэпэ лэ́стыр, и ракирдэ́ лэ́скэ: “Джа́, плешытко, джа́, плешытко!”</verse>
				<verse number="24">Ёв обрисия и дыкхця́ лэн, и прокостя лэн лавэ́са Ра́скирэ-Дэвлэскирэса. И выгинэ́ дуй ричыцы вэшэ́стыр, и роскушнэ лэ́ндыр штардэша́ дуе биятэ́н.</verse>
				<verse number="25">Адатхы́р гия́ ёв пэ бэ́рга Кармило, а одотхы́р рисия́ дрэ Сама́рия.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">Иора́мо, Ахавоскиро чхаво́, яця́ крали́са пэ Израилё дрэ Сама́рия пэ дэшуохтото бэрш Иосафато́скиро, ёв яця́ крали́са Юдэякирэса, и сыс ёв кра́ли дэшуду́й бэрш.</verse>
				<verse number="2">И кэрдя́ ёв налачхэ́с дрэ якха́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, мэк на адя́кэ, сыр лэ́скиро дад и лэ́скири дай: ёв злыя́ статула Ваалоскири, сави́ кэрдя́ лэ́скиро дад;</verse>
				<verse number="3">Усае́кх кэ грэ́хи Еровоамоскирэ, чхавэ́скирэ Наватоскирэ, саво́ залыджия́ дрэ грэ́хо Израилё, ёв рикирдяпэ, на отгия́ лэ́ндыр.</verse>
				<verse number="4">О Меса, Моавитоскиро кра́ли, сыс барвало́ скотоса и бичхавэлас Израилёскирэ крали́скэ пир шэл тысёнцы бакрэ́н и пир шэл тысёнцы бакрэ́н наобчхиндлэн.</verse>
				<verse number="5">Нэ ке́ли мыя́ Аха́во, то Моавитоскиро кра́ли отгия́ Израилёскирэ крали́стыр.</verse>
				<verse number="6">И выгия́ кра́ли Иора́мо дрэ долэ́ дывэса́ Самариятыр, и кэрдя́ обдыкхибэн сарэ́ Израильтянэнгэ;</verse>
				<verse number="7">И гия́, и бичхадя́ кэ Иосафа́то, Юдэя́киро кра́ли, тэ пхэнэ́н: “Кра́ли Моавитоскиро отгия́ ма́ндыр, ци джа́са ту ма́нца пэ марибэ́н проти Моа́во?” Ёв пхэндя́: “Джа́ва; сыр ту, адя́кэ и мэ, сыр тырэ́ мануша́, адя́кэ и мирэ́ мануша́, сыр тырэ́ граё, адя́кэ и мирэ́ грая.”</verse>
				<verse number="8">И пхэндя́: “Савэ дромэ́са тэ джас амэ́нгэ?” Ёв пхэндя́: “Чхучэ́ пхувья́кирэ, Эдомоскирэ дромэ́са.”</verse>
				<verse number="9">И гия́ Израилёскиро кра́ли, и Юдэя́киро кра́ли, и Эдомоскиро кра́ли, и гинэ́ ёнэ трусця́л эфта́ дывэса́, и на сыс пани́ ваш халадэнгэ и ваш кхэритконэ мурдалэ́ндэ (ското), саво́ гия́ пал лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="10">И пхэндя́ Израилёскиро кра́ли: “Ах! Кхардя́ кхэтанэ́ Рай Дэвэ́л тринэн адалэн кралье́н, соб (кай) тэ отдэ́л лэн дрэ Моавоскирэ васта́.”</verse>
				<verse number="11">И пхэндя́ Иосафа́то: “Ци нанэ ада́й Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ пророко́с, соб (кай) амэ́нгэ тэ пхучаспэ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр пирда́л лэ́стэ?” И отпхэндя́ екх дынарье́ндыр (слугэ́ндыр) Израилёскирэ кралискирэндыр, и пхэндя́: “Ада́й исын Елисе́ё, чхаво́ Сафатоскиро, саво́ подэлас пани́ пэ васта́ Илияскэ.”</verse>
				<verse number="12">И пхэндя́ Иосафа́то: “Исын лэ́стэ лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро.” И гинэ́ кэ ёв кра́ли Израилёскиро, и Иосафа́то, и кра́ли Едомоскиро.</verse>
				<verse number="13">И пхэндя́ Елисе́ё Израилёскирэ крали́скэ: “Со ма́нгэ и ту́кэ? Джа́ кэ тырэ́-дадэ́скирэ проро́ки и кэ тырэ́ да́кирэ проро́ки.” И пхэндя́ лэ́скэ кра́ли Израилёскиро: “Над, пал-дова́ со Рай Дэвэ́л кхардя́ кхэтанэ́ адари́к тринэ́ адалэн кралье́н, соб (кай) тэ отдэ́л лэн дрэ Моавоскиро васт.”</verse>
				<verse number="14">И пхэндя́ Елисе́ё: “Тэ явэ́л джидо́ пэ ве́ки Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л болыбна́скирэ-янголэ́нгирэ, анги́л Савэ́стэ мэ сом тэрдо́! Ко́ли бы мэ тэ на кутякирав Иосафатос, крали́с Юдэякирэс, тэды мэ на подыкхава бы пэ ту́тэ и тэ на дыкха́в бы тут.</verse>
				<verse number="15">Акана́ кхарэ́н ма́нгэ манушэ́с, саво́ башавэла пэ гусли.” И ке́ли ману́ш башадя пэ гусли, тэды васт Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро чиладя́ Елисеёс.</verse>
				<verse number="16">И ёв пхэндя́: “Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: ‘Кэрэ́н пэ дава́ до́ло (хохой) ровы (хохоя́) палэ’;</verse>
				<verse number="17">пал-дова́ со адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Тумэ́ на дыкхэ́на балва́л, и тумэ́ на дыкхэ́на брышы́нд, а дава́ до́ло тэ пхэрдёл пане́са, саво́ явэ́ла тэ пьел тумэ́ и тыкно́ и баро́ тумаро́ ското.</verse>
				<verse number="18">Нэ дава́ на́бут (куты́) анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ якха́; Ёв и Моавос отдэ́ла дрэ тумарэ́ васта́.</verse>
				<verse number="19">И тумэ́ домарэна сарэ́ фо́рья зоралэ́ тынэ́нца, и сарэ́, шэритка фо́рья и сарэ́ фэдырша вэша́ счингирэна, и сарэ́ панескирэ ґанынгорья запрудинэна, и сарэ́ фэдырша фэлды́тка штэ́ты зачхурдэна барэ́нца.</verse>
				<verse number="20">Нэ злокоса (ранкоса), ке́ли ґаздэ́на марэскиро яныбэ́н, екха́тыр (сра́зу) лыя́ тэ чхувэ́л пани́ пир дром Эдомостыр, и пэрдия пхув пане́са.</verse>
				<verse number="21">Ке́ли Моавитяни шундлэ́, со джа́на кра́лья тэ марэ́нпэ лэ́нца, тэды скэдынэ́ сыс сарэ́, лыи манушэ́стыр, саво́ носиндя симири и пхурэды́р, и тэрдинэ́ пэ кусты́к (граница).</verse>
				<verse number="22">Пэ зло́ко (ра́нко) уштынэ́ ёнэ тася́рлэс (ра́нэс); и, ке́ли кхам зазяиндя пэ пани́, Моавитянэнгэ дура́л сыкадыя́ дава́ пани́ лолэса, сыр рат.</verse>
				<verse number="23">И пхэндлэ́ ёнэ: “Дава́ исын рат: мардэ́пэ кра́лья машки́р пэ́стэ и домардэ́ екх екхэ́с; акана́ пэ дорэсыбэ́н, Моа́во!”</verse>
				<verse number="24">И явнэ́ ёнэ кэ Израилёскиро ста́но. И уштынэ́ Израильтя́ни, и лынэ́ тэ марэ́н Моавитянэн, и одолэ́ праста́ндынэ лэ́ндыр, а ёнэ усае́кх на пириячнэ тэ джа́н пэ лэ́ндэ и тэ марэ́н Моавитянэн.</verse>
				<verse number="25">И фо́рья роспхагирдэ́, и пэ кажно фэдыршо пэ фэ́лда котэ́р (куско) чхурдынэ́ кажно пир бар и зачхурдынэ лэс; и сарэ́ панескирэ тхадыипэна запрудиндлэ, и сарэ́ фэды́р вэша́ чингирдэ тэлэ́, адя́кэ со ячнэ́пэ екх бара́ дрэ Кир-Харешэто. И обгинэ лэ́скирэ халадэ́ прашчаса, и роспхагирдэ́ лэс.</verse>
				<verse number="26">И дыкхця́ Моавитоскиро кра́ли, со марибэ́н пиризорьякирэла (пиридолинэла) лэс, и лыя́ пэ́са эфташэла́ манушэ́н, савэ́ марэнаспэ куртала́са, соб (кай) тэ проджал кэ Едомоскиро кра́ли; нэ на могиндлэ́.</verse>
				<verse number="27">И лыя́ ёв англатунэс-пэ́скирэ чхавэ́с, савэ́скэ трэиндя́ тэ явэ́л крали́са пэ штэ́то лэ́скиро, и ґаздыя́ ёв лэс ваш цэ́ло схачкирибэ́н пэ ва́нта. Дава́ кэрдя́ бари холы́ дрэ Израильтянэндэ, и ёнэ отгинэ́ лэ́стыр, и рисинэ́ пэ пэ́скири пхув.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">Екх пророкэ́нгирэ-чхавэнгири джувлы́ роибнаса ракирдя́ Елисеёскэ: “Писха́ри тыро́, миро ром, мыя́. А ту джинэ́са, со писха́ри тыро́ дарандыя Ра́стыр-Дэвлэ́стыр. Какана́ явдя́ ловитко кофари тэ лэл дуе́н мирэн чхавэ́н дрэ писхарье́ндэ пэ́скэ.”</verse>
				<verse number="2">И пхэндя́ ла́кэ Елисэё: “Со ма́нгэ тэ кэра́в ту́кэ? Пхэн ма́нгэ, со исын ту́тэ дро кхэр?” Ёй пхэндя́: “Нанэ писхарицатэ ничы́ дро кхэр, апри́ч кхоро́ (сасудо) елеёса.”</verse>
				<verse number="3">И пхэндя́ ёв: “Джа́, поманг пэ́скэ кхорэ́ пэ риг, сарэ́ тырэ́ суседэндыр (котарьендыр), кхорэ́ (сасу́ды) чхучэ́; скэ́дэ бут.”</verse>
				<verse number="4">И джа́, зачхакир вуда́р пал пэ́стэ и пал тырэ́ чхавэ́ндэ, и чхув дрэ сарэ́ далэ́ кхорэ́; отчхув пхэрдэ́.”</verse>
				<verse number="5">И гия́ лэ́стыр, и зачхакирдя вуда́р пал пэ́стэ и пал пэ́скирэ чхавэ́ндэ. Ёнэ подэнас ла́кэ, а ёй чхувэлас.</verse>
				<verse number="6">Ке́ли пхэрдякирдэ сыс кхорэ́, ёй пхэндя́ пэ́скирэ чхавэ́скэ: “Подэ ма́нгэ ишчо (инкэ́) кхоро́.” Ёв пхэндя́ ла́кэ: “Нанэ буты́р кхорэ́.” И пирияця́ ксил.</verse>
				<verse number="7">И явдя́ ёй, и роспхэндя́ Дэвлэ́скирэ манушэ́скэ. Ёв пхэндя́: “Джа́, бикин ксил и заплэскир тырэ́ длуги; со ячэ́лапэ, долэса явэ́са тэ дживэ́с тырэ́ чхавэ́нца.”</verse>
				<verse number="8">Дро екх дывэ́с явдя́ Елисе́ё дро Сонамо. Одо́й екх барвалы джувлы́ мангдя́ лэс кэ пэ тэ хал маро́; и ке́ли ёв явэ́лас, усады (сак) заджалас одори́к тэ хал маро́.</verse>
				<verse number="9">И пхэндя́ ёй пэ́скирэ ромэскэ: “Ѓа́да, мэ джино́м, со Дэвлэ́скиро ману́ш, саво́ проджа́ла кажно мо́ло маму́й амэ́ндэ, исын свэ́нто.</verse>
				<verse number="10">Кэра́са набари шту́ба упра́л пэ ва́нта и чхуваса лэ́скэ одо́й чхуибэ́н (пасиндлы), и сками́нд, и банко (скамус), и момолы́тко (свети́льнико); и ке́ли ёв явэ́ла тэ явэ́л кэ амэ, мэк тэ заджа́л одори́к.”</verse>
				<verse number="11">Дро екх дывэ́с ёв явдя́ одори́к, и загия́ дрэ набари шту́ба, и пасия́ одо́й.</verse>
				<verse number="12">И пхэндя́ ёв Гиезиёскэ, пэ́скирэ дынари́скэ: “Кхар адалья Сонамитянка.” И кхардя́ ла, и ёй тэрдия́ анги́л лэ́стэ.</verse>
				<verse number="13">И пхэндя́ лэ́скэ: “Пхэн ла́кэ: ‘Ѓа́да, ту адя́кэ думинэса илыткэс пал амэ́ндэ; со тэ кэра́с бы ту́кэ? Ци на трэй тэ поракирас на́бут пал ту́тэ крали́са, ци халадэ́нгирэ барыдырэ́са?” Ёй пхэндя́: “Над, машки́р пэ́скирэ манушэ́ндэ мэ джива́ва.”</verse>
				<verse number="14">И пхэндя́ ёв: “Со тэ кэрэ́с ла́кэ?” И пхэндя́ Гиезе́ё: “Ѓа́да, чхавэ́с нанэ ла́тэ, а ром ла́киро исын пхуро́.”</verse>
				<verse number="15">И пхэндя́ ёв: “Кхар ла.” Ёв кхардя́ ла, и тэрдия́ ёй дрэ вудара́.</verse>
				<verse number="16">И пхэндя́ ёв: “Пирда́л бэрш, дро дава́-паць часо, ту явэ́са тэ рикирэс пэ васта́ чхавэ́с.” И пхэндя́ ёй: “Над, хула́ё миро, Дэвлэ́скиро ману́ш, на хохав тырья дынарка.</verse>
				<verse number="17">И джувлы́ яця́ пхари́, и бияндя́ чхавэ́с пэ яви́р бэрш, дрэ дова́-паць часо, сыр пхэндя́ ла́кэ Елисе́ё.</verse>
				<verse number="18">И подбария чхаворо́, и дро екх дывэ́с гия́ кэ пэ́скиро дад, кэ жне́цы.</verse>
				<verse number="19">И пхэндя́ пэ́скирэ дадэ́скэ: “Шэро́ миро! Шэро́ миро дукхала!” И пхэндя́ одова́ пэ́скирэ дынари́скэ: “Лы́джа лэс кэ лэ́скири дай.”</verse>
				<verse number="20">И лыджия́ лэс, и яндя́ лэс кэ дай лэ́скири. И ёв сыс бэшто́ пэ чанга́ ла́тэ кэ пашдывэс, и мыя́.</verse>
				<verse number="21">И гия́ ёй, и чхудя́ лэс пэ чхуибэ́н Дэвлэ́скирэ манушэ́скиро, и зачхакирдя лэс, и выгия́.</verse>
				<verse number="22">И кхардя́ пэ́скирэ ромэс, и пхэндя́: “Бичха́в ма́нгэ екхэ́с дынарье́ндыр (слугэ́ндыр) и екха ослица; мэ традава кэ Дэвлэ́скиро ману́ш и рисёва́ва.”</verse>
				<verse number="23">Ёв пхэндя́: “Палсо́ ту́кэ тэ традэс кэ ёв? Ададывэ́с исын на нэвочхон и на са́вато.” Нэ ёй пхэндя́: “Мишто́.”</verse>
				<verse number="24">И дыя́ ёй андрэ́ ослица, и пхэндя́ пэ́скирэ дынари́скэ: “Лы́джа и джа́; на тэрдёв, пака мэ пхэна́ва ту́кэ.”</verse>
				<verse number="25">И гия́, и явдя́ кэ Дэвлэ́скиро ману́ш, кэ бэ́рга Кармило. И ке́ли дыкхця́ Дэвлэ́скиро ману́ш ла дура́л, то тэды пхэндя́ пэ́скирэ дынари́скэ Гиезиёскэ: “Дава́ исын одоя Сонамитянка.</verse>
				<verse number="26">Праста гил ла́кэ и пхэн ла́кэ: ‘Ци састы ту сан? Ци састо́ тыро́ ром исын? Ци састо́ чхаворо́ исын?’” – Ёй пхэндя́: “Састэ.”</verse>
				<verse number="27">Ке́ли ёй явдя́ кэ Дэвлэ́скиро ману́ш пэ бэ́рга, то ухтылдя лэс пал ґэра́. И подги́я Гиезеё, соб (кай) тэ отлыджал ла; нэ Дэвлэ́скиро ману́ш пхэндя́: “Ячкир ла; ди ла́тэ дукхала, а Дэвэ́л гарадя дава́ ма́ндыр и на дыя́ зан (звесь) ма́нгэ.”</verse>
				<verse number="28">И пхэндя́ ёй: “Ци мангдём мэ чхавэ́с мирэ́ хуластыр? Ци на ракирдём мэ: ‘На хохав ман?’”</verse>
				<verse number="29">И пхэндя́ ёв Гиезеёскэ: “Обпхандэ тырэ́ трушула, и лэ дэсто́ миро дрэ тыро́ васт, и джа́. Ко́ли стрэнинэса вари-конэ́с-то, на дэ “добридим” лэ́скэ, и ко́ли кон явэ́ла тэ дэл “добридим” ту́кэ, на отпхэн лэ́скэ. И чхув мири́ кхия пэ муй чхаворэскэ.”</verse>
				<verse number="30">И пхэндя́ чхаворэскири дай: “Тэ явэ́л пэ ве́ки джидо́ Рай Дэвэ́л и джидо́ ди тыро́! На отячава ту́тыр.” И ёв уштыя́, и гия́ пал ла́тэ.</verse>
				<verse number="31">Гиезе́ё гия́ анги́л лэ́ндэ и чхудя́ дэсто́ пэ чхаворэскиро муй. Нэ на сыс ни зан, ни отпхэныбэ́н. И выгия́ пэ стреч лэ́скэ, и роспхэндя́ лэ́скэ, и пхэндя́: “На просовэлапэ чхаворо́.”</verse>
				<verse number="32">И загия́ Елисе́ё дро кхэр, и ґа́да, муло́ чхаворо́ исын пашто́ пэ лэ́скиро чхуибэ́н.</verse>
				<verse number="33">И загия́, и зачхакирдя вуда́р пал пэ́стэ, и мангдя́пэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="34">И ґаздыя́пэ и пасия́ пэ чхаворэстэ и чхудя́ пэ́скирэ ушта́ кэ лэ́скирэ ушта́, и пэ́скирэ якха́ кэ лэ́скирэ якха́, и пэ́скирэ васта́ кэ лэ́скирэ васта́, и выдиндькирдя маса́ пэ́скирэ пэ лэ́стэ, и статия чхаворэскиро тру́по.</verse>
				<verse number="35">И уштыя́, и прогия́ пир шту́ба палэ и англэ; тэ́ньчи (потом) нэвэ́стыр ґаздыя́пэ и выдиндькирдя маса́ пэ́скирэ пэ лэ́стэ. И чихниндя чхаворо́ эфта́ мо́лы, и отчхакирдя́ чхаворо́ пэ́скирэ якха́.</verse>
				<verse number="36">И кхардя́ ёв Гиезиёс, и пхэндя́: “Кхар адалья Сонамитянка.” И одова́ кхардя́ ла. Ёй явдя́ кэ ёв, и ёв пхэндя́: “Лэ тырэ́ чхавэ́с.”</verse>
				<verse number="37">И подги́я, и пыя́ лэ́скэ дрэ ґэра́, и поклониндяпэ кэ пхув. И лыя́ пэ́скирэ чхавэ́с, и гия́.</verse>
				<verse number="38">Елисе́ё рисия́ дро Галга́ло. И сыс бокх пэ доя́ пхув; и пророкэ́нгирэ чхавэ́ сыс бэштэ́ анги́л лэ́стэ. И пхэндя́ ёв пэ́скирэ дынари́скэ: “Чхув баро́ котло (кака́ви) и кэра́в пахлёбка ваш пророкэ́нгирэ чхавэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="39">И выгия́ екх лэ́ндыр пэ фэ́лда тэ скэдэл шаха, и латхя́ бусо (дико) хру́сто, саво́ крэнцынэлапэ, и скэдыя́ лэ́стыр буса бобирки (ґурки) пхэрды́ пэ́скири и́дя. И явдя́ и чхиндя́ лэн пэ котэра́ дрэ кака́ви (котло), адя́кэ, сыр ёнэ на джиндлэ́ лэн.</verse>
				<verse number="40">И чхудэ́ лэ́нгэ тэ хан. Нэ сыр сыг ёнэ лынэ́ тэ хан ґэнсто зуми, тэды ґаздынэ́ го́дла и ракирдэ́: “Мэрибэ́н дрэ кака́ви, Дэвлэ́скиро ману́ш!” И на могиндлэ́ тэ хан.</verse>
				<verse number="41">И пхэндя́ ёв: “Дэн яржо́.” И чхудя́ лэс дрэ кака́ви, и пхэндя́ Гиезиёскэ: “Чхув манушэ́нгэ, мэк тэ хан.” И на яця́ ничы́ фуипэ́н дрэ кака́ви.</verse>
				<verse number="42">Явдя́ вари-кон Ваалшалишатыр и яндя́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ манушэ́скэ пэ́рво маруно́ барьякирдо́ (пло́до): биш ґэрстытка (ячменытка) лабы маро́ и сырова зярны дрэ шылуха (лупины). И пхэндя́ Елисе́ё: “Отдэ́ манушэ́нгэ, мэк тэ хан.”</verse>
				<verse number="43">И пхэндя́ лэ́скиро дына́ри: “Со датэ мэ тэ дав шэлэ манушэ́нгэ?” И пхэндя́ ёв: “Отдэ́ манушэ́нгэ, мэк тэ хан; пал-дова́ со адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Чалёна и ячэ́лапэ.’”</verse>
				<verse number="44">Ёв подыя лэ́нгэ, и ёнэ чалынэ, и ишчо (инкэ́) яця́пэ, пир Ра́скиро-Дэвлэ́скиро лав.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="5">
				<verse number="1">Неемано, халадэ́нгиро барыдыро́ кэ Сирия́киро кра́ли, сыс славу́тно ману́ш пэ́скирэ хуластэ и дрэ паты́в, пал-дова́ со пирда́л лэ́стэ дыя́ Рай Дэвэ́л Сириянэнгэ тэ пиризорьякирэн. И адава́ ману́ш сыс лачхо́ халадо, нэ сыс проказытко.</verse>
				<verse number="2">Сирияни екх мо́ло гинэ́ отрядэнца и лынэ́ дрэ пле́но Израилёскирэ пхувья́тыр тыкнинькона раклорья, и ёй дынариндя́ Нееманоскирэ ромнякэ.</verse>
				<verse number="3">И пхэндя́ ёй пэ́скирэ хуланякэ: “Ко́ли бы миро хула́й тэ явэ́л кэ проро́ко, саво́ исын дрэ Сама́рия, тэды ёв лэла бы криг лэ́стыр лэ́скири прока́за!”</verse>
				<verse number="4">И гия́ Неемано, и роспхэндя́ дава́ пэ́скирэ хула́скэ, ракири́: “Адя́кэ и адя́кэ ракирэ́ла раклори, сави́ исын Израилёскирэ пхувья́тыр.</verse>
				<verse number="5">И пхэндя́ Сирия́киро кра́ли Нееманоскэ: “Джа́, спсир, а мэ бичхава́ва лыл Израилёскирэ крали́скэ.” Ёв гия́ и лыя́ пэ́са дэш таланы руп, и шов тысёнцы шэкэли сувнака́й, и дэш змены и́ди.</verse>
				<verse number="6">И яндя́ Израилёскирэ крали́скэ лыл, дрэ саво́ сыс пхэндло́: “Кхэтанэ́ далэ́ лылэса, ґа́да, мэ бичхава́ва кэ ту Нееманос, мирэ́ дынари́с, соб (кай) ёв тэ лэл криг лэ́стыр лэ́скири прока́за.</verse>
				<verse number="7">Израилёскиро кра́ли, прогиндя лыл, роскустя пэ́скирэ и́ди: “Со мэ Дэвэ́л сом, соб (кай) тэ мулякирав и тэ отджидякирав, со ёв бичхавэ́ла кэ мэ, соб (кай) мэ тэ лав криг манушэ́стыр лэ́скири прока́за. Ѓа́да, какана́ джинэ́н и дыкхэ́н, со ёв родэ́ла причына тэ джал марибна́са проти ма́ндэ.”</verse>
				<verse number="8">Ке́ли шундя́ о Елисе́ё, Дэвлэ́скиро ману́ш, со Израилёскиро кра́ли роскустя пэ́скирэ и́ди, то бичхадя́ манушэ́с тэ пхэнэ́л крали́скэ: “Ваш со ту роскустян пэ́скирэ и́ди? Мэк ёв тэ явэ́л кэ мэ, и ёв уджинэла, со исын проро́ко дро Израилё.”</verse>
				<verse number="9">И явдя́ Неемано пэ пэ́скирэ грэ́ндэ и пэ пэ́скиро марибны́тко вурдэ́н, и тэрдия́ пашы́л загиибэ́н дро Елисеёскиро кхэр.</verse>
				<verse number="10">И бичхадя́ кэ ёв Елисе́ё дынари́с тэ пхэнэ́л: “Джа́, обморпэ эфта́ мо́лы дро Иорда́но, и явэ́на нэвэ маса́ ту́тэ, и ту явэ́са жужо́.”</verse>
				<verse number="11">И росхолясыя Неемано, и гия́, и пхэндя́: “Ѓа́да, мэ думиндём, со ёв выджа́ла, тэрдёла, и кхарэ́ла Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, пэ́скирэ Дэвлэ́скиро лав, и чхувэ́ла пэ́скиро васт пэ дова́ штэ́то, и лэла криг прока́за.</verse>
				<verse number="12">Нау́што Авана и Фарфаро, рэ́ки (лэня́) Дамаскоскирэ, нанэ фэды́р сарэ́ Израилёскирэ пане́стыр? Нау́што мэ на могиндём тэ обморавпэ дрэ лэ́ндэ и тэ выжужакиравпэ?” И рисия́, и гия́ пэ́скэ холя́са.</verse>
				<verse number="13">И подгинэ́ лэ́скирэ писха́рья, и ракирдэ́ лэ́скэ, и пхэндлэ́: “Миро да́до, ко́ли бы вари-со главно пхэндя́ ту́кэ проро́ко, тэды, ци на кэрэ́са бы ту? А ишчо (инкэ́) буты́р, ке́ли ёв пхэндя́ ту́кэ екх: “Обморпэ и явэ́са жужо́”.”</verse>
				<verse number="14">И гия́ ёв, и обмордяпэ дро Иорда́но эфта́ мо́лы, пир Дэвлэ́скирэ-манушэ́скиро лав, и ячнэ́ нэвэ лэ́скирэ маса́, сыр маса́ тыкнэ́-чхаворэскирэ, и выжужакирдяпэ.</verse>
				<verse number="15">И рисия́ ёв кэ Дэвлэ́скиро ману́ш – ёв и сарэ́ лэ́скирэ мануша́, савэ́ сыс лэ́са, и явдя́, и тэрдия́ анги́л лэ́стэ, и пхэндя́: “Ѓа́да, мэ уджиндём, со пэ сари́ пхув нанэ Дэвлэ́с, сыр исын дрэ екх Израилё; и адя́кэ прилэ́ да́ро тырэ́ писхаристыр.”</verse>
				<verse number="16">И пхэндя́ ёв: “Тэ явэ́л джидо́ пэ ве́ки Рай Дэвэ́л, анги́л муй Савэскиро мэ сом тэрдо́! На прилава.” И дова́ зачхувэлас лэс тэ лэл, нэ ёв на подыяпэ (на дыя́ лав).</verse>
				<verse number="17">И пхэндя́ Неемано: “Ко́ли со на адя́кэ, тэды мэк тырэ́ писхари́скэ тэ дэн пхув, ци бут злыджана дуй мулы; пал-дова́ со на явэ́ла буты́р тыро́ писха́ри тэ янэл цэ́ло схачкирибэ́н и свэ́нта яныбэна́ явирэ дэвлорэ́нгэ, апри́ч Растэ-Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="18">Екх, ґа́да дрэ со мэк тэ примангэл (тэ простинэл) Рай Дэвэ́л тырэ́ писхари́с; ке́ли джа́ла миро хула́й дро кхэр Римоноскиро ваш мангипэ́н одо́й и облокотинэлапэ пэ миро васт, и клонинавапэ мэ дрэ Римоноскиро кхэр, то тэды, ке́ли мэ клонинавапэ дро́ кхэр Римоноскиро, мэк тэ примангэл Рай Дэвэ́л писхари́с тырэ́с дрэ дая́ ваканцыя (дава́ случаё).”</verse>
				<verse number="19">И пхэндя́ лэ́скэ: “Джа́ Дэвлэ́са.” И ёв традыя́ криг лэ́стыр пэ нобаро дром пхувья́киро.</verse>
				<verse number="20">Нэ пхэндя́ Гие́зиё, Елисеёскиро дына́ри, Дэвлэ́скирэ-манушэ́скиро: “Ѓа́да, миро хула́й отпхэндяпэ тэ лэл Нееманоскирэ вастэ́стыр, далэ́ Сирияниностыр дова́, со ёв яндя́.” “Тэ явэ́л джидо́ пэ ве́ки Рай Дэвэ́л! Прастава мэ пал лэ́стэ; и лава́ лэ́стыр вари-со.”</verse>
				<verse number="21">И потрадыяпэ Гие́зиё пал Нееманостэ. И дыкхця́ Неемано манушэ́с, саво́ прасталас пал лэ́стэ, и згия марибнытконэ́ вурдэнэстыр пэ стреч лэ́скэ, и пхэндя́: “Ци раманёса (миро́са) ту сан?”</verse>
				<verse number="22">Ёв отпхэндя́: “Раманёса (миро́са); миро хула́й бичхадя́ ман тэ пхэна́в: Ѓа́да, акана́ явнэ́ кэ мэ Ефремо́скирэ бэрга́тыр дуй тэрнэ́ мануша́ пророкэ́нгирэ чхавэ́ндыр; дэ лэ́нгэ тала́но руп и дуй змены и́ди.”</verse>
				<verse number="23">И пхэндя́ Неемано: “Лэ, мэ манга́ва, дуй таланы.” И мангдя́ лэс. И запхандя ёв дуй таланы руп дрэ дуй гонэ́ и дуй змены и́ди, и отдыя́ дуе́ пэ́скирэ дынарье́нгэ, и лыджинэ́ анги́л лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="24">Ке́ли ёв явдя́ кэ бэ́ргица, то тэды лыя́ лэ́нгирэ вастэ́ндыр и гарадя кхэрэ́. И отмэкця́ манушэ́н, и ёнэ гинэ́ пэ́скэ.</verse>
				<verse number="25">Ке́ли ёв явдя́ и явдя́ кэ пэ́скиро хула́й, то Елисе́ё пхэндя́ лэ́скэ: “Каты́р сан ту, Гиезе́ё?” И пхэндя́ ёв: “Никарик на псирдём, тыро́ писха́ри.”</verse>
				<verse number="26">И пхэндя́ ёв лэ́скэ: “Нау́што ило́ миро на помогиндя ту́кэ, ке́ли рисия́ гил ту́кэ одова́ ману́ш пэ́скирэ вурдэнэстыр? Ци часо (пора) тэ лэс руп и тэ лэс и́ди, ци ксилытка вэша́ и винаградники, и тыкно́ ци баро́ ското, ци дынарье́н, ци дынарицэн?”</verse>
				<verse number="27">Мэк Нееманоскири прока́за тэ пириячэл кэ ту и кэ тыро́ ро́до пэ ве́ко.” И выгия́ ёв лэ́стыр парно́ проказатыр, сыр ив.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="6">
				<verse number="1">И пхэндлэ́ чхавэ́ пророкэ́нгирэ Елисеёскэ: “Ѓа́да, штэ́то, кай амэ дживаса пашы́л ту́тэ, тясно (танго) исын ваш амэ́нгэ.</verse>
				<verse number="2">Джа́са кэ Иорда́но, и ла́са одотхы́р кажно (сва́ко) пир екх бэрно, и кэра́са пэ́скэ одо́й штэ́то ваш джиибэ́н.” Ёв пхэндя́: “Джа́н.”</verse>
				<verse number="3">И пхэндя́ екх: “Кэр лачхипэ́н, джа́ и ту дынарье́нца тырэнца.” И пхэндя́ ёв: “Джа́ва.”</verse>
				<verse number="4">И явдя́ лэ́нца, и явнэ́ кэ Иорда́но, и лынэ́ тэ чингирэн вэш.</verse>
				<verse number="5">И ке́ли екх лэ́ндыр радя вэш, то лэ́скиро товэр пыя́ дрэ пани́. И задыя го́дла ёв, и пхэндя́: “Ай, миро хула́ё! Товэр лыно́ сыс пэ подрикирибэ́н!”</verse>
				<verse number="6">И пхэндя́ Дэвлэ́скиро ману́ш: “Кай ёв пыя́?” Ёв сыкадя́ лэ́скэ штэ́то. И отчхингирдя ёв котэ́р (куско) вэшэ́стыр, и чхурдыя́ одори́к, и выплывиндя (дыя пли́ма упрэ) товэр.</verse>
				<verse number="7">И пхэндя́ ёв: “Лэ пэ́скэ.” Ёв протырдыя́ пэ́скиро васт и лыя́ лэс.</verse>
				<verse number="8">Кра́ли Сирия́киро гия́ марибна́са пэ Израильтянэндэ и радиндяпэ пэ́скирэ дынарье́нца, ракири́: “Дро дасаво́ и дро дасаво штэ́то мэ тэрдякирава пэ́скиро халадыбэ́н.”</verse>
				<verse number="9">И бичхадя́ Дэвлэ́скиро ману́ш кэ кра́ли Израилёскиро тэ пхэнэ́н: “Ракхпэ тэ джас далэ́ штэтоса, пал-дова́ со одо́й Сирияни запасинэ.”</verse>
				<verse number="10">И бичхадя́ Израилёскиро кра́ли пэ дова́ штэ́то, пал саво́ ракирдя́ лэ́скэ Дэвлэ́скиро ману́ш и приракхця лэс; и зракхця́ пэс одо́й на е́кхвар и на дуй мо́лы.</verse>
				<verse number="11">И лыя́ тэ пхарьёл Сириякирэ-крали́скиро ило́ пир дая́ ваканцыя (дава́ случаё), и кхардя́ ёв пэскирэн дынарье́н, и пхэндя́ лэ́нгэ: “Пхэнэ́н ма́нгэ, кон амарэндыр исын пало́ екх Израилёскирэ крали́са?”</verse>
				<verse number="12">И пхэндя́ екх лэ́скирэ дынарье́ндыр (слугэ́ндыр): “Нико́н, миро хула́ё, кра́ли; а Елисе́ё проро́ко, саво́ исын кэ Израилё, ёв пирипхэнэла Израилёскирэ крали́скэ и долэ́ лава́, савэ́ ту ракирэ́са дрэ соибнытко тыри́ шту́ба.”</verse>
				<verse number="13">И пхэндя́ ёв: “Джа́н, доджинэнпэ, кай ёв исын; мэ бичхава́ва и лава́ лэс.” И роспхэндлэ́ лэ́скэ, и пхэндлэ́: “Ѓа́да, ёв исын дрэ Дофаима.”</verse>
				<verse number="14">И бичхадя́ одори́к грэн, и марибны́тка вурдэна́, и бут халадэ́н. И явнэ́ раты́, и облынэ трусця́л фо́ро.</verse>
				<verse number="15">Пэ зло́ко (ра́нко) Дэвлэ́скирэ-манушэ́скиро бутярно уштыя́ и выгия́; и ґа́да, халадэ́ сыс трусця́л фо́ро, и граё, и марибны́тка вурдына́. И пхэндя́ лэ́скэ дына́ри лэ́скиро: “Саро́, миро хула́ё, со амэ́нгэ тэ кэра́с?”</verse>
				<verse number="16">И пхэндя́ ёв: “На дар, пал-дова́ со одолэ́н, савэ́ исын амэ́нца, буты́р сыр одолэ́н, савэ́ исын лэ́нца.”</verse>
				<verse number="17">И мангдя́пэ Елисе́ё, и ракирдя́: “Раё Дэ́вла! Отчхакир лэ́скэ якха́, соб (кай) ёв тэ дыкхэ́л.” И отчхакирдя́ Рай Дэвэ́л якха́ дынари́скэ, и ёв дыкхця́, и ґа́да, сари́ бэ́рга исын пхэрды́ грэнца и марибнытконэ́ вурдынэнца дрэ яг трусця́л Елисеёстэ.</verse>
				<verse number="18">Ке́ли гинэ́ кэ ёв Сирияни, Елисе́ё мангдя́пэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ и пхэндя́: “Корьякир лэн.” И Ёв корьякирдя лэн, пир Елисеёскиро лав.</verse>
				<verse number="19">И пхэндя́ лэ́нгэ Елисе́ё: “Дава́ исын на дова́ дром и на дова́ фо́ро; джа́н пал ма́ндэ, мэ лыджа́ва тумэн кэ одова́ ману́ш, савэ́с тумэ́ родэ́на.” И яндя́ лэн дрэ Сама́рия.</verse>
				<verse number="20">Ке́ли ёнэ явнэ́ дрэ Сама́рия, Елисе́ё пхэндя́: “Раё Дэ́вла! Отчхакир якха́ лэ́нгэ, соб (кай) ёнэ тэ дыкхэ́н.” И отчхакирдя́ Рай Дэвэ́л якха́ лэ́нгэ, и дыкхнэ́, со ёнэ сыс машкира́л Сама́рия.</verse>
				<verse number="21">И пхэндя́ Израилёскиро кра́ли Елисеёскэ, дыкхи́ лэн: “Ци тэ на домарэс лэн, миро да́до?”</verse>
				<verse number="22">И пхэндя́ ёв: “На домар. Нау́што тырэ́ куртала́са и тырэ́ лукоса ту лыян лэн дро пле́но, соб (кай) тэ домарэс лэн? Сыка́в лэ́нгэ маро́ и пани́; мэк ёнэ тэ хан и тэ пьен, и мэк ёнэ тэ джа́н кэ пэ́скиро кхенинго.”</verse>
				<verse number="23">И кэрдя́ ёв лэ́нгэ баро́ хабэ́н, и ёнэ ханэ́ и пинэ́. И отмэкця́ ёв лэн, и гинэ́ ёнэ кэ пэ́скиро кхенинго. И на псирдэ́ буты́р долэ́ барэ́ кэ дар халадыбэна Сириякирэ пэ Израилёскири пхув.</verse>
				<verse number="24">Пало́ дава́ (после) скэдыя́ о Венададо, Сирия́киро кра́ли, сарэ́н пэ́скирэ халадэ́н, и выгия́, и обчхудя́ трусця́л халадыбнаса Сама́рия.</verse>
				<verse number="25">И сыс бари бокх дрэ Сама́рия, ке́ли ёнэ обчхудэ трусця́л халадыбнаса ла, адя́кэ, со ослытко шэро́ бикиндяпэ пир охтодэша́ шэ́кели руп, и шта́рто паш голумбоскирэ ґнэицо – пэ пандж шэ́кели руп.</verse>
				<verse number="26">Екхвар Израилёскиро кра́ли гия́ пир ва́нта, и джувлы́ годла́са ракирдя́ лэ́скэ: “Помо́гин, хула́ё миро, кра́ли.”</verse>
				<verse number="27">И пхэндя́ ёв: “Ко́ли на помогинэла ту́кэ Рай Дэвэ́л, ци помогинава мэ ту́кэ, ци шурнатыр, ци пресостыр?”</verse>
				<verse number="28">И пхэндя́ кра́ли ла́кэ: “Со ту́кэ?” И пхэндя́ ёй: “Адая джувлы́ ракирдя́ ма́нгэ: ‘Отдэ́ пэ́скирэс чхавэ́с, соб (кай) тэ хас лэс ададывэ́с, а мирэс чхавэ́с схаса атася́.’</verse>
				<verse number="29">И кэрадям амэ мирэ́ чхавэ́с, и хаям лэс. И мэ пхэндём ла́кэ пэ яви́р дывэ́с: ‘Отдэ́ тырэ́ чхавэ́с, и хаса лэс.’ Нэ ёй гарадя пэ́скирэс чхавэ́с.”</verse>
				<verse number="30">Кра́ли вышундя лава́ джувлякирэ, роскустя пэ́скирэ и́ди: и гия́ ёв пир ва́нта, и мануша́ дыкхнэ́, со гоно́ праскаса (золаса) сыс пэ кокорэ́ лэ́скирэ маса́.</verse>
				<verse number="31">И пхэндя́ ёв: “Мэк дова́ и дова́ кэрэ́ла ма́нгэ Дэвэ́л, и ишчо (инкэ́) буты́р кэрэ́ла, ко́ли ячэ́лапэ шэро́ Елисеёскиро, Сафатовоскирэ-чхавэ́скиро, пэ лэ́стэ ададывэ́с.”</verse>
				<verse number="32">Елисе́ё сыс бэшто́ дро пэ́скиро кхэр, и годэпхурэ́ сыс бэштэ́ лэ́стэ. И бичхадя́ кра́ли манушэ́с пэ́стыр. Англэды́р, сыр явдя́ ману́ш, савэ́с бичхадэ́ кэ ёв, ёв пхэндя́ годэ́ пхурэнгэ: “Ци дыкхэ́на тумэ́, со адава́ ману́ш, чхаво́ умарибнарискиро, бичхадя́ тэ злэн ма́ндыр шэро́? Дыкхэ́н, ке́ли явэ́ла ману́ш, савэ́с бичхадэ́, закэрэн вуда́р и притасавэн лэс вударэнца. А ґа́да, и лопотымо лэ́скирэ хула́скирэ ґэрэнгиро пал лэ́стэ.”</verse>
				<verse number="33">Ишчо ёв ракирдя́ лэ́нца, и ґа́да, ману́ш, саво́ сыс бичхадо́, явдя́ кэ ёв и пхэндя́: “Ѓа́да, саво́ фуипэ́н Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, со ишчо (инкэ́) ма́нгэ анги́л тэ ужакирав Ра́стыр-Дэвлэ́стыр?”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="7">
				<verse number="1">И отпхэндя́ Елисе́ё: “Шунэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав: “Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: атася́ дрэ дава́ часо ме́ра фэдыршонэ яржэскири явэ́ла пир шэ́келё, и дуй меры ґэрсто (ячменё) пир шэкеле, пашы́л по́рта Самариякири.”</verse>
				<verse number="2">И отпхэндя́ тхагарискиро-ману́ш, пэ васт савэскиро кра́ли чхудя́ кунь, Дэвлэ́скирэ манушэ́скэ, и пхэндя́: “Ко́ли бы Дэвэ́л и тэ отчхакирэл фэнштры пэ болыбэ́н, и тэды, ци могинэ́ла дава́ тэ явэ́л?” И пхэндя́ одова́: “Ѓа́да, дыкхэ́са тырэ́ якхэ́нца, нэ тэ хас дава́ на явэ́са.”</verse>
				<verse number="3">Штар проказытка мануша́ сыс анги́л загиибэ́н дрэ по́рта и ракирдэ́ ёнэ екх екхэ́скэ: “Со амэ́нгэ тэ бэшас ада́й, ужакири мэрибэ́н?</verse>
				<verse number="4">Ко́ли тэ скэдэспэ амэ́нгэ тэ джас дрэ фо́ро, тэды дрэ фо́ро исын бокх, и амэ одо́й мэраса; ко́ли тэ бэшас ада́й, тэды амэ адя́кэ-паць мэраса. Джа́са фэды́р дро Сирия́киро ста́но (лод). Ко́ли ячкирэна ёнэ амэн джидэн, ява́са тэ джива́с; а ко́ли мулякирэна, то мэраса.”</verse>
				<verse number="5">И уштынэ́ ёнэ дро цямлыпэ́н, сыр ишчо (инкэ́) дывэсёла, соб (кай) тэ джа́н дро Сирия́киро ста́но. И явнэ́ кэ Сириякирэ-станоскиро яго́ро (краё), и ґа́да, нанэ одо́й ни екхэ манушэ́с.</verse>
				<verse number="6">Рай Дэвэ́л кэрдя́ дова́, со Сириякирэ станоскэ пошундяпэ груко марибнытконэ́-вурдэнэнгиро и грэнгири гримитыма, шумо бутэ́-халадэ́нгиро. И пхэндлэ́ ёнэ екх екхэ́скэ: “Чачэс, лыя́ пал ловэ́ проти амэ́ндэ Хетейсконэ и Египто́скирэ кралье́н, соб (кай) тэ джас пэ амэ́ндэ.”</verse>
				<verse number="7">И уштынэ́, и праста́ндынэ дро цямлыпэ́н, и мэкнэ́ пэ́скирэ ша́тры, и грэн пэскирэн, и ослэн пэскирэн, саро́ ста́но, сыр ёв сыс, и праста́ндынэ, зракхи пэс.</verse>
				<verse number="8">И явнэ́ одолэ́ (проказытка) мануша́ кэ станоскиро яго́ро (краё), и загинэ́ дрэ екх ша́тра, и ханэ́ и пинэ́, и лынэ́ одотхы́р руп, и сувнака́й, и и́ди, и гинэ́ и гарадэ́. Гинэ́ ишчо (инкэ́) дрэ яви́р ша́тра, и одо́й лынэ́, и гинэ́ и гарадэ́.</verse>
				<verse number="9">И пхэндэ екх екхэ́скэ: “На адя́кэ амэ кэра́са. Дывэ́с дава́ – дывэ́с бахталэ́ нэвипнаса. Ко́ли амэ на сыгнякираса и ява́са тэ ужакирас зло́ко, то тэды пэрэ́ла пэ амэ́ндэ банг. Джа́са и роспхэнаса крали́скирэ кхэрэ́скэ.”</verse>
				<verse number="10">И явнэ́, и кхардэ́ форо́скирэ ракхибнарье́н пэ по́рты, и роспхэндлэ́ лэ́нгэ, ракири́: “Амэ псирдям дро Сирия́киро ста́но и роспхэндям лэ́нгэ, и ґа́да, нанэ одо́й ни манушэ́с, ни манушэскири зан, а екх граё припхандлэ, и ослы (мега́рья) припхандлэ, и ша́тры, сыр тэ явэ́н лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="11">И кхардэ́ ёнэ ракхибнарьен и пиридынэ нэвипэн дрэ кокоро́ крали́скиро кхэр.</verse>
				<verse number="12">И уштыя́ кра́ли раты́, и пхэндя́ пэ́скирэ дынарье́нгэ: “Мэ пхэна́ва тумэ́нгэ, со кэрэ́на амэ́нца Сирияни. Ёнэ джинэ́на, со амэ пирилыджаса бокх, и выгинэ́ ёнэ станостыр, соб (кай) тэ гарадён дрэ фэ́лда, думины адя́кэ; ке́ли ёнэ выджа́на форо́стыр, амэ заухтыласа лэн джидэнца и заджаса дрэ фо́ро.”</verse>
				<verse number="13">И отпхэндя́ екх ману́ш, саво́ сыс дынариса пашы́л лэ́стэ, и пхэндя́: “Мэк тэ лэн панджэ́ грэн, савэ́ ячнэ́пэ дро фо́ро (сарэ́ вольнонэ отрядэндыр Израильтянэндыр екх и яця́пэ дрэ лэ́стэ, – сарэ́ вольна отря́ды Израильтянэ́н, савэ́ хасинэ́), и бичхаваса и дыкхаса.</verse>
				<verse number="14">И лынэ́ дуе́н грэн, дынэ́ андрэ́ лэн дрэ марибны́тка вурдына́. И бичхадя́ кра́ли пала́л Сириякирэ халадэ́ндэ, пхэни́: “Джа́н, подыкхэн.”</verse>
				<verse number="15">И традынэ пал лэ́ндэ кэ Иорда́но, и ґа́да, саро́ дром сыс засчхудо иде́нца и багажоса, савэ́ чхурдынэ́ Сирияни, ке́ли сыгнякирдэ пэ́скиро нашыбэн. И рисинэ́ мануша́, савэ́ сыс бичхадэ́, и роспхэндлэ́ крали́скэ.</verse>
				<verse number="16">И выгинэ́ мануша́, и росчордэ ста́но Сирия́киро, и сыс ме́ра яржо́ фэдыршо пир шэ́келё, и дуй меры ґэрсто (ячме́нё) пир шэ́келё, пир Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав.</verse>
				<verse number="17">И кра́ли чхудя́ одолэ́с тхагарискирэ-помогибнаскиро (сановникос), пэ васт савэскиро ёв обрикирдяпэ, пашы́л по́рта; и росштакурдэ лэс мануша́ дрэ по́рта, и ёв мыя́, сыр пхэндя́ Дэвлэ́скиро ману́ш, саво́ ракирдя́, ке́ли ёв кэ кра́ли.</verse>
				<verse number="18">Ке́ли ракирдя́ Дэвлэ́скиро ману́ш крали́скэ адя́кэ: “Дуй меры ґэрсто (ячме́нё) пир шэ́келё, и ме́ра фэды́р яржо́ пир шэ́келё явэ́ла атася́ дрэ дава́ часо пашы́л по́рта Самариякири”,</verse>
				<verse number="19">Тэды и отпхэндя́ дава́ тхагарискиро-помогибнаскиро (сановнико) Дэвлэ́скирэ манушэ́скэ и пхэндя́: “Ко́ли бы Дэвэ́л и отчхакирдя́ фэнштры пэ болыбэ́н, и тэды ци могинэлас дава́ тэ явэ́л?” А ёв пхэндя́: “Дыкхэ́са тырэ́ якхэ́нца, нэ тэ хас дава́ на явэ́са.”</verse>
				<verse number="20">Адя́кэ и кэрдя́пэ лэ́са; и затопчындлэ (росштакирдэ) лэс мануша́ дрэ по́рта, и ёв мыя́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="8">
				<verse number="1">И ракирдя́ Елисе́ё джувля́кэ, савьякирэ чхавэ́с ёв отджидякирдя́, и пхэндя́: “Ушты́ и джа́, ту и тыро́ кхэр, и джив одо́й, кай могинэ́са тэ дживэ́с куты́ (на́бут); пал-дова́ со кхардя́ Рай Дэвэ́л бокх, и ёй явэ́ла пэ дая́ пхув эфта́ (битринэ́нгиро дэш) бэрш.”</verse>
				<verse number="2">И уштыя́ одоя джувлы́, и кэрдя́ пир Дэвлэ́скирэ-манушэ́скиро лав; и гия́ ёй и ла́киро кхэр, и дживдя́ пэ Филистиякири пхув эфта́ бэрш.</verse>
				<verse number="3">Сыр прогинэ́ эфта́ бэрш, то рисия́ ада́я джувлы́ Филистиякири пхувья́тыр, и явдя́ тэ мангэ́л крали́с пал пэ́скиро кхэр и пал пэ́скири фэ́лда.</verse>
				<verse number="4">Кра́ли тэды ракирдя́ Гиезиёса, дынариса Дэвлэ́скирэ манушэскирэса, и пхэндя́: “Роспхэн ма́нгэ саро́ славу́тно, со кэрдя́ Елисе́ё.”</verse>
				<verse number="5">И машки́р дава́, сыр ёв роспхэнэлас крали́скэ, со одова́ отджидякирдя́ мулэс, э джувлы́, савьякирэ чхавэ́с ёв отджидякирдя́, мангдя́ крали́с пал пэ́скиро кхэр и пал пэ́скири фэ́лда. И пхэндя́ Гиезеё: “Хула́ё миро, кра́ли, ада исын доя́-паць джувлы́ и дова́-паць ла́киро чхаво́, савэ́с отджидякирдя́ Елисе́ё.”</verse>
				<verse number="6">И пхуцяпэ кра́ли джувлятыр, и ёй роспхэндя́ лэ́скэ. И дыя́ ла́кэ кра́ли екхэ манушэ́с фэлатинитконэс (придворнонэс) и пхэндя́: “Тэ рискирэс ла́кэ саро́, со сыс ла́киро, и саро́ со лынэ́ фэлдатыр, долэ́ дывэсэ́стыр, сыр ёй ячкирдя́ пхув, кэ дава́ дывэ́с.”</verse>
				<verse number="7">И явдя́ Елисе́ё дро Дама́ско, ке́ли Венададо, Сирия́киро кра́ли, сыс насвало́. И роспхэндлэ́ лэ́скэ, ракири́: “Явдя́ Дэвлэ́скиро ману́ш дарик.”</verse>
				<verse number="8">И пхэндя́ кра́ли Азаилоскэ: “Лэ дрэ тыро́ васт почастунко (подарко), и джа́ гил Дэвлэ́скирэ манушэ́скэ, и пхучпэ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр пирда́л лэ́стэ, ракири́: “Ци высастёвава мэ далэ́ дукхатыр?”.”</verse>
				<verse number="9">И гия́ Азаило гил (пэ стреч) лэ́скэ, и лыя́ почастунко дро пэ́скиро васт и саро́ фэдыршо дро Дама́ско, ци бут могинэ́на тэ лыджа́н штардэша́ верблюды, и явдя́, и тэрдия́ анги́л лэ́скиро муй, и пхэндя́: “Чхаво́ тыро́ Венададо, Сирия́киро кра́ли, бичхадя́ ман кэ ту тэ пхучавпэ: “Ци высастёвава мэ далэ́ дукхатыр?”.”</verse>
				<verse number="10">И пхэндя́ лэ́скэ Елисе́ё: “Джа́, пхэн лэ́скэ: высастёса; нэ усае́кх отчхакирдя́ ма́нгэ Рай Дэвэ́л, со ёв мэрэ́ла.”</verse>
				<verse number="11">И пхучибныткэс подыкхця́ пэ лэ́стэ Елисе́ё, и адя́кэ яця́пэ кэ дова́, со залыджия́ лэс дрэ ладж; и зарондя Дэвлэ́скиро ману́ш.</verse>
				<verse number="12">И пхэндя́ Азаило: “Со́стыр хула́й миро ровэла?” И пхэндя́ ёв: “Долэ́стыр, со мэ джино́м, саво́ кэрэ́са ту фуипэ́н чхавэ́нгэ Израилёстыр; тва́рдыми (крепости) лэ́нгирэ ту отдэса ягакэ, и тэрнэн лэнгирэн манушэ́н куртала́са мулякирэса, и колынытконэ лэ́нгирэ чхаворэ́н домарэса, и пэралэн лэ́ндэ джувле́н росчингирэса.”</verse>
				<verse number="13">И пхэндя́ Азаило: “Со дасаво дына́ри тыро́ исын джукэл, соб (кай) могиндя́ тэ кэрэ́л дасаво баро́ рэ́ндо?” И пхэндя́ Елисе́ё: “Сыкадя́ ма́нгэ Рай Дэвэ́л, со ту явэ́са Сирия́киро кра́ли.”</verse>
				<verse number="14">И гия́ ёв Елисеёстыр, и явдя́ кэ пэ́скиро кхенинго. И пхэндя́ лэ́скэ дава́ ману́ш: “Со ракирдя́ ту́кэ Елисе́ё?” И пхэндя́: “Ёв ракирдя́ ма́нгэ, со ту высастёса.”</verse>
				<verse number="15">А пэ яви́р дывэ́с ёв лыя́ кури (похтан), киндякирдя ла пане́са и чхудя́ пэ лэ́скиро муй, и ёв мыя́. И яця́ крали́са Азаило пэ штэ́то лэ́скиро.</verse>
				<verse number="16">Пэ па́нджто бэрш Иорамо́скиро, Ахавоскирэ чхавэ́стэ, саво́ сыс кра́ли пэ Израилё, пал Иосафатостэ, Юдэя́кирэ крали́стэ, яця́ крали́са Иора́мо, Иосафато́скиро чхаво́, кра́ли пэ Юдэ́я.</verse>
				<verse number="17">Трияндадуй бэрша́ сыс лэ́скэ, ке́ли ёв яця́ крали́са, и охто́ (бидуе́нгиро дэш) бэрш сыс крали́са дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="18">И псирдя́ ёв Израилёскирэ-кралье́нгирэ дромэ́са, сыр кэрдя́ Ахавоскиро кхэр, пал-дова́ со Ахавоскири чхай сыс лэ́скирэ ромня́са; и кэрдя́ налачхэ́с дрэ якха́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ.</verse>
				<verse number="19">Нэ усае́кх на камдя́ Рай Дэвэ́л тэ хасякирэ́л Юдас, ваш Давидо́скэ, Пэ́скирэ писхари́скэ, адя́кэ сыр Ёв дыя́ лав тэ дэл лэ́скэ момолы́тко (свети́льнико) дрэ лэ́скирэ чхавэ́ндэ пэ сарэ́ дывэса́.</verse>
				<verse number="20">Дрэ дывэса́ лэ́скирэ выгия́ Эдо́мо тэл Юда́скирэ вастэ́стыр, и чхудэ́ ёнэ пэ пэ́стэ крали́с.</verse>
				<verse number="21">И гия́ Иора́мо дрэ Цаиро, и сарэ́ марибны́тка вурдына́ лэ́са; и уштыя́ ёв раты́, и домардя́ Идумеянэн, савэ́ сыс трусця́л лэ́стэ, и барыдырэ́н пэ марибны́тка вурдына́, нэ мануша́ нашнэ́ дрэ пэ́скирэ ша́тры.</verse>
				<verse number="22">И выгия́ Эдо́мо Юда́скирэ вастэ́стыр кэ дава́ дывэ́с. Дрэ дова́-паць часо выгия́ и Ливна.</verse>
				<verse number="23">Яви́р лав пал Иорамостэ и пал саро́, со ёв кэрдя́, исын зачхиндло́ дро бэршы́тка архи́вы Юдэя́кирэ кралье́нгирэ.</verse>
				<verse number="24">И пасия́ Иора́мо пэ́скирэ дадэ́нца, и гарадо́ сыс пэ́скирэ дадэ́нца дро Давидо́скиро фо́ро. И яця́ крали́са Охозия, чхаво́ лэ́скиро, пэ штэ́то лэ́скиро.</verse>
				<verse number="25">Пэ дэшуявир бэрш Иорамо́скиро, Ахавоскирэ-чхавэ́скиро, Израилёскирэ крали́скиро, яця́ крали́са Охозия, Иорамо́скиро чхаво́, саво́ сыс пэ Юдэ́я.</verse>
				<verse number="26">Биш тэ дуй бэрш сыс Охозияскэ, ке́ли ёв яця́ крали́са, и екх бэрш сыс крали́са дро Ерусалимо. Лав лэ́скирэ-да́киро сыс Гофолия, Амвриёскири чхай, саво́ сыс кра́ли пэ Израилё.</verse>
				<verse number="27">И псирдя́ Охозия Ахавоскирэ кхэрэса, и кэрдя́ налачхэ́с дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ якха́, адя́кэ-паць сыр Ахавоскиро кхэр, пал-дова́ со ёв сыс сэмэ́нца Ахавоскирэ кхэрэса.</verse>
				<verse number="28">И гия́ ёв Иорамоса, Ахавоскирэ чхавэ́са, пэ марибэ́н Азаилоса, Сириякирэ крали́са, дро Рамо́фо Галаадоскиро, и чхиндлэ́ Сирияни Иорамос.</verse>
				<verse number="29">И рисия́ кра́ли Иора́мо, соб (кай) тэ састякирэлпэ дрэ Изрее́лё чхиныбнастыр, саво́ кэрдэ́ лэ́скэ Сирияни дро Рамо́фо, ке́ли ёв мардя́пэ Азаилоса, Сириякирэ крали́са. И Охозия, Иорамо́скиро чхаво́, кра́ли пэ Юдэ́я, явдя́ тэ дыкхэлпэ Иорамоса, Ахавоскирэ чхавэ́са, дро Изрее́лё, адя́кэ сыр ёв сыс насвало́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="9">
				<verse number="1">Проро́ко Елисе́ё кхардя́ екхэ́с пророкэ́нгирэ чхавэ́ндыр и пхэндя́ лэ́скэ: “Пхандэ трусцял тырэ́ трушула, и лэ дава́ кхоро́ (сасудо) елеёса дро тыро́ васт, и джа́ дро Рамо́фо Галаадоскиро.</verse>
				<verse number="2">Яви одори́к, латх одо́й Ииуёс, Иосафатоскирэ чхавэ́с, Намесиёскирэ чхавэ́с, и подджа, и пхэн лэ́скэ тэ выджа́л пэ́скирэ пшалэ́ндыр, и залыджа лэс дрэ андратуны́ шту́ба.</verse>
				<verse number="3">И лэ кхоро́ елеёса, и вычхув пэ лэ́скиро шэро́, и пхэн: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: Мэ помакхава тут дрэ крали́стэ пэ Израилё.’ Тэ́ньци отчхакир вуда́р, и праста, и на ужакир.”</verse>
				<verse number="4">И гия́ тэрно́ ману́ш, пророкэнгиро чхаво́, дрэ Рамо́фо Галаадоскиро.</verse>
				<verse number="5">И явдя́, и ґа́да, исын бэштэ́ халадэ́нгирэ барыдыра́. И пхэндя́: “Ма́ндэ исын лав кэ ту, халадэ́нгиро барыдыро́.” И пхэндя́ Ииу́ё: “Кэ кон сарэ́н амэ́ндыр?” И пхэндя́ ёв: “Кэ ту, халадэ́нгиро барыдыро́.”</verse>
				<verse number="6">И уштыя́ ёв, и загия́ дро кхэр. И тэрно́ ману́ш вычхудя́ еле́ё пэ лэ́скиро шэро́, и пхэндя́ лэ́скэ: “Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро: ‘Акана Мэ макхава тут дрэ крали́стэ пэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ манушэ́ндэ, пэ Израилё.</verse>
				<verse number="7">И ту вымарэса кхэр Ахавоскиро, тырэ́-хуласкиро, соб (кай) Ма́нгэ тэ отхав палэ (отомсцинав) пал рат писхарье́нгиро, Мирэ́ пророкэнгиро и пал рат сарэ́ писхарье́нгиро, савэ́ сыс Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, савэ́ мынэ́ Езавелякирэ вастэ́стыр.</verse>
				<verse number="8">И хасёла саро́ Ахавоскиро кхэр, и Мэ замарава Ахавостэ кажнонэ́ муршэ́с, кон киндякирэлапэ кэ ва́нта, и бэшыбнарис и кон яця́пэ дро Израилё.</verse>
				<verse number="9">И кэра́ва Мэ кхэр Ахавоскиро, сыр кхэр Еровоамоскиро, Наватоскирэ чхавэ́скиро, и сыр Ваасаскиро кхэр, Ахииноскирэ чхавэ́скиро.</verse>
				<verse number="10">Езавеля схана джукэла пэ Израилёскири фэ́лда, и нико́н на гаравэла ла.’” И отчхакирдя́ вуда́р, и настя́.</verse>
				<verse number="11">И выгия́ Ииу́ё кэ лэ́скирэ-хула́скирэ дына́ри, и пхэндлэ́ лэ́скэ: “Ци раманёса (миро́са)? Пал со сыс яви кэ ту дава́ бигодякиро.” И пхэндя́ лэ́нгэ: “Тумэ́ джинэ́на адалэс манушэ́с и со ёв ракирэ́ла.”</verse>
				<verse number="12">И пхэндлэ́: “На чачипэ́н, пхэн амэ́нгэ.” И пхэндя́ ёв: “Дова́ и дова́ ёв пхэндя́ ма́нгэ, ракири́: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: Помакхава тут дрэ крали́стэ пэ Израилё.’”</verse>
				<verse number="13">И сыгнякирдэ ёнэ, и лынэ́ кажно (сва́ко) пэ́скири и́дя, и почхудэ лэ́скэ пэ сама ґэруня (ступеньки), и забашадэ рогоса, и пхэндлэ́: “Ииу́ё яця́ крали́са!”</verse>
				<verse number="14">И гия́ Ииу́ё, Иосафато́скиро чхаво́, Намесиевоскирэ-чхавэ́скиро, пэ Иорамостэ; Иора́мо ж сыс сарэ́нца Израильтянэнца дро Рамо́фо Галаадско пэ ракхибэн проти Азаилостэ, Сириякирэ крали́стэ.</verse>
				<verse number="15">Трэй тэ пхэнас, со кокоро́ кра́ли Иора́мо рисия́, соб (кай) тэ састякирэлпэ дрэ Изреелё чхиныбнастыр, саво́ кэрдэ́ лэ́скэ Сирияни (Араме́йцы), ке́ли ёв мардя́пэ Азаилоса, Сириякирэ крали́са. И пхэндя́ Иуё: “Ко́ли тумэ́ сан дрэ екх годы́, тэды мэк нико́н тэ на джал пэскэ форо́стыр, соб (кай) тэ джас тэ подэс зан (звесь) дрэ Изреелё.”</verse>
				<verse number="16">И бэштя Ииу́ё пэ грэстэ, и традыя́ дрэ Изрее́лё, кай сыс пашто́ Иора́мо, и карик Охозия, кра́ли пэ Юдэ́я явдя́ тэ дыкхэлпэ Иорамоса.</verse>
				<verse number="17">Пэ вучарды́ (башня) дро Изрее́лё сыс тэрдо́ ракхибнари, и дыкхця́ ёв баро́ кэ дар халадыбэ́н Ииуёскиро, ке́ли ёнэ гинэ́, и пхэндя́: “Баро́ кэ дар халадыбэ́н дыкха́ва мэ.” И пхэндя́ Иора́мо: “Лэ манушэ́с, саво́ бэшто́ уклистэ́ пэ грэстэ, и бичха́в гил (пэ стреч) лэ́нгэ, и мэк тэ пхэнэ́л ци раманёса (миро́са)?”</verse>
				<verse number="18">И вытрадыя́ ману́ш уклисто пэ грэстэ гил лэ́скэ, и пхэндя́: “Адя́кэ ракирэ́ла кра́ли: ‘Ци раманёса (миро́са)?” И пхэндя́ Ииу́ё: “Со ту́кэ кэ рама́нё (миро)? Традэ пал ма́ндэ.’ И роспхэндя́ ракхибнари, и пхэндя́: “Уклисто дотрадыя кэ ёнэ, нэ на рисёла.”</verse>
				<verse number="19">И бичхадэ́ явирэ́с манушэ́с уклистэ́ пэ грэстэ, и ёв притрадыя кэ ёнэ, и пхэндя́: “Адя́кэ ракирэ́ла кра́ли: ‘Ци раманёса?’” И пхэндя́ Ииу́ё: “Со ту́кэ кэ рама́нё? Традэ пал ма́ндэ.”</verse>
				<verse number="20">И роспхэндя́ ракхибнари, и пхэндя́: “Дотрадыя уклисто кэ ёнэ, и на рисёла; а мина, сыр ёв джа́ла, исын сы́рбы Ииуёскири, Намесиёскирэ чхавэскири, пал-дова́ со ёв джа́ла сы́гэс.”</verse>
				<verse number="21">И пхэндя́ Иора́мо: “Дэ андрэ́”: и дынэ́ андрэ́ лэ́скиро марибны́тко вурдэ́н. И выгия́ Иора́мо, Израилёскиро кра́ли, и Охозия, кра́ли пэ Юдэ́я, кажно (сва́ко) пэ пэ́скиро вурдэ́н. И выгинэ́ гил Ииуёскэ, и стрэниндлэпэ лэ́са пэ Навуфеёскири-Изреельтяниноскири фэ́лда.</verse>
				<verse number="22">И ке́ли дыкхця́ Иора́мо Ииуёс, тэды пхэндя́: “Ци раманёса сан ту, Ииу́ё?” И пхэндя́ ёв: “Саво́ рама́нё пашы́л Езавелякиро биладжаипэ́н, тырэ́-да́киро, и пашы́л бут ла́кирэ човаханякирибэна?”</verse>
				<verse number="23">И рискирдя́ Иора́мо пэ́скирэ васта́, и праста́ндыя, и пхэндя́ Охозие: “Бикиндлэ амэн, Охозиё!”</verse>
				<verse number="24">А Ииу́ё оттырдыя лу́ко пэ́скирэ вастэ́са и попыя Иорамоскэ машки́р лэ́скирэ псикэ́, и прогия́ марибны́тко буст пирда́л лэ́скиро ило́, и пыя́ ёв пэ пэ́скиро марибны́тко вурдэ́н.</verse>
				<verse number="25">И пхэндя́ Ииу́ё Бидэкароскэ, ра́скэ пэскирэскэ пэ халадэ́ндэ: “Лэ, чхурдэ лэс пэ Навуфеёскирэ-Изреелитяниноскиро фэлдакиро котэ́р; пал-дова́ со пририпир, сыр амэ ту́са традыям дуйджинэ́ пала́л Ахавостэ, лэ́скирэ дадэ́стэ, и сыр Рай Дэвэ́л пхэндя́ пэ лэ́стэ дасаво ангилпхэныбэ́н.</verse>
				<verse number="26">Чачо́, рат Навуфеёскиро и рат, лэ́скирэ-чхавэ́нгиро, дыкхцём мэ тася́, ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, и Мэ отхава палэ (отомстинава) ту́кэ пэ дая́ фэ́лда. И адя́кэ лэ, чхурдэ лэс пэ фэ́лда, пир Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав.”</verse>
				<verse number="27">Охозия, Юдэя́киро кра́ли, сыр дыкхця́ дава́, то праста́ндыя пир дром кэ кхэр, со сыс дрэ у́нта (садо). И традыяпэ пал лэ́стэ Ииу́ё, и пхэндя́: “Марэ́н лэс пэ вурдэ́н.” Дава́ сыс пэ вучипэ́н Гур, со исын пашы́л Ивлеамо. И праста́ндыя ёв дрэ Мегидоно, и мыя́ одо́й.</verse>
				<verse number="28">И лыджинэ́ лэс писха́рья лэ́скирэ дро Ерусалимо, и гарадэ́ лэс дрэ лэ́скири копли́ца, лэ́скирэ дадэ́са, дро Давидо́скиро фо́ро.</verse>
				<verse number="29">Пэ дэшупэрво бэрш Иорамо́скиро, Ахавоскирэ-чхавэ́скиро, яця́ крали́са Охозия дрэ Юдэ́я.</verse>
				<verse number="30">И явдя́ Ииу́ё дро Изрее́лё. Э Езаве́ль, дорэсця́ зан, вымакця пэ́скиро муй, и прикэдыя пэ́скиро шэро́, и дыкхця́ дрэ фэнштра.</verse>
				<verse number="31">Ке́ли Ииу́ё загия́ дрэ по́рта, то ёй пхэндя́: “Ци исын рама́нё Замвриёскэ, пэ́скирэ кхенингоскирэ замарибнарискэ?”</verse>
				<verse number="32">И ґаздыя́ ёв пэ́скиро муй кэ фэнштра, и пхэндя́: “Кон исын ма́нца, кон?” И выдыкхнэ кэ ёв дуй, трин е́внухи.</verse>
				<verse number="33">И пхэндя́ ёв: “Чхурдэ́н ла яври́.” И вычхурдынэ ла. И брызниндя ла́киро рат пэ ва́нта и пэ грэ́ндэ, и затопчындлэ (штакирдэ) ла.</verse>
				<verse number="34">И явдя́ Ииу́ё, и хая, и пия, и пхэндя́: “Латхэ́н адаля бибахталя и гаравэн ла, адя́кэ, сыр ёй исын крали́скири чхай.”</verse>
				<verse number="35">И гинэ́ тэ гаравэн ла, и на латхнэ́ ла́тыр ничы́, апри́ч чэрепостыр и ґэрэндыр, и ангуштэндыр пэ васта́.</verse>
				<verse number="36">И рисинэ́, и роспхэндлэ́ лэ́скэ. И пхэндя́ ёв: “Дасаво сыс Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав, саво́ Ёв пхэндя́ пирда́л Пэ́скирэ писхаристэ, Илиястэ Фесвитяниностэ, ке́ли пхэндя́ ёв пэ Израилёскири фэ́лда “Схана джукэла Езавелякиро тру́по.</verse>
				<verse number="37">И явэ́ла Езавелякиро тру́по пэ котэ́р пхув Изреелёскири, сыр гнэё пэ фэ́лда, адя́кэ со нико́н на пхэнэ́ла: ‘Дава́ исын Езавель.’”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="10">
				<verse number="1">Ахавостэ сыс эфтадэша́ (битрияндэнгиро шэл) чхавэ́ дро Сама́рия. И чхиндя́ Ииу́ё лыла́, и бичхадя́ дрэ Сама́рия кэ барыдыра́ Изреёлёскирэ, пхурыдырэнгэ и опекунэнгэ Ахавоскирэ чхаворэнгирэнгэ, дасавэ́ лавэ́нца:</verse>
				<verse number="2">“Ке́ли явэ́ла дава́ лыл кэ тумэ́, тэды адя́кэ сыр тумэ́ндэ и чхавэ́ тумарэ́ хула́скирэ, тумэ́ндэ и вурдына́, и грая, и фо́ро зоралэ́ тыноса, и марды́тко (оружыё), –</verse>
				<verse number="3">Выкэдэн фэдыршонэ и славутнонэ чхавэ́ндыр пэ́скирэ кхенингос, и чхувэ́н лэс тэ бэшэ́л пэ троно лэ́скирэ дадэ́скиро, и марэ́нпэ пал кхэр пэ́скирэ кхенингоскиро.”</verse>
				<verse number="4">Ёнэ хор страха́дынэ и пхэндлэ́: “Ѓа́да, дуй кра́лья на вытэрдинэ анги́л лэ́стэ, сыр амэ́нгэ тэ вытэрдёвас?”</verse>
				<verse number="5">И бичхадя́ барыдыро́ пэ кхэр крали́скиро, и форо́скиро барыдыро́, и пхурыдыра́, и опекуны кэ Ииу́ё тэ пхэнэ́н: “Амэ сом тырэ́ дына́рья, и со пхэнэ́са амэ́нгэ, дова́ и амэ кэра́са. Амэ никонэ́с на чхуваса крали́са; со исын лачхо́ ту́кэ, дова́ и кэр.</verse>
				<verse number="6">И чхиндя́ ёв кэ ёнэ лыл яви́р мо́ло дасаво: “Ко́ли тумэ́ сан мирэ́ и лав миро кандэ́на, тэды лэн шэрэ́ пэ́скирэ кхенингоскирэ чхавэ́нгирэ и явэ́н кэ мэ атася́ дрэ дава́ часо дро Изреелё. (Кралискирэн чхавэ́н сыс эфтадэша́ манушэ́н; барьякирдэ́ лэн славутна мануша́ дро фо́ро).</verse>
				<verse number="7">Ке́ли явдя́ кэ ёнэ лыл, ёнэ лынэ́ кралискирэн чхавэ́н, и запхусадэ лэн – эфтадэша́ манушэ́н, и чхудэ́ лэ́нгирэ шэрэ́ дрэ корзи́ны (кхудэ́), и бичхадэ́ кэ ёв дро Изреелё.</verse>
				<verse number="8">И явдя́ ману́ш, савэ́с бичхадэ́, и роспхэндя́ лэ́скэ, и пхэндя́: “Яндлэ́ шэрэ́ крали́скирэ чхавэ́нгирэ.” И пхэндя́ ёв: “Чхувэ́н лэн пэ дуй кучы, пашы́л загиибэ́н дро вуда́р, кэ зло́ко (ра́нко).”</verse>
				<verse number="9">Пэ зло́ко ёв выгия́, и тэрдия́, и пхэндя́ сарэ́ манушэ́нгэ: “Тумэ́ на сан бангэ́. Ѓа́да, мэ тэрдиём проти мирэ́ кхенинго́стэ и мулякирдём лэс; а лэн сарэ́н кон замардя́?</verse>
				<verse number="10">Джинэ́н акана́, со на пэрэ́ла пэ пхув ни екх Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав, саво́ Ёв пхэндя́ пал кхэр Ахавоскиро; Рай Дэвэ́л кэрэ́ла дова́, со Ёв пхэндя́ пирда́л Пэ́скирэ писхаристэ Илиястэ.”</verse>
				<verse number="11">И мулякирдя́ Иуё сарэ́н манушэ́н, савэ́ ячнэ́пэ Ахавоскирэ кхэрэ́стыр дро Изреелё, и сарэ́ барэ́ ран лэскирэн, и пашатунэ́ лэскирэн, и раша́н лэскирэн адя́кэ, со на яця́пэ лэ́стыр ни екхэ́с джидэс манушэ́с.</verse>
				<verse number="12">И уштыя́, и гия́, и явдя́ дро Сама́рия. Ке́ли ёв гия́ пири́ дром пашы́л Беф-Екедо, кай джа́на чхупна́рья,</verse>
				<verse number="13">то стрэниндя Ииу́ё пшалэ́н Охозияскирэн, Юдэя́кирэ-кралискирэн, и пхэндя́: “Кон сан тумэ́?” Ёнэ отпхэндлэ́: “Амэ сам Охозияскирэ пша́ла, джа́са тэ уджинас пал састыпэн крали́скирэ-чхавэ́нгиро, и кхенингицакирэ-чхавэ́нгиро.”</verse>
				<verse number="14">И пхэндя́ ёв: “Лэн лэн джидэнца.” И лынэ́ лэн джидэнца, и запхусадэ лэн – штардэша́ дуй мануша́, пашы́л ґаны́нг Беф-Екедо, и на яця́пэ ние́кх лэ́ндыр.</verse>
				<verse number="15">И традыя́ ёв одотхы́р, и стрэниндяпэ Ионадавоса, Рихавоскирэ чхавэ́са, саво́ гия́ гил лэ́скэ, и дыя́ “добридим” лэ́скэ, и пхэндя́ лэ́скэ: “Ци пашто́ исын тыро́ ило́ адя́кэ, сыр миро ило́ кэ тыро́ ило́?” И пхэндя́ Ионадаво: “Адя́кэ.” “Ко́ли адя́кэ, тэды дэ тыро́ васт.” И дыя́ ёв пэ́скиро васт, и ґаздыя́ ёв лэс кэ пэ дро марибны́тко вурдэ́н.</verse>
				<verse number="16">И пхэндя́: “Традэ ма́нца и дыкх пэ миро чачипэ́н пал Растэ-Дэвлэ́стэ.” И чхудэ́ тэ бэшэ́л лэс дро марибны́тко вурдэ́н.</verse>
				<verse number="17">Сыр явдя́ Ииу́ё дрэ Сама́рия, ёв домардя́ сарэ́н манушэ́н, савэ́ ячнэ́пэ Ахавостэ дрэ Сама́рия адя́кэ, со сарэ́са вымардя лэс, пир Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав, саво́ Ёв пхэндя́ Илияскэ.</verse>
				<verse number="18">И скэдыя́ Ииу́ё сарэ́ манушэ́н, и пхэндя́ лэ́нгэ: “Аха́во на́бут (куты́) дынариндя́ Ваалоскэ, Ииу́ё явэ́ла тэ дынаринэ́л лэ́скэ буты́р.</verse>
				<verse number="19">И адя́кэ кхарэ́н кэ мэ сарэ́н Ваалоскирэ пророкэ́н, сарэ́н лэ́скирэ бутярнэн и сарэ́н лэ́скирэ раша́н, соб (кай) нико́н тэ на явэ́л ишчо (инкэ́) вари-кай; пал-дова́ со ма́ндэ явэ́ла баро́ свэ́нто яныбэ́н Ваалоскэ. А кажно (сва́ко), кон на явэ́ла, на ячэ́лапэ джидо́.” Ииу́ё кэрдя́ дава́ мэндримаса, соб (кай) тэ марэл Ваалоскирэ бутярнэн.</verse>
				<verse number="20">И пхэндя́ Ииу́ё: “Пхэнэ́н пал дывэ́с свэнкоскиро ваш скэдыибэ́н ваш Ваалоскэ.” И дынэ́ тэ джинэ́н пал скэдыибэ́н.</verse>
				<verse number="21">И бичхадя́ Ииу́ё пир саро́ Израилё; и явнэ́ сарэ́ Ваалоскирэ бутярнэ́: на яця́пэ ние́кх ману́ш, кон бы на явдя́; и загинэ́ дро Ваалоскиро кхэр, и яця́ пхэрдо́ Ваалоскиро кхэр ягоро́стыр (краёстыр) кэ яго́ро.</verse>
				<verse number="22">И пхэндя́ ёв иде́нгирэ ракхибнарискэ (хранителёскэ): “Ян и́дя ваш сарэ́нгэ Ваалоскирэ бутярнэнгэ.” И ёв яндя́ и́дя лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="23">И загия́ Ииу́ё Ионадавоса, Рихавоскирэ чхавэ́са, дро Ваалоскиро кхэр, и пхэндя́ Ваалоскирэ бутярнэнгэ: “Уджинэ́н и роздыкхэн, ци нанэ тумэ́ндэ вари-кон Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ бутярнэндыр, адя́кэ сыр ада́й мусинэн тэ явэ́н е́кх Ваалоскирэ дына́рья.”</verse>
				<verse number="24">И лынэпэ ёнэ пал свэ́нто яныбэ́н и цэ́ло схачкирибэ́н. А Ииу́ё чхудя́ пал кхэр охтодэша́ манушэ́н и пхэндя́: “Одолэскиро ди, савэ́стыр зракхэ́лапэ вари-кон манушэ́ндыр, савэ́н мэ отда́ва тумэ́нгэ дрэ васта́, явэ́ла пэ штэ́то одолэскиро, кон зракхэ́лапэ.”</verse>
				<verse number="25">Ке́ли кэрдо́ сыс цэ́ло схачкирибэ́н, пхэндя́ Ииу́ё манушэ́нгэ, савэ́ сы́гэс псирэ́на и барыдырэ́нгэ: “Джа́н, марэ́н лэн, соб (кай) ние́кх тэ на джал криг пэскэ.” И домардэ́ лэн куртала́са, и чхурдынэ́ лэн мануша́, савэ́ сы́гэс псирэ́на и барыдыра́, и гинэ́ дро фо́ро, кай сыс мангипнытко штэ́то Ваалоскиро.</verse>
				<verse number="26">И вылыджинэ́ статулы Ваалоскирэ мангипнытконэ штэто́стыр, и схачкирдэ́ лэн.</verse>
				<verse number="27">И розмардэ Ваалоскири статула, и роспхагирдэ́ Ваалоскиро мангипнытко штэ́то; и кэрдэ́ лэ́стыр штэ́то ваш шума, кэ дава́ дывэ́с.</verse>
				<verse number="28">И вымардя Ииу́ё Ваалос Израилёскирэ пхувья́тыр.</verse>
				<verse number="29">Усае́кх Еровоамоскирэ грэхэ́ндыр, Наватоскирэ-чхавэ́скирэ, саво́ лыджия́ Израилё дро грэ́хо, лэ́ндыр на отгия́ Ииу́ё, – сувнакунэ́ гурувэндыр, савэ́ сыс дро Вефи́лё, и савэ́ сыс дро Дано.</verse>
				<verse number="30">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Ииуёскэ: “Пал-дова́, со ту илэ́са кэрдя́н, со сыс чачуно́ дрэ Мирэ́ якха́, кэрдя́н пэ Ахавоскиро кхэр саро́, со сыс пэ ило́ Ма́ндэ, тырэ́ чхаво́ кэ шта́рто ро́до явэ́на тэ бэшэ́н пэ Израилёскиро троно.”</verse>
				<verse number="31">Нэ Ииу́ё на стариндяпэ тэ псирэ́л пир Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, Дэвлэ́скирэ-Израилёскиро зако́но, сарэ́ илэ́стыр. Ёв на отгия́ Еровоамоскирэ грэхэ́ндыр, саво́ залыджия́ Израилё дро грэ́хо.</verse>
				<verse number="32">Дрэ долэ́ дывэса́ лыя́ Рай Дэвэ́л тэ отчхинэл паша́ Израильтянэндыр, и домардя́ лэн Азаило пэ сари́ Израилёскири риг.</verse>
				<verse number="33">Пэ васто́ко Иорданостыр, сари́ пхув Галаадоскири, ро́дыцо Гадоскиро, Рувимоскиро, Манасия́скиро, лыи Ароэростыр, саво́ сыс пашы́л сы́гно рэ́кица (лэнори́) Арноно, и Галаа́до и Васа́но.</verse>
				<verse number="34">Яви́р лав пал Ииуёстэ и пал саро́, со ёв кэрдя́, и пал муршканэ́ рэ́нды (подвиги) лэ́скирэ, исын зачхиндло́ дро Израилёскирэ-кралье́нгирэ бэршы́тка архи́вы.</verse>
				<verse number="35">И пасия́ Ииу́ё пэ́скирэ дадэ́нца, и гарадэ́ лэс дрэ Сама́рия. И яця́ крали́са Иоахазо, лэ́скиро чхаво́, пэ штэ́то лэ́скиро.</verse>
				<verse number="36">Ииу́ё кралиндя пэ Израилё, дро Сама́рия, биш тэ охто́ бэрш.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="11">
				<verse number="1">Э Гофолия, Охозияскири дай, дыкхи́, со ла́киро чхаво́ мыя́, уштыя́ и вымардя саро́ крали́скиро ро́до.</verse>
				<verse number="2">Нэ э Иосаве́ф, Иорамоскирэ-крали́скири чхай, Охозияскири пхэн, лыя́ Иоасасос, Охозияскирэ чхавэ́с, и чораханэ́с лыджия́ лэс криг мулэ́ крали́скирэ чхавэ́ндыр, лэс и нянька лэскирья, дрэ соибнытко шту́ба; и гарадэ́ лэс Гофолиятыр, и ёв на сыс замардо.</verse>
				<verse number="3">И сыс ёв ла́са гарадо́ дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр шов бэрш, сыр Гофолия сыс кра́лица пэ пхув.</verse>
				<verse number="4">Пэ эфта́то бэрш бичхадя́ Иодаё, и лыя́ барыдырэ́н пэ шэла́ ракхибнарьендэ и манушэ́н, савэ́ сы́гэс псирэ́на, и яндя́ лэн кэ пэ дро Дэвлэ́скиро Кхэр, и кэрдя́ лэ́нца доракирибэ́н, и лыя́ лэ́ндыр совэ́л дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, и сыкадя́ лэ́нгэ крали́скирэ чхавэ́с.</verse>
				<verse number="5">И дыя́ лэ́нгэ припхэныбэ́н, пхэни́: “Ѓа́да, со тумэ́ кэрэ́н: три́то паш тумэ́ндыр, савэ́ явэ́нас дро са́вато (субо́та), явэ́ла тэ рикирэ́л стрэ́га пашы́л крали́скиро кхэр.</verse>
				<verse number="6">Три́то паш явэ́ла пашы́л по́рта Суро, и три́то паш пашы́л по́рта пала́л ракхибнарье́ндэ. И рикирэ́н стрэ́га кхэрэ́скэ, соб (кай) тэ на явэ́л пхагирдо́ нисо́.</verse>
				<verse number="7">И дуй паша́ тумэ́ндыр, сарэ́ндыр, савэ́ джа́на дро са́вато (субо́та), явэ́на тэ рикирэ́н стрэ́га пашэ́ би Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр ваш крали́скэ.</verse>
				<verse number="8">И залэн муй (обкрэнглякирэн) крали́с сарэ́ ригэ́ндыр, кажно (сва́ко) мардытконэса (оружыёса) пэскирэса дрэ пэ́скирэ васта́; и кон загия́ бы дрэ ряды, одова́ мэк тэ явэ́л замардо. И явэ́н пашэ́ крали́стэ, ке́ли ёв выджа́ла и ке́ли заджа́ла.”</verse>
				<verse number="9">И кэрдэ́ шэлытка саро́, со припхэндя́ Иодаё раша́й, и лынэ́ кажно пэскирэн манушэ́н, савэ́ сыс яви дрэ са́вато и савэ́ гинэ́ пэ́скэ дрэ са́вато, и явнэ́ кэ Иодаё раша́й.</verse>
				<verse number="10">И роздыя раша́й шэлытконэнгэ чхурдыбнытка бустя́ (коп΄и) и шчы́ты Давидо́скирэ крали́скирэ, савэ́ сыс дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр.</verse>
				<verse number="11">И тэрдинэ́ мануша́, савэ́ сы́гэс псирэ́на, кажно мардытконэса (оружыёса) дро пэ́скиро васт, чачэ́-кхэрэ́скирэ рига́тыр кэ зэ́рво (ле́во) кхэрэ́скири риг, пашо алта́рё и пашо кхэр, трусця́л крали́стэ.</verse>
				<verse number="12">И вылыджыя ёв крали́скирэ чхавэ́с, и чхудя́ пэ лэ́стэ крали́скири коро́на и шукарьякирибэн, и кэрдэ́ крали́са лэс, и помакхнэ лэс, и мардэ́ дрэ васта́ и годлэнас радыма́са: “Мэк тэ дживэ́л кра́ли!”</verse>
				<verse number="13">И шундя́ Гофолия зан манушэ́нгири, савэ́ праста́ндынэ, и гия́ кэ мануша́ дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр.</verse>
				<verse number="14">И дыкхэ́ла, и ґа́да, кра́ли сыс тэрдо́ пэ вучипэ́н, сыр исын прилыно, и тхага́рья, и ро́ги пашы́л крали́стэ; и сарэ́ мануша́ пхув радынэ́напэ, и башавэна рогэ́нца. И роскустя Гофолия пэ́скирэ и́ди, и задыя годлы: “Зракирибэ́н, Зракирибэ́н!”</verse>
				<verse number="15">И дыя́ припхэныбэ́н раша́й Иодаё шэлытконэнгэ, барыдырэ́нгэ пэ халадэ́ндэ, и пхэндя́ лэ́нгэ: “Вылыджан ла пал ракхибнарьенгирэ ряды; а кон джа́ла пал ла́тэ, замарэ́н куртала́са, адя́кэ сыр думиндя о раша́й, соб (кай) тэ на замарэ́н ла дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр.</verse>
				<verse number="16">И дынэ́ ла́кэ штэ́то, и ёй гия́ пирда́л загиибэ́н грэнгиро кэ крали́скиро кхэр, и замардэ́ ла одо́й.</verse>
				<verse number="17">И кэрдя́ Иодаё заве́то машки́р Растэ-Дэвлэ́стэ, и машки́р крали́стэ, и машки́р манушэ́ндэ, соб (кай) ёнэ тэ явэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ манушэ́нца, и машки́р крали́стэ, и манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="18">И гинэ́ сарэ́ мануша́ пхувья́кирэ дро Ваалоскиро кхэр, и роспхагирдэ́ лэ́скирэ алта́ри, и лэ́скирэ фигуры сарэ́са розмардэ, и Матфанос, раша́с-жрецос Ваалоскирэс, замардэ́ анги́л алта́ри. И чхудя́ раша́й дыкхибэ́н пал Кхэр Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро.</verse>
				<verse number="19">И лыя́ шэлытконэн, и ракхибнарьен, и манушэ́н, савэ́ сы́гэс псирэ́на, и сарэ́ пхувья́кирэ манушэ́н, и лыджинэ́ крали́с Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ Кхэрэ́стыр, и явнэ́ пир дром пир ракхибнарье́нгирэ по́рта дро крали́скиро кхэр; и ёв бэстя́ пэ кралье́нгиро троно.</verse>
				<verse number="20">И радындлэпэ сарэ́ пхувья́кирэ мануша́, и фо́ро штылыя. А Гофолия мулякирдэ́ куртала́са дро крали́скиро кхэр.</verse>
				<verse number="21">Эфта́ бэрш сыс Иоасоскэ, ке́ли ёв яця́ крали́са.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="12">
				<verse number="1">Пэ эфта́то бэрш Ииуёскиро, яця́ крали́са Иоа́со, и ёв штардэша́ бэрш сыс крали́са дро Ерусалимо. Лав лэ́скирэ да́киро сыс Цывья, Вирсавиятыр.</verse>
				<verse number="2">И кэрдя́ Иоа́со дова́, со сыс лачхэ́с дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ якха́ дрэ сарэ́ пэ́скирэ дывэса́, пака сыклякирдя́ лэс раша́й Иодаё.</verse>
				<verse number="3">Екх вучэ́ штэ́ты на сыс розрадэ; мануша́ ишчо (инкэ́) янэ́нас свэ́нта дыибэна́ и хачкирдэ́ дро́га смо́лы пэ вучипэна́.</verse>
				<verse number="4">И пхэндя́ Иоа́со рашангэ: “Саро́ руп исын обсвэнцындло, саво́ янэ́на дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, руп манушэ́ндыр, савэ́ явэ́нас, руп, саво́ вылыджана пал кажно (сва́ко) ди пир тими́н, саро́ руп, ци бут конэ́скэ явэ́ла пэ ило́ тэ янэл дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр.</verse>
				<verse number="5">Мэк тэ лэн рашая́ пэ́скэ, кажно пэ́скирэ джиндлэ́ манушэ́стыр, и мэк ёнэ тэ подкэрэн, со сыс пхагирдо́ дрэ Кхангири́; пэ кажно штэ́то усе́нде (везде), кай латхэлапэ пхагирибэн.”</verse>
				<verse number="6">Нэ сыр кэ биш тэ три́то бэрш, ке́ли лыя́ тэ кралинэ́л Иоа́со, рашая́ на подкэрдэ пхагирибэн дро Кхангири́,</verse>
				<verse number="7">то тэды о кра́ли Иоа́со кхардя́ раша́с Иодаёс и раша́н и пхэндя́ лэ́нгэ: “Со́скэ тумэ́ на кэрэ́на ремо́нто пэ пхагирибэн дрэ Кхангири́? На лэн акана́ руп пэ́скирэ пинджкирдэндыр, а ловэ́ тэ ремонтынэн пхагирибэн дрэ Кхангири́ отдэ́н палэ.”</verse>
				<verse number="8">И ячнэ́ дрэ екх годы́ рашая́ тэ на лэн руп манушэ́ндыр тэ ремонтынэн пхагирибэн дрэ Кхангири́.</verse>
				<verse number="9">И лыя́ раша́й Иодаё екх мохто́ (яшчыко), и кэрдя́ кула (отверстиё) упрэ́ лэ́стыр, и чхудя́ лэс пашы́л алта́рё пэ чачи́ (право) риг, кай заджа́на дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр. И чхудэ́ одори́к рашая́, савэ́ сыс тэрдэ́ пэ ракхибэн пашы́л прого, саро́ руп, саво́ янэ́нас дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр.</verse>
				<verse number="10">И ке́ли ёнэ дыкхнэ́, со бут руп сыс дро мохто́ (яшчыко), то явэ́лас лыла́-чхибнаскиро (писарё) крали́скиро и англатуно́ раша́й, и запхандэна дрэ гонэ́, и пиригинэнас руп, саво́ сыс латхно дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр.</verse>
				<verse number="11">И отдэнас пиригиндло руп дрэ васта́ манушэ́нгирэ, савэ́ дыкхнэ́ пал бутя́, конэ́с чхудэ́ пэ буты́ кэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, а одолэ́ лэнас лэс пэ кхэра́-кэрибнаскирэндэ (плотникэндэ) и стройкакирэндэ, савэ́ кэрдэ́ буты́ дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр.</verse>
				<verse number="12">И пэ манушэ́ндэ, савэ́ кэрдэ́ ва́нты и пэ бутярнэндэ, савэ́ вычингирэнас бара́, адя́кэ-паць пэ киныбэн вэш, и обкэрдэ бара́, тэ ремонтынэн пхагирибэн дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, и пэ саро́, со розгия́пэ ваш Кхангирья́киро подрикирибэ́н.</verse>
				<verse number="13">Нэ на сыс кэрдэ́ ваш Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр рупувэ́ чарэ́, чхурья, тахтая́ (чашы) тэ почхувэн, ро́ги (трубы), кажна кхорэ́ сувнакунэ́ и кхорэ́ рупэ́стыр, савэ́ сыс яндлэ́ дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр.</verse>
				<verse number="14">А манушэ́нгэ, савэ́ кэрэ́нас буты́, отдэнас лэс, и чыниндлэ лэ́нгэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр.</verse>
				<verse number="15">И на пхучнэ́ отпхэныбэ́н одолэ́ манушэ́ндыр, савэ́нгэ допатянас руп тэ роздэн манушэ́нгэ, савэ́ кэрдэ́ буты́; пал-дова́ со ёнэ кэрдэ́ чачунэ́с.</verse>
				<verse number="16">Руп пал свэ́нто яныбэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пал чорипэ́н и руп пал свэ́нто яныбэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пал грэ́хо на янэ́нас дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр: рашангэ ёв сыс тэ отдэлпэ.</verse>
				<verse number="17">Тэды выгия́ дро дром Азаило, кра́ли Сирия́киро, и гия́ марибна́са пэ Ге́фо, и лыя́ лэс; и скэдыяпэ Азаило тэ джал пэ Ерусалимо.</verse>
				<verse number="18">Нэ Иоа́со, кра́ли Юдэя́киро, лыя́ саро́, со сыс яндло сыр да́ро, со яндлэ́ ваш Кхангири́, и Иора́мо и Охозия, дада́ лэ́скирэ, кра́лья Иудэякирэ, и со ёв кокоро́ яндя́ сыр да́ро, и саро́ сувнака́й, саво́ сыс латхно дрэ пираля́ дро Кхэр Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро и дро кхэр крали́скиро, и бичхадя́ дава́ Иоа́со Азаилоскэ, крали́скэ Сириякирэскэ; и ёв отгия́ Ерусалимо́стыр.</verse>
				<verse number="19">Яви́р пал Иоасостэ и пал саро́, со ёв кэрдя́, сыс зачхиндло́ дрэ бэршы́тка архи́вы кралье́нгэ Юдэякирэнгэ.</verse>
				<verse number="20">И ґаздынэ́пэ лэ́скирэ дына́рья, и зракирдэпэ, и мулякирдэ́ Иоасос дро кхэр Милоскиро, пэ дром кэ Сило.</verse>
				<verse number="21">Лэс замардэ́ лэ́скирэ дына́рья: Иозакаро, Шыметоскиро чхаво́, и Егозавадо, чхаво́ Шомероскиро: и ёв мыя́, и гарадэ́ лэс дадэ́нца лэскирэнца дро Давидо́скиро фо́ро. И яця́ крали́са Ама́сия, чхаво́ лэ́скиро, пэ штэ́то лэ́скиро.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="13">
				<verse number="1">Пэ биш тэ три́то бэрш Иоасоскиро, Охозияскирэ-чхавэ́скиро, кон сыс кра́ли пэ Юдэ́я, яця́ крали́са Иоахазо, Ииуёскиро чхаво́, пэ Израилё дрэ Сама́рия, и сыс крали́са дэшуэфта бэрш.</verse>
				<verse number="2">И кэрдя́ ёв фуипэ́н дрэ якха́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, и псирдя́ дрэ грэ́хи Еровоамоскирэ, Наватоскирэ чхавэ́скирэ, саво́ лыджия́ Израилё дро грэ́хо, и на отяця лэ́ндыр.</verse>
				<verse number="3">И захачи́я холы́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири пэ Израилё, и Ёв отдыя́ лэн дрэ Азаилоскиро васт, Сирия́киро-крали́скиро, и дро Венададоскиро васт, Азаилоскирэ чхавэ́скиро, дрэ сарэ́ дывэса́.</verse>
				<verse number="4">И мангдя́пэ о Иоахазо Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, и шундя́ лэс Рай Дэвэ́л; пал-дова́ со Ёв дыкхця́ Израильтянэнгиро притасаибэн, сыр тасадя лэн Сирия́киро кра́ли.</verse>
				<verse number="5">И дыя́ Рай Дэвэ́л Израильтянэнгэ зракхибнарис, и выгинэ́ ёнэ тэл Сириянэнгирэ вастэ́стыр, и дживдэ́ Израилёскирэ чхавэ́ дрэ пэ́скирэ ша́тры, сыр тася́ и пэ три́то дывэ́с.</verse>
				<verse number="6">Нэ ёнэ усае́кх на отгинэ́ грэхэ́ндыр Еровоамоскирэ кхэрэ́стыр, саво́ лыджия́ Израилё дро грэ́хо; псирдэ́ дрэ лэ́ндэ, и дэмбитко вэшоро тэрдия́ дро Сама́рия.</verse>
				<verse number="7">Иоахазостэ яця́пэ халадэ́н екх пандждэша́ мануша́, савэ́ сыс уклистэ́ пэ грэ́ндэ, дэш марибны́тка вурдына́ и дэш тысёнцы мануша́, савэ́ сыс пэзал, пал-дова́ со вымардя лэн Сирия́киро кра́ли и кэрдя́ лэ́ндыр пра́хо тэ штакирэн ґэрэ́нца.</verse>
				<verse number="8">Яви́р лав пал Иохазостэ и пал саро́, со ёв кэрдя́, и пал муршканэ́ рэ́нды лэ́скирэ, исын зачхиндло́ дро бэршы́тка архи́вы пал Израилёскирэ кралье́ндэ.</verse>
				<verse number="9">И пасия́ Иоахазо пэ́скирэ дадэ́нца, и гарадэ́ лэс дрэ Сама́рия. И яця́ крали́са Иоа́со, лэ́скиро чхаво́, пэ штэ́то лэ́скиро.</verse>
				<verse number="10">Пэ трия́нда эфта́то бэрш Иоасоскиро, кон сыс кра́ли пэ Юдэ́я, яця́ крали́са Иоа́со, Иоахазоскиро чхаво́, пэ Израилё дро Сама́рия и сыс крали́са дэшушов бэрш.</verse>
				<verse number="11">И кэрдя́ ёв фуипэ́н дрэ якха́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ; ёв на ячкирдя́ сарэ́ Еровоамоскирэ грэ́хи, кон сыс Наватоскиро чхаво́, саво́ залыджия́ Израилё дро грэ́хо, нэ псирдя́ дрэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="12">Яви́р лав пал Иоасостэ и пал саро́, со ёв кэрдя́, и пал муршканэ́ лэ́скирэ рэ́нды, сыр ёв мардя́пэ Амасияса, Юдэя́кирэ крали́са, исын зачхиндло́ дрэ бэршы́тка архи́вы пал Израилёскирэ кралье́ндэ.</verse>
				<verse number="13">И пасия́ Иоа́со пэ́скирэ дадэ́нца, а Еровоа́мо бэстя́ пэ лэ́скиро троно. И гарадо́ сыс Иоа́со дрэ Сама́рия Израилёскирэ кралье́нца.</verse>
				<verse number="14">О Елисе́ё занасвалыя насвалыпнаса, савья́тыр ёв коригэды́р (позжэ) и мыя́. И явдя́ кэ ёв Иоа́со, Израилёскиро кра́ли, и рондя́ пэ лэ́стэ, и ракирдя́: “Да́до миро! Да́до миро! Марибны́тко вурдэ́н Израилёскиро и грая лэ́скирэ!”</verse>
				<verse number="15">И пхэндя́ лэ́скэ Елисе́ё: “Лэ лу́ко и марибны́тка бустя́ (стре́лы).” И лыя́ ёв лу́ко и марибны́тка бустя́ (стре́лы).</verse>
				<verse number="16">И пхэндя́ Елисе́ё Израилёскирэ крали́скэ: “Чхув тыро́ васт пэ лу́ко.” И чхудя́ ёв пэ́скиро васт. И чхудя́ упрэ́ Елисе́ё пэ́скирэ васта́ пэ крали́скирэ васта́.</verse>
				<verse number="17">И пхэндя́ Елисе́ё: “Отчхакир фэнштра пэ васто́ко.” И ёв отчхакирдя́. И пхэндя́ Елисе́ё: “Дэ карье.” И ёв дыя́ карье. И пхэндя́: “Дая́ марибны́тко буст (стре́ла) исын зракхибэ́н Ра́стыр-Дэвлэ́стыр и буст ваш зракхибэ́н проти Сирия, и ту домарэса Сириянэн дро Афеко дро ко́нцо (яго́ро).”</verse>
				<verse number="18">И пхэндя́ Елисе́ё: “Лэ бустя́.” И ёв лыя́. И пхэндя́ Израилёскирэ крали́скэ: “Мар пир пхув.” И пэкадя́ ёв трин мо́лы, и тэрдия́.</verse>
				<verse number="19">И холя́сыя пэ лэ́стэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро ману́ш, и пхэндя́: “Трэиндя́ тэ марэс пандж, ци шов мо́лы; тэды ту домарэсас Сириянэн сарэ́са, а акана́ фэ́ни трин мо́лы домарэса Сириянэн.”</verse>
				<verse number="20">И мыя́ Елисе́ё, и гарадэ́ лэс. И баро́ кэ дар халадыбэ́н Моавитянэндыр явдя́ пэ пхув пэ яви́р бэрш.</verse>
				<verse number="21">И сыс адя́кэ, со, ке́ли гарадэ́ екхэ́с манушэ́с, тэды дыкхи́ дава́ баро́ кэ дар халадыбэ́н, мануша́, савэ́ гарадэ́, чхурдынэ́ одолэ́ манушэ́с дрэ Елисеёскири копли́ца; и ёв сыр пыя́, чиладяпэ кэ Елисеёскирэ кокалы́ и отджидыя́, и уштыя́ пэ пэ́скирэ ґэра́.</verse>
				<verse number="22">О Азаило, Сирия́киро кра́ли, притасавэлас Израильтянэ́н дрэ сарэ́ дывэса́ Иоахазоскирэ.</verse>
				<verse number="23">Нэ Рай Дэвэ́л сыкадя́ тангипэ́н (змилындяпэ) пэ лэ́ндэ, и отмэкця́ лэ́нгэ, и порисия кэ ёнэ ваш заве́то Пэ́скиро Авраамоса, Исаакоса и Яковоса, и на камдя́ тэ протрадэл лэн, и на отрискирдя лэн Пэ́скирэ мо́стыр кэ дава́ дывэ́с.</verse>
				<verse number="24">И мыя́ Азаило, кра́ли Сирия́киро, и яця́ крали́са Венададо, лэ́скиро чхаво́, пэ штэ́то лэ́скиро.</verse>
				<verse number="25">И лыя́ палэ Иоа́со, Иоахазоскиро чхаво́, Венададоскирэ вастэ́стыр, Азаилоскиро чхаво́, фо́рья, савэ́ ёв лыя́ марибна́са лэ́скирэ дадэ́скирэ вастэ́стыр Иоахазостыр. Трин мо́лы розмардя́ лэс Иоа́со и рискирдя́ Израилёскирэ фо́рья.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="14">
				<verse number="1">Пэ яви́р бэрш Иоасоскиро, Иоахазоскирэ-чхавэ́скиро, кон кралиндя пэ Израилё, яця́ крали́са Ама́сия, Иоасоскиро чхаво́, кра́ли пэ Юдэ́я.</verse>
				<verse number="2">Биш тэ пандж бэрш сыс ёв, ке́ли ёв яця́ крали́са, и биш тэ еня́ бэрш сыс крали́са дро Ерусалимо. Лав лэ́скирэ-да́киро Иегоадань, Ерусалимо́стыр.</verse>
				<verse number="3">И кэрдя́ ёв лачхэ́с дрэ якха́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, сарэ́са на адя́кэ, сыр лэ́скиро дад Дави́до. Ёв дро саро́ кэрдя́ адя́кэ, сыр лэ́скиро дад Иоа́со.</verse>
				<verse number="4">Екх вучипэна́ на сыс отпарудэ; мануша́ ишчо (инкэ́) кэрдэ́ свэ́нта яныбэна́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ и хачкирдэ́ дро́га смо́лы пэ вучипэна́.</verse>
				<verse number="5">Ке́ли яця́ зорало́ кралипэ́н дрэ лэ́скирэ васта́, тэды ёв мулякирдя́ пэскирэн дынарье́н, савэ́ замардэ́ крали́с, лэ́скирэ дадэ́с.</verse>
				<verse number="6">Нэ чхавэ́н умарибнарье́нгирэн ёв на домардя́, адя́кэ, сыр исын чхиндло́ дрэ Мойза́скирэ-Законоскири лылвари́, дрэ сави́ Рай Дэвэ́л припхэндя́, ракири́: “Нашты́ тэ кэрэ́с адя́кэ, соб (кай) тэ чхувэ́н ка́ра дадэ́нгэ мэрибнаса пал чхавэ́ндэ, и чхавэ́нгэ нашты́ тэ дэн ка́ра мэрибнаса пал дадэндэ; нэ кажно (сва́ко) пал пэ́скиро рэ́ндо (де́ло) исын банго́ (мусинэла) тэ явэ́л дрэ хась (ка́ра) мэрибнаса.”</verse>
				<verse number="7">Ёв вымардя дэш тысёнцы Идумеянэн пэ Лондо до́ло, и лыя́ Села марибна́са, и дыя́ ла́кэ лав Иокофеило, саво́ ячэ́лапэ и кэ дава́ дывэ́с.</verse>
				<verse number="8">Тэды бичхадя́ о Ама́сия манушэ́н кэ Иоа́со, Израилёскиро кра́ли, кон сыс Иоахазоскиро чхаво́, и Ииуёскиро ўнуко (непото), тэ пхэнэ́л: “Выджа, дыкхасапэ екх пэ екх.”</verse>
				<verse number="9">И бичхадя́ о Иоа́со, Израилёскиро кра́ли, кэ Ама́сия, Юдэя́киро кра́ли, тэ пхэнэ́н: “Жылто хру́сто пхусаде́нца, саво́ сыс пэ Лива́но, бичхадя́ кэ ке́дро, саво́ сыс пэ Лива́но, тэ пхэнэ́н: ‘Отдэ́ пэскирья́ чха палоро́м мирэ́ чхавэ́скэ.’ Нэ прогинэ́ буса (дика) мурдала́ (звери), со сыс пэ Лива́но и штакирдэ дава́ жылто хру́сто пхусаде́нца (терно).</verse>
				<verse number="10">Ту домардян Идумеянэн, и запхутия тыро́ ило́. Пхутёв и бэш пэ́скэ кхэрэ́. Кэ со ту́кэ тэ кэрэ́с кошыбэ́н пэ пэ́скири би́да? Пэрэса ту и Ю΄да ту́са.”</verse>
				<verse number="11">Нэ на кандыя́ лэс о Ама́сия. И выгия́ Иоа́со, Израилёскиро кра́ли, и дыкхнэпэ, кокоро́ ёв и Ама́сия, Юдэя́киро кра́ли, дрэ Вефсамиса, со сыс дрэ Юдэ́я.</verse>
				<verse number="12">И розмардэ Израильтя́ни Юдэякирэн, и рознашнэпэ одолэ́ пир пэ́скирэ ша́тры.</verse>
				<verse number="13">И Амасияскэ, Юдэя́кирэ крали́с, Иоасоскирэ чхавэ́с, кон сыс ўнуко Охозияскэ, заухтылдя о Иоа́со, Израилёскиро кра́ли, дрэ Вефсамиса, и гия́ пэ Ерусалимо, и роспхагирдя́ ва́нта Ерусалимо́скири Ефремо́скирэ портатыр кэ вэнглытко по́рта пэ штардэша́ куня́ (локти).</verse>
				<verse number="14">И лыя́ саро́ сувнака́й и руп, и сарэ́ кхорэ́ (сасу́ды), савэ́ латхнэпэ дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, и дрэ пираля́, и рисия́ дрэ Сама́рия.</verse>
				<verse number="15">Яви́р лав пал Иоасостэ, со ёв кэрдя́, и пал муршканэ́ лэ́скирэ рэ́нды, и сыр ёв мардя́пэ Амасияса, Юдэя́кирэ крали́са, исын зачхиндлэ́ дрэ бэршы́тка архи́вы пал Израилёскирэ кралье́ндэ.</verse>
				<verse number="16">И пасия́ о Иоа́со пэ́скирэ дадэ́нца, и гарадо́ сыс дрэ Сама́рия Израилёскирэ кралье́нца. И яця́ крали́са о Еровоа́мо, лэ́скиро чхаво́, пэ штэ́то лэ́скиро.</verse>
				<verse number="17">И дживдя́ о Ама́сия, Иоасаскиро чхаво́, кра́ли пэ Юдэ́я, пало́ мэрибэ́н Иоасоскиро, Иоахазоскирэ-чхавэ́скиро, кон сыс кра́ли пэ Израилё, дэшупандж бэрш.</verse>
				<verse number="18">Яви́р лав пал Амасияскирэ рэ́нды, исын зачхиндло́ дрэ бэршы́тка архи́вы пал кралье́ндэ Юдэя́тыр.</verse>
				<verse number="19">И доракирдэпэ проти лэ́стэ дро Ерусалимо, и настя́ ёв дро Лахисо. И бичхадэ́ пал лэ́стэ дро Лахисо, и замардэ́ лэс одо́й.</verse>
				<verse number="20">И яндлэ́ лэс пэ грэ́ндэ, и гарадо́ ёв сыс дро Ерусалимо пэ́скирэ дадэ́нца дро Давидо́скиро фо́ро.</verse>
				<verse number="21">И лынэ́ сарэ́ Юдэя́кирэ мануша́ Азарияс, савэ́скэ сыс дэшушов бэрш, и чхудэ́ лэс крали́са заме́ст лэ́скирэ дадэ́стэ Амасиястэ.</verse>
				<verse number="22">Ёв обкэрдя Елафо и отдыя́ лэс Юда́скэ, пало́ (после) дова́, сыр кра́ли пасия́ пэ́скирэ дадэ́нца.</verse>
				<verse number="23">Пэ дэшупанджто бэрш Амасияскиро, Иоасоскирэ-чхавэ́скиро, кон сыс кра́ли пэ Юдэ́я, яця́ крали́са Еровоа́мо, Иоасоскиро чхаво́, Израилёскиро кра́ли, дрэ Сама́рия, и сыс ёв крали́са штардэша́ екх бэрш.</verse>
				<verse number="24">И кэрдя́ ёв фуипэ́н дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ якха́: ёв на отгия́ сарэ́ Еровоамоскирэ грэхэ́ндыр, Наватоскирэ-чхавэскирэндыр, саво́ залыджия́ Израилё дро грэ́хо.</verse>
				<verse number="25">Ёв рискирдя́ брэгоскирэ рига́ Израилёскирэ, загиибнастыр дрэ Емафо кэ мо́рё (дэрья́в) пэ чхучи́ пхув, пир лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, Дэвлэ́скиро Израилёскиро, саво́ Ёв пхэндя́ пирда́л Пэ́скирэ писхаристэ Ионастэ, Амафииноскирэ чхавэ́стэ, пророкостэ Гафхеферостыр.</verse>
				<verse number="26">Пал-дова́ со Рай Дэвэ́л дыкхця́ би́да Израилёскири, древа́н кирки адя́кэ, со на яця́пэ ни бэшыбнарис, ни вольнонэ манушэ́с, саво́ яця́пэ, и на сыс никонэ́с, кон дэ́лас бы васт Израилёскэ.</verse>
				<verse number="27">И на закамдя́ Рай Дэвэ́л тэ вылыджал лав Израильтянэнгиро тэл болыбна́стыр, и зракхця́ лэн Еровоамоскирэ вастэ́са, Иоасоскирэ-чхавэскирэса.</verse>
				<verse number="28">Яви́р лав пал Еровоамостэ и пал саро́, со ёв кэрдя́, и пал муршканэ́ лэ́скирэ рэ́нды, сыр ёв мардя́пэ и сыр рискирдя́ Израилёскэ Дама́ско и Емафо, сави́ сыс Юдаскири, исын зачхиндло́ дрэ бэршы́тка архи́вы пал Израилёскирэ кралье́ндэ.</verse>
				<verse number="29">И пасия́ Еровоа́мо пэ́скирэ дадэ́нца, Израилёскиро кралье́нца. И яця́ крали́са Заха́рия, лэ́скиро чхаво́, пэ штэ́то лэ́скиро.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="15">
				<verse number="1">Пэ биш тэ эфта́то бэрш Еровоамоскиро, кон сыс кра́ли пэ Израилё, яця́ крали́са о Аза́рия, Амасияскиро чхаво́, кра́ли пэ Юдэ́я.</verse>
				<verse number="2">Дэшушов бэрш сыс лэ́скэ, ке́ли яця́ ёв крали́са, и пандждэша́ дуй бэрш ёв сыс крали́са дро Ерусалимо. Лав лэ́скирэ-да́киро сыс э Еходия, Ерусалимо́стыр.</verse>
				<verse number="3">Ёв кэрдя́ лачхипэ́н дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ якха́ дро саро́ адя́кэ, сыр кэрдя́ о Ама́сия, лэ́скиро дад.</verse>
				<verse number="4">Екх вучипэна́ на сыс отпарудэ: мануша́ кэрдэ́ ишчо (инкэ́) свэ́нта яныбэна́ (жэртвы) и хачкирдэ́ дро́га смо́лы пэ вучипэна́.</verse>
				<verse number="5">И домардя́ Рай Дэвэ́л дукхаса крали́с, и сыс ёв насвало́ проказаса кэ пэ́скиро мэрибнаскиро дывэ́с, и дживдя́ дро яви́р кхэр. А Иофа́мо, крали́скиро чхаво́, сыс барыдырэ́са пэ кхэр и рикирдя зор пэ пхувья́кирэ манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="6">Яви́р лав пал Азариястэ и пал саро́, со ёв кэрдя́, исын зачхиндлэ́ дрэ бэршы́тка архи́вы пал Юдэя́кирэ кралье́ндэ.</verse>
				<verse number="7">И пасия́ о Аза́рия пэ́скирэ дадэ́нца, и гарадэ́ лэс дадэ́нца лэскирэнца дро Давидо́скиро фо́ро. И яця́ крали́са Иофа́мо, лэ́скиро чхаво́, пэ штэ́то лэ́скиро.</verse>
				<verse number="8">Пэ трия́нда-охто́то бэрш Азарияскиро, крали́скиро Юдэя́тыр, яця́ крали́са о Заха́рия, Еровоамоскиро чхаво́, пэ Израилё дрэ Сама́рия, и сыс крали́са шов чхона́.</verse>
				<verse number="9">Ёв кэрдя́ фуипэ́н дрэ якха́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, сыр кэрдэ́ лэ́скирэ дада́: на ячкирдя́ Еровоамоскирэ грэ́хи, Наватоскирэ чхавэ́скирэ, саво́ залыджия́ Израилё дро грэ́хо.</verse>
				<verse number="10">И доракирдяпэ проти лэ́стэ о Селумо, Иависоскиро чхаво́, дыя́ дрэ лэ́стэ и мардя лэс анги́л манушэ́ндэ, и мулакирдя лэс; и яця́ крали́са пэ штэ́то лэ́скиро.</verse>
				<verse number="11">Яви́р лав пал Захариястэ исын зачхиндло́ дрэ бэршы́тка архи́вы пал Израилёскирэ кралье́ндэ.</verse>
				<verse number="12">Дасаво сыс лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, саво́ ёв пхэндя́ Ииуёскэ, пхэни́: “Тырэ́ чхавэ́ кэ шта́рто ро́до явэ́на тэ бэшэ́н пэ Израилёскиро троно.” И сыс адя́кэ.</verse>
				<verse number="13">О Селумо, Иависоскиро чхаво́, яця́ крали́са дрэ трия́нда еня́то бэрш Азарияскиро, Юдэя́кирэ-крали́скиро, и сыс крали́са екх чхон дрэ Сама́рия.</verse>
				<verse number="14">И гия́ о Менаимо, Гадиёскиро чхаво́, Фирцатыр, и явдя́ дрэ Сама́рия, и чхиндя́ Селумос, Иависоскирэс чхавэ́с, дрэ Сама́рия, и замардя́ лэс, и яця́ крали́са пэ штэ́то лэ́скиро.</verse>
				<verse number="15">Яви́р лав пал Селумостэ и пал лэ́скиро зракирибэ́н, саво́ ёв счхудя, исын зачхиндло́ дрэ Израилёскирэ-кралье́нгирэ бэршы́тка архи́вы.</verse>
				<verse number="16">И домардя́ о Менаимо фо́ро Типсахо и сарэ́н манушэ́н, савэ́ сыс дрэ лэ́стэ и пашы́л лэ́стэ, лыи Фирцатыр, пал-дова́ со фо́ро на отчхакирдя́ по́рта, и розмардя́ лэс; и сарэ́ пэралэн джувле́н дрэ лэ́стэ росчингирдя [лэ́нгирэ пэра-ю.о.].</verse>
				<verse number="17">Пэ трия́нда еня́то бэрш Азарияскиро, кон сыс кра́ли пэ Юдэ́я, яця́ крали́са о Менаимо, Гадиёскиро чхаво́, пэ Израилё; и сыс кра́ли ёв дэш бэрш дрэ Сама́рия.</verse>
				<verse number="18">И кэрдя́ ёв фуипэ́н дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ якха́; ёв на ячкирдя́ Еровоамоскирэ грэ́хи, Наватоскирэ-чхавэ́скирэ, саво́ залыджия́ Израилё дро грэ́хо, дрэ сарэ́ пэ́скирэ дывэса́.</verse>
				<verse number="19">Тэды явдя́ о Фуло [Пул-ю.о.], Асирия́киро (Арамейцэнгиро) кра́ли, пэ Израилёскири пхув. И дыя́ Менаимо Фулоскэ тысёнцо шэ́кели руп, соб (кай) васта́ лэ́скирэ тэ явэ́н сыс пал лэ́стэ, и соб (кай) тэ кэрэ́л зоралэды́р кралипэ́н дрэ лэ́скиро васт.</verse>
				<verse number="20">И росчхудя́ о Менаимо дава́ руп пэ Израильтянэндэ, пэ сарэ́ барвалэ́ манушэ́ндэ, пир пандждэша́ шэ́кели руп пэ кажнонэ́ (сваконэ) манушэ́стэ, соб (кай) тэ отдэ́л Асирия́кирэ крали́скэ. И рисия́ палэ кра́ли Асириятыр и на яця́пэ ёв одо́й пэ пхув.</verse>
				<verse number="21">Яви́р лав пал Менаимостэ и пал саро́, со ёв кэрдя́, исын зачхиндло́ дрэ бэршы́тка архи́вы пал Израилёскирэ кралье́ндэ.</verse>
				<verse number="22">И пасия́ Менаимо пэ́скирэ дадэ́нца. И яця́ крали́са о Факия, лэ́скиро чхаво́, пэ штэ́то лэ́скиро.</verse>
				<verse number="23">Дрэ пандждэшытко бэрш Азарияскиро, Юдэяскирэ-крали́скиро, яця́ крали́са Факия, Менаимоскиро чхаво́, пэ Израилё дрэ Сама́рия, и сыс крали́са дуй бэрш.</verse>
				<verse number="24">И кэрдя́ ёв налачхэ́с дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ якха́; ёв на ячкирдя́ Еровоамоскирэ грэ́хи, Наватоскирэ-чхавэ́скирэ, саво́ залыджия́ Израилё дро грэ́хо.</verse>
				<verse number="25">И счхудя проти лэ́стэ зракирибэ́н о Факеё, Ремалияскиро чхаво́, барыдыро́ (сановнико) лэ́скиро, и мулякирдя́ лэс дрэ Сама́рия дрэ шту́ба крали́скирэ-кхэрэ́скири, кхэтанэ́ Арговоса и Ариемоса, ёв яндя́ пэ́са пандждэша́ манушэ́н Галаадитянэн, и замардя́ лэс, и яця́ крали́са пэ штэ́то лэ́скиро.</verse>
				<verse number="26">Яви́р лав пал Факеёстэ и пал саро́, со ёв кэрдя́, исын зачхиндло́ дрэ бэршы́тка архи́вы Израилёскирэ кралье́нгирэ.</verse>
				<verse number="27">Пэ пандждэша́ яви́р бэрш Азарияскиро, Юдэя́кирэ крали́скиро, яця́ крали́са Факеё, Ремалиёскиро чхаво́, пэ Израилё дрэ Сама́рия, и сыс крали́са биш бэрш.</verse>
				<verse number="28">И кэрдя́ ёв фуипэ́н дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ якха́, ёв на ячкирдя́ Еровоамоскирэ грэ́хи, Наватоскирэ чхавэ́скирэ, саво́ залыджия́ Израилё дрэ грэ́хо.</verse>
				<verse number="29">Дрэ дывэса́ Факеёскирэ, Израилёскирэ-крали́скирэ, явдя́ Феглафеласаро, Асирия́киро кра́ли, и лыя́ Ионо, и Асоро, и Галаа́до, и Галиле́я, сари́ пхув Нефалимоскири, и пирилыджия лэн тэ дживэ́н дрэ Асирия.</verse>
				<verse number="30">И счхудя зракирибэ́н о Осия, Илоскиро чхаво́, про́ти Факеёстэ, Ремалииноскирэ чхавэ́стэ, и пэкадя́ лэс, и замардя́ лэс, и яця́ крали́са заме́ст лэ́стэ пэ бишэнгиро бэрш Иоафамоскиро, Озияскирэ чхавэ́скиро.</verse>
				<verse number="31">Яви́р лав пал Факеёстэ и пал саро́, со ёв кэрдя́, исын зачхиндло́ дрэ бэршы́тка архи́вы Израилёскирэ-кралье́нгирэ.</verse>
				<verse number="32">Пэ яви́р бэрш Факеёскиро, Ремалииноскирэ чхавэ́скиро, кон сыс Израилёскиро кра́ли яця́ крали́са Иоафамо, Ози́яскиро чхаво́, кон сыс кра́ли пэ Юдэ́я.</verse>
				<verse number="33">Биш тэ пандж бэрш сыс лэ́скэ, ке́ли ёв яця́ крали́са, и дэшушов бэрш ёв сыс крали́са дро Ерусалимо. Лав лэ́скирэ да́киро сыс Еруша, Садокоскири чхай.</verse>
				<verse number="34">Ёв кэрдя́ лачхэ́с дрэ якха́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ дрэ саро́, сыр кэрдя́ Ози́я, лэ́скиро дад, адя́кэ кэрдя́ и ёв.</verse>
				<verse number="35">Екх вучипэна́ на сыс отпарудэ: мануша́ кэрдэ́ ишчо (инкэ́) свэ́нта яныбэна́ (жэртвы) и хачкирдэ́ дро́га смо́лы (куриныбэн) пэ вучипэна́. Ёв чхудя́ упратуны по́рта пашы́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр.</verse>
				<verse number="36">Яви́р лав пал Иоафамостэ и пал саро́, со ёв кэрдя́, исын зачхиндло́ дрэ Юдэя́кирэ-кралье́нгирэ бэршы́тка архи́вы.</verse>
				<verse number="37">Дрэ долэ́ дывэса́ лыя́ Рай Дэвэ́л тэ бичхавэл пэ Юдэ́я Рецынос, Сириякирэ крали́с, и Факеёс, Ремалииноскирэ чхавэ́с.</verse>
				<verse number="38">И пасия́ Иоафамо пэ́скирэ дадэ́нца, и сыс гарадо́ пэ́скирэ дадэ́нца дрэ Давидо́скиро фо́ро, лэ́скирэ дадэ́скиро. И яця́ крали́са Аха́зо, лэ́скиро чхаво́, пэ штэ́то лэ́скиро.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="16">
				<verse number="1">Пэ дэшуэфтато бэрш Факеёскиро, Ремалииноскирэ-чхавэ́скиро, яця́ крали́са Аха́зо, Иоафамоскиро чхаво́, кон сыс кра́ли пэ Юдэ́я.</verse>
				<verse number="2">Биш бэрш сыс Ахазоскэ, ке́ли ёв яця́ крали́са, и дэшушов бэрш ёв сыс крали́са дрэ Ерусалимо, и ёв на кэрдя́ лачхэ́с дрэ якха́ пэ́скирэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, сыр Дави́до, лэ́скиро дад.</verse>
				<verse number="3">Нэ псирдя́ ёв дромэ́са Израилёскирэ кральенгирэса и адя́кэ-паць чхавэ́с пэ́скирэс лыджия́ пирда́л яг, кэрдя́ манушэ́нгирэ магирибэна, савэ́н протрадыя Рай Дэвэ́л мо́стыр Израилёскирэ-чхавэ́ндыр.</verse>
				<verse number="4">И кэрдя́ свэ́нта яныбэна́ (жэртвы) и хачкирдя́ дро́га смо́лы пэ вучипэна́ и пэ бэ́рги и тэл кажно зэлэно кашт.</verse>
				<verse number="5">Тэды гия́ Рецыно, Сирия́киро кра́ли, и Факия, Ремалииноскиро чхаво́, кон сыс Израилёскиро кра́ли, проти Ерусалимо, соб (кай) тэ лэн лэс, и рикирдэ Ахазос дрэ осада, нэ тэ пиризорьякирэн на могиндлэ́.</verse>
				<verse number="6">Дрэ дова́ часо Рецыно, Сирия́киро кра́ли, рискирдя́ Сириякэ Елафо и вытрадыя́ Юдэя́кирэ манушэ́н Елафостыр; и Идумеяни загинэ́ дро Елафо, и дживэ́на одо́й кэ дава́ дывэ́с.</verse>
				<verse number="7">И бичхадя́ Аха́зо манушэ́н кэ Феглафеласаро [Тиглат-Пилэсэро-ю.о.], Асирия́киро кра́ли, тэ пхэнэ́л: “Писха́ри тыро́ и чхаво́ тыро́ мэ сом; яв и зра́кх ман Сириякирэ-крали́скирэ вастэ́стыр и Израилёскирэ-крали́скирэ вастэ́стыр, савэ́ ґаздынэ́пэ пэ ма́ндэ.</verse>
				<verse number="8">И лыя́ Аха́зо руп и сувнака́й, саво́ сыс дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр и дрэ пираля́ крали́скирэ-кхэрэ́скирэ, и бичхадя́ Асирияскирэ крали́скэ сыр дрэ да́ро (почастунко).</verse>
				<verse number="9">И кандыя́ лэс Асирия́киро кра́ли; и гия́ Асирия́киро кра́ли пэ Дама́ско, и лыя́ лэс, и пирилыджия лэ́скирэ манушэ́н дрэ Киро, а Рецынос замардя́.</verse>
				<verse number="10">И гия́ кра́ли Аха́зо гил (пэ стре́ч) Феглафеласароскэ, кон сыс кра́ли пэ Асирия, дрэ Дама́ско, и дыкхця́ алта́рё (жэртвенико), саво́ сыс дро Дама́ско, и бичхадя́ кра́ли Аха́зо Урияскэ раша́скэ рисунко пал алта́рё и плано, сыр саро́ тэ кэрэ́н.</verse>
				<verse number="11">И кэрдя́ раша́й Урия алта́рё пир сыкаибнытко (приме́рно) рисунко, саво́ бичхадя́ кра́ли Аха́зо Дамаскостыр; и кэрдя́ адя́кэ раша́й Урия кэ явибэн Ахазо́скиро, крали́стыр пэ Дама́ско.</verse>
				<verse number="12">И явдя́ кра́ли Дамаскостыр, и дыкхця́ кра́ли алта́рё, и подги́я кра́ли кэ алта́рё, и яндя́ пэ лэ́стэ свэ́нто яныбэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="13">И хачкирдя́ цэ́ло схачкирибэ́н пэ́скиро и маруно́ яныбэ́н, и почхудя чхуибэ́н пэ́скиро, и брызгиндя ратэ́са пэ́скирэ мирнонэ свэнтонэ́-дыибна́стыр Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пэ́скиро алта́рё.</verse>
				<verse number="14">А харкуно алта́рё, саво́ сыс анги́л муй Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, ёв пиричхудя Кхангирья́кирэ москирэ рига́тыр, штэто́стыр, саво́ сыс машкира́л нэвонэ́ алтарёстыр и кхэрэса Ра́скирэ-Дэвлэскирэса, и чхудя́ лэс далэ́ рига́тыр пэ шылалы/паш-рати́тко (северно) риг.</verse>
				<verse number="15">И дыя́ упхэныбэ́н кра́ли Аха́зо раша́скэ Урияскэ, пхэни́: “Пэ баро́ алта́рё хачкир пэ зло́ко (ра́нко) цэ́ло схачкирибэ́н и бэльвэлитко маруно́ яныбэ́н, и цэ́ло схачкирибэ́н крали́стыр и марэскиро яныбэ́н лэ́стыр, и цэ́ло схачкирибэ́н сарэ́-пхувья́кирэ манушэ́ндыр и маруно́ яныбэ́н лэ́ндыр, и чхуибэ́н пэ лэ́ндэ, и кажнонэ́ ратэ́са цэ́ло схачкирибэ́н и кажнонэ́ свэнтонэ́ яныбнаскирэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ ратэ́са почхув лэс; а алта́рё харкуно ячэ́лапэ кэ миро дыкхибэ́н.”</verse>
				<verse number="16">И кэрдя́ раша́й Урия саро́ адя́кэ, сыр припхэндя́ кра́ли Аха́зо.</verse>
				<verse number="17">И выпхагирдя кра́ли Аха́зо крэнгла рамкицы трусця́л прэдки пэ ро́ты, и злыя́ лэ́ндыр чарэ́ ваш муй, и мо́рё (дэрья́в) злыя́ харкунэ́ гурувэндыр, савэ́ сыс тэл лэ́стэ, и чхудя́ лэс пэ баруно пэ́то (по́ло/мо́сто).</verse>
				<verse number="18">И отпарудя учхакирдо саватоскиро (суботакиро) псирибэн, саво́ кэрдэ́ пашы́л Кхангири́, и андратуно крали́скиро загиибэ́н кэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, ваш Асирия́кирэ крали́стэ.</verse>
				<verse number="19">Яви́р лав пал Ахазостэ, со ёв кэрдя́, исын зачхиндло́ дрэ бэршы́тка архи́вы пал кралье́ндэ Юдэя́тыр.</verse>
				<verse number="20">И пасия́ Аха́зо пэ́скирэ дадэ́нца, и сыс гарадо́ пэ́скирэ дадэ́нца дрэ Давидо́скиро кхэр. И яця́ крали́са Езэки́я, лэ́скиро чхаво́, пэ штэ́то лэ́скиро.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="17">
				<verse number="1">Пэ дэшуявир бэрш Ахазо́скиро, Юдэя́кирэ крали́скиро, яця́ крали́са Осия, Илоскиро чхаво́, дрэ Сама́рия пэ Израилё, и сыс крали́са еня́ (биекхэ́скиро дэш) бэрш.</verse>
				<verse number="2">И кэрдя́ ёв фуипэ́н дрэ якха́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, нэ на адя́кэ, сыр Израилёскирэ кра́лья, савэ́ сыс англэды́р лэ́стыр.</verse>
				<verse number="3">Пэ лэ́стэ выгия́ Салманасаро, Асирия́киро кра́ли, и поддыяпэ Осия сыр вужло лэ́скэ и отдэлас лэ́скэ дань (притасады).</verse>
				<verse number="4">И дыкхця́ Асирия́киро кра́ли, со Осия парудя лэ́скэ, адя́кэ сыр ёв бичхадя́ манушэ́н кэ Сигоро, Египто́скиро кра́ли и на янэлас дань Асирия́кирэ крали́скэ кажно бэрш; и лыя́ лэс Асирия́киро кра́ли тэл ракхибэн, и запхандя лэс дрэ бэшыбэн.</verse>
				<verse number="5">И гия́ Асирия́киро кра́ли пэ сари́ пхув, и подги́я кэ Сама́рия, и рикирдя ла дрэ осада трин бэрш.</verse>
				<verse number="6">Пэ еня́то бэрш, сыр лыя́ тэ кралинэ́л Осия, Асирия́киро кра́ли лыя́ Сама́рия, и лыджия́ Израильтянэ́н тэ дживэ́н кэ Асирия, и чхудя́ лэн дрэ Халахо и дро Хаворо, пашы́л рэка (лэнь) Гозано, и дрэ фо́рья Мидиякирэ.</verse>
				<verse number="7">Келы лынэ́ тэ кэрэ́н грэ́хо Израилёскирэ чхавэ́ анги́л пэ́скирэ Растэ-Дэвлэ́стэ, Саво́ вылыджия́ лэн Египто́скирэ пхувья́тыр, тэл фараоно́скирэ вастэ́стыр, саво́ сыс кра́ли пэ Еги́пто, и лынэ́ тэ дэн паты́в явирэ дэвлорэ́нгэ,</verse>
				<verse number="8">и лынэ́ тэ кэрэ́н пир манушэ́нгирэ упхэныбэна́, савэ́ сыс На́юды, и, савэ́н традыя́ криг Рай Дэвэ́л мо́стыр Израилёскирэ чхавэнгирэстыр, и пир упхэныбэна́ Израилёскирэ кралье́ндыр, сыр кэрдэ́ ёнэ.</verse>
				<verse number="9">И лынэ́ тэ кэрэ́н Израилёскирэ чхавэ́ налачхэ́ рэ́нды пэ́скирэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, и кэрдэ́ пэ́скэ вучипэна́ дрэ сарэ́ пэ́скирэ фо́рья, лыи ракхибнарьитконэ вучардятыр (башнятыр) кэ фо́ро зоралэ́ тынэ́нца.</verse>
				<verse number="10">И чхудэ́ пэ́стэ статулы и формы Астартакэ пэ кажно вучи́ бэ́рга и тэл кажно зэлэно кашт.</verse>
				<verse number="11">И лынэ́ одо́й тэ хачкирэ́н дро́га смо́лы пэ сарэ́ вучипэна́, сыр Наюды́тка мануша́, савэ́н вытрадыя́ лэ́ндыр Рай Дэвэ́л, и кэрдэ́ налачхэ́ рэ́нды, савэ́ холякирэнас Рас-Дэвлэ́с.</verse>
				<verse number="12">И дынариндлэ́ (служындлэ) идолэ́нгэ, пал савэ́ндэ ракирдя́ лэ́нгэ Рай Дэвэ́л: “На кэрэ́н дава́.”</verse>
				<verse number="13">Тэды Рай Дэвэ́л пирда́л сарэ́ Пэ́скирэ пророкэ́ндэ, пирда́л кажнонэ́стэ, приракхэлас Израилё и Юдас, ракири́: “Рисён тумарэ́ фуе́ дромэндыр, и ракхэ́н Мирэ́ припхэныбэна́, упхэныбэна́ Мирэ́, пир саро́ сыкляибэн, саво́ Мэ припхэндём дадэ́нгэ тумарэнгэ, и саво́ Мэ дыём тумэ́нгэ пирда́л Мирэ́ пророкэ́ндэ.”</verse>
				<verse number="14">Нэ ёнэ на кандынэ́ и кашталякирдэ мэня́ пэ́скирэ, сыр сыс мэня́ лэ́нгирэ дадэнги́рэ, савэ́ на патяндынэ́ дрэ пэ́скирэ Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="15">И лынэ́ тэ на прилэ́н Лэ́скирэ упхэныбэна́, и Заве́то Лэ́скиро, саво́ Ёв кэрдя́ лэ́нгирэ дадэ́нца, и приракхибэна Лэ́скирэ, савэ́нца Ёв приракхця лэн, и гинэ́ ёнэ пала́л пал харныпэ́н (пустота), и пала́л пал манушэ́ндэ, савэ́ дживдэ́ пашы́л, пал савэ́ндэ Рай Дэвэ́л ракирдя́ лэ́нгэ, соб (кай) тэ на кэрэ́н адя́кэ, сыр ёнэ.</verse>
				<verse number="16">И ячкирдэ́ сарэ́ припхэныбэна́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, пэ́скирэ Дэвлэ́скирэ, и кэрдэ́ пэ́скэ вычхудэ́ муя́ дуе́н гурувэ́н, и кэрдэ́ дэмбитко вешоро, и мангнэпэ сарэ́ духэнгэ болыбнаскирэнгэ, и дынариндлэ́ Ваалоскэ.</verse>
				<verse number="17">И лыджа́нас пэ́скирэ чхавэ́н и чхае́н пэ́скирэ пирда́л яг, и драбакирдэ, и човаханякирдэ, и отдынэпэ долэ́скэ, соб (кай) тэ кэрэ́н налачхэ́с дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ якха́ и тэ холякирэн Лэс.</verse>
				<verse number="18">И росхолясыя Рай Дэвэ́л зоралэ́с пэ Израильтянэндэ, и отрискирдя лэн Пэ́скирэ мо́стыр. На яця́пэ никонэ́с апри́ч екхэ Юда́скиро ро́дыцо.</verse>
				<verse number="19">И о Юда адя́кэ-паць на ракхця́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, пэ́скирэ Дэвлэ́скирэ припхэныбэна́, и кэрдя́ пир Израилёскирэ упхэныбэна́, сыр кэрдэ́ ёнэ.</verse>
				<verse number="20">И отрисия Рай Дэвэ́л сарэ́ Израилёскирэ родэндыр, и примириндя (тэлякирдя) лэн, и отдыя́ лэн дрэ васта́ чорэнгэ, и пэ ко́нцо (яго́ро) отрискирдя лэн Пэ́скирэ мо́стыр.</verse>
				<verse number="21">Сыр Израильтя́ни дуринэ Давидо́скирэ кхэрэ́стыр, и чхудэ́ крали́са Еровоамос, Наватоскирэ чхавэ́с; то и оттрадыя Еровоа́мо Израильтянэ́н Ра́стыр-Дэвлэ́стыр и залыджия́ лэн дро баро́ грэ́хо.</verse>
				<verse number="22">И кэрдэ́ Израилёскирэ чхавэ́ пир сарэ́ Еровоамоскирэ грэ́хи, савэ́ ёв кэрдя́, на отячнэ лэ́ндыр,</verse>
				<verse number="23">пака Рай Дэвэ́л отрискирдя Израилё Пэ́скирэ мо́стыр, сыр ракирдя́ пирда́л Пэ́скирэ писхарье́ндэ, пророкэ́ндэ. И сыс пирилыджино́ Израилё пэ́скирэ пхувья́тыр дрэ Асирия, кай ёв и кэ дава́ дывэ́с.</verse>
				<verse number="24">И пирилыджия тэ дживэ́н кра́ли Асирия́кирэ манушэ́н Вавилоно́стыр, и Кутатыр, и Аватыр, и Емафатыр, и Сепарваиматыр, и обчхудя́ тэ дживэ́н лэн дрэ Самариякирэ фо́рья пэ штэ́то Израилёскирэ чхавэ́нгиро. И ёнэ заухтылдэ Сама́рия, и лынэ́ тэ дживэ́н дрэ ла́кирэ фо́рья.</verse>
				<verse number="25">И сыр дрэ англатуно́ пэ́скиро джиибэ́н ёнэ одо́й на дынэ́ паты́в Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, тэды Рай Дэвэ́л бичхадя́ пэ лэ́ндэ шчэрэ́н (левэн), савэ́ мулякирдэ́ лэн.</verse>
				<verse number="26">И роспхэндлэ́ Асирия́кирэ крали́скэ, и пхэндлэ́: “Мануша́, савэ́н ту пиричхудян тэ дживэ́н, и дыя́н тэ дживэ́н лэн дрэ Самариякирэ фо́рья, на джинэ́на зако́но долэ́ пхувья́кирэ Дэвлэ́скиро, и пал дова́ Ёв бичхавэ́ла пэ лэ́ндэ шчэрэ́н (левэн), и ґа́да, ёнэ мулякирэна лэн, пал-дова́ со ёнэ на джинэ́на зако́но Дэвлэ́скиро долэ́ пхувья́киро.”</verse>
				<verse number="27">И припхэндя́ Асирия́киро кра́ли, и пхэндя́: “Бичхавэн одори́к екхэ манушэ́с рашандыр, савэ́н тумэ́ пиричхудэ зорья́са (высилиндлэ) одотхы́р; мэк тэ джал и тэ дживэ́л одо́й, и ёв высыклякирэла лэн законоскэ долэ́ пхувья́кирэ пал Дэвлэ́стэ.”</verse>
				<verse number="28">И явдя́ екх ману́ш рашандыр, савэ́н вычхудэ́ Самариятыр, и дживдя́ кэ Вефи́лё, и сыклякирдя́ лэн, сыр тэ дэн паты́в Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="29">Ѓалён, ёнэ кэрдэ́ кажна (свака) мануша́ и пэскирэн дэвлорэ́, и чхудэ́ лэн дрэ мангипнытка штэ́ты пэ вучипэна́, савэ́ кэрдэ́ Самаряни, – свака мануша́ дрэ пэ́скирэ фо́рья, кай дживэ́нас ёнэ.</verse>
				<verse number="30">Вавилоняни кэрдэ́ Суккотбенофэнос, Кутийцы кэрдэ́ Нергалос, Емафяни кэрдэ́ Ашыма.</verse>
				<verse number="31">Авийцы кэрдэ́ Нивхазос и Тартакос, а Сепарваимцы хачкирдэ́ пэскирэн чхавэ́н дрэ яг Адрамелехоскэ и Анамелехоскэ, Сепарваимсконэ дэвлорэ́нгэ.</verse>
				<verse number="32">Машкир дава́ саро́ ёнэ дэ́нас паты́в и Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, и чхудэ́ пэ́стэ раша́н пэ вучипэна́ пэ́скирэ манушэ́ндыр, и ёнэ дынариндлэ́ лэ́ндэ дрэ мангипнытка штэ́ты пэ вучипэна́.</verse>
				<verse number="33">Ра́скэ-Дэвлэ́скэ ёнэ дэ́нас паты́в, и дэвлорэ́нгэ пэскирэнгэ ёнэ дынариндлэ́ пир мане́ра манушэ́нгири, савэ́ндыр вычхурдынэ лэн.</verse>
				<verse number="34">Кэ дава́ дывэ́с кэрэ́на ёнэ пир англатунэ́ пэ́скирэ мане́ры: ёнэ на дарэ́н Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, и на кэрэ́на пир стату́ты и пир упхэныбэна́, и пир Зако́но и пир Припхэныбэна́, савэ́ припхэндя́ тэ кэрэ́н Рай Дэвэ́л Яково́скирэ чхавэ́нгэ, савэ́скэ дыя́ Ёв Израилёскиро лав.</verse>
				<verse number="35">Счхудя Рай Дэвэ́л лэ́нца Заве́то и припхэндя́ шылалэс лэ́нгэ, ракири́: “На дэн паты́в дэвлорэ́нгэ явирэ́нгэ, и на мангэ́нпэ лэ́нгэ, и на дынаринэ́н лэ́нгэ, и на янэ́н свэ́нта дыибэна́ лэ́нгэ:</verse>
				<verse number="36">Нэ Рас-Дэвлэ́с, Саво́ вылыджия́ тумэн Египто́скирэ пхувья́тыр барэ́ зорья́са барьяса и протырдынэ вастэ́са, – Лэ́скэ дэн паты́в, и Лэ́скэ мангэ́нпэ, и Лэ́скэ янэ́н свэ́нта дыибэ́н.</verse>
				<verse number="37">И стату́ты, и упхэныбэна́, и Зако́но, и припхэныбэна́, савэ́ Ёв чхудя́ тумэ́нгэ, причхувэ́н зор тэ сполнинэн дрэ сарэ́ дывэса́, и на дэн паты́в дэвлорэ́нгэ явирэ́нгэ.</verse>
				<verse number="38">И Заве́то, саво́ Мэ чхудём тумэ́нца, на бистрэн, и на дэн паты́в дэвлорэ́нгэ явирэ́нгэ.</verse>
				<verse number="39">Екхэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ (Яхваскэ), Дэвлэ́скэ тумарэскэ, дэн паты́в, и Ёв зракхэ́ла тумэн сарэ́ тумарэ́ вэргэ́нгирэ (врогэнгирэ) вастэ́стыр.”</verse>
				<verse number="40">Нэ ёнэ на кандынэ́, а кэрдэ́ пир англатунэ́ пэ́скирэ мане́ры.</verse>
				<verse number="41">Далэ́ манушы́тка на́цыи дэ́нас паты́в Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, нэ и пэскирэнгэ вычхиндлэ́ муе́нгэ дынариндлэ́. Адя́кэ и чхавэ́ лэ́нгирэ и чхавэ́ лэ́нгирэ чхавэ́нгирэ кэ дава́ дывэ́с кэрэ́на адя́кэ-паць, сыр кэрдэ́ лэ́нгирэ дада́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="18">
				<verse number="1">Пэ три́то бэрш Осияскиро, Иласкирэ-чхавэ́скиро, кон сыс кра́ли пэ Израилё, яця́ крали́са Езэки́я, Ахазо́скиро чхаво́, Юдэя́кирэ-крали́скиро.</verse>
				<verse number="2">Биш тэ пандж бэрш сыс лэ́скэ, ке́ли ёв яця́ крали́са, и биш тэ еня́ бэрш ёв сыс крали́са дро Ерусалимо; лав лэ́скирэ-да́киро сыс Ави, Захарияскири чхай.</verse>
				<verse number="3">И кэрдя́ ёв лачхэ́с дрэ якха́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ дро саро́ адя́кэ, сыр кэрдя́ Дави́до, лэ́скиро дад.</verse>
				<verse number="4">Ёв отпарудя вучипэна́, розмардя́ статулы, вычингирдя дэмбы и харкунэ́ сапэс, савэ́с кэрдя́ Мо́йза, – пал-дова́ со кэ сама долэ́ дывэса́ Израилёскирэ чхавэ́ тхувалякирдэ лэ́скэ и кхардэ́ лэс ‘Нехуштано.’</verse>
				<verse number="5">Ёв патяндыя зоралэ́с дрэ Растэ-Дэвлэ́стэ, Израилёскирэ Дэвлэ́стэ; и ададысавэс, сыр ёв, на сыс машки́р сарэ́ндэ Юдэиякирэ кралье́ндэ и пало́ (после) лэ́стэ и англэды́р лэ́стыр.</verse>
				<verse number="6">И прилипниндя ёв кэ Рай Дэвэ́л, и на отгия́ Лэ́стыр, и ракхця́ Лэ́скирэ припхэныбэна́, савэ́ припхэндя́ Рай-Дэвэ́л Мойза́скэ.</verse>
				<verse number="7">И сыс Рай Дэвэ́л лэ́са усе́нде (везде), и карик ёв на псирдя́, то кэрдя́ ёв годьварэс. И счхудя ґа́мо ёв пэ́стыр Асирия́кирэ крали́стыр, и на яця́ тэ дынаринэ́л лэ́скэ.</verse>
				<verse number="8">Ёв традыя́ Филистимлянэн кэ Газа и дрэ ла́кирэ ме́жы пир рига́, ракхибнарьякирэ вучардятыр (башнятыр) кэ фо́ро зоралэ́ тыноса.</verse>
				<verse number="9">Пэ шта́рто бэрш, сыр лыя́ тэ кралинэ́л Езэки́я, дрэ саво́ сыс пэ эфта́то бэрш Осияскиро, Иласкирэ-чхавэ́скиро, Израилёскирэ крали́скиро, гия́ Салманасаро, Асирия́киро кхенинго, пэ Сама́рия и обчхудя́ халадыбнаса ла.</verse>
				<verse number="10">И лыя́ ла пирда́л трин бэрш. Пэ шо́вто бэрш Езэкия́скиро, саво́ сыс пэ еня́то бэрш Осияскиро, Израилёскирэ-крали́скиро, Асирийцы лынэ́ Сама́рия.</verse>
				<verse number="11">И пиричхудя тэ дживэ́н Асирия́киро кра́ли Израильтянэ́н дрэ Асирия, и мэкця́ лэн тэ дживэ́н кэ Халахо и дро Хаворо, пашы́л рэка (лэнь) Гозана, и дрэ Мидиякирэ фо́рья.</verse>
				<verse number="12">Пал-дова́, со ёнэ на шундлэ́ пэ́скирэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири зан (глос), и пиригинэ́ Заве́то Лэ́скиро, саро́, со припхэндя́ лэ́нгэ Мо́йза (Моисеё), Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро писха́ри; ёнэ и на шундлэ́, и на сполниндлэ.</verse>
				<verse number="13">Пэ дэшуштарто бэрш Езэкия́скиро крали́скиро, гия́ Сенахиримо, Асирия́киро кра́ли, проти сарэ́ндэ Юда́скирэ фо́рья зоралэ́ тынэ́нца и лыя́ лэн.</verse>
				<verse number="14">И бичхадя́ Езэки́я, кра́ли Юдэя́киро, кэ кра́ли Асирия́киро дро Лахизо тэ пхэнэ́л: “Банго́ мэ сом; отджа ма́ндыр; со чхувэ́са пэ ма́ндэ, дова́ мэ отда́ва.” И чхудя́ кра́ли Асирия́киро пэ Езекиястэ, Юдэя́кирэ крали́стэ триншэла́ шэ́кели руп и трия́нда шэ́кели сувнака́й.</verse>
				<verse number="15">И отдыя́ Езэки́я саро́ руп, саво́ латхяпэ дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр и дрэ пираля́ крали́скирэ кхэрэ́скиро.</verse>
				<verse number="16">Дрэ долэ́ дывэса́ злыя́ Езэки́я сувнака́й Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ Кхэрэскирэ вударэндыр и стылбэнгирэ вударэндыр, савэ́ сувнакунякирдя Езэки́я, Юдэя́киро кра́ли, и отдыя́ лэс Асирия́кирэ крали́скэ.</verse>
				<verse number="17">И бичхадя́ Асирия́киро кра́ли Тартанос, и Рабсарисос, и Рабсакос Лахисостыр кэ кра́ли Езэки́я бутэ́ халадэнца дрэ Ерусалимо. И гинэ́, и явнэ́ ёнэ кэ Ерусалимо; и гинэ́, и явнэ́, и тэрдинэ́ пашы́л панескиро пролыджиибнытко (водопроводо) упратунэ вэндэрья́тыр (прудостыр), саво́ сыс пэ дром кэ фэ́лда, кай парнякирэнас похтана.</verse>
				<verse number="18">И кхардэ́ ёнэ крали́с. И выгия́ кэ ёнэ Елиакимо, Хелкииноскиро чхаво́, фэлятинякиро/колово́скиро (дворцоскиро) барыдыро́, и Се́вна, лыла́-чхиныбнаскиро (писцо), и Иоахо, Асафоскиро чхаво́, канцэляри.</verse>
				<verse number="19">И пхэндя́ лэ́нгэ Рабсако: “Пхэнэ́н Езэкияскэ: ‘Адя́кэ ракирэ́ла кра́ли баро́ Асирия́киро кра́ли: сави́ исын наде́я, пэ сави́ ту розгинэса (саво́ дава́ исын тыро́ лачхо́ ужакирибэ́н, пэ саво́ ту допатяса).</verse>
				<verse number="20">Ту ракирдян екх чхучэ́ (пуста) лава́: ваш марибэ́н трэй годыпэ́н и зор. Какана́, пэ конэ́стэ ту чхувэ́са наде́я, со отгиян ма́ндыр?</verse>
				<verse number="21">Ѓа́да, ту думинэса тэ рикирэспэ пал Еги́пто, дава́ дэсто́ пхагирдо́, саво́, ко́ли кон явэ́ла тэ рикирэлпэпэ пал лэ́стэ, адолэ манушэ́скэ заджа́ла ёв (дэсто́) лэ́скэ дро васт и пропхусавэла лэс. Дава́ исын фарао́но, Египто́скиро кра́ли, ваш сарэ́нгэ, кон чхувэ́ла наде́я пэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="22">А ко́ли тумэ́ пхэнэ́на ма́нгэ: ‘Пэ Растэ-Дэвлэ́стэ амарэстэ амэ чхуваса наде́я,’ тэды ци пэ долэстэ, савэскирэ вучипэна́ и алтарья отпарудя Езэки́я, и пхэндя́ Юда́скэ и Ерусалимоскэ: Анги́л дава́ е́кх алта́рё (жэртвенико) мангэ́нпэ дрэ Ерусалимо?</verse>
				<verse number="23">И адяка заджа́ дрэ доракирибэ́н совлахаса мирэ́ хула́са Асирия́кирэ крали́са; мэ да́ва ту́кэ дуй тысёнцы грэн, ци ту могинэ́са тэ дорэсэс пэ́скэ манушэ́н, савэ́ бэшэна уклистэ́ пэ лэ́ндэ?</verse>
				<verse number="24">Сыр ту́кэ тэ пиризорьякирэс (тэ здолинэс) и екхэ́с шэралэс мирэ́ хула́скирэ тыкнэдыршонэндыр дынари́с? И ту чхувэ́са наде́я пэ Еги́пто ваш вурдына́ и грэнгэ?</verse>
				<verse number="25">Пир саро́ акана́, нау́што мэ би Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ лавэскиро гиёмас пэ дава́ штэ́то, соб (кай) тэ хасякира́в лэс? Рай Дэвэ́л пхэндя́ ма́нгэ: ‘Джа́ пэ дая́ пхув, и хасякир ла.’”</verse>
				<verse number="26">И пхэндя́ Елиакимо, Хелкииноскиро чхаво́, и Се́вна [Шэбна-ю.о.], и Иоахо Рабсакоскэ: “Ра́кир писхарье́нгэ тырэнгэ пир арамеитко чиб, пал-дова́ со ґалёваса амэ, а на ра́кир амэ́нца пир юды́тко чиб дрэ саро́ шуныбэ́н манушэ́нгиро, савэ́ исын пэ ва́нта.”</verse>
				<verse number="27">И пхэндя́ лэ́нгэ Рабсако: “Нау́што е́кх кэ тыро́ хула́й и кэ ту бичхадя́ ман хула́й миро тэ пхэна́в далэ́ лава́? Над, адя́кэ-паць и кэ мануша́, савэ́ исын бэштэ́ пэ ва́нта, соб (кай) тэ хан нажужыпэн пэ́скиро и тэ пьен мутыра пэ́скирэ тумэ́нца.”</verse>
				<verse number="28">И уштыя́ Рабсако, и пхэндя́ сарэ́нгэ зоралэ́ заня́са пир юды́тко, и ракирдя́, и пхэндя́: “Шунэ́н лав барэ́ крали́скиро, Асирия́кирэ-крали́скиро!</verse>
				<verse number="29">Адя́кэ ракирэ́ла кра́ли: ‘Мэк тэ на хохавэ́л тумэн Езэки́я, пал-дова́ со ёв на могинэ́ла тумэн тэ зракхэ́л мирэ́ вастэ́стыр.’</verse>
				<verse number="30">И мэк тэ на дэл наде́я тумэ́нгэ Езэки́я Ра́са Дэвлэ́са, ракири́: ‘Зракхэ́ла амэн Рай Дэвэ́л, и на явэ́ла дава́ фо́ро отдыно́ дрэ Асирия́кирэ-крали́скирэ васта́.’</verse>
				<verse number="31">На шунэ́н Езэкияс. Пал-дова́ со адя́кэ ракирэ́ла Асирия́киро кра́ли: ‘Кэрэ́н доракирибэ́н (союзо) ма́нца и выджа́н кэ мэ, и мэк кажно (сва́ко) тэ хал му́ри пэ́скирэ-винаградытконэ хрустостыр и инжыро пэ́скиро, и мэк кажно (сва́ко) тэ пьел пани́ пэ́скирэ ґанынгатыр.</verse>
				<verse number="32">Пака мэ ява́ва и лава́ тумэн пэ дасави́-паць пхув, сыр и тумари́ пхув исын, пэ пхув маритко и молитко марэскири и молякири, пэ оливи́тко пхув и пэ авгинэскири пхув, и явэ́на тумэ́ тэ дживэ́н, и на мэрэ́на. На шунэ́н Езэкияс, саво́ хохавэла тумэн, ракири́: ‘Рай Дэвэ́л зракхэ́ла амэн.’</verse>
				<verse number="33">Ци зракхнэ́ дэвлорэ́ манушэ́нгирэ нацые́ндыр, кажно (сва́ко) пэ пэ́скири пхув, Асирия́кирэ-крали́скирэ вастэ́стыр?</verse>
				<verse number="34">Кай исын дэвлорэ́ Емафоскирэ и Арпадоскирэ? Кай исын дэвлорэ́ Сепарваимоскирэ, Енаскирэ и Иваскирэ? Ци зракхнэ́ ёнэ Сама́рия мирэ́ вастэ́стыр?</verse>
				<verse number="35">Кон сарэ́ дэвлорэндыр далэ́ пхувьендыр зракцья пхув пэ́скири мирэ́ вастэ́стыр? Адя́кэ нау́што Рай Дэвэ́л зракхэ́ла Ерусалимо мирэ́ вастэ́стыр?’”</verse>
				<verse number="36">И молчындлэ (сыс штыл) мануша́, и на отпхэндлэ́ лэ́скэ ни лав; пал-дова́ со сыс припхэныбэ́н крали́скиро: на отпхэнэн лэ́скэ.</verse>
				<verse number="37">И явдя́ Елиакимо, Хелкииноскиро чхаво́, фэлатинякиро барыдыро́, и Се́вна, лыла́-чхиныбнаскиро, и Иоахо, Асафоскиро чхаво́, канцэляри (дееписателё), кэ Езэки́я дрэ роскушнэ и́ди, и пирипхэндлэ лэ́скэ лава́ Рабсакоскирэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="19">
				<verse number="1">Ке́ли шундя́ кра́ли Езэки́я дава́, то тэды роскустя пэ́скирэ и́ди, и учхакирдяпэ гонэса дрэ пра́ска (пепло), и гия́ дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр.</verse>
				<verse number="2">И бичхадя́ кра́ли Елиакимос, фэлатинякирэ барыдырэ́с, и Севнас, и пхурэдыршонэ раша́н, учхакирдэн гонэнца дрэ пра́ска, кэ Исаё проро́ко, Амасоскиро чхаво́.</verse>
				<verse number="3">И ёнэ пхэндлэ́ лэ́скэ: “Адя́кэ ракирэ́ла Езэки́я: ‘Дава́ дывэ́с исын дывэ́с ваш ту́га и ваш напхэныбэн и ваш ладжаипэ́н пхаро́, и кало́, и ладжакирдо́; пал-дова́ со догинэ́ тыкнэмаса кэ кула (выгиибэн) дрэ лочови́ (утроба) дае́нгири, а тэ биянэ́л джувля́кэ нанэ зор.</verse>
				<verse number="4">Сашты́ (могинэ́ла) тэ явэ́л, со шунэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, сарэ́ Рабсакоскирэ лава́, савэ́ бичхадя́ Асирия́киро кра́ли, лэ́скиро хула́й, тэ кошэл Дэвлэ́с джидэс и тэ калякирэл лэс лавэ́нца, савэ́ шундя́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́. Пхэн упрэ́ па́тери (моли́тва). Мангпэ пал манушэ́ндэ, савэ́ ячнэ́пэ, савэ́ исын ишчо (инкэ́) джидэ́.”</verse>
				<verse number="5">И явнэ́ дына́рья крали́скирэ Езэкияскирэ кэ Исаё.</verse>
				<verse number="6">И пхэндя́ лэ́нгэ Исаё: “Адя́кэ пхэнэ́н тумарэ́ хула́скэ: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: на дар лавэ́ндыр, савэ́ ту шундя́н, савэ́нца калякирдэ Ман Асирия́кирэ-крали́скирэ дына́рья.</verse>
				<verse number="7">Ѓа́да, Мэ бичхава́ва дрэ лэ́стэ ду́хо (фа́но), и ёв шунэ́ла зан (звесь), и рисёла пэ пэ́скири пхув, и Мэ домарава лэс куртала́са пэ лэ́скири пхув.’”</verse>
				<verse number="8">И рисия́ о Рабсако, и латхя́ Асирия́кирэ крали́с, саво́ мардя́пэ проти Ливна; пал-дова́ со ёв шундя́, со одова́ отгия́ Лахисостыр.</verse>
				<verse number="9">И шундя́ ёв зан (звесь) пал Тиргакостэ, Ефиопиякирэ крали́стэ; сыр лэ́скэ пхэндлэ́: “Ѓа́да, ёв выгия́ тэ марэ́лпэ ту́са.” И нэвэ́с бичхадя́ ёв манушэ́н кэ Езэки́я тэ пхэнэ́н.</verse>
				<verse number="10">“Адя́кэ пхэнэ́н Езекияскэ, Юдэя́кирэ крали́скэ: ‘Мэк тэ на хохавэ́л тут Дэвэ́л тыро́, пэ Савэ́стэ ту рикирэса наде́я, думины: на явэ́ла отдыно́ Ерусалимо дрэ Асирия́кирэ-крали́скирэ васта́.</verse>
				<verse number="11">Хай, ту шундя́н, со кэрдэ́ Асирия́кирэ кра́лья сарэ́ пхувье́нца, чхудэ́ пэ лэ́ндэ прокошыбэна (арманя), – и со, ту зракхэсапэ?</verse>
				<verse number="12">Дэвлорэ́ манушэ́нгирэ, савэ́н роспхагирдэ́ мирэ́ дада́, ци зракхнэ́ лэн? Ци зракхнэ́ ёнэ Гозанос, и Харанос, и Рецэфос, и Еденоскирэ чхавэ́н, савэ́ сыс дрэ Фаласара?</verse>
				<verse number="13">Кай исын кра́ли Емафоскиро, и кра́ли Арпадоскирэ, и кра́ли пэ фо́рья Сепарваимо, Ена и Ива’?”</verse>
				<verse number="14">И лыя́ Езэки́я лыл вастэ́стыр манушэнгирэндыр, савэ́ сыс прибичхадэ, и гиндя (дыя упрэ) лэс, и гия́ дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, и розрискирдя лэс Езэки́я анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро муй.</verse>
				<verse number="15">И мангдя́пэ Езэки́я анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, и ракирдя́: “Раё Дэ́вла, Дэвэ́л Израилёскиро, Саво́ исын бэшто́ пэ херувимы! Ту сан е́кх Дэвэ́л пэ сарэ́ пхувья́кирэ кралипэна́, Ту создыян болыбэ́н и пхув.</verse>
				<verse number="16">Раё Дэ́вла, причху́в кан Тыро́, и шун; откэр, Раё Дэ́вла, якха́ Тырэ́, и ўздыкх, и шун лава́ Сенахиримоскирэ, саво́ бичхадя́ тэ калякирэн Дэвлэ́с джидэс!</verse>
				<verse number="17">Чачипэ́н, о, Раё Дэ́вла, кра́лья Асирия́кирэ роспхагирдэ́ кэ руи́ны манушэ́н и лэ́нгирэ пхувья́.</verse>
				<verse number="18">И чхурдынэ́ лэнгирэн дэвлорэ́ дрэ яг; нэ далэ́ нанэ дэвэла́, а вычхиндлы буты́ манушэ́нгирэ-вастэнгири, кашт и бар; пал-дова́ и хасякирдэ́ лэн.</verse>
				<verse number="19">И какана́, Раё Дэ́вла, Дэвэ́л амаро́, зра́кх амэн лэ́скирэ вастэ́стыр, и мэк тэ джинэ́н сарэ́ пхувья́кирэ кралипэна́, со Ту, Раё Дэ́вла, сан Дэвэ́л Екх.”</verse>
				<verse number="20">Тэ́ньци бичхадя́ Исаё, Амососкиро чхаво́ зан (звесь), кэ Езэки́я тэ пхэнэ́л: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро: Дова́, пал со ту мангдя́пэ Ма́нгэ проти Сенахиримостэ, Асирия́кирэ крали́стэ, Мэ шундём.</verse>
				<verse number="21">Ѓа́да, исын лав, саво́ выпхэндя Рай Дэвэ́л пал лэ́стэ: ‘Подыкхэла вучипна́стыр пэ ту́тэ, и явэ́ла тэ салпэ ту́тыр патывалы́ Сионо́скири чхай; пала́л пал ту́тэ кунинэла шэрэ́са Ерусалимо́скири чхай.</verse>
				<verse number="22">Конэ́с ту калякирдян и прокостян? И пэ конэ́стэ ту ґаздыян зан (глос), и газдыян адя́кэ вучэ́с якха́ пэ́скирэ? Пэ Свэ́нто Израилё?</verse>
				<verse number="23">Пирда́л манушэ́ндэ тырэндэ, савэ́н ту прибичхадян ту калякирдян Рас-Дэвлэ́с, и пхэндя́н: ‘Бутэ́ мирэ́ марибнытконэ́ вурдынэнца мэ гиём упрэ́ пэ бэргэнгиро вучипэ́н, пэ пашварэ Ливаноскирэ, и чингирдём барэ́ лэ́скирэ кипарисы, фэдырша лэ́скирэ кипарисы и явдём пэ са́мо ягороскиро (краёскиро) штэ́то лэ́скиро, дро лэ́скиро унтакиро (садытко) вэшоро.</verse>
				<verse number="24">И ґанадёмпэ мэ и пиём пани́ чу́жо, и мэ вышутькирава Мирэ́-ґэрэнгирэ подэшваса (пирэ́са) сарэ́ Египто́скирэ рэ́ки (лэня́).</verse>
				<verse number="25">Нау́што ту на шундя́н, со Мэ ґарым кэрдём дава́, дрэ ґаратунэ́ дывэса́ придуминдём дава́, а какана́ кэрдём лэ́нгэ, со ту кэрэ́са чхучэ́ фо́рья зоралэ́ тынэ́нца, кэри лэ́ндыр руи́ны.</verse>
				<verse number="26">И мануша́ лэ́нгирэ кэрдэ́пэ бизорья́кирэ, тринскирэнапэ и ячэ́напэ дрэ ладж. Ёнэ ячнэ́ сыр чар пэ фэ́лда и негитко зэлэныбэн, сыр забарино пэ стрэхи (чхакиня́) и пирипэкно маро́ англэды́р, сыр поспеинэла.</verse>
				<verse number="27">Бэшэса ци ту, ци выджаса, ци заджаса Мэ саро́ джино́м (джина́в) и холы́ тыри́ проти Ма́ндэ.</verse>
				<verse number="28">Пал тыри́ холы́ проти Ма́ндэ и пал дова́, со пхутькирибэ́н тыро́ догия́ кэ кана́ Мирэ́, Мэ чхува́ва нанглоро Миро дрэ рутхуня (храпы) тырэ́ и замуздка (цугля) Мирэ́ дрэ муй тыро́, и рискира́ва тут палэ долэ́-паць дромэ́са, савэ́са ту явдя́н.</verse>
				<verse number="29">И ґа́да ту́кэ, Езэки́я, ґерты́к (знаме́ниё): хан дрэ дава́ бэрш, со выбария зяркатыр, сави́ пыя́, и пэ яви́р бэрш – кокоро́ бияныбнаскиро, а пэ три́то бэрш сеинэн и укэдэн, и чхувэ́н дрэ пхув винаграды́тка унты (сады) и хан лэ́нгирэ барьякирдэ́ (пло́ды).</verse>
				<verse number="30">И мануша́, савэ́ ячэ́напэ джидэ́ дрэ Юда́скиро кхэр, кон яця́пэ, ёнэ мэкэ́на нэвэ́с рукх (корнё) тэла́л и янэ́на барьякирдэ (пло́ды) упрэ́.</verse>
				<verse number="31">Пал-дова́ со Ерусалимо́стыр выджа́ла ячаибэ́н, и зракхно Сионоскирэ бэрга́тыр, Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро зэвлыныпэ́н кэрэ́ла дава́.</verse>
				<verse number="32">Палдава́ адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л пал Асирия́кирэ крали́стэ: ‘На заджа́ла ёв дро дава́ фо́ро, и на чхурдэ́ла одори́к марибны́тка бустя́ (стре́лы), и на поджала кэ ёв шчытоса, и на чхувэ́ла вучэ́с проти лэ́стэ вало.</verse>
				<verse number="33">Долэ́-паць дромэ́са, савэ́са ёв явдя́н, тэ рисёс долэ́ дромэ́са ёв рисёла, и дрэ дава́ фо́ро ёв на заджа́ла,’ – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="34">Мэ ява́ва тэ ракхав дава́ фо́ро, соб (кай) тэ зракхэс лэс ваш Пэ́скэ и ваш Давидо́скэ, Мирэ́ писхари́скэ.’”</verse>
				<verse number="35">И акэ, со кэрдя́пэ дрэ дая́ рат: гия́ Янго́ло Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро и мулякирдя́ дрэ Асирия́киро халадыбэ́н шэл охтодэша́ пандж тысёнцы манушэ́н. И уштынэ́ ёнэ пэ зло́ко (пэ ра́нко), и ґа́да, сыс сарэ́ тру́пы.</verse>
				<verse number="36">И скэдыяпэ, и гия́, и рисия́ Сенахиримо, Асирияскиро кра́ли, и дживдя́ кэ Нине́вия.</verse>
				<verse number="37">И ке́ли ёв мангдя́пэ дро кхэр Нисрохоскиро, пэ́скирэ дэвлорэскиро, тэды Адрамеле́хо и Шарецэро, лэ́скирэ чхавэ́, замардэ́ лэс куртала́са, а кокорэ́ нашнэ́ пэ Араратоскири пхув. И яця́ крали́са Асардано, лэ́скиро чхаво́, пэ штэ́то лэ́скиро.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="20">
				<verse number="1">Дрэ долэ́ дывэса́ занасвалыя о Езэки́я кэ мэрибэ́н; и явдя́ кэ ёв Исаё, Амососкиро чхаво́, проро́ко, и пхэндя́ лэ́скэ: “Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: ‘Припхэн со тэ кэрэ́с тырэ́ кхэрэса, пал-дова́ со мэрэ́са ту, и на высастёса.’”</verse>
				<verse number="2">И отрисия Езэки́я пэ́скирэ мо́са кэ ва́нта (сцяна), и мангдя́пэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, ракири́:</verse>
				<verse number="3">“О, Раё Дэ́вла! Пририпир, со мэ псирдём анги́л муй Тыро́ чачунэ́с и чачунэса кэ Ту илэ́са, и кэрдём лачхэ́с дрэ якха́ Тырэ́.” И зарондя Езэки́я зоралэ́с.</verse>
				<verse number="4">Исаё ишчо (инкэ́) на выгия́ форо́стыр, сыр сыс кэ ёв Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав:</verse>
				<verse number="5">“Рисёв и пхэн Езэкияскэ, хула́скэ Мирэ́ манушэнгирэскэ: Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Давидо́скиро, тырэ́ дадэ́скиро: ‘Мэ шундём тыро́ мангипэ́н, дыкхцём тырэ́ ясва. Ѓа́да, Мэ высастякирава тут; пэ три́то дывэ́с ту джа́са дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр.</verse>
				<verse number="6">И дочхувава Мэ кэ тырэ́ дывэса́ дэшупандж бэрш, и вастэ́стыр Асирия́кирэ-кралискирэстыр Мэ зракха́ва тут и дава́ фо́ро, и зракха́ва дава́ фо́ро ваш Пэ́скэ и ваш Давидо́скэ, Мирэ́ писхари́скэ.’”</verse>
				<verse number="7">И пхэндя́ Исаё: “Лэн пучко инжыро.” И лынэ́, и причхудэ кэ чыльча́ко (нарыво); и ёв высастия.</verse>
				<verse number="8">И пхэндя́ Езэки́я Исаёскэ: “Сави́ исын ґерты́к (знаме́ниё), со Рай Дэвэ́л высастякирэла ман, и со мэ джа́ва пэ три́то дывэ́с дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр.”</verse>
				<verse number="9">И пхэндя́ Исаё: “Ѓа́да, ту́кэ исын ґерты́к Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, со рикирэ́ла Рай Дэвэ́л лав, саво́ Ёв пхэндя́: “Анги́л ци тэ проджал зэрья́кэ (тенякэ) пэ дэш ґеруня (ступеньки); ци тэ рисёл пэ дэш ґеруня.”</verse>
				<verse number="10">И пхэндя́ Езэки́я: “Локхэс тенякэ (зэрьякэ) тэ джал анги́л (тэ кхарэлпэ) пэ дэш ґеруня; над, мэк тэ рисёл зэр (тень) палэ пэ дэш ґеруня.”</verse>
				<verse number="11">И кхардя́ зоралэ́с Исаё проро́ко кэ Рай Дэвэ́л, и рискирдя́ зэр (тень) палэ пэ дэш ґеруня (ступеньки), кай ёй змэкэласпэ пир стылба (лесвица) Ахазоскири, пэ дэш ґеруня (ступеньки).</verse>
				<verse number="12">Дрэ долэ́ дывеса бичхадя́ Беродахо Баладано, чхаво́ Баладаноскиро, Вавилоно́скиро кра́ли, лыла́ и почастунко Езэкияскэ; пал-дова́ со ёв шундя́, со Езэки́я сыс насвало́.</verse>
				<verse number="13">Езэки́я, вышундя манушэ́н, савэ́ сыс бичхадэ́ кэ ёв, сыкадя́ лэ́нгэ пираля́ пэ́скирэ, руп и сувнака́й, и ароматытка смо́лы, и дро́га масти, и саро́ арсенало (мардярня) дро пэ́скиро кхэр и саро́, со исыс дрэ тыкнорья и пираля́ лэ́скирэ; на яця́пэ ние́кх предмето (чыса), саво́ тэ на сыкавэ́л бы лэ́нгэ Езэки́я дро пэ́скиро кхэр и дро саро́ пэ́скиро хулаибэн.</verse>
				<verse number="14">И явдя́ Исаё проро́ко кэ кра́ли Езэки́я, и пхэндя́ лэ́скэ: “Со ракирдэ́ адалэ́ мануша́, и каты́р ёнэ явнэ́ кэ ту?” И пхэндя́ Езэки́я: “Дуратунэ пхувья́тыр ёнэ явнэ́, Вавилоно́стыр.”</verse>
				<verse number="15">И пхэндя́ Исаё: “Со ёнэ дыкхнэ́ дрэ тыро́ кхэр?” И пхэндя́ Езэки́я: “Саро́, со исын дрэ кхэр миро, ёнэ дыкхнэ́; на яця́пэ ни екх предмето, саво́ мэ тэ на сыкавав бы лэ́нгэ дрэ тыкнорья мирэ́.”</verse>
				<verse number="16">И пхэндя́ Исаё Езэкияскэ: “Вышу́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав:</verse>
				<verse number="17">‘Ѓа́да, явэ́на дывэса́, и лыно́ явэ́ла саро́, со исын дро кхэр тыро́, и со скэдынэ́ тырэ́ дада́ кэ дава́ дывэ́с, дро Вавило́но; ничы́ на ячэ́лапэ”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="18">“Чхавэ́ндыр тырэндыр, савэ́ явэ́на ту́тыр, савэ́ ту́тыр бияндёна, лэ́на, и явэ́на ёнэ е́внухи дрэ Вавилоно́скирэ-крали́скири фелатин/колов (дворцо).”</verse>
				<verse number="19">И пхэндя́ Езэки́я Исаёскэ: “Лачхо́ исын лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, саво́ ту пхэндя́н.” И ракирдя́ дурэды́р: “Мэк тэ явэ́л рама́нё (миро) и лачхипэ́н дрэ мирэ́ дывэса́!”</verse>
				<verse number="20">Яви́р лав пал Езэкиястэ и пал сарэ́ муршканэ́ рэ́нды лэ́скирэ, и пал дова́, со ёв кэрдя́ вэндэри (прудо) и панитко пролыджиибэн и пролыджия пани́ дро фо́ро, исын зачхиндло́ дрэ бэршы́тка архи́вы пал Юдэя́кирэ кралье́ндэ.</verse>
				<verse number="21">И пасия́ ве́чнэс Езэки́я пэ́скирэ дадэ́нца, и яця́ кралиска Мана́сия, лэ́скиро чхаво́, пэ штэ́то лэ́скиро.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="21">
				<verse number="1">Дэшуду́й бэрш сыс Манасияскэ, ке́ли ёв яця́ крали́са, и пандждэша́ бэрш сыс ёв крали́са дро Ерусалимо; лав лэ́скирэ-да́киро сыс Хефцыба.</verse>
				<verse number="2">И кэрдя́ ёв фуипэ́н дрэ якха́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, кэри пир приме́ро (сыкаибэ́н) магирипэ́н сыр яви́р манушы́тка на́цыи, савэ́н протрадыя Рай Дэвэ́л Израилёскирэ чхавэ́нгирэ мо́стыр.</verse>
				<verse number="3">И нэвэ́с кэрдя́ вучипэна́, савэ́ роспхагирдя́ сарэ́са лэ́скиро дад о Езэки́я, и чхудя́ алта́ри Ваалоскэ, и кэрдя́ дэмбитко вэшоро, сыр кэрдя́ Аха́во, Израилёскиро кра́ли; и мангдя́пэ пэ́скирэ болыбнытконэ халадыбнаскэ, и дынариндя́ лэ́скэ.</verse>
				<verse number="4">И кэрдя́ алта́ри дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, пал саво́ пхэндя́ Рай Дэвэ́л: “Дро Ерусалимо чхува́ва Мэ Миро лав.”</verse>
				<verse number="5">И кэрдя́ ёв алта́ри сарэ́ болыбнытконэ халадыбнаскэ пэ дуй грэды (дворы) Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ Кхэрэскирэ.</verse>
				<verse number="6">И лыджия́ пэ́скирэс чхавэ́с пирда́л яг, и драбакирдя, и човаханякирдя, и залыджыя манушэ́н, савэ́ выкхарэна мулэн и човаханэн пир приме́ты (шпэры); бут кэрдя́ фуипэ́н ёв дрэ якха́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, соб (кай) тэ холякирэл Лэс.</verse>
				<verse number="7">И чхудя́ вычхиндло муй Астартакиро, саво́ кэрдя́ ёв дро кхэр, пал саво́ ракирдя́ Рай Дэвэ́л Давидо́скэ и Соломоно́скэ, лэ́скирэ чхавэ́скэ: “Дро дава́ Кхэр и дро Ерусалимо, саво́ Мэ выкэдыём сарэ́ Израилёскирэ родэндыр, Мэ да́ва лав Миро пэ ве́ко.</verse>
				<verse number="8">И Мэ на да́ва́ буты́р, соб (кай) тэ выджа́л ґэро́й манушэскири Израильтяниноскиро пхувья́тыр, сави́ Мэ дыём лэ́нгирэ дадэ́нгэ, ко́ли екх ёнэ явэ́на тэ причхувэ́н зор тэ кэрэ́н дрэ екх годы́ сарэ́са долэса, со Мэ пхэндём лэ́нгэ, и сарэ́ Законоса, саво́ припхэндя́ лэ́нгэ Миро писха́ри Мо́йза.</verse>
				<verse number="9">Нэ ёнэ на кандынэ́; и затырдыя лэн Мана́сия кэ дова́, со ёнэ кэрдэ́ фуеды́р долэ́ манушытконэ́ нацые́ндыр, савэ́н вымардя Рай Дэвэ́л Израилёскирэ чхавэ́ндыр.</verse>
				<verse number="10">И ракирдя́ Рай Дэвэ́л пирда́л Пэскирэндэ дынарье́ндэ, пророкэ́ндэ, и пхэндя́:</verse>
				<verse number="11">“Пал-дова́, со кэрдя́ Мана́сия, Юдэя́киро кра́ли, дасавэ́ магирипэна, фуеды́р сарэ́стыр долэ́стыр, со кэрдэ́ Аморе́и, савэ́ сыс англэды́р лэ́стыр, и лыджия́ Юдас дро грэ́хо пэ́скирэ идолэнца,</verse>
				<verse number="12">палдава́, – адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро, – ґа́да, Мэ яна́ва дасави́ холы́ пэ Ерусалимо и пэ Юдастэ, пал савэ́стэ, кон шунэ́ла, кудунёла (зазвининэла) дрэ дуй кана́ одолэ́стэ.</verse>
				<verse number="13">И протырдава Мэ пэ Ерусалимо шэло тэ меринэн Самариятыр и отвесо Ахавоскирэ кхэрэ́стыр, и выкхосава Ерусалимо адя́кэ, сыр выкхосэна тахта́й, – выкхосэна и пиририскирэна лэс.</verse>
				<verse number="14">И Мэ отрискирава ячаибэ́н (остатко) Мирэ́ миштыпнаскирэ мератыр, и Мэ отда́ва лэн дрэ лэ́нгирэ вэргэ́нгирэ (врогэнгирэ) васта́, и ёнэ явэ́на тэ откэдэн саро́ лэ́ндыр сарэ́ лэ́нгирэ вэ́рги.”</verse>
				<verse number="15">Палдава́, со ёнэ кэрдэ́ фуипэ́н дрэ якха́ Мирэ́, и холякирдэ Ман долэ́ дывэсэ́стыр, сыр выгинэ́ лэ́нгирэ дада́ Египто́стыр, и кэ дава́ дывэ́с.”</verse>
				<verse number="16">Ишчо прочхудя Мана́сия древа́н бут рат бибангипнаскирэ манушэ́нгиро адя́кэ, со пхэрдякирдя́ лэ́нца Ерусалимо ягоро́стыр кэ яго́ро, буты́р пэ́скирэ грэхостыр, со ёв залыджия́ Юдас дро грэ́хо – тэ кэрэ́л фуипэ́н дрэ якха́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ.</verse>
				<verse number="17">Яви́р лав пал Манасиястэ и пал саро́, со ёв кэрдя́, и пал лэ́скирэ грэ́хи, дро со ёв кэрдя́ грэ́хо, исын зачхиндло́ дрэ бэршы́тка архи́вы пал Юдэя́кирэ кралье́ндэ.</verse>
				<verse number="18">И пасия́ ве́чнэс Мана́сия пэ́скирэ дадэ́нца, и гарадо́ сыс дрэ у́нта (садо) пашы́л кхэр лэ́скиро, дрэ у́нта Узаскири. И яця́ крали́са Амоно, лэ́скиро чхаво́, пэ штэ́то лэ́скиро.</verse>
				<verse number="19">Биш тэ дуй бэрш сыс Амоноскэ, ке́ли ёв яця́ крали́са, и дуй бэрш ёв сыс крали́са дро Ерусалимо; лав лэ́скирэ да́киро сыс Мешуллемеф, Харуцоскири чхай, Ятбатыр.</verse>
				<verse number="20">И кэрдя́ ёв налачхэ́с (фуипэ́н) дрэ якха́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ адя́кэ, сыр кэрдя́ о Мана́сия, лэ́скиро дад.</verse>
				<verse number="21">И псирдя́ долэ́-паць дромэ́са, савэ́са псирдя́ лэ́скиро дад, и дынариндя́ идолэ́нгэ, савэ́нгэ дынариндя́ лэ́скиро дад, и мангдя́пэ лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="22">И ячкирдя́ ёв Рас-Дэвлэ́с, пэ́скирэ дадэнги́рэ Дэвлэ́с, на псирдя́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ дромэ́са.</verse>
				<verse number="23">И счхудэ зракирибэ́н Амоноскирэ дына́рья проти лэ́стэ, и замардэ́ крали́с дро лэ́скиро кхэр.</verse>
				<verse number="24">Нэ мануша́ долэ́-пхувья́кирэ пиримардэ сарэ́н манушэ́н, савэ́ сыс дрэ зракирибэ́н проти крали́стэ Амоностэ; и мануша́ долэ́-пхувья́кирэ чхудэ́ крали́са Иосияс, лэ́скирэ чхавэ́с, пэ штэ́то лэ́скиро.</verse>
				<verse number="25">Яви́р лав пал Амоностэ, со ёв кэрдя́, исын зачхиндло́ дрэ бэршы́тка архи́вы пал Юдеякирэ кралье́ндэ.</verse>
				<verse number="26">И гарадэ́ лэс дрэ лэ́скири копли́ца, дрэ Узаскири у́нта (садо). И яця́ крали́са Иосия, лэ́скиро чхаво́, пэ штэ́то лэ́скиро.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="22">
				<verse number="1">Охто́ (бидуе́нгиро дэш) бэрш сыс Иосияскэ, ке́ли ёв яця́ крали́са, и трияндаекх бэрш ёв сыс крали́са дро Ерусалимо; лав лэ́скирэ-да́киро исыс Иедида, Адаияскири чхай, Боцкафатыр.</verse>
				<verse number="2">И кэрдя́ ёв лачхэ́с дрэ якха́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, и псирдя́ дро саро́ пэ́скирэ-дадэ́скирэ Давидо́скирэ дромэ́са, и на гия́ криг ни пэ чачи́ (право), ни пэ зэ́рво (ле́во) риг.</verse>
				<verse number="3">Пэ дэшуохтото бэрш крали́скирэ Иосияскирэ, бичхадя́ кра́ли Шафанос, Ацалиёскирэ чхавэ́с, Мешуламоскирэ чхавэ́с, лыла́-чхиныбнаскирэс (писцос), дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, пхэни́:</verse>
				<verse number="4">“Джа́ кэ Хелкия, англатуно́ раша́й, мэк ёв тэ пиригинэл руп, саво́ сыс яндло дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, саво́ скэдынэ́ манушэ́ндыр, савэ́ сыс тэрдэ́ пэ ракхибэн, пашы́л прого.</verse>
				<verse number="5">И мэк тэ отдэ́н лэс дрэ васта́ манушэ́нгэ, савэ́ дыкхэнас пал бутя́, савэ́н чхудэ́ кэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, а далэ́ мэк тэ роздэн лэс манушэ́нгэ, савэ́ кэрэ́на буты́ дро Ра́скиро-Дэвлэ́скиро Кхэр, соб (кай) на тэ подкэрэн пхагирибэн кхэрэ́скиро.</verse>
				<verse number="6">Манушэ́нгэ, савэ́ кэрэ́на буты́ вэшэса (кхэра́-кхэрибнаскирэнгэ) и барэ́нца (барунарьенгэ), и савэ́ кэрэ́на ва́нты (сцяны), и соб (кай) тэ кинэн кашта́ и вычингирдэ бара́ ваш Кхэр.</verse>
				<verse number="7">И сы́рбы тэ на пхучэ́н лэ́ндыр отгиныбэн дро руп, саво́ сыс пиридыно дрэ лэ́нгирэ васта́, пал-дова́ со ёнэ кэрэ́нас чачунэ́с.</verse>
				<verse number="8">И пхэндя́ Хелкия, англатуно́ раша́й, Шафаноскэ лыла́-чхиныбнаскирэскэ: “Законоскири лылвари́ мэ латхём (ластём) дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр.” И подыя Хелкия лылвари́ (книга) Шафаноскэ, и ёв гиндя ла.</verse>
				<verse number="9">И явдя́ Шафано, лыла́-чхиныбнаскиро (писцо) кэ кра́ли, и яндя́ крали́скэ отпхэныбэ́н, и пхэндя́: “Писха́рья тырэ́ лынэ́ тырэ́ дына́рья руп, саво́ латхнэ́ (ластнэ) дро Кхэр, и пиридынэ лэс дрэ васта́ манушэ́нгэ, савэ́ дыкхэнас пал бутя́, савэ́н чхудэ́ кэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр.</verse>
				<verse number="10">И роспхэндя́ о Шафано, лыла́-чхиныбнаскиро крали́скэ, ракири́: “Лылвари́ дыя́ ма́нгэ Хелкия, раша́й.” И гиндя ла Шафано анги́л крали́стэ.</verse>
				<verse number="11">Ке́ли шундя́ кра́ли лава́ Законо́скирэ лылварьятыр, то роскустя и́ди пэ́скирэ.</verse>
				<verse number="12">И припхэндя́ кра́ли Хелкияскэ, раша́скэ, и Ахикамоскэ, Шафаноскирэ чхавэ́скэ, и Ахбороскэ, Михеиноскирэ чхавэ́скэ, и Шафаноскэ, лыла́-чхиныбнаскирэскэ, и Асаиёскэ, крали́скирэ дынари́скэ, ракири́:</verse>
				<verse number="13">“Джа́н, мангэ́н Рас-Дэвлэ́с пал ма́ндэ, и пал манушэ́ндэ, и пал сари́ Юдэ́я пал лава́ далэ́ лылварьякирэ, сави́ тумэ́ савья́ латхнэ́ (ластнэ); пал-дова́ со бари исын холы́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири, сави́ захачи́я пэ амэ́ндэ пал дова́, со на шундлэ́ амарэ́ дада́ лава́ далэ́ лылварьякирэ, соб (кай) тэ кэрэ́н адя́кэ-паць, со сыс чхиндло́ амэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="14">И гия́ Хелкия, раша́й, и Ахикамо, и Ахбор, и Шафано, и Асаия кэ Алдама, пророчыца, Шалумоскири джувлы́, Тыквоскирэ-чхавэ́скирэ, Хархасоскирэ чхавэ́скирэ, саво́ ракхця́ и́ди, – дживдя́ ёй кэ Ерусалимо, пэ яви́р квартало, – и ракирдэ́ ла́са.</verse>
				<verse number="15">И ёй пхэндя́ лэ́нгэ: “Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л (Яхва́), Дэвэ́л Израилёскиро: Пхэнэ́н манушэ́скэ, саво́ бичхадя́ тумэн кэ мэ:</verse>
				<verse number="16">‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: Мэ яна́ва холы́ пэ дава́ штэ́то и пэ лэ́скирэ манушэ́ндэ, – сарэ́ лылварьякирэ лава́, сави́ гиндя Юдэя́киро кра́ли.</verse>
				<verse number="17">Пал-дова́, со ёнэ ячкирдэ́ Ман и тхувалякирэна явирэ дэвлорэ́нгэ, соб (кай) тэ холякирэн Ман сарэ́ рэндэ́нца пэ́скирэ вастэнгирэ, то захачи́я холы́ Мири́ пэ дава́ штэ́то, и на мурдёла.’</verse>
				<verse number="18">А Юдэя́кирэ крали́скэ, саво́ бичхадя́ тумэн тэ мангэ́н Рас-Дэвлэ́с, пхэнэ́н: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро, пал лава́, савэ́ ту шундя́н:</verse>
				<verse number="19">Адя́кэ, сыр поковлыя ило́ тыро́, и ту тэлякирдян пэс анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, сыр шундя́н дова́, со Мэ пхэндём пэ дава́ штэ́то и пэ лэ́скирэ манушэ́ндэ, со ёнэ явэ́на дара́са и прокошыбнаса, и ту роскустян и́ди пэ́скирэ, и рондян анги́л Ма́ндэ, тэды и Мэ шундём тут, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="20">Пал дава́, акэ, Мэ чхува́ва тут кэ тырэ́ дада́, и ту явэ́са чхудо дрэ копли́ца тырэ́ раманёса (миро́са), и на дыкхэ́на тырэ́ якха́ саро́ дова́ фуипэ́н, савэ́ Мэ яна́ва пэ дава́ штэ́то.’” И яндлэ́ ёнэ крали́скэ отпхэныбэ́н.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="23">
				<verse number="1">И бичхадя́ кра́ли, и скэдынэ́ кэ ёв сарэ́н Юдэякирэн и Ерусалимо́скирэ пхурыдырэн.</verse>
				<verse number="2">И гия́ кра́ли дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, и сарэ́ Юдэя́кирэ мануша́ и сарэ́ мануша́ Ерусалимо́скирэ лэ́са, и рашая́, и проро́ки, и сарэ́ мануша́, тыкнэстыр кэ баро́, и гиндя дро шуныбэ́н (дыя упрэ) сарэ́ Заветоскирэ лылварьякирэ лава́, сави́ латхия (ластя) дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр.</verse>
				<verse number="3">Пало́ (после) дова́ кра́ли тэрдия́ пэ вучо́ штэ́то пашы́л сты́лбо (чэботарь) и кэрдя́ анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро муй заве́то – тэ джас пал Растэ-Дэвлэ́стэ и тэ ракхэ́н припхэныбэна́ Лэ́скирэ, и сыкадыибэн отчхакирибэн Лэ́скиро и упхэныбэна́ Лэ́скирэ сарэ́ илэ́стыр и сарэ́ де́стыр, соб (кай) тэ сполнинэн далэ́ Заветоскирэ лава́, савэ́ исын чхиндлэ́ дрэ дая́ лылвари́. И сарэ́ мануша́ загинэ́ дро Заве́то.</verse>
				<verse number="4">И припхэндя́ кра́ли Хелкияскэ англатунэ́ раша́скэ, и явирэ рашангэ, и манушэ́нгэ, савэ́ сыс тэрдэ́ пэ ракхибэн пашы́л прого тэ вылыджан Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ Кхангирья́тыр сарэ́ кхорэ́ (сасу́ды), савэ́ кэрдэ́ ваш Ваало, и ваш Астарта, и ваш саро́ халадыбэ́н болыбнытко, и тэ хачкирэ́н лэн пал Ерусалимо, пэ до́ло Кедроно, и припхэндя́ лэ́нгиро пра́хо тэ отлыджан дро Вефи́лё.</verse>
				<verse number="5">И отчхудя дрэ риг ёв раша́н-жрецэн, савэ́н чхудэ́ Юдэя́кирэ кра́лья, соб (кай) тэ тхувлякирэн пэ вучипэна́ дрэ Юдэя́кирэ фо́рья и пашы́л Ерусалимо, – и савэ́ тхувлякирдэ Ваалоскэ, кхамэскэ, и чхонэскэ, и чэргэне́нгэ, и сарэ́ халадыбнаскэ пэ болыбэ́н.</verse>
				<verse number="6">И вылыджия́ Астарта (свэ́нто дрэ́во) Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ Кхэрэскир пал Ерусалимо, кэ Кедроноскири сы́гно рэ́кица (лэнори́), и схачкирдя́ ла пашы́л Кедроноскири сы́гно рэ́кица (лэнори́), и стрэиндя ла дрэ пра́хо, и чхурдыя́ ла пэ мулы́тка (му́рсы), кай гарадэ́ сарэ́ мануша́.</verse>
				<verse number="7">И роспхагирдя́ ёв кхэра́ биладжакунэ́-джувле́нгирэ, савэ́ сыс пашы́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скири Кхангири́, кай джувля́ кхудэ́ и́ди ваш Астарта.</verse>
				<verse number="8">И вылыджия́ сарэ́н раша́н-жрецэн Юдэя́кирэ форье́ндыр, и магирдя вучипэна́, пэ савэ́ кэрдэ́ хачкирибэ́н, Геватыр кэ Вирса́вия, и роспхагдя вучипэна́ анги́л по́рта, – доя́, сави́ пашы́л загиибэ́н дрэ по́рта Исусо́скири, кон сыс форо́скиро барыдыр, и доя́, сави́ сыс пэ зэ́рво (ле́во) риг пашы́л форо́скири по́рта.</verse>
				<verse number="9">Кэ саро́ рашая́ пэ вучипэна́ на яндлэ́ свэ́нта дыибэна́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пэ алта́рё Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро дро Ерусалимо, пресна марикля ханэ́ кхэтанэ́ пэ́скирэ пшалэ́нца.</verse>
				<verse number="10">И магирдя ёв Тофето, со исын пэ Еномоскирэ-чхавэ́нгиро до́ло, соб (кай) нико́н тэ на пролыджал чхавэ́с пэ́скирэс и чха пэскирья́ пирда́л яг Молохоскэ.</verse>
				<verse number="11">И отпарудя грэн, савэ́н чхудэ́ Юдэя́кирэ кра́лья кхамэскэ анги́л загиибэ́н дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр пашы́л шту́бы Нефанэ-Мелехоскирэ, кон сыс скопцо (е́внухо), со сыс дрэ Фаруима, марибны́тка вурдына́ кхамэскэ схачкирдя́ яга́са.</verse>
				<verse number="12">И алта́ри пэ штубакири стрэ́ха (чхаки́н) Ахазовоскири, савэ́ кэрдэ́ Юдэя́кирэ кра́лья, и алта́ри, савэ́ кэрдя́ Мана́сия пэ дуй грэды (дворы) Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ Кхэрэскирэ, роспхагирдя́ кра́ли Иосия, и мэкця́ тэлэ́ одотхы́р, и чхурдыя́ пра́хо лэ́нгиро дрэ Кедроноскири сы́гно рэ́кица (лэнори́).</verse>
				<verse number="13">И вучипэна́, савэ́ сыс анги́л Ерусалимо, пэ чачи́ риг Оливитконэ бэрга́тыр, савэ́ кэрдя́ Соломо́но, Израилёскиро кра́ли Астартакэ, джунгалыпэ́н Сидоноскиро, и Хамососкэ, джунгалыпэ́н Моавитоскиро, и Милхомоскэ, джунгалыпэ́н Амонитоскиро, магирдя кра́ли.</verse>
				<verse number="14">И пхагирдя́ екх пал екх статулы, и вычингирдя дэмбы вычхиныбнаса, и пхэрдякирдя́ лэ́нгиро штэ́то манушэ́нгирэ кокалэнца.</verse>
				<verse number="15">Адя́кэ-паць и алта́рё, саво́ сыс дро Вефи́лё, и вучипэ́н, саво́ кэрдя́ Еровоа́мо, Наватоскиро чхаво́, саво́ залыджия́ Израилё дро грэ́хо, – адя́кэ-паць и алта́рё дова́ и вучипэ́н ёв роспхагирдя́, и хачкирдя́ дава́ вучипэ́н, стрэиндя дро пра́хо, и схачкирдя́ дэмбы вычхиныбнаса.</verse>
				<verse number="16">И подыкхця́ Иосия, и дыкхця́ мулытка (мурсы), савэ́ сыс одо́й пэ бэ́рга, и бичхадя́, и лыя́ кокалы́ мо́ґилкэндыр, и хачкирдя́ пэ алта́рё, и магирдя лэс пир Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав, саво́ ракирдя́ анги́л сарэ́ндэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро ману́ш, саво́ ангилпхэндя (пророчындя) далэ́ дывэса́.</verse>
				<verse number="17">И пхэндя́ Иосия: “Со дава́ за помнико (обелиско), саво́ мэ дыкха́ва?” И пхэндлэ́ лэ́скэ форо́скирэ мануша́: “Дава́ исын Дэвлэ́скирэ-манушэскири копли́ца, саво́ явэ́лас Юдэя́тыр, и саво́ дыя́ тэ джинэ́л пал дова́, со ту кэрэ́са пэ алта́рё Вефилёскиро.</verse>
				<verse number="18">И пхэндя́ ёв: “Ячкирэн лэс дро рама́нё (миро); нико́н тэ на чилавэл лэ́скирэ кокалы́?” И зракхнэ́ кокалы́ лэ́скирэ и пророкоскирэ кокалы́, саво́ сыс Самариятыр.</verse>
				<verse number="19">Адя́кэ-паць и сарэ́ мангипнытка штэ́ты вучипнаскирэ дрэ Самариякирэ фо́рья, савэ́ кэрдэ́ Израилёскирэ кра́лья, холякири Рас-Дэвлэ́с, роспхагирдя́ Иосия, и кэрдя́ лэ́нца дова́-паць, со кэрдя́ ёв дро Вефи́лё.</verse>
				<verse number="20">И запхусадя ёв сарэ́н раша́н-жрецэн вучипнаскирэн, савэ́ одо́й сыс, пэ алта́ри, и хачкирдя́ манушэ́нгирэ кокалы́ пэ лэ́ндэ, – и рисия́ дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="21">И припхэндя́ кра́ли сарэ́ манушэ́нгэ, пхэни/ы: “Кэрэ́н Патради́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ тумарэскэ, сыр исын чхиндло́ дрэ дая́ заветоскири лылвари́.”</verse>
				<verse number="22">Пал-дова́ со на сыс кэрды дасави́ Патради́ сэндарье́нгирэ дывэсэ́ндыр, савэ́ сэндякирдэ Израилё, и дрэ сарэ́ дывэса́ Израилёскирэ кралье́нгирэ и Юдэя́кирэ-кралье́нгирэ.</verse>
				<verse number="23">А пэ дэшуохтото бэрш крали́скирэ Иосияскирэ сыс кэрды доя́ Патради́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="24">И манушэ́н, савэ́ выкхарэна мулэн, и човаханэн пир приме́ты, и кхэри́тка и́долы, и и́долы, и сарэ́ брыткимы, савэ́ явнэ́ пэ Юдэякири пхув и дро Ерусалимо, вытрадыя́ и розмардя́ Иосия, соб (кай) тэ кэрэ́л саро́ пир лава́ Законо́скирэ, савэ́ исын зачхиндлэ́ дрэ лылвари́, сави́ латхья (ластя) Хелкия, раша́й, дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр.</verse>
				<verse number="25">Адасавэс, сыр ёв, на сыс крали́с англэды́р лэ́стыр, саво́ тэ рисёлас кэ Рай Дэвэ́л сарэ́ пэ́скирэ илэ́са, и сарэ́ де́са пэскирэса, и сарэ́ пэ́скирэ зорье́нца, пир саро́ Мойза́скиро Зако́но; и пало́ (после) лэ́стэ на тэрдия́ адасаво́ сыр ёв.</verse>
				<verse number="26">Усае́кх Рай Дэвэ́л на отчхудя Пэ́скири бари холы́, савья́са захачи́я холы́ Лэ́скири на Юдастэ пал сарэ́ тэлякирибэна, савэ́нца холякирдя Лэс Мана́сия.</verse>
				<verse number="27">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л: “Юдас отчхурдава Мэ Мирэ́ мо́стыр, сыр отчхурдыём Мэ Израилё, и отрискирава дава́ фо́ро Ерусалимо, саво́ Мэ выкэдыём, и Кхэр, пал саво́ Мэ пхэндём: ‘Явэ́ла лав Миро одо́й.’”</verse>
				<verse number="28">Яви́р лав пал Иосиястэ и пал саро́, со ёв кэрдя́, исын зачхиндло́ дрэ бэршы́тка архи́вы пал кралье́ндэ Юдэя́тыр.</verse>
				<verse number="29">Дрэ сарэ́ лэ́скирэ дывэса́ гия́ фарао́но Нехао, о Египто́скиро кра́ли, проти Асирия́кирэ крали́стэ, пэ рэка (лэнь) Евфрато. И выгия́ кра́ли Иосия проти лэ́скэ, и одова́ замардя́ лэс дро Мегидоно, ке́ли дыкхця́ лэс.</verse>
				<verse number="30">И лэ́скирэ писха́рья лыджинэ́ лэс мулэс Мегидоностыр, и яндлэ́ лэс дро Ерусалимо, и гарадэ́ лэс дрэ лэ́скири копли́ца. И лынэ́ мануша́ долэ́ пхувья́тыр Иоахазос, Иосияскирэ чхавэскири, и помакхнэ лэс и чхудэ́ лэс крали́са заме́ст лэ́скирэ-дадэ́стэ.</verse>
				<verse number="31">Биш тэ трин бэрш сыс Иоахазоскэ, ке́ли ёв яця́ крали́са, и трин чхона́ ёв сыс крали́са дро Ерусалимо; лав лэ́скирэ-да́киро сыс Хамуталь, Еремеёскири чхай, Ливнатыр.</verse>
				<verse number="32">И кэрдя́ ёв фуипэ́н дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ якха́ дро саро́ адя́кэ, сыр кэрдэ́ лэ́скирэ дада́.</verse>
				<verse number="33">И зарикирдя лэс фарао́но Нехао дрэ Ривла, пэ Емафоскири пхув, соб (кай) ёв тэ на кралинэ́л дро Ерусалимо, – и чхудя́ штрафо пэ пхув шэл тала́нты руп и таланто сувнака́й.</verse>
				<verse number="34">И чхудя́ крали́са фарао́но Нехао Елиакимос, Иосия́скиро чхавэ́с, пэ штэ́то заме́ст Иосия́скиро, лэ́скирэ-дадэ́стэ, и парудя лэ́скиро лав пэ Иоакимостэ; Иоахазос лыя́ и отлыджия лэс дро Еги́пто, кай ёв и мыя́.</verse>
				<verse number="35">Ёв лэлас и руп и сувнака́й и дэ́лас Иоакимо фараоно́скэ: ёв кэрдя́ тими́н пхувьякэ кажнонэ́ манушэ́стыр пхувья́тыр пир пэ́скири тими́н ваш дова́, соб (кай) тэ отдэ́л фараоно́скэ Нехаоскэ.</verse>
				<verse number="36">Биш тэ пандж бэрш сыс Иоакимоскэ, ке́ли ёв яця́ крали́са, и дэшуекх бэрш сыс ёв крали́са дро Ерусалимо; лав лэ́скирэ-да́киро сыс Зебуда, Федаияскири чхай, Руматыр.</verse>
				<verse number="37">И кэрдя́ ёв налачхэ́с дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ якха́ дро саро́ адя́кэ, сыр кэрдэ́ лэ́скирэ дада́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="24">
				<verse number="1">Дрэ лэ́скирэ дывэса́ гия́ пэ лэ́стэ Навуходоносо́ро, Вавилоно́скиро кра́ли, и кэрдя́пэ Иоакимо вужло лэ́скэ пэ трин бэрш, нэ пало́ дова́ (после) отгия́ лэ́стыр.</verse>
				<verse number="2">И бичхадя́ пэ лэ́стэ Рай Дэвэ́л баро́ кэ дар халадыбэ́н Халдее́нгиро, и халадыбэ́н Сириянэнгиро, и халадыбэ́н Моавитянэнгиро, и халадыбэ́н Амонитянэнгиро, – бичхадя́ лэн пэ Юдастэ, соб (кай) тэ хасякирэ́л лэс пир Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав, саво́ Ёв пхэндя́ пирда́л Пэ́скирэ писхарье́ндэ, пророкэ́ндэ.</verse>
				<verse number="3">Пир упхэныбэ́н Ра́скиро-Дэвлэ́скиро сыс Юдаса дова́, соб (кай) тэ отрискирэл лэс Лэ́скирэ мо́стыр пал грэ́хи Манасия́скирэ, пал саро́, со ёв кэрдя́.</verse>
				<verse number="4">И пал рат, саво́ сыс бибангипнаскиро, саво́ ёв прочхудя, пхэрдякирдя́ Ерусалимо бибангипнаскирэ ратэ́са, Рай Дэвэ́л на закамдя́ лэ́скэ тэ отмэкэ́л.</verse>
				<verse number="5">Яви́р лав пал Иоакимостэ и пал саро́, со ёв кэрдя́ исын зачхиндло́ дрэ бэршы́тка архи́вы пал кралье́ндэ Юдэя́тыр.</verse>
				<verse number="6">И пасия́ ве́чнэс Иоакимо пэ́скирэ дадэ́нца, и яця́ крали́са Иехония (Ехония), лэ́скиро чхаво́, пэ штэ́то лэ́скиро.</verse>
				<verse number="7">Кра́ли Египто́скиро на выгия́ марибна́са буты́р пэ́скирэ пхувья́тыр, пал-дова́ со лыя́ кра́ли Вавилоно́скиро саро́, Египто́скирэ сыгнонэ рэкицатыр (лэнорьятыр) кэ рэка (лэнь) Евфрато, со сыс Египто́скирэ-крали́скири.</verse>
				<verse number="8">Дэшуохто бэрш сыс Ехонияскэ, ке́ли ёв яця́ крали́са, и трин чхона́ сыс крали́са дро Ерусалимо; лав лэ́скирэ да́киро сыс Нехушта, Елнафаноскири чхай, Ерусалимо́стыр.</verse>
				<verse number="9">И кэрдя́ ёв фуипэ́н дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ якха́ дро саро́ адя́кэ, сыр кэрдя́ лэ́скиро дад.</verse>
				<verse number="10">Дрэ долэ́ дывэса́ подгинэ́ писха́рья Навуходоносороскирэ, Вавилоно́скирэ-крали́скирэ, кэ Ерусалимо, и облынэ (обчхудэ) трусця́л (кругом) халадыбнаса фо́ро.</verse>
				<verse number="11">И явдя́ Навуходоносо́ро, Вавилоно́скиро кра́ли, кэ фо́ро, ке́ли лэ́скирэ писха́рья обчхувэнас лэс трусця́л (кругом).</verse>
				<verse number="12">И выгия́ Ехония, Юдэя́киро кра́ли, кэ Вавилоно́скиро кра́ли, ёв и дай лэ́скири, и дына́рья лэ́скирэ, и тхага́рья лэ́скирэ, и евнухи (скопцы) лэ́скирэ, и лыя́ лэн Вавилоно́скирэ кра́ли дро пле́но пэ охто́то (бидуе́нгиро дэ́што) бэрш пэ́скирэ кралипнаскиро.</verse>
				<verse number="13">И вылыджия́ ёв одотхы́р сарэ́ кучипэна Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ Кхэрэскир и барвалыпэ́н крали́скирэ кхэрэ́скиро; и пхагирдя́, сыр выпхэндя Рай Дэвэ́л, сарэ́ сувнакунэ́ кхорэ́ (сасу́ды), савэ́ о Соломо́но, Израилёскиро кра́ли, кэрдя́ дрэ Кхангири́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири.</verse>
				<verse number="14">И выбичхадя саро́ Ерусалимо, и сарэ́н тхагарье́н, и сарэ́н муршканэн халадэ́н, – дэш тысёнцы сыс выбичхадэ, – и сарэ́н кхэра́-кэрибнаскирэн (плотникэн) и фаурнарьен (пэталэнгирэн, кузнецэн); никонэ́с на яця́пэ, апри́ч чорорэ́ манушэ́ндэ пэ доя́ пхув.</verse>
				<verse number="15">И пиричхудя ёв тэ дживэ́л Ехонияс дро Вавило́но; и кралискирья да, и крали́скирэ джувле́н (ромнен), и лэ́скирэ скопцэн, и ёв зоралэн отлыджия ёв, сыр пленнонэн Ерусалимо́стыр дро Вавило́но.</verse>
				<verse number="16">И сарэ́ халадэ́н гиныбнаса эфта́ тысёнцы манушэ́н, и графарьен (спецэн тэ рисынэн) и спецэн тэ ґаздэ́н кхэра́ тысёнцо, сарэ́н муршканэн, савэ́ псирдэ́ пэ марибэ́н, залыджия́ Вавилоно́скиро кра́ли дро пле́но тэ дживэ́н кэ Вавило́но.</verse>
				<verse number="17">И чхудя́ Вавилоно́скиро кра́ли Матфанияс крали́са, какэс Ехониияскирэс, пэ штэ́то лэ́скиро, и парудя лэ́скиро лав пэ Сэдэки́я.</verse>
				<verse number="18">Биш тэ екх бэрш сыс Сэдэкияскэ, ке́ли ёв яця́ крали́са, и дэшуекх бэрш ёв сыс крали́са дро Ерусалимо; лав лэ́скирэ да́киро сыс Хамуталь, Еремеёскири чхай, Ливнатыр.</verse>
				<verse number="19">И кэрдя́ ёв налачхэ́с дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ якха́ дрэ саро́ адя́кэ, сыр кэрдя́ Иоакимо.</verse>
				<verse number="20">Бари холы́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири сыс пэ Ерусалимо и пэ Юдастэ кэ дова́, со Ёв отрискирдя лэн Пэ́стыр. И отчхудя пэс Сэдэки́я Вавилоно́скирэ крали́стыр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="25">
				<verse number="1">Пэ еня́то (биекхэ́скиро дэ́што) бэрш пэ́скирэ кралипнаскэ, дро дэ́што чхон, дрэ дэ́што-чхонэ́скиро дывэ́с, явдя́ о Навуходоносо́ро, Вавилоно́скиро кра́ли, сарэ́ пэ́скирэ халадэнца кэ Ерусалимо, и залыя лэс, и кэрдя́ трусця́л (кругом) лэ́стэ рово (хохо́й).</verse>
				<verse number="2">И сыс фо́ро дрэ осада кэ дэшупэрво бэрш Сэдекияскиро.</verse>
				<verse number="3">Пэ еня́то дывэ́с чхонэ́скиро яця́ барэды́р бокх дро фо́ро, и на сыс маро́ пхувья́кирэ манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="4">И лыно́ сыс фо́ро, и праста́ндынэ сарэ́ халадэ́ раты́ пир дром кэ по́рта, машки́р дуй ва́нты, со сыс пашы́л крали́скири у́нта (садо); Халде́и сыс тэрдэ́ трусця́л фо́ро, и кра́ли гия́ дромэ́са, кэ лошчы́на (равнина).</verse>
				<verse number="5">И традынэпэ Халдеенгирэ халадэ́ пал крали́стэ, и дотрадынэ лэс пэ Ерихоноскирэ лошчыны, и сарэ́ лэ́скирэ халадэ́ нашнэ́ лэ́стыр.</verse>
				<verse number="6">И лынэ́ крали́с, и лыджинэ́ лэс кэ Вавилоно́скиро кра́ли дрэ Ривла: и кэрдэ́ пэ лэ́стэ сэ́ндо.</verse>
				<verse number="7">И Сэдэкияскирэ чхавэ́н запхусадэ анги́л лэ́скирэ якха́; а кокорэскэ Сэдекияскэ выпхусадэ якха́, закуиндлэ лэс састырэнца, и лыджинэ́ лэс дро Вавило́но.</verse>
				<verse number="8">Пэ па́нджто чхон, пэ эфтатонэ-чхонэ́скиро дывэ́с, (саво́ сыс дро дэшуенято бэрш Навуходоносороскиро), явдя́ Навузардано, писха́ри Вавилоно́скиро крали́скиро манушэ́нгирэ-ракхибнарье́нгиро барыдыро́, Вавилоно́скиро крали́скиро дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="9">И схачкирдя́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр и крали́скиро кхэр; и сарэ́ кхэра́ дро Ерусалимо, и сарэ́ барэ́ кхэра́ хачкирдя́ яга́са.</verse>
				<verse number="10">И ва́нты трусця́л (кругом) Ерусалимо роспхагирдэ́ Халдеёскирэ халадэ́, савэ́ сыс тэл барыдырэстэ пэ ракхибнарье́ндэ.</verse>
				<verse number="11">И яви́р мануша́, савэ́ ячнэ́пэ дро фо́ро, савэ́ пиригинэ́ кэ Вавилоно́скиро кра́ли, и яви́р простонэ манушэ́н выбичхадя Навузардано, барыдыро́ ракхибнарье́нгиро.</verse>
				<verse number="12">Екхэ вари-кицы́ одолэ́ чорорэ́ манушэ́н пхувья́тыр ячкирдя́ барыдыр пэ ракхибнарье́ндэ, бутярнэнца дрэ винаградники и пхув тэ пашынэн.</verse>
				<verse number="13">И сты́лбы харкунэ́ (меди́тка), савэ́ сыс пашы́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, и мо́рё (дэрья́в) харкуно, саво́ сыс дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, пхагирдэ́ Халде́и, и лыджинэ́ лэ́нгири харко́ма (медь) дро Вавило́но.</verse>
				<verse number="14">И хор чарэ́ (мыски), и лопаткицы, и чхурья, и роя, и сарэ́ харкунэ́ кхорэ́ (сасу́ды), савэ́ сыс дрэ буты́, ке́ли мангнэпэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Халде́и лынэ́.</verse>
				<verse number="15">И кадилы, и тахтая́ (чашы), савэ́ сыс сувнакунэ́ и со сыс рупуво́, лыя́ барыдыро́ ракхибнарье́нгиро.</verse>
				<verse number="16">Дуй сты́лбы, екх мо́рё (дэрья́в), и прэдки пэ ро́ты (подставки) савэ́ кэрдя́ Соломо́но дро Кхэр Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, – харко́ма дрэ сарэ́ далэ́ предме́ты (чысы́) на сыс важындлэ.</verse>
				<verse number="17">Дэшуохто куня́ вучипэ́н сыс дро екх сты́лбо; вя́нка пэ лэ́стэ сыс харкуны, а вучипэ́н вянкакиро сыс трин куня́, и сетка и гранатытка пхаба́ трусця́л вя́нка – сарэ́ харкунэ́. Дова́-паць и пэ яви́р сты́лбо сеткаса.</verse>
				<verse number="18">И лыя́ барыдыро́ ракхибнарье́нгиро Сераияс, англатунэ́ раша́с, и Цэфанияс, явирэ раша́с, и тринэн, савэ́ сыс тэрдэ́ пэ ракхибэн пашы́л прого.</verse>
				<verse number="19">И форо́стыр лыя́ екхэ скопцос, саво́ сыс барыдыро́ пэ халадэ́ндэ, и панджэ́ манушэ́н, савэ́ сыс тэрдэ́ анги́л крали́скиро муй, савэ́ сыс дрэ фо́ро, и халадэ́нгирэ шэралэс, саво́ зачхинэлас дро халадыбэ́н пхувья́кирэ манушэ́н, и шовдэша́ манушэ́н долэ́-пхувья́кирэ манушэ́ндыр, савэ́ сыс дрэ фо́ро.</verse>
				<verse number="20">И лыя́ лэн Навузардано, барыдыро́ ракхибнарье́нгиро, и лыджия́ лэн кэ Вавилоно́скиро кра́ли дрэ Ривла.</verse>
				<verse number="21">И замардя́ лэн Вавилоно́скиро кра́ли, и мулякирдя́ лэн дрэ Ривла, пэ Емафоскири пхув. И вытрадынэ́ Юдэ́н дро пле́но пэ́скирэ пхувья́тыр.</verse>
				<verse number="22">Пэ манушэ́ндэ, савэ́ ячнэ́пэ пэ Юдэякири пхув, савэ́н ячкирдя́ Навуходоносо́ро, Вавилоно́скиро кра́ли, – пэ лэ́ндэ чхудя́ барыдырэ́са Годолияс, чхавэ́с Ахикамоскирэс, Шафаноскирэс чхавэ́с.</verse>
				<verse number="23">Ке́ли шундлэ́ сарэ́ халадэ́нгирэ барыдыра́, ёнэ и лэ́нгирэ мануша́, со Вавилоно́скиро кра́ли чхудя́ барыдырэ́са Годолияс, то тэды явнэ́ кэ Годолия дрэ Маси́фа, и савэ́: Исмаило, чхаво́ Нефанияскиро, и Еханано, Кареёскиро чхаво́, и Сераия, Танхумефоскиро чхаво́ Нетофафостыр, и Иезания (Езания), Маахитяниноскиро чхаво́, ёнэ и лэ́нгирэ мануша́.</verse>
				<verse number="24">И совлахадя́ Годолия лэ́нгэ и лэ́нгирэ манушэ́нгэ, и пхэндя́ лэ́нгэ: “На дарэ́н тэ явэ́н тэл Халдее́нгири зор, дживэ́н пэ пхув и дынаринэ́н Вавилоно́скирэ крали́скэ, и явэ́ла тумэ́нгэ миштэ́с.”</verse>
				<verse number="25">Нэ пэ эфта́то чхон явдя́ Исмаило, чхаво́ Нефанияскиро, Елишамоскирэ чхавэ́с, крали́скирэ родо́стыр, дэшэ манушэ́нца, и замардя́ Годалияс, и ёв мыя́, и Юдэ́н, и Халдее́н, савэ́ сыс лэ́са дрэ Маси́фа.</verse>
				<verse number="26">И уштынэ́ сарэ́ мануша́, тыкнэстыр кэ баро́, и халадэ́нгирэ барыдыра́, и гинэ́ дро Еги́пто, пал-дова́ со дара́ндынэ Халдее́ндыр.</verse>
				<verse number="27">Дрэ трия́нда эфта́то (битринэ́нгиро дэ́што) бэрш, сыр пиричхудэ тэ дживэ́л Ехонияс, Юдэя́кирэ крали́с дро дэшуявир чхон, пэ биш тэ эфта́то дывэ́с чхонэ́скиро, о Евилмеродахо, Вавилоно́скирэ кра́ли, дро бэрш пэ́скирэ кралипнаскиро, ёв лыджия́ Ехонияс, Юдэя́кирэ крали́с бэшыбнытконэ кхэрэ́стыр.</verse>
				<verse number="28">И ракирдя́ лачхэ́с лэ́са, и чхудя́ троно лэ́скиро вучэды́р кралье́нгирэ тронэндыр, савэ́ сыс лэ́стэ дро Вавило́но.</verse>
				<verse number="29">И парудя Ехония лэ́скирэ бэшыбнытка и́ди, и лэ́стэ ўса́ды (сак) сыс хабэ́н лэ́стэ, дрэ сарэ́ лэ́скирэ джиибна́скирэ дывэса́.</verse>
				<verse number="30">И подрикирибэ́н (харчо) лэ́скиро, подрикирибэ́н ваш лэ́скэ пэ сарэ́ дывэса́, дыно́ сыс лэ́скэ крали́стыр, дывэ́с дро дывэ́с, дрэ сарэ́ лэ́скирэ джиибна́скирэ дывэса́.</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="13">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Адамо, Сифо, Еносо,</verse>
				<verse number="2">Каинано, Малелеило, Иаредо (Яре́до),</verse>
				<verse number="3">Енохо, Мафусало, Ламехо,</verse>
				<verse number="4">Ноё, Симо, Хамо и Иафето (Яфе́то).</verse>
				<verse number="5">Чхавэ́ Иафетоскирэ сыс: Гоме́ро, Магого, Мадаё, Иавано, Фувало, Мешэхо и Фирасо.</verse>
				<verse number="6">Чхавэ́ Гомероскирэ сыс: Аскеназо, Рифато и Фогарма.</verse>
				<verse number="7">Чхавэ́ Иаваноскирэ сыс: Елисо, Фарсисо, Китимо и Доданимо.</verse>
				<verse number="8">Чхавэ́ Хамоскирэ сыс: Хушо, Мицраимо, Футо и Ханаано.</verse>
				<verse number="9">Чхавэ́ Хушоскирэ сыс: Се́ва, Хавила, Савта, Раама и Савте́ха. Чхавэ́ Раамаскирэ сыс: Шэва и Дедано.</verse>
				<verse number="10">Хушостыр бия́ндыя адя́кэ-паць Нимродо: адава́ яця́ пэ́рво зорало́ пэ пхув.</verse>
				<verse number="11">Мицраимостыр бия́ндынэ: Лудимо, Анамимо, Легавимо, Нафтухимо,</verse>
				<verse number="12">Патрусимо, Каслухимо, савэ́стыр выгинэ́ Филистимля́ни, и Кафторимы.</verse>
				<verse number="13">Ханааностыр бия́ндынэ: Сидоно, англатуно́ лэ́скиро, Хе́то,</verse>
				<verse number="14">Евусе́ё, Аморе́ё, Гергесе́ё,</verse>
				<verse number="15">Еве́ё, Арке́ё, Сине́ё,</verse>
				<verse number="16">Арваде́ё, Цэмаре́ё и Хамафе́ё.</verse>
				<verse number="17">Чхавэ́ Симаскирэ сыс: Еламо, Асуро, Арфаксадо, Лудо, Ара́мо, У΄цо, Хуло, Геферо и Мешэхо.</verse>
				<verse number="18">Арфаксадостыр бия́ндыя Сала, Саластыр бия́ндыя Еве́ро.</verse>
				<verse number="19">Еверостыр бия́ндынэ дуй чхавэ́: екхэскиро лав сыс Фале́ко, пал-дова́ со дрэ лэ́скирэ дывэса́ розгия́пэ (розделиндяпэ) пхув сыс росчхуды пэ паша (уладяпэ); лав лэ́скирэ пшалэскиро сыс Иоктано.</verse>
				<verse number="20">Иоктаностыр бия́ндынэ Алмодадо, Шале́фо, Хацармаве́то, Иерахо,</verse>
				<verse number="21">Гадорамо, Узало, Дикло,</verse>
				<verse number="22">Евало, Авимаило, Шэва,</verse>
				<verse number="23">Офиро, Хавило и Иоваво. Сарэ́ адалэ́ сыс чхавэ́ Иоктаноскирэ.</verse>
				<verse number="24">Симо, Арфаксадо, Сала,</verse>
				<verse number="25">Еве́ро, Фале́ко, Рагаво,</verse>
				<verse number="26">Серухо, Нахоро, Фара,</verse>
				<verse number="27">Авра́мо, ёв адя́кэ-паць исын Авраа́мо.</verse>
				<verse number="28">Чхавэ́ Авраамо́скирэ сыс: Исаа́ко и Измаило.</verse>
				<verse number="29">Ѓа́да, исын лэ́нгиро ро́до: англатуно́ Измаилоскиро Наваиофо, пал лэ́стэ Кедаро, Адбее́ло, Мивсамо,</verse>
				<verse number="30">Мишма, Дума, Маса́, Хададо, Фема,</verse>
				<verse number="31">Иетуро, Нафишо и Кедма. Дава́ исын чхавэ́ Измаилоскирэ.</verse>
				<verse number="32">Чхавэ́ Хетуракирэ, наложницатыр Авраамоскирьятыр: ёй бияндя́ Зимранос, Иокшанос, Меданос, Мадианос, Ишбакос и Шуахос. Чхавэ́ Иокшаноскирэ сыс: Шэва и Дедано.</verse>
				<verse number="33">Чхавэ́ Мадианоскирэ сыс: Ефа, Ефе́ро, Ханохо, Авидо и Елдаго. Сарэ́ адалэ́ чхавэ́ сыс Хетуракирэ.</verse>
				<verse number="34">И бия́ндыя Авраамостыр Исаа́ко. Чхавэ́ Исаакоскирэ сыс: Иса́во и Израилё.</verse>
				<verse number="35">Чхавэ́ Исаво́скирэ сыс: Елифазо, Рагуило, Еусо, Егломо и Кореё.</verse>
				<verse number="36">Чхавэ́ Елифазоскирэ сыс: Фемано, Омаро, Цэфо, Гафамо, Кеназо, Амалико.</verse>
				<verse number="37">Чхавэ́ Рагуилоскирэ сыс: Нахафо, Зерахо, Шама и Миза.</verse>
				<verse number="38">Чхавэ́ Сеироскирэ сыс: Лотано, Шовало, Цывеоно, Ана, Дишоно, Ецэро и Дишано.</verse>
				<verse number="39">Чхавэ́ Лотаноскирэ сыс: Хори и Гемамо; а пхэн Лотаностэ сыс Фимна.</verse>
				<verse number="40">Чхавэ́ Шовалоскирэ сыс: Алеано, Манахафо, Евало, Шэфо и Онамо. Чхавэ́ Цывеоноскирэ сыс: Аиая и Ана.</verse>
				<verse number="41">Чхавэ́ Анаскирэ сыс: Дишоно. Чхавэ́ Дишоноскирэ сыс: Хемдано, Ешбано, Ифрано и Херано.</verse>
				<verse number="42">Чхавэ́ Ецэроскирэ сыс: Билгано, Заавано и Акано. Чхавэ́ Дишаноскирэ сыс: Уцо и Арано.</verse>
				<verse number="43">Адалэ́ сыс кра́лья, савэ́ кралиндлэ пэ Эдомоскири пхув, англэды́р, сыр яця́ крали́са пэ Израилёскирэ чхавэ́ндэ: Бэла, чхаво́ Веороскиро, и лав фороскэ лэскирэскэ (Эдомоскирэскэ) – Дингава;</verse>
				<verse number="44">и мыя́ Бэла, и яця́ крали́са пал лэ́стэ Иоваво, чхаво́ Зерахоскиро, Восоратыр.</verse>
				<verse number="45">И мыя́ Иоваво, и яця́ крали́са пал лэ́стэ Хушамо, Феманитянэнтирэ пхувья́тыр.</verse>
				<verse number="46">И мыя́ Хушамо и яця́ крали́са пал лэ́стэ Гададо, чхаво́ Бедадоскиро, саво́ домардя́ Мадианитянэн пэ Моавоскири пхув; лав лэ́скирэ фороскэ сыс Авиво.</verse>
				<verse number="47">И мыя́ Гададо, и яця́ крали́са пал лэ́стэ Самло, Масрекатыр.</verse>
				<verse number="48">И мыя́ Са́уло, и яця́ крали́са пал лэ́стэ Са́уло Реховофостыр, со сыс пашы́л рэка (лэнь).</verse>
				<verse number="49">И мыя́ Са́уло, и яця́ пал лэ́стэ крали́са Баал-Ханано, чхаво́ Ахбороскиро.</verse>
				<verse number="50">И мыя́ Баал-Ханано, и яця́ пал лэ́стэ крали́са Гадаро; лав лэ́скирэ фороскэ сыс Пау; лав лэ́скирэ ромнякэ сыс Мегетавеель, чхай Матредоскири, чхай Мезагавоскири.</verse>
				<verse number="51">И мыя́ Гадаро. И сыс пхурыдыра́ пир Эдо́мо: пхурыдыро Фимна, пхурыдыро Алва, пхурыдыро Иете́фо (Ете́фо),</verse>
				<verse number="52">пхурыдыро Оливе́мо, пхурыдыро Эла, пхурыдыро Пиноно,</verse>
				<verse number="53">пхурыдыро Кеназо, пхурыдыро Фемано, пхурыдыро Мивцаро,</verse>
				<verse number="54">пхурыдыро Магдиило, пхурыдыро Ирамо. Ѓа́да, сыс Идумеякирэ пхурыдыра́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">Ѓа́да, сыс Израилёскирэ чхавэ́: Рувимо, Симеоно, Ле́виё, Юда, Исахаро, Завулоно,</verse>
				<verse number="2">Дано, Ёза (Иосифо), Вениамино, Нефалимо, Гадо и Асиро.</verse>
				<verse number="3">Чхавэ́ Юда́скирэ сыс: Иро, Онано и Сило́мо, – трин бия́ндынэ лэ́стэ Шуевоскирэ чхатыр, Хананеянкатыр. И сыс Иро, англатуно́ Юда́скиро чхаво́, на́лачхо дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ якха́; и Ёв мулякирдя́ лэс.</verse>
				<verse number="4">И Фамарь, лэ́скири бори, бияндя́ лэ́скэ Фаресос и Зарас. Сарэ́н чхавэ́н Юдастэ сыс панджинэ.</verse>
				<verse number="5">Чхавэ́ Фаресоскирэ сыс: Есромо и Хамуло.</verse>
				<verse number="6">Чхавэ́ Зароскирэ сыс: Зимри, Ефано, Емано, Халколо и Да́ро; сарэ́н лэн сыс пандж.</verse>
				<verse number="7">Чхавэ́ Хамрискирэ сыс: Ахаро, саво́ яндя́ би́да пэ Израилё, и саво́ отпарудя совэ́л.</verse>
				<verse number="8">Чхавэ́ Ефаноскиро сыс: Аза́рия.</verse>
				<verse number="9">Чхавэ́ Есромоскирэ, савэ́ бия́ндынэ лэ́стыр: Иерахмеило, Ара́мо и Хелуваё.</verse>
				<verse number="10">Арамостыр бия́ндыя Аминада́во; Аминадавостыр бия́ндыя Наасо́но, Юда́скирэ-чхавэ́нгиро тхага́ри (князё);</verse>
				<verse number="11">Наасоностыр бия́ндыя Соломо́но, Соломоностыр бия́ндыя Воозо;</verse>
				<verse number="12">Воозостыр бия́ндыя Овидо, Овидостыр бия́ндыя Иесе́ё (Есеё);</verse>
				<verse number="13">Есеёстыр бия́ндыя англатуно́ лэ́скиро чхаво́ Елиавасо, яви́р – Амидаво, три́то – Саму,</verse>
				<verse number="14">шта́рто – Нафанаило, па́нджто – Радаё,</verse>
				<verse number="15">шо́вто – Оцэмо, эфта́то – Дави́до.</verse>
				<verse number="16">Пхэня лэ́нгирэ сыс: Саруия и Авиге́я. Чхавэ́ Саруиякирэ сыс: Аве́са, Иоа́во и Азаило, трин.</verse>
				<verse number="17">Авиге́я бияндя́ Амесас; дад Амесаскиро – Иеферо, Измаильтянино.</verse>
				<verse number="18">Халевостыр, кон сыс чхаво́ Есромоскиро, бияндя́ Азува, лэ́скири ромны́, и Ериофа, и ґа́да, сыс лэ́скирэ чхавэ́: Ешэро, Шоваво и Ардоно.</verse>
				<verse number="19">И мыя́ Азува; и лыя́ пэ́скэ Хале́во ромня́ Ефрафа, и ёй бияндя́ лэ́скэ Хурос.</verse>
				<verse number="20">Хуростыр бия́ндыя Уриё, Уриёстыр бия́ндыя Веселиило.</verse>
				<verse number="21">Пало́ дава́ Есромо загия́ кэ чхай Махироскири, Галаадо́скирэ-дадэ́скири, и лыя́ ла, лэ́скэ сыс шовдэша́ бэрш; и ёй бияндя́ лэ́скэ Сегувос.</verse>
				<verse number="22">Сегувостыр бия́ндыя Иаиро, и сыс лэ́стэ биш тэ трин фо́рья пэ Галаадоскири пхув.</verse>
				<verse number="23">Нэ Гесуряни и Сирияни лынэ́ лэ́ндыр гаворэ Иаироскирэ, Кенафо и фо́рья, савэ́ сыс тэл лэ́скири зор – шовдэша́ фо́рья. Сарэ́ далэ́ фо́рья Махироскирэ чхавэ́нгирэ, Галаадо́скирэ дадэ́скирэ.</verse>
				<verse number="24">Сыр Есромо мыя́ дро Халев-Ефрафо, Есромоскири ромны́, Авия́, бияндя́ лэ́скэ Ашхурос, Фекояскирэ дадэ́с.</verse>
				<verse number="25">Чхавэ́ Ерахмеилоскирэ, англатунэ́-Есромоскирэ чхавэ́скирэ сыс: англатуно́ чхаво́ Рамо, пал лэ́стэ Вуно, Оре́но, Оцэмо и Ахия.</verse>
				<verse number="26">Сыс Ерахмеилостэ и яви́р ромны́, лав ла́киро сыс Афара; ёй сыс дай Онамоскири.</verse>
				<verse number="27">Чхавэ́ Рамоскирэ, англатунэ́ Ерахмеилоскирэ чхавэ́скирэ, сыс: Маацо, Иамино (Ямино) и Еке́ро.</verse>
				<verse number="28">Чхавэ́ Онаманоскирэ сыс: Шамаё и Иада (Яда). Чхавэ́ Шамаёскирэ: Надаво и Авишуро.</verse>
				<verse number="29">Лав Авишуроскирэ ромнякэ сыс Авихаиль, и ёй бияндя́ лэ́скэ Ахбанос и Молидос.</verse>
				<verse number="30">Чхавэ́ Надавоскирэ сыс: Селе́до, и Афраимо. И мыя́ Селе́до, на сыс чхавэ́ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="31">Чхаво́ Афаимоскиро сыс: Ишыё. Чхаво́ Ишы΄ёскиро сыс: Шэшано; Шэшаноскиро чхаво́ сыс Ахлаё.</verse>
				<verse number="32">Чхавэ́ Иадоскирэ, Шамаёскирэ пшалэ́скирэ: Иефе́ро и Ионафа́но. Иефе́ро мыя́, на сыс лэ́стэ чхавэ́.</verse>
				<verse number="33">Чхавэ́ Ионафаноскирэ: Пеле́фо и Заза. Далэ́ сыс Иерахмеилоскирэ чхавэ́.</verse>
				<verse number="34">Шэшаностэ на сыс чхавэ́, а екх чхая́. Шэшаностэ сыс писха́ри, Египтянино, лав лэ́скиро сыс Ярха (Иарха);</verse>
				<verse number="35">Шэшано отдыя́ пэскирья́ чха палоро́м Ярхаскэ, пал пэ́скирэ писхаристэ; и ёй бияндя́ лэ́скэ Атаёс.</verse>
				<verse number="36">Атаёстыр бия́ндыя Нафано, Нафаностыр бия́ндыя Завадо;</verse>
				<verse number="37">Завадостыр бия́ндыя Ефлало, Ефлалостыр бия́ндыя Овидо;</verse>
				<verse number="38">Овидостыр бия́ндыя Иеуё (Еуё), Еуёстыр бия́ндыя Аза́рия;</verse>
				<verse number="39">Азариястыр бия́ндыя Хеле́цо, Хелецостыр бия́ндыя Елеасо;</verse>
				<verse number="40">Елеасостыр бия́ндыя Сисмаё, Сисмаёстыр бия́ндыя Салумо;</verse>
				<verse number="41">Салумостыр бия́ндыя Иекамия (Екамия), Иекамиястыр бия́ндыя Елишама.</verse>
				<verse number="42">Чхавэ́ Халевоскирэ, Ерахмеилоскирэ пшалэ́скирэ сыс: Меша, англатуно́ лэ́скиро чхаво́, – ёв сыс Зифаскиро дад; а лэ́стыр бия́ндыя Маре́ша, ёв сыс дад Хевроноскэ.</verse>
				<verse number="43">Чхавэ́ Хевроноскирэ сыс: Коре́ё и Тапуахо, и Реке́мо и Шэма.</verse>
				<verse number="44">Шэмастыр бия́ндыя Рахамо, кон сыс Ёркеамоскиро дад, а Рекемостыр бия́ндыя Шамаё.</verse>
				<verse number="45">Чхаво́ Шамаёскиро сыс: Маоно, а Маоно сыс Беф-Цуроскиро дад.</verse>
				<verse number="46">И Ефа, Халевоскири наложница, бияндя́ Харанос, Моцас и Газезос. И Хараностыр бия́ндыя Газе́зо.</verse>
				<verse number="47">Чхавэ́ Егдаёскирэ (Иегдаёскирэ) сыс: Реге́мо, Иофа́мо, Гешано, Пеле́то, Ефа и Шаафо.</verse>
				<verse number="48">А Маха, яви́р Халевоскири наложница, бияндя́ Шеверос и Фирханос;</verse>
				<verse number="49">ёй адя́кэ-паць бияндя́ Шаафос, Мадманаскирэ дадэ́с, Шэвос, Махбеноскирэ дадэ́с и Гевеёскирэ дадэ́с. Чхай Халевоскири сыс Ахса.</verse>
				<verse number="50">Ѓа́да, сыс чхавэ́ Халевоскирэ: чхаво́ Хуро, англатуно́ Ефрафоскиро; Шовало, Кири́аф-Яримоскиро дад;</verse>
				<verse number="51">Салма, Вифлеемоскиро дад; Харе́фо, Бефгадероскиро дад.</verse>
				<verse number="52">Шовалостэ, Кири́аф-Яримоскирэ (Иаримоскирэ) дадэ́стэ, сыс чхавэ́: Гарое, [Хацы, Галменюхото-р.с.] [Паш Манахитийцэнгири-ю.о.].</verse>
				<verse number="53">Кири́аф-Яримоскирэ кхэри́тка ро́ды (пле́ми): Ифрияни, Футияни, Шумафани и Мидраитяни. Адалэндыр выгинэ́ Цоряни и Ештаоляни.</verse>
				<verse number="54">Чхавэ́ Салмаскирэ исын: Вифлеемляни и Нетофафяни, Иоавовоскирэ-кхэрэ́скири [вя́нка-р.с.] и паш Менухотянэнгиро-Цоряни,</verse>
				<verse number="55">и Соферийцэнгирэ кхэри́тка ро́ды (пле́ми) (ёнэ сыс пиричхиныбнаскирэ/писари), савэ́ дживдэ́ кэ Иабе́цо, Тире́йцы, Шиме́йцы, Сухайцы: адалэ́ исын Кинеяни, савэ́ выгинэ́ Хамафостыр, Бетрехавоскирэ дадэ́стыр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">Чхавэ́ Давидо́скирэ, савэ́ бия́ндынэ лэ́стыр дро Хевро́но, сыс: англатуно́ чхаво́-Амноно, Ахиноаматыр Изреелитянкатыр; яви́р – Далуия [Дание́лё-ю.о.], Авигеятыр Кармилитянкатыр;</verse>
				<verse number="2">три́то – Авесало́мо, Маахиякиро чхаво́, Фалмаёскирэ-чхакирэ, Гесуроскирэ крали́скирэ; шта́рто – Адония, Агифаскиро чхаво́;</verse>
				<verse number="3">па́нджто – Сафатия, Авиталатыр; шо́вто – Ифреамо, Аглаятыр, лэ́скирэ ромнятыр, –</verse>
				<verse number="4">адалэ́ шов бия́ндынэ лэ́стыр дро Хевро́но; одо́й ёв сыс крали́са эфта́ (битринэ́нгиро дэш) бэрш и шов чхона́; а трия́нда трин бэрш сыс кра́ли дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="5">Адалэ́ чхавэ́ лэ́стыр бия́ндынэ дро Ерусалимо: Шымо, Шоваво, Нафано и Соломо́но, штар Вирсавиятыр, Амиилоскирэ чхатыр;</verse>
				<verse number="6">Ивхаро, Елишамо, Елифеле́то,</verse>
				<verse number="7">Ногаго, Нефе́го, Иафиа (Яфиа),</verse>
				<verse number="8">Елишама, Елиада и Елифеле́то – еня́ (биекхэ́скиро дэш).</verse>
				<verse number="9">Ѓа́да, сыс сарэ́ Давидо́скирэ чхавэ́, апри́ч чхавэ́ндэ наложницэндыр. Пхэн лэ́нгири сыс Фамарь.</verse>
				<verse number="10">Чхаво́ Соломоно́скиро сыс Ровоа́мо; лэ́скиро чхаво́ Авия́; лэ́скиро чхаво́ Аса́; лэ́скиро чхаво́ Иосафа́то;</verse>
				<verse number="11">Лэ́скиро чхаво́ Иора́мо; лэ́скиро чхаво́ Охозия; лэ́скиро чхаво́ Иоа́со;</verse>
				<verse number="12">Лэ́скиро чхаво́ Ама́сия; лэ́скиро чхаво́ Аза́рия; лэ́скиро чхаво́ Иофа́мо;</verse>
				<verse number="13">Лэ́скиро чхаво́ Аха́зо; лэ́скиро чхаво́ Езэки́я; лэ́скиро чхаво́ Мана́сия;</verse>
				<verse number="14">Лэ́скиро чхаво́ Амоно; лэ́скиро чхаво́ Иосия.</verse>
				<verse number="15">Чхавэ́ Иосияскирэ сыс: англатуно́ чхаво́ Иоахазо, яви́р Иоакимо, три́то Сэдэки́я, шта́рто Селумо.</verse>
				<verse number="16">Чхавэ́ Иоакимоскирэ сыс: Ехония, лэ́скиро чхаво́; Сэдэки́я, лэ́скиро чхаво́.</verse>
				<verse number="17">Чхавэ́ Ехонияскирэ сыс: Асиро, Салафиило, лэ́скиро чхаво́;</verse>
				<verse number="18">Малкирамо, Федаия, Шэнацаро, Езэки́я, Гошамо и Савадия.</verse>
				<verse number="19">И чхавэ́ Федаияскирэ сыс: Зоровавелё и Шыме́ё. Чхавэ́ Зоровавелёскирэ: Мешуламо и Ханания, и Шеломиф, лэ́нгири пхэн,</verse>
				<verse number="20">и ишчо (инкэ́) пандж сыс: Хашува, Оге́ло, Бере́хия, Хасадия и Иушав (Юшав)-Хесе́до.</verse>
				<verse number="21">И чхавэ́ Хананияскирэ сыс: Фелатия и Исаё; лэ́скиро чхаво́ Арнано; лэ́скиро чхаво́ Овадия, лэ́скиро чхаво́ Шэхания.</verse>
				<verse number="22">Чхаво́ Шэханияскиро сыс: Шэмаия; чхавэ́ Шемаияскирэ: Хатушо, Игеало, Бариахо, Неариё и Шафато, шовджинэ.</verse>
				<verse number="23">Чхавэ́ Неарияскирэ сыс: Елиоэнаё, Езэки́я и Азрикамо, тринджинэ.</verse>
				<verse number="24">Чхавэ́ Елиоэнаёскирэ сыс: Годавьягу, Елеашыво, Фелаия, Акуво, Иоханано, Делаия и Анани, эфтаджинэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">Чхавэ́ Юда́скирэ сыс: Фаре́со, Есромо, Харми, Хуро и Шовало.</verse>
				<verse number="2">Рэаиястыр, кон сыс Шовалоскиро чхаво́, бия́ндыя Иахафо; Иахафостыр бия́ндыя Ахумо и Лагадо: лэ́ндыр сыс Цорянэнгиро ро́дыцо.</verse>
				<verse number="3">И адалэ́ сыс чхавэ́ Етамоскирэ: Изрее́лё, Ишма и Идбашо, и лэ́нгири пхэн, пир лав сыс Гацлелпони,</verse>
				<verse number="4">Пенуэло, Гедороскиро дад, и Езе́ро, Хушаноскиро дад. Ѓа́да, исын чхавэ́ Хураскирэ, саво́ сыс англатуно́ чхаво́ Ефрафостэ, Вифлеемоскирэ дадэ́стэ.</verse>
				<verse number="5">Ахшуростэ, Фекояскирэ дадэ́стэ, сыс дуй ромня́: Хела и Наара.</verse>
				<verse number="6">И бияндя́ лэ́скэ Наара Ахузамос, Хеферос, Фимниёс и Ахашфарос; адалэ́ сыс Нааракирэ чхавэ́.</verse>
				<verse number="7">Чхавэ́ Хелакирэ сыс: Цэре́фо, Цохаро и Ефнано.</verse>
				<verse number="8">Коцостыр бия́ндыя: Ануво и Цове́во и Ахархелоскирэ кхэри́тка ро́ды (пле́ми), саво́ сыс Гарумоскиро чхаво́.</verse>
				<verse number="9">Иависо сыс славутнэдыр пэ́скирэ пшалэ́ндыр. Э дай дыя́ лэ́скэ лав Иависо, пхэндя́: “Мэ бияндём лэс насвалыпнаса.”</verse>
				<verse number="10">И кхардя́ зоралэ́с Иависо Дэвлэ́с Израилёскирэс, и пхэндя́: “О, ко́ли бы Ту бахтякирдян ман Тырэ́ бахтякирибнаса, и тэ кэрэ́с барэды́р мирэ́ рига́, и васт Тыро́ тэ явэ́л ма́нца, тэ ракхэ́л ман фуипнастыр, соб (кай) мэ тэ на пэрав!” И Дэвэ́л дыя́ лэ́скэ, со ёв мангдя́.</verse>
				<verse number="11">Хелувостыр, Шухаскирэ пшалэстыр, бия́ндыя Махиро; ёв сыс Ештоноскиро дад.</verse>
				<verse number="12">Ештоностыр бия́ндыя Беф-Рафо, Пасеахо и Техина, кон сыс дад фороскэ Наасо; адалэ́ сыс мануша́ Рехатыр.</verse>
				<verse number="13">Чхавэ́ Кеназоскирэ сыс: Гофониило и Сераия. Гофониилоскиро чхаво́ сыс: Хафафо,</verse>
				<verse number="14">и Меонофаё, савэ́стыр бия́ндыя Офра, а Сераиястыр бия́ндыя Иоа́во, кон сыс барыдыро́ пэ плотникэнгиро до́ло, пал-дова́ со ёнэ сыс кхэра́-кэрибнаскирэ (плотники).</verse>
				<verse number="15">Чхавэ́ Халевоскирэ, Иефонииноскирэ чхавэ́скирэ сыс: Иро, Ила и Наамо. Иласкиро чхаво́ сыс: Кеназо.</verse>
				<verse number="16">Чхавэ́ Егалелэлоскирэ сыс: Зифо, Зифа, Фирия и Асареело.</verse>
				<verse number="17">Чхавэ́ Езраскирэ сыс: Иефе́ро, Мере́до, Эфе́ро и Иалоно; Иеферостыр бия́ндыя Меромо, Шамаё и Ишбахо, кон сыс Ешфемояскиро дад.</verse>
				<verse number="18">И лэ́скири ромны́ Юдия бияндя́ Ередос (Иередос), Гедороскирэс дадэ́с, и Хеверос, Сохоскирэс дадэ́с, и Екуфиилос, Занаохаскирэс дадэ́с. Адалэ́ сыс Бифьякирэ чхавэ́, фараоно́скирэ чхакирэ, савья́ лыя́ палоро́м Мере́до.</verse>
				<verse number="19">Чхавэ́ Годиякирэ, лэ́скирэ ромнякирэ, кон сыс пхэн Нахамоскири, Кеилоскирэ-дадэ́скири: Гармо и Ешфемоа-Маахатянино.</verse>
				<verse number="20">Чхавэ́ Симеоноскирэ сыс: Амноно, Рина, Бенханано и Филоно. Чхавэ́ Ишыяскирэ сыс: Зохе́фо и Бензохе́фо.</verse>
				<verse number="21">Чхавэ́ Силомоскирэ, Юда́скирэ чхавэ́скирэ, сыс: Иро, Лехоскиро дад, и Лаедо, Марешаскиро дад, и конэ́скири сэ́м΄я (ири́) обкэрэлас висоно, Ашбеёскирэ кхэрэ́стыр,</verse>
				<verse number="22">и Иокимо, и мануша́ Хозевакирэ, и Иоашо и Сарафо, савэ́ндэ сыс фэлатиня́ дро Моа́во, и дрэ Иашувилехемо; нэ дава́ сыс древа́н ґара́.</verse>
				<verse number="23">Ёнэ кэрдэ́ пирья и дживдэ́ пашы́л унты (сады) и дрэ барья (огороды); одо́й дживдэ́ ёнэ ваш крали́скэ пашы́л лэ́скирэ бутя́.</verse>
				<verse number="24">Чхавэ́ Симеоноскирэ сыс: Немуило, Ямино (Иамино), Яриво (Иариво), Зерахо и Са́уло,</verse>
				<verse number="25">И чхаво́ лэ́скиро Шалумо; и чхаво́ лэ́скиро Мивсамо; и лэ́скиро чхаво́ Мишма.</verse>
				<verse number="26">Чхавэ́ Мишмаскирэ сыс: Хамуило, лэ́скиро чхаво́; лэ́скиро чхаво́ Закуро; лэ́скиро чхаво́ Шыме́ё.</verse>
				<verse number="27">Шымеёстэ сыс дэшушов чхавэ́ и шов чхая́; лэ́скирэ пшалэ́ндэ чхавэ́н сыс на́бут, и саро́ лэ́нгиро кхэри́тко ро́до (пле́мё) на адя́кэ сыс баро́, сыр кхэри́тко ро́до Юда́скирэ-чхавэ́нгиро.</verse>
				<verse number="28">Ёнэ дживдэ́ кэ Вирса́вия, Молада, Хацаршуала,</verse>
				<verse number="29">кэ Билга, кэ Ецэмо, кэ Фоладо,</verse>
				<verse number="30">кэ Бефуило, кэ Хорма, кэ Циклаго,</verse>
				<verse number="31">кэ Беф-Маркавофо, кэ Хацарсусима, кэ Беф-Бирея и кэ Шааримо. Ѓа́да, сыс лэ́нгирэ фо́рья кэ Давидо́скиро кралипэ́н,</verse>
				<verse number="32">лэ́нгирэ гавэнца: Етамо, Аино, Римоно, Фоке́но и Ашано, – пандж фо́рья.</verse>
				<verse number="33">Сарэ́ лэ́нгирэ гава́, савэ́ сыс трусця́л далэ́ фо́рья кэ Ваала; ґа́да, сыс лэ́нгирэ-джиибна́скирэ штэ́ты и лэ́нгирэ-родэнгири история.</verse>
				<verse number="34">Мешоваво, Иамлехо и Иосия, Амасияскиро чхаво́,</verse>
				<verse number="35">Иоило и Егу (Ие́гу), Иошывискиро чхаво́, Сераияскирэ чхавэ́скиро, Асииловоскирэ чхавэ́скиро,</verse>
				<verse number="36">Елиоенаё, Иакова, Ишохаия, Асаия, Адиило, Ишымиило и Ване́я,</verse>
				<verse number="37">и Зиза, Шыфияскиро чхаво́, Алоноскиро чхаво́, Иедаияскиро чхаво́, Шимриёскиро чхаво́, Шэмаёскиро чхаво́.</verse>
				<verse number="38">Адалэ́ мануша́, савэ́ исын чхиндлэ́ пир лав, сыс тхага́рья пир пэ́скирэ кхэри́тка ро́ды, и лэ́нгирэ-дадэ́нгиро кхэр, розбарияпэ пэ бут сэмэнцы,</verse>
				<verse number="39">ёнэ догинэ́ кэ Герара и кэ васточно риг долоскири, соб (кай) тэ латхэ́н чаритка фэ́лды ваш пэ́скирэ кхэритконэ́ мурдалэ́нгэ (ското):</verse>
				<verse number="40">и латхнэ́ чаритка фэ́лды кэ чалыпэн и лачхэ́ и пхув бари, штыл и бидаракири, пал-дова́ со кэ ёнэ дживдэ́ одо́й екх на́бут Хамитяни.</verse>
				<verse number="41">И явнэ́ адалэ́ мануша́, савэ́ сыс зачхиндлэ́ пир лав, дрэ дывэса́ Езэкияскирэ, Юдэя́кирэ-крали́скирэ, и домардэ́ манушэ́н, савэ́ лодынэ и штэтытконэ манушэ́н, савэ́ одо́й дживдэ́, и протрадынэ лэн сарэ́са, и лынэ́ тэ дживэ́н пэ лэ́нгиро штэ́то; пал-дова́ со одо́й сыс чаритка фэ́лды ваш лэ́нгирэ кхэритконэ́ мурдалэ́нгэ.</verse>
				<verse number="42">Лэ́ндыр, Симеоноскирэ чхавэ́ндыр, гинэ́ кэ бэ́рга Сеиро панджшэла́ мануша́: Фелатия, Неария, Рефаия и Узиило, Ишыяскирэ чхавэ́, ёнэ сыс лэ́нгирэ шэралэ́ (главна мануша́).</verse>
				<verse number="43">И домардэ́ ёнэ Амаликитянэн, савэ́ ячнэ́пэ джидэ́ одо́й, и дживэ́на одо́й кэ дава́ дывэ́с.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="5">
				<verse number="1">Чхавэ́ Рувимо́скирэ, англатунэ́-Израилёскирэ чхавэ́скирэ, – ёв сыс англатуно́ чхаво́; нэ ке́ли ёв магирдя пэ́скирэ-дадэ́скиро чхуибэ́н, нэ лэ́скиро англатуныбэн сыс отдыно́ Ёза́скирэ (Иосифо́скирэ) чхавэ́нгэ, чхавэ́скэ Израилёскирэскэ долэса, соб (кай) тэ на гинэнпэ лэ́нгэ [Ёзаскирэнгэ] англатунэ́ бияныбнытконэнца;</verse>
				<verse number="2">пал-дова́ со Юда сыс зоралэды́р пэ́скирэ пшалэ́ндыр, и тхагариса яця́ ёв, нэ англатуныбэн зачхиндло́ сыс пэ Ёзастэ (Иосифостэ).</verse>
				<verse number="3">Чхавэ́ Рувимо́скирэ, англатунэ́ Израилёскирэ-чхавэ́скирэ сыс: Ханохо, Фалу, Хецроно и Харми.</verse>
				<verse number="4">Чхавэ́ Иоилёскирэ сыс: Шэмаё, лэ́скиро чхаво́; лэ́скиро чхаво́ Гого, лэ́скиро чхаво́ Шымеё,</verse>
				<verse number="5">лэ́скиро чхаво́ Миха, лэ́скиро чхаво́ Реаия, лэ́скиро чхаво́ Ваало,</verse>
				<verse number="6">лэ́скиро чхаво́ Беера, савэ́с залыджия́ дрэ пле́но Феглафеласаро, Асирия́киро кра́ли. Ёв сыс тхага́ри Рувимлянэнгэ.</verse>
				<verse number="7">И лэ́скирэ пша́ла, пир лэ́нгирэ кхэри́тка ро́ды (пле́ми), пир лэ́нгирэ родоскиро зачхиныбэн сыс: шэрало́ Иеиэлё (Уиэлё), пало́ лэ́стэ Заха́рия.</verse>
				<verse number="8">И Бэла, чхаво́ Азазоскиро, Шэмаёскирэ-чхавэ́скиро, Иоилёскирэ-чхавэ́скиро. Ёв дживдя́ кэ Ароэро кэ Не́во и Ваал-Меоно;</verse>
				<verse number="9">а кэ васто́ко ёв дживдя́ кэ загиибэ́н пэ чхучи́ пхув (пустыня), сави́ гия́ рэка́тыр (лэня́тыр) Евфратостыр, пал-дова́ со кхэритка мурдала́ ското лэ́нгиро сыс бут пэ Галаадоскиро пхув.</verse>
				<verse number="10">Дрэ дывэса́ Сауло́скирэ лыджинэ́ ёнэ марибэ́н Агарянэнца, савэ́ хасинэ́ лэ́нгирэ вастэ́стыр; а ёнэ лынэ́ тэ дживэ́н дрэ лэ́нгирэ ша́тры, пир сари́ Галаадо́скирэ-васточно риг.</verse>
				<verse number="11">Чхавэ́ Гадо́скирэ дживдэ́ проти лэ́ндэ пэ Васаноскири пхув кэ Салха:</verse>
				<verse number="12">дро Васа́но Иоилё сыс шэрало́, Шафано яви́р, пало́ лэ́стэ Иаанаё (Яанаё) и Шафато.</verse>
				<verse number="13">Лэ́нгирэ пшалэ́н лэ́нгирэ чэкарьятыр [лэ́нгирэ-дадэнги́рэ сэмэнцатыр-ю.о.] сыс эфта́: Михаило, Мешуламо, Шэва, Иораё, Якано (Иакано), Зия и Еве́ро.</verse>
				<verse number="14">Ѓа́да, сыс Авихаилоскирэ чхавэ́, Хуриёскирэ-чхавэ́скирэ, Иороахоскирэ (Яроахоскирэ) чхавэ́скирэ, Галаадо́скирэ чхавэ́скирэ, Михаилоскирэ чхавэ́скирэ, Ешышаёскирэ чхавэ́скирэ, Яхдоскирэ (Иахдоскирэ) чхавэ́скирэ, Бузаскирэ чхавэ́скирэ.</verse>
				<verse number="15">Ахи, чхаво́ Авдиилоскиро, Гуниёкирэ-чхавэ́скиро, сыс шэрало́ пэ пэ́скиро ро́до.</verse>
				<verse number="16">Ёнэ дживдэ́ кэ Галаа́до, кэ Васа́но и дрэ фо́рья, савэ́ сыс тэл зор лэ́стэ и дрэ сарэ́ фо́рья, савэ́ сыс трусця́л Сароно, кэ/жы́ко лэ́нгири ме́жа.</verse>
				<verse number="17">Сарэ́ ёнэ сыс пиригиндлэ дрэ дывэса́ Иоафамоскирэ, Юдэя́кирэ крали́скирэ, и дрэ дывэса́ Иеровоамоскирэ, Израилёскирэ крали́скирэ.</verse>
				<verse number="18">Чхавэ́ндэ Рувимо́скирэ и Гадоскирэндэ и дро паш кхэри́тко ро́до Манасия́скиро сыс мануша́ марибны́тка, мурша́, савэ́ лыджа́нас шчы́то и курта́ла, савэ́ мардэ́ лукостыр и сыс сыклякирдэ́ кэ марибэ́н, лэн сыс штардэша́ штар тысёнцы эфташэла́ шовдэша́ манушэ́н, савэ́ выгинэ́ пэ марибэ́н.</verse>
				<verse number="19">И мардэ́пэ ёнэ Агарянэнца: Иетуромоса, Нафишоса и Надавомоса.</verse>
				<verse number="20">И дыно́ сыс лэ́нгэ васт проти лэ́ндэ, и отдынэ́ сыс дрэ лэ́нгирэ васта́ Агаряни и саро́, со лэ́ндэ сыс. Пал-дова́ со ёнэ дрэ марибнаскиро часо (цы́ро) кхардэ́ зоралэ́с Дэвлэ́с, и Ёв шундя́ лэн, пал-дова́ со ёнэ патяндынэпэ дрэ Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="21">И лынэ́ ёнэ лэ́нгирэ кхэритконэ́ мурдалэ́н: верблюдэн пандждэша́ тысёнцы, тыкнэ́ мурдалэ́ндыр дуйшэла́ пандждэша́ тысёнцы, ослэн дуй тысёнцы, и шэл тысёнцы манушэ́н,</verse>
				<verse number="22">пал-дова́ со бут лэ́ндыр пынэ́ мулэнца, адя́кэ, сыр Дэвлэ́стыр сыс дава́ марибэ́н. И дживдэ́ ёнэ пэ лэ́нгиро штэ́то кэ пиритрадыпэн.</verse>
				<verse number="23">Чхавэ́ Манасия́скирэ пашэ́-родыцо́стыр, дживдэ́ пэ доя́ пхув, Васаностыр кэ Ваал-Ермоно и Сениро и кэ/жы́ко бэ́рга Ермоноскири; и лэн сыс бут.</verse>
				<verse number="24">И ґа́да, сыс лэ́нгирэ славутна шэралэ́ пэ стрэ́чы (поколении): Еферо, Ишы, Елиило, Азриило, Еремее, Годавия и Ягдиило (Иагдиило), мурша́ зоралэ́, мурша́ славутна, савэ́ сыс шэралэ́ пэ пэ́скирэ ро́ды.</verse>
				<verse number="25">Нэ ке́ли ёнэ кэрдэ́ грэ́хо проти пэ́скирэ-дадэнги́рэ Дэвлэ́стэ и лынэ́ биладжакунэс тэ псирэ́н пала́л пал долэ́-пхувья́кирэ манушэ́нгирэ дэвлорэндэ, савэ́н традыя́ криг Дэвэ́л лэ́нгирэ мо́стыр,</verse>
				<verse number="26">то тэды Израилёскиро Дэвэ́л ґаздыя́ ду́хо (фа́но) Фулоскиро, Асирия́кирэ-крали́скиро, и ду́хо (фа́но) Феглафеласароскиро, Асирия́кирэ-крали́скиро, и ёв традыя́ криг Рувимлянэн и Гадитянэн и паш ро́дыцо Манасияскири/о, и лыджия́ лэн дро Халахо, и дро Хаворо, и дро Аро, и пэ рэка (лэнь) Гозано, кай ёнэ дживэ́на кэ дава́ дывэ́с.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="6">
				<verse number="1">Чхавэ́ Левиёскирэ сыс: Гирсоно, Каафо и Мерари.</verse>
				<verse number="2">Чхавэ́ Каафоскирэ сыс: Амрамо, Ицгаро, Хевро́но и Узиило.</verse>
				<verse number="3">Чхавэ́ Амрамоскирэ сыс: Ааро́но, Моисе́ё (Мо́йза/ Мося) и Мариам. Чхавэ́ Аароно́скирэ сыс: Надаво, Авиудо, Елиза́ро и Ифамаро.</verse>
				<verse number="4">Елизаростыр бия́ндыя Финее́со, Финеесостыр бия́ндыя Авишуё;</verse>
				<verse number="5">Авишуёстыр бия́ндыя Букиё, Букиёстыр бия́ндыя Ози́я;</verse>
				<verse number="6">Озиястыр бия́ндыя Зэрахия; Зэрахиястыр бия́ндыя Мераиофо;</verse>
				<verse number="7">Мераиофостыр бия́ндыя Амария, Амариястыр бия́ндыя Ахитуво;</verse>
				<verse number="8">Ахитувостыр бия́ндыя Садоко, Садокостыр бия́ндыя Ахимаасо;</verse>
				<verse number="9">Ахимаасостыр бия́ндыя Аза́рия, Азариястыр бия́ндыя Иоанано;</verse>
				<verse number="10">Иоананостыр бия́ндыя Аза́рия, – акэ, сыс одова́, саво́ сыс раша́й дрэ Кхангири́, сави́ чхудя́ Соломо́но дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="11">И бия́ндыя Азариястыр Амария, Амариястыр бия́ндыя Ахитуво;</verse>
				<verse number="12">Ахитувостыр бия́ндыя Садоко, Садокостыр бия́ндыя Селумо;</verse>
				<verse number="13">Селумостыр бия́ндыя Хелкия, Хелкиястыр бия́ндыя Аза́рия;</verse>
				<verse number="14">Азариястыр бия́ндыя Сераё, Сераёстыр бия́ндыя Иоседеко.</verse>
				<verse number="15">Иоседеко гия́ дро пле́но, ке́ли Рай Дэвэ́л пирилыджия тэ дживэ́н Юдэ́н и Ерусалимлянэн вастэ́са Навуходонососкирэса.</verse>
				<verse number="16">И адя́кэ чхавэ́ Левиёскирэ сыс: Гирсоно, Каафо и Мерари.</verse>
				<verse number="17">Ѓа́да, лава́ Гирсоновоскирэ чхавэ́нгирэ сыс: Ливни и Шыме́ё.</verse>
				<verse number="18">Чхавэ́ Каафоскирэ сыс: Амрамо, Ицгаро, Хевро́но и Узиило.</verse>
				<verse number="19">Чхавэ́ Мерарискирэ сыс: Махли и Мушы. Ѓа́да, сыс ро́до Левиёскиро пир лэ́нгиро ро́до.</verse>
				<verse number="20">Гирсоностэ сыс: Ливни, чхаво́ лэ́скиро; Иахаво, чхаво́ лэ́скиро; Зима, чхаво́ лэ́скиро;</verse>
				<verse number="21">Иоахо, чхаво́ лэ́скиро; Идо, чхаво́ лэ́скиро; Зерахо, чхаво́ лэ́скиро; Иеафраё, чхаво́ лэ́скиро.</verse>
				<verse number="22">Чхавэ́ Каафоскирэ сыс: Аминада́во, чхаво́ лэ́скиро; Кореё, чхаво́ лэ́скиро; Асиро, чхаво́ лэ́скиро;</verse>
				<verse number="23">Елкано, чхаво́ лэ́скиро; Евиасафо, чхаво́ лэ́скиро; Асиро, чхаво́ лэ́скиро;</verse>
				<verse number="24">Тахафо, чхаво́ лэ́скиро; Уриило, чхаво́ лэ́скиро; Узия, чхаво́ лэ́скиро; Са́уло, чхаво́ лэ́скиро.</verse>
				<verse number="25">Чхавэ́ Елканоскирэ сыс: Амаса и Ахимофо.</verse>
				<verse number="26">Елкано, чхаво́ лэ́скиро; Цофаё, чхаво́ лэ́скиро; Нахафо, чхаво́ лэ́скиро;</verse>
				<verse number="27">Елиафо, лэ́скиро чхаво́; Ерохамо (Иерохамо), чхаво́ лэ́скиро; Елкана, чхаво́ лэ́скиро.</verse>
				<verse number="28">Чхавэ́ Самуилоскирэ: англатуно́ Иоилё, яви́р Авия́.</verse>
				<verse number="29">Чхавэ́ Мерарискирэ: Махли, Ливни, чхаво́ лэ́скиро; Шыме́ё, чхаво́ лэ́скиро; Уза, чхаво́ лэ́скиро;</verse>
				<verse number="30">Шыма, чхаво́ лэ́скиро; Хагия, чхаво́ лэ́скиро; Асаия, чхаво́ лэ́скиро.</verse>
				<verse number="31">Ѓа́да, исын одолэ́, савэ́н Дави́до чхудя́ барыдырэ́нца пэ манушэ́ндэ, савэ́ багандлэ дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, долэ́ дывэсэ́ндыр, сыр чхудэ́ дрэ лэ́стэ ковчэго.</verse>
				<verse number="32">Ёнэ дынариндлэ́ (служиндлэ) манушэ́нгэ, савэ́ багандлэ анги́л скэдыибна́скири ски́ния, пака Соломо́но чхудя́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр дрэ Ерусалимо. И ёнэ тэрдинэ́ пэ пэ́скири буты́ пир пэ́скиро гиибэн (порядко).</verse>
				<verse number="33">Ѓа́да, исын, одолэ́, савэ́ тэрдинэ́ пэ́скирэ чхавэ́нца: чхавэ́ндыр Каафоскирэндыр – Емано багандя, чхаво́ Иоилёскиро, чхаво́ Самуилоскиро,</verse>
				<verse number="34">чхаво́ Елканаскиро, чхаво́ Ерохамоскиро (Иерохамоскиро), чхаво́ Елиилоскиро, чхаво́ Тоахаскиро,</verse>
				<verse number="35">чхаво́ Цуфоскиро, чхаво́ Елканаскиро, чхаво́ Махафоскиро, чхаво́ Амасаёскиро,</verse>
				<verse number="36">чхаво́ Елканаскиро, чхаво́ Иоилёскиро, чхаво́ Азарияскиро, чхаво́ Цэфанияскиро,</verse>
				<verse number="37">чхаво́ Тахафоскиро, чхаво́ Асироскиро, чхаво́ Ависафоскиро, чхаво́ Кореёскиро,</verse>
				<verse number="38">чхаво́ Ицгароскиро, чхаво́ Каафоскиро, чхаво́ Левиёскиро, чхаво́ Израилёскиро;</verse>
				<verse number="39">и лэ́скиро пшал Асафо, саво́ сыс тэрдо́ пэ лэ́скири чачи́ (право) риг, – Асафо, чхаво́ Берехияскиро, чхаво́ Шымаскиро,</verse>
				<verse number="40">чхаво́ Михаилоскиро, чхаво́ Ваасеяскиро, чхаво́ Малхияскиро,</verse>
				<verse number="41">чхаво́ Ефнияскиро, чхаво́ Зерахоскиро, чхаво́ Адаияскиро,</verse>
				<verse number="42">чхаво́ Ефаноскиро, чхаво́ Зимаскиро, чхаво́ Шымиёскиро,</verse>
				<verse number="43">чхаво́ Иахафоскиро, чхаво́ Гирсоноскиро, чхаво́ Левиёскиро.</verse>
				<verse number="44">А чхавэ́ндыр Мерарискирэндыр, лэ́нгирэ пшалэ́н, – пэ зэ́рво (ле́во) риг: Ефано, чхаво́ Кишыёскиро, чхаво́ Авдиёскиро, чхаво́ Малухаскиро,</verse>
				<verse number="45">чхаво́ Хашавияскиро, чхаво́ Амасияскиро, чхаво́ Хелкияскиро,</verse>
				<verse number="46">чхаво́ Амцыёскиро, чхаво́ Ванияскиро, чхаво́ Шэмероскиро,</verse>
				<verse number="47">чхаво́ Махлиёскиро, чхаво́ Мушыскиро [Мушыёскиро-р.с.], чхаво́ Мерарискиро, чхаво́ Левиёскиро.</verse>
				<verse number="48">Лэ́нгирэ пша́ла, адя́кэ-паць Леви́ты, сыс чхудэ́ пэ ра́зна бутя́ пашы́л Дэвлэ́скиро Кхэр;</verse>
				<verse number="49">Нэ Ааро́но и лэ́скирэ чхавэ́ хачкирдэ́ пэ алта́рё (жэртвенико) цэ́ло схачкирибэ́н и пэ алта́рё кадилэнца, и кэрдэ́ кажно свэ́нто рэ́ндо дрэ Свэ́нто – свэнтэдыр штэ́то и ваш жужакирибэн Израилё дро саро́, сыр припхэндя́ писха́ри Дэвлэ́скиро Моисе́ё (Мо́йза).</verse>
				<verse number="50">Ѓа́да, исын чхавэ́ Аароно́скирэ: Елиза́ро, чхаво́ лэ́скиро; Финеесо, чхаво́ лэ́скиро; Авиудо, чхаво́ лэ́скиро;</verse>
				<verse number="51">Букиё, чхаво́ лэ́скиро; Узиё, чхаво́ лэ́скиро; Зэрахия, чхаво́ лэ́скиро;</verse>
				<verse number="52">Мераифо, чхаво́ лэ́скиро; Амария, чхаво́ лэ́скиро; Ахитуво, чхаво́ лэ́скиро;</verse>
				<verse number="53">Садоко, чхаво́ лэ́скиро; Ахимаасо, чхаво́ лэ́скиро.</verse>
				<verse number="54">И ґа́да, исын кхэра́ лэ́нгирэ пир гава́ лэ́нгирэ дрэ ме́жы лэ́нгирэ: чхавэ́ Аароно́скирэ Каафовоскирэ кхэритконэ́ родэндыр, адя́кэ сыр жре́биё выгия́ лэ́нгэ,</verse>
				<verse number="55">то дынэ́ лэ́нгэ Хевро́но, пэ Юдаскири пхув, и штэ́ты пашы́л фо́ро лэ́скиро трусця́л (вокруг) лэ́стэ;</verse>
				<verse number="56">далэ́-форо́скирэ фэ́лды и гава́ лэ́скирэ отдынэ́ Халевоскэ, чхавэ́скэ Ефонияскирэскэ.</verse>
				<verse number="57">Чхавэ́нгэ Аароноскирэскирэ адя́кэ-паць дынэ́ знашыбнытка фо́рья: Хевро́но и Ливна лэ́нгирэ штэтэнца пашы́л фо́ро, Ятиро (Иатиро) и Ештэмоа и лэ́скирэ штэ́ты пашы́л фо́ро,</verse>
				<verse number="58">и Хиле́но и лэ́скирэ штэ́ты пашы́л фо́ро, Давиро и лэ́скирэ штэ́ты пашы́л фо́ро.</verse>
				<verse number="59">И Ашано и лэ́скирэ штэ́ты пашы́л фо́ро, Вефсамисо и лэ́скирэ штэ́ты пашы́л фо́ро.</verse>
				<verse number="60">А Вениамино́скирэ кхэрэ́скирэ родо́скэ – Гева и лэ́скирэ штэ́ты пашы́л фо́ро, и Алемефо, и лэ́скирэ штэ́ты пашы́л фо́ро, и Анафофо и лэ́скирэ штэ́ты пашы́л фо́ро: сарэ́ лэ́нгирэ фо́рья дрэ лэ́нгирэ ро́ды сыс трия́нда фо́рья.</verse>
				<verse number="61">Каафоскирэ чхавэ́нгэ, савэ́, ячнэ́пэ, далэ́ чэкарьендыр пир дава́ ро́дыцо, дыно́ сыс пир жре́биё дэш фо́рья миштыпнаскирэ мератыр Манасия́скирэ родыцо́стыр.</verse>
				<verse number="62">Чхавэ́нгэ Гирсоноскирэнгэ пир лэ́нгирэ ро́ды, Исахароскирэ родыцо́стыр и Асироскирэ родыцо́стыр, и Нефалимоскирэ родыцо́стыр, и Манасия́скирэ родыцо́стыр дро Васа́но, дыно́ дэшутрин фо́рья.</verse>
				<verse number="63">Чхавэ́нгэ Мерарискирэнгэ пир лэ́нгирэ ро́ды, Рувимо́скирэ родыцо́стыр, и Гадо́скирэ родыцо́стыр, и Завулоноскирэ родыцо́стыр, сыс дыно́ пир жре́биё дэшуду́й фо́рья.</verse>
				<verse number="64">Адя́кэ дынэ́ Израилёскирэ чхавэ́ Левитэ́нгэ далэ́ фо́рья и лэ́нгирэ штэ́ты пашы́л фо́рья.</verse>
				<verse number="65">И дынэ́ ёнэ пир жре́биё Юда́скирэ-чхавэ́нгирэ родыцо́стыр, и Симёноскирэ чхавэ́нгирэ родыцо́стыр, и Вениамино́скирэ-чхавэ́нгирэ родыцо́стыр долэ́ фо́рья, савэ́ ёнэ кхардэ́ пир лэ́нгирэ лава́.</verse>
				<verse number="66">Вари-савэ́нгэ Каафоскирэ чхавэ́нгирэ кхэритконэ́ родэ́нгэ дынэ́ сыс фо́рья Ефремо́скирэ родыцо́стыр.</verse>
				<verse number="67">И дынэ́ сыс лэ́нгэ знашыбнытка фо́рья: Сихе́мо и лэ́скирэ штэ́ты пашы́л фо́ро пэ Ефремо́скири бэ́рга, и Гезеро и лэ́скирэ штэ́ты пашы́л фо́ро,</verse>
				<verse number="68">и Иокмеамо и лэ́скирэ штэ́ты пашы́л фо́ро, и Беф-Ороно и лэ́скирэ штэ́ты пашы́л фо́ро,</verse>
				<verse number="69">и Аиалоно и лэ́скирэ штэ́ты пашы́л фо́ро, и Гаф-Римоно и лэ́скирэ штэ́ты пашы́л фо́ро;</verse>
				<verse number="70">пашатыр Манасия́скирэ родыцо́стыр – Ане́ро и лэ́скирэ штэ́ты пашы́л фо́ро, Билеамо и лэ́скирэ штэ́ты пашы́л фо́ро. Дава́ сыс Каафоскирэ чхавэ́нгирэ стрэчакэ, савэ́ ячнэ́пэ.</verse>
				<verse number="71">Чхавэ́нгэ Гирсоноскирэ кхэритконэ́ родыцо́стыр Манасия́скирэ пашэ́-родыцо́стыр дынэ́ сыс Голано дрэ Васана и лэ́скирэ штэ́ты пашы́л фо́ро, и Аштарофо и лэ́скирэ штэ́ты пашы́л фо́ро.</verse>
				<verse number="72">Исахароскирэ родыцо́стыр – Кеде́со и лэ́скирэ штэ́ты пашы́л фо́ро, Даврафо и лэ́скирэ штэ́ты пашы́л фо́ро,</verse>
				<verse number="73">и Рамо́фо и лэ́скирэ штэ́ты пашы́л фо́ро, и Ане́мо и лэ́скирэ штэ́ты пашы́л фо́ро;</verse>
				<verse number="74">Асироскирэ родыцо́стыр – Машало и лэ́скирэ штэ́ты пашы́л фо́ро, и Авдоно и лэ́скирэ штэ́ты пашы́л фо́ро,</verse>
				<verse number="75">и Хукоко и лэ́скирэ штэ́ты пашы́л фо́ро, и Рехово и лэ́скирэ штэ́ты пашы́л фо́ро;</verse>
				<verse number="76">Нефалимоскирэ родыцо́стыр – Кеде́со дрэ Галиле́я и лэ́скирэ штэ́ты пашы́л фо́ро, и Хамоно и лэ́скирэ штэ́ты пашы́л фо́ро, и Кириафаимо и лэ́скирэ штэ́ты пашы́л фо́ро.</verse>
				<verse number="77">А явирэ Мерарискирэ чхавэ́нгэ – дыно́ сыс Завулоноскирэ родыцо́стыр Римоно и лэ́скирэ штэ́ты пашы́л фо́ро, Фаворо и лэ́скирэ штэ́ты пашы́л фо́ро.</verse>
				<verse number="78">Пэ доя́ Иорданоскири риг, проти Ерихо́но, пэ васто́ко Иорданостыр, Рувимо́скирэ родыцо́стыр дынэ́ сыс Восоро пэ чхучи́ пхув и лэ́скирэ штэ́ты пашы́л фо́ро, и Иааца (Яаца) и ла́кирэ штэ́ты пашы́л фо́ро,</verse>
				<verse number="79">и Кедемофо и лэ́скирэ штэ́ты пашы́л фо́ро, и Мефаафо и лэ́скирэ штэ́ты пашы́л фо́ро;</verse>
				<verse number="80">Гадо́скирэ родыцо́стыр – Рамо́фо дро Галаа́до и лэ́скирэ штэ́ты пашы́л фо́ро, и Маханаимо и лэ́скирэ штэ́ты пашы́л фо́ро,</verse>
				<verse number="81">и Есево́но и лэ́скирэ штэ́ты пашы́л фо́ро, и Иазе́ро и лэ́скирэ штэ́ты пашы́л фо́ро.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="7">
				<verse number="1">Чхавэ́ Исахароскирэ сыс: Фола, Фуа, Иашуво (Яшуво) и Шымроно, штарджинэ.</verse>
				<verse number="2">Чхавэ́ Фоласкирэ сыс: Узиё, Рефаия, Ериило, Яхмаё, Ивсамо и Самуи́ло, шэралэ́ пэ Фоласкирэ стрэ́чы (поколе́нии), мануша́, савэ́ дрэ пэ́скирэ ро́ды сыс муршканэ́ ваш марибэ́н; сыс лэн дрэ Давидо́скирэ дывэса́ биш тэ дуй тысёнцы и шовшэла́.</verse>
				<verse number="3">Чхаво́ Узиёскиро сыс: Израхия; чхавэ́ Израхиёскирэ сыс: Михаило, Овадия, Иоилё и Ишыя, панджинэ. Сарэ́ ёнэ сыс шэралэ́ мануша́.</verse>
				<verse number="4">Лэ́ндэ, пир ро́ды лэ́нгирэ, пир стрэ́чы лэ́нгирэ, сыс скэдынэ́ кэ марибэ́н халадэ́н трия́нда шов тысёнцы; пал-дова́ со лэ́ндэ сыс бут ромне́н и чхавэ́н.</verse>
				<verse number="5">Лэ́нгирэ пшалэ́н, дрэ сарэ́ Исахароскирэ стрэ́чы, манушэ́н, савэ́ псирдэ́ пэ марибэ́н, сыс охтодэша́ эфта́ (бибишэнгиро шэл) тысёнцы, зачхиндлэ́ дрэ родоскирэ зачхиныбэна (списки).</verse>
				<verse number="6">Вениаминостэ сыс: Бэла, Бехе́ро и Едиаило, трин чхавэ́.</verse>
				<verse number="7">Чхавэ́ Беласкирэ сыс: Ецбоно, Узиё, Узиило, Еримофо (Иеримофо) и Ири, пандж, шэралэ́ пэ стрэ́чы (поколении) мануша́, савэ́ псирдэ́ пэ марибэ́н. Дрэ родоскирэ зачхиныбэна (списки) ёнэ сыс зачхиндлэ́: биш тэ дуй тысёнцы трияндаштар.</verse>
				<verse number="8">Чхавэ́ Бехероскирэ: Земира, Иоашо, Елиезэро (Елизе́ро), Елиоэнаё, Омри, Иремофо, Авия́, Анафофо и Алеме́фо: сарэ́ адалэ́ сыс чхавэ́ Бехероскирэ.</verse>
				<verse number="9">Дрэ родоскирэ списки сыс зачхиндлэ́ ёнэ пир ро́ды лэ́нгирэ, пир шэралэндэ пэ стрэ́чы, манушэ́н, савэ́ сыс муршканэ́ ваш марибэ́н – биш тысёнцы и дуйшэла́.</verse>
				<verse number="10">Адя́кэ-паць чхаво́ Едиалоскиро сыс: Билгано. Чхавэ́ Билганоскирэ сыс: Еусо, Вениамино, Егудо, Хенаана, Зефано, Фарсисо и Ахишахаро.</verse>
				<verse number="11">Сарэ́ адалэ́ Иедиаилоскирэ чхавэ́ сыс стрэчакирэ шэралэ́, мануша́, савэ́ сыс мурша́ ваш марибэ́н; дэшуэфта тысёнцы и дуйшэла́ сыс, савэ́ выгинэ́ пэ марибэ́н.</verse>
				<verse number="12">И Шупимо и Хупимо, сыс чхавэ́ Ираскирэ: Хушымо, сыс чхаво́ Ахероскиро.</verse>
				<verse number="13">Чхавэ́ Нефалимоскирэ сыс: Яхцэило (Иахцеилё), Гуни, Ецэро и Шиле́мо, чхавэ́ Валакирэ.</verse>
				<verse number="14">Чхавэ́ Манасия́скирэ сыс: Асриило, савэ́с бияндя́ лэ́скири наложница Арамеянка; ёй бияндя́ Махирос, Галаадоскирэс дадэ́с.</verse>
				<verse number="15">Махиро лыя́ палоро́м Хупимоскирэ и Шупимоскирэ пхэня́, – лэ́нгирэ-пхэнякиро лав сыс Мааха; лав явирэскэ сыс Салпаадо. Салпаадостэ сыс екх чхая́.</verse>
				<verse number="16">Мааха, Махироскири ромны́, бияндя́ чхавэ́с и дыя́ лэ́скэ лав Кере́шо, а лав лэ́скирэ пшалэ́скэ сыс Шэре́шо. Чхавэ́ лэ́скирэ сыс: Уламо и Реке́мо.</verse>
				<verse number="17">Чхаво́ Уламоскиро сыс: Бедано. Ѓа́да, сыс чхавэ́ Галаадо́скирэ, Махироскирэ-чхавэ́скирэ, Манасия́скирэ-чхавэ́скирэ.</verse>
				<verse number="18">Лэ́скири пхэн Молехе́ф бияндя́ Ишгодас, Авиезерос и Махлос.</verse>
				<verse number="19">Чхавэ́ Шэмидаскирэ сыс: Ахиано, Шэхемо, Ликхи и Аниамо.</verse>
				<verse number="20">Чхавэ́ Ефремо́скирэ сыс: Шутелахо, и Бере́до, чхаво́ лэ́скиро, и Елеадо, чхаво́ лэ́скиро, и Фамафо, чхаво́ лэ́скиро.</verse>
				<verse number="21">И Завадо, чхаво́ лэ́скиро, и Шутелахо, чхаво́ лэ́скиро, и Езе́ро и Елеада. И мулякирдэ́ лэн мануша́ Гефоскирэ, савэ́ бия́ндынэ пэ доя́ пхув, пал-дова́, со ёнэ гинэ́ тэ залэн лэ́нгирэ кхэритконэ́ мурдалэ́н.</verse>
				<verse number="22">И рондя́ пал лэ́ндэ Ефре́мо, дад лэ́нгиро, бут дывэса́, и явэ́нас лэ́скирэ пша́ла тэ штылякирэн лэс.</verse>
				<verse number="23">Пало́ (после) дава́ ёв загия́ кэ пэ́скири ромны́, и ёй запхария и бияндя́ чхавэ́с, и ёв дыя́ лэ́скэ лав: Берия, пал-дова́ со би́да (биба́хт) латхя́ кхэр лэ́скиро.</verse>
				<verse number="24">И чхай лэ́стэ сыс Шее́ра. Ёй чхудя́ Беф-Ороно тэлатуно и упратуно, и Узе́н-Шэе́ро.</verse>
				<verse number="25">И Рефаё, чхаво́ лэ́скиро, и Решэфо, и Ослахо, чхаво́ лэ́скиро, и Фахано, чхаво́ лэ́скиро,</verse>
				<verse number="26">Лаедано, чхаво́ лэ́скиро, Амиудо, чхаво́ лэ́скиро, Елишамо, чхаво́ лэ́скиро,</verse>
				<verse number="27">Ноно, чхаво́ лэ́скиро, Ису́со, чхаво́ лэ́скиро.</verse>
				<verse number="28">Маёнки лэ́нгирэ и лэ́нгирэ штэ́ты, кай ёнэ дживдэ́, сыс: Вефи́лё (Бет-Эль) и фо́рья, савэ́ сыс тэл лэ́скири зор; кэ васто́ко Наарано, кэ западо Гезе́ро и фо́рья, савэ́ сыс тэл лэ́скири зор; Сихе́мо и фо́рья, савэ́ сыс тэл лэ́скири зор кэ Газа и фо́рья, савэ́ сыс тэл ла́кири зор.</verse>
				<verse number="29">А Манасия́скирэ-чхавэ́нгирэ рига́тыр: Беф-Сано и фо́рья, савэ́ сыс тэл лэ́скири зор, Фаанахо и фо́рья, савэ́ сыс тэл лэ́скири зор, Мегидо и фо́рья, савэ́ сыс тэл лэ́скири зор, Доро и фо́рья, савэ́ сыс тэл лэ́скири зор. Дрэ лэ́ндэ дживдэ́ Иосифо́скирэ (Ёза́скирэ) чхавэ́, Израилёскирэ чхавэ́скирэ.</verse>
				<verse number="30">Чхавэ́ Асироскирэ сыс: Имна, Ишва, Ишви и Берия, и лэ́нгири пхэн Серах.</verse>
				<verse number="31">Чхавэ́ Берияскирэ сыс: Хеве́ро и Малхиило. Ёв сыс Бирзаифоскиро дад.</verse>
				<verse number="32">Хеверостыр бия́ндыя Яфле́то (Иафле́то), Шоме́ро и Хофамо, и Шуя, лэ́нгирэ пхэн.</verse>
				<verse number="33">Чхавэ́ Яфлетоскирэ сыс: Пасахо, Бимгало и Ашвафо. Ѓа́да, сыс чхавэ́ Иафлетоскирэ.</verse>
				<verse number="34">Чхавэ́ Шэмероскирэ сыс: Ахи, Рохга, Ихуба и Ара́мо.</verse>
				<verse number="35">Чхавэ́ Гелемоскирэ, лэ́скирэ-пшалэ́скирэ сыс: Цофахо, Имна, Шэле́шо и Амало.</verse>
				<verse number="36">Чхавэ́ Цофахоскирэ сыс: Суахо, Харнефе́ро, Шуало, Бэри, Имра,</verse>
				<verse number="37">Бецэро, Годо́, Шама, Шылшо, Ифрано и Бее́ра.</verse>
				<verse number="38">Чхавэ́ Ефероскирэ сыс: Ефуниё, Фиспо и Ара.</verse>
				<verse number="39">Чхавэ́ Уласкирэ сыс: Арахо, Ханиило и Рицыя.</verse>
				<verse number="40">Сарэ́ адалэ́ чхавэ́ Асироскирэ сыс шэралэ́ пэ лэ́нгирэ стрэ́чы (поколе́нии), мануша́ выкэдынэ́, мануша́, савэ́ сыс мурша́ пэ марибэ́н, шэралэ́ барыдыра́. Зачхиндлэ́ сыс ёнэ дрэ родоскирэ списки ваш халадэнгэ, ваш марибэ́н, пир гиныбэ́н сыс лэн биш тэ шов тысёнцы мануша́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="8">
				<verse number="1">Вениаминостыр бия́ндыя Бэла, лэ́скиро англатуно́ чхаво́, яви́р Ашбе́ло, три́то Ахраё,</verse>
				<verse number="2">Шта́рто Ноха и па́нджто Рафа.</verse>
				<verse number="3">Чхавэ́ Бэласкирэ сыс: Адаро, Гера, Авиудо,</verse>
				<verse number="4">Авишуа, Наамано, Ахоахо,</verse>
				<verse number="5">Гера, Шефуфано и Хурамо.</verse>
				<verse number="6">И ґа́да, сыс чхавэ́ Егудоскирэ, савэ́ сыс родэнгирэ шэралэ́, савэ́ дживдэ́ кэ Ге́ва и пиритрадынэ дро Манахафо:</verse>
				<verse number="7">Наамано, Ахия и Гера, саво́ вытрадыя́ лэн, лэ́стыр бия́ндыя Уза и Ахихудо.</verse>
				<verse number="8">Шегараимостыр бия́ндынэ чхавэ́ пэ Моавитоскири пхув пало́ дава́, сыр ёв отмэкця́ пэ́стыр Хушима и Баара, пэ́скирэ ромнен.</verse>
				<verse number="9">И бияндя́ лэ́стыр Ходеша, лэ́скири ромны́, Иовавос, Цывиёс, Мешос, Малхамос,</verse>
				<verse number="10">Еуцос, Шахиёс и Мирмос: ґа́да, сыс лэ́скирэ чхавэ́, шэралэ́ пэ стрэ́чы.</verse>
				<verse number="11">Хушыма бияндя́ лэ́скэ Авитувос и Елпаалос.</verse>
				<verse number="12">Чхавэ́ Елпаалоскирэ сыс: Еве́ро, Мишамо и Шэме́ро, саво́ чхудя́ Оно и Лодо и фо́рья, савэ́ сыс тэл лэ́скири зор, –</verse>
				<verse number="13">и Берия и Шэма. Ёнэ сыс шэралэ́ пэ Аиалоноскирэ-манушэ́нгирэ стрэ́чы. Ёнэ вытрадынэ́ Гефоскирэ манушэ́н.</verse>
				<verse number="14">Ахио, Шашако, Иремофо,</verse>
				<verse number="15">Зэвадия, Арадо, Еде́ро,</verse>
				<verse number="16">Михаило, Ишфа и Иоха – Берияскирэ чхавэ́.</verse>
				<verse number="17">Зэвадия, Мешуламо, Хизкиё, Хеве́ро,</verse>
				<verse number="18">Ишмераё, Излия и Иоваво – чхавэ́ Елпаалоскирэ.</verse>
				<verse number="19">Якимо, Зихриё, Завдиё,</verse>
				<verse number="20">Елиенаё, Цылфаё, Елиило,</verse>
				<verse number="21">Адаия, Бераия и Шымрафо – Шымеяскирэ чхавэ́.</verse>
				<verse number="22">Ишпано, Еве́ро, Елиило,</verse>
				<verse number="23">Авдоно, Зихриё, Ханано,</verse>
				<verse number="24">Ханания, Еламо, Антофия,</verse>
				<verse number="25">Ифдия и Фенуило – Шашакоскирэ чхавэ́.</verse>
				<verse number="26">Шамшэраё, Шэхария, Афалия,</verse>
				<verse number="27">Иаре́шыя (Яре́шия), Елия и Зихриё, Ерохамоскирэ чхавэ́.</verse>
				<verse number="28">Адалэ́ сыс родэнгирэ шэралэ́, дрэ пэ́скирэ стрэ́чы шэралэ́. Ёнэ дживдэ́ кэ Ерусалимо.</verse>
				<verse number="29">Кэ Гавао́но дживдэ́: Гаваонитянэнгиро дад, – лэ́скирэ-ромнякиро лав сыс Мааха, –</verse>
				<verse number="30">И лэ́скиро чхаво́, англатуно́ Авдоно, пал лэ́стэ Цуро, Кисо, Ваало, Надаво,</verse>
				<verse number="31">Гедоро, Ахио, Зехе́ро и Миклофо.</verse>
				<verse number="32">Миклофостыр бия́ндыя Шымея. И ёнэ дживдэ́ пашы́л пэ́скирэ пшалэ́ндэ кэ Ерусалимо, кхэтанэ́ пэ́скирэ пшалэ́нца.</verse>
				<verse number="33">Неростыр бия́ндыя Кисо; Кисостыр бия́ндыя Са́уло; Саулостыр бия́ндыя Ионафа́но, Мелхисуё, Авинадаво и Эшбаало.</verse>
				<verse number="34">Чхаво́ Ионафаноскиро сыс Мерибаало, Мерибаалостыр бия́ндыя Миха.</verse>
				<verse number="35">Чхавэ́ Михаскирэ: Пифоно, Меле́го, Фааре́я и Аха́зо.</verse>
				<verse number="36">Ахазостыр бия́ндыя Иоиада; Иоиадостыр бия́ндыя Алеме́фо, Азмаве́фо и Замвриё; Замвриёстыр бия́ндыя Моца;</verse>
				<verse number="37">Моцастыр бия́ндыя Бинэё. Рефаия лэ́скиро чхаво́; Елеасо, лэ́скиро чхаво́; Ацэло, лэ́скиро чхаво́.</verse>
				<verse number="38">Ацэлостэ сыс шов чхавэ́, и, ґа́да, сыс лэ́нгирэ лава́: Азрикамо, Бохру, Исмаило, Шэария, Овадия и Ханано; сарэ́ ёнэ сыс Ацэлоскирэ чхавэ́.</verse>
				<verse number="39">Чхавэ́ Ешэкоскирэ, лэ́скирэ пшалэ́скирэ сыс: Уламо, лэ́скиро англатуно́ чхаво́, яви́р Иеушо, три́то Елифеле́то.</verse>
				<verse number="40">Чхавэ́ Уламоскирэ сыс мануша́ муршканэ́, савэ́ дэ́нас карье лукостыр, лэ́ндэ сыс бут чхавэ́ и ўнуки (непо́ты): шэл тэ пандждэша́. Сарэ́ ёнэ сыс Вениамино́скирэ чхавэ́ндыр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="9">
				<verse number="1">Адя́кэ, сыс пиригиндлэ пир пэ́скирэ ро́ды сарэ́ Израильтя́ни, и, акэ, ёнэ сыс зачхиндлэ́ дрэ бэршы́тка архи́вы Израилёскирэ кралье́ндэ. Мануша́ Юдэя́тыр пал пэ́скиро чорипэ́н сыс пирилыджинэ тэ дживэ́н кэ Вавило́но.</verse>
				<verse number="2">Англатунэ́ мануша́, савэ́ дживдэ́ пэ пэ́скирэ штэ́ты, пир Израилёскирэ фо́рья, сыс Израильтя́ни, рашая́, Леви́ты и Нефинеи, кон дживдя́ кэ Ерусалимо.</verse>
				<verse number="3">Кэ Ерусалимо дживдэ́ вари-савэ́ мануша́ Юда́скирэ чхавэ́ндыр и Вениамино́скирэ чхавэ́ндыр, и Ефремо́скирэ и Манасия́скирэ чхавэ́ндыр:</verse>
				<verse number="4">Уфаё, чхаво́ Амиудоскиро, чхаво́ Омрискиро, чхаво́ Имриёскиро, чхаво́ Ваниёскиро – чхавэ́ндыр Фаресоскирэндыр, Юда́скирэ-чхавэ́скирэ;</verse>
				<verse number="5">чхавэ́ндыр Шылоноскирэндыр – Асаия, англатуно́ бия́то и лэ́скирэ чхавэ́;</verse>
				<verse number="6">Чхавэ́ндыр Зараскирэндыр – Иеуило и лэ́нгирэ пша́ла, – шовшэла́ енядэша;</verse>
				<verse number="7">чхавэ́ндыр Вениаминоскирэндыр, Салу, чхаво́ Мешуламоскиро, чхаво́ Годавиёскиро, чхаво́ Гасенуёскиро;</verse>
				<verse number="8">и Ивния, чхаво́ Ерохамоскиро, и Эла, чхаво́ Узиёскиро, Михриёскирэ-чхавэ́скиро, и Мешуламо, чхаво́ Шэфатияскиро, Регуилоскирэ чхавэ́скиро, Ивнияскирэ чхавэ́скиро,</verse>
				<verse number="9">и лэ́нгирэ пша́ла, пир лэ́нгирэ ро́ды; еняшэла пандждэша́ шов, – сарэ́ адалэ́ мурша́ сыс родэнгирэ шэралэ́ дрэ пэ́скирэ стрэ́чы (поколении).</verse>
				<verse number="10">А рашандыр: Едаия, Иоиариво, Иахино,</verse>
				<verse number="11">и Аза́рия, чхаво́ Хелкияскиро, чхаво́ Мешуламоскиро, чхаво́ Садокоскиро, чхаво́ Мераиофоскиро, чхаво́ Ахитувоскиро, саво́ сыс барыдырэ́са дро Дэвлэ́скиро Кхэр;</verse>
				<verse number="12">и Адаия, чхаво́ Ерохамоскиро, чхаво́ Пашхуроскиро, чхаво́ Малхияскиро; и Маасаё, чхаво́ Адиелоскиро, чхаво́ Яхзероскиро, чхаво́ Мешуламоскиро, чхаво́ Имероскиро;</verse>
				<verse number="13">и лэ́нгирэ пша́ла, савэ́ сыс шэралэ́ пэ пэ́скирэ ро́ды: тысёнцо эфташэла́ шовдэша́ – мануша́ сама фэды́р дрэ буты́ сыр рашая́ дро Дэвлэ́скиро Кхэр.</verse>
				<verse number="14">А Левитэндыр: Шэмаия, чхаво́ Хашувоскиро, чхаво́ Азрикамоскиро, чхаво́ Хашавияскиро, – Мерарискирэ чавэндыр;</verse>
				<verse number="15">и Вакбакаро, Хере́шо, Галало, и Матфания, чхаво́ Михаскиро чхаво́ Зихриёскиро, чхаво́ Асафоскиро;</verse>
				<verse number="16">и Овадия, чхаво́ Шемаияскиро, чхаво́ Галалоскиро, чхаво́ Идифуноскиро, и Берехия, чхаво́ Аса́скиро, чхаво́ Елканоскиро, саво́ дживдя́ дрэ гава́ Нетофафоскирэ.</verse>
				<verse number="17">Портэнгирэ ракхибна́рья (привратники): Шалумо, Акубо, Талмоно и Ахимано, и лэ́нгирэ пша́ла; Шалумо сыс шэрало́.</verse>
				<verse number="18">И кэ далэ́ дывэса́ далэ́ ракхибна́рья исын пашы́л кральенгири по́рта, кэ васто́ко, рикирэ́на стрэ́га ваш Левиёскирэ чхавэ́нгэ.</verse>
				<verse number="19">Шалумо, чхаво́ Корескиро, чхаво́ Евиасафоскиро, чхаво́ Кореёскиро, и лэ́скирэ пша́ла лэ́скирэ родо́стыр, Кореяни, пир пэ́скиро бутярно рэ́ндо, сыс ракхибна́рья пашы́л скиниякирэ проги, а лэ́нгирэ дада́ ракхнэ загиибэ́н дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро ста́но (лод).</verse>
				<verse number="20">Финее́со, чхаво́ Елизароскиро, сыс англэды́р (вагэдыр) барыдыро́ пэ лэ́ндэ, и Рай Дэвэ́л сыс лэ́са.</verse>
				<verse number="21">Заха́рия, чхаво́ Мешэлемияскиро, сыс портэнгиро ракхибнари пашы́л вудара́ дрэ скэдыибна́скири ски́ния.</verse>
				<verse number="22">Сарэ́н лэн, выкэдынэн дрэ ракхибнарье́ндэ пашэ́ по́рта кэ проги, сыс дуйшэла́ дэшуду́й. Лэн зачхиндлэ́ дрэ родоскирэ списки пир лэ́нгирэ гава́. Лэн чхудя́ Дави́до и Самуи́ло – ясновидцо (магико) пал лэ́нгиро чачипэ́н.</verse>
				<verse number="23">И ёнэ, и лэ́нгирэ чхавэ́ сыс пэ ракхибэн пашы́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ-Кхэрэ́скири по́рта, пашы́л скиниякиро кхэр.</verse>
				<verse number="24">Пэ штар рига́ сыс портэнгирэ ракхибна́рья: пэ васточно, за́падно (пэ пал-панякири риг), паш-дывэсы́тко (южно).</verse>
				<verse number="25">Пша́ла лэ́нгирэ дживдэ́ дрэ пэ́скирэ гава́, ёнэ явэ́нас кэ пша́ла часостыр кэ часо пэ эфта́ (битринэ́нгиро дэш) дывэса́.</verse>
				<verse number="26">Адалэ́ штар барыдыра́ пэ портэнгирэ ракхибнарьендэ, Леви́ты, сыс дрэ паты́в; ёнэ сыс чхудэ́ тэ ракхэ́н кхэра́ и пираля́ Дэвлэ́скирэ Кхэрэскир.</verse>
				<verse number="27">Трусця́л (кругом) Дэвлэ́скиро Кхэр ёнэ и ратькирдэ, пал-дова́ со пэ лэ́ндэ сыс отпхэныбэ́н тэ ракхэ́н, и лэ́нгэ сыс трэй кажно зло́ко тэ отчхакирэн вудара́.</verse>
				<verse number="28">Вари-савэ́ лэ́ндыр сыс чхудэ́ кэ кхорэ́ (сасу́ды) ваш свэ́нто буты́, адя́кэ со гиныбнаса ёнэ прилэнас кхорэ́ и гиныбнаса ёнэ выдэнас.</verse>
				<verse number="29">Явирэнгэ лэ́ндыр сыс допатяндлэ яви́р кхангирья́кирэ чарэ́ и сарэ́ свэ́нта хабэна: фэды́р яржо́, и мол, и еле́ё, и ладано, и ароматытка чарья́.</verse>
				<verse number="30">А вари-савэ́ раша́нгирэ чхавэ́ндыр счхувэнас миро ароматытконэ чарье́ндыр.</verse>
				<verse number="31">Матафия Левитэндыр, – ёв сыс англатуно́ Селумоскирэ-Кореяниноскиро, лэ́скэ сыс допатяндло тэ пэкэл пэ скорове́ды (хича),</verse>
				<verse number="32">Вари-савэ́нгэ лэ́нгирэ пшалэ́ндыр, Каафоскирэ чхавэ́ндыр, сыс допатяндло тэ скэдэ́н (тэ приготовинэн) свэ́нта марэ́, соб (кай) тэ янэс лэн кажно са́вато (субо́та).</verse>
				<verse number="33">Мануша́, савэ́ баганас, сыс шэралэ́ пэ Левитэ́нгирэ стрэ́чы (поколе́нии), дрэ кхангирья́кирэ шту́бы, и сыс вольна (псирэ) залыибнастыр, пал-дова́ со дывэ́с и рат ёнэ сыс бангэ́ тэ залэнпэ пэ́скирэ багаибнаса.</verse>
				<verse number="34">Адалэ́ сыс шэралэ́ пэ Левитэ́нгирэ стрэ́чы, шэралэ́ дрэ пэ́скирэ ро́ды. Ёнэ дживдэ́ кэ Ерусалимо.</verse>
				<verse number="35">Кэ Гавао́но дживдэ́: дад Гаваонитянэнгиро Иеило – лав лэ́скирэ-ромнякиро сыс Мааха, –</verse>
				<verse number="36">и чхаво́ лэ́скиро, англатуно́ Авдоно, пал лэ́стэ Цуро, Кисо, Ваало, Не́ро, Надаво,</verse>
				<verse number="37">Гедоро, Ахио, Заха́рия и Миклофо.</verse>
				<verse number="38">Миклофостыр бия́ндыя Шымеамо. И ёнэ дживдэ́ пашы́л пэскирэндэ пшалэ́ндэ кэ Ерусалимо, кхэтанэ́ пэ́скирэ пшалэ́нца.</verse>
				<verse number="39">Неростыр бия́ндыя Кисо, Кисостыр бия́ндыя Са́уло, Саулостыр бия́ндыя Ионафа́но, Мелхисуё, Авинадаво и Ешбаало.</verse>
				<verse number="40">Чхаво́ Ионафаноскиро сыс Мерибаало; Мерибаалостыр бия́ндыя Миха.</verse>
				<verse number="41">Чхавэ́ Михаскирэ сыс: Пифоно, Меле́хо, Фаре́ё и Аха́зо.</verse>
				<verse number="42">Ахазостыр бия́ндыя Иае́ро; Иаеростыр бия́ндыя Алеме́фо, Азмаве́фо и Замврия; Замвриястыр бия́ндыя Моца;</verse>
				<verse number="43">Моцастыр бия́ндыя Бине́ё: Рефаия, лэ́скиро чхаво́; Елеаса, чхаво́ лэ́скиро; Ацэло, чхаво́ лэ́скиро.</verse>
				<verse number="44">Ацэлостыр сыс шов чхавэ́, и ґа́да, лэ́нгирэ лава́ сыс: Азрикамо, Бохру, Исмаило, Шэария, Овадия и Ханано. Адалэ́ сыс чхавэ́ Ацэлоскирэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="10">
				<verse number="1">Филистимля́ни мардэ́пэ Израилёса, и пиризорьякирэнас дро марибэ́н Филистимля́ни Израильтянэ́н, и пынэ́ домардэ́ пэ бэ́рга Гелвуа.</verse>
				<verse number="2">И традынэпэ Филистимля́ни пал Саулостэ и лэ́скирэ чхавэ́ндэ, и домардэ́ Филистимля́ни Ионафанос, и Авинадавос, и Мелхисуёс, Саулоскирэн чхавэ́н.</verse>
				<verse number="3">Марибэ́н проти Саулостэ яця́ зоралэды́р, и карье́-дыибнаскирэ (стрелки) лукэндыр сы́гэс гинэ́ пэ лэ́стэ, адя́кэ со ёв сыс пхусадо андрэ лукэнца.</verse>
				<verse number="4">И пхэндя́ Са́уло пэ́скирэ манушэ́скэ, саво́ лыджалас марды́тко (оружыё): “Вылэ тыри́ курта́ла и пхусав пэ мэрибэн ла́са ман, соб (кай) тэ на явэ́н адалэ́ наобчхиндлэ, и тэ на здекинэнпэ пэ ма́ндэ.” Нэ ману́ш, саво́ лыджа́ла марды́тко, на дэ́лас ра́да; пал-дова́ со древа́н страхадыя. Тэды Са́уло лыя́ курта́ла и пыя́ пэ ла́тэ.</verse>
				<verse number="5">Лэ́скиро ману́ш, саво́ лыджалас марды́тко, дыкхця́, со Са́уло мыя́, и кокоро́ пыя́ пэ курта́ла, и мыя́.</verse>
				<verse number="6">И мыя́ Са́уло, и трин лэ́скирэ чхавэ́, и саро́ лэ́скиро кхэр кхэтанэ́ лэ́са мыя́.</verse>
				<verse number="7">Ке́ли дыкхнэ́ Израильтя́ни, савэ́ сыс пэ до́ло, со сарэ́ нашэ́на, и со Са́уло и лэ́скирэ чхавэ́ мынэ́, тэды мэкнэ́ пэ́скирэ фо́рья и рознашнэпэ; а Филистимля́ни явнэ́ и лынэ́ тэ дживэ́н дрэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="8">Пэ яви́р дывэ́с явнэ́ Филистимля́ни тэ обкэдэн мулэн и латхнэ́ Саулос и лэ́скирэ чхавэ́н, мулэн пэ Гелвуяскири бэ́рга.</verse>
				<verse number="9">И розуридэ лэс, и злынэ лэ́стыр лэ́скиро шэро́ и лэ́скири марды́тко, и бичхадэ́ пир Филистимиякири пхув, соб (кай) дэн тэ джинэ́н пал дава́ анги́л лэ́нгирэ и́долы и анги́л манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="10">И чхудэ́ лэ́скиро марды́тко пэ мангипнытко штэ́то (капишча) пэ́скирэ дэвлорэнгиро, и лэ́скиро шэро́ чхудэ́ дро Дагоноскиро кхэр.</verse>
				<verse number="11">И шундя́ саро́ Иависо Галаадоскиро саро́, со кэрдэ́ Филистимля́ни Саулоса.</verse>
				<verse number="12">И ґаздынэ́пэ сарэ́ зоралэ́ мануша́, лынэ́ Саулоскиро тру́по и лэ́скирэ-чхавэ́нгирэ тру́пы, и яндлэ́ лэс дро Иависо, и гарадэ́ лэ́нгирэ кокалы́ тэл дэмбо дро Иависо, и постындлэ эфта́ дывэса́.</verse>
				<verse number="13">Адя́кэ мыя́ Са́уло пал пэ́скиро чорипэ́н, саво́ ёв кэрдя́ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, пал дова́, со на ракхця́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав и обрисия кэ човаханы пхучыбнаса,</verse>
				<verse number="14">а на пхуцяпэ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр. Палдава́ Ёв и мулякирдя́ лэс, и пиридыя кралипэ́н Давидо́скэ, Есеёскирэ чхавэ́скэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="11">
				<verse number="1">И скэдынэ́пэ сарэ́ Израильтя́ни кэ Дави́до дрэ Хевро́но, и пхэндлэ́: “Ѓа́да, амэ сам тыро́ кокало и лоч (плоть) тыри́;</verse>
				<verse number="2">и тася́, и три́то дывэ́с, ке́ли ишчо (инкэ́) Са́уло сыс крали́са, ту вылыджиян и залыджиян Израилё, и Рай Дэвэ́л, тыро́ Дэвэ́л, пхэндя́ ту́кэ: ‘Ту явэ́са тэ ракхэ́с Мирэн Израилёскирэ манушэ́н, и ту явэ́са Мирэ́-Израилёскирэ манушэ́нгирэ барыдырэ́са.’”</verse>
				<verse number="3">И явнэ́ сарэ́ пхурыдыра́ Израилёскирэ кэ кра́ли дро Хевро́но, и кэрдя́ лэ́нца Дави́до заве́то дро Хевро́но анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро муй; и ёнэ помакхнэ Давидо́с дрэ крали́стэ пэ Израилё, пир Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав, пирда́л Самуилостэ.</verse>
				<verse number="4">И гия́ Дави́до и саро́ Израилё кэ Ерусалимо, кэ Евусо. А одо́й сыс Евусеи, мануша́, савэ́ дживдэ́ пэ доя́ пхув.</verse>
				<verse number="5">И пхэндлэ́ Евусоскирэ мануша́ Давидо́скэ: “Ту на заджаса адари́к.” Нэ Дави́до лыя́ тва́рдыма/диз (кре́пость) Сио́но; дава́ исын фо́ро Давидо́скиро.</verse>
				<verse number="6">И пхэндя́ Дави́до: “Кон англэды́р сарэ́ндыр пиримарэла Евусее́н, одова́ ману́ш явэ́ла шэралэса и халадэ́нгирэ барыдырэ́са.” И загия́ англэды́р сарэ́ндыр Иоа́во, чхаво́ Саруяскиро, и кэрдя́пэ шэралэса.</verse>
				<verse number="7">Дави́до дживдя́ дрэ доя́ тва́рдыма/диз, палдава́ и кхардэ́ ла Давидо́скирэ фороса.</verse>
				<verse number="8">И ёв обкэрдя фо́ро трусця́л, лыи Милостыр (форо́стыр), саро́ трусця́л, и Иоа́во, обнэвякирдя палатунэ́ (после́дня) форо́скирэ паша́.</verse>
				<verse number="9">Саро́ гия́ лачхэ́с Давидо́стэ, и барьёлас ёв дрэ паты́в буты́р и буты́р, и Рай Дэвэ́л, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Дэвэ́л сыс лэ́са.</verse>
				<verse number="10">Ѓа́да, исын шэралэ́ зоралэ́ муршэндыр Давидо́стэ, савэ́ зоралэ́с лынэпэ лэ́са дро лэ́скиро кралипэ́н, кхэтанэ́ сарэ́ Израилёса, соб (кай) тэ чхувэ́с лэс крали́са, пир Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав, пэ Израилё,</verse>
				<verse number="11">и ґа́да, ци бут исын зоралэ́ мурша́, савэ́ сыс Давидо́стэ: Иесваало [Ешобеамо-ю.о.], чхаво́ Ахаманияскиро, шэрало́ пэ трия́нда манушэ́ндэ. Ёв ґаздыя́ пэ́скиро чхурдыибнытко буст пэ триншэла́ манушэ́ндэ и домардя́ лэн пал е́кх мо́ло.</verse>
				<verse number="12">Пал лэ́стэ сыс Елеазаро (Елиза́ро), чхаво́ Додоскирэ-Ахохияниноскиро, ёв сыс тринэ́ зоралэндыр.</verse>
				<verse number="13">Ёв сыс Давидоса кэ Фасдамимо, карик Филистимля́ни скэдынэ́пэ пэ марибэ́н. Одо́й паш фэ́лда сыс засеиндлы ґэрстоса (ячменёса), и мануша́ нашнэ́ Филистимлянэндыр.</verse>
				<verse number="14">Нэ ёнэ тэрдинэ́ машки́р фэ́лда, зракхнэ́ ла и домардэ́ Филистимлянэн. И дариндя Рай Дэвэ́л баро́ зракхибэ́н!</verse>
				<verse number="15">Тринджинэ адалэн шэралэн трияндатыр гинэ́ упрэ́ пэ бэ́рга кэ Дави́до, дрэ ґеба́р (пешчэра) Одоламо, ке́ли Филистимлянэнгиро ста́но сыс тэрдо́ пэ до́ло Рефаимэнгиро.</verse>
				<verse number="16">Дави́до тэды сыс дро зоралэ́ тынэ́нца штэ́то, а ракхибнытка халадэ́ Филистимлянэнгирэ сыс тэды дро Вифлее́мо.</verse>
				<verse number="17">И зоралэ́с закамдяпэ тэ пьел Давидо́скэ, и ёв пхэндя́: “Кон панякирэла ман пане́са Вифлеемоскирэ ґанынгатыр, со исын пашы́л по́рта?”</verse>
				<verse number="18">Тэды адалэ́ трин промардэпэ пирда́л Филимстимиякиро ста́но, и кэдынэ пхэрдэ́с пани́ Вифлеемоскирэ ґанынгатыр, со исын пашы́л по́рта, и лынэ́, и яндлэ́ Давидо́скэ. Нэ Дави́до на закамдя́ тэ пьел лэс и вычхудя́ лэс ваш Ра́скирэ-Дэвлэ́скири сла́ва,</verse>
				<verse number="19">и пхэндя́: “Зра́кх ман, Раё Дэ́вла, соб (кай) мэ тэ кэра́в дава́! Ци лава́ мэ тэ пья́в рат адалэнгирэ муршэнгирэ, савэ́ отдэнас пэ́скирэ дия́! Пал-дава́ со ёнэ рискиндэ пэ́скирэ джиибнаса, и ёнэ яндлэ́ пани́.” И на закамдя́ тэ пьел лэс. Ѓа́да, со кэрдэ́ трин адалэ́ муршканэ́ мануша́.</verse>
				<verse number="20">И Аве́са, пшал Иоавоскиро, сыс шэрало́ тринэндыр; ёв домардя́ пэ́скирэ чхурдыибнытконэ бустяса триншэла́ манушэ́н, и сыс дрэ сла́ва одолэ́ тринэндэ.</verse>
				<verse number="21">Тринэндыр ёв сыс славутнэдыр и сыс барыдырэ́са; нэ одолэнца тринэнца ёв на ровниндяпэ.</verse>
				<verse number="22">О Ване́я, чхаво́ Иодаёскиро, муршканэ́-муршэскиро, баро́ пир рэ́нды, Кавцеилостыр. Ёв домардя́ дуе́н Армилоскирэ Моавитонскирэн чхавэ́н; ёв згия и замардя́ шчэрэс дро рово (хохой), дро ивитко часо.</verse>
				<verse number="23">Ёв мулякирдя́ Египтянинос, манушэ́с барипнаса дрэ пандж куня́. Дрэ васт Египтяниноскиро сыс чхурдыибнытко буст, сыр навое ткачостэ (катвалэстэ); а ёв подги́я кэ ёв каштэса, и, выкусця чхурдыибнытко буст Египтяниноскирэ вастэ́стыр, и замардя́ лэс лэ́скирэ бустяса;</verse>
				<verse number="24">Ѓа́да, со кэрдя́ Ванея, чхаво́ Иодаёскиро. И ёв сыс дрэ сла́ва одолэ́ тринэндэ муршканэндэ;</verse>
				<verse number="25">ёв сыс славутнэдыр триндэшэндыр, нэ пэрвонэ́ тринэнца на ровниндяпэ. И Дави́до чхудя́ лэс ординарцоса, саво́ сполнинэлас лэ́скирэ припхэныбэна́.</verse>
				<verse number="26">А шэралэ́ халадэндыр сыс: Асаило, пшал Иоавоскиро; Елханано, чхаво́ Додоскиро, Вифлеемостыр;</verse>
				<verse number="27">Шама Гародитянино; Хере́цо Пелонитянино;</verse>
				<verse number="28">Ира, чхаво́ Икешоскиро, Фекоитянино; Евиезе́ро Анафофянино;</verse>
				<verse number="29">Сивхаё Хушатянино, Илаё Ахохиянино;</verse>
				<verse number="30">Магараё Нетофатитянино; Хеле́до, чхаво́ Ваанаскиро, Хетофафянино;</verse>
				<verse number="31">Итаё, чхаво́ Рибаёскиро, Гиватыр Вениаминовоскирьятыр; Ване́я Пирафонянино;</verse>
				<verse number="32">Хураё Нагалё-Гаашостыр; Авие́ло Араватыр;</verse>
				<verse number="33">Азмаве́фо Бахарумиянино; Елияхба Шаалбонянино.</verse>
				<verse number="34">Чхавэ́ Гашемоскирэ Гизонитяниноскирэ сыс: Ионафа́но, чхаво́ Шаге́скиро, Гараритянино;</verse>
				<verse number="35">Ахиамо, чхаво́ Сахароскиро, Гараритянино; Елифало, чхаво́ Уроскиро;</verse>
				<verse number="36">Хефе́ро Махеростыр; Ахиа Пелонитянино;</verse>
				<verse number="37">Хецроё Кармилитянино; Наараё, чхаво́ Езбаёскиро;</verse>
				<verse number="38">Иоилё, пшал Нафаноскиро; Мивхаро, чхаво́ Гагриёскиро;</verse>
				<verse number="39">Цэле́ко Амонитянино; Нахараё Берофянино, ману́ш, саво́ лыджалас марды́тко (оружыё) Иоавоскэ, чхавэ́скэ Саруяскирэскэ;</verse>
				<verse number="40">Ира Ифриянино; Гаре́бо Ифриянино;</verse>
				<verse number="41">Урия Хетеянино; Завадо, чхаво́ Ахлаёскиро;</verse>
				<verse number="42">Адина, чхаво́ Шызаскиро, Рувимлянино, шэрало́ Рувимлянэнгиро, и лэ́стэ сыс дэшутрин;</verse>
				<verse number="43">Ханано, чхаво́ Маахаскиро; Иосафа́то Мифниянино;</verse>
				<verse number="44">Узия Аштерофянино; Шамо и Иеие́лё [Ехиэлё-ю.о.], чхавэ́ Хофамоскирэ Ароеряниноскирэ;</verse>
				<verse number="45">Иедиаэло, чхаво́ Шимрияскиро, и Иоха, пшал лэ́скиро Фицыянино;</verse>
				<verse number="46">Елие́лё Махавимостыр, и Иериваё и Иошавия, чхавэ́ Елнаамоскирэ, и Ифма Моавитянино;</verse>
				<verse number="47">Елие́ло, Ове́до и Иасиелё Мецоваятыр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="12">
				<verse number="1">И адалэ́ мануша́ адя́кэ-паць явнэ́ кэ Дави́до дро Секелаго, ке́ли ёв ишчо (инкэ́) гарадёлас (чхакирэласпэ) кригал Саулостыр, чхавэстыр Кисоскирэстыр, и сыс муршканэндыр, савэ́ подынэ васт (помогиндлэ) дро марибэ́н,</verse>
				<verse number="2">лэ́ндэ сыс луки, ёнэ и чхурдэнас зэрвонэ (левонэ) и чачэ́ (правонэ) вастэ́са бара́ и, ёнэ дэ́нас карье лукэндыр. Ёнэ сыс пшалэ́ндыр Саулоскирэндыр, Вениаминостыр:</verse>
				<verse number="3">шэрало́ сыс Ахиезе́ро, пал лэ́стэ сыс Иоа́со, пал лэ́стэ сыс чхавэ́ Шемаяскирэ Гиватыр; Езие́ло и Феле́то; чхавэ́ Азмавефоскирэ; Бераха и Иегу Анафофостыр;</verse>
				<verse number="4">Ишмаия Гаваонитянино, муршари трияндэндыр и барыдыро́ пэ трияндэндэ; Ереме́ё, Яхазиило, Иозавадо Гедератыр.</verse>
				<verse number="5">Елузаё, Еримофо, Веалия, Шемария, Сафатия Харифиянино;</verse>
				<verse number="6">Елкана, Ишыяху, Азариило, Иоезе́ро и Иошавамо, Кореяни;</verse>
				<verse number="7">и Иоела и Зевадия, чхавэ́ Ерохамоскирэ Гедоростыр.</verse>
				<verse number="8">И вари-савэ́ мануша́ Гадитянэндыр пиригинэ́ кэ Дави́до дрэ фо́рья зоралэ́ тынэ́нца, пэ чхучи́ пхув, мануша́ муршканэ́, марибны́тка, савэ́ндэ сыс шчы́ты и чхурдыбнытка бустя́ (коп΄и); лэ́ндэ сыс муя́ сыр шчэрэндэ (левэндэ) – муя́ лэ́нгирэ, и ёнэ сыс сыгна сыр серны пэ бэ́рги.</verse>
				<verse number="9">Шэрало́ Езеро, яви́р Овадия, три́то Елиаво,</verse>
				<verse number="10">шта́рто Мишмана, па́нджто Ереме́ё,</verse>
				<verse number="11">шо́вто Афаё, эфта́то (битринэ́нгиро дэ́што) Елиэло,</verse>
				<verse number="12">охто́то (бидуе́нгиро дэ́што) Иоханано, еня́то Елзавадо,</verse>
				<verse number="13">дэ́што Ереме́ё, дэшупе́рво Махбанаё.</verse>
				<verse number="14">Ёнэ сыс шэралэ́ чхавэ́ндыр Гадоскирэндыр пэ халадэ́ндэ: тыкнэды́р пэ шэла́, и барыдыро́ пэ тысёнцы.</verse>
				<verse number="15">Ёнэ пиригинэ́ Иорда́но дро пэ́рво чхон, ке́ли ёв выджа́ла пэ́скирэ бэргэндыр, и рострадынэ сарэ́н манушэ́н, савэ́ дживдэ́ пэ до́ло, кэ васто́ко и кэ западо (кэ пал-паня).</verse>
				<verse number="16">И явнэ́ адя́кэ-паць вари-савэ́ мануша́ чхавэ́ндыр Вениаминоскирэндыр и Юдаскирэндыр дрэ фо́рья зоралэ́ тынэ́нца кэ Дави́до.</verse>
				<verse number="17">Дави́до гия ангил пэ стре́ч лэ́нгэ и пхэндя́ лэ́нгэ: “Ко́ли раманёса (миро́са) явнэ́ тумэ́ кэ мэ, соб (кай) тэ помогинэн ма́нгэ, тэды мэк тэ явэ́л ма́ндэ тумэ́нца екх ило́; а ко́ли ваш дова́, соб (кай) хохавэс тэ отдэ́н ман вэргэ́нгэ мирэнгэ, то дыкхи́, со нанэ дош пэ мирэ́ васта́, тэды мэк тэ дыкхэ́л Дэвэ́л амарэ́ дадэ́нгиро и тэ розсэндякирэл.”</verse>
				<verse number="18">Тэ́ньци згия ду́хо (фа́но) пэ Амасаёстэ, кон сыс шэрало́ пэ трия́нда, и пхэндя́ ёв: “Рама́нё (миро) ту́кэ, Дави́дэ, и тэ явэ́л ту́са, чхаво́ Есеёскиро; рама́нё ту́кэ, и рама́нё помогибнаскирэнгэ тырэнгэ; пал-дова́ со помогинэла ту́кэ Дэвэ́л тыро́.” Тэды прилыя́ лэн Дави́до и чхудя́ лэн шэралэнца пэ халадэ́ндэ.</verse>
				<verse number="19">И вари-савэ́ мануша́ Манасия́скирэ родо́стыр пиригинэ́ кэ Дави́до, ке́ли ёв гия́ Филистимлянэнца пэ марибэ́н пэ Саулостэ, нэ на помогиндя лэ́нгэ, пал-дова́ со шэралэ́ Филистимска, порадины, отбичхадэ лэс, ракири́: “Пэ амаро́ шэро́ ёв пириджала кэ хула́й лэ́скиро, Са́уло.”</verse>
				<verse number="20">Ке́ли ёв рисия́ дро Секелаго, тэды пиригинэ́ кэ ёв Манасиянэндыр: Аднахо, Иозавадо, Иедиаэло, Михаило, Иозавадо, Елигу и Цыльфаё, тысёнцэнгирэ барыдыра́ Манасиянэндэ.</verse>
				<verse number="21">И ёнэ помогиндлэ Давидо́скэ проти барэ́ кэ дар халадыбэна, пал-дова́ со сарэ́ адалэ́ мануша́ сыс муршарья и сыс барыдыра́ пэ халадэ́ндэ.</verse>
				<verse number="22">Адя́кэ кажнонэ́ дывэсэса явэ́нас кэ Дави́до тэ подэн васт кэ дова́, со лэ́скиро халадыбэ́н яця́ баро́, сыр баро́ халадыбэ́н Дэвлэ́скиро.</verse>
				<verse number="23">Ѓа́да, ци бут сыс шэралэ́ пэ халадэ́ндэ, савэ́ явнэ́ кэ Дави́до дро Хевро́но, соб (кай) тэ пиридэ́н лэ́скэ кралипэ́н Саулоскиро, пир Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав:</verse>
				<verse number="24">чхавэ́н Юдаскирэндыр, савэ́ лыджинэ́ шчы́то и чхурдыпнытко буст (коп΄ё), сыс шов тысёнцы охтошэла скэдымэ пэ марибэ́н;</verse>
				<verse number="25">чхавэ́ндыр Симеоноскирэндыр, манушэ́н муршканэн, дрэ халадыбэ́н сыс охто́ тысёнцы и шэл;</verse>
				<verse number="26">чхавэ́ндыр Левиёскирэндыр сыс штар тысёнцы шовшэла́,</verse>
				<verse number="27">и Иодаё, тхага́ри кхэритконэ́ родо́стыр Аароноскирэстыр, и лэ́са сыс трин тысёнцы эфташэла́;</verse>
				<verse number="28">и Садоко, муршкано́ тэрно́ ману́ш, и ро́до лэ́скиро сыс биш тэ дуй барыдыра́;</verse>
				<verse number="29">чхавэ́ндыр Вениаминоскирэндыр, пшалэ́н Саулоскирэн, сыс трин тысёнцы, – нэ ишчо (инкэ́) бут лэ́ндыр рикирдэпэ кэ кхэр Саулоскиро;</verse>
				<verse number="30">чхавэ́ндыр Ефремоскирэндыр сыс биш тысёнцы охтошэла манушэ́н муршканэн, манушэ́н славутнонэн пир пэ́скирэ ро́ды;</verse>
				<verse number="31">пашэ́-родыцо́стыр Манасияскирэстыр сыс дэшуохто тысёнцы, савэ́ сыс пир лав выкхардэ, соб (кай) тэ джа́н тэ чхувэ́н Давидо́с крали́са;</verse>
				<verse number="32">чхавэ́ндыр Исахароскирэндыр явнэ́ мануша́ годьварэ́, савэ́ джиндлэ́, со, ке́ли трэиндя́ тэ кэрэ́н Израилёскэ, – лэн сыс дуйшэла́ шэралэн, и сарэ́ пша́ла лэ́нгирэ рикирдэпэ лэ́нгирэ лавэ́скэ;</verse>
				<verse number="33">родыцо́стыр Завулоноскирэстыр скэдынэ́ пэ марибэ́н, савэ́ рикирдэ кажно халадытко марды́тко, сыс пандждэша́ тысёнцы, дрэ строё екхэ-дие́нгиро;</verse>
				<verse number="34">родыцо́стыр Нефалимоскирэстыр сыс тысёнцо шэралэ́; лэ́нца сыс трия́нда эфта́ тысёнцы шчытэнца и чхурдыбнытконэ бусте́нца;</verse>
				<verse number="35">родыцо́стыр (чангатыр) Даноскирэстыр, савэ́ сыс скэдынэ́ пэ марибэ́н, сыс биш тэ охто́ тысёнцы шовшэла́;</verse>
				<verse number="36">Асиростыр халадэ́н, скэдынэ́ пэ марибэ́н, сыс штардэша́ тысёнцы;</verse>
				<verse number="37">пал Иорданостыр, родыцо́стыр Рувимоскирэстыр, Гадоскирэстыр и пашы́л-родыцо́стыр Манасияскирэстыр, сыс шэл биш тысёнцы, кажно халадытконэ мардытконэнца.</verse>
				<verse number="38">Сарэ́ адалэ́ халадэ́, дро строё, сарэ́ илэ́стыр явнэ́ дро Хевро́но тэ чхувэ́н крали́са Давидо́с пэ саро́ Израилё. Адя́кэ и сарэ́ яви́р Израильтя́ни сыс дро екх ду́хо (фа́но), соб (кай) тэ чхувэ́с крали́са Давидо́с.</verse>
				<verse number="39">И сыс ёнэ одо́й кэ Дави́до трин дывэса́, ханэ́ и пинэ́; пал-дова́ со лэ́нгирэ пша́ла саро́ кэрдэ́ ваш лэ́нгэ;</verse>
				<verse number="40">адя́кэ-паць и пашатунэ́ кэ ёнэ, аж кэ ро́дыцо Исахароскиро, Завулоноскиро и Нефалимоскиро, янэ́нас саро́ хабэ́н пэ ослэндэ, и верблюдэндэ, и гурувэндэ: яржо́, инжыро, и зюмо, и мол (вино), и еле́ё, и бут барэ́ и тыкнэ́ кхэри́тка мурдала́; адя́кэ, сыр ра́дыма сыс ваш Израилё.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="13">
				<verse number="1">И радиндяпэ Дави́до барыдырэ́нца пэ тысёнцы, барыдырэ́нца пэ шэла́ и сарэ́нца шэралэнца,</verse>
				<verse number="2">и пхэндя́ Дави́до сарэ́ Израильтянэнгирэ скэдыибнаскэ: “Ко́ли трэй тумэ́нгэ, и ко́ли пэ дова́ явэ́ла во́ля амарэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири, амарэ́ Дэвлэ́скири, то бичхаваса пир саро́ свэ́то кэ яви́р амарэ́ пша́ла, пир сари́ Израилёскири пхув, и кхэтанэ́ лэ́нца кэ рашая́ и Леви́ты, дрэ фо́рья и гава́ лэ́нгирэ, об (кай) ёнэ тэ скэдэ́нпэ кэ амэ;</verse>
				<verse number="3">и янаса кэ пэ ковчэго амарэ́ Дэвлэ́скиро, пал-дова́ со дрэ Сауло́скирэ дывэса́ амэ на рисёвасас илэ́са кэ ёв.”</verse>
				<verse number="4">И пхэндя́ саро́ скэдыибэ́н: “Мэк тэ явэ́л адя́кэ”, пал-дова́ со дава́ рэ́ндо (де́ло) сарэ́нгэ манушэ́нгэ здыяпэ чачуно́.</verse>
				<verse number="5">Адя́кэ скэдыя́ Дави́до сарэ́н Израильтянэ́н, Шихоростыр Египтоскирэстыр кэ загиибэ́н дро Емафо, соб (кай) тэ янэ́н Дэвлэ́скиро ковчэго о Кири́аф-Иаримостыр.</verse>
				<verse number="6">И гия́ Дави́до и саро́ Израилё дро Кири́аф-Иаримо, со исын дрэ Юдэ́я, соб (кай) тэ янэ́н одотхы́р ковчэго Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, Дэвлэ́скиро, саво́ исын бэшто́ пэ херувимы, пэ саво́ пхэнэ́лапэ Лэ́скиро лав.</verse>
				<verse number="7">И лыджинэ́ ковчэго Дэвлэ́скиро пэ нэво́ вурдэ́н Авинадавоскирэ кхэрэ́стыр; и Оза и Ахия лыджинэ́ вурдэ́н.</verse>
				<verse number="8">Дави́до и сарэ́ Израильтя́ни башадэ анги́л Дэвлэ́стэ сарэ́ зорья́тыр, гиле́нца, пэ луты и арфы, и бубны, и цымбалы и ро́ги (трубы).</verse>
				<verse number="9">Ке́ли догинэ́ ёнэ кэ Хидоноскири шу́рна (гумно), Оза протырдыя́ пэ́скиро васт, соб (кай) тэ подрикирэ́л ковчэго, пал-дова́ со гурува бандькирдэ лэс.</verse>
				<verse number="10">Нэ Дэвэ́л холя́сыя пэ Озастэ и мулякирдя́ лэс пал дова́, со ёв протырдыя́ пэ́скиро васт кэ ковчэго; и ёв дай-паць мыя́ анги́л Дэвлэ́скиро муй.</verse>
				<verse number="11">И задуминдяпэ Дави́до, со Дэвэ́л мулякирдя́ Озас. И кхардя́ дова́ штэ́то Пэрэц-Уцца “Озаскиро хасибэ́н’, адя́кэ ёв кхарэ́лапэ кэ дава́ дывэ́с.</verse>
				<verse number="12">И страхадыя Дави́до Дэвлэ́стыр дро дова́ дывэ́с, и пхэндя́: “Сыр залыджава мэ кэ пэ Дэвлэ́скиро ковчэго?”</verse>
				<verse number="13">И на лыджия́ Дави́до ковчэго кэ пэ дро фо́ро Давидо́скиро, а рискирдя́ дром лэ́са кэ Аведароскирэ-Гефяниноскиро кхэр.</verse>
				<verse number="14">И яця́пэ ковчэго Дэвлэ́скиро Аведаростэ, дро лэ́скиро кхэр, трин чхона́, и бахтякирдя́ Дэвэ́л Аведароскиро кхэр и саро́, со сыс лэ́стэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="14">
				<verse number="1">И бичхадя́ Хирамо, Тироскиро кра́ли, кэ Дави́до манушэ́н тэ ракирэ́н, и кедрытко вэш, и барунарьен (каменшчыкэн), и кхэра́-кэрибнаскирэн (плотникэн), соб (кай) тэ кэрэ́н лэ́скэ кхэр.</verse>
				<verse number="2">Ке́ли уджиндя́ Дави́до, со чхудя́ лэс Рай Дэвэ́л крали́са пэ Израилё, со сыс ґаздыно́ вучэ́с лэ́скиро кралипэ́н, ваш лэ́скирэ Израилёскирэ манушэ́нгэ;</verse>
				<verse number="3">то тэды лыя́ Дави́до буты́р джувле́н сыр ромнен дро Ерусалимо и бия́ндынэ Давидостыр буты́р чхавэ́ и чхая́.</verse>
				<verse number="4">И ґа́да, исын лава́, савэ́ бия́ндынэ лэ́стыр дро Ерусалимо: Самусо, Соваво, Нафано, Соломо́но,</verse>
				<verse number="5">Евеаро, Елисуа, Елфале́то,</verse>
				<verse number="6">Ногахо, Нафе́ко, Яфиа,</verse>
				<verse number="7">и Елисама, Веелиада, и Елифале́фо.</verse>
				<verse number="8">И шундлэ́ Филистимля́ни, со помакхно сыс Дави́до дрэ крали́стэ пэ саро́ Израилё, и ґаздынэ́пэ сарэ́ Филистимля́ни тэ родэ́н Давидо́с. И шундя́ пал дава́ Дави́до, и гия́ проти лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="9">И Филистимля́ни явнэ́, и тэрдинэ́ пэ до́ло Рефаимэнгиро.</verse>
				<verse number="10">И пхуцяпэ Дави́до Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, ракири́: “Ци тэ джав ма́нгэ проти пэ Филистимлянэндэ, и ци отдэса Ту лэн дрэ мирэ́ васта́?” И пхэндя́ лэ́скэ Рай Дэвэ́л: “Джа́, и Мэ отда́ва лэн дрэ тырэ́ васта́.”</verse>
				<verse number="11">И гинэ́ ёнэ дро Ваал-Перацымо, и домардя́ лэн ада́й Дави́до; и пхэндя́ Дави́до: “Пхагирдя́ Дэвэ́л вэргэ́н мирэн вастэ́са мирэса, сыр прокошыбэ́н панескиро.” Палдава́ и дынэ́ лав долэ́ штэтоскэ: Ваал-Перацымо.</verse>
				<verse number="12">И ячкирдэ́ одо́й Филистимля́ни пэ́скирэ дэвлорэ́, и припхэндя́ Дави́до, и хачкирдэ́ ёнэ лэн яга́са.</verse>
				<verse number="13">И нэвэ́стыр (нэвэ́с) явнэ́ Филистимля́ни, и тэрдинэ́ пэ до́ло.</verse>
				<verse number="14">И ишчо (инкэ́) пхуцяпэ Дави́до Дэвлэ́стыр, и пхэндя́ лэ́скэ Дэвэ́л: “На джа́ маму́й пэ лэ́ндэ, рисев криг лэ́ндыр и джа́ кэ ёнэ бальзамитконэ вэшэскирэ рига́тыр;</verse>
				<verse number="15">и ке́ли шунэса глумо сы́рбы шаги (ламня) пэ бальзамитконэ-вэшэскирэ вучипэна́, тэды джа́ дро марибэ́н; пал-дова́ со выгия́ Дэвэ́л анги́л ту́тэ, соб (кай) тэ домарэл Филистимлянэнгиро ста́но (лод).”</verse>
				<verse number="16">И кэрдя́ Дави́до, сыр припхэндя́ лэ́скэ Дэвэ́л; и домардэ́ ёнэ Филистимлянэнгиро ста́но, Гаваоностыр кэ Газе́ро.</verse>
				<verse number="17">И прогия́ лав Давидо́скиро пир сарэ́ пхувья́, и Рай Дэвэ́л кэрдя́ лэс сыр дар ваш сарэ́ манушэ́нгэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="15">
				<verse number="1">И кэрдя́ Дави́до пэ́скэ кхэра́ дрэ Давидо́скиро фо́ро, и скэдыя́ штэ́то ваш Дэвлэ́скиро ковчэго и кэрдя́ ваш лэ́скэ бари ша́тра (ски́ния).</verse>
				<verse number="2">Тэды пхэндя́ Дави́до: “Никонэ́скэ нашты́ тэ лыджа́л Дэвлэ́скиро ковчэго, апри́ч Левитэндэ; пал-дова́ со лэн выкэдыя́ пэ дава́ Дэвэ́л, соб (кай) тэ лыджа́н Дэвлэ́скиро ковчэго и тэ дынаринэ́н (тэ служинэн) Лэ́скэ пэ ве́ко.”</verse>
				<verse number="3">И скэдыя́ Дави́до сарэ́н Израильтянэ́н дро Ерусалимо, соб (кай) тэ лыджа́н Дэвлэ́скиро ковчэго пэ лэ́скиро штэ́то, саво́ ёв ваш лэ́скэ кэрдя́.</verse>
				<verse number="4">И кхардя́ кэ пэ Дави́до Аароноскирэн и Левитэнгирэн чхавэ́н:</verse>
				<verse number="5">чхавэ́ндыр Каафоскирэндыр, Уриилос барыдырэ́с и лэ́скирэ пшалэ́н – шэл тэ биш манушэ́н;</verse>
				<verse number="6">чхавэ́ндыр Мерарискирэндыр, Асаияс барыдырэ́с и лэ́скирэ пшалэ́н – дуйшэла́ биш манушэ́н;</verse>
				<verse number="7">чхавэ́ндыр Гирсоноскирэндыр, Иоилёс барыдырэ́с и лэ́скирэ пшалэ́н – шэл тэ трия́нда манушэ́н;</verse>
				<verse number="8">чхавэ́ндыр Елисафаноскирэндыр, Шэмаияс барыдэрэс и лэ́скирэ пшалэ́н – дуйшэла́;</verse>
				<verse number="9">чхавэ́ндыр Хевроноскирэндыр, Елиелос барыдырэ́с и лэ́скирэ пшалэ́н – охтодэша́;</verse>
				<verse number="10">чхавэ́ндыр Узиилоскирэндыр, Аминадавос барыдырэ́с и лэ́скирэ пшалэ́н – шэл тэдэшудуй.</verse>
				<verse number="11">И кхардя́ Дави́до раша́н: Садокос и Авиафарос, и Левитэ́н: Уриилос, Асаияс, Иоилёс, Шемаияс, Елиелос и Аминадавос,</verse>
				<verse number="12">и пхэндя́ лэ́нгэ: “Тумэ́, барыдыра́ Левитэ́нгирэ родэнгирэ, высвэнцынэнпэ кокорэ́ и тумарэ́ пша́ла, и янэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, Израилёскирэ-Дэвлэ́скирэ ковчэго пэ штэ́то, саво́ мэ приготовиндём ваш лэ́скэ;</verse>
				<verse number="13">пал-дова́ со сыр англэды́р на тумэ́ кэрдэ́ дава́, то тэды Рай Дэвэ́л, амаро́ Дэвэ́л, пхагирдя́ (домардя́) амэн пал дова́, со амэ на пхуцямпэ Лэ́стыр, сыр трэй.”</verse>
				<verse number="14">И высвэнцындлэпэ рашая́ и Леви́ты ваш дова́, соб (кай) тэ лыджа́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, Израилёскирэ Дэвлэ́скиро ковчэго.</verse>
				<verse number="15">И лыджинэ́ Левитэ́нгирэ чхавэ́ Дэвлэ́скиро ковчэго, сыр припхэндя́ Мо́йза пир Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав, пэ псикэ́ пэ шосты (баландиня́).</verse>
				<verse number="16">И припхэндя́ Дави́до барыдырэ́нгэ Левитэнгирэнгэ тэ чхувэ́н пэ́скирэ пшалэ́н, савэ́ баганас пэ музыкакирэ струме́нты, арфы, и луты, и цымбалы, соб (кай) ёнэ зоралэ́с тэ поддэн зан радымакири.</verse>
				<verse number="17">И чхудэ́ Леви́ты Еманос, Иоилёскирэс чхавэ́с, и лэ́скирэ пшалэ́ндыр, Асафос, Верехииноскирэ чхавэ́с, а Мерарискирэ чхавэ́ндыр, пшалэ́н лэнгирэн, Ефанос, Кушаияскирэс чхавэ́с;</verse>
				<verse number="18">и лэ́нца пшалэ́н лэнгирэн явирэ́н пир тала́но: Захарияс, Бенос, Иазиилос (Яазиилос), Шэмирамофос, Иехиилос, Униёс, Елиавос, Ванеяс, Маасеяс, Матанияс, Елифлеёс, Микнеёс и Овед-Эдомос и Еиэлёс, сыр ракхибнарьен пэ по́рты.</verse>
				<verse number="19">Емано, Асафо и Ефано башадэ зоралас пэ харкунэ́ (меди́тка) цымбалы,</verse>
				<verse number="20">а Заха́рия, Азиило, Шэмирамофо, Ехиило, Униё, Елиаво, Маасе́ё и Ване́я – пэ арфы, санэ башадэ заня́са.</verse>
				<verse number="21">А Матафия, Елифлеуё, Микне́ё, Овед-Эдо́мо, Иеиэлё и Азазия – пэ луты, соб (кай) тэ кэрэ́н начало.</verse>
				<verse number="22">А Хенания, Левитэнгиро барыдыро́, сыс багаибнаскиро сыклякирибнари, пал-дова́ со ёв сыс таланытко дрэ пэ́стэ.</verse>
				<verse number="23">Верехия и Елкана сыс ракхибна́рья пашы́л ковчэго.</verse>
				<verse number="24">Шэвания, Иосафа́то, Нафанаило, Амасаё, Заха́рия, Ване́я и Элиэзеро, рашая́ пхурдынэ рогэ́нца анги́л Дэвлэ́скиро ковчэго. Овед-Эдо́мо и Ехия сыс ракхибна́рья пашы́л ковчэго.</verse>
				<verse number="25">Адя́кэ Дави́до и пхурыдыра́ Израилёскирэ и барыдыра́ пэ тысёнцы гинэ́ тэ янэ́н Дэвлэ́скирэ-завето́скиро ковчэго Овед-Едомоскирэ кхэрэ́стыр, радыма́са.</verse>
				<verse number="26">И ке́ли Дэвэ́л помогиндя Левитэ́нгэ, савэ́ лыджинэ́ ковчэго Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ завето́скиро, тэды зачхиндлэ́ дро свэ́нто дыибэ́н Дэвлэ́скэ эфта́ (битринэ́нгиро дэш) гуруворэ́н и эфта́ бакрэ́н.</verse>
				<verse number="27">Дави́до сыс уридо́ дрэ висонытко и́дя, и адя́кэ-паць и сарэ́ Леви́ты, савэ́ лыджинэ́ ковчэго, и мануша́, савэ́ багандлэ, и Хенания, барыдыро́ манушэ́нгиро, савэ́ башадэ и багандлэ. Пэ Давидо́стэ сыс ишчо (инкэ́) эфо́до паркалёстыр.</verse>
				<verse number="28">Адя́кэ саро́ Израилё залыджалас Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ завето́скиро ковчэго радыма́са, пашы́л рогоскири зан и горнэнгири и цымбалэнгири, башави пэ арфы и луты.</verse>
				<verse number="29">Ке́ли Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро завето́скиро ковчэго загия́ дрэ фо́ро Давидо́скиро, э Мелхола, э Саулоскири чхай, дыкхця́ дрэ фэнштра и, дыкхця́ крали́с Давидо́с, саво́ ухтэлас радыма́кирэс (радыныбнаса), то ёй лыя́ тэ тэлякирэл лэс дро пэ́скиро ило́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="16">
				<verse number="1">И яндлэ́ Дэвлэ́скиро ковчэго, и чхудэ́ лэс машки́р ски́ния, сави́ кэрдя́ ваш лэ́скэ Дави́до, и яндлэ́ Дэвлэ́скэ цэ́ло схачкирибэ́н и мирна (раманёна) свэ́нта дыибэна́.</verse>
				<verse number="2">Ке́ли Дави́до кэрдя́ цэ́ло схачкирибэ́н и свэ́нто дыибэ́н Дэвлэ́скэ, тэды бахтякирдя́ манушэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ лавэ́са.</verse>
				<verse number="3">И роздыя сарэ́нгэ Израильтянэнгэ, и муршэнгэ, и джувленгэ, пир екх маро́, и пир котэ́р мас, и пир кучик (кружка) мол (вино).</verse>
				<verse number="4">И чхудя́ тэ дынаринэ́н (тэ служинэн) анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро ковчэго вари-савэ́н Левитэндыр, соб (кай) ёнэ тэ рипирэ́н (тэ славинэ́н), тэ парикирэ́н и тэ барьякирэ́н Рас-Дэвлэ́с, Дэвлэ́с Израилёскирэс:</verse>
				<verse number="5">Асафос шэралэса, явирэ́с пал лэ́стэ Захарияс, Иеилос, Шэмирамофос, Иехиилос, Матафияс, Елиавос, и Ванеяс, Оведо-Эдомос и Еиэлос арфэнца и лутэнца и Асафос ваш башаибэн пэ кимвалы.</verse>
				<verse number="6">А Ванеяс и Озиилос, раша́н, соб (кай) ёнэ саро́ часо тэ трубинэн анги́л Дэвлэ́скирэ-завето́скиро ковчэго.</verse>
				<verse number="7">Дрэ дова́ дывэ́с Дави́до, дрэ пэ́рво мо́ло, дыя́ пса́лмо тэ парикирэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пир Асафостэ и лэ́скирэ пшалэ́ндэ;</verse>
				<verse number="8">“Парикирэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, кхарэ́н зоралэ́с Лэ́скиро лав; роспхэнэ́н манушэ́нгэ пал Лэ́скирэ рэ́нды;</verse>
				<verse number="9">бага́н Лэ́скэ, башавэн псалмы Лэ́скэ; ракирэ́н пал сарэ́ Лэ́скирэ ди́вы;</verse>
				<verse number="10">шарэнпэ Лэ́скирэ свэнтонэ́ лавэ́са; мэк тэ радынэ́лпэ ило́ манушэ́нгиро, савэ́ндэ исын Рай-Дэвэ́л;</verse>
				<verse number="11">родэ́н Рас-Дэвлэ́с и Лэ́скири зор, родэ́н саро́ часо Лэ́скиро муй;</verse>
				<verse number="12">пририпирэн ди́вы, савэ́ Ёв кэрдя́, Лэ́скирэ знаме́нии (ґертыка́) и сэнды Лэ́скирэ уштэндыр,</verse>
				<verse number="13">тумэ́, Израилёскиро ро́до, сан писха́рья Лэ́скирэ, чхавэ́ Яково́скирэ, выкэдынэ́ Лэ́скирэ!</verse>
				<verse number="14">Ёв, Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л амаро́; сэнды Лэ́скирэ джа́на пир сари́ пхув.</verse>
				<verse number="15">Рипирэн усады (сак) Завето Лэ́скиро, лав, саво́ Ёв ракирдя́ дрэ тысёнцы родэ́нгэ,</verse>
				<verse number="16">Дова́, пал со Ёв доракирдяпэ Авраамоса, и дрэ со Ёв совлахадя́ Исаако́скэ,</verse>
				<verse number="17">И со чхудя́ Яково́скэ дро зако́но, и Израилёскэ дрэ заве́то векоскиро,</verse>
				<verse number="18">ракири́: “Ту́кэ Мэ да́ва пхув Ханаоскири, дрэ мэкны миштыпна́скири ме́ра тумэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="19">Ёнэ сыс тэды тыкнэ́ и набарэ́, мануша́, савэ́ явнэ́ явирэ ригэ́ндыр пэ ла́тэ,</verse>
				<verse number="20">и ёнэ пиригинэ́ манушэ́ндыр кэ мануша́, екхэ кралипнастыр кэ яви́р мануша́;</verse>
				<verse number="21">нэ Ёв никонэ́скэ на дыя́ во́ля тэ кэрэ́л фуипэ́н лэ́нгэ и выракирдя пал лэ́ндэ кралье́н:</verse>
				<verse number="22">“На чилавэн касынэнпэ кэ помакхнэ Мирэ́, и на кэрэ́н фуипэ́н Мирэ́ пророкэнгэ.”</verse>
				<verse number="23">Бага́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, сари́ пхув роспхэн зоралэ́с дывэ́с дро дывэ́с пал Лэ́скиро зракхибэ́н.</verse>
				<verse number="24">Роспхэнэ́н Наюдэ́нгэ пал Лэ́скири сла́ва, сарэ́ манушэ́нгэ пал Лэ́скирэ ди́вы.</verse>
				<verse number="25">Пал-дова́ со баро́ исын Рай Дэвэ́л и исын мол, соб (кай) тэ шарэ́н Лэс, Ёв исын даранэдыр сарэ́ явирэ дэвлорэндыр.</verse>
				<verse number="26">Пал-дова́ со сарэ́ манушэ́нгирэ дэвлорэ́ исын нисо́; а Рай Дэвэ́л создыя́ болыбэ́н.</verse>
				<verse number="27">Паты́в и райканыпэн анги́л муй Лэ́скиро, зоралыпэ́н и ра́дыма пэ штэ́то Лэ́скиро.</verse>
				<verse number="28">Отдэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, ро́дыцы манушэ́нгирэ, отдэ́н Дэвлэ́скэ барипэ́н и паты́в.</verse>
				<verse number="29">Отдэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ сла́ва лавэ́скэ Лэскирэскэ. Лэн да́ро, джа́н анги́л муй Лэ́скиро, клонинэнпэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ дро шукарипэ́н Лэ́скирэ свэнтымакири.</verse>
				<verse number="30">Издран анги́л Лэ́стэ, сари́ пхув, пал-дова́ со Ёв создыя́ свэ́то; ёв на зджа́ла штэто́стыр.</verse>
				<verse number="31">Мэк тэ радынэ́нпэ болыбэна, мэк тэ веселинэлпэ (тэ лошалёл) пхув, и мэк тэ пхэнэ́н дрэ манушэ́ндэ: ‘Тэ дживэ́л Рай Дэвэ́л пэ ве́ки!’</verse>
				<verse number="32">Мэк тэ плэскинэл зорья́са мо́рё (дэрья́в), и дова́, со пхэрдякирэла лэс, мэк тэ радынэ́лпэ фэ́лда и саро́, со исын пэ ла́тэ.</verse>
				<verse number="33">Мэк тэ радынэ́нпэ кхэтанэ́ сарэ́ вэша́ дэмбитка анги́л муй Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро; пал-дова́ со Ёв джа́ла тэ сэндинякирэл пхув.</verse>
				<verse number="34">Славинэ́н Рас-Дэвлэ́с, пал-дова́ со дрэ ве́ко тангипэ́н Лэ́скиро,</verse>
				<verse number="35">И пхэнэ́н: “Зра́кх амэн, Дэ́вла, Зракхибнари амаро́! Скэ́дэ амэн и выракх (збавин) амэн Наюдытконэ́ манушэ́ндыр, амэ барьякираса свэ́нто лав Тыро́ и шарасапэ слава́са Тырьяса!</verse>
				<verse number="36">Тэ явэ́л бахтякирдо́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро, векостыр и кэ ве́ко!” И пхэндлэ́ сарэ́ мануша́: “Ами́нь! Аллилуя!”</verse>
				<verse number="37">Дави́до ячкирдя́ одо́й, анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ завето́скиро ковчэго, Асафос и лэ́скирэ пшалэ́н, соб (кай) ёнэ тэ дынаринэ́н анги́л ковчэго саро́ часо, кажно дывэ́с,</verse>
				<verse number="38">и Овед-Эдомос и лэ́скирэ пшалэ́н шовдэша́ охто́ манушэ́н; Овед-Эдомос, чхавэ́с Идифуноскирэс, и Хосас – ракхибнарьенца пэ по́рта.</verse>
				<verse number="39">А раша́с Садокос и лэ́скирэ пшалэ́н раша́н – анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скири ски́ния, со сыс пэ вучипэ́н дрэ Гавао́но,</verse>
				<verse number="40">ваш дова́ тэ янэ́н цэ́ло схачкирибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пэ алта́рё, кай хачкирэна саро́ часо, злокоса (ранкоса) и бэльвэле́, и ваш саро́, со исын чхиндло́ дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Зако́но, саво́ Ёв припхэндя́ Израилёскэ;</verse>
				<verse number="41">и лэ́нца сыс Емано и Идифуно и яви́р выкэдынэ́, савэ́н упхэндлэ пир лав, соб (кай) тэ славинэ́н Рас-Дэвлэ́с, пал-дова́ со тангипэ́н Лэ́скиро ячэ́лпэ пэ ве́ко.</verse>
				<verse number="42">Пашы́л лэ́ндэ сыс Емано и Идифуно, и, соб (кай) тэ славинэ́н Дэвлэ́с, тэ башавэн пэ ро́ги, цымбалы и яви́р башаибнытка струме́нты; а чхавэ́н Идифуноскирэн ёв чхудя́ пашы́л по́рта.</verse>
				<verse number="43">И гинэ́ сарэ́ мануша́, кажно дрэ пэ́скиро кхэр; рисия́ и Дави́до, соб (кай) тэ бахтякирэ́л пэ́скиро кхэр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="17">
				<verse number="1">Ке́ли Дави́до дживдя́ дро пэ́скиро кхэр, то тэды пхэндя́ Дави́до Нафаноскэ пророкоскэ: Ѓа́да, мэ джива́ва дро кедрытко кхэр, а Дэвлэ́скирэ-завето́скиро ковчэго исын тэл ша́тра.”</verse>
				<verse number="2">И пхэндя́ Нафано Давидо́скэ: “Саро́, со ту́тэ исын пэ ило́, кэр; пал-дова́ со ту́са исын Дэвэ́л.”</verse>
				<verse number="3">Нэ дрэ доя́-паць рат сыс Дэвлэ́скиро лав кэ Нафано:</verse>
				<verse number="4">“Джа́ и пхэн Мирэ́ писхари́скэ Давидо́скэ: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: на ту кэрэ́са Ма́нгэ кхэр тэ джива́в,</verse>
				<verse number="5">пал-дова́ со Мэ на дживдём дро кхэр долэ́ дывэсэ́стыр, сыр вылыджиём Израилёскирэ чхавэ́н, и кэ дава́ дывэ́с, а псирдём скиниятыр дрэ ски́ния и кхэрэ́стыр дро кхэр.</verse>
				<verse number="6">Кай Мэ на псирдём сарэ́ Израилёса, ци пхэндём Мэ екх лав вари-савэ́скэ Израилёскирэ сэндарьенгэ, савэ́нгэ Мэ пхэндём тэ ракхэ́н Мирэ́ манушэ́н: со́скэ тумэ́ на кэрэ́на Ма́нгэ кхэр кедрытко?’</verse>
				<verse number="7">И акана́ адя́кэ пхэн Мирэ́ писхари́скэ Давидо́скэ: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л болыбна́скирэ-янголэ́нгиро: Мэ лыём тут бакрэ́нгирэ стадатыр, соб (кай) ту явэс шэралэса Мирэ́ Израилёскирэ манушэ́нгэ;</verse>
				<verse number="8">и Мэ со́мас ту́са ўсе́нде (везде́), карик ту на псирдян, и вымардём сарэ́н Тырэ́ вэргэ́н анги́л тыро́ муй, и кэрдём лав тыро́, сыр барэн-манушэ́нгирэ лав, савэ́ исын пэ пхув;</verse>
				<verse number="9">и Мэ кэра́ва штэ́то ваш Мирэ́ Израилёскирэ манушэ́нгэ и Мэ зоралякирава лэн, и явэ́на ёнэ штылэ́с тэ дживэ́н пэ пэ́скиро штэ́то, и на явэ́ла буты́р чиладо, и нажужэ́ на лэ́на буты́р тэ притасавэн лэн, сыр англэды́р,</verse>
				<verse number="10">дрэ долэ́ дывэса́, ке́ли Мэ чхудём сэндарьен пэ Мирэ́ Израилёскирэ манушэ́ндэ, и Мэ штылякирдём сарэ́ тырэ́ вэргэ́н, и Мэ да́ва тэ джинэ́с ту́кэ, со Рай Дэвэ́л кэрэ́ла ту́кэ кхэр.</verse>
				<verse number="11">Ке́ли сполнинэнапэ тырэ́ дывэса́, и ту отджаса кэ тырэ́ дада́, тэды Мэ чхува́ва ро́до тыро́ пало́ (после) ту́тэ, саво́ явэ́ла тырэ́ чхавэ́ндыр, и чхува́ва лэ́скиро кралипэ́н.</verse>
				<verse number="12">Ёв кэрэ́ла Ма́нгэ кхэр и чхува́ва троно лэ́скиро пэ ве́ко.</verse>
				<verse number="13">Мэ ява́ва лэ́скэ дадэ́са, и ёв явэ́ла Ма́нгэ чхавэ́са, – и тангипэ́н (жалима) Миро Мэ на отлава лэ́стыр, сыр Мэ отлыём долэ́стыр, саво́ сыс англэды́р ту́тыр.</verse>
				<verse number="14">Мэ чхува́ва лэс дро Миро кхэр и дро Миро кралипэ́н пэ ве́ко, и троно лэ́скиро явэ́ла твардо пэ ве́ко.’”</verse>
				<verse number="15">Сарэ́ далэ́ лава́ и сарэ́ дыкхибэна украт (точнэс) пирипхэндя Нафано Давидо́скэ.</verse>
				<verse number="16">И явдя́ кра́ли Дави́до, и тэрдия́ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, и пхэндя́: “Кон мэ сом, Раё Дэ́вла, и со дасаво кхэр миро исын, со Ту адя́кэ чхудя́н упрэ́ ман.</verse>
				<verse number="17">Нэ и дава́ ишчо (инкэ́) на́бут сыкадыя́ дрэ Тырэ́ якха́, Дэ́вла; Ту ракирэ́са пал кхэр Тырэ́-писхарискиро дура́л, и дыкхэ́са пэ ма́ндэ, сыр пэ барэ́ манушэ́стэ, Раё Дэ́вла! Дэ́вла!</verse>
				<verse number="18">Со ишчо (инкэ́) могинэ́ла тэ дочхувэл анги́л Ту́тэ Дави́до ваш барипэ́н Тырэ́ писхари́скэ? Ту джинэ́са Тырэ́ писхари́с!</verse>
				<verse number="19">Раё Дэ́вла! Ваш Тырэ́ писхари́скэ, пир ило́ Тыро́, Ту кэрэ́са саро́ дава́ баро́, соб (кай) тэ сыкавэс кажно райканыпэн.</verse>
				<verse number="20">Раё Дэ́вла! Нанэ явирэ́с, сыр Ту сан, и нанэ Дэвлэ́с, апри́ч Ту́тэ, пир саро́, со шундя́м амэ пэ́скирэ канэнца.</verse>
				<verse number="21">И кон исын яви́р, сыр Тырэ́ Израилёскирэ мануша́, е́кх мануша́ пэ пхув, кэ савэ́ сыс яви Дэвэ́л, соб (кай) тэ выракхэл лэн Пэ́скэ дрэ манушэ́ндэ, тэ кэрэ́л Пэ́скэ лав барэ́ и даранэ рэндоса – манушэ́нгирэ традыпнаса криг Тырэ́ манушэ́нгирэ мо́стыр, савэ́н Ту зракхця́н Египто́стыр.</verse>
				<verse number="22">Ту кэрдя́н Тырэ́ Израилёскирэ манушэ́н, Пэскирэнца манушэ́нца пэ ве́ко, и Ту, Раё Дэ́вла, яця́н лэ́нгирэ Дэвлэ́са.</verse>
				<verse number="23">И адя́кэ акана́, о, Раё Дэ́вла, лав, саво́ Ту пхэндя́н пал Тырэ́ писхаристэ и пал лэ́скиро кхэр, кэр твардонэса пэ ве́ко и кэр, сыр Ту пхэндя́н.</verse>
				<verse number="24">И мэк тэ явэ́л и мэк тэ барьёл лав Тыро́ дро ве́ко, соб (кай) ракирдэ́: “Рай Дэвэ́л, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Дэвэ́л Израилёскиро, исын Дэвэ́л пэ Израилё”; и кхэр Тырэ́ писхарискиро Давидо́скиро, мэк тэ явэ́л твардо анги́л Тыро́ муй.</verse>
				<verse number="25">Пал-дова́ со Ту, Дэ́вла миро, откэрдян Тырэ́ писхари́скэ, со Ту кэрэ́са лэ́скэ кхэр; палдова́ Тыро́ писха́ри и ячян муршкано́ тэ мангэ́лпэ анги́л Ту́тэ.</verse>
				<verse number="26">И акана́, Раё Дэ́вла, Ту Дэвэ́л, и Ту пхэндя́н пал Тырэ́ писхаристэ дасаво лачхипэ́н.</verse>
				<verse number="27">Сыр сыс лачхо́ Ту́кэ лэ тэ бахтякирэс кхэр Тырэ́ писхарискиро, соб (кай) ёв тэ явэ́л пэ ве́ко анги́л Тыро́ муй. Пал-дова́, со ко́ли Ту, Раё Дэ́вла, бахтякирэса, тэды явэ́ла ёв бахтякирдо́ ве́чнэс пэ ве́ки.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="18">
				<verse number="1">Пало́ (после) дава́ Дави́до пиримардя Филистимлянэн, и штылякирдя лэн, и лыя́ Ге́фо и фо́рья, савэ́ сыс тэл лэ́скири зор.</verse>
				<verse number="2">Ёв пиримардя адя́кэ-паць Моавитянэн, и кэрдэ́пэ Моавитяни Давидо́скирэ писхарье́нца, и лыджинэ́ лэ́скэ дыибэ́н (дань).</verse>
				<verse number="3">И пиримардя Дави́до Адраазарос, Сувакирэ крали́с, дро Емафо, ке́ли одова́ гия́ тэ зоралякирэл пэ́скиро васт пашы́л рэка (лэнь) Евфрато.</verse>
				<verse number="4">И лыя́ Дави́до лэ́стыр тысёнцо марибны́тка вурдына́, эфта́ (битринэ́нгиро дэш) тысёнцы манушэ́н, савэ́ сыс уклистэ́ пэ грэ́ндэ и биш тысёнцы манушэ́н, савэ́ гинэ́ пэзал, и роспхагирдя́ Дави́до сарэ́ марибны́тка вурдына́, (пиричхины жылы грэ́ндэ) и ячкирдя́ лэ́ндыр фэ́ни шэл.</verse>
				<verse number="5">Сирияни Дамаскостыр явнэ́ тэ подэн васт (пэ помош) Адраазароскэ, Сувакирэ крали́скэ, нэ Дави́до домардя́ биш тэ дуй тысёнцы Сириянэн.</verse>
				<verse number="6">И чхудя́ Дави́до ракхибнытконэ халадэ́н дрэ Сирия Дамаскоскири, и кэрдэ́пэ Сирияни Давидо́скирэ писхарье́нца, лыджыи лэ́скэ дыибэ́н. И помогиндя Рай Дэвэ́л усе́нде (кай ёв тэ на джал) Давидо́скэ.</verse>
				<verse number="7">И лыя́ Дави́до сувнакунэ́ шчы́ты, савэ́ сыс Адраазароскирэ писхарье́ндэ, и яндя́ лэн дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="8">А Тивхафатыр и Куностыр Адраазароскирэ форье́ндыр лыя́ Дави́до древа́н бут харко́ма (медь). Ла́тыр Соломо́но кэрдя́ харкуно мо́рё (дэрья́в), и сты́лбы харкунэ́, и кхорэ́ (сасу́ды) харкунэ́.</verse>
				<verse number="9">И шундя́ Фоё, кра́ли Имафостыр, со Дави́до домардя́ сарэ́ халадэ́н Адраазароскирэн, Сувакирэн кралискирэн.</verse>
				<verse number="10">И бичхадя́ Иорамос, пэ́скирэ чхавэ́с, кэ кра́ли Дави́до, тэ выпхэнэл “шэл лачхэ́ дывэса́” лэ́скэ и тэ парикирэл лэ́скэ пал дова́, со ёв мардя́пэ Адраазароса и замардя́ лэс, – пал-дава́ со Фоё сыс дрэ марибэ́н Адраазароса, – и ёв лыя́ пэ́са кажна (ра́зна) кхорэ́ сувнакунэ́, рупувэ́ и харкунэ́.</verse>
				<verse number="11">И отдыя́ лэн кра́ли Дави́до Ра́скэ-Дэвлэ́скэ кхэтанэ́ рупэ́са и сувнака́са, саво́ ёв лыя́ сарэ́ Наюдытконэ́ манушэ́ндыр: Идумеянэндыр, Моавитянэндыр, Амонитянэндыр, Филистимлянэндыр и Амаликитянэндыр.</verse>
				<verse number="12">И Авеса, Саруяскиро чхаво́, домардя́ Идумеянэн, пэ Лондо до́ло, дэшуохто тысёнцы;</verse>
				<verse number="13">И чхудя́ Дави́до дрэ Идуме́я ракхибнарье́нгирэ халадэ́н, и кэрдэ́пэ сарэ́ Идумеяни Давидо́скэ писхарье́нца. Рай Дэвэ́л помогиндя Давидо́скэ ўсенде, карик ёв на псирдя́.</verse>
				<verse number="14">И сыс крали́са Дави́до пэ саро́ Израилё, и кэрдя́ сэ́ндо и чачипэ́н сарэ́нгэ пэ́скирэ манушэ́нгэ.</verse>
				<verse number="15">Иоа́во, Саруяскиро чхаво́, сыс халадэ́нгиро барыдыро́, и Иосафа́то, Ахилудоскиро чхаво́ сыс канцэляри (писарё),</verse>
				<verse number="16">Садоко, Ахитувоскиро чхаво́, и Авимеле́хо, Авиафароскиро чхаво́ – рашая́, а Суса – чхиныбнари пэ лыла́.</verse>
				<verse number="17">О Ване́я, Иодаёскиро чхаво́ – пэ Хелефее́ндэ и Фелефее́ндэ; а Давидо́скирэ чхавэ́ сыс англатунэ́ шэритка пашы́л крали́стэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="19">
				<verse number="1">Пало́ (после) дава́ мыя́ Наасо, Амоно́скиро [Амонитянэнгиро-р.с.] кра́ли, и яця́ крали́са лэ́скиро чхаво́, пэ штэ́то лэ́скиро.</verse>
				<verse number="2">И пхэндя́ Дави́до: “Сыкава́ва мэ тангипэ́н Аноноскэ, Наасоскирэ чхавэ́скэ, пал лачхипэ́н, саво́ лэ́скиро дад кэрдя́ ма́нгэ.” И бичхадя́ Дави́до манушэ́н тэ подрикирэн (тэ штылякирэн) лэс пал лэ́скирэ дадэ́стэ; и явнэ́ Давидо́скирэ слу́ги (дына́рья) пэ Амоно́скиро пхув, кэ Аноно, соб (кай) тэ тэ подрикирэн (тэ штылякирэн) лэс.</verse>
				<verse number="3">Нэ Амоноскирэ тхага́рья (кня́зи) пхэндлэ́ Аноноскэ: “Нау́што тэ думинэса, со Дави́до тангипнастыр (жалиматыр) кэ тыро́ дад прибичхадя кэ ту подрикирибнаскирэн (обрадыпнаскирэн)? Ци на ваш дова́ явнэ́ дына́рья лэ́скирэ кэ ту, соб (кай) тэ уґалён и тэ выдыкхэн пхув и тэ обчхорэн ла?”</verse>
				<verse number="4">И лыя́ Аноно Давидо́скирэ дынарье́н, и обмурадя лэн, и обчхиндя лэ́нгирэ и́ди пэ паш, кэ трушула, и отмэкця́ лэн.</verse>
				<verse number="5">И гинэ́ ёнэ. И роспхэндло сыс Давидо́скэ пал далэ́ манушэ́ндэ, и ёв бичхадя́ лэ́нгэ пэ стреч, адя́кэ сыр ёнэ сыс древа́н магирдэ́; и пхэндя́ кра́ли: “Ячэ́нпэ дро Ерихо́но, пака отбарьёна тумарэ́ чхора (броды), и, тэды рисён.”</verse>
				<verse number="6">Ке́ли Амонитяни дыкхнэ́, со ёнэ кэрдэ́пэ намилонэ Давидо́скэ, тэды бичхадя́ Аноно и Амонитяни тысёнцо тала́нты дро руп, соб (кай) тэ лэс пэ́скэ марибны́тка вурдына́ и манушэ́н уклистэ́ пэ грэ́ндэ Месопотамиякирэ Сириятыр, и Маахоскирэ Сириятыр, и Суватыр.</verse>
				<verse number="7">И лынэ́ пэ́скэ триндэша дуй тысёнцы марибны́тка вурдына́ и крали́с Маахоскирэс лэ́скирэ манушэ́нца, савэ́ явнэ́ и тэрдинэ́ шэренгэнца анги́л Медевоя. И Амонитяни скэдынэ́пэ пэ́скирэ форье́ндыр, и выгинэ́ пэ марибэ́н.</verse>
				<verse number="8">Ке́ли шундя́ Дави́до пал дава́, то бичхадя́ Иоавос сарэ́ муршканэ́ халадэнца.</verse>
				<verse number="9">И выгинэ́ Амонитяни, и тэрдинэ́ кэ марибэ́н пашы́л форо́скири по́рта, а кра́лья, савэ́ явнэ́ кокорэ́, сыс пэ фэ́лда.</verse>
				<verse number="10">Иоа́во дыкхэ́ла, со явэ́ла лэ́скэ марибэ́н анги́л и пала́л, выкэдыя́ халадэ́н сарэ́ндыр фэдыршонэ дро Израилё и чхудя́ лэн проти Сириянэндэ.</verse>
				<verse number="11">А палатуно́ (после́днё) паш манушэ́н ёв допатяндыя Авесеёскэ, пэ́скирэ пшалэ́скэ, соб (кай) ёнэ тэ тэрдён проти Амонитянэндэ.</verse>
				<verse number="12">И пхэндя́ ёв: “Ко́ли Сирияни (Араме́йцы) явэ́на тэ пиризорьякирэн ман, тэды ту подэса васт ма́нгэ; а ко́ли Амонитяни явэ́на тэ пиризорьякирэн тут, тэды мэ да́ва васт ту́кэ.</verse>
				<verse number="13">Яв муршкано́, и ява́са твардэс (бидаракирэс) тэ тэрдёвас пал амарэ́ манушэ́ндэ и пал амарэ́ Дэвлэ́скирэ фо́рья, – и Дэвэ́л мэк тэ кэрэ́л, со Лэ́скэ исын лачхо́.”</verse>
				<verse number="14">И выгия́ Иоа́во и мануша́, савэ́ сыс лэ́стэ, пэ марибэ́н Сириянэнца; и ёнэ праста́ндынэ лэ́стыр.</verse>
				<verse number="15">Амонитяни дыкхнэ́ со Сирияни нашэ́на и кокорэ́ праста́ндынэ Авесостыр, лэ́скирэ пшалэстыр, и гинэ́ андро фо́ро. И явдя́ Иоа́во дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="16">Сирияни, сыр дыкхнэ́, со лэн домардэ́ Израильтя́ни, то ёнэ бичхадэ́ манушэ́н и вылыджпнэ Сириянэн, савэ́ сыс пэ доя́ риг рэкакири (лэнякири), и Совако, кон сыс барыдыро́ пэ халадэ́ндэ Адраазаростэ, саво́ лыджия́ анги́л лэн.</verse>
				<verse number="17">Ке́ли роспхэндлэ́ пал дава́ Давидо́скэ, ёв скэдыя́ сарэ́н Израильтянэ́н, пиригия Иорда́но и, явдя́ кэ ёнэ, тэрдия́ проти лэ́ндэ; и выгия́ Дави́до пэ марибэ́н Сириянэнца, и ёнэ мардэ́пэ лэ́нца.</verse>
				<verse number="18">И Сирияни праста́ндынэ криг Израильтянэндыр, и пхагирдя́ Дави́до Сириянэндэ эфта́ тысёнцы марибны́тка вурдына́ и штардэша́ тысёнцы манушэ́н, савэ́ сыс пэзал, и Совакос, халадэ́нгирэ барыдырэ́с, мулякирдя́.</verse>
				<verse number="19">Ке́ли дыкхнэ́ Адраазароскирэ дына́рья, со лэн пиримардэ Израильтя́ни, то кэрдэ́ Давидоса рама́нё (миро), и поддынэпэ лэ́скэ. И на камлэ́ Сирияни тэ подэн васт буты́р Амонитянэнгэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="20">
				<verse number="1">Пирда́л бэрш, дро дова́-паць часо, ке́ли кра́лья выджа́на пэ марибэ́н, вылыджия́ Иоа́во халадэ́н и лыя́ тэ чхучакирэл (тэ опустошынэл) Амонитянэнгири пхув, и явдя́ и обчхудя́ трусця́л халадыбнаса Рава. Дави́до яця́пэ дро Ерусалимо. Иоа́во, залыя Рава, роспхагирдя́ ла.</verse>
				<verse number="2">И лыя́ Дави́до венцо (коро́на) лэ́нгирэ крали́скиро шэрэстыр; и дрэ лэ́стэ сыс таланто сувнака́й пхарипнаса, и дро́га бара́ сыс пэ лэ́стэ; и сыс ёв чхудо пэ шэро́ Давидо́скиро. И древа́н бут дорэсыбэ́н вылыджия́ форо́стыр.</verse>
				<verse number="3">А манушэ́н, савэ́ сыс дрэ лэ́стэ, вылыджия́ и мулякирдя́ лэн пилэнца (ризилэнца), саструнэ́ вымаралкэнца и товэрэнца. Адя́кэ кэрдя́ Дави́до сарэ́нца Амонитянэнгирэ форьенца, и рисия́ Дави́до и сарэ́ мануша́ дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="4">Пало́ дова́ яця́ марибэ́н Филистимлянэнца дро Газе́ро. Тэды Совохаё, Хушатянино, домардя́ Сафос, екхэ́с Рефаимоскирэ родо́стыр. И ёнэ штылынэ.</verse>
				<verse number="5">И нэвэ́стыр (нэвэ́с) сыс марибэ́н Филистимлянэнца. Тэды о Елханамо, Иаироскиро чхаво́, домардя́ Лахмиёс, пшалэ́с Голиафоноскирэс, Гефянинос, савэ́стэ кашт дрэ чхурдыбнытко буст сыс сыр вэшына дрэ ткачоскиро станко.</verse>
				<verse number="6">Сыс ишчо (инкэ́) марибэ́н дрэ Гефа. Одо́й сыс екх баро́ ману́ш, савэ́стэ сыс пир шов ангушта, сарэ́н биш тэ штар. И ёв адя́кэ-паць сыс Рафаимоскирэ родо́стыр.</verse>
				<verse number="7">Ёв косця Израилё; нэ Ионафа́но, чхаво́ Шымаскиро, Давидо́скирэ пшалэскиро, чхиндя́ лэс кэ марибэ́н.</verse>
				<verse number="8">Дава́ сыс одолэ́, савэ́ бия́ндынэ Рефаимэндыр дрэ Гефа, и ёнэ пынэ́ Давидо́скирэ вастэ́стыр и лэ́скирэ-дынарье́нгирэ вастэ́ндыр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="21">
				<verse number="1">И ґаздыя́пэ на́лачхо (бэнг) пэ Израилё, и зачхудя Давидо́с тэ пиригинэл манушэ́н Израильтянэндыр.</verse>
				<verse number="2">И пхэндя́ Дави́до Иоавоскэ и манушэ́нгэ, савэ́ сыс барыдыра́ пэ манушэ́ндэ: “Джа́н, пиригинэн Израильтянэ́н, Вирсавиятыр кэ/жы́ко Дано, и пхэнэ́н ма́нгэ, соб (кай) мэ тэ джина́в, ци бут исын лэн.”</verse>
				<verse number="3">И пхэндя́ Иоа́во: “Мэк тэ кэрэ́л буты́р Рай Дэвэ́л манушэ́н Пэскирэн дрэ шэл мо́лы проти дова́, ци бут исын лэн. Ци на сарэ́ ёнэ, раё миро, кра́лё, исын мирэ́-хула́скирэ писха́рья? Ваш со трэй дава́, миро раё, хула́ё? Соб (кай) тэ явэ́л дава́ дрэ банг Израилёскэ?”</verse>
				<verse number="4">Нэ крали́скиро лав пиризорьякирдя Иоавос; и гия́ Иоа́во, и обгия саро́ Израилё, и явдя́ дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="5">И подыя Иоа́во Давидо́скэ манушэ́нгиро пиричхиныбэн; и сыс сарэ́н Израильтянэ́н тысёнцо тысёнцы (милионо), и шэл тысёнцы муршэ́н, савэ́ вытырдэнас курта́ла, и Юдэя́кирэ – штаршэла́ эфтадэша́ тысёнцы, савэ́ вытырдэнас курта́ла.</verse>
				<verse number="6">А Левитэ́н и Вениаминянэн ёв на пиригиндя машкира́л лэ́ндэ, пал-дова́ со крали́скиро лав сыс джунгало́ (брытко) Иоавоскэ.</verse>
				<verse number="7">И на сыс лачхо́ дрэ Дэвлэ́скирэ якха́ дава́ рэ́ндо, и Ёв дукхадя Израилё.</verse>
				<verse number="8">И пхэндя́ Дави́до Дэвлэ́скэ: “Мэ кэрдём баро́ грэ́хо, со кэрдём дава́. И акана́ отмэк банг Тырэ́ писхарискири, пал-дова́ со мэ кэрдём древа́н дылынэс.”</verse>
				<verse number="9">И ракирдя́ Рай Дэвэ́л Гадоскэ, магикоскэ Давидоскирэскэ, и пхэндя́:</verse>
				<verse number="10">“Джа́ и пхэн Давидо́скэ: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Дэвэ́л: Трин дукха́ Ма́нгэ явнэ́ пэ годы́ тэ выкэдэс ту́кэ, выкэдэ пэ́скэ екх лэ́ндыр, и Мэ бичхава́ва лэс пэ ту́тэ.’”</verse>
				<verse number="11">И явдя́ Гадо кэ Дави́до, и пхэндя́ лэ́скэ: “Адя́кэ ракирэ́ла Дэвэ́л: ‘Выкэдэ пэ́скэ’:</verse>
				<verse number="12">ци трин бэрша́ бокх; ци трин чхона́ явэ́на тут тэ традэ́н тырэ́ вэ́рги, и тырэ́-вэргэнгири курта́ла явэ́ла тэ дорэсэл (тэ доячэл) тут; ци трин дывэса́ – курта́ла Ра́скирэ-Дэвлэ́скири и фра́нсы пэ пхув, и Янго́ло Дэвлэ́скиро, саво́ явэ́ла тэ замарэ́л дрэ сарэ́ Израилёскирэ рига́. И адя́кэ, роздыкх, со ма́нгэ тэ отпхэнав Одолэ́скэ, Кон ман бичхадя́ лавэ́са.”</verse>
				<verse number="13">И пхэндя́ Дави́до Гадоскэ: “Ма́нгэ исын древа́н пхаро́; нэ мэк фэды́р мэ тэ пэрав дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ васта́, пал-дова́ со древа́н баро́ исын Лэ́скиро тангипэ́н (жалима), екх бы ма́нгэ тэ на пэрав дрэ манушэ́нгирэ васта́.”</verse>
				<verse number="14">И бичхадя́ Рай Дэвэ́л фра́нсы пэ Израилё; и мынэ́ Израильтян эфтадэша́ тысёнцы мануша́.</verse>
				<verse number="15">И бичхадя́ Дэвэ́л Янголо́с дро Ерусалимо, соб (кай) тэ хасякирэ́л лэс. И ке́ли ёв лыя́ тэ хасякирэ́л, дыкхця́ Рай Дэвэ́л, и потангиндя пал дова́ бари би́да, и пхэндя́ Янголоскэ, Саво́ хасякирдя́: “Ухты́лла (до́си)! Акана́ обмэк тыро́ васт.” Янго́ло Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро сыс тэды тэрдо́ пэ шу́рна Орнаскирэ-Евусеяниноскири.</verse>
				<verse number="16">И ґаздыя́ Дави́до пэ́скирэ якха́, и дыкхця́ Янголо́с Ра́скирэ-Дэвлэскирэс, Саво́ сыс тэрдо́ машки́р пхув и болыбэ́н, вытырдынэса куртала́са дро лэ́скиро васт, протырдыи курта́ла пэ Ерусалимо; и пыя́ Дави́до и пхурыдыра́, учхакирдэ балытконэ гонэнца пэ пэ́скирэ муя́.</verse>
				<verse number="17">И пхэндя́ Дави́до Дэвлэ́скэ: “Ци на мэ пхэндём тэ пиригинэс манушэ́н? Мэ кэрдём грэ́хо, мэ кэрдём фуипэ́н; а далэ́ бакрэ́ со кэрдэ́? Раё Дэ́вла, Дэ́вла миро! Мэк тэ явэ́л васт Тыро́ пэ ма́ндэ и пэ кхэр мирэ́ дадэ́скиро, а на пэ Тырэ́ манушэ́ндэ, соб (кай) Ту тэ хасякирэс лэн.”</verse>
				<verse number="18">И Янго́ло Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро пхэндя́ Гадоскэ, соб (кай) одова́ тэ пхэнэ́л Давидо́скэ: “Мэк Дави́до тэ явэ́л и тэ чхувэ́л алта́рё Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пэ Орнаскирэ-Евусеяниноскири шу́рна, кай обмарэна гива́.”</verse>
				<verse number="19">И гия́ Дави́до, пир лав Гадоскиро, саво́ ёв ракирдя́ лавэ́са Ра́скирэ-Дэвлэскирэса.</verse>
				<verse number="20">Орна обрисия, дыкхця́ Янголо́с, и штар лэ́скирэ чхавэ́ счхакирдэпэ (гарадынэ) лэ́са. Орна молотиндя тэды парно́ гив.</verse>
				<verse number="21">И явдя́ Дави́до кэ Орна. О Орна, подыкхця́ и дыкхця́ Давидо́с, выгия́ шурнатыр и поклониндяпэ Давидо́скэ мо́са кэ пхув.</verse>
				<verse number="22">И пхэндя́ Дави́до Орнаскэ: “Отдэ́ ма́нгэ штэ́то тэл шу́рна; мэ кэра́ва пэ лэ́стэ алта́рё Ра́скэ-Дэвлэ́скэ; пал ада́кицы, ци бут мол отдэ́ ма́нгэ лэс, соб (кай) тэ пириячэл хасякирибэн манушэ́нгиро.”</verse>
				<verse number="23">И пхэндя́ Орна Давидо́скэ: “Лэ пэ́скэ; мэк тэ кэрэ́л миро хула́й, кра́ли, со лэ́скэ исын лачхо́; ґа́да, мэ отда́ва и гурувэ́н пэ цэ́ло схачкирибэ́н, и обмарибнытка струме́нты пэ кашта́, и парно́ гив пэ яныбэ́н: саро́ дава́ мэ отда́ва би ловэнгиро.”</verse>
				<verse number="24">И пхэндя́ кра́ли Дави́до Орнаскэ: “Над, мэ кама́м тэ кинав ту́тыр пал дасави́ тими́н, ци бут мол исын дава́ саро́; пал-дова́ со мэ на лава́ тэ лыджав тыро́ миштыпэ́н Дэвлэ́скэ, и мэ на ява́ва тэ янав дова́ дро цэ́ло схачкирибэ́н лыно́ би ловэнгиро (ивья́).”</verse>
				<verse number="25">И дыя́ Дави́до Орнаскэ пал дова́ штэ́то шовшэла́ шэ́кели сувнака́й.</verse>
				<verse number="26">И кэрдя́ одо́й Дави́до алта́рё Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, и вычхудя́ цэ́ло схачкирибэ́н и мирна (раманёна) свэ́нта дыибэна́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ; и кхардя́ Рас-Дэвлэ́с, и Ёв шундя́ лэс, бичхадя́ яг болыбна́стыр пэ цэлонэ́-схачкирибнаскиро алта́рё.</verse>
				<verse number="27">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л Янголоскэ: “Ри́скир курта́ла тыри́ дрэ лэ́скирэ ножны.”</verse>
				<verse number="28">Дрэ дава́ часо Дави́до, дыкхи́, со Рай Дэвэ́л шундя́ лэс пэ Орнаскирэ-Евусеяниноскири шу́рна, яндя́ одо́й свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="29">Ра́скирэ-Дэвлэ́скири ски́ния, сави́ кэрдя́ Мо́йза пэ чхучи́ пхув (пустыня), и алта́рё цэлонэ́-схачкирибнаскиро сыс дрэ дова́ часо пэ вучипэ́н дро Гавао́но.</verse>
				<verse number="30">И на могиндя́ Дави́до тэ джал одори́к, соб (кай) тэ пхучэлпэ Дэвлэ́стыр, пал-дова́ со страхадо сыс Янголоскирэ куртала́тыр, Саво́ сыс Ра́стыр-Дэвлэ́стыр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="22">
				<verse number="1">И пхэндя́ Дави́до: “Ѓа́да, исын Кхэр Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро и ґа́да, алта́рё ваш цэ́ло схачкирибэ́н Израилёскиро.</verse>
				<verse number="2">И припхэндя́ Дави́до тэ кэдэн манушэ́н, савэ́ явнэ́ явирэ ригэ́ндыр, савэ́ сыс пэ Израилёскири пхув, и чхудя́ бутярнэн, соб (кай) тэ обчингирэн бара́ ваш Дэвлэ́скирэ-Кхэрэ́скиро чхуибэ́н.</verse>
				<verse number="3">И бут састы́р ваш гвозди (карфина) кэ вудара́ портатыр и ваш спхандыпэн кэрдя́ Дави́до, и бут харко́ма (медь), на ублави (на важыны),</verse>
				<verse number="4">и кедрытко вэш, на гины, пал-дова́ со Сидоняни и Тиряни яндлэ́ Давидо́скэ бут кедрытко вэш.</verse>
				<verse number="5">И пхэндя́ Дави́до: “Соломо́но, чхаво́ миро, исын тэрно́ и набарэ́-зорьякиро, а Кхэр, саво́ трэй тэ кэрэ́с ваш Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, мусинэл тэ явэ́л древа́н баро́ кэ райканыпэн, кэ сла́ва и шукарипэ́н анги́л сарэ́ пхувья́, и адя́кэ ява́ва мэ тэ кэра́в ваш лэ́скэ.” И кэрдя́ Дави́до бут кэ лэскиро мэрибэ́н.</verse>
				<verse number="6">И кхардя́ Соломонос, чхавэ́с пэ́скирэс, и пхэндя́ лэ́скэ тэ кэрэ́л Кхэр Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Израилёскирэ Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="7">И пхэндя́ Дави́до Соломоно́скэ: “Миро чхаво́! Ма́ндэ сыс пэ ило́ тэ кэра́в Кхэр ваш мирэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, Дэвлэ́скиро лав;</verse>
				<verse number="8">нэ сыс кэ мэ лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, и сыс пхэндло́: “Ту прочхудян бут рат и лыджиян барэ́ марибэна; ту́кэ нашты́ (на мусинэса) тэ кэрэ́с кхэра́ лавэ́скэ Мирэ́скэ, пал-дова́ со ту чхудя́н бут рат пэ пхув анги́л муй Миро.</verse>
				<verse number="9">Ѓа́да, ту́тэ бияндёла чхаво́: ёв явэ́ла ману́ш раманёно (ми́рно); Мэ да́ва лэ́скэ рама́нё сарэ́ лэ́скирэ вэргэ́ндыр трусця́л: палдава́ лав лэ́скэ явэ́ла Соломо́но. И Мэ да́ва рама́нё и спокоё Израилёскэ дрэ лэ́скирэ дывэса́.</verse>
				<verse number="10">Ёв кэрэ́ла Кхэр лавэ́скэ Мирэ́скэ, и ёв явэ́ла Ма́нгэ чхавэ́са, а Мэ ява́ва лэ́скэ Дад (Дадэ́са), и кэра́ва твардо троно пир лэ́скиро кралипэ́н пэ Израилё пэ ве́ко.”</verse>
				<verse number="11">“И какана́, миро чхаво́! Мэк тэ явэ́л Рай Дэвэ́л ту́са, соб (кай) ту́кэ тэ удэлпэ саро́; и, соб (кай) ту кэрдя́н Кхэр тырэ́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, тырэ́ Дэвлэ́скэ, сыр Ёв ракирдя́ пал ту́тэ.</verse>
				<verse number="12">Мэк тэ дэл ту́кэ Рай Дэвэ́л ґалыибэ́н и годы́ и тэ чхувэ́л тут пэ Израилё; и ту зра́кх тырэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, тырэ́ Дэвлэ́скиро Зако́но.</verse>
				<verse number="13">Тэды ту явэ́са бахталякирдо, ко́ли тэ явэ́са тэ причхувэс зор (тэ старинэспэ) тэ сполнинэс упхэныбэна́ и зако́ны, савэ́ ракирдя́ Рай Дэвэ́л Мойза́скэ ваш Израилё. Яв зоралэ́-волякиро (твардо) и муршкано́, на дар и на пириджив.</verse>
				<verse number="14">И ґа́да, мэ пхарипнаса скэдыём ваш Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр шэл тысёнцы тала́нты сувнака́й и тысёнцо тысёнцы тала́нты руп, а харкомакэ (медякэ) и састырэскэ нанэ вага, пал-дова́ со лэн сыс древа́н бут; и вэша́ и бара́ мэ адя́кэ-паць кэрдём; а ту ишчо (инкэ́) дочхув кэ дава́.</verse>
				<verse number="15">Ту́тэ исын древа́н бут бутярнэ́, и барунарья (каменотёсы), и вычхиныбнарья, и кхэра́-кэрибнаскирэ (плотники), и кажнонэн манушэ́н, савэ́ могинэ́на тэ кэрэ́н кажно буты́;</verse>
				<verse number="16">сувнака́й, руп, и харко́ма, и састы́р нашты́ тэ гинэс (тэ рахинэс): лэ и кэр; Рай Дэвэ́л явэ́ла ту́са.”</verse>
				<verse number="17">И ракирдя́ Дави́до сарэ́ тхагарьенгэ Израилёскирэнгэ тэ дэн васт Соломоно́скэ, лэ́скирэ чхавэ́скэ;</verse>
				<verse number="18">“Ци нанэ тумэ́нца Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л амаро́, саво́ дыя́ тумэ́нгэ рама́нё (миро) сарэ́ ригэ́ндыр, пал-дова́ со Ёв отдыя́ дрэ мирэ́ васта́ манушэ́н пхувьякирэн, и поддыяпэ пхув анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ и анги́л Лэ́скирэ манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="19">И адя́кэ причхувэ́н ило́ тумаро́ и ди тумаро́ кэ дова́, соб (кай) тэ латхэс Рас-Дэвлэ́с, Дэвлэ́с тумарэс. Уштэ́н и кэрэ́н свэ́нто штэ́то Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Дэвлэ́скэ, соб (кай) тэ пирилыджас Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро завето́скиро ковчэго и свэ́нта кхорэ́ Дэвлэ́скирэ дро Кхэр, саво́ явэ́ла кэрдо́ лавэ́скэ Ра́скирэ-Дэвлэскирэскэ.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="23">
				<verse number="1">Дави́до пхурия и чалыя джиибнастыр, и чхудя́ пэ Израилё чхавэ́с пэ́скирэс Соломонос.</verse>
				<verse number="2">И скэдыя́ сарэ́н Израилёскирэ тхагарьен, и раша́н, и Левитэ́н;</verse>
				<verse number="3">и пиригиндлэ сыс Леви́ты трия́нда бэршэ́ндыр и буты́р: и сыс чысло (гин) лэ́нгиро, гины пир шэрэ́, трияндаохто тысёнцы мануша́.</verse>
				<verse number="4">Лэ́ндыр чхудэ́ ваш рэ́ндо дро Дэвлэ́скиро Кхэр биш тэ штар тысёнцы, лыла́-чхиныбнаскирэн и сэндарье́н шов тысёнцы.</verse>
				<verse number="5">И штар тысёнцы ракхибнарье́н пэ по́рта (вра́ты), и штар тысёнцы манушэ́н, савэ́ славиндлэ Рас Дэвлэ́с пэ багаибнытка струме́нты, савэ́ ёв кэрдя́ тэ славинэ́н (тэ барьякирэ́н).</verse>
				<verse number="6">И роскэрдя́ лэн Дави́до пир ряды (пир стэчки/очэреди) пир чхавэ́ндэ Левиёскирэндэ-Гирсоноскирэ, Каафоскирэ и Мерарискэ.</verse>
				<verse number="7">Гирсонянэндыр – Лаэдано и Шымеё.</verse>
				<verse number="8">Чхавэ́ Лаэданоскирэ: англатуно́ Иехиило, Зефамо и Иоилё, трин.</verse>
				<verse number="9">Чхавэ́ Шымеёскирэ: Шэломифо, Хазиило и Гарано, трин. Ёнэ сыс Лаэданоскирэ-стрэчакирэ шэралэ́.</verse>
				<verse number="10">Ишчо (инкэ́) чхавэ́ Шымеёскирэ: Яхафо (Иахафо), Зиза, Иеушо и Берия. Далэ́ сыс чхавэ́ Шымеёскирэ, штарджинэ.</verse>
				<verse number="11">Иахафо сыс англатуно́, Зиза яви́р; Иеушостэ и Бериястэ сыс на́бут чхавэ́, и палдава́ ёнэ сыс дро екх гиныбэ́н пашы́л кхэр дадэ́скиро.</verse>
				<verse number="12">Чхавэ́ Каафоскирэ: Амрамо, Ицгаро, Хевро́но и Озиило, штарджинэ.</verse>
				<verse number="13">Чхавэ́ Амрамоскирэ: Ааро́но и Мо́йза. Ааро́но отдыно́ сыс пэ свэнцыныбэн кэ Свэ́нто-свэнтонэнгиро, ёв и лэ́скирэ чхавэ́, пэ ве́ко, соб (кай) тэ тхувлякирэн (тэ кэрэ́н куриныбэн) анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро муй, соб (кай) тэ дынаринэ́н (тэ служынэн) Лэ́скэ и тэ бахтякирэн Лэ́скирэ лавэ́са пэ ве́ко.</verse>
				<verse number="14">А Мо́йза, ману́ш Дэвлэ́скиро, и чхавэ́ лэ́скирэ сыс причхудэ кэ ро́дыцо Левиёскиро.</verse>
				<verse number="15">Чхавэ́ Мойза́скирэ сыс: Гирсоно и Елиэзэро.</verse>
				<verse number="16">Чхавэ́ Гирсоноскирэ сыс: англатуно́ сыс Шэвуило.</verse>
				<verse number="17">Чхавэ́ Елиезэроскирэ сыс: англатуно́ Рефавия. И на сыс Елиезэростэ яви́р чхавэ́; Рехавиястэ сыс древа́н бут чхавэ́.</verse>
				<verse number="18">Чхавэ́ Ицгароскирэ сыс: англатуно́ Шэломифо.</verse>
				<verse number="19">Чхавэ́ Хевроноскирэ сыс: англатуно́ Иерия и яви́р Амария, три́то Яхазиило и шта́рто Екамамо.</verse>
				<verse number="20">Чхавэ́ Озиилоскирэ сыс: англатуно́ Миха и яви́р Ишыя.</verse>
				<verse number="21">Чхавэ́ Мерарискирэ сыс: Махли, и Мушы. Чхавэ́ Махлискирэ сыс: Елиза́ро и Кисо.</verse>
				<verse number="22">И мыя́ Елиза́ро, и на сыс лэ́стэ чхавэ́, а екх чхая́: и лынэ́ лэн пал пэ́стэ чхавэ́ Кисоскирэ, пша́ла лэ́нгирэ.</verse>
				<verse number="23">Чхавэ́ Мушыёскирэ сыс: Махли, Едэро и Иремофо-тринджинэ.</verse>
				<verse number="24">Ѓа́да, сыс чхавэ́ Левиёскирэ, пир лэ́нгирэ дадэнги́рэ кхэра́, шэритка пэ чэ́карья (семействы), пир лэ́нгирэ-лавэскиро гиныбэ́н пир шэрэ́, савэ́ кэрдэ́ дынарибнытка (служыбнытка) бутя́ дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, бишэ́ бэршэ́ндыр и буты́р.</verse>
				<verse number="25">Пал-дова́ со Дави́до пхэндя́: “Рай Дэвэ́л, Израилёскиро Дэвэ́л, дыя́ рама́нё Пэ́скирэ манушэ́нгэ и чхудя́ тэ дживэ́н лэн дро Ерусалимо пэ ве́ко,</verse>
				<verse number="26">И Левитэ́нгэ на трэй тэ лыджа́н ски́ния и кажна предметы (чысы) ла́кирэ тэ дынаринэ́н дрэ ла́тэ.”</verse>
				<verse number="27">Пал-дова́ со пир палатуно́ (после́днё) ракирибэ́н Давидо́скиро сыс пиригиндлэ Леви́ты бишэ́ бэршэ́ндыр и буты́р,</verse>
				<verse number="28">соб (кай) ёнэ тэ явэ́н пашы́л Аароно́скирэ чхавэ́ндэ тэ дынаринэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ Кхэрэ́скэ, пэ грэ́да (дво́ро) и дрэ пристройки, ваш дыкхибэ́н пал жужыпэн (чыстота), саво́ тэ явэ́л пэ свэ́нто штэ́то и ваш кэрибэн кажно буты́ пашы́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр,</verse>
				<verse number="29">тэ придыкхэн пал свэ́нто маро́, и парнэ́-гивэскиро яржо́ ваш марэскиро яныбэ́н, и пресна марикля, пал пэкно, жариндло, и пал кажно ме́ра и весо,</verse>
				<verse number="30">и соб (кай) тэ тэрдён кажно зло́ко (ра́нко) тэ парикирэ́н и шарэ́н Рас-Дэвлэ́с, адя́кэ-паць и бэльвэле́,</verse>
				<verse number="31">и пашы́л цэ́ло схачкирибэ́н, саво́ янэ́на Ра́скэ-Дэвлэ́скэ дрэ са́ваты (суботы), дрэ нэвэ чхона́ и пэ свэ́нки пир чыслы (гина́), сыр чхиндло́ пал лэ́ндэ, – саро́ часо анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро муй,</verse>
				<verse number="32">и, соб (кай) тэ ракхэ́н ски́ния досыкаибна́са (откровенияса) и свэ́нто штэ́то и чхавэ́н Аароноскирэн, пэ́скирэ пшалэ́н, ке́ли ёнэ кэрэ́на свэ́нто буты́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ Кхэрэ́скэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="24">
				<verse number="1">И ґа́да, сыр росчхудэ пир гиибэн (порядко) Аароно́скирэ чхавэ́: чхавэ́ Аароно́скирэ: Надаво, Авиудо, Елиза́ро и Ифамаро.</verse>
				<verse number="2">Надаво и Авиудо мынэ́ англэды́р пэ́скирэ дадэ́стыр, чхавэ́ на сыс лэ́ндэ; и пал-дова́ Елиза́ро и Ифамаро сыс рашая́.</verse>
				<verse number="3">И росчхудя́ лэн Дави́до-Садокос, Елизароскирэ чхавэ́ндыр, и Ахимелехос, Ифамароскирэ чхавэ́ндыр, екх пал екхэ́стэ пэ лэ́нгиро дынарибэ́н (служба).</verse>
				<verse number="4">И латхяпэ, со машки́р Елизароскирэ чхавэ́ндэ машки́р стрэчэнгирэ (поколиенгирэ) шэралэндэ сыс буты́р, сыр машки́р Ифамароскирэ чхавэ́ндэ. И ёв росчхудя́ лэн адя́кэ: Елизароскирэ чхавэ́ндыр дэшушов чэкарьенгирэ (семействэнгирэ) шэралэ́, а Ифамароскирэ чхавэ́ндыр охто́.</verse>
				<verse number="5">Росчхудя лэн пир жре́биё; пал-дова́ со шэралэнца пэ свэ́нто штэ́то и шэралэнца анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ сыс мануша́ Елизароскирэ чхавэ́ндыр и Ифамароскирэ чхавэ́ндыр,</verse>
				<verse number="6">и зачхиндя́ лэн Шэмия, чхаво́ Нафанаилоскиро, лыла́-чхиныбнаскиро (писцо) Левитэндыр, анги́л муй крали́скиро и тхагарьенгиро, и анги́л рашастэ Садокостэ и Ахимелехостэ, Авиафароскирэ чхавэ́стэ, и анги́л раша́нгирэ сэм΄енгирэ шэралэндэ и Левитэнгирэндэ: лынэ́, сыр тэ чхурдэ́н жре́биё, екх чэ́карь (семейство) Елизароскирэ родо́стыр, пало́ (после) дова́ лынэ́ Ифамароскирэ родо́стыр.</verse>
				<verse number="7">И выгия́ пэ́рво жре́биё Егоиаривоскэ, яви́р Едаиёскэ,</verse>
				<verse number="8">три́то Харимоскэ, шта́рто Сеоримоскэ,</verse>
				<verse number="9">па́нджто Малхиёскэ, шо́вто Мияминоскэ,</verse>
				<verse number="10">эфта́то Гакоцоскэ, охто́то Авияскэ,</verse>
				<verse number="11">еня́то (биекхэ́скиро дэ́што) Иешуаскэ, дэ́што Шэханияскэ,</verse>
				<verse number="12">дэшуе́кто Елиашывоскэ, дэшуявир Якимоскэ,</verse>
				<verse number="13">дэшутрито Хушаёскэ, дэшуштарто Ешэвавоскэ,</verse>
				<verse number="14">дэшупанджто Вилгаскэ, дэшушовто Имероскэ,</verse>
				<verse number="15">дэшуэфтато Хезироскэ, дэшуохтото Гапицэцоскэ,</verse>
				<verse number="16">дэшуенято Петахияскэ, бишэнгиро Езэкиилёскэ,</verse>
				<verse number="17">биш тэ пэ́рво Иахиноскэ, биш тэ яви́р Гамулоскэ,</verse>
				<verse number="18">биш тэ три́то Делаиёскэ, биш тэ шта́рто Маазияскэ.</verse>
				<verse number="19">Ѓа́да, сыс лэ́нгиро гиибэн (порядко) пашы́л дынарибэ́н лэ́нгиро, сыр лэ́нгэ тэ явэ́н дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, пир упхэныбэ́н лэ́нгиро пир Аароностэ, лэ́нгирэ дадэ́стэ, сыр припхэндя́ лэ́скэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро.</verse>
				<verse number="20">Акэ, сыр росчхудэ пир гиибэн (порядко) явирэ чхавэ́н Левиёскирэн: Амрамоскирэ чхавэ́ндыр: Шуваило; чхавэ́ндыр Шуваилоскирэндыр: Иедия;</verse>
				<verse number="21">Рехавиястыр: чхавэ́ндыр Рехавияскирэндыр Ишыя сыс англатуно́;</verse>
				<verse number="22">Ицгаростыр: Шэломофо; чхавэ́ндыр Шэломофоскирэндыр: Иахаво;</verse>
				<verse number="23">чхавэ́ндыр Хевроноскирэндыр: англатуно́ Иерия, яви́р Амария, три́то Яхазиило, шта́рто Екамамо.</verse>
				<verse number="24">Чхавэ́ндыр Озиилоскирэндыр: Миха; чхавэ́ндыр Михаскирэндыр: Шамиро.</verse>
				<verse number="25">Пшал Михаскиро Ишыя; чхавэ́ндыр Ишыяскирэндыр: Заха́рия.</verse>
				<verse number="26">Чхавэ́ Мерарискирэ: Махли и Муша; чхавэ́ндыр Иазияскирэндыр: Бе́но.</verse>
				<verse number="27">Чхавэ́ндыр Мерарискирэндыр Иазиятэ: Бе́но и Шогамо, и Закуро и Иври.</verse>
				<verse number="28">Махлистэ-Елиза́ро (Элеазаро); лэ́стэ на сыс чхавэ́.</verse>
				<verse number="29">Кисостэ: чхавэ́ндыр Кисоскирэндыр: Ерахмиило.</verse>
				<verse number="30">Чхавэ́ Мушаскирэ: Махли, Еде́ро и Еримофо. Ѓа́да, сыс чхавэ́ Левитэ́нгирэ пир стрэ́чы (поколении) лэ́нгирэ.</verse>
				<verse number="31">Чхурдынэ́ и ёнэ жре́биё, кхэтанэ́ пэ́скирэ пшалэ́нца, Аароно́скирэ пшалэ́нца, анги́л муй крали́скиро Давидо́скиро и Садокоскиро и Ахимелехоскиро, и раша́нгирэ-шэралэнгиро и Левитэнгиро: чэкарьенгирэ (семействэнгирэ) шэралэнгиро кхэтанэ́ пэ́скирэ тыкнэдыршонэ пшалэса.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="25">
				<verse number="1">И отчхудя дрэ риг (росчхудя́) Дави́до и барыдыра́ халадэ́нгирэ пэ дынарибэ́н (служыныбэн) чхавэ́н Асафоскирэн, Еманоскирэн и Идифуноскирэн, соб (кай) ёнэ тэ ангилпхэнэн (тэ пророчынэн) пэ луты, арфы и цымбалы; и сыс отмэкнэ ёнэ пэ пэ́скиро рэ́ндо тэ дынаринэ́н:</verse>
				<verse number="2">чхавэ́ндыр Асафоскирэндыр: Закуро, Иосифо (Ёза), Нефания и Ашарэла, чхавэ́ Асафоскирэ, савэ́ сыс тэл васт Асафоскиро, саво́ башадя пир крали́скиро упхэныбэ́н.</verse>
				<verse number="3">Идифуностыр чхавэ́ Идифуноскирэ: Гедалия, Цэри, Исаё, Семе́ё, Хашавия и Матафия, шовджинэ, тэл васт пэ́скирэ-дадэ́скиро Идифуноскиро, саво́ башадя пэ лута ваш сла́ва и ваш шарибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="4">Еманостыр чхавэ́ Еманоскирэ: Букия, Матфания, Озиило, Шэвуило и Иеримофо, Ханания, Ханани, Елиафа, Гидалти, Ромамти-Езе́ро, Иошбекаша, Малофи, Гофиро и Махазиофо.</verse>
				<verse number="5">Сарэ́ адалэ́ сыс чхавэ́ Еманоскирэ, магикоскирэ крали́скирэ, пир лава́ Дэвлэ́скирэ, соб (кай) тэ барьякирэ́н сла́ва Лэ́скири. И дыя́ Дэвэ́л Еманоскэ дэшуштар чхавэ́н и тринэн чхае́н.</verse>
				<verse number="6">Сарэ́ ёнэ тэл васт пэ́скирэ дадэ́скиро багандлэ дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр цымбалэнца, арфэнца и лутэнца дро дынарибэ́н дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, пир упхэныбэ́н крали́скиро, ци Асафоскиро, ци Идифуноскиро и ци Еманоскиро.</verse>
				<verse number="7">И сыс лэн гиныбнаса лэ́нгирэ пшалэ́нца, савэ́ сыс высыклякирдэ тэ бага́н анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, сарэ́н, савэ́ джиндлэ́ дава́ рэ́ндо, дуйшэла́ охтодэша́ охто́ (бидуе́нгиро дэш).</verse>
				<verse number="8">И чхурдынэ́ ёнэ жре́биё пал стэчка (рядо) служыныбнаскири (дынарибнаскири), тыкно́ ровнэс кхэтанэ́ барэса, сыклякирибнарья кхэтанэ́ сыкляибнытконэ́нца.</verse>
				<verse number="9">И выгия́ пэ́рво жре́биё Асафоскэ, ваш Ёза́скэ (Иосифоскэ); яви́р Гедалияскэ лэ́скирэ пшалэ́нца и лэ́скирэ чхавэ́нца; лэн сыс дэшуду́й;</verse>
				<verse number="10">три́то Закуроскэ лэ́скирэ чхавэ́нца; и лэ́скирэ пшалэ́нца, лэн-дэшуду́й;</verse>
				<verse number="11">шта́рто Ицриёскэ лэ́скирэ чхавэ́нца и лэ́скирэ пшалэ́нца; лэн-дэшуду́й;</verse>
				<verse number="12">па́нджто Нафанияскэ лэ́скирэ чхавэ́нца и лэ́скирэ пшалэ́нца; лэн-дэшуду́й;</verse>
				<verse number="13">шо́вто Букияскэ лэ́скирэ чхавэ́нца и лэ́скирэ пшалэ́нца: лэн-дэшуду́й;</verse>
				<verse number="14">эфта́то (битринэ́нгиро дэ́што) Иесарелёскэ лэ́скирэ чхавэ́нца и лэ́скирэ пшалэ́нца; лэн-дэшуду́й;</verse>
				<verse number="15">охто́то Исаёскэ лэ́скирэ чхавэ́нца и лэ́скирэ пшалэ́нца; лэн-дэшуду́й;</verse>
				<verse number="16">еня́то Матфанияскэ лэ́скирэ чхавэ́нца и лэ́скирэ пшалэ́нца; лэн-дэшуду́й;</verse>
				<verse number="17">дэ́што Шымеёскэ лэ́скирэ чхавэ́нца и лэ́скирэ пшалэ́нца; лэн-дэшуду́й;</verse>
				<verse number="18">дэшуе́кхто Азариилоскэ лэ́скирэ чхавэ́нца и лэ́скирэ пшалэ́нца; лэн-дэшуду́й;</verse>
				<verse number="19">дэшуявир Хашавияскэ лэ́скирэ чхавэ́нца и лэ́скирэ пшалэ́нца; лэн-дэшуду́й;</verse>
				<verse number="20">дэшутрито Шуваилоскэ лэ́скирэ чхавэ́нца и лэ́скирэ пшалэ́нца; лэн-дэшуду́й;</verse>
				<verse number="21">дэшуштарто Матафияскэ лэ́скирэ чхавэ́нца и лэ́скирэ пшалэ́нца; лэн-дэшуду́й;</verse>
				<verse number="22">дэшупанджто Еримофоскэ лэ́скирэ чхавэ́нца и лэ́скирэ пшалэ́нца; лэн-дэшуду́й;</verse>
				<verse number="23">дэшушовто Хананияскэ лэ́скирэ чхавэ́нца и лэ́скирэ пшалэ́нца; лэн-дэшуду́й;</verse>
				<verse number="24">дэшуэфтато Иошбекашоскэ лэ́скирэ чхавэ́нца и лэ́скирэ пшалэ́нца; лэн-дэшуду́й;</verse>
				<verse number="25">дэшуохтото Хананискэ лэ́скирэ чхавэ́нца и лэ́скирэ пшалэ́нца; лэн-дэшуду́й;</verse>
				<verse number="26">дэшуенято Малофиёскэ лэ́скирэ чхавэ́нца и лэ́скирэ пшалэ́нца; лэн-дэшуду́й;</verse>
				<verse number="27">бишэнгиро Елиафоскэ лэ́скирэ чхавэ́нца и лэ́скирэ пшалэ́нца; лэн-дэшуду́й;</verse>
				<verse number="28">биш тэ пэ́рво Гофироскэ лэ́скирэ чхавэ́нца и лэ́скирэ пшалэ́нца; лэн-дэшуду́й;</verse>
				<verse number="29">биш тэ яви́р Гидалтиёскэ лэ́скирэ чхавэ́нца и лэ́скирэ пшалэ́нца; лэн-дэшуду́й;</verse>
				<verse number="30">биш тэ три́то Махазиофоскэ лэ́скирэ чхавэ́нца и лэ́скирэ пшалэ́нца; лэн-дэшуду́й;</verse>
				<verse number="31">биш тэ шта́рто Ромамти-Езэроскэ лэ́скирэ чхавэ́нца и лэ́скирэ пшалэ́нца; лэн-дэшуду́й.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="26">
				<verse number="1">Ѓа́да, сыр росчхудэ ракхибнарье́н пэ вудара́: Кореянэндыр Мешэлэмия, Кореёскиро чхаво́, чхавэ́ндыр Асафоскирэндыр.</verse>
				<verse number="2">Чхавэ́ Мешэлэмияскирэ сыс: англатуно́ Заха́рия, яви́р Едиало, три́то Зевадия, шта́рто Яфниило,</verse>
				<verse number="3">па́нджто Еламо, шо́вто Егоханано (Иегоханано), эфта́то Елиегоэнаё.</verse>
				<verse number="4">Чхавэ́ Оведо-Эдомоскирэ сыс: англатуно́ Шэмаия, яви́р Егозавадо (Иегозавадо), три́то Иоахо, шта́рто Сахаро, па́нджто Нафанаило,</verse>
				<verse number="5">шо́вто Амиило, эфта́то Исахаро, охто́то Пеульфаё, пал-дава́ со Дэвэ́л бахтякирдя́ лэс.</verse>
				<verse number="6">Лэ́скирэ чхавэстыр Шемаиястыр бия́ндынэ адя́кэ-паць чхавэ́, савэ́ сыс барыдырэ́нца дро пэ́скиро ро́до; пал-дова́ со ёнэ сыс зоралэ́ мурша́.</verse>
				<verse number="7">Чхавэ́ Шемаияскирэ сыс: Офни, Рефаило, Ове́до и Елзавадо, пша́ла лэ́скирэ, мурша́ зоралэ́, Елия и Семахия.</verse>
				<verse number="8">Сарэ́ ёнэ сыс Овед-Эдомоскирэ чхавэ́ндыр; ёнэ, и лэ́нгирэ чхавэ́, и лэ́нгирэ пша́ла сыс лачхэ́ мануша́ кэ дова́ и сыс дрэ зор: лэн сыс Овед-Эдомостэ шовдэша́ дуй.</verse>
				<verse number="9">Мешэлемиястэ сыс дэшуохто чхавэ́ и пша́ла, мануша́ таланытка.</verse>
				<verse number="10">Хосостэ, чхавэ́ндыр Мерариноскирэндыр, чхавэ́ сыс: Шимри шэрало́ (надыкхи пэ дава́, со ёв на сыс англатуно́), нэ дад лэс чхудя́ шэралэса;</verse>
				<verse number="11">Яви́р Хелкия, три́то Тевалия, шта́рто Заха́рия, сарэ́н чхавэ́н и пшалэ́н Хосостэ сыс дэшутрин.</verse>
				<verse number="12">Ѓа́да, сыр росчхудэ ракхибнарье́н пэ по́рты пир чэкарьенгиро (семействэнгиро) шэралыпэн, кон сыс дрэ зор пэ буты́ кхэтанэ́ лэ́нгирэ пшалэ́нца, тэ дынаринэ́н дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр.</verse>
				<verse number="13">И чхурдынэ́ ёнэ жре́биё, сыр тыкно́, адя́кэ и баро́, пир пэ́скирэ чэ́карья (семействы) пэ кажна по́рты.</verse>
				<verse number="14">И выпыя жре́биё пэ васто́ко Шелемияскэ; и Захарияскэ, лэ́скирэ чхавэ́скэ, годьварэ́ юнкароскэ (советникоскэ), чхурдынэ́ жре́биё, и выгия́ лэ́скэ жре́биё пэ паш-рат;</verse>
				<verse number="15">Овед-Эдомоскэ пэ паш-дывэ́с, а лэ́скирэ чхавэ́нгэ пашы́л пираля́.</verse>
				<verse number="16">Шупимоскэ и Хососкэ пэ западо (пал паня́), пашы́л по́рта Шелехет, кай дром ґаздэ́лапэ, и кай ракхибна́рья проти ракхибнарье́ндэ.</verse>
				<verse number="17">Кэ васто́ко сыс пир шов Леви́ты, кэ паш-рат сыс пир штар, кэ паш-дывэ́с пир штар, а пашы́л пираля́ пир дуй.</verse>
				<verse number="18">Кэ западо пашы́л трэ́мо сыс пэ дром пир штар, пашы́л са́мо трэ́мо пир дуй.</verse>
				<verse number="19">Ѓа́да, сыр росчхудэ ракхибнарье́н пэ по́рты чхавэ́ндыр Кореёскирэндыр и чхавэ́ндыр Мерарискирэндыр.</verse>
				<verse number="20">Леви́ты, лэ́нгирэ пша́ла, дыкхнэ́ пал кучипэна Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ Кхэрэскир и пал кучипнаскирэ пираля́, кай чхувэ́нас отдынэ́ да́ры.</verse>
				<verse number="21">Чхавэ́ Лаэданоскирэ, Герсоноскирэ чхавэ́скирэ – Лаэданостыр, чэкарьенгирэ (семействэнгирэ) шэралэстыр Лаэданостыр Герсонсконэстыр: Ехиэло (Иехиело).</verse>
				<verse number="22">Чхавэ́ Ехиэлоскирэ сыс: Зефамо и Иоило, лэ́скиро пшал, дыкхнэ́ пал кучипнаскирэ пираля́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ Кхэрэскир,</verse>
				<verse number="23">кхэтанэ́ Амрамоскирэ родоса, Ицгароскирэса, Хевроноскирэса, Озиилоскирэса.</verse>
				<verse number="24">Шевуило, чхаво́ Гирсоноскиро, Мойза́скирэ (Моисеёскирэ) чхавэ́скиро, сыс шэрало́ дыкхибнари пэ кучипнаскирэ пираля́.</verse>
				<verse number="25">Лэ́скирэ пшалэ́стэ Елизеростэ сыс: чхаво́ Рехавия, лэ́стэ чхаво́ Исаё, лэ́стэ чхаво́ Иора́мо, лэ́стэ чхаво́ Зихриё, лэ́стэ чхаво́ Шэломифо.</verse>
				<verse number="26">Шэломифо и лэ́скирэ пша́ла дыкхнэ́ пал сарэ́ кучипнаскирэ пираля́ ваш отдынэ́ да́ры, савэ́ отдыя́ кра́ли Дави́до и шэралэ́ чэкарьенгирэ, и барыдыра́ пэ тысёнцы, и барыдыра́ пэ шэла́, барыдыра́ (командиры) халадэ́нгирэ.</verse>
				<verse number="27">Дорэсыбнастыр пэ марибэ́н и заухтылыбнастыр (добычатыр) ёнэ дэ́нас пэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр тэ подрикирэн.</verse>
				<verse number="28">И саро́, со отдыя́ проро́ко Самуи́ло, и Са́уло, чхаво́ Кисоскиро, и Авени́ро, чхаво́ Нироскиро, и Иоа́во, чхаво́ Саруяскиро, саро́ сыс отдыно́ сыс пэ васта́ Шэломифоскэ и лэ́скирэ пшалэ́нгэ.</verse>
				<verse number="29">Ицгароскирэ родо́стыр: Хенания и чхавэ́ лэ́скирэ сыс чхудэ́ тэ дынаринэ́н Израильтянэнгэ, лыла́-чхиныбнарье́нца и сэндарье́нца.</verse>
				<verse number="30">Хевроноскирэ кхэритконэ́ родо́стыр (племёстыр): Хашавия и лэ́скирэ пша́ла, мануша́ муршканэ́, тысёнцо эфташэла́ мануша́, савэ́ дыкхнэ́ пэ Израилё пир дая́ риг Иорданоскири кэ западо, пир сарэ́ рэ́нды пир свэ́нто буты́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ и пир дынарибэ́н крали́скэ.</verse>
				<verse number="31">Хевроноскирэ кхэритконэ́ радостыр о Ерия (Иерия) сыс шэрало́ Хевронянэндэ, дрэ лэ́нгирэ ро́ды, дрэ стрэ́чы. Дрэ штардэшытко бэрш Давидо́скиро кралипэ́н лэн загиндлэ, и латхнэ́ машки́р лэ́ндэ манушэ́н муршканэн дрэ Иазе́ро Галаадоскиро,</verse>
				<verse number="32">И лэ́скирэ пша́ла, мануша́ таланытка сыс дуй тысёнцы эфташэла́, ёнэ сыс шэралэ́ чэкарьенгирэ (семействэнгирэ). Лэн чхудя́ кра́ли Дави́до пэ Рувимоскиро ро́дыцо, и Гадоскиро, и пэ паш-ро́дыцо Манасия́скиро, пир сарэ́ Дэвлэ́скирэ рэ́нды и крали́скирэ рэ́нды.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="27">
				<verse number="1">Ѓа́да, сыс чхавэ́ Израилёскирэ пир лэ́нгиро гиныбэ́н, шэралэ́ чэкарьенгирэ, тысёнцэнгирэ барыдыра́ и шэлэнгирэ барыдыра́, и савэ́ пир отделе́нии дынариндлэ́ (служындлэ) крали́скэ дрэ сарэ́ рэ́нды, яви и отгии кажно чхон, дрэ сарэ́ чхона́ бэршэскирэ. Дрэ кажно отделениё [дивизия-ю.о.] сыс лэн пир биш тэ штар тысёнцы.</verse>
				<verse number="2">Пэ пэ́рво отделениё, ваш пэ́рво чхон, сыс барыдыро́ Иашовамо, чхаво́ Завдиилоскиро; дро лэ́скиро отделе́ниё сыс биш тэ штар тысёнцы;</verse>
				<verse number="3">ёв сыс екх Фаресоскирэ чхавэ́ндыр, шэрало́ пэ сарэ́ндэ халадэ́нгирэ барыдырэндэ дро пэ́рво чхон.</verse>
				<verse number="4">Пэ отделе́ниё явирэ-чхонэ́скиро сыс барыдыро́ Додаё Ахохиянино; дро лэ́скиро отделениё сыс и тхага́ри Миклофо, и дрэ лэ́скиро отделе́ниё сыс биш тэ штар тысёнцы.</verse>
				<verse number="5">Три́то шэрало́ халадэ́нгиро барыдыро́, ваш три́то чхон сыс о Ванея, чхаво́ рашаскиро Иодаёскиро, и дро лэ́скиро отделениё сыс биш тэ штар тысёнцы:</verse>
				<verse number="6">адава́ Ванея – екх трияндэндыр муршканэндыр (муршарьендыр) и барыдыро́ пэ лэ́ндэ, и дро лэ́скиро отделе́ниё сыс Амизавадо, лэ́скиро чхаво́.</verse>
				<verse number="7">Шта́рто, ваш шта́рто чхон, сыс барыдыро́ Асаило, пшал Иоавоскиро, и пал лэ́стэ Завадиа, лэ́скиро чхаво́; и дро лэ́скиро отделе́ниё сыс биш тэ штар тысёнцы.</verse>
				<verse number="8">Па́нджто, ваш па́нджто чхон, сыс барыдыро́ тхага́ри Шамгуфо Израхитянино; и дро лэ́скиро отделе́ниё сыс биш тэ штар тысёнцы.</verse>
				<verse number="9">Шо́вто, ваш шо́вто чхон, сыс барыдыро́ Ира, Икешоскиро чхаво́, Фекоянино; и дро лэ́скиро отделе́ниё сыс биш тэ штар тысёнцы.</verse>
				<verse number="10">Эфта́то, ваш эфта́то чхон сыс барыдыро́ Хелецо Пелонитянино, Ефремо́скирэ чхавэ́ндыр, и дро лэ́скиро отделе́ниё сыс биш тэ штар тысёнцы.</verse>
				<verse number="11">Охто́то, ваш охто́то чхон сыс барыдыро́ Совохаё Хушатянино, Зараскирэ родо́стыр, и дро лэ́скиро отделе́ниё сыс биш тэ штар тысёнцы.</verse>
				<verse number="12">Еня́то, ваш еня́то чхон сыс барыдыро́ Авиезеро Анафофянино, Вениамино́скирэ чхавэ́ндыр, и дро лэ́скиро отделе́ниё сыс биш тэ штар тысёнцы.</verse>
				<verse number="13">Дэ́што, ваш дэ́што чхон сыс барыдыро́ Магараё Нетофафянино, Зараскирэ родыцо́стыр; и дро лэ́скиро отделе́ниё сыс биш тэ штар тысёнцы.</verse>
				<verse number="14">Дэшуекхто, ваш дэшуекхто чхон сыс барыдыро́ Ванея Пирафонянино, Ефремо́скирэ чхавэ́ндыр, и дро лэ́скиро отделе́ниё сыс биш тэ штар тысёнцы.</verse>
				<verse number="15">Дэшуявир, ваш дэшуявир чхон, сыс барыдыро́ Хелдаё Нетофафянино, Гофониилоскирэ родо́стыр; и дро лэ́скиро отделе́ниё сыс биш тэ штар тысёнцы.</verse>
				<verse number="16">А пэ Израилёскирэ ро́дыцы, – Рувимлянэндэ, шэрало́ барыдыро́ сыс Елиэзеро [Елиезеро-р.с.], Зихрискиро чхаво́; Симеоностэ (Семёностэ) – Сафатия, Маахискиро чхаво́;</verse>
				<verse number="17">Левиёстэ – Хашавия, Кемуилоскиро чхаво́; Аароностэ – Садоко;</verse>
				<verse number="18">Юдастэ – Елиаво, Давидо́скирэ пшалэ́ндыр; Исахаростэ – Омри, Михаилоскиро чхаво́;</verse>
				<verse number="19">Завулоностэ – Ишмаия, Овадияскиро чхаво́; Нефалимостэ – Еримофо, Азриилоскиро чхаво́;</verse>
				<verse number="20">Ефремо́скирэ чхавэ́ндэ – Осия, Азазияскиро чхаво́; дро Манасия́скирэ паш-ро́дыцо – Иоилё, Федаяскиро чхаво́;</verse>
				<verse number="21">дро Манасия́скирэ дро паш-ро́дыцо пэ Галаа́до – Идо, Захарияскиро чхаво́; Вениаминостэ – Яасиило, Авенироскиро чхаво́;</verse>
				<verse number="22">Даностэ – Азариило, Ерохамоскиро чхаво́. Ѓа́да, сыс шэралэ́ пэ Израилёскирэ ро́ды.</verse>
				<verse number="23">Дави́до на пиригиндя одолэ́н, савэ́ сыс бишэ́ бэршэ́ндыр и тыкнэды́р, пал-дова́ со Рай Дэвэ́л пхэндя́, со Ёв убарьякирэла (кэрэ́ла барэды́р) Израилё, сыр болыбна́скирэ чэргэня́.</verse>
				<verse number="24">Иоа́во, Саруяскиро чхаво́, лыя́ тэ кэрэ́л пиригиныбэ́н, нэ на кэрдя́ кэ ко́нцо (кэ яго́ро). И сыс пал дава́ холы́ Дэвлэ́скири пэ Израилё; и на загия́ дова́ пиригиныбэ́н дрэ Давидо́скирэ-крали́скиро бэршытко зачхиныбэн.</verse>
				<verse number="25">Пэ кралитка кучипэна сыс Азмаве́фо, Адиилоскиро чхаво́; а пэ запасы дрэ фэ́лда, дрэ фо́рья, и дрэ ґава, и дрэ тва́рдыми (башни) – Ионафа́но, Уззиилоскиро чхаво́;</verse>
				<verse number="26">пэ манушэ́ндэ, савэ́ залэнапэ фэлдытконэ бутенца, савэ́ обкэрэнас пхув – Езриё, Хелувоскиро чхаво́;</verse>
				<verse number="27">пэ манушэ́ндэ, савэ́ кэрэ́на буты́ пэ винаградники (дракхиня́) Шыме́ё, Раматыр, а пэ запасы мол (вино) дрэ винаградники (дракхиня́) – Завдиё, Шэфамостыр;</verse>
				<verse number="28">пэ маслины и инжыро пэ до́ло сыс – Баал-Ханано Гедеритянино, а пэ запасы дрэ вэшытко дзэт сыс – Иоа́со;</verse>
				<verse number="29">пэ барэ́ кхэритконэ́ мурдалэ́ндэ, саво́ чаравэласпэ дрэ Шароно – Шытраё Шаронянино; а пэ ското дрэ до́ло – Шафато, Адлаёскиро чхаво́;</verse>
				<verse number="30">пэ верблюдэндэ – Овило Исмаильтянино; пэ ослицэндэ – Ехдиё Меронифянино;</verse>
				<verse number="31">пэ тыкнэ́ кхэритконэ́ мурдалэ́ндэ – Язизо [Иазизо-р.с.] Агаритянино. Сарэ́ далэ́ сыс барыдыра́ пэ фэлатин, сави́ сыс крали́стэ Давидо́стэ.</verse>
				<verse number="32">Ионафа́но, Давидо́скиро как, сыс юнкаро (годы́-дыибнаскиро), годьваро́ ману́ш и лыла́-чхиныбнаскиро (писцо); Ехиило, Хахмонискиро чхаво́, сыс пашэ́ крали́скирэ чхавэ́ндэ;</verse>
				<verse number="33">Ахитофе́ло сыс юнкаро (годы́-дыибнаскиро) крали́скиро; Хусеё Архитянино – сыс дру́го (мал) крали́скиро;</verse>
				<verse number="34">Пало́ Ахитофелостэ сыс Иодаё, Ванеяскиро чхаво́, и Авиафаро; а Иоа́во сыс халадэ́нгиро барыдыро́ крали́стэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="28">
				<verse number="1">И кэдыя Дави́до кэ пэ дро Ерусалимо сарэ́н Израилёскирэ тхагарье́н [лыджаибнаскирэн-ю.о.], барыдырэ́н пэ ро́ды и барыдырэ́н пэ дружыны [отделы-р.с.], савэ́ дынариндлэ́ крали́скэ, и тысёнцэнгирэ барыдырэ́н, и шэлэнгирэ барыдырэ́н, и манушэ́н, савэ́ сыс барыдыра́ пэ сари́ фелатин и пэ ста́ды крали́скирэ, и лэ́скирэ чхавэ́н скопцэнца (евнухэнца), халадэ́нгирэ барыдырэ́н, и сарэ́н муршканэ́ муршэ́н.</verse>
				<verse number="2">И тэрдия́ кра́ли Дави́до пэ пэ́скиро ґэра́, и пхэндя́: “Шунэ́н ман, мирэ́ пшалалэ и мирэ́ мануша́лэ! Сыс ма́ндэ пэ ило́ тэ кэра́в кхэр ваш рама́нё ваш Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро завето́скиро ковчэго и прэдко тэл ґэра́ амарэ́ Дэвлэ́скирэ, и саро́, со трэй тэ чхувэ́н Кхэр, мэ скэдыём ваш буты́.</verse>
				<verse number="3">Нэ Дэвэ́л пхэндя́ ма́нгэ: “На кэр Кхэра́ Мирэ́ лавэ́скэ, пал-дова́ со ту сан ману́ш, саво́ псирдян пэ марибэ́н и прочхудян рат.”</verse>
				<verse number="4">Усае́кх выкэдыя́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро, ман сарэ́ мирэ́-дадэ́скирэ кхэрэ́стыр, соб (кай) тэ явав ма́нгэ крали́са пэ Израилё пэ ве́ко, пал-дова́ со Юдас выкэдыя́ Ёв тхагариса, а дро кхэр Юда́скиро исын кхэр мирэ́-дадэ́скиро, а мирэ́-дадэ́скирэ чхавэ́ндыр ман закамдя́ тэ чхувэ́л крали́са пэ саро́ Израилё,</verse>
				<verse number="5">и сарэ́ндыр мирэндыр чхавэ́ндыр, – пал-дова́ со бут чхавэ́н дыя́ ма́нгэ Рай Дэвэ́л, Ёв выкэдыя́ Соломонос, мирэ́ чхавэ́с, тэ бэшэ́л пэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро кралипнаскиро троно пэ Израилё,</verse>
				<verse number="6">и пхэндя́ ма́нгэ: “Соломо́но, тыро́ чхаво́, кэрэ́ла Кхэр Миро и грэды (дворы) Мирэ́, пал-дова́ со Мэ выкэдыём лэс Пэ́скэ дрэ чхавэ́стэ, и Мэ ява́ва лэ́скэ Дадэ́са.</verse>
				<verse number="7">И кэра́ва Мэ лэ́скиро кралипэ́н пэ ве́ко, ко́ли ёв явэ́ла твардэс тэ кэрэ́л саро́ пир Мирэ́ припхэныбэна́ и упхэныбэна́ Мирэ́, сыр кэ дава́ дывэ́с.”</verse>
				<verse number="8">И акана́ анги́л якха́ сарэ́ Израилёскирэ, Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ скэдыибнаскирэ, и дрэ кана́ амарэ́ Дэвлэ́скирэ ракира́ва: “Ракхэ́н и рикирэнпэ кэ сарэ́ припхэныбэна́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, амарэ́ Дэвлэ́скирэ, соб (кай) тэ заухтылэн тумэ́нгэ далэ́ лачхэ́ пхувья́ и тэ ячкирэн ла пало́ (после) пэ́стэ дрэ мэкно́ миштыпэ́н пэ́скирэ чхавэ́нгэ пэ ве́ко;</verse>
				<verse number="9">и ту Соломо́но, миро чхаво́, джин Дэвлэ́с тырэ́ дадэскирэс, и дынарин Лэ́скэ сарэ́ илэ́стыр и сарэ́ де́стыр, пал-дова́ со Рай Дэвэ́л спробинэла сарэ́ илэ и джинэ́ла сарэ́ ду́мы. Ко́ли ту явэ́са тэ родэс Лэс, тэды латхэса Лэс, а ко́ли ячкирэса Лэс, Ёв ячкирэ́ла тут сарэ́са.</verse>
				<verse number="10">Дыкх акана́, ке́ли Рай Дэвэ́л выкэдыя́ тут тэ кэрэ́с Кхэр ваш свэ́нто штэ́то, яв зоралэ́-волякиро (твардо) и кэр.</verse>
				<verse number="11">И отдыя́ Дави́до Соломоно́скэ, пэ́скирэ чхавэ́скэ, чэртё΄жо ваш трэ́мо, и лэ́скирэ-кхэрэнгиро, и ваш шту́бы упра́л, и пираля́ лэ́скирэ, и лэ́скирэ андратунэ́ коморы (харомы), и кхэра́ ваш ковчэго,</verse>
				<verse number="12">и чэртёжо ваш саро́, со сыс лэ́стэ пэ ди, грэды пашы́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ Кхэрэ́скиро и сарэ́ шту́бы трусця́л, ваш пираля́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ Кхэрэскирэ и ваш пираля́, кай тэ рикирэ́н свэ́нта кхорэ́;</verse>
				<verse number="13">и ваш коморы раша́нгирэ и Левитэ́нгирэ, и ваш кажно рэ́ндо, сыр тэ дынаринэ́н дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, и ваш сарэ́ кхорэ́, сыр тэ лэс лэн дрэ буты́ пэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр;</verse>
				<verse number="14">и пал сувнакунэ́ предме́ты (чысы), упхэндлэ пхарипнаса (весоса), ваш кажно кхоро́, со сыс дрэ буты́, пал сарэ́ предме́ты рупувэ́, упхэндлэ вагаса, ваш кажно кхоро́ тэ дынаринэ́н.</verse>
				<verse number="15">И дыя́ сувнака́й ваш момолытка (светильники) и ваш сувнакунэ́ лэ́нгирэ лампады, упхэндлэ вагаса ваш кажно момэлытко и лэ́скирэ лампады, адя́кэ-паць ваш момолытка рупувэ́, упхэндлэ вагаса ваш кажно момолы́тко и лэ́скирэ лампады, дыкхи́ пир упхэныбэ́н кажнонэ́ момэлытконэскэ тэ лэс лэн ваш дынарибэ́н.</verse>
				<verse number="16">И сувнака́й дыя́ ёв ваш скаминда, кай сыс свэ́нто маро́, ваш кажно сувнакуно́ сками́нд, и руп ваш скаминда рупувэ́,</verse>
				<verse number="17">и видэлки (бустя́), и тахтая́ (чашы), и кучика (кружки) тэ кропинэн жужэ́ сувнака́стыр, и сувнакунэ́ чарэ́ упхэндлэ пхарипнаса (весоса) ваш кажно чаро́, и рупувэ́ чарэ́, упхэндлэ вагаса ваш кажно чаро́,</verse>
				<verse number="18">и ваш алта́рё вычхудэ́ сувнака́стыр тэ тхувлякирэс упхэндлы вага, и чэртёжо, сыр тэ кэрэ́с марибны́тко вурдэ́н сувнакунэ́ херувимэнца, савэ́ розмэкэна пхака́ (крылы) и, савэ́ учхакирэнас ковчэго Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Заветоса.</verse>
				<verse number="19">Саро́ дава́ исын дро лыл Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, ракирдя́ Дави́до, сыр Ёв сыклякирдя́ ман пэ сарэ́ рэ́нды стройкакирэ.”</verse>
				<verse number="20">И пхэндя́ Дави́до пэ́скирэ чхавэ́скэ Соломоно́скэ: “Яв зоралэ́-волякиро (твардо) и муршкано́, и лэпэ пал рэ́ндо; на дар и на страхандёв, пал-дова́ со Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л миро, явэ́ла ту́са; Ёв на отджала ту́тыр, и на ячкирэ́ла тут, пака ту кэрэ́са саро́ рэ́ндо, саво́ трэй ваш свэ́нто буты́ дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр.</verse>
				<verse number="21">И, акэ, отде́лы раша́нгирэ и Левитэ́нгирэ, ваш кажно буты́ пашы́л Кхэр Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро. И ту́тэ исын ваш кажно рэ́ндо лачхэ́ мануша́, ваш кажно буты́, савэ́ камэ́на ла и исын спе́цы; и барыдыра́ и сарэ́ мануша́, кон исын пир зор и годы́ пэ сарэ́ тырэ́ упхэныбэна́.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="29">
				<verse number="1">И ишчо (инкэ́) пхэндя́ кра́ли Дави́до сарэ́ скэдыибнаскэ: “Соломо́но, миро чхаво́, савэ́с екхэ́с выкэдыя́ Дэвэ́л, тэрно́ и набарэ́-зорьякиро, а буты́ дая́ исын бари; пал-дова́ со на ваш манушэ́скэ явэ́ла Кхэр дава́, а ваш Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="2">Сарэ́ зорье́ндыр мэ скэдыём ваш Кхэр Дэвлэ́скиро мирэскиро сувнака́й ваш сувнакунэ́ предме́ты, и руп ваш рупувэ́ предме́ты, и харко́ма ваш харкунэ́ предме́ты, састы́р ваш саструнэ́ предме́ты, и вэш ваш вэшэскирэ предме́ты, бара́ ониксо и бара́ учхудэ, бара́ гожа и кажнонэ́ мастинэнгирэ (цвятэнгирэ), и люба дро́га бара́, и бут мраморо [мраморытка плиты-ю.о.];</verse>
				<verse number="3">и ишчо (инкэ́): пир миро дова́, со мэ отдыён пэс Кхэрэ́скэ мирэ́ Дэвлэ́скиро, исын ма́ндэ миро кучипэ́н сувнака́стыр и рупэ́стыр; и лэс мэ отда́ва ваш мирэ́-Дэвлэ́скиро Кхэр, упра́л сарэ́стыр, со мэ скэдыём ваш свэ́нто Кхэр;</verse>
				<verse number="4">трин тысёнцы тала́нты сувнака́й, сувнака́й Офирско, и эфта́ тысёнцы тала́нты жужо́ руп, тэ обчхувэн ва́нты дрэ кхэра́,</verse>
				<verse number="5">ваш кажно сувнакуно́ предме́то, и ваш кажно рупуво́ предме́то, и ваш кажно выкэрибэн, со кэрэ́ла спе́цо пир вастэнгири буты́. Ци камэ́ла ишчо (инкэ́) вари-кон тэ дэл ададывэ́с ваш Ра́скэ-Дэвлэ́скэ?”</verse>
				<verse number="6">И лынэ́ тэ дэн чэкарье́нгирэ барыдыра́, и барыдыра́ Израилёскирэ пэ ро́дыцы, и барыдыра́ пэ тысёнцы и пэ шэла́, и барыдыра́ пэ фэлатин крали́скиро.</verse>
				<verse number="7">И ёнэ дынэ́, соб (кай) тэ чхувэ́н Дэвлэ́скиро Кхэр пандж тысёнцы тала́нты и дэш тысёнцы драхмы сувнака́й, и руп дэш тысёнцы, и харкунэ́ дэшуохто тысёнцы тала́нты, и састы́р шэл тысёнцы тала́нты.</verse>
				<verse number="8">И конэ́стэ латхнэпэ дро́га бара́, то одолэ́ отдынэ́ и лэн дрэ кучипнаскири пиралы́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ Кхэрэ́скэ, пэ васта́ Ехиилоскэ Герсонитяниноскэ.</verse>
				<verse number="9">И радындлэпэ мануша́ зэвлыпнаскэ лэнгирэскэ, пал-дова́ со ёнэ сарэ́ илэ́стыр отдэнас Ра́скэ-Дэвлэ́скэ; адя́кэ-паць и кра́ли Дави́до древа́н радындяпэ.</verse>
				<verse number="10">И бахтякирдя́ Дави́до Рас-Дэвлэ́с анги́л саро́ скэдыибэ́н, и пхэндя́ Дави́до: “Тэ явэс бахтякирдо́ Ту, Раё Дэ́вла, Израилёскиро, амарэ́ дадэ́скиро, векостыр и пэ ве́ко!</verse>
				<verse number="11">Тыро́, Раё Дэ́вла, райканыпэн, и зоралыпэ́н, и сла́ва, и збе́рдыма (побе́да), и саро́, со исын пэ болыбэ́н и пэ пхув, исын Тыро́; Тыро́, Дэ́вла, кралипэ́н, и Ту сан вучэды́р сарэ́стыр, сыр Баро́ Рай, Саво́ хулаинэла.</verse>
				<verse number="12">И барвалыпэ́н, и сла́ва Тырэ́ мо́стыр, и Ту хулаинэса пэ саро́; и дро Тыро́ васт зор исын зор и зоралыпэ́н; и дрэ Тыри́ зор тэ барьякирэс и тэ зоралякирэс саро́.</verse>
				<verse number="13">И акана́, амаро́ Дэ́вла, амэ парикираса Ту́кэ, и шараса славу́тно лав Тыро́.</verse>
				<verse number="14">Пал-дава́ со кон мэ сом, и кон мирэ́ мануша́ исын, со амэ могиндям адя́кэ тэ отдас куч предме́ты? Нэ Ту́тыр исын саро́, и Тырэ́ вастэ́стыр дорэсно, со амэ отдыям Ту́кэ,</verse>
				<verse number="15">пал-дова́ со чу́жа мануша́ амэ сам анги́л Ту́тэ и сыр мануша́, савэ́ явдя́м явирэ рига́тыр, сыр и сарэ́ амарэ́ дада́; сыр зэр (цень) исын амарэ́ дывэса́ пэ пхув, и нанэ ничи́, со ґара́ (длу́гэс) тырдэлапэ (исын ве́чно).</verse>
				<verse number="16">Раё Дэ́вла, Дэ́вла амаро́! Саро́ дава́ баро́ запасо, саво́ скэдыям амэ, соб (кай) тэ чхувас Кхэр Ту́кэ, свэнтонэ́ Тырэ́ лавэ́скэ, Тырэ́ вастэ́стыр исын ёв, и саро́ исын Ту́тыр.</verse>
				<verse number="17">Джино́м, миро Дэ́вла, со Ту спробинэса ило́ и камэ́са жужэилыткима; мэ жужэ́ (чыстонэ) илэ́стыр мирэстыр дыём саро́ дава́, и акана́ мэ дыкха́ва, со и Тырэ́ мануша́ адя́кэ-паць, савэ́ ада́й исын, радыма́са янэ́на Ту́кэ.</verse>
				<verse number="18">Раё Дэ́вла, Дэ́вла Авраамо́скиро, Исаакоскиро и Израилёскиро, дадэнги́рэ-амарэнгиро! Зра́кх дава́ пэ ве́ко, дава́ отлыджыибэн думкакиро, пэ илэ манушэ́нгирэ Тырэнгирэ, и ян ило́ лэ́нгиро кэ Ту.</verse>
				<verse number="19">Соломоно́скэ, мирэ́ чхавэ́скэ, дэ ило́ чачуно́, соб (кай) ёв тэ ракхэ́л припхэныбэна́ Тырэ́, отчхакирибэн Тыро́ и упхэныбэна́ Тырэ́, и тэ кэрэ́л саро́ дава́ и тэ кэрэ́л кхэр, ваш саво́ мэ кэрдём запасы.”</verse>
				<verse number="20">И пхэндя́ Дави́до сарэ́ скэдыибнаскэ: “Тэ бахтякирэн сарэ́ амарэс Рас Дэвлэ́с, Дэвлэ́с амарэс.” – И бахтякирдя́ саро́ скэдыибэ́н Рас-Дэвлэ́с, Дэвлэ́с пэ́скирэ-дадэнгирэс, и пынэ́, и поклониндлэпэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ и крали́скэ.</verse>
				<verse number="21">И яндлэ́ свэ́нта дыибэна́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, и ґаздынэ́ цэ́ло схачкирибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, пэ яви́р дывэ́с пало́ (после) дава́ дывэ́с: тысёнцо тэрнэ́ гурувэ́н, тысёнцо бакрэ́н, тысёнцо бакрорэ́н лэ́нгирэ тхадунэ чхуибнаса, и бут свэ́нта яныбэна́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ сарэ́ Израилёстыр.</verse>
				<verse number="22">И ханэ́, и пинэ́ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ дрэ дова́ дывэ́с, барэ́ радыма́са, и дрэ яви́р мо́ло чхудэ́ крали́са Соломонос, Давидо́скирэ чхавэ́с, и помакхнэ лэс анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ дрэ шэралэ́ барыдырэстэ, а Садокос дрэ рашастэ.</verse>
				<verse number="23">И бэстя́ Соломо́но пэ троно Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, сыр кра́ли, пэ штэ́то Давидо́скиро, пэ́скирэ дадэ́скиро, и сыс мишто́ саро́ лэ́стэ, и саро́ Израилё кандыя́ лэс.</verse>
				<verse number="24">И сарэ́ барыдыра́ и мануша́ дрэ зор, адя́кэ-паць и сарэ́ крали́скирэ Давидо́скирэ чхавэ́ поддынэпэ Соломоно́скэ, крали́скэ.</verse>
				<verse number="25">И ґаздыя́ вучэ́с Рай Дэвэ́л Соломонос анги́л сарэ́ якха́ Израилёскирэ, и дыя́ лэ́скэ сла́ва кралипнаскири, сави́ на сыс англэды́р лэ́стыр ни екхэ крали́стэ пэ Израилё.</verse>
				<verse number="26">И Дави́до, чхаво́ Есеёскиро, сыс крали́са пэ саро́ Израилё.</verse>
				<verse number="27">Часо лэ́скирэ кралипнаскэ пэ Израилё сыс штардэша́ бэрш: дро Хевро́но сыс крали́са ёв эфта́ бэрш, и дро Ерусалимо сыс крали́са трия́нда трин бэрш.</verse>
				<verse number="28">И мыя́ дро лачхо́ пхурипэн, бахталыи джиибнаса, барвалыпнаса и слава́са; и яця́ крали́са о Соломо́но, лэ́скиро чхаво́, пэ штэ́то лэ́скиро.</verse>
				<verse number="29">Рэ́нды (де́лы) крали́скирэ Давидо́скирэ, англатунэ́ и палатуно́ (после́дня), чхиндлэ́ дрэ зачхиныбэна Самуилоскирэ, и дрэ зачхиныбэна Нафаноскирэ-пророкоскирэ, и дрэ зачхиныбэна Гадо́скирэ.</verse>
				<verse number="30">Адя́кэ-паць и саро́ кралипэ́н лэ́скиро, и муршкипэн лэ́скиро, и ваканцыи (случаи), савэ́ кэрдэ́пэ лэ́са, и Израилёса, и сарэ́ пхувья́кирэ кралипнэнца.</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="14">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">И яця́ зоралэды́р Соломо́но, Давидо́скиро чхаво́, дрэ кралипэ́н пэ́скиро; и Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л лэ́скиро, сыс лэ́са, и ґаздыя́ лэс вучэ́с.</verse>
				<verse number="2">И припхэндя́ Соломо́но тэ скэдэ́нпэ сарэ́ Израилёскэ: барыдырэ́нгэ пэ тысёнцы, и барыдырэ́нгэ пэ шэла́, и сэндарьенгэ, и сарэ́нгэ, кон сыс барыдыро́ пир саро́ Израилё – родэнгирэ (стрэчэнгирэ) шэралэнгэ.</verse>
				<verse number="3">И гинэ́ Соломо́но и саро́ скэдыибэ́н лэ́са пэ вучипэ́н, со сыс дро Гавао́но; пал-дова́ со одо́й сыс Дэвлэ́скири скэдыибна́скири ски́ния, сави́ кэрдя́ Мо́йза (Моисеё), Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро писха́ри, пэ чхучи́ пхув.</verse>
				<verse number="4">Ковчэго Дэвлэ́скиро яндя́ Дави́до Кириафиаримостыр [Кири́аф-Яримостыр-ю.о.] пэ штэ́то, саво́ приготовиндя ваш лэ́скэ Дави́до, кэрдя́ ваш Лэ́скэ ски́ния дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="5">А харкуно (медно) алта́рё, саво́ кэрдя́ Веселеило, Урияскиро чхаво́, Ораскирэ-чхавэ́скиро, яця́пэ одо́й, анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скири ски́ния, и дэ́нас паты́в одо́й Лэ́скэ Соломо́но скэдыибнаса.</verse>
				<verse number="6">И одо́й анги́л муй Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, пэ харкуно алта́рё, саво́ сыс анги́л скэдыибна́скири ски́ния, ґаздыя́ Соломо́но тысёнцо цэ́ло схачкирибэ́н.</verse>
				<verse number="7">Дрэ доя́ рат сыкадыя́ Дэвэ́л Соломоно́скэ и пхэндя́ лэ́скэ: “Манг, со Ма́нгэ тэ дав ту́кэ?”</verse>
				<verse number="8">И пхэндя́ Соломо́но Дэвлэ́скэ: “Ту кэрдя́н Давидо́скэ, мирэ́ дадэ́скэ, баро́ лачхипэ́н и чхудя́н ман крали́са пэ штэ́то лэ́скиро.</verse>
				<verse number="9">Мэк тэ кэрэ́лпэ кэ ко́нцо/яго́ро (тэ сполнинэ́лпэ), Раё Дэ́вла, лав Тыро́ кэ Дави́до, миро дад. Адя́кэ сыр Ту чхудя́н ман крали́са пэ бутэ́ манушэ́ндэ, савэ́ исын сыр пра́хо пхувья́киро,</verse>
				<verse number="10">то тэды акана́ дэ ма́нгэ годы́ и джиныбэ́н, соб (кай) мэ тэ джина́в анги́л адалэ́ манушэ́ндэ, сыр тэ выджав и тэ заджав; пал-дова́ со, кон могинэ́ла тэ хулаинэ́л (тэ сэндякирэ́л) чачунэ́с далэ́ Тырэ́ бутэ́ манушэ́нца?”</verse>
				<verse number="11">И пхэндя́ Дэвэ́л Соломоно́скэ: “Пал-дова́, со дава́ сыс пэ тыро́ ило́, и ту на мангдян ни барвалыпэ́н, ни фелатин и ни сла́ва, и ни ди вэргэ́нгирэ тырэнгирэ, и адя́кэ-паць ту на мангдян пэ́скэ бут дывэса́, а мангдян пэ́скэ годы́ и джиныбэ́н, соб (кай) тэ хулаинэс (тэ сэндякирэс) чачунэ́с Мирэ́ манушэ́нца, пэ савэ́ндэ Мэ чхудём крали́са тут,</verse>
				<verse number="12">годы́ и джиныбэ́н дэ́лапэ ту́кэ, а барвалыпэ́н, и фелатиня, и сла́ва Мэ да́ва ту́кэ дасавэ́, ровня савэ́нгэ на сыс кралье́ндэ англэды́р ту́тыр, и на явэ́ла пало́ (после) ту́тэ.”</verse>
				<verse number="13">И явдя́ Соломо́но вучипна́стыр, со сыс дро Гавао́но, скэдыибнаскирэ скиниятыр дро Ерусалимо; и сыс ёв крали́са пэ Израилё.</verse>
				<verse number="14">И скэдыя́ Соломо́но марибны́тка вурдына́ и манушэ́н, савэ́ сыс уклистэ́ пэ грэ́ндэ; и сыс лэ́стэ тысёнцо штаршэла́ вурдына́ и дэшуду́й тысёнцы мануша́, савэ́ сыс уклистэ́ пэ грэ́ндэ; и ёв росчхудя́ лэн тэ дживэ́н дрэ вурдэнытка фо́рья и пашы́л крали́стэ дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="15">И кэрдя́ кра́ли руп и сувнака́й дро Ерусалимо пир дасави́-паць тими́н, сыр просто бар, а кедры, сыр лэн бут, кэрдя́ дасави́-паць тими́н сыр сикоморэнгэ, савэ́ исын пэ тэлатунэ́ штэ́ты.</verse>
				<verse number="16">Грэн Соломоно́скэ янэ́нас Египто́стыр Куватыр: ку́пцы (тылга́рья) кральенгирэ Куватыр кинэнас лэн пал ловэ́.</verse>
				<verse number="17">Марибны́тко вурдэ́н сыс дорэсно и яндло сыс Египто́стыр пал шовшэла́ шэ́кели руп, а грай пал шэл тэ пандждэша́. Адя́кэ-паць ёнэ пэ́скирэ вастэ́нца янэ́нас дава́ сарэ́ кралье́нгэ Хетеенгирэнгэ и кралье́нгэ Арамеенгирэнгэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">И прилыя́ дума Соломо́но тэ кэрэ́л Кхэр ваш лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро и кхэр крали́скиро ваш пэ́скэ.</verse>
				<verse number="2">И отгиндя Соломо́но эфтадэша́ тысёнцы манушэ́н, савэ́ лыджа́нас и охтодэша́ тысёнцы манушэ́н, савэ́ бара́ чингирдэ дрэ бэ́рги, и манушэ́н, соб (кай) тэ придыкхэн пал лэ́ндэ сыс трин тысёнцы шовшэла́.</verse>
				<verse number="3">И бичхадя́ Соломо́но кэ Хирамо, кра́ли Тироскиро, тэ пхэнэ́л: “Сыр кэрдя́н ту Давидоса, мирэ́ дадэ́са, и бичхадян лэ́скэ кедры тэ чхувэ́л кхэр ваш лэ́скиро джиибэ́н, адя́кэ кэр и ма́нца.”</verse>
				<verse number="4">Ѓа́да, мэ кэра́ва Кхэр Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, мирэ́ Дэвлэ́скирэ лавэ́скэ, тэ свэнцынав Лэ́скэ, соб (кай) тэ хачкирэс анги́л Лэ́стэ дро́га смо́лы, тэ чхувэ́с саро́ часо (цы́ро) маро́ пэ зло́ко (пэ ра́нко) и бэльвэле́ дрэ са́ваты (суботы), и дрэ нэво́ чхон, и дрэ свэ́нки Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, амарэ́ Дэвлэ́скирэ, со пэ саро́ джиибэ́н тэ явэ́л упхэндло́ Израилёскэ.</verse>
				<verse number="5">И Кхэр, саво́ мэ кэра́ва, явэ́ла баро́-баро́, пал-дова́ со древа́н баро́ исын Дэвэ́л амаро́, вучэды́р сарэ́ дэвлорэндыр.</verse>
				<verse number="6">И ци ухты́лла (до́си) конэ́стэ зор тэ кэрэ́л Лэ́скэ Кхэр, ке́ли болыбэ́н и болыбэна исын тыкнэ́ ваш Лэ́скэ? И кон мэ сом, соб (кай) тэ могинав тэ кэра́в Лэ́скэ Кхэр? Нау́што екх ваш дава́ (фэ́ни), соб (кай) тэ хачкирэ́н дро́га смо́лы анги́л муй Лэ́скиро.</verse>
				<verse number="7">И адя́кэ бичха́в ма́нгэ манушэ́с, саво́ джинэ́ла тэ кэрэ́л формы сувнака́стыр, и рупэ́стыр, и харкома́тыр, и састырэстыр, и тхавэндыр пурпуровонэ, лолэ́ и яхонтонэ мастинятыр (цвятостыр), и манушэ́с, саво́ джинэлас тэ вычхинэл вычхиндытко буты́, кхэтанэ́ художникэнца (графарье́нца), савэ́ исын ма́ндэ дрэ Юдэ́я и дро Ерусалимо, савэ́н скэдыя́ Дави́до, миро дад.</verse>
				<verse number="8">И бичха́в ма́нгэ кедрытко вэш, и кипарисо и сандалытко вэш Ливаностыр; пал-дова́ со мэ джино́м, со тырэ́ писха́рья джинэ́на тэ чингирэн вэш Ливаноскиро. И ґа́да, мирэ́ писха́рья джа́на тырэ́ писхарье́нца,</verse>
				<verse number="9">соб (кай) ма́нгэ тэ скэдав бут вэш, пал-дова́ со Кхэр, саво́ мэ кэра́ва, тэ явэ́л баро́ и дивно.</verse>
				<verse number="10">И ґа́да, манушэ́нгэ, савэ́ чингирэна вэш, тырэ́ писхарье́нгэ, мэ да́ва ваш хабэ́н: парно́ гив биш тысёнцы коровы, и мол биш тысёнцы баты, и оливи́тко дзэт биш тысёнцы баты.”</verse>
				<verse number="11">И отпхэндя́ Хирамо, кра́ли Тиростыр, лылэса, саво́ бичхадя́ кэ Соломо́но: “Пир ла́ска кэ мануша́ Лэ́скирэ, Рай Дэвэ́л чхудя́ тут крали́са пэ лэ́ндэ.”</verse>
				<verse number="12">И ишчо (инкэ́) пхэндя́ Хирамо: “Тэ явэ́л бахтякирдо́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро, Саво́ создыя́ болыбэ́н и пхув, дыи крали́скэ Давидо́скэ годьварэ́ чхавэ́с, савэ́стэ исын джиныбэ́н и годы́, саво́ камэ́ла тэ кэрэ́л Кхэр Ра́скэ-Дэвлэ́скэ и кхэр крали́скиро ваш пэ́скэ.</verse>
				<verse number="13">И адя́кэ мэ бичхава́ва ту́кэ манушэ́с годьварэс, савэ́стэ исын джиныбэ́н, Хирам-Авиёс,</verse>
				<verse number="14">чхавэ́с екхэ джувлякирэс Дано́скирэ чхае́ндыр, – дад лэ́скиро Тирянино, саво́ джинэ́ла тэ кэрэ́л фигуры сувнака́стыр и рупэ́стыр, харкома́тыр, састырэстыр, барэндыр и вэшэ́стыр, тхавэндыр пурпуронэ, яхонтонэ мастинятыр (цвятостыр), и висоно́стыр, и лолэ́ похтанэстыр, и тэ вычхинэл, сави́ камэс вычхиныбнытко буты́, и тэ кэрэ́л саро́, со явэ́ла пхэндло́ лэ́скэ кхэтанэ́ художникэнца тырэнца и художникэнца (графарье́нца) хула́скирэ мирэскирэ Давидо́скирэ, тырэ́ дадэ́скирэ.</verse>
				<verse number="15">А парно́ гив и гэрсто (ячменё), ксил и мол (вино), пал савэ́ндэ ракирдян ту, миро хула́ё, бичха́в тырэ́ писхарье́нгэ.</verse>
				<verse number="16">Амэ вычингираса вэш Ливаностыр, ци бут трэй ту́кэ, и притрадаса лэн плотэнца пир мо́рё (дэрья́в) дрэ Яфа; а ту отлыджаса лэн дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="17">И гиндя Соломо́но сарэ́н манушэ́н явирэ ригэ́ндыр, савэ́ сыс тэды пэ Израилёскири пхув, пало́ (после) лэ́нгиро пиригиныбэ́н, со кэрдя́ Дави́до, лэ́скиро дад, – и латхяпэ лэн шэл пандждэша́ трин тысёнцы шовшэла́.</verse>
				<verse number="18">И кэрдя́ ёв лэ́ндыр эфтадэша́ тысёнцы манушэ́н, савэ́ лыджа́нас, и охтодэша́ тысёнцы манушэ́н, савэ́ вычингирэнас бара́ пэ бэ́рги, и трин тысёнцы шовшэла́ манушэ́н, савэ́ дыкхнэ́, соб (кай) тэ ґаздэ́н манушэ́н кэ буты́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">И лыя́ Соломо́но тэ кэрэ́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр дро Еруса-лимо, пэ бэ́рга Мориа, сави́ сыс упхэндлы Давидо́скэ, лэ́скирэ дадэ́скэ, пэ штэ́то, саво́ приготовиндя Дави́до, пэ Орнаскирэ-Иевусеяниноскири шу́рна.</verse>
				<verse number="2">Лыя́ ёв тэ кэрэ́л пэ яви́р дывэ́с явирэ чхонэ́скиро, дро шта́рто бэрш пэ́скирэ кралипнаскиро.</verse>
				<verse number="3">И акэ, подмуровка, сави́ чхудя́ Соломо́но, ке́ли кэрэ́нас Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр: длэнгипэ́н лэ́скиро сыс шовдэша́ куня́, пир доя́ ме́ра, а буґлыпэ́н биш куня́;</verse>
				<verse number="4">и трэ́мо, саво́ сыс анги́л кхэр, длэнгипна́са, пир кхэрэ́скиро буґлыпэ́н, сыс дрэ биш куня́, а вучипна́са дрэ шэл тэ биш. И обчхудя́ лэс андрэ́ жужэ́ сувнака́са.</verse>
				<verse number="5">Англуно кхэр обсудя ёв кипарисытконэ вэшэса и обчхудя́ лэс фэдыршонэ сувнака́са, и кэрдя́ пэ лэ́стэ пальмы и зандирорья́ (цэпочки).</verse>
				<verse number="6">И обчхудя́ Кхэр дрогонэ́ барэ́нца ваш шукарипэ́н; сувнака́й сыс Парваимостыр.</verse>
				<verse number="7">И учхакирдя́ Кхэр, брэвны, проги, и ва́нты лэ́скирэ, и вудара́ лэ́скирэ сувнака́са, и вычхиндя пэ ва́нты херувимы.</verse>
				<verse number="8">И кэрдя́ ёв Свэ́нто-свэнтонэнгиро: длэнгипэ́н лэ́скиро, пир буґлыпэ́н кхэрэ́скиро, сыс дрэ биш куня́, и буґлыпэ́н лэ́скиро дрэ биш куня́, и лэ́скиро буґлыпэ́н дрэ биш куня́; и учхакирдя́ лэс фэдыршонэ сувнака́са, пэ шовшэла́ тала́нты.</verse>
				<verse number="9">Дрэ гвозды (карфина) пхарипэн (весо) вага сыс пэ пандждэша́ шэ́кели сувнака́й. Залы адя́кэ-паць ёв учхакирдя́ сувнака́са.</verse>
				<verse number="10">И кэрдя́ ёв дрэ Свэ́нто-свэнтонэнгиро дуй херувимы вычхиндытконэ бутя́тыр, и учхакирдя́ лэн сувнака́са.</verse>
				<verse number="11">Пхака́ (крылы) херувимэнгирэ сыс длэнгипна́са дрэ биш куня́. Екх пхак дрэ пандж куня́ дорэсэ́ла кэ Кхэрэ́скири ва́нта, а яви́р пхак дрэ пандж куня́ зджалапэ пхакаса явирэ херувимоскирьяса;</verse>
				<verse number="12">дасави́-паць сыс и пхак явирэ херувимоскиро дрэ пандж куня́ и дорэсэ́ла кхэрэ́скирэ ва́нты, а яви́р пхак дрэ пандж куня́ зджалапэ пхакаса явирэ херувимоскирэса.</verse>
				<verse number="13">Пхака́ далэ́ херувимэнгирэ сыс розмэкнэ пэ биш куня́; и ёнэ сыс тэрдэ́ пэ пэ́скирэ ґэра́, пэ́скирэ муе́нца кэ Кхангири́.</verse>
				<verse number="14">И кэрдя́ ёв полого яхонтытконэ, пурпуронэ, и ярконэ-лолэ́ тханэстыр/матер΄алостыр (похтанэстыр) и вылыджия́ пэ лэ́стэ херувимы.</verse>
				<verse number="15">И кэрдя́ ёв анги́л Кхангири́ дуй сты́лбы, длэнгипна́са пир трия́нда пандж куня́, и капитэль упра́л кажно сыс дрэ пандж куня́.</verse>
				<verse number="16">И кэрдя́ зандирорья (цэпочки), сыр дрэ свэ́нто штэ́то, и чхудя́ упрэ́ пэ сты́лбы, и кэрдя́ шэл гранатытка пхаба́, и чхудя́ лэн пэ зандирорья.</verse>
				<verse number="17">И чхудя́ сты́лбы анги́л Кхангири́, екх пэ чачи́ (право) риг, яви́р пэ зэ́рво (ле́во) риг и дыя́ лав чачунэскэ Иахино (Яхино), а зэрвонэскэ лав Воазо.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">И кэрдя́ ёв харкуно алта́рё: лэ́скиро длэнгипэ́н сыс биш куня́, и биш куня́ сыс лэ́скиро буґлыпэ́н, и вучипэ́н лэ́скиро сыс дэш куня́.</verse>
				<verse number="2">И кэрдя́ ёв мо́рё (дэрья́в) вычхудо, – лэ́скирэ ягоро́стыр кэ лэ́скиро яви́р яго́ро сыс дэш куня́, – саро́ крэнгло, вучипна́са сыс дрэ пандж куня́; и дрэ трия́нда куня́ облэлас лэс трусця́л (кругоса);</verse>
				<verse number="3">и вычхудэ́ копии гурувэ́н, со сыс тэрдэ́ тэл лэ́стэ трусця́л сарэ́ ригэ́ндыр; пэ дэш куня́ облэнас мо́рё (дэрья́в) трусця́л дуй ряды гурувэ́н, вычхудэ́ екхэ чхуибнаса лэ́са.</verse>
				<verse number="4">Тэрдо́ сыс ёв пэ бишэ́ гурувэндэ: трин дыкхнэ́ пэ паш-рат (пэ северо), и трин дыкхнэ́ пэ западо (пал-панитко риг) и трин дыкхнэ́ пэ паш-дывэ́с (пэ юго), и трин дыкхнэ́ пэ васто́ко, – и мо́рё (дэрья́в) упра́л пэ лэ́ндэ; лэ́нгирэ палуя сыс рискирдэ́ андрэ́ тэл лэ́стэ.</verse>
				<verse number="5">Грэмбипнаса ёв сыс дрэ бурнык (ладонь); и лэ́скирэ яго́ры (краи́), кэрдэ́ сыс, сыр тахтаскирэ яго́ры (краи́), савэ́ поджанас пэ лилия, сави́ розмэкцяпэ. Дрэ лэ́стэ заджалас кэ трин тысёнцы баты.</verse>
				<verse number="6">И кэрдя́ ёв дэш москирэ чарэ́, и чхудя́ пандж пир чачи́ риг и пандж пир зэ́рво риг, соб (кай) дова́, со сыс приладиндло кэ цэ́ло схачкирибэ́н тэ морэн дрэ лэ́ндэ; мо́рё (дэрья́в) – ваш рашангэ, соб (кай) ёнэ тэ морэнпэ дрэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="7">И кэрдя́ ёв дэш сувнакунэ́ момолытка (светильники), сыр лэ́нгэ трэй тэ явэ́н, и чхудя́ дрэ Кхангири́, пандж пир зэ́рво риг и пандж пир чачи́ риг.</verse>
				<verse number="8">И кэрдя́ ёв дэш скаминда, и чхудя́ дрэ Кхангири́, пандж пэ чачи́ риг и пандж пэ зэ́рво риг, и кэрдя́ шэл сувнакунэ́ тахтая́ (чашы).</verse>
				<verse number="9">И кэрдя́ ёв рашангири грэ́да (дво́ро), и бари грэ́да, и вудара́ кэ грэ́да, и вере́и лэ́нгирэ обчхудя́ харкомаса (медяса).</verse>
				<verse number="10">Мо́рё (дэрья́в) чхудя́ пэ чачи́ риг, пэ паш-дывэ́с-васто́ко.</verse>
				<verse number="11">И кэрдя́ Хирамо барэ́ чарэ́ (мыски) и лопатки, и тахтая́. И кэрдя́ Хирамо буты́, сави́ кэрдя́ ваш крали́скэ Соломоно́скэ дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр.</verse>
				<verse number="12">Дуй сты́лбы, и дуй кустыка венцэнгирэ пэ стылбэнгиро вучипэ́н, и дуй кхудя ваш учхакирибэн дуй кустыка вэнцэнгирэ, савэ́ сыс пэ стылбэнгиро шэро́,</verse>
				<verse number="13">и штаршэла́ гранатытка пхаба́ пэ дуй кхудя, дуй ряды гранатытка пхаба́ ваш кажно кхуды́, ваш учхакирибэн дуй кустыка вэнцэнгирэ, савэ́ сыс пэ сты́лбы.</verse>
				<verse number="14">И подчхуибэна кэрдя́ ёв, и москирэ чарэ́ кэрдя́ пэ подчхуибэна;</verse>
				<verse number="15">екх мо́рё (дэрья́в), и дэшуду́й гурува тэл лэ́стэ,</verse>
				<verse number="16">и барэ́ чарэ́ (мыски), и лопатки, и бустя́, и сарэ́ струме́нты лэ́нгирэ кэрдя́ Хирам-Авиё крали́скэ Соломоно́скэ, ваш Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, полированонэ харкома́тыр.</verse>
				<verse number="17">Дрэ штэ́ты пашэ́-форитка Иорда́но вычхудя́ лэн кра́ли, дрэ ґлэитко (глинытко) пхув, машки́р Сокхофомо и Цэреда.</verse>
				<verse number="18">И кэрдя́ Соломо́но сарэ́ далэ́ предметы (чы́сы) древа́н бут адя́кэ, со на джиндлэ́ харкунакэ (медяке) вага.</verse>
				<verse number="19">Адя́кэ-паць кэрдя́ Соломо́но сарэ́ кхорэ́ (сасу́ды) ваш Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр и сувнакуно́ алта́рё, и скаминда, пэ савэ́ свэ́нто маро́ чхувэ́нас,</verse>
				<verse number="20">и момолытка (светильники), и лампадки лэ́нгирэ, соб (кай) тэ захачкирэс лэн пир упхэныбэ́н анги́л давиро, ёнэ сыс жужэ́ сувнака́стыр;</verse>
				<verse number="21">и лулудя́ (цвэты), и лампадки, и обцуги (шчыпцы) сувнака́стыр, най жужэ́ сувнака́стыр,</verse>
				<verse number="22">и чхурья, и копаныцы, и тахтая́, и лотки сувнака́стыр най жужэстыр; и вудара́ Кхангирья́кирэ, – вудара́ ла́кирэ андратунэ́ дрэ Свэ́нто-свэнтонэнгиро, и вудара́ Кхангирья́кирэ пэ са́мо свэ́нто штэ́то, сувнака́стыр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="5">
				<verse number="1">И закончындяпэ сари́ буты́, сави́ кэрдя́ Соломо́но ваш Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр. И яндя́ Соломо́но да́ры, со отдыя́ Дави́до, лэ́скиро дад; и руп, и сувнака́й, и сарэ́ струме́нты отдыя́ дрэ Дэвлэ́скирэ-Кхэрэскирэ пираля́.</verse>
				<verse number="2">Тэды скэдыя́ Соломо́но Израилёскирэ пхурыдырэн и сарэ́н шэралэн пэ ро́дыцы, барыдырэ́н Израилёскирэн пэ чхавэ́нгирэ стрэ́чы, дро Ерусалимо, соб (кай) тэ лыджа́н пэ яви́р штэ́то Дэвлэ́скирэ-завето́скиро ковчэго Давидо́скирэ форо́стыр, Сионо́стыр.</verse>
				<verse number="3">И скэдынэ́пэ кэ кра́ли сарэ́ Израильтя́ни пэ свэ́нко, пэ эфта́то чхон.</verse>
				<verse number="4">И явнэ́ сарэ́ Израилёскирэ пхурыдыра́. Леви́ты лынэ́ ковчэго;</verse>
				<verse number="5">и лыджинэ́ ковчэго, и скэдыибна́скири ски́ния, и сарэ́ свэ́нта кхорэ́, савэ́ сыс дрэ ски́ния, лыджинэ́ лэн рашая́ и Леви́ты.</verse>
				<verse number="6">Кра́ли Соломо́но и сарэ́ Израилёскирэ мануша́, савэ́ скэдынэ́пэ кэ ёв анги́л ковчэго, янэ́нас свэ́нта дыибэна́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ бакрэ́ндыр и гурувэндыр, савэ́н сыс нашты́ тэ згинэс и тэ уджинэс, пал-дова́ со лэн сыс древа́н бут.</verse>
				<verse number="7">И яндлэ́ рашая́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ завето́скиро ковчэго пэ лэ́скиро штэ́то, дрэ Кхангирья́киро давиро – дрэ Свэ́нто-свэнтонэнгиро, тэл пхака́ (крылы) херувимэнгирэ.</verse>
				<verse number="8">И херувимы росчхудэ пхака́ пэ ковчэгоскиро штэ́то и баландиня́ (шосты) лэ́скирэ упра́л.</verse>
				<verse number="9">И вытырдынэ пэ баландиня́ (шосты) ковчэгоскирэ адя́кэ, со яго́ры (краи́) баладине́нгиро сыс бицялэ анги́л давиро, нэ на сыкадынэ яври́, и ёнэ одо́й кэ дава́ дывэ́с.</verse>
				<verse number="10">На сыс дро ковчэго ничы́ апри́ч дуй скрижа́ли (таблицы), савэ́ чхудя́ Мо́йза пэ Хориво, ке́ли Рай Дэвэ́л кэрдя́ заве́то Израилёскирэ чхавэ́нца, пир лэ́нгиро выгиибэн Египто́стыр.</verse>
				<verse number="11">Ке́ли рашая́ выгинэ́ свэнтонэ́ штэто́стыр, пал-дова́ со сарэ́ рашая́, савэ́ сыс одо́й, высвэнцындлэпэ, би дыкхибнаскиро пэ отде́лы, савэ́ндыр сыс ёнэ;</verse>
				<verse number="12">и Леви́ты-багаибнарья, – савэ́ сыс Асафо, Эмано, Идифуно, и лэ́нгирэ чхавэ́, и лэ́нгирэ пша́ла, – уридэ́ дро парно́ похтан, цымбалэнца, и лутэнца, и арфэнца сыс тэрдэ́ пэ васточно риг алтарёскири, и лэ́нца сыс шэл тэ биш рашая́, трубиндлэ рогэ́нца,</verse>
				<verse number="13">и сыс, сыр екх трубиндлэ и багандлэ, выдыи екхэ заня́са кэ шарибэ́н и кэ парикирибэн Ра́скэ-Дэвлэ́скэ; и, ке́ли загреминдя зан рогэнгири, и цымбалэнгири, и багаибнытконэ-струментэнгири, и шардэ Рас-Дэвлэ́с, и багандлэ: “Ёв исын лачхо́, пал-дова́ со дро ве́ко тангипэ́н Лэ́скиро”, тэды Кхэр, Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр пхэрдякирдя́ о́блоко,</verse>
				<verse number="14">и на могиндлэ́ рашая́ тэ тэрдён пэ дынарибэ́н (служба) пирда́л о́блоко; пал-дова́ со сла́ва Ра́скирэ-Дэвлэ́скири пхэрдякирдя́ Дэвлэ́скиро Кхэр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="6">
				<verse number="1">Тэды пхэндя́ Соломо́но: “Рай Дэвэ́л пхэндя́, со Ёв камэ́ла тэ дживэ́л дро калыпэ́н (мрако),</verse>
				<verse number="2">΄мэ кэрдём Кхэр ваш джиибэ́н Ту́кэ, штэ́то ваш Ту́кэ тэ дживэ́с (тэ ячэс ве́чнэс).”</verse>
				<verse number="3">И рисия́ кра́ли пэ́скирэ мо́са, и бахтякирдя́ саро́ Израильёскиро скэдыибэ́н, саро́ Израильёскиро скэдыипэн сыс тэрдо́, –</verse>
				<verse number="4">и пхэндя́: “Тэ явэ́л бахтякирдо́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро, Саво́, со пхэндя́ Пэ́скирэ уштэ́нца Давидо́скэ, мирэ́ дадэ́скэ, то кэрдя́ акана́ Пэ́скирэ вастэ́са!” Ёв ракирдя́:</verse>
				<verse number="5">“Долэ́ дывэсэ́стыр, сыр Мэ вылыджиём манушэ́н Мирэн Египто́скирэ пхувья́тыр, Мэ на выкэдыём фо́ро ни дрэ екх родыцэндыр Израилёскирэндыр ваш Ма́нгэ тэ кэрэ́н кхэр, дрэ саво́ явэ́лас бы лав Миро, и на выкэдыём манушэ́с, саво́ тэ явэ́л бы Мирэ́ Израилёскирэ манушэ́нгирэ крали́са,</verse>
				<verse number="6">нэ Мэ выкэдыём Ерусалимо, соб (кай) одо́й тэ явэ́л Миро лав, и Мэ выкэдыём Давидо́с, соб (кай) ёв тэ явэ́л пэ Мирэ́ Израилёскирэ манушэ́ндэ.’</verse>
				<verse number="7">И сыс пэ ило́ Давидо́стэ, мирэ́ дадэ́стэ, тэ кэрэ́л Кхэр ваш лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, Израилёскирэ Дэвлэ́скиро.</verse>
				<verse number="8">Нэ Рай Дэвэ́л пхэндя́ Давидо́скэ, мирэ́ дадэ́скэ: “Ту́тэ исын пэ ило́ тэ кэрэ́с Кхангири́ Мирэ́ лавэ́скэ; шука́р, со дава́ исын пэ ило́ ту́тэ:</verse>
				<verse number="9">нэ ту усае́кх на кэрэ́са Кхангири́, а тыро́ чхаво́, саво́ явэ́ла тырэ́ масэ́ндыр, ёв кэрэ́ла Кхэр (Кхангири́) Мирэ́ лавэ́скэ.</verse>
				<verse number="10">И кэрдя́ кэ ко́нцо/яго́ро (сполниндя) Рай Дэвэ́л Пэ́скиро лав, саво́ ракирдя́: “Мэ тэрдиём пэ Давидо́скиро штэ́то, мирэ́ дадэ́скиро, и бэсцём пэ Израилёскиро троно, сыр пхэндя́ Рай Дэвэ́л, и кэрдём Кхэр Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, Израилёскирэ Дэвлэ́скирэ лавэ́скэ.</verse>
				<verse number="11">И мэ чхудём одо́й ковчэго, дро саво́ исын Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро заве́то, саво́ кэрдэ́ Лэ́са Израилёскирэ чхавэ́.”</verse>
				<verse number="12">И тэрдия́ Соломо́но пашы́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро алта́рё анги́л саро́ Израилёскиро скэдыибэ́н, и ґаздыя́ пэ́скирэ васта́, –</verse>
				<verse number="13">пал-дова́ со Соломо́но кэрдя́ харкуно амвоно, длэнгипна́са дрэ пандж куня́ и буґлыпнаса дрэ пандж куня́, а вучипна́са дрэ трин куня́, и чхудя́ лэс машки́р грэ́да; и тэрдия́ пэ лэ́стэ, и тэрдия́ пэ чанга́ анги́л саро́ Израильёскиро скэдыибэ́н, и ґаздыя́ пэ́скирэ васта́ кэ болыбэ́н,</verse>
				<verse number="14">и пхэндя́: “Раё Дэ́вла, Дэ́вла Израилёскиро! Нанэ Дэвлэ́с, адасавэс сыр Ту сан, ни пэ пхув, ни пэ болыбэ́н. Ту ракхэса завето и тангипэ́н кэ Тырэ́ писха́рья, савэ́ псирэ́на анги́л Ту́тэ сарэ́ пэ́скирэ илэ́са.</verse>
				<verse number="15">Ту кэрдя́н Тырэ́ писхари́скэ Давидо́скэ, мирэ́ дадэ́скэ, со Ту ракирдян лэ́скэ; со ракирдя́ Ту Тырэ́ уштэ́нца, дро дова́ дывэ́с кэрдя́н Ту Тырэ́ вастэ́са.</verse>
				<verse number="16">И акана́, Раё Дэ́вла, Дэ́вла Израилёскиро! Кэр Тырэ́ писхари́скэ Давидо́скэ, мирэ́ дадэ́скэ, дова́, со Ту пхэндя́н Лэ́скэ, ракири́: “На пириячэ́ла ту́тэ мурш, саво́ явэ́ла тэ бэшэ́л анги́л Миро муй пэ Израилёскиро троно, ко́ли екх тырэ́ чхавэ́ явэ́на тэ дыкхэ́н пал пэ́скирэ дрома́, псири пир Миро Зако́но адя́кэ, сыр ту псирдян анги́л Ма́ндэ.’</verse>
				<verse number="17">И акана́, Раё Дэ́вла, Дэ́вла Израилёскиро! Мэк тэ явэ́л чачуно́ Тыро́ лав, саво́ Ту ракирдян Тырэ́ писхари́скэ Давидо́скэ.</verse>
				<verse number="18">Ци пир чачипэ́н Дэвлэ́скэ тэ дживэ́с манушэ́нца пэ пхув? Ко́ли болыбэ́н и болыбна болыбна́скирэ исын тыкнэ́ ваш Ту́кэ, – долэса тыкнэды́р исын Кхангири́ дая́, сави́ мэ кэрдём.</verse>
				<verse number="19">Нэ подыкх пэ Тырэ́ писхарискири па́тери (моли́тва) и пэ лэ́скиро мангипэ́н, Раё Дэ́вла, Дэвэ́л миро! Пришунпэ кэ го́дла и кэ па́тери, савья́са Тыро́ писха́ри мангэлапэ анги́л Ту́тэ.</verse>
				<verse number="20">Мэк тэ явэ́н Тырэ́ якха́ отчхакирдэ пэ дая́ Кхангири́ дывэсэ́ и раты́, пэ штэ́то, кай Ту дыя́н лав тэ чхувэ́с Тыро́ лав, соб (кай) тэ шунэ́с па́тери, савья́са Тыро́ писха́ри явэ́ла тэ мангэ́лпэ пэ дава́ штэ́то.</verse>
				<verse number="21">Вышу́н мангипэ́н Тырэ́-писхарискиро и Тырэ́-Израилёскирэ манушэ́нгиро, савэ́нца ёнэ явэ́на тэ мангэ́нпэ пэ дава́ штэ́то; вышу́н Тырэ́ джиибна́скирэ штэто́стыр, болыбна́стыр, вышу́н и отмэк грэ́хо!</verse>
				<verse number="22">Ке́ли вари-кон кэрэ́ла грэ́хо проти пэ́скирэ пашатунэстэ и пхучэла лэ́стыр совэ́л, соб (кай) ёв тэ совлахал, и явэ́ла тэ кэрэ́лпэ совэ́л анги́л алта́рё Тыро́ дрэ дая́ Кхангири́:</verse>
				<verse number="23">то тэды Ту вышу́н болыбна́стыр и кэр сэ́ндо пэ Тырэ́ писхарье́ндэ, отдэ́ бангэскэ, чхуви, со ёв кэрдя́ пэ лэ́скиро шэро́, и оправдын (чачакир) чачунэ́с, дэ лэ́скэ пир лэ́скиро чачипэ́н.</verse>
				<verse number="24">Ке́ли явэ́на домардэ́ мануша́ Тырэ́ Израилёскирэ вэргоса пал дова́, со ёнэ кэрдэ́ грэ́хо анги́л Ту́тэ, и ёнэ рисёна илэ́са кэ Ту, и приґалёна лав Тыро́, и явэ́на тэ мангэ́н и тэ мангэ́нпэ анги́л Ту́тэ дро дова́ Кхэр (дрэ дая́ Кхангири́),</verse>
				<verse number="25">то тэды Ту вышу́н болыбна́стыр и отмэк Тырэ́ Израилёскирэ манушэ́нгиро грэ́хо, и ри́скир лэн пэ пхув, сави́ Ту дыя́н лэ́нгэ и лэ́нгирэ дадэ́нгэ.</verse>
				<verse number="26">Ке́ли зачхакирлапэ болыбэ́н, и на явэ́ла брышы́нд пал дова́, со ёнэ кэрдэ́ грэ́хо анги́л Ту́тэ, и явэ́на тэ мангэ́нпэ пэ дава́ штэ́то, и приґалёна лав Тыро́, и отджана пэ́скирэ грэхостыр, пал-дова́ со Ту чхудя́н лэн тэлэ́,</verse>
				<verse number="27">тэды Ту вышу́н болыбна́стыр, и отмэк грэ́хо Тырэ́ писхарьенгиро и Израилёскиро Тырэ́-манушэ́нгиро, упхэн лэ́нгэ лачхо́ дром, пир саво́ тэ джа́н лэ́нгэ, и бичха́в брышы́нд пэ Тыри́ пхув, сави́ Ту дыя́н Тырэ́ манушэ́нгэ дрэ мэкно́ миштыпэ́н.</verse>
				<verse number="28">Ци бокх явэ́ла пэ пхув, ци мороскирэ фра́нсы явэ́на, ци хачкирды балва́л явэ́ла, ци ржа, ци пхакитка скочки, ци кирмо, ци явэ́на тэ притасавэн лэс лэ́скирэ вэ́рги пэ пхув, сави́ исын лэ́скири, ци явэ́ла сави́ би́да, ци саво́ насвалыпэн,</verse>
				<verse number="29">то Ту кажно па́тери (моли́тва), кажно мангипэ́н, саво́ явэ́ла вари-савэ́ манушэ́стыр, ци сарэ́ Тырэ́ Израилёскирэ манушэ́ндыр, ке́ли ёнэ почуинэна кажно пэ́скири би́да и пэ́скиро горё, и протырдэна пэ́скирэ васта́ кэ дая́ Кхангири́,</verse>
				<verse number="30">Ту вышу́н болыбна́стыр – Тырэ́ джиибна́скирэ штэто́стыр, и отмэк (простин), и отдэ́ сваконэскэ (кожнонэскэ) пир сарэ́ лэ́скирэ дрома́, сыр Ту джинэ́са лэ́скиро ило́, – пал-дова́ со Ту джинэ́са манушэ́нгирэ-чхавэ́нгиро ило́, –</verse>
				<verse number="31">соб (кай) ёнэ тэ дарэ́н Ту́тыр и тэ псирэ́н Тырэ́ дромэ́нца дрэ сарэ́ дывэса́, пака ёнэ дживэ́на пэ пхув, сави́ Ту дыя́н амарэ́ дадэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="32">Нэ и ману́ш явирэ-родоскиро, саво́ исын на Тырэ́ Израилёскирэ манушэ́ндыр, ке́ли ёв явэ́ла дуратунэ́ пхувья́тыр ваш Тыро́ баро́ лав, и ваш Тыро́ васт зоралыпнаскиро, и псико́ Тыро́, со исын протырдыно, и явэ́ла и лэ́ла тэ мангэ́лпэ дрэ дая́ Кхангири́:</verse>
				<verse number="33">то Ту вышу́н болыбна́стыр, Тырэ́ джиибна́скирэ штэто́стыр, и кэр саро́, пал со явэ́ла тэ рисёл илэ́са кэ Ту явирэ-родоскиро ману́ш, соб (кай) сарэ́ мануша́ пхувья́кирэ тэ уджинэ́н Тыро́ лав, и, соб (кай) тэ дарэ́н Ту́тыр, сыр Тырэ́ мануша́, Израилё, и, соб (кай) джиндлэ́, со Тырэ́ лавэ́са кхарэ́лапэ дава́ Кхэр, саво́ кэрдём мэ.</verse>
				<verse number="34">Ке́ли выджа́на Тырэ́ мануша́ пэ марибэ́н пэ пэ́скирэ вэргэ́ндэ дромэ́са, савэ́нгэ Ту бичхавэса лэн, и явэ́на тэ мангэ́нпэ Ту́кэ, рисёви кэ дава́ фо́ро, саво́ Ту выкэдыян, и кэ Кхангири́, сави́ мэ кэрдём Тырэ́ лавэ́скэ,</verse>
				<verse number="35">то тэды Ту вышу́н болыбна́стыр лэ́нгири па́тери и лэ́нгиро мангипэ́н и кэр, со трэй ваш лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="36">Ке́ли ёнэ кэрэ́на грэ́хо анги́л Ту́тэ, – пал-дова́ со нанэ манушэ́с, саво́ на кэрдя́ грэ́хо, – и Ту росхолясоса пэ лэ́ндэ, и отдэса лэн вэргоскэ, и отлыджана лэн мануша́, савэ́ лынэ́ лэн дро пле́но пэ дуратуны пхув ци пашатуны,</verse>
				<verse number="37">и ке́ли ёнэ пэ пхув, пэ сави́ ёнэ явэ́на дро пле́но, заджа́на дрэ пэ́стэ и рисёна илэ́са, и явэ́на тэ мангэ́нпэ Ту́кэ пэ пхув, пэ сави́ ёнэ явэ́на дро пле́но, ракири́: “Амэ кэрдя́м грэ́хо, кэрдя́м на пир Зако́но, амэ бангэ́ сам,</verse>
				<verse number="38">и рисёна кэ Ту сарэ́ пэ́скирэ илэ́са и сарэ́ пэ́скирэ де́са, пэ пхув, пэ сави́ ёнэ явэ́на дро пле́но, карик отлыджана лэн дро пле́но, и явэ́на тэ мангэ́нпэ, рисии кэ пэ́скири пхув, сави́ Ту дыя́н лэ́нгирэ дадэ́нгэ, и кэ фо́ро, саво́ Ту выкэдыян, и кэ Кхангири́, сави́ мэ кэрдём Тырэ́ лавэ́скэ, –</verse>
				<verse number="39">то Ту вышу́н болыбна́стыр, Тырэ́ джиибна́скирэ штэто́стыр, па́тери (моли́тва) лэ́нгири и мангипэ́н лэ́нгиро, и кэр, со трэй ваш лэ́нгэ, и отмэк (простин) Тырэ́ манушэ́нгэ, дрэ со ёнэ кэрдэ́ грэ́хо анги́л Ту́тэ.</verse>
				<verse number="40">Дэ́вла миро! Мэк тэ явэ́н Тырэ́ якха́ отчхакирдэ и кана́ Тырэ́ откэрдэ кэ па́тери пэ дава́ штэ́то.</verse>
				<verse number="41">И акана́, Раё Дэ́вла, Дэ́вла, тэрдёв пэ штэ́то, кай рама́нё Тыро́, Ту и ковчэго Тырэ́ зоралыпнаскэ. Рашая́ Тырэ́, Раё Дэ́вла, мэк тэ урьенпэ дро зракхибэ́н, и мэк свэ́нта Тырэ́ тэ чалён лачхипна́са.</verse>
				<verse number="42">Раё Дэ́вла! На отрискир муй Тырэ́ помакхибнарискиро, ри́пир тангипэ́н кэ Тыро́ писха́ри Дави́до.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="7">
				<verse number="1">Ке́ли кончындя Соломо́но дая́ па́тери, то гия́ тэлэ́ яг болыбна́стыр и накхадя (проглыниндя) цэ́ло схачкирибэ́н и свэ́нта дыибэна́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, и сла́ва Ра́скирэ-Дэвлэ́скири пхэрдякирдя́ кхэр.</verse>
				<verse number="2">И на могиндлэ́ рашая́ тэ заджа́н дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, пал-дова́ со сла́ва Ра́скирэ-Дэвлэ́скири пхэрдякирдя́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр.</verse>
				<verse number="3">И сарэ́ Израилёскирэ чхавэ́, дыкхнэ́, сыр гия́ яг и Ра́скирэ-Дэвлэ́скири сла́ва пэ кхэр, пынэ́ мо́са пэ пхув, пэ чэботарь (помосто), и поклониндлэпэ, и шардэ и парикирдэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, пхэни́: “Ёв исын лачхо́, пал-дова́ со дро ве́ко тангипэ́н Лэ́скиро.”</verse>
				<verse number="4">Кра́ли и сарэ́ мануша́ лынэ́ тэ янэ́н свэ́нта дыибэна́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ [анги́л муй Растэ-Дэвлэ́стэ-р.с.].</verse>
				<verse number="5">И яндя́ кра́ли Соломо́но дро свэ́нто яныбэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ биш тэ дуй тысёнцы гуруворэ́н и шэл тэ биш тысёнцы бакрэ́н: адя́кэ обсвэнцындлэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр кра́ли и сарэ́ мануша́.</verse>
				<verse number="6">Рашая́ сыс тэрдэ́ пэ пэ́скиро дынарибэ́н (служба), и Леви́ты багаибнытконэ струментэнца Дэвлэскирэнца, савэ́ кэрдя́ кра́ли Дави́до тэ славинэ́н (тэ барьякирэ́н) Дэвлэ́с, пал-дова́ со ве́чно исын тангипэ́н Лэ́скиро, адя́кэ сыр Дави́до ракирдя́ пирда́л лэ́ндэ; рашая́ пхурдынэ дрэ ро́ги анги́л лэ́стэ и саро́ Израилё сыс тэрдо́.</verse>
				<verse number="7">Обсвэнцындя Соломо́но и андратуны́ паш дрэ грэ́да, сави́ сыс анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, пал-дова́ со яндя́ одо́й цэ́ло схачкирибэ́н и ту́ко (чэкэ́н) мирнонэ свэнтонэ́-дыибна́стыр Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, адя́кэ сыр алта́рё сыс харкуно, саво́ кэрдя́ Соломо́но, дро лэ́стэ на могиндлэ́ тэ заджа́н цэ́ло схачкирибэ́н, и маруно́ яныбэ́н, и туки.</verse>
				<verse number="8">И кэрдя́ Соломо́но дрэ дова́ часо (цы́ро) эфта́-дывэсы́тко свэ́нко, и саро́ Израилё лэ́са-скэдыибэ́н древа́н баро́, мануша́ скэдынэ́пэ загиибнастыр дро Емафо кэ Египто́скири рэка (лэнь);</verse>
				<verse number="9">а пэ охто́то (бидуе́нгиро дэ́што) дывэ́с кэрдэ́ палатуно́ (после́днё) свэ́нко, пал-дова́ со алта́рё обсвэнцындлэ эфта́ дывэса́ и свэ́нко эфта́ дывэса́.</verse>
				<verse number="10">И пэ биш тэ три́то дывэ́с эфтатонэ-чхонэ́скиро о кра́ли отмэкця́ манушэ́н пир лэ́нгирэ ша́тры, радыма́са и веселыбнаса дро ило́ пал лачхипэ́н, саво́ кэрдя́ Рай Дэвэ́л Давидо́скэ, и Соломоно́скэ, и Израилёскэ, Пэ́скирэ манушэ́нгэ.</verse>
				<verse number="11">И кэрдя́ Соломо́но Кхэр Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро и кхэр крали́скиро; и саро́, со чхудя́ Соломо́но пэ ило́ пэ́скиро тэ кэрэ́л дрэ Дэвлэ́скиро Кхэр и дро пэ́скиро кхэр, кэрдя́ ёв миштэ́с.</verse>
				<verse number="12">И явдя́ Рай Дэвэ́л Соломоно́скэ раты́, и пхэндя́ лэ́скэ: “Мэ шундём па́тери (моли́тва) тыри́ и выкэдыём Пэ́скэ дава́ штэ́то дро Кхэр, соб (кай) тэ янэ́н свэ́нто дыибэ́н.</verse>
				<verse number="13">Ко́ли Мэ зачхакирава болыбэ́н и на явэ́ла брышы́нд, и, ко́ли пхэна́ва пхакитконэ скочкэнгэ тэ хан пхув, ци бичхава́ва мэрибнаскирэ фра́нсы пэ Мирэ́ манушэ́ндэ,</verse>
				<verse number="14">и ко́ли ячэ́на штыл (примиринэнапэ) Мирэ́ мануша́, савэ́ кхарэнапэ Мирэ́ лавэ́са, и явэ́на тэ мангэ́нпэ, и латхэ́на Миро муй, и отджана пэ́скирэ налачхэ́ дромэндыр [чхувэ́на тэлэды́р пэ́скиро барипэ́н-р.с.]: то Мэ шунава болыбна́стыр, и отмэка́ва лэ́нгирэ грэ́хи, и высастякирава пхув лэ́нгири.</verse>
				<verse number="15">Акана́ якха́ Мирэ́ явэ́на отчхакирдэ и кана́ Мирэ́ шунэ́на ракхунэс па́тери (моли́тва) пэ дава́ штэ́то.</verse>
				<verse number="16">И акана́ Мэ выкэдыём и обсвэнцындём дава́ Кхэр, соб (кай) Миро лав тэ явэ́л одо́й дро ве́ко; и якха́ Мирэ́ и ило́ Миро явэ́на одо́й дрэ сарэ́ дывэса́.</verse>
				<verse number="17">И ко́ли ту явэ́са тэ псирэ́с анги́л Миро муй, сыр псирдя́ Дави́до, тыро́ дад, и ту явэ́са тэ кэрэ́с саро́, со Мэ ракирдём ту́кэ, и явэ́са тэ ракхэ́с Мирэ́ упхэныбэна́ и Мирэ́ зако́ны,</verse>
				<verse number="18">то Мэ зорьякирава троно тырэ́-кралипнаскиро, сыр Мэ дыём лав Давидо́скэ, тырэ́ дадэ́скэ, ракири́: “На пириячэ́ла ту́тэ мурш, саво́ явэ́ла тэ хулаинэ́л Израилёса.”</verse>
				<verse number="19">Нэ ко́ли тумэ́ отрисёна и ячкирэна Мирэ́ упхэныбэна́ и Мирэ́ припхэныбэна́, савэ́ Мэ дыём тумэ́нгэ, и джа́на пэ́скэ, и лэ́на тэ дынаринэ́н явирэ дэвлорэ́нгэ и тэ мангэ́нпэ лэ́нгэ:</verse>
				<verse number="20">то тэды Мэ традава криг Израилё Мирэ́ пхувья́тыр, сави́ Мэ дыём лэ́нгэ, и дая́ Кхангири́, сави́ Мэ обсвэнцындём Мирэ́ лавэ́са, Мэ отрискирава Мирэ́ мо́стыр и кэра́ва ла́тыр притча и сабэн сарэ́ манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="21">И пал дая́ вучи́ Кхангири́ кажно (сва́ко) ману́ш, саво́ джа́ла маму́й ла́тэ, подэлапэ дивоскэ и пхэнэ́ла: “Пал со кэрдя́ адя́кэ Рай Дэвэ́л далэ́ пхувья́са и далэ́ Кхангирьяса?”</verse>
				<verse number="22">И пхэнэ́на: “Пал дова́, со ёнэ ячкирдэ́ пэ́скирэ Рас-Дэвлэ́с, дадэнгирэс Дэвлэ́с, Саво́ вылыджия́ лэн Египто́скирэ пхувья́тыр, и приячнэ кэ яви́р дэвлорэ́, и мангнэпэ лэ́нгэ, и дынариндлэ́ лэ́нгэ, пал-дова́ Ёв яндя́ пэ лэ́ндэ сари́ дая́ би́да.’”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="8">
				<verse number="1">Сыр прогинэ́ биш бэрш, дрэ савэ́ Соломо́но кэрдя́ Кхэр Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро и пэ́скиро кхэр,</verse>
				<verse number="2">и обкэрдя Соломо́но и фо́рья, савэ́ дыя́ Соломоно́скэ Хирамо, и чхудя́ тэ дживэ́н дрэ лэ́ндэ Израилёскирэ чхавэ́н,</verse>
				<verse number="3">гия́ Соломо́но пэ Емаф-Сува, и лыя́ лэс.</verse>
				<verse number="4">И кэрдя́ ёв Фадморо пэ чхучи́ пхув, и сарэ́ фо́рья ваш запасы, савэ́ кэрдя́ дро Емафо.</verse>
				<verse number="5">Ёв обкэрдя Вефороно упратуно и Вефороно тэлатуно, фо́рья зоралэ́ вантэнца, вударэнца и шыберэнца (запорэнца),</verse>
				<verse number="6">и Ваалафо и сарэ́ фо́рья ваш запасы, савэ́ сыс Соломоностэ, и сарэ́ фо́рья ваш марибны́тка вурдэна́, и фо́рья ваш грэнгэ, и саро́, со камдя́ Соломо́но тэ кэрэ́л дро Ерусалимо, и пэ Лива́но, и пэ сари́ пхув, сави́ сыс лэ́стэ.</verse>
				<verse number="7">Сарэ́ мануша́, савэ́ ячнэ́пэ Хетее́ндыр, и Аморее́ндыр, и Ферезее́ндыр, и Евее́ндыр, и Евусее́ндыр, савэ́ сыс на Израилёскирэ чхавэ́ндыр,</verse>
				<verse number="8">чхавэ́н лэнгирэн, савэ́ ячнэ́пэ пало́ (после) лэ́ндэ пэ пхув, савэ́н на мулякирдэ́ Израилёскирэ чхавэ́, – кэрдя́ Соломо́но бутярнэнца кэ/жы́ко дава́ дывэ́с.</verse>
				<verse number="9">Израилёскирэ чхавэ́н на кэрдя́ Соломо́но бутярнэнца пир пэ́скирэ рэ́нды, нэ ёнэ сыс халадэ́, и барыдыра́ лэ́скирэ пэ ракхибнарьендэ, и шэралэ́ пэ лэ́скирэ марибны́тка вурдэна́ и пэ лэ́скирэ манушэ́ндэ, савэ́ сыс уклистэ́ пэ грэ́ндэ.</verse>
				<verse number="10">И сыс шэралэ́ пэ барыдырэндэ крали́стэ Соломоностэ, савэ́ хулаиндлэ манушэ́нца, дуйшэла́ пандждэша́.</verse>
				<verse number="11">А чха фараоноскирья пирилыджия Соломо́но Давидо́скирэ форо́стыр дро кхэр, саво́ кэрдя́ ваш ла́кэ; пал-дова́ со, ракирдя́ ёв, нашты́ тэ дживэ́л джувлы́ ма́ндэ дро кхэр Давидо́скиро, Израилёскирэ-крали́скиро, пал-дова́ со свэ́нто ёв, штэ́то, адя́кэ, сыр загия́ дрэ лэ́стэ ковчэго Дэвлэ́скиро.</verse>
				<verse number="12">Тэды лыя́ тэ чхувэ́л Соломо́но цэ́ло схачкирибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пэ алта́рё Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, саво́ ёв кэрдя́ анги́л трэ́мо (притворо),</verse>
				<verse number="13">соб (кай) пир упхэныбэ́н кажно дывэ́с тэ янэс цэ́ло схачкирибэ́н, пир Мойза́скиро припхэныбэ́н, дро са́вато (субо́та), и дро нэво́-чхон, и дрэ свэ́нки трин мо́лы дро бэрш: дрэ свэ́нко опресноки, и дрэ свэ́нко эфтуно, и дрэ свэ́нко кушчэнгиро (будэнгиро).</verse>
				<verse number="14">И чхудя́ ёв, пир Давидо́скиро припхэныбэ́н, пэ́скирэ-дадэ́скиро, змены, (отде́лы) раша́нгирэ пир лэ́нгиро дынарибэ́н, и Левитэ́н пир лэ́нгирэ стрэги, соб (кай) ёнэ славиндлэ и парикирдэ пашы́л рашандэ пир упхэныбэ́н кажнонэ́-дывэсэскиро, и ракхибнарье́н пэ по́рта пир лэ́нгирэ зме́ны, кэ кажно по́рта, пал-дова́ со дасаво сыс припхэныбэ́н Давидо́скиро, Дэвлэ́скирэ Манушэ́скиро.</verse>
				<verse number="15">И, соб (кай) ёнэ тэ на отджан крали́скирэ упхэныбнастыр пал рашандэ и Левитэндэ ни дрэ со, ни пал кучипэна.</verse>
				<verse number="16">Адя́кэ кэрды сыс сари́ буты́ Соломоно́скирэ дывэсэ́стыр, ке́ли лынэ́ тэ кэрэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр кэ саро́ кэрибэн лэ́скиро – кхэрэ́скиро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро.</verse>
				<verse number="17">Тэды гия́ Соломо́но дрэ Ецыон-Гаве́ро и дрэ Елафо, саво́ сыс пэ морёскиро (дэрьявэ́скиро) брэ́го, пэ Идумеенгири пхув.</verse>
				<verse number="18">И бичхадя́ лэ́скэ Хирамо пирда́л пэ́скирэ дынарье́ндэ па́рмы (корабли) и бутярнэн, савэ́ джиндлэ́ мо́рё (дэрья́в), и гинэ́ ёнэ Соломоно́скирэ дынарье́нца дро Офиро, и яндлэ́ одотхы́р штаршэла́ пандждэша́ тала́нты сувнака́й, и яндлэ́ крали́скэ Соломоно́скэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="9">
				<verse number="1">Ке́ли Савакири кра́лица [Шэбатыр-ю.о.] шундя́ пал Соломоно́скири сла́ва, то ёй явдя́ тэ спробинэл Соломонос шэрэпхарибнытконэнца (загадкэнца) дро Ерусалимо, и древа́н барэ́ барвалыпнаса и верблюдэнца, обчхудэ лачхэ́-кхандыпнэнца (парфунэнца) и древа́н бут сувнака́са и дрогонэ́ барэ́нца. И явдя́ кэ Соломо́но, и ракирдя́ лэ́са пал саро́, со сыс пэ ило́ ла́тэ.</verse>
				<verse number="2">И пирипхэндя ла́кэ Соломо́но сарэ́ ла́кирэ лава́, и на латхяпэ нисо́ на джиндло́ Соломоно́скэ, со ёв тэ на пирипхэнэл бы ла́кэ.</verse>
				<verse number="3">И дыкхця́ Савакири кра́лица Соломоно́скири годы́ и Кхэр, саво́ ёв кэрдя́,</verse>
				<verse number="4">и хабэ́н пал сками́нд лэ́скиро, и лэ́скирэ писхарье́нгирэ кхэра́, и савипэн (качэство) манушэ́нгиро, савэ́са лэ́скэ дынариндлэ́ и лэ́нгири и́дя, и кучикэнгирэ (виночэрпии) лэскирэн, и и́дя лэ́нгири, и загиибэ́н, савэ́са ёв псирдя́ дро Дэвлэ́скиро Кхэр, – и сыс ёй на дрэ пэ́стэ радыма́тыр.</verse>
				<verse number="5">И пхэндя́ крали́скэ: “Чачо́, исын дова́, со мэ шундём пэ мири́ пхув пал тырэ́ рэ́нды и пал годы́ тыри́;</verse>
				<verse number="6">нэ мэ на патяндыём лэ́нгирэ лавэнгэ, пака мэ явдём и дыкхцём пэ́скирэ якхэ́нца. И ґа́да, ма́нгэ и дрэ паш на сыс пхэндло́ пал бари тыри́ годы́: ту сан бутыдыр славатыр, сави́ мэ шундём.</verse>
				<verse number="7">Бахталэ́ исын тырэ́ мануша́, и бахталэ́ исын адалэ́ тырэ́ дына́рья, савэ́ ўса́ды (сак) исын тэрдэ́ анги́л ту́тэ и шунэ́на годы́ тыри́!</verse>
				<verse number="8">Мэк тэ явэ́л бахтякирдо́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, Саво́ закамдя́ тэ чхувэ́л тут пэ Пэ́скиро троно дрэ крали́стэ пашы́л Пэ́стэ Растэ-Дэвлэ́стэ, Дэвлэ́стэ тырэстэ. Пир тырэ́-Дэвлэ́скири ла́ска кэ Израилё, соб (кай) тэ чхувэ́с лэс пэ ве́ко, Ёв чхудя́ тут крали́са пэ лэ́стэ, тэ кэрэ́с сэ́ндо и чачипэ́н.”</verse>
				<verse number="9">И подариндя ёй крали́скэ шэл тэ биш тала́нты сувнака́й и древа́н бут лачхэ́-кхандыпэна и дро́га бара́; и на сыс дасавэ́ парфуны (лачхэ́-кхандыпнытка), савэ́ подариндя кра́лица Савакири крали́скэ Соломоно́скэ.</verse>
				<verse number="10">И дына́рья Хирамоскирэ, и дына́рья Соломоно́скирэ, савэ́ яндлэ́ сувнака́й Офиростыр, яндлэ́ и лоло́ вэш, и дро́га бара́.</verse>
				<verse number="11">И кэрдя́ кра́ли далэ́ лолэ́ вышэстыр сты́лбы (ле́свицы) кэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр и кэ крали́скиро кхэр, и луты и арфы ваш манушэ́нгэ, савэ́ багандлэ. И на сыс дыкхно дасаво англэды́р пэ Юды́тко пхув.</verse>
				<verse number="12">Кра́ли Соломо́но дыя́ Савакирэ кралицакэ саро́, со ёй камдя́ и со ёй мангдя́, апри́ч дасавэ́ да́ры, савэ́ ёй яндя́ крали́скэ. И ёй гия́ палэ пэ пэ́скири пхув, ёй и ла́кирэ дына́рья.</verse>
				<verse number="13">Сувнака́й важындя, саво́ явэ́лас кэ Соломо́но дро екх бэрш, шовшэла́ шовдэша́ шов тала́нты сувнака́са.</verse>
				<verse number="14">Буты́р долэ́стыр, послы и ку́пцы (тылга́рья) янэ́нас, и сарэ́ Аравеякирэ кра́лья, и барыдыра́ округакирэ янэ́нас сувнака́й и руп Соломоно́скэ.</verse>
				<verse number="15">И кэрдя́ кра́ли Соломо́но дуйшэла́ барэ́ шчы́ты вычикадэ (выкуиндлэ) сувнака́стыр, – пир шовшэла́ шэ́кели сувнака́й гия́ пэ кажно шчы́то, –</verse>
				<verse number="16">и триншэла́ шчы́ты тыкнэдыршонэн чикадэ сувнака́стыр, – пир триншэла́ шэкэли сувнака́й гия́ пэ кажно шчы́то; и чхудя́ лэн кра́ли дрэ кхэр Ливансконэ вэшэ́стыр.</verse>
				<verse number="17">И кэрдя́ кра́ли баро́ троно слонытконэ кокалостыр, и обчхудя́ лэс жужэ́ сувнака́са,</verse>
				<verse number="18">и шов ґэруня (ступеньки) кэ троно, и сувнакуно́ тэл ґэритко пэ́то (по́ло/пхаля) кэ троно прикэрдо, и рамки тэл куня́ пир дуй рига́ пашы́л штэ́то тэ бэшэс, и дуе́н шчэрэн (левэн), савэ́ сыс тэрдэ́ пашы́л рамки тэл куня́,</verse>
				<verse number="19">и ишчо (инкэ́) дэшуду́й шчэра́, савэ́ сыс тэрдэ́ одо́й пэ шов ґэруня (ступеньки), пир дуй рига́. На сыс дасаво троно ни дро екх кралипэ́н.</verse>
				<verse number="20">И сарэ́ кхорэ́ (корцы) ваш пибэ́н крали́стэ Соломоностэ сыс сувнака́стыр, и сарэ́ кхорэ́ дро кхэр Ливаноскирэ вэшэ́стыр сыс фэдыршонэ сувнака́стыр; руп дрэ дывэса́ Соломоно́скирэ гиндяпэ ни дрэ-со.</verse>
				<verse number="21">Палдава́ со па́рмы крали́скирэ псирдэ́ дрэ Фарсисо Хирамоскирэ дынарье́нца, и дрэ трин бэрш е́кхвар рисёна па́рмы Фарсисостыр, и янэ́нас сувнака́й и руп, слонытко кокало, и порьялэн (обезьянэн), и павлинэн.</verse>
				<verse number="22">И сыс кра́ли Соломо́но барвалэдыр и годьварэдыр сарэ́ кральендыр пэ пхув.</verse>
				<verse number="23">И сарэ́ кра́лья пхувья́кирэ камлэ́ тэ дыкхэ́н Соломонос, соб (кай) тэ пэ шунэ́н лэ́скири годы́, сави́ Дэвэ́л чхудя́ дро лэ́скиро ило́.</verse>
				<verse number="24">И кажно (сва́ко) лэ́ндыр янэлас пэ́стыр дро да́ро рупувэ́ кхорэ́, и кхорэ́ сувнакунэ́, и и́ди, мардытка и, грэн и лошакэн, бэрш бэршэстыр лачхэ́-кхандыпнытка (парфуны).</verse>
				<verse number="25">И сыс Соломоностэ штар тысёнцы шталы ваш грэнгэ и ваш марибны́тка вурдына́, и дэшуду́й тысёнцы манушэ́н, савэ́ сыс уклистэ́ пэ грэ́ндэ; и ёв росчхудя́ тэ дживэ́н лэн дрэ фо́рья вурдынэнгирэ и пашы́л крали́стэ – дрэ Ерусалимо;</verse>
				<verse number="26">и хулаиндя ёв пэ сарэ́ кралье́ндэ, рэка́тыр (лэня́тыр) Евфратостыр кэ Филистимиякири пхув и кэ/жы́ко Египтоскире-ригакири ме́жа.</verse>
				<verse number="27">И кэрдя́ кра́ли руп дрэ Ерусалимо дасавэ́-паць тиминаса сыр просто бар, а ке́дры, сыр сыс лэн бут, кэрдя́ дасавэ́-паць тиминаса, сыр сикоморы, савэ́ исын пэ тэлатунэ́ штэ́ты.</verse>
				<verse number="28">Грэн янэ́нас Соломоно́скэ Египто́стыр и сарэ́ пхувье́ндыр.</verse>
				<verse number="29">Яви́р рэ́нды Соломоно́скирэ, англатунэ́ и палатунэ́, исын зачхиндлэ́ дрэ Нафаноскирэ-пророкоскирэ чхиныбэна, и дрэ ангилпхэныбэ́н Ахиёскирэ-Силомляниноскирэ, и дрэ дыкхибэ́н Иоилёскирэ магоскиро пал Иеровоамостэ (Еровоамостэ), Наватоскирэ чхавэ́стэ.</verse>
				<verse number="30">Соломо́но сыс крали́са дро Ерусалимо пэ саро́ Израилё штардэша́ бэрш.</verse>
				<verse number="31">И пасия́ ве́чнэс Соломо́но пэ́скирэ дадэ́нца, и гарадэ́ лэс дро Давидо́скиро фо́ро, лэ́скиро дадэ́скиро. И яця́ крали́са Ровоа́мо, лэ́скиро чхаво́, пэ штэ́то лэ́скиро.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="10">
				<verse number="1">И гия́ Ровоа́мо дро Сихе́мо, пал-дова́ со дро Сихе́мо явнэ́ кхэтанэ́ сарэ́ Израильтя́ни, соб (кай) тэ чхувэ́н лэс крали́са.</verse>
				<verse number="2">Ке́ли шундя́ пал дава́ Еровоа́мо, Наватоскиро чхаво́, – ёв сыс дрэ Еги́пто, карик настя́ крали́стыр Соломоностыр, – то тэды рисия́ Еровоа́мо Египто́стыр;</verse>
				<verse number="3">и бичхадэ́, и кхардэ́ лэс; и явдя́ Еровоа́мо и саро́ Израилё, и ракирдэ́ Ровоамоскэ адя́кэ:</verse>
				<verse number="4">“Тыро́ дад чхудя́ пэ амэ́ндэ пхари́ буты́: нэ ту кэр локхэды́р пхари́ тырэ́ дадэ́скири буты́ и пхари́ буты́, сави́ ёв чхудя́ пэ амэ́ндэ, и амэ ява́са ту́кэ тэ дынарина́с.”</verse>
				<verse number="5">И пхэндя́ лэ́нгэ Ровоа́мо: “Пирда́л трин дывэса́ явэ́на нэвэ́стыр (нэвэ́с) кэ мэ.” И розгинэпэ мануша́.</verse>
				<verse number="6">И радиндяпэ кра́ли Ровоа́мо пхурыдырэнца, савэ́ сыс тэрдэ́ анги́л Соломоно́скиро муй, лэ́скирэ дадэ́скиро, ке́ли ёв дживдя́, и ракирдя́: “Сыр тумэ́ дэ́на годы́ ма́нгэ тэ отпхэнав адалэ́ манушэ́нгэ?”</verse>
				<verse number="7">Ёнэ пхэндлэ́ лэ́скэ: “Ко́ли ту явэ́са лачхо́ кэ адалэ́ мануша́, и кэрэ́са пир ило́ лэ́нгэ, и явэ́са тэ ракирэ́с лэ́нца шука́р, тэды ёнэ явэ́на ту́кэ дынарье́нца пэ сарэ́ дывэса́.”</verse>
				<verse number="8">Нэ ёв ячкирдя́ пхурыдырэнгиро годыпэ́н, саво́ ёнэ дэ́нас лэ́скэ, и лыя́ тэ радинэлпэ тэрнэ́ манушэ́нца, савэ́ выбаринэ кхэтанэ́ лэ́са, савэ́ сыс тэрдэ́ анги́л муй лэ́скиро;</verse>
				<verse number="9">и пхэндя́ лэ́нгэ: “Со тумэ́ пхэнэ́на годэс ма́нгэ тэ отпхэнав адалэ́ манушэ́нгэ, савэ́ ракирэ́на ма́нгэ адя́кэ: ‘Кэр локхэды́р пхарипэ́н, саво́ чхудя́ пэ амэ́ндэ тыро́ дад?’”</verse>
				<verse number="10">И ракирдэ́ лэ́скэ тэрнэ́ мануша́, савэ́ выбаринэ кхэтанэ́ лэ́са, и пхэндлэ́: “Адя́кэ пхэн манушэ́нгэ, савэ́ ракирэ́на ту́кэ: ‘Дад тыро́ чхудя́ пэ амэ́ндэ баро́ пхарипэ́н, а ту кэр локхэды́р амэ́нгэ’, – адя́кэ пхэн лэ́нгэ: ‘Миро тыкно́ ангу́шт грубэдыр трушулэндыр мирэ́ дадэскирэндыр.</verse>
				<verse number="11">Миро дад чхудя́ пэ тумэ́ндэ баро́ пхарипэ́н, а мэ кэра́ва буты́р тумаро́ ярмо; миро дад дукхавэлас тумэн чхупне́нца, а мэ ява́ва тэ мара́в тумэн скорпионэнца.’”</verse>
				<verse number="12">И явдя́ Еровоа́мо и сарэ́ мануша́ кэ Ровоа́мо пэ три́то дывэ́с, сыр припхэндя́ кра́ли, пхэни́: “Явэ́н кэ мэ нэвэ́стыр (нэвэ́с) пирда́л трин дывэса́.”</verse>
				<verse number="13">Тэды кра́ли отпхэндя́ лэ́нгэ пхарэ́с, пал-дова́ со ячкирдя́ кра́ли, Ровоа́мо, пхурыдырэнгири годы́ и ракирдя́ лэ́нгэ, пир тэрнэ́-манушэ́нгиро годыпэ́н, адя́кэ:</verse>
				<verse number="14">“Дад миро чхудя́ пэ тумэ́ндэ пхаро́ ґа́мо, а мэ кэра́ва буты́р лэс; миро дад дукхадя тумэн чхупне́нца, а мэ ява́ва тэ мара́в тумэн скорпионэнца.”</verse>
				<verse number="15">И на кандыя́ (на шундя́) кра́ли манушэ́н, пал-дова́ со адя́кэ кэрдо́ сыс Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, соб (кай) тэ сполнинэл Рай Дэвэ́л Пэ́скиро лав, саво́ Ёв ракирдя́ пирда́л Ахиёстэ Силомляниностэ Иеровоамоскэ (Еровоамоскэ), Наватоскирэ чхавэ́скэ.</verse>
				<verse number="16">Ке́ли саро́ Израилё дыкхця́, со на шунэ́ла лэс кра́ли, тэды отпхэндлэ́ мануша́ крали́скэ, ракири́: “Сави́ амэ́нгэ паш дрэ Давидо́стэ? Нанэ амэ́нгэ мэкно́ миштыпэ́н дрэ Есеёскирэ чхавэ́стэ; джа́н пир ша́тры пэ́скирэ, Израилё! Акана́ джин пэ́скиро кхэр, Дави́до.” И розгинэпэ сарэ́ Израильтя́ни пир пэ́скирэ ша́тры.</verse>
				<verse number="17">Екх фэ́ни пэ Израилёскирэ чхавэ́ндэ, савэ́ дживдэ́ кэ Юда́скирэ фо́рья, яця́пэ крали́са Ровоа́мо.</verse>
				<verse number="18">И бичхадя́ кра́ли Ровоа́мо Адонирамос, барыдырэ́с тэ кэдэн манушэ́ндыр дыибэ́н (дань), и зачхурдынэ лэс Израилёскирэ чхавэ́ барэ́нца, и ёв мыя́. Кра́ли Ровоа́мо сы́гэс бэстя́ пэ марибны́тко вурдэ́н, соб (кай) тэ нашэ́л дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="19">Адя́кэ отгинэ́ Израильтя́ни Давидо́скирэ кхэрэ́стыр кэ дава́ дывэ́с.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="11">
				<verse number="1">И явдя́ Ровоа́мо дро Ерусалимо, и кхардя́ Юда́скирэ и Вениаминаскирэ кхэрэ́стыр шэл охтодэша́ тысёнцы фэдыршонэ халадэ́н, соб (кай) тэ марэ́нпэ Израилёса и тэ рискирэ́н кралипэ́н Ровоамоскэ.</verse>
				<verse number="2">И сыс Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав кэ Саме́ё, саво́ сыс Дэвлэ́скиро ману́ш, и сыс пхэндло́:</verse>
				<verse number="3">“Пхэн Ровоамоскэ, Соломоно́скирэ чхавэ́скэ, Юдэя́кирэ крали́скэ, и сарэ́ Израилёскэ дрэ Юда́скиро и Вениаминоскиро родыцо́скэ:</verse>
				<verse number="4">адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “На псирэ́н и на кэрэ́н марибэ́н тумарэ́ пшалэ́нца; рисён сва́ко (кажно) дро пэ́скиро кхэр, пал-дова́ со Мэ кэрдём дава́.” Ёнэ шундлэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ лава́ и рисинэ́ гиибнастыр проти Еровоамостэ.</verse>
				<verse number="5">Ровоа́мо дживдя́ кэ Ерусалимо; ёв облыджия фо́рья дрэ Юдэ́я вантэнца.</verse>
				<verse number="6">Ёв кэрдя́ зоралэды́р Вифлее́мо, и Ефамо, и Фекоя,</verse>
				<verse number="7">и Вефцуро, и Сохо, и Одоламо,</verse>
				<verse number="8">и Ге́фо, и Маре́шо, и Зифо,</verse>
				<verse number="9">и Адораимо, и Лахисо, и Азека,</verse>
				<verse number="10">и Цора, и Аиалоно, и Хевро́но, савэ́ сыс дрэ Юда́скиро и Вениаминоскиро ро́дыцо.</verse>
				<verse number="11">И кэрдя́ ёв далэ́ тва́рдыми (кре́пости), и чхудя́ дрэ лэ́ндэ барыдырэ́н пэ ракхибэн ваш маро́ и вэшытко дзэт и мол.</verse>
				<verse number="12">И дыя́ ёв дро кажно фо́ро шчы́ты и чхурдыибнытка бустя́ (коп΄и), и кэрдя́ лэн древа́н зоралэ́. И ячнэ́пэ пал лэ́стэ Ю΄да и Вениамино.</verse>
				<verse number="13">И рашая́, и Леви́ты, савэ́ сыс пир сари́ Израилёскири пхув, скэдынэ́пэ кэ ёв сарэ́ ригэ́ндыр,</verse>
				<verse number="14">пал-дова́ со ячкирдэ́ Леви́ты пэ́скирэ пашы́л-форитка кхэра́ и пэ́скирэ маёнки, и явнэ́ дрэ Юдэ́я и дро Ерусалимо; адя́кэ сыр ячкирдя́ лэн Еровоа́мо и лэ́скирэ чхавэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ рашаибнастыр</verse>
				<verse number="15">и чхудя́ ёв пэ́стэ жрецэн пэ вучипэна́, и кэ бузнэ (козлы), и кэ тэрнэ́ гурува, савэ́ ёв кэрдя́.</verse>
				<verse number="16">А пал лэ́ндэ сарэ́н Израилёскирэ родыцэндыр, савэ́ отдынэ́ ило́ пэ́скиро, соб (кай) тэ латхэс Рас-Дэвлэ́с, Дэвлэ́с Израилёскирэс, савэ́ явэ́нас дро Ерусалимо, соб (кай) тэ янэс свэ́нто дыибэ́н пэ́скирэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, дадэнги́рэ Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="17">И кэрдэ́ ёнэ зоралэды́р Юда́скиро кралипэ́н, и подрикирэнас Ровоамос, Соломоно́скирэ чхавэ́с, трин бэрш, пал-дова́ со ёнэ псирдэ́ дромэ́са Давидоскирэса и Соломоноскирэса дрэ далэ́ трин бэрш.</verse>
				<verse number="18">И лыя́ пэ́скэ Ровоа́мо дрэ ромня́тэ (палоро́м) Махалафа, чха Еримофоскирья, Давидо́скирэ-чхавэ́скирэ, и Авихаиля, Елиавоскирья чха, Есеёскирэ-чхавэскирья,</verse>
				<verse number="19">и ёй бияндя́ лэ́скэ чхавэ́н: Иеусос, и Шэмарияс, и Загамос.</verse>
				<verse number="20">Пало́ (после) ла́тэ ёв лыя́ Мааха, Авесаломоскирья чха, и ёй бияндя́ лэ́скэ Авияс, и Атаёс, и Зизос и Шэломифос.</verse>
				<verse number="21">И камдя́ Ровоа́мо Мааха, Авесаломоскирья чха, буты́р сарэ́ндыр ромне́ндыр и наложницэндыр пэскирэндыр, пал-дова́ со сыс лэ́стэ дэшуохто ромня́ и шовдэша́ наложницы, и лэ́стыр бия́ндынэ биш тэ охто́ чхавэ́ и шовдэша́ чхая́.</verse>
				<verse number="22">И чхудя́ Ровоа́мо Авияс, Маахаякирэ чхавэ́с, шэралэса и тхагариса (князёса) пэ лэ́скирэ пшалэ́ндэ; пал-дова́ со ёв камдя́ тэ чхувэ́л лэс крали́са.</verse>
				<verse number="23">И кэрдя́ ёв годьварэс, и бичхадя́ сарэ́н пэскирэн чхавэ́н пир сарэ́ Юда́скирэ и Вениамино́скирэ пхувья́, дрэ сарэ́ фо́рья зоралэ́ тынэ́нца, и дыя́ лэ́нгэ плэскирибэн баро́, и ёв латхя́ бут ромнен ваш лэ́нгэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="12">
				<verse number="1">Ке́ли Ровоамо́скиро кралипэ́н яця́ зорало́, и ёв яця́пэ зорало́, тэды ёв ячкирдя́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Зако́но, и саро́ Израилё лэ́са.</verse>
				<verse number="2">Пэ па́нджто бэрш кралипэ́н Ровоамо́скиро, о Сусакимо, Египто́скиро кра́ли, гия́ пэ Ерусалимо, – пал-дова́ со ёнэ отгинэ́ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр,</verse>
				<verse number="3">Лэ́стэ сыс тысёнцо дуй шэла́ марибны́тка вурдэна́ и шовдэша́ тысёнцы манушэ́н, савэ́ сыс уклистэ́ пэ грэ́ндэ; и на сыс гиныбэ́н манушэ́нгэ, савэ́ явнэ́ лэ́са Египто́стыр: Ливиянэнгэ, Сукхитамэнгэ и Ефиоплянэнгэ;</verse>
				<verse number="4">и Сусакимо лыя́ фо́рья зоралэ́ тынэ́нца дрэ Юдэ́я, и явдя́ кэ Ерусалимо.</verse>
				<verse number="5">Тэды Саме́ё, проро́ко, явдя́ кэ Ровоа́мо и тхага́рья Юдэя́кирэ, савэ́ скэдынэ́пэ дро Ерусалимо, зракхи пэс Сусакимостыр, и пхэндя́ лэ́нгэ: “Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: ‘Тумэ́ ячкирдэ́ Ман, пал дова́ и Мэ ячкирава тумэн дрэ васта́ Сусакимоскирэ.’”</verse>
				<verse number="6">И примириндлэпэ тхага́рья Израилёскирэ и кра́ли, и пхэндлэ́: “Исын чачуно́ Рай Дэвэ́л!”</verse>
				<verse number="7">Ке́ли дыкхця́ Рай Дэвэ́л, со ёнэ лынэ́ тэ кандэ́н (примириндлэпэ), тэды сыс Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав кэ Самеё, и сыс пхэндло́: “Ёнэ ячнэ́ штыл (примириндлэпэ); на мулякирава лэн и сы́гэс Мэ да́ва лэ́нгэ зракхибэ́н, и на прочхувэлапэ холы́ Мири́ пэ Ерусалимо Сусакимоскирэ вастэ́са;</verse>
				<verse number="8">усае́кх ёнэ явэ́на лэ́скирэ дынарье́нца, соб (кай) тэ джинэ́н, саво́ тэ явэ́л дынарибэ́н Ма́нгэ и тэ дынаринэ́н пхувья́кирэ кралипнаскэ.”</verse>
				<verse number="9">И явдя́ Сусакимо, Египто́скиро кра́ли дро Ерусалимо, и ёв лыя́ пэ́скэ кучипэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ Кхэрэскир и крали́скирэ-кхэрэ́скиро кучипэ́н; саро́ лыя́ ёв, лыя́ и сувнакунэ́ шчы́ты, савэ́ кэрдя́ Соломо́но.</verse>
				<verse number="10">И кэрдя́ кра́ли Ровоа́мо, пэ лэ́нгиро штэ́то, харкунэ́ шчы́ты, и отдыя́ лэн пэ васта́ барыдырэ́нгэ ракхибнарье́нгирэнгэ, савэ́ ракхнэ загиибэ́н дро крали́скиро кхэр.</verse>
				<verse number="11">Ке́ли заджалас кра́ли дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, то явэ́нас ракхибна́рья и лыджинэ́ лэн, и пало́ дова́ нэвэ́с отлыджинэ лэн дрэ коморки ракхибнарье́нгирэ.</verse>
				<verse number="12">И ке́ли ёв яця́ тэ кандэл, тэды отрисия лэ́стыр Ра́скирэ-Дэвлэ́скири холы́, и на хасякирдя́ лэс кэ ко́нцо (кэ яго́ро); пир саро́ и дрэ Юдэ́я сыс вари-со лачхо́.</verse>
				<verse number="13">И тэрдия́ зоралэ́с кра́ли Ровоа́мо дро Ерусалимо, и сыс крали́са. Штардэша́ екх бэрш сыс Ровоамоскэ, ке́ли ёв яця́ крали́са, и дэшуэфта бэрш сыс крали́са дро Ерусалимо, дрэ фо́ро, саво́ сарэ́ Израилёскирэ родэндыр выкэдыя́ Рай Дэвэ́л, соб (кай) одо́й тэ явэ́л Лэ́скиро лав. Лав лэ́скирэ-да́киро сыс Наама, Амонитянка.</verse>
				<verse number="14">И кэрдя́ ёв фуипэ́н, пал-дова́ со ёв на чхудя́ пэ́скиро ило́ кэ дова́, соб (кай) тэ латхэл Рас-Дэвлэ́с.</verse>
				<verse number="15">Рэ́нды (де́лы) Ровоамоскирэ, англатунэ́ и палатунэ́ (последня), исын зачхиндлэ́ дрэ архи́вы Самеёскирэ-пророкоскирэ и Адаскирэ-родэнгири история. И сыс марибэ́н Ровоамостэ Еровоамоса дрэ сарэ́ дывэса́.</verse>
				<verse number="16">И пасия́ Ровоа́мо пэ́скирэ дадэ́нца, и сыс гарадо́ дрэ Давидо́скиро фо́ро. И яця́ крали́са Авия́, лэ́скиро чхаво́, пэ штэ́то лэ́скиро.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="13">
				<verse number="1">Пэ дэшуохтото бэрш дро Еровоамоскиро кралипэ́н яця́ крали́са Авия́ пэ Юдэ́я (Юдастэ).</verse>
				<verse number="2">Трин бэрш ёв сыс крали́са дро Ерусалимо; лав лэ́скирэ-да́киро сыс Михаия, Уриилоскири чхай, Гиватыр. И сыс марибэ́н машки́р Авиястэ и Еровоамостэ.</verse>
				<verse number="3">И вылыджия́ Авия́ пэ марибэ́н халадэ́н, савэ́ сыс муршканэ́ манушэ́ндыр, штаршэла́ тысёнцы манушэ́н фэдыршонэн; а Еровоа́мо выгия́ проти лэ́стэ пэ марибэ́н охто́ шэлэ тысёнцэнца манушэ́нца, адя́кэ-паць фэдыршонэнца, муршэнца.</verse>
				<verse number="4">И тэрдия́ Авия́ пэ бэрга́киро вучипэ́н Цэмараимоскиро, екхэ Ефремо́скирэ бэрга́тыр, и ракирдя́: “Шунэ́н ман, Еровоа́мо и сарэ́ Израильтя́ни!</verse>
				<verse number="5">Ишчо на джинэ́на тумэ́, со Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро, дыя́ кралипэ́н Давидо́скэ пэ Израилё пэ ве́ко, лэ́скэ и лэ́скирэ чхавэ́нгэ, пир лондэскиро заве́то.</verse>
				<verse number="6">Нэ ґаздыя́пэ о Еровоа́мо, Наватоскиро чхаво́, Соломоно́скиро дына́ри, Давидо́скирэ-чхавэ́скиро, и гия́ проти пэ́скирэ хуластэ.</verse>
				<verse number="7">И скэдынэ́пэ трусця́л (кругом) лэ́стэ мануша́ чхучэ́, мануша́ розмэкнэ, и гинэ́ проти Ровоамостэ, Соломоно́скирэ чхавэ́стэ; Ровоа́мо сыс тэрно́ и набарэ́-зорьякирэ илэ́са, и на вытэрдия проти лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="8">И акана́ тумэ́ думинэ́на, соб (кай) тэ вытэрдён проти Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро кралипэ́н дрэ Давидо́скирэ-чхавэ́нгиро васт, пал-дова́ со тумэ́ сан древа́н бут, и тумэ́ндэ исын сувнакунэ́ гуруворэ, савэ́н Еровоа́мо кэрдя́ дэвлорэнца тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="9">Ци на тумэ́ вытрадынэ́ раша́н Ра́скирэ-Дэвлэскирэн, Аароноскирэн чхавэ́н, и Левитэ́н, и чхудэ́ ваш пэ́скэ раша́н, савэ́ сыс явирэ-пхувья́кирэ манушэ́ндэ? Кажно, кон явэ́ла, тэ высвэнцынэл пэс, гуруворэса и эфта́ бакрэнца, кэрэ́лапэ тумэ́ндэ хоханэ́-дэвлэнгирэ раша́са.</verse>
				<verse number="10">А амэ́ндэ – Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л амаро́; амэ на ячкирдям Лэс, и Ра́скэ-Дэвлэ́скэ дынаринэна (служынэна) рашая́, Аароно́скирэ чхавэ́, и Леви́ты пашы́л пэ́скиро рэ́ндо.</verse>
				<verse number="11">И хачкирэна ёнэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ цэ́ло схачкирибэ́н кажно зло́ко (ра́нко) и кажно бэльвэ́ль, и лачхэ́-кхандыпнытка чарья́, и чхувэ́на рядэнца маро́ пэ сками́нд жужо́, и захачкирэна сувнакуно́ момолы́тко и лэ́скирэ лампады, соб (кай) тэ хачон кажно бэльвэ́ль; пал-дова́ со амэ ракхаса упхэныбэ́н амарэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, а тумэ́ ячкирдэ́ Лэс.</verse>
				<verse number="12">И, акэ, амэ́ндэ дрэ шэралыпэн исын Дэвэ́л, и Лэ́скирэ рашая́, и ро́ги (трубы) исын зоралэзанякирэ, соб (кай) тэ дэн го́дла проти тумэ́ндэ. Чхавэ́ Израилёскирэ! На марэ́нпэ Ра́са-Дэвлэ́са, тумарэ́-дадэнги́рэ Дэвлэ́са; пал-дова́ со тумэ́ адя́кэ на дорэсэ́на лачхипэ́н.”</verse>
				<verse number="13">Машкир дава́ Еровоа́мо бичхадя́ отрядо тэ обджан лэн дро забэшыбэн (засада) лэ́нгэ палалэстыр, адя́кэ со кокоро́ ёв сыс анги́л Юдэ́ндэ, а забэшыбэн пала́л лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="14">И обдыкхнэпэ Юдэи, и ґа́да, лэ́нгэ марибэ́н сыс анги́л и пала́л; и задынэ го́дла ёнэ кэ Рай Дэвэ́л, а рашая́ забашадэ рогэ́нца.</verse>
				<verse number="15">И дынэ́ го́дла Юдэи (Юдэя́кирэ). И, ке́ли задынэ го́дла Юдэи, то Дэвэ́л пэкадя́ Еровоамос и сарэ́н Израильтянэ́н анги́л муй Авияскиро и Юда́скиро.</verse>
				<verse number="16">И праста́ндынэ Израилёскирэ чхавэ́ Юдэе́ндыр (Юдэндыр), и отдыя́ лэн Дэвэ́л лэ́нгэ дрэ васта́.</verse>
				<verse number="17">И мулякирдэ́ лэн Авия́ и мануша́ лэ́нгирэ барэ́ марибна́са; и пынэ́ мулэнца Израилёстэ панджшэла́ тысёнцы выкэдынэ́ мануша́.</verse>
				<verse number="18">И ячнэ́ штыл тэды Израилёскирэ чхавэ́, и сыс зоралэ́ Юда́скирэ чхавэ́, пал-дова́ со ёнэ надеиндлэпэ пэ Растэ-Дэвлэ́стэ, пэ́скирэ дадэнги́рэ Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="19">И традыя́ Авия́ Еровоамос, и лыя́ лэ́стыр фо́рья: Вефи́лё и фо́рья, савэ́ сыс тэл лэ́стэ, и Ешано и фо́рья, савэ́ сыс тэл лэ́стэ, и Ефроно и фо́рья, савэ́ сыс тэл лэ́стэ.</verse>
				<verse number="20">И на загия́ (на догия́) буты́р дрэ зор Еровоа́мо дрэ Авияскирэ дывэса́. И мулякирдя́ лэс Рай Дэвэ́л, и ёв мыя́.</verse>
				<verse number="21">Авия́ яця́ зоралэды́р; и лыя́ пэ́скэ дэшуштар джувле́н (ромнен), и бия́ндынэ лэ́стыр биш тэ дуй чхавэ́ и дэшушов чхая́.</verse>
				<verse number="22">Яви́р рэ́нды Авияскирэ, и лэ́скирэ дрома́ джиибнытка, и лэ́скирэ лава́, исын зачхиндлэ́ дрэ Аддаскирэ-пророкоскиро пхэныбэ́н.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="14">
				<verse number="1">И пасия́ ве́чнэс Авия́ пэ́скирэ дадэ́нца, и ґарадэ́ лэс дро Давидо́скиро фо́ро. И яця́ крали́са Аса́, лэ́скиро чхаво́, пэ лэ́скиро штэ́то. Дрэ лэ́скирэ дывэса́ откиныя пхув дэш бэрш.</verse>
				<verse number="2">И кэрдя́ Аса́ лачхипэ́н и чачипэ́н дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, пэ́скирэ Дэвлэ́скирэ якха́:</verse>
				<verse number="3">и пхагирдя́ ёв алта́ри напэскирэ явирэ-дэвлорэнгирэ и вучипэна́, и розмардя́ статулы, и вычингирдя обсвэнцындлэ вэша́;</verse>
				<verse number="4">и припхэндя́ Юдэе́нгэ тэ родэ́н Рас-Дэвлэ́с, пэ́скирэ-дадэнги́рэ Дэвлэ́с, и тэ сполнинэн Лэ́скиро зако́но и припхэныбэна́;</verse>
				<verse number="5">и ёв отпарудя (на прилыя́) дрэ сарэ́ Юдэе́нгирэ фо́рья вучипэна́ и статулы кхамэскэ. И штыл сыс пашы́л лэ́стэ дро кралипэ́н.</verse>
				<verse number="6">И кэрдя́ ёв фо́рья зоралэ́ тынэ́нца дрэ Юдэ́я, пал-дова́ со штыл сыс пэ пхув, и на сыс лэ́стэ марибэ́н дрэ долэ́ бэрша́, адя́кэ сыр Рай Дэвэ́л дыя́ рама́нё лэ́скэ.</verse>
				<verse number="7">И пхэндя́ ёв Юдэе́нгэ: “Кэра́са амэ далэ́ фо́рья и облыджаса лэн вантэнца вучарденца (башне́нца), портэнца и шыберэнца (запорэнца); пхув исын амари́, пал-дова́ со, амэ латхям Лэс, – и Ёв дыя́ амэ́нгэ рама́нё сарэ́ ригэ́ндыр.” И лынэ́ тэ кэрэ́н, и сыс бахт лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="8">И сыс Асастэ халадэнгири зор: гинэ́ пэ марибэ́н шчытэнца и чхурдыбнытконэ бустяса (коп΄ёса) Юда́скирэ родыцо́стыр трин шэла́ тысёнцы, и Вениамино́скирэ родыцо́стыр, савэ́ гинэ́ шчытэнца и, савэ́ мардэ́ лукэндыр дуй шэла́ охтодэша́ тысёнцы, муршканэ́ мануша́.</verse>
				<verse number="9">И выгия́ пэ лэ́ндэ Зараё Ефиоплянино халадыбнаса дрэ тысёнцо тысёнцы и тринэ́ шэлэнца марибнытконэ́ вурдынэнца, и догия́ кэ Маре́ша.</verse>
				<verse number="10">И выгия́ Аса́ проти лэ́стэ, и тэрдинэ́ пэ марибэ́н пэ до́ло Цэфато, пашы́л Маре́ша.</verse>
				<verse number="11">И кхардя́ зоралэ́с Аса́ кэ Рай Дэвэ́л, пэ́скиро Дэвэ́л, и пхэндя́: “Раё Дэ́вла! Ци на дрэ Тыри́ зор тэ помогинэс зоралэскэ, ци бизорьякирэскэ? Помогин амэ́нгэ, Раё Дэ́вла, Дэвэ́л амаро́: пал-дова́ со амэ Ту́тыр ужакираса лачхипэ́н, и дрэ Тыро́ лав выгиям амэ проти далэ́ бутэндэ манушэ́ндэ. Раё Дэ́вла! Ту сан амаро́ Дэвэ́л: мэк тэ на пиризорьякирэл Тут ману́ш.”</verse>
				<verse number="12">И мулякирдя́ Рай Дэвэ́л Ефиоплянэн анги́л муй Аса́скиро и анги́л муй Юда́скиро, и праста́ндынэ криг Ефиопляни.</verse>
				<verse number="13">И традыя́ лэн Аса́ и мануша́, савэ́ сыс лэ́са, кэ Гераро, и пынэ́ Ефиопляни адя́кэ, со лэ́ндэ никонэ́с на яця́пэ джидэндыр, пал-дова́ со ёнэ сыс домардэ́ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ и анги́л Лэ́скиро халадыбэ́н. И лынэ́ дорэсыбэ́н древа́н бут.</verse>
				<verse number="14">И роспхагирдэ́ сарэ́ фо́рья трусця́л (вокруг) Гераро, пал-дова́ со пыя́ пэ лэ́ндэ дар Ра́стыр-Дэвлэ́стыр; и рочордэ ёнэ сарэ́ фо́рья, и вылыджинэ́ лэ́ндыр древа́н бут чордо.</verse>
				<verse number="15">Адя́кэ-паць и чхупнарьенгирэ (пастухэнгирэ) ша́тры росчордэ, и традынэ пэ́са бут кхэритконэ́ мурдалэ́н (ското), тыкно́ ското и верблюдэн, и рисинэ́ дро Ерусалимо.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="15">
				<verse number="1">Тэды пэ Азариястэ, Одедоскирэ чхавэ́стэ, гия́ тэлэ́ Дэвлэ́скиро Ду́хо (Фа́но),</verse>
				<verse number="2">и выгия́ ёв гил (пэ стреч) Асаскэ и пхэндя́ лэ́скэ: “Шун ман, Аса́ и саро́ Ю΄да и Вениамино: тэ явэ́л Дэвэ́л тумэ́нца, ке́ли тумэ́ явэ́на Лэ́са; и ко́ли явэ́на тэ родэ́н Лэс, тумэ́ латхэ́на Лэс; ко́ли ячкирэна Лэс, то и Ёв ячкирэ́ла тумэн.</verse>
				<verse number="3">Бут дывэса́ Израилё сыс би чачунэскиро Дэвлэ́скиро и би рашаскиро, саво́ сыклякирэлас, и би законоскиро;</verse>
				<verse number="4">нэ ке́ли ёв рисёла годя́са дро пхарипэ́н пэ́скиро кэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро, и латхэ́ла Лэс, Ёв дэ́ла лэ́нгэ тэ латхэ́н Пэс.</verse>
				<verse number="5">Дрэ долэ́ дывэса́ на явэ́ла рама́нё (миро) ни выгиибнытконэскэ, ни загиибнытконэскэ, пал-дова́ со баро́ пиридживипэн явэ́ла сарэ́ пхувья́кирэ манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="6">Мануша́ явэ́на тэ марэ́нпэ манушэ́нца, и фо́ро фороса, пал-дова́ со Дэвэ́л янэ́ла лэн дрэ ту́га разнонэ бидэнца.</verse>
				<verse number="7">Нэ тумэ́ зоралён, и мэк тэ на ячэн бизорья́кирэ тумарэ́ васта́, пал-дова́ со исын награда (мазу́ри) пал тумарэ́ рэ́нды.”</verse>
				<verse number="8">Ке́ли шундя́ Аса́ далэ́ лава́ и ангилпхэныбэ́н (пророчыныбэн) Одедоскирэ-пророкоскирэ чхавэ́скирэ, тэды лыя́ пэс дрэ васта́ и вычхурдыя наюды́тка магирибэна сарэ́ пхувья́тыр Юдаскирьятыр и Вениаминоскирьятыр и форьндыр, савэ́ ёв лыя́ пэ Ефремо́скири бэ́рга, и нэвякирдя Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро алта́рё, саво́ сыс анги́л трэ́мо Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро.</verse>
				<verse number="9">И скэдыя́ сарэ́н манушэ́н Юдастыр и Вениаминостыр и манушэ́н, савэ́ дживдэ́ лэ́са, савэ́ пиригинэ́ Ефремостыр и Манасиястыр и Симеоностыр; пал-дова́ со бут Израилёстыр пиригинэ́ кэ ёв, ке́ли дыкхнэ́, со Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л лэ́скиро, сыс лэ́са.</verse>
				<verse number="10">И скэдынэ́пэ дро Ерусалимо пэ три́то чхон, дрэ дэшупанджто бэрш, сыр Аса́ лыя́ тэ кралинэ́л;</verse>
				<verse number="11">и яндлэ́ дро дова́ дывэ́с свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ дорэсыбнастыр, саво́ яндлэ́, барэ́ кхэритконэ́ мурдалэ́ндыр эфташэла́ и тыкнэ́ эфта́ тысёнцы;</verse>
				<verse number="12">и загинэ́ дро заве́то, соб (кай) тэ латхэс пэ́скирэ Рас-Дэвлэ́с, дадэнги́рэ Дэвлэ́с, сарэ́ пэ́скирэ илэ́стыр и сарэ́ пэ́скирэ де́стыр;</verse>
				<verse number="13">а кажно (сва́ко), кон на лэ́ла тэ родэ́л Рас-Дэвлэ́с, Израилёскирэ Дэвлэ́с, банго́ явэ́ла тэ мэрэ́л, ци тыкно́ ёв, ци баро́, ци мурш, ци джувлы́.</verse>
				<verse number="14">И совлахадэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ зоралэ́ заня́са (глосаса) и годлыпнаса, и пашы́л зан рогэнгири и горноскири.</verse>
				<verse number="15">И радындлэпэ сарэ́ Юдэя́кирэ мануша́ далэ́ совлахакэ, пал-дова́ со сарэ́ пэ́скирэ илэ́стыр и сарэ́ камибнаса латхнэ́ Лэс, и Ёв дыя́ лэ́нгэ тэ латхэ́н Пэс. И дыя́ лэ́нгэ Рай Дэвэ́л рама́нё (миро) сарэ́ ригэ́ндыр.</verse>
				<verse number="16">И Маахатыр, пэ́скирэ датыр, кра́ли Аса́, отлыя кралипнаскиро барипэ́н пал дова́, со ёй кэрдя́ идоло ваш дэмбитко вэшоро. И росчингирдя Аса́ идоло ла́киро, и чингирдя лэс пэ котэра́, и хачкирдя́ пэ Кедроноскиро до́ло.</verse>
				<verse number="17">На дыкхи́, со вучипына на сыс отпарудэ дро Израилё, нэ ило́ Аса́скиро сыс сарэ́са отдыно́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ дрэ сарэ́ лэ́скирэ дывэса́.</verse>
				<verse number="18">И яндя́ ёв обсвэнцындлэ кхорэ́ (сасу́ды) лэ́скирэ дадэ́скирэ и лэ́скирэ предме́ты, савэ́ ёв посвенцындя ваш Дэвлэ́скиро Кхэр, руп, и сувнака́й, и кхорэ́.</verse>
				<verse number="19">И на сыс марибэ́н кэ трия́нда па́нджто бэрш дро Аса́скиро кралипэ́н.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="16">
				<verse number="1">Пэ трия́нда шо́вто бэрш Аса́скиро кралипнаскэ, гия́ о Вааса, Израилёскиро кра́ли, пэ Юдэ́я, и лыя́ тэ кэрэ́л Ра́ма, соб (кай) тэ на дэл во́ля никонэ́скэ тэ на джал криг Асатыр, Юдэя́кирэ крали́стыр, ни тэ на явэ́л кэ ёв.</verse>
				<verse number="2">И вылыджия́ Аса́ руп и сувнака́й кучипнаскирэ пиралендыр Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ Кхэрэскир и крали́скирэ кхэрэ́стыр, и бичхадя́ кэ Венададо, Сирия́киро кра́ли, саво́ дживдя́ кэ Дама́ско, ракири́:</verse>
				<verse number="3">“Мэк тэ явэ́л доракирибэ́н машки́р ма́ндэ и ту́тэ, сыр сыс машки́р мирэ́ дадэ́стэ и тырэ́ дадэ́стэ; ґа́да, мэ бичхава́ва ту́кэ руп и сувнака́й: джа́, роспхандэ (отпарув) доракирибэ́н тыро́ Ваасаса, Израилёскирэ крали́са, соб (кай) ёв тэ отджал ма́ндыр.”</verse>
				<verse number="4">И кандыя́ Венададо, крали́с Асас, и бичхадя́ халадэ́нгирэ барыдырэ́н, савэ́ сыс лэ́стэ, проти Израилёскирэ фо́рья, и ёнэ кэрдэ́ чхучэ́ Ийоно и Дано, и Авелмаимо, и сарэ́ запасы дрэ Нефалимоскирэ фо́рья.</verse>
				<verse number="5">И ке́ли шундя́ пал дава́ Вааса, то тэды пирияця́ тэ кэрэ́л Ра́ма и мэкця́ пэ́скири буты́.</verse>
				<verse number="6">О Аса́, кра́ли, скэдыя́ сарэ́н Юдэя́кирэ манушэ́н, и ёнэ вылыджинэ́ Раматыр бара́ и вэш, савэ́ лыя́ Вааса ваш кэрибэн, – и кэрдя́ лэ́ндыр Гева и Мицфа.</verse>
				<verse number="7">Дрэ долэ́ дывэса́ явдя́ Ананиё магико, кэ Аса́, Юдэя́киро кра́ли, и пхэндя́ лэ́скэ: “Адя́кэ, сыр ту ужакирдян лачхипэ́н Сириякирэ крали́стыр и на надеиндянпэ пэ Растэ-Дэвлэ́стэ, тырэ́ Дэвлэ́стэ, пал-дова́ и зракхнэпэ халадэ́ Сириякирэ крали́скирэ тырэ́ вастэ́стыр.</verse>
				<verse number="8">Ци на сыс Ефиопляни и Ливияни барэ́ зорья́са, и марибнытконэ́ вурдынэнца, и древа́н бутэ́ манушэ́нца уклистэ́ пэ грэ́ндэ? Нэ сыр ту чхудя́н наде́я пэ Растэ-Дэвлэ́стэ, то Ёв и отдыя́ лэн дрэ тырэ́ васта́,</verse>
				<verse number="9">пал-дова́ со якха́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ обдыкхэна сари́ пхув, соб (кай) тэ подрикирэс одолэ́н, конэ́скиро ило́ сарэ́са отдыно́ Лэ́скэ. Нагодьварэс ту кэрдя́н акана́. Палдава́ далэ́ дывэсэ́ндыр явэ́на ту́тэ марибэна.”</verse>
				<verse number="10">И росхолясыя Аса́ пэ магикостэ, и чхудя́ лэс дрэ бэшыбэн, адя́кэ сыр пал дава́ сыс дрэ холы́ пэ лэ́стэ; притасадя Аса́ и вари-савэ́н явирэ манушэ́н дрэ долэ́ дывэса́.</verse>
				<verse number="11">И ґа́да, кэрибна Асаскирэ, англатуно́ и палатуно́ (последне), исын зачхиндлэ́ дрэ Юдэя́кирэ и Израильсконэ-кральенгири лылвари́.</verse>
				<verse number="12">И кэрдя́пэ Аса́ насвало́ ґэрэ́нца пэ трия́нда-еня́то бэрш пэ́скирэ-кралипнаскиро, и насвалыпэн лэ́скиро ґаздыя́пэ кэ упратунэ масэнгирэ паша́; нэ ёв дрэ пэ́скиро насвалыпэн родыя на Рас Дэвлэ́с, а састыпнарье́н.</verse>
				<verse number="13">И пасия́ Аса́ пэ́скирэ дадэ́нца, и мыя́ пэ штардэша́ пэ́рво бэрш пэ́скирэ кралипнаскиро.</verse>
				<verse number="14">И ґарадэ́ лэс дрэ копли́ца, сави́ ёв кэрдя́ ваш пэ́скэ дро Давидо́скиро фо́ро; и чхудэ́ лэс пэ пасиндлы (одро), сави́ пхэрдякирдэ лачхэ́-кхандыпнытконэнца (парфунэнца) и кажнонэ́ готовимэ макхибнэнца, и хачкирдэ́ лэн ваш лэ́скэ древа́н бут.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="17">
				<verse number="1">И яця́ крали́са Иосафа́то, лэ́скиро чхаво́, пэ штэ́то лэ́скиро; и яця́ ёв зоралэды́р проти Израильтянэндэ.</verse>
				<verse number="2">И чхудя́ ёв халадэ́н дрэ сарэ́ Юдэя́кирэ фо́рья зоралэ́ тынэ́нца, и чхудя́ ракхибнарьитконэ халадэ́н пир Юдэякири пхув и пир Ефремо́скирэ фо́рья, савэ́нца хулаиндя Аса́, лэ́скиро дад.</verse>
				<verse number="3">И сыс Рай Дэвэ́л Иосафатоса, пал-дова́ со ёв псирдя́ англатунэ́ Давидо́скирэ дромэ́нца, пэ́скирэ дадэскирэнца, и на родыя ёв Ваалэн,</verse>
				<verse number="4">нэ родыя ёв Рас-Дэвлэ́с, пэ́скирэ Дадэскирэс и кэрдя́ пир Лэ́скирэ припхэныбэна́, а на пир Израильтянэнгирэ рэ́нды.</verse>
				<verse number="5">И кэрдя́ Рай Дэвэ́л зорало́ кралипэ́н дро лэ́скиро васт, и дынэ́ сарэ́ Юды да́ры Иосафатоскэ, и сыс лэ́стэ бут барвалыпэ́н и сла́ва.</verse>
				<verse number="6">И ґаздыя́пэ лэ́скиро ило́ пэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ дрома́; ишчо (инкэ́) и вучипэна́ ёв отпарудя и дэмбы дрэ Юдэ́я.</verse>
				<verse number="7">И пэ три́то бэрш пэ́скирэ кралипнаскэ ёв бичхадя́ пэскирэн тхагарье́н: Бенхаилос и Овадияс, и Захарияс, и Нафанаилос, и Михеёс, соб (кай) тэ сыклякирэ́н пир Юда́скирэ фо́рья манушэ́н,</verse>
				<verse number="8">и лэ́нца бичхадя́ Левитэ́н: Шемаияс и Нефанияс, и Зевадияс, и Азаилос, и Шэмирамофос, и Ионафанос, и Адонияс, и Товияс, и Тов-Адонияс, и лэ́нца раша́н: Елишамос и Иорамос.</verse>
				<verse number="9">И ёнэ сыклякирдэ́ дрэ Юдэ́я, лыджии пэ́са Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ Законоскири лылвари́; и ёнэ обджанас (обгинэ) сарэ́ Юдэя́кирэ фо́рья, и сыклякирдэ́ манушэ́н.</verse>
				<verse number="10">И сыс дар Ра́скирэ-Дэвлэ́скири пэ сарэ́ пхувья́ кралипнаскирэ, савэ́ сыс трусця́л Юдэ́я, и на мардэ́пэ Иосафатоса.</verse>
				<verse number="11">А Филистимлянэндыр янэ́нас Иосафатоскэ да́ры и дро дыибэ́н руп; адя́кэ-паць Аравитяни притрадэнас кэ ёв тыкно́ ското: бакрэ́н эфта́ тысёнцы эфта́ шэла́ и бузнэн (козлэн) эфта́ тысёнцы эфташэла́.</verse>
				<verse number="12">И ґаздэ́лапэ Иосафа́то уса́ буты́р и буты́р, и чхудя́ дрэ Юдэ́я зоралэ́ тыны и фо́рья ваш запасы.</verse>
				<verse number="13">Бут лэ́стэ сыс запасы дрэ Юдэя́кирэ фо́рья, а дро Ерусалимо муршканэ́ халадэ́нгирэ мануша́.</verse>
				<verse number="14">И ґа́да, пиригиныбэ́н лэ́нгиро пир стрэ́чы лэ́нгирэ: Юдастэ сыс барыдыра́ тысёнцэнгирэ: Адна, барыдыро́ и лэ́стэ сыс фэдыршонэн халадэ́н триншэла́ тысёнцы;</verse>
				<verse number="15">пал лэ́стэ сыс Иоханано барыдыро́, и лэ́стэ сыс дуйшэла́ охтодэша́ тысёнцы;</verse>
				<verse number="16">пал лэ́стэ сыс Ама́сия, Зихрискиро чхаво́, саво́ отдыя́ пэс Ра́скэ Дэвлэ́скэ, и лэ́стэ сыс дуйшэла́ тысёнцы фэдыршонэ халадэ́.</verse>
				<verse number="17">Вениаминостэ: фэдыршо халадо сыс Елиадо, и лэ́стэ рикирдэ лу́ко и шчы́то дуйшэла́ тысёнцы;</verse>
				<verse number="18">пал лэ́стэ сыс Иегозавадо, и лэ́стэ рикирдэ мардытка (мардыня) шэл охтодэша́ тысёнцы халадэ́.</verse>
				<verse number="19">Ѓа́да, сыс мануша́, савэ́ дынариндлэ́ крали́скэ, апри́ч одолэ́ндэ, савэ́н росчхудя́ кра́ли дрэ фо́рья зоралэ́ тынэ́нца пир сари́ Юдэ́я.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="18">
				<verse number="1">И сыс Иосафатостэ бут барвалыпэ́н и сла́ва; и сэмэнцындяпэ ёв Ахавоса.</verse>
				<verse number="2">И гия́ ёв пирда́л вари-кицы́ бэрш кэ Аха́во дрэ Сама́рия. И зачхиндя́ ваш лэ́скэ Аха́во древа́н бут тыкно́ и баро́ ското, и ваш манушэ́нгэ, савэ́ сыс лэ́са, и подракирэлас лэс тэ джал пэ Рамо́фо Галаадоскиро.</verse>
				<verse number="3">И ракирдя́ Аха́во, Израилёскиро кра́ли, Иосафатоскэ, Юдытконэ крали́скэ: “Ци джа́са ту ма́нца пэ Рамо́фо Галаадоскиро?” Одова́ отпхэндя́ лэ́скэ: “Сыр Ту, адя́кэ и мэ; сыр тырэ́ мануша́, адя́кэ и мирэ́ мануша́: мэ джа́ва ту́са пэ марибэ́н!”</verse>
				<verse number="4">И пхэндя́ Иосафа́то Израилёскирэ крали́скэ: “Пхучпэ ададывэ́с, со пхэнэ́ла Рай Дэвэ́л.”</verse>
				<verse number="5">И скэдыя́ Израилёскиро кра́ли пророкэ́н штаршэла́ манушэ́н, и пхэндя́ лэ́нгэ: “Ци тэ джас амэ́нгэ пэ Рамо́фо, Галаадоскиро марибна́са, ци тэ ужакирас?” Ёнэ пхэндлэ́: “Джа́, и Дэвэ́л отдэ́ла лэс дрэ крали́скирэ васта́.”</verse>
				<verse number="6">И пхэндя́ Иосафа́то: “Ци нанэ ада́й ишчо (инкэ́) Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ пророко́с? Пхучасапэ лэ́стыр.”</verse>
				<verse number="7">И пхэндя́ Израилёскиро кра́ли Иосафатоскэ: “Ишчо исын екх ману́ш, пирда́л савэ́стэ сашты́ (можна) тэ пхучэспэ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр; нэ ёв на пир ило́ ма́нгэ, пал-дова́ со ёв на ангилпхэнэла (пророчынэла) пал ма́ндэ лачхипэ́н, а кажно мо́ло ангилпхэнэла фуипэ́н; дава́ исын Михеё, Иемвлаёскиро чхаво́.” И пхэндя́ Иосафа́то: “На ра́кир адя́кэ, кра́ли.”</verse>
				<verse number="8">И кхардя́ Израилёскиро кра́ли екхэ́с скопцос (евнухос), и пхэндя́: “Джа́ и ян сыгэды́р Михеёс, Иемвлаёскирэ чхавэ́с.”</verse>
				<verse number="9">Израилёскиро кра́ли и Иосафа́то, Юдэя́киро кра́ли, сыс бэштэ́ кажно пэ пэ́скиро троно, уридэ́ дрэ кралитка и́ди, бэштэ́ сыс ёнэ пэ форитко штэ́то пашы́л по́рта Самариякири, и сарэ́ проро́ки ангилпхэнэнас анги́л лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="10">И кэрдя́ пэ́скэ Сэдэки́я, Хенаанаскиро чхаво́, саструнэ́ шынга́ (ро́ги), и пхэндя́: “Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: ‘Далэнца ту запхусавэса Сириянэн пэ мэрибэ́н.’</verse>
				<verse number="11">И сарэ́ проро́ки ангилпхэнэнас дова́-паць, ракири́: “Джа́ пэ Рамо́фо Галаадоскиро: удэлапэ ту́кэ, и отдэ́ла лэс Рай Дэвэ́л дрэ крали́скирэ васта́.”</verse>
				<verse number="12">Ману́ш, саво́ сыс бичхадо́, гия́ тэ кхарэл Михеёс, и ракирдя́ лэ́скэ: “Ѓа́да, проро́ки дрэ екх зан (глос) ракирэ́на лачхипэ́н крали́скэ; мэк и тыро́ лав тэ явэ́л дасаво-паць, сыр кажнонэскиро лэ́ндыр: пхэн и ту лачхо́ лав.”</verse>
				<verse number="13">И пхэндя́ Михе́ё: “Тэ явэ́л джидо́ Рай Дэвэ́л, – со пхэнэ́ла ма́нгэ миро Дэвэ́л, дова́ пхэна́ва мэ.”</verse>
				<verse number="14">И явдя́ ёв кэ кра́ли, и пхэндя́ лэ́скэ кра́ли: “Михе́ё, ци тэ джас амэ́нгэ марибна́са пэ Рамо́фо Галаадоскиро, ци тэ ужакирас на́бут?” И пхэндя́ одова́: “Джа́н, тумэ́нгэ удэлапэ тэ пиризорьякирэн, и ёнэ отдынэ́ явэ́на дрэ тумарэ́ васта́.”</verse>
				<verse number="15">И пхэндя́ лэ́скэ кра́ли: “Ци бут мо́лы ма́нгэ тэ совлахав ту́кэ, соб (кай) ту тэ на ракирэ́с ма́нгэ ничы́, апри́ч чачипэ́н, дро лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро?”</verse>
				<verse number="16">Тэды Михе́ё пхэндя́: “Мэ дыкхцём сарэ́н Израилёскирэ чхавэ́н, савэ́ сыс росчхурдынэ пир бэ́рги, сыр бакрэ́, савэ́ндэ нанэ чхупнарис, – и пхэндя́ Рай Дэвэ́л: “Нанэ лэ́ндэ барыдыро́, мэк тэ рисён кажно дро пэ́скиро кхэр раманёса (миро́са)”.”</verse>
				<verse number="17">И пхэндя́ Израилёскиро кра́ли Иосафатоскэ: “Ци на ракирдём мэ ту́кэ, со ёв на ангилпхэнэла пал ма́ндэ лачхипэ́н, а е́кх фуипэ́н?”</verse>
				<verse number="18">И пхэндя́ Михеё: “Адя́кэ шунэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав: мэ дыкхцём Рас-Дэвлэ́с, бэшындой пэ Лэ́скиро троно, и саро́ халадыбэ́н болыбна́скиро сыс тэрдо́ пир чачо́ и пир зэ́рво васт Лэ́скиро.</verse>
				<verse number="19">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л: ‘Кон бы тэ хохавэ́л Ахавос, Израилёскирэ крали́с, соб (кай) ёв тэ джал и тэ пэрэ́л пэ Рамо́фо Галаадоскиро?’ И екх ракирдя́ адя́кэ, яви́р ракирдя́ пэ яви́р (явирчанэс).</verse>
				<verse number="20">И выгия́ екх ду́хо (фа́но), и тэрдия́ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, и пхэндя́: ‘Мэ хохавава лэс.’ И пхэндя́ лэ́скэ Рай Дэвэ́л: ‘Со́са?’</verse>
				<verse number="21">Одова́ пхэндя́: ‘Мэ выджава и ява́ва хоханэ́ духо́са (фаноса) дрэ сарэнгирэ лэ́скирэ-пророкэ́нгирэ ушта́.’ И пхэндя́ Ёв: ‘Ту утырдэса лэс, и ту дэ́са ра́да (справинэсапэ); джа́ и кэр адя́кэ.’</verse>
				<verse number="22">И акана́, ґа́да, мэкця́ Рай Дэвэ́л хохаибнаскиро ду́хо (фа́но) тэ заджа́л дрэ ушта́ далэ́ тырэ́-пророкэ́нгирэ, нэ Рай Дэвэ́л ракирдя́ пал ту́тэ налачхипэн.”</verse>
				<verse number="23">И подги́я Сэдэки́я, Хенаанаскиро чхаво́, и пэкадя́ Михеёс пир чам (шчока), и пхэндя́: “Пир саво́ да дром отгия́ ма́ндыр Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Ду́хо (Фа́но), соб (кай) тэ ракирэ́л дрэ ту́тэ?</verse>
				<verse number="24">И пхэндя́ Михеё: “Ѓа́да, ту дыкхэ́са дава́ дрэ дова́ дывэ́с, ке́ли ту явэ́са тэ прастас штубатыр дрэ шту́ба, соб (кай) тэ гарадёс.”</verse>
				<verse number="25">И пхэндя́ Израилёско кра́ли: “Лэн Михеёс и отлыджан лэс кэ Амоно, форо́скиро барыдыро́, и кэ Иоа́со, крали́скиро чхаво́.</verse>
				<verse number="26">И пхэнэ́н: “Адя́кэ ракирэ́ла кра́ли: ‘Чхувэ́н тэ бэшэ́л адалэс дро бэшыбэн и чалякирэн лэс марэ́са и пане́са фуе́с, пака мэ рисёва́ва дрэ рама́нё (миро).’</verse>
				<verse number="27">И пхэндя́ Михеё: “Ко́ли ту рисёса дро рама́нё (миро), тэды на Рай Дэвэ́л ракирдя́ пирда́л ма́ндэ.” И пхэндя́: “Шунэ́н дава́, сарэ́ мануша́!”</verse>
				<verse number="28">И гия́ Израилёско кра́ли и Иосафа́то, Юдэя́киро кра́ли, пэ Рамо́фо Галаадоскиро.</verse>
				<verse number="29">И пхэндя́ кра́ли Израилёскиро Иосафатоскэ: “Мэ пириурьявапэ и выджава пэ марибэ́н, а ту ури пэ́скирэ крали́скирэ и́ди.” И пириуридяпэ Израилёскиро кра́ли; и выгия́ пэ марибэ́н.</verse>
				<verse number="30">И Сирия́киро кра́ли припхэндя́ барыдырэ́нгэ пэ марибны́тка вурдына́, савэ́ сыс лэ́стэ, пхэни́: “На марэ́нпэ ни тыкнэса, ни барэса, а екхэ Израилёскирэ крали́са.”</verse>
				<verse number="31">И ке́ли дыкхнэ́ Иосафатос барыдыра́ вурдэнэнгирэ, тэды подуминдлэ: “Дава́ исын Израилёскиро кра́ли”, – и обгинэ трусця́л лэ́стэ, соб (кай) тэ марэ́нпэ лэ́са.” Нэ Иосафа́то задыя го́дла, и Рай Дэвэ́л помогиндя лэ́скэ, и отлыджия лэн Рай Дэвэ́л лэ́стыр.</verse>
				<verse number="32">И ке́ли дыкхнэ́ барыдыра́ вурдэнэнгирэ, со дава́ на сыс Израилёскиро кра́ли, тэды рискирдэ́ лэ́стыр.</verse>
				<verse number="33">Машкир дава́ сыс екх ману́ш, саво́ наками вытырдыя пэ́скиро лу́ко и раниндя Израилёскирэ крали́с пирда́л швы дрэ кальчуга. И пхэндя́ ёв шолярискэ: “Ри́скир палэ и лы́джа ман халадэндыр, пал-дова́ со мэ сом раниндло (дукхадо).”</verse>
				<verse number="34">Нэ марибэ́н дрэ дова́ дывэ́с яця́ зоралэды́р; и Израилёскиро кра́ли сыс тэрдо́ пэ проти Сириянэндэ кэ бэльвэ́ль и мыя́, сыр загия́ кхам.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="19">
				<verse number="1">И рисия́ кану́то (цэло) Иосафа́то, Юдэя́киро кра́ли дро пэ́скиро кхэр дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="2">И выгия́ гил лэ́скэ Ииу́ё, Ананияскиро чхаво́, магико, и пхэндя́ крали́скэ Иосафатоскэ: “Ци трэиндя́ ту́кэ тэ дэс васт (помогинэс) надывлытконэнгэ и тэ сыкавэс ла́ска манушэ́нгэ, савэ́ бидыкхэна Рас-Дэвлэ́с? Палдава́ пэ ту́тэ холы́ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="3">Нэ и лачхипэ́н латхно дрэ ту́тэ, пал-дова́ со ту пхагирдян вычхиндлэ́ муя́ пэ Юдэякири пхув и отлыджиян пэ́скиро ило́ кэ дова́, соб (кай) тэ латхэс Дэвлэ́с.</verse>
				<verse number="4">И дживдя́ Иосафа́то кэ Ерусалимо. И нэвэ́с лыя́ ёв тэ обджал манушэ́н пэскирэн Вирсавиятыр кэ Ефремо́скири бэ́рга, и обрискирдя годы́ (бэрша́) лэ́нгири кэ Рай-Дэвэ́л, Дэвэ́л лэ́нгирэ-дадэ́нгиро.</verse>
				<verse number="5">И чхудя́ сэндарье́н пэ пхув пир сарэ́ Юдэя́кирэ фо́рья зоралэ́ тынэ́нца, дро кажно фо́ро,</verse>
				<verse number="6">и пхэндя́ сэндарье́нгэ: “Дыкхэ́н, со тумэ́ кэрэ́на, тумэ́ кэрэ́на на сэ́ндо манушы́тко, нэ сэ́ндо Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро; и Ёв явэ́ла тумэ́нца дро рэ́ндо сэндоскиро.</verse>
				<verse number="7">И адя́кэ мэк тэ явэ́л дар Ра́скирэ-Дэвлэ́скири пэ тумэ́ндэ: кэрэ́н, обдумины (обдыкхи); пал-дова́ со нанэ Растэ-Дэвлэ́стэ, Дэвлэ́стэ амарэстэ, ни начачипэ́н, ни дуемуиткима, ни соб (кай) тэ прилэ́н да́ры.</verse>
				<verse number="8">И дро Ерусалимо яндя́ Иосафа́то вари-савэ́н Левитэндыр и рашандыр и шэралэн пэ стрэ́чы пир Израилё – кэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро сэ́ндо и кэ пхарипэна. И рисинэ́ кэ Ерусалимо.</verse>
				<verse number="9">И дыя́ лэ́нгэ упхэныбэ́н, ракири́: “Адя́кэ кэрэ́н дара́са (дарьяса) Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, чачипна́са и жужэ́ илэ́са:</verse>
				<verse number="10">дро кажно спрэчно рэ́ндо, саво́ явэ́ла кэ тумэ́ тумарэ́ пшалэ́ндыр, савэ́ дживэ́на дро пэ́скирэ фо́рья, ци пал ратэскиро прочхуибэн, ци пал Зако́но, припхэныбэна́, упхэныбэна́, и припхэныбэна́, сыклякирэ́н лэн, соб (кай) ёнэ тэ на кэрэ́н нисаво́ фуипэ́н анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, и тэ на явэ́л бы холы́ Лэ́скири пэ тумэ́ндэ и пэ пшалэ́ндэ тумарэндэ; адя́кэ кэрэ́н, – и тумэ́ на кэрэ́на грэ́хо.</verse>
				<verse number="11">И ґа́да, Амария, саво́ исын англатуно́ раша́й, пэ тумэ́ндэ дро кажно рэ́ндо Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, а Зевадия, Исмаилоскиро чхаво́, Юда́скирэ-кхэрэ́скиро тхага́ри (князё), дро кажно крали́скиро рэ́ндо, и дыкхибнарьенца явэ́на Леви́ты анги́л тумэ́ндэ. Явэ́н муршканэ́ и кэрэ́н, и явэ́ла Рай Дэвэ́л лачхипна́са.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="20">
				<verse number="1">Пало́ после (дава́) Моавитяни и Амонитяни, и лэ́нца вари-савэ́ Маонитсконэ рига́тыр, гинэ́ марибна́са пэ Иосафатостэ.</verse>
				<verse number="2">И явнэ́, и роспхэндлэ́ Иосафатоскэ, ракири́: “Джа́на пэ ту́тэ древа́н бут манушэ́н пал морёстыр (дэрьявэстыр), Сириятыр, и ґа́да, ёнэ явэ́на дрэ Хацацоно-Фамаро, саво́ исын дрэ Енгедди.”</verse>
				<verse number="3">И страхадыя Иосафа́то, и рискирдя́ пэ́скиро муй тэ родэ́л Рас-Дэвлэ́с, и дыя́ тэ джинэ́л пир сари́ Юдэ́я, пал посто.</verse>
				<verse number="4">И скэдынэ́пэ Юдэи (Юдэя́кирэ) тэ мангэ́н васт (помошч) Ра́стыр-Дэвлэ́стыр; и сарэ́ Юдэ́нгирэ форье́ндыр явнэ́ ёнэ тэ мангэ́н Рас-Дэвлэ́с.</verse>
				<verse number="5">И тэрдия́ Иосафа́то пэ скэдыибэ́н Юдэ́нгиро и Ерусалимлянэнгиро дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, анги́л нэви́ грэ́да (дво́ро),</verse>
				<verse number="6">и пхэндя́: “Раё Дэ́вла, амарэ́ дадэ́нгиро! Ци на сан Ту, Дэвэ́л пэ болыбэ́н? И Ту хулаинэса пэ сарэ́ндэ кралипнаскирэ манушэ́ндэ, и дро Тыро́ васт зор и зоралыпэ́н, и нико́н на утэрдёла проти Ту́тэ!</verse>
				<verse number="7">Ци на Ту, Дэ́вла амаро́, вытрадыян манушэ́н далэ́ пхувья́кирэ анги́л муй манушэ́ндэ, Тырэ́ Израилёскирэндэ, и отдыян ла родо́скэ Авраамоскирэскэ, малэ́скэ Тырэ́скэ пэ ве́ко?</verse>
				<verse number="8">И ёнэ лынэ́ тэ дживэ́н пэ ла́тэ, и кэрдэ́ Ту́кэ пэ ла́тэ свэ́нто штэ́то дро лав Тыро́, ракири́:</verse>
				<verse number="9">“‘Ко́ли явэ́ла пэ амэ́ндэ би́да: курта́ла, сави́ дукхавэла, ци фра́нсы, ци бокх, тэды амэ тэрдёваса анги́л дава́ Кхэр и анги́л Тыро́ муй, пал-дова́ со лав Тыро́ исын дрэ дава́ Кхэр; и загодласа кэ Ту дро амаро́ пхарипэ́н, и Ту шунэса и зракхэ́са.’</verse>
				<verse number="10">И акана́, Амонитяни и Моавитяни и мануша́, савэ́ дживэ́на пэ Сеироскири бэ́рга, пирда́л конэскирэ пхувья́, Ту на дыя́н во́ля тэ проджан Израильтянэнгэ, ке́ли ёнэ гинэ́ Египто́скирэ пхувья́тыр, и палдава́ ёнэ обгинэ лэн и на замардэ́ лэн,</verse>
				<verse number="11">акана́, ёнэ плэскирэна амэ́нгэ долэса, со явнэ́ тэ вытрадэн амэн миштыпна́стыр Тырэстыр, саво́ Ту отдыян амэ́нгэ.</verse>
				<verse number="12">Дэ́вла амаро́! Ту сэндякир лэн. Пал-дова́ со нанэ дрэ амэ́ндэ зор проти дакицык древа́н бутэ́ манушэ́ндэ, савэ́ явнэ́ пэ амэ́ндэ, и амэ на джина́са, со тэ кэра́с, нэ кэ Ту исын якха́ амарэ́!”</verse>
				<verse number="13">И сарэ́ Юды сыс тэрдэ́ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, и тыкнэ́ лэ́нгирэ чхавэ́, лэ́нгирэ ромня́ и лэ́нгирэ чхавэ́.</verse>
				<verse number="14">Тэды пэ Иозиилостэ, Захарияскирэ чхавэ́стэ, Ванеяскирэ чхавэ́стэ, Ееиэлоскирэ чхавэ́стэ, Матфанияскирэ чхавэ́стэ, Левитостэ Асафоскирэ чхавэ́ндыр, згия Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Ду́хо (Фа́но), машки́р скэдыибэ́н,</verse>
				<verse number="15">и пхэндя́ ёв: “Шунэ́н, сарэ́ Юдэя́кирэ и Ерусалимо́стыр мануша́, и кра́ли Иосафа́то! Адя́кэ ракирэ́ла Рай-Дэвэ́л кэ тумэ́: “На дарэ́н и на страхадён древа́н бутэ́ адалэ́ манушэ́ндыр, пал-дова́ со дава́ исын на тумаро́ марибэ́н, а Дэвлэ́скиро.</verse>
				<verse number="16">Атася́ выджа́н гил лэ́ндэ: ґа́да ёнэ джа́на упрэ́ пэ бэ́ргица Цыцо, а тумэ́ латхэ́на лэн пэ долоскиро яго́ро (краё), анги́л чхучи́ пхув Иеруиломо.</verse>
				<verse number="17">На тумэ́нгэ трэй тэ марэ́нпэ дава́ мо́ло; тумэ́ тэрдён, тэрдён и дыкхэ́н пэ зракхибэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, со явэ́ла бичхадо́ тумэ́нгэ. Ю΄да и Ерусалимо! На дарэ́н и на страхадён. Атася́ выджа́на гил (пэ стреч) лэ́нгэ, и Рай-Дэвэ́л явэ́ла тумэ́нца.”</verse>
				<verse number="18">И поклониндяпэ Иосафа́то мо́са кэ пхув, и сарэ́ мануша́ Юдэя́кирэ и мануша́ Ерусалимо́скирэ пынэ́ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, соб (кай) тэ поклонинэнпэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ!</verse>
				<verse number="19">И уштынэ́ Леви́ты Каафоскирэ чхавэ́ндыр и Кореёскирэ чхавэ́ндыр – тэ шарэ́н Рас-Дэвлэ́с, Дэвлэ́с Израилёскирэс, древа́н зоралэ́ заня́са.</verse>
				<verse number="20">И уштынэ́ ёнэ тася́рлэс (ра́нэс) пэ зло́ко, и выгинэ́ пэ чхучи́ пхув Фекоякири; и ке́ли ёнэ выгинэ́, то тэрдия́ Иосафа́то и пхэндя́: “Шунэ́н ман, Юдэя́кирэ и Ерусалимо́скирэ мануша́! Патя́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, тумарэ́ Дэвлэ́скэ, и явэ́н зоралэ́-волякирэ: патя́н Лэ́скирэ пророкэнгэ, и явэ́ла шука́р тумэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="21">И обракирдя ёв манушэ́нца, и чхудя́ багаибнарьн Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, соб (кай) ёнэ дрэ гожыпнаскири свэнтыма, тэ выджа́н анги́л халадэ́ндэ, соб (кай) славиндлэ и ракирдэ́: “Барьякирэ́н (славинэ́н) Рас-Дэвлэ́с, пал-дова́ со дро ве́ко тангипэ́н (жалость) Лэ́скиро!”</verse>
				<verse number="22">И дрэ дова́ часо (цы́ро), сыр ёнэ лынэ́ тэ шарэ́н и тэ барьякирэ́н, Рай Дэвэ́л ґаздыя́ розладо машки́р Амонитянэндэ, Моавитянэндэ и манушэ́ндэ, савэ́ дживдэ́ пэ бэ́рга Сеиро, савэ́ явнэ́ пэ Юдэ́я, и сыс ёнэ домардэ́;</verse>
				<verse number="23">пал-дова́ со ґаздынэ́пэ Амонитяни и Моавитяни, савэ́ дживдэ́ пэ бэ́рга Сеиро, мардэ́ и традынэ лэн; а ке́ли ёнэ мэкнэ́ (кончындлэ) тэ марэ́нпэ манушэ́нца Сеироскирэнца, тэды лынэ́ тэ марэ́н екх екхэ́с.</verse>
				<verse number="24">И ке́ли Юды (Юдэя́кирэ мануша́) явнэ́ пэ вучипэ́н пэ чхучи́ пхув и дыкхнэ́ пэ одолэ́ древа́н бутэ́ манушэ́ндэ, и ґа́да – тру́пы, савэ́ сыс паштэ́ пэ пхув, и нанэ никонэ́с, соб (кай) тэ зракхэлпэ.</verse>
				<verse number="25">И явдя́ Иосафа́то и лэ́скирэ мануша́ тэ закэдэн дорэсыбэ́н, и латхнэ́ лэ́ндэ древа́н бут барвалыпэ́н, и и́ди, и дро́га бара́, и кэдынэ пэ́скэ ада́кицы, со на могиндлэ́ тэ лыджа́н. И трин дывэса́ ёнэ закэдэнас дорэсыбэ́н; дасаво баро́ сыс ёв!</verse>
				<verse number="26">А пэ шта́рто дывэ́с скэдынэ́пэ пэ бахтякирибнаскиро до́ло, адя́кэ сыр одо́й ёнэ бахтякирдэ Рас-Дэвлэ́с. Палдава́ и кхарэ́на дова́ штэ́то бахтякирибнаскирэ долоса кэ дава́ дывэ́с.</verse>
				<verse number="27">И гинэ́ палэ сарэ́ Юдэи, Ерусалимляни и Иосафа́то анги́л лэ́ндэ, соб (кай) тэ рисён дро Ерусалимо весёлымаса (лошаса), пал-дова́ со дыя́ лэ́нгэ Рай Дэвэ́л ра́дыма пэ лэ́нгирэ вэргэ́ндэ.</verse>
				<verse number="28">И явнэ́ ёнэ дро Ерусалимо арфэнца, и лутэнца, и рогэ́нца, кэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр.</verse>
				<verse number="29">И сыс Дэвлэ́скири дар пэ сарэ́ кралипнэнгирэ пхувья́, ке́ли ёнэ шундлэ́, со Кокоро́ Рай Дэвэ́л мардя́пэ проти Израилёскирэ вэргэ́ндэ.</verse>
				<verse number="30">И яця́ штыл дро кралипэ́н Иосафато́скиро; и дыя́ лэ́скэ Дэвэ́л лэ́скиро покоё (откхиныбэн) сарэ́ ригэ́ндыр.</verse>
				<verse number="31">Адя́кэ сыс крали́са Иосафа́то пэ Юдэ́я: трияндапандж бэрш сыс лэ́скэ, ке́ли ёв яця́ крали́са, и биш тэ пандж бэрш сыс крали́са дро Ерусалимо. Лав да́киро лэскирьякиро сыс Азува, Салаилоскири чхай.</verse>
				<verse number="32">И псирдя́ ёв пэ́скирэ дадэ́скирэ Асаскирэ дромэ́са, и на гия́ криг лэ́стыр, кэрдя́ годнэс (лачхэ́с) дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ якха́.</verse>
				<verse number="33">Екх вучипэна́ на сыс отпарудэ, и мануша́ на рискирдэ́ зоралэ́с пэ́скиро ило́ кэ пэ́скирэ-дадэ́нгиро Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="34">Яви́р рэ́нды (де́лы) Иосафатоскирэ, англатунэ́ и палатунэ́, исын зачхиндлэ́ дрэ Ананиёскирэ чхавэ́скирэ, Ииуёскирэ чхиныбэна, пал савэ́ ракирэлапэ дрэ Израилёскирэ-кральенгири лылвари́.</verse>
				<verse number="35">Нэ пало́ (после) дова́ загия́ Иосафа́то, Юдэя́киро кра́ли, дро малыпэн Охозияса, Израилёскирэ крали́са, саво́ кэрдя́ на пир Зако́но.</verse>
				<verse number="36">И кхэтанякирдяпэ лэ́са, соб (кай) тэ кэрэ́н па́рмы (корабли) тэ плывинэн (тэ дэн плима) дро Фарсисо; и кэрдэ́ ёнэ па́рмы дрэ Ецыон-Гаве́ро.</verse>
				<verse number="37">И пхэндя́ тэды Елиезэро, чхаво́ Додаваскиро Марешатыр, ангилпхэныбэ́н пэ Иосафатостэ, ракири́: “Адя́кэ сыр Ту загиян дро малыпэн Охозияса, то роспхагирдя́ Рай Дэвэ́л Тыро́ рэ́ндо.” – И розмардэпэ па́рмы, и на могиндлэ́ ёнэ тэ джа́н дро Фарсисо.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="21">
				<verse number="1">И пасия́ ве́чнэс Иосафа́то пэ́скирэ дадэ́нца, и сыс гарадо́ пэ́скирэ дадэ́нца дрэ Давидо́скиро фо́ро. И яця́ крали́са Иора́мо, лэ́скиро чхаво́, пэ штэ́то лэ́скиро.</verse>
				<verse number="2">И лэ́стэ сыс пша́ла, Иосафатоскирэ чхавэ́: Аза́рия, и Иехиило (Ехиило), и Заха́рия, и Аза́рия, и Михаило, и Сафатия: сарэ́ далэ́ Иосафатоскирэ сыс чхавэ́, Израилёскирэ крали́скирэ.</verse>
				<verse number="3">И дыя́ лэ́нгэ дад лэ́нгирэ барэ́ почасту́нки (подарки) рупэ́са, и сувнака́са, и дрогонэ́ барэ́нца, кхэтанэ́ зоралэ́-тынэнгирэ форье́нца дрэ Юдэ́я; а кралипэ́н ёв отдыя́ Иорамоскэ, пал-дова́ со ёв сыс англатуно́.</verse>
				<verse number="4">И тэрдия́ Иора́мо пэ пэ́скирэ-дадэ́скиро кралипэ́н и яця́ зорало́, и мулякирдя́ сарэ́н пэ́скирэ пшалэ́н куртала́са и адя́кэ-паць вари-савэ́н Израилёскирэ тхагарье́ндыр.</verse>
				<verse number="5">Трия́нда дуй бэрша́ сыс Иорамоскэ, ке́ли ёв яця́ крали́са, и охто́ (бидуе́нгиро дэш) бэрш ёв сыс крали́са дро Ерусалимо;</verse>
				<verse number="6">и псирдя́ ёв Израилёскирэ кралье́нгирэ дромэ́са, сыр кэрдя́ Ахавоскиро кхэр – пал-дова́ со Ахавоскири чхай сыс лэ́скири ромны́, – и кэрдя́ ёв налачхэ́с дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ якха́.</verse>
				<verse number="7">Усае́кх на камдя́ Рай Дэвэ́л тэ хасякирэ́л Давидо́скиро кхэр ваш Заве́то, саво́ кэрдя́ Ёв Давидоса, и пал-дова́ со ёв дыя́ лав (обисциндя) тэ дэл лэ́скэ и лэ́скирэ чхавэ́нгэ пэ сарэ́ дывэса́.</verse>
				<verse number="8">Дрэ лэ́скирэ дывэса́ выгия́ Эдо́мо Юда́скирэ зорья́тыр и чхудэ́ ёнэ пэ пэ́стэ крали́с.</verse>
				<verse number="9">И гия́ Иора́мо пэ́скирэ халадэ́нгирэ барыдырэ́нца, и сарэ́ марибны́тка вурдына́ сыс лэ́са; и, уштыи раты́, домардя́ Идумеянэн, савэ́ облынэ трусця́л лэс, и барыдырэ́н пэ марибны́тка вурдына́.</verse>
				<verse number="10">Усае́кх выгия́ Эдо́мо Юда́скирэ зорья́тыр кэ дава́ дывэ́с. Дрэ долэ́-паць дывэса́ выгия́ и Ливна лэ́скирэ зорья́тыр, пал-дова́ со ёв ячкирдя́ Рас-Дэвлэ́с, пэ́скирэ дадэнгирэс Дэвлэ́с.</verse>
				<verse number="11">Адя́кэ-паць вучипэна́ кэрдя́ ёв пэ бэ́рги дрэ Юдэ́я, и залыджия́ дро блэ́ндо Ерусалимо́скирэ манушэ́н, и злыджия Юдэ́я.</verse>
				<verse number="12">И явдя́ кэ ёв тэ лыл Илиястыр пророкостыр, дро саво́ сыс пхэндло́: “Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, тырэ́ дадэ́скирэ-Давидо́скиро Дэвэ́л: пал-дова́, со ту на ги́ян тырэ́ дадэ́скирэ Иосафатоскирэ дромэ́нца, и Юдэя́кирэ-крали́скирэ Асаскирэ дромэ́нца,</verse>
				<verse number="13">а ги́ян Израилёскирэ-кралье́нгирэ дромэ́са и лыджиян дро блэ́ндо Юдэ́я и Ерусалимо́скирэ манушэ́н адя́кэ-паць, сыр залыджия́ манушэ́н дро блэ́ндо Ахавоскиро кхэр; ишчо (инкэ́) и тырэ́ пшалэ́н, тырэ́-дадэ́скиро кхэр, савэ́ фэды́р ту́тыр, ту мулякирдян лэн:</verse>
				<verse number="14">пал-дова́, ґа́да, Рай Дэвэ́л мулякирэ́ла барэ́ марибна́са тырэ́ манушэ́н, и тырэ́ чхавэ́н, и тырэ́ ромне́н, и саро́ тыро́ барвалыпэ́н,</verse>
				<verse number="15">тут кокорэс-барэ́ насвалыпнаса, тырэ́-кужумэнгирэ дукхаса кэ дова́, со явэ́на тэ пэрэ́н яври́ тырэ́ кужума насвалыпнастыр дывэ́с дывэсэ́стыр.”</verse>
				<verse number="16">И ґаздыя́ Рай Дэвэ́л проти Иорамостэ ду́хо (фа́но) Филистимлянэнгиро и Аравитянэнгиро (Арабэнгиро), савэ́ дживдэ́ пашы́л Ефиоплянэндэ;</verse>
				<verse number="17">и ёнэ гинэ́ пэ Юдэ́я, и пынэ́ марибна́са пэ ла́тэ, и заухтылдэ саро́ миштыпэ́н (барвалыпэ́н), саво́ сыс дро крали́скиро кхэр, адя́кэ-паць и лэ́скирэ чхавэ́н, и ромнен лэскирэн; и на яця́пэ лэ́стэ чхавэ́с, апри́ч Охозиёстэ, тыкнэдыршонэс лэ́скирэ чхавэ́ндыр.</verse>
				<verse number="18">И пало́ (после) саро́ дава́ Рай Дэвэ́л дукхадя лэ́скирэ кужума насвалыпнаса, саво́ сыс нашты́ тэ высастякирэс.</verse>
				<verse number="19">Адя́кэ сыс дывэсэ́стыр пэ дывэ́с, а пэ явирэ-бэршэскиро ко́нцо (яго́ро) выпынэ лэ́скирэ кужума насвалыпнастыр лэскирэстыр, и ёв мыя́ дрэ барэ́ мэ́ньки; и мануша́ лэ́скирэ на схачкирдэ́ ваш лэ́скэ лачхэ́-кхандыпнытка (парфуны), сыр кэрдэ́ дава́ ваш лэ́скирэ дадэ́нгэ.</verse>
				<verse number="20">Трия́нда дуй бэрш сыс лэ́скэ, ке́ли ёв яця́ крали́са, и охто́ (бидуе́нгиро дэш) бэрш ёв сыс крали́са дро Ерусалимо, и мыя́ на оброндло, и ґарадэ́ лэс дрэ Давидо́скиро фо́ро, нэ на дрэ кралипнаскирэ коплицы.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="22">
				<verse number="1">И чхудэ́ крали́са Ерусалимо́скирэ мануша́ Охозияс, лэ́скирэ тыкнэдыршонэ чхавэ́с, пэ штэ́то лэ́скиро лэ́стэ, адя́кэ сыр сарэ́н пхурыдыршонэн домардя́ баро́ кэ дар халадыбэ́н, савэ́ сыс Аравитянэнца кэ ста́но (лод), и яця́ крали́са Охозия, Иорамо́скиро чхаво́, саво́ сыс кра́ли пэ Юдэ́я.</verse>
				<verse number="2">Биш тэ дуй бэрш сыс Охозияскэ, ке́ли ёв яця́ крали́са, и екх бэрш ёв сыс крали́са дро Ерусалимо; лав лэ́скирэ-да́киро сыс Гофолия, Амвариёскири чхай.</verse>
				<verse number="3">Ёв адя́кэ-паць псирдя́ Ахавоскирэ-кхэрэ́скирэ дромэ́нца, пал-дова́ со лэ́скири дай дыя́ годы́ лэ́скэ пал би-законо́скирэ рэ́нды.</verse>
				<verse number="4">И кэрдя́ ёв налачхэ́с дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ якха́, адя́кэ-паць сыр кэрдя́ Ахавоскиро кхэр: пал-дова́ со ёв лэ́скэ дэ́лас годы́ пало́ (после) лэ́скирэ-дадэ́скиро мэрибэ́н, пэ хасибэ́н лэ́скэ.</verse>
				<verse number="5">Адя́кэ-паць, кэри пир лэ́нгири годы́, ёв гия́ Иорамоса, Ахавоскирэ-чхавэ́са, Израилёскирэ крали́са, пэ марибэ́н проти Азаилостэ, Сириякирэ крали́стэ, дро Рамо́фо Галаадоскиро. И дукхадэ (раниндлэ) Сирияни Иорамос.</verse>
				<verse number="6">И рисия́ ёв дро Изреелё тэ драбакирэлпэ ранэндыр (франсэндыр), савэ́ кэрдэ́ лэ́скэ дрэ Ра́ма, ке́ли ёв мардя́пэ Азаилоса, Сириякирэ крали́са. И Охозия, Иорамо́скиро чхаво́, пэ Юдэ́я кра́ли, явдя́ тэ дыкхэлпэ Иорамоса, Ахавоскирэ чхавэ́са, дро Изреелё, пал-дова́ со дова́ сыс насвало́.</verse>
				<verse number="7">И Дэвлэ́стыр сыс дава́ пэ мэрибэ́н Охозияскэ, со ёв явдя́ кэ Иора́мо: палдова́ со ёв гия́ проти Ииуёстэ, Намесиёскирэ чхавэ́стэ, савэ́с помакхця Рай Дэвэ́л пэ Ахавоскирэ-кхэрэ́скиро хасибэ́н.</verse>
				<verse number="8">Ке́ли кэрдя́ Ииу́ё сэ́ндо пэ Ахавоскиро кхэр, тэды ёв латхя́ Юдэя́кирэ тхагарье́н и Охозияскирэ-чхавэ́нгирэ-пшалэ́н, савэ́ дынариндлэ́ (служындлэ) Охозияскэ, и мулякирдя́ лэн.</verse>
				<verse number="9">И припхэндя́ ёв тэ родэ́н Охозияс, и лынэ́ лэс, ке́ли ёв гарадыя дрэ Сама́рия, и яндлэ́ лэс кэ Ииу́ё, и замардэ́ лэс, и ґарадэ́ лэс; пал-дова́ со ракирдэ́: ёв сыс Иосафато́скиро чхаво́, саво́ латхя́ Рас-Дэвлэ́с сарэ́ пэ́скирэ илэ́стыр. И на яця́пэ ние́кх дро Охозияскиро кхэр, кон бы могиндя́ тэ явэ́л крали́са.</verse>
				<verse number="10">Пал-дова́ со Гофолия, Охозияскири дай, сыр дыкхця́, со мыя́ ла́киро чхаво́, то уштыя́ и мулякирдя́ саро́ крали́скиро ро́до Юда́скирэ кхэрэ́стыр.</verse>
				<verse number="11">Нэ Иосавеф, крали́скири чхай лыя́ Иоасос, Охозияскирэ чхавэ́с, и чордя лэс крали́скирэ чхавэ́ндыр, савэ́н замарэнас, и гарадя лэс и одоля джувля́, сави́ лэс барьякирдя дрэ шту́ба, кай сыс сутэ́; и адя́кэ Иосаве́ф, Иорамоскирэ-крали́скири чхай, ромны́ рашаскири Иодаёскири, Охозияскири пхэн, гарадя Иоасос Гофолиятыр; и ёй на мулякирдя́ лэс.</verse>
				<verse number="12">И сыс ёв лэ́ндэ, дро Дэвлэ́скиро Кхэр, гарадо́ шов бэрш; Гофолия сыс кралицаса пэ пхув.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="23">
				<verse number="1">Нэ пэ эфта́то бэрш ґаздыя́пэ дро ду́хо Иодаё, и прилыя́ дро кхэтанякирибэн пэ́са шэлэнгирэ барыдырэ́н: Азарияс, Иерохамоскирэ-чхавэ́с, и Исмаилос, Иегохананоскирэ-чхавэ́с, и Азарияс, Оведоскирэ-чхавэ́с, и Маасеяс, Адаиёскирэ-чхавэ́с, и Елишафатос, Зихрискирэ-чхавэ́с.</verse>
				<verse number="2">И ёнэ прогинэ́ пир Юдэ́я, и скэдынэ́ Левитэ́н сарэ́ Юдэя́кирэ форье́ндыр и Израилёскирэ шэралэн пэ стрэ́чы (поколе́нии), и явнэ́ дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="3">И кэрдя́ саро́ скэдыибэ́н заве́то дрэ Дэвлэ́скиро Кхэр (Кхангири́) крали́са, и пхэндя́ лэ́нгэ Иодаё: “Ѓа́да, крали́скирэ чхавэ́скэ трэй тэ явэ́л крали́са, сыр ракирдя́ Рай Дэвэ́л пал Давидо́скирэ чхавэ́ндэ.</verse>
				<verse number="4">Ѓа́да, со тумэ́нгэ трэй тэ кэрэ́н: три́то паш тумэ́ндыр, савэ́ явэ́на дро са́вато (суботонэ), рашандыр и Левитэндыр, явэ́на ракхибна́рья пашы́л проги,</verse>
				<verse number="5">и три́то паш пашы́л крали́скиро кхэр, и три́то паш пашы́л Иесодоскири по́рта; а сарэ́ мануша́ пэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ Кхэрэскирэ грэды (дворы).</verse>
				<verse number="6">И нико́н мэк тэ на заджа́л дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, апри́ч рашандэ и Левитэндэ бутярнэндэ. Ёнэ могинэ́на тэ заджа́н, пал-дова́ со исын высвэнцындлэ; сарэ́ мануша́ мэк тэ тэрдён пэ ракхибэн Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро.</verse>
				<verse number="7">И мэк Леви́ты тэ тэрдён трусця́л (кругом) крали́стэ сарэ́ ригэ́ндыр, кажно пэ́скирэ мардытконэ́са дро пэ́скиро васт, и кон явэ́ла тэ заджа́л дрэ Кхангири́, мэк тэ явэ́л мулякирдо. И явэ́н тумэ́ пашы́л крали́стэ, ке́ли ёв явэ́ла тэ заджа́л и тэ выджа́л.”</verse>
				<verse number="8">И кэрдэ́ Леви́ты и сарэ́ Юды, со припхэндя́ Иодаё раша́й, и лынэ́ кажно пэ́скирэ манушэ́н, савэ́ явэ́на дро са́вато и савэ́ уджана дро са́вато; пал-дова́ со на отмэкця́ раша́й Иодаё манушэ́н, савэ́ парудэпэ.</verse>
				<verse number="9">И роздыя Иодаё раша́й шэлэнгирэ барыдырэ́нгэ чхурдыибнытка бустя́ (коп΄и) и тыкнэ́ и барэ́ шчы́ты Давидо́скирэ крали́скирэ, савэ́ сыс дрэ Дэвлэ́скиро Кхэр.</verse>
				<verse number="10">И чхудэ́ сарэ́ мануша́ сваконэс (кажнонэс) лэ́скирэ мардытконэса дро лэ́скиро васт, чачэ́-кхангирья́кирэ рига́тыр кэ зэ́рво (ле́во) кхангирья́кири риг, пашы́л алтаре и пашы́л Кхэр трусця́л крали́стэ.</verse>
				<verse number="11">И вылыджинэ́ кралискирэс чхавэ́с, и чхудэ́ пэ лэ́стэ вя́нка, и гожыпэна и чхудэ́ лэс крали́са; и помакхнэ лэс Иодаё и лэ́скирэ чхавэ́, и пхэндлэ́: “Мэк тэ дживэ́л кра́ли!”</verse>
				<verse number="12">И шундя́ Гофолия манушэ́нгири зан (глос), савэ́ праста́ндынэ и ракирдэ́ пал крали́стэ, и выгия́ кэ мануша́ дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр,</verse>
				<verse number="13">И ке́ли дыкхця́, и, акэ со: сыс тэрдо́ кра́ли пэ пэ́скиро вучипэ́н пашы́л загиибэ́н, и тхага́рья, и ро́ги (трубы) пашы́л крали́стэ, и сарэ́ мануша́ пхувья́кирэ радынэ́напэ, и башавэна рогэ́нца, и мануша́, савэ́ баганас багаибнытконэ струментэнца и савэ́ сыс лачхэ́ тэ шарэ́н. И роскустя Гофолия пэ́скирэ и́ди, и задыя го́дла: “Зракирибэ́н! Зракирибэ́н!”</verse>
				<verse number="14">И выкхардя Иодаё, раша́й, шэлэнгирэ барыдырэ́н, савэ́ сыс барыдыра́ пэ халадэ́ндэ, и пхэндя́ лэ́нгэ: “Лыджа́н ла яври́, и, кон джа́ла пал ла́тэ, мэк тэ мулякирэ́н куртала́са.” Пал-дова́ со раша́й пхэндя́: “На мулякирэ́н ла дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр.”</verse>
				<verse number="15">И дынэ́ ла́кэ штэ́то, и, ке́ли ёй явдя́ кэ загиибэ́н дрэ грэнгири по́рта крали́скирэ-кхэрэ́скири, одо́й мулякирдэ́ ла.</verse>
				<verse number="16">И кэрдя́ Иодаё заве́то машки́р пэ́стэ, и машки́р сарэ́ манушэ́ндэ, и крали́стэ, соб (кай) тэ явэ́н ёнэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ мануша́.</verse>
				<verse number="17">И гинэ́ сарэ́ мануша́ пэ мангипнытко штэ́то Ваалоскиро, и роспхагирдэ́ лэс, и алта́ри лэ́скирэ, и лэ́скирэ вычхиндлэ́ муя́ пхагирдэ́: и Матфанос, жрецос Ваалоскирэс мулякирдэ́ анги́л алта́ри.</verse>
				<verse number="18">И допатяндыя Иодаё Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ Кхэрэскирэ рэ́нды рашангэ и Левитэ́нгэ, сыр лэн росчхудя́ пир бутя́ Дави́до дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, тэ ґаздэ́н цэ́ло схачкирибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, сыр исын зачхиндло́ дро Мойза́скиро Зако́но, радыма́са и багаибнаса, пир Давидо́скиро упхэныбэ́н.</verse>
				<verse number="19">И чхудя́ ёв ракхибнарье́н пашы́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ Кхэрэ́скири по́рта, соб (кай) на могиндя́ тэ заджа́л ние́кх нажужо пир вари-со.</verse>
				<verse number="20">И лыя́ Иодаё шэлэнгирэ барыдырэ́н, и барэ́ ран, и барыдырэ́н пэ манушэ́ндэ, и сарэ́ пхувья́кирэ манушэ́н, и пролыджия крали́с Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ Кхэрэскир, и прогинэ́ пирда́л упратуны по́рта дро крали́скиро Кхэр, и чхудэ́ тэ бэшэ́л крали́с пэ крали́скиро троно.</verse>
				<verse number="21">И радындлэпэ сарэ́ мануша́ пэ пхув, и фо́ро яця́ штыл. А Гофолия замардэ́ куртала́са.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="24">
				<verse number="1">Эфта́ бэрш сыс Иоасоскэ, ке́ли ёв яця́ крали́са, и штардэша́ бэрш ёв сыс крали́са дро Ерусалимо, лав лэ́скирэ да́киро сыс Цывья, Вирсавиятыр.</verse>
				<verse number="2">И кэрдя́ Иоа́со лачхэ́с дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ якха́ дрэ сарэ́ дывэса́, сыр сыс раша́й Иодаё.</verse>
				<verse number="3">И лыя́ лэ́скэ Иодаё дуе́н ромне́н, и лэ́стэ сыс лэ́ндыр чхавэ́ и чхая́.</verse>
				<verse number="4">И пало́ дава́ (после) явдя́ пэ ило́ Иоасоскэ тэ нэвякирэл Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр;</verse>
				<verse number="5">и скэдыя́ ёв раша́н и Левитэ́н, и пхэндя́ лэ́нгэ: “Джа́н пир Юдэя́кирэ фо́рья, и скэдэ́н сарэ́ндыр Израильтянэндыр руп тэ кэрэ́н ремо́нто пэ тумарэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр бэрш бэршэстыр, и сыгнякирэн дро дава́ рэ́ндо.” Нэ на сыгнякирдэ Леви́ты ваш подрикирибэ́н.</verse>
				<verse number="6">И кхардя́ кра́ли Иодаёс, лэ́нгирэ шэралэс, и пхэндя́ лэ́скэ: “Со́скэ ту на трэбинэса Левитэндыр, соб (кай) ёнэ тэ янэ́н Юдэя́тыр и Ерусалимо́стыр дыибэ́н, саво́ чхудя́ Мо́йза, Дэвлэ́скиро писха́ри, и скэдыибэ́н Израильёскиро ваш скэдыибна́скири ски́ния?</verse>
				<verse number="7">Пал-дова́ со нажужы Гофолия и ла́кирэ чхавэ́ роспхагирдэ́ (росчордэ) Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, и саро́, со сыс обсвэнцындло ваш Дэвлэ́скиро Кхэр, сыс дрэ буты́ ваш Ваалы.</verse>
				<verse number="8">И припхэндя́ кра́ли, и кэрдэ́ екх мохто́ (яшчыко), и чхудэ́ лэс пашы́л загиибэ́н дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр яврял.</verse>
				<verse number="9">И дыя́ тэ джинэ́н Иодаё пир Юдэ́я и Ерусалимо, соб (кай) тэ янэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ дыибэ́н, саво́ чхудя́ Мо́йза, Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро писха́ри пэ Израильтянэндэ пэ чхучи́ пхув.</verse>
				<verse number="10">И обрадындлэпэ сарэ́ барыдыра́ и сарэ́ мануша́, и яндлэ́ и чхудэ́ дро мохто́, пака ёв яця́ пхэрдо́.</verse>
				<verse number="11">Дрэ долэ́ дывэса́, ке́ли янэ́на мохто́ (яшчыко) кэ кральенгирэ барыдыра́ пирда́л Левитэндэ, и ке́ли ёнэ дыкхнэ́, со сыс бут руп, то явэ́лас крали́скиро зачхиныбнари и допатякирдо англатунэ́ рашастыр, и ёнэ вычхувэнас мохтостыр; и отлыджанас лэс и чхувэ́нас лэс пэ пэ́скиро штэ́то. Адя́кэ кэрдэ́ ёнэ дывэ́с дро дывэ́с, и скэдынэ́ древа́н бут руп.</verse>
				<verse number="12">И отдэнас лэс кра́ли и Иодаё манушэ́нгэ, савэ́ дыкхнэ́ пал бутя́ пир Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, и ёнэ прилэнас манушэ́н, савэ́ бара́ чингирдэ и кхэра́-кэрибнаскирэн (плотникэн) тэ нэвякирэн Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, адя́кэ-паць фаурнарье́н (кузнецэн) и манушэ́н, савэ́ кэрдэ́ буты́ харкомаса (медяса) тэ зорьякирэн Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр.</verse>
				<verse number="13">И кэрдэ́ буты́ мануша́, и кэрдэ́ ремо́нто лэ́нгирэ васта́; и кэрдэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр адя́кэ, сыр лэ́скэ трэиндя́ тэ явэ́л, и зоралякирдэ лэс.</verse>
				<verse number="14">И сыр кэрдэ́ ёнэ саро́, то ёнэ отдынэ́ крали́скэ и Иодаёскэ руп, саво́ яця́пэ. И кэрдэ́ лэ́стыр кхорэ́ (сасу́ды) ваш Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, кхорэ́ тэ дынаринэ́н и цэ́ло схачкирибэ́н, тахтая́ и яви́р кхорэ́ сувнакунэ́ и рупувэ́. И янэ́нас цэ́ло схачкирибэ́н дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр кажно мо́ло дрэ сарэ́ Иодаёскирэ дывэса́.</verse>
				<verse number="15">И пхурия Иодаё, чалыя дывэсэнца дро джиибэ́н, и мыя́: шэл трия́нда бэрш сыс лэ́скэ, ке́ли ёв мыя́.</verse>
				<verse number="16">И гарадэ́ лэс дро Давидо́скиро фо́ро, пал-дова́ со ёв кэрдя́ лачхипэ́н дрэ Израилё и ваш Дэвлэ́скэ, и ваш Лэ́скиро кхэр.</verse>
				<verse number="17">Нэ пало́ (после) Иодаёскиро мэрибэ́н, явнэ́ Юдэя́кирэ тхага́рья и поклониндлэпэ крали́скэ, и тэды кра́ли лыя́ тэ кандэл лэн.</verse>
				<verse number="18">И ёнэ ячкирдэ́ пэ́скирэ-дадэ́нгиро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, Дэвлэ́скиро Кхэр, и лынэ́ тэ дэн паты́в вэшэнгэ, савэ́ сыс свэ́нта, и идолэ́нгэ, и сыс холы́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири пэ Юдэ́я и Ерусалимо пал дая́ лэ́нгири банг.</verse>
				<verse number="19">И Ёв бичхадя́ кэ ёнэ пророкэ́н, соб (кай) ёнэ тэ рискирэ́н палэ кэ Ёв, и ёнэ досыкавэнас лэ́нгэ, нэ одолэ́ на шундлэ́.</verse>
				<verse number="20">И Дэвлэ́скиро Ду́хо (Фа́но) гия́ тэлэ́ пэ Захариястэ, Иодаёскирэ чхавэ́стэ, рашастэ, и ёв тэрдия́ пэ вучипэ́н анги́л манушэ́ндэ, и пхэндя́ лэ́нгэ: “Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: ‘Ваш со тумэ́ пириуштавэна упхэныбэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро? На явэ́ла бахт тумэ́нгэ; и сыр тумэ́ ячкирдэ́ Рас-Дэвлэ́с, то адя́кэ и Ёв ячкирэ́ла тумэн.’”</verse>
				<verse number="21">И зракирдэпэ проти лэ́стэ, и мардэ́ лэс барэ́нца, пир крали́скиро упхэныбэ́н, пэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири Кхэрэ́скири грэ́да (дво́ро).</verse>
				<verse number="22">И на пририпирдя кра́ли Иоа́со лачхипэ́н, саво́ кэрдя́ лэ́скэ Иодаё, лэ́скиро дад, и замардя́ лэ́скирэ чхавэ́с. И ёв, ке́ли мэрэлас, то ракирдя́: “Мэк тэ дыкхэ́л Рай Дэвэ́л и мэк тэ отплэскирэл палэ!”</verse>
				<verse number="23">И, сыр прогия́ бэрш, выгинэ́ проти лэ́стэ Сириякирэ халадэ́, и загинэ́ пэ Юдэ́я и дро Ерусалимо, и вымардэ сарэ́н тхагарье́н манушэнгирэн; и саро́ дорэсыбэ́н, саво́ лынэ́ лэ́ндыр, отбичхадэ кэ кра́ли дро Дама́ско.</verse>
				<verse number="24">Мэк и ёнэ на́бут манушэ́н сыс машки́р Сириякирэ халадэ́ндэ, нэ Рай Дэвэ́л отдыя́ дрэ лэ́нгирэ васта́ древа́н нисметно зор пал дава́, со ячкирдэ́ ёнэ Рас-Дэвлэ́с, дадэнги́рэ Дэвлэ́с. И пэ Иоасостэ кэрдэ́ ёнэ сэ́ндо.</verse>
				<verse number="25">И ке́ли ёнэ гинэ́ пэ́скэ лэ́стыр, ячкири лэс дрэ пхаро́ насвалыпэн, тэды счхудэ проти лэ́стэ зракирибэ́н лэ́скирэ писха́рья, пал рат Иодаёскирэ-чхавэ́скиро, рашаскиро, и замардэ́ лэс пэ лэ́скиро чхуибэ́н, и ёв мыя́. И гарадэ́ лэс дрэ Давидо́скиро фо́ро, нэ на гарадэ́ лэс дрэ крали́скирэ коплицы.</verse>
				<verse number="26">Мануша́, савэ́ зракирдэпэ проти лэ́стэ сыс: Завадо, Шимеафакирэ-Амонитянкакиро чхаво́, и Иегозавадо, Шимрифакирэ-Моавитянкакиро чхаво́.</verse>
				<verse number="27">Пал лэ́скирэ чхавэ́ндэ, и пал бут ангилпхэныбэна проти лэ́стэ, и пал пхари́ буты́, со ёв лыя́ пэ пэ́стэ, сыр кэрдэ́ буты́ (ремо́нто) пэ Дэвлэ́скиро Кхэр, исын зачхиндло́ дрэ кралье́нгири лылвари́. И яця́ крали́са Ама́сия, лэ́скиро чхаво́, пэ штэ́то лэ́скиро.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="25">
				<verse number="1">Биш тэ пандж бэрш сыс Амасияскэ, ке́ли ёв яця́ крали́са и биш тэ еня́ бэрш ёв сыс крали́са дро Ерусалимо; лав лэ́скирэ да́киро сыс Иегоаадань Ерусалимо́стыр.</verse>
				<verse number="2">И кэрдя́ ёв лачхэ́с дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ якха́, нэ на сарэ́ илэ́стыр.</verse>
				<verse number="3">Ке́ли яця́ зорало́ пал лэ́стэ кралипэ́н, тэды ёв мулякирдя́ пэскирэн писхарье́н, савэ́ замардэ́ крали́с, лэ́скирэ дадэ́с.</verse>
				<verse number="4">Нэ лэнгирэн чхавэ́н на мулякирдя́, адя́кэ сыр исын чхиндло́ дро Зако́но, дрэ Мойзаскири лылвари́, кай припхэндя́ Рай Дэвэ́л, ракири́: “Нашты́ тэ мулякирэ́н дадэн пал чхавэ́ндэ, и чхавэ́н нашты́ тэ мулякирэ́н пал дадэндэ; нэ кажно (сва́ко) пал пэ́скиро грэ́хо исын банго́ (мусинэла) тэ мэрэ́л.”</verse>
				<verse number="5">И скэдыя́ Ама́сия Юдэе́нгирэн, и чхудя́ лэн пир стрэ́чы (поколе́нии) тэл зор тысёнцэнгирэ-барыдырэнгири и шэлэнгирэ-барыдырэнгири, сарэ́н Юдэе́н и Вениаминянэн; и пиригиндя лэн бишэ́ бэршэ́ндыр и буты́р, и латхя́ (ластя) лэ́ндыр трин шэла́ тысёнцы манушэ́н фэдыршонэн, савэ́ псирдэ́ пэ марибэ́н, савэ́ рикирдэ чхурдыпнытко буст (коп΄ё) и шчы́то.</verse>
				<verse number="6">И ишчо (инкэ́) ёв лыя́ Израильтянэндыр шэл тысёнцы муршканэн халадэ́н пал шэл тала́нты руп.</verse>
				<verse number="7">Нэ явдя́ кэ ёв Дэвлы́тко ману́ш и пхэндя́: “Кра́лё! Мэк тэ на джа́н ту́са Израилёскирэ халадэ́; пал-дова́ со Рай Дэвэ́л нанэ Израильтянэнца, сарэ́ Ефремо́скирэ чхавэ́нца.</verse>
				<verse number="8">Нэ ту джа́ екхджино́, кэр рэ́ндо, муршканэ́с марпэ пэ марибэ́н. А пэ яви́р (явирчанэс) тут Дэвэ́л равэла тэлэ́ анги́л муй вэргоскиро; пал-дова́ со исын зор Дэвлэ́стэ тэ подрикирэ́л и тэ равэл тэлэ́.”</verse>
				<verse number="9">И пхэндя́ Ама́сия Дэвлэ́скирэ манушэ́скэ: “Со тэ кэра́в шэлэ талантэнца, савэ́ мэ отдыём Израилёскирэ халадэнгэ?” И пхэндя́ Дэвлэ́скирэ ману́ш: “Сашты тэ явэ́л (могинэ́ла) Рай Дэвэ́л тэ дэл ту́кэ буты́р далэ́стыр.”</verse>
				<verse number="10">И росчхудя́ пир рига́ лэн Ама́сия, – халадэ́н, савэ́ явнэ́ кэ ёв Ефремо́скирэ пхувья́тыр, – соб (кай) ёнэ тэ джа́н пэ пэ́скиро штэ́то. И захачи́я зоралэ́с лэ́нгири холы́ пэ Юдэ́я, и ёнэ гинэ́ палэ дрэ пэ́скиро штэ́то, дрэ яг холякири.</verse>
				<verse number="11">А Ама́сия лыя́ пэс дрэ васта́, и лыджия́ пэ́скирэ манушэ́н, и гия́ пэ Лондо до́ло, и домардя́ Сеироскирэ чхавэ́н дэш тысёнцы;</verse>
				<verse number="12">и дэш тысёнцы джидэн лынэ́ Юда́скирэ чхавэ́ дро пле́но; и яндлэ́ лэн пэ бэрга́киро вучипэ́н, и чхурдынэ́ тэлэ лэн бэргакирэ вучипна́стыр, и сарэ́ ёнэ розмардэпэ кэ екх.</verse>
				<verse number="13">Халадэ́, савэ́н Ама́сия отбичхадя палэ, соб (кай) ёнэ тэ на джа́н лэ́са пэ марибэ́н, розгинэпэ пир Юдэя́кирэ фо́рья, Самариятыр кэ Вефороно; и пиримардэ лэ́ндыр трин тысёнцы, и скэдынэ́ древа́н бут дорэсыбэ́н.</verse>
				<verse number="14">Ама́сия, сыр явдя́ пало́ (после) Идумеянэнгиро мулякирибэн, то яндя́ Сеироскирэ чхавэ́нгирэ дэвлорэ́, и чхудя́ лэн пэ́стэ дэвлорэнца, и анги́л лэ́ндэ клониндяпэ, и лэ́нгэ кадиндя.</verse>
				<verse number="15">И захачи́я холы́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири пэ Амасиястэ, и бичхадя́ Ёв кэ ёв пророко́с, и одова́ пхэндя́ лэ́скэ: “Со́скэ ту прастаса кэ дэвлорэ́, далэ́-манушэ́нгирэ, савэ́ на зракхнэ́ пэскирэн манушэ́н тырэ́ вастэ́стыр?”</verse>
				<verse number="16">Ке́ли ёв ракирдя́ лэ́скэ, о кра́ли отпхэндя́: “Нау́што крали́скирэ юнкароса (советникоса) чхудэ́ тут? Пирияч, соб (кай) тэ на мулякирэ́н тут.” И пирияця́ проро́ко, пхэни́: “Джинав, со скэдыяпэ Дэвэ́л тэ хасякирэ́л тут, пал-дова́ со ту кэрдя́н дава́ и на шунэса миро радиныбэн.”</verse>
				<verse number="17">И ке́ли дорэсця́ годы́ Ама́сия, Юдэя́киро кра́ли, и бичхадя́ кэ Иоа́со, Иоахазоскиро чхаво́, Ииуёскирэ чхавэ́с, Израилёскиро кра́ли, тэ пхэнэ́л: “Выджа, дыкхасапэ муй кэ муй.”</verse>
				<verse number="18">И бичхадя́ Иоа́со, Израилёскиро кра́ли, кэ Ама́сия, Юдэя́киро кра́ли, тэ пхэнэ́л: “Тёрно (жылто хру́сто сувье́нца), саво́ сыс пэ Лива́но, бичхадя́ кэ кедро, саво́ сыс пэ Лива́но, тэ пхэнэ́л. Отдэ́ пэ́скирэ чха палоро́м пал мирэ́ чхавэ́стэ.” Нэ гинэ пашыл буса (дика) рискирибна́скирэ мурдала́ (звери), савэ́ сыс пэ Лива́но, и штакурдэ (стопчындлэ) дава́ тёрно.</verse>
				<verse number="19">Ту ракирэ́са: Ѓа́да, мэ домардём Идумеянэн, – и ґаздыя́пэ тыро́ ило́ кэ шарибэ́н пэс. Бэш фэды́р пэ́скэ кхэрэ́. Кэ со ту́кэ тэ рэсэс дро дарано рэ́ндо? Хасёса ту и Юдэя́кирэ ту́са.”</verse>
				<verse number="20">Нэ на кандыя́ лэс Ама́сия, адя́кэ сыр Дэвлэ́стыр сыс дава́, соб (кай) тэ отдэ́н лэн дрэ Иоасоскирэ васта́, пал-дова́, со лынэ́ тэ родэ́н годыпэ́н Идумеякирэ дэвлорэндыр.</verse>
				<verse number="21">И выгия́ Иоа́со, Израилёскиро кра́ли и дыкхнэпэ ёнэ муй кэ муй, ёв и Ама́сия, Юдэя́киро кра́ли, дро Вефсамисо Юдэя́киро.</verse>
				<verse number="22">И розмардэ Израильтя́ни Юдэякирэн манушэ́н, и рознашнэпэ кажно (сва́ко) дрэ пэ́скири ша́тра.</verse>
				<verse number="23">И Амасияс, Юдэя́кирэ крали́с, Иоасоскирэ чхавэ́с, Иоахазоскирэ чхавэ́с, заухтылдя Иоа́со, Израилёскиро кра́ли, дро Вефсамисо, и яндя́ лэс дро Ерусалимо, и роспхагирдя́ Ерусалимо́скири ва́нта Ефремо́скирэ портатыр кэ вэнглоскири по́рта, пэ штаршэла́ куня́;</verse>
				<verse number="24">И лыя́ саро́ сувнака́й, и руп, и сарэ́ кхорэ́ (сасу́ды), савэ́ сыс дрэ Дэвлэ́скиро Кхэр пашы́л Овед-Эдо́мо, и крали́скирэ-кхэрэ́скиро барвалыпэ́н, и сымадытконэн (заложникэн), и рисия́ дрэ Сама́рия.</verse>
				<verse number="25">И дживдя́ Ама́сия, Иоасоскиро чхаво́, Юдэя́киро кра́ли, пало́ (после) Иоасоскиро мэрибэ́н, Иоахазоскирэ-чхавэ́скиро, Израилёскирэ-крали́скиро, дэшупандж бэрш.</verse>
				<verse number="26">Яви́р рэ́нды Амасияскирэ, англатунэ́ и палатунэ́ (последня), исын зачхиндлэ́ дрэ Юдэе́нгирэ и Израилёскирэ-кралье́нгири лылвари́.</verse>
				<verse number="27">И пало́ (после) долэ́ дывэса́, сыр Ама́сия отгия́ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, счхудэ проти лэ́стэ зракирибэ́н, дро Ерусалимо, и ёв наштя дрэ Лахисо. И бичхадэ́ пал лэ́стэ дрэ Лахисо, и мулякирдэ́ лэс одо́й.</verse>
				<verse number="28">И яндлэ́ лэс пэ грэ́ндэ, и ґарадэ́ лэс дадэ́нца лэскирэнца дрэ Юда́скиро фо́ро.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="26">
				<verse number="1">И лынэ́ сарэ́ Юдэя́кирэ мануша́ Озияс, савэ́скэ сыс дэшушов бэрш, и чхудэ́ лэс крали́са пэ лэ́скирэ-дадэ́скиро Амасияскиро штэ́то.</verse>
				<verse number="2">Ёв кэрдя́ Елафо и отдыя́ лэс Юдэ́нгэ, пало́ дова́ (после), сыр пасия́ кра́ли ве́чнэс пэ́скирэ дадэ́нца.</verse>
				<verse number="3">Дэшушов бэрш сыс Озияскэ, сыр яця́ ёв крали́са, и пандждэша́ дуй бэрш ёв сыс крали́са пэ Ерусалимо; лав лэ́скирэ-да́киро сыс Иехолия́, Ерусалимо́стыр.</verse>
				<verse number="4">И кэрдя́ ёв лачхэ́с дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ якха́ адя́кэ-паць, сыр кэрдя́ Ама́сия, лэ́скиро дад;</verse>
				<verse number="5">И рисёлас годя́са ёв кэ Дэвэ́л дрэ Захарияскирэ дывэса́, саво́ сыклякирдя́ пал Дэвлэ́скири дар; и дрэ долэ́ дывэса́, ке́ли ёв рисёлас годя́са кэ Рай Дэвэ́л, то помогиндя лэ́скэ Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="6">И ёв выгия́, и мардя́пэ Филистимлянэнца, и роспхагирдя́ Гефоскирэ ва́нты, ва́нты дрэ Иавне́я, ва́нты дрэ Азото; и кэрдя́ фо́рья дрэ Азотоскири округа и Филистимлянэндэ.</verse>
				<verse number="7">И помогиндя лэ́скэ Дэвэ́л проти Филистимлянэндэ и проти Аравитянэндэ, савэ́ дживдэ́ дро Гур-Ваало, и проти Меунитянэндэ;</verse>
				<verse number="8">И дэ́нас Амонитяни дань Озияскэ, и догия́ лэ́скиро лав кэ Египто́скири риг; пал-дова́ со ёв сыс древа́н зорало́.</verse>
				<verse number="9">И кэрдя́ Ози́я вучардя (башни) дро Ерусалимо пэ вэнглытко по́рта и пэ долоскири по́рта и пэ вэнгло, и зоралякирдя лэн.</verse>
				<verse number="10">И кэрдя́ ёв туры пэ чхучи́ пхув (пушча) и ґанадя бут вэндариня (водоё΄мы), пал-дова́ со лэ́стэ сыс бут кхэри́тка мурдала́, и пэ тэлатунэ́ пхувья́, и пэ лошчыны, и пхувья́кирэ бутярнэн и садовникэн (барьякирэ́н) пэ бэ́рги и пэ Кармило; пал-дова́ со ёв камдя́, соб (кай) тэ обкэрэн пхув.</verse>
				<verse number="11">Сыс Озиястэ и халадэ́, савэ́ выджа́нас пэ марибэ́н отрядэнца, пир лэ́нгиро чысло (гин) дрэ чхиныбэ́н дрэ пиричхиныбэн, саво́ сыс чхудо вастэ́са Иеиэлоскирэса чхиныбнариса (писарё΄са) и Маасеяскирэ дыкхибнариса (надзирателё΄са), тэл васт Хананияскиро, екхэ кралье́нгирэндыр рас пэ халадэ́ндэ.</verse>
				<verse number="12">Сарэ́н манушэнгирэн шэралэн пэ стрэ́чы (поколе́нии), муршканэ́ халадэ́н, сыс дуй тысёнцы шовшэла́,</verse>
				<verse number="13">и тэл васт лэ́нгирэ халадэ́нгирэ-зорьякиро сыс трин шэла́ эфта́ тысёнцы панджшэла́, савэ́ выгинэ́ пэ марибэ́н муршканэ́ халадэнца, тэ дэн васт крали́скэ проти вэргостэ.</verse>
				<verse number="14">И скэдыя́ ваш лэ́нгэ Ози́я, ваш сарэ́ халадэнгэ, шчы́ты, и чхурдыпнытка бустя́ (коп΄и) и шлёмы, и латы, и луки, и прашчы тэ чхурдэ́н бара́.</verse>
				<verse number="15">И кэрдя́ ёв дро Ерусалимо годэс-придуминдлэ машыны, соб (кай) ёнэ тэ явэ́н пэ туры и пэ вэ́нглы тэ чхурдэ́н марибны́тка бустя́ (стре́лы) и барэ́ бара́. И розлыджияпэ лэ́скиро лав дур; пал-дова́ со ёв дивнэс дурьякирдя пэс, и кэрдя́пэ зорало́.</verse>
				<verse number="16">Нэ ке́ли ёв кэрдя́пэ зорало́, то запхутия лэ́скиро ило́ пэ лэ́скиро хасибэ́н, и ёв кэрдя́пэ злыдариса анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, Дэвлэ́стэ пэскирэстэ; пал-дова́ со ёв загия́ дрэ Кхангири́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири, соб (кай) тэ хачкирэл фимиа́мо пэ алта́рё кадиласа.</verse>
				<verse number="17">И гия́ пал лэ́стэ Аза́рия, раша́й, и лэ́са охтодэша́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ рашая́, фэдыршонэн манушэ́н.</verse>
				<verse number="18">И ґаздынэ́пэ проти Озиястэ, крали́стэ, и пхэндлэ́ лэ́скэ: “На ту́кэ, Охо́зие, тэ кадинэс Ра́скэ-Дэвлэ́скэ; дава́ рэ́ндо исын раша́нгиро, Аароно́скирэ-чхавэ́нгиро, савэ́ исын высвэнцындлэ тэ кадинэн; выджа свэнтонэ́ штэто́стыр, пал-дова́ со ту кэрдя́н на пир Зако́но, и дава́ на явэ́ла ту́кэ дрэ паты́в Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="19">И розхолясыя Ози́я, – а дрэ васт лэ́стэ сыс кадила тэ тхувлякирэл, и, ке́ли ёв холя́сыя, то прока́за явдя́ пэ лэ́скиро чэкат, анги́л муй раша́нгиро, дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, пашы́л алта́рё кадилытко.</verse>
				<verse number="20">И подыкхця́ пэ лэ́стэ Аза́рия, англатуно́ раша́й, и сарэ́ рашая́; и ґа́да, сыс лэ́стэ прока́за пэ лэ́скиро чэкат. И зачхудэ лэс тэ выджа́л одотхы́р, нэ и кокоро́ ёв лыя́ сыгэды́р тэ джал криг, адя́кэ сыр дукхадя лэс Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="21">И сыс кра́ли Ози́я насвало́ проказаса кэ пэ́скирэ-мэрибнаскиро дывэ́с, и дживдя́ дро особно кхэр, и одлыно сыс Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ Кхэрэскир. А Иоафамо, лэ́скиро чхаво́, сыс барыдырэ́са пэ крали́скиро кхэр и хулаиндя манушэ́нца пэ пхув.</verse>
				<verse number="22">Яви́р Озияскирэ рэ́нды, англатунэ́ и палатунэ́ (последня), зачхиндя́ Исаё, Амососкиро чхаво́, проро́ко.</verse>
				<verse number="23">И пасия́ Ози́я пэ́скирэ дадэ́нца, и ґарадэ́ лэс дадэ́нца лэскирэнца пэ фэ́лда кралье́нгири дрэ коплицы; пал-дова́ со ракирдэ́: ёв исын насвало́ проказаса. И яця́ крали́са Иоафамо, лэ́скиро чхаво́, пэ штэ́то лэ́скиро.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="27">
				<verse number="1">Биш тэ пандж бэрш сыс Иоафамоскэ, ке́ли ёв яця́ крали́са, и дэшушов бэрш ёв сыс крали́са дро Ерусалимо; лав лэ́скирэ-да́киро сыс Иеруша́, Садокоскири чхай.</verse>
				<verse number="2">И кэрдя́ ёв лачхэ́с дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ якха́ адя́кэ-паць, сыр кэрдя́ Ози́я, лэ́скиро дад; екх со ёв на загия́ дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири Кхангири́; нэ и мануша́ на мэкнэ́ тэ кэрэ́н грэ́хи.</verse>
				<verse number="3">Ёв кэрдя́ упратуны по́рта дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, и бут со кэрдя́ пэ Офелоскири ва́нта;</verse>
				<verse number="4">И фо́рья кэрдя́ ёв пэ Юдэякири бэ́рга, и дрэ вэша́ кэрдя́ тва́рдыми/диза́ (кре́пости) и вучардя (башни).</verse>
				<verse number="5">Ёв мардя́пэ Амонитянэнгирэ крали́са и пиризорьякирдя лэн; и дынэ́ лэ́скэ Амонитяни дрэ дова́ бэрш шэл тала́нты руп и дэш тысёнцы коры парно́ гив и дэш тысёнцы ґэрсто (ячме́нё). Дава́ дынэ́ лэ́скэ Амонитяни ада́кицы, и пэ яви́р бэрш и пэ три́то.</verse>
				<verse number="6">Адя́кэ зорало́ сыс Иоафамо, пал-дова́ со кэрдя́ ёв пэ́скирэ дрома́ дро джиибэ́н анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, пэ́скирэ Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="7">Яви́р Иоафамоскирэ рэ́нды, и сарэ́ лэ́скирэ марибэна, и сыр ёв хулаиндя, исын зачхиндлэ́ дрэ Израилёскирэ и Юдэя́кирэ-кралье́нгири лылвари́.</verse>
				<verse number="8">Биш тэ пандж бэрш сыс лэ́скэ, ке́ли ёв яця́ крали́са, и дэшушов бэрш ёв сыс крали́са дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="9">И пасия́ ве́чнэс Иоафамо пэ́скирэ дадэ́нца, и ґарадэ́ лэс дрэ Давидо́скиро фо́ро. И яця́ крали́са Аха́зо, лэ́скиро чхаво́, пэ штэ́то лэ́скиро.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="28">
				<verse number="1">Биш бэрш сыс Ахазоскэ, ке́ли ёв яця́ крали́са, и дэшушов бэрш ёв сыс крали́са дро Ерусалимо; и ёв на кэрдя́ лачхэ́с дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ якха́, сыр кэрдя́ Дави́до, лэ́скиро дад;</verse>
				<verse number="2">Ёв гия́ Израилёскирэ-кралье́нгирэ дромэ́нца и адя́кэ-паць кэрдя́ вычхудэ́ статулы Ваалоскэ;</verse>
				<verse number="3">и ёв хачкирдя́ дро́га смо́лы пэ Еномоскирэ-чхавэ́нгиро до́ло, и пролыджия пэ́скирэ чхавэ́н пирда́л яг, подрикири манушэ́нгирэ магирипэна, савэ́н вытрадыя́ Рай Дэвэ́л анги́л Израилёскирэ-чхавэ́нгиро муй.</verse>
				<verse number="4">И янэлас ёв свэ́нта дыибэна́ и хачкирдя́ дро́га смо́лы пэ вучипэна́, и пэ бэ́рги, и тэл кажно ґэнсто кашт.</verse>
				<verse number="5">И отдыя́ лэс Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л лэ́скиро, дрэ Сириянэнгирэ-крали́скирэ васта́, и ёнэ мулякирэндэ лэс, и лынэ́ лэ́стэ древа́н бут пленонэн, и лыджинэ́ лэн дро Дама́ско. Адя́кэ-паць и дрэ Израилёскирэ-крали́скиро васт сыс отдыно́ ёв, и одова́ домардя́ лэ́стэ древа́н бут манушэ́н.</verse>
				<verse number="6">И домардя́ Факе́ё, Ремалииноскиро чхаво́, Юдэ́н шэл тэ биш тысёнцы дро екх дывэ́с, марибнытконэ́ манушэ́н, пал-дова́ со ёнэ ячкирдэ́ Рас-Дэвлэ́с, пэ́скирэ-дадэнги́рэ Дэвлэ́с.</verse>
				<verse number="7">О Зихриё [Зихри-ю.о.], зоралюко Ефремлянэндыр, замардя́ Маасеёс, крали́скирэ чхавэ́с, и Азрикамос, саво́ сыс барыдыро́ пэ крали́скири фелатин, и Елканос, явирэ́с манушэ́с пал крали́стэ.</verse>
				<verse number="8">И лынэ́ Израилёскирэ чхавэ́ дро пле́но пэ́скирэ пшалэ́ндыр, Юдэе́ндыр, дуйшэла́ тысёнцы джувле́н, чхавэ́н и чхае́н; адя́кэ-паць и древа́н бут дорэсыбэ́н скэдынэ́ лэ́ндэ, и отбичхадэ дорэсыбэ́н дрэ Сама́рия.</verse>
				<verse number="9">Одо́й сыс Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро проро́ко; лав лэ́скиро сыс Оде́до. Ёв выгия́ анги́л халадэ́нгиро муй, савэ́ гинэ́ дрэ Сама́рия, и пхэндя́ лэ́нгэ: “Акэ, Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тумарэ́-дадэ́нгиро, дрэ холы́ пэ Юдэ́ндэ, отдыя́ лэн дро тумаро́ васт, и тумэ́ домардэ́ лэн дасавэ́ холя́са, сави́ догия́ кэ болыбэ́н.</verse>
				<verse number="10">И акана́ тумэ́ думинэ́на тэ кэрэ́н дынарье́нца Юдаскирэн и Ерусалимоскирэн чхавэ́н дрэ дынарье́ндэ и дынарицэндэ пэ́скэ. А нау́што (со́скэ) пэ тумэ́ндэ кокорэндэ нанэ банг анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, тумарэ́ Дэвлэ́стэ?</verse>
				<verse number="11">И адя́кэ шунэ́н ман и рискирэ́н палэ пленонэн, савэ́н тумэ́ закэдынэ тумарэ́ пшалэ́ндыр; пал-дова́ со холынакири яг исын Ра́скирэ-Дэвлэ́скири пэ тумэ́ндэ.”</verse>
				<verse number="12">И уштынэ́ вари-савэ́ барыдырэндыр Ефремо́скирэ чхавэ́ндыр: Аза́рия, Иегохананоскиро чхаво́, Бере́хия, Мешылемофоскиро чхаво́, и Езэки́я, Шалумоскиро чхаво́, и Амаса́, Хадлаёскиро чхаво́, проти манушэ́ндэ, савэ́ гинэ́ (явнэ́) марибнастыр,</verse>
				<verse number="13">И пхэндлэ́ лэ́нгэ: “На лыджа́н адари́к пленонэн, пал-дова́ со грэ́хо явэ́ла амэ́нгэ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ. Нау́што тумэ́ думинэ́на тэ дочхувэн кэ тумарэ́ грэ́хи и кэ тумаро́ чорипэ́н? Бари исын банг амари́, и яг холынакири Ра́скирэ-Дэвлэ́скири пэ Израилё.”</verse>
				<verse number="14">И ячкирдэ́ халадэ́ пленонэн и дорэсыбэ́н халадэ́нгирэ барыдырэ́нгэ и сарэ́ скэдыибнаскэ.</verse>
				<verse number="15">И уштынэ́ мурша́, упхэндлэ пир лав, и лынэ́ пленонэн, и сарэ́н лэ́ндыр нангэн, и уридэ́ лэн дорэсыбнастыр, – и уридэ́ лэ́нгирэ ґэра́, и чалякирдэ лэн, и панякирдэ лэн, и помакхнэ лэн елеёса, и чхудэ́ пэ ослэндэ сарэ́н, савэ́ сыс бизорья́кирэ лэ́ндыр, и бичхадэ́ лэн дро Ерихо́но, фо́ро пальмэнгиро; кэ лэ́нгирэ пша́ла, и рисинэ́ дрэ Сама́рия.</verse>
				<verse number="16">Дрэ долэ́ дывэса́ бичхадя́ кра́ли Аха́зо кэ Асирия́киро кра́ли, соб (кай) ёнэ тэ дэн васт (тэ помогинэн) лэ́скэ.</verse>
				<verse number="17">Пал-дова́ со Идумеяни и ишчо (инкэ́) явэ́нас, и бутэн домардэ́ дрэ Юдэ́я, и лынэ́ дрэ пле́но;</verse>
				<verse number="18">и Филистимля́ни розгинэпэ пир фо́рья пэ тэлатуны округа и паш-дывэ́с Юдэе́нгиро, и лынэ́ Вефсамисо и Аиалоно, и Гедерофо, и Сохо и фо́рья, савэ́ сыс тэл лэ́скири зор, и Фимна, и фо́рья, савэ́ сыс тэл лэ́скири зор, и Гимзо и фо́рья, савэ́ сыс тэл лэ́скири зор, и лынэ́ тэ дживэ́н одо́й.</verse>
				<verse number="19">Адя́кэ чхудя́ тэлэ́ Рай Дэвэ́л Юдэ́я пал Ахазостэ, Юдэя́кирэ крали́стэ, пал-дова́ со ёв лыджия дро блэ́ндо Юдэ́я и пхарэ́с кэрдя́ грэ́хо анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="20">И явдя́ кэ ёв Феглафеласаро, Асирия́киро кра́ли; нэ ёв сыс дро пхарипэ́н лэ́скэ, заме́ст дова́, соб (кай) тэ помогинэл лэ́скэ;</verse>
				<verse number="21">пал-дова́ со Аха́зо лыя́ барвалыпэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ Кхэрэскир и крали́скирэ кхэрэ́стыр и тхагарье́ндыр, и отдыя́ Асирия́кирэ крали́скэ; нэ одова́ на помогиндя лэ́скэ.</verse>
				<verse number="22">И дрэ пхарэ́ ваш пэ́скэ дывэса́ ёв усае́кх кэрдя́ на пир Зако́но анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, ёв – кра́ли Аха́зо.</verse>
				<verse number="23">И янэлас ёв свэ́нта дыибэна́ Дамасконэ дэвлорэ́нгэ, думины, со ёнэ дукхадэ лэс, и ракирдя́: “Дэвэла́ Сириякирэ-кралье́нгирэ помогинэна лэ́нгэ: яна́ва мэ свэ́нто дыибэ́н лэ́нгэ, и ёнэ помогинэна ма́нгэ.” Нэ ёнэ сыс пэ хасибэ́н лэ́скэ и сарэ́ Израилёскэ.</verse>
				<verse number="24">И скэдыя́ Аха́зо кхорэ́ (сасу́ды) Дэвлэ́скирэ Кхэрэскир, и роспхагирдя́ пэ котэра́ кхорэ́ Дэвлэ́скирэ Кхэрэскир запхандя Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ Кхэрэскирэ вудара́, и кэрдя́ пэ́скэ алта́ри пир сарэ́ вэ́нглы дрэ Ерусалимо;</verse>
				<verse number="25">И пир сарэ́ Юда́скирэ фо́рья ёв кэрдя́ вучипэна́ тэ кадинэн явирэ дэвлорэ́нгэ, и холякирдя Рас-Дэвлэ́с, пэ́скирэ-дадэнгирэс Дэвлэ́с.</verse>
				<verse number="26">Яви́р лэ́скирэ рэ́нды (де́лы) и сарэ́ лэ́скирэ кэрибэна, англатунэ́ и палатунэ́ (последня), исын зачхиндлэ́ дрэ Юдэя́кирэ и Израилёскирэ-кралье́нгири лылвари́.</verse>
				<verse number="27">И пасия́ ве́чнэс Аха́зо пэ́скирэ дадэ́нца, и гарадэ́ лэс дрэ фо́ро, дро Ерусалимо; нэ на лыджинэ́ лэс дрэ коплицы Израилёскирэ-кралье́нгирэ. И яця́ крали́са Езэки́я, лэ́скиро чхаво́, пэ штэ́то лэ́скиро.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="29">
				<verse number="1">Езэки́я яця́ крали́са, ке́ли лэ́скэ сыс биш тэ пандж бэрш, и биш тэ еня́ бэрш сыс ёв крали́са дро Ерусалимо; лав лэ́скирэ-да́киро сыс Авия́, Захарияскири чхай.</verse>
				<verse number="2">И кэрдя́ ёв лачхэ́с дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ якха́ адя́кэ-паць, сыр кэрдя́ Дави́до, лэ́скиро дад.</verse>
				<verse number="3">Пэ англатуно́ бэрш пэ пэ́скиро кралипэ́н, дро англатуно́ чхон, ёв псирадя (отчхакирдя́) Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ Кхэрэскирэ вудара́ и нэвякирдя лэн;</verse>
				<verse number="4">и пхэндя́ тэ явэ́н рашангэ и Левитэ́нгэ, и скэдыя́ лэн пэ васточно форуны́ [пло́шча.-р.с.].</verse>
				<verse number="5">И пхэндя́ лэ́нгэ: “Шунэ́н ман, Левита́лэ! Акана́ высвэнцынэнпэ кокорэ́, и обсвэнцынэн Кхэр Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, тумарэ́-дадэ́нгиро Дэвлэ́скиро, и вычхурдэн нажужыпэн (мэлалыпэн) Кхангирья́тыр.</verse>
				<verse number="6">Пал-дова́ со, акэ, амарэ́ дада́ кэрдэ́ на пир зако́но и кэрдэ́ налачхэ́с дрэ якха́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, амарэ́ Дэвлэ́скирэ, и ячкирдэ́ Лэс, и отрискирдэ ёнэ пэ́скирэ муя́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ Кхэрэскир, и рисинэ́ думэса;</verse>
				<verse number="7">и пхандлэ вудара́ дро трэ́мо, и мудькирдэ момолытка (светильники), и на хачкирдэ́ дро́га смо́лы, и на ґаздынэ́ цэ́ло схачкирибэ́н дрэ Израилёскирэ-Дэвлэ́скири Кхангири́.</verse>
				<verse number="8">И сыс Ра́скирэ-Дэвлэ́скири холы́ пэ Юдэ́я и пэ Ерусалимо; и Ёв отдыя́ лэн пэ ладж, пэ чхучыпэн и пэ сабэн, сыр тумэ́ дыкхэ́на якхэ́нца тумарэнца.</verse>
				<verse number="9">И, акэ, пынэ́ амарэ́ дада́ куртала́тыр; а амарэ́ чхавэ́, и амарэ́ чхая́, и джувля́ амарэ́, пал дава́ исын дро пле́но кэ далэ́ дывэса́.</verse>
				<verse number="10">Акана́ ма́ндэ пэ ило́ – тэ кэра́в Завето Ра́са-Дэвлэ́са, Израилёскирэ Дэвлэ́са, мэк тэ рискирэ́л амэ́ндыр Лэ́скирэ-холякири яг.</verse>
				<verse number="11">Чхава́лэ мрэ! На явэ́н бишэритка; пал-дова́ со тумэн выкэдыя́ Рай Дэвэ́л тэ тэрдён анги́л Лэ́скиро муй, тэ дынаринэ́н Лэ́скэ и тэ явэ́н Лэ́стэ дынарье́нца и тэ хачкирэ́н дро́га смо́лы.</verse>
				<verse number="12">И уштынэ́ Леви́ты: Махафо, Амасаёскиро чхаво́, и Иое́лё, Азарияскиро чхаво́, Каафоскирэ чхавэ́ндыр; и Мерарискирэ чхавэ́ндыр; Кисо, Авдиёскиро чхаво́, и Аза́рия, Егалелелоскиро чхаво́; и Гирсоноскирэ родыцо́стыр: Иоахо, Зиммаскиро чхаво́, и Едэно, Иоахоскиро чхаво́;</verse>
				<verse number="13">Елицафаноскирэ чхавэ́ндыр; Шимри и Иеиэло, Асафоскирэ чхавэ́ндыр: Заха́рия и Матфания;</verse>
				<verse number="14">И Еманоскирэ чхавэ́ндыр: Иехие́ло и Шыме́ё; и Идифуноскирэ чхавэ́ндыр: Шемаия и Узиэло.</verse>
				<verse number="15">Ёнэ скэдынэ́ пэскирэн пшалэ́н и высвэнцындлэпэ; и гинэ́, пир крали́скиро припхэныбэ́н, тэ жужакирэн (тэ чыстинэн) Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр пир лава́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ.</verse>
				<verse number="16">И гинэ́ андрэ́ рашая́ дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр тэ жужакирэн, и вылыджинэ́ саро́ нажужо, со латхнэ́ дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири Кхангири́, пэ грэ́да (дво́ро) Дэвлэ́скирэ Кхэрэ́скиро. А Леви́ты лынэ́ дава́, соб (кай) тэ лыджа́н криг яври́ кэ Кедроноскири сы́гно рэ́кица (лэнори́).</verse>
				<verse number="17">И лынэ́ ёнэ тэ освэнцынэн дро пэ́рво (англатуно́)-чхонэ́скиро дывэ́с, и пэ охто́то (бидуе́нгиро дэ́што) дывэ́с долэ́-паць чхонэ́скиро дывэ́с загинэ́ дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро грэ́да (дво́ро); и обсвэнцынэнас Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр охто́ дывэса́, и пэ дэшушовто англатунэ́-чхонэ́скиро дывэ́с ёнэ кэрдэ́.</verse>
				<verse number="18">Тэ́ньци явнэ́ ёнэ дро кхэр кэ кра́ли Езэки́я и пхэндлэ́: “Амэ выжужакирдям Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, и алта́рё ваш цэ́ло схачкирибэ́н, и сарэ́ лэ́скирэ кхорэ́ (сасу́ды), и сками́нд ваш свэ́нто маро́, и сарэ́ лэ́скирэ кхорэ́.</verse>
				<verse number="19">И сарэ́ кхорэ́, савэ́ зачхурдыя кра́ли Аха́зо дрэ пэ́скирэ кралипнаскирэ дывэса́, кэри́ чорипэ́н, амэ скэдыям и обсвэнцындям, и, ґа́да, ёнэ исын анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро алта́рё.”</verse>
				<verse number="20">И уштыя́ кра́ли Езэки́я пэ зло́ко (пэ ра́нко), и скэдыя́ форо́скирэ барыдырэ́н, и гия́ дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр.</verse>
				<verse number="21">И яндлэ́ эфта́ гуруворэ́н и эфта́ бакрэ́н, и эфта́ бакрорэ́н, и эфта́ бузнэн (козлэн) пэ свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пал грэ́хо пал кралипэ́н, и пал свэ́нто штэ́то, и пал Юдэ́я; и припхэндя́ ёв Аароно́скирэ чхавэ́нгэ, рашангэ, тэ ґаздэ́н цэ́ло схачкирибэ́н пэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро алта́рё.</verse>
				<verse number="22">И зачхиндлэ́ гуруворэ́н, и лынэ́ рашая́ рат, и почхудэ ратэ́са алта́рё; и зачхиндлэ́ бакрэ́н, и почхудэ ратэ́са алта́рё; и зачхиндлэ́ бакрорэ́н, и почхудэ ратэ́са алта́рё.</verse>
				<verse number="23">И яндлэ́ бузнэн пал грэ́хо анги́л крали́скиро муй и скэдыибэ́н, и ёнэ чхудэ́ пэ́скирэ васта́ пэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="24">И зачхиндлэ́ лэн рашая́, и лэ́нгирэ ратэ́са выжужакирдэ алта́рё, соб (кай) тэ явэ́н жужэ́ бангипнастыр пал сарэ́ Израилёскирэ грэ́хи, пал-дова́ со пал саро́ Израилё припхэндя́ кра́ли тэ янэ́н цэ́ло схачкирибэ́н и свэ́нто яныбэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пал грэ́хо.</verse>
				<verse number="25">И чхудя́ ёв Левитэ́н дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр цымбалэнца, арфэнца и лутэнца, пир Давидо́скиро и Гадоскиро упхэныбэ́н, саво́ сыс крали́скиро магико, и Нафанос, пророко́с, адя́кэ сыр Ра́стыр-Дэвлэ́стыр сыс дава́ упхэныбэ́н пирда́л Лэ́скирэ пророкэ́ндэ.</verse>
				<verse number="26">И тэрдинэ́ Леви́ты башаибнытконэ струментэнца Давидоскирэнца и рашая́ рогэ́нца (трубэнца).</verse>
				<verse number="27">И припхэндя́ о Езэки́я тэ ґаздэ́н цэ́ло схачкирибэ́н пэ алта́рё. И дрэ дова́ моменто, сыр лыя́ цэ́ло схачкирибэ́н тэ хачол, лынэ́ тэ бага́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, тэл зан рогоскири и тэл струме́нты Давидо́скирэ, Израилёскирэ крали́скирэ.</verse>
				<verse number="28">И сарэ́ мануша́ дро скэдыибэ́н мангнэпэ и мануша́ багандлэ, и ро́ги башадэ, пака хачолас цэ́ло схачкирибэ́н.</verse>
				<verse number="29">Сыр схачия цэ́ло схачкирибэ́н, то кра́ли и сарэ́ мануша́, савэ́ сыс пашы́л лэ́стэ, тэрдинэ́ пэ чанга́ и поклониндлэпэ (кэрдэ шэрэ́са).</verse>
				<verse number="30">И припхэндя́ кра́ли Езэки́я и тхага́рья Левитэ́нгэ, соб (кай) и ёнэ тэ барьякирэ́н (тэ славинэ́н) Рас-Дэвлэ́с Давидо́скирэ лавэ́нца и Асафоскирэ магикэнца; и ёнэ славиндлэ радыма́са, и тэрдинэ́ пэ чанга́, и клониндлэпэ.</verse>
				<verse number="31">И ракирдя́ Езэки́я, и пхэндя́: “Акана́ тумэ́ отдынэ́ пэс Ра́скэ-Дэвлэ́скэ; джа́н и янэ́н свэ́нта дыибэна́ и яныбэ́н тэ парикирэ́н дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр”, и лыджия́ саро́ скэдыибэ́н свэ́нта дыибэна́ и парикирибнаскиро яныбэ́н, кажно (сва́ко), кон сыс лыджино илэ́са, – цэ́ло схачкирибэ́н.</verse>
				<verse number="32">И сыс цэ́ло схачкирибэ́н, саво́ яндлэ́ мануша́, савэ́ скэдынэ́: эфтадэша́ гурувэ́н, шэл бакрэ́н, дуйшэла́ бакрорэ́н; саро́ дава́ сыс ваш цэ́ло схачкирибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="33">Яви́р свэ́нта дыибэна́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ сыс шовшэла́ барэ́ кхэритконэ́ мурдалэ́ндыр (ското́стыр) и трин тысёнцы тыкнэ́ мурдалэ́ндыр (ското́стыр).</verse>
				<verse number="34">Нэ рашая́ сыс на́бут (куты́), и ёнэ на могиндлэ́ тэ злэн зандирья́ (цэ́пи) сарэ́ндыр цэлонэ́ схачкирибнастыр; и протырдынэ васт (помогиндлэ) лэ́нгэ лэ́нгирэ пша́ла, Леви́ты, пэ рэндоскиро ко́нцо и пака высвэнцындлэпэ яви́р рашая́; пал-дова́ со Леви́ты сыс буты́р добусова тэ свэнцынэн пэс, сыр рашая́.</verse>
				<verse number="35">Апри́ч цэ́ло схачкирибэ́н, савэ́ сыс древа́н бут чэкэнэса (тукоса) мирнонэ свэнтонэ́ дыибнэндыр Ра́скэ-Дэвлэ́скэ и росчхуибнаса пашы́л цэ́ло схачкирибэ́н. Адя́кэ нэвэ́стыр кэрдо́ сыс дынарибэ́н (служыныбэн) дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр.</verse>
				<verse number="36">И радындяпэ Езэки́я и сарэ́ мануша́ пал дова́, со Дэвэ́л адя́кэ рискирдя́ манушэ́н; пал-дова́ со дава́ кэрдя́пэ наужакири.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="30">
				<verse number="1">И бичхадя́ Езэки́я пэ сари́ Израилёскири и Юдэякири пхув, и чхиндя́ лыла́ кэ Ефре́мо и Мана́сия, соб (кай) ёнэ тэ явэ́н дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр дро Ерусалимо, тэ кэрэ́н Патради́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Израилёскирэ Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="2">И обракирдэ кра́ли, и лэ́скирэ тхага́рья, и саро́ скэдыибэ́н дро Ерусалимо – тэ кэрэ́н Патради́ пэ яви́р чхон;</verse>
				<verse number="3">Пал-дова́ со ёнэ на могиндлэ́ тэ кэрэ́н ла дро ла́киро дывэ́с, пал-дова́ со рашая́ ишчо (инкэ́) на высвэнцындлэпэ, ци бут лэн трэй, и мануша́ на скэдынэ́пэ дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="4">И сыс дава́ пир ило́ крали́скэ и сарэ́ скэдыибнаскэ.</verse>
				<verse number="5">И скэдынэ́пэ тэ дэн тэ джинэ́н дро саро́ Израилё, Вирсавиятыр кэ Дано, соб (кай) тэ джа́н дро Ерусалимо тэ свэнкинэн Патради́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Израилёскирэ Дэвлэ́скэ, пал-дова́ со ґара́ на свэнкиндлэ ла, сыр исын зачхиндло́.</verse>
				<verse number="6">И гинэ́ [праста́ндынэ-ю.о.] мануша́ лылэнца крали́стыр и лэ́скирэ тхагарье́ндыр пэ сари́ Израилёскири пхув и Юдэякири, и дро крали́скиро упхэныбэ́н ракирдэ́: “Чхавэ́ Израилёскирэ! Рисён кэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Авраамо́скиро, Исаакоскиро и Израилёскиро, и Ёв рисёла кэ мануша́, савэ́ ячнэ́пэ, и савэ́ зракхнэпэ тумэ́ндэ вастэ́стыр Асирия́кирэ кралье́ндыр.</verse>
				<verse number="7">И на явэ́н адасавэ́, сыр тумарэ́ дада́ и тумарэ́ пша́ла, савэ́ на пир Зако́но кэрдэ́ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, пэ́скирэ дадэнги́рэ Дэвлэ́стэ; и Ёв отдыя́ лэн пэ хасибэ́н, сыр тумэ́ дыкхэ́на.</verse>
				<verse number="8">Акана́ на явэ́н пхарэ́-шэритка, сыр тумарэ́ дада́, кандэ́н Рас-Дэвлэ́с и явэ́н дрэ Лэ́скири Кхангири́, сави́ Ёв обсвэнцындя пэ ве́ко; и дынаринэ́н (служынэн) Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, тумарэ́ Дэвлэ́скэ, и Ёв отрискирэла тумэ́ндыр Пэ́скирэ-холякири яг.</verse>
				<verse number="9">Ке́ли тумэ́ рисёна илэ́са кэ Рай Дэвэ́л, тэды тумарэ́ пшалэ́н и тумарэ́ чхавэ́н явэ́на тэ тангинэн (тэ жалинэн) мануша́, савэ́ лынэ́ лэн дро пле́но, и рисёна пэ дая́ пхув; пал-дова́ со лачхо́ и лачхэ́-илытко исын Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тумаро́, и на отрискирэла муй тумэ́ндыр, ко́ли тумэ́ рисёна илэ́са кэ Ёв.”</verse>
				<verse number="10">И псирдэ́ мануша́ форо́стыр дро фо́ро пэ пхув Ефремо́скири и Манасияскири и кэ Завулоноскири; нэ лэ́ндыр сандлэпэ и кэрдэ́ напатывалэс (здикиндлэпэ).</verse>
				<verse number="11">Усае́кх вари-савэ́ Асироскирэ, Манасия́скирэ и Завулоноскирэ родо́стыр кандынэ́ лэн и явнэ́ дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="12">И пэ Юдэе́ндэ сыс Дэвлэ́скиро васт, дыи́ лэ́нгэ екх ило́, соб (кай) тэ кэрэ́н пир упхэныбэ́н крали́скиро и тхагарье́нгиро, пир Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав.</verse>
				<verse number="13">И скэдынэ́пэ дро Ерусалимо древа́н бут мануша́ тэ свэнкинэн свэ́нко опреснокэнгиро, пэ яви́р чхон, – скэдыибэ́н древа́н баро́.</verse>
				<verse number="14">И уштынэ́, и вычхурдынэ алта́ри, савэ́ сыс дро Ерусалимо; и саро́, пэ со хачкирдэ́ дро́га смо́лы идолэ́нгэ, роспхагирдэ́ и чхурдынэ́ лэн дро Кедроноскири сы́гно рэ́кица (лэнори́).</verse>
				<verse number="15">И зачхиндлэ́ патрадитконэс бакрорэс пэ дэшуштарто дывэ́с явирэ-чхонэ́скиро. Рашая́ и Леви́ты заладжандынэ, высвэнцындлэпэ и яндлэ́ цэ́ло схачкирибэ́н дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр.</verse>
				<verse number="16">И тэрдинэ́ пэ пэ́скиро штэ́то пэ упхэныбэ́н пэ́скиро, пир Зако́но Мойза́скиро, Дэвлэ́скирэ-манушаскиро. Рашая́ чхувэ́нас ратэ́са алта́рё, лыи лэс Левитэ́нгирэ вастэ́ндыр.</verse>
				<verse number="17">Адя́кэ сыр бут сыс пэ скэдыибэ́н дасавэн, савэ́ на высвэнцындлэпэ, то пал нажужэндэ, Леви́ты зачхинэнас патрадитконэс бакрорэс, соб (кай) тэ высвэнцынэн лэн ваш Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="18">Бут манушэ́ндыр, барэды́р паш родыцо́стыр Ефремоскирэстыр и Манасияскирэстыр, Исахароскирэстыр и Завулоноскирэстыр на жужакирдэпэ; усае́кх ёнэ ханэ́ Патради́, на пир упхэныбэ́н.</verse>
				<verse number="19">Нэ Езэки́я мангдя́пэ пал лэ́ндэ, ракири́: “Раё Дэ́вла! Мэк тэ отмэкэ́л пэ грэ́хо кажнонэ́скэ, кон чхудя́ пэ́скиро ило́ кэ дова́ соб (кай) тэ латхэ́н Рас-Дэвлэ́с, Дэвлэ́с, пэ́скирэ дадэнги́рэ Дэвлэ́с, мэк и би свэнтонэ́ жужакирибнаскиро!”</verse>
				<verse number="20">И шундя́ Рай Дэвэ́л Езэкияс, и отмэкця́ грэ́хо манушэ́нгэ.</verse>
				<verse number="21">И свэнкиндлэ чхавэ́ Израилёскирэ, савэ́ сыс дро Ерусалимо, свэ́нко опреснокэнгиро эфта́ дывэса́, барэ́ радыма́са; кажно дывэ́с Леви́ты и рашая́ славиндлэ Рас-Дэвлэ́с пэ струме́нты, савэ́ кэрдэ́ тэ шарэ́н Рас-Дэвлэ́с.</verse>
				<verse number="22">И ракирдя́ Езэки́я пир ило́ сарэ́нгэ Левитэ́нгэ, савэ́ миштэ́с галёнас дро дынарибэ́н (служыныбэн) Ра́скэ-Дэвлэ́скэ. И ханэ́ свэнкитка эфта́ дывэса́, и янэ́нас мирна свэ́нта дыибэна́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ и шардэ Рас-Дэвлэ́с, Дэвлэ́с пэ́скирэ дадэнгирэс.</verse>
				<verse number="23">И скэдыяпэ саро́ скэдыибэ́н тэ свэнкинэл яви́р эфта́ дывэса́ и пролыджинэ далэ́ эфта́ дывэ́с дрэ ра́дыма;</verse>
				<verse number="24">Пал-дова́ со Езэки́я, Юдэя́киро кра́ли, чхудя́ ваш манушэ́нгэ, савэ́ скэдынэ́пэ, тысёнцо гуруворэ́н и дэш тысёнцы тыкнэ́ кхэритконэ́ мурдалэ́н, и барэ́ раё чхудэ́ ваш манушэ́нгэ, савэ́ скэдынэ́пэ, тысёнцо гуруворэ́н и дэш тысёнцы тыкнэ́ кхэритконэ́ мурдалэ́н; и бут рашая́ высвэнцындлэпэ.</verse>
				<verse number="25">И радындлэпэ сарэ́ мануша́, савэ́ скэдынэ́пэ Юдэндыр, и рашая́, и Леви́ты, и сарэ́ скэдынэ́ мануша́, савэ́ явнэ́ Израилёстыр, и мануша́, савэ́ явнэ́ явирэ ригэ́ндыр, яви́ Израильсконэ пхувья́тыр и савэ́ дживдэ́ кэ Юдэ́я.</verse>
				<verse number="26">И сыс бари ра́дыма дро Ерусалимо, пал-дова́ со Соломоно́скирэ дывэсэ́ндыр, Давидо́скирэ чхавэ́скирэ, Израилёскирэ крали́скирэ, на сыс дасаво дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="27">И уштынэ́ рашая́ и Леви́ты, и бахтякирдэ манушэ́н; и сыс шундлы лэ́нгири зан, и загия́ лэ́нгири па́тери (моли́тва) дрэ свэ́нто Кхэр Лэ́скиро пэ болыбэ́н.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="31">
				<verse number="1">И пэ ко́нцо (яго́ро) сарэ́ далэскэ, гинэ́ сарэ́ Израильтя́ни, савэ́ одо́й сыс, дрэ Юдэя́кирэ фо́рья, и розмардэ статулы, чингирдэ тэлэ́ свэнцона вэша́, и роспхагирдэ́ вучипэна́ и алта́ри пэ сари́ Юдэ́я и пэ пхув Вениаминоскири, Ефремо́скири и Манасияскири, пэ ко́нцо (яго́ро). И пало́ дова́ рисинэ́ сарэ́ Израилёскирэ чхавэ́, кажно дро пэ́скиро хулаибэн, дрэ пэ́скирэ фо́рья.</verse>
				<verse number="2">И чхудя́ Езэки́я змены раша́нгирэ и Левитэ́нгирэ, пэ лэ́нгиро росчхуибэн, кажнонэс пашы́л пэ́скиро рэ́ндо, раша́нгиро ци Левитэнгиро, пашы́л цэ́ло схачкирибэ́н и пашы́л мирна свэ́нта дыибэна́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, ваш служыныбэн, ваш шарибэ́н и славиныбэн, пашы́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скири Кхэрэ́скири по́рта.</verse>
				<verse number="3">И отдыя́ кра́ли пэ́скири паш барвалыпнастыр пэ цэ́ло схачкирибэ́н; пэ злокоскиро и бэльвэлякиро цэ́ло схачкирибэ́н, и пэ цэ́ло схачкирибэ́н дрэ са́ваты и дрэ нэво́ чхон, и пэ свэ́нки, сыр исын зачхиндло́ дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Зако́но.</verse>
				<verse number="4">И буты́р: припхэндя́ ёв манушэ́нгэ, савэ́ дживэ́на кэ Ерусалимо, тэ дэн лэ́нгири бажын (плэскирибэн) тэ рикирэ́н раша́н и Левитэ́н, соб (кай) ёнэ тэ явэ́н дро зорало́ ду́хо (фа́но) пир Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Зако́но.</verse>
				<verse number="5">Ке́ли сыс пхэндло́ зоралэ́с манушэ́нгэ дава́ упхэныбэ́н, тэды яндлэ́ Израилёскирэ чхавэ́ древа́н бут англатунэ́ пло́ды марэстыр, моля́тыр (виностыр), и ксилэстыр, и авгинэстыр, и кажно со бария пэ фэ́лда; и дэшэнгирья сарэ́стыр яндлэ́ древа́н бут.</verse>
				<verse number="6">И Израильтя́ни и Юдэя́кирэ, савэ́ дживэ́на дрэ Юдэя́кирэ фо́рья, адя́кэ-паць яндлэ́ дэшэнгирья (десятины) барэ́ и тыкнэ́ мурдалэ́ндыр (ското́стыр) и дэшэнгирья свэнтонэ́ яныбнастыр, саво́ сыс посвэнцындло Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, лэ́нгирэ Дэвлэ́скэ; и счхудэ лэн дрэ груды.</verse>
				<verse number="7">Пэ три́то чхон лынэ́ тэ чхувэ́н груды, и дро эфта́то чхон мэкнэ́.</verse>
				<verse number="8">И явнэ́ Езэки́я и тхага́рья, и дыкхнэ́ груды, и парикирдэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ и Лэ́скирэ Израилёскирэ манушэ́нгэ.</verse>
				<verse number="9">И пхуцяпэ Езэки́я рашандыр и Левитэндыр пал далэ́ груды.</verse>
				<verse number="10">И отпхэндя́ лэ́скэ Аза́рия, англатуно́ раша́й, Садоскирэ кхэрэ́стыр, и пхэндя́: “Долэ́ дывэсэ́стыр, сыр лынэ́ тэ янэ́н яныбэ́н дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, то амэ хаям чалэ́с, и бут яця́пэ; пал-дова́ со Рай Дэвэ́л бахтякирдя́ Пэ́скирэ манушэ́н. Далэ́стыр, со яця́пэ, сыс древа́н бут.”</verse>
				<verse number="11">И припхэндя́ Езэки́я тэ кэрэ́н скэдынэ́ шту́бы пашы́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр. И кэрдэ́ адя́кэ.</verse>
				<verse number="12">И пирилыджинэ одори́к яныбэ́н, и дэшэнгирья, и отдынэ́ миштыпэна сарэ́ чачипна́са. И сыс барыдырэ́са пэ лэ́ндэ Хонания, Левито, и Симе́ё, лэ́скиро пшал, явирэса.</verse>
				<verse number="13">А Иехиило, и Азазия, и Нахафо, и Асаило, и Иеримофо, и Иозавадо, и Елиэло, и Исмахия, и Махафо и Бенания сыс дыкхибнарье́нца тэл васт Хонанияскиро и Симеёскиро, лэ́скирэ пшалэскиро, пир упхэныбэ́н крали́скиро Езэкия́скиро и Азариёскиро, саво́ сыс барыдыро́ пэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр.</verse>
				<verse number="14">Коре́, Имнаскиро чхаво́, Левито, ракхибнари пэ по́рта пэ васточно риг, сыс пашы́л яныбэна́ илэ́стыр Дэвлэ́скэ, тэ выдэл дова́, со сыс яндло Ра́скэ-Дэвлэ́скэ и фэдыршонэ посвэнцындлэ вешчэндыр.</verse>
				<verse number="15">И тэл лэ́скиро васт сыс Едено, и Миниамино, и Иешуа, и Шэмаия, и Амария, и Шэхания дрэ свэнцыбнаскирэ фо́рья, соб (кай) чачунэ́с тэ роздэн пэ́скирэ пшалэ́нгэ паша́, сыр барэскэ, адя́кэ и тыкнэскэ.</verse>
				<verse number="16">Апри́ч лэ́нгиро пиригиныбэ́н (пиричхиныбэн), сарэ́н муршэндыр тринэ́ бэршэ́ндыр и буты́р, сарэ́нгэ, кон псирдя́ дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр ваш кажнонэ́ дывэсэскиро рэ́ндо, ваш лэ́нгиро дынарибэ́н (служыныбэн), пэ лэ́нгирэ бутя́ и пэ лэ́нгирэ отделы (зме́ны).</verse>
				<verse number="17">И рашангэ, савэ́н залыджинэ дро пиричхиныбэн, пир лэ́нгирэ стрэ́чы (поколе́нии), и Левитэ́нгэ бишэ́ бэршэ́ндыр и буты́р, пэ лэ́нгирэ бутя́, и пэ лэ́нгирэ отделы (зме́ны).</verse>
				<verse number="18">И манушэ́нгэ, савэ́н залыджинэ дро пиричхиныбэн сарэ́ лэнгирэнца тыкнэ́ чхаворэнца, лэ́нгирэ ромне́нца, и лэ́нгирэ чхавэ́нца, и лэ́нгирэ чхае́нца, – сарэ́ скэдыибнаскэ; пал-дова́ со ёнэ сарэ́ чачипна́са отдынэ́ пэс пэ свэ́нто дынарибэ́н (служыныбэн), сыр рашая́.</verse>
				<verse number="19">И ваш чхавэ́нгэ Аароноскирэнгэ, рашангэ дрэ гава́, со сыс трусця́л фо́рья лэ́нгирэ, пашы́л кажно фо́ро чхудэ́ сыс мурша́ пир лав, соб (кай) тэ роздэн паша́ пхувья́кирэ сарэ́ муршэнгэ, рашангэ и сарэ́нгэ, кон сыс залыджино дро пиричхиныбэн Левитэндэ.</verse>
				<verse number="20">Ѓа́да, со кэрдя́ Езэки́я пэ сари́ Юдэ́я, – и ёв кэрдя́ лачхипэ́н, и чачипэ́н, и патяибэ́н анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, пэ́скирэ Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="21">И дрэ саро́, со ёв кэрдя́ тэ дынаринэ́н (тэ служынэн) Дэвлэ́скирэ Кхэрэ́скэ и тэ ракхэ́н Зако́но и припхэныбэ́н и, думиндя пал пэ́скирэ Дэвлэ́стэ, ёв кэрдя́ сарэ́ пэ́скирэ илэ́стыр и лэ́стэ сыс бахт.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="32">
				<verse number="1">Пало́ (после) дасавэ́ рэ́нды (де́лы) и дова́ чачипэ́н, сыр ёв отдыя́ пэс, явдя́ Сенахиримо, Асирия́киро кра́ли, гия́ пэ Юдэ́я, и заухтылдя фо́рья зоралэ́ тынэ́нца, и думиндя тэ залэл лэн пэ́скэ.</verse>
				<verse number="2">Ке́ли Езэки́я дыкхця́, со явдя́ Сенахиримо и скэдыяпэ тэ марэ́лпэ проти Ерусалимо,</verse>
				<verse number="3">то скэдыяпэ тхагарье́нца пэскирэнца и халадытконэ пэ́скирэ манушэ́нца тэ зачхувэн пане́скирэ ґанынгорья, савэ́ сыс пал фо́ро; и одолэ́ дынэ́ васт (помогиндлэ) лэ́скэ.</verse>
				<verse number="4">И скэдынэ́пэ древа́н бут мануша́, и зачхудэ сарэ́ панескирэ ґанынгорья и сы́гно рэ́кица (лэнори́), сави́ тхадыя пир риг, ракири́: “Мэк тэ на латхэ́н Асирия́кирэ кра́лья, савэ́ явнэ́ адари́к, бут пани́.</verse>
				<verse number="5">И зоралыя ёв, и чхудя́ Езэки́я сари́ ва́нта, сави́ роспхагирдэ́, и ґаздыя́ ла кэ вучарды́ (башни), и яври́ кэрдя́ яви́р ва́нта, и зорьякирдя Мило дро Давидо́скиро фо́ро, и кэрдя́ древа́н бут мардытка и шчы́ты.</verse>
				<verse number="6">И ёв чхудя́ халадэ́нгирэ барыдырэ́н пэ манушэ́ндэ, и скэдыя́ лэн кэ пэ форуны́ (пло́шча) пашы́л форо́скири по́рта, и ракирдя́ кэ лэ́нгиро ило́, и пхэндя́:</verse>
				<verse number="7">“Явэ́н зоралэ́ и муршканэ́, на дарэ́н, и на страхадён Асирия́кирэ крали́стыр и адалэндыр, сарэ́ древа́н бутэндэ манушэ́ндыр, савэ́ исын лэ́са; пал-дова́ со амэ́нца явэ́ла бутыдыр, сыр лэ́са:</verse>
				<verse number="8">лэ́са исын псико́ манушы́тко, а амэ́нца исын Рай Дэвэ́л, амаро́ Дэвэ́л, соб (кай) тэ помогинэл амэ́нгэ и тэ марэ́лпэ пэ амарэ́ марибэна.” И зорьякирдэпэ мануша́ Езэкияскирэ лавэ́ндыр, Юдэя́кирэ-кралискирэнца.</verse>
				<verse number="9">Пало́ (после) дава́ бичхадя́ Сенахиримо, Асирия́киро кра́ли, пэскирэн дынарье́н дро Ерусалимо, – кокоро́ ёв сыс тэрдо́ проти Лахисо, и сари́ лэ́скири зор лэ́са, – кэ Езэки́я, Юдэя́киро кра́ли, и кэ сарэ́ Юдэи (Юдэя́кирэ), савэ́ сыс дрэ Ерусалимо, тэ пхэнэ́н:</verse>
				<verse number="10">“Адя́кэ ракирэ́ла Сенахиримо, Асирия́киро кра́ли: Пэ со тумэ́ надеинэнапэ и сан бэштэ́ дрэ тва́рдыма дро Ерусалимо?</verse>
				<verse number="11">Ци на хохавэла тумэн о Езэки́я, соб (кай) тэ отдэ́л тумэн мэрибна́скэ бокха́тыр и смэгатыр, ракири́: ‘Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л амаро́, зракхэ́ла амэн Асирия́кирэ-крали́скирэ вастэ́стыр?’</verse>
				<verse number="12">Ци на дава́ Езэки́я роспхагирдя́ Лэ́скирэ вучипэна́ и Лэ́скирэ алта́ри, и пхэндя́ Юда́скэ и Ерусалимоскэ: “Анги́л екх алта́рё клонинэнпэ (кэрэ́н шэрэ́са), и пэ лэ́стэ хачкирэ́н дро́га смо́лы?</verse>
				<verse number="13">Нау́што тумэ́ на джинэ́на, со кэрдём мэ и мирэ́ дада́ сарэ́ манушэ́нца пэ пхув? Ци могиндлэ́ дэвэла́, пхувья́кирэ-манушэ́нгирэ, тэ зракхэн пхув пэ́скири мирэ́ вастэ́стыр?</verse>
				<verse number="14">Кон сарэ́ дэвлэндыр манушэнгирэндыр, савэ́ пхагирдэ́ мирэ́ дада́, могиндлэ́ тэ зракхэн пэ́скирэ манушэ́н мирэ́ вастэ́стыр? Сыр могинэ́ла тумаро́ Дэвэ́л тэ зракхэ́л тумэн мирэ́ вастэ́стыр?</verse>
				<verse number="15">И акана́, мэк тэ на хохавэ́л тумэн Езэки́я и тэ на отчхурдэл тумэн адя́кэ; и тумэ́ на патя́н лэ́скэ. Ко́ли исын на дрэ зор сыс ни екх дэвэл, ни екхэ манушэ́нгиро и кралипнаскиро тэ зракхэ́л пэ́скирэ манушэ́н мирэ́ вастэ́стыр и мирэ́-дадэнги́рэ вастэ́стыр, тэды и тумаро́ Дэвэ́л на зракхэ́ла тумэн мирэ́ вастэ́стыр.”</verse>
				<verse number="16">И ишчо (инкэ́) бут ракирдэ́ лэ́скирэ писха́рья проти Растэ-Дэвлэ́стэ, Дэвлэ́стэ и проти Езэкиястэ, Лэ́скирэ писхаристэ.</verse>
				<verse number="17">И лыла́ чхиндя́ ёв, дрэ савэ́ костя Рас-Дэвлэ́с, Израилёскирэ Дэвлэ́с, и ракирдя́ проти Лэ́стэ дасавэ́ лава́: “Адя́кэ-паць сыр пхувье́нгирэ-манушэ́нгирэ дэвэла́ на зракхнэ́ пэскирэн манушэ́н мирэ́ вастэ́стыр, адя́кэ-паць Дэвэ́л Езэкия́скиро на зракхэ́ла Пэ́скирэ манушэ́н мирэ́ вастэ́стыр.”</verse>
				<verse number="18">И дынэ́ го́дла зоралэ́ заня́са (глосаса) пэ Юды́тко чиб кэ Ерусалимо́скирэ мануша́, савэ́ сыс пэ ва́нта, соб (кай) тэ страхакирэн лэн, и тэ трашавэн лэн, и тэ лэн фо́ро.</verse>
				<verse number="19">И ракирдэ́ пал Дэвлэ́стэ Ерусалимоскирэстэ, сыр пал манушэ́нгирэ дэвлорэн пэ пхув, савэ́н кэрдэ́ манушэ́нгирэ васта́.</verse>
				<verse number="20">И мангдя́пэ кра́ли Езэки́я и Исаё, Амососкиро чхаво́, проро́ко, и задынэ го́дла кэ болыбэ́н.</verse>
				<verse number="21">И бичхадя́ Рай Дэвэ́л Янголо́с, и ёв вымардя сарэ́н муршканэн, и шэралэс барыдырэскирэс, и барыдырэ́н пэ халадэ́ндэ Асирия́кирэ крали́скирэ. И рисия́ ёв ладжаса пэ пэ́скири пхув; и, ке́ли явдя́ дро кхэр пэ́скирэ Дэвлэ́скиро, то чхавэ́, савэ́ выгинэ́ лэ́скирэ масэ́ндыр, пхусадэ́ лэс одо́й куртала́са.</verse>
				<verse number="22">Адя́кэ зракхця́ Рай Дэвэ́л Езэкияс и Ерусалимо́скирэ манушэ́н Сенахиримоскирэ вастэ́стыр, Асирия́кирэ крали́скирэ, и сарэнгирэ вастэ́стыр; и ракхця́ лэн сарэ́стыр.</verse>
				<verse number="23">Тэды бут мануша́ янэ́нас Ра́скэ-Дэвлэ́скэ дро Ерусалимо и дро́га почасту́нки Езэкияскэ, Юдэя́кирэ крали́скэ. И ёв пхутия пало́ (после) дава́ дрэ якха́ сарэ́ манушэ́нгирэ.</verse>
				<verse number="24">Дрэ долэ́ дывэса́ занасвалыя Езэки́я кэ мэрибэ́н. И помангдяпэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ; и Ёв шундя́ лэс, и дыя́ лэ́скэ ґерты́к (знаме́ниё).</verse>
				<verse number="25">Нэ на отдыя́ Езэки́я пал кэрдо́ лэ́скэ лачхипэ́н; пал-дова́ со запхутия лэ́скиро ило́. И сыс пэ лэ́стэ Дэвлэ́скири холы́, и пэ Юдэ́я, и пэ Ерусалимо.</verse>
				<verse number="26">Нэ, сыр чхудя́ пэс тэлэды́р Езэки́я дро пхутькирибэ́н пэ́скирэ и лэ́скиро, – кокоро́ и мануша́ Ерусалимо́скирэ, то на явдя́ пэ лэ́ндэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири холы́ дрэ Езэкияскирэ дывэса́.</verse>
				<verse number="27">И сыс Езэкиястэ барвалыпэ́н древа́н бут и сла́ва; и ёв кэрдя́ пэ́стэ пираля́ ваш руп, и ваш сувнака́й, и ваш дро́га бара́, и ваш ароматытка чарья́ (парфуны) и шчы́ты, и ваш кажна дро́га кхорэ́ (сасу́ды).</verse>
				<verse number="28">И проста пираля́ ваш дова́, со барьёла пэ пхув, ваш маро́, ваш мол и ваш ксил, и шталы ваш кажно кхэри́тко мурда́л, и гражы (дворы) ваш лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="29">И фо́рья кэрдя́ пэ́скэ. И ста́ды тыкнэ́ и барэ́ кхэритконэ́ мурдалэ́ндыр сыс лэ́стэ древа́н бут; пал-дова́ со дыя́ лэ́скэ Дэвэ́л древа́н баро́ миштыпэ́н.</verse>
				<verse number="30">Ёв, Езэки́я, зачхудя упратуно Геоноскиро пане́скиро тхадыпэн и пролыджия лэн тэлэ́ кэ за́падно (пал-пани́тка) риг Давидо́скирэ-форо́скири. И кэрдя́ миштэ́с Езэки́я дрэ кажно пэ́скиро рэ́ндо.</verse>
				<verse number="31">Екх со ваш Вавилоно́скирэ-кралье́нгирэн послэнгэ савэ́н бичхавэнас кэ ёв тэ пхучэнпэ пал ґерты́к, сави́ сыс пэ пхув, ячкирдя́ лэс Дэвэ́л, соб (кай) тэ спробинэл лэс и тэ отчхакирэл саро́, со лэ́стэ сыс пэ ило́.</verse>
				<verse number="32">Яви́р Езэкияскирэ бутя́ и лэ́скирэ лачхэ́ рэ́нды зачхиндлэ́ дрэ Исаёскиро дыкхибэ́н, Амосо́скирэ чхавэ́скиро, пророкоскиро, и дрэ Юдэя́кирэ и Израилёскирэ-кралье́нгири лылвари́.</verse>
				<verse number="33">И пасия́ пэ ве́ко Езэки́я пэ́скирэ дадэ́нца, и гарадэ́ лэс упрэ́ пэ Давидо́скирэ-чхавэ́нгирэ коплицы; и паты́в дынэ́ лэ́скэ, пало́ (после) лэ́скиро мэрибэ́н, сарэ́ Юдэя́кирэ и Ерусалимо́скирэ мануша́. И яця́ крали́са Мана́сия, лэ́скиро чхаво́, пэ штэ́то лэ́скиро.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="33">
				<verse number="1">Дэшуду́й бэрш сыс Манасияскэ, ке́ли ёв яця́ крали́са, и пандждэша́ пандж бэрш сыс ёв крали́са дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="2">И кэрдя́ ёв налачхэ́с дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ якха́, кэрдя́ магирибэн Наюдытконэ́-манушэ́нгиро, савэ́н традыя́ криг Рай Дэвэ́л Израилёскирэ чхавэ́ндыр:</verse>
				<verse number="3">и нэвэ́стыр (нэвэ́с) кэрдя́ ёв вучипэна́, савэ́ роспхагирдя́ Езэки́я, лэ́скиро дад, и чхудя́ алта́ри Ваалэнгэ, и кэрдя́ дэмбитка вэшорэ, и клониндяпэ сарэ́ болыбна́скирэ халадэнгэ, и дынариндя́ лэ́скэ,</verse>
				<verse number="4">и кэрдя́ ёв алта́ри дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, пал саво́ пхэндя́ Рай Дэвэ́л: “Дро Ерусалимо явэ́ла Миро лав пэ ве́ки”;</verse>
				<verse number="5">и кэрдя́ алта́ри сарэ́ болыбна́скирэ халадэнгэ пэ дуй грэ́ды (дворы) дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр.</verse>
				<verse number="6">Ёв адя́кэ-паць лыджия пэскирэн чхавэ́н пирда́л яг пэ Еномоскирэ-чхавэ́скиро до́ло, и сыс ёв спе́цо пэ чэргэня́, и драбакирдя, и човаханякирдя, и чхудя́ манушэ́н, савэ́ выкхарэнас мулэн и човаханэн; бут ёв кэрдя́ налачхэ́с дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ якха́, пэ Лэ́скири холы́.</verse>
				<verse number="7">И чхудя́ ёв вычхиндло идоло, саво́ кэрдя́, дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, пал савэ́стэ ракирдя́ Дэвэ́л Давидо́скэ и Соломоно́скэ, лэ́скирэ чхавэ́скэ: “Дро дава́ Кхэр и дро Ерусалимо, саво́ Мэ выкэдыём сарэ́ Израилёскирэ родыцэндыр, Мэ чхува́ва Миро лав пэ ве́ко;</verse>
				<verse number="8">и Мэ на дава́ буты́р, соб (кай) тэ пиричхувэлпэ [тэ пириджал-ю.о.] ґэро́й Израилёскири далэ́ пхувья́тыр, сави́ Мэ кэрдём зораляса пал лэ́нгирэ дадэндэ, ко́ли сыр трэй ёнэ явэ́на тэ причхувэ́н зор тэ кэрэ́н саро́, со Мэ ракирдём лэ́нгэ, пир саро́ Зако́но и упхэныбэна́ и припхэныбэна́, савэ́ сыс дынэ́ Мойза́скирэ вастэ́са.”</verse>
				<verse number="9">Нэ Мана́сия долыджия Юдэ́я и манушэ́н Ерусалимоскирэн кэ дова́, со ёнэ кэрдэ́ фуеды́р долэ́ Наюдытконэ́ манушэ́ндыр, савэ́н традыя́ криг Рай Дэвэ́л Израилёскирэ-чхавэ́нгирэ мо́стыр.</verse>
				<verse number="10">И ракирдя́ Рай Дэвэ́л кэ Мана́сия и кэ лэ́скирэ мануша́; нэ ёнэ на шундлэ́.</verse>
				<verse number="11">И палдава́ яндя́ Рай Дэвэ́л пэ лэ́ндэ барыдырэ́н Асирия́кирэ-крали́скирэ халадэндыр; и закуиндлэ ёнэ Манасияс дрэ састыра́, и закуиндлэ лэс зандирье́нца (цэпэнца), и лыджинэ́ лэс дро Вавило́но.</verse>
				<verse number="12">И сыр лэс притасадэ, то ёв лыя́ тэ рискирэ́л ило́ кэ Рай Дэвэ́л, лэ́скирэ Дэвэ́л, и хор чхудэ́ пэс тэлэды́р (змириндяпэ) анги́л пэ́скирэ дадэнги́рэ Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="13">И помангдяпэ ёв Лэ́скэ, и Дэвэ́л пришундяпэ кэ ёв, и шундя́ лэ́скиро мангипэ́н, и рискирдя́ лэс дро Ерусалимо пэ лэ́скиро кралипэ́н. И уджиндя́ Мана́сия, со Рай Дэвэ́л исын Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="14">И пало́ (после) дава́ ёв ґаздыя́ Давидо́скирэ фороскэ яврестыр ва́нта (сцяна), пэ за́падно Геоноскири риг, пир лошчы́на и кэ загиибэ́н дрэ мачэнгири по́рта; и облыджия ла трусця́л Офе́ло, и вучэ́с ла ґаздыя́. И чхудя́ халадэ́нгирэ барыдырэ́н пэ сарэ́ зоралэ́ тынэ́нца фо́рья дрэ Юдэ́я.</verse>
				<verse number="15">И вычхурдыя явирэ пхувье́нгирэ дэвлорэ́ и идолэн Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ Кхэрэскир, и сарэ́ мангипнытка штэ́ты, савэ́ ёв кэрдя́ пэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири Кхэрэ́скири бэ́рга и дро Ерусалимо, и вычхурдыя лэн пал фо́ро.</verse>
				<verse number="16">И чхудя́ ёв палэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро алта́рё, и яндя́ пэ лэ́стэ свэ́нта дыибэна́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, мирна и шарибнытка, и пхэндя́ Юдэякирэнгэ, соб (кай) ёнэ тэ дынаринэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Израилёскирэ Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="17">Нэ мануша́ ишчо (инкэ́) янэ́нас свэ́нто дыибэ́н пэ вучипэна́, нэ фэ́ни (то́ка) Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, пэ́скирэ Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="18">Яви́р Манасия́скирэ рэ́нды (де́лы), и лэ́скири па́тери (моли́тва) кэ пэ́скиро Дэвэ́л, и лава́ магикэ́нгирэ, савэ́ ракирдэ́ кэ ёв Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, Израилёскирэ Дэвлэ́скирэ лавэ́са, исын зачхиндлэ́ дрэ Израилёскирэ-кралье́нгирэ чхиныбэна.</verse>
				<verse number="19">И лэ́скири па́тери (моли́тва), и дова́, со Дэвэ́л пришундяпэ кэ ёв, и сарэ́ лэ́скирэ грэ́хи и лэ́скиро чорипэ́н, и штэ́ты, пэ савэ́ ёв кэрдя́ вучипэна́ и чхудя́ фигуры Астартакэ и вычхиндлэ́ муя́, англэды́р, сыр ёв лыя́ тэ кандэл (примириндяпэ), исын зачхиндлэ́ дрэ Хозаёскирэ чхиныбэна.</verse>
				<verse number="20">И пасия́ пэ ве́ко Мана́сия пэ́скирэ дадэ́нца, и гарадэ́ лэс дро лэ́скиро кхэр. И яця́ крали́са Амоно, лэ́скиро чхаво́, пэ штэ́то лэ́скиро.</verse>
				<verse number="21">Биш тэ дуй бэрш сыс Амоноскэ, ке́ли ёв яця́ крали́са, и дуй бэрш ёв сыс крали́са дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="22">И кэрдя́ ёв налачхэ́с дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ якха́ адя́кэ-паць, сыр кэрдя́ Мана́сия, лэ́скиро дад; и сарэ́ вычхудэ́ муе́нгэ, савэ́ кэрдя́ Мана́сия, лэ́скиро дад, янэ́ла Амоно свэ́нто дыибэ́н, и дынариндя́ лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="23">И на чхудя́ ёв пэс тэлэды́р (змириндяпэ) анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро муй, сыр чхудя́ пэс тэлэды́р Мана́сия, лэ́скиро дад; нэ пэ проти, Амоно кэрдя́ буты́р пэ́скирэ грэ́хи.</verse>
				<verse number="24">И счхудэ проти лэ́стэ лэ́скирэ дына́рья зракирибэ́н, и мулякирдэ́ лэс дро лэ́скиро кхэр.</verse>
				<verse number="25">Нэ мануша́ пэ доя́ пхув домардэ́ сарэ́н манушэ́н, савэ́ сыс дрэ зракирибэ́н проти крали́стэ Амоностэ; и чхудэ́ долэ́-пхувья́кирэ мануша́ Иосияс, лэ́скирэ чхавэ́с, пэ штэ́то лэ́скиро.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="34">
				<verse number="1">Охто́ бэрш сыс Иосияскэ, ке́ли ёв яця́ крали́са, и трия́нда екх бэрш сыс ёв крали́са дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="2">И кэрдя́ ёв лачхэ́с дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ якха́, и псирдя́ Давидо́скирэ дромэ́нца, пэ́скирэ дадэскирэнца, и ёв на рисёлас ни пэ чачи́ риг, ни пэ зэ́рво (ле́во) риг.</verse>
				<verse number="3">Пэ охто́то бэрш пэ́скирэ кралипнаскиро, ке́ли сыс ёв ишчо (инкэ́) тэрно́ ману́ш, ёв лыя́ тэ явэ́л кэ пэ́скирэ-дадэ́скиро Давидо́скиро Дэвэ́л; а пэ дэшуявир бэрш лыя́ тэ жужакирэл Юдэ́я и Ерусалимо вучипнэндыр и свэнцонэ вэшэ́стыр и кажнонэ́ вычхиндлэ́ и вычхудэ́ идолэндыр.</verse>
				<verse number="4">И роспхагирдэ́ анги́л лэ́скиро муй Ваалэнгирэ алта́ри и статулы, савэ́ сыс вучэ́с пэ лэ́ндэ; и свэнцындлэ вэша́ ёв вычингирдя, и кажна вычхиндлэ́ и вычхудэ́ муя́ роспхагирдя́, и розмардя́ дро пра́хо, и росчхудя́ пэ коплицы долэнгирэ, савэ́ янэ́нас лэ́нгэ свэ́нто дыибэ́н.</verse>
				<verse number="5">И кокалы́ жрецэнгирэ схачкирдя́ пэ лэ́нгирэ алта́ри, и выжужакирдя́ Юдэ́я и Ерусалимо.</verse>
				<verse number="6">И дрэ фо́рья Манасия́скирэ, и Ефремо́скирэ, и Симеоноскирэ, аж кэ Нефалимоскиро ро́дыцо, и дрэ лэ́скирэ чхучэ́ рига́.</verse>
				<verse number="7">И ёв роспхагирдя́ алта́ри и свэнцона вэша́, и вычхудэ́ муя́ розмардя́ дро пра́хо, и сарэ́ статулы роспхагирдя́ пэ сари́ Израилёскири пхув; и рисия́ дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="8">Пэ дэшуохтото бэрш пэ́скиро кралипнаскиро, сыр Иосия жужакиридя пхув и Дэвлэ́скиро Кхэр, ёв бичхадя́ Шафанос, Ацалияскирэ чхавэ́с, и Маасеёс, форо́скирэ барыдырэ́с, и Иоахос, Иоахазоскирэ чхавэ́с, лыла́-чхиныбнаскирис (писарёс), тэ нэвякирэн Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, пэ́скирэ Дэвлэ́скиро Кхэр.</verse>
				<verse number="9">И явнэ́ ёнэ кэ Хэлкия, англатуно́ раша́й, и отдынэ́ руп, саво́ сыс яндло дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, саво́ Леви́ты, савэ́ сыс тэрдэ́ пэ ракхибэн пашы́л прого, скэдынэ́ вастэ́ндыр Манасияскирэндыр и Ефремоскирэндыр и сарэ́ндыр явирэ Израильтянэндыр, и сарэ́ Юдастыр и Вениаминостыр, и Ерусалимо́скирэ манушэ́ндыр;</verse>
				<verse number="10">И отдынэ́ ёнэ дрэ васта́ манушэ́нгэ, савэ́ дыкхнэ́ пал буты́, и чхудэ́ лэн кэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, соб (кай) ёнэ тэ роздэн лэс бутярнэнгэ, савэ́ кэрдэ́ буты́ дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, и кэрдэ́ ремо́нто и нэвякирдэ Кхэр.</verse>
				<verse number="11">И ёнэ роздынэ кхэра́-кэрибнаскирэнгэ (плотникэнгэ) и манушэ́нгэ, савэ́ кэрдэ́ яви́р бутя́ тэ кинэн вычингирдэ бара́ и вэш ваш спхандыпэн, соб (кай) тэ учхакирэн Кхэр, савэ́ роспхагирдэ́ Юдэя́кирэ кра́лья.</verse>
				<verse number="12">Адалэ́ мануша́ кэрдэ́ чачунэ́с бутя́, и тэ дыкхэ́н пал лэ́ндэ чхудэ́ сыс: Иахафо и Овадия, Леви́ты Мерарискирэ чхавэ́ндыр, и Заха́рия и Мешулам /Каафоскирэ чхавэ́ндыр, и сарэ́ Леви́ты, савэ́ джиндлэ́ тэ башавэн пэ башаибнытка струме́нты.</verse>
				<verse number="13">Ёнэ сыс чхудэ́ пэ манушэ́ндэ, савэ́ лыджа́нас и дыкхэнас пал сарэ́ндэ бутярнэндэ пашы́л кажно буты́; вари-савэ́ Левитэндыр адя́кэ-паць сыс и лыла́-чхиныбнаскирэ, и дыкхибнарья (надзиратели), и ракхибна́рья пэ по́рты.</verse>
				<verse number="14">Ке́ли вылынэ ёнэ руп, саво́ сыс яндло дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, тэды Хелкия, раша́й, латхя́ (ластя) лылвари́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ Законоса, сави́ сыс дыны́ Мойза́скирэ вастэ́са.</verse>
				<verse number="15">И лыя́ Хелкия, и пхэндя́ Шафаноскэ лыла́-чхиныбнаскирэскэ: “Лылвари́ Законоскири латхём мэ дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр.” И отдыя́ Хелкия доя́ лылвари́ Шафаноскэ.</verse>
				<verse number="16">И лыджия́ Шафано лылвари́ кэ кра́ли, и яндя́ ла далэ́ нэвипнаса: “Саро́, со сыс допатяндло тырэ́ писхарье́нгэ, ёнэ кэрэ́на”;</verse>
				<verse number="17">И вычхудэ́ руп, саво́ латхнэ́ дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, и пиридынэ лэс дрэ васта́ дыкхибнарье́нгэ и дрэ васта́ манушэ́нгэ, савэ́ кэрэ́на буты́.</verse>
				<verse number="18">И адя́кэ-паць роспхэндя́ Шафано, лыла́-чхиныбнаскиро крали́скэ, ракири́: “Лылвари́ дыя́ ма́нгэ Хелкия, раша́й.” И гиндя ла Шафано анги́л крали́стэ.</verse>
				<verse number="19">Ке́ли шундя́ кра́ли Законо́скирэ лава́, то тэды роскусця пэ́скирэ и́ди.</verse>
				<verse number="20">И дыя́ кра́ли упхэныбэ́н Хелкияскэ и Ахикамоскэ, Шафаноскирэ чхавэ́скэ, и Авдоноскэ, Михеёскирэ чхавэ́скэ, и Шафаноскэ, лыла́-чхиныбнаскирэскэ, и Асаияскэ, крали́скирэ дынари́скэ, ракири́:</verse>
				<verse number="21">“Джа́н, пхучэнпэ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр пал ма́ндэ, и пал манушэ́ндэ, савэ́ ячнэ́пэ дро Израилё, и пал Юдастэ пал лава́ далэ́, савэ́ латхнэ́ лылварьякирэ; пал-дова́ со бари исын холы́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири, Саво́ росхолясыя пэ амэ́ндэ пал дова́, со на ракхнэ амарэ́ дада́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ лава́, соб (кай) тэ кэрэ́с пир саро́, со исын зачхиндло́ дрэ дая́ лылвари́.”</verse>
				<verse number="22">И гия́ Хелкия и одолэ́ мануша́, савэ́ сыс крали́стыр, кэ Олдана, пророчыца, Шалумоскири ромны́, Тавкегафоскирэ чхавэ́скирэ, Хасраскирэ чхавэ́скирэ, саво́ ракхця́ и́ди, а дживдя́ ёй дрэ яви́р паш Ерусалимо́скири, – и ракирдэ́ ла́са пал дава́.</verse>
				<verse number="23">И ёй пхэндя́ лэ́нгэ: “Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро: ‘Пхэнэ́н одолэ́ манушэ́скэ, саво́ бичхадя́ тумэн кэ мэ:</verse>
				<verse number="24">адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: Ѓа́да, Мэ яна́ва би́да пэ дава́ штэ́то и пэ лэ́скирэ манушэ́ндэ сарэ́ прокошыбэна, савэ́ исын зачхиндлэ́ дрэ лылвари́, сави́ гиндлэ́ анги́л Юдэя́кирэ-крали́скиро муй.</verse>
				<verse number="25">Пал-дова́, со ёнэ ячкирдэ́ Ман и кадиндлэ явирэ дэвлорэ́нгэ, соб (кай) тэ росхолякирэн Ман сарэ́ пэ́скирэ вастэнгирэ рэндэ́нца. И Мири́ холы́ захачола пэ дава́ штэ́то, и на мурдёла.’</verse>
				<verse number="26">А крали́скэ Юдеякирэскэ, саво́ бичхадя́ тумэн тэ пхучэнпэ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, адя́кэ пхэнэ́н: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро, пал лава́, савэ́ ту шундя́н:</verse>
				<verse number="27">адя́кэ, сыр ковлыя ило́ тыро́, и ту чхудя́н пэс тэлэды́р (змириндянпэ) анги́л Дэвлэ́стэ, ке́ли шундя́н Лэ́скирэ лава́ пал дава́ штэ́то и пал лэ́скирэ манушэ́ндэ, – и ту чхудя́н пэс тэлэды́р анги́л Ма́ндэ, и роскустян пэ́скирэ и́ди, и рондян анги́л Ма́ндэ, тэды и Мэ шундём тут, ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="28">Ѓа́да, Мэ чхува́ва тут кэ тырэ́ дада́, и ту явэ́са чхудо дрэ копли́ца тыри́ раманёса (миро́са), и на дыкхэ́на тырэ́ якха́ доя́ би́да, сави́ Мэ яна́ва пэ дава́ штэ́то и пэ лэ́скирэ манушэ́ндэ.’” И яндлэ́ отпхэныбэ́н крали́скэ.’”</verse>
				<verse number="29">И бичхадя́ кра́ли, и скэдыя́ сарэ́н Юдэякирэн и Ерусалимоскирэн пхурыдырэн.</verse>
				<verse number="30">И гия́ кра́ли дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, и лэ́са сарэ́ Юдэя́кирэ, и Ерусалимо́скирэ мануша́, и рашая́, и Леви́ты, и сарэ́ мануша́ барэстыр кэ тыкно́; и ёв гиндя дро шуныбэ́н (дыя́ упрэ́) лэ́нгиро сарэ́ заветоскирэ лылварьякирэ лава́, сави́ латхнэ́ дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр.</verse>
				<verse number="31">И тэрдия́ кра́ли пэ пэ́скиро штэ́то, и кэрдя́ завето анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро муй – тэ джа́н пал Дэвлэ́стэ и тэ ракхэ́н Лэ́скирэ припхэныбэна́ (заповеди), и Лэ́скирэ сыкадыипэна, и Лэ́скирэ упхэныбэна́, сарэ́ пэ́скирэ илэ́стыр и сарэ́ пэ́скирэ де́стыр, соб (кай) тэ кэрэ́н саро́ пир заветоскирэ лава́, савэ́ исын чхиндлэ́ дрэ дая́ лылвари́.</verse>
				<verse number="32">И припхэндя́ кра́ли тэ досыкавэн дава́ саро́ манушэ́нгэ, савэ́ сыс дро Ерусалимо и пэ Вениаминоскири пхув; и лынэ́ тэ кэрэ́н Ерусалимо́скирэ мануша́ пир пэ́скирэ дадэ́нгиро Дэвлэ́скиро, Дэвлэ́скиро заве́то.</verse>
				<verse number="33">И вычхурдыя Иосия сарэ́ магирибэна сарэ́ пхувья́тыр, савэ́ сыс Израилёскирэ чхавэ́ндэ; и припхэндя́ сарэ́нгэ, кон дживдя́ пэ Израилёскири пхув, тэ дынаринэ́н (тэ служынэн) Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, пэскирэскэ Дэвлэ́скэ. И дрэ сарэ́ лэ́скирэ джиибна́скирэ дывэса́ ёнэ на отгинэ́ пэ́скирэ дадэнги́рэ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="35">
				<verse number="1">И кэрдя́ Иосия дро Ерусалимо Патради́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, и зачхиндлэ́ патрадитконэс бакрорэс пэ дэшуштарто дывэ́с, англатунэ́-чхонэ́скиро.</verse>
				<verse number="2">И чхудя́ ёв раша́н пэ лэ́нгирэ штэ́ты, и дыя́ ду́хо (фа́но) лэ́нгэ тэ дынаринэ́н дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр.</verse>
				<verse number="3">И пхэндя́ Левитэ́нгэ, савэ́ сыклякирдэ́ сарэ́н Израильтянэ́н, савэ́ сыс высвэнцындлэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ: “Чхувэ́н свэ́нто ковчэго дрэ Кхангири́, сави́ кэрдя́ Соломо́но, Давидо́скиро чхаво́, Израилёскиро кра́ли; нанэ тумэ́нгэ трэ́бима тэ лыджа́н лэс пэ псикэ́; дынаринэ́н акана́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Дэвлэ́скэ амарэскэ, и Лэ́скирэ манушэ́нгэ Израилёскирэнгэ.</verse>
				<verse number="4">Тэрдён пир тумарэ́ стрэ́чы (поколе́нии), пир зме́ны тумарэ́, сыр упхэндя Дави́до, Израилёскиро кра́ли, и сыр зачхиндя́ Соломо́но, лэ́скиро чхаво́;</verse>
				<verse number="5">И тэрдён пэ свэ́нто штэ́то, пир стрэчэнгиро росчхуибэн (дадэ́нгирэ титулы) тумарэ́ пшалэ́ндэ, манушэ́нгирэ чхавэ́ндэ, и пир дова́, сыр Леви́ты росчхудэ пэс пэ стрэ́чы.</verse>
				<verse number="6">И зачхинэн патрадитконэс бакрорэс, и высвэнцынэнпэ, и приготовинэн лэс ваш тумарэ́ пшалэ́нгэ, кэрэ́н саро́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ лавэ́са пир Мойзастэ.</verse>
				<verse number="7">И дыя́ Иосия дро дыибэ́н сарэ́нгэ манушэ́нгирэ чхавэ́нгэ, савэ́ сыс одо́й, тыкнэ́ кхэритконэ́ мурдалэ́ндыр бакрорэ́н и бузнэн (козлэн) тэрнэн, саро́ ваш свэ́нто яныбэ́н Дэвлэ́скэ патрадитко, саро́ трия́нда тысёнцы, и трин тысёнцы гурувэ́н. Дава́ сыс крали́скирэ миштыпна́стыр.</verse>
				<verse number="8">И лэ́скирэ тхага́рья (кня́зи) илэ́стыр дынэ́ дро дыибэ́н манушэ́нгэ, рашангэ и Левитэ́нгэ. Хелкия́, и Заха́рия и Иехиило, савэ́ исыс барыдырэ́нца дро Дэвлэ́скиро Кхэр, дынэ́ рашангэ ваш патрадитко свэ́нто яныбэ́н Дэвлэ́скэ дуй тысёнцы шовшэла́ бакрен, бакрорэ́н и бузнэн (козлэн) и триншэла́ гурувэ́н;</verse>
				<verse number="9">И Хонаеия и Шемаия́, и Нафанаи́ло, лэ́скирэ пша́ла, и Хашавия́, и Иеиэло, и Иозава́до, барыдыра́ Левитэ́нгирэ, дынэ́ Левитэ́нгэ патрадитко ваш свэ́нто яныбэ́н Дэвлэ́скэ бакрен пандж тысёнцы, и панджшэла́ тэрнэ́ гурувэ́н.</verse>
				<verse number="10">Адя́кэ кэрдо́ сыс дынарибэ́н (служба). И тэрдинэ́ рашая́ пэ пэ́скиро штэ́то и Леви́ты пэ пэ́скирэ зме́ны пир крали́скиро упхэныбэ́н.</verse>
				<verse number="11">И зачхиндлэ́ патрадитконэ бакрорэс. И чхувэ́нас рашая́ ратэ́са, лыи́ лэс Левитэ́нгирэ вастэ́ндыр, а Леви́ты злынэ цы́па.</verse>
				<verse number="12">И росчхудэ ёнэ дова́, со сыс припхэндло ваш саро́ схачкирибэ́н, соб (кай) тэ роздэн дова́ пир отде́лы дрэ стрэ́чы манушэ́нгирэ чхавэ́ндэ, тэ янэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, сыр исын зачхиндло́ дрэ Мойзаскири лылвари́. Дова́-паць кэрдэ́ и гурувэнца.</verse>
				<verse number="13">И пэкнэ патрадитконэ бакрорэс пэ яг, пир упхэныбэ́н; и свэ́нта яныбэна́ кэрадэ дрэ пирья, какавя (котлы) и мыски (каструли), и сы́гэс роздынэ сарэ́ манушэ́нгэ;</verse>
				<verse number="14">А тэ́ньчи (после) кэрдэ́ ваш пэ́скэ и ваш рашангэ: пал-дова́ со рашая́, Аароно́скирэ чхавэ́ сыс залынэ (залымэ) яныбнаса цэлонэ́ схачкирибнастыр кэ рат; палдава́ и кэрадэ Леви́ты ваш пэ́скэ и ваш рашангэ, Аароно́скирэ чхавэ́нгэ.</verse>
				<verse number="15">И багаибнарья, Асафоскирэ чхавэ́, ячнэ́пэ пэ пэ́скирэ штэ́ты, пир упхэныбэ́н Давидо́скиро, и Асафоскиро, и Еманоскиро и Идифуноскиро, крали́скирэ магикоскиро, и ракхибна́рья пашы́л по́рта: на ваш со сыс лэ́нгэ тэ отджан пэ́скирэ дынарибнастыр, адя́кэ сыр лэ́нгирэ пша́ла кэрадэ ваш лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="16">Адя́кэ сыс кэрдо́ саро́ дынарибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ дрэ дова́ дывэ́с, соб (кай) тэ свэнкинэн Патради́ и тэ янэ́н цэ́ло схачкирибэ́н пэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро алта́рё, пал Иосияскирэ крали́скиро упхэныбэ́н.</verse>
				<verse number="17">И свэнкиндлэ Израилёскирэ чхавэ́, савэ́ сыс одо́й, Патради́ дрэ дова́ часо (цы́ро) и свэ́нко опрэснокэнгиро дрэ эфта́ дывэса́.</verse>
				<verse number="18">И на свэнкиндлэ дасави́ Патради́ Израилёстэ пророкоскирэ-Самуилоскирэ дывэсэ́ндыр; и сарэ́ Израилёскирэ кралье́ндыр ние́кх на справиндя дасави́ Патради́, сави́ кэрдя́ Иосия, и рашая́, и Леви́ты, и сарэ́ Юдэя́кирэ, и Израильтя́ни, савэ́ сыс одо́й, и Ерусалимо́скирэ мануша́.</verse>
				<verse number="19">Дрэ дэшуохтото бэрш Иосия́скиро, сыр ёв сыс кра́ли, свэнкиндлэ дая́ Патради́.</verse>
				<verse number="20">Пало́ (после) саро́ дава́, со кэрдя́ Иосия дро Дэвлэ́скиро Кхэр, гия́ Нехар, Египто́скиро кра́ли, пэ марибэ́н кэ Кархемисо пэ Евфрато; и Иосия выгия́ гил (пэ стреч) лэ́скэ.</verse>
				<verse number="21">И гил бичхадя́ кэ ёв Нехао манушэ́н тэ пхэнэ́н: “Со ма́нгэ и ту́кэ, Юдэя́киро кра́лё? На проти ту́тэ акана́ джа́ва мэ, нэ одори́к, кай ма́ндэ марибэ́н. И Дэвэ́л припхэндя́ ма́нгэ тэ сыгнякирав; на яв проти Дэвлэ́стэ, Саво́ исын ма́нца, соб (кай) Ёв тэ на хасякирэ́л тут.”</verse>
				<verse number="22">Нэ Иосия на отгия́ лэ́стыр, а скэдыяпэ, соб (кай) тэ марэ́лпэ лэ́са, и на шундя́ Нехаоскирэ лава́ Дэвлэ́скирэ мо́стыр, и выгия́ пэ марибэ́н, пэ лошчы́на Мегидо.</verse>
				<verse number="23">И дынэ́ карье́ лукэ́ндыр дрэ крали́стэ Иосиястэ; и пхэндя́ кра́ли пэ́скирэ дынарье́нгэ: “Лыджа́н ман, пал-дова́ со мэ пхарэ́с чхиндло́.”</verse>
				<verse number="24">И злынэ лэс дына́рья лэ́скирэ марибнытконэ́ вурдэнэстыр, и чхудэ́ тэ бэшэ́л лэс дрэ яви́р вурдэ́н, саво́ сыс лэ́стэ, и лыджинэ́ лэс дро Ерусалимо. И мыя́ ёв, и сыс гарадо́ дрэ пэ́скирэ дадэнги́рэ коплицы. И сарэ́ Юдэя́кирэ и Ерусалимо оброндлэ Иосияс.</verse>
				<verse number="25">Оброндя Иосияс и Ереме́ё дрэ роибнаскири гилы́; и ракирдэ́ сарэ́ багаибнарья и багаибнарицы пал Иосиястэ дрэ роибнытка пэ́скирэ гиля́, савэ́ исын джиндлэ́ кэ дава́ дывэ́с, и пиридынэ лэн дро багаибэн Израилёскэ; и ґа́да, ёнэ исын зачхиндлэ́ дрэ лылвари́, роибнытконэ-гиленгири.</verse>
				<verse number="26">Яви́р рэ́нды Иосияскирэ и лачхипэ́н лэ́скиро, зджанапэ долэса, со исын зачхиндло́ дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Зако́но,</verse>
				<verse number="27">И рэ́нды лэ́скирэ, англатунэ́ и палатунэ́ (последня), исын зачхиндлэ́ дрэ Израилёскирэ и Юдэя́кирэ-кралье́нгири лылвари́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="36">
				<verse number="1">И лынэ́ мануша́ пэ доя́ пхув Иоахазос, Иосияскирэ чхавэ́с, и чхудэ́ лэс крали́са, пэ штэ́то лэ́скирэ дадэ́скиро, дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="2">Биш тэ трин бэрш сыс Иоахазоскэ, ке́ли ёв яця́ крали́са, и трин чхона́ сыс ёв крали́са дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="3">И злыя́ лэс Египто́скиро кра́ли дро Ерусалимо, и чхудя́ пэ пхув притасады (пеня) шэл тала́нты руп и екх таланто сувнака́й.</verse>
				<verse number="4">И чхудя́ Египто́скиро кра́ли пэ Юдэ́я и Ерусалимо Елиакимос, лэ́скирэ пшалэ́с, и парудя лэ́скиро лав пэ Иоакимо; а Иоахазос, лэ́скирэ пшалэ́с, лыя́ Нехао и залыджия́ лэс дро Еги́пто.</verse>
				<verse number="5">Биш тэ пандж бэрш сыс Иоакимоскэ, ке́ли ёв яця́ крали́са, и дэшуекх бэрш ёв сыс крали́са дро Ерусалимо. И кэрдя́ налачхэ́с дрэ якха́ пэ́скирэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ.</verse>
				<verse number="6">Проти лэ́стэ выгия́ Навуходоносо́ро, Вавилоно́скиро кра́ли, и закуиндя лэс састырэнца, соб (кай) тэ лыджа́л лэс дро Вавило́но.</verse>
				<verse number="7">И паш кхорэндыр Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ Кхэрэскир пирилыджия Навуходоносо́ро дро Вавило́но, и чхудя́ лэн дро пэ́скиро мангипнытко штэ́то дро Вавило́но.</verse>
				<verse number="8">Яви́р рэ́нды Иоакимоскирэ и лэ́скирэ магирибэна, савэ́ ёв кэрдя́ и савэ́ латхнэ́ дрэ лэ́стэ, исын зачхиндлэ́ дрэ Израилёскирэ и Юдэя́кирэ-кралье́нгири лылвари́. И яця́ крали́са Иехония, лэ́скиро чхаво́, пэ штэ́то лэ́скиро.</verse>
				<verse number="9">Дэшуохто бэрш сыс Ехонияскэ, ке́ли яця́ ёв крали́са, и трин чхона́ и дэш дывэ́с ёв сыс крали́са дро Ерусалимо. И кэрдя́ ёв налачхэ́с дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ якха́.</verse>
				<verse number="10">Сыр гия бэрш, бичхадя́ кра́ли Навуходоносо́ро, и припхэндя́ тэ лэн лэс дро Вавило́но кхэтанэ́ дрогонэ́ кхорэнца Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ Кхэрэскир, и яця́ крали́са пэ Юдэе́ндэ и Ерусалимо о Сэдэки́я, лэ́скиро пшал.</verse>
				<verse number="11">Биш тэ екх бэрш сыс Сэдэкияскэ, ке́ли яця́ ёв крали́са, и дэшуекх бэрш ёв сыс крали́са дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="12">И кэрдя́ ёв налачхэ́с дрэ пэ́скирэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ якха́. Ёв на лыя́ тэ кандэл пророко́с Еремеёс, саво́ ракирдя́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ уштэндыр.</verse>
				<verse number="13">И отгия́ ёв крали́стыр Навуходоносоростыр, саво́ лыя́ лэ́стыр совэ́л Дэвлэ́скирэ лавэ́са, – и кэрдя́ зоралы́ пэ́скири мэн, холякирдя пэ́скиро ило́ кэ дова́, со на рисия́ илэ́са кэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро.</verse>
				<verse number="14">Адя́кэ и сарэ́ барыдыра́ пэ рашандэ и пэ манушэ́ндэ кэрдэ́ бут грэ́хи, дыкхи́ пэ сарэ́ магирипэна Наюдытконэ́ нацые́ндыр, и магирдэ́ ёнэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, саво́ Ёв свэнцындя дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="15">И бичхадя́ кэ ёнэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л лэ́нгирэ-дадэ́нгиро, Пэ́скирэ бичхаибнаскирэн тася́рлэс пэ зло́ко (пэ ра́нко), пал-дова́ со Ёв тангиндя Пэскирэн манушэ́н и Пэ́скиро Кхэр.</verse>
				<verse number="16">Нэ ёнэ сандлэпэ напатывалэс (здикиндлэпэ) Дэвлэ́скирэ бичхаибнаскирэндыр, и на шундлэ́ Лэ́нгирэ лава́, и кошнэпэ пэ Лэ́скирэ пророкэ́ндэ, пака згия Ра́скирэ-Дэвлэ́скири холы́ пэ Лэ́скирэ манушэ́ндэ адя́кэ, со на сыс лэ́скэ зракхибэ́н.</verse>
				<verse number="17">И Ёв яндя́ пэ лэ́ндэ Халдеенгирэ крали́с, – и одова́ мулякирдя́ тэрнэ́ манушэ́н лэ́нгирэ куртала́са дрэ лэ́нгиро свэнтыныбнаскиро кхэр, и на потангиндя ни тэрнэ́ чхавэ́с, ни патываля чха, ни пхурэс, ни богос: саро́ отдыя́ Дэвэ́л дрэ лэ́скиро васт.</verse>
				<verse number="18">И сарэ́ Дэвлэ́скирэ Кхэрэскирэ кхорэ́ (сасу́ды) барэ́ и тыкнэ́, и кучипэна Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ Кхэрэскирэ, и барвалыпэ́н лэ́скирэ крали́скиро и тхагарьенгиро (князенгиро), саро́ ёв яндя́ дро Вавило́но.</verse>
				<verse number="19">И хачкирдэ́ ёнэ Дэвлэ́скиро Кхэр, и роспхагирдэ́ Ерусалимо́скири ва́нта; и сарэ́ лэ́скирэ фэлатиня́ схачкирдэ́ яга́са, и сарэ́ дро́га кхорэ́ лэ́скирэ домардэ́.</verse>
				<verse number="20">И пирилыджия ёв манушэ́н, савэ́ ячнэ́пэ джидэ́ куртала́тыр дро Вавило́но; и сыс ёнэ лэ́скирэ дынарье́нца и лэ́скирэ чхавэнгирэнца, кэ Персиякирэ-крали́скиро кралипэ́н.</verse>
				<verse number="21">Анги́л дова́, соб (кай) тэ сполнинэн Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав, саво́ сыс пхэндло́ Еремеёскирэ уштэ́нца, сыр пхув отсвэнкиндя пэ́скирэ са́ваты (суботы). Дрэ сарэ́ чхучэ́ дывэса́ ёй ракхця́ са́вато кэ сполниныбэн эфтадэша́ бэрш.</verse>
				<verse number="22">И дро англатуно́ (пэ́рво) бэрш Кираскиро, Персиякирэ крали́скиро, соб (кай) тэ сполнинэн Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав, саво́ пхэндлэ́ Еремеёскирэ ушта́, Рай Дэвэ́л ґаздыя́ ду́хо (фа́но) Кираскиро, Персиякирэ крали́скиро, и ёв припхэндя́ тэ дэн тэ джинэ́н пир саро́ пэ́скиро кралипэ́н, лавэ́нца и чхиныбнаса, и тэ пхэнэ́н:</verse>
				<verse number="23">“Адя́кэ ракирэ́ла о Кира, Персиякиро кра́ли: ‘Сарэ́ кралипэна́ пэ пхув дыя́ ма́нгэ Рай Дэвэ́л, болыбна́скиро Дэвэ́л; и Ёв припхэндя́ ма́нгэ тэ кэра́в Лэ́скэ Кхэр дро Ерусалимо, со исын дрэ Юдэ́я. Кон исын тумэ́ндыр-сарэ́ Лэ́скирэ манушэ́ндыр, мэк тэ явэ́л лэ́скиро Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л лэ́са, и мэк ёв одори́к тэ джал.’”</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="15">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Дро пэ́рво бэрш крали́скирэ Кираскиро, ке́ли Ёв лыя́ тэ кралинэ́л пэ Пе́рсия, соб (кай) тэ сполнинэ́лпэ лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, саво́ ракирдя́ проро́ко Ереме́е, о Рай-Дэвэ́л джангадя ду́хо (фа́но) Кираскиро, Персиякирэ крали́скиро, и ёв дыя́ припхэныбэ́н тэ пхэнэ́н анги́л сарэ́ндэ пир саро́ кралипэ́н, и адя́кэ-паць тэ зачхинэн далэ́ лава́:</verse>
				<verse number="2">“Адя́кэ ракирэ́ла Кира, кра́ли Персиякиро: ‘О Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л болыбна́скиро, дыя́ ма́нгэ сарэ́ кралипэна́ пэ пхув. И Ёв припхэндя́ ма́нгэ тэ чхував Кхэр (Кхангири́) Лэ́скэ дро Ерусалимо, пэ Юдэ́я.</verse>
				<verse number="3">Кон исын машки́р тумэ́ндэ Лэ́скирэ манушэ́ндыр, мэк тэ явэ́л Лэ́скиро Дэвэ́л лэ́са! Акана́, мэк ёв тэ джал дро Ерусалимо, саво́ исын пэ Юдэ́я, и мэк ёв тэ чхувэ́л Кхэр (Кхангири́) Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Саво́ исын дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="4">И пэ кажно штэ́то, пир савэ́ дживэ́на Юды дро пле́но, мэк штэтытка мануша́ тэ помогинэн лэ́нгэ рупэ́са, сувнака́са, и явирэ дарэнца, кхэритконэ́ мурдалэ́нца, адя́кэ-паць сыр и тэ дэн свэ́нто дыибэ́н, со кон камэ́ла, ваш Кхэр (Кхангири́) Дэвлэ́скиро, саво́ исын дро Ерусалимо.’”</verse>
				<verse number="5">Тэ́ньци шэралэ́ пэ стрэ́чы /дадэнги́рэ-ро́ды (поколении) Юдастыр и Веньяминостыр, и рашая́, и Леви́ты, кажно ману́ш, дрэ савэ́ндэ Дэвэ́л джангадя ду́хо (фа́но), ґаздынэ́пэ тэ джа́н тэ чхувэ́н нэвэ́с Кхэр (Кхангири́), Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, саво́ исын дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="6">И сарэ́ одолэ́, кон сыс пашы́л лэ́ндэ, зорьякирдэ лэ́нгирэ васта́ рупувэ́ чарэнца, предметэнца (чысэ́нца) сувнака́стыр, явирэ дарэнца маёнкостыр, и кхэритконэ́ мурдалэ́нца, и кучипнэнца (дрогонэ́ предметэнца), адя́кэ-паць, сыр и сарэ́ дарэнца, со сыс яндло сыр свэ́нто дыибэ́н, со кон камдя́”.”</verse>
				<verse number="7">И кра́ли Кира лыджия́ кхорэ́ (сасу́ды). Кхэрэ́стыр (Кхангирья́тыр) Ра́скирэ-Дэвлэскирэстыр, савэ́ о Навуходоносо́ро лыджия́ криг Ерусалимо́стыр и чхудя́ дро лэ́скирэ-дэвлорэскиро кхэр.</verse>
				<verse number="8">И о Кира, кра́ли Персиякиро, лыджия́ яври́ лэн Мифредатоскирэ вастэ́са, кон сыс ракхибнаскиро (хранителё) пэ пиралы́ (сокровишчо), саво́ пиригиндя лэн Шэшбацароскэ, тхагарискэ Юдаскирэскэ.</verse>
				<verse number="9">Акэ, исын гиныбэ́н, со и кицы́ сыс: трия́нда сувнакунэ́ барэ́ чарэ́, екх бар (тысёнцо) рупувэ́ барэ́ чарэ́, биш тэ еня́ чхурья;</verse>
				<verse number="10">трия́нда хор тахтая́ (чашы) сувнака́стыр, штар шэла́ тэ дэш кадасавэ́-паць тахтая́ рупэ́стыр, и бар (тысёнцо) яви́р кхорэ́ (сасу́ды).</verse>
				<verse number="11">Сыс пандж бара́ штар шэла́ кхорэ́ (сасу́ды) сувнака́стыр и рупэ́стыр. Сарэ́ далэ́ да́ры лыя́ о Шэшбацаро пленнонэнца, савэ́н лыджинэ́ Вавилоно́стыр кэ Ерусалимо.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">Акана́, акэ, исын мануша́ долэ́ округа́тыр, савэ́ выгинэ́ плено́стыр кодолэндыр, савэ́н вылыджия́ о Навуходоносо́ро, кра́ли Вавилоно́скиро, кэ Вавило́но, и кон рисия́ палэ кэ Ерусалимо и кэ Юдэ́я, кажно дро пэ́скиро фо́ро,</verse>
				<verse number="2">кон явдя́ кхэтанэ́ Зоровавелёса, Исусо́са (Ёхошуаса), Ниемияса, Сараияса, Реелаёса, Мардохеёса (Мордэхаёса), Билшаноса, Мисфароса, Бигваёса, Рехумоса и Вааноса. Акэ, кицы́ сыс мануша́ Израилёстыр:</verse>
				<verse number="3">чхавэ́ Парошоскирэ, дуй тысёнцы екх шэл и эфтадэша́ дуй;</verse>
				<verse number="4">чхавэ́ Сафатияскирэ (Шэфатияскирэ), трин шэла́ и эфтадэша́ дуй;</verse>
				<verse number="5">чхавэ́ Арахоскирэ, эфта́ шэла́ и эфтадэша́ пандж;</verse>
				<verse number="6">чхавэ́ Пахаф-Моавоскирэ, мануша́ Исусо́скирэ и Иоавоскирэ, дуй тысёнцы охто́ шэла́ и дэшуду́й;</verse>
				<verse number="7">чхавэ́ Эламоскирэ, екх тысёнуцо дуй шэла́ и пандждэша́ дуй;</verse>
				<verse number="8">чхавэ́ Затуёскирэ, еня́ шэла́ и штардэша́ дуй;</verse>
				<verse number="9">чхавэ́ Закаёскирэ, эфта́ шэла́ и шовдэша́;</verse>
				<verse number="10">чхавэ́ Ваниёскирэ, шов шэла́ и штардэша́ дуй;</verse>
				<verse number="11">чхавэ́ Бебаёскирэ, шов шэла́ и биш тэ трин;</verse>
				<verse number="12">чхавэ́ Азгадоскирэ, екх бар дуй шэла́ и биш тэ дуй;</verse>
				<verse number="13">чхавэ́ Адоникамоскирэ, шов шэла́ и шовдэша́ шов;</verse>
				<verse number="14">чхавэ́ Бигваёскирэ, дуй тысёнцы (бара́) и пандждэша́ шов;</verse>
				<verse number="15">чхавэ́ Адиноскирэ, штар шэла́ и пандждэша́ штар:</verse>
				<verse number="16">чхавэ́ Атэроскирэ, Езэкиястыр, енядэша охто́;</verse>
				<verse number="17">чхавэ́ Бецаёскирэ, трин шэла́ и биш тэ трин;</verse>
				<verse number="18">чхавэ́ Иораскирэ, екх бар и дэшуду́й;</verse>
				<verse number="19">чхавэ́ Хашумоскирэ, дуй шэла́ и биш тэ трин;</verse>
				<verse number="20">чхавэ́ Гибароскирэ, енядэша пандж;</verse>
				<verse number="21">мануша́ Вифлеемостыр екх шэл и биш тэ трин;</verse>
				<verse number="22">мануша́ Нетофатыр пандждэша́ шов;</verse>
				<verse number="23">мануша́ Амафофостыр екх шэл и биш тэ охто́;</verse>
				<verse number="24">мануша́ Азмавефоскирэ, штардэша́ дуй;</verse>
				<verse number="25">мануша́ Кири́аф-Яриматыр, Кефиратыр и Беерофостыр эфта́ шэла́ и штардэшадуй;</verse>
				<verse number="26">мануша́ Раматыр и Гефатыр шов шэла́ биш тэ е́кх;</verse>
				<verse number="27">мануша́ Михмасостыр екх шэл и биш тэ е́кх;</verse>
				<verse number="28">мануша́ Вефилёстыр и ґаёстыр дуй шэла́ и биш тэ трин;</verse>
				<verse number="29">мануша́ Невостыр штардэша́ дуй;</verse>
				<verse number="30">мануша́ Магбишостыр екх шэл и пандждэша́ шов;</verse>
				<verse number="31">чхавэ́ явирэ Эламоскирэ, екх тысёнцо (бар) дуй шэла́ и штардэшаштар;</verse>
				<verse number="32">чхавэ́ Харимоскирэ трин шэла́ биш;</verse>
				<verse number="33">мануша́ Лидатыр (Лёдостыр), Хадидостыр и Оностыр эфта́ шэла́ тэ биш тэ пандж.</verse>
				<verse number="34">Мануша́ Ерихоностыр трин шэла́ штардэшапандж;</verse>
				<verse number="35">мануша́ Сенаятыр трин бара́ шовшэла́ трия́нда.</verse>
				<verse number="36">Э Рашая́: чхавэ́ Иедаяскирэ Исусо́скирэ (Ёхошуаскирэ) кхэрэ́стыр, еня́ шэла́ шовдэша́ пандж;</verse>
				<verse number="37">чхавэ́ Имэроскирэ екх тысёнуо (бар) пандждэша́ дуй;</verse>
				<verse number="38">чхавэ́ Пашхуроскирэ екх тысёнцо (бар) дуй шэла́ и штардэша́ эфта́;</verse>
				<verse number="39">чхавэ́ Харимоскирэ екх бар дэшуэфта.</verse>
				<verse number="40">Э Леви́ты: чхавэ́ Исусо́скирэ (Ехошуаскирэ) и Кадмиилоскирэ, чхавэ́ Годавияскирэ кхэрэ́стыр эфтадэшадуй.</verse>
				<verse number="41">Э Багаибна́скирэ: чхавэ́ Асафоскирэ шэл биш тэ охто́.</verse>
				<verse number="42">Э чхавэ́ стрэгарье́нгирэ пашвударэнгирэ: чхавэ́ Шалумоскирэ, чхавэ́ Атэроскирэ, чхавэ́ Талмоноскирэ, чхавэ́ Акувскирэ, чхавэ́ Хатитаскирэ, чхавэ́ Шоваёскирэ, -саро́ пэ саро́ екх шэл трияндаеня.</verse>
				<verse number="43">Э Нефине́и: чхавэ́ Цыхаскирэ, чхавэ́ Хасуфаскирэ, чхавэ́ Табаофоскирэ;</verse>
				<verse number="44">чхавэ́ Кероскирэ, чхавэ́ Сиагаскирэ, чхавэ́ Фадоноскирэ,</verse>
				<verse number="45">чхавэ́ Лебанаскирэ, чхавэ́ Хагабаскирэ, чхавэ́ Акувоскирэ;</verse>
				<verse number="46">чхавэ́ Хагавоскирэ, чхавэ́ Шамлаёскирэ; чхавэ́ Хананоскирэ;</verse>
				<verse number="47">чхавэ́ Гидэлёскирэ, чхавэ́ Гахароскирэ, чхавэ́ Рэаёскирэ;</verse>
				<verse number="48">чхавэ́ Рециноскирэ, чхавэ́ Некодаскирэ, чхавэ́ Газамоскирэ;</verse>
				<verse number="49">чхавэ́ Узаскирэ, чхавэ́ Пасеахоскирэ, чхавэ́ Бесаёкирэ;</verse>
				<verse number="50">чхавэ́ Аснаскирэ, чхавэ́ Меунимоскирэ, чхавэ́ Нефисимоскирэ;</verse>
				<verse number="51">чхавэ́ Бакбукоскирэ, чхавэ́ Хакуфаскирэ, чхавэ́ Хархуроскирэ;</verse>
				<verse number="52">чхавэ́ Бацлуфоскирэ, чхавэ́ Мехидаскирэ, чхавэ́ Харшаскирэ;</verse>
				<verse number="53">чхавэ́ Баркососкирэ, чхавэ́ Сисраскирэ, чхавэ́ Фамахоскирэ;</verse>
				<verse number="54">чхавэ́ Нецыахоскирэ, и чхавэ́ Хатифаскирэ.</verse>
				<verse number="55">Э чхавэ́ Соломоно́скирэ-писхарье́нгирэ: чхавэ́ Сотаёскирэ, чхавэ́ Гасоферефоскирэ, чхавэ́ Ферудаскирэ;</verse>
				<verse number="56">чхавэ́ Иалоскирэ (Яалоскирэ), чхавэ́ Дарконоскирэ, чхавэ́ Гиделоскирэ;</verse>
				<verse number="57">чхавэ́ Сефатияскирэ (Шэфатияскирэ), чхавэ́ Хатилоскирэ, чхавэ́ Похере́ф-Гацэбаимоскирэ, и чхавэ́ Амиёскирэ.</verse>
				<verse number="58">Сарэ́н: Нефинее́н и чхавэ́н Соломоно́скирэ-писхарье́нгирэн сыс трин шэла́ енядэша дуй.</verse>
				<verse number="59">И, акэ, сыс одолэ́, савэ́ явнэ́ Тэл-Мелахостыр, Тэл-Харшыстыр, Херубостыр-Аданостыр-Имэростыр, савэ́ на саштындлэ (могиндлэ́) тэ досыкавэн пал стрэч/лэ́нгирэ-дадэ́нгиро ро́до (поколениё) ци пал лэ́нгиро кхэри́тко ро́до (племё), со ёнэ сыс Израилёстыр:</verse>
				<verse number="60">ґа́да, сыс чхавэ́ Делаияскирэ, чхавэ́ Товияскирэ, чхавэ́ Некодаскирэ, шов шэла́ пандждэша́ дуй;</verse>
				<verse number="61">и раша́нгирэ чхавэ́ндыр: чхавэ́ Хабаияскирэ, чхавэ́ Гакоцоскирэ, и чхавэ́ Верзелиёскирэ (Барцылаёскирэ), саво́ лыя́ ромня́ пэ́скэ Верзелиёскирэ чхае́ндыр, кон сыс Галаадостыр и кадасаво́ лэ́скиро лав яця́.</verse>
				<verse number="62">Ёнэ родынэ лэ́нгирэ-родэнгиро зачхиныбэн дро списко, нэ ёнэ на латхнэ́ нисо́; палдава́ лэн сыр мешындлэн пир ро́до, отчхудэ дрэ риг раша́нгирэ бутя́тыр.</verse>
				<verse number="63">И о Тиршафа, барыдыро Персиякиро, пхэндя́ лэ́нгэ, соб (кай) ёнэ тэ на хан най свэ́нта яныбэна́ хабнастыр анги́л дова́, сыр тэ явэ́л раша́й Уримоса и Тумимоса (тэ мангэ́лпэ Дэвлэ́скэ пал лэ́ндэ).</verse>
				<verse number="64">Сарэ́ манушэ́н скэдыяпэ тэ рисён плено́стыр, сыс штардэша́ бара́ трин шэла́ шовдэша́ мануша́,</verse>
				<verse number="65">апри́ч лэ́нгирэ писхарье́ндэ и штубакирэ дынарицэндэ, савэ́н сыс эфта́ тысёнцы (бара́) трин шэла́ трия́нда мануша́. Лэ́ндэ сыс адя́кэ-паць дуйшэла́ багаипнытка мурша́ и багаипнытка джувля́.</verse>
				<verse number="66">Лэ́ндэ сыс эфта́ шэла́ трияндашов грая; лэ́ндэ сыс дуй шэла́ штардэша́ пандж лошаки (мулы);</verse>
				<verse number="67">лэ́ндэ сыс штар шэла́ трия́нда пандж верблюды (дромадара); шов тысёнцы (бара́) эфта́ шэла́ биш ослы (мега́рья).</verse>
				<verse number="68">Вари-савэ́ э шэралэ́ стрэчэнгирэ (пэ поколении), ке́ли ёнэ явнэ́ кэ Кхэр (Кхангири́) Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, со исын дро Ерусалимо, яндлэ́ да́ры сарэ́ илэ́стыр ваш Кхэр (Кхангири́) Дэвлэ́скиро, соб (кай) тэ чхувэ́н палэ лэс пэ лэ́скиро штэ́то;</verse>
				<verse number="69">ёнэ дынэ́ дава́ пир лэ́нгиро маёнко дрэ пиралы́ ваш буты́ тэ кэрэ́н: шовдэша́ екх бар сувнакунэ́ драхмы, пандж бара́ рупувэ́ мины, и екх шэл рашаитка и́ди.</verse>
				<verse number="70">И э рашая́, и э Леви́ты, и вари-савэ́ яви́р мануша́, и багаибнаскирэ, и стрэгарья пэ вудара́, и Нефенеи, лынэ́ тэ дживэ́н дрэ лэ́нгирэ фо́рья, и саро́ Израилё дрэ пэ́скирэ фо́рья.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">И ке́ли эфта́то чхон явдя́, и чхавэ́ Израилёскирэ сыс дрэ фо́рья, э мануша́ скэдынэ́пэ кхэтанэ́ со кэ екх дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="2">Тэ́ньци уштыя́ Ёхошуа́ (Ису́со), чхаво́ Иоседекоскиро (Ёзадакоскиро), и пша́ла лэ́скирэ, рашая́, и Зоровавелё, чхаво́ Шолтилоскиро, и лэ́скирэ пша́ла, и кэрдэ́ алта́рё Израилёскирэ Дэвлэ́скэ, соб (кхай) тэ янэ́н цэ́ла схачкирибэна, сыр чхиндло́ дро Зако́но Мойза́скиро, саво́ сыс ману́ш Дэвлэ́скиро.</verse>
				<verse number="3">И ёнэ кэрдэ́ алта́рё пэ лэ́скиро фунда́менто пал доя́ дар, со сыс лэ́ндэ Наюдытконэ́ манушэ́ндыр долэ́ тхэмэндыр, и ёнэ лынэ́ тэ янэ́н цэ́ла схачкирибэна Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, злокоскирэ и бэльвэлякирэ цэ́ла схачкирибэна.</verse>
				<verse number="4">Ёнэ адя́кэ-паць кэрдэ́ Свэ́нко Кушчэнгиро (Шатрытко), сыр исын чхиндло́, и янэ́нас кажно дывэ́с цэ́ла схачкирибэна ада́кицы, кицы́ трэиндя́ пир упхэныбэ́н ваш кажно дывэ́с;</verse>
				<verse number="5">и пало́ дава́ ёнэ яндлэ́ бипириячибнаскирэ свэ́нта дыибэна́ тэ хачкирэ́н, и одолэ́, сыр нэво́ чхон исын и ваш сарэ́ упхэндлэ свэ́нки ваш Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, со лэ́скэ сыс посвэнцындлэ, и ваш кажно да́ро, со явэ́лас сарэ́ илэ́стыр, сыр янэ́на свэ́нто дыибэ́н, конэ́скэ пир ило́ тэ дэл Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="6">Пэрвонэ́ дывэсэ́стыр дро эфта́то чхон ёнэ лынэ́ тэ янэ́н цэ́ла схачкирибэна Ра́скэ-Дэвлэ́скэ. Нэ фунда́менто тэл Кхэр (Кхангири́) Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро на сыс чхудо.</verse>
				<verse number="7">Тэ́ньци ёнэ адя́кэ-паць дэ́нас ловэ́ барэнгирэ спецэнгэ и кхэра́-кэрибна́скирэнгэ, и хабэ́н, и пибэ́н, и маслинитко дзэт манушэ́нгэ Сидоностыр и Тиростыр, соб (кай) ёнэ тэ янэ́н кедрытко вэш Ливаностыр пир мо́рё (дэрья́в) пашы́л Яфа пир отмэкибнаскири (разрешэниё), сави́ сыс лэ́ндэ Кирастыр, крали́стыр Персиякирэстыр.</verse>
				<verse number="8">Пэ яви́р бэрш, сыр ёнэ явнэ́ кэ Кхэр (Кхангири́) Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро дро Ерусалимо дро яви́р чхон, о Зоровавелё, чхаво́ Салафиилоскиро [Шалтилоскиро-ю.о.], о Ёхошуа́ (Ису́со), чхаво́ Иоседэкоскиро (Ёзадакоскиро), и яви́р лэ́нгирэ пша́ла: э рашая́ и Леви́ты, и кодолэ́ сарэ́, кон рисия́ плено́стыр кэ Ерусалимо, и ёнэ лынэ́ тэ кэрэ́н буты́ и чхудэ́ Левитэ́н, савэ́нгэ сыс биш бэрш и пхурэды́р тэ дыкхэ́н пал буты́ пэ Кхэр (Кхангири́) Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро.</verse>
				<verse number="9">И о Ёхошуа́ (Ису́со), лэ́скирэ чхавэ́ и лэ́скирэ пша́ла; о Кадмиило лэ́скирэ чхавэ́нца; чхавэ́ Юда́скирэ, со кэ екх ману́ш лынэ́ кхэтанэ́ тэ дыкхэ́н пал бутярнэндэ пэ Кхэр (Кхангири́) Дэвлэ́скиро; адя́кэ-паць чхавэ́ Хенанадоскирэ, лэ́нгирэ чхавэ́, и лэ́нгирэ пша́ла, Леви́ты.</verse>
				<verse number="10">Ке́ли кхэра́-кэрибнаскирэ мануша́ чхудэ́ фунда́менто тэл Кхэр (Кхангири́) Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, э рашая́ тэрдинэ́ дрэ лэ́нгирэ урибэна́ рогэ́нца и Леви́ты, чхавэ́ Асафоскирэ, цымбалэнца, тэ шарэ́н Рас-Дэвлэ́с пир статутно упхэныбэ́н крали́стыр Дави-достыр дро Израилё.</verse>
				<verse number="11">И ёнэ багандлэ екх пал явирэ́стэ, парикири Ра́скэ-Дэвлскэ: “Ёв исын лачхо́, ваш дова́ со Лэ́скиро дро́го лачхипэ́н рикирэ́лапэ пэ сарэ́ ве́ки пэ Израилё.” И сарэ́ мануша́ дынэ́ го́дла барэ́ годла́са, ке́ли ёнэ шардэ Рас-Дэвлэ́с, ваш одова́ со сыс чхудо фунда́менто тэл Кхэр (Кхангири́) Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро.</verse>
				<verse number="12">Нэ, бут рашая́, и Леви́ты, э шэралэ́ пэ стрэ́чы /дадэнги́рэ-ро́ды (поколении), савэ́ сыс пхуранэ́ мануша́, и дыкхнэ́ пэ́рво Кхангири́, рондлэ́ зоралэ́с, ке́ли чхудэ́ фунда́менто анги́л лэ́нгирэ якха́, и бут дынэ́ го́дла радыма́тыр.</verse>
				<verse number="13">И мануша́ на могиндлэ́ тэ розґалён лачхэ́с шумо годлатыр радымакирэ шумостыр; пал-дова́ со мануша́ дынэ́ го́дла зоралэ́с, и шумо сыс шундло дура́л.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">И шундлэ́ намала Юда́скирэ и Веньяминоскирэ, со кодолэнгирэ чхавэ́, кон сыс дро пле́но, кэрэ́нас Кхэр (Кхангири́) Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, Дэвлэ́скирэ-Израилёскиро,</verse>
				<verse number="2">ёнэ явнэ́ кэ Зоровавелё, и кэ шэралэ́ пэ стрэ́чы/дадэнги́рэ-родэнгирэ (поколе́нии) и пхэндлэ́ лэ́нгэ: “Ла́са амэ тэ кэра́с кхэр кхэтанэ́, пал-дова́ со амэ родасас тэ дас паты́в тумарэ́ Дэвлэ́скэ, сыр и тумэ́, и амэ янасас свэ́нта дыибэна́ Лэ́скэ Асарданоскирэ дывэсэ́ндыр, крали́стыр Сириякирэстыр, саво́ яндя́ амэн адари́к.”</verse>
				<verse number="3">Нэ Зоровавелё и Ёхошуа́, и яви́р шэралэ́ пэ стрэ́чы /дадэнги́рэ-родэнгирэ (поколении) Израилёскирэ, пхэндлэ́ лэ́нгэ: “Тумэ́нгэ нанэ причына, соб (кай) амэ́нца кхэтанэ́ тэ кэра́с Кхэр (Кхангири́) ваш амарэ́ Дэвлэ́скэ, нэ амэ кокорэ́ явэ́са тэ кэра́с кхэр, Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Израилёскирэ Дэвлэ́скэ, сыр кра́ли Кира, кра́ли Персиякиро, припхэндя́ амэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="4">И мануша́ долэ́ пхувья́кири стариндлэпэ тэ отлэн зор манушэ́нгирэ вастэ́ндыр Юдэя́тыр и ёнэ на дэ́нас лэ́нгэ тэ кэрэ́н Кхэр (Кхангири́);</verse>
				<verse number="5">и ёнэ кинэнас советникэн (юнкарэн) проти лэ́ндэ, соб (кай) тэ розмарэн лэ́нгэ лэ́нгиро плано дрэ сарэ́ Кираскирэ дывэса́ Персиякирэ крали́скирэ аж кэ Дариёскирэ дывэса́, сыр ёв лыя́ тэ раинэл пэ Пе́рсия.</verse>
				<verse number="6">И дро кралипэ́н Ахашверошоскиро, пэ са́мо англыпэ́н лэ́скирэ раипнастыр, ёнэ чхиндлэ́ бангякирибнаскиро лыл пэ манушэ́ндэ Юдэя́тыр и Ерусалимо́стыр.</verse>
				<verse number="7">И дрэ Артаксерксоскирэ дывэса́ чхиндлэ́ о Бишламо, о Мифредато, о Табее́ло, и яви́р лэ́скирэ мала́ пир буты́ лыл Артаксерксоскэ, крали́скэ Персиякирэскэ, и лыл сыс чхиндло́ пэ Сирийцытко (Арамеи́тко) чиб, и пирилыджино пэ Сирийцытко (Арамеи́тко) чиб.</verse>
				<verse number="8">О Рехумо, крали́скиро советнико (юнкаро) [шэрало́-ю.о.], и о Шымшаё, лыла́-чхиныбнаскиро (писарё) ману́ш чхиндлэ́ лыл пэ Ерусалимо, крали́скэ Артаксерксоскэ, дро саво́ ёнэ бангякирдэ:</verse>
				<verse number="9">Рехумостыр, крали́скирэ шэралэстыр, и Шымшаёстыр, саво́ сыс лыла́-чхиныбнаскиро ману́ш (писарёстыр), и явирэ лэ́нгирэ малэндыр пир буты́: э Динэи, и э Афарсафхе́и, и э Тарпелеи, и э Апарсы, и э Арехьяни, э Вавилоняни, э Сусанцы, э Даги, э Еламитяни;</verse>
				<verse number="10">и явирэ манушэ́ндыр, савэ́н баро́ и лачхэ́-родоскиро Аснафаро яндя́ и чхудя́ тэ дживэ́н дрэ фо́рья Самариякирэ и пэ яви́р штэ́ты дрэ провинцыя палэ рэка (лэнь) Ефрато, и адя́кэ дурэды́р.”</verse>
				<verse number="11">Акэ, исын лылэскири копия, со ёнэ бичхадэ́ лэ́скэ: “Э Крали́скэ Артаксерксоскэ – тырэ́ писхарье́ндыр, манушэ́ндыр, савэ́ дживэ́на дро дая́ провинцыя палэ рэка (лэнь), и адя́кэ дурэды́р:</verse>
				<verse number="12">Мэк тэ явэ́л джиндло́ крали́скэ, со Юды, савэ́ явнэ́ ту́тыр кэ амэ дро Ерусалимо, и савэ́ кэрэ́на кадава́ бунтуи́тко и бибахтало́ фо́ро, и докончынэна лэ́скирэ ва́нты и пирикирэна фунда́менто.</verse>
				<verse number="13">Мэк тэ явэ́л джиндло́ крали́скэ, пал-дова́ со, ко́ли дава́ фо́ро тэ явэ́л кэрдо́ нэвэ́с и тэ кончынэн лэ́скирэ ва́нты, то тэды ёнэ на явэ́на тэ плэскирэн ни намирья (подать), ни мыто, ни такса, и крали́скири пиралы́ явэ́ла тыкнякирды.</verse>
				<verse number="14">Акана́, пир-дова́ со амэ хаса лонд крали́скирэ барэ́ фэлатинятыр/коловостыр (дворцостыр), то дава́ явэ́ла намиштэс, ко́ли амэ дыкхаса, со исын уре́жа ваш крали́скэ, палдава́ амэ бичхадям и дыям зан (звесь) крали́скэ;</verse>
				<verse number="15">соб (кай) тэ розродэн дрэ трэ-дадэнги́рэ зачхиныбнытко лылвари́: соб (кай) тэ латхэ́н дрэ зачхиныбнытко лылвари́ и тэ уджинэс, со дава́ фо́ро исын бунтуи́тко, саво́ кэрдя́ дош кралье́нгэ и провинцые́нгэ, и со ёнэ тэрдёнас проти кралье́ндэ ишчо (инкэ́) дрэ ґаратунэ́ бэрша́, пир дова́ дава́ фо́ро сыс пхагирдо́ кэ руи́ны.</verse>
				<verse number="16">Амэ даса зан крали́скэ, со ко́ли явэ́ла дава́ фо́ро нэвэ́с кэрдо́, и лэ́скирэ ва́нты тэ закончынэн, тэды дова́ значынэлас, со на явэ́ла буты́р паш пхувья́кири пэ дая́ риг рэкакири (лэнякири).”</verse>
				<verse number="17">О кра́ли бичхадя́ отпхэныбэ́н Рехумоскэ, крали́скирэ шэралэскэ и Шымшаёскэ, лыла́-чхиныбнаскирэскэ, и явирэ лэ́нгирэ малэнгэ пир буты́, кон дживэ́ла кэ Сама́рия, и пэ яви́р штэ́ты, со исын палэ рэка (лэнь):</verse>
				<verse number="18">“Рама́нё пэ сарэ́ ве́ки. Лыл, саво́ бичхадэ́ тумэ́ амэ́нгэ, гиндлэ́ саро, лав пир лав, анги́л ма́ндэ.</verse>
				<verse number="19">И мэ дыём припхэныбэ́н, и кэрдэ́ родыибэн, и латхнэ́, со дро дова́ фо́ро ґаратунэ́ бэршэ́ндыр мануша́ тэрдёнас проти кралье́ндэ, ґаздэнас бунты и холы́ дрэ манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="20">И одо́й сыс адя́кэ-паць кра́лья дрэ зор пэ Ерусалимо, савэ́ хулаиндлэ пир сарэ́ провинцыи пал Рэка, и мыто, и намирья, и такса плэскирдэ лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="21">Акана́ припхэнэн манушэ́нгэ тэ пириячэн тэ кэрэ́н буты́, соб (кай) ёнэ тэ на докэрэн дова́ фо́ро анги́л дова́, сыр явэ́ла припхэныбэ́н ма́ндыр.</verse>
				<verse number="22">Дыкхэ́н ракхибны́ткэс, соб (кай) тэ на дэнпэ дукха́, со́скэ бибахтякэ тэ явэ́л бутэды́р тэ кэрэ́л дош крали́скэ?”</verse>
				<verse number="23">И, акэ, ке́ли лылэскири копия, саво́ чхиндя́ Артаксе́рксо, прогиндлэ анги́л Рехумостэ, Шымшаёстэ, лыла́-чхиныбнаскирэстэ, и анги́л лэ́нгирэ малэндэ пир буты́, ёнэ гинэ́ сы́гэс кэ Ерусалимо проти Юдэ́ндэ, и зоралэ́ марибнытконэ́ вастэ́са тэрдякирдэ лэ́нгири буты́.</verse>
				<verse number="24">Адя́кэ тэрдия́ буты́ дро Кхэр (Кхангири́) Дэвлэ́скиро, Саво́ исын дро Ерусалимо и дая́ буты́ сыс тэрды кэ яви́р бэрш, сыр лыя́ тэ кралинэ́л Дариё, кра́ли Персиякиро.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="5">
				<verse number="1">Тэ́ньци проро́ко Аге́ё (Хагаё), и проро́ко Заха́рия, чхаво́ Идоскиро, ракирдэ́ Юдэ́нгэ, со явэ́ла анги́л Дэвлэ́скирэ Израилёскирэ лавэ́стыр, Саво́ сыс пэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="2">И о Зоровавелё, чхаво́ Шалтилоскиро, и Ёхошуа́ (Ису́со), чхаво́ Ёзадакоскиро, гинэ́ и лынэ́ тэ кэрэ́н буты́ пэ Кхэр (Кхангири́) Дэвлэ́скиро, саво́ исын дро Ерусалимо, и сыс лэ́нца проро́ки Дэвлэ́скирэ, савэ́ помогинэнас лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="3">Дро до са́мо цы́ро (часо) явнэ́ Фафнае [Татэнаё-ю.о.], тхэмэскиро барыдыро́ пэ доя́ риг округакири и Шэфар-Бознаё, и лэ́нгирэ мала́ пир буты́, и пхучнэпэ лэ́ндыр: “Кон припхэндя́ тумэ́нгэ тэ кэрэ́н Кхэр (Кхангири́), и тэ докончынэн далэ́ ва́нты?”</verse>
				<verse number="4">Тэды, сыр трэй, амэ пхэндям [пхуцям-ю.о.] манушэ́нгирэ лава́, савэ́ кэрэ́нас буты́ пэ кхэр.</verse>
				<verse number="5">Нэ якха́ Дэвлэ́скирэ сыс пэ Юдэ́нгирэ пхурыдырэндэ, и Персиякирэ рая на зачхудэ лэн тэ тэрдякирэн лэ́нгири буты́ анги́л дова́, сыр рэ́ндо явдя́ кэ Дариё, и тэ́ньчи анги́л дова́, сыр ёнэ дорэснэ́ отпхэныбэ́н лылэса пэ дава́ рэ́ндо</verse>
				<verse number="6">Акэ, исын лылэскири копия, саво́ бичхадэ́ о Фафнаё, тхэмэскиро барыдыро́ пэ доя́ риг округакири (пашы́л Рэка Евфрато), и о Шэфар-Бознаё, и лэ́нгирэ мала́ пир буты́, крали́скэ Дариёскэ.</verse>
				<verse number="7">Ёнэ бичхадэ́ дава́ допхэныбнытко лыл лэ́скэ, дро дава́ лыл ёнэ чхиндлэ́ адя́кэ:</verse>
				<verse number="8">“Тэ явэ́л рама́нё (миро) Крали́скэ Дариёскэ дро саро́! Тэ явэ́л джиндло́ Крали́скэ, со амэ гиям дрэ округа Юдэ́я, кэ Кхэр (Кхангири́), Барэ́ Дэвлэ́скиро, саво́ обкэрэлапэ пхарэ́ барэ́нца, и каштуно матеряло чхувэ́лапэ дрэ ва́нты, и дая́ буты́ кэрэ́лапэ кучэс, и джа́ла кэ миштыпэ́н дрэ лэ́нгирэ васта́.</verse>
				<verse number="9">Тэ́ньци амэ пхутямпэ кодолэ́ пхурыдырэндыр, и амэ адя́кэ пхэндям лэ́нгэ: “Кон припхэндя́ тумэ́нгэ тэ кэрэ́н дава́ Кхэр (Кхангири́) и тэ докончынэн далэ́ ва́нты?”</verse>
				<verse number="10">Амэ адя́кэ-паць пхуцямпэ лэ́ндыр пал лэ́нгирэ лава́, соб (кай) амэ́нгэ тэ зачхинас лава́ манушэ́нгирэ, савэ́ сыс барыдыра́ пэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="11">Акэ, со ёнэ пхэндлэ́ дро отпхэныбэ́н: “Амэ сам писха́рья Дэвлэ́скирэ, Саво́ исын пэ болыбэ́н и пэ пхув, и амэ кэра́са нэвэ́с кхэр, саво́ чхудэ́ бут бэрша́ палэ, саво́ чхудя́ баро́ кра́ли Израилёскиро и ёв докончындя лэс.</verse>
				<verse number="12">Нэ пало́ дова́, сыр амарэ́ дада́ холякирдэ Дэвлэ́с болыбнаскирэс, Ёв выдыя лэн дро Навуходоносороскиро васт, саво́ сыс кра́ли Вавилоно́скиро, кон розмардя́ пэ котэра́ дава́ Кхэр (Кхангири́) и лыджия́ манушэ́н криг кэ Вавило́но.</verse>
				<verse number="13">Нэ пэ пэ́рво бэрш Кираскиро, крали́скиро Вавилоно́скиро, о кра́ли Кира дыя́ упхэныбэ́н тэ кэрэ́л дава́ Кхэр (Кхангири́) Дэвлэ́скиро.</verse>
				<verse number="14">И адя́кэ-паць кхорэ́ (сасу́ды) сувнакунэ́ и рупувэ́ кхэрэ́стыр Дэвлэскирэстыр, савэ́ о Навуходоносо́ро лыя́ кхэрэ́стыр Дэвлэскирэстыр, саво́ сыс дро Ерусалимо, и савэ́ ёв яндя́ дро Вавило́но-кодолэ́ сама кхорэ́ о Кра́ли Кира лыя́ кхангирья́тыр дро Вавило́но; и ёнэ сыс дынэ́ екхэ манушэ́скэ пир лав Шэшбацаро, савэ́с кра́ли чхудя́ барыдырэ́са пэ доя́ округа.</verse>
				<verse number="15">И пхэндя́ кра́ли лэ́скэ: “Лэ кадалэ́ кхорэ́, джа́ и лы́джа лэн дрэ Кхангири́, со исын дро Ерусалимо, и кэрэ́н нэвэ́с Кхэр (Кхангири́) Дэвлэ́скиро пэ лэ́скиро штэ́то.”</verse>
				<verse number="16">Тэ́ньци одова́ са́мо Шэшбацаро явдя́ и чхудя́ фунда́менто тэл Кхэр (Кхангири́) Дэвлэ́скиро, саво́ исын дро Ерусалимо; и долэ́ поратыр кэ акана́ кэрэ́на Кхэр (Кхангири́) Дэвлэ́скиро, и ёв нанэ ишчо (инкэ́) докончындло.”</verse>
				<verse number="17">И акана́ палдава́, ко́ли дава́ тэ явэ́л мишто́ ваш крали́скэ, мэк тэ родэ́н дрэ пиралы́, сави́ исын дро крали́скиро кхэр, одо́й дро Вавило́но, ци дава́ исын чачо́, со о кра́ли Кира припхэндя́ тэ кэрэ́н дава́ Кхэр (Кхангири́) Дэвлэ́скиро кэ Ерусалимо, и, ко́ли тэ явэ́л лачхо́ крали́скэ, тэ бичхавэл Лэ́скиро лав амэ́нгэ пал дава́ рэ́ндо.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="6">
				<verse number="1">Тэ́ньци о кра́ли Дариё дыя́ припхэныбэ́н и обродынэ кхэр, дро саво́ ракхнэ архивна свитки, кай сыс чхудэ́ кучипэна кэ Вавило́но.</verse>
				<verse number="2">И дро Актабано, пэ штэ́то, саво́ сыс дрэ Мидиякири округа, латхнэ́ дасаво зачхиныбэн дро сви́тко:</verse>
				<verse number="3">“Пэ пэ́рво бэрш, сыр о Кира яця́ крали́са, ёв дыя́ припхэныбэ́н пал Кхэр (Кхангири́) Дэвлэ́скиро кэ Ерусалимо: “Мэк тэ кэрэ́н Кхэр (Кхангири́) Дэвлэ́скиро пэ штэ́то, кэ саво́ ёнэ янэ́на свэ́нта дыибэна́; и мэк лачхэ́ фундаменты тэ чхувэ́н пир кадасавэ́ барипэна: лэ́скиро вучипэ́н тэ явэ́л шовдэша́ куня́, и лэ́скиро буґлыпэ́н тэ явэ́л шовдэша́ куня́;</verse>
				<verse number="4">тэ явэ́н трин ряды барэ́ барэндыр, и екх рядо каштунэ матер΄ялостыр, соб (кай) тэ плэскирэн пал дава́ крали́скирэ кхэрэ́стыр.</verse>
				<verse number="5">И адя́кэ-паць сувнакунэ́ и рупувэ́ кхорэ́ Кхэрэ́стыр Дэвлэскирэстыр, савэ́ о Навуходоносо́ро лыя́ Кхэрэ́стыр и яндя́ кэ Вавило́но, соб (кай) тэ отдэ́н палэ и тэ янэ́н палэ дро кхэр, саво́ исын кэ Ерусалимо, пэ лэ́нгиро штэ́то и, соб (кай) тэ чхувэ́н палэ лэн дро Кхэр (Кхангири́) Дэвлэ́скиро.</verse>
				<verse number="6">Акана́, палдава́, Фафнаё (Фафнаё), тхэмэскиро барыдыро́ пэ округа пал Рэка, и Шэфар-Бознаё, и тумарэ́ дромэскирэ мала́ Пе́рсы, савэ́ исын палэ Рэка, рикирэнпэ дура́л одотхы́р.</verse>
				<verse number="7">Мэк буты́ пэ Кхэр (Кхангири́) Дэвлэ́скиро тэ кэрэ́лпэ дурэды́р; мэк Юдэ́нгирэ-тхэмэскиро шэрало́ и Юдэ́нгирэ пхурыдыра́ тэ чхувэ́н дава́ Кхэр (Кхангири́) Дэвлэ́скиро пэ лэ́скиро штэ́то.</verse>
				<verse number="8">И мэ адя́кэ-паць дава́ припхэныбэ́н пал дова́, со тумэ́нгэ трэй тэ кэрэ́н ваш Юдэ́нгирэ пхурыдырэнгэ пэ Кхэр (Кхангири́) Дэвлэ́скиро: мэк тэ плэскирэн пал дая́ буты́ крали́скирэ бажынятыр, сави́ скэдэлапэ манушэ́ндыр дрэ провинцыя палэ Рэка, дава́ екха́тыр трэй тэ дэн кодолэ́ манушэ́нгэ, соб (кай) тэ на тэрдёл дая́ буты́.</verse>
				<verse number="9">И соб (кай) тэ дэн ада́кицы, кицы́ трэй – тэрнэ́ гуруворэ́н, бакрэ́н и бакрорэ́н тэ янэ́н цэ́ла хачкирибна Дэвлэ́скэ болыбнаскирэскэ, и гивны (парно́ гив), и лонд, и мол (вино). Маслинитко дзэт, сыр пхэнэ́на рашая́, савэ́ исын дро Ерусалимо, соб (кай) тэ дэн лэ́нгэ со дывэ́с би зарикирибнаскиро,</verse>
				<verse number="10">соб (кай) ёнэ могиндлэ́ тэ янэ́н гудлэ́-кхандыпнаскирэ свэ́нта дыибэна́ Дэвлэ́скэ болыбнаскирэскэ, и соб (кай) ёнэ тэ мангэ́нпэ Дэвлэ́скэ пал крали́скиро састыпэн и лэ́скирэ-чхавэ́нгиро.</verse>
				<verse number="11">Мэ адя́кэ-паць припхэндём, со, ко́ли вари-кон парувэла миро чхиндло́ припхэныбэ́н, мэк тэ вытырдэн бэрно лэ́скирэ кхэрэ́стыр, и тэ чхувэ́н лэс упрэ́, и мэк тэ кэрэ́н далэ́ кхэрэ́стыр груда пхагирдэ́-котэрэнгири.</verse>
				<verse number="12">И мэк Дэвэ́л, Саво́ кэрдя́ адя́кэ, соб (кай) Лэ́скиро Лав тэ ячэ́лпэ одо́й, тэ равэл тэлэ́ кажнонэ́ крали́с ци манушэ́н, ко́ли вари-кон лэ́ндыр тэ ґаздэл анги́л васт тэ парувэл ци тэ пхагирэл дая́ Кхангири́, сави́ исын дро Ерусалимо. Мэ, Дариё, дыём дава́ припхэныбнытко стату́то, тэ кэрэ́н добусо́вэс (кучэс) саро́ пир лэ́стэ”.”</verse>
				<verse number="13">Тэ́ньци о Фафэнаё, тхэмэскиро барыдыро́, пир округа, со сыс палэ рэка (лэнь), о Шэфар-Бознаё, и лэ́нгирэ мала́ добусовэс кэрдэ́ саро́ пир дова́, со бичхадя́ тэ кэрэ́н кра́ли Дариё.</verse>
				<verse number="14">Адя́кэ кэрдэ́ буты́ пхурыдыра́ Юдэ́нгирэ, и лэ́нгэ удэласпэ кэ миштыпэ́н пир Агеёскиро ангилпхэныбэ́н, кон сыс проро́ко, и сыр ангилпхэнэлас о Заха́рия, чхаво́ Идоскиро. И ёнэ кэрдэ́ буты́ и кончындлэ ла, сыр и припхэндя́ Дэвэ́л Израилёскиро, и сыр припхэндлэ Кира, Дариё, Артаксерксо-кра́лья Персиякирэ.</verse>
				<verse number="15">И акэ, Кхэр (Кхангири́) сыс докэрдо пэ три́то дывэ́с дро чхон Адаро, саво́ сыс дро шо́вто бэрш, сыр лыя́ тэ кралинэ́л кра́ли Дариё.</verse>
				<verse number="16">И чхавэ́ Израилёскирэ, рашая́ и Леви́ты, и сарэ́ яви́р мануша́, кон рисия́ плено́стыр, свэнкиндлэ радыма́са, со сыс обсвэнцындло Кхэр (Кхангири́) Дэвлэ́скиро.</verse>
				<verse number="17">И яндлэ́ ёнэ свэ́нта дыибэна́, ке́ли свэнцынэнас Кхэр (Кхангири́) Дэвлэ́скиро шэл гурува, дуйшэла́ бакрэ́ штаршэла́ бакрорэ, дэшуду́й бузнэ (козлы), сыр свэ́нто дыибэ́н пал Израилё пир дова́, со исын дэшуду́й ро́дыцы Израилёскирэ.</verse>
				<verse number="18">И ёнэ чхудэ́ раша́н пир лэ́нгирэ-бутякирэ штэ́ты и Левитэ́н пир бутя́ дрэ лэ́нгирэ групы тэ кэрэ́н буты́ ваш Дэвлэ́скэ дро Ерусалимо, сыр чхиндло́ дрэ Мойзаскири лылвари́.</verse>
				<verse number="19">И свэнкиндлэ Патради́ чхавэ́ Юдэ́нгирэ, кон сыс дро пле́но, пэ дэшуштарто дывэ́с дро пэ́рво чхон.</verse>
				<verse number="20">Пал-дова́ со э рашая́ и Леви́ты жужакирдэ́ (чыстиндлэ) пэс со кэ е́кх ману́ш: ёнэ сарэ́ сыс жужэ́. И ёнэ замардэ́ Патрадитконэ бакрорэ́н пал манушэ́нгирэ чхавэ́ндэ, савэ́ сыс дро пле́но, пал лэ́нгирэ пшалэ́ндэ, пал рашандэ, и пал пэ́стэ.</verse>
				<verse number="21">И ханэ́ чхавэ́ Израилёскирэ, савэ́ рисинэ́ плено́стыр, кхэтанэ́ сарэ́ одолэнца, кон дурия ваш пэ́скэ магирибнастыр, саво́ гия́ Наюдытконэ́ нацые́ндыр пэ пхув, соб (кай) тэ родэ́н древа́н Рас-Дэвлэ́с, Дэвлэ́с Израилёскирэс.</verse>
				<verse number="22">И ёнэ кэрдэ́ опреснокэнгиро Свэ́нко пэ эфта́ дывэса́ радыма́са, пал-дова́ со Рай Дэвэ́л обрадындя лэн, и Ёв рискирдя́ ило́ крали́скиро Асириятыр кэ ёнэ, тэ зоралякирэн лэ́нгирэ васта́ дрэ буты́ пэ Кхэр (Кхангири́) Дэвлэ́скиро, Дэвлэ́скирэ Израилёскиро.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="7">
				<verse number="1">Акана́, пало́ (после) вари-кицы́ бэрша́, сыр дава́ кэрдя́пэ, ке́ли кралиндя Артаксе́рксо, кра́ли Персиякиро, о Е́здра, чхаво́ Сэраияскиро, чхаво́ Азарияскиро, чхаво́ Хелкиякиро,</verse>
				<verse number="2">чхаво́ Шалумоскиро, чхаво́ Садокоскиро, чхаво́ Ахитувоскиро,</verse>
				<verse number="3">чхаво́ Амарияскиро, чхаво́ Азарияскиро, чхаво́ Мараёфоскиро,</verse>
				<verse number="4">чхаво́ Захарияскиро, чхаво́ Узияскиро, чхаво́ Букиёскиро,</verse>
				<verse number="5">чхаво́ Абишуёскиро, чхаво́ Финехасоскиро, чхаво́ Елизароскиро, чхаво́ Ароноскиро, кон сыс барыдыр раша́й</verse>
				<verse number="6">дова́ са́мо Е́здра гия́ Вавилоно́стыр. Ёв сыс сыклякирдо сыр лылвари́тко пир Мойза́скиро Зако́но, саво́ Рай Дэвэ́л Израилёскиро дыя́. О кра́ли дыя́ саро́ лэ́скэ, со ёв мангдя́, пир дова́, со Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро васт сыс пэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="7">И гинэ́ лэ́са вари-савэ́ чхавэ́ Израилёскирэ, и рашая́, и Леви́ты, и багаибнаскирэ, и стрэгарья паш-вударэнгирэ, и Нефине́и дро Ерусалимо дрэ эфта́то бэрш, сыр кралиндя Артаксе́рксо.</verse>
				<verse number="8">И о Е́здра явдя́ дро Ерусалимо дро па́нджто чхон, дро эфта́то (битринэ́нгиро дэш) бэрш крали́скиро.</verse>
				<verse number="9">Пал-дова́ со ёв дыяпэ дро дром Вавилоно́стыр пэ пэ́рво дывэ́с дро па́нджто чхон, и ёв явдя́ дро Ерусалимо пэ пэ́рво дывэ́с пэ пэ́рво чхон, пир дова́ со лачхо́ васт Дэвлэ́скиро сыс пэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="10">Пал-дова́ со о Е́здра рискирдя́ пэ́скиро ило́ тэ сыклёл Зако́но Дэвлэ́скиро, и тэ рикирэлпэ кэ Зако́но, тэ сыклякирэ́л дро Израилё.</verse>
				<verse number="11">Дава́ исын копия лылэскири, саво́ дыя́ кра́ли Артаксе́рксо Ездраскэ, раша́скэ, кон сыс лылвари́тко, кон сыклякирдя́ лавэнгэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ припхэныбэндыр (запове́дендыр) и лэ́скирэ законэндыр дро Израилё:</verse>
				<verse number="12">“Артаксерксостыр, саво́ исын кра́ли кралье́ндыр, Ездраскэ раша́скэ, саво́ исын лылвари́тко пир Зако́но Дэвлэ́скирэ болыбна́скиро: рама́нё (миро) тумэ́нгэ акана́.</verse>
				<verse number="13">Мэ припхэнава, соб (кай) сарэ́ одолэ́, савэ́ исын мануша́ Израилёскирэ, и рашая́, и Леви́ты дро миро крали́тко тхэм, кон камэ́ла пир пэ́скири во́ля тэ джал дро Ерусалимо, -мэк ёнэ тэ джа́н ту́са.</verse>
				<verse number="14">И пал-дова́, со тут бичхавэ́ла кра́ли и лэ́скирэ эфта́ сове́тники (юнкары), соб (кай) тэ роспхучэн пал рэ́нды дрэ Юдэ́я и дро Ерусалимо пир тырэ́ Дэвлэ́скиро Зако́но, сави́ копия исын дро тыро́ васт;</verse>
				<verse number="15">и соб (кай) тэ янэс руп и сувнака́й, савэ́ о кра́ли и лэ́скирэ юнкары дынэ́ пэ́скирэ илэ́стыр Дэвлэ́скэ Израилёскирэскэ, Савэскиро кхэр исын кэ Ерусалимо;</verse>
				<verse number="16">и саро́ руп, и сувнака́й, со тумэ́ могинэ́на тэ латхэ́н дрэ округа Вавилоноскири, на гины́ свэ́нта дыибэна́, савэ́ дынэ́ пэ́скирэ илэ́стыр э мануша́, и рашая́, кон янэ́ла пэ́скирэ илэ́стыр ваш Кхэр (Кхангири́) лэ́нгирэ Дэвлэ́скиро кэ Ерусалимо,</verse>
				<verse number="17">акана́ палдава́ кин сы́гэс пэ далэ́ ловэ́ гурувэ́н, бакрэ́н и бакрорэ́н кхэтанэ́ лэ́нгирэ свэнтонэ́ дыибнаса гивэстыр и лэ́нгирэ тхадунэ свэнтонэ́ дыибнаса, и ян лэн пэ алта́рё дро Кхэр (Кхангири́) тумарэ́ Дэвлэ́скиро кэ Ерусалимо.</verse>
				<verse number="18">И со явэ́ла лачхэ́с пир тыри́ годы́ и тырэ́-пшалэскири тэ кэрэ́н одолэ́ рупэ́са и сувнака́са, со ячэ́лапэ, кэрэ́н пир во́ля тумарэ́ Дэвлэ́скири.</verse>
				<verse number="19">И кхорэ́ (сасу́ды), со дынэ́ ту́кэ, соб (кай) лэ́нца тэ дынаринэ́н дро Кхэр (Кхангири́) Дэвлэ́скиро, ян анги́л Дэвлэ́стэ Ерусалимоскирэстэ.</verse>
				<verse number="20">И дова́ яви́р, со явэ́ла трэй ваш Кхэр (Кхангири́) тырэ́ Дэвлэ́скиро, и со ту янэса пир Пэ́скири годы́, отдэ́/плэскир пиралятыр дро кхэр Крали́скиро.</verse>
				<verse number="21">И мэ, кра́ли Артаксе́рксо, акана́ дава́ припхэныбэ́н сарэ́ ракхибнаскирэнгэ пэ пиралы́, савэ́ исын палэ рэка (лэнь), со ко́ли Ездраскэ, кон исын раша́й и лылвари́тко пир Зако́но Дэвлэ́скиро, Саво́ исын пэ болыбэ́н, явэ́ла вари-со трэй, соб (кай) тэ дэн лэ́скэ саро́,</verse>
				<verse number="22">кэ екх шэл тала́нты руп, кэ екх шэл ме́ры парно́ гив кэ екх шэл баты мол (вино), кэ екх шэл баты оливи́тко дзэт, и лонд би меракиро.</verse>
				<verse number="23">Со тэ на припхэнэл Дэвэ́л болыбна́скиро, соб (кай) тэ кэрэ́н сыр трэй ваш Кхэр (Кхангири́) Дэвлэ́скиро, Саво́ исын пэ болыбэ́н. Ваш одова́, соб (кай) тэ на явэ́л Лэ́скири бари холы́ пэ крали́скири тхэм, и лэ́скирэ чхавэ́ндэ.</verse>
				<verse number="24">Адя́кэ-паць амэ пхэна́са тумэ́нгэ, со дава́ явэ́ла на пир зако́но тэ зачхувэн тэ плэскирэн намирья, мыто и такса раша́н, Левитэ́н, багаибнаскирэн, стрэгарье́н пашвударэнгирэн, Нефинее́н, ци вари-савэ́ дынарье́н дро Кхэр (Кхангири́) Дэвлэ́скиро.</verse>
				<verse number="25">И ту, Е́здра, пир годыпэ́н, со Дэвэ́л дыя́ ту́кэ, чхув дрэ зор барыдырэ́н [барэ́ сэндарье́н-ю.о.], сэндарье́н, савэ́ могинэ́нас тэ сэндякирэн пир чачипэ́н сарэ́ манушэ́н, кон исын дрэ округа палэ рэка (лэнь), сарэ́н кадасавэн, кон джинэ́ла зако́ны тумарэ́ Дэвлэ́скирэ, и сыклякирэ́н одолэ́н, савэ́ на джинэ́на лэн.</verse>
				<verse number="26">Ко́ли вари-кон на явэ́ла тэ кэрэ́л саро́ пир Зако́но тумарэ́ Дэвлэ́скиро, и пир зако́но крали́скиро, мэк тэ сэндякирэн пхарэ́с лэс, ци пэ мэрибэ́н, ци тэ традэ́н лэс яври́ тхэмэстыр (странатыр), ци пэ конфискацыя маёнкоскэ, ци дро штарибэ́н.”</verse>
				<verse number="27">“Мэк тэ явэ́л бахтякирдо́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л амарэ́-дадэ́нгиро, Саво́ чхудя́ кадасави дума дро крали́скиро ило́, соб (кай) тэ шукарьякирэн Кхэр (Кхангири́) Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, саво́ исын кэ Ерусалимо;</verse>
				<verse number="28">И Саво́ рискирдя́ лачхэ́-илы́ткима кэ мэ анги́л крали́стэ и лэ́скирэ советникэндэ (юнкарэндэ), и анги́л зор тхагарье́ндэ крали́скирэ. И мэ, Е́здра, яцём зоралэды́р дро ду́хо (фа́но), адя́кэ сыр васт Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, мирэ́ Дэвлэ́скиро сыс пэ ма́ндэ, и мэ скэдыём сарэ́ Израилёскирэ шэралэ́ муршэ́н, соб (кай) ёнэ тэ джа́н ма́нца.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="8">
				<verse number="1">Акэ, и сын шэралэ́ пэ стрэ́чы /лэ́нгирэ-дадэнги́рэ ро́ды (поколении), и, акэ, исын зачхиныбэн пал ро́до дрэ родэнгири матрия (лылвари́ пал ро́до) пал кодолэндэ, кон гия́ ма́нца Вавилоно́стыр, ке́ли кралиндя о кра́ли Артаксе́рксо:</verse>
				<verse number="2">о Гирсоно [Герша-ю.о.], Финхасоскирэ чхавэ́ндыр; о Дание́лё, Ифамароскирэ чхавэ́ндыр, о Хатушо, Давидо́скирэ чхавэ́ндыр;</verse>
				<verse number="3">о Заха́рия, Шэханияскирэ, Парошоскирэ чхавэ́ндыр, и лэ́са сыс шэл тэ пандждэша́ мурша́, савэ́ сыс зачхиндлэ́ дрэ родэнгири матрия;</verse>
				<verse number="4">о Эльегоэнаё, чхаво́ Зэрахияскиро, Пахав-Моавэнгирэ чхавэ́ндыр, и лэ́са сыс дуй шэла́ мурша́;</verse>
				<verse number="5">о чхаво́ Яхазиилоскиро, Шэха-нияскиро чхавэ́ндыр, и лэ́са сыс трин шэла́ мурша́;</verse>
				<verse number="6">о Еве́до, чхаво́ Ионафаноскиро, Адиноскирэ чхавэ́ндыр, и лэ́са сыс пандждэша́ мурша́;</verse>
				<verse number="7">о Иешаия, чхаво́ Афалияскиро, Еламоскирэ чхавэ́ндыр и лэ́са сыс эфтадэша́ мурша́;</verse>
				<verse number="8">Зэвадея, чхаво́ Михаилоскиро, Шэфатияскирэ чхавэ́ндыр, и лэ́са сыс охтодэша́ мурша́;</verse>
				<verse number="9">о Овадия, чхаво́ Ехиелёскиро, Иавоскирэ чхавэ́ндыр, и лэ́са сыс дуйшэла́ тэ дэшуохто мурша́;</verse>
				<verse number="10">о чхаво́ Шэломифоскиро, чхаво́ Ёзафаёскиро, и лэ́са сыс шэл тэ охтодэша́ мурша́;</verse>
				<verse number="11">о Заха́рия, чхаво́ Беваёскиро, Бебаёскирэ чхавэ́ндыр, и лэ́са сыс бэш тэ охто́ мурша́;</verse>
				<verse number="12">о Иоханано, чхаво́ Гакатаноскиро, Азгадоскирэ чхавэ́ндыр, и лэ́са сыс шэл тэ дэш мурша́;</verse>
				<verse number="13">Адоникамоскирэ чхавэ́ндыр – палатунэ́, конэскирэ лава́ исын: о Елифеле́то, о Иеилё, и о Шэмая – и лэ́нца сыс шовдэша́ мурша́;</verse>
				<verse number="14">Бигваёскирэ, Уфаёскирэ, и Забудоскирэ чхавэ́ндыр, и лэ́нца сыс эфтадэша́ мурша́:</verse>
				<verse number="15">И мэ, Е́здра, скэдыём лэн кхэтанэ́ пашы́л рэка (лэнь), сави́ тхадэ́ла дрэ Агава; и одо́й амэ росчхудям таборо (лод) пэ трин дывэса́: и мэ обдыкхцём сарэ́ манушэ́н и раша́н, и мэ на латхём ниекхэс Левиёскирэ чхавэ́ндыр.</verse>
				<verse number="16">Тэ́ньци мэ бичхадём, соб (кай) тэ кхарэ́н Елиэзэрос, Ариэлёс, Шэмаяс, Бинафанос, Яривос, Элнафанос, Нафанос, Захарияс, и Мешуламос, савэ́ сыс шэралэ́ мануша́; и тэ кхарэ́н Иоярифос, и Элнафанос, савэ́ сыс барэ́-годякирэ мануша́.</verse>
				<verse number="17">И мэ бичхадём лэн мирэ́ лавэ́са кэ Идо, саво́ сыс шэрало́ пир штэ́то Касифия, и мэ пхэндём лэ́нгэ, со тэ пхэнэ́н Идоскэ, и лэ́скирэ пшалэ́нгэ Нефинее́нгэ пэ штэ́то Касифия, соб (кай) ёнэ тэ янэ́н помогибнаскирэн рашаскирэн тэ дынаринэ́н дро Кхэр (Кхангири́), амаро́ Дэвлэ́скиро.</verse>
				<verse number="18">Адя́кэ, сыр амарэ́-Дэвлэ́скиро лачхо́ васт сыс пэ амэ́ндэ, то ёнэ яндлэ́ амэ́нгэ барэ́ – годякирэ манушэ́с Махлияскирэ чхавэ́ндыр, чхавэ́с Левияскирэс, чхавэ́с Израилёскирэс пир лав Шэре́вия; и лэ́скирэ чхавэ́нца, и лэ́скирэ пшалэ́нца, дэшуохто мануша́;</verse>
				<verse number="19">и Хашавияс, и лэ́са Иешаияс, Мэрарискирэ чхавэ́ндыр, лэ́скирэ пшалэ́н и лэ́скирэ чхавэ́н, биш мануша́;</verse>
				<verse number="20">и адя́кэ-паць Нефинее́ндыр, конэ́с о Дави́до и шэралэ́ чхудэ́ дрэ зор тэ дынаринэ́н (тэ служынэн) Левитэ́нгэ, дуй шэла́ тэ биш Нефине́и: кажно ману́ш лэ́ндыр сыс выкхардо пир лав.</verse>
				<verse number="21">И пхэндём мэ зоралэ́с анги́л манушэ́ндэ, соб (кай) тэ постинас пашы́л рэка (лэнь) Агава, соб (кай) тэ тыкнякирас пэс дрэ амарэ́ илэ анги́л амарэ́ Дэвлэ́стэ, тэ вымангас Лэ́стыр бахтало́ дром амэ́нгэ и амарэ́ тыкнэнгэ, и ваш саро́ амаро́ миштыпэ́н.</verse>
				<verse number="22">Пал-дова́ со мэ ладжандыём тэ мангав крали́стыр стрэ́га халадэндыр и уклистэнгирэ рулдэ́ндыр тэ ракхэ́н амэн дромэ́са проти вэргэ́ндэ, пал-дова́ со амэ пхэндям крали́скэ, ракири́: “Амарэ́-Дэвлэ́скиро васт исын ваш лачхипэ́н сарэнгиро, кон родэ́ла Лэс, нэ Лэ́скири зор и Лэ́скиро мижэхипэн пэрэ́на пэ одолэ́ндэ, савэ́ мэкэ́на Лэс.”</verse>
				<verse number="23">И амэ постиндям и амэ мангдям Лэс, и Ёв отпхэндя́ пэ амаро́ мангипэ́н.</verse>
				<verse number="24">И мэ выкэдыём дэшудуен барыдырэ́н пэ рашандэ Шэревияс, и Хашавияс, и дэш пшалэ́н лэнгирэн –</verse>
				<verse number="25">и мэ убладём (отважындём) лэ́нгэ руп, сувнака́й, и хор кхорэ́ (сасу́ды), свэ́нта дыибэна́ ваш Кхэр (Кхангири́) Дэвлэ́скиро, со яндлэ́ кра́ли, и лэ́скирэ юнкары (советники), и лэ́скирэ тхага́рья (кня́зи), и сарэ́ мануша́ Израилёстыр, кон сыс.</verse>
				<verse number="26">И мэ убладём дрэ лэ́нгирэ васта́ шов шэла́ тэ пандждэша́ тала́нты руп, рупувэ́ кхорэ́ (сасу́ды), савэ́ важындлэ шэл тала́нты, е́кх таланто сувнака́й,</verse>
				<verse number="27">биш сувнакунэ́ хор тахтая́ (чашы), со сыс мол екх бар драхмы, дуй кхорэ́ шукаронэ харкома́тыр, сави́ хачолас, и сыс дро́го сыр сувнака́й.</verse>
				<verse number="28">И мэ пхэндём лэ́нгэ: “Тумэ́ сан высвэнцындлэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ; и кхорэ́ адя́кэ-паць исын обсвэнцындлэ; и руп и сувнака́й, со яндлэ́ илэ́стыр Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Дэвлэ́скэ тумарэ́ дадэнгирэскэ.</verse>
				<verse number="29">Дыкхэ́н цямкэс (дуе якхэ́нца) и ракхэ́н лэн анги́л дова́, сыр тумэ́ ублавэна (отважынэна) лэн анги́л шэралэндэ рашангирэндэ, Левитэндэ, и анги́л шэралэндэ пэ стрэ́чы /тумарэ́-дадэнги́рэ ро́ды (поколении) Израилёстыр дро Ерусалимо, дрэ пиралы́тка комо́ры дро Кхэр (Кхангири́) Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро.”</verse>
				<verse number="30">И рашая́ и Леви́ты дорэснэ́ руп, сувнака́й, и кхорэ́ пир ублаибэн, соб (кай) тэ янэ́н лэн кэ Ерусалимо дрэ амарэ́ Дэвлэ́скиро Кхэр (Кхангири́).</verse>
				<verse number="31">Тэ́ньци амэ дыямпэ дро дром рэка́тыр (лэня́тыр) Агаватыр пэ дэшудуйто дывэ́с дро пэ́рво чхон, тэ джас пэ Ерусалимо. И сыс васт Дэвлэ́скиро пэ амэ́ндэ, и Ёв зракхэлас амэн вэргоскирэ вастэ́стыр, и кадасавэ́ манушэ́ндыр, савэ́ подракхэнас тэ замарэ́н пэ дром.</verse>
				<verse number="32">И амэ явдя́м дро Ерусалимо и яцямпэ одо́й трин дывэса́.</verse>
				<verse number="33">И пэ шта́рто дывэ́с руп, сувнака́й, и кхорэ́ (сасу́ды) сыс убладэ пэ ублады́тка (весы) Меремофоскирэ вастэ́са, кон сыс чхаво́ рашаскирэ-Урияскиро; и сыс лэ́са Елиза́ро (Елеазаро), чхаво́ Финехасоскиро, и сыс лэ́нца Леви́ты: Ёзавадо, чхаво́ Ёшуаскиро, Ноадия, чхаво́ Винуёскиро;</verse>
				<verse number="34">Саро́ сыс пиригиндло, пириубладо, и саро́ пхарипэ́н (ве́со) дрэ тала́нты сыс зачхиндло́ пэ штэ́то ада́й.</verse>
				<verse number="35">Э чхавэ́ кодолэнгирэ, конэскирэн дадэн лыджинэ́ дро пле́но, савэ́ явнэ́ плено́стыр, яндлэ́ цэ́ла схачкирибнаскирэ свэ́нта дыибэна́ Израилёскирэ Дэвлэ́скэ: дэшуду́й гурувэ́н пал саро́ Израилё, еня́ дэша шов бакрэ́, эфтадэша́ эфта́ бакрорэ и дэшуду́й бузнэ (козлы) сыр свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо. Саро́ дава́ сыс цэлонэс тэ хачкирэ́н сыр свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="36">И ёнэ подынэ крали́скирэ припхэныбэна́ крали́скирэ барэдырэнгэ дрэ округа, и шэралэ́ рангэ дрэ доя́ пхув, со исын пэ дая́ риг рэкакири (лэнякири). И ёнэ кэрдэ́ паты́в манушэ́нгэ и Кхэрэ́скэ (Кхангирьякэ) Дэвлэскирэскэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="9">
				<verse number="1">Акана́, ке́ли сарэ́ далэ́ рэ́нды сыс кэрдэ́, явнэ́ кэ мэ, кэ Е́здра, э лыджаибна́скирэ (шэрэ́ мануша́), пхэны: “Израилёскирэ мануша́, и рашая́, и Леви́ты, на мэкнэ́ пэ́скирэ Наюдытконэ́ манушэ́н кхэтанэ́ лэ́нгирэ джунгалыпнаса (брыткимаса): Хананее́ндыр Хетеендыр, Ферезеендыр, Евусее́ндыр, Амонитянэндыр, Моавитянэндыр, Египтянэндыр и Аморее́ндыр.</verse>
				<verse number="2">Ёнэ лынэ́ пэ́скэ лэ́нгирэ чхае́н и ваш пэ́скирэ чхавэ́нгэ, и свэ́нто рат дрэ Дэвлэ́скиро ро́до змешындяпэ явирэ-манушытконэ́ нацые́нца пэ долэ́ пхувья́, и чачэс, тхагарье́нгиро и тхэмэ́скирэ-барыдырэнгиро васт лыджия́ явирэ́н кэ чорипэ́н.”</verse>
				<verse number="3">И ке́ли мэ шундём дава́, то мэ кусцём мири́ и́дя, и шални́ро (пальто), и мэ рискирдём бала́ мирэ́ шэрэстыр и чхорэндыр (бродатыр), и мэ со́мас бэшто́ дрэ бари дар.</verse>
				<verse number="4">Тэ́ньци кажно ману́ш, кон издрандыя лавэ́стыр Израилёскирэ Дэвлэ́стыр, пал-дова́ со напатяибнытка сыс одолэ́, савэ́ сыс дро пле́но, и мэ со́мас бэшто́ дрэ бари дар анги́л дова́, сыр яндлэ́ бэльвэлякиро свэ́нто дыибэ́н.</verse>
				<verse number="5">Пэ бэльвэлякиро свэ́нто дыибэ́н мэ уштыём постостыр, и дрэ роскушны и́дя и шалниро, мэ пыём пэ чанга́ и диндькирдём мирэ́ васта́ кэ Рай Дэвэ́л, миро Дэвэ́л,</verse>
				<verse number="6">и пхэндём мэ: “О миро Дэ́вла! Мэ ладжава и ма́нгэ нанэ муршкипэн тэ ґаздав миро муй кэ Ту, миро Дэ́вла; пал-дова́ со амаро́ чорипэ́н ґаздыя́пэ вучэды́р амарэ́ шэрэндыр, и амари́ банг бария кэ болыбэ́н.</verse>
				<verse number="7">Амарэ́-дадэ́скирэ дывэсэ́ндыр кэ дава́ дывэ́с амэ́ндэ исын бари банг. Пал амаро́ чорипэ́н амэ, амарэ́ кра́лья, амарэ́ рашая́, пыям дрэ Кралье́нгирэ васта́ явирэ тхэмэндыр, кон тэл курта́ла, кон дро пле́но, конэ́с росчордэ, конэ́с ладжакирдэ́, сыр исын ададывэ́с.</verse>
				<verse number="8">И, акана́, пэ набаро́ цы́ро (часо) амаро́ Рай Дэвэ́л, амаро́ Дэвэ́л сыкадя́ ла́ска, со Ёв дыя́ амэ́нгэ, ячкирдэ́ манушэ́нгэ, тэ ячаспэ джидэ́, и со Ёв дыя́ амэ́нгэ бидарипнаскиро штэ́то тэ скэдас зор пэ Лэ́скиро свэ́нто штэ́то, соб (кай) Ёв, амаро́ Дэвэ́л, могинэлас тэ дэл дуд (све́то) амарэ́ якхэнгэ, соб (кай) тэ дэл амэ́нгэ на́бут тэ отджидёвав дрэ амари́ наволя.</verse>
				<verse number="9">На дыкхи́ пэ дова́, со амэ сам писха́рья, сарое́кх Ёв, амаро́ Дэвэ́л, на мэкця́ амэн дрэ амари́ наволя; нэ Ёв рискирдя́ кэ амэ ла́ска Персиякирэ Кралье́ндыр, соб (кай) амэ́нгэ тэ отджидёвас тэ ґаздас Кхэр (Кхангири́), амарэ́ Дэвлэ́скиро, тэ подкэрас ла́кирэ руи́ны, и тэ дэл амэ́нгэ ва́нта тэ зракхаспэ дрэ Юдэ́я и дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="10">И акана́, со амэ́нгэ тэ пхэнас, Дэ́вла амаро́, пал саро́ дава́? Пал дова́, со амэ ж мэкцям Тырэ́ упхэныбэна́,</verse>
				<verse number="11">савэ́ Ту припхэндян амэ́нгэ пир Тырэ́ пророкэ́ндэ, пхэны: ‘Пхув, пэ сави́ тумэ́ заджа́на тэ лэн пэ́скэ ла, исын магирды джунгалыпнаса, савья́ магирдэ́ яви́р манушы́тка на́цыи лэ́нгирэ накуч рэндэ́нца, савэ́нца ёнэ пхэрдякирдэ ла екхэ ягоро́стыр (краёстыр) кэ яви́р пал лэ́нгиро биладжакуно кэрибэн.”</verse>
				<verse number="12">Тэды пхэндя́н жа Ту пир Тырэ́ пророкэ́ндэ, соб (кай) амэ тэ на дас амарэ́ чхае́н сыр ромне́н пал лэ́ндэ, и, соб (кай) амэ тэ на лас амэ лэ́нгирэ чхае́н ваш амарэ́ чхавэ́нгэ. Соб (кай) амэ никели и тэ на родас лэ́нгиро рама́нё (миро) ци лэ́нгиро лачхипэ́н ваш дова́, соб (кай) амэ могинасас тэ явас зоралэ́, и тэ чалякираспэ лачхипна́са лэ́нгирэ пхувья́тыр, и тэ ячкирас ла сыр мэкно́ миштыпэ́н амарэ́ чхавэ́нгэ пэ сарэ́ ве́ки.’</verse>
				<verse number="13">И пало́ саро́ (после) дава́, со явдя́ пэ амэ́ндэ пал сарэ́ амарэ́ чорэ́ рэ́нды, и пал сари́ амари́ бари банг, дыкхи́, со Ту, Дэ́вла амаро́, сэндякирдян амэн на адя́кэ пхарэ́с, кицы́ амэ са́мас бангэ́, и Ту зракхця́н амэ́нгэ ада́кицы манушэ́н, –</verse>
				<verse number="14">Нау́што (неужэли) амэ нэвэ́стыр ява́са тэ на кандас Тырэ́ припхэныбэна́, и ява́са тэ кхэтанякираспэ кадалэ́ накучонэ манушытконэ́ нацые́нца? Ци на холясоса Ту пэ амэ́ндэ пэ ада́кицы, со Ту хасякирэса амэн, соб (кай) ние́кх тэ на зракхэлпэ, и нико́н тэ на ячэ́лпэ джидо́?</verse>
				<verse number="15">О, Раё Дэ́вла! Дэ́вла Израилёскиро, Ту сан чачипна́скиро! Ту ж ячкирдян амэн тэ джива́с, сыр дава́ исын кэ ададывэ́с. Акэ, амэ сам анги́л Ту́тэ амарэ́ чорипнаса; пал-дова́ со пал дова́ саро́ амэ́нгэ нашты́ тэ тэрдёвас анги́л Ту́тэ.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="10">
				<verse number="1">Акана́, сыр о Е́здра мангэласпэ Дэвлэ́скэ, и сыр Ёв приджинэлас лэ́нгирэ грэ́хи, рови́ и пэри шэрэ́са анги́л Кхэр (Кхангири́) Дэвлэ́скиро древа́н бут мануша́ скэдынэ́пэ: мурша́, джувля́ и бияты Израилёскирэ, ёнэ тэрдинэ́ екх пашы́л екхэ́стэ, ёнэ адя́кэ-паць рондлэ́ киркэс.</verse>
				<verse number="2">И о Шэхания, екх чхаво́ Иехиилоскиро, Еламоскирэ чхавэ́ндыр, отпхэнэ́лас, и пхэндя́ Ездраскэ: “Амэ кэрдя́м чорипэ́н анги́л амарэ́ Дэвлэ́стэ, и амэ лыям джувле́н пэ́скэ Наюдытконэ́ нацые́ндыр, савэ́ сыс чужонэ́-манушытконэ́ нацые́ндыр, нэ акана́ усае́кх исын наде́я ваш Израилё дро дава́ рэ́ндо.”</verse>
				<verse number="3">И акана́ счхуваса Заве́то амарэ́ Дэвлэ́са, соб (кай) тэ мэкэ́н криг сарэ́ джувле́н, и кодолэ́н, кон бия́ндыя лэ́ндыр пир лав амарэ́ Дэвлэ́скиро и пир одолэнгирэ лава́, савэ́ дарэ́на амарэ́ Дэвлэ́скирэ припхэныбнэндыр, и мэк тэ явэ́л кэрдо́ пир зако́но.</verse>
				<verse number="4">Тэрдёв пэ ґэра́! Пал-дова́ со кадава́ рэ́ндо исын дрэ тырэ́ васта́: амэ адя́кэ-паць ява́са ту́са. Рикирпэ муршканэ́с и кэр дава́.”</verse>
				<verse number="5">Тэ́ньци тэрдия́ пэ ґэра́ Е́здра и зачхудя шэралэн пэ рашандэ, пэ Левитэндэ, и пэ саро́ Израилё тэ дэн совла́х, со ёнэ кэрэ́на пир дава́ лав.</verse>
				<verse number="6">И ёнэ дынэ́ совла́х. И тэрдия́ пэ ґэра́ Е́здра анги́л Кхэр (Кхангири́) Дэвлэ́скиро, и гия́ дро кхэр Иохананоскиро, кон сыс Елияшывоскиро чхаво́. И ке́ли ёв сыс одо́й, ёв на хая, и на пия, пал-дова́ со ёв тугиндя ясвэ́нца пал одолэнгири банг, савэ́ сыс дро пле́но.</verse>
				<verse number="7">И пхэндлэ́ ёнэ дая́ звесь (зан) зоралэ́с анги́л манушэ́ндэ дрэ Юдэ́я, и дро Ерусалимо сарэ́нгэ, кон сыс дро пле́но, соб (кай) ёнэ тэ кэдэнпэ дро Ерусалимо,</verse>
				<verse number="8">и со, ко́ли вари-кон на явэ́ла пир трин дывэса́, то, соб (кай) саро́ лэ́скиро миштыпэ́н тэ явэ́л конфисковиндло пир лав тхагарье́ндыр и пхурыдырэндыр, а кхэтаныпэн манушэ́нгиро, кон сыс дро пле́но, тэ чхувэ́л лэс яври́.</verse>
				<verse number="9">И кэдэнапэ сарэ́ мануша́ Юдэя́тыр и Веньяминоскирэ пхувья́тыр пал трин дывэса́. Дава́ сыс дро еня́то чхон, пэ бишэнгиро дывэ́с дро дова́ чхон, и сарэ́ мануша́ сыс бэштэ́ яври́ пэ форуны́ (пло́шча) анги́л Кхэр (Кхангири), Дэвлэ́скиро, издраиндой далэ́ бангипнастыр и барэ́ брышындэстыр.</verse>
				<verse number="10">И Е́здра, о раша́й, уштыя́ и пхэндя́ лэ́нгэ: “Тумэ́ кэрдэ́ напатяибныткэс и тумэ́ лынэ́ пэ́скэ джувле́н явирэ-тхэмэ́скирэ нацые́ндыр, и далэ́са тумэ́ кэрдэ́ барэды́р банг Израилёскири.</verse>
				<verse number="11">И акана́ приджинэнпэ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ тумарэ́-дадэнги́рэ, и кэрэ́н пир Лэ́скири во́ля. Дурьякирэн пэс явирэ-манушытконэ́ нацые́ндыр и явирэ-тхэмэ́скирэ джувле́ндыр.”</verse>
				<verse number="12">И отпхэндя́ саро́ лэ́нгиро скэдыибэ́н зоралэ́ заня́са: “Чачо́! Амэ сом бангэ́ тэ кэра́с, сыр ту пхэндям.</verse>
				<verse number="13">Нэ исын ада́кицы бут мануша́; и, ґа́да, исын часо (цы́ро) тэ дэл зорало́ брышы́нд, и дава́ нашты́ тэ тэрдён яври́. Апри́ч дава́, дава́ рэ́ндо на кэрэ́лапэ пал екх ци дуй дывэса́, пал-дова́ со амэ сам ада́кицы бут мануша́, савэ́ кэрдэ́ чорипэ́н пир дава́ рэ́ндо.</verse>
				<verse number="14">Мэк акана́ амарэ́ барыдыра́ тэ тэрдён пал сарэ́ндэ, и мэк одолэ́ сарэ́, кон лыя́ явирэ-тхэмэ́скирэ джувле́н пир амарэ́ фо́рья, тэ явэ́н кэ упхэндло́ часо, и тэ явэ́н лэ́нца пхурыдыра́ кажнонэ́ форо́стыр, и тэ явэ́н адя́кэ-паць сэнда́рья пэ ада́кицы бут анги́л дова́, сыр бари холы́ амарэ́ Дэвлэ́скири тэ рисёл амэ́ндыр пал дава́ рэ́ндо.”</verse>
				<verse number="15">Фэ́ни (то́ка) о Ионафа́но, чхаво́ Асаилоскиро, и о Яхзэия, чхаво́ Фихваскиро, тэрдинэ́ проти дава́, и о Мешуламо, и о Левито Шамфаё [Шабетаё-ю.о.], подрикирдэ лэн.</verse>
				<verse number="16">И одолэ́, кон явдя́ плено́стыр, кэрдэ́ адя́кэ. И о Е́здра, раша́й, кхэтанэ́ шэралэнца пэ стрэ́чы /лэ́нгирэ-дадэнги́рэ ро́ды (поколении), савэ́ сыс выкэдынэ́ пир дадэнги́рэ ро́ды (стрэ́чы), кажно сыс кхардо пир лав. Пэ пэ́рво дывэ́с дро дэ́што чхон бэшнэ́ ёнэ тэ выпхучэн е́кх явирэстыр пал дава́ рэ́ндо.</verse>
				<verse number="17">И пэ пэ́рво дывэ́с дро пэ́рво чхон ёнэ кончындлэ тэ пхучэнпэ манушэ́ндыр, кон лыя́ пэ́скирэ джувле́н явирэ-манушытконэ́ нацые́ндыр.</verse>
				<verse number="18">И латхнэ́ машки́р раша́нгирэ чхавэ́ндэ кодолэ́н, савэ́ лынэ́ джувле́н Наюдытконэ́ нацые́ндыр: Исусо́скирэ (Ёхошуаскирэ) чхавэ́ндыр, кон сыс Иоседэкоскиро чхаво́, и лэ́скирэ пшалэ́ндыр: Маасе́я, Елиезэро, Яриво и Гедалия.</verse>
				<verse number="19">И ёнэ дынэ́ васта́ сыр совла́х, со бичхавэна криг лэ́нгирэ джувле́н, и со ёнэ янэ́на бакрэ́с стадатыр сыр лэ́нгиро свэ́нто дыибэ́н пал чорэ́ рэ́нды.</verse>
				<verse number="20">И Имэроскирэ чхавэ́ндыр: Хананиё и Зевадия;</verse>
				<verse number="21">И Харимоскирэ чхавэ́ндыр: Маасея, Елия, Шэмаия, Иехиило, и Узия;</verse>
				<verse number="22">Пашхуроскирэ чхавэ́ндыр: Елиоэнаё, Маасе́я, Исмаило, Нафанаило, Иозавадо и Эласа.</verse>
				<verse number="23">И Левитэндыр: Иозавадо, Шыме́ё, Келаия (ёв адя́кэ-паць сыс Клита); Пафахия, Юда, и Елиезэро.</verse>
				<verse number="24">И багаибнаскирэндыр: Елияшыво. И паш-вударэнгирэ стрэгарье́ндыр: Шалумо, и Теле́мо, и Уриё.</verse>
				<verse number="25">И яви́р Израилёскирэндыр: Парошоскирэ чхавэ́ндыр: Рамаия, и Изия, и Малхия, и Миямино, и Елиза́ро (Елеазаро), и Малхия, и Венаия.</verse>
				<verse number="26">И Еламоскирэ чхавэ́ндыр: Матфания, Заха́рия, Иехиэлё, и Авдиё, и Еремофо, и Елия.</verse>
				<verse number="27">И Зафускирэ чхавэ́ндыр: Елиоэнаё, Елияшыво, Матфания, и Иремофо, и Завадо, и Азиза.</verse>
				<verse number="28">И Беваёскирэ чхавэ́ндыр: Иохонано, Ханания, Забваё, и Афлаё.</verse>
				<verse number="29">И Ваниёскирэ чхавэ́ндыр: Мешуламо, Малухо, Адая, Яшуво, Шэало, и Иерамофо.</verse>
				<verse number="30">И Пахаф-Моавоскирэ чхавэ́ндыр: Адна, Хелало, Венаия, Маасе́я, Матфания, Веселеило, Бинуё, и Мана́сия.</verse>
				<verse number="31">И Харимоскирэ чхавэ́ндыр: Елиезэро, Ишыя, Малхия, Шэмаия, Симеоно (Семёно),</verse>
				<verse number="32">Вениамино, Малухо, Шэмария.</verse>
				<verse number="33">И Хашумоскирэ чхавэ́ндыр: Мафнаё, Мафафа, Завадо, Елифеле́то, Еремаё, Мана́сия, и Шыме́ё.</verse>
				<verse number="34">Ваниёскирэ чхавэ́ндыр: Маадаё;</verse>
				<verse number="35">Бенаия, Бидья, Келуги;</verse>
				<verse number="36">Ванея, Меремофо, Елиашыво,</verse>
				<verse number="37">Матфания, Мафнаё, Ясаё, –</verse>
				<verse number="38">Ваниё, Бинуё, Шыме́ё;</verse>
				<verse number="39">Шэлэмия, Нафано, Адаия;</verse>
				<verse number="40">Махнадбаё, Шашаё;</verse>
				<verse number="41">Азариэлё, Шэлэмиягу, Шэмария;</verse>
				<verse number="42">Шалумо, Амария, и Ёза (Иосифо);</verse>
				<verse number="43">И Невоскирэ чхавэ́ндыр: Иеилё, Матфия, Завадо, Зевина, Иаедаё, Иоэлё, и Бенаия.</verse>
				<verse number="44">Сарэ́ кадалэ́ лынэ́ пэ́скэ джувле́н явирэ-тхэмэ́скирэ нацые́ндыр, и сыс машки́р лэ́ндэ джувля́, савэ́ндэ сыс бияты (чхаворэ́).</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="16">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Лава́ Ниемияскирэ, Ахалииноскирэ чхавэ́скирэ. Дро чхон Кислев, дро бишто бэрш, со́мас мэ кэ Сузы, дро шэрутно фо́ро [крали́скири фэлатин-ю.о.].</verse>
				<verse number="2">И явдя́ о Ханани, екх мирэ́ пшалэ́ндыр, ёв и вари-кицы́ мануша́ Юдэя́тыр. И пхуцёмпэ мэ лэ́ндыр пал Юдэ́ндэ, савэ́ ячнэ́пэ джидэ́ плено́стыр, и пал Ерусалимо.</verse>
				<verse number="3">И пхэндлэ́ ёнэ ма́нгэ: “Ячадэ мануша́, савэ́ ячнэ́ джидэ́ плено́стыр, исын одо́й, дро лэ́нгиро тхэм, дрэ бари би́да и дрэ напатыв; ва́нта Ерусалимо́скири исын пхагирды, и по́рты лэ́скирэ исын хачкирдэ́ яга́са.</verse>
				<verse number="4">Сыр мэ шундём, мэ бэсцём и зарондём, и со́мас мэ дрэ ту́га ада́кицы дывэса́, рикирдём мэ бокхало посто и мангдёмпэ анги́л болыбна́скирэ Дэвлэ́стэ,</verse>
				<verse number="5">и ракиравас мэ: “Раё Дэ́вла, болыбна́скиро, Дэ́вла баро́ и трашадо, Саво́ ракхэ́ла завето и ла́ска кэ сарэ́, савэ́нгэ Ту сан дро́го, и савэ́ рикирна Тырэ́ припхэныбэна́!</verse>
				<verse number="6">Тэ явэ́н Тырэ́ кана́ и якха́ Тырэ́ откэрдэ, соб (кай) тэ шунэ́с па́тери (моли́тва) Тырэ́ писхарискири, савья́са мэ мангавпэ анги́л Ту́тэ акана́ рат и дывэ́с пал Израилёскирэ чхавэ́ндэ, Тырэ́ писхарьендэ, и приґалёвавпэ мэ дрэ грэ́хи Израилёскирэ чхавэ́нгирэ, савэ́нца кэрдя́м амэ грэ́хо анги́л Ту́тэ, грешындям – и мэ и мирэ́-дадэ́скиро кхэр.</verse>
				<verse number="7">Амэ яця́м дошалэ́ анги́л Ту́тэ, и на зракхцям припхэныбэна́ и стату́ты (уставы) и сыклякирибэ́н, савэ́ Ту припхэндян о Мойза́скэ, Тырэ́ писхари́скэ.</verse>
				<verse number="8">Нэ ри́пир лав, саво́ Ту дыя́н дро припхэныбэ́н Мойза́скэ, Тырэ́ писхари́скэ, ракири́: “Ко́ли тумэ́ тэ кэрэнпэ прахарьенца, то Мэ росчхурдава тэ дживэ́н тумэн пир манушэ́ндэ;</verse>
				<verse number="9">а ко́ли рисёна тумэ́ кэ Мэ, и лэ́на тэ ракхэ́н Мирэ́ припхэныбэна́, и тэ кэрэ́н пир лэ́ндэ, тэ́ньчи, мэк тэ явэ́н вытырдынэ кэ болыбнытко яго́ро (краё), и одотхы́р Мэ скэда́ва тумэн и лыджа́ва пэ штэ́то, саво́ Мэ выкэдыём, соб (кай) тэ чхувэ́н одо́й Миро лав.</verse>
				<verse number="10">Ёнэ исын Тырэ́ писха́рья и народо Тыро́, саво́ Ту выкиндян Тырэ́ баря зорья́са и Тырэ́ зоралэ́ вастэ́са.</verse>
				<verse number="11">Мэ манга́ва зоралэ́с Тут, Раё Дэ́вла! Тэ явэ́л Тыро́ кан откэрдо тэ шунэ́л па́тери (моли́тва) Тырэ́ писхарискиро и па́тери Тырэ́ писхарьенгиро, савэ́ камэ́на тэ лэн шукарипэ́н анги́л Тыро́ Лав. И тэ дэс Ту лачхыпэн Тырэ́ писхари́скэ акана́, и тэ дэс лэ́скэ ла́ска кадасавэ́ манушэ́стэ. Мэ со́мас моля́киро дыибна́ри (кучика́ри) крали́стэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">Дро чхон Нисано, дро бишто бэрш, сыр кралиндя Артаксерксо, сыс анги́л лэ́стэ мол (вино). И мэ лыём мол, и подыём э крали́скэ, и, сыкадыя́, со мэ на со́мас смэнтно (скучно) анги́л лэ́стэ.</verse>
				<verse number="2">Нэ о кра́ли пхэндя́ ма́нгэ: “Палсо́ ту́тэ исын смэнтно муй; на сан ту насвало́, дава́ нанэ, ай, ґалёв, ту́га исын пэ ило́?” Мэ древа́н дарандыём,</verse>
				<verse number="3">и пхэндём крали́скэ: “Мэк тэ дживэ́л о кра́ли дро ве́ко! Сыр тэ на явэ́л ту́га мрэ москэ, ко́ли фо́ро, кхэр, кай исын дадэнги́рэ коплицы, дро чхучипэн (запустениё), и по́рты лэ́скирэ хачкирдэ́ яга́са!”</verse>
				<verse number="4">И пхэндя́ ма́нгэ о кра́ли: “Со жэ ту камэсас?” Мэ помангдёмпэ э Дэвлэ́скэ болыбнаскирэскэ,</verse>
				<verse number="5">и пхэндём мэ крали́скэ: “Ко́ли крали́скэ исын мишто́ пэ ило́ ма́ндыр, и, ко́ли дро лачхипэ́н исын о писха́ри тыро́ анги́л тыро́ муй, то бичха́в ман дрэ Юдэ́я, дро фо́ро, кай исын коплицы мирэ́ дадэнги́рэ, соб (кай) мэ тэ кэра́в ремо́нто лэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="6">И пхэндя́ ма́нгэ о кра́ли и э кра́лица, сави́ сыс бэшты пашы́л лэ́стэ: “Кицы́ дывэса́ тырдэлапэ тыро́ дром, ке́ли ту рисёса?” И лачхэ́ волятыр сыс крали́скэ тэ бичхавэл ман пало́ дава́, сыр мэ дыём лэ́скэ часо.</verse>
				<verse number="7">Мэ пхэндём крали́скэ: “Ко́ли кра́ли адя́кэ шука́р камэ́ла, мэк тэ дэл ма́нгэ лыла́ кэ палэ́-рэки́тка барыдыра́ округэ́нгирэ, соб (кай) ёнэ тэ дэн ма́нгэ отмэкибнытко (пропуско), пака мэ доджава кэ Юдэ́я;</verse>
				<verse number="8">и лыл кэ Асафо, крали́скиро вэшытко ракхибнари, соб (кай) ёв тэ дэл ма́нгэ кашта́ ваш по́рта твардымакири (диза́кири), сави́ исын пашы́л Дэвлэ́скиро Кхэр, и ваш ва́нта форитко, и ваш кхэр, дро саво́ мэ ла́ва тэ джива́в.” И дыя́ ма́нгэ кра́ли адя́кэ, сыр бахтякирдо́ васт мирэ́ Дэвлэ́скиро сыс упра́л ма́ндэ.</verse>
				<verse number="9">И явдём мэ кэ палэ-рэкитка барыдыра́ пэ округи, и отдыём лэ́нгэ крали́скирэ лыла́. Бичхадя́ о кра́ли ма́нца о халадытконэ барыдырэ́н уклистэнца.</verse>
				<verse number="10">Ке́ли шундя́ дава́ о Санавалато, о Хоронито и о Товия, Амонытко писха́ри, то сыс лэ́нгэ древа́н пхаро́, со явдя́ о ману́ш, и исын насвало́ пало́ лачхипэ́н Израилитконэ чхавэ́нгиро.</verse>
				<verse number="11">И явдём мэ дро Ерусалимо. И со́мас мэ одотхэ трин дывэса́,</verse>
				<verse number="12">и уштыём мэ ратя́киро набутэ манушэ́нца, кай сыс пашы́л ма́ндэ, и никонэ́скэ на пхэндём, со Миро Дэвэ́л чхудя́ ма́нгэ пэ ило́ тэ кэра́в ваш Ерусалимо; мурдалэс нисавэс на сыс ма́нца, фэ́ни кодова́, пэ савэ́стэ традыём мэ.</verse>
				<verse number="13">И традыём пэскэ мэ ратя́киро пирда́л по́рты Долинакирэ анги́л Драконоскири ґаны́нг кэ по́рта Гнэёскири, и обдыкхцём мэ, со Ерусалимо́скирэ ва́нты сыс пхагирдэ́, и лэ́скирэ по́рты схачкирдэ́ яга́са.</verse>
				<verse number="14">И подтрадыём мэ кэ по́рты Фонтаноскирэ, и кэ крали́скири колбань (водоёмо), нэ одо́й на сыс штэ́то тэ проджал о мурдалэскэ, саво́ сыс тэл ма́ндэ.</verse>
				<verse number="15">И мэ ґаздыёмпэ пала́л пиро́ тэлуны фэ́лда ратя́киро, и обдыкхтём ва́нта, и традыи́ англэ́ ишчо (инкэ́), кай сыс Долинакири по́рта, рисиём палэ.</verse>
				<verse number="16">И э барыдыра́ на ґалынэ́, карик мэ псиравас, ни со на одкэравас: ани Юдэ́нгэ, ани рашангэ, ани славутнонэнгэ, ани барыдырэ́нгэ, ани явирэ бутярьенгэ мэ кэ часо ничи́ на одкэравас.</verse>
				<verse number="17">И пхэндём мэ лэ́нгэ: “Тумэ́ дыкхэ́на би́да, дрэ сави́ амэ-да сам; Ерусалимо исын чхучо́ и по́рта лэ́скири хачкирды яга́са; явэ́н, и кэрасам ва́нта Ерусалимо́скири, и амэ на ява́са дро англыпэ́н дро дасаво обракирибэн.”</verse>
				<verse number="18">И мэ роспхэндём лэ́нгэ пало́ лачхо́ васт ваш ма́нгэ мирэ́ Дэвлэ́скиро, и ишчо (инкэ́) лава́ кралитка, савэ́ ёв ракирдя́ ма́нгэ. И пхэндлэ́ ёнэ ма́нгэ: “Ласам амэ тэ кэра́с”, – и зорьякирдэ лэ́нгирэ васта́ пэ дава́ лачхо́ рэ́ндо.</verse>
				<verse number="19">Шуны́ дава́, о Санавалато, о Хоронито и о Товия, Амонытко писха́ри, и о Гешэмо, Аравитяно, сандлэпэ амэ́ндыр, и пхутибнаса ракирэ́нас: “Саво́ дава́ исын рэ́ндо тумаро́, саво́ тумэ́ кэрэ́на? Хабись, тумэ́ думинэ́на тэ бунтуинэн проти крали́стэ?”</verse>
				<verse number="20">Мэ дыём лэ́нгэ отпхэныбэ́н, и ракирдём лэ́нгэ: “О Дэвэ́л болыбна́скиро, Ёв шука́р дэ́ла амэ́нгэ, и амэ, Лэ́скирэ писха́рья, ласам тэ кэра́с буты́, тумэ́нгэ нанэ ни котэ́р, ни право, ни рипирибэ́н дро Ерусалимо.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">И уштыя́ о Елияшыво, баро́ раша́й, и э пша́ла лэ́скирэ, и рашая́, и кэрдэ́ Бакрэнгири по́рта: ёнэ обсвэнцякирдэ ла и чхудэ́ вудара́ лэ́нгирэ, и вучардятыр (башнятыр) Меа кэ/жы́ко вучарды́ Хананэла обсвэнцякирдэ лэн.</verse>
				<verse number="2">И пашы́л лэ́стэ кэрэ́нас кхэра́ Иерихонцы (Ерихонытка), пашы́л лэ́ндэ кэрэ́лас кхэра́ о Закхуро, Имриёскиро чхаво́.</verse>
				<verse number="3">Мачхэнгирэ по́рты кэрэ́нас мануша́, савэ́ бияндлэ дрэ Сеная: ёнэ учхакирдэ лэн, и чхудэ́ вудара́ лэ́нгирэ, о клыдына лэ́нгирэ, и шыберы (засовы) лэ́нгирэ.</verse>
				<verse number="4">Пашы́л лэ́ндэ кэрэ́лас ремо́нто пэ ва́нта о Меремофо, Урияскиро чхаво́, Гакоцоскиро чхаво́; пашы́л лэ́ндэ кэрэ́лас ремо́нто о Мешуламо, Берехияскиро чхаво́, Мешызабелоскиро чхаво́; пашы́л лэ́ндэ кэрэ́лас ремо́нто о Садоко, Баанаскиро чхаво́;</verse>
				<verse number="5">пашы́л лэ́ндэ кэрэ́нас ремо́нто Фекоитка; нэ сама славутна лэ́ндыр на бандькирдэ пэ́скири мэн, соб (кай) тэ кэрэ́л буты́ ваш пэ́скирэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="6">Пэ Пхуранэ́ по́рты кэрдэ́ ремо́нто о Иоида, Пасеахоскиро чхаво́, и о Мешуламо, Бесодияскиро чхаво́: ёнэ учхакирдэ лэн, и чхудэ́ лэ́нгирэ вудара́, и клыдына, и шыберы лэ́нгирэ.</verse>
				<verse number="7">Пашы́л лэ́ндэ кэрэ́лас ремо́нто о Мелатия Гаваонитянино, и о Иодоно Меронофостыр, Гаваоныткэнца, и Мицфитконэнца, савэ́ сыс тэл зор пэ палэ-рэкитка барыдырэ́скэ округи.</verse>
				<verse number="8">Пашы́л лэ́стэ кэрэ́лас ремо́нто о Узило, Харгаияскиро чхаво́, рупунари (серебрянико), и пашы́л лэ́стэ кэрэ́лас ремо́нто о Ханания, Гаракахимоскиро чхаво́. И шука́р нэвякирдэ Ерусалимо кэ буґлы ва́нта.</verse>
				<verse number="9">Пашы́л лэ́ндэ кэрэ́лас ремо́нто о Рефаия, Хураскиро чхаво́, о барыдыро́ пэ паш-округа Ерусалимо́скири.</verse>
				<verse number="10">Пашы́л лэ́ндэ и проти пэ́скиро кхэр кэрэ́лас ремо́нто о Иедаия, Харумафоскиро чхаво́, и пашы́л лэ́стэ кэрэ́лас ремо́нто о Хатушо, Хашавнияскиро чхаво́.</verse>
				<verse number="11">Пэ второ штэ́то кэрэ́лас ремо́нто о Малхия, Харимоскиро чхаво́, и о Хашуво, Пахаф-Моавитко чхаво́; ёнэ-паць кэрэ́нас ремо́нто пэ Бовитко вучарды́ (башня).</verse>
				<verse number="12">Пашы́л лэ́ндэ кэрэ́лас ремо́нто о Шалумо, Галохешоскиро чхаво́, барыдыро́ пэ паш-округа Ерусалимо́скири, ёв сыс и лэ́скирэ чхая́.</verse>
				<verse number="13">Долинакирэ портакэ кэрэ́лас ремо́нто о Хануно, и э Заноахоскирэ мануша́: ёнэ ґаздынэ́ лэн, и чхудэ́ вудара́ лэ́нгирэ, и клыдына, и шыберы лэ́нгирэ, и ишчо (инкэ́) кэрэ́нас ремо́нто ёнэ пэ бар (тысёнцо) куня́ вантакирэ кэ по́рта Гнэёскири.</verse>
				<verse number="14">Гнэёскирэ портакэ кэрэ́лас ремо́нто о Малхия, Рехавоскиро чхаво́, барыдыро́ пэ Бефкаремоскири округа: ёв нэвякирдя ла и чхудя́ вудара́ лэ́нгирэ, клыдына лэ́нгирэ, и шыберы лэ́нгирэ.</verse>
				<verse number="15">Ѓанынгакирэ по́рты кэрэ́лас ремо́нто о Шалумо Колхозеёскиро чхаво́, барыдыро́ пэ Мицфакири округа: ёв ґаздыя́ лэн, и учхакирдя́ лэн, и чхудя́ вудара́ лэ́нгирэ, клыдына лэ́нгирэ, и шыберы лэ́нгирэ, – ёв и кэрэ́лас ремо́нто пэ ва́нта пашы́л вэндэри́н (водоёмо) Селахо, проти крали́скири у́нта (садо) кэ ґэруня (ступеньки), кай змэкэнапэ Давидо́скирэ форо́стыр.</verse>
				<verse number="16">Пал лэ́стэ кэрэ́лас ремо́нто о Ниеми́я, Азбукоскиро чхаво́, барыдыро́ пэ паш-округа Бефцуроскири, кэ копли́ца Давидоскири, и кэ выганады вэндэри́н (прудо), и кэ кхэр муршэнгиро.</verse>
				<verse number="17">Пал лэ́стэ кэрэ́нас ремо́нто Леви́ты: о Рехумо, Ванияскиро чхаво́; пашы́л лэ́стэ кэрэ́лас ремо́нто о Хашавия, барыдыро́ пэ паш-округа Кеилёскири, пало́ пэ́скири округа.</verse>
				<verse number="18">Пал лэ́стэ кэрэ́нас ремо́нто о пша́ла лэ́нгирэ: о Баваё, Хенададоскиро чхаво́, барыдыро́ пэ Кеилёскири паш-округа.</verse>
				<verse number="19">И пашы́л лэ́стэ кэрэ́лас ремо́нто о Езеро, Исусо́скиро чхаво́, барыдыро́ пэ Мицфа, пэ второ штэ́то, анги́л сыр тэ джас андрэ́ мардя́рня (оружэйня) пэ вэнгло.</verse>
				<verse number="20">Пал лэ́стэ добусо́вэс (старательнэс) кэрэ́лас ремо́нто о Варухо, Забваёскиро чхаво́, пэ второ штэ́то, вэнглостыр кэ вудара́, кэ Елияшывоскиро кхэр, барэ́-рашаскиро.</verse>
				<verse number="21">Пал лэ́стэ кэрэ́лас ремо́нто о Меремофо, Урияскиро чхаво́, Гакоцоскиро чхаво́, пэ второ штэ́то, вударэндыр дрэ Елияшывоскиро кхэр кэ яго́ро пэ Елияшывоскиро кхэр.</verse>
				<verse number="22">Пал лэ́стэ кэрэ́нас ремо́нто э рашая́, савэ́ сыс трусця́л мануша́ долостыр.</verse>
				<verse number="23">Пал лэ́ндэ кэрэ́лас ремо́нто о Вениамино, и о Хашуво, анги́л лэ́нгиро кхэр; пал лэ́ндэ кэрэ́лас ремо́нто о Аза́рия, Масеёскиро чхаво́, Ананияскиро чхаво́, пашы́л пэ́скиро кхэр.</verse>
				<verse number="24">Пал лэ́стэ кэрэ́лас ремо́нто о Бинуё, Хенададоскро чхаво́, пэ второ штэ́то, Азариёскирэ кхэрэ́стыр кэ вэнгло, кэ збангипэн дромэскиро.</verse>
				<verse number="25">Пал лэ́стэ сыс о Фалало, Узаёскиро чхаво́, анги́л вэнгло и кэ вучарды́ (башня), со вытэрдёла крали́скирэ-упратунэ кхэрэ́стыр, кай исын пашы́л грэ́да (дво́ро) темницакири (штарибнаскири). Пал лэ́стэ сыс Федаия, Парошоскиро чхаво́.</verse>
				<verse number="26">Э Нефинеи, хачи, савэ́ дживдэ́ кэ Офелё, кэрдэ́ ремо́нто англал Панитка по́рты кэ васто́ко и кэ вытырдыны вучарды́.</verse>
				<verse number="27">Пал лэ́ндэ кэрэ́нас ремо́нто Фекоитка мануша́, пэ второ штэ́то, штэто́стыр анги́л бари вытырдыны вучарды́ кэ Офелытко ва́нта.</verse>
				<verse number="28">Дурэды́р Грэнгирэ портэндыр кэрэ́нас ремо́нто э рашая́, кажно маму́й пэ́скиро кхэр.</verse>
				<verse number="29">Пал лэ́ндэ кэрэ́лас ремо́нто о Садоко, Имероскиро чхаво́, маму́й пэ́скиро кхэр, и пал лэ́стэ кэрэ́лас ремо́нто о Шемаия, Шеханияскиро чхаво́, стрэгари пэ вастокитко по́рта.</verse>
				<verse number="30">Пал лэ́стэ кэрэ́лас ремо́нто о Ханания, Шелемияскиро чхаво́, и Хануно, шо́вто чхаво́ Цалафоскиро, пэ второ штэ́то. Пал лэ́стэ кэрэ́лас ремо́нто о Мешуламо, Берехияскиро чхаво́, маму́й пэ́скири шту́ба.</verse>
				<verse number="31">Пал лэ́стэ кэрэ́лас ремо́нто о Малхия, Гацорфиёскиро чхаво́, кэ кхэр Нефинеитко и бикибнарьенгиро, маму́й Гамифкадытка по́рта и кэ вэнглытка джиибнытка шту́бы.</verse>
				<verse number="32">А машки́р вэнглытка джиибнытка шту́бы кэ Бакрэ́нгирэ по́рты кэрэ́нас ремо́нто рупунарья и бикибнарья/кофарья (торговцы).</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">Ке́ли шундя́ о Санавалато, со амэ кэрасас ва́нта, то холя́сыя ёв и бут ту́ги лыя́, и ёв саласпэ Юдэндыр;</verse>
				<verse number="2">и ракирлас пашы́л пэ́скирэ пшалэ́ндэ и пашы́л Самаритка халадэ́ндэ, и пхэндя́: “Со кэрэ́на адалэ́ чорорэ́ Юдэи? Нау́што (неуж) лэ́нгэ дова́ домэкэна? Нау́што лэ́на ёнэ тэ янэ́н свэ́нто дыибэ́н? Нау́што ёнэ вари-ке́ли скэрна саро́? Нау́што ёнэ ґаздэ́на прахостыр, отджидякирэна хачкирдэ́ бара́?”</verse>
				<verse number="3">О Товия Амонитянино, кон сыс пашы́л лэ́стэ, пхэндя́: “Мэк тэ кэрэ́н лэ́нгэ, джа́ла локхны (лиса), и пхагирэ́ла лэ́нгири баруны ва́нта.</verse>
				<verse number="4">Шун, амаро́ Дэ́вла, дрэ сави́ напатыв амэ сам, обрискир кошыбэ́н лэ́нгиро пэ лэ́нгиро шэро́, отдэ́ лэ́нгэ дрэ напатыв пэ пленытко пхув;</verse>
				<verse number="5">и на учхакир лэ́нгирэ бизаконытка рэ́нды, и, мэк грэ́хо лэ́нгиро тэ на выкхосэлапэ анги́л Тыро́ муй, пал-дова́ со ёнэ кэрдэ́ киркипэн бутярьенгэ!</verse>
				<verse number="6">Акэ, адя́кэ амэ кэрдя́м ва́нта, и сыс сари́ ва́нта кэ паш вучипэ́н ла́киро. И э мануша́ камэнас тэ кэрэ́н буты́ миштэ́с.</verse>
				<verse number="7">Ке́ли шундя́ и Санавалато, и о Товия, и Аравитяни, и Амонитяни, и Азотяни, со Ерусалимо́скирэ ва́нты (сцяны) ґаздынэ́ исын упрэдыр, со пхагирдэ́ штэ́ты закэрнапэ, то ваш лэ́нгэ сыс бари ту́га.</verse>
				<verse number="8">Доракирдэпэ ёнэ сарэ́ кхэтанэ́ тэ джа́н марибна́са пэ Ерусалимо, и тэ пхагирэн тэлэ́ лэс.</verse>
				<verse number="9">И амэ мангдямпэ Дэвлэ́скэ амарэскэ, и чхудя́н проти лэ́ндэ э стрэ́га дывэсы́тко и рати́тко, соб (кай) тэ зракхаспэ амэ́нгэ лэ́ндыр.</verse>
				<verse number="10">Нэ Юдэи пхэндлэ́: “Тыкныя зор лыджаибнарьенгирэндэ и шума (мусоро) исын бут; амэ́ндэ нанэ зор тэ кэра́с ва́нта.</verse>
				<verse number="11">Амарэ́ вэ́рги ракирэ́нас: “На уґалёна и на дыкхэ́на, сыр амэ екха́тыр (сра́зу) заджасам машки́р лэ́ндэ, и пиримарасам лэн, и тэрдякирасам буты́.</verse>
				<verse number="12">Ке́ли явэ́нас Юдэя́кирэ, савэ́ дживдэ́ пашы́л лэ́ндэ, и ракирэ́нас амэ́нгэ дэшвар сарэ́ штэтэ́ндыр, со кодолэ́ пэрна пэ амэ́ндэ:</verse>
				<verse number="13">Тэ́ньци пэ тэлутунэ штэ́ты пашы́л фо́ро, палэ ва́нта, пэ шукэ́ штэ́ты чхувавас мэ о народо пир дадэ́скири-сэмэ́нца (пле́ми) курталэнца лэнгирэнца, э чхурдыибнытконэ бустенца, и лукэнца лэнгирэнца.</verse>
				<verse number="14">И обдыкхцём мэ, и уштыём, и мэ пхэндём э славутнэнгэ, и барыдырэ́нгэ, и явирэ манушэ́нгэ: “На даран лэ́ндыр; рипирэ́н Рас-Дэвлэ́с барэс и трашадэс и марэ́нпэ палэ пэ́скирэ пшалэ́ндэ, пал пэ́скирэ чхавэ́ндэ, и палэ чхаендэ, пал пэ́скирэ джувлендэ и пал пэ́скирэ кхэра́.”</verse>
				<verse number="15">Сыр дава́ шундлэ́ амарэ́ вэ́рги (вроги), со амэ́нгэ сыс джиндлэ́ лэ́нгирэ планы, то тэ́ньчи о Дэвэ́л пхагирдя́ лэ́нгиро годыпэ́н, и сарэ́ амэ рисиям кэ ва́нта, кажно кэ пэ́скири буты́.</verse>
				<verse number="16">Кодолэ́ дывэсэ́стыр паш тэрнэ́ муршэндыр ма́ндэ кэрдэ́ буты́, и яви́р паш лэ́ндыр рикирэнас чхурдыибнытка бустя́ (коп΄и), шчы́ты и луки и панцыри (латы); и барыдыра́ сыс пала́л пал саро́ Юда́скиро кхэр.</verse>
				<verse number="17">Кон кэрдя́ ва́нта и кон янэлас пхарипэна пэ пэ́стэ, савэ́ чхудэ́ пэ лэ́ндэ, екхэ вастэ́са ёнэ кэрдэ́ буты́, и явирэса рикирдэ о чхурдыибнытко буст (дрото).</verse>
				<verse number="18">Кажно бутярьендыр рикирэлас курта́ла пэ кусты́к пашы́л пэ́стэ, и адя́кэ ёнэ кэрдэ́ буты́. Пашы́л ма́ндэ сыс о рогоскиро (трубачо).</verse>
				<verse number="19">И мэ пхэндём славутнэнгэ и барыдырэ́нгэ и явирэ манушэ́нгэ: буты́ исын бари и буґлы, амэ сам дур екх явирэстыр пир ва́нта;</verse>
				<verse number="20">палдава́, каты́р тумэ́ шунэ́на знико (звуко) рогоскиро, дро дова́ штэ́то кэдэнпэ кэ амэ; о Дэвэ́л амаро́ явэ́ла тэ марэ́лпэ пал амэ́ндэ.</verse>
				<verse number="21">Адя́кэ амэ кэрдя́м буты́; и паш амэ́ндыр рикирдя чхурдыибнытка бустя́ (друты) зорицакирэ ґаздыпнастыр кэ чэргэнэнгиро явибэн.</verse>
				<verse number="22">Упра́л далэ́стыр, дро дова́ часо мэ пхэндём манушэ́нгэ, соб (кай) ёнэ тэ ратькирэн дро Ерусалимо сарэ́ пэ́скирэ писхарье́нца, и тэ явэ́н ёнэ амэ́ндэ ратя́киро пэ стрэ́га, а дывэсэ́ пэ буты́.</verse>
				<verse number="23">Ни-да мэ, ни-да мирэ́ пша́ла, ни-да дына́рья мирэ́, ни-да стрэгарья, савэ́ сыс ма́нца, на злэнас пэ́стыр урибэ́н лэ́нгиро, каждонэстэ сыс тэло васт курта́ла и пани́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="5">
				<verse number="1">И кэрдя́пэ бари го́дла машки́р манушэ́ндэ, и э джувлендэ лэ́скирэ пэ да пэ́скирэ пшалэ́ндэ Юдэендэ.</verse>
				<verse number="2">Сыс адасавэ́, савэ́ ракирэ́нас: “Амэн, о чхавэ́н амарэн, и чхае́н исын бут; и амэ камасас тэ дорэсас маро́, и тэ чалякираспэ и тэ джива́с.</verse>
				<verse number="3">Сыс и кадасавэ́, савэ́ ракирэ́нас: “Э фэ́лды амарэ́, винаградники амарэ́, кхэра́ амарэ́, амэ дасас дро сымады́ (залого), соб (кай) тэ ухтылас маро́ бокха́тыр.”</verse>
				<verse number="4">Сыс и кадасавэ́, савэ́ ракирэ́нас: “Амэ заласам э руп дро дыибэ́н, крали́скэ тэл сумады пэ амарэ́ фэ́лды и пэ амарэ́ винаградники;</verse>
				<verse number="5">амэ́ндэ исын дасавэ́-паць маса́, савэ́ маса́ исын амарэ́ пшалэ́ндэ, и о чхавэ́ амарэ́ исын кадасавэ́-паць, сыр лэ́нгирэ чхавэ́ исын; акэ, амэ сам бангэ́ тэ отдас амарэн чхавэ́н и амарэн чхае́н дрэ писхарьендэ, и ада́кицы амарэ́ чхаендыр ужэ исын дрэ писхарима. Нанэ нисавэ ловэ́ тэ выкинэн лэн дрэ амарэ́ васта́; и фэ́лды амарэ́ и винаградники амарэ́ исын явирэндэ.”</verse>
				<verse number="6">Ке́ли мэ шундём лэ́нгиро годлытко ракирибэ́н и дасавэ́ лава́, мэ древа́н холясыём.</verse>
				<verse number="7">Миро ило́ ґаздыя́пэ холя́са, и мэ нартэс (шылалэс) выпхэндём лачхэ́-родоскирэнгэ и барыдырэ́нгэ, и пхэндём лэ́нгэ: “Тумэ́ лэ́на древа́н бут начачуно ко́фо тумарэ́ пшалэ́ндыр.” И кхардём мэ пэ лэ́ндэ баро́ скэдыибэ́н.</verse>
				<verse number="8">И пхэндём лэ́нгэ: “Амэ выкиндям амарэ́ пшалэ́н, Юдэяскирэн, савэ́ сыс бикиндлэ народэнгэ, кицы́ амэ́ндэ сыс зор, а тумэ́, хачи, бикнэна тумарэ́ пшалэ́н, и ёнэ бикнэнапэ амэ́нгэ?” Ёнэ цытёнас (мол(ў)чынэнас) и на латхнэ́ отпхэныбэ́н.</verse>
				<verse number="9">И мэ пхэндём: “Нашукар тумэ́ адя́кэ кэрэ́на. Нау́што на дрэ дар Дэвлэ́скирэ амарэскири тумэ́нгэ трэй тэ псирэ́н, соб (кай) тэ обджан напатыв народэндыр, амарэ́ вэргэ́ндыр:</verse>
				<verse number="10">И мэ адя́кэ-паць, о пша́ла мирэ́ и дына́рья, пашы́л ма́ндэ дэ́нас лэ́нгэ дро вужлыпэ́н и руп и маро́; ячкирасам лэ́нгэ длуго дасаво.</verse>
				<verse number="11">Отдэ́н палэ лэ́нгэ акана́ лэ́нгирэ фэ́лды, винаграды́тка и маслинитка унты (сады) лэ́нгирэ, и начачуно ко́фо моля́тыр и оливитконэ дзэтэстыр (елеё), пал савэ́ндэ тумэ́ дынэ́ лэ́нгэ дро длуго.”</verse>
				<verse number="12">И ёнэ пхэндлэ́: “Отдасас палэ и на ла́са лэ́ндыр тэ вытырдас; и кэрасам адя́кэ, сыр ту ракирдян.” И мэ кхардём раша́н, и пхэндём лэ́нгэ тэ дэн совлаха́, со ёнэ адя́кэ кэрна.</verse>
				<verse number="13">И тринскирдём мэ миро урибэ́н и пхэндём: “Мэк тэ вытринскирэл о Дэвэ́л кажнонэ́ манушэ́с, саво́ на зрикирла дава́ лав, – лэ́скирэ кхэрэ́стыр и лэ́скирэ фелатинятыр, и тэ явэ́л лэ́стэ вытринскирдо и чхучо́!” И саро́ скэдыибэ́н пхэндя́: “Ами́нь.” И шардям амэ Дэвлэ́с; и о народо зрикирдя дава́ лав.</verse>
				<verse number="14">Ишчо (инкэ́): долэ́ дывэсэ́стыр, сыр со́мас мэ бичхадо́ сыр барыдыро́ лэ́нгиро пэ округа пэ Юды́тко пхув, биштонэ бэршэстыр кэ/жы́ко трия́нда яви́р бэрш кэ кра́ли Артаксерксо, сарэ́ дэшуду́й бэрш и мэ, и мирэ́ пша́ла на хаям маро́ барыдырэскиро пэ дая́ округа.</verse>
				<verse number="15">Яви́р барыдыра́ округакирэ, савэ́ сыс вагэдыр (ґарэдыр) ма́ндыр, пхарьякирдэ о народо, и лэнас лэ́ндыр маро́ и мол (вино), апри́ч штардэша́ шэ́кели рупувэ́; ишчо (инкэ́) э дына́рья лэ́нгирэ хулаиндлэ пэ манушэ́ндэ. Мэ-да на кэравас адя́кэ пиро́ дар Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="16">Адя́кэ-паць бутя́ пэ дая́ ва́нта мэ подрикиравас; и фэ́лды амэ на закиндямас, и сарэ́ мирэ́ дына́рья скэдэнаспэ одори́к пэ буты́.</verse>
				<verse number="17">О Юдэякирэн и барыдырэ́н сыс пир шэл и пандждэша́ пал миро сками́нд, и ишчо (инкэ́) явэ́нас кэ амэ труялытконэ народэндыр.</verse>
				<verse number="18">Акэ, со сыс кэрадо пэ екх дывэ́с: екх гурув, шов выкэдымэ бакрэ́ и чирикля́ кэрадёнас ма́ндэ; и дрэ дэш дывэса́ бут сыс пины мол (вино) вари-сави́. Нэ на дыкхи́ пэ дава́, мэ на мангавас маро́ барыдырэскиро пэ округа, адя́кэ сыр пхаро́ дынарибэ́н сыс пашто́ пэ дава́ народо.</verse>
				<verse number="19">Ри́пир, миро Дэ́вла, дро лачхипэ́н ма́нгэ саро́, со мэ кэрдём ваш далэ́ манушэ́нгэ (народоскэ)!</verse>
			</chapter>
			<chapter number="6">
				<verse number="1">Сыр догия́ кэ Санавалатоскирэ кана́ и кэ Товия и кэ Гешэмо Аравитянино, и кэ сарэ́ яви́р амарэ́ вэ́рги, со мэ нэвякирдём ва́нта, и со на яця́пэ дрэ ла́тэ доша – акэ, мэк кэ/жы́ко дова́ часо мэ ишчо (инкэ́) на чхудём вудара́ дрэ по́рта и,</verse>
				<verse number="2">тэ́ньчи бичхадя́ о Санавалато и о Гешэмо кэ мэ тэ пхэнэ́н: “Яв адари́к, зджасапэ дро екх гав пэ Оноскиро штэ́то.” Ёнэ задуминдлэ тэ кэрэ́н ма́нгэ фуипэ́н.</verse>
				<verse number="3">Нэ мэ бичхадём кэ ёнэ э послэн тэ пхэнэ́н: “Мэ сом залыно барэ́ рэндоса, мэ на могина́ва тэ джав; и тэрдёлас бы рэ́ндо, ко́ли мэ мэкавас о рэ́ндо и джавас кэ тумэ́.”</verse>
				<verse number="4">Штар мо́лы бичхавэнас ёнэ кэ мэ кадасавэ́-паць кхарибнаса, и мэ одпхэнавас лэ́нгэ адя́кэ-паць.</verse>
				<verse number="5">Тэды бичхадя́ кэ мэ о Санавалато дро па́нджто мо́ло пэ́скирэ писхари́с, савэ́стэ дро васт сыс одкэрдо лыл.</verse>
				<verse number="6">Дро лэ́стэ сыс чхиндло́: “Вурняла малва народэндэ, и о Гешэмо раки́рла, со, хачи, ту, и э Юдэя́кирэ задуминдлэ тэ отпэрэн, ваш кодова́ ту кэрэ́са ва́нта, со камэ́са тэ явэс лэ́ндэ крали́са, пир кодоя-паць ма́лва;</verse>
				<verse number="7">о пророкэ́н ту чхудя́н упрэ́, соб (кай) ёнэ тэ годлякирэн пал ту́тэ дро Ерусалимо и тэ ракирэ́н: ‘Юдэя́киро кра́ли!’ И дасавэ́ лава́ доджана кэ кра́ли. Адя́кэ яв, обракираса кхэтанэ́.”</verse>
				<verse number="8">Нэ мэ бичхадём лэ́скэ тэ пхэнэ́н: “Ничи на сыс, пал со ту ракирэ́са – ту придуминдян саро́ пэ́скирэ годя́са.”</verse>
				<verse number="9">Пал-дова́ сарэ́ ёнэ трашавэнас амэн, думини: “Обмэкэнапэ тэлэ́ васта́ лэ́нгирэ далэ́ рэндостыр, и на выджа́ла ёв”; нэ мэ-далэ́са бутэды́р зоралякирдём мирэ́ васта́.</verse>
				<verse number="10">Явдём мэ дро Шэмаия́скиро кхэр, кэ Дэлаияскиро чхаво́, Мегетавелоскиро чхаво́, и ёв пхандя вудара́ и пхэндя́: “Явэ́н дро Дэвлэ́скиро Кхэр, андрэ́ Кхангири́, пхандаса пал пэ́стэ сарэ́ Кхангирья́кирэ вудара́, пал-дова́ со явэ́на тэ мулякирэ́н тут, и явэ́на тэ мулякирэ́н тут раты́.”</verse>
				<verse number="11">Нэ мэ пхэндём: “Сашты́ (могинэ́ла) тэ нашэ́л адасаво́ ману́ш, сыр мэ сом?” Сашты́ адасаво́ тэ явэ́л, со, сыр дасаво сыр мэ сом, тэ джал андрэ́ Кхангири́ (Свэнто-свэнтонэнгиро), соб (кай) тэ ячэ́л джидэса? На джа́ва.”</verse>
				<verse number="12">Мэ джиндём, со на Дэвэ́л бичхадя́ лэс, на дыкхи́, со ёв ракирэ́лас ма́нгэ сыр о проро́ко, нэ со лэс подкиндлэ о Товия, и о Санавалато.</verse>
				<verse number="13">Ёв ваш дова́ сыс подкиндло, соб (кай) мэ тэ страхадёвав, и тэ кэра́в адя́кэ, и тэ пэрав дро грэ́хо, и соб (кай) ёнэ могиндлэ́ тэ думинэн фуипэ́н пал ма́ндэ и тэ обракирэн ман.</verse>
				<verse number="14">Ри́пир, миро Дэ́вла, Товияс и о Санавалатос пир дасавэ́ лэ́нгирэ рэ́нды, и ишчо (инкэ́) э пророчица Ноадия и явирэ пророкэ́н, савэ́ камлэ́ тэ трашавэн ман!</verse>
				<verse number="15">Ва́нта сыс кэрды дрэ биш тэ па́нджто дывэ́с, дро чхон Елуло, пал пандждэшадуй дывэса́.</verse>
				<verse number="16">Ке́ли шунэнас пал дава́ сарэ́ амарэ́ вэ́рги, и дыкхнэ́ дава́ сарэ́ народы, савэ́ сыс трусця́л амэ́ндэ, то ёнэ бут пынэ́ дрэ лэ́нгирэ якха́, и ґалынэ́, со дава́ рэ́ндо сыс кэрдо́ амарэса Дэвлэ́са.</verse>
				<verse number="17">Апри́ч дова́ дрэ долэ́ дывэса́ славутна Юдэи чхинэнас бут лыла́, савэ́ бичхавэнас кэ Товия; лыла́ Товияскирэ джа́нас кэ ёнэ.</verse>
				<verse number="18">Пал-дова́ со бутджинэ пэ Юдэитко тхэм сыс дрэ совлаха́ лэ́са, пал дова́ со ёв сыс Шэханияскиро зятё (джамутро), Арахоскиро чхаво́, и лэ́скиро чхаво́ Иоханано лыл пал пэ́стэ чхаёрья Мешуламоскирья, Верехияскирэ-чхавэскири.</verse>
				<verse number="19">Анги́л ма́ндэ ёнэ аж шарэнас лэ́скиро лачхипэ́н дескиро, и мирэ́ лава́ ёнэ лыджа́нас кэ ёв. И о Товия бичхавэлас лыла́, соб (кай) тэ трашавэл ман.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="7">
				<verse number="1">И сыс адя́кэ: ке́ли ґаздынэ́ ва́нта, и мэ чхудём вудара́, и сыс чхудэ́ тэ дынаринэ́н (тэ служынэн) ракхибна́рья пэ по́рта, и багаибнаскирэ, и Леви́ты,</verse>
				<verse number="2">то тэ́ньчи мэ припхэндём мирэ́ пшалэ́скэ Хананискэ и барыдырэ́скэ пэ тва́рдыма (диз) Хананияскэ, саво́ сыс дро Ерусалимо, пал-дова́ со ёв сыс патяибны́тко ману́ш буты́р явирэндыр и ёв дарандыя Дэвлэ́стыр буты́р явирэндыр.</verse>
				<verse number="3">И пхэндём мэ лэ́нгэ: “Мэк тэ на псиравэн по́рта Ерусалимо́скири, пака кхам тэ на татькирэл ла; и ке́ли ёй исын тэрды, мэк тэ запхандэн ла.” И мэ чхудём стрэгарьенца манушэ́н Ерусалимо́стыр каждонэс пэ пэ́скири стрэ́га, и, соб (кай) каждо тэ явэ́л тэрдо́ пэ стрэ́га проти пэ́скиро кхэр.</verse>
				<verse number="4">Нэ фо́ро сыс баро́ и дро лэ́стэ сыс баро́ штэ́то: нэ мануша́ сыс на́бут одо́й, и кхэра́ на сыс чхудэ́.</verse>
				<verse number="5">И чхудя́ миро Дэвэ́л дро миро ило́, соб (кай) мэ тэ скэдав лачхэ́-родоскирэ манушэ́н, и барыдырэ́н и явирэ манушэ́н, соб (кай) ма́нгэ тэ пиричхинав лэн пир лэ́нгиро ро́до. И мэ латхём родэнгиро пиричхиныбэн (списко) одолэ́н, савэ́ явнэ́ палэ пэ́рва, и дро списко сыс зачхиндло́:</verse>
				<verse number="6">Акэ, исын мануша́ округатыр, савэ́ гинэ́ плено́стыр одолэ́ндыр, савэ́н лыджия́ дро пле́но Навуходоносо́ро, кра́ли Вавилоно́скиро, и савэ́ рисинэ́ дро Ерусалимо, и дрэ Юдэ́я, кажно дро пэ́скиро фо́ро.</verse>
				<verse number="7">Акэ, исын одолэ́, савэ́ гинэ́ Зоровавелёса, Исусо́са (Ёхошуаса), Ниемияса, Азарияса, Раамияса, Нахманиёса, Мардохеёса, Билшаноса, Мисферефоса, Бигваёса, Нехумоса, Ваанаса. И, акэ, кицы́, сыс мануша́ Израилёскирэ:</verse>
				<verse number="8">Чхавэ́ Парошоскирэ, дуй тысёнцы, шэл тэ эфтадэшадуй;</verse>
				<verse number="9">Чхавэ́ Сафатияскирэ, дуйшэла́, эфтадэша́ дуй;</verse>
				<verse number="10">Чхавэ́ Арахоскирэ, шовшэла́ пандждэша́.</verse>
				<verse number="11">Чхавэ́ Пахат-Моавоскирэ, чхавэ́ндыр Исусоскирэн и Иоавоскирэндыр, дуй тысёнцы, охтошэла дэшуохто;</verse>
				<verse number="12">Чхавэ́ Эламоскирэ, тысёнцо дуйшэла́ пандждэша́ штар.</verse>
				<verse number="13">Чхавэ́ Затоскирэ, охто́ шэла́ пандждэша́ пандж:</verse>
				<verse number="14">Чхавэ́ Закхаёскирэ, эфташэла́ шовдэша́;</verse>
				<verse number="15">Чхавэ́ Бинуёскирэ, эфташэла́ шовдэша́;</verse>
				<verse number="16">Чхавэ́ Беваёскирэ, шовшэла́ биш тэ охто́;</verse>
				<verse number="17">Чхавэ́ Азгадоскирэ, дуй тысёнцы, триншэла́ биш тэ дуй;</verse>
				<verse number="18">Чхавэ́ Адоникамоскирэ, шовшэла́ шовдэша́ эфта́;</verse>
				<verse number="19">Чхавэ́ Бигваёскирэ, дуй тысёнцы шовшэла́ эфта́;</verse>
				<verse number="20">Чхавэ́ Адиноскирэ, шовшэла́ пандждэша́ дуй;</verse>
				<verse number="21">Чхавэ́ Атэроскирэ, Езэкияскирэ кхэрэ́стыр сыс енядэша охто́;</verse>
				<verse number="22">Чхавэ́ Хашумоскирэ, триншэла́ биш тэ охто́;</verse>
				<verse number="23">Чхавэ́ Вецаёскирэ, триншэла́ биш тэ штар;</verse>
				<verse number="24">Чхавэ́ Харифоскирэ, шэл тэ дэшуду́й;</verse>
				<verse number="25">Савэ бия́ндынэ дрэ Гавао́но, енядэша пандж;</verse>
				<verse number="26">Савэ дживдэ́ кэ Вифлее́мо и кэ Нетофа, шэл тэ охтодэша́ охто́;</verse>
				<verse number="27">Савэ дживдэ́ кэ Анафофо, шэл тэ биш тэ охто́;</verse>
				<verse number="28">Савэ дживдэ́ кэ Беф-Азмавефо, штардэша́ дуй;</verse>
				<verse number="29">Савэ дживдэ́, кэ Кариафиаримо, кэ Кефира и кэ Беерофо эфташэла́ штардэша́ трин;</verse>
				<verse number="30">Савэ дживдэ́ кэ Фама и кэ Гева, шовшэла́ биш тэ екх;</verse>
				<verse number="31">Савэ дживдэ́ кэ Михмасо, шэл тэ биш тэ дуй;</verse>
				<verse number="32">Савэ дживдэ́ кэ Вефи́лё и кэ Гаё, шэл тэ биш тэ трин;</verse>
				<verse number="33">Савэ дживдэ́ кэ яви́р Нево, пандждэша́ дуй,</verse>
				<verse number="34">Чхавэ́ явирэ Эламоскирэ, тысёнцо дуйшэла́ пандждэша́ штар;</verse>
				<verse number="35">Чхавэ́ Харимоскирэ, триншэла́ биш;</verse>
				<verse number="36">Савэ дживдэ́ кэ Ерихо́но, триншэла́ штардэша́ пандж;</verse>
				<verse number="37">Савэ дживдэ́ кэ Лодо, Хадидо и Оно, эфташэла́ биш тэ екх;</verse>
				<verse number="38">Савэ бия́ндынэ кэ Сенаё, трин тысёнцо еняшэла трия́нда;</verse>
				<verse number="39">Рашая́, Иодаияскирэ чхавэ́н, Исусо́скирэ кхэрэ́стыр (Ёхошуаскирэ), еняшэла эфтадэша́ трин;</verse>
				<verse number="40">Чхавэ́ Имероскирэ, тысёнцо пандждэша́ дуй;</verse>
				<verse number="41">Чхавэ́ Пашхуроскирэ, тысёнцо дуйшэла́ штардэша́ эфта́;</verse>
				<verse number="42">Чхавэ́ Харимоскирэ, тысёнцо дэшуэфта.</verse>
				<verse number="43">Леви́ты, чхавэ́ Исусо́скирэ (Ёхошуаскирэ), Кадмиилоскирэ кхэрэ́стыр, кхэрэ́стыр, саво́ сыс Годеваскирэ чхавэ́ндэ, эфтадэша́ штар;</verse>
				<verse number="44">Багаибнаскирэ: чхавэ́ Асафоскирэ, шэл тэ штардэша́ охто́;</verse>
				<verse number="45">Ракхибна́рья пэ по́рта: чхавэ́ Шалумоскирэ чхавэ́ Атэроскирэ, чхавэ́ Галмоноскирэ, чхавэ́ Акувоскирэ, чхавэ́ Хатитоскирэ, чхавэ́ Шоваёскирэ, – шэл тэ трия́нда охто́.</verse>
				<verse number="46">Нефинеи: чхавэ́ Цыхаскирэ, чхавэ́ Хасуфаскирэ, чхавэ́ Табаофоскирэ:</verse>
				<verse number="47">Чхавэ́ Кирососкирэ, чхавэ́ Сияскирэ, чхавэ́ Фадоноскирэ;</verse>
				<verse number="48">Чхавэ́ Леванаскирэ, чхавэ́ Хагаваскирэ, чхавэ́ Салмаёскирэ;</verse>
				<verse number="49">Чхавэ́ Хананаскирэ, чхавэ́ Гиделоскирэ, чхавэ́ Гахароскирэ;</verse>
				<verse number="50">Чхавэ́ Реаияскирэ, чхавэ́ Рецыноскирэ, чхавэ́ Некодоскирэ;</verse>
				<verse number="51">Чхавэ́ Газамоскирэ, чхавэ́ Узаскирэ, чхавэ́ Пасеахоскирэ;</verse>
				<verse number="52">Чхавэ́ Весаёскирэ, чхавэ́ Меунимоскирэ, чхавэ́ Нефишсимоскирэ;</verse>
				<verse number="53">Чхавэ́ Ваквукоскирэ, чхавэ́ Хакуфаскирэ, чхавэ́ Хархуроскирэ;</verse>
				<verse number="54">Чхавэ́ Вацлифоскирэ, чхавэ́ Мехидаскирэ, чхавэ́ Харшаскирэ;</verse>
				<verse number="55">Чхавэ́ Варкососкирэ, чхавэ́ Сисараскирэ, чхавэ́ Фамахоскирэ;</verse>
				<verse number="56">Чхавэ́ Нецыахоскирэ, чхавэ́ Хатифаскирэ.</verse>
				<verse number="57">Чхавэ́ Соломоно́скирэ писхарьендыр: чхавэ́ Сотаёскирэ, чхавэ́ Соферефоскирэ, чхавэ́ Феридаскирэ;</verse>
				<verse number="58">Чхавэ́ Иалоскирэ, чхавэ́ Дарноноскирэ, чхавэ́ Гидэлоскирэ;</verse>
				<verse number="59">Чхавэ́ Сафатияскирэ, чхавэ́ Хатилоскирэ, чхавэ́ Похереф-Гацэваимоскирэ, чхавэ́ Амоноскирэ.</verse>
				<verse number="60">Сарэ́ Нефинеи и писха́рья Соломоно́скирэ сыс триншэла́ енядэша дуй.</verse>
				<verse number="61">И, акэ, сыс одолэ́, савэ́ адя́кэ-паць выгинэ́ Телмелахостыр, Телхаратыр, Херув-Адоностыр и Имеростыр; нэ ёнэ на могиндлэ́ тэ досыкавэн пал пэ́скиро ро́до, ни пал пэ́скири сэмэ́нца, со ёнэ сыс Израилёстыр.</verse>
				<verse number="62">Машкир лэ́ндэ сыс: чхавэ́ Делаияскирэ, чхавэ́ Товияскирэ, чхавэ́ Некодаскирэ – шовшэла́ штардэша́ дуй.</verse>
				<verse number="63">Рашандыр: чхавэ́ Ховаияскирэ, чхавэ́ Гакоцоскирэ, чхавэ́ Верзелиёскирэ, саво́ лыя́ палоро́м екха чхаендыр Верзелиёскирэ Галаадоскирэндыр и лэс ячнэ́ тэ кхарэ́н лэ́нгирэ лавэ́са.</verse>
				<verse number="64">Ёнэ родынэ лэ́нгирэ-родэнгиро пиричхиныбэн, и на латхнэ́, и палдава́ лэн вычхурдынэ рашандыр.</verse>
				<verse number="65">И Тиршафо пхэндя́ лэ́нгэ, соб (кай) ёнэ тэ на хан сама свэ́нта хабэна анги́л дова́, сыр явэ́ла раша́й уримоса и тумимоса.</verse>
				<verse number="66">Сарэ́ манушэ́н кхэтанэ́ сыс штардэша́ дуй тысёнцы, триншэла́ шовдэша́.</verse>
				<verse number="67">На гины́ дава́, лэ́ндэ сыс эфта́ тысёнцы триншэла́ трия́нда эфта́ писха́рья и писхарицы и пашы́л лэ́ндэ сыс дуйшэла́ штардэша́ пандж багаибнаскирэ и багаибнарки.</verse>
				<verse number="68">Лэ́ндэ сыс эфташэла́ трияндаэфта шов граё, и сыс дуйшэла́ штардэша́ пандж лошаки.</verse>
				<verse number="69">Лэ́ндэ сыс штаршэла́ трияндапандж верблюды, и сыс шов тысёнцы эфташэла́ биш ослы (мега́рья).</verse>
				<verse number="70">Вари-савэ́ барыдыра́ пэ стрэ́чы (поколении) дынэ́ кокорэ́ пэ́стыр паша́, соб (каи) тэ кэрэ́н бутя́. О Тиршафо дыя́ дрэ пиралы́ бар драхмы сувнака́са, пандждэша́ тахтая́, панджшэла́ трия́нда рашаитка и́ди.</verse>
				<verse number="71">И вари-савэ́ барыдырэндыр пэ стрэ́чы дынэ́ дрэ пиралы́, соб (кай) тэ кэрэ́н бутя́ биш тысёнцы драхмы сувнака́са.</verse>
				<verse number="72">И яви́р мануша́ дынэ́ биш бара́ драхмы сувнака́са, и дуй бара́ мины (1300 кило) рупэ́са, и шовдэша́ эфта́ рашаитка и́ди.</verse>
				<verse number="73">И ячнэ́ тэ дживэ́н рашая́, и Леви́ты, и ракхибна́рья пэ по́рта, и багаибнаскирэ и яви́р мануша́, и, Нефинеи и саро́ Израилё дрэ пэ́скирэ фо́рья.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="8">
				<verse number="1">Ке́ли яця́ эфта́то чхон, и дживдэ́ Израилёскирэ чхавэ́ пир пэ́скирэ фо́рья, тэды скэдынэ́пэ сарэ́ мануша́, со кэ екх ману́ш, пэ форуны́ (плошча), саво́ сыс анги́л Панитко по́рта, и пхэндлэ́ лылваритконэскэ (книжникоскэ) Ездраскэ, соб (кай) ёв тэ янэл Мойза́скирэ-Законоскири лылвари́, сави́ припхэндя́ Рай Дэвэ́л Израилёскэ.</verse>
				<verse number="2">И яндя́ раша́й Е́здра Зако́но анги́л скэдыибэ́н муршэнгиро и джувленгиро и сарэ́ манушэ́нгиро, савэ́ могиндлэ́ тэ ґалён, дро пэ́рво (англатуно́) дывэ́с эфтатонэ-чхонэ́скиро;</verse>
				<verse number="3">и гиндя лэ́стыр пэ форуны́ (плошча), саво́ сыс анги́л Панитко по́рта, злоко́стыр кэ пашдывэс, анги́л муршэндэ и джувлендэ и сарэ́ндэ, савэ́ могиндлэ́ тэ ґалён: и сарэ́ манушэ́нгирэ кана́ шундлэ́ Законоскири лылвари́.</verse>
				<verse number="4">Лылваритко Е́здра тэрдия́ пэ каштуно вучипэ́н, саво́ ваш дова́ мануша́ кэрдэ́: пашы́л лэ́стэ, пир лэ́скиро право (чачо́) васт, тэрдинэ́ Матифия, и Шэма, и Анаия, и Урия, и Хелкия, и Маасея, а пир лэ́скиро ле́во (зэ́рво) васт Федаия, и Масаило, и Малхия, и Хашумо и Хашбадано, и Заха́рия, и Мешуламо.</verse>
				<verse number="5">И отчхакирдя́ лылвари́ Е́здра анги́л сарэ́-манушэ́нгирэ якха́, пал-дова́ со ёв сыс тэрдо́ вучэды́р сарэ́ манушэ́ндыр. И ко́ли ёв отчхакирдя́ ла, сарэ́ мануша́ уштынэ́.</verse>
				<verse number="6">И Е́здра бахтякирдя́ Рас-Дэвлэ́с, Дэвлэ́с вучэ́с. И сарэ́ мануша́ отпхэндлэ́: “Ами́нь, ами́нь”, ґаздыи упрэ́ пэ́скирэ васта́, – мангнэпэ и дынэ́ паклоно анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ мо́са кэ пхув.</verse>
				<verse number="7">Ису́со (Ёхошуа́), Ванаия, Шэревия, Иамино, Акуво, Шавтаё, Годия, Масея, Клито, Аза́рия, Ёзавало, Ханано, Фелаия и Леви́ты пирипхэнэнас манушэ́нгэ Зако́но, машки́р дова́, сыр мануша́ сыс тэрдэ́ пэ пэ́скиро штэ́то.</verse>
				<verse number="8">И гиндлэ́ (дынэ упрэ) лылварьятыр, Дэвлэ́скирэ Законо́стыр, яснэс, и причхувэнас смысло, и мануша́ ґалёнас, со сыс прогиндло.</verse>
				<verse number="9">Тэды Ниеми́я, ёв жэ Тиршафо, и лылвари́тко Е́здра, раша́й, и Леви́ты, савэ́ сыклякирдэ́ манушэ́н, пхэндлэ́ сарэ́ манушэ́нгэ: “Дывэ́с дава́ исын свэ́нто Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, тумарэ́ Дэвлэ́скэ; на пиридживэн и на ровэ́н”; пал-дова́ со сарэ́ мануша́ рондлэ́, шуны Законо́скирэ лава́.</verse>
				<verse number="10">И пхэндя́ лэ́нгэ: “Джа́н, хан тхуло, и пьен гудло́, и бичхавэн хабнытка котэра́ (куски) одолэ́нгэ, конэ́стэ ничы́ нанэ заготовиндло; пал-дова́ со дывэ́с дава́ исын свэ́нто амарэ́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ. И на пиридживэн, пал-дова́ со ра́дыма Раскири-Дэвлэ́скири дэ́ла зор тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="11">Леви́ты штылякирдэ сарэ́ манушэ́н, ракири́: “Пириячэн, пал-дова́ со дава́ дывэ́с исын свэ́нто, на пиридживэн.”</verse>
				<verse number="12">И гинэ́ сарэ́ мануша́ тэ хан, и тэ пьен, и тэ бичхавэн хабнытка паша́ (котэра́), и тэ свэнкинэн барэ́ радыма́са; пал-дова́ со ёнэ ґалынэ́ лава́, савэ́ пхэндлэ́ лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="13">Пэ яви́р дывэ́с скэдынэ́пэ стрэчэнгирэ (родоскирэ) барыдыра́ сарэ́ манушэ́ндыр, рашая́ и Леви́ты кэ лылвари́тко Е́здра, соб (кай) ёв тэ пирипхэнэл лэ́нгэ Законо́скирэ лава́.</verse>
				<verse number="14">И латхнэ́ зачхиндло́ дро Зако́но, саво́ дыя́ Рай-Дэвэ́л пир Мойзастэ, соб Израилёскиро чхавэ́ пэ эфта́то битринэ́нгиро дэ́што чхон, пэ свэ́нко, дживдэ́ дрэ ша́тры (кушчы).</verse>
				<verse number="15">И палдава́ дынэ́ тэ джинэ́н пир сарэ́ пэ́скирэ фо́рья дро Ерусалимо, ракири́: “Джа́н пэ бэ́рга и лыджа́н кхэритконэ́ маслинакирэ рандя́, и лыджа́н диконэ (бусонэ́) маслинакирэ рандя́, и миртакирэ рандя́, и пальмакирэ рандя́, и явирэ рандя́ буґлэ-листенгирэ вэшэндыр, соб (кай) тэ кэрэ́н кушчы (ша́тры), сыр исын зачхиндло́.”</verse>
				<verse number="16">И гинэ́ мануша́, и яндлэ́, и кэрдэ́ пэ́скэ ша́тры, кажно пэ пэ́скири стрэ́ха (чхаки́н), и пэ грэды (дворы) пэ́скирэ, и пэ Дэвлэ́скирэ-Кхэрэскирэ грэды (дворы), и пэ форуны́ (пло́шча), пашы́л Панитко по́рта, и пэ маркплацо пашы́л Ефремо́скири по́рта.</verse>
				<verse number="17">Сарэ́ мануша́, савэ́ рисинэ́ плено́стыр кэрдэ́ ша́тры, и дживдэ́ дрэ ша́тры. Дывэсэ́стыр Исусоскирэстыр (Ёхошуаскирэстыр), Навиноскирэ чхавэскирэстыр, на кэрдэ́ адя́кэ Израилёскирэ чхавэ́. Ра́дыма сыс древа́н бари.</verse>
				<verse number="18">И гиндлэ́ Дэвлэ́скирэ-Законо́скирэ лылварьятыр кажно дывэ́с, англатунэ́ дывэсэ́стыр кэ палатуно́ (последнё) дывэ́с. И свэнкиндлэ свэ́нко эфта́ дывэса́, а охто́то дывэ́с свэнкиндлэ пир стату́то (уставо).</verse>
			</chapter>
			<chapter number="9">
				<verse number="1">Пэ биш тэ шта́рто дывэ́с дро дава́ чхон скэдынэ́пэ сарэ́ чхавэ́ Израилёскирэ, савэ́ постынэна дрэ балы́тка гонэ́ (пеплоса) пэ шэро́.</verse>
				<verse number="2">Семё (ро́до) Израилёскиро гия́ дрэ риг (уладыяпэ/отделиндяпэ) сарэ́ндыр явирэндыр и уштынэ́ ёнэ и мангнэ́ тэ отмэкэн грэ́хи пал грэ́хи пэ́скирэ и пэ́скирэ дадэнги́рэ.</verse>
				<verse number="3">И ёнэ сыс тэрдэ́ пэ пэ́скирэ штэ́ты и шта́рто частыр (чась) дывэсы́тко гиндлэ́ Дэвлэ́скиро лав и мангнэ́ тэ отмэкэн грэ́хи шта́рто частыр (чась) манушэ́ндыр и мангнэпэ Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="4">Тэрдинэ́ упрэ́ пэ Левитэнгиро штэ́то: Ису́со (Ёхошуа́), Ванея, Кадмиило, Шэвания, Вуниё, Шэревия, Вания, Хэнани, и зоралэ́с мангнэпэ кэ Рай Дэвэ́л, лэ́нгиро Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="5">Леви́ты пхэндлэ́: “Ису́со (Ёхошуа́), Кадмиило, Ванея, Хашавния, Шэревия, Годия, Шэвания, Петахия: “Уштэ́н и барьякирэ́н Рас-Дэвлэ́с, Дэвлэ́с тумарэс пэ сарэ́ бэрша́.</verse>
				<verse number="6">Ту, Раё Дэ́вла, сан Екх, Ту создыян болыбэ́н, болыбэ́н пэ болыбэ́н и халадэ́н лэнгирэн, пхув и саро́, со исын пэ ла́тэ, мо́рё (дэрья́в) и саро́, со исын дрэ лэ́стэ, и Ту дэ́са джиибэ́н далэскэ сарэскэ и болыбны́тка халадыбэна дэ́на паты́в Ту́кэ.</verse>
				<verse number="7">Ту Кокоро́, Раё Дэ́вла, выкэдыян Авраамос, вылыджиян лэс Уростыр Халдеенгирэндыр и дыя́н лэ́скэ лав Авраа́мо,</verse>
				<verse number="8">и Ту ґалыян лэс чачунэса анги́л Пэ́стэ и дыя́н лэ́скэ завето, соб (кай) тэ дэс лэ́скирэ чхавэ́нгэ пхув Хананеенгири, Хетеенгири, Амореенгири, Ферезеенгири, Евусеенгири, Гергесеенгири. И Ту кэрдя́н пир Пэ́скиро лав, пал-дова́ со Ту сан чачуно́.</verse>
				<verse number="9">Ту дыкхця́н би́да амарэ́-дадэнгири дро Еги́пто, и Ту шундя́н лэ́нгири годлыма пашы́л Лоло́ мо́рё (дэрья́в).</verse>
				<verse number="10">Ту кэрдя́н знаме́нии (ґертыка́) и ди́вы анги́л фараоностэ и анги́л сарэ́ндэ пэскирэндэ писхарьендэ, и анги́л саро́ лэ́скиро народо, пал-дова́ со Ту джиндян, со ёнэ кэрдэ́ накуч лэ́нца и кэрдя́н пэ́скэ малва кэ ададывэсатуно дывэ́с.</verse>
				<verse number="11">Ту ростырдыян анги́л лэ́ндэ мо́рё (дэрья́в) и ёнэ машки́р пани́ гинэ́, сыр пир шуки́ пхув, и одолэ́н, кон традыяпэ пал лэ́ндэ, Ту тасадякирдян лэн сыр бар дрэ барэ́ паня́.</verse>
				<verse number="12">Дро сты́лбо облокэнгиро Ту лыджиян лэн-дывэсэ́ и дро сты́лбо ягало – раты́, соб (кай) тэ пир лэ́нгиро дром тэ явэ́л битяло.</verse>
				<verse number="13">Ту явдя́н пэ бэ́рга Синаё и ракирдян лэ́нца болыбна́стыр и дыя́н лэ́нгэ чачунэ́ сэнды, патяибнытка зако́ны, лачхэ́ упхэныбэна́ и припхэныбэна́.</verse>
				<verse number="14">Пхэндя́н лэ́нгэ пал свэ́нто Тыро́ са́вато, и припхэныбэна́, и упхэныбэ́н и сэнды пиридыян лэ́нгэ пир Пэ́скирэ писхаристэ, Мойзастэ.</verse>
				<verse number="15">Ту дыя́н лэ́нгэ маро́ болыбна́стыр, сыр ёнэ сыс бокхалэ́, и пани́ барэстыр Ту дыя́н, ке́ли ёнэ камлэ́ тэ пьен, и пхэндя́н лэ́нгэ, соб (кай) ёнэ тэ джа́н, и тэ лэн пхув, пал сави́ Ту совлахадян лэ́нгэ тэ дэс, сыр Ту ґаздыян васт Пэ́скиро.</verse>
				<verse number="16">Нэ ёнэ и дада́ амарэ́ сыс нахрата и рикирдэ пэ́скири мэн вучэ́с, и на шундлэ́ Тырэ́ припхэныбэна́.</verse>
				<verse number="17">Ёнэ на закамлэ тэ поддэнпэ, на пририпирдэ ди́вы тырэ́, савэ́ ту кэрдя́н лэ́нца, и рикирдэ мэн упрэ́ и пир пэ́скири во́ля палэ чхудэ́ анги́л пэ́стэ шэралэс, соб (кай) тэ явэ́н писхарье́нца. Нэ Ту, сан Дэ́вла, Саво́ выкэдэ́ла тэ отмэкэ́л грэ́хи, Саво́ длэнгэс вырикирэ́ла, и Ту на ячкирдян лэн.</verse>
				<verse number="18">На дыкхи́, со ёнэ кэрдэ́ пэ́скэ сувнакуно́ вычхудо гуруворо и пхэндлэ́: “Дава́ исын амаро́ дэвэл, саво́ вылыджия́ тут Египто́стыр, и на дыкхи́, со ёнэ кэрдэ́ баро́ обракирибэн.</verse>
				<verse number="19">Нэ Ту пир Пэ́скири ла́ска на чхурдыям лэн пэ чхучи́ пхув, сты́лбо облокэнгиро на гия́ киг лэ́ндыр дывэсэ́, соб (кай) тэ лыджа́л лэн пир дром и сты́лбо ла́тыр, саво́ лыджия́ лэн раты́, соб (кай) лэ́нгэ тэ явэ́л бицяло́, пир саво́ дром тэ джа́н.</verse>
				<verse number="20">И Ту дыя́н лэ́нгэ Пэ́скиро лачхо́ Ду́хо, соб (кай) тэ сыклякирэс лэн и мана пэ́скири на отлэсас лэ́нгирэ мо́стыр и пани́ дыя́н лэ́нгэ тэ пьен.</verse>
				<verse number="21">Штардэша́ бэрш Ту дыя́н лэ́нгэ тэ хас пэ чхучи́ пхув, ёнэ ни дро со на маиндлэ трэ́бима; и́дя лэ́нгири на пхурия, и ґэра́ на шулынэ.</verse>
				<verse number="22">И Ту дыя́н лэ́нгэ кралипэна́ и народы и росчхудян лэн пэ паша́ и пхув Сигоноскири яця́ лэ́нгири, и пхув Есевонэскири, и пхув Огоскири, крали́скирэ Васаноскири.</verse>
				<verse number="23">Чхавэ́н лэнгирэн Ту убарьякирдян пэ бут сыр чэргэня́ пэ болыбэ́н и лыджиян лэн пэ пхув, пал сави́ Ту ракирдян лэ́нгирэ дадэ́нгэ, со ёй явэ́ла лэ́нгири.</verse>
				<verse number="24">И загинэ́ чхавэ́ лэ́нгирэ и пхув яця́ лэ́нгири. Ту отдыян Хананеенгирэ манушэ́н лэ́нгэ дрэ васта́ и кра́лья лэ́нгирэ ячнэ́ тырэ́ и манушэ́н, соб (кай) ёнэ тэ кэрэ́н лэ́нца, со закамэна.</verse>
				<verse number="25">И залынэ ёнэ зоралэ́ фо́рья и лачхи́ пхув и лынэ́ ёнэ пэ́скэ кхэра́ сарэ́ барвалыпнаса, колба́ни (водоёмы), савэ́ сыс барэстыр, винаграды́тка и маслинитка унты (сады) и бут дрэвы плодэнца ваш хабэ́н. Ёнэ ханэ́, чалынэ, тхулынэ и коштындлэ пир Тыри́ ла́ска.</verse>
				<verse number="26">И кэрдэ́пэ ёнэ нахрата (упряма), и на лынэ́ тэ кутякирэн Тут и ячкирдэ́ Зако́но, замардэ́ пророкэ́н, савэ́ дэ́нас лэ́нгэ годы́ тэ патяс дрэ Ту́тэ, и кэрдэ́ барэ́ калякирибэна.</verse>
				<verse number="27">Ту отдыян лэн лэ́нгирэ вэргэ́нгэ, савэ́ притасавэнас лэн. Нэ, сыр дро пхаро́ часо, ёнэ кхардэ́ Тут, Ту шундя́н лэн болыбна́стыр, пир Пэ́скири ла́ска Ту дэсас лэ́нгэ зракхибнаскирэн, и ёнэ зракхэнас лэн вэргэ́ндыр.</verse>
				<verse number="28">Сыр саро́ сыс куч и штыл, нэвэ́с ёнэ лэнаспэ пал налачхипэн, и Ту отдэсас лэн вэргэ́нгэ дрэ васта́ и вэ́рги сыс хулая́ пэ лэ́ндэ. Нэ сыр ёнэ нэвэ́с кхардэ́ тут, Ту шундя́н лэн и брониндян лэн (затэрдиян пал лэ́ндэ) бут мо́лы пир Тыри́ лачхэ́-илы́ткима.</verse>
				<verse number="29">Ту пририпирэсас лэ́нгэ тэ дживэ́н пир Зако́но, нэ ёнэ на лыджинэ́ пэ́скиро джиибэ́н адя́кэ, и на шундлэ́ Тырэ́ припхэныбэна́ и гинэ́ на долэ́ дромэ́са, сыр Тыро́ стату́то (уставо) ракирдя́, савэ́нца тэ явэ́л джидо́ ману́ш, ко́ли кэрдя́ бы пир стату́то (уставо), и думо пэ́скиро кэрдэ́ твардо и мэн пэ́скири рикирдэ вучэ́с и на кандэнас Тут.</verse>
				<verse number="30">Ужакири лэ́нгиро рисибэн кэ Ту, Ту учхакирдян бут бэ́рги и пририпирэсас лэ́нгэ Пэ́скирэ Духо́са пир пророкэ́ндэ, нэ ёнэ на шундлэ́. И ту пиридыян лэн тэ васта́ явирэ народэнгэ.</verse>
				<verse number="31">Нэ, пир Пэ́скири лачхэ́-илы́ткима Ту на замардян лэн кэ ко́нцо, и на мэкцян лэн, пал-дова́ со Ту сан Дэвэ́л лачхо́ и лачхэ́-дескиро.</verse>
				<verse number="32">Акана́, амаро́ Дэ́вла, Дэ́вла баро́, Саво́ исын, зорало́, трашало, Саво́ ракхэ́ла Завето и ла́ска! Мэк тэ на явэ́л набарипнаса сари́ мэнька, сави́ кэрдя́пэ амэ́нца, амарэ́ кральенца, тхагарьенца амарэнца, рашанца амарэнца, пророкэнца амарэнца и амарэ́ дадэ́нца и саро́ народо тыро́, дывэсэ́ндыр Асириякир кральендыр кэ ададывэсатуно дывэ́с.</verse>
				<verse number="33">Дро саро́, со амэ́нца кэрдя́пэ, Ту сан чачуно (право), пал-дова́ со Ту кэрдэн пир чачипэ́н и амэ сам бангэ́.</verse>
				<verse number="34">Амарэ́ кра́лья, тхага́рья амарэ́, рашая́ и дада́ амарэ́ на дживдэ́ пир Зако́но и на шундлэ́ Тырэ́ припхэныбэна́ и пририпирибэна Тырэ́.</verse>
				<verse number="35">И дро лэ́скиро кралипэ́н ёнэ на дынариндлэ́ Ту́кэ, пир Тыро́ баро́ лачхипэ́н, саво́ Ту дыя́н лэ́нгэ, и пэ буґлы и тхулы пхув, сави́ Ту откэдыян ваш лэ́нгэ, и ёнэ на рисёнас пэ́скирэ фуе́ рэндэ́ндыр.</verse>
				<verse number="36">И, акэ, амэ сам писха́рья акана́, пэ дая́ пхув, сави́ Ту дыя́н амарэ́ дадэ́нгэ, соб (кай) тэ хас ла́кирэ барьякирдэ́ (пло́ды), и тэ чараваспэ ла́кирэ лачхипна́са, акэ, амэ сам писха́рья пэ дая́ пхув.</verse>
				<verse number="37">И ла́кирэ барьякирдэ́ ёй дэ́ла бутэ́ кральенгэ, пир савэ́ндэ Ту лыян зор пэ амэ́ндэ пал грэ́хи амарэ́. И ёнэ рикирна зор пэ амарэ́ маса́ и пэ амарэ́ кхэритконэ́ мурдалэ́ндэ (ското) пир пэ́скиро ило́, и амэ сам притасадэ.</verse>
				<verse number="38">И пир саро́ дава́ амэ даса зорало́ отпхэныбнытко лав, и подчхинаса, и пэ дава́ подчхиныбэн явэ́ла чэргэн амарэ́ тхагарьендыр, и амарэ́ Левитэндыр, и амарэ́ рашандыр.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="10">
				<verse number="1">Мануша́, савэ́ чхудэ́ чэргэнорья (печати), сыс: Ниеми́я-Тиршафа, Гахалияскиро и Седэкияскиро чхаво́,</verse>
				<verse number="2">Сераия, Аза́рия, Ереме́ё,</verse>
				<verse number="3">Пашхуро, Амария, Малхия,</verse>
				<verse number="4">Хатушо, Шэвания, Малухо,</verse>
				<verse number="5">Харимо, Меремофо, Овадия,</verse>
				<verse number="6">Дание́лё, Гинефоно, Варухо,</verse>
				<verse number="7">Мешуламо, Авия́, Миямино,</verse>
				<verse number="8">Мазия, Вилгаё, Шэмаия: адалэ́ сыс рашая́.</verse>
				<verse number="9">Леви́ты: Ису́со (Ёхошуа́), Азанияскиро чхаво́, Бинуё, Хенададоскирэ чхавэ́ндыр, Кадмиило,</verse>
				<verse number="10">и лэ́нгирэ пша́ла: Шэвания, Годия, Клита, Фелаия, Ханано,</verse>
				<verse number="11">Миха, Рехово, Хашавия,</verse>
				<verse number="12">Закхуро, Шэревия, Шэвания,</verse>
				<verse number="13">Годия, Ваниё, Венинуё.</verse>
				<verse number="14">Манушэ́нгирэ шэралэ́: Парошо, Пахавор-Моа́во, Эламо, Зафу, Вания,</verse>
				<verse number="15">Вуниё, Азгадо, Беваё,</verse>
				<verse number="16">Адония, Бигваё, Адино,</verse>
				<verse number="17">Атеро, Езэки́я, Азуро,</verse>
				<verse number="18">Годия, Хашумо, Бецаё,</verse>
				<verse number="19">Харифо, Анафофо, Неваё,</verse>
				<verse number="20">Магпиашо, Мешуламо, Хезиро,</verse>
				<verse number="21">Мешэзаведо, Садоко, Ядуё,</verse>
				<verse number="22">Фелатия, Ханано, Анания,</verse>
				<verse number="23">Осия, Ханания, Хашуво,</verse>
				<verse number="24">Лохешо, Пилха, Шовеко,</verse>
				<verse number="25">Рехумо, Хашавна, Маасея,</verse>
				<verse number="26">Ахия, Ханано, Анано,</verse>
				<verse number="27">Малухо, Харимо, Ваана.</verse>
				<verse number="28">И яви́р мануша́, рашая́, Леви́ты, и мануша́, савэ́ ракхнэ по́рта, багаибнаскирэ Нефинеи, и сарэ́ мануша́, савэ́ отгинэ́ дрэ риг явирэ-тхэмэ́скирэ манушэ́ндыр кэ Дэвлэ́скиро Зако́но, лэ́нгирэ джувля́, лэ́нгирэ чхавэ́ и лэ́нгирэ чхая́, сарэ́, савэ́ могиндлэ́ тэ ґалён,</verse>
				<verse number="29">ёнэ приячнэ кэ пэ́скирэ пша́ла, кэ лачхэ́-родоскирэнгэ (патывалэдырша) лэ́ндыр, и гинэ́ дро отпхэныбэ́н совлахаса и прокошыбнаса – тэ кэрэ́н пир Дэвлэ́скиро Зако́но, саво́ сыс дыно́ Мойзаса Дэвлэ́скирэ-писхарискирэ вастэ́са, и тэ зракхэн, и тэ сполнинэн амарэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, Дэвлэ́скирэ сарэ́ запхэныбэна, и Лэ́скирэ припхэныбэна́, и Лэ́скирэ упхэныбэна́,</verse>
				<verse number="30">и тэ на отдэ́н пэскирэн чхае́н манушэ́нгэ явирэ тхэмэстыр, и лэ́нгирэ чхае́н тэ на лэн пал пэ́скирэ чхавэ́ндэ;</verse>
				<verse number="31">и ко́ли явэ́на мануша́ явирэ тхэмэстыр тэ янэ́н товары (арци́кулы) и саро́ ваш бикныбэн дро са́вато (субо́та), тэ на лэн лэ́ндыр дро са́вато, и дро свэ́нто дывэ́с, и пэ эфта́то бэрш тэ ячкирэн вужлипэна (длуги), савэ́ тэ на явэ́н.</verse>
				<verse number="32">И чхудям амэ пэ́скэ дро Зако́но тэ дас пэ́стыр пир трин шэ́кели дро бэрш ваш трэ́бима ваш амарэ́-Дэвлэ́скиро Кхэр:</verse>
				<verse number="33">ваш свэ́нта марэ́, ваш кажно-дывэсы́тко маруно́ яныбэ́н и ваш кажно-дывэсы́тко цэ́ло схачкирибэ́н, ваш са́ваты, ваш нэвочхон, ваш свэ́нки, ваш свэ́нта рэ́нды и ваш свэ́нта дыибэна́, соб (кай) тэ жужакирэнпэ Израилёскэ грэхостыр, и ваш саро́, со кэрэ́лапэ дро амарэ́-Дэвлэ́скиро Кхэр.</verse>
				<verse number="34">И чхурдыям амэ жре́биё, конэ́скэ тэ янэ́н кашта́: рашая́, Леви́ты и мануша́, ке́ли, и савэ́скэ амарэ́ родо́скэ дрэ упхэндло́ часо кажно бэрш, тэ янэс лэн кэ амарэскирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, соб (кай) ёнэ тэ хачон ваш амарэ́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ свэ́нто дыибэ́н, сыр исын зачхиндло́ дро Зако́но.</verse>
				<verse number="35">И дыям амэ лав кажно бэрш тэ янас дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр пэ́рва (англатунэ́) барьякирдэ́ (пло́ды) кажнонэ́ дрэвостыр (каштэ́стыр);</verse>
				<verse number="36">адя́кэ-паць тэ янас дро амарэ́-Дэвлэ́скиро Кхэр кэ рашая́, кэ мануша́, савэ́ дынаринэна дрэ амарэ́-Дэвлэ́скиро Кхэр, амарэ́ англатунэн чхавэ́н амарэн чхавэ́ндыр и амарэ́ кхэритконэ́ мурдалэ́ндыр (ското́стыр), сыр исын зачхиндло́ дро Зако́но, и англатунэ́ амарэ́ барэ́ и тыкнэ́ мурдалэ́ндыр (ското́стыр).</verse>
				<verse number="37">И тэ янас англатуно́ амаро́ маро́, и свэ́нто яныбэ́н амаро́ и барьякирдэ́ (пло́ды) кажнонэ́ вэшэ́стыр мол (вино) и ксил амэ ява́са тэ янас рашангэ ваш амарэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири пиралы́ и дэшэнгири амарэ́ пхувья́тыр Левитэ́нгэ. Ёнэ, Леви́ты, явэ́на тэ лэн дэшэнгири дрэ сарэ́ фо́рья, кай амэ́ндэ исын пхув.</verse>
				<verse number="38">Пашы́л Левитэндэ, ке́ли ёнэ явэ́на тэ лэн дэшэнгири, явэ́ла тэ явэ́л раша́й, Ароноскиро чхаво́, соб (кай) Леви́ты тэ лыджа́н дэшэнгири пэ́скирэ дэшэнгирьятыр дро амарэ́-Дэвлэ́скиро Кхэр, дрэ шту́бы, савэ́ выкэдынэ́ ваш пиралы́;</verse>
				<verse number="39">пал-дова́ со дрэ далэ́ шту́бы сыр Израилёскирэ чхавэ́, адя́кэ и Леви́ты исын бангэ́ тэ янэ́н свэ́нто дыибэ́н; маро́, мол (вино) и ксил. Одо́й свэ́нта кхорэ́ (сасу́ды), и рашая́, савэ́ дынаринэна, и мануша́, савэ́ исын тэрдэ́ пашы́л по́рта, и багаибнаскирэ. И амэ на ячкираса амарэ́-Дэвлэ́скиро Кхэр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="11">
				<verse number="1">И дживдэ́ барыдыра́ манушэ́нгирэ кэ Ерусалимо, и яви́р мануша́ народо́стыр и чхурдэнас жре́биё, соб (кай) екх паш лэ́ндыр дэшэ́ пашэндыр лэнгирэндыр тэ джал тэ дживэ́л кэ свэ́нта фо́ро Ерусалимо, а еня́ (биекхэ́скиро дэш) паша́ лэ́ндыр тэ ячэ́нпэ тэ дживэ́н дрэ яви́р фо́рья.</verse>
				<verse number="2">И бахтякирдэ мануша́ сарэ́н явирэ манушэ́н, савэ́ догинэ́ кэ екх годы́ кокорэ́ пэ́стыр тэ дживэ́н кэ Ерусалимо.</verse>
				<verse number="3">Акэ, исын шэралэ́ дрэ округа, савэ́ дживдэ́ кэ Ерусалимо, а дрэ фо́рья дрэ Юдэ́я дживдэ́ кажно дрэ пэ́скири фелатин, пир пэ́скиро фо́ро: Израильтя́ни, рашая́, Леви́ты, и Нефинеи, и чхавэ́ писхарьенгирэ Соломоноскирэндыр.</verse>
				<verse number="4">Кэ Ерусалимо дживдэ́ вари-савэ́ чхавэ́ндыр Юдаскирэн, вари-савэ́ чхавэ́ндыр Вениаминостыр. Юда́скирэ чхавэ́ндыр: Афаия, Узияскиро чхаво́, Захарияскиро чхаво́, Амарияскиро чхаво́, Сафатияскиро чхаво́, Малелеилоскиро чхаво́, Фаресо́скиро чхаво́.</verse>
				<verse number="5">И о Маасея, чхаво́ Варухоскиро, чхаво́ Колхозеёскиро, чхаво́ Хазаияскиро, чхаво́ Адаияскиро, чхаво́, Яривоскиро чхаво́, Захарияскиро, чхаво́ Шэлонияскиро.</verse>
				<verse number="6">Сарэ́ чхавэ́н Фаресоскирэн, савэ́ дживдэ́ кэ Ерусалимо, сыс штаршэла́ шовдэша́ охто́, мануша́ сыс муршканэ́.</verse>
				<verse number="7">И, акэ, исын чхавэ́ Вениамино́скирэ: о Салу, чхаво́ Мешуламоскиро, чхаво́ Иоедоскиро, чхаво́ Федаияскиро, чхаво́ Колаияскиро, чхаво́ Маасеяскиро, чхаво́ Ифиилоскиро, чхаво́ Исаёскиро,</verse>
				<verse number="8">и пал лэ́ндэ Габаё, и Салаё – еняшэла биш тэ охто́.</verse>
				<verse number="9">Иоилё, чхаво́ Зихрискиро сыс барыдыро́ пэ лэ́ндэ, а Юда, чхаво́ Сенуяскиро, сыс яви́р ману́ш пир фо́ро.</verse>
				<verse number="10">Рашандыр: Едаия, чхаво́ Ёаривоскиро, Яхино,</verse>
				<verse number="11">Сераия, чхаво́ Хелкияскиро, чхаво́ Мешуламоскиро, чхаво́ Садокоскиро, чхаво́ Мераиофоскиро, чхаво́ Ахитувоскиро, саво́ сыс барыдыро́ пэ Кхэр Дэвлэ́скиро,</verse>
				<verse number="12">и пшалэ́н лэнгирэн, савэ́ кэрдэ́ свэ́нто буты́ дро Кхэр Дэвлэ́скиро, сыс охтошэла биш тэ дуй, и Адаия, чхаво́ Иерохамоскиро, чхаво́ Фелалиякиро, чхаво́ Амцыёскиро, чхаво́ Захарияскиро, чхаво́ Пашхуроскиро, чхаво́ Малхияскиро,</verse>
				<verse number="13">и лэ́скирэ пша́ла, савэ́ сыс шэралэ́ пэ стрэ́чы (поколении) – сыс дуйшэла́ штардэша́ дуй, и Амашсаё, чхаво́ Азариилоскиро, чхаво́ Ахзаёскиро, чхаво́ Мешылемофоскиро, чхаво́ Имероскиро,</verse>
				<verse number="14">И пша́ла лэ́скирэ, мануша́ муршканэ́ – шэл тэ биш тэ охто́, и лэ́нгиро барыдыро́ сыс Завдиило, чхаво́ Гагедолимоскиро.</verse>
				<verse number="15">Адя́кэ-паць Левитэндыр: о Шемая, чхаво́ Хашувоскиро, чхаво́ Хашавиёскиро, чхаво́ Вунияскиро,</verse>
				<verse number="16">И Шавгаё, и Ёзавадо, савэ́ сыс барыдыра́ пэ Левитэндэ, и савэ́ лыджинэ́ рэ́нды свэтоса дро Кхэр Дэвлэ́скиро.</verse>
				<verse number="17">И Матания, чхаво́ Михаскиро, чхаво́ Завдиёскиро, чхаво́ Асафоскиро, сыс лыджаибнаскиро (ведушчо) тэ парикирэл Дэвлэ́скэ дрэ па́тери (моли́тва): и Бакбукия, кон сыс яви́р ману́ш пал лэ́стэ, и Авда, чхаво́ Шамуёскиро, чхаво́ Галалоскиро, чхаво́ Едутиноскиро;</verse>
				<verse number="18">Сарэ́ Левитэ́н дро свэ́нто фо́ро сыс дуйшэла́ тэ охтодэша́ штар.</verse>
				<verse number="19">И ишчо (инкэ́), ракхибна́рья пэ по́рта, Акуво, Талмоно, и лэ́нгирэ пша́ла, савэ́ ракхнэ по́рта, сыс шэл тэ эфтадэша́ дуй.</verse>
				<verse number="20">И яви́р мануша́ Израилёстыр, рашая́ и Леви́ты, сыс пир сарэ́ фо́рья дрэ Юдэ́я, кажно пэ пэ́скиро миштыпэ́н.</verse>
				<verse number="21">А Нефинеи дживдэ́ кэ Офелё. И Цыха и Гишфа сыс шэралэ́ пэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="22">И барыдыро́ пэ Левитэндэ дро Ерусалимо сыс Узиё, чхаво́ Ванеяскиро, чхаво́ Хашавияскиро, чхаво́ Матанияскиро, чхаво́ Михаскиро, Асафоскирэ чхавэ́ндыр, савэ́ багандлэ, сыр дынариндлэ́ ёнэ дро Кхэр Дэвлэ́скиро,</verse>
				<verse number="23">пал-дова́ со кра́ли припхэндя́, соб (кай) тэ чалякирэн багаибнаскирэн кажно дывэ́с.</verse>
				<verse number="24">И Петахия, чхаво́ Мешазавадоскиро, екх чхаво́, чхавэ́ндыр Зараскирэндыр, кон сыс чхаво́ Юда́скиро, сыс крали́скиро чачо́ васт пир сарэ́ рэ́нды (де́лы) манушэ́нгирэ.</verse>
				<verse number="25">А пал одолэ́ндэ, савэ́ дживдэ́ дрэ гава́, пэ́скирэ фэлдэнца, чхавэ́ Юда́скирэ дживдэ́ кэ Кири́аф-Арба и дрэ лэ́скирэ форицы, савэ́ сыс тэл лэ́скири зор, и дро Дивоно, и дрэ форицы, савэ́ сыс тэл лэ́скири зор, дро Иекавцэилё, и дрэ лэ́скирэ гава́;</verse>
				<verse number="26">дрэ Ешуя, дро Моладо, дро Беф-Палето,</verse>
				<verse number="27">дро Хацар-Шуало, дрэ Вирса́вия, и дрэ форицы; савэ́ сыс тэл ла́кири зор</verse>
				<verse number="28">дро Секелазо, и дро Мехоно, и дрэ форицы, савэ́ сыс тэл лэ́скири зор,</verse>
				<verse number="29">дро Эн-Римоно, дрэ Цора, и дро Иармуфо,</verse>
				<verse number="30">дро Заноахо, дро Адаламо, и дрэ лэ́скирэ гава́, дро Лахисо, и пэ фэ́лды лэ́скирэ, дро Азэка и дрэ ла́кирэ гава́. Ёнэ дживдэ́ Вирсавиятыр кэ/жы́ко до́ло Эномоскиро.</verse>
				<verse number="31">И чхавэ́ Вениамино́скирэ, ко́ли тэ лэс Геватыр, дживдэ́ кэ Михмасо, кэ Гаё, кэ Вефи́лё, и дрэ лэ́скирэ форицы, савэ́ сыс тэл лэ́скири зор;</verse>
				<verse number="32">кэ Анафофо, кэ Номва, кэ Анания;</verse>
				<verse number="33">кэ Гацоро, кэ Ра́ма, кэ Гифаимо;</verse>
				<verse number="34">кэ Хадидо, кэ Цэвоимо, кэ Неволато,</verse>
				<verse number="35">кэ Лодо, кэ Оно, и пэ до́ло Харашымоскиро.</verse>
				<verse number="36">И вари-савэ́ Леви́ты дживдэ́ пэ пхувья́кирэ паша делянки Юда́скирэ и Вениамино́скирэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="12">
				<verse number="1">Ѓа́да, исын рашая́ и Леви́ты, савэ́ явнэ́ Зоровавелёса, Салафилоскирэ чхавэ́са и Исусо́са (Ёхошуаса): Сераия, Ереме́ё, Е́здра,</verse>
				<verse number="2">Амария, Малухо, Хатушо,</verse>
				<verse number="3">Шэхания, Рехумо, Меремофо,</verse>
				<verse number="4">Идо, Гинефоё, Авия́,</verse>
				<verse number="5">Миямино, Маадия, Вилга,</verse>
				<verse number="6">Шэмаия, Иоарифо (Еяриво), Иедая,</verse>
				<verse number="7">Салу, Амоко, Хелкия, Едаия. Акэ, ёнэ сыс раша́нгирэ шэралэ́ и лэ́нгирэ пша́ла дрэ Исусо́скирэ (Ёхошуаскирэ) дывэса́.</verse>
				<verse number="8">А Леви́ты: Ису́со (Ёхошуа́), Бинуё, Кадмиило, Шэревия, Юда, Матфания, шэрало́ тэ парикирэ́н Дэвлэ́скэ псалмэнца, ёв и лэ́скирэ пша́ла,</verse>
				<verse number="9">И Бакбукия и Униё, лэ́нгирэ пша́ла, кон адя́кэ-паць, сыр ёнэ, ракхнэ по́рта.</verse>
				<verse number="10">Исусо́стыр бия́ндыя Иоакимо, Иоакимостыр бия́ндыя Елиашыво, Елиашывостыр бия́ндыя Иоуада,</verse>
				<verse number="11">Иоаидастыр бия́ндыя Ионафа́но, Ионафаностыр бия́ндыя Иадуё.</verse>
				<verse number="12">Дрэ Иоакимоскирэ дывэса́ сыс рашая́, родоскирэ (стрэчакирэ) шэралэ́: Сераияскирэ кхэрэ́стыр Мераёскирэ, и Еремеёскирэ, кхэрэ́стыр Ханания,</verse>
				<verse number="13">Ездраскирэ кхэрэ́стыр Мешуламо, Амарияскирэ кхэрэ́стыр Иоханано,</verse>
				<verse number="14">Мелихоскирэ кхэрэ́стыр Ионафа́но, Шэванияскирэ кхэрэ́стыр Иосифо (Ёза),</verse>
				<verse number="15">Харимоскирэ кхэрэ́стыр Адна, Мераиофоскирэ кхэрэ́стыр Хелкия,</verse>
				<verse number="16">Идоскирэ кхэрэ́стыр Заха́рия, Гинефоноскирэ кхэрэ́стыр Мешуламо,</verse>
				<verse number="17">Авиёскирэ кхэрэ́стыр Заха́рия, Миниаминоскирэ кхэрэ́стыр, Моадиёскирэ кхэрэ́стыр Пилтаё,</verse>
				<verse number="18">Вилгаскирэ кхэрэ́стыр Шамуё, Шэмаияскирэ кхэрэ́стыр Ионафа́но,</verse>
				<verse number="19">Иояривоскирэ кхэрэ́стыр Мафнаё, Едаияскирэ кхэрэ́стыр Узиё,</verse>
				<verse number="20">Салаёскирэ кхэрэ́стыр Калаё, Амокоскирэ кхэрэ́стыр Еверо,</verse>
				<verse number="21">Хелкияскирэ кхэрэ́стыр Хашавия, Недаияскирэ кхэрэ́стыр Нафанаило.</verse>
				<verse number="22">Акэ, исын Леви́ты, шэралэ́ пэ стрэ́чы дрэ дывэса́ Елиашывоскирэ, Иоиадаскирэ, Ехананоскирэ и Иадуёскирэ, савэ́ залыджинэ сыс дрэ зачхиныбэн, и адя́кэ-паць рашая́, ке́ли кралиндя Дариё Персиятыр.</verse>
				<verse number="23">Чхавэ́ Левиёскирэ, савэ́ сыс шэралэ́ пэ стрэ́чы, сыс зачхиндлэ́ дрэ родоскири лылвари́ кэ дывэсэ́ Иохананоскирэ, кон сыс чхаво́ Елишывоскиро.</verse>
				<verse number="24">Шэралэ́ Левитэ́нгирэ сыс: Хашавия, Шэревия, и Ису́со (Ёхошуа́), чхаво́ Кадмиилоскиро, и пша́ла лэ́нгирэ, ёнэ сыс чхудэ́ тэ бахтякирэн, ке́ли парикирэна, пир Давидо́скиро упхэныбэ́н, кон сыс ману́ш Дэвлэ́скиро – екх змена пал яви́р змена.</verse>
				<verse number="25">Матфания, Бакбукия, Овадия, Мешуламо, Талмоно, Акуво-стрэгарья, ракхибна́рья пэ проги кэ по́рта.</verse>
				<verse number="26">Ёнэ дживдэ́ дрэ дывэса́, ке́ли сыс Иоакимо, чхаво́ Исусо́скиро, чхаво́ Ёседэкоскиро, и дрэ дывэса́, ке́ли барыдыро́ пэ округа сыс Ниеми́я, и лылвари́тко сыс Е́здра, раша́й.</verse>
				<verse number="27">Акана́, сыр обсвэнцынэна ва́нты Ерусалимо́скирэ, то лэ́нгэ трэиндя́ тэ латхэ́н Левитэ́н пир сарэ́ штэ́ты, соб (кай) тэ янэ́н лэн дро Ерусалимо, соб (кай) тэ свэнкинэн, ке́ли обсвэнцынэна и ваш ра́дымакиро свэ́нко, парикирибнаса и багаибнаса тэл зан цымбалэнгири, псалтиренгири и арфакири.</verse>
				<verse number="28">И скэдынэ́пэ чхавэ́ багаибнаскирэ округатыр Ерусалимсконатыр и гавэндыр Нетофафоскирэндыр,</verse>
				<verse number="29">и Беф-Гагилгалостыр и фэлдэндыр дрэ Гева и Азмавето; пал-дова́ багаибнаскирэ чхудэ́ пэ́скэ гава́ трусця́л Ерусалимо.</verse>
				<verse number="30">И жужакирдэ́ (очистиндлэ) пэс рашая́, и Леви́ты, и жужакирдэ́ явирэ манушэ́н, и по́рта, и ва́нта.</verse>
				<verse number="31">Адя́кэ мэ лыджиём барыдырэ́н Юдэя́тыр пэ ва́нта, и мэ чхудём дуй барэ́ хоры тэ джа́н парикирибнаса, и екх хоро гия́ пэ чачи́ риг вантакири кэ/жы́ко Гнэёскири по́рта.</verse>
				<verse number="32">Пал лэ́ндэ гия́ Гашаия, и паш барыдыра́ пэ Юдэ́я;</verse>
				<verse number="33">Аза́рия, Е́здра и Мешуламо,</verse>
				<verse number="34">Юда, и Вениамино, и Шэмаия, и Ереме́ё;</verse>
				<verse number="35">и вари-савэ́ чхавэ́ раша́нгирэ рогэ́нца (трубэнца): Заха́рия, чхаво́ Ёнафаноскиро, чхаво́ Шэмаияскиро, чхаво́ Матфанияскиро, чхаво́ Михеёскиро, чхаво́ Закуроскиро, чхаво́ Асафоскиро;</verse>
				<verse number="36">и пша́ла лэ́скирэ: Шэмаия, Азариило, Милалаё, Гилалаё, Мааё, Нафанаило, Юда, и Хананиё музыкальнонэ струментэнца Давидостыр, саво́ сыс Дэвлэ́скиро ману́ш, и лылвари́тко Е́здра гия́ анги́л лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="37">Пашы́л фолахароскири (фонтаноскири) по́рта анги́л лэ́ндэ, ёнэ гинэ́ упрэ́ пир ґэруня (ступеньки) кэ фо́ро Давидо́скиро, пэ стылба/уклани (лесвица), сави́ сыс пэ ва́нта пал кхэр Давидо́скиро адя́кэ дур, сыр кэ Панескири по́рта кэ васто́ко.</verse>
				<verse number="38">Яви́р хоро, саво́ парикирэлас, гия́ дрэ яви́р риг, и пал лэ́ндэ мэ, и паш народоскири пир ва́нта Бовэскирэ вучардятыр (башнятыр) и кэ буґлы ва́нта.</verse>
				<verse number="39">И Ефремо́скирэ портатыр, пашы́л пхураны по́рта, пашы́л Мачхэнгири по́рта, и Хананелоскири портатыр, Меяскирэ портатыр, кэ Бакрэнгири по́рта, и тэрдинэ́ пашы́л Штарибнаскири по́рта.</verse>
				<verse number="40">Тэ́ньци дуй далэ́ хоры парикирибнытка тэрдинэ́ проти Кхэр Дэвлэ́скиро, мэ и пашы́л ма́нца паш барыдырэ́н.</verse>
				<verse number="41">И рашая́: Елиакимо, Маасея, Миниамино, Михеё, Елиоэнаё, Заха́рия, Ханания рогэ́нца,</verse>
				<verse number="42">и адя́кэ-паць: Маасея, и Шемаия, и Елиза́ро, и Узиё, и Ёханано, и Малхия, и Еламо, и Езеро. И багандлэ зоралэ́с багаибнаскирэ: лэ́нгиро барыдыро́ сыс Израхия.</verse>
				<verse number="43">И янэ́нас дро дова́ дывэ́с барэ́ дыибэна́, и радындлэпэ, пал-дова́ со Дэвэ́л дыя́ лэ́нгэ бари ра́дыма. Радындлэпэ лошаса (радыма́са) и джувля́, и бияты, и ра́дыма (лош) Ерусалимо́скири сыс шундлы дур.</verse>
				<verse number="44">И дро дова́-паць дывэ́с сыс чхудэ́ мануша́ пир шту́бы дрэ пиралы́ (кладовка) тэ янэ́н свэ́нта дыибэна́, соб (кай) тэ скэдэ́н фэлдэндыр трусця́л фо́рья паша́, савэ́ трэиндя́ рашангэ и Левитэ́нгэ пир Зако́но ваш рашангэ и Левитэ́нгэ; пал-дова́ со Юдэенгэ сыс радыпныткэс тэ дыкхэ́н пэ рашандэ, и пэ Левитэндэ, савэ́ сыс тэрдэ́.</verse>
				<verse number="45">Савэ кэрдэ́ свэ́нто буты́ пэ́скирэ Дэвлэ́скэ, и савэ́ жужакирдэ́ манушэ́н, и ёнэ сыс багаибнаскирэ и ракхибна́рья пэ по́рта пир упхэныбэ́н Давидо́скиро и лэ́скиро-чхавэ́скиро Соломо́но.</verse>
				<verse number="46">Пал-дова́ со ґара́ дрэ дывэса́ Давидо́скирэ и Асафоскирэ, сыс чхудэ́ шэралэ́ пэ багаибнаскирэндэ, и шарибнытка гиля́ и гиля́ Дэвлэ́скэ, тэ барьякирэ́н и тэ парикирэ́н.</verse>
				<verse number="47">Дрэ дывэса́, ке́ли дживдэ́ Зоровавелё и Неемия, сарэ́ Израильтя́ни дэ́нас лэ́нгирэ хабнытка порцыи багаибнаскирэнгэ пэ кажно дывэ́с, и ёнэ отдэнас обсвэнцындлэ предметы (чы́сы) Левитэ́нгэ, а Леви́ты пиридэнас обсвэнцындлэ предметы Аароно́скэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="13">
				<verse number="1">Дро дова́ дывэ́с гиндлэ́ машки́р манушэ́ндэ лылвари́ Мойзаскири и ґалынэ́ дрэ ла́тэ: “Амонитянино и Моавитянино на могинэ́на тэ заджа́н дро Дэвлэ́скиро кхэтаныпэн никели,</verse>
				<verse number="2">пал-дова́ со ёнэ на стрэниндлэ Израилёскирэ чхавэ́н марэ́са и пане́са и лынэ́ пэ лэ́ндэ Валамос, соб (кай) тэ магирэс лэн; но Дэвэ́л амаро́ пирикирдя магирибэн дро бахтякирибэ́н.”</verse>
				<verse number="3">Сыр ёнэ шундлэ́ дава́ Зако́но, ёнэ вылыджинэ́ саро́ народо, саво́ на сыс Израилёскирэ манушэ́ндыр.</verse>
				<verse number="4">Анги́л дава́ раша́й Елиашыво, саво́ сыс тырдо паш шту́бы (комнаты) дро амаро́ Дэвлэ́скиро Кхэр, саво́ сыс пашатуны сэмэ́нца Тонияскэ,</verse>
				<verse number="5">кэрдя́ ваш лэ́скэ бари шту́ба, дрэ сави́ англэды́р чхувэ́нас да́ры марэстыр, ладано и штэклы и дэшэнгири (ме́ра) марэстыр, моля́тыр (виностыр) и ксилэстыр, савэ́ трэй тэ явэ́н пир Зако́но ваш Левитэ́нгэ, багаибнаскирэнгэ и ракхибнарьенгэ, и да́ры ваш рашангэ.</verse>
				<verse number="6">Сыр саро́ дава́ сыс, мэ на со́мас дро Ерусалимо, пал-дова́ со дро трия́нда яви́р бэрш Вавилоно́скирэ крали́скирэ Артаксеркоскирэ мэ псирдём кэ кра́ли и пир вари-савэ́ дывэса́ нэвэ́с вымангдёмпэ крали́стыр.</verse>
				<verse number="7">Сыр мэ явдём дро Ерусалимо и уджиндём пал на́лачхо рэ́ндо, саво́ кэрдя́ Елиашыво, саво́ кэрдя́ шту́ба ваш Тонияскэ дро Дэвлэ́скиро Кхэр,</verse>
				<verse number="8">то ма́нгэ сыс зоралэ́с пхарэ́с (на пир ило́), и мэ вычурдыём сарэ́ кхэри́тка предметы (чы́сы) Тонияскирэ яври́ штубэндыр.</verse>
				<verse number="9">И пхэндём, соб (кай) тэ выжужакирэн шту́бы, и чхурдыём лав (пропониндём), соб нэвэ́с тэ залыджан кхорэ́ (сасу́ды) Дэвлэ́скирэ Кхэрэскир одори́к, да́ры марэстыр и ладано.</verse>
				<verse number="10">Кэ саро́ уджиндём мэ, со Левитэ́нгэ на отдэнас лэ́нгири паш, и со Леви́ты и багаибнаскирэ рознашнэпэ кажно пир пэ́скири фэ́лда.</verse>
				<verse number="11">Мэ костём пал дава́ шэралэн, и пхэндём: “Пал со ячкирдям амэ Дэвлэ́скиро Кхэр?” И мэ скэдыём лэн и чхудём лэн пэ пэ́скиро штэ́то.</verse>
				<verse number="12">Сарэ́ Юдэи ячнэ́ тэ янэ́н дэ́што паш пир маро́, мол (вино), ксил дрэ пиралы́.</verse>
				<verse number="13">Мэ чхудём паш пираля́ раша́с Шэлэмияс и Садокос лылваритконэс, и о Феданияс Левитэндыр и паш лэ́ндэ сыс Ханана, чхаво́ Матфанияскиро, пал дова́, со ёнэ сыс чачунэ́. И пэ лэ́ндэ сыс зор тэ роздэн дава́ лэ́нгирэ пшалэ́нгэ.</verse>
				<verse number="14">Ри́пир ман пал дава́, миро Дэ́вла, и на бистыр мирэ́ лачхэ́ рэ́нды, савэ́ мэ кэрдём ваш миро Дэвлэ́скиро Кхэр и ваш раша́нгирэ рэ́нды (де́лы) паш лэ́стэ.</verse>
				<verse number="15">Дрэ долэ́ дывэса́ дыкхцём мэ дрэ Юдэ́я, со дро са́вато (субо́та) тасавэна дро пресо, лыджа́на ґарбы (снопы) и чхувэ́на мол, винаградо, инжыро и кажно пхарипэ́н и лыджа́на дро са́вато дро Ерусалимо. И мэ зоралэ́с выпхэндём лэ́нгэ дро дова́ дывэ́с, сыр ёнэ бикнэнас хабнытко.</verse>
				<verse number="16">Тиряни дживдэ́ кэ Юдэ́я и янэ́нас мачхэ́ и разно товаро (арцикуло) и бикнэнас лэс дро са́вато манушэ́нгэ Юдэя́тыр и Ерусалимо́стыр.</verse>
				<verse number="17">И мэ костём барыдырэ́н Юдеятыр и пхэндём лэ́нгэ: “Пал со тумэ́ кэрэ́на дасаво налачхипэн и магирэна са́вато?</verse>
				<verse number="18">Хай, на адя́кэ-паць кэрдэ́ тумарэ́ дада́ и пал дава́ Дэвэ́л амаро́ яндя́ пэ амэ́ндэ и пэ дава́ фо́ро сари́ дая́ би́да? Тумэ́ холякирэна буты́р Дэвлэ́с пэ Израилё, магири са́вато (субо́та).</verse>
				<verse number="19">Пало́ (после) дава́, сыр кэрдя́пэ цямло (кало́) пашы́л Ерусалимо́скири по́рта, анги́л са́вато, мэ припхэндём тэ закэрэн вудара́ и пхэндём, соб (кай) тэ на псиравэн (отпхандэн) лэн анги́л злоко пало́ (после) са́вато.</verse>
				<verse number="20">Бикибнарья и кофарья кажнонэ́ товароса (арцикулоса) ратькирдэ на дро Ерусалимо и е́кхвар и буты́р.</verse>
				<verse number="21">Мэ шылалэс выпхэндём лэ́нгэ, и пхэндём: “Пал со тумэ́ ратькирна паш дая́ ва́нта? Ко́ли тумэ́ ишчо (инкэ́) е́кхвар адя́кэ кэрна, то мэ чхува́ва васт пэ тумэ́ндэ.” Далэ́ дывэсэ́стыр ёнэ буты́р на явэ́нас дро са́вато.</verse>
				<verse number="22">Мэ припхэндем Левитэ́нгэ, соб (кай) ёнэ тэ кэрэнпэ жужэ́ (чыста) и тэ явэ́н тэ рикирэ́н стрэ́га пэ по́рта, ваш дова́, соб (кай) тэ свэнкинэн дывэ́с саватытко. И пал дава́, “Ри́пир пал ма́ндэ, Дэ́вла, и приманг ман пир Пэ́скири лачхэ́-илы́ткима.”</verse>
				<verse number="23">Ишчо дрэ долэ́ дывэса́ мэ дыкха́вас Юдэ́н, савэ́ лынэ́ пэ́скэ борьен Азотянкэндыр, Моавитянэндыр и Аммонитянэндыр,</verse>
				<verse number="24">И пал дова́ чхавэ́ лэ́нгирэ ракирна паш пир пир-азотытко, ци пэ чиба́ явирэ-манушэ́нгирэ и на джинэ́на тэ ракирэ́н Юдыткэс.</verse>
				<verse number="25">Мэ костём лэн пал дова́ и магирдём лэн, и вари-савэ́н муршэ́н лэ́ндыр мардём, костём пал лэ́нгирэ бала́ и мангдём лэн Дэвлэ́са, соб (кай) ёнэ тэ на отдэ́н пэскирэн чхае́н пал лэ́нгирэ чхавэ́ндэ, и тэ на лэн чхае́н лэнгирэн пал пэ́скирэ чхавэ́н и пал пэ́стэ.</verse>
				<verse number="26">Ци на пал лэ́ндэ, – ракирдём мэ, – кэрдя́ грэ́хи Соломо́но, кра́ли Израилёскиро? На сарэ́ндэ манушэ́ндэ сыс дасаво кра́ли, сыр Соломо́но. Лэ́скэ сыкадя́ лэ́скиро Дэвэ́л и Дэвэ́л чхудя́ лэс крали́са пэ сарэ́ндэ Юдэ́ндэ: и явирэ пхувья́тыр джувля́ залыджинэ лэс дро блэ́ндо.</verse>
				<verse number="27">И сашты́ ли амэ́нгэ тэ шунэ́с пал амэ́ндэ, со тумэ́ кэрна саро́ дава́ налачхипэн анги́л амарэ́ Дэвлэ́стэ, ко́ли ла́са явирэ джувле́н?”</verse>
				<verse number="28">Иоидаскиро чхавэ́ндыр, чхавэ́с барэ́ раша́с Елиашывос, лэ́скиро дад сыс джамутрэса (зятёса) Санавалатоскирэса, Хоронитконэса. Мэ вытрадыём лэс пэ́стыр.</verse>
				<verse number="29">“Ри́пир лэ́нгэ, миро Дэ́вла, пал-дова́ со ёнэ магирдэ́ рашаибэн и завето раша́нгиро и Левитэнгиро.”</verse>
				<verse number="30">Адя́кэ, мэ вымордём лэн сарэ́ манушэ́ндыр на Израилёскирэ манушэ́ндыр и кэрдём дынарибэ́н раша́нгиро и Левитэнгиро, кажнонэскиро пир лэ́скиро рэ́ндо.</verse>
				<verse number="31">И кашта́ тэ янэ́н кэ пэ́скиро часо и англатунэ́ барьякирдэ́ (пло́ды). Ри́пир ман, Дэ́вла миро, ваш миро миштыпэ́н!</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="17">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">И сыс дава́ дрэ Артаксерксоскирэ дывэса́, адава́ Артаксе́рксо сыс кра́ли пэ екх шэл тэ биш тэ эфта́ провинцыи, Индиятыр кэ/жы́ко Ефиопия.</verse>
				<verse number="2">Дрэ долэ́ дывэса́, сыр кра́ли Артаксе́рксо бэстя́ пэ пэ́скиро крали́тко троно, со сыс дрэ Сузы [Шушан-ю.о.], дрэ лэ́скири крали́скири фэлатин [шэрутно фо́ро-р.с.].</verse>
				<verse number="3">То дро три́то бэрш лэ́скирэ-кралипнаскиро ёв кэрдя́ свэ́нко ваш сарэ́нгэ пэ́скирэ тхэмэ́скирэ барыдырэ́нгэ и ваш манушэ́нгэ, савэ́ сыс дына́рья пашы́л лэ́стэ, ваш барэ́ Персиякирэ и Мидиякирэ – халадэ́нгирэ барыдырэ́нгэ, ваш пэ́скирэ тхэмэ́скирэ рангэ, и тхагарье́нгэ.</verse>
				<verse number="4">Сыкадя́ ёв древа́н баро́ пэ́скиро кралипнаскиро барвалыпэ́н и древа́н лачхо́ зяиныбэн лэ́скирэ райканыпнастыр. Мануша́ свэнкинэнас бут дывэса́, пал шэл тэ охтодэша́ (180) дывэса́.</verse>
				<verse number="5">Ке́ли прогинэ́ (накхлэ) далэ́ дывэса́, то кра́ли кэрдя́ свэ́нко ваш пэ́скирэ манушэ́нгэ, савэ́ сыс дрэ у́нта (садо) Сузы, барэстыр кэ тыкно́ эфта́ дывэсэнгиро пэ крали́скирэ, фэлатинякири пэ грэ́да (дво́ро).</verse>
				<verse number="6">Парнэ́ папирья́тыр и яхонтовонэ-цвятэ́нгиро вылна́тыр сыс тхана́ (ткани), савэ́ сыс прикэрдэ висонытконэ́ и пурпуровонэ́ шнурэнца (дорьенца), ёнэ сыс убладэ пэ рупувэ́ брэ́ньчы пир мраморытка сты́лбы.</verse>
				<verse number="7">Сувнакунэ́ и рупувэ́ чхуибэна сыс пэ пэ́то (по́ло), саво́ сыс зачхудо зэлэнэ барэ́нца, и мрамороса, и перламутроса, и калэ́ барэ́нца.</verse>
				<verse number="8">Пибэ́н сыс подыно дрэ сувнакунэ́ вучэ́ тахтая́, савэ́ сыс ра́зна пир шукарьярибэн тиминаса трия́нда дэша бара́ тала́нты. Мол крали́скиро сыс древа́н бут, пир крали́скиро барвалыпэ́н. Пибэ́н гия́ штылэ́с, пир рэ́ндо (зако́но), нико́н на зачхувэлас тэ пьен; пал-дава́ со кра́ли дыя́ дасаво упхэныбэ́н сарэ́нгэ, кон лыджия́ рэ́нды дро лэ́скиро кхэр, соб (кай) тэ кэрэ́н пир ило́ кажнонэ́ манушэ́скэ.</verse>
				<verse number="9">И кра́лица Астинь [Вашты-ю.о.] адя́кэ-паць кэрдя́ свэ́нко ваш джувле́нгэ дро Артаксерксоскирэ-крали́скиро кхэр.</verse>
				<verse number="10">Пэ эфта́то (битринэ́нгиро дэ́што) дывэ́с, ке́ли пхэрдия моля́тыр (лолэ́ бравинтатыр) крали́скиро ило́ радыма́са, ёв пхэндя́ Мегуманоскэ, Бизфаскэ, Харбонаскэ, Бигфаскэ и Авагфаскэ, Зефароскэ и Каркасоскэ эфта́ (эфтэ) – евнухэнгэ, савэ́ дынариндлэ́ анги́л Артаксерксоскирэ-крали́скиро муй.</verse>
				<verse number="11">Соб (кай) ёнэ тэ янэ́н кра́лица Астинь анги́л крали́скиро муй дрэ крали́тко коро́на ваш дова́, соб (кай) тэ сыкавэ́л манушэ́нгэ и тхэмэ́скирэ рангэ ла́кири гожыма (шук); пал-дава́ со ёй сыс древа́н шука́р.</verse>
				<verse number="12">Нэ кра́лица Астинь на закамдя́ тэ явэ́л пир крали́скиро упхэныбэ́н, саво́ сыс пирипхэндло пир евнухэнгэ, пал-дава́ древа́н росхолясыя кра́ли, и холы́ лэ́скири захачи́я дрэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="13">И пхэндя́ кра́ли манушэ́нгэ, савэ́ джиндлэ́ ґаратунэ́ дывэса́, – пал-дава́ со крали́скирэ рэ́нды кэрдэ́ анги́л сарэ́ндэ манушэ́ндэ, савэ́ джиндлэ́ Зако́но и лыджинэ́ сэнды.</verse>
				<verse number="14">Пашатунэ́ (приближонна) мануша́ кэ ёв тэды сыс: Каршэна, Шэфаро [Шэтаро-ю.о.], Адмафа, Фарсисо [Паршышо-ю.о.], Мере́со, Марсе́на, Мемухано-эфта́ Персиякирэ и Мидиякирэ тхага́рья, савэ́ могиндлэ́ тэ дыкхэ́н крали́скиро муй и сыс англатунэ́ мануша́ дро кралипэ́н:</verse>
				<verse number="15">“Со тэ кэрэ́н пир Зако́но кралицаса Астиняса пал дова́, со ёй на кандыя́ Артаксерксоскиро крали́скиро лав, саво́ сыс пхэндло́ пир евнухэндэ?”</verse>
				<verse number="16">И пхэндя́ Мемухано анги́л крали́скиро и тхагарье́нгиро муй: “Кра́лица Астинь исын банги на анги́л екхэ́ крали́стэ, а анги́л сарэ́ тхагарье́ндэ и анги́л сарэ́ манушэ́ндэ, савэ́ дживэ́на пир сарэ́ Артаксерксоскирэ-крали́скирэ провинцыи.</verse>
				<verse number="17">Палдава́ со дова́ лав, сыр лыджия́ пэс кра́лица, доджа́ла кэ сарэ́ джувля́, и ёнэ явэ́на тэ на кандэ́н пэ́скирэ ромэн и тэ ракирэ́н: ‘Кра́ли Артаксе́рксо припхэндя́ тэ янэ́н кра́лица Астинь анги́л лэ́стэ, а ёй на гия́’.</verse>
				<verse number="18">Акана́ тхагарицы Персиякирэ и Мидиякирэ, савэ́ сыр шунэна, сыр лыджия́ пэс кра́лица, явэ́на дова́-паць тэ ракирэ́н сарэ́нгэ крали́скирэ тхагарье́нгэ; и накандыпэн и пхутькирибэ́н явэ́на древа́н барэ́.</verse>
				<verse number="19">Ко́ли трэй крали́скэ, мэк тэ выджа́л лэ́стыр крали́скиро упхэныбэ́н, и тэ зачхинэн дрэ Персиякирэ и Мидиякирэ зако́ны, и тэ на отпарувэлпэ, пал-дова́, со Астинь на явэ́ла тэ заджа́л анги́л Артаксерксоскиро крали́скиро муй, а ла́киро крали́скиро штэ́то кра́ли пиридэлапэ явирьякэ, сави́ явэ́ла фэды́р ла́тыр.</verse>
				<verse number="20">Ке́ли шунэ́на пал дава́ крали́скиро упхэныбэ́н, саво́ розджалапэ пир саро́ лэ́скиро баро́ кралипэ́н, тэды сарэ́ джувля́ явэ́на тэ кутякирэн пэскирэн ромэн, барэстыр кэ тыкно́.”</verse>
				<verse number="21">И лачхо́ сыс дава́ лав дрэ крали́скирэ и тхагарье́нгирэ якха́; и кэрдя́ кра́ли пир Мемуханоскиро лав.</verse>
				<verse number="22">И бичхадя́ ёв дрэ сарэ́ крали́скирэ провинцыи лыла́, чхиндлэ́ дрэ кажно провинцыякиро штэ́то ла́кирэ чхиныбнаса и кэ сарэ́ мануша́ пэ лэ́нгири чиб, соб (кай) кажно (сва́ко) мурш тэ явэ́л хула́й дрэ пэ́скиро кхэр, и соб (кай) дава́ тэ явэ́л пхэндло́ кажнонэ́скэ манушэ́скэ пэ лэ́скири родно чиб.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">Пало́ (после) дава́, ке́ли штылыя Артаксерксоскирэ-крали́скири холы́, ёв пририпирдя пал Астинятэ и палдова́, со ёй кэрдя́, и со сыс припхэндло пал ла́тэ.</verse>
				<verse number="2">И пхэндлэ́ тэрнэ́-бэршэнгирэ (отроки), савэ́ дынариндлэ́ пашы́л крали́стэ: мэк тэ родэ́н кучэс крали́скэ тэрнэн гожонэн патывалэ́ джувле́н.</verse>
				<verse number="3">И мэк кра́ли тэ чхувэ́л дыкхибнаскирэн дрэ сарэ́ пэ́скирэ кралипнаскирэ-провинцыякирэ штэ́ты, савэ́ скэдэ́на сарэ́н тэрнэ́ патывалэ́ джувле́н, савэ́ сыс гожа мо́са, кэ крали́скири фэлатин [шэрутно-р.с.] Сузы, дрэ джувле́нгиро кхэр тэл Гегаёскирэ – крали́скирэ-евнухоскиро ракхибэн, саво́ сыс джувле́нгиро ракхибнари, и мэк лэ́нгэ тэ выдэн макхлуня ваш шукарипэ́н.</verse>
				<verse number="4">И тэрны́ патывалы́ джувлы́, сави́ явэ́ла лачхи́ крали́скирэ якхэнгэ, мэк тэ явэ́л кралицаса заме́ст Астинятэ. И лачхо́ сыс дава́ лав дрэ крали́скирэ якха́, и ёв адя́кэ и кэрдя́.</verse>
				<verse number="5">Сыс дрэ крали́скири фэлатин дрэ Сузы, екх Юдо; лав лэ́скиро сыс Мардохе́ё, Нароскиро чхаво́, Шымаскиро чхаво́, Кишоскиро чхаво́, Вениамино́скирэ родо́стыр.</verse>
				<verse number="6">Ёв сыс Ерусалимо́стыр выбичхадо кхэтанэ́ явирэ пленонэнца, савэ́н вылыджия́ о Ехония, Юдэя́киро кра́ли, савэ́н выбичхадя Навуходоносо́ро, Вавилоно́скиро кра́ли.</verse>
				<verse number="7">И барьякирдя ёв Гадасса, – ёй исын адя́кэ-паць Эстэ́ра, – лэ́скирэ-какэскири чхай, адя́кэ сыр ла́тэ на сыс ни да, ни дадэ́с. Тэрны́ дая́ Юдыца сыс шука́р стэма́са (стано́са) и шука́р мо́са. И ке́ли мынэ́ ла́кирэ дай и дад, Мардохе́ё лыя́ ла кэ пэ заме́ст чхатэ.</verse>
				<verse number="8">Ке́ли сыс пхэндло́ сарэ́нгэ крали́скиро припхэныбэ́н и лэ́скиро упхэныбэ́н, и ке́ли сыс скэдынэ́ бут тэрнэ́ патывалэ́ джувля́ кэ крали́скири фэлатин дрэ Сузы тэл Гегаёскиро ракхибэн, то тэды сыс лыны и Эстэ́ра дро крали́скиро кхэр тэл Гегаёскиро ракхибэн, кон сыс джувле́нгиро ракхибнари.</verse>
				<verse number="9">И яця́ лачхи́ лэ́скирэ якхэнгэ ада́я тэрны́ патывалы́ джувлы́, и яця́ лэ́стэ ла́ска кэ ёй, и ёв сыгнякирдя тэ дэл ла́кэ макхлуня ваш гожыма и саро́, со сыс упхэндло́ (назначындло) пэ ла́кири паш, и тэ чхувэ́н кэ ёй эфта́ патывалэ́ джувле́н, савэ́ сыс мол тэ явэ́н пашы́л ла́тэ, крали́скирэ кхэрэ́стыр; и пирилыджия ла и ла́кирэ патывалэ́ джувле́н дрэ най фэдэды́р джувле́нгирэ-кхэрэ́скири паш.</verse>
				<verse number="10">На ракирдя́ Эстэ́ра ни пал пэ́скирэ манушэ́ндэ, ни пал пэ́скиро ро́до; пал-дова́ со Мардохе́ё дыя́ ла́кэ упхэныбэ́н, соб (кай) ёй тэ на ракирэ́л дава́.</verse>
				<verse number="11">И кажно дывэ́с Мардохе́ё явэ́лас кэ джувле́нгирэ-кхэрэ́скири грэ́да (дво́ро), соб (кай) тэ уджинэл пал Эстэракиро састыпэн, и пал-дова́, со кэрэ́лапэ ла́са.</verse>
				<verse number="12">Ке́ли явдя́ часо кажнонэ́ тэрнэ́ патывалэ́ джувля́кэ тэ заджа́л кэ кра́ли Артаксе́рксо, пало́ дова́, сыр дрэ прогинэ́ (накхлэ) дэшуду́й чхона́ саро́ кэрдо́ сыс пэ ла́тэ, со трэй джувле́нгэ, – пал-дова́ со ада́кицы дывэса́ трэиндя́ тэ проджас лэ́нгирэ макхлуненца: шов чхона́ мирровонэ ксилэса и шов чхона́ кхандыпнэнца и явирэнца джувлитконэ макхлуне́нца.</verse>
				<verse number="13">Тэды адя́кэ приготовиндлы тэрны́ патывалы́ джувлы́ тэ заджа́л кэ кра́ли. Соб (кай) ёй тэ на потребинэл, ла́кэ дэ́нас саро́ ваш выгиибэн джувлитконэ кхэрэ́стыр дро крали́скиро кхэр.</verse>
				<verse number="14">Бэльвеле́ ёй заджалас, и пэ зло́ко (ра́нко) рисёлас дрэ яви́р джувлитко кхэр, тэл Шаазгазокиро ракхибэн, крали́скирэ евнухоскиро, кон сыс крали́скирэ-джувле́нгиро ракхибнари; и буты́р на выджа́ла кэ кра́ли, ко́ли фэ́ни кра́ли замангэла ла, и ёй кхарэ́ласпэ пир лав.</verse>
				<verse number="15">Ке́ли подги́я часо Эстэракиро, Абихайлоскирэ чхакэ, Мардохеёскирэ-какэскирэ, саво́ лыя́ ла кэ пэ заме́ст чхатэ – тэ джал кэ кра́ли, тэды ёй на мангдя́ ничы́, апри́ч дова́, пал со пхэндя́ ла́кэ Гегаё, крали́скиро евнухо, джувле́нгиро ракхибнари. И латхя́ Эстэ́ра лачхо́ отлыджаибэн кэ пэ дрэ сарэ́ манушэ́нгирэ якха́, кон дыкхця́ ла.</verse>
				<verse number="16">И лынэ́ Эстэ́ра кэ кра́ли Артаксе́рксо, дрэ лэ́скиро крали́скиро кхэр, дрэ дэ́што чхон, дрэ чхон Тебе́фо, дро эфта́то (битринэ́нгиро дэ́што) бэрш лэ́скирэ кралипнаскиро.</verse>
				<verse number="17">И покамдя кра́ли Эстэ́ра буты́р пэ́скирэ сарэ́ джувле́ндыр, и ёй яця́ дро́го лэ́скэ и лачхо́ отлыджаибэн буты́р сарэ́ндыр тэрнэ́ патывалэ́ джувле́ндыр; и ёв чхудя́ крали́тко коро́на пэ ла́киро шэро́, и кэрдя́ ла кралицаса пэ Астинякиро штэ́то.</verse>
				<verse number="18">И кэрдя́ кра́ли баро́ свэ́нко ваш сарэ́нгэ пэ́скирэ тхэмэ́скирэ рангэ и ваш манушэ́нгэ, савэ́ дынариндлэ́ пашы́л лэ́стэ, – свэ́нко ваш Эстэракэ, и кэрдя́ льго́та провинцые́нгэ и роздыя да́ры кралитконэ нажалиматыр.</verse>
				<verse number="19">И, ке́ли яви́р мо́ло скэдынэ́ сыс тэрнэ́ патывалэ́ джувля́, и Мардохе́ё сыс бэшто́ пашы́л крали́скирэ вудара́.</verse>
				<verse number="20">Эстэ́ра уса́ на ракирдя́ пал пэ́скиро ро́до и пал пэ́скирэ манушэ́ндэ, сыр припхэндя́ ла́кэ Мардохе́ё; а лав Мардохеёскиро Эстэ́ра кэрэ́лас кэ ко́нцо (кэ яго́ро) и акана́ адя́кэ-паць, сыр и тэды, ке́ли ёй бария кэ как.</verse>
				<verse number="21">Дрэ дова́ часо, сыр Мардохе́ё сыс бэшто́ пашы́л крали́скирэ вудара́, дуй крали́скирэ евнухи, Гавафа [Бигтано-ю.о.] и Фара [Тэрэшо-ю.о.], савэ́ ракхнэ прого, росхолясынэ и задуминдлэ тэ ґаздэ́н васт пэ Артаксерксостэ крали́стэ.</verse>
				<verse number="22">То уджиндя́ пал дова́ рэ́ндо, Мардохе́ё, и пиридыя Эстэракэ кралицакэ, а Эстэ́ра пхэндя́ крали́скэ Мардохеёскирэ лавэ́стыр.</verse>
				<verse number="23">Рэ́ндо сыс розґалыно и латхно чачунэса, и лэн дуе́н, убладэ пэ кашт. И сыс зачхиндло́ пал Мардохеёскиро лачхо́ рэ́ндо дрэ лылвари́ крали́стэ анги́л лэ́стэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">Пало́ (после) дава́ Артаксе́рксо кра́ли дыя́ баро́ право Аманоскэ, Амадафоскирэ чхавэ́скэ, Вугеяниноскэ, и ґаздыя́ лэс, и чхудя́ лэ́скиро штэ́то, кай ёв сыс бэшто́, вучэды́р сарэ́ндыр тхагарье́ндыр, савэ́ сыс лэ́стэ.</verse>
				<verse number="2">И сарэ́, кон дынариндя́ пашы́л крали́стэ, савэ́ сыс пашы́л крали́скирэ вудара́, клониндэпэ и пынэ́ мо́са пэ пхув анги́л Аманостэ; пал-дова́ со адя́кэ припхэндя́ кра́ли. А Мардохе́ё на клониндяпэ и на пыя́ мо́са пэ пхув.</verse>
				<verse number="3">И ракирдэ́ мануша́, савэ́ дынариндлэ́ пашы́л крали́стэ, савэ́ сыс пашы́л крали́скирэ вудара́ Мардохеёскэ: “Со́скэ ту пхагирэса крали́скиро упхэныбэ́н?”</verse>
				<verse number="4">И сыр ёнэ лэ́скэ ракирдэ́ кажно дывэ́с, а ёв на кандыя́ лэн, тэды ёнэ роспхэндлэ́ Аманоскэ, соб (кай) тэ дыкхэ́н, ци вытэрдёла дрэ пэ́скиро лав Мардохе́ё, пал-дова́ со ёв пхэндя́ лэ́нгэ, со ёв сыс Юдо.</verse>
				<verse number="5">И ке́ли дыкхця́ Ама́но, со Мардохе́ё на клонинэласпэ, и на пэрэлас мо́са пэ пхув анги́л лэ́стэ, тэды пхэрдия холя́са Ама́но.</verse>
				<verse number="6">И сыкадыя́ лэ́скэ, со нисо́ на мол тэ чхувэ́л васт пэ екхэ́стэ Мардохеёстэ; нэ адя́кэ, сыр пхэндлэ́ лэ́скэ, савэ́ндыр манушэ́ндыр Мардохе́ё, тэды задуминдя Ама́но тэ мулякирэ́н Юдэ́н, савэ́ сыс дрэ саро́ Артаксерксоскиро кралипэ́н, сыр Мардохеёскирэ манушэ́н.</verse>
				<verse number="7">Дро пэ́рво чхон, саво́ исын чхон Нисано, дрэ дэшуявир бэрш крали́скиро Артаксерксоскиро чхурдынэ́ жре́биё, анги́л Аманоскиро муй дывэ́с дро дывэ́с и чхонэстыр дро чхон, и пыя́ жре́биё пэ дэшуявир чхон, пэ чхон Адаро.</verse>
				<verse number="8">И пхэндя́ Ама́но Артаксерксоскэ, крали́скэ: ‘Исын екх мануша́, савэ́ росчхурдынэ и выбичхадэ машки́р манушэ́ндэ пир сарэ́ тырэ́-крали́скирэ провинцыи; и лэ́нгирэ зако́ны на зджанапэ сарэ́ манушытконэ́ законэнца, и крали́скирэ зако́ны ёнэ на сполнинэна; и крали́скэ нашты́ адя́кэ тэ ячкирэс лэн.</verse>
				<verse number="9">Ко́ли крали́скэ явэ́ла пир ило́, тэды мэк тэ явэ́л зачхиндло́ сыр припхэныбэ́н тэ мулякирэ́н лэн; и дэш бара́ тала́нты руп мэ плэскирава дрэ манушэ́нгирэ васта́, кон кэрдя́ дая́ буты́, соб (кай) тэ лыджа́н дрэ крали́скири пиралы́ (казна).’</verse>
				<verse number="10">Тэды кра́ли злыя́ пэ́скири ангрусты чэргэнорьяса пэ́скирэ вастэ́стыр и отдыя́ ла Аманоскэ, Амадафоскирэ чхавэ́скэ, Вугеяниноскэ, саво́ сыс вэ́рго Юдэ́нгэ.</verse>
				<verse number="11">И пхэндя́ кра́ли Аманоскэ: “Мэ да́ва ту́кэ дава́ руп и манушэ́н; и кэр лэ́нца адя́кэ, сыр ту́кэ здэлапэ.”</verse>
				<verse number="12">И сыс кхардэ́ крали́скирэ лыла́-чхиныбнаскирэ дро пэ́рво чхон, пэ лэ́скиро дэшутрито дывэ́с, и сыс чхиндло́, сыр пхэндя́ Ама́но, крали́скирэ барыдырэ́нгэ дрэ провинцыи тхэмэ́скирэ и барыдырэ́нгэ пэ кажно провинцыя и тхагарье́нгэ кажнонэ́ манушэ́нгирэ; дрэ кажно провинцыя ла́кирэ чхиныбнаса и сарэ́ манушэ́нгэ пэ лэ́нгири чиб. Саро́ сыс чхиндло́ Артаксерксоскирэ крали́скирэ лавэ́стыр и спхандло крали́скирэ ангрустяса чэргэнорьяса.</verse>
				<verse number="13">И бичхадэ́ сыс лыла́ пир манушэ́ндэ дрэ сарэ́ крали́скирэ провинцыи, соб (кай) тэ замарэ́н, (тэ хасякирэ́н) и тэ мулякирэ́н сарэ́н Юдэ́н, тыкнэн и пхуранэн, биятэ́н и джувле́н, дро е́кх дывэ́с, пэ дэшутрито дывэ́с дэшуявир-чхонэ́скиро, дро Адароскири чхон, и барвалыпэ́н лэ́нгиро тэ залэн.</verse>
				<verse number="14">Пиричхиныбэн далэ́ упхэныбнастыр сыс тэ отдэ́н дрэ кажно провинцыя сыр зако́но, саво́ сыс пхэндло́ (объявиндло) ваш сарэ́ манушэ́нгэ, соб (кай) ёнэ тэ явэ́н скэдынэ́ кэ дова́ дывэ́с.</verse>
				<verse number="15">Мануша́, савэ́н бичхадэ́, сы́гэс гинэ́ крали́скирэ припхэныбнаса, и упхэныбэ́н сыс пхэндло́ и дрэ крали́скири фэлатин Сузы. И кра́ли и Ама́но сыс бэштэ́ и пинэ́, а фо́ро Сузы сыс дрэ баро́ пиридживипэн.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">Ке́ли Мардохе́ё уджиндя́ саро́, со кэрдя́пэ, ёв роскустя пэ́скирэ и́ди, и чхудя́ пэ пэ́стэ балытко гоно́ (вре́тишчо) и пра́ска; и ёв выгия́ пэ машкира́л фо́ро барэ́ и кирконэ ясвэ́нца, и задыя го́дла.</verse>
				<verse number="2">И догия́ кэ крали́скирэ вудара́; адя́кэ сыр нашты́ сыс тэ заджа́л дрэ крали́скирэ вудара́ дро балытко гоно́.</verse>
				<verse number="3">Адя́кэ-паць и дро кажно провинцыя и штэ́то, карик догия́ крали́скиро припхэныбэ́н и лэ́скиро упхэныбэ́н, сыс баро́ пиридживипэн Юдэ́нгэ, и посто, и ровибэн, и го́дла; балытко гоно́ и пра́ска сыс чхуибнаса ваш бутэнгэ манушэ́нгэ.</verse>
				<verse number="4">И явнэ́ бутярнэ́ Эстэракирэ и ла́кирэ е́внухи, и роспхэндлэ́ ла́кэ, и древа́н зоралэ́с лыя́ тэ пиридживэл кра́лица. И ёй бичхадя́ и́дя, соб (кай) Мардохе́ё тэ урьявэл лэн и тэ злэл пэ́стыр пэ́скиро балытко гоно́; нэ ёв на прилыя́.</verse>
				<verse number="5">Тэды Эстэ́ра кхардя́ Гафахос, екхэ крали́скирэ евнухэндыр, савэ́с кра́ли чхудя́ кэ ёй, и бичхадя́ лэс кэ Мардохе́ё тэ уджинэл: со сыс дасаво и со́стыр дава́ гия́?</verse>
				<verse number="6">И гия́ Гафахо кэ Мардохе́ё пэ форо́скири форуны́ (пло́шча), сави́ сыс анги́л крали́скирэ вудара́.</verse>
				<verse number="7">И роспхэндя́ лэ́скэ Мардохе́ё пал саро́, со лэ́са кэрдя́пэ, и пал ци бут руп, пал саво́ дыя́ лав Ама́но тэ плэскирэл дрэ крали́скири пиралы́ (казна) пал Юдэ́ндэ, соб (кай) тэ мулякирэ́н лэн.</verse>
				<verse number="8">И подыя лэ́скэ манушэ́нгиро пиричхиныбэн припхэныбнастыр, саво́ сыс пхэндло́ дрэ Сузы, и пал мулякирибэн лэ́нгиро, соб (кай) тэ сыкавэ́л Эстэракэ и тэ дэл джиныбэ́н ла́кэ пал саро́; апри́ч дава́ ёв пхэндя́ ла́кэ, соб (кай) ёй тэ джал кэ кра́ли и древа́н тэ мангэ́л лэс тэ потангинэл (тэ жалинэл) лэн и, соб (кай) ёй мангдя́ лэс пал пэ́скирэ манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="9">И явдя́ Гафахо, и пирипхэндя Эстэракэ Мардохеёскирэ лава́.</verse>
				<verse number="10">И пхэндя́ Эстэ́ра Гафахоскэ, и бичхадя́ лэс тэ пхэнэ́л Мардохеёскэ:</verse>
				<verse number="11">“Сарэ́ мануша́, савэ́ кэрэ́на буты́ пашы́л крали́стэ и дрэ крали́скирэ провинцыи джинэ́на, со кажнонэ́скэ манушэ́скэ, и муршэскэ и джувля́кэ, кон заджа́ла кэ кра́ли дрэ андратуны́ грэ́да, и кон на сыс кхардо, екх сэ́ндо – мэрибэ́н; екх одова́, кэ кон протырдэла кра́ли пэ́скиро сувнакуно́ дэсто́, кодова́ ячэ́лапэ джидо́. А мэ на сом кхарды кэ кра́ли, ґа́да, аж трия́нда дывэса́.”</verse>
				<verse number="12">И пирипхэндлэ Мардохеёскэ Эстэракирэ лава́.</verse>
				<verse number="13">И пхэндя́ Мардохе́ё дрэ отпхэныбэ́н Эстэракэ: “На думин, со ту екхджины зракхэсапэ дро крали́скиро кхэр сарэ́ Юдэндыр.</verse>
				<verse number="14">Ко́ли ту дро дава́ часо явэ́са штыл (промолчинэса), тэды васт (помошч) и зракхибэ́н явэ́на ваш Юдэ́нгэ явирэ штэто́стыр, а ту и тырэ́ – дадэ́скиро кхэр, хасёна. И кон джинэ́ла, ци на ваш дава́ часо ту и дорэсцян (долыян) крали́скири паты́в?”</verse>
				<verse number="15">И пхэндя́ Эстэ́ра адя́кэ дро отпхэныбэ́н Мардохеёскэ:</verse>
				<verse number="16">“Джа́, скэ́дэ сарэ́ Юдэ́н, савэ́ исын дрэ Сузы, и постинэн ваш ма́нгэ, и на хан и на пьен трин дывэса́, ни дывэсэ́, ни раты́, и мэ пэ́скирэ бутярнэнца адя́кэ-паць ява́ва тэ постинав, и коригэды́р (позжэ) мэ джа́ва кэ кра́ли, хоць дава́ исын проти зако́но, и ко́ли трэй явэ́ла тэ хасёвав, то хасёвава.”</verse>
				<verse number="17">И гия́ Мардохе́ё, и кэрдя́, сыр припхэндя́ лэ́скэ Эстэ́ра.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="5">
				<verse number="1">Пэ три́то дывэ́с Эстэ́ра уридяпэ дрэ крали́тко и́дя, и тэрдия́ ёй пэ андратунэ́ крали́скирэ-кхэрэ́скири грэ́да, анги́л крали́скиро кхэр; кра́ли тэды сыс бэшто́ пэ пэ́скирэ-крали́скиро троно, дро крали́скиро кхэр, маму́й (проти) дро загиибэ́н дро кхэр. Ке́ли кра́ли дыкхця́ кра́лица Эстэ́ра, сави́ сыс тэрды пэ грэ́да; ёй латхя́ тангипэ́н (жалима) дрэ лэ́скирэ якха́.</verse>
				<verse number="2">И протырдыя́ кра́ли кэ Эстэ́ра сувнакуно́ дэсто́, саво́ сыс дрэ лэ́скирэ васта́, и подги́я Эстэ́ра, и лыяпэ пал дэстоскиро яго́ро (концо).</verse>
				<verse number="3">И пхэндя́ ла́кэ кра́ли: “Со ту́кэ трэй, кра́лица Эстэрэ, и саво́ исын мангипэ́н тыро́? Аж кэ паш мирэ́ кралипнастыр явэ́ла дыно́ ту́кэ.”</verse>
				<verse number="4">И пхэндя́ Эстэ́ра: “Ко́ли крали́скэ явэ́ла пир ило́, мэк тэ явэ́л кра́ли Аманоса ададывэ́с пэ свэ́нко, саво́ мэ кэрдём лэ́скэ.”</verse>
				<verse number="5">И пхэндя́ кра́ли: “Джа́н сыгэды́р пал Аманостэ, соб (кай) тэ кэрэ́н пир Эстэракиро лав.” И явдя́ кра́ли Аманоса пэ свэ́нко, саво́ кэрдя́ Эстэ́ра.</verse>
				<verse number="6">И пхэндя́ кра́ли Эстэракэ, сыр ёнэ пинэ́ мол (вино): “Со явэ́ла пир ило́ ту́кэ? Ёв явэ́ла сполниндло; и саво́ исын тыро́ мангипэ́н? Мэк кэ паш кралипэ́н, ёй явэ́ла сполниндло.”</verse>
				<verse number="7">И отпхэндя́ Эстэ́ра, и пхэндя́: “Ѓа́да, исын пэ ило́ ма́ндэ и миро мангипэ́н:</verse>
				<verse number="8">ко́ли мэ латхём ла́ска дрэ крали́скирэ якха́, и ко́ли явэ́ла пир ило́ крали́скэ, соб (кай) тэ сполнинэс пир ило́ ма́нгэ и миро мангипэ́н, тэды мэк кра́ли Аманоса тэ явэ́н пэ свэ́нко, саво́ мэ кэра́ва ваш лэ́нгэ, и атася́ мэ сполнинава лав крали́скиро.”</verse>
				<verse number="9">И выгия́ Ама́но дрэ дова́ дывэ́с лошало (весёло) и лачх-дескиро. Нэ ке́ли дыкхця́ Ама́но Мардохеёс пашы́л крали́скирэ вудара́, и одова́ на уштыя́, и штэто́стыр на ґаздыя́пэ анги́л лэ́стэ, тэды пхэрдия Ама́но барэ́ холя́са пэ Мардохеёстэ.</verse>
				<verse number="10">Нэ Ама́но зрикирдяпэ. А кеды явдя́ дрэ пэ́скиро кхэр, тэды бичхадя́ тэ кхарэ́н пэскирэн малэн, и пэскирья́ ромня́ Зэрэша.</verse>
				<verse number="11">И роспхэндя́ лэ́нгэ Ама́но пал древа́н баро́ пэ́скиро барвалыпэ́н, и пал древа́н бут пэ́скирэ чхавэ́ндэ, и пал саро́ дова́, сыр лэс кра́ли ґаздыя́ вучэ́с и сыр чхудя́ лэс пэ тхэмэ́скирэ рандэ и бутярнэндэ кралискирэндэ.</verse>
				<verse number="12">И пхэндя́ Ама́но: “И кра́лица Эстэ́ра никонэ́с на кхардя́ крали́са пэ свэ́нко, саво́ ёй кэрдя́, апри́ч ма́ндэ; адя́кэ и пэ атася́ мэ сом кхардо кэ ёй крали́са.</verse>
				<verse number="13">Нэ саро́ дава́ на ухты́лла ваш ма́нгэ, пака мэ дыкха́ва Мардохеёс, Юдос, бэшындой пашы́л крали́скирэ вудара́.”</verse>
				<verse number="14">И пхэндя́ лэ́скэ Зэрэш, лэ́скири ромны́, и сарэ́ лэ́скирэ мала́: “Мэк тэ кэрэ́н вэшына (кашт) вучипна́са дрэ пандждэша́ куня́ (локти), и пэ зло́ко (ра́нко) пхэн крали́скэ, соб (кай) тэ ублавэн Мардохеёс пэ лэ́стэ: и тэды лошалэс джа́ пэ свэ́нко крали́са.” И сыс пир ило́ дава́ лав Аманоскэ, и ёв кэрдя́ вэшына.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="6">
				<verse number="1">Дрэ доя́ рат крали́скэ на совэласпэ, и ёв пхэндя́ тэ янэ́н дывэсэнгирэ-зачхиныбнаскири лылвари́ ваш рипирибэ́н; и гиндлэ́ ла анги́л крали́стэ.</verse>
				<verse number="2">И латхно сыс, со сыс чхиндло́ одо́й, сыр допхэндя Мардохе́ё пэ Гавафостэ (Бигтэностэ) и Фарастэ (Тэрэшостэ), дуе́ндэ крали́скирэ евнухэндэ, савэ́ ракхнэ прого, савэ́ задуминдлэ тэ чхувэ́н васт пэ крали́стэ Артаксерксостэ.</verse>
				<verse number="3">И пхэндя́ кра́ли: “Сави́ дынэ́ паты́в и сла́ва Мардохеёскэ пал дава́?” И пхэндлэ́ тэрнэ́ мануша́ крали́скирэ, савэ́ сыс бутярнэ́ пашы́л лэ́стэ: “Нисо́ на сыс кэрдо́ лэ́скэ.”</verse>
				<verse number="4">И пхэндя́ кра́ли: “Кон исын пэ грэ́да (дво́ро)?” Ама́но тэды явдя́ пэ андратунэ́ крали́скирэ-кхэрэ́скири грэ́да тэ ракирэ́л крали́са, соб (кай) тэ ублавэн Мардохеёс пэ вэшына, саво́ ёв приготовиндя ваш лэ́скэ.</verse>
				<verse number="5">И пхэндлэ́ тэрнэ́ мануша́ крали́скэ: “Ѓа́да, Ама́но исын тэрдо́ пэ грэ́да.” И пхэндя́ кра́ли: “Мэк ёв тэ заджа́л.”</verse>
				<verse number="6">И загия́ Ама́но. И пхэндя́ лэ́скэ кра́ли: “Со трэй тэ кэрэ́н одолэ́ манушэ́скэ, савэ́с кра́ли древа́н камэ́ла тэ патывакирэс слава́са?” Ама́но подуминдя дрэ пэ́скиро ило́: “Конэ́скэ ж явирэскэ закамэ́ла кра́ли тэ кэрэ́л сла́ва, апри́ч ма́ндэ?”</verse>
				<verse number="7">И пхэндя́ Ама́но крали́скэ: “Кодолэ́скэ манушэ́скэ, савэ́с кра́ли камэл тэ патывакирэл слава́са,</verse>
				<verse number="8">мэк лэ́скэ тэ янэ́н крали́скири и́дя, дрэ сави́ урьелапэ кра́ли, и янэ́на грэс, пэ савэ́стэ традэ́ла кра́ли, тэ чхувэ́н крали́скири коро́на пэ грэскиро шэро́,</verse>
				<verse number="9">и мэк тэ подэн и́дя и грэс дрэ васта́ екхэ англатунэ́-крали́скирэ тхагарье́ндыр, и урьена одолэ́с манушэ́с, савэ́с кра́ли камэ́ла тэ патывакирэл слава́са, и вылыджан лэс пэ грэстэ пэ форитко га́сы [пэфоруны́ (пло́шча)-р.с.], и пхэнэ́на анги́л лэ́стэ: адя́кэ кэрэ́на кодолэ́ манушэ́скэ, савэ́с кра́ли камэ́ла тэ патывакирэл слава́са!”</verse>
				<verse number="10">И пхэндя́ кра́ли Аманоскэ: “Дро дава́-паць моме́нто лэ и́дя и грэс, сыр ту пхэндя́н, и кэр дава́ Мардохеёскэ Юдоскэ, саво́ исын бэшто́ пашы́л крали́скирэ вудара́; нисо́ на промэк сарэ́стыр, со ту ракирдян.”</verse>
				<verse number="11">И лыя́ Ама́но и́дя и грэс, и уридя Мардохеёс, и вылыджия́ лэс пэ форитко маркплацо (форуны́/пло́шча), и пхэндя́ анги́л лэ́стэ: “Адя́кэ кэрэ́на одолэ́ манушэ́скэ, савэ́с кра́ли камэ́ла тэ патывакирэл слава́са!”</verse>
				<verse number="12">И рисия́ Мардохе́ё кэ крали́скирэ вудара́. Ама́но сыгэды́р гия́ дрэ пэ́скиро кхэр, смэнтно и зачхакирдя шэро́.</verse>
				<verse number="13">И пирипхэндя Ама́но Зэрэшакэ, пэ́скирэ ромнякэ, и сарэ́нгэ пэ́скирэ малэнгэ, со кэрдя́пэ лэ́са. И пхэндлэ́ лэ́скэ лэ́скирэ годэ́ мануша́ и лэ́скири ромны́ Зэрэш: “Ко́ли Мардохе́ё исын Юдэ́нгирэ родо́стыр, пир савэ́стэ ту лыян тэ пэрэс, тэды ту на пиризорьякирэса лэс, а сыгэды́р пэрэса анги́л лэ́стэ.”</verse>
				<verse number="14">Ёнэ ишчо (инкэ́) ракирдэ́ лэ́са, сыр явнэ́ крали́скирэ е́внухи, и лынэ́ тэ сыгнякирэн Аманос тэ джал пэ свэ́нко, саво́ кэрдя́ Эстэ́ра.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="7">
				<verse number="1">И явнэ́ кра́ли Аманоса пэ свэнкитко хабэ́н кэ кра́лица Эстэ́ра.</verse>
				<verse number="2">И пхэндя́ кра́ли Эстэрэ и дрэ дава́ яви́р дывэ́с пэ свэ́нко (банке́то): “Со исын пэ ило́ ту́тэ, кра́лица Эстэ́ра? Дава́ явэ́ла кэрдо́ пир лав. И саво́ исын мангипэ́н тыро́? Мэк кэ паш кралипэ́н, дава́ явэ́ла кэрдо́ пир лав.”</verse>
				<verse number="3">Тэ́ньци отпхэндя́ кра́лица Эстэ́ра, и пхэндя́: “Ко́ли мэ латхём тангипэ́н (жалима) дрэ тырэ́ якха́, о Кра́ли, и ко́ли крали́скэ явэ́ла пир ило́, тэды мэк тэ явэ́л дариндло миро джиибэ́н ма́нгэ, пир ило́ миро, и мирэ́ манушэ́нгэ, пир миро мангипэ́н!</verse>
				<verse number="4">Палдава́ со бикиндлэ амэн, ман и мирэ́ манушэ́н, пэ традыпэн криг, умарибэн и хасибэ́н. Ко́ли амэ тэ явас бикиндлэ сыр писха́рья и писхарицы, то мэ ява́ва штыл, усае́кх вэ́рго на рискирэ́ла уре́жа крали́скири.”</verse>
				<verse number="5">И отпхэндя́ кра́ли Артаксе́рксо, и пхэндя́ кралицакэ Эстэракэ: “Кон исын адасаво́, и кай исын кодова́, саво́ сыс тромало (муршкано́) дрэ пэ́скиро ило́ тэ кэрэ́л адя́кэ?”</verse>
				<verse number="6">И отпхэндя́ Эстэ́ра: “Вэ́рго и на́лачхо ману́ш – кадава́ исын захало Ама́но!” И Ама́но страхадыя анги́л крали́стэ и кралицатэ.</verse>
				<verse number="7">И кра́ли уштыя́ дрэ бари холын пэ́скири свэнкостыр моляса, и гия́ дрэ фэлатинякири у́нта (садо); нэ Ама́но яця́пэ тэ мангэ́л пал джиибэ́н пэ́скиро кра́лица Эстэ́ра, пал-дова́ со ёв дыкхця́, со ужакирэ́ла лэс па́нда (фуй судьба) крали́стыр.</verse>
				<verse number="8">Ке́ли кра́ли рисия́ фэлатинякирэ унтатыр пэ штэ́то дро кхэр, кай сыс свэ́нко, Ама́но сыс пыи кэ чхуибэ́н, пэ саво́ сыс Эстэ́ра. И пхэндя́ кра́ли: “Аж камэ́ла и тэ лэл пэ зор кра́лица дрэ кхэр ма́ндэ, ке́ли мэ сом!” Лав выгия́ крали́скирэ уштэндыр, и зачхакирдэ муй Аманоскэ!</verse>
				<verse number="9">И пхэндя́ Харбона, екх евнухэндыр, саво́ сыс пашы́л крали́стэ: “Ѓа́да, и вэшына (кашт) исын”, саво́ кэрдя́ Ама́но ваш Мардохеёскэ, саво́ ракирдя́ лачхипэ́н ваш крали́скэ, исын тэрдо́ пашы́л кхэр Аманоскиро, вучипна́са дрэ пандждэша́ куня́. И пхэндя́ кра́ли: “Ублавэн лэс пэ лэ́стэ.”</verse>
				<verse number="10">Адя́кэ ёнэ убладэ Аманос пэ кашт, саво́ ёв кэрдя́ Мардохеёскэ. Тэ́ньци бари холын крали́скири штылыя.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="8">
				<verse number="1">Дро до-паць дывэ́с кра́ли Артаксе́рксо отдыя́ кралицакэ Эстэракэ Аманоскиро кхэр, Юдэ́нгирэ-вэргоскиро; а Мардохе́ё загия́ анги́л муй крали́скиро, пал-дова́ со ёв сыс ла́киро как.</verse>
				<verse number="2">И злыя́ кра́ли пэ́скири ангрусты чэргэнорьяса, сави́ ёв отлыя Аманостыр, и отдыя́ Мардохеёскэ; Эстэ́ра чхудя́ Мардохеёс дыкхибнаскирэса пэ Аманоскиро кхэр.</verse>
				<verse number="3">И дурэды́р Эстэ́ра ракирдя́ анги́л крали́стэ, и пыя́ кэ лэ́скирэ ґэра́, и рондя́, и мангдя́ лэс тэ рискирэ́л холы́ Аманоскири Вугеяниноскири и плано лэ́скиро, саво́ ёв задуминдя пэ Юдэ́ндэ.</verse>
				<verse number="4">И протырдыя́ кра́ли кэ Эстэ́ра сувнакуно́ дэсто́; и ґаздыя́пэ Эстэ́ра, и тэрдия́ анги́л муй крали́скиро.</verse>
				<verse number="5">И пхэндя́: “Ко́ли крали́скэ явэ́ла пир ило́, и ко́ли мэ латхём тангипэ́н анги́л муй лэ́скиро, и чачуно́ дава́ рэ́ндо анги́л муй крали́скиро, и со мило сом мэ якхэнгэ лэскирэнгэ; тэды мэк тэ явэ́л чхиндло́, соб (кай) тэ явэ́н рискирдэ́ лыла́ пир задуминыбэн Аманоскиро, чхавэ́скирэ Гамедатоскирэ, Вугеяниноскирэ, савэ́ ёв чхиндя́ пал Юдэ́нгиро замарибэн дрэ сарэ́ провинцыи крали́скирэ.</verse>
				<verse number="6">Пал-дова́ со, сыр мэ могина́ва тэ дыкха́в би́да, сави́ явэ́ла пэ мирэ́ манушэ́ндэ, и сыр мэ могина́ва тэ дыкха́в мэрибэ́н мирэ́ манушэ́нгиро?”</verse>
				<verse number="7">И пхэндя́ кра́ли Артаксе́рксо кралицакэ Эстэракэ и Мардохеёскэ Юдоскэ: “Ѓа́да, мэ Аманоскиро кхэр отдыём Эстэракэ, и кокорэс лэс убладэ пэ вэшына пал дова́, со ёв чхудя́ пэ́скиро васт пэ Юдэ́ндэ.</verse>
				<verse number="8">Чхинэн и тумэ́ упхэныбэ́н пал Юдэ́ндэ, со исын тумэ́нгэ лачхо́, крали́скирэ лавэ́стыр, и пхандя́н крали́скирэ ангрустяса чэргонорьяса: пал-дова́ со лыла́, савэ́ сыс чхиндлэ́ крали́скирэ лавэ́стыр и пхандя́н крали́скирэ ангрустяса, нашты́ тэ отпарувэн.”</verse>
				<verse number="9">И кхардэ́ тэды крали́скирэ лыла́-пиричхиныбнаскирэн дро три́то чхон, дро чхон Сивано, пэ лэ́скиро биш тэ три́то дывэ́с, и сыс чхиндло́ саро́ адя́кэ, сыр припхэндя́ Мардохе́ё, кэ/жы́ко Юды, и кэ/жы́ко барыдыра́ пэ провинцыи и тхэмэ́скирэ барыдырэ́нгэ, и кэ/жы́ко тхага́рья провинцыякирэ Индиятыр кэ/жы́ко Ефиопия, шэл тэ биш тэ эфта́ провинцыи дрэ кажно провинцыя лылэнца лакирэнца и кэ/жы́ко сарэ́ мануша́ пэ лэ́нгири чиб, и кэ/жы́ко Юды лэ́нгирэ чхиныбнаса и пэ лэ́нгири чиб.</verse>
				<verse number="10">И чхиндя́ Мардохе́ё крали́скирэ Артаксерксоскирэ лавэ́стыр, и пхандя крали́скирэ ангрустяса чэргонорьяса, и бичхадя́ лыла́ пир манушэ́ндэ, савэ́ традэ́на пэ грэ́ндэ, пэ верблюдэндэ (дромадарэндэ), и ослэндэ кралискирэндэ.</verse>
				<verse number="11">Пал-дова́, со далэ́ лыла́ дынэ́ во́ля Юдэ́нгэ, савэ́ дживдэ́ дро кажно фо́ро, тэ скэдэ́нпэ и тэ затэрдён пал пэ́скиро джиибэ́н – тэ традэ́н криг, тэ замарэ́н и тэ хасякирэ́н сарэ́н зоралэн дрэ манушэ́ндэ и дрэ провинцыя, савэ́ исын дрэ холы́ лэ́нца: биятэ́н и джувле́н и барвалыпэ́н лэ́нгиро тэ залэн.</verse>
				<verse number="12">Дро екх дывэ́с пир сарэ́ крали́скирэ Артаксерксоскирэ провинцыи пэ дэшутрито дывэ́с дэшудуенгирэ чхонэ́скиро, Адароскиро чхон.</verse>
				<verse number="13">Пиричхиныбэн далэ́ упхэныбнаскиро тэ отдэ́н дрэ каажно провинцыя сыр зако́но, дыно тэ джинэн (объявиндло) ваш сарэ́ манушэ́нгэ, соб (кай) Юды тэ явэ́н скэдынэ́ кэ дова́ дывэ́с тэ отхан палэ пэ́скирэ вэргэ́нгэ.</verse>
				<verse number="14">Тэ́ньци мануша́, савэ́ традынэ уклистэ́ пэ крали́скирэ прастыбнытконэ грэ́ндэ, традынэ сыг и сыгэды́р крали́скирэ упхэныбнаса. Дава́ упхэныбэ́н сыс объявиндло (пхэндло́) и дрэ крали́скири фэлатин [шэрутно фо́ро-р.с.] тва́рдыма Сузы.</verse>
				<verse number="15">И, акэ, Мардохе́ё выгия́ крали́стыр дрэ крали́скиро урибэ́н яхонтовонэ и парнэ́ цвятоса, и барэ́ сувнакунэ́ коронаса, и дрэ мантия, висонытко и пурпурытко. И фо́ро Сузы отджидыя́ и зоралэ́с обрадындяпэ.</verse>
				<verse number="16">А Юдэ́ндэ сыс тэды свэнцыныбэн, и ра́дыма, и лош (весе́лиё), и свэ́нко.</verse>
				<verse number="17">И дрэ кажно провинцыя и дро кажно фо́ро, и пэ кажно штэ́то, карик догия́ припхэныбэ́н крали́скиро и лэ́скиро упхэныбэ́н, сыс ра́дыма Юдэ́ндэ и лош (веселиё), свэ́нко и свэнкитко дывэ́с. И бут мануша́ рига́тыр ячнэ́ Юдэнца, пал-дова́ со пыя́ пэ лэ́ндэ дар анги́л Юдэ́ндэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="9">
				<verse number="1">Акэ, дро дэшуявир чхон, дро чхон Адаро, пэ лэ́скиро дэшутрито дывэ́с, дрэ саво́ явдя́ часо тэ сполнинэ́лпэ крали́скиро припхэныбэ́н и лэ́скирэ упхэныбэ́н, дро дова́ дывэ́с, ке́ли мыслиндлэ дро ило́ Юдэ́нгирэ вэ́рги тэ пиризорьякирэн лэн, а выгия́ пэ яви́р, со кокорэ́ Юды лынэ́ зор пэ лэ́нгирэ вэргэ́ндэ.</verse>
				<verse number="2">Скэдынэ́пэ Юды дрэ пэ́скирэ фо́рья, пир сарэ́ провинцыи Артаксерксоскирэ крали́скирэ, соб (кай) тэ чхувэ́н васт пэ пэскирэндэ вэргэ́ндэ; и нико́н на могиндя́ тэ вытэрдёл анги́л лэ́нгиро муй, пал-дова́ со дар анги́л лэ́ндэ пыя́ пэ сарэ́ манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="3">И сарэ́ тхэмэ́скирэ (государствалэ) рая дрэ провинцыи, и шэралэ́ и тхэмэ́скирэ барыдыра́, и мануша́, савэ́ сполнинэна крали́скирэ рэ́нды подрикирэнас Юдэ́н, пал-дава́ со пыя́ пэ лэ́ндэ дар анги́л Мардохеёстэ.</verse>
				<verse number="4">Пал-дова́ со Мардохе́ё барэ́ манушэ́са яця́ дрэ крали́скири фэлатин, и мавлы́н (малва) пал лэ́стэ псирдя́ пир сарэ́ провинцыи, адя́кэ сыр дава́ ману́ш, Мардохе́ё, ґаздэласпэ вучэ́с и вучэ́с.</verse>
				<verse number="5">И мардэ́ Юды сарэ́н пэскирэн вэргэ́н, чингирдэ куртала́са, мулякирдэ́ и традынэ, и кэрдэ́ пэ́скирэ вэргэнца со сыс лэ́ндэ пэ годы́.</verse>
				<verse number="6">Дрэ Сузы, шэрутно фо́ро, замардэ́ Юды и мулякирдэ́ панджшэла́ манушэ́н.</verse>
				<verse number="7">И Паршандафос, и Далфонос, и Асфафос.</verse>
				<verse number="8">И Порафос, и Адальяс, и Аридафас,</verse>
				<verse number="9">И Пармашфас, и Арисаёс, и Аридаёс, и Ваиезафос, –</verse>
				<verse number="10">Дэшэн Аманоскирэ чхавэ́н Амадафоскирэ [Гамедатоскирэ-ю.о.] чхавэ́с, Юдэ́нгирэ вэргос, замардэ́ ёнэ, а пэ чорибэн ёнэ на чхудэ́ пэ́скиро васт.</verse>
				<verse number="11">Дрэ дова́-паць дывэ́с роспхэндлэ́ крали́скэ, кицы́ манушэ́н замардэ́ дрэ крали́скири фэлатин Сузы.</verse>
				<verse number="12">И пхэндя́ кра́ли кралицакэ Эстэракэ: “Дрэ крали́скири фэлатин Сузы Юды замардэ́ и мулякирдэ́ панджшэла́ манушэ́н и дэшэн Аманоскирэ чхавэ́н; со кэрдэ́ ёнэ дрэ яви́р провинцыи крали́скирэ? Саво́ исын мангипэ́н тыро́? И ёв явэ́ла кэрдо́. И саво́ ишчо (инкэ́) мангипэ́н исын тыро́? И ёв явэ́ла кэрдо́.”</verse>
				<verse number="13">И пхэндя́ Эстэ́ра: “Ко́ли крали́скэ явэ́ла пир ило́, тэды мэк тэ явэ́л дэны во́ля Юдэ́нгэ, савэ́ исын дрэ Сузы, тэ кэрэ́н дова́-паць и атася́, со ададывэ́с, и соб (кай) тэ ублавэн дэшэн Аманоскирэ чхавэ́н пэ кашт.”</verse>
				<verse number="14">И припхэндя́ кра́ли тэ кэрэ́н адя́кэ; и дыно́ пэ дава́ упхэныбэ́н дрэ Сузы, и дэшэн Аманоскирэ чхавэ́н убладэ.</verse>
				<verse number="15">И скэдынэ́пэ Юды, савэ́ сыс дрэ Сузы, адя́кэ и пэ дэшуштарто дывэ́с чхонэ́скиро Адароскиро, и замардэ́ дрэ Сузы триншэла́ манушэ́н, а пэ чорибэн на чхудэ́ пэ́скиро васт.</verse>
				<verse number="16">И яви́р Юды, савэ́ сыс дрэ крали́скирэ провинцыи, скэдынэ́пэ, соб (кай) тэ затэрдён пал пэ́скиро джиибэ́н и, соб (кай) тэ явэ́л рама́нё (миро) пэ́скирэ вэргэ́ндыр, и ёнэ замардэ́ пэ́скирэ вэргэ́ндыр охтодэша́ пандж тысёнцы (бара́), а пэ чорибэн на чхудэ́ пэ́скиро васт.</verse>
				<verse number="17">Дава́ сыс пэ дэшутрито дывэ́с чхон Адароскиро; а пэ дэшуштарто дывэ́с дова́-паць чхон ёнэ штылынэ и кэрдэ́ лэс свэнкитконэ дывэсэса и радыма́са.</verse>
				<verse number="18">Юды, савэ́ сыс дрэ Сузы, скэдынэ́пэ пэ лэ́скиро дэшутрито дывэ́с и пэ лэ́скиро дэшуштарто дывэ́с; а пэ лэ́скиро дэшупанджто дывэ́с штылынэ, и кэрдэ́ лэс свэнкитконэ дывэсэса и радыма́са.</verse>
				<verse number="19">Палдава́ Юды гавитка, савэ́ дживдэ́ дрэ отчхакирдэ гава́, пролыджана дэшуштарто чхонэ́скиро дывэ́с Адаро дрэ ра́дыма и свэ́нко, сыр свэнкитко дывэ́с, би́чхави почасту́нки екх екхэ́скэ.</verse>
				<verse number="20">И зачхиндя́ Мардохе́ё дая́ ваканцыя (случаё), и бичхадя́ лыла́ кэ сарэ́ Юды, савэ́ дживдэ́ пир Артаксерксоскирэ-крали́скирэ провинцыи, кэ пашатунэ́ и кэ дуратунэ́,</verse>
				<verse number="21">ваш дова́, соб (кай) ёнэ тэ кэрэ́н кажно бэрш свэ́нко пэ́стэ пэ дэшуштарто дывэ́с чхонэ́скиро Адаро и пэ лэ́скиро дэшупанджто дывэ́с.</verse>
				<verse number="22">Адя́кэ дасавэ́ дывэса́, дрэ савэ́ Юды кэрдэ́пэ штыл пэ́скирэ вэргэ́ндыр, и адя́кэ дасаво чхон, дрэ саво́ пиририсия лэ́ндэ смэнтныма дрэ ра́дыма, и пхарипэ́н – дро свэнкитко дывэ́с, соб (кай) тэ кэрэ́н лэ́нгирэ мануша́ свэ́нко и ра́дыма (лош), бичхави екх екхэ́скэ почасту́нки и дыибэ́н чорорэнгэ.</verse>
				<verse number="23">И прилынэ́ Юды дова́ присыкляибэн, со кокорэ́ лынэ́ тэ кэрэ́н, и пал со Мардохе́ё чхиндя́ кэ ёнэ.</verse>
				<verse number="24">Сыр Ама́но, Гамедатоскиро чхаво́, Вугеянино, сарэ́-Юдэ́нгиро вэ́рго, думиндя тэ замарэ́л Юдэ́н и чхурдыя́ Пур, со исын кокалко (жрэбиё) пал лэ́нгиро традыпэн криг и замарибэн.</verse>
				<verse number="25">Нэ сыр Эстэ́ра догия́ кэ кра́ли, и сыр кра́ли припхэндя́ нэвонэ́ лылэса, соб (кай) калэ́ задумки Аманоскирэ, савэ́ ёв придуминдя пэ Юдэ́ндэ, обрисинэ пэ лэ́скиро шэро́, и соб (кай) лэс и чхавэ́н лэскирэн тэ ублавэн пэ вэшына (кашт).</verse>
				<verse number="26">Палдава́ и кхардэ́ далэ́ дывэса́ Пурим, лавэ́стыр “пур.” Палдава́, пир сарэ́ далэ́ лылэскирэ лава́ и долэса, со кокорэ́ дыкхнэ́ и кэ со лэ́ндэ догия́,</verse>
				<verse number="27">зачхудэ Юды и прилынэ́ пэ пэ́стэ и пэ чхавэ́ндэ пэскирэндэ и пэ сарэ́ндэ, кон кхэтанякирэлапэ лэ́нца, на отпаруви, соб (кай) тэ свэнкинэн далэ́ дуй дывэса́, пир чхиныбнаскиро упхэныбэ́н пал лэ́ндэ и дрэ пэ́скиро ваш лэ́нгэ часо, кажно бэрш.</verse>
				<verse number="28">И, соб (кай) далэ́ дывэса́ тэ рипирэ́н и тэ свэнкинэн дрэ сарэ́ ро́ды, дрэ кажно чэ́карь (кхэри́тко ро́до), дрэ кажно провинцыя и дро кажно фо́ро; и соб (кай) далэ́ дывэса́ Пурим тэ на отпарувэнпэ Юдэ́ндэ, и рипирибэ́н пал лэ́ндэ тэ на хасёл лэ́нгирэ чхавэ́ндэ.</verse>
				<verse number="29">Адя́кэ-паць зачхиндя́ кра́лица Эстэ́ра, Абихаилоскири чхай, и Мардохе́ё Юдо, сарэ́ зорья́са, соб (кай) тэ сполнинэн дава́ яви́р лыл пал Пуримо.</verse>
				<verse number="30">И бичхадя́ Мардохе́ё лыла́ кэ сарэ́ Юды, кэ шэл тэ биш тэ эфта́ Артаксерксоскирэ-кралипнэнгирэ провинцыи, мироскирэ и чачипнаскирэ лавэ́нца,</verse>
				<verse number="31">соб (кай) ёнэ зоралэ́с тэ ракхэ́н далэ́ дывэса́ ваш Пуримо дрэ пэ́скиро часо, саво́ чхудя́ пал лэ́ндэ Мардохе́ё Юдо и кра́лица Эстэ́ра, и сыр ёнэ кокорэ́ упхэндлэ ваш пэ́скэ и ваш пэ́скирэ чхавэ́нгэ дрэ пхарэ́ дывэса́, ке́ли ёнэ постинэнас и ровэнас годлэнца.</verse>
				<verse number="32">Адя́кэ Эстэракиро упхэныбэ́н кэрдя́ зоралэды́р дава́ лав пал Пуримо, и ёв сыс зачхиндло́ дрэ лылвари́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="10">
				<verse number="1">Пало́ (после) дова́ чхудя́ такса кра́ли Артаксе́рксо тэ подэн пэ пхув и пэ морёскирэ (дэрьявэ́скирэ) островы (джипа́).</verse>
				<verse number="2">Акэ, сарэ́ лэ́скирэ барэ́ рэ́нды, и укратуно (точно) сыкаибэ́н пал Мардохеёскиро барипэ́н, савэ́са ґаздыя́ лэс кра́ли, чхиндло́ дрэ лылвари́ ваш дывэсэнгирэ чхиныбэ́н Мидиякирэ и Персиякирэ кралье́нгирэ.</verse>
				<verse number="3">Адя́кэ-паць, сыр и дова́, со Мардохе́ё Юдо сыс яви́р ману́ш пал крали́стэ Артаксерксостэ и сыс баро́ ману́ш ваш Юдэ́нгэ и ёв сыс пир ило́ ваш бутэнгэ пэскирэндэ пшалэ́нгэ, пал-дова́ со ев родыя лачхипэ́н пэ́скирэ манушэ́нгэ и ракирдя́ пал рама́нё (миро) сарэ́ пэ́скирэ родо́скэ.</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="18">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Екх ману́ш сыс пэ пхув Уц, лэ́скиро лав сыс Ио́во, ёв сыс бибангипнаскиро и дэвлы́тко ману́ш. Ёв дарандыя (дардяпэ) Дэвлэ́стыр и обрикирэлас пэс тэ кэрэ́л биба́хт.</verse>
				<verse number="2">И лэ́стэ латхнэпэ эфта́ чхавэ́, и трин чхая́.</verse>
				<verse number="3">И лэ́стэ сыс дасаво миштыпэ́н: эфта́ бара́ (тысёнцы) бакрэ́, трин бара́ верблюды, пандж шэла́ гурувэнгирэ пары тэл ґа́мо, пандж шэла́ ослицы и древа́н бут дына́рья. И ёв сыс най барэды́р ману́ш пэ Васто́ко.</verse>
				<verse number="4">И лэ́скирэ чхавэ́ явэ́нас и свэнкинэнас кажно (сва́ко) дро пэ́скиро кхэр, дро дывэ́с, сыр лэ́скэ трэй, и ёнэ бичхавэнас и кхарэнас кэ пэ пэ́скирэ тринэ́ пхэнен тэ хан и тэ пьен лэ́нца.</verse>
				<verse number="5">И сыс адя́кэ: сыр свэнкитка дывэса́ кончынэнаспэ, одова́ Ио́во бичхавэлас пал чхавэ́ндэ, соб (кай) тэ освэнцынэн лэн. Ёв уштэлас тася́рлэс (ра́нэс) пэ зло́ко (пэ ра́нко), и ёв хачкирэлас свэ́нто яныбэ́н пал кажнонэ́ (сваконэ) чхавэ́стэ; пал-дова́ со Ио́во ракирдя́: “Мирэ́ чхавэ́, хай, могиндлэ́ тэ кэрэ́н грэ́хи и тэ кошэн Дэвлэ́с дрэ пэ́скирэ илэ.” Адя́кэ ўса́ды (сак) кэрдя́ Ио́во.</verse>
				<verse number="6">И, акэ, сыс дывэ́с, ке́ли Дэвлэ́скирэ чхавэ́ (Янго́лы) явнэ́ тэ сыкадён анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, и на́лачхо явдя́ адя́кэ-паць лэ́нца.</verse>
				<verse number="7">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л налачхэскэ: “Каты́р ту явдя́н?” И на́лачхо отпхэндя́ и пхэндя́: “Мэ псирдём одори́к и палэ пир пхув и штадём пир пхув упрэ́ и тэлэ́.”</verse>
				<verse number="8">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л налачхэскэ: “Ци придыкхцянпэ ту кэ Миро писха́ри Ио́во? Нанэ манушэ́с пэ пхув, кон исын адасаво́ бидошэ́нгиро и дэвлы́тко, саво́ дарэ́ла Дэвлэ́стыр и обрикирэла пэс тэ кэрэ́л биба́хт?”</verse>
				<verse number="9">И на́лачхо отпхэндя́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ и пхэндя́: “Ци простэс Ио́во дарэ́ла Дэвлэ́стыр?</verse>
				<verse number="10">Ци на Ту кэрдя́н тыно трусця́л лэ́стэ, и трусця́л лэ́скиро кхэр, и трусця́л кажно миштыпэ́н, со исын лэ́стэ? Ту бахтякирдян лэ́скирэ-вастэнгирэ бутя́ и лэ́скиро барвалыпэ́н адя́кэ бут, со розбария пэ пхув.</verse>
				<verse number="11">Нэ Ту, ґа́да, фэ́ни (то́ка) лэ Пэ́скирэ вастэ́са и закэдэ саро́, со исын лэ́стэ, и ёв, чачэс, на явэ́ла тэ бахтякирэ́л Тут!”</verse>
				<verse number="12">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л налачхэскэ: “Акэ, саро́ лэ́скиро исын дро тыро́ васт, фэ́ни на чилав Иовос кокорэс.” Тэ́ньци на́лачхо гия́ криг одотхы́р, кай сыс Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="13">И сыс дро е́кх дывэ́с, ке́ли лэ́скирэ чхавэ́ и чхая́ ханэ́ и пинэ́ мол (вино) кэ екхэ-пшалэскиро кхэр, саво́ сыс пэ́рво (англатуно́) дадэ́стэ.</verse>
				<verse number="14">И, акэ, явдя́ екх бичхадо́ ману́ш кэ Ио́во и пхэндя́: “Гурува ханэ́ чар и ослицы пал лэ́ндэ,</verse>
				<verse number="15">сыр Сабакирэ мануша́ (Савеяни) пынэ́ пэ лэ́ндэ и лынэ́ лэн – дыкхэ́н, ёнэ мулякирдэ́ тырнэ-бэршэскирэн курталакирэ (мечоскирэ) чхиныбнаса: и мэ екхджино́ насцём тэ пхэна́в ту́кэ.”</verse>
				<verse number="16">Ке́ли ёв ишчо (инкэ́) ракирдя́, яви́р бичхадо́ ману́ш явдя́ и пхэндя́: “Дэвлэ́скири яг – блискавица, пыя́ болыбна́стыр и схачкирдя́ бакрэ́н и тэрнэ́-бэршэскирэн и выхая лэн, и мэ екхджино́ яцёмпэ джидо́ тэ пхэна́в ту́кэ!”</verse>
				<verse number="17">Ке́ли ёв ишчо (инкэ́) ракирдя́, яви́р бичхадо́ ману́ш явдя́ и пхэндя́: “Э Халде́и кэрдэ́ трин шайки, пынэ́ пэ верблюдэндэ и лынэ́ лэн, и чачо́, – замардэ́ курталакирэ чхиныбнаскирэса дынарье́н, и мэ екхджино́ яцёмпэ джидо́ тэ пхэна́в ту́кэ!”</verse>
				<verse number="18">Ке́ли ёв ишчо (инкэ́) ракирдя́, три́то бичхадо́ ману́ш явдя́ и пхэндя́: “Тырэ́ чхавэ́ и чхая́ ханэ́ и пинэ́ мол кэ лэ́нгиро пшал, кон исын англатуно́;</verse>
				<verse number="19">и, ґа́да, яця́ бари балва́л, со явдя́ чхучэ́ прахэндыр и пэкадя́ пир штар кхэрэ́скирэ кунты и кхэр пыя́ пэ тэрнэ́ манушэ́ндэ, и ёнэ исын мулэ́, и мэ, екхджино́, яцёмпэ джидо́ тэ пхэна́в ту́кэ!”</verse>
				<verse number="20">И уштыя́ Ио́во и рискирдя́ пэ́скиро урибэ́н, и мурадя сарэ́са пэ́скиро шэро́, и пыя́ пэ пхув, дыя́ паклоно,</verse>
				<verse number="21">и пхэндя́ ёв: “Нанго мэ рисёва́ва одори́к палэ: Рай Дэвэ́л дыя́ и Рай Дэвэ́л лыя́ криг; тэ явэ́л шардо Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав!”</verse>
				<verse number="22">Пало́ саро́ дава́ со кэрдя́пэ, Ио́во на пхэндя́ грэхи́тко лав, ци адя́кэ-паць ёв на бангякирдя Рас-Дэвлэ́с ни дро со.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">И сыс дывэ́с, ке́ли Дэвлэ́скирэ чхавэ́ (Янго́лы) явнэ́ тэ сыкадён анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, и на́лачхо адя́кэ-паць явдя́ машки́р лэ́ндэ тэ сыкадёл анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="2">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л налачхэскэ: “Каты́р ту явдя́н? И на́лачхо отпхэндя́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ и пхэндя́: “Мэ псирдём одори́к и палэ пир пхув и штадём пир пхув упрэ́ и тэлэ́.”</verse>
				<verse number="3">И Рай Дэвэ́л пхэндя́ налачхэскэ: “Ци придыкхцянпэ ту пэ миро дына́ри Ио́во? Нанэ ние́кх ману́ш пэ пхув, кон тэ явэ́л адасаво́ бидошэ́нгиро и дэвлы́тко, саво́ дарэ́ла Дэвлэ́стыр и обрикирэла пэс тэ на кэрэ́л биба́хт? И саво́ сарое́кх рикирэ́лапэ зоралэ́с дро пэ́скиро бибангипэн, на дыкхи́ пэ дова́, со ту подхачкирдян ман пэ лэ́стэ, соб (кай) Мэ тэ хасякира́в лэс би причынакиро.”</verse>
				<verse number="4">И на́лачхо отпхэнэ́лас Ра́скэ-Дэвлэ́скэ и пхэндя́: “Цы́па пал цы́па, и, чачо́, ману́ш саро́ отдэ́ла пал пэ́скиро джиибэ́н.</verse>
				<verse number="5">Нэ ту протырдэ анги́л Тыро́ васт и чилав лэ́скирэ кокалы́, и, лэ́скирэ маса́, и подыкх, ци бахтякирэ́ла ёв тут [ёв, чалэ́с, кэрэ́ла прокошыбэ́н (арман) пэ ту́тэ кэ муй Тыро́-ю.о.].”</verse>
				<verse number="6">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л налачхэскэ: “Акэ, ёв исын дро тыро́ васт, нэ ту зра́кх лэ́скиро джиибэ́н.”</verse>
				<verse number="7">И на́лачхо гия́ криг Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, и ёв дукхадя Иовос холямэ́ проказаса (дукханэ франсэнца) ґэрьякирэ подэшватыр кэ лэ́скиро шэро́.</verse>
				<verse number="8">И лыя́ Ио́во ваш пэ́скэ котэ́р (куско) чэрепичнонэ пирьятыр, соб (кай) лэ́са тэ рандэл кокоро́ пэс; и бэсця́ ёв машки́р пра́ска (пе́пло).</verse>
				<verse number="9">И пхэндя́ лэ́скири ромны́ лэ́скэ: “Ту сароекх рикирэсапэ зоралэ́с дро пэ́скиро бибангипэн. Прокош (кэр арманя) Дэвлэ́с и мэр.”</verse>
				<verse number="10">Нэ ёв пхэндя́ ла́кэ: “Ту ракирэ́са сыр е́кх пхарэ́-шэрэскирэ джувлендыр, сави́ пхэнэлас: амэ адя́кэ-паць дорэсцям лачхипэ́н Дэвлэ́стыр, и ци амэ́нгэ адя́кэ-паць тэ на прилас биба́хт?” Пало́ саро́ дава́ Ио́во на пхэндя́ грэ́хо пэ́скирэ уштэ́нца.</verse>
				<verse number="11">И явнэ́ трин Иовоскирэ дру́ги (мала́), ке́ли ёнэ шундлэ́ пал сари́ биба́хт, со пыя́ пэ лэ́стэ. И кажно (сва́ко) лэ́ндыр явдя́ пэ́скирэ штэто́стыр: О Элифазо Феманостыр, о Вилдадо Савхеятыр [Шуахостыр-ю.о.], о Софаро (Цофаро) Наамитостыр; и ёнэ доракирдэпэ тэ явэ́н, соб (кай) тэ тугинэн лэ́са, и соб (кай) тэ подрикирэн лэс дро ду́хо (фа́но).</verse>
				<verse number="12">И сыр ёнэ ґаздынэ́ пэ́скирэ якха́ дура́л, тэды ёнэ на пинджкирдэ (на ґалынэ́) лэс; ёнэ дынэпэ тэ ровэ́н зоралэ́с. Кажно лэ́ндыр рискирдя́ пэ́скиро урибэ́н, чхурдыя́ пра́хо упрэ́ пэ болыбэ́н пэ пэ́скиро шэро́.</verse>
				<verse number="13">И ёнэ бэшнэ́ кхэтанэ́ лэ́са пэ пхув пэ эфта́ (битринэ́нгиро дэш) дывэса́ и эфта́ ратя, и ние́кх лэ́ндыр на пхэндя́ лав лэ́скэ, пал-дова́ со ёнэ дыкхнэ́, со лэ́скэ сыс древа́н пхаро́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">Пало́ дава́ Ио́во псирадя пэ́скиро муй и прокостя (кэрдя́ арманя) дывэ́с, дро саво́ ёв бия́ндыя.</verse>
				<verse number="2">И отпхэндя́ Ио́во лавэ́нца:</verse>
				<verse number="3">“Мэк тэ хасёл дывэ́с, дро саво́ мэ бияндыём, и рат, со ракирэ́на тэды: ‘О муршоро латхэлапэ.’</verse>
				<verse number="4">Дова́ дывэ́с – мэк ёв тэ явэ́л цямло; мэк Дэвэ́л тэ на рипирэл пал дова́ дывэ́с, ци мэк дуд тэ на зяинэл пэ дова́ дывэ́с.</verse>
				<verse number="5">Мэк калыпэ́н и мэрибнаскири зэр (тень) тэ учхакирэл дова́ дывэ́с, мэк о́блоки тэ ячэ́нпэ ўса́ды (сак) пэ лэ́стэ, мэк дывэсэнгиро калыпэ́н тэ страхакирэл дова́ дывэ́с.</verse>
				<verse number="6">И пэ кодоя рат, соб (кай) цёмныма тэ заухтылэл ла, мэк тэ на чхувэ́н андрэ́ кодоя рат кхэтанэ́ бэршэскирэ дывэсэнца; мэк ёй тэ на заджа́л дро чхонэнгиро гиныбэ́н.</verse>
				<verse number="7">Мэк тэ явэ́л чхучи́ (пусто) кодоя рат, мэк радымакири го́дла тэ на явэ́л ние́кхвар дро кодоя рат.</verse>
				<verse number="8">Мэк одолэ́, кон прокошэла (кэрэ́ла арманя) дывэ́с, тэ прокошэн (тэ кэрэ́н арманя) пэ доя́ рат, савэ́ исын скэдынэ́ тэ ґаздэ́н Левиафанос;</verse>
				<verse number="9">мэк тэ мурдён тасярлакирэ (ранкоскирэ) чэргэня́; мэк кодоя рат тэ ужакирэл дуд (свэ́то), нэ лэс нанэ, и мэк ёй тэ на дыкхэ́л ранкоскирэ цымблы (ресницы):</verse>
				<verse number="10">пал-дова́, сыр ёй на запхандя пэ клыдын вудара́ мирэ́-да́кирэ лочовя́тыр, со лыджинэ́ ман, сыр и на гарадя пхарипэ́н мирэ́ якхэ́ндыр.</verse>
				<verse number="11">Со́скэ мэ на мыем дрэ да́кирэ маса́, – сыр мэ выджавас да́кирэ лочовя́тыр и тэ на пхарадёвав?</verse>
				<verse number="12">Со́скэ, мири́ дай лыя́ ман пэ чанга́? И ваш со трэиндя́ ма́нгэ тэ жуискирав дакири цюци?</verse>
				<verse number="13">Ваш дова́, соб (кай) мэ тэ пасёвав штылэ́с пэ́скэ, мэ явавас суто́ пэ́скэ: мэ откхинёвавас пэ́скэ,</verse>
				<verse number="14">кхэтанэ́ кральенца и годы́-дыибнаскирэнца, кон сыс пэ пхув, савэ́ ґаздынэ́ фелатиня пэ́скэ пэ наобдживдлэ штэ́ты,</verse>
				<verse number="15">ци тхагарьенца, конэ́стэ сыс сувнака́й, савэ́ пхэрдякирдэ пэ́скирэ кхэра́ рупэ́са:</verse>
				<verse number="16">ци со́скэ мэ на яцём сы́рбы вычхурдыпнытко чхаворо́ ци сы́рбы тыкномас, саво́ ние́кхвар на дыкхця́ дуд (свэ́то).</verse>
				<verse number="17">Одо́й бибахталэ́ пириячэна тэ кэрэ́н дош, и одо́й кхинякирдэ откхинёна (отпхурдэна).</verse>
				<verse number="18">Одо́й штарибнаскирэ мануша́ откхинёна кхэтанэ́, ёнэ на явэ́на тэ шунэ́н зан, кон притасавэлас лэн.</verse>
				<verse number="19">Тыкнэ́ и древа́н барэ́ исын одо́й, и писха́рья исын вольна пэ́скирэ рандыр.</verse>
				<verse number="20">Ваш со исын манушэ́скэ дуд (свэ́то), савэ́стэ исын бари би́да, и джиибэ́н одолэ́нгэ, конэ́скэ исын кирко пэ ди,</verse>
				<verse number="21">и одолэ́нгэ, кон тырдэлапэ, соб (кай) тэ мэрэ́н, нэ мэрибэ́н на явэ́ла, и одолэ́нгэ, кон родэ́ла мэрибэ́н зоралэды́р сыр родэ́на гарадэ́ барвалыпэна,</verse>
				<verse number="22">и савэ́ зоралэ́с радынэнаспэ и явэ́нас ра́да, ко́ли ёнэ латхэнас ко́нцо (маґила)? –</verse>
				<verse number="23">ци конэ́скиро дром исын гарадо́, и конэ́с Дэвэ́л учхакирдя́ явре́стыр, сыр тыноса.</verse>
				<verse number="24">Пал-одова́ мэ да́ва гондя анги́л, сыр тэ хав, и мирэ́ годля, сыр мэ да́ва гондя (уздыхинава), чхувэнапэ сыр паня́.</verse>
				<verse number="25">Пал-одова́ со доя́-паць дар, – со́стыр мэ дарандыём, и пыя́ пэ ма́ндэ и дова́-паць, – со́стыр мэ трашадыём, – дова́ явдя́ кэ мэ.</verse>
				<verse number="26">Мэ сом дрэ дар, мэ на сом штыл, мэ на откхиныём, и бари би́да явдя́.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">О, Элифазо Феманиностыр, отпхэндя́ и ракирдя́:</verse>
				<verse number="2">“Ко́ли явэ́на тэ ракирэ́н лав кэ ту, соб (кай) ту тэды тэ на пэрэс дро ду́хо (фа́но)? Нэ кон сатаки могинэ́ла тэ обрикирэл явирэ́с тэ ракирэ́л?</verse>
				<verse number="3">Чачо́, со ту сыклякирэсас бутэн, и ту зоралякирдян бизорья́кирэ васта́.</verse>
				<verse number="4">Тырэ́ лава́ подрикирэнас одолэ́н, кон обштавэлапэ, и ту зоралякирдян кодолэ́н, савэ́ндэ чанга́ бандинэ.</verse>
				<verse number="5">Нэ акана́ биба́хт пыя́ пэ ту́тэ, и ту пэрэса дро ду́хо (фа́но); ёй чиладя́ тут и ту́кэ акана́ исын пхаро́.</verse>
				<verse number="6">Ци тыри́ вага (бари паты́в) кэ Дэвэ́л на дэ́ла ту́кэ зорало́ патяибэ́н; ци тырэ́ бидошэнгирэ джиибнастыр нашты́ тэ ужакирэс лачхипэ́н?</verse>
				<verse number="7">Пририпир пэ́скэ, ци хасия́ вари-кон, кон сыс бибангипнаскиро? И, ци сыс адя́кэ, соб (кай) дэвлытконэ́ манушэ́н тэ чхурдэ́н тэ хасён.</verse>
				<verse number="8">Со мэ могиндём тэ дыкха́в, сыс дова́, со кон пхаравэла фуй пхувья́, и кон росчхурдэла биба́хт сыр зя́рки дрэ пхув, одолэ́-паць мануша́ и одова́-паць чхинэна тэлэ́.</verse>
				<verse number="9">Ёнэ хасёна Дэвлэ́скирэ пхурдыпнастыр, Лэ́скирэ-духоскири холы́ похала лэн сарэ́са.</verse>
				<verse number="10">Мэк ёнэ тэ рыкинэн сыр шчэра́ (ле́вы), и тэ рыкинэн ёнэ сыр древа́н мижэх шчэрицы, сароекх тэрнэ́ – шчэрэнчирэ данда́ пхадёна.</verse>
				<verse number="11">Пхурано́ шчэр мулёла, пал-дова́ со лэ́скэ на ухтылэ́ла (на́доси) со тэ рискирэ́л дандэнца, а шчэрицакирэ шчэнкэн росчхурдэна.</verse>
				<verse number="12">Акана́ екх лав чораханэ́с явдя́ кэ мэ, и миро кан шундя́, со ёв гундяриндя (шэпчындя) ма́нгэ:</verse>
				<verse number="13">дрэ на́бут трашанэ зданки, со ману́ш дыкхэ́ла дро суно́ раты́, ке́ли хор соибэн лэ́ла манушэ́с:</verse>
				<verse number="14">дар пыя́ пэ ма́ндэ, и мэ издрава адя́кэ, со сарэ́ мирэ́ кокалы́ тринскирэнапэ;</verse>
				<verse number="15">и о ду́хо прогия́ пашы́л ма́ндэ, и мирэ́ бала́ пэ шэро́ тэрдинэ́.</verse>
				<verse number="16">Ёв уштыя́ и мэ на могиндём тэ роздыкхав, сыр ёв выдыцёла: лэ́скиро ста́но сыс анги́л мирэ́ якха́; и мэ шундем локхи зан (глос), со пхэндя́:</verse>
				<verse number="17">Ци сашты́ тэ явэ́л соб (кай) ману́ш тэ явэ́л чачунэдыр Дэвлэ́стыр? Ци сашты́ тэ явэ́л, соб (кай) ману́ш тэ явэ́л буты́р бибангипнаскиро сыр Дэвэ́л?</verse>
				<verse number="18">Дыкх, Ёв на допатяла Пэ́скирэ (болыбна́скирэ) дынарье́нгэ, и, Ёв гинэ́ла, со Лэ́скирэ Янго́лы исын нагодэ,</verse>
				<verse number="19">и пэ кицы́ буты́р Ёв на допатяла манушэ́нгэ, кон дживэ́ла дрэ кхэра́ блататыр, со кирнёна, кон выгинэ́ прахостыр, кон роспхаравэлапэ сыр моль (мэль)!</verse>
				<verse number="20">Ёнэ пхарадёна марибнастыр пэ котэра́ злокостыр (ранкостыр) кэ бэльвэ́ль, ёнэ хасёна пэ-усады (пэ сак), со ние́кх и на подыкхэла пэ дава́.</verse>
				<verse number="21">Ци на кошэнапэ лэ́нгирэ шатракирэ шэлэ (ци на хасёла лэ́нгиро лачхипэ́н)? Ёнэ мэрэ́на, и на джинэ́на годыпэ́н.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="5">
				<verse number="1">Кхар, Ио́во, ко́ли исын одова́ тэ отпхэнэл ту́кэ? И кэ савэ́ свэ́нта, ту рисёса?</verse>
				<verse number="2">Пал-дова́ со холякирибэ́н хасякирэ́ла дылынэ́ манушэ́с, и зэвлыныпэ́н (зависть) марэла простонэ-годякирэ манушэ́с.</verse>
				<verse number="3">Мэ дыкхцём, сыр дылынинько мэкэ́ла ко́рни (рукха́), нэ мэ екха́тыр прокостём (кэрдём арманя) лэ́скиро кхэратуно штэ́то.</verse>
				<verse number="4">Лэ́скирэ чхавэ́ исын дур, соб (кай) тэ явэ́н бахталэ́, лэн домарэна пашы́л по́рта, и нанэ ние́кх, кон тэ зракхэ́л лэн:</verse>
				<verse number="5">о бокхало похала лэ́скиро умалото, аж лэ́ла и пхусадытконэ хрустостыр и бокхалэ́ кэ хабэ́н мануша́ розухтылэна саро́, со исын лэ́стэ.</verse>
				<verse number="6">Пал-дова́ со биба́хт на явэ́ла прахостыр (пхувья́тыр), сыр и пхарипэ́н на джа́ла упрэ́ пхувья́тыр;</verse>
				<verse number="7">и ману́ш бияндёла ваш мэ́ньки сыр тыкнэ́ ягорья, со вурняна упрэ́.</verse>
				<verse number="8">Нэ мэ, пэ тыро́ штэ́то, родавас Дэвлэ́с и мэ чхувавас миро рэ́ндо анги́л Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="9">Кон кэрэ́ла древа́н барэ́ рэ́нды, со манушэ́скэ нашты́ тэ ґалёл, и бут ди́вна рэ́нды, со нашты́ тэ погинэс.</verse>
				<verse number="10">Ёв дэ́ла брышы́нд пхувьякэ, и Ёв бичхавэ́ла паня́ пэ фэ́лды,</verse>
				<verse number="11">Ёв чхувэ́ла пэ вучэ́ штэ́ты одолэ́н, кон исын тэлякирдэ, Ёв ґаздэ́ла пэ бидаракирэ штэ́ты одолэ́н, савэ́ зоралэ́с тугинэна.</verse>
				<verse number="12">Ёв розмарэла дова́, со фрэнта мануша́ придуминэна адя́кэ, со лэ́нгирэ васта́ тэ на докэрэн лэ́нгирэ рэ́нды.</verse>
				<verse number="13">Ёв ухтылэ́ла бут-годякирэ манушэ́н дрэ лэ́нгири фрэнтыма адя́кэ, со мэндронэ – манушэ́нгирэ кхэтанэ́ ду́мы обрисёна фуипнаса пэ лэ́ндэ:</verse>
				<verse number="14">ёнэ дыкхэнапэ калыпнаса дывэсэ́, и ёнэ псирэ́на, чилави вастэ́нца сыр корорэ́ дывэсэ́, сы́рбы ёнэ исын раты́.</verse>
				<verse number="15">И Ёв выракхэла куртала́тыр одолэ́н, кон исын дрэ трэ́бима, зор-манушэ́нгирэ ракирибнастыр и лэ́нгирэ вастэ́стыр.</verse>
				<verse number="16">И чорорэ́ явэ́на тэ ужакирэн лачхипэ́н, и начачунэ пхандэна пэ́скиро муй.</verse>
				<verse number="17">Акэ, бахтало́ исын одова́ ману́ш, савэ́с Дэвэ́л зоралэ́с сыклякирэ́ла, палдава́ на отпхэнпэ Сарэзоралыпнаскирэ Дэвлэ́скирэ сыклякирибнастыр кэ дукха́.</verse>
				<verse number="18">Пал-дова́ со Ёв пэкавэла кэ калэ́ маса́ (синяки), и Ёв пирипхандэла лэн; Ёв дукхавэла и Лэ́скирэ васта́ састякирэна.</verse>
				<verse number="19">Ёв зракхэ́ла тут шовэ бидэндыр и дрэ эфта́то биба́хт на чилавэ́ла тут.</verse>
				<verse number="20">Ёв выракхэла тут бокха́тыр, мэрибна́стыр, и курталакирэ зорья́тыр пэ марибэ́н.</verse>
				<verse number="21">Ту явэ́са гарадо́ бибахталэ́ чибэндыр (чибьендыр), и ту на явэ́са тэ дарэс хасякирибнастыр, ке́ли ёв явэ́ла.</verse>
				<verse number="22">Ту явэ́са тэ саспэ бокха́тыр и хасякирибнастыр, и ту на явэ́са тэ дарэс мурдалэ́ндыр, савэ́ исын пэ пхув.</verse>
				<verse number="23">Пал-дова́ со ту́тэ явэ́ла доракирибэ́н барэ́нца фэлдатыр и фэлдакирэ мурдала́ явэ́на дро рама́нё (миро) ту́са.</verse>
				<verse number="24">И ту явэ́са тэ джинэ́с, со тыри́ ша́тра исын зракхны, и ту обдыкхэса пэ́скирэ-бакрэнгири шопа, со саро́ одо́й исын пэ пэ́скиро штэ́то.</verse>
				<verse number="25">И ту явэ́са тэ джинэ́с, со тырэ́ пала́л-явибнаскирэ чхаворэ́ (патомки) явэ́на бут, и тырэ́-родоскирэ чхавэ́ явэ́на ада́кицы бут, кицы́ исын чаринки пэ пхув.</verse>
				<verse number="26">Ту додживэса кэ барэ́ бэрша́ сы́рбы парнэ́-гивэскирэ ґарбы (снопы) доджана кэ спялыма, со лэн чхувэ́на тэлэ́ дро пэ́скиро уляго (пора).</verse>
				<verse number="27">Ѓа́да, дава́ исын саро́, со амэ розґалыям, дава́ исын чачипэ́н, шун дава́ и джин, со дава́ исын ваш тыро́ лачхипэ́н.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="6">
				<verse number="1">И отпхэндя́ Ио́во лавэ́нца:</verse>
				<verse number="2">“О, тэ чхувэ́н пэ ублады́тка (ве́сы) миро саро́ калыпэ́н, и тэ чхувэ́н сари́ мири́ бари би́да пэ бизьмены?</verse>
				<verse number="3">Пал-одова́ со акана́ дая́ би́да явэ́лас пхарэдыр морёскирэ (дэрьявэ́скирэ) прахостыр, палдава́ мирэ́ лава́ исын дасавэ́ сыгна.</verse>
				<verse number="4">Пал-одова́ со Сарэзорьякирэ–Дэвлэ́скирэ марибны́тка бустя́ (стре́лы) исын андра́л ма́ндэ, мирэ́ маса́ пьена лэ́нгири трута (отрава): трашаибэ́н анги́л Дэвлэ́стэ тэрдия́ дрэ стонка пэ ма́ндэ.</verse>
				<verse number="5">Ци годлэла бусо (дико) о́сло (мега́ри) пашы́л чар, ци брылинэла гурув паш лэ́скиро хахаибэн (месиво)?</verse>
				<verse number="6">Ци сашты́ тэ хас би смакоскиро хабэ́н би лондэскиро? Ци исын вари-саво́ смако дро парнорэскиро бялтко?</verse>
				<verse number="7">Дова́, со миро ди отпхэнэлапэ тэ хал, палдава́ исын миро намишто хабэ́н;</verse>
				<verse number="8">О, соб (кай) фэ́ни мэ могиндёмас тэ помангав, и соб (кай) Дэвэ́л тэ явэ́л дро екхипэ́н мирэ́ мысляса:</verse>
				<verse number="9">соб (кай) фэ́ни тэ закамэл Дэвэ́л, соб (кай) Ёв тэ ростасавэл ман, соб (кай) Ёв тэ протырдэл Пэ́скиро васт и тэ хасякирэ́л ман.</verse>
				<verse number="10">Тэды явэ́лас ма́нгэ раманипэн (спокойствиё); и мэ зоралэ́с радынаваспэ аж дрэ мири́ дукх, со на жалинэла ман, со мэ на отпхэндёмпэ Свэнтонэ́ Дэвлэ́скирэ лавэ́ндыр.</verse>
				<verse number="11">Кай тэ лав зор ма́нгэ, соб (кай) тэ ужакирав лачхипэ́н? И саво́ исын миро ко́нцо (яго́ро), соб (кай) ма́нгэ ишчо (инкэ́) тэ вырикирав?</verse>
				<verse number="12">Ци исын мири́ зор дасави́, сыр зоралэ́ бара́ исын? Ци исын мирэ́ маса́ дасавэ́, сыр харко́ма (медь)?</verse>
				<verse number="13">Ци дава́ ра́да мэ кокоро́ пэ́скэ? Ци годыпэ́н ячкирдя́ ман?</verse>
				<verse number="14">Кодолэ́скэ, кон исын замэнчындло, трэй тэ ужакирэл лачхипэ́н малэндыр? Ко́ли ёв фэ́ни (то́ка) тэ на ячкирэл дар анги́л Сарэзорьякирэ Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="15">Мирэ́ пша́ла обгинэпэ ма́нца хоханэ́с сы́рбы рэ́кица (лэнори́), сы́рбы рэкицэнгиро тхадыипэн, со лыджа́ла пани́ дурэды́р,</verse>
				<verse number="16">саво́ исын цямло лёдостыр, и дро саво́ ив гарадёла:</verse>
				<verse number="17">ке́ли ёнэ вышуцёна, тэды ёнэ тыкнёна; ке́ли хачкирибэ́н дэ́ла дрэ лэ́ндэ, ёнэ хасёна пэ́скирэ штэтэ́ндыр:</verse>
				<verse number="18">ёнэ бандёна пир бэргакирэ рига́, ёнэ тхадэна пэ чхучи́ пхув и хасёна.</verse>
				<verse number="19">Фэманакирэ караваны дыкхэ́на пэ лэ́ндэ, а лодыипнаскирэ мануша́ Савеятыр (Шэбатыр) розгинэна (рикирэ́на наде́я) пэ лэ́ндэ:</verse>
				<verse number="20">ёнэ ладжана пэ́скирэ патяибнастыр; ёнэ явэ́на одо́й, и лэ́ндэ саро́ пирипэнтындяпэ дрэ годы́.</verse>
				<verse number="21">Адя́кэ-паць и тумэ́ акана́ сан сы́рбы кодолэ́ рэкицы: тумэ́ дыкхэ́на вари-со дарано и тумэ́ акана́ дарэ́на.</verse>
				<verse number="22">Ци пхэндём мэ: “Янэ́н вари-со ма́нгэ!” Ци: – “Кэрэ́н да́ро ма́нгэ тумарэ́ барвалыпнастыр!”</verse>
				<verse number="23">Ци: – “Зракхэн ман вэргоскирэ вастэ́стыр!” Ци: – “Выракхэн ман притасаибнаскирэ вастэ́стыр!”</verse>
				<verse number="24">Сыклякирэ́н ман и мэ ява́ва тэ рикирав чиб, и кэрэ́н адя́кэ, соб (кай) мэ тэ ґалёвав, дро со мэ дыёмпэ дукха́ (хохадёмпэ).</verse>
				<verse number="25">Сави́ зор исын дрэ чачунэ́ лава́! Нэ саво́ ж исын лачхипэ́н, со тумэ́ чингардэнапэ ма́нца?</verse>
				<verse number="26">Ци тумэ́ придуминэна, соб (кай) тэ бангякирэн ман дрэ лава́, джинэ́н – балвалитка исын манушэ́скирэ лава́, конэ́скэ исын пхаро́.</verse>
				<verse number="27">Дыкхэ́н: тумэ́ чхурдэна жре́бие, соб (кай) сирота (пирото) тэ явэ́л тумаро́ писха́ри, и ганавэна ґанби́н (яма) тумарэ́ малэ́скэ.</verse>
				<verse number="28">Акана́, дыкхэ́н пэ ма́ндэ: и анги́л тумарэ́ муя́, соб (кай) мэ тэ хохавав?</verse>
				<verse number="29">Рисён, мэ манга́ва тумэн, фуй на явэ́ла; рисён ишчо (инкэ́), соб (кай) тумэ́ тэ дыкхэ́н миро чачипэ́н.</verse>
				<verse number="30">Ци исын саво́ начачипэ́н мирэ́ чибатыр? Ци на розґалёвава мэ лачхэ́с, кай исын фуипэ́н?</verse>
			</chapter>
			<chapter number="7">
				<verse number="1">Ци манушэ́скиро джиибэ́н нанэ саро́ дрэ пхари́ буты́ пэ дая́ пхув? Ци манушэ́скирэ дывэса́ исын на сы́рбы андынаршчыкоскирэ (поробкоскирэ) дывэса́?</verse>
				<verse number="2">Сыр писха́ри хачкирдэс выкэдэ́ла зэр (тень), адя́кэ-паць и, андынаршчыко ужакирэ́ла пэ́скири мазу́ри (награда).</verse>
				<verse number="3">Адя́кэ-паць и ма́нгэ дынэ́ хартытка (суетна) чхона́ и кхинякирдэ ратя упхэндлэ ма́нгэ.</verse>
				<verse number="4">Ке́ли мэ пасёвава, тэды мэ пхэна́ва: “Ке́ли да мэ уштава, и рат джа́ла криг? И мэ пиририсёвава сари́ рат анги́л зло́ко (ра́нко).</verse>
				<verse number="5">Мирэ́ маса́ исын чхакирдэ кирмэнца и прахоса, мири́ цы́па пхарадыя и кирнёла.</verse>
				<verse number="6">Мирэ́ дывэса́ праста́на сыгэды́р тхачоскирэ ротатыр, и проджа́на адя́кэ, со нанэ со́стыр тэ ужакирав лачхипэ́н.</verse>
				<verse number="7">Ри́пир, Дэ́вла, со миро джиибэ́н исын балва́л, мирэ́ якха́ буты́р ние́кхвар на дыкхэ́на лачхипэ́н.</verse>
				<verse number="8">Кодоя якх, кон дыкхця́ ман, на удыкхэ́ла буты́р ман: ке́ли Тырэ́ якха́ рисёна пэ ма́ндэ, ман на явэ́ла буты́р.</verse>
				<verse number="9">Сыр о́блоко розджалапэ и нашадёла, адя́кэ-паць и дова́, кон джа́ла тэлэ́ дро лю́но (адо), на явэ́ла палэ.</verse>
				<verse number="10">Ёв буты́р на рисёла дро пэ́скиро кхэр, ние́кх лэ́скирэ штэто́стыр буты́р на явэ́ла тэ джинэ́л лэс.</verse>
				<verse number="11">Пир дая́ причына мэ на ява́ва тэ пхандав пэ́скиро муй: мэ ява́ва тэ ракира́в мирэ́-духо́скирэ тугатыр; мэ ява́ва тэ жалинавпэ мирэ́ илэ́скирэ киркипнаса.</verse>
				<verse number="12">О, Дэ́вла! Ци мэ сом мо́рё (дэрья́в), ци мэ сом морёскиро (дэрьявэ́скиро) рупучо (чудовишчо), со Ту чхувэ́са стрэ́га пэ ма́ндэ?</verse>
				<verse number="13">Ке́ли мэ пхэна́ва пэ́скэ: “Миро чхуибэ́н раманякирэла ман, и мири́ пасиндлы (кровать) локхякирэла мири́ жалоба;</verse>
				<verse number="14">то тэды Ту трашакирэса ман сунэнца, и страхакирэса дыкхибнаскирэ зданкэнца;</verse>
				<verse number="15">палдава́ Миро ди выкэдыя́, соб (кай) тэ затасавэн ман; мэрибэ́н явэ́лас фэды́р дасавэ́ джиибнастыр мирэ́ кокалэнгэ.</verse>
				<verse number="16">Ма́нгэ яця́ джунгало́ (брыдиндя) миро джиибэ́н, мэ на ява́ва ўса́ды (сак) тэ джива́в, мэк ман екхджинэс, пал-дова́ со мирэ́ дывэса́ исын чхучэ́ сы́рбы пхурдыпэн.</verse>
				<verse number="17">Со дасаво исын ману́ш, со Ту адя́кэ барьякирэса лэ́скиро штэ́то, со Ту рискирэса ило́ пэ лэ́стэ,</verse>
				<verse number="18">со Ту явэ́са кэ ёв кажно зло́ко (ра́нко), со Ту спробинэса лэс кажно мэнта (минута)?</verse>
				<verse number="19">Со́скэ ґара́ Ту на рискирэса Пэ́скирэ якха́ ма́ндыр, и мэк ман екхджинэс анги́л, сыр мэ накхавава (глытынава) пэ́скирэ саля (слина).</verse>
				<verse number="20">Ко́ли мэ кэрдём грэ́хи, тэды со кэрдём мэ ту́кэ, о Манушэ́скиро Стрэгари, со́скэ Ту выкэдыян ман сыр бакрэ́с, адя́кэ со мэ сы́рбы ґа́мо уридём пэ пэ́стэ.</verse>
				<verse number="21">Со́скэ тэды Ту на отмэкэса миро чорипэ́н, и на лэ́са криг мири́ биба́хт? Пал-дова́ со мэ ява́ва тэ пасёвав дро пра́хо, и Ту зоралэ́с явэ́са тэ родэс ман ранкоса (злокоса), нэ ман буты́р на явэ́ла.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="8">
				<verse number="1">И отпхэндя́ Вилдадо Шуахостыр и пхэндя́:</verse>
				<verse number="2">“Сыр ґара́ ту явэ́са тэ ракирэ́с адя́кэ? И тырэ́ лава́, со ту ракирэ́са, исын сы́рбы зоралы́ балва́л?</verse>
				<verse number="3">Ци Дэвэ́л пиририскирэла сэ́ндо, ци Сарэзорья́киро Дэвэ́л пиририскирэла чачипэ́н?</verse>
				<verse number="4">Ко́ли тырэ́ чхавэ́ кэрдэ́ грэ́хи проти Лэ́стэ, тэды Ёв и сэндякирдя лэн пал лэ́нгиро чорипэ́н.</verse>
				<verse number="5">Ко́ли ту явэ́са тэ родэс хачкирдэс Дэвлэ́с, и тэ чхувэ́с пэ́скирэ мангипэна анги́л Сарэзорьякирэстэ;</verse>
				<verse number="6">ко́ли ту сан бибангякиро и дэвлы́тко, тэды, чачо́, Ёв уштэ́ла пал ту́тэ, и Ёв кэрэ́ла адя́кэ, соб (кай) тэ явэ́л миштыпэ́н тырэ́ кхэрэ́скэ.</verse>
				<verse number="7">Мэк вагэдыр (англэды́р) ту́тэ сыс на́бут (куты́), нэ дро яго́ро (дро ко́нцо) ту́тэ явэ́ла древа́н бут.</verse>
				<verse number="8">Палдова́ пхучпэ, мэ манга́ва тут, пал ро́ды, со сыс вагэдыр и обдумин дова́, со лэ́нгирэ дада́ латхнэ́,</verse>
				<verse number="9">пал-дова́ со, амэ сам адасавэ́, сы́рбы тася́ бияндыям, и амэ нисо́ на джина́са, и амарэ́ дывэса́ пэ пхув праста́на сыр зэр (тень).</verse>
				<verse number="10">Ци на сыклякирдэ́ прапапы тут, ци на пхэндлэ́ ту́кэ, ци на выпхэндлэ лава́ лэ́нгирэ илэ́стыр?</verse>
				<verse number="11">Ци могинэ́ла папирусо тэ барьёл би дричакиро (би болотоскиро)? Ци могинэ́ла сил (камышо) тэ барьёл би панескиро?</verse>
				<verse number="12">Ке́ли дая́ раслина ишчо (инкэ́) зэлэны и наны чингирды, ей вышутёла сыгэды́р кажнонэ́ чарьятыр.</verse>
				<verse number="13">Адя́кэ-паць и кодолэнгирэ дрома́, кон бистрэл Дэвлэ́с и фуе́-манушэ́нгиро ужакирибэ́н пэ лачхипэ́н, адя́кэ-паць хасёла,</verse>
				<verse number="14">лэ́нгиро зорало́ патяибэ́н хасёла, и дова́ пэ со ёв розгинэла, исын сыр мизгирёскири (паукоскири) тхава (плева).</verse>
				<verse number="15">Ёв подрикирэ́ла пэс пал пэ́скиро кхэр, кхэр на тэрдёла, ёв ухтылэлапэ пал лэ́стэ, нэ кхэр на вырикирэ́ла лэс.</verse>
				<verse number="16">Кадасаво́ ману́ш барьёла сы́рбы дылыны чар тэл кхам, и ла́кирэ рандя́ пирибарьёна бар;</verse>
				<verse number="17">ла́кирэ ко́рни (рукха́) кхувэнапэ трусця́л барэнгири бэ́ргица, ёнэ промарэна штэ́то машки́р бара́.</verse>
				<verse number="18">Нэ ко́ли Дэвэ́л выкошэла лэн лэ́нгирэ штэто́стыр, тэды пэ дова́ штэ́то отпхэнэнапэ лэ́ндыр, пхэни́: “Мэ на дыкхцём тумэн!””</verse>
				<verse number="19">Акэ, сави́ исын ра́дыма кадалэ́ фуе́-манушэ́нгири далэ́ джиибнастыр, и прахостыр яви́р барьёна.</verse>
				<verse number="20">Акэ, Дэвэ́л на отчхурдэла Пэ́стыр бидошэнгирэ манушэ́с, сыр Ёв и на подрикирэ́ла пало́ васт одолэ́с, кон кэрэ́ла биба́хт.</verse>
				<verse number="21">Ишчо Ёв пхэрдякирэла тыро́ муй сабнаса, и тырэ́ ушта́ барэ́ радыма́са,</verse>
				<verse number="22">Ёв учхакирэ́ла ладжаса тырэ́ вэргэ́н, и ша́тры, кай дживэ́на фуй мануша́, хасёна!”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="9">
				<verse number="1">Тэ́ньци Ио́во отпхэндя́ лавэ́нца:</verse>
				<verse number="2">“Мэ джино́м (джина́в), со дава́ исын чачипэ́н; нэ сыр о ману́ш сашты́ тэ явэ́л чачуно́ анги́л Дэвлэ́стэ?</verse>
				<verse number="3">Ко́ли ёв выкэдэ́ла тэ чингирэлпэ лавэ́нца Дэвлэ́са, ёв нашты́ тэ отпхэнэл аж ни пэ екх Лэ́скирэ тысёнцы пхучибэна.</verse>
				<verse number="4">Дэвэ́л исын годо́ илэ́са и зоралыпнаса: кон тэрдёлас дрэ стонка маму́й Лэ́стэ, ци кодова́ ячэ́лапэ дро рама́нё (покоё)?</verse>
				<verse number="5">Кон пиричхувэла бэ́рги, со нико́н на джинэ́ла дава́, ке́ли Ёв лэн равэла тэлэ́ дрэ холы́.</verse>
				<verse number="6">Кон тринскирэла пхув ла́кирэ штэто́стыр, и ла́кирэ сты́лбы издрана;</verse>
				<verse number="7">Кон припхэнэла кхамэскэ, и кхам на уштэ́ла, и Ёв чхувэ́ла чэргэня́ пэ якхи́тко чэргэнори́ (печать).</verse>
				<verse number="8">Дэвэ́л Кокоро́ чхудя́ болыбэ́н, и Ёв штавэла пир вучэ́-морёскирэ (дэрьявэ́скирэ) валны:</verse>
				<verse number="9">Ёв создыя́ пэ болыбэ́н Асос, Кесилёс и Химос и пашы́л-дывэсытка чэргэня́.</verse>
				<verse number="10">Кон кэрэ́ла древа́н барэ́ рэ́нды, со ние́кх на ґалёла, и ди́вы, со нашты́ тэ погинэн.</verse>
				<verse number="11">Акэ, Ёв проджа́ла пашы́л ма́ндэ, и мэ на дыкха́ва Лэс, и Ёв джа́ла пашы́л дурэды́р, и мэ нашты́ тэ роздыкхав Лэс.</verse>
				<verse number="12">Ѓа́да, Ёв лэ́ла криг и кон могинэ́ла (сашты́) тэ мешынэл Лэ́скэ? Кон пхэнэ́ла Лэ́скэ: “Со Ту кэрэ́са?”</verse>
				<verse number="13">Дэвэ́л на лэ́ла кри Пэ́скири холы́; Шуахостыр помогибнаскирэ бандёна тэл Лэ́стэ:</verse>
				<verse number="14">пэ кицы́ тэды мэ сом тыкнэды́р, соб (кай) ма́нгэ тэ отпхэнав Лэ́скэ, тэ выкэдав лава́ тэ чингиравпэ лавэ́нца Лэ́са?</verse>
				<verse number="15">Мэк мэ и со́мас чачипна́скиро, мэ на могиндёмас тэ отпхэнав Лэ́скэ, нэ мэ фэ́ни (то́ка) помангавас мирэ́ Сэндарис тэ тангинэ́л ман.</verse>
				<verse number="16">Ко́ли мэ кхаравас бы, и Ёв отпхэнэ́лас бы ма́нгэ, мэ на патяндыём, со Ёв шундя́ мири́ зан, –</verse>
				<verse number="17">Ёв-Кон лучкирэлас (лутькирэлас) ман сы́рбы зоралы́ балва́л, и дукхавэлас ман буты́р и буты́р би причынакиро.</verse>
				<verse number="18">Ёв на домэкэла, соб (кай) мэ тэ выдыхинав, нэ Ёв дэ́ла чалэ́с киркипэн ма́нгэ.</verse>
				<verse number="19">Тэ явэ́л дава́ рэ́ндо пал зор, дыкхэ́н, саво́ Ёв исын зоралыпнаскиро; а тэ явэ́л дава́ рэ́ндо пал чачипэ́н, кон сашты́ тэ дэл миро дывэ́с тэ сэндинавпэ Лэ́са?</verse>
				<verse number="20">Мэк и тэ явэ́л чачипэ́н пал ма́ндэ, Ёв зоралэ́с сэндякирэлас ман мирэ́ лавэ́нца; мэк мэ и тэ явав бибангипнаскиро, Ёв допхэнэ́ла, со мэ сом начачуно.</verse>
				<verse number="21">Мэ на сом банго́, мэ на кама́м тэ джина́в кокоро́ пэс, а миро джиибэ́н яця́ джунгало́ (брыдиндя) ма́нгэ.</verse>
				<verse number="22">Сарэнца исын екх; палдава́ мэ пхэндём: Ёв хасякирэ́ла сыр бидошэнгирэс, адя́кэ-паць и фуе́ манушэ́с.</verse>
				<verse number="23">Ко́ли чхупны мулякирэ́ла екха́тыр (внезапнэс), Ёв салапэ бибангипнаскирэндыр, савэ́ пиридживэна кэ мэ́ньки.</verse>
				<verse number="24">Пхув исын дыны́ дрэ бибахталэ́-манушэ́нгирэ васта́; Ёв учхакирдя́ сэндарье́нгирэ муя́. Ко́ли дава́ нанэ Ёв, то кон ишчо (инкэ́) дава́ сашты́ тэ кэрэ́л?</verse>
				<verse number="25">Мирэ́ дывэса́ праста́на сыгэды́р прастаибнаскирэстыр: ёнэ нашэ́на криг, ёнэ на дыкхэ́на лачхипэ́н.</verse>
				<verse number="26">Дывэса́ проджа́на сыр сыгна тришчынитка па́рмы (корабли), сы́рбы о́рло (ки́до), саво́ чхурдэлапэ наужакирдэс пэ чордо дорэсыбэ́н.</verse>
				<verse number="27">Ко́ли мэ пхэна́ва: “Мэ бистрава пал миро калыпэ́н, со мэ жалиндёмпэ, мэ парувава пэ́скиро рондло муй и мэ подрикирава пэс сабнаса:</verse>
				<verse number="28">мэ издрава сарэ́ мирэ́ мэнькэндыр, мэ джино́м, со Ту на приджинэса ман, со Мэ сом бибангипнаскиро.</verse>
				<verse number="29">Ко́ли мэ тэ явав дасаво бибахтало́, со́скэ тэды мэ кэра́ва пхари́ буты́ ивья́?</verse>
				<verse number="30">Ко́ли мэ выморавапэ ивунэ пане́са, и тэ кэра́в мирэ́ васта́, со енэ ние́кхвар на сыс;</verse>
				<verse number="31">нэ Ту и тэды тасадякирэса ман андрэ́ бла́та и мирэ́ и́ди явэ́на сы́рбы тэ дурьён ма́ндыр.”</verse>
				<verse number="32">“Пал-дова́ со Дэвэ́л исын на ману́ш, сыр мэ сом, соб (кай) ма́нгэ тэ отпхэнав Лэ́скэ, и соб (кай) амэ́нгэ тэ джас кхэтанэ́ Лэ́са пэ сэ́ндо.</verse>
				<verse number="33">Нанэ машкиратуно-ману́ш машки́р амэ́ндэ, кон могинэлас бы тэ чхувэ́л лэ́скиро васт пэ амэ́ндэ.</verse>
				<verse number="34">Мэк Дэвэ́л тэ лэл криг Пэ́скири ран ма́ндыр, и мэк тэ явэ́л, соб (кай) Лэ́скиро трашаибэ́н тэ на даракирэл ман.</verse>
				<verse number="35">Тэ́ньци мэ ява́ва тэ ракира́в, и мэ на ява́ва тэ дарав Лэ́стыр, нэ мэ на сом дасаво, со тумэ́ думинэ́на.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="10">
				<verse number="1">Миро ди кхиныя мирэ́ джиибнастыр: мэ да́ва во́ля пэ́скэ тэ тангинавпэ (тэ жалинавпэ), мэ ява́ва тэ ракира́в мирэ́ дескирэ киркипнастыр.</verse>
				<verse number="2">Мэ пхэна́ва Дэвлэ́скэ: “На сэндякир зоралэ́с ман. Сыка́в ма́нгэ, пал со Ту лыджа́са чинга́рд (сора) ма́нца.”</verse>
				<verse number="3">Саво́ ж лачхипэ́н исын Ту́кэ, со Ту тасавэса, со Ту дыкхэ́са вычипнастыр пэ дава́, со Тырэ́ васта́ создынэ? И Ту зяинэса манушэ́нгирэ скэдынятыр?</verse>
				<verse number="4">Ци исын Ту́тэ якха́, сыр амэ́ндэ? Ци дыкхэ́са Ту, сыр ману́ш?</verse>
				<verse number="5">Ци исын Ту́тэ, дасавэ́-паць дывэса́, сыр манушэ́стэ, кон мэрэ́ла?</verse>
				<verse number="6">Со Ту родэса дош дрэ ма́ндэ, и со Ту выпхучэса пал грэ́хо дрэ ма́ндэ?</verse>
				<verse number="7">Кон – сыр на Ту, джинэ́са, со мэ на сом фуй, и нанэ ние́кх тэ зракхэ́л ман Тырэ́ вастэ́стыр?</verse>
				<verse number="8">Тырэ́ васта́ кхудэ́ кхэтанэ́ ман и создынэ ман – саво́ мэ сом; и акана́ Ту хасякирэса ман!</verse>
				<verse number="9">Ри́пир, со Ту создыян ман сыр глэя (глина), и Ту ж пирикирэса ман палэ дро пра́хо.</verse>
				<verse number="10">Ци на Ту вычхудян ман сыр тхуд? И ци на Ту вытолчиндян ман сыр ґэнсто кирал?</verse>
				<verse number="11">Ту учхакирдян ман цыпаса и масэнца, и Ту пирикхудян ман кокалэнца и жылэнца;</verse>
				<verse number="12">Ту дариндян (подыян) ма́нгэ джиибэ́н и Тыри́ ла́ска, и дова́, со Ту пэкэсапэ пал ма́ндэ, ракхцян миро ду́хо (фа́но).</verse>
				<verse number="13">И саро́ дава́ Ту гарадян дро пэ́скиро ило́, мэ джино́м: дава́ исыс Ту́тэ пэ годы́.</verse>
				<verse number="14">Ко́ли мэ кэра́ва грэ́хи, тэ́ньчи Ту зарикирэса лэн дрэ годы́. И Ту на отчхакирэса ман мирэ́ чорипна́стыр.</verse>
				<verse number="15">Ко́ли мэ сом фуй ману́ш, тэды би́да пэ ма́ндэ! Ровнэс сыр и ко́ли чачипэ́н исын пал ма́ндэ, мэ нашты́ тэ ґаздав миро шэро́. Мэ сом, дрэ бипатыв, ма́ндэ исын пхэрдо́ бибахтя.</verse>
				<verse number="16">Мири́ биба́хт барьёла: Ту традэсапэ пал ма́ндэ сы́рбы древа́н мижэх шчэр (ле́во); и нэвэ́стыр Ту сыкавэса пэ́скиро зоралыпэ́н кэ дар пэ ма́ндэ.</verse>
				<verse number="17">Ту бичхавэса ўса нэвонэ́ якхитконэн пэ ма́ндэ, и Ту барьякирэса пэ́скири холы́ пэ ма́ндэ, Ту ўса парувэса Пэ́скиро марибэ́н пэ ма́ндэ.</verse>
				<verse number="18">И ваш со Ту домэкхцян, соб (кай) мэ тэ выджав да́кирэ лочатыр? Ма́нгэ явэ́лас ко́нцо (яго́ро) и ние́кх якх тэ на дыкхэ́лас ман.</verse>
				<verse number="19">Мэ явавас сы́рбы мэ и на со́мас ние́кхвар, ман пирилыджанас лочовя́тыр кэ мулыкано (кэ ґробо).</verse>
				<verse number="20">Ци на́бут (куты́) дывэса́, со ячнэ́пэ ваш ма́нгэ? Пирияч, Дэ́вла! Ячкир ман екхджинэс, соб (кай) ма́нгэ на́бут тэ отджидёвав.</verse>
				<verse number="21">Анги́л дова́, сыр мэ джа́ва и ние́кхвар на рисёва́ва палэ, – кэ цьмакиро тхэм (страна) и тэл мэрибнаскири зэр (тень);</verse>
				<verse number="22">кэ тугитко тхэм калыпнаса, саво́ исын сыр калыпэ́н кокоро́, со кай нанэ гиибэн, кай дуд исын сыр ґэнсто калыпэ́н.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="11">
				<verse number="1">Тэ́ньци Софаро Наамостыр отпхэндя́ лавэ́нца:</verse>
				<verse number="2">“Ци нашты́ тэ отпхэнэс пэ бут пхучибэна? Ци бутэ́-ракирибнытконэ манушэ́нгэ яви́р мануша́ исын бангэ́ тэ пхэнэ́н, со лэ́скиро исын чачипэ́н?</verse>
				<verse number="3">Ци со тыро́ хохано́ ракирибэ́н зачхувэла манушэ́н тэ явэ́н дро рама́нё (миро)? Ци сыр ту сасапэ холямэс, тэды со ж нашты́ тэ ладжакирэн тут?</verse>
				<verse number="4">Пал-дова́ со ту ж пхэндя́н: “Мирэ́-патяибнаскиро сыклякирибэ́н исын бибангякири, и мэ сом бидошэ́нгиро дрэ тумарэ́ якха́.”</verse>
				<verse number="5">Нэ, соб (кай) Дэвэ́л тэ лэл тэ ракирэ́л и тэ откэрэл Пэ́скирэ ушта́ пэ ту́тэ;</verse>
				<verse number="6">и, соб (кай) Ёв тэ сыкавэ́л ту́кэ годыпнаскирэ чораханыбэна, сыр дава́ исын, со ёнэ дрэ дуй мо́лы пириджана дова́, со Тыри́ годы́ сашты́ тэ подуминэл. Джин, со Дэвэ́л отмэкэ́ла ту́кэ бут тырэ́ чорипна́стыр.</verse>
				<verse number="7">Ци могинэ́са ту тэ розґалёс саро́ хорипэ́н, Саво́ Дэвэ́л исын?</verse>
				<verse number="8">Ци могинэ́са ту тэ ґалёс Сарэзорьякирэ Дэвлэ́с кэ пхэрдыпэн?</verse>
				<verse number="9">Джиныбэ́н пал Дэвлэ́стэ исын длэнгэдыр пхувья́тыр и исын буґлэдыр морёстыр (дэрьявэстыр).</verse>
				<verse number="10">Ко́ли Ёв проджа́ла пашы́л, Ёв пхандэла дрэ зандирья́ (цэ́пи/ковы) и Ёв кхарэ́ла пэ сэ́ндо, кон могинэ́ла (сашты́) тэ тэрдёл проти Лэ́стэ?</verse>
				<verse number="11">Пал-дова́ со Ёв джинэ́ла годякирэ манушэ́н; Ёв адя́кэ-паць дыкхэ́ла фуипэ́н тэды, ке́ли ману́ш нашты́ аж и тэ подуминэл;</verse>
				<verse number="12">нэ бигодыпнаскиро ману́ш нашты́ тэ явэ́л годытко, ровнэс адя́кэ-паць сыр и ману́ш сашты́ тэ бияндёл дасаво сы́рбы кхуроро бусонэ (диконэ) ослицатыр.</verse>
				<verse number="13">Ко́ли ту рискирэса миштэ́с тыро́ ило́ и протырдэса пэ́скирэ васта́ кэ Ёв,</verse>
				<verse number="14">и чхувэ́са чорипэ́н дур пэ́скирэ вастэ́ндыр и ту на домэкэса, соб (кай) фуипэ́н тэ дживэ́н дрэ тырэ́ ша́тры,</verse>
				<verse number="15">тэды ту би кунипнаскиро могинэсас тэ ґаздэс пэ́скиро бидошэ́нгиро шэро́, и ту явэ́са набадякирибнытко, и ту на дарэсас нисостыр,</verse>
				<verse number="16">пал-дова́ со ту бистрэса пал тыри́ бари би́да, и пририкирэса пал ла́тэ сы́рбы пал паня́, со нашнэ́ криг,</verse>
				<verse number="17">и тыро́ джиибэ́н явэ́ла яснэдыр парнэ́ дывэсэ́стыр, мэк и сыс цямло ту́тэ дрэ якха́, на явэ́ла ясно сыр зло́ко (ра́нко).</verse>
				<verse number="18">И явэ́ла ту́тэ зорало́ патяибэ́н, пал-дова́ со ту́тэ явэ́ла наде́я, и кай ту на роздыкхэса паш пэ́стэ, явэ́са тэ откхинёс би дара́киро.</verse>
				<verse number="19">И явэ́са ту тэ пасёс, и ние́кх на явэ́ла тэ даракирэл тут, и бут мануша́ явэ́на тэ пхэнэ́н помия (плётки), соб (кай) тэ покэрэнпэ ту́кэ.</verse>
				<verse number="20">Нэ фуе́-манушэ́нгиро дыкхибэ́н хасёла, и ёнэ на нашэ́на бидатыр, и лэ́нгири наде́я пириячэ́ла тэ дыхинэл сыр и лэ́нгиро джиибэ́н.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="12">
				<verse number="1">И отпхэндя́ Ио́во лавэ́нца:</verse>
				<verse number="2">“Чачо́, тумэ́ сан мануша́ и годыпэ́н мэрэ́ла тумэ́нца.</verse>
				<verse number="3">Нэ мэ адя́кэ-паць бут ґалёвава, сыр и тумэ́, мэ на сом тэлэды́р тумэ́ндыр; и, чачо́, кон на джинэ́ла саро́ дава́, со тумэ́ пхэндлэ́?</verse>
				<verse number="4">Мэ сом екх ману́ш, пэ конэ́стэ дру́го (мал) дыкхэ́ла бангэ́ мо́са, – мэ, кон кхарэ́ла Дэвлэ́с, и конэ́скэ Ёв отпхэнэ́ла: Мэ, дэвлы́тко и чачуно́ ману́ш, яцём сабнаса ваш явирэ́нгэ.</verse>
				<verse number="5">Вольна мануша́ дрэ годы́ сы́рбы дыкхэ́на бангэ́ мо́са пэ одолэ́ндэ, савэнгирэ ґэра́ бандинэ сы́рбы би́да.</verse>
				<verse number="6">Розмарибнытконэнгирэ ша́тры зяинэна миштыпнаса, и кодолэ́, савэ́ прэзэнтынэна Дэвлэ́с, дживэ́на бидаракиро, – дава́ дэ́ла лэ́нгэ Дэвэ́л Пэ́скирэ вастэ́са.</verse>
				<verse number="7">Нэ акана́ пхучэнпэ кхэритконэ́ мурдалэ́ндыр (ското́стыр), и ёнэ явэ́на тэ сыклякирэ́н тумэн и болыбна́скирэ чириклендыр, и ёнэ пхэнэ́на тумэ́нгэ;</verse>
				<verse number="8">ци ракирэ́н пхувья́са, и ёй высыклякирэла тумэн, ци морёскирэ (дэрьявэ́скирэ) мачхэ́ пхэнэ́на тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="9">Кон джинэ́ла дава́, со Дэвлэ́скиро васт создыя́ лэн;</verse>
				<verse number="10">со Лэ́скиро васт рикирэ́ла джиибэ́н пэ кажно (сва́ко) джидо́ ди.</verse>
				<verse number="11">Ци на спробинэна тумарэ́ кана́ лава́, сыр и муй чуинэла хабэ́н?</verse>
				<verse number="12">Годыпэ́н исын пхурэ́ манушэ́ндэ, и ману́ш лэ́ла тэ ґалёл буты́р джиибна́скирэ дывэсэ́ндыр.</verse>
				<verse number="13">Нэ Дэвлэ́стэ исын годыпэ́н и зоралыпэ́н, Ёв дэ́ла годы́ и ґалёла.</verse>
				<verse number="14">Ѓа́да, Ёв пхагирэ́ла, и дова́ ужэ на кэрэ́са нэвэ́стыр (зноко): Ёв пхандэла манушэ́с дро штарибэ́н и нанэ отмэкибэн пэ во́ля.</verse>
				<verse number="15">Ѓа́да, Ёв пририкирэла паня́, и ёнэ вышутёна: и Ёв бичхавэ́ла лэн англэ, и ёнэ рискирэна тэлэ́ пхув.</verse>
				<verse number="16">Дэвлэ́стэ исын зоралыпэ́н и годыпнаскиро джиныбэ́н, хохадэ мануша́ и хохаибнаскирэ исын дрэ Лэ́скири зор.</verse>
				<verse number="17">Ёв лыджа́ла годы́-дыибнаскирэн тэ кэрэ́н доша, Ёв кэрэ́ла сэндарьен дылынэнца.</verse>
				<verse number="18">Ёв лэ́ла криг зор кралье́ндыр, Ёв пхандэла кустыка пэ лэ́нгирэ трушула (чре́сло).</verse>
				<verse number="19">Ёв лыджа́ла раша́н тэ кэрэ́н доша, и равэла тэлэ́ зоралыпнаскирэн,</verse>
				<verse number="20">Ёв лэ́ла криг чиб шука́р-ракирибнаскирэндыр (велеречывонэндыр) и кэрэ́ла адя́кэ, со пхурэ́ пириячэна лачхэ́с тэ розґалён;</verse>
				<verse number="21">Ёв вычхувэла накутякирибэн пэ тхагарье́ндэ и Ёв розвастакирэла зоралыпнаскирэн;</verse>
				<verse number="22">Ёв росчхакирэла хор котэра́ цямлыпнастыр и Ёв янэ́ла мэрибнаскири зэр (тень) пэ дуд;</verse>
				<verse number="23">Ёв прибарьякирэла манушы́тка на́цыи и вымарэла лэн; Ёв росчхурдэла манушы́тка на́цыи и кэдэла лэн кхэтанэ́.</verse>
				<verse number="24">Ёв лэ́ла криг годы́ манушэ́нгирэ шэралэндыр пэ пхув, и кэрэ́ла адя́кэ, со ёнэ псирэ́на адя́кэ, сыр пир бидромэскири чхучи́ пхув.</verse>
				<verse number="25">Ёнэ псирэ́на, чилави вастэ́нца дро калыпэ́н, кай дуд нанэ, и Ёв кэрэ́ла адя́кэ, со ёнэ кунинэнапэ (шатынэнапэ) сыр матэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="13">
				<verse number="1">Акэ, мирэ́ якха́ дыкхнэ́ саро́ дава́, мирэ́ кана́ шундлэ́ и ґалынэ́ дава́.</verse>
				<verse number="2">Со тумэ́ джинэ́на и мэ адя́кэ-паць (джина́в): мэ на сом тэлэды́р тумэ́ндыр.</verse>
				<verse number="3">Нэ мэ камамас тэ ракира́в Сарэзорьякирэ Дэвлэ́са, и мэ древа́н кама́м тэ пириракирав причына Лэ́са пал мири́ би́да.</verse>
				<verse number="4">Э тумэ́, чачэс, сан хоханэ́-подкэрибнаскирэ, тумэ́ ж сан билачхипнаскирэ састыпнарья.</verse>
				<verse number="5">О, соб (кай) тумэ́ тэ явэ́н штыл кхэтанэ́! И дава́ явэ́лас тумаро́ годыпэ́н.</verse>
				<verse number="6">Шунэ́н, акана́ мирэ́ ду́мы, и прилэ́н кэ годы́, пал со мирэ́ ушта́ явэ́на тэ затэрдён.</verse>
				<verse number="7">Со ж тумэ́ явэ́на тэ ракирэ́н начачипэ́н ваш Дэвлэ́скэ? И ваш Лэ́скэ тумэ́ явэ́на тэ хохавэн?</verse>
				<verse number="8">Ци тумэ́ камэ́на тэ прилэ́н Лэ́скири риг? Ци явэ́на тумэ́ тэ лыджа́н чинга́рд мануша́, соб (кай) тэ явэ́л лачхо́ (годно) Лэ́скэ?</verse>
				<verse number="9">Ци явэ́ла мишто́, ко́ли Ёв пропатякирэла тумэн? Ци (могинэ́на) сашты́ тумэ́ тэ санпэ Лэ́стыр сы́рбы тумэ́ санапэ манушэ́стыр?</verse>
				<verse number="10">Ёв би кунипнаскиро (шылалэс) сыкавэ́ла тумари́ банг, ко́ли тумэ́ чораханэ́с явэ́на тэ прилэ́н вари-конэ́скири риг.</verse>
				<verse number="11">Ци на явэ́ла Лэ́скиро райканыпэн тэ страхакирэл тумэн, ци со трашаибэ́н анги́л Лэ́стэ на пэрэ́ла пэ тумэ́ндэ?</verse>
				<verse number="12">Тумаро сыклякирибэ́н исын сы́рбы годыпнытка лава́ праскатыр (пеплостыр), а лава́, савэ́нца тумэ́ затэрдёна пал пэ́стэ, исын сы́рбы кэрдэ́ блататыр.</verse>
				<verse number="13">Явэ́н штыл, и шунэ́н ман, со мэ пхэна́ва, – мэк тэ явэ́л дова́, со явэ́ла.</verse>
				<verse number="14">Со́скэ ма́нгэ тэ рикирав пэ́скирэ маса́ (лоч) дандэнца кэ дар? И тэ чхував миро джиибэ́н дро васт?</verse>
				<verse number="15">Ѓа́да, ко́ли Ёв и мулякирэ́ла ман, нэ мэ сароекх ява́ва зоралэ́с тэ патяв дрэ Лэ́стэ, нэ и мэ ява́ва тэ затэрдёвав пал пэ́стэ мирэ́ лавэ́нца анги́л Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="16">Дава́ пэ са́мо на́бут (куты́) адя́кэ-паць явэ́ла миро зракхибэ́н, пал-дова́ со дуе-муенгиро (лицэме́ро) ману́ш на явэ́ла анги́л Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="17">Шунэ́н важливэс миро ракирибэ́н, и дова́, со мэ статэчнэс (официальнэс) пхэна́ва, шунэ́н канэнца.</verse>
				<verse number="18">Ѓа́да, акана́, мэ росчхудём екх пал екх мирэ́ ду́мы дро миро рэ́ндо, мэ джино́м, со чачипэ́н явэ́ла пал ма́ндэ.</verse>
				<verse number="19">Кон явэ́ла муршкано́ тэ лыджа́л чинга́рд ма́нца? Пал-дова́ со, ко́ли мэ ява́ва штыл акана́, тэды явэ́ла саро́ ма́нгэ.</verse>
				<verse number="20">Фэ́ни ма́ндэ исыс дуй мангипэна кэ Ту, Дэ́вла, тэ на кэрэ́с ма́нгэ; тэ́ньчи мэ на ява́ва тэ гарадёвав Ту́тыр.</verse>
				<verse number="21">Лэ Тыро́ васт дур ма́ндыр; и мэк Тыро́ трашаибэ́н тэ на страхакирэл ман;</verse>
				<verse number="22">тэ́ньчи кхар и мэ отпхэнава; – ци мэ ява́ва тэ ракира́в, и Ту явэ́са тэ отпхэнэс ма́нгэ.</verse>
				<verse number="23">Кицы́ ма́ндэ исын чорипэна и грэ́хи? Кэр адя́кэ, соб (кай) мэ тэ джино́м (джина́в) мирэ́ чорэ́ рэ́нды и миро грэ́хо.</verse>
				<verse number="24">Со́скэ Ту, Дэ́вла, рикирэсапэ ригаса ма́ндыр, и гинэса ман пал тырэ́ вэргостэ?</verse>
				<verse number="25">Ци на затрашавэса Ту патри́н (листо), со кунинэлапэ одори́к и палэ? И ци на традэсапэ Ту пал шукэ́-гивэскири тетива?</verse>
				<verse number="26">Пал-дова́ со Ту чхинэса киркипэн пал ма́ндэ, и кэрэ́са адя́кэ, соб (кай) мэ тэ прилав чорипэ́н мирэ́ тырныпнастыр сыр миро миштыпэ́н.</verse>
				<verse number="27">Ту чхувэ́са мирэ́ ґэра́ дрэ калода и Ту дыкхэ́са ракхибны́ткэс пал сарэ́ мирэ́ дроморэ; и Ту чхувэ́са шпэры пал мирэ́ – ґэрэнгирэ пирэ́ (подэшвы).</verse>
				<verse number="28">Нэ, о ману́ш, сыр и мэ, роскирнёлапэ сыр кирно котэ́р, сы́рбы урибэ́н, со моль (мэль) ха́ла.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="14">
				<verse number="1">О ману́ш, савэ́с джувлы́ бияндя́, дживэ́ла наґара, и лэ́стэ исын бут пхарипэна пэ ило́.</verse>
				<verse number="2">Ёв выбарьёла сыр лулуди́ (цвэто) и лэс чингирэна тэлэ́; и ёв нашэла криг сыр зэр (тень) и буты́р лэс нанэ.</verse>
				<verse number="3">Ци откэрэса Ту Пэ́скирэ якха́, Дэ́вла, пэ екхэ́стэ кадасавэстэ, сыр мэ; и ци лыджа́са Ту ман пэ сэ́ндо Пэ́са?</verse>
				<verse number="4">Ци сашты́ тэ бияндёл бидошэ́нгиро ману́ш манушэ́стэ дошэнца? Ние́кх!</verse>
				<verse number="5">Ко́ли лэ́скирэ дывэса́ ангилпхэндлэ, и лэ́скирэ-джиибна́скирэ дывэса́ исын джиндлэ́ Ту́кэ; и Ту ґаздыян вучэ́с лэ́скэ ме́жы, соб (кай) ёв нашты́ тэ пириджал лэн,</verse>
				<verse number="6">тэды Ту рисёв лэ́стыр; и мэк ёв тэ откхинёл анги́л дава́, сыр ёв кончынэла, сыр андынаршчыко (наёмнико) пэ́скиро дывэ́с.</verse>
				<verse number="7">Пал-дова́ со исын наде́я ваш кашт: ко́ли ёв чингирдо тэлэ́, ёв барьёла нэвэ́стыр, и лэ́скирэ сэнки (сучки) на хасёна;</verse>
				<verse number="8">и мэк лэ́скиро корнё (рукх) пхурьёла дрэ пхув, и лэ́скиро корчо кирнёла дрэ пхув;</verse>
				<verse number="9">нэ ко́ли ёв чхуиндя (шундя́) пани́, тэды ёв мэкэ́ла бутоны, и лэ́скирэ рандя́ выбарьёна сыр нэво́ выбарьякирибэн.</verse>
				<verse number="10">Нэ ману́ш мэрэ́ла и роспэрэлапэ; ґа́да-лэ́скэ ко́нцо (яго́ро), и кай ёв исын?</verse>
				<verse number="11">Паня́ нашадёнапэ зеростыр, и рэка (лэнь) пириячэ́ла тэ тхадэл:</verse>
				<verse number="12">адя́кэ-паць и ману́ш пасёла и на уштэ́ла палэ. Анги́л дава́, сыр кончынэнапэ дава́ болыбэ́н, ёнэ на джангадёна, на уштэна пэ́скирэ соибнастыр.</verse>
				<verse number="13">О, соб (кай) Ту, Дэ́вла, тэ гаравэсас ман дро лю́но (преисподня), соб (кай) Ту тэ рикирэс ман чораханэ́с, пака Тыри́ холы́ джа́ла пэ́скэ, соб (кай) Ту тэ ангилпхэнэс ма́нгэ часо, со Ту дыя́н ма́нгэ, и тэ рипирэс ман.</verse>
				<verse number="14">Ко́ли ману́ш мэрэ́ла, ци отджидёла ёв нэвэ́с? Мэ ужакиравас сарэ́ дывэса́, дрэ савэ́ мэ кэрдём пхари́ буты́ адя́кэ ґара́, сыр явэ́ла локхэды́р ма́нгэ:</verse>
				<verse number="15">Ту кхарэсас ман, и мэ отпхэнавас Ту́кэ; соб (кай) Ту́тэ древа́н камэсас тэ дыкхэ́с ман, конэ́с Ту создыян.</verse>
				<verse number="16">Пал-дова́ со акана́ Ту гинэса мирэ́ шаги (ламня): соб (кай) ту тэ на дыкхэ́с ракхибны́ткэс пэ мирэ́ грэ́хи?</verse>
				<verse number="17">Мирэ́ чорэ́ рэ́нды исын пхандлэ пэ якхи́тко (чэргэнори́) дро капшуко, и Ту запхандэса саро́ миро чорипэ́н.</verse>
				<verse number="18">И, чачо́; сыр бэ́рги пэрэ́на и роспхарадёна сарэ́са, и ска́ла кхарэ́лапэ (зджа́ла) пэ́скирэ штэто́стыр,</verse>
				<verse number="19">а паня́ роскэрэна пэ на́бут (куты́) бара́, и барэ́ панинга́ выморэна пыло пхувья́тыр, адя́кэ-паць ту хасякирэса манушэскири наде́я.</verse>
				<verse number="20">Ту прилэса упралыпэ́н пэ лэ́стэ пэ ўса́ды (сак), и ёв уджала сарэ́са; Ту парувэса лэ́скиро муй и бичхавэса криг лэс.</verse>
				<verse number="21">Тэ ячэн лэ́скирэ чхавэ́ дрэ паты́в, – ёв на джинэ́ла, ци ко́ли телякирэна лэ́скирэ чхавэ́н, – ёв на роздыкхэла дава́.</verse>
				<verse number="22">Нэ адя́кэ ґара́ (длу́гэс), сыр лэ́скирэ маса́ (лоч) исын джидэ́, ада́кицы явэ́на и дукха́ лэ́стэ, и лэ́скиро ди явэ́ла зоралэ́с тэ тугинэл.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="15">
				<verse number="1">Тэ́ньци Элифазо Фэманостыр отпхэндя́ лавэ́нца:</verse>
				<verse number="2">“Ци явэ́ла годо́ ману́ш тэ отпхэнэл чхучэ́ лавэ́нца, и тэ пхэрдякирэл пэ́скиро колы́н балваляса вастоко́стыр;</verse>
				<verse number="3">и ци явэ́ла ёв тэ лыджа́л чинга́рд лавэ́нца, со́стыр нанэ лачхипэ́н, ци ракирибнэнца, со нисо́ на дэ́на?</verse>
				<verse number="4">Ту, хай, домэкцян пэ́скэ тэ на дарэс Дэвлэ́стыр, и ту запхандян муй, соб (кай) тэ на розлэс заня́са па́тери (моли́тва) Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="5">Пал-дова́ со тыро́ чорипэ́н сыклякирэ́ла тут адя́кэ тэ ракирэ́с, и ту выкэдыян пэ́скэ тэ ракирэ́с хоханэ́ чиба́са.</verse>
				<verse number="6">Тыро́ муй кокоро́ зоралэ́с обсэндинэла тут, а на мэ, и тырэ́ ушта́ кокорэ́ досыкавэна пэ ту́тэ.</verse>
				<verse number="7">Ио́во! Ци на сан ту пэ́рво ману́ш пэ свэ́то (лот), кон бия́ндыя? Ци со создыя́ Дэвэ́л тут анги́л, сыр Ёв кэрдя́ бэ́ргицы?</verse>
				<verse number="8">Ци, хай шундя́н ту, сыр Дэвэ́л лыджия́ скэдыны? Ци, хай, сан ту екхоро ману́ш пэ свэ́то (лот), кон исын годо́?</verse>
				<verse number="9">Со исын дасаво, со джинэ́са ту, со амэ на джина́са? Со дасаво ґалёса ту екхджино́, со амэ́нгэ на джиндло́?</verse>
				<verse number="10">Машкир амэ́ндэ исын дуйджинэ́: о сывонэ-балэнгиро ману́ш и пхуро́, савэ́ исын бут пхурэды́р тырэ́ дадэ́стыр.</verse>
				<verse number="11">Ци на ухты́лла (на́доси) ту́кэ, со Дэвэ́л подрикирэ́ла тут, ци лава́, со амэ локхэс пхэндям ту́кэ?</verse>
				<verse number="12">Кэ со ґаздыя́ тут тыро́ ило́? Со́скэ тырэ́ якха́ дыкхэ́на холя́са,</verse>
				<verse number="13">со ту рискирдян ду́хо (фа́но) пэ Дэвлэ́стэ, и сыр кадасавэ́ лава́ выджа́на тырэ́ мо́стыр?</verse>
				<verse number="14">Саво́ ж трэй тэ явэ́л ману́ш, соб (кай) ёв тэ явэ́л бидошэ́нгиро? Ци на кодова́, савэ́с джувлы́ бияндя́, соб (кай) ёв сашты́ тэ явэ́л чачипна́скиро?</verse>
				<verse number="15">Ко́ли Дэвэ́л на допатяла Лэ́скирэ свэнтонэнгэ, и болыбэ́н нанэ бидошэ́нгиро анги́л Лэ́скирэ якха́:</verse>
				<verse number="16">– пэ ада́кицы буты́р о ману́ш исын джунгало́ (брытко) и розмэкнэ-годя́киро, кон кэрэ́ла чорипэ́н адя́кэ-паць, сы́рбы ёв пьел пани́:</verse>
				<verse number="17">“Мэ пхэна́ва ту́кэ, шун ман; дова́, со мэ дыкхцём, – пал дова́ мэ подава звесь (зан),</verse>
				<verse number="18">со годэ́ мануша́ пхэндлэ́, савэ́ шундлэ́ пэ́скирэ дадэндыр, савэ́ нисо́ на гарадэ́ лэ́ндыр,</verse>
				<verse number="19">конэ́скэ екхджинэнгэ сыс дыны́ пхув, и ние́кх, явирэ-тхэмэскиро ману́ш, на гия́ машки́р лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="20">Фуй ману́ш бандёла дукхаса пэ́скирэ бангятыр сарэ́ пэ́скирэ дывэса́, и кон притасавэла явирэ́н, лэ́скирэ бэрша́ исын гарадэ́.</verse>
				<verse number="21">Дрэ лэ́скирэ кана́ исын даракунэ зники (звуки): ке́ли исын саро́ мишто́ лэ́стэ, тэды розмарибнытко джа́ла пэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="22">Ёв на патя́ла, со ёв на рисёла цямлыпнастыр, и дыкхэ́ла, со лэс ужакирэ́на куртала́са.</verse>
				<verse number="23">Ёв псирэ́ла одори́к и палэ пал маро́, пхэни́, – “Кай исын ёв?” Ёв джинэ́ла, со кало́ дывэ́с исын дро лэ́скиро васт.</verse>
				<verse number="24">Пхарипэ́н и би́да рикирэ́на лэс дрэ дар, ёнэ сы́рбы пиризорьякирэна лэс, сы́рбы кра́ли, кон исын скэдыно́ кэ марибэ́н.</verse>
				<verse number="25">Пал-дова́ со ёв диндькирдя (протырдыя́) васт пэ Дэвлэ́стэ, и со ёв кэдыя зор пэ Сарэзорьякирэ Дэвлэ́стэ,</verse>
				<verse number="26">и ёв праста́ндыя пэ Лэ́стэ дзиндзькирдэ мэняса тэл грэмбонэ-пряжкэнгиро шчы́то.</verse>
				<verse number="27">Пал-дова́ со ёв учхакирдя́ пэ́скиро муй пэ́скирэ тхулыпнаса, и кэдыя тхулыпэн паш пэ́скири кусты́к.</verse>
				<verse number="28">И ёв дживэ́ла дрэ наобдживдлэ фо́рья, дрэ кхэра́, кай нико́н на дживэ́ла, савэ́ сыс анги́л-присэндиндлэ, соб (кай) лэ́ндыр тэ ячэн руи́ны.</verse>
				<verse number="29">Ёв на явэ́ла барвало́, адя́кэ-паць и лэ́скиро миштыпэ́н пириячэ́ла тэ барьёл, и лэ́скиро маёнко на розбуґлякирэлапэ пир пхув.</verse>
				<verse number="30">Ёв на уджала цямлыпнастыр, бари яг вышутькирэла лэ́скирэ рандя́ сы́рбы балваляса,</verse>
				<verse number="31">и Дэвлэ́скиро пхурдыпэн кошэла криг лэс штэто́стыр, сыр балва́л лулуди́ (цвэто).</verse>
				<verse number="32">Мэк ёв тэ на патял зоралэ́с дрэ чхучэ́ рэ́нды, сы́рбы хохаиндой пэс, пал-дова́ со чхучэ́ рэ́нды ёв дорэсэ́ла палэ сыр плэскирибэн. Ёв сы́рбы кашт вышутёла анги́л лэ́скиро дывэ́с, и лэ́скири рандь на явэ́ла нэвэ́с зэлэны.</verse>
				<verse number="33">Ёв тринскирэла тэлэ́ пэ́стыр надогинэ винаграды́тка му́ри сы́рбы винаграды́тко кашт, и ёв чхурдэ́ла тэлэ́ пэ́скирэ лулудя́ (цвэты) сы́рбы маслинитко кашт.</verse>
				<verse number="34">Кхэр, дро саво́ дживэ́на надэвлытка, явэ́ла чхучо́, и яг выхала ша́тры, со ёнэ дорэснэ́ пал подкиндытко мыто.</verse>
				<verse number="35">Ёнэ задуминдлэ биба́хт, и зачхудэ чхучэ́ рэ́нды (де́лы), лэ́нгири лочови́ (утроба) барьякирэ́ла хохаибэ́н.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="16">
				<verse number="1">И отпхэндя́ Ио́во лавэ́нца:</verse>
				<verse number="2">“Мэ шундём бут кадалэ́ чачипэна́; тумэ́ сан бэдытка подрикирибнаскирэ.”</verse>
				<verse number="3">Ци явэ́ла ко́нцо (яго́ро) пэ далэ́ балвалитка лава́? Ци, со шпулэла (пихинэла) тут тэ отпхэнэс адя́кэ ма́нгэ?</verse>
				<verse number="4">Мэ адя́кэ-паць могинавас тэ ракира́в, сыр ту: ко́ли тэ явэс пэ миро штэ́то. Мэ могинавас тэ скэдав лава́ пэ ту́тэ, и тэ тринскирав шэрэ́са пэ тумэ́ндэ;</verse>
				<verse number="5">нэ мэ подрикиравас мирэ́ лавэ́нца, и мирэ́-уштэнгиро раманипэн (миро) локхякирэлас тырэ́-илэскири дукх.</verse>
				<verse number="6">Мэк мэ и ракира́ва, мирэ́-илэскири дукх на локхия, и мэк мэ пириячава, ци ма́нгэ исын локхэды́р?</verse>
				<verse number="7">Нэ акана́ Дэвэ́л кэрдя́ адя́кэ, со мэ сом кхинякирдо; Ту, Дэ́вла, хасякирдян сари́ мири́ сэ́м΄я (ири́);</verse>
				<verse number="8">Ту кэрдя́н адя́кэ, со мэ сом саро́ дрэ моршки и дава́ исын досыкаибэн пэ ма́ндэ. Ту вышутькирдян ман дрэ петрёнка (измождёно) – и дава́ адя́кэ-паць исын досыкаибэн, кон допхэнэ́ла пэ ма́ндэ.</verse>
				<verse number="9">Дэвэ́л кушэла ман Пэ́скирэ холякирибнастыр и Ёв бидыкхэла ман; Ёв рискирэ́ла скрежэтаса Пэ́скирэ данда́ пэ ма́ндэ. Миро вэ́рго востринэла пэ́скирэ данда́ пэ ма́ндэ.</verse>
				<verse number="10">Э мануша́ путравэна пэ́скирэ якха́ пэ ма́ндэ, ёнэ пэкавэна ман пир чхама (шчоки), бангякири, ёнэ кэдэнапэ кхэтанэ́ пэ ма́ндэ.</verse>
				<verse number="11">Дэвэ́л пиридыя ман надэвлытконэнгэ, и чхурдыя́ ман дрэ фуе́-манушэ́нгирэ васта́.</verse>
				<verse number="12">Мэ дживдём штылэ́с, нэ Дэвэ́л запхагирдя ман, Ёв адя́кэ-паць лыя́ ман пал мэн и ростринскирдя ман пэ котэра́, и Ёв чхудя́ ман сыр бакрэ́с тэ дэн карье.</verse>
				<verse number="13">Лэ́скирэ карье́-дыибнаскирэ (стрельцы) обгинэ трусця́л ма́ндэ, Ёв промардя миро ило́, и Ёв на тангинэла ман. Ёв вычхувэла миро жэлучо пэ пхув.</verse>
				<verse number="14">Ёв пхагирэ́ла ман рискирибнаса дрэ маса́ екх пал екх; Ёв прастала пэ ма́ндэ, сы́рбы Ёв исын зоралыпнаскиро марибны́тко.</verse>
				<verse number="15">Мэ сыдём пэ́скэ жалобно гоно́ пэ мири́ цы́па, и чхудём пэ́скиро шэро́ дро пра́хо.</verse>
				<verse number="16">Миро муй исын лоло́ ясвэндыр, и пэ мирэ́ цымблы исын мэрибнаскири зэр (тень),</verse>
				<verse number="17">мэк и нанэ нахрата рэ́нды пэ мирэ́ васта́, и мири́ па́тери (моли́тва) исын бидошэнгири.”</verse>
				<verse number="18">Э пхув! На чхакир миро рат, и мэ тэ явэ́л шундлы мири́ го́дла.</verse>
				<verse number="19">Ѓа́да, акана́, исын миро Якхи́тко пэ болыбэ́н, и дава́ исын Ёв, Кон затэрдёла пал ма́ндэ.</verse>
				<verse number="20">Мирэ́ мала́ санапэ холямэс ма́ндыр, мирэ́ якха́ чхувэ́на ясва кэ Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="21">О, соб (кай) тэ явэ́л вари-кон тэ мангэ́л зоралэ́с пал манушэ́стэ анги́л Дэвлэ́стэ, сыр и ману́ш мангэ́ла зоралэ́с пал лэ́скирэ пашатунэстэ.</verse>
				<verse number="22">Пал-дова́ со сыг явэ́ла ко́нцо (яго́ро) пэ кадалэ́ бэрша́, Мэ джа́ва дромэ́са одори́к, каты́р нанэ рисибэн.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="17">
				<verse number="1">Ма́ндэ нанэ ду́хо (фа́но), мирэ́ дывэсэнгэ исын ко́нцо (яго́ро), маґила (кула) исын скэдыны ваш ма́нгэ [мулыканэ/гробы-р.с.].</verse>
				<verse number="2">Пашы́л ма́ндэ исын мануша́, кон салапэ холямэс, нэ мирэ́ якха́ дыкхэнас, сыр ёнэ биманушыткэс пэрэ́на пэ ма́ндэ.</verse>
				<verse number="3">Дэ́вла! Яв миро дудвало! Чхув сымады́ (залого) пал ма́ндэ Пэ́скэ. Кон жа яви́р сашты́ тэ марэл пир васта́ пал ма́ндэ?</verse>
				<verse number="4">Пал-дова́ со Ту гарадян лэ́нгирэ-малэнгирэ илэ тэ ґалён, палдава́ Ту на домэкэса, соб (кай) ёнэ тэ ґаздэ́нпэ.</verse>
				<verse number="5">Кон ракирэ́ла хоханэ́с пэ́скирэ малэнца, кодолэ́-чхавэ́нгирэ якха́ пириячэна тэ дыкхэ́н.</verse>
				<verse number="6">И Дэвэ́л кэрдя́ адя́кэ, со мэ яцём сыр притча ваш манушэ́нгэ; мэ яцём кадасаво́ ману́ш, пэ конэ́стэ чунгардэна дро муй.</verse>
				<verse number="7">Мирэ́ якха́ пириячнэ тэ дыкхэ́н мирэ́ тугатыр, и сарэ́ мирэ́ кокалы́ ячнэ́ сыр зэр (тень).</verse>
				<verse number="8">Чачунэ́ мануша́ дивинэнапэ далэ́стыр, и бибангипнаскиро ґаздэ́лапэ холя́са пэ ма́ндэ сы́рбы пэ дуе́-муе́нгирэстэ.</verse>
				<verse number="9">Нэ чачуно́ явэ́ла тэ рикирэлпэ кэ пэ́скиро дром, и конэ́стэ исын жужэ́ васта́, одова́ ману́ш явэ́ла зоралэды́р дро пэ́скиро ду́хо.</verse>
				<verse number="10">Нэ, мэ манга́ва, явэ́н сарэ́ палэ, палэ-дова́ со мэ на латхём машки́р тумэ́ндэ екхэ годэ́ манушэ́с.</verse>
				<verse number="11">Мирэ́ дывэса́ прогинэ́, миро камибэн дро джиибэ́н биладыя (растопиндя), адя́кэ-паць и мирэ́-илэ́скирэ ду́мы.</verse>
				<verse number="12">Мирэ́ мала́ парудэ рат дро дывэ́с, и ке́ли явэ́ла калыпэ́н, ёнэ ракирэ́на, со сыг дуд явэ́ла.</verse>
				<verse number="13">Ко́ли вари-со исын ма́нгэ тэ ужакирав, дава́ исын лю́но (преисподня), соб (кай) ёв тэ явэ́л сыр кхэр ма́нгэ, и соб (кай) ма́нгэ тэ кэра́в миро чхуибэ́н дро калыпэ́н:</verse>
				<verse number="14">тэды мэ да́ва го́дла маґилакэ: “Ту сан сыр дад ма́нгэ!” И кирмэскэ: “Ту сан сыр дай и пхэн ма́нгэ.”</verse>
				<verse number="15">Со́стыр ма́нгэ тэды тэ ужакирав лачхипэ́н? О, мири́ наде́я, ци вари-кон джинэ́ла пал дава́?</verse>
				<verse number="16">Ци ёй, мири́ наде́я сашты́ тэ джал тэлэ́ пал ма́ндэ кэ люноскири по́рта (вра́ты), соб (кай) амэ́нгэ кхэтанэ́ тэ откхинёвас дро пра́хо.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="18">
				<verse number="1">О Вилдадо Савхеянино (Шуахостыр) ракирэ́лас яви́р мо́ло, и отпхэндя́ лавэ́нца:</verse>
				<verse number="2">“Ке́ли кончынэса ту тэ чингирэспэ лавэ́нца? Яв годыпнаскиро, и тэ́ньчи (после) амэ ява́са тэ ракирас.</verse>
				<verse number="3">Со́скэ ту дыкхэ́са пэ амэ́ндэ сыр пэ мурдалэ́ндэ (жывотнонэндэ)? Ио́во, со́скэ амэ сам нажужэ́ дрэ тумарэ́ якха́?</verse>
				<verse number="4">Ту роскушэса пэс пэ́скирэ холя́тыр, ци со тэды пал ту́тэ манушэ́нгэ тэ ячавэн пхув? Ци, со ска́ла кхарэ́лапэ пэ́скирэ штэто́стыр?</verse>
				<verse number="5">Нэ фуе́-манушэ́нгиро дуд мурдёла, и момолы лэ́скирэ ягатыр на явэ́ла тэ зяинэл.</verse>
				<verse number="6">Дуд ячэ́ла цямло дрэ лэ́скири ша́тра, и лэ́скиро момолы́тко (свети́льнико) мурдёла.</verse>
				<verse number="7">Зор явэ́ла тэ уджал лэ́скирэ шагэндыр (ламне́ндыр), а лэ́скиро плано лыджа́ла лэс кокорэс тэ пэрэ́л.</verse>
				<verse number="8">Пал-дова́ со лэ́скирэ ґэра́ кокорэ́ лыджа́на лэс дрэ кхуды́ (мире́жа), и ёв штавэла кэ фэля́.</verse>
				<verse number="9">Чирикленгири фэлы́ подтырдэла лэс пал пента (кхур), а фэлы́ пэ пхув ухтылэ́ла лэс пал ґэро́й.</verse>
				<verse number="10">Шошкэнгиро (хорёскиро) капкано исын гарадо́ лэ́стыр, и фэлы́ сеткаса исын пэ дром.</verse>
				<verse number="11">Трашаибэ́н пал трашаибэ́н дарьякирэна лэс кажнонэ́ рига́тыр, и пал лэ́стэ традэнапэ пала́л лэ́скирэ пе́нты (кхурья).</verse>
				<verse number="12">Бокх сы́рбы выхая лэ́скиро зоралыпэ́н, и бари би́да, исын паш лэ́стэ, ужакирэ́ла пэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="13">Мэрибнытко насвалыпэн схала сарэ́са лэ́скирэ маса́, ёв похая сарэ́са лэ́скирэ ґэра́ и васта́.</verse>
				<verse number="14">Мэрибэ́н вырискирэла лэс лэ́скирэ шатратыр, кай ёв сыс би дара́киро, и лыджа́ла лэс тэлэ́ кэ кра́ли пэ барэ́ биды.</verse>
				<verse number="15">Дрэ лэ́скири ша́тра явэ́на тэ дживэ́н чу́жа мануша́, а се́ра (дзэвэ́ля) почхувэна пир лэ́скиро кхэратуно штэ́то:</verse>
				<verse number="16">лэ́скирэ ко́рни (рукха́) вышутёна тэлалэстыр, а лэ́скирэ рандя́ зашутёна упра́л.</verse>
				<verse number="17">Рипирибэ́н пал лэ́стэ хасёла пэ пхув, и лэ́скиро лав бистрэна пэ вули́цы (пэ га́сы).</verse>
				<verse number="18">Лэс традэ́на криг дудэ́стыр (свэто́стыр) дро калыпэ́н, лэс вытрадэна пхувья́тыр, кай мануша́ дживэ́на.</verse>
				<verse number="19">Лэ́стэ на явэ́ла ни чхаво́, ни плименико машки́р лэ́скирэ манушэ́ндэ, ние́кх на ячэ́лапэ пэ лэ́скиро кхэратуно штэ́то.</verse>
				<verse number="20">Ди́во кэ дар ухтылэ́ла манушэ́н западостыр долэ́ дывэсэ́стыр, а мануша́ вастоко́стыр трашадёна.</verse>
				<verse number="21">Адя́кэ исын кхэратунэ штэтоса, кай дживдя́ начипнаскиро ману́ш, дасаво-паць исын дром кодолэ́скэ, кон на джинэ́ла Дэвлэ́с.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="19">
				<verse number="1">И отпхэндя́ Ио́во дасавэ́ лавэ́нца:</verse>
				<verse number="2">“Ци бут жа явэ́на тумэ́ тэ мэнчынэн миро ди, и тэ пхагирэн ман пэ котэра́ лавэ́нца.</verse>
				<verse number="3">Кадава́ ужэ исын дэш мо́лы, со тумэ́ обракирэна ман, тумэ́ на ладжана тэ дурьякирэн ман.</verse>
				<verse number="4">И мэк тэ явэ́л, со мэ дыёмпэ дукха́, и мэк мири́ дукх тэ ячэ́лпэ ма́нца.</verse>
				<verse number="5">Ко́ли тумэ́, чачэс, камэ́на тэ барьякирэ́н пэс анги́л ма́ндэ, и тумэ́ чхувэ́на анги́л мири́ бипатыв проти ма́ндэ,</verse>
				<verse number="6">то тэды джинэ́н, со адава́ Дэвэ́л чхурдыя́ тэлэ́ ман, и дава́ Ёв обгия трусця́л ма́ндэ Лэ́скирэ кхудяса (мирежаса).</verse>
				<verse number="7">Ѓа́да, мэ да́ва го́дла: “Нахратыма пэ ма́ндэ”, ман на шунэ́на; ко́ли мэ да́ва го́дла сарэ́ зорья́тыр, тэды нанэ сэ́ндо.</verse>
				<verse number="8">Дэвэ́л чхудя́ тыно пэ миро дром, со мэ нашты́ тэ проджав, и Ёв росчхудя́ калыпэ́н пэ мирэ́ дрома́.</verse>
				<verse number="9">Ёв чорьякирдя тэлэ́ ма́ндыр миро барипэ́н, и Ёв злыя́ мири́ крали́тко стадык мирэ́ шэрэстыр.</verse>
				<verse number="10">Ёв роспхагирдя́ ман сарэ́ ригэ́ндыр, и ма́нгэ явэ́ла саро́, а миро ужакирибэ́н пэ лачхипэ́н Ёв вырискирдя сыр кашт.</verse>
				<verse number="11">Ёв адя́кэ-паць захачи́я холя́са пэ ма́ндэ, и Ёв гинэ́ла ман пал екхэ вэргостэ.</verse>
				<verse number="12">Лэ́скирэ халадыбэна явнэ́ кхэтанэ́, ёнэ росчхувэна лагерё (лод) трусця́л мири́ ша́тра.</verse>
				<verse number="13">Ёв дурьякирдя мирэ́ пшалэ́н ма́ндыр, и мирэ́ пинджкирдэ мануша́ дурьякирдэ пэс сарэ́са криг ма́ндыр.</verse>
				<verse number="14">Мири́ сэмэ́нца ячкирдя́ ман, и миря мала́ бистырдэ ман.</verse>
				<verse number="15">Мирэ́-кхэрэ́скирэ мануша́, и мирэ́-штубакирэ дынарицы (слугицы) гинэ́на пал чужонэ́ манушэ́стэ, мэ сы́рбы сом явирэ-тхэмэскиро ману́ш дрэ лэ́нгирэ якха́.</verse>
				<verse number="16">Мэ кхара́ва мирэ́ дынари́с, и ёв на отпхэнэ́ла ма́нгэ, и мэ тэды штылэ́с манга́ва лэс пэ́скирэ мо́са.</verse>
				<verse number="17">Мири́ ромны́ брыдинэла мирэ́ духо́стыр и сыр мэ дыхинава, дава́ исын джунгало́ мирэ́ пшалэ́нгэ.</verse>
				<verse number="18">Ровнэс и тыкнэ́ чхаворэ́ дыкхэ́на пэ ма́ндэ бангэ́ мо́са, мэ ґаздавапэ тэ пхэна́в, и ёнэ ракирэ́на пэ ма́ндэ.</verse>
				<verse number="19">Сарэ́ мирэ́ пашатунэ́ мала́ дурьёна криг ма́ндыр, и кодолэ́, конэ́с мэ прилыём илэ́са, рисинэ́ холя́са пэ ма́ндэ.</verse>
				<verse number="20">Мирэ́ кокалы́ зоралэ́с ухтылдэпэ пал мири́ цы́па, и мирэ́ маса́, и екх цы́па яця́пэ ма́ндыр кэ мирэ́ данда́.</verse>
				<verse number="21">Потангинэн ман, потангинэн ман, о – тумэ́, мирэ́ мала́! Дыкхэ́н, Дэвлэ́скиро васт пэкадя́ ман.</verse>
				<verse number="22">Со́скэ тумэ́ традэ́на ман, сыр Дэвэ́л кэрэ́ла адя́кэ, и со тумэ́, – рискирибна́скирэ мурдала́, – со на чалынэ мирэ́ масэ́ндыр?</verse>
				<verse number="23">О, соб (кай) тэ зачхинэн мирэ́ лава́! Тэ вчхинэн андрэ́ лэн ваш рипирибэ́н дрэ лылваря!</verse>
				<verse number="24">Соб (кай) тэ вычхинэн лэн саструнэ́ порэса (резцоса) и муловиса (оловоса) пэ бар пэ сарэ́ ве́ки!</verse>
				<verse number="25">Нэ мэ джино́м мирэ́ джидэс, Выракхибнаскирэс, и дро са́мо ко́нцо (яго́ро), Ёв затэрдёла пал ма́ндэ пэ пхув;</verse>
				<verse number="26">и ко́ли, пало́ дова́ мири́ цы́па роспэрэлапэ, нэ мэ усае́кх дро мирэ́ маса́ дыкха́ва Дэвлэ́с,</verse>
				<verse number="27">мэ кокоро́ ява́ва тэ дыкха́в Лэс, и, ґа́да, дава́ явэ́на мирэ́ якха́, никонэскирэ яви́р, сыр миро ило́ нашавэла зор!</verse>
				<verse number="28">Ко́ли тумэ́ пхэнэнас: “Сыр амэ ява́са тэ традас лэс?” Пал-дова́ со причына дрэ лэ́стэ кокорэстэ, со ёв мэнчынэлапэ; –</verse>
				<verse number="29">нэ дарэ́н тумэ́ куртала́тыр! Ваш тумари́ бари холы́ курта́ла явэ́ла пэ тумэ́ндэ, сыр росплэскирибэн, соб (кай) тумэ́ тэ джинэ́н, со исын чачипэ́н.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="20">
				<verse number="1">И Софаро Ноамостыр отпхэндя́ лавэ́нца:</verse>
				<verse number="2">“Акэ, со́скэ мирэ́ ду́мы дэ́на отпхэныбэ́н ма́нгэ, и ваш дова́ мэ сыгнякиравапэ.</verse>
				<verse number="3">Мэ шундём, сыр ман зоралэ́с бангякирдэ, и ладжакирдэ́, и миро ду́хо (фа́но) отпхэнэ́ла пал ма́ндэ адя́кэ, сыр мэ ґалёвава.</verse>
				<verse number="4">Ци на джинэ́са ту, со дава́ исын ґаратунэ́ бэршэ́ндыр тэды, сыр ману́ш явдя́ пэ свэ́то (лот),</verse>
				<verse number="5">со фуй мануша́ свэнкинэна кэ вучипэ́н наґара (надлугэс), и со фуе́-манушэ́нгири ра́дыма урикирэлапэ фэ́ни (то́ка) минута (мэнта)?</verse>
				<verse number="6">Мэк лэ́скири пышныма тэ ґаздэлпэ кэ болыбэ́н, и лэ́скиро шэро́ тэ тырдэлпэ кэ о́блоки,</verse>
				<verse number="7">нэ ёв хасёла пэ сарэ́ ве́ки сы́рбы лэ́скирэ отбросы, со́са ёв псирэ́на яври́. И кодолэ́, кон дыкхця́ лэс, пхэнэ́на: “Кай исын ёв?”</verse>
				<verse number="8">Ёв вурняла криг сыр годэнгиро суно́, и лэс на латхэ́на; и ёв вари-кай хасёла, сы́рбы зданки раты́.</verse>
				<verse number="9">Якха́, со дыкхнэ́ лэс, на дыкхэ́на буты́р, адя́кэ-паць и лэ́скиро штэ́то.</verse>
				<verse number="10">Лэ́скирэ чхавэ́ явэ́на тэ дэн палэ ловэ́ чорорэнгэ, а лэ́скирэ васта́ рискирэна палэ саро́ пэ́скиро барвалыпэ́н.</verse>
				<verse number="11">Лэ́скирэ кокалы́ исын пхэрдэ́ лэ́скирэ-тэрныпнаскирэ грэхэ́нца, нэ ёнэ хасёна лэ́са кхэтанэ́ дро пра́хо.</verse>
				<verse number="12">Мэк тэ кэрэ́л биба́хт исын сы́рбы гудло́ хабэ́н дро лэ́скиро муй, и ёв гаравэла ла тэл пэ́скири чиб,</verse>
				<verse number="13">мэк ёв и тэ пригаравэл ла, и тэ на мэкэл ла: а ёв рикирэ́ла ла дро пэ́скиро муй;</verse>
				<verse number="14">дава́ лэ́скиро хабэ́н дрэ виндырья ячэ́ла шутло, и пирикэрэлапэ дрэ сапэскири трута андра́л лэ́стэ.</verse>
				<verse number="15">Ёв накхадя (глытындя) барвалыпэ́н, нэ ёв чадэла лэ́са палэ: о Дэвэ́л тырдэла яври́ зорья́са дава́ барвалыпэ́н, аж пэрэстыр.</verse>
				<verse number="16">Ёв явэ́ла тэ жуинэл мэрибнытконэ сапэскири трута; нэ саплынякири чиб мулякирэ́ла лэс.</verse>
				<verse number="17">Ёв на явэ́ла тэ дыкхэ́л рэкицы, рэ́ки (лэня́) со тхадэна авгинэса и тхуляса.</verse>
				<verse number="18">Ёв дэ́ла палэ дова́, со ёв дорэсця́ пхарэ́ бутя́тыр, ёв нашты́ тэ накхавэл ла; ёв на явэ́ла тэ радынэ́лпэ кофостыр, со ёв дорэсця́ пэ́скирэ рэндостыр.</verse>
				<verse number="19">Пал-дова́ со ёв притасадя и мэкця́ чорорэн, со ёв нахратэс заухтылдя кхэр, саво́ ёв на газдыя.</verse>
				<verse number="20">Ваш лэ́скири ґалкима ёв на откхинёлас, ёв нисо́ на зракхця́, соб (кай) ёв тэ закамэл.</verse>
				<verse number="21">Ёв исыс прохаибнаскиро, и нисоса зракхцяпэ лэ́стыр: ваш-дова́ со лэ́скиро миштыпэ́н на явэ́ла ґара́ тэ урикирэлпэ.</verse>
				<verse number="22">На дыкхи́, со лэ́стэ исын пхэрдо́ миштыпэ́н, ёв явэ́ла дрэ бари траш; кажнонэ́ – Манушэ́скиро васта́, конэ́скэ ёв кэрдя́ бари би́да, явэ́ла пэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="23">И явэ́ла адя́кэ: ёв явэ́ла пэ на́бут (куты́) скэдыно́ тэ пхэрдякирэл пэ́скиро пэр, то тэды Дэвэ́л бичхавэ́ла пэ лэ́стэ Пэ́скири хачкирды холы́, со дэ́лапэ сыр брышы́нд пэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="24">Ко́ли ёв и нашэла криг марибнытконэ́ састырэндыр, тэды бронзытко лу́ко пусавэла лэс пирда́л (скрозь).</verse>
				<verse number="25">Ёв потырдэла саструны буст яври́ масэ́ндыр, ёй выджа́ла, и адя́кэ-паць выджа́ла зяиндлы острима пэ бустякиро яго́ро (ко́нцо) пирда́л жэлучытко буко: трашаибэ́н пэрэ́ла екх пал екх пэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="26">Пхэрдо́ калыпэ́н чхакирэла лэ́скиро барвалыпэ́н: яг, сави́ нико́н на мурдякирэла, ха́ла сарэ́са саро́, со ячэ́лапэ дрэ лэ́скири ша́тра.</verse>
				<verse number="27">Болыбэ́н сыкавэ́ла лэ́скиро чорипэ́н, и пхув ґаздэ́лапэ пэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="28">Лэ́скирэ-кхэрэ́скиро прибарипэн хасёла, а лэ́скиро миштыпэ́н лыджа́на криг барэ́ панинга́ дро дывэ́с, сыр Дэвэ́л холясо́ла тэ сэндинэл.</verse>
				<verse number="29">Кадасави исын фуе́-манушэскири до́ля Дэвлэ́стыр; ґа́да, исын лэ́скиро миштыпэ́н, со Сарорикирибнаскиро Дэвэ́л отчхиндя лэ́скэ.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="21">
				<verse number="1">И отпхэндя́ Ио́во лавэ́нца:</verse>
				<verse number="2">“Шунэ́н важливэс (ракхибны́ткэс) илэ́са миро ракирибэ́н, и мэк дава́ тэ явэ́л тумаро́ раманипэн (утешэниё) ма́нгэ.”</verse>
				<verse number="3">Вырикирэн (потерпинэн) далэ́са, со мэ пхэна́ва: и пало́ дова́, сыр мэ выпхэнавапэ, тэды тумэ́ сашты́ тэ санпэ холямас ма́ндыр.</verse>
				<verse number="4">Мэ на жалинавапэ пэ манушэ́стэ, чачо́? Ци, ко́ли и исын дава́ адя́кэ тэды и ма́ндэ, хай, могинэ́ла тэ на ухтылэл миро ду́хо (фа́но)?</verse>
				<verse number="5">Придыкхэнпэ пэ ма́ндэ, и мэк ди́во тэ ухтылэл тумэн; причхувэ́н васт тэ запхандэн пэ́скиро муй.</verse>
				<verse number="6">Адя́кэ-паць и сыр мэ фэ́ни думинава пал дава́, тэды ма́ндэ трашаибэ́н кэ мэрибэ́н, и сарэ́ мирэ́ маса́ издрана.</verse>
				<verse number="7">Ѓа́да, со́скэ фуй мануша́ ґара́ (длу́гэс) дживэ́на, и ячэ́на пхурэ́, и ячэ́на зоралыпнаскирэ машки́р манушэ́ндэ?</verse>
				<verse number="8">А лэ́нгирэ пала́л – явибнаскирэ чхавэ́ (унуки) зачхувэна пэ́скиро джиибэ́н пашы́л лэ́ндэ, и лэ́нгиро ро́до барьёла пэ лэ́нгирэ якха́.</verse>
				<verse number="9">Дрэ лэ́нгирэ кхэра́ нанэ дар, адя́кэ-паць и нанэ Дэвлэ́скири ран тэ сыклякирэ́л лэн пэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="10">Лэ́нгирэ гурувэстыр лотёна миштэ́с, целянты бидошакирэс, лэ́нгирэ гурумня исын цельна, и на нашавэна тыкнэн.</verse>
				<verse number="11">Ёнэ вымэкэна пэ́скирэ биятэ́н сыр бакрорэнгиро гуртыцо, и лэ́нгирэ чхаворэ́ кхэлэна.</verse>
				<verse number="12">Ёнэ багана зоралэ́с тэл бубно и лута, и ёнэ радынэ́напэ пэ́скэ тэл свиролька.</verse>
				<verse number="13">Лэ́нгирэ дывэса́ джа́на дро миштыпэ́н, и пирда́л мэнта ёнэ джа́на тэлэ́ дро лю́но (преисподня).</verse>
				<verse number="14">И ёнэ пхэнэ́на Дэвлэ́скэ: “Дурьёв амэ́ндыр. Пал-дова́ со амэ на камаса зоралэ́с тэ джинас Тырэ́ дрома́!</verse>
				<verse number="15">Кон исын Сарэзорья́киро, соб (кай) амэ тэ дынарина́с Лэ́скэ? И саво́ лачхипэ́н амэ́нгэ, со амэ ява́са тэ мангаспэ Лэ́скэ?</verse>
				<verse number="16">Ѓа́да, лэ́нгиро миштыпэ́н исын дрэ лэ́нгирэ васта́: нэ мэ на псирава пэ кадалэ́ бэдэ-манушэ́нгири скэдыны.</verse>
				<verse number="17">Кицы́ мо́лы тумэ́ дыкхнэ́, со бэдэ-манушэ́нгиро момолы́тко (свети́льнико) мурдёла? Кицы́ мо́лы бари би́да пэрэ́ла пэ лэ́ндэ? Ци хасякирэ́ла Дэвэ́л бибахталэ́ манушэ́н дрэ пэ́скири холы́?</verse>
				<verse number="18">Ци со, хай, балва́л роспхурдэла криг лэн сыр пхув, и со, хай, бари балва́л ухтылэ́ла криг лэн сы́рбы чхучо́ пхус?</verse>
				<verse number="19">Тумэ́ пхэнэ́на: “Дэвэ́л приракхэла лэ́нгирэ чорэ́ рэ́нды ваш лэ́нгирэ чхавэ́нгэ?’ Над: мэк Дэвэ́л тэ отплэскирэл палэ дадэ́скэ,</verse>
				<verse number="20">соб (кай) ёв тэ джинэ́л дава́: акэ, мэк лэ́скирэ якха́ тэ дыкхэ́н пэ́скиро хасибэ́н, мэк ёв тэ пьел тахта́й, со исын пхэрдо́ Сарэзорьякирэ барэ́ холя́са?</verse>
				<verse number="21">Сави́ ж забота явэ́ла лэ́скэ лэ́скирэ чхавэ́ндыр пало́ дова́, сыр кончынэнапэ лэ́скирэ чхона́ тэ дживэ́н?</verse>
				<verse number="22">Ци ману́ш сашты́ тэ сыклякирэ́л Дэвлэ́с? И дава́ ж исын Ёв, Кон сэндинэла кодолэ́н, савэ́ исын пэ вучэ́ штэ́ты.</verse>
				<verse number="23">Екх ману́ш мэрэ́ла дрэ сари́ пэ́скири зор, саво́ дживдя́, вольнэс и бидаракиро;</verse>
				<verse number="24">лэ́скирэ маса́ андра́л исын пхэрдэ́ тхулыпнаса, и чэкэ́н (тхулыпэн) дрэ лэ́скирэ кокалы́ исын сапано.</verse>
				<verse number="25">Яви́р ману́ш мэрэ́ла киркипнаса пэ лэ́скиро ди, ёв ние́кхвар на хая чалэ́с:</verse>
				<verse number="26">нэ енэ дуйджинэ́ кхэтанэ́ пасёна дро пра́хо, и кирмэ чхакирэна лэн.</verse>
				<verse number="27">Акэ, мэ джино́м тумарэ́ ду́мы, и планы, соб (кай) тэ бангякирэн ман.</verse>
				<verse number="28">Тумэ́ ж ракирэ́на: “Кай исын тхагарискиро кхэр? И кай исын ша́тра, дрэ сави́ дживэ́на бэда мануша́?”</verse>
				<verse number="29">Ци на пхучнэ́ тумэ́ манушэ́ндыр, савэ́ традэ́на дромэ́нца? И со тумэ́ на шундлэ́ лэ́нгирэ допхэныбэна?</verse>
				<verse number="30">Со фуй ману́ш исын пригарадо дро дывэ́с, сыр явэ́ла бари би́да, и лэс лыджа́на дрэ риг, сыр явэ́ла Дэвлэ́скири холы́.</verse>
				<verse number="31">Кон бангякирэла маму́й кэ лэ́скиро муй, со ёв кэрэ́лас? Кон скушэла холы́ пэ лэ́стэ?</verse>
				<verse number="32">А мануша́ лыджа́на лэс кэ маґила, и стрэ́га явэ́ла пашы́л лэскир копли́ца.</verse>
				<verse number="33">Пхувья́кирэ котэра́ дрэ ґанби́н явэ́на гудлэ́ лэ́скэ, кажно ману́ш джа́ла пал лэ́скиро мулыкано (ґробо) пэ гараибэн, и бут мануша́, со нашты́ тэ погинэс, джа́на анги́л лэ́стэ.</verse>
				<verse number="34">Сыр тэды тумэ́ подрикирэна миро ду́хо (фа́но) чхучэ́ лавэ́нца? Савэ начачунэ исын тумарэ́ отпхэныбэна!”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="22">
				<verse number="1">И отпхэндя́ Элифазо Феманостыр лавэ́нца:</verse>
				<verse number="2">“Ци могинэ́ла ману́ш тэ янэл ко́фо (льго́та) Дэвлэ́скэ? Дава́ исын ваш лэ́скэ кокорэскэ ко́фо, ко́ли о ману́ш исын годо́.</verse>
				<verse number="3">Сави́ ра́дыма (лош) исын Сарэзоралыпнаскирэ Дэвлэ́скэ, ко́ли ту сан чачуно́? Ци, со Ёв лэ́ла далэ́стыр, со ту дживэса бидошэнгирэс?</verse>
				<verse number="4">Ци, со Ёв сы́рбы дарэ́ла ту́тыр, и палдава́ Ёв лыджа́ла чинга́рд ту́са, и палдава́ Ёв лыджа́ла тут пэ сэ́ндо? – Над.</verse>
				<verse number="5">Ци, на кэрдя́н ту бут биба́хт, и со нашты́ аж тэ погинэс тырэ́ чорэ́ рэ́нды?</verse>
				<verse number="6">Пал-дова́ со ту лэсас сымады́ (залого) Тырэ́ пшалэ́ндыр ни палсо́, и ту лучкирдян и́дя нангэ манушэ́ндыр.</verse>
				<verse number="7">Ту на дэсас пани́ кхинякирдэ манушэ́нгэ, и ту жалинэсас маро́ бокхалэ́ манушэ́нгэ.</verse>
				<verse number="8">Нэ ту дыя́н васт зоралыпнаскирэ манушэ́нгэ тэ лэн пхув и манушэ́нгэ дрэ паты́в тэ дживэ́н пэ дая́ пхув.</verse>
				<verse number="9">Ту бичхавэсас пивле́н (удовэн) чхучэ́ вастэ́нца, и ту пирипхагэсас васта́ пиротэнгэ (сиротэнгэ).</verse>
				<verse number="10">Палдава́ фэлы́ исын трусця́л ту́тэ, и мэрибнытко дар мэнчынэла тут;</verse>
				<verse number="11">ци дава́ цямлыпэ́н (тьма), со ту на могинэ́са нисо́ тэ дыкхэ́с, и бут паня́ чхакирдэ тут.</verse>
				<verse number="12">Ци со, – нанэ Дэвэ́л най вучэды́р сарэ́стыр пэ болыбэ́н? Дыкх жа пэ чэргэня́: сыр ёнэ исын вучэ́с.</verse>
				<verse number="13">Нэ ту ишчо (инкэ́) ракирэ́са: “Со джинэ́ла Дэвэ́л? Ци Ёв тэ сэндинэл пир хор цямлыпэ́н,</verse>
				<verse number="14">Пхарэ́ о́блоки чхакирдэ лэс адя́кэ, со Ёв нашты́ тэ дыкхэ́л, и Ёв псирэ́ла трусця́л (кругом) пир болыбна́скиро круго.</verse>
				<verse number="15">Ци явэ́са ту тэ рикирэспэ кэ пхурано́ дром, савэ́са фуй мануша́ псирдэ́?</verse>
				<verse number="16">И савэ́ сыс мулякирдэ́ анги́л лэ́нгиро часо, и сы́рбы фунда́менто, саво́ тасадыпнаскиро панинг змордя криг сарэ́са.</verse>
				<verse number="17">Ёнэ пхэндлэ́ Дэвлэ́скэ: “Джа́ криг амэ́ндыр! И со амэ́нгэ Сарэзоралыпнаскиро Дэвэ́л могинэ́ла тэ кэрэ́л?”</verse>
				<verse number="18">Нэ Ёв пхэрдякирдя́ лэ́нгирэ кхэра́ миштыпнаса, а мэ дурьёвава бэдэ-манушэ́нгирэ скэдынятыр.</verse>
				<verse number="19">Чачунэ́ мануша́ дыкхэ́на, и ёнэ радынэ́напэ, и набангэ мануша́ санапэ, ке́ли Дэвэ́л сэндякирэ́ла бэдэ манушэ́н,</verse>
				<verse number="20">ракири́: “Ѓа́да, амарэ́ вэ́рги хасякирдэ́, и яг похая саро́, со яця́пэ лэ́ндыр:”</verse>
				<verse number="21">Акана́ ковлякир пэ́скиро ило́ анги́л Дэвлэ́стэ и яв дро рама́нё (миро) Лэ́са: палдава́ явэ́ла лачхипэ́н ту́кэ.</verse>
				<verse number="22">Прилэ́ годя́са, мэ манга́ва, дова́, сыр Ёв сыклякирэ́ла чачипнаскэ тут Лэ́скирэ уштэндыр и чхув Лэ́скирэ лава́ дро тыро́ ило́.</verse>
				<verse number="23">Ко́ли рискирэса ту пэ́скиро ило́ кэ Сарэзорья́киро Дэвэ́л, тэды нэвэ́стыр ту явэ́са баро́ ману́ш. Ко́ли дурьякирэса ту чорипэ́н пэ́скирэ вастэ́ндыр,</verse>
				<verse number="24">то тэды явэ́са ту тэ гинэс сувнака́й сыр пра́хо, и Офироскиро сувнака́й сыр барорэ дрэ рэкицы.</verse>
				<verse number="25">Тэ́ньци Сарэзорья́киро Дэвэ́л явэ́ла тыро́ сувнака́й и Ёв явэ́ла сыр бари бэ́рга рупэ́стыр ваш ту́кэ;</verse>
				<verse number="26">и явэ́са ж ту древа́н тэ радынэспэ Сарэзоралыпнаскирэ Дэвлэ́скэ, и ту ґаздэса тыро́ муй кэ Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="27">И ту явэ́са тэ мангэспэ Лэ́скэ, и Ёв явэ́ла тэ шунэ́л тут, и ту дэ́са пэ́скирэ совлаха́ анги́л Лэ́стэ,</verse>
				<verse number="28">и ту пхэнэ́са статэчнэс вари-со, и дава́ рэ́ндо рисёла дро чачипэ́н; и дуд явэ́ла тэ зяинэл пэ тырэ́ дрома́.</verse>
				<verse number="29">Ко́ли манушэ́н чхурдэна тэлэ́, ту пхэнэ́са: “Ѓаздэнпэ!” И Дэвэ́л зракхэ́ла напхутькирдэ манушэ́н.</verse>
				<verse number="30">И адя́кэ-паць Ёв выракхэла и кодолэ́н, кон исын бибангипнаскирэ, и Ёв выракхэла тумэн, ко́ли тумэ́ндэ нанэ банг (вина) пэ васта́”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="23">
				<verse number="1">И отпхэндя́ Ио́во лавэ́нца:</verse>
				<verse number="2">“Адя́кэ-паць и кэ ададывэ́с мэ ишчо (инкэ́) жалинавапэ; мирэ́ мэ́ньки исын пхарэдыр мирэ́ гонде́ндыр (уздохэндыр).</verse>
				<verse number="3">О, соб (кай) ма́нгэ тэ джина́в, кай мэ могинавас тэ латхав Лэс, соб (кай) ма́нгэ тэ явав кэ Лэ́скиро штэ́то!</verse>
				<verse number="4">Мэ чхувавас анги́л миро рэ́ндо анги́л Лэ́стэ и миро муй явэ́лас пхэрдо́ зоралэ́ лавэ́нца;</verse>
				<verse number="5">соб (кай) мэ тэ джина́в лава́, савэ́нца Ёв отпхэнэ́лас ма́нгэ, и соб (кай) мэ тэ ґалёвав, со Ёв пхэнэ́ла ма́нгэ.</verse>
				<verse number="6">Нау́што Ёв явэ́лас тэ лыджа́л чинга́рд ма́нца сарэ́ Лэ́скирэ барэ́ зорья́тыр? Над. Нэ Ёв рисёла тэ шунэ́л ман.</verse>
				<verse number="7">Одо́й дэвлы́тка мануша́ могинэ́нас тэ пириракирэн причыны Лэ́са, и мэ выракхаваспэ ўса́ды (сак) мирэ́ сэндаристыр.</verse>
				<verse number="8">Акэ, – мэ джа́ва анги́л, нэ Ёв нанэ одо́й, и мэ палэ, нэ мэ нашты́ тэ роздыкхав Лэс;</verse>
				<verse number="9">сыр Ёв кэрэ́ла буты́ пэ зэ́рво (ле́во) риг, мэ нашты́ тэ дыкха́в Лэс; ке́ли Ёв рисёла пэ чачи́ (право) риг, мэ на могина́ва тэ дыкха́в Лэс.</verse>
				<verse number="10">Нэ Ёв джинэ́ла дром, савэ́са мэ джа́ва, и Ёв пропатякирдя ман и мэ выджава сыр сувнака́й.</verse>
				<verse number="11">Мири́ ґэро́й рикирдяпэ зоралэ́с пэ Лэ́скирэ дрома́; мэ гиём украт (точнэс) Лэ́скирэ дромэ́са, и мэ на рисиём дрэ риг.</verse>
				<verse number="12">Мэ на чхурдыём пэ риг припхэныбэна́ Лэ́скирэ уштэндыр, мэ ракхцём дрэ годы́ сыр сувнака́й Лэ́скирэ – уштэнгирэ лава́ фэды́р мирэ́ хабнастыр, со трэй ма́нгэ.</verse>
				<verse number="13">Нэ Лэ́скири годы́ на парудёла, кон сашты́ тэ рискирэ́л Лэс Лэ́скирэ дромэ́стыр? Дова́, со Лэ́скиро ди камэ́ла, кодова́ Ёв и кэрэ́ла.</verse>
				<verse number="14">И Ёв выпхэрдякирдя дова́, со исын припхэндло ма́нгэ, и кадасавэ́ припхэныбэна́ исын бут Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="15">Палдава́ ма́ндэ трашаибэ́н кэ мэрибэ́н анги́л Лэ́стэ: сыр мэ обдуминава дава́, тэды мэ дарава Лэ́стыр.</verse>
				<verse number="16">Пал-дова́ со Дэвэ́л кэрдя́ миро ило́ ковло, и дава́ Ёв, Сарэзоралыпнаскиро Дэвэ́л, страхакирэла ман;</verse>
				<verse number="17">сыр Ёв на чхурдыя́ ман тэ хасёвав анги́л, сыр явдя́ калыпэ́н, и Ёв на гарадя ту́га калыпнаса мирэ́ якхэ́ндыр.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="24">
				<verse number="1">Со́скэ Сарэзорья́киро Дэвэ́л на упхэндя часы тэ сэндякирэ́л? Со́скэ кодолэ́, кон джинэ́ла Лэс, на дыкхэ́на Лэ́скирэ дывэса́, со Ёв выкэдыя́ ваш сэ́ндо?</verse>
				<verse number="2">Э мануша́ пиричхувэна шпэры пэ пхув тэ лэн буты́р, ёнэ нахратэс заухтылэна бакрэ́нгирэ гурты и ёнэ чаравэна лэн кэ пэ.</verse>
				<verse number="3">Ёнэ традэ́на зорья́са кэ пэ пиротэнгирэ (сиротэнгирэ) ослэн, ёнэ лэ́на пивленгирэ (удовэнгирэ) гурувэ́н сыр сымады́ (залого).</verse>
				<verse number="4">Ёнэ шпулэна (пихинэна) богэн криг дромэ́стыр: чорорэнгэ пэ дая́ пхув трэй тэ гарадён.</verse>
				<verse number="5">Акэ, ёнэ исын сы́рбы буса (дика) ослы (мега́рья) пэ чхучэ́ прахи, ёнэ джа́на пэ буты́, и ёнэ родэ́на тася́рлэс (ра́нэс) хабэ́н: чхучэ́ сте́пи (маля) дэ́на хабэ́н лэ́нгэ и лэ́нгирэ чхаворэнгэ.</verse>
				<verse number="6">Чорорэ́ чхинэна тэлэ́ на пэ́скиро хахаибэн пэ фэ́лда, ёнэ кэдэна винаграды́тка му́ри кэ фуй мануша́;</verse>
				<verse number="7">ёнэ ратькирэна нангэ, би урибнаскиро, лэ́ндэ нанэ со́са тэ чхакирэнпэ дрэ шыл.</verse>
				<verse number="8">Ёнэ киндёна бэргитконэ брышындэндыр, и ёнэ облэна скалы сыр гаравипнаскири (убежышча) пэ́скэ.</verse>
				<verse number="9">А кадалэ́ фуй мануша́ отлэна криг пиротэн (сиротэн) колынэстыр и ёнэ лэ́на сымады́ чорорэндыр:</verse>
				<verse number="10">а кадалэ́ чорорэ́ псирэ́на нангэ, би идякиро, и бокхалэ́, лыджа́на ґарбы (снопы);</verse>
				<verse number="11">ёнэ тасавэна оливи́тко дзэт машки́р ва́нты, и ёнэ штавэна винаграды́тка му́ри дро тасавильня (пресо) и ёнэ мэнчынэнапэ трушатыр (смэгатыр).</verse>
				<verse number="12">Э мануша́ дэ́на ґондя́ годла́са форо́стыр, и дукхадэ дия́ годлякирэна; – нэ Дэвэ́л на причхинэла банг фуе́ манушэ́нгэ пал грэхи́тка рэ́нды.</verse>
				<verse number="13">Одолэ́ фуе́-манушэ́ндыр исын кадасавэ́ вэ́рги, кон бунтуинэна сы́рбы пэ дуд; ёнэ на джинэ́на ни Лэ́скирэ дрома́, ёнэ на ячэ́напэ пэ дром дудэса (светоса).</verse>
				<verse number="14">Сыр дывэсёла, уштэ́ла замарибнаскиро, ёв мулякирэ́ла чорорэн и богэн, а раты́ ёв чорэла.</verse>
				<verse number="15">Биладжакунэскирэ якха́ ужакирэ́на бэльвэ́ль, пхэни́ пэ́скэ: “Ние́кх на дыкхэ́ла ман”, и ёв гаравэла пэ́скиро муй.</verse>
				<verse number="16">Дро калыпэ́н ёнэ подганавэнапэ тэл кхэра́, пэ савэ́ ёнэ чхудэ́ шпэ́ра дывэсэ́, ёнэ на джинэ́на дуд.</verse>
				<verse number="17">Зло́ко (ра́нко) исын ваш лэ́нгэ сы́рбы мэрибнаскири зэр (тень), пал-дова́ со ёнэ джинэ́на ратякири зэр, сави́ на трашавэла лэн.</verse>
				<verse number="18">Тумэ́ ракирэ́на! Ёв, хачи, исын сы́рбы котэрорэ пэ пани́, со валны (вэлны) сы́гэс лыджа́на криг лэн, нэ лэ́нгири пхув исын тэл прокошыбэ́н (арманя), и ние́кх на рисёла пэ дром кэ лэ́нгири бар винаградоса.</verse>
				<verse number="19">Шутькирибэн и хачкирибэ́н выхала ивитка паня́, адя́кэ-паць и лю́но (преисподня) кэрэ́ла кодолэ́ манушэ́нца, савэ́ кэрдэ́ грэ́хи.</verse>
				<verse number="20">Дакири лочови́ (утроба) бистрэла лэс, кирмо явэ́ла тэ чарадёл лэ́стыр: лэс буты́р на явэ́на тэ рипирэ́н мануша́, и фуй ману́ш пхадёла сыр кашт.</verse>
				<verse number="21">Пал-дова́ со ёв притасавэла бичхаворэнгирья джувля́, сави́ на биянэ́ла, и ёв на кэрэ́ла лачхипэ́н пивлякэ (удовакэ).</verse>
				<verse number="22">Нэ Дэвэ́л тырдэла зоралыпнаскирэ манушэ́н Пэ́скирэ зорья́са, ману́ш ґаздэ́лапэ, нэ ние́кх ману́ш зоралэ́с на патя́ла дро пэ́скиро джиибэ́н.</verse>
				<verse number="23">Дэвэ́л дэ́ла лэ́нгэ ракхибэн, пэ саво́ ёнэ розгинэна, нэ Лэ́скирэ якха́ дыкхэ́на пэ лэ́нгирэ дрома́.</verse>
				<verse number="24">Ёнэ ґаздэ́напэ пэ набаро́ часо, тэ́ньчи ёнэ нашадёна. Тэ́ньци Дэвэ́л чхувэ́ла лэн тэлэ́; ёнэ джа́на криг дромэ́стыр сыр и яви́р мануша́, ёнэ вышутёна сыр гивэскирэ шэрорэ (колосы).</verse>
				<verse number="25">Ко́ли на адя́кэ джа́ла акана́, кон допхэнэ́ла, со мэ хохавава, и со миро ракирибэ́н нисо́ нанэ мол?”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="25">
				<verse number="1">О Вилдадо Савхеянино (Шуахостыр) ракирэ́лас три́то мо́ло,</verse>
				<verse number="2">и отпхэндя́ ёв дасавэ́ лавэ́нца: “Дэвэ́л кралинэла и сарэ́ндэ исын дар анги́л Лэ́стэ, Ёв рикирэ́ла рама́нё (миро) пэ Лэ́скирэ вучэ́ штэ́ты.</verse>
				<verse number="3">Ци сашты́ тэ погинэс Лэ́скирэ Янголэн (халадэ́н), савэ́ дынаринэна сыр халадэ́ (воины)? И пэ конэ́стэ на ґаздэ́лапэ Лэ́скиро дуд?</verse>
				<verse number="4">Сыр ману́ш могинэ́ла тэ явэ́л чачуно́ анги́л Дэвлэ́стэ? Ци сыр могинэ́ла вари-кон тэ явэ́л жужо́, кон бия́ндыя джувлятыр?</verse>
				<verse number="5">Акэ, и чхон адя́кэ-паць на зяинэла сыр трэй, и чэргэня́ исын на жужэ́ анги́л Лэ́скирэ якха́.</verse>
				<verse number="6">Пэ кицы́ тыкнэды́р исын ману́ш, кон исын сыр кирмо, и Манушэ́скиро чхаво́, кон исын сыр моль (мэль)?”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="26">
				<verse number="1">И отпхэндя́ Ио́во лавэ́нца:</verse>
				<verse number="2">“Сыр ту подыян васт одолэ́скэ, конэ́стэ нанэ зор? Сыр ту приракхцян кодолэскиро васт, со издрала?</verse>
				<verse number="3">Сыр ту дыя́н годы́ одолэ́скэ, савэ́стэ наны годыпэ́н? И сыр пхэрдэ́с ту подыян зан и годы́ лэ́скэ пал чачипэ́н?</verse>
				<verse number="4">Конэ́скэ ту выпхэндян лава́? И конэ́скиро ду́хо (фа́но) ракирдя́ тырэ́ уштэ́нца?</verse>
				<verse number="5">Рефаимы (мулэ́-манушэ́нгирэ тени) издрана тэл пани́ и саро́, со дживэ́ла одо́й.</verse>
				<verse number="6">Лю́но исын псирадо анги́л Дэвлэ́стэ, и Абадоно нанэ учхакирдо Лэ́скирэ якхэ́ндыр.</verse>
				<verse number="7">Дэвэ́л роздиндькирэла паш-ратякири риг пир чхучэ́ штэ́ты; Ёв ублавэла пхув пэ нисо́.</verse>
				<verse number="8">Ёв пхандэла кхэтанэ́ пани́ дрэ ґэнста о́блоки, пхарадёна пане́ндыр,</verse>
				<verse number="9">Ёв чхудя́ Пэ́скиро троно, и Ёв росчхувэла Лэ́скиро о́блоко упра́л пэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="10">Ёв отчэртиндя круго пэ панескирэ яго́ры, кай кусты́к (граница) машки́р дуд и калыпэ́н.</verse>
				<verse number="11">Болыбна́скирэ сты́лбы издрана, и ёнэ дарэ́на Лэ́скирэ трашаибнастыр.</verse>
				<verse number="12">Ёв роскунякирэла паня́ дро мо́рё (дэрья́в) Пэ́скирэ зорья́са и Ёв пхагирэ́ла пэ котэра́ морёскирэ (дэрьявэ́скирэ) драконос Рахабос.</verse>
				<verse number="13">Пэ́скирэ духо́са Ёв вышукарьякирэла болыбэ́н и Лэ́скиро васт прокурдя сыгнонэ сапэс.</verse>
				<verse number="14">Акэ, дава́ исын яго́ры Лэ́скирэ дромэндыр, и амэ шунаса Лэ́скиро лав адя́кэ на́бут (куты́), сы́рбы локхо гундякирибэн! Нэ кон сашты́ тэ ґалёл Лэ́скирэ-зоралыпнаскиро грумо?”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="27">
				<verse number="1">И ракирдя́ Ио́во дурэды́р пэ́скири притча (масал) кадасавэ́ лавэ́нца:</verse>
				<verse number="2">“Мэ совлахава джидэ́ Дэвлэ́са, Саво́ лыя́ криг ма́ндыр чачипэ́н, и Ёв Сарэзорья́киро, Саво́ кирнякирдя миро ди,</verse>
				<verse number="3">адя́кэ ґара́ (длу́гэс), пака миро ду́хо (фа́но) исын ма́ндэ и Дэвлэ́скиро пхурдыпэн джа́ла мирэ́ рутхунендыр (ноздрендыр),</verse>
				<verse number="4">ада́кицы ґара́ мирэ́ ушта́ на явэ́на тэ ракирэ́н биба́хт, и мири́ чиб на выпхэнэла хохаибэ́н!</verse>
				<verse number="5">Мэ сом дур далэ́стыр, соб (кай) мэ тэ чачакирав тумэн, пака мэ сом джидо́, мэ на дурьякирава пэ́стыр миро бидошэнгирибэн.</verse>
				<verse number="6">Мэ рикирдёмпэ зоралэ́с кэ миро чачипэ́н, и мэ на мэкава дава́ пэ́стыр: миро ило́ на бангякирэла ман ни дро саво́ дывэ́с мирэ́ джиибнастыр.</verse>
				<verse number="7">Мэк тэ явэ́л мирэ́ вэргэ́нгэ сыр бибахталэнгэ, и кодолэ́скэ, кон ґаздэ́лапэ пэ ма́ндэ, мэк тэ явэ́л лэ́скэ, сыр начачунэ манушэ́нгэ.</verse>
				<verse number="8">Пал-дова́ со саво́ лачхипэ́н ужакирэ́ла фуемуенгирэс, мэк ёв и тэ скэдэл бут, ко́ли Дэвэ́л отлэла лэ́стыр джиибэ́н?</verse>
				<verse number="9">Ци явэ́ла тэ шунэ́л Дэвэ́л лэ́скири го́дла, сыр бари дар пэрэ́ла пэ лэ́стэ?</verse>
				<verse number="10">Ци явэ́ла ёв тэ радынэ́лпэ зоралэ́с Сарэзорьякирэ Дэвлэ́стыр? Ци явэ́ла ёв усады (сак) тэ кхарэл Дэвлэ́с?</verse>
				<verse number="11">Мэ ява́ва тэ сыклякирав тумэн, со Дэвлэ́скиро васт кэрэ́ла, мэ на ява́ва тэ гаравав тумэ́ндыр Сарэзоралыпнаскирэ Дэвлэ́скирэ дрома́.</verse>
				<verse number="12">Адя́кэ, тумэ́ ж сарэ́ дыкхнэ́ дава́, со́скэ ж тумэ́ выпхэнэна ада́кицы ивья́ (дармэс)?”</verse>
				<verse number="13">“Кадасави исын фуе́-манушэ́нгири до́ля Дэвлэ́стыр, и мэкно́ миштыпэ́н Сарэзорьякирэ Дэвлэ́стыр, со дорэсэ́ла одова́ ману́ш, кон притасавэла явирэ́н:</verse>
				<verse number="14">ко́ли бут чхаворэ́ явэ́на лэ́стэ, тэды ёнэ джа́на тэл курта́ла; и лэ́скирэ пала́л-явибнаскирэ чхавэ́ на явэ́на чалэ марэ́са,</verse>
				<verse number="15">Кодолэ́н, кон ячэ́напэ пал лэ́стэ, лэн гаравэна пхарэ́ насвалыпнэндыр, и лэ́скирэ пивля (удовы) на явэ́на тэ ровэ́н пал лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="16">Мэк ёв явэ́ла тэ кэдэл руп сыр пра́хо, и мэк ёв тэ отчхувэл кхэтанэ́ и́ди сыр ґлэя (глина);</verse>
				<verse number="17">ёв приготовинэла дава́, нэ чачипна́скиро ману́ш явэ́ла тэ урьел лэс; и бибангипнаскиро явэ́ла тэ роскэрэ́л лэн.</verse>
				<verse number="18">Ёв чхувэ́ла кхэр сыр моль, и сыр ракхипнаскиро кэрэ́ла пэ́скиро кхэроро (шала́шо).</verse>
				<verse number="19">Ёв пасёла сыр барвало́ ману́ш, нэ буты́р ёв на явэ́ла кадасаво́, ёв откэрэла якха́, и нанэ ничы́ пашы́л лэ́стэ.</verse>
				<verse number="20">Трашаибэ́н явэ́ла наужакирдэс пэ лэ́стэ, сыр тасадыипнаскиро панинг, баро́ штормо чорэла лэс раты́.</verse>
				<verse number="21">Васточно балва́л лыджа́ла криг лэс, и сы́рбы рискирибнаскири балва́л ёв рискирэ́ла яври́ лэс лэ́скирэ штэто́стыр.</verse>
				<verse number="22">И Дэвэ́л чхурдэлапэ пэ лэ́стэ би тангипнаскиро, ёв на дэ́ла ра́да тэ нашэ́л Лэ́скирэ вастэ́стыр.</verse>
				<verse number="23">Мануша́ явэ́на тэ марэ́н дрэ васта́ пэ лэ́стэ холямэ́ радыма́тыр, и ёнэ дэ́на шоля пэ лэ́стэ криг лэ́скирэ кхэрэ́стыр.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="28">
				<verse number="1">“Тумэ́ джинэ́на со исын шахта ваш руп, и исын штэ́то, кай билякирэна сувнака́й.</verse>
				<verse number="2">Састы́р лэ́лапэ пхувья́тыр, и харко́ма (медь) биладёла (плавинэлапэ) барэстыр.</verse>
				<verse number="3">Ману́ш хачкирэ́ла яг дро калыпэ́н, и ёв пириродэла сыр най фэды́р саро́ кэ яго́ры (краи́): бара́ дро калыпэ́н, кай исын мэрибнаскири зэр (тень).</verse>
				<verse number="4">Ёв ганавэла шахтытко ґаны́нг криг манушэ́ндыр: кай Манушэ́скиро ґэро́й бистрэла, ёнэ подублавэна пэс пэ шэлэ, ёнэ кунинэнапэ пэ лэ́ндэ упрэ́ и тэлэ́.</verse>
				<verse number="5">Дрэ пхув барьёла маро́, нэ пхув тэлэ́ исын сы́рбы пиририскирды яга́са.</verse>
				<verse number="6">Дрэ пхувья́кирэ бара́ исын бут сапфиры и дрэ пхув исын пра́хо сувнака́са.</verse>
				<verse number="7">Ние́кх рискирибнаскири чириклы на джинэ́ла дроморэ дрэ шахты, и коршуноскири якх на дыкхця́ дава́.</verse>
				<verse number="8">Пхутькирдэ́ шчэра́ (левы) на штадэ пир дова́, и шакало на псирдя́ пир дова́.</verse>
				<verse number="9">Ману́ш чхувэ́ла пэ́скиро васт пэ кремнитко бар, ёв рискирэ́ла бэ́рги упрэ́ фундаментэнца.</verse>
				<verse number="10">Ёв чингирэла анги́л прогиибэна дрэ скалы, и лэ́скири якх дыкхэ́ла кажно куч бар.</verse>
				<verse number="11">Ёв пиричхакирэла рэкицы, соб (кай) ёнэ тэ на тхадэн, и ёв лыджа́ла пэ дуд (свэ́то) саро́, со исын гарадо́ тэл пхув.</verse>
				<verse number="12">Нэ кай сашты́ тэ латхэл годыпэ́н? И кай сашты́ тэ сыклёл, соб (кай) хор тэ ґалёл?</verse>
				<verse number="13">Ману́ш на джинэ́ла тими́н далэскэ, и годыпэ́н нашты́ тэ латхэс пэ пхув, кай дживэ́на.</verse>
				<verse number="14">Хор паня́ ракирэ́на: “Ма́ндэ на латхэса годыпэ́н,” и мо́рё (дэрья́в) ракирэ́ла: “Ма́ндэ на латхэса годыпэ́н.”</verse>
				<verse number="15">Годыпэ́н нашты́ тэ кинэс пал выкэдыно сувнака́й, ци тэ ублавэс (тэ важынэс) руп сыр тими́н (цымин) пал годыпэ́н.</verse>
				<verse number="16">Нэ годыпэ́н нашты́ тэ дэс чол (тими́н) Офисоскирэ сувнака́са, кучонэ́ ониксоса, ци сапфироса.</verse>
				<verse number="17">Ни сувнака́й, ни кристало нашты́ тэ роўнякирэс кэ годыпэ́н; адя́кэ-паць и кхорэ́ (сасу́ды) сувнака́стыр.</verse>
				<verse number="18">Пал мириклэ (коралы) и мутин (жэмчуго) и на ракирэ́на; адя́кэ сыр и тими́н (цымин) пал годыпэ́н исын кучэдыр рубинэндыр.</verse>
				<verse number="19">Топазо Эфиопиятыр нашты́ тэ роўнякирэс кэ годыпэ́н, адя́кэ-паць и нашты́ тэ чхувэ́с тими́н пэ годыпэ́н жужэ́ сувнака́са.</verse>
				<verse number="20">И, кай сашты́ тэ латхэс годыпэ́н? И кай сашты́ тэ сыклёс, соб (кай) хор тэ ґалёс?</verse>
				<verse number="21">Дава́ исын гарадо́ манушэ́нгирэ якхэ́ндыр, савэ́ дживэ́на, дава́ гаравэлапэ чириклендыр дро фа́но (воздухо).</verse>
				<verse number="22">Хась и мэрибэ́н ракирэ́на: “Амэ шундя́м допхэныбэ́н пэ́скирэ канэнца.”</verse>
				<verse number="23">Дэвэ́л ґалёла дром кэ годыпэ́н, Дэвэ́л джинэ́ла штэ́то тэ латхэс годыпэ́н.</verse>
				<verse number="24">Пал-дова́ со Ёв дыкхэ́ла пхув кэ сама яго́ры (концы), и Лэ́скэ бицяло́ саро́, со исын тэл болыбэ́н.</verse>
				<verse number="25">Сыр Ёв чхувэлас весо балвалякэ, и Ёв выгинэлас паня́ мераса,</verse>
				<verse number="26">и ке́ли Ёв чхувэлас стату́то брышындэскэ и дроморо громоскирэ блискавицакэ;</verse>
				<verse number="27">то тэ́ньчи Ёв дыкхця́ годыпэ́н и Ёв пхэндя́ статэчнэс; Ёв зачхудя годыпэ́н и Ёв спробиндя годыпэ́н,</verse>
				<verse number="28">и пхэндя́ Дэвэ́л манушэ́скэ: “Акэ, годыпэ́н исын дро дова́, соб (кай) тэ дарэс Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, и ґалыибэ́н исын дро дова́, соб (кай) тэ дурьёс бибахталэ́ рэндэ́ндыр.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="29">
				<verse number="1">Ио́во затэрдёла пал пэ́стэ палатуно́ (после́днё) мо́ло.</verse>
				<verse number="2">“О, соб (кай) ма́нгэ тэ явав кадасавэса сыр дрэ прогинэ́ чхона́, сыр дрэ дывэса́, ке́ли Дэвэ́л приракхэлас ман;</verse>
				<verse number="3">и ке́ли Лэ́скиро момолы́тко (свети́льнико) свэнцынэлас анги́л миро шэро́, и ке́ли Лэ́скирэ дудэса мэ гиём пирда́л калыпэ́н (цямлыпэ́н):</verse>
				<verse number="4">сыр дава́ сыс дрэ мирэ́ бахталэ́ бэрша́, ке́ли Дэвэ́л набицялэс дыкхця́ пал мири́ ша́тра,</verse>
				<verse number="5">ке́ли Сарэзорья́киро Дэвэ́л сыс паш ма́ндэ, сыр мирэ́ тырнэ мануша́ сыс паш ма́ндэ,</verse>
				<verse number="6">ке́ли мирэ́ ґэра́ компиндлэпэ дро тхуд, и ке́ли ска́ла чхувэлас пал ма́ндэ оливи́тко дзэт рэкэнца!</verse>
				<verse number="7">Ке́ли мэ джавас кэ форо́скири по́рта, ке́ли мэ бэшавас пэ пэ́скиро штэ́то яври́ пэ форуны́ (пло́шча);</verse>
				<verse number="8">то тэрнэ́ мануша́ дыкхэнас ман и гарадёнас, и мурша́ дрэ бэрша́ уштэнас и сыс тэрдэ́,</verse>
				<verse number="9">тхага́рья пириячэнас тэ ракирэ́н, и ёнэ чхувэ́нас васта́ пэ пэ́скирэ муя́,</verse>
				<verse number="10">манушэ́нгири зан, сави́ сыс райканэ родо́стыр, цыция (зникниндя), и лэ́нгири чиб приячэлас кэ талой (нёбо) дрэ лэ́нгирэ муя́.</verse>
				<verse number="11">Кажно (сва́ко), кон шундя́ ман, шарэлас ман; а кажно, кон дыкхця́ ман, приджинэлас вагаса ман;</verse>
				<verse number="12">пал-дова́ со мэ вытырдавас чорорэс, сыр ёв дыя́ го́дла, и адя́кэ-паць пиротос (бидадэскирэ чхавэ́с), савэ́стэ на сыс ние́кх тэ подэл васт.</verse>
				<verse number="13">Одова́, кон хасёлас, шарэлас ман, и мэ кэравас адя́кэ, со ило́ пивлятэ (удоватэ) багалас радыма́тыр.</verse>
				<verse number="14">Мэ урьявас чачипэ́н пэ пэ́стэ: и ёв учхакирэлас ман, миро чачипэ́н сыс сыр понча и сыр турбано.</verse>
				<verse number="15">Мэ со́мас сы́рбы якха́ ваш корорэскэ, и сы́рбы ґэра́ лангалэскэ.</verse>
				<verse number="16">Мэ со́мас дад одолэ́скэ, конэ́стэ сыс трэ́бима; и мэ розґалёвавас саро́ пал рэ́ндо, ко́ли мэ на джиндём лэс.</verse>
				<verse number="17">Мэ пхагавас жанды начачипнаскирэндэ, и мэ тырдавас яври́ чордо дорэсыбэ́н лэ́нгирэ дандэндыр.</verse>
				<verse number="18">Тэ́ньци мэ пхэндем: “Мэ мэра́ва дрэ пэ́скири гня́зда, и мэ ява́ва тэ джива́в ада́кицы бут дывэса́, кицы́ прахинки исын;</verse>
				<verse number="19">миро корнё (рукх) диндькирэлапэ (вытырдэлапэ) кэ паня́, и пахлын (роса) исын пашты сари́ рат пэ мирэ́ рандя́,</verse>
				<verse number="20">миро барипэ́н на пхурьёла андра́л ма́ндэ, и миро лу́ко зоралэ́с рикирэ́лапэ дро миро васт.</verse>
				<verse number="21">Мануша́ шундлэ́ ман и ужакирдэ, и ёнэ прилэнас штылэ́с, сыр мэ давас го́дла:</verse>
				<verse number="22">палэ мирэ́ лава́ ёнэ на ракирдэ́ нэвэ́стыр и миро ракирибэ́н пэрэлас пэ лэ́ндэ сыр капли (чулыня) брышындэстыр,</verse>
				<verse number="23">Ёнэ ужакирдэ ман сыр брышы́нд, и ёнэ отпхандэнас пэ́скирэ муя́ буґлэс сыр пэ познё брышы́нд.</verse>
				<verse number="24">Ко́ли мэ сандёмпэ холямэс лэ́ндыр, ке́ли ёнэ на патяндынэ́ ма́нгэ, тэды мирэ́-москири мина подрикирэлас лэн.</verse>
				<verse number="25">Мэ выкэдавас дром лэ́нгэ, и мэ со́мас бэшто́ сыр шэрало́, и мэ ячаваспэ сыр кра́ли дро халадыбэ́н, сыр кодова́, кон подрикирэлас манушэ́н, савэ́ тугинэна.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="30">
				<verse number="1">Нэ акана́ тэрнэ́ мануша́ санапэ холямэс ма́ндыр, савэнгирэ дадэн мэ вычхурдавас илэ́стыр фэды́р, сыр тэ чхував пашы́л джуклэндэ, со ракхэнас мирэ́ – бакрэнгири стада.</verse>
				<verse number="2">Дыкхэ́н, саво́ ж ко́фо исын ма́нгэ лэ́нгирэ – вастэнгирэ зорья́тыр? Лэ́нгиро часо (цы́ро) хасия́.</verse>
				<verse number="3">Ёнэ вышутинэ бокха́тыр и наухтылыбнастыр; ёнэ нашнэ́ пэ чхучэ́ прахи, кай нанэ мануша́, и кай исын чхучо́;</verse>
				<verse number="4">ёнэ, кон обкэдынэ лондэ чарья́ пашы́л хру́сты, и кон ха́ла ракитытка му́ри.</verse>
				<verse number="5">Лэн традынэ криг пэ́стыр мануша́, и пэ лэ́ндэ дынэ́ го́дла сыр пэ чорэндэ.</verse>
				<verse number="6">Ёнэ сыс бангэ́ тэ дживэ́н дрэ цёмна рыцьвины, дрэ ґебара́ (пешчэры) машки́р пхув, и дрэ скалы,</verse>
				<verse number="7">ёнэ годлынэ сы́рбы ослы (мега́рья) машки́р хру́сты, ёнэ притасадёнас екх кэ екх тэ татён тэл пхусадытка хру́сты.</verse>
				<verse number="8">Ёнэ сыс чхавэ́ дылынэндыр, чхавэ́ налачхэ́-ирьякирэ манушэ́ндыр; лэн традынэ криг пхувья́тыр.</verse>
				<verse number="9">И акана́ мэ яцём сы́рбы сабнытко гилы́; ґалён, мэ яцём сы́рбы сабнытко сыкаибэ́н (приме́ро).</verse>
				<verse number="10">Ёнэ древа́н на камэ́на ман, ёнэ исын тэрдэ́ кригал ма́ндыр; ёнэ и на пригаравэнапэ, соб (кай) тэ чунгардэн ма́нгэ дро муй.</verse>
				<verse number="11">Пал-дова́ со Дэвэ́л розмэкця шэло мирэ́ лукостыр и кэрдя́ адя́кэ, со мэ яцём напхутькирдо. Ёнэ чхурдынэ́ криг пэ́стыр сы́рбы савари, соб (кай) тэ кэрэ́н, со камэ́на.</verse>
				<verse number="12">Мирэ́ чачэ́ рига́тыр лэ́ндыр пирангачы (исчадии) ґаздэ́напэ, ёнэ подчхувэна ґэро́й ма́нгэ, и ёнэ ґаздэ́напэ пэ ма́ндэ пэ́скирэ хасибнытконэ приемэнца,</verse>
				<verse number="13">Ёнэ ґэралякирдэ миро дром, ёнэ кэрдэ́, соб (кай) мэ тэ пэрав, и ние́кх нанэ тэ подэл васт ма́нгэ лэ́ндыр.</verse>
				<verse number="14">Ёнэ джа́на маму́й пэ ма́ндэ, сыр пирда́л буґло́ выпхарипэн, ёнэ катынэнапэ пэ ма́ндэ сы́рбы штормо чхувэ́лапэ барэ́нца.</verse>
				<verse number="15">Трашаибэна рисёна пэ ма́ндэ, ёнэ традэнапэ пал мири́ паты́в сы́рбы балва́л, и миро миштыпэ́н проурняндыя пашы́л ма́ндэ сыр о́блоко пэ болыбэ́н.</verse>
				<verse number="16">Нэ акана́ миро ди чхувэ́лапэ криг ма́ндыр хор тугатыр; дывэса́ мэнькаса лынэ́ трусця́л ман.</verse>
				<verse number="17">Мирэ́ кокалы́ промардэ дрэ ма́ндэ раты́, и мирэ́ дукха́ ха́на ман би откхиныбнаскиро</verse>
				<verse number="18">Древа́н пхаро́ исын ма́нгэ тэ злав мири́ и́дя, мирэ́ дукха́ пхандлэ ман пал мирэ́-шалнироскиро (хитоноскиро) мэнитко.</verse>
				<verse number="19">Дэвэ́л чхурдыя́ ман дрэ дрич (болото), и мэ яцём сыр пра́хо и пра́ска (пепло).</verse>
				<verse number="20">Дэ́вла! Мэ зоралэ́с кхара́ва Тут, нэ со́скэ Ту на отпхэнэса ма́нгэ; мэ уштава и Ту фэ́ни дыкхэ́са пэ ма́ндэ.</verse>
				<verse number="21">Ту яця́н биилытко, и Ту рикирэсапэ проти ма́ндэ сарэ́ Тырэ́ зорья́тыр.</verse>
				<verse number="22">Ту ґаздыян ман, и Ту адя́кэ кэрэ́са, соб (кай) мэ тэ вурнявав пэ балва́л; Ту кэрэ́са биба́хт мирэ́ кучипнаскэ.</verse>
				<verse number="23">Пал-дова́ со мэ джино́м, со Ту янэса ман кэ мэрибэ́н, и кэ упхэндло́ кхэр, кай скэдэ́напэ сарэ́ джидэ́.</verse>
				<verse number="24">Чачо́, кажно мангипэ́н кэ Дэвэ́л нанэ ивья́ (напра́снэс), ке́ли Ёв протырдэла Пэ́скиро васт пэ манушэ́стэ дрэ руи́ны; ко́ли ёнэ явэ́на тэ дэн го́дла, сыр Ёв вымарэла лэн.</verse>
				<verse number="25">Ци на рондём мэ пал манушэ́стэ, конэ́скэ сыс пхаро́? Ци на тугинэлас миро ди пал чорорэндэ?</verse>
				<verse number="26">Пал-дова́ со мэ ужакирдём лачхипэ́н, нэ биба́хт явдя́, и мэ ужакирдём дуд (свэ́то), нэ явдя́ калыпэ́н.</verse>
				<verse number="27">Саро́ андра́л ма́ндэ кирьёла, и на откхинёла; дывэса́ мэнькаса явнэ́ кэ миро муй.</verse>
				<verse number="28">Мэ калыём, псириндой, нэ дава́ на кхамэстыр, мэ уштава пэ скэдыибэ́н и мэ да́ва го́дла тэ помогинэн ма́нгэ.</verse>
				<verse number="29">Мэ яцём пшалэса шакалэнгэ, и малэса страусэнгэ.</verse>
				<verse number="30">Мири́ цы́па калёла и пэрэ́ла ма́ндыр, мирэ́ кокалы́ пэкэнапэ хачкирибнастыр.</verse>
				<verse number="31">Мири́ лута (арфа) парудыя тэ тугинэл ровибнаса и мири́ свиролька яця́ заня́са, сави́ ровэла.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="31">
				<verse number="1">Мэ кэрдём завето мирэ́ якхэ́нца. Со́скэ тэды мэ ява́ва тэ дыкха́в пэ тэрнэ́ патывалэ́ джувля́тэ?</verse>
				<verse number="2">Палдава́, сави́ явэ́ла мири́ до́ля Дэвлэ́стыр вучипна́стыр, и, саво́ явэ́ла миштыпэ́н Сарэзорьякирэ Дэвлэ́стыр, Саво́ исын пэ вучипэна́?</verse>
				<verse number="3">Ци со, нанэ бари би́да пэ начачунэндэ? Ци со, нанэ биба́хт одолэ́нгэ, кон кэрэ́ла чорипэ́н?</verse>
				<verse number="4">Ци на дыкхэ́ла Ёв мирэ́ дрома́, ци на гинэ́ла Ёв мирэ́ шаги (ламня)?</verse>
				<verse number="5">Ко́ли псирдём мэ начачунэ дромэ́са, ко́ли джа́лас сыгэды́р мири́ ґэро́й, соб (кай) ма́нгэ тэ хохавав,</verse>
				<verse number="6">то тэды мэк тэ ублавэн (тэ важынэн) ман пэ роўна ублады́тка (весы), соб (кай) Дэвэ́л тэ могинэл тэ джинэ́л пал миро чачипэ́н.</verse>
				<verse number="7">Ко́ли мирэ́ пирэ́ (сто́пы) рисинэ́ криг дромэ́стыр, ці, ко́ли миро ило́ гия́ пал мирэ́ якха́, ци ко́ли вари-сави́ дош прияця кэ мирэ́ васта́,</verse>
				<verse number="8">то тэды мэк ма́нгэ тэ чхував зя́рка дрэ пхув, нэ явирэскэ тэ хал дова́, со барьёла, ци тэ́ньчи мэк миро ро́до тэ рискирэ́н криг корне́нца (рукхэ́нца).</verse>
				<verse number="9">Ко́ли вари-сави́ джувлы́ тэ затэрдэл миро ило́, ці, ко́ли мэ тэ гарадёвав паш мирэ́-пашатунэскиро вуда́р,</verse>
				<verse number="10">тэды, мэк тэ дэл, соб (кай) мири́ ромны́ тэ мелинэл ваш явирэскэ, и, соб (кай) яви́р мурша́ тэ бандякирэн шэрэ́ анги́л ла́тэ.</verse>
				<verse number="11">Пал-дова́ со дава́ явэ́лас проштавибэн (трашаны дош кэ ка́ра), и дава́ исын фуипэ́н тэ сэндинэл сэндарискэ.</verse>
				<verse number="12">Пал-дова́ со дава́ явэ́лас сыр яг, сави́ халас саро́ кэ хась, и сави́ рискирэлас криг рукхэ́нца (корне́нца) саро́ миро миштыпэ́н.</verse>
				<verse number="13">Ко́ли мэ дыкха́вас вучипна́са пэ мирэ́-штубакирэ дынаристэ ци дынарицатэ, ке́ли ёнэ лыджинэ́ чинга́рд ма́нца;</verse>
				<verse number="14">со ж тэды трэиндя́ ма́нгэ тэ кэра́в, ке́ли Дэвэ́л лэ́ла тэ сэндинэл? И ко́ли Ёв пхучэла ма́ндыр, со ж тэды ма́нгэ явэ́лас тэ отпхэнав Лэ́скэ?</verse>
				<verse number="15">Ци одова́, Кон создыя́ ман дрэ дакири лоч, ци на Ёв создыя́ кодолэ́ писхарье́н? Ци на Ёв высоздыя дуе́н дрэ лоч?</verse>
				<verse number="16">Ко́ли мэ на давас дова́, со чорорэ́ камэнас, ци ко́ли мэ кэравас адя́кэ, со пивленгирэ (удовэнгирэ) якха́ обчхувэнаспэ ясвэ́нца;</verse>
				<verse number="17">ци ко́ли мэ хавас кокоро́ миро котэ́р, и соб (кай) пирото (сирота) тэ на хал ма́нца; –</verse>
				<verse number="18">пал-дова́ со пирото мирэ́ тэрныпнастыр бария паш ма́ндэ, сыр паш дадэ́стэ, и мэ лыджавас пир джиибэ́н адаля пивля, сыр фэ́ни мэ выгиём да́кирэ лочатыр,</verse>
				<verse number="19">ци ко́ли мэ дыкха́вас, со вари-кон хасёлас пир дова́, со на сыс лэ́стэ со тэ урьел, ци чорорэс, конэ́стэ на сыс со́са тэ учхакирэлпэ;</verse>
				<verse number="20">ци ко́ли лэ́скиро трушу́л на бахтякирдя́ ман, и ци мирэ́-бакрэнгири вы́лна (шэрсь) на татькирдя лэс,</verse>
				<verse number="21">ци ко́ли мэ ґаздавас пэ́скиро васт пэ пиротостэ, мэк мэ и дыкха́вас мирэ́ манушэ́н паш по́рта,</verse>
				<verse number="22">тэды мэк тэ пэрэ́л криг миро васт мирэ́ псикэстыр, мэк тэ рискирдёл яври́ миро васт кокалостыр.</verse>
				<verse number="23">Пал-дова́ со хась Дэвлэ́стыр зоралэ́с трашакирэлас ман, и пир дова́ мэ на могинавас тэ вырикирав Лэ́скиро фэдырипэн.</verse>
				<verse number="24">Ци, ко́ли мэ тэ ужакирав лачхипэ́н сувнака́стыр, ці, ко́ли мэ тэ пхэна́в выкэдынэ́ сувнакаскэ: “Дрэ ту́тэ мэ зоралэ́с патя́ва.”</verse>
				<verse number="25">Ци, ко́ли мэ древа́н тэ радынавпэ долэ́стыр, со мэ со́мас древа́н барвало́, ци пир дова́, со миро васт дорэсця́ бут;</verse>
				<verse number="26">ці, ко́ли мэ тэ дыкха́в путрадэ якхэ́нца пэ кхам, сыр ёв дэ́лас дуд, ци пэ чхон, сыр ёв джал штэто́стыр пэ штэ́то пир болыбэ́н, зяиндой,</verse>
				<verse number="27">и ко́ли кхам и чхон чораханэ́с тэ затырдэн миро ило́, ці, ко́ли мэ тэ чамудав пэ́скиро васт сы́рбы тэ дав паты́в лэ́скэ;</verse>
				<verse number="28">тэды дава́ адэкэ-паць явэ́лас чорипэ́н, со исын мол пэ сэ́ндо; пир дова́, со мэ тэды сы́рбы отпхэнаваспэ Дэвлэ́стыр, Саво́ исын пэ вучипэ́н.</verse>
				<verse number="29">Ко́ли мэ тэ радынавпэ зоралэ́с, со хасибэ́н пыя́ пэ лэ́стэ, ці, ко́ли мэ тэ ґаздавпэ радыма́тыр, сыр биба́хт пыя́ пэ лэ́стэ;</verse>
				<verse number="30">ці, ко́ли, чачипна́са, мэ тэ мэнчынав миро муй тэ пхэнэ́л грэ́хо, ці, соб (кай) мэ камамас прокошыбэ́н (арманя) пэ лэ́скиро ди;</verse>
				<verse number="31">ці, ко́ли тэ пхэнэ́н мануша́ мирэ́ шатратыр: “Ци исын вари-кон, саво́ на хая чалэ́с лэ́скиро мас?”</verse>
				<verse number="32">ці, ко́ли вари-саво́ чу́жо ману́ш тэ ратькирэл пэ вули́ца (га́са), ці, ко́ли мэ тэ на псиравав мирэ́ вудара́ дромэскирэскэ (прохожонэскэ);</verse>
				<verse number="33">ко́ли, мэ тэ чхакирав мирэ́ чорэ́ рэ́нды сыр Адамо, гарави миро чорипэ́н пал брэк,</verse>
				<verse number="34">пал-дова́ со мэ дарававас манушэ́нгирэ скопостыр, и сэм΄енгиро накутякирибэн кэ мэ трашавэлас ман, тэды мэ явавас штыл, и мэ на джавас яври́ пал вуда́р.</verse>
				<verse number="35">О, ко́ли тэ явэ́л вари-кон ма́ндэ тэ шунэ́л ман! Ѓа́да, исын миро подчхиныбэн: мэк Сарэзорья́киро Дэвэ́л тэ отпхэнэл ма́нгэ! И соб (кай) миро проти – тэрдыпнаскиро ману́ш тэ чхинэл миро бандькирибэн!</verse>
				<verse number="36">Чачипна́са, мэ лыджавас дава́ бандькирибэн пэ миро псико́; и мэ пхандавас лэс пэ шэро́ сыр крали́тко стадык;</verse>
				<verse number="37">мэ приджинаваспэ Дэвлэ́скэ пал кажно миро шаго (ламны), мэ сы́рбы тхага́ри джавас пашэдыр кэ Ёв.</verse>
				<verse number="38">Ко́ли мири́ пхув тэ дэл го́дла пэ ма́ндэ, и ко́ли ла́кирэ лесьни (борозды) тэ ровэ́н кхэтанэ́ пэ ма́ндэ,</verse>
				<verse number="39">ко́ли мэ хаём ла́кирэ барьякирдэ́ (пло́ды) биловэнгиро, и ко́ли мэ мэнчындём кэ мэрибэ́н дия́, конэ́скири пхув дая́ сыс,</verse>
				<verse number="40">то мэк тэ барьён канралэ раслины пэ гивэскиро штэ́то, и мэк тэ барьёл дылыны чар (куколь) пэ ґэрстоскиро (ячменёскиро) штэ́то (Иовоскирэ лава́ кончындлэпэ).</verse>
			</chapter>
			<chapter number="32">
				<verse number="1">И кадалэ́ трин мануша́ пириячнэ тэ отпхэнэн Иовоскэ, пал-дова́ со Ёв сыс чачуно́ дрэ пэ́скирэ якха́.</verse>
				<verse number="2">Тэ́ньци захачи́я Элюёскири холы́, кон сыс Варахоскиро чхаво́ Вузитэндыр, савэ́ исын Рамоскирэ сэм΄ятыр: лэ́скири холы́ захачи́я пэ Иовостэ; пал-дова́ со ёв чачакирдя пэс буты́р Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="3">Лэ́скири холы́ росхачия адя́кэ-паць пэ тринэ́ малэндэ, пал-дова́ со лэ́ндэ нисо́ на сыс тэ отпхэнэн, и со ёнэ сэндиндлэ зоралэ́с лэс.</verse>
				<verse number="4">Нэ, Элюё (Элиуё), Варахоскиро чхаво́, ужакирдя, пало́ дова́, сыр Ио́во кончындя тэ ракирэ́л, пал-дова́ со лэ́скирэ трин мала́ сыс пхурэды́р лэ́стыр.</verse>
				<verse number="5">И дыкхця́ Элюё, со на сыс лав дрэ лэ́нгирэ муя́ адалэ́ тринэ́ манушэ́ндэ, то лэ́скири холы́ росхачия буты́р.</verse>
				<verse number="6">И Элюё, Варахоскиро чхаво́ Вузитэндыр, отпхэндя́ лавэ́нца: “Мэ сом тэрно́, нэ тумэ́ сан дрэ бэрша́, палдова́ мэ со́мас ладжакуно, и мэ дарандыём тэ сыкавав, со мэ джино́м.”</verse>
				<verse number="7">Мэ пхэндём: “Мэк дывэса́ тэ ракирэ́н, и бэршэнгиро бутыпэн тэ сыклякирэ́л годыпнаскэ.”</verse>
				<verse number="8">Нэ дрэ манушэ́стэ исын ду́хо (фа́но), саво́ дэ́ла Сарэзорья́киро Дэвэ́л, Саво́ дэ́ла годы́ манушэ́нгэ тэ ґалёл.</verse>
				<verse number="9">На барэ́-бэршэнгирэ мануша́ исын ўса́ды (сак) най годэдыр, адя́кэ-паць, и ману́ш дрэ бэрша́ на ўса́ды (сак) ґалёла чачипэ́н.</verse>
				<verse number="10">Палдава́ мэ пхэна́ва: “Шунэ́н ман миштэ́с, мэ адя́кэ-паць сыкава́ва, со мэ джино́м.</verse>
				<verse number="11">Акэ, – мэ ужакирдём тумарэ́ лава́, мэ шундём откэрдэ канэса причыны, со тумэ́ пириракирэнас, сыр акана́ тумэ́ родэнас, со тэ пхэнэ́н.</verse>
				<verse number="12">Чачо́, мэ рискирдём ило́ кэ тумарэ́ лава́, и, акэ; ние́кх тумэ́ндыр на пирипатякирэла Иовос, и ние́кх на отпхэндя́ пэ лэ́скирэ лава́, –</verse>
				<verse number="13">тэды тумэ́ на ракирэ́н: “Амэ латхям годыпэ́н. Дэвэ́л отпхэнэ́ла, сыр трэй Лэ́скэ, нэ на ману́ш.</verse>
				<verse number="14">Ио́во на ракирдя́ пэ́скирэ лава́ маму́й кэ мэ, и мэ на отпхэнавас лэ́скэ тумарэ́ лавэ́нца.</verse>
				<verse number="15">Тумэ́ акана́ хокинэ дивостыр, и на отпхэнэна нисо́; тумэ́ндэ и лава́ хасинэ́.</verse>
				<verse number="16">И мэ ужакирдём, пал-дова́ со тумэ́ на ракирдэ́, нэ тумэ́ са́нас штыл, и тумэ́ буты́р на отпхэндлэ́.</verse>
				<verse number="17">И акана́ мэ адя́кэ-паць отпхэнава мирэ́ рига́тыр:</verse>
				<verse number="18">пал-дова́ со ма́ндэ исын пхэрдо́ лава́, ду́хо (фа́но) андра́л ма́ндэ зачхувэла ман тэ ракира́в.</verse>
				<verse number="19">Ѓа́да, саро́ андра́л ма́ндэ исын сыр мол (вино), сави́ исын наотпхандлы, сави́, акэ, акана́ пхарадёла.</verse>
				<verse number="20">Мэ ява́ва тэ ракира́в, соб (кай) ма́нгэ тэ явэ́л локхэды́р, мэ отпхандава пэ́скиро муй и мэ отпхэнава.</verse>
				<verse number="21">Мэ мангавапэ Дэвлэ́скэ, соб (кай) ма́нгэ тэ на явав пэ вари-конэ́скири риг, и соб (кай) ма́нгэ тэ на хохавав гудлэс вари-конэ́с.</verse>
				<verse number="22">Пал-дова́ со мэ на джино́м, сыр тэ хохавав гудлэс; ко́ли мэ тэ кэра́в адя́кэ, то миро Создыибнаскиро укэдэла криг ман.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="33">
				<verse number="1">Нэ мэ манга́ва тут, Ио́во, шун, со мэ пхэна́ва ту́кэ, и пришунпэ миштэ́с кэ сарэ́ мирэ́ лава́.</verse>
				<verse number="2">Ѓа́да, акана́, мэ отпхандава пэ́скиро муй, мири́ чиб явэ́ла ракирэ́л дро миро муй.</verse>
				<verse number="3">Мирэ́ лава́ джа́на мирэ́-илэ́скирэ чачипнастыр, и мирэ́ ушта́ выпхэнэна екх джиныбэ́н.</verse>
				<verse number="4">Дэвлэ́скиро Ду́хо создыя́ ман, и Сарэзорьякирэрэ Дэвлэ́скиро пхурдыпэн дыя́ джиибэ́н ма́нгэ.</verse>
				<verse number="5">Ко́ли ту нашты́ тэ отпхэнэс ма́нгэ, пхэн пэ́скирэ лава́ екх, пал яви́р анги́л ма́ндэ: тэрдёв анги́л ма́ндэ.</verse>
				<verse number="6">Акэ, мэ сом дасаво-паць анги́л Дэвлэ́стэ сыр ту, мэ адя́кэ-паць сом создыно́ прахостыр.</verse>
				<verse number="7">Шун, на андарша (на дар) мирэ́ минатыр, и мирэ́ вастэ́стыр, со явэ́ла пхаро́ ту́кэ.</verse>
				<verse number="8">Ѓа́да, со мирэ́ кана́ шундлэ́, и мэ шундём тырэ́-лавэнгири зан:</verse>
				<verse number="9">“Мэ сом бидошэ́нгиро, мэ на кэрдём чорипэ́н.</verse>
				<verse number="10">Нэ Дэвэ́л латхэ́ла банг дрэ ма́ндэ, Ёв гинэ́ла ман пал Лэ́скирэ вэргостэ,</verse>
				<verse number="11">Ёв чхувэ́ла мирэ́ ґэра́ дрэ калодки, Ёв дыкхэ́ла пал сарэ́ мирэ́ дрома́!”</verse>
				<verse number="12">Дыкх! Дро дава́ ту на сан чачикано (оправдано), – мэ пхэна́ва ту́кэ: Дэвэ́л исын вучэды́р манушэ́стыр.</verse>
				<verse number="13">Со́скэ ту лыджа́са чинга́рд Лэ́са? Ёв, хай, на дэ́ла отпхэныбэ́н пал Лэ́скирэ рэ́нды!</verse>
				<verse number="14">Пал-дова́ со Дэвэ́л ракирэ́ла е́кхвар, дуй мо́лы, нэ ману́ш на ґалёла анги́л;</verse>
				<verse number="15">Дэвэ́л сы́рбы пхэнэ́ла дро суно́, дрэ зданки (дыкхибэ́н) раты́, сыр хор соибэн пэрэ́ла пэ манушэ́стэ, ци сыр ману́ш линдрэла (дреминэла) пэ чхуибэ́н,</verse>
				<verse number="16">тэды Дэвэ́л отпхандэла манушэ́нгирэ кана́ и Ёв чхувэ́ла сы́рбы якхи́тко пэ Пэ́скиро упхэныбэ́н,</verse>
				<verse number="17">соб (кай) тэ обрикирэл манушэ́с тэ кэрэ́л чорэ́ рэ́нды, соб (кай) тэ гаравэл пхутькирибэ́н манушэ́стыр.</verse>
				<verse number="18">Ёв ракхэ́ла Манушэ́скиро ди маґилатыр, и лэ́скиро джиибэ́н куртала́тыр.</verse>
				<verse number="19">Дэвэ́л адя́кэ-паць пирисыклякирэла манушэ́с насвалыпнаса дро лэ́скиро чхуибэ́н, и зоралэ́ дукхаса дрэ лэ́скирэ бут кокалы́ адя́кэ,</verse>
				<verse number="20">со лэ́стэ буты́р нанэ камибэн тэ хал маро́, и лэ́скиро ди буты́р на камэ́ла смашно хабэ́н.</verse>
				<verse number="21">Лэ́скирэ маса́ хасёна пэ якха́, и лэ́скирэ кокалы́, со на дыкхнэ́ сыгэды́р, акана́ бицялэ яври́.</verse>
				<verse number="22">И лэ́скиро ди джа́ла пашэдыр кэ мулытко ґанби́н, и лэ́скиро джиибэ́н кэ мэрибэ́н.</verse>
				<verse number="23">Ко́ли тэ явэ́л бичхаибнаскиро Янго́ло ваш лэ́скэ, ману́ш, кон розлэла годя́са, екх тысёнцэндыр, соб (кай) тэ сыкавэ́л адалэ́ манушэ́скэ лэ́скиро маму́й дром,</verse>
				<verse number="24">тэ́ньчи Дэвэ́л потангинэла манушэ́с и пхэнэ́ла: “Выракх лэс, соб (кай) ёв тэ на джал дрэ маґила (кула); Мэ латхём выкиныбэ́н пал лэ́стэ.”</verse>
				<verse number="25">Лэ́скирэ маса́ явэ́на зоралэды́р сыр дрэ лэ́скирэ тэрнэ́ бэрша́, ёв сы́рбы рисёла тэды кэ лэ́скирэ тэрнэ́ бэрша́.</verse>
				<verse number="26">Ёв явэ́ла тэ мангэ́лпэ Дэвлэ́скэ, и Дэвэ́л прилэ́ла лэс ласкаса, и ёв явэ́ла тэ дэл паты́в анги́л Лэ́стэ барэ́ радыма́са, пал-дова́ со Дэвэ́л рискирэ́ла палэ лэ́скиро чачипэ́н.</verse>
				<verse number="27">Ёв явэ́ла тэ дыкхэ́л пэ явирэ манушэ́ндэ, и тэ ракирэ́л: “Мэ кэрдём грэ́хи, и мэ пиририскирдём чачипэ́н. И мэ на дорэсцём даб палэ.</verse>
				<verse number="28">Дэвэ́л выракхця миро ди мулытконэ ґанбинатыр, и миро джиибэ́н удыкхэ́ла дуд!”</verse>
				<verse number="29">Акэ, Дэвэ́л кэрэ́ла саро́ дава́ дуй трин мо́лы манушэ́са,</verse>
				<verse number="30">соб (кай) тэ янэл палэ Манушэ́скиро ди маґилатыр (кулатыр), соб (кай) тэ обсвэнцынэл лэс джиибна́скирэ дудэса (свэтоса).</verse>
				<verse number="31">Дыкх миштэ́с, Ио́во, шун откэрдэ канэнца ман, яв штыл, и мэ ява́ва тэ ракира́в.</verse>
				<verse number="32">Ко́ли исын вари-со ту́тэ тэ пхэнэ́с, то отпхэн ма́нгэ: ра́кир, пал-дова́ со мэ древа́н кама́м тэ чачакирав (тэ оправдынав) тут.</verse>
				<verse number="33">Ко́ли над, тэды шун ман: яв штыл, и мэ ява́ва тэ сыклякирав тут годыпнаскэ.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="34">
				<verse number="1">И отпхэнэ́лас Элиуё (Элюё) дурэды́р и пхэндя́:</verse>
				<verse number="2">“Шунэ́н мирэ́ лава́ тумэ́, кон сан годэ́; причхувэ́н кан кэ мэ, тумэ́, кон джинэ́ла бут.</verse>
				<verse number="3">Пал-дова́ со кан спробинэла лава́, сыр талой (гортань) коштынэла хабэ́н.</verse>
				<verse number="4">Явэ́н, выкэдаса пэ́скэ чачипэ́н; явэ́н, джина́са буты́р кхэтанэ́, со исын лачхипэ́н.</verse>
				<verse number="5">Пал-дова́ со Ио́во пхэндя́: “Мэ сом чачуно́, нэ Дэвэ́л лыя́ криг миро чачипэ́н.”</verse>
				<verse number="6">Со ж ма́нгэ тэ хохавав пэ миро чачипэ́н? Мири́ даб (рана) на састия, мэк мэ и сом бичорипнаскиро.</verse>
				<verse number="7">Кай исын дасаво ману́ш сыр Ио́во исын? Кон пьела холямипэн сы́рбы ёв пьела пани́?</verse>
				<verse number="8">И кон кумплинэлапэ адасавэ́ манушэ́нца, кон кэрэ́ла чорипэ́н, и кон псирэ́ла фуе́ манушэ́нца?</verse>
				<verse number="9">Пал-дова́ со ёв пхэндя́: “Нанэ лачхипэ́н манушэ́скэ, со ёв зоралэ́с радынэ́лапэ Дэвлэ́стыр.”</verse>
				<verse number="10">Палдава́ шунэ́н миштэ́с ман, тумэ́, кон сан годэ́: нашты́ тэ явэ́л, соб (кай) Дэвэ́л тэ думинэл, тэ кэрэ́л фуипэ́н, и нашты́ тэ явэ́л чорипэ́н Сарэзорьякирэ Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="11">Пал-дова́ со Ёв отдэ́ла палэ манушэ́скэ пир лэ́скири буты́, соб (кай) кажно ману́ш тэ дорэсэл мазу́ри (награда) пир дова́, со Ёв кэрдя́.</verse>
				<verse number="12">Сарэ́ джинэ́на, со Дэвэ́л ние́кхвар на кэрэ́ла фуипэ́н, и Сарэзорья́киро Дэвэ́л на пиририскирэла чачипэ́н.</verse>
				<verse number="13">Кон дыя́ зор дрэ Лэ́скири васта́ пэ сари́ пхув? Нико́н жа и дыя́ зор Лэ́скэ тэ раинэл пэ саро́ свэ́то.</verse>
				<verse number="14">Ко́ли Ёв фэ́ни тэ думинэл пал Пэ́стэ, и тэ кэдэл криг Пэ́скиро Ду́хо (Фа́но) и Пэ́скиро пхурдыпэн тэ дживэ́н;</verse>
				<verse number="15">то саро́ джидо́ хасёлас, и ману́ш рисёлас дро пра́хо.</verse>
				<verse number="16">Ко́ли тумэ́ сан годэ́, шунэ́н дава́; пришунэнпэ кэ мирэ́-лавэнгирэ заня́ (глося́):</verse>
				<verse number="17">“Ци сашты́ тэ раинэл одова́, кон зоралэ́с на камэ́ла чачипэ́н? Ци сашты́ ту тэ обсэндякирэс зоралэ́с кодолэ́с, Кон исын Сарэчачипнаскиро?</verse>
				<verse number="18">Ци исын лачхэ́с тэ пхэнэ́л крали́скэ: “Ту сан злыдня!” Ци лачхэ́-родоскирэ ра́скэ: “Ту сан биба́хт.”</verse>
				<verse number="19">Дэвэ́л на прилэ́ла тхагарьенгири риг, адя́кэ-паць Ёв на гинэ́ла барвалэн вучэды́р чорорэндыр, пал-дова́ со Ёв создыя́ и екхэ́с и явирэ́с.</verse>
				<verse number="20">Ѓа́да, ёнэ мэрэ́на и дрэ паш-рат, и мануша́ издрана и хасёна, и зоралыпнаскирэ мурша́ пириячэна тэ явэ́н дро свэ́то биманушэскирэ-вастэскиро.</verse>
				<verse number="21">Пал-дова́ со Дэвлэ́скирэ якха́ исын пэ дрома́, савэ́нца ману́ш псирэ́ла, и Ёв дыкхэ́ла сарэ́ лэ́скирэ шаги (ламня).</verse>
				<verse number="22">Ни дро калыпэ́н (цямлыпэ́н), ни дрэ мэрибнаскири зэр (тень) нашты́ тэ гарадён Дэвлэ́стыр мануша́, кон кэрэ́ла чорипэ́н.</verse>
				<verse number="23">Дэвлэ́скэ на трэй, соб (кай) ману́ш тэ обдуминэл, сыр лэ́скэ тэ тэрдёл пэ сэ́ндо анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="24">Ёв пхагэла пэ котэра́ зоралыпнаскирэ муршэ́н, и Ёв чхувэ́ла явирэ манушэ́н пэ лэ́нгирэ штэ́ты.</verse>
				<verse number="25">Дава́ исын чачипэ́н, со Дэвэ́л джинэ́ла лэ́нгирэ рэ́нды, Ёв равэла тэлэ́ лэн раты́, адя́кэ, со ёнэ хасинэ́.</verse>
				<verse number="26">Ёв пэкавэла лэн сыр фуе́ манушэ́н анги́л явирэ-манушэ́нгирэ якха́,</verse>
				<verse number="27">пал-дова́ со ёнэ рисинэ́ палэ Лэ́стыр, и ёнэ на обдуминэнас Лэ́скирэ дрома́ кэ дасави́ ме́ра.</verse>
				<verse number="28">Пал-дова́ со чорорэ́-манушэ́нгирэ роибэ́н догия́ кэ Ёв, пал-дова́ со Ёв шунэ́ла, сыр притасадэ мануша́ ровэна.</verse>
				<verse number="29">Ко́ли Ёв исын штыл, кон тэды сашты́ тэ кэрэ́л шумо? И ко́ли Ёв ґаравэла Пэ́скиро муй, тэды, кон сашты́ тэ дыкхэ́л Лэс? Ци тэ явэ́л дава́ ваш сари́ нацыя, ци ваш екхэ манушэ́скэ?</verse>
				<verse number="30">соб (кай) тэ на раинэн дуе-муенгирэ мануша́, соб (кай) тэ на явэ́н мануша́ хохадэ сыр фэляса.</verse>
				<verse number="31">Ци пхэндя́н ту, Ио́во, сыр и яви́р ману́ш Дэвлэ́скэ: мэ на ява́ва буты́р тэ кэра́в грэ́хи!</verse>
				<verse number="32">Со мэ на дыкха́ва, далэскэ сыкля́кир ман; ко́ли мэ кэрдём начачунэс, мэ на ява́ва буты́р.</verse>
				<verse number="33">Ци явэ́ла Дэвэ́л тэ отдэ́л палэ пир тыри́ годы́? Пал-дова́ со ту отпхэндянпэ Лэ́скирэ сэндостыр!? Дава́ ту́кэ трэй тэ выкэдэс, на ма́нгэ, пхэн акана́ амэ́нгэ, сыр ту джинэ́са.</verse>
				<verse number="34">Годьварэ́, и годэ́ мануша́ пхэнэ́на ма́нгэ, савэ́ шунэ́на ман:</verse>
				<verse number="35">“Ио́во пхэндя́ адя́кэ, сыр лэ́стэ нанэ джиныбэ́н, лэ́скирэ лава́ исын нагодэ.”</verse>
				<verse number="36">О, соб (кай) Ио́во тэ явэ́л пирипробиндло кэ ко́нцо (яго́ро)! Пал-дова́ со ёв отпхэндя́ адя́кэ, сыр фуй мануша́!</verse>
				<verse number="37">Пал-дова́ со Ёв дочхувэла бу́нто пэ Дэвлэ́стэ кэ лэ́скирэ грэ́хи, ёв марэла дрэ васта́ машки́р амэ́ндэ и ёв бутэдырьякирэла пэ́скирэ лава́ пэ Дэвлэ́стэ.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="35">
				<verse number="1">О Элиуё (Элюё) дурэды́р ракирдя́ и пхэндя́:</verse>
				<verse number="2">“Ци думинэса ту, со дава́ исын чачипэ́н, сыр ту пхэндя́н: мэ сом чачунэдыр Дэвлэ́стыр!</verse>
				<verse number="3">Пал-дова́ со ту пхуцян Дэвлэ́стыр: “Саво́ лачхипэ́н явэ́ла ма́нгэ [ту́кэ-р.с.]? Сави́ буты́р льго́та явэ́ла ма́нгэ, ко́ли мэ и кэрдём грэ́хи анги́л дава́?”</verse>
				<verse number="4">Мэ отпхэнава ту́кэ и тырэ́ дрогонэ́ малэнгэ, кон исын ту́са.</verse>
				<verse number="5">Подыкх упрэ́ пэ болыбэ́н, и дыкх, и акэ, исын о́блоки (хмары), со исын упра́л ту́тыр.</verse>
				<verse number="6">Ко́ли ту кэрэ́са грэ́хи, со кэрэ́са ту Лэ́скэ? Ци, ко́ли ту бутэдырьякирэса пэ́скиро чорипэ́н, со ту кэрэ́са Лэ́скэ?</verse>
				<verse number="7">Ко́ли ту сан чачуно́, со дэ́са ту Лэ́скэ? Ци со Ёв дорэсэ́ла тырэ́ вастэ́стыр?</verse>
				<verse number="8">Тыро́ фуипэ́н кэрэ́ла дош адасавэ́ манушэ́скэ, сыр ту сан кокоро́, и тыро́ чачипэ́н исын дасаво-паць, сыр кажнонэ́ явирэ манушэ́стэ.</verse>
				<verse number="9">Э мануша́ годлэна, ко́ли лэн бут притасавэ́на, ёнэ годлэна, соб (кай) лэ́нгэ тэ подэн васт зоралыпнаскирэ мануша́.</verse>
				<verse number="10">Нэ ние́кх на пхэнэ́ла: “Кай исын Дэвэ́л, миро Создыибнаскиро, Кон дэ́ла гилы́ сыр наде́я раты́?</verse>
				<verse number="11">Кон сыклякирэ́ла амэн бутэды́р мурдалэ́ндыр, и кон кэрэ́ла амэн годэдыр чириклендыр пэ болыбэ́н?</verse>
				<verse number="12">Ёнэ годлэна роибнаса, нэ Дэвэ́л на отпхэнэ́ла лэ́нгэ пир-дова́, со ёнэ исын бибахталэ́ и пхутькирдэ́.</verse>
				<verse number="13">Нэ Сарэзорья́киро Дэвэ́л на шунэ́ла чхучо́ (пусто) ракирибэ́н, и на дэ́ла вага лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="14">Мэк ту, Ио́во, пхэндя́н, со ту на дыкхэ́са Лэс, нэ тыро́ чачипэ́н исын анги́л Лэ́стэ и ту́кэ трэй тэ ужакирэс Лэс.</verse>
				<verse number="15">И акана́, пал-дова́ со Ёв на сэндиндя пхарэ́с тут дрэ пэ́скири холы́, и со Ёв сы́рбы на дыкхця́ пэ тыро́ дылныпэ́н;</verse>
				<verse number="16">палдава́ ту, Ио́во, отпхандэса пэ́скиро муй ивья́ (напра́снэс), и ту бутэдырьякирэса пэ́скирэ нагодэ лава́.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="36">
				<verse number="1">И нэвэ́стыр лыя́ тэ пхэнэ́л лав Элиуё (Элюё) и пхэндя́:</verse>
				<verse number="2">“Вырикир (потерпин) ман на́бут и пошун, и мэ сыкава́ва ту́кэ, со ма́ндэ ишчо (инкэ́) исын лава́ Дэвлэ́скирэ рига́тыр.</verse>
				<verse number="3">Мэ сы́рбы яна́ва миро джиныбэ́н дурипнастыр, и мэ досыкавава чачипэ́н пал мирэ́ Создыибнаскирэстэ.</verse>
				<verse number="4">Пал-дова́ со, чачипна́са, мирэ́ лава́ исын на хоханэ́; и анги́л ту́тэ исын мурш, кон исын бидошэ́нгиро дро джиныбэ́н.</verse>
				<verse number="5">Акэ, Дэвэ́л исын зоралыпнаскиро, нэ Ёв на дыкхэ́ла бипатывакирэс ни пэ конэ́стэ. Ёв исын древа́н зоралыпнаскиро, и Ёв исын древа́н барэ́-годя́киро.</verse>
				<verse number="6">Ёв на ракхэ́ла бибахталэ́-манушэ́нгиро джиибэ́н, нэ Ёв кэрэ́ла пир чачипэ́н кодолэнца, конэ́с притасавэ́на.</verse>
				<verse number="7">Ёв на рискирэ́ла криг Пэ́скирэ якха́ чачунэ́ манушэ́ндыр, нэ ёнэ исын пэ троно кральенца, пал-дова́ со Ёв бэшлякирэла лэн пэ ўса́ды (сак), и лэ́нгэ дэ́на бари чол (тими́н).</verse>
				<verse number="8">И ко́ли ёнэ исын пхандлэ дрэ састыра́, и лэн рикирэ́на и притасавэ́на сы́рбы шэлэнца;</verse>
				<verse number="9">то тэды Дэвэ́л сыкавэ́ла лэ́нгири биба́хт, и лэ́нгиро чорипэ́н, пал-дова́ со ёнэ кэрдэ́ лэн бут;</verse>
				<verse number="10">тэ́ньчи Ёв отпхандэла лэ́нгиро кан тэ сыклякирэ́л лэн, и Ёв припхэнэла лэ́нгэ, соб (кай) ёнэ тэ рисён чорипна́стыр.</verse>
				<verse number="11">Ко́ли ёнэ пришунэнапэ и явэ́на тэ дынаринэ́н Лэ́скэ, лэ́нгиро джиибэ́н явэ́ла дро миштыпэ́н, и лэ́нгирэ бэрша́ проджа́на дрэ ра́дыма (лош).</verse>
				<verse number="12">Нэ ко́ли ёнэ на явэ́на тэ кандэ́н, тэды ёнэ хасёна куртала́тыр, и ёнэ мэрэ́на дро наджиныбэн.</verse>
				<verse number="13">Нэ фуе́-муенгирэ мануша́ скэдэ́на холы́ дро ило́; ёнэ годлэна ясвэ́нца, ке́ли Дэвэ́л пхандэла лэн дрэ састыра́.</verse>
				<verse number="14">Ёнэ мэрэ́на тэрнэ́, и лэ́нгиро джиибэ́н кончынэлапэ машки́р надэвлытконэ манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="15">Дэвэ́л вытэрдэла чорорэ́ манушэ́с мэнькэндыр, и Ёв отпхандэла якха́ лэ́нгэ, ке́ли лэн притасавэ́на.</verse>
				<verse number="16">Ёв адя́кэ-паць вытырдэлас и тут даракунэ бибахтятыр, пэ буґло́ штэ́то, кай явэ́ла во́льно; и дова́, со исын чхудо пэ сками́нд, явэ́ла пхэрдо́ тхулэ хабнаса.</verse>
				<verse number="17">Нэ акана́ пхэрдо́ сэ́ндо пыя́ пэ ту́тэ, со исын ваш фуе́ манушэ́нгэ, Ио́во, – сэ́ндо и чачипэ́н рикирэ́на тут.</verse>
				<verse number="18">Мэк Дэвлэ́скири холы́ тэ на марэл тут тэлэ́ екхэ пэкаибнаса; пал-дова́ со баро́ мыто на зракхэ́ла тут.</verse>
				<verse number="19">Ци дэ́ла паты́в Дэвэ́л тырэ́ барвалыпнаскэ? Над, – ни сувнакаскэ, ни савэ́ кучипнаскэ.</verse>
				<verse number="20">На кам зоралэ́с доя́ рат, сыр мануша́, хасёна пэ пэ́скирэ штэ́ты.</verse>
				<verse number="21">Рикирпэ на рисёв кэ чорипэ́н, пал-дова́ со ж ту ґарэдыр выкэдыян чорипэ́н пэ́скэ сыр тэ страдынэс.</verse>
				<verse number="22">Акэ, Дэвэ́л исын древа́н баро́ пир Пэ́скири зор! Кон сыклякирэ́ла амэн сыр Ёв?</verse>
				<verse number="23">Кон дыя́ лэ́скэ рэ́ндо адя́кэ тэ кэрэ́л? Ци кон пхэндя́: “Ту кэрдя́н намиштэс?</verse>
				<verse number="24">Ри́пир тэ барьякирэс Лэ́скири буты́, пал сави́ мануша́ багана.</verse>
				<verse number="25">Кажно ману́ш дыкхця́ дава́, нэ ману́ш сашты́ тэ дыкхэ́л пэ Лэ́скири буты́ дурипнастыр.</verse>
				<verse number="26">Акэ, Дэвэ́л исын древа́н баро́, и амэ нашты́ тэ ґалёвас хор Лэс, адя́кэ-паць нашты́ тэ пхэнэ́с Лэ́скирэ бэрша́.</verse>
				<verse number="27">Гада, Ёв скэдэ́ла капли (чолыня) пане́са, савэ́ пирикэрэнапэ дро брышы́нд миглатыр;</verse>
				<verse number="28">савэ́ о́блоки мэкэ́на тэлэ́ и чхувэ́на древа́н бут пэ кажнонэ́ манушэ́стэ.</verse>
				<verse number="29">Чачо́, ци могинэ́ла вари-кон тэ ґалёл, сыр Дэвэ́л роздиндькирэла болыбэна, ци сыр лэ́лапэ блискавица Лэ́скирэ гарадэ́ шатратыр?</verse>
				<verse number="30">Дыкх, Ио́во, сыр Ёв розчхурдэла Пэ́скиро дуд пэ ла́тэ, и Ёв учхакирэ́ла морёскиро (дэрьявэ́скиро) дугно (дно).</verse>
				<verse number="31">Одотхы́р Ёв сэндякирэ́ла манушы́тка на́цыи; Ёв дэ́ла хабэ́н древа́н бут.</verse>
				<verse number="32">Ёв гаравэла блискавица дрэ Пэ́скирэ васта́, и Ёв припхэнэла ла́кэ, кай тэ пэкавэн.</verse>
				<verse number="33">Нэ громо подэла зан, со явала блискавица, адя́кэ-паць и кхэритконэ́ мурдалэнгиро (скотоскиро) ило́ шунэ́ла; сыр ёй явэ́ла.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="37">
				<verse number="1">Далэ́стыр миро ило́ адя́кэ-паць издрала, и кхарэ́лапэ (двигинэлапэ) лэ́скирэ штэто́стыр.</verse>
				<verse number="2">Шунэ́н, шунэ́н громо Лэ́скирэ глосатыр, и громо, со марэла Лэ́скирэ мо́стыр.</verse>
				<verse number="3">Ёв бичхавэ́ла громо тэла́л тэл саро́ болыбэ́н, и Лэ́скири блискавица, прастала кэ сама яго́ры (краи́) пэ пхув</verse>
				<verse number="4">Пало́ дава́, акэ, Лэ́скири зан ґреминэла: Ёв дэ́ла громоса Пэ́скирэ райканыпнытконэ занятыр (глосатыр), и Ёв дэ́ла во́ля блискавицакэ тэ хачол адя́кэ ґара́, сыр шунэлапэ Лэ́скири зан.</verse>
				<verse number="5">Дэвлэ́скиро громо адя́кэ дивнэс греминэла, Ёв кэрэ́ла барэ́ рэ́нды, со амэ́нгэ нашты́ тэ ґалёвас хор лэн.</verse>
				<verse number="6">Пал-дова́ со Ёв пхэнэ́ла ивэскэ: “Пхэрдякир пхув”, адя́кэ-паць Лэ́скири зор исын пэ брышындорэ и пэ барэ́ брышында.</verse>
				<verse number="7">Ёв чхувэ́ла якхи́тко / чэргэнори́ (печать) пэ васт кажнонэ́ манушэ́скэ, соб (кай) сарэ́ мануша́ тэ джинэ́н Лэ́скири буты́.</verse>
				<verse number="8">Мурдала́ джа́на дрэ пэ́скирэ гаравипнаскирья (убежышчы), и ёнэ ячэ́напэ дрэ пэ́скирэ вэнты (ложышчы).</verse>
				<verse number="9">Рискирибнаскири балва́л явэ́ла паш-дывэсытконэ́ хароматыр, и шыл джа́ла балвалендыр, со пхурдэна паш-ратякирэ рига́тыр.</verse>
				<verse number="10">Лёдо ячэ́лапэ Дэвлэ́скирэ пхурдыпнастыр, и барэ́ паня́ мразёна.</verse>
				<verse number="11">Ёв сапанякирэла ґэнста о́блоки пане́са, и Ёв росчхувэла лэн пир болыбэ́н блискавицаса,</verse>
				<verse number="12">и ёнэ рисёна и кхарэнапэ (двигинэнапэ) Лэ́скирэ вастэ́са адя́кэ, соб (кай) тэ кэрэ́н дова́, со Ёв припхэнэла лэ́нгэ пир саро́ пхувья́киро буґлыпэ́н.</verse>
				<verse number="13">Дэвэ́л бичхавэ́ла брышы́нд, соб (кай) тэ пирисыклякирэл ману́ш ци ваш пхув, соб (кай) тэ сыкавэ́л Пэ́скири ла́ска.</verse>
				<verse number="14">Шун дава́, Ио́во, яв штыл и обдумин Дэвлэ́скирэ ди́вна бутя́.</verse>
				<verse number="15">Ци джинэ́са ту, сыр Дэвэ́л розбичхавэла о́блоки, и кэрэ́ла адя́кэ, соб (кай) тэ зяинэл дуд Лэ́скирэ облокэндыр?</verse>
				<verse number="16">Ци джинэ́са ту, сыр рикирэнапэ о́блоки – кадалэ́ ди́вна бутя́ Лэ́стэ, Кон исын бидошэ́нгиро дро джиныбэ́н?</verse>
				<verse number="17">Со́скэ тырэ́ и́ди ячэ́напэ хачкирдэ́, ке́ли Дэвэ́л штылякирэла пхув балваляса паш-дывэсытконэ́ рига́тыр?</verse>
				<verse number="18">Ци ту Лэ́са росчхудян пир рига́ о́блоки, со исын зоралэ́ сыр вычхудо ґиндало?</verse>
				<verse number="19">Сыкля́кир амэн, Ио́во, со тэ пхэнас Лэ́скэ! Пал-дова́ со амэ нашты́ тэ росчхувас пэ́скирэ лава́ екх пал екх пир дова́, со амэ сам дро калыпэ́н.</verse>
				<verse number="20">Ци могинэ́ла вари-кон тэ пхэнэ́л Дэвлэ́скэ, со мэ камамас тэ ракира́в Лэ́са? Ци пхэнэлас вари-кон Лэ́скэ, и тэ хасёл?</verse>
				<verse number="21">И акана́ мануша́ на дыкхэ́на дуд, сыр ёв зяинэла, ке́ли ёв исын гарадо́ дрэ о́блоки. Сыр балва́л проджа́ла, ёв жужакирэла болыбэ́н.</verse>
				<verse number="22">Дэвэ́л явэ́ла паш-ратякирэ рига́тыр сы́рбы сувнакуно́ шукарипэ́н кэ дар.</verse>
				<verse number="23">Амэ нашты́ тэ ґалёвас сарэ́са Сарэзорьякирэ Дэвлэ́с: Ёв исын Най Зоралэды́р, Ёв исын най кучэдыр пэ сэ́ндо, и Ёв исын древа́н чачуно́, Ёв на притасавэла никонэ́с.</verse>
				<verse number="24">Палдава́ мануша́ дарэ́на Лэ́стыр, Ёв на лэ́ла одолэнгири риг, савэ́ исын годэ́ дрэ пэ́скирэ илэ.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="38">
				<verse number="1">И отпхэндя́ Рай Дэвэ́л Иовоскэ рискирибна́скирэ балвалятыр (бурятыр) лавэ́нца:</verse>
				<verse number="2">“Кон исын кадава́, кон калякирэла Мирэ́ задумы нагодьварэ лавэ́нца?</verse>
				<verse number="3">Подпхандэпэ и яв скэдыно́, Ио́во, сыр мурш, и Мэ ява́ва тэ пхучав ту́тыр, ту явэ́са тэ отпхэнэс Ма́нгэ.</verse>
				<verse number="4">Кай са́нас ту, сыр мэ зачхувавас пхув? Пхэн Ма́нгэ, ко́ли ту сан барэ́-годя́киро?</verse>
				<verse number="5">Кон припхэндя́ барипэ́н пхувьякэ? Ци джинэ́са ту дава́? И кон роздиндкирдя пэ ла́тэ шэло тэ меринэл?</verse>
				<verse number="6">Кэ со пхувья́киро фунда́менто причхудо зорья́са? И кон чхудя́ ла́киро вэнглытко бар;</verse>
				<verse number="7">ке́ли багандлэ кхэтанэ́ чэргэня́ пэ зло́ко (пэ ра́нко), и сарэ́ Дэвлэ́скирэ чхавэ́ дэ́нас го́дла радыма́тыр?</verse>
				<verse number="8">Ци кон запхандя мо́рё (дэрья́в) вударэнца, ке́ли ёв пхарадёлас барэ́ панингэса, сы́рбы ёв джа́лас яври́ лочатыр;</verse>
				<verse number="9">ке́ли мэ кэрдём облокэндыр лэ́скэ и́ди и пхэрдэ́ цёмныматыр патькирибнаскирэ пхэрнэ (пелёнки).</verse>
				<verse number="10">Ке́ли мэ чхудём мири́ ме́ра морёскэ, и ке́ли мэ чхудём штабы и вудара́;</verse>
				<verse number="11">ке́ли мэ пхэндём: ‘Фэ́ни адя́кэ дур ту́кэ сашты́ тэ джас, нэ, на дурэды́р, и ада́й тырэ́ пхутькирдэ́ валны исын бангэ́ тэ тэрдён.’</verse>
				<verse number="12">Ци припхэнэсас ту злокоскэ (ранкоскэ), сыр ту лыян тэ дживэ́с, и ци кэрэсас ту адя́кэ, соб (кай) ра́нко тэ джинэ́л пэ́скиро штэ́то,</verse>
				<verse number="13">соб (кай) злокоскиро дуд тэ доджал кэ пхувья́кирэ яго́ры, и, соб (кай) фуе́ манушэ́н тэ тринскирэн ла́тыр,</verse>
				<verse number="14">соб (кай) ёй, пхув, тэ рисёл сыр ґлэя тэл якхи́тко (печать), и соб (кай) ёй тэ парувэл пэ́скири мастин (цвято) сыр и́дя,</verse>
				<verse number="15">тэ пририкирэл дуд анги́л фуе́ манушэ́ндэ, и соб (кай) тэ пхагирэл ґаздыно́ васт.</verse>
				<verse number="16">Ци са́нас ту адя́кэ дур, кай морёскирэ (дэрьявэ́скирэ) ґанингорэ лэнапэ? Ци псирдян ту пир морёскиро (дэрьявэ́скиро) дугно тэ розґалёс хорипэ́н?</verse>
				<verse number="17">Ци псирадяпэ анги́л ту́тэ мэрибнаскири по́рта? Ци дыкхця́н ту вуда́р кэ мэрибнаскири зэр (тень)?</verse>
				<verse number="18">Ци ґалыян ту хор пхувья́киро буґлыпэ́н? Пхэн зоралэ́с Ма́нгэ, ко́ли ту джинэ́са саро́ дава́?</verse>
				<verse number="19">Кай исын дром кэ штэ́то, каты́р дуд джа́ла? И кай цямлыпэ́н ячэ́лапэ,</verse>
				<verse number="20">соб (кай) ту могинэсас тэ лыджас лэн кэ лэ́нгирэ кустыка (границы), и тэ бичхавэс лэн кэ лэ́нгирэ кхэра́?</verse>
				<verse number="21">Ци джинэ́са ту дава́, пал-дова́ со тэды ту ужэ са́нас пэ свэ́то, ци пал-дова́ со ту́тэ исын барэ́ бэрша́ пир дывэса́?</verse>
				<verse number="22">Ци са́нас ту вари-ке́ли одо́й, кай исын пиралы́ ваш ив? Ци дыкхця́н ту пиралы́ ваш градо,</verse>
				<verse number="23">со Мэ ракхцём ваш дава́ часо (цы́ро); сыр явэ́ла пхарипэ́н, сыр явэ́на дывэса́ ваш марибэ́н и война?</verse>
				<verse number="24">Савэ дромэ́са дуд (свэ́то) роскэрэлапэ пэ паша́, ци балва́л вастоко́стыр (бэльвэлитконэстыр) розурнялапэ пир пхув?</verse>
				<verse number="25">Кон кэрэ́ла дром барэ́ панингэскэ тэ чхувэлпэ дурэды́р, ци кон сыкадя́ дром ваш громоскири блискавица?</verse>
				<verse number="26">Ци кон кэрэ́ла адя́кэ, соб (кай) тэ джал брышы́нд пэ пхув, кай нико́н нанэ, пэ чхучи́ пхув, кай нанэ манушэ́с,</verse>
				<verse number="27">соб (кай) тэ панякирэл кэ чалыпэн наобдживдлэ штэ́ты, и тэ кэрэ́л адя́кэ, соб (кай) чаринки тэ барьён кэ ґэнсто чар.</verse>
				<verse number="28">Ци исын брышындэскиро дад? Ци кон яндя́ пэ свэ́то пахлынякирэ (росакирэ) капки?</verse>
				<verse number="29">Дрэ конэ́скири лоч (чрево) латхэлапэ лёдо? И кон яндя́ мразо пэ свэ́то?</verse>
				<verse number="30">Паня́ кэрэ́напэ сы́рбы бара́, и саро́ панескиро буґлыпэ́н, кай исын хор тэла́л, мразёла дро екх кова?</verse>
				<verse number="31">Ци могинэ́са ту тэ пхандэс чэргэнгиро рядо, со кхарэ́лапэ Плеяды, и ци могинэ́са ту тэ роспхандэс вольнэдыр Орионоскирэ-чэргэненгири кусты́к?</verse>
				<verse number="32">Ци могинэ́са ту тэ лыджас анги́л чэргэненгиро зодиако дро пэ́скиро часо (цы́ро), и ци могинэ́са ту тэ лыджас ричыха ричорэнца?</verse>
				<verse number="33">Ци джинэ́са ту болыбна́скирэ–статутно упхэныбэ́н? Ци могинэ́са ту тэ чхувэ́с лэс тэ раинэл пэ пхув?</verse>
				<verse number="34">Ци могинэ́са ту тэ ґаздэс пэ́скири зан кэ болыбэ́н, соб (кай) бут – бут паня́ тэ чхакирэн тут?</verse>
				<verse number="35">Ци дэ́са ра́да ту тэ бичхавэс блискави́цы, соб (кай) ёнэ тэ джа́н, и соб (кай) ёнэ тэ пхэнэ́н ту́кэ: “Акэ, амэ сам.”</verse>
				<verse number="36">Кон дыя́ годыпэ́н манушэ́скирэ годякэ? И кон дыя́ годьварипэн илэскэ.</verse>
				<verse number="37">Кон дэ́ла ра́да тэ погинэл о́блоки пэ́скирэ годыпнаса? Ци, кон дэ́ла ра́да, соб (кай) о́блоки тэ вычхувэн паня́ болыбна́стыр сы́рбы гонэстыр,</verse>
				<verse number="38">ке́ли пра́хо кэрдя́пэ дрэ тварда комки, а пхувья́кирэ котэра́ липниндлэпэ кхэтанэ́.</verse>
				<verse number="39">Ци ту, Ио́во, старэса ваш шчэрицакэ (львицакэ), соб (кай) ёй тэ рискирэ́л вари-со дандэнца, ци ту дэ́са чалэ́с хабэ́н тэрнэ́ шчэрорэнгэ?</verse>
				<verse number="40">ке́ли ёнэ подчорьёна дрэ пэ́скирэ вэнты (логовы), ци подракхэна, пасиндой, вари-со дрэ лэ́нгирэ чораханэ штэ́ты (засады)?</verse>
				<verse number="41">Кон дорэсэ́ла хабэ́н коракоскэ (вороноскэ), ке́ли лэ́скирэ чхавриня (птенцы) годлэна кэ Дэвэ́л и псирэ́на трусця́л пир дова́, со лэ́ндэ нанэ мас.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="39">
				<verse number="1">Ци джинэ́са ту часо (цы́ро) ке́ли буса бэргитка бузня (козы) лотькирэна тыкнэн? Ци дэ́са ра́да ту тэ дыкхэ́с, ке́ли мирги (лани) лотькирэна?</verse>
				<verse number="2">Ци могинэ́са ту тэ погинэс, кицы́ чхона́ ёнэ исын пхарэ́ тыкнэнца? Ци джинэ́са ту часо, ке́ли мирги дая́ лотькирэна лэн?</verse>
				<verse number="3">Ёнэ выбандёна, ке́ли ёнэ лотькирэна: ёнэ чхурдэна яври́ пэ́скирэ дукха́ пэ́скирэ пала́л-явибнаскирэнца (патомкэнца).</verse>
				<verse number="4">Лэ́нгирэ тэрнэ́ исын зоралэ́, ёнэ барьёна пэ гив, ёнэ уджана, и ёнэ на рисёна кэ ёнэ.</verse>
				<verse number="5">Кон вымэкця пэ во́ля бусонэ (диконэ) осло́с? Кон роспхандя пенты онагэроскэ?</verse>
				<verse number="6">Кон лэ́скэ кэрдя́ кхэр чхучэ́ пхувья́тыр, и джиибнытко штэ́то лондэ штэтэ́ндыр?</verse>
				<verse number="7">Адава́ мурда́л дыкхэ́ла вучипна́стыр пэ форо́скири го́дла, ёв на шунэ́ла, со пэ лэ́стэ дэ́ла го́дла потрадыпнаскиро.</verse>
				<verse number="8">Ёв чарадёла пэ сама вучипэна́ пэ бэ́рги, ёв родэ́ла кажно зэлэныбэн.</verse>
				<verse number="9">Ци закамэ́ла лэскаро гурув тэ дынаринэ́л ту́кэ? Ци явэ́ла ёв тэ ратькирэл пашы́л тыри́ ясла?</verse>
				<verse number="10">Ци дэ́са ра́да ту шэлэнца тэ припхандэс бусонэ гурувэ́с кэ ле́сьни (борозны)? Ци явэ́ла ёв тэ пхаравэл пхув пал ту́тэ?</verse>
				<verse number="11">Ци явэ́са ту тэ допатяс лэ́скэ, пал-дова́ со лэ́стэ исын бари зор? Ци мэкэса ту пэ лэ́стэ пэ́скири буты́?</verse>
				<verse number="12">Ци допатяса ту лэ́скэ, соб (кай) ёв тэ янэл кхэрэ́ тыро́ гив? И, соб (кай) ёв тэ скэдэл гив дрэ тыри́ шу́рна (гумно)?</verse>
				<verse number="13">Страусица марэла пэ́скирэ пхакэнца радыма́тыр, нэ ла́тэ нанэ адасавэ́ пхака́ и шука́р пора сыр павлиностэ,</verse>
				<verse number="14">ёй ячкирэ́ла пэ́скирэ парнорэ пэ пхув, и ёй татькирэла лэн пэ пхув.</verse>
				<verse number="15">Ёй бистрэла, со ґэро́й могинэ́ла тэ тасавэл лэн, ці, со фэлдытко мурда́л (зве́рё) могинэ́ла тэ пхагирэл лэн.</verse>
				<verse number="16">Страусица пхарьякирэла пэ́скиро ило́ кэ ла́кирэ тыкнэ́, сы́рбы ёнэ исын на ла́кирэ, ёй на дарэ́ла, со ла́кирэ пхарэ́ бутя́ исын ивья́.</verse>
				<verse number="17">Пал-дова́ со дава́ Мэ, Дэвэ́л, лыём криг годыпэ́н ла́тыр, и мэ на дыём годы́ ла́кэ.</verse>
				<verse number="18">Ке́ли ёй ґаздэ́лапэ вучэ́с, ёй дыкхэ́ла вучипна́са пэ грэстэ, и пэ манушэ́стэ, кон исын уклисто пэ грэстэ.</verse>
				<verse number="19">Ци дава́ ту, Ио́во, дыя́н зор грэскэ и уридян грива пэ лэ́скири Мэн?</verse>
				<verse number="20">Ци могинэ́са ту тэ затрашавэс грэс сыр скочкос? Ёв адя́кэ даранэс фырскинэла, со ґаздэ́ла траш.</verse>
				<verse number="21">Ёв ґанавэла копытэнца пхув и древа́н радынэ́лапэ пэ́скирэ зорья́тыр; ёв прастала ґалопоса одори́к, кай мануша́ зджанапэ мардытконэнца (оружыёса).</verse>
				<verse number="22">Ёв сы́рбы салапэ, и на джинэ́ла дар; ёв на ґалёла траш, ёв на рисёла палэ куртала́тыр;</verse>
				<verse number="23">колчано брязгинэла сцял лэ́стэ, марибны́тко буст и чхурье – чхурдыпнытко (дротико) зяинэна анги́л.</verse>
				<verse number="24">Ёв накхавэла пхув сы́гэс и холя́са, и ёв на могинэ́ла тэ тэрдёл пэ штэ́то, ке́ли ёв шунэ́ла ро́го (труба).</verse>
				<verse number="25">Сыр ро́го забашавэла, грай дэ́ла зан “Ага”; ёв сунгавэла марибэ́н дурипнастыр, сыр раё дэ́на го́дла зоралэ́ заненца (заненца).</verse>
				<verse number="26">Ци тырэ́ годыпнастыр кагненгиро (ястребо) вурняла, и роздиндькирэла пэ́скирэ пхака́ кэ паш-дывэсы́тко риг?</verse>
				<verse number="27">Ци тырэ́ лавэ́стыр ґаздэ́лапэ маму́й упрэ́ (о́рло) ки́до и кэрэ́ла пэ́скири ґнязда пэ вучипэ́н?</verse>
				<verse number="28">Ёв дживэ́ла пэ скалы и ёв ратькирэла пэ скалэнгирэ востримэ, штэ́ты, со на доджаса,</verse>
				<verse number="29">одотхы́р ёв выродэла со тэ рискирэ́л дандэнца; ёв чхувэ́ла пэ́скирэ якха́ пэ вари-со дурипнастыр;</verse>
				<verse number="30">и лэ́скирэ тыкнорэ пьена рат; – кай исын мулыпэн, одо́й исын лэ́скирэ тыкнорэ.”</verse>
				<verse number="31">[40.1-ю.о.] И отпхэндя́ дурэды́р Рай Дэвэ́л Иовоскэ дасавэ́ лавэ́нца:</verse>
				<verse number="32">[2] “Ци явэ́ла одова́ ману́ш, кон лыджа́ла чинга́рд Сарэзорьякирэ Дэвлэ́са, тэ пирисыклякирэл Лэс? Мэк ёв, кон бангякирэла Дэвлэ́с, тэ отпхэнэл Лэ́скэ!”</verse>
				<verse number="33">[3] И отпхэндя́ Ио́во Ра́скэ-Дэвлэ́скэ и ракирдя́:</verse>
				<verse number="34">[4] “Дыкхэ́н мэ сом тэлатуно, со ма́нгэ тэ отпхэнав Ту́кэ? Мэ чхува́ва миро васт пэ ушта́.</verse>
				<verse number="35">[5] Мэ екх мо́ло пхэндём, нэ мэ на ява́ва тэ отпхэнав акана́: чачо́, яви́р мо́ло, нэ мэ буты́р на ява́ва тэ ракира́в.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="40">
				<verse number="1">[6] Тэ́ньци отпхэндя́ Рай Дэвэ́л Иовоскэ рискирибна́скирэ балвалятыр (вихростыр) и пхэндя́:</verse>
				<verse number="2">[7] “Подпхандэпэ и яв скэдыно́ сыр мурш; Мэ ява́ва тэ пхучав ту́тыр, а ту явэ́са тэ отпхэнэс ма́нгэ:</verse>
				<verse number="3">[8] Ци пхагирэса ту, чачэс, Миро чачипэ́н? Ци явэ́са ту зоралэ́с тэ обсэндинэс Ман, соб (кай) ту тэ явэс чачакирдо?</verse>
				<verse number="4">[9] Ци сан ту зорало́ адя́кэ, сыр Мэ сом? Ци исын ту́тэ дасави́ зан сыр громостыр?</verse>
				<verse number="5">[10] Тэ́ньци гожакир пэс барипнаса и кучипнаса, урипэ дро райканыпэн и шук.</verse>
				<verse number="6">[11] Вычхув сари́ пэ́скири холы́, подыкх пэ кажнонэ́стэ, кон исын пхутькирдо и тэлякир лэс;</verse>
				<verse number="7">[12] Подыкх пэ сваконэстэ, кон пхуцёла, чхув тэлэ́ лэс; штакур тэлэ́ фуе́ манушэ́н пэ лэ́нгирэ штэ́ты.</verse>
				<verse number="8">[13] Гарав лэн кхэтанэ́ дро пра́хо, и чхакир лэ́нгирэ муя́ чораханэ́с,</verse>
				<verse number="9">[14] тэды Мэ адя́кэ-паць приджинава тут, со тыро́ чачо́ васт могинэ́ла тэ ракхэ́л тут.</verse>
				<verse number="10">[15] Дыкх акана́ пэ бегемотостэ, савэ́с Мэ создыём сыр и тут: ёв ха́ла чар сыр гурув.</verse>
				<verse number="11">[16] Ѓа́да, дыкх, саво́ зоралыпэ́н исын дрэ лэ́скирэ ґэрьякирэ стаця, и сави́ зор исын дрэ лэ́скирэ-пэрэскирэ маса́.</verse>
				<verse number="12">[17] Ёв бандькирэла порьяса сыр кедроса, а жылы пэ лэ́скиро пэр зоралэ́с кходэ.</verse>
				<verse number="13">[18] Лэ́скирэ кокалы́ исын сы́рбы бронзытка трубы, а лэ́скирэ пашварэ исын сы́рбы састырины (жэлезины).</verse>
				<verse number="14">[19] Ёв исын най зоралэды́р, конэ́с Дэвэ́л создыя́: екх Ёв, Саво́ создыя́ лэс, дэ́ла ра́да тэ янэл пашэдыр Пэ́скири курта́ла кэ ёв.</verse>
				<verse number="15">[19] Бэ́рги, кай броинэна сарэ́ фэлды́тка мурдала́, дэ́на хабэ́н лэ́скэ.</verse>
				<verse number="16">[20] Ёв пасёла тэл лотоскирэ кашта́, кай гаравэна лэс тришчына (троснико) и дрич (болото).</verse>
				<verse number="17">[21] Лотоскирэ кашта́ учхакирэна лэс пэ́скирэ зэрьяса, лэс обчхувэна вербы паш рэкицы.</verse>
				<verse number="18">[22] Мэк рэка (лэнь) ґаздэ́лапэ пане́са, нэ ёв исын штыл: ёв исын зоралэ́с тэрдо́, мэк кокоро́ Иорда́но (Ёрдано) тэ чхувэлпэ дро лэ́скиро муй.</verse>
				<verse number="19">[23] Кон дэ́ла ра́да тэ лэл лэс анги́л лэ́скирэ якха́? Ци кон пусавэла лэ́скэ дро накх фэлякирэ спицаса?</verse>
				<verse number="20">[24] Ци вытэрдэса ту Левиафанос нанглэса, и ци притасавэса ту лэ́скири чиб шэлэса?</verse>
				<verse number="21">[41.1-ю.о.] Ци дэ́са ра́да ту тэ вчхувэс шэло тришчынатыр дрэ лэ́скирэ рутхуня (ноздри)?</verse>
				<verse number="22">[2] Ци явэ́ла дава́ Левиафано бут тэ мангэ́л тут, соб (кай) ту тэ потангинэс Лэс? Ци явэ́ла ёв тэ ракирэ́л ковлэс ту́са?</verse>
				<verse number="23">[3] Ци явэ́ла ёв тэ кэрэ́л штама (доракирибэ́н) ту́са? Ци лэ́са ту лэс сыр писхари́с пэ усады (сак)?</verse>
				<verse number="24">[4] Ци явэ́са ту тэ броинэс лэ́са сыр чирикляса? Ци дэ́са ра́да ту тэ пхандэс лэс ваш пэ́скирэ-штубакирэ раклорьенгэ?</verse>
				<verse number="25">[5] Ци явэ́на тэ кофаринэн лэ́са тырэ́ дро́га мала́? Ци явэ́на тэ роскэрэн лэс ку́пцы (тылга́рья) машки́р пэ́стэ?</verse>
				<verse number="26">[6] Ци дэ́са ра́да ту тэ пусавэс дрэ лэ́скири цы́па марибнытконэ́ бустяса? Ци чилавэса ту лэ́скиро шэро́ мачхарьенгирэ бустяса?</verse>
				<verse number="27">[7] Чхув пэ́скиро васт е́кхвар пэ лэ́стэ; ри́пир дава́ марибэ́н; на кэр буты́р дава́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="41">
				<verse number="1">[8] Дыкх! Нанэ мол тэ ужакирэл, со ману́ш лэ́ла лэс. Ци на пэрэ́ла ману́ш фэ́ни екхэ лэ́скирэ дыкхибнастыр?</verse>
				<verse number="2">[9] Ние́кх нанэ дасаво муршкано́, соб (кай) тэ джангавэл Левиафанос: и, кон тэды дэ́ла ра́да тэ тэрдёл анги́л Ма́ндэ?</verse>
				<verse number="3">[10] Кон пхэнэлас ма́нгэ, соб (кай) Мэ лэ́скэ тэ плэскирав палэ? Саро́ тэл болыбэ́н исын фэ́ни (то́ка) Миро.</verse>
				<verse number="4">[11] Мэ на ява́ва штыл, соб (кай) тэ на пхэна́в пал лэ́скирэ ґэра́ и васта́, ци пал Левиафаноскири бари зор ци пал лэ́скирэ гожонэ-масэнгирэ барипэ́н?</verse>
				<verse number="5">[12] Кон дэ́ла ра́да тэ отлэл лэ́скири упратуны и́дя (флика) явре́стыр? Кон дэ́ла ра́да тэ явэ́л пашы́л кэ ёв дуитконэ савариса (уздечкаса)?</verse>
				<verse number="6">[13] Кон сашты́ могинэ́ла тэ псиравэл Лэ́скиро муй, со исын сы́рбы вудара́ лэ́скирэ трашанэ дандэнца трусця́л?</verse>
				<verse number="7">[14] Лэ́скиро думо сы́рбы пхутёла шчытэндыр, савэ́ исын пхандынэ зоралэ́с сы́рбы чэргэнорьяса (печатяса):</verse>
				<verse number="8">[15] адя́кэ со екх исын пашы́л явирэ́стэ, со фа́но (воздухо) на проджа́ла машки́р лэ́ндэ;</verse>
				<verse number="9">[16] ёнэ исын дро екхипэ́н екх екхэ́са адя́кэ зоралэ́с, со нашты́ тэ роскэрэс пэ паша́ лэн.</verse>
				<verse number="10">[17] Ке́ли дава́ Левиафано дэ́ла чиха (чыхинэла), дуд зяинэла сыр блискавица, а лэ́скирэ якха́ исын сы́рбы злокоскирэ цымблы (ресницы).</verse>
				<verse number="11">[18] Лэ́скирэ мо́стыр джа́на дуда, со хачона, и тыкнэ́ ягорья вурняна сы́гэс сыр карэдынятыр.</verse>
				<verse number="12">[19] Лэ́скирэ рутхунендыр (ноздрендыр) джа́ла тхув сы́рбы кэраибнаскирэ пирьятыр и какавятыр (котлостыр).</verse>
				<verse number="13">[20] Лэ́скиро пхурдыпэн росхачкирэла вангара, и барэ́ яга вурняна лэ́скирэ уштэндыр.</verse>
				<verse number="14">[21] Бари зор ракхэлапэ дрэ лэ́скири мэн, и траш кхэлэла анги́л лэ́стэ.</verse>
				<verse number="15">[22] Лэ́скирэ масэнгирэ мусня (мышчы) исын чхудэ́ кхэтанэ́; ёнэ исын биладэ пэ лэ́стэ, и нашты́ тэ чхувэ́с лэн штэто́стыр.</verse>
				<verse number="16">[23] Лэ́скиро ило́ исын пхаро́ сыр бар, мэк и твардо исын сыр тэлатуно сявитко бар (бэлэдин).</verse>
				<verse number="17">[24] Сыр ёв ґаздэ́лапэ, зоралюки (силачы) издрана; пир лэ́скирэ-пхагипнаскири зор ёнэ нашавэна ду́хо (фа́но).</verse>
				<verse number="18">[25] Мэк вари-кон и дорэсэ́ла лэс куртала́са; ёй нисо́-лэ́скэ, адя́кэ-паць ни чхурдыбнытко буст (коп΄ё), ни пхусаибнытко буст (дротико), ни чхурье–чхурдыбнытко [латы].</verse>
				<verse number="19">[26] Ёв дэ́ла чол састырэскэ сыр пхусэскэ и бронзакэ сыр кирнэ каштэскэ.</verse>
				<verse number="20">[27] Марибны́тка бустя́ (стре́лы) нашты́ тэ зачхувэн Левиафанос тэ нашэ́л, марибны́тка бара́ ячэ́напэ сыр гивэскирэ тетивы.</verse>
				<verse number="21">[28] Булавы ячэ́напэ лэ́стэ сы́рбы пхус; ёв салапэ, сыр страхакирэна пхусабнытконэ бутяса.</verse>
				<verse number="22">[29] Тэл лэ́скирэ пашварэ исын остра бара́; ёв кхарэ́лапэ (двигинэлапэ) пир далэ́ остра бара́ сы́рбы пир бла́та.</verse>
				<verse number="23">[30] Ёв кэрэ́ла адя́кэ, со хор штэ́то кэрадёла сыр пири́; ёв кэрэ́ла адя́кэ, со мо́рё (дэрья́в) пирикэрэлапэ дрэ пири́ макхибнаса (мазяса).</verse>
				<verse number="24">[31] Ёв ячкирэ́ла дроморэ пал пэ́стэ, со зяинэна; сашты́ тэ думинэс, со хорипэ́н исын сы́рбы сыво бал.</verse>
				<verse number="25">[32] Пэ пхув нанэ ние́кх, сыр Левиафано исын, кон исын создыно́ битрашакиро.</verse>
				<verse number="26">[33] Ёв дыкхэ́ла вучипна́стыр пэ кажнонэ́ барэ́ джидалэстэ, ёв исын кра́ли пэ сарэ́ пхутькирдэ́ мурдалэ́ндэ.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="42">
				<verse number="1">И отпхэндя́ Ио́во Ра́скэ-Дэвлэ́скэ кадасавэ́ лавэ́нца:</verse>
				<verse number="2">“Мэ джино́м, со ту могинэ́са саро́ тэ кэрэ́с, и нанэ нисо́, соб (кай) тэ обрикирэл Тут тэ кэрэ́с дова́, со Ту обдуминдян.”</verse>
				<verse number="3">Ту пхуцян: “Кон исын кадава́, саво́ цемнякирэла Мирэ́ лава́ бигодыпнаса?” Нэ мэ пхэндём дава́, со мэ на ґалыём. Сарэ́ далэ́ лава́ исын ди́вна ваш ма́нгэ, савэ́ мэ на джиндём.</verse>
				<verse number="4">Шун, Дэ́вла, мэ манга́ва Тут, дэ тэ пхэна́в ма́нгэ, Ту пхэндя́н: “Мэ ява́ва тэ пхучав ту́тыр, нэ Ту явэ́са тэ ґалякирэс ма́нгэ.”</verse>
				<verse number="5">Мэ шундём пал ту́тэ, со фэ́ни яви́р мирэ́ кана́ шундлэ́ явирэ манушэ́ндыр, нэ акана́ мирэ́ якха́ дыкхэ́на тут.</verse>
				<verse number="6">Палдава́ мэ давапэ палэ мирэ́ лавэ́ндыр, мэ приджинава миро грэ́хо дро пра́хо и пра́ска.”</verse>
				<verse number="7">И сыс адя́кэ: пало́ дова́, сыр Рай Дэвэ́л пхэндя́ далэ́ лава́ Иовоскэ, тэ́ньчи пхэндя́ Ёв Элифазоскэ Феманостыр кадасавэ́ лава́: “Мири́ бари холы́ ґаздыя́пэ пэ ту́тэ и пэ тырэ́ малэндэ, пал-дова́ со тумэ́ на пхэнэнас чачипэ́н пал Ма́ндэ, сыр пхэндя́ миро писха́ри Ио́во.</verse>
				<verse number="8">Палдава́ лэн акана́ эфта́ гурувэ́н и эфта́ бакрэ́н и джа́н кэ Миро писха́ри Ио́во и янэ́н лэн сыр свэ́нто хачкирибнаскиро дыибэ́н, и мэк Миро писха́ри Ио́во тэ мангэ́лпэ пал тумэ́ндэ. Пал-дова́ со мэ прилава лэ́скиро мангипэ́н, и соб (кай) Ма́нгэ тэ на сыкавав Пэ́скири зор пэ тумэ́ндэ пал тумаро́ дылныпэ́н, пал-дова́ со тумэ́ ракирдэ́ на чачипэ́н пал Ма́ндэ, сыр миро писха́ри Ио́во пхэндя́.”</verse>
				<verse number="9">О Элифазо Феманостыр, о Вилдадо Шуахостыр, и о Цофаро Наамитянино гинэ́ и кэрдэ́ адя́кэ, сыр Рай Дэвэ́л пхэндя́ лэ́нгэ; пал-дова́ со Рай Дэвэ́л прилыя́ Иовоскири па́тери (моли́тва).</verse>
				<verse number="10">И Рай Дэвэ́л дыя́ палэ Иовоскиро миштыпэ́н, ке́ли ёв мангдя́пэ пал лэ́скирэ малэндэ. И Рай Дэвэ́л дыя́ Иовоскэ дуй мо́лы бутэды́р, сыр сыс лэ́стэ.</verse>
				<verse number="11">И сарэ́ лэ́скирэ пша́ла, сарэ́ лэ́скирэ пхэня́, и сарэ́ лэ́скирэ пинджкирдэ мануша́, кон сыс лэ́стэ, явнэ́ кэ ёв и ёнэ ханэ́ маро́ дро лэ́скиро кхэр, и ёнэ раманякирэнас (спокоинэнас) лэс лачхэ́ лавэ́нца и подрикирэнас лэс дро ду́хо (фа́но) пал дова́ чорипэ́н, со Рай Дэвэ́л бичхадя́ пэ лэ́стэ. Кажно лэ́ндыр дыя́ Иовоскэ ловорэ и сувнакуны́ ангрусты.</verse>
				<verse number="12">И бахтякирдя́ Рай Дэвэ́л Иовос дро джиибна́скиро ко́нцо (яго́ро) буты́р сыр вагэдыр; и сыс Иовостэ дэшуштар бара́ бакрэ́, шов бара́ верблюды дро ґа́мо и екх бар ослицы.</verse>
				<verse number="13">И сыс адя́кэ-паць Иовостэ эфта́ чхавэ́ и трин чхая́.</verse>
				<verse number="14">И дыя́ лав Ио́во пэрвонакэ Эмима, явирьякэ Кэзия, тритонакэ Кэрэнгапух.</verse>
				<verse number="15">Пир сари́ доя́ пхув на сыс кадасавья шукарня джувля́, сыр Иовоскирэ чхая́ и лэ́нгиро дад дыя́ миштыпэ́н лэ́нгэ машки́р пшалэ́ндэ.</verse>
				<verse number="16">Тэ́ньци и дживдя́ Ио́во шэл тэ штардэша́ бэрш; и ёв дыкхця́ пэ́скирэ чхавэ́н и унукэн лэ́скирэ штарэ́ родо́стыр.</verse>
				<verse number="17">И мыя́ Ио́во, пхурано́ и чало дывэсэ́ндыр.</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="19">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Бахтало́ исын одова́ ману́ш, саво́ на псирэ́ла тэ скэдэлпэ надэвлытконэ манушэ́нца, саво́ исын на тэрдо́ пэ дром грэхитконэ́ манушэ́нца, и саво́ исын на бэшто́ дрэ кампания, кай санапэ Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="2">А лэ́скири ра́дыма исын дрэ Дэвлэ́скиро Зако́но и ёв розлэла лэ́скиро Зако́но дывэсэ́ и раты́.</verse>
				<verse number="3">И ёв явэ́ла сыр кашт (дрэ́во), со исын чхудо паш панигвалэ рэ́ки (лэня́), саво́ дэ́ла пэ́скири пхабай дро аплодоскиро уляго (пора). Лэ́скирэ патря (листы) ние́кхвар на зашутёна и саро́, со ёв тэ на кэрэ́л, явэ́ла тэ джал бахтяса.</verse>
				<verse number="4">А чорэ́ мануша́ на адасавэ́ исын сарэ́са. Ёнэ исын сы́рбы чхучо́ пхус, со балва́л рострадэла.</verse>
				<verse number="5">Палдава́ надэвлытка мануша́ на проджа́на Дэвлэ́скиро Сэ́ндо, а грэхи́тка мануша́ на явэ́на тэ скэдэ́нпэ патяибнытконэ манушэ́нца.</verse>
				<verse number="6">Пал-дова́ со Дэвэ́л джинэ́ла дром, пир савэ́ чачунэ́ мануша́ псирэ́на, а надэвлытка дрома́ хасёна.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">Со́скэ Наюды́тка на́цыи бунтуинэна, и розлэна чхучэ́ (пуста) рэ́нды?</verse>
				<verse number="2">Лэ́нгирэ кра́лья газдэнапэ проти и лэ́нгирэ тхэмэ́скирэ барыдыра́ зракирэнапэ проти Растэ-Дэвлэ́стэ и Одолэ́стэ, Конэ́с Ёв помакхця, ракири́:</verse>
				<verse number="3">“Явэ́н, розрискираса пэ паша́ лэ́нгирэ састыра́ и чхурдаса пэ́стыр лэ́нгирэ зандирья́ (цэ́пи/ковы).”</verse>
				<verse number="4">Одова́, Кон дживэ́ла дро Болыбна́скиро Рай, явэ́ла тэ салпэ и Рай Дэвэ́л явэ́ла тэ просал лэн.</verse>
				<verse number="5">Тэ́ньци Ёв пхэнэ́ла лэ́нгэ дрэ Пэ́скири холы́ и Ёв страхакирэла лэн Пэ́скирэ барэ́ холынаса:</verse>
				<verse number="6">“Чачо́, мэ чхудём Пэ́скирэ крали́с пэ мири́ Свэ́нто бэ́рга Сио́но.”</verse>
				<verse number="7">“Мэ пхэна́ва Зако́но манушэ́нгэ тэ джинэ́н: Рай Дэвэ́л пхэндя́ ма́нгэ: ‘Ту сан Миро Чхаво́. Мэ ададывэ́с яцём Дадэ́са Ту́кэ.</verse>
				<verse number="8">Манг Ма́ндыр, и Мэ да́ва ту́кэ манушыпнаскирэ расы сыр мэкно́ миштыпэ́н и сари́ пхув явэ́ла тыри́:</verse>
				<verse number="9">Ту розмарэса лэн саструнэ́ дэстэса (жэзлоса) и ту розмарэса лэн пэ котэра́ (куски) сыр пиритконэскиро кхоро́ (сасудо).’”</verse>
				<verse number="10">И какана́, кралья́лэ, явэ́н годьварэ́, сыклён, тумэ́ сан сэнда́рья пэ пхув.</verse>
				<verse number="11">Дынаринэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ дара́са и радынэ́нпэ издраняса.</verse>
				<verse number="12">Кутякирэн Чхавэ́с, соб (кай) тумэ́ тэ на хасён дромэ́са, а Лэ́скири холы́ сашты́ тэ росхачол сы́гэс. Бахталэ́ исын одолэ́, савэ́ патя́на дрэ Лэ́стэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">Давидо́скиро Пса́лмо, сыр Ёв насця пэ́скирэ Чхавэстыр Авесаломостыр.</verse>
				<verse number="2">Раё Дэ́вла! Сыр буты́р мирэ́ вэ́рги ячнэ́, сыр буты́р лэ́ндыр ґаздэ́напэ проти миро джиибэ́н!</verse>
				<verse number="3">Бут пхэнэ́на мирэ́ илэскэ: “Нанэ зракхибэ́н лэ́скэ Дэвлэ́стыр!” Сэ́ла.</verse>
				<verse number="4">Нэ Ту, Раё Дэ́вла, сан шчы́то пашы́л ма́ндэ; мири́ сла́ва и Ту ґаздэса миро шэро́.</verse>
				<verse number="5">Мэ кхара́ва зоралэ́с Дэвлэ́с мирэ́ заня́са, и Ёв шунэ́ла ман Пэ́скирэ свэнтонэ́ бэрга́тыр. Сэ́ла.</verse>
				<verse number="6">Мэ пасиём и со́мас суто́: мэ уштыём, пал-дова́ со Рай Дэвэ́л подрикирэ́ла ман.</verse>
				<verse number="7">Мэ на ява́ва тэ дарав тысёнцонэ манушэ́ндыр, савэ́ облынэ ман трусця́л.</verse>
				<verse number="8">Тэрдёв анги́л, Раё Дэ́вла, зра́кх ман; миро Дэ́вла! Пал-дова́ со Ту пэкадян сарэ́н мирэ́ вэргэ́н дрэ жанда, Ту вымардян данда́ бэдэ манушэнгирэндэ.</verse>
				<verse number="9">Зракхибэ́н Ту́тыр, Раё Дэ́вла! Тэ явэ́л Тыро́, бахтякирибэ́н пэ Тырэ́ манушэ́ндэ. Сэ́ла.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ. Пэ балытка Струме́нты. Давидо́скиро Пса́лмо.</verse>
				<verse number="2">Ке́ли мэ кхара́ва, отпхэн ма́нгэ, Дэ́вла пал миро чачипэ́н: ма́нгэ сыс пхаро́. Ту помогиндян ма́нгэ: потангинэ ман и пошун миро мангипэ́н Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="3">Манушы́тка чхавалэ! Ци бут явэ́на тумэ́ тэ обракирэн мири́ сла́ва? Ци бут тумэ́ явэ́на тэ выкэдэн хохано́ чачипэ́н? Ци бут тумэ́ явэ́на тэ тэрдэнпэ кэ фрэнтыма? Сэ́ла.</verse>
				<verse number="4">Нэ джинэ́н, со Рай Дэвэ́л чхудя́ дрэ риг ваш Пэ́скэ дэвлытконэ́ манушэ́н: Рай Дэвэ́л шунэла ман, ке́ли мэ кхара́ва Лэс.</verse>
				<verse number="5">Издран и на кэрэ́н грэ́хи; розлэн пэ́скирэ илэ́са пэ тумаро́ чхуибэ́н и явэ́н штыл (тиха). Сэ́ла.</verse>
				<verse number="6">Янэ́н свэ́нта дыибэна́ чачипнастыр и допатян Ра́скэ Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="7">Бут мануша́ ракирэ́на: “Кон сыкавэ́ла амэ́нгэ вари-саво́ лачхипэ́н?” Ѓаздэ Пэ́скрэ-Москиро дуд пэ амэ́ндэ, Раё Дэ́вла!</verse>
				<verse number="8">Ту дыя́н ра́дыма мирэ́ илэскэ буты́р, сыр ёнэ радынэ́напэ аплодостыр пэ гив и винаградо.</verse>
				<verse number="9">Мэ пасёвава дро спокоё и со сом суто́, пал-дова́ со Ту сан Екхджино́, Раё Дэ́вла, Саво́ дэ́са ма́нгэ тэ джива́в бидаракирэс.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="5">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ. Пэ балытка Струме́нты. Давидо́скиро Пса́лмо.</verse>
				<verse number="2">Шун на́бут мирэ́ лава́, Раё Дэ́вла, обмеркин мирэ́ хор думки.</verse>
				<verse number="3">Шун мири́ зан, ке́ли мэ да́ва го́дла ясвэ́нца, миро Кра́лё и миро Дэ́вла, мэ мангавапэ Ту́кэ.</verse>
				<verse number="4">Раё Дэ́вла! Ту шунэса мири́ зан злокостыр (ранкостыр), Мэ яна́ва миро мангипэ́н пэ зло́ко, Мэ ужакирава на́бут (куты́), ке́ли Ту отпхэнаса.</verse>
				<verse number="5">Ту на сан Дэвэ́л, Саво́ древа́н радынэ́лапэ, ке́ли кэрэ́на фуипэ́н.</verse>
				<verse number="6">Пхутькирдэ́ на вытэрдёна анги́л Тырэ́ якха́. Ту бидыкхэса одолэ́н, савэ́ кэрэ́на на пир чачипэ́н.</verse>
				<verse number="7">Ту хасякирэса одолэ́н, кон ракирэ́ла хоханэ́ лава́: Рай Дэвэ́л древа́н на камэ́ла манушэ́н, савэ́ исын нахрата кэ рат и хоханэ́.</verse>
				<verse number="8">А мэ заджава дро Тыро́ кхэр пал Тыри́ лачхэ́-илы́ткима, Мэ ява́ва тэ клонинавпэ патыва́са анги́л Тыри́ Свэ́нто Кхангири́ мирэ́ дара́тыр.</verse>
				<verse number="9">Раё Дэ́вла! Лы́джа ман пир Тыро́ чачипэ́н анги́л мирэ́ вэргэ́ндэ, кэр Тыро́ дром маму́й анги́л ма́ндэ,</verse>
				<verse number="10">Пал-дова́ со нанэ патяибэ́н лэ́нгирэ чибатыр; лэ́нгиро ило́ исын екх ґа́лко тэ хасякирэ́л явирэ́н. Лэ́нгиро кирло исын сы́рбы отпхандлы маґила. Ёнэ фэ́ни гудлэс ракирэ́на чиба́са.</verse>
				<verse number="11">Дэ́вла! Сэндя́кир лэн, мэк ёнэ кокорэ́ тэ пэрэ́н дрэ фэля́, со ёнэ кэрдэ́, традэ лэн пал лэ́нгирэ бэда рэ́нды, пал-дова́ со ёнэ бунтуинэна пэ Ту́тэ.</verse>
				<verse number="12">Мэк сарэ́, кон сарэ́са патя́ла Ту́кэ, тэ радынэ́нпэ сарэ́ зорья́тыр. Мэк ёнэ кажно мо́ло тэ годлэн радыма́тыр, пал-дова́ со Ту сан тэрдо́ пала́л тэ зракхэс лэн. Мэк сарэ́, конэ́скэ исын дро́го Тыро́ лав, тэ радынэ́нпэ Ту́тыр.</verse>
				<verse number="13">Пал-дова́ со Ту, Раё Дэ́вла, бахтякирэса чачунэ́ манушэ́н. Ту обчхувэса лэн Пэ́скирэ лачхэ́ радыма́са сыр шчытоса.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="6">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ. Пэ балытка Струме́нты. Пэ охто́-балытко Гитара. Давидо́скиро Пса́лмо.</verse>
				<verse number="2">О, Раё Дэ́вла, на́ бангякир ман, ке́ли Ту древа́н холясоса пэ ма́ндэ, на́ чхув ка́ра пэ ма́ндэ, ке́ли Ту сан холынакиро пэ ма́ндэ.</verse>
				<verse number="3">Потангинэ ман, о Раё Дэ́вла, мэ ж сом дасаво бизорья́киро, састякир ман, Раё Дэ́вла, пал-дова́ со мирэ́ кокалы́ издрана.</verse>
				<verse number="4">Миро ди адя́кэ-паць издрала, Ту, Раё Дэ́вла, сыр ґара́ тэ ужакирав Тыро́ подрикирибэ́н?</verse>
				<verse number="5">Рисёв, Раё Дэ́вла, и зра́кх ман мэрибна́стыр, приракх миро ди ваш Тыри́ лачхэ́-илы́ткима.</verse>
				<verse number="6">Пал-дова́ со муло́ на явэ́ла тэ рипирэл Тут. Кон явэ́ла тэ парикирэл Ту́кэ маґилатыр?</verse>
				<verse number="7">Мэ адя́кэ зоралэ́с кхиныём мирэ́ пиридживипнастыр ґонденца (ўздохэнца), миро чхуибэ́н исын киндо пал рат мирэ́ роибнастыр, мири́ цэ́рга исын пхэрды́ сари́ пане́са мирэ́ ясвэндыр.</verse>
				<verse number="8">Мирэ́ якха́ на́бут дыкхэ́на мирэ́ калыпна́стыр. Ёнэ пхуранынэ мирэ́ вэргэ́ндыр.</verse>
				<verse number="9">Джа́н криг ма́ндыр сарэ́ чорэ́ мануша́. Пал-дова́ со Рай Дэвэ́л шундя́ миро роибэ́н.</verse>
				<verse number="10">Рай Дэвэ́л шундя́, сыр мэ зоралэ́с мангдём Лэс, Рай Дэвэ́л прилэ́ла, сыр мэ мангавапэ Лэ́скэ.</verse>
				<verse number="11">Мэк сарэ́ мирэ́ вэ́рги тэ явэ́н ладжакирдэ́ и тэ издран. Мэк ёнэ тэ рисён палэ и тэ явэ́н ладжакирдэ́ екха́тыр (сра́зу).</verse>
			</chapter>
			<chapter number="7">
				<verse number="1">Давидоскири-Мангипнытко гилы́, сави́ Ёв багандя Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пал Хусоскиро Рэ́ндо, Кон сыс Вен΄яминоскиро Чхаво́.</verse>
				<verse number="2">Миро Ту, Раё Дэ́вла, Мро Дэ́вла, Дрэ Савэ́стэ мэ патя́ва; зра́кх ман мэрибна́стыр мирэ́ вэргэ́ндыр, и приракх ман.</verse>
				<verse number="3">Соб (кай) ёнэ тэ на сыр шчэр (ле́во) розрискирэн миро ди, савэ́ лучкирэла ман пэ котэра́, ке́ли нанэ никонэ́с тэ приракхэл.</verse>
				<verse number="4">Раё Дэ́вла, Мро Дэ́вла, ко́ли мэ кэрдём вари-со дасаво, со исын начачипэ́н пэ мирэ́ васта́;</verse>
				<verse number="5">ко́ли мэ отдыём палэ фуипнаса одолэ́скэ, кон сыс дро рама́нё (миро) ма́нца, ци чордём одолэ́стыр, кон ма́нгэ исын пир ило́.</verse>
				<verse number="6">Мэк вэ́рги тэ ґаздэ́нпэ проти миро джиибэ́н, и мэк тэ ухтылэ́н ман, мэк ёнэ тэ домарэн ман дрэ бла́та кэ лю́но (адо), мэк тэ пасёл Миро барипэ́н дро пыло. Сэ́ла.</verse>
				<verse number="7">Ушты́, Раё Дэ́вла, дро Пэ́скири холы́. Сыка́в Пэс и помогин Ма́нгэ вэргэ́ндыр! Ту сэндякирэса пир чачипэ́н.</verse>
				<verse number="8">Мэк сарэ́ мануша́ тэ скэдэ́нпэ тэл Тыро́ васт. Лы́джа Сэ́ндо Трэ вучэ́ штэто́стыр.</verse>
				<verse number="9">Рай Дэвэ́л явэ́ла тэ сэндякирэ́л на́цыи. Сэндя́кир ман, Раё Дэ́вла, пир миро чачипэ́н, пир дова́, со нанэ банг ма́ндэ.</verse>
				<verse number="10">Соб (кай) чорипэ́н фуе́–манушэ́нгиро тэ кончынэлпэ, подрикир патывалэ́ манушэ́с: пал-дова́ со чачуно́ Дэвэ́л пропатякирэла ило́ и годы́.</verse>
				<verse number="11">Дэвэ́л исын сыр шчы́то ваш ма́нгэ, Саво́ зракхэ́ла чачипнаскирэ манушэ́н.</verse>
				<verse number="12">Дэвэ́л исын чачипна́скиро Сэнда́ри, и Дэвэ́л холясо́ла кажно дывэ́с пэ фуе́ манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="13">Ко́ли вари-кон на рисёла палэ, то Ёв дэ́ла чол (войстринэла) Пэ́скири курта́ла (мечо); Ёв бандякирэла Пэ́скиро лу́ко и Ёв исын скэдыно́ тэ дэл карье.</verse>
				<verse number="14">Ёв адя́кэ-паць скэдэ́ла пэ кодолэстэ мэрибнаскирэ струме́нты, Ёв кэрэ́ла Пэ́скирэ бустендыр (стрелэндыр) дэстэ́, савэ́ хачона яга́са.</verse>
				<verse number="15">Акэ, ёв пхарэ́с причхувэла зор тэ кэрэ́л чорипэ́н, ёв латхэ́ла фрэнтыма и янэ́ла начачипэ́н.</verse>
				<verse number="16">Ёв ґанадя рово (хохой) и выганадя ґанби́н (яма), и ёв пыя́ дро дая́ ґанби́н, сави́ ёв кэрдя́.</verse>
				<verse number="17">Лэ́скири фрэнтыма рисёла палэ пэ лэ́скиро шэро́, и лэ́скирэ нахрата рэ́нды пэрэ́на пэ лэ́скири фэ́ля (маку́шка/гуту́п).</verse>
				<verse number="18">Нэ Мэ ява́ва тэ шара́в Рас-Дэвлэ́с пал лэ́скиро чачипэ́н, и мэ ява́ва тэ бага́в шарибэ́н, Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ лавэ́скэ, Най Вучэдырэскирэскэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="8">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ. Пэ Гефоскиро Струменто Гефостыр. Давидо́скиро Пса́лмо.</verse>
				<verse number="2">Раё Дэ́вла, амаро́ Дэвэ́л! Сыр шука́р и вучо́ Тыро́ лав исын бицяло́, пир сари́ пхув. Ту, Кон пхэрдякирдян саро́ шукаронэ слава́са вучэды́р болыбна́стыр.</verse>
				<verse number="3">Чхаворэ́ и тыкнэмасорэ багана шарибэ́н Ту́кэ, соб (кай) тэ джинэ́н вэ́рги, со Ту пхандэса чиб вэргоскэ и одолэ́скэ, кон исын холынакиро.</verse>
				<verse number="4">Ке́ли мэ дыкха́ва болыбэ́н, со Ту создыян, чхон и чэргэня́, со Ту чхудя́н,</verse>
				<verse number="5">то со исын о ману́ш, пал савэ́стэ Ту дыкхэ́са? И чхаво́ манушэ́скиро, со Ту дыкхэсапэ лэ́са?</verse>
				<verse number="6">Ту кэрдя́н лэс на́бут тыкнэды́р Пэ́стыр, Дэвлэ́стыр. И Ту дыя́н лэ́скэ сла́ва и паты́в.</verse>
				<verse number="7">Ту чхудя́н лэс хула́са пир саро́, со Ту кэрдя́н, и чхудя́н тэлэ́ саро́ анги́л лэ́скирэ ґэра́:</verse>
				<verse number="8">Бакрорэ́н и гурувэ́н сарэ́н, адя́кэ-паць и рискирибна́скирэ мурдалэ́н (зверен), со исын пэ фэ́лда.</verse>
				<verse number="9">Чириклэн болыбна́стыр, мачхэн морёстыр (дэрьявэстыр), и сарэ́н, кон дживэ́ла дро морёскиро (дэрьявэ́скиро) пани́.</verse>
				<verse number="10">Раё Дэ́вла, амаро́ Дэвэ́л, сыр шука́р Тыро́ лав исын бицяло́ пир сари́ пхув</verse>
			</chapter>
			<chapter number="9">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ. Пэ Мелодия пэ Гилы́. Пал Лабеноскиро Мэрибэ́н. Давидо́скиро Пса́лмо.</verse>
				<verse number="2">Мэ парикирава Ра́скэ-Дэвлэ́скэ сарэ́ мирэ́ илэ́стыр, Мэ пирипхэнава пал сарэ́ Тырэ́ ди́вна бутя́,</verse>
				<verse number="3">Мэ ява́ва лошало (весёло) и ява́ва тэ радынавпэ дрэ Ту́тэ, Мэ ява́ва тэ шара́в Тыро́ лав, О Са́мо Вучэды́р.</verse>
				<verse number="4">Ке́ли вэ́рги дэнапэ палэ, тэды ёнэ пэрэ́на и хасёна анги́л Тыро́ муй.</verse>
				<verse number="5">Ту сэндякирдян пир миро рэ́ндо и латхян миро чачипэ́н: Ту сан бэшто́ пэ троно и сэндякирэса чачунэ́с.</verse>
				<verse number="6">Ту штылякирдян Наюды́тка на́цыи, Ту хасякирдян бэдэн (бидэн), Ту кхосцян криг лэ́нгирэ лава́ пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
				<verse number="7">А вэ́рги хасинэ́ сарэ́са, Ту хасякирдян адя́кэ-паць фо́рья, со аж бистырдэ пал лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="8">Нэ Рай Дэвэ́л исын бэшто́ пэ сарэ́ ве́ки, Ёв чхудя́ Пэ́скиро троно тэ сэндякирэ́л.</verse>
				<verse number="9">И Ёв явэ́ла тэ сэндякирэ́л свэ́то чачипна́са, Ёв явэ́ла тэ сэндякирэ́л манушэ́н, сыр трэй тэ явэ́л.</verse>
				<verse number="10">Ёв явэ́ла тэ зракхэ́л дро Пэ́скиро баро́ кхэр одолэ́н, конэ́с тасавэна, кай явэ́на тэ ґарадён дрэ пхарэ́ дывэса́.</verse>
				<verse number="11">А одолэ́, савэ́ джинэ́на Тыро́ лав, явэ́на тэ патя́н дрэ Ту́тэ, со Ту, Раё Дэ́вла, на мэкцян ни екхэ́с, кон родэ́ла Тут.</verse>
				<verse number="12">Бага́н и шарэ́н Рас-Дэвлэ́с, Саво́ кралинэла пэ Сио́но! Пхэнэ́н сарэ́ нацыенгэ, со Ёв кэрдя́.</verse>
				<verse number="13">Со Ёв чхувэ́ла ка́ра пал манушы́тко рат, Ёв рипирэла одолэ́н, кон страдынэла.</verse>
				<verse number="14">Тангинэ (пожалин) ман, Раё Дэ́вла; дыкх ракхунэс сарэ́ илэ́стыр пэ миро страдицо (би́да) вэргэ́ндыр, зра́кх ман мэрибна́стыр, со сашты́ тэ явэ́л рига́тыр,</verse>
				<verse number="15">Соб (кай) мэ тэ тэрдёвав анги́л манушэ́ндэ Сионо́стыр, и тэ роспхэнав пал со трэй тэ шарэ́н Тут. Мэ ява́ва тэ радынавпэ, со Ту зракхця́н ман.</verse>
				<verse number="16">Наюды́тка на́цыи пэрэ́на дрэ ґанби́н, со ёнэ выґанадэ, лэ́нгирэ ґэра́ пэрэ́на дрэ фэлы́, со ёнэ гарадэ́.</verse>
				<verse number="17">Рай Дэвэ́л сыкадя́ Пэс, Кон Ёв исын, ке́ли Ёв лыджия́ сэндытка рэ́нды чачипна́са; фуй мануша́ хасёна далэ́стыр, со ёнэ кэрдэ́ пэ́скирэ вастэ́нца. Штыл (тихо) мелодия. Сэ́ла.</verse>
				<verse number="18">Фуй мануша́ джа́на пир дром тэ хасён, и сарэ́ Наюды́тка на́цыи, савэ́ бистрэна пал Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="19">Дэвэ́л на бистрэла кодолэ́н, савэ́ исын бизорья́кирэ, и на хасякирэ́ла чорорэнгири наде́я, савэ́ ўса́ды (сак) ужакирэ́на Лэс.</verse>
				<verse number="20">Тэрдёв анги́л, Раё Дэ́вла, соб (кай) мануша́ тэ на лэн упралыпэ́н, мэк Наюды́тка на́цыи тэ на нашэ́н Тырэ́ сэндостыр.</verse>
				<verse number="21">Чхув сэндарис пэ лэ́ндэ, Раё Дэ́вла, мэк кадалэ́ Наюды́тка мануша́ тэ джинэ́н, со ёнэ исын фэ́ни мануша́ и, савэ́ адя́кэ-паць мэрэ́на. Сэ́ла.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="10">
				<verse number="1">[9.22-р.с.] Со́скэ, Раё Дэ́вла, Ту сан адя́кэ дура́л? Со́скэ Ту ґарадёса амэ́ндыр дрэ пхарэ́ дывэса́?</verse>
				<verse number="2">[23] Фуй мануша́, савэ́ пхутёна пэс, тасавэна чорорэ́ манушэ́с, мэк ёнэ кокорэ́ тэ пэрэ́н зракирибнастыр, со ёнэ придуминдлэ.</verse>
				<verse number="3">[24] Фуй мануша́ пхутёна пэ́скирэ налачхэ́ камибнаса дро ило́. И мануша́, савэ́ исын ґалка (корысна) кэ чу́жо миштыпэ́н, кошэна и тыкнякирэна Рас-Дэвлэ́с.</verse>
				<verse number="4">[25] Фуй мануша́ пал пэ́скирэ пхутькирибэ́н на дыкхэ́на пэ Лэ́стэ, дрэ лэ́нгири годы́ нанэ штэ́то ваш Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="5">[26] Ёнэ доджана кэ саро́ дро пэ́скиро джиибэ́н, лэ́нгэ нанэ пир годы́ тэ ґалён, сыр Ту сэндякирэса, ёнэ дыкхэна бипатыва́кирэс пэ пэ́скирэ вэргэ́ндэ.</verse>
				<verse number="6">[27] Ёнэ думинэ́на пэ́скэ: “Мэ ние́кхвар на пэрава, мэ пир сарэ́ ро́ды на давапэ дукха́.”</verse>
				<verse number="7">[28] Ке́ли ёнэ ракирэ́на, ёнэ кошэна, хохавэна и трашакирэна манушэ́н, лэ́нгири чиб ракирэ́ла чорипэ́н и дошакирэла манушэ́н.</verse>
				<verse number="8">[29] Кадасаво́ ману́ш гарадёла пашы́л гаворо; ёв замарэла бибангипна́скирэ манушэ́с пэ чораханэ штэ́ты. Лэ́скирэ якха́ поддыкхэна пал бизорья́кирэ манушэ́стэ.</verse>
				<verse number="9">[30] Ёв гарадёла и ужакирэ́ла сыр шчэр (ле́во) дрэ хашча (логово); ёв гарадёла и ужакирэ́ла одолэ́н, кон исын бизорья́киро. Ёв ухтылэ́ла лэс и тырдэла лэс дрэ пэ́скири фэлы́ (петля).</verse>
				<verse number="10">[31] Ёв бандёла кэ пхув, ёв пасёла, соб (кай) тэ пэрэ́л пэ чорорэстэ сарэ́ зорья́тыр.</verse>
				<verse number="11">[32] Ёв думинэ́ла пэ́скэ: “Дэвэ́л бистырдя. Ёв гарадя Пэ́скирэ якха́, Ёв на дыкхэ́ла дава́.”</verse>
				<verse number="12">[33] Тэрдёв анги́л, Раё Дэ́вла, пэкав фуе́ манушэ́н. Придыкх пал одолэ́ндэ, савэ́ страдынэна.</verse>
				<verse number="13">[34] Со́скэ фуй ману́ш тыкнякирэла Дэвлэ́с? Со́скэ ёв ракирэ́ла пэ́скэ: ‘Ёв на чхувэ́ла ка́ра пэ ма́ндэ.’</verse>
				<verse number="14">[35] Нэ Ту дыкхця́н дава́, пал-дова́ со Ту кокоро́ дыкхэ́са цямкэс пэ одолэ́ндэ, конэ́скэ исын пхаро́ и кон страдынэла. И кажно мо́ло Ту сан скэдыно́ тэ подэл васт. Бизорья́кирэ ману́ш тырдэлапэ кэ Ту, Ту ўса́ды (сак) дэсас васт бидадэскирэскэ.</verse>
				<verse number="15">[36] Пхагир зор дрэ васта́ фуе́ и чорэ́ манушэ́ндэ. Чхув ка́ра пэ лэ́ндэ, пака ёнэ пириячэна тэ кэрэ́н чорипэ́н.</verse>
				<verse number="16">[37] Рай Дэвэ́л исын Кра́ли пэ сарэ́ бэрша́ и ве́ки. Наюдэнгирэ на́цыи хасёна Лэ́скирэ пхувья́тыр.</verse>
				<verse number="17">[38] Раё Дэ́вла, Ту шунэса, пал со мангнэпэ Ту́кэ одолэ́, савэ́ страдынэна явирэндыр, Ту зорьякирдян лэ́нгиро ило́.</verse>
				<verse number="18">[39] Ту шунэса мангипэ́н илэ́стыр – бидадэскирэн и чорорэн, соб (кай) ние́кх ману́ш пэ пхув тэ на трашакирэл.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="11">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ. Давидо́скиро Пса́лмо. Дрэ Растэ-Дэвлэ́стэ мэ гарадёвава, сыр сашты́ (могинэ́на) мануша́ тэ пхэнэ́н ма́нгэ: “Вурняв(ў) штылэ́с (тихэс) сыр чириклы дрэ бэ́рги.”</verse>
				<verse number="2">Дыкх! Фуй мануша́ газдынэ пэ́скирэ луки. Ёнэ причхудэ марибны́тка бустя́ (стре́лы) кэ цецивитко шэло, соб (кай) тэ дэн карье дро ило́ чачунэ́ манушэ́нгиро, ке́ли исын цямло.</verse>
				<verse number="3">Ко́ли манушы́тко джиибэ́н гия́ бизаконоскиро, со ж тэ кэрэ́л чачунэ́ манушэ́скэ?</verse>
				<verse number="4">Рай Дэвэ́л исын пэ лэ́скиро свэ́нто штэ́то дро Болыбна́скиро Раё. Лэ́скиро троно исын дро болыбэ́н. Лэ́скирэ якха́ дыкхэ́на, Лэ́скирэ цымблы (ресницы) роздыкхэна манушытконэ́ чхавэ́н.</verse>
				<verse number="5">Рай Дэвэ́л пропатякирэла чачунэ́ манушэ́с, и фуе́ манушэ́с; Ёв на сыкавэ́ла ла́ска одолэ́скэ, саво́ исын вэргитко.</verse>
				<verse number="6">Ёв кэрэ́ла, со болыбна́стыр пэрэ́на брышында́, хачкирдэ́ вангара и зэвэлытка (серна) бара́ и хачкирды балва́л, со пэкэла, акэ, со явэ́ла лэ́нгэ Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="7">Пал-дова́ со Рай Дэвэ́л исын чачуно́. Лэ́скэ трэй чачунэ́ рэ́нды манушэ́ндыр, савэ́ явэ́на тэ дживэ́н, кай Дэвэ́л исын.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="12">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ. Пэ балытка Струме́нты. Давидо́скиро Пса́лмо.</verse>
				<verse number="2">Подэ васт, Раё Дэ́вла, дэвлы́тка мануша́ отгинэ́ сарэ́са, патяибнытконэ манушэ́н буты́р нанэ.</verse>
				<verse number="3">Ёнэ ракирэ́на хоханэ́ лава́ екх екхэ́скэ, нанэ патяибэ́н лэ́нгирэ чибатыр, биладжаипнытка исын лэ́нгирэ ду́мы.</verse>
				<verse number="4">Рай Дэвэ́л запхандэла напатяибнытка муя́; чиб, со ракирэ́ла пхутькирдэ́ лава́,</verse>
				<verse number="5">Одолэ́нгэ, кон пхэндя́: “Амэ ла́са упралыпэ́н амарэ́ чиба́са, амарэ́ лава́ джа́на пал амэ́ндэ: Кон да исын рай амэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="6">Пал-дова́ со мануша́ страдынэна и лэн тасавэна, пал-дова́ со мануша́ дрэ трэ́бима дэ́на ґондя́. “Мэ тэрдёвава анги́л” – пхэнэ́ла Рай Дэвэ́л, Мэ приракхава лэн, сыр ёнэ древа́н камэ́на тэ ухтылэ́н,</verse>
				<verse number="7">Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ лава́ исын чачунэ́ сарэ́са сыр руп, со исын пробиндло дрэ ґлэя (глина), и со жужакирдо эфта́ (битринэ́нгиро дэш) мо́лы.</verse>
				<verse number="8">Ту, Раё Дэ́вла, явэ́са тэ ракхэ́с лэн, Ту приракхэса амэн дасавэ́ манушэ́ндыр пэ сарэ́ ве́ки,</verse>
				<verse number="9">Фуй мануша́ псирэ́на пэ кажно штэ́то, а бидытка манушы́тка чхавэ́ ґаздэ́напэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="13">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ. Давидо́скиро Пса́лмо.</verse>
				<verse number="2">Ци бут, Раё Дэ́вла, Ту явэ́са тэ бистрэс ман? Ци бут Ту явэ́са тэ отрисёс ма́ндыр?</verse>
				<verse number="3">Ци бут ма́нгэ тэ гаравав калыпэ́н пэ миро ди? Ту́га исын дро ило́ со дывэ́с? Ци ґара́ (длу́гэс) миро вэ́рго явэ́ла тэ рикирэ́л лофо́ (зор) пэ ма́ндэ?</verse>
				<verse number="4">Подыкх и пошун! Кэр, сыр мэ манга́ва, О Раё Дэ́вла, миро Дэ́вла! Кэр, соб (кай) мрэ якха́ тэ дыкхэ́н, и соб (кай) ман тэ на лэл соибэн кэ мэрибэ́н,</verse>
				<verse number="5">И соб (кай) миро вэргари тэ на пхэнэ́л: “Мэ лыём упралыпэ́н пэ лэ́стэ!” Соб (кай) вэргитка мануша́ тэ на радынэ́нпэ, ко́ли мэ пэрава. Мэ ж саро́ мо́ло патя́ва дро Тыро́ бахталыпэ́н; миро ило́ радынэ́лапэ Тырэ́ зракхибнастыр.</verse>
				<verse number="6">Мэ ява́ва тэ бага́в Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, пал-дова́ со Ёв кэрдя́ бут миштыпэ́н ма́нгэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="14">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ. Давидо́скиро Пса́лмо. Дылыно́ пхэндя́ пэ́скэ: “Нанэ Дэвлэ́с!” Мануша́ ячнэ́ розмэкнэ, ёнэ кэрдэ́ злыднитка рэ́нды: нанэ ние́кх, кон кэрэ́ла пир чачипэ́н.</verse>
				<verse number="2">Рай Дэвэ́л дыкхця́ болыбна́стыр пэ манушэ́скирэ чхавэ́ндэ тэ дыкхэ́л, ци исын вари-кон, саво́ ґалёла и родэ́ла Дэвлэ́с.</verse>
				<verse number="3">Сарэ́ гинэ́ криг чачэ́ дромэ́стыр, ёнэ сарэ́ ячнэ́ чорэ́ мануша́: нанэ ние́кх, кон кэрэ́ла пир чачипэ́н, нанэ ни екхорэс!</verse>
				<verse number="4">Нау́што чорэ́ манушэ́ндэ нанэ годы́, со ёнэ ха́на мирэ́ манушэ́н сы́рбы ёнэ ха́на маро́. А ёнэ на кхарэ́на Рас-Дэвлэ́с.</verse>
				<verse number="5">Ѓа́да, ёнэ явэ́на тэ издран дара́тыр, пал-дова́ со Дэвэ́л явэ́ла одолэнца, савэ́ кандэ́на Лэс.</verse>
				<verse number="6">Тумэ́ сандлэпэ чорорэстыр, пал-дова́ со ёв ракхэлапэ дрэ Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="7">О, соб (кай) тэ явэ́л зракхибэ́н ваш Израилё Сионо́стыр! Ке́ли Рай Дэ́вла янэ́ла палэ Лэ́скирэ манушэ́н Сионо́стыр, соб (кай) Яково бут тэ радынэ́лпэ, и, соб (кай) Израилё тэ явэ́л лошало (весёло).</verse>
			</chapter>
			<chapter number="15">
				<verse number="1">Раё Дэ́вла! Конэ́скэ сашты́ тэ явэ́л дрэ Тыри́ Свэ́нто Ша́тра? Кон явэ́ла тэ дживэ́л пэ Тыри́ Свэ́нто Бэ́рга?</verse>
				<verse number="2">Одова́, кон дживэ́ла би дошэнгиро, и саво́ исын чачипна́скиро илэ́стыр пир саро́, и ракирэ́ла чачипэ́н сарэ́нгэ.</verse>
				<verse number="3">Кон на ракирэ́ла чорэ́ лава́ пэ явирэндэ, и на кэрэ́ла фуипэ́н пэ́скирэ малэ́скэ (другоскэ), и на обракирэла пэ́скирэ пашатунэ́ манушэ́с.</verse>
				<verse number="4">Кон дыкхэ́ла вучипна́стыр пэ одолэ́стэ, конэ́с Дэвэ́л на прилэ́ла, и кон дэ́ла паты́в одолэ́скэ, кон дарэ́ла Ра́стыр-Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="5">Кон дэ́ла ловэ́ дро вужлыпэ́н би кофоскиро, кон на лэ́ла мыто (взятка) тэ ракирэ́л проти кодолэстэ, кон исын набанго. Кон кэрэ́ла адя́кэ, одова́ ману́ш ние́кхвар на змарэлапэ пэ́скирэ дромэ́стыр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="16">
				<verse number="1">Давидоскири Гилы́. Давидоскири Па́тери (Моли́тва). Приракх ман, Дэ́вла, пал-дова́ со мэ гарадёвава дрэ Ту́тэ.</verse>
				<verse number="2">Мэ пхэндём Ра́скэ-Дэвлэ́скэ “Ту сан миро Рай Дэвэ́л, саро́ миро кучипэ́н исын Ту́тыр.”</verse>
				<verse number="3">Свэ́нта дэвлы́тка мануша́ пэ пхув, савэ́ исын патяибнытка, – лэ́нгэ исын мири́ бари паты́в,</verse>
				<verse number="4">Одолэ́, савэ́ рисёна сы́гэс кэ яви́р дэвлорэ́, барьякирэна пэ́скири ту́га: Мэ на ява́ва тэ янав лэ́нгэ свэ́нто дыибэ́н ратэстыр, и мэ на ява́ва тэ выпхэнав титулы лэ́нгирэ дэвлорэнгирэ.</verse>
				<verse number="5">Раё Дэ́вла! Ту́тэ исын саро́, со мэ дорэсава, Ту дэ́са саро́ сы́рбы кучикатыр, Ту рикирэса мирэ́-джиибна́скиро тала́но.</verse>
				<verse number="6">Мири́ пхув сыс мериндлы шэлэса пир шука́р штэ́ты чачо́, миро мэкно́ миштыпэ́н радынэла ман.</verse>
				<verse number="7">Мэ ява́ва тэ славинав тут, Раё Дэ́вла, Саво́ сыклякирэ́ла ман; миро ило́ раты́ подпхэнэла ма́нгэ, карик мэ джа́ва,</verse>
				<verse number="8">Мэ кажно мо́ло рипирава, со Ту сан на́дур; пал-дова́ со Ту сан чачэ́ рига́тыр, мэ на ява́ва би радымакиро.</verse>
				<verse number="9">Палдава́ миро ило́ исын лошало, и миро ди радынэ́лапэ; и мири́ лоч (плоть) откхинёла дрэ наде́я.</verse>
				<verse number="10">Далэскэ, со Ту зракхэ́са ман люностыр (адостыр), Ту на дэ́са патяибнытконэ дынари́скэ тэ кирнёл дрэ маґила.</verse>
				<verse number="11">Ту сыкавэса ма́нгэ дром кэ джиибэ́н: пал-дова́ со Ту сан пашы́л ма́ндэ, мэ древа́н радынавапэ, мири́ бари ра́дыма исын дрэ Тыро́ чачо́ васт.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="17">
				<verse number="1">Давидоскири Па́тери (Моли́тва). Шун ман, Раё Дэ́вла, миро чачипэ́н, пришунпэ, сыр мэ кхара́ва зоралэ́с Тут ясвэ́нца. Шун миро мангипэ́н Ту́кэ, ёв выджа́ла мирэ́ нахоханэ уштэндыр.</verse>
				<verse number="2">Мэк Ту тэ сэндякирэс ман пир миро чачипэ́н, мэк Тырэ́ якха́ тэ дыкхэ́н пэ дова́, со исын чачипна́скиро!</verse>
				<verse number="3">Ту спробиндян миро ило́, Ту явдя́н кэ мэ раты́: Ту розґалыян ман и Ту на лахтян нисо́: миро муй на пхэнэ́ла чорипэ́н.</verse>
				<verse number="4">Дрэ манушэ́нгирэ рэ́нды мэ приракхцём Тыро́ припхэныбэ́н, соб (кай) тэ на джав пир дром захалэ манушэ́нца.</verse>
				<verse number="5">Ке́ли Ту рикирдян, соб (кай) мэ тэ джав пир Тыро́ дром, мэ на пыём мирэ́ пирэндыр (стопэндыр).</verse>
				<verse number="6">Мэ кхардём Тут, пал-дова́ со Ту шунэса ман, о Дэ́вла: Рисёв кэ мэ и пошун мирэ́ лава́.</verse>
				<verse number="7">Сыка́в Тыри́ лачхэ́-илы́ткима, пал-дова́, со Ту сан Зракхибнаскиро ваш одолэ́нгэ, савэ́ явэ́на кэ Тыри́ чачи́ риг тэ гарадён одолэ́ндыр, савэ́ бунтуинэна проти лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="8">Ракх ман, сыр якхакири лялька (зрачко); гарав ман дрэ зэр (тенё) Тырэ́ пхакэнгири,</verse>
				<verse number="9">чорэ́ манушэ́ндыр, савэ́ тасавэна ман, вэргэ́ндыр кэ мэрибэ́н, савэ́ обджана трусця́л ман.</verse>
				<verse number="10">Ёнэ запхандлэ якха́ тхулыпнастыр, пэ́скирэ муенца ракирэ́на пхутькирдэс и нахратэс.</verse>
				<verse number="11">Ёнэ исын какана́ трусця́л амэ́ндэ, кай тэ на рисёвас, ёнэ фэ́ни дыкхана, сыр тэ пэран пэ амэ́ндэ,</verse>
				<verse number="12">Ёнэ исын сы́рбы шчэр, со исын ґа́лко (корысно) тэ роскушэл и сыр шчэроро (левицо), со гарадёла дрэ ха́шча.</verse>
				<verse number="13">Тэрдёв анги́л, Раё Дэ́вла, тэ стрэнинэс мирэ́ вэргэ́н, рав лэн тэлэ́: зра́кх миро ди фуе́ манушэ́ндыр Пэ́скирэ куртала́са,</verse>
				<verse number="14">манушэ́ндыр Тырэ́ вастэ́са, Раё Дэ́вла, манушэ́ндыр свэто́стыр, конэ́стэ исын саро́, со ёнэ камэ́на. Лэ́нгиро пэр Ту пхэрдякирэса Пэ́скирэ пиралятыр, ёнэ радынэ́напэ пэ́скирэ чхаворэндыр, и ёнэ ячкирэна пэ́скиро миштыпэ́н чхаворэнгэ.</verse>
				<verse number="15">А мэ ява́ва тэ дыкха́в Тыро́ муй дрэ чачипэ́н, ке́ли мэ джанґадёвава, мэ ява́ва тэ радынавпэ, соб (кай) тэ явав пашы́л Ту́тэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="18">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ. Давидо́скиро Пса́лмо, кон исын Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Писха́ри, саво́ выпхэндя багаибнытка лава́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ дро дывэ́с, ке́ли Рай Дэвэ́л зракхця́ Лэс лэ́скирэ-вэргэ́нгирэ вэргэ́нгирэ вастэ́ндыр и Сауло́скирэ вастэ́стыр.</verse>
				<verse number="2">И пхэндя́ ёв: “Мэ рикирава сыр Дро́гима Тут дро ило́, Раё Дэ́вла, Ту дэ́са зор ма́нгэ.</verse>
				<verse number="3">Раё Дэ́вла, Ту сан мири́ бэ́рга и мири́” тва́рдыма/диз (крепость). Кон зракхэ́ла ман, Миро Дэ́вла, Ту дэ́са зор ма́нгэ; и дрэ Ту́тэ мэ ґарадёвава. Ту сан миро шчы́то, Саво́ зракхэ́ла ман, Саво́ затэрдёла пал ма́ндэ.</verse>
				<verse number="4">Мэ кхара́ва Рас-Дэвлэ́с, Саво́ зракхэ́ла ман мирэ́ вэргэ́ндыр, Савэс трэй тэ шарэ́н.</verse>
				<verse number="5">Мэрибнаскири дар исын трусця́л ма́ндэ, пал-дова́ со барэ́ надэвлытка валны (вэлны) трашадэ ман.</verse>
				<verse number="6">Дарья (дара) исын люностыр (адостыр) трусця́л ма́ндэ, мэрибнаскирэ фэля́ облынэ ман.</verse>
				<verse number="7">Ке́ли ма́нгэ яця́ пхаро́, мэ кхардём Рас-Дэвлэ́с и рондём заня́са анги́л мирэ́ Дэвлэ́стэ: Ёв шундя́ мири́ зан тэла́л Пэ́скирэ штэто́стыр дро Болыбна́скиро Раё, Ёв шундя́ мири́ годлыма.</verse>
				<verse number="8">Тэ́ньци пхув тринскирдяпэ и издрандыя, тэлатунэ́ бара́ бэргэндыр кхардэпэ (двигиндлэпэ) и издрандынэ, пал-дова́ со Дэвэ́л холя́сыя.</verse>
				<verse number="9">Тхув ґаздыя́пэ Лэ́скирэ рутхуне́ндыр (ноздрендыр), яг и вангара, со росхачонас уса́ буты́р Лэ́скирэ мо́стыр.</verse>
				<verse number="10">И Ёв бандякирдя болыбэ́н и гия́ тэлэ́, калыпэ́н (цямлыпэ́н) сыс анги́л Лэ́скирэ ґэра́.</verse>
				<verse number="11">Ёв бэсця́ пэ херувимо и вурняндыя, и Ёв вурнялас пэ бэльвэлякирэ пхака́.</verse>
				<verse number="12">И Ёв закэрдя цямлыпнаса ґэнста болыбна́скирэ о́блоки, со сыс пхэрдэ́ пане́са, савэ́ сыс трусця́л Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="13">Ярко дуд зяинэлас анги́л Лэ́стэ, градо барэ́нца и вангара, со хачонас, выухтэнас облокэндыр.</verse>
				<verse number="14">И Рай Дэвэ́л адя́кэ-паць пхэндя́ дро громо, и Най Вучэдырэскиро выпхэндя пэ́скирэ заня́са, градоскирэ барэ́нца и вангарэнца, со хачонас.</verse>
				<verse number="15">Ёв вымэкця пэ́скирэ марибны́тка бэстя́ и росчхурдыя мирэ́ вэргэ́н, и Ёв дыя́ карье блискавицэнца и росчхурдыя вэргэ́н, со ёнэ нашэ́на.</verse>
				<verse number="16">Тэды панескирэ дугны (днишчы) ячнэ́ дыцьлэ (бицялэ́), и тэл-пхувья́киро фунда́менто отчхакирдяпэ, ке́ли Ту, Раё Дэ́вла, дыя́ го́дла даракунэс, сыр Ту пхурдыян зоралэ́с Пэ́скирэ рутхунендыр.</verse>
				<verse number="17">Рай Дэвэ́л догия́ вычипнастыр, ухтылдя ман, Ёв тырдыя яври́ ман барэ́ панендыр;</verse>
				<verse number="18">Ёв зракхця́ ман мирэ́ зоралэ́ вэргостыр, и одолэ́ндыр, савэ́ древа́н на вырикирдэ ман, пал-дова́ со ёнэ сыс зоралэды́р ма́ндыр.</verse>
				<verse number="19">Ёнэ тэрдинэ́ анги́л ма́ндэ дро дывэ́с, сыр сыс биба́хт ма́нгэ, нэ Рай Дэвэ́л сыс пэ мири́ риг.</verse>
				<verse number="20">Ёв вылыджия́ ман пэ буґло́ штэ́то, Ёв зракхця́ ман, пал-дова́ со Лэ́скэ исын дро́го мэ.</verse>
				<verse number="21">Ёв отдыя́ палэ лачхипна́са пал миро чачипэ́н; Ёв бахтякирдя́ ман пал дова́, со мэ со́мас бибангипнаскиро.</verse>
				<verse number="22">Пал-дова́ со мэ рикирдёмпэ кэ чачипэ́н, со Рай Дэвэ́л пхэндя́, мэ на отрисиём Дэвлэ́стыр тэ кэра́в фуипэ́н.</verse>
				<verse number="23">Мэ кэрдём пир сарэ́ Лэ́скирэ припхэныбэна́, мэ на отпхэндёмпэ Лэ́скирэ статутэндыр,</verse>
				<verse number="24">Пал-дова́ со мэ сом бидошэ́нгиро анги́л Лэ́стэ, и мэ ракхцём пэс, соб (кай) тэ на кэра́в фуипэ́н.</verse>
				<verse number="25">Рай Дэвэ́л бахтякирдя́ ман пал миро чачипэ́н, пал дова́, со мэ со́мас бибангипнаскиро анги́л Лэ́скирэ якха́.</verse>
				<verse number="26">Лачхэ́-илэскирэнца Ту сан лачхэ́-илэ́скиро, бидошэнгирэнца Ту сан бидошэ́нгиро;</verse>
				<verse number="27">Чыстонэ-илэскирэнца Ту сан лачхо́; фрэнтонэнца Ту сан годя́са пэ стрэ́га,</verse>
				<verse number="28">пал-дова́ со Ту зракхэ́са одолэ́н, кон страдынэла. Нэ Ту бандякирэса одолэ́н, кон ґаздэ́ла накх.</verse>
				<verse number="29">Ту захачкирэса мири́ лампа: Рай Дэвэ́л, миро Дэ́вла, Ту зазяинэса яга́са и цямлыпэ́н уджала.</verse>
				<verse number="30">Ту дэ́са зор ма́нгэ тэ джав анги́л марибнытконэ́ халадэ́ндэ, Мирэ́ Дэвлэ́са мэ пириухтава форитко бар.</verse>
				<verse number="31">Миро Дэвэ́л исын бидошэ́нгиро, Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав исын пропатякирдо. Ёв исын шчы́то ваш сарэ́нгэ, кон гарадёла дрэ Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="32">Кон тэды исын Дэвэ́л апри́ч Растэ-Дэвлэ́стэ. Ци, кон жа исын Бэ́рга тэ зракхэлпэ апри́ч амарэ́ Дэвлэ́стэ?</verse>
				<verse number="33">Дэвэ́л дэ́ла ма́нгэ зор и кэрэ́ла ма́нгэ маму́й (пря́мо) дром,</verse>
				<verse number="34">Ёв кэрэ́ла мирэ́ ґэра́ сыр оленестэ, Ёв чхувэ́ла ман пэ вучэ́ штэ́ты;</verse>
				<verse number="35">Ёв сыклякирэ́ла мирэ́ васта́ ваш марибэ́н, соб (кай) мирэ́ васта́ тэ надтырдэн харкуно лу́ко.</verse>
				<verse number="36">Ту дыя́н адя́кэ-паць ма́нгэ шчы́то тэ зракхавпэ и Тыро́ чачо́ васт подрикирэ́ла ман, и Тыро́ лачхипэ́н дыя́ ма́нгэ зор.</verse>
				<verse number="37">Ту кэрдя́н буґло́ дром ма́нгэ тэ штавав.</verse>
				<verse number="38">Мэ традыёмпэ дрэ шалэ (пагоня) пал мирэ́ вэргэ́ндэ и ухтылдём лэн; и мэ на рисиём, анги́л, сыр мэ тэ хасякира́в лэн.</verse>
				<verse number="39">Мэ пиримардём лэн, со ёнэ нашты́ тэ уштэ́н: и ёнэ пэрэнас тэл мирэ́ ґэра́.</verse>
				<verse number="40">И Ту дыя́н ма́нгэ зор ваш марибэ́н. Ту бандякирдян мирэ́ вэргэ́н анги́л ма́ндэ.</verse>
				<verse number="41">И Ту порискирдян мэняса мирэ́ вэргэ́н тэ нашэ́н, соб (кай) мэ тэ хасякира́в одолэ́н, савэ́ бидыкхэна ман.</verse>
				<verse number="42">Ёнэ дынэ́ го́дла, нэ нико́н на сыс тэ зракхэ́л, ёнэ дынэ́ го́дла Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, нэ Ёв на отпхэндя́ лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="43">Тэ́ньци мэ ростасадём лэн сыр пра́хо анги́л балваля, штакурдём лэн сыр бла́та пэ га́сы.</verse>
				<verse number="44">Ту зракхця́н ман манушэ́ндыр, савэ́ бунтуинэна, Ту чхудя́н ман шэрэ́ манушэ́са пэ Наюды́тка на́цыи. Мануша́, савэ́н мэ на джиндём анги́л, явэ́на тэ дынаринэ́н ма́нгэ.</verse>
				<verse number="45">Сыр фэ́ни ёнэ шунэ́на пал ма́ндэ, ёнэ кандэ́на ман, чхавэ́, намирэ-манушэ́нгирэ, бандякирэна шэрэ́ анги́л ма́ндэ.</verse>
				<verse number="46">Чужонэ-манушэ́нгирэ чхавэ́ ячэ́на зломка и ёнэ выджа́на пэ́скирэ барунэ́ рикирибнэндыр, издраиндой.</verse>
				<verse number="47">Тэ дживэ́л Рай Дэвэ́л! Тэ явэ́л бахтякирды мири́ Бэ́рга тэ зракхавпэ! Тэ шарэл вучэ́с саро́, со исын джидо́, Дэвлэ́с, Саво́ зракхэ́ла ман.</verse>
				<verse number="48">Ёв исын Дэвэ́л, Саво́ отдэ́ла палэ вэргэ́нгэ пал ма́ндэ, Саво́ помогинэла тэ лав упралыпэ́н пэ манушэ́ндэ;</verse>
				<verse number="49">Ёв зракхэ́ла ман мирэ́ вэргэ́ндыр: чачо́, одолэ́ндыр, савэ́ джа́на проти ма́ндэ. Ту зракхця́н ман нахратонэ (нахальнонэ) манушэ́ндыр.</verse>
				<verse number="50">Палдава́ мэ парикирава, бут мо́лы Ту́кэ, Раё Дэ́вла, анги́л Наюды́тка на́цыи и мэ ява́ва тэ бага́в гиля́ Тырэ́ лавэ́скэ.</verse>
				<verse number="51">[р.с.] Дава́ исын Ёв, Кон зракхэ́ла Пэ́скирэ крали́с, Саво́ сыкавэ́ла ла́ска одолэ́скэ, конэ́с Ёв помакхця Давидо́скэ, и лэ́скирэ родо́скэ пэ сарэ́ ве́ки”.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="19">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижироскэ. Давидо́скиро Пса́лмо.</verse>
				<verse number="2">Болыбэ́н дудвалякирэла (роспхэнэ́ла) пал Дэвлэ́скири бари сла́ва и свэтоскиро буґлыпэ́н (сво́до) сыкавэ́ла, со Дэвэ́л создыя́.</verse>
				<verse number="3">Кажно дывэ́с пирипхэнэла лава́ явирэ дывэсэскэ, и рат пиридэла лава́ тэ джинэ́л явирэ ратякэ.</verse>
				<verse number="4">Нанэ чиб, нанэ лава́, соб (кай) тэ на явэ́л екхори зан шундлы,</verse>
				<verse number="5">Лэ́нгирэ-глосакири ме́ра розджалапэ пир сари́ пхув и лэ́нгирэ лава́ аж кэ яго́ры (кэ пределы) пхувья́кирэ.</verse>
				<verse number="6">Дэвэ́л чхудя́ штэ́то тэ дживэ́л кхамэскэ дрэ лэ́ндэ, саво́ выджа́ла сыр тэрно́ бьявитконэ штубатыр. Ёв радынэ́лапэ сыр прастаибнаскиро ману́ш анги́л дова́, сыр тэ прастал пэ призо.</verse>
				<verse number="7">Ёв (кхам) лэ́ла тэ джал болыбна́скирэ ягоро́стыр и лэ́скиро круго доджа́ла кэ яви́р Болыбна́скиро яго́ро (краё) и нисо́ нашты́ тэ гарадёл Лэ́скирэ хачкирибнастыр.</verse>
				<verse number="8">Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Зако́но исын бидошэ́нгиро, со дэ́ла зор дескэ. Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро допхэныбэ́н исын чачуно́, со дэ́ла годы́ одолэ́скэ, конэ́скэ дава́ трэй.</verse>
				<verse number="9">Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ упхэныбэна́ исын чачунэ́, ёнэ лошакирэна (веселинэна) ило́; Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ допхэныбэна исын чыстонэ-илэ́скирэ, ёнэ дэ́на ясныма якхэнгэ.</verse>
				<verse number="10">Дар анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ исын чачуны́ сарэ́са, ёй ячэ́лапэ пэ сарэ́ ве́ки. Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро сэ́ндо исын чачуно́, ёнэ исын сарэ́ чачипнастыр.</verse>
				<verse number="11">Ёнэ исын мол буты́р сувнака́стыр, аж буты́р чачунэ́ сувнака́стыр и гудлэдыр авгинэстыр и сотэнгирэ кроплендыр авгинэстыр.</verse>
				<verse number="12">Упхэныбэна́ адя́кэ-паць подсыклякирдэ ман, Тырэ́ дынари́с, мэ дорэсцём бут лачхипэ́н, ке́ли мэ приракхцём лэн.</verse>
				<verse number="13">Конэ́скэ сашты́ тэ ґалёл пэ́скирэ доша́? Отмэк ма́нгэ мирэ́ грэ́хи, савэ́ мэ на ґалёвава,</verse>
				<verse number="14">Рикир дрэ риг, Тырэ́ писхари́с, нартонэ грэхэ́ндыр; мэк ёнэ тэ на лэн лофо́ (верхо) пэ ма́ндэ: тэ́ньчи мэ ява́ва бидошэ́нгиро, и мэ ява́ва бибангипнаскиро анги́л Зако́но.</verse>
				<verse number="15">[р.с.] Мэк мирэ́ москирэ лава́ и лэ́скиро розлыибэн тэ явэ́н лачхэ́ Ту́кэ, Миро Раё Дэ́вла. Ту сан мири́ Бэ́рга тэ ґарадёвав и Миро зракхибнаскиро.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="20">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ. Давидо́скиро Пса́лмо.</verse>
				<verse number="2">Мэк Рай Дэвэ́л тэ шунэ́л тут дро дывэ́с, ке́ли исын пхаро́; мэк Яково́скирэ-Дэвлэ́скирэ лав тэ зракхэ́л тут вэргэ́ндыр;</verse>
				<verse number="3">Мэк Ёв тэ бичхавэл ту́кэ зор Лэ́скирэ Свэнтонэ́ Штэто́стыр и тэ подрикирэ́л тут Сионоскирэ Бэрга́тыр.</verse>
				<verse number="4">Мэк Ёв тэ рипирэл сарэ́ тырэ́ Свэ́нта дыибэна́, и мэк Ёв тэ прилэл Тырэ́ хачкирибнаскирэ яныбэна́. Сэ́ла.</verse>
				<verse number="5">Мэк Ёв тэ дэл ту́кэ, со тырэ́ илэскэ трэй и, соб (кай) тэ сполнинэ́лпэ сарэ́ тырэ́ планы.</verse>
				<verse number="6">Амэ ява́са тэ радынаспэ Тырэ́ зракхибнастыр, и амэ чхуваса амарэ́ сцяги амарэ́ Дэвлэ́скирэ лавэ́са. Мэк Рай Дэвэ́л тэ сполнинэл саро́, пал со ту мангэса.</verse>
				<verse number="7">Акана́ мэ джино́м, со Рай Дэвэ́л зракхэ́ла Пэ́скирэ помакхнэс; Ёв отпхэнэ́ла лэ́скэ Лэ́скирэ помакх свэнтонэ́ Болыбна́стыр, Лэ́скирэ чачунэ́-вастэскирэ зорья́са, со зракхэ́ла лэс.</verse>
				<verse number="8">Вари-савэ́ патя́на дрэ марибны́тка вурдэна́ и вари-савэ́ дрэ грэ́ндэ, нэ амэ ява́са тэ рипирас амарэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав, амарэ́ Дэвлэ́скиро.</verse>
				<verse number="9">Ёнэ бандинэ тэлэ́ и пынэ́; нэ амэ уштыям и сам тэрдэ́ маму́й (пря́мэс).</verse>
				<verse number="10">[р.с.] Раё Дэ́вла! Кэр, соб (кай) кра́ли тэ лэл упралыпэ́н дро марибэ́н. Шун амэн, ке́ли амэ кхараса Тут.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="21">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ. Давидо́скиро Пса́лмо.</verse>
				<verse number="2">О кра́ли радынэ́лапэ Тырэ́ зоралыпнастыр, о Раё Дэ́вла, и ёв исын древа́н лошало (весёло) зракхибнаса Ту́тыр.</verse>
				<verse number="3">Ту дыя́н лэ́скэ саро́, со лэ́скиро ило́ камдя́, и Ту на отпхэндянпэ долэ́стыр, со лэ́скирэ ушта́ мангнэ́. Сэ́ла.</verse>
				<verse number="4">Пал-дова́ со Ту прилыян лэс бахтякирибнаса ваш лачхипэ́н; Ту уридян вя́нка (коро́на) чачунэ́ сувнака́стыр пэ лэ́скиро шэро́.</verse>
				<verse number="5">Ёв мангдя́ джиибэ́н Ту́тыр, – Ту дыя́н лэ́скэ длэнго джиибэ́н пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
				<verse number="6">Лэ́скири сла́ва исын бари, пал-дова́ со Ту зракхця́н лэс; Ту дыя́н лэ́скэ паты́в и бари сла́ва.</verse>
				<verse number="7">Пал-дова́ со Ту бахтякирдян лэс пэ сарэ́ ве́ки; Ту обрадындян лэс радыма́са, со Ту сан лэ́са.</verse>
				<verse number="8">Пал-дова́ со, кра́ли патя́ла дрэ Растэ-Дэвлэ́стэ и пир Най Вучэдэрэскири ла́ска ёв ячэ́лапэ пэ троно.</verse>
				<verse number="9">Тыро́ васт доджа́ла кэ сарэ́ лэ́скирэ вэ́рги; Тыро́ чачо́ васт ухтылэ́ла сарэ́н, кон бидыкхэла Тут.</verse>
				<verse number="10">Ту кэрэ́са лэ́ндыр хачкирдо бов яга́са, сыр Ту явэ́са; Раё Дэ́вла накхавэла лэн дрэ Лэ́скири холы́ и яг ха́ла кэ хась лэн.</verse>
				<verse number="11">Ту хасякирэса лэ́нгирэ чхаворэ́н, кон исын пэ пхув, и одолэ́н, кон джа́ла пал лэ́ндэ манушэ́ндыр.</verse>
				<verse number="12">Пал-дова́ со ёнэ зракирдэпэ тэ кэрэ́н чорипэ́н Ту́кэ; ёнэ обмеркиндлэ пэ́скирэ фуй мысли; савэ́ ёнэ на дэ́на ра́да тэ кэрэ́н,</verse>
				<verse number="13">пал-дова́ со Ту рискирэса кэ ёнэ думэса; Ту рискирэса марибны́тка бустя́ (стре́лы) пэ Пэ́скиро лу́ко пэ лэ́нгирэ муя́.</verse>
				<verse number="14">[р.с.] Тэ явэ́л Ту́кэ бари паты́в, Раё Дэ́вла, пал Тыро́ зоралыпэ́н; амэ ява́са тэ багас и тэ шарас тыри́ зор.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="22">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ. Пэ зло́ко (ра́нко), анги́л, сыр Дывэсёла. Давидо́скиро Пса́лмо.</verse>
				<verse number="2">Миро Дэ́вла, Мро Дэвлалэ! Со́скэ Ту мэкцян ман, со́скэ Ту сан дура́л тэ дэс васт ма́нгэ, ке́ли Мэ да́ва ґондя́ (ўздыхинава) пхарипнастыр.</verse>
				<verse number="3">О, Миро Дэ́вла! Мэ да́ва го́дла дывэсэ́, нэ Ту на отпхэндян ма́нгэ, и раты́ – нанэ спокоё ма́нгэ.</verse>
				<verse number="4">Нэ Ту сан Свэ́нто, Ту сан бэшто́ пэ Израилёскиро троно сыр Кра́ли.</verse>
				<verse number="5">Амарэ́ дада́ патяндынэ́ дрэ Ту́тэ; ёнэ патяндынэ́ и Ту зракхця́н лэн.</verse>
				<verse number="6">Ёнэ дынэ́ го́дла кэ Ту тэ помогинэс, и ёнэ сыс зракхнэ́. Ёнэ патяндынэ́ дрэ Ту́тэ, и ёнэ на сыс ладжакирдэ́.</verse>
				<verse number="7">Мэ сом кирмо, а на сом ману́ш; мануша́ холямэс обракирэна ман, манушы́тка на́цыи гинэ́на ман пал бла́та.</verse>
				<verse number="8">Сарэ́, кон бидыкхэла ман, санапэ холямэс ма́ндыр; ёнэ кунякирэна (качынэна) шэрэнца и ракирэ́на:</verse>
				<verse number="9">“Ёв допатяндыя пэ́скиро джиибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, мэк Ёв тэ подэл васт лэ́скэ бидатыр: мэк Ёв тэ зракхэ́л лэс, пал-дова́ со Ёв радынэ́лапэ Лэ́са.”</verse>
				<verse number="10">Нэ дава́ ж сан Ту, Кон вылыя ман да́кирэ лочовя́тыр (пэрэстыр), дава́ Ту чхудя́н ман тэ явав куч пашы́л да́кирэ цюця.</verse>
				<verse number="11">Мэ со́мас отдыно́ Ту́кэ тэды, ке́ли мэ лахтёмпэ, Ту сан миро Дэвэ́л да́кирэ пэрэстыр.</verse>
				<verse number="12">На яв дур ма́ндыр, сыр мэ пиридживава, сыр нанэ нико́н тэ дэл васт ма́нгэ.</verse>
				<verse number="13">Бут вэ́рги сыр гурува тэрдинэ́ трусця́л ма́ндэ; зоралэ́ гурува Васаностыр обштадэ ман.</verse>
				<verse number="14">Ёнэ порадэ пэ́скирэ муя́ пэ ма́ндэ, сыр шчэра́ (левы), со исын ґалка (корысна) тэ роскушэн.</verse>
				<verse number="15">Мэ вычхудём пэ́скири зор сыр пани́, и сарэ́ мирэ́ кокалы́ роспынэпэ пэ котэра́, миро ило́ исын сыр мом, со розбиладыя андра́л миро кужум (жэлудко).</verse>
				<verse number="16">Мири́ зор вышутия сыр котэ́р ґлэятыр (глинатыр), и Мири́ чиб прилипниндя кэ мирэ́ жанды. Ту чхудя́н ман дрэ мэрибнаскири бла́та.</verse>
				<verse number="17">Пал-дова́ со джукэла обгинэ трусця́л ма́ндэ; хевра чорэ́-манушэ́нгири обгия ман ригэ́ндыр; ёнэ пропхусадэ мирэ́ васта́ и ґэра́.</verse>
				<verse number="18">Мэ погинава сарэ́ мирэ́ кокалы́; вэргарья ж дыкхэ́на, ёнэ путравэна якха́ пэ ма́ндэ.</verse>
				<verse number="19">Ёнэ роскэрэна мирэ́ и́ди (ризы) машки́р пэ́стэ, ёнэ чхурдэна жрэбиё пэ мирэ́ урибэна́.</verse>
				<verse number="20">Раё Дэ́вла! Ту на дурьёв ма́ндыр – Зоралыпэ́н миро, яв сыгэды́р тэ дэл васт ма́нгэ!</verse>
				<verse number="21">Зра́кх миро ди куртала́тыр, миро екхоро джиибэ́н джуклэнгирэ лапэндыр.</verse>
				<verse number="22">На домэк ман кэ шчэрэнгирэ пасти; вылэ ман бусонэ (диконэ) гурувэнгирэ шынгэндыр (рогэндыр).</verse>
				<verse number="23">Мэ ява́ва тэ выпхэнав Тыро́ лав мирэ́ пшалэ́нгэ, Мэ ява́ва тэ шара́в Тут машкира́л манушэ́ндэ, савэ́ скэдэ́напэ тэ клонинэнпэ патыва́са Ту́кэ.</verse>
				<verse number="24">Тумэ́, савэ́ дарэ́на Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, клонинэнпэ патыва́са Лэ́скэ! Яково́скиро ро́до, славинэ́н Лэс. Саро́ Израилёскиро ро́до, дарэ́н Лэ́стыр.</verse>
				<verse number="25">Пал-дова́ со Ёв на дыкхця́ вучипна́стыр, и рисия кэ страдындлэ мануша́, ке́ли сыс пхаро́; и Ёв на отрисия лэ́ндыр, нэ ке́ли ёнэ дынэ́ го́дла Лэ́скэ, тэ дэл васт, Ёв шундя́.</verse>
				<verse number="26">Мэ ява́ва тэ шара́в Тут пэ баро́ скэдыибэ́н; мэ кэра́ва дова́, пал со мэ совлахадём анги́л одолэ́ндэ, савэ́ дарэ́на Лэ́стыр.</verse>
				<verse number="27">Мэк тэ хан чалэ́с одолэ́, савэ́ ха́на мэ́ньки, а одолэ́, савэ́ родэ́на Рас-Дэвлэ́с, явэ́на тэ шарэ́н Лэс, мэк тэ дживэ́н тумарэ́ илэ пэ сарэ́ ве́ки!</verse>
				<verse number="28">Сарэ́ яго́ры (краи́) пхувья́кирэ явэ́на тэ рипирэ́н, и тэ рисён кэ Рай Дэвэ́л, и сарэ́ Наюды́тка ро́ды поклонинэнапэ патыва́са Ту́кэ.</verse>
				<verse number="29">Пал-дова́ со саро́ кралипэ́н исын Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро; и Ёв кралинэла пэ манушы́тка на́цыи.</verse>
				<verse number="30">Сарэ́ тхулэ барвалыпнастыр пир пхув явэ́на, тэ хан и поклонинэнапэ патыва́са; а сарэ́ одолэ́, савэ́ зджана дро пра́хо, явэ́на тэ бандён шэрэнца анги́л Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="31">Манушэ́нгирэ ро́ды, со явэ́на анги́л, явэ́на тэ дынаринэ́н Лэ́скэ: мануша́ явэ́на тэ ракирэ́н пал Растэ-Дэвлэ́стэ ваш яви́р ро́ды.</verse>
				<verse number="32">[р.с.] Ёнэ явэ́на и пхэнэ́на пал лэ́скиро чачипэ́н манушэ́нгэ, савэ́ ишчо (инкэ́) латхэнапэ, со Ёв кэрдя́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="23">
				<verse number="1">Давидо́скиро Пса́лмо. Раё Дэ́вла, ми́ро Па́стырё (Чхупна́ри); ма́ндэ на явэ́ла трэ́бима ни дро со,</verse>
				<verse number="2">Ёв чхувэ́ла ман тэ пасёвав пэ зэлэна чарья́ и лыджа́ла ман кэ лента (насыгна) паня́,</verse>
				<verse number="3">Ёв зорьякирэла нэвэ́стыр миро ди, лыджа́ла ман пир маму́й дроморо ваш Пэ́скиро лав.</verse>
				<verse number="4">Мэк мэ джа́ва пир до́ло дара́са кэ мэрибэ́н, мэ на страхадёвава чорипна́стыр, пал-дова́ со Ту сан ма́нца: Тыро́ кашт и Тыро́ дэсто́-ёнэ подрикирэна ман.</verse>
				<verse number="5">Ту кэрэ́са сками́нд ваш ма́нгэ анги́л мирэ́ вэргэ́ндэ; Ту помакцян миро шэро́ оливитконэ дзэтэса (алеёса), миро тахта́й (чаша) исын пхэрдо́.</verse>
				<verse number="6">Чачо́, Тыро́ лачхипэ́н и Тыри́ лачхэ́-илы́ткима явэ́на ма́нца пэ сарэ́ дывэса́ дро миро джиибэ́н, и мэ ява́ва тэ бэшав дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр пэ адакицык, кицы́ мэ ява́ва тэ джива́в.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="24">
				<verse number="1">Давидо́скиро Пса́лмо. Сари́ пхув исын Дэвлэ́скири и саро́, со исын дро свэ́то, исын Лэ́скиро, и сарэ́, кон дживэ́ла пэ дава́ свэ́то (лот).</verse>
				<verse number="2">Пал-дова́ со Ёв чхудя́ пхувья́киро фунда́менто, пэ хор мо́ри (дэрьява́) и чхудя́ дава́-паць пэ паня́.</verse>
				<verse number="3">Кон сашты́ тэ джал упрэ́ пэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро вучипэ́н? Кон сашты́ тэ тэрдёл пэ Лэ́скиро свэ́нто штэ́то?</verse>
				<verse number="4">Кодова́, конэ́стэ васта́ исын жужэ́ (чыста), конэ́стэ исын лачхо́ ило́. Кон на совлахадя́ пэ́скирэ илэ́са ивья́, и кон на совлахадя́ хоханэ́с.</verse>
				<verse number="5">Кодова́ дорэсэ́ла бахтякирибэ́н Ра́стыр-Дэвлэ́стыр и чачипэ́н Дэвлэ́стыр, Саво́ зракхэ́ла.</verse>
				<verse number="6">Дава́ исын одолэ́ мануша́, савэ́ родэ́на Лэс, дава́ исын Яково́скиро ро́до, кон родэ́ла Тыро́ муй. Сэ́ла.</verse>
				<verse number="7">Псиравэн (откэрэн) буґлэс по́рты тэ явэ́н ґаздынэ́ ґаратунэ́ вудара́ дро Кхангири́. Славу́тно Кра́ли заджа́ла дрэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="8">Кон исын Болыбна́скиро Кра́ли? Рай Дэвэ́л, Саво́ исын зорало́ и дро зоралыпэ́н? Рай Дэвэ́л исын зоралыпнаскиро кэ мэрибэ́н!</verse>
				<verse number="9">Псиравэн буґлэс по́рты! И тэ явэ́н ґаздынэ́ вудара́ дро ве́чно джиибэ́н! Болыбна́скиро Кра́ли заджа́ла дрэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="10">Кон исын Болыбна́скиро Кра́ли? Рай Дэвэ́л, Саво́ исын пэ болыбна́скирэ Янголэндэ, Ёв исын Болыбна́скиро Кра́ли. Сэ́ла.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="25">
				<verse number="1">Давидо́скиро Пса́лмо. Ту́кэ, Раё Дэ́вла, мэ клонинавапэ патыва́са.</verse>
				<verse number="2">О миро Дэ́вла! Мэ патя́ва дрэ Ту́тэ; на домэк, соб (кай) тэ явэ́л ладжаво ма́нгэ, соб (кай) мирэ́ вэ́рги (вроги) тэ на лэн вучипэ́н пэ ма́ндэ!</verse>
				<verse number="3">Тэ на явэ́н адя́кэ-паць ладжакирдэ́ одолэ́, савэ́ рикирэ́на наде́я пэ Ту́тэ. Нэ тэ явэ́н ладжакирдэ́ одолэ́, савэ́ бунтуинэна би причынакиро.</verse>
				<verse number="4">Раё Дэ́вла, сыка́в ма́нгэ Тыро́ дром, сыкля́кир ман Тырэ́ чачипнаскэ.</verse>
				<verse number="5">Лы́джа ман тэ кэра́в пир Тыро́ чачипэ́н, сыкля́кир ман, пал-дова́ со Ту сан Дэвэ́л, Саво́ зракхэ́ла; пэ Ту́тэ исын наде́я со дывэ́с ма́ндэ.</verse>
				<verse number="6">Пририпир, Раё Дэ́вла, Пэ́скиро тангипэ́н и лачхэ́-илы́ткима, пал-дова́ со ёнэ джа́на векэнца.</verse>
				<verse number="7">На пририпир, сыр мэ тэрно́ пхагирдём Дэвлэ́скиро Зако́но и кэрдём грэ́хи, пал-дова́ со Ту сан лачхо́ кэ мануша́, пририпир пал ма́ндэ, Раё Дэ́вла, Тырэ́ лачхэ́-илыткиматыр.</verse>
				<verse number="8">Рай Дэвэ́л исын лачхо́ и чачипна́скиро; палдава́ Ёв явэ́ла тэ сыклякирэ́н грэхитконэ́ манушэ́н тэ джа́н чачунэ́ дромэ́са:</verse>
				<verse number="9">Ёв лыджа́ла кэ чачипэ́н одолэ́н, савэ́ ха́на мэ́ньки, Ёв сыклякирэ́ла лэн тэ джа́н чачунэ́ дромэ́са:</verse>
				<verse number="10">Рай Дэвэ́л лыджа́ла пэ́скирэ дромэ́са одолэ́н, савэ́ приракхэна Лэ́скиро Зако́но и припхэныбэна́, лачхэ́-илыткимаса и чачипна́са.</verse>
				<verse number="11">Ваш Тыро́ лав, Раё Дэ́вла, отмэк мири́ банг, пал-дова́ со ёй исын древа́н бари.</verse>
				<verse number="12">Саво́ исын ману́ш, кон дарэ́ла Ра́стыр-Дэвлэ́стыр! Лэ́стыр ёв высыклёла дром, со лэ́скэ трэй тэ выкэдэл.</verse>
				<verse number="13">Лэ́скиро ди ячэ́лапэ бахтало́, а Лэ́скирэ чхавэ́нгэ явэ́ла пхув сыр мэкно́ миштыпэ́н.</verse>
				<verse number="14">Рай Дэвэ́л Пэ́скири сыкавэ́ла гарады ла́ска одолэ́нгэ, савэ́ дарэ́на Лэ́стыр. Ёв сыклякирэ́ла лэн пал Пэ́скиро Зако́но.</verse>
				<verse number="15">Мэ кажно мо́ло дыкха́ва пэ Растэ-Дэвлэ́стэ, пал-дова́ со Ёв вытэрдэла мирэ́ ґэра́ фэлятыр.</verse>
				<verse number="16">Подыкх пэ ма́ндэ и та́нгинэ (пожалин) ман, пал-дова́ со мэ сом екхджино́ и хава мэ́ньки.</verse>
				<verse number="17">Пхарипэ́н пэ ило́ яця́ бутэды́р: вылы́джа ман мирэ́ барэ́ дара́тыр.</verse>
				<verse number="18">Подыкх, сыр мэ хава мэ́ньки и пэ мирэ́ дукха́, и отмэк сарэ́ мирэ́ грэ́хи!</verse>
				<verse number="19">Подыкх, сыр бут исын вэ́рги пашы́л ма́ндэ, сыр ёнэ бидыкхэна ман калэ́ илэ́са.</verse>
				<verse number="20">Приракх миро ди и зра́кх ман, соб (кай) мэ тэ на явав ладжакирдо́, пал-дова́ со мэ гарадёвава пал Ту́тэ.</verse>
				<verse number="21">Мэк миро лачхипэ́н и чачипэ́н тэ приракхэн ман, пал-дова́ со ма́ндэ исын наде́я пэ ту́тэ.</verse>
				<verse number="22">Зра́кх, Дэ́вла, Израилё сарэ́ лэ́скирэ пхарипнэндыр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="26">
				<verse number="1">Давидо́скиро Пса́лмо. Приґалёв миро набангипэн пэ сэ́ндо, Раё Дэ́вла, пал-дова́ со мэ лыджиём лачхо́ джиибэ́н, мэ адя́кэ-паць патяндыём дрэ Растэ-Дэвлэ́стэ и мэ на обштававаспэ.</verse>
				<verse number="2">Пропатякир ман, о Раё Дэ́вла, и спробин ман, жужакир мири́ годы́ и миро ило́.</verse>
				<verse number="3">Пал-дова́ со Тыри́ лачхэ́-илы́ткима исын анги́л мирэ́ якха́. И мэ дживдём пир Тыро́ чачипэ́н.</verse>
				<verse number="4">Мэ на со́мас бэшто́ хоханэ́ манушэ́нца, и мэ на со́мас кхэтанэ́ дуемуенгирэнца.</verse>
				<verse number="5">Ма́нгэ сыс на пир ило́, кай скэдэ́напэ фуй мануша́, и мэ на со́мас бэшто́ кхэтанэ́ фуе́ манушэ́нца.</verse>
				<verse number="6">Мэ выморава васта́ тэ сыкавав, со мэ на сом банго́, соб (кай) ма́нгэ тэ обджал трусця́л Тыро́ алта́рё, о Раё Дэ́вла,</verse>
				<verse number="7">тэ парикира́в зоралэ́с Ту́кэ и тэ пхэна́в пал Тырэ́ ди́вна бутя́.</verse>
				<verse number="8">О, Раё Дэ́вла, ма́нгэ яця́ пир ило́ гожыпэн, кай Ту дживэса и штэ́то, кай Тыри́ сла́ва исын.</verse>
				<verse number="9">На хасякир миро ди кхэтанэ́ грэхитконэ́ манушэ́нца, ци миро джиибэ́н кхэтанэ́ одолэнца, савэ́ прочхувэна манушэ́нгиро рат,</verse>
				<verse number="10">конэскирэ васта́ кэрдэ́ биды, и дро конэ́скиро чачо́ васт исын бут мыты.</verse>
				<verse number="11">Нэ мэ ява́ва тэ лыджав джиибэ́н; зра́кх ман и тангинэ ман.</verse>
				<verse number="12">Мири́ ґэро́й исын тэрды пэ во́рто (роўно) штэ́то, мэ ява́ва тэ славинав и тэ парикира́в Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, кай мануша́ скэдэ́напэ тэ мангэ́нпэ Дэвлэ́скэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="27">
				<verse number="1">Давидо́скиро Пса́лмо. Рай Дэвэ́л исын миро дуд (свэ́то) и Ёв зракхэ́ла ман; конэ́стыр ма́нгэ тэ страхадёвав? Рай Дэвэ́л приракхэла ман Лэ́скирэ зоралыпнаса; конэ́стыр мэ тэ дарав?</verse>
				<verse number="2">Ке́ли чорэ́ мануша́, мирэ́ вэ́рги и мирэ́ намала явэ́на пэ ма́ндэ тэ роскошэн мирэ́ маса́, ёнэ обштавэнапэ и пэрэ́на.</verse>
				<verse number="3">Ко́ли халадэ́ обджана трусця́л проти ма́ндэ, миро ило́ на страхадёла; ко́ли марибэ́н ґаздэ́лапэ пэ ма́ндэ, мэ усае́кх ява́ва тэ ужакирав лачхипэ́н Ра́стыр-Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="4">Мэ родавас тэ пхучав Ра́стыр-Дэвлэ́стыр пал екх бахт, соб (кай) мэ тэ бэшав дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр пэ ада́кицы, кицы́ мэ ява́ва тэ джива́в, тэ дыкха́в Ра́скирэ–Дэвлэ́скири шук, и тэ мангавпэ дро Лэ́скиро Кхэр.</verse>
				<verse number="5">Дрэ пхарэ́ дывэса́ Ёв гаравэла ман дро Пэ́скиро Штэ́то, Ёв гаравэла ман дрэ Пэ́скири гарады Ша́тра; Ёв ґаздэ́ла ман пэ бэ́рга.</verse>
				<verse number="6">И какана́ миро шэро́ явэ́ла ґаздыно́ вучэды́р мирэ́ вэргэ́ндыр, одолэ́н, савэ́ исын трусця́л ма́ндэ, Мэ ява́ва тэ янав свэ́нта дыибэна́ радыма́тыр дрэ Лэ́скири Шатра. Мэ ява́ва тэ бага́в и мэ ява́ва тэ бага́в марибны́тко гилы́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="7">Шун, Раё Дэ́вла, ке́ли мэ кхара́ва Тут зоралэ́ заня́са, тангинэ ман и отпхэн ма́нгэ.</verse>
				<verse number="8">Миро ило́ пхэндя́ ма́нгэ: “Рисёв и поклонинпэ патыва́са (кэр шэрэ́са патыва́са) Ма́нгэ.” Мэ рисёва́ва тэ родав Тыро́ муй, Раё Дэ́вла.”</verse>
				<verse number="9">На гарадёв, ма́ндыр; на традэ пэ́стыр Тырэ́ писхари́с дрэ холы́. Ту помогиндян ма́нгэ! На ячкир ман и на мэк ман, Дэ́вла, Саво́ зракхэ́ла ман.</verse>
				<verse number="10">Ке́ли миро дад и мири́ дай мэкэ́на ман, усае́кх Рай Дэвэ́л прилэ́ла ман.</verse>
				<verse number="11">Сыкля́кир ман, О Раё Дэ́вла, тэ джав Тырэ́ дромэ́са и лы́джа ман чачипнаскирэ дромэ́са, пал-дова́ со бут вэ́рги дыкхэ́на цямкэс пал ма́ндэ.</verse>
				<verse number="12">На ячкир ман пэ мирэ́-вэргэнгири во́ля: пал-дова́ со хоханэ́ якхи́тка уштынэ́ проти ма́ндэ и одова́, кон пхурдэла хоханэ́ холя́са пэ ма́ндэ.</verse>
				<verse number="13">Нэ мэ патя́ва, со мэ дыкха́ва Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лачхипэ́н дро дава́ джиибэ́н.</verse>
				<verse number="14">Рикирэ́н наде́я пэ Растэ-Дэвлэ́стэ, явэ́н муршканэ́ и Ёв зорьякирэла Тумаро ило́; чачо́, рикирэ́н наде́я пэ Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="28">
				<verse number="1">Давидо́скиро Пса́лмо. Мэ да́ва го́дла кэ Ту, о Раё Дэ́вла, мири́ Бэ́рга, на яв штыл пэ миро кхарибэн. Ко́ли Ту на отпхэнэса ма́нгэ, мэ ява́ва сыр кодолэ́, савэ́ джа́на тэлэ́ дрэ маґила (кула).</verse>
				<verse number="2">Шун вракхунэс мири́ зан, ке́ли мэ мангавапэ Ту́кэ, сыр мэ да́ва го́дла кэ Ту, ке́ли мэ ґазда́ва васта́ кэ Тыро́ Свэ́нто Штэ́то.</verse>
				<verse number="3">На хасякир ман кхэтанэ́ фуе́ манушэ́нца, ци савэ́ кэрэ́на чорипэ́н; ци савэ́ пэ якха́ ракирэ́на пал рама́нё пашатунэ́ манушэ́нца, нэ савэ́ндэ исын чорипэ́н дро ило́.</verse>
				<verse number="4">Отдэ́ палэ лэ́нгэ пир лэ́нгирэ рэ́нды и пир чорипэ́н, саво́ ёнэ кэрдэ́; пир дова́, со лэ́нгирэ васта́ кэрдэ́, отплэскир палэ лэ́нгэ пал лэ́нгирэ рэ́нды.</verse>
				<verse number="5">Пал-дова́ со ёнэ на дынэ́ паты́в Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ бутенгэ и одолэ́скэ, со кэрдэ́ Лэ́скирэ васта́, Ёв хасякирэ́ла лэн и буты́р на дэ́ла зор лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="6">Тэ явэ́л бахтякирдо́ Рай Дэвэ́л, пал-дова́ со Ёв шундя́ мири́ зан, ке́ли мэ мангдёмпэ Лэ́скэ.</verse>
				<verse number="7">Рай Дэвэ́л исын миро зоралыпэ́н и миро шчы́то; миро ило́ патяндыя дрэ Лэ́стэ и Ёв дыя́ васт ма́нгэ – пал-дова́ миро ило́ обрадындяпэ зоралэ́с и мэ ява́ва тэ парикира́в Лэ́скэ мирэ́ гиляса.</verse>
				<verse number="8">Рай Дэвэ́л приракхэла зоралыпнаса Пэ́скирэ манушэ́н, и Ёв зракхэ́ла Пэ́скирэ Помакхнэс.</verse>
				<verse number="9">Зра́кх Пэ́скирэ манушэ́н и бахтякир Тыро́ мэкно́ миштыпэ́н, чарав лэн и лы́джа лэн пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="29">
				<verse number="1">Давидо́скиро Пса́лмо. Шарэ́н Рас-Дэвлэ́с, тумэ́, болыбны́тка зорья, шарэ́н Рас-Дэвлэ́с пал Лэ́скири сла́ва и зоралыпэ́н;</verse>
				<verse number="2">Шарэ́н Рас-Дэвлэ́с пал Лэ́скиро славу́тно лав. Поклонинэнпэ (кэрэ́н шэрэ́са) патыва́са Ра́скэ-Дэвлэ́скэ дро Лэ́скиро мангипны́тко шукарипэ́н.</verse>
				<verse number="3">Ра́скирэ-Дэвлэ́скири зан исын упра́л пэ паня́; Славу́тно Дэвэ́л грукинэла; Рай Дэвэ́л исын упра́л пэ вучэ́ паня́.</verse>
				<verse number="4">Ра́скирэ-Дэвлэ́скири зан исын зоралыпнаскири, Ра́скирэ-Дэвлэ́скири зан исын райканы.</verse>
				<verse number="5">Ра́скирэ-Дэвлэ́скири зан пхагирэ́ла кедры; чачо́, Рай Дэвэ́л пхагирэ́ла Ливаноскирэ кедры.</verse>
				<verse number="6">И Ёв зачхувэла лэн тэ ухтэн сыр целянтос, Лива́но и Сирионо сыр тэрнэ́ гуруво́рэс.</verse>
				<verse number="7">Ра́скирэ-Дэвлэ́скири зан роскэрэла блискавица яга́са.</verse>
				<verse number="8">Ра́скирэ-Дэвлэ́скири зан тринскирэла чхучи́ пхув; Рай Дэвэ́л триинскирэла чхучи́ пхув Кадэсоскири.</verse>
				<verse number="9">Ра́скирэ-Дэвлэ́скири зан зачхувэла миргэн (сернэн) тэ янэ́н тыкниньконэн, и вэша́ тэ чхурдэ́н тэлэ́ патря́ (ли́сты) и саро́ дро лэ́скиро штэ́то дро Болыбна́скиро Раё ракирэ́ла: “Сла́ва!”</verse>
				<verse number="10">Рай Дэвэ́л исын бэшто́ упра́л пэ тасадыпнаскиро панинг; чачо́, Рай Дэвэ́л исын бэшто́ сыр Кра́ли пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
				<verse number="11">Рай Дэвэ́л дэ́ла зор Пэ́скирэ манушэ́нгэ; Рай Дэвэ́л бахтякирэ́ла Пэ́скирэ манушэ́н раманёса (миро́са).</verse>
			</chapter>
			<chapter number="30">
				<verse number="1">Давидо́скиро Пса́лмо. Гилы́, ке́ли багандлэ, сыр Свэнцындлэ Давидо́скиро Кхэр.</verse>
				<verse number="2">Мэ ява́ва тэ шара́в Тут, о Раё Дэ́вла; пал-дова́ со Ту ґаздыян ман и на дыя́н во́ля мирэ́ намалэнгэ тэ радынэ́нпэ холя́са ма́ндыр.</verse>
				<verse number="3">О Раё Дэ́вла, Дэвэ́л миро, мэ да́ва го́дла кэ Ту тэ помогинэс, и Ту састякирдян ман.</verse>
				<verse number="4">О Раё Дэ́вла, Ту вылыджиян миро ди люностыр (адостыр) и Ту зракхця́н миро джиибэ́н, соб (кай) мэ тэ на джав дрэ маґила.</verse>
				<verse number="5">Бага́н шарибнытка гиля́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, о, тумэ́ сарэ́ Лэ́скирэ мануша́, и парикирэ́н Лэ́скэ, и рипирэ́н лэ́скиро Свэ́нто Лачхипэ́н.</verse>
				<verse number="6">Пал-дова́, со Лэ́скири холы́ исын фэ́ни (то́ка) пэ мэнта (минута), а Лэ́скири ла́ска исын пэ саро́ джиибэ́н. Ясва сашты́ тэ явэ́н бэльвэле́, а злокоса (ранкоса) явэ́ла ра́дыма.</verse>
				<verse number="7">Мэ пхэндём пэ́скэ дро мишто́ джиибэ́н: “Мэ ние́кхвар на пэрава.”</verse>
				<verse number="8">Раё Дэ́вла, Ту Пэ́скирэ ласкатыр чхудя́н ман, сыр зоралыпнаскири бэ́рга тэ тэрдёвав; нэ Ту гарадыян ма́ндыр и мэ страхадыём.</verse>
				<verse number="9">Мэ дыём го́дла кэ Ту, о Раё Дэ́вла, тэ помогинэс и мэ ява́ва тэ мангавпэ Ра́скэ-Дэвлскэ.</verse>
				<verse number="10">Саво́ лачхипэ́н, ко́ли мэ мэра́ва, ке́ли мэ джа́ва дрэ маґила? Ци явэ́ла пра́хо тэ шарэл тут? Ци явэ́ла муло́ тэ ракирэ́л пир саро́ пал Тыро́ чачипэ́н?</verse>
				<verse number="11">Шун, о Раё Дэ́вла, сыка́в Пэ́скири ла́ска. О, Раё Дэ́вла, подэ Пэ́скиро васт тэ зракхэс ман.</verse>
				<verse number="12">Ту парудян миро ровибэн дро кхэлыбэн ваш ма́нгэ; Ту злыян миро жалобно балытко гоно́ (вретишчо) праскаса (пеплоса) и Ту уридян ман адя́кэ, со радынэла ман,</verse>
				<verse number="13">[р.с.] соб (кай) мэ тэ шара́в Тут сарэ́ илэ́стыр и тэ на явав штыл. Раё Дэ́вла, миро Дэвэ́л, мэ ява́ва тэ парикира́в Ту́кэ пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="31">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ. Давидо́скиро Пса́лмо.</verse>
				<verse number="2">Дрэ Ту́тэ, О Раё Дэ́вла, мэ родава гарадыипэн, мэк мэ ние́кхвар тэ на явав ладжакирдо́: зра́кх ман пир Тыро́ чачипэ́н.</verse>
				<verse number="3">Бандёв и шун ракхунэс ман: зра́кх ман сы́гэс. Приракх ман сы́рбы дро зоралы́ ска́ла, зра́кх ман сы́рбы дрэ баруны тва́рдыма (диз).</verse>
				<verse number="4">Пал-дова́ со Ту сан ваш ма́нгэ сыр мири́ ска́ла и мири́ баруны тва́рдыма (диз). Лы́джа ман и сыка́в дром ма́нгэ ваш Тыро́ лав.</verse>
				<verse number="5">Выты́рдэ ман фэля́тыр (петля́тыр), со ёнэ чораханэ́с чхудэ́ пэ ма́ндэ, пал-дова́ со Ту сан миро зоралыпэ́н тэ приракхэс ман.</verse>
				<verse number="6">Дрэ Тырэ́ васта́ мэ отда́ва пэ́скиро ду́хо (фа́но): Ту выкиндян (зракхця́н), Раё Дэ́вла, Ту сан чачипна́скиро Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="7">Мэ бидыкхава одолэ́н, савэ́ кутякирэна харты́тка (пуста) и́долы; а мэ ж зоралэ́с патя́ва дрэ Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="8">Мэ ява́ва лошало (весёло) и ява́ва тэ радынавпэ Тырэ́ лачхэ́-илыткиматыр; со Ту придыкхцянпэ, сыр мэ хава мэ́ньки, со Ту уджиндян, со́стыр миро ди страхандёла,</verse>
				<verse number="9">Ту на запхандян ман дрэ мирэ́-вэргэ́нгирэ васта́: Ту вылыджиян ман пэ буґло́ штэ́то.</verse>
				<verse number="10">Та́нгинэ (пожа́лин) ман, о Раё Дэ́вла, пал-дова́ со мэ страхадёвава. Мирэ́ якха́ вышутинэ калыпна́стыр, миро ди и мирэ́ маса́.</verse>
				<verse number="11">Миро джиибэ́н кончынэлапэ калыпнаса, и мирэ́ бэрша́ ґонденца, мири́ зор хасия́ мирэ́ чорипна́стыр и мирэ́ кокалы́ хасинэ́.</verse>
				<verse number="12">Сарэ́ мирэ́ намала (не́други) обракирэна ман, со аж мирэ́ пашатунэ́ мануша́, мэ сом даракуно одолэ́нгэ, савэ́ джинэ́на ман: кон дыкхэ́ла ман пэ вули́ца (пэ га́са), одова́ нашэла ма́ндыр.</verse>
				<verse number="13">Кажно ману́ш бистырдя дро ило́ ман сы́рбы мэ сом муло́; мэ сом сы́рбы пхагирды пири́.</verse>
				<verse number="14">Мэ шундём, сыр бут мануша́ бангякирэнас хоханэ́с ман; трашаибэ́н исын трусця́л, пал-дова́ со вэ́рги зракирэнаспэ кхэтанэ́ пэ ма́ндэ; ёнэ мэркинэнас тэ замарэ́н ман.</verse>
				<verse number="15">Нэ мэ зоралэ́с патя́ва дрэ Ту́тэ, о Раё Дэ́вла. Мэ пхэндём: “Ту сан миро Дэвэ́л.”</verse>
				<verse number="16">Мирэ́ дывэса́ исын дрэ Тыро́ васт: зра́кх ман мирэ́-вэргэ́нгирэ вастэ́ндыр и одолэ́н, савэ́ традэ́на ман.</verse>
				<verse number="17">Мэк Тырэ́-москиро дуд зяинэла пэ Тырэ́ писхаристэ; зра́кх ман пир Тыри́ лачхэ́-илы́ткима,</verse>
				<verse number="18">Мэк мэ тэ на явав ладжакирдо́, о Раё Дэ́вла; пал-дова́ со мэ кхара́ва Тут; мэк фуй мануша́ тэ явэ́н ладжакирдэ́, мэк ёнэ тэ явэ́н штыл дрэ маґила.</verse>
				<verse number="19">Мэк хоханэ́ ушта́ тэ цыцён, ке́ли ёнэ ракирэ́на нахратэс (нахальнэс) пэ чачунэстэ, пхутькирибныткэс и бипатыва́кирэс.</verse>
				<verse number="20">Кицы́ бут исын Ту́тэ лачхипэна, савэ́ Ту чхудя́н дрэ риг ваш одолэ́нгэ, конэ́стэ исын трашаибэ́н анги́л Ту́тэ; со Ту скэдыян лэн ваш одолэ́нгэ, савэ́ зоралэ́с патя́на дрэ Ту́тэ анги́л сарэ́ манушытконэ́ чхавэ́ндэ.</verse>
				<verse number="21">Ту гаравэса лэн дро чорахано штэ́то, кай Ту Кокоро́ сан, манушэ́ндыр, савэ́ зракирэнапэ пэ лэ́ндэ. Ту ракхэса лэн дрэ Пэ́скири гарады ша́тра кошыбнытконэ чибэндыр.</verse>
				<verse number="22">Тэ явэ́л бахтякирдо́ Рай Дэвэ́л, Саво́ сыкадя́ Пэ́скири дивно лачхэ́-илы́ткима дро фо́ро, саво со халадэ́ облынэ трусця́л!</verse>
				<verse number="23">Мэ пхэндём дро пэ́скиро конфузо: “Мэ сом чхурдыно́ криг Тырэ́ якхэ́ндыр.” Нэ Ту шундя́н мири́ зан, сыр мэ мангдёмпэ Ту́кэ; ке́ли мэ кхардём Тут тэ помогинэс.</verse>
				<verse number="24">Рикирэ́н сыр Дро́гима Рас-Дэвлэ́с дро пэ́скиро ило́, сарэ́ лэ́скирэ мануша́, Рай Дэвэ́л ракхэ́ла патяибнаскирэн и пхэрдэ́с сэндякирэ́ла пхутькирдэн.</verse>
				<verse number="25">[р.с.] Явэ́н муршканэ́, и Ёв зорьякирэла тумарэ́ илэ – сарэ́нгэ тумэ́нгэ, конэ́стэ исын наде́я пэ Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="32">
				<verse number="1">Давидо́скиро Пса́лмо. Сыклякирибэ́н. Бахтало́ исын кодова́ ману́ш, савэскиро чорипэ́н исын примангло, конэ́скиро грэ́хо исын отмэкно.</verse>
				<verse number="2">Бахтало́ исын ману́ш, конэ́скэ Рай Дэвэ́л на загинэла лэ́скиро фуипэ́н, конэ́стэ нанэ хараныпэ́н (жэ́лучо) пэ ило́.</verse>
				<verse number="3">Ке́ли мэ со́мас штыл пал мирэ́ грэ́хи, мирэ́ кокалы́ вышутинэ пир миро роибэ́н гонденца и длэнгонэ годлэнца саро́ дывэ́с.</verse>
				<verse number="4">Со дывэ́с и рат Тыро́ васт пэкавэлас пхарэ́с ман: миро клёко (энергия) пирикэрдяпэ дро шукипэн сы́рбы дро хачкирдо лынай. Сэ́ла.</verse>
				<verse number="5">Мэ приґалыём пэ́скиро грэ́хо анги́л Ту́тэ, и Мэ на гарадём пэ́скиро чорипэ́н Ту́тыр. Мэ пхэндём: “Мэ ява́ва тэ приґалёвавпэ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ; ке́ли мэ пхагирава Лэ́скиро Зако́но”, и Ту отмэкэса мирэ́-грэхоскиро чорипэ́н. Сэ́ла.</verse>
				<verse number="6">Палдава́ кажно дэвлы́тко ману́ш явэ́ла тэ мангэ́лпэ Ту́кэ дро часо, ке́ли ёв сашты́ тэ латхэл Тут; чачо́, сыр барэ́ паня́ росчхувэнапэ, ёнэ на доджана кэ дасаво ману́ш.</verse>
				<verse number="7">Ту сан Штэ́то тэ гарадёвав ваш ма́нгэ: Ту приракхэса ман пхарипнастыр; Ту обджаса трусця́л ма́ндэ радымакирэ гиленца, со Ту зракхця́н Ман.</verse>
				<verse number="8">Мэ, Рай Дэвэ́л, ява́ва тэ сыклякирав тут чачипнаскэ и сыкава́ва дром, савэ́са трэй ту́кэ тэ джас. Мэ да́ва годыпэ́н ту́кэ, Мири́ якх явэ́ла пэ ту́тэ.</verse>
				<verse number="9">На яв сыр грай, ци сыр лошако, со лэ́ндэ нанэ “галыибэн, со лэн трэй тэ дэн андрэ́ цугле́нца и савари́са, соб (кай) ёнэ тэ подэнпэ Ту́кэ.</verse>
				<verse number="10">Фуй ману́ш бут мо́лы пэрэ́ла духо́са, нэ кодова́, Саво́ зоралэ́с патя́ла дрэ Растэ-Дэвлэ́стэ, Рай Дэвэ́л облэла лачхэ́-илыткимаса.</verse>
				<verse number="11">Явэ́н весе́ла (лошалэ́) дрэ Растэ-Дэвлэ́стэ и зоралэ́с радынэ́нпэ, тумэ́, савэ́ сан чачипнаскирэ, и сарэ́, кон исын чачуно́ илэ́са, радынэ́нпэ зоралэ́с.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="33">
				<verse number="1">Тумэ́, сарэ́ чачипнаскирэ, радынэ́нпэ и бага́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ; дава́ исын мишто́, соб (кай) чачипнаскирэ тэ шарэ́н Лэс.</verse>
				<verse number="2">Башавэн Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пэ гусли тэ парикирэ́н Лэ́скэ; бага́н Лэ́скэ пэ дэшэ́-балытко арфа.</verse>
				<verse number="3">Бага́н Лэ́скэ нэви́ гилы́; башавэ́н ра́нгирэс и лошалён (радынэ́нпэ) зоралэ́с.</verse>
				<verse number="4">Пал-дова́ со Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав исын чачуно́, и Ёв кэрэ́ла саро́ пир чачипэ́н.</verse>
				<verse number="5">Ёв радынэ́лапэ чачипнастыр и сэндостыр: Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ чачипна́са исын пхэрды́ пхув.</verse>
				<verse number="6">Болыбэ́н сыс создыно́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ лавэ́стыр, болыбна́скиро свэ́то сыс создыно́ пхурдыпнаса Лэ́скирэ мо́стыр.</verse>
				<verse number="7">Ёв скэдэ́ла морьенгирэ паня́ дро екх штэ́то, Ёв чхувэ́ла паненгиро хорипэ́н сы́рбы дрэ кхэлтра (погребо).</verse>
				<verse number="8">Мэк сари́ пхув тэ страхадёл Ра́стыр-Дэвлэ́стыр; мэк сарэ́ джиибна́скирэ пэ пхув тэ издран анги́л Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="9">Ке́ли Ёв пхэндя́, и саро́ кэрдя́пэ; ёв дыя́ припхэныбэ́н и саро́ яця́.</verse>
				<verse number="10">Рай Дэвэ́л на дэ́ла во́ля Наюдытконэ́ нацыенгэ тэ кэрэ́н, со ёнэ задуминэна пэ́скэ: Ёв на домэкэла манушэ́н тэ кэрэ́н пир пэ́скирэ планы.</verse>
				<verse number="11">Дэвлэ́скирэ ду́мы ячэ́напэ пэ сарэ́ ве́ки, лэ́скиро задумибэн сарэ́ родэ́нгэ.</verse>
				<verse number="12">Бахталы́ исын нацыя, конэ́скиро Дэвэ́л исын Рай Дэвэ́л; бахталэ́ исын мануша́, савэ́н Ёв выкэдыя́ сыр Пэ́скирэ чхавэ́н.</verse>
				<verse number="13">Рай Дэвэ́л роздыкхэла болыбна́стыр: Ёв дыкхэ́ла сарэ́ манушытконэ́ чхавэ́н.</verse>
				<verse number="14">Ёв дыкхэ́ла пэ сарэ́ джиибнаскирэндэ пэ пхув Лэ́скирэ штэто́стыр.</verse>
				<verse number="15">Ёв чхувэ́ла годы́ и во́ля дро лэ́нгиро ило́, Ёв дыкхэ́ла саро́, со ёнэ кэрэ́на.</verse>
				<verse number="16">Ние́кх кра́ли на лэ́ла упралыпэ́н, ко́ли лэ́стэ исын бут халадэ́, ние́кх зорало́ ману́ш на лэ́ла упралыпэ́н, ко́ли лэ́стэ исын бари зор,</verse>
				<verse number="17">Грай исын харты́тко (напро́чно) наде́я тэ явэс бидаракиро; лэ́скиро баро́ зоралыпэ́н на могинэ́ла тэ зракхэ́л.</verse>
				<verse number="18">Чачэс, Ра́скирэ-Дэвлэ́скири якх исын пэ одолэ́ндэ, савэ́ндэ исын трашаибэ́н анги́л Лэ́стэ и пэ одолэ́ндэ, конэ́стэ исын наде́я пэ Лэ́скири лачхэ́-илы́ткима,</verse>
				<verse number="19">со Рай Дэвэ́л зракхэ́ла Лэ́нгиро ди мэрибна́стыр и Ёв явэ́ла тэ ракхэ́л лэн джидэнца, сыр явэ́ла бокх.</verse>
				<verse number="20">Амаро́ ди рикирэ́ла наде́я пэ Растэ-Дэвлэ́стэ; Ёв дэ́ла васт амэ́нгэ и Ёв исын амаро́ шчы́то.</verse>
				<verse number="21">Амаро́ ило́ явэ́ла тэ радынэ́лпэ Лэ́стыр, пал-дова́ со амэ зоралэ́с патя́са дро лэ́скиро свэ́нто лав.</verse>
				<verse number="22">Мэк тэ явэ́л Тыри́ лачхэ́-илы́ткима пэ амэ́ндэ, о Раё Дэ́вла, со амэ ужакираса лачхипэ́н Ту́тыр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="34">
				<verse number="1">Давидо́скиро Пса́лмо, ке́ли Ёв парудя пэс пэ бигодякирэ Манушэ́стэ анги́л Авимелехостэ, саво́ традыя́ лэс криг и Дави́до гия́ пэ́скэ.</verse>
				<verse number="2">Мэ ява́ва тэ славинав, тэ парикира́в Ра́скэ-Дэвлэ́скэ саро́ часо, мэ ява́ва ўса́ды/сак (усегда) тэ шара́в Лэс мирэ́ уштэ́нца.</verse>
				<verse number="3">Миро ди явэ́ла тэ шарэлпэ Ра́са-Дэвлэ́са. Мануша́, савэ́ ха́на мэ́ньки, шунэ́на пал дава́ и явэ́на тэ радынэ́нпэ.</verse>
				<verse number="4">Шарэ́н и славинэ́н Рас-Дэвлэ́с ма́нца, ява́са кхэтанэ́ тэ барьякирас Лэ́скиро лав.</verse>
				<verse number="5">Мэ мангдёмпэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ и Ёв отпхэндя́ ма́нгэ, и Ёв зракхця́ ман мирэ́ трашаибнэндыр.</verse>
				<verse number="6">Ёнэ, савэ́ страдындлэ, дыкхнэ́ пэ Лэ́стэ и ёнэ зяиндлэ радыма́тыр, и лэ́нгирэ муя́ на сыс ладжакирдэ́.</verse>
				<verse number="7">Чороро́ ману́ш кхардя́ Лэс и Рай Дэвэ́л шундя́, и зракхця́ лэс сарэ́ лэ́скирэ пхарипнэндыр.</verse>
				<verse number="8">Лэ́скиро Янго́ло обджала трусця́л и ракхэ́ла сарэ́н, конэ́стэ исын трашаибэ́н анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ и зракхэ́ла лэн.</verse>
				<verse number="9">Шунэ́н, соб (кай) тэ уджинэ́н, сыр Рай Дэвэ́л исын лачхо́; тэ явэ́л бахтякирдо́ адава́ ману́ш, кон гарадёла пал Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="10">О, тумэ́ свэ́нта, мэк тэ явэ́л трашаибэ́н тумэ́ндэ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, пал-дова́ со одолэ́ндэ, савэ́ндэ исын трашаибэ́н анги́л Лэ́стэ, на явэ́ла трэ́бима ни дро со.</verse>
				<verse number="11">Тэрнэ́ шчэрорэндэ (левицэндэ) исын трэ́бима и ёнэ ха́на мэ́ньки бокха́тыр, нэ одолэ́ манушэ́ндэ, савэ́ гарадёна пал Растэ-Дэвлэ́стэ, на явэ́ла трэ́бима ни дро со.</verse>
				<verse number="12">Явэ́н, мирэ́ чхавалэ, шунэ́н ман. Мэ сыклякирава тумэн пал дова́, соб (кай) тэ явэ́л дасаво трашаибэ́н анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="13">Конэ́скэ исын дро́го джиибэ́н и конэ́скэ исын дро́го тэ дыкхэ́л лачхэ́ дывэса́?</verse>
				<verse number="14">То обрикирэс пэ́скири чиб фуе́ лавэ́ндыр и пэ́скирэ ушта́ хоханэ́ лавэ́ндыр;</verse>
				<verse number="15">ракх пэс тэ кэрэ́с фуипэ́н, кэр лачхипэ́н; ро́дэ рама́нё (миро) и прилэ́ зор тэ латхэс Лэс.</verse>
				<verse number="16">Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ якха́ дыкхэ́на пал чачипнаскирэ манушэ́ндэ, и лэ́скиро кан исын отпхандло, сыр ёнэ дэ́на го́дла кэ Ёв.</verse>
				<verse number="17">Рай Дэвэ́л отрискирэла Пэ́скиро муй одолэ́ндыр, кон кэрэ́ла чорипэ́н, соб (кай) тэ отчингирэлпэ рипирибэ́н пал лэ́ндэ пхувья́тыр.</verse>
				<verse number="18">Патяибнаскирэ мануша́ кхарэ́на Рас-Дэвлэ́с и Ёв шунэ́ла, И Ёв зракхэ́ла лэн сарэ́ лэ́нгирэ пхарипнастыр.</verse>
				<verse number="19">Рай Дэвэ́л исын пашы́л одолэ́ндэ, савэ́ндэ исын пхаро́ пэ ило́, и Ёв зракхэ́ла одолэ́н, кон дандырэла пэ́скиро ило́ пал грэ́хо.</verse>
				<verse number="20">Чачипнаскирэ мануша́ страдынэна бут, нэ Рай Дэвэ́л помогинэла лэ́нгэ дро саро́ дава́.</verse>
				<verse number="21">Ёв ракхэ́ла сарэ́ лэ́скирэ кока́лы, ние́кх лэ́ндыр исын на пхагно.</verse>
				<verse number="22">Фуипэ́н мулякирэ́ла фуе́ манушэ́н, и одолэ́, савэ́ бидыкхэна чачипнаскирэн, пэрэ́на тэл ка́ра.</verse>
				<verse number="23">[р.с.] Рай Дэвэ́л зракхэ́ла лэ́скирэ-дынарьенгирэ дия́ и одолэ́, савэ́ гарадёна пал Лэ́стэ, на явэ́на бангэ́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="35">
				<verse number="1">Давидо́скиро Пса́лмо. О тэрдёв дро миро рэ́ндо, Раё Дэ́вла, одолэнца, савэ́ чингардэнапэ ма́нца; джа́ марибна́са пэ одолэ́ндэ, савэ́ марэнапэ ма́нца.</verse>
				<verse number="2">Лэ шчы́то и саструны зброя (латы), ушты́ и яв тэ дэс васт ма́нгэ.</verse>
				<verse number="3">Газдэ курта́ла (мечо) и тэрдёв пэ дром одолэ́ндэ, савэ́ традэнапэ пал ма́ндэ. Пхэн мирэ́ дескэ: “Мэ зракха́ва тут.”</verse>
				<verse number="4">Мэк одолэ́, савэ́ родэ́на миро ди, тэ явэ́н ладжакирдэ́ и тэ на явэ́л паты́в лэ́нгэ. Мэк ёнэ тэ рисён палэ и тэ пэрэ́н екх пэ екхэ́стэ-одолэ́, кон зракирэлапэ проти ма́ндэ.</verse>
				<verse number="5">Мэк ёнэ тэ явэ́н сыр чхучо́ пхус тэл балва́л, и мэк Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Янго́ло тэ традэ́ла криг лэн.</verse>
				<verse number="6">Мэк лэ́нгиро дром тэ явэ́л цямло и склизко, и мэк Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Янго́ло тэ явэ́л тэ традэлпэ пал лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="7">А ко́ли ёнэ гарадэ́ лэ́нгири фэлы́ пэ ма́ндэ дрэ ґанби́н, сави́ ёнэ выґанадэ ни палсо́,</verse>
				<verse number="8">мэк тэ явэ́л хасибэ́н пэ кадасавэ́ манушэ́стэ, соб (кай) ёв тэ на джинэ́л и мэк дая́ фэлы́ тэ ухтылэл лэс кокорэс, со ёв гарадя; мэк ёв тэ пэрэ́л пэ хасибэ́н.</verse>
				<verse number="9">И миро ди явэ́ла обрадындло Ра́стыр-Дэвлэ́стыр. Миро ди явэ́ла тэ радынэ́лпэ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, Саво́ зракхця́ ман.</verse>
				<verse number="10">Сарэ́ мирэ́ кокалы́ сы́рбы пхэнэ́на кхэтанэ́ ма́нца: “Раё Дэ́вла, кон жа исын дасаво, саво́ подджа́ла пэ Ту́тэ. Ту зракхэ́са бизорья́кирэ манушэ́с одолэ́стыр, кон исын зоралэды́р лэ́стыр; Ту зракхэ́са одолэ́с, саво́ хала́ дукха́ и савэ́с тасавэна; кодолэ́с, саво́ исын дрэ трэ́бима одолэ́стыр, кон чорэла лэ́стыр.”</verse>
				<verse number="11">Начачунэ якхи́тка (свидетели) ґаздэ́на проти ма́ндэ, ёнэ допхучэна ма́ндыр пал дова́, со мэ на джино́м (на джина́в).</verse>
				<verse number="12">Ёнэ отдэна палэ чорипнаса пал миро лачхипэ́н; ёнэ янэ́на калыпэ́н мирэ́ дескэ.</verse>
				<verse number="13">Нэ ке́ли ёнэ сыс насвалэ, мэ со́мас уридо́ дро дзарано гоно́ праскаса (пеплоса); мэ тэлякирдём пэ́скиро ди постоса и миро мангипэ́н Дэвлэ́скэ рисия́ кэ миро ило́.</verse>
				<verse number="14">Мэ лыджиём пэс сы́рбы дава́ сыс миро дру́го (мал) ци миро пшал, мэ со́мас сыр ману́ш, саво́ ровэла пал датэ; Мэ бандякирдём шэро́ сыр одова́, кон ровэлас пал датэ.</verse>
				<verse number="15">Нэ ке́ли мэ лангандыём, ёнэ обрадынлэпэ и скэдынэ́пэ кхэтанэ́: холямэ́ плёткарья скэдынэ́пэ пэ ма́ндэ. Мэ на джино́м, со́скэ ёнэ пхалькирэнас (понижынэнас) ман и на пириячэнас.</verse>
				<verse number="16">Ёнэ скрежынэнас дандэнца пэ ма́ндэ кхэтанэ́ одолэнца, савэ́ са́нас холямэс ма́ндыр.</verse>
				<verse number="17">О, Раё Дэ́вла! Сыр ґара́ Ту явэ́са тэ на дыкхэ́с пэ дава́? Зра́кх миро ди хасибнастыр лэ́нгирэ вастэ́ндыр, миро екхоро диёро шчэрэндыр (левэндыр).</verse>
				<verse number="18">Мэ ява́ва тэ парикира́в Ту́кэ пэ баро́ скэдыибэ́н, мэ ява́ва тэ шара́в Тут анги́л бутэ́ манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="19">Мэк мирэ́ вэ́рги тэ на радынэ́нпэ холя́са ма́ндыр, ке́ли исын намишто ма́нгэ, мэк одолэ́, савэ́ бидыкхэна ман, тэ на марэ́н якхаса пэ ма́ндэ.</verse>
				<verse number="20">Ёнэ на ракирэ́на, сыр лэ́нгэ трэй рама́нё; нэ ёнэ придуминэна хоханэ́ лава́ пэ одолэ́ндэ, савэ́ дживэ́на штылэ́с пэ дая́ пхув.</verse>
				<verse number="21">Ёнэ роспутравэна буґлэс пэ́скирэ муя́ пэ ма́ндэ, и ракирэ́на: “Ѓа́да, ґа́да! Амарэ́ якха́ дыкхнэ́ дава́.”</verse>
				<verse number="22">Ту дыкхця́н дава́, Раё Дэ́вла. На яв штыл, Раё Дэ́вла, на дурьёв ма́ндыр.</verse>
				<verse number="23">Джангадёв и ушты́ Кокоро́ тэ затэрдёс пэ миро сэ́ндо пал миро рэ́ндо, миро Дэ́вла и миро Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="24">Сэндя́кир ман пир Тыро́ чачипэ́н, и на домэк, соб (кай) ёнэ тэ радынэ́нпэ холя́са ма́ндыр, ке́ли исын намишто ма́нгэ.</verse>
				<verse number="25">Мэк ёнэ тэ на ракирэ́н дро пэ́скиро ило́: “Гада! Лэ́скиро исын амаро́.” Мэк ёнэ тэ на ракирэ́н: “Амэ проглытындям (накхадям) лэс.”</verse>
				<verse number="26">Мэк ёнэ тэ явэ́н ладжакирдэ́ и тэ пэрэ́н екх пэ екхэ́стэ-одолэ́, савэ́ радынэ́напэ чорипна́стыр; мэк тэ урьен ёнэ пэ пэ́стэ ладж и бипатыв, кон ґаздэ́ла пэс шарибнаса пэ ма́ндэ.</verse>
				<verse number="27">Мэк тэ радынэ́нпэ зоралэ́с и тэ явэ́н весе́ла (лошалэ́) одолэ́, савэ́ древа́н мангэна, соб (кай) мэ тэ явав бибангипнаскиро, мэк ёнэ тэ ракирэ́н ўса́ды (сак): “Мэк тэ явэ́л ґаздыно́ шарибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Саво́ жычынэла кучипэ́н Пэ́скирэ писхари́скэ.”</verse>
				<verse number="28">И мири́ чиб явэ́ла тэ ракирал пал Тыро́ чачипэ́н, и явэ́ла тэ шарэл Тут со дывэ́с.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="36">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ. Давидо́скиро Пса́лмо, Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Писха́ри.</verse>
				<verse number="2">Ке́ли фуй ману́ш кэрэ́ла чорипэ́н, лэ́скиро ило́ сы́рбы ракирэ́ла мирэ́ илэскэ: “На трэй мирэ́ якхэнгэ тэ дарэ́н Дэвлэ́стыр.”</verse>
				<verse number="3">Пал-дова́ со ёв шарэла пэс хоханэ́ лавэ́нца, ёв сы́рбы родэ́ла пэ́скиро чорипэ́н, хай, дава́ выкхарэла холы́ дрэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="4">Лэ́скирэ-москирэ лава́ исын налачхэ́ и хоханэ́; ёв пирияця́ тэ явэ́л годо́ и тэ кэрэ́л лачхипэ́н.</verse>
				<verse number="5">Ёв придуминэла чорипэ́н, ке́ли ёв исын пашто́ пэ пэ́скиро чхуибэ́н, ёв исын тэрдо́ пэ на́лачхо дром, ёв на ячэ́ла джунгало́ (брыдинэла) чорипна́стыр.</verse>
				<verse number="6">Раё Дэ́вла! Тыри́ лачхэ́-илы́ткима доджа́ла кэ болыбэ́н, и тыро́ патяибэ́н исын аж кэ о́блоки.</verse>
				<verse number="7">Тыро́ чачипэ́н-дава́ исын сыр Дэвлэ́скирэ бэ́рги. Ту сэндякирэса чачунэ́с манушэ́н, сыр хор исын мо́рё (дэрья́в). Ту зракхэ́са манушэ́н и мурдалэ́н.</verse>
				<verse number="8">Сыр дро́го исын Тыри́ лачхэ́-илы́ткима, о Раё Дэ́вла! И манушы́тка чхавэ́ гарадёна дрэ зэр (тень) Тырэ́ пхакэндыр.</verse>
				<verse number="9">Ту чалякирэса лэн барвалэ́ скаминдэстыр дро Тыро́ кхэр, Ту дэ́са тэ пьен лэ́нгэ рэка́тыр (лэня́тыр) Пэ́скирэ кучонэ́ миштыпна́стыр.</verse>
				<verse number="10">Пал-дова́ со Ту сан Екх, Кон дэ́ла джиибэ́н сарэскэ, Тыро́ дуд дэ́ла дуд амарэ́ джиибнаскэ.</verse>
				<verse number="11">Мэк тэ явэ́л бутэды́р Тыри́ латхэ-илы́ткима пэ одолэ́ндэ, савэ́ джинэ́на Тут, мэк тэ явэ́л буты́р Тыро́ чачипэ́н одолэнца, конэ́стэ исын чачипнаскирэ илэ.</verse>
				<verse number="12">На домэк, соб (кай) пхутькирдэ́ мануша́ тэ чхувэ́н пэ́скири ґэро́й пэ ма́ндэ, соб (кай) фуй мануша́ тэ традэ́н ман пэ́скирэ вастэ́нца.</verse>
				<verse number="13">[р.с.] Дыкхэ́н! Пынэ́ одолэ́, савэ́ кэрэ́на чорипэ́н и на могинэ́на тэ уштэ́н.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="37">
				<verse number="1">Давидо́скиро Пса́лмо. На́ дэ якхало́ (на́ зави́дын) зоралэ́с одолэ́нгэ, савэ́ кэрэ́на чорипэ́н, на́ зэ́влын (на́ ре́внин) кодолэ́нгэ, кон кэрэ́ла пэфроми фуипэ́н,</verse>
				<verse number="2">пал-дова́ со ёнэ зашутёна сыр чар, и ёнэ мурдалёна (завянинэна) сыр зэлэны раслина.</verse>
				<verse number="3">Допатя Ра́скэ-Дэвлэ́скэ и кэр лачхипэ́н, джив пэ пхув и приракх чачипэ́н.</verse>
				<verse number="4">Бахталёв куч миштыпнаса Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, соб (кай) Ёв тэ дэл тумэ́нгэ, со тыро́ ило́ древа́н ужакирэ́ла.</verse>
				<verse number="5">Допатя пэ́скиро Ра́скэ-Дэвлэ́скэ и гарадёв пал Лэ́стэ и Ёв кэрэ́ла саро́,</verse>
				<verse number="6">И Ёв вылыджала тыро́ чачипэ́н пэ дуд (свэ́то) тэ зяинэл, и тыро́ патяибэ́н сыр кхам дро паш-дывэ́с.</verse>
				<verse number="7">Яв штыл (споко́йно) анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, ужакир, пака Рай Дэвэ́л затэрдёла, на холясов зоралэ́с пэ одолэ́стэ, савэ́скэ исын мишто́ тэ дживэ́л, и пэ одолэ́стэ, кон думинэ́ла тэ кэрэ́л фуипэ́н.</verse>
				<verse number="8">Ракх пэс дрэ риг холя́тыр и ячкир холякирибэ́н, на хачов холя́са тэ кэрэ́с чорипэ́н.</verse>
				<verse number="9">Одолэ́н, савэ́ кэрэ́на чорипэ́н, на явэ́ла сыг, а кодолэ́, савэ́ ужакирэ́на Рас-Дэвлэ́с, дорэсэ́на пхув сыр да́ро.</verse>
				<verse number="10">Ишчо на́бут, и на явэ́ла одолэ́н, савэ́ кэрэ́на фуипэ́н. Дыкхэна на́бут пэ лэ́нгиро штэ́то и нанэ лэн.</verse>
				<verse number="11">А ковлэ́-илы́тка мануша́ дорэсэ́на пхув сыр да́ро, и ёнэ явэ́на тэ бахталён раманё́стыр (миростыр), со на кончынэлапэ.</verse>
				<verse number="12">Фуй ману́ш думинэ́ла фуипэ́н пэ чачунэстэ и скрежынэла дандэнца пэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="13">Рай Дэвэ́л салапэ лэ́стыр, пал-дова́ со фуе́-манушэ́скиро дывэ́с явэ́ла сы́гэс ваш хасибэ́н.</verse>
				<verse number="14">Фуй мануша́ вытырдынэ пэ́скири курта́ла и бандякирдэ пэ́скиро лу́ко тэ дэн карье, соб (кай) тэ равэн чорорэн и одолэ́н, савэ́ страдынэна, соб (кай) тэ замарэ́н одолэ́н, кон джа́ла пир чачипна́скиро дром:</verse>
				<verse number="15">лэ́нгири курта́ла промарэла лэ́нгиро ило́ и лэ́нгирэ луки пхадёна.</verse>
				<verse number="16">Дова́ на́бут, со исын чачунэ́ манушэ́стэ, фэды́р барвалыпнастыр, со исын фуе́ манушэ́ндэ;</verse>
				<verse number="17">пал-дова́ со лэ́нгирэ мардытка явэ́на пхагирдэ́, а Рай Дэвэ́л подрикирэ́ла чачунэ́ манушэ́н.</verse>
				<verse number="18">Рай Дэвэ́л дыкхэ́ла пал бидошэнгирэ манушэ́ндэ и лэ́нгиро миштыпэ́н явэ́ла пэ сарэ́ ве́ки:</verse>
				<verse number="19">ёнэ на явэ́на ладжакирдэ́ дрэ пхарэ́ дывэса́, ёнэ явэ́на чалэ дрэ бокхалэ́ бэрша́.</verse>
				<verse number="20">Нэ фуй мануша́ хасёна и Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ вэ́рги сыр фэлдакиро шукарипэ́н, сыр тхув хасёна.</verse>
				<verse number="21">Фуй ману́ш лэ́ла ловэ́ дро длуго и ние́кхвар на дэ́ла палэ, чачипна́скиро ману́ш тангинэла (жалинэла) и дэ́ла.</verse>
				<verse number="22">Пал-дова́, со одолэ́, савэ́н Дэвэ́л бахтякирдя́, лэ́на пхув сыр мэкно́ миштыпэ́н, а одолэ́, савэ́н Дэвэ́л прокосця, явэ́на вычхурдынэ тэ хасён.</verse>
				<verse number="23">Рай Дэвэ́л зорьякирэла манушэ́с тэ штавэл пирэ́нца (стопэ́нца), Ёв древа́н радынэ́лапэ, сыр адава́ ману́ш дживэ́ла:</verse>
				<verse number="24">мэк ёв и обштавэлапэ, нэ сароекх ёв на явэ́ла чхурдыно́ тэ хасёл, пал-дова́ со Рай Дэвэ́л подрикирэ́ла Лэс пал васт.</verse>
				<verse number="25">Мэ со́мас тэрно́ и какана́ мэ сом пхуро́ и мэ ние́кхвар на дыкхцём, соб (кай) Рай Дэвэ́л тэ мэкэл чачунэ́ манушэ́с, ци соб (кай) лэ́скирэ чхаворэ́ тэ мангэ́н маро́ сыр бо́ги.</verse>
				<verse number="26">Ёв жалинэла и дэ́ла дро длуго (вужлыпэ́н) манушэ́нгэ, а лэ́скирэ чхаворэ́ исын бахтякирдэ.</verse>
				<verse number="27">Рисёв криг чорипна́стыр и кэр лачхипэ́н, и ту явэ́са тэ дживэ́с манушанэс пэ пхув;</verse>
				<verse number="28">пал-дова́ со Ра́скэ-Дэвлэ́скэ исын дро́го чачипэ́н и Ёв на мэкэ́ла Пэ́скирэ дэвлытконэн. Ёв усады (сак) ракхэ́ла лэн, а фуе́-манушэ́нгирэ чхаворэ́ явэ́на чхурдынэ́ тэ хасён.</verse>
				<verse number="29">Чачунэ́ мануша́ дорэсэ́на пхув сыр мэкно́ миштыпэ́н и явэ́на тэ дживэ́н пэ ла́тэ сарэ́ ве́ки.</verse>
				<verse number="30">Годьварэ́-манушэ́скиро муй ракирэ́ла годыпэ́н и лэ́скири чиб ракирэ́ла чачипэ́н,</verse>
				<verse number="31">лэ́скирэ-Дэвлэ́скиро Зако́но исын дро лэ́скиро ило́, лэ́скирэ пирэ́ (сто́пы) на обштавэнапэ (слизнинэнапэ).</verse>
				<verse number="32">Фуй ману́ш дыкхэ́ла цямкэс пал чачунэ́ манушэ́стэ и родэ́ла тэ замарэ́л лэс:</verse>
				<verse number="33">Рай Дэвэ́л на ячкирэ́ла чачунэ́с дрэ лэ́скирэ васта́, Ёв на дэ́ла тэ бангякирэн лэс, ке́ли ёв явэ́ла пэ сэ́ндо.</verse>
				<verse number="34">Рикир наде́я пэ Растэ-Дэвлэ́стэ и приракх Лэ́скирэ упхэныбэна́ и Ёв барьякирэ́ла кэ вучипэ́н тут, соб (кай) ту тэ прилэс пхув сыр мэкно́ миштыпэ́н: ту дыкхэ́са, ке́ли фуй мануша́ явэ́на чхурдынэ́ тэ хасён,</verse>
				<verse number="35">Мэ дыкхцём фуе́ манушэ́с барэ́ зорья́са, саво́ розбарьёласпэ сы́рбы зэлэно кашт (дрэ́во) пэ пэ́скири куч пхув:</verse>
				<verse number="36">нэ явдя́ часо лэ́скиро и, ґа́да, нанэ буты́р лэс. Мэ родавас лэс и на латхём.</verse>
				<verse number="37">Придыкхпэ ваш приме́ро (сыкаибэ́н) кэ бидошэ́нгиро ману́ш и дыкх пэ чачунэ́ манушэ́стэ, пал-дова́ со штылэ манушэ́стэ, саво́ тырдэлапэ кэ рама́нё (миро), явэ́на патомки.</verse>
				<verse number="38">Одолэ́, савэ́ пхагирэна Дэвлэ́скиро Зако́но, явэ́на мулякирдэ́ кхэтанэ́, а чорэ́-манушэ́нгирэ чхаворэ́, явэ́на чхурдынэ́ тэ хасён.</verse>
				<verse number="39">Рай Дэвэ́л зракхэ́ла чачипнаскирэ манушэ́н: Ёв дэ́ла зор лэ́нгэ, ке́ли исын пхаро́.</verse>
				<verse number="40">И Рай Дэвэ́л дэ́ла васт лэ́нгэ и зракхэ́ла лэн: Ёв вытырдэла лэн фуе́ манушэ́ндыр и зракхэ́ла лэн, пал-дова́ со ёнэ гарадёна пал Лэ́стэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="38">
				<verse number="1">Давидо́скиро Пса́лмо. Манушэ́нгэ тэ рипирэ́н.</verse>
				<verse number="2">О, Раё Дэ́вла, на бангякир ман дрэ Пэ́скири холы́, на сыкля́кир ман холякирибнаса.</verse>
				<verse number="3">Пал-дова́ со Тырэ́ марибны́тка бустя́ (стре́лы) промардэ ман и Тыро́ васт тасавэла пхарэ́с пэ ма́ндэ.</verse>
				<verse number="4">Нанэ лачхо́ штэ́то дро мирэ́ маса́ пал Тыри́ холы́, нанэ састэ кокалы́ ма́ндэ пал миро грэ́хо.</verse>
				<verse number="5">Пал-дова́ со миро чорипэ́н бария вучэды́р мирэ́ шэрэстыр; ёв исын сыр пхаро́ ґа́мо, со тасавэла зоралэ́с пэ ма́ндэ.</verse>
				<verse number="6">Пал миро дылныпэ́н мирэ́ фра́нсы (раны) кхандэна и кирнёна.</verse>
				<verse number="7">Ма́нгэ исын пхаро́, мэ сом бандькирдо вучэды́р мератыр, Мэ псирава и ровава саро́ дывэ́с.</verse>
				<verse number="8">Мирэ́ трушула (паясница) дукхана яга́са, нанэ састо́ штэ́то дрэ мирэ́ маса́.</verse>
				<verse number="9">Мэ нашадём пэс, мэ сом пхагирдо́, со нанэ буты́р; мэ да́ва ґондя́ годла́са пхарипнастыр пэ миро ило́.</verse>
				<verse number="10">Миро Раё Дэ́вла, анги́л Ту́тэ дова́, со ма́нгэ исын пир ило́, Ту́тыр исын на гарадо́, сыр мэ да́ва ґондя́ (уздыхинава).</verse>
				<verse number="11">Миро ило́ марэлапэ дукханэс, мири́ зор мэкэ́ла ман; аж мирэ́ якха́ на дыкхэ́на буты́р яснэс.</verse>
				<verse number="12">Мануша́, савэ́нгэ со́мас дро́го мэ, и мирэ́ дру́ги (мала́) исын тэрдэ́ криг мирэ́ дукхатыр, мирэ́ сэмэнцы дурьёна ма́ндыр.</verse>
				<verse number="13">И одолэ́, савэ́ родэ́на миро ди тэ хасякирэ́н, чхувэ́на фэля́ тэ ухтылэ́н; и кодолэ́, савэ́ родэ́на чорипэ́н пэ ма́ндэ, ракирэ́на пал миро хасибэ́н, и ёнэ пхэрдэ́ дывэсэнца россэндинэна пал хохаибэ́н пэ ма́ндэ.</verse>
				<verse number="14">Нэ мэ сом сыр кашуко, мэ ничы́ на шунава, и мэ сом сыр лало́ ману́ш, кон на отпхандэла пэ́скиро муй.</verse>
				<verse number="15">И мэ сом сыр ману́ш, саво́ на шунэ́ла, и савэскири чиб на дэ́ла ра́да тэ отпхэнэл.</verse>
				<verse number="16">Нэ Мэ ужакирава лачхипэ́н Ту́тыр, Раё Дэ́вла, Ту отпхэнэса ма́нгэ, Раё Дэ́вла, Дэвэ́л миро!</verse>
				<verse number="17">И мэ пхэндём: “Мэк тэ на радынэ́нпэ одолэ́, ке́ли мири́ ґэро́й обштавэлапэ.</verse>
				<verse number="18">Мэ сыг пэрава и мири́ дукх ние́кхвар на мэкэ́ла ман.</verse>
				<verse number="19">Пал-дова́ со мэ приджинава мири́ банг, мири́ годы́ пхадёла пал миро грэ́хо.</verse>
				<verse number="20">Нэ мирэ́ вэ́рги исын джидэ́ и зоралэ́, и исын дасавэ́, савэ́ бидыкхэна ман ни палсо́:</verse>
				<verse number="21">дава́ исын ёнэ, кон отдэ́ла палэ чорипнаса пал миро лачхипэ́н; пал-дова́ со мэ родава джидо́ лачхипэ́н.</verse>
				<verse number="22">О, Раё Дэ́вла, на мэк ман! О, Миро Дэ́вла, на дурьёв ма́ндыр.</verse>
				<verse number="23">[р.с.] Яв сыгэды́р тэ дэс васт ма́нгэ, о Миро Раё Дэ́вла, Саво́ зракхэ́ла ман.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="39">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ. Идифимоскэ (Едуцыноскэ). Давидо́скиро Пса́лмо.</verse>
				<verse number="2">Мэ пхэндём: “Мэ ява́ва тэ дыкха́в, со мэ кэра́ва, соб (кай) ма́нгэ тэ на кэра́в грэ́хо мирэ́ чиба́са (чибьяса): мэ ява́ва тэ ракхав миро муй каганцоса (намордникоса), пака фуй ману́ш тэрдо́ анги́л ма́ндэ”.</verse>
				<verse number="3">Мэ яцём лало́ (не́мо), мэ сом штыл, мэ аж со́мас штыл пал лачхипэ́н, и миро ду́хо (фа́но) пыя́ буты́р дро конфузо.</verse>
				<verse number="4">Миро ило́ росхачия дрэ ма́ндэ, ке́ли мэ дыём годы́ пэ́скэ (хор думиндём), захачи́я яг дрэ ма́ндэ, мэ пхэндём мирэ́ чиба́са;</verse>
				<verse number="5">О, Раё Дэ́вла, пхэн ма́нгэ, ке́ли миро джиибэ́н кончынэлапэ и пал кицы́ дывэса́ мэ мэра́ва. Со исын дасаво: пхэн ма́нгэ, кицы́ бэрша́ ма́нгэ ишчо (инкэ́) тэ джива́в?</verse>
				<verse number="6">Ѓа́да, фэ́ни пэ буґлыпэ́н мирэ́-вастэскиро Ту дыя́н ма́нгэ дывэса́ тэ джива́в и миро джиибэ́н исын кротко часо, сы́рбы нисо́ анги́л Ту́тэ. Дава́ исын патяибэ́н, со кажно (сва́ко) ману́ш, мэк ёв тэ тэрдёл вучэ́с, исын балвалякиро пхурдыпэн. Сэ́ла.</verse>
				<verse number="7">Дава́ исын чачо́, со ману́ш псирэ́ла сы́рбы екх зэр (тенё), чачо́, ёв чхурдэлапэ ивья́ (напра́снэс); ёв скэдэ́ла пэ́скэ, а на джинэ́ла, кон залэла дава́.</verse>
				<verse number="8">А какана́, со ма́нгэ тэ ужакирав, Раё Дэ́вла? Мэ ужакирава лачхипэ́н Ту́тыр.</verse>
				<verse number="9">Зра́кх ман сарэ́ мирэ́ чорипна́стыр, на домэк, соб (кай) дылыно́ ману́ш тэ обракирэл ман.</verse>
				<verse number="10">Мэ со́мас лало́, мэ на отпхандём миро муй пал-дова́, со Ту адя́кэ кэрдя́н.</verse>
				<verse number="11">Лэ ма́ндыр криг дукха́, со Ту чхудя́н пэ ма́ндэ: мэ мэра́ва, сыр Ту марэ́са ман Тырэ́ вастэ́са.</verse>
				<verse number="12">Ту сыклякири и дэ́са кара (хась) и сыкавэса банг манушэнтэ пал лэ́нгиро чорипэ́н, Ту хасякирэса, сыр моль дова́, со ёв камэ́ла; чачо́, кажно ману́ш исын сыр балвалитко пхурдыпэн. Сэ́ла.</verse>
				<verse number="13">Шун мири́ па́тери (моли́тва), о Раё Дэ́вла, и причху́в кан, со мэ ровава, на яв штыл мирэ́ ясвэндыр, со мэ сом чу́жо ману́ш Ту́кэ, саво́ лодэла, сыр сыс мирэ́ дада́.</verse>
				<verse number="14">[р.с.] Отрискир ма́ндыр Пэ́скирэ стрэ́нга якха́, и мэ ява́ва тэ радынавпэ анги́л, сыр мэ джа́ва криг пэ́скэ и ман на явэ́ла буты́р.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="40">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ. Давидо́скиро Пса́лмо.</verse>
				<verse number="2">Мэ древа́н ужакирдём Рас-Дэвлэ́с, и Ёв бандия кэ мэ и шундя́, со мэ ровава годлэнца.</verse>
				<verse number="3">И Ёв вытырдыя ман хасибнытконэ рово́стыр (хохо́стыр), артапелятыр (болотостыр) тинаса и Ёв чхудя́ мири́ ґэро́й пэ бар; и Ёв дыя́ зор мирэ́ пирэ́нгэ (стопэ́нгэ).</verse>
				<verse number="4">Ёв чхудя́ нэви́ гилы́ дро миро муй, соб (кай) тэ шарэ́н амарэ́ Дэвлэ́с. Бут мануша́ дыкхэ́на дава́ и явэ́на тэ дарэ́н и явэ́на тэ гарадён пал Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="5">Тэ явэ́л бахтало́ одова́ ману́ш, кон ужакирэ́ла лачхипэ́н Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, и саво́ на рисёла кэ пхутькирдэ́ и кэ одолэ́, савэ́ рисёна кэ хохаибэ́н.</verse>
				<verse number="6">О, Раё Дэ́вла, миро Дэ́вла, Ту кэрдя́н бут: Тырэ́ ди́вна бутя́ и задуминыбэна пал амэ́ндэ нико́н на могинэ́ла тэ ґалёл, соб (кай) тэ пхэнэ́л вари-со пал дава́ и тэ ракирэ́л сарэ́нгэ. Мэ на могина́ва аж тэ пхэна́в – лэн исын ада́кицы бут.</verse>
				<verse number="7">Ту на выкэдыян ни свэ́нта дыибэна́ (жэртвы), ни яныбэна́; Ту отпхандян мирэ́ кана́. Хачкирибнаскирэ свэ́нта дыибэна́ и свэ́нта дыибэна́ пал грэ́хо Ту на древа́н мангэса.</verse>
				<verse number="8">Тэ́ньци мэ пхэндём: “Акэ, мэ джа́ва, дрэ лылварьякиро (книгакиро) сви́тко, кай исын чхиндло́ пал ма́ндэ:</verse>
				<verse number="9">‘Мэ древа́н кама́м тэ кэра́в Тыри́ во́ля, о миро Дэ́вла, и Тыро́ Зако́но исын дро Миро ило́.</verse>
				<verse number="10">Мэ пхэндём зоралэ́с пал Тыро́ чачипэ́н анги́л бутэ́ манушэ́ндэ, савэ́ скэдэ́напэ: ґа́да, мэ на запхандём пэ́скирэ ушта́, о Раё Дэ́вла, Ту Кокоро́ саро́ джинэ́са.</verse>
				<verse number="11">Мэ на ґарадём Тыро́ чачипэ́н дро миро ило́, мэ пхэнавас сарэ́нгэ пал Тыро́ патяибэ́н, и со Ту зракхця́н ман: мэ на ґарадём пал Тыри́ лачхэ́-илы́ткима и Тыро́ патяибэ́н анги́л бутэ́ манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="12">О Раё Дэ́вла, на отдэ́, пририкир Тыри́ мило лачхэ́-илы́ткима, мэк Тыро́ лачхипэ́н и Тыро́ патяибэ́н усады (сак) тэ ракхэ́н ман.</verse>
				<verse number="13">Пал-дова́ со ада́кицы бут чорипэна пэ ма́ндэ сарэ́ ригэ́ндыр, со нашты́ тэ подгинав. Мирэ́ чорэ́ рэ́нды (де́лы) догинэ́ пэ ма́ндэ, со мэ на могина́ва тэ дыкха́в пал лэ́ндэ, а лэн исын буты́р сыр исын бала́ пэ миро шэро́: миро ило́ на вырикирэ́ла ман.</verse>
				<verse number="14">О, Раё Дэ́вла! Яв лачхо́ тэ зракхэс ман, о, Раё Дэ́вла, яв сыгэды́р тэ дэс васт ма́нгэ.</verse>
				<verse number="15">Мэк одолэ́, савэ́ родэ́на тэ хасякирэ́н миро ди, тэ явэ́н ладжакирдэ́ и тэлякирдэ (хасякирдэ́ паты́в). Мэк кодолэ́, савэ́ выпхэнэна мысля пэ хасибэ́н ма́нгэ, тэ явэ́н чхурдынэ́ палэ дрэ напатыв.</verse>
				<verse number="16">Мэк ёнэ тэ ячэ́нпэ кокорэ́ пэ́са пэ хасибэ́н пал лэ́нгиро ладжаипэ́н, савэ́ ракирэ́на ма́нгэ: “Дыкх! Мишто́!”</verse>
				<verse number="17">Мэк сарэ́, кон родэ́ла Тут, тэ радынэ́нпэ и явэ́н весе́ла (лошалэ́) Ту́тыр и ўса́ды (сак) тэ пхэнэ́н: “Тэ явэ́л ґаздыно́ шарибнаса Рай Дэвэ́л” – сарэ́, савэ́ камэ́на тэ зракхэнпэ Ту́тэ.</verse>
				<verse number="18">[р.с.] Нэ мэ сом чороро́ и сом дрэ трэ́бима, Рай Дэвэ́л явэ́ла тэ дэл ту́га (тэ заботисол) пал ма́ндэ. Ту дэ́са васт ма́нгэ и зракхэ́са ман, о, Миро Дэ́вла, яв сыгэды́р.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="41">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ. Давидо́скиро Пса́лмо.</verse>
				<verse number="2">Бахтало́ исын одова́ ману́ш, кон ґалёла чорорэн, Рай Дэвэ́л зракхэ́ла лэс дро пхаро́ дывэ́с.</verse>
				<verse number="3">Рай Дэвэ́л явэ́ла тэ дыкхэ́л цямкэс пал лэ́стэ и приракхэла Лэ́скиро джиибэ́н и бахтякирэ́ла лэс пэ дая́ пхув и на отдэ́ла лэс дрэ вэргэ́нгирэ васта́.</verse>
				<verse number="4">Рай Дэвэ́л зорьякирэла лэс, ке́ли ёв насвалёла: Ёв ґаздэ́ла лэс чхуибнастыр лэ́скирэ дукхэндыр.</verse>
				<verse number="5">Мэ пхэндём: “О, Раё Дэ́вла, яв тангипнаскиро (жалибнытко) кэ мэ, састякир миро ди, пал-дова́ со мэ кэрдём грэ́хо анги́л ту́тэ”.</verse>
				<verse number="6">Мирэ́ вэ́рги ракирэ́на чорипэ́н пэ ма́ндэ, пхэни́: “Ке́ли дава́ ёв мэрэ́ла, и лэ́скиро лав хасёла?”</verse>
				<verse number="7">И ке́ли вари-кон явэ́ла тэ дыкхэлпэ ма́нца, тэды ёв ракирэ́ла сыр балвалитко пхурдыпэн, лэ́скиро ило́ скэдэ́ла чорипэ́н: ёв джа́ла яври́ и роспхэнэ́ла пал дава́.</verse>
				<verse number="8">Сарэ́, кон бидыкхэла ман, гундяринэна (хомзынэ́на) кхэтанэ́ проти ма́ндэ; ёнэ зракирэнапэ пэ чорипэ́н пэ ма́ндэ:</verse>
				<verse number="9">“Чорипэ́н Велиаростыр пыя́ пэ лэ́стэ и ёв пасия́ и буты́р ёв на уштэ́ла”, – ёнэ ракирэ́на.</verse>
				<verse number="10">Аж миро лачхо́ мал, савэ́скэ мэ патяндыём, саво́ хая миро маро́, ґаздыя́ пэ́скири пе́нта (кхур) пэ ма́ндэ.</verse>
				<verse number="11">Нэ Ту, Раё Дэ́вла, яв тангипнаскиро кэ мэ и ґа́здэ ман, а мэ отплэскирава палэ лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="12">Пир дава́ мэ джино́м (джина́в), со Ту камэ́са миштыпэ́н ма́нгэ, со миро вэ́рго на ґаздэ́лапэ радыпнаса пэ ма́ндэ.</verse>
				<verse number="13">Ту подрикирэса ман, пал-дова́ со нанэ банг ма́ндэ и Ту чхувэ́са ман анги́л Пэ́скиро муй пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
				<verse number="14">[р.с.] Тэ явэ́л бахтякирдо́ Рай Дэвэ́л, Израилёскиро Дэвэ́л векэндыр и пэ сарэ́ ве́ки. Ами́нь и Ами́нь.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="42">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ. Сыклякирибэ́н Кареескирэ Чхавэ́ндыр.</verse>
				<verse number="2">Сыр мирга (лань) древа́н камэ́ла пани́, саво́ тхадэ́ла, адя́кэ-паць дро мирэ́ ду́хо (фа́но) исын смэга / труш (жажда) кэ Ту, о Дэ́вла.</verse>
				<verse number="3">Миро ду́хо (фа́но) исын дрэ труш (смэгинэла) пал Дэвлэ́стэ Зоралэстэ, Джиибна́скирэ Дэвлэ́стэ: ке́ли мэ джа́ва и сыкадёвава анги́л Дэвлэ́стэ?</verse>
				<verse number="4">Мирэ́ ясва сыс ма́нгэ сыр хабэ́н дывэ́с и рат, ке́ли ёнэ ракирдэ́ ма́нгэ со дывэ́с: “Кай исын тыро́ Дэвэ́л?”</verse>
				<verse number="5">Ке́ли мэ пририпирава дава́, тэды мэ пхагирава пэскро ило́: сыр мэ псирдём машки́р бутэ́ манушэ́ндэ, сыр мэ лыджавас лэн кэ Дэвлэ́скиро Кхэр и давас го́дла радыма́тыр и шарибнастыр манушытконэ́ скопостыр, савэ́ свэнкинэнас.</verse>
				<verse number="6">О миро ди, со́скэ ту тугинэса и издраса дрэ ма́ндэ? Ужакир лачхипэ́н Дэвлэ́стыр; и мэ ява́ва тэ парикира́в Лэ́скэ, Кон зракхця́ ман.</verse>
				<verse number="7">О, миро Дэ́вла, миро ди исын дрэ ту́га дрэ ма́ндэ; мэ пририпирава пал Ту́тэ Иорданоскирэ пхувья́тыр, Гармоноскирэ вучипнэндыр, Мизароскирэ бэрга́тыр.</verse>
				<verse number="8">Хорипэ́н прикхарэла хорипэ́н лопотымаса, сыр паня́ пэрэ́на, сарэ́ Тырэ́ валны (вэлны) и панинга́, со кунякирэнапэ, гинэ́ упрэ́ вучэды́р ма́ндыр.</verse>
				<verse number="9">Рай Дэвэ́л дэ́ла Лэ́скири лачхэ́-илы́ткима дывэсэ́, а раты́ мэ багава гилы́ Лэ́скэ и мэ мангавапэ Дэвлэ́скэ, мирэ́ Джиибнаскирэскэ.</verse>
				<verse number="10">Мэ пхэна́ва Дэвлэ́скэ, мирэ́ Бэргакэ: “Со́скэ Ту бистырдян пал ма́ндэ? Со́скэ мэ псирава и издрава, ке́ли вэ́рго тасавэла ман.</verse>
				<verse number="11">Мирэ́ вэ́рги обракирэна ман адя́кэ, со аж мирэ́ кокалы́ пхарадёна, ке́ли ёнэ ракирэ́на ма́нгэ со дывэ́с: “Кай исын тыро́ Дэвэ́л?</verse>
				<verse number="12">[р.с.] Со́скэ ту тугинэса, миро ило́? Со́скэ ту издраса андрэ́ ма́ндэ? Ужакир лачхипэ́н Дэвлэ́стыр, и мэ ява́ва тэ шара́в Лэс, Кон зракхця́ ман.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="43">
				<verse number="1">Па́тери (Моли́тва) Дэвлэ́скэ дро Пхаро́ Часо. Сэндя́кир ман, о Дэ́вла, и затэрдев пал миро рэ́ндо (де́ло) анги́л бидэвлытка на́цыи, зра́кх ман хоханэ́ и начачунэ манушэ́ндыр.</verse>
				<verse number="2">Пал-дова́ со Ту сан Дэвэ́л мирэ́ зорьякиро, со́скэ Ту ги́ян криг ма́ндыр? Со́скэ мэ псирава и издрава, ке́ли вэ́рго тасавэла ман?</verse>
				<verse number="3">Бичха́в Тыро́ дуд и Тыро́ чачипэ́н, мэк ёнэ тэ лыджа́н ман и тэ янэ́н пэ Тыри́ свэ́нто бэ́рга и пэ штэ́то, кай Ту сан.</verse>
				<verse number="4">Тэды мэ джа́ва кэ Дэвлэ́скиро алта́рё, кэ Дэвэ́л мирэ́ радыма́тыр, мирэ́ бахталыпнастыр: чачо́, мэ ява́ва тэ парикира́в Ту́кэ и тэ башавав пэ гусли, о Дэ́вла, миро Дэ́вла!</verse>
				<verse number="5">Со́скэ ту тугинэса, миро ило́? Со́скэ ту издраса андра́л ма́ндэ? Ужакир лачхипэ́н Дэвлэ́стыр, и мэ ява́ва тэ шара́в Лэс, Кон зракхця́ ман.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="44">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ. Сыклякирибэ́н Кареескирэ Чхавэ́ндыр.</verse>
				<verse number="2">Амэ шундя́м пэ́скирэ канэнца, о Дэ́вла, амарэ́ дада́ роспхэндлэ́ пал ди́вна бутя́, савэ́ Ту кэрдя́н дрэ лэ́нгирэ дывэса́, дрэ дывэса́ ґаратунэ́ (вагунэ́).</verse>
				<verse number="3">Ту традыян криг Пэ́скирэ вастэ́са Наюды́тка на́цыи, а чхудя́н пэ́скирэ манушэ́н тэ дживэ́н; Ту тасадян Наюды́тка на́цыи, а дыя́н Пэскирэнгэ тэ роскхувэнпэ.</verse>
				<verse number="4">Тырэ́ мануша́ на дорэснэ́ пхув пэ́скирэ куртала́са и ёнэ на зракхнэ́ пэс пэ́скирэ вастэ́са, нэ дава́ сыс Тыри́ зор и Тыро́ васт и дуд Тырэ́ москиро, пал-дова́ со Ту́кэ ячнэ́ дро́га ёнэ.</verse>
				<verse number="5">Ту сан миро Кра́ли! Миро Дэ́вла! Дэ припхэныбэ́н, соб (кай) Яково тэ лэл упралыпэ́н.</verse>
				<verse number="6">Ту́са амэ пиризорьякираса амарэ́ вэргэ́н, Тырэ́ лавэ́са амэ ява́са тэ штакирас одолэ́н, савэ́ ґаздэ́напэ пэ амэ́ндэ.</verse>
				<verse number="7">Мэ на ява́ва тэ допатяв мирэ́ луко́скэ, ци мирэ́ куртала́кэ тэ зракхэ́л ман.</verse>
				<verse number="8">Нэ Ту зракхця́н амэн амарэ́ вэргэ́ндыр, и Ту ладжакирдян одолэ́н, савэ́ древа́н на камлэ́ амэн.</verse>
				<verse number="9">Амэ ява́са тэ ґаздас шарибэ́н пал Дэвлэ́стэ со дывэ́с и амэ ява́са тэ шарас Тыро́ лав пэ сарэ́ ве́ки. Сэ́ла.</verse>
				<verse number="10">Нэ Ту сатаки (усае́кх) ячкирдян амэн и ладжакирдян амэн, и Ту на ги́ян анги́л амарэ́ халадыпнэнца.</verse>
				<verse number="11">Ту кэрдя́н адя́кэ, со амэ дыямпэ палэ вэргэ́ндыр и кодолэ́, савэ́ бидыкхнэ амэн, лучкирэнас амэн.</verse>
				<verse number="12">Ту дыя́н амэн сыр бакрэ́н пэ хабэ́н, и Ту росчхудян амэн машки́р Наюды́тка на́цыи.</verse>
				<verse number="13">Ту бикиндян Пэ́скирэ манушэ́н ни пал со, Ту́кэ нанэ нисави́ льго́та (ко́фо) далэ́ тиминатыр.</verse>
				<verse number="14">Ту кэрдя́н адя́кэ, со амарэ́ пашатунэ́ обракирэна амэн; санапэ холямэс и просана амэн одолэ́, савэ́ исын пашы́л амэ́ндэ.</verse>
				<verse number="15">Ту кэрдя́н амэ́ндыр сабнытко приме́ро (сыкаибэ́н) машки́р Наюды́тка на́цыи, мануша́ кунякирэна шэрэнца паш амэ́ндэ.</verse>
				<verse number="16">Мири́ ладж исын усады (сак) анги́л ма́ндэ, мирэ́-москиро ладжаипэ́н сы́рбы гарадя ман занятыр одолэнгирэндыр,</verse>
				<verse number="17">савэ́ бангякирэна хоханэ́с и калякирэна ман, вэргэ́ндыр и одолэ́н, савэ́ исын холынакирэ.</verse>
				<verse number="18">Саро́ дава́ явдя́ пэ амэ́ндэ, амэ усае́кх на бистырдям Тут, ци амэ пхагирдян Тыро́ Завето:</verse>
				<verse number="19">Амаро́ ило́ на рисия́ палэ, и амарэ́ пирэ́ (сто́пы) на штадэ дрэ риг Тырэ́ дромэ́стыр;</verse>
				<verse number="20">мэк Ту роспхарадян амэн сыр ка́ра дрэ пэ штэ́то, кай исын шакалы, и гарадян амэн дрэ мэрибнаскири зэр (тенё).</verse>
				<verse number="21">Ко́ли амэ бистырдямас лав амарэ́ Дэвлэ́скиро и динд(з)ькирдямас амарэ́ васта́ кэ чу́жо дэвлоро,</verse>
				<verse number="22">ци Дэвэ́л на уджиндя́ дава́? Пал-дова́ со Ёв джинэ́ла, со исын гарадо́ дро ило́.</verse>
				<verse number="23">Чачо́, пал Ту́тэ амэн замарэна со дывэ́с, амэн гинэ́на сыр бакрэ́н, савэ́н чхинэна.</verse>
				<verse number="24">Ушты́! Со́скэ Ту сан суто́, о Раё Дэ́вла? Яв пашылэды́р! На джа́ криг сарэ́са.</verse>
				<verse number="25">Со́скэ Ту ґаравэса Пэ́скиро муй, бистрэса, со амэн тасавэна, со амэ́ндэ исын бари дар?</verse>
				<verse number="26">Пал-дова́ со амаро́ ди исын бандякирдо кэ пхувья́киро пра́хо, амаро́ кужу́м (жэлудко) рикирлапэ зоралэ́с палэ пхув.</verse>
				<verse number="27">[р.с.] Ѓаздэпэ тэ дэс васт амэ́нгэ, и зра́кх амэн Тырэ́ лачхэ́-илыткимаса.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="45">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ. Сыклякирибэ́н. Кареёскирэ Чхавэ́ндыр. Бьявэскири Гилы́.</verse>
				<verse number="2">Миро ило́ исын пхэрдо́ бахталэ́ лавэ́нца: мэ ракира́ва пал крали́скирэ рэ́нды, мири́ чиб исын сыр лачхэ́-чхиныбнарискиро дэсторо (трость).</verse>
				<verse number="3">Ту сан най шукарэдыр манушыпаскирэ чхавэ́ндыр, бахталыпэ́н вычхудяпэ тырэ́ уштэндыр: пал-дова́ со Дэвэ́л бахтякирдя́ тут пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
				<verse number="4">Пхандэ трусця́л пэ́скири курта́ла кэ пэ́скири ґэро́й (бёдро), мурш баро́, пэ́скирэ слава́са и барэ́ вучэдырипнаса,</verse>
				<verse number="5">и традэ уклистэ́ миштэ́с пэ́скирэ барэ́ вучэдырипнаса тэ затэрдёс пал патяибэ́н, ковлэ́-илы́ткима и чачипэ́н, а тыро́ чачо́ васт явэ́ла тэ сыклякирэ́л тут тэ кэрэ́л дова́, со́стыр дар лэ́ла.</verse>
				<verse number="6">Тырэ́ марибны́тка бустя́ (стре́лы) исын востра (чолалэ́) дро ило́ тырэ́ вэргэ́нгирэ, манушыпнаскирэ на́цыи пэрэ́на тэл Ту́тэ.</verse>
				<verse number="7">Тыро́ троно, со Дэвэ́л дыя́ ту́кэ, явэ́ла пэ сарэ́ ве́ки, тыро́ крали́скиро дэсто́ сыкавэ́ла, со ту кралинэса чачипныткэс.</verse>
				<verse number="8">Ту́кэ исын дро́го чачипэ́н и ту бидыкхэса фуипэ́н, палдава́ Дэвэ́л, тыро́ Дэвэ́л, помакхця тут тэ свэнцякирэл бахтякирдэ дзэтэса (елеёса) анги́л тырэ́ малэндэ.</verse>
				<verse number="9">Сарэ́ тырэ́ урибэна́ шука́р кхандэна миро́са, алоёса и касьяса, фэлатинендыр, со исын кэрдэ́ слонытконэ кокалостыр, башаибэн пэ балытка струме́нты радынэна тут.</verse>
				<verse number="10">Кральенгирэ чхая́ исын машки́р Тырэ́ патывалэ́ тэрнэ́ джувлендэ, кра́лица исын тэрды пашы́л Тыро́ чачо́ васт дро сувнака́й Иростыр.</verse>
				<verse number="11">Шун ман, чха́ё, и дыкх, шун ракхунэс, со мэ пхэна́ва: и бистыр пэ́скирэ манушэ́н и кхэр тырэ́ дадэ́скиро.</verse>
				<verse number="12">Крали́с древа́н притырдэла тыро́ шукарипэ́н; пал-дова́ со ёв исын тыро́ рай и ту явэ́са тэ клонинэспэ патыва́са лэ́скэ.</verse>
				<verse number="13">Тироскири чхай явэ́ла дарэнца, най барвалэдыр мануша́ явэ́на тэ домарэнпэ кэ тырэ́–илэ́скиро татыпэн.</verse>
				<verse number="14">Крали́скири чхай исын най славутнэдыр сарэ́ барэ фэлатинятыр (колово́стыр), ла́киро урибэ́н исын кхудо сувнака́стыр.</verse>
				<verse number="15">Ла янэ́на дрэ санэ судэ и́дя; чхае́н, ла́кирэ малнен (подругэн) пал ла́тэ янэ́на кэ кра́ли.</verse>
				<verse number="16">Сыр лэн янэ́на, ёнэ явэ́на весе́ла (лошалэ́) и тэ радынэ́нпэ, ке́ли заджа́на дро крали́скиро бари фэлатин/коло́в (дворцо).</verse>
				<verse number="17">Тырэ́ чхавэ́ пэ штэ́то тырэ́ дадэ́нгиро; Ту чхувэ́са лэн тхагарьенца тэ кралинэн,</verse>
				<verse number="18">[р.с.] соб (кай) тэ явэ́л джиндло́ Тыро́ лав сарэ́ родэ́нгэ, палдава́ манушы́тка на́цыи явэ́на тэ шарэ́н тут пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="46">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ. Кареёскирэ Чхавэ́ндыр пэ Чхаенгири Зан (Аламото).</verse>
				<verse number="2">Дэвэ́л исын амаро́ гарадыипэн и зоралыпэ́н, Ёв дэ́ла васт, ке́ли исын пхаро́.</verse>
				<verse number="3">Палдава́ амэ на страхадёваса, мэк пхув кхарэ́лапэ и мэк бэ́рги тэ пэрэ́н тэлэ́ дрэ мо́ри (дэрьява́).</verse>
				<verse number="4">Мэк паня́ тэ брилинэн (тэ ревинэн) и тэ кэрдён пенаса, мэк бэ́рги тэ тринскирэнпэ пэ́скирэ зорья́тыр. Сэ́ла.</verse>
				<verse number="5">Исын екх рэка (лэнь), савья́кирэ паня́ обрадынэна Дэвлэ́скиро фо́ро, свэ́нто штэ́то, кай дживэ́ла Са́мо (Най) Вучэды́р.</verse>
				<verse number="6">Дэвэ́л исын дро дава́ фо́ро, ёв на пэрэ́ла: Дэвэ́л подэла васт далэ́ фороскэ тасярлатыр.</verse>
				<verse number="7">На́цыи росхолясынэ, кралипэна́ кхардэпэ криг (згинэ) штэто́стыр, а Дэвэ́л пхэндя́ Пэ́скирэ заня́са и пхув биладыя.</verse>
				<verse number="8">Рай Дэвэ́л, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро, исын амэ́нца, Яково́скиро Дэвэ́л исын амаро́ гарадыипэн. Сэ́ла.</verse>
				<verse number="9">Явэ́н, дыкхэ́н Ра́скирэ-Дэ-влэскирэ бутя́, Кон кэрдя́ замэкибэн пэ пхув;</verse>
				<verse number="10">Кон кэрэ́ла адя́кэ, со марибэна кэ пхувья́кирэ яго́ры (краи́) кончынэнапэ, Ёв пхагирэ́ла лу́ко и пхагирэ́ла чхурдыпнытко буст (коп΄е) пэ котэра́; Ёв хачкирэ́ла сарэ́са яга́са марибны́тка вурдэна́.</verse>
				<verse number="11">Явэ́н штыл и уджинэ́н: со мэ сом Дэвэ́л. Ман явэ́на тэ барьякирэ́н кэ вучипэ́н на́цыи, Ман явэ́на тэ барьякирэ́н кэ вучипэ́н сарэ́, кон исын пэ пхув.</verse>
				<verse number="12">[р.с.] Рай Дэвэ́л, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро, исын амэ́нца, Яково́скиро Дэвэ́л исын амаро́ гарадыипэн.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="47">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ. Кареёскирэ Чхавэ́нгиро Пса́лмо.</verse>
				<verse number="2">Сарэ́, манушы́тка на́цыи, марэ́н дрэ васта́, радынэ́нпэ зоралэ́с Дэвлэ́скэ вучонэ заня́са.</verse>
				<verse number="3">Со Рай Дэвэ́л, Са́мо (Най) Вучэды́р, дэла дар, Ёв исын баро́ Кра́ли пир сари́ пхув!</verse>
				<verse number="4">Ёв тэлякирэла сарэ́ манушы́тка расы тэл амэ́ндэ и Наюды́тка на́цыи тэл амарэ́ ґэра́.</verse>
				<verse number="5">Ёв выкэдыя́ амаро́ мэкно́ миштыпэ́н ваш амэ́нгэ, баро́ вычэдырипэн Яково́скиро, кон исын дро́го Лэ́скэ. Сэ́ла.</verse>
				<verse number="6">Дэвэ́л гия́ упрэ́ пэ троно годлыпнаса, рогоскирэ (трубакирэ) башаибнаса, Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="7">Бага́н шарибнытка гиля́ Дэвлэ́скэ, бага́н шарибнытка гиля́ амарэ́ Крали́скэ, бага́н шарибнытка гиля́.</verse>
				<verse number="8">Со Дэвэ́л исын Кра́ли пир сари́ пхув; бага́н пса́лмо годьварэс.</verse>
				<verse number="9">Дэвэ́л кралинэла пэ Наюды́тка на́цыи; Дэвэ́л исын бэшто́ пэ Лэ́скиро свэ́нто троно.</verse>
				<verse number="10">[р.с.] Барэ́ рая́ манушытконэ́ нацые́ндыр кэдэнапэ кхэтанэ́, сыр мануша́ Авраамо́скирэ Дэвлэ́стыр. Пал-дова́ со шчы́ты пэ пхув исын Дэвлэ́скирэ; Ёв исын ґаздыно́ вучэды́р сарэ́стыр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="48">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ. Кареёскирэ-Чхавэ́ндыр Пса́лмо.</verse>
				<verse number="2">Дэвэ́л исын баро́ и Лэс древа́н шарэна дро амаро́ Дэвлэ́скиро фо́ро, пэ Лэ́скири свэ́нто бэ́рга.</verse>
				<verse number="3">Бэ́рга Сио́но исын шука́р и вучи́, ёй исын сарэ́-пхувья́кири ра́дыма, и исын пэ паш-ратитка (северна) яго́ры (кра́и), фо́ро, кай исын баро́ кра́ли.</verse>
				<verse number="4">Дэвэ́л сыкадя́, со сашты́ тэ гарадёс дрэ Лэ́скирэ-форо́скиро рикирибэн бидатыр:</verse>
				<verse number="5">ґа́да, стрэниндлэпэ кра́лья и гинэ́ пэ́скэ,</verse>
				<verse number="6">ёнэ дыкхнэ́ и ёнэ древа́н дивиндлэ́пэ,</verse>
				<verse number="7">ёнэ страха́дынэ и нашнэ́, ёнэ лынэ́ тэ издран дукхаса сы́рбы джувлы́, сави́ биянэ́ла.</verse>
				<verse number="8">Ту пхагирэса Фарсисоскирэ па́рмы (корабли) васточнонэ балваляса.</verse>
				<verse number="9">Сыр амэ шундя́м, адя́кэ-паць амэ дыкхцям дро фо́ро амарэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро, дро фо́ро амарэ́ Дэвлэ́скиро, саво́ Дэвэ́л зачхудя пэ сарэ́ ве́ки. Сэ́ла.</verse>
				<verse number="10">Амэ думиндям пал Тыро́ дро́го лачхипэ́н, о Дэ́вла, машки́р Тыри́ Кхангири́.</verse>
				<verse number="11">Сыр Тыро́ лав исын, адя́кэ-паць и шарибэна пал Ту́тэ джа́на кэ пхувья́кирэ яго́ры (краи́), Тыро́ чачо́ васт кралинэла чачипна́са.</verse>
				<verse number="12">Мэк тэ явэ́л лошалы (весёло) Сионо́скири бэ́рга, мэк тэ явэ́н весе́ла (лошалэ́) Юдэя́кирэ чхая́, со Ту сэндякирэса чачунэ́с.</verse>
				<verse number="13">Джа́н трусця́л Сио́но и обджан, пашы́л лэ́стэ; подгинэн лэ́скирэ вучардя (башни),</verse>
				<verse number="14">рискирэ́н Пэ́скиро ило́ кэ форо́скирэ валы, придыкхэнпэ кэ лэ́скирэ грэды (дворы), соб (кай) тумэ́нгэ тэ пхэнэ́н манушэ́нгирэ родэ́нгэ, савэ́ явэ́на,</verse>
				<verse number="15">[р.с.] со дава́ Дэвэ́л исын амаро́ Дэвэ́л пэ сарэ́ ве́ки и ўса́ды (сак): Ёв явэ́ла тэ лыджа́л амэн аж кэ мэрибэ́н.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="49">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ. Пса́лмо Кареёскирэ Чхавэ́ндыр.</verse>
				<verse number="2">Шунэ́н дава́, сарэ́ мануша́лэ: пришунэнпэ сарэ́, кон дживэ́ла пэ свэ́то:</verse>
				<verse number="3">тумэ́, манушы́тка чхавэ́: барвалэ́ и чорорэ́ кхэтанэ́.</verse>
				<verse number="4">Миро муй пхэнэ́ла годьваро́ лав, миро ило́ дэ́ла дума тэ ґалёл.</verse>
				<verse number="5">Мэ причхувава пэ́скиро кан кэ приме́ро (сыкоибэн) тэ пхэна́в, мэ розлава мирэ́-гиленгири гарады мысля пэ гусли.</verse>
				<verse number="6">Со́скэ ма́нгэ тэ дарав, ке́ли исын чорэ́ дывэса́, ке́ли чорэ́ вэ́рги явэ́на трусця́л мирэ́ пе́нты (кхурья́)?</verse>
				<verse number="7">Савэ рисёна кэ пэ́скиро барвалыпэ́н тэ зракхэнпэ и шарэна пэс одолэса, со́са ёнэ исын барвалэ́.</verse>
				<verse number="8">Никонэ́скэ нашты́ тэ выкинэл пэ́скирэ пшалэ́с, ци тэ дэл выкиныбнытко сымады́ (выкупо) пал лэ́стэ,</verse>
				<verse number="9">пал-дова́ со тэ выкинэс манушы́тко джиибэ́н исын мол барэ́ ловэ́ и лэн ние́кхвар на ухтылэ́ла (на́доси),</verse>
				<verse number="10">соб (кай) ману́ш тэ дживэ́л пэ сарэ́ ве́ки и, соб (кай) ёв ние́кхвар тэ на джинэ́л мэрибэ́н.</verse>
				<verse number="11">Ёв дыкхэ́ла, сыр годэ́ мануша́ мэрэ́на, адя́кэ-паць сыр дылынэ́ кхэтанэ́ бигодякирэнца хасёна, и мэкэ́на пэ́скиро барвалыпэ́н явирэ́нгэ.</verse>
				<verse number="12">Ёнэ думинэ́на пэ́скэ, со лэ́нгирэ кхэра́ явэ́на пэ ве́ки, со лэ́нгирэ штэ́ты тэ дживэ́н сарэ́ родэ́нгэ; мэк ёнэ кхарэ́на пэ́скирэ пхувья́ пэ́скирэ лавэ́нца.</verse>
				<verse number="13">Нэ ману́ш на ячэ́лапэ дрэ вучи́ паты́в; ёв исын сы́рбы мурда́л (жывотно), саво́ мулёла.</verse>
				<verse number="14">Дава́ исын дром дылынэ́ манушэ́нгиро и ваш одолэ́нгэ, кон радынэ́лапэ пэ́скирэ лавэ́ндыр. Сэ́ла.</verse>
				<verse number="15">Сыр бакрэ́н лэн выкэдэна ваш лю́но (адо), мэрибэ́н явэ́ла тэ чаравэл лэн, чачипнаскирэ мануша́ явэ́на тэ рикирэ́н лофо (верхо) пэ лэ́ндэ злокостыр и лэ́нгиро маса́ явэ́на тэ кирнён; маґила явэ́ла лэ́нгиро штэ́то.</verse>
				<verse number="16">Нэ Дэвэ́л выкинэла миро ди люноскирэ (адоскирэ) зорья́тыр, пал-дова́ со Ёв Кокоро́ лэ́ла ман. Сэ́ла.</verse>
				<verse number="17">На дар, ке́ли ману́ш ячэ́ла барвало́, сыр сла́ва пал лэ́скиро кхэр барьёла; пал-дова́ со ёв на лэ́ла пэ́са нисо́, а лэ́скири сла́ва на джа́ла пал лэ́стэ;</verse>
				<verse number="18">мэк ёв шардя пэ́скиро ди пал пэ́скиро джиибэ́н,</verse>
				<verse number="19">мэк ёнэ шардэ лэс, со ёв кэрдя́ миштэ́с пэ́скэ,</verse>
				<verse number="20">нэ ёв джа́ла кэ лэ́скирэ-дадэнги́рэ ро́ды тэ мэрэ́л, савэ́ буты́р на дыкхэ́на дуд.</verse>
				<verse number="21">[р.с.] О ману́ш, саво́ исын дрэ бари паты́в, нэ саво́ на ґалёла, исын сы́рбы мурда́л (жывотно), саво́ хасёла.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="50">
				<verse number="1">Асафоскиро Пса́лмо. Дэвэ́л дэвлэнгиро, Сарэзорья́киро Рай Дэвэ́л пхэндя́ и кхарэ́ла сари́ пхув ягоро́стыр, кай кхам уштэ́ла и кэ яго́ро (краё), кай кхам джа́ла тэлэ́.</verse>
				<verse number="2">Сионо́стыр, бидошэнгирэ шукарипнастыр, Дэвэ́л зазяиндя.</verse>
				<verse number="3">Амаро́ Дэвэ́л явэ́ла и Ёв исын на штыл; яг, сави́ ха́ла саро́, джа́ла анги́л Лэ́стэ и явэ́ла древа́н штормитко балва́л.</verse>
				<verse number="4">Ёв прикхарэла Болыбна́скиро Раё вучипна́стыр и пхув тэ сэндякирэ́л Лэ́скирэ манушэ́н:</verse>
				<verse number="5">“Скэ́дэ Мирэн свэнтонэн кхэтанэ́ кэ Мэ, савэ́ кэрдэ́ Завето Ма́нца свэнтонэ́ дыибнаса (жэртваса).”</verse>
				<verse number="6">Мэк тэ пхэнэ́л Болыбна́скиро Раё сарэ́нгэ пал лэ́скиро чачипэ́н, со Дэвэ́л Кокоро́ исын сэнда́ри! Сэ́ла.</verse>
				<verse number="7">“Шунэ́н, Мирэ́ мануша́лэ; и Мэ ява́ва тэ ракира́в. Мэ ява́ва тэ допхэнав пэ ту́тэ, о Изра́иле, Мэ сом Дэвэ́л, сом тыро́ Дэвэ́л!</verse>
				<verse number="8">Мэ на ява́ва древа́н тэ бангякирав тут пал тырэ́ свэ́нта дыибэна́, ци пал хачкирибнаскирэ свэ́нта яныбэна́, савэ́ исын усады (сак) анги́л Ма́ндэ.</verse>
				<verse number="9">Мэ на ява́ва тэ лав гурувэ́н тырэ́ кхэрэ́стыр ци бузнэн (козлэн) тырэ́ ґуртэндыр,</verse>
				<verse number="10">пал-дова́ со кажно рискирибна́скиро мурда́л (зверё) дро вэш исын миро, и мурда́л пэ бэ́рги, савэ́ исын тысёнцы.</verse>
				<verse number="11">Мэ джино́м (джина́в) сарэ́ чириклен бэргэндыр и сарэ́ мурдалэ́н (жывотнонэн) пир Мирэ́ фэ́лды ёнэ исын Мирэ́:</verse>
				<verse number="12">“Ко́ли мэ явавас бокхало, мэ на пхэнавас Ту́кэ: пал-дова́ со свэ́то исын Миро и саро́, со́са ёв исын пхэрдо́.</verse>
				<verse number="13">Ци Мэ хава гурувэнгиро мас, ци Мэ пьява бузнэнгиро рат?</verse>
				<verse number="14">Ян свэ́нто дыибэ́н парикирибнаса Дэвлэ́скэ и отдэ́ палэ Най Вучэдырэскирэскэ, пал со ту дыя́н совла́х.</verse>
				<verse number="15">И кхар Ман дрэ дывэса́, ке́ли Ту́тэ исын бари дар, и Мэ зракха́ва тут, и ту барьякирэса кэ вучипэ́н Ман.”</verse>
				<verse number="16">Нэ Дэвэ́л ракирэ́ла фуе́ манушэ́скэ: “Со́скэ ту ракирэ́са сарэ́нгэ пал Мирэ́ стату́ты, и ракирэ́са пэ́скирэ мо́са пал Миро Завето?</verse>
				<verse number="17">а усае́кх ту́кэ древа́н исын на пир ило́ Миро сыклякирибэ́н пал чачипэ́н и ту чхурдэса Мирэ́ лава́ пал пэ́стэ?</verse>
				<verse number="18">Ке́ли ту дыкхэ́са чорэс, тэды ту зджасапэ лэ́са и ту са́нас кхэтанэ́ одолэнца, савэ́ кэрэ́на биладжаипэ́н.</verse>
				<verse number="19">Ту дэ́са во́ля пэ́скирэ москэ тэ ракирэ́л чорипэ́н и пэ́скирэ чибакэ (чибьякэ) тэ счхувэл хохаибэ́н.</verse>
				<verse number="20">Ту сан бэшто́ и ракирэ́са пэ пэ́скирэ пшалэ́стэ: ту бангякирэса хоханэ́с тырэ́-да́кирэ чхавэ́с.</verse>
				<verse number="21">Ту кэрдя́н Дава́ и Мэ со́мас штыл (тихо); ту думиндян, со Мэ сом адасаво́, сыр ту сан. Нэ Мэ сыкава́ва тыри́ банг и чхува́ва дава́ екх пал екх анги́л тырэ́ якха́.</verse>
				<verse number="22">Подуминэн пал дава́ тумэ́, кон бистрэла Дэвлэ́с, соб (кай) Мэ тэ на роскушав тумэн, со на явэ́ла никонэ́с тэ зракхэ́л тумэн.</verse>
				<verse number="23">Кон парикирэла Дэвлэ́скэ свэнтонэ́ яныбнаса, кодова́ славинэла Ман и Мэ сыкава́ва лэ́скэ, сыр Дэвэ́л зракхэ́ла лэс, и саво́ придыкхэла пал пэ́стэ тэ дживэ́л пир чачипэ́н.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="51">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ. Давидо́скиро Пса́лмо,</verse>
				<verse number="2">ке́ли проро́ко Натано (Нафано) явдя́ кэ Ёв, сыр Ёв загия́ кэ Вирса́вия.</verse>
				<verse number="3">Яв тангипнаскиро (пожалин) кэ мэ, о Дэ́вла, пир Тыро́ дро́го лачхипэ́н, кхос криг мирэ́ чорэ́ рэ́нды (де́лы) пир Тыри́ бари мило лачхэ́-илы́ткима.</verse>
				<verse number="4">Вымо́р (хала́в) ман сарэ́са мирэ́ чорипна́стыр и жужакир ман мирэ́ грэхостыр.</verse>
				<verse number="5">Пал-дова́ со мэ приґалыём мирэ́ фуй рэ́нды (де́лы) и миро грэ́хо исын ўса́ды (сак) анги́л ма́ндэ.</verse>
				<verse number="6">Анги́л Ту́тэ, Екхэ́стэ, мэ кэрдём грэ́хо и кэрдём фуипэ́н анги́л Тырэ́ якха́. И чачуно́ явэ́ла Тыро́ ракирибэ́н и патяибны́тко явэ́ла Тыро́ сэ́ндо.</verse>
				<verse number="7">Ѓа́да, мэ бияндыём дро чорипэ́н и мири́ дай бияндя́ ман грэхитконэса.</verse>
				<verse number="8">Ѓа́да, Ту камэ́са, соб (кай) мэ тэ явав чачуно́ дро ило́ и Ту сыклякирэса ман, соб (кай) мэ тэ явав годо́ дрэ гарадэ́ мысли.</verse>
				<verse number="9">Выжужакир ман исопоса и мэ ява́ва жужо́, вымор ман и мэ ява́ва парнэдыр ивэстыр.</verse>
				<verse number="10">Дэ ма́нгэ, соб (кай) мэ тэ шунав ра́дыма и тэ явав лошало (весёло), соб (кай) тэ радынэ́нпэ мирэ́ кокалы́, савэ́ Ту пхагирдян.</verse>
				<verse number="11">Ѓарав Пэ́скиро муй мирэ́ грэхэ́ндыр и кхос криг саро́ миро фуипэ́н.</verse>
				<verse number="12">Кэр андра́л ма́ндэ жужо́ ило́, о Дэ́вла, нэвякир миро ду́хо (фа́но) зорья́са.</verse>
				<verse number="13">На мэк ман дрэ риг Ту́тыр, на лэ криг Тыро́ Свэ́нто Ду́хо (Фа́но) ма́ндыр.</verse>
				<verse number="14">Дэ палэ ма́нгэ тэ радынавпэ, со Ту зракхэ́са ман, подрикир ман лачхэ́ духо́са.</verse>
				<verse number="15">Мэ ява́ва тэ сыклякирав одолэ́н, кон кэрэ́ла чорэ́ рэ́нды, и грэхи́тка мануша́ парудёна, ко́ли ёнэ рисёна кэ Ту.</verse>
				<verse number="16">Ра́кх ман бангятыр, пир сави́ рат сыс прочхудо, о Дэ́вла! О Дэвлалэ, Саво́ зракхэ́ла ман: и мири́ чиб явэ́ла тэ багал пал Тыро́ чачипэ́н.</verse>
				<verse number="17">О, Раё Дэ́вла, откэр мирэ́ ушта́ и отпхандэ миро муй тэ шара́в Тут.</verse>
				<verse number="18">Ту на камэ́са свэ́нта яныбэна́ – мэ да́вас Ту́кэ. Ту и на радынэсапэ, соб (кай) мэ тэ янав хачкирибнаскирэ свэ́нта дыибэна́.</verse>
				<verse number="19">Свэ́нто дыибэ́н (жэ́ртва) исын лачхо́ Ту́кэ, Дэвлэ́скэ, тэды, ке́ли амаро́ ду́хо (фа́но) исын рискирдо кэ Дэвэ́л. О, Дэ́вла, Ту ж сан дрэ паты́в кэ ило́, саво́ дандырэла пэс пал грэ́хо и рискирдо кэ Ту.</verse>
				<verse number="20">[р.с.] О, Дэ́вла, бахтякир Тырэ́ кучонэ́ ласкатыр Сио́но. Ѓаздэ Ерусалимо́скирэ ва́нты (сцяны).</verse>
				<verse number="21">[р.с.] Тэды явэ́на лачхэ́ Ту́кэ свэ́нта дыибэна́ (жэртвы) чачунэ́ илэ́стыр, свэ́нта дыибэна́ ґаздыибнаса (возношэниёса) и цэ́ла схачкирибнытка свэ́нта дыибэна́, со ману́ш выкэдэ́ла, тэды янэ́на гурувэ́н сыр свэ́нто дыибэ́н пэ тыро́ алта́рё.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="52">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ. Сыклякирибэ́н. Давидо́скиро Пса́лмо,</verse>
				<verse number="2">ке́ли Донг Эдумиятыр явдя́ и роспхэндя́ Сауло́скэ, пхэни́: ‘Дави́до загия́ дро Ахимелехоскиро кхэр.’</verse>
				<verse number="3">Со́скэ ту шарэсапэ фуипнаса, ту, муршари? Дэвлэ́скири лачхэ́-илы́ткима исын усады (сак) ма́нца пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
				<verse number="4">Тыри́ чиб придуминэла хасибэ́н сыр востро (чолалы́) чхури, ёй кэрэ́ла буты́ ваш хохаибэ́н.</verse>
				<verse number="5">Ту́кэ исын пир ило́ фуипэ́н буты́р лачхипнастыр, ту буты́р хохавэса, сыр ракирэ́са чачипныткэс. Сэ́ла.</verse>
				<verse number="6">Ту́кэ исын пир ило́ лава́ кэ хасякирибэн, чиб хоханы.</verse>
				<verse number="7">Дэвэ́л хасякирэ́ла тут адя́кэ пэ сарэ́ ве́ки и чхурдэ́ла тут криг и выкушэла тут шатратыр и вырискирэла тут корне́нца (рукхэ́нца) пхувья́тыр, кай дживэ́на мануша́. Сэ́ла.</verse>
				<verse number="8">Чачипнаскирэ мануша́ явэ́на тэ дыкхэ́н и на явэ́на тэ страхадён и тэ санпэ лэ́ндыр, пхэни́:</verse>
				<verse number="9">“Дыкхэ́н! Акэ, исын ману́ш, саво́ на чхудя́ пэ́скири наде́я пэ Дэвлэ́стэ, нэ ёв рисёлас кэ пэ́скиро барвалыпэ́н и ячэласпэ зоралэды́р тэ хасякирэ́л”</verse>
				<verse number="10">[р.с.] Нэ мэ сом сы́рбы зэлэно маслинитко дрэ́во дро Дэвлэ́скиро Кхэр, мэ рисёва́ва кэ Дэвлэ́скири лачхэ́-илы́ткима пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
				<verse number="11">[р.с.] Мэ ява́ва ўса́ды (сак) тэ парикира́в Дэвлэ́скэ пэ сарэ́ ве́ки, со Ту кэрдя́н дава́, Дэ́вла! Мэ ява́ва тэ ужакирав лачхипэ́н Тырэ́ лавэ́стыр, пал-дова́ со Тыро́ лав исын лачхо́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="53">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ пэ Дудка. Сыклякирибэ́н. Давидо́скиро Пса́лмо.</verse>
				<verse number="2">Дылыно́ пхэндя́ пэ́скэ: “Нанэ Дэвлэ́с!” Мануша́ ячнэ́ розмэкнэ: ёнэ кэрдэ́ фуипэ́н, со́стыр манушэ́нгэ яця́ джунгало́, нанэ ни екхэ́с, кон кэрэ́ла пир чачипэ́н.</verse>
				<verse number="3">Дэвэ́л подыкхця́ болыбна́стыр пэ манушэ́скирэ чхавэ́ндэ, соб (кай) тэ дыкхэ́л, ци исын вари-кон, саво́ ґалёлас и родэлас Дэвлэ́с.</verse>
				<verse number="4">Сарэ́ рисинэ́ криг, ёнэ сарэ́ ячнэ́ чорэ́ мануша́: нанэ ни екхэ́с, кон кэрэ́ла пир чачипэ́н, нанэ ни екхорэс!</verse>
				<verse number="5">Нау́што чорэ́ манушэ́ндэ нанэ годы́, со ёнэ ха́на мирэ́ манушэ́н сы́рбы ёнэ ха́на маро́? А ёнэ на кхарэ́на Дэвлэ́с.</verse>
				<verse number="6">Одо́й ёнэ явэ́на дро баро́ трашаибэ́н, кай нанэ трашаибэ́н, пал-дова́ со Дэвэ́л росчхурдэла кокалы́ одолэнгирэ, савэ́ обджана трусця́л (кругом) марибна́са пэ Лэ́скирэ манушэ́ндэ. Ёнэ явэ́на ладжакирдэ́, пал-дова́ со Дэвэ́л чхудя́ лэн дрэ бипатыв.</verse>
				<verse number="7">[р.с.] Кон явэ́ла Сионо́стыр тэ зракхэ́л Израилё! Ке́ли Дэвэ́л янэ́ла палэ Лэ́скирэ манушэ́н плено́стыр, тэды Яково явэ́ла тэ радынэ́лпэ, и Израилё явэ́ла бахтало́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="54">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ пэ Балытка Струме́нты. Сыклякирибэ́н. Давидо́скиро Пса́лмо,</verse>
				<verse number="2">ке́ли Зифеи явнэ́ и пхэндлэ́ Сауло́скэ: “Ци на гарадёла Дави́до машки́р амэ́ндэ?”</verse>
				<verse number="3">Дэ́вла, зра́кх ман Тырэ́ лавэ́са и сэндякир ман Тырэ́ зоралыпнаса.</verse>
				<verse number="4">Дэ́вла! Вышу́н мири́ па́тери (модла), причху́в кан кэ лава́ мирэ́ москирэ.</verse>
				<verse number="5">Чужа мануша́ ґаздынэ́пэ пэ ма́ндэ и биилэскирэ мануша́ родэ́на миро ди. Нанэ Дэвлэ́с анги́л лэ́нгирэ якха́. Сэ́ла.</verse>
				<verse number="6">Акэ, Дэвэ́л дэ́ла васт ма́нгэ. Рай Дэвэ́л исын одолэнца, кон подрикирэ́ла миро ди.</verse>
				<verse number="7">Ёв отдэ́ла палэ чорипнаса мирэ́ вэргэ́нгэ, Ёв чхурдэ́ла лэн дрэ риг Пэ́скирэ патяибна́са.</verse>
				<verse number="8">[р.с.] Мэ локхэс яна́ва свэ́нто дыибэ́н, Ту́кэ мэ ява́ва тэ шара́в Тыро́ лачхо́ лав, о Раё Дэ́вла!</verse>
				<verse number="9">[р.с.] Пал-дова́ со Ту зракхця́н ман сарэ́ пхарипнэндыр и мэ дыкхцём, сыр мирэ́ вэ́рги пынэ́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="55">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ пэ Балытка Струме́нты. Сыклякирибэ́н. Давидо́скиро Пса́лмо.</verse>
				<verse number="2">О, Дэ́вла, причху́в кан кэ мири́ па́тери (модла) и на гарадёв, сыр мэ ровава:</verse>
				<verse number="3">шун ман и отпхэн ма́нгэ: мэ псирава пэ́скэ и ладжава пэ́стыр</verse>
				<verse number="4">вэргэ́нгирэ занендыр и фуе́ манушэ́ндыр, савэ́ тасавэна ман. Ёнэ чхувэ́на банг пэ ма́ндэ и бидыкхэна ман дрэ холы́.</verse>
				<verse number="5">Миро ило́ дукхала андра́л ма́ндэ и мэрибнаскири дар пыя́ пэ ма́ндэ,</verse>
				<verse number="6">мэ издрава и трашаибэ́н явдя́ пэ ма́ндэ, и ман обухтылдя бари дар.</verse>
				<verse number="7">И мэ пхэндём: “Кон дэ́лас пхака́ (крылы) ма́нгэ сыр голумбоскэ? Мэ тэды вурнявас криг и откхинёвавас,</verse>
				<verse number="8">акэ, мэ дурьёвавас дур, и мэ ячававпэ тэ джива́в пэ чхучи́ пхув (пустыня). Сэ́ла.</verse>
				<verse number="9">Мэ сыгнёвава тэ зракхавпэ зоралэ́ балвалятыр и барэ́ штормостыр.”</verse>
				<verse number="10">Пхагир лэн, о Раё Дэ́вла, роскэ́р лэ́нгирэ чиба́ (чибья́); пал-дова́ со мэ дыкхцём, савэ́ ёнэ исын нахра́та (насильники) и кошэнапэ;</verse>
				<verse number="11">ёнэ псирэ́на пир фо́ро пир лэ́скирэ ва́нты, дывэсэ́ и раты́ ёнэ кэрэ́на чорипэ́н и пхарипэ́н екх екхэ́скэ,</verse>
				<verse number="12">хасибэ́н исын машкира́л дава́ фо́ро, хохаибэ́н и тасаибэн исын усады (сак) пэ лэ́скирэ вули́цы (га́сы).</verse>
				<verse number="13">Пал-дова́ со дава́ исын на вэ́рго, саво́ обракирэла ман, мэ давас ра́да тэ лыджав дава́: ци явэ́лас адасаво́ ману́ш, саво́ бидыкхэла ман и ґаздэ́ла пэс шарибнаса пэ ма́ндэ, мэ гарадёвавас лэ́стыр,</verse>
				<verse number="14">нэ дава́ ту сан, кадасаво́ сыр мэ сом, миро мал и миро пинджкирдо ману́ш,</verse>
				<verse number="15">конэса амэ гудлэс ракирдям сарэ́ илэ́стыр и савэ́са амэ псирдям кхэтанэ́ явирэ скопоса манушэнгирэса дро Дэвлэ́скиро Кхэр.</verse>
				<verse number="16">Мэк мэрибэ́н тэ ухтылэл лэн. Мэк ёнэ джидэ́ тэ джа́н тэлэ́ кэ штэ́то, кай исын лю́но (адо). Чорипэ́н исын дро лэ́нгиро кхэр и ило́.</verse>
				<verse number="17">Нэ мэ кхара́ва Дэвлэ́с тэ помогинэл ма́нгэ и Рай Дэвэ́л зракхэ́ла ман.</verse>
				<verse number="18">Бэльвэле́нца, тасярлэ́нца и дывэсэ́нца мэ ява́ва тэ жалинавпэ и тэ издрав роибнаса, и Ев явэла тэ шунэ́л мири́ зан,</verse>
				<verse number="19">и Ёв выракхэла миро ди раманёса марибнастыр, со лыджинэ́ пэ ма́ндэ, со исын бут лэн проти ма́ндэ.</verse>
				<verse number="20">Дэвэ́л явэла тэ шунэ́л и отпхэнэ́ла лэ́нгэ, дава́ Ёв, Саво́ исын пэ троно пэ сарэ́ ве́ки. Сэ́ла. Нэ ёнэ на парудёна, нанэ лэ́ндэ трашаибэ́н Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="21">Ёнэ ґаздынэ́ васт пэ одолэ́ндэ, савэ́ сыс дро рама́нё лэ́нца; ёнэ пхагирдэ́ пэ́скиро доракирибэ́н;</verse>
				<verse number="22">лава́ лэ́нгирэ мо́стыр сыс ґладкэдыр ксилэстыр, лэ́нгирэ пхэныбэна сыс ковлэдыр маслинитконэ дзэтэстыр (елеёстыр), нэ пала́л пал ландэ сыс востра (чолалэ) курталы.</verse>
				<verse number="23">Мэк пэ́скиро кало́ пхарипэ́н пэ Растэ-Дэвлэ́стэ, и Ёв приракхэла тут. Ёв на домэкэла ние́кхвар, соб (кай) чачипнаскирэ мануша́ тэ обштавэнпэ.</verse>
				<verse number="24">[р.с.] Нэ Ту, Дэ́вла, янэса тэлэ́ лэн дрэ хасибны́тко ґанби́н (яма); а мануша́, савэ́ прочхудэ рат и савэ́ хохавэнас, на продживэна пэ́скирэ паш дывэса́. Нэ мэ рисёва́ва кэ Ту, Дэ́вла, тэ зракхавпэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="56">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ пэ Мелодия: “Голумбица, сави́ исын штыл пэ дуратунэ́ Штэ́ты.” Давидоскири Наде́я, ке́ли Филистимля́ни ухтылдэ́ Лэс дро Гато.</verse>
				<verse number="2">Яв тангипнаскиро (жалостно) кэ мэ, о Дэ́вла, пал-дова́ со мануша́ хасякирэна ман, мануша́ тасавэна ман саро́ дывэ́с.</verse>
				<verse number="3">Мирэ́ вэ́рги чорьёна пал ма́ндэ саро́ дывэ́с; исын лэн древа́н бут, кон джа́ла марибна́са пэ ма́ндэ.</verse>
				<verse number="4">Ке́ли мэ сом дрэ дар, тэды мэ рисёва́ва кэ Ту тэ зракхавпэ.</verse>
				<verse number="5">Мэ рисиём кэ Дэвэ́л тэ зракхавпэ, мэ ява́ва тэ шара́в Лэ́скиро лав пир Лэ́стэ, мэ на ява́ва тэ дарав, со кэрэ́ла ману́ш ма́нгэ?</verse>
				<verse number="6">Мирэ́ вэ́рги пиририскирэна мирэ́ лава́ цэ́ло дывэ́с, сарэ́ лэ́нгирэ думки исын проти ма́ндэ тэ кэрэ́н чорипэ́н.</verse>
				<verse number="7">Ёнэ скэдэ́напэ кхэтанэ́, ёнэ гарадёна, ёнэ поддыкхэна пал мирэ́ шпэры (сляды), ке́ли ужакирэ́на тэ замарэ́н ман.</verse>
				<verse number="8">Ци ёнэ нашэ́на каратыр пал пэ́скиро чорипэ́н? Дэвлалэ! Пхара́в кэ пхув далэ́-манушы́тка на́цыи дрэ Пэ́скири холы́.</verse>
				<verse number="9">Ту ж гиндян мирэ́ шпэры (сляды); кицы́ мэ псиравас бикхэрэскиро, чхув мирэ́ ясва дрэ Пэ́скиро кхоро́ (сасудо), ци нанэ ёнэ дрэ Тыри́ лылвари́?</verse>
				<verse number="10">Ке́ли мэ да́ва го́дла Ту́кэ тэ дэс васт, тэды мирэ́ вэ́рги рисёна палэ: дава́ мэ джино́м, со Дэвэ́л исын пал ма́ндэ.</verse>
				<verse number="11">Пир Дэвлэ́стэ мэ ява́ва тэ шара́в Лэ́скиро лав, пир Растэ-Дэвлэ́стэ мэ ява́ва тэ шара́в Лэ́скиро лав;</verse>
				<verse number="12">Мэ рисиём кэ Дэвэ́л тэ зракхавпэ, мэ на страхандёвава; со кэрэ́ла ману́ш ма́нгэ?</verse>
				<verse number="13">Ту́кэ, Дэ́вла, мэ совлахадём, Ту́кэ, мэ парикирава сыр свэ́нто дыибэ́н ма́ндыр,</verse>
				<verse number="14">[р.с.] со Ту зракхця́н миро ди мэрибна́стыр, приракхцян мирэ́ ґэра́ пэрибнастыр, соб (кай) ма́нгэ сашты́ (можна) тэ псирав анги́л Дэвлэ́стэ пэ дуд (свэ́то), саво́ дэ́ла джиибэ́н.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="57">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ. На хасякир. Давидоскири Наде́я, ке́ли Ёв насця Саулостыр дрэ Ѓебар (Пешчэра).</verse>
				<verse number="2">Яв тангипна́скиро (пожа́лин) кэ мэ, о Дэ́вла, яв тангипнаскиро: со миро ди рисия́ кэ Ту тэ зракхэлпэ: мэ ява́ва тэ гарадёвав дрэ зэр (тенё) Тырэ́ пхакэнгири, пака бари би́да проджа́ла (накхэла).</verse>
				<verse number="3">Мэ да́ва го́дла Дэвлэ́скэ, Най Вучэдырэскирэскэ, Дэвлэ́скэ, Саво́ кэрэ́ла саро́ ваш ма́нгэ.</verse>
				<verse number="4">Ёв отпхэнэ́ла ма́нгэ болыбна́стыр и зракхэ́ла ман; Ёв ладжакирэла одолэ́с, кон пхагирэ́ла ман. Сэ́ла. Дэвэ́л бичхавэ́ла Пэ́скири лачхэ́-илы́ткима и чачипэ́н.</verse>
				<verse number="5">Миро ди исын машки́р шчэрэндэ (левэндэ), мэ сом пашто́ машки́р одолэ́ндэ, савэ́ хачона яга́са, – манушы́тка чхавэ́, конэскирэ данда́ исын сы́рбы чхурдыбнытка бустя́ (коп΄и) и марибны́тка бустя́ (стре́лы), лэ́нгири чиб исын сы́рбы востро (чолалы́) курта́ла.</verse>
				<verse number="6">Тэ шарэл Тут вучэды́р болыбна́стыр, о Дэ́вла, мэк тэ явэ́л Тыри́ сла́ва пир сари́ пхув.</verse>
				<verse number="7">Ёнэ чхудэ́ фэлы́ (сеть) тэл мирэ́ ґэра́, миро ди исын бандякирдо тэлэ́. Ёнэ выганадэ ґанби́н анги́л ма́ндэ: ёнэ кокорэ́ пынэ́ дрэ ла́тэ. Сэ́ла.</verse>
				<verse number="8">Миро ило́ зоралэ́с патя́ла: Дэ́вла, миро ило́ зоралэ́с патя́ла; мэ ява́ва тэ бага́в и шара́в Тут.</verse>
				<verse number="9">Джагадёв, миро бариканыпэн! Джангадёв, гусли и арфа. Мэ джангавава кхам, сыр дывэсёла.</verse>
				<verse number="10">Мэ ява́ва тэ шара́в Тут машки́р манушэ́ндэ, о Раё Дэ́вла, мэ ява́ва тэ бага́в Ту́кэ машки́р кхэри́тка ро́ды (пле́ми).</verse>
				<verse number="11">Тыри́ лачхэ́-илы́ткима исын вучэды́р болыбна́стыр и Тыро́ патяибэ́н доджа́ла кэ о́блоки.</verse>
				<verse number="12">[р.с.] Тэ шарэл саро́ Тут вучэды́р болыбна́стыр, о Дэ́вла, мэк тэ явэ́л Тыри́ сла́ва пир сари́ пхув.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="58">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ. “На хасякир.” Давидоскири гарады Наде́я.</verse>
				<verse number="2">Со сыкавэ́ла, со тумэ́ ракирэ́на чачипэ́н? Ци чачунэ́с тумэ́ сэндякирэна, чхавэ́ манушы́тка?</verse>
				<verse number="3">Над, тумэ́ кэрэ́на фуипэ́н дро тумаро́ ило́; тумэ́ сы́рбы важынэна пэ ублады́тка (весы) нахрата рэ́нды тумарэ́ вастэ́нца пэ пхув.</verse>
				<verse number="4">Фуй мануша́ джа́на криг Дэвлэ́скирэ дромэ́стыр ишчо (инкэ́) да́кирэ лочовя́тыр, ёнэ кэрэ́на блэнды тэды, ке́ли ёнэ сыс дро да́киро пэр, хохаи́.</verse>
				<verse number="5">Ёнэ исын пхэрдэ́ трутаса (ядоса) сы́рбы сапэскирэ трутаса, ци сы́рбы кашукэ ґадостэ, со закэрэла пэ́скирэ ушта́,</verse>
				<verse number="6">саво́ на шунэ́ла човаханэскири (чараўникоскири) зан, кон адя́кэ рангирэс човаханякирэла.</verse>
				<verse number="7">Дэ́вла, выпхагир лэ́нгэ данда́ дро муй, попхагир сарэ́са клыки тэрнэ́ шчэрэнгирэ, о Раё Дэ́вла!</verse>
				<verse number="8">Мэк ёнэ тэ розбиладён сыр пани́, со тхадэ́ла, мэк тэ пхадён лэ́нгирэ марибны́тка бустя́ (стре́лы) лукостыр, ке́ли надтырдэна лэн.</verse>
				<verse number="9">Мэк ёнэ тэ явэ́н сы́рбы слимаки (улитки), со розбиладёна дрэ пэ́скири сьлизь, мэк ёнэ тэ явэ́н сы́рбы счхурдыно бия́то джувля́тэ, саво́ на удыкхэ́ла кхам.</verse>
				<verse number="10">Анги́л дова́, сыр кэ пирья доджа́ла кодри́лё ци тэ явэ́л ёв зэлэно, ци шуко тэ хачол, Дэвэ́л укэдэла лэн криг рискирдонэ балваляса (вихроса).</verse>
				<verse number="11">Чачипна́скиро ману́ш явэ́ла тэ радынэ́лпэ, ке́ли ёв чхувэ́ла ка́ра пэ чорэ́ манушэ́ндэ, и ёв выморэла пэ́скирэ пирэ́ (сто́пы) дро фуе́-манушэ́нгиро рат:</verse>
				<verse number="12">[р.с.] и пхэнэ́ла ману́ш: “Чачо́, исын лачхо́ отдыибэ́н палэ пал чачипнаскирэстэ. Чачо́, Дэвэ́л исын Одова́, Саво́ сэндякирэ́ла пэ пхув.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="59">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ. “На хасякир” пэ Мелодия, Давидоскири гарады Наде́я, ке́ли Савло бичхадя́ Манушэ́н и ёнэ дыкхнэ́ цямкэс пал Кхэр, соб (кай) тэ замарэ́н лэс.</verse>
				<verse number="2">Дэ́вла миро! Зра́кх ман мирэ́ вэргэ́ндыр, чхув ман пэ вучипэ́н одолэ́ндыр, савэ́ ґаздэ́напэ пэ ма́ндэ.</verse>
				<verse number="3">Зра́кх ман манушэ́ндыр, савэ́ кэрэ́на чорипэ́н и зра́кх ман одолэ́ндыр, кон исын нахрата кэ рат.</verse>
				<verse number="4">Пал-дова́ со ґа́да, ёнэ подракхэна тэ замарэ́н ман; зор мануша́ скэдэ́напэ пэ ма́ндэ: на пал мирэ́ чорэ́ рэ́нды ци пал миро грэ́хо, о Раё Дэ́вла!</verse>
				<verse number="5">Ёнэ праста́на и сыклякирэ́на екх екхэ́с, на дыкхи́, со нанэ банг ма́ндэ. Джанґадёв тэ помогинэс ма́нгэ и подыкх.</verse>
				<verse number="6">И Ту, о Раё Дэ́вла, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро, Израилёскиро Дэвэ́л, ушты́ и яв тэ дыкхэ́с сарэ́ на́цыи, на тангинэ ни екхэ́с, кон зракирэлапэ тэ кэрэ́л чорипэ́н. Сэ́ла.</verse>
				<verse number="7">Бэльвэленца ёнэ рисёна палэ, ёнэ выинэна сы́рбы джукэла и обджана трусця́л фо́ро,</verse>
				<verse number="8">акэ, лэ́нгирэ муендыр чадэла, лэ́нгирэ уштэндыр джа́на лава́ сы́рбы востро (чолалы́) курта́ла, и ёнэ думинэ́на пэ́скэ: “Кон дава́ шунэ́ла?”</verse>
				<verse number="9">Нэ Ту явэ́са тэ саспэ лэ́ндыр, Раё Дэ́вла, Ту явэ́са тэ просас яви́р на́цыи.</verse>
				<verse number="10">Ту сан миро Зоралыпэ́н, пэ Ту́тэ мэ ява́ва тэ рикирав наде́я; Ту, Дэ́вла, сан мири́ тва́рдыма тэ гарадёвав ма́нгэ.</verse>
				<verse number="11">Миро Дэвэ́л, Саво́ тангинэла ман, явэ́ла тэ дыкхэлпэ ма́нца, Дэвэ́л дэ́ла ма́нгэ тэ дыкха́в, сыр мирэ́ вэ́рги пэрэ́на.</verse>
				<verse number="12">На замар лэн, соб (кай) мирэ́ мануша́ тэ на бистрэн лэн, росчхурдэ лэн Тырэ́ зорья́са и рав тэлэ́ лэн, амаро́ Раё Дэ́вла, Ту сан шчы́то амаро́.</verse>
				<verse number="13">Лэ́нгирэ мо́стыр джа́на грэхи́тка лава́, мэк ёнэ тэ дэнпэ дукха́ (тэ хохавэнпэ) пэ́скирэ пхутькирибнастыр пал дова́, со ёнэ прокошэнас и хохавэнас.</verse>
				<verse number="14">Хасякир лэн дрэ Пэ́скири холы́, хасякир, соб (кай) ёнэ тэ на явэ́н, соб (кай) ёнэ тэ джинэ́н, со Дэвэ́л кралинэла Яковостыр аж кэ яго́ры (кэ краи́) пхувья́кирэ. Сэ́ла.</verse>
				<verse number="15">И ёнэ явэ́на палэ бэльвэленца, и мэк ёнэ тэ выинэн сы́рбы джукэла и тэ псирэ́н трусця́л фо́ро;</verse>
				<verse number="16">мэк ёнэ тэ псирэ́н одори́к и палэ пал хабэ́н, мэк ёнэ тэ рыкинэн, ко́ли тэ на явэ́н чалэ.</verse>
				<verse number="17">Нэ мэ ява́ва тэ бага́в пал Тыро́ зоралыпэ́н; чачо́ мэ ява́ва тэ бага́в зоралэ́с пал Тыри́ лачхэ́-илы́ткима злокостыр (ранкостыр): со Ту са́нас ваш ма́нгэ сы́рбы зоралы́ тва́рдыма (диз) тэ гарадёвав и наде́я дрэ пхарэ́ дывэса́.</verse>
				<verse number="18">[р.с.] Мэ ява́ва тэ бага́в: “Ту сан мири́ Зор, Ту сан миро Дэвэ́л, Саво́ приракхэла ман. Миро Дэ́вла, Саво́ тангинэла ман.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="60">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ. Пэ Мелодия “Лилиякиро Допхэныбэ́н.” Давидоскири Наде́я. Ваш Сыклякирибэ́н, ке́ли ёв мардя́пэ Сирияса Месопатамиятыр и Сирияса Цованостыр и,</verse>
				<verse number="2">ке́ли Иоа́во (Джоаба) рисия́, сыр ёв замардя́ дэшуду́й тысенцы Идумиянэн пэ Лондытко До́ло.</verse>
				<verse number="3">Дэ́вла! Ту ги́ян криг амэ́ндыр и пхагирдян амэн; Ту са́нас холямо́ пэ амэ́ндэ: акана́ прилэ́ палэ амэн.</verse>
				<verse number="4">Ту тринскирдян пхув: Ту розрискирдян ла: састякир ла́кирэ рискирибэна (повреждении), пал-дова́ со ёй кунинэлапэ (колебинэлапэ).</verse>
				<verse number="5">Ту чхудя́н Пэ́скрэ манушэ́н анги́л пхарипэ́н, Ту дыя́н амэ́нгэ мол тэ издрас.</verse>
				<verse number="6">Ту дыя́н сцяго (знамё) одолэ́нгэ, савэ́ндэ исын трашаибэ́н анги́л Ту́тэ, тэ ґаздэ́н лэс ваш патяибэ́н,</verse>
				<verse number="7">соб (кай) тэ зракхэнпэ одолэ́, кон яця́ дро́го Ту́кэ. Помогин тэ зракхэнпэ Тырэ́ чачэ́ вастэ́са и отпхэн ма́нгэ. Сэ́ла.</verse>
				<verse number="8">Дэвэ́л пхэндя́ Пэ́скирэ свэнтыматыр: Мэ ґаздавапэ радыма́са, Мэ роскэрава Сихемо и Мэ розмеринава Сукотоскиро до́ло.</verse>
				<verse number="9">Миро исын Галаа́до, и миро исын Мана́сия, Эфремо исын сы́рбы шлемо тэ ракхэ́л миро шэро́, Юда исын сы́рбы миро троно тэ кралинэ́л.</verse>
				<verse number="10">Моа́во исын мири́ копа́на (умывальница), пир Эдо́мо мэ чхурдава мири́ шкорня; Филистия (Филистэя), ци на дэ́са ту го́дла зоралэ́с радыма́тыр пал ма́ндэ.</verse>
				<verse number="11">Кон янэ́ла ман дро зорало́ фо́ро? Кон лыджа́ла ман дро Эдо́мо?</verse>
				<verse number="12">Ци Ту чхурдыян дрэ риг, чачэс, Дэ́вла? Ци Ту на джа́са анги́л амарэ́ халадыбэна.</verse>
				<verse number="13">[р.с.] Дэ васт амэ́нгэ проти амарэ́ намалэстэ, пал-дова́ со харты́тко исын подыно васт манушэ́ндыр.</verse>
				<verse number="14">[р.с.] Дэвлэ́са амэ кэра́са барэ́ рэ́нды; Ёв ростасавэла амарэн намалэн (надругэн).</verse>
			</chapter>
			<chapter number="61">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ. Пэ Балытка Струме́нты. Давидо́скиро Пса́лмо.</verse>
				<verse number="2">Шун, Дэ́вла, со мэ ровава, и пришунпэ кэ мири́ па́тери (моли́тва).</verse>
				<verse number="3">Ягорэ́ндыр (крае́ндыр), со исын пэ пхув, мэ кхара́ва Тут, ке́ли миро ило́ исын тэлэ́: залыджа ман пэ бэ́рга, со исын вучэды́р ма́ндыр.</verse>
				<verse number="4">Пал-дова́ со Ту са́нас сыр гарадыипэн ма́нгэ, сы́рбы зоралы́ вучарды́ (башня) мирэ́ вэргэ́ндыр.</verse>
				<verse number="5">Мэ ява́ва тэ джива́в дрэ Тыри́ ша́тра пэ сарэ́ ве́ки; мэ ява́ва тэ гарадёвав и тэ рикирав наде́я тэл Тырэ́ пхака́. Сэ́ла.</verse>
				<verse number="6">Пал-дова́ со, Ту, Дэ́вла, шундя́н мирэ́ совлаха́; Ту дыя́н ма́нгэ мэкно́ миштыпэ́н одолэнгиро, кон страхадёла Тырэ́ лавэ́стыр.</verse>
				<verse number="7">Ту дэ́са буты́р джиибна́скирэ дывэса́ крали́скэ, соб (кай) тэ явэ́н лэ́скирэ бэрша́ пэ буты́р ве́ки,</verse>
				<verse number="8">соб (кай) ёв тэ бэшэ́л пэ троно анги́л Дэвлэ́стэ, мэк лачхэ́-илы́ткима и чачипэ́н тэ приракхэн лэс.</verse>
				<verse number="9">[р.с.] Палдава́ мэ ява́ва тэ бага́в шарибнытко гилы́ пал Тыро́ лав пэ сарэ́ ве́ки, соб (кай) ма́нгэ тэ кэра́в кэ ко́нцо (яго́ро) тэ сполнинав мирэ́ совлаха́ со дывэ́с.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="62">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ. Едуцыноскэ. Давидо́скиро Пса́лмо.</verse>
				<verse number="2">Дрэ Екхэ́стэ Дэвлэ́стэ миро ди исын штыл, Лэ́стыр джа́ла миро зракхибэ́н.</verse>
				<verse number="3">Ёв, Екх, исын мири́ ска́ла тэ зракхавпэ, и мири́ тва́рдыма (диз); мэ ж на пэрава.</verse>
				<verse number="4">Кицы́ тумэ́ явэ́на тэ пэрэ́н пэ екхэ манушэ́стэ? Тумэ́ родэ́на сарэ́н тэ заравэн сыр доя́ ва́нта, со бандия, сыр тыно, со издрала.</verse>
				<verse number="5">Ёнэ екх зракирэнапэ тэ зравэн лэс лэ́скирэ райканэ штэто́стыр; ёнэ бахталёна хохаибнэндыр. Ёнэ шарэна пэ́скирэ мо́са, нэ ёнэ прокошэна дрэ пэ́скирэ илэ. Сэ́ла.</verse>
				<verse number="6">Екх дрэ Дэвлэ́стэ Екхэ́стэ миро ди исын штыл, пал-дова́ со мэ ужакирава лачхипэ́н Лэ́стыр.</verse>
				<verse number="7">Ёв, Екхджино́, затэрдёла пал ма́ндэ и зракхэ́ла ман, Ёв исын миро гарадыипэн, мэ на пэрава,</verse>
				<verse number="8">Миро зракхибэ́н и мири́ сла́ва Дэвлэ́стыр, Саво́ исын сы́рбы зоралы́ вучарды́ (башня), кэ Кон мэ рисёва́ва тэ гарадёвав.</verse>
				<verse number="9">Рисён кэ Ёв тэ гарадён кажно мо́ло, тумэ́, мануша́лэ, пхэнэ́н саро́, со исын пэ ило́, анги́л Лэ́стэ. Кэ Дэвэ́л мэ рисёва́ва тэ гарадёвав. Сэ́ла.</verse>
				<verse number="10">Чачо́: манушы́тка чхавэ́ исын сы́рбы бэльвэлякиро пхурдыпэн, манушэ́нгирэ чхавэ́ исын хохаибэ́н. Ке́ли ту поважынэса лэн пэ ублады́тка (весы), тэды ёнэ исын локхэды́р бэльвэлякирэ пхурдыпнастыр (дуновениёстыр).</verse>
				<verse number="11">На ри́скир ило́ тэ тасавэн манушэ́н, на пхутёв чорибнаса. Ко́ли розбарвалёса, усае́кх на отдэ́ пэ́скиро ило́ барвалыпнаскэ.</verse>
				<verse number="12">Дэвэ́л пхэндя́ е́кхвар; мэ шундём дуй мо́лы дава́, со сари́ зор исын Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="13">[р.с.] Адя́кэ-паць Ту́тыр, Раё Дэ́вла, сари́ лачхэ́-илы́ткима, Ту отдэса палэ кажнонэ́ манушэ́скэ пир дова́, со ёв кэрдя́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="63">
				<verse number="1">Давидо́скиро Пса́лмо, ке́ли Ёв сыс пэ чхучи́ Пхув кэ Юдэ́я</verse>
				<verse number="2">Дэ́вла! Ту сан миро Дэвэ́л, мэ самонэ тасярлатыр (ранко́стыр) родава Тут. Миро ди сыр пал пани́, саво́ тырдэлапэ кэ Ту, дрэ мири́ лоч (плоть) исын сы́рбы труш/смэга (жажда) пал Ту́тэ, сыр дрэ шуки́ и дошалы пхув, со исын би панескиро,</verse>
				<verse number="3">соб (кай) тэ дыкха́в зор и сла́ва Тыри́, сыр мэ дыкхцём Тут дро Свэ́нто Штэ́то.</verse>
				<verse number="4">Тыри́ лачхэ́-илы́ткима исын миштэдыр джиибнастыр, мирэ́ ушта́ явэ́на тэ шарэ́н Тут.</verse>
				<verse number="5">Палдава́ мэ ява́ва тэ славинав и тэ парикира́в Ту́кэ дро миро джиибэ́н, мэ ява́ва тэ ґаздав васта́ ваш Тыро́ лав.</verse>
				<verse number="6">Миро ди явэ́ла чалы сы́рбы чэкэнэса (тукоса) и тхулыпнаса и мирэ́ ушта́ явэ́на тэ славинэ́н Тут обрадындлэ заня́са,</verse>
				<verse number="7">ке́ли мэ пририпирава Тут пэ миро чхуибэ́н, тэды мэ думинава пал Ту́тэ раты́, ке́ли джангадёвава,</verse>
				<verse number="8">со Ту ўса́ды (сак) дэсас васт ма́нгэ, а мэ ява́ва тэ радынавпэ тэл Тырэ́-пхакэнгири зор.</verse>
				<verse number="9">Миро ди прияця кэ Ту, а Тыро́ чачо́ васт подрикирэ́ла ман.</verse>
				<verse number="10">И одолэ́, савэ́ родэ́на, соб (кай) тэ хасякирэ́л миро джиибэ́н, ёнэ джа́на дрэ хорипэна тэл пхув;</verse>
				<verse number="11">лэн отдэна тэл курта́ла, ёнэ явэ́на сы́рбы хабэ́н шакалэнгэ.</verse>
				<verse number="12">[р.с.] Нэ кра́ли явэ́ла тэ радынэ́лпэ Дэвлэ́стыр, кажно ману́ш явэ́ла тэ шарэлпэ, кон совлахала Лэ́скирэ лавэ́са, пал-дова́ со хохаибнаскирэ муя́ явэ́на запхандлэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="64">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ. Давидо́скиро Пса́лмо.</verse>
				<verse number="2">Шун, Дэ́вла, мири́ зан, ке́ли мэ жалинавапэ, приракх миро джиибэ́н вэргостыр, саво́ трашакирэла ман,</verse>
				<verse number="3">гарав ман чораханэ зракирибнастыр, саво́ лыджа́ла кэ би́да, бунтостыр, со кэрэ́на чорэ́ мануша́,</verse>
				<verse number="4">савэ́ точынэна (дэ́на чол) пэ́скирэ данда́ сы́рбы курта́ла; ёнэ чхудэ́ киркэ лава́ сы́рбы бустя́ пэ лу́ко,</verse>
				<verse number="5">соб (кай) тэ дэн карье дрэ бидошэнгирэ манушэ́стэ, ке́ли ёнэ гарадёна. Екха́тыр (сра́зу) ёнэ дэ́на карье дрэ лэ́стэ и ёнэ на страхадёна.</verse>
				<verse number="6">Ёнэ подмарэна пэс пэ чорэ́ рэ́нды, ёнэ зракирэнапэ тэ чхувэ́н фэля́ чораханэ́с, ёнэ ракирэ́на: “Кон явэ́ла тэ дыкхэ́л?”</verse>
				<verse number="7">Ёнэ придуминэна тэ кэрэ́н чорипэ́н: “Амэ скэдыямпэ тэ кэра́с дова́, со придуминдям бидошэ́нгиро.” Годы́ и ило́ манушэ́нгирэ исын хор гарадэ́.</verse>
				<verse number="8">Нэ Дэвэ́л явэ́ла тэ дэл карье дрэ лэ́ндэ, со лэ́нгирэ фра́нсы (раны) екха́тыр сыкадёна,</verse>
				<verse number="9">соб (кай) ёнэ тэ пэрэ́н екх пэ екхэ́стэ пэ́скирэ чибатыр, кажно ману́ш удыкхэ́ла, ке́ли ёнэ нашэ́на криг.</verse>
				<verse number="10">Сарэ́ мануша́ страхадёна и ёнэ явэ́на тэ ракирэ́н сарэ́нгэ пал Дэвлэ́скири буты́; чачо́, ёнэ явэ́на тэ ґалён Лэ́скири буты́ годя́са.</verse>
				<verse number="11">[р.с.] Чачипнаскирэ явэ́на тэ радынэ́нпэ Дэвлэ́стыр и ёнэ явэ́на тэ рисён кэ Ёв тэ зракхэнпэ и сарэ́ чачунэ́ илэ́са явэ́на тэ шарэнпэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="65">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ. Пса́лмо и Гилы́ Давидо́скирэ.</verse>
				<verse number="2">Ту, Дэ́вла, сан мол, соб (кай) тэ шарэ́н Тут пэ Сио́но и Ту́кэ мануша́ дэ́на совла́х.</verse>
				<verse number="3">Ту шунэса па́тери (моли́тва), кэ Ту явэ́ла кажно джидо́ ману́ш,</verse>
				<verse number="4">амаро́ чорипэ́н исын зоралэды́р амэ́ндыр: ту примангэса (простинэса) амэ́нгэ амарэ́ чорэ́ рэ́нды.</verse>
				<verse number="5">Бахтало́ исын кодова́, конэ́с Ту выкэдыян и чхудя́н пашылэды́р кэ Пэ: ёв явэ́ла тэ дживэ́л дрэ тырэ́ грэды (дворы), амэ ява́са чалэ лачхипнастыр дро Тыро́ Кхэр, дрэ тыри́ Кхангири́.</verse>
				<verse number="6">Ту отпхэнэса амэ́нгэ пэ́скирэ древа́н барэ́ дивнонэ рэндэ́нца Пэ́скирэ чачипнастыр, Дэ́вла, Саво́ зракхэ́ла амэн, Савэ́стыр зоралэ́с ужакирэ́на лачхипэ́н сарэ́ пхувья́кирэ ягорэндыр (краендыр) и дуратунэ́ морьендыр (дэрьявэндыр),</verse>
				<verse number="7">Ту чхудя́н бэ́рги Пэ́скирэ зорья́са, Ту подпхандянпэ Пэ́скирэ зоралыпнаса;</verse>
				<verse number="8">Ту штылякирэс морёскири грукима, валнэнгири грукима и манушэ́нгиро бу́нто.</verse>
				<verse number="9">Ёнэ, савэ́ адя́кэ-паць дживэ́на дрэ дуратунэ́ штэ́ты пэ пхув, дарэ́на Тырэ́ ґертыкэндыр (знакэндыр). Ту кэрэ́са адя́кэ, со яго́ры (краи́) пхувья́кирэ радынэ́напэ тасярлатыр кэ рат.</verse>
				<verse number="10">Ту дыкхэ́са пал пхув и панякирэса ла, Ту древа́н (збит) тхулякирэса пхув: Дэвлэ́скири рэка (лэнь) исын пхэрды́ пане́са, Ту барвалякирэса ла́киро гив – акэ, сыр Ту кэрэ́са дава́:</verse>
				<verse number="11">Ту панякирэса ла́кирэ лесьни (борозны), Ту роўнинэса (кэрэ́са вортэс) ла́кирэ ґарбыли, Ту ковлякирэса лэн спорконэ брышындэнца, Ту бахтякирэса ўзбарьякирибэна тэ барьён;</verse>
				<verse number="12">Ту бахтякирэса аплодо тырэ́ миштыпнаса, тырэ́ дрома́ спялымаса;</verse>
				<verse number="13">пожни пэ чхучэ́ пхувья́ исын киндлэ, и тыкнэ́ бэ́ргицы исын сы́рбы подпхандлэ радыма́са;</verse>
				<verse number="14">[р.с.] пожни исын пхэрдэ́ бакрэ́нгирэ ґуртэнца, долы исын чхакирдэ гивэса; ёнэ сы́рбы зоралэ́с радынэ́напэ и багана.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="66">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ. Гилы́. Пса́лмо. Дэн го́дла радыма́са Дэвлэ́скэ, сари́ пхув,</verse>
				<verse number="2">бага́н пал паты́в Лэ́скирэ лавэ́скэ, бага́н слава́са, ке́ли шарэна Лэс.</verse>
				<verse number="3">Пхэнэ́н Дэвлэ́скэ: “Савэ барэ́ кэ дар исын Тырэ́ бутя́! Тырэ́ вэ́рги ячэ́на тэ кандэ́н Тут пал Тыро́ зоралыпэ́н.</verse>
				<verse number="4">Мэк сари́ пхув тэ бандёл шэро́ патыва́са кэ Ту, и тэ багал Ту́кэ, мэк ёнэ тэ шарэ́н Тыро́ лав.”</verse>
				<verse number="5">Явэ́н и дыкхэ́н пэ Дэвлэ́скирэ бутя́! Саво́ зоралыпэ́н исын Тырэ́ бутендыр, со Ту кэрдя́н манушэ́скирэ чхавэ́нгэ, со́стыр аж вэ́рги страхадёна.</verse>
				<verse number="6">Ёв пирикэрдя мо́рё (дэрья́в) дрэ шуки́ пхув; ёнэ пиригинэ́ мо́рё (дэрья́в) пирэнца (стопэнца), одо́й амэ ява́са тэ радынаспэ Лэ́стыр.</verse>
				<verse number="7">Ёв кралинэла Пэ́скирэ зорья́са пэ сарэ́ ве́ки; Лэ́скирэ якха́ дыкхэ́на цямкэс (ракхипныткэс) пал Наюды́тка на́цыи, соб (кай) одолэ́, кон бунтуинэла, тэ на ґаздэ́нпэ радыма́са. Сэ́ла.</verse>
				<verse number="8">Парикирэ́н и шарэ́н амарэ́ Дэвлэ́с, о мануша́лэ, пэ пхув, пхэнэ́н зоралэ́с шарибэ́н Лэ́скэ;</verse>
				<verse number="9">Кон дэ́ла джиибэ́н амарэ́ дескэ, и на домэкэла амарэ́ ґэрэнгэ тэ зджан штэто́стыр.</verse>
				<verse number="10">Пал-дова́ со Ту, Дэ́вла, пропатякирдян амэн, Ту выпробиндян амэн сыр руп выжужакирэна (вычыстинэна).</verse>
				<verse number="11">Ту яндян амэн дрэ фэлы́, Ту чхудя́н тасаибэн пэ амарэ́ думэ;</verse>
				<verse number="12">Ту кэрдя́н, соб (кай) мануша́ тэ псирэ́н пир шэро́ пэ амэ́ндэ; амэ прогиям пир яг и пир пани́; нэ Ту вылыджиян амэн, соб (кай) тэ дэс бут.</verse>
				<verse number="13">Мэ заджава дрэ Тыро́ Кхэр хачкирибнаскирэ свэнтонэ́ дыибнэнца; мэ кэра́ва, сыр мэ совлахадём пал дова́,</verse>
				<verse number="14">со мирэ́ ушта́ выпхэндлэ и миро муй пхэндя́, ке́ли сыс пхаро́ ма́нгэ.</verse>
				<verse number="15">Мэ яна́ва Ту́кэ хачкирибнаскирэ свэ́нта дыибэна́ тхулэ мурдалэ́ндыр, кучонэ́ кхандыбнаса бакрэ́ндыр, мэ яна́ва гурувэ́н бузненца. Сэ́ла.</verse>
				<verse number="16">Явэ́н, шунэ́н ракхунэс, сарэ́, конэ́стэ исын трашаибэ́н анги́л Дэвлэ́стэ и мэ пхэна́ва тумэ́нгэ, со Ёв кэрдя́ мирэ́ дескэ.</verse>
				<verse number="17">Мэ дыём го́дла Лэ́скэ тэ помогинэл мирэ́ мо́са и шардём Лэс мирэ́ чиба́са (чибьяса).</verse>
				<verse number="18">Ко́ли мэ думинавас пал чорипэ́н дро пэ́скиро ило́, тэды Рай Дэвэ́л на шунэлас ман.</verse>
				<verse number="19">Нэ Дэвэ́л шундя́, пришундяпэ кэ мири́ зан, сыр мэ мангдёмпэ,</verse>
				<verse number="20">Тэ явэ́л бахтякирдо́ Дэвэ́л, Саво́ на рисия́ криг мирэ́ патерьятыр (молитватыр), Саво́ на рискирдя́ Лэ́скири лачхэ́-илы́ткима ма́ндыр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="67">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ. Пэ Балытка Струме́нты. Пса́лмо. Гилы́.</verse>
				<verse number="2">Мэк Дэвэ́л тэ явэ́л лачхэ́-илэ́скиро тэ примангэл грэ́хи амэ́нгэ и тэ бахтякирэ́л амэн и, соб (кай) Лэ́скирэ-москиро дуд (свэ́то) тэ свэнцынэл пэ амэ́ндэ. Сэ́ла.</verse>
				<verse number="3">Соб (кай) сарэ́ пэ пхув тэ джинэ́н Тыро́ дром, сарэ́ Наюды́тка на́цыи тэ джинэ́н, со Ту зракхэ́са.</verse>
				<verse number="4">Мэк сарэ́ манушыпнаскирэ на́цыи тэ парикирэ́н Ту́кэ, Дэ́вла, мэк сарэ́ на́цыи тэ парикирэ́н Ту́кэ.</verse>
				<verse number="5">Мэк тэ явэ́н весе́ла (лошалэ́) сарэ́ на́цыи и, мэк тэ шарэ́н гиляса, со Ту сэндякирэса манушэ́н пэ пхув пир чачипэ́н. Сэ́ла.</verse>
				<verse number="6">Мэк тэ парикирэ́н Ту́кэ, Дэ́вла, сарэ́ на́цыи, мэк тэ парикирэ́н Ту́кэ сарэ́ на́цыи.</verse>
				<verse number="7">Пхув дыя́ пэ́скиро аплодо: Дэ́вла, амаро́ Дэвэ́л бахтякир амэн.</verse>
				<verse number="8">[р.с.] Мэк тэ бахтякирэ́л амэн Дэвэ́л, мэк сарэ́ кэ пхувья́кирэ яго́ры (концы) тэ дарэ́н Лэ́стыр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="68">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ. Давидо́скиро Пса́лмо. Гилы́.</verse>
				<verse number="2">Мэк Дэвэ́л тэ тэрдёл и тэ росчхурдэл Пэ́скирэ вэргэ́н, и мэк одолэ́, савэ́ бидыкхэна Лэс, явэ́на тэ нашэ́н Лэ́скирэ мо́стыр.</verse>
				<verse number="3">Сыр тхув роспхурдэлапэ криг, адя́кэ-паць Ту роспхурдэса лэн; сыр мом биладёла ягатыр, адя́кэ-паць фуй мануша́ биладёна одо́й, кай Дэвэ́л исын.</verse>
				<verse number="4">Нэ патяибнаскирэ мануша́ явэ́на бахталэ́; ёнэ явэ́на тэ радынэ́нпэ зоралэ́с, и ёнэ явэ́на тэ ґаздэ́нпэ радыма́са.</verse>
				<verse number="5">Бага́н Дэвлэ́скэ, бага́н шарибнытка гиля́ Лэ́скирэ лавэ́скэ, ґаздэ́н шарибнаса Лэс, Саво́ традэ́ла уклисто пир о́блоки пэ болыбэ́н: Лэ́скиро лав исын Рай Дэвэ́л, ґаздэ́нпэ шарибнаса одо́й, кай Ёв исын.</verse>
				<verse number="6">Дэвэ́л, Саво́ исын дрэ Пэ́скиро Свэ́нто Штэ́то, Дад пиротэнгиро (сиротэнгиро), Сэнда́ри пивленгиро (удовэнгиро).</verse>
				<verse number="7">Дэвэ́л дэ́ла кхэр тэ дживэ́н одолэ́нгэ, кон исын екхджинэ, Ёв мэкэ́ла пэ во́ля одолэ́н, кон исын дрэ састыра́: бунтуи́тка мануша́ ячэ́напэ пэ шуки́ пхув.</verse>
				<verse number="8">О, Дэ́вла! Ке́ли Ту выджасас анги́л Пэ́скирэ манушэ́ндэ, ке́ли Ту ги́ян пир чхучи́ пхув,</verse>
				<verse number="9">тэды пхув куниндяпэ и болыбэ́н чхудя́ адя́кэ-паць пани́ брышындэстыр, и бэ́рга Сио́но тринскирдяпэ анги́л Дэвлэ́стэ, Израилёскирэ Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="10">О, Дэ́вла! Ту бичхадян баро́ брышы́нд пэ Пэ́скиро мэкно́ миштыпэ́н тэ подрикирэс лэс, ке́ли ёв лыя́ тэ дошвалёл и Ту дыя́н зор лэ́скэ,</verse>
				<verse number="11">Тырэ́ мануша́ дживдэ́ одо́й. Ту, Дэ́вла, кэрдя́н дава́ ваш чорорэнгэ Тырэ́ лачхипнастыр.</verse>
				<verse number="12">Рай Дэвэ́л дэ́ла припхэныбэ́н и исын бут джувля́, кон пиридэла дая́ лачхи́ зан (звесь).</verse>
				<verse number="13">Кра́лья халадыбнэнгирэ нашэ́на, ёнэ праста́на криг, а джувля́, савэ́ исын кхэрэ́, роскэрэна машки́р пэ́стэ мазу́ри (награда), со дорэснэ́.</verse>
				<verse number="14">Мэк тумэ́ тэ откхинён машки́р загоны (гражы), кай исын бакрэ́, сароекх тумэ́ явэ́на сы́рбы голумбица, савьятэ пхака́ (крылы) чхакирдэ рупэ́са, а пора́ чачунэ́ сувнака́са.</verse>
				<verse number="15">Ке́ли Сарэзорья́киро Дэвэ́л росчхурдыя кралье́н пэ бэ́рга Сэлмоно, ёй яця́ парны сыр ив.</verse>
				<verse number="16">Бэ́рга Васан (Башан) исын Дэвлэ́скири бэ́рга; пэ бэ́рга Васан исын бут вучипэна́.</verse>
				<verse number="17">Со́скэ тумэ́ дыкхэ́на зэвлыныпнаса, бэргэнгирэ вучипэна́ пэ бэ́рга, кай Дэвэ́л выкэдыя́ тэ дживэ́л? Чачо́, Рай Дэвэ́л дживэ́ла пэ ла́тэ, пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
				<verse number="18">Дэвлэ́стэ исын биш бара́ (тысёнцы) марибны́тка вурдэна́, аж лэн исын бара́ машки́р бара́: Рай Дэвэ́л исын машки́р лэ́ндэ, сыр Ёв исын пэ Пэ́скиро Свэ́нто Штэ́то пэ Синаё.</verse>
				<verse number="19">Ёв гия́ пэ вучипэна́, Ёв лыя́ пленонэн дрэ наволя. Ёв дорэсця́ да́ры манушэ́ндыр, аж бунтярьендыр, пал-дова́ со Рай Дэвэ́л явэ́ла тэ дживэ́л одо́й.</verse>
				<verse number="20">Тэ явэ́л бахтякирдо́ Рай Дэвэ́л, Саво́ лыджа́ла амарэ́ пхарипэна со дывэ́с, Ёв исын Дэвэ́л, Саво́ зракхэ́ла амэн.</verse>
				<verse number="21">Амаро́ Дэвэ́л исын Дэвэ́л, Кон зракхэ́ла амэн. Ёв исын Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, Саво́ зракхэ́ла амэн мэрибна́стыр,</verse>
				<verse number="22">Чачо́, Дэвэ́л роспхаравэла Лэ́скирэ вэргэ́нгирэ шэрэ́, балэнгирэ чэката одолэнгирэ, савэ́ дживэ́на дрэ грэ́хи.</verse>
				<verse number="23">Рай Дэвэ́л пхэндя́: “Мэ яна́ва лэн палэ Вашаностыр, Мэ яна́ва лэн морёскирэ (дэрьявэ́скирэ) хорэ штэтэ́ндыр,</verse>
				<verse number="24">соб (кай) тумари́ ґэро́й тэ псирэ́л хор дро лэ́нгиро рат, соб (кай) тумарэ́-джуклэнгири чиб тэ чарэл дава́ рат, кицы́ лэ́нгэ трэй.</verse>
				<verse number="25">Ёнэ дыкхнэ́, ке́ли Ту ги́ян, о Дэ́вла, сыр Ту ги́ян, Миро Дэ́вла, Миро Кхенинго кэ Свэ́нто Штэ́то.</verse>
				<verse number="26">Багаибнаскирэ гинэ́ анги́л, тэ́ньчи башаибнаскирэ пэ струме́нты выджа́нас, машки́р лэ́ндэ сыс патывалэ́ тэрнэ́ джувля́, савэ́ марэнас дрэ бубны.</verse>
				<verse number="27">Славинэ́н и парикирэ́н Дэвлэ́скэ одо́й, кай мануша́ скэдэ́напэ ваш Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, тумэ́, кон сан Израилёскирэ родо́стыр.</verse>
				<verse number="28">Пэ́рво джа́ла тэрнэдыр Вен΄ямино, лэ́нгиро барыдыро́, тхага́рья Юдэя́тыр пэ́скирэ манушэ́нца, тхага́рья Завулоностыр, тхага́рья Нефалимостыр.</verse>
				<verse number="29">Дэ́вла, сыка́в Тыри́ зор: зоралякир далэ́ рэ́нды (де́лы), со Ту кэрдя́н ваш амэ́нгэ.</verse>
				<verse number="30">Соб (кай) кра́лья тэ янэ́н да́ры Ту́кэ дрэ Тыри́ Кхангири́ кэ Ерусалимо.</verse>
				<verse number="31">Штылякир рискирибна́скирэ мурдалэ́н (зверен) дрэ тришчына, гурувэнгирэ ґурты, савэ́ исын манушытконэ́ целянтэнца, пака ёнэ бандёна шэрэнца анги́л рупэскирэ котэра́. Росчхурдэ манушыпнаскирэ на́цыи, со древа́н радынэ́напэ марибнастыр.</verse>
				<verse number="32">Выкэдынэ́ мануша́ явэ́на Египто́стыр, Эфиоптяни вытэрдэна пэ́скирэ васта́ кэ Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="33">Бага́н Дэвлэ́скэ, пхувья́кирэ кралипэна́, бага́н шарибнытка гиля́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ. Сэ́ла:</verse>
				<verse number="34">Саво́ традэ́ла уклисто пэ болыбэ́н, ве́чно болыбэ́н! Гада, Ёв дэ́ла го́дла Пэ́скирэ зоралэ́ заня́са.</verse>
				<verse number="35">Приґалён шарибнаса Дэвлэ́скиро зоралыпэ́н! Лэ́скиро фэдырипэн исын пир Израилё и Лэ́скири зор дрэ о́блоки.</verse>
				<verse number="36">[р.с.] О, Дэ́вла, Саво́ исын зорало́ кэ дар пэ Лэ́скирэ свэ́нта штэ́ты. Израилёскиро Дэвэ́л! Ёв дэ́ла зоралыпэ́н и зор Лэ́скирэ манушэ́нгэ. Мэк тэ славинэлпэ Дэвэ́л!</verse>
			</chapter>
			<chapter number="69">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ. Пэ Лилиякири Мелодия. Давидо́скиро Пса́лмо.</verse>
				<verse number="2">Зра́кх ман, Дэ́вла, панинга́ догинэ́ кэ мири́ мэн.</verse>
				<verse number="3">Мэ тасадыём дрэ хор артапель (болото) и, нанэ кай тэ тэрдёвав пэ ґэра́. Мэ гиём андрэ́ хор паня́, со тхадэна пэ ма́ндэ, и савэ́ зачхувэна ман.</verse>
				<verse number="4">Мэ кхиныём кэ мэнька годлыматыр ясвэ́нца, миро кирло шутия, дрэ мирэ́ якха́ калыя, сыр мэ ужакирава мирэ́ Дэвлэ́с.</verse>
				<verse number="5">Лэн, савэ́ бидыкхэна ман ни палсо́, исын бутыдыр мирэ́ балэндыр пэ шэро́. Ёнэ, савэ́ кэрэ́на хасибэ́н пэ ма́ндэ, исын зоралэ́ и исын хоханэ́ вэ́рги. Сыр ма́нгэ тэ отдав палэ дова́, со мэ на лыём пэ зор?</verse>
				<verse number="6">Ту, о Дэ́вла, джинэ́са миро дылныпэ́н, а мирэ́ грэ́хи исын на гарадэ́ Ту́тыр.</verse>
				<verse number="7">На домэк, Раё Дэ́вла, Дэвэ́л болыбна́скирэ-янголэ́нгиро, соб (кай) одолэ́, савэ́ ужакирэ́на Тут, тэ явэ́н ладжакирдэ́ пал ма́ндэ, на домэк, соб (кай) одолэ́, савэ́ родэ́на Тут, тэ явэ́н дрэ ладж пал ма́ндэ, о Дэ́вла Израилёскиро.</verse>
				<verse number="8">Пал Ту́тэ ман обракирэнас, ладжаипэ́н чхакирдя миро муй.</verse>
				<verse number="9">Мэ яцём чу́жо пэ́скирэ пшалэ́нгэ, и на́кхэтано́ (постороннё) пшал мирэ́-да́кирэ чхавэ́нгэ.</verse>
				<verse number="10">Миро зэвлыныпэ́н кэ Тыро́ Кхэр схачкирдя́ ман сыр яг и одолэ́, савэ́ обракирэнас Тут, пынэ́ обракирибнаса пэ ма́ндэ.</verse>
				<verse number="11">Ке́ли мэ тэлякирдём пэс и лыём тэ постинав, пал дава́ ёнэ адя́кэ-паць ман обракирдэ,</verse>
				<verse number="12">мэ адя́кэ-паць уридём балытко гоно́ праскаса сыр мири́ и́дя: тэ́ньчи ёнэ адя́кэ-паць сандлэ холямэс ма́ндыр.</verse>
				<verse number="13">Одолэ́, савэ́ исын бэштэ́ пашы́л по́рта, ракирэ́на пал ма́ндэ, а матымарья багана гиля́ пал ма́ндэ.</verse>
				<verse number="14">Нэ мэ фэ́ни пал екх мангавапэ Ту́кэ, о Раё Дэ́вла, ке́ли исын лачхо́ уляго (пора): о Дэ́вла, отпхэн ма́нгэ Тырэ́ лачхэ́-илыткиматыр и зра́кх ман пир Пэ́скиро чачипэ́н;</verse>
				<verse number="15">зра́кх ман дричатыр (тинатыр), соб (кай) мэ тэ на тасадёвав, соб (кай) ма́нгэ тэ зракхавпэ одолэ́ндыр, савэ́ бидыкхэна ман и хор панингэндыр.</verse>
				<verse number="16">Мэк панинга́, со тхадэна, тэ на зачхувэн ман ці, соб (кай) хорипэ́н тэ на гаравэл ман, и, соб (кай) ґанби́н бидугноскири/колбань (пропасть) тэ на затырдэл пэ́скиро зяво (зево) упра́л ма́ндэ.</verse>
				<verse number="17">Шун ман, о Раё Дэ́вла, пал-дова́ со Тыри́ лачхэ́-илы́ткима исын бари. Рисёв кэ мэ пир Тыри́ бари ковлы лачхэ́-илы́ткима.</verse>
				<verse number="18">На гарав Пэс Тырэ́ писхаристыр, пал-дова́ со ма́нгэ исын пхаро́; вышу́н ман сы́гэс,</verse>
				<verse number="19">яв пашылэды́р кэ миро ди, выракх ман грэхэ́ндыр, мэк пэ во́ля ман мирэ́ вэргэ́ндыр.</verse>
				<verse number="20">Ту джинэ́са, со ман обракирэна. Ту джинэ́са пал мири́ ладж, и со мануша́ на дэ́на паты́в ма́нгэ, и со мирэ́ вэ́рги сарэ́ исын анги́л ту́тэ.</verse>
				<verse number="21">Выракирибэн выхая миро ило́, и мэ сом бизорья́киро, и мэ ужакирдём, соб (кай) вари-кон тэ тангинэ́л (тэ жалинэл) ман, нэ никонэ́с на сыс, соб (кай) вари-кон тэ подрикирэ́л ман, нэ ниекхэс мэ на латхём (ластем).</verse>
				<verse number="22">Ёнэ адя́кэ-паць дынэ́ ма́нгэ жэлучо дро миро хабэ́н; и ке́ли мэ камдём тэ пья́в, ёнэ дынэ́ шут (уксусо) ма́нгэ.</verse>
				<verse number="23">Мэк лэ́нгиро сками́нд тэ кэрдёл кхудяса (сеткаса) ваш лэ́нгэ, мэк лэ́нгиро миштыпэ́н тэ явэ́л дукхаса тэ ухтылэл лэн.</verse>
				<verse number="24">Мэк тэ калён лэ́нгирэ якха́, соб (кай) ёнэ тэ на дыкхэ́н лэ́нца и мэк лэ́нгиро трушу́л пэ думо ўса́ды (сак) тэ издрал.</verse>
				<verse number="25">Вычхув пэ лэ́ндэ Тыри́ холы́, и мэк Тырэ́-холякири яг тэ дорэсэл лэн.</verse>
				<verse number="26">Мэк тэ мэкэ́н мануша́ лэ́нгиро кхэр, мэк ние́кх тэ на дживэ́л дрэ лэ́нгирэ ша́тры.</verse>
				<verse number="27">Пал-дова́ со, конэ́с Ту пэкадян, кодолэ́н ёнэ традэ́на, и ёнэ ракирэ́на пал калыпэ́н пэ ило́ одолэнгиро, конэ́с Ту дукхадян.</verse>
				<verse number="28">Причху́в чорипэ́н кэ лэ́нгиро чорипэ́н, и на домэк лэн тэ доджан кэ Тыро́ чачипэ́н.</verse>
				<verse number="29">Кхос криг лэн Джиибна́скирэ Лылварьятыр, чачо́, мэк ёнэ тэ на явэ́н зачхиндлэ́ одо́й кхэтанэ́ патяибнытконэнца.</verse>
				<verse number="30">Нэ мэ сом чороро́ и ма́ндэ саро́ дукхала, о Дэ́вла! Зра́кх ман и тэрдякир ман пэ ґэра́.</verse>
				<verse number="31">Мэ ява́ва тэ шара́в Дэвлэ́скиро лав гиляса и мэ ява́ва зоралэ́с тэ шара́в кэ вучипэ́н Лэс и тэ парикира́в Лэ́скэ.</verse>
				<verse number="32">Дава́ явэ́ла лачхо́ Лэ́скэ буты́р, сыр тэ янав гурувэ́н ци гуруворэ́н ваш хачкирибнаскиро свэ́нто дыибэ́н, савэ́ндэ исын шынга́ (ро́ги) и ґэра́.</verse>
				<verse number="33">Штыл (тиха) мануша́ дыкхэ́на дава́ и явэ́на тэ радынэ́нпэ, и одолэ́, савэ́ родэ́на Дэвлэ́с, явэ́на тэ дживэ́н бахталэс.</verse>
				<verse number="34">Пал-дова́ со Рай Дэвэ́л шунэ́ла чорорэн, и Ёв на чхувэ́ла дрэ напатыв, савэ́ попынэ дро штарибэ́н.</verse>
				<verse number="35">Мэк тэ шарэ́н Дэвлэ́с болыбэ́н пхув, и мо́ри (дэрьява́), и саро́, со псирэ́ла дрэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="36">Дэвэ́л зракхэ́ла Сио́но и пирикэрэла Юдэя́кирэ фо́рья и Лэ́скирэ мануша́ явэ́на тэ дживэ́н одо́й и пхув явэ́ла лэ́нгири.</verse>
				<verse number="37">[р.с.] И Лэ́скирэ-писхарьенгирэ чхавэ́нгэ пириджала дая́ пхув и одолэ́, савэ́нгэ исын дро́го Ёв, явэ́на тэ дживэ́н одо́й.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="70">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ. Давидо́скиро Пса́лмо.</verse>
				<verse number="2">О, Дэ́вла, зра́кх ман! О, Раё Дэ́вла, яв сыгэды́р тэ дэс васт ма́нгэ.</verse>
				<verse number="3">Мэк одолэ́, савэ́ родэ́на тэ замарэ́н ман (тэ мулякирэ́н), тэ явэ́н ладжакирдэ́, мэк тэ нашэ́н и тэ явэ́н дрэ ладж одолэ́, савэ́ камэ́на чорипэ́н ма́нгэ.</verse>
				<verse number="4">Мэк тэ рисён палэ и тэ пэрэ́н дрэ ладж одолэ́, кон ракирэ́ла: “Мишто́, мэк тэ явэ́л.”</verse>
				<verse number="5">Мэк тэ радынэ́нпэ и тэ явэ́н бахталэ́ Ту́тыр одолэ́, савэ́ родэ́на Тут. Мэк одолэ́, савэ́нгэ дро́го сан Ту, со Ту зракхэ́са лэн, усады (сак) тэ ракирэ́н: “Мэк тэ шарэ́н зоралэ́с Дэвлэ́с.”</verse>
				<verse number="6">[р.с.] Нэ мэ сом чороро́ и ма́ндэ исын трэ́бима: яв сыгэды́р кэ мэ, о, Дэ́вла! Ту зракхэ́са ман, и дэ́са васт ма́нгэ. О, Раё Дэ́вла, на мэк ман гара (длу́гэс) тэ ужакирав.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="71">
				<verse number="1">Пал Ту́тэ, Раё Дэ́вла, мэ гарадёвава, соб (кай) Ту тэ зракхэс ман: на домэк ние́кхвар, соб (кай) мэ тэ явав ладжакирдо́.</verse>
				<verse number="2">Зра́кх ман пир Тыро́ чачипэ́н и подэ васт ма́нгэ бидатыр; причху́в кан, со мэ ракира́ва и дэ зор ма́нгэ.</verse>
				<verse number="3">Яв ваш ма́нгэ скаласа, пал сави́ ма́нгэ ўса́ды (сак) тэ гарадёвав. Ту дыя́н припхэныбэ́н тэ зракхэн ман, пал-дова́ со Ту сан сы́рбы мири́ ска́ла и тва́рдыма (диз) тэ приракхэн ман.</verse>
				<verse number="4">Миро Дэ́вла, зра́кх ман фуе́-манушэ́нгирэ вастэ́ндыр, напатяибнаскирэ и биилэскирэ манушэ́скирэ вастэ́стыр.</verse>
				<verse number="5">Пал-дова́ со Ту́тыр мэ ужакирава лачхипэ́н, о, Раё Дэ́вла, Дэ́вла, кэ Ту мэ рискирдём пэ́скиро ило́ тэрнэ́ бэршэ́ндыр.</verse>
				<verse number="6">Ту сан ма́нца, ке́ли мэ ишчо (инкэ́) со́мас дрэ дакири лочови́ (утроба). Ту вылыян ман пэ свэ́то да́кирэ лочовя́тыр, пал-дова́ мэ ўса́ды (сак) ява́ва тэ шара́в Тут.</verse>
				<verse number="7">Бут мануша́ дыкхэ́на пэ ма́ндэ сыр пэ ди́во; нэ Ту сан мири́ зоралы́ вучарды́ тэ ґарадёвав.</verse>
				<verse number="8">Мэк тэ шарэ́н Тут мирэ́ ушта́, мэк ёнэ тэ славинэ́н Тут сарэ́ дывэса́.</verse>
				<verse number="9">На джа́ криг ма́ндыр акана́, сыр мэ сом пхуро́, на мэк ман, ке́ли мири́ зор тыкнёла.</verse>
				<verse number="10">Пал-дова́ со мирэ́ вэ́рги ракирэ́на пэ ма́ндэ, а одолэ́, савэ́ ужакирэ́на тэ замарэ́н ман, придуминэна фуипэ́н кхэтанэ́,</verse>
				<verse number="11">ракири́: “Дэвэ́л мэкця́ лэс. Родаса лэс и ла́са лэс, пал-дова́ со ние́кх на явэ́ла тэ зракхэ́л лэс’.</verse>
				<verse number="12">О, Дэ́вла! На дурьёв ма́ндыр. Миро Дэ́вла! Яв сыгэды́р тэ дэс васт ма́нгэ.</verse>
				<verse number="13">Тэ явэ́н ладжакирдэ́, тэ явэ́н чхакирдэ бипатываса одолэ́, савэ́ исын вэ́рги пэ миро ди, тэ чхакирэн манушэ́нгиро обракирибэн, и тэ на дэн паты́в одолэ́нгэ, кон родэ́ла чорипэ́н пэ ма́ндэ.</verse>
				<verse number="14">Нэ мэ ява́ва ўса́ды (сак) тэ ужакирав лачхипэ́н Ту́тыр, и мэ ява́ва тэ шара́в Тут буты́р и буты́р.</verse>
				<verse number="15">Миро муй пхэнэ́ла пал Тыро́ чачипэ́н и пал дова́, со Ту кэрдя́н тэ зракхэс амэн сарэ́ дывэса́, пал-дова́ со мэ аж на джино́м (джина́в) тэ гинав саро́ дава́.</verse>
				<verse number="16">Мэ ява́ва Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, мирэ́-Дэвлэ́скирэ зорья́са, мэ роспхэнава пал Тыро́ чачипэ́н, фэ́ни (то́ка) пал Тыро́</verse>
				<verse number="17">О, Дэ́вла! Ту сыклякирдян ман мирэ́ тэрныпнастыр и кэ акана́ мэ ракира́ва сарэ́нгэ пал Тырэ́ ди́вна бутя́.</verse>
				<verse number="18">О, Дэ́вла! На мэк ман, ке́ли мэ сом пхуро́ и сывонэ-балэнгиро, пака мэ роспхэнава пал Тыри́ зор, пал Тыро́ зоралыпэ́н кадалэ́ родо́скэ, и Саво́ трэй тэ явэ́л.</verse>
				<verse number="19">О, Дэ́вла! Тыро́ чачипэ́н исын аж кэ болыбэ́н, пал-дова́ со Ту кэрдя́н барэ́ рэ́нды. О, Дэ́вла! Кон исын дасаво-паць, сыр Ту сан?</verse>
				<verse number="20">Ту дыя́н ма́нгэ тэ пиридживав пхарэ́ и фуй дывэса́; нэ Ту и джидякирэса ман нэвэ́стыр и Ту вылыджаса нэвэ́стыр ман пхувья́кирэ хорипнастыр.</verse>
				<verse number="21">Ту дэ́са буты́р зор ма́нгэ и ту подрикирэса ман кажнонэ́ рига́тыр.</verse>
				<verse number="22">Мэ адя́кэ-паць ява́ва тэ шара́в Тут, древа́н пал Тыро́ патяибэ́н пэ лута. О, Миро Дэ́вла! Мэ ява́ва тэ бага́в Ту́кэ пэ гусли, о Свэ́нто Дэ́вла Израилёстыр!</verse>
				<verse number="23">Мирэ́ ушта́ явэ́на тэ радынэ́нпэ зоралэ́с, ке́ли мэ ява́ва тэ шара́в Тут, багиндой Ту́кэ, и адя́кэ-паць миро ило́, Саво́ Ту выракхцян грэхэ́ндыр.</verse>
				<verse number="24">Мири́ чиб явэ́ла адя́кэ-паць тэ ракирэ́л пал Тыро́ чачипэ́н пэ сарэ́ дывэса́; пал-дова́ со одолэ́ мануша́, кон родэ́ла фуипэ́н пэ ма́ндэ, ладжакирдэ́ и нашадэ паты́в.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="72">
				<verse number="1">Соломоно́скиро Пса́лмо. О Дэ́вла! Сыкля́кир крали́с тэ сэндякирэ́л и крали́скирэ чхавэ́с Пэ́скирэ чачипнаскэ.</verse>
				<verse number="2">Ёв явэ́ла тэ сэндякирэ́л Тырэ́ манушэ́н пир чачипэ́н, а Тырэ́ чорорэн пир Зако́но.</verse>
				<verse number="3">Бэ́рги янэ́на рама́нё (миро) манушэ́нгэ, а бэ́ргицы чачипэ́н.</verse>
				<verse number="4">Ёв явэ́ла чачунэ́с тэ сэндякирэ́л чорорэ́ манушэ́н и Ёв дэ́ла зор одолэ́нгэ, кон исын дрэ трэ́бима и Ёв роспхаравэла кодолэ́с, кон притасавэлас лэн.</verse>
				<verse number="5">Лэ́ндэ явэ́ла трашаибэ́н анги́л Ту́тэ, пака кхам и чхон исын пир сарэ́ манушы́тка ро́ды.</verse>
				<verse number="6">Кра́ли явэ́ла сыр брышы́нд пэ фэ́лда чарьяса, сыр баро́ панинг, со чхувэ́лапэ пэ пхув.</verse>
				<verse number="7">Дрэ лэ́скирэ дывэса́ чачипэ́н и рама́нё явэ́на пэ най шукарэдыр штэ́то ўсенде (везде), пака чхон исын пэ болыбэ́н.</verse>
				<verse number="8">Лэ́скиро кралипэ́н явэ́ла екхэ морёстыр (дэрьявэстыр) кэ яви́р, Евфратонэ рэка́тыр (лэня́тыр) кэ пхувья́кирэ яго́ры (краи́).</verse>
				<verse number="9">Кодолэ́, савэ́ дживэ́на пэ чхучи́ пхув, явэ́на тэ бандякирэн чанга́ анги́л Лэ́стэ, и Лэ́скирэ вэ́рги явэ́на тэ чарэн пра́хо.</verse>
				<verse number="10">Фарсисоскирэ кра́лья, и савэ́ исын пир островы (джипа́), янэ́на дань, а Арабиякирэ и Абисиниякирэ кра́лья чхувэ́на анги́л да́ры:</verse>
				<verse number="11">чачо́, сарэ́ кра́лья пэрэ́на пэ чанга́ анги́л Лэ́стэ, сарэ́ на́цыи явэ́на тэ дынаринэ́н Лэ́скэ.</verse>
				<verse number="12">Пал-дова́ со ёв дэ́ла зор одолэ́скэ, кон исын дрэ трэ́бима и кон дава́ мангэ́ла, рови; адя́кэ-паць и чорорэскэ, и одолэ́скэ, конэ́скэ нико́н на помогинэла.</verse>
				<verse number="13">Ёв приракхэла чорорэс и бэдонэс, ёв дэ́ла зор одолэ́скэ, кон исын дрэ трэ́бима.</verse>
				<verse number="14">Ёв выракхэла лэ́нгирэ джиибэна, ке́ли лэн притасавэ́на и нахратонэ манушэ́ндыр, а лэ́нгиро рат исын дро́го анги́л лэ́скирэ якха́.</verse>
				<verse number="15">И ёв явэ́ла тэ дживэ́л, и лэ́скэ явэ́на тэ дэн Арабиякиро сувнака́й, и пал лэ́стэ ўса́ды (сак) явэ́на тэ мангэ́нпэ Дэвлэ́скэ, Дэвэ́л явэ́ла тэ бахтякирэ́л лэс пэ сарэ́ дывэса́.</verse>
				<verse number="16">Гива́ явэ́на пхэрдэ́ и бут пир сари́ пхув, пэ вучипэ́н бэргэнгиро; лэ́нгиро баритка явэ́на тэ тринскирэнпэ сыр вэш пэ Лива́но; мануша́ дрэ фо́рья явэ́на тэ лулудён (тэ цвэтинэн) сыр чар пэ пхув.</verse>
				<verse number="17">Крали́скиро лав явэ́ла ўса́ды (сак): лэ́скиро лав явэ́ла джиндло́ пака исын кхам: лэ́скирэ мануша́ явэ́на бахталэ́ Дэвлэ́стыр, сарэ́ Наюды́тка на́цыи явэ́на тэ шарэ́н лэс.</verse>
				<verse number="18">Тэ явэ́л бахтякирдо́ Рай Дэвэ́л, Израилёскиро Дэвэ́л, Саво́ Екхджино́ кэрэ́ла ди́вна бутя́.</verse>
				<verse number="19">Мэк тэ явэ́л бахтякирдо́ Лэ́скиро лав пэ сарэ́ ве́ки! Мэк тэ явэ́л пхэрды́ сари́ пхув Лэ́скирэ слава́са. Ами́нь и ами́нь.</verse>
				<verse number="20">Давидо́скирэ патерья (молитвы) Дэвлэ́скэ, Есеёскирэ чхавэ́скирэ, кончындлэпэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="73">
				<verse number="1">Асафоскиро Пса́лмо. Дава́ исын патяибэ́н, со Дэвэ́л исын лачхо́ кэ Израилё, кэ кодолэ́ Мануша́, савэнгиро ило́ исын жужакирдо кэ Ёв.</verse>
				<verse number="2">Нэ мирэ́ ґэра́ ледзь (на́бут со) на обштадэпэ, мирэ́ пирэ́ (сто́пы) ишчо (инкэ́) розджанаспэ дрэ рига́.</verse>
				<verse number="3">Пал-дова́ со мэ зэвлындём пхутькирдэ́ манушэ́нгэ, ке́ли мэ дыкхцём, сыр миштэ́с дживэ́на фуй мануша́.</verse>
				<verse number="4">Лэ́ндэ нанэ дукха́ аж кэ мэрибэ́н, лэ́нгирэ маса́ исын зоралэ́.</verse>
				<verse number="5">Лэ́ндэ нанэ пхарипэна, сыр явирэ манушэ́ндэ, лэ́ндэ нанэ калыпэна, со яви́р мануша́ пиридживэна:</verse>
				<verse number="6">палдава́ пхутькирибэ́н пэ лэ́нгирэ муя́ исын сыр мирикля (бусы) трусця́л мэн, ёнэ сы́рбы уридэпэ дрэ нахратыма, сыр дрэ и́ди;</verse>
				<verse number="7">лэ́нгирэ якха́ росшулынэ тхулыпнастыр, ёнэ думинэ́на фуипэ́н дро пэ́скиро ило́ сыр трэй.</verse>
				<verse number="8">Ёнэ сана пэ холямэс и ракирэ́на нахра́тэс, ёнэ задэнапэ, ке́ли ракирэ́на.</verse>
				<verse number="9">Ёнэ ракирэ́на фуипэ́н аж кэ болыбэ́н, лэ́нгирэ чиба́ (чибья́) псирэ́на пир манушэ́ндэ пэ пхув.</verse>
				<verse number="10">Пал-дова́ и Дэвлэ́скирэ мануша́ порискирэна кэ ёнэ и сы́рбы выпьена пхэрдо́ тахта́й (чаша) лэ́нгирэ лавэ́ндыр, сыр пани́,</verse>
				<verse number="11">и пхэнэ́на ёнэ: “Сыр джинэ́ла Дэвэ́л? Ци уджинэла пал дава́ амо (Най) Вучэды́р?”</verse>
				<verse number="12">Дыкх, сыр исын бидэвлыткарьенгэ; лэ́нгэ дживэлапэ миштэ́с, ёнэ скэдэ́на буты́р и буты́р пэ́скирэ барвалыпэна.</verse>
				<verse number="13">Нау́што (неужэли) ивья́ мэ приракхцём пэ́скиро ило́ дрэ жужыпэн и мэ выморавас васта́, соб (кай) тэ сыкавав, со нанэ банг ма́ндэ?</verse>
				<verse number="14">Саро́ часо ма́нгэ сыс пхаро́ и кажно зло́ко (ра́нко) Дэвэ́л пхарэ́с сыклякирэ́ла ман.</verse>
				<verse number="15">Ко́ли мэ пхэнавас: “Акэ, сыр мэ ява́ва тэ ракира́в, дыкхэ́н, тэды мэ давас дукха́ (хохававас) Тырэ́-чхавэ́нгирэ ро́до.</verse>
				<verse number="16">И мэк мэ думиндём, со мэ, хачи, галёвавас дава́, дава́ сыс дукхано дрэ мирэ́ якха́,</verse>
				<verse number="17">пака мэ на гиём пэ Свэнтонэ́-Дэвлэ́скиро Штэ́то, фэ́ни, тэды мэ ґалыём ко́нцо (яго́ро) фуе́ манушэ́нгэ.</verse>
				<verse number="18">Чачо́, Ту чхувэ́са лэ́нгирэ ґэра́ пэ склизка штэ́ты, Ту чхувэ́са лэн тэлэ́ тэ хасён.</verse>
				<verse number="19">Сыр адя́кэ сы́гэс ёнэ екха́тыр хасёна, джа́на криг сарэ́са кэ хась мэрибнытконэ дара́са.</verse>
				<verse number="20">Сыр суно́ пэ зло́ко (ра́нко), ке́ли ману́ш джангадёла, адя́кэ-паць Ту, Раё Дэ́вла, ке́ли Ту джангадёса, тэ́ньчи Ту бистрэса пал адалэ́ фуе́ манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="21">Ке́ли миро ило́ сыс дро киркипэн, а мири́ годы́ сыс дукхады,</verse>
				<verse number="22">и мэ со́мас дылыно́ и мэ на ґалёвавас бут, мэ со́мас сыр мурда́л анги́л Ту́тэ.</verse>
				<verse number="23">Нэ сароекх мэ ўса́ды (сак) со́мас Ту́са, Ту рикирдян ман пал чачо́ васт.</verse>
				<verse number="24">Ту сыклякирэса и лыджа́са ман, тэ́ньчи Ту прилэса ман лачхэ́ лавэ́са.</verse>
				<verse number="25">Кон ишчо (инкэ́) пэ болыбэ́н исын ма́ндэ апри́ч Ту́тэ? Ма́ндэ нико́н нанэ дро́го пэ пхув апри́ч Ту́тэ.</verse>
				<verse number="26">Мири́ лоч и миро ило́ хасёна со дывэ́с: нэ миро Дэвэ́л исын ска́ла мирэ́ илэскэ и Ту сан саро́, со ма́ндэ исын.</verse>
				<verse number="27">Пал-дова́ со, ґа́да, кодолэ́, савэ́ исын дур Ту́тыр, хасёна, Ту хасякирэса сарэ́н, савэ́ гинэ́ криг Тырэ́ дромэ́стыр.</verse>
				<verse number="28">Нэ ваш ма́нгэ исын миштэ́с тэ явав пашылэды́р кэ Дэвэ́л: Мэ рискирдём пэ́скиро ило́ тэ зракхавпэ кэ Рай Дэвэ́л, соб (кай) тэ ракира́в сарэ́нгэ пал сарэ́ Тырэ́ рэ́нды.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="74">
				<verse number="1">Асафоскиро Сыклякирибэ́н. Со́скэ, Дэ́вла, Ту сарэ́са ги́ян криг амэ́ндыр? Со́скэ Тыри́ холы́ сыр тхув ґаздэ́лапэ пэ бакрэндэ Тырэ́ чаритконэ фэлдатыр?</verse>
				<verse number="2">Ри́пир Тыро́ скэдыибэ́н, со Ту дорэсцян ґарэдыр, саво́ исын сы́рбы до́ля Тырэ́ миштыпна́стыр. Ри́пир бэ́рга Сио́но, пэ сави́ Ту дживэса.</verse>
				<verse number="3">Ѓаздэ Пэ́скирэ пирэ́ (сто́пы) пэ штэ́ты, со исын пхарадэ пэ вечныма: вэ́рго хасякирдя́ саро́ пэ Свэ́нто Штэ́то.</verse>
				<verse number="4">Тырэ́ намала рыкинэна машки́р Тырэ́ Свэ́нта Штэ́ты: ёнэ чхудэ́ пэ́скирэ знаме́нии (ґертыка́).</verse>
				<verse number="5">Пэ лэ́ндэ исын сыкадо ману́ш, саво́ вучэ́с ґаздэ́ла товэра машки́р ґэнсто вэш;</verse>
				<verse number="6">и какана́ ёнэ пхагирэна шука́р вычхиныбэн товэрэса и чоканэ́нца (млоткэнца).</verse>
				<verse number="7">Ёнэ захачкирдэ Тыро́ Свэ́нто Штэ́то; ёнэ магирдэ́ штэ́то кэ пхув, кай мануша́ скэдэ́напэ тэ дэн паты́в Ту́кэ.</verse>
				<verse number="8">Ёнэ пхэндлэ́ дро пэ́скиро ило́: “Явэ́н, хасякираса саро́ кхэтанэ́”: ёнэ захачкирдэ сарэ́ штэ́ты пэ пхув, кай мануша́ скэдэ́напэ ваш Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="9">Амэ на дыкхаса амарэ́ знаме́нии (ґертыка́), нанэ буты́р проро́ко, и ние́кх машки́р амэ́ндэ на джинэ́ла, кицы́ адя́кэ явэ́ла?</verse>
				<verse number="10">О, Дэ́вла, кицы́ вэ́рго явэ́ла тэ ракирэ́л чорипэ́н? Ци ўса́ды (сак) явэ́ла вэ́рго тэ калякирэл Тыро́ лав?</verse>
				<verse number="11">Со́скэ Ту обрикирэса Тыро́ васт и аж Тыро́ чачо́ васт? Тырдэ яври́ лэс Тырэ́ брэкатыр тэ хасёл ёв.</verse>
				<verse number="12">Нэ Ту, Дэ́вла, сан миро Рай самонэ англыпна́стыр, Саво́ зракхэ́ла манушэ́н пэ пхув.</verse>
				<verse number="13">Ту роскэрдян пэ паша́ мо́рё (дэрья́в) Тырэ́ зорья́са, Ту роспхарадян шэрэ́ морёскирэ (дэрьявэ́скирэ) рупучэ́нгэ (чудовишчэнгэ) дрэ паня́.</verse>
				<verse number="14">Ту пхарадян шэрэ́ Левиафаноскэ (рупучэ́скэ), и Ту дыя́н лэн тэ хан манушэ́нгэ, савэ́ дживэ́на пэ чхучи́ пхув.</verse>
				<verse number="15">Ту зачхудян тэ тхадэн фолахара (фонтаны) и барэ́ панинга́. Ту шутькирдян барэ́ рэ́ки (лэня́).</verse>
				<verse number="16">Дывэ́с исын Тыро́, рат исын адя́кэ-паць Тыри́: Ту чхудя́н чхон и кхам.</verse>
				<verse number="17">Ту учхудян сарэ́ кустыка (границы) пэ пхув, Ту кэрдя́н лынай и ивант (зима).</verse>
				<verse number="18">Ри́пир дава́: вэ́рго калякирдя Тут, Рас-Дэвлэ́с, и дылынэ́ мануша́ чхудэ́ дрэ бипатыв Тыро́ лав.</verse>
				<verse number="19">Сыка́в паты́в Тырэ́ Законоскэ, пал-дова́ со пэ цямлэ штэ́ты пэ пхув исын пхэрдо́ кхэра́ нахратонэ манушэ́нца.</verse>
				<verse number="20">На дэ рискирибна́скирэ мурдалэ́нгэ (зверенгэ) ди, а Тырэ́ манушэ́нгиро, Саво́ исын сы́рбы голумбица! На бистыр ние́кхвар джиибэ́н Тырэ́ притасадэ манушэ́нгиро.</verse>
				<verse number="21">На домэк, соб (кай) притасадэ мануша́ тэ рисён палэ пэ ладжаипэ́н. Мэк чорорэ́ и мануша́, савэ́ исын дрэ трэ́бима, тэ шарэ́н Тут.</verse>
				<verse number="22">Ушты́, о Дэ́вла, тэрдёв пал Тыро́ чачипэ́н: ри́пир, сыр дылынэ́ мануша́ обракирэна Тут со дывэ́с.</verse>
				<verse number="23">На бистыр зан Тырэ́-вэргэнгири: Тырэ́-намалэнгиро шумо ґаздэ́лапэ кажнонэ́ молостыр, савэ́ исын бунтярья.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="75">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ. “На хасякир” пэ Мелодия, Асафоскиро Пса́лмо. Гилы́.</verse>
				<verse number="2">Амэ парикираса Ту́кэ, о Дэ́вла, амэ шараса и парикираса Ту́кэ, пал-дова́ со Тырэ́ ди́вна бутя́ сы́рбы ракирэ́на сарэ́нгэ, со Ту сан пашы́л.”</verse>
				<verse number="3">“Ке́ли Мэ выкэдава лачхо́ часо – ракирэ́ла Дэвэ́л, Мэ ява́ва тэ сэндякирав пир чачипэ́н.</verse>
				<verse number="4">Пхув и сарэ́ ла́кирэ джиибнарья кунинэнапэ, нэ Мэ чхудём сты́лбы зоралэ́с.” Сэ́ла.</verse>
				<verse number="5">Мэ пхэндём пхутькирдэнгэ: “На пхутён!” И фуе́ манушэ́нгэ: “На ґаздэ́н шынга́ (ро́ги).</verse>
				<verse number="6">На ґаздэ́н вучэ́с шынга́, на ракирэ́н нахратэс, пхарэ́-илытка мануша́лэ.”</verse>
				<verse number="7">Пал-дова́ со сэ́ндо джа́ла на одотхы́р, кай кхам уштэ́ла, ци кай джа́ла тэлэ́, ци чхучэ́ пхувья́тыр:</verse>
				<verse number="8">Нэ Дэвэ́л исын сэнда́ри, Саво́ чхувэ́ла тэлэ́ екхэн, и Саво́ ґаздэ́ла упрэ́ явирэ́н.</verse>
				<verse number="9">Тахта́й исын дрэ Дэвлэ́скирэ васта́, и мол (вино) пенинэлапэ, дрэ сави́ исын бут со мешындло. Ёв росчхувэла ла: чачо́, сарэ́ фуй мануша́ исын бангэ́ тэ пьен и тэ смокчынэн жыжа, со ячэ́лапэ.</verse>
				<verse number="10">Нэ мэ ява́ва якхи́тко (свидетелё) ўса́ды (сак), мэ ява́ва тэ шара́в Яково́скирэ Дэвлэ́с.</verse>
				<verse number="11">[р.с.] И Ёв чхинэла тэлэ́ сарэ́ фуе́-манушэ́нгирэ шынга́ (ро́ги), нэ мэ ґазда́ва зор патяибнаскирэ манушэ́нгиро.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="76">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ. Пэ Балытка Струме́нты. Асафоскиро Пса́лмо. Гилы́.</verse>
				<verse number="2">Дэвэ́л исын джиндло́ дрэ Юдэ́я, лэ́скиро лав исын пэ барипэ́н дро Израилё.</verse>
				<verse number="3">И Лэ́скири Ша́тра исын дрэ Салима, и Лэ́скиро кхэр пэ Сио́но.</verse>
				<verse number="4">Одо́й Ёв пхагирдя́ сыгна марибны́тка бустя́ (стре́лы) пэ лу́ко вэргэ́ндэ, шчы́то, курта́ла и марибэ́н. Сэ́ла.</verse>
				<verse number="5">Ту сан славу́тно, Ту сан зоралэды́р вечнонэ бэргэндыр.</verse>
				<verse number="6">Муршэ́н лынэ́ криг зорья́са, ёнэ пынэ́ дрэ соибэн; ние́кх зоралюкэндыр на латхя́ буты́ пэ́скирэ вастэнгэ.</verse>
				<verse number="7">Тырэ́ дара́тыр, Яково́скиро Дэвэ́л, мэрибнытко вурдэ́н, адя́кэ-паць и грай сы́рбы тасадынэ тэ совэн.</verse>
				<verse number="8">Ту трашавэса кэ мэрибэ́н, и конэ́скэ исын пир зор тэ тэрдёл проти Ту́тэ?</verse>
				<verse number="9">Ту сэндякирэса болыбна́стыр манушэ́нгэ тэ шунэ́н, пхув страхадыя и замыя́;</verse>
				<verse number="10">ке́ли Ту уштыян тэ сэндякирэс, соб (кай) тэ зракхэс сарэ́ ковлэ́-илытконэ манушэ́н.</verse>
				<verse number="11">Пал-дова́ со аж мануша́ дрэ холы́ явэ́на тэ шарэ́н Тут, и Ту подпхандэсапэ холя́са, сави́ ячэ́лапэ.</verse>
				<verse number="12">Совлаха́н Дэвлэ́скэ и мангэ́нпэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, тумарэ́ Дэвлэ́скэ, мэк сарэ́, кон исын пашы́л Лэ́стэ, тэ янэ́н да́ры Лэ́скэ, Самонэ (Най) Барэдырэскэ кэ дар.</verse>
				<verse number="13">[р.с.] Ёв чхурдэ́ла дрэ риг тхагарьенгиро ду́хо (фа́но), Ёв исын даракуно ваш кральенгэ пэ пхув.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="77">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ. Пир Идифумостэ Едуциностэ (Едутуностэ). Асафоскиро Пса́лмо.</verse>
				<verse number="2">Мири́ зан исын кэ Дэвэ́л и мэ ява́ва тэ ґодлав кэ Дэвэ́л мирэ́ заня́са и Ёв шунэ́ла ман.</verse>
				<verse number="3">Мэ родыём Рас-Дэвлэ́с дрэ пхарэ́ мирэ́ дывэса́, миро васт сыс ґаздыно́ раты́ и на обмэкэлапэ, миро ди отпхэндяпэ, соб (кай) тэ тангинэ́л Лэс.</verse>
				<verse number="4">Мэ пририпирдём Дэвлэ́с, ке́ли ма́нгэ яця́ пхаро́, мэ лыём тэ жалинавпэ и миро ду́хо (фа́но) пыя́.</verse>
				<verse number="5">Ёв рикирэ́ла мирэ́ якха́ тэ явэ́н откэрдэ, ма́нгэ исын пхаро́ и мэ на могина́ва тэ ракира́в.</verse>
				<verse number="6">Мэ думиндём (да́вас годы пэ́скэ) пал пхуранэ́ дывэса́, ґаратунэ́ дывэса́.</verse>
				<verse number="7">Мэ пририпирава мири́ гилы́ раты́, мэ рипирава мирэ́ илэ́са и миро ду́хо (фа́но) добусовэс (стара́тельнэс) допхучэлас:</verse>
				<verse number="8">“Ци Рай Дэвэ́л ячкирэ́ла амэн пэ сарэ́ ве́ки? Ци Лэ́скири ла́ска на рисёла палэ?</verse>
				<verse number="9">Ци Лэ́скири лачхэ́-илы́ткима кончындяпэ? Ци лэ́скиро пхэндло́ лав на явэ́ла буты́р кэ амэ?</verse>
				<verse number="10">Ци Дэвэ́л бистырдя тэ тангинэ́л? Ци Ёв парудя Пэ́скиро мило лачхэ́-илы́ткима пэ холы́?” Сэ́ла.</verse>
				<verse number="11">И пхэндём мэ: “Кадава́ исын мири́ илытко дукх, со Най Вучэдырэскиро чачо́ васт парудыя.”</verse>
				<verse number="12">Мэ ява́ва тэ рипирав Ра́скирэ–Дэвлэкирэ бутя́; чачо́, мэ ява́ва тэ рипирав Тырэ́ шука́р ди́вы, со Ту ґара́ кэрдя́н,</verse>
				<verse number="13">и Мэ ява́ва тэ розлав ґодяса сарэ́ Тырэ́ бутя́ и ява́ва ле́нтэс тэ роспхэнав пал дова́, со Ту кэрдя́н.</verse>
				<verse number="14">Дэ́вла! Саро́, со Ту кэрэ́са, исын свэ́нто: кон исын дасаво баро́, сыр Ту сан, Дэ́вла?</verse>
				<verse number="15">Ту сан Дэвэ́л, Саво́ кэрэ́ла ди́вы, Ту сыкадян Пэ́скири зор машки́р манушы́тка на́цыи.</verse>
				<verse number="16">Ту выракхцян грэхэ́ндыр Тырэ́ манушэ́н Пэ́скирэ зорья́са, Яково́скирэ и Ёза́скирэ чхавэ́н. Сэ́ла.</verse>
				<verse number="17">Паня́ дыкхнэ́ Тут, Дэ́вла! Паня́ дыкхнэ́ Тут и ёнэ тринскирдэпэ. Чачо́, хор паня́ издрандынэ.</verse>
				<verse number="18">Пхэрдэ́ о́блоки пэ болыбэ́н дынэ́ тэлэ́ паня́, болыбэ́н пхэндя́ заня́са, и Тырэ́ марибны́тка бустя́ (стре́лы) вурняндынэ криг;</verse>
				<verse number="19">Тырэ́-громоскири зан (глос) сыс барэ́ штормо́са, блискави́цы кэрдэ́ зяиндло дуд пир саро́ свэ́то, пхув израндыя и тринскирдяпэ.</verse>
				<verse number="20">Тыро́ дром сыс пир мо́рё (дэрья́в) и Ту пиригиян барэ́ паня́ и Тырэ́ шпэры (сляды) на джиндлэ́.</verse>
				<verse number="21">Ту лыджиян Тырэ́ манушэ́н сыр бакрэнгиро исын гурто, Мойза́скирэ и Ароноскирэ вастэ́нца.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="78">
				<verse number="1">Асафоскиро Сыклякирибэ́н. О, мирэ́ мануша́лэ! Шунэ́н миро сыклякирибэ́н, причхувэ́н кана́ кэ лава́ мирэ́.</verse>
				<verse number="2">Мэ отпхандава мирэ́ ушта́ тэ пхэна́в припхэныбэ́н (притча) тумэ́нгэ; мэ ява́ва тэ ракира́в шэрэпхарибнытка (загадки) ґалыибнаса, со ракирдэ́ ґара́,</verse>
				<verse number="3">савэ́ амэ шундя́м, и со амэ джина́са, и со амарэ́ дада́ роспхэндлэ́ амэ́нгэ.</verse>
				<verse number="4">Далэ́ лава́ амэ на гараваса лэ́нгирэ чхавэ́ндыр, соб (кай) тэ пирипхэнас родэ́нгэ, со явэ́на анги́л, савэ́ явэ́на тэ шарэ́н Рас-Дэвлэ́с,</verse>
				<verse number="5">пал лэ́скиро зоралыпэ́н и Лэ́скирэ барэ́ ди́вна рэ́нды, со Ёв кэрдя́.</verse>
				<verse number="6">Пал-дова́ со Ёв чхудя́ Лэ́скиро допхэныбэ́н дро Израилё, дыя́ Зако́но Яково́скэ, пал саво́ Ёв припхэндя́ амарэ́ дадэ́нгэ, соб (кай) ёнэ тэ сыклякирэ́н лэ́нгирэ чхавэ́н; соб (кай) ро́до, со явэ́ла анги́л, тэ могинэл тэ джинэ́л, и, соб (кай) чхавэ́, савэ́ анги́л бияндёна, адя́кэ-паць тэ роспхэнэ́н Зако́но пэ́скрэ чхавэ́нгэ,</verse>
				<verse number="7">соб (кай) ёнэ зоралэ́с тэ ужакирэн лачхипэ́н Дэвлэ́стыр, и тэ на бистрэн Дэвлэ́скирэ бутя́, а тэ кандэ́н Лэ́скирэ припхэныбэна́.</verse>
				<verse number="8">Мэк тэ на явэ́н ёнэ сыр лэ́нгирэ дада́, савэнгиро ро́до сыс накандуно и бунтяритко, и конэ́скиро ро́до на сарэ́са рискирдя́ Пэскро ило́ Дэвлэ́скэ, и конэ́скиро ду́хо (фа́но) на сыс патяибны́тко Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="9">Ефремо́скирэ чхавэ́, савэ́ндэ сыс дрэ васта́ луки, рисинэ́ палэ дро марибнаскиро дывэ́с.</verse>
				<verse number="10">Ёнэ на кандынэ́ Дэвлэ́скиро Зако́но и отпхэндлэпэ тэ дживэ́н пир Лэ́скиро Зако́но;</verse>
				<verse number="11">и ёнэ бистырдэ пал дова́, со Ёв кэрдя́ и Лэ́скирэ барэ́ ди́вы, савэ́ Ёв сыкадя́ лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="12">Анги́л лэ́нгирэ-дадэнги́рэ якха́ Ёв кэрдя́ ди́вы пир Египто́скири пхув, пэ Цоаноскири фэ́лда.</verse>
				<verse number="13">Ёв роскэрдя́ пэ дуй паша́ мо́рё (дэрья́в) и пирилыджия лэн пир пани́. Ёв кэрдя́ адя́кэ, со паня́ тэрдинэ́ сыр ва́нта.</verse>
				<verse number="14">И Ёв лыджия́ лэн болыбна́скирэ облокоса дывэсэ́, а ягакирэ дудэса (свэтоса) раты́.</verse>
				<verse number="15">Ёв роскэрдя́ пэ дуй паша́ скалы пэ чхучи́ пхув и панякирдя лэн чалэ́с лэ́ндыр, сыр барэ́ панингэндыр;</verse>
				<verse number="16">и Ёв кэрдя́ адя́кэ, со сыгна паня́ тхадынэ скалэндыр, и со паня́ тхадынэ сы́гэс сыр барэ́ панинга́.</verse>
				<verse number="17">Нэ ёнэ сароекх буты́р кэрдэ́ грэ́хи проти Лэ́стэ и ґаздэнас бу́нто пэ чхучи́ пхув пэ Най Вучэдырэскирэстэ,</verse>
				<verse number="18">и ёнэ пропатякирэнас Дэвлэ́с дро пэ́скиро ило́, ке́ли ёнэ мангнэ́ хабэ́н пир пэ́скиро ди;</verse>
				<verse number="19">и ёнэ ракирдэ́ пэ Дэвлэ́стэ, пхэни́: “Ци дэ́ла ра́да Дэвэ́л тэ кэрэ́л сками́нд пэ чхучи́ пхув?”</verse>
				<verse number="20">Дыкхэ́н! Ёв пэкадя́ дрэ ска́ла и паня́ дынэпэ тэ тхадэн и барэ́ панинга́ пхэрдякирдэ саро́. Ци дэ́ла ра́да Ёв адя́кэ-паць тэ дэл маро́? Ци дорэсэ́ла Ёв мас Пэ́скирэ манушэ́нгэ?</verse>
				<verse number="21">Палдава́ Рай Дэвэ́л шундя́ дава́, и Ёв древа́н холя́сыя, Лэ́скири холы́ росхачия пэ Израилёскирэ манушэ́ндэ и адя́кэ-паць холякирибэ́н ґаздыя́пэ пэ лэ́ндэ,</verse>
				<verse number="22">со ёнэ на патяндынэ́ дрэ Дэвлэ́стэ и на рикирдэ наде́я, со Ёв дэ́ла васт лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="23">Нэ Ёв припхэндя́ облокэнгэ, со исын упра́л, и Ёв псирадя (откэрдя) болыбна́скирэ вудара́,</verse>
				<verse number="24">и Ёв чхудя́ сыр брышы́нд пэ лэ́ндэ (манна) тэ хан и Ёв дыя́ лэ́нгэ болыбна́скиро гив.</verse>
				<verse number="25">Мануша́ ханас Янголэ́нгиро хабэ́н: Ёв бичхадя́ лэ́нгэ хабэ́н чалэ́с.</verse>
				<verse number="26">Ёв кэрдя́ тэ пхурдэл вастокитко балва́л тэ пхурдэл дро болыбэ́н и лыджия́ англэ тэ пхурдэл балва́л зэрвонэ (левонэ) рига́тыр,</verse>
				<verse number="27">И Ёв кэрдя́ тэ пэрэ́л мас пэ лэ́ндэ сыр пра́хо и чириклэн пхакэнца, сыр пра́хо пэ морёскиро (дэрьявэ́скиро) брэ́го.</verse>
				<verse number="28">И Ёв кэрдя́ адя́кэ, со ёнэ пынэ́ машки́р пэ́скиро таборо (лод), трусця́л пэ́скирэ ша́тры;</verse>
				<verse number="29">и ёнэ ханэ́ и чалынэ пхэрдэ́с и Ёв дыя́ лэ́нгэ дова́, со ёнэ битукоскиро камлэ́.</verse>
				<verse number="30">Ёнэ на гинэ́ криг пэ́скирэ хабнастыр, со сыс лэ́ндэ битукоскиро, лэ́нгиро хабэ́н уса́ сыс дрэ лэ́нгирэ муя́,</verse>
				<verse number="31">ке́ли Дэвлэ́скири холы́ явдя́ пэ лэ́ндэ и мулякирдя́ най тхулэдыронэн лэ́ндыр и, акэ, зарадя выкэдынэ́ манушэ́н Израилёстыр.</verse>
				<verse number="32">Нэ на дыкхи́ пэ дава́, ёнэ ўса кэрдэ́ грэ́хи, и ёнэ на патяндынэ́ дрэ Лэ́скирэ барэ́ ди́вна бутя́,</verse>
				<verse number="33">палдава́ Ёв и домэкця, со лэ́нгирэ дывэса́ сыс сыр балвалякиро пхурдыпэн, а лэ́нгирэ бэрша́ джа́нас дрэ дар кэ мэрибэ́н.</verse>
				<verse number="34">Ке́ли Ёв замарэлас лэн, тэды ёнэ родэнас Лэс, и ёнэ рискирэнас пэ́скиро ило́ и зоралэ́с родэнас Дэвлэ́с,</verse>
				<verse number="35">и ёнэ рипирэнас нэвэ́стыр, со Дэвэ́л исын лэ́нгири ска́ла, и со Най Вучэдырэскиро Дэвэ́л исын Одова́, Кон зракхэ́ла лэн.</verse>
				<verse number="36">Ёнэ шарэнас Лэс на илэ́стыр пэ́скирэ муенца, и лэ́нгирэ чиба́ хохавэнас Лэ́скэ,</verse>
				<verse number="37">а лэ́нгиро ило́ на зоралэ́с патялас дрэ Лэ́стэ и ёнэ на сыс патяибнытка анги́л Лэ́скиро завето.</verse>
				<verse number="38">Нэ Ёв исын лачхэ́-илэ́скиро: Ёв отмэкця́ чорипэ́н и на пхагирдя́ лэн. Бут мо́лы Ёв рискирэлас криг Пэ́скири холы́, и Ёв на джангавэлас Пэ́скири бари холын.</verse>
				<verse number="39">Пал-дова́ со Ёв рипирдя, со ёнэ сыс фэ́ни (то́ка) манушы́тко лоч (плоть), сави́ исын на ве́чно, сы́рбы балвалякиро пхурдыпэн, со джа́ла криг и на рисёла палэ.</verse>
				<verse number="40">Сыр бут мо́лы ёнэ на кандэнас Лэс пэ чхучи́ пхув, ёнэ холякирэнас Лэс пэ биманушэнгиро штэ́то.</verse>
				<verse number="41">И ёнэ нэвэ́стыр и нэвэ́стыр рисёнас палэ, пропатякирэнас Дэвлэ́с и дукхавэнас Свэнтонэ́ Дэвлэ́с Израилёстыр.</verse>
				<verse number="42">Ёнэ на рипирдэ Лэ́скиро васт дро дова́ дывэ́с, ке́ли Ёв ракхця́ лэн вэргостыр, саво́ тасадя лэн,</verse>
				<verse number="43">сыр Ёв сыкадя́ Пэ́скирэ знаме́нии (ґертыка́) дро Еги́пто, сыр кэрдя́ Пэ́скирэ ди́вы пэ Цоаноскирэ фэ́лды;</verse>
				<verse number="44">и пирикэрдя лэ́нгирэ рэ́ки (лэня́) и рэкицы дро рат, соб (кай) ёнэ на могинэ́нас тэ пьен.</verse>
				<verse number="45">Ёв бичхадя́ дукханэ матлен (насекомонэн) тэ хан лэ́нгирэ маса́ и цапнен (жамбэн), савэ́ хасякирэнас лэн;</verse>
				<verse number="46">Ёв адя́кэ-паць отдыя́ лэ́нгирэ-гивэнгиро умалото раупэ́нгэ (гусиницэ́нгэ) тэ хан, а лэ́нгирэ бутя́ скочкэнгэ;</verse>
				<verse number="47">Ёв хасякирдя́ лэ́нгирэ винаграды (дракха́) ґрадоса и лэ́нгирэ сикаморытка дрэвы мразоса.</verse>
				<verse number="48">Ёв отдыя́ лэ́нгирэ мурдалэ́н тэл ґрадо и лэ́нгирэ ґурты тэл барэ́ блискави́цы</verse>
				<verse number="49">Ёв бичхадя́ пэ лэ́ндэ сы́рбы яг Пэ́скирэ холя́тыр, холякирибэ́н, холякири, зор и пхарипэ́н, ке́ли мэрибнаскирэ Янго́лы пынэ́ пэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="50">Ёв вымэкця Пэ́скири холы́, Ёв на выракхэлас лэ́нгирэ дия́ мэрибна́стыр, а Ёв отдыя́ лэн мэрибнытконэ франсэнгэ (морово́скэ).</verse>
				<verse number="51">И Ёв мулякирдя́ кажнонэ́ пэрвонэ́ биято́с дро Еги́пто, пэрвонэ́ родоскирэс, савэ́стыр лэ́лапэ зор пэ Хамоскирэ ша́тры,</verse>
				<verse number="52">И Ёв кэрдя́, со Лэ́скирэ мануша́ гинэ́ анги́л сыр бакрэ́ и Ёв лыджия́ лэн пир чхучи́ пхув сыр ґурто;</verse>
				<verse number="53">и Ёв лыджия́ лэн бидаракирэс, ёнэ на страхадёнас, а мо́рё (дэрья́в) чхакирдя упралэстыр лэ́нгирэ вэргэ́н.</verse>
				<verse number="54">И Ёв долыджия лэн кэ кусты́ка (кэ грани́цы) Пэ́скирэ Свэнтонэ́-Пхувьякири, кэ бэ́рга, со лэ́скиро чачо́ васт дорэсця́;</verse>
				<verse number="55">И Ёв традыя́ криг Наюды́тка на́цыи анги́л лэ́ндэ, и Ёв роскэрдя́ пэ паша́ пхув машки́р лэ́ндэ, сыр мэкно́ миштыпэ́н пир чэрта, и Ёв кэрдя́, соб (кай) Израилёскирэ ро́ды тэ дживэ́н пэ пэ́скирэ ша́тры.</verse>
				<verse number="56">Нэ ёнэ пропатякирэнас Най Вучэдырэскирэ Дэвлэ́с, прэзэнтынэнас Лэс и ёнэ на рикирэнаспэ кэ Лэ́скирэ допхэныбэна.</verse>
				<verse number="57">И ёнэ дынэпэ палэ и сыс напатяибнытка сыр лэ́нгирэ дада́: ёнэ вырисёнас сыр банго́ лу́ко.</verse>
				<verse number="58">И ёнэ холякирдэ Лэс пэ́скирэ штэтэнца пэ бэ́ргицы, кай ёнэ дэ́нас паты́в и ёнэ прэзэнтынэнас (дражнинэнас) Лэс лэ́нгирэ вычингирдэ идолэнца.</verse>
				<verse number="59">Дэвэ́л шундя́ дава́, Ёв холя́сыя, и Ёв традыя́ криг Израилё дур Пэ́стыр:</verse>
				<verse number="60">Ёв мэкця́ Пэ́скиро Штэ́то Сило́мо, ша́тра, кай Ёв дживдя́ машки́р манушэ́ндэ,</verse>
				<verse number="61">И Ёв отдыя́ Пэ́скиро зоралыпэ́н дро пле́но и Пэ́скири сла́ва дрэ вэргэ́нгирэ васта́;</verse>
				<verse number="62">И Ёв адя́кэ-паць отдыя́ тэл курта́ла Лэ́скирэ манушэ́н и сыс холямо́ пэ Лэ́скирэ чхавэ́ндэ:</verse>
				<verse number="63">яг схая Лэ́скирэ-тырнэ манушэ́н и Лэ́скирэ патывалэ́ джувле́н на багандлэ бьявитка гиля́.</verse>
				<verse number="64">Лэ́нгирэ рашая́ хасёнас куртала́тыр, лэ́нгирэ пивля (удовы) на могиндлэ́ тэ ровэ́н.</verse>
				<verse number="65">Тэ́ньци Рай Дэвэ́л джангадыя сы́рбы соибнастыр, сы́рбы кодова́ зоралыпнаскиро ману́ш, саво́ радынэ́лапэ ґодласа моля́тыр (виностыр);</verse>
				<verse number="66">И Ёв традыя́ криг Пэ́скирэ вэргэ́н, Ёв чхудя́ лэн пэ ладж, со ние́кхвар на кончынэлапэ.</verse>
				<verse number="67">И Ёв отпхэндяпэ Ёза́скирэ шатратыр, и Ёв на выкэдыя́ Ефремоскиро ро́до,</verse>
				<verse number="68">нэ Ёв выкэдыя́ Юда́скиро ро́до, Сионо́скири бэ́рга, сави́ Ёв выкэдыя́ Пэ́скэ;</verse>
				<verse number="69">И Ёв ґаздыя́ Пэ́скиро Свэ́нто Штэ́то вучэ́с сыр бэ́рги, сыр пхув, сави́ Ёв зачхудя пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
				<verse number="70">И Ёв выкэдыя́ Давидо́с, Пэ́скирэ писхари́с, и Ёв лыя́ лэс бакрэ́нгирэ грэдатыр (дворостыр):</verse>
				<verse number="71">Ёв лыя́ лэс бакрэ́ндыр, Саво́ дэ́нас цюци (колы́н) тыкнорэнгэ, Ёв лыя́ лэс тэ чаравэл Пэ́скирэ манушэ́н, Яковоскирэн и Израилёскирэн, Пэ́скирэ чхавэнгирэн.</verse>
				<verse number="72">И Ёв чалякирдя лэн сарэ́н Пэ́скирэ илэ́стыр, и лыджия́ лэн Пэ́скирэ годьварэ́ вастэ́са.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="79">
				<verse number="1">Асафоскиро Пса́лмо. О Дэ́вла! Наюды́тка на́цыи гинэ́ андрэ́ дро Тыро́ мэкно́ миштыпэ́н. Ёнэ магирдэ́ Тыри́ Свэ́нто Кхангири́, ёнэ кэрдэ́ Ерусалимо́стыр радэ бара́.</verse>
				<verse number="2">Ёнэ дынэ́ Тырэ́-дынарьенгирэ тру́пы, сыр хабэ́н болыбна́скирэ чириклэнгэ, Тырэ́-свэнтонэнгирэ маса́ мурдалэ́нгэ пэ пхув:</verse>
				<verse number="3">Ёнэ прочхудэ лэ́нгиро рат сыр пани́ трусця́л Ерусалимо и нани ние́кх, кон гаравэлас лэн.</verse>
				<verse number="4">Амарэ́ сусе́ды (кота́рья) обракирэна амэн. Мануша́, савэ́ исын трусця́л амэ́ндэ, санапэ холямэс и санапэ холямэс амэ́ндыр.</verse>
				<verse number="5">Сыр ґара́, о Раё Дэ́вла! Ци Ту ўса́ды (сак) явэ́са тэ холясос пэ амэ́ндэ? Ци явэ́ла Тыро́ зэвлыныпэ́н (ревность) тэ хачол сыр яг?</verse>
				<verse number="6">Вымэк Пэ́скири бари холын пэ Наюды́тка на́цыи, савэ́ на джинэ́на Тут, и пэ кралипэна́, со на прикхарэна Тыро́ лав.</verse>
				<verse number="7">Пал-дова́ со ёнэ ханэ́ Яково́скиро ро́до и роспхагирдэ́ кэ пхув штэ́то, кай ёв дживдя́.</verse>
				<verse number="8">На ри́пир грэ́хи, амарэ́ прапапэнгирэ, мэк Тыри́ бари лачхэ́-илы́ткима тэ пирилэл амэн най сыгэды́р: пал-дова́ со амэ догиям сарэ́са кэ пхув.</verse>
				<verse number="9">Подэ васт, о Дэ́вла, Саво́ зракхэ́са амэн ваш сла́ва Тырэ́ лавэ́скэ, зра́кх и отмэк амэ́нгэ амарэ́ грэ́хи ваш Тыро́ лав.</verse>
				<verse number="10">Со́скэ Наюды́тка на́цыи ракирэ́на: “Кай исын лэ́нгиро Дэвэ́л? Мэк амарэ́ якха́ тэ дыкхэ́н, сыр Ту отдэса палэ Наюдытконэ́ нацыенгэ, со ёнэ прочхудэ рат Тырэ́ писхарьенгиро.</verse>
				<verse number="11">Мэк Ту тэ шунэ́с, сыр пхандло ману́ш дэ́ла ґондя́ (ўздыхинэла) годла́са. Ракх чхавэ́н, савэ́ джа́на пэ мэрибэ́н Тырэ́ барэ́-вастэскирэ зорья́са.</verse>
				<verse number="12">И отдэ́ палэ дрэ эфта́ (битринэ́нгиро дэш) мо́лы фуеды́р обракирибэн амарэ́ котарьенгэ (суседэнгэ) дро лэ́нгиро брэг пал дова́, со ёнэ обракирэнас Тут, о Раё Дэ́вла.</verse>
				<verse number="13">Тэды амэ, савэ́ сам Тырэ́ мануша́ и бакрэ́ Тырэ́ ґуртоскирэ, амэ ява́са ўса́ды (сак) тэ парикирас Ту́кэ, амэ ява́са тэ сыкавас анги́л ро́до кэ ро́до Тыри́ сла́ва.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="80">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ. Допхэныбэ́н пэ Лилиякири Мелодия. Асафоскиро Пса́лмо.</verse>
				<verse number="2">Причху́в кан, Израилёскиро Чхупна́ри! Ту, Саво́ лыджиян Ёзас (Иосифос) сыр ґурто; Ту, Саво́ сан бэшто́ машки́р Херувимэндэ, сыкадёв Пэс.</verse>
				<verse number="3">Сыка́в Пэ́скиро зоралыпэ́н анги́л Ефремостэ, Венияминостэ и Манасиястэ, яв тэ зракхэс амэн.</verse>
				<verse number="4">О, Дэ́вла! Зоралякир палэ амэн и мэк тэ зяинэл Тырэ́-москиро дуд и амэ зракхасапэ.</verse>
				<verse number="5">Раё Дэ́вла, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Дэвэ́л! Ци бут явэ́са Ту тэ холясос пэ мангипэ́н Тырэ́-манушэ́нгиро?</verse>
				<verse number="6">Ту чалякирдян лэн марэ́са ясвэ́нца и Ту кэрдя́н, соб (кай) ёнэ тэ пьен ясва барэ́ мераса?</verse>
				<verse number="7">Ту кэрдя́н, соб (кай) амарэ́ сусе́ды (кота́рья) тэ марэ́нпэ пал амэ́ндэ и амарэ́ вэ́рги тэ санпэ амэ́ндыр машки́р пэ́стэ.</verse>
				<verse number="8">О, Дэ́вла, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро! Зоралякир палэ амэн и мэк тэ зяинэл Тырэ́-москиро дуд, и амэ зракхасапэ.</verse>
				<verse number="9">Ту яндян винаградоскиро хру́сто (лоза) Египто́стыр, Ту традыян криг яви́р на́цыи и чхудя́н дава́ хру́сто дрэ пхув:</verse>
				<verse number="10">Ту жужакирдян штэ́то анги́л дава́, лэ́скирэ ко́рни (рукха́) гинэ́ хор и ёв розбария пир сари́ пхув.</verse>
				<verse number="11">Бэргицы сыс учхакирдэ лэ́скирэ зорья́са и лэ́скирэ рандя́ сыс сыр барэ́ кедры.</verse>
				<verse number="12">Ёв розмэкця пэ́скирэ рандя́ (вэ́тки) кэ мо́рё (дэрья́в), а пэ́скирэ сэнки (суки) кэ рэка (лэнь).</verse>
				<verse number="13">Со́скэ Ту пхагирдян тыны (ограды), со сыс трусця́л дая́ бар, соб (кай) кажно, кон проджа́ла маму́й, тэ обкошэл ла́кирэ му́ри?</verse>
				<verse number="14">Вэшытко баличо подґанавэла ко́рни (рукха́) и фэлдытко мурда́л (зверё) обхала лэс.</verse>
				<verse number="15">О, Дэ́вла, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро, амэ древа́н мангаса Тут тэ рисёс палэ. Дыкх тэлэ́ болыбна́стыр пэ амэ́ндэ и, акэ, яв тэ дыкхэ́с Пэ́скирэ-винаградоскири бар;</verse>
				<verse number="16">яв и роздыкх далэ́ винаградоскирэ кашторэ, савэ́ Тыро́ чачо́ васт почхудя и лэ́скиро тэрнэ́ рандя́ (отбарипэн), со Ту кэрдя́н зоралэды́р</verse>
				<verse number="17">Ёнэ схачинэ яга́са, вычингирдэ; мэк тэ хасён ёнэ Тырэ́-москири холя́тыр.</verse>
				<verse number="18">Мэк Тыро́ чачо́ васт тэ явэ́л упрэдыр вастэ́стыр Тырэ́ манушэскирэстыр, конэ́скэ Ту дыя́н зор ваш Пэ́скэ.</verse>
				<verse number="19">Тэды амэ на дасапэ палэ Ту́тыр, джидякир амэн нэвэ́стыр (нэвэ́с) и амэ прикхараса Тыро́ лав.</verse>
				<verse number="20">[р.с.] Зорьякир амэн нэвэ́стыр, о Раё Дэ́вла, Дэвэ́л болыбна́скирэ-янголэ́нгиро; кэр, соб (кай) тэ зяинэл Тыро́ муй и амэ зракхасапэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="81">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ пэ Гатоскиро Струменто. Асафоскиро Пса́лмо.</verse>
				<verse number="2">Бага́н радыма́са Дэвлэ́скэ, амарэ́ Зоралыпнаскэ, бага́н зоралэ́с Яково́скирэ Дэвлэ́скэ;</verse>
				<verse number="3">лэн тэ бага́н гилы́, янэ́н бубно (тамбурино) адари́к, и милонэ-башаибнаскирэ гусли лутаса.</verse>
				<verse number="4">Пхурдэ́н дро ро́го (труба) пэ нэво́ чхон, пэ пхэрдо́ чхон, дро дывэ́с амарэ́ свэнкоскиро.</verse>
				<verse number="5">Пал-дова́ со дава́ исын Израилёскиро стату́то (уставо), Яково́скирэ-Дэвлэ́скиро Зако́но.</verse>
				<verse number="6">Ёв дыя́ дава́ сыр допхэныбэ́н ваш Ёза́скэ (Иосифоскэ), сыр Ёв выджа́лас Египто́скирэ пхувья́тыр. Мэ шундём чиб, сави́ мэ на ґалыём:</verse>
				<verse number="7">“Мэ вылыём лэ́скиро псико́ ґамостыр; лэ́скирэ васта́ ячнэ́ вольна кхудэндыр (корзинэндыр).</verse>
				<verse number="8">Ту прикхардян ман дро пхарипэ́н и мэ подыём васт ту́кэ бидатыр, мэ отпхэндём ту́кэ громоскирэ гарадэ́ штэто́стыр, мэ пропатякирдём тут пашы́л Мериваскирэ паня́. Сэ́ла.</verse>
				<verse number="9">Шунэ́н, мирэ́ мануша́лэ, и мэ допхэнава тумэ́нгэ, о Израилё, ко́ли ту шунэсас ман:</verse>
				<verse number="10">На явэ́на чу́жа дэвлорэ́ тумэ́ндэ, и тумэ́ на дэ́нас паты́в чужонэ́ дэвлорэскэ.</verse>
				<verse number="11">Мэ сом Рай Дэвэ́л, Тыро́ Дэвэ́л, Саво́ вылыджия́ тут Египто́скирэ пхувья́тыр: отпхандэ буґлэс Тыро́ муй и Мэ пхэрдякирава лэс.</verse>
				<verse number="12">Нэ мирэ́ мануша́ на шундлэ́ Мири́ зан (глос), и Израилё на кандыя́ ман.</verse>
				<verse number="13">И Мэ ячкирдём лэн, соб (кай) ёнэ тэ дживэ́н пир пэ́скиро пхаро́ ило́, соб (кай) ёнэ тэ псирэ́н сыр лэ́нгэ думинэлапэ.</verse>
				<verse number="14">О, ко́ли мирэ́ мануша́ тэ шунэ́н ракхунэс ман, ко́ли Израилё тэ дживэ́л мирэ́ дромэ́са.</verse>
				<verse number="15">Мэ сы́гэс тэлякиравас лэ́нгирэ вэргэ́н тэл ґэра́ и мэ рискиравас Миро васт пэ лэ́нгирэ намалэндэ.</verse>
				<verse number="16">Одолэ́, савэ́ бидыкхэна Рас-Дэвлэ́с, бандякирэнас шэрэ́ анги́л Лэ́стэ, а лэ́нгири ка́ра явэ́лас усады (сак).”</verse>
				<verse number="17">[р.с.] И Ёв чаравэлас лэн пхэрдэ́с най фэдэдыршонэ парнэ́ гивэса и ёнэ явэ́нас чалэ фэлдытконэ авгинэстыр (мэдатыр).</verse>
			</chapter>
			<chapter number="82">
				<verse number="1">Асафоскиро Пса́лмо. Дэвэ́л исын тэрдо́ пэ Дэвлэ́скиро скэдыибэ́н, Ёв сэндякирэ́ла машки́р дэвлэндэ.</verse>
				<verse number="2">Ци бут явэ́са Ту тэ сэндякирэс начачунэс и тэ прилэс фуе́ манушэ́н?</verse>
				<verse number="3">Сэндя́кир чачунэ́с чорорэн и бидадэскирэн, кэр чачипэ́н одолэ́нгэ, савэ́н тасавэна и кодолэ́нгэ, савэ́ндэ исын трэ́бима.</verse>
				<verse number="4">Подэ васт чорорэнгэ и одолэ́нгэ, савэ́ исын дрэ трэ́бима, зра́кх лэн фуе́-манушэ́нгирэ вастэ́стыр.</verse>
				<verse number="5">Ёнэ на джинэ́на, на ґалёна, ёнэ дживэ́на дро калыпэ́н (цямлыпэ́н): сарэ́ свэнтоскирэ-фундаменты затринскирдэпэ.</verse>
				<verse number="6">Мэ пхэндём: “Тумэ́ сан Дэвэла́ и сан чхавэ́ Най Барэдырэскирэ.</verse>
				<verse number="7">Нэ тумэ́ мэрэ́на сыр сарэ́ мануша́, и пэрэ́на сыр и тхага́рья (кня́зи).”</verse>
				<verse number="8">Тэрдёв анги́л, о Дэ́вла, сэндякир пхув, пал-дова́ со сарэ́ манушы́тка на́цыи явэ́на Тырэ́, сыр Тыро́ мэкно́ миштыпэ́н.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="83">
				<verse number="1">Гилы́. Асафоскиро Пса́лмо.</verse>
				<verse number="2">О, Дэ́вла! На бэш штыл, и на яв муто (немо), на яв штыл, о Дэ́вла:</verse>
				<verse number="3">пал-дова́ со, акэ, Тырэ́ вэ́рги годлэна, и одолэ́, савэ́ бидыкхэна Тут, ґаздэ́на пэ́скирэ шэрэ́,</verse>
				<verse number="4">Ёнэ зракирэнапэ фрэнтэс пэ Тырэ́ манушэ́ндэ, ёнэ задуминэна фуипэ́н проти одолэ́ндэ, савэ́н Ту приракхэса;</verse>
				<verse number="5">ёнэ ракирэ́на: “Явэ́н тэ кэра́с, соб (кай) тэ вычхурдас лэн сыр нацыя, соб (кай) буты́р Израилёскиро лав тэ на рипирэлпэ.”</verse>
				<verse number="6">Пал-дова́ со ёнэ зракирдэпэ дрэ екх годы́, ёнэ кхэтанякирдэпэ проти Ту́тэ.</verse>
				<verse number="7">Ша́тры Едомоскирэ и Исмаильтянэнгирэ, Моа́во и Агаро,</verse>
				<verse number="8">Ѓевало и Амоно и Амалико, Филистимля́ни и Тироскирэ джиибна́скирэ,</verse>
				<verse number="9">Асирия адя́кэ-паць гия́ лэ́нца; ёнэ дынэ́ васт Лотоскирэ чхавэ́нгэ. Сэ́ла.</verse>
				<verse number="10">Кэр адя́кэ-паць Мидианэнгэ сыр Сисараскэ, сыр Иадиноскэ пашы́л сы́гно панинг Кисоно,</verse>
				<verse number="11">савэ́ хасинэ́ пашы́л Ендоро, савэ́ ячнэ́ сыр пхувья́киро гнэё (гноё).</verse>
				<verse number="12">Кэр лэ́нгирэ тхагарьенца (князьенца) сыр Оревоса (Аребоса), Зивоса и сарэ́ лэ́нгирэ крали́скирэ сэмэнцэнца, сыр Зэбоса и Салманоса,</verse>
				<verse number="13">пал-дова́ со ёнэ пхэндлэ́: “Явэ́н, ла́са пэ́скэ Дэвлэ́скирэ чаритка пхувья́.”</verse>
				<verse number="14">О, мро Дэ́вла! Кэр лэ́ндыр вихроскиро пыло, пирикэр лэн дрэ чхучо́ пхус анги́л балва́л.</verse>
				<verse number="15">Сыр яг хачкирэ́ла вэш, сыр бари яг подхачкирэла бэ́рги,</verse>
				<verse number="16">адя́кэ-паць традэ лэн барэ́ штормоса и трашакир лэн Тырэ́-холямэ́ балваляса.</verse>
				<verse number="17">Раё Дэ́вла! Учхакир лэ́нгирэ муя́ ладжакирибнаса, соб (кай) ёнэ тэ родэ́н паты́в Тырэ́ лавэ́скэ.</verse>
				<verse number="18">Тэ явэ́н ёнэ ладжакирдэ́ и трашакирдэ пэ сарэ́ ве́ки, тэ нашавэн ёнэ паты́в и тэ хасён:</verse>
				<verse number="19">[р.с.] соб (кай) ёнэ тэ джинэ́н, со Ту сан Екхджино́, Конэ́скиро лав исын Рай Дэвэ́л, Са́мо Барэды́р пэ сари́ пхув.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="84">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ пэ Гедоскирэ Струме́нты. Пса́лмо Кареёскирэ-Чхавэ́нгиро.</verse>
				<verse number="2">Савэ кучонэ́ исын Тырэ́ ша́тры, о Раё Дэ́вла, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро.</verse>
				<verse number="3">Дро миро ди исын смэга/труш (жажда) и ёв аж нашавэла зор, соб (кай) ма́нгэ тэ явав дрэ мирэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири грэ́да (дво́ро), миро ило́ и мири́ лоч, хай, кхарэ́на радымакирэ заня́са джидэ́ Дэвлэ́с.</verse>
				<verse number="4">Дыкх! И чириклы латхя́ кхэр пэ́скэ и бахирка (ласточка) ку́фо (ґнязда) пэ́скэ, кай ёй чхувэ́ла пэ́скирэ тыкнорэн пэ Тырэ́ алта́ри, о Раё Дэ́вла, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро, миро Кра́ли и миро Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="5">Бахталэ́ исын одолэ́, савэ́ дживэ́на дро Тыро́ кхэр: ёнэ кажно мо́ло явэ́на тэ шарэ́н Тут. Сэ́ла.</verse>
				<verse number="6">Бахтало́ исын кодова́ ману́ш, конэ́скири зор исын Ту́тыр, конэ́скиро ило́ исын пэ дром кэ Сио́но;</verse>
				<verse number="7">сыр ёнэ джа́на дурэды́р пир Ровибнаскиро до́ло, ёнэ пирикэрэна лэс дрэ панескирэ ґанынгорья, брышы́нд учхакирэ́ла дая́ пхув бахтякирибнаса.</verse>
				<verse number="8">Ёнэ джа́на екхэ зорья́тыр кэ яви́р зор, кажно лэ́ндыр явэ́ла пэ бэ́рга Сио́но анги́л Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="9">Раё Дэ́вла, Дэвэ́л болыбна́скирэ-янголэ́нгиро, шун мири́ па́тери, пришунпэ Яково́скиро Дэвэ́л. Сэ́ла.</verse>
				<verse number="10">Ѓа́да, Дэ́вла, Ту сан амаро́ шчы́то, подыкх пэ муя́ Тырэ́ манушэ́нгиро, конэ́с Ту помакхцян.</verse>
				<verse number="11">Пал-дова́ со екх дывэ́с пэ Тыри́ грэ́да исын фэды́р, сыр бар (тысёнцо) дывэса́. Мэ выкэдыём фэды́р тэ тэрдёвав пашы́л вуда́р Дэвлэ́скирэ-Кхэрэ́скиро, сыр тэ джива́в дрэ ша́тры, кай фуй мануша́.</verse>
				<verse number="12">Пал-дова́ со Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, исын кхам и шчы́то: Рай Дэвэ́л дэ́ла бахталыпэ́н и сла́ва. Ёв на явэ́ла тэ зарикирэл лачхипэ́н одолэ́нгэ, савэ́ дживэ́на чачипнаскирэс.</verse>
				<verse number="13">[р.с.] Рай Дэвэ́л, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро, тэ явэ́л бахтало́ ману́ш, саво́ древа́н патя́ла дрэ Ту́тэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="85">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ. Пса́лмо Кареёскирэ-Чхавэ́нгиро.</verse>
				<verse number="2">О, Раё Дэ́вла! Ту потангиндян Пэ́скири пхув; Ту рискирдян палэ Израилё плено́стыр:</verse>
				<verse number="3">Ту примангдян саро́ чорипэ́н Тырэ́ манушэ́нгэ, Ту отмэкцян сарэ́ лэ́нгирэ грэ́хи. Сэ́ла.</verse>
				<verse number="4">Ту скэдыян кэ Пэ сари́ Пэ́скири бари холын, Ту порисиян Тырэ́-холынакирэ ягатыр.</verse>
				<verse number="5">Дэ́вла! Ту, Саво́ зракхэ́са амэн. Ри́скир палэ амэн, кэр адя́кэ, соб (кай) Тырэ́ холякири зор тэ пириячэл пэ амэ́ндэ,</verse>
				<verse number="6">Ци явэ́са Ту ўса́ды (сак) тэ холясос пэ амэ́ндэ. Ци явэ́ла Тыри́ холы́ дурэды́р тэ явэ́л пэ сарэ́ ро́ды?</verse>
				<verse number="7">Ци отджидякирэса Ту нэвэ́стыр амэн, соб (кай) мирэ́ мануша́ могинэ́нас тэ радынэ́нпэ дрэ Ту́тэ?</verse>
				<verse number="8">Сыка́в амэ́нгэ Тыро́ тангипэ́н, о Раё Дэ́вла, и дэ амэ́нгэ Тыро́ зракхибэ́н.</verse>
				<verse number="9">Мэ ява́ва тэ шунав, со Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л пхэнэ́ла: пал-дова́ со Ёв явэ́ла тэ ракирэ́л пал рама́нё (миро) Пэ́скирэ манушэ́нгэ и Пэ́скирэ дэвлытконэнгэ, соб (кай) ёнэ тэ на пэрэ́н нэвэ́стыр дро дылныпэ́н.</verse>
				<verse number="10">Чачо́, лэ́скиро зракхибэ́н явэ́ла пашы́л одолэ́ндэ, савэ́ндэ исын трашаибэ́н анги́л Лэ́стэ, соб (кай) Дэвлэ́скири сла́ва тэ явэ́л пир амари́ пхув.</verse>
				<verse number="11">Лачхэ́-илы́ткима и патяибэ́н джа́на кхэтанэ́, чачипэ́н и рама́нё (миро) чамудэнапэ екх екхэ́са.</verse>
				<verse number="12">Патяибэ́н ухтэла криг пхувья́тыр, а чачипэ́н явэ́ла тэ дыкхэ́л тэлэ́ Болыбна́стыр.</verse>
				<verse number="13">Чачо́, Рай Дэвэ́л дэ́ла лачхипэ́н амэ́нгэ и амари́ пхув отдэ́ла пэ́скиро аплодо.</verse>
				<verse number="14">[р.с.] Чачипэ́н джа́ла анги́л Лэ́стэ и кэрэ́ла дром Лэ́скирэ пирэ́нгэ (стопэ́нгэ).</verse>
			</chapter>
			<chapter number="86">
				<verse number="1">Давидоскири Па́тери (Моли́тва). О, Раё Дэ́вла, причху́в тэлэ́ Тыро́ кан, отпхэн ма́нгэ, пал-дова́ со мэ сом чороро́ и дрэ трэ́бима.</verse>
				<verse number="2">Ракх миро ди, пал-дова́ со мэ сом дэвлы́тко. Ту сан, миро Дэ́вла, Саво́ зракхэ́ла Пэ́скирэ писхари́с, кон рисёла кэ Ту тэ зракхэлпэ.</verse>
				<verse number="3">Яв тангипнаскиро кэ мэ, о Раё Дэ́вла, пал-дова́ со, мэ со дывэ́с прикхарава Тут сарэ́ зорья́тыр.</verse>
				<verse number="4">Обрадын Тырэ́-писхарискиро ди, пал-дова́ со мэ ґазда́ва пэ́скиро ди кэ Ту, Раё Дэ́вла.</verse>
				<verse number="5">Пал-дова́ со Ту, Раё Дэ́вла, сан лачхо́ и Ту камэ́са тэ примангэс: Ту сан барвало́ лачхэ́-илыткимаса сарэ́нгэ, кон прикхарэла Тут.</verse>
				<verse number="6">Причху́в кан, о Раё Дэ́вла, сыр мэ мангавапэ Ту́кэ, пришунпэ кэ мангипэ́н, сыр мануша́ прикхарэна Тут.</verse>
				<verse number="7">Мэ ява́ва тэ прикхарав Тут дро дывэ́с, сыр исын пхаро́ ма́нгэ, пал-дова́ со Ту отпхэнэса ма́нгэ.</verse>
				<verse number="8">Нанэ ние́кх дасаво машки́р дэвлорэндэ, сыр Ту сан, Раё Дэ́вла, ние́кх на кэрэ́ла дасавэ́ бутя́, сыр Ту.</verse>
				<verse number="9">Сарэ́ на́цыи, савэ́ Ту создыян, явэ́на и дэ́на паты́в Ту́кэ. О, Раё Дэ́вла, ёнэ дэ́на сла́ва Тырэ́ лавэ́скэ.</verse>
				<verse number="10">Пал-дова́ со Ту сан баро́ кэ вучипэ́н и кэрэ́са барэ́ ди́вна бутя́: Ту сан фэ́ни (то́ка) Екх Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="11">Сыкля́кир ман тэ псирав Тырэ́ дромэ́са, Раё Дэ́вла. Мэ ява́ва тэ джива́в пир Тыро́ патяибэ́н: кэр адя́кэ, соб (кай) дро миро ило́ тэ явэ́л трашаибэ́н анги́л Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="12">Мэ ява́ва тэ шара́в Тут сарэ́ мирэ́ илэ́стыр, о Раё Дэ́вла, миро Дэвэ́л, и мэ ява́ва тэ славинав Тыро́ лав пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
				<verse number="13">Пал-дова́ со Тыри́ лачхэ́-илы́ткима исын бари кэ вучипэ́н и Ту вытырдыян миро ди самонэ тэлатунэ́ люностыр (адостыр).</verse>
				<verse number="14">О, Дэ́вла! Пхутькирдэ́ мануша́ ґаздынэ́пэ пэ ма́ндэ и нахратонэ-манушэ́нгиро скопо родэлас тэ замарэ́н ман, и ёнэ на рикирэ́на Тут дрэ годы́ анги́л пэ́стэ.</verse>
				<verse number="15">Нэ Ту, о Раё Дэ́вла, сан лачхэ́-илэ́скиро Дэвэ́л, тангипнаскирэ и вырикирибнытко, Ту сан барвало́ пэ лачхэ́-илы́ткима и патяибэ́н.</verse>
				<verse number="16">Рисёв кэ мэ и яв тангипнаскиро кэ мэ, пиридэ Тыро́ зоралыпэ́н Тырэ́ писхари́скэ и ракх Тырэ́-писхарицакирэ чхавэ́с.</verse>
				<verse number="17">Сыка́в Тырэ́-лачхипнаскири ґерты́к (знаме́ниё), соб (кай) одолэ́, савэ́ на камэ́на ман зоралэ́с, могинэ́нас тэ дыкхэ́н и ёнэ явэ́нас ладжакирдэ́, пал-дова́ со Ту, Раё Дэ́вла, дыя́н васт ма́нгэ и подрикирдян ман.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="87">
				<verse number="1">Кареёскиро Чхавэ́нгиро. Пса́лмо. Гилы́. Рай Дэвэ́л зачхудя Пэ́скиро фо́ро пэ свэ́нта бэ́рги.</verse>
				<verse number="2">Ра́скэ-Дэвлэ́скэ исын дро́го Ерусалимо́скири по́рта (врата) буты́р сарэ́ Яково́скирэ шатрэндыр.</verse>
				<verse number="3">Славутка лава́ кэ баро́ шарибэ́н пхэнэ́на пал ту́тэ, Дэвлэ́скиро фо́ро. Сэ́ла.</verse>
				<verse number="4">Мэ ява́ва тэ рипирав Еги́пто и Вавило́но одолэ́нгэ, савэ́ джинэ́на Ман: Ѓа́да, Филистия и Ти́ро Ефиопияса пхэнэ́на-кадава́ ману́ш бия́ндыя одо́й.</verse>
				<verse number="5">И ёнэ явэ́на тэ ракирэ́н пал Сио́но: “Кадава́ ману́ш бия́ндыя одо́й и Най Вучэдырэскиро зачхудя дава́ фо́ро.”</verse>
				<verse number="6">Рай Дэвэ́л чхувэ́ла нанглоро́ (заковычка) маму́й лава́ далэ́ манушэ́нгирэ, ке́ли Ёв явэ́ла тэ пиригинэл далэ́ манушэ́н: “Кадава́ ману́ш бия́ндыя ада́й.” Сэ́ла.</verse>
				<verse number="7">И башаибнаскирэ и багаибнаскирэ пхэнэ́на: “Саро́ лачхипэ́н джа́ла ту́тыр, Сио́но.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="88">
				<verse number="1">Гилы́ и Пса́лмо Кареёскирэ Чхавэ́нгиро. Хоро́скирэ Дирижоро́скэ. Мелодия Тугаса. Эманакирэ-Эзрахитоскиро Сыклякирибэ́н.</verse>
				<verse number="2">О, Раё Дэ́вла, Дэвлалэ, Саво́ зракхэ́ла ман. Мэ ровава годла́са дывэ́с и рат анги́л Ту́тэ.</verse>
				<verse number="3">Мэк тэ доджал мири́ па́тери (моли́тва) кэ Ту, причху́в тэлэ́ кан, сыр мэ ровава.</verse>
				<verse number="4">Пал-дова́ со миро ди исын пхэрдо́ пхарипнэнца и миро джиибэ́н доджа́ла кэ маґила.</verse>
				<verse number="5">Ман гинэ́на акана́ кхэтанэ́ одолэнца, савэ́ джа́на кэ ґанби́н (яма); мэ сом ману́ш, савэ́стэ нанэ зор:</verse>
				<verse number="6">Саво́ исын мэкно́ машки́р мулэндэ, сы́рбы одолэ́, со исын замардэ́ и паштэ́ дрэ ґанби́н, конэ́с Ту буты́р на рипирэса, и савэ́ исын чхурдынэ́ тэ хасён Тырэ́ вастэ́са.</verse>
				<verse number="7">Ту чхудя́н ман дрэ са́мо тэлатуны ґанби́н дрэ калэ́ (цямлэ) штэ́ты, дро са́мо хорипэ́н.</verse>
				<verse number="8">Тыро́ холякирибэ́н чхудо пэ ма́ндэ и Ту тасавэсас ман сарэ́ Тырэ́ валнэнца. Сэ́ла.</verse>
				<verse number="9">Ту дурьякирдян мирэ́ малэн (другэн), Ту кэрдя́н, соб (кай) ёнэ тэ ячэн джунгалэ́ ма́нца: мэ сом запхандло, мэ на могина́ва тэ джав яври́.</verse>
				<verse number="10">Мири́ якх кэрдёла фуеды́р ровибнастыр. О, Раё Дэ́вла! Мэ со дывэ́с кхаравас Тут ясвэ́нца, мэ тырдава Пэ́скирэ васта́ кэ Ту.</verse>
				<verse number="11">Ци явэ́са Ту тэ кэрэ́с ди́вы мулэнгэ? Ци уштэна мулэ́ и парикирэна Ту́кэ. Сэ́ла.</verse>
				<verse number="12">Ци явэ́ла пхэндло́ сарэ́нгэ дрэ ґанби́н пал Тыри́ лачхэ́-илы́ткима? Ци пал Тыро́ патяибэ́н дро штэ́то, кай хасёна?</verse>
				<verse number="13">Ци явэ́ла джиндло́ пал Тырэ́ ди́вы дро калыпэ́н (цямлыпэ́н), ци пал Тыро́ чачипэ́н пэ пхув, кай бистрэса?</verse>
				<verse number="14">Нэ мэ да́ва го́дла кэ Ту, Раё Дэ́вла и пэ зло́ко (ра́нко) миро мангипэ́н анги́л Ту́тэ.</verse>
				<verse number="15">О, Раё Дэ́вла, со́скэ Ту ячкирдян миро ди? Со́скэ Ту гаравэса Пэ́скиро муй ма́ндыр?</verse>
				<verse number="16">Мирэ́ чхаворипнастыр ман тасавэна и мэ на́бут со на мэра́ва. Мэ мэнчынавпэ дара́тыр кэ мэрибэ́н, Мэ сарэ́са пыём дро ду́хо (фа́но).</verse>
				<verse number="17">Тыри́ ягуны бари холын гия́ пир ма́ндэ; Ту даракирдян ман кэ хасибэ́н:</verse>
				<verse number="18">Ёнэ облэнас трусця́л ман сыр баро́ пани́; ёнэ тасавэнас ман кхэтанэ́ сарэ́ ригэ́ндыр.</verse>
				<verse number="19">[р.с.] Ту дурьякирдян ма́ндыр малэс (другос) и манушварэ манушэ́с, мирэ́ джиндлэ́ манушэ́с. Калыпэ́н (цямлыпэ́н) исын пэ лэ́нгиро штэ́то.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="89">
				<verse number="1">Сыклякирибнаскири Гилы́ Ефаностыр Эзрахитостыр.</verse>
				<verse number="2">Мэ ўса́ды (сак) ява́ва тэ бага́в пал Ра́скирэ-Дэвлэ́скири лачхэ́-илы́ткима мирэ́ мо́са, нэ мэ ява́ва тэ роспхэнав сарэ́нгэ пал Тыро́ патяибэ́н родо́стыр кэ ро́до.</verse>
				<verse number="3">Пал-дова́ со мэ пхэндём: “Лачхэ́-илы́ткима явэ́ла тэ ячэ́лпэ пэ сарэ́ ве́ки.” Ту зорьякирдян Пэ́скиро патяибэ́н аж кэ са́мо болыбэ́н.</verse>
				<verse number="4">Мэ счхудём завето Мирэ́ выкэдынэ́ манушэ́нца. Мэ совлахадём Давидо́скэ, мирэ́ писхари́скэ.</verse>
				<verse number="5">Мэ да́ва зор Тырэ́ родо́скэ пэ сарэ́ ве́ки, и ґазда́ва Тыро́ троно пэ сарэ́ ро́ды. Сэ́ла.</verse>
				<verse number="6">И болыбна́скирэ Янго́лы явэ́на тэ шарэ́н Тут пал Тырэ́ ди́вы, Раё Дэ́вла, адя́кэ-паць пал Тыро́ патяибэ́н пэ свэнтонэнгиро скэдыибэ́н.</verse>
				<verse number="7">Кон пэ болыбэ́н исын равно Ра́скэ-Дэвлэ́скэ? Конэ́с машки́р болыбна́скирэ Янголэндэ сашты́ тэ припарувэн Ра́са-Дэвлэ́са.</verse>
				<verse number="8">Дэвэ́л исын баро́ кэ дар пэ свэнтонэнгиро скэдыибэ́н, Ёв исын зоралыпнаскиро, соб (кай) сарэ́, кон исын пашы́л Лэ́стэ, тэ дэн бари паты́в Лэ́скэ.</verse>
				<verse number="9">О, Раё Дэ́вла, Дэвэ́л болыбна́скирэ-янголэ́нгиро! Конэ́стэ исын дасаво зоралыпэ́н сыр Ту́тэ, Раё Дэ́вла? Ту сан патяибны́тко дро саро́.</verse>
				<verse number="10">Ту рикирэса зор пэ мо́рё (дэрья́в), сыр ёв холямэс ґлуминэла: ке́ли лэ́скирэ валны ґаздэ́напэ вучэ́с, Ту штылякирэса лэн.</verse>
				<verse number="11">Ту пхарадян Еги́пто пэ котэра́, сыр кодолэ́с, кон исын мулякирдо; Ту росчхурдыян Тырэ вэргэ́н Тырэ зоралыпнаскирэ вастэ́са.</verse>
				<verse number="12">Тыро́ исын болыбэ́н и Тыри́ исын пхув, свэ́то и саро́, со́са ёв исын пхэрдо́. Ту зачхудян лэн.</verse>
				<verse number="13">Ту создыян паш-рати́тко и паш-дывэсы́тко риг, Фаворо и Ермоно радынэ́напэ Тырэ́ лавэ́стыр.</verse>
				<verse number="14">Тыро́ псико́ исын зоралыпнаскиро; зорало́ исын Тыро́ васт, вучо́ исын Тыро́ чачо́ васт.</verse>
				<verse number="15">Чачипэ́н и чачуно́ сэ́ндо рикирэ́на Тыро́ троно, лачхэ́-илы́ткима и патяибэ́н джа́на анги́л Ту́тэ.</verse>
				<verse number="16">Бахталэ́ исын мануша́, савэ́ джинэ́на ра́дыма Тырэ́ заня́тыр (глося́тыр): ёнэ дживэ́на пир дуд (свэ́то), саво́ джа́ла Ту́тыр.</verse>
				<verse number="17">Ёнэ цэ́ло дывэ́с радынэ́напэ Тырэ́ лавэ́стыр; и ёнэ ґаздэ́напэ радыма́са Тырэ́ чачипнастыр.</verse>
				<verse number="18">Пал-дова́ со Ту дэ́са сла́ва лэ́нгирэ зорьякэ, и Ту ґаздэса амэн вучэ́с Тырэ́ ласкаса.</verse>
				<verse number="19">Пал-дова́ со Рай Дэвэ́л исын амаро́ шчы́то, и амаро́ Кра́ли исын Свэнтонэ́ Израилёстыр.</verse>
				<verse number="20">Вари-сыр Ту ракирдян дро суно́ Пэ́скирэ Свэнтонэскэ и Ту пхэндя́н: “Мэ дыём васт екхэ муршканэскэ, Мэ ґаздыём лэс пэ троно, савэ́с Мэ выкэдыём манушэ́ндыр.</verse>
				<verse number="21">Мэ латхём Мирэ́ писхари́с Давидо́с, мэ помакхцём лэс Мирэ́ свэнтонэ́ оливитконэ дзэтэса (елеёса):</verse>
				<verse number="22">Мэ чхува́ва Пэ́скири бурнык (ладожка) тэ подрикирав лэс, и Миро васт явэ́ла тэ зорьякирэл лэс.</verse>
				<verse number="23">Вэ́рго на дэ́ла дукха́ лэс и чоро ману́ш на притасавэла лэс.</verse>
				<verse number="24">И мэ пхаравава лэ́скирэ вэргэ́н анги́л лэ́скиро муй, и Мэ равава одолэ́н, савэ́ бидыкхэна лэс.</verse>
				<verse number="25">И Миро патяибэ́н и дро́го лачхипэ́н явэ́на лэ́са и лэ́скиро ро́до явэ́ла ґаздыно́ шарибнаса Мирэ́ лавэ́са.</verse>
				<verse number="26">Мэ чхува́ва лэ́скиро васт пэ мо́рё (дэрья́в) и лэ́скиро чачо́ васт пэ рэ́ки (лэня́).</verse>
				<verse number="27">Ёв явэ́ла тэ дэл го́дла Ма́нгэ! Ту сан миро Дад, миро Дэвэ́л и Ска́ла тэ зракхавпэ.”</verse>
				<verse number="28">Мэ кэра́ва лэс Мирэ́ пэрвонэса (англатунэса), саво́ явэ́ла са́мо вучо́ пхувья́кирэ кральендыр.</verse>
				<verse number="29">Мэ ява́ва тэ ракхав Мири́ лачхэ́-илы́ткима пэ сарэ́ ве́ки, и Миро завето ячэ́лапэ твардэс лэ́са.</verse>
				<verse number="30">И мэ ўса́ды (сак) ява́ва тэ зорьякирав лэ́скирэ чхавэ́н и лэ́скиро троно явэ́ла ада́кицы дывэса́, кицы́ исын болыбэ́н.</verse>
				<verse number="31">Ко́ли лэ́скирэ чхавэ́ мэкэ́на Ман, и на явэ́на тэ дживэ́н пир Мирэ́ припхэныбэна́;</verse>
				<verse number="32">пал-дова́ со ёнэ явэ́на тэ пхагирэн Мирэ́ стату́ты (уставы) и на явэ́на тэ ракхэ́н Мирэ́ припхэныбэна́:</verse>
				<verse number="33">тэды Мэ чхува́ва ка́ра дэстэса пэ лэ́ндэ пал лэ́нгирэ чорэ́ рэ́нды, и Мэ пэкавава лэн пал лэ́нгирэ грэ́хи.</verse>
				<verse number="34">Нэ мэ на лава́ криг Мири́ лачхэ́-илы́ткима Давидостыр и Мэ на домэкава, соб (кай) миро патяибэ́н тэ хасёл;</verse>
				<verse number="35">Мэ на пхагирава Миро завето, Мэ на парувава дова́, со выгия́ Мирэ́ мо́стыр.</verse>
				<verse number="36">Екхвар мэ совлахадём Мирэ́ Свэнтымаса, со мэ ние́кхвар на хохавава Давидо́с:</verse>
				<verse number="37">лэ́скиро ро́до ўса́ды (сак) ячэ́лапэ и лэ́скиро троно явэ́ла ґара́ (длу́гэс), сыр кхам, со свэнцынэла анги́л Ма́ндэ.</verse>
				<verse number="38">Ёв явэ́ла ўса́ды (сак) сыр чхон и сыр патяибны́тко якхи́тко пэ болыбэ́н. Сэ́ла.</verse>
				<verse number="39">Нэ Ту, Раё Дэ́вла, ячкирдян и на прилыян Лэс, Ту са́нас древа́н холямо́ пэ Тырэ́ помакхнэ писхаристэ,</verse>
				<verse number="40">Ту рисиян криг Заветостыр, со Ту дыя́н Тырэ́ дынари́скэ, Ту чхурдыян вя́нка (коро́на) пэ пхув.</verse>
				<verse number="41">Ту пхагирдян сарэ́ лэ́скирэ форо́скирэ ограды, Ту пирикэрдян сарэ́ форо́скирэ рикирибэна дрэ радэ бара́.</verse>
				<verse number="42">Сарэ́, кон джа́ла маму́й, обчорэна лэс, а сарэ́ пашатунэ́ обракирэна лэс.</verse>
				<verse number="43">Ту дыя́н зор манушэ́скирэ чачэ́ вастэскэ; саво́ притасавэлас лэс, Ту кэрдя́н, соб (кай) сарэ́ лэ́скирэ вэ́рги тэ радынэ́нпэ:</verse>
				<verse number="44">ґа́да, Ту тэмпякирдян лэ́скирэ-курталакири во́стрима (чолыпэ́н), и Ту на ґаздыян лэс дро марибэ́н.</verse>
				<verse number="45">Ту кэрдя́н, со лэ́скири сла́ва пирияця́ тэ зяинэл и Ту чхурдыян пэ пхув лэ́скиро троно;</verse>
				<verse number="46">Ту кэрдя́н тыкнэды́р лэ́скирэ тырнэ бэрша́, Ту учхакирдян лэс ладжаса. Сэ́ла.</verse>
				<verse number="47">О, Раё Дэ́вла! Кицы́ явэ́са Ту тэ гарадёс? Ци явэ́ла Тыри́ бари холын тэ хачол сыр яг?</verse>
				<verse number="48">Ри́пир, мэ мангав Тут: саво́ миро джиибэ́н исын. Ваш саво́ харныпэ́н (суе́та) Ту создыян манушытконэ́ чхавэ́н?</verse>
				<verse number="49">Саво́ ману́ш сашты́ тэ дживэ́л и тэ на дыкхэ́л мэрибэ́н? Ци зракхэ́ла ёв пэ́скиро ди люноскирэ зорья́тыр? Сэ́ла.</verse>
				<verse number="50">О, Раё Дэ́вла, кай исын Тыро́ дро́го лачхипэ́н, саво́ ґарэдыр сыс Ту́тэ, со Ту совлахадян Давидо́скэ Тырэ́ патяибна́са?</verse>
				<verse number="51">Ри́пир, о, Раё Дэ́вла, сыр обракирэна Тырэ́ дынари́с! Со мэ пирилыджиём пал брэк, сыр бут мануша́ обракирэна,</verse>
				<verse number="52">со́са Тырэ́ вэ́рги прокошэна Тут, о Раё Дэ́вла, со́са ёнэ прокошэна пенты (кхурья́) Тырэ́ помакхнэскэ?</verse>
				<verse number="53">[р.с.] Тэ шарэ́н усады (сак) Рас-Дэвлэ́с. Ами́нь и ами́нь.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="90">
				<verse number="1">Мойзаскири Па́тери (Моли́тва), Саво́ сыс Дэвлэ́скиро Ману́ш.</verse>
				<verse number="2">О, Раё Дэ́вла! Ту са́нас усады (сак) амэ́нгэ сыр амаро́ кхэр ваш сарэ́ ро́ды!</verse>
				<verse number="3">Анги́л, сыр Ту создыян бэ́рги, ци сыр Ту зачхудян пхув и свэ́то и аж векостыр кэ ве́ко Ту сан Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="4">Ту кэрэ́са, со ману́ш пирикэрэлапэ дро пра́хо и ракирэ́са: “Рисён, манушэ́нгирэ чхавэ́.”</verse>
				<verse number="5">Пал-дова́ со бар (тысёнцо) бэрш ваш Ту́кэ исын сыр атасятуно дывэ́с, со прогия́ (накхця), и сыр стрэ́га (стража) ратякири.</verse>
				<verse number="6">Ту лыджа́са криг амарэ́ бэрша́ сыр тасадыпнаскиро панинг (наводнениё); ёнэ исын сыр линдра (дремота): тасярлатыр ёнэ исын сыр чар, со барьёла: и злокостыр (ранкостыр) ёй лулудёла (цвэтинэла) и ячэ́лапэ зэлэно, а бэльвэле́ ёй мурдалёла (вянинэла) и вышутёла.</verse>
				<verse number="7">Пал-дова́ со амэ хасёваса Тырэ́ холя́тыр, и амэ́нгэ исын пхаро́, сыр Ту зоралэ́с холясоса.</verse>
				<verse number="8">Ту чхудя́н амарэ́ чорэ́ рэ́нды анги́л Пэ́стэ, амарэ́ гарадэ́ грэ́хи тэ дыкхэ́н лэн.</verse>
				<verse number="9">Пал-дова́ со сарэ́ амарэ́ дывэса́ джа́на криг Тырэ́ холякирибнастыр: амаро́ джиибэ́н прастала кэ ко́нцо (кэ яго́ро) сыр екх пхурдыпэн ґондяса (ўздохоса).</verse>
				<verse number="10">Амарэ́-джиибна́скирэ дывэса́ джа́на кэ эфтадэша́ (битрияндэнгиро шэл) бэрш, а ко́ли амэ сам зоралэ́, то кэ охтодэша́ (бибишэнгиро шэл) бэрш. Нэ най фэды́р пора амарэ́ джиибнастыр исын доя́, сыр амэ сам насвалэ ци кхинэ бутя́тыр-дава́ проджа́ла (накхэла) сы́гэс и амэ вурняса криг.</verse>
				<verse number="11">Кон джинэ́ла Тырэ́-холякири зор? Кон уґалёла дар, со явэ́ла Тырэ́ холякирибнастыр?</verse>
				<verse number="12">Сыкля́кир амэн тэ гинас амарэ́ дывэса́, соб (кай) тэ явэ́л годыпэ́н дро амаро́ ило́?</verse>
				<verse number="13">Рисёв, о Раё Дэ́вла: кицы́ сашты́ тэ холясос? Яв лачхэ́-илэ́скиро кэ Тырэ́ писха́рья.</verse>
				<verse number="14">Чалякир амэн тасярлатыр Пэ́скирэ лачхэ́-илыткимаса и амэ ява́са весе́ла (лошалэ́) и ява́са тэ радынаспэ сарэ́ амарэ́ дывэса́.</verse>
				<verse number="15">Обрадын амэн пэ ада́кицы дывэса́, кицы́ Ту притасавэсас амэн, пэ ада́кицы бэрша́, кицы́ амэ пиридживдям чорипэ́н.</verse>
				<verse number="16">Мэк тэ дыкхэ́н Тырэ́ бутя́ Тырэ́ писха́рья, мэк тэ дыкхэ́н Тыри́ райканы сла́ва амарэ́ чхавэ́.</verse>
				<verse number="17">И мэк шукарипэ́н амарэ́-Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, амарэ́ Дэвлэ́скиро тэ явэ́л пэ амэ́ндэ: дэ зор амарэ́-вастэнгирэ бутенгэ, зорьякир амарэ́ васта́, со кэрэ́на бутя́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="91">
				<verse number="1">Кодова́, Саво́ дживэ́ла дро Най Вучэдырэскиро штэ́то, явэ́ла тэ дживэ́л тэл Сарэзорьякири зэр (тенё).</verse>
				<verse number="2">И ёв тэ пхэнэ́л Ра́скэ-Дэвлэ́скэ: “Миро гарадыипэн и мири́ тва́рдыма (диз). Миро Дэ́вла! Мэ рисёва́ва кэ Ту тэ зракхавпэ.”</verse>
				<verse number="3">Чачо́, Ёв вытырдэла тут чирикларискирэ (ловцоскирэ) фэлятыр, хасибнытконэ франсэндыр.</verse>
				<verse number="4">Ёв учхакирэ́ла тут Пэ́скирэ порэнца и ту латхэса гарадаипэн тэл Лэ́скирэ пхака́: лэ́скиро чачипэ́н явэ́ла тэ бронинэл и тэ затэрдёл пал Ту́тэ.</verse>
				<verse number="5">Ту на явэ́са тэ дарэс трашаибнастыр раты́, и марибнытконэ́ бустятыр (стрелатыр), со вурняла дывэсэ́;</verse>
				<verse number="6">и франсэндыр (язватыр), со псирэ́на раты́, ци хасякирибнытконэ моровостыр (заразатыр), со чорьёла дывэсэ́.</verse>
				<verse number="7">Мэк тысёнцо (бар) манушэ́н тэ пэрэ́н пашы́л тыри́ риг, и дэш бара́ паш тыри́ чачи́ (право) риг, нэ нисо́ на подджа́ла пашылэды́р кэ ту.</verse>
				<verse number="8">Ту фэ́ни явэ́са тэ дыкхэ́с пэ́скирэ якхэ́нца и дыкхэ́са отплэскирибэн фуе́ манушэ́нгэ.</verse>
				<verse number="9">Пал-дова́ со ту пхэндя́н “Раё Дэ́вла, Ту сан миро ґарадыипэн”, ту выкэдыян Най Вучэдырэскирэс тэ затэрдёл (тэ бронинэл) тут.</verse>
				<verse number="10">Ѓа́да, чорипэ́н на пирилэла тут и моро́вы на явэ́на пашы́л Тыри́ ша́тра.</verse>
				<verse number="11">Пал-дова́ со Дэвэ́л дэ́ла припхэныбэ́н Лэ́скирэ Янголэнгэ тэ дыкхэ́н пал Ту́тэ:</verse>
				<verse number="12">ёнэ явэ́на тэ лыджа́н тут пэ пэ́скирэ васта́, соб (кай) ту тэ на пэкавэс Пэ́скири ґэро́й пир бар.</verse>
				<verse number="13">Ту явэ́са тэ штавэс (тэ стэмпинэс упрэ́) пэ шчэрэстэ (левостэ) и сапэстэ ци ту штакирэса (тэ топчынэс) шчэрорэс и драконос.</verse>
				<verse number="14">“Пал-дова́ со лэ́скэ яцём дро́го Мэ”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – “Мэ зракха́ва лэс, Мэ чхува́ва вучэ́с лэс, пал-дова́ со ёв джинэ́ла Миро лав.</verse>
				<verse number="15">Ёв прикхарэла Ман и Мэ отпхэнава лэ́скэ, Мэ ява́ва лэ́са, ке́ли явэ́ла пхаро́ лэ́скэ, Мэ зракха́ва лэс и Мэ ява́ва тэ кутякирав лэс.</verse>
				<verse number="16">Мэ да́ва чалэ́с джиибэ́н лэ́скэ и сыкава́ва лэ́скэ, сыр Мэ зракха́ва лэс.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="92">
				<verse number="1">Пса́лмо Гилы́ ваш Са́вато.</verse>
				<verse number="2">Дава́ исын мишто́ тэ парикирас Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, и тэ багас шарибнытка гиля́ Тырэ́ лавэ́скэ, о Най Вучэдырэскиро;</verse>
				<verse number="3">тасярлатыр тэ ракирас сарэ́нгэ пал Тыри́ лачхэ́-илы́ткима, и кажно рат пал Тыро́ патяибэ́н,</verse>
				<verse number="4">башави пэ дэшэ-балытко струменто, и пэ лута и пэ гусли дескирэ мелодияса.</verse>
				<verse number="5">Пал-дова́ со Ту обрадындян ман Пэ́скирэ бутенца, мэ ява́ва тэ бага́в зоралэ́с и радыма́кирэс, со Тырэ́ васта́ кэрдэ́.</verse>
				<verse number="6">О, Раё Дэ́вла! Савэ барэ́ исын рэ́нды (де́лы), со Ту кэрдя́н! Савэ хор исын Тырэ́ ду́мы!</verse>
				<verse number="7">Набарэ́-годя́киро ману́ш на джинэ́ла дава́, дылыно́ на галёла:</verse>
				<verse number="8">ке́ли фуй мануша́ барьёна сыр чар и мэк кодолэ́, савэ́ кэрэ́на чорипэ́н, мэк ёнэ тэ явэ́н най шукарэдыр дро джиибэ́н, сароекх Дэвэ́л хасякирэ́ла лэн пэ ўса́ды (сак).</verse>
				<verse number="9">И Ту, Раё Дэ́вла, сан вучэды́р сарэ́стыр пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
				<verse number="10">Пал-дова́ со, акэ, Тырэ́ вэ́рги, Раё Дэ́вла: акэ, Тырэ́ вэ́рги хасёна и сарэ́, кон кэрэ́ла чорипэ́н, явэ́на росчхурдынэ.</verse>
				<verse number="11">Нэ Ту ґаздэса мири́ зор сы́рбы шынга́ (ро́ги) рискирибна́скирэ гурувэстэ: и мэ сом помакхно ялунэ (свяжонэ) оливитконэ дзэтэса (елеёса).</verse>
				<verse number="12">Мирэ́ якха́ явэ́на тэ радынэ́нпэ, дыкх, со кэрэ́лапэ вэргэнца; мирэ́ кана́ явэ́на тэ шунэ́н радыма́са, со кэрэ́лапэ фуе́ манушэ́нца, савэ́ ґаздынэ́пэ пэ ма́ндэ.</verse>
				<verse number="13">Чачуно́ ману́ш явэ́ла най шукарэдыр, сыр пальма ёв явэ́ла тэ барьёл, сыр кедро дро Лива́но.</verse>
				<verse number="14">Ёв исын сы́рбы рандь (вэтка), со исын чхуды́ дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, пэ Дэвлэ́скирэ грэды (дворы) ёв явэ́ла най шукарэдыр.</verse>
				<verse number="15">Ёв явэ́ла дрэ зор дрэ пхуранэ́ бэрша́, ёв явэ́ла соко́са (хумэ́са) и зэлэно,</verse>
				<verse number="16">[р.с.] соб (кай) тэ сыкавэ́н сарэ́нгэ, со Рай Дэвэ́л исын чачипна́скиро, и Ёв исын сы́рбы ска́ла, нанэ начачипэ́н дрэ Лэ́стэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="93">
				<verse number="1">Рай Дэвэ́л кралинэла, Ёв уридя пэ Пэ́стэ райканы сла́ва: Рай Дэвэ́л уридяпэ и подпхандяпэ зоралыпнаса и Ёв зачхудя свэ́то, Саво́ на тринскирлапэ.</verse>
				<verse number="2">Тыро́ троно исын зачхудо ґаратунэ́ (вагунэ́) бэршэ́ндыр, Ту сан ве́чно.</verse>
				<verse number="3">Барэ́ панинга́ ґаздынэ́пэ, о Раё Дэ́вла, барэ́ панинга́ ґаздынэ́ пэ́скирэ заня́ (глося́), барэ́ панинга́ ґаздынэ́ пэ́скирэ валны.</verse>
				<verse number="4">Рай Дэвэ́л, Саво́ исын пэ вучипэ́н, исын зоралэды́р бутэ́-паненгирэ шумостыр, зоралэ́ валнэндыр, со джа́на пир мо́рё (дэрья́в).</verse>
				<verse number="5">Тырэ́ допхэныбэна на парудёна; свэнтыма гожакирэла Тыро́ кхэр, о Раё Дэ́вла, пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="94">
				<verse number="1">О, Раё Дэ́вла, Саво́ чхувэ́ла ка́ра, Дэвлалэ, Саво́ чхувэ́ла ка́ра (хась), сыкадёв Кокоро́.</verse>
				<verse number="2">Газдэ Пэс, Ту, Сэнда́ри, пир сари́ пхув, сэндякир чачунэ́с пхутькирдэн.</verse>
				<verse number="3">О, Раё Дэ́вла, кицы́ явэ́на фуй мануша́, кицы́ явэ́на фуй мануша́ тэ радынэ́нпэ?</verse>
				<verse number="4">Ёнэ выпхэнэнапэ, ёнэ ракирэ́на бариканэс, сарэ́, кон кэрэ́ла чорипэ́н, пхутёна пэ́са.</verse>
				<verse number="5">Ёнэ роспхаравэна Тырэ́ манушэ́н пэ котэра́ (куски), о Раё Дэ́вла, ёнэ притасавэ́на Тыро́ миштыпэ́н;</verse>
				<verse number="6">ёнэ замарэна пивлен (удовэн) и чужонэ́ манушэ́н и мулякирэна пиротэн (сиротэн).</verse>
				<verse number="7">И ёнэ ракирэ́на: “Рай Дэвэ́л на дыкхэла дава́, ци Израилёскиро Дэвэ́л на рискирэ́ла годы́ пэ дава́.</verse>
				<verse number="8">Ѓалён тумэ́, хрустэнгирэ (бигодякирэ), машки́р манушэ́ндэ; тумэ́ сан дылынэ́, ке́ли тумэ́ явэ́на годэ́?</verse>
				<verse number="9">Ци на дошунэла Одова́, Кон чхудя́ кан? Ци на додыкхэла Одова́, кон кэрдя́ якх?</verse>
				<verse number="10">Ци на явэ́ла тэ сэндякирял Одова́, Кон сыклякирэ́ла на́цыи? Кодова́, Саво́ дэ́ла годы́ манушэ́нгэ?</verse>
				<verse number="11">Рай Дэвэ́л джинэ́ла манушэ́нгирэ ду́мы, со ёнэ исын хартытка (суетна).</verse>
				<verse number="12">Бахтало́ исын ману́ш, савэ́скэ Ту дэ́са годы́, о Раё Дэ́вла, савэ́с Ту сыклякирэса Тырэ́ Законоскэ,</verse>
				<verse number="13">соб (кай) Ту тэ дэс лэ́скэ тэ откхинёл пхарэ́ дывэсэ́ндыр, пака ґанби́н (яма) явэ́ла тэ ґанавэлпэ ваш фуе́ манушэ́нгэ.</verse>
				<verse number="14">Пал-дова́ со Рай Дэвэ́л на ячкирэ́ла Пэ́скирэ манушэ́н, и Ёв на мэкэ́ла одолэ́н, савэ́ исын сы́рбы лэ́скиро мэкно́ миштыпэ́н;</verse>
				<verse number="15">нэ Лэ́скиро сэ́ндо явэ́ла нэвэ́стыр чачуно́, а одолэ́, конэ́стэ исын чачуно́ ило́, явэ́на тэ джа́н пал дава́ дурэды́р.</verse>
				<verse number="16">Кон явэ́ла тэ затэрдёл пал ма́ндэ анги́л одолэ́ндэ, савэ́ кэрэ́на чорипэ́н? Кон явэ́ла тэ рикирэ́л мири́ риг проти одолэ́ндэ, савэ́ кэрэ́на бэда рэ́нды (злыднитка де́лы)?</verse>
				<verse number="17">Ко́ли на дэ́лас васт ма́нгэ Рай Дэвэ́л, тэды миро ди ґара́ явэ́лас одо́й, кай исын мэрибнытко штылыпэн.</verse>
				<verse number="18">Сыр мэ пхэна́ва: “Мири́ ґэро́й кунинэлапэ, тэды Тыри́ лачхэ́-илы́ткима, о Раё Дэ́вла, подрикирэ́ла ман,</verse>
				<verse number="19">Ке́ли мирэ́ ду́мы пхэрдякирэна миро шэро́, буты́р и буты́р, тэды Ту подрикирэса и обрадынэса миро ду́хо (фа́но).</verse>
				<verse number="20">Ту на явэ́са кхэтанэ́ чорэ́ ранца, савэ́ придуминэна фуипэ́н заме́ст одова́, со исын дро Зако́но.</verse>
				<verse number="21">Ёнэ скэдэ́напэ кхэтанэ́ тэ мулякирэ́н чачипнаскирэ манушэ́с, ёнэ бангякирэна бибангэ манушэ́с, соб (кай) тэ прочхувэн лэ́скиро рат.</verse>
				<verse number="22">Нэ Рай Дэвэ́л явэ́ла тэ затэрдёл пал ма́ндэ тэ бронинэл ман; и миро Дэвэ́л исын сыр бэ́рга ма́нгэ тэ ґарадёвав.</verse>
				<verse number="23">Ёв рискирэ́ла пэ лэ́ндэ лэ́нгиро чорипэ́н, и Ёв хасякирэ́ла лэн лэ́нгирэ фуипнаса, Рай Дэвэ́л, амаро́ Дэвэ́л, чхурдэ́ла лэн тэ хасён.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="95">
				<verse number="1">Явэ́н тэ багас зоралэ́с Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, явэ́н тэ багас зоралэ́с радыма́тыр бэргакэ, сави́ зракхэ́ла амэн;</verse>
				<verse number="2">явэ́н тэ заджа́н анги́л Лэ́стэ шарибнаса, явэ́н тэ радынаспэ зоралэ́с псалмэнца анги́л Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="3">Пал-дова́ со Рай Дэвэ́л исын баро́ Дэвэ́л и баро́ Кра́ли, Саво́ исын вучэды́р сарэ́ дэвлорэндыр.</verse>
				<verse number="4">Ёв исын хула́й пэ хор штэ́ты пэ пхув, и адя́кэ-паць пэ вучипэна́ бэргэнгирэ.</verse>
				<verse number="5">Ёв исын хула́й пэ мо́рё (дэрья́в), и Ёв создыя́ лэс и Лэ́скирэ васта́ создынэ пхув.</verse>
				<verse number="6">Явэ́н тэ дас паты́в Лэ́скэ и тэ бандякирас тэлэ́ шэрэ́, явэ́н тэ пэрас пэ чанга́ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, Саво́ создыя́ амэн.</verse>
				<verse number="7">Пал-дова́ со Ёв исын амаро́ Дэвэ́л: и амэ сам мануша́ чаритконэ пхувья́тыр, амэ сам бакрэ́ Лэ́скирэ вастэ́стыр.</verse>
				<verse number="8">Ададывэ́с, сыр тумэ́ шунэ́на Лэ́скири зан: “На отрискирэн пэ́скирэ илэ, сыр дрэ Мэрива, сыр дро дывэ́с пал патяибэ́н (Маса́) пэ чхучи́ пхув;</verse>
				<verse number="9">ке́ли тумарэ́ дада́ пропатякирэнас ман, ёнэ спробинэнас Ман и ёнэ дыкхнэ́ мири́ буты́.</verse>
				<verse number="10">Штардэша́ бэрш дава́ ро́до калякирдя Миро ило́ и Мэ пхэндём: ‘Адалэ́ исын мануша́, савэ́ заблэндындлэпэ, и ёнэ на джинэ́на Мирэ́ дрома́.</verse>
				<verse number="11">Палдова́ мэ и совлахадём дрэ Пэ́скири холы́: “Ёнэ на заджа́на пэ Миро штэ́то тэ откхинён.’”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="96">
				<verse number="1">Бага́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ нэви́ гилы́: бага́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ сари́ пхув.</verse>
				<verse number="2">Бага́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, парикирэ́н и шарэ́н Лэ́скиро лав; роспхэнэ́н анги́л сарэ́ндэ со дывэ́с, со Ёв зракхця́ амэн.</verse>
				<verse number="3">Роспхэнэ́н сарэ́нгэ пал Лэ́скири сла́ва машки́р Наюды́тка на́цыи, пал Лэ́скирэ ди́вна кэ барипэ́н бутя́ машки́р ро́ды (пле́ми).</verse>
				<verse number="4">Пал-дова́ со Рай Дэвэ́л исын баро́ и исын мол, соб (кай) тэ шарэ́н Лэс, соб (кай) тэ дарэ́н Лэ́стыр буты́р сарэ́ дэвлорэндыр.</verse>
				<verse number="5">Пал-дова́ со явирэ-нацыенгирэ дэвлорэ́ исын хоханэ́ и́долы, а Рай Дэвэ́л создыя́ болыбэ́н.</verse>
				<verse number="6">Паты́в и райканы сла́ва исын анги́л Лэ́стэ, зоралыпэ́н и шукарипэ́н исын дрэ Лэ́скири Кхангири́.</verse>
				<verse number="7">Славинэ́н Рас-Дэвлэ́с, народы, славинэ́н Рас-Дэвлэ́с и Лэ́скири зор.</verse>
				<verse number="8">Славинэ́н Рас-Дэвлэ́с пал Лэ́скиро лав, янэ́н свэ́нто дыибэ́н и явэ́н пэ Лэ́скирэ грэды (дворы):</verse>
				<verse number="9">дэн паты́в Ра́скэ-Дэвлэ́скэ дрэ Лэ́скири Свэ́нто Кхангири́, издран анги́л Лэ́стэ, сари́ пхув.</verse>
				<verse number="10">Пхэнэ́н машки́р Наюды́тка на́цыи, со Рай Дэвэ́л кралинэла! Ёв адя́кэ-паць зоралэ́с зачхудя свэ́то, со на кхарэ́лапэ криг (на зджа́ла) штэто́стыр. Дэвэ́л явэ́ла тэ сэндякирэ́л манушэ́н пир чачипэ́н.</verse>
				<verse number="11">Тэ явэ́н ра́да сарэ́ на́цыи и мэк тэ радынэ́лпэ пхув, мэк тэ ревинэл мо́рё (дэрья́в) радыма́тыр, и саро́, со дживэ́ла андрэ́.</verse>
				<verse number="12">Мэк тэ обрадынэлпэ фэ́лда и саро́, со исын пэ ла́тэ. Мэк тэ радынэ́нпэ кашта́ (дрэвы) дро вэш,</verse>
				<verse number="13">анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, Саво́ джа́ла тэ сэндякирэ́л пхув. Ёв явэ́ла тэ сэндякирэ́л свэ́то чачунэ́с, и Ёв явэ́ла тэ сэндякирэ́л манушэ́н Пэ́скирэ патяибна́са.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="97">
				<verse number="1">Рай Дэвэ́л кралинэла: мэк тэ радынэ́лпэ пхув, мэк тэ радынэ́нпэ бут бут островы (джипа́).</verse>
				<verse number="2">Облоки и калыпэ́н исын трусця́л Лэ́стэ; чачипэ́н и чачуно́ сэ́ндо рикирэ́на лэ́скиро троно.</verse>
				<verse number="3">Яг джа́ла анги́л Лэ́стэ и хачкирэ́ла сарэ́са Лэ́скирэ сарэ́ вэргэ́н, савэ́ исын трусця́л Лэ́стэ</verse>
				<verse number="4">Лэ́скирэ блискави́цы екха́тыр (сра́зу) дэ́на дуд (свэ́то) трусця́л свэ́то: пхув дыкхэ́ла и издрала.</verse>
				<verse number="5">Бэ́рги биладёна, сыр мом анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, сарэ́ пхувьякирэстэ.</verse>
				<verse number="6">Болыбэ́н ракирэ́ла сарэ́нгэ пал лэ́скиро чачипэ́н и сарэ́ мануша́ дыкхэ́на Лэ́скири сла́ва.</verse>
				<verse number="7">Сарэ́, кон дынаринэла дэвлорэ́нгэ, со мануша́ вычхиндлэ́, явэ́на ладжакирдэ́ и одолэ́, савэ́ шарэнапэ идолэнца – сарэ́ дэвлорэ́ дэ́на паты́в Лэ́скэ.</verse>
				<verse number="8">Мануша́ Сионо́стыр шунэ́на и исын ра́да, и чхая́ Юдэя́тыр радынэ́напэ Тырэ́ сэндостыр, о Раё Дэ́вла.</verse>
				<verse number="9">Пал-дова́ со Ту, Раё Дэ́вла, сан Сано (Най) Вучэды́р сарэ́стыр пир пхув; Ту сан ґаздыно́ древа́н вучэды́р сарэ́ дэвлорэндыр.</verse>
				<verse number="10">Тумэ́, кон рикирэ́ла Рас-Дэвлэ́с сыр Дро́гима дро ило́, бидыкхэн чорипэ́н: “Ёв приракхэла дия́ Пэ́скирэ Свэнтонэнгиро, Ёв зракхэ́ла лэн вастэ́стыр чорэ́ манушэ́ндыр.”</verse>
				<verse number="11">Дуд джа́ла тэлэ́ пэ чачипнаскирэндэ, и ра́дыма пэ одолэ́ндэ, конэ́стэ исын чачуно́ ило́.</verse>
				<verse number="12">Радынэ́нпэ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, тумэ́ чачипнаскирэ; парикирэ́н и славинэ́н лэ́скиро Свэ́нто Лав.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="98">
				<verse number="1">Пса́лмо. О, бага́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ нэви́ гилы́! Пал-дова́ со Ёв кэрдя́ ди́вна рэ́нды (де́лы). Лэ́скиро чачо́ (право) васт и лэ́скиро чачо́ псико́ помогиндлэ Лэ́скэ тэ пиризорьякирэл.</verse>
				<verse number="2">Рай Дэвэ́л сыкадя́, со Ёв зракхэ́ла. Ёв отчхакирдя́ Пэ́скиро чачипэ́н анги́л сарэ́ манушэ́нгирэ якха́.</verse>
				<verse number="3">Ёв дыя́ тэ рипирэл пал Пэ́скири лачхэ́-илы́ткима и лэ́скиро чачипэ́н Израилёскирэ кхэрэ́скэ: сарэ́ пхувья́кирэ яго́ры (краи́) дыкхнэ́, сыр амаро́ Дэвэ́л зракхэ́ла Пэ́скиро манушэ́н.</verse>
				<verse number="4">Бага́н и радынэ́нпэ зоралэ́с анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, сарэ́ мануша́ пхувья́тыр, лошалён (веселинэнпэ) и радынэ́нпэ, шарэ́н псалмэнца Лэс.</verse>
				<verse number="5">Бага́н псалмы Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пэ гусли; пэ гусли и заненгирэ (глосенгирэ) багаибнаса.</verse>
				<verse number="6">Башавэн пэ ро́го (труба) и горно, радынэ́нпэ анги́л Кхенинго́стэ, Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="7">Мэк тэ брилинэн (тэ ривинэн) мо́ри (дэрьява́) и саро́, со дживэ́ла дрэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="8">Мэк тэ пэкавэн дрэ васта́ рэ́ки (лэня́), мэк тэ ґаздэ́нпэ радыма́тыр бэ́ргицы.</verse>
				<verse number="9">Анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, пал-дова́ со Ёв джа́ла тэ сэндякирэ́л пхув: Ёв явэ́ла тэ сэндякирэ́л свэ́то пир чачипэ́н и Ёв чачунэ́с явэ́ла тэ сэндякирэ́л манушыпнаскирэ на́цыи.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="99">
				<verse number="1">Рай Дэвэ́л кралинэла: мэк тэ издран манушы́тка на́цыи. Ёв исын бэшто́ пэ Пэ́скиро троно машки́р Херувимэндэ: мэк тэ кунинэлпэ пхув.</verse>
				<verse number="2">Рай Дэвэ́л исын баро́ пэ Сио́но и Ёв исын вучэды́р сарэ́ манушытконэ́ нацые́ндыр.</verse>
				<verse number="3">Мэк тэ славинэ́н ёнэ лэ́скиро лав, со Ёв исын древа́н славу́тно кэ дар – Ёв исын Свэ́нто!</verse>
				<verse number="4">Ту сан зоралыпнаскиро Кра́ли, Савэ́скэ трэй чачуно́ сэ́ндо. Ту зачхудян чачипэ́н: дава́ исын Ту, Саво́ кэрэ́ла пир чачипэ́н и патяибэ́н дрэ Яковостэ.</verse>
				<verse number="5">Барьякирэ́н кэ вучипэ́н Рас-Дэвлэ́с, амарэ́ Дэвлэ́с и дэн паты́в Лэ́скэ анги́л Лэ́скирэ ґэра́. Ёв исын Свэ́нто.</verse>
				<verse number="6">Мо́йза и Ароно сыс машки́р Лэ́скирэ рашандэ и Самуи́ло сыс машки́р одолэ́ндэ, савэ́ приракхэнас лэ́скиро лав: ёнэ кхарэнас Рас-Дэвлэ́с, и Ёв отпхэнэ́лас лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="7">Ёв ракирдя́ лэ́нгэ дро сты́лбо облокэндыр: ёнэ рикирэнаспэ кэ Лэ́скиро допхэныбэ́н и кэ стату́то, со Ёв дыя́ лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="8">О, Раё Дэ́вла, амаро́ Дэвэ́л, Ту отпхэндян лэ́нгэ: Ту са́нас ваш лэ́нгэ Дэвэ́л, Саво́ примангэла лэ́нгэ, нэ Саво́ чхувэ́ла ка́ра пал фуипэ́н, со ёнэ кэрдэ́.</verse>
				<verse number="9">Славинэ́н зоралэ́с Рас-Дэвлэ́с, амарэ́ Дэвлэ́с и дэн паты́в Лэ́скэ пашы́л Лэ́скири Свэ́нто бэ́ргица, пал-дова́ со Рай Дэвэ́л исын амаро́ Свэ́нто Дэвэ́л.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="100">
				<verse number="1">Парикираса Дэвлэ́скэ далэ́ Псалмоса. Бага́н и радынэ́нпэ зоралэ́с, сари́ пхув, Ра́скэ-Дэвлэ́скэ!</verse>
				<verse number="2">Дэн паты́в Ра́скэ-Дэвлэ́скэ радыма́са: явэ́н анги́л Лэ́стэ зоралэ́ багаибнаса.</verse>
				<verse number="3">Джинэ́н, со Рай Дэвэ́л исын амаро́ Дэвэ́л! Ёв создыя́ амэн, нэ амэ на кокорэ́ пэ́стыр явдя́м пэ дава́ свэ́то; амэ сам Лэ́скирэ мануша́ и амэ сам бакрэ́ Лэ́скирэ ґуртостыр.</verse>
				<verse number="4">Джа́н андрэ́ дрэ Лэ́скирэ по́рты и парикирэ́н и дрэ Лэ́скирэ грэды (дворы) шарибнаса; парикирэ́н Лэ́скэ, славинэ́н зоралэ́с Лэ́скиро лав:</verse>
				<verse number="5">пал-дова́ со Рай Дэвэ́л исын лачхо́, Лэ́скири лачхэ́-илы́ткима ячэ́лапэ ўса́ды (сак), и Лэ́скиро патяибэ́н исын родо́стыр кэ ро́до.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="101">
				<verse number="1">Давидо́скиро Пса́лмо. Мэ ява́ва тэ бага́в пал лачхэ́-илы́ткима и чачуно́ сэ́ндо: Ту́кэ, Раё Дэ́вла, мэ ява́ва тэ бага́в псалмы.</verse>
				<verse number="2">Мэ ява́ва тэ рикиравпэ годьварэс кэ бидошакиро джиибэ́н. Ке́ли Ту явэ́са кэ мэ? Мэ ява́ва тэ джива́в дро миро кхэр чачунэ́ илэ́са.</verse>
				<verse number="3">Мэ на домэкава, соб (кай) мирэ́ якха́ тэ дыкхэ́н пэ фуипэ́н, со кэрэ́на мануша́; ма́нгэ исын на́ пир ило́ одолэ́ рэ́нды, со кэрэ́на мануша́, ке́ли рисёна криг Дэвлэ́стыр, и ёнэ на приячэна кэ мэ.</verse>
				<verse number="4">Розмэкно ило́ явэ́ла тэ дурьёл ма́ндыр, мэ на кама́м тэ джина́в чорэ́ манушэ́с.</verse>
				<verse number="5">Кодолэ́с, кон чораханэ́с чхувэ́ла патарава (плётки) пэ пэ́скирэ пашатунэ́ манушэ́стэ, Мэ хасякирэва. Мэ нашты́ тэ дыкха́в пэ кодолэстэ, саво́ дыкхэ́ла барипнаса пэ явирэндэ и саво́ пхутёла.</verse>
				<verse number="6">Мирэ́ якха́ явэ́на тэ дыкхэ́н пэ патяибнаскирэндэ, савэ́ исын пэ дая́ пхув, соб (кай) ёнэ могиндлэ́ тэ явэ́н ма́нца дрэ миро кхэр. Кодова́, саво́ дживэ́ла бидошэ́нгиро, одова́ явэ́ла тэ дынаринэ́л ма́нгэ.</verse>
				<verse number="7">Кон жэ хохавэла (дэ́ла дукха́) манушэ́н, на явэ́ла тэ дживэ́л андрэ́ миро кхэр; ние́кх, саво́ хохавэла, на явэ́ла зорало́ анги́л мирэ́ якха́.</verse>
				<verse number="8">Тасярлатыр мэ ява́ва тэ хасякира́в фуе́ манушэ́н, савэ́ исын пэ дая́ пхув, соб (кай) ма́нгэ тэ обчхинав дром фуе́ манушэ́нгэ кэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро фо́ро.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="102">
				<verse number="1">Притасадо Ману́ш мангэлапэ Дэвлэ́скэ, ке́ли лэ́скиро Ду́хо (Фа́но) пхадия и ёв выпхэнэла пэ́скиро Калыпэ́н пэ Ило́ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="2">О, Раё Дэ́вла, пошун мири́ па́тери (моли́тва), мэк миро ровибэн тэ доджал кэ Ту.</verse>
				<verse number="3">На гарадёв ма́ндыр, ке́ли ма́нгэ исын пхаро́; рисёв палэ и шун ракхунэс мирэ́ лава́. Дро дывэ́с, ке́ли мэ прикхарава Тут, сы́гэс вышу́н ман.</verse>
				<verse number="4">Пал-дова́ со мирэ́ дывэса́ проджа́на (накхэ́на) сыр тхув, и мирэ́ кокалы́ обхачинэ сыр ґлоўні.</verse>
				<verse number="5">Миро ило́ исын дукхадо и вышутия сыр чар, со мэ аж бистрава тэ хав миро маро́,</verse>
				<verse number="6">Мирэ́ кокалы́ припынэ кэ мири́ цы́па, пал-дова́, со мэ да́ва ґондя́.</verse>
				<verse number="7">Мэ сом сыр пеликано пэ чхучэ́ прахи, мэ яцём сыр сова пэ чхучо́ штэ́то</verse>
				<verse number="8">Мэ сом пашто́ джангадо, Мэ сом сы́рбы чириклы пэ кхэрэ́скири стрэ́ха (чхаки́н).</verse>
				<verse number="9">Мирэ́ вэ́рги обракирэна ман со дывэ́с, и кодолэ́, савэ́ санапэ холямэс ма́ндыр, прокошэна ман.</verse>
				<verse number="10">Мэ хаём пра́ска сыр маро́, и дова́, со мэ пиём, сыс пхэрдо́ мирэ́ ясвэ́нца.</verse>
				<verse number="11">Ту пэ́скирэ холя́тыр и барэ́ холынатыр, ґаздыян ман и чхурдыян дро хма́ро (туча),</verse>
				<verse number="12">Мирэ́ дывэса́ проджа́на (накхэна) сы́рбы зэр (тенё), сави́ хасёла, Мэ вышутиём сы́рбы чар.</verse>
				<verse number="13">Нэ Ту, Раё Дэ́вла, явэ́са ве́чнэс, и сарэ́ ро́ды рипирэна Тыро́ лав.</verse>
				<verse number="14">Ту уштэса и сыкавэса лачхэ́-илы́ткима пэ Сио́но; пал-дова́ со явдя́ часо тэ явэс тангипнаскиро кэ ёв, пал-дова́ со упхэндло́ часо явдя́.</verse>
				<verse number="15">Тырэ́ писхарье́нгэ ячэ́на дро́га Тырэ́ бара́, и ёнэ жалинэна пра́ска, со яця́пэ форо́стыр.</verse>
				<verse number="16">И машки́р Наюды́тка на́цыи явэ́ла трашаибэ́н анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, и сарэ́ кра́лья пэ пхув явэ́на тэ дарэ́н Лэ́скирэ славатыр.</verse>
				<verse number="17">Ке́ли Рай Дэвэ́л ґаздэ́ла Сио́но, тэды Ёв сыкавэ́ла Пэ́скири сла́ва.</verse>
				<verse number="18">Ёв явэ́ла тэ дэл паты́в бизорья́кирэ манушэ́нгэ, савэ́ мангэ́напэ Лэ́скэ, и Ёв на явэ́ла тэ дыкхэ́л вучипна́стыр, сыр ёнэ мангэ́напэ Лэ́скэ.</verse>
				<verse number="19">Пал дава́ явэ́ла чхиндло́ родо́скэ, со явэ́ла, соб (кай) мануша́, савэ́ бияндёна, тэ славинэ́н Рас-Дэвлэ́с.</verse>
				<verse number="20">Пал-дова́ со Ёв дыкхця́ сы́гэс вычипнастыр Пэ́скирэ Свэнтонэ́ Штэто́стыр, Рай Дэвэ́л обдыкхця пхув болыбна́стыр;</verse>
				<verse number="21">соб (кай) тэ шунэ́л, сыр дэ́ла ґондя́ годла́са одова́, кон исын дро штарибэ́н, соб (кай) Ёв тэ мэкэл пэ во́ля одолэ́ чхавэ́н, савэ́н мэрибэ́н ужакирэ́ла,</verse>
				<verse number="22">соб (кай) тэ ракирэ́н сарэ́нгэ пал Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав пэ Сио́но, соб (кай) тэ шарэ́н Лэс дро Ерусалимо,</verse>
				<verse number="23">ке́ли Наюды́тка на́цыи и кралипэна́ зджанапэ кхэтанэ́, тэ дэн паты́в ёнэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="24">Ёв тыкнякирдя мири́ зор дрэ мирэ́ лачхэ́ бэрша́, Ёв кроткэдыр кэрдя́ миро джиибэ́н.</verse>
				<verse number="25">Мэ пхэндём: “Миро Дэ́вла! На закэ́дэ ман джиибнастыр акана́, пака мэ на сом пхуро́. О, Раё Дэ́вла! Сарэ́ ро́ды дыкхэ́на, со Ту ве́чнэс дживэса.</verse>
				<verse number="26">Ту чхудя́н пхув ґарым-ґара́, Ту создыян болыбэ́н Пэ́скирэ вастэ́нца:</verse>
				<verse number="27">ёнэ хасёна, нэ Ту явэ́са, ёнэ сарэ́ ячэ́на пхуранэ́ сыр и́дя, и сыр урибэ́н Ту парувэса лэн, и ёнэ парудёна.</verse>
				<verse number="28">Нэ Ту сан Кадасаво́ пэ сарэ́ ве́ки, и Тырэ́ бэрша́ на кончынэнапэ.</verse>
				<verse number="29">[р.с.] Тырэ́-манушэ́нгирэ чхавэ́ явэ́на тэ дживэ́н дурэды́р, и Ту зорьякирэса лэ́нгиро ро́до.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="103">
				<verse number="1">Давидо́скиро Пса́лмо. Славин и парикир Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, миро ди, мэк миро ило́ и ду́хо (фа́но) тэ славинэ́н Лэс.</verse>
				<verse number="2">Славин и парикир Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, миро ди, и на бистыр лэ́скиро баро́ лачхипэ́н.</verse>
				<verse number="3">Рай Дэвэ́л примангэла саро́ миро чорипэ́н, Ёв высастякирэла сарэ́ мирэ́ дукха́.</verse>
				<verse number="4">Ёв выракхэла тыро́ джиибэ́н хасибнастыр, Ёв чхудя́ вя́нка (коро́на) пэ ту́тэ лачхипнастыр и лачхэ́-илыткиматыр,</verse>
				<verse number="5">Ёв дэ́ла дова́, со ту камэ́са, соб (кай) ту тэ дживэ́с сыр тэрно́ о́рло (ки́до).</verse>
				<verse number="6">Рай Дэвэ́л кэрэ́ла саро́ и сэндякирэ́ла пир чачипэ́н одолэ́н, савэ́ исын притасадэ.</verse>
				<verse number="7">Ёв сыкадя́ Пэ́скирэ дрома́ Мойза́скэ, Пэ́скирэ кэрибэна Израилёскирэ чхавэ́нгэ.</verse>
				<verse number="8">Рай Дэвэ́л исын лачхэ́-илэ́скиро и тангинэла сарэ́н, Ёв насыгэс холясо́ла и исын барвало́ тэ сыкавэ́л Лэ́скири лачхэ́-илы́ткима.</verse>
				<verse number="9">Ёв на сыклякирэ́ла холя́са саро́ часо, Ёв на рикирэ́ла ўса́ды (сак) Лэ́скири холы́.</verse>
				<verse number="10">Ёв на кэрдя́ адя́кэ, соб (кай) амэ тэ явас бангэ́ пал амарэ́ грэ́хи, Ёв на отдыя́ палэ фуипнаса амэ́нгэ пал амаро́ чорипэ́н.</verse>
				<verse number="11">Пал-дова́ со сыр вучэ́с исын болыбэ́н пхувья́тыр, ада́кицы-паць бут исын лачхэ́-илы́ткима Дэвлэ́стэ ваш одолэ́нгэ, савэ́ дарэ́на Лэ́стыр.</verse>
				<verse number="12">Ада́кицы дур исын чачэ́ рига́тыр кэ зэ́рво (ле́во) риг пэ пхув, ада́кицы-паць дур ёв чхувэ́ла криг амарэ́ грэ́хи.</verse>
				<verse number="13">Сыр ада́кицы бут дад тангинэла пэ́скирэ чхаворэ́н, адя́кэ-паць зорало́ Рай Дэвэ́л тангинэла одолэ́н, савэ́ дарэ́на Лэ́стыр.</verse>
				<verse number="14">Пал-дова́ со Ёв джинэ́ла, со́стыр амэ сам создынэ, Ёв рипирэла, со амэ сам фэ́ни (то́ка) пра́хо.</verse>
				<verse number="15">Манушэ́скирэ дывэса́ исын сы́рбы чар, сыр лулуди́ (цвэто), со исын пэ фэ́лда, адя́кэ-паць и ману́ш дживэ́ла:</verse>
				<verse number="16">сы́рбы балва́л, со сы́гэс провурняла и нанэ лэс и нико́н на уджинэла лэ́скиро штэ́то.</verse>
				<verse number="17">Нэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири лачхэ́-илы́ткима исын биконио́скиро (биягоро́скиро) ваш одолэ́нгэ, савэ́ дарэ́на Лэ́стыр, а лэ́скиро чачипэ́н ваш чхавэ́нгирэ чхавэ́нгэ,</verse>
				<verse number="18">ваш одолэ́нгэ, савэ́ рикирэнапэ кэ Лэ́скиро Завето, савэ́ рипирэна и кэрэ́на адя́кэ-паць пир Лэ́скирэ припхэныбэна́.</verse>
				<verse number="19">Рай Дэвэ́л зачхудя троно Пэ́скэ пэ болыбэ́н и лэ́скиро кралипэ́н рикирэ́ла зор пир саро́.</verse>
				<verse number="20">Славинэ́н и парикирэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, сарэ́ Лэ́скирэ Янго́лы, савэ́ исын древа́н зоралыпнаскирэ, савэ́ кэрэ́на пир лэ́скиро лав, савэ́ кандэ́на лэ́скиро лав.</verse>
				<verse number="21">Славинэ́н и парикирэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, сарэ́ Лэ́скирэ болыбна́скирэ Янго́лы, сарэ́ тумэ́, кон дынаринэла Лэ́скэ, кон кэрэ́ла пир Лэ́скири во́ля.</verse>
				<verse number="22">Славинэ́н и парикирэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, сарэ́ Лэ́скирэ бутя́, дрэ сарэ́ Лэ́скирэ штэ́ты, кай Ёв рикирэ́ла зор! Славин и парикир Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, миро ди.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="104">
				<verse number="1">Славин и парикир Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, миро ди. О, Раё Дэ́вла, миро Дэвэ́л, Саво́ баро́ Ту сан! Ту учхакирдян Пэс патыва́са и райканэ слава́са.</verse>
				<verse number="2">Ту сан учхакирдо дудэса (свэтоса) сыр урибнаса, Ту росчхудян трусця́л (кругом) болыбэ́н сыр шатракирэ рига́.</verse>
				<verse number="3">Ту чхудя́н бэльки (страпилы) тэл стрэ́ха (чхаки́н) ваш шука́р шту́бы (комо́ры), со исын тэл паня́, Ту кэрдя́н облокэндыр Пэ́скэ марибны́тко вурдэ́н, Ту псирэса ўсендзе (везде) пэ балвалякирэ пхака́,</verse>
				<verse number="4">Ту создыян Тырэ́ Янголэн духэ́ндыр, Ту создыян Пэ́скэ бутярнэн ягакирэ чибэндыр.</verse>
				<verse number="5">Ту чхудя́н пхув пэ фунда́менто адя́кэ, со ёй на чилавэлапэ штэто́стыр ние́кхвар.</verse>
				<verse number="6">Ту учхакирдян пхув хорэ штэтэнца сыр урибнаса; паня́ тэрдинэ́ вучэды́р бэргэндыр.</verse>
				<verse number="7">Сыр Ту бангякирэса лэн, ёнэ нашлэ, ёнэ дэнапэ тэ прастан Тырэ́-громоскирэ занятыр (глосятыр),</verse>
				<verse number="8">Ёнэ пириджана бэ́рги, ёнэ змэкэнапэ пэ долы, пэ штэ́ты, со Ту зачхудян ваш лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="9">Ту чхудя́н кусты́к (граница), со ёнэ на пириджана, соб (кай) ёнэ на могиндлэ́ нэвэ́стыр (нэвэ́с) тэ чхакирэн пхув.</verse>
				<verse number="10">Ту кэрэ́са ґанынга́ пане́са дрэ долы, ёнэ тхадэна машки́р бэ́ргицы,</verse>
				<verse number="11">ёнэ панякирэна кажнонэ́ рискирибна́скирэ мурдалэс (зверёс), со исын пэ фэ́лда, хрустытко бу́со о́сло (мега́ри) ячэ́ла во́льно пэ́скирэ трушатыр (смэгатыр).</verse>
				<verse number="12">Болыбна́скирэ чирикля́ дживэ́на одо́й пашы́л лэ́ндэ, ёнэ явэ́на тэ дэн го́дла пэ́скирэ рандендыр (вэткэндыр).</verse>
				<verse number="13">Ту панякирэса бэ́рги Пэ́скирэ упратунэ шукаронэ штубэндыр, пхув исын чалы далэ́ пхабэнца, со Ту барьякирэса.</verse>
				<verse number="14">Ту кэрэ́са адя́кэ, со чар барьёла кхэритконэ́ мурдалэ́нгэ (скотоскэ), и раслины ваш манушэ́нгиро лачхипэ́н, соб (кай) тэ бияндёл хабэ́н пхувья́тыр,</verse>
				<verse number="15">и мол (вино), сави́ веселинэла (лошакирэла) манушэ́скиро ило́, и оливи́тко дзэт, соб (кай) тэ зяинэл манушэ́скиро муй, и маро́, со кэрэ́ла манушэ́с зоралэса.</verse>
				<verse number="16">Ливаноскирэ зоралэды́р кедры, со Ту почхудян, Тырэ́, Ра́скирэ–Дэвлэ́скирэ кашта́, исын пхэрдэ́ соко́са (хумэ́са) и санапэ,</verse>
				<verse number="17">Кай чирикля́ кэрэ́на пэскирэ гня́зды (ку́фы), кай бусло кэрдя́ пэ́скэ кхэроро пэ эгли (ёлки).</verse>
				<verse number="18">А вучэ́ бэ́рги исын ваш миргэнгэ (сарненгэ), барунэ́ крутымы гараибэн ваш шушуенгэ (зайцэнгэ),</verse>
				<verse number="19">Ту создыян чхон тэ сыкавэ́н уляґи (поры); кхам джинэ́ла, ке́ли лэ́скэ трэй тэ заджа́л.</verse>
				<verse number="20">Ту кэрдя́н калыпэ́н (цямлыпэ́н) и дава́ исын рат, ке́ли сарэ́ вэшытка рискирибна́скирэ мурдала́ (звери) чорьёна.</verse>
				<verse number="21">Тэрнэ́ шчэра́ (левы) рыкинэна пал пэ́скиро дорэсыбэ́н, и родэ́на пэ́скиро хабэ́н Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="22">Кхам уштэ́ла: ёнэ дэнапэ палэ и исын паштэ́ дрэ пэ́скирэ пасибня (ле́жыцы).</verse>
				<verse number="23">Ману́ш выджа́ла пэ пэ́скири буты́ и кэрэ́ла буты́ пхарэ́с, пака явэ́ла бэльвэ́ль.</verse>
				<verse number="24">О, Раё Дэ́вла, кицы́ бут Ту создыян! Ту кэрдя́н лэн сарэ́н барэ́ годыпнаса, а пхув исын пхэрды́ Тырэ́ барвалыпнэнца.</verse>
				<verse number="25">Ѓа́да, исын баро́ и буґло́ мо́рё (дэрья́в), пэ дуй рига́, кай исын ра́зна цапня́ (пресмыкаюшчы), со ту на дэ́са ра́да тэ гинэс; ра́зна тыкнэ́ и барэ́ мурдала́,</verse>
				<verse number="26">Акэ, па́рмы (корабли) джа́на пир дава́ мо́рё (дэрья́в), и, ґа́да, Левиафано, со Ту создыян, соб (кай) лэ́скэ тэ броинэл одо́й.</verse>
				<verse number="27">Сарэ́ ёнэ ужакирэ́на, соб (кай) Ту тэ дэс хабэ́н лэ́нгэ дро пэ́скиро часо (цы́ро):</verse>
				<verse number="28">Ту дэ́са лэ́нгэ, ёнэ прилэ́на, ту роскэрэса Пэ́скиро васт и ёнэ ха́на чалэ́с.</verse>
				<verse number="29">Ту рисёса лэ́ндыр и ёнэ страхадёна; Ту отлэса лэ́ндыр ду́хо (фа́но), ёнэ мэрэ́на и рисёна кэ пэ́скиро пра́хо.</verse>
				<verse number="30">Ту бичхавэса Тыро́ ду́хо (фа́но) и ёнэ создэнапэ, и Ту кэрэ́са адя́кэ, со Ту нэвякирэса джиибэ́н пэ пхув.</verse>
				<verse number="31">Ра́скирэ-Дэвлэ́скири сла́ва ячэ́лапэ зоралэ́с пэ сарэ́ ве́ки, Рай Дэвэ́л явэ́ла тэ радынэ́лпэ Пэ́скирэ бутендыр.</verse>
				<verse number="32">Ёв подыкхэла пэ пхув и ёй издрала, Ёв чилавэ́ла бэ́ргицы и лэ́ндыр тхув джа́ла.</verse>
				<verse number="33">Мэ ява́ва тэ бага́в Ра́скэ-Дэвлэ́скэ саро́ пэ́скиро джиибэ́н; мэ ява́ва тэ бага́в мирэ́ Дэвлэ́скэ, пака мэ сом джидо́.</verse>
				<verse number="34">Мэк тэ явэ́н шука́р и лачхэ́ Лэ́скэ мирэ́ ду́мы, мэ ява́ва тэ радынавпэ Лэ́стыр.</verse>
				<verse number="35">Мэк тэ хасён грэхи́тка мануша́ пхувья́тыр, мэк тэ на явэ́н буты́р пэ свэ́то чорэ́ манушэ́н. Вышар и парикир Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, миро ило́. Аллилуя.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="105">
				<verse number="1">Парикирэ́н, тумэ́, Ра́скэ-Дэвлэ́скэ! Кхарэ́н Лэ́скиро лав! Роспхэнэ́н манушэ́нгэ, со Ёв кэрдя́.</verse>
				<verse number="2">Бага́н Лэ́скэ, бага́н псалмы Лэ́скэ, розлэн сарэ́ Лэ́скирэ ди́вна бутя́.</verse>
				<verse number="3">Сла́ва Лэ́скирэ свэнтонэ́ лавэ́скэ; мэк тэ радынэ́лпэ ило́ до манушэ́нгиро, кон родэ́ла Рас-Дэвлэ́с.</verse>
				<verse number="4">Родэ́н Рас-Дэвлэ́с и Лэ́скири зор, родэ́н Лэс усады (сак):</verse>
				<verse number="5">рипирэ́н Лэ́скирэ ди́вы, со Ёв кэрдя́, Лэ́скирэ древа́н барэ́ ди́вы и лава́, савэ́нца Ёв сэндякирдя Пэ́скирэ мо́са.</verse>
				<verse number="6">О, тумэ́ сан Аврамоскиро ро́до, Лэ́скирэ-писхарискирэ, тумэ́, Яково́скирэ чхавэ́, савэ́с Ёв выкэдыя́.</verse>
				<verse number="7">Ёв исын Рай Дэвэ́л, амаро́ Дэвэ́л, Ёв сэндякирэ́ла пир сари́ пхув.</verse>
				<verse number="8">Ёв усады (сак) рипирэла Пэ́скиро Зако́но, лава́, савэ́ Ёв припхэндя́ барэнгэ (тысёнцэнгэ) родэ́нгэ,</verse>
				<verse number="9">савэ́ Ёв дыя́ Авраамо́скэ, и пал савэ́ Ёв дыя́ совла́х Исакоскэ,</verse>
				<verse number="10">и Ёв чхудя́ зор пэ далэ́ лава́, сыр пэ стату́то Яково́скэ, сыр ве́чно Зако́но Израилёскэ,</verse>
				<verse number="11">пхэни́: “Мэ да́ва Ханаано́скири пхув ту́кэ, сыр паш тумарэ́ мэкнэ́ миштыпна́стыр”,</verse>
				<verse number="12">ке́ли лэн сыс на́бут, манушэ́н одо́й, древа́н на́бут, и ёнэ сыс чу́жа мануша́ одо́й.</verse>
				<verse number="13">И тумэ́ джа́нас екхэ нацыятыр кэ яви́р, екхэ кралипнастыр кэ яви́р мануша́.</verse>
				<verse number="14">Дэвэ́л на дыя́ во́ля никонэ́скэ тэ тасавэл. Дэвэ́л выракирэлас зоралэ́с кралье́н пал лэ́ндэ,</verse>
				<verse number="15">ракири́: “На чилавэн Мирэн, Савэ́н Мэ помакхцём. На кэрэ́н чорипэ́н Мирэ́ пророкэнгэ.”</verse>
				<verse number="16">И Ёв выкхардя бокх пэ пхув, Ёв хасякирдя́ кажно раслина, со дэ́ла маро́.</verse>
				<verse number="17">Ёв бичхадя́ манушэ́с анги́л лэ́ндэ: Ёза (Иосифо) сыс бикиндло сыр писха́ри.</verse>
				<verse number="18">Ёнэ дукхадэ Лэ́скирэ ґэра́ зандирьенца, а лэ́скиро ди гия́ дрэ састыра́,</verse>
				<verse number="19">анги́л дава́ часо, сыр лэ́скиро лав явдя́: Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав спробиндя лэс,</verse>
				<verse number="20">Кра́ли бичхадя́ и вымэкця лэс пэ во́ля, чхудя́ лэс барыдырэ́са пир манушэ́ндэ и мэкця́ лэс пэ во́ля.</verse>
				<verse number="21">Ёв кэрдя́ лэс ра́са пир лэ́скиро кхэр и барыдырэ́са пэ саро́, со сыс лэ́стэ,</verse>
				<verse number="22">соб (кай) ёв тэ упхэнэл лэ́скирэ крали́скирэ сэмэнцэнгэ, сыр трэй лэ́скэ, и тэ сыклякирэ́л годыпнаскэ лэ́скирэ пхурэн.</verse>
				<verse number="23">Израилё адя́кэ-паць явдя́ дро Еги́пто и Яково адя́кэ-паць притрадыя пэ Хамоскири пхув.</verse>
				<verse number="24">И Дэвэ́л дыя́ бут чхавэ́н лэ́скирэ манушэ́нгэ, и Ёв кэрдя́ адя́кэ, со ёнэ ячнэ́ зоралэды́р пэ́скирэ вэргэ́ндыр.</verse>
				<verse number="25">Ёв рискирдя́ Египто́скирэ-манушэ́нгирэ илэ зоралэ́с тэ на дэн паты́в Лэ́скирэ манушэ́нгэ, тэ отлыджанпэ фрэнтымаса Лэ́скирэ дынарье́нца.</verse>
				<verse number="26">Дэвэ́л бичхадя́ Мойза́с, Пэ́скирэ писхари́с, и Аронос, конэ́с Ёв выкэдыя́,</verse>
				<verse number="27">ёнэ сыкадэ Лэ́скирэ знаме́нии (ґертыка́) машки́р лэ́ндэ дро Еги́пто, и кэрдэ́ ди́вы пэ Хамоскири пхув.</verse>
				<verse number="28">Дэвэ́л бичхадя́ калыпэ́н (цямлыпэ́н) и кэрдя́пэ калэс и ёнэ на кэрдэ́ бу́нто проти Лэ́скирэ лава́.</verse>
				<verse number="29">Ёв пирикэрдя пани́ ратэ́са и хасякирдя́ лэ́нгирэ мачхэн.</verse>
				<verse number="30">Пхув сыс пхэрды́ цапненца аж дрэ крали́скирэ шту́бы.</verse>
				<verse number="31">Дэвэ́л дыя́ припхэныбэ́н и явнэ́ бут дукханэ матля (насекома) и дзындзарья (комары) пэ сари́ доя́ пхув.</verse>
				<verse number="32">Ёв дыя́ градо заме́ст брышы́нд, бичхадя́ яг, со саро́ халас, пэ лэ́нгири пхув.</verse>
				<verse number="33">Ёв адя́кэ-паць хасякирдя́ лэ́нгирэ-винаградоскирэ кашта́ и лэ́нгирэ инжыритка кашта́ и роспхарадя вэша́ пэ лэ́нгири пхув.</verse>
				<verse number="34">Ёв пхэндя́ и явнэ́ пхакитка скочки (саранча) и бут скочкэнгирэ кирморэ, со нашты́ тэ пиригинэн.</verse>
				<verse number="35">И ёнэ ханэ́ упрэ́ сарэ́ раслины пэ кадая́ пхув и поханэ сарэ́са дова́, со бия́ндыя пэ лэ́нгирэ фэ́лды.</verse>
				<verse number="36">Дэвэ́л адя́кэ-паць мулякирдя́ сарэ́н пэрвонэ́ биятэ́н, савэ́ бия́ндынэ дро Еги́пто, ра́дыма и зор сэм΄якири.</verse>
				<verse number="37">Тэ́ньци Ёв лыджия́ лэн криг рупэ́са и сувнака́са, и на сыс нико́н, саво́ тэ явэ́л бизорья́киро машки́р кадалэ́ екхэ́-чиба́кирэ / чанга́ (колены).</verse>
				<verse number="38">Еги́пто сыс радо, со ёнэ гинэ́, пал-дова́ со пэ лэ́ндэ пыя́ дар Юдэндыр.</verse>
				<verse number="39">Дэвэ́л росчхудя́ о́блоко тэ гаравэн лэн, и яг тэ явэ́л лоса́са (свэ́то чхонэстыр) лэ́нгэ раты́.</verse>
				<verse number="40">Ёнэ помангнэ и Ёв дыя́ перепёлэн лэ́нгэ и чалякирдя чалэ́с лэн марэ́са болыбна́стыр.</verse>
				<verse number="41">Ёв отчхакирдя́ бэ́рга-ска́ла, и паня́ дынэпэ тэ тхадэн, потхадынэ сыр рэка (лэнь) пир шукэ́ штэ́ты.</verse>
				<verse number="42">Пал-дова́ со Ёв рипирдя лэ́скиро свэ́нто лав, Саво́ Ёв дыя́ Аврамоскэ, Лэ́скирэ дынари́скэ;</verse>
				<verse number="43">и Ёв вылыджия́ Лэ́скирэ манушэ́н радыма́са, Лэ́скирэ выкэдынэ́ манушэ́н радыма́са;</verse>
				<verse number="44">Ёв дыя́ лэ́нгэ пхувья́ Наюдытконэ́ нацые́ндыр и ёнэ дорэснэ́ сыр мэкно́ миштыпэ́н далэ́ манушэ́нгирэ обкэрдэ фэ́лды:</verse>
				<verse number="45">соб (кай) ёнэ могинэ́нас тэ рикирэнпэ зоралэ́с кэ Лэ́скирэ стату́ты (уставы), и тэ рикирэнпэ кэ Лэ́скирэ зако́ны. Аллилуя Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="106">
				<verse number="1">Аллилуя. Шарэ́н Рас-Дэвлэ́с, парикирэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пал Лэ́скиро лачхипэ́н, и со Лэ́скири лачхэ́-илы́ткима ячэ́лапэ пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
				<verse number="2">Кон могинэ́ла тэ выпхэнэл Дэвлэ́скиро зоралыпэ́н, тэ пиридэл лавэ́нца саро́ шарибэ́н Лэ́скэ.</verse>
				<verse number="3">Бахталэ́ исын одолэ́, савэ́ кандэ́на Лэ́скирэ припхэныбэна́ и савэ́ кэрэ́на пир чачипэ́н кажно мо́ло.</verse>
				<verse number="4">Ри́пир ман, Раё Дэ́вла, пир Тыри́ ла́ска кэ Тырэ́ мануша́, на бистыр ман, сыр Ту явэ́са тэ зракхэс лэн:</verse>
				<verse number="5">соб (кай) ма́нгэ тэ дыкха́в лачхипэ́н Тырэ́ манушэ́нгиро, соб (кай) ма́нгэ тэ радынавпэ Тырэ́-манушэ́нгирэ радыма́тыр, соб (кай) мэ тэ явав барикано Тырэ́ манушэ́нца.</verse>
				<verse number="6">Амэ дадэ́нца кэрдя́м грэ́хи, амэ кэрдя́м чорипэ́н, амэ са́мас фуй мануша́.</verse>
				<verse number="7">Амарэ́ дада́ на ґалынэ́ илэ́са Тырэ́ ди́вы дро Еги́пто, ёнэ на рипирдэ Тыри́ бари лачхэ́-илы́ткима; нэ ёнэ ґаздынэ́ бу́нто пэ Ту́тэ, пашы́л Лоло́ мо́рё (дэрья́в).</verse>
				<verse number="8">Нэ Ту зракхця́н лэн ваш Тыро́ лав, соб (кай) ёнэ тэ уджинэ́н Тыро́ зоралыпэ́н.</verse>
				<verse number="9">Ту припхэндян Лолэ́ морёскэ, и ёв вышутия, и Ту кэрдя́н адя́кэ, со ёнэ гинэ́ пир хор штэ́ты сы́рбы пир чхучэ́ прахи.</verse>
				<verse number="10">И Ту зракхця́н лэн одолэскирэ вастэ́стыр, кон зоралэ́с на вырикирдя лэн, и Ту выракхцян лэн вэргэ́нгирэ вастэ́стыр.</verse>
				<verse number="11">Паня́ зачхакирдэ манушэ́н, савэ́ притасавэнас лэн: нико́н лэ́ндыр на яця́пэ джидо́.</verse>
				<verse number="12">Тэ́ньци ёнэ патяндынэ́ Лэ́скирэ лавэнгэ, ёнэ шардэ Лэс, багаиндой гиля́.</verse>
				<verse number="13">Нэ ёнэ бистырдэ пал Лэ́скирэ бутя́, ёнэ на ужакирдэ, пака явэ́ла Дэвлэ́скири годы́ пэ дава́:</verse>
				<verse number="14">и ёнэ битукоскиро (бимеракиро) кэрдэ́ пир пэ́скиро на́лачхо тырдыпэ́н пэ чхучэ́ прахи и пропатякирэнас Дэвлэ́с пэ чхучо́ штэ́то.</verse>
				<verse number="15">Нэ Дэвэ́л дыя́ лэ́нгэ дова́, со ёнэ мангнэ́, нэ тэ́ньчи Ёв бичхадя́ дукха́ пэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="16">И ёнэ зэвлындлэ Мойза́скэ пэ штэ́то яврял форо́стыр Ароноскэ, свэнтонэ́ Ра́скирэ-Дэвлэскирэскэ.</verse>
				<verse number="17">Тэ́ньци пхув отпхандяпэ и накхадя Дафанос и зачхакирдя Авироноскири кампания,</verse>
				<verse number="18">и росхачия яг машки́р лэ́нгири кампания и бари яг похая фуе́ манушэ́н.</verse>
				<verse number="19">Ёнэ кэрдэ́ гуруво́рэс дро Хориво (Харебо) и дынэ́ паты́в далэ́ идолоскэ, со ёнэ выбиладэ,</verse>
				<verse number="20">и ёнэ заме́ст дова́, соб (кай) тэ славинэ́н Дэвлэ́с, парудынэ тэ славинэ́н гуруво́рэс, со ха́ла чар.</verse>
				<verse number="21">Ёнэ бистырдэ Дэвлэ́с, лэ́нгирэ Зракхибнаскирэс, Саво́ кэрдя́ барэ́ рэ́нды дро Еги́пто,</verse>
				<verse number="22">ди́вы пэ Хамоскири пхув, славутна кэ дар ваканцыи (случаи) пашы́л Лоло́ мо́рё (дэрья́в).</verse>
				<verse number="23">И Ёв пхэндя́, со Ёв хасякирэлас лэн, тэ на явэ́л Мо́йза, савэ́с Дэвэ́л выкэдыя́, саво́ тэрдия́ муршканэ́с тэ уракирэл Дэвлэ́с, и тэ рискирэ́л лэ́скиро хасякирибэн, соб (кай) Ёв тэ на хасякирэ́л лэн.</verse>
				<verse number="24">Нэ ёнэ на прилынэ́ барвалы пхув, ёнэ на патяндынэ́ Дэвлэ́скирэ лавэ́скэ,</verse>
				<verse number="25">а ёнэ зэмбиндлэ холямэс дрэ пэ́скирэ ша́тры; ёнэ на шундлэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири зан.</verse>
				<verse number="26">И Ёв ґаздыя́ Лэ́скиро васт пэ лэ́ндэ, сыр совла́х, со Ёв пэкавэла лэн пэ чхучэ́ прахи,</verse>
				<verse number="27">и со Ёв росчхувэла лэ́нгиро ро́до машки́р Наюды́тка на́цыи, и со Ёв росчхурдэла лэн машки́р тхэма (страны).</verse>
				<verse number="28">И ёнэ адя́кэ-паць скэдынэ́пэ кхэтанэ́ пашы́л Фегоро тэ дэн паты́в Ваалоскэ, ёнэ ханэ́ свэ́нта яныбэна́ (жэртвы), со кэрдэ́ мулэ́ идолэ́нгэ,</verse>
				<verse number="29">ёнэ прэзэнтындлэ Лэс одолэса, со ёнэ кэрдэ́, и фра́нсы пынэ́ пэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="30">Тэ́ньци уштыя́ Пинэхасо и сэндякирдя одолэ́н, кон сыс банго́, и фра́нсы пириячнэ.</verse>
				<verse number="31">И адалэ́ мануша́ загиндлэ лэ́скэ, со ёв кэрдя́ пир чачипэ́н и сарэ́ ро́ды явэ́на ўса́ды (сак) тэ рипирэ́н дава́.</verse>
				<verse number="32">И ёнэ холякирдэ Рас-Дэвлэ́с пашы́л паня́ кэ Мэрива и палдава́ Мо́йза дорэсця́ пхарипэ́н пал лэ́ндэ,</verse>
				<verse number="33">ёнэ адя́кэ холякирдэ Мойза́скиро ду́хо (фа́но), со ёв древа́н сы́гэс ракирдя́.</verse>
				<verse number="34">Ёнэ на мулякирдэ́ Наюды́тка на́цыи, сыр Рай Дэвэ́л припхэндя́ лэ́нгэ,</verse>
				<verse number="35">а ёнэ лынэ́ тэ лэн лэ́нгирэ джувле́н палоро́м, и высыклынэ лэ́нгирэ бутя́,</verse>
				<verse number="36">ёнэ дэ́нас паты́в лэ́нгирэ идолэ́нгэ, савэ́ ячнэ́ сыр фэлы́ (петля) ваш лэ́нгэ:</verse>
				<verse number="37">и ёнэ янэ́нас пэ́скирэ чхавэ́н и чхае́н сыр свэ́нто дыибэ́н (жэ́ртва) ваш налачхэ́ ду́хи,</verse>
				<verse number="38">и ёнэ прочхувэнас бибангипнаскиро рат пэ́скирэ чхавэ́нгиро и чхаенгиро, конэ́с ёнэ янэ́нас идолэ́нгэ дро Ханаано и ёнэ магирдэ́ пхув далэ́ ратэ́са.</verse>
				<verse number="39">Адя́кэ ёнэ магирдэ́ пэс дасавэ́ рэндэ́нца, и ёнэ лыджинэ́ пэс и кэрдэ́ сы́рбы биладжакуны джувлы́.</verse>
				<verse number="40">Палдава́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири холы́ росхачия пэ Лэ́скирэ манушэ́ндэ и ёнэ ячнэ́ джунгалэ́ (збрыдиндлэ) Лэ́скэ, сыр лэ́скиро мэкно́ миштыпэ́н.</verse>
				<verse number="41">И Ёв отдыя́ лэн дрэ Наюдэнгирэ-нацыенгирэ васта́, и одолэ́, савэ́ зоралэ́с на вырикирдэ лэн, рикирдэ зор пэ лэ́ндэ:</verse>
				<verse number="42">и лэ́нгирэ вэ́рги притасавэнас лэн и ёнэ пэ́скирэ вастэ́нца чхувэ́нас ґа́мо пэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="43">Бут мо́лы Ёв выракхэлас лэн; нэ ёнэ бунтуинэнас проти Лэ́стэ дрэ пэ́скирэ ду́мы, и ёнэ пэрэнас тэлэ́ пал пэ́скиро фуипэ́н.</verse>
				<verse number="44">И Дэвэ́л прилыя́ дро ило́, со притасадэ Лэ́скирэ манушэ́н, ке́ли Ёв шундя́, со ёнэ ровэна годла́са;</verse>
				<verse number="45">и Ёв пририпирдя Пэ́скиро Завето, со Ёв дыя́ лэ́нгэ, и Ёв потангиндя лэн Лэ́скирэ барэ́ лачхэ́-илыткиматыр;</verse>
				<verse number="46">И Ёв кэрдя́ адя́кэ, со одолэ́, савэ́ притасавэнас лэн, лынэ́ тэ тангинэн лэн.</verse>
				<verse number="47">Зра́кх амэн, о Раё Дэ́вла, амаро́ Дэвэ́л и скэ́дэ амэн кхэтанэ́ сарэ́ Наюдэнгирэ нацые́ндыр, соб (кай) тэ парикирас и тэ вышарас зоралэ́с Тыро́ свэ́нто лав,</verse>
				<verse number="48">мэк саро́ тэ парикирэл и тэ вышарэл Рас-Дэвлэ́с, Израилёскирэ Дэвлэ́с, дрэ сарэ́ ве́ки и мэк сарэ́ мануша́ тэ пхэнэ́н: “Ами́нь! Аллилуя.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="107">
				<verse number="1">Парикирэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, пал-дова́ со Ёв исын лачхо́ и Лэ́скири лачхэ́-илы́ткима ячэ́лапэ пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
				<verse number="2">Мэк сарэ́, конэ́с выракхця Рай Дэвэ́л, тэ пхэнэ́н адя́кэ, конэ́с Ёв выракхця вэргоскирэ вастэ́стыр,</verse>
				<verse number="3">и скэдыя́ кхэтанэ́ Ёв пхувьендыр: чачэ́ рига́тыр (вастоко́стыр) и зэрвонэ́ / пал-панитконэ́ (западо́стыр), паш-ратитконэ́ (севернонэ) рига́тыр и паш-дывэсытконэ́ (южнонэ) рига́тыр.</verse>
				<verse number="4">Ёнэ псирдэ́ пир чхучэ́ прахи (пустыни) пир чхучо́ дром, ёнэ на ракхнэ фо́ро, кай тэ дживэ́н мануша́,</verse>
				<verse number="5">ёнэ сыс бокхалэ́ и трушалэ (жаждындлэ), лэ́нгиро ди замыя́;</verse>
				<verse number="6">ёнэ рондлэ́ годла́са анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ дро пхарипэ́н и Ёв выракхця лэн барэ́ дара́тыр,</verse>
				<verse number="7">и Ёв лыджия́ лэн лачхэ́ дромэ́са тэ доджан кэ фо́ро, соб (кай) тэ дживэ́н одо́й.</verse>
				<verse number="8">Мэк сарэ́ тэ парикирэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пал Лэ́скири лачхэ́-илы́ткима и сарэ́ Лэ́скирэ ди́вна бутя́ манушэ́нгирэ чхавэ́нгэ,</verse>
				<verse number="9">пал-дова́ со Ёв дыя́ чалэ́с одолэнгирэ диенгэ, кон сыс трушало (смэгитко) и пхэрдякирдя́ бокхало ди лачхипна́са.</verse>
				<verse number="10">Адасавэ́ мануша́ дживдэ́ дро калыпэ́н (цямлыпэ́н) и дрэ мэрибнаскири зэр (тенё), ёнэ сыс пхандлэ и притасадэ,</verse>
				<verse number="11">пал-дова́ со ёнэ ґаздынэ́ бу́нто проти Дэвлэ́скирэ лава́ и на прилынэ́ кэ годы́ Самонэ (Най) Вучэдырэскирэ-Дэвлэ́скири дума;</verse>
				<verse number="12">и Ёв бандякирдя лэ́нгирэ илэ пхарэ́ бутяса; ёнэ пынэ́ и на сыс нико́н тэ подэл васт:</verse>
				<verse number="13">тэ́ньчи ёнэ дынэ́ го́дла ясвэ́нца кэ Рай Дэвэ́л дрэ пэ́скири бари дар, и Ёв зракхця́ лэн лэ́нгирэ барэ́ дара́тыр,</verse>
				<verse number="14">Ёв вылыджия́ лэн калыпна́стыр и мэрибнаскирэ зэрьятыр (тенёстыр) и Ёв пхагирдя́ пэ котэра́ (куски) лэ́нгирэ састыра́,</verse>
				<verse number="15">мэк ёнэ тэ парикирэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пал Лэ́скири лачхэ́-илы́ткима, и Лэ́скирэ ди́вы манушэ́нгирэ чхавэ́нгэ,</verse>
				<verse number="16">пал-дова́ со Ёв пхагирдя́ харкуны (медно) по́рта и роскусця саструнэ́ шыберы (запоры).</verse>
				<verse number="17">Дылынэ́ манушэ́н притасавэнас пал лэ́нгирэ грэ́хи и пал лэ́нгиро чорипэ́н;</verse>
				<verse number="18">лэ́нгиро ило́ отрискирдяпэ кажнонэ́ хабнастыр, и ёнэ джа́нас пашы́л кэ по́рта мэрибнаскири:</verse>
				<verse number="19">тэ́ньчи ёнэ дынэ́ го́дла ясвэ́нца кэ Рай Дэвэ́л, ке́ли сыс пхаро́ лэ́нгэ, и Ёв зракхця́ лэн барэ́ дара́тыр.</verse>
				<verse number="20">Ёв бичхадя́ Пэ́скиро лав и высастякирдя́ лэн и выракхця лэн лэ́нгирэ хасибнастыр.</verse>
				<verse number="21">Мэк ёнэ тэ парикирэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пал Лэ́скири лачхэ́-илы́ткима и пал Лэ́скирэ ди́вна бутя́ манушэ́нгирэ чхавэ́нгэ.</verse>
				<verse number="22">И мэк ёнэ тэ парикирэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ свэнтонэ́ дыибнаса тэ парикирэ́н, и мэк ёнэ тэ роспхэнэ́н сарэ́нгэ пал Лэ́скирэ бутя́ радымакирэ гиляса.</verse>
				<verse number="23">Одолэ́, савэ́ плывинэнас (дэ́нас пли́ма) пир мо́ри (дэрьява́) пэ па́рмы, ци савэ́ кэрэ́на ко́фо (польза) пир барэ́ паня́,</verse>
				<verse number="24">ёнэ дыкхэ́на Ра́скирэ-Дэв-лэ́скирэ бутя́ и Лэ́скирэ ди́вна рэ́нды пэ хор штэ́ты.</verse>
				<verse number="25">Пал-дова́ со Ёв пхэнэ́ла и ґаздэ́лапэ штормитко балва́л, сави́ вучэ́с ґаздэ́ла морёскирэ (дэрьявэ́скирэ) валны:</verse>
				<verse number="26">па́рмы (корабли) манушэ́нца джа́на упрэ́ кэ болыбэ́н, тэ́ньчи ёнэ пэрэ́на тэлэ́ кэ хор штэ́ты; а манушэ́ндэ, со одо́й бэштэ́, ди биладёла барэ́ дара́тыр;</verse>
				<verse number="27">ёнэ крэнжынэна одори́к и палэ и ёнэ кунинэ́наспэ (шатынэнапэ) сыр матэ, а лэ́нгиро годыпэ́н нисо́ на мол:</verse>
				<verse number="28">тэ́ньчи ёнэ дэ́на го́дла ясвэ́нца Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, ке́ли сыс пхаро́ лэ́нгэ и Ёв зракхэ́ла лэн лэ́нгирэ пхарипнастыр;</verse>
				<verse number="29">Ёв штылякирэла штормо адя́кэ, со лэ́нгирэ валны (вэлны) ячэ́на штыл (тиха),</verse>
				<verse number="30">и ёнэ исын ра́да, пал-дова́ со паня́ ячэ́на штыл и Ёв вылыджала лэн кэ приячытко (пристань), кэ со ёнэ тырдынэпэ.</verse>
				<verse number="31">Мэк адалэ́ мануша́ тэ парикирэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пал Лэ́скири лачхэ́-илы́ткима и Лэ́скирэ ди́вна бутя́ ваш манушэ́нгирэ чхавэ́нгэ;</verse>
				<verse number="32">мэк ёнэ тэ барьякирэ́н кэ вучыпэн Лэс адя́кэ-паць пэ манушэ́нгиро скэдыибэ́н и тэ шарэ́н Лэс пэ годэпхурэнгиро ракирибэ́н.</verse>
				<verse number="33">Рай Дэвэ́л пирикэрэла рэ́ки (лэня́) пэ чхучэ́ прахи и панескирэ ґанынгорья пэ шуки́ пхув:</verse>
				<verse number="34">умалотна пхувья́ пэ лондо шуко штэ́то – пал долэ́ манушэ́нгиро фуипэ́н, кон дживэ́ла одо́й.</verse>
				<verse number="35">Ёв пирискирэла шукэ́ пхувья́ дрэ зеро (озеро) и шуки́ пхув дрэ панескири ґанынгори (крыница).</verse>
				<verse number="36">Ёв чхувэ́ла бокхалэн тэ дживэ́н одо́й, соб (кай) ёнэ могиндлэ́ тэ ґаздэ́н фо́ро тэ дживэ́н,</verse>
				<verse number="37">и соб (кай) ёнэ тэ почхувэн зя́рки дрэ фэ́лды и тэ чхувэ́н винаграды́тка унты (сады), соб (кай) ёнэ тэ дэн умалотно прибарипэн (аплодо).</verse>
				<verse number="38">Ёв адя́кэ-паць бахтякирдя́ лэн, соб (кай) ёнэ тэ розбарьён зоралэ́с, и Ёв на домэкэла, соб (кай) тэ явэ́л тыкнэды́р мурдалэ́н лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="39">Нэ ке́ли лэн яця́ тыкнэды́р, и ёнэ ячнэ́ штыл (тиха) – лэн тэлякирэнас, притасавэнас и калякирэнас,</verse>
				<verse number="40">тэды Рай Дэвэ́л чхудя́ ладж пэ барэ́ рандэ Наюдытконэ́ нацые́ндыр и кэрдя́ адя́кэ, со ёнэ гинэ́ тэ псирэ́н одори́к, палэ пэ чхучи́ пхув, кай нанэ дром.</verse>
				<verse number="41">Нэ Ёв ґаздыя́ чорорэ́ манушэ́н притасаибнастыр и зачхудя Лэ́нгирэ сэм΄и (ирья́) тэ явэ́н сыр гурты.</verse>
				<verse number="42">Патяибнаскирэ дыкхэ́на дава́ и радынэ́напэ, а сарэ́ чорэ́ мануша́ пхандэна пэ́скирэ муя́.</verse>
				<verse number="43">Кон исын годо́, мэк ёв тэ рикирэлпэ кэ саро́ дава́, мэк ёв тэ ґалёл Ра́скирэ-Дэвлэ́скири лачхэ́-илы́ткима.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="108">
				<verse number="1">Гилы́ Давидо́скиро Пса́лмо.</verse>
				<verse number="2">Миро ило́ исын скэдымо: о Дэ́вла! Мэ ява́ва тэ бага́в и тэ шара́в Тут.</verse>
				<verse number="3">Джангадён гусли и арфа: мэ джангавава кхам, сыр дывэсёла.</verse>
				<verse number="4">Мэ ява́ва тэ шара́в Тут машки́р манушэ́ндэ, о Раё Дэ́вла, мэ ява́ва тэ бага́в Ту́кэ машки́р манушыпнаскирэ на́цыи:</verse>
				<verse number="5">пал-дова́ со Тыри́ лачхэ́-илы́ткима исын вучэды́р болыбна́стыр и Тыро́ патяибэ́н доджа́ла кэ о́блоки.</verse>
				<verse number="6">Тэ барьякирэл Тут саро́ вучэды́р болыбна́стыр, о Дэ́вла, мэк тэ явэ́л Тыри́ сла́ва вучэды́р пхувья́тыр,</verse>
				<verse number="7">соб (кай) тэ зракхэнпэ одолэ́, конэ́с Ту выкэдыян Пэ́скэ. Помо́гин (посо́бин) тэ зракхэнпэ Тырэ́ чачэ́ вастэ́са и отпхэн ма́нгэ.</verse>
				<verse number="8">Дэвэ́л пхэндя́ пэ Пэ́скиро Свэ́нто Штэ́то: “Мэ ґаздавапэ радыма́са, Мэ роскэрава пэ паша́ Сихемо, и Мэ розмеринава Сукотоскиро до́ло.</verse>
				<verse number="9">Миро исын Галаа́до, и Миро исын Мана́сия, Ефре́мо исын тва́рдыма тэ ракхэ́л Миро шэро́; Юда исын Мирэ́–крали́скиро дэсто́ (жэзло).</verse>
				<verse number="10">Моа́во исын Миро чаро́ москэ (умывальница), Мэ чхурдава Мири́ шкорня пир Эдо́мо: пир Филистимия Мэ ява́ва тэ дав го́дла радыма́са.</verse>
				<verse number="11">Кон янэ́ла Ман дро зорало́ фо́ро? Кон лыджа́ла Ман кэ Эдо́мо?</verse>
				<verse number="12">Ци Ту чхурдыян амэн дрэ риг, чачэс, Дэ́вла? Ци Ту на джа́са анги́л амарэ́ халадыбнэндыр?</verse>
				<verse number="13">Дэ васт тэ тэрдёвав проти пхарипэ́н, палдова со хартытко (подхалимо) исын, ке́ли мануша́ дэ́на васт тэ зракхэн.</verse>
				<verse number="14">[р.с.] Дэвлэ́са амэ кэра́са муршканэ́ рэ́нды; Ёв ростасавэла амарэ́ вэргэн (врогэн)</verse>
			</chapter>
			<chapter number="109">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ. Давидо́скиро Пса́лмо. На яв штыл, о Дэ́вла, сла́ва Ту́кэ!</verse>
				<verse number="2">Пал-дова́ со чорэ́ и хоханэ́ мануша́ ракирэ́на пэ ма́ндэ: ёнэ роспхэнэна пал ма́ндэ хоханэ́ чиба́са (чибьяса),</verse>
				<verse number="3">ёнэ обчхувэна ман, кай камэ́на, хоханэ́ лавэ́нца и холя́са, и ёнэ джа́на марибна́са пэ ма́ндэ би причынакиро.</verse>
				<verse number="4">Пал миро ило́ ёнэ ячнэ́ ма́нгэ мирэ́ вэ́рги, нэ мэ мангавпэ Дэвлэ́скэ пал лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="5">И мэ дорэсцём лэ́ндыр фуипэ́н пал миро лачхипэ́н, и ёнэ бидыкхэна ман пал мири́ паты́в кэ яви́р.</verse>
				<verse number="6">Чхув чорэ́ манушэ́с пэ мирэ́ вэргостэ, мэк на́лачхо тэ тэрдёл пэ лэ́скири чачи́ риг;</verse>
				<verse number="7">ке́ли лэс явэ́на тэ сэндякирэн, мэк тэ приджинэн лэс, со ёв исын банго́;</verse>
				<verse number="8">мэк лэ́скиро мангипэ́н тэ ячэ́л грэхоса;</verse>
				<verse number="9">мэк лэ́скирэ дывэса́ тэ явэ́н кротка, соб (кай) яви́р мануша́ тэ лэн лэ́скири буты́;</verse>
				<verse number="10">мэк лэ́скирэ чхавэ́ ўса́ды (сак) тэ мангэ́н дыибэ́н и тэ псирэ́н би штэтоскиро, и тэ родэ́н маро́ дур штэтэ́ндыр, кай вытрадынэ́ лэн;</verse>
				<verse number="11">мэк одова́, кон залэла ловэ́ лэ́скэ, тэ чхувэ́л фэлы́ (петля), соб (кай) тэ отлэл саро́ лэ́стыр, и мэк чу́жа мануша́ тэ обчорэн саро́, со ёв закэрдя,</verse>
				<verse number="12">мэк нико́н тэ на сыкавэ́л лачхэ́-илы́ткима анги́л лэ́стэ, мэк нико́н тэ на отлыджалпэ илэ́са кэ лэ́скирэ пиро́ты (сироты),</verse>
				<verse number="13">мэк лэ́скири сэмэ́нца тэ хасёл, мэк тэ на явэ́н лэ́нгирэ вурмы (фамилии) машки́р яви́р ро́до.</verse>
				<verse number="14">Мэк Рай Дэвэ́л тэ рипирэл чорипэ́н, со кэрдэ́ лэ́нгирэ дада́, мэк грэ́хи, со кэрдэ́ лэ́нгирэ дая́, тэ на явэ́н бистырдэ.</verse>
				<verse number="15">Мэк Рай Дэвэ́л тэ рипирэл лэ́нгирэ грэ́хи, соб (кай) Ёв тэ хасякирэ́л рипирибэ́н пал лэ́ндэ пэ пхув:</verse>
				<verse number="16">пал-дова́ со ёнэ на думиндлэ тэ явэ́н лачхэ́-илэ́скирэ, а ёнэ притасавэнас чорорэн и манушэ́н дрэ трэ́бима; и домарэнас одолэ́н, конэ́стэ калыпэ́н сыс пэ ило́.</verse>
				<verse number="17">Кадава́ ману́ш сыс скэдыно́ тэ прокошэл, и мэк лэ́скиро прокошыбэ́н тэ ячэ́лпэ пэ лэ́стэ. Ёв, кадасаво́ ману́ш, на выпхэндя бахтякирибэ́н, мэк кокоро́ бахтякирибэ́н тэ джал криг лэ́стыр.</verse>
				<verse number="18">И дасаво ману́ш сы́рбы уридя пэ пэ́стэ прокошыбэ́н сыр тхали́к / ку́лько (пиджако), мэк лэ́скиро прокошыбэ́н тэ джал андрэ́ лэ́скирэ виндырья сыр пани́, и сыр дзэт (алеё) дрэ лэ́скирэ кокалы́;</verse>
				<verse number="19">мэк тэ явэ́л лэ́скиро прокошыбэ́н сыр урибэ́н, со ёв чхувэ́ла пэ пэ́стэ, и сыр кусты́к, со́са ёв подпхандэлапэ.</verse>
				<verse number="20">Мэк саро́ дава́ тэ явэ́л сыр мазу́ри (награда) Ра́стыр-Дэвлэ́стыр мирэ́ вэргэ́нгэ и явирэ́нгэ, кон ракирдя́ чорипэ́н пэ ма́ндэ.</verse>
				<verse number="21">Нэ Ту, Дэ́вла, Рае Дэ́вла, помо́гин мангэ ваш Тыро́ лав, зра́кх ман: пал-дова́ со Тыри́ ла́ска исын дро́го.</verse>
				<verse number="22">Пал-дова́ со ман притасавэ́на и ма́нгэ исын пхаро́, и миро ило́ исын дукхадо дрэ ма́ндэ.</verse>
				<verse number="23">Сыр зэр (тенё) мэ хасёвава, ке́ли ёй кэрлапэ диндькирдэдыр, ман традэ́на сыр скочкос.</verse>
				<verse number="24">Мирэ́ чанга́ ячнэ́ бизорья́кирэ, пал-дова́ со мири́ лоч (плоть) вышуция би тхулыпнаскиро.</verse>
				<verse number="25">И кадалэ́ мануша́ обракирэна ман: ёнэ дыкхэ́на пэ ма́ндэ и кунинэна шэрэнца.</verse>
				<verse number="26">Помогин ма́нгэ, Раё Дэ́вла, миро Дэ́вла; зра́кх ман пир Тыри́ лачхэ́-илы́ткима:</verse>
				<verse number="27">соб (кай) ёнэ тэ джинэ́н, со дава́ исын Тыро́ васт, со Ту, Раё Дэ́вла, кэрдя́н дава́.</verse>
				<verse number="28">Мэк ёнэ тэ прокошэн, нэ Ту явэ́са тэ бахтякирэс: ёнэ ґаздэ́напэ пэ ма́ндэ и явэ́на ладжакирдэ́, и Тыро́ писха́ри явэ́ла тэ радынэ́лпэ.</verse>
				<verse number="29">Мэк мирэ́ вэ́рги тэ урьен пэ пэ́стэ ладж сыр и́дя, и учхакирэн пэс ладжаса сыр кулькоса (тхаликоса).</verse>
				<verse number="30">Мэ ява́ва зоралэ́с тэ парикира́в Ра́скэ-Дэвлэ́скэ мирэ́ мо́са и мэ ява́ва тэ шара́в Лэс машки́р манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="31">Пал-дова́ со Ёв явэ́ла тэ тэрдёл пир чачи́ риг пашы́л чорорэндэ, Ёв явэ́ла тэ зракхэ́л одолэ́ манушэ́с, савэ́с сэндякирэна.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="110">
				<verse number="1">Давидо́скиро Пса́лмо. Рай Дэвэ́л пхэндя́ мирэ́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ: “Бэш пашы́л ма́ндэ чачэ́ рига́тыр, пака мэ чхува́ва тэлэ́ Тырэ́ вэргэ́н тэл ґэра́.”</verse>
				<verse number="2">Рай Дэвэ́л бичхавэ́ла Тырэ́-зорьякиро крали́тко дэсто́ Сионо́стыр: “Ту хулаин машки́р Тырэ́ вэргэ́ндэ.”</verse>
				<verse number="3">Тырэ́ мануша́ янэ́на пэс дро Тырэ́-зоралыпнаскиро дывэ́с свэнтонэ́ райканэ слава́са: Тырэ́ тэрнэ́ бияндёна сыр пахлын (роса), сави́ сыс пэ зло́ко (пэ ра́нко).</verse>
				<verse number="4">Рай Дэвэ́л совлахадя́, и Ёв наявэла тэ тангинэ́л (на пожалинэла): “Ту сан раша́й пэ сарэ́ ве́ки, дасаво-паць сыр Мелхисэдэко.”</verse>
				<verse number="5">Рай Дэвэ́л исын пашо Тыро́ чачо́ васт и Ёв пхагирэ́ла кралье́н дро дывэ́с, ке́ли Ёв холясо́ла.</verse>
				<verse number="6">Ёв явэ́ла тэ сэндякирэ́л машки́р Наюды́тка на́цыи; Ёв ячкирэ́ла пэ сарэ́ штэ́ты пир пхув тру́пы; Ёв злэла шэрэ́ барыдырэндэ, кон хулаинэла пир бари пхув.</verse>
				<verse number="7">Ёв выпьела пани́ сыгнонэ рэкицатыр (лэнорьятыр) пир дром, и Ёв ґаздэ́ла шэро́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="111">
				<verse number="1">Аллилуя. Мэ ява́ва тэ славинав и тэ парикира́в Ра́скэ-Дэвлэ́скэ сарэ́ мирэ́ илэ́са машки́р чачипнаскирэндэ и пэ скэдыибэ́н.</verse>
				<verse number="2">Савэ барэ́ бутя́ кэрдя́ Рай Дэвэ́л. Сарэ́, конэ́скэ ячнэ́ дро́га ёнэ, камэ́на дава́ тэ ґалён.</verse>
				<verse number="3">Саро́, со кэрэ́ла Рай Дэвэ́л, исын патывало и славу́тно, и Лэ́скиро чачипэ́н ячэ́лапэ пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
				<verse number="4">Ёв кэрдя́ адя́кэ, со Лэ́скирэ ди́вы рипирэна. Рай Дэвэ́л исын лачхэ́-дескиро и тангинэла сарэ́н.</verse>
				<verse number="5">Ёв дэ́ла хабэ́н одолэ́нгэ, кон дарэ́ла Лэ́стыр, Ёв усады (сак) рипирэла Лэ́скиро Зако́но.</verse>
				<verse number="6">Ёв сыкадя́ зор Лэ́скирэ манушэ́нгэ Пэ́скирэ бутендыр, соб (кай) тэ дэн лэ́нгэ Наюдэнгирэ-нацыенгиро мэкно́ миштыпэ́н.</verse>
				<verse number="7">Ёв саро́ кэрэ́ла пир патяибэ́н и чачипэ́н; сарэ́ Лэ́скирэ припхэныбэна́ исын патяибнытка:</verse>
				<verse number="8">ёнэ чхудэ́ кхэтанэ́ пэ сарэ́ ве́ки, ёнэ дынэ́ пир патяибэ́н и чачипэ́н.</verse>
				<verse number="9">Ёв выракхця Пэ́скирэ манушэ́н, Ёв дыя́ Пэ́скиро Зако́но пэ сарэ́ ве́ки: свэ́нто аж кэ дар исын Лэ́скиро лав.</verse>
				<verse number="10">Кон лэ́ла тэ дарэл Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, одова́ лэ́ла годы́ пэ́скэ, а сарэ́ндэ, кон дживэ́ла и кэрэ́ла пир Лэ́скирэ припхэныбэна́, исын лачхи́ годы́. Тэ шарэ́н Лэс пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="112">
				<verse number="1">Аллилуя. Бахтало́ исын ману́ш, Саво́ дарэ́ла Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, Саво́ бахталёла зоралэ́с Лэ́скирэ припхэныбнэндыр.</verse>
				<verse number="2">Лэ́скирэ чхавэ́ дживэ́на миштэ́с пэ дая́ пхув, а чачипнаскирэ ро́ды, со явэ́на дурэды́р, явэ́на бахталэ́.</verse>
				<verse number="3">Миштыпэ́н и барвалыпэ́н явэ́на дро лэ́скиро кхэр и лэ́скиро чачипэ́н ячэ́лапэ пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
				<verse number="4">Дуд (свэ́то) ґаздэ́лапэ дро калыпэ́н (цямлыпэ́н) ваш чачипнаскирэнгэ, и кадава́ ману́ш исын лачхэ́-дескиро и чачипна́скиро, и ёв тангинэла лачхэ́ манушэ́н.</verse>
				<verse number="5">Лачхо́ ману́ш и дэ́ла пэ паты́в ловэ́ лэ́нгэ, ёв лыджа́ла пэ́скирэ рэ́нды пир Зако́но.</verse>
				<verse number="6">Пал-дова́ со ёв на пэрэ́ла, чачипнаскирэ манушэ́с явэ́на ўса́ды (сак) тэ рипирэ́н.</verse>
				<verse number="7">Ёв на явэ́ла тэ дарэл чорэ́ малвэндыр, дро лэ́скиро ило́ исын зорало́ патяибэ́н дрэ Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="8">Лэ́скиро ило́ исын твардо, ёв на дарэ́ла, пака ёв дыкхэ́ла вэргэ́н, со ёнэ исын тэл ґэра́.</verse>
				<verse number="9">Ёв роздыя саро́ илэ́стыр, ёв дыя́ одолэ́нгэ, конэ́стэ исын трэ́бима, лэ́скиро чачипэ́н усады (сак) ячэ́лапэ: лэ́скири зор уса́ буты́р скэдэ́ла паты́в.</verse>
				<verse number="10">Фуй ману́ш явэ́ла тэ дыкхэ́л и лэ́скиро ило́ явэ́ла тэ калёл; ёв явэ́ла тэ скрежынэл дандэнца и тэ нашавэл зор; а дова́, со ёв ужакирдя, хасёла криг.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="113">
				<verse number="1">Аллилуя. Шарэ́н Рас-Дэвлэ́с! Шарэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ писха́рья, шарэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав.</verse>
				<verse number="2">Тэ явэ́л бахтало́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав далэ́ дывэсэ́стыр и дурэды́р пэ сарэ́ ве́ки!</verse>
				<verse number="3">Мэк тэ шарэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав долэ́ часостыр, сыр кхам уштэ́ла кэ/жы́ко дова́ часо, ке́ли кхам бэшэ́ла.</verse>
				<verse number="4">Рай Дэвэ́л исын вучэды́р сарэ́ Наюдытконэ́ нацые́ндыр, Лэ́скири сла́ва исын вучэды́р болыбна́стыр.</verse>
				<verse number="5">Кон исын дасаво-паць сыр Рай Дэвэ́л, амаро́ Дэвэ́л, Саво́ хулаинэла вучипна́стыр;</verse>
				<verse number="6">Саво́ бандия тэлэ́ тэ дыкхэ́л болыбэ́н и пэ пхув.</verse>
				<verse number="7">Ёв ґаздэ́ла богос прахостыр и ґнэёстыр (ґноёстыр). Ёв вучэ́с чхувэ́ла одолэ́с, конэ́стэ исын трэ́бима,</verse>
				<verse number="8">соб (кай) ёв тэ бэшэ́л машки́р тхагарьендэ, тхагарьендэ Лэ́скирэ манушэ́ндыр.</verse>
				<verse number="9">Ёв кэрэ́ла адя́кэ, соб (кай) бичхаворэнгири дай тэ дживэ́л дро кхэр и тэ радынэ́лпэ (тэ лошалё́л) ла́кирэ чхаворэндыр. Аллилуя.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="114">
				<verse number="1">Ке́ли Израилёскирэ мануша́ гинэ́ криг Египто́стыр, а Яково́скиро ро́до гия́ долэ́ манушэ́ндыр, савэ́ ракирдэ́ пэ чу́жо чиб,</verse>
				<verse number="2">Юдэ́я яця́ Лэ́скирэ свэнтонэ́ штэтоса, а Израилё Лэ́скирэ кралипнаса.</verse>
				<verse number="3">Мо́рё (дэрья́в) дыкхця́ и насця, Иорда́но рисия́ палэ;</verse>
				<verse number="4">бэ́рги ухтынэ сыр бакрэ́, тыкнэ́ бэ́ргицы сыр бакрорэ.</verse>
				<verse number="5">Со дукхадя тут, море (дэрья́в), со ту нашэса? О, Иорда́не, со ту рисёса палэ?</verse>
				<verse number="6">Тумэ́, бэргия́лэ, со тумэ́ ухтэна сыр бакрэ́? Ци тумэ́, бэргица́лэ, сыр бакрорэ?</verse>
				<verse number="7">Издра пхув анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, анги́л Яково́скирэ Дэвлэ́стэ,</verse>
				<verse number="8">Кон пирикэрдя ска́ла дро панескиро зеро (озеро), кремнё дрэ панескири ґанынгори?</verse>
			</chapter>
			<chapter number="115">
				<verse number="1">[9] На амэн, о Раё Дэ́вла, на амэн, нэ екх Тыро́ Лав трэй тэ шарэ́н, пал-дова́ со Ту сан лачхэ́-илэ́скиро, пал Тыро́ патяибэ́н.</verse>
				<verse number="2">[10] Со́скэ Наюды́тка на́цыи ракирэ́на? “Кай исын какана́ лэ́нгиро Дэвэ́л?”</verse>
				<verse number="3">[11] Нэ амаро́ Дэвэ́л исын пэ болыбэ́н: Ёв кэрдя́ саро́, со Ёв камдя́.</verse>
				<verse number="4">[12] Нэ лэ́нгирэ и́долы (хоханэ́ дэвлорэ́) исын рупэ́стыр и сувнака́стыр, савэ́ манушэ́нгирэ васта́ кэрдэ́:</verse>
				<verse number="5">[13] лэ́ндэ исын муй, нэ ёнэ на ракирэ́на; лэ́ндэ исын якха́, нэ ёнэ на дыкхэ́на;</verse>
				<verse number="6">[14] лэ́ндэ исын кана́, нэ ёнэ на шунэ́на; лэ́ндэ исын накх, нэ ёнэ на сунгэна;</verse>
				<verse number="7">[15] лэ́ндэ исын васта́, нэ ёнэ нисо́ на могинэ́на тэ кэрэ́н лэ́нца; лэ́ндэ исын ґэра́, нэ ёнэ на псирэ́на; и ёнэ на пхэнэ́на нисо́ пэ́скирэ кирлэса;</verse>
				<verse number="8">[16] мэк сарэ́, кон кэрдя́ лэн, тэ явэ́н бизорья́кирэ, сыр ёнэ исын; адя́кэ-паць и сарэ́ одолэ́, кон патя́ла дрэ далэ́ и́долы.</verse>
				<verse number="9">[17] О, Изра́иле! Патя зоралэ́с Ра́скэ-Дэвлэ́скэ; Ёв помогинэла и затэрдёла пал тумэ́ндэ.</verse>
				<verse number="10">[18] Ароноскиро кхэр, патя зоралэ́с Ра́скэ-Дэвлэ́скэ: Ёв помогинэла и затэрдёла пал тумэ́ндэ.</verse>
				<verse number="11">[19] Тумэ́, савэ́ дарэ́н Ра́стыр-Дэвлэ́стыр; патя́н зоралэ́с Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Ёв помогинэла и затэрдёла пал тумэ́ндэ.</verse>
				<verse number="12">[20] Рай Дэвэ́л рипирэла пал амэ́ндэ: Ёв бахтякирэ́ла амэн; Ёв бахтякирэ́ла Израилёскиро кхэр, Ёв бахтякирэ́ла Ароноскиро ро́до.</verse>
				<verse number="13">[21] Ёв бахтякирэ́ла одолэ́н, савэ́ дарэ́на Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, тыкнэн и барэн.</verse>
				<verse number="14">[22] Рай Дэвэ́л явэ́ла тэ дэл бутэды́р и бутэды́р чхаворэ́н ту́кэ и тырэ́ чхавэ́нгэ.</verse>
				<verse number="15">[23] Рай Дэвэ́л, Кон создыя́ болыбэ́н и пхув, бахтякирэ́ла тут.</verse>
				<verse number="16">[24] Болыбэ́н исын Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро болыбэ́н, нэ Ёв дыя́ пхув манушэ́нгирэ чхавэ́нгэ.</verse>
				<verse number="17">[25] Мулэ́ на шарэна Рас-Дэвлэ́с, адя́кэ-паць ни одолэ́, савэ́ джа́на дро штэ́то, кай исын штыл.</verse>
				<verse number="18">[26] Нэ амэ ява́са тэ бахтякирас Рас-Дэвлэ́с ададывэсатунэ дывэсэ́стыр и пэ сарэ́ ве́ки. Аллилуя.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="116">
				<verse number="1">Мэ рикирава сыр Дро́гима Рас-Дэвлэ́с дро ило́, пал-дова́ со Ёв шунэ́ла мири́ зан и миро мангипэ́н Лэ́скэ:</verse>
				<verse number="2">пал-дова́ со Ёв причхудя кан кэ мэ; мэ ява́ва тэ кхарав Лэс дрэ дывэса́, пака мэ джива́ва.</verse>
				<verse number="3">Мэрибэ́н сы́рбы шэлэнца обчхудя́ трусця́л ма́ндэ, и люноскирэ дукха́ пынэ́ пэ ма́ндэ, ма́нгэ яця́ пхаро́ и мэ пыём дро ду́хо (фа́но):</verse>
				<verse number="4">тэ́ньчи мэ кхардём Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав: ‘Мэ зоралэ́с манга́ва Тут, Раё Дэ́вла, зра́кх миро ди.’</verse>
				<verse number="5">Рай Дэвэ́л исын лачхэ́-дескиро и чачипна́скиро, и амаро́ Рай Дэвэ́л исын лачхэ́-илэ́скиро.</verse>
				<verse number="6">Рай Дэвэ́л приракхэла простонэн: мэ яцём бизорья́киро; и Ёв зракхця́ ман.</verse>
				<verse number="7">Рисёв тэ откхинёс пэ́скэ, миро ди; пал-дова́ со Рай Дэвэ́л бахтякирдя́ тут.</verse>
				<verse number="8">Пал-дова́ со Рай Дэвэ́л выракхця миро ди мэрибна́стыр, мирэ́ якха́ ясвэндыр, и мирэ́ ґэра́ пэрибнастыр.</verse>
				<verse number="9">Мэ ява́ва тэ псирав анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ пэ пхув, кай дживэ́на. [ПСАЛМО 115-р.с.]</verse>
				<verse number="10">[1] Мэ патяндыём, палдава́ мэ и пхэндём: “Ман зоралэ́с притасавэнас”</verse>
				<verse number="11">[2] Мэ сы́гэс пхэндём пэ́скэ: “Сарэ́ мануша́ исын хоханэ́.”</verse>
				<verse number="12">[3] Со́са мэ отда́ва палэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пал саро́ лэ́скиро баро́ лачхипэ́н ма́нгэ?</verse>
				<verse number="13">[4] Мэ ґазда́ва тахта́й (чаша) пал дова́, со Ёв зракхця́ ман и кхара́ва Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав.</verse>
				<verse number="14">[5] Мэ кэра́ва пир пэ́скири совла́х анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ какана́, сыр Лэ́скирэ мануша́ скэдэ́напэ.</verse>
				<verse number="15">[6] Пхаро́ исын Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ якхэнгэ тэ дыкхэ́н мэрибэ́н Лэ́скирэ свэнтонэнгиро.</verse>
				<verse number="16">[7] О, Раё Дэ́вла, мэ чачэс, сом Тыро́ писха́ри, мэ сом Тыро́ писха́ри, Тырэ́-бутярнэнгиро чхаво́: Ту роспхандян мирэ́ пе́нты (кхурья́).</verse>
				<verse number="17">[8] Мэ яна́ва Ту́кэ свэ́нто дыибэ́н (жэ́ртва) парикирибнаса, соб (кай) тэ парикирэ́н Ту́кэ, и мэ ява́ва тэ кхарав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав.</verse>
				<verse number="18">[9] Мэ кэра́ва пир пэ́скири совла́х Ра́скэ-Дэвлэ́скэ акана́, сыр Лэ́скирэ мануша́ скэдэ́напэ,</verse>
				<verse number="19">[10] дрэ трэмы Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр машки́р ту́тэ, Ерусалиме. Аллилуя!</verse>
			</chapter>
			<chapter number="117">
				<verse number="1">Шарэ́н Рас-Дэвлэ́с, сарэ́ Наюды́тка на́цыи, шарэ́н зоралэ́с Лэс, сарэ́ мануша́.</verse>
				<verse number="2">Пал-дова́ со Лэ́скири лачхэ́-илы́ткима исын зоралыпнаскири кэ амэ, и Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро чачипэ́н ячэ́лапэ пэ сарэ́ ве́ки. Аллилуя!</verse>
			</chapter>
			<chapter number="118">
				<verse number="1">Парикирэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, пал-дова́ со ёв исын лачхо́! Пал-дова́ со Лэ́скири ла́ска явэ́ла пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
				<verse number="2">Мэк Израилёскиро кхэр тэ пхэнэ́л акана́: “Лэ́скири ла́ска ячэ́лапэ пэ сарэ́ ве́ки.”</verse>
				<verse number="3">Мэк Ароноскиро кхэр тэ пхэнэ́л какана́, со Лэ́скири лачхэ́-илы́ткима ячэ́лапэ пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
				<verse number="4">Мэк одолэ́, савэ́ дарэ́на Ра́стыр-Дэвлэ́стыр тэ пхэнэ́н какана́, со Лэ́скири лачхэ́-илы́ткима ячэ́лапэ пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
				<verse number="5">Мэ кхардём Рас-Дэвлэ́с барэ́ дара́тыр (дарьятыр), Ёв отпхэндя́ ма́нгэ и вылыджия́ пэ баро́ штэ́то.</verse>
				<verse number="6">Рай Дэвэ́л исын пал ма́ндэ, Мэ на ява́ва тэ дарав, со ману́ш могинэ́ла тэ кэрэ́л ма́нгэ.</verse>
				<verse number="7">Рай Дэвэ́л исын пал ма́ндэ машки́р одолэ́ндэ, савэ́ дэ́на васт ма́нгэ: мэ дыкха́ва, сыр пэрэ́на одолэ́, савэ́ бидыкхэна.</verse>
				<verse number="8">Дава́ исын фэды́р тэ ґарадёс тэ зракхэспэ пал Растэ-Дэвлэ́стэ, сыр тэ ґарадёс тэ зракхэспэ пал манушэ́стэ.</verse>
				<verse number="9">Дава́ исын фэды́р тэ ґарадёс тэ зракхэспэ кэ Рай Дэвэ́л, сыр тэ рисёс тэ зракхэспэ кэ тхага́рья.</verse>
				<verse number="10">Сарэ́ Наюды́тка на́цыи обгинэ трусця́л ма́ндэ, нэ мэ хасякира́ва лэн Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ лавэ́са.</verse>
				<verse number="11">Ёнэ обгинэ трусця́л ма́ндэ, чачо́, обгинэ трусця́л ма́ндэ; нэ мэ хасякира́ва лэн Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ лавэ́са.</verse>
				<verse number="12">Ёнэ обгинэ трусця́л ма́ндэ сыр бырлиня (пчолы), и ёнэ мурдинэ сыр яг дрэ хру́сты сувьенца; нэ мэ хасякира́ва лэн Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ лавэ́са.</verse>
				<verse number="13">Ёнэ шпулдэ (толкиндлэ) ман и пэкадэ тэ пэрав; нэ Рай Дэвэ́л дыя́ васт ма́нгэ.</verse>
				<verse number="14">Рай Дэвэ́л исын миро зоралыпэ́н и мири́ гилы́ радыма́са и Ёв зракхця́ ман.</verse>
				<verse number="15">Шунэ́н заня́ радыма́са пал зракхибэ́н дрэ ша́тры, кай исын Дэвлэ́скирэ мануша́.</verse>
				<verse number="16">Чачо́ васт Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро ґаздыно́, чачо́ васт Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро пиризорьякирэла.</verse>
				<verse number="17">Мэ на мэра́ва, нэ мэ ява́ва тэ джива́в и тэ роспхэнав пал Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ бутя́.</verse>
				<verse number="18">Рай Дэвэ́л пхарэ́с сыклякирдя́ ман, нэ Ёв на дыя́ ман мэрибна́скэ.</verse>
				<verse number="19">Отпхандэн (псиравэ́н) ма́нгэ по́рта, кай заджа́на чачипнаскирэ, мэ джа́ва андрэ́, и мэ ява́ва тэ шара́в зоралэ́с и тэ парикира́в Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="20">Дава́ исын по́рта кэ Рай Дэвэ́л: чачипнаскирэ заджа́на пир ла́тэ.</verse>
				<verse number="21">Мэ ява́ва тэ парикира́в Ту́кэ, пал-дова́ со Ту отпхэндян ма́нгэ и Ту зракхця́н ман.</verse>
				<verse number="22">Бар, Саво́ на прилынэ́ бутярнэ́, яця́ шэралэ́ барэса ваш кэрибэн кхэри́тко:</verse>
				<verse number="23">дава́ яця́ Дэвлэ́стыр, дава́ исын дивно дрэ амарэ́ якха́.</verse>
				<verse number="24">Дава́ исын дывэ́с, дро саво́ Рай Дэвэ́л адя́кэ кэрдя́, амэ ява́са тэ радынаспэ и амэ ява́са бахталэ́.</verse>
				<verse number="25">Зра́кх ман, Раё Дэ́вла, мэ зоралэ́с манга́ва Тут! Раё Дэ́вла, мэ зоралэ́с манга́ва Тут, бахталякир амаро́ джиибэ́н.</verse>
				<verse number="26">Бахтало́ исын одова́, саво́ явэ́ла Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ лавэ́стыр. Амэ бахтякирдям тумэн Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ Кхангирья́тыр.</verse>
				<verse number="27">Рай Дэвэ́л исын амаро́ Дэвэ́л и Ёв дыя́ дуд амэ́нгэ: пхандэн свэ́нта дыибэна́ шэлэнца кэ алтарёскирэ шынга́ (ро́ги).</verse>
				<verse number="28">Ту сан миро Дэвэ́л и мэ ява́ва тэ шара́в кэ вучипэ́н Тут, Миро Дэ́вла! Мэ ява́ва тэ парикира́в Ту́кэ.</verse>
				<verse number="29">Парикирэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, пал-дова́ со Ёв исын лачхо́: пал-дова́ со Лэ́скири лачхэ́-илы́ткима ячэ́лапэ пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="119">
				<verse number="1">Бахталэ́ исын одолэ́, савэнгиро джиибэ́н исын би дошэнгиро, савэ́ дживэ́на пир Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Зако́но.</verse>
				<verse number="2">Бахталэ́ исын одолэ́, савэ́ рикирэнапэ кэ Лэ́скирэ допхэныбэна, савэ́ родэ́на Лэс сарэ́ илэ́стыр.</verse>
				<verse number="3">Ёнэ адя́кэ-паць на кэрэ́на начачипэ́н: ёнэ псирэ́на Лэ́скирэ дромэ́нца.</verse>
				<verse number="4">Раё Дэ́вла! Ту припхэндян ракхипныткэс тэ ракхэ́н Тырэ́ упхэныбэна́,</verse>
				<verse number="5">соб (кай) тэ лыджа́н ман мирэ́ дрома́ пир Тырэ́ стату́ты (уставы).</verse>
				<verse number="6">Тэ́ньци мэ на ява́ва ладжакирдо́, ке́ли мэ ява́ва тэ дыкха́в илэ́стыр пэ Тырэ́ припхэныбэна́.</verse>
				<verse number="7">Ке́ли мэ уджинава Тыро́ чачипна́скиро сэ́ндо, тэды мэ ява́ва тэ парикира́в Ту́кэ сарэ́ илэ́стыр.</verse>
				<verse number="8">Мэ ява́ва тэ ракхав Тырэ́ стату́ты: на мэк ман сарэ́са.</verse>
				<verse number="9">Сыр могинэ́ла тэрно́ ману́ш тэ дживэ́л би дошэнгиро? Ке́ли ёв явэ́ла тэ рикирэлпэ кэ Тыро́ лав.</verse>
				<verse number="10">Мэ родыём Тут сарэ́ мирэ́ илэ́са: на домэк, соб (кай) мэ тэ псирав кригал Тырэ́ припхэныбнэндыр.</verse>
				<verse number="11">Мэ гарадём Тыро́ лав дро пэ́скиро ило́, соб (кай) ма́нгэ тэ на кэра́в грэ́хи проти Ту́тэ.</verse>
				<verse number="12">Тэ шарэ́н зоралэ́с и тэ парикирэ́н Ту́кэ, о Раё Дэ́вла! Сыкля́кир ман Тырэ́ припхэныбнэнгэ.</verse>
				<verse number="13">Мирэ́ уштэ́нца мэ пхэндём сарэ́нгэ пал сарэ́ чачипэна́, со Ту пхэндя́н.</verse>
				<verse number="14">Мэ радындёмпэ джиибнастыр пир Тырэ́ нарипирибэна адя́кэ-паць, сыр барэ́ барвалыпнастыр.</verse>
				<verse number="15">Мэ ява́ва тэ розлав Тырэ́ упхэныбэна́ и мэ ява́ва тэ думинав зоралэ́с пал Тыро́ сыклякирибэ́н.</verse>
				<verse number="16">Мэ ява́ва тэ бахталёвав Тырэ́ статутэндыр, мэ на бистрава Тыро́ лав.</verse>
				<verse number="17">Кэр лачхипэ́н Тырэ́ писхари́скэ, соб (кай) ма́нгэ сашты́ тэ явэ́л тэ джива́в, и мэ ява́ва тэ ракхав Тыро́ лав.</verse>
				<verse number="18">Отпхандэ мирэ́ якха́ и мэ ява́ва тэ дыкха́в ди́вна рэ́нды Тырэ́ Законо́стыр.</verse>
				<verse number="19">Мэ сом чу́жо ману́ш пэ пхув, на гарав Тырэ́ припхэныбэна́ ма́ндыр.</verse>
				<verse number="20">Миро ди пхарадёла барэ́ патыва́са кэ Тыро́ чачипэ́н дывэсэ́ и раты́.</verse>
				<verse number="21">Ту сыкадян банг пхутькирдэнгэ, Ту прокосцян одолэ́н, кон гия́ дрэ риг Тырэ́ припхэныбнэндыр.</verse>
				<verse number="22">Лэ криг ма́ндыр банг и ладж, пал-дова́ со мэ приракхцём Тыро́ пририпирибэн.</verse>
				<verse number="23">Тхага́рья (кня́зи) адя́кэ-паць бэшнэ́ и ракирэ́на пэ ма́ндэ, нэ Тыро́ писха́ри розлэла Тырэ́ зако́ны.</verse>
				<verse number="24">Тыро́ пририпирибэн адя́кэ-паць радынэла ман и дэ́ла годыпэ́н ма́нгэ.</verse>
				<verse number="25">Миро ди пририкирдо зоралэ́с кэ пра́хо; джидякир ман пир Тыро́ лав.</verse>
				<verse number="26">Мэ пхэндём анги́л сарэ́ндэ, со мэ кэрдём и Ту отпхэндян ма́нгэ.</verse>
				<verse number="27">Кэр, соб (кай) мэ тэ ґалёвав Тырэ́ упхэныбэна́ и мэ ява́ва тэ розлав Тырэ́ ди́вна бутя́.</verse>
				<verse number="28">Миро ди калёла, зораля́кир ман Тырэ́ лавэ́са.</verse>
				<verse number="29">Лэ криг ма́ндыр хохаибэ́н и сыка́в Тыри́ ла́ска пир Тыро́ Зако́но.</verse>
				<verse number="30">Мэ выкэдыём чачипна́скиро дром, и мэ рискирдём годы́ кэ Тыро́ чачипэ́н.</verse>
				<verse number="31">Мэ пририкиравпэ кэ Тыро́ допхэныбэ́н, о Раё Дэ́вла, на ладжакир ман.</verse>
				<verse number="32">Мэ прастава дромэ́са пир Тырэ́ припхэныбэна́, ке́ли Ту дыя́н зор мирэ́ илэскэ.</verse>
				<verse number="33">Сыкля́кир ман, Раё Дэ́вла, Тырэ́ стату́ты, и мэ ява́ва тэ рискирав годы́ кэ ёнэ кэ (ко́нцо) яго́ро.</verse>
				<verse number="34">Кэр, соб (кай) мэ тэ ґалёвав лэн и мэ ява́ва тэ рикиравпэ зоралэ́с кэ Тыро́ Зако́но и мэ ява́ва тэ приракхав лэс сарэ́ мирэ́ илэ́са.</verse>
				<verse number="35">Кэр, соб (кай) мэ тэ псирав дромэ́са пир Тырэ́ припхэныбэна́, пал-дова́ со лэ́ндыр мэ бахталёвава.</verse>
				<verse number="36">Бандякир миро ило́ кэ Тыро́ нарипирибэн, а на кэ ґалкима.</verse>
				<verse number="37">Ри́скир мирэ́ якха́ тэ на дыкха́в ма́нгэ пэ хартытка (фальшыва) рэ́нды, дэ ма́нгэ джиибэ́н тэ джав Тырэ́ дромэ́са.</verse>
				<verse number="38">Дэ зор Тырэ́ лавэ́скэ ваш Тырэ́ писхари́скэ, лав, саво́ сыс дыно́ одолэ́нгэ, савэ́ дарэ́на Ту́тыр.</verse>
				<verse number="39">Ри́скир криг ма́ндыр мири́ ладж, савья́тыр мэ дарава, пал-дова́ со Тыро́ сэ́ндо исын чачуно́.</verse>
				<verse number="40">Ѓа́да, мэ тырдавапэ кэ Тырэ́ упхэныбэна́, дэ ма́нгэ джиибэ́н пир Тыро́ чачипэ́н.</verse>
				<verse number="41">Мэк тэ явэ́л кэ мэ Тыри́ лачхэ́-илы́ткима, Раё Дэ́вла, зра́кх ман пир Тыро́ лав.</verse>
				<verse number="42">И мэ отпхэнава одолэ́скэ, кон обракирэла ман, пал-дова́ со мэ зоралэ́с патя́ва Тырэ́ лавэ́скэ.</verse>
				<verse number="43">На отлэ сарэ́са чачипна́скиро лав мирэ́ мо́стыр, пал-дова́ со мэ древа́н ужакирдём лачхипэ́н Тырэ́ сэндостыр.</verse>
				<verse number="44">И мэ ўса́ды (сак) ява́ва тэ ракхав Тыро́ Зако́но и пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
				<verse number="45">И мэ ўса́ды (сак) ява́ва тэ псирав пир во́ля, пал-дова́ со мэ родава Тырэ́ упхэныбэна́.</verse>
				<verse number="46">И мэ ява́ва тэ ракира́в пал Тырэ́ досыкаибэна анги́л кралье́ндэ, и мэ на ява́ва ладжакирдо́.</verse>
				<verse number="47">И мэ ява́ва тэ бахталёвав Тырэ́ припхэныбнэндыр, савэ́ ячнэ́.</verse>
				<verse number="48">И мэ ґазда́ва пэ́скирэ васта́ кэ Тырэ́ припхэныбэна́, савэ́ исын дро́га ма́нгэ, и мэ ява́ва тэ розлав Тырэ́ стату́ты.</verse>
				<verse number="49">Ри́пир Тыро́ лав ваш Тырэ́ писхари́скэ, саво́ Ту дыя́н ма́нгэ тэ ужакирав лачхипэ́н.</verse>
				<verse number="50">Дава́ подрикирэ́ла ман, ке́ли ман притасавэ́на, пал-дова́ со Тыро́ лав дэ́ла джиибэ́н ма́нгэ.</verse>
				<verse number="51">Пхутькирдэ́ джинэ́ холямэ́с санапэ би меракиро, нэ мэ на рисиём дрэ риг Тырэ́ Законо́стыр.</verse>
				<verse number="52">Мэ рипирава Тырэ́ сэнды ґаратунэ́ бэршэ́ндыр, о Раё Дэ́вла, адя́кэ мэ подрикирава пэс.</verse>
				<verse number="53">Холякири зор лэ́ла упралыпэ́н пэ ма́ндэ, ке́ли мэ дыкха́ва, сыр фуй мануша́ мэкэ́на Тыро́ Зако́но.</verse>
				<verse number="54">Пал Тырэ́ стату́ты мэ багава гиля́ дро кхэр, пашы́л саво́ мэ лодава.</verse>
				<verse number="55">Мэ рипиравас Тыро́ лав раты́, о, Раё Дэ́вла, и мэ ракхцём Тыро́ Зако́но.</verse>
				<verse number="56">Дава́ исын дыно́ ма́нгэ, соб (кай) мэ тэ рикиравпэ зоралэ́с кэ Тырэ́ припхэныбэна́.</verse>
				<verse number="57">Мири́ до́ля Ту́тыр, о Раё Дэ́вла, сыр мэ пхэндём, исын дро дова́, соб (кай) ма́нгэ тэ рикиравпэ зоралэ́с кэ Тырэ́ лава́.</verse>
				<verse number="58">Мэ родыём Тыри́ ла́ска сарэ́ мирэ́ илэ́са: яв лачхэ́-дескиро кэ мэ пир Тыро́ лав.</verse>
				<verse number="59">Мэ роздуминдём хор пал дова́, сыр мэ дживавас и мэ рискирдём миро пиро́ (стопа) кэ Тырэ́ досыкаибэна.</verse>
				<verse number="60">Мэ стариндёмпэ сыгэды́р, соб (кай) ма́нгэ тэ на отчхував дурэды́р тэ сполнинав Тырэ́ припхэныбэна́.</verse>
				<verse number="61">Фуй мануша́ сы́рбы шэлэнца обпхандлэ́ трусця́л ман, нэ мэ на бистырдём Тыро́ Зако́но.</verse>
				<verse number="62">Дрэ пашрат мэ уштава тэ парикира́в Ту́кэ пал Тыро́ чачуно́ сэ́ндо.</verse>
				<verse number="63">Мэ сом дру́го (мал) сарэ́нгэ, кон дарэ́ла Ту́тыр, и кодолэ́нгэ, савэ́ рикирэнапэ кэ Тырэ́ упхэныбэна́.</verse>
				<verse number="64">О, Раё Дэ́вла! Пхув исын пхэрды́ Тырэ́ дрогонэ́ лачхипна́са: сыкля́кир Ман Тырэ́ статутэнгэ.</verse>
				<verse number="65">Ту кэрдя́н лачхипэ́н Тырэ́ писхари́скэ, о Раё Дэ́вла, пир Тыро́ лав.</verse>
				<verse number="66">Сыкля́кир ман кучэс тэ сэндякирав пир Тыро́, пал-дова́ со мэ патя́ва Тырэ́ припхэныбнэнгэ.</verse>
				<verse number="67">Анги́л дова́, сыр Ту притасадян ман, мэ хохадёмпэ, нэ какана́ мэ ракхава Тыро́ лав.</verse>
				<verse number="68">Ту сан лачхо́ и кэрэ́са лачхипэ́н, сыкля́кир ман Тырэ́ статутэ́нгэ.</verse>
				<verse number="69">Пхутькирдэ́ пэфроми хохадэ пэ ма́ндэ: мэ ж ява́ва тэ рикиравпэ кэ Тырэ́ упхэныбэна́ сарэ́ мирэ́ илэ́стыр.</verse>
				<verse number="70">Лэ́нгиро ило́ исын тхуло, на шунэ́ла нисо́, нэ ма́нгэ исын древа́н дро́го Тыро́ Зако́но.</verse>
				<verse number="71">Ту пририкирдян ман ваш миро лачхипэ́н, соб (кай) ма́нгэ тэ высыклёвав Тырэ́ стату́ты.</verse>
				<verse number="72">Тыро́ Зако́но исын бут фэды́р ма́нгэ, сыр бара́ котэра́ сувнака́стыр ци рупэ́стыр.</verse>
				<verse number="73">Тырэ́ васта́ создынэ ман и чхудэ́ ман, дэ ма́нгэ годы́ тэ сыклёвав Тырэ́ припхэныбнэнгэ.</verse>
				<verse number="74">Одолэ́, савэ́ дарэ́на Ту́тыр, явэ́на зоралэ́с тэ радынэ́нпэ, сыр дыкхэ́на ман, пал-дова́ со мэ ужакирава лачхипэ́н Тырэ́ лавэ́стыр.</verse>
				<verse number="75">Мэ джино́м (джина́в), о Раё Дэ́вла, со Тыро́ сэ́ндо исын чачуно́, и со Ту тасадян ман пир Тыро́ чачипэ́н.</verse>
				<verse number="76">Мэк тэ явэ́л Тыри́ лачхэ́-илы́ткима тэ подрикирэ́л ман, Тырэ́ писхари́с, пир Тыро́ лав.</verse>
				<verse number="77">Мэк тэ явэ́л кэ мэ Тыри́ лачхэ́-илы́ткима, соб (кай) мэ могинавас тэ джива́в, пал-дова́ со мэ бахталёвава Тырэ́ Законо́стыр.</verse>
				<verse number="78">Мэк пхутькирдэ́ тэ явэ́н ладжакирдэ́, пал-дова́ со ёнэ пэфроми кэрдэ́ хохаибэ́н пэ ма́ндэ: нэ мэ ж ява́ва тэ розлав Тырэ́ упхэныбэна́.</verse>
				<verse number="79">Мэк одолэ́, савэ́ дарэ́на Ту́тыр, тэ явэ́н кэ мэ, и сарэ́ одолэ́, кон джинэ́ла Тырэ́ досыкаибэна.</verse>
				<verse number="80">Мэк тэ явэ́л миро ило́ бидошэ́нгиро дрэ Тырэ́ стату́ты, соб (кай) ма́нгэ тэ на явэ́л ладжаво.</verse>
				<verse number="81">Миро ди мулёла пал Тыро́ зракхибэ́н, мэ ужакирава лачхипэ́н Тырэ́ лавэ́стыр.</verse>
				<verse number="82">Мирэ́ якха́ хасёна со дывэ́с би – Тырэ́ лавэскиро, сы́рбы камэ́на тэ пхэнэ́н: “Ке́ли Ту подрикирэса ман?”</verse>
				<verse number="83">Пал-дова́ со мэ сом сы́рбы цыпитко гоно́ пэ пхув, нэ мэ на бистырдём Тырэ́ стату́ты.</verse>
				<verse number="84">Кицы́ дывэса́ Ту дэ́са Тырэ́ писхари́скэ? Ке́ли Ту сэндякирэса одолэ́н, савэ́ традэ́на ман?</verse>
				<verse number="85">Пхутькирдэ́ мануша́, савэ́ на рикирэнапэ кэ Тыро́ Зако́но, выґанадэ ґанбиня́ (ямы) ма́нгэ.</verse>
				<verse number="86">Сарэ́ Тырэ́ припхэныбэна́ исын патяибнытка, мануша́ традэ́на ман на пир чачипэ́н: дэ васт ма́нгэ.</verse>
				<verse number="87">Ёнэ на́бут со на хасякирдэ́ ман пэ пхув; нэ мэ на мэкцём Тырэ́ упхэныбэна́.</verse>
				<verse number="88">Зоралякир ман пир Тыри́ лачхэ́-илы́ткима, и мэ ява́ва тэ рикиравпэ кэ упхэныбэна́ Тырэ́ мо́стыр.</verse>
				<verse number="89">О Раё Дэ́вла! Пэ сарэ́ ве́ки Тыро́ лав ячэ́лапэ пэ болыбэ́н!</verse>
				<verse number="90">Тыро́ патяибэ́н пириджала екхэ родо́стыр кэ яви́р: Ту зачхудян пхув и ёй усады (сак) ячэ́лапэ адя́кэ.</verse>
				<verse number="91">Саро́ исын тэрдо́ пир Тыро́ статутно упхэныбэ́н кэ/жы́ко ададывэ́с, пал-дова́ со ёнэ сарэ́ дынаринэна Ту́кэ.</verse>
				<verse number="92">Тэ на бахталёвавас мэ Тырэ́ Законо́стыр, тэ́ньчи мэ хасёвавас дро миро калыпэ́н.</verse>
				<verse number="93">Мэ ние́кхвар на бистрава Тырэ́ упхэныбэна́, пал-дова́ со Ту подрикирдян ман лэ́нца.</verse>
				<verse number="94">Мэ сом Тыро́, зра́кх ман; пал-дова́ со мэ родыём Тырэ́ упхэныбэна́.</verse>
				<verse number="95">Фуй мануша́ ужакирдэ пэ ма́ндэ тэ хасякирэ́н ман, нэ мэ ява́ва тэ розлав Тырэ́ пририпирибэна.</verse>
				<verse number="96">Мэ дыкхцём ко́нцо (яго́ро) сарэскэ, со исын бидошэ́нгиро, нэ Тыро́ припхэныбэ́н исын би меракиро.</verse>
				<verse number="97">О, ма́нгэ пир ило́ Тыро́ Зако́но. Мэ розлава лэс дывэсэ́ и раты́.</verse>
				<verse number="98">Ту кэрдя́н ман годэдыр мирэ́ вэргэ́ндыр пир Тырэ́ припхэныбэна́, пал-дова́ со ёнэ исын усады (сак) ма́нца.</verse>
				<verse number="99">Мэ ґалёвава буты́р сыклякирибнаскирьендыр, пал-дова́ со мэ розлава Тырэ́ пририпирибэна.</verse>
				<verse number="100">Мэ ґалёвава буты́р пхурэ́ манушэ́ндыр, пал-дова́ со мэ рискирдём годы́ кэ Тырэ́ упхэныбэна́.</verse>
				<verse number="101">Мэ рикирдём дрэ риг мири́ ґэро́й кажнонэ́ чорэ́ дромэ́стыр, соб (кай) тэ приракхав Тырэ́ упхэныбэна́.</verse>
				<verse number="102">Мэ на рисиём криг Тырэ́ сэндостыр, пал-дова́ со Ту сыклякирдян ман.</verse>
				<verse number="103">Сыр гудло́ исын дро миро муй Тырэ́ лавэ́ндыр. Ёнэ исын гудлэдыр авгинэстыр мирэ́ москэ.</verse>
				<verse number="104">Тырэ́ упхэныбнэндыр мэ лыём тэ ґалёвав, пал-дова́ со мэ бидыкхава кажно начачуно дром.</verse>
				<verse number="105">Тыро́ лав исын момолы́тко (свети́льнико) мирэ́ ґэрьякэ, и дуд пэ миро дром.</verse>
				<verse number="106">Мэ совлахадём и мэ допхэнава дава́, со мэ рикиравапэ зоралэ́с кэ Тыро́ чачуно́ сэ́ндо.</verse>
				<verse number="107">Мэ сом древа́н притасадо, о Раё Дэ́вла, джидякир ман пир Тыро́ лав.</verse>
				<verse number="108">Мэ манга́ва, о Раё Дэ́вла, тэ прилэс Мирэ́-москиро парикирибэн Ту́кэ сыр свэ́нто дыибэ́н; и сыкля́кир Ман Тырэ́ сэндоскэ.</verse>
				<verse number="109">Миро джиибэ́н исын усады (сак) дро миро васт, нэ мэ на бистрава Тыро́ Зако́но.</verse>
				<verse number="110">Чорэ́ мануша́ кэрдэ́ фэлы́ пэ ма́ндэ, нэ мэ на рисиём дрэ риг Тырэ́ упхэныбнэндыр.</verse>
				<verse number="111">Мэ прилыём Тыро́ досыкаибэн сыр миштыпэ́н пэ сарэ́ ве́ки, пал-дова́ со ёнэ радынэна миро ило́.</verse>
				<verse number="112">Мэ прилыём мирэ́ илэ́са тэ кэрэ́л усе́нде (везде) саро́ пир Тырэ́ стату́ты кэ са́мо ко́нцо (яго́ро).</verse>
				<verse number="113">Мэ бидыкхав дуемуенгирэ манушэ́н, нэ ма́нгэ исын дро́го Тыро́ Зако́но.</verse>
				<verse number="114">Пал Ту́тэ мэ гарадёвава, и мэ зракхавапэ сыр пал шчы́то, мэ ужакирава лачхипэ́н Тырэ́ лавэ́стыр.</verse>
				<verse number="115">Дурьён криг ма́ндыр, тумэ́-чорэ́ мануша́лэ. Мэ ява́ва тэ рикиравпэ кэ Дэвлэ́скирэ припхэныбэна́.</verse>
				<verse number="116">Подрикир ман Тырэ́ лавэ́са, соб (кай) ма́нгэ сашты́ тэ явэ́л тэ джива́в, соб (кай) мэ тэ на явав ладжакирдо́ долэ́стыр, со́стыр мэ ужакирава лачхипэ́н.</verse>
				<verse number="117">Подрикир зоралэ́с ман и мэ зракхавапэ, и мэ ўса́ды (сак) ява́ва тэ рискирав годы́ кэ Тырэ́ стату́ты.</verse>
				<verse number="118">Ту на прилэса одолэ́н, савэ́ гинэ́ дрэ риг Тырэ́ статутэндыр, пал-дова́ со лэ́нгиро хохаибэ́н нисо́ на дэ́ла.</verse>
				<verse number="119">Ту гинэса пал ґнэё (гноё) сарэ́н чорэ́ манушэ́н пэ дая́ пхув, палдава́ ма́нгэ исын дро́га Тырэ́ пририпирибэна.</verse>
				<verse number="120">Мири́ лоч (плоть) издрала дара́тыр анги́л Ту́тэ; ма́ндэ исын трашаибэ́н анги́л Тыро́ сэ́ндо.</verse>
				<verse number="121">Мэ кэрдём пир Зако́но и чачипэ́н, на мэк ман пэ одолэ́ндэ, савэ́ традэнапэ пал ма́ндэ.</verse>
				<verse number="122">Затэрдёв пал Тырэ́ дынаристэ ваш лэ́скиро лачхипэ́н, на мэк, соб (кай) пхутькирдэ́ тэ притасавэн ман.</verse>
				<verse number="123">Мирэ́ якха́ мулёна со дывэ́с, ке́ли Ту зракхэ́са ман, и ёнэ махтынэна пал Тыро́ чачипна́скиро лав.</verse>
				<verse number="124">Отлыджапэ Тырэ́ писхариса пир Тыри́ лачхэ́-илы́ткима и сыкля́кир ман Тырэ́ статутэнгэ.</verse>
				<verse number="125">Мэ сом Тыро́ писха́ри, дэ годы́ ма́нгэ тэ джина́в Тырэ́ пририпирибэна.</verse>
				<verse number="126">Дава́ исын Тыро́ часо, Раё Дэ́вла, тэ кэрэ́с вари-со, пал-дова́ со мануша́ пхагирдэ́ Тыро́ Зако́но.</verse>
				<verse number="127">Палдава́ Тырэ́ припхэныбэна́ исын дрогэдыр сувнака́стыр, фэды́р чачунэ́ сувнака́стыр.</verse>
				<verse number="128">Палдава́ мэ гиндём Тырэ́ упхэныбэна́ пир саро́, сыр най чачунэдыр: мэ бидыкхава какана́ начачуно дром.</verse>
				<verse number="129">Тырэ́ досыкаибэна исын древа́н дро́га, палдава́ миро ди рикирэ́лапэ зоралэ́с кэ ёнэ.</verse>
				<verse number="130">Дова́, со сыкавэ́на Тырэ́ лава́, дэ́ла дуд и сыклякирэ́ла манушэ́н, савэ́ ишчо (инкэ́) на́бут джинэ́на.</verse>
				<verse number="131">Мэ отпхандём муй и дрэ смэга/труш (жажда) дава́ ґондя́, пал-дова́ со мэ тырдавапэ кэ Тырэ́ припхэныбэна́.</verse>
				<verse number="132">Рисёв мо́са кэ мэ и яв лачхэ́-дескиро кэ мэ, сыр Ту бут мо́лы кэрэ́са одолэ́нгэ, савэ́нгэ исын дро́го Тыро́ лав.</verse>
				<verse number="133">Мамуякир (выпрямин) мирэ́ пирэ́ (сто́пы) тэ джав пир Тыро́ лав и на домэк, соб (кай) чорэ́ мануша́ тэ хулаинэн пэ ма́ндэ.</verse>
				<verse number="134">Выракх ман манушэ́ндыр, савэ́ притасавэ́на ман, и мэ ява́ва тэ рикиравпэ кэ Тырэ́ упхэныбэна́.</verse>
				<verse number="135">Мэк тэ зяинэл Тырэ́-москиро дуд пэ Тырэ́ писхаристэ, и сыкля́кир ман Тырэ́ статутэнгэ.</verse>
				<verse number="136">Ясва сыр панинга́ тхадэна мирэ́ якхэ́ндыр, пал-дова́ со мануша́ на рикирэнапэ кэ Тыро́ Зако́но.</verse>
				<verse number="137">Ту сан чачипна́скиро, о Раё Дэ́вла, и Тырэ́ сэнды исын чачунэ́.</verse>
				<verse number="138">Ту дыя́н Пэ́скирэ чачунэ́ досыкаибэна; ёнэ исын древа́н патяибнытка.</verse>
				<verse number="139">Миро зэвлэныпэн хачкирдя́ сыр яг ман, пал-дова́ со мирэ́ вэ́рги бистырдэ Тыро́ лав.</verse>
				<verse number="140">Тыро́ лав исын древа́н пропатякирдо, и Тыро́ писха́ри выкэдэ́ла лэс.</verse>
				<verse number="141">Мэ сом тыкно́ и сом дрэ тыкны паты́в, нэ мэ на бистырдём Тырэ́ упхэныбэна́.</verse>
				<verse number="142">Тыро́ чачипэ́н явэ́ла ўса́ды (сак) чачипна́скиро, и Тыро́ Зако́но исын чачуно́.</verse>
				<verse number="143">Пхарипэ́н и би́да пирилынэ ман: нэ мэ бахталёвава Тырэ́ припхэныбнэндыр.</verse>
				<verse number="144">Тырэ́ досыкаибэна исын чачипнаскирэ пэ сарэ́ ве́ки: дэ годы́ ма́нгэ, и мэ ява́ва тэ джива́в.</verse>
				<verse number="145">Мэ кхара́ва зоралэ́с сарэ́ мирэ́ илэ́стыр, о Раё Дэ́вла, отпхэн ма́нгэ: мэ ява́ва тэ рикиравпэ зоралэ́с кэ Тырэ́ стату́ты.</verse>
				<verse number="146">Мэ кхара́ва Тут: зра́кх ман и мэ ява́ва тэ рикиравпэ кэ Тырэ́ припхэныбэна́.</verse>
				<verse number="147">Мэ ґаздавапэ пэ са́мо зло́ко тасярла́киро анги́л дывэ́с и мэ да́ва го́дла тэ помогинэн: мэ ужакирава лачхипэ́н Тырэ́ лавэ́стыр.</verse>
				<verse number="148">Мирэ́ якха́ исын джангадэ анги́л рати́тко стрэ́га, соб (кай) ма́нгэ тэ розлав Тыро́ лав.</verse>
				<verse number="149">Вышу́н мири́ зан пир Тыри́ лачхэ́-илы́ткима: о Раё Дэ́вла, джидякир ман пир Тыро́ сэ́ндо.</verse>
				<verse number="150">Одолэ́, савэ́ чорьёнапэ холя́са пал ма́ндэ, явнэ́ пашылэды́р: ёнэ исын дур Тырэ́ Законо́стыр.</verse>
				<verse number="151">Ту сан пашы́л, о Раё Дэ́вла, и сарэ́ Тырэ́ припхэныбэна́ исын чачунэ́.</verse>
				<verse number="152">Ѓара мэ уджиндём Тырэ́ допхэныбнэндыр, со Ту учхудян лэн пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
				<verse number="153">Дыкх ракхунэс, сыр ма́нгэ исын пхаро́ и зра́кх ман, пал-дова́ со мэ на бистырдём Тыро́ Зако́но.</verse>
				<verse number="154">Затэрдёв зоралэ́с пал миро чачипэ́н и выракх ман, джидякир ман пир Тыро́ лав.</verse>
				<verse number="155">Чорэ́ мануша́ исын дур зракхибнастыр, пал-дова́ со ёнэ на дыкхэ́на цямкэс пэ Тырэ́ стату́ты.</verse>
				<verse number="156">О Раё Дэ́вла, Тыри́ лачхэ́-илы́ткима исын зоралы́; джидякир ман пир Тыро́ чачипэ́н!</verse>
				<verse number="157">Кодолэ́, савэ́ традэнапэ пал ма́ндэ и исын мирэ́ вэ́рги, лэн исын бут; нэ мэ на рисиём дрэ риг Тырэ́ допхэныбнэндыр.</verse>
				<verse number="158">Мэ дыкхцём кодолэ́н, савэ́ дэнапэ палэ и миро ило́ калыя, пал-дова́ со ёнэ на рикирэнапэ кэ Тыро́ лав.</verse>
				<verse number="159">Придыкхпэ, сыр исын дро́га ма́нгэ Тырэ́ допхэныбэна! Раё Дэ́вла, джидякир ман пир Тыри́ лачхэ́-илы́ткима.</verse>
				<verse number="160">Тырэ́ лавэскиро кучипэ́н исын дро чачипэ́н, кажно Тыро́ чачипна́скиро сэ́ндо ячэ́лапэ пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
				<verse number="161">Тхага́рья (кня́зи) рэсэна вэрги́ткэс кэ мэ би причынакиро, нэ миро ило́ дарэ́ла Тырэ́ лавэ́стыр.</verse>
				<verse number="162">Мэ бахталёвава Тырэ́ лавэ́стыр сы́рбы кодова́ ману́ш, кон латхя́ бари бажын.</verse>
				<verse number="163">Мэ бидыкхава и дыкха́ва вучипна́стыр пэ кодолэндэ, савэ́ хохавэна, нэ ма́нгэ исын дро́го Тыро́ Зако́но.</verse>
				<verse number="164">Мэ вышарава Тут эфта́ мо́лы пэ дывэ́с пал Тыро́ чачипна́скиро сэ́ндо.</verse>
				<verse number="165">Пхэрдо́ рама́нё (миро) исын кодолэндэ, савэ́нгэ исын дро́го Тыро́ Зако́но и ёнэ на обштавэнапэ пир бар.</verse>
				<verse number="166">О, Раё Дэ́вла! Мэ ужакирдём, соб (кай) Ту тэ зракхэс ман и пир Тырэ́ упхэныбэна́.</verse>
				<verse number="167">Миро ди рикирэ́лапэ кэ Тырэ́ допхэныбэна, савэ́ исын древа́н дро́га ма́нгэ.</verse>
				<verse number="168">Мэ рикиравапэ кэ Тырэ́ припхэныбэна́ и кэ Тырэ́ допхэныбэна, и сарэ́ мирэ́ дрома́ исын анги́л Тырэ́ якха́.</verse>
				<verse number="169">Мэк тэ джал пашылэды́р кэ Ту миро роибэ́н, о Раё Дэ́вла: дэ годы́ ма́нгэ пир Тыро́ лав.</verse>
				<verse number="170">Мэк тэ явэ́л мири́ па́тери (моли́тва) кэ Ту: зра́кх ман пир лав, со Ту дыя́н.</verse>
				<verse number="171">Мэк тэ шарэ́н мирэ́ ушта́ Тут, ке́ли Ту сыклякирэса ман Тырэ́ статутэнгэ.</verse>
				<verse number="172">Мэк тэ выпхэнэл зоралэ́с мири́ чиб пал Тыро́ лав, пал-дова́ со Тырэ́ припхэныбэна́ исын чачипнаскирэ.</verse>
				<verse number="173">Мэк тэ помогинэл Тыро́ васт ма́нгэ, пал-дова́ со мэ выкэдыём Тырэ́ упхэныбэна́.</verse>
				<verse number="174">Мэ тырдавапэ илэ́са, соб (кай) Ту тэ зракхэс ман, о Раё Дэ́вла и мэ бахталёвава Тырэ́ Законо́стыр.</verse>
				<verse number="175">Мэк тэ дживэ́л миро ди и ёв явэ́ла тэ шарэл Тут; мэк тэ дэл васт ма́нгэ Тыро́ чачипэ́н.</verse>
				<verse number="176">Мэ гиём дрэ риг сыр бакри, сави́ нашадыя: придыкхпэ пашылэды́р кэ Тыро́ писха́ри; пал-дова́ со мэ на бистрава Тырэ́ припхэныбэна́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="120">
				<verse number="1">Гилы́ анги́л Кхангири́. Ке́ли ма́нгэ сыс пхаро́, мэ кхардём зоралэ́с Рас-Дэвлэ́с, и Ёв отпхэндя́ ма́нгэ.</verse>
				<verse number="2">О Раё Дэ́вла, зра́кх миро ди хоханэ́ уштэндыр, фрэнтонэ чибатыр.</verse>
				<verse number="3">Со дэ́ла ту́кэ? Саво́ лачхипэ́н янэ́ла ту́кэ начачуны чиб?</verse>
				<verse number="4">Халадэскирэ востра (чолалэ́) марибны́тка бустя́ (стре́лы) ягакирэ вангарэнца ядлоўцостыр?</verse>
				<verse number="5">Бида ма́нгэ, со мэ сом манушэ́нца кэ Масохо, со мэ джива́ва машки́р Кедароскирэ ша́тры.</verse>
				<verse number="6">Миро ди древа́н бут дживдя́ машки́р одолэ́ндэ, кон бидыкхэла рама́нё (миро).</verse>
				<verse number="7">Мэ сом пал рама́нё (миро); нэ ке́ли мэ ракира́ва, тэды ёнэ пал марибэ́н.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="121">
				<verse number="1">Гилы́ анги́л Кхангири́. Мэ ґазда́ва якха́ мирэ́ пэ бэ́ргицы, каты́р дэ́на васт ма́нгэ.</verse>
				<verse number="2">Рай Дэвэ́л помогинэ́ла ма́нгэ, Саво́ создыя́ болыбэ́н и пхув.</verse>
				<verse number="3">Ёв на домэкэла, соб (кай) тыри́ ґэро́й тэ пэрэ́л; Ёв, Саво́ ракхэ́ла тут, исын на линдрало (на дреминэла).</verse>
				<verse number="4">Ѓа́да, Ёв, Саво́ ракхэ́ла Израилё, на явэ́ла тэ совэ́л ци тэ дэл линдра (дреминэл).</verse>
				<verse number="5">Рай Дэвэ́л ракхэ́ла тут, Рай Дэвэ́л явэ́ла тэ приракхэл тут пашы́л тыри́ чачи́ риг.</verse>
				<verse number="6">Кхам на пэкавэла тут дывэсэ́ ци чхон раты́.</verse>
				<verse number="7">Рай Дэвэ́л зракхэ́ла Тут сарэ́ чорипна́стыр, Ёв явэ́ла тэ ракхэ́л Тыро́ ди.</verse>
				<verse number="8">Рай Дэвэ́л явэ́ла тэ ракхэ́л тут, ке́ли ту джа́са яври́ и джа́са андрэ́, какана́ и дурэды́р пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="122">
				<verse number="1">Гилы́ анги́л Кхангири́ Давидоскири. Мэ со́мас радо, ке́ли ёнэ пхэндлэ́ ма́нгэ. Явэ́н дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири Кхангири́.</verse>
				<verse number="2">Амарэ́ ґэра́ явэ́на тэ тэрдён дрэ Тыри́ по́рта, о Ерусалимо!</verse>
				<verse number="3">Ерусалиме, со исын ґаздыно́ сыр фо́ро, саво́ исын чхудо кхэтанэ́,</verse>
				<verse number="4">кай явэ́на Израилёскирэ ро́ды пир Израилёскиро ладо/рэ́ндо (порядко), соб (кай) тэ парикирэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ лавэ́скэ.</verse>
				<verse number="5">Пал-дова́ со зачхудэ троны ваш сэ́ндо одо́й, троны Давидо́скирэ кхэрэ́стыр.</verse>
				<verse number="6">Мангэ́н Дэвлэ́с пал рама́нё дро Ерусалимо: “Мэк тэ дживэ́н миштэ́с одолэ́, савэ́нгэ дро́го исын ту,</verse>
				<verse number="7">тэ явэ́л рама́нё машки́р тырэ́ ва́нты (сцяны), и миштыпэ́н дрэ Тырэ́ барэ́ фэлатиня́ (колова́)”</verse>
				<verse number="8">Ваш мирэ́ пшалэ́нгэ и малэнгэ мэ пхэна́ва какана́: “Тэ явэ́л рама́нё (миро) тумэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="9">Ваш Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр (Кхангири́), амарэ́ Дэвлэ́скири, мэ кама́м миштыпэ́н тумэ́нгэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="123">
				<verse number="1">Гилы́ анги́л Кхангири́. Мэ ґазда́ва мирэ́ якха́ пэ Ту́тэ, Саво́ дживэ́ла пэ болыбэ́н.</verse>
				<verse number="2">Ѓа́да, сыр писхарискирэ якха́ дыкхэ́на пэ лэ́скирэ-ра́скиро васт, сыр писхарицакирэ якха́ дыкхэ́на пэ ла́кирэ-ранякиро васт, адя́кэ-паць амарэ́ якха́ ужакирэ́на Рас-Дэвлэ́с, амарэ́ Дэвлэ́с, пака Ёв потангинэла амэн.</verse>
				<verse number="3">Яв лачхэ́-дескиро кэ амэ, о Раё Дэ́вла, яв лачхэ́-дескиро кэ амэ! Пал-дова́ со амэ́ндыр древа́н холямэс санапэ.</verse>
				<verse number="4">Амаро́ ди зоралэ́с чалыя одолэ́ндыр, савэ́ на дэ́на паты́в амэ́нгэ ци пхутькирдэндыр, савэ́ санапэ холямэс амэ́ндыр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="124">
				<verse number="1">Гилы́ анги́л Кхангири́. Давидоскири. Со явэ́лас, тэ на явэ́л бы Рай Дэвэ́л пэ амари́ риг, мэк тэ отпхэнэл Израилё:</verse>
				<verse number="2">“Тэ на явэ́л Рай Дэвэ́л амэ́нца, ке́ли мануша́ ґаздынэ́пэ пэ амэ́ндэ,</verse>
				<verse number="3">тэды ёнэ проглытнинэнас (накхавэнас) амэн пир ада́кицы, ке́ли лэ́нгири холы́ росхачия пэ амэ́ндэ;</verse>
				<verse number="4">тэ́ньчи паня́ зачхувэнас амэн, а баро́ панинг (пото́по) тасадякирэлас амэн;</verse>
				<verse number="5">тэ́ньчи сыгна панинга́ зачхувэнас тэлэ́ амарэ́ дия́.</verse>
				<verse number="6">Мэк тэ вышарэн, тэ парикирэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Саво́ на дыя́ амэн вэргэ́нгэ пэ данда́ тэ дорэсэн.</verse>
				<verse number="7">Амаро́ ди насця сыр чириклы фэлятыр, со мануша́ чхувэ́нас тэ ухтылэ́н: фэлы́ исын пхагирды и амэ насцям.</verse>
				<verse number="8">Дава́ исын Рай Дэвэ́л, Кон помогинэ́ла амэ́нгэ, Саво́ создыя́ болыбэ́н и пхув.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="125">
				<verse number="1">Гилы́ анги́л Кхангири́. Кодолэ́, савэ́ патя́на зоралэ́с дрэ Растэ-Дэвлэ́стэ, исын сы́рбы бэ́рга Сио́но, Саво́ на джа́ла криг штэто́стыр, а ячэ́лапэ пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
				<verse number="2">Бэ́рги исын трусця́л Ерусалимо, и Рай Дэвэ́л исын адя́кэ-паць трусця́л Лэ́скирэ манушэ́ндэ, какана́ и пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
				<verse number="3">Чорэ́-манушэ́нгиро дэсто́ на явэ́ла тэ рикирэ́л зор пэ пхув, кай исын чачипнаскирэ мануша́, соб (кай) чачипнаскирэ мануша́ тэ на рискирэ́н пэ́скирэ васта́ кэ чорипэ́н.</verse>
				<verse number="4">Кэр лачхипэ́н, Раё Дэ́вла, лачхэ́ манушэ́нгэ, и одолэ́нгэ, савэ́ндэ исын чачуно́ ило́.</verse>
				<verse number="5">И кодолэ́, савэ́ рисёна дрэ риг пэ бангэ́ дрома́, лэн Рай Дэвэ́л лыджа́ла криг кхэтанэ́ одолэнца, савэ́ кэрэ́на чорипэ́н. Тэ явэ́л рама́нё пэ Израилё!</verse>
			</chapter>
			<chapter number="126">
				<verse number="1">Гилы́ анги́л Кхангири́. Ке́ли Рай Дэвэ́л яндя́ палэ Сионоскирэ манушэ́н плено́стыр, амэ са́мас сы́рбы одолэ́, савэ́ дыкхэ́на сунэ́.</verse>
				<verse number="2">Тэды амаро́ муй сыс пхэрдо́ сабнаса и амари́ чиб багалас радыма́са, и ракирдэ́ тэды машки́р Наюдэнгирэ на́цыи: “Рай Дэвэ́л кэрдя́ барэ́ рэ́нды лэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="3">Рай Дэвэ́л кэрдя́ барэ́ рэ́нды амэ́нгэ, и амэ сам ра́да.</verse>
				<verse number="4">Ян палэ амарэ́ манушэ́н плено́стыр, сыр ручаи янэ́на пани́ пэ паш-дывэсы́тко (южно) риг.</verse>
				<verse number="5">Одова́, кон чхувэ́ла зя́рка дрэ пхув ясвэ́нца, явэ́ла тэ чхинэл умалото радыма́са.</verse>
				<verse number="6">Одова́, кон лыджа́ла пэ́скирэ зя́рки ясвэ́нца, явэ́ла тэ лыджа́л палэ ґарбы (снопы) пэ́скирэ радыма́са.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="127">
				<verse number="1">Гилы́ анги́л Кхангири́. Соломоно́скири. Ко́ли Рай Дэвэ́л тэ на ґаздэл Кокоро́ Кхэр, ивья́ (напра́снэс) тэды кэрэ́нас буты́ одолэ́, савэ́ чхувэ́на лэс; ко́ли Рай Дэвэ́л тэ на ракхэлас фо́ро, тэды стрэгари (охранико), саво́ ракхэ́ла, ивья́ кэрэ́лас дава́.</verse>
				<verse number="2">Дава́ тэ явэ́л ивья́ рэ́ндо ваш ту́кэ, со ту уштэса тася́рлэс (ра́нэс), со ту сан бэшто́ кэ коригипэ́н (кэ по́зныма), со ту хаса маро́ палэ пхарэ́ бутя́тыр. Рай Дэвэ́л дэ́ла хабэ́н кодолэ́скэ, савэ́с Ёв камэ́ла, дрэ сунэ́.</verse>
				<verse number="3">Акэ, чхавэ́ исын сыр мэкно́ миштыпэ́н Ра́стыр-Дэвлэ́стыр; ёнэ исын бахталыпэ́н да́кирэ лочовя́тыр.</verse>
				<verse number="4">Сыр марибны́тка бустя́ (стре́лы) дро халадэскиро васт, адя́кэ-паць исын чхавэ́ тэрнэ́ дадэ́скирэ.</verse>
				<verse number="5">Бахтало́ исын ману́ш, савэ́стэ исын бут дасавэ́ бустя́ дро колчано. Ёнэ на явэ́на ладжакирдэ́, ке́ли ёнэ явэ́на тэ хаспэ намалэнца пашы́л по́рта, кай сэнды джа́на.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="128">
				<verse number="1">Гилы́ анги́л Кхангири́. Бахтало́ исын кажно ману́ш, Саво́ дарэ́ла Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, Саво́ псирэ́ла пир Лэ́скирэ дрома́.</verse>
				<verse number="2">Ту явэ́са тэ хас маро́ бутя́тыр пэ́скирэ вастэ́ндыр, ту явэ́са бахтало́ и саро́ миштыпэ́н явэ́ла ту́са.</verse>
				<verse number="3">Тыри́ ромны́ явэ́ла сы́рбы умалотно винаграды́тко кашт дро кхэр и пашы́л кхэр, тырэ́ чхавэ́ явэ́на сы́рбы оливитка рандя́ (ветки), со явэ́на трусця́л Тыро́ сками́нд.</verse>
				<verse number="4">Ѓа́да! Тэ явэ́л адя́кэ-паць бахтало́ ману́ш, Саво́ дарэ́ла Ра́стыр-Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="5">Рай Дэвэ́л бахтякирэ́ла Тут Сионо́стыр, и ту сашты́ тэ дыкхэ́с лачхипэ́н дро Ерусалимо пир сарэ́ дывэса́ дро Тыро́ джиибэ́н,</verse>
				<verse number="6">и соб (кай) ту тэ дыкхэ́с чхавэ́н пэ́скирэ чхавэнгирэн. Тэ явэ́л рама́нё (миро) пэ Израилё!</verse>
			</chapter>
			<chapter number="129">
				<verse number="1">Гили анги́л Кхангири́. Бут мо́лы ёнэ притасавэнас ман мирэ́ тэрныпнастыр, мэк тэ пхэнэ́л Израилё:</verse>
				<verse number="2">“Ёнэ притасавэнас ман мирэ́ тэрныпнастыр бут мо́лы, нэ ёнэ на лынэ́ упралыпэ́н пэ ма́ндэ.</verse>
				<verse number="3">Одолэ́, савэ́ пхаравэна (пахинэна) пхув, пахиндлэ пэ миро думо́, ёнэ кэрдэ́ динд(з)ькирдэ лесьни (борозны).</verse>
				<verse number="4">Рай Дэвэ́л исын чачипна́скиро: Ёв росчхинэла пэ паш фуе́ манушэ́нгирэ шэлэ.</verse>
				<verse number="5">Мэк тэ явэ́н ладжакирдэ́ и тэ рисён палэ одолэ́, савэ́ бидыкхэна Сио́но;</verse>
				<verse number="6">мэк тэ явэ́н ёнэ сыр чар пэ кхэрэ́скири стрэ́ха (чхаки́н), со вышутёла анги́л дова́, сыр тэ выбарьёл ла́кэ,</verse>
				<verse number="7">савья́са одова́, кон счхинэла ла, тэ на пхэрьякирэл пэ́скиро васт, ци одова́, кон пхандэла ґарбы (снопы), тэ на пхэрьякирэл пэ́скири брэк.</verse>
				<verse number="8">И одолэ́, кон джа́ла пашы́л, тэ на пхэнэ́н ние́кхвар: “Тэ бахтякирэ́л Рай Дэвэ́л тумэн; амэ бахтякираса тумэн Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ лавэ́стыр.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="130">
				<verse number="1">Гилы́ анги́л Кхангири́. Сирэ́ хор бида́тыр мэ кхара́ва Тут, Раё Дэ́вла.</verse>
				<verse number="2">Раё Дэ́вла! Шун мири́ зан, и причху́в кан кэ мири́ зан, сыр мэ манга́ва Тут тэ подэл васт ма́нгэ.</verse>
				<verse number="3">Ко́ли Ту, о Раё Дэ́вла, явэ́са тэ рипирэс саро́ чорипэ́н, тэды кон, Раё Дэ́вла, могинэ́ла тэ тэрдёл пэ чачипэ́н.</verse>
				<verse number="4">Нэ Ту отмэкэса грэ́хи амэ́нгэ, соб (кай) амэ тэ дарас Ту́тыр.</verse>
				<verse number="5">Мэ ужакирава лачхипэ́н Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, миро ди ужакирэ́ла и рикирэ́ла наде́я пэ Лэ́скиро лав.</verse>
				<verse number="6">Миро ди ужакирэ́ла Рас-Дэвлэ́с буты́р, сыр стрэгари ужакирэ́ла тасярла, буты́р сыр стрэгари ужакирэ́ла тасярла.</verse>
				<verse number="7">Мэк тэ ужакирэл лачхипэ́н Израилё Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, пал-дова́ со Растэ-Дэвлэ́стэ исын лачхэ́-илы́ткима, и Ёв выракхэла бутэн,</verse>
				<verse number="8">и Ёв выракхэла Израилё сарэ́ лэ́скирэ чорипна́стыр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="131">
				<verse number="1">Гилы́ анги́л Кхангири́. Давидоскири. Раё Дэ́вла! Миро ило́ на пхутёла и мирэ́ якха́ на дыкхэ́на барипнаса. И мэ адя́кэ-паць на залавапэ рэндэ́нца, со исын на пир зор ма́нгэ ци долэса, со исын дивно ма́нгэ.</verse>
				<verse number="2">Нэ мэ обрикирава пэс и штылякирава пэ́скиро ди сыр чхаворо́, савэ́с отлэнас да́кирэ колынэстыр. Миро ди исын адя́кэ-паць штыл сы́рбы чхаворо́, савэ́с отлынэ да́кирэ колынэстыр.</verse>
				<verse number="3">О, Изра́иле! Патя зоралэ́с дрэ Растэ-Дэвлэ́стэ какана́ и пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="132">
				<verse number="1">Гилы́ анги́л Кхангири́. Раё Дэ́вла! Ри́пир Давидо́с и саро́ лэ́скиро пхарипэ́н,</verse>
				<verse number="2">сыр ёв совлахадя́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ и дыя́ совла́х, Екхорэскэ Яковоскирэскэ, Зоралыпнаскирэ Дэвлэ́скэ:</verse>
				<verse number="3">“Мэ на джа́ва дрэ ша́тра мирэ́ кхэрэ́скири, мэ на пасёвава упрэ́ мирэ́-чхуибнаскири пэ цэ́рга,</verse>
				<verse number="4">мэ на да́ва мирэ́ якхэнгэ тэ совэн, мэ адя́кэ-паць на да́ва ли́ндра (тэ на дреминав) мирэ́ цымблэнгэ (ресницэнгэ),</verse>
				<verse number="5">анги́л дова́, сыр мэ латхава штэ́то Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, ша́тра, Яково́скирэ Зоралыпнаскирэ Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="6">Амэ шундя́м пал лэ́стэ кэ Ефрафо, амэ латхям лэс пэ Иаримоскирэ (Яримоскирэ) фэ́лды.</verse>
				<verse number="7">Явэ́н, даса́ патыв пэ чанга́ пашыл Лэ́скирэ ша́тры, явэ́н даса паты́в пэ чанга́ пашы́л Лэ́скирэ ґэра́.</verse>
				<verse number="8">Яв, Раё Дэ́вла, пэ Тыро́ штэ́то тэ откхинёс, Ту, и Тыро́ ковчэго (мохто́) Законоса, со сыкавэ́ла Тыро́ зоралыпэ́н.</verse>
				<verse number="9">Мэк тэ урьен Тырэ́ рашая́ пэ пэ́стэ чачипэ́н, мэк тэ радынэ́нпэ зоралэ́с Тырэ́ свэ́нта.</verse>
				<verse number="10">На рисёв криг Пэ́скирэ Помакхнэ манушэ́стыр пал Давидо́стэ, Тырэ́ писхаристэ.</verse>
				<verse number="11">Ту совлахадян чачипна́са Давидо́скэ, со Ту на рисёса криг Лэ́стыр: “Мэ чхува́ва пэ троно Тырэ́ чхавэ́с.</verse>
				<verse number="12">Ко́ли Тырэ́ чхавэ́ явэ́на тэ рикирэнпэ кэ Миро Зако́но и кэ Мирэ́ допхэныбэна, савэ́нгэ Мэ ява́ва тэ сыклякирав лэн, тэды и лэ́нгирэ чхавэ́ адя́кэ-паць явэ́на тэ бэшэ́н пэ троно пэ сарэ́ ве́ки.”</verse>
				<verse number="13">Рай Дэвэ́л выкэдыя́ бэ́рга Сио́но, сави́ яця́ дро́го Лэ́скэ, соб (кай) тэ дживэ́л одо́й:</verse>
				<verse number="14">“Дава́ исын Миро штэ́то тэ откхинёвав пэ сарэ́ ве́ки, мэ ява́ва тэ джива́в ада́й, пал-дова́ со ёй яця́ дро́го Ма́нгэ.</verse>
				<verse number="15">Мэ, чачэс, бахтякирава ла́киро хабэ́н, Мэ да́ва чалэ́с чорорэ́ манушэ́нгэ;</verse>
				<verse number="16">и Мэ урьявава ла́кирэ раша́н зракхибнаса и ла́кирэ свэ́нта явэ́на тэ дэн го́дла радыма́са.</verse>
				<verse number="17">Мэ кэра́ва адя́кэ, со выбарьёла Давидоскири зор дрэ чхавэ́стэ, Мэ кэра́ва момолы́тко (свети́льнико) Мирэ́ Помакхнэскэ.</verse>
				<verse number="18">Мэ урьявава лэ́скирэ вэргэ́н ладжаипнаса; нэ лэ́скири вя́нка (коро́на) явэ́ла тэ зяинэл пэ лэ́стэ.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="133">
				<verse number="1">Кхангирья́кири Гилы́. Давидоскири. Дыкхэ́н! Сыр лачхэ́с и дрогэс исын тэ дживэ́н машки́р пшалэ́ндэ дро екхипэ́н!</verse>
				<verse number="2">Дава́ исын сы́рбы куч оливи́тко дзэт (елеё) пэ шэро́, со тхадэ́ла тэлэ́ пэ Ароноскирэ чхора́ (бро́да), саво́ прастала тэлэ́ пэ лэ́скирэ-идякиро яго́ро (краё);</verse>
				<verse number="3">дава́ исын сы́рбы Ермоноскири пахлын (роса), со джа́ла тэлэ́ пэ Сионо́скири бэ́рга, пал-дова́ со одо́й пхэндя́ бахтякирибэ́н, джиибэ́н пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="134">
				<verse number="1">Гилы́ анги́л Кхангири́. Тумэ́ вышарэн Рас-Дэвлэ́с, сарэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ писха́рья, савэ́ исын тэрдэ́ раты́ дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр (Кхангири́).</verse>
				<verse number="2">Ѓаздэн пэ́скирэ васта́ пэ Свэ́нто штэ́то и вышарэн Рас-Дэвлэ́с.</verse>
				<verse number="3">Рай Дэвэ́л, Саво́ создыя́ болыбэ́н и пхув, тэ бахтякирэ́л тумэн Сионо́стыр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="135">
				<verse number="1">Аллилуя! Шарэ́н Рас-Дэвлэ́с! Шарэ́н тумэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ писха́рья,</verse>
				<verse number="2">савэ́ исын тэрдэ́ дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр дрэ грэды (дворы) кэ амарэ́ Дэвлэ́скиро Кхэр.</verse>
				<verse number="3">Шарэ́н Рас-Дэвлэ́с; пал-дова́ со Ёв исын лачхо́! Бага́н псалмы Лэ́скирэ лавэ́скэ, пал-дова́ со Ёв исын дро́го.</verse>
				<verse number="4">Ёв выкэдыя́ Яково́с ваш Пэ́скэ, а Израилё сыр Пэ́скиро миштыпэ́н.</verse>
				<verse number="5">Пал-дова́ со мэ джино́м, со Рай Дэвэ́л исын баро́ и амаро́ Рай Дэвэ́л исын вучэды́р сарэ́ дэвлорэндыр.</verse>
				<verse number="6">Рай Дэвэ́л кэрэ́ла саро́, со Лэ́скэ закамэлапэ, ци пэ болыбэ́н, ци пэ пхув, ци дрэ мо́ри (дэрьява́), ци дрэ сарэ́ хор штэ́ты.</verse>
				<verse number="7">Ёв кэрэ́ла адя́кэ, со о́блоки ґаздэ́напэ пхувья́кирэ ягорэндыр; Ёв кэрэ́ла адя́кэ со джа́на блискави́цы брышындэса, Ёв янэ́ла балваля Пэ́скирэ складэндыр.</verse>
				<verse number="8">Ёв хасякирдя́ пэрвонэс, кон бияндёла ци манушэ́ндэ ци кхэритконэ́ мурдалэ́ндэ (машки́р ското) дро Еги́пто;</verse>
				<verse number="9">Ёв бичхадя́ знаме́нии (ґертыка́) и ди́вы машки́р Ту́тэ, о Еги́пто, пэ Фараоностэ и сарэ́ Лэ́скирэ дынарьендэ?</verse>
				<verse number="10">Ёв хасякирдя́ барэ́ Наюды́тка на́цыи и мулякирдя́ бут кралье́н:</verse>
				<verse number="11">Сигонос, Аморее́нгирэ крали́с, Огос, Васаноскирэ крали́с и сарэ́ Ханааноскирэ кралипэна́.</verse>
				<verse number="12">И Ёв дыя́ лэ́нгири пхув сыр мэкно́ миштыпэ́н Пэ́скирэ манушэ́нгэ Израилёстыр.</verse>
				<verse number="13">О, Раё Дэ́вла! Тыро́ лав ячэ́лапэ пэ сарэ́ ве́ки! О, Раё Дэ́вла! Рипирибэ́н пал Ту́тэ исын родо́стыр кэ ро́до.</verse>
				<verse number="14">Пал-дова́ со Рай Дэвэ́л явэ́ла тэ сэндякирэ́л Пэ́скирэ манушэ́н, и Ёв явэ́ла лачхэ́-дескиро кэ Пэ́скирэ писха́рья.</verse>
				<verse number="15">Наюдытконэ́-нацыенгирэ и́долы исын рупэ́стыр и сувнака́стыр, манушэ́нгирэ васта́ кэрдэ́ лэн:</verse>
				<verse number="16">лэ́ндэ исын муя́, нэ ёнэ на пхэнэ́на нисо́, лэ́ндэ исын якха́, нэ ёнэ на дыкхэ́на;</verse>
				<verse number="17">лэ́ндэ исын кана́, нэ ёнэ на шунэ́на, и нанэ пхурд (дыханиё) лэ́нгирэ мо́стыр.</verse>
				<verse number="18">Мэк одолэ́, савэ́ кэрдэ́ лэн, тэ явэ́н дасавэ́-паць сыр лэ́нгирэ и́долы; и сарэ́ яви́р мануша́, савэ́ ужакирэ́на лачхипэ́н далэ́ статулэ́ндыр (статуендыр).</verse>
				<verse number="19">Мануша́лэ Израилёскирэ кхэрэ́стыр! Тумэ́ тэ вышарэн и тэ парикирэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ! Ароноскиро кхэр! Тэ вышарэн тумэ́ и тэ парикирэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ!</verse>
				<verse number="20">Мануша́лэ Левиёскирэ кхэрэ́стыр! Тэ вышарэн тумэ́ и тэ парикирэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ! Тумэ́, савэ́ дарэ́на Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, тэ вышарэн и тэ парикирэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ!</verse>
				<verse number="21">Тэ вышарэн и тэ парикирэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ Сионо́стыр, Саво́ дживэ́ла кэ Ерусалимо! Аллилуя!</verse>
			</chapter>
			<chapter number="136">
				<verse number="1">Парикирэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, пал-дова́ со Ёв исын лачхо́, пал-дова́ со Лэ́скиро дро́го лачхипэ́н ячэ́лапэ пэ сарэ́ ве́ки;</verse>
				<verse number="2">парикирэ́н Дэвлэ́скэ, Саво́ исын Са́мо (Най) Вучэды́р пэ сарэ́ дэвлорэндэ; пал-дова́ со Лэ́скиро дро́го лачхипэ́н ячэ́лапэ пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
				<verse number="3">Парикирэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Саво́ исын Барэды́р сарэ́ рандыр, пал-дова́ со Лэ́скиро дро́го лачхипэ́н ячэ́лапэ пэ сарэ́ ве́ки,</verse>
				<verse number="4">Лэ́скэ, Саво́ Кокоро́ кэрэ́ла барэ́ ди́вы, пал-дова́ со Лэ́скиро дро́го лачхипэ́н ячэ́лапэ пэ сарэ́ ве́ки:</verse>
				<verse number="5">Лэ́скэ, Кон создыя́ годыпнаса болыбэ́н, пал-дова́ со Лэ́скиро дро́го лачхипэ́н ячэ́лапэ пэ сарэ́ ве́ки;</verse>
				<verse number="6">Лэ́скэ, Кон росчхудя́ пхув упра́л панендыр, пал-дова́ со Лэ́скиро дро́го лачхипэ́н ячэ́лапэ пэ сарэ́ ве́ки;</verse>
				<verse number="7">Лэ́скэ, Кон кэрдя́ барэ́ дуда (светилы), пал-дова́ со Лэ́скиро дро́го лачхипэ́н ячэ́лапэ пэ сарэ́ ве́ки; –</verse>
				<verse number="8">кхам, соб (кай) тэ рикирэ́н зор пэ пхув дывэсэ́, пал-дова́ со Лэ́скиро дро́го лачхипэ́н ячэ́лапэ пэ сарэ́ ве́ки,</verse>
				<verse number="9">чхон и чэргэня́, соб (кай) тэ рикирэ́н зор пэ пхув раты́, пал-дова́ со Лэ́скиро дро́го лачхипэ́н ячэ́лапэ пэ сарэ́ ве́ки:</verse>
				<verse number="10">Лэ́скэ, Кон мулякирдя́ сарэ́ пэрвонэ́ бияндлэ биятэ́н Египто́стыр, пал-дова́ со Лэ́скиро дро́го лачхипэ́н ячэ́лапэ пэ сарэ́ ве́ки,</verse>
				<verse number="11">и Саво́ вылыджия́ Израилё машки́р лэ́ндэ, пал-дова́ со Лэ́скиро дро́го лачхипэ́н ячэ́лапэ пэ сарэ́ ве́ки,</verse>
				<verse number="12">зоралэ́ вастэ́са и ґаздынэ́ псикэса, пал-дова́ со Лэ́скиро дро́го лачхипэ́н ячэ́лапэ пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
				<verse number="13">Лэ́скэ, Кон роскэрдя́ пэ паша́ Лоло́ мо́рё (дэрья́в), пал-дова́ со Лэ́скиро дро́го лачхипэ́н ячэ́лапэ пэ сарэ́ ве́ки,</verse>
				<verse number="14">Кон кэрдя́ адя́кэ, со Израилё прогия́ (накхья) машкира́л дава́ штэ́то, пал-дова́ со Лэ́скиро дро́го лачхипэ́н ячэ́лапэ пэ сарэ́ ве́ки,</verse>
				<verse number="15">нэ пиририскирдя Фараонос и лэ́скиро халадыбэ́н дро Лоло́ мо́рё (дэрья́в), пал-дова́ со Лэ́скиро дро́го лачхипэ́н ячэ́лапэ пэ сарэ́ ве́ки;</verse>
				<verse number="16">Лэ́скэ, Кон лыджия́ анги́л пэ́скирэ манушэ́н пир чхучэ́ прахи, пал-дова́ со Лэ́скиро дро́го лачхипэ́н ячэ́лапэ пэ сарэ́ ве́ки;</verse>
				<verse number="17">Лэ́скэ, Кон мулякирдя́ барэ́ кралье́н, пал-дова́ со Лэ́скиро дро́го лачхипэ́н ячэ́лапэ пэ сарэ́ ве́ки;</verse>
				<verse number="18">и замардя́ славутнонэ кралье́н, пал-дова́ со Лэ́скиро дро́го лачхипэ́н ячэ́лапэ пэ сарэ́ ве́ки;</verse>
				<verse number="19">Сигонос, Аморее́нгирэ Крали́с, пал-дова́ со Лэ́скиро дро́го лачхипэ́н ячэ́лапэ пэ сарэ́ ве́ки;</verse>
				<verse number="20">и Огос Васаноскирэ крали́с, пал-дова́ со Лэ́скиро дро́го лачхипэ́н ячэ́лапэ пэ сарэ́ ве́ки,</verse>
				<verse number="21">Ёв дыя́ лэ́нгири пхув сыр мэкно́ миштыпэ́н, пал-дова́ со Лэ́скиро дро́го лачхипэ́н ячэ́лапэ пэ сарэ́ ве́ки,</verse>
				<verse number="22">мэкно́ миштыпэ́н Израилёскэ, Лэ́скирэ писхари́скэ, пал-дова́ со Лэ́скиро дро́го лачхипэ́н ячэ́лапэ пэ сарэ́ ве́ки;</verse>
				<verse number="23">Ёв рипирдя амэн сыр амэ са́мас пэ тэлатуно штэ́то, пал-дова́ со Лэ́скиро дро́го лачхипэ́н ячэ́лапэ пэ сарэ́ ве́ки;</verse>
				<verse number="24">и Ёв выракхця амэн амарэ́ вэргэ́ндыр, пал-дова́ со Лэ́скиро дро́го лачхипэ́н ячэ́лапэ пэ сарэ́ ве́ки:</verse>
				<verse number="25">Кон дэ́ла хабэ́н кажнонэ́ лочакэ (плотякэ), пал-дова́ со Лэ́скиро дро́го лачхипэ́н ячэ́лапэ пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
				<verse number="26">Парикирэ́н болыбна́скирэ Дэвлэ́скэ, пал-дова́ со Лэ́скиро дро́го лачхипэ́н ячэ́лапэ пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="137">
				<verse number="1">Пашы́л рэ́ки (лэня́) амэ са́мас бэштэ́ кэ Вавило́но, амэ рондям, ке́ли амэ рипирасас Сио́но.</verse>
				<verse number="2">Амэ убладям амарэ́ луты пэ вейба (верба) пашы́л дава́.</verse>
				<verse number="3">Пал-дова́ со одолэ́, савэ́ лынэ́ амэн дро пле́но, мангэнас гилы́ амэ́ндыр; и одолэ́, савэ́ обчордэ амэн, замангэнас амэ́ндыр ра́дыма, ракири́: “Бага́н амэ́нгэ Сионоскирэ гиля́.”</verse>
				<verse number="4">Сыр ява́са амэ тэ багаса Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ гиля́ пэ чу́жо риг?</verse>
				<verse number="5">Ко́ли мэ бистрава тут, о Ерусали́ме, мэк тэ отшутёл миро чачо́ васт;</verse>
				<verse number="6">ко́ли мэ на ява́ва тэ рипирав тут, мэк мири́ чиб тэ приячэл кэ миро талуй (нёбо) и, ко́ли мэ на ява́ва тэ шара́в тут буты́р сарэ́стыр, Ерусали́ме.</verse>
				<verse number="7">О, Раё Дэ́вла! Ри́пир Эдомоскирэ чхавэ́нгэ пал Ерусалимоскиро дывэ́с, савэ́ пхэндлэ́: “Пхагирэн сарэ́са! Пхагирэн сарэ́са кэ са́мо пхув.”</verse>
				<verse number="8">О, чха́ё Вавилоно́стыр, тут мулякирэна. Тэ явэ́л бахтякирдо́ дова́, кон отплэскирэла палэ́ тумэ́нгэ, пал дова́, со тумэ́ кэрдэ́ амэ́нгэ:</verse>
				<verse number="9">тэ явэ́л бахтякирдо́ одова́, кон ухтылэ́ла тумарэ́ тыкнэн и тэ пхаравэл лэн пир бара́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="138">
				<verse number="1">Давидо́скиро Пса́лмо. Мэ ява́ва тэ парикира́в Ту́кэ сарэ́ мирэ́ илэ́стыр, мэ ява́ва тэ бага́в псалмы ту́кэ анги́л дэвлорэндэ.</verse>
				<verse number="2">Мэ ява́ва тэ клонинавпэ патыва́са кэ Тыри́ свэ́нто Кхангири́ и тэ вышарав Тыро́ лав пал Тыро́ дро́го лачхипэ́н, и пал Тыро́ патяибэ́н, пал-дова́ со Ту ґаздыян вучэды́р сарэ́стыр Тыро́ лав.</verse>
				<verse number="3">Ту отпхэндян ма́нгэ дро дывэ́с, ке́ли мэ дыём го́дла ясвэ́нца: Ту кэрдя́н муршканэдыр ман, ке́ли Ту дыя́н зор мирэ́ дескэ.</verse>
				<verse number="4">Сарэ́ кра́лья пэ пхув явэ́на тэ вышарэн Тут, о Раё Дэ́вла, пал-дова́ со ёнэ шундлэ́ лава́, со Ту пхэндя́н.</verse>
				<verse number="5">И ёнэ явэ́на тэ бага́н пал Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ дрома́, пал-дова́ со Раскири-Дэвлэ́скири сла́ва исын вучы.</verse>
				<verse number="6">Мэк Рай Дэвэ́л исын вучэ́с, нэ Ёв дыкхэ́ла тэлэ́ пэ одолэ́ндэ, савэ́ кандэ́на Лэс, а пхутькирдэс Ёв пинджкирэла дурипнастыр.</verse>
				<verse number="7">Ко́ли явэ́ла пхаро́ ма́нгэ сарэ́ ригэ́ндыр, Ту джидякирэса нэвэ́стыр ман: Ту динд(з)ькирэса (тырдэса) Тыро́ васт, ке́ли вэ́рги зоралэ́с холясона и Тыро́ чачо́ васт вытэрдэла ман бидатыр.</verse>
				<verse number="8">Рай Дэвэ́л кэрэ́ла адя́кэ, со мэ ява́ва бидошэ́нгиро: Тыри́ лачхэ́-илы́ткима, о Раё Дэ́вла, ячэ́лапэ пэ сарэ́ ве́ки; на мэк бутя́, со кэрдэ́ Тырэ́ васта́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="139">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ. Давидо́скиро Пса́лмо. О, Раё Дэ́вла, Ту роздыкхцян лачхэ́с ман, и Ту джинэ́са ман.</verse>
				<verse number="2">Ту джинэ́са, ке́ли мэ бэшава и уштава; ту ґалёса дурипнастыр, со мэ думинава.</verse>
				<verse number="3">Ту дыкхэ́са пирда́л (скрозь) миро дром и миро пасибэн и сарэ́ мирэ́ дрома́ исын джиндлэ́ Ту́кэ;</verse>
				<verse number="4">пал-дова́ со ишчо (инкэ́) нанэ лав пэ мири́ чиб, соб (кай) Ту акана́ тэ на джинэсас миштэ́с лэс.</verse>
				<verse number="5">Ту облыян ман пала́л и анги́л, и Тыро́ васт исын чхудо пэ ма́ндэ.</verse>
				<verse number="6">Дасаво Тыро́ джиныбэ́н пал ма́ндэ дивинэла ман, дава́ исын вучо́ годыпэ́н, мири́ годы́ на доджа́ла кэ дава́.</verse>
				<verse number="7">Карик мэ джа́ва криг Тырэ́ Духо́стыр? Ци карик мэ кэравпэ Тырэ́ якхэ́ндыр?</verse>
				<verse number="8">Ко́ли мэ джа́ва кэ Болыбна́скиро Раё, Ту сан одо́й; ці, ко́ли мэ кэра́ва чхуибэ́н дро лю́но (преисподнё), акэ, Ту сан одо́й;</verse>
				<verse number="9">Ко́ли мэ ла́вас злокоскирэ пхака́ (кры́лы) и вурнявава тэ джива́в пэ са́мо морёскиро (дэрьявэ́скиро) яго́ро (краё),</verse>
				<verse number="10">аж и одо́й Тыро́ васт лыджа́ла ман, и Тыро́ чачо́ (право) васт рикирэ́ла ман.</verse>
				<verse number="11">Ко́ли мэ пхэнавас: “Мэк тэ учхакирэл калыпэ́н (цямлыпэ́н) ман, и мэк тэ явэ́л дуд (свэ́то) ратяса трусця́л ма́ндэ;</verse>
				<verse number="12">аж и цямлыпэ́н на гаравэла ман Ту́тыр, и рат зяинэла дыцьлэс сыр дывэ́с: цямлыпэ́н исын дасаво – паць, сыр дуд.</verse>
				<verse number="13">Пал-дова́ со Ту создыян мирэ́ андратунэ́ паша́, Ту чхудя́н кхэтанэ́ ман дрэ мирэ́-дакири лочови́.</verse>
				<verse number="14">Мэ ява́ва тэ парикира́в Ту́кэ, пал-дова́ со мэ сом создыно́ дивнэс кэ дар. Древа́н ди́вна исын Тырэ́ бутя́, и миро ди джинэ́ла миштэ́с дава́.</verse>
				<verse number="15">Мирэ́ кокалы́ на сыс ґарадэ́ Ту́тыр, ке́ли мэ бариём тэ явав пэ свэ́то дро гарадо́ штэ́то, и ке́ли ман кхувэнас дро екхипэ́н дро хор штэ́то.</verse>
				<verse number="16">Тырэ́ якха́ дыкхнэ́ ман, ке́ли мэ со́мас тыкно́ джидо́ и сарэ́ мирэ́ масэнгирэ паша́ сыс зачхиндлэ́ дрэ Тыри́ лылвари́; адя́кэ-паць одо́й сыс сарэ́ мирэ́ дывэса́, ке́ли ишчо (инкэ́) ни екх дывэ́с на сыс.</verse>
				<verse number="17">Нэ сыр дро́га исын ма́нгэ Тырэ́ ду́мы, о Дэ́вла! Кицы́ бут исын лэн.</verse>
				<verse number="18">Ко́ли мэ пиригинавас лэн, лэн явэ́лас буты́р сыр прахинки дро пра́хо. Сыр мэ джангадёвава, мэ сароекх сом Ту́са.</verse>
				<verse number="19">О, Дэ́вла! Тэ мулякирэс Ту фуе́ манушэ́н! Тэ джа́н криг ма́ндыр тумэ́, савэ́ исын нахрата кэ чу́жо рат.</verse>
				<verse number="20">Ёнэ ракирэ́на киркэс пал Ту́тэ, Тырэ́ вэ́рги, ёнэ ивья́ (напра́снэс) причхувэна фуипэ́н кэ Тыро́ лав.</verse>
				<verse number="21">О, Раё Дэ́вла! Ци мэ бидыкхава одолэ́н, савэ́ бидыкхэна Тут? Ци на ячнэ́ джунгалэ́ (на брыдиндлэ) ма́нгэ одолэ́, кон ґаздэ́лапэ пэ Ту́тэ?</verse>
				<verse number="22">Мэ бидыкхава лэн сарэ́ илэ́стыр, ёнэ ячнэ́ мирэ́ вэргэнца.</verse>
				<verse number="23">Роздыкх лачхэ́с ман, о Дэ́вла и уджин миро ило́; спробин ман и уджин, со мэ думинава;</verse>
				<verse number="24">и дыкх, ци исын, саво́ ж фуипэ́н дрэ ма́ндэ, и лы́джа ман дро ве́чно джиибэ́н.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="140">
				<verse number="1">Хоро́скирэ Дирижоро́скэ. Давидо́скиро Пса́лмо.</verse>
				<verse number="2">Зра́кх ман, о Раё Дэ́вла, чорэ́ манушэ́ндыр, ракх ман фуе́ манушэ́ндыр:</verse>
				<verse number="3">савэ́ придуминэна чорипэ́н дро лэ́нгиро ило́, ёнэ саро́ дывэ́с скэдэ́напэ ваш марибэ́н.</verse>
				<verse number="4">Ёнэ кэрэ́на дукханэдыр лэ́нгирэ данда́ сыр сапэстэ, мижэх сапэскири трута (ядо) исын тэл лэ́нгирэ ушта́. Сэ́ла.</verse>
				<verse number="5">Ракх ман, Раё Дэ́вла, фуе́-манушэ́нгирэ вастэ́ндыр, ракх ман нахратонэ манушэ́стыр, савэ́ придуминэна тэ равэн пирэ́ (сто́пы).</verse>
				<verse number="6">Пхутькирдэ́ гарадэ́ шэлэ и фэлы́ ваш ма́нгэ, ёнэ росчхудэ кхуды́ паш дром; ёнэ чхудэ́ фэля́ сеткаса пэ ма́ндэ. Сэ́ла.</verse>
				<verse number="7">Мэ пхэндём Ра́скэ-Дэвлэ́скэ: “Ту сан миро Дэвэ́л!” О Раё Дэ́вла! Причху́в кан кэ миро мангипэ́н Ту́кэ.</verse>
				<verse number="8">О, Дэвлалэ! Раё Дэ́вла, Зоралыпэ́н, Саво́ зракхэ́ла ман: Ту учхакирдян миро шэро́ дро марибнаскиро дывэ́с.</verse>
				<verse number="9">О, Раё Дэ́вла! На домэк, соб (кай) тэ явэ́л, сыр камэ́на фуй мануша́, на подэ васт анги́л лэ́нгирэ зракирибнаскэ ваш фуипэ́н, соб (кай) ёнэ тэ на пхутён кэ вучипэ́н.</verse>
				<verse number="10">Мэк одолэнгирэ шэрэ́, со исын трусця́л ма́ндэ, тэ учхакирэн жа пэс лэ́нгирэ кошыбнэнца, со джа́на лэ́нгирэ уштэндыр.</verse>
				<verse number="11">Мэк хачкирдэ́ вангара тэ пэрэ́н пэ лэ́ндэ, мэк ёнэ тэ пэрэ́н дрэ яг, дрэ бидугно́скирэ ґанбиня́ (ямы), соб (кай) ёнэ тэ на уштэ́н палэ.</verse>
				<verse number="12">Мэк фуе́-чибало ману́ш тэ на зоралёл пэ пхув, мэк фуй мануша́ тэ ухтылэ́н нахратонэ (нахальнонэ) манушэ́н кэ са́мо хасибэ́н.</verse>
				<verse number="13">Мэ джино́м, со Ту, Раё Дэ́вла, явэ́са тэ затэрдёс пал одолэнгиро рэ́ндо, савэ́н притасавэ́на, пал чорорэнгиро чачипэ́н.</verse>
				<verse number="14">[р.с.] Палдава́ чачунэ́ мануша́ явэ́на тэ парикирэ́н Тырэ́ лавэ́скэ, чачипнаскирэ явэ́на тэ дживэ́н, кай Ту сан.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="141">
				<verse number="1">Давидо́скиро Пса́лмо. О, Раё Дэ́вла! Мэ кхара́ва ясвэ́нца Тут: яв сыгэды́р кэ мэ; причху́в кан кэ мири́ зан, ке́ли мэ кхара́ва ясвэ́нца Тут.</verse>
				<verse number="2">Мэк миро мангипэ́н (модло) тэ доджал кэ Ту сы́рбы фимиа́мо, а ке́ли мэ ґазда́ва васта́ сы́рбы бэльвэлякиро свэ́нто яныбэ́н.</verse>
				<verse number="3">Чхув стрэгарис, Раё Дэ́вла, пашы́л миро муй, тэ рикирэ́л вуда́р пэ мирэ́ ушта́.</verse>
				<verse number="4">На домэк, соб (кай) миро ило́ тэ рисёл криг кэ вари-саво́ чоро рэ́ндо, соб (кай) мэ тэ кэра́в дурэды́р фуипэ́н. На домэк, соб (кай) мэ тэ хав манушэ́нгирэ мизюли (сласти), савэ́ кэрэ́на чорипэ́н.</verse>
				<verse number="5">Мэк чачипнаскирэ мануша́ тэ пэкавэн ман, дава́ явэ́ла куч. И мэк ёв тэ сыкавэ́л мири́ банг, дава́ явэ́ла сы́рбы оливи́тко дзэт (елеё), савэ́стыр миро рама́нё (миро) на рисёла криг; нэ сароекх мэ ява́ва тэ мангавапэ, соб (кай) ёнэ тэ на кэрэ́н чорипэ́н.</verse>
				<verse number="6">Ке́ли лэ́нгирэ сэндарьен розмардэ пир бара́, ёнэ шунэ́на мирэ́ лава́, пал-дова́ со ёнэ исын гудлэ́.</verse>
				<verse number="7">Амарэ́ кокалы́ росчхурдынэ пашы́л загиибэ́н дрэ маґила (кула), сы́рбы, ке́ли вари-кон пхаравэла пхув (пахинэла) и чхинэла кашта́ пэ пхув.</verse>
				<verse number="8">Нэ мирэ́ якха́ исын пэ Ту́тэ, о, Раё Дэ́вла, миро Рай Дэвэ́л, дрэ Ту́тэ мэ зоралэ́с патя́ва: на домэк, соб (кай) миро ди тэ хасёл.</verse>
				<verse number="9">Ракх ман вастэ́ндыр, со чхудэ́ фэля́ пэ ма́ндэ, и фэля́ сетка́са, савэ́ кэрэ́на чорэ́ мануша́.</verse>
				<verse number="10">Мэк чорэ́ мануша́ тэ пэрэ́н дрэ лэ́нгирэ фэля́ пал екх мо́ло, а мэ обджава лэн.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="142">
				<verse number="1">Давидо́скиро Сыклякирибэ́н. Сыр Ёв мангдя́пэ Дэвлэ́скэ, ке́ли ёв сыс дрэ Ѓебар (Пешчэра).</verse>
				<verse number="2">Мэ мангдёмпэ зоралэ́с Ра́скэ-Дэвлэ́скэ мирэ́ заня́са.</verse>
				<verse number="3">Мэ выпхэндём мирэ́ хор ду́мы анги́л Лэ́стэ; мэ сыкадём Лэ́скэ миро пхарипэ́н.</verse>
				<verse number="4">Ке́ли миро ду́хо (фа́но) замыя́ дрэ ма́ндэ, тэды Ту джинэ́са, савэ́ дромэ́са мэ псирава. Ёнэ чораханэ́с чхудэ́ фэлы́ пэ дром, кай мэ псирава.</verse>
				<verse number="5">Мэ дыкхцём сы́гэс пэ чачи́ риг ма́ндыр и дыкхцём, со ние́кх на пиджкирэла (на пригалёла) ман, нанэ, кай тэ гарадёвав ма́нгэ, ние́кх пэкэлапэ / на дэ́ла ту́га (заботинэлпэ) пал ма́ндэ.</verse>
				<verse number="6">Мэ дыём го́дла ясвэ́нца кэ Ту; Раё Дэ́вла мэ пхэндём: “Ту сан миро гарадыипэн, мири́ до́ля пэ пхув, кай дживэ́на.”</verse>
				<verse number="7">Пришунпэ, со мэ ровава, пал-дова́ со мэ догиём сарэ́са кэ пхув, зра́кх ман одолэ́ндыр, савэ́ традэ́на ман, пал-дова́ со ёнэ исын зоралэды́р ма́ндыр.</verse>
				<verse number="8">Ян миро ди пэ во́ля штарибнастыр тэ парикира́в и тэ вышарав Тыро́ лав. Чачипнаскирэ скэдэ́напэ трусця́л ма́ндэ, пал-дова́ со Ту барвалэс бахтякирдян ман.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="143">
				<verse number="1">Давидо́скиро Пса́лмо. Раё Дэ́вла, шун мири́ па́тери (моли́тва) Ту́кэ, причху́в кан кэ дова́, пал со мэ манга́ва! Отпхэн ма́нгэ Тырэ́ патяибнастыр, Тырэ́ чачипнастыр.</verse>
				<verse number="2">И на тэрдёв тэ сэндякирэс Тырэ́ писхари́с (рабо́с); пал-дова́ со ние́кх нанэ бидошэ́нгиро анги́л Тыри́ годы́.</verse>
				<verse number="3">Пал-дова́ со вэ́рго (врого) традэлапэ пал миро ди: ёв притасадя миро джиибэ́н дрэ пхув; ёв зачхудя ман тэ джива́в дро калыпэ́н (цямлыпэ́н), и мэ сом сы́рбы муло́.</verse>
				<verse number="4">Палдава́ миро ду́хо (фа́но) замыя́ дрэ ма́ндэ, ма́нгэ исын древа́н пхаро́ пэ ило́.</verse>
				<verse number="5">Мэ рипирава ґаратунэ́ бэрша́, мэ розлава сарэ́ Тырэ́ бутя́; мэ роздуминава хор пал Тырэ́-вастэнгирэ бутя́.</verse>
				<verse number="6">Мэ тырдава мирэ́ васта́ кэ Ту: миро ди исын трушало́ (жаждынэла) пал Ту́тэ сы́рбы пхув, сави исын трушалы (жаждынэла) пал брышы́нд. Сэ́ла.</verse>
				<verse number="7">Отпхэн сы́гэс ма́нгэ, о Раё Дэ́вла! Миро ду́хо (фа́но) замэрэла; на гарав Тыро́ муй ма́ндыр, соб (кай) ма́нгэ тэ на явав сы́рбы кодолэ́, савэ́ джа́на тэлэ́ дрэ ґанби́н (яма).</verse>
				<verse number="8">Кэр, соб (кай) мэ тэ шунав пал Тыри́ лачхэ́-илы́ткима тасярлатыр (ранкостыр), пал-дова́ со мэ зоралэ́с патя́ва дрэ Ту́тэ. Кэр адя́кэ, соб (кай) мэ тэ джина́в дром, савэ́са тэ псирав, пал-дова́ со мэ ґазда́ва миро ди кэ Ту.</verse>
				<verse number="9">О, Раё Дэ́вла! Зра́кх ман мирэ́ вэргэ́ндыр: пал-дова́ со мэ кэ Ту нашава тэ гарадёвав.</verse>
				<verse number="10">Сыкля́кир ман тэ кэра́в пир Тыри́ во́ля, пал-дова́ со Ту сан миро Дэвэ́л; мэк Тыро́ лачхо́ Ду́хо (Фа́но) тэ лыджа́л ман пэ чачипнаскири пхув.</verse>
				<verse number="11">О, Раё Дэ́вла! Ваш Тыро́ лав, джидя́кир нэвэ́стыр ман. Лы́джа ман криг пхарипнастыр пир Тыро́ чачипэ́н.</verse>
				<verse number="12">Тырэ́ лачхэ́-илыткиматыр росчхурдэ дрэ риг мирэ́ вэргэ́н тэ хасён и хасякир сарэ́ одолэ́н, савэ́ притасавэ́на миро ди, пал-дова́ со мэ сом Тыро́ писха́ри.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="144">
				<verse number="1">Давидо́скиро Пса́лмо. Мэк тэ вышарэн Рас-Дэвлэ́с, Саво́ исын мири́ Бэ́рга тэ зракхавпэ, Кон сыклякирэ́ла мирэ́ васта́ ваш марибэ́н, мирэ́ ангушта (пальцы) тэ маравпэ;</verse>
				<verse number="2">Ёв исын лачхэ́-дескиро кэ мэ и затэрдёла пал ма́ндэ. Ёв исын мири́ вучи́ вучарды́ (башня) и миро Зракхибнаскиро, миро шчы́то, дрэ Конэ́стэ мэ зоралэ́с патя́ва, Саво́ тэлякирдя мирэ́ манушэ́н тэл ма́ндэ.</verse>
				<verse number="3">Раё Дэ́вла! Со исын ману́ш, со Ту джинэ́са лэс, манушэ́скиро чхаво́, со Ту кутякирэса лэс?</verse>
				<verse number="4">Ману́ш исын сы́рбы балвалякиро пхурдыпэн, лэ́скирэ дывэса́ исын сы́рбы зэр (тенё), со проджа́ла (накхэла).</verse>
				<verse number="5">Раё Дэ́вла! Бандякир Тыро́ болыбэ́н и джа́ тэлэ́ бэ́рги, соб (кай) тэ джал тхув лэ́ндыр;</verse>
				<verse number="6">зазяин блискавицаса и росчхурдэ лэн; бичха́в Тырэ́ марибны́тка бустя́ (стре́лы) и притасав лэн:</verse>
				<verse number="7">протырдэ Тыро́ васт вучыпнастыр; подэ васт ма́нгэ бидатыр и зра́кх ман панингэндыр, чужонэ́-чхавэ́нгирэ вастэ́стыр,</verse>
				<verse number="8">савэнгиро муй ракирэ́ла фрэнта лава́ и лэ́нгиро чачо́ васт исын хохаибнаскиро.</verse>
				<verse number="9">О Дэ́вла! Мэ ява́ва тэ бага́в нэви́ гилы́ Ту́кэ, мэ ява́ва тэ бага́в псалмы пэ дэшэ-струнэнгири лута Ту́кэ,</verse>
				<verse number="10">Екхэ́скэ, Кон зракхэ́ла кралье́н, Кон выракхэла Пэ́скирэ писхари́с Давидо́с мэрибнытконэ куртала́тыр.</verse>
				<verse number="11">Дэ воля́ ма́нгэ и выракх ман чужонэ́-манушэ́нгирэ вастэ́ндыр, савэнгирэ муя́ ракирэ́на фрэнта лава́ и лэ́нгиро чачо́ васт исын хохаибнаскиро.</verse>
				<verse number="12">Мэк тэ явэ́н амарэ́ чхавэ́ сы́рбы раслины, со выбаринэ дро лэ́нгиро тэрныпэн, мэк тэ явэ́н амарэ́ чхая́ сы́рбы шэралэ́ сты́лбы, со исын вычингирдэ дрэ бари фэлатин (колов):</verse>
				<verse number="13">мэк тэ явэ́н пхэрдэ́ амарэ́ пираля́ (жытницы) кажнонэ́ гивэса, мэк тэ биянэн амарэ́ бакря́ бара́ и дэш бара́ (тысёнцы) тыкнорэн пэ амарэ́ чаритка пхувья́;</verse>
				<verse number="14">мэк тэ явэ́н масунэ амарэ́ гурува, мэк тэ на явэ́л ни саво́ пхарипэ́н, ни саво́ хасякирибэн, ни саво́ ровибэн пэ амарэ́ вули́цы (га́сы).</verse>
				<verse number="15">Тэ явэ́н бахталэ́ дасавэ́ мануша́, савэ́ндэ саро́ дава́ исын. Тэ явэ́н бахталэ́ мануша́, конэ́скиро Дэвэ́л исын Рай Дэвэ́л!</verse>
			</chapter>
			<chapter number="145">
				<verse number="1">Давидо́скиро Шарибнытко Пса́лмо. Мэ ява́ва тэ шара́в кэ вучипэ́н Тут, миро Дэ́вла, о Кра́ли и мэ ява́ва тэ вышарав Тыро́ лав усады (сак) и пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
				<verse number="2">Со дывэ́с мэ ява́ва тэ вышарав Тут, и мэ ява́ва тэ шара́в Тыро́ лав усады (сак) и пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
				<verse number="3">Древа́н баро́ исын Рай Дэвэ́л и исын мол, соб (кай) зоралэ́с тэ шарэ́н Лэс, и лэ́скиро барипэ́н нашты́ тэ ґалён.</verse>
				<verse number="4">Ро́до родо́стыр явэ́на тэ шарэ́н Тырэ́ бутя́ и явэ́на тэ выпхэнэн статэчнэс (тэ об΄явинэн) пал Тырэ́-зоралыпнаскирэ кэрибэна.</verse>
				<verse number="5">Мэ ява́ва тэ ракира́в пал славу́тно паты́в Тырэ́ райканэ́ славатыр и Тырэ́ ди́вна кэ дар бутя́.</verse>
				<verse number="6">И мануша́ явэ́на тэ роспхэнэ́н и пал Тыро́ зоралыпэ́н кэ дар, Тырэ́ бутендыр, и мэ ява́ва тэ выпхэнав статэчнэс пал Тырэ́ древа́н барэ́ рэ́нды.</verse>
				<verse number="7">И ёнэ явэ́на тэ выпхэнэн и тэ рипирэ́н пал Тыро́ баро́ лачхипэ́н и мэ ява́ва тэ бага́в зоралэ́с пал Тыро́ чачипэ́н.</verse>
				<verse number="8">Рай Дэвэ́л исын лачхэдескиро (милосно) и тангипнаскиро и, Ёв насыг холясо́ла, и исын древа́н лачхэ́-илэ́скиро.</verse>
				<verse number="9">Рай Дэвэ́л исын лачхо́ кэ сарэ́, и лэ́скиро дро́го лачхипэ́н исын пэ саро́, со Ёв создыя́.</verse>
				<verse number="10">Саро́, со Ту кэрдя́н, явэ́ла тэ парикирэл Ту́кэ, о Раё Дэ́вла, и Тырэ́ свэ́нта явэ́на тэ шарэ́н Тут.</verse>
				<verse number="11">Ёнэ явэ́на тэ роспхэнэ́н пал Тырэ́-кралипнаскири сла́ва и тэ ракирэ́л пал Тыро́ зоралыпэ́н,</verse>
				<verse number="12">соб (кай) тэ джинэ́н манушэ́нгирэ чхавэ́ пал Тырэ́-зоралыпнаскирэ рэ́нды и пал славу́тно райканы сла́ва Тырэ́ кралипнастыр.</verse>
				<verse number="13">Тыро́ кралипэ́н – кралипэ́н пир сарэ́ ве́ки, и Ту рикирэса зор пир сарэ́ ро́ды.</verse>
				<verse number="14">Рай Дэвэ́л подрикирэ́ла сарэ́н, кон пэрэ́ла, и ґаздэ́ла сарэ́ одолэ́н, савэ́ бандинэ пхарипнастыр.</verse>
				<verse number="15">Сарэ́ манушэ́нгирэ якха́ ужакирэ́на лачхипэ́н Ту́тыр, и Ту дэ́са хабэ́н лэ́нгэ тэды, ке́ли трэй лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="16">Ту роскэрэса Тыро́ васт и дэ́са чалэ́с сарэскэ, со исын джидо́.</verse>
				<verse number="17">Рай Дэвэ́л исын чачипна́скиро дро саро́, со Ёв кэрэ́ла и Ёв исын лачхо́ дро сарэ́ Лэ́скирэ рэ́нды (де́лы).</verse>
				<verse number="18">Рай Дэвэ́л исын пашы́л сарэ́ндэ одолэ́ндэ, савэ́ кхарэ́на Лэс чачипна́са.</verse>
				<verse number="19">Ёв кэрэ́ла пир одолэнгиро лав, пэ ило́, савэ́ндэ исын трашаибэ́н анги́л Лэ́стэ и Ёв явэ́ла тэ шунэ́л лэ́скиро ровибэн и зракхэ́ла лэн.</verse>
				<verse number="20">Рай Дэвэ́л приракхэла сарэ́н, савэ́нгэ исын дро́го Ёв; нэ Ёв хасякирэ́ла сарэ́н фуе́ манушэ́н.</verse>
				<verse number="21">Миро муй явэ́ла тэ шарэл Рас-Дэвлэ́с и мэк кажно лоч (плоть) тэ шарэл лэ́скиро Свэ́нто лав усады (сак) и пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="146">
				<verse number="1">Аллилуя! Шар миро ди Рас-Дэвлэ́с!</verse>
				<verse number="2">Кицы́ мэ ява́ва тэ джива́в, ада́кицы мэ ява́ва тэ шара́в Рас-Дэвлэ́с, мэ ява́ва тэ бага́в псалмы мирэ́ Дэвлэ́скэ, пака мэ сом джидо́.</verse>
				<verse number="3">На патя́н зоралэ́с дрэ тхагарьендэ (дрэ князьендэ), ци дрэ манушэ́скирэ чхавэ́стэ, пал-дова́ со нанэ зракхибэ́н лэ́ндыр.</verse>
				<verse number="4">Сыр ёнэ мэрэ́на, лэ́нгиро ду́хо (фа́но) джа́ла криг, ёв рисёла дро пра́хо, дро дова́-паць дывэ́с сарэ́ лэ́нгирэ ду́мы хасёна.</verse>
				<verse number="5">Бахтало́ исын кодова́ ману́ш, конэ́скэ подэла васт Яково́скиро Дэвэ́л, кон ужакирэ́ла лачхипэ́н Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, Лэ́скирэ Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="6">Ёв создыя́ болыбэ́н и пхув, мо́ри (дэрьява́) и саро́, со исын дрэ лэ́ндэ. Ёв усады (сак) рикирэ́ла патяибэ́н.</verse>
				<verse number="7">Ёв кэрэ́ла чачипна́скиро сэ́ндо ваш одолэ́нгэ, савэ́н притасавэнас. Ёв дэ́ла хабэ́н бокхалэ́нгэ: Рай Дэвэ́л мэкэ́ла пэ во́ля штарибнаскирэн (бэшыбнаскирэн).</verse>
				<verse number="8">Рай Дэвэ́л отпхандэла якха́ корорэнгэ, Рай Дэвэ́л ґаздэ́ла одолэ́н, савэ́ бандинэ тэлэ́ пхарипнастыр, Ра́скэ Дэвлэ́скэ трэй чачипнаскирэ.</verse>
				<verse number="9">Рай Дэвэ́л ракхэ́ла чужонэ́ манушэ́н; Ёв лэ́ла криг пхарипэ́н пиротэ́ндыр (сиротэндыр) и пивле́ндыр (удовэндыр), нэ Ёв бандякирэла дром фуе́ манушэ́нгэ.</verse>
				<verse number="10">Рай Дэвэ́л явэ́ла тэ кралинэ́л усады (сак)! О Сио́но, Тыро́ Дэвэ́л явэ́ла пир сарэ́ ро́ды. Аллилуя.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="147">
				<verse number="1">Шарэ́н Рас-Дэвлэ́с! Пал-дова́ со исын лачхэ́с тэ бага́н псалмы амарэ́ Дэвлэ́скэ; пал-дова́ со исын дро́го тэ шарэ́н Лэс!</verse>
				<verse number="2">Рай Дэвэ́л ґаздэ́ла Ерусалимо, Ёв кэдэла кхэтанэ́ одолэ́н, савэ́н вылыджинэ́ Израилёстыр.</verse>
				<verse number="3">Ёв састякирэла одолэ́н, конэ́стэ исын пхаро́ пэ ило́, и Ёв пирипхандэла лэ́нгирэ франсы (раны).</verse>
				<verse number="4">Ёв гинэ́ла, кицы́ исын чэргэня́, Ёв кхарэ́ла лэн пир лэ́нгирэ лава́.</verse>
				<verse number="5">Амаро́ Рай Дэвэ́л исын баро́ и древа́н зоралыпнаскиро, нанэ ме́ра пэ Лэ́скиро годыпэ́н.</verse>
				<verse number="6">Рай Дэвэ́л ґаздэ́ла ковлэ́-илэ́скирэ манушэ́н, Ёв чхурдэ́ла тэлэ́ фуе́ манушэ́н кэ пхув.</verse>
				<verse number="7">Бага́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ и парикирэ́н Лэ́скэ, бага́н псалмы пэ лута амарэ́ Дэвлэ́скэ:</verse>
				<verse number="8">Кон учхакирдя́ болыбэ́н облокэ́нца, Кон кэдэла брышы́нд ваш пхув, Кон кэрэ́ла адя́кэ, со чар барьёла пэ бэ́рги.</verse>
				<verse number="9">Ёв дэ́ла кхэритконэ́ мурдалэскэ лэ́нгиро хабэ́н, и тыкнэ́ коракэ́нгэ (воронятэнгэ), савэ́ дэ́на го́дла (кэ Ёв).</verse>
				<verse number="10">Ёв на радынэ́лапэ зоралэ́с грэскирэ зорья́тыр, Лэ́скэ исын на дро́го муршэскири зор дрэ ґэра́.</verse>
				<verse number="11">Лэ́скэ исын дро́га одолэ́, савэ́ дарэ́на Лэ́стыр, кодолэ́, савэ́ ужакирэ́на лачхипэ́н Лэ́скирэ ковлэ́-илыткиматыр.</verse>
				<verse number="12">[1] Шар Рас-Дэвлэ́с, о Ерусали́ме! Шар Тырэ́ Дэвлэ́с, о Сио́не!</verse>
				<verse number="13">[2] Пал-дова́ со Ёв кэрдя́ зоралэ́ шыберы пэ тыри́ по́рта, Ёв бахтякирдя́ тырэ́ чхавэ́н машки́р Ту́тэ;</verse>
				<verse number="14">[3] Ёв дэ́ла рама́нё (миро) пэ тырэ́ кустыка (границы), Ёв дэ́ла чалэ́с ту́кэ най фэды́р парно́ гив.</verse>
				<verse number="15">[4] Ёв бичхавэ́ла Пэ́скирэ припхэныбэна́ пэ пхув, лэ́скиро лав прастала древа́н сы́гэс.</verse>
				<verse number="16">[5] Ёв дэ́ла ив сыр пошом / вы́лна (шэрсь), Ёв росчхурдэла ив сыр пра́ска (попело).</verse>
				<verse number="17">[6] Ёв чхурдэ́ла пэ́скиро градо котэрэнца (кускэнца): кон сашты́ тэ пирилыджал лэ́скиро шыл?</verse>
				<verse number="18">[7] Ёв бичхавэ́ла лэ́скиро лав и биладёла саро́; Ёв кэрэ́ла адя́кэ, со Лэ́скири балва́л пхурдэла и паня́ тхадэна.</verse>
				<verse number="19">[8] Ёв пхэнэ́ла статэчнэс Лэ́скиро лав Яково́скэ, Лэ́скирэ, стату́ты (уставы) и Лэ́скиро чачипэ́н Израилёскэ.</verse>
				<verse number="20">[9] Ёв на кэрдя́ адя́кэ ни екхэ Наюдытконэ́ нацыякэ, пал-дова́ со ёнэ на джинэ́на Лэ́скирэ чачипэна́. Аллилуя!</verse>
			</chapter>
			<chapter number="148">
				<verse number="1">Аллилуя! Шарэ́н Рас-Дэвлэ́с болыбна́стыр; шарэ́н Лэс, Кон дживэ́ла упра́л.</verse>
				<verse number="2">Мэк тэ шарэ́н Лэс сарэ́ Лэ́скирэ Янго́лы, мэк тэ шарэ́н Лэс сарэ́ болыбна́скирэ Янго́лы.</verse>
				<verse number="3">Шарэ́н Лэс, кхам и чхон, мэк тэ шарэ́н Лэс сарэ́ чэргэня́, со хачона.</verse>
				<verse number="4">Шарэ́н Лэс, най вучэды́р болыбэ́н и паня́, со исын упра́л (упрэ́) болыбна́стыр.</verse>
				<verse number="5">Мэк ёнэ тэ шарэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав, пал-дова́ со Ёв припхэндя́ и ёнэ кэрдэ́пэ:</verse>
				<verse number="6">И Ёв дыя́ зор лэ́нгэ ўса́ды (сак) и пэ сарэ́ ве́ки; Ёв дыя́ припхэныбнытко стату́то, со ёнэ на обджана лэс.</verse>
				<verse number="7">Мэк тэ шарэ́н Рас-Дэвлэ́с пхувья́тыр: морёскирэ (дэрьявэ́скирэ) ру́пучы и сарэ́ хор штэ́ты;</verse>
				<verse number="8">яг и ґрадо, ив и тхув, зоралы́ балва́л, савэ́ кэрэ́на пир лэ́скиро лав;</verse>
				<verse number="9">бэ́рги и сарэ́ бэ́ргицы, пхабакирэ кашта́ (дрэвы) и сарэ́ кедры;</verse>
				<verse number="10">рискирибна́скирэ мурдала́ (звери) и сарэ́ кхэри́тка мурдала́, цапня́ и чириклэ́/я́ пхакэ́нца (крылэнца);</verse>
				<verse number="11">кра́лья пэ пхув и сарэ́ мануша́, тхага́рья и сарэ́ сэнда́рья пэ пхув.</verse>
				<verse number="12">Тырнэ мануша́ и адя́кэ-паць патывалэ́ тэрнэ́ джувля́, пхурэ́ мануша́ тэрнэнца,</verse>
				<verse number="13">мэк ёнэ тэ шарэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав; пал-дова́ со екх Лэ́скиро лав трэй тэ шарэ́н кэ вучипэ́н; Лэ́скири сла́ва исын вучэды́р пхувья́тыр и болыбна́стыр.</verse>
				<verse number="14">И Ёв ґаздыя́ Лэ́скирэ-манушэ́нгиро дэсто́, Саво́ дэ́ла зор, соб (кай) тэ шарэ́н Лэс Лэ́скирэ свэ́нта Израилёскирэ чхавэ́, савэ́ исын пашылэды́р кэ Ёв. Аллилуя.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="149">
				<verse number="1">Аллилуя! Бага́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ нэви́ гилы́; бага́н псалмы Лэ́скэ пэ скэдыибэ́н, кай дэвлы́тка мануша́ исын.</verse>
				<verse number="2">Мэк Израилё тэ радынэ́лпэ Кадалэстыр, Кон создыя́ лэс, мэк чхавэ́ Сионо́стыр тэ веселинэнпэ (тэ лошалён) лэ́нгирэ Крали́стыр.</verse>
				<verse number="3">Мэк ёнэ тэ шарэ́н Лэ́скиро лав кхэлыбнаса, мэк ёнэ тэ бага́н псалмы Лэ́скэ бубноса и пэ лута (тыкнэ́ гусли).</verse>
				<verse number="4">Пал-дова́ со Рай Дэвэ́л зоралэ́с радынэ́лапэ Лэ́скирэ манушэ́ндыр, Ёв шукарьякирэла ковлэ́-илэ́скирэ манушэ́н зракхибнаса.</verse>
				<verse number="5">Мэк свэ́нта тэ явэ́н ра́да славатыр, мэк ёнэ тэ бага́н зоралэ́с пэ лэ́нгирэ чхуибэна.</verse>
				<verse number="6">Мэк лэ́нгирэ муя́ тэ шарэ́н зоралэ́с кэ вучипэ́н Дэвлэ́с, мэк дуе́-риги́тко курта́ла тэ явэ́л дрэ лэ́нгирэ васта́:</verse>
				<verse number="7">соб (кай) тэ отдэ́н фуипнаса палэ Наюдэнгирэ́ нацые́нгэ, тэ кэрэ́н ка́ра манушыпнаскирэ нацыенгэ,</verse>
				<verse number="8">тэ пхандэн кхэтанэ́ лэ́нгирэ кралье́н зандирьенца (узэнца) и лэ́нгирэ барэ́ ран саструнэ́ пентэнца;</verse>
				<verse number="9">тэ кэрэ́н ка́ра пэ лэ́ндэ, со исын зачхиндлы. Дава́ исын паты́в сарэ́ свэнтонэнгэ. Аллилуя.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="150">
				<verse number="1">Аллилуя! Шарэ́н Дэвлэ́с дрэ Лэ́скири Кхангири́: шарэ́н Лэс дро Лэ́скиро болыбна́скиро фа́но (воздухо).</verse>
				<verse number="2">Шарэ́н Лэс пал Лэ́скирэ древа́н зоралэ́ рэ́нды; шарэ́н Лэ́скиро бидошэ́нгиро барипэ́н.</verse>
				<verse number="3">Шарэ́н Лэс рого́скирэ башаибна́са, шарэ́н Лэс пэ лута и гусли.</verse>
				<verse number="4">Шарэ́н Лэс пэ бубно и кхэлыбнаса, шарэ́н Лэс балытконэ́ струментэ́нца и пэ ро́го.</verse>
				<verse number="5">Шарэ́н Лэс пэ зоралэ́ цымба́лы, шарэ́н Лэс зоралэ́-заня́кирэ цымбалэ́нца.</verse>
				<verse number="6">Мэк саро́, со пхурдэ́ла (дыхинэ́ла), тэ шарэл Рас-Дэвлэ́с. Аллилуя.</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="20">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Соломоно́скирэ притчы, Давидо́скирэ чхавэ́скирэ, Израилёскирэ-крали́скирэ тумэ́нгэ,</verse>
				<verse number="2">соб (кай) тумэ́ тэ джинэ́н годыпэ́н, и тэ сыклён чачипнаскэ, соб (кай) тумэ́ тэ ґалён хор лава́ ракирибнастыр;</verse>
				<verse number="3">соб (кай) тумэ́ тэ дорэсэн (тэ ґалён) годыпэ́н, чачипэ́н, чачипнытко отлыджаибэн и чачуно́ сэ́ндо.</verse>
				<verse number="4">Тэ дэн годы́ простонэ-илэскирэнгэ джиныбэ́н и розлыибэн тэрнэ́ манушэ́скэ.</verse>
				<verse number="5">Кон исын годо́ (годьваро́) ману́ш, явэ́ла тэ шунэ́л и тэ сыклёл буты́р; ману́ш барэ́ годя́са дорэсэ́ла пэ́скэ лачхо́ годыпэ́н (совето),</verse>
				<verse number="6">соб (кай) тэ ґалёл притча и чорахано выпхэныбэн, годэ́-манушэ́нгирэ лава́ и лэ́нгирэ шэрэпхарибнытка (загадки).</verse>
				<verse number="7">Анги́л сарэ́стыр трэй тэ дарэс Дэвлэ́стыр, соб (кай) тэ явэ́л дава́ джиныбэ́н, нэ бигодякирэ мануша́ на прилэ́на кэ годы́ годыпэ́н и упхэныбэ́н.</verse>
				<verse number="8">Шун, ми́ро чхаво́, со тыро́ дад упхэнэла и на прилэ́ би патывакиро (на стэлякир) дова́, пал со дай сыклякирэ́ла;</verse>
				<verse number="9">пал-дова́ со ёнэ явэ́на сы́рбы бахталыпнаскири вя́нка пэ тыро́ шэро́ и сы́рбы мирикля трусця́л тыри́ мэн.</verse>
				<verse number="10">Ми́ро чхаво́; ко́ли грэхи́тка мануша́ тырдэна тут кэ пэ, на зджапэ (на малынпэ) лэ́нца.</verse>
				<verse number="11">Ко́ли ёнэ пхэнэ́на: “Яв амэ́нца, явэ́н, подракхаса тэ замарас кэ рат, явэ́н, ужакираса бибангэскирэ манушэ́с, конэ́стэ нанэ дош;</verse>
				<verse number="12">явэ́н, накхаваса лэн джидэнца сыр лю́но (адо), и сарэ́н кодолэ́н, савэ́ джа́на прочхувэн тэлэ́ дрэ маґила (кула).</verse>
				<verse number="13">Амэ латхаса (заласа) саро́ куч барвалыпэ́н, амэ пхэрдякираса амарэ́ кхэра́ чордэ миштыпнаса;</verse>
				<verse number="14">ту чхурдэ пэ́скиро жрэбиё пэ бахт кхэтанэ́ амэ́нца и амэ́ндэ сарэ́ндэ явэ́ла екх траминэнгиро (кошэлько).”</verse>
				<verse number="15">Ми́ро чхаво́! На псир екхэ дромэ́са лэ́нца. Ракх криг пэ́скири ґэро́й лэ́нгирэ дроморэстыр;</verse>
				<verse number="16">пал-дова́ со лэ́нгирэ ґэра́ праста́на тэ кэрэ́н чорипэ́н, и ёнэ праста́на сы́гэс тэ прочхувэн манушэ́нгиро рат.</verse>
				<verse number="17">Нэ ивья́ (напра́снэс) ёнэ чхудэ́ фэлы́ анги́л якха́ сарэ́ чириклендэ.</verse>
				<verse number="18">И кадалэ́ мануша́ исын паштэ́, и сы́рбы ужакирэ́на пэ лэ́нгиро рат, ёнэ ґарадёна чораханэ́с и родэ́на мэрибэ́н пэ́скэ.</verse>
				<verse number="19">Кадасаво́ исын тала́но манушэ́нгэ, савэ́ исын ґалка (алчна) кэ манушэ́нгиро барвалыпэ́н, кэ хохано́ ко́фо (прибыль), ёнэ сы́гэс пхагирэна пэ́скиро шэро́.</verse>
				<verse number="20">Годыпэ́н годлэла яври́ пэ вули́ца (га́са): ёв ґаздэ́ла пэ́скири зан (глос) пэ форуня́ (пло́шчы);</verse>
				<verse number="21">годыпэ́н прикхарэла пэ трушулытка дрома́, пашы́л форо́скири по́рта и дро фо́ро ракирэ́ла:</verse>
				<verse number="22">“Ци бут тумэ́, бу́ра мануша́ (невежды), явэ́на тэ тырдэннэ кэ напатывалыпэн (биладжаипэ́н)? Ци бут одолэ́, кон салапэ холямэс, явэ́на тэ бахталён холямэ́ сабнастыр? Ци бут (кицы́) дылынэ́ явэ́на древа́н тэ на прилэ́н джиныбэ́н?</verse>
				<verse number="23">Рисён мо́са кэ мэ, ке́ли мэ бангякирава холямэс тумэн: акэ, мэ выпхурдава миро ду́хо (фа́но) пэ тумэ́ндэ, мэ кэра́ва адя́кэ, соб (кай) тумэ́ тэ джинэ́н мирэ́ лава́.</verse>
				<verse number="24">Палдава́ со мэ кхардём, и тумэ́ на кандынэ́ (отпхэндлэпэ); мэ протырдыём пэ́скиро васт и ние́кх на прилыя́ кэ ило́.</verse>
				<verse number="25">Пал-дова́ со тумэ́ на прилынэ́ сарэ́ годыпэна (советы) и на рискирдэ́ илэ, ке́ли мэ сыкадём тумари́ банг,</verse>
				<verse number="26">мэ ява́ва тэ савпэ тумарэ́ барэ́ бидатыр (хасибнастыр), мэ ява́ва тэ просав тумэн, сыр явэ́ла трашаибэ́н (бари дар).</verse>
				<verse number="27">Ке́ли трашаибэ́н пэрэ́ла пэ тумэ́ндэ сыр сы́гно хасякирибэн и тумаро́ хасибэ́н явэ́ла сыр вихро, ке́ли бари дар и би́да пэрэ́на пэ тумэ́ндэ,</verse>
				<verse number="28">то тэды тумэ́ кхарэ́на ман, нэ мэ на ява́ва тэ отпхэнав тумэ́нгэ, и тумэ́ явэ́на тэ родэ́н ман сарэ́ зорья́тыр, нэ тумэ́ на латхэ́на ман.</verse>
				<verse number="29">Пал-дова́ со тумэ́ на вырикирэнас джиныбэ́н, и на выкэдынэ́ ваш пэ́скэ (на закамлэ тэ кутякирэс кэ дар) Рас-Дэвлэ́с,</verse>
				<verse number="30">и тумэ́ ние́кхвар на прилынэ́ миро годыпэ́н и тумэ́ на прилынэ́ кэ годы́, сыр мэ сыкадём тумари́ банг,</verse>
				<verse number="31">пал-дова́ тумэ́ явэ́на тэ хан дова́, со тумэ́ сан мол, и тумэ́ явэ́на тэ чалён долэ́стыр, со тумэ́ придуминдлэ.</verse>
				<verse number="32">Пал-дова́ со ёнэ хасёна, ке́ли ёнэ рисёна криг годыпнастыр и дылынэ́-манушэ́нгири нахратыма кокори хасякирэ́ла лэн.</verse>
				<verse number="33">Нэ кон шунэ́ла мирэ́ лава́, кодова́ явэ́ла тэ дживэ́л би дара́киро, и ёв явэ́ла би трашаибнаскиро (штылэ́с), ёв на явэ́ла тэ дарэл фуипнастыр.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">Ми́ро чхава! Ко́ли ту прилэса мирэ́ лава́, и гаравэса (зракхэ́са) миштэ́с мирэ́ припхэныбэна́ андрэ́ пэ́стэ;</verse>
				<verse number="2">адя́кэ, со ту пришунэсапэ кэ годыпэ́н, и рискирэса ило́, соб (кай) тэ ґалёс;</verse>
				<verse number="3">и, ко́ли ту явэ́са тэ мангэс зоралэ́с пэ́скэ годыпэ́н и ту рискирэса ило́, соб (кай) тэ ґалёс;</verse>
				<verse number="4">ко́ли ту явэ́са тэ причхувэс зор тэ латхэс годыпэ́н сыр руп, и ту явэ́са тэ родэс годыпэ́н сыр кучипэ́н:</verse>
				<verse number="5">то тэды ту ґалёса, со́скэ трэй тэ кутякирэс кэ дар Рас-Дэвлэ́с, и тэ уджинэс бутэды́р пал Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="6">Пал-дова́ со Рай Дэвэ́л дэ́ла джиныбэ́н, Лэ́скирэ лавэ́стыр явэ́ла джиныбэ́н и ґалыибэ́н.</verse>
				<verse number="7">Ёв пригаравэла зракхибэ́н (баро́ годыпэ́н) дэвлытконэнгэ, Ёв исын шчы́то ваш одолэ́нгэ (дыкхэ́ла пал одолэ́ндэ), савэ́ дживэ́на пир чачипэ́н;</verse>
				<verse number="8">Ёв приракхэла дроморэ, кай исын чачипэ́н манушэ́ндэ, и Ёв ракхэ́ла дрома́ ваш Пэ́скирэ свэнтонэнгэ.</verse>
				<verse number="9">Тэ́ньци ту ґалёса чачипэ́н, чачипэ́н машки́р манушэ́ндэ, и чачуно́ дром.</verse>
				<verse number="10">Сыр годыпэ́н заджа́ла дро тыро́ ило́, и джиныбэ́н явэ́ла тэ радынэл тыро́ ди;</verse>
				<verse number="11">то тэды хор розґалыибэн явэ́ла тэ зракхэ́л тут, а ґалыибэ́н явэ́ла тэ дыкхэ́л ракхибны́ткэс пал ту́тэ.</verse>
				<verse number="12">Соб (кай) тэ выракхэл тут чорэ́ дромэ́стыр, манушэ́стыр, саво́ ракирэ́ла фуипэ́н пэфроми (нарошнэс),</verse>
				<verse number="13">одолэ́ндыр, савэ́ мэкэ́на чачунэ́ дрома́, соб (кай) тэ псирэ́н калэ́ дромэ́нца дро грэ́хо;</verse>
				<verse number="14">савэ́ исын ра́да тэ кэрэ́н чорипэ́н и древа́н тэ радынэ́нпэ фуипнаскэ (захалэ биладжаипнаскэ),</verse>
				<verse number="15">савэнгирэ дрома́ исын бангэ́ (хоханэ́), и савэ́ кэрэ́на фрэнтэс (хоханэ́с) саро́.</verse>
				<verse number="16">Соб (кай) тэ зракхэ́л тут явирэ-ромэскирэ ромнятыр (чужонатыр), сави́ гудлякирэла пэ́скирэ лавэ́нца,</verse>
				<verse number="17">сави́ мэкця́ дрогонэ́ малэс пэ́скирэ тырныпнастыр, и бистырдя пэ́скирэ-Дэвлэ́скиро завето.</verse>
				<verse number="18">Пал-дова́ со ла́киро кхэр лыджа́ла кэ мэрибэ́н, а ла́кирэ дроморэ джа́н кэ мулэ́;</verse>
				<verse number="19">ние́кх, кон джа́ла кэ ёй, на рисёла палэ, и ёв адя́кэ-паць на тэрдёла пэ джиибна́скиро дром,</verse>
				<verse number="20">палдава́ псир лачхэ́ дромэ́са, и ри́кирпэ кэ чачипнаскирэ дроморэ.</verse>
				<verse number="21">Пал-дова́ со чачипнаскирэ явэ́на тэ дживэ́н пэ пхув, и бидошэнгирэ ячэ́напэ пэ ла́тэ,</verse>
				<verse number="22">а фуй мануша́ явэ́на чхурдынэ́ пхувья́тыр, и напатяибнаскирэ выкушэнапэ ла́тыр сыр дылыны чар.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">Миро чхава! На бистыр, сыр мэ сыклякирава тут, мэк тыро́ ило́ тэ ракхэ́л (тэ рикирэлпэ) кэ мирэ́ припхэныбэна́,</verse>
				<verse number="2">пал-дова́ со буты́р дывэса́ тэ дживэ́с, длэнго джиибэ́н и рама́нё (миро) явэ́на упралэстыр дынэ́ ту́кэ.</verse>
				<verse number="3">Мэк тэ на мэкэ́н тут лачхэ́-илы́ткима и чачипэ́н; пхандэ лэн трусця́л мэн, зачхин лэн пэ тыро́ ило́ сы́рбы пэ таблицы тырэ́ илэ́скирэ;</verse>
				<verse number="4">и ту явэ́са дро́го и дрэ бари паты́в Дэвлэ́стэ и манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="5">Патя зоралэ́с дрэ Растэ-Дэвлэ́стэ сарэ́ тырэ́ илэ́стыр, на древа́н допатя пэ́скирэ годыпнаскэ.</verse>
				<verse number="6">Ри́пир пал Растэ-Дэвлэ́стэ, соб (кай) ту тэ на кэрэсас, и Ёв мамуякирэла (кэрэ́ла прямонэса) тыро́ дром.</verse>
				<verse number="7">На сыка́в пэс годэдыр, сыр ту сан: дар Ра́стыр-Дэвлэ́стыр и дурьёв чорипна́стыр.</verse>
				<verse number="8">Дава́ явэ́ла састыпэн тырэ́ масэнгэ лочакэ и драб тырэ́ кокалэнгэ.</verse>
				<verse number="9">Дэ паты́в Ра́скэ-Дэвлэ́скэ сарэ́ тырэ́ миштыпна́стыр, и пэрвонэ́ барьякирдэндыр (плодэндыр), со ту́тэ выбарьёна;</verse>
				<verse number="10">и тырэ́ шурны явэ́на пхэрдэ́ пхэрдэ́с и тырэ́ пресы явэ́на тэ пиричхувэнпэ моляса (виноса).</verse>
				<verse number="11">Ми́ро чхава! На дыкх вучипна́стыр, ке́ли Рай Дэвэ́л пхарэ́с сыклякирэ́ла тут, адя́кэ-паць и на холясов зоралэ́с, сыр Ёв сыклякирэ́ла дукханэс пал доша:</verse>
				<verse number="12">пал-дова́ со Рай Дэвэ́л сыклякирэ́ла дукханэс пал доша (промэкибэна) кодолэ́с, кон исын дро́го Лэ́скэ, адя́кэ-паць сы́рбы дад чхавэ́с, савэ́скэ Ёв зоралэ́с радынэ́лапэ.</verse>
				<verse number="13">Бахтало́ исын кодова́ ману́ш, саво́ яця́ годо́, и ману́ш, кон яця́ бут тэ ґалёл.</verse>
				<verse number="14">Дава́ исын фэдэды́р сыр тэ дорэсэс руп, дава́ исын кофиткэдыр (прибыльнэдыр) сувнака́стыр.</verse>
				<verse number="15">Годыпэ́н исын дрогэдыр куч барэндыр, и сарэ́ кучипэна, со ту кэ исын дро́га, нанэ ра́вна (шэра́) годыпнаскэ.</verse>
				<verse number="16">Годыпэ́н рикирэ́ла длэнга бэрша́ дро чачо́ васт, а барвалыпэ́н и паты́в исын дро лэ́скиро зэ́рво (ле́во) васт.</verse>
				<verse number="17">Годыпнаскирэ дрома́ исын лачхэ́, а лэ́нгирэ дрома́ дэ́на рама́нё (миро) ту́кэ.</verse>
				<verse number="18">Годыпэ́н исын сы́рбы джиибна́скири пхабэлын кодолэ́скэ, кон ха́ла лэ́скирэ пхаба́: бахтало́ исын кодова́ ману́ш, саво́ рикирэ́лапэ кэ дава́ кашт.</verse>
				<verse number="19">Рай Дэвэ́л Пэ́скирэ годыпнаса создыя́ пхув, Ёв Пэ́скирэ ґалыибнаса создыя́ болыбэ́н.</verse>
				<verse number="20">Лэ́скирэ джиныбнастыр хор ґанынга́ откэрдэпэ и болыбэ́н почхудя пахлыняса (росаса).</verse>
				<verse number="21">Ми́ро чхаво́! На мэк лэн, соб (кай) тэ джа́н криг тырэ́ якхэ́ндыр: ракх састо́ годыпэ́н и хор розлыибэн:</verse>
				<verse number="22">и ёнэ дэ́на джиибэ́н ту́кэ, и ёнэ явэ́на тэ гожакирэн тыри́ мэн.</verse>
				<verse number="23">Тэды ту джа́са пэ́скирэ дромэ́са бидаракиро, и тыри́ ґэро́й на обштавэлапэ.</verse>
				<verse number="24">Сыр ту пасёса тэ совэс, ту на явэ́са тэ дарэс, сыр ту засовэса, тыро́ соибэн явэ́ла гудло́.</verse>
				<verse number="25">На дар трашаибнастыр кэ мэрибэ́н, ци пхарипнастыр, со явэ́ла пэ фуе́ манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="26">Пал-дова́ со дрэ Растэ-Дэвлэ́стэ явэ́ла тыро́ зорало́ патяибэ́н, и Ёв явэ́ла тэ ракхэ́л тыри́ ґэро́й тэ на обштавэлпэ.</verse>
				<verse number="27">На дэпэ палэ тэ кэрэ́с лачхипэ́н кодолэ́нгэ, савэ́нгэ трэй тэ кэрэ́с, ко́ли дава́ исын пир зор тырэ́ вастэскэ.</verse>
				<verse number="28">На пхэн тырэ́ пашатунэ́ манушэ́скэ: “Джа́, тэ́ньчи, рисёв палэ. Атася́ мэ да́ва ту́кэ, ко́ли ту́тэ исын дава́.”</verse>
				<verse number="29">На придумин чорипэ́н пэ тырэ́ пашатунэстэ, пал-дова́ со ёв дживэ́ла би дара́киро пашы́л ту́тэ.</verse>
				<verse number="30">На кошпэ манушэ́са ни палсо́, ко́ли ёв на кэрдя́ чорипэ́н (бэдыпэн) ту́кэ.</verse>
				<verse number="31">На зэвлынэ нахратонэ манушэ́скэ, на выкэдэ пэ́скэ вари-со лэ́скирэ дромэ́стыр.</verse>
				<verse number="32">Пал-дова́ со ману́ш, кон джал криг чачунэ́ дромэ́стыр, явэ́ла джунгало́ (брыдинэла) Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, а лэ́скиро гарадо́ кхэтаныпэн исын чачунэ́ манушэ́нца.</verse>
				<verse number="33">Рай Дэвэ́л прокошэла кхэр, кай исын фуй ману́ш, нэ Ёв бахтякирэ́ла штэ́то, кай чачипна́скиро ману́ш дживэ́ла.</verse>
				<verse number="34">Ёв салапэ холямэс одолэ́ндыр, кон салапэ холямэс явирэндыр, нэ Ёв дэ́ла бахталыпэ́н одолэ́нгэ, савэ́ исын на пхутькирдэ́.</verse>
				<verse number="35">Годэ́ мануша́ дорэсэ́на (долэна) сла́ва сыр миштыпэ́н, нэ ладж явэ́ла тэ учхакирэл дылынэн.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">Шунэ́н, тумэ́ чхава́лэ, сыр дад сыклякирэ́ла тумэн и рискирэ́н годы́, соб (кай) хор и буґлэс тэ ґалён.</verse>
				<verse number="2">Дова́, со мэ сыклякирава тумэн, исын лачхипэ́н: на мэк миро зако́но (сыклякирибэ́н).</verse>
				<verse number="3">Ке́ли мэ, Соломо́но, со́мас мирэ́ дадэ́скиро, (Давидо́скиро) чхаво́, дро́го и екхоро анги́л мирэ́ да́кирэ якха́,</verse>
				<verse number="4">то миро дад адя́кэ-паць сыклякирдя́ ман и пхэндя́ ма́нгэ: “Мэк тыро́ ило́ тэ рипирэл мирэ́ лава́: ри́кирпэ кэ мирэ́ припхэныбэна́ и джив.</verse>
				<verse number="5">Сыклёв тэ явэс годэдыр, сыклёв хор и буглэс тэ ґалёс, на бистыр дава́, на рисёв криг мирэ́ лавэ́ндыр, со мэ ракира́ва.</verse>
				<verse number="6">На мэк годыпэ́н, и ёв явэ́ла тэ ракхэ́л тут; рикир сыр дро́гима лэс и годыпэ́н явэ́ла тэ дыкхэ́л ракхибны́ткэс пал ту́тэ.</verse>
				<verse number="7">Годыпэ́н исын баро́ рэ́ндо, сыклёв тэ явэс годэдыр, и сыклёв тэ ґалёс саро́, со ту́тэ исын.</verse>
				<verse number="8">Дэ бари чол (тими́н) годыпнаскэ и ёв ґаздэ́ла тут: годыпэ́н янэ́ла паты́в, сыр ту прилэса илэ́са лэс.</verse>
				<verse number="9">Годыпэ́н чхувэ́ла пэ тыро́ шэро́ бахталыпнаскири шука́р вя́нка, янэ́ла патывакири коро́на ту́кэ.”</verse>
				<verse number="10">Шун, миро чхаво́, прилэ́ мирэ́ лава́, и ту явэ́са тэ дживэ́с бут бэрш.</verse>
				<verse number="11">Мэ сыклякирдём тут годэ́ дромэскэ, мэ лыджиём тут чачунэ́ дроморэнца.</verse>
				<verse number="12">Сыр ту джа́са, тырэ́ ґэра́ на явэ́на тэ штавэн пхарипнаса; и, ке́ли ту прастаса, то ту на явэ́са тэ обштавэспэ.</verse>
				<verse number="13">Рикирпэ зоралэ́с кэ чачуно́ сыклякирибэ́н, на бистыр пал лэ́стэ: ракх лэс, пал-дова́ со дава́ сыклякирибэ́н исын тыро́ джиибэ́н.</verse>
				<verse number="14">На тэрдёв пэ дроморо, кай исын бидэвлэскирэ; на псир чорэ́-манушэ́нгирэ дромэ́са:</verse>
				<verse number="15">ри́кирпэ ригаса, на лодэ далэ́ дроморэса, рисёв криг лэ́стыр и джа́ маму́й.</verse>
				<verse number="16">Пал-дова́ со соибэн на лэ́ла фуе́ манушэ́н, анги́л, сыр ёнэ тэ кэрэ́н чорипэ́н, и лэ́нгиро суно́ джа́ла криг лэ́ндыр анги́л, сыр ёнэ тэ кэрэ́н адя́кэ, соб (кай) вари-кон тэ пэрэ́л (тэ хасёл).</verse>
				<verse number="17">И ёнэ ха́на маро́ фуе́ рэндэ́ндыр, ёнэ пьена мол (вино), со дорэснэ́ нахратэс (зорья́са).</verse>
				<verse number="18">Нэ чачунэ́-манушэ́нгиро дром исын сы́рбы дуд (свэ́то), со зяинэла, саво́ свэнцынэла и зяинэла яркэдыр анги́л парно́ дывэ́с.</verse>
				<verse number="19">Нэ дром фуе́-манушэ́нгиро исын сы́рбы цямлыпэ́н; ёнэ на джинэ́на, пир со ёнэ обштавэнапэ.</verse>
				<verse number="20">Ми́ро чхаво́! Прилэ́ илэ́са дова́, со мэ пхэна́ва; причху́в тыро́ кан (пришунпэ) кэ мирэ́ лава́.</verse>
				<verse number="21">Мэк ёнэ тэ на джа́н криг тырэ́ якхэ́ндыр, ракх лэн машкира́л тыро́ ило́.</verse>
				<verse number="22">Пал-дова́ со ёнэ исын сы́рбы джиибэ́н кодолэ́нгэ, кон латхэ́ла лэн и састыпэн сарэ́ лэ́нгирэ масэнгэ (лочакэ).</verse>
				<verse number="23">Ракх пэ́скиро ило́ бутэды́р сарэ́стыр, со исын дро́го ту́кэ. Пал-дова́ со лэ́стыр тхадэ́ла ґаны́нг, сави́ дэ́ла джиибэ́н.</verse>
				<verse number="24">Ри́скир пэ́стыр хоханы чиб, и ушта́, со исын фрэнта.</verse>
				<verse number="25">Мэк тырэ́ якха́ тэ дыкхэ́н маму́й, мэк тырэ́ цымблы (ресницы) тэ дыкхэ́н маму́й анги́л ту́тэ.</verse>
				<verse number="26">Продумин миштэ́с, карик тыри́ ґэро́й джа́ла (лыджа́ла), мэк сарэ́ тырэ́ дрома́ тэ лыджа́н тут би дара́киро.</verse>
				<verse number="27">На ри́скир (на рисёв) ні пэ чачи́ (право) ні пэ зэ́рво (ле́во) риг; лэ (отлыджа) криг тыри́ ґэро́й чорипна́стыр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="5">
				<verse number="1">Ми́ро чха́ва! Рикир ило́ кэ миро годыпэ́н и бандькир кан кэ дова́ (пришунпэ кэ миро лава́), сыр мэ ґалёвава,</verse>
				<verse number="2">соб (кай) ту могинэ́са хор тэ розлэс, соб (кай) тырэ́ ушта́ тэ зракхэн (тэ рикирэнпэ) кэ джиныбэ́н.</verse>
				<verse number="3">Пал-дова́ со чужонэ́-ромнякирэ ушта́ обчхувэнапэ авгинэса и ла́кирэ лава́ исын ковлэдыр оливитконэ дзэтэстыр (алеёстыр),</verse>
				<verse number="4">нэ пэ ко́нцо (пэ яго́ро) ёй исын киркэдыр палыностыр и востро сыр дуе-ригитко курта́ла (сабля).</verse>
				<verse number="5">Ла́кирэ пирэ́ (сто́пы) лыджа́на кэ мэрибэ́н, ёй штавэла анги́л кэ лю́но (адо).</verse>
				<verse number="6">Соб (кай) тэ ґалёс миштэ́с ла́кирэ джиибна́скирэ дрома́, ту ние́кхвар на уджинэнас лэн, ёнэ на чачунэ́ (стала).</verse>
				<verse number="7">Акана́ шунэ́н ман, чхавэ́, на джа́н криг мирэ́ москирэ лавэ́ндыр.</verse>
				<verse number="8">Дурьён криг дасавэ́ джувлятыр, на джа́н пашы́л вуда́р ла́кирэ кхэрэ́скиро.</verse>
				<verse number="9">Соб (кай) тыри́ паты́в (тыро́ састыпэн) тэ на пириджал пэ явирэндэ, и тырэ́ бэрша́ биилэскирэ манушэ́скэ.</verse>
				<verse number="10">И соб (кай) явирэ-тхэмэ́скирэ мануша́ тэ на пхэрдён тырэ́ миштыпнаса, и тырэ́ бутярнэ́ тэ на джа́н дро кхэр кэ чу́жо ману́ш.</verse>
				<verse number="11">И ту явэ́са зоралэ́с тэ тугинэс пэ ко́нцо (пэ яго́ро), сыр тыри́ лоч и тырэ́ маса́ ячэ́напэ шукэ́ (бизорья́кирэ)</verse>
				<verse number="12">и ту пхэнэ́са: “Сыр дава́ сыс, со мэ бидыкцём сыклякирибэ́н (миро ило́ на камдя́), ке́ли сыклякирдэ́ ман чачипнаскэ!”</verse>
				<verse number="13">Сыр мэ на кандыём мирэ́ сыклякирибнаскирэн, на причхудём кан кэ одолэ́ сыклякирибнаскирэ, савэ́ сыклякирдэ́ ман чачипнаскэ!</verse>
				<verse number="14">Мэ со́мас пэ са́мо ко́нцо (яго́ро), сыр кэрдём фуипэ́н машки́р дэвлытконэндэ, кай ёнэ скэдэнаспэ.</verse>
				<verse number="15">Пи пани́ пэ́скирэ вэндэрьятыр (водоёмостыр), и пани́, саво́ тхадэ́ла тырэ́ ґанынгатыр.</verse>
				<verse number="16">Ци исын бангэ́ тырэ́ фолахара (фонтаны) тэ чхувэ́н яври́ пани́? Ци исын бангэ́-паненгирэ валны (вэлны) тэ тхадэн яври́ пир вули́цы (пир га́сы)?</verse>
				<verse number="17">Мэк ёнэ тэ явэ́н екхджинэскирэ тырэ́, мэк ёнэ тэ на явэ́н кхэтанэ́ чужонэскэ и ту́кэ.</verse>
				<verse number="18">Мэк тыри́ ґаны́нг тэ явэ́л бахтякирды и ра́дынпэ древа́н ромня́са, сави́ исын жужы тырэ́ тэрныпнастыр,</verse>
				<verse number="19">сави́ исын сы́рбы дро́го мирга (лань) и шука́р ґазэль, савьякирэ гожа маса́ тэ радынэн чалэ́с тут усады (сак), сави́ гудлякирэла тыро́ камибэн.</verse>
				<verse number="20">Ваш со ту́кэ, миро чхаво́, тэ гудлякирэспэ чужонэ́ джувля́са и тэ облэс чу́жа маса́?</verse>
				<verse number="21">Рай Дэвэ́л дыкхэ́ла манушэ́скирэ дрома́, и Ёв ублавэла дрэ годы́ (важынэла) сарэ́ лэ́скирэ дроморэ.</verse>
				<verse number="22">Фуй ману́ш кокоро́ хасёла пэ́скирэ чорипна́стыр, а лэ́скиро грэ́хо сы́рбы шэлэнца пхандэла лэс кокорэс.</verse>
				<verse number="23">Ёв мэрэ́ла, пал-дова́ со лэ́скэ на упхэндлэ, ёв джа́ла криг дромэ́стыр пир пэ́скиро баро́ дылныпэ́н.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="6">
				<verse number="1">Ми́ро чха́во! Ко́ли ту яця́н сы́рбы сымады́ (залого) / порэнчындянпэ пал тырэ́ малэстэ (другостэ), ци ко́ли ту мардян пир васта́ совлахаса пал чужонэ́ манушэ́стэ,</verse>
				<verse number="2">тэды ту пыян дрэ фэлы́ пэ́скирэ лавэ́ндыр, тырэ́-москирэ лава́ ухтылдэ́ тут.</verse>
				<verse number="3">Акэ, миро чхаво́, сыр тэ вытэрдэс пэс, ко́ли ту пыян дрэ пэ́скирэ малэскирэ васта́: джа́ и пэр кэ лэ́скирэ ґэра́ (бандёв тэлэ́), манг зоралэ́с тэ мэкэл тут тыро́ мал.</verse>
				<verse number="4">Мэк тэ на совэн тырэ́ якха́, и мэк тэ на дэн линдра (на дреминэн) тырэ́ цымблы (ресницы).</verse>
				<verse number="5">Зра́кх пэс сыр газэль карэдынитконэ́скирэ (охотнико́скирэ) вастэ́стыр, и сыр чириклы манушэ́скирэ вастэ́стыр, саво́ ухтылэ́ла (старэла) чириклэн.</verse>
				<verse number="6">Джа́ кэ кири (мурашка), ту кирнэ-масэ́нгиро, придыкхпэ, сыр и со ёй кэрэ́ла, яв годо́:</verse>
				<verse number="7">кирьятэ нанэ ни рас, ни дыкхибнаскирэс, ни барыдырэ́с,</verse>
				<verse number="8">нэ ёй кэрэ́ла запасы лынаскиро, и ёй кэдэла хабэ́н, ке́ли счхиныбэн джа́ла.</verse>
				<verse number="9">Кицы́ ту явэ́са тэ пасёс, кирнэ-масэ́нгиро! Ке́ли ту уштэса соибнастыр?</verse>
				<verse number="10">Ко́ли на́бут совэса, на́бут дэ́са линдра, на́бут буты́р счхувэса васта́ тэ откхинён,</verse>
				<verse number="11">тэды тыро́ чорипэ́н явэ́ла сыр розмарибнаскиро, саво́ лодэла и явэ́ла тыри́ трэ́бима сыр марибнаскиро ману́ш.</verse>
				<verse number="12">Фрэнто (хартытко) манушоро исын фуй ману́ш, саво́ псирэ́ла розмэкнэ мо́са,</verse>
				<verse number="13">Ёв марэла (миргинэла) пэ́скирэ якхэ́нца, ёв сы́рбы ракирэ́ла пэ́скирэ ґэрэ́нца, ёв сыкавэ́ла пэ́скирэ ангуштэнца (пальцэнца).</verse>
				<verse number="14">Лэ́скири годы́ исын розмэкны, ёв усады (сак) придуминэла чорипэ́н, ёв кэрэ́ла адя́кэ, соб (кай) мануша́ тэ чингардэнпэ.</verse>
				<verse number="15">Палдава́ екха́тыр лэ́скэ явэ́ла бари би́да: екха́тыр ёв явэ́ла дукхадо би драбакирибнаскиро.</verse>
				<verse number="16">Акэ, исын шов чачипэна́, со Рай Дэвэ́л древа́н на камэ́ла; ґа́да, эфта́ (битринэ́нгиро дэш) чачипэна́, савэ́ исын джунгалэ́ Лэ́скэ:</verse>
				<verse number="17">пхутькирдэ́ якха́, хоханы чиб и васта́, со прочхувэна бибангипнаскиро рат;</verse>
				<verse number="18">годы́, сави́ придуминэла фуй рэ́нды; ґэра́, савэ́ сы́гэс праста́на кэ чорипэ́н;</verse>
				<verse number="19">начачуно дудвало /якхи́тко (свидетелё), саво́ хохавэла, и ману́ш, кон подхачкирэла холы́ машки́р пшалэ́ндэ.</verse>
				<verse number="20">Миро чхаво́! Рикирпэ зоралэ́с кэ тырэ́-дадэ́скиро припхэныбэ́н, на мэк дова́, ваш со дай сыклякирэ́ла тут:</verse>
				<verse number="21">припхандэ лэн кэ тыро́ ило́ пэ ўса́ды (сак), и пхандэ лэн трусця́л мэн.</verse>
				<verse number="22">Ке́ли ту джа́са вари-карик, лэ́нгирэ лава́ явэ́на тэ лыджа́н тут; и ёнэ явэ́на тэ ракхэ́н тут, ке́ли ту явэ́са суто́; ке́ли ту джангадёса (прошнинэсапэ), ёнэ явэ́на тэ ракирэ́н ту́кэ, со тэ кэрэ́с.</verse>
				<verse number="23">Пал-дова́ со дадэ́нгиро припхэныбэ́н исын момолы́тко (свети́льнико), и лэ́нгиро сыклякирибэ́н исын дуд. Ко́ли ёнэ сыклякирэ́на дукханэс тут, дава́ екх исын ваш дова́, со трэй дро джиибэ́н:</verse>
				<verse number="24">тэ ракхэ́л тут криг фуе́ джувлятыр, чужонэ́-джувлякирэ хоханэ́ чибатыр.</verse>
				<verse number="25">На традэпэ пал ла́киро шукарипэ́н, на домэк, соб (кай) ёй тэ затырдэл тут ла́кирэ цымблэнца (ресницэнца).</verse>
				<verse number="26">Пал-дова́ со биладжакуны джувлы́ пэ́скирэ биладжаипнаса чорьякирэла манушэ́с кэ лабо маро́, а джувлы́, сави́ кэрэ́ла биладжаипэ́н, сы́рбы чорьёла пэ лэ́скиро дро́го джиибэ́н.</verse>
				<verse number="27">Ци могинэ́ла ману́ш тэ чхувэ́л яг пал пэ́скири брэк и, соб (кай) лэ́скирэ и́ди тэ на прохачон?</verse>
				<verse number="28">Ци могинэ́ла ману́ш тэ джал пир хачкирдэ́ вангара и, соб (кай) лэ́скирэ ґэра́ тэ на обхачон?</verse>
				<verse number="29">Дова́-паць исын кодолэ́ манушэ́са, саво́ псирэ́ла кэ пэ́скирэ-пашатунэскири ромны́: ко́ли вари-кон чилавэ́ла (чэпинэла) ла, кодова́ на ячэ́лапэ бибангипнаскиро (на явэ́ла на банго́).</verse>
				<verse number="30">Мануша́ на примангэна чорэскэ, ко́ли ёв чорэла, соб (кай) тэ явэ́л чало, ке́ли ёв бокхалёла:</verse>
				<verse number="31">нэ ко́ли латхэ́на лэс, тэньці ёв явэ́ла банго́ тэ дэл палэ эфта́ мо́лы бутэды́р; лэ́скэ приявэлапэ тэ отдэ́л саро́ лэ́скирэ кхэрэ́стыр.</verse>
				<verse number="32">Кодолэстэ, кон кэрэ́ла биладжаипэ́н явирэ джувля́са, исын на́бут годы́. Ко́ли ману́ш кэрэ́ла дава́, ёв сы́рбы хасякирэ́ла кокоро́ пэс.</verse>
				<verse number="33">Ёв дорэсэ́ла даба (марибэ́н) и бипатыв (ладжакирибэн), и лэ́скиро обракирибэн ячэ́лапэ пэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="34">Пал-дова́ со зэвлыныпэ́н выкхарэла ла́кирэ-ромэскиро холякирибэ́н, и ёв на явэ́ла тэ тангинэ́л (тэ жалинэл) дро дывэ́с, сыр явэ́ла тэ дукхавэл палэ.</verse>
				<verse number="35">Ёв на прилэ́ла ни саво́ выкиныбэ́н, ёв на явэ́ла штыл, мэк ту и дэ́са лэ́скэ бут да́ры.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="7">
				<verse number="1">Ми́ро чха́ва! Ри́пир мирэ́ лава́, и ракх лэн дрэ годы́ сыр барвалыпэ́н мирэ́ припхэныбэна́.</verse>
				<verse number="2">Рикирпэ кэ мирэ́ припхэныбэна́ и ракх дрэ годы́ миро зако́но сыр лялька (зрачко) дрэ якх.</verse>
				<verse number="3">Припхандэ лэн кэ тырэ́ ангушта (пальцы), чхин лэн пэ ило́ сыр пэ таблицы.</verse>
				<verse number="4">Пхэн годыпнаскэ: “Ту сан мири́ пхэн, и кхар годы́ сыр тыри́ са́мо фэды́р сэмэ́нца:</verse>
				<verse number="5">соб (кай) ёнэ тэ ракхэ́н тут чужонэ́ джувлятыр, одолятыр, сави́ притырдэла кэ пэ гудлэ́ лавэ́нца.</verse>
				<verse number="6">Ѓа́да, екх мо́ло мэ дыкха́вас пир ришотка (краты) дрэ фэнштра мирэ́ кхэрэ́скири;</verse>
				<verse number="7">ґа́да, мэ машки́р балвалитконэ манушэ́ндэ, роздыкхцём тэрнэ́ манушэ́ндэ, тэрнэ́ манушорэс набарэ́ годя́са,</verse>
				<verse number="8">саво́ пириджалас вули́ца (га́са) пашы́л вэнгло, кай дживэлас екх джувлы́. И ёв гия́ дроморэса кэ ла́киро кхэр,</verse>
				<verse number="9">дрэ пацёмки, бэльвэле́, калэ́ и цямлэ ратяса.</verse>
				<verse number="10">И, акэ, ада́я джувлы́ пирилыя лэс; ёй сыс уриды сыр биладжакуны джувлы́ фрэнтонэ илэ́са.</verse>
				<verse number="11">Ёй зоралэ́с ракирдя́ и кэрдя́, со ёй камдя́. Ла́кирэ ґэра́ на ячэнаспэ кхэрэ́.</verse>
				<verse number="12">Екх мо́ло ёй сыс яври́, яви́р мо́ло ёй сыс пэ штэ́то, кай мануша́ скэдэнаспэ, ужакири чораханэ́с пашы́л кажно вэнгло.</verse>
				<verse number="13">И ёй ухтылдя кадалэ́ тэрнэ́ манушорэс и чамудя лэс; ёй пхэндя́ лэ́скэ биладжаипнытконэ мо́са:</verse>
				<verse number="14">“Ма́ндэ исын свэ́нта яныбэна́ тэ парикирас Дэвлэ́скэ, ададывэ́с мэ дыём пэ́скирэ совлаха́ Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="15">Палдава́ мэ явдём тэ пирилав тут, мэ добусовэс (старательнэс) родыём тыро́ муй и мэ латхём тут.</verse>
				<verse number="16">Мэ прикэдыём миро чхуибэ́н парингэнца (коврэнца), цвятнонэ цэргэнца Египто́скирэ ґандлэстыр (лёностыр).</verse>
				<verse number="17">Мэ почхудём (подушындём) миро чхуибэ́н миро́са, алоёса, корицаса.</verse>
				<verse number="18">Яв, ява́са тэ камас екх екхэ́с бут кэ тасярла (кэ зло́ко), ява́са тэ бахталёвас камибнаса чалэ́с.</verse>
				<verse number="19">Миро ром исын на кхэрэ́, ёв традыя́ дро баро́ дром.</verse>
				<verse number="20">Ёв лыя́ муенгиро (кошэлько) ловэнца пэ́са, ёв явэ́ла палэ дро дывэ́с, сыр явэ́ла пхэрдо́ чхон.</verse>
				<verse number="21">Ёй утырдэлас дро грэ́хо (бизо) лэс пэ́скирэ лавэ́нца адя́кэ, со ёв поддыяпэ, ёй хоханэ́, гудлэ́ лавэ́нца притырдыя лэс.</verse>
				<verse number="22">Екха́тыр (сра́зу) ёв гия́ пал ла́тэ, сыр гурув, саво́ джа́ла пэ пэ́скиро чхиныбэ́н, ци сыр дылыно́, соб (кай) лэс пхарэ́с тэ сыклякирэ́н пэ заньдир [ці сыр аленё, соб (кай) тэ дэн карье лэс-р.с.];</verse>
				<verse number="23">анги́л, сыр марибны́тко буст (стрела) промарэла пир лэ́скиро кало́ буко (печонка). Дава́ ману́ш исын сы́рбы чириклоро, со сы́гэс прастала дрэ фэлы́ (петля). Ёв на джинэ́ла, со саро́ дава́ хасякирэ́ла лэс.</verse>
				<verse number="24">Палдава́, чхавалэ, шунэ́н ман, рискирэ́н ило́ кэ лава́, со мэ пхэна́ва:</verse>
				<verse number="25">на домэкэн, соб (кай) кадая́ джувлы́ тэ рискирэ́л кэ пэ тумаро́ ило́, соб (кай) тумэ́ тэ джа́н ла́кирэ дроморэнца:</verse>
				<verse number="26">бут мануша́ дукхандынэ пал ла́тэ, и сарэ́, савэ́ исын мулякирдэ́, сыс зоралэ́ мануша́.</verse>
				<verse number="27">Ла́киро кхэр лыджа́ла кэ лю́но (адо), лэ́стыр джа́на тэлэ́ кэ мэрибнаскирэ штэ́ты.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="8">
				<verse number="1">Ци годыпэ́н на дэ́ла го́дла зоралэ́с? Ци ґалыибэ́н на ґаздэ́ла пэ́скири зан?</verse>
				<verse number="2">Годыпэ́н исын тэрдо́ пэ са́мо вучо́ штэ́то пэ вучипэна́, пашы́л дром, пэ трушулытка дрома́.</verse>
				<verse number="3">Годыпэ́н дэ́ла го́дла портатыр (вратэндыр), сыр тэ джас андрэ́ дро фо́ро, ке́ли джа́са пирда́л вуда́р:</verse>
				<verse number="4">“О муршалэ. Мэ кхара́ва тумэн; и мири́ зан (глос) кхарэ́ла тумэн, манушэ́нгирэ чхавэ́:</verse>
				<verse number="5">Тумэ́, простонэ-годякирэ, сыклён тэ явэ́н барэ́-годякирэ! Тумэ́, дылынинька, сыклён тэ явэ́н годэ́.</verse>
				<verse number="6">Шунэ́н! Мэ ява́ва тэ ракира́в най фэдэды́р лава́, и мирэ́ ушта́ пхэнэ́на екх чачипэ́н.</verse>
				<verse number="7">Пал-дова́ со мирэ́-москиро талой (нёбо) пхэнэ́ла патяибэ́н, фуипэ́н исын джунгало́ (брыдко) уштэнгэ.</verse>
				<verse number="8">Сарэ́ лава́ мирэ́ мо́стыр исын чачипнаскирэ, ни саво́ хохаибэ́н, ци чорипэ́н пэфроми (нарочнэс) нанэ дрэ мирэ́ лава́.</verse>
				<verse number="9">Лэн простэс тэ ґалён, ёнэ исын чачунэ́ одолэ́нгэ, савэ́ джинэ́на пал дава́.</verse>
				<verse number="10">Шунэ́н, со мэ сыклякирава, саво́ ваш тумэ́нгэ исын фэды́р рупэ́стыр, и выкэдэно джиныбэ́н ваш тумэ́нгэ исын дрогэдыр чикадэ сувнака́стыр.</verse>
				<verse number="11">Пал-дова́ со годыпэ́н Дэвлэ́стыр исын фэды́р рубинэндыр, и саро́, со ману́ш камдя́, нашты́ тэ припарувэс (тэ приравнинэс) кэ годыпэ́н.</verse>
				<verse number="12">“Мэ, годыпэ́н Дэвлэ́стыр, джива́ва барэ́ годя́са, ма́ндэ исын джиныбэ́н, соб (кай) хор тэ розлав (тэ розґалёвав).</verse>
				<verse number="13">Соб (кай) тэ дэс паты́в кэ дар Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, трэй древа́н тэ на камэс фуипэ́н, пхутькирибэ́н, и одолэ́н, кон пэс барьякирэ́ла, чорэ́ рэ́нды (де́лы) и, кон пэфроми ракирэ́ла чорипэ́н – мэ древа́н на кама́м.</verse>
				<verse number="14">Мэ да́ва годы́ и чачуно́ годыпэ́н: ма́ндэ исын хор ґалыибэ́н и ма́ндэ исын зор.</verse>
				<verse number="15">Ма́нца кра́лья кралинэна; тхэмэ́скирэ барыдыра́ (вельможы) кэрэ́на чачунэ́ стату́ты (уставы).</verse>
				<verse number="16">Ма́нца тхага́рья рикирэ́на зор, и барэ́ раё, и сарэ́ сэнда́рья пэ пхув.</verse>
				<verse number="17">Мэ кама́м тэ сыкавав паты́в одолэ́нгэ, савэ́ сыкавав паты́в ма́нгэ, и кодолэ́, кон добусовэс родэ́ла ман, ёнэ латхэ́на ман.</verse>
				<verse number="18">Ма́ндэ исын барвалыпэна и паты́в; дро́гима, сави́ на хасёла, чачипэ́н;</verse>
				<verse number="19">ма́ндэ барьякирдо́ (пло́до) исын фэды́р чикадэ рупэ́стыр и ма́ндыр льго́та буты́р чикадэ (выкэдынэ́) рупэ́стыр.</verse>
				<verse number="20">Мэ псирава чачунэ́ дромэ́нца, машки́р дроморэ, кай исын чачипэ́н,</verse>
				<verse number="21">соб (кай) ма́нгэ тэ кэра́в адя́кэ, соб (кай) одолэ́, савэ́ камэ́на ман, тэ дорэсэн мэкно́ миштыпэ́н; соб (кай) мэ тэ пхэрдякирав лэ́нгири пиралы́ (сокровишчница).</verse>
				<verse number="22">Рай Дэвэ́л создыя́ ман дро са́мо англыпэ́н, анги́л, сыр Ёв создыя́ саро́ ґарым ґара́.</verse>
				<verse number="23">Мэ, годыпэ́н, со́мас помакхно самонэ векэндыр, англыпна́стыр, анги́л дова́, сыр пхув сыс чхуды́.</verse>
				<verse number="24">Ке́ли ишчо (инкэ́) на сыс хор штэ́ты, Мэ лотиём (бияндыём), и ке́ли ишчо (инкэ́) на сыс панескирэ ґанынгорья пхэрдэ́ пане́са:</verse>
				<verse number="25">анги́л дова́, сыр бэ́рги сыс зачхудэ, анги́л дова́, сыр сыс бэ́ргицы, мэ ўжэ лотиём (бияндыём);</verse>
				<verse number="26">анги́л дова́, сыр Рай Дэвэ́л создыя́ пхув, ци фэ́лды, ци пэ́рва прахитка частыра (частицы) дро свэ́то (лот).</verse>
				<verse number="27">Ке́ли Ёв кэрэ́лас болыбэ́н, мэ, годыпэ́н, со́мас одо́й; ке́ли Ёв пролыджия круго упра́л хорэ штэтэ́ндыр:</verse>
				<verse number="28">ке́ли Ёв чхудя́ о́блоки упралэстыр, ке́ли Ёв зорьякирдя панескирэ ґанынгорья хорэ штэтэ́ндыр;</verse>
				<verse number="29">ке́ли Ёв упхэндя морёскэ кусты́к, соб (кай) паня́ тэ на пиритхадэн лэ́скиро припхэныбэ́н; ке́ли Ёв чхудя́ пхувья́киро фунда́менто;</verse>
				<verse number="30">тэ́ньчи мэ, годыпэ́н, со́мас, пашы́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скири риг, сыр Лэ́скиро помогибнаскиро дрэ буты́: Ёв радынэласпэ ма́ндыр; мэ со́мас усады (сак) бахтало́ анги́л Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="31">Мэ бахталыём дрэ Лэ́скирэ-пхувья́кири паш, и мэ, годыпэ́н, зоралэ́с радындёмпэ манушэ́нгирэ чхавэ́нца.</verse>
				<verse number="32">И акана́, чхавэ́, шунэ́н ман, пал-дова́ со бахталэ́ исын одолэ́, савэ́ джа́на пир мирэ́ дрома́:</verse>
				<verse number="33">шунэ́н, со мэ сыклякирава, и явэ́н годэ́ и на вычхурдэн илэ́стыр мирэ́ лава́.</verse>
				<verse number="34">Бахтало́ исын одова́ ману́ш, саво́ кандэ́ла ман; саво́ дыкхэ́ла цямкэс со дывэ́с пашы́л мири́ по́рта; саво́ ужакирэ́ла пашы́л вудара́.</verse>
				<verse number="35">Ману́ш, саво́ латхэ́ла ман – годыпэ́н, латхэ́ла джиибэ́н и Рай Дэвэ́л явэ́ла тэ бахтякирэ́л лэс;</verse>
				<verse number="36">нэ ману́ш, кон бистрэла пал ма́ндэ, кодова́ кэрэ́ла чорипэ́н пэ́скирэ дескэ; сарэ́, конэ́скэ мэ на сом пир ило́, сы́рбы ужакирэ́на мэрибэ́н.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="9">
				<verse number="1">Годыпэ́н чхудя́ пэ́скиро кхэр, ёв вычингирдя пэ́скэ эфта́ (битринэ́нгиро дэш) сты́лбы;</verse>
				<verse number="2">ёв чхиндя́ пэ́скирэ мурдалэ́н (жывотнонэн), ёв змешындя пэ́скири мол (вино), ёв адя́кэ-паць кэрдя́ пэ́скиро сками́нд (хабэ́н).</verse>
				<verse number="3">Годыпэ́н бичхадя́ анги́л пэ́скирэ дынарицэн, ёв кхарэ́ла кэ пэ най вучэдыршонэ штэтэ́ндыр дро фо́ро:</verse>
				<verse number="4">“Кон исын набарэ́ – годя́киро, рисёв адари́к.” Одолэ́скэ, саво́ бут на ґалёла, годыпэ́н пхэндя́:</verse>
				<verse number="5">“Явэ́н, хан миро маро́ и пьен мол (вино), сави́ мэ змешындём.</verse>
				<verse number="6">Мэкэ́н дылныпэ́н, соб (кай) тэ дживэ́н, псирэ́н годьварэ́ дромэ́са.”</verse>
				<verse number="7">Ману́ш, кон сыкавэ́ла банг явирэ манушэ́скэ, саво́ сыкавэ́ла напатыв кэ яви́р мануша́, прилэ́ла ладжаипэ́н пэ пэ́стэ; кодова́ ману́ш, кон бангякирэла чорэ́ манушэ́с, дорэсэ́ла дош пэ́скэ.</verse>
				<verse number="8">На сыка́в банг кодолэ́скэ, саво́ сыкавэ́ла напатыв кэ яви́р мануша́, соб (кай) ёв тэ на бидыкхэл тут: сыка́в банг годэ́ манушэ́скэ и ёв явэ́ла тэ сыкавэ́л паты́в ту́кэ.</verse>
				<verse number="9">Подсыклякир годэ́ манушэ́с, и ёв явэ́ла годэдыр, сыкля́кир чачунэ́ (вортэ) манушэ́с и лэ́стэ явэ́ла бутэды́р джиныбэ́н.</verse>
				<verse number="10">Англэды́р трэй тэ дарэс Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, соб (кай) тэ явэс годо́: и джиныбэ́н пал Свэнтонэ́ Растэ-Дэвлэ́стэ, дэ́ла хор розлыибэн (розґалыибэн).</verse>
				<verse number="11">Мэ, годыпэ́н Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, дава́ буты́р дывэса́ ту́кэ тэ дживэ́с, и дава́ бутэды́р бэрша́ кэ тыро́ джиибэ́н.</verse>
				<verse number="12">Ко́ли ту сан годо́, ту сан годо́ ваш пэ́скэ, ко́ли ту сыкавэса бипатыв кэ мануша́, ту кокоро́ явэ́са тэ тугинэс (тэ пиридживэс) пал дава́.</verse>
				<verse number="13">Дылынинько джувлы́ нахратэс ракирэ́ла; ёй исын простонэ-годякири, и на джинэ́ла нисо́.</verse>
				<verse number="14">И ёй исын бэшты пашы́л вуда́р ла́кирэ кхэрэ́скиро, ци пэ банко пэ вучэ́ штэ́ты дро фо́ро,</verse>
				<verse number="15">соб (кай) тэ кхарэл кэ пэ одолэ́н, савэ́ джа́на пашы́л, савэ́ джа́на маму́й пэ́скирэ дромэ́са:</verse>
				<verse number="16">Кон исын набарэ́-годя́киро, рисёв адари́к. Кодолэ́скэ, саво́ на́бут ґалёла, ёй ракирэ́ла:</verse>
				<verse number="17">“Чордо пани́ исын гудло́, и маро́, саво́ ха́на чораханэ́с, исын дро́го.”</verse>
				<verse number="18">Нэ кадалэ́ мануша́ на джинэ́на, со мынэ́ мануша́, кон гия́ кэ ёй, со ла́кирэ гости исын хор паштэ́ дро лю́но (адо).</verse>
			</chapter>
			<chapter number="10">
				<verse number="1">Соломоно́скирэ притчы. Годо́ чхаво́ радынэла пэ́скирэ дадэ́с, нэ дылыниньконэ чхавэстыр калёла ило́ лэ́скирэ датэ.</verse>
				<verse number="2">Кучипэна (сокровишчы), со дорэсэ́на чорэ́ рэндэ́ндыр, на янэ́на лачхипэ́н, нэ чачипэ́н зракхэ́ла мэрибна́стыр.</verse>
				<verse number="3">Рай Дэвэ́л на домэкэла, соб (кай) чачуно́ ману́ш тэ бокхалёл, нэ Ёв на прилэ́ла дова́, со древа́н трэй надэвлытконэ манушэ́нгэ.</verse>
				<verse number="4">Одова́ ману́ш, савэ́стэ исын кирначо (лениво) васт, явэ́ла чороро́, нэ добусово (старательно) васт барвалякирэла манушэ́с.</verse>
				<verse number="5">Кон укэдэла лынаскиро, исын годо́ чхаво́, нэ кодова́ ману́ш, саво́ исын суто́, ке́ли укэдэна убияндыпэн, исын балвалитко чхаво́.</verse>
				<verse number="6">Бахтякирибэ́н учхакирэ́ла шэро́ чачипнаскирэ манушэ́скиро, нэ нахратыма гаравэла муй фуе́-манушэ́нгиро.</verse>
				<verse number="7">Бахтало́ исын рипирибэ́н пал чачунэ́ манушэ́стэ, нэ чорэ́-манушэ́нгиро лав кирнёла.</verse>
				<verse number="8">Годэ́ мануша́ прилэ́на кэ годы́ припхэныбэна́, нэ набарэ́-годя́киро ману́ш пэрэ́ла.</verse>
				<verse number="9">Кодова́ ману́ш, саво́ кэрэ́ла бидошэнгирэс, псирэ́ла бидаракиро; нэ кодова́ ману́ш, саво́ псирэ́ла бангэ́ дромэ́са, явэ́ла ухтылдо ваш ка́ра.</verse>
				<verse number="10">Ману́ш, саво́ марэла якхаса, ке́ли кэрэ́ла чорипэ́н, янэ́ла калыпэ́н, а пхутькирдо ману́ш пэрэ́ла.</verse>
				<verse number="11">Чачунэ́-манушэ́скирэ лава́ исын джиибна́скири ґаны́нг, нэ нахратыма гаравэла муй фуе́-манушэ́нгиро.</verse>
				<verse number="12">Зорало́ накамибэн ґаздэ́ла кошыбэ́н, паты́в кэ яви́р мануша́ зачхакирэла сарэ́ грэ́хи.</verse>
				<verse number="13">Годыпэ́н джа́ла годыпнаскирэ манушэ́стыр, а ран кэдэлапэ тэ марэл пир думо кодолэ́скэ, саво́ на ґалёла годыпэ́н.</verse>
				<verse number="14">Годэ́ мануша́ скэдэ́на (зракхэна) джиныбэ́н, нэ дылыно́ ракирэ́ла кэ хасибэ́н.</verse>
				<verse number="15">Барвалэ́-манушэ́скиро миштыпэ́н исын сыр зорало́ фо́ро, нэ чороро́ ману́ш пэрэ́ла дро ду́хо (фа́но) пэ́скирэ богипнастыр.</verse>
				<verse number="16">Чачипнаскирэ-манушэскири пхари́ буты́ лыджа́ла кэ джиибэ́н, нэ бажын (приросто), сави́ дорэсэ́ла начачуно (чоро) ману́ш, лыджа́ла кэ грэ́хо.</verse>
				<verse number="17">Одова́, саво́ рикирэ́лапэ кэ сыклякирибэ́н, исын пэ дром кэ джиибэ́н, нэ кодова́, кон на прилэ́ла кэ годы́, ке́ли лэ́скэ сыкавэ́на банг, джа́ла дрэ риг далэ́ дромэ́стыр.</verse>
				<verse number="18">Кон гаравэла явирэндыр дова́, со ёв древа́н на камэ́ла, исын хохано́, и кон розмэкэла чиб (калэ́-кэрибнаскирэ) лава́, исын дылыно́.</verse>
				<verse number="19">Кай ракирэ́на бут лава́, одо́й и чорипэ́н пхэнэ́на: нэ кон обрикирэла пэ́скирэ ушта́, одова́ исын годо́ ману́ш.</verse>
				<verse number="20">Чачунэ́-манушэ́скирэ лава́ исын сы́рбы выкэдыно руп, а фуе́-манушэ́нгиро ило́ на мол нисо́.</verse>
				<verse number="21">Чачунэ́-манушэ́скирэ ушта́ дэ́на годы́ бутэ́ манушэ́нгэ, нэ дылынинька мэрэ́на пир дова́, со лэ́нгэ на ухты́лла (на́доси) годыпэ́н.</verse>
				<verse number="22">Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро бахтякирибэ́н барьякирэ́ла манушэ́с, ёв нисо́ на могинэ́ла тэ причхувэл кэ дава́, кэри буты́ пхарэ́с.</verse>
				<verse number="23">Дылынэ́ манушэ́скэ тэ кэрэ́л чорипэ́н сы́рбы тэ броинэл, нэ манушэ́стэ, саво́ ґалёла, исын бут годыпэ́н.</verse>
				<verse number="24">Дова́, со́стыр дарэ́ла фуй ману́ш, пэрэ́ла пэ лэ́стэ, нэ дова́, со древа́н исын дро́го чачунэ́ манушэ́нгэ, явэ́ла отмэкно лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="25">Рискирибнаскири балва́л (вихро) проджа́ла и фуй мануша́ буты́р на явэ́на, нэ чачуно́ ману́ш исын пэ ве́чно фунда́менто.</verse>
				<verse number="26">Со исын шут (уксусо) ваш данда́, ци тхув ваш якха́, адя́кэ-паць исын кирнэ-масэ́нгиро ману́ш ваш одолэ́нгэ, савэ́ бичхадэ́ кадасавэ́ манушэ́с.</verse>
				<verse number="27">Кон дарэ́ла Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, кодова́ дживэ́ла ґарэдыр (длугэдыр), нэ фуй мануша́ мэрэ́на сыгэды́р.</verse>
				<verse number="28">Чачунэ́-манушэ́нгиро ужакирибэ́н исын ра́дыма, нэ фуе́-манушэ́нгири наде́я хасёла.</verse>
				<verse number="29">Рай Дэвэ́л исын зоралыпэ́н ваш чачунэ́ манушэ́нгэ, нэ Ёв хасякирэ́ла кодолэ́н, [и дар ваш одолэ́нгэ-р.с.], савэ́ кэрэ́на чорипэ́н.</verse>
				<verse number="30">Чачунэ́ мануша́ ние́кхвар на кунинэнапэ, нэ фуй мануша́ на явэ́на тэ дживэ́н дурэды́р пэ пхув.</verse>
				<verse number="31">Чачунэ́ мануша́ ракирэ́на годэ́ лава́, нэ хоханы чиб чингирэна криг.</verse>
				<verse number="32">Чачунэ́-манушэ́нгирэ ушта́ джинэ́на, со тэ пхэнэ́н, нэ муй фуе́-манушэ́нгиро фэ́ни (то́ка) хохавэла.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="11">
				<verse number="1">Начачунэ ублады́тка (весы) исын джунгалэ́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, нэ чачуно́ пхарипэ́н ваш весо зоралэ́с радынэла Лэс.</verse>
				<verse number="2">Ке́ли явэ́ла пхутькирибэ́н, явэ́ла и ладж, нэ напхутькирдэ манушэ́ндэ исын годыпэ́н.</verse>
				<verse number="3">Дэвлытконэ́-манушэ́нгиро лачхипэ́н явэ́ла тэ приракхэл лэн, нэ напатяибнаскирэ-манушэ́нгиро чорипэ́н хасякирэ́ла лэн.</verse>
				<verse number="4">Барвалыпэ́н на дэ́ла ни саво́ лачхипэ́н дро хасибны́тко дывэ́с, нэ чачипэ́н зракхэ́ла мэрибна́стыр.</verse>
				<verse number="5">Чачипэ́н сыкавэ́ла дром бидошакирэ манушэ́скэ, нэ фуй мануша́ пэрэ́на пэ́скирэ фуипнастыр.</verse>
				<verse number="6">Чачипэ́н зракхэ́ла дэвлытконэ́ манушэ́н, нэ напатяибнаскирэ пэрэ́на дрэ фэлы́ пэ́скирэ фрэнтыматыр, пал сави́ ёнэ традэнапэ.</verse>
				<verse number="7">Сыр фуй ману́ш мэрэ́ла, лэ́скиро лачхо́ ужакирибэ́н (лэ́скири наде́я) хасёла, и начачунэ-манушэ́нгиро лачхо́ ужакирибэ́н бидатыр хасёла.</verse>
				<verse number="8">Чачипна́скиро исын зракхно бидатыр, а фуй ману́ш пэрэ́ла одори́к пэ штэго лэ́скиро.</verse>
				<verse number="9">Дуе-муенгиро ману́ш пэ́скирэ лавэ́нца хасякирэ́ла пэ́скирэ пашатунэс, нэ чачуно́ зракхэ́лапэ пэ́скирэ джиныбнаса.</verse>
				<verse number="10">Сыр саро́ джа́ла лачхэ́с чачипнаскирэнца, фо́ро древа́н радынэ́лапэ; и сыр фуй мануша́ хасёна, фо́ро дэ́ла го́дла радыма́тыр.</verse>
				<verse number="11">Дэвлытка бахтякирэна (благословинэна) и ґаздэ́на кэ вучыпэн фо́ро, нэ фуй-манушэ́нгирэ муя́ равэна тэлэ́ лэс.</verse>
				<verse number="12">Набарэ́-годя́киро дыкхэ́ла вучипна́стыр пэ пэ́скирэ пашатунэ́ манушэ́стэ, нэ ману́ш, саво́ ґалёла, кодова́ рикирэ́ла рама́нё/ миро [исын штыл-р.с.].</verse>
				<verse number="13">Пхукаибнаскиро (переносчыко) роспхэнэ́ла чораханыбэн, нэ кодова́, савэ́стэ исын патяибны́тко ду́хо (фа́но), гаравэла рэ́ндо.</verse>
				<verse number="14">Кай на дэ́на годыпэ́н манушэ́нгэ, мануша́ пэрэ́на, нэ кай исын бут мануша́ тэ дэн годы́, тэды одо́й нанэ дар.</verse>
				<verse number="15">Одова́, кон исын дудвало (якхи́тко) пал чужонэ́ манушэ́стэ, кэрэ́ла фуй пэ́скэ, нэ кодова́, кон древа́н на камэ́ла тэ явэ́л дудвалэса (поручытелёса), исын бидаракиро.</verse>
				<verse number="16">Лачхэ́-илытко джувлы́ дорэсэ́ла паты́в, нэ пхарэ́-бутякирэ мануша́ дорэсэ́на барвалыпэ́н.</verse>
				<verse number="17">Лачхэ́-илэ́скиро ману́ш кэрэ́ла лачхипэ́н пэ́скирэ дескэ, а биилэскиро [холямо́-р.с.] ману́ш кэрэ́ла дош пэ́скирэ лочакэ (плотякэ).</verse>
				<verse number="18">Фуй ману́ш кэрэ́ла дошвалы буты́, нэ одова́, кон росчхувэла чачипэ́н, дорэсэ́ла мишто́ мазу́ри (награда).</verse>
				<verse number="19">Чачипэ́н лыджа́ла кэ джиибэ́н, нэ одова́, кон родэ́ла чорипэ́н, родэ́ла лэс ваш пэ́скиро мэрибэ́н.</verse>
				<verse number="20">Рай Дэвэ́л рикирлапэ криг одолэ́ндыр, савэ́ кэрэ́на чорипэ́н пэфроми (нарошнэс), нэ бидошэнгирэ дрэ сарэ́ дрома́ зоралэ́с радынэна Лэс.</verse>
				<verse number="21">Мэк ёнэ и кхэтанякирэнпэ вастэ́нца, нэ фуй мануша́ на ячэ́напэ набангэ; нэ чачунэ́-манушэ́нгиро ро́до (миштыпэ́н) явэ́ла ракхно.</verse>
				<verse number="22">Сувнакуны́ ангрусты дро балычэнгиро накх (пятако) исын дова́-паць, сыр исын шука́р джувлы́, сави́ бут на ґалёла.</verse>
				<verse number="23">Чачунэ́ мануша́ древа́н тырдэнапэ кэ лачхипэ́н, нэ лачхо́ ужакирибэ́н (наде́я) фуе́-манушэ́нгири лыджа́ла кэ бари холын.</verse>
				<verse number="24">Екх ману́ш дэ́ла древа́н бут, нэ и лэ́скэ прибарьякирэлапэ буты́р, нэ яви́р древа́н пририкирэла пэ́скэ, и ёв ячэ́ла чорорэдыр.</verse>
				<verse number="25">Кон роздэла бут, одова́ явэ́ла барвало́, кон панякирэла явирэ́н, одова́ адя́кэ-паць явэ́ла панякирдо.</verse>
				<verse number="26">Мануша́ прокошэна одолэ́с, кон пририкирэла гив, нэ бахтало́ явэ́ла одолэскиро шэро́, кон бикнэла лэс.</verse>
				<verse number="27">Манушэ́с, саво́ добусовэс (старательнэс) родэ́ла лачхипэ́н, одова́ родэ́ла ла́ска Дэвлэ́стыр, нэ пхаро́ явэ́ла кодолэ́скэ, саво́ родэ́ла чорипэ́н.</verse>
				<verse number="28">Кон зоралэ́с патя́ла дро пэ́скиро барвалыпэ́н, одова́ пэрэ́ла, нэ чачунэ́ мануша́ явэ́на най шука́р сыр патря (листы) пэ кашт (дрэ́во).</verse>
				<verse number="29">Кон кэрэ́ла дош (чорипэ́н) пэ́скирэ кхэрэ́скэ, одова́ дорэсэ́ла балва́л сыр мэкно́ миштыпэ́н, нэ дылынинько ману́ш явэ́ла писха́ри годэ́-илэ́скирэ манушэ́скэ.</verse>
				<verse number="30">Чачипэ́н исын джиибна́скиро кашт (дрэ́во) сы́рбы пхабай и годо́ ману́ш притырдэла дия́.</verse>
				<verse number="31">Ко́ли чачуно́ ману́ш дорэсэ́ла мазу́ри (награда) пэ пхув, тэды буты́р дорэсэ́ла грэхи́тко и фуй ману́ш.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="12">
				<verse number="1">Кон камэ́ла, соб (кай) лэс тэ сыклякирэ́н, одолэска трэй джиныбэ́н, а кон древа́н на камэ́ла, сыр сыкавэ́на лэ́скири банг, одова́ исын нагодо.</verse>
				<verse number="2">Ра́скэ-Дэвлэ́скэ исын дро́го лачхо́ ману́ш, нэ Ёв бангякирэла манушэ́с, саво́ придуминэла фуипэ́н.</verse>
				<verse number="3">Ману́ш нанэ тэрдо́ зоралэ́с фуипнастыр, нэ рукх (корнё) чачунэ́-манушэ́нгиро на кхарэ́лапэ (на пиричхувэлапэ) криг.</verse>
				<verse number="4">Куч ромны́ исын сы́рбы коро́на пэ ромэскиро шэро́, нэ кодоя, сави́ ладжакирэла лэс, исын сы́рбы кирныпэн дрэ лэ́скирэ кокалы́.</verse>
				<verse number="5">Чачунэ́ мануша́ думинэ́на пал чачипэ́н, нэ фуй мануша́ кхэтанэ́ дэ́на хохано́ годыпэ́н.</verse>
				<verse number="6">Фуй мануша́ ракирэ́на лава́: “Подракхаса тэ замарас”, нэ дэвлытконэнгирэ лава́ выракхэна лэн.</verse>
				<verse number="7">Фуе манушэ́н равэна тэлэ́ и ёнэ нанэ буты́р, нэ кхэр чачунэ́-манушэ́нгиро явэ́ла тэ тэрдёл.</verse>
				<verse number="8">Манушэ́с шарэна пал лэ́скири годы́, нэ мануша́ явэ́на тэ дыкхэ́н вучипна́стыр пэ одолэ́стэ, конэ́стэ исын хохано́ ило́.</verse>
				<verse number="9">Набаро́ ману́ш, савэ́стэ исын дына́ри, фэды́р кодолэстыр, саво́ исын дрэ паты́в фэ́ни пэ́стэ, нэ лэ́стэ на ухты́лла (на́доси) маро́.</verse>
				<verse number="10">Чачуно́ ману́ш пэкэлапэ (заботисола) пал лэ́скирэ кхэритконэ́ мурдалэ́ндэ, нэ фуе́-манушэ́нгиро ило́ исын биманушытко (битангипнаскиро).</verse>
				<verse number="11">Кон кэрэ́ла буты́ пэ пэ́скири пхув, одова́ явэ́ла тэ хал маро́ чалэ́с, нэ кодова́, саво́ джа́ла пал балвалитконэ манушэ́ндэ, на́бут ґалёла.</verse>
				<verse number="12">Фуй ману́ш исын ґа́лко тэ ухтылэл чорипнаса, нэ чачунэ́ манушэ́ндэ исын зоралы́ пхув тэл ґэра́.</verse>
				<verse number="13">Фуй ману́ш пэрэ́ла дрэ фэлы́ чорипнаса пэ́скирэ уштэндыр, нэ чачуно́ ману́ш джа́ла криг пхарипнастыр.</verse>
				<verse number="14">Ману́ш явэ́ла чало лачхипнастыр сыр пхабатыр, со выджа́ла лэ́скирэ уштэндыр, и явэ́ла дыно́ манушэ́скэ пир бутя́ лэ́скирэ-вастэнгирэ.</verse>
				<verse number="15">Дылынэскиро дром исын чачуно́ дрэ лэ́скирэ якха́, нэ одова́, саво́ кандэ́ла, сыр лэ́скэ дэ́на годыпэ́н, исын годо́.</verse>
				<verse number="16">Дылынинько ману́ш екха́тыр зоралэ́с холясо́ла, нэ барэ́-годя́киро счхакирэла холы́.</verse>
				<verse number="17">Кон ракирэ́ла дова́, со ёв джинэ́ла, одова́ пхэнэ́ла чачипэ́н, нэ начачуно дудвало /якхи́тко (свидетелё) хохавэла.</verse>
				<verse number="18">Кон ракирэ́ла, и на думинэ́ла, одова́ промарэла явирэ́с сыр курта́ла (сабля), нэ годэ́-манушэ́нгири чиб састякирэла лэс.</verse>
				<verse number="19">Патяибнытка лава́ явэ́на тэ рикирэнпэ ўса́ды (сак), нэ хоханы чиб пэ моменто.</verse>
				<verse number="20">Фрэнтыма исын дро ило́ одолэ́ндэ, савэ́ кэрэ́на чорипэ́н, нэ кон дэ́ла годыпэ́н пал рама́нё (миро), кодова́ радынэ́лапэ.</verse>
				<verse number="21">Чачунэ́ манушэ́с обджала ригаса мэрибнытко дар, нэ фуй мануша́ явэ́на пхэрдэ́ чорипнаса.</verse>
				<verse number="22">Рай Дэвэ́л рикирлапэ дрэ риг хоханэ́ уштэндыр, нэ одолэ́ндыр, савэ́ кэрэ́на пир патяибэ́н, Ёв бахталёла.</verse>
				<verse number="23">Барэ́-годя́киро ману́ш гаравэла джиныбэ́н, нэ дылыно́ роспхэнэ́ла анги́л сарэ́ндэ дылныпэ́н.</verse>
				<verse number="24">Добусово васт явэ́ла тэ хулаинэ́л, нэ набутитко васт зачхувэна кэ буты́ зорья́са.</verse>
				<verse number="25">Калыпэ́н пэ ило́ притасавэла манушэ́с, нэ лачхо́ лав радынэла лэс.</verse>
				<verse number="26">Чачунэскэ трэй тэ выкэдэл малэн (другэн), пал-дова́ со фуй мануша́ лыджа́на криг дромэ́стыр.</verse>
				<verse number="27">Набутитко ману́ш на пэкэла мас, со ёв дорэсця́ пэ старибэн (охота), нэ добусово ману́ш барьякирэ́ла миштыпэ́н.</verse>
				<verse number="28">Чачуно́ дром лыджа́ла кэ джиибэ́н, пэ лэ́скирэ дроморэ нанэ мэрибэ́н.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="13">
				<verse number="1">Годо́ чхаво́ шунэ́ла, сыр дад сыклякирэ́ла лэс чачипнаскэ, нэ кон исын напатывакиро кэ яви́р, ёв на шунэ́ла, сыр сыкавэ́на банг лэ́скэ.</verse>
				<verse number="2">Ману́ш чалякирэла лачхипна́са сы́рбы пхабатыр пэ́скирэ уштэндыр, нэ напатяибнаскирэ дия́ чалякирэнапэ нахратыматыр.</verse>
				<verse number="3">Кон пририкирэла пэ́скиро муй, одова́ ракхэ́ла пэ́скиро джиибэ́н, нэ кодова́, саво́ отпхандэла буґлэс пэ́скиро муй, одова́ хасёла.</verse>
				<verse number="4">Кирнэ-масэ́нгиро ману́ш тырдэлапэ тэ хал, нэ нисо́ на дорэсэ́ла, нэ добусовэнгиро (старательно) ди явэ́ла барвало́.</verse>
				<verse number="5">Чачуно́ ману́ш древа́н на камэ́ла хохаибэ́н, нэ надэвлытко ману́ш лыджа́ла пэс намиштэс и дорэсэ́ла ладж.</verse>
				<verse number="6">Чачипэ́н ракхэ́ла одолэ́н, савэнгиро дром исын бидошэ́нгиро, нэ фуипэ́н равэла тэлэ́ [хасякирэ́ла-р.с.] грэхитконэ́ манушэ́с.</verse>
				<verse number="7">Исын ману́ш, саво́ сыкавэ́ла пэс, хай, ёв исын барвало́, нэ нисо́ нанэ лэ́стэ. Исын ману́ш, саво́ сыкавэ́ла пэс сы́рбы ёв исын чороро́, нэ лэ́стэ исын баро́ барвалыпэ́н.</verse>
				<verse number="8">Ману́ш могинэ́ла тэ дэл пэ́скиро барвалыпэ́н пал джиибэ́н сыр сымады́ (залого), нэ чороро́ на шунэ́ла, сыр сыкавэ́на банг лэ́скэ.</verse>
				<verse number="9">Чачунэ́-манушэ́скиро дуд (свэ́то) хачола радыма́са, а фуе́-манушэ́скиро момолы́тко (свети́льнико) мурдёла.</verse>
				<verse number="10">Пхутькирибнастыр джа́ла чинга́рд, нэ, кон кандэ́ла, сыр лэ́скэ дэ́на годыпэ́н, одова́ исын годо́.</verse>
				<verse number="11">Миштыпэ́н, со ману́ш дорэсэ́ла бипатывакирэ рэндэ́ндыр, тыкнёла, нэ кон кэрдя́ буты́ пхарэ́с, одолэскиро миштыпэ́н барьёла.</verse>
				<verse number="12">Ужакирибэ́н, со на янэ́ла нисо́, кэрэ́ла адя́кэ, со ило́ дукхала, нэ ке́ли зорало́ мангипэ́н кэрэ́лапэ дро чачипэ́н, тэды джиибэ́н пхэрдёла радыма́са.</verse>
				<verse number="13">Кон на прилэ́ла кэ годы́ лав, исын хасибны́тко, нэ кон кутякирэла кэ дар припхэныбэ́н, одова́ дорэсэ́ла мазу́ри (награда).</verse>
				<verse number="14">Годэ́-манушэ́скиро лав исын джиибна́скири ґаны́нг, соб (кай) тэ рисён криг мэрибнаскирэ фэлятыр.</verse>
				<verse number="15">Кон ґалёла миштэ́с, кодова́ исын манушэ́нгэ пир ило́, нэ напатяибнытко ману́ш пхарэ́с дживэ́ла.</verse>
				<verse number="16">Барэ́-годя́киро ману́ш кэрэ́ла саро́ джиныбнаса, нэ дылыно́ сыкавэ́ла маму́й пэ́скиро дылныпэ́н.</verse>
				<verse number="17">Фуй ману́ш, саво́ бичхадо́ заня́са (вестяса), пэрэ́ла дро пхарипэ́н, нэ патяибны́тко вестя-бичхаибнаскиро (посло) янэ́ла састыпэн.</verse>
				<verse number="18">Чорорипэн и ладж пэрэ́на пэ манушэ́стэ, саво́ вычхурдэла илэ́стыр дова́, пал со сыклякирэ́на лэс. Нэ кодова́, саво́ прилэ́ла лэс, ке́ли лэс бангякирэна зоралэ́с, явэ́ла дрэ паты́в.</verse>
				<verse number="19">Ке́ли зоралы́ мысля кэ вари-со кэрэ́лапэ кэ ко́нцо (кэ яго́ро), дава́ гудлякирэла ило́, нэ дылынэскэ на пир ило́ тэ джал криг фуипнастыр.</verse>
				<verse number="20">Кон кумплинэлапэ (малынэлапэ) годэ́ манушэ́нца, явэ́ла годо́, нэ кампания (малыпэн) дылыниньконэнца хасякирэ́ла лэс.</verse>
				<verse number="21">Фуипэ́н родэ́ла грэхитконэ́ манушэ́н, нэ чачунэ́ манушэ́нгэ отплэскирэлапэ палэ лачхипна́са.</verse>
				<verse number="22">Лачхо́ ману́ш ячкирэ́ла мэкно́ миштыпэ́н (наследство) лэ́скирэ-чхавэ́нгирэ чхавэ́нгэ, нэ барвалыпэ́н грэхитконэ́-манушэ́нгиро приракхэлапэ ваш чачунэ́ манушэ́нгэ.</verse>
				<verse number="23">Бут маро́ исын пэ чхучэ́ фэ́лды чорорэ́ манушэ́нгирэ, нэ, кай на ухты́лла (на́доси) чачипэ́н машки́р манушэ́ндэ, одо́й явэ́ла хасибэ́н.</verse>
				<verse number="24">Кон жалинэла пэ́скири ран, одолэ́скэ нанэ дро́го древа́н чхаво́, нэ конэ́скэ исын дро́го ёв, одова́ сыклякирэ́ла кэ дукха́ тыкнал лэс.</verse>
				<verse number="25">Чачуно́ ману́ш ха́ла чалэ́с, кицы́ лэ́скиро ди камэ́ла, нэ фуе́-манушэ́нгиро кужум (жэлудко) явэ́ла тэ бокхалёл.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="14">
				<verse number="1">Годы́ джувлы́ рикирэ́ла кхэр, нэ набарэ́-годякири джувлы́ пхагирэ́ла лэс пэ́скирэ дылныпнаса.</verse>
				<verse number="2">Кон кэрэ́ла саро́ пир чачипэ́н, кодова́ кутякирэла кэ дар Рас-Дэвлэ́с, нэ кон кэрэ́ла чорипэ́н пэфроми, одова́ на прилэ́ла кэ годы́ Лэс.</verse>
				<verse number="3">Дылыно́ рикирэ́ла пхутькирдэс кэ ран пэ пэ́скиро думо, нэ годэ́ ушта́ ракхэна манушэ́н.</verse>
				<verse number="4">Кай нанэ гурувэ́н, одо́й ясла (кхурлы) исын чхучи́, нэ баро́ прибытко (умалото) явэ́ла гурувэскирэ зорья́тыр.</verse>
				<verse number="5">Патяибны́тко якхи́тко на явэ́ла тэ хохавэ́л, нэ начачуно якхи́тко явэ́ла тэ пхэнэ́л хохаибэ́н.</verse>
				<verse number="6">Бипатывакиро ману́ш родэ́ла годыпэ́н, и на латхэ́ла нисо́, нэ джиныбэ́н локхэс дэ́лапэ кодолэ́скэ, саво́ исын годыпнаскиро (годьваро́).</verse>
				<verse number="7">Дурьёв (наш криг) дылынэ́ манушэ́стыр, савэскирэ уштэндыр ту на шунэса джиныбэ́н (годьварэ́ лава́).</verse>
				<verse number="8">Барэ́-годя́киро ману́ш джинэ́ла, со ёв кэрэ́ла акана́ и дурэды́р, нэ дылыно́ гаравэла пэ́скиро дылныпэ́н дро лэ́скири фрэнтыма, соб (кай) тэ хохавэ́л.</verse>
				<verse number="9">Дылынинька просана пэ́скирэ грэ́хи, нэ машки́р дэвлытконэндэ исын екх годы́.</verse>
				<verse number="10">Екх ило́ джинэ́ла пэ́скиро киркипэн, нэ чу́жо на пхэнэ́ла явирэскэ пал пэ́скири ра́дыма.</verse>
				<verse number="11">Фуе-манушэ́нгиро кхэр равэна тэлэ́, нэ дэвлытконэнгири ша́тра явэ́ла най шукарэдыр.</verse>
				<verse number="12">Исын дром, саво́ здэлапэ манушэ́скэ, со ёв исын маму́й (пря́мо), нэ пэ ко́нцо (пэ яго́ро) ёв лыджа́ла кэ мэрибэ́н.</verse>
				<verse number="13">Мэк ману́ш и салапэ, нэ пэ ило́ лэ́стэ сашты́ тэ явэ́л дукх; и бари ра́дыма яви́р мо́ло пириджала дро калыпэ́н.</verse>
				<verse number="14">Бэдэ-илэ́скиро ману́ш чалёла пэ́скирэ фуе́ бутендыр, нэ лачхо́ ману́ш явэ́ла чало пэскирэндыр.</verse>
				<verse number="15">Простонэ-годякирэ мануша́ патя́на кажнонэ́ лавэ́скэ, нэ барэ́-годя́киро ману́ш обдуминэла лачхэ́с кажно шаго (ламны).</verse>
				<verse number="16">Годо́ ману́ш дарэ́ла и дурьёла чорипна́стыр, нэ дылыно́ сы́гэс холясо́ла и зоралэ́с патя́ла дрэ пэ́стэ.</verse>
				<verse number="17">Хачкирдо ману́ш кэрэ́ла нагодьварэс, нэ манушэ́с, саво́ придуминэла фуипэ́н, зоралэ́с на камэ́на.</verse>
				<verse number="18">Простонэ-годякирэ мануша́ дорэсэ́на дылныпэ́н сыр мэкно́ миштыпэ́н, нэ барэ́-годякирэнгэ манушэ́нгэ джиныбэ́н дэ́лапэ сы́рбы коро́на.</verse>
				<verse number="19">Чорэ́ мануша́ бандякирэна шэро́ анги́л лачхэндэ, и фуй мануша́ анги́л чачунэ́-манушэ́нгири по́рта (вра́ты).</verse>
				<verse number="20">Чорорэ́ манушэ́с зоралэ́с на камэ́на аж лэ́скирэ пашатунэ́ мануша́, нэ барвалэстэ исын бут дру́ги (мала́).</verse>
				<verse number="21">Кон дыкхэ́ла вучипна́стыр пэ пэ́скирэ пашатунэстэ, кодова́ кэрэ́ла грэ́хо; нэ бахтало́ исын кодова́ ману́ш, кон исын лачхэ́-илэ́скиро (жалинэла) кэ кодолэ́, савэ́н притасавэ́на.</verse>
				<verse number="22">Ци на хохавэнапэ одолэ́, савэ́ придуминэна чорипэ́н? Нэ кодолэ́, савэ́ придуминэна лачхипэ́н, дыкхэ́на явирэ манушэ́ндыр дро́го лачхипэ́н и патяибэ́н.</verse>
				<verse number="23">Кажнонэ́ пхарэ́ бутя́тыр манушэ́скэ явэ́ла ко́фо (прибыль), нэ чхучэ́ (пустонэ) ракирибнастыр ману́ш явэ́ла чороро́.</verse>
				<verse number="24">Годэ́ мануша́ дорэсэ́на барвалыпэ́н сыр коро́на, нэ дылынинько фэ́ни пэ́скиро дылныпэ́н.</verse>
				<verse number="25">Чачуно́ якхи́тко выракхэла манушэ́нгиро джиибэ́н, нэ фрэнто якхи́тко ракирэ́ла хохаибэ́н.</verse>
				<verse number="26">Кон дарэ́ла Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, кодова́ ману́ш исын зоралэ́с тэрдо́, и лэ́скирэ чхавэ́нгэ явэ́ла штэ́то тэ гарадён.</verse>
				<verse number="27">Кон дарэ́ла Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, кодова́ пьела джиибна́скирэ ґанынгатыр, соб (кай) тэ рискирэс криг мэрибнаскирэ фэлятыр.</verse>
				<verse number="28">Крали́скиро барипэ́н рикирлапэ пэ дова́, сыр бут исын лэ́стэ мануша́, нэ ке́ли крали́стэ исын на́бут мануша́, тэды ёв нашавэла саро́.</verse>
				<verse number="29">Ману́ш, саво́ ле́нтэс (на сы́гэс) холясо́ла, исын баро́ годяри, нэ кодова́, савэ́стэ исын хачкирдо ду́хо (фа́но), сыкавэ́ла пэ якха́ пэ́скиро дылныпэ́н.</verse>
				<verse number="30">Лачхо́ ило́ дэ́ла джиибэ́н масэнгэ, нэ зэвлыныпэ́н кирнякирэла кокалы́.</verse>
				<verse number="31">Кон притасавэла чорорэс, кодова́ сы́рбы обракирэла Рас-Дэвлэ́с, Саво́ создыя́ лэс. Нэ кодова́ кэрэ́ла паты́в Лэ́скэ, Саво́ исын лачхэ́-дескиро кэ мануша́, кон исын дрэ трэ́бима.</verse>
				<verse number="32">Фуй мануша́ пэрэ́на пэ́скирэ фуипнастыр, нэ чачуно́ исын зоралэ́с тэрдо́ аж дро са́мо лэ́скиро мэрибэ́н.</verse>
				<verse number="33">Годыпэ́н откхинёла штылэ́с дрэ барэ́-годя́киро ило́, нэ дова́, со исын дрэ дылыниньконэнгиро ило́, джиндло́ сарэ́нгэ.</verse>
				<verse number="34">Чачипэ́н ґаздэ́ла манушэ́н (народо), нэ грэ́хо лэ́ла криг паты́в кажнонэ́ манушэ́ндыр.</verse>
				<verse number="35">Кра́ли сыкавэ́ла паты́в годэ́ дынари́скэ, нэ ёв зоралэ́с холясо́ла пэ одолэ́стэ, саво́ ладжакирэла лэс.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="15">
				<verse number="1">Ковло отпхэныбэ́н штылякирэла холы́, нэ пхаро́ лав выкхарэла барэды́р холы́.</verse>
				<verse number="2">Чиб годэ́-манушэ́нгири исын пхэрды́ джиныбнаса, нэ чиб дылынэскири вычхувэла дурэды́р дылныпэ́н.</verse>
				<verse number="3">Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ якха́ исын пэ кажно штэ́то и дыкхэ́на цямкэс пал фуе́ и лачхэ́ манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="4">Лачхи́ чиб исын сы́рбы джиибна́скири ґаны́нг, нэ мижэх чиб пхагирэ́ла ду́хо (фа́но).</verse>
				<verse number="5">Дылыно́ дыкхэ́ла вучипна́стыр, ке́ли лэс дад сыклякирэ́ла, нэ кон прилэ́ла банг, ке́ли лэ́скэ сыкавэ́на, исын барэ́-годя́киро.</verse>
				<verse number="6">Дрэ чачунэ́-манушэ́скиро кхэр исын бут кучипэна, нэ фуе́-манушэ́нгирэ кофостыр екх тугипэн (пиридживипэн).</verse>
				<verse number="7">Годэ́-манушэ́нгирэ ушта́ дэ́на джиныбэ́н, нэ дылыниньконэ-манушэ́нгиро ило́ на кэрэ́ла адя́кэ.</verse>
				<verse number="8">Рай Дэвэ́л рикирлапэ дрэ риг свэ́нто дыибэ́н, со фуй мануша́ янэ́на, нэ ёв зоралэ́с радынэ́лапэ мангипнастыр, саво́ кэрэ́на дэвлы́тка мануша́.</verse>
				<verse number="9">Рай Дэвэ́л на прилэ́ла фуе́-манушэ́нгиро дром, нэ Лэ́скэ исын дро́га кодолэ́, савэ́ родэ́на и джа́на дурэды́р пир чачипэ́н.</verse>
				<verse number="10">Древа́н пхарэ́с сыклякирэ́на одолэ́с, кон ячкирэ́ла лачхо́ дром, и кодова́, саво́ бидыкхэла (савэ́скэ на пир ило́), ке́ли лэс сыклякирэ́на, мэрэ́ла.</verse>
				<verse number="11">Ко́ли исын джиндло́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, со кэрэ́лапэ дро лю́но (адо) и Абадоно, то тэды пэ кицы́ бутэды́р Ёв джинэ́ла манушэ́нгирэ илэ.</verse>
				<verse number="12">Кон сыкавэ́ла бипатыв [розмэкнэ манушэ́скэ на пир ило́-р.с.], ке́ли лэ́скэ выракирэна зоралэ́с, кодолэ́скэ исын на дро́го кадава́ ману́ш; адя́кэ-паць ёв на джа́ла кэ годэ́ мануша́ тэ дэн годы́ лэ́скэ.</verse>
				<verse number="13">Радымакиро (лошало) ило́ кэрэ́ла бахтало́ муй, нэ калыпэ́н пэ ило́ пхагирэ́ла ду́хо (фа́но).</verse>
				<verse number="14">Годыпнаскиро ило́ родэ́ла джиныбэ́н, нэ дылынэскирэ ушта́ чаравэнапэ дылныпнаса.</verse>
				<verse number="15">Сарэ́ притасадэ-манушэ́скирэ дывэса́ исын бибахталэ́, нэ манушэ́стэ радымакирэ илэ́са ўса́ды (сак) исын свэ́нко.</verse>
				<verse number="16">Тэ явэс чороро́ и тэ дарэс Дэвлэ́стыр исын фэды́р, сыр тэ явэс барэ́ барвалыпнаса, нэ пхарипнаса пэ ило́.</verse>
				<verse number="17">Фэды́р тэ хас шаха дро чаро́, нэ кай ту́кэ сыкавэ́на паты́в, сыр тэ хас тхулэ телянтос, нэ кай тут бидыкхэна.</verse>
				<verse number="18">Холынакиро ману́ш выкхарэла кошыбэ́н, нэ кон рикирэ́ла пэс холя́тыр, одова́ ковлякирэла чинга́рд.</verse>
				<verse number="19">Кирнэ-масэ́нгиро дром исын сыр тыно пхусадытконэ (тернытконэ) хрустэндыр, нэ дэвлытконэнгиро дром исын маму́й (пря́мо).</verse>
				<verse number="20">Годо́ чхаво́ радынэла пэ́скирэ дадэ́с, нэ дылынинько ману́ш дыкхэ́ла вучипна́стыр пэ пэ́скирэ датэ.</verse>
				<verse number="21">Набарэ́-годя́киро ману́ш радынэ́лапэ лэ́скирэ дылныпнастыр, нэ годьваро́ ману́ш псирэ́ла маму́й (прямэс).</verse>
				<verse number="22">Со ману́ш придуминэла би годэ́-лавэнгиро, савэ́ дэ́на бут мануша́, одова́ дэ́лапэ дукха́, нэ кай бут мануша́ дэ́на годы́, одо́й саро́ исын зорало́ (мишто́).</verse>
				<verse number="23">Ману́ш радынэ́лапэ пэ́скирэ лачхэ́ отпхэныбнастыр, лачхо́ лав ракирлапэ, ке́ли ёв трэй.</verse>
				<verse number="24">Годэ́-манушэ́скиро дром дро джиибэ́н джа́ла упрэ́, соб (кай) ёв тэ рисёл криг люностыр (адостыр), со исын тэлэ́.</verse>
				<verse number="25">Рай Дэвэ́л хасякирэ́ла кхэр, кай пхутькирдэ́ исын, нэ Ёв дэ́ла зор пэ кустыка, кай пивля (удовы).</verse>
				<verse number="26">Рай Дэвэ́л исын джунгало́ долэ́стыр, со бибахталэ́ мануша́ придуминэна, нэ бидошэнгирэ-манушэ́нгирэ лава́ исын лачхэ́ Лэ́скэ.</verse>
				<verse number="27">Кон исын ґа́лко (жадно) кэ ко́фо, кодова́ кэрэ́ла пхарипэ́н пэ́скирэ кхэрэ́скэ, нэ кон бидыкхэла (конэ́скэ на пир ило́) мыты (взятки), явэ́ла тэ дживэ́л.</verse>
				<verse number="28">Чачунэ́-манушэ́нгиро ило́ обдуминэла (сыклёла), сыр тэ отпхэнэл, нэ фуе́-манушэ́нгиро муй пырскинэла бибахтяса.</verse>
				<verse number="29">Рай Дэвэ́л дурьёла фуе́ манушэ́ндыр, нэ Ёв шунэ́ла чачунэ́-манушэ́нгири па́тери (моли́тва).</verse>
				<verse number="30">Якхэнгиро дуд радынэла ило́, и лачхи́ зан (звесь) тхулякирэла кокалы́.</verse>
				<verse number="31">Кон шунэ́ла, ке́ли лэ́скэ сыкавэ́на банг дро джиибэ́н (лэс сыклякирэ́на джиибнаскэ), ячэ́лапэ машки́р годэ́ манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="32">Кон вычхурдэла илэ́стыр дова́, со́са лэс сыклякирэ́на, одова́ на прилэ́ла кэ годы́ пэ́скиро ду́хо (фа́но), нэ одова́, кон шунэ́ла сыклякирибэ́н, исын годьваро́.</verse>
				<verse number="33">Кон дарэ́ла Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, одова́ сыклёла годыпнаскэ, и анги́л, сыр тэ дорэсэл паты́в, трэй тэ явэ́л напхутькирдэса.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="16">
				<verse number="1">Ману́ш придуминэла пэ́скирэ илэ́са, нэ дова́ со ёв Ра́стыр-Дэвлэ́стыр пэ дава́ отпхэнэлапэ чиба́са (чибьяса).</verse>
				<verse number="2">Дрэ манушэ́скирэ якха́ сарэ́ лэ́скирэ дрома́ исын бидошэнгирэ, нэ Рай Дэвэ́л роскэдэла (важынэла) тумаро́ ду́хо (фа́но).</verse>
				<verse number="3">Допатя Тыри́ буты́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, и тырэ́ ду́мы рисёна дро чачипэ́н.</verse>
				<verse number="4">Рай Дэвэ́л кэрдя́ саро́ ваш Пэ́скиро задуминыбэн; и, аж фуе́ манушэ́с ваш хасибны́тко дывэ́с.</verse>
				<verse number="5">Кажно (сва́ко) пхутькирдо илэ́са ману́ш исын джунгало́ (брыдинэла) Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, мэк ёнэ исын дро екх васт екх екхэ́са, мэ совлахава: ние́кх на нашэла бибангипнаскиро.</verse>
				<verse number="6">Лачхэ́-илыткимаса и чачипна́са отмэкэлапэ банг пал чорипэ́н, кон дарэ́ла Дэвлэ́стыр, кодова́ отджала (дурьёла) бибахтятыр (чорорипнастыр).</verse>
				<verse number="7">Ко́ли манушэ́скирэ дрома́ исын лачхэ́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Ёв кэрэ́ла адя́кэ, со аж лэ́скирэ вэ́рги исын дро рама́нё лэ́са.</verse>
				<verse number="8">Фэды́р тэ явэ́л на́бут, нэ дорэсно чачипна́са, сыр тэ явэ́л баро́ ко́фо, нэ начачипнаса.</verse>
				<verse number="9">Манушэ́скиро ило́ обдуминэла пэ́скиро дром, нэ Рай Дэвэ́л сыкавэ́ла (мамуякирэла) лэ́скиро дром.</verse>
				<verse number="10">Крали́скирэ ушта́ исын дэвлякирдэ, лэ́скирэ москэ нашты́ тэ обджал чачипэ́н (тэ хохавэ́л) пэ сэ́ндо.</verse>
				<verse number="11">Чачунэ́ ублады́тка (весы) и ублады́тка чашы исын Ра́стыр-Дэвлэ́стыр; сарэ́ тырдынэ (гири) дро гоно́ исын Лэ́скиро кэрибэн.</verse>
				<verse number="12">Кральенгэ исын стэтка (древа́н джунгалэ́) кодолэ́, кон кэрэ́ла чорипэ́н, пал-дова́ со троно рикирлапэ чачипна́са.</verse>
				<verse number="13">Чачунэ́ ушта́ зоралэ́с радынэна крали́с, и лэ́скэ исын дро́го одова́, кон ракирэ́ла чачипэ́н.</verse>
				<verse number="14">Крали́скиро холякирибэ́н сыкавэ́ла пэ мэрибэ́н, нэ годо́ ману́ш ковлякирэла крали́с.</verse>
				<verse number="15">Сыр крали́скиро муй зяинэла, то джиибэ́н дэ́ла сарэ́нгэ, и лэ́скири ла́ска исын сыр о́блоко вэснакирэ брышындэса.</verse>
				<verse number="16">Пэ бут фэды́р исын сувнака́стыр тэ ячэс годэдыр, и тэ ячэс барэ́-годякирэса исын фэды́р рупэ́стыр.</verse>
				<verse number="17">Чачуно́ дром ваш дэвлытконэнгэ исын дрэ дова́, соб (кай) тэ дурьён чорипна́стыр. Кон рикирлапэ кэ пэ́скиро [ракхэ́ла-р.с.] дром, одова́ ракхэ́ла пэ́скиро ду́хо (фа́но).</verse>
				<verse number="18">Пхутькирибэ́н исын усады (сак) кэ хасибэ́н, ману́ш, саво́ задэлапэ, сыг пэрэ́ла.</verse>
				<verse number="19">Фэды́р исын тэ явэс напхутькирдэ духо́са машки́р кандунэ / простонэ манушэ́ндэ, сыр тэ роскэрэн чордо дорэсыбэ́н машки́р пхутькирдэ́ манушэ́нца.</verse>
				<verse number="20">Кон прилэ́ла лав годя́са, одова́ латхэ́ла лачхипэ́н, и кон рисёла кэ Рай Дэвэ́л тэ зракхэлпэ, одова́ исын бахтало́.</verse>
				<verse number="21">Конэ́стэ исын годо́ ило́, кодова́ кхарэ́лапэ барэ́-годя́киро, гудлэ́ ушта́ барьякирэна сыклякирибэ́н.</verse>
				<verse number="22">Конэ́стэ исын годыпэ́н, дава́ исын джиибна́скири ґаны́нг (источнико); нэ тэ сыклякирэс дукханэс пал доша дылынэн-дава́ исын дылныпэ́н.</verse>
				<verse number="23">Годэ́-манушэ́скиро ило́ сыклякирэ́ла лэс, со тэ ракирэ́л, и дэ́ла буты́р джиибэ́н лэ́скирэ уштэнгэ.</verse>
				<verse number="24">Куч лава́ исын сыр авги́н (мэда): гудло́ ваш ди, и састыпэн ваш кокалы́.</verse>
				<verse number="25">Исын дром, сыр здэлапэ манушэ́скэ, соб (кай) ёв исын чачуно́, нэ ёв ладжала кэ мэрибэ́н.</verse>
				<verse number="26">Ману́ш, саво́ кэрэ́ла буты́ пхарэ́с, кэрэ́ла буты́ пхарэ́с ваш пэ́скэ, пал-дова́ со бокхало муй зачхувэла лэс.</verse>
				<verse number="27">Бидэвлыткари [фрэнтари-р.с.] ґанавэла биба́хт, и лэ́скирэ ушта́ исын сы́рбы яг, сави́ хачкирэ́ла.</verse>
				<verse number="28">Начачуно ману́ш розлыджала чинга́рд, кон гундяринэла (шэпчынэла), одова́ роскэрэла фэдыршонэ малэн.</verse>
				<verse number="29">Нахрато ману́ш притырдэла кэ пэ лэ́скирэ пашатунэс, и лыджа́ла лэс налачхэ́ дромэ́са.</verse>
				<verse number="30">Кон марэла якхаса (пришчуринэ́лапэ), одова́ придуминэла чорипэ́н; кон дандырэла пэ́скирэ ушта́, одова́ кэрэ́ла чорипэ́н.</verse>
				<verse number="31">Сыво шэро́ исын сы́рбы крали́скири стадык (коро́на) барипнаса, саво́ исын пэ дром кэ чачипэ́н.</verse>
				<verse number="32">Кон поволинькэс (ле́нтэс) холясо́ла, исын фэды́р зоралэ́ манушэ́стыр, и одова́, кон рикирэ́ла зор пэ пэ́скиро ду́хо (фа́но), исын фэды́р одолэ́стыр, саво́ лэ́ла фо́ро.</verse>
				<verse number="33">Жрэбиё чхурдэлапэ дрэ ангаля (полы), нэ кажно мо́ло саро́ кэрэ́лапэ Дэвлэ́скирэ годя́са.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="17">
				<verse number="1">Фэды́р исын шуко маро́, нэ тэ явэ́л рама́нё (миро), сыр исын пхэрдо́ кхэр свэнтонэ́ масэса, нэ кай исын кошыбэ́н.</verse>
				<verse number="2">Годо́ дына́ри (слуга) рикирэ́ла зор пэ чхавэ́стэ, саво́ кэрэ́ла ладж, и ёв роскэрэла (роздэла) мэкно́ миштыпэ́н машки́р пшалэ́ндэ.</verse>
				<verse number="3">Дрэ кака́ви (котло) билавэна (плавинэна) руп, а дрэ бов сувнака́й, нэ Рай Дэвэ́л пропатякирэла илэ.</verse>
				<verse number="4">Бибахтало́ ману́ш прилэ́ла кэ годы́, со ракирэ́на начачунэ ушта́, нэ хохано́ ману́ш шунэ́ла бэдо чиб, сави́ лыджа́ла пэ хасибэ́н.</verse>
				<verse number="5">Кон салапэ чорорэстыр, одова́ обракирэла Рас-Дэвлэ́с, Саво́ создыя́ лэс. Кон радынэ́лапэ барэ́ бидакэ, кодолэ́скэ явэ́на вечна мэ́ньки.</verse>
				<verse number="6">Чхавэ́нгирэ чхаворэ́ исын сы́рбы крали́скири стадык (коро́на) пхуранэ́ манушэ́нгэ, чхавэ́ исын бариканэ лэ́нгирэ дадэндыр.</verse>
				<verse number="7">Сыр нахрата мануша́ на пхэнэ́на нисо́ фэдэды́р, адя́кэ-паць и патяибэ́н исын, со крали́скири сэмэ́нца на явэ́ла тэ хохавэ́л.</verse>
				<verse number="8">Да́ро исын куч бар дрэ кодолэскирэ якха́, конэ́стэ ёв исын: карик хула́й тэ на рисёл, да́ро янэ́ла лэ́скэ миштыпэ́н.</verse>
				<verse number="9">Кон учхакирэ́ла налачхэ́ рэ́нды, одова́ родэ́ла рама́нё (миро): нэ кон ракирэ́ла палэ пал дова́, кодова́ дурьякирэла фэды́р малэн (другэн).</verse>
				<verse number="10">Фэды́р исын хор тэ бангякирэн годэ́ манушэ́с, сыр шэл мо́лы тэ пэкавэс дылынэс.</verse>
				<verse number="11">Бибахтало́ ману́ш родэ́ла екх, соб (кай) тэ бунтуинэл, палдава́ биилытко Янго́ло явэ́ла бичхадо́ пэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="12">Фэды́р исын тэ дыкхэспэ ричыхаса (медведицаса), савья́тыр чордэ ричорэн, сыр дылынэса лэ́скирэ дылныпнаса.</verse>
				<verse number="13">Кон плэскирэла палэ чорипнаса пал лачхипэ́н, биба́хт на явэ́ла тэ дурьёл (на отджала) лэ́скирэ кхэрэ́стыр.</verse>
				<verse number="14">Сыр лэ́на тэ кошэнпэ, дава́ исын сы́рбы пани́, со мэкэлапэ тэлэ́, палдава́ мэк тэ чингардэспэ анги́л, сыр холямо́ кошыбэ́н лэ́лапэ.</verse>
				<verse number="15">Кон чачакирэла (оправдынэла) [промэкэла банг-ю.о.] фуе́ манушэ́нгэ, кон бангякирэла чачунэ́ манушэ́с-далэ́ дуе рэндэ́ндыр (делэндыр) дурьела Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="16">Ваш со барвалыпэ́н дрэ васта́ дылынэстэ, соб (кай) тэ явэ́л годо́? Лэ́скиро ило́ на джинэ́ла, со тэ кэрэ́л лэ́са.</verse>
				<verse number="17">Малэскэ трэй лэ́скирэ мал дро кажно часо (цы́ро), чачуно́ пшал явэ́ла, сыр пэрэ́ла биба́хт.</verse>
				<verse number="18">Нагодьваро ману́ш марэла пир васта́ сыр дрэ сымады́ (залого) и ячэ́лапэ якхи́тко (свидетелё) пал пэ́скирэ пашатунэстэ.</verse>
				<verse number="19">Конэ́скэ пир ило́ исын чорипэ́н, одова́ выкэдэ́ла кошыбэ́н. Кон ґаздэ́ла пэ́скири по́рта, одова́ родэ́ла хаськирибэн.</verse>
				<verse number="20">Хоханэ́-илэ́скиро ману́ш на латхэ́ла лачхипэ́н; пэ манушэ́стэ, савэ́стэ исын мижэх чиб, пэрэ́ла биба́хт.</verse>
				<verse number="21">Конэ́стэ латхэлапэ чхаво́, саво́ исын би патывакиро кэ яви́р мануша́, одолэ́скэ манушэ́скэ явэ́ла калыпэ́н. Дад, конэ́стэ исын дылынинько чхаво́, на радынэ́лапэ.</verse>
				<verse number="22">Радымакирэ илэ́стыр джа́ла састякирибэн сыр драбэстыр, нэ пхагирдо́ ду́хо (фа́но) шутькирэла кокалы́.</verse>
				<verse number="23">Фуй ману́ш чхувэ́ла мыто (взятка) палэ брэк, соб (кай) тэ рисёл чачипнастыр пэ сэ́ндо.</verse>
				<verse number="24">Годыпэ́н джа́ла анги́л якха́ годьварэ́ манушэ́стэ, нэ дылынэскирэ якха́ рознашэнапэ пэ пхувья́кирэ яго́ры (концы).</verse>
				<verse number="25">Дылынэ́ чхавэстыр калёла ило́ дадэ́стэ, киркипэн одолэ́ джувля́кэ, сави́ бияндя́ лэс.</verse>
				<verse number="26">Тэ сэндякирэс чачунэ́ манушэ́с исын намишто, и тэ марэс крали́скирэ барыдырэ́н пал лэ́нгиро патяибэ́н.</verse>
				<verse number="27">Кон исын годьваро́, одова́ ракхибны́ткэс ракирэ́ла, кон ґалёла годэс, кодолэстэ ду́хо (фа́но) на кунинэлапэ.</verse>
				<verse number="28">Аж дылынэс гинэ́на пал годэстэ, ке́ли ёв исын штыл; ци кодолэ́с, саво́ запхандэла пэ́скиро муй, лэс ґалёна пал годэ́-шэрэскирэ манушэ́стэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="18">
				<verse number="1">Ману́ш, саво́ дурьёла явирэндыр, родэ́ла дова́, со ёв екх кокоро́ древа́н трэбинэла, ёв исын сцял (проти) саро́ годо́ чачипэ́н.</verse>
				<verse number="2">Дылынинько древа́н на камэ́ла тэ ґалёл джиныбэ́н; нэ соб (кай) екх тэ сыкавэ́л, со исын лэ́стэ пэ ило́ (пэ годы́).</verse>
				<verse number="3">Екха́тыр пало́ фуипэ́н джа́ла бипатыв; а ке́ли на дэ́на паты́в, тэды и обракирэна.</verse>
				<verse number="4">Манушэ́скирэ лава́ исын сы́рбы хор панинга́, и сы́рбы годыпнаскири ґанынгори, сави́ исын сы́рбы сы́гно тхадуно ручаё.</verse>
				<verse number="5">Дава́ исын налачхэ́с тэ явэс пэ фуе́-манушэ́нгири риг, ци тэ равэс тэлэ́ чачунэ́ манушэ́н пэ сэ́ндо.</verse>
				<verse number="6">Дылынэскирэ ушта́ выкхарэна чинга́рд, и лэ́скиро муй лыджа́ла кэ марибэ́н.</verse>
				<verse number="7">Дылынэскири чиб исын хасибэ́н ваш лэ́скэ, и лэ́скирэ ушта́ исын сы́рбы фэлы́ ваш лэ́скиро ди.</verse>
				<verse number="8">Кон гундяринэла (шэпчынэла) пэ кан, лэ́скирэ лава́ исын сыр лачхо́ хабноро, и ёнэ джа́на андрэ́ дрэ маса́.</verse>
				<verse number="9">Кон исын набутитко пэ пэ́скири буты́, кодова́ исын пшал кодолэ́скэ, саво́ исын хасякирибнаскиро.</verse>
				<verse number="10">Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ лав исын сыр зоралы́ вучарды́ (башня), чачуно́ ману́ш нашэла дрэ ла́тэ, и тэ́ньчи ёв исын бидаракиро.</verse>
				<verse number="11">Барвалэ́-манушэ́скиро миштыпэ́н исын лэ́скиро зорало́ фо́ро, и ёв исын сы́рбы вучи́ ва́нта дрэ лэ́скирэ-годякири паты́в.</verse>
				<verse number="12">Ману́ш задэлапэ анги́л хасякирибэн, и напхутькирибэн янэ́ла паты́в.</verse>
				<verse number="13">Кон отпхэнэ́ла анги́л, сыр тэ шунэ́л, кодова́ исын дылыно́ и ладж лэ́скэ.</verse>
				<verse number="14">Манушэ́скиро ду́хо (фа́но) рикирэ́ла джидэс лэс, ке́ли ёв исын насвало́, нэ кон сашты́ (могинэ́ла) тэ ґаздэл (тэ подрикирэ́л) пхагирдо́ ду́хо (фа́но)?</verse>
				<verse number="15">Барэ́-годя́киро ило́ дорэсэ́ла джиныбэ́н, и годэ́-манушэ́скиро кан родэ́ла джиныбэ́н.</verse>
				<verse number="16">Манушэ́скиро тала́но кэрэ́ла дрома́ манушэ́скэ, и янэ́ла лэс анги́л барэ́ манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="17">Пэрвонэстэ, кон ракирэ́ла пэ сэ́ндо, исын барипэ́н анги́л, сыр явэ́ла лэ́скиро пашатуно и зумавэла (пропатякирэла) лэс пхучибнэнца.</verse>
				<verse number="18">Трэй тэ чхурдэ́н жре́биё, соб (кай) тэ тэрдёл (тэ пириячэл) чинга́рд, ке́ли зоралэ́ мануша́ камэ́на тэ пиризорьякирэн екх екхэ́с.</verse>
				<verse number="19">Ко́ли ту дукхавэса (росхолякирэса) пшалэ́с, тэды исын пхарэдыр тэ рискирэс палэ лэс, сыр тэ лэл зорало́ фо́ро; и чинга́рд исын сы́рбы састы́р пэ вуда́р дрэ тхагаритко тва́рдыма (букло), савья́са пшал запхандэлапэ ту́тыр.</verse>
				<verse number="20">Манушэ́скиро кужум чалёла далэ́стыр, со ракирэ́ла лэ́скиро муй, ёв ячэ́лапэ чало пэ́скирэ уштэндыр.</verse>
				<verse number="21">Дрэ чиб исын зор ваш джиибэ́н, ци ваш мэрибэ́н. Кон камэ́ла тэ ракирэ́л, одолэ́скэ трэй тэ ужакирэл ци екх, ци яви́р.</verse>
				<verse number="22">Кон латхя́ лачхя ромня́, кодова́ латхя́ лачхипэ́н и дорэсця́ дро́гима Ра́стыр-Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="23">Чороро́ ману́ш ракирэ́ла сы́рбы ёв мангэ́ла, нэ барвало́ ману́ш отпхэнэ́ла бипатывакирэс (дерзкэс).</verse>
				<verse number="24">Манушэ́скэ, савэ́стэ исын бут дру́ги (мала́), кокорэскэ трэй тэ явэ́л малытко (другитко) кэ яви́р, нэ исын мал, саво́ исын буты́р пашылэды́р ту́кэ тырэ́ пшалэстыр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="19">
				<verse number="1">Фэды́р тэ явэ́л чороро́ ману́ш, саво́ дживэ́ла пир чачипэ́н, сыр тэ явэ́л хоханэ́-чибакиро (чибьякиро) ману́ш и дылыно́.</verse>
				<verse number="2">Исын намишто, ке́ли манушэ́стэ нанэ джиныбэ́н, адя́кэ-паць и кон сы́гэс псирэ́ла, одова́ обштавэлапэ (обстэмпинэлапэ).</verse>
				<verse number="3">Манушэ́скиро дылныпэ́н бандякирэла лэ́скиро дром, и лэ́скиро ило́ ґаздэ́лапэ холя́са пэ Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="4">Барвалэ́ манушэ́стэ ячэ́напэ бут буты́р мала́, нэ чорорэстыр дурьёла лэ́скиро мала́.</verse>
				<verse number="5">Начачуно якхи́тко явэ́ла сэндякирдо, и кодова́, кон хохавэла, на зракхэ́лапэ.</verse>
				<verse number="6">Бут мануша́ пэкэнапэ пал ла́ска барэ́ рандыр, и кажно ману́ш исын мал одолэ́скэ, кон дэ́ла.</verse>
				<verse number="7">Сарэ́ пша́ла чорорэ́-манушэ́скирэ древа́н на камэ́на лэс, пэ кицы́ буты́р лэ́скирэ мала́ дурьёна лэ́стыр! Ёв могинэ́ла тэ мангэ́л лэн палэ лавэ́нца, нэ ёнэ усае́кх мэкэ́на лэс.</verse>
				<verse number="8">Кон сыклёла тэ явэ́л годэдыр, одова́ пэкэлапэ (заботисола) пал пэ́скиро ди; кон ячэ́лапэ годьваро́, одова́ латхэ́ла лачхипэ́н.</verse>
				<verse number="9">Начачуно якхи́тко (свидетеле) явэ́ла сэндякирдо, и кодова́, кон хохавэла, хасёла.</verse>
				<verse number="10">Пэсьтима (пышныма) на подджа́ла дылыниньконэскэ, пэ бут буты́р адя́кэ-паць и дынари́скэ на подджа́ла тэ хулаинэ́л пэ тхагарьендэ.</verse>
				<verse number="11">Кон хор розлэла, одова́ насыгэс (поволинькэс) холясо́ла, и кодова́ кэрэ́ла барипэ́н пэ́скэ, кон сы́рбы на дыкхэ́ла, ке́ли лэ́скэ кэрэ́на чорипэ́н.</verse>
				<verse number="12">Кра́ли, саво́ холясо́ла, исын сы́рбы шчэр (ле́во), саво́ рыкинэла, лэ́скири ла́ска исын сы́рбы пахлын (роса) пэ чар.</verse>
				<verse number="13">Дылыно́ чхаво́ кэрэ́ла бари би́да дадэ́скэ; ромны́, сави́ чингардэлапэ, исын сы́рбы пани́, со пэрэ́ла и ўса́ды (сак) чхинэла дрэ кана́.</verse>
				<verse number="14">Кхэр и барвалыпэ́н исын мэкно́ миштыпэ́н дадэндыр, нэ барэ́-годякири ромны́ исын да́ро Ра́стыр-Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="15">Набутякирибэн (кирнэ-масэнгирипэн) лыджа́ла манушэ́с дро хор соибэн, и биталанытко ману́ш явэ́ла тэ страдынэл бокха́тыр.</verse>
				<verse number="16">Кон рикирлапэ кэ припхэныбэ́н, одова́ зракхэ́ла пэ́скиро ди. Кон на дыкхэ́ла, со ёв кэрэ́ла, кодова́ мэрэ́ла.</verse>
				<verse number="17">Кон исын лачхэ́-дескиро кэ чорорэ́, кодова́ сы́рбы дэ́ла дро длуго (покэрэла) Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Ёв плэскирэла палэ одолэ́скэ, кон дыя́.</verse>
				<verse number="18">Сыкля́кир кэ дукха́ пэ́скирэ чхавэ́с пака исын наде́я и на кэр дава́ пир ме́ра, соб (кай) ёв тэ на мэрэ́л и на дыкх пэ лэ́скири го́дла.</verse>
				<verse number="19">Древа́н-холынакиро ману́ш явэ́ла тэ страдынэл сэндостыр; ко́ли ту выракхэса (потангинэса) лэс, тэды ту́кэ трэй явэ́ла тэ кэрэ́с дава́ нэвэ́стыр.</verse>
				<verse number="20">Шун, сыр дэ́на годы́ ту́кэ, и прилэ́ дова́, ко́ли сыклякирэ́на тут, соб (кай) ту могинэ́са тэ явэс годо́ дрэ палатунэ́ (последня) дывэса́.</verse>
				<verse number="21">Ману́ш думинэ́ла бут пал саро́ [манушэ́стэ исын бут мысли дро ило́-р.с.], нэ явэ́ла екх, пал со Рай Дэвэ́л дэ́ла годы́, и ёнэ явэ́на тэ кэрэнпэ чачипна́са.</verse>
				<verse number="22">Манушэ́скиро кучипэ́н исын лэ́скиро лачхипэ́н, и чороро́ ману́ш исын фэды́р хоханэстыр.</verse>
				<verse number="23">Кон дарэ́ла Дэвлэ́стыр, кодова́ дживэ́ла. Конэ́стэ исын дар, одова́ ячэ́лапэ чало, и биба́хт на пэрэ́ла пэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="24">Набутитко (кирнэ-масэ́нгиро) ману́ш чхувэ́ла тэлэ́ пэ́скиро васт дро чаро́, и ёв аж на ґаздэ́ла васт палэ дро пэ́скиро муй.</verse>
				<verse number="25">Пэкав одолэ́с, кон сыкавэ́ла бипатыв кэ яви́р, и простонэ-годякирэ явэ́на годэдыр, выракир годьварэ́ манушэ́с и ёв явэ́ла тэ дживэ́л.</verse>
				<verse number="26">Кон исын бибахтало́ кэ пэ́скиро дад, и традэ́ла яври́ пэ́скирэ да, кодова́ исын биладжаипнытко и бипатывакиро чхаво́.</verse>
				<verse number="27">Пирияч, миро чхаво́, тэ шунэ́с сыклякирибэ́н, саво́ дурьякирэла тут годыпнаскирэ лавэ́ндыр.</verse>
				<verse number="28">Фрэнто якхи́тко салапэ холямэс пэ сэ́ндо, и фуе́-манушэ́нгиро муй накхавэла (глытынэла) чорипэ́н (хохаибэ́н).</verse>
				<verse number="29">Пэ одолэ́ндэ, савэ́ исын бипатывакирэ кэ яви́р мануша́, исын сэ́ндо, и пэ дылынэскирэ маса́ пэкаибэна (васт тэ марэл).</verse>
			</chapter>
			<chapter number="20">
				<verse number="1">Мол (вино) сы́рбы салапэ, сикера (зорало́ пибэ́н) ґаздэ́ла шумо, и конэ́с дава́ злыджала дромэ́стыр, кодова́ исын нагодо ману́ш.</verse>
				<verse number="2">Холынакиро кра́ли исын сы́рбы шчэр (ле́во), саво́ рыкинэла, кон лэс холякирэла, кодова́ кэрэ́ла грэ́хо пэ пэ́скиро джиибэ́н.</verse>
				<verse number="3">Ману́ш кэрэ́ла паты́в пэ́скэ, ко́ли ёв тэрдякирэла кошыбэ́н, нэ кажно дылынинько ману́ш дэ́лапэ тэ чингардэлпэ.</verse>
				<verse number="4">Кирнэ-масэ́нгиро ману́ш на пхаравэла (на пашынэла) пхув иванта(тэс)киро (зимакиро), ёв явэ́ла тэ мангэ́л, ке́ли явэ́ла счхиныбэн и нанэ нисо́ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="5">Манушэ́скирэ годякирэ ду́мы исын сы́рбы хор пани́, нэ годьваро́ ману́ш пхарэла (вылэла) лэн яври́.</verse>
				<verse number="6">Бут исын мануша́, савэ́ роспхэнэна сарэ́нгэ пал лэ́нгиро лачхипэ́н, нэ кон латхэ́ла патяибнытконэ манушэ́с?</verse>
				<verse number="7">Чачуно́ ману́ш дживэ́ла би дошэнгиро: лэ́скирэ чхавэ́ исын бахталэ́ пало́ (после) лэ́стэ.</verse>
				<verse number="8">Кра́ли, кон исын бэшто́ пэ сэндарискиро штэ́то, росчхурдэла сари́ холы́ (биба́хт) пэ́скирэ якхэ́нца.</verse>
				<verse number="9">Кон сашты́ (могинэ́ла) тэ пхэнэ́л: “Мэ кэрдём жужо́ ило́, мэ сом бигрэхэнгиро?”</verse>
				<verse number="10">Нароўна ублады́тка (весы) и нароўна меры (тырдынэ) исын сарэ́ дуй начачипэна, савэ́ исын джунгалэ́ (брыдка) Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="11">Адя́кэ-паць и биято́с [тэрнэ́-бэршэнгирэс-р.с.] уджинэна пир лэ́скирэ кэрибэна, ци пир лэ́скири буты́, ци ёй тэ явэ́л бидошэнгири, ци чачуны́.</verse>
				<verse number="12">Кан, со шунэ́ла, и якх, со дыкхэ́ла-исын далэ́ дуй льготы, со Рай Дэвэ́л создыя́.</verse>
				<verse number="13">На кам тэ совэс, соб (кай) тэ на явэс чороро́: откэр пэ́скирэ якха́ и ту явэ́са чало марэ́са.</verse>
				<verse number="14">“Биба́хт, биба́хт!” – ракирэ́ла ману́ш, кон кинэла; нэ ке́ли ёв джа́ла криг, тэ́ньчи ёв шарэлапэ.</verse>
				<verse number="15">Исын сувнака́й, и бут куч бара́, нэ най дрогэдыр кучипэ́н исын годьварэ́ ушта́.</verse>
				<verse number="16">Лэ криг и́дя кодолэскири, кон исын якхи́тко (дудвало) пал чужонэ́ манушэ́стэ и рикир дава́, сыр сымады́ пал манушэ́стэ рига́тыр.</verse>
				<verse number="17">Маро, со дорэсэлапэ хохаибнаса, исын гудло́ ваш манушэ́скэ, нэ тэ́ньчи (позже) лэ́скиро муй явэ́ла пхэрдо́ прахоса барорэнца.</verse>
				<verse number="18">Кажно годы́ (дума), со тэ кэрэ́с, рисёла дро чачипэ́н, нэ екх, ке́ли ту годыткэс розлэса, тэ́ньчи джа́ марибна́са.</verse>
				<verse number="19">Кон пхукавэла (пиридэла), кодова́ отчхакирэла гарадэ́ ду́мы, палдава́ на яв кхэтанэ́ адасавэса, кон откэрэла буґлэс пэ́скирэ ушта́.</verse>
				<verse number="20">Кон прокошэла пэ́скирэ дадэ́с, ци пэ́скирэ да, лэ́скиро момолы́тко (свети́льнико) мурдёла машки́р хор калыпэ́н.</verse>
				<verse number="21">Миштыпэ́н, со дорэсэлапэ сы́гэс дро англыпэ́н, на явэ́ла бахтякирдо́ пэ ко́нцо (пэ яго́ро).</verse>
				<verse number="22">На ра́кир: “Мэ адя́кэ-паць кэра́ва биба́хт палэ лэ́скэ.” Ужакир Рас-Дэвлэ́с и ёв дэ́ла зор ту́кэ.</verse>
				<verse number="23">Нароўна ублады́тка (весы) исын джунгалэ́ (брыдка) Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, и хоханэ́ тырдынэ (гири) дава́ исын налачхипэн.</verse>
				<verse number="24">Рай Дэвэ́л дэ́ла зор манушэ́нгирэ ґэрэнгэ, карик тэ джа́н, сыр тэ́ньчи манушэ́скэ сашты́ тэ ґалёл пэ́скиро дром?</verse>
				<verse number="25">Дава́ исын сы́рбы фэлы́ ваш манушэ́скэ тэ пхэнэ́л сы́гэс (тэ дэл совэ́л), со дава́ исын свэ́нто, и тэ́ньчи (позже) тэ пиридуминэл пэ́скири совла́х.</verse>
				<verse number="26">Годо́ кра́ли росчхурдэла фуе́ манушэ́н, и янэ́ла пэ лэ́ндэ сявитко (мельницытко) рота.</verse>
				<verse number="27">Манушэ́скиро ду́хо (фа́но) исын Дэвлэ́скиро момолы́тко, со пиридыкхэла саро́, со исын андра́л манушэ́стэ.</verse>
				<verse number="28">Лачхэ́-илы́ткима и патяибэ́н ракхэна крали́с, и ёв рикирэ́ла пэ́скиро троно лачхипна́са.</verse>
				<verse number="29">Тэрнэ́-манушэ́нгиро барипэ́н исын лэ́нгири зор; и пхурэ́-манушэ́нгири гожыма исын лэ́нгиро сыво шэро́.</verse>
				<verse number="30">Дукханэ даба [калэ́ маса́ марибнастыр-р.с.] жужакирэна бибахталэ́ манушэ́с, адя́кэ-паць и пэкаибэна (даба) жужакирэна хор штэ́ты дрэ манушэ́стэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="21">
				<verse number="1">Крали́скиро ило́ исын дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ васта́ сы́рбы панитка ручаи, со тхадэна: Ёв рискирэ́ла лэн, сыр Лэ́скэ исын трэй.</verse>
				<verse number="2">Кажнонэ́-манушэ́скиро дром исын чачуно́ дрэ лэ́скирэ якха́, нэ Рай Дэвэ́л ублавэла (важынэла) илэ.</verse>
				<verse number="3">Тэ кэрэ́н чачипэ́н и чачуно́ сэ́ндо исын кучэдыр Ра́скэ-Дэвлэ́скэ сыр свэ́нта дыибэна́.</verse>
				<verse number="4">Якха́, савэ́ задэнапэ, пхутькирдо ило́-дава́ исын момолы́тко (свети́льнико) фуе́-манушэ́нгиро, саво́ исын грэ́хо.</verse>
				<verse number="5">Добусово ману́ш придуминэла дова́, со дэ́ла прибарипэн, нэ кодова́, саво́ кэрэ́ла сыгнымаса, явэ́ла дрэ урежа (убытко).</verse>
				<verse number="6">Кон кэдэла кучипэ́н хоханэ́ чиба́са (чибьяса), одова́ исын сы́рбы сы́гно балва́л, сави́ родэ́ла мэрибэ́н.</verse>
				<verse number="7">Нахратыма фуе́-манушэ́нгиро хасякирэ́ла лэн, пал-дова́ со ёнэ на камэ́на тэ кэрэ́н чачо́ сэ́ндо.</verse>
				<verse number="8">Злыдня ману́ш скэдэлапэ тэ кэрэ́л чорипэ́н пэфроми (смыслоса), нэ бидошэнгирэ-манушэ́нгирэ бутя́ исын чачунэ́.</verse>
				<verse number="9">Фэды́р исын тэ дживэ́с дро кунто пэ кхэрэ́скири стрэ́ха (чхаки́н), сыр тэ явэс дро екх кхэр джувля́са, сави́ чингардэлапэ.</verse>
				<verse number="10">Фуе-манушэ́нгиро ди древа́н притырдэла биба́хт: лэ́скиро пашатуно на латхэ́ла ла́ска дрэ лэ́скирэ якха́.</verse>
				<verse number="11">Ке́ли ману́ш, саво́ исын бипатывакиро кэ яви́р мануша́, сэндякирдо, тэды простонэ-годякирэ мануша́ ячэ́напэ годэдыр, и ке́ли сыклякирэ́на годэ́ манушэ́с, ёв кэдэла джиныбэ́н.</verse>
				<verse number="12">Чачуно́ ману́ш придыкхэлапэ кэ кхэр, кай исын фуй ману́ш; нэ Дэвэ́л равэла тэлэ́ фуе́ манушэ́н пал лэ́нгиро фуипэ́н.</verse>
				<verse number="13">Кон запхандэла кан, ке́ли чороро́ ману́ш дэ́ла го́дла, кодова́ адя́кэ-паць явэ́ла тэ дэл го́дла чорорипнастыр и лэс на явэ́на тэ шунэ́н.</verse>
				<verse number="14">Да́ро, саво́ дэ́лапэ, соб (кай) нико́н тэ на дыкхэ́л, штылякирэла бари холы́, и мыто (взятка), со дэ́лапэ пало́ думо, кэрэ́ла баро́ холякирибэ́н.</verse>
				<verse number="15">Дава́ исын ра́дыма ваш чачунэ́ манушэ́скэ тэ кэрэ́л пир чачипэ́н, нэ хасякирибэн ваш фуе́ манушэ́скэ.</verse>
				<verse number="16">Кон джа́ла дрэ риг чачунэ́ дромэ́стыр, кодова́ явэ́ла тэ откхинёл мулэнца пэ скэдыибэ́н.</verse>
				<verse number="17">Кон камэ́ла локхо джиибэ́н, кодова́ явэ́ла чороро́ ману́ш; конэ́скэ исын пир ило́ мол и оливи́тко дзэт (елеё), кодова́ на явэ́ла барвало́.</verse>
				<verse number="18">Фуй ману́ш явэ́ла сыр выкиныбэ́н пал чачунэстэ, и напатяибнаскиро пал дэвлытконэстэ.</verse>
				<verse number="19">Фэды́р тэ джива́с пэ чхучи́ пхув, сыр холямэ́ джувля́са, сави́ чингардэлапэ.</verse>
				<verse number="20">Кай дживэ́ла годо́ ману́ш, одо́й исын кучипэ́н и оливи́тко дзэт, нэ дылыно́ розмэкэла лэн.</verse>
				<verse number="21">Кон родэ́ла и джа́ла дурэды́р пир чачипэ́н и лачхэ́-илы́ткима, одова́ ману́ш латхэ́ла джиибэ́н, чачипэ́н и паты́в.</verse>
				<verse number="22">Годо́ ману́ш ублавэла (важынэла) фо́ро, кай зоралэ́ мануша́ исын, и пхагирэ́ла тэлэ́ форо́скиро рикирибэн, дро саво́ ёнэ зоралэ́с патя́на.</verse>
				<verse number="23">Кон приракхэла пэ́скиро муй и чиб, одова́ ману́ш ракхэ́ла пэ́скиро джиибэ́н пхарипнастыр.</verse>
				<verse number="24">Пхутькирдо ману́ш, и ману́ш, саво́ задэлапэ, кхарэ́лапэ бипатывакиро, ёв кэрэ́ла саро́ холямэ́ пхутькирибнаса.</verse>
				<verse number="25">Дова́, со зоралэ́с трэй кирнэ-масэнгирэ манушэ́скэ, мулякирэ́ла лэс, пал-дова́ со лэ́скирэ васта́ отпхэнэнапэ тэ кэрэ́н пхари́ буты́;</verse>
				<verse number="26">ёв исын ґа́лко и скэмпо саро́ дывэ́с, нэ чачуно́ ману́ш дэ́ла и на тангинэла.</verse>
				<verse number="27">Фуе-манушэ́нгиро свэ́нто дыибэ́н выкхарэла джунгалыпэ́н (брыткима), пэ кицы́ джунгалэдыр (брыткэдыр) исын дава́ чуин, ке́ли ёв янэ́ла свэ́нто дыибэ́н, фуес думиндой.</verse>
				<verse number="28">Хохано́ якхи́тко хасёла (пэрэ́ла), нэ ману́ш, саво́ ракирэ́ла саро́, со ёв джинэ́ла, явэ́ла тэ ракирэ́л усады (сак).</verse>
				<verse number="29">Фуй ману́ш кашталякирэла пэ́скиро муй, нэ дэвлы́тко зоралэ́с джинэ́ла пэ́скиро дром.</verse>
				<verse number="30">Ни годыпэ́н, ни ґалыибэ́н, и ни саво́ годыпэ́н на тэрдёна проти Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="31">Грэс скэдэ́на ваш марибны́тко дывэ́с, нэ зракхибэ́н явэ́ла Ра́стыр-Дэвлэ́стыр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="22">
				<verse number="1">Лачхо́ лав исын дрогэдыр (кучэдыр) барэ́ барвалыпнастыр, и лачхи́ мавлы́н (малва) исын кучэдыр рупэ́стыр и сувнака́стыр.</verse>
				<verse number="2">Барвало́ и чороро́ ману́ш дыкхэнапэ екх екхэ́са: Рай Дэвэ́л создыя́ лэн дуе́н.</verse>
				<verse number="3">Барэ́-годя́киро ману́ш дыкхэ́ла анги́л биба́хт (би́да) и гарадёла, нэ просто джа́ла анги́л и явэ́ла сэндякирдо.</verse>
				<verse number="4">Кон кандэ́ла, и дарэ́ла Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, кодова́ дорэсэ́ла барвалыпэ́н, паты́в и джиибэ́н.</verse>
				<verse number="5">Пхусадытка хру́сты (терны) и фэля́ исын пэ дром, кай исын мижэх ману́ш; а кон приракхэла пэ́скиро ди, кодова́ явэ́ла тэ дурьёл лэ́ндыр.</verse>
				<verse number="6">Сыкля́кир тэрнэ́ чхавэ́с адя́кэ, сыр лэ́скэ трэй дурэды́р тэ дживэ́л, и, ке́ли ёв явэ́ла пхуро́, ёв на джа́ла криг далэ́ дромэ́стыр.</verse>
				<verse number="7">Барвало́ рикирэ́ла зор пэ чорорэстэ: и кон исын вужло, одова́ исын дына́ри кодолэ́скэ, саво́ покэрдя (конэ́скэ ёв исын банго́).</verse>
				<verse number="8">Кон почхувэла (сеинэла) начачипэ́н сыр гив пэ фэ́лда, кодова́ кэрэ́ла биба́хт (би́да) пэ́скэ, и лэ́скири зор дрэ холы́ кончынэлапэ.</verse>
				<verse number="9">Кон исын барвалэ́-илэ́скиро, кодова́ явэ́ла бахтякирдо́, пал-дова́ со ёв дэ́ла пэ́скиро маро́ чорорэнгэ.</verse>
				<verse number="10">Традэ криг адасавэс, саво́ исын бипатывакиро кэ яви́р мануша́, и чинга́рд дурьёла; и кошыбэ́н, и обракирибэн пириячэна.</verse>
				<verse number="11">Кон тырдэлапэ кэ жужо́ ило́, и конэ́стэ исын бахталыпэ́н пэ лэ́скирэ ушта́, кадасавэ́ манушэ́скэ кра́ли исын лэ́скиро мал.</verse>
				<verse number="12">Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ якха́ ракхэна джиныбэ́н, нэ Ёв равэла тэлэ́ лава́, савэ́ исын напатяибнаскирэ манушэ́ндыр.</verse>
				<verse number="13">Набутитко (кирнэ-масэ́нгиро) ману́ш пхэнэ́ла: “Шчэр (ле́во) исын яври́! Мэ ява́ва мулякирдо, пэ вули́цы (пэ га́сы).”</verse>
				<verse number="14">Фуе-джувленгиро муй исын хор ґанби́н (яма); пэрэ́ла одори́к кодова́ ману́ш, пэ конэ́стэ Рай Дэвэ́л холясо́ла.</verse>
				<verse number="15">Дылныпэ́н припхандяпэ кэ чхавэ́скиро ило́, нэ ран (розга), савья́са сыклякирэ́на пхарэ́с, традэ́ла дылныпэ́н криг.</verse>
				<verse number="16">Кон тасавэла (дукхавэла) чорорэс тэ барьякирэл пэ́скиро барвалыпэ́н; и кодова́, кон дэ́ла барвалэскэ, кадасаво́ ману́ш явэ́ла чороро́.</verse>
				<verse number="17">Причху́в пэ́скиро кан и пошун годьварэ́-манушэ́нгирэ лава́, и бандякир тыро́ ило́ кэ миро джиныбэ́н;</verse>
				<verse number="18">пал-дова́ со куч явэ́ла, ко́ли ту явэ́са тэ рикирэспэ кэ ёнэ пэ́скирэ илэ́са, соб (кай) ёнэ тэ явэ́н адя́кэ-паць скэдынэ́ пэ тырэ́ ушта́.</verse>
				<verse number="19">Соб (кай) ту́тэ тэ явэ́л зорало́ патяибэ́н дрэ Растэ-Дэвлэ́стэ, мэ сыклякирава тут и ададывэ́с, и ту ри́пир.</verse>
				<verse number="20">Ци мэ на чхиндём ту́кэ трин мо́лы най кучэдыр годэ́ и джиныбнытка лава́,</verse>
				<verse number="21">соб (кай) мэ могинавас тэ пиридав ту́кэ патяибнытка лава́ пал чачипэ́н, соб (кай) ту могинэсас тэ отпхэнэс палэ патяибнытконэ лавэ́нца кодолэ́нгэ, савэ́ бичхавэна тут.</verse>
				<verse number="22">На чор чорорэстыр, пал-дова́ со ёв исын чороро́, на тасав одолэ́н, савэ́н притасавэ́на пашы́л по́рта:</verse>
				<verse number="23">пал-дова́ со Рай Дэвэ́л затэрдёла пал лэ́нгиро рэ́ндо, и лэ́ла криг кодолэнгиро ди, савэ́ обчорэна лэн.</verse>
				<verse number="24">На яв мал (на дружын) холынакирэ манушэ́скэ, на ра́кир [на джа́-ю.о.] яглунэ манушэ́са,</verse>
				<verse number="25">соб (кай) ту тэ на сыклёс, сыр ёв кэрэ́ла, и соб (кай) ту тэ на чхувэ́с фэлы́ ваш тыро́ ди.</verse>
				<verse number="26">На яв кадасавэ́ манушэ́са, саво́ марэла пир васта́ дрэ сымады́ (залого), ци саво́ исын дудвало/якхи́тко (свидетелё) пал вужлыпэна (длуги);</verse>
				<verse number="27">пал-дова́ со, ко́ли нанэ ту́тэ со́са тэ плэскирэс, то тэды ту́тыр отлэна тыри́ пасиндлы (постель).</verse>
				<verse number="28">На пиричхув ґаратуны шпэ́ра пэ пхув, сави́ тырэ́ дада́ чхудэ́.</verse>
				<verse number="29">Ци ту дыкхэ́са манушэ́с, саво́ добусовэс кэрэ́ла пэ́скири буты́? Ёв явэ́ла тэ тэрдёл анги́л кралье́ндэ; ёв на явэ́ла тэ тэрдёл анги́л простонэ (напатывалэ) манушэ́ндэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="23">
				<verse number="1">Сыр ту бэшэса тэ хас барыдырэ́са, то придыкхпэ шука́р, кон исын анги́л ту́тэ;</verse>
				<verse number="2">и чхув чхури кэ пэ́скиро кирло, ко́ли ту сан ману́ш, саво́ исын ґа́лко кэ хабэ́н.</verse>
				<verse number="3">На ха древа́н бут лэ́скирэ бонбоны (присмаки), пал-дова́ со ёнэ исын хохано́ хабэ́н.</verse>
				<verse number="4">На кэр буты́ пир ме́ра, соб (кай) тэ явэс барвало́, нэ яв пэ ада́кицы годо́, соб (кай) тэ мэкэс дасавэ́ ду́мы:</verse>
				<verse number="5">ке́ли ту рискирэса пэ́скирэ якха́ пэ дава́ – и акана́ нанэ лэс? Пал-дова́ со барвалыпэ́н кэрэ́ла пхака́ пэ́скэ и сыр о́рло (ки́до) вурняла криг кэ болыбэ́н.</verse>
				<verse number="6">На ха маро́ кэ ману́ш бибахталэ́ якхаса, на яв ґа́лко (жадно) кэ лэ́скирэ бонбоны (присмаки).</verse>
				<verse number="7">Пал-дова́ со ёв исын адасаво́, саво́ ёв исын дро пэ́скиро ило́. “Ха и пи”, – ёв пхэнэ́ла ту́кэ, нэ лэ́скиро ило́ нанэ ту́са.</verse>
				<verse number="8">Котэ́р (куско) марэскиро, со ту хаян, ту вычхадэса, и ту нашавэса тырэ́ куч лава́.</verse>
				<verse number="9">На ра́кир дрэ дылыниньконэскирэ кана́, пал-дова́ со ёв дыкхэ́ла вучипна́стыр пэ тырэ́-лавэнгиро годыпэ́н.</verse>
				<verse number="10">На пиричхув ґаратуны шпэ́ра пэ пхув, на рэс пэ фэ́лда, кай дживэ́на бидадэнгирэ чхавэ́.</verse>
				<verse number="11">Пал-дова́ со лэ́нгиро Выракхибнаскиро [Затэрдыипнаскиро-р.с.], Рай Дэвэ́л исын зорало́, Ёв затэрдёла пал лэ́нгиро рэ́ндо пэ ту́тэ.</verse>
				<verse number="12">Бандякир тыро́ ило́, ке́ли сыклякирэ́на тут, и тырэ́ кана́ кэ годьварэ́ лава́.</verse>
				<verse number="13">На тангинэ (на жалин) чхавэ́с, ке́ли ту марэ́са лэс раняса, далэ́стыр ёв на мэрэ́ла:</verse>
				<verse number="14">ту марэ́са лэс раняса и зракхэ́са лэ́скиро ди люностыр (адостыр).</verse>
				<verse number="15">Мро чха́ва! Ко́ли тыро́ ило́ исын годо́, тэды миро ило́ явэ́ла тэ радынэ́лпэ.</verse>
				<verse number="16">И мирэ́ букэ (нутря) явэ́на зоралэ́с тэ радынэ́нпэ, ке́ли тырэ́ ушта́ пхэнэ́на чачипэ́н.</verse>
				<verse number="17">Мэк тыро́ ило́ тэ на зэвлынэл (тэ на завидынэл) грэхитконэ́ манушэ́нгэ, мэк тыро́ ило́ тэ ячэ́лпэ ўса́ды (сак) дрэ дар анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ;</verse>
				<verse number="18">пал-дова́ со исын англыпэ́н и тыро́ лачхо́ ужакирибэ́н на явэ́ла нашадо.</verse>
				<verse number="19">Мро чха́ва! Шун, и яв годо́, и приракх пэ́скиро ило́ пэ маму́й дром.</verse>
				<verse number="20">На яв кхэтанэ́ манушэ́са, кон пьела древа́н бут мол (вино), ци кон ха́ла бут мас.</verse>
				<verse number="21">Пал-дова́ со матымари (матяри) и бутэ́-хабнаскиро ману́ш (обхаячо) ячэ́на чорорэ́, и ману́ш, кон совэла бут, явэ́ла уридо́ дрэ мэлалэ патавэ.</verse>
				<verse number="22">Шун пэ́скирэ дадэ́с, конэ́стыр ту латхянпэ, и на дыкх вучипна́стыр пэ пэ́скирэ датэ, ке́ли ёй явэ́ла пхури.</verse>
				<verse number="23">Кин (дорэс) патяибэ́н, и на отдэ́ лэс никонэ́скэ; адя́кэ-паць годыпэ́н, сыклякирибэ́н и ґалыибэ́н.</verse>
				<verse number="24">Чачунэ́-манушэ́скиро дад явэ́ла древа́н тэ радынэ́лпэ, адя́кэ-паць и кодова́, конэ́стэ годо́ чхаво́ латхяпэ, явэ́ла тэ бахталёл лэ́стыр:</verse>
				<verse number="25">мэк тэ явэ́н ра́да тыро́ дад и дай, и мэк кодоя, сави́ бияндя́ тут, зоралэ́с тэ радынэ́лпэ.</verse>
				<verse number="26">Мро чха́ва! Отдэ́ ма́нгэ тыро́ ило́, и мэк тырэ́ якха́ тэ рикирэнпэ зоралэ́с (тэ придыкхэнпэ) кэ мирэ́ дрома́.</verse>
				<verse number="27">Пал-дова́ со налачхи джувлы́ исын хор ґанби́н (яма), и чу́жо джувлы́ исын вэнско ґаны́нг.</verse>
				<verse number="28">Ёй адя́кэ-паць подракхэла дорэсыбэ́н (манушэ́н) сыр розмарибнытко, и барьякирэ́ла буты́р напатяибнаскирэн машки́р манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="29">Конэ́стэ исын роибэ́н? Конэ́стэ исын дукх? Конэ́стэ исын кошыбэ́н? Кон исын би́да, и кон жалинэлапэ? Конэ́стэ исын даба (калэ́ маса́) ни палсо́? Конэ́стэ исын лолыпэн дрэ якха́?</verse>
				<verse number="30">Дава́ исын кодолэ́ндэ, савэ́ кэ коригуно́ (позно) уля́го (пора) исын бэштэ́ пашы́л мол и кодолэндэ, савэ́ джа́на тэ родэ́н змешындлы мол (вино).</verse>
				<verse number="31">На дыкх пэ мол, сыр ёй лолёла, сыр ёй гожэс зяинэла яга́са дрэ кучык, сыр ёй локхэс чхувэ́лапэ дро кирло:</verse>
				<verse number="32">дро ко́нцо (дро яго́ро) ёй дандырэла тут сыр сап, и дукхавэла сыр саплын (аспидо).</verse>
				<verse number="33">Тырэ́ якха́ явэ́на тэ дыкхэ́н пэ явирэ джувлендэ, и тыро́ ило́ явэ́ла тэ выпхэнэл накуч лава́.</verse>
				<verse number="34">И ту явэ́са сыр кодова́, саво́ исын пашто́ машкира́л мо́рё (дэрья́в), сыр кодова́, саво́ исын пашто́ [суто́-р.с.] вучэ́с пэ мачта, и саво́ пхэнэ́ла:</verse>
				<verse number="35">И пхэнэ́са: “Ёнэ пэкадэ ман, нэ мэ на сом дукхадо, ёнэ шпулдэ (пихиндлэ) ман, и мэ на джиндём. Ке́ли мэ джангадёвава? Мэ ява́ва тэ родав усае́кх тэ выпьяв нэвэ́стыр (нэвэ́с).”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="24">
				<verse number="1">На зэвлынэ (на ревнин) бибахталэ́ манушэ́нгэ, и на манг зоралэ́с тэ явэс лэ́нца;</verse>
				<verse number="2">пал-дова́ со лэ́нгиро ило́ придуминэла нахратыма (насилиё), и лэ́нгирэ ушта́ ракирэ́на, соб (кай) тэ кэрэ́н дош (фуипэ́н).</verse>
				<verse number="3">Кхэр ґаздэ́на (чхувэ́на) годыпнаса, и лэс рикирэ́на годя́са;</verse>
				<verse number="4">и лэ́скирэ шту́бы (комнаты) исын пхэрдэ́ дрогонэ́ и кучонэ́ барвалыпнаса.</verse>
				<verse number="5">Годо́ ману́ш исын зорало́; и годьваро́ ману́ш прибарьякирэла зоралыпэ́н кэ пэ́скири зор.</verse>
				<verse number="6">Пал-дова́ со го́дла годьварэ́-дыибнаса тумэ́ лыджа́на пэ́скиро марибэ́н; и кай бут исын мануша́, савэ́ дэ́на го́дла, одо́й явэ́ла зракхибэ́н.</verse>
				<verse number="7">Годыпэ́н исын древа́н вучэ́с дылыниньконэстыр: ёв на отпхандэла пэ́скиро муй дрэ по́рта.</verse>
				<verse number="8">Кон придуминэла тэ кэрэ́л биба́хт, одова́ явэ́ла кхардо бибахтярискиро.</verse>
				<verse number="9">Дылыно́ придуминэла екх грэ́хо, и манушэ́стыр, саво́ исын бипатывакиро кэ яви́р мануша́, рикирнапэ дрэ риг (брыдинэна) яви́р мануша́.</verse>
				<verse number="10">Ко́ли ту пэрэса дро ило́ дро трашакиро дывэ́с, то ту́тэ исын набари зор.</verse>
				<verse number="11">Зра́кх одолэ́н, савэ́н лыджа́на пэ мэрибэ́н, и зарикир одолэ́н, савэ́ обштавэнапэ анги́л мулякирибэн [исын сэндякирдэ тэ мэрэ́н-р.с.].</verse>
				<verse number="12">Ко́ли тумэ́ пхэнэ́на: “Чачо́, амэ на джиндям дава́”, тэды Кодова́, Саво́ ублавэла (важынэла) илэ, ци на ґалёла дава́? Кодова́, Саво́ ракхэ́ла тыро́ ило́, ци на джинэ́ла Ёв дава́? И Ёв отдэ́ла кажнонэ́ манушэ́скэ ада́кицы, кицы́ ёв исын мол пал лэ́скирэ рэ́нды.</verse>
				<verse number="13">Мро чха́ва? Ха авги́н, пал-дова́ со ёв исын лачхо́, и авгинытко сото, саво́ исын гудло́ ваш тыро́ кирло [смако-ю.о.]:</verse>
				<verse number="14">адя́кэ-паць явэ́ла ваш тумаро́ ди джиныбэ́н пал годыпэ́н; ке́ли тумэ́ латхнэ́ лэс, тэды исын англыпэ́н, и тумари́ наде́я на хасёла.</verse>
				<verse number="15">На подракх тэ замарэс (на придумин биба́хт), пашы́л кхэр, кай исын чачуно́ ману́ш, ту сан фуй ману́ш, на пхагир лэ́скиро откхиныбнытко штэ́то;</verse>
				<verse number="16">пал-дова́ со чачуно́ ману́ш сашты́ (могинэ́ла) тэ пэрэ́л эфта́ (битринэ́нгиро дэш) мо́лы и ёв уштэ́ла, нэ фуй ману́ш пэрэ́ла дрэ бари би́да.</verse>
				<verse number="17">На ра́дынпэ зоралэ́с, ке́ли тыро́ вэ́рго пэрэ́ла, мэк тыро́ ило́ тэ на явэ́л радо, ке́ли ёв обштавэлапэ,</verse>
				<verse number="18">соб (кай) Рай Дэвэ́л тэ на дыкхэ́л дава́, и тэ на явэ́л холямо́, и, соб (кай) ёв тэ на рискирэ́л пэ́скири холы́ долэ́ манушэ́стыр.</verse>
				<verse number="19">На ґаздэпэ холя́са пэ бибахталэ́ манушэ́ндэ, и на зэвлынэ (на завидын) фуе́ манушэ́нгэ:</verse>
				<verse number="20">пал-дова́ со на явэ́ла англыпэ́н ваш бибахталэ́ манушэ́нгэ, фуе́-манушэ́нгиро момолы́тко (свети́льнико) мурдёла.</verse>
				<verse number="21">Мро чха́ва! Дар Ра́стыр-Дэвлэ́стыр и крали́стыр; на яв кхэтанэ́ манушэ́нца, савэ́ зракирэнапэ тэ ґаздэ́н бу́нто.</verse>
				<verse number="22">Пал-дова́ со екха́тыр (сра́зу) бари би́да явэ́ла пэ лэ́ндэ, и кон джинэ́ла, саво́ бэдыпэн (би́да) явэ́ла лэ́ндыр.</verse>
				<verse number="23">Ѓа́да, исын годэ́-манушэ́нгирэ лава́: “Дава́ исын намишто тэ явэс пэ вари конэ́скири риг пэ сэ́ндо.”</verse>
				<verse number="24">Кон ракирэ́ла бангэ́ манушэ́скэ: “Ту ракирэ́са чачипэ́н”, одолэ́с манушыпнаскирэ на́цыи явэ́на тэ прокошэн; Наюды́тка мануша́ явэ́на фуес тэ ракирэ́н пал лэ́стэ;</verse>
				<verse number="25">пэ кодолэндэ, савэ́ бангякирэна фуе́ манушэ́н, явэ́на зоралэ́с тэ радынэ́нпэ и дро́го бахтякирибэ́н явэ́ла пэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="26">Чачуно́ отпхэныбэ́н исын сы́рбы чамудыпэн дрэ ушта́.</verse>
				<verse number="27">Англэды́р кэр пэ́скири буты́ яврестыр, и почхув гив пэ фэ́лда; тэ́ньчи ґа́здэ пэ́скиро кхэр.</verse>
				<verse number="28">На яв хохано́ якхи́тко (лжэсвидетелё) пэ пэ́скирэ пашатунэстэ би причынакиро, со́скэ тэ хохавэс пэ́скирэ уштэ́нца.</verse>
				<verse number="29">На ра́кир: “Мэ кэра́ва адя́кэ лэ́скэ, сыр ёв кэрдя́ ма́нгэ. Мэ отда́ва палэ манушэ́скэ пал лэ́скири буты́.”</verse>
				<verse number="30">Мэ гиём набутитконэ-манушэ́скирэ фэлдаса и пир винаграды́тко фэ́лда, кай набарэ́-годя́киро ману́ш исын;</verse>
				<verse number="31">и одо́й ёв сыс забарино пхусадытконэ бустенца. Лэ́скири фэ́лда сыс учхакирды цукнудяса (стракиваса), лэ́скири баруны ва́нта сыс пхагирды тэлэ́.</verse>
				<verse number="32">Ке́ли мэ дыкхцём, мэ ґалыём, со дава́ сыс куч, мэ подуминдём и дорэсцём сыклякирибэ́н:</verse>
				<verse number="33">на́бут соибэн, на́бут линдра (дрёма), на́бут счхув ва́нта тэ откхинён!</verse>
				<verse number="34">И тыро́ чорорипэн явэ́ла сы́рбы марибны́тко пирангачо и тыри́ трэ́бима явэ́ла сы́рбы ману́ш мардытконэса.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="25">
				<verse number="1">Адалэ́ исын адя́кэ-паць Соломоно́скирэ притчы, савэ́ зачхиндлэ́ Езэкияскирэ мануша́. Езэки́я сыс кра́ли пир Юдэ́я.</verse>
				<verse number="2">Дава́ исын барипэ́н Дэвлэ́скэ тэ гаравэл дова́ рэ́ндо, со на трэй тэ джинэ́н манушэ́нгэ; нэ барипэ́н кральенгиро исын дрэ дова́, соб (кай) тэ розґалёл саро́ пал дава́ рэ́ндо.</verse>
				<verse number="3">Сыр болыбэ́н дро вучыпэн, и хор исын пхув, адя́кэ-паць и крали́скиро ило́ нашты́ тэ розґалёс.</verse>
				<verse number="4">Лэ криг туфта рупэ́стыр, и лэ́стыр выджа́ла кхоро́ (сасудо), со явэ́ла лачхо́ рупунарискэ (рупэскирэ мастероскэ).</verse>
				<verse number="5">Лэ криг фуе́ манушэ́н крали́стыр, и лэ́скиро троно явэ́ла тэ рикирэлпэ чачипна́са.</verse>
				<verse number="6">На сыка́в пэс барэ́ манушэ́са анги́л кралье́ндэ, и на тэрдёв пэ штэ́то, саво́ исын ваш барэ́ манушэ́нгэ;</verse>
				<verse number="7">пал-дова́ со исын фэды́р, ке́ли пхэнэ́на ту́кэ: “Яв вучэды́р адари́к,” сыр тут чхувэ́на тэлэды́р анги́л крали́скирэ барыдырэндэ, конэ́с тырэ́ якха́ дыкхнэ́.</verse>
				<verse number="8">На джа́ сы́гэс пэ сэ́ндо, пал-дова́ со ту на джинэ́са, со явэ́ла дро ко́нцо (дро яго́ро), ке́ли тыро́ пашатуно ладжакирэла тут.</verse>
				<verse number="9">Пириракир тыро́ рэ́ндо тырэ́ пашатунэса кокорэса, и на выпхэн чораханыбэн явирэскэ,</verse>
				<verse number="10">соб (кай) одова́, кон шунэ́ла лэс, тэ на сыкавэ́л сарэ́нгэ тыри́ ладж, и мавлы́н (малва) пал ту́тэ тэ на явэ́л бэдытко (налачхи).</verse>
				<verse number="11">Лав, со пхэндло́ кэ штэ́то, исын сы́рбы сувнакунэ́ пхаба́ дрэ рупэскирэ кхорэ́ (сасу́ды).</verse>
				<verse number="12">Лав, савэ́са годо́ ману́ш сыкавэ́ла банг одолэ́скэ, кон кандэ́ла лэс, исын сы́рбы сувнакуны́ чэн и гожакирибэн выкэдынэ́ сувнака́стыр.</verse>
				<verse number="13">Сыр шылыпэн ивэса дро часо (цы́ро), ке́ли укэдэна гив, исын адя́кэ-паць патяибнаскиро бичхадо́ ману́ш ваш одолэ́нгэ, савэ́ бичхадэ́ лэс; пал-дова́ со ёв сы́рбы панякирэла ди пэ́скирэ ра́скиро.</verse>
				<verse number="14">Сыр о́блоки и балва́л исын бибрышындэскирэ, адя́кэ-паць исын одова́, саво́ шарэлапэ, со ёв дэ́ла хохано́ да́ро.</verse>
				<verse number="15">Кон длу́гэс (ґара́) вырикирэ́ла, одова́ сашты́ тэ патякирэл барыдырэ́с, и ковлы чиб пхагирэ́ла кокалы́.</verse>
				<verse number="16">Ци латхян (ластян) ту авги́н (мэда)? На ада́кицы, кицы́ ту́кэ трэй, соб (кай) ту тэ на пирихас, и тэ на чхадэс.</verse>
				<verse number="17">На псир бут мо́лы кэ тыро́ пашатуно кхэрэ́, соб (кай) ёв тэ на кхинёл ту́тыр, и, соб (кай) ёв тэ на лэл древа́н тэ на камэл тут.</verse>
				<verse number="18">Ману́ш, саво́ допхэнэ́ла хохаибэ́н пэ пэ́скирэ пашатунэстэ, исын сы́рбы кило, курта́ла и марибны́тко буст (стрела).</verse>
				<verse number="19">Зоралэ́с тэ патяс дрэ напатяибнытконэ манушэ́стэ исын сы́рбы на́лачхо данд ци лангалы ґэро́й.</verse>
				<verse number="20">Тэ багас гиля́ смэнтнонэ илэскэ исын сы́рбы тэ лэс криг лэ́стыр и́дя, ци тэ чхувэ́с шут (уксусо) пэ даб (рана).</verse>
				<verse number="21">Ко́ли тыро́ вэ́рго исын бокхало, дэ лэ́скэ маро́ тэ хал; ци ко́ли ёв камэ́ла тэ пьел, дэ лэ́скэ пани́ тэ пьел:</verse>
				<verse number="22">палдава́, кэри дава́, ту кэдэса хачкирдэ́ вангара пэ лэ́скиро шэро́ и Рай Дэвэ́л отдэ́ла мазу́ри (награда) пал дова́, со ту са́нас лачхо́ кэ вэ́рго.</verse>
				<verse number="23">Паш-ратякири (шылалэ-ригакири) балва́л лыджа́ла кэ брышы́нд, и бэдытко (чораханы) чиб лыджа́ла кэ холямо́ муй.</verse>
				<verse number="24">Фэды́р исын тэ дживэ́с пэ кунто пэ кхэрэ́скири стрэ́ха (чхаки́н), сыр тэ явэс кхэтанэ́ джувля́са, сави́ чингардэлапэ.</verse>
				<verse number="25">Сыр шылало пани́ ваш ди, савэ́стэ сыс труш (смэга), адя́кэ-паць исын лачхи́ зан (звесь) дуратунэ́ тхэмэстыр.</verse>
				<verse number="26">Чачуно́ ману́ш, саво́ пэрэ́ла анги́л фуе́ манушэ́ндэ, исын сыр мэлалы ґанынгори, и блатуны ґаны́нг.</verse>
				<verse number="27">Дава́ исын намишто тэ хас бут авги́н, адя́кэ-паць и барипэ́н, со ману́ш кокоро́ родэ́ла пэ́скэ, нанэ барипэ́н.</verse>
				<verse number="28">Кон на рикирэ́ла зор пэ пэ́скиро ду́хо (фа́но), одова́ исын сы́рбы фо́ро, со исын пхагирдо́ тэлэ́, и саво́ исын би вантэнгиро.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="26">
				<verse number="1">Сыр ив лынаскиро, и сыр брышы́нд, ке́ли чхинэна гив, адя́кэ-паць на подджа́ла тэ кэрэ́с паты́в дылынэ́ манушэ́скэ.</verse>
				<verse number="2">Сыр чириклы, сави́ вурняла одори́к и палэ и сыр бахирка (ласточка), сави́ вурняла, и сави́ на бэшэ́ла, адя́кэ-паць и бипричынакиро прокошыбэ́н на рисёла дро чачипэ́н.</verse>
				<verse number="3">Чхупны трэй грэскэ, а швар (узда) трэй ослоскэ, и ран (рандь) трэй ваш дылынэскиро думо.</verse>
				<verse number="4">На отпхэн дылынэскэ пир лэ́скиро дылныпэ́н, соб (кай) ту тэ на явэс дасаво, сыр ёв исын.</verse>
				<verse number="5">Отпхэн дылынэскэ пир лэ́скиро дылныпэ́н, соб (кай) ёв тэ на явэ́л годо́ дрэ пэ́скирэ якха́.</verse>
				<verse number="6">Кон бичхавэ́ла дылынэ́ манушэ́с тэ пиридэл зан (звесь), одова́ сы́рбы подчхинэла ґэра́ пэ́скэ и кэрэ́ла биба́хт (налачхипэн).</verse>
				<verse number="7">Сы́рбы ґэра́ лангалэ манушэ́скэ, савэ́ на псирэ́на маму́й (роўнэс), адя́кэ-паць исын годопхэныбэн дро дылынинэскиро муй.</verse>
				<verse number="8">Тэ кэрэ́с паты́в дылынэскэ, исын дова́-паць сыр тэ пхандэс куч бар дрэ марибны́тко раґатка.</verse>
				<verse number="9">Годопхэныбэн дрэ дылынэскирэ ушта́ исын дова́-паць, сыр пхусадытко хру́сто (терно) дрэ матымарискирэ ушта́.</verse>
				<verse number="10">Рай [зорало́ ману́ш-р.с.] кэрэ́ла пир пэ́скири годы́ и лэ́ла пэ буты́ дуе́н: и дылынэс, и сваконэ манушэ́с, саво́ джа́ла пашы́л. Баро́ Дэвэ́л, Саво́ создыя́ саро́, дэ́ла дуенгэ мазу́ри (награда): и дылынэскэ и одолэ́скэ, кон кэрэ́ла фуипэ́н.</verse>
				<verse number="11">Сыр джукэл рисёла кэ пэ́скирэ чхадыпэн, адя́кэ-паць и дылыно́ кэрэ́ла нэвэ́стыр пэ́скиро дылныпэ́н.</verse>
				<verse number="12">Ци дыкхця́н ту манушэ́с, саво́ гинэ́ла пэс годэ́ манушэ́са? Дылыниньконэ манушэ́стыр буты́р сашты́ тэ ужакирэс лачхипэ́н, сыр кадасавэ́ манушэ́стыр.</verse>
				<verse number="13">Кирнэ-масэ́нгиро ману́ш ракирэ́ла: “Холынакиро шчэр (ле́во) исын пэ дром. Мижэх шчэр исын пэ вули́цы (га́сы).”</verse>
				<verse number="14">Сыр вуда́р рисёла пэ пэ́скирэ завесы (зачхудэ), адя́кэ-паць и кирнэ-масэ́нгиро рисёла пэ пэ́скиро чхуибэ́н.</verse>
				<verse number="15">Кирнэ-масэ́нгиро ману́ш чхувэ́ла пэ́скиро васт дро чаро́, нэ лэ́скэ исын пхаро́ тэ лыджас палэ васт кэ пэ́скиро муй.</verse>
				<verse number="16">Кирнэ-масэ́нгиро ману́ш думинэ́ла пэ́скэ, со ёв исын годэдыр эфта́ (битринэ́нгиро дэш) манушэ́ндыр, савэ́ отпхэнэна барэ́ годыпнаса.</verse>
				<verse number="17">Кон чхувэ́ла пэ́скиро накх дрэ чу́жо чинга́рд, одова́ исын сы́рбы ману́ш, саво́ ухтылэ́ла джуклэс пал кана́.</verse>
				<verse number="18">Сы́рбы бигодякиро ману́ш, кон чхурдэ́ла яг (ягунэ глоўни), марибны́тка бустя́ (стре́лы) и мэрибэ́н,</verse>
				<verse number="19">исын адасаво́ ману́ш, саво́ хохавэла пэ́скирэ пашатунэс, и ракирэ́ла: “Мэ фэ́ни (то́ка) кэра́ва пэраса (шутки).”</verse>
				<verse number="20">Кай буты́р кашта́ нанэ, одо́й яг мурдёла; и кай нанэ ману́ш, саво́ исын би-патывакиро кэ яви́р, кошыбэ́н пириячэ́ла (штылёла).</verse>
				<verse number="21">Сыр вангар чхувэ́на дрэ яг тэ хачол, и кашта́ ваш яг, адя́кэ-паць исын чингардуно ману́ш, кон росхачкирэла кошыбэ́н.</verse>
				<verse number="22">Лава́, савэ́ ракирэ́ла ману́ш, саво́ ґундяринэла, исын сы́рбы бонбоны (присмаки), и ёнэ джа́на хор андрэ́ маса́.</verse>
				<verse number="23">Ѓалка исын ушта́, и фуй ило́ исын сы́рбы кхоро́ (сасудо), савэ́ исын шукарьякирдэ туфтонэ (хоханэ́) рупэ́са.</verse>
				<verse number="24">Одова́, кон бидыкхэла (зоралэ́с на камэ́ла) явирэ манушэ́с сы́рбы гаравэла дава́ пэ́скирэ уштэ́нца, адасаво́ ману́ш счхувэла фрэнтыма (мэндрима) дро пэ́скиро ило́:</verse>
				<verse number="25">ке́ли ёв ракирэ́ла лачхэ́ заня́са (глосаса), нэ ту на патя, пал-дова́ со исын эфта́ (битринэ́нгиро дэш) налачхэ́ мысли дро лэ́скиро ило́.</verse>
				<verse number="26">Мэк лэ́скири зоралы́ намилыма исын учхакирды лэ́скирэ фрэнтымаса, нэ лэ́скиро фуипэ́н сыкадёла анги́л саро́ скэдыибэ́н.</verse>
				<verse number="27">Кон ґанавэла ґанби́н (яма), одова́ кокоро́ пэрэ́ла дрэ ла́тэ, и кон катынэла упрэ́ бар, пэ одолэ́стэ бар рисёла палэ.</verse>
				<verse number="28">Хоханы чиб зоралэ́с на выкэдэ́ла одолэ́н, савэ́н ёв дукхавэла, и начачуно муй кэрэ́ла фуипэ́н.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="27">
				<verse number="1">На шарпэ атасятунэ дывэсэса, пал-дова́ со ту на джинэ́са, со дывэ́с янэ́ла ту́кэ.</verse>
				<verse number="2">Мэк яви́р ману́ш тэ шарэл тут, а на тыро́ муй; мэк тэ явэ́л чу́жо ману́ш, а на тырэ́ ушта́.</verse>
				<verse number="3">Бар исын пхаро́ и пра́хо исын пхаровато, нэ ке́ли дылыно́ зоралэ́с холясо́ла, дава́ исын пхарэдыр дуендыр.</verse>
				<verse number="4">Баро́ холякирибэ́н исын биманушытко, и холы́ исын трашаны, нэ кон сашты́ (могинэ́ла) тэ тэрдёл проти баро́ зэвлыныпэ́н?</verse>
				<verse number="5">Тэ сыкавэс банг манушэ́скэ анги́л якха́ исын фэды́р, сыр тэ сыкавэс паты́в чораханэ́с.</verse>
				<verse number="6">Даба́ (пэкаибэна) патяибнытконэ малэстыр (другостыр) исын фэды́р вэргоскирэ чамудыпнастыр.</verse>
				<verse number="7">Чало ди на дыкхэ́ла и пэ авги́н, нэ бокхалэ́ дескэ кажно кирко котэ́р исын гудло́.</verse>
				<verse number="8">Сыр чириклы, сави́ лодэла пэ́скирэ гнязда́тыр (куфо́стыр), адя́кэ-паць исын и ману́ш, саво́ лодэла пэ́скирэ штэто́стыр.</verse>
				<verse number="9">Макхибэн (мазилки) и гудло́ тхувлякирибэн (куриныбэн) зоралэ́с радынэна ило́, и гудло́ исын кажно мал, кон дэ́ла годы́ илэ́стыр.</verse>
				<verse number="10">На мэк пэ́скирэ малэс, ци тырэ́-дадэ́скирэ малэс; на джа́ кэ тырэ́-пшалэскиро кхэр дро дывэ́с, ке́ли ту́тэ исын бари би́да. Фэды́р исын пашатуно, кон исын пашылэды́р кэ ту, сыр пшал, саво́ исын дур.</verse>
				<verse number="11">Мро чха́ва! Яв годо́ и радын миро ило́, соб (кай) ма́нгэ сашты́ тэ явэ́л тэ отпхэнав кодолэ́скэ, саво́ обракирэла ман.</verse>
				<verse number="12">Барэ́-годя́киро ману́ш дыкхэ́ла анги́л биба́хт (би́да), и гарадёла, а балвалитко ману́ш джа́ла дурэды́р и дорэсэ́ла ка́ра.</verse>
				<verse number="13">Лэ и́дя кодолэстыр, саво́ яця́н якхитконэса (поручителёса) пал чужонэ́ манушэ́стэ; и рикир ла сыр сымады́, ке́ли ёв исын якхи́тко пал явирэ джувля́тэ рига́тыр.</verse>
				<verse number="14">Кон ґаздэ́ла шариндой пэ́скирэ малэс зоралэ́ заня́са (глосаса) тася́рлэс (ра́нэс) пэ зло́ко (пэ ра́нко), дава́ могинэ́ла тэ загинэлпэ сыр прокошыбэ́н лэ́скэ.</verse>
				<verse number="15">Пани, со ўса́ды (сак) пэрэ́ла дро брышындытко дывэ́с, и джувлы́, кон усады (сак) чингардэлапэ, исын шэра́ (ра́внэс):</verse>
				<verse number="16">кон сучхакирэла ла; одова́ сы́рбы обрикирэла балва́л, и сы́рбы лэ́скиро чачо́ васт рикирэ́ла оливи́тко дзэт (елеё).</verse>
				<verse number="17">Састы́р востринэла састы́р, адя́кэ-паць ману́ш востринэла лачхипэ́н пэ́скирэ малэстэ.</verse>
				<verse number="18">Кон ракхэ́ла инжыритко кашт (смоковница), кодова́ явэ́ла тэ хал лэ́скири пхабай; адя́кэ-паць, кон приракхэла пэ́скирэ хула́с, одова́ явэ́ла дрэ паты́в.</verse>
				<verse number="19">Сыр дро пани́ муй сыкавэ́ла, саво́ ёв исын; адя́кэ-паць и манушэ́скиро ило́ сыкавэ́ла, саво́ ману́ш исын.</verse>
				<verse number="20">Лю́но (адо) и Аввадоно (мулыкано штэ́то) ние́кхвар нанэ пхэрдэ́, адя́кэ-паць и манушэ́скирэ якха́ ние́кхвар нанэ чалэ.</verse>
				<verse number="21">Дрэ кака́ви (котло) билавэна руп, а дро бов сувнака́й, нэ, саво́ ману́ш исын, сыкавэ́ла мавлы́н (малва), сави́ пхэнэ́на яви́р мануша́.</verse>
				<verse number="22">Мэк ту тэ тоўчынэс (тэ курэс) дылынэс дрэ ступа тоўкачоса, нэ усае́кх лэ́скиро дылныпэ́н на дурьёла лэ́стыр,</verse>
				<verse number="23">Дыкх кучэс пал пэ́скиро бакрэнгиро гурто, и придыкх миштэ́с пал пэ́скири кхэри́тко стада:</verse>
				<verse number="24">пал-дова́ со барвалыпэ́н нанэ пэ сарэ́ ве́ки, и, крали́тко стадык (коро́на) жа на ячэ́лапэ пэ сарэ́ ро́ды?</verse>
				<verse number="25">Кхас укэдэна криг и ялы́ (свя́жо) чар сыкадёла, и бэргитка зэлэна чарья́ скэдэ́на.</verse>
				<verse number="26">Бакрэ́ исын ту́кэ ваш урибэ́н, и бузнэ (козлы) исын ваш ту́кэ, соб (кай) тэ дэн ловэ́ пэ фэлдакири тими́н;</verse>
				<verse number="27">ту́кэ явэ́ла тэ ухтылэл (тэ явэ́л до́си) бузнытко (козлытко) тхуд ваш тыро́ хабэ́н, ваш хабэ́н тырэ́ кхэритконэнгэ, и тэ чалякирэн тырэ́ дынарицэн.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="28">
				<verse number="1">Фуй ману́ш нашэла криг, ке́ли нико́н на традэлапэ пал лэ́стэ, нэ чачуно́ ману́ш исын муршкано́ сыр шчэр (ле́во).</verse>
				<verse number="2">Ко́ли фуй рэ́нды (де́лы) исын пэ дая́ пхув, тэды крали́скирэ барыдыра́ парувэна екх екхэ́с. Нэ годя́киро барыдыро́, савэ́стэ исын джиныбэ́н, явэ́ла тэ кралинэ́л дурэды́р.</verse>
				<verse number="3">Чороро́ ману́ш, кон притасавэла явирэ чорорэ́ манушэ́с, исын сы́рбы зорало́ брышы́нд, со на ячкирэ́ла патря (листы) пэ кашта́ (дрэвы): [саво́ зморэла маро́ пэ фэ́лда-р.с.].</verse>
				<verse number="4">Одолэ́, савэ́ мэкэ́на Дэвлэ́скиро Зако́но, шарэна фуе́ манушэ́н, нэ кодолэ́, савэ́ рикирэнапэ кэ Зако́но, исын проти лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="5">Бибахталэ́ мануша́ на ґалёна чачипэ́н; нэ одолэ́, савэ́ родэ́на Рас-Дэвлэ́с, ґалёна саро́.</verse>
				<verse number="6">Фэды́р исын чороро́ ману́ш, кон кэрэ́ла саро́ лачхэ́с, сыр екх ману́ш, кон кэрэ́ла фуипэ́н пэфроми (нарочнэс), мэк ёв и тэ явэ́л барвало́.</verse>
				<verse number="7">Кон рикирэ́лапэ кэ Зако́но, кодова́ исын годьваро́ чхаво́, нэ кон исын чхучэ́-шэрэскиро ману́ш, одова́ ладжакирэла пэ́скирэ дадэ́с.</verse>
				<verse number="8">Кон прибарьякирэла пэ́скиро миштыпэ́н начачунэ кофоса (ростоса) и хохаибнаса, кодова́ сы́рбы кэдэла ловэ́ кодолэ́скэ, саво́ явэ́ла тэ тангинэ́л чорорэн.</verse>
				<verse number="9">Кодолэстэ, кон рискирэ́ла криг пэ́скиро кан, соб (кай) тэ шунэ́л Зако́но, адасавэстэ аж и лэ́скиро мангипэ́н Дэвлэ́скэ исын джунгало́ (брыдко).</verse>
				<verse number="10">Кон кэрэ́ла адя́кэ, со дэвлы́тка джа́на дрэ риг пэ бибахтало́ дром, кодова́ кокоро́ пэрэ́ла дрэ ґанби́н (яма), со ёв выґанадя, а бидошэнгирэ мануша́ дорэсэ́на лачхипэ́н дро миштыпэ́н.</verse>
				<verse number="11">Барвало́ думинэ́ла пэ́скэ, со ёв исын годо́, нэ годьваро́ чороро́ ману́ш розґалёла лэс.</verse>
				<verse number="12">Ке́ли чачунэ́ мануша́ зоралэ́с радынэ́напэ, тэды сы́рбы баро́ свэ́нко исын. Ке́ли фуй мануша́ ґаздэ́напэ, то мануша́ гарадёна.</verse>
				<verse number="13">Кон гаравэла пэ́скирэ грэ́хи, одолэ́скэ на явэ́ла мишто́, нэ кон приджинэла грэ́хи и мэкэ́ла тэ кэрэ́л лэн, кодолэ́с Дэвэ́л тангинэла.</verse>
				<verse number="14">Бахтало́ исын ману́ш, кон усады (сак) патыва́са дарэ́ла Дэвлэ́стыр, нэ кон пхарьякирэла пэ́скиро ило́, кодова́ пэрэ́ла дрэ бари би́да.</verse>
				<verse number="15">Сыр шчэр (ле́во), саво́ рыкинэла, и сыр рич, саво́ исын холынакиро, исын фуй барыдыро́, саво́ хулаинэла пэ чорэ́ манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="16">Тхэмэскиро барыдыро́, кон исын на годьваро́, притасавэла пэ́скирэ манушэ́н: нэ кон на вырикирэ́ла ґалкима (жадныма) кэ ловэ́, одова́ явэ́ла ґара́ (длу́гэс) тэ дживэ́л.</verse>
				<verse number="17">Ману́ш, кон прочхудя явирэ-манушэ́скиро рат, исын банго́, ёв явэ́ла тэ нашэ́л кэ ґанби́н: и нико́н на ячэ́лапэ пашы́л лэ́стэ.</verse>
				<verse number="18">Кон дживэ́ла би дошакиро, кодова́ явэ́ла зракхно, нэ кон псирэ́ла чорэ́ дромэ́нца пэфроми, кодова́ пэрэ́ла пэ екх лэ́ндыр.</verse>
				<verse number="19">Кон кэрэ́ла буты́ пэ пэ́скири пхув, одова́ явэ́ла чало марэ́са; нэ кон джа́ла пал локхэ-годякирэ манушэ́ндэ, кодова́ явэ́ла древа́н чороро́.</verse>
				<verse number="20">Патяибны́тко ману́ш исын барвало́ бахтякирибнаса, нэ кон камэ́ла сы́гэс тэ розбарвалёл (тэ явэ́л барвало́), одова́ на уджала каратыр.</verse>
				<verse number="21">Дава́ исын намишто тэ явэс пэ вари-конэ́скири риг, пал-дова́ со и пал котэ́р маро́ адасаво́ ману́ш кэрэ́ла чорипэ́н.</verse>
				<verse number="22">Ману́ш бибахталэ́ мысляса камэ́ла сы́гэс тэ розбарвалёл, и ёв на джинэ́ла, со чорипэ́н пэрэ́ла пэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="23">Кон сыкавэ́ла банг явирэ манушэ́скэ, кодова́ латхэ́ла буты́р ла́ска парикирибнаса, сыр кодова́ ману́ш, кон шарэла явирэ манушэ́с на илэ́стыр.</verse>
				<verse number="24">Кон чорэла дадэ́стыр ци датыр и ракирэ́ла: “Дава́ нанэ грэ́хо”, кадасаво́ ману́ш исын дро́го дру́го (мал) кодолэ́скэ, саво́ хасякирэ́ла саро́.</verse>
				<verse number="25">Пхутькирдэ́-илэ́скиро ману́ш выкхарэла кошыбэ́н, нэ кон зоралэ́с патя́ла дрэ Растэ-Дэвлэ́стэ, кодолэ́скэ явэ́ла миштыпэ́н.</verse>
				<verse number="26">Кон зоралэ́с патя́ла пэ́скирэ илэскэ, кодова́ исын дылыно́, нэ кон годэс дживэ́ла, кодова́ явэ́ла зракхно.</verse>
				<verse number="27">Кон дэ́ла чорорэскэ, кодолэстэ на явэ́ла наухтылыбэн/на явэ́ла на́доси (кодова́ на чорьёла), нэ кон закэрэла лэ́скирэ якха́, пэ кодолэстэ явэ́на бут прокошыбэна.</verse>
				<verse number="28">Ке́ли фуй мануша́ ґаздэ́напэ, тэды мануша́ кокорэ́ гарадёна, а ке́ли ёнэ хасёна, тэды чачунэ́ мануша́ ячэ́на буты́р.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="29">
				<verse number="1">Ману́ш, саво́ пхарьякирэла (жэсточынэла) пэ́скири мэн, на дыкхи́ пэ дова́, со лэ́скэ бут мо́лы сыкавэ́на лэ́скири банг, екха́тыр (сра́зу) хасёла, и на явэ́ла састякирибэн лэ́скэ.</verse>
				<verse number="2">Ке́ли чачунэ́ мануша́ рикирэ́на зор дро кралипэ́н, то мануша́ зоралэ́с радынэ́напэ; нэ ке́ли фуй ману́ш кралинэла, то тэды мануша́ ровэна.</verse>
				<verse number="3">Конэ́скэ трэй годыпэ́н, кодолэскиро дад, радынэ́лапэ, нэ кон исын дро́го мал налачхэ́ джувленгэ, кодова́ нашавэла пэ́скиро миштыпэ́н.</verse>
				<verse number="4">Кра́ли рикирэ́ла зор пэ пхув чачунэ́ сэндоса, нэ кон лэ́ла мыты (взятки), кодолэ́с пэ́скири пхув равэла тэлэ́.</verse>
				<verse number="5">Кон шарэла на илэ́стыр пэ́скирэ пашатунэс, кодова́ росчхувэла фэлы́ лэ́скирэ ґэрэнгэ.</verse>
				<verse number="6">Бибахтало́ ману́ш пэрэ́ла дрэ фэлы́ пэ́скирэ чорэ́ рэндэ́ндыр; нэ чачуно́ ману́ш явэ́ла тэ радынэ́лпэ.</verse>
				<verse number="7">Чачуно́ ману́ш роскэдэла (розлэла) чорорэ́-манушэ́нгиро рэ́ндо, нэ фуй ману́ш на ґалёла дава́.</verse>
				<verse number="8">Ману́ш, кон салапэ нахратэс, сы́рбы пхандэла фо́ро фэляса, нэ годэ́ мануша́ рискирэна холы́ дрэ риг [биладжаипнытка мануша́ ґаздэ́на бу́нто дро фо́ро, а годьварэ́ штылякирэна бу́нто-р.с.].</verse>
				<verse number="9">Ке́ли годо́ ману́ш исын проти дылынэстэ пир рэ́ндо, ци дылыно́ салапэ, ци холясо́ла усае́кх нанэ рама́нё (миро).</verse>
				<verse number="10">Мануша́, савэ́ исын ґалка (жадна) тэ прочхувэн явирэскиро рат, лэ́нгэ зоралэ́с на пир ило́ бидошэнгирэ мануша́, нэ чачипнытка (праведна) мануша́ пэкэнапэ (заботисона) пал адасавэ́ манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="11">Дылыно́ выпхэнэла сари́ холы́, со лэ́стэ исын пэ годы́; нэ годо́ ману́ш пририкирэла ла дрэ пэ́стэ.</verse>
				<verse number="12">Ко́ли тхэмэскиро барыдыро́ рискирэ́ла ило́ (шунэ́ла) кэ хохаибэ́н, тэды сарэ́ дына́рья ячэ́на хоханэ́ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="13">Чороро́ ману́ш и лэ́скиро притасаибнаскиро подджана екх пэ екхэ́стэ дро екх: Рай Дэвэ́л дэ́ла дуд (свэ́то) якхэнгэ дуенгэ.</verse>
				<verse number="14">Крали́скиро троно, кон сэндякирэ́ла чорорэн пир чачипэ́н, явэ́ла ўса́ды (сак) тэ рикирэ́л зор.</verse>
				<verse number="15">Ко́ли чхаворэс сыклякирэ́на пхарэ́с и раняса (розгаса), тэды ёв ячэ́лапэ годэдыр. Нэ ко́ли чхаворо́ мэкно́ кокоро́ пэ́скэ, то ёв ладжакирэла пэ́скирэ да.</verse>
				<verse number="16">Ке́ли фуй мануша́ явэ́на уса́ буты́р и буты́р, тэды фуипэ́н барьёла, нэ чачунэ́ мануша́ явэ́на тэ дыкхэ́н, сыр ёнэ пэрэ́на.</verse>
				<verse number="17">Сыкля́кир кэ дукха́ чхавэ́с, и ёв дэ́ла ту́кэ откхиныбэн, и ёв обрадынэла тыро́ ди.</verse>
				<verse number="18">Кай нанэ сыкадыипэн упралэстыр, одо́й мануша́ на обрикирэна пэс, нэ бахтало́ исын одова́, кон рикирэ́лапэ кэ Зако́но.</verse>
				<verse number="19">Ту на высыклякирэса писхари́с пал доша (промэкибэна) лавэ́нца, мэк ёв и ґалёла, нэ усае́кх ёв на явэ́ла тэ кандэл.</verse>
				<verse number="20">Ци дыкхця́н ту манушэ́с, саво́ сы́гэс выпхэнэла лава́? Буты́р лачхипэ́н сашты́ тэ ужакирэс дылынэстыр, сыр кадасавэ́ манушэ́стыр.</verse>
				<verse number="21">Кон бучынэла (пестинэла) пэ́скирэ дынари́с тыкнал, тэ́ньчи кадасаво́ писха́ри закамэ́ла тэ лыджа́л пэс сыр чхаво́.</verse>
				<verse number="22">Холямо́ ману́ш выкхарэла (залыджала) кошыбэ́н, и холынакиро ману́ш кэрэ́ла бут чорэ́ рэ́нды (грэ́хо).</verse>
				<verse number="23">Кон пхутёла, кодова́ пэрэ́ла тэлэ́, нэ напхутькирдо дро ду́хо (фа́но) ману́ш дорэсэ́ла паты́в.</verse>
				<verse number="24">Кон исын кхэтанэ́ чорэса, одова́ ману́ш сы́рбы зоралэ́с исын на пир ило́ кокоро́ пэ́скэ: ёв шунэ́ла сыр прокошэна лэс, нэ ёв на сыкавэ́ла лэс.</verse>
				<verse number="25">Кон дарэ́ла манушэ́ндыр, кодова́ сы́рбы чхувэ́ла фэлы́ пэ́скэ, нэ кон зоралэ́с патя́ла дрэ Растэ-Дэвлэ́стэ, одова́ явэ́ла бидаракиро.</verse>
				<verse number="26">Бут мануша́ родэ́на, соб (кай) тэ явэ́н куч тхэмэ́скирэ барыдырэ́са, нэ кажно ману́ш дорэсэ́ла чачипэ́н Ра́стыр-Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="27">Чачунэ́ мануша́ джа́на криг (брыдинэна) начачунэ манушэ́ндыр, нэ дэвлы́тка мануша́ рикирнапэ дрэ риг фуе́ манушэ́ндыр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="30">
				<verse number="1">Агуроскирэ годыпнытка лава́, Иакеёскирэ [Якеяскирэ-ю.о.] чхавэ́скирэ, савэ́ пхэндя́ адава́ ману́ш Ифиилоскэ, Ифиилоскэ и Укалоскэ.</verse>
				<verse number="2">Чачо́, мэ сом бутэды́р набарэ́-годя́киро ману́ш, сыр сарэ́ бура мануша́ (невежды), и мэ на сом годьваро́ ману́ш.</verse>
				<verse number="3">Мэ на высыклыём годыпнаскэ, и ма́ндэ нанэ джиныбэ́н, сыр свэнтонэндэ.</verse>
				<verse number="4">Кон ґаздыя́пэ пэ болыбэ́н и гия́ тэлэ́? Кон скэдыя́ балва́л дрэ Пэ́скирэ бурныка (жмени)? Кон учхакирдя́ паня́ идяса? Кон зачхудя пхувья́кирэ яго́ры (краи́)? Саво́ исын Лэ́скиро лав; и саво́ исын Лэ́скирэ-Чхавэ́скиро лав, ко́ли ту джинэ́са?</verse>
				<verse number="5">Кажно Дэвлэ́скиро лав исын жужо́: ёв исын шчы́то одолэ́нгэ, кон рисёла кэ Ёв тэ зракхэлпэ.</verse>
				<verse number="6">На причху́в буты́р кэ лэ́скирэ лава́, соб (кай) Ёв тэ на бангякирэл тут, соб (кай) ту тэ на явэс хохано́.</verse>
				<verse number="7">Пал дуй чачипэна́ мэ мангавас тут, на отпхэнпэ анги́л ма́ндэ анги́л, сыр мэ мэра́ва:</verse>
				<verse number="8">лэ криг ма́ндыр фрэнта лава́ и хохаибэ́н, на дэ ма́нгэ ни чорипэ́н, ни барвалыпэ́н, чалякир ман марэ́са, со трэй ма́нгэ пэ кажно (сва́ко) дывэ́с:</verse>
				<verse number="9">соб (кай) мэ тэ на явав древа́н чало, и тэ на отпхэнавпэ Ту́тыр, и тэ на пхэна́в: “Кон исын Рай Дэвэ́л?” Ци, соб (кай) мэ тэ на явав чороро́ и тэ на чорав, соб (кай) мэ тэ на пропатякирав мирэ́-Дэвлэ́скиро лав.</verse>
				<verse number="10">На калякир лавэ́са дынари́с анги́л лэ́скирэ растэ, соб (кай) ёв тэ на прокошэл тут, и соб (кай) ту тэ на явэс банго́.</verse>
				<verse number="11">Исын ро́до, саво́ прокошэла дадэ́с, и на шарэла пэ́скирэ да.</verse>
				<verse number="12">Исын ро́до, саво́ исын жужо́ анги́л пэ́скирэ якха́, нэ ёв исын на мордо пэ́скирэ мэлятыр.</verse>
				<verse number="13">Исын ро́до, кай ла́кирэ манушэ́ндэ, исын пхутькирдэ́ якха́. Сыр вучэ́с ґаздэ́напэ лэ́нгирэ цымблы (ресницы)?</verse>
				<verse number="14">Исын ро́до, дрэ саво́ манушэ́ндэ данда́ исын сыр курта́ла, и конэскирэ жанды исын сыр чхурья и скэдынэ́ тэ похан сарэ́са чорорэн пэ пхув и богэн машки́р манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="15">Ратпибнаскирэстэ (пиявкатэ) [дро началыпэн-р.с.] исын дуй чхая́, савэ́ дэ́на го́дла: ‘Дэ! Дэ!’ Исын трин чачипэна́, савэ́ ние́кхвар нанэ чалэ. Исын штар вешчы, со ние́кхвар на пхэнэ́на: ‘Ухты́лла (до́си).’</verse>
				<verse number="16">Дава́ исын: маґила (кула), и бибиятэнгири джувлы́; пхув, сави́ нанэ чалы пане́стыр, и яг, сави́ тэ пхэнэ́л: ‘Ухты́лла.’”</verse>
				<verse number="17">Манушэ́стэ, кон просала дадэ́с, и кон салапэ холямэс, соб (кай) тэ на кандэл пэ́скирэ да, то лэ́скэ кораки, со исын пэ до́ло, выхана лэ́скирэ якха́, и тэрнэ́ орлы (кидорэ) схана лэн сарэ́са.</verse>
				<verse number="18">Исын трин чачипэна́, со исын древа́н ди́вна ваш ма́нгэ, и исын штар чачипэна́, со мэ на ґалёвава:</verse>
				<verse number="19">сыр о́рло (ки́до) вурняла пир болыбэ́н; сыр сап кхарэ́лапэ (двигинэлапэ) пир бэ́рга, сыр па́рма (кораблё) кхарэ́лапэ (плывинэла) пир мо́рё (дэрья́в), сыр мурш кэрэ́ла дром кэ патывалы́ чхай.</verse>
				<verse number="20">Акэ, сыр налачхи джувлы́ кэрэ́ла: ёй ха́ла, и кхосэла пэ́скиро муй, и ёй ракирэ́ла: “Мэ на кэрдём ни саво́ фуипэ́н.”</verse>
				<verse number="21">Исын трин чачипэна́, со лэ́ндыр пхув издрала, и штар чачипэна́, со ёй нашты́ тэ вырикирэл (тэ пирилыджал):</verse>
				<verse number="22">ко́ли писха́ри лэ́ла тэ кралинэ́л, и ке́ли дылыно́ исын чало марэ́са;</verse>
				<verse number="23">ко́ли бипатывакири джувлы́ джа́ла пало́ ром, и ко́ли дына́рица (служанка) лэ́ла ла́кирэ-ранякиро штэ́то.</verse>
				<verse number="24">А́кэ, штар тыкнэ́ джидалэ, нэ ёнэ исын древа́н годэ́:</verse>
				<verse number="25">кирья (мурашки), ёнэ исын назоралэ; нэ ёнэ лынаскиро кэдэна хабэ́н пэ́скэ;</verse>
				<verse number="26">бэргитка кармуса (мышы), савэ́ исын набарэ́-зорьякирэ, нэ ёнэ кэрэ́на пэ́скэ кхэра́ пэ скалы.</verse>
				<verse number="27">Скочкэндэ (саранчатэ) нанэ кра́ли, нэ ёнэ джа́на анги́л сарэ́ пир линия.</verse>
				<verse number="28">Мизгирё (пауко), сава джинэ́ла тэ ухтылэлпэ пэ́скирэ лапкэнца, нэ ёв явэ́ла дрэ крали́скирэ фэлатиня́.</verse>
				<verse number="29">Исын трин джидалэ, савэ́ штавэна райканэс, и штар, савэ́ пир линия джа́на анги́л:</verse>
				<verse number="30">шчэр, саво́ исын най (са́мо) зоралэды́р машки́р сарэ́ мурдалэ́ндэ, и саво́ на рисёла криг ни конэ́стыр;</verse>
				<verse number="31">грай, и бузно (козло), и кра́ли, проти конэ́стэ ние́кх нашты́ (на могинэ́ла) тэ ґаздэлпэ.</verse>
				<verse number="32">Ко́ли ту бигодякирэс шардян пэс кэ вучипэ́н, ци придуминдян биба́хт, чхув пэ́скиро васт пэ муй.</verse>
				<verse number="33">Кон змарэла тхуд, кодова́ кэрэ́ла ксил, ци кон тасавэла накх, кодова́ ратвалякирэла накх; и адя́кэ-паць кон ґаздэ́ла холын, кодова́ залыджала кошыбэ́н.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="31">
				<verse number="1">Крали́скирэ-Лемуилоскирэ лава́. Упхэныбэ́н, савэ́са лэ́скири дай сыклякирдя́ лэс:</verse>
				<verse number="2">Со, мро чха́ва? Со чха́ва, саво́ сан мирэ́ лочовя́тыр? Со чхаво́, мирэ́ совлахатыр?</verse>
				<verse number="3">На отдэ́ сарэ́са тыри́ зор джувленгэ, ци на отдэ́ пэс одолэ́скэ, со хасякирдя́ кралье́н.</verse>
				<verse number="4">Дава́ исын на ваш кральенгэ, о Лемуило, дава́ исын на ваш кральенгэ тэ пьен мол, ци тхэмэ́скирэ барыдырэ́нгэ тэ пхучэ́н: “Кай исын зорало́ пибэ́н?”:</verse>
				<verse number="5">соб (кай) ёнэ тэ на матён, и соб (кай) ёнэ тэ на бистрэн пал зако́но, и соб (кай) ёнэ тэ на рискирэ́н чачипэ́н одолэ́ндыр, савэ́н притасавэ́на.</verse>
				<verse number="6">Дэ зорало́ пибэ́н кодолэ́скэ, кон исын хасибны́тко, и мол кодолэ́скэ, савэ́скэ исын кирко пэ ило́:</verse>
				<verse number="7">мэк ёв тэ пьел, и тэ бистрэл пал пэ́скиро чорорипэн, мэк ёв тэ на рипирэл буты́р пал пэ́скири бари би́да.</verse>
				<verse number="8">Ра́кир пал манушэ́ндэ, савэ́ на ракирэ́на, и пал рэ́ндо одолэнгиро, савэ́н мэкнэ́.</verse>
				<verse number="9">Ра́кир пал одолэ́ндэ, савэ́н притасавэ́на, и пал богэ́ндэ; сэндякир лэн пир чачипэ́н и рисёв кэ лэ́нгиро чачипэ́н.</verse>
				<verse number="10">Кон латхэ́ла бидошэнгирья (лачхэ́-илыткона) джувля́? Ла́киро кучипэ́н исын дрогэдыр рубинэндыр.</verse>
				<verse number="11">Ла́кирэ-ромэскиро ило́ явэ́ла тэ патял дрэ ла́тэ би дара́киро; и лэ́стэ на явэ́ла наухтылыбэн (на́доси) ни дро со.</verse>
				<verse number="12">Ёй кэрэ́ла лачхипэ́н лэ́скэ, а на биба́хт, дрэ ла́кирэ джиибна́скирэ сарэ́ дывэса́.</verse>
				<verse number="13">Ёй родэ́ла [дорэсэ́ла-р.с.] пошом (шэрсь) и ґандладо (лёно), и ёй кэрэ́ла буты́ илэ́стыр пэ́скирэ вастэ́нца.</verse>
				<verse number="14">Ёй исын сы́рбы тылгарискирэ па́рмы (корабли): ёй янэ́ла пэ́скиро хабэ́н дурипнастыр.</verse>
				<verse number="15">И ёй уштэ́ла, ке́ли ишчо (инкэ́) рат исын, и ёй дэ́ла тэ хан пэ́скирэ кхэратунэнгэ, и дывэсы́тко буты́ пэ́скирэ дынарицэнгэ.</verse>
				<verse number="16">Ёй думинэ́ла пал фэ́лда и кинэла ла; ёй меркинэла тэ кинэл винагра́днико пал ко́фо, со яндлэ́ ла́кирэ васта́.</verse>
				<verse number="17">Ла́тэ исын бари зор, и ёй пхарэ́с кэрэ́ла буты́ вастэ́нца.</verse>
				<verse number="18">Ёй ґалёла анги́л, со ла́киро рэ́ндо исын лачхо́, и со ла́киро момолы́тко на мурдёла раты́.</verse>
				<verse number="19">Ёй протырдэла васта́ кэ прялка (катлы́), и ла́кирэ васта́ рикирэ́на кхувитко рота.</verse>
				<verse number="20">Ёй подэла пэ́скиро васт чорорэнгэ, и ёй тырдэла пэ́скирэ васта́ кэ бо́ги.</verse>
				<verse number="21">Ёй на дарэ́ла ивэстыр пал пэ́скири сэмя (ири), пал-дова́ со сари́ ла́кири сэмя уриды дрэ таты и́дя.</verse>
				<verse number="22">Ёй кэрэ́ла пэ́скэ цэрги пэ чхуибэ́н; ёй урьелапэ дро куч тхан (матер΄яло) и дро пурпуро.</verse>
				<verse number="23">Ла́кирэ ромэс джинэ́на пашы́л форитко по́рта, ке́ли ёв исын бэшто́ машки́р годэпхурэндэ пэ доя́ пхув.</verse>
				<verse number="24">Ёй кэрэ́ла цэрги (покрывалы) и бикнэла лэн, и ёй дорэсэ́ла барэ́ кустыка тылгарьенгэ (купцэнгэ) Финикиякирэнгэ.</verse>
				<verse number="25">Ёй сы́рбы исын уриды дро зоралыпэ́н и паты́в; ёй радынэ́лапэ дывэсэ́стыр, со явэ́ла анги́л.</verse>
				<verse number="26">Ёй ракирэ́ла годэс, и ла́кири чиб дэ́ла лачхо́ годыпэ́н.</verse>
				<verse number="27">Ёй дыкхэ́ла пал пэ́скири сэмя (ири), и ёй на ха́ла маро́, со ёй на закэрдя.</verse>
				<verse number="28">Ла́кирэ чхавэ́ шарэна и бахталякирэна ла; адя́кэ-паць и ла́киро ром, кон шарэла ла.</verse>
				<verse number="29">Бут джувля́ кэрэ́на адя́кэ, нэ ту сан фэды́р сарэ́ндыр.</verse>
				<verse number="30">Гожыма хохавэла и шукарипэ́н исын пэ мэнта (минута), нэ джувля́, сави́ дарэ́ла Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, явэ́на тэ шарэ́н.</verse>
				<verse number="31">Дэн ла́кэ дова́, со ёй исын мол пал ла́кирэ васта́; и мэк ла́кирэ бутя́ тэ шарэ́н ла пашы́л по́рта (вра́ты)!</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="21">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Еклесиастоскирэ Давидо́скирэ–чхавэ́скирэ лава́, Ерусалимо́скирэ крали́скирэ, кон сыклякирдя́ пал Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="2">“Харныпэ́н (суе́та) харныпнастыр”, – ракирэ́ла Еклесиасто (Сыклякирибна́скиро) пал Дэвлэ́стэ-харныпэ́н харныпнастыр. Саро́ исын харныпэ́н.”</verse>
				<verse number="3">Саво́ ко́фо (льґота) исын манушэ́скэ сарэ́ лэ́скирэ пхарэ́ бутя́тыр, со ёв кэрэ́ла буты́ пхарэ́с тэл кхам.</verse>
				<verse number="4">Екх ро́до джа́ла пэ́скэ, и яви́р ро́до явэ́ла, нэ пхув ячэ́лапэ пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
				<verse number="5">Кхам уштэ́ла, и кхам джа́ла тэлэ́, и сы́гэс рисёла кэ дова́ штэ́то, каты́р ёв уштыя́.</verse>
				<verse number="6">Балва́л пхурдэла кэ паш-дывэсы́тко (таты) риг, и ёй рисёла пэ паш-рати́тко (шылалы) риг: балва́л усады (сак) обрисёла трусця́л, и ёй рисёла палэ пэ пэ́скирэ круги.</verse>
				<verse number="7">Сарэ́ рэ́ки (лэня́) тхадэна дро мо́рё (дэрья́в), нэ мо́рё (дэрья́в) усае́кх нанэ пхэрдо́: кэ долэ́ штэ́ты, карик рэ́ки (лэня́) тхадэна, и одотхы́р рэкакирэ (лэнякирэ) паня́ рисёна, соб (кай) нэвэ́стыр тэ тхадэн.</verse>
				<verse number="8">Саро́, со исын дро свэ́то (лот), исын пхарэ́ бутя́тыр: ние́кх ману́ш нашты́ тэ выпхэнэл саро́. Якх исын на чалы дыкхибнастыр, и кан исын на пхэрдо́ шуныбнастыр.</verse>
				<verse number="9">Дова́, со сыс, явэ́ла нэвэ́стыр; и дова́, со кэрдя́пэ, явэ́ла нэвэ́стыр тэ кэрэ́лпэ: и нанэ нисо́ нэво́ тэл кхам.</verse>
				<verse number="10">Ци исын вари-со, пал со сашты́ тэ пхэнэ́с: “Дыкх, ци дава́ исын нэво́?” Дава́ сыс дрэ ґаратунэ́ бэрша́, со сыс анги́л амэ́ндэ.</verse>
				<verse number="11">Ние́кх ману́ш на рипирэла дова́, со сыс анги́л лэ́стэ, ние́кх, кон ишчо (инкэ́) явэ́ла, на явэ́ла тэ рипирэл пал дова́, со ишчо (инкэ́) явэ́ла анги́л.</verse>
				<verse number="12">Мэ, Еклесиасто, Дэвлэ́скиро сыклякирибна́скиро, со́мас кра́ли пэ Израилё дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="13">Мэ рискирдём пэ́скиро ило́ тэ родав, и тэ розґалёвав годыпнаса саро́, со кэрэ́лапэ тэл болыбэ́н: дасаво пхаро́ задыибэн Дэвэ́л дыя́ манушэ́нгирэ чхавэ́нгэ, соб (кай) ёнэ далэ́са тэ залэнпэ пхарэ́с.</verse>
				<verse number="14">Мэ дыкхцём сарэ́ бутя́, со кэрэ́напэ тэл кхам, и, акэ – саро́ исын ивья́ и традэлапэ балваляса.</verse>
				<verse number="15">Со исын банго́, нашты́ тэ явэ́л маму́й (прямэс); и дова́, со нанэ, нашты́ тэ гинэс.</verse>
				<verse number="16">Мэ пхэндём пэ́скирэ илэскэ: “Дыкх! Мэ яцём барэ́ манушэ́са и яцём годэдыр сарэ́ манушэ́ндыр, кон сыс анги́л ма́ндэ дро Ерусалимо. Ма́ндэ исын баро́ годыпэ́н и джиныбэ́н.”</verse>
				<verse number="17">И мэ рискирдём пэ́скиро ило́ тэ джина́в буты́р пал годыпэ́н; со исын бигодякирибэн и дылныпэ́н. Мэ ґалыём анги́л, со дава́ исын адя́кэ-паць, сы́рбы тэ традэспэ пал балва́л.</verse>
				<verse number="18">Пал-дова́ со, кай исын баро́ годыпэ́н, одо́й исын баро́ калыпэ́н пэ ило́ и кон прибарьякирэла джиныбэ́н, кодолэскиро ду́хо (фа́но) буты́р пэрэ́ла.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">Мэ пхэндём дро пэ́скиро ило́: “Яв! Мэ спробинава тут радымакирэ сабнаса, палдава́ яв лошало (весёло) пхэрдэ́с. Нэ, акэ, дава́ исын адя́кэ-паць харныпэ́н.</verse>
				<verse number="2">Мэ пхэндём пал сабэн: “Бигодякирибэн!” И пал ра́дыма сабнаса: “Со дава́ дэ́ла?”</verse>
				<verse number="3">Мэ розґалёвавас пэ́скирэ илэ́са, сыр тэ лошакирав (тэ усладинав) мирэ́ маса́ моляса (виноса), нэ, соб (кай) миро ило́ тэ ячэ́л годэдыр, и адя́кэ-паць тэ рикиравпэ кэ дылныпэ́н пэ ада́кицы, кицы́ трэй, соб (кай) тэ дыкха́в, саво́ лачхипэ́н исын ваш манушэ́нгирэ чхавэ́нгэ тэ кэрэ́н тэл болыбэ́н дрэ сарэ́ дывэса́ дро лэ́нгиро джиибэ́н.</verse>
				<verse number="4">Мэ кэрдём пэ́скэ барэ́ бутя́, мэ ґаздыём пэ́скэ кхэра́, и мэ зачхудём пэ́скэ винагра́днико (дракхин).</verse>
				<verse number="5">Мэ кэрдём пэ́скэ унты (сады) и парки, и мэ зачхудём сарэ́-сортэнгирэ фруктытка кашта́ (дрэвы).</verse>
				<verse number="6">Мэ кэрдём пэ́скэ сажалки (вэндэриня́), савэ́ндыр мэ почхувава пане́са рошча (вэлади́н), кай кашта́ (дрэвы) барьёна.</verse>
				<verse number="7">Мэ киндём пэ́скэ дынарье́н и дынарицэн, и сыс ма́ндэ дына́рья, кон бия́ндыя дро миро кхэр. Чачо́, ма́ндэ адя́кэ-паць исыс бут ґурты и бакрэ́нгирэ ста́ды; бутэды́р сарэ́ндыр, савэ́ сыс дро Ерусалимо анги́л ма́ндэ.</verse>
				<verse number="8">Мэ скэдыём адя́кэ-паць руп и сувнака́й, и древа́н выкэдынэ́ кучипэна (сокровишчы) кральендыр и пхувья́кирэ ригэ́ндыр. Ма́ндэ сыс багаибнаскирэ и багаибнаскирья-дова́, со древа́н радынэла манушэ́нгирэ чхавэ́н, и сарэ́ башаибнаскирэ струме́нты.</verse>
				<verse number="9">И мэ яцём баро́ и пирибариём сарэ́н, кон сыс анги́л ма́ндэ дро Ерусалимо. Саро́ миро годыпэ́н адя́кэ-паць яця́пэ ма́нца.</verse>
				<verse number="10">И саро́, соб (кай) мирэ́ якха́ зоралэ́с тэ притырдэнпэ, мэ на рикирдём дрэ риг пэ́стыр: мэ на дыёмпэ палэ мирэ́ илэ́са кажнонэ́ радыма́тыр, пал-дова́ со миро ило́ древа́н радындяпэ мирэ́ пхарэ́ бутя́тыр, и дава́ исын мири́ бажын сарэ́ мирэ́ пхарэ́ бутя́тыр.</verse>
				<verse number="11">Тэ́ньци мэ подыкхцём пэ сарэ́ бутя́, со мирэ́ васта́ кэрдэ́, и пэ сари́ пхари́ буты́, со мэ кэрдём пхарэ́с, и, чачо́, саро́ исын харныпэ́н и, сыр тэ традэспэ пал балва́л. На сыс ко́фо тэл кхам.</verse>
				<verse number="12">И мэ рискирдём годы́ кэ дава́-паць годыпэ́н, бигодякирибэн и дылныпэ́н: хачы, со ману́ш явэ́ла кра́ли, сашты́ тэ кэрэ́л пал крали́стэ, исын какана́? Ци екх дова́, со ужэ сыс кэрдо́?</verse>
				<verse number="13">И мэ дыкхцём, со годыпэ́н исын фэды́р дылныпнастыр, со дуд (свэ́то) исын фэды́р калыпна́стыр (цямлыпнастыр).</verse>
				<verse number="14">Годэ́ манушэ́стэ якха́ исын дро лэ́скиро шэро́, нэ дылынинько псирэ́ла дро цямлыпэ́н; нэ мэ адя́кэ-паць кокоро́ ґалыём хор, со екх ко́нцо (яго́ро) ужакирэ́ла и екхэ́с, и явирэ́с.</verse>
				<verse number="15">Мэ пхэндём дро пэ́скиро ило́: “Сыр дава́ кэрэ́лапэ дылыниньконэса, дава́ адя́кэ-паць явэ́ла тэ кэрэ́лпэ и ма́нца, и, со́скэ тэды мэ сом годо́?” Тэ́ньци мэ пхэндём дро пэ́скиро ило́, со саро́ дава́ адя́кэ-паць исын харныпэ́н.</verse>
				<verse number="16">Пал-дова́ со мануша́ на явэ́на тэ рипирэ́н годэс пэ сарэ́ ве́ки, сыр и дылыниньконэс; пал-дова́ со саро́ ужэ бистрэна дрэ бэрша́, со явэ́на. И сыр дава́ исын, со годо́ ману́ш мэрэ́ла адя́кэ-паць, сыр и дылынинько?</verse>
				<verse number="17">И мэ лыём зоралэ́с тэ на дав чол (тэ на цэнинав) джиибэ́н. Пал-дова́ со буты́, со сыс кэрды тэл кхам, пхарьякирдя миро ило́; пал-дова́ со саро́ исын харныпэ́н и сы́рбы тэ традэспэ пал балва́л.</verse>
				<verse number="18">И мэ лыём зоралэ́с тэ на дав чол сарэ́ мирэ́ пхарэ́ бутякэ, со мэ кэрдём пхарэ́с тэл кхам, пал-дова́ со мэ ж ячкирава манушэ́скэ, кон явэ́ла пал ма́ндэ.</verse>
				<verse number="19">И кон джинэ́ла, ци ёв явэ́ла годо́ ци дылынинько? Нэ ёв жа явэ́ла тэ хулаинэ́л пэ мири́ сари́ пхари́ буты́, со мэ кэрдём буты́ пхарэ́с, и дро со мэ сыкадём пэ́скиро годыпэ́н тэл кхам. Дава́ исын адя́кэ-паць харныпэ́н.</verse>
				<verse number="20">Тэ́ньци мэ рискирдём пэ́скиро ило́ и лыём тэ отпхэнавпэ сарэ́ пхарэ́ бутя́тыр, со мэ кэрдём буты́ пхарэ́с тэл кхам.</verse>
				<verse number="21">Исын ману́ш, кон кэрдя́ буты́ пхарэ́с годыпнаса, джиныбнаса и кэрдя́, и ёв ячкирэ́ла пэ́скиро миштыпэ́н манушэ́скэ, саво́ на кэрдя́ буты́ пхарэ́с пашы́л лэ́стэ. Дава́ исын адя́кэ-паць харныпэ́н и бари биба́хт.</verse>
				<verse number="22">Со ж манушэ́скэ явэ́ла сарэ́ лэ́скирэ пхарэ́ бутя́тыр и илэ́скирэ тугатыр, ке́ли ёв кэрдя́ буты́ пхарэ́с тэл кхам.</verse>
				<verse number="23">Пал-дова́ со сарэ́ лэ́скирэ дывэса́ исын дукханэ, и сарэ́ лэ́скирэ бутендыр исын ту́га пэ ило́, аж дро рат лэ́скиро ило́ на откхинёла. Дава́ исын адя́кэ-паць харныпэ́н.</verse>
				<verse number="24">Нанэ нисо́ фэды́р ваш манушэ́скэ, соб (кай) ёв тэ хал, и тэ пьел, и, соб (кай) лэ́скиро ило́ тэ радынэ́лпэ зоралэ́с лэ́скирэ бутя́тыр. Дава́ исын адя́кэ-паць, мэ ґалыём, Дэвлэ́скирэ вастэ́стыр.</verse>
				<verse number="25">Пал-дова́ со, кон сашты́ тэ хал, ци кон сашты́ тэ радынэ́лпэ буты́р би Лэ́скиро?</verse>
				<verse number="26">Дэвэ́л дэ́ла годыпэ́н, и джиныбэ́н, и ра́дыма одолэ́ манушэ́скэ, кон исын лачхо́ ваш Лэ́скэ; нэ Ёв дэ́ла буты́ и грэхитконэ́ манушэ́скэ, тэ скэдэл и тэ чхувэ́л кхэтанэ́, соб (кай) ёв могинэлас тэ отдэ́л кодолэ́скэ, саво́ исын лачхо́ ваш Дэвлэ́скэ. Дава́ исын адя́кэ-паць харныпэ́н и, сы́рбы тэ традэспэ пал балва́л.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">Ваш саро́, со кэрэ́лапэ дро дава́ свэ́то (лот), исын пэ́скиро уляго (пора), и исын часо (цы́ро) кажнонэ́ рэндоскэ тэл кхам;</verse>
				<verse number="2">и часо тэ обкошэн дова́, со исын почхудо; часо тэ бияндён, и часо тэ мэрэ́н; тэ почхувэн дрэ пхув,</verse>
				<verse number="3">часо тэ мулякирэ́н, и часо тэ састякирэн; часо тэ пхагирэн тэлэ́, и часо тэ ґаздэ́н кхэр;</verse>
				<verse number="4">часо тэ тугинэн зоралэ́с, и часо тэ кхэлэн; часо тэ ровэ́н, и часо тэ санпэ;</verse>
				<verse number="5">часо тэ облэн, и часо тэ обрикирэнпэ облыибнастыр; часо тэ чхурдэ́н криг бара́: и часо тэ укэдэн бара́;</verse>
				<verse number="6">часо тэ родэ́н, и часо тэ нашавэн; часо тэ ракхэ́н, и часо тэ чхурдэ́н криг;</verse>
				<verse number="7">часо тэ рискирэ́н, и часо тэ сывэн; часо тэ явэ́н штыл, и часо тэ ракирэ́н;</verse>
				<verse number="8">часо ваш марибэ́н, и часо ваш рама́нё (миро); часо тэ сыкавэ́н паты́в, и часо зоралэ́с тэ бидыкхэн.</verse>
				<verse number="9">Саво́ ко́фо исын бутярнэскэ далэ́стыр, пашы́л со ёв кэрдя́ буты́ пхарэ́с.</verse>
				<verse number="10">Мэ дыкхцём намило пхари́ буты́, со Дэвэ́л дыя́ манушэ́нгирэ чхавэ́нгэ тэ кэрэ́н пхарэ́с.</verse>
				<verse number="11">Ёв кэрдя́ саро́ шука́р дро пэ́скиро часо, адя́кэ-паць Ёв дыя́ джиныбэ́н пал свэ́то (лот) дрэ лэ́нгирэ илэ; нэ сароекх ману́ш нашты́ тэ ґалёл дова́ кэрибэн, со Дэвэ́л кэрэ́ла англыпна́стыр кэ ко́нцо (кэ яго́ро).</verse>
				<verse number="12">Мэ джино́м, со нисо́ нанэ фэды́р ваш лэ́нгэ, сыр тэ радынэ́нпэ зоралэ́с тэ кэрэ́н лачхипэ́н дро лэ́нгиро джиибэ́н;</verse>
				<verse number="13">и адя́кэ-паць, соб (кай) ману́ш тэ хал, и тэ пьел, и тэ радынэ́лпэ зоралэ́с лачхипнастыр сарэ́ лэ́скирэ бутя́тыр-дава́ исын тала́но Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="14">Мэ джино́м со, соб (каи) Дэвэ́л тэ на кэрэ́л, дава́ явэ́ла пэ сарэ́ ве́ки. Нисо́ нашты́ тэ дочхувэс кэ дова́, и нисо́ нашты́ тэ отлэс далэ́стыр. Дэвэ́л джинэ́ла тэ кэрэ́л адя́кэ, соб (кай) амэ тэ дарас анги́л Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="15">Дава́, со исын, ужэ сыс ґарым-ґара́, и дова́, со явэ́ла, тэж ужэ сыс, и Дэвэ́л янэ́ла палэ дова́, со сыс.</verse>
				<verse number="16">Адя́кэ-паць мэ дыкхцём тэл кхам: одо́й, кай сэндытко штэ́то, одо́й исыс фуипэ́н. И одо́й, кай штэ́то ваш чачипэ́н, одо́й сыс биба́хт.</verse>
				<verse number="17">Мэ пхэндём дро миро ило́: “Дэвэ́л явэ́ла тэ сэндякирэ́л чачуно́ и фуе́ манушэ́н, пал-дова́ со одо́й явэ́ла часо ваш кажно выкэдыибэн и ваш кажно буты́.”</verse>
				<verse number="18">Мэ пхэндём дро миро ило́: “Адя́кэ исын манушэ́нгирэ чхавэ́нца, со Дэвэ́л спробинэла лэн, соб (кай) ёнэ могинэ́нас тэ дыкхэ́н, со ёнэ исын сы́рбы мурдала́ (жывотна).</verse>
				<verse number="19">Пал-дова́ со, со кэрэ́лапэ манушэ́нгирэ чхавэ́нца, адя́кэ-паць кэрэ́лапэ мурдалэ́нца: екх до́ля: сыр екх мэрэ́ла, адя́кэ-паць яви́р мулёла.</verse>
				<verse number="20">Сарэ́ джа́на дро екх штэ́то: сарэ́ исын прахостыр, и сарэ́ рисёна дро пра́хо.</verse>
				<verse number="21">Кон джинэ́ла, ци манушэ́нгирэ-чхавэ́нгиро ду́хо (фа́но) джа́ла упрэ́? И ци мурдалэнгиро ду́хо (фа́но), ци ёв джа́ла дрэ пхув?</verse>
				<verse number="22">И мэ дыкхцём, со нисо́ нанэ фэды́р, сыр манушэ́скэ тэ радынэ́лпэ зоралэ́с лэ́скиро бутендыр, пал-дова́ со дава́ исын лэ́скири до́ля, нэ кон янэ́ла лэс тэ дыкхэ́л, со явэ́ла пал лэ́стэ?</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">И мэ рисиём и дыкхцём, сыр притасавэ́на манушэ́н, и дава́ кэрэ́лапэ тэл кхам: и дыкх! Манушэ́нгирэ ясва, конэ́с притасавэ́на, нэ лэ́ндэ нанэ нико́н тэ подрикирэ́л лэ́нгиро ду́хо (фа́но), нэ пэ кадалэнгири риг, кон притасавэла сыс зор, нэ лэ́ндэ нанэ нико́н тэ подрикирэ́л лэ́нгиро ду́хо (фа́но).</verse>
				<verse number="2">Палдава́ мэ шардём мулэн, савэ́ ужэ мынэ́, буты́р далэндыр, савэ́ исын джидэ́.</verse>
				<verse number="3">Нэ, чачэс, фэды́р, кадалэ́ дуендыр исын кодова́ ману́ш, кон ишчо (инкэ́) на сыс пэ свэ́то (лот), кон на дыкхця́ бибахталы буты́, со кэрэ́лапэ тэл кхам.</verse>
				<verse number="4">И мэ дыкхцём, со пал кажно пхари́ буты́ и кажно рангири буты́, ману́ш зэвлынэла явирэ манушэ́скэ. Дава́ исын адя́кэ-паць харныпэ́н и сы́рбы тэ традэспэ пал балва́л.</verse>
				<verse number="5">Дылынинько исын бэшто́, счхуви васта́ кхэтанэ́ и ха́ла кокоро́ пэс.</verse>
				<verse number="6">Дава́ исын фэды́р тэ дорэсэс бурнык (пригоршня) раманёса (миро́са), сыр пхэрдэ́ дуй васта́ намилэ пхарэ́ бутя́тыр и традыпнаса пал балва́л.</verse>
				<verse number="7">И мэ рисиём и дыкхцём харныпэ́н тэл кхам.</verse>
				<verse number="8">Исын екхджино́ ману́ш и лэ́стэ ние́кх нанэ тэ явэ́л пашы́л лэ́стэ; лэ́стэ нанэ ни пшал, ни чхаво́: нэ нанэ ко́нцо (яго́ро) лэ́скирэ пхарэ́ бутякэ и лэ́скирэ якха́ нанэ чалэ барвалыпнастыр и пхучэла ёв: “Ваш конэ́скэ мэ кэра́ва буты́ пхарэ́с и отпхэнава пэ́скэ лачхипнастыр.” Дава́ исын адя́кэ-паць харныпэ́н и буты́, со пхарьякирэла ило́.</verse>
				<verse number="9">Дуенгэ исын фэды́р, сыр екхэ́скэ: пал-дова́ со лэ́нгэ явэ́ла лачхи́ мазу́ри (награда) пал лэ́нгири кхэтаны́ буты́:</verse>
				<verse number="10">ко́ли екх дуендыр пэрэ́ла, тэды яви́р ΄газдэла пэ́скирэ дрогонэ́ малэс. Нэ би́да явэ́ла одолэ́скэ, кон исын екхджино́: ке́ли ёв пэрэ́ла, лэ́стэ нанэ яви́р ману́ш тэ под ΄газдэл ґодлэл лэс.</verse>
				<verse number="11">Адя́кэ-паць, ко́ли дуйджинэ́ пасёна кхэтанэ́, тэды ёнэ татёна екх екхэстыр, и сыр екхджино́ могинэ́ла тэ татёл?</verse>
				<verse number="12">Нэ ко́ли ману́ш сашты́ тэ пиризорьякирэн екхджинэс явирэ́с, тэды дуйджинэ́ сашты́ тэ отмарэнпэ, и тринэ́ – тхавэнгиро шэло насыг и кошэлапэ.</verse>
				<verse number="13">Чороро́ и годо́ тэрно́ ману́ш исын фэды́р пхурэстыр, нэ дылынинько исын кра́ли, савэ́с нашты́ буты́р тэ сыклякирэс тэ приракхэлпэ.</verse>
				<verse number="14">Пал-дова́ со дава́ тэрно́ ману́ш сашты́ тэ явэ́л кадасаво́, кон гия́ яври́ бэшыбнастыр пэ кралипэ́н, мэк ёв и тэ бияндёл чороро́ дро пэ́скиро кралипэ́н.</verse>
				<verse number="15">Мэ дыкхцём, сыр сарэ́ джидэ́, кон исын тэл кхам, сыс пал явирэ манушэ́стэ, саво́ тэрдия́ пэ лэ́скиро штэ́то.</verse>
				<verse number="16">Нанэ ко́нцо (яго́ро) манушэ́нгэ, анги́л конэ́стэ ёв яця́ крали́са, нэ одолэ́, кон явдя́ коригэды́р (позжэды́р), на явэ́на зоралэ́с тэ радынэ́напэ лэ́стыр. Пал-дова́ со саро́ дава́ исын харныпэ́н и сы́рбы тэ традэспэ пал балва́л.</verse>
				<verse number="17">[Дыкх кучэс пал ґэро́й, ке́ли ту джа́са андрэ́ дро Дэвлэ́скиро Кхэр, и ри́скир кан буты́р тэ шунэ́с, со ракирэ́на, сыр тэ дэс свэ́нта яныбэна́, и дылынинька кэрэ́на дова́-паць: пал-дова́ со ёнэ на джинэ́на, со ёнэ кэрэ́на биба́хт.-р.с.]</verse>
			</chapter>
			<chapter number="5">
				<verse number="1">[2-ю.о.] На яв сы́гно тэ пхэнэ́с пэ́скирэ мо́са, и мэк тыро́ ило́ тэ на выпхэнэл сы́гно лав анги́л Дэвлэ́стэ: пал-дова́ со Дэвэ́л исын пэ болыбэ́н, нэ ту сан пэ пхув, палдава́ на ра́кир бут.</verse>
				<verse number="2">[3] Палдова́ со ману́ш дыкхэ́ла сунэ́, ке́ли лэ́стэ исын бут рэ́нды, и дылыниньконэскири зан пинджкирэса (уджинэса) пир бут лава́.</verse>
				<verse number="3">[4] Ке́ли ту совлахаса Дэвлэ́скэ, на тырдэ тэ кэрэ́с пир совла́х, пал-дова́, со Лэ́скэ исын на дро́га дылынинька: кэр, сыр ту дыя́н совла́х.</verse>
				<verse number="4">[5] Исын фэды́р тэ на совлахас, сыр тэ совлахас, и тэ на кэрэ́с пир совла́х.</verse>
				<verse number="5">[6] На домэк, соб (кай) тырэ́ ушта́ тэ лыджа́н лоч (плоть) тэ кэрэ́л грэ́хо, ци, соб (кай) тэды тэ пхэнэ́с Дэвлэ́скирэ Янголоскэ [бичхаибнаскирэскэ-ю.о.]: “Дро дава́ мэ дыёмпэ дукха́.” Ваш со дава́ трэй, соб (кай) Дэвэ́л тэ холясол пэ тыри́ зан, и, соб (кай) тэ хасякирэ́л тырэ́-вастэнгири буты́?</verse>
				<verse number="6">[7] Пал-дова́ со одо́й, кай бут сунэ́ дыкхэ́на, одо́й и бут лава́ ракирэ́на, нэ саро́ дава́ исын харныпэ́н. Нэ ту дар Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="7">[8] Ко́ли ту дыкхэ́са, сыр притасавэ́на чорорэс пэ пхув, и нахратэс рискирэна Зако́но и чачипэ́н дрэ мижэх риг, тэды на дивинпэ пэ дава́, пал-дова́ со вучэды́р барыдыро́ дыкхэ́ла пал вучэ́ барыдырэндэ, и ишчо (инкэ́) вучэды́р барыдыра́ исын пэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="8">[9] И ко́фо (льґота) пхувья́тыр исын ваш сарэ́нгэ, и кра́ли кокоро́ джидёла фэлдатыр.</verse>
				<verse number="9">[10] Конэ́скэ пир ило́ исын руп, одова́ на явэ́ла чало рупэ́стыр, ци, конэ́скэ пир ило́ баро́ барвалыпэ́н, кодолэстэ на явэ́ла ада́кицы, кицы́ лэ́скэ трэй. Саро́ дава́ адя́кэ-паць исын харныпэ́н.</verse>
				<verse number="10">[11] Сыр барьёла миштыпэ́н, явэ́ла бутэды́р мануша́, кон чаравэлапэ лэ́стыр, и, саво́ ко́фо исын одолэ́нгэ, конэ́скиро исын дава́ миштыпэ́н, сыр екх фэ́ни тэ дыкхэ́н пэ лэ́стэ?</verse>
				<verse number="11">[12] Бутярно исын суто́ гудлэс, ци ёв ха́ла бут, ци на́бут (куты́): нэ баро́ барвалыпэ́н на дэ́ла тэ совэ́л лэ́скэ.</verse>
				<verse number="12">[13] Исын пхари́ биба́хт, со мэ дыкхцём тэл кхам: барвалыпэ́н, со ману́ш приракхэла пэ́скэ, дукхавэла лэс,</verse>
				<verse number="13">[14] ци дава́ барвалыпэ́н могинэ́ла тэ хасёл бибахталэ́ ваканцыятыр (случаёстыр). А ке́ли чхаворо́ латхэлапэ, ёв нисо́ на дорэсэ́ла дро васт.</verse>
				<verse number="14">[15] Сыр ёв явдя́ пэ свэ́то (лот) нанго да́кирэ штэто́стыр, дасаво-паць нанго ёв рисёла палэ, сыр ёв явдя́. И ёв нисо́ на лэ́ла пэ́скирэ пхарэ́ бутя́тыр, со ёв могинэлас тэ лыджа́л криг пэ́скирэ вастэ́са.</verse>
				<verse number="15">[16] И дава́ исын адя́кэ-паць пхари́ биба́хт: дро саро́ саво́ ману́ш явдя́, рэх (украт) дасаво-паць ёв ячкирэ́ла дава́ свэ́то (лот), и, саво́ ко́фо явэ́ла лэ́скэ, со ёв кэрдя́ пхари́ буты́ ваш балва́л?</verse>
				<verse number="16">[17] Ёв хая дро цямлыпэ́н дрэ сарэ́ пэ́скирэ дывэса́ бутэ́ дукхэнца, насвалыпнаса и барэ́ холя́са.</verse>
				<verse number="17">[18] Акэ, со мэ дыкхцём: дава́ исын лачхэ́с и миштэ́с тэ хал, и тэ пьел, и зоралэ́с тэ радынэ́лпэ лачхипнастыр, со исын сарэ́ лэ́скирэ пхарэ́ бутя́тыр, со ёв кэрдя́ буты́ пхарэ́с тэл кхам дрэ сарэ́ дывэса́ лэ́скирэ джиибнастыр, со Дэвэ́л дыя́ лэ́скэ, пал-дова́ со дава́ исын лэ́скири паш миштыпна́стыр.</verse>
				<verse number="18">[19] И адя́кэ-паць кажно ману́ш, конэ́скэ Дэвэ́л дыя́ барвалыпэ́н и миштыпэ́н, и дыя́ зор лэ́скэ тэ лэл дава́, и тэ лэл пэ́скири паш миштыпна́стыр и зоралэ́с тэ радынэ́лпэ пэ́скирэ пхарэ́ бутя́тыр-дава́ исын лэ́скиро тала́но Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="19">[20] Пал-дова́ со ёв на явэ́ла ўса́ды (сак) тэ рипирэл дывэса́ лэ́скирэ джиибнастыр, палдава́ Дэвэ́л и обрадынэла лэ́скиро ило́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="6">
				<verse number="1">Дава́ исын биба́хт, со мэ дыкхцём тэл кхам, и дава́ исын сы́рбы со дывэ́с машки́р манушэ́ндэ:</verse>
				<verse number="2">ману́ш, конэ́скэ Дэвэ́л дыя́ ада́кицы барвалыпэ́н, миштыпэ́н и паты́в, со лэ́скэ ухтылэ́ла (до́си) саро́, соб (кай) ёв тэ на закамэл; нэ Дэвэ́л на дэ́ла зор лэ́скэ тэ лэл ко́фо далэ́ сарэ́стыр, нэ чу́жо ману́ш лэ́ла ко́фо пэ́скэ лэ́стыр: дава́ исын харныпэ́н и бибахталы дукх.</verse>
				<verse number="3">Ко́ли манушэ́стэ латхэнапэ шэл чхаворэ́, и ёв продживэла барэ́ бэрша́, со явэ́на бут бут дывэса́ дро лэ́скиро джиибэ́н, нэ ко́ли лэ́скиро ди на явэ́ла чало лачхипнастыр, ци лэс гаравэна накучэс, тэды мэ пхэнавас, со муло́ тыкномас, саво́ исын дро да́киро пэр, исын фэды́р кадасавэ́ манушэ́стыр;</verse>
				<verse number="4">пал-дова́ со ёв явэ́ла ваш нисо́, и ёв джа́ла криг дро калыпэ́н (цямлыпэ́н), и лэ́скиро лав исын чхакирдо цямлыпнаса;</verse>
				<verse number="5">и мэк ёв на дыкхця́ кхам, и мэк ёв на джиндя́ нисо́, усае́кх лэ́скэ исын буты́р рама́нё (пакоё), сыр кодолэ́ манушэ́стэ, конэ́стэ сыс саро́.</verse>
				<verse number="6">Нэ мэк ёв и тэ дживэ́л дуй мо́лы пир тысёнцо бэрш, нэ ко́ли ёв на дыкхця́ лачхипэ́н, тэды со лэ́скэ далэ́стыр? Ци на саро́ джа́ла дро екх штэ́то?</verse>
				<verse number="7">Ману́ш кэрэ́ла пхари́ буты́ ваш пэ́скиро муй, нэ лэ́скиро ди ние́кхвар исын на чало.</verse>
				<verse number="8">Пал-дова́ со сави́ льго́та (лачхипэ́н) исын годэ́ манушэ́стэ анги́л чорорэ́ манушэ́стэ, и сави́ льго́та исын чорорэ́ манушэ́стэ, кон фэ́ни джинэ́ла, сыр тэ лыджа́л пэс пэ манушэ́ндэ?</verse>
				<verse number="9">Исын фэды́р тэ лэл лачхипэ́н долэ́стыр, со якха́ дыкхэ́на, сыр ўса тэ тырдэспэ деса кэ вари-со яви́р. Дава́ исын адя́кэ-паць харныпэ́н и сы́рбы тэ традэспэ пал балва́л.</verse>
				<verse number="10">Сарэскэ, со какана́ исын, ґара́ анги́л сыс дыно́ лав и дава́ исын джиндло́, саво́ кажно ману́ш исын, и со ёв нашты́ тэ лыджа́л рэ́ндо проти одолэ́стэ, кон исын зоралэды́р лэ́стыр.</verse>
				<verse number="11">Пал-дова́ со исын бут рэ́нды и лава́, со́стыр исын буты́р харныпэ́н; саво́ ж лачхипэ́н исын манушэ́скэ?</verse>
				<verse number="12">И кон джинэ́ла, со дасаво исын лачхипэ́н ваш манушэ́скэ дро лэ́скиро джиибэ́н, дрэ сарэ́ дывэса́ лэ́скирэ джиибнастыр, со проджа́ла сыр зэр (тенё)? И кон сашты́ тэ пхэнэ́л манушэ́скэ, со явэ́ла пало́ лэ́стэ тэл кхам?</verse>
			</chapter>
			<chapter number="7">
				<verse number="1">Лачхо́ лав исын фэды́р кучонэ́ драбэстыр тэ кхосэн, и мэрибнаскиро дывэ́с исын фэды́р дывэсэ́стыр, ке́ли вари-кон бияндёла.</verse>
				<verse number="2">Дава́ исын фэды́р тэ джас дро кхэр, кай ровэна пал мулэстэ, сыр тэ джас дро кхэр, кай свэнкинэна, пал-дова́ со дава́ исын ко́нцо (яго́ро), со ужакирэ́ла сарэ́ манушэ́н, и джидэ́ манушэ́скэ трэй дава́ тэ прилэл кэ ило́.</verse>
				<verse number="3">Ту́га исын фэды́р сабнастыр, пал-дова́ со, ко́ли муй исын смэнтно (скучно), тэды ило́ ячэ́лапэ фэды́р.</verse>
				<verse number="4">Годэ́-манушэ́скиро ило́ исын дро кхэр, кай ровэна пал мулэстэ, нэ дылыниньконэнгиро ило́ исын дро кхэр, кай радынэ́напэ сабнаса.</verse>
				<verse number="5">Дава́ исын фэды́р ваш манушэ́скэ тэ шунэ́н, ко́ли годэ́ мануша́ сыкавэ́на банг ту́кэ, сыр тэ шунэ́с дылыниньконэнгири гилы́.</verse>
				<verse number="6">Пал-дова́ со дылыниньконэнгиро сабэн исын фэды́р сыр пхусадытка хру́сты, со пхарадёна дрэ яг тэл пири́. Дава́ исын адя́кэ-паць харныпэ́н.</verse>
				<verse number="7">Чачо́, ко́ли годо́ ману́ш притасавэла явирэ манушэ́с, тэды ёв дылнёла, и почастунко (подарко) [мыто-ю.о.] хасякирэ́ла манушэ́скиро ило́.</verse>
				<verse number="8">Ко́нцо (яго́ро) исын фэды́р англыпна́стыр дро кажно рэ́ндо, а ману́ш, саво́ зрикирэла пэ́скиро ду́хо (фа́но) исын фэды́р кодолэстыр, кон исын пхутькирдо дро ду́хо (фа́но).</verse>
				<verse number="9">На холясов сы́гэс дро тыро́ ило́, пал-дова́ со дылынинько ману́ш рикирэ́ла холы́ дро колы́н.</verse>
				<verse number="10">На ра́кир: “Сыр дава́ исын, со вагэдыр (ґарэдыр) дывэса́ сыс фэды́р, сыр какана́?” Палдова́ со дава́ нанэ годо́ пхучибэн.</verse>
				<verse number="11">Годыпэ́н исын адя́кэ-паць лачхо́ сыр миштыпэ́н, и кофитко (полезно) ваш одолэ́нгэ, кон дыкхэ́ла кхам.</verse>
				<verse number="12">И годыпэ́н, адя́кэ-паць и ловэ́ затэрдёна пал манушэ́стэ, нэ джиныбэ́н исын фэды́р дро дова́, со годыпэ́н дэ́ла джиибэ́н одолэ́скэ, конэ́стэ ёв исын.</verse>
				<verse number="13">Придыкхпэ кэ дова́, со Дэвэ́л кэрдя́: кон сашты́ тэ кэрэ́л ровно дова́ предмето, со Дэвэ́л кэрдя́ банго́.</verse>
				<verse number="14">Ке́ли тырэ́ дывэса́ исын миштэ, ра́дынпэ зоралэ́с, нэ ке́ли дывэса́ исын фуй, тэды обдумин екх: Дэвэ́л чхудя́ екх пал явирэ́стэ, соб (кай) дро ко́нцо (яго́ро) ману́ш тэ на джинэ́л, со явэ́ла пал лэ́стэ.</verse>
				<verse number="15">Мэ дыкхцём сарэ́ далэ́ начачипэна дрэ мирэ́ харныпнаскирэ дывэса́: чачуно́ ману́ш, кон хасёла пэ́скирэ чачипна́са, и бибахтало́ ману́ш, кон дживэ́ла ґара́ (длэнгэс) пэ́скирэ бибахталэ́ рэндэ́нца.</verse>
				<verse number="16">На яв чачуно́ буты́р мератыр; на яв годо́ буты́р мератыр: ваш со ту́кэ тэ хасякирэс пэс? На яв дылынинько буты́р мератыр, ваш со ту́кэ тэ мэрэс анги́л уляго (пора)?</verse>
				<verse number="17">Дава́ исын лачхэ́с, соб (кай) ту тэ рикирэспэ кэ екх, и адя́кэ-паць, соб (кай) ту тэ дурьякирэс тыро́ васт явирэстыр: пал-дова́ со кон дарэ́ла Дэвлэ́стыр, одова́ явэ́ла тэ лэл ко́фо дуендыр котэрэндыр.</verse>
				<verse number="18">Годыпэ́н зорьякирэла годэ́ манушэ́с, и ёв исын барэды́р дэшэ форо́скирэ барыдырэндыр.</verse>
				<verse number="19">И ние́кх нанэ чачунэ́ манушэ́с пэ пхув, кон кэрэ́ла лачхипэ́н и кон на кэрэ́ла грэ́хи.</verse>
				<verse number="20">Адя́кэ-паць и на прилэ́ илэ́са сарэ́ лава́, со мануша́ пхэнэ́на, соб (кай) ту тэ на шунэ́с тырэ́ дынари́с тэ кошэл тут.</verse>
				<verse number="21">Пал-дова́ со адя́кэ-паць и тыро́ ило́ бут мо́лы джиндя́, сыр ту адя́кэ-паць косцян явирэ́н.</verse>
				<verse number="22">Саро́ дава́ мэ спробиндём пир миро годыпэ́н, и мэ пхэндём: “Мэ ява́ва годо́”, нэ дава́ сыс дура́л ма́ндыр.</verse>
				<verse number="23">Саро́, соб (кай) тэ на явэ́л, исын дура́л и древа́н хор, кон сашты́ тэ уґалёл дава́?</verse>
				<verse number="24">Мэ рискирдём пэ́скиро ило́, соб (кай) тэ джина́в, тэ розґалёвав, и тэ выродав годыпэ́н и причына, со́скэ саро́ адя́кэ кэрэ́лапэ?</verse>
				<verse number="25">И тэ уджинав, сави́ биба́хт лыджа́ла дылныпэ́н, и дурэды́р бигодыпэн, и тэды ману́ш сы́рбы зджа́ла годятыр.</verse>
				<verse number="26">И мэ латхём (ластём), со джувлы́ исын киркэдыр мэрибна́стыр, савьятэ ило́ исын сы́рбы фэлы́, ци кхуды́ (сеть), савьятэ васта́ исын сы́рбы зандирья́ (цэ́пи) пэ ґэра́. Нэ ману́ш кон кэрэ́ла, сыр исын лачхо́ Дэвлэ́скэ, зракхэ́лапэ ла́тыр, нэ грэхи́тко ману́ш явэ́ла лыно́ дрэ ла́кирэ фэля́.</verse>
				<verse number="27">Дыкх! Сэ мэ латхём”, – пхэндя́ Сыклякирибна́скиро пал Дэвлэ́стэ, – сыр мэ дочхувава екх чачипэ́н кэ яви́р, соб (кай) тэ уґалёвав, со́скэ саро́ дава́ кэрэ́лапэ.</verse>
				<verse number="28">Со ишчо (инкэ́) миро ило́ родэ́ла, нэ со мэ нашты́ тэ латхав, дава́ исын: машки́р барэ́ манушэ́ндэ мэ латхём екхэ муршэ́с, нэ мэ на латхём ни екха джувля́ машки́р кадалэ́ сарэ́ндэ.</verse>
				<verse number="29">Дыкх! Со мэ латхём: Дэвэ́л создыя́ манушэ́с дэвлытконэса; нэ мануша́ латхнэ́ яви́р и бут со придуминдлэ пэ́скэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="8">
				<verse number="1">Кон исын годо́ ману́ш? И кон джинэ́ла тэ роспхэнэл пал сарэ́ рэ́нды, сыр лэн трэй тэ кэрэ́н? Манушэ́скиро годыпэ́н зачхувэла лэ́скиро муй тэ зяинэл, и наковло лэ́скиро муй парудёла.</verse>
				<verse number="2">Мэ пхэна́ва: “Кандэ, со кра́ли припхэнэла тэ кэрэ́с ваш паты́в пал тыри́ совла́х Дэвлэ́скэ.”</verse>
				<verse number="3">На яв сы́гно тэ джас криг Лэ́скирэ якхэ́ндыр. На тэрдёв дрэ стонка пал бибахтало́ рэ́ндо, пал-дова́ со кра́ли кэрэ́ла дова́, со исын лачхо́ лэ́скэ,</verse>
				<verse number="4">пал-дова́ со крали́скиро лав исын зорало́, и кон сашты́ тэ пхэнэ́л лэ́скэ: “Со ту кэрэ́са?”</verse>
				<verse number="5">Кон рикирэ́лапэ кэ лэ́скиро припхэныбэ́н, кодолэ́скэ на явэ́ла биба́хт и годэ́-манушэ́скиро ило́ розґалёла часо (цы́ро) и дром, сыр трэй тэ кэрэ́л?</verse>
				<verse number="6">Пал-дова́ со ваш кажно рэ́ндо исын пэ́скиро часо и дром, сыр трэй тэ кэрэ́л? Бари би́да тасавэла манушэ́с;</verse>
				<verse number="7">пал-дова́ со ёв на джинэ́ла, со явэ́ла; кон могинэ́ла тэ пхэнэ́л лэ́скэ, ке́ли, и, сыр саро́ дава́ явэ́ла?</verse>
				<verse number="8">Ниекхэстэ нанэ зор пэ ду́хо (фа́но), соб (кай) ману́ш тэ рикирэ́л зоралэ́с ду́хо (фа́но), и ниекхэстэ нанэ зор дро дывэ́с, сыр мэрэ́на. Нашты́ нисыр и тэ отпхандэспэ марибнастыр проти мэрибэ́н, адя́кэ-паць и биба́хт на выракхэла одолэ́н, кон присыклынэ тэ кэрэ́н адя́кэ.</verse>
				<verse number="9">Саро́ дава́ мэ дыкхцём и рискирдём пэ́скиро ило́ кэ кажно буты́, со кэрэ́лапэ тэл кхам: исын часо, ке́ли ману́ш рикирэ́ла зор пэ явирэ́стэ и дукхавэла лэс.</verse>
				<verse number="10">И мэ адя́кэ-паць дыкхцём, сыр гаравэнас фуе́ манушэ́н, савэ́ явэ́нас и джа́нас криг адя́кэ, сы́рбы ёнэ кэрэ́нас пир чачипэ́н, и, ке́ли мануша́ уджанас свэнтонэ́ штэто́стыр и, тэды ёнэ бистрэнас пал лэ́ндэ дро фо́ро, кай ёнэ кэрдэ́ биба́хт. Дава́ адя́кэ-паць исын харныпэ́н.</verse>
				<verse number="11">Сыр сэ́ндо пэ одолэ́ндэ, кон кэрэ́на бибахталэ́ бутя́, насыгэс кэрэ́лапэ, адя́кэ-паць пал-дава́ манушэ́нгирэ-чхавэ́нгиро ило́ исын хор залымо, соб (кай) тэ кэрэ́л биба́хт.</verse>
				<verse number="12">Мэк грэхи́тко ману́ш тэ кэрэ́л биба́хт шэл мо́лы и тэ дживэ́л ґара́, нэ мэ джино́м миштэ́с, со явэ́ла лачхэ́с одолэ́нгэ, кон дарэ́ла Дэвлэ́стыр, кон дарэ́ла анги́л Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="13">Нэ на явэ́ла лачхэ́с фуе́ манушэ́нгэ, ци сы́рбы зэр (тенё) ёв на явэ́ла ґара́ тэ дживэ́л, пал-дова́ со ёв на дарэ́ла анги́л Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="14">Дава́ исын харныпэ́н, со кэрэ́лапэ пэ пхув: чачунэ́ манушэ́нца кэрэ́лапэ дова́, со треиндя тэ явэ́л фуе́ манушэ́нца пир лэ́нгири буты́; и исын фуй мануша́, конэса кэрэ́лапэ дова́, со трэиндя́ тэ явэ́л чачунэ́ манушэ́нгэ пир лэ́нгири буты́. Мэ пхэндём, со дава́ исын адя́кэ-паць харныпэ́н.</verse>
				<verse number="15">И мэ шардём, соб (кай) мануша́ тэ санпэ радыма́са, пал-дова́ со нисо́ нанэ фэды́р тэл кхам сыр тэ хан, тэ пьен, и тэ явэ́н радымакирэса, пал-дова́ со дава́ помогинэла лэ́скэ дрэ лэ́скири пхари́ буты́, со Дэвэ́л дыя́ лэ́скэ тэл кхам.</verse>
				<verse number="16">Ке́ли мэ рискирдём миро ило́ тэ уджинэл годыпэ́н, и тэ роздыкхэл намило пхари́ буты́, со кэрэ́лапэ пэ пхув: и адя́кэ-паць ние́кх ману́ш нанэ, соб (кай) тэ совэ́л ци дывэсэ́, ци раты́;</verse>
				<verse number="17">тэды мэ дыкхцём Дэвлэ́скири сари́ буты́, со ману́ш нашты́ тэ ґалёл сарэ́са, со кэрэ́лапэ тэл кхам. Мэк ману́ш и тэ кэрэ́л буты́ пхарэ́с, и тэ джинэ́л буты́р, нэ сароекх ёв на ґалёла сарэ́са; адя́кэ-паць, ко́ли годо́ ману́ш думинэ́ла, со ёв джинэ́ла дава́, нэ ёв нашты́ дава́ тэ ґалёл сарэ́са.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="9">
				<verse number="1">Пал саро́ дава́, мэ роздуминдём пэ́скирэ илэ́са, соб (кай) тэ розгалёвав буты́р саро́ дава́: чачо́, и чачунэ́, и годэ́ мануша́, и лэ́нгирэ бутя́ исын дро Дэвлэ́скиро васт: ние́кх ману́ш на джинэ́ла, ци явэ́на тэ сыкавэ́н паты́в лэ́скэ, ци явэ́на тэ бидыкхэн лэс пал дава́: саро́ дава́ исын анги́л лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="2">Саро́ адя́кэ кэрэ́лапэ сарэ́нца пир екх дром: екх тала́но ваш чачунэнгэ и ваш фуе́ манушэ́нгэ; ваш лачхэ́, и ваш бибахталэ́, жужэ́ и нажужэ́ манушэ́нгэ. Ваш одолэ́скэ, кон янэ́ла свэ́нто дыибэ́н, и ваш одолэ́скэ, кон на янэ́ла свэ́нто дыибэ́н: адя́кэ лачхэскэ, адя́кэ-паць и грэхитконэ́ манушэ́скэ; адя́кэ одолэ́скэ, кон совлахала, адя́кэ-паць и кодолэ́скэ, кон на совлахала.</verse>
				<verse number="3">Дава́ исын биба́хт машки́р сарэ́ндэ, со кэрэ́лапэ тэл кхам – со екх тала́но (судьба) ужакирэ́ла сарэ́н: чачо́, манушэ́нгирэ-чхавэ́нгирэ илэ исын пхэрдэ́ бибахтяса, и бигодыпэн исын дрэ лэ́нгирэ илэ, пака ёнэ дживэ́на, а пало́ (после) дова́ ёнэ джа́на криг одори́к, кай мулэ́ исын.</verse>
				<verse number="4">Нэ одова́, кон исын машки́р джидэндэ, ишчо (инкэ́) ужакирэ́ла лачхипэ́н анги́л, пал-дова́ со джидо́ джукэл исын фэды́р мулэ́ шчэрэстыр (левостыр).</verse>
				<verse number="5">Джидэ́ мануша́ джинэ́на, со ёнэ мэрэ́на, нэ мулэ́ на джинэ́на нисо́, и адя́кэ-паць нанэ лэ́нгэ буты́р мазу́ри (награда), и мануша́ бистырдэ сарэ́са пал лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="6">Адя́кэ-паць и лэ́нгири паты́в кэ яви́р мануша́, и одова́, со ёнэ зоралэ́с бидыкхнэ, и лэ́нгиро зэвлыныпэ́н какана́ хасинэ́ – адя́кэ-паць лэ́нгэ нанэ буты́р и бажын дро дова́, со кэрэ́лапэ тэл кхам.</verse>
				<verse number="7">Джа́ и ха пэ́скиро маро́ радаса, и пи мол радымакирэ илэ́са; пал-дова́ со Дэвлэ́скэ ґара́ ячнэ́ лачхэ́ тырэ́ бутя́.</verse>
				<verse number="8">Мэк тырэ́ и́ди тэ явэ́н парнэ́, мэк тэ ухтылэл (тэ явэ́л до́си) оливи́тко дзэт (елеё) пэ тыро́ шэро́.</verse>
				<verse number="9">Джив и ра́дынпэ ромня́са, савья́ ту камэ́са сарэ́ дывэса́ дро тыро́ харныпнытко джиибэ́н, со Дэвэ́л дыя́ ту́кэ тэл кхам пэ сарэ́ дывэса́ дро тыро́ харныпнытко джиибэ́н; пал-дова́ со дасави́ исын тыри́ бажын дро джиибэ́н и дрэ буты́, со ту кэрэ́са тэл кхам.</verse>
				<verse number="10">Саро́, со тыро́ васт латхэ́ла тэ кэрэ́л, кэр дава́ сарэ́ тырэ́ зоралыпнастыр, пал-дова́ со нанэ ни буты́, ни придуминэса нисо́, ни джиныбэ́н, ни годыпэ́н дрэ маґила (дрэ кула), карик ту кэдэсапэ тэ джас.</verse>
				<verse number="11">Мэ рисиём и дыкхцём, со кэрэ́лапэ тэл кхам: со призо выкхэлэла на одова́, кон исын най сыгэды́р, ци марибэ́н на одова́, кон исын най зоралэды́р, ци маро́ на одова́, кон исын най годэдыр, ци барвалыпэ́н на одова́, кон исын най годьварэдыр, ци ла́ска, на одова́, кон исын най фэдэды́р; нэ исын часо и ваканцыя (случаё) ваш кажнонэ́ манушэ́скэ.</verse>
				<verse number="12">Пал-дова́ со ману́ш адя́кэ-паць на джинэ́ла пэ́скиро часо: ёв попэрэлапэ сыр мачхэ́ дрэ бибахталы кхуды́ (сеть), сыр чирикля́ дрэ фэлы́, адя́кэ-паць и манушэ́нгирэ чхавэ́ исын дрэ фэля́ дро бибахтало́ часо, ке́ли екха́тыр бари би́да пэрэ́ла пэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="13">Акэ, адя́кэ-паць исын екх годыпэ́н, со мэ адя́кэ-паць дыкхцём тэл кхам и со сыкадыя́ баро́ ваш ма́нгэ:</verse>
				<verse number="14">ґа́да, сыс екх форицо, кай исыс на́бут (куты́) мануша́, и баро́ кра́ли гия́ марибна́са пэ дава́ форицо, и ёв обгия трусця́л дава́ форицо халадэнца, и ёв ґаздыя́ барэ́ ва́нты тэ лэл дава́ форицо.</verse>
				<verse number="15">Нэ, ґалёв, екх чороро́, нэ годо́ ману́ш латхяпэ дро форицо, и ёв выракхця дава́ форицо пэ́скирэ годыпнаса. Нэ ние́кх ману́ш на рипирэлас кадалэ́ чорорэ́ манушорэс.</verse>
				<verse number="16">Тэ́ньци пхэндём мэ: “Годыпэ́н исын фэды́р зоралыпнастыр”, нэ сароекх – чорорэ́-манушэ́нгиро годыпэ́н исын на дрэ паты́в и лэ́скирэ лава́ на шунэ́на.</verse>
				<verse number="17">Годэ́-манушэ́нгирэ лава́ шунэ́на буты́р, со штылэ́с пхэнэнапэ сыр одолэскири го́дла, кон хулаинэла пэ дылыниньконэндэ.</verse>
				<verse number="18">Годыпэ́н исын фэды́р марибнытконэ́ састырэндыр; нэ екх грэхи́тко ману́ш хасякирэ́ла бут лачхипэ́н.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="10">
				<verse number="1">Мулэ́ матля (мухи) дошакирэна аптекароскиро драб тэ кхосэн адя́кэ, со дава́ куч драб лэ́ла тэ кхандэл кирныпнаса;</verse>
				<verse number="2">адя́кэ-паць и екх тыкно́ дылныпэ́н кэрэ́ла патывалэ́ манушэ́са, кон исын годо́ и савэ́с яви́р мануша́ кутякирэна.</verse>
				<verse number="3">И дава́ адя́кэ-паць исын: ке́ли дылынинько ману́ш джа́ла вари-савэ́ дроморэса; лэ́скэ сароекх на ухтылэ́ла (на́доси) годыпэ́н, и ёв сыкавэ́ла кажнонэ́ манушэ́скэ, со ёв исын дылынинько.</verse>
				<verse number="4">Ко́ли тхэмэ́скирэ-барыдырэскиро ду́хо (фа́но) ґаздэ́лапэ проти ту́тэ, на ячкив (на ячав) пэ́скиро штэ́то, пал-дова́ со рама́нё (миро) барыдырэ́са чхакирэла штылэ́с барэ́ грэ́хи.</verse>
				<verse number="5">Дава́ исын биба́хт, со мэ дыкхцём тэл кхам, сыр тхэмэскиро барыдыро́ дэ́лапэ дукха́.</verse>
				<verse number="6">Дылныпэ́н чхувэ́лапэ анги́л барэ́ патыва́са; барвалэ́ мануша́ исын бэштэ́ пэ тэлатунэ́ штэ́ты.</verse>
				<verse number="7">Мэ дыкхцём дынарье́н пэ грэ́ндэ, и крали́скирэ чхавэ́н, савэ́ псирэ́на пэзал пир пхув сыр дына́рья.</verse>
				<verse number="8">Кон ґанавэла ґанби́н, одова́ пэрэ́ла дрэ ла́тэ, и кон пхагирэ́ла тэлэ́ тыно, одолэ́с сап дандырэла.</verse>
				<verse number="9">Кон выпхагирэла бара́, одолэ́с бар могинэ́ла тэ пэкавэл палэ; кон пхаравэла кашта́, одолэ́с кашт могинэ́ла тэ дукхавэл.</verse>
				<verse number="10">Ко́ли товэр исын тэмпо, и ко́ли кон на востринэла чхиныбнытко (лезвиё), то манушэ́скэ трэй буты́р тэ причхувэл зор. Фэды́р годыпнаса тэ думинэс пал дава́ анги́л.</verse>
				<verse number="11">Ко́ли сап дандырэла манушэ́с анги́л, сыр тэ заракирэс лэс, тэды укротителё ужэ на трэй.</verse>
				<verse number="12">Лава́ годэ́-манушэ́нгирэ уштэндыр исын бахталыпэ́н, нэ дылыниньконэскирэ ушта́ сы́рбы накхавэна лэс кокорэс.</verse>
				<verse number="13">Лэ́скиро муй лэ́ла тэ ракирэ́л нагодэ лава́, нэ дро ко́нцо (дро яго́ро) ёв ракирэ́ла сы́рбы бишэрэскиро.</verse>
				<verse number="14">И ракирэ́ла бут лава́ дылынинько, нэ ние́кх ману́ш на джинэ́ла, со явэ́ла анги́л, кон могинэ́ла тэ пхэнэ́л лэ́скэ?</verse>
				<verse number="15">Дылынинька мануша́ кхинякирэна пэс пхарэ́ бутяса адя́кэ, со ёнэ на джинэ́на, сыр тэ джа́н пэ фо́ро.</verse>
				<verse number="16">Бида ту́кэ, пхув, ко́ли тыро́ кра́ли исын тэрнэ́-бэршэнгиро и, ке́ли тырэ́ тхага́рья (кня́зи) [крали́скирэ чхавэ́-ю.о.] ха́на тася́рлэс (ра́нэс).</verse>
				<verse number="17">Бахталы́ ту сан, пхув, ко́ли тыро́ кра́ли исын барэ́-рангирэ родо́стыр и тырэ́ тхага́рья (кня́зи) ха́на тэды, ке́ли трэй ваш зоралыпэ́н, а на ваш матыбэн.</verse>
				<verse number="18">Пал древа́н кирнэ-масэнгирэ васта́ кхэрэ́скиро каркасо пэрэ́ла, и пир чучэ васта́ кхэр тхадэ́ла.</verse>
				<verse number="19">Хабэ́н исын кэрдо́, соб (кай) тэ санпэ, и мол розрадынэла джиибэ́н, пэ пал ловэ́ сашты́ тэ лэс саро́ дава́.</verse>
				<verse number="20">На прокош крали́с аж и дрэ годы́, на прокош барвалэн дрэ шту́ба, кай совэса; пал-дова́ со чириклы дро фа́но (воздухо) могинэ́ла тэ лыджа́л тыро́ лав [зан-ю.о.], и вурняибнытко пхакэнца создыибэн (крылато) пхэнэ́ла пал дава́ рэ́ндо.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="11">
				<verse number="1">Дэ тыро́ маро́ бутэ́ манушэ́нгэ, пал-дова́ со ту дорэсэса да́ры палэ бут дывэса́.</verse>
				<verse number="2">Роскэр, со исын ту́тэ, машки́р эфта́ (эфтанэ) манушэ́ндэ, ци адя́кэ-паць машки́р охто́ (бидуе́нгиро дэш) манушэ́ндэ, пал-дова́, со ту на джинэ́са, саво́ бэдыпэн явэ́ла пэ пхув.</verse>
				<verse number="3">Ко́ли о́блоки исын пхэрдэ́ брышындэса, тэды ёнэ чхувэ́на тэлэ́ паня́ пэ́стыр; и ко́ли кашт (дрэ́во) пэрэ́ла кэ паш-дывэсы́тко риг, ци кэ паш-рати́тко риг, тэды пэ штэ́то кашт пэрэ́ла, ёв явэ́ла тэ пасёл.</verse>
				<verse number="4">Кон дыкхэ́ла пэ балва́л, одова́ на явэ́ла тэ почхувэл зя́рка дрэ пхув, и кон дыкхэ́ла патыва́са пэ о́блоки, одова́ на явэ́ла тэ счхинэл гив.</verse>
				<verse number="5">Сыр ту на джинэ́са, савэ́ дромэ́са ду́хо (фа́но) джа́ла, и дова́, сыр тыкнэ́-масэнгирэ кокалкицы барьёна дрэ лэ́скирэ-да́киро пэр, адя́кэ-паць ту и на ґалёса Дэвлэ́скири буты́, Кон кэрэ́ла дава́ саро́.</verse>
				<verse number="6">Тасярлатунэ (раннёнэ) злокостыр почхув пэ́скири зя́рка дрэ пхув, нэ бэльвэлятыр на тангинэ (на жалин) тыро́ васт ваш буты́, пал-дова́ со ту на джинэ́са, со удэлапэ кэ миштыпэ́н, ци дава́ рэ́ндо, ци дова́ рэ́ндо, ци дуй далэ́ рэ́нды, явэ́на лачхэ́.</verse>
				<verse number="7">Какана́, дыкх. Дуд исын гудло́, и гожэс исын якхэнгэ тэ дыкхэ́н кхам;</verse>
				<verse number="8">нэ ко́ли ману́ш дживэ́ла бут бэрш, тэды мэк ёв тэ радынэ́лпэ зоралэ́с кажнонэ́ бэршэстыр, нэ мэк ёв и тэ рипирэл пал калэ́ дывэса́, пал-дова́, со ёнэ явэ́на бут: саро́, со явэ́ла, исын харныпэ́н.</verse>
				<verse number="9">Ра́дынпэ (лошалёв), тэрно́ ману́ш, тырэ́ тэрныпнастыр, и мэк тыро́ ило́ тэ ґаздэл тыро́ ду́хо (фа́но) дрэ дывэса́, ке́ли ту сан тэрно́; и псир одо́й, кай тыро́ ило́ подпхэнэла, и одори́к, карик тырэ́ якха́ тырдэнапэ, нэ ту екх джин, со пал дава́ саро́ Дэвэ́л выкхарэла тут пэ сэ́ндо.</verse>
				<verse number="10">Тэ́ньци, на тугин дро пэ́скиро ило́, и чхув криг биба́хт тырэ́ масэ́ндыр [лочатыр-ю.о.], пал-дова́ со чхаворипэн и тэрныпэн исын харныпэ́н.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="12">
				<verse number="1">И ри́пир тырэ́ Создыибнаскирэс дрэ тырэ́ тэрныпнаскирэ дывэса́ анги́л дова́, сыр явэ́на пхарэ́ дывэса́ кэ пхурипэн, и сыр явэ́на дасавэ́ бэрша́, со ту пхэнэ́са пал лэ́ндэ: “Ма́ндэ нанэ лош (весёлыма) лэ́ндыр.”</verse>
				<verse number="2">Анги́л дава́, сыр кхам и дуд, чхон и чэргэня́ ячэ́на цямлэ, и анги́л дава́, сыр о́блоки рисёна палэ брышындэстыр;</verse>
				<verse number="3">анги́л дывэса́, сыр кхэри́тко ракхибнаскиро явэ́ла тэ издрал, и сыр зоралэ́ мурша́ явэ́на тэ кэрэ́н тэлэ́ шэрэнца; анги́л, сыр сявитка (мельницытка) бара́ тэрдёна дрэ буты́ пал дова́, со ёнэ явэ́на куты́ мануша́, и сыр мануша́, кон дыкхэ́на пир далэ́ дудаля (ставни), явэ́на сы́рбы дрэ мигла (мрако) тэ дыкхэ́н;</verse>
				<verse number="4">анги́л дова́, сыр и вудара́ запхандэна пэ вули́ца (пэ га́са), ке́ли сявитконэскири (пхуртэскири) буты́ на явэ́ла шундлы; и ке́ли ёнэ явэ́на тэ уштэ́н чириклякирэ багаибнастыр, и ке́ли сарэ́ багаибнытка чхая́ явэ́на штыл.</verse>
				<verse number="5">И адалэ́ мануша́ адя́кэ-паць явэ́на тэ дарэ́н вучипна́стыр, и ёнэ явэ́на тэ страхандён тэ джа́н пир дром, и лэ́нгирэ бала́ явэ́на парнэ́ адя́кэ, сыр миндалитко кашт лулудёла (цвэцинэла), и сыр скочко (грасторо) на явэ́ла дрэ ра́дыма, и сыр паты́в хасёла сы́рбы каперсытко кашт шутёла; пал-дова́ со мануша́ явэ́на тэ джа́н кэ лэ́нгиро ве́чно кхэр, и тэ́ньчи лэ́нгирэ ровибнаскирэ явэ́на тэ псирэ́н пир га́сы (пир вули́цы).</verse>
				<verse number="6">[Ри́пир тырэ́ Создыибнаскирэс-ю.о.], анги́л дова́, сыр рупуно шэло кошэлапэ, ци сыр сувнакуно́ чаро́ пхадёла, ци сыр кхоро́ пхарадёла пашы́л фолахар (фонтано), ци сыр рота пхадёла пашы́л ґаны́нг;</verse>
				<verse number="7">и рисёла пра́хо дрэ пхув, кай сыс ёв, а ду́хо (фа́но) рисёла кэ Дэвэ́л, Кон дыя́ лэс манушэ́скэ.</verse>
				<verse number="8">Харныпэ́н харныпнастыр”, – пхэндя́ Сыклякирибна́скиро пал Дэвлэ́стэ. “Саро́ исын харныпэ́н.”</verse>
				<verse number="9">И кэ дова́, со Сыклякирибна́скиро пал Дэвлэ́стэ сыс годо́, ёв усае́кх сыклякирдя́ манушэ́н джиныбнаскэ, и ёв роздыкхэлас кучэс, и родыя, и ёв чхувэлас екх пал екх сыр трэй притчы.</verse>
				<verse number="10">Сыклякирибна́скиро пал Дэвлэ́стэ родыя тэ латхэл гожа лава́ и тэ зачхинэл пир чачипэ́н патяибнытка лава́.</verse>
				<verse number="11">Годэ́-манушэ́нгирэ лава́ исын сы́рбы сувья [пхусадытка бустя́/стре́лы-ю.о.], а лэ́нгирэ притчы исын сы́рбы гвозди (карфина), со хор замарнапэ: ёнэ исын сарэ́ екхэ чхупнаристыр</verse>
				<verse number="12">И ишчо (инкэ́): приракхпэ екхэстыр, ми́ро чха́ва: джинэ́са, нанэ ко́нцо (яго́ро) манушэ́ндыр тэ чхинэн лылваря, и ко́ли ту древа́н бут явэ́са тэ сыклёс, тэды ту кхинякирэса пэ́скирэ маса́.</verse>
				<verse number="13">Явэ́н, вышунаса кэ ко́нцо (кэ яго́ро) чачипэ́н пал саро́ дава́: “Дар Дэвлэ́стыр и ри́кирпэ кэ Лэ́скирэ припхэныбэна́; пал-дова́ со дрэ далэ́ дуй чачипэна́ исын саро́, со трэй манушэ́скэ.</verse>
				<verse number="14">Палдова́ со Дэвэ́л янэ́ла кажно буты́ тэ сэндякирэ́л, и кхэтанэ́ кажнонэ́ гарадэ́ кэрибнаса, ци ёв тэ явэ́л лачхо́, ци ёв тэ явэ́л бибахтало́.</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="22">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Гилы́ гилендыр, сави́ счхудя о Соломо́но.</verse>
				<verse number="2">Мэк ёв тэ чамудэл ман пэ́скирэ уштэ́нца; пал-дова́ со лэ́скиро пирамнипэ́н (камибэн) исын фэды́р, сыр мол (вино).</verse>
				<verse number="3">Пал-дова́ со, сыр куч драб тэ кхосэн дэ́ла гудлы́ сунг(арома́то); тыро́ лав исын куч драб тэ кхосэн, со чхувэ́лапэ анги́л, палдава́ патывалэ́ тэрнэ́ джувля́ отдэна ило́ пал ту́тэ.</verse>
				<verse number="4">Приты́рдэ ман кэ пэ, и амэ нашаса ту́са. Кра́ли яндя́ ман дрэ пэ́скирэ-кралитка коморы (харомы), соб (кай) амэ тэ явас ра́да и зоралэ́с тэ радынаспэ; амэ ява́са тэ рипирас тыро́ пирамнипэ́н (камибэн) буты́р, сыр мол. Нанэ ди́во, со патывалэ́ чхая́ отдэна ило́ пал ту́тэ.</verse>
				<verse number="5">Ерусалимо́скирэ чхая́лэ! Мэ сом цьмяно, нэ мэ сом шукарни джувлы́, мэ сом сыр Кидароскирэ ша́тры, мэ сом сыр зачхудэ (завесы) Соломоно́скирэ.</verse>
				<verse number="6">На дыкхэ́н адя́кэ пэ ма́ндэ, со мэ сом калёри, пал-дова́ со кхаморо пэкця ман. Мирэ́-да́кирэ чхавэ́ холясынэ пэ ма́ндэ; ёнэ чхудэ́ ман тэ ракхав винаграды́тко у́нта [(дракхин)] (садо), нэ мэ на ракхцём мири́ винаграды́тко у́нта.</verse>
				<verse number="7">Пхэн ту ма́нгэ, конэ́с мэ кама́м, кай ту чаравэса пэ́скирэ бакрэнгири ста́ды, кай ёнэ явэ́на тэ откхинён дро паш дывэ́с? Со́скэ ма́нгэ трэй тэ чаравав палэ тырэ́ дрогонэ́-малэнгирэ (другэнгирэ) ста́ды.</verse>
				<verse number="8">Ко́ли ту на джинэсас, най гожэдыр машки́р джувлендэ, джа́ пир бакрэ́нгирэ шпэры (сляды), и чарав пэ́скирэ бузнорэн (козлорэн) пашы́л чхупнарьенгирэ ша́тры,</verse>
				<verse number="9">Мэ приравниндём (припарудём) тут, мири́ пирамни́е (камлы), мирэ́ най дрогэдыр грасняса дро Фараоно́скиро марибны́тко вурдэ́н.</verse>
				<verse number="10">Тырэ́ чхама (шчоки) исын гожэдыр мириклендыр, Тыри́ мэн исын ґожакирды сувнакунэ́ зандирорьенца.</verse>
				<verse number="11">Амэ кэра́са ту́кэ шука́р сувнакуны́ веригори (подвязка) рупувэ́ якхорьенца.”</verse>
				<verse number="12">Ке́ли кра́ли исын бэшто́ пал лэ́скиро сками́нд, миро нардо дэ́ла лачхэ́-сунгакиро кхандыпэн.</verse>
				<verse number="13">Сы́рбы дро́го бужоро миростыр ваш ма́нгэ, миро пирамно́ (камло), ке́ли ёв исын пашто́ раты́ пашы́л мирэ́ колына.</verse>
				<verse number="14">Миро пирамно́ ваш ма́нгэ исын сы́рбы рандёри хнатыр (киперостыр), сави́ лулудёла (цвэцинэла), дрэ винаграды́тко у́нта [(дракхин)] Енгеда (Эн-Геда).</verse>
				<verse number="15">О, сави́ гожо-шука́р ту сан, мири́ пирамни́е, – тырэ́ якхорья исын сыр голумбицатэ.</verse>
				<verse number="16">О, саво́ гожо-шука́р ту сан, миро пира́но, саво́ гудло́ и амаро́ чхуибэ́н исын адя́кэ-паць сыр вычхудо зэлэныбэн.</verse>
				<verse number="17">Амарэ́ кхэрэ́скирэ стрэхи исын сыр кедрытко вэш, и амарэ́-бэргакирэ бэльки (стропилы) исын сыр кипарисоскирэ кашта́!</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">Мэ сом Шароноскиро нарцысо, мэ сом лилия машки́р долы.</verse>
				<verse number="2">Сыр лилия исын машки́р пхусады́тка хру́сты, адя́кэ-паць исын мири́ пирамни машки́р патывалэ́ тэрнэ́ джувлендэ.</verse>
				<verse number="3">Сыр пхабэлын, сави́ исын машки́р вэшытка кашта́ (дрэвы), адя́кэ-паць исын миро пирамно́ машки́р тэрнэндэ. Ма́нгэ исын пир ило́ тэ бэшав дрэ ла́кири зэр (тень), и ла́кирэ барьякирдэ́ (пло́ды) исын гудлэ́ ваш миро муй.</verse>
				<verse number="4">Ёв яндя́ ман дро кхэр, саво́ сыс пхэрдо́ моля́са (виноса), ёв сы́рбы чхудя́ сцяго, со лэ́скэ дро́го сом мэ.</verse>
				<verse number="5">Подрикэ́р ман тэ на пэрав моля́са (вино́са), нэвякирэ́н ман пхабэ́нца, пал-дова́ со мэ на́бут со на мэра́ва пирамнипна́стыр (камлыпнастыр).</verse>
				<verse number="6">Лэ́скиро зэ́рво (ле́во) васт исын тэл миро шэро́, и лэ́скиро чачо́ (право) васт облэла ман.</verse>
				<verse number="7">Мэ засовлахава тумэн, Ерусалимо́скирэ чхая́лэ, газэленца ци фэлдакирэ миргэ́нца (сернэнца), соб (кай) тумэ́ тэ на джангавэн, тэ на ґаздэ́н рат анги́л дова́, сыр явэ́ла лачхо́ лэ́скэ.</verse>
				<verse number="8">Акэ, мирэ́ пирамнэ́скири зан. Ѓа́да, ёв джа́ла? Ёв пириухтэла пир бэ́рги? Ёв ухтэла пир бэ́ргицы.</verse>
				<verse number="9">Миро дру́го (мал) исын сыр газэль, ци сыр тэрно́ шынгуно (оленё). Акэ, ёв исын тэрдо́ пал ва́нта, Ёв дыкхэ́ла пирда́л фэштры, Ёв продыкхэла пирда́л саструнэ́ ратни́цы (ставни).</verse>
				<verse number="10">Миро пирамно́ лыя́ тэ ракирэ́л и пхэндя́ ма́нгэ: “Ушты́, мири́ пирамни́е, мири́ шукарни, и яв яври́.</verse>
				<verse number="11">Дыкх жа! Ивант (зима) прогия́ (накхтия), брышы́нд пирияця́ и нанэ буты́р:</verse>
				<verse number="12">лулудя́ сыкадёна пэ пхув, и чирикля́ лынэ́ тэ бага́н, ла́киро багипэн шунэ́ла амари́ пхув.</verse>
				<verse number="13">Инжыритконэ-каштэнгирэ зэлэна пхаба́ лолёна, и винаграды́тко кашторо лулудёла и дэ́ла лачхэ́-сунгакиро кхандыпэн. Ушты́, мири́ пирамни́е, мири́ шукарни, и яв кэ мэ.</verse>
				<verse number="14">Мири́ голумбица исын дрэ скалэнгирэ нишы, дрэ гарадэ́ штэ́ты пир са́мо крутыма, ма́нгэ тэ дыкха́в тыро́ муй, ма́нгэ тэ шунав тыри́ занори, пал-дова́ со тыри́ зан (глос) исын гудлы, тыро́ муёро исын шука́р.”</verse>
				<verse number="15">Ухтылэ́н локхнен (лисицэн), тыкнэ́ локхнорьен, савэ́ хасякирэна винаграды́тко бар; пал-дова́ со амарэ́ винаграды́тка барья лулудёна.</verse>
				<verse number="16">Миро пирамно́ исын миро, и мэ сом лэ́скири. Ёв чаравэла (лэ́скирэ-бакрэнгири стада) машки́р лилии,</verse>
				<verse number="17">Анги́л, сыр дывесёла, и зэрья́ (тени) нашэ́на, рисёв, миро пира́мне: яв сыр газэль, ци сыр тэрно́ шынгуно машки́р бэ́рги.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">Пэ миро чхуибэ́н мэ родыём раты́ кодолэ́с, кэ саво́ миро ди притырдэла: мэ родыём лэс, нэ мэ на латхём (ластём) лэс.</verse>
				<verse number="2">Мэ уштава фэды́р и обпрастава фо́ро, вули́цы (га́сы) и штэ́ты, кай мануша́ кэдэнапэ; мэ ява́ва тэ родав лэс, кэ саво́ миро ди притырдэла; мэ родыём лэс, нэ мэ на латхём (ластём) лэс.</verse>
				<verse number="3">Ракхибнаскирэ (стражы), савэ́ псирэ́на пир фо́ро, латхнэ́ ман – мэ пхуцёмпэ: “Ци дыкхнэ́ тумэ́ кодолэ́с, кэ саво́ миро ди тырдэлапэ.”</verse>
				<verse number="4">На́бут мэ гиём криг лэ́ндыр, ке́ли мэ латхём (ластём) кодолэ́с, кэ саво́ мэ тырдавапэ: мэ рикирдём лэс и мэ на мэкавас лэс, анги́л, сыр мэ лыджа́ва лэс дрэ мирэ́-да́киро кхэр, и дрэ ла́кирэ кхэри́тка коморы (харомы), кон бияндя́ ман.</verse>
				<verse number="5">Засовлахава тумэн, Ерусалимо́скирэ чхая́лэ, газэленца и фэлдытконэ миргэнца (ланенца), соб (кай) тумэ́ тэ на джангавэн, тэ на ґаздэ́н миро ило́ анги́л, сыр явэ́ла лачхо́ лэ́скэ.”</verse>
				<verse number="6">“Кон адава́ исын, саво́ уштэ́ла чхучэ́ прахэндыр, сы́рбы баро́ тхув ґаздэ́лапэ, саво́ исын тхувлякирдо миро́са и гудлэ́ смоласа, и кажнонэ́ лачхэ́-сунгакирэ драбэнца тылгарьендыр (купцэндыр).</verse>
				<verse number="7">Дыкхэ́н! Акэ, исын Соломоно́скирэ-крали́тко чхуибэ́н: бидарипнаскирэ шовдэша́ мурша́ исын пашы́л лэ́стэ, ёнэ исын най зоралэды́р дро Израилё.</verse>
				<verse number="8">Лэ́ндэ сарэ́ндэ исын курта́ла, ёнэ исын спецы тэ марэ́нпэ; кажнонэ́ манушэ́стэ исын курта́ла пашы́л лэ́скири ґэро́й, соб (кай) тэ на дарэ́н раты́.</verse>
				<verse number="9">Кра́ли Соломо́но кэрдя́ пэ́скэ троно, со счхувэлапэ.</verse>
				<verse number="10">Ёв кэрдя́ рупувэ́ стылбицы дро троно, лэ́скири пхаля тэ чхувэ́л куня́ (локотники) исын сувнака́стыр, лэ́скиро штэ́то тэ бэшэ́л исын пурпуростыр; Ерусалимо́скирэ чхая́ выкхудэ андра́л дава́ троно пэ́скирэ илэ́са.</verse>
				<verse number="11">Джа́н тэ дыкхэ́н, Сионо́скирэ чхая́лэ, акэ, исын кра́ли Соломо́но, дрэ крали́тко стадык (вя́нка), сави́ лэ́скири дай чхудя́ пэ шэро́, дро дывэ́с, ке́ли ёв лыя́ совла́х, дро дывэ́с, ке́ли лэ́скиро ило́ радындяпэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">О, сави́ шукарни ту сан, мири́ пирамни́е, о сави́ шукарни ту сан; сыр голумбицатэ тырэ́ якха́ дыкхэ́на тэл крэнцо чхур (коса); тырэ́ бала́ исын сы́рбы бузнэнгири стада, сави́ джа́ла тэлэ́ бэрга́тыр Галаадоскирьятыр.</verse>
				<verse number="2">Тырэ́ данда́ исын дасавэ́ парнэ́ сыр обчхиндлэ́ бакря́, савэ́ зяинэна, и савэ́ явнэ́ морибнастыр, кажно лэ́ндыр янэ́ла пир дуй близнятки (дуёрэ), и ние́кх нанэ ялово (накхабны́) машки́р лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="3">Тырэ́ ушта́ исын сыр ярко лоло́ тхаворо, и тыро́ муй исын дасаво шука́р. А тырэ́ чхама́ (шчоки), со исын тэл крэнцо чхур, исын сыр кускицы гранатытконэ пхабэндыр.</verse>
				<verse number="4">Тыри́ мэн исын сыр Давидо́скиро сты́лбо, со кэрдо́ тэ чхувэ́н састыра́ марибны́тка: одо́й убладэ бар саструнэ́ шчы́ты, сыр исын зоралыпнаскирэ-муршэскирэ шчы́ты.</verse>
				<verse number="5">Тырэ́ колына исын сы́рбы дуй тыкнорэ-близнятки датэ-газэлятэ, сави́ чаравэла лэн машки́р лилии.</verse>
				<verse number="6">Анги́л дова́, сыр явэ́ла дывэсэскиро ра́нко, и сыр зэрья (тени) нашэ́на криг, мэ джа́ва пэ́скэ пэ мирроскири бэ́рга, и пэ гудлэ́-смола́кири (фимиамоскири) бэ́ргица.</verse>
				<verse number="7">Сави́ шукарни ту сан, мири́ пирамни́е, и нисави́ дош нанэ дрэ ту́тэ.</verse>
				<verse number="8">Яв ма́нца Ливаностыр, мири́ тэрны́, яв ма́нца Ливаностыр; яв сыгэды́р тэлэ́ Аманоскирэ вучипна́стыр, Сенироскирэ и Ермоноскирэ вучэ́ штэтэ́ндыр, яв хашчэ́ндыр/вэнтэ́ндыр (логовэ́ндыр), кай шчэра́ (левы) дживэ́на, бэргэндыр, кай исын леопарды.</verse>
				<verse number="9">Ту задивакирдян миро ило́, мири́ пхэн, мири́ тэрны́; ту задивакирдян миро ило́ дыкхибнаса тырэ́ якхэ́ндыр, екхэ зандирорьяса тырэ́ мириклендыр.</verse>
				<verse number="10">Сыр шука́р тыри́ ла́ска исын, мири́ пхэн, мири́ тэрны́! И пэ кицы́ фэды́р лачхэ́-сунгакиро кхандыпэн сарэ́ ароматытконэ макхибнэндыр.</verse>
				<verse number="11">Тырэ́ уштэндыр, мири́ тэрны́, тхадэ́ла жужо́ авги́н, авги́н и тхуд исын тэл тыри́ чиб; и лачхи́ сунг тырэ́ идендыр исын сы́рбы лачхи́ сунг Ливаностыр.</verse>
				<verse number="12">Мири́ пхэн, мири́ тэрны́, исын сы́рбы запхандлы у́нта (садо), сы́рбы питомнико, со исын пэ клыдын, сы́рбы ґаны́нг, со исын пэ чэргэнори́ (печать).</verse>
				<verse number="13">Ёнэ барьёна сыр лулудя́ дрэ раитко у́нта, кай исын гранатытка пхабэлыня выкэдынэ́ пхабэнца и лачхэ́-сунгакирэ хнаса и нардоскирэ рандёрьяса.</verse>
				<verse number="14">Одо́й исын нардо и шафрано, аеро и карица, и сарэ́ хру́сты гудлэ́ смоласа, мирро и алоэ, сарэ́ рангирэ ароматытконэ макхибнэнца.</verse>
				<verse number="15">Фонтано (фолаха́р), дрэ у́нта джидэ́-панескири ґаны́нг, и сыгна рэкицы Ливаностыр.”</verse>
				<verse number="16">“Джангадёв, паш-ратякири балва́л, и яв, паш-дывэсы́тко балва́л! Пху́рдэ пэ мири́ у́нта, соб (кай) тэ розджанпэ ла́кирэ ароматы́тка сунга́. Мэк тэ явэ́л миро пирамно́ дрэ лэ́скири у́нта (садо) и мэк ёв тэ хал гудлэ́ пхаба́ лэ́скирэ.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="5">
				<verse number="1">“Мэ явдём дрэ пэ́скири у́нта (садо), мири́ пхэн, мири́ тэрны́; мэ скэдыём миро мирро мирэ́ приправэнца; мэ хаём пэ́скиро авгинытко сото мирэ́ авгинэса; мэ пиём пэ́скири мол (вино) тхудэса.” “Хан, ми́рэ мало́рэ, пьен, и пьен чалэ́с, мирэ́ пирамнэ [дро́га ми́рэ мануша́лэ-ю.о.]!”</verse>
				<verse number="2">“Мэ сом суты, нэ миро ило́ исын на суто́. Ѓа́да, исын зан, мирэ́ пирамнэ́скири! Ёв марэла дро вуда́р: “Отпхандэ ма́нгэ, мири́ пхэн, мири́ пирамнори́е, мири́ голумбица, мири́ най фэдэды́р. Пал-дова́ со миро шэро́ исын учхакирдо пахлыняса (росаса), мирэ́ крэнца бала́ исын ратитконэ́ сапаныпнаса.</verse>
				<verse number="3">Мэ злыём миро урибэ́н кустыкаса сыр мэ сашты́ тэ урьявав палэ лэс? Мэ мордём пэ́скирэ ґэра́, сыр мэ сашты́ тэ мэлякирав лэн?</verse>
				<verse number="4">Миро пирамно́ чхудя́ пэ́скиро васт дрэ вударэскири шчэль; и миро ило́ андра́л ма́ндэ потырдыяпэ кэ ёв.</verse>
				<verse number="5">Мэ уштыём тэ отпхандав мирэ́ пирамнэскэ, и мирэ́ васта́ сапанинэ́ мирро́са, и мирэ́ ангушта (пальцы) ячнэ́ киндлэ мирроса пэ клыдынэ́скиро васторо́.</verse>
				<verse number="6">Мэ отпхандём мирэ́ пирамнэскэ; нэ миро пирамно́ дыяпэ палэ, ёв гия́ криг: миро ди кошэласпэ яври́, ке́ли ёв ракирдя́, мэ родыём лэс, нэ мэ на латхём лэс; мэ кхардём лэс, нэ ёв на отпхэндя́ ма́нгэ.</verse>
				<verse number="7">Ракхибнаскирэ (стражы), савэ́ обджана фо́ро, латхнэ́ ман; ёнэ пэкадэ ман, ёнэ дукхадэ ман; ракхибнаскирэ пэ форитко ва́нта лынэ́ криг ма́ндыр мири́ длэнги цэ́рга [сави́ ракхэлас ва́нта-р.с.].</verse>
				<verse number="8">Мэ засовлахава тумэн, Ерусалимо́скирэ чхая́лэ! Ко́ли тумэ́ латхэ́на мирэ́ пирамнэс, со тумэ́ пхэнэ́на лэ́скэ? Со Мэ мэра́ва пирамнипна́стыр!”</verse>
				<verse number="9">Со́са фэды́р исын тыро́ пирамно́ (камло) явирэ пирамнэ манушэ́ндыр, Ту, кон сан най шукарэдыр машки́р джувлендэ? Со́са ж фэды́р исын тыро́ пирамно́ явирэ пирамнэ манушэ́ндыр, со ту адя́кэ засовлахаса амэн?</verse>
				<verse number="10">Миро пирамно́ исын парно́ и лолэ́-чхамэнгиро (шчокэнгиро), ёв исын рай ману́ш машки́р дэшэ́ тысёнцы манушэ́ндэ,</verse>
				<verse number="11">лэ́скиро шэро́ исын сы́рбы выкэдыно сувнака́й, лэ́скирэ крэнца бала́ кунинэнапэ, ёнэ исын калэ́ сыр коракостэ (вороностэ).</verse>
				<verse number="12">Лэ́скирэ якха́ исын сыр голумбицатэ, со исын пашы́л сыгна рэкицы, савэ́ исын сыр мордэ дро тхуд, савэ́ исын зор и зоралэ́с бэштэ́.</verse>
				<verse number="13">Лэ́скирэ чхама исын сыр бэ́тки (гряды), кай приправы барьёна, сыр вучэ́ бэтки гудлэ́-сунга́кирэ чарьенца, лэ́скирэ ушта́ исын сыр лилии, савэ́ндыр тхадэ́ла тхадуно мирро.</verse>
				<verse number="14">Лэ́скирэ васта́ исын сыр сувнакунэ́ дэстэ́, со исын почхудэ хризолитэнца; лэ́скиро пэр исын зяиндлонэ слоноскирэ кокалостыр, саво́ исын пиричхудо сапфирэнца.</verse>
				<verse number="15">Лэ́скирэ ґэра́ исын сыр сты́лбы мраморостыр, со чхудэ́ пэ фунда́менто выкэдынэ́ сувнака́стыр; лэ́скирэ-москири мина исын сы́рбы Ливаноскиро барипэ́н, най кучэдыр, сыр кедры.</verse>
				<verse number="16">Лэ́скиро муй исын най гудлэдыр; чачо́, ёв исын шука́р пир саро́. Акэ, саво́ исын миро пирамно́, ґа́да, исын миро мал, – тумэ́, Ерусалимо́скирэ чхая́лэ!</verse>
			</chapter>
			<chapter number="6">
				<verse number="1">Карик да гия́ тыро́ пирамно́, ту, кон сан най шукарэдыр машки́р джувлендэ? Дрэ сави́ риг рисия́ тыро́ пирамно́, соб (кай) амэ тэ родас Лэс ту́са?</verse>
				<verse number="2">Миро пирамно́ гия́ тэлэ́ дрэ пэ́скири у́нта, кэ бэтки [цветники-р.с.] приправэнца, тэ чалякирэлпэ дрэ унты (сады) и тэ кэдэл лилии.</verse>
				<verse number="3">Мэ сом екх мирэ́ пирамнэ́скири, и миро пирамно́ исын екх миро: ёв чаравэла пэ́скири стада машки́р лилии.</verse>
				<verse number="4">Ту сан шука́р сыр Тарза (Фирца), ту сан гожо-шука́р сыр Ерусалимо, ту сан трашаны сыр халадыбэна (полки) сцягэнца!</verse>
				<verse number="5">Ри́скир криг пэ́скирэ якха́ ма́ндыр, пал-дова́ со ёнэ лэ́на упралыпэ́н пэ ма́ндэ, тырэ́ бала́ исын сыр бузнорэнгири (козэнгири) ста́ды, савэ́ джана тэлэ́ Галаадо́скирэ навучэ бэргицатыр.</verse>
				<verse number="6">Тырэ́ дандорэ исын сыр бакрорэнгири стада, сави́ акана́ явдя́ морибнастыр, кажно лэ́ндыр биянэ́ла близнятэн, и ние́кх лэ́ндыр исын на ялово.</verse>
				<verse number="7">Тырэ́ чхаморэ исын сыр пашорья (котэрорэ) гранатытконэ пхабэндыр, со исын тэл длэнго дыкхло.</verse>
				<verse number="8">Исын шовдэша́ кралицы, и охтодэша́ бисовлахакирэ джувля́, и исын бут патывалэ́ чхая́, со нашты́ тэ гинэс:</verse>
				<verse number="9">нэ ту, ми́ри голу́мбица, сан мири́ екхори, мири́ най фэдэды́р, ту сан екхори пэ́скирэ датэ, тыри́ дай, кон бияндя́ тут, отдэ́ла ило́ буты́р ту́кэ. Сарэ́ патывалэ́ джувля́ дыкхнэ́ ла, и ёнэ кхардэ́ тут бахталяса.</verse>
				<verse number="10">Кон жа исын ёй, сави́ зяинэла сыр зло́ко (ра́нко), сави́ исын шукарни сыр чхон, ясно сыр кхам, исын трашаны сыр халадыбэна сцягэнца?</verse>
				<verse number="11">Мэ гиём тэлэ́ дрэ пэґэнгэ́нгири у́нта (садо), тэ дыкха́в чарья́ пир до́ло, тэ дыкха́в, ци розмэкцяпэ винаградо (дракх), ци гранатытка пхабэлыня лулудинэ.</verse>
				<verse number="12">Анги́л дава́, сыр мэ ґалыём, миро ди чхудя́ ман дрэ барэ́-рангирэ марибны́тка вурдэна́ мирэ́ народо́стыр.</verse>
				<verse number="13">Рисёв, рисёв, Сулами́те, рисё́в, рисё́в, соб (кай) амэ могинасас тэ дыкхас пэ ту́тэ.</verse>
				<verse number="14">[7.1-р.с.] Со́скэ тумэ́нгэ исын пир ило́ тэ дыкхэ́н пэ ма́ндэ, сыр пэ дуя́-рядэ́нгиро (Манаимоскирэ/халадытко) кхэлыбэн.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="7">
				<verse number="1">[2] Савэ шука́р исын тырэ́ ґэра́ дрэ цуру́ля (цэндали), о, крали́скирэ-сэмэнцакири чхай! Тырэ́ стаця (бёдры) адя́кэ бандёна трусця́л (кругом), со ёнэ исын сыр мириклэ, со ёнэ исын сы́рбы лэн создынэ спецоскирэ васта́.</verse>
				<verse number="2">[3] Тыро́ пэр исын сыр труюно (крэнгло) тахта́й, дро саво́ ухтылэ́ла (до́си) мешындлы мол (вино); тыри́ кусты́к пэ ста́но сыр гивнякири стого, пашы́л саво́ исын трусця́л лилии.</verse>
				<verse number="3">[4] Тырэ́ дуй цюця исын сыр дуй бузнорэ, дуёрэ (двойняты) газэлятэ.</verse>
				<verse number="4">[5] Тыри́ мэн исын сыр вучарды́ (башня) слонытконэ кокалостыр; Тырэ́ якха́ исын сыр зерицы (озеркицы) дро Есево́но (Гэшбоно), со исын пашы́л Батрабимоскири по́рта; тыро́ накх исын сыр Ливаноскири вучарды́ (башня), со дыкхэ́ла яври́ кэ Дама́ско.</verse>
				<verse number="5">[6] Тыро́ шэро́ дыкхэлапэ сыр бэ́рга Кармил, и тырэ́ крэнца бала́ исын сыр пурпуро; о кра́ли исын сы́рбы пхандло дрэ састыра́ тырэ́ крэнцонэ чхурьенца.</verse>
				<verse number="6">[7] Сави́ шукарни и сави́ гожо-манушвари ту сан, о, сыр бут мэ радынавапэ тырэ́ пиранипна́стыр (камлыпнастыр).</verse>
				<verse number="7">[8] Тыри́ стэ́ма (ста́но) исын сыр пальма, тырэ́ колына исын сыр ла́кирэ [винаграды́тка-р.с.] рандёрья.</verse>
				<verse number="8">[9] Мэ дыём годы́ пэскэ́ (думиндём): “Мэ зарэсава упрэ́ пэ пальма, мэ ухтылавапэ пал ла́кирэ рандя́” мэк тэ явэ́н тырэ́ колына сыр винаградоскирэ рандёрья, и мэк тэ явэ́л лачхи́ сунг тырэ́ накхэстыр сыр пхабэндыр,</verse>
				<verse number="9">[10] и тырэ́ ушта́ исын сыр най фэдэды́р мол, сави́ тхадэ́ла ровнэс мирэ́ пирамнэскэ (камлэскэ), И доджа́ла поволинькэс (ле́нтэс) кэ сутэ́-манушэ́нгирэ ушта́.</verse>
				<verse number="10">[11] Мэ сом мирэ́ пиранэ́скири, и дова́, со лэ́скэ трэй, рисёла кэ мэ.</verse>
				<verse number="11">[12] – Яв, миро пирамно́, явэ́н, джа́са пэ́скэ пир фэ́лда; явэ́н, дживаса на́бут (куты́) дрэ гава́.</verse>
				<verse number="12">[13] Амэ ранкоса (злокоса) джа́са дрэ виноградытко у́нта, дыкха́са ци розмэкцяпэ винаграды́тко хру́стыцо, ци откэрдэпэ букорэ́ (почки), ци лынэ́ тэ лулудён гранатытка пхабэлыня; одо́й мэ сыкава́ва миро ило́ ту́кэ.</verse>
				<verse number="13">[14] Мандрагорытка пхаба́ кхандэна дэна сунг (пахнисона) адя́кэ гудлэс и пашы́л амарэ́ вудара́ исын ада́кицы бут барьякирдэ́ (пло́ды): далэ́ бэршы́тка и долэ́-бэршэнгирэ пхаба́, савэ́ мэ приракхцём ваш ту́кэ, ми́ро пира́но (камло).</verse>
			</chapter>
			<chapter number="8">
				<verse number="1">О, соб (кай) ту тэ явэс мирэ́ пшалэса, конэ́скэ мири́ дай тэ дэл колы́н тэ пьел! Ко́ли мэ латхавас тут пэ вули́ца (пэ га́са), то мэ чамудавас тут, и нико́н на дыкхэ́лас пэ ма́ндэ вучипна́са.</verse>
				<verse number="2">Мэ лыджавас тут, и мэ янавас тут дро кхэр мирэ́-да́киро. Ту сыклякирэсас ман, а мэ панякиравас тут соко́са (хумэ́са) гранатытконэ пхабэндыр.</verse>
				<verse number="3">Лэ́скиро зэ́рво (ле́во) васт исын тэл миро шэро́, а чачо́ (право) васт облэла ман.</verse>
				<verse number="4">Мэ засовлахава тумэн, чхая́лэ Ерусалимо́скирэ, на джангавэн и на пхарьякирэн ило́ пирамня́кэ (камлякэ), пака ёй джангадёла кокори.</verse>
				<verse number="5">Кон дава́ джа́ла упрэ́ чхучэ́ пхувья́тыр, и кон дава́ пририкирэлапэ пал пэ́скирэ пирамнэстэ? Мэ джангадыём тут тэл пхабэлин. Одо́й тыри́ дай бияндя́ тут. Одо́й тыри́ родно дай бияндя́ тут.</verse>
				<verse number="6">Причху́в ман пэ тыро́ ило́ сыр чэргэнори́, сыр ангрусты пэ тыро́ васт, пал-дова́ со пирамнипэ́н (камлыпэн) исын зорало́ сыр мэрибэ́н: пирамнипэ́н зэвлынэла сыр маґила (кула); ла́кирэ марибны́тка бустя́ (стре́лы) исын сыр ягитка бустя́, сыр яг, сави́ на мурдёла.</verse>
				<verse number="7">Барэ́ паня́ нашты́ тэ мурдякирэл пирамнипэ́н, и рэ́ки (лэня́) на зачхувэна лэс. Ко́ли тэ дэл о ману́ш саро́ пэ́скиро барвалыпэ́н пал пирамнипэ́н, то дава́ прилэнас бы ёв бангэ́ илэ́са.</verse>
				<verse number="8">Амэ́ндэ исын пхэн, и ла́тэ нанэ колынорэ; со амэ́нгэ тэ кэра́с амарэ́ пхэняса, сыр явэ́на тэ сватынэн ла?</verse>
				<verse number="9">Ко́ли ёй тэ явэ́л вантаса (сцянаса), то амэ кэрасас коморы (харомы) рупувэ́; ко́ли тэ явэ́л ёй вударэса, то амэ обсываса лэс кедрытконэ пхаленца.</verse>
				<verse number="10">Мэ сом ва́нта, и мирэ́ цюця исын сы́рбы вучардя (башни); пал-дава́ мэ ява́ва дрэ лэ́скирэ якха́ сыр дасави́, кон латхя́ рама́нё (миро).</verse>
				<verse number="11">Соломоностэ сыс винаграды́тко у́нта (садо) дро Ваал-Гамоно: ёй отдыя́ дая́ у́нта ракхибнарьенгэ; кажно исын банго́ тэ янэл пал далэ́ барьякирдэ́ (пло́ды) бар рупувэ́ ловэ́.</verse>
				<verse number="12">Нэ мири́ винаграды́тко у́нта исын пашы́л ма́ндэ. Ту́кэ, о Соломо́нэ, мэк тэ явэ́л бар (тысёнцо), а дуй шэла́ одолэ́нгэ, савэ́ ракхэна барьякирдэ́ (пло́ды).</verse>
				<verse number="13">Ту, кон дживэ́ла дрэ у́нта! Тырэ́ мала́ кандэ́на тыри́ зан (глос), мэк и ман тэ шунав тыри́ зан.</verse>
				<verse number="14">Наш, пирамнэ ми́ро; яв сыр мирга (серна) ци яв сыр тэрно́ шынгуно́ (оленё) пэ бэ́рги бальзамитка!</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="23">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Акэ, исын Исаёскиро, Амосо́скирэ-чхавэ́скиро дыкхибэ́н, саво́ ёв дыкхэ́лас пал Юдэ́я и Ерусалимо, дрэ долэ́ дывэса́, ке́ли Ози́я, Иофа́мо, Аха́зо и Езэки́я сыс Юдэя́кирэ кра́лья.</verse>
				<verse number="2">Шунэ́н, болыбэна, пошун, пхув, пал-дова́ со пхэнэ́ла Рай Дэвэ́л: “Мэ барьякирдём, ґаздыём чхавэ́н, а ёнэ ґаздынэ́пэ пэ Ма́ндэ.</verse>
				<verse number="3">Гуру́в джинэ́ла пэ́скирэ хула́с, а о́сло (мега́ри) – пэ́скирэ-ра́скири шта́ла, нэ Израилё на джинэ́ла Ман, на ґалёла Миро народо.”</verse>
				<verse number="4">Ай, грэхи́тка мануша́лэ, народо, саво́ исын пхэрдо́ пэ́скирэ грэхэ́нца, на́лачхо ро́до, хасибны́тка чхавэ́! Тумэ́ ячкирдэ́ Рас-Дэвлэ́с, чхурдынэ́ свэнтонэ́ Израилёскирэ Дэвлэ́с, рисинэ́ палэ.</verse>
				<verse number="5">Сыр ишчо (инкэ́) тэ мара́в тумэн, ко́ли тумэ́ усае́кх на кандэ́на? Саро́ шэро́ исын насвало́, саро́ ило́ замыя́.</verse>
				<verse number="6">Ѓэрэ́ндыр кэ шэро́ нанэ лэ́стэ састо́ штэ́то: фуя́ (язвы), шувлыпэна́, чыльча́ки (нары́вы) исын на жужакирдэ́, на обпхандлэ́, на ковлякирдэ́ елеёса.</verse>
				<verse number="7">Тумари́ пхув исын чхучи́ (пусто), тумарэ́ фо́рья исын схачкирдэ́ яга́са; тумарэ́ фэ́лды ха́на чу́жа мануша́ анги́л тумарэ́ якха́; саро́ исын чхучо́ сыр тэ́ньчи, ко́ли чу́жа мануша́ росчорэ́нас.</verse>
				<verse number="8">И яця́пэ Сионо́скири чхай, сыр ша́тра дрэ виноградо́скири у́нта (садо), сыр шала́шо дрэ бар (огородо), сыр фо́ро, пэ саво́ ґаздынэ́пэ (заухтылдэ) вэ́рги.</verse>
				<verse number="9">Ко́ли б на ячкирдя́ Рай Дэвэ́л, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро, амэ́нгэ набаро́ ячаибэ́н, то са́мас бы амэ, сыр Содо́мо, амэ зджа́сас (поджа́сас) бы пэ Гомо́ра.</verse>
				<verse number="10">Тхага́рья (кня́зи) Содомо́скирэ! Шунэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав! Народо Гомора́тыр, причхувэ́н кан кэ амарэ́-Дэвлэ́скиро Зако́но!</verse>
				<verse number="11">“Пэ со трэй Ма́нгэ бут тумарэ́ свэ́нта дыибэна́? – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – Мэ чалыём бакрэ́нгирэ хачкирибнаса, чалыём тхулыпнастыр, Мэ на кама́м буты́р гуруворэнгиро, бакрорэнгиро и бузнэнгиро рат.</verse>
				<verse number="12">Ке́ли тумэ́ явэ́на тэ сыкавэнпэ анги́л Ма́ндэ, кон мангэ́ла тумэн, соб (кай) тумэ́ тэ штавэн (тэ топчынэн) ґэрэ́нца Мирэ́ грэды (дворы)?</verse>
				<verse number="13">На янэ́н буты́р да́ры, – дава́ исын ивья́ (напра́снэс), – тумарэ́ кадилакирэ тхува исын джунгалэ́ (брыдка) Ма́нгэ; нэвэ чхона́ и са́ваты (суботы), свэнкитко скэдыибэ́н Мэ нашты́ (на могина́ва) тэ вырикирав: чорипэ́н и свэ́нко!</verse>
				<verse number="14">На прилэ́ла Миро ди тумарэ́ нэвэ чхона́ и упхэндлэ свэ́нки; дава́ исын пхарипэ́н ваш Ма́нгэ, пхарэ́с тэ лыджав лэн.</verse>
				<verse number="15">И ко́ли тумэ́ протырдэна тумарэ́ васта́ тэ мангэ́нпэ, Мэ закэрава тумэ́ндыр Мирэ́ якха́; ко́ли тумэ́ мангэ́напэ, Мэ на шунава: тумарэ́ васта́ исын пхэрдэ́ дро рат.</verse>
				<verse number="16">Выморэнпэ, явэ́н жужэ́; залэн тумарэ́ налачхэ́ рэ́нды Мирэ́ якхэ́ндыр; пириячэн тэ кэрэ́н чорипэ́н.</verse>
				<verse number="17">Высыклён тэ кэрэ́н лачхипэ́н, родэ́н чачипэ́н, зракхэн чорорэс, уштэ́н (затэрдён) пал бидадэскирэстэ / пиротостэ (сиротастэ), подрикирэн пивля (удова).</verse>
				<verse number="18">“Тэ́ньци явэ́н, ява́са тэ сэндякирас (тэ роскэдаспэ),” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л. “Ко́ли явэ́на тумарэ́ грэ́хи лолэ́, сыр рат, ячэ́на парнэ́, сыр ив, ко́ли явэ́на лолэ́, сыр яг ячэ́на парнэ́, сыр вы́лна (шэрсь) Мэ парнякирава.</verse>
				<verse number="19">Ко́ли тумэ́ закамэна и явэ́на тэ кандэ́н, то тумэ́ явэ́на тэ хан лачхипэ́н пхувья́киро.</verse>
				<verse number="20">Нэ ко́ли тумэ́ отпхэнэнапэ, и явэ́на нарта (упорна), то курта́ла похала тумэн,” пал-дова́ со ушта́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ пхэнэ́на адя́кэ.</verse>
				<verse number="21">Сыр биладжакунэс парудяпэ чачипна́скиро шэрутно фо́ро, саво́ сыс пхэрдо́ чачунэ́ сэндоса! Чачипэ́н дживэлас дрэ лэ́стэ, а акана́ дживэ́на замарибнарья (розмарибнарья).</verse>
				<verse number="22">Руп тыро́ яця́ блатаса, тыри́ мол (вино) исын кхэтанэ́ пане́са.</verse>
				<verse number="23">Тхага́рья (кня́зи) тырэ́ на кэрэ́на пир чачипэ́н, лэ́нгирэ дру́ги (мала́) исын чора. Сарэ́ ёнэ камэ́на мыто, праста́на пал ловэ́. Ёнэ на уштэна (затэрдёна) пал пиротэндэ (сиротэндэ) и пивлякиро (удовакиро) рэ́ндо на доджа́ла кэ ёнэ.</verse>
				<verse number="24">Палдава́ адя́кэ пхэнэ́ла Рай Дэвэ́л, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро, Зорало́ Израилёскиро: “О, ґазда́ва Мэ Пэс пэ одолэ́ндэ, кон нанэ Ма́нца, Мэ сыкава́ва Мирэ́ вэргэ́нгэ!</verse>
				<verse number="25">И Мэ протырдава кэ ту Миро васт, Мэ жужакирава тут шлакостыр, злава ту́тыр сари́ бла́та.</verse>
				<verse number="26">И ява́ва тэ дав сэндарьен ту́кэ, сыр англэды́р и юнкарэн/годы́-дыибнаскирэн (советникэн), сыр сыс англэды́р; тэ́ньчи явэ́на тэ ракирэ́н пал ту́тэ: Фо́ро, кай исын чачипэ́н; дава́ баро́ фо́ро исын патяибны́тко.”</verse>
				<verse number="27">Зракхэ́лапэ Сио́но чачунэ́ сэндоса, а чхавэ́ лэ́скирэ, савэ́ явнэ́ кэ Дэвэ́л, чачипна́са.</verse>
				<verse number="28">А сарэ́нгэ, кон гия́ криг Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, кон исын грэхи́тко-хасибэ́н; одолэ́, кон ячкирдя́ Рас-Дэвлэ́с – хасёна.</verse>
				<verse number="29">“Ёнэ явэ́на ладжакирдэ́ пал дэмбитка вэша́, савэ́ адя́кэ тумэ́нгэ исын пир ило́, и тумэ́ лолёна пал унты (сады), савэ́ тумэ́ выкэдынэ́ пэ́скэ.</verse>
				<verse number="30">И явэ́на тумэ́, сыр дэмбо, ко́ли спынэ тэлэ́ лэ́стыр патря (листы), сыр у́нта (садо), кай нанэ пани́.</verse>
				<verse number="31">Зорало́ явэ́ла сыр шмата, и лэ́скиро рэ́ндо сыр яг; явэ́на тэ хачон кхэтанэ́ и нико́н на мурдякирла.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">Лав, саво́ сыс дыно́ дро дыкхибэ́н Исаёскэ, Амосо́скирэ чхавэ́скэ, пал Юдэ́я и Ерусалимо.</verse>
				<verse number="2">И явэ́ла дро палатунэ́ (последня) дывэса́: Дэвлэ́скирэ-Кхэрэ́скири бэ́рга явэ́ла чхуды́ упрэстыр, сыр яви́р бэ́рги, и явэ́ла ґаздыны вучэды́р, сыр яви́р набарэ́ бэ́ргицы и выджа́на кэ ёй сарэ́ народы.</verse>
				<verse number="3">И джа́на бут народэнгирэ мануша́ и пхэнэ́на: “Явэ́н, ґаздасапэ пэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири бэ́рга, дро Яково́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, Ёв высыклякирэла амэн, и амэ ява́са тэ псирас Лэ́скирэ дромэ́нца,” пал-дова́, со выджа́ла Зако́но Сионо́стыр, а лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро – Ерусалимо́стыр.</verse>
				<verse number="4">Ёв явэ́ла тэ сэндякирэ́л бут народы, Ёв сыкавэ́ла сэндарискиро лав кэ бут ро́ды; пирикэрэна пэ́скирэ курталы (мечы) пэ плуги (пхарадя) и чхурдыпнытка бустя́ (коп΄и) пэ чхиндлэ́ (серпы), на явэ́на тэ сыклён сыр, тэ лыджа́н марибэ́н.</verse>
				<verse number="5">О, Яково́скиро кхэр! Явэ́н, ява́са тэ псирас дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро дуд (свэ́то).</verse>
				<verse number="6">Нэ ту ячкирдян тыро́ народо, кхэр Яково́скиро, пал-дова́ со ёнэ бут пирилынэ вастоко́стыр: мануша́, савэ́ исын чораханэ-подпхэныбнаскирэ, исын лэ́ндэ, сыр кэ Филистимля́ни, чужонэ́ чхавэ́нца ёнэ кэрэ́на кхэтанэ́ рэ́нды.</verse>
				<verse number="7">Пхэрдия лэ́нгири пхув рупэ́са и сувнака́са; на пиригинэса лэ́нгиро барвалыпэ́н; пхэрдия лэ́нгири пхув грэнца и на пиригинэса лэ́нгирэ вурдэна́.</verse>
				<verse number="8">Пхэрдия лэ́нгири пхув идолэнца: ёнэ мангэ́нпэ долэ́скэ, со кэрдэ́ лэ́нгирэ васта́, долэ́скэ, со кэрдэ́ лэ́нгирэ ангушта.</verse>
				<verse number="9">Пыя́ ману́ш пэ чанга́, прилыя́ мурш ладж, и Ту на примангэса лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="10">Джа́ кэ бэ́рга, гарадёв дрэ пхув Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ дара́тыр и Лэ́скирэ шарибнастыр.</verse>
				<verse number="11">Проджа́ла манушэ́скиро пхутькирибэ́н, пэрэ́ла манушэ́нгиро вучипэ́н, екх Рай Дэвэ́л явэ́ла вучо́ дро дова́ дывэ́с.</verse>
				<verse number="12">Пал-дова́ со джа́ла дывэ́с Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро пэ саро́ пхутькирдо и пэ саро́ ґаздыно́, саро́ ґаздыно́, саро́ дава́ явэ́ла ладжакирдо́.</verse>
				<verse number="13">Пэ сарэ́ кедры Ливаноскирэ, со исын вучэ́ и ґаздынэ́, пэ сарэ́ дэмбы Васаноскирэ, –</verse>
				<verse number="14">пэ сарэ́ вучэ́ бэ́рги, пэ сарэ́ набарэ́ бэ́ргицы, со исын ґаздынэ́.</verse>
				<verse number="15">Пэ кажно вучо́ кхэр, пэ кажно зоралы́ ва́нта.</verse>
				<verse number="16">Пэ сарэ́ па́рмы (корабли) Фарсисососкирэ, пэ сарэ́ лэ́нгирэ укэдыбэна.</verse>
				<verse number="17">Пэрэ́ла манушэ́скиро пхутькирибэ́н, пэрэ́ла манушэ́нгиро вучипэ́н, екх Рай Дэвэ́л явэ́ла вучо́ дрэ дова́ дывэ́с.</verse>
				<verse number="18">А и́долы сарэ́са хасёна.</verse>
				<verse number="19">И ґаздэ́напэ мануша́, дрэ ґебара́ (пешчэры) машкира́л скалы тэ гаравэнпэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ дара́тыр и Лэ́скирэ шардэ барипнастыр, ко́ли ґаздэ́лапэ Ёв тэ хасякирэ́л пхув.</verse>
				<verse number="20">Дро дова́ дывэ́с ману́ш вычхурдэла пэ́скирэ и́долы, рупувэ́ и сувнакунэ́, савэ́ кэрдя́, соб (кай) тэ мангэ́лпэ лэ́нгэ,</verse>
				<verse number="21">соб (кай) тэ ґаздэлпэ (тэ заджа́л) пэ бэ́рги Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ дара́тыр и шардэ Лэ́скирэ барипнастыр, ко́ли Ёв ґаздэ́лапэ тэ хасякирэ́л пхув.</verse>
				<verse number="22">Пириячэн тэ думинэн, со подрикирла тумэн ману́ш, конэ́стэ ду́хо (фа́но) исын дрэ лэ́стэ кокорэстэ, со кэрэ́ла адава́ ману́ш?</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">Акэ, Рай Дэвэ́л, Рай Дэвэ́л болыбна́скирэ-янголэ́нгиро, залэла Ерусалимо́стыр и Юдэя́тыр кхия и дэсто́, подрикирибэ́н марэ́са и подрикирибэ́н пане́са.</verse>
				<verse number="2">Рас и халадэс, сэндарис и пророко́с, манушэ́с, саво́ исын чорахано (магико) и пхурэс,</verse>
				<verse number="3">Пандждэшэнгирэ, шэралэс и барэ́ рас, и годьварэ́ манушэ́с, манушэ́с, саво́ кэрэ́ла шукарипэ́н, и одолэ́с, кон джинэ́ла, сыр куч тэ ракирэ́л.</verse>
				<verse number="4">И Мэ да́ва лэ́нгэ тэрнэ́-бэршэнгирэн дрэ барыдырэндэ, чхаворэ́ явэ́на тэ россэндякирэн (тэ хулаинэн) машки́р лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="5">Екх явэ́ла тасадо явирэса дро народо, кажно явэ́ла затасадо пэ́скирэ пашатунэса; тэрно́ чхаво́ ґаздэ́лапэ пэ пхурэстэ, бутярно – пэ растэ.</verse>
				<verse number="6">Тэ́ньци ухтылэ́ла ману́ш пэ́скирэ пшалэ́с, дрэ пэ́скири чэ́карь (семейство), и пхэнэ́ла лэ́скэ: “Исын ту́тэ урибэ́н, яв амарэ́ ра́са, мэк тэ явэ́н далэ́ роспхагирдэ́ кхэра́ тэло тыро́ васт.”</verse>
				<verse number="7">А ёв совлахала и пхэнэ́ла: “Нашты́ тэ высастякирав народоскирэ фра́нсы (дукха́), нанэ ма́ндэ маро́ и урибэ́н, на кэрэ́н ман народоскирэ хула́са”</verse>
				<verse number="8">Адя́кэ пхадия Ерусалимо, пыя́ Юда, пал-дова́ со лэ́нгири чиб и лэ́нгирэ рэ́нды (де́лы) нанэ пал Растэ-Дэвлэ́стэ, ёнэ на вырикирэна Дэвлэ́скиро барипэ́н.</verse>
				<verse number="9">Мина лэ́нгирэ москири досыкавэла пал лэ́ндэ, пал пэ́скиро грэ́хо ёнэ роспхэнэна саро́ чачипэ́н, сыр Содомляни, ёнэ на гаравэнапэ: би́да лэ́нгэ! Кокорэ́ пэ́скэ ёнэ янэ́на бибибахт (фуипэ́н).</verse>
				<verse number="10">Пхэнэ́н дэвлытконэ́ манушэ́скэ: куч лэ́скэ, ёв прилэ́ла барьякирдэ́ (пло́ды) пэ́скирэ рэндостыр.</verse>
				<verse number="11">Нэ би́да исын налачхэ́ манушэ́скэ: ёв прилэ́ла холы́ пал пэ́скирэ рэ́нды.</verse>
				<verse number="12">Бияты тасавэна миро народо, джувля́ хулаинэна пэ лэ́стэ. Народо Миро! Тырэ́ хулая́ хохадэ тут, лыджинэ́ криг тут чачунэ́ дромэ́стыр.</verse>
				<verse number="13">Уштыя́ Рай Дэвэ́л пэ сэ́ндо, Ёв исын тэрдо́, соб (кай) тэ сэндякирэ́л народы.</verse>
				<verse number="14">Дэвэ́л сэндякирэлпэ пхурэдырэнца Пэ́скирэ народо́стыр, лэ́скирэ ранца: “Тумэ́ обчордэ винагра́днико; дрэ тумарэ́ кхэра́ ракхэлапэ дова́, со тумэ́ чордэ чорорэстыр.</verse>
				<verse number="15">Со тумэ́ облэна Миро народо, тасавэна чорорэн?” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Рай Дэвэ́л болыбаскиро-янголэ́нгиро.</verse>
				<verse number="16">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л: “Пал-дова́ со чхая́ Сионоскирэ исын пхутькирдэ́, газдэна вучэ́с пэ́скиро шэро́, кхарэ́на кэ пэ якхэ́нца, башавэна лэ́нгэ ґэрэнгирэ укэдэибэнца.</verse>
				<verse number="17">Обчхинэла Рай Дэвэ́л лэ́нгирэ бала́ пэ фе́ля макушка (гутуп), лэ́ла криг лэ́нгиро урибэ́н.”</verse>
				<verse number="18">Дро дова́ дывэ́с отлэла Рай Дэвэ́л ланцорэ ґэрэндыр, чэргэнорья, чхонорэ.</verse>
				<verse number="19">Чэня, мирикля, шэритка дыкхлорэ, вастытка, кустыка, душлорья (штэклыцы) кучонэ́ макхибнаса, чораханэ припхандыбэна.</verse>
				<verse number="20">Ангрустя́ пэ ангушта и ангрустя́ дрэ накх.</verse>
				<verse number="21">Упратуно урибэ́н, тэлатуны и́дя, дыкхлэ, траминэнгирэ / муитка (кошэльки).</verse>
				<verse number="22">Гиндалы, санэ гада и дыкхлэ.</verse>
				<verse number="23">Гудлы сунг парувэлапэ пэ накуч сунг; шэло явэ́ла сыр кусты́к, крэнца бала́ парудёна пэ нанго шэро́, буґлэ гада – пэ шматы, шукарипэ́н парувэлапэ пэ тавра.</verse>
				<verse number="24">Мурша́ тырэ́ пэрэ́на куртала́тыр, зоралэ́ тырэ́ хасёна пэ марибэ́н.</verse>
				<verse number="25">Явэ́на тэ тангинэн, явэ́на тэ ровэ́н пашы́л шэралэ́-форо́скири по́рта (вра́ты); и явэ́ла ёй тэ бэшэ́л пэ сарэ́са чхучи́ пхув.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">И ухтылэнапэ дро дова́ дывэ́с эфта́ (битринэ́нгиро дэш) джувля́ пал екхэ муршэстэ и пхэнэ́на: “Пэ́скиро маро́ ява́са тэ хас, дрэ пэ́скиро урибэ́н ява́са тэ псирас, нэ дэ, соб (кай) тэ кхараспэ пир тыро́ лав, лэ криг ладж амэ́ндыр.”</verse>
				<verse number="2">Дро дова́ дывэ́с сыкавэлапэ дро шукарипэ́н и дрэ паты́в отбарипэн Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, а пхувитко барьякирдо́ (пло́до) – дрэ барипэ́н и шарибэ́н ваш одолэ́ Израильсконэ чхавэ́нгэ, савэ́ зракхнэпэ.</verse>
				<verse number="3">Тэ́ньци одолэ́, кон яця́пэ пэ Сио́но и зракхцяпэ дро Ерусалимо, явэ́на тэ кхарэнпэ свэнтонэнца, дава́ явэ́на сарэ́, кон исын зачхиндло́ дрэ лылвари́ ваш джиибэ́н дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="4">Ко́ли морэла криг Рай Дэвэ́л Сионоскирэ чхаенгиро магирибэн и жужакирэла Ерусалимоскиро рат машки́р лэ́стэ сэндытконэ деса и ягакирэ духо́са.</verse>
				<verse number="5">И создэла (кэрэ́ла) Рай Дэвэ́л упра́л пэ кажно штэ́то, саво́ исын пэ Сионо́скири бэ́рга, и упра́л пэ ла́киро скэдыибэ́н о́блоко и тхув дывэсэ́, и ягитко дуд раты́; пал-дова́ со упра́л саро́, со исын патывало, явэ́ла учхакирдо.</verse>
				<verse number="6">И явэ́ла ша́тра, соб (кай) тэ зракхэспэ дывэсэ́ татыпнастыр, ваш дова́, соб (кай) тэ гарадёс, ко́ли джа́ла брышы́нд.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="5">
				<verse number="1">Багава Мэ Мирэ́-Дрогонэскэ гилы́ Мири́, сави́ исын дрогоноскири пал Лэ́скиро винагра́днико. Сыс винагра́днико Мирэ́-Дрогонэскиро пэ бэргитко вучипэ́н.</verse>
				<verse number="2">Ёв обкэрдя (облыджия) лэс тыноса, жужакирдя лэс барэндыр, чхудя́ дрэ лэ́стэ лачхэ́ винаградоскирэ кашта́, кэрдя́ кхэр дрэ лэ́стэ, выґанадя одо́й штэ́то, соб (кай) тэ тасавэн винаградо, и ужакирэлас, со янэ́ла ёв лачхо́ барьякирдо́ (пло́до), а ёв яндя́ барьякирдо́ на́лачхо.</verse>
				<verse number="3">“Какана́, россэндякирэн Ман, мануша́лэ, савэ́ дживэ́на кэ Ерусалимо, мурша́ Юдэя́кирэ Мирэ́ винаградникоса.</verse>
				<verse number="4">Со ишчо (инкэ́) трэиндя́ тэ кэра́в ваш лэ́скэ, со Мэ лэ́скэ на кэрдём? Со́скэ ёв яндя́ налачхэ́ му́ри, ко́ли ужакиравас лэ́стыр лачхо́ барьякирдо́?</verse>
				<verse number="5">Палдава́ пхэна́ва тумэ́нгэ, со кэра́ва Мэ Мирэ́ винаградникоса: Мэ лав Пэ́скэ лэ́стыр тыно, и явэ́ла ёв чхучо́, Мэ роспхагирава лэ́скирэ ва́нты, и явэ́на тэ пхагирэн лэс.</verse>
				<verse number="6">Дасавэса Мэ лэс ячкирава: на явэ́на тэ обчхинэн лэс, на явэ́на тэ обґанавэн лэс, забарьёла ёв налачхэ́ чарьяса, Мэ припхэнава болыбнаскэ, соб (кай) ёв тэ на дэл брышы́нд лэ́скэ.”</verse>
				<verse number="7">Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, болыбна́скиро-янголэ́нгиро винагра́днико исын кхэр Израилёскиро, а мурша́ Юдэя́тыр – дро́го Лэ́скиро барьякирдо́, саво́ Ёв барьякирдя. Ужакирэлас Ёв, со явэ́ла чачуно́ сэ́ндо, нэ акэ – рат чхувэ́лапэ, ужакирэлас чачипэ́н, нэ акэ – годлэна.</verse>
				<verse number="8">Бида тумэ́нгэ, кон кинэла екх кхэр пал яви́р, екх фэ́лда пал яви́р фэ́лда, адя́кэ, со нанэ штэ́то ваш явирэ манушэ́нгэ, адя́кэ, со, сы́рбы тумэ́ сан екхджинэ пэ пхув.</verse>
				<verse number="9">Рай Дэвэ́л, болыбна́скиро-янголэ́нгиро, пхэндя́ дрэ мирэ́ кана́: “Далэ́ кхэра́ явэ́на чхучэ́ (пуста), барэ́ и гожа явэ́на, нэ нико́н на явэ́ла тэ дживэ́л одо́й.</verse>
				<verse number="10">Дэш делянки дро винагра́днико янэ́на екх бато зя́рки, нэ екх хомеро, зя́рки, со чхувэнапэ дрэ пхув на́бут со (ледзь) янэ́ла екх эфа.”</verse>
				<verse number="11">Бида одолэ́нгэ, кон тасярлатыр пэ зло́ко (пэ ра́нко) родэ́ла бравинта и кэ рат хачкирэ́ла пэс моляса (виноса).</verse>
				<verse number="12">Исын башаибэн и мол пэ лэ́нгирэ свэ́нки, а пэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ рэ́нды ёнэ на дыкхэ́на, на думинэ́на пал дова́, со кэрэ́на Лэ́скирэ васта́.</verse>
				<verse number="13">Пал саро́ дава́ джа́ла миро народо дро пле́но, ко́ли нико́н лэ́стыр дава́ на ужакирэлас; лэ́скирэ раё явэ́на бокхалэ́, лэ́скирэ барвалэ́ закамэна тэ пьен (явэ́на трушалэ).</verse>
				<verse number="14">Пал саро́ дава́ буґлыя лю́но (адо), и откэрдя пэ́скиро муй; зджа́ла одори́к лэ́нгиро пхутькирибэ́н, лэ́нгиро барвалыпэ́н, лэ́нгиро шумо и саро́, со радынэла лэн.</verse>
				<verse number="15">Пэрэ́ла ману́ш пэ чанга́, поддэлапэ мурш, пхутькирдэнгирэ якха́ змэкэнапэ тэлэ́ зачхакирэнапэ.</verse>
				<verse number="16">А Рай Дэвэ́л, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро, ґаздэ́лапэ пэ сэ́ндо, Свэ́нто Дэвэ́л сыкавэ́ла дро чачипэ́н, со Ёв исын свэ́нто.</verse>
				<verse number="17">Бакря́ явэ́на тэ чаравэнпэ кокорэ́ пир пэ́стэ, чу́жа мануша́ явэ́на тэ хан барвалэнгирэ фэлдатыр.</verse>
				<verse number="18">Бида одолэ́нгэ, савэ́ тырдэна кэ пэ грэ́хо би ракхибнаскирэ шэлэнца, тырдэна кэ пэ грэ́хо сы́рбы симиренца пэ рота.</verse>
				<verse number="19">Савэ ракирэ́на: “Мэк Ёв тэ джал сыгэды́р, мэк тэ кэрэ́л Пэ́скири буты́, соб (кай) амэ тэ дыкхас. Мэк тэ явэ́л, мэк тэ сыкавэ́л, со дава́ исын – Свэнтонэ́-Израилёскиро годыпэ́н, соб (кай) амэ тэ ґалёвас!”</verse>
				<verse number="20">Бида одолэ́нгэ, савэ́ налачхипэн кхарэ́н лачхипна́са, а лачхипэ́н – налачхипнаса; и пхэнэ́на пэ калыпэ́н, со дава́ исын дуд, а пэ свэ́то – со дава́ исын калыпэ́н; пхэнэ́на пэ кирко, со дава́ исын гудло́, а пэ гудло́ пхэнэ́на – киркипэн!</verse>
				<verse number="21">Бида одолэ́нгэ, савэ́ исын годьварэ́ дрэ пэ́скирэ якха́, годьварэ́ кокорэ́ анги́л пэ́стэ.</verse>
				<verse number="22">Бида одолэ́нгэ, савэ́ на дарэ́на тэ пьен мол (вино), и савэ́ исын зоралэ́ тэ кэрэ́н ла.</verse>
				<verse number="23">Савэ пал ловэ́ отмэкэна одолэ́с, кон исын банго́, а манушэ́с, саво́ исын чачуно́, обчорэна.</verse>
				<verse number="24">Пал-дова́, со сыр яг ха́ла пхус и сыр ха́ла яг кхас, адя́кэ кирнёла лэ́нгиро кашт, лулуди́ (цвэто) лэ́нгиро роспхурдэлапэ сыр пра́хо, пал-дова́, со ёнэ зачхурдынэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Зако́но, и на шундлэ́ ёнэ лав Свэнтонэ́ Израилёскиро.</verse>
				<verse number="25">Пал дова́ захачола Ра́скирэ-Дэвлэ́скири холы́ пэ Лэ́скиро народо, протырдэла Ёв Пэ́скиро васт пэ лэ́ндэ, и Ёв чилавэ́ла лэн адя́кэ, со бэ́рги издрана, а лэ́нгирэ тру́пы явэ́на вычхурдынэ пэ вули́цы (га́сы) сыр гнэё. И на пириячэ́ла Лэ́скири холы́, и васт Лэ́скиро явэ́ла протырдыно.</verse>
				<verse number="26">И Ёв ґаздэ́ла сцяго (дэ́ла припхэныбэ́н) кэ народы, савэ́ дур дживэ́на, выкхарэла одолэ́с, саво́ дживэ́ла пэ пхувья́киро яго́ро (краё), и, акэ – ёв локхэс и сы́гэс явэ́ла.</verse>
				<verse number="27">На явэ́ла лэ́стэ одолэ́с, кон кхиныя, кон исын бизорья́киро, ни екх на засовэла, на закэрэла пэ́скирэ якха́; на злэлапэ лэ́стыр кусты́к, на рискирнапэ лэ́скирэ тривики.</verse>
				<verse number="28">Курта́ла лэ́скири кэрды ваш марибэ́н, пэталы лэ́скирэ грэ́ндэ исын сыр бар, ро́ты лэ́скирэ – сыр балва́л.</verse>
				<verse number="29">Годлэла ёв, сыр шчэрица (левица), годлэла сыр шчэр (ле́во); загодлэла, ухтылэ́ла дорэсыбэ́н, и нико́н на отлэла.</verse>
				<verse number="30">Загодлэла пэ лэ́стэ дро дова́ дывэ́с сы́рбы мо́рё (дэрья́в), саво́ холя́сыя; подыкхэла ёв пэ пхув, акэ: – калыпэ́н, би́да, мурдия дуд (свэ́то) пэ болыбэ́н.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="6">
				<verse number="1">Дро дова́ бэрш, ко́ли мыя́ кра́ли Ози́я, мэ дыкхцём Рас-Дэвлэ́с, Саво́ бэшэлас пэ вучо́ крали́тко штэ́то, а яго́ро (краё) пэ урибэ́н Лэ́скиро пхэрдякирдя́ сари́ Кхангири́.</verse>
				<verse number="2">Пашы́л Лэ́стэ сыс тэрдэ́ серафимы: кажнонэ́стэ лэ́ндыр сыс шов пхака́ (крылы); дуе пхакэнца кажно закэрэлас пэ́скиро муй, ишчо (инкэ́) дуе пхакэнца закэрэлас пэ́скирэ ґэра́, а дуе пхакэнца вурнялас.</verse>
				<verse number="3">Ёнэ кхарэнас екх екхэ́с и ракирэ́нас: “Свэ́нто, Свэ́нто исын Рай Дэвэ́л, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро, сари́ пхув исын пхэрды́ Лэ́скирэ барипнаса!”</verse>
				<verse number="4">Заиздранас вудара́ лэ́нгирэ занендыр, кхэр пхэрдия кучонэ́ тхувэса.</verse>
				<verse number="5">Мэ пхэндём: “Бида ма́нгэ! Хасиём мэ, пал-дова́, со мэ сом ману́ш нажужэ́ уштэ́нца, мэ джива́ва машки́р манушэ́ндэ нажужэ́ уштэ́нца, и якха́ мирэ́ дыкхэнас Крали́с, Рас-Дэвлэ́с, болыбна́скирэ-янголэнгирэс.”</verse>
				<verse number="6">Тэ́ньци вурняндыя кэ мэ екх серафимэндыр, а дро лэ́скиро васт сыс хачкирдо вангар, саво́ ёв лыя́ алтарёстыр.</verse>
				<verse number="7">Ёв чиладя́ мирэ́ ушта́ и пхэндя́: “Акэ, дава́ чиладя́ тырэ́ ушта́, на́лачхо рэ́ндо тыро́ исын лыно́ криг ту́тыр, и грэ́хо тыро́ исын жужакирдо.”</verse>
				<verse number="8">Мэ шундём Ра́скирэ-Дэвлэ́скири зан. Ёв пхэнэлас: “Конэ́с Ма́нгэ тэ бичхавав? Кон подджа́ла ваш Амэ́нгэ?” Мэ пхэндём: “Акэ, мэ сом, бичха́в ман.”</verse>
				<verse number="9">Ёв пхэндя́: “Джа́, пхэн далэ́ народоскэ: ‘Явэ́на тэ шунэ́н – и на ґалёна, явэ́на тэ дыкхэ́н якхэ́нца – и на роздыкхэна [дыкхэ́на-р.с.].’</verse>
				<verse number="10">Пал-дова́ со наковло яця́ далэ́-народоскиро ило́, пхарэ́с лэ́нгэ тэ шунэ́н закэрдэ якхэ́нца, и на дыкхэ́на якхэ́нца, и на шунэ́на канэнца, и на ґалёна илэ́са, и на обрисёна, соб (кай) Мэ тэ высастякирав лэн.”</verse>
				<verse number="11">Мэ пхэндём: “Ци ґара́ (длу́гэс) дава́ явэ́ла, Раё, Дэ́вла?” Ёв пхэндя́: “Пириячэ́ла, ко́ли далэ́ фо́рья явэ́на чхучэ́, нико́н на явэ́ла тэ дживэ́л дрэ лэ́ндэ, ко́ли джа́на мануша́ далэ́ кхэрэндыр, ко́ли дая́ пхув явэ́ла сарэ́са чхучи́.</verse>
				<verse number="12">Отбичхавэла Рай Дэвэ́л манушэ́н, никонэ́с на ячкирэ́ла пэ дая́ пхув.</verse>
				<verse number="13">И ко́ли ячэ́лапэ дэ́што паш пэ ла́тэ и рисёла, усае́кх явэ́ла пхув чхучи́, нэ сыр теревинфостыр и дэмбостыр, ко́ли ёнэ исын чингирдэ тэлэ́, исын ячаибэ́н, адя́кэ свэ́нто ячаибэ́н ячэ́лапэ.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="7">
				<verse number="1">Сыс дрэ долэ́ дывэса́, ко́ли Аха́зо, Иофамо́скиро чхаво́, Ози́яскиро чхаво́ сыс кра́ли пэ Юдэ́я, о Рецыно, Сирия́киро кра́ли, о Факеё, Ремалиёскиро чхаво́, кра́ли Израилёскиро, гинэ́ марибна́са пэ Ерусалимо, нэ на лынэ́ лэс.</verse>
				<verse number="2">Сыс пхэндло́ кэ Давидо́скиро кхэр, сыс откэрдо: “Сирияни исын тэрдэ́ пэ Ефремо́скири пхув”, издрандыя лэ́скиро ило́, лэ́скирэ-народоскиро ило́, сыр издрана кашта́ дро вэш, ко́ли пхурдэла балва́л.</verse>
				<verse number="3">И пхэндя́ Дэвэ́л Исаёскэ: “Выджа пэ́скирэ чхавэ́са, Шэарясувоса кэ Аха́зо, одори́к, кай лэ́на пани́, пэ дром кэ фэ́лда, кай макхэна бакрэнгири вы́лна (шэрсь).</verse>
				<verse number="4">Пхэн лэ́скэ: ‘Дыкх и яв штыл, на андырша, мэк тэ на дарэл тыро́ ило́ дуе далэндыр дэстэндыр, савэ́ хачона, Рецыноскирэ и Сириянэнгирэ и Ремалияскирэ чхавэ́скирэ холя́тыр, сави́ лыя́ тэ хачол пэ ту́тэ.’</verse>
				<verse number="5">Сирия, Ефре́мо и Ремалииноскиро чхаво́ камэ́на тэ кэрэ́н ту́кэ чорипэ́н, ёнэ пхэнэ́на:</verse>
				<verse number="6">“Джа́са марибна́са пэ Юдэ́я, газдаса ла, заласа, чхуваса Тавеилоскирэ чхавэ́с ла́кирэ крали́са.</verse>
				<verse number="7">Нэ Рай Дэвэ́л пхэнэ́ла адя́кэ: “На явэ́ла пир тумаро́.</verse>
				<verse number="8">Сирия́киро шэро́ исын Дама́ско, Дамаскоскиро шэро́ исын Рецыно, а ко́ли проджа́на шовдэша́ и пандж бэрш, Ефре́мо пириячэ́ла тэ явэ́л народоса.</verse>
				<verse number="9">А Ефремоскиро шэро́ исын Сама́рия, а Самариякиро шэро́ исын Ремалияскиро чхаво́. Ко́ли тумэ́ на патя́на, то тумэ́ кэрэнэ адя́кэ, палдова́, со тумэ́ на упатя́ндынэ.”</verse>
				<verse number="10">Ишчо (инкэ́) ракирэ́лас Рай Дэвэ́л кэ Аха́зо и пхэндя́:</verse>
				<verse number="11">“Манг пэ́скэ ґерты́к (знаме́ниё) тырэ́ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, манг дро хорипэ́н ци дро вучипэ́н.”</verse>
				<verse number="12">Пхэндя Аха́зо: “Мэ на ява́ва тэ мангав, на ява́ва тэ пропатякирав Дэвлэ́с.”</verse>
				<verse number="13">Тэ́ньци пхэндя́ Исаё: “Шун, кхэр Давидо́скиро! Мануша́ кэрэ́на ваш тумэ́нгэ пхарэ́ буты́, а тумэ́ камэ́на, соб (кай) миро Дэвэ́л адя́кэ ваш тумэ́нгэ тэ кэрэ́л?</verse>
				<verse number="14">Нэ кокоро́ Рай Дэвэ́л дэ́ла ґерты́к/ досыкаибэн тумэ́нгэ: акэ, э патывалы́ тэрны́ джувлы́ прилэ́ла и биянэ́ла чхавэ́с, и дэ́на Лэ́скэ лав: Эмануило.</verse>
				<verse number="15">Ёв явэ́ла тэ хал тхуд и авги́н кэ долэ́ дывэса́, ко́ли высыклёла, сыр тэ отчхурдэл налачхипэн и тэ выкэдэл лачхипэ́н.</verse>
				<verse number="16">Пал-дова́, со англэды́р, сыр дава́ чхаворо́ высыклёла тэ отчхурдэл налачхипэн и тэ выкэдэл лачхипэ́н, пхув, савья́тыр ту дарэса, ячкирэна дуй ла́кирэ кра́лья.</verse>
				<verse number="17">Нэ янэ́ла Рай Дэвэ́л кэ ту, кэ тыро́ народо, кэ тырэ́-дадэ́скиро кхэр дасавэ́ дывэса́, савэ́ на сыс, долэ́ часостыр (цыростыр), сыр отгия́ Ефре́мо Юдэя́тыр; Ёв янэ́ла Асирия́кирэ крали́с.”</verse>
				<verse number="18">И явэ́ла дро дова́ дывэ́с: выкхарэла Рай Дэвэ́л матля (муха), сави́ вурняла пашы́л Египто́скирэ рэка (лэнь) и бырля (пчола), сави́ вурняла пэ Асириякири пхув.</verse>
				<verse number="19">Ёнэ привурняна, бэшэна сарэ́ ёнэ пэ лэнги, савэ́ исын чхучэ́, пэ бэ́рги, пэ сарэ́ пхусадытка чарья́; пэ сарэ́ кашта́ (дрэвы).</verse>
				<verse number="20">Дро дова́ дывэ́с обмуравэла Рай Дэвэ́л мурадлуняса (бритваса), сави́ Ёв залыя долэ́ бутярнэндэ палэ рэка (лэнь), Асирия́кирэ крали́стэ шэро́ и бала́ пэ ґэра́, обчхинэла чхора (брода).</verse>
				<verse number="21">И явэ́ла дро дова́ дывэ́с: конэ́стэ исын гурувны и дуй бакря́,</verse>
				<verse number="22">одова́ явэ́ла тэ хал ксил, пал-дова́ со ёнэ дэ́на бут тхуд; ксил и авги́н явэ́на тэ хан сарэ́, кон яця́пэ пэ доя́ пхув.</verse>
				<verse number="23">Явэ́ла дро дова́ дывэ́с: пэ кажно штэ́то, кай барьёлас тысёнцо (бар) винаградоскирэ кашта́ пэ тысёнцо рупувэ́ мардэ́, явэ́на тэ барьён пхусадытка чарья́.</verse>
				<verse number="24">Явэ́на тэ псирэ́н одори́к марибнытконэ́ бустенца (стрелэнца) и лукэнца, пал-дова́, со сари́ пхув явэ́ла учхакирды пхусадэ́ чарьенца.</verse>
				<verse number="25">На пэ екх бэ́рга, савэ́ англэды́р обкэрэнас мотыгаса, ту на подджаса, пал-дова́ со ту явэ́са тэ дарэс пхусадытконэ чарьендыр: одори́к явэ́на тэ вытрадэн гурувэ́н, тыкно́ мурда́л явэ́ла тэ марэл (тэ тасавэл) ґэрэ́нца далэ́ чарья́.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="8">
				<verse number="1">И пхэндя́ ма́нгэ Рай Дэвэ́л: “Лэ пэ́скэ бари папиря (сви́тко), чхин одо́й манушытконэ́ чхиныбнаса: Магер – шелал (шалал) – хаш – баз.”</verse>
				<verse number="2">Мэ лыём пэ́скэ чачунэ́ якхитконэн (свидетелен), савэ́ сыс: Урияс, раша́с, и Захарияс, Варахииноскирэ чхавэ́с.</verse>
				<verse number="3">Лыём пэ́скэ джувля́ пророчыца дрэ ромня́тэ, ёй бияндя́ ма́нгэ чхавэ́с. И пхэндя́ ма́нгэ Рай Дэвэ́л: “Дэ лэ́скэ лав ‘Магер – шелал – хаш – баз.’</verse>
				<verse number="4">Пал-дова́ со англэды́р, сыр бия́то высыклёла тэ пхэнэ́л: ‘Да́до Миро, Даё Мири́’ – барвалыпэ́н Дамаскостыр, дорэсыбэ́н Самариятыр лыджа́на анги́л Асирия́кирэ крали́стэ.”</verse>
				<verse number="5">Ишчо ракирэ́лас кэ мэ Рай Дэвэ́л и пхэндя́:</verse>
				<verse number="6">“Пал дова́, исын на пир ило́ далэ́ народоскэ исын пани́ Силоамоскиро, саво́ штылэ́с тхадэ́ла, а шарэла Рецынос и Ремалииноскирэ чхавэ́с,</verse>
				<verse number="7">то янэ́ла кэ ёв Рай Дэвэ́л баро́ пани́ – Асирия́кирэ крали́с лэ́скирэ барипнаса; и ґаздэ́лапэ дава́ пани́, выджа́ла пэ́скирэ брэгэндыр.</verse>
				<verse number="8">И проджа́ла ёв пир Юдэ́я, вучэ́с дой ґаздэ́лапэ, доджа́ла кэ мэн и росчхурдэла пэ́скирэ пхака́ (крылы) дро саро́ Тырэ́-пхувья́киро буглыпэн, Эмануиле!”</verse>
				<verse number="9">Марэ́нпэ, народы, нэ дарэ́н, шунэ́н, сарэ́ пхувья́, савэ́ исын дур адатхы́р! Лэн курта́ла пэ марибэ́н, нэ дарэ́н, лэн курта́ла, нэ дарэ́н!</verse>
				<verse number="10">Задуминэн вари-со тэ кэрэ́н, нэ задуминыбэн роспхагирэлапэ, ракирэ́н лав, нэ ничи́ на выджа́ла далэ́стыр, пал-дова́ со Дэвэ́л исын амэ́нца!”</verse>
				<verse number="11">Адя́кэ ракирэ́лас ма́нгэ Рай Дэвэ́л, ке́ли рикирэлас пэ ма́ндэ зорало́ васт, и Ёв припхэнэлас, соб (кай) мэ тэ на джав далэ́-народоскирэ дромэ́са, и адя́кэ пхэндя́:</verse>
				<verse number="12">“На кхарэ́н чораханэ зракирибнаса дава́, со дова́ народо кхарэ́ла чораханэ зракирибнаса, на дарэ́н долэ́стыр, со́стыр ёв дарэ́ла, и на страхадён.</verse>
				<verse number="13">Дэн свэ́нто паты́в Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, болыбна́скирэ-янголэнгирэскэ, Ёв исын тумари́ дар, Ёв исын тумаро́ трашаибэ́н!</verse>
				<verse number="14">Ёв явэ́ла свэнтонэса ваш тумэ́нгэ, и барэса, савэ́стыр пэрэ́на, бэргаса, савья́тыр пириячэна тэ патя́н дуй кхэра́ Израилёскирэ, фэляса (петляса) и кхудяса (сетяса), савэ́нца ухтылэна Ерусалимоскирэн манушэ́н.</verse>
				<verse number="15">Бут кон лэ́ндыр пэрэ́ла, розмарэлапэ, запэнтынэлапэ и явэ́на ухтылдэ́ адасавэ́ мануша́.”</verse>
				<verse number="16">Запхандэ допхэныбэ́н и гарав пэ чэргэнори́ (печать) дава́ сыкадыипэн (откэрибэн) анги́л Мирэ́ сыкляибнытконэндэ.</verse>
				<verse number="17">Палдава́ мэ допатява Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Саво́ гарадя Пэ́скиро муй Яково́скирэ (Израилёскирэ) кхэрэ́стыр, мэ патя́ва Лэ́скэ.</verse>
				<verse number="18">Акэ, мэ пэ́скирэ чхаворэнца, савэ́н дыя́ ма́нгэ Рай Дэвэ́л, сыр припхэныбэ́н и ангилпхэныбэ́н дро Израилё Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, болыбна́скирэ-янголэскирэстыр, Саво́ дживэ́ла пэ бэ́рга Сио́но.</verse>
				<verse number="19">И ко́ли пхэнэ́на тумэ́нгэ: “Джа́ кэ одолэ́, кон выкхарэла мулэн, кон исын човахано, кон зумавэла”, – тэ́ньчи тумэ́ пхэнэ́н: “Ци на трэй, соб (кай) народо тэ родэ́л пэ́скирэ Дэвлэ́с? Ци пхучэна мулэ́ндыр пал джидэ́ манушэ́ндэ?”</verse>
				<verse number="20">Пропатякирэн лэн пир сыкадыипэн дро Зако́но и откэрибэн. Ко́ли ёнэ (кон выкхарэла мулэн) на ракирэ́на адя́кэ, сыр дава́ лав, тэ́ньчи нанэ дрэ лэ́ндэ дуд (свэ́то).</verse>
				<verse number="21">Ёнэ явэ́на тэ псирэ́н пир пхув, обчордэ и бокхалэ́, а дрэ бокхалэ́ дывэса́ явэ́на тэ холясон, явэ́на тэ кошэн пэ́скирэ крали́с и пэ́скирэ Дэвлэ́с.</verse>
				<verse number="22">Явэ́на тэ дыкхэ́н упрэ́ и подыкхэна пэ пхув: акэ, би́да, калыпэ́н; явэ́на чхурдынэ́ дро калыпэ́н, нэ на явэ́ла калыпэ́н сарэ́ дывэса́ одо́й, кай ёв акана́ скэдыяпэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="9">
				<verse number="1">Дро англатуно́ часо (цы́ро) сыс тэлякирды Завулоноскири пхув и пхув Нефалимоскири; нэ дова́ часо, саво́ явэ́ла, ґаздэ́ла барипнаса дром пашы́л мо́рё (дэрья́в), пал Иорданоскири пхув, Галиле́я, кай Наюды́тка мануша́ дживэ́на.</verse>
				<verse number="2">Народо, саво́ псирэ́ла дро калыпэ́н, явэ́ла тэ дыкхэ́л дуд; кэ одолэ́, кон дживэлас дрэ калыпэ́н (цёмныма) сыр мэрибэ́н, захачола дуд.</verse>
				<verse number="3">Ту ґаздэса ду́хо (фа́но) дро народо, и дэ́са лэ́скэ бари ра́дыма. Радыпнытко Ёв явэ́ла тэ радынэ́лпэ анги́л ту́тэ, сыр радынэ́напэ мануша́, ко́ли скэдэ́на маро́, ко́ли розлэна дорэсыбэ́н.</verse>
				<verse number="4">Пал-дова́ со ґа́мо, пхарипэ́н лэ́скиро, дэсто́, саво́ лэс марэлас, Ту пхагирэса сыр дро Мадиамоскиро дывэ́с.”</verse>
				<verse number="5">Пал-дова́, со кажнонэскирэ-халадэскирэ тыраха марибнастыр, урибэ́н лэ́скиро, саво́ исын дро рат, схачкирэна, отдэна, соб (кай) яг тэ схал лэн.</verse>
				<verse number="6">Пал-дова́ со Бия́то бия́ндыя амэ́нгэ, чхаво́ исын дыно́ амэ́нгэ; Ёв лэ́ла зор дро Пэ́скиро васт, и дэ́на Лэ́скэ лав: Лачхо́ Годыпнари, зорало́ Дэвэ́л, Дад, конэ́стэ исын ве́чно джиибэ́н, далэ́-свэтоскиро Тхага́ри (Князё).</verse>
				<verse number="7">Зор Лэ́скири и рама́нё (миро) на пириячэ́ла пэ Давидо́скиро троно дро Лэ́скиро кралипэ́н, соб (кай) Ёв (Дэвэ́л) тэ подрикирэ́л лэс сэндоса и чачипна́са далэ́ дывэсэ́стыр и пэ саро́ ве́ко. Зэвлыныпэн Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро кэрэ́ла дава́.</verse>
				<verse number="8">Рай Дэвэ́л бичхавэ́ла лав кэ Яково, и пэ Израилё Ёв зджа́ла.</verse>
				<verse number="9">Соб (кай) тэ джинэ́л саро́ народо, Ефре́мо и Самариякирэ мануша́, савэ́ ракирэ́на барипнаса и исын пхутькирдэ́ илэ́са:</verse>
				<verse number="10">“Пынэ́ бара́ – ла́са яви́р бара́, исын вычхингирдэ сикоморы – запаруваса лэн пэ кедры.”</verse>
				<verse number="11">Ѓаздэла Рай Дэвэ́л пэ лэ́стэ (Ефремостэ) Рецыноскирэ вэргэ́н, и Ёв дэ́ла курта́ла одолэ́нгэ, савэ́ холясона пэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="12">Сирияни вастоко́стыр, Филистимля́ни западостыр; и ёнэ явэ́на тэ хан Израилё пхэрдэ́ мо́са. И на проджа́ла ишчо (инкэ́) Лэ́скири холы́, и васт Лэ́скиро исын протырдыно.</verse>
				<verse number="13">Нэ народо на обрисёла кэ Одова́, Кон марэла лэс, на родэ́ла Рас-Дэвлэ́с, болыбна́скирэ-янголэнгирэс.</verse>
				<verse number="14">Отчингирэла Дэвэ́л Израилёстыр шэро́ и пори, пальма и дэсто́ дро екх дывэ́с.</verse>
				<verse number="15">Пхуро́ и барвало́ – дава́ исын шэро́, а проро́ко – хохаибнари – дава́ исын пори.</verse>
				<verse number="16">Далэ́-народоскирэ шэралэ́ хохавэна одолэ́н, и кон исын кхэтанэ́ лэ́нца, одолэ́ хасёна.</verse>
				<verse number="17">Палдава́ на явэ́ла тэ радынэ́лпэ Рай Дэвэ́л пал лэ́скирэ тэрнэ́ манушэ́ндэ, на потангинэла лэ́скирэ бидадэскирэн и биромэскирэн пал дова́, со сарэ́ ёнэ исын хохаибнарья и чора, ушта́ лэ́нгирэ пхэнэ́на налачхэ́ лава́. Палдава́ на проджа́ла Лэ́скири холы́ и васт Лэ́скиро исын протырдыно.</verse>
				<verse number="18">Пал-дова́ со грэ́хо росхачия, сыр яг ха́ла пхусадэ́ чарья́, хачола дрэ вэша́, и тхув ґаздэ́лапэ стылбоса.</verse>
				<verse number="19">Ра́скирэ-Дэвлэ́скири, болыбна́скирэ-янголэнгири холы́ хачкирэ́ла пхув, народо кэрэ́лапэ сы́рбы хабэ́н ваш яг, на потангинэла ману́ш пэ́скирэ пшалэ́с.</verse>
				<verse number="20">Явэ́на тэ чхинэн пир чачи́ риг – а бокхалэ́ ячэ́напэ, явэ́на тэ хан пир ле́во (зэ́рво) риг – на чалёна; кажно явэ́ла тэ хал кокоро́ пэс.</verse>
				<verse number="21">Мана́сия ха́ла Ефремос, Ефре́мо ха́ла Манасияс, а кхэтанэ́ ёнэ ха́на Юдас. И на пириячэ́ла Лэ́скири холы́, и васт Лэ́скиро исын протырдыно.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="10">
				<verse number="1">Бида одолэ́нгэ, савэ́ дэ́на на чачунэ́ зако́ны, савэ́ зачхинэна захалэ припхэныбэна́.</verse>
				<verse number="2">Соб (кай) тэ залэн чорорэндыр чачуно́ сэ́ндо, соб (кай) тэ обчорэн подрикирибэ́н назоралэ манушэ́ндыр Мирэ́ народо́стыр, соб (кай) тэ залэн ваш пэ́скэ джувле́н, савэ́ исын биромэскирэ (пивлен), соб (кай) тэ обчорэн бидадэскирэ чхаворэ́н (пиротэн).</verse>
				<verse number="3">Со тумэ́ явэ́на тэ кэрэ́н дро дывэ́с, саво́ явэ́ла, ко́ли явэ́ла дура́л тумаро́ хасибэ́н? Кэ кон подджана тумэ́ тэ подэн васт, кай ячкирэна тумаро́ барвалыпэ́н?</verse>
				<verse number="4">Би Миро тумэ́ бандёна машки́р манушэ́ндэ, савэ́н залынэ дро бэшыбэн, пэрэ́на машки́р домардэ́ манушэ́ндэ. Пир саро́ дава́, Лэ́скири холы́ на пириячэ́ла и васт Лэ́скиро исын протырдыно.</verse>
				<verse number="5">“О, Асуре, дэсто́ Мирэ́ холя́тыр! Чхупны дро лэ́скиро васт исын Мири́ холы́!</verse>
				<verse number="6">Мэ бичхава́ва лэс пэ грэхоскиро народо, пэ народо, со прилыя́ Мири́ холы́; Мэ да́ва лэ́скэ припхэныбэ́н, соб (кай) тэ чорэл барэ́ чорибнаса, соб (кай) тэ дорэсэл дорэсыбэ́н, соб (кай) тэ кэрэ́л далэ́ народо́стыр бла́та пэ вули́ца (га́са).</verse>
				<verse number="7">Нэ ёв на адя́кэ подуминэла, на адя́кэ явэ́ла тэ мыслинэл лэ́скиро ило́ лэ́стэ: ‘Сыр бы тэ обчорэл, тэ замарэ́л бут народы?’</verse>
				<verse number="8">Ёв пхэнэ́ла: ‘Ци на сарэ́ кра́лья исын мирэ́ тхага́рья (кня́зи)?</verse>
				<verse number="9">Ци на Халнё, ци на дова́, со исын Кархемисо, ци Емафо на дова́, со исын Арпадо? Ци Сама́рия на дова́, со исын Дама́ско?</verse>
				<verse number="10">Ко́ли залыя Миро васт идолытка кралипэна́, кай буты́р исын и́долы, сыр исын дро Ерусалимо и дрэ Сама́рия.</verse>
				<verse number="11">Ци на кэра́ва Мэ адя́кэ Ерусалимоса и лэ́скирэ кэрдэ́ муенца (изваяниенца), сыр кэрдём Мэ Самарияса и ла́кирэ идолэнца?’”</verse>
				<verse number="12">Явэ́ла адя́кэ: ко́ли Рай Дэвэ́л кэрэ́ла саро́ Пэ́скиро рэ́ндо пэ бэ́рга Сио́но, и дро Ерусалимо, ёв пхэнэ́ла: “Подыкхава Мэ пэ Асирия́кирэ крали́стэ, пэ пхутькирдо лэ́скиро ило́, пэ якха́ лэ́скирэ, савэ́ исын вучэ́с ґаздынэ́.</verse>
				<verse number="13">Ёв пхэнэ́ла: “Мирэ́ зорья́са, мирэ́ годя́са кэрдём мэ да́ва, пал-дова́, со мэ сом годьваро́: Мэ парувава народонэнгирэ рига́ (ме́жы), чорава лэ́нгиро кучипэ́н, Мэ чхурдава тэлэ́ троностыр, сыр зорало́ ману́ш.”</verse>
				<verse number="14">Васт миро заухтылдя народонэнгиро барвалыпэ́н, сыр залэна чириклэнгирэ парнорэ, адя́кэ мэ залыём сари́ пхув, и нико́н на ґаздыя́ пхак, на откэрдя муй, на пхэндя́ ничи́.”</verse>
				<verse number="15">Ци шарэлапэ пэ́са товэр анги́л одолэ́стэ, кон чингирэла лэ́са? Ци пхутёла ризил (пила) анги́л одолэ́стэ, кон чхинэла ла́са? Ци ґаздэ́лапэ дэсто́ пэ одолэ́стэ, кон лэс ґаздыя́, ци ґаздэ́лапэ дэсто́ пэ одолэ́стэ, кон исын на кашт?</verse>
				<verse number="16">Палдава́ кэрэ́ла Рай Дэвэ́л, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро адя́кэ, со тхулэ вышутёна, а машки́р барэ́ лэ́скирэ манушэ́ндэ росхачкирэла яг, хачкирэ́ла сы́рбы яг.</verse>
				<verse number="17">Дуд (свэ́то) Израилёскиро явэ́ла яга́са, и Свэ́нто лэ́скиро – долэ́ яга́са, сави́ схачкирэ́ла и схала лэ́скирэ пхусадэ́ чарья́ дро екх дывэ́с.</verse>
				<verse number="18">Лачхо́ вэш лэ́скиро, лэ́скири у́нта (садо), схала ёй сарэ́са, ди и маса́, и явэ́ла ёв, сыр исын насвало́, саво́ мэрэ́ла.</verse>
				<verse number="19">Адя́кэ на́бут ячэ́лапэ каштэндыр, со бия́то лэн погинэла.</verse>
				<verse number="20">Явэ́ла дро дова́ дывэ́с: Израилёскиро ячаибэ́н и одолэ́; кон зракхцяпэ Яково́скирэ кхэрэ́стыр, на явэ́на тэ допатян буты́р одолэ́скэ, кон домардя́ лэн, нэ ёнэ явэ́на тэ патя́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Свэнтонэ́-Израилёскирэ Дэвлэ́скэ сарэ́ илэ́са.</verse>
				<verse number="21">Ячаибэ́н обрисёла, Яково́скиро ячаибэ́н рисёла кэ зорало́ Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="22">Ко́ли б тэ явэ́л ту́тэ, Израиле, ада́кицы манушэ́н, кицы́ исын пра́хо пэ мо́рё (дэрья́в), обрисёла екх ячаибэ́н: хасибэ́н явэ́ла пир чачипэ́н, пир чачипэ́н пхэндло́, со явэ́ла хасибэ́н.</verse>
				<verse number="23">Хасибэ́н дэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро, пэ сари́ пхув.</verse>
				<verse number="24">Палдава́ адя́кэ пхэнэ́ла Рай Дэвэ́л, Рай Дэвэ́л, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро: “Народо Миро, саво́ дживэ́ла пэ Сио́но, на дар Асуростыр. Ёв выджа́ла пэ ту́тэ, ґаздэ́ла пэ ту́тэ пэ́скиро дэсто́, сыр Еги́пто.</verse>
				<verse number="25">Ишчо (инкэ́) на́бут, сарэ́са на́бут и проджа́ла Мири́ холы́, обрисёла Мири́ холы́, соб (кай) тэ хасякирэ́л лэн.”</verse>
				<verse number="26">Ѓаздэла Рай Дэвэ́л, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро, чхупны пэ лэ́стэ, сыр тэ́ньчи, ко́ли сыс розмардо Мадиамо пашы́л бэ́рга Орива, ци ко́ли сыс дэсто́ протырдыно пэ мо́рё (дэрья́в), и Ёв ґаздэ́ла лэс сыр пэ Еги́пто.</verse>
				<verse number="27">Явэ́ла дро дова́ дывэ́с – злэлапэ пхарипэ́н тырэ́ мэнятыр, пэрэ́ла пхарипэ́н тхулэ масэстыр.</verse>
				<verse number="28">Ёв джа́ла пэ Аиафо, проджа́ла Мигроно, ёв чхувэ́ла пэ́скиро дорэсыбэ́н дро Михмасо.</verse>
				<verse number="29">Ёв проджа́ла вэнсконэ дромэ́са, дрэ Гева ёнэ ратькирэна; издрала Ра́ма, праста́ндыя кэ Гива́ Саулоскири.</verse>
				<verse number="30">Ѓодлэ дэ тырэ́ заня́са, Галимоскири чхай, мэк тэ шунэ́л тут Лаисо, чороро́ Анафофо!</verse>
				<verse number="31">Мадмена роспрастандыяпэ, одолэ́, кон дживэ́ла кэ Гевимо, сы́гэс уджана.</verse>
				<verse number="32">Ишчо (инкэ́) дывэ́с явэ́ла тэрдо́ ёв кэ Нова [Ноб-ю.о.]; сыкавэ́ла пэ́скирэ вастэ́са би́да Сионоскэ, Ерусалимо́скирэ бэргакэ.</verse>
				<verse number="33">Акэ, Рай Дэвэ́л, Рай Дэвэ́л, болыбна́скиро-янголэ́нгиро, счхинэла даранэ зорья́са вэ́тки каштэндыр, пхутькирдэ́ явэ́на чингирдэ, вучэ́ пэрэ́на пэ пхув.</verse>
				<verse number="34">И Ёв почингирэла вэшытко ґэнстыма састырэса, пэрэ́ла Лива́но Сарэзорьякирэстыр, Конэ́стэ исын зор саро́ тэ кэрэ́л.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="11">
				<verse number="1">И выбарьёла отбарипэн Есеёскирэ корнёстыр (рукхэстыр); кадава́ рукх выбарьякирэла нэви́ рандь.</verse>
				<verse number="2">Явэ́ла чхудо пэ лэ́стэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Ду́хо (Фа́но), ду́хо, саво́ дэ́ла Дэвлэ́скири годы́ и годыпэ́н пхувитко; саво́ дэ́ла подпхэныбэн и зор, ду́хо пир джиныбэ́н и пир свэ́нто джиибэ́н.</verse>
				<verse number="3">Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ дара́са пхэрдёла Ёв, и явэ́ла Ёв тэ сэндякирэ́л на адя́кэ, сыр дыкхэ́на Лэ́скирэ якха́, на адя́кэ, сыр шунэ́на Лэ́скирэ кана́.</verse>
				<verse number="4">Ёв явэ́ла тэ сэндякиринэл чорорэн чачипна́са; кодолэнгирэ, кон страдынэла пэ пхув, рэ́нды чачипна́са россэндякирэла; Ёв Пэ́скирэ вуштэнгирэ дэстэса марэла пхув, Пэ́скирэ вуштэнгирэ духо́са замарэла грэхитконэ́ манушэ́с.</verse>
				<verse number="5">И обпхандэлапэ Ёв чачипна́са пир трушула (чреслы), чачипэ́н явэ́ла Лэ́скиро обпхандыпэн упрэ́ пир ґэра́.</verse>
				<verse number="6">Тэ́ньци рув явэ́ла тэ дживэ́л кхэтанэ́ бакрорэса, рич явэ́ла пашто́ кхэтанэ́ бузнорэса; гуруворо, тэрно́ шчэр (ле́во) и рув кхэтанэ́ явэ́на; тыкно́ бия́то явэ́ла лэн тэ лыджа́л.</verse>
				<verse number="7">Гурумны явэ́ла тэ чаравэлпэ ричихаса, чхаворэ́ лэ́нгирэ явэ́на паштэ́ кхэтанэ́; шчэр (ле́во) явэ́ла тэ хал пхус, сы́рбы гурув.</verse>
				<verse number="8">Бия́то явэ́ла тэ кхэлэл (тэ броинэл) пашы́л сапэскири нора, ёв протырдэла пэ́скиро васт кэ саплынякири гня́зда (ку́фо).</verse>
				<verse number="9">На явэ́на тэ кэрэ́н холы́ ци дош пэ Мири́ свэ́нто бэ́рга, пал-дова́ со пхув пхэрдёла Дэвлэ́скирэ джиныбнаса, сыр мо́рё (дэрья́в) пхэрдёл пане́са.</verse>
				<verse number="10">И явэ́ла дро дова́ дывэ́с: кэ корнё (рукх) Исеёскиро, саво́ ячэ́ла сыр сцяго тэ прикхарэл народы, обрисёна Наюды́тка на́цыи, и барипнаса явэ́ла лэ́скиро откхиныбэн.</verse>
				<verse number="11">Явэ́ла дро дова́ дывэ́с адя́кэ: ишчо (инкэ́) протырдэла Рай Дэвэ́л Пэ́скиро васт, соб (кай) тэ рискирэ́л ячаибэ́н Пэ́скирэ народо́стыр, саво́ ячэ́лапэ кэ Асуро, дро Еги́пто, кэ Патросо, кэ Хусо, кэ Еламо, кэ Сенааро, кэ Емафо, пэ островы, савэ́ исын пир мо́рё (дэрья́в).</verse>
				<verse number="12">И кхарэ́ла кэ Пэ Наюды́тка на́цыи и скэдэ́ла Ёв вытрадынэ́ манушэ́н Израилёстыр, и росчхурдынэ Юдэ́н скхарэла штарэ́ ягорэндыр пэ пхув.</verse>
				<verse number="13">Ефре́мо пириячэ́ла тэ дэл якхало (тэ завидынэл), сарэ́, кон ґаздыя́пэ пэ Юдастэ, явэ́на хаськирдэ; Ефре́мо на явэ́ла тэ дэл якхало Юда́скэ, Юда на газдэлапэ прэ Ефремостэ.</verse>
				<verse number="14">Приурняна пэ Филистимлянэнгирэ псикэ́ кэ западо (кэ пал-панитко риг); обчорэна сарэ́н чхавэ́н вастоко́стыр, протырдэна пэ́скиро васт кэ Едомо кэ Моа́во; Амоноскирэ чхаворэ́ явэ́на лэ́нгирэ бутярнэнца.</verse>
				<verse number="15">И вышутькирла Рай Дэвэ́л рэка (лэнь), со исын пашы́л мо́рё (дэрья́в) Египто́скиро, протырдэла Ёв Пэ́скиро васт кэ рэка (лэнь) дрэ зоралы́ балва́л, розмарла ла пэ эфта́ яви́р рэкицы, адя́кэ, со дрэ тривики явэ́на ла тэ пириджан.</verse>
				<verse number="16">Тэ́ньци ваш ячаибэ́н Лэ́скирэ народо́стыр явэ́ла баро́ дром, сыр дава́ сыс ваш Израилё, ко́ли ёв выджа́лас Египто́скирэ пхувья́тыр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="12">
				<verse number="1">И пхэнэ́са дрэ дова́ дывэ́с: “Барьякирава мэ Тут, Раё Дэ́вла; Ту холясоса пэ ма́ндэ, нэ пирияця́ Тыри́ холы́, Ту потангиндян ман.</verse>
				<verse number="2">Акэ, Дэвэ́л исын Миро зракхибэ́н; допатяв Лэ́скэ и на дарав, пал-дова́, со Рай Дэвэ́л исын зор мири́, багаибэн миро – Рай Дэвэ́л; Ёв сыс Миро зракхибэ́н.”</verse>
				<verse number="3">Дрэ тумари́ ра́дыма явэ́на тэ лэн пани́, кай ганынг дэ́ла зракхибэ́н.</verse>
				<verse number="4">И пхэнэ́на тумэ́ дро дова́ дывэ́с: “Барьякирэ́н Рас-Дэвлэ́с, прикхарэн Лэ́скиро лав, роспхэнэ́н дрэ народы пал Лэ́скирэ рэ́нды (де́лы); рипирэ́н, со баро́ исын Лэ́скиро лав.</verse>
				<verse number="5">Бага́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Ёв кэрдя́ баро́, тэ джинэ́н дава́ пир сари́ пхув.</verse>
				<verse number="6">Яв лошалы (весёло), ра́дынпэ, манушны Сионо́стыр, пал-дова́ со баро́ исын машки́р ту́тэ Свэ́нто Израилёскиро.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="13">
				<verse number="1">Ангилпхэныбэ́н пал Вавило́но, саво́ пхэндя́ Исаё, Амососкиро чхаво́.</verse>
				<verse number="2">Ѓаздэн сцяго (прикхарибэн) пэ откэрды бэ́рга, годлэн, сыкавэ́н лэ́нгэ вастэ́са, соб (кай) ёнэ тэ джа́н дрэ рангири по́рта (вра́ты).</verse>
				<verse number="3">Мэ дыём припхэныбэ́н кодолэ́нгэ, конэ́с выкэдыём, прикхардём, соб (кай) тэ выкэрэлпэ (тэ сполнинэ́лпэ) Мири́ холы́ Мирэ́ зоралэнгири, савэ́ радынэ́напэ Мирэ́ барипнастыр.</verse>
				<verse number="4">Баро́ шумо исын пэ бэ́рги, сы́рбы бутэ́ народо́стыр; шумо, саво́ ґаздынэ́ кралипэна́ и народо, скэдыно́ кхэтанэ́: Рай Дэвэ́л, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро, обдыкхэла халадэ́нгиро строё.</verse>
				<verse number="5">Ёнэ джа́на дуратунэ́ рига́тыр, болыбна́скирэ ягоро́стыр (краёстыр) Рай Дэвэ́л и струме́нты Лэ́скирэ холя́тыр, соб (кай) тэ хасякирэ́н сари́ пхув.</verse>
				<verse number="6">Ровэ́н, джа́ла Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро дывэ́с, джа́ла, сыр зор, сави́ пхагирэ́ла саро́, Сарэзорьякирэстыр.</verse>
				<verse number="7">Палдава́ васта́ сарэ́ндэ обмэкнэпэ и замыя́ ило́ кажнонэ́ манушэ́стэ.</verse>
				<verse number="8">Пиридарандынэ, занасвалынэ дара́тыр, мэнчинэнапэ, сыр джувлы́, ко́ли ёй биянэ́ла; ничи́ на ґалёна, дыкхэ́на екх пэ екхэ́стэ, муя́ лэ́нгирэ хачона.</verse>
				<verse number="9">Акэ, явэ́ла Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро дывэ́с, захало, барэ́ хачкирдэ́ холямипнаса, соб (кай) тэ кэрэ́л пхувья́тыр чхучи́ пхув, тэ хасякирэ́л пэ ла́тэ ла́кирэ грэхитконэ́ манушэ́н.</verse>
				<verse number="10">Болыбна́скирэ чэргэня́ буты́р на хачона, кхам мурдия, ко́ли газдэлапэ, чхон на сыкавэ́ла пэ́скиро дуд (свэ́то).</verse>
				<verse number="11">Мэ отхава (отда́ва) палэ свэтоскэ пал налачхэ́ рэ́нды, а грэхитконэ́ манушэ́нгэ – пал лэ́нгирэ грэ́хи; Мэ хасякира́ва пхутькирибэ́н кодолэнгиро, кон древа́н задэлапэ, Мэ хасякира́ва пхутькирибэ́н кодолэнгиро, кон притасавэла чорорэн.</verse>
				<verse number="12">Мэ кэра́ва адя́кэ, со мануша́ явэ́на кучэдыр (дрогэдыр), сыр исын мол жужо́ сувнака́й, и мурша́ – кучэдыр Офироскирэ сувнака́стыр.</verse>
				<verse number="13">Ваш дава́ Мэ чилавава болыбэ́н, и пхув зджа́ла пэ́скирэ штэто́стыр, ко́ли холясо́ла Рай Дэвэ́л, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро, дро дывэ́с, ко́ли захачола Лэ́скири холы́.</verse>
				<verse number="14">Тэ́ньци кажно, сыр затрадыны серна, сыр чхурдынэ́ бакря́, рисёла кэ пэ́скиро народо и кажно прастала пэ пэ́скири пхув.</verse>
				<verse number="15">Нэ кон попэрэлапэ, одолэ́с замарэна, конэ́с ухтылэна, одова́ пэрла куртала́тыр.</verse>
				<verse number="16">Лэ́нгирэ чхаворэ́ явэ́на розмардэ анги́л лэ́нгирэ якха́, лэ́нгирэ кхэра́ явэ́на розчордэ, лэ́нгирэ ромня́ явэ́на ладжакирдэ́.</verse>
				<verse number="17">Акэ, Мэ ґазда́ва пэ лэ́ндэ Мидянэн, конэ́скэ на трэй руп, и кон исын на скэмпо (кон наґалко кэ сувнака́й).</verse>
				<verse number="18">Лэ́нгирэ луки домарэна тэрнэн, на потангинэна (на пожалинэна) биятэ́н, лэ́нгири якх на потангинэла чхаворэ́н.</verse>
				<verse number="19">Вавило́но, шукарипэ́н пир саро́ кралипэ́н, Халдеёскиро пхутькирибэ́н, Дэвэ́л хасякирэ́ла сыр Содо́мо и Гомо́ра.</verse>
				<verse number="20">Нико́н одо́й на явэ́ла тэ дживэ́л, на явэ́на тэ дживэ́н мануша́ одо́й николи; на чхувэ́ла Аравитянино пэ́скири ша́тра, чхупна́рья бакрэнца на явэ́на одо́й тэ откхинён.</verse>
				<verse number="21">Нэ явэ́на тэ дживэ́н одо́й рискирибна́скирэ мурдала́ (звери) чхучэ́ пхувья́тыр; кхэра́ явэ́на пхэрдэ́ чирикленца; чирикля́ и мурдала́ явэ́на тэ ухтэн одо́й.</verse>
				<verse number="22">Шакалы явэ́на тэ выинэн дрэ лэ́нгирэ тхагаритка коморы, гиены забэшэна дрэ кхэра́, кай ґарэдыр радынэнаспэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="14">
				<verse number="1">Пашылэды́р исын лэ́скиро часо, на явэ́на тэ тырдэнпэ лэ́скирэ дывэса́, пал-дова́ со потангинэла Рай Дэвэ́л Яково́с, ишчо (инкэ́) явэ́ла пир ило́ Лэ́скэ Израилё, и Ёв дэ́ла, соб (кай) тэ дживэ́н ёнэ пэ Лэ́скири пхув, явэ́на кэ ёнэ явирэ-рига́тыр мануша́, припхандэнапэ кэ кхэр Яково́скиро.</verse>
				<verse number="2">Залэна лэн народы, янэ́на пэ лэ́нгиро штэ́то, и кхэр Израилёскиро прилэ́ла лэн кэ пэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири пхув дынарье́нца и дынарицэнца, заухтылэла одолэ́н, кон ухтылдя дро пле́но Израилёс, явэ́ла рай машки́р одолэ́ндэ, кон лэс тасавэлас.</verse>
				<verse number="3">Явэ́ла адя́кэ дро дова́ дывэ́с: ко́ли Рай Дэвэ́л залэла ту́тыр тыри́ дукх, тыри́ дар, тыро́ пхарипэ́н, дрэ саво́ ту са́нас,</verse>
				<verse number="4">то ту багаса пхутькирды гилы́ пал Вавилоно́скирэ крали́стэ и пхэнэ́са: “Нанэ одолэ́с, кон ман мэнчынэлас, пирияця́ чорибэн!</verse>
				<verse number="5">Пхагирдя́ Рай Дэвэ́л грэхитконэ́-манушэ́нгиро дэсто́, дэсто́ крали́тко,</verse>
				<verse number="6">саво́ холя́са замарэлас народы, холя́са исыс баро́ Рай дрэ кхэри́тка ро́ды, и традэлас лэн.</verse>
				<verse number="7">Сари́ пхув откхинёла, яця́ штыл, годлэла бахтятыр.</verse>
				<verse number="8">Кипарисы радынэ́напэ пал ту́тэ и кедры Ливаноскирэ; ёнэ ракирэ́на: “Ко́ли ту засутян, нико́н на явэ́лас тэ чингирэл амэн.”</verse>
				<verse number="9">Лю́но (адо), саво́ исын тэла́л, ґаздыя́пэ ваш ту́кэ, соб (кай) ёнэ тэ дыкхэ́с тут, ке́ли ту заджаса; джангадя ваш ту́кэ Рефаимэн, сарэ́н пхувитконэн ран, ґаздыя́ сарэ́н Наюдытконэ́-нацыенгирэ кралье́н тхагаритконэ штэтэ́ндыр.</verse>
				<verse number="10">Сарэ́ лэ́на тэ ракирэ́н ту́кэ: “Ту яця́н бизорья́киро, сыр амэ, ту зджаса пэ амэ́ндэ!</verse>
				<verse number="11">Дро лю́но (адо) исын чхурдыно́ тыро́ пхутькирибэ́н сарэ́ тырэ́ шумоса, тэлэ́ ту́тэ пашто́ исын кирмо, кирмэ тут учхакирэна.</verse>
				<verse number="12">Сыр пыян ту болыбна́стыр, дывэсы́тко чэргэн, чхаво́ зорьякиро! Розмардянпэ пир пхув, кон пэ народы ґаздэласпэ.</verse>
				<verse number="13">А пхэнэсас ту дро пэ́скиро ило́: “Ѓаздавапэ пэ болыбэ́н, вучэды́р, сыр чэргэня́ Дэвлытка, мэ ґазда́ва миро тхагаритко штэ́то (троно), бэшава пэ бэ́рга машки́р пэ́скирэ дэвлэндэ, одо́й, кай кончынэлапэ паш-дывэ́с (северо).</verse>
				<verse number="14">Ѓаздавапэ мэ пэ болыбнытко вучипэ́н, ява́ва мэ тэ зджав (подджав) пэ Сарэвучэдырэскирэ Дэвлэ́стэ.”</verse>
				<verse number="15">Нэ ту сан чхурдыно́ дро лю́но (адо), дро лэ́скиро хорипэ́н.</verse>
				<verse number="16">Кон тут дыкхця́, роздыкхэна тут, думинэ́на пал ту́тэ: “Ци кодова́ исын ёв, кон тринскирэлас пхув, конэ́стыр кралипэна́ издранас?</verse>
				<verse number="17">Кон кэрдя́ далэ́ барэ́ свэто́стыр чхучи́ пхув, кон пхагирэлас фо́рья, кон ухтылэлас манушэ́н дро пле́но и кхэрэ́ на мэкэлас?”</verse>
				<verse number="18">Сарэ́ кра́лья манушэ́нгирэ, сарэ́ исын паштэ́ патыва́са, кажно дрэ пэ́скири копли́ца [дро пэ́скиро кхэр-ю.о.].</verse>
				<verse number="19">А ту сан чхурдыно́ коплицатыр (гробницатыр), сыр налачхи рандь, сыр урибэ́н кодолэнгиро, конэ́с замардэ́, замардэ́ куртала́са, конэ́с гарадэ́ дрэ пхув, ту сан сыр вычхурдыно тру́по.</verse>
				<verse number="20">Нэ ту явэ́са кхэтанэ́ лэ́нца дрэ маґила (кула), пал-дова́ со ту обчордян пэ́скири пхув, замардян тыро́ народо, николи на пририпирэлапэ лачхипна́са чорэнгиро ро́до.</verse>
				<verse number="21">Скэдэ́н лэ́скирэ чхавэ́н пэ мэрибэ́н, пал лэ́нгирэ дадэ́нгиро грэ́хо, соб (кай) ёнэ тэ на ґаздэ́нпэ, тэ на залэн пхув, тэ на биянэн вэргэ́н (врогэн) пэ свэ́то.</verse>
				<verse number="22">“Ѓаздавапэ Мэ пэ лэ́ндэ, – пхэнэ́ла Рай Дэвэ́л, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро, – Мэ хасякира́ва, Вавилоно́скиро лав, и саро́ ячаибэ́н, и чхавэ́с и лэ́скирэ ўнукос,” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="23">“Мэ кэра́ва адя́кэ, соб (кай) тэ явэ́н дой сапа и бла́та, и Мэ вышулавава лэс хасибнытконэ веникаса (шуладяса)”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, болыбна́скиро-янголэ́нгиро.</verse>
				<verse number="24">Совлахала Рай Дэвэ́л, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро: “Сыр Мэ подуминдём, адя́кэ явэ́ла, сыр Мэ пхэндём, адя́кэ кэрэ́лапэ.</verse>
				<verse number="25">Соб (кай) Мэ тэ розмарав Асуро пэ Мири́ пхув, тэ ростасавав лэс пэ Мирэ́ бэ́рги; и пэрла лэ́ндыр лэ́скиро ґа́мо, злэлапэ пхарипэ́н лэ́нгирэ псикэндыр.”</verse>
				<verse number="26">Дасаво исын припхэныбэ́н пал сари́ пхув, акэ, исын васт, протырдыно кэ сарэ́ народы.</verse>
				<verse number="27">Палдова́, со Рай Дэвэ́л, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро припхэндя́, и кон сашты́ (могинэ́ла) тэ отпарувэл дава́? Лэ́скиро васт исын протырдыно, тэ кон лэс отрискирэла.”</verse>
				<verse number="28">Дро дова́ бэрш, ке́ли мыя́ кра́ли Аха́зо, сыс дасаво лав пророкостыр:</verse>
				<verse number="29">“На ра́дынпэ Филистиякири пхув, со пхадёла дэсто́, саво́ тут марэлас, пал-дова́ со сапитконэ родо́стыр выджа́ла сап, а далэ́ сапэстыр – сап, саво́ явэ́ла тэ вурнял.</verse>
				<verse number="30">Тэ́ньци чорорэ́ явэ́на чалэ, кон мангэлас ловэ́ – куч задживэна, а тыро́ ро́до Мэ хасякира́ва бокхаса, бокх домарэла тыро́ ячаибэ́н.</verse>
				<verse number="31">Ров, по́рта (вра́ты)! Го́дла дэ, фо́ро! Роспэрэсапэ ту, сари́ пхув Филистимиякири, пал-дова́ со тхув джа́ла паш-ратитконэ́ (шылалэ) рига́тыр (северостыр), нико́н на ячэ́лапэ пэ лэ́нгирэ скэдыибэна.</verse>
				<verse number="32">Со ж пхэнэ́на одолэ́, савэ́ янэ́на нэвипэна́ ваш народоскэ? – Дова́, со Рай Дэвэ́л кэрдя́ Сио́но зоралэса, одо́й зракхэнапэ чорорэ́ Лэ́скирэ народо́стыр.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="15">
				<verse number="1">Ангилпхэныбэ́н пал Моавостэ. – Адя́кэ! Ратя́киро явэ́ла обчордо и хасякирдо Ар-Моа́во; адя́кэ! Ратя́киро-Кир-Моа́во явэ́ла обчордо и хасякирдо!</verse>
				<verse number="2">Ёв ґаздэ́лапэ кэ Баито и Дивоно, ґаздэ́лапэ пэ вучэ́ штэ́ты, соб (кай) ёв тэ ровэл; ровэла Моа́во пал Нэво́ и Медева, лэ́ндэ сарэ́ндэ исын обчхиндлэ́ бала́, сарэ́ндэ исын вымурадэ чхора (брода).</verse>
				<verse number="3">Пэ вули́цы (га́сы) лэ́нгирэ обпхандэнапэ балытконэ гонэса, пэ лэ́нгирэ барэ́ дрома́ [пэ форуня́-р.с.] и пэ стрэхи сарэ́ ровэна, саро́ исын дрэ ясва.</verse>
				<verse number="4">Годлэла Есево́но и Елеала, зан лэ́нгири исын шундлы кэ Иааца, пал лэ́ндэ лынэ́ тэ ровэ́н халадэ́ Моавостыр, ди лэ́скиро ґаздыя́пэ дрэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="5">Ровэла миро ило́ пало́ Моа́во; праста́на лэ́стыр кэ Сигоро, кэ три́то Эгла, ґаздэ́напэ пэ Лухито роибнаса; даранэс годлэна пир дром Хоронаимоскиро.</verse>
				<verse number="6">Пал-дова́ со пирияця́ тэ тхадэл Нимримоскиро пани́, вышутинэ фэ́лды, выхачия чар, нанэ зэлэныбэн.</verse>
				<verse number="7">Пал-дова́ ёнэ исын ячаибэ́н барвалыпнастыр; со зракхнэ́ ёнэ – дова́ пирилыджана палэ рэка (лэнь) Аравиякири.</verse>
				<verse number="8">Годлэна пир саро́ Моа́во кэ ме́жы, кэ Эглаимо исын лэ́скиро роибэ́н, кэ Беэр-Элимо исын лэ́скиро роибэ́н.</verse>
				<verse number="9">Пал-дова́ со дро пани́ Димоноскиро тхадэ́ла рат, а Мэ лыджа́ва пэ Дивоно ишчо (инкэ́) нэвипэн-шчэрэн (левэн), пэ одолэ́ндэ, кон настя́ Моавостыр и яця́пэ пэ дая́ пхув.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="16">
				<verse number="1">Бичхавэн бакрорэ́н ра́скэ, конэ́скири исын дая́ пхув, Селатыр бичхавэн пэ чхучи́ пхув пэ Сионоскирэ-чхакири бэ́рга.</verse>
				<verse number="2">Сыр заблудно (заблэндындлы) чириклы, вычхурдыны пэ пхув, явэ́на чхая́ Моавитоскирэ пашы́л броды Арноноскирэ.</verse>
				<verse number="3">“Чхув совето (скэдыибэ́н), обдумин, со тэ кэрэ́н, учхакир амэн дывэсэ́, сыр раты́ тырэ́ урибнаса, прилэ́ вытрадынэн, на выдэ бикхэрэскирэн.</verse>
				<verse number="4">Мэк тэ дживэ́н на́бут ту́тэ мирэ́ вытрадынэ́ Моавитяни, зра́кх лэн чорэстыр, пал-дова́ со явэ́ла часо, ко́ли на ячэ́ла битангипнаскирэс, пириячэ́ла чорибэн, одолэ́, кон ґаздыя́пэ пэ ту́тэ, хасёна далэ́ пхувья́тыр.”</verse>
				<verse number="5">Крали́тко штэ́то явэ́ла зорало́ лачхипна́са, и бэшэ́ла пэ лэ́стэ дро чачипэ́н, дрэ ша́тра Давидоскири, сэнда́ри, саво́ родэ́ла чачипэ́н, кэрэ́ла чачо́ сэ́ндо.</verse>
				<verse number="6">Амэ шундя́м пал Моавоскиро пхутькирибэ́н, пал баро́ лэ́скиро пхутькирибэ́н, пал лэ́скирэ шарибэна и холы́, ёв пхэнэ́ла хоханэ́ лава́.</verse>
				<verse number="7">Палдава́ заровэла Моа́во пал Моа́во, сарэ́ лэ́на тэ ровэ́н пал кхэра́ Кирхарешэтоскирэ: ёнэ исын сарэ́са пхагирдэ́.</verse>
				<verse number="8">Фэлды Есевоноскирэ вышутинэ, адя́кэ исын Севамоскирэ винаградникоса, народэнгирэ раё вычхиндлэ́ лэ́скирэ лачхэ́ кашта́, савэ́ барьёнас кэ Иаезеро, тырдэнаспэ пир чхучи́ пхув лэ́скирэ рандя́ (вэ́тки) буґлёнас, ёнэ пириджанас пало́ мо́рё (дэрья́в).</verse>
				<verse number="9">Палдава́ и мэ ява́ва тэ ровав пал кашт Севамоскиро Язероскирэ роибнаса, мэ вычхувава Мирэ́ ясва пэ ту́тэ, Есево́но и Елеала, пал-дова́ со ко́ли скэдэ́на тыро́ винаградо (дракх), сыр скэдэ́на тыро́ маро́, нанэ буты́р ра́дыма.</verse>
				<verse number="10">Хасия́ далэ́ лачхэ́ пхувья́тыр сабэн радыма́са, на багана, на радынэ́нпэ дрэ винаградники; на кэрэ́ла винаградари мол (вино) дро пресо: Мэ кэрдём адя́кэ.</verse>
				<verse number="11">Палдова́ тангинэла миро ило́ сыр башады (гусли) пал Моа́во, и ило́ Миро – пал Кирхарешэто.</verse>
				<verse number="12">И адя́кэ явэ́ла: ке́ли явэ́ла бицяло́, со Моа́во кхинёла пэ вучэ́ штэ́ты, тэ́ньчи ёв явэ́ла пэ свэ́нто штэ́то тэ мангэ́лпэ Дэвлэ́скэ, нэ лэ́стэ нисо́ на выджа́ла.</verse>
				<verse number="13">Акэ, исын лав, со пхэндя́ Рай Дэвэ́л пал Моа́во ишчо (инкэ́) дрэ ґаратунэ́ долэ́ дывэса́:</verse>
				<verse number="14">Нэ акана́, акэ, со Рай Дэвэ́л пхэндя́: “Пир далэ́ трин бэрша́ сы́рбы бутярнэстэ, конэ́с лынэ́ пэ буты́, бут мануша́ явэ́на тэ дыкхэ́н вучипна́са пэ сла́ва Моавоскири, и на́бут бизорья́кирэ мануша́ ячэ́напэ.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="17">
				<verse number="1">Пхэныбэ́н пэ Дама́ско. – “Акэ, Дама́ско пириячэ́ла тэ явэ́л фороса, и ёв явэ́ла груда руинэндыр.</verse>
				<verse number="2">Ароэроскирэ фо́рья мэкэ́на мануша́, ёнэ явэ́на штэтоса ваш ґурты бакрэ́нгирэ, со явэ́на тэ пасён одо́й, и ние́кх на явэ́ла тэ трашавэл лэн.</verse>
				<verse number="3">Твардыма Ефремо́скири и Дамаскоскирэ-кралипнаскири и кхэтанэ́ Сириякирэ ячаибнаса, явэ́ла дасави́-паць сыр и сла́ва Израилёскирэ чхавэ́ндыр”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро.</verse>
				<verse number="4">“И явэ́ла адя́кэ дро дова́ дывэ́с, со тыкнёла сла́ва Яковоскири, и тхулыпэн лэ́скирэ масэ́ндыр явэ́ла шукэдыр.</verse>
				<verse number="5">И явэ́ла адя́кэ-паць, сы́рбы гива́-чхиныбнаскиро ману́ш, саво́ скэдэ́ла зя́рки и чхинэла колосы гивэнгирэ пэ́скирэ вастэ́са и сы́рбы яви́р ману́ш, саво́ скэдэ́ла колосы пэ долоскири пхув Ефраимоскири.</verse>
				<verse number="6">И ячэ́напэ лэ́стэ сы́рбы дуй ци трин оливитка му́ри пэ са́мо упратуны рандь, ци штар ци пандж пэ са́мо пхабитко рандь пало́ дова́, сыр вымарэна (укэдэна) умалото оливитконэ каштэ́стыр”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро.</verse>
				<verse number="7">Дро дова́ дывэ́с о ману́ш явэ́ла тэ дыкхэ́л пэ Создыибнаскирэстэ, и лэ́скирэ якха́ явэ́на тэ сыкавэ́н паты́в Свэнтонэ́ Израилёскирэскэ,</verse>
				<verse number="8">Ёв на явэ́ла тэ дыкхэ́л пэ алта́ри, со исын буты́ лэ́скирэ вастэнгири, ёв на явэ́ла тэ дэл паты́в, со кэрдэ́ лэ́скирэ ангушта (пальцы), ци пэ каштунэ и́долы Астартакирэ ци кхамитка (Ваалоскирэ).</verse>
				<verse number="9">Дро дова́ дывэ́с зоралякирдэ фо́рья явэ́на сыр мэкно́ штэ́то дро вэш и пэ бэргакирэ вучипэна́, со явэ́на мэкнэ́ анги́л чхавэ́ндэ Израилёскирэндэ: и явэ́на руи́ны (чхучо́ штэ́то).</verse>
				<verse number="10">Пал-дова́ со ту, Израилё, бистырдян Дэвлэ́с, тырэ́с Зракхибнаскирэс, и ту на рикирдян дрэ годы́, ска́ла тырэ́ – форо́скирэ рипирибнастыр; палдава́ ту почхудян камибнытка унты (сады) и вычхудян на тумарэ́ пхувья́кирэ-раслинакирэ рандёрья.</verse>
				<verse number="11">Дро дова́ дывэ́с ту кэрэ́са саро́ адя́кэ, соб (кай) тыри́ раслина тэ барьёл, и, соб (кай) тася́рлэс (ра́нэс) пэ зло́ко (ра́нко), тыри́ зя́рка тэ лулудёл (тэ цветинэл); нэ дро счхиныбнаскиро (скэдыибнаскиро) дывэ́с явэ́ла ту́га смэнтнымаса пэ руинэнгири груда.</verse>
				<verse number="12">Бида и шумо бутэ́-манушэ́нгиро, ёнэ шуминэна сыр мо́рё (дэрья́в) брилинэла (ревинэла), пэ сы́гно шумо манушытконэ́-нацые́нгиро, савэ́ нашэ́на шумоса сыр шумо бутэ́-паненгиро!</verse>
				<verse number="13">Манушы́тка на́цыи брилинэна (ревинэна) сыр шумо бутэ́-паненгиро, нэ Дэвэ́л дарьякирдя, и ёнэ явэ́на тэ нашэ́н дур, и лэн явэ́на тэ традэ́н сыр пра́хо пэ бэ́рги балваляса, сыр прахинка (пыло), со крэнцынэлапэ рискирибна́скирэ балваляса.</verse>
				<verse number="14">Тэ́ньци, акэ, бэльвэле́ бари дар! И анги́л зло́ко (ра́нко), лэс буты́р нанэ. Кадасави исын до́ля одолэнгири, кон обчорэла амэн, и жребие (тала́но) кодолэнгиро, савэ́ откэдэна зорья́са амаро́ миштыпэ́н.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="18">
				<verse number="1">Бида пхувьякэ, сави́ учхакирэ́ла пхакэнца пир доя́ риг Ефиопиякирэ рэкэндыр (лэнорьендыр).</verse>
				<verse number="2">Сави́ бичхавэ́ла манушэ́н (послэн), соб (кай) ёнэ тэ роспхэнэ́н нэвипэн, пир мо́рё (дэрья́в) и пир пани́ дрэ папирусытка ладьи. Джа́н сыгэды́р, сыгна бичхаибнаскирэ тэ роспхэнэ́н, джа́н кэ народо, зорало́ и састо́, кэ народо, со исын дарано англэды́р сарэ́стыр кэ ададывэ́с, кэ народо вучо́, саво́ пэ саро́ ґаздэлпэ; лэ́скири пхув росчхинэна рэ́ки (лэня́).</verse>
				<verse number="3">Сарэ́ тумэ́, кон дживэ́ла пэ свэ́то и пэ пхув! Дыкхэ́н, ко́ли шпэ́ра марибны́тко ґаздэ́лапэ пэ бэ́рги, и ко́ли башады забашавэла, то шунэ́н!</verse>
				<verse number="4">Пал-дова́, со адя́кэ пхэндя́ ма́нгэ Рай Дэвэ́л: “Мэ штылэ́с дыкха́ва Мирэ́ кхэрэ́стыр, сыр лачхо́ татыпэн дро моменто, ко́ли прогия́ брышы́нд, сыр облако пахлыняса (росаса), ко́ли скэдэ́на маро́ и пэкэла кхам.</verse>
				<verse number="5">Англэды́р долэ́стыр, сыр выбарьёла винаградо (дракх) и лэ́на лэс тэ скэдэ́н, Ёв отчхинэла рандя́ чхурьяса, и отлэла и отчингирэла.</verse>
				<verse number="6">И ячкирэна саро́ дава́ чирикленгэ пэ бэ́рги и фэлдытконэ мурдалэ́нгэ (зверенгэ), чирикля́ явэ́на тэ дживэ́н одо́й лынаскиро, а сарэ́ фэлды́тка мурдала́ (звери) явэ́на тэ дживэ́н одо́й ивантакиро (зимакиро).</verse>
				<verse number="7">Дро дова́ дывэ́с янэ́на Ра́скэ-Дэвлэ́скэ болыбна́скирэ-янголэскирэскэ, да́ро зоралэ́ и састэ мануша́ народо́стыр, вучэ́ и даранэ народо́стыр, саво́ пэ саро́ ґаздэлпэ тэ тасавэл, а лэ́скирэ рэ́ки (лэня́) росчхинэна пхув, янэ́на да́ро пэ штэ́то, кай исын Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро лав, пэ бэ́рга Сио́но.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="19">
				<verse number="1">Ангилпхэныбэ́н пал Еги́пто. – Акэ, Рай Дэвэ́л исын бэшто́ пэ болыбэ́н и явэ́ла дро Еги́пто. И издрана Лэ́скирэ мо́стыр и́долы Египто́скирэ, и ило́ Египто́скиро биладёла (ростаинэла) дрэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="2">“Мэ ґазда́ва Египтянэн пэ Египтянэндэ, явэ́на тэ марэ́нпэ пшал пшалэса, мал малэса, фо́ро фороса, кралипэ́н кралипнаса.</verse>
				<verse number="3">И ду́хо (фа́но) Египто́скиро хасёла, Мэ розмарава лэ́скиро годыпэ́н (совето) и праста́на ёнэ кэ и́долы, кэ мануша́, савэ́ исын човаханэ (маги), савэ́ выкхарэна мулэн, савэ́ зумавэна.</verse>
				<verse number="4">И отда́ва Мэ Египтянэн дрэ захалэ крали́скирэ васта́; захало кра́ли явэ́ла хула́й лэ́нгиро”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Рай Дэвэ́л, болыбна́скиро-янголэ́нгиро.</verse>
				<verse number="5">И вышутёла пани́ дро мо́рё (дэрья́в), и рэка (лэнь) пириячэ́ла тэ тхадэл и вышутёла.</verse>
				<verse number="6">И зашутёна рэ́ки (лэня́), и дрэ каналы Египто́скирэ, кай пани́ тхадэлас саро́ вышутёла; зашутёна сил (камышо) и тришчына (троснико).</verse>
				<verse number="7">Фэ́лда пашы́л рэка (лэнь), пиро́ брэги пашы́л рэка (лэнь) и саро́, со пашы́л рэка (лэнь) барьёлас, зашутёла, роспхурдэлапэ и хасёла.</verse>
				<verse number="8">И заровэна мачхибнарья, заровэна одолэ́, кон зачхурдэлас вэндка дрэ рэка (лэнь) и одолэ́, кон чхувэлас кхудя (сетки) дро пани́, пэрэ́на пэ́скирэ деса.</verse>
				<verse number="9">И явэ́на тэ ладжан одолэ́, кон барьякирэ́ла чар, савья́тыр сывэна и одолэ́, кон кэрэ́ла (кхувэла) парнэ́ похтана.</verse>
				<verse number="10">И явэ́на роскушнэ кхудя и сарэ́, конэ́стэ исын мирежы тэ ухтылэ́н джидэ́ мачхэн, пэрэ́на дро ду́хо (фа́но) [р.с.]</verse>
				<verse number="11">Адя́кэ! Згинэ годятыр тхага́рья (кня́зи) Цоаноскирэ; годыпэ́н (совето) годьварэ́ манушэ́нгиро, савэ́ подпхэнэнас Фараоно́скэ, яця́ дылыно́. Сыр тумэ́ пхэнэ́на Фараоно́скэ: “Мэ сом чхаво́ годьварэ́-манушэ́нгиро, ґаратунэ́-кральенгиро чхаво́.”</verse>
				<verse number="12">Кай исын ёнэ? Кай исын тырэ́ годьварэ́ мануша́? Мэк ёнэ тэ пхэнэ́н ту́кэ акана́; мэк тэ ґалён, со Рай Дэвэ́л, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро, припхэндя́ пал Еги́пто.</verse>
				<verse number="13">Згинэ годятыр тхага́рья (кня́зи) Цоаноскирэ, хохадэ исын тхага́рья (кня́зи) Мемфисостыр, домардэ́ шэралэ́ манушэ́с пэ кхэри́тка ро́ды Египто́скирэ дромэ́стыр.</verse>
				<verse number="14">Рай Дэвэ́л бичхадя́ дрэ лэ́стэ ду́хо (фа́но) матыбнаскиро; ёнэ хохадэ Еги́пто дрэ сарэ́ лэ́скирэ рэ́нды, адя́кэ, сыр мато псирэ́ла пир бла́та, савья́са ёв чхадыя.</verse>
				<verse number="15">И на явэ́ла дрэ Еги́пто дасави́ буты́, сави́ б кэрэ́нас шэро́ и пори, пальма и дэсто́.</verse>
				<verse number="16">Дро дова́ дывэ́с ячэ́на Египтя́ни сыр джувля́, издрана и явэ́на тэ дарэ́н (даран) Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, болыбна́скирэ-янголэ́нгирэ вастэ́стыр, саво́ Ёв ґаздэ́ла пэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="17">Пхув Юдаскири явэ́ла дара́са ваш Еги́пто; кон пририпирэла пал ла́тэ, одова́ издрала Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, Лэ́скирэ припхэныбнастыр, саво́ Рай Дэвэ́л отдыя́ пал Еги́пто.</verse>
				<verse number="18">Дро дова́ дывэ́с пандж фо́рья пэ пхув Египто́скиро явэ́на тэ ракирэ́н Ханаанытконэ чиба́са и тэ совлахан Ра́са-Дэвлэ́са, болыбна́скирэ-янголэнгирэса; екх лэ́ндыр кхарлапэ кхамитконэ фороса.</verse>
				<verse number="19">Дро дова́ дывэ́с штэ́то, кай янэ́на дыибэна́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ явэ́ла машки́р пхув Египто́скири и рипирибнытко штэ́то пал Растэ-Дэвлэ́стэ – пашы́л пхувья́кирэ рига́.</verse>
				<verse number="20">Ёв явэ́ла сыр ґерты́к (знаме́ниё) и сыр досыкаибэн пал Растэ-Дэвлэ́стэ, янголэ́нгирэ-болыбнаскирэстэ, пэ пхув Египто́скири; пал-дова́ со ёнэ прикхарэна Рас-Дэвлэ́с, ко́ли явэ́на вэ́рги, и Ёв бичхавэ́ла лэ́нгэ зракхибнарис и затэрдыпнаскирэс (застэмпникос) и зракхэ́ла лэн.</verse>
				<verse number="21">И Рай Дэвэ́л сыкавэ́ла Пэс дро Еги́пто: и Египтя́ни дро дова́ дывэ́с уджинэна Рас-Дэвлэ́с, и янэ́на свэ́нта дыибэна́ и дэ́на лав (совла́х) Ра́скэ-Дэвлэ́скэ и сполнинэна.</verse>
				<verse number="22">И лэ́лапэ Рай Дэвэ́л пал Еги́пто мэрибнытконэ дукхаса, лэ́лапэ и высастякирэла; ёнэ обрисёна кэ Рай Дэвэ́л и Ёв шунэ́ла лэн и высастякирэла.</verse>
				<verse number="23">Дро дова́ дывэ́с явэ́ла баро́ дром Египто́стыр кэ Асирия; и заджа́ла Асуро дро Еги́пто, а Египтя́ни дрэ Асирия, и Египтя́ни кхэтанэ́ Асириянэнца явэ́на тэ дынаринэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="24">Дро дова́ дывэ́с Израилё явэ́ла тритонэ Египтоса и Асирияса; бахтякирибэ́н явэ́ла машки́р пхув,</verse>
				<verse number="25">сави́ бахтякирэ́ла Рай Дэвэ́л, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро и пхэнэ́ла: “Бахтякирдо́ исын Миро народо – Египтя́ни, и Мирэ́ вастэнгиро рэ́ндо – Асирия, и Миро мэкно́ миштыпэ́н – Израилё.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="20">
				<verse number="1">Дро дова́ бэрш, ко́ли Тартано явдя́ кэ Азото, а лэс бичхадя́ Саргоно, кра́ли Асирия́киро, ёв и марэласпэ Азотоса и лыя́ лэс.</verse>
				<verse number="2">Дро дова́ дывэ́с пхэндя́ Рай Дэвэ́л Исаёскэ, Амосо́скирэ чхавэ́скэ: “Джа́, злэ тыро́ урибэ́н, злэ тривики тырэ́ ґэрэндыр.” Ёв кэрдя́ адя́кэ; псирдя́ нанго и пиранго.</verse>
				<verse number="3">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л: “Сыр Миро писха́ри (рабо) Исаё псирэлас нанго и пиранго трин бэрш, соб (кай) тэ сыкавэ́л и тэ дэл ангилпхэныбэ́н пал Еги́пто и Эфиопия,</verse>
				<verse number="4">адя́кэ лыджа́ла Асирия́киро кра́ли заухтылдэ манушэ́н пленонэн Египто́стыр, манушэ́н, савэ́ пиритрадынэ Ефиопиятыр; лыджа́ла тэрнэн и пхурэн, ёнэ джа́на нангэ и пирангэ, соб (кай) тэ ладжакирэн Еги́пто.</verse>
				<verse number="5">Тэ́ньци явэ́на тэ дарэ́н и тэ ладжан Ефиопиятыр, пэ́скирэ надеятыр, и Египто́стыр, савэ́са ёнэ шарэнаспэ.</verse>
				<verse number="6">И пхэнэ́на дро дова́ дывэ́с мануша́, савэ́ одо́й дживэ́нас: “Акэ, савэ́ исын одолэ́, пэ конэ́стэ исыс амари́ наде́я, кэ кон прастандыям пал подрикирибэ́н, соб (кай) тэ зракхаспэ Асирия́кирэ крали́стыр! И сы́рбы амэ зракхасапэ?”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="21">
				<verse number="1">Ангилпхэныбэ́н пал шуки́ пхув пашы́л мо́рё (дэрья́в), пал Вавило́но. – Сыр зоралэ́ балваля вурняна пэ паш-дывэ́с (юго), адя́кэ джа́ла ёв шукэ́ пхувья́тыр, даранэ и чхучэ́ пхувья́тыр.</verse>
				<verse number="2">Дарано дыкхибэ́н сыкадэ ма́нгэ: о чор чорэла, о прахари отлэла; заджа́, Еламо, ґаздэпэ, Мидо, сарэ́ ясва мэ залава.</verse>
				<verse number="3">Далэ́стыр издрана мирэ́, Исаёскирэ, маса́ пэ трушу́л; мэ мэнчынавапэ, сыр джувлы́, ко́ли ёй биянэ́ла, мэ на латхава штэ́то долэ́стыр, со мэ шунава; мэ пиридживава долэ́стыр, со мэ дыкха́ва.</verse>
				<verse number="4">Издрала миро ило́; марэла ман издраны; мири́ лачхи́ рат яця́ ваш ма́нгэ дара́са.</verse>
				<verse number="5">Кэрэ́на сками́нд, росчхувэна похтана, ха́на, пьена. Уштэ́н, раёлэ-тхага́рья, выджа́н по марибэ́н!</verse>
				<verse number="6">Адя́кэ пхэндя́ ма́нгэ Рай Дэвэ́л: “Джа́, чхув ракхибнарис, мэк ёв тэ роспхэнэл, со ёв дыкхэ́ла.”</verse>
				<verse number="7">Ёв дыкхця́, со традэ́на уклистэ́ мануша́ пэ грэ́ндэ, мануша́ пэ ослэндэ, мануша́ пэ верблюдэндэ, традэ́на пиро́ дуй, и зоралэ́с ёв пришунэласпэ.</verse>
				<verse number="8">И загодлыя сыр шчэр (ле́во): “Раё миро! Мэ ракхавас саро́ дывэ́с, и ратенца пэ миро штэ́то мэ ячаваспэ.</verse>
				<verse number="9">Акэ, традэ́на мануша́, традэ́на уклистэ́ пэ грэ́ндэ, пир дуе манушэ́ндэ.” Тэ́ньци ёв загодлыя и пхэндя́: ‘Пыя́, пыя́ Вавило́но, и сарэ́ лэ́скирэ и́долы, сарэ́ дэвлорэ́ исын паштэ́ пэ пхув розмардэ.’”</verse>
				<verse number="10">О, домардо миро, чхаво́ мирэ́ фэлдатыр! Со шундём Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, болыбна́скирэ-янголэнгирэстыр, Израилёскирэ Дэвлэ́стыр, дова́ и пхэндём мэ тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="11">Ангилпхэныбэ́н пал Дума. – Годлэна ма́нгэ, Сеиростыр: “Ракхибнари! Кицы́ часо ратятыр яця́пэ? Ракхибнари! Кицы́ часо ратятыр яця́пэ?”</verse>
				<verse number="12">Пхэнэ́ла ракхибнари: “Сыг явэ́ла зло́ко (ра́нко), нэ ишчо (инкэ́) исын рат, ко́ли тумэ́ адя́кэ домарэнпэ тэ пхучэнпэ, тэ́ньчи обрисён и явэ́н.”</verse>
				<verse number="13">Ангилпхэныбэ́н пал Аравия. – Ратькирэн дро вэш Аравиякиро, караваны Деданостыр!</verse>
				<verse number="14">Мануша́лэ Фемаскирнэ пхувья́тыр! Лыджа́н пани́ одолэ́нгэ, кон исын дрэ смэга (трушало), выджа́н марэ́са кэ одолэ́, кон прастала.</verse>
				<verse number="15">Пал-дова́, со ёнэ куртала́тыр нашэ́на, куртала́тыр и лукостыр и захалэ марибнастыр.</verse>
				<verse number="16">Адя́кэ пхэндя́ ма́нгэ Рай-Дэвэ́л: “Ишчо (инкэ́) бэрш дасаво, сыр бэрш бутяристэ (бутярнэстэ), саво́ кэрэ́ла буты́ пал ловэ́, и саро́ барипэ́н Кидароскиро хасёла.</verse>
				<verse number="17">И ячэ́лапэ на́бут (куты́) курталы надаранэ Кидароскирэ чхавэ́ндэ; адя́кэ пхэндя́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="22">
				<verse number="1">Ангилпхэныбэ́н пал до́ло [фэ́лда-ю.о.], кай сыс дыкхибэ́н. – Со ту́са, фо́ро, со ту саро́ ґаздыянпэ пэ стрэ́ха (чхаки́н) [кхэр-р.с.]?</verse>
				<verse number="2">Фо́ро, саво́ шуминэла, саво́ годлэла, саво́ радынэ́лапэ. Тырэ́ мулэн на курта́ла домардя́, на пэ марибэ́н ёнэ мынэ́.</verse>
				<verse number="3">Сарэ́ тырэ́ пхурыдыра́ прастанас кхэтанэ́, нэ халадэ́ лэн спхандлэ; сарэ́, кон ту́тэ латхяпэ, пхандлэ кхэтанэ́, сы́рбы дур ёнэ на прастанас.</verse>
				<verse number="4">Палдава́ Мэ, Исаё, ракира́ва: ‘Ячкирэн ман, мэ ла́ва тэ ровав киркэ ясвэ́нца, на подрикирэн ман, ко́ли обчхорды исын чхай мирэ́-народоскири.’</verse>
				<verse number="5">Палдава́, со исын дывэ́с, ко́ли на джинэ́на, со тэ кэрэ́н, ко́ли пхагирэна саро́ и ґаздэ́лапэ го́дла пэ до́ло дыкхибнаскиро Ра́стыр-Дэвлэ́стыр. Пхагирэна ва́нта, и ґаздэ́лапэ го́дла пэ бэ́рги.</verse>
				<verse number="6">И Еламо лыджа́ла курта́ла. Мануша́ исын бэштэ́ пэ вурдэна́ и Киро дорэсэ́ла шчы́то.</verse>
				<verse number="7">Акэ, тырэ́ лачхэ́ фэ́лды исын пхэрдэ́ вурдэнэнца; мануша́, савэ́ исын бэштэ́ уклистэ́, скэдынэ́пэ паш вудара́.</verse>
				<verse number="8">И лэ́на криг Юдэя́тыр учхакирибэн; и ту дро дова́ дывэ́с дыкхэ́са, со исын дро кхэр кедростыр (мардярня) дова́, со́са выджа́на пэ марибэ́н.</verse>
				<verse number="9">Нэ тумэ́ дыкхэ́на, со бут мо́лы исын роспхагирды ва́нта дро фо́ро Давидо́скиро и тумэ́ скэдэ́на пани́ дрэ тэлатуны вэндэри́н (прудо).</verse>
				<verse number="10">И тумэ́ придыкхэна тэ рипирэ́н (лэ́на пэ якх) кхэра́ дро Ерусалимо, и спхагирэна тэлэ́ кхэра́, соб (кай) тэ зорьякирэн ва́нта;</verse>
				<verse number="11">и кэрэ́на машки́р дуй ва́нты вэндэри́н [рово (хохо́й)-ю.о.], соб (кай) тэ ракхэ́н пани́ пхуранэ́ вэндэриня́тыр. А пэ Одолэ́стэ, Кон кэрэ́ла дава́, тумэ́ на явэ́на тэ дыкхэ́н; и тумэ́ на дыкхэ́на пэ Одолэ́стэ, Кон ґара́ припхэндя́, соб (кай) адя́кэ тэ явэ́л.</verse>
				<verse number="12">И Рай Дэвэ́л, Рай Дэвэ́л, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро, кхарэ́ла кэ Пэ тумэн, соб (кай) тумэ́ тэ ровэ́н, тэ годлэн дро дава́ дывэ́с, соб (кай) тумэ́ тэ обчхинэн бала́, соб (кай) тэ обпхандэнпэ гонэса праскаса, саво́ урьена дрэ биба́хт.</verse>
				<verse number="13">Нэ, акэ, исын ра́дыма (лош) и сабэн! Замарэ́н гурувэ́н, чхинэн бакрэ́н, хан мас и пьен мол (вино): “Ла́са тэ хас и тэ пьяс, пал-дова́, со атася́ мэраса!”</verse>
				<verse number="14">И откэрдя кэ мирэ́ кана́ Рай Дэвэ́л, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро: “На отмэкэлапэ тумэ́нгэ дава́ грэ́хо, пака тумэ́ на мэрэ́на”, – пхэндя́ Рай Дэвэ́л, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро.</verse>
				<verse number="15">Адя́кэ пхэндя́ Рай Дэвэ́л, Рай Дэвэ́л, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро: “Джа́, заджа́ кэ адава́ крали́скиро дына́ри, кэ Севна, саво́ исын пхурыдыро пэ крали́скиро кхэр и пхэн лэ́скэ:</verse>
				<verse number="16">Со ту́тэ исын ада́й, кон ту́тэ исын ада́й, со́скэ ту кэрэ́са ада́й копли́ца ваш пэ́скэ? Ёв кэрэ́ла пэ́скэ копли́ца по вучо́ штэ́то, пэ бэ́рга кэрэ́ла пэ́скэ кхэр.</verse>
				<verse number="17">Акэ, Рай Дэвэ́л чхурдэ́ла тут, сыр зорало́ ману́ш чхурдэ́ла, притасавэла тут.</verse>
				<verse number="18">Ёв скрэнцынэла тут, чхурдэ́ла тут пэ буґлы пхув и одо́й ту мэрэ́са, одо́й тырэ́ лачхэ́ марибны́тка вурдэна́ ладжакирэна кхэр, тырэ́-хуласкиро.</verse>
				<verse number="19">И чхурдава тэлэ́ Мэ тут тырэ́ штэто́стыр, и ту пэрэса пэ́скирэ пхутькирибнастыр.</verse>
				<verse number="20">И явэ́ла дро кодова́ дывэ́с: Мэ кхара́ва Мирэ́ дынари́с Елиакимос, Хелкииноскирэ чхавэ́с.</verse>
				<verse number="21">Урьявава лэс дро тыро́ урибэ́н, обпхандава Мэ лэс тырэ́ кустыкаса, зор тыри́ отда́ва дрэ лэ́скирэ васта́; ёв дадэ́са явэ́ла ваш манушэ́нгэ дро Ерусалимо и ваш кхэр Юда́скиро.</verse>
				<verse number="22">И клыдын Давидо́скирэ кхэрэ́стыр Мэ чхува́ва дрэ лэ́скирэ васта́: ёв откэрэла (псиравэла) и нико́н на закэрэла (на пхандэла); ёв закэрэла и нико́н на откэрла (псиравэла).</verse>
				<verse number="23">Мэ кэра́ва лэс зоралэса, сыр гвоздё (карфин) дро наковло (твардо) штэ́то; явэ́ла ёв ваш пэ́скирэ-дадэ́скиро кхэр сыр хулаитко пиралы́ (кладовая).</verse>
				<verse number="24">Явэ́ла тэ ублавэлпэ лэ́стэ саро́ барипэ́н кхэрэ́стыр, лэ́скирэ-дадэ́скиро; саро́ кхэри́тко хулаибэн, кэ сарэ́ палатунэ́ (последня) башадя.</verse>
				<verse number="25">“Дро дова́ дывэ́с,” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро, – “кунинэлапэ гвоздё (карфин), примардо пэ наковло (твардо) штэ́то, и явэ́ла вымардо, и пэрэ́ла, и пэрэ́ла саро́ пхарипэ́н, со исын пэ лэ́стэ”, пал-дова́, со адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="23">
				<verse number="1">Ангилпхэныбэ́н пал Ти́ро. – Ровэ́н, па́рмы (корабли) Фарсисостыр, пал-дова́, со ёв исын роспхагирдо; нанэ кхэра́, нико́н дрэ кхэра́ на заджа́ла. Адя́кэ пхэндло́ лэ́нгэ Китимоскирэ пхувья́тыр.</verse>
				<verse number="2">Явэ́н штыл, мануша́лэ, кон дживэ́ла пэ пхув машки́р мо́рё (дэрья́в), кай пхэрдо́ сыс Сидоноскирэ тылгарьенца (купцэнца), савэ́ пир мо́рё (дэрья́в) традэнас.</verse>
				<verse number="3">Пир баро́ пани́ янэ́нас лэ́скэ зя́рки (семяны) Сихороскирэ, умалото (урожаё) барэ́ рэка́тыр (лэня́тыр), сыс дая́ пхув штэтоса, кай народы бикнэнас.</verse>
				<verse number="4">Ладжа, Сидоно, пал-дова́ со адя́кэ ракирэ́ла мо́рё (дэрья́в), зоралыпэ́н морёскиро (дэрьявэ́скиро): “Сы́рбы мэ на мэнчынаваспэ, ко́ли мэ и на биянавас, и на барьякиравас чхавэ́н и чхае́н, и мэ на давас палэ патывалэ́ джувле́н.”</verse>
				<verse number="5">Ко́ли шунэ́на нэвипэн (вестя) Египтя́ни, ко́ли шунэ́на пал Ти́ро, то страхадёна ёнэ!</verse>
				<verse number="6">Пиритрадэн дро Фарсисо, ровэ́н, мануша́лэ, савэ́ дживэ́на пэ островы!</verse>
				<verse number="7">Ци дава́ исын тумаро́ фо́ро, фо́ро, саво́ зяинэлас радыма́тыр, фо́ро ґаратуно? Лэ́скирэ ґэра́ лыджа́на лэс тэ стенькинэлпэ (тэ псирэ́л би рэндоскиро) пэ чу́жо риг.</verse>
				<verse number="8">Кон припхэндя́, соб (кай) тэ явэ́л адя́кэ Тироса, саво́ роздэлас вянки, лэ́скирэ ку́пцы (тылга́рья) сыс тхага́рья (кня́зи), кофарья (торговцы) пир манушэ́ндэ, савэ́ одо́й бикнэнас, и сари́ пхув джинэлас лэн.</verse>
				<verse number="9">Рай Дэвэ́л, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро, припхэндя́ дава́, соб (кай) тэ на пхутёл нисаво́ барипэ́н, соб (кай) тэ ладжан сарэ́, кон прилэ́ла паты́в пэ пхув.</verse>
				<verse number="10">Псир пир тыри́ пхув, чхай Фарсисоскири, псир, сыр рэка (лэнь): нико́н буты́р пэ тыро́ дром на тэрдёла.</verse>
				<verse number="11">Ёв протырдыя́ Пэ́скиро васт пэ мо́рё (дэрья́в), Ёв пиритринскирдя кралипэна́; Рай Дэвэ́л припхэндя́ пал Ханаано, соб (кай) тэ роспхагирэн лэ́скирэ тва́рдыми (крепости).</verse>
				<verse number="12">И пхэндя́: “На явэ́са ту буты́р тэ радынэспэ, патывалы́ тэрны́ джувлы́, сави́ сыс ладжакирды, чхай Сидоноскири! Ушты́, джа́ дрэ Китимо, нэ и одо́й ту на откхинёса.”</verse>
				<verse number="13">Акэ, исын пхув Халдеенгири. На сыс англэды́р дава́ народо; Асуро кэрдя́ лэс манушэ́ндыр, савэ́ дживэ́нас пэ шуки́ пхув. Ёнэ чхувэ́на пэ́скирэ вучардя (башни), роспхагирэна лэ́скирэ райканэ кхэра́, пхагирэна лэн сарэ́са.</verse>
				<verse number="14">Ровэ́н, па́рмы Фарсисоскирэ! Ровэ́н, пал-дова́ со зор тумари́ исын пхагирды.</verse>
				<verse number="15">И явэ́ла дро дова́ дывэ́с: бистрэна Ти́ро пэ эфтадэша́ бэрш, пэ ада́кицы, сыр екх кра́ли дживэ́ла. А ко́ли проджа́на далэ́ дывэса́, явэ́ла Тироса дова́, со багана пал биладжакунэ́ джувля́тэ.</verse>
				<verse number="16">“Лэ башады, псир пир фо́ро, бистырды биладжакуны джувлы́! Башав куч, бага бут гиля́, соб (кай) тэ пририпирэн пал ту́тэ.”</verse>
				<verse number="17">И явэ́ла: ко́ли эфтадэша́ бэрш проджа́на, то Рай Дэвэ́л заджа́ла кэ Ти́ро, ёв лэ́ла пэ́скири бажын, ёв лэ́ла нэвэ́с тэ кэрэ́л биладжакирэ рэ́нды сарэ́ кралипнэнца пир сари́ пхув.</verse>
				<verse number="18">Нэ лэ́скиро бикныбэн и лэ́скири бажын явэ́на отдынэ́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ; ёнэ на явэ́на гарадэ́, пал-дова́ со кэ одолэ́, кон дживэ́ла анги́л Дэвлэ́скиро муй, пириджала бажын, соб (кай) тэ хан и тэ чалён, соб (кай) тэ явэ́л лэ́ндэ зорало́ урибэ́н, саво́ ґара́ сашты́ тэ урьел.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="24">
				<verse number="1">Акэ, Рай Дэвэ́л хасякирэ́ла пхув кэ чхучипэн (пусто), кэрэ́ла адя́кэ, соб (кай) тэ на янэл ёй барьякирдо́ (пло́до), и пирипарувэла, роспхурдэла кодолэ́н, кон дживэ́ла пэ ла́тэ.</verse>
				<verse number="2">И со явэ́ла народоса, дова́-паць (тожэ) явэ́ла раша́са; со явэ́ла дынариса, дова́-паць явэ́ла лэ́скирэ хула́са; со явэ́ла дынарицаса, дова́-паць явэ́ла ла́кирэ хуланяса; со явэ́ла одолэса, кон кинэла, дова́-паць явэ́ла одолэса, кон бикнэла; со явэ́ла манушэ́са, саво́ залэла ловэ́, дова́-паць явэ́ла одолэса, кон дэ́ла лэ́скэ ловэ́.</verse>
				<verse number="3">Пхув исын обчорды сарэ́са и чхучи́, пхув сарэ́са исын росчорды, пал-дова́ со Рай Дэвэ́л пхэндя́ дава́ лав.</verse>
				<verse number="4">Тангинэла, ровэла пхув; пыя́ духо́са, на радынэ́лпэ баро́ свэ́то, дрэ биба́хт (би́да) исын мануша́, савэ́ ґаздэнаспэ пэ пхувья́киро народо.</verse>
				<verse number="5">Пхув исын магирды манушэ́ндыр, савэ́ дживэ́на пэ ла́тэ, пал-дова́ со ёнэ отчхурдынэ зако́ны, парудэ стату́то (уставо), ёнэ пхагирдэ́ ве́чно завето.</verse>
				<verse number="6">Палдава́ прокошыбэ́н ха́ла пхув, прилэ́на биба́хт мануша́, савэ́ пэ пхув дживэ́на; схачкирдэ́ исын мануша́, савэ́ дживэ́на пэ пхув и набутка лэн яця́пэ.</verse>
				<verse number="7">Ровэла со́ко (хум) (нэви́ мол) нэвонэ́-мурьенгиро пэ сэнко (суко); дукхала рандь винаградоскири; ґаздэ́на ди пхарэ́с сарэ́, кон радынэласпэ илэ́са.</verse>
				<verse number="8">Пирияця́ ра́дыма (лош) башаибнаса пэ бубны, на радынэ́нпэ буты́р мануша́, кон радынэласпэ, ёнэ на башавэна буты́р пэ цымбалы.</verse>
				<verse number="9">На пьена буты́р мол (вино) и на багана, кирки исын бравинта ваш одолэ́нгэ, кон пьела ла.</verse>
				<verse number="10">Роспхагирдо исын чхучо́ фо́ро, сарэ́ кхэра́ закэрдэ пэ клыдын, нашты́ тэ заджас.</verse>
				<verse number="11">Ровэна пэ вули́цы (га́сы) пал мол (вино), гия́ криг ра́дыма, вытрадынэ́ весёлыма (лош) пхувья́тыр.</verse>
				<verse number="12">Чхучо́ исын фо́ро и по́рты исын роспхадинэ.</verse>
				<verse number="13">А машки́р пхув, машки́р народы, явэ́ла адя́кэ, сыр сыс, ке́ли обмарэнас маслины и скэдэнас винаградо, ко́ли саро́ укэдэнас.</verse>
				<verse number="14">Загодлэна зоралэ́ заня́са, явэ́на тэ радынэ́нпэ дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро райканыпэн, и явэ́на тэ годлэн морёстыр (дэрьявэстыр).</verse>
				<verse number="15">Шарэ́н Рас-Дэвлэ́с пэ васто́ко, пэ островы, шарэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, Израилёскирэ-Дэвлэ́скиро лав!</verse>
				<verse number="16">Пхувья́кирэ ягоро́стыр (концостыр) шунаса амэ гилы́: “Тэ славинэлпэ Чачипна́скиро Дэвэ́л!” И пхэндём мэ: “Бида ма́нгэ, би́да ма́нгэ! Чора чорэна, чора чорэна злыдниткэс.”</verse>
				<verse number="17">Дар, ґанби́н (яма) и фэлы́ ухтылэна тут, ману́ш, саво́ дживэ́ла пэ пхув!</verse>
				<verse number="18">Тэ́ньци одова́, кон праста́ндыя, ко́ли загодлынэ дара́тыр, пэрэ́ла дро хор штэ́то, а кон выджа́ла одотхы́р, попэрла дрэ фэлы́, пал-дова́ со фэнштры болыбна́скирэ вучипна́стыр псирадёна (роскэрнапэ) и пхув издрала.</verse>
				<verse number="19">Пхув издрала, пхув роспэрэлапэ, пхув издрала барэ́ зорья́са.</verse>
				<verse number="20">Кунинэлапэ (качынэлапэ) пхув, сыр мато ману́ш, кунинэлапэ и грэ́хо ла́киро пэ ла́тэ: ёй пэрэ́ла и буты́р на уштэ́ла.</verse>
				<verse number="21">И явэ́ла дро дова́ дывэ́с: зджа́ла Рай Дэвэ́л тэ кэрэ́л ка́ра пэ налачхэ́ ду́хи, савэ́ исын дро болыбэ́н и пэ пхувитконэ кралье́ндэ, савэ́ исын пэ пхув.</verse>
				<verse number="22">И явэ́на ёнэ скэдынэ́ кхэтанэ́ дро рово (хохо́й), и явэ́на закэрдэ дро бэшыбэн, и прилэ́на ка́ра, ко́ли проджа́на бут дывэса́ явэ́на тэ сэндинэ́н.</verse>
				<verse number="23">И чхон лолёла, и кхам ладжала, ко́ли явэ́ла Рай Дэвэ́л, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро крали́са пэ бэ́рга Сио́но и дро Ерусалимо, и анги́л лэ́скирэ пхурыдырэндэ явэ́ла барипэ́н (сла́ва).</verse>
			</chapter>
			<chapter number="25">
				<verse number="1">Раё Дэ́вла! Ту сан миро Дэвэ́л, мэ ла́ва тэ шара́в Тут, мэ шарава кэ вучипэ́н Тыро́ лав, пал-дова́ со Ту кэрдя́н ди́во; дова́, со припхэндян ґара́, дава́ исын чачипэ́н, ами́нь.</verse>
				<verse number="2">Ту роспхагирдян зоралы́ тва́рдыма сарэ́са, райкано кхэр (харомо), саво́ кэрдэ́ мануша́, буты́р нанэ дро фо́ро, буты́р николи лэс на ґаздэ́на.</verse>
				<verse number="3">Палдава́ явэ́на тэ шарэ́н Тут зоралэ́ народы; фо́рья, кай даранэ кхэри́тка ро́ды дживэ́на, явэ́на тэ дарэ́н Ту́тыр.</verse>
				<verse number="4">Ту са́нас зракхибнаса ваш чорорэскэ, зракхибнаса ваш чорорэ́ манушэ́скэ, сыр сыс пхаро́ лэ́скэ; зракхибнаса зоралэ́ балвалятыр, и кхамэстыр. А холямо́ пхурдыпэн налачхэ́ манушэ́ндыр сыс сыр балва́л, ко́ли ёй пэ ва́нта ґаздэ́лапэ.</verse>
				<verse number="5">Сыр хачкирибэ́н пэ штэ́то бипанескиро, Ту розмардян вэргэнгиро шумо; сыр чачипэ́н пириячэ́ла брышындэстыр, адя́кэ Ту притасадян ра́дыма одолэнгири, савэ́ притасавэ́на.</verse>
				<verse number="6">И кэрэ́ла Рай Дэвэ́л, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро пэ дая́ бэ́рга лачхо́ хабэ ваш сарэ́ народы; одо́й явэ́ла жужы мол (вино), тхулыпэн кокалэндыр; са́мо жужы (чысто) мол.</verse>
				<verse number="7">И хасякирэ́ла пэ дая́ бэ́рга учхакирибэн, саво́ учхакирэ́ла сарэ́ народы, саво́ пэ сарэ́ ро́ды исын пашло.</verse>
				<verse number="8">Мэрибэ́н хасёла сарэ́са, и выкхосэла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л ясва сарэ́ муендыр и злэла ладж Пэ́скирэ народо́стыр пир сари́ пхув, пал-дова́ со адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="9">И пхэнэ́на дрэ дова́ дэвэс: “Акэ, Ёв исын амаро́ Дэвэ́л! Пэ Лэ́стэ сыс амаро́ лачхо́ ужакирибэ́н и Ёв зракхця́ амэн! Кадава́ исын Рай Дэвэ́л; пэ Лэ́стэ сыс амаро́ лачхо́ ужакирибэ́н; ла́са тэ радынаспэ Лэ́скирэ Зракхибнастыр.”</verse>
				<verse number="10">Васт Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро пасёла пэ дая́ бэ́рга и Моа́во явэ́ла домардо пэ пэ́скиро штэ́то, сыр пхус змарэна ґэрэ́нца дро гнэё.</verse>
				<verse number="11">Мэк тэ протырдэл ёв пэ́скирэ васта́, сыр ману́ш, саво́ плывинэла (дэ́ла плима) акана́, ростырдэла васта́ тэ плывинэл (тэ дэл плима), нэ чхувэ́ла тэлэ́ Дэвэ́л пал лэ́скиро пхутькирибэ́н, пал хохаибэ́н, саво́ лэ́скирэ васта́ кэрэ́нас.</verse>
				<verse number="12">И тва́рдыма, тырэ́ зоралэ́ и вучэ́ вантэндыр роспхагирэла, Ёв розмарэла, чхурдэ́ла пэ пхув, дро пра́хо.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="26">
				<verse number="1">Дро дова́ дывэ́с явэ́на тэ бага́н дая́ гилы́ пэ пхув Юдаскири: “Зорало́ фо́ро исын амэ́ндэ; на дыя́ Ёв амэ́нгэ ва́нты и вало, а дыя́ зракхибэ́н.</verse>
				<verse number="2">Одкэрэн (псиравэн) по́рта (вра́ты), мэк тэ заджа́л народо патывало, народо, саво́ ракхэ́ла чачипэ́н.</verse>
				<verse number="3">Манушэ́с, зоралэ́ духо́са Ту ракхэса дрэ пхэрдо́ рама́нё (миро), пал-дова́ со пэ Ту́тэ исын лэ́скири наде́я,</verse>
				<verse number="4">На ячкирэн (на ячавэн) Рас-Дэвлэ́с николи, пал-дова́ со Рай Дэвэ́л исын зоралыпэ́н ве́чно.</verse>
				<verse number="5">Ёв чхудя́ тэлэ́ одолэ́н, кон пэ вучо́ штэ́то дживэ́ла, чхурдыя́ тэлэ́ фо́ро, саво́ вучэ́с тэрдёлас, чхурдыя́ тэлэ́ пэ пхув, чхурдыя́ дро пра́хо.</verse>
				<verse number="6">Ѓэра́ лэс (дава́ фо́ро) марэна, гэра чорорэскирэ-манушэ́нгирэ, и одолэнгирэ пирэ́ (сто́пы), савэ́ ловэ́ вымангэна.</verse>
				<verse number="7">Дром Дэвлытконэ́-манушэ́скиро исын чачуно́; Ту кэрэ́са ваш лэ́скэ чачуно́ дром.</verse>
				<verse number="8">И пэ дром, кай исын Тыро́ сэ́ндо, Раё Дэ́вла, сыс амэ́ндэ лачхо́ ужакирибэ́н пэ Ту́тэ; кэ Тыро́ лав, кэ рипирибэ́н пал Ту́тэ тырдэла амэн амаро́ ди.</verse>
				<verse number="9">Мирэ́ деса тырдавас мэ кэ Ту тэ явав раты́, мирэ́ духо́са лава́ мэ тэ родав Тут дрэ пэ́стэ тася́рлэс (ра́нэс) пэ зло́ко (ранкоса); пал-дова́ со, ко́ли сэ́ндо Тыро́ кэрэ́лапэ пэ пхув, тэ́ньчи одолэ́, кон дживэ́ла дро свэ́то, сыклёна чачипнаскэ.</verse>
				<verse number="10">Ко́ли грэхитконэ́ манушэ́с потангинэна, тэ́ньчи на ґалёла ёв чачипэ́н: ёв явэ́ла тэ кэрэ́л накуч дурэды́р пэ пхув патывалэнгири и на подыкхэла пэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро барипэ́н.</verse>
				<verse number="11">Раё Дэ́вла! Тыро́ васт сыс вучэ́с ґаздыно́, нэ ёнэ лэс на дыкхнэ́; дыкхэ́на и ладжана, кон бидыкхэла (нашты́ тэ дыкхэ́л) пэ Тыро́ народо; яг ха́ла Тырэ́ вэргэ́н.</verse>
				<verse number="12">Раё Дэ́вла! Ту подэса амэ́нгэ рама́нё (миро), и сарэ́ амарэ́ рэ́нды Ту кэрэ́са ваш амэ́нгэ.</verse>
				<verse number="13">Раё Дэ́вла, Дэ́вла амаро́! Сыс кэ амэ и яви́р тхага́рья, нэ пир Ту́тэ амэ шарасас Тыро́ лав.</verse>
				<verse number="14">Мулэ́ на отджидёна, Рефаимы на уштэна, пал-дова́, со Ту явдя́н и хасякирдян лэн; хасякирдян рипирибэ́н пал лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="15">Ту барьякирдян народо, Раё Дэ́вла, барьякирдян народо, шардян Кокоро́ Пэс; буґлякирдян сарэ́ рига́ пхувья́кирэ.</verse>
				<verse number="16">Раё Дэ́вла! Дрэ биба́хт би́да ёв Тут родэлас; мангэласпэ, ко́ли холы́ Тыри́ сыс пэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="17">Сыр пхари́ джувлы́ годлэла и ровэла пэ́скирэ дукхатыр, ко́ли ёй биянэ́ла, кадасавэ́ амэ са́мас анги́л Ту́тэ, Раё Дэ́вла!</verse>
				<verse number="18">Пхарэ́ амэ са́мас, страдынасас амэ и бияндям сы́рбы балва́л; амэ на зракхцям дава́ свэ́то, и на бия́ндынэ пэ свэ́то нэвэ мануша́.</verse>
				<verse number="19">Отджидёна Тырэ́ мулэ́, мулэ́ маса́ уштэна! Ѓаздэнпэ, радынэ́нпэ, тумэ́, савэ́н чхурдынэ́ дро пра́хо, пал-дова́ со пахлын (роса) Тыри́ састякирэла и пхув чхурдэ́ла яври́ мулэн.</verse>
				<verse number="20">Джа́, миро народо, заджа́ дро тыро́ кхэр, закэр вудара́ пал пэ́стэ, гарадёв пэ на́бут, анги́л сыр проджа́ла холы́.</verse>
				<verse number="21">Акэ, Рай Дэвэ́л выджа́ла Пэ́скирэ штэто́стыр тэ чхувэ́л ка́ра пэ манушэ́ндэ, савэ́ дживэ́на пэ пхув, пал лэ́нгирэ грэ́хи, и пхув откэрэла рат, саво́ прилыя́ дрэ пэ́стэ и на гаравэла пэ́скирэ замардэн.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="27">
				<verse number="1">Дро дова́ дывэ́с чингирэла Рай Дэвэ́л пэ́скирэ куртала́са, сави́ исын пхари́, бари и зоралы́ Левиафонос (драконос), сапэс, саво́ маму́й (прямэс) прастала, и Левиафонос, сапэс, саво́ выкрэнцынэлпэ (диндькирэлапэ), и мулякирэ́ла Рай Дэвэ́л долэ́ даранэ рупучос, саво́ дживэ́ла дро мо́рё (дэрья́в).</verse>
				<verse number="2">Дро дова́ дывэ́с “Бага́н пал лэ́стэ пал винагра́днико, саво́ исын пир ило́ ма́ндэ.</verse>
				<verse number="3">Мэ, Рай Дэвэ́л, ракхава лэс; кажно мэнта (минута) Мэ да́ва лэ́скэ пани́; раты́ и дывэсэ́ Мэ ракхава лэс, соб (кай) нико́н одори́к тэ на джал.</verse>
				<verse number="4">Нанэ Ма́ндэ холы́. Нэ ко́ли вари-кон чхувэ́ла проти Ма́ндэ дрэ лэ́стэ пхусадэ́ чарья́, то Мэ джа́ва пэ лэ́стэ марибна́са, сарэ́са лэс схачкирава.</verse>
				<verse number="5">Нэ ко́ли ёв/ёй помангэла Миро зракхибэ́н, и явэ́ла тэ мангэ́л рама́нё (миро) Ма́нца, мэк тэ́ньчи ёнэ тэ прилэ́н рама́нё (миро) Ма́нца.”</verse>
				<verse number="6">Дрэ дывэса́, савэ́ явэ́на, зорало́ явэ́ла Яково, выбарьёла и розмэкэлапэ лулуденца (цвэтэнца) Израилё, баро́ свэ́то явэ́ла пхэрдо́ барьякирдэса (плодоса).</verse>
				<verse number="7">Ци марэлас лэс Рай Дэвэ́л адя́кэ сыр явирэ манушэ́н? Ци замарэлас лэс адя́кэ, сыр явирэ́н замарэлас?</verse>
				<verse number="8">Ту пхуцян лэ́стыр, сыр трэй, ко́ли Ту, Дэ́вла, отгиян лэ́стыр; вычхурдыян лэс Пэ́скирэ зоралэ́ пхурдыпнаса, сыр дро дывэ́с, ко́ли пхурдэла васточно балва́л.</verse>
				<verse number="9">И далэ́са злэлапэ (выкхосэлапэ) грэ́хо Яково́скиро, злэлапэ грэ́хо лэ́стыр, ко́ли ёв розмарэла сарэ́ бара́ алтарёстыр (жэртвеникостыр) дрэ котэра́ звёскакирэ, на явэ́на тэрдэ́ дэмбитка вэладиня (рошчы) и и́долы кхамэскэ.</verse>
				<verse number="10">Пал-дова́ со зорало́ фо́ро чхучо́ явэ́ла, кхэра́ явэ́на чхурдынэ́, сыр чхучи́ пхув. Одо́й гуруворо явэ́ла тэ чаравэлпэ, одо́й ёв явэ́ла тэ пасёл и тэ хал лэ́скирэ рандя́.</verse>
				<verse number="11">Ко́ли лэ́скирэ рандя́ зашутёна, лэн обпхагирэна; явэ́на джувля́ (манушня) и схачкирэна лэн. Пал-дова́ со ёнэ исын народо бигодякиро, Ёв на потангинэла лэн, Одова́, Кон саро́ создыя́.</verse>
				<verse number="12">Нэ явэ́ла дрэ дова́ дывэ́с адя́кэ: Рай Дэвэ́л лэ́лапэ пало́ саро́, барэ́ рэка́тыр (лэня́тыр) кэ рэка (лэнь) Египто́скири, и тумэ́, чхавэ́ Израилёскирэ, скэдэ́напэ екх кэ екх.</verse>
				<verse number="13">И явэ́ла дрэ дова́ дывэ́с: баро́ роґо (труба) забашавэла и явэ́на одолэ́, кон нашадяпэ пэ пхув Асириякири, конэ́с вытрадынэ́ пэ пхув Египто́скири. Сарэ́ ёнэ пэрэ́на анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ тэ дэн паты́в пэ свэ́нто бэ́рга дрэ Ерусалимо.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="28">
				<verse number="1">Бида пхутькирдэ́ кралитконэ вянкакэ [коронакэ-ю.о.], сави́ исын пэ матэ Ефремлянэндэ, лулудякэ (цвэтоскэ) лэ́скирэ гожонэ урибнастыр, саво́ зашутия, саво́ исын пэ лачхи́ фэ́лда, кай пасёна матэ моля́тыр (виностыр).</verse>
				<verse number="2">Акэ, састо́ и зорало́ исын Растэ-Дэвлэ́стэ сыр баро́ брышы́нд барэ́нца, сыр хасякирибнытко балва́л, сыр шумно пани́, саво́ ґаздыя́пэ и зорья́са чхурдэ́ла пэ пхув.</verse>
				<verse number="3">Марэна мануша́ ґэрэ́нца пхутькирды вя́нка матэ Ефремлянэндыр.</verse>
				<verse number="4">И зашутинэ лулудяса лэ́скирэ гожонэ урибнастыр, сави́ исын пэ лачхи́ фэ́лда, кэрэ́на адя́кэ, сыр смокваса, сави́ сы́гэс выбария анги́л сроко, и палдава́, кон дыкхэ́ла ла, екха́тыр (сра́зу) лэ́ла вастэ́са и ха́ла екхэ ґлытанкоса.</verse>
				<verse number="5">Дро дова́ дывэ́с Рай Дэвэ́л, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро, явэ́ла гожонэ вянкаса и шукаронэ диадэмаса ваш ячаибэ́н Лэ́скирэ народо́стыр.</verse>
				<verse number="6">И духо́са, саво́ сэндинэла пир чачипэ́н ваш кодолэ́скэ, кон бэшэ́ла пэ сэ́ндо, и муршыпнаса ваш одолэ́нгэ, кон марэлапэ вэргэнца.</verse>
				<verse number="7">Нэ кадалэ́ пэрэ́на моля́тыр (виностыр), змарэнапэ дромэ́стыр, пал-дова́ со пинэ́ сикера (бравинта); раша́й и проро́ко матинэ, згинэ годятыр; на дыкхэ́на дыкхибэ́н, ёнэ на сэндякирэна, сыр трэй.</verse>
				<verse number="8">Сарэ́ скаминда ёнэ замакхнэ, исын нажужо (чысто) штэ́то.</verse>
				<verse number="9">И ишчо (инкэ́) ракирэ́на: “Конэ́с камэ́ла ёв тэ сыклякирэ́л, конэ́скэ исын пир ило́ тэ ракирэ́л лав? Одолэ́нгэ, кон наґара пирияця́ тэ пьел да́киро тхуд?”</verse>
				<verse number="10">Акэ: припхэныбэ́н пало́ припхэныбэ́н, припхэныбэ́н пало́ припхэныбэ́н екх зако́но пало́ яви́р зако́но, ада́й на́бут и одо́й на́бут.</verse>
				<verse number="11">Пало́ дова́ явирэ уштэ́нца и явирэ чиба́са (чибьяса) лэ́на тэ ракирэ́н кэ дава́ народо.</verse>
				<verse number="12">Лэ́нгэ ракирэ́нас: “Акэ, исын откхиныбэн, дэн, соб (кай) тэ откхинёл кхино ману́ш, акэ, исын штылыпэн.” Нэ ёнэ на закамлэ тэ шунэ́н.</verse>
				<verse number="13">И яця́ лэ́нгэ лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро: “Припхэныбэ́н пало́ припхэныбэ́н, припхэныбэ́н пало́ припхэныбэ́н, екх зако́но пало́ яви́р зако́но, екх зако́но пало́ яви́р зако́но,” пал-дова́ ёнэ джа́на и пэрэ́на, и розмарнапэ, и ёнэ явэ́на ухтылдэ́.</verse>
				<verse number="14">Шунэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав, кошыбнарья, далэ́ раё начачипнаскирэ народоскирэ, савэ́ дживэ́на кэ Ерусалимо.</verse>
				<verse number="15">Пал-дова́, со тумэ́ ракирэ́на: “Амэ доракирдямпэ хорэ штэтоса тэл пхув люноса (адоса) и мэрибнаса: ко́ли проджа́ла чхупны, сави́ хасякирла саро́, кэ амэ ёй на доджа́ла, пал-дова́ со хохаибнаса амэ зракхасапэ и начачипнаса пэс закэраса (пхандасапэ).”</verse>
				<verse number="16">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Акэ, Мэ чхува́ва бар по Сио́но, бар вырикирдо, дро́го (куч), бар зорало́: кон патя́ла дрэ лэ́стэ, на явэ́ла тэ ладжал.</verse>
				<verse number="17">Мэ кэра́ва адя́кэ, со явэ́на тэ меринэн сэндоса и чачипна́са; бара́ хасякирэна штэ́то, кай хохаибэ́н гарадяпэ, пани́ зачхувэла дава́ штэ́то.</verse>
				<verse number="18">Тумаро доракирибэ́н мэрибнаса роспэрэлапэ, доракирибэ́н люноса (адоса) на вытэрдёла. Ко́ли джа́ла чхупны тэ хасякирэ́л, то домарэла тумэн кэ ґэра́.</verse>
				<verse number="19">Ко́ли сыг ёй (чхупны) явэ́ла то ухтылэл тумэн; явэ́ла тэ псирэ́л кажно дывэ́с и кажно рат, сыр шунэ́на пал ла́тэ, то лэ́ла дар.”</verse>
				<verse number="20">Набаро́ явэ́ла чхуибэ́н, соб (кай) тэ пасён, набуглы учхакирды явэ́ла, соб (кай) ла́са тэ запатькираспэ (тэ закрэнцынаспэ).</verse>
				<verse number="21">Ѓаздэлапэ Рай Дэвэ́л, сыр пэ бэ́рга Перацымо, холясо́ла сыр пэ фэ́лда Гаваоскири, соб (кай) тэ кэрэ́л Пэ́скиро рэ́ндо (де́ло), баро́ рэ́ндо, соб (кай) тэ кэрэ́л Пэ́скири буты́, бари буты́.</verse>
				<verse number="22">На кэрэ́н пэраса / шутки (на прэзэнтынэнпэ), соб (кай) тэ на прилэ́н ишчо (инкэ́) буты́р, пал-дова́ со мэ шундём Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, Ра́стыр-Дэвлэ́стыр болыбна́скирэ-янголэнгирэстыр, со хасибэ́н пэ сари́ пхув явэ́ла, адя́кэ припхэндло.</verse>
				<verse number="23">Пришунэн канэнца, пошунэн мири́ зан, вышунэн и лав, со мэ пхэна́ва тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="24">Ци сарэ́ дывэса́ кэрэ́ла буты́ ману́ш, саво́ обкэрэла пхув тэ чхувэ́л зя́рка, саво́ розрискирэла (розмарэла) комки и рандэла пхув?</verse>
				<verse number="25">Над, ко́ли ёв розроўнинэла пхув, то ёв чхувэ́ла дрэ ла́тэ вика, ци росчхувэла кмино, ёв барьякирэ́ла гив рядэнца, барьякирэ́ла джов дро штэ́то, саво́ ваш дава́ выкэдыя́, барьякирэ́ла пашы́л лэ́стэ просо.</verse>
				<verse number="26">Адя́кэ исын, сыр сыклякирэ́ла Дэвэ́л лэ́скиро; Дэвэ́л дэ́ла годы́ лэ́скэ.</verse>
				<verse number="27">Пал-дова́ со на вымарэна вика ротаса, и укэдыбнытка ро́ты на катынэна пир кмино, а каштэса вымарэна гив и кмино.</verse>
				<verse number="28">Вымелинэна маро́, нэ на розмарэна лэс и лыджа́на пир лэ́стэ обмарибнытка ро́ты лэ́нгирэ грэнца и на роскхосэна (на ростринскирэна) лэс.</verse>
				<verse number="29">Саро́ дава́ – Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, болыбна́скирэ-янголэскирэстыр, ди́вна ду́мы Лэ́скирэ, бари исын Лэ́скири годы́!</verse>
			</chapter>
			<chapter number="29">
				<verse number="1">Бида Ариилоскэ, Ариилоскэ, фороскэ, кай дживдя́ Дави́до! Причхувэ́н бэрш кэ бэрш, мэк тэ замарэ́н дова́, со джа́ла, сы́рбы свэ́нто дыибэ́н.</verse>
				<verse number="2">Нэ Мэ тасавава Ариило, явэ́на тэ годлэн, явэ́на тэ ровэ́н, и ёв ячэ́лапэ Ма́ндэ, сыр Ариило.</verse>
				<verse number="3">Мэ ґаздавапэ пэ Ту́тэ трусця́л (кругом) марибнытконэ́ табороса, и Мэ стасавава тут стрэгаса тэ дыкхэ́н пал ту́тэ, и Мэ чхува́ва зоралы́ вучарды́ (башня) проти ту́тэ.</verse>
				<verse number="4">Ту явэ́са тыкнякирдо кэ ладж, ту лэ́са тэ ракирэ́с пхувья́тыр, зан тыри́ на шунэ́на прахостыр, зан тыри́ явэ́ла сыр зан мулэскири; прахостыр явэ́ла тэ шэпчынэл (тэ зэмбинэл) тыри́ чиб.</verse>
				<verse number="5">Тырэ́-вэргэнгиро бутыпэн ячэ́ла сыр дробно пра́хо, и захало; баро́ кэ дар халадыбэ́н роспхурдэлапэ, саво́ сыр пхуса, саро́ дава́ явэ́ла, ко́ли на ужакирэ́на, екха́тыр, дрэ екх мэнта (минута).</verse>
				<verse number="6">Рай Дэвэ́л, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро, явэ́ла кэ ту громоса и зоралэ́ заня́са, со пхув явэ́ла тэ издрал, зоралэ́ балваляса, яга́са, сави́ саро́ схачкирэ́ла.</verse>
				<verse number="7">Сыр суно́, сыр дыкхибэ́н ратя́киро, ячэ́ла народонэнгиро бутыпэн, савэ́ явэ́на тэ марэ́нпэ Ариилоса, савэ́ явэ́на тэ ґаздэ́напэ пэ лэ́стэ и стасавэна лэс.</verse>
				<verse number="8">И сыр бокхалэ́ манушэ́скэ, саво́ дыкхэ́ла сунэ́, со ёв ха́ла, а уштыя́ – ничи́ нанэ, сыр саво́ древа́н камэ́ла тэ пьел манушэ́скэ, саво́ дыкхэ́ла сунэ́, со ёв пьела, нэ уштыя́ и ничи́ нанэ, ди лэ́скиро млеинэла (исын трушало), адя́кэ явэ́ла народо лэ́нгирэ бутыпнаса, савэ́ марэнапэ бэргаса Сионоса.</verse>
				<verse number="9">Прилэ́н дава́ пал ди́во: ёнэ корьякирдэ явирэ́н и кокорэ́ коринэ, ёнэ исын матэ, нэ на пал-дова́, со пинэ́ мол (вино), ёнэ кунинэнапэ (качынэнапэ), нэ на палдова́, со сикера (бравинта) пинэ́.</verse>
				<verse number="10">Дыя́ тумэ́нгэ Рай Дэвэ́л соибнытко, закэрдя тумарэ́ якха́, проро́ки, закэрдя тумарэ́ шэрэ́, джиныбнарья (маги).</verse>
				<verse number="11">И кажно ангилпхэныбэ́н ваш тумэ́нгэ исын сыр лава́ дрэ закэрды лылвари́. Ла подэна манушэ́скэ, саво́ гинэ́ла и ракирэ́на: “Гин ла!” Нэ ёв пхэнэ́ла: “На прогинава, пал-дова́ со ёй исын закэрды (пхандлы).”</verse>
				<verse number="12">Тэ́ньци пиридэна лылвари́ одолэ́скэ, кон на джинэ́ла тэ гинэл и ракирэ́на: “Гин ла!”, – нэ ёв ракирэ́ла: “Мэ на джина́в тэ гинав.”</verse>
				<verse number="13">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л: “Палдова́ со дава́ народо джа́ла кэ Мэ пэ́скирэ уштэ́нца и шарэла Ман пэ́скирэ чиба́са, нэ ило́ лэ́скиро дур отгия́ Ма́ндыр, и дова́, со ёнэ ґаздэ́на Ма́нгэ паты́в дрэ дар долэса, со сыклякирэ́на манушэ́нгирэ упхэныбэна́,</verse>
				<verse number="14">то, акэ, Мэ адя́кэ кэра́ва далэ́ народоса дивнэс, сыр николи на сыс; хасёла годы́ лэ́скирэ годьварэ́ манушэ́ндэ, залэлапэ (на явэ́ла) годы́ годэ́ манушэ́ндэ.”</verse>
				<verse number="15">Бида кодолэ́нгэ, кон думинэ́ла тэ гарадёл дро хор штэ́то, соб (кай) тэ на джинэ́л Рай Дэвэ́л лэ́нгирэ ду́мы, савэ́ кэрэ́на пэ́скирэ рэ́нды дро калыпэ́н и ракирэ́на: “Кон дыкхэ́ла амэн? Кон ґалёла пал амэ́ндэ?”</verse>
				<verse number="16">Саво́ дылныпэ́н! Ци прилэ́на бутярис пир ґлэя (глина) пал лэ́скири буты́ ґлэятыр? Ци пхэнэ́ла создыно́ предмето пал Кодолэстэ, Кон лэс создыя́: “На Ёв создыя́ ман”, – ци пхэнэ́ла пал пэ́скирэ хуластэ: “Ёв на ґалёла?”</verse>
				<verse number="17">Ишчо (инкэ́) на́бут, сарэ́са на́бут, и ци на пирикэрэлапэ Лива́но дрэ у́нта (садо), на явэ́на ци тэ шарэ́н у́нта, сыр вэш?</verse>
				<verse number="18">Дро дова́ дывэ́с кашукэ мануша́ шунэ́на лава́ лылварьятыр, корорэнгирэ якха́ лэ́на тэ дыкхэ́н.</verse>
				<verse number="19">И раманёна (мирна) мануша́ ишчо (инкэ́) буты́р явэ́на тэ радынэ́нпэ пал Растэ-Дэвлэ́стэ, чорорэ́ мануша́ явэ́на зоралэ́с тэ радынэ́нпэ пал Свэнтонэ́-Израилёскирэ Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="20">Пал-дова́ со нико́н буты́р лэ́нгэ на явэ́ла тэ кэрэ́л биба́хт, кошыбнари хасёла, и хасякирэна сарэ́н, кон на кэрэ́ла пир чачипэ́н.</verse>
				<verse number="21">Ци кон запэнтынэла манушэ́с дрэ лава́, ци ухтылэ́ла манушэ́с, саво́ мангэ́ла сэ́ндо пашы́л по́рта, кон на прилэ́ла чачунэ́ манушэ́с.</verse>
				<verse number="22">Палдава́ адя́кэ ракирэ́ла пал кхэр Яково́скиро Рай Дэвэ́л, Саво́ выкиндя Авраамос: “Тэ́ньци Яково на явэ́ла тэ ладжал и муй лэ́скиро на парнёла.</verse>
				<verse number="23">Ко́ли дыкхэ́ла ёв пэ́стэ пэ́скирэ чхаворэ́н, савэ́н дыём Мэ лэ́скэ, ёнэ дэ́на паты́в Мирэ́ лавэ́скэ, дэ́на паты́в Свэнтонэ́ Израилёскирэ Дэвлэ́скэ, и ёнэ явэ́на тэ дарэ́н радыма́са Израилёскирэ Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="24">Тэ́ньци одолэ́, кон блэндынэла духо́са, прилэ́ла годы́, а кодолэ́, кон на кандэ́ла, сыклёна, сыр тэ кандэ́н.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="30">
				<verse number="1">“Бида чхавэ́нгэ, савэ́ на кандэ́на,” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – “савэ́ обракирэна рэ́нды (де́лы) би Миро, доракирэнпэ на пир Миро ду́хо (фа́но), а соб (кай) тэ причхувэ́н грэ́хо кэ грэ́хо.</verse>
				<verse number="2">На пхучэнапэ Ма́ндыр, а джа́на дро Еги́пто, соб (кай) тэ подрикирэн пэс фараоно́скирэ зорья́са и тэ гарадён дро Еги́пто.</verse>
				<verse number="3">Нэ зор фараоноскири ячэ́ла ваш тумэ́нгэ ладжаса, и ко́ли тумэ́ гарадёна дро Еги́пто, то ладжаво тумэ́нгэ явэ́ла.</verse>
				<verse number="4">Пал-дова́, со тхага́рья (кня́зи) лэ́скирэ исын дро Цоано, бичхадэ́ мануша́ (послы) лэ́скирэ догинэ́ кэ Ханесо.</verse>
				<verse number="5">Сарэ́ ёнэ явэ́на ладжакирдэ́ пал народо, саво́ лэ́нгэ на трэй, нисаво́ подрикирибэ́н лэ́стыр на явэ́ла, екх ладж и бизладо.”</verse>
				<verse number="6">Пхарипэ́н пасёла пэ грэ́ндэ, савэ́ джа́на пэ паш-дывэ́с (юго), пир пхув, кай тасавэна и притасавэ́на, каты́р выджа́на саплыня и кармуса (мышы), савэ́ вурняна; ёнэ лыджа́на пэ ослэндэ пэ́скиро барвалыпэ́н и пэ верблюдэндэ пэ́скиро кучипэ́н, лыджа́на кэ народо, савэ́стыр ничи́ лачхо́ на прилэ́на (нисаво́ лачхипэ́н на явэ́ла).</verse>
				<verse number="7">На подрикирэ́ла лэн Еги́пто, палдава́ Мэ пхэндём лэ́нгэ: “Лэ́нгири зор – штылэ́с тэ бэшэ́н.”</verse>
				<verse number="8">Акана́ подджа, зачхин саро́ дава́ пэ пхал, зачхин дрэ лылвари́, соб (кай) тэ ячэ́лпэ дава́ пэ дывэса́, савэ́ явэ́на, пэ саро́ часо (цы́ро).</verse>
				<verse number="9">Пал-дова́, со ёнэ исын бунтяритко народо, (саво́ никонэ́с на кандэ́ла), хоханэ́ чхаворэ́, савэ́ на камэ́на тэ шунэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Зако́но.</verse>
				<verse number="10">Савэ ракирэ́на одолэ́нгэ, кон дыкхэ́ла чачипэ́н: “Пириячэн тэ дыкхэ́н!”, – а кэ проро́ки: “На ангилпхэнэн амэ́нгэ чачипэ́н, ракирэ́н амэ́нгэ лачхэ́ лава́.</verse>
				<verse number="11">Зджан дромэ́стыр, уджан дромэ́стыр, залэн амарэ́ якхэ́ндыр Свэнтонэ́-Израилёскирэ Дэвлэ́с.”</verse>
				<verse number="12">Палдава́ адя́кэ ракирэ́ла Свэ́нто Израилёскиро Дэвэ́л: “Ко́ли тумэ́ на прилэ́на кэ годы́ дава́ лав, а исын тумари́ наде́я пэ хохаибэ́н и начачипэ́н, со дава́ тумэн подрикирэ́ла,</verse>
				<verse number="13">то тэ́ньчи дава́ грэ́хо явэ́ла ваш тумэ́нгэ, сыр роспхагирды ва́нта, сави́ пхадёла, ко́ли на ужакирэ́на.</verse>
				<verse number="14">Ёв роспхагирэла ла, сыр розмарэна кхоро́, розмарэна и на тангинэна тэ розмарэн адя́кэ, со на ячэ́лапэ котэроро, со буты́р на лэ́са, вангар ягатыр ци пани́ ганынгатыр.”</verse>
				<verse number="15">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Свэ́нто Израилёскиро: “Ко́ли б тумэ́ ячнэ́пэ пэ екх штэ́то, тэ́ньчи бы тумэ́ зракхнэпэ; штылыпэн и наде́я исын зор тумари́, нэ тумэ́ на закамлэ.</verse>
				<verse number="16">И ракирэ́нас: “Над, амэ пэ грэ́ндэ нашаса”, – пал дава́ и нашэ́на”, “Нашаса пэ лачхэ́ грэ́ндэ”, – палдава́ потрадэнапэ пал тумэ́ндэ сы́гэс.</verse>
				<verse number="17">Екхэ манушэ́стыр, дара́тыр нашэла тысёнцо, панджэ́ манушэ́ндыр нашэ́на адя́кэ, со ячаибэ́н тумаро́ явэ́ла сыр дэсто́ пэ вучи́ бэ́рга, сыр марибны́тко шпэ́ра пэ бэ́ргица.</verse>
				<verse number="18">Палдава́ Рай Дэвэ́л ишчо (инкэ́) ничи́ на кэрэ́ла (ужакирэ́ла), соб (кай) Ёв тэ потангинэл тумэн, ужакирэ́ла, соб (кай) тэ тангинэ́л тумэн; Рай Дэвэ́л исын Дэвэ́л чачипна́скиро; бахталэ́ сарэ́, конэ́стэ исын наде́я пэ Лэ́стэ!</verse>
				<verse number="19">Народо явэ́ла тэ дживэ́л пэ Сио́но кэ Ерусалимо, ту бут на явэ́са тэ ровэс, – Ёв потангинэла (пожалинэла) тут, ко́ли ту загодлэса, Ёв шунэ́ла тыри́ зан и отпхэнэ́ла ту́кэ.</verse>
				<verse number="20">И дэ́ла тумэ́нгэ Рай Дэвэ́л маро́ дрэ биба́хт и пани́ дрэ би́да; тырэ́ сыкляибнарья на явэ́на тэ гаравэнпэ и якха́ тырэ́ явэ́на лэн тэ дыкхэ́н.</verse>
				<verse number="21">И кана́ тырэ́ шунэ́на лав, саво́ ракирэ́ла пала́л ту́тэ: “Акэ, исын дром, джа́н пир лэ́стэ”; ко́ли ту зджаса дромэ́стыр пэ чачи́ (право) риг ци пэ зэ́рво (ле́во) риг.</verse>
				<verse number="22">Тэ́ньци тумэ́ ґалёна, со на́лачхо исын идолэнгиро укэдыибэн тырэ́ рупэ́стыр и тырэ́ сувнака́стыр; ту чхурдэса пэ́скирэ и́долы, сыр магирипэ́н, и пхэнэ́са лэ́нгэ: “Джа́н криг адатхы́р.”</verse>
				<verse number="23">И Ёв дэ́ла ту́кэ брышы́нд, ко́ли засеинэса фэ́лда и маро́, саво́ янэ́ла пхув сыр барьякирдо́ (пло́до), лачхо́ маро́ дэ́ла ту́кэ; тырэ́ гурува лэ́на тэ чаравэнпэ дро дова́ дывэ́с пэ лачхэ́ фэ́лды.</verse>
				<verse number="24">Гурува и граё, савэ́ кэрэ́на буты́ пэ фэ́лда, лэ́на тэ хан лондо хабэ́н, хабэ́н жужакирдо и пиривеиндло ґандладяса (лопатаса).</verse>
				<verse number="25">И пэ кажно бэ́рга, пэ кажно бэ́ргица тхадэ́ла пани́, дава́ явэ́ла дрэ баро́ марибны́тко дывэ́с, ко́ли вучэ́ кхэра́ пэрэ́на.</verse>
				<verse number="26">Чхон явэ́ла тэ хачол сыр кхам, а кхамитко яг явэ́ла дрэ эфта́ мо́лы яснэдыр (зоралэды́р); саро́ дава́ явэ́ла дро дова́ дывэ́с, ко́ли обпхандэла Рай Дэвэ́л дукхано штэ́то лэ́скирэ народоскиро, высастякирэла лэ́скирэ дукха́.</verse>
				<verse number="27">Акэ, лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро джа́ла дура́л, хачола Лэ́скири холы́, хачола зоралэ́с; ушта́ Лэ́скирэ пхэрдэ́ холя́са, чиб Лэ́скири сыр яг, сави́ саро́ схала.</verse>
				<verse number="28">Лэ́скиро пхурдыпэн – сыр пани́, саво́ ишчо (инкэ́) кэ мэн ґаздэ́лапэ, соб (кай) тэ розпхурдэл народы сарэ́са; дрэ лэ́нгиро муй явэ́ла савари, со лыджа́ла кэ хохаибэ́н (блэ́ндо).</verse>
				<verse number="29">А кэ тумэ́ явэ́на гиля́ сыр ратя́киро пэ свэ́нто свэ́нко, и явэ́ла радыпнытко (лошало) / тэ радынэ́лпэ ило́ сыр одолэ́стэ, кон башавэла и ґаздэ́лапэ пэ бэ́рга Ра́скирэ-Дэвлэ́скири свиролькаса, кэ зоралыпэ́н Израилёскиро.</verse>
				<verse number="30">И дэ́ла Рай Дэвэ́л, соб (кай) тэ шунэ́н бари зан Лэ́скири и сыкавэ́ла васт Пэ́скиро, саво́ змэкэлпэ дрэ зоралы́ холы́, дрэ яг, сави́ саро́ схала, дрэ холями балва́л, дро пани́, саво́ ґаздэлпэ пэ пхув, дро брышы́нд барэ́нца.</verse>
				<verse number="31">Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ занятыр издрала Асуро, савэ́с марэна дэстэса.</verse>
				<verse number="32">И пэкавэла лэс дава́ дэсто́, дэсто́, саво́ Рай Дэвэ́л вылыджала пэ лэ́стэ бубнэнца и арфэнца; и Ёв явэ́ла пэ Лэ́стэ барэ́ марибна́са.</verse>
				<verse number="33">Пал-дова́ со Тофето ґара́ кэрдо́; ёв сыс кэрдо́ ваш крали́скэ, ёв исын хор и бугло; дрэ яг лэ́скири бут кашта́ чхудэ́; пхурдыпэн Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лэс захачкирэла лэс сыр хачкирды се́ра (дзэвэ́ля).</verse>
			</chapter>
			<chapter number="31">
				<verse number="1">Бида одолэ́нгэ, савэ́ джа́на дро Еги́пто пал подрикирибэ́н, наде́я лэ́нгири пэ грэ́ндэ и пэ марибны́тка вурдэна́, пал-дова́ со бут лэн исын, пэ манушэ́ндэ, савэ́ традэ́на уклистэ́ пэ грэ́ндэ, савэ́ исын зоралэ́, а пэ Свэ́нто Израилё ёнэ на дыкхэ́на, и кэ Рай Дэвэ́л ёнэ на джа́на!</verse>
				<verse number="2">Нэ Ёв исын са́мо годьваро́, и янэ́ла биба́хт (би́да), и Ёв на отпарувэла Пэ́скирэ лава́; ґаздэ́лапэ пэ грэхитконэ́-манушэ́нгиро кхэр, пэ подрикирибэ́н одолэнгиро, кон кэрэ́ла грэ́хи.</verse>
				<verse number="3">Египтя́ни исын мануша́, а на Дэвэ́л, дрэ грэ́ндэ лэнгирэндэ нанэ ду́хо (фа́но), а екх маса́. И протырдэла Рай Дэвэ́л Пэ́скиро васт, и явэ́ла тэ лангал зракхибнари и пэрэ́ла одова́, конэ́с зракхэна и хасёна сарэ́ кхэтанэ́.</verse>
				<verse number="4">Пал-дова́ со адя́кэ пхэндя́ ма́нгэ Рай Дэвэ́л: “Сыр шчэр (ле́во), сыр лэ́скиро тыкноро, саво́ на отдэ́ла пэ́скиро дорэсыбэ́н (добыча), мэк и годлэн пэ лэ́стэ чхупна́рья, адя́кэ Рай Дэвэ́л, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро, джа́ла тэ марэ́лпэ пал бэ́рга Сио́но, пал бэ́ргица лэ́скири.</verse>
				<verse number="5">Сыр чирикля́ учхакирэна пэ́скирэ чхавринэн (птенцэн), адя́кэ Рай Дэвэ́л, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро, учхакирэ́ла Ерусалимо, зракхэ́ла и потангинэла (пожалинэла) лэс.”</verse>
				<verse number="6">Рисён кэ Одова́, Конэ́стыр тумэ́ отгинэ́ пэ́скэ, чхавэ́ Израилёскирэ!</verse>
				<verse number="7">Дро дова́ дывэ́с вычхурдэла кажно ману́ш пэ́скирэ руповэ и сувнакунэ́ и́долы, савэ́ васта́ тумарэ́ кэрдэ́ пэ грэ́хо тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="8">“И Асуро пэрэ́ла на манушэ́скирэ куртала́тыр, на манушэскири курта́ла лэс хасякирла; ёв зракхэ́лапэ куртала́тыр, тэрнэ́ чхавэ́ лэ́скирэ ячэ́на писхарье́нца (рабэнца).</verse>
				<verse number="9">И дара́тыр пирипрастала ёв пашы́л пэ́скири тва́рдыма (крепость), и раё лэ́скирэ дарэ́на сыкаибнастыр” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Конэ́скири яг исын пэ Сио́но, Конэ́скиро бов исын дро Ерусалимо.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="32">
				<verse number="1">Акэ, кра́ли явэ́ла тэ кралинэ́л пир чачипэ́н и тхага́рья (кня́зи) явэ́на тэ хулаинэн пир зако́но.</verse>
				<verse number="2">Кажно лэ́ндыр явэ́ла сыр зракхибэ́н балвалятыр, сыр зракхибэ́н брышындэстыр, сыр пани́ пэ шуки́ (чхучи́) пхув, сыр бэ́рга, сави́ закэрэла кхамэстыр чхучи́ пхув.</verse>
				<verse number="3">И якха́ одолэнгирэ, кон дыкхэ́ла, на закэрнапэ, и кана́ одолэнгирэ, кон шунэ́ла, явэ́на тэ шунэ́н.</verse>
				<verse number="4">Ило́ одолэнгиро, кон ни палсо́ на думинэ́ла, прилэ́ла годы́; бичибакирэ (кон фуес ракирэ́ла) лэ́на тэ ракирэ́н яснэс.</verse>
				<verse number="5">Одолэ́скэ, кон ничи́ на джинэ́ла на дэ́на буты́р паты́в, пал хохаибнаристэ [захалэстэ-р.с.] на пхэнэ́на, со ёв кэрэ́ла пир чачипэ́н.</verse>
				<verse number="6">Пал-дова́ со буро ману́ш (невежда), ракирэ́ла дылныпэ́н, лэ́скиро ило́ думинэ́ла пал чорипэ́н, соб (кай) тэ кэрэ́л хохаибнаса, тэ калякирэл Рас-Дэвлэ́с, тэ лэл маро́ бокхалэстыр и пибэ́н манушэ́стыр, саво́ камэ́ла пани́.</verse>
				<verse number="7">Фрэнто (холямо́) ману́ш кэрэ́ла хасибны́тка рэ́нды: ёв думинэ́ла, пал фуипэ́н, соб (кай) тэ хасякирэ́л чорорэс хоханэ́ лавэ́нца и тэды, ко́ли чороро́ кэрэ́ла пир чачипэ́н.</verse>
				<verse number="8">А патывало ману́ш думинэ́ла пал паты́в; ёв твардэс тэрдо́ дро чачипэ́н.</verse>
				<verse number="9">Джувлялэ (манушнялэ) балвалитка! Уштэ́н, шунэ́н куты́ (на́бут) мири́ зан! Чхаялэ, савэ́ ни палсо́ на думинэ́на! Шунэ́н мирэ́ лава́!</verse>
				<verse number="10">Ишчо вари-кицы́ дывэса́ буты́р бэршэстыр и ячэ́на тэ дарэ́н, балвалитка (биракхибнаскирэ)! Пал-дова́ со на явэ́на тэ скэдэ́н винаградо, на явэ́на тэ кэдэн маро́.</verse>
				<verse number="11">Дарэ́н, балвалитка (биракхибнаскирэ), дарэ́н одолэ́, кон ни палсо́ на думинэ́ла (наракхибнытка)! Злэн и́дя, розурьенпэ, обпхандэн пэ́скирэ маса́ пэ трушу́л.</verse>
				<verse number="12">Дро колы́н явэ́на пэс тэ марэ́н пал лачхэ́ фэ́лды, пал лачхи́ рандь винаградоскири.</verse>
				<verse number="13">Пэ мирэ́-народоскири пхув явэ́ла тэ барьёл пхусады чар и хру́сты сувьенца, сыр и пэ сарэ́ радымакирэ кхэра́ дро фо́ро, саво́ радынэ́лапэ.</verse>
				<verse number="14">Райканэ кхэра́ (харомы) ячкирэна, фо́ро, саво́ шуминэла, ёв чхурдыно́ явэ́ла. Офело и вучарды́ (башня) явэ́на штэтоса, кай гаравэнапэ ослы (мега́рья) и ста́ды, савэ́ чаравэнапэ.</verse>
				<verse number="15">Кэ дова́ дывэ́с, ко́ли чхувэ́лапэ пэ амэ́ндэ Ду́хо (Фа́но) упралэстыр и чхучи́ пхув пирикэрлапэ дрэ у́нта (садо), а у́нта (садо) на явэ́на тэ прилэ́н (тэ гинэн) пал вэш.</verse>
				<verse number="16">Тэ́ньци сэ́ндо явэ́ла тэ рикирэ́л зор пэ кадая́ чхучи́ пхув, и чачуно́ сэ́ндо явэ́ла тэ дживэ́л пэ лачхи́ фэ́лда.</verse>
				<verse number="17">И явэ́ла рама́нё (миро) кажнонэ́ чачипнаскирэ рэндостыр, а чачуно́ сэ́ндо янэ́ла штылыпэн, и на явэ́на тэ дарэ́н никонэстыр дрэ сарэ́ дывэса́ (ве́ки).</verse>
				<verse number="18">Тэ́ньци миро народо явэ́ла тэ дживэ́л пэ штэ́то, кай исын рама́нё (миро), пэ штэ́то, кай на дарэ́на, пэ бахталэ́ штэ́ты, кай откхинёна.</verse>
				<verse number="19">На дыкхи́, со градо пэрэ́ла пэ вэш, фо́ро пэ до́ло тэлэ́ змэкэлапэ.</verse>
				<verse number="20">Бахталэ́ исын тумэ́, кон сеинэла пашо пани́, и кон бичхавэ́ла одори́к гурувэ́с и осло́с.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="33">
				<verse number="1">Бида ту́кэ одова́, кон исын мижэх чор, конэ́стыр на отлэнас, и чор, конэ́стыр на чорэнас! Ко́ли обчорэса саро́ [мэкэса тэ чорэс-р.с.], ту́тыр отлэна, ко́ли пириячэса тэ чорэс, ту́тыр чорэна.</verse>
				<verse number="2">Раё Дэ́вла! Зра́кх амэн! Пэ Ту́тэ исын амари́ наде́я. Яв тася́рлэс (ра́нэс) амарэ́ вастэ́са, амарэ́ зракхибнаса дро пхаро́ часо.</verse>
				<verse number="3">Тырэ́ даранэ занятыр нашэ́на народы, ко́ли уштэса, роспрастанапэ кхэри́тка ро́ды (пле́ми).</verse>
				<verse number="4">И явэ́на тэ кэдэн тумаро́ дорэсыбэ́н, сыр кирмо скэдэ́ла, чхурдэнапэ пэ лэ́стэ, сыр пхакитка скочки (саранча) чхурдэнапэ.</verse>
				<verse number="5">Баро́ исын Рай Дэвэ́л, саво́ дрэ вучипэ́н дживэ́ла; Ёв пхэрдякирэла Сио́но сэндоса и чачипна́са.</verse>
				<verse number="6">И явэ́ла часо, ко́ли на явэ́на тэ дарэ́н никонэстыр, ко́ли явэ́ла баро́ зракхибэ́н, годы́ и джиныбэ́н, а дар Дэвлэ́скири явэ́ла тырэ́ кучипнаса.</verse>
				<verse number="7">Акэ, лэ́нгирэ зоралэ́ мурша́ годлэна пэ вули́цы (га́сы); бичхадэ́ ваш рама́нё (миро) ровэна киркэ ясвэ́нца.</verse>
				<verse number="8">Нанэ никонэ́с пэ дрома́, нико́н одо́й на традэ́ла; ёв отгия́ доракирибнастыр, роспхагирдя́ фо́рья, ёв никонэ́с на гинэ́ла пал манушэ́ндэ (ни дро со чхувэ́ла манушэ́н).</verse>
				<verse number="9">Пхув сы́рбы тугинэла, шутёла. Лива́но ладжакирдо́, зашутия, Сароно яця́ сыр чхучи́ пхув, Васа́но и Кармило счхурдынэ пэ́скирэ патря (листы).</verse>
				<verse number="10">“Акана́ Мэ ґаздавапэ, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – “Мэ ґаздавапэ акана́.</verse>
				<verse number="11">Тумэ́ сан пхарэ́ кхасэса, тумэ́ биянэна пхус; тумаро́ пхурдыпэн-яг, сави́ тумэн схала.</verse>
				<verse number="12">И явэ́на народы сыр хачкирды звёска, сыр пхусады чар, сави́ счхиндлэ; и явэ́на зхачкирдэ яга́са.</verse>
				<verse number="13">Шунэ́н, дуратунэ́, со Мэ кэра́ва, и тумэ́, пашатунэ́, галён Миро зоралыпэ́н.”</verse>
				<verse number="14">Пиридарандынэ (страха́дынэ) грэхи́тка мануша́ пэ Сио́но, дарэ́на и издрана бидэвлыткарья! “Кон амэ́ндыр выдживэла паш яг, сави́ саро́ похала, кон выдживэла паш яг, сави́ хачола ве́чнэс?”</verse>
				<verse number="15">Одова́, кон псирэ́ла дро чачипэ́н и ракирэ́ла чачуно́ лав, кон на камэ́ла тэ отлэл пэ́скирэ пшалэстыр, кон обрикирэла пэ́скирэ васта́, соб (кай) тэ на лэл мыто (да́ро) манушэ́ндыр пал налачхэ́ рэ́нды, кон закэрэла пэ́скирэ кана́, соб (кай) тэ на шунэ́л, сыр рат чхувэ́лапэ, и закэрэла пэ́скирэ якха́, соб (кай) тэ на дыкхэ́л, сыр кэрэ́лапэ фуипэ́н.</verse>
				<verse number="16">Одова́ задживэла пэ вучипэ́н; гарадёла пэ бэ́рги, карик нико́н на ґаздэ́лапэ; маро́ лэ́скэ дэ́лапэ, пани́ лэ́стэ на пириячэ́ла тэ тхадэл.</verse>
				<verse number="17">Тырэ́ якха́ дыкхэ́на Крали́с дро Лэ́скиро гожыпэн, ёнэ явэ́на тэ дыкхэ́н дуратуны пхув.</verse>
				<verse number="18">Ило́ явэ́ла тэ пририпирэл екх пал дар, сави́ буты́р на дыкхэ́са: “Кай одова́, саво́ пиригинэлас манушэ́н дрэ лылвари́? Кай исын одова́, саво́ важынэла притасады (дань)? Кай исын одова́, саво́ вучардя (башни) обдыкхэлас?”</verse>
				<verse number="19">На дыкхэ́са буты́р холямо́ народо, народо, чиб конэ́скири ту на ґалёса, и на розлэса.</verse>
				<verse number="20">Подыкх пэ Сио́но, фо́ро, кай проджа́ла амаро́ свэнкитко скэдыибэ́н; тырэ́ якха́ явэ́на тэ дыкхэ́н Ерусалимо, штэ́то, кай нанэ марибэ́н, ша́тра, сави́ на пэрэ́ла, бэранда ла́кирэ николи на роспхадёна, и ни екх шыло на чхинэлапэ [на роскушэлапэ-р.с.].</verse>
				<verse number="21">Одо́й явэ́ла кэ амэ баро́ Рай Дэвэ́л сыр рэ́ки (лэня́), сыр пани́: одори́к на затрадэла ни екх бари па́рма (кораблё).</verse>
				<verse number="22">Пал-дова́ со Рай Дэвэ́л исын амаро́ Сэнда́ри, Рай Дэвэ́л дэ́ла амэ́нгэ Зако́но, Рай Дэвэ́л исын амаро́ Кра́ли, Ёв зракхэ́ла амэн.</verse>
				<verse number="23">Роспхандэнапэ тырэ́ шылэ, Асуро, на вырикирна мачты. Тэ́ньци явэ́на тэ роскэрэн дорэсыбэ́н, и лангалэ джа́на тэ чорэн.</verse>
				<verse number="24">И нико́н манушэ́ндыр, савэ́ одо́й дживэ́на, на пхэнэ́ла: “Мэ сом насвало́”, – манушэ́нгэ, савэ́ одо́й дживэ́на, отмэкэнапэ сарэ́ грэ́хи.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="34">
				<verse number="1">Явэ́н, народы! Шунэ́н и прилэ́н, кхэри́тка ро́ды (пле́ми)! Мэк тэ шунэ́л пхув и саро́, со исын пэ ла́тэ, баро́ свэ́то (лот) и саро́, со бияндёла дрэ лэ́стэ!</verse>
				<verse number="2">Холы́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири ґаздыя́пэ пэ сарэ́ народы, пэ сарэ́ лэ́нгирэ халадыбэна (халадэ́ндэ). Ёв совлахадя́ пал лэ́ндэ, отдыя́ лэн пэ хасибэ́н.</verse>
				<verse number="3">Лэ́нгирэ замардэ́ мануша́ явэ́на росчхурдынэ, и закхандэна лэ́нгирэ тру́пы, бэ́рги явэ́на киндлэ лэ́нгирэ ратэстыр.</verse>
				<verse number="4">Хасёла болыбнытко халадыбэ́н (болыбны́тка халадэ́), и болыбэ́н закэрэлапэ (пхандэлапэ), сыр лылвари́; чэргэня́ пэрэ́на, сыр патри́н (листо) винаградоскирэ рандятыр, сыр шуки́ патри́н смоковнытконэ каштэ́стыр.</verse>
				<verse number="5">Скэдыны исын пэ болыбэ́н Мири́ курта́ла, акэ, ваш сэ́ндо змэкэлпэ ёй пэ Едомо, и пэ народо, конэ́с Мэ отдыём прокошыбнаскэ.</verse>
				<verse number="6">Курта́ла Ра́скирэ-Дэвлэ́скири пхэрдёла ратэ́са, тхулёла бакрэскирэ и бузнэскирэ ратэстыр, бакрэскирэ тхулыпнастыр, пал-дова́ со свэ́нто дыибэ́н (жэ́ртва) исын кэ Рай Дэвэ́л дрэ Восоро, баро́ замарибэн исын пэ Едомоскири пхув.</verse>
				<verse number="7">Гурува пэрэ́на лэ́нца, и гуруворэ кхэтанэ́ гурувэнца; чалякирэлапэ (панякирэлапэ) пхув лэ́нгирэ ратэ́са; пра́хо чалёла лэ́нгирэ тхулыпнаса.</verse>
				<verse number="8">Явдя́ дывэ́с, ко́ли отхала (отдэ́ла) палэ Рай Дэвэ́л, ко́ли пхучэлапэ Ёв пал Сио́но.</verse>
				<verse number="9">Рэ́ки лэ́скирэ сыр смола ячэ́на, пра́хо лэ́скиро ячэ́ла дзэвэляса (сераса) и явэ́ла пхув лэ́скири сыр хачкирды смола.</verse>
				<verse number="10">На пириячэна тэ хачон ни дывэсэ́, ни раты́; ве́чнэс явэ́ла тэ ґаздэлпэ (тэ джал) тхув ла́тыр, явэ́ла пхув чхучэ́ пхувья́са саро́ часо, нико́н одо́й на проджа́ла николи.</verse>
				<verse number="11">Чирикля́ одо́й явэ́на тэ дживэ́н хуланца, филино и корако явэ́на тэ дживэ́н пэ доя́ пхув и протырдэна пир ла́тэ хасибнаскиро шыло и хасякирибнытко отвесо (уровнё).</verse>
				<verse number="12">На ячэ́лапэ пэ ла́тэ никонэ́с лачхэ́-родоскирэ манушэ́ндыр, конэ́с кхарэ́на, соб (кай) тэ явэ́н ёнэ кральенца сарэ́ тхага́рья (кня́зи) ла́кирэ явэ́на сыр чхучо́ штэ́то.</verse>
				<verse number="13">Ла́кирэ барэ́ фэлатиня́ / колова (дворцы), ла́кирэ тва́рдыми (крепости) забарьёна пхусадэ́ чарьенца; явэ́ла пхув штэтоса, кай шакалы явэ́на тэ дживэ́н и явэ́ла грэдаса (двороса) ваш страусэнгэ.</verse>
				<verse number="14">Рискирибна́скирэ мурдала́ (звери), со дживэ́на пэ шуки́ пхув, явэ́на тэ дыкхэнпэ вэшытконэ мыцэнца; одо́й бэнга явэ́на тэ годлэн, создыибэн (сыкаибэ́н) рати́тко одо́й явэ́ла тэ откхинёл, попэрла пэ́скэ штэ́то.</verse>
				<verse number="15">Сап пхакэнца (крылэнца) одо́й явэ́ла тэ дживэ́л, дрэ гня́зда (ку́фо) явэ́ла тэ барьякирэл пэ́скирэ тыкныдорэн, явэ́ла тэ скэдэл лэн кэ пэ тэл пхака́, и одо́й скэдэ́напэ каґнялэ (коршуны).</verse>
				<verse number="16">Породэн дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири лылвари́ и прогинэн. Саро́ дава́ явэ́ла, ничи́ на отпарувэлапэ и ние́кх на парувэлапэ явирэса, пал-дова́ со ушта́ Лэ́скирэ припхэндлэ и ду́хо (фа́но) Лэ́скиро лэн скэдэ́ла.</verse>
				<verse number="17">Ёв Кокоро́ выкэдыя́ лэн пир жрэбиё, Ёв роздыя лэ́нгэ дая́ пхув пир меракири ме́жа; ёнэ залэна ла и явэ́на тэ дживэ́н одо́й ве́чнэс.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="35">
				<verse number="1">Обрадынэлапэ чхучи́ пхув, и пхув шуки́, и обрадынэлапэ риг, кай нико́н на дживэ́ла, и розмэкэлапэ (розцвэтинэла), сыр лулуди́ (цвэто) нарцысо.</verse>
				<verse number="2">И явэ́ла пхув гожэс тэ розмэкэлпэ и тэ радынэ́лпэ, явэ́ла радыма́са и годлэнца барипэ́н Ливаноскиро ла́кэ дэ́лапэ, Кармилоскиро и Сароноскиро бариканыпэн; ёнэ явэ́на тэ дыкхэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, амарэ́ Дэвлэ́скиро барипэ́н.</verse>
				<verse number="3">Ѓаздэн зорья́са васта́, савэ́ обмэкнэпэ, мэк тэ на издран тумарэ́ чанга́!</verse>
				<verse number="4">Пхэнэ́н одолэ́нгэ, кон дарэ́ла илэ́са: “Явэ́н зоралэ́, на дарэ́н! Акэ, исын тумаро́ Дэвэ́л, Ёв отхала (отдэ́ла) палэ, Дэвэ́л спхучэла. Ёв явэ́ла и зракхэ́ла тумэн.”</verse>
				<verse number="5">Тэ́ньци откэрнапэ якха́ корорэнгирэ и кана́ кашукэнгирэ явэ́на тэ шунэ́н.</verse>
				<verse number="6">Тэ́ньци лангало сыр оленё явэ́ла тэ ухтэл, бичибакиро (немо) забагала, пал-дова́, со промарлапэ пани́ пэ чхучи́ пхув и пэ мал (степ) промарнапэ сыгна рэкицы.</verse>
				<verse number="7">Одо́й, кай на сыс пани́, зеро (озеро) явэ́ла; дрэ пхув шуки́ бут пани́ скэдэлапэ; пэ штэ́то, кай шакалы дживэ́нас, явэ́на вучэ́ чарья́ и сил (камышо) тэ барьён.</verse>
				<verse number="8">И явэ́ла одо́й баро́ дром, ёв явэ́ла тэ кхарэлпэ свэнтонэ́ дромэ́са. Нажужо одо́й на явэ́ла тэ псирэ́л, явэ́ла дава́ дром фэ́ни (то́ка) ваш одолэ́нгэ, кон патя́ла, и кон на джинэ́ла нисо́; нико́н лэ́ндыр далэ́ дромэ́стыр на змарлапэ.</verse>
				<verse number="9">И шчэр (ле́во) на явэ́ла одо́й, и януро (хишчно мурда́л) на заджа́ла одори́к, лэс на латхэ́на одо́й, а зракхнэ́ мануша́ явэ́на тэ псирэ́н.</verse>
				<verse number="10">И рисёна одолэ́, конэ́с зракхэ́ла Рай Дэвэ́л и явэ́ла пэ Сио́но радымакирэ годла́са; ра́дыма явэ́ла лэ́нца саро́ часо (цы́ро); и лош (веселиё) ёнэ латхэ́на, а биба́хт бидаса лэ́ндыр отджала.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="36">
				<verse number="1">И сыс дава́ пэ дэшуштарто бэрш, ко́ли дживэлас кра́ли о Езэки́я. Гия́ о Сенахиримо, кра́ли Асирия́киро пэ сарэ́ зоралэ́ Юдэя́кирэ фо́рья и лыя́ лэн.</verse>
				<verse number="2">И бичхадя́ Асирия́киро кра́ли Лахисостыр дро Ерусалимо кэ кра́ли Езэки́я, Рабсакос халадэнца; ёв тэрдия́ одо́й, кай тхадэлас пани́ панипролыджаибнытконэстыр упратунэ вэндэриньятыр (прудостыр), пэ дром пашы́л фэ́лда, кай парнякирэнас похтана.</verse>
				<verse number="3">И выгия́ кэ ёв Елиакимо, Хелкияскиро чхаво́, пхурыдыро пэ крали́тко кхэр, и Севна, чхиныбнари, и Иоахо, Асафоскиро чхаво́, канцэляри (саво́ зачхинэлас саро́, со кэрдя́пэ).</verse>
				<verse number="4">И пхэндя́ лэ́нгэ Рабсако: “Пхэнэ́н Езэкияскэ: адя́кэ ракирэ́ла баро́ кра́ли, кра́ли Асирия́киро: ‘Сави́ наде́я исын ту́тэ, и конэ́стыр ту ужакирэса лачхипэ́н?</verse>
				<verse number="5">Мэ думинава, со дава́ исын чхучэ́ лава́, а ваш марибэ́н трэй годы́ и зор, пэ конэ́стэ исын тыри́ наде́я, со ту отгиян ма́ндыр?</verse>
				<verse number="6">Акэ, ту думинэса, со тут подрикирла Еги́пто, пхагирдо́ дэсто́, ко́ли лэ́ла лэс вари-кон дро васт, ёв васт пхусавэла. Адасаво́ исын фарао́но, кра́ли Египто́скиро ваш одолэ́нгэ, конэ́с ёв подрикирэ́ла, и кон чхувэ́ла наде́я пэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="7">А ко́ли ту пхэнэ́са ма́нгэ: “Пэ Растэ-Дэвлэ́стэ исын амари́ наде́я”, – Ци нанэ одова́ дэвэл, конэскирэ вучэ́ штэ́ты и алта́ри отпарудя Езэки́я и пхэндя́ Юдэякэ и Ерусалимоскэ: “Мангэ́нпэ анги́л екх дава́ алта́рё, анги́л яви́р на мангэ́нпэ?”</verse>
				<verse number="8">Доракирпэ мирэ́ ра́са, Асирия́кирэ крали́са, мэ да́ва ту́кэ дуй тысенцы грэн, ци дорэсэса ту ада́кицы манушэ́н, соб (кай) тэ бэшэ́н пэ лэ́ндэ?</verse>
				<verse number="9">И ту камэ́са, соб (кай) тэ отджал барыдыро́, екх тыкнэ́ писхарьендыр Мирэ́ хуласкирэн, ко́ли ту́тэ исын наде́я пэ екх Еги́пто, пэ лэ́скирэ грэ́ндэ и марибны́тка вурдэна́?</verse>
				<verse number="10">Ту думинэса, со на сыс Дэвлэ́скири во́ля тэ джав ма́нгэ пэ дая́ пхув, соб (кай) тэ хасякира́в и обчорав ла? Рай Дэвэ́л пхэндя́ ма́нгэ: “Джа́ пэ дая́ пхув и обчор кэ хасибэ́н (хасякир) ла.’”</verse>
				<verse number="11">И пхэндя́ Елиакимо, и Севна и Иоахо Рабсакоскэ: “Ра́кир тырэ́ писхарье́нгэ пир арамеитко (сириитко) чиб, амэ ґалёваса дая́ чиб, а пир юды́тко чиб амэ́нца на ра́кир, пал-дова́ со мануша́ шунэ́на, савэ́ скэдынэ́пэ пэ ва́нта.</verse>
				<verse number="12">И пхэндя́ Рабсако: “Ци ман бичхадэ́ екх/ фэ́ни (то́ка) кэ ту и кэ тыро́ рай, соб (кай) тэ пхэна́в далэ́ лава́? Над, мэ сом бичхадо́ и кэ мануша́, савэ́ исын бэштэ́ пэ ва́нта, соб (кай) ёнэ тэ прилэ́н ладжаипэ́н и магирипэ́н кхэтанэ́ тумэ́нца.”</verse>
				<verse number="13">И уштыя́ Рабсако и пхэндя́ зоралэ́ заня́са пир юды́тко чиб: “Шунэ́н лав барэ́-крали́скиро, Асирия́кирэ крали́скиро лав!</verse>
				<verse number="14">Адя́кэ ракирэ́ла кра́ли: ‘Мэк тэ на хохавэ́л тумэн о Езэки́я, пал-дова́ со ёв тумэн на зракхэ́ла.’</verse>
				<verse number="15">Мэк тэ на подрикирэ́л тумэн Езэки́я Ра́са-Дэвлэ́са, ко́ли ёв ракирэ́ла: ‘Зракхэ́ла амэн Рай Дэвэ́л, на отдэна дава́ фо́ро дрэ Асирия́кирэ-крали́скирэ васта́.’</verse>
				<verse number="16">На шунэ́н Езекияс, пал-дова́ со адя́кэ ракирэ́ла Асирия́киро кра́ли: “Явэ́на бахталэ́ тумэ́ ма́нца дро рама́нё (миро), выджа́н кэ мэ и, мэк кажно ману́ш тумэ́ндыр тэ хал пэ́скирэ винаградоскирэ каштэ́стыр и смоковнытконэ каштэ́стыр, мэк кажно тэ пьел пани́ пэ́скирэ ґанынгатыр.</verse>
				<verse number="17">А тэ́ньчи мэ ява́ва и лава́ тумэн пэ дасави́ пхув, сави́ зджа́ла (подджа́ла) пэ пхув тумари́, пэ пхув, кай исын маро́ и мол (вино), кай барьёла винаградо (дракх) и яви́р барьякирдэ́ (пло́ды).</verse>
				<verse number="18">Мэк тэ на хохавэ́л тумэн Езэки́я, ко́ли ракирэ́ла: ‘Рай Дэвэ́л амэн зракхэ́ла.’ Ци зракхнэ́ явирэ-народоскирэ дэвэла́ пэ́скири пхув Асирия́кирэ-крали́скирэ вастэ́стыр?</verse>
				<verse number="19">Кай исын Емафоскирэ и Ариадоскирэ дэвэла́? Кай исын дэвэла́ Сепарваимоскирэ? Ци зракхнэ́ ёнэ Сама́рия мирэ́ вастэ́стыр?</verse>
				<verse number="20">Кон сарэ́ далэ́ дэвлорэндыр зракхця́ пэ́скири пхув мирэ́ вастэ́стыр? И тумэ́ думинэ́на, со Рай Дэвэ́л зракхэ́ла ма́ндыр Ерусалимо?”</verse>
				<verse number="21">Нэ ёнэ ничи́ на пхэндлэ́ лэ́скэ, пал-дова́ со кра́ли припхэндя́: “Ничи лэ́скэ на ракирэ́н.”</verse>
				<verse number="22">И явнэ́ Елиакимо чхаво́ Хелкияскиро, пхурыдыро пэ крали́тко фэлатин и Севна, чхиныбнари, Иоахо, чхаво́ Асафоскиро, канцэляри, (саво́ зачхинэлас саро́, со кэрдя́пэ) кэ Езэки́я дрэ розрискирдэ и́ди и пирипхэндлэ лэ́скэ Рабсакоскирэ лава́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="37">
				<verse number="1">Ко́ли шундя́ дава́ кра́ли о Езэки́я, то роскусця пэ́скирэ и́ди, уридяпэ дро балытко гоно́ праскаса и гия́ дро Кхэр (Кхангири́) Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро.</verse>
				<verse number="2">И бичхадя́ Елиакимос, пхурыдырэс пэ крали́тко кхэр и Севнас, чхиныбнарис и пхурэдыршонэ раша́н, уридэн, дрэ роскушнэ и́ди сыр дрэ биба́хт кэ проро́ко Исаё, чхаво́ Амососкиро.</verse>
				<verse number="3">И ёнэ пхэндлэ́ лэ́скэ: “Адя́кэ ракирэ́ла Езэки́я: ‘Бибахтало́ исын дывэ́с, дывэ́с, ко́ли явнэ́ би́да, ка́ра и ладжаипэ́н, сы́рбы, ке́ли чхаворэ́ камэ́на тэ выджа́н да́кирэ лочовя́тыр, нэ нанэ зор датэ тэ биянэ́л.</verse>
				<verse number="4">Мэк тэ шунэ́л тыро́ Рай Дэвэ́л лава́ Рабсакостыр, конэ́с бичхадя́ кра́ли Асирия́киро, хула́й лэ́скиро, соб (кай) ёв (Рабсако) тэ калякирэл джидэ́ Дэвлэ́с, соб (кай) тэ кошэл Лэс лавэ́нца, савэ́ шундя́ тыро́ Рай Дэвэ́л, помангпэ пал манушэ́ндэ, савэ́ ячнэ́пэ, савэ́ ишчо (инкэ́) джидэ́.’”</verse>
				<verse number="5">И явнэ́ крали́скирэ-Езэкияскирэ дына́рья кэ Исаё.</verse>
				<verse number="6">И пхэндя́ лэ́нгэ Исаё: “Адя́кэ пхэнэ́н тумарэ́ хула́скэ: ‘Пхэндя Рай Дэвэ́л: ‘На дар лавэ́ндыр, савэ́ ту шундя́н, савэ́нца кошэнас Ман Асирия́кирэ крали́скирэ дына́рья.</verse>
				<verse number="7">Акэ, Мэ бичхава́ва дрэ лэ́стэ ду́хо (фа́но), со ёв шунэ́ла лав и рисёла пэ пэ́скири пхув и Мэ домарава лэс одо́й куртала́са.’”</verse>
				<verse number="8">И рисия́ Рабсако, и дыкхця́, со Асирия́киро кра́ли марэлапэ Ливнаса, пал-дова́ со одова́ отгия́ Лахисостыр.</verse>
				<verse number="9">И шундя́ ёв пал Тиргакостэ, Ефиопиякирэ крали́стэ. Лэ́скэ пхэндлэ́: “Акэ, ёв гия́ тэ марэ́лпэ ту́са.” Сыр ёв шундя́ дава́, то ёв бичхадя́ кэ Езэки́я и пхэндя́:</verse>
				<verse number="10">“Адя́кэ пхэнэ́н Езэкияскэ, Юдэя́кирэ крали́скэ: ‘Мэк тэ на хохавэ́л тут тыро́ Дэвэ́л, пэ Конэ́стэ исын Тыри́ наде́я, ко́ли ту думинэса’: ‘На отдэна Ерусалимо дрэ Асирия́кирэ-крали́скирэ васта́.’</verse>
				<verse number="11">Акэ, ту шундя́н, со кэрдэ́ кра́лья Асирия́кирэ сарэ́ пхувьенца, ко́ли чхудэ́ пэ лэ́ндэ совлахаибнытко лав; и ту думэнэса, со ту зракхэсапэ?</verse>
				<verse number="12">Ци зракхнэ́ дэвлорэ́ одолэ́ народэнгирэ, савэ́н обчордэ кэ хасибэ́н Мирэ́ дада́? Ци зракхнэ́ Гозано и Харано, и Рецэфо и Еденоскирэ чхавэ́н, савэ́ исын дро Фаласаро?</verse>
				<verse number="13">Кай исын Емафоскиро кра́ли и кра́ли Арпадоскиро, кра́ли форо́стыр Сепарваимостыр, Енатыр и Иватыр?”</verse>
				<verse number="14">И лыя́ Езэки́я лыл бичхадэ́-манушэ́нгирэ вастэ́стыр и гиндя лэс и гия́ дро Кхэр Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, и откэрдя (псирадя) лэс Езэки́я анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="15">И мангэласпэ Езэки́я анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ и ракирэ́лас:</verse>
				<verse number="16">“Раё Дэ́вла, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро, Дэвэ́л Израилёскиро, Саво́ исын бэшто́ пэ херувимы! Ту сан екх Дэвэ́л пэ сарэ́ пхувитка кралипэна́, Ту создыян пхув и болыбэ́н.</verse>
				<verse number="17">Одкэр, Раё Дэ́вла, Тыро́ кан и пошун, одкэр, Раё-Дэ́вла, Тырэ́ якха́ и подыкх, вышу́н лава́ Сенахиримоскирэ, саво́ бичхадя́, соб (кай) тэ калякирэн Тут, Джидэ́ Дэвлэ́с.</verse>
				<verse number="18">Чачо́, Раё Дэ́вла! Кра́лья Асирия́кирэ обчордэ кэ хасибэ́н сарэ́ рига́ и лэ́нгирэ пхувья́.</verse>
				<verse number="19">И чхурдынэ́ дрэ яг лэ́нгирэ дэвлорэ́, нэ далэ́ сыс на дэвэла́, а буты́, сави́ кэрдэ́ васта́ манушэ́скирэ, кашт и бар, палдава́ хасякирдэ́ лэн.</verse>
				<verse number="20">А акана́, амаро́ Раё Дэ́вла, Дэвэ́л амаро́, зра́кх амэн лэ́скирэ вастэ́стыр, тэ джинэ́н сарэ́ кралипэна́ пэ пхув, со Ту, Раё Дэ́вла, исын екх Дэвэ́л.”</verse>
				<verse number="21">И бичхадя́ Исаё, Амососкиро чхаво́, кэ Езэки́я, соб (кай) тэ пхэнэ́н: “Адя́кэ ракирэ́л Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро: ‘Ту мангдянпэ Ма́нгэ проти Сенахиримостэ, Асирия́кирэ крали́стэ.’</verse>
				<verse number="22">Акэ, исын лав, саво́ Рай Дэвэ́л пхэндя́ пал лэ́стэ: ‘На подыкхэла пэ ту́тэ, явэ́ла тэ салпэ ту́тыр патывалы́ чхай, тэрны́ чхай Сионо́скири, покрэнцынэла шэрэ́са, ко́ли тут дыкхэ́ла чхай Ерусалимо́скири.’</verse>
				<verse number="23">Конэ́с ту кошэсас и калякирэсас? Пэ конэ́стэ годлэсас и пэ конэ́стэ ґаздыян тырэ́ якха́ адя́кэ вучэ́с? Пэ Свэнтонэ́ Израилёскирэ Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="24">Тырэ́ писхарье́нца ту калякирэсас Рас-Дэвлэ́с и пхэндя́н: ‘Мирэ́ вурдэнэнца, савэ́ бут исын, мэ ґаздыёмпэ пэ вучэ́ бэ́рги, пэ риг Ливаноскири и пхагирдём лэ́скэ барэ́ кедры, лэ́скирэ лачхэ́ кипарисы, явдём пэ лэ́скиро вучипэ́н, дрэ лэ́скири у́нта (садо).</verse>
				<verse number="25">Мэ ґанававас и пани́ пьявас, и вышутькирава мирэ́ ґэрэ́нца сарэ́ рэ́ки (лэня́) дро Еги́пто.’</verse>
				<verse number="26">Ци ту на шундя́н, со Мэ ґара́ кэрдём дава́, дрэ ґаратунэ́ дывэса́ припхэндём пал дова́, а акана́ кэрдём, пал-дова́ со ту пхагирэсас зоралэ́ фо́рья кэ хасибэ́н и екх бара́ лэ́ндыр ячкирэса?</verse>
				<verse number="27">Мануша́, савэ́ одо́й дживэ́на, хасякирдэ́ пэ́скири зор, издран, прилэ́н ладжаипэ́н, ёнэ кэрдэ́пэ, сыр чар пэ фэ́лда, сыр зэлэны ковлы чар, сыр чар, со пэ кхэр барьёла, сыр схачкирдо маро́ анги́л дова́, сыр ёв гия́ дрэ колосы.</verse>
				<verse number="28">Бэшэса ту, ци выджаса, ци заджаса, мэ саро́ джинава, джинава и дова́, сыр ту ґаздыянпэ проти Ма́ндэ.</verse>
				<verse number="29">Пал-дова́ со ту пэ Ма́ндэ ґаздыянпэ холямипнаса, пал-дова́ со тумэ́ шундлэ́ Мирэ́ кана́, сыр ту пхутёса, Мэ чхува́ва Мири́ ангрусты дро Тыро́ накх и Миро савари дро Тыро́ муй и рискира́ва тут палэ долэ́ дромэ́са, савэ́са ту явдя́н.</verse>
				<verse number="30">Акэ, ту́кэ, Езэки́я, ґерты́к (знаме́ниё): Хан дро дава́ бэрш маро́, саво́ выбария зяркатыр, со пыя́ пэ пхув, пэ яви́р бэрш хан маро́, саво́ кокоро́ пэ́стыр выбария, а пэ три́то бэрш барьякирэ́н маро́, барьякирэ́н винаграды́тко у́нта (садо) и хан лэ́ндыр.</verse>
				<verse number="31">Ячаибэ́н, саво́ исын дро Юда́скиро кхэр, зракхцяпэ и выбарьёла тэлэ́, и янэ́ла барьякирдо́ (пло́до) упра́л.</verse>
				<verse number="32">Пал-дова́ со Ерусалимо́стыр выджа́ла ячаибэ́н, а зракхибэ́н явэ́ла бэрга́тыр Сионо́стыр. Рай Дэвэ́л кэрэ́ла адя́кэ лэ́скирэ зэвлыныпнастыр (ревностятыр).</verse>
				<verse number="33">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л пал крали́стэ Асириякирэстэ: “На заджа́ла ёв дрэ дава́ фо́ро, на ґаздэ́напэ пэ лэ́стэ марибны́тка бустя́ (стре́лы), ёв на джа́ла анги́л шчытоса, ёв на ґаздэ́ла (на чхувэ́ла) пхувья́тыр вало.</verse>
				<verse number="34">Рисёла палэ долэ́ дромэ́са, пир саво́ явдя́, а дрэ дава́ фо́ро ёв на заджа́ла’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="35">‘Мэ зракха́ва дава́ фо́ро, зракха́ва лэс ваш Пэ́скэ и ваш Давидо́скэ, Мирэ́ писхари́скэ.”</verse>
				<verse number="36">И выгия́ Янго́ло Дэвлэ́скиро и замардя́ дро Асирия́кирэ-халадэ́нгиро ста́но шэл охтодэша́ пандж тысёнцы манушэ́н. Уштынэ́ пэ са́мо зло́ко (зоря) и, акэ, – сарэ́ мануша́ исын мулэ́.</verse>
				<verse number="37">И отгия́, и гия́, и рисия́ Сенахиримо, Асирия́киро кра́ли и дживдя́ кэ Ниневия.</verse>
				<verse number="38">И ко́ли ёв мангэласпэ дро Нисрохоскиро, пэ́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, Адрамелехо и Шарецэро, лэ́скирэ чхавэ́, замардэ́ лэс куртала́са, а кокорэ́ нашнэ́ пэ пхув Араратоскири. И яця́ крали́са Асардано, лэ́скиро чхаво́, пэ лэ́скиро штэ́то.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="38">
				<verse number="1">Дрэ долэ́ дывэса́ занасвалыя Езэки́я и скэдэласпэ тэ мэрэ́л. И явдя́ кэ ёв проро́ко Исаё, чхаво́ Амососкиро, и пхэндя́: “Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: ‘Дэ палатунэ́ упхэныбэна́ пал сарэ́ рэ́нды дро тыро́ кхэр, пал-дова́ со ту на высастёса, а мэрэ́са.”</verse>
				<verse number="2">Тэ́ньци Езэки́я рисия́ мо́са кэ ва́нта и мангэласпэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ и ракирэ́лас:</verse>
				<verse number="3">“О, Раё Дэ́вла! Пририпир, со мэ псиравас анги́л Ту́тэ дро чачипэ́н, сарэ́ илэ́са, и кэравас мэ анги́л Тырэ́ якха́ лачхэ́ рэ́нды.” И зарондя Езэки́я зоралэ́с.</verse>
				<verse number="4">Сыс Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав кэ Исаё, и сыс пхэндло́:</verse>
				<verse number="5">“Джа́, пхэн Езекияскэ: адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Давидо́скиро, тырэ́-дадэ́скиро Дэвэ́л: ‘Мэ шундём тыри́ па́тери (моли́тва), дыкхцём тырэ́ ясва и, акэ, Мэ да́ва ту́кэ, соб (кай) ту тэ дживэ́с ишчо (инкэ́) дэшупандж бэрш.</verse>
				<verse number="6">Мэ зракха́ва тут и дава́ фо́ро Асирия́кирэ-крали́скирэ вастэ́стыр, Мэ на ячкирава дава́ фо́ро.</verse>
				<verse number="7">Акэ, исын ту́кэ ґерты́к (знаме́ниё) Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, со кэрла Рай Дэвэ́л пир лав, саво́ Ёв пхэндя́:</verse>
				<verse number="8">Акэ, мэ рискира́ва палэ кхамэскири зэр (тень), сави́ прогия́ пир ґэруня (ступени) Ахазоскирэ. И рисия́ кхам пэ дэш ґэруня (ступени) палэ, пир савэ́ ёв джа́лас тэлэ́.</verse>
				<verse number="9">Езэкия́скиро, Юдэя́кирэ крали́скири па́тери (моли́тва) дрэ дывэса́, ко́ли ёв сыс насвало́ и высастия насвалыпнастыр.</verse>
				<verse number="10">Мэ пхэндём пэ́скэ: на прогинэ́ ишчо (инкэ́) мирэ́ дывэса́ дро джиибэ́н, а ма́нгэ трэй тэ джав дрэ адоскири по́рта, залынэ ма́ндыр мирэ́ бэрша́.</verse>
				<verse number="11">Мэ ракиравас: “Мэ на дыкха́ва Рас-Дэвлэ́с, буты́р мэ на дыкха́ва Рас-Дэвлэ́с пэ пхув, кай дживэ́на, мэ на ява́ва тэ дыкха́в манушэ́с машки́р одолэ́ндэ, кон дживэ́ла пэ свэ́то.</verse>
				<verse number="12">Кхэр миро залэлапэ штэто́стыр, отлыджалпэ ма́ндыр, сыр ша́тра чхупнарискири, мэ сом банго́ тэ отчхинав пэ́скиро джиибэ́н сыр ткачо. Ёв отчхинэла ман; дывэ́с и рат мэ ужакиравас, со бичхавэса ма́нгэ мэрибэ́н.</verse>
				<verse number="13">Ужакиравас кэ зло́ко (ра́нко); сыр ле́во (шчэр) Ёв роспхагирэла сарэ́ мирэ́ кокалы́, дывэ́с и рат ужакиравас, со Ту бичхавэса ма́нгэ мэрибэ́н.</verse>
				<verse number="14">Сыр жураво (бусько) мэ багавас, сыр бахирка (ласточка) мэ шчэбичынавас, сыр голумбо мэ тугинавас, ясвэ́нца ґаздавас якха́ кэ болыбэ́н: Раё Дэ́вла! Пхаро́ исын ма́нгэ, зра́кх ман!”</verse>
				<verse number="15">Со мэ пхэна́ва? Ёв пхэндя́ ма́нгэ и Ёв кэрдя́. Дро штылыпэн продживава мэ сарэ́ мирэ́ бэрша́, рипири миро киркипэн пэ ило́.</verse>
				<verse number="16">Раё Дэ́вла! Адя́кэ дживэ́на далэ́ мануша́, дро саро́ дава́ дживэ́ла миро ду́хо (фа́но), Ту састякирэса ман, и дэ́са ма́нгэ джиибэ́н.</verse>
				<verse number="17">Акэ, сыклыём мирэ́ бидатыр, Ту зракхця́н миро ило́ хасибнастыр, Ту чхурдыян пал Пэ́скиро думо мирэ́ грэ́хи.</verse>
				<verse number="18">На лю́но (адо) шарэла Тут, на мэрибэ́н тут шарэла, нанэ наде́я пэ Тыро́ чачипэ́н одолэ́ндэ, кон мыя́.</verse>
				<verse number="19">Джидо́, екх джидо́ ману́ш Тут шарэла, сыр акана́ мэ сом: дад роспхэнэ́ла чхаворэнгэ Тыро́ чачипэ́н.</verse>
				<verse number="20">Рай Дэвэ́л ман зракхэ́ла, сарэ́ амарэ́ дывэса́ амэ ла́са тэ багас гиля́ дро Кхэр Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро башаибнаса пэ струнытка струме́нты.”</verse>
				<verse number="21">И пхэндя́ Исаё: “Мэк тэ янэ́н смоква и тэ обчхувэн ла́са чыльчако (нарыво), тэ́ньчи ёв высастёла.”</verse>
				<verse number="22">А Езэки́я пхэндя́: “Со́са Ту досыкавэса, со мэ ява́ва тэ псирав дро Кхэр Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро?”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="39">
				<verse number="1">Дро дова́ часо (цы́ро) о Меродахо, чхаво́ Валадоноскиро, кра́ли Вавилонскиро шундя́, со Езэки́я сыс насвало́ и высастия и бичхадя́ лэ́скэ лыл и да́ры.</verse>
				<verse number="2">Сыс бахтало́ радыма́са далэ́стыр Езэки́я и сыкадя́ бичхадэ́ манушэ́нгэ кхэр, кай ракхэлас пэ́скирэ кучипэна (сокровишчы), руп, сувнака́й, куч кхандыпэна, сарэ́ марибны́тка (арсенало), саро́, со сыс лэ́стэ дрэ пираля́ кучипнаскирэ, саро́, со лэ́стэ сыс, лэ́нгэ сыкадя́, ничи́ на яця́пэ лэ́скирэ миштыпна́стыр.</verse>
				<verse number="3">И явдя́ проро́ко Исаё кэ кра́ли Езэки́я и пхэндя́ лэ́скэ: “Со ракирэ́нас адалэ́ мануша́? Каты́р ёнэ явнэ́?” Езэки́я пхэндя́: “Дурал явнэ́ ёнэ кэ мэ, явнэ́ Вавилоно́стыр.”</verse>
				<verse number="4">И пхэндя́ Исаё: “Со ёнэ дыкхнэ́ дро тыро́ кхэр?” Езэки́я пхэндя́: “Саро́ дыкхнэ́, саро́ миро барвалыпэ́н мэ сыкадём лэ́нгэ, ничи́ на яця́пэ дрэ мирэ́ кучипнаскирэ пираля́, со мэ на сыкадём лэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="5">И пхэндя́ Исаё Езэкияскэ: “Шун лав Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, болыбна́скирэ-янголэнгирэстыр.’</verse>
				<verse number="6">‘Акэ, явэ́на дывэ́с и саро́, со исын дрэ тыро́ кхэр, со скэдынэ́ тырэ́ дада́, лыджа́на криг дро Вавило́но, ничи́ на ячэ́лапэ, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="7">Отлэна тырэ́ чхавэ́н, кон ту́тэ латхэ́ла, ёнэ явэ́на евнухэнца дрэ Вавилоно́скирэ-крали́скиро кхэр.’</verse>
				<verse number="8">И пхэндя́ Езэки́я Исаёскэ: “Лачхо́ исын Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав, саво́ ту пхэндя́н, пал-дова́ со дрэ Мирэ́ дывэса́ Ёв бичхавэ́ла ишчо (инкэ́) рама́нё (миро) и зракхибэ́н”.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="40">
				<verse number="1">“Подрикирэн, подрикирэн ду́хо (фа́но) дро Миро народо,” – ракирэ́ла тумаро́ Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="2">Ракирэ́н кэ Ерусалимоскиро ило́, пхэнэ́н лэ́скэ, со пирияця́ лэ́скиро марибэ́н, со на отдэлапэ палэ лэ́скэ пал грэ́хо, пал-дова́ со ёв прилыя́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ вастэ́стыр пал сарэ́ грэ́хи дрэ дуй мо́лы буты́р, сыр трэиндя́.</verse>
				<verse number="3">Зан, сави́ годлэла пэ чхучи́ пхув: “Кэрэ́н дром Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, кэрэ́н пэ мал (степ) маму́й дрома́ ваш амарэ́ Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="4">Кажно до́ло мэк тэ пхэрдёл, кажно бэ́рга и бэ́ргица мэк тэ пэрэ́н, дова́, со исын банго́, тэ ячэ́л роўно (во́рто), и бангэ́ дрома́ тэ кэрэнпэ гладконэ дромэ́нца.</verse>
				<verse number="5">И сыкадёла Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро барипэ́н, и кажно лочь (плоть) дыкхэ́ла зракхибэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, пал-дова́, со адя́кэ пхэндлэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ ушта́.”</verse>
				<verse number="6">Зан ракирэ́ла: “Пхэн!” “Нэ со ма́нгэ тэ пхэна́в?” “Кажно лоч (плоть) – чар, а гожыпэн ла́киро – сыр лулуди́ (цвэто) фэлдытко.</verse>
				<verse number="7">Чар зашутёла, лулуди́ (цвэто) зашутёла, а ко́ли пхурдэла пэ лэ́стэ Рай-Дэвэ́л, адя́кэ и народо – ёв исын чар.</verse>
				<verse number="8">Чар зашутёла, лулуди́ зашутёла, а лав амарэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро ячэ́лапэ ве́чнэс.”</verse>
				<verse number="9">Джа́ пэ вучи́ бэ́рга, Сио́но, саво́ мишто́ пхэнэ́ла Дэвлэ́скиро лав! Ѓаздэ зорья́са зан тыри́, Ерусалимо, саво́ ракирэ́ла лав Дэвлэ́скиро! Ѓаздэ зан, на дар! Пхэн кэ фо́рья Юда́скирэ: “Акэ, исын тумаро́ Дэвэ́л!”</verse>
				<verse number="10">Акэ, Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л явэ́ла зорья́са и Лэ́скиро васт исын зорья́са. Акэ, мазу́ри (награда) Лэ́скири исын Лэ́са, Ёв отдэ́ла палэ сарэ́нгэ анги́л Пэ́скиро муй.</verse>
				<verse number="11">Сыр чхупна́ри Ёв ракхэ́ла Пэ́скирэ бакрэ́н; а бакрорэ́н лэ́ла Ёв пэ васта́ и явэ́ла тэ лыджа́л пэ Пэ́скиро колы́н, и савэ́ дэ́на тхуд тэ лыджа́л.</verse>
				<verse number="12">Кон вычхудя́ пани́ пэ́скирэ вастэ́са, выгиндя́ болыбэ́н и пра́хо пхувья́киро, зважындя пэ ублады́тка (весы) бэ́рги и бэ́ргицы пэ ублады́тка чарэ́?</verse>
				<verse number="13">Кон ґалыя́ ду́хо (фа́но) Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, кон подпхэнэлас Лэ́скэ и сыклякирэлас Лэс?</verse>
				<verse number="14">Конэ́стыр мангэ́ла Ёв годыпэ́н (совето), и кон дэ́ла годы́ Лэ́скэ, чхувэ́ла Лэс по дром чачуно́, кон дэ́ла Лэ́скэ джиныбэ́н и сыкавэ́ла дром, кай исын годы́.</verse>
				<verse number="15">Акэ, народы – сыр чолыня (капли) пани́ вэдратыр и гинэнапэ сыр пра́хо пэ ублады́тка (весы). Акэ, островы (пхувья́ машки́р мо́рё (дэрья́в)), Ёв ґаздэ́ла сыр пра́хо.</verse>
				<verse number="16">На ухты́лла (на́доси) Ливанос, соб (кай) тэ кэрэ́л яг ваш свэ́нто дыибэ́н, на ухты́лла (на́доси) мурдалэ́н пэ лэ́стэ, соб (кай) тэ янэл дыибэна́ ваш цэ́ло схачкирибэ́н.</verse>
				<verse number="17">Сарэ́ народы, сыр нисо́ исын анги́л Лэ́стэ, сыр ничи́, сыр чхучо́ штэ́то Лэ́стэ гинэнпэ.</verse>
				<verse number="18">Пэ конэ́стэ зджа́ла (поджала) Дэвэ́л, со тумэ́ пхэнэ́на? И со пэ Лэ́стэ зджа́ла (поджала)?</verse>
				<verse number="19">Спецо тэ вычхинэл кэрэ́ла идоло, сувнакунари учхакирэ́ла лэс сувнака́са, прикэрэла кэ ёв руповэ зандирорья (цэпочки).</verse>
				<verse number="20">А кон исын чороро́, одова́ выкэдэ́ла кашт, саво́ на кирнёла, родэ́ла сыклякирдэ́ манушэ́с-спецос тэ вычхинэл гожэс, соб (кай) тэ кэрэ́л идоло, саво́ б твардэс тэ тэрдёл.</verse>
				<verse number="21">Ци тумэ́ на джинэ́на? Ци тумэ́ на шундлэ́? Ци на ракирэ́нас тумэ́нгэ англэды́р сарэ́стыр, ци на ґалынэ́ тумэ́ пхувья́кирэ создыибнастыр?</verse>
				<verse number="22">Ёв исын Одова́, Кон бэшэ́ла упра́л пэ крэнглыпэн пхувья́киро и пэ манушэ́ндэ, савэ́ пэ пхув дживэ́на, и, савэ́ исын сыр кирмэ анги́л Лэ́стэ. Ёв протырдыя́ болыбэ́н, сыр сано похтан, чхудя́ лэн сыр ша́тра.</verse>
				<verse number="23">Дро нисо́ Ёв пирикэрэла тхагарьен (князьен), сыр вари-со чхучо́ кэрэ́ла ёв пхувья́кирэ сэндарьен.</verse>
				<verse number="24">Акэ, ёнэ наґара чхудэ́, наґара барьякирдэ́, наґара дрэ пхув придживдэпэ, нэ сыр Ёв пхурдыя пэ лэ́ндэ, и ёнэ вышутинэ, и балва́л лыджия́ лэн криг, сыр пхус.</verse>
				<verse number="25">Со ж тумэ́ пхэнэ́на пал Ма́ндэ, пэ конэ́стэ Мэ зджава (поджава)? Конэса тумэ́ прироўнинэна (припарувэна) Ман,” – ракирэ́ла Свэ́нто.</verse>
				<verse number="26">Ѓаздэн тумарэ́ якха́ кэ вучо́ болыбэ́н и подыкхэн? Кон лэс создыя́? Кон вылыджала Пэ́скирэ чэргэня́ и гинэ́ла лэн? Сарэ́ чэргэня́ Ёв кхарэ́ла пир лав, ничи́ на хасёла Лэ́стэ, пал-дова́ со исын лэ́стэ бари зор и зоралыпэ́н.</verse>
				<verse number="27">Со́скэ ж ту ракирэ́са, Яково, со́скэ ту выпхэнэса, Израилё: “Ѓарадо исын миро дром Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, бистырдо исын миро рэ́ндо Мирэ́ Дэвлэ́стэ”?</verse>
				<verse number="28">Ци ту на джинэ́са, ци ту на шундя́н, со ве́чно исын Рай Дэвэ́л, Саво́ создыя́ пхув, николи на кхинёла, и на нашавэла зор, нэ ту на ґалёса Лэ́скири годы́.</verse>
				<verse number="29">Кон кхиныя – одолэ́скэ Ёв дэ́ла зор, и кон исын бизорья́киро – одолэ́с Ёв подрикирэ́ла.</verse>
				<verse number="30">И тэрнэ́ чхавэ́ кхинёна, хасякирэна зор, и тэрнэ́ мануша́ пэрэ́на.</verse>
				<verse number="31">А одова́, конэ́стэ пэ Растэ-Дэвлэ́стэ исын наде́я, прилэ́на нэви́ зор, ґаздэ́на пхака́ (крылы), сыр киды (орлы), нашэ́на и на явэ́на кхинэ, праста́на и на кхинёна.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="41">
				<verse number="1">“Явэ́н штыл анги́л Ма́ндэ, островы, и мэк манушы́тка на́цыи тэ кэдэн нэвэ́стыр пэ́скиро зоралыпэ́н! Мэк ёнэ тэ явэ́н пашы́л, и мэк ёнэ тэ пхэнэ́н: ‘Тэрдёваса кхэтанэ́ пашылэды́р пэ сэ́ндо.’</verse>
				<verse number="2">Кон ґаздыя́ чачипнаскирэ манушэ́с вастоко́стыр? Кон кхардя́ лэс тэ джал пал пэ́стэ? Кон дыя́ лэ́скэ тэл васт манушэ́нгирэ на́цыи и кэрдя́ лэс, екхэ́с тэ хулаинэ́л пэ кралье́ндэ? Кон отдыя́ лэн сы́рбы пра́хо ваш лэ́скири курта́ла, сы́рбы пхус, со вурняла, ваш лэ́скиро лу́ко?</verse>
				<verse number="3">Ёв традэ́ла лэн, и джа́ла бидарипнаскирэ дромэ́са, пир саво́ Ёв на псирдя́ ние́кхвар пэ́скирэ ґэрэ́нца.</verse>
				<verse number="4">Кон создыя́ и кэрдя́ саро́ дава́? Кон кхарэлас кэ Пэ манушы́тка ро́ды англыпна́стыр! Мэ сом Рай Дэвэ́л, Пэ́рво, и дрэ палатунэ́ (последня) Мэ адя́кэ-паць Сом.”</verse>
				<verse number="5">Островы дыкхнэ́ дава́ и трашандынэ, яго́ры (краи́) пхувья́кирэ страха́дынэ, ёнэ подтырдэнапэ пашылэды́р и явнэ́.</verse>
				<verse number="6">Кажно дэ́лас васт пэ́скирэ пашатунэ́ манушэ́скэ, и ракирэ́лас пэ́скирэ пшалэ́скэ: “Рикирпэ муршканэ́с.”</verse>
				<verse number="7">О пэталэнгиро (ковалё) поддэла ду́хо (фа́но) сувнакунэ́ спецоскэ, и ёв, кон, роўнинэла барэ́ млоткоса листы ґаздэ́ла ду́хо (фа́но) кодолэ́скэ, кон марэла пэ кавадло (амони), саво́ ракирэ́ла пал спайка: “Исын мишто́,” тэ́ньчи ёв зоралякирэла гвоздэнца (карфинэнца), соб (кай) тэ явэ́л саро́ зорало́ пэ штэ́то.’</verse>
				<verse number="8">Нэ ту, Израилё, сан Миро писха́ри, Яково, конэ́с Мэ выкэдыём, Аврамос, Мирэ́ малэс (другос).</verse>
				<verse number="9">Ту, конэ́с Мэ выкэдыём пхувья́кирэ ягорэндыр, и конэ́с кхардём Мэ кэ пэ самонэ дуратунэ́ штэтэ́ндыр, и конэ́скэ Мэ пхэндём: ‘Ту сан Миро писха́ри,’ Мэ выкэдыём тут и на дурьякирдём тут криг.”</verse>
				<verse number="10">На дар, пал-дова́ со Мэ сом ту́са: на нашадёв дро ду́хо (фа́но), пал-дова́ со Мэ сом Дэвэ́л тыро́. Мэ ява́ва тэ зорьякирав тут, и, Мэ подава васт ту́кэ, Мэ подрикирава тут Мирэ́ чачипнаскирэ чачэ́ вастэ́са.”</verse>
				<verse number="11">Акэ, сарэ́, кон гия́ холя́са пэ ту́тэ, явэ́на ладжакирдэ́ и пэрэ́на патыватыр, явэ́на сыр нисо́, и одолэ́, кон чингардыяпэ ту́са, одолэ́ хасёна.</verse>
				<verse number="12">Ту явэ́са тэ родэс лэн, и ту на латхэса лэн, кодолэ́, савэ́ камлэ́ тэ марэ́нпэ ту́са, савэ́ гинэ́ марибна́са пэ ту́тэ – ёнэ явэ́на сыр нисо́, сыр дова́, со буты́р на дживэ́ла.</verse>
				<verse number="13">Пал-дова́ со Мэ, Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, ява́ва тэ рикирав тут пал чачо́ васт, и пхэна́ва ту́кэ: “На дар, Мэ да́ва васт (помогинава) ту́кэ.”</verse>
				<verse number="14">“На дар, ту сан кирмо Яково́скиро, тумэ́, на́бут, мануша́лэ Израилёскирэ! Мэ подава васт ту́кэ”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, и Мэ сом тыро́ Выкиныбнаскиро (Выракхибнаскиро), Свэ́нто Израилёскиро.</verse>
				<verse number="15">Акэ, Мэ кэра́ва ту́тыр нэви́ обмарибнаскири (молотилка) востронэ дандэнца, ту явэ́са тэ обмарэс бэ́рги и ту розмарэса лэн пэ котэра́, и ту пирикэрэса бэ́ргицы дрэ шприя (мякина).</verse>
				<verse number="16">Ту явэ́са тэ пирикэдэс (тэ веинэс) лэн пэ балва́л, и балва́л лыджа́ла криг лэн, и рискирибнаскири балва́л сыр вихро роспхурдэла лэн, ту явэ́са древа́н тэ радынэспэ пал Растэ-Дэвлэ́стэ, и ту явэ́са барикано (тэ шарэспэ) Свэнтонэса Израилёса.</verse>
				<verse number="17">Ке́ли чорорэ́ и бо́ги (мануша́ дрэ трэ́бима) явэ́на тэ родэ́н пани́, и нанэ пани́, и лэ́нгирэ чиба́ (чибья́) явэ́на тэ шутён трушатыр (смэгатыр), то Мэ, Рай Дэвэ́л, ява́ва тэ шунав лэн; Мэ Дэвэ́л Израилёскиро, на мэкава лэн.</verse>
				<verse number="18">Мэ откэрава рэ́ки (лэня́) пэ чхучэ́ бэргицакирэ вучипэна́ и ґанынгорья машки́р долоскирэ фэ́лды Мэ кэра́ва чхучэ́ пхувья́тыр зеро (озеро), Мэ кэра́ва шукэ́ пхувья́тыр ґанынгорья пане́са.</verse>
				<verse number="19">Мэ чхува́ва тэ барьёл кедро, акацыя, мирта и оливи́тко кашт дрэ чхучи́ пхув, и Мэ чхува́ва тэ барьёл дрэ прахитко пхув кипарисо, сосна и буко кхэтанэ́,</verse>
				<verse number="20">соб (кай) ёнэ тэ дыкхэ́н и тэ доджинэнпэ (тэ ґалён), тэ рискирэ́н пэ́скиро ило́ и тэ ґалён, со васт Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро создыя́ дава́, и со Свэ́нто Израилёскиро создыя́ дава́.</verse>
				<verse number="21">“Сыкавэ́н (пхэнэ́н) пал пэ́скиро рэ́ндо (де́ло)”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л. “Подэн (янэ́н) тумарэ́ допхэныбэна”, – ракирэ́ла Кра́ли Яково́скиро.</verse>
				<verse number="22">“Мэк ёнэ тэ пхэнэ́н и тэ сыкавэ́н амэ́нгэ, со явэ́ла мэк ёнэ тэ сыкавэ́н англатунэ́ (пэ́рва) причыны, савэ́ исын, соб (кай) амэ тэ розлас (тэ роз ґалёвас) лэн, и соб (кай) амэ тэ джинас, со́са кончынэлапэ кадава́ рэ́ндо, ци со тэ пхэнэ́н анги́л сарэ́ндэ, со явэ́ла анги́л.</verse>
				<verse number="23">Пхэнэ́н амэ́нгэ дова́, со явэ́ла анги́л, соб (кай) амэ тэ джинас, со тумэ́ сан дэвэла́, ци кэрэ́н лачхипэ́н ци фуипэ́н, соб (кай) амэ тэ кэра́с барэ́ якха́ (тэ дивинасапэ) и тэ дыкхас дава́ кхэтанэ́ тумэ́нца.</verse>
				<verse number="24">Чачэс, нанэ нисаво́ лачхипэ́н тумэ́ндыр, и тумари́ буты́ ничы́ на мол; джунгало́ (брыдко) исын кодова́, кон выкэдэ́ла тумэн.</verse>
				<verse number="25">Мэ ґаздыём лэс паш-ратитконэ́ (севернонэ) рига́тыр, и ёв явэ́ла, ёв явэ́ла тэ кхарэл Миро лав пэ ра́нко (пэ зло́ко), ке́ли кхам ґаздэ́лапэ, и ёв явэ́ла тэ тасавэл тхагарьен сы́рбы бла́та (растворо), сы́рбы пиритконэнгиро тасавэла ґлэя (глина).</verse>
				<verse number="26">Кон пхэндя́ анги́л сарэ́ндэ самонэ англыпна́стыр, соб (кай) тэ джинас амэ́нгэ, и ґара́ анги́л дава́, соб (кай) амэ́нгэ сашты́ тэ пхэнас: “Дава́ исын чачипэ́н.” Нэ нанэ никонэ́с, кон тэ пхэнэ́л анги́л сарэ́ндэ, ци вари-кон тэ шунэ́л тумарэ́ лава́.</verse>
				<verse number="27">Мэ пэ́рво пхэндём Сионоскэ: “Дыкхэ́н, кай ёв исын!” И Мэ дыём Ерусалимоскэ екхэ́с, кон янэ́ла бахталы́ зан (звесь).</verse>
				<verse number="28">Пал-дова́ со Мэ дыкхцём, и на сыс ние́кх ману́ш, и Мэ лыём тэ дыкха́в машки́р лэ́ндэ, нэ на сыс юнкаро (советнико), саво́, ке́ли Мэ пхучавас лэ́ндыр, то тэ дэл ра́да тэ отпхэнэл пэ лав.</verse>
				<verse number="29">Чачэс, ёнэ сарэ́ ничы́ на мол; лэ́нгирэ бутя́ нисо́, а лэ́нгирэ выбиладэ муя́ (истуканы), исын балва́л и чхучипэн.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="42">
				<verse number="1">“Акэ исын Миро писха́ри, Конэ́с Мэ рикирава пал васт, Конэ́с Мэ выкэдыём, кэ Кон пасёла Миро ило́, Мэ чхува́ва пэ Лэ́стэ Миро ду́хо (фа́но), и Ёв пхэнэ́ла пал сэ́ндо кэ народы.</verse>
				<verse number="2">Ёв на загодлэла, на ґаздэ́ла Пэ́скири зан, и Ёв на дэ́ла тэ шунэ́н ла пэ вули́цы (га́сы).</verse>
				<verse number="3">Спхагирдо дэсто́ Ёв на пхагирэ́ла, яг сави́, сыг мурдёла, Ёв на мурдякирэла, Ёв явэ́ла тэ кэрэ́л сэ́ндо чачипна́са.</verse>
				<verse number="4">На пэрэ́ла Ёв бизорьякоро, на кхинёла кэ дова́ часо, сыр Ёв кэрэ́ла сэ́ндо пхувьякэ; и пэ Зако́но Лэ́скиро ужакирэ́на лачхипна́са островы.”</verse>
				<verse number="5">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Саво́ создыя́ болыбэ́н и штэ́ты лэ́нгирэ, Саво́ создыя́ пхув ла́кирэ джиибнаса, Саво́ дэ́ла, соб (кай) тэ дживэ́л ла́киро народо, Саво́ дэ́ла ду́хо (фа́но) одолэ́нгэ, кон пир пхув псирэ́ла.</verse>
				<verse number="6">Мэ, Рай Дэвэ́л, прикхардём Тут пир чачипэ́н, Мэ ла́ва тэ рикирав Тут пал васт, Мэ ла́ва тэ ракхав Тут, и Мэ чхува́ва Тут сыр завето ваш манушэ́нгэ, соб (кай) тэ дыкхэ́н дуд (свэ́то) Наюды́тка мануша́ (язычники),</verse>
				<verse number="7">соб (кай) тэ откэрэс якха́ корорэнгэ, соб (кай) тэ вылыджас пэ во́ля одолэ́н, кон дрэ наволя исын бэшто́, а одолэ́н, кон исын бэшто́ дро калыпэ́н, Мэ вылыджава лэ́нгирэ бэшыбнастыр.</verse>
				<verse number="8">Мэ сом Рай Дэвэ́л, дава́ исын Миро лав, и Мэ на дава́ паты́в Мирэ́ явирэ манушэ́нгэ, и барипэ́н Миро Мэ на дава́ идолэ́нгэ.</verse>
				<verse number="9">Акэ, кэрдя́пэ дро джиибэ́н, со пхэндлэ́ англэды́р, и нэво́ лав Мэ пхэна́ва; анги́л дова́, сыр ёв кэрэ́лапэ чачипна́са, Мэ откэрава тумэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="10">Бага́н Дэвлэ́скэ нэви́ гилы́, шарэ́н Лэс сарэ́ пхувья́кирэ ягорэндыр; тумэ́, кон традэ́ла пир мо́рё (дэрья́в), сарэ́, кон дживэ́ла одо́й, островы и одолэ́, кон пэ лэ́ндэ дживэ́ла!</verse>
				<verse number="11">Мэк тэ ґаздэл пэ́скири зан чхучи́ пхув ла́кирэ форьенца, кай Кидаро дживэ́ла; мэк тэ радынэ́нпэ одолэ́, кон дживэ́ла пэ бэ́рги, мэк тэ шарэ́н бэргакирэ упралыпнастыр!</verse>
				<verse number="12">Мэк тэ дэн паты́в Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, мэк тэ шарэ́н Лэс пэ островы.</verse>
				<verse number="13">Рай Дэвэ́л выджа́ла сыр древа́н зорало́ мурш, сыр мурш марибны́тко, Ёв ґаздэ́ла зэвлыныпэ́н, Ёв кхарэ́ла кэ Пэ и дэ́ла го́дла марибныткэс, Ёв сыкавэ́ла Лэ́скирэ вэргэ́нгэ, со Ёв исын зорало́.</verse>
				<verse number="14">Длу́гэс (ґара́) Мэ ничи́ на ракиравас, Мэ вырикиравас саро́, акана́ Мэ ла́ва тэ годлав, сыр джувлы́ (манушны), ко́ли ёй биянэ́ла, лава́ тэ розмарав, Мэ ла́ва тэ пхагирав саро́.</verse>
				<verse number="15">Шутькирава Мэ бэ́рги и бэ́ргицы, вышутькирава сари́ чар, со барьёла пэ лэ́ндэ; вышутькирава рэ́ки (лэня́) и ґанынга́.</verse>
				<verse number="16">И лыджа́ва Мэ корорэн долэ́ дромэ́са, саво́ ёнэ на джинэ́на; Мэ лыджа́ва лэн долэ́ дроморэнца, кай на псирэнас. Мэ пирикэрава калыпэ́н дро дуд (свэ́то) и бангэ́ дрома́ Мэ кэра́ва чачэ́ дромэ́нца; акэ, со Мэ кэра́ва ваш лэ́нгэ и Мэ на ячавава лэн.</verse>
				<verse number="17">Тэ́ньци рисёна палэ и древа́н ладжана одолэ́, конэ́скири наде́я сыс пэ и́долы, кон ракирэ́ла кэ кэрдэ́ дэвлорэ́: “Тумэ́ – амарэ́ дэвэла́.”</verse>
				<verse number="18">Шунэ́н, кашукэ, дыкхэ́н, корорэ́, соб (кай) тэ дыкхэ́н.</verse>
				<verse number="19">Кон исын ишчо (инкэ́) адасаво́ короро́, сыр Миро писха́ри, исын адасаво́ исын кашуко, сыр одова́, конэ́с Мэ бичхадём? Кон исын адасаво́ короро́, сыр одова́, кон яця́ пир ило́ Ма́нгэ, сыр писха́ри Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро?</verse>
				<verse number="20">Ту бут дыкхэсас, нэ на дыкхця́н, со трэй; кана́ сыс откэрдэ, нэ ту на шундя́н.</verse>
				<verse number="21">Ра́скэ-Дэвлэ́скэ сыс пир ило́ ваш Пэ́скиро чачипэ́н тэ ґаздэл Зако́но и тэ дэл лэ́скэ паты́в.</verse>
				<verse number="22">Нэ кадалэ́ мануша́ исын обчордэ и облынэ кэ хасибэ́н, сарэ́ ёнэ исын спхандлэ и гарадэ́ дро бэшыбэн; лэн облынэ и нико́н лэн на зракхэ́ла; обчордэ, и нико́н на раки́рла: “Отдэ́ палэ!”</verse>
				<verse number="23">Кон тумэ́ндыр шундя́ миштэ́с пал дава́ пэ́скирэ канэнца, ґалыя́ и вышундя ваш англыпэ́н?</verse>
				<verse number="24">Кон отдыя́ Яково́с чорэнгэ тэ хасякирэ́н, Израилё, соб (кай) тэ росчорэн? Ци на кэрдя́ Рай Дэвэ́л, пал-дова́ со амэ кэрдя́м грэ́хи анги́л Лэ́стэ? Ёнэ на камэнас тэ псирэ́н Лэ́скирэ дромэ́нца и ёнэ на шунэнас Лэ́скиро Зако́но.</verse>
				<verse number="25">И Ёв вычхудя́ пэ лэ́ндэ Пэ́скири холы́ и марибны́тко холямипэн; ёй хачола яга́са сарэ́ ригэ́ндыр, нэ ёнэ на дыкхнэ́; хачолас лэ́ндэ, нэ ёнэ на ґалынэ́ дава́ илэ́са.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="43">
				<verse number="1">Акана́ адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Саво́ создыя́ тут, Яково, и Саво́ дыя́ джиибэ́н ту́кэ, Израилё: “На дар, пал-дова́ со Мэ выкиндём тут, кхардём тут тырэ́ лавэ́са, ту сан Миро.</verse>
				<verse number="2">Ко́ли ту явэ́са тэ пириджас пир пани́, Мэ сом ту́са; ци пир рэ́ки (лэня́) – ёнэ тут на тасадякирэна; подджаса кэ яг – ёй тут на схачкирла.</verse>
				<verse number="3">Пал-дова́ со Мэ сом Рай Дэвэ́л, тыро́ Дэвэ́л, Свэ́нто Израилёскиро, Зракхибнари тыро́; Мэ Еги́пто, Ефиопия, Савея (Шэба) отдыём пал ту́тэ, соб (кай) тэ выкинав тут.</verse>
				<verse number="4">Пал-дова́ со ту сан дро́го дрэ Мирэ́ якха́, и яця́н древа́н куч и Ма́нгэ ту яця́н пир ило́, то Мэ отда́ва явирэ манушэ́н пал ту́тэ и народы пал тыро́ ди.</verse>
				<verse number="5">На дар, дыкх, Мэ сом ту́са; вастоко́стыр Мэ яна́ва тыро́ кхэри́тко ро́до, западостыр скэда́ва тут.</verse>
				<verse number="6">Кэ паш-рат (северо) пхэна́ва: “Отдэ́!” – и кэ паш-дывэ́с (юго): “На рикир, лы́джа дуралыпнастыр Мирэ́ чхаворэ́н и Мирэ́ чхае́н пхувья́кирэ ягорэндыр (краендыр);</verse>
				<verse number="7">кажнонэс, кон кхарэ́лапэ Мирэ́ лавэ́са, конэ́с Мэ создыём ваш Миро барипэ́н, конэ́скэ Мэ дыём джиибэ́н.”</verse>
				<verse number="8">Вылыджа народо, конэ́стэ исын якха́, нэ ёв короро́, исын кана́, нэ ёв исын кашуко.</verse>
				<verse number="9">Мэк сарэ́ народы тэ скэдэ́нпэ кхэтанэ́, и сарэ́ кхэри́тка ро́ды тэ явэ́н кхэтанэ́. Кон машки́р лэ́ндэ дава́ анги́л пхэндя́? Мэк тэ пхэнэ́н, со сыс англэды́р сарэ́стыр, мэк тэ дэн кхэри́тка пэ́скирэ манушэ́н тэ досыкавэн (тэ допхэнэн) пал дава́, мэк тэ пхэнэ́н пал пэ́стэ чачипэ́н, соб (кай) тэ шунэ́с и тэ пхэнэ́с: “Чачо́!”</verse>
				<verse number="10">А Мирэ́ мануша́, савэ́ допхэнэна, пал чачипэ́н, – пхэнэ́ла Рай Дэвэ́л, – тумэ́ и Миро писха́ри, конэ́с Мэ выкэдыём, соб (кай) тумэ́ тэ джинэ́н и тэ патя́н Ма́нгэ, со дава́ Мэ сом; англэды́р на сыс николи явирэ Дэвлэ́с и на явэ́ла.</verse>
				<verse number="11">Мэ, Мэ сом Рай Дэвэ́л и нанэ явирэ́с Зракхибнарис апри́ч Ма́ндэ.</verse>
				<verse number="12">Мэ ангилпхэндём, и зракхцём и пхэндём пал дава́, а явирэ́с нанэ кэ тумэ́, и тумэ́ – Мирэ́ мануша́, савэ́ допхэнэна, со Мэ – Дэвэ́л, – ракирэ́л Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="13">Англэды́р сарэ́стыр Мэ со́мас адасаво́, нико́н на зракхэ́ла Мирэ́ вастэ́стыр; Мэ кэра́ва, и кон дава́ отпарувэла?</verse>
				<verse number="14">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Саво́ выкиндя (выракхця) тумэн, Свэ́нто Израилёскиро: “Ваш тумэ́нгэ Мэ бичхадём кэ Вавило́но, роспхагирдём саро́, со сыс закэрдо и Халдеен, савэ́ сыс пхутькирдэ́ пэ́скирэ пармэнца (корабленца).</verse>
				<verse number="15">Мэ сом Рай Дэвэ́л, тумаро́ Свэ́нто, Кодова́, Кон создыя́ Израилё, тумаро́ Кра́ли.</verse>
				<verse number="16">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Саво́ откэрдя дром пэ мо́рё (дэрья́в), Саво́ откэрдя дром пир зоралэ́ паня́.</verse>
				<verse number="17">Саво́ вылыджия́ грэн и марибны́тка вурдэна́, халадэ́н и зор; сарэ́ пасинэ кхэтанэ́, на уштынэ́, мурдинэ, сыр момолытка (светильники), хасинэ́.</verse>
				<verse number="18">Нэ тумэ́ на пририпирэна пал прогинэ́ дывэса́, на думинэ́на пал дова́, со сыс ґара́.</verse>
				<verse number="19">Акэ, Мэ кэра́ва нэви́ буты́, акана́ ёй сыкадёла, ци тумэ́ на камэ́на тэ джинэ́н пал дава́? Мэ кэра́ва дром пэ фэ́лда, рэ́ки (лэня́) пэ чхучи́ пхув.</verse>
				<verse number="20">Фэлдытка мурдала́ (звери) пэ фэ́лда Ман вышарэна, шарэна шакалы и чирикля́ (страусы), пал-дова́ со Мэ пэ чхучи́ пхув дава́ пани́, Мэ кэра́ва рэ́ки (лэня́) пэ шуки́ мал (степ), соб (кай) тэ пьел Миро народо, саво́ Мэ выкэдыём.</verse>
				<verse number="21">Дава́ народо Мэ создыём ваш Пэ́скэ; ёв дэ́ла паты́в Ма́нгэ.</verse>
				<verse number="22">А ту, Яково, на кхардян Ман, ту, Израилё, на кэрдя́н ничы́ ваш Ма́нгэ.</verse>
				<verse number="23">Ту на яндян ма́нгэ бакрорэ́н ваш цэ́ло схачкирибэ́н, на вышардян Ман тырэ́ свэнтонэ́ дыибнаса. Мэ на зачхувавас тут, соб (кай) тэ дынаринэс (служынэс) Ма́нгэ марэскирэ яныбнаса, на припхэндём, соб (кай) тэ янэс фимиа́мо.</verse>
				<verse number="24">Ту на киндян Ма́нгэ дэсто́ лачхэ́ сунгаса пал руп, Ту на чалякирдян Ман тхулыпнаса тырэ́ свэнтонэ́ дыибна́стыр, нэ тырэ́ грэхэ́нца кэрдя́н Ма́нгэ пхарипэ́н; Ма́нгэ исын пхаро́ тырэ́ налачхэ́ рэндостыр.</verse>
				<verse number="25">Мэ, Мэ Кокоро́, отмэка́ва тырэ́ грэ́хи ваш Пэ́скэ Кокорэскэ, Мэ на пририпирава грэ́хи тырэ́ буты́р.</verse>
				<verse number="26">Дэ Ма́нгэ тэ пририпирав; амэ ява́са тэ кэра́с сэ́ндо (тэ сэндякираспэ); ра́кир ту, соб (кай) тэ допхэнэс тыро́ чачипэ́н.</verse>
				<verse number="27">Тырэ́-дадэ́скиро дад кэрдя́ грэ́хо и одолэ́, кон мангдя́пэ пал ту́тэ, отгинэ́ Ма́ндыр.</verse>
				<verse number="28">Палдова́ Мэ раша́нгирэ барыдырэндыр пэ свэ́нто штэ́то залыём лэ́нгири буты́, и отдыём пэ хасибэ́н Яково́с, и отдыём Израилё, соб (кай) лэс тэ магирэ́н.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="44">
				<verse number="1">“Акана́ шун, Яково, Миро писха́ри, шун, Израилё, саво́ Мэ выкэдыём.</verse>
				<verse number="2">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Саво́ создыя́ тут, Саво́ подрикирэлас тут да́кирэ лочовя́тыр: ‘На дар, Миро писха́ри, Яково, на дар, дро́го Израилё, саво́ Мэ выкэдыём.</verse>
				<verse number="3">Мэ вычхувава пани́ пэ одолэ́стэ, кон древа́н камэ́ла пани́, и барэ́ панинга́ пэ дова́, со вышутия; Мэ вычхувава Миро ду́хо (фа́но) пэ тыро́ кхэри́тко ро́до и бахтякирибэ́н Миро пэ тырэ́ чхаворэндэ, савэ́ ишчо (инкэ́) явэ́на анги́л.</verse>
				<verse number="4">И явэ́на ёнэ тэ барьён машки́р чар, сыр вербы (ивы) пашы́л пани́.</verse>
				<verse number="5">Екх ману́ш пхэнэ́ла: ‘Мэ сом Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро’, яви́р кхарэ́ла пэс Яково́скирэ лавэ́са, три́то чхинэла пэ́скирэ вастэ́са ‘Мэ сом Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро,’ и лэс кхарэ́на Израилёскирэ лавэ́са.”</verse>
				<verse number="6">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Кра́ли Израилёскиро, Саво́ выкиндя лэс. Рай Дэвэ́л, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро: “Мэ сом пэ́рво и Мэ сом палатуно́ (последнё), нанэ явирэ Дэвлэ́с, апри́ч (кроме) Ма́ндэ.</verse>
				<verse number="7">Кон исын ишчо (инкэ́) адасаво́, сыр Мэ сом? Мэк ёв тэ пхэнэ́л, мэк тэ роспхэнэл Ма́нгэ екх пал екх саро́ долэ́ часостыр, сыр Мэ создыём ґаратуно народо, ци мэк ёнэ тэ ангилпхэнэн пал дова́, со явэ́ла.</verse>
				<verse number="8">На дарэ́н, и на трашан: ци на пхэндём Мэ ту́кэ ґара́, ци на ангилпхэндём? И тумэ́ досыкавэна (допхэнэна) пал Ма́ндэ. Ци исын яви́р Дэвэ́л апри́ч Ма́ндэ? Нанэ ни сави́ яви́р ска́ла [нанэ яви́р Дэвэ́л-ю.о.], ни со буты́р Мэ на джина́в.</verse>
				<verse number="9">Одолэ́, кон кэрэ́ла и́долы, одолэ́ кэрэ́на дылныпэ́н, и долэ́ и́долы, савэ́ исын дро́га ваш лэ́нгэ, кэ савэ́ ёнэ тырдэнапэ, на янэ́на лэ́нгэ нисаво́ лачхипэ́н; адалэ́ мануша́ ґалёна дава́ дрэ пэ́стэ. Ёнэ на дыкхэ́на, на ґалёна, палдава́ явэ́на ладжакирдэ́.</verse>
				<verse number="10">Кон кэрдя́ явирэ дэвлорэс, кон вычхудя́ идоло, савэ́стыр нанэ ни саво́ лачхипэ́н?</verse>
				<verse number="11">Сарэ́, кон кэрэ́ла дава́, явэ́на ладжакирдэ́, пал-дова́ со спецы тэ вычхинэн пэ кашт, савэ́ кэрэ́на и́долы, исын кокорэ́ фэ́ни мануша́. Мэк сарэ́ ёнэ тэ скэдэ́напэ, мэк тэ явэ́н тэрдэ́: ёнэ пиридарэна (страхадёна) и явэ́на ладжакирдэ́.</verse>
				<verse number="12">Фаурнари (ковалё) кэрэ́ла састырэстыр товэр, и ёв обкэрэла пэ вангара лэс; выкэрэла лэс барэ́ млотэнца и обкэрэла лэс пэ́скирэ зоралэ́ вастэ́са; адя́кэ кэрэ́ла буты́, со ёв ячэ́ла бокхало и бизорья́киро, ёв на пьела пани́, и ёв кхинёла.</verse>
				<verse number="13">Кхэра́-кэрибнаскиро (плотнико), сыр выкэдыя́ кашт, и протырдэла пир лэ́стэ мамуитко (линия) и отчэртинэла лэс ярьяса, обчхинэла востронэ струментоса, обкрэнглякирэла лэс и кэрэ́ла лэ́стыр гожонэ манушорэс, соб (кай) тэ чхувэ́л лэс дро кхэр.</verse>
				<verse number="14">Адава́ ману́ш пхагирэ́ла пэ́скэ кедры, выкэдэ́ла машки́р кашта́ дро вэш эгли и дэмбо; чхувэ́ла ясенё, дрэ пхув, а брышы́нд дава́ кашт барьякирэ́ла.</verse>
				<verse number="15">Далэ́ каштэ́стыр ману́ш татёла, хачкирэ́ла лэс дрэ яг и пэкэла маро́. И далэ́ каштэ́стыр кэрэ́ла дэвлорэс и мангэлапэ лэ́скэ; кэрэ́ла идоло и пэрэ́ла анги́л лэ́стэ пэ чанга́.</verse>
				<verse number="16">Ёв хачкирэ́ла пашы́л кашт дрэ яг, пэ яви́р паш ёв кэравэла мас, чалёла и татёла, и ракирэ́ла: “Куч татиём, лачхи́ яг.”</verse>
				<verse number="17">А долэ́стыр, со каштэ́стыр яця́пэ, кэрэ́ла дэвлорэс, кэрэ́ла пэ́скирэ идоло, мангэлапэ лэ́скэ, пэрэ́ла анги́л лэ́стэ пэ чанга́ и ракирэ́ла лэ́скэ: “Зра́кх ман, ту сан миро дэвла!”</verse>
				<verse number="18">Ёнэ ничи́ на джинэ́на и на ґалёна: Рай Дэвэ́л закэрдя лэ́нгирэ якха́, соб (кай) тэ на дыкхэ́н и лэ́нгирэ илэ, тэ на ґалён.</verse>
				<verse number="19">И на прилэ́ла ману́ш кэ ило́, и нанэ лэ́стэ годы́, соб (кай) тэ пхэнэ́л: “Мэ схачкирдём кашт пэ яг и пэ вангара пэкцём маро́, кэрадём мас ци трэй ма́нгэ тэ кэра́в налачхипэн каштэ́стыр, со яця́пэ? Ци трэй тэ мангавпэ каштэскэ?”</verse>
				<verse number="20">Ёв ха́ла, хохавэлапэ, хохадо ило́ лыджа́ла явирэ дромэ́са лэс; и нисыр ёв на вырискирэла пэ́скиро ило́, на пхэнэ́ла: “Ци нанэ хохаибэ́н дро Миро чачо́ васт?”</verse>
				<verse number="21">Рипирэн дава́, и Израилё, тумэ́ сан Мирэ́ писха́рья. Мэ создыём тут, Израилё, ту сан Миро писха́ри, на бистыр пал Ма́ндэ.</verse>
				<verse number="22">Мэ скхосава (злава) тыро́ чорипэ́н сыр мигла (тумано), тырэ́ грэ́хи сыр о́блоко, обрисёв кэ Мэ, пал-дова́ со Мэ выкиндём тут.</verse>
				<verse number="23">Мэк тэ радынэ́лпэ кэ багаипэн болыбэ́н, пал-дова́ со Рай Дэвэ́л кэрдя́ дава́! Мэк тэ годлэл пхувитко хорипэ́н, мэк тэ шуминэн бахтятыр бэ́рги, вэш, сарэ́ кашта́ дро вэш, пал-дова́ со Рай Дэвэ́л выкиндя Яково́с, Ёв ґаздэ́ла Пэ́скири паты́в дро Израилё.</verse>
				<verse number="24">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Саво́ выкиндя тут, и Саво́ создыя́ тут дрэ дакири лочови́: “Мэ сом Рай Дэвэ́л, Саво́ создыя́ саро́, Мэ екхджино́ протырдыём болыбэ́н и Пэ́скирэ зорья́са росчхудём пхув.</verse>
				<verse number="25">Мэ, Дэвэ́л, Саво́ кэрэ́ла адя́кэ, со гертыка (знаме́нии), савэ́ дэ́на хоханэ́ ангилпхэныбнарья, нэ саро́ ивья́ (напра́снэс), Саво́ сыкавэ́ла, сыр зджана годятыр човаханэ мануша́, савэ́ кэрэ́на чорахано пхэныбэ́н, Саво́ вытрадэла годьварэн манушэ́н (магэн) и лэ́нгиро джиныбэ́н кэрэ́ла дылныпнаса.</verse>
				<verse number="26">Мэ, Дэвэ́л, Саво́ дэ́ла зор лавэ́скэ, со пхэндя́ Миро писха́ри, Саво́ кэрэ́ла пир лава́, со пхэнэ́на бичхадэ́ мануша́ Лэ́скэ, Саво́ ракирэ́ла кэ Ерусалимо: “Явэ́на тэ дживэ́н дрэ ту́тэ”, – и кэ фо́рья Юда́скирэ: “Тумэ́ на явэ́на буты́р роспхагирдэ́, Тумэ́ явэ́на нэвэ́стыр чхудэ́, и Мэ нэвякирава тумарэ́ руи́ны.”</verse>
				<verse number="27">Мэ, Дэвэ́л, Саво́ ракирэ́ла кэ панескиро хорипэ́н (бездна): “Вышутёв, и тырэ́ рэ́ки (лэня́) Мэ вышутькирава.”</verse>
				<verse number="28">Саво́ ракирэ́ла пал Кирастэ: “Миро чхупна́ри; ёв кэрэ́ла саро́ пир Мири́ во́ля, ёв пхэнэ́ла кэ Ерусалимо. “Ту на явэ́са буты́р роспхагирдо, пхэнэ́ла кэ Кхангири́: “Ту явэ́са чхуды́ пэ штэ́то!”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="45">
				<verse number="1">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л кэ Кира, савэ́с Ёв помакхця: Мэ рикирава тут пал чачо́ васт, соб (кай) тэ отдав ту́кэ народы, Мэ злава кустыка, со сыс пэ трушула кралье́ндэ, соб (кай) тэ откэрэн ту́кэ вудара́, и соб (кай) по́рта тэ на запхандэлпэ.</verse>
				<verse number="2">‘Мэ джа́ва анги́л ту́тэ, бэ́рги роспхагирава, харкунэ́ (меди́тка) вудара́ розмарава, и штабы (запоры) саструнэ́ пирипхагирава.</verse>
				<verse number="3">И Мэ отда́ва ту́кэ гарадэ́ дро калыпэ́н (цёмныма) кучипэна (сокровишчы) и приракхнэ барвалыпэна, соб (кай) ту тэ ґалёс, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Саво́ кхарэ́ла тут пир лав, Саво́ исын Дэвэ́л Израилёскиро.</verse>
				<verse number="4">Ваш Яково́скэ, Мирэ́ писхари́скэ, ваш Израилё, Конэ́с Мэ выкэдыём, Мэ кхардём тут пир лав, дыём ту́кэ паты́в, мэк (хоть) ту на джиндян Ман.</verse>
				<verse number="5">Мэ сом Рай Дэвэ́л и явирэ́с нанэ; нанэ Дэвлэ́с апри́ч Ма́ндэ, Екх Мэ сом. Мэ выкэдыём тут, ко́ли ту на джиндян Ман,</verse>
				<verse number="6">соб (кай) тэ джинэ́н вастоко́стыр, кай кхам ґаздэ́лапэ и кэ западо (пал-панитко риг), кай кхам бэшэ́ла, со нанэ явирэ Дэвлэ́с: Мэ сом Рай Дэвэ́л и явирэ́с нанэ.</verse>
				<verse number="7">Мэ кэра́ва дуд (свэ́то) и кэра́ва калыпэ́н (цёмныма), Мэ да́ва рама́нё (миро) и кэра́ва бари би́да (биба́хт); Мэ, Рай Дэвэ́л, кэра́ва дава́.</verse>
				<verse number="8">Мэк болыбэ́н тэ дэл брышы́нд, мэк тэ чхувэлпэ чачипэ́н болыбна́стыр, мэк тэ откэрэлпэ пхув, соб (кай) тэ дэл зракхибэ́н, мэк кхэтанэ́ тэ барьёл чачипэ́н. Мэ, Рай Дэвэ́л, кэра́ва саро́ дава́.</verse>
				<verse number="9">Бида кодолэ́скэ, кон чингардэлапэ Дэвлэ́са: Саво́ создыя́ лэс, кон исын чэрепко чэрэпкэндыр пэ пхув. Ци пхэнэ́ла ґлэя (глина) пэ́скирэ мастероскэ: “Со ту кэрэ́са?”, ци пхэнэ́ла тыри́ буты́ пал ту́тэ: “Лэ́стэ нанэ васта́?”</verse>
				<verse number="10">Бида одолэ́скэ, кон пхэнэ́ла пэ́скирэ дадэ́скэ: “Со́скэ ту дыя́н ма́нгэ джиибэ́н?”, а да́кэ ци пхэнэ́ла ёв: “Со́скэ ту бияндян ман?”</verse>
				<verse number="11">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Свэ́нто Израилёскиро, Саво́ создыя́ лэс: “Тумэ́ пхучэна Ма́ндыр, со явэ́ла Мирэ́ чхавэ́нца? И тумэ́ камэ́на тэ подпхэнэн, со трэй Ма́нгэ тэ кэра́в?”</verse>
				<verse number="12">Мэ создыём пхув и манушэ́с пэ ла́тэ; Мэ – Мирэ́ васта́ протырдынэ болыбэ́н и Мэ дыём припхэныбэ́н кэ сарэ́ болыбны́тка чэргэня́ (болыбнытко халадыбэ́н).</verse>
				<verse number="13">Мэ чхудём лэс дро чачипэ́н, Мэ кэра́ва сарэ́ лэ́скирэ дрома́ маму́й (Мэ мамуякирава). Ёв кэрэ́ла Миро фо́ро, отмэкэ́ла пэ во́ля Мирэ́ манушэ́н плено́стыр, на лэ́ла лэ́ндыр нисаво́ выкиныбэ́н, ни да́ры”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро.”</verse>
				<verse number="14">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Египтя́ни, савэ́ кэрэ́на буты́, и Ефиопляни, савэ́ бикнэна, и Савейцы, вучэ́ мануша́, явэ́на тырэ́ манушэ́нца; ёнэ пал ту́тэ явэ́на тэ джа́н пхандлэ зандирьенца (цэпэнца), явэ́на, пэрэ́на пэ чанга́, лэ́на тэ мангэ́н тут, ракири́: “Екх (фэ́ни) ту́тэ исын Екх Дэвэ́л, и явирэ нанэ Дэвлэ́с.”</verse>
				<verse number="15">Чачо́, Ту сан, Дэвэ́л гарадо́? Дэвэ́л Израилёскиро, Зракхибнари.</verse>
				<verse number="16">Сарэ́ ёнэ явэ́на ладжакирдэ́; кхэтанэ́ лэ́нца джа́на ладжаса и одолэ́, кон кэрэ́ла и́долы.</verse>
				<verse number="17">А Израилё явэ́ла зракхно пир ве́чно зракхибэ́н дро Растэ-Дэвлэ́стэ; тумэ́ на явэ́на ладжакирдэ́ никели.</verse>
				<verse number="18">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Саво́ создыя́ болыбэ́н; Ёв – Дэвэ́л, Саво́ счхудя пхув и дыя́ зор ла́кэ; на ивья́ (напра́снэс) счхудя ла, а соб (кай) тэ дживэ́н пэ ла́тэ; Мэ сом Рай Дэвэ́л и явирэ́с нанэ.</verse>
				<verse number="19">На чораханэ́с Мэ ракиравас, Мэ на ракирдём пэ кало́ (тёмно) пхувья́киро штэ́то; Мэ на ракирдём кэ кхэри́тко ро́до Яково́скиро: “Ивья́ (напра́снэс) тумэ́ Ман родэ́на.” Мэ сом Рай Дэвэ́л, Саво́ ракирэ́ла чачипэ́н и сыкавэ́ла чачипэ́н.</verse>
				<verse number="20">Скэдэ́нпэ, явэ́н, подджан сарэ́, кон зракхцяпэ народо́стыр. Мэк тэ явэ́н одолэ́ дылынэ́ и бура, кон лыджа́ла каштуно идоло, кон мангэлапэ дэвлорэскэ, саво́ на зракхэ́ла.</verse>
				<verse number="21">Дэн тэ джинэ́н манушэ́нгэ и пхэнэ́н: “Кон пхэндя́ дава́ дро ґаратуно часо, кон ангилпхэндя дава́? Ци на Мэ, Рай Дэвэ́л, и нанэ явирэ Дэвлэ́с апри́ч Ма́ндэ, а исын екх Дэвэ́л – Мэ сом Дэвэ́л чачуно́, Саво́ зракхэ́ла и нанэ никонэ́с явирэ́с апри́ч Ма́ндэ.</verse>
				<verse number="22">Кэ Мэ обрисён и тумэ́ зракхэнапэ, сарэ́ яго́ры (краи́) пэ пхув, пал-дова́ со Мэ сом Дэвэ́л и нанэ явирэ́с.</verse>
				<verse number="23">Мэ Кокоро́ Пэ́са совлахава: Мирэ́ уштэндыр выджа́ла чачипэ́н, лав, саво́ на парудёла, со анги́л Ма́ндэ пэрэ́ла пэ чанга́ кажно ро́дыцо, пэ Ма́ндэ совлахала кажно екхэ-чибакири ири (чиб).</verse>
				<verse number="24">И явэ́на тэ ракирэ́н пал Ма́ндэ адя́кэ: “Фэ́ни (то́ка) Екхэ Растэ-Дэвлэ́стэ исын зор и чачипэ́н; кэ Ёв явэ́на и явэ́на тэ ладжан сарэ́ Лэ́скирэ вэ́рги.</verse>
				<verse number="25">Рай Дэвэ́л зракхэ́ла и пир Лэ́стэ явэ́ла тэ славинэлпэ кхэри́тко ро́до Израилёскиро.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="46">
				<verse number="1">Пыя́ Вило [Бэл-ю.о.], пыя́ Нево; лэ́нгирэ и́долы пасёна пэ грэ́ндэ и гурувэндэ, пхаро́ лэ́нгэ дава́ тэ лыджа́н кхинэ мурдалэ́нгэ!</verse>
				<verse number="2">Пынэ́, пынэ́ кхэтанэ́, на зракхнэ́ одолэ́н, кон лэн лыджалас, и кокорэ́ гинэ́ дро пле́но.</verse>
				<verse number="3">Шунэ́н ман, кхэр Яково́скиро, сарэ́, кон яця́пэ Израилёскирэ кхэрэ́стыр, конэ́с Мэ прилыём бияныпнастыр и Мэ лыджавас да́кирэ лочовя́тыр.</verse>
				<verse number="4">Тумэ́ пхурьёна, а Мэ адасаво́ ява́ва; парнёна тумарэ́ бала́, а Мэ ява́ва тэ лыджав тумэн. Мэ создыём тумэн и лава́ тэ лыджав, Мэ ла́ва тэ подрикирав, Мэ ява́ва тэ ракхав тумэн.</verse>
				<verse number="5">Пэ конэ́стэ Мэ зджава (поджава), сыр тумэ́ думинэ́на, кон исын Адасаво́, сыр Мэ сом?</verse>
				<verse number="6">Мануша́ дорэсэ́на сувнака́й кисыкатыр, ублавэна руп и кхарэ́на манушэ́с, соб (кай) ёв тэ кэрэ́л лэ́стыр дэвлэс; мангэ́нпэ дэвлэскэ и пэрэ́н пэ чанга́ анги́л лэ́стэ.</verse>
				<verse number="7">Ёнэ лэ́на лэс пэ псикэ́, лыджа́на лэс, чхувэ́на пэ лэ́скиро штэ́то, ёв исын тэрдо́, ёв на зджа́ла штэто́стыр; мануша́ годлэна, нэ ёв ничи́ на пхэнэ́ла, на ракхэ́ла бидатыр.</verse>
				<verse number="8">Пририпирэн дава́ и сыкавэ́н пэс муршэнца; прилэ́н дава́ кэ ило́, мануша́лэ, савэ́ отгинэ́ чачунэ́ Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="9">Пририпирэн дова́, со сыс англэды́р сарэ́стыр, пал-дова́ со Мэ сом Дэвэ́л и нанэ явирэ Дэвлэ́с, нанэ никонэ́с, кон зджа́ла (поджала) пэ Ма́ндэ.</verse>
				<verse number="10">Мэ пхэна́ва англэды́р сарэ́стыр, со тэ́ньчи дро ко́нцо (дро яго́ро) явэ́ла, ґаратунэ́ часостыр Мэ ракира́ва пал дова́, со ишчо (инкэ́) на кэрдя́пэ: Явэ́ла пир Миро годыпэ́н (совето); Мэ кэра́ва саро́, со Ма́нгэ исын пир ило́.</verse>
				<verse number="11">Мэ кхардём орло́с (кидо́с) вастоко́стыр; дуратунэ́ рига́тыр Мэ кхардём одолэ́с, кон кэрэ́ла пир Миро припхэныбэ́н. Мэ пхэндём и кэра́ва кэ ко́нцо (яго́ро); ангилпхэндём и явэ́ла адя́кэ.</verse>
				<verse number="12">Пошунэн Ман, мануша́ холямэ́ илэ́са, савэ́ отгинэ́ чачипнастыр.</verse>
				<verse number="13">Подги́я Миро чачипэ́н, ёв исын на́дур, сы́гэс явэ́ла Миро зракхибэ́н; Мэ да́ва зракхибэ́н Сионоскэ, а Израилёскэ – Мири́ паты́в.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="47">
				<verse number="1">“Джа́, бэш пэ пра́хо, патывалы́ тэрны́ джувлы́, чхай Вавилоноскири, бэш пэ пхув. Нанэ троно (крали́тко штэ́то), чхай Халдеенгири, на пхэнэ́на пал ту́тэ буты́р, со ту сан шука́р и барвалы.</verse>
				<verse number="2">Лэ жорны (вэлэдин) и мелин яржо́, злэ тыро́ дыкхло, ґа́здэ тыри́ подя (труюны), сыка́в тырэ́ ґэра́, джа́ пир рэ́ки (лэня́).</verse>
				<verse number="3">Одкэрлапэ тыро́ нангипэ́н, явэ́ла бицялы тыри́ ладж. Кэра́ва Мэ сэ́ндо, Мэ на потангинава никонэ́с.”</verse>
				<verse number="4">Амаро́ Зракхибнари исын Свэ́нто Израилёскиро, Лэ́скиро лав – Рай Дэвэ́л, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро.</verse>
				<verse number="5">Бэш, на ра́кир ничи́, джа́ дрэ калыпэ́н (цёмныма), чхай Халдеенгири, буты́р на явэ́на тэ кхарэ́н тут раняса дро кралипэ́н.</verse>
				<verse number="6">Холясыём Мэ пэ Миро народо, хасякирдём Мирэ́ чхавэ́н, отдыём лэн дрэ тырэ́ васта́, Вавило́но, а ту на потангиндян лэн; пхуро́ ману́ш лыджия́ тыро́ пхарипэ́н.</verse>
				<verse number="7">Ту ракирэсас: ‘Саро́ джиибэ́н мэ ява́ва раняса,’ – а ту на прилыян тырэ́ годя́са, на думиндян, со дурэды́р явэ́ла.</verse>
				<verse number="8">Акана́ вышу́н дава́, роспестиндлы, биракхибнаскири, сави́ ракирэ́ла дро пэ́скиро ило́: ‘Мэ сом екх адасави, явирья нанэ; мэ на ячавапэ биромэскири (пивляса), мэ на хасякира́ва чхаворэ́н.’</verse>
				<verse number="9">Нэ ко́ли ту на ужакирэса, то саро́ кэ ту явэ́ла: и ромэс хасякирэса и чхаворэ́н дро екх дывэ́с; явэ́ла кэ ту биба́хт пхэрдэ́с, на зракхэ́ла тут чорахано джиныбэ́н и бари зор чораханы.</verse>
				<verse number="10">Ту́тэ сыс наде́я пэ тырэ́ налачхэ́ рэ́нды, ту пхэндя́н: ‘Нико́н ман на дыкхэ́ла.’ Тыри́ годы́ и тыро́ джиныбэ́н змардэ тут дромэ́стыр; ту ракирэсас дро тыро́ ило́: ‘Мэ сом, и буты́р нанэ никонэ́с апри́ч Ма́ндэ.’</verse>
				<verse number="11">Явэ́ла кэ ту чорипэ́н (биба́хт); ту на ґалёса, савэ́ рига́тыр ёй ґаздэ́лапэ; явэ́ла кэ ту би́да, и ту ла́тыр на нашэса; явэ́ла хасибэ́н, пал саво́ ту на думинэса.</verse>
				<verse number="12">Ячпэ тырэ́ чораханэ джиныбнаса, саво́ ту лыян тэ кэрэ́с ишчо (инкэ́) дро тэрныпэн, зракхпэ лэ́са бидатыр.</verse>
				<verse number="13">Ту кхиныян, пал-дова́ со прилыян бут годыпэ́н (советы); мэк тэ явэ́н одолэ́, кон ангилпхэнэла пир болыбэ́н, пир нэво́ чхон и чэргэня́, мэк тэ зракхэн ёнэ тут долэ́стыр, со явэ́ла.</verse>
				<verse number="14">Акэ, ёнэ исын сыр пхус, яг схачкирдя́ лэн, на зракхнэ́ ёнэ пэ́скиро джиибэ́н ягатыр; ничи́ на яця́пэ – ни вангар, соб (кай) тэ татёс, ни яг, соб (кай) тэ бэшэс на́бут паш ла́тэ.</verse>
				<verse number="15">Акэ, савэ́ ячнэ́ одолэ́, конэса ту кэрэсас буты́, конэса ту тимисякирэсас (таргинэсас) ишчо (инкэ́) дро тырэ́ тэрнэ́ бэрша́. Кажно гия́ пэ пэ́скири риг; нико́н на зракхэ́ла тут.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="48">
				<verse number="1">Шунэ́н дава́, кхэр Яково́скиро, сарэ́, кон кхарэ́лапэ Израилёскирэ лавэ́са, кон бия́ндыя Юда́скирэ родо́стыр, кон совлахала Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ лавэ́са и патя́ла Израилёскирэ Дэвлэ́скэ, мэк (хоць) ёв на патя́ла на пир патяибэ́н и чачипэ́н!</verse>
				<verse number="2">Ёнэ пхэнэ́на, со ёнэ исын свэнтонэ́ форо́стыр, со Дэвэ́л Израилёскиро, Конэ́скиро лав исын Рай Дэвэ́л, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро, подрикирэ́ла лэн.</verse>
				<verse number="3">Мэ пхэнавас англэды́р (вагэдыр), ґара́ анги́л дава́, сыр саро́ явэ́ла; Мирэ́ уштэндыр выджа́лас лав, и Мэ ангилпхэнавас, и кэравас, ко́ли на ужакирнас, и саро́ дава́ кэрдя́пэ (сыс).</verse>
				<verse number="4">Мэ джиндём, со ту на камэ́са тэ кандэс, дрэ тыри́ мэн исын саструнэ́ жылы, тыро́ чэкат исын харкуно (медно).</verse>
				<verse number="5">Палдава́ Мэ пхэнавас ту́кэ ґара́ (ваго) анги́л дова́, сыр дава́ кэрэласпэ, Мэ сыкававас ту́кэ, соб (кай) ту тэ на пхэнэ́с: ‘Миро идоло кэрдя́ дава́, миро дэвлоро, саво́ васта́ кэрдэ́, припхэндя́, соб (кай) адя́кэ тэ явэ́л.’</verse>
				<verse number="6">Ту шундя́н; на дыкхи́ пэ саро́ дава́, со исын: ци тумэ́ дава́ на приджинэна? Акана́ Мэ пхэна́ва ту́кэ нэво́ и гарадо́, и ту на джиндян дава́.</verse>
				<verse number="7">Акана́ дава́ кэрдя́пэ, а наґара на пир дывэ́с, и; ту на шундя́н пал дава́, соб (кай) тэ на пхэнэ́с: ‘Акэ, мэ джиндём дава́.’</verse>
				<verse number="8">Ту на шундя́н, и на джиндян пал дава́, тыро́ кан на сыс откэрдо, пал-дова́ со Мэ джиндём, со ту отпэрэса: ту хохавэса и ту сан бунтяри (отгиибнари) ишчо (инкэ́) да́кирэ лочовя́тыр.</verse>
				<verse number="9">Ваш Миро лав Мэ пириячавас тэ холясовав, ваш Мири́ паты́в Мэ обрикиравас Пэс тэ хасякира́в тут.</verse>
				<verse number="10">Акэ, Мэ биладём (росплавиндём) тут, нэ на адя́кэ, сыр руп; Мэ пропатякирдём тут сыр дро бов пир барэ́ мэ́ньки.</verse>
				<verse number="11">Ваш Пэ́скэ Кокорэскэ, ваш Пэ́скэ Кокорэскэ Мэ кэра́ва дава́, соб (кай), сыр тэ на калякирэн Миро лав! Мири́ паты́в и барипэ́н Мэ никонэ́скэ на отда́ва.</verse>
				<verse number="12">Пошун Ман, Яково, шун, Израилё, кхардо Миро: Мэ сом Одова́, Саво́ сыс, Мэ сом пэ́рво (англатуно́) и палатуно́ (последнё).</verse>
				<verse number="13">Миро васт создыя́ пхув; Миро чачо́ (право) васт протырдыя́ болыбэ́н; ко́ли Мэ кхара́ва лэн, то ёнэ кхэтанэ́ явэ́на.</verse>
				<verse number="14">Скэдэ́нпэ сарэ́, пошунэн! Кон машки́р лэ́ндэ ангилпхэндя дава́? Ра́скэ-Дэвлэ́скэ яця́ пир ило́ ёв, (Кира); ёв кэрэ́ла пир Дэвлэ́скири во́ля дро Вавило́но, сыкавэ́ла Дэвлэ́скиро васт машки́р Халдеендэ.</verse>
				<verse number="15">‘Мэ, Мэ пхэндём и кхардём лэс; Мэ лэс яндём, и лэ́скиро дром явэ́ла бахтало́.</verse>
				<verse number="16">Явэ́н кэ мэ, шунэ́н дава́ лав: ‘Мэ николи на ракиравас чораханэ́с и самонэ англыпна́стыр; долэ́ часостыр, сыр саро́ дава́ кэрэласпэ, Мэ одо́й со́мас, и акана́ бичхадя́ Ман Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л и Лэ́скиро Ду́хо (Фа́но).’</verse>
				<verse number="17">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Саво́ выкиндя тут, ракирэ́ла Свэ́нто Израилёскиро: “Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́. Мэ сыклякирава тут, Мэ лыджа́ва тут долэ́ дромэ́са, кай трэй ту́кэ тэ джас.</verse>
				<verse number="18">Нэ ко́ли б ту шундя́н Мирэ́ лава́! Тэ́ньци б рама́нё (миро) тыро́ тэ явэ́л сыр рэка (лэнь), чачипэ́н тыро́ – сыр рэ́ки (лэня́) барэ́.</verse>
				<verse number="19">И ро́до б тыро́ тэ явэ́л, сыр пра́хо; выджа́нас бы ту́тыр бут мануша́; на выкхосэласпэ, на хасёлас б тыро́ лав анги́л Ма́ндэ.”</verse>
				<verse number="20">Выджа́н Вавилоно́стыр, нашэ́н: явнэ́ Халдеи; радынэ́нпэ и пхэнэ́н пал дава́; пхэнэ́н дава́ лав пир сари́ пхув, ракирэ́н: “Рай Дэвэ́л выкиндя Пэ́скирэ писхари́с, Яково́с.</verse>
				<verse number="21">Ёв лыджа́ла лэн пэ чхучэ́ пхувья́, а ёнэ тэ пьен на камэ́на. Ёв дэ́ла лэ́нгэ пани́ барэстыр; Ёв пхагирэ́ла бэ́рга и пани́ чхувэ́лапэ.</verse>
				<verse number="22">А грэхитконэ́ манушэ́нгэ нанэ рама́нё (миро)”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="49">
				<verse number="1">Шунэ́н Ман, островы (пхувья́ пэ мо́рё (дэрья́в)). Шунэ́н, дуратунэ́ народы: Рай Дэвэ́л прикхардя ман, (Израилё), да́кирэ лочовя́тыр; Мэ ишчо (инкэ́) на бияндыём, а Ёв кхарэлас Ман пир лав.</verse>
				<verse number="2">И создыя́ Ёв Мирэ́ ушта́ сыр востро курта́ла; Лэ́скирэ вастэ́са Ёв учхакирэлас Ман; Ёв кэрдя́ Ма́ндыр востро марибны́тко буст (стрела), Ёв ракхэлас Ман дро Пэ́скиро колчано.</verse>
				<verse number="3">И пхэндя́ Ма́нгэ: “Ту сан писха́ри Миро, Израилё, Ту дэ́са Ма́нгэ паты́в и барипэ́н:</verse>
				<verse number="4">А Мэ пхэндём: “Ивья́ (напра́снэс) Мэ кэравас буты́, Мэ нашадём (хасякирдём) пэ́скири зор. Нэ миро чачипэ́н кэ Рай Дэвэ́л; Дэвэ́л миро отпарикирэла Ма́нгэ.”</verse>
				<verse number="5">Акана́ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Саво́ кхардя́ Ман ишчо (инкэ́) дрэ дакири лочови́, соб (кай) тэ явав Мэ Лэ́скирэ дынариса, соб (кай) Мэ тэ прикхарав кэ Ёв Яково́с, и, соб (кай) Израилё кэ Ёв тэ скэдэлпэ. Мэ прилыём паты́в дрэ якха́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ; Дэвэ́л Миро исын Мири́ зор.</verse>
				<verse number="6">И Ёв пхэндя́: “Дава́ исын набаро́ рэ́ндо ваш Ту́кэ, со ту явэ́са Миро писха́ри, соб (кай) тэ дживэ́л ро́дыцо Яково́скиро, соб (кай) тэ рисёл ячаибэ́н Израилёскиро; нэ дава́ ишчо (инкэ́) нанэ саро́. Нэ кэра́ва Мэ Тут дудэса (свэтоса) ваш манушэ́нгэ, соб (кай) тэ джинэ́н Миро зракхибэ́н сарэ́ яго́ры (концы) пэ пхув.”</verse>
				<verse number="7">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Израилёскиро Свэ́нто, Саво́ выкиндя Израилё, адя́кэ ракирэ́ла кэ народо, савэ́с сарэ́ кошэна и традэ́на, саво́ исын писха́ри барэ́ рандэ: “Кра́лья дыкхэ́на и уштэна; тхага́рья (кня́зи) пэ чанга́ пэрна ваш Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Саво́ исын чачуно́, ваш Свэ́нто Израилёскиро, Саво́ Тут выкэдыя́.”</verse>
				<verse number="8">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Дрэ лачхэ́ дывэса́ Мэ тут шундём; дро дывэ́с, ко́ли исын зракхибэ́н, Мэ подрикирдём Тут. Мэ ява́ва тэ ракхав Тут, кэра́ва Ту́тыр завето ваш манушэ́нгэ, соб (кай) пхув тэ отджидякирэс; соб (кай) тэ отлэс палэ росчордо мэкно́ миштыпэ́н, тэ рискирэс ла (пхув) прилыибнаскирэнгэ (наследникэнгэ);</verse>
				<verse number="9">соб (кай) тэ пхэнэ́с манушэ́нгэ дрэ бэшыбэн: ‘Выджа́н!’ – манушэ́нгэ, савэ́ исын дро калыпэ́н (цямлыпэ́н): ‘Сыкавэ́н пэс!’ Ёнэ пашы́л дром явэ́на тэ чаравэн, пир сарэ́ бэ́ргицы явэ́на лэ́нгирэ чаритка фэ́лды.</verse>
				<verse number="10">На явэ́на ёнэ тэ бокхалён, на явэ́на ёнэ би панескиро (трушалэ), кхам лэн на пэкэла; Кодова́, Кон тангинэла (жалинэла) лэн, лыджа́ла лэн и янэ́ла кэ пани́.</verse>
				<verse number="11">И сарэ́ Мирэ́ бэргэндыр Мэ кэра́ва дроморо; и дрома́ Мирэ́ ґаздэ́напэ (явэ́на ґаздынэ́).</verse>
				<verse number="12">Акэ, явэ́на мануша́ дурипнастыр, явэ́на паш-ратятыр (северостыр) и морёстыр (дэрьявэстыр), а яви́р явэ́на Синимоскиро пхувья́тыр.”</verse>
				<verse number="13">Ра́дынпэ, болыбэ́н, яв лошалёв (веселинпэ), пхув; бэ́рги, годлэн бахтятыр: подрикирдя Рай Дэвэ́л Пэ́скиро народо, потангиндя Пэ́скирэ манушэ́н, савэ́ страдынэнас.</verse>
				<verse number="14">А Сио́но ракирэ́ла: “Ячкирдя́ ман Рай Дэвэ́л; бистырдя ман Дэвэ́л миро!”</verse>
				<verse number="15">Ци забистрэла джувлы́ (манушны) пэ́скирэ биято́с, ци на потангинэла пэ́скирэ чхавэ́с? Нэ ко́ли ёй бистрэла, Мэ тут на бистрава.</verse>
				<verse number="16">Акэ, Мэ чхиндём тут пэ Мирэ́ васта́; ва́нты тырэ́ саро́ часо исын анги́л Ма́ндэ.</verse>
				<verse number="17">Тырэ́ чхавэ́ явэ́на тэ прастан кэ ту, джа́на ту́тыр одолэ́, кон пхагирэлас и обчорэлас тут.</verse>
				<verse number="18">Ѓаздэ тырэ́ якха́, подыкх пир рига́, – сарэ́ ёнэ скэдэ́напэ, джа́на кэ ту. Тэ джива́в Мэ, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: – лэ́нца сарэ́нца ту укэдэсапэ, сыр гожонэ урибнаса; укэдэсапэ лэ́нца, сыр тэрны́.</verse>
				<verse number="19">Дрэ тырэ́ роспхагирдэ́ кхэра́, пэ тырэ́ чхучэ́ пхувья́ и пэ тыри́ обчорды пхув на явэ́ла штэ́то, соб (кай) тэ дживэ́н одолэ́, кон халас тут, джа́на криг ту́тыр.</verse>
				<verse number="20">Бияты, савэ́ выбарьёна ту́тэ, ко́ли явирэ чхаворэ́н ту хасякирэса, пхэнэ́на ту́кэ: ‘Нанэ ма́нгэ штэ́то, дэ ма́нгэ лэс, соб (кай) мэ тэ джива́в.’</verse>
				<verse number="21">И пхэнэ́са ту дро пэ́скиро ило́: “Кон бияндя́ лэн ваш ма́нгэ? Ма́ндэ на сыс чхаворэ́, мэ на биянавас, залынэ ман дро пле́но дур адатхы́р, а кон лэн барьякирдя? Акэ, мэ со́мас екхджины кокори, а кай ёнэ сыс?”</verse>
				<verse number="22">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Акэ, Мэ ґазда́ва Миро васт кэ народы, Мэ сыкава́ва Миро стяго (флаго) родыцэнгэ и янэ́на пэ васта́ тырэ́ чхавэ́н, а чхае́н тырэ́н – пэ псикэ́.</verse>
				<verse number="23">И явэ́на кра́лья тэ чалякирэн тут; кралицы лэ́нгирэ тут чалякирэна. И явэ́на тэ пэрэ́н анги́л ту́тэ пэ чанга́ и тэ хан пра́хо тырэ́ ґэрэндыр. Тэ́ньци уджинэса ту, со Мэ сом Рай Дэвэ́л; со на ладжана мануша́, конэ́стэ исын пэ Ма́ндэ наде́я.”</verse>
				<verse number="24">Ци отлэна зоралэстыр дова́, со ёв дорэстя? Ци залэна зоралэ́ манушэ́стыр одолэ́н, конэ́с ёв залыя дро пле́но?</verse>
				<verse number="25">Адя́кэ ракирэ́ла Рай-Дэвэ́л: “И отлэна пленнонэ манушэ́н, конэ́с лыя́ дро пле́но зорало́ халадо; отлэна дорэсыбэ́н тираностыр (зобаростыр) и зракхэна лэн, пал-дова́ со Мэ ла́ва тэ маравпэ, тырэ́ вэргэнца, и Мэ зракха́ва тырэ́ чхавэ́н.</verse>
				<verse number="26">И одолэ́, кон пэ ту́тэ ґаздыя́пэ, явэ́на тэ хан пэ́скири лоч (плоть); и явэ́на тэ пьен пэ́скиро рат, сыр тэрны́ мол (вино), и кажно лоч (плоть) ґалёла, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Зракхибнари тыро́, Саво́ Тут выкиндя, Зорало́ Яково́скиро.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="50">
				<verse number="1">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Кай исын лыл пал дова́, со тумари́ дай розгия́пэ ромэса, кай исын дава́ лыл, савэ́са Мэ отмэкцём ла? И конэ́скэ Мэ бикиндём тумэн? Акэ, бикиндлэ тумэн пал тумарэ́ грэ́хи, пал чорипэ́н тумаро́ сыс отмэкны тумари́ дай.</verse>
				<verse number="2">Со́скэ на сыс никонэ́с, ко́ли Мэ явавас, и нико́н на отпхэндя́, ке́ли Мэ кхардём? Ци Миро васт буты́р на зракхэ́ла, ци нанэ Ма́ндэ зор, соб (кай) тэ зракхав? Акэ, Мирэ́ страхаса Мэ шутькирава мо́рё (дэрья́в), кэра́ва чхучи́ пхув рэкэндыр (лэнорьендыр); мачхэ́ дрэ лэ́ндэ кирнёна и мэрэ́на, пал-дова́ со нанэ пани́.</verse>
				<verse number="3">Мэ учхакирава болыбэ́н калыпнаса и сыр жалобнонэ гонэстыр праскаса Мэ кэра́ва учхакирибэн ваш болыбэ́н.”</verse>
				<verse number="4">Рай Дэвэ́л дыя́ ма́нгэ чиб годьварэ́ манушэ́ндыр, соб (кай) Мэ лавэ́са тэ подрикирав кодолэ́с, кон буты́р на вырикирэ́ла; тася́рлэс (ра́нэс) Ёв джингавэла Ман, джингавэла кан Миро, соб (кай) Мэ тэ шунав, сыр сыкляибны́тко.</verse>
				<verse number="5">Рай Дэвэ́л откэрдя Ма́нгэ кан, и Мэ на со́мас проти, Мэ на гиём палэ.</verse>
				<verse number="6">Мэ отдыём Миро думо, соб (кай) тэ марэ́н Ман; Мирэ́ чама (шчоки), соб (кай) тэ пэкавэн; муй Миро Мэ на закэрдём кошыбнастыр и чунгардыпнастыр.</verse>
				<verse number="7">И Рай Дэвэ́л дэ́ла васт (помогинэла) Ма́нгэ, палдава́ Мэ на ладжава, палдава́ Мэ рикирава Миро муй сыр бар, и Мэ джино́м (джина́в), со Мэ на ячавапэ ладжакирдо́.</verse>
				<verse number="8">Пашылэды́р исын одова́, кон пхэнэ́ла чачипэ́н пал Ма́ндэ: кон камэ́ла тэ марэ́лпэ Ма́нца? Тэрдёваса кхэтанэ́! Кон камэ́ла тэ сэндякирэлпэ Ма́нца? Мэк ёв тэ подджа́л кэ Мэ.</verse>
				<verse number="9">Акэ, Рай Дэвэ́л дэ́ла васт (помогинэла) Ма́нгэ: кон сэндякирэ́ла Ман? Акэ, сарэ́ ёнэ исын, сыр и́дя: пхурьёна, хасёна.</verse>
				<verse number="10">Кон тумэндэр дарэ́ла Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, кандэ́ла Лэ́скирэ-Писхарискири (Рабоскири) зан? Кон псирэ́ла дро калыпэ́н (мрако) би дудэскиро (би свэтоскиро), мэк ёв тэ рикирэлпэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ лавэ́са, мэк ёв тэ чхувэ́л пэ́скиро ило́ дрэ пэ́скирэ Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="11">Акэ, сарэ́ тумэ́, кон хачкирэ́ла яг, конэ́стыр джа́на хачкирдэ́ искры сыр марибны́тка бустя́ (стре́лы)! Джа́н дрэ яг и искры тумарэ́ стрелэндыр! Дава́ прилэ́на тумэ́ Мирэ́ вастэ́стыр, дрэ мэ́ньки (биба́хт) тумэ́ хасёна (мэрэ́на).</verse>
			</chapter>
			<chapter number="51">
				<verse number="1">““Шунэ́н Ман одолэ́, кон родэ́ла чачипэ́н, родэ́ла Рас-Дэвлэ́с! Дыкхэ́н акана́ пэ бэ́рга, савья́тыр тумэн вычингирдэ, пэ хорипэ́н дро рово (хохо́й), каты́р тумэн дорэснэ́.</verse>
				<verse number="2">Подыкхэн пэ Авраамостэ, тумарэ́ дадэ́стэ и пэ Саратэ, сави́ тумэн бияндя́! Мэ кхардём лэс екхэ́с, дыём лэ́скэ бахтякирибэ́н, дыём лэ́скэ бут чхаворэ́н.</verse>
				<verse number="3">Чачо́, Рай Дэвэ́л подрикирла Сио́но, подрикирла лэ́скирэ роспхагирдэ́ кхэра́; а чхучи́ пхув лэ́скири Ёв кэрэ́ла сыр раё, и мал (степ) лэ́скири пирикэрэла сыр у́нта (садо) Раскири-Дэвлэ́скири; ра́дыма и весёлыма (лош) одо́й явэ́на, парикирибэн и багаибэн.</verse>
				<verse number="4">Пошунэн Ман, Миро народо и кхэри́тко ро́до Миро! Пошунэн Ман тумарэ́ канэнца! Ма́ндыр выджа́ла Зако́но, и сэ́ндо Миро чхува́ва сыр дуд (свэ́то) ваш народы.</verse>
				<verse number="5">Пашылэды́р исын Миро чачипэ́н; и джа́ла упрэ́ Миро зракхибэ́н и васт Миро сэндякирэ́ла народы. Островы явэ́на тэ рикирэ́н наде́я пэ Ма́ндэ, и явэ́ла наде́я пэ Миро васт.</verse>
				<verse number="6">Ѓаздэн тумарэ́ якха́ кэ болыбэ́н и подыкхэн тэлэ́ пэ пхув: болыбэ́н хасёла сыр тхув, а пхув кэрлапэ сыр пхураны и́дя, мануша́ пэ ла́тэ вымэрэна, а Миро зракхибэ́н исын ве́чно; чачипэ́н Миро на хасёла.</verse>
				<verse number="7">Пошунэн Ман, кон джинэ́ла чачипэ́н, народо, савэ́стэ дро ило́ исын Миро Зако́но! На дарэ́н, ко́ли традэ́на тумэн мануша́, на дарэ́н лэ́нгирэ налачхэ́ лавэ́ндыр!</verse>
				<verse number="8">Пал-дова́ со ёнэ хасёна; кирмо схала лэн, сыр вы́лна (шэрсь), а чачипэ́н Миро явэ́ла ве́чно, зракхибэ́н Миро николи на пириячэ́ла.”</verse>
				<verse number="9">Ѓаздэпэ, ґаздэпэ, яв зорало́, васт Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро! Ѓаздэпэ сыр дрэ пхуранэ́ бэрша́, ко́ли ґаратуно ро́до дживэлас! Ци на ту хасякирдян Раавос, хасякирдян крокодилос?</verse>
				<verse number="10">Ци на ту вышутькирдян мо́рё (дэрья́в); шутькирдян пани́, саво́ исын дро лю́но (адо) хор тэла́л; кэрдя́н мо́рё (дэрья́в) дромэ́са, соб (кай) тэ джа́н мануша́, савэ́н выкиндя Рай Дэвэ́л?</verse>
				<verse number="11">И рисёна одолэ́, савэ́н зракхця́ Рай Дэвэ́л, и явэ́на пэ Сио́но багаибнаса, ра́дыма лэ́нгири николи на пириячэ́ла; ёнэ явэ́на бахталэ́ и весе́ла (лошалэ́); ясва и бибахталэ́ ґондя́ (ўздохи) отджана.</verse>
				<verse number="12">“Мэ, Мэ Кокоро́ подрикирава тумэн. Кон ту сан, ко́ли дарэса манушэ́стыр, саво́ мэрэ́ла, дарэса манушэ́скирэ чхавэстыр, саво́ исын адасаво́, сыр чар?</verse>
				<verse number="13">Кон ту сан, ко́ли бистрэса Рас-Дэвлэ́с, Саво́ тут создыя́, Саво́ протырдыя́ болыбэ́н и дыя́ джиибэ́н пхувьякэ? Кажно дывэ́с ту дарэса тырэ́-вэргоскирэ холя́тыр, адя́кэ, сы́рбы вэ́рго исын пашы́л ту́тэ, саво́ камэ́ла тэ хасякирэ́л тут. Нэ кай исын лэ́скири холы́?</verse>
				<verse number="14">Сы́гэс выджа́ла запхандло ману́ш (дро пле́но) пэ во́ля, и ёв на мэрэ́ла дрэ ґанби́н (яма), и явэ́ла лэ́стэ маро́.</verse>
				<verse number="15">Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыро́, Саво́ ґаздэ́ла мо́рё (дэрья́в) адя́кэ, со ёв годлэла (ревинэла); Рай Дэвэ́л, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро исын Лэ́скиро лав.</verse>
				<verse number="16">Мэ чхува́ва андрэ́ Мирэ́ лава́ дрэ тырэ́ ушта́, зэрьяса (тенёса) Пэ́скирэ вастэ́стыр Мэ учхакирава тут, соб (кай) тэ кэра́в болыбэ́н, и тэ дав зор пхувьякэ, и тэ пхэна́в кэ Сио́но: ‘Ту сан Миро народо.’”</verse>
				<verse number="17">Ушты́, ушты́, ґаздэпэ, Ерусалимо, ту, саво́ выпиян Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ вастэ́стыр тахта́й (чаша) холя́са, ту выпиян тахта́й пибнаса, саво́ матякирэла, выпиян лэс сарэ́са.</verse>
				<verse number="18">На сыс конэ́скэ тэ лыджа́л лэс, сарэ́ чхавэ́ндыр, савэ́ бия́ндынэ лэ́стыр, на сыс конэ́скэ тэ подрикирэ́л пал васт, сарэ́ чхавэ́ндыр, савэ́н ёв барьякирдя.</verse>
				<verse number="19">Явнэ́ кэ ту дуй биды, кон тут потангинэла (пожалинэла): чхучипэн (пустота) и хасякирибэн, бокх и курта́ла; конэса Мэ тут тэ подрикирав?</verse>
				<verse number="20">Тырэ́ чхавэ́ ячнэ́ бизорья́кирэ, ёнэ исын паштэ́ пэ сарэ́ вули́цы (га́сы), пхандлэ сыр мирга (серна) дрэ фэлы́ (петля); пэ лэ́ндэ пхэрдия Тырэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири холы́; Тырэ́-Дэвлэ́скиро годлыпэн.</verse>
				<verse number="21">Палдава́, вышу́н дава́, бибахтало́, и мато на моля́тыр (виностыр)!</verse>
				<verse number="22">Адя́кэ ракирэ́ла тыро́ Рай Дэвэ́л, и Дэвэ́л тыро́, Саво́ отхала (отдэ́ла палэ) пал Пэ́скиро народо: “Акэ, Мэ ла́ва тырэ́ вастэ́стыр тахта́й (чаша) пибнаса, саво́ матькирэла; рошчына (дрожджы) Мирэ́ тахтастыр холя́са; Ту буты́р одотхы́р на пьеса.</verse>
				<verse number="23">И Мэ да́ва лэс (тахта́й) тырэ́ вэргэ́нгэ, савэ́ тут мэнчынэнас; Мэ да́ва тахта́й дрэ лэ́нгирэ васта́. Мэ да́ва лэс одолэ́нгэ, савэ́ ракирнас: ‘Пэр тырэ́ мо́са, соб (кай) тэ джас пир ту́тэ”, – и думо тыро́ явэ́лас сы́рбы пхув и га́са, соб (кай) тэ джа́н.’”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="52">
				<verse number="1">Ушты́, ушты́, прилэ́ тыри́ зор, Сио́но! Ури тырэ́ и́ди, Ерусалимо, и́ди, савэ́ дэ́на ту́кэ паты́в, свэ́нто фо́ро! Буты́р на заджа́ла кэ ту наобчхиндло и магирдо́ ману́ш.</verse>
				<verse number="2">Тринскир пэ́стыр пра́хо, ушты́, Ерусалимо, саво́ сыс дрэ наволя, злэ зандир (ланцо) тырэ́ мэнятыр, чхай Сионо́скири дро пле́но!</verse>
				<verse number="3">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Биловэнгиро тумэн бикиндлэ, бирупэскиро тумэн выкинэна.”</verse>
				<verse number="4">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Миро народо псирэлас англэды́р дро Еги́пто, соб (кай) тэ дживэ́л одо́й; Асуро (Асирийцы) ни палсо́ притасавэлас лэн.</verse>
				<verse number="5">Какана́, со исын Ма́ндэ ада́й?” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Дова́, со ивья́ (напра́снэс) залынэ Миро народо; лэ́нгирэ барэ́ рая холясона,” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – “и кажно мо́ло, кажно дывэ́с ёнэ на дэ́на паты́в Мирэ́ лавэ́скэ.</verse>
				<verse number="6">Палдава́ уджинэла Миро народо Миро лав, палдава́ уджинэла дро дова́ дывэ́с, со Мэ сом Одова́, Кон пхэндя́: Акэ, Мэ сом!”</verse>
				<verse number="7">Савэ лачхэ́, савэ́ гожа исын пэ бэ́рги одолэ́-манушэ́скирэ ґэра́, саво́ пхэнэ́ла лачхи́ зан (звесь), саво́ пхэнэ́ла пал ра́дыма, роспхэнэ́ла пал зракхибэ́н, саво́ ракирэ́ла Сионоскэ: “Прилыя́ кралипэ́н тыро́ Дэвэ́л!”</verse>
				<verse number="8">Акэ, ґаздынэ́ зан тырэ́ ракхибна́рья, ґаздынэ́ зан, ёнэ радынэ́нпэ кхэтанэ́, пал-дова́, со дыкхэ́на пэ́скирэ якхэ́нца, сыр Рай Дэвэ́л рисёла дро Сио́но.</verse>
				<verse number="9">Радынэ́нпэ, бага́н кхэтанэ́, штэ́ты Ерусалимо́скирэ: подрикирдя Рай Дэвэ́л Пэ́скиро народо, выкиндя Ерусалимо.</verse>
				<verse number="10">Сыкадя́ сарэ́нгэ Рай Дэвэ́л Пэ́скиро свэ́нто васт, соб (кай) тэ дыкхэ́н сарэ́ народы; сарэ́ пхувья́кирэ яго́ры (концы) дыкхэ́на амарэ́ Дэвлэ́скиро зракхибэ́н.</verse>
				<verse number="11">Джа́н, джа́н, выджа́н одотхы́р, на лэнпэ пал магирдо́, уджан лэ́стыр, жужакирэн пэс одолэ́, кон лыджа́ла кхорэ́ (сасу́ды) Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ.</verse>
				<verse number="12">Тумэ́нгэ на явэ́ла трэй сы́гэс тэ джа́н, тумэ́ на попрастана; пал-дова́ со Рай Дэвэ́л анги́л тумэ́ндэ явэ́ла, Дэвэ́л Израилёскиро явэ́ла тумарэ́ ракхибнариса пала́л пал тумэ́ндэ.</verse>
				<verse number="13">Акэ, писха́ри Миро бахтякирдо́ явэ́ла, ґаздэ́лапэ дрэ паты́в, явэ́ла шардо, и прилэ́ла барипэ́н.</verse>
				<verse number="14">Кицы́ мануша́ дивинэнаспэ, ке́ли дыкхнэ́ пэ Ту́тэ! Ёв адя́кэ парудяпэ марибнастыр, со на сыс Лэ́стэ манушы́тко муй, адя́кэ Ёв выдыкхэлас, со и на сыс Лэ́стэ манушы́тко патри́н (о́бразо)?</verse>
				<verse number="15">Адя́кэ бут народы дивинэнаспэ Лэ́стыр; кра́лья закэрна (пхандэна) пэ́скирэ ушта́ анги́л Лэ́стэ, пал-дова́ со ёнэ дыкхэ́на и джинэ́на дова́, со ёнэ на шундлэ́, со николи лэ́нгэ на ракирдэ́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="53">
				<verse number="1">Кон патяндыя лавэ́скэ, саво́ шундлэ́ амэ́ндыр, конэ́скэ откэрдяпэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро васт?</verse>
				<verse number="2">Ёв выбария анги́л Лэ́стэ сыр чарори, сыр отбарипэн шукэ́ пхувья́тыр; Ёв на выдыкхэлас, сыр ману́ш патывалэ́ минаса, на сыс дрэ Лэ́стэ барипэ́н; амэ Лэс дыкхцям, и Лэ́стэ на сыс дасаво, со б притырдыя амэн кэ Ёв.</verse>
				<verse number="3">Ёв сыс, сыр нисо́ анги́л манушэ́ндэ, Лэ́скэ на дынэ́ паты́в мануша́; Мурш, Саво́ прилыя́ дукха́ амарэ́ и насвалыпэн; амэ отрисиям Лэ́стыр пэ́скирэ мо́са; амэ на камдям тэ дыкхас пэ Лэ́стэ, амэ на приласас Лэс.</verse>
				<verse number="4">Нэ Ёв лыя́ пэ Пэ́стэ амаро́ бизорьякирибэн, Ёв лыджия́ амаро́ насвалыпэн, а амэ думиндям, со дава́ Дэвэ́л дукхадя Лэс, чхудя́ ка́ра пэ Лэ́стэ и чхудя́ пхарипэ́н пэ Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="5">Нэ Ёв страдынэлас пал амарэ́ грэ́хи, пал амаро́ чорипэ́н Лэс мэнчинэнас; ка́ра, сави́ яндя́ свэ́то пэ амэ́ндэ, сыс пэ Лэ́стэ, Лэ́скирэ франсостыр (дукхатыр) амэ яця́м састэ.</verse>
				<verse number="6">Сарэ́ амэ, сыр бакря́ псирасас, гиям кажно пэ́скирэ дромэ́са, и Рай Дэвэ́л чхудя́ пэ Лэ́стэ грэ́хи, савэ́ сарэ́ амэ кэрдя́м.</verse>
				<verse number="7">Лэс марэнас, и притасавэнас, нэ Ёв выкэдыя́ тэ страдынэл, Ёв на откэрэлас Пэ́скирэ ушта́; сыр бакри Ёв гия́ пэ мэрибэ́н; сыр бакроро́ ничи́ на пхэнэ́ла, ко́ли злэнас лэ́скири вы́лна, адя́кэ Ёв Пэ́скирэ ушта́ на откэрэлас.</verse>
				<verse number="8">Лэс лынэ́ сэндостыр и бэшыбнастыр, нэ пал ро́до Лэ́скиро, кон пхэнэ́ла? Ёв сыс отчурдыно джидэ́ манушэ́нгирэ пхувья́тыр; мыя́ пал грэ́хо, саво́ кэрдя́ Миро народо.</verse>
				<verse number="9">Лэс камлэ́ тэ гаравэн кхэтанэ́ прахарьенца, нэ Ёв сыс гарадо́ кэ барвало́ ману́ш, пал-дова́ со Ёв на кэрдя́ грэ́хо, и на сыс хохаибэ́н дрэ Лэ́скирэ ушта́.</verse>
				<verse number="10">Нэ сыс Ра́скирэ-Дэвлэ́скири во́ля, соб (кай) Лэс тэ марэ́н кэ калэ́ маса́; Ёв отдыя́ Лэс пэ мэ́ньки; ко́ли ж Лэ́скиро ди янэ́ла свэ́нто дыибэ́н, соб (кай) тэ отмэкэнпэ грэ́хи, то Ёв удыкхэ́ла Пэ́скиро ро́до анги́л, и Ра́скирэ-Дэвлэ́скири во́ля явэ́ла тэ кэрэ́лпэ Лэ́скирэ вастэ́са.</verse>
				<verse number="11">Бахтало́ явэ́ла Ёв одолэ́стыр тэ дыкхэ́л, со кэрдя́ Лэ́скиро ди; Пэ́скирэ ґалыибнастыр Ёв, чачипна́скиро, писха́ри Миро, зракхэ́ла бут манушэ́н и грэ́хи лэ́нгирэ лыджа́ла пэ Пэ́стэ.</verse>
				<verse number="12">Палдава́ Мэ да́ва Лэ́скэ котэ́р (паш) машки́р барэндэ, и зоралэнца Ёв дорэсыбэ́н роскэрэла (розделинэла), пал-дова́ со Ёв отдыя́ Пэс пэ мэрибэ́н. Лэс гиндлэ́ пал прахаристэ, нэ Ёв лыджия́ пэ Пэ́стэ бутэ́-манушэ́нгиро грэ́хо и пал прахарьендэ адя́кэ мангэлас.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="54">
				<verse number="1">Ра́дынпэ, накхабны́ (беплодно) джувлы́, сави́ ние́кхвар на бияндя́, ґа́здэ тыри́ зан радыма́са, и ра́дынпэ кодоя, сави́ николи на биянэлас! Джувля́тэ, савья́ ячкирдя́ ром буты́р чхаворэ́н, сыр одольятэ, сави́ дживэ́ла ромэса, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="2">Кэр буты́р штэ́то ваш тыри́ ша́тра; кэр ша́тра барэдырэ пологэнца, на ладжа! Протырдэ шылэ длугэдыр, замар тырэ́ килорэ (конки).</verse>
				<verse number="3">Ту буглёса пэ сарэ́ рига́; чхаворэ́ тырэ́ залэна дро пле́но народы, и ёнэ явэ́на тэ дживэ́н дрэ ячадэ фо́рья.</verse>
				<verse number="4">На дар, ту на явэ́са ладжакирды; на ладжа, нико́н тут на ладжакирэла; Ту бистрэса ладжаипэ́н, саво́ прилыян дрэ тэрнэ́ бэрша́; и ту на явэ́са тэ рипирэс пал ладж, сави́ ту прилыян, сыр са́нас биромэскири.</verse>
				<verse number="5">Кодова́, Кон создыя́ тут, исын тыро́ ром; Рай Дэвэ́л, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро исын Лэ́скиро лав; Свэ́нто Израилёскиро тут выкинэла; Ёв кхарлапэ сарэ́-пхувья́кирэ Дэвлэ́са.</verse>
				<verse number="6">Сы́рбы ромня́, сави́ ровэла, и сави́ исын ячкирды, кхарэ́ла тут Рай Дэвэ́л; сыр тэрня ромня́, сави́ никонэ́скэ на сыс трэй”, – ракирэ́ла тыро́ Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="7">Мэ ячкирдём пэ на́бут тут, нэ барэ́ тангипнаса (жалимаса) Мэ прилава тут палэ.</verse>
				<verse number="8">Холясыём Мэ пэ ту́тэ, гарадём ту́тыр Миро муй пэ на́бут, нэ Мэ потангинава тут барэ́ лачхипна́са, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Саво́ выкиндя тут.</verse>
				<verse number="9">Дава́ исын ваш Ма́нгэ сыр пани́ дрэ Ноёскирэ дывэса́; сыр совлахадём, тэ́ньчи, ко́ли дживэлас Ноё, со пани́ буты́р на явэ́ла пэ пхув, адя́кэ совлахадём, со Мэ на лава́ тэ холясовав пэ ту́тэ.</verse>
				<verse number="10">Бэ́рги зджана пэ́скирэ штэто́стыр, бэ́ргицы издрана, Миро лачхипэ́н ту́тыр на отджала, Завето, дрэ саво́ исын Миро рама́нё (миро) на парудёла”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Саво́ тангинэла тут.</verse>
				<verse number="11">“Чорори, чхурдыны рискирибна́скирэ балваляса, сави́ ровэла и на пириячэ́ла! Акэ, Мэ чхува́ва тырэ́ бара́ пэ рубино, Мэ ла́ва тэ кэра́в тут сапфиростыр.</verse>
				<verse number="12">Мэ кэра́ва тырэ́ фэнштры рубинэндыр и тыри́ по́рта мутинэндыр (жэмчужынэндыр), и саро́ тыро́ тыно дрогонэ́ барэндыр.</verse>
				<verse number="13">Сарэ́ Тырэ́ чхавэ́ явэ́на тэ сыклён Ра́стыр-Дэвлэ́стыр; явэ́ла лэ́ндэ баро́ рама́нё (миро).</verse>
				<verse number="14">Ту явэ́са зоралы́ чачипна́са, на трэй ту́кэ тэ дарэс, пал-дова́ со нико́н ту́кэ буты́р на дэ́ла пхарипэ́н, ту на явэ́са тэ дарэс, пал-дова́ со ёв кэ ту на подджа́ла.</verse>
				<verse number="15">Акэ, явэ́на тэ ґаздэ́нпэ пэ ту́тэ, нэ дава́ нанэ Ма́ндыр; кон ґаздэ́лапэ пэ ту́тэ, одова́ пэрэ́ла (хасёла).</verse>
				<verse number="16">Акэ, Мэ кэрдём фаурнарис (ковалёс), ёв росхачкирэла вангар дрэ яг, соб (кай) тэ кэрэ́л струменто ваш пэ́скири буты́; а Мэ созда́ва вэргос, соб (кай) ёв тэ хасёл.</verse>
				<verse number="17">Кон бы на ґаздэласпэ пэ ту́тэ вари-со́са, ничи́ ту́са на кэрэ́лапэ; со б на ракирэ́нас пал ту́тэ пэ сэ́ндо, ёнэ явэ́на бангэ́, а на ту. Дава́ исын да́ро сыр мэкно́ миштыпэ́н, со прилэ́на Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ писха́рья, ёнэ явэ́на отмэкнэ и дава́ исын Ма́ндыр,” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="55">
				<verse number="1">“Кон древа́н камэ́ла тэ пьел (исын трушало), мэк тэ джал кэ пани́! Ко́ли нанэ тумэ́ндэ ловэ́, усае́кх джа́н, кинэн и хан! Кинэн биловэнгиро мол (вино) и тхуд!</verse>
				<verse number="2">Со́скэ тумэ́нгэ отдэ́н ловэ́ пал дова́, со нанэ маро́; со́скэ тэ отдэ́н ловэ́ пал дова́, со на чалякэрэла? Шунэ́н акана́ Ман и хан лачхипэ́н; мэк тумаро́ ди тэ явэ́л чало тхулыпнаса.</verse>
				<verse number="3">Откэрэн тумарэ́ кана́, явэ́н кэ Мэ; пошунэн и явэ́ла тэ дживэ́л тумаро́ ило́; и Мэ да́ва тумэ́нгэ ве́чно завето, Мэ да́ва лачхипэ́н, пал саво́ дыём лав Давидо́скэ.</verse>
				<verse number="4">Акэ, Мэ чхудём лэс, соб (кай) ёв тэ досыкавэл (тэ допхэнэл) чачипэ́н народэнгэ, соб (кай) тэ сыклякирэ́л лэн.</verse>
				<verse number="5">Акэ, ту кхарэса народо, савэ́с Ту на джиндян; народы, и савэ́ тут на джинэ́на, савэ́ джа́на кэ ту ваш Тырэ́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, ваш Свэ́нто Израилё, пал-дова́ со Ёв дыя́ ту́кэ бари паты́в.</verse>
				<verse number="6">Родэ́н Рас-Дэвлэ́с, ко́ли сашты́ тэ латхэ́н Лэс; кхарэ́н Лэс, ко́ли Ёв исын пашы́л.</verse>
				<verse number="7">Мэк грэхи́тко ману́ш тэ мэкэл пэ́скиро дром и пэ́скирэ налачхэ́ ду́мы, мэк тэ явэ́л ёв кэ Рай Дэвэ́л, и Дэвэ́л отмэкэ́ла лэ́скиро грэ́хо; мэк ёв тэ явэ́л кэ Дэвэ́л амаро́, Савэ́скэ сарэ́ исын дро́га.</verse>
				<verse number="8">Мирэ́ ду́мы – нанэ тумарэ́ ду́мы; Мирэ́ дрома́ – нанэ тумарэ́ дрома́, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="9">Нэ сыр болыбэ́н исын вучэды́р пхувья́тыр, адя́кэ-паць и Мирэ́ дрома́: ёнэ исын вучэды́р тумарэ́ дромэндыр, и ду́мы Мирэ́ исын вучэды́р тумарэндыр.</verse>
				<verse number="10">Сыр ив и брышы́нд пэрэ́на болыбна́стыр, нэ палэ на рисёна, а пэрэ́на пэ пхув, соб (кай) ёй тэ биянэ́л и тэ барьякирэл; соб (кай) тэ дэл гив (зя́рка) одолэ́скэ, кон чхувэ́ла дрэ пхув, и маро́ одолэ́скэ, кон ха́ла:</verse>
				<verse number="11">адя́кэ и лав Миро, саво́ выджа́ла Мирэ́ уштэндыр, – ёв на рисёла кэ Мэ палэ нисоса, нэ кэрэ́ла дова́, со Ма́нгэ трэй пир Мири́ во́ля, и кэрэ́ла дова́, ваш со Мэ бичхадём лэс.</verse>
				<verse number="12">А тумэ́ выджа́на радыма́са, и лачхипна́са тумэн пролыджана; бэ́рги и бэ́ргицы явэ́на тэ бага́н гилы́ анги́л тумэ́ндэ, и сарэ́ кашта́ пэ фэ́лда явэ́на сы́рбы радыма́са мануша́, савэ́ марэна дрэ васта́.</verse>
				<verse number="13">Выбарьёла кипарисо пэ штэ́то, кай хру́сто сувьенца, пэ штэ́то цукнудякиро выбарьёла мирто; саро́ дава́ явэ́ла ваш барипэ́н Дэвлэ́скиро, дава́ исын досыкаибэн ве́чно.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="56">
				<verse number="1">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Ракхэ́н сэ́ндо и кэрэ́н чачипэ́н, пал-дова́ со подги́я Миро зракхибэ́н и Миро чачипэ́н сыкадёла (откэрлапэ).</verse>
				<verse number="2">Бахтало́ исын мурш, саво́ кэрэ́ла дава́, и манушэ́скиро чхаво́, саво́ дава́ рикирэ́ла, саво́ ракхэ́ла са́вато (субо́та), соб (кай) тэ на явэ́л магирдо́, ракхэ́ла пэ́скиро васт, соб (кай) тэ на кэрэ́л нисаво́ чорипэ́н.</verse>
				<verse number="3">Тэ на пхэнэ́л чхаво́ явирэ народо́стыр, саво́ лыя́ тэ патял Ра́скэ-Дэвлэ́скэ: “Рай Дэвэ́л на прилыя́ Ман дро Пэ́скиро народо, и тэ на ракирэ́л ману́ш евнухо: “Акэ, мэ сом шуко кашт.”</verse>
				<verse number="4">Пал-дова́ со Рай Дэвэ́л адя́кэ ракирэ́ла пал адасавэ́ манушэ́ндэ (евнухэндэ): “Ко́ли ёнэ ракхэна Мирэ́ са́ваты (суботы), выкэдэна дова́, со исын лачхо́ Ма́нгэ, рикирэ́на Миро завето.</verse>
				<verse number="5">Одолэ́нгэ Мэ да́ва штэ́то дро Миро кхэр и дрэ Мирэ́ ва́нты; Мэ да́ва лав фэды́р лэ́нгэ, сыр чхавэ́нгэ, и сыр чхаенгэ; Мэ да́ва ве́чно лав, саво́ на хасёла.</verse>
				<verse number="6">И чхавэ́н явирэ народо́стыр, савэ́ явнэ́ кэ Рай Дэвэ́л, соб (кай) тэ кэрэ́н лэ́скэ буты́ и тэ рикирэ́н дро ило́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав, и тэ явэ́н Лэ́скирэ писхарье́нца, сарэ́н, кон ракхэ́ла са́вато (субо́та) тэ на явэ́л магирдо́ и зоралэ́с тэ рикирэлпэ кэ Миро завето.</verse>
				<verse number="7">Мэ яна́ва лэн пэ Мири́ свэ́нто бэ́рга, Мэ обрадынава (лошакирава) лэн дро Миро кхэр, кай мангэ́напэ; лэ́нгирэ цэ́ла схачкирибэна и свэ́нта дыибэна́ лачхэ́ явэ́на пэ Миро алта́рё (жэртвенико), пал-дова́ со Миро кхэр кхарэ́лапэ кхэрэса, кай мангэ́напэ сарэ́ народы.</verse>
				<verse number="8">Рай Дэвэ́л, Саво́ скэдэ́ла рострадынэн манушэ́н Израилёстыр, ракирэ́ла: “Кэ выкэдэнэ лэ́скирэ Мэ ишчо (инкэ́) лава́ тэ скэдав явирэ́н.”</verse>
				<verse number="9">Джа́н тэ хан, сарэ́ рискирибна́скирэ мурдала́ (звери) фэлды́тка, сарэ́ мурдала́ вэшытка джа́н тэ хан!</verse>
				<verse number="10">Лэ́нгирэ ракхибна́рья сарэ́ рискирибна́скирэ исын корорэ́ и бура (нахрата) мануша́ насыклякирдэ; сарэ́ ёнэ сы́рбы джукэла бичибакирэ, джукэла, савэ́ на башэна, джукэла насвалэ, лэн тырдэла тэ совэн.</verse>
				<verse number="11">Кадалэ́ исын джукэла захалэ илэ́са, ёнэ нисыр на чалёна, кадалэ́ исын чхупна́рья (пастыри) бигодякирэ; сарэ́ дыкхэ́на пэ пэ́скиро дром; кажно лэ́ндыр родэ́ла ко́фо пэ́скэ, нанэ явирэ манушэ́н.</verse>
				<verse number="12">Ёнэ ракирэ́на: “Явэ́н, мэ дорэсава мол (вино); амэ бравинта выпьяса кэ кирло, атася́ явэ́ла дова́, со и ададывэ́с; и ишчо (инкэ́) буты́р явэ́ла.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="57">
				<verse number="1">Мэрэ́ла дэвлы́тко ману́ш, и нико́н на прилэ́ла дава́ кэ ило́; патяибнытка мурша́ залэнапэ пхувья́тыр, и нико́н на думинэ́ла, со дэвлы́тко залэлапэ пэ пхув налачхипнастыр.</verse>
				<verse number="2">Ёв джа́ла криг дро рама́нё (миро); кон псирэ́ла чачэ́ дромэ́са, одолэ́ бахталэ́ явэ́на.</verse>
				<verse number="3">Нэ явэ́н адари́к, тумэ́, джувлякирэ чхавэ́, сави́ чораханыпэн кэрэ́ла; о ро́до одолэнгиро, кон исын биладжакуно и нанэ патяибны́тко сэмьякэ (ирьякэ)!</verse>
				<verse number="4">Конэ́стыр тумэ́ санапэ? Пэ конэ́стэ откэрэна муй, конэ́скэ сыкавэ́на чиб? Ци на тумэ́ сан чхаворэ́ чорипна́стыр, ро́до хохаибнаскиро.</verse>
				<verse number="5">Савэ хачкирибнаса, тырдэнапэ кэ и́долы тэл кажно кашт барэ́ ранденца; савэ́ замарэна чхаворэ́н пашы́л сыгна рэкицы, машки́р бэ́рги.</verse>
				<verse number="6">Дрэ гладка барорэ сыгнонэ рэкицакирэ исын тыри́ до́ля (бажын); ёнэ откэрэна англыпэ́н; лэ́нгэ ту чхувэ́са тхадуно розмэкно яныбэ́н и тэ янэс свэ́нта дыибэна́; ци пхэна́ва Мэ, со дава́ явэ́лас куч ваш Ма́нгэ?</verse>
				<verse number="7">Пэ бари, вучи́ бэ́рга исын тыро́ пасибэн; одори́к ту ґаздэсапэ, соб (кай) тэ янэс свэ́нто дыибэ́н.</verse>
				<verse number="8">Пало́ вудара́, пало́ сты́лбы прогоскирэ ту чхувэ́са рипирибнытка шпэры; ко́ли ту отджасас Ма́ндыр, тэ́ньчи ту злэсас тырэ́ и́ди и ґаздэсаспэ; ту доракирэсаспэ одолэнца лэ́ндыр, савэ́нца ту камэ́са тэ пасёс; ту выдыкхэса штэ́то.</verse>
				<verse number="9">Ту псирдян кэ кра́ли кучонэ́-кхандыпнытконэ макхибнаса; ту бут кэрдя́н дасавэ́ макхибэна; ту бичхавэсас тырэ́ манушэ́н дур, соб (кай) ёнэ тэ лыджа́н лав; ту сан древа́н ладжакирды.</verse>
				<verse number="10">Ту кхиныян барэ́ дромэ́стыр, нэ ту на пхэндя́н: “Хасякирдём наде́я!” – тыро́ васт ишчо (инкэ́) сыс джидо́, и зор ту́тэ ишчо (инкэ́) сыс.</verse>
				<verse number="11">Конэ́стыр ту дарандыян, кон тут дарьякирдя (страхакирдя), со ту яця́н хоханы, пирияцян тэ рипирэс Ман, ту на ракхэса Ман дро ило́? На пал дова́ ци адя́кэ кэрдя́н, со Мэ ґара́ (длу́гэс) ничи́ на ракиравас, и ту пирияцян Ма́ндыр тэ дарэс?</verse>
				<verse number="12">Мэ сыкава́ва тыро́ чачипэ́н и тырэ́ рэ́нды (де́лы); далэ́стыр на явэ́ла ту́кэ мишто́.</verse>
				<verse number="13">Ко́ли ту загодлэса, ци зракхэ́ла тут тыро́ скэдыибэ́н? Лэн сарэ́н балва́л лыджа́ла криг, роспхурдэла пхурдыпнаса, а конэ́стэ исын наде́я пэ Ма́ндэ, одова́ прилэ́ла пхув дро мэкно́ миштыпэ́н, прилэ́ла Мири́ свэ́нто бэ́рга.”</verse>
				<verse number="14">И пхэндя́: “Ѓаздэн, ґаздэ́н, кэрэ́н чачо́ дром; кэрэ́н маму́й (пря́мо) дром ваш Миро народо.”</verse>
				<verse number="15">Пал-дова́ со адя́кэ ракирэ́ла Вучо́, Вучэ́с ґаздыно́, Саво́ дживэ́ла ве́чнэс, Лэ́скиро лав исын “Свэ́нто”: “Мэ джива́ва пэ вучо́ болыбэ́н и пэ свэ́нто штэ́то и адя́кэ-паць одолэ́ манушэ́нца, конэ́скиро ду́хо (фа́но) исын пхагирдо́, и кон исын на пхутькирдо, соб (кай) тэ отджидякирав ду́хо (фа́но), кон на пхутькирдо, и тэ отджидякирав илэ, конэ́стэ ду́хо (фа́но) исын пхагирдо́.</verse>
				<verse number="16">Пал-дова́ со на саро́ часо Мэ ява́ва тэ сэндякирав и тэ холясовав, соб (кай) тэ на хасёл анги́л Ма́ндэ кажно ду́хо (фа́но) и кажно пхурдыпэн, саво́ Мэ создыём.</verse>
				<verse number="17">Палдова́, со ёв думинэ́ла пал миштыпэ́н ваш пэ́скэ кокорэскэ, Мэ холясовавас и дукхававас лэс, гарававас муй и Мэ со́мас холямо́, нэ ёв отрисия и гия́ пир дром, савэ́са лыджия́ лэ́скиро ило́.</verse>
				<verse number="18">Мэ дыкхцём лэ́скирэ дрома́; Мэ састякирава лэс, Мэ ява́ва тэ лыджав лэс, Мэ ла́ва тэ подрикирав лэс и одолэ́н, кон тугинэла лэ́са.</verse>
				<verse number="19">Мэ кэра́ва саро́ пир Миро лав: “Рама́нё (миро), рама́нё пашатунэ́ манушэ́скэ и дуратунэ́ манушэ́скэ,” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, и Мэ састякирава лэс.</verse>
				<verse number="20">А грэхи́тко ману́ш исын сыр мо́рё (дэрья́в), саво́ ґаздыя́пэ и нисыр на пириячэ́ла, и пани́ лэ́скиро вычхурдэла ило́ и бла́та.</verse>
				<verse number="21">“Нанэ рама́нё (миро) грэхитконэ́ манушэ́нгэ,” – ракирэ́ла Миро Дэвэ́л.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="58">
				<verse number="1">“Кхар зоралэ́ заня́са, на андырша; ґа́здэ тыри́ зан сыр ро́го (труба), сыка́в Мирэ́ народоскэ пэ лэ́скирэ налачхэ́ рэ́нды, сыка́в Яково́скирэ кхэрэ́скэ пэ лэ́скирэ грэ́хи.</verse>
				<verse number="2">Ёнэ родэ́на Ман кажно дывэ́с, ёнэ камэ́на тэ джинэ́н Мирэ́ дрома́ сы́рбы народо, саво́ кэрэ́ла пир чачипэ́н, саво́ на ячкирэ́ла Пэ́скирэ Дэвлэ́скирэ упхэныбэна́; ёнэ пхучэна Ма́ндыр пал чачунэ́ сэнды, ёнэ камэ́на тэ явэ́н пашылэды́р кэ Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="3">“Со́скэ амэ рикираса посто, а Ту на дыкхэ́са? Амэ обрикираса пэ́скирэ илэ [амарэ́ илэ на пхутёна-ю.о.], а Ту на джинэ́са?” Акэ, дро дова́ дывэ́с, ко́ли рикирэ́на посто, тумэ́ кэрэ́на пир тумари́ во́ля, требинэна, соб (кай) яви́р мануша́ тэ кэрэ́н пхари́ буты́.</verse>
				<verse number="4">Акэ, тумэ́ рикирэ́на посто, соб (кай) тэ ханпэ и тэ кошэнпэ, и соб (кай) тэ марэ́н манушэ́н; тумэ́ на постинэна адя́кэ, соб (кай) шундлы сыс пэ вучипэ́н тумари́ зан.</verse>
				<verse number="5">Ци дасаво исын посто, саво́ Мэ выкэдыём? Дывэ́с, ко́ли ману́ш тэ зрикирэл пэс? Ману́ш пэ́скиро ди, ко́ли бандякирэл пэс, сыр тришчына (тростнико), пэ́скиро шэро́; сыр ёв урьелапэ дрэ пхуранэ́ и́ди, бэшэ́ла дро пра́хо. Ци кадава́ кхарэса ту постоса, пхэнэ́са, со дава́ дывэ́с явэ́ла лачхо́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ?</verse>
				<verse number="6">Акэ, исын посто, саво́ Мэ выкэдыём: роспхагир хохаибнаскирэ састыра́, роспхандлэ шылэ, отмэк пэ во́ля пхандлэ манушэ́н, злэ пхарипэ́н лэ́ндыр.</verse>
				<verse number="7">Дэ тыро́ маро́ бокхалэ́ манушэ́скэ; мэк чорорэ́, савэ́ псирэ́на пир свэ́то тэ заджа́н дро тыро́ кхэр; ко́ли дыкхэ́са, со джа́ла нанго – дэ лэ́скэ и́дя; и екхэ-ратэскирэ тырэстыр на гарадёв.</verse>
				<verse number="8">Тэ́ньци откэрлапэ, сыр тасярлуно зло́ко (зоря), тыро́ дуд, и явэ́ла кэ ту састякирибэн; чачипэ́н тыро́ анги́л ту́тэ джа́ла, и паты́в Раскири-Дэвлэ́скири явэ́ла ту́са.</verse>
				<verse number="9">Тэ́ньци кхарэса, и Рай Дэвэ́л шунэ́ла, загодлэса, и Ёв пхэнэ́ла: “Акэ, Мэ сом!” Ко́ли злэса пхарипэ́н пэ́стыр, ту пириячэса тэ ґаздэс ангу́шт и тэ ракирэ́с злыднитка лава́.</verse>
				<verse number="10">Отдэса ту бокхалэскэ пэ́скиро ило́; ту чалякирэса манушэ́скиро ди, саво́ страдынэла, тэ́ньчи дуд (свэ́то) тыро́ хачола дрэ цямлыпэ́н, калыпэ́н тыро́ явэ́ла сыр паш-дывэ́с.</verse>
				<verse number="11">И Рай Дэвэ́л явэ́ла тэ лыджа́л тут саро́ часо (цы́ро), ко́ли на явэ́на брышында и пхув шутёла, Рай Дэвэ́л чалякирэла тыро́ ило́ и маса́, ту явэ́са сыр шука́р у́нта (садо), сыр ґаны́нг, кай пани́, саво́ николи на шутёла.</verse>
				<verse number="12">Пэ чхучэ́ пхувья́ явэ́на тэ кэрэ́н буты́ тырэ́ чхавэ́, кон явэ́ла анги́л; ту дэ́са зор кэ барэ́ ро́ды; пал ту́тэ пхэнэ́на, со ту ґаздыян роспхагирдо, тэ кэрдя́н нэвэ дрома́ ваш манушэ́нгэ.</verse>
				<verse number="13">Ко́ли ту вырикирэс са́вато (субо́та), соб (кай) тэ на кэрэ́с пир тыро́ ило́ дро Миро свэ́нто дывэ́с; ту явэ́са тэ кхарэс са́вато радыныпнаса, свэнтонэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ дывэсэса, патывалэ́ дывэсэса; ко́ли ту дэ́са паты́в лэ́скэ, на явэ́са тэ кэрэ́с тырэ́ рэ́нды и тэ кэрэ́с пир пэ́скири годы́ и тэ пхэнэ́с чхучэ́ (пуста) лава́.</verse>
				<verse number="14">Тэ́ньци ту явэ́са радымакиро (тэ радынэспэ дрэ Растэ-Дэвлэ́стэ), Мэ ґазда́ва тут пэ пхувья́киро вучипэ́н, Мэ да́ва ту́кэ дова́, со прилыя́ Яково, тыро́ дад! Ушта́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ пхэндлэ́ дава́.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="59">
				<verse number="1">Акэ, васт Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро на тыкныя, соб (кай) тэ зракхэ́л и кан Лэ́скиро нанэ кашуко, соб (кай) тэ шунэ́л.</verse>
				<verse number="2">Нэ тумаро́ чорипэ́н (налачхэ́ рэ́нды) исын машки́р тумэ́ндэ и Дэвлэ́стэ; тумарэ́ грэ́хи исын дро дова́, со Лэ́скиро муй отрисёла тумэ́ндыр, и соб (кай) Дэвэ́л тэ на шунэ́л.</verse>
				<verse number="3">Пал-дова́, со тумарэ́ васта́ магирдэ́ ратэ́са, а тумарэ́ ангушта (пальцы) – грэхэ́нца; тумарэ́ ушта́ хохавэна, тумари́ чиб на пхэнэ́ла чачипэ́н.</verse>
				<verse number="4">Нико́н на ґаздэ́ла пэ́скири зан пал чачипэ́н, нико́н пал чачипэ́н на заджа́ла (на затэрдёла); лэ́нгири наде́я исын хоханы; ёнэ хохавэна; ёнэ лэ́на тэ кэрэ́н фуипэ́н и налачхэ́ рэ́нды янэ́на палэ.</verse>
				<verse number="5">Ёнэ выбэшэна сапэскирэ парнорэ, кхувэна паутина? Кон ха́ла лэ́нгирэ парнорэ – мэрэ́ла, а ко́ли ростасавэла лэн – то одотхы́р сап выджа́ла.</verse>
				<verse number="6">Лэ́нгири паутина на урьеса, и кокорэ́ ёнэ на урьена лэн, со ёнэ ссудэ; лэ́нгирэ рэ́нды исын начачунэ; лэ́нгирэ васта́ исын пхэрдэ́ холя́са.</verse>
				<verse number="7">Лэ́нгирэ ґэра́ праста́на кэ налачхэ́ рэ́нды, соб (кай) тэ прочхувэн рат манушэ́скиро, саво́ исын набанго; лэ́нгирэ ду́мы – ду́мы злыднитка; нашаибэн и хасибэ́н исын пэ лэ́нгирэ дрома́.</verse>
				<verse number="8">Ёнэ на джинэ́на дром кэ рама́нё (миро), нанэ сэ́ндо пэ лэ́нгирэ дрома́; далэ́ дрома́ исын бангэ́, и одова́, кон джа́ла лэ́нца, одова́ на джинэ́ла рама́нё.</verse>
				<verse number="9">Палдава́ сэ́ндо исын дур амэ́ндыр, нанэ и амэ́ндэ чачуно́ сэ́ндо; ужакираса дуд (свэ́то), нэ, акэ – цямлыпэ́н; яркима, нэ амэ псираса дро калыпэ́н (мрако).</verse>
				<verse number="10">Родаса дром, сыр корорэ́ родэ́на, ва́нта, псираса, сы́рбы нанэ амэ́ндэ якха́; пэраса дывэсэ́ сы́рбы ратя́киро; машки́р джидэндэ амэ сам сыр мулэ́.</verse>
				<verse number="11">Сарэ́ амэ брилинаса (ревинаса) сыр рича, ґаздаса пхаро́ ди, сыр голумбы; ужакираса сэ́ндо, нэ лэс нанэ; ужакираса зракхибэ́н, нэ ёв исын дур амэ́ндыр.</verse>
				<verse number="12">Пал-дова́ со бут чорипэ́н амэ кэрдя́м анги́л Ту́тэ; амарэ́ грэ́хи допхэнэна (досыкавэна) пал амэ́ндэ; амарэ́ налачхэ́ рэ́нды исын амэ́нца, амаро́ чорипэ́н амэ джина́са.</verse>
				<verse number="13">Амэ парудям Ра́скэ-Дэвлэ́скэ и хохадям; отгиям амарэ́ Дэвлэ́стыр; амэ ракирасас хохаибэ́н и пал паруибэн; амарэ́ илэ́стыр выджа́нас хоханэ́ лава́.</verse>
				<verse number="14">И сэ́ндо гия́ палэ, чачипэ́н дур тэрдия́, пал-дова́, со чачипэ́н пыя́ пэ га́са [форуны́/пло́шча.-р.с.], и паты́в нисыр на заджа́ла.</verse>
				<verse number="15">Нанэ чачипэ́н; одолэ́с, кон ракхэлапэ чорипна́стыр, лэс ёнэ кошэна. Дыкхця́ дава́ Рай Дэвэ́л и намишто яця́ анги́л Лэ́скирэ якха́, со нанэ сэ́ндо.</verse>
				<verse number="16">И Ёв дыкхця́, со нанэ манушэ́с, дивно яця́ Лэ́скэ, со нанэ одолэ́с, кон бы тэ затэрдёл, помогиндя бы Лэ́скэ Лэ́скиро васт, и чачипэ́н Лэ́скиро Лэс подрикирдя.</verse>
				<verse number="17">Ёв чхудя́ пэ пэ́стэ чачипэ́н, сыр броня (марибны́тка и́ди); зракхибнаскиро шлемо пэ Пэ́скиро шэро́; уридяпэ дрэ холы́, сыр дрэ и́дя, учхакирдя́ пэс зэвлыныпнаса сыр урибнаса.</verse>
				<verse number="18">Ёв отдэ́ла палэ фуипнаса, кицы́ трэй, кицы́ трэй явэ́ла дрэ холы́ кэ Пэ́скирэ вэ́рги, Ёв отхала (отдэ́ла) палэ Пэ́скирэ вэргэ́нгэ; островэнгэ Ёв отдэ́ла палэ.</verse>
				<verse number="19">И явэ́на тэ дарэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ лавэ́стыр пэ западо (пэ пал-панитко риг), дарэ́на Лэ́скирэ барэ́ патыватыр пэ доя́ риг, кай кхам ґаздэ́лапэ. Ко́ли вэ́рго явэ́ла, сыр рэка (лэнь), то пхурдыпэн Ра́скиро Дэвлэ́скиро лэс вытрадэла.”</verse>
				<verse number="20">“И явэ́ла Одова́, Кон выкинэла Сио́но и Яково́скирэ чхавэ́н, савэ́ отгинэ́ чорипна́стыр”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="21">“Акэ, исын Миро Завето лэ́нца, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: Миро Ду́хо (Фа́но), саво́ исын пэ ту́тэ и Мирэ́ лава́, савэ́ чхудём дрэ тырэ́ ушта́, на отджана тырэ́ уштэндыр, на отджана тырэ́ чхаворэндыр, и на отджана лэ́нгирэ-чхаворэнгирэ уштэндыр,” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, николи на отджана.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="60">
				<verse number="1">“Ушты́ (ґаздэпэ), хачов сыр дуд (свэ́то), Ерусалимо; явдя́ тыро́ дуд (свэ́то) и бари паты́в Ра́скирэ-Дэвлэ́скири гия́ упрэ́ пэ ту́тэ.</verse>
				<verse number="2">Акэ, калыпэ́н (цямлыпэ́н) закэрэла пхув, и калыпэ́н учхакирэ́ла народы, а упралэстыр пэ ту́тэ Рай Дэвэ́л зазяинэла, и бари паты́в Лэ́скири сыкадёла упрэ́ пэ ту́тэ.</verse>
				<verse number="3">Наюды́тка народы явэ́на кэ тыро́ дуд (свэ́то), кра́лья явэ́на кэ зяиныбэн, саво́ исын упрэ́ пэ ту́тэ.</verse>
				<verse number="4">Газдэ тырэ́ якха́, подыкх трусця́л (пир сарэ́ рига́): сарэ́ ёнэ скэдэ́напэ, джа́на кэ ту; тырэ́ чхавэ́ джа́на дура́л, лыджа́на пэ васта́ тырэ́ чхае́н.</verse>
				<verse number="5">Тэ́ньци дыкхэ́са и обрадынэсапэ, издрала, буґлёла тыро́ ило́: барвалыпэ́н морёскиро (дэрьявэ́скиро) явэ́ла кэ ту, барвалыпэ́н манушэ́нгиро, явэ́ла тыро́.</verse>
				<verse number="6">Бут верблюды кэ ту явэ́на, дромадары Мадиамостыр и Ефатыр; сарэ́ ёнэ Саватыр явэ́на, янэ́на сувнака́й и ладано, пхэнэ́на сарэ́нгэ пал барипэ́н Ра́скиро-Дэвлэ́скиро.</verse>
				<verse number="7">Сарэ́ Кидароскирэ бакрэ́ скэдынэ́ явэ́на кэ ту; Неваифоскирэ бакрэ́ явэ́на тэ дынаринэ́н ту́кэ; джа́на упрэ́ пэ алта́рё Миро лачхэ́ свэнтонэ́ дыибнаса, и Мэ прославинава кхэр Мирэ́ барипнаса.</verse>
				<verse number="8">Кон дава́ вурняла, адя́кэ сыр о́блоки, сыр голумбо вурняла кэ пэ́скиро кхэр?</verse>
				<verse number="9">Чачо́, Ман островы ужакирэ́на, и анги́л лэ́ндэ исын па́рмы Фарсисоскирэ, соб (кай) тэ пирилыджан дур тырэ́ чхавэ́н, лэ́нгиро руп и сувнака́й ваш тыро́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав, пал-дова́ со Ёв дыя́ ту́кэ бари паты́в.</verse>
				<verse number="10">Тэ́ньци чхавэ́ явирэ народоскирэ манушэ́ндыр явэ́на тэ чхувэ́н тырэ́ ва́нты, кра́лья лэ́нгирэ лэ́на тэ кэрэ́н буты́ ту́кэ; пал-дова́, со дрэ Мири́ холы́ Мэ дукхававас тут, нэ дрэ Мири́ лачхи́ во́ля Мэ потангинава тут.</verse>
				<verse number="11">Тыри́ по́рта (вра́ты) сарэ́ дывэса́ явэ́на откэрдэ; ни дывэсэ́, ни раты́ на закэрнапэ (на пхандэнапэ), соб (кай) тэ янэ́н кэ ту Наюдытконэ́-манушэ́нгиро миштыпэ́н, тэ янэ́н лэ́нгирэ кралье́н.</verse>
				<verse number="12">Народо и кралипэна́, савэ́ на закамэна тэ кэрэ́н буты́ ту́кэ, хасёна; кадасавэ́ народы хасёна сарэ́са.</verse>
				<verse number="13">Барипэ́н Ливаноскиро кэ ту явэ́ла; кипарисо, сосна и кедро явэ́на кхэтанэ́, соб (кай) тэ укэдэн (тэ шукарьякирэн) штэ́то, кай исын Миро свэ́нто штэ́то; Мэ да́ва бари паты́в штэтоскэ, кай исын тэрдэ́ Мирэ́ ґэра́.</verse>
				<verse number="14">И явэ́на кэ ту чхавэ́ одолэ́-манушэ́нгирэ, савэ́ тут притасавэнас; ёнэ бандёна тэл тыро́ васт, и пэрэ́на кэ тырэ́ ґэра́ сарэ́, кон пэ ту́тэ дыкхця́ вучипна́са, и кхарна тут Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ фороса, Свэнтонэ́ Израилёскирэ Сионоса.</verse>
				<verse number="15">Заме́ст дова́, со ту са́нас ячкирдо, и мануша́ тут на вырикирэнас, и, соб (кай) нико́н пир ту́тэ тэ на проджал, Мэ кэра́ва ту́тыр барипэ́н пэ сарэ́ ве́ки; радыма́са (лошаса), сави́ николи на пириячэ́ла.</verse>
				<verse number="16">Ту явэ́са тэ пьес кэ чалыпэн народоскиро тхуд; и тэ пьес (тэ сосинэс) крали́скирэ колынэндыр, и ґалёса, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, тыро́ Зракхибнари, Одова́, Кон выкиндя тут, Зорало́ Яково́скиро.</verse>
				<verse number="17">Харко́ма (медь) Мэ запарувава ту́кэ пэ сувнака́й, састы́р – пэ руп, кашта́ Мэ парувава пэ харко́ма, а бара́ – пэ састыра́; тырэ́ тхагариса (князёса), савэ́с Мэ чхува́ва, явэ́ла рама́нё (миро), а чачипэ́н явэ́ла тэ придыкхэл пал ту́тэ.</verse>
				<verse number="18">На явэ́на тэ шунэ́н буты́р, со пэ тыри́ пхув исын нахрата рэ́нды, со тырэ́ рига́ облэна и кэрэ́на чхучэ́; ту кхарэса тырэ́ ва́нты зракхибнаса и тырэ́ по́рты-барипнаса.</verse>
				<verse number="19">Кхам ту́кэ буты́р на явэ́ла тэ дэл дуд (свэ́то), чхон на ячэ́ла тэ свэнцынэл, нэ Рай Дэвэ́л явэ́ла тырэ́ дудэса (свэтоса) ве́чнэс, Дэвэ́л явэ́ла тырэ́ барэ́ патыва́са.</verse>
				<verse number="20">Кхам тыро́ буты́р на заджа́ла, чхон на гарадёла, пал-дова́ со Рай Дэвэ́л явэ́ла ваш ту́кэ вечнонэ дудэса (свэтоса), джа́на криг тырэ́ бибахталэ́ дывэса́.</verse>
				<verse number="21">Саро́ тыро́ народо явэ́ла чачуно́, пэ сарэ́ бэрша́ прилэ́ла пхув сыр мэкно́ миштыпэ́н – дава́ исын отбарипэн, со Мэ барьякирдём, Мирэ́-вастэнгиро рэ́ндо; саро́ дава́ явэ́ла, соб (кай) тэ шарэ́н Ман.</verse>
				<verse number="22">Тыкнэ́ манушэ́стыр тысёнцо бияндёла, самонэ бизорьякирэстыр манушэ́стыр бияндёла зорало́ народо. Мэ, Рай Дэвэ́л, сы́гэс кэра́ва дава́, ко́ли явэ́ла лэ́скиро часо.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="61">
				<verse number="1">Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Ду́хо (Фа́но) исын пэ Ма́ндэ, пал-дова́ со Рай Дэвэ́л помакхця Ман тэ пхэна́в бахтало́ лав (бахталы́ зан) чорорэнгэ; бичхадя́ Ман, соб (кай) тэ састякирав манушэ́н розмардэ илэ́са, тэ пхэна́в пал во́ля одолэ́нгэ, кон исын дрэ наволя (бэшыбэн); тэ пхэна́в манушэ́нгэ дрэ бэшыбэн, со вудара́ бэшыбнытка исын псирадэ (откэрдэ).</verse>
				<verse number="2">Соб (кай) тэ пхэна́в пал лачхо́ бэрш Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, пал дывэ́с, ко́ли пхэрдёла холы́ амарэ́ Дэвлэ́скири, тэ подрикирав сарэ́н, дрэ конэ́стэ исын ту́га (тугинэла).</verse>
				<verse number="3">Тэ пхэна́в одолэ́нгэ, кон исын бибахтало́ пэ Сио́но, со пра́хо запарувэлапэ шукаронэ укэдыибнаса; ровибэн радымакирэ (лошалэ́) елеёса; пхаро́ (смэнтно) ду́хо (фа́но) запарувэлапэ шукаронэ урибнаса и кхарна лэн зоралэ́ чачипна́са, Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ бутяса дрэ Лэ́скиро барипэ́н.</verse>
				<verse number="4">И ёнэ явэ́на тэ ґаздэ́н пхувья́, савэ́ ґара́ исын чхучэ́; ґаздэ́на ґаратунэ́ роспхагирдэ́ кхэра́ и обчордэ фо́рья, савэ́ ґаратунэ́ дывэсэ́ндыр сыс чхучэ́.</verse>
				<verse number="5">Явэ́на мануша́ явирэ народо́стыр и явэ́на тэ чаравэн тумарэ́ кхэритконэ́ мурдалэ́н (ското); чхавэ́ лэ́нгирэ явэ́на тэ кэрэ́н буты́ пэ пхув и дрэ винагра́днико ваш тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="6">А тумэ́ явэ́на тэ кхарэнпэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ рашанца, тумэн кхарна амарэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ дынарье́нца; тумэ́ явэ́на тэ лэн ко́фо барвалэ́ народэнгирэ барвалыпнастыр, тумэ́ явэ́на шардэ лэ́нгирэ барипнаса.</verse>
				<verse number="7">Пал дова́, со тумэн ладжакирэнас, тумэ́ прилэ́на дрэ дуй мо́лы буты́р паты́в; пал-дова́, со кошэнас тумэн, тумэ́ явэ́на тэ радынэ́нпэ, со дасави́ исын лэ́нгири во́ля, пал-дова́ со дуй мо́лы тумэ́ дорэсэ́на (долэна) пэ пэ́скири пхув буты́р; ве́чно ра́дыма (лош) явэ́ла лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="8">Пал-дова́ со Мэ, Рай Дэвэ́л, дава́ паты́в чачунэ́ сэндоскэ, Мэ на кама́м, ко́ли чорэна, ко́ли притасавэ́на; Мэ отда́ва палэ лэ́нгэ пир чачипэ́н; Мэ чхува́ва лэ́нца ве́чно завето.</verse>
				<verse number="9">И ґалёна машки́р Наюды́тка народы пал ро́до лэ́нгиро, лэ́нгирэ чхаворэ́н ґалёна машки́р ро́ды; сарэ́, кон дыкхэ́ла лэн, явэ́на тэ джинэ́н, со ёнэ исын ро́до, саво́ бахтякирдя́ Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="10">Радыма́са мэ ла́ва тэ радынавпэ пал Растэ-Дэвлэ́стэ; явэ́ла тэ радынэ́лпэ зоралэ́с миро ду́хо (фа́но) пал мирэ́ Дэвлэ́стэ, пал-дова́ со Ёв уридя ман дрэ и́ди зракхибнытка, уридя ман чачипнаскирэ урибнаса; сыр пэ тэрнэстэ Ёв чхудя́ вя́нка, сыр тэрня укэдыя.</verse>
				<verse number="11">И сыр пхув барьякирэл пэ́скэ чарья́, сыр у́нта (садо) барьякирэ́ла дова́, со дрэ ла́кири пхув чхудэ́, адя́кэ и Рай Дэвэ́л сыкавэ́ла чачипэ́н и паты́в анги́л сарэ́ народы.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="62">
				<verse number="1">На пириячава Мэ (Исаё) тэ пхэна́в пал Сио́но, мэ на ява́ва штыл пал Ерусалимо. Ко́ли газдэлапэ, сыр яг, лэ́скиро чачипэ́н и зракхибэ́н лэ́скиро сыр хачкирдо момолы́тко (свети́льнико) ґаздэ́лапэ, тэ́ньчи мэ ла́ва тэ ракира́в.</verse>
				<verse number="2">И дыкхэ́на народы тыро́ чачипэ́н, и сарэ́ кра́лья дыкхэ́на тыри́ паты́в, и кхарна тут нэвонэ́ лавэ́са, саво́ дэ́на ту́кэ Дэвлэ́скирэ ушта́.</verse>
				<verse number="3">Ту явэ́са шарибнытконэ вянкаса дро васт Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, сыр крали́скирэ диадэмаса ту явэ́са пэ тырэ́-Дэвлэ́скиро васт.</verse>
				<verse number="4">Тут на кхарна буты́р “ячкирдо (ячадо)”, пэ тыри́ пхув на пхэнэ́на “чхучи́”, нэ кхарэ́на тут “исын кэ ёв Мири́ лачхи́ во́ля”, а пхув тыри́ кхарлапэ “палоромитко”, пал-дова́ со Ра́скирэ-Дэвлэ́скири во́ля исын лачхи́ кэ ту, и пхув Тыри́ сы́рбы палоро́м джа́ла.</verse>
				<verse number="5">Сыр тэрно́ чхаво́ лэ́ла пэ́скэ патываля чха, адя́кэ кэрэ́на ту́са тырэ́ чхавэ́; сыр тэрно́ радынэ́лапэ тэрнятыр, адя́кэ радынэ́лапэ пал ту́тэ тыро́ Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="6">Ерусалимо! Мэ чхудём пэ тырэ́ ва́нты ракхибнарьен, савэ́ ни дывэсэ́ ни раты́ на пириячэна тэ пхэнэ́н лав. Тумэ́, кон пхэнэ́ла пал Дэвлэ́стэ, на пириячэн тэ ракирэ́н!</verse>
				<verse number="7">На пириячэн тэ ракирэ́н анги́л Лэ́стэ, пока Ёв ґаздэ́ла Ерусалимо и на кэрэ́ла Лэс барипнаса (шарибнаса) пэ пхув.</verse>
				<verse number="8">Рай Дэвэ́л совлахадя́ Пэ́скирэ вастэ́са, Пэ́скирэ зоралэ́ вастэ́са: “Мэ на дава́ буты́р гив, соб (кай) тэ хан лэс тырэ́ вэ́рги, чужонэ́ манушэ́нгирэ чхавэ́ на пьена мол (вино), сави́ ту кэрдя́н.</verse>
				<verse number="9">Нэ одолэ́, кон скэдэ́ла, явэ́на тэ хан лэс и Рас-Дэвлэ́с тэ шарэ́н; кон скэдэ́ла винаградо (дракх), одова́ пьела мол лэ́стыр дрэ грэды (дворы), кай исын Миро свэ́нто штэ́то.</verse>
				<verse number="10">Джа́н андрэ́, джа́н дурэды́р дрэ по́рта, кэрэ́н дром народоскэ! Кэрэ́н, кэрэ́н дром, укэдэн бара́, ґаздэ́н стяго ваш народы!</verse>
				<verse number="11">Акэ, Рай Дэвэ́л пхэнэ́ла кэ сари́ пхув: “Пхэнэ́н патывалэ́ чхакэ Сионо́стыр: акэ, джа́ла тыро́ Зракхибнари, Лэ́скири мазу́ри (награда) исын Лэ́са, и отдыибэ́н Лэ́скиро исын анги́л Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="12">И кхарэ́на лэн свэнтонэ́ народоса, саво́ Рай Дэвэ́л выкиндя, а тут кхарэ́на фороса, саво́ Рай Дэвэ́л зракхця́, на ячкирдэ́ фороса.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="63">
				<verse number="1">Кон дава́ джа́ла Едомостыр, джа́ла дрэ лолэ́ и́ди Восоростыр, адасаво́ баро́ дро Пэ́скиро урибэ́н, Саво́ выджа́ла дро Пэ́скирэ-зорьякиро пхэрдыпэн? “Мэ сом Одова́, Кон пхэнэ́ла чачипэ́н, зорало́, соб (кай) тэ зракхав.”</verse>
				<verse number="2">Со́скэ ж исын лоло́ Тыро́ урибэ́н, и и́ди Тырэ́ исын дасавэ́, сыр одолэ́стэ, кон тасадя дро пресо (тачыло).</verse>
				<verse number="3">“Мэ тасадём ґэрэ́нца екхджино́, на сыс Ма́нца нико́н народо́стыр. Мэ тасадём лэн дрэ Мири́ холы́, дро Миро холямипэн, Мэ пэ лэ́ндэ ґаздаваспэ; лэ́нгиро рат прочхудяпэ пэ Мирэ́ и́ди, Мэ замакхцём саро́ Пэ́скиро урибэ́н.</verse>
				<verse number="4">Пал-дова́ со дывэ́с, ко́ли холы́ пхэрдия, исын дро Миро ило́; явдя́ бэрш одолэнгиро, конэ́с Мэ выкиндём.</verse>
				<verse number="5">Мэ дыкхцём, нэ на сыс никонэ́с, кон бы дыя́ васт (помогиндя); дивиндёмпэ, со на подрикирдя нико́н, нэ помогиндя Ма́нгэ Миро васт, и Мири́ холы́ подрикирдя Ман.</verse>
				<verse number="6">Тэл ґэра́ Мэ чхудём народы дрэ Мири́ холы́, хасякирдём лэн дэ Мири́ холы́, и вычхудём пэ пхув лэ́нгиро рат.”</verse>
				<verse number="7">Пририпирава мэ лачхипэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро и барипэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро пал саро́, со Рай Дэвэ́л дыя́ амэ́нгэ, пририпирава баро́ бахталыпэ́н Лэ́скиро ваш кхэр Израилёскиро, саво́ Ёв кэрдя́ пир Лэ́скиро лачхипэ́н, пир Лэ́скиро баро́ кучипэ́н.</verse>
				<verse number="8">Ёв пхэндя́: “Чачо́, ёнэ исын Мирэ́ чхаворэ́, савэ́ на хохавэна”, и Ёв сыс ваш лэ́нгэ Зракхибнариса.</verse>
				<verse number="9">Сави́ б на сыс биба́хт (би́да), Ёв лэн на ячкирэлас и Янго́ло Лэ́скиро лэн зракхэлас; Ёв выкиндя лэн, пал-дова́ со ёнэ исын дро́га Лэ́скэ и Лэ́скиро ило́ исын лачхо́; Ёв лыя́ лэн и лыджалас сарэ́ ґаратунэ́ дывэса́.</verse>
				<verse number="10">Нэ ёнэ на кандэнас, пхарэ́с сыс далэ́стыр Свэнтонэ́ Духоскэ; палдава́ Ёв яця́ лэ́нгирэ вэргоса: Кокоро́ Ёв марэласпэ лэ́нца.</verse>
				<verse number="11">Тэ́ньци Лэ́скиро народо пририпирдя ґаратунэ́ Мойза́скирэ дывэса́: “Кай исын Одова́, Саво́ вылыджия́ лэн морёстыр (дэрьявэстыр) чхупнариса, Саво́ чаравэла Лэ́скирэ бакрэ́н? Кай исын Одова́, Саво́ чхудя́ Пэ́скиро Свэ́нто Ду́хо (Фа́но) дро лэ́скиро ило́?</verse>
				<verse number="12">Саво́ лыджия́ Мойза́с пал чачо́ васт, Ёв лыджалас Пэ́скирэ зоралэ́ вастэ́са, Ёв розлыджия (укэдыя) анги́л лэ́ндэ пани́, соб (кай) тэ кэрэ́л Пэ́скэ ве́чно лав?</verse>
				<verse number="13">Саво́ лыджия́ лэн пир хорипэна, сыр грэс пир фэ́лда, и ёнэ на пэрэнас (на обштавэнаспэ) пэ́скирэ ґэрэ́нца?</verse>
				<verse number="14">Сыр бакря́ змэкэнапэ пэ до́ло, адя́кэ Дэвлэ́скиро Ду́хо (Фа́но), лыджалас лэн кэ штылыпэн. Адя́кэ Ту лыджасас Тыро́ народо, соб (кай) тэ кэрэ́н Пэ́скэ славу́тно лав.</verse>
				<verse number="15">Дыкх тэлэ́ болыбна́стыр, подыкх штэто́стыр, кай исын Тыро́ Свэ́нто штэ́то и барипэ́н Тыро́: кай исын зэвлэныпэн и зоралыпэ́н Тыро́? Кай исын Тыро́ лачхипэ́н? Нанэ Ту́тэ тангипэ́н кэ Мэ.</verse>
				<verse number="16">Ту сан Екх амаро́ Дад Дэвэ́л; пал-дова́ со Авраа́мо на джинэ́ла амэн, Израилё на приджинэла амэн пал пэ́скирэ манушэ́ндэ. Ту, Раё Дэ́вла, сан амаро́ Дад, Тыро́ лав векостыр исын дасаво: “Одова́, Кон выкиндя амэн.”</verse>
				<verse number="17">Со́скэ, Раё Дэ́вла, Ту домэкцян, соб (кай) амэ тэ джас пэ́скэ Тырэ́ дромэ́стыр, соб (кай) амаро́ ило́ яця́ холямо́, соб (кай) тэ на дарас Ту́тыр? Обрисёв ваш Тырэ́ писхарье́нгэ, ваш ро́дыцы (чанга́), савэ́нгэ Ту дыя́н Тыро́ миштыпэ́н.</verse>
				<verse number="18">Наґара (надлугэс) сыс Ёв кэ Тырэ́-кхангирья́киро народо, амарэ́ вэ́рги ґаздынэ́пэ пэ Тыро́ свэ́нто штэ́то.</verse>
				<verse number="19">Амэ кэрдямпэ адасавэ́ мануша́, сыр одолэ́, савэ́ Тут на джинэнас; здэлапэ, со на кхарласпэ Тыро́ лав машки́р амэ́ндэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="64">
				<verse number="1">О, ко́ли б Ту росчхиндян болыбэ́н и ги́ян тэлэ́! Бэ́рги схачинэ б Тырэ́ мо́стыр.</verse>
				<verse number="2">Сыр хачкирдэ́ ягатыр, сави́ билавэла (плавинэла), сыр пане́стыр, саво́ кэрадёла, соб (кай) тэ джинэ́н Тыро́ лав джиндло́ Тырэ́ вэргэ́нгэ; соб (кай) тэ издран анги́л Ту́тэ народы.</verse>
				<verse number="3">Ке́ли Ту кэрэсас даранэ рэ́нды, савэ́ амэ на ужакирасас, и Ту джасас тэлэ́ – бэ́рги биладёнас (таинэнас) Тырэ́ мо́стыр.</verse>
				<verse number="4">Пал-дова́ со николи мануша́ на шунэнас канэнца, и нисави́ якх на дыкхця́ явирэ́с дэвлорэс. Ту сан Екх Дэвэ́л, Саво́ бут кэрдя́ ваш одолэ́нгэ, конэ́стэ исын наде́я пэ Ту́тэ.</verse>
				<verse number="5">Ту лачхипна́са прилэсас одолэ́с, кон радынэласпэ и кэрэ́лас пир чачипэ́н, кон рипирэлас пал Ту́тэ пэ Тырэ́ дрома́. Нэ, акэ, Ту холясыян, пал-дова́ со амэ гара (длу́гэс) лыям тэ кэра́с грэ́хи; и сыр же амэ зракхасапэ?</verse>
				<verse number="6">Сарэ́ амэ кэрдямпэ-сыр нажужо предмето, амари́ паты́в – сыр замакхны и́дя, амэ шутиям сыр патри́н (листо); амарэ́ налачхэ́ рэ́нды лыджинэ́ амэн, сыр балва́л.</verse>
				<verse number="7">На сыс одолэ́с, Кон бы кхардя́ Тыро́ лав, кон закамдя́ б тэ рикирэлпэ пал Ту́тэ; палдава́ Ту гарадян Тыро́ муй амэ́ндыр, Ту ячкирдэн амэн тэ хасёвас грэхэ́ндыр.</verse>
				<verse number="8">Нэ какана́, Раё Дэ́вла, Ту сан амаро́ Дад; амэ сам ґлэя (бла́та), савья́тыр кэрэ́на кхорэ́, а Ту – Одова́, Кон создыя́ амэн; сарэ́ амэ – Тырэ́-вастэнгири буты́.</verse>
				<verse number="9">На холясов ґара́ (длу́гэс), Раё Дэ́вла! На ри́пир ве́чнэс пал грэ́хи! Дыкх акана́ – сарэ́ амэ сам Тыро́ народо.</verse>
				<verse number="10">Тырэ́ форо́скирэ свэ́нта штэ́ты кэрдэ́пэ чхучэ́ пхувья́са; Сио́но – чхучи́ пхув, Ерусалимо исын обчордо.</verse>
				<verse number="11">Кхэр, кай амэ свэнтякирасаспэ, кай сыс амари́ паты́в и кай амарэ́ дада́ славинэнас Тут, исын схачкирдо яга́са; амаро́ барвалыпэ́н исын росчордо.</verse>
				<verse number="12">Ко́ли саро́ дава́ пхэрдия, ци явэ́са ишчо (инкэ́) ту тэ зрикирэс Пэс амэ́ндыр, Раё Дэ́вла? Ци явэ́са Ту ничи́ тэ на ракирэ́с, тэ холясос пэ амэ́ндэ буты́р, сыр трэй?</verse>
			</chapter>
			<chapter number="65">
				<verse number="1">“Мэ сыкадём Пэс на одолэ́нгэ, кон пхучэлас пал Ма́ндэ; Ман латхнэ́ на одолэ́, кон родэлас: “Акэ Мэ, акэ”, Мэ пхэнавас народоскэ, саво́ на кхарэ́ласпэ Мирэ́ лавэ́са.</verse>
				<verse number="2">Кажно дывэ́с протырдавас Мирэ́ васта́ кэ народо, саво́ на кандэ́ла, саво́ псирэ́ла налачхэ́ дромэ́са, саво́ дживэ́ла пир лэ́скири годы́.</verse>
				<verse number="3">Кэ народо, саво́ дрэ якха́ калякирэлас Ман: янэ́ла свэ́нта дыибэна́ дро вэш, хачкирэ́ла фимиа́мо пэ бара́.</verse>
				<verse number="4">Бэшэла дрэ коплицы (гробницы) и ратькирэла дрэ ґеба́р (пешчэра); ха́ла балычано мас и на́лачхо (нажужо) хабэ́н исын дрэ лэ́скирэ чарэ́.</verse>
				<verse number="5">Саво́ ракирэ́ла: ‘Тэрдёв, на джа́ кэ мэ, пал-дова́ со мэ сом свэ́нто ваш ту́кэ.” Ёнэ исын тхув, саво́ трэй Ма́нгэ тэ сунгав, яг, сави́ кажно дывэ́с хачола.</verse>
				<verse number="6">Акэ, со исын чхиндло́ анги́л Миро муй: “На лава́ Мэ тэ вырикирав, Мэ отда́ва палэ, отда́ва палэ лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="7">Тумарэ́ грэ́хи и кхэтанэ́ тумарэ́-дадэнги́рэ грэ́хи, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л; пал-дова́ тумарэ́ дада́ хачкирэнас фимиа́мо пэ бэ́рги, пэ тыкнэ́ бэ́ргицы кошэнас Ман; Мэ отмеринава лэ́нгэ пал сарэ́ лэ́нгирэ рэ́нды.’</verse>
				<verse number="8">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Ко́ли барьёла винаградо, тэ́ньчи ракирэ́на: ‘На чхин лэс, пака ёв выбарьёла, дрэ лэ́стэ исын бахтякирибэ́н; адя́кэ Мэ кэра́ва ваш Мирэ́ писхарье́нгэ, соб (кай) тэ на хасякира́в сарэ́н.</verse>
				<verse number="9">И вылыджава Мэ ро́до Яковостыр, Юда прилэ́ла Ма́ндыр Мирэ́ бэ́рги, дава́ прилэ́на Мирэ́ выкэдынэ́; Мирэ́ писха́рья (рабы) одо́й явэ́на тэ дживэ́н.</verse>
				<verse number="10">Пэ Сароно явэ́на тэ чаравэнпэ бакря́; пэ Акхоро гурува явэ́на тэ откхинён, Мирэ́ народоскирэ, саво́ латхя́ Ман.</verse>
				<verse number="11">А тумэн, кон ячкирдя́ Рас-Дэвлэ́с, бистырдэ пал Мири́ свэ́нто бэ́рга, кон кэравэла хабэ́н ваш Гадоскэ, чхувэ́ла пхэрдо́ чаро́ ваш Мени (Судьба).</verse>
				<verse number="12">Мэ тумэн отда́ва курталакэ; тумэ́ пэрэ́на пэ чанга́ и тумэн замарна, пал-дова́ со Мэ кхардём и тумэ́ на отпхэндлэ́, ракирдём – тумэ́ на шунэнас, а кэрэ́нас накуч анги́л Мирэ́ якха́ и выкэдэнас дова́, со сыс Ма́нгэ на пир ило́.’”</verse>
				<verse number="13">Палдава́ адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Акэ, Мирэ́ писха́рья ха́на, а тумэ́ бокхалэ́ явэ́на; Мирэ́ писха́рья явэ́на тэ пьен – а тумэ́ явэ́на би панескиро.</verse>
				<verse number="14">Мирэ́ писха́рья явэ́на тэ радынэ́нпэ, а тумэ́ явэ́на ладжакирдэ́; ёнэ явэ́на тэ бага́н илэ́скирэ радыма́тыр, а тумэ́ явэ́на тэ годлэн илэ́скирэ дукхатыр, и заровэна пхагирдэ́ духо́стыр.</verse>
				<verse number="15">И ячкирэна тумаро́ лав, соб (кай) тэ прокошэн лэс Мирэ́ выкэдынэ́ мануша́; и замарла тут Рай Дэвэ́л, а Пэ́скирэ писхарье́н кхарэ́ла явирэ лавэ́са.</verse>
				<verse number="16">Ко́ли вари-кон бахтякирэ́ла пэс Лэ́са пэ дая́ пхув, явэ́ла бахтякирдо́ чачунэ́ Дэвлэ́са, и кон совлахала пэ пхув, явэ́ла тэ совлахал чачунэ́ Дэвлэ́са, пал-дова́ со ґаратунэ́ биды бистрэнапэ, явэ́на гарадэ́ Мирэ́ якхэ́ндыр.</verse>
				<verse number="17">Акэ, Мэ кэра́ва нэво́ болыбэ́н и нэви́ пхув; пал доя́ пхув болыбнаса, савэ́ сыс англэды́р вагэдыр (ґарэдыр) буты́р на пририпирна.</verse>
				<verse number="18">А тумэ́ явэ́на бахталэ́, явэ́на тэ радынэ́нпэ сарэ́ бэрша́ пал дова́, со Мэ кэра́ва. Акэ, Мэ кэра́ва Ерусалимо багаибнаса и лэ́скиро народо радыма́са.</verse>
				<verse number="19">И Мэ ла́ва тэ радынавпэ пал Ерусалимо; Мэ ява́ва радыпнытко пал Миро народо; одо́й буты́р нико́н на шунэ́ла ровибэн и годлыпэн.</verse>
				<verse number="20">Одо́й буты́р на явэ́ла тыкнэ́ чхавэ́с и пхурэс, саво́ на дживдя́ сарэ́ пэ́скирэ бэрша́, пал-дова́ со шэлбэршэнгиро ману́ш мэрэ́ла тэрнэса; нэ шэлбэршэнгиро грэхи́тко явэ́ла прокошно́?</verse>
				<verse number="21">И явэ́на тэ кэрэ́н кхэра́, и явэ́на тэ дживэ́н дрэ лэ́ндэ; тэ барьякирэ́н винаградники, и явэ́на тэ хан лэ́ндыр.</verse>
				<verse number="22">На явэ́на тэ кэрэ́н, соб (кай) яви́р ману́ш одо́й тэ дживэ́л; на явэ́на тэ барьякирэ́н, соб (кай) яви́р тэ хал, пал-дова́ со Мирэ́-народоскирэ дывэса́ явэ́на, сыр дывэса́ кэ кашт; и выкэдынэ́ Мирэ́ ґара́ (длу́гэс) явэ́на тэ рикирэнпэ кэ дова́, со кэрдэ́ лэ́нгирэ васта́.</verse>
				<verse number="23">На явэ́на тэ кэрэ́н буты́ ивья́ (дармэс), на явэ́на тэ биянэн чхаворэ́н пэ мэнька, пал-дова́ со явэ́на родоса, бахтякирдэ Дэвлэ́стыр, и лэ́нгирэ чхаворэ́ лэ́нца.</verse>
				<verse number="24">Адя́кэ явэ́ла: анги́л дова́, сыр ёнэ кхарэ́на Ман – Мэ пхэна́ва; ёнэ ишчо (инкэ́) явэ́на тэ ракирэ́н, и Мэ шунава.</verse>
				<verse number="25">Рув и бакроро́ явэ́на кхэтанэ́ тэ чаравэнпэ; шчэр (ле́во) явэ́ла тэ хал пхус, сыр гурув, а сап ха́ла пра́хо. Ёнэ на явэ́на тэ замарэ́н, на явэ́на тэ хасякирэ́н (тэ кэрэ́н чорипэ́н) пэ Мири́ свэ́нто бэ́рга”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="66">
				<verse number="1">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Болыбэ́н исын Миро троно, а пхув исын штэ́то ваш Мирэ́ ґэра́; кай тумэ́ кэрэ́на кхэр ваш Ма́нгэ, кай исын штэ́то, соб (кай) Мэ тэ откхинёвав?</verse>
				<verse number="2">Пал-дова́ со саро́ дава́ кэрдя́ Миро васт, и саро́ дава́ сыс, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л. “Акэ, пэ конэ́стэ Мэ подыкхава: пэ одолэ́стэ, кон исын на пхутькирдо, пхагнэ духо́са, кон издрала анги́л Миро лав.</verse>
				<verse number="3">Одова́, кон зачхинэла гурувэ́с исын сы́рбы одова́, кон замарэла манушэ́с. Кон янэ́ла бакрорэс ваш свэ́нто дыибэ́н исын сы́рбы одова́, кон затасавэла джуклэс; кон янэ́ла да́ро исын сы́рбы одова́, кон чхувэ́ла балычано рат; кон хачкирэ́ла фимиа́мо, исын сы́рбы одова́, кон мангэлапэ идолоскэ; сыр ёнэ выкэдынэ́ пэ́скиро дром и дава́ налачхипэн исын дро́го лэ́нгирэ илэскэ.</verse>
				<verse number="4">Тэ́ньци Мэ адя́кэ-паць кэра́ва лэ́нца пир лэ́нгиро хохаибэ́н, и Мэ яна́ва дар ваш лэ́нгэ, пал-дова́ со Мэ кхардём – и нико́н на отпхэндя́; Мэ ракиравас – ёнэ на шунэнас, а кэрэ́нас налачхэ́ рэ́нды анги́л Мирэ́ якха́ и выкэдэнас дова́, со Ма́нгэ на сыс пир ило́.</verse>
				<verse number="5">Шунэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав одолэ́, кон издрала анги́л Лэ́скиро лав! Тумарэ́ пша́ла на рикирэ́на дро ило́ тумэн, ёнэ традэ́на тумэн пал Миро лав и ракирэ́на: “Мэк Рай Дэвэ́л тэ сыкавэ́л Пэс дро Пэ́скиро барипэ́н, и амэ подыкхаса, сыр тумэ́ явэ́на тэ радынэ́нпэ.” Нэ ёнэ явэ́на ладжакирдэ́.</verse>
				<verse number="6">Акэ, шуминэн дро фо́ро, акэ, исын зан кхангирья́тыр: Ра́скирэ-Дэвлэ́скири зан; Дэвэ́л отплэскирэла Лэ́скирэ вэргэ́нгэ.</verse>
				<verse number="7">На мэнчынэласпэ ёй, ко́ли биянэлас, нэ бияндя́; ишчо (инкэ́) на поддгия дукх ла́кири, а ёй бияндя́ чхавэ́с.</verse>
				<verse number="8">Кон шундя́ дасаво? Кон дасаво дыкхця́? Ци кэрдя́пэ пхув пал екх дывэ́с? Ци народо сыс адя́кэ сы́гэс бияндло – пал екх мо́ло; сыр Сио́но? Сио́но на́бут вырикирдя дукх и бияндя́ пэ́скирэ чхавэ́н.</verse>
				<verse number="9">“Ци Мэ сом Адасаво́, со Мэ долыджава, соб (кай) джувлы́ тэ биянэ́л и Мэ на дава́ зор ваш дава́, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л. “Ци Мэ да́ва зор, а на дава́, соб (кай) тэ биянэ́л?” – ракирэ́ла Дэвэ́л тыро́.</verse>
				<verse number="10">“Радынэ́нпэ Ерусалимоса, радынэ́нпэ пал лэ́стэ сарэ́, конэ́скэ дро́го исын Ёв! Радынэ́нпэ радыпнаса кхэтанэ́ Лэ́са сарэ́, кон тангинэлас (жалинэлас) пал Лэ́стэ;</verse>
				<verse number="11">соб (кай) тэ хан и тэ чалён Лэ́скирэ радыма́тыр, тэ пьен и тэ радынэ́нпэ барэ́ Лэ́скирэ барипнастыр.”</verse>
				<verse number="12">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Акэ, Мэ да́ва лэ́скэ свэ́то, сыр рэка (лэнь); манушэ́нгиро барвалыпэ́н исын сыр рэка (лэнь), сави́ чхувэ́лапэ ваш тумари́ бахт; пэ васта́ тумэн лыджа́на, пэ чанга́ явэ́на тэ лашчынэн.</verse>
				<verse number="13">Сыр дай подрикирэ́ла дрэ биба́хт, адя́кэ Мэ тумэн подрикирава; тумэ́ бахталэ́ явэ́на дро Ерусалимо.”</verse>
				<verse number="14">И тумэ́ дыкхэ́на дава́, и обрадынэлапэ тумаро́ ило́; кокалы́ тумарэ́ сы́рбы нэвэ ячэ́на, сыр зэлэны чар, и одкэрлапэ Ра́скиро-Дэвлэ́скиро васт кэ Лэ́скирэ писха́рья, а пэ пэ́скирэ вэргэ́ндэ Ёв холясо́ла.</verse>
				<verse number="15">Акэ, дрэ яг Рай Дэвэ́л явэ́ла, и лэ́скирэ вурдэна́ – сыр зоралы́ балва́л. И явэ́ла, соб (кай) тэ сыкавэ́л Пэ́скири холы́ зорья́са тэ сыкавэ́л Пэ́скирэ лава́ пал холы́ хачкирдэ́ яга́са.</verse>
				<verse number="16">Рай Дэвэ́л явэ́ла тэ сэндинэл кажно лоч (плоть), яга́са и холя́са, бут манушэ́н Ёв хасякирэ́ла.</verse>
				<verse number="17">“Одолэ́, кон свэнтякирэла и жужакирэл пэс дро вэша́, и ха́на балычано мас, магирипэ́н и кармусэн (мышэн) – сарэ́ ёнэ хасёна”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="18">“Пал-дова́ со Мэ джино́м лэ́нгирэ рэ́нды и ду́мы; акэ, Мэ ява́ва тэ скэдав сарэ́ народы и екхэ-чибьякирэ ро́ды; ёнэ явэ́на и дыкхэ́на Мири́ паты́в.</verse>
				<verse number="19">И Мэ чхува́ва пэ лэ́ндэ ґерты́к (досыкаибэн), Мэ бичхава́ва зракхнэ́ манушэ́н лэ́ндыр кэ народы: дро Фарсисо, дрэ Пула и Луда, кэ одолэ́, кон лэ́ла дро васт лу́ко тэ надтырдэл, дрэ Тубала и дрэ Явана, пэ дуратунэ́ островы, савэ́ на шундлэ́ пал Ма́ндэ и на дыкхнэ́ Мири́ паты́в; и ёнэ пхэнэ́на дрэ народы пал Миро барипэ́н.</verse>
				<verse number="20">И ёнэ янэ́на тумарэ́ пшалэ́н сарэ́ манушэ́ндыр сыр да́ро Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, и лыджа́на лэн пэ грэ́ндэ и пэ марибны́тка вурдэна́, пэ гурувэндэ, пэ сыгнонэ верблюдэндэ – лыджа́на лэн пэ Мири́ свэ́нто бэ́рга дро Ерусалимо, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – адя́кэ сыр чхавэ́ Израилёскирэ янэ́на да́ро дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, янэ́на лэс дро жужо́ (чысто) кхоро́.</verse>
				<verse number="21">И лэ́ндыр Мэ ла́ва раша́н и Левитэ́н”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="22">“И сыр нэво́ болыбэ́н и нэви́ пхув, савэ́ Мэ созда́ва, саро́ часо явэ́на анги́л Миро муй, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – адя́кэ явэ́ла и тумарэ́ родоса и тумарэ́ лавэ́са.</verse>
				<verse number="23">Тэ́ньци кажнонэ́ чхонэстыр дро чхон, кажнонэ́ саватостыр дро са́вато (субо́та) явэ́ла тэ джал кажно лоч (плоть), анги́л Миро муй, соб (кай) тэ дэн паты́в Ма́нгэ”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="24">“И ёнэ явэ́на тэ выджа́н и явэ́на тэ дыкхэ́н одолэ́-манушэ́нгирэ тру́пы, кон отгия́ Ма́ндыр; пал-дова́ со кирмо лэ́нгиро на хасёла, и яг лэ́нгири на мурдёла; ёнэ явэ́на сыр джунгалыпэ́н (магирипэ́н) ваш кажно лоч (плоть).”</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="24">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Далэ́ исын Еремеёскирэ лава́, кон сыс Хелкииноскиро [Хилкияскиро-ю.о.] чхаво́, раша́нгирэ родо́стыр, савэ́ сыс дрэ Анафофа пэ Вениаминоскири пхув.</verse>
				<verse number="2">Лэ́скэ бичхадя́ Рай Дэвэ́л Пэ́скиро лав, дрэ дывэса́ Иосияскирэ (Ёсияскирэ), кон сыс Юдэя́киро кра́ли дро дэшутрито бэрш, сыр ёв сыс кра́ли.</verse>
				<verse number="3">Рай Дэвэ́л адя́кэ-паць бичхадя́ Лэ́скиро лав дрэ дывэса́ Иоакимоскирэ (Якимоскирэ), кон сыс Ёсиякиро чхаво́ и Юдэя́киро кра́ли кэ/ жы́ко/ дэшупэрво бэрш, сыр Сэдэки́я, Ёсияскиро чхаво́ сыс кра́ли пир Юдэ́я анги́л дова́, сыр дро па́нджто чхон Ерусалимо́скирэ манушэ́н лыджинэ́ дро пле́но.</verse>
				<verse number="4">И сыс кэ мэ, Еремеёскэ, лав Ра́стыр-Дэвлэ́стыр и пхэндя́:</verse>
				<verse number="5">“Анги́л дова́, сыр Мэ создыём тут дрэ да́кирэ маса́, Мэ выкэдыём тут. Анги́л дова́, сыр ту явдя́н пэ свэ́то, Мэ высвэнцындём тут. И Мэ чхудём тут сыр пророко́с ваш Наюдэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="6">Тэды пхэндём мэ: “Ах! Дэ́вла! Раё Дэ́вла! Дыкх, мэ на джино́м тэ ракира́в, пал-дова́ со мэ сом бия́то.”</verse>
				<verse number="7">Нэ Рай Дэвэ́л пхэндя́ ма́нгэ: “На ра́кир: ‘Мэ сом бия́то’; – пал-дова́ со ту джа́са кэ сарэ́, кэ кон Мэ бичхава́ва тут, и со Мэ припхэнава ту́кэ, дова́ ту пхэнэ́са.</verse>
				<verse number="8">На дар лэ́ндыр, пал-дова́ со Мэ сом ту́са тэ ракхав тут”, – пхэндя́ Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="9">И тэ́ньчи ґаздыя́ анги́л Рай Дэвэ́л Лэ́скиро васт и чиладя́ миро муй. И пхэндя́ Рай Дэвэ́л ма́нгэ: “Акэ, мэ чхува́ва Мирэ́ лава́ дро тыро́ муй.</verse>
				<verse number="10">Дыкх! Мэ чхудём тут ададывэ́с сыр барыдырэ́с пэ манушы́тка на́цыи и пэ кралипэна́: тэ рискирэс криг корне́нца (рукхэ́нца), тэ пхагирэс кэ пхув, тэ розмарэс пэ котэра́, и тэ чхурдэс тэлэ́; тэ ґаздэс кхэра́, и тэ почхувэс гив дрэ пхув.”</verse>
				<verse number="11">И ишчо (инкэ́) сыс кэ мэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав, и пхэндя́: “Ереме́ё, со дыкхэ́са ту?” И мэ пхэндём: “Мэ дыкха́ва рандь (вэтка) миндалитконэ дрэвостыр (каштэ́стыр).”</verse>
				<verse number="12">Тэды пхэндя́ Рай Дэвэ́л ма́нгэ: “Ту миштэ́с дыкхэ́са. Мэ ракхава, соб (кай) миро лав тэ кэрэ́лпэ (сполнинэ́лпэ) дро чачипэ́н.”</verse>
				<verse number="13">И сыс кэ мэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав яви́р мо́ло, и пхэндя́: “Со дыкхэ́са ту?” Мэ отпхэндём: “Мэ дыкха́ва кака́ви (котло), со кэрадёла, и со сы́рбы рисёла пэ паш-ратякири (северно) риг.</verse>
				<verse number="14">Тэ́ньци пхэндя́ Рай Дэвэ́л ма́нгэ: “Паш-ратякирэ рига́тыр явэ́ла би́да, пэ сарэ́ манушэ́ндэ пэ пхув.”</verse>
				<verse number="15">Пал-дова́ со, акэ, Мэ кхара́ва тэ явэ́н сарэ́ сэм΄и (ирья́), савэ́ исын дрэ кралипэна́ пэ паш-ратякири риг, – пхэндя́ Рай Дэвэ́л, – и ёнэ явэ́на тэ чхувэ́н кажно (сва́ко) пэ́скиро троно анги́л Ерусалимо́скири по́рта, и маму́й сарэ́ ва́нты, со исын трусця́л (кругом), и маму́й сарэ́ фо́рья, со исын дрэ Юдэ́я.</verse>
				<verse number="16">И Мэ выпхэнава Миро пхаро́-сэндякирибэн пэ лэ́ндэ пал саро́ лэ́нгиро фуипэ́н, пал-дова́ со ёнэ ячкирдэ́ Ман, и ёнэ тхувлякирдэ дро́га смо́лы явирэ дэвлорорэнгэ, и ёнэ дынэ́ паты́в идолэ́нгэ, со кэрдэ́ лэ́нгирэ васта́.</verse>
				<verse number="17">Палдава́, яв скэдыно́ и ушты́, и пхэн лэ́нгэ саро́, со Мэ припхэнава ту́кэ. На замэр дара́тыр лэ́нгирэ муендыр, соб (кай) Мэ тэ на запхагирав тыро́ ду́хо (фа́но) анги́л лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="18">Пал-дова́ со Мэ, акэ, кэрдём ту́тыр сы́рбы зоралякирдо фо́ро, сы́рбы саструно сты́лбо, сы́рбы бронзытка ва́нты проти сари́ пхув, проти Юдэя́кирэ кралье́ндэ, проти тхагарьендэ, проти рашандэ, проти кадалэ́ пхувья́кирэ манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="19">И ёнэ явэ́на тэ марэ́нпэ ту́са, нэ ёнэ на пиризорькирэна тут, пал-дова́ со Мэ сом ту́са, – пхэндя́ Рай Дэвэ́л, – соб (кай) тэ ракхав тут.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">И сыс кэ мэ, Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав, и пхэндя́:</verse>
				<verse number="2">“Джа́ и пхэн ясвэ́нца дрэ манушэ́нгирэ [чхакирэ-р.с.] кана́ Ерусалимо́стыр, пхэни́: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: ‘Мэ рипирава тут, Израилё, савэ́ лачхэ́ сыс тырэ́ мануша́ тэрнал, тумари́ паты́в, со сыс сы́рбы тэрнэндэ анги́л совэ́л, сыр тумэ́ гинэ́ пал Ма́ндэ пэ чхучэ́ прахи, пэ пхув, со на чхудэ́ гива́ ишчо (инкэ́).</verse>
				<verse number="3">Ту, Израиле, са́нас свэ́нто Ма́ндэ, ту са́нас пэ́рво барьякирдо́ (пло́до) Мирэ́ умалотостыр. Мэ пхарэ́с сэндякирдём сарэ́н, кон дукхавэлас тут, мэ бичхававас би́да пэ лэ́ндэ,’’” – пхэндя́ Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="4">Шунэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав тумэ́, кхэр Яково́скиро, и сарэ́ сэм΄и (ирья́) [кхэра́-р.с.] Израилёскирэ кхэрэ́стыр!</verse>
				<verse number="5">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: ‘Саво́ чорипэ́н тумарэ́ дада́ латхнэ́ дрэ Ма́ндэ, со ёнэ дуринэ Ма́ндыр, со ёнэ гинэ́ пал хартытка и́долы, и со ёнэ кокорэ́ ячнэ́ хартытка (суетна)?</verse>
				<verse number="6">И на пхэндлэ́ ёнэ: “Кай исын Рай Дэвэ́л, Кон лыджия́ криг амэн Египто́скирэ пхувья́тыр, Кон лыджия́ амэн пирда́л чхучэ́ пхувья́, пирда́л чхучэ́ прахи, пирда́л ґанбиня́, пирда́л шутькирды пхув, кай исын зэр (тень) сы́рбы мэрибна́стыр, пирда́л пхув, пэ сави́ ние́кх на прогия́, и нико́н на дживдя́.”</verse>
				<verse number="7">И Мэ яндём тумэн пэ барвалы пхув, соб (кай) тумэ́ тэ хан ла́кирэ барьякирдэ́ (пло́ды), и ла́киро миштыпэ́н, нэ сыр тумэ́ загинэ́ пэ дая́ пхув, тумэ́ магирдэ́ кадая́ пхув, и тумэ́ магирдэ́ Миро миштыпэ́н.</verse>
				<verse number="8">Э рашая́ на пхэндлэ́: ‘Кай исын Рай Дэвэ́л?’, – кодолэ́, кон рикирэ́ла зор пэ Зако́но, ёнэ на джиндлэ́ Ман: пастыри адя́кэ-паць кэрдэ́ чорипэ́н Ма́нгэ, и проро́ки ангилпхэнэнас Валаалоскирэ лавэ́са, и ёнэ псирдэ́ пал и́долы, савэ́ндыр на сыс ни саво́ лачхипэ́н лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="9">Палдава́ Мэ ява́ва буты́р тэ сэндякирав тумэн’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – “Мэ ява́ва тэ сэндякирав тумарэ́-чхаворэнгирэ чхаворэ́н.</verse>
				<verse number="10">Джа́н пал Хитимоскирэ островы, бичхавэн манушэ́н пэ Кидаро и обдуминэн миштэ́с, ци сыс вари-со кадасаво́, сыр кэрдэ́ мануша́:</verse>
				<verse number="11">соб (кай) манушы́тко нацыя тэ парувэл пэ́скирэ дэвлэн, мэк ёнэ и на сыс дэвэла́? Нэ Мирэ́ мануша́ парудэ лэ́нгири сла́ва (Дэвлэ́скиро Барипэ́н) пэ и́долы, савэ́ндыр на сыс нисаво́ лачхипэ́н.</verse>
				<verse number="12">Дивинэнпэ зоралэ́с, болыбэ́н кадалэстыр, и тринскирэнпэ’, – пхэндя́ Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="13">Пал-дова́ со мирэ́ мануша́ кэрдэ́ чорипэ́н дуй мо́лы: ёнэ ячкирдэ́ Ман, Кон исын джидэ́-панескири ґанингори и ёнэ выганадэ пэ́скэ вэндариня (сажалки), пхагирдэ́ лэн, со на могинэ́на тэ рикирэ́н пани́.</verse>
				<verse number="14">Со Израилёскирэ мануша́ ячнэ́ дынарье́нца? Ци со ёнэ исын кхэри́тка писха́рья? Со́скэ лэс вэ́рги обчорэна?</verse>
				<verse number="15">Тэрнэ́ шчэра́ (левы) рыкинэна пэ Израилё и ёнэ брилинэна; ёнэ кэрдэ́ Израилёстыр чхучи́ (пусто) пхув; лэ́скирэ фо́рья хачкирдэ́ и нико́н на дживэ́ла одо́й.</verse>
				<verse number="16">И адя́кэ-паць тэрнэ́ мануша́ Тафнатыр и Мемфисостыр пхагирдэ́ тырэ́-шэрэскири крали́тко стадык.</verse>
				<verse number="17">Ци на яндян ту кокоро́, Израиле, саро́ дава́ пэ пэ́стэ, сыр ту ячкирдян Ман, Рас-Дэвлэ́с, Дэвлэ́с, ке́ли Мэ лыджиём тут дромэ́са.</verse>
				<verse number="18">И акана́, ваш со ту́кэ, Израиле, трэй тэ кэрэ́с дром кэ Еги́пто и тэ пьес Сихороскирэ (Нилостыр) паня́, ци тэ кэрэ́с дром кэ Асирия; и тэ пьес ла́кирэ рэка́тыр (лэня́тыр).</verse>
				<verse number="19">Фуипэ́н, со ту кэрдя́н, пирисыклякирэла тут, и тыро́ отпхэныбэ́н Ма́ндыр бангякирэла тут: палдава́ джа́ и дыкх, сыр кирко и биба́хт ту́кэ, со ту ячкирдян Ман, Рас-Дэвлэ́с, и со ту́тэ нанэ дар анги́л Ма́ндэ”, – пхэндя́ Рай Дэвэ́л, Рай Дэвэ́л болыбна́скирэ-янголэ́нгиро.</verse>
				<verse number="20">‘Пал-дова́ со Мэ ґара́ пхагирдём ґа́мо тырэ́ мэнятыр, Мэ роскусцём Тырэ́ пэнты, и ту пхэндя́н: ‘Мэ на ява́ва тэ кэра́в чорипэ́н: нэ ту тэл кажно бэ́ргица и тэл кажно зэлэно дрэ́во ту дэ́са паты́в идолэ́нгэ, сы́рбы налачхи джувлы́.</verse>
				<verse number="21">И Мэ почхудём тут дрэ пхув сыр лачхэ́-родоскиро винаградо, лачхэ́-семёскирэ зяркатыр: сыр да ту пирикэрдянпэ дрэ хасибны́тко (верутно) отбарипэн диконэ винаградостыр анги́л Ма́ндэ.</verse>
				<verse number="22">Палдава́, мэк ту и тэ выморэспэ акана́ содаса, и тэ лэс бут сапуни, сароекх тыро́ чорипэ́н сыкадо анги́л Ма́ндэ,’ – пхэндя́ Рай Дэвэ́л, Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="23">Сыр да ту могиндян тэ пхэнэ́с: ‘Мэ на сом магирдо́, мэ на гиём пал Ваалостэ’? Дыкх, со ту кэрдя́н пэ до́ло: ту сан сы́рбы чвытко верблюдиха (дромадариха), сави́ уса́ парувэла пэ́скирэ дрома́;</verse>
				<verse number="24">ту сан сы́рбы хрустэнгири ослица, со присыклёла кэ чхучи́ пхув, со сунгэла кэ пэ балва́л [глытынэла фа́но-р.с.] ваш пэ́скиро тырдыпэ́н? Кон дэ́ла ра́да тэ обрикирэл ла, сыр ёй исын насвалы пал ослэндэ? Сарэ́, кон родэ́ла ла, латхэ́ла ла би-пхарипнаскиро дро ла́киро чхон.</verse>
				<verse number="25">Пририкир, Израиле, пэ́скирэ ґэра́, соб (кай) ёнэ тэ на явэ́н дукхадэ, и пэ́скиро кирло, соб (кай) ёв тэ на явэ́л трушало (пиришутькирдо). Нэ ту пхэндя́н: ‘Над, со́стыр тэ ужакирав лачхипэ́н. Над! Пал-дова́ со ма́нгэ кэрдэ́пэ (покамлэпэ) чу́жа дэвлорэ́ и мэ джа́ва пал лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="26">Сыр чор, савэ́с ладжакирдэ́, сыр ухтылдэ́ лэс, ада́кицы ладжакирдэ́ пэс тумэ́, – мануша́ Израилёстыр: тумарэ́ кра́лья, тумарэ́ тхага́рья, и тумарэ́ рашая́, и тумарэ́ проро́ки,</verse>
				<verse number="27">савэ́ пхэнэ́на каштэскэ: ‘Ту сан миро дад’, – барэскэ: ‘Ту яндян ман пэ свэ́то! ‘Тумарэ́ мануша́ рисинэ́ думэса кэ Мэ, а на мо́са: нэ сыр явэ́ла пхаро́, тэды ёнэ пхэнэ́на: ‘Ушты́ и зра́кх амэн.’</verse>
				<verse number="28">Нэ кай исын тумарэ́ дэвлорэ́, со тумэ́ кэрдэ́ ваш пэ́скэ? Мэк ёнэ тэ уштэ́н, и мэк ёнэ тэ зракхэн тумэн, сыр исын пхаро́ тумэ́нгэ! Пал-дова́ со ту́тэ, Юдэ́я, исын ада́кицы дэвлорэ́, кицы́ исын фо́рья!</verse>
				<verse number="29">Со́скэ тумэ́ явэ́на тэ чингардэнпэ Ма́нца? Сарэ́ тумэ́ кэрдэ́ грэ́хо проти Ма́ндэ!’ – пхэндя́ Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="30">Ивья́ (напра́снэс) мулякирдём Мэ тумарэ́ чхаворэ́н, ёнэ на прилынэ́ дова́, пал со мэ пирисыклякирдём лэн. Тумэ́ кокорэ́ зачингирдэ куртала́са пэ́скирэ пророкэ́н, сы́рбы шчэр (ле́во), со похала саро́.</verse>
				<verse number="31">О, Израилёскиро ро́до! Шунэ́н мирэ́ лава́ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр! Ци со́мас Мэ сы́рбы пэ чхучи́ пхув Израилёскэ? Ци сы́рбы калы (тёмно) пхув? Со́скэ тэды Мирэ́ мануша́ ракирэ́на: ‘Амэ кокорэ́ сам рая пэ́скэ! Амэ буты́р на ява́са кэ Ту!’</verse>
				<verse number="32">Ци могинэ́ла чхай тэ бистрэл ла́кири шукарни вя́нка (шука́р укэдыибэн)? Ци тэрны́ тэ бистрэл ла́киро шукарно урибэ́н? Нэ Мирэ́ мануша́ бистрэнас Ман ада́кицы бут дывэса́, со нашты́ тэ погинас.</verse>
				<verse number="33">Сыр тумэ́ шукарьякирэна (хоханэ́с подкэрэна) пэ́скири манера, соб (кай) тэ латхэ́н камибэн? Палдава́ тумэ́ аж высыклякирдэ пэ́скирэ манерэнгэ самонэ бэдонэ джувле́н.</verse>
				<verse number="34">Адя́кэ-паць мануша́ латхнэ́ пэ труюны (пэ подя) рат, со бибангипнаскирэ мануша́ прочхудэ: ‘Мэ на латхём дава́, чораханэ́с родыи, нэ адя́кэ упра́л саро́ бицяло́.’</verse>
				<verse number="35">Нэ тумэ́ ишчо (инкэ́) ракирэ́на: ‘Пал-дова́ со амэ на сам бангэ́, Лэ́скири холы́ рисёла ригаса амэ́ндыр!’ Дыкхэ́н жа! Мэ ява́ва тэ лыджав чинга́рд (тэ сэндинавпэ) тумэ́нца, пал-дова́ со тумэ́ пхэндлэ́: ‘Амэ на кэрдя́м грэ́хо.’</verse>
				<verse number="36">Со́скэ тумэ́ древа́н бут псирэ́на чхучэс, и парувэна тумарэ́ дрома́? Тумэ́ явэ́на ладжакирдэ́ дро Еги́пто, адя́кэ-паць сыр тумэ́ са́нас ладжакирдэ́ дрэ Асирия.</verse>
				<verse number="37">Нэ тумэ́ джа́на криг Египто́стыр, и тумарэ́ васта́ явэ́на пэ тумарэ́ шэрэ́: пал-дова́ со Мэ, Рай Дэвэ́л, на прилыём дова́, кэ со тумарэ́ илэ рисинэ́, и дава́ на удэлапэ кэ тумаро́ миштыпэ́н.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">Ишчо ракирэ́на ёнэ: ‘Ко́ли ману́ш розджалапэ пэ́скирэ ромня́са, и ёй джа́ла криг лэ́стыр и ёй ячэ́ла ромны́ явирэ манушэ́скэ, ци сашты́, соб (кай) ёй тэ рисёл палэ кэ ёв? Ци на явэ́ла кодоя пхув хор магирды? Нэ тумэ́, мануша́ Израилёстыр, камлэ́ бут явирэ дэвлорэ́ сы́рбы налачхи джувлы́, нэ сароекх (усае́кх) рисёв кэ Мэ’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="2">Ѓаздэн пэ́скирэ якха́ пэ вучэ́ биманушэнгирэ штэ́ты и Дыкхэ́н акана́, кай тумэ́ сыкадэ паты́в явирэ дэвлорэ́нгэ. Пашэ дрома́ тумэ́ са́нас бэштэ́ ваш лэ́нгэ, сы́рбы о Арабо пэ чхучи́ пхув, и тумэ́ магирдэ́ пэ́скири пхув налачхэ́ камибнаса и фуипнаса.</verse>
				<verse number="3">Палдава́ панинга́ сыс пририкирдэ, и на сыс вэснакирэ брышында и тумэ́ндэ чиката ячнэ́ сы́рбы налачхэ́ джувля́тэ, нэ тумэ́ на прилынэ́ ладжакирибэн.</verse>
				<verse number="4">Ци явэ́на тумэ́ тэ кхарэ́н ясвэ́нца Ман: ‘Миро Да́до! Ту сан Лыджаибнаскиро амарэ́ тэрныпнастыр?</verse>
				<verse number="5">Ци ячэсапэ Ту холямо́ пэ сарэ́ ве́ки? Ци явэ́са Ту тэ рикирэс холы́ кэ са́мо ко́нцо (кэ яго́ро)?’ Дыкхэ́н, тумэ́ пхэндлэ́ дава́, нэ тумэ́ кэрдэ́ чорипэ́н ада́кицы бут, кицы́ тумэ́ фэ́ни могиндлэ́!”</verse>
				<verse number="6">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л ма́нгэ, Еремеёскэ, дрэ дывэса́, ке́ли Иосия (Ёсия) сыс кра́ли: ‘Ци дыкхця́н ту, со кэрдя́ чхай Израилёскири, сави́ отгия́ патяибнастыр? Ла́кирэ мануша́ псирэнас тэл кажно вучи́ бэ́рга, и кажно зэлэно дрэ́во и ёнэ сыкадэ паты́в кэ яви́р дэвлорэ́ сы́рбы налачхи джувлы́.</verse>
				<verse number="7">И пало́ дова́, сыр Израилё кэрдя́ саро́ дава́, Мэ пхэндём: “Рисёв кэ Мэ.” Нэ ёв на рисия́. И лэ́скири здыибнаскири пхэн Юдэ́я дыкхця́ дава́.</verse>
				<verse number="8">И дыкхця́ Юдэ́я дава́, ке́ли пир причына, со Израилё отгия́ патяибнастыр и лэ́скирэ мануша́ уса́ сыкавэнас камибэн кэ яви́р дэвлорэ́ сы́рбы налачхи джувлы́, то Мэ бичхадём Израилёскирэ манушэ́н криг Пэ́стыр, и дыём лэ́скэ розгиныбнытко лыл (фода), нэ лэ́скири здыибнаскири пхэн Юдэ́я на дарандыя, нэ ёй гия́ и ёй адя́кэ-паць сыкадя́ паты́в кэ яви́р дэвлорэ́.</verse>
				<verse number="9">И сыс адя́кэ, со Юдэ́я магирдя пхув пэ́скирэ нахратонэ камибнаса, и ёй дэ́лас паты́в барэнгэ и каштэнгэ.</verse>
				<verse number="10">Нэ усае́кх (сароекх) Израилёскири здыибнаскири пхэн Юдэ́я на рисия́ кэ Мэ сарэ́ илэ́стыр, нэ ёй фэ́ни пэфроми (пэмисни), – пхэндя́ Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="11">Тэ́ньци пхэндя́ Рай Дэвэ́л ма́нгэ, Еремеёскэ: “Израиле, саво́ отгия́ патяибнастыр, сыкадя́ пэс чачунэдыр, сыр здыибнаскири Юдэ́я.</verse>
				<verse number="12">Джа́ и роспхэн (обзанякир) сарэ́нгэ далэ́ лава́ одо́й кэ паш-ратякири (шылалы) риг, кон исын одо́й дро пле́но, и пхэн: ‘Рисёв, отгиибнытко Израиле!’ -ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – ‘Мэ на ява́ва тэ дыкха́в холямэс пэ ту́тэ, пал-дова́ со Мэ сом лачхэ́-де́скиро и Мэ на ява́ва тэ рикирав холы́ пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
				<verse number="13">Фэ́ни (екх) приґалёв пэ́скири банг, со ту пхагирдян Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, Дэвлэ́скиро Зако́но, и ту чхурдэсапэ екхэ рига́тыр пэ яви́р анги́л чужонэ́ дэвлорэндэ, тэл кажно зэлэно дрэ́во, и со ту на шундя́н Мири́ зан’, – пхэндя́ Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="14">“Рисён тумэ́, отгиибнытка чхавэ́”, – пхэндя́ Рай Дэвэ́л, – пал-дова́ со Мэ сом тумаро́ Хула́й. Мэ ла́ва екхэ́с кажнонэ́ форо́стыр, и дуе́н кажнонэ́ сэмёстыр (родо́стыр), и Мэ яна́ва тумэн пэ Сио́но.</verse>
				<verse number="15">И Мэ да́ва тумэ́нгэ чхупнарьен [пастырен-р.с.] пир Миро ило́, савэ́ явэ́на тэ чалякирэн тумэн джиныбнаса, и ґалыибнаса.</verse>
				<verse number="16">И явэ́ла адя́кэ: ке́ли тумэ́ндэ бияндёна бут-бут мануша́ и явэ́на буты́р и буты́р мануша́ тумэ́ндэ, дро долэ́ дывэса́, – пхэндя́ Рай Дэвэ́л, – тумэ́ндэ на явэ́на тэ ракирэ́н буты́р: ковчэго (мохто́) Дэвлэ́скирэ Заветоса.’ Манушэ́ндэ на явэ́ла дава́ пэ годы́: ёнэ на явэ́на ни тэ рипирэ́н дава́, ни тэ явэ́н кэ ковчэго ни на подкэрэн лэс.</verse>
				<verse number="17">Дро дава́ часо (цы́ро) ёнэ явэ́на тэ кхарэ́н Ерусалимо Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро троноса, и сарэ́ манушэ́нгирэ на́цыи кэдэнапэ кхэтанэ́ кэ Ерусалимо и буты́р на явэ́на тэ псирэ́н накандунэс пир лэ́нгирэ пхарэ́ илэ.</verse>
				<verse number="18">Дрэ долэ́ дывэса́ мануша́ Юдэя́кирэ кхэрэ́стыр явэ́на кэ Израилёскиро кхэр, и ёнэ явэ́на кхэтанэ́ тэ джа́н пхувья́тыр, со исын пэ паш-рати́тко (шылалы) риг кэ пхув, со Мэ дыём тумарэ́ дадэ́нгэ сыр мэкно́ миштыпэ́н.</verse>
				<verse number="19">И пхэндём Мэ, Рай Дэвэ́л: ‘Сыр Мэ прилава тумэн сыр Мирэ́ чхаворэ́н и Мэ да́ва тумэ́нгэ лачхи́ пхув, най шукарэдыр миштыпэ́н сарэ́ манушэ́нгирэ нацые́ндыр!’ – и ишчо (инкэ́) Мэ пхэндём: ‘Тэды тумэ́ явэ́на тэ кхарэ́н Ман ‘Амаро́ Дад’, и тумэ́ на отджана криг Ма́ндыр.</verse>
				<verse number="20">Нэ ту, Израиле, сы́рбы напатяибнытко ромны́, сави́ дурьёла пэ́скирэ ромэстыр, адя́кэ-паць тырэ́ мануша́ мэкнэ́ Ман!</verse>
				<verse number="21">Шунэ́н заня́ пэ вучэ́ штэ́ты, сыр ровэна и мангэ́напэ Израилёскирэ чхаворэ́, пал-дова́ со ёнэ пиририскирдэ пэ́скирэ дрома́ дро джиибэ́н, и ёнэ бистырдэ Рас-Дэвлэ́с, пэ́скирэ Дэвлэ́с.</verse>
				<verse number="22">Рисён тумэ́, отгиибнытка чхаворалэ, и Мэ састякирава тумаро́ начачипэ́н. И ёнэ пхэндлэ́: ‘Акэ, амэ джа́са кэ Ту, пал-дова́ со Ту сан, Рай Дэвэ́л, амаро́ Дад.’</verse>
				<verse number="23">Чачипэ́н, со амэ ивья́ патяндыям, со бэ́ргицы выракхэна амэн, со бутэ́-бэргэнгири зор подэла васт амэ́нгэ: чачипна́са Рай Дэвэ́л, амаро́ Дэвэ́л фэ́ни выракхэла амэн.</verse>
				<verse number="24">Пал-дова́ со ладж, со кэрдэ́ амарэ́ дада́ тэрныпнастыр, похалас лэ́нгирэ-бакрэ́нгирэ ста́ды и тэды, лэ́нгирэ чхавэ́н и чхае́н.</verse>
				<verse number="25">Амэ сам паштэ́ дрэ амари́ ладж, и амаро́ биладжаипэ́н чхакирдя амэн: пал-дова́ со амэ кэрдя́м грэ́хо проти Растэ-Дэвлэ́стэ, амарэ́ Дэвлэ́стэ: амэ и амарэ́ дада́, амарэ́ тырныпнастыр кэ ададывэ́с, и амэ на кандыям Ра́скирэ-Дэвлэ́скири, амарэ́-Дэвлэ́скири зан!”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">‘Ко́ли ту рисёса, Израиле’, – пхэндя́ Рай Дэвэ́л, – ‘рисёв кэ Мэ. И ко́ли ту вычхурдэса пэ́скирэ джунгалэ́ (брыдка) дэвлорэ́ Мирэ́ якхэ́ндыр, тэ́ньчи ту на явэ́са тэ парувэс пэ́скиро дром.</verse>
				<verse number="2">И ту явэ́са тэ совлахас: “Тэ явэ́л джидо́ Рай Дэвэ́л патяибна́са, сэндоса и чачипна́са, соб (кай) Мэ тэ бахтякирав сарэ́н Наюдэн, соб (кай) Ма́ндыр ёнэ тэ барьякирэ́н пэс!”</verse>
				<verse number="3">И адя́кэ пхэндя́ Рай Дэвэ́л манушэ́нгэ Юдэя́тыр и Ерусалимо́стыр: ‘Роспхаравэн (роспашынэн) начиладэ пхувья́ (чхучэ́ пхувья́), и на чхувэ́н гив дрэ пхув машки́р пхусадытка хру́сты.</verse>
				<verse number="4">Обчхинэн пэс ваш Ма́нгэ, Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, и злэн цы́па тумарэ́ илэндыр, тумэ́, мануша́лэ Юдэя́тыр, и кон дживэ́ла кэ Ерусалимо, соб (кай) тэ на пэрэ́л Миро холякирибэ́н сыр яг, и соб (кай) тэ захачол адя́кэ, со нико́н на мудькирэла, пал-дова́ со тумэ́ кэрдэ́ биба́хт.</verse>
				<verse number="5">Подэн зан (звесь) дрэ Юдэ́я, обзанякирэн дро Ерусалимо и пхэнэ́н: ‘Пхурдэ́н дрэ ро́ги (трубы) пир пхув: ровэ́н, кэдэнпэ кхэтанэ́ и пхэнэ́н: ‘Скэдэ́нпэ и джа́са андрэ́ фо́рья марибнытконэ́ (зоралэ́) вантэнца.’</verse>
				<verse number="6">Ѓаздэн сцяго каринг Сио́но: нашэ́н, на ячэ́нпэ (на тэрдён). Пал-дова́ со Мэ яна́ва биба́хт паш-ратитконэ́ (шылалэ) рига́тыр и бари хась (баро́ хасибэ́н).</verse>
				<verse number="7">Шчэр (ле́во) выджа́ла пэ́скирэ хашчатыр и хасякирибнаскиро пэ Наюдытконэ́ манушэ́ндэ: ёв джа́ла пэ́скирэ, штэто́стыр тэ чхучакирэл Юдэякири пхув, соб (кай) фо́рья дрэ Юдэ́я тэ явэ́н чхучэ́, би манушэ́нгиро.</verse>
				<verse number="8">Палдава́ подпхандэнпэ жалобнонэ гонэса, обровэн и ровэ́н годла́са: пал-дова́ со Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро холякирибэ́н, на рисия́ амэ́ндыр.</verse>
				<verse number="9">‘И явэ́ла адя́кэ дрэ дова́ дывэса́’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – ‘со крали́скиро и тхагарьенгирэ илэ замэрэна, и ди́во дара́са ухтылэ́ла раша́н, и пророкэ́ндэ кэрэ́напэ барэ́ якха́ трашатыр (дара́тыр)!</verse>
				<verse number="10">И пхэндём тэды Мэ, Ереме́ё: “Ах, Дэ́вла, Раё-Дэвлалэ! Нау́што Ту залыджиян дрэ фротыма кадалэ́ манушэ́н Ерусалимо́стыр, пхэни́: ‘Тумэ́ндэ явэ́ла рама́нё!’ Нэ ке́ли чачунэ́с курта́ла исын пашы́л лэ́нгирэ дия́.”</verse>
				<verse number="11">Дро дова́ часо явэ́ла пхэндло́ кадалэ́ манушэ́нгэ и Израилёскэ: “Шуки́ балва́л джа́ла вучэ́ штэтэ́ндыр, со исын пэ чхучэ́ прахи, пэ Мирэ́ манушэ́ндэ, на, соб (кай) тэ жужакирэн, ци, соб (кай) тэ веинэл сыр гив;</verse>
				<verse number="12">нэ дая́ балва́л долэ́ штэтэ́ндыр явэ́ла зоралэды́р пир Миро припхэныбэ́н: акана́ Мэ пхэна́ва мирэ́ лава́ тэ сэндякирав лэн.</verse>
				<verse number="13">Акэ, вэ́рго джа́ла тэлэ́ сы́рбы о́блоки и лэ́скирэ марибны́тка вурдэна́ явэ́на сыр рискирибнаскири балва́л, а лэ́скирэ граё исын сыгэды́р орлэндыр (кидэндыр). “Бида амэ́нгэ! Пал-дова́ со амэ хасиям!”</verse>
				<verse number="14">Выморэн тумарэ́ илэ фуипнастыр, соб (кай) тумэ́нгэ тэ зракхэнпэ. Сыр ґара́ бибахталэ́ ду́мы явэ́на дрэ тумарэ́ шэрэ́?</verse>
				<verse number="15">Пал-дова́ со зан джа́ла Даностыр, шылалэ рига́тыр, и пал бэдыпэн (хасибэ́н) занякирэна Ефраимоскирэ бэрга́тыр:</verse>
				<verse number="16">“Дэн тэ джинэ́н пал дава́ Наюдэ́нгэ, – мэк Ерусалимо тэ шунэ́л, со вэ́рги джа́на дуратунэ́ пхувья́тыр тэ облэн трусця́л фо́ро, и ёнэ газдэна пэ́скири го́дла пэ Юдэя́кирэ фо́рья.</verse>
				<verse number="17">Сы́рбы ракхибнаскирэ пэ фэ́лда, ёнэ сарэ́ обджана трусця́л Ерусалимо, пал-дова́ со дава́ фо́ро газдыя бу́нто пэ Ма́ндэ’, – пхэндя́ Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="18">Дова́, сыр тумэ́ дживдэ́ и со тумэ́ кэрдэ́, мануша́ Юдэя́тыр, сыс причына, со кэрдя́пэ тумэ́нца.</verse>
				<verse number="19">Миро ди калёла! Миро ди калёла, саро́ миро ило́ дукхала тугатыр! Сыр издрала миро ило́ роибнастыр, ма́нгэ нашты́ тэ явав штыл, пал-дова́ со ту шунэса, миро ди, сыр башавэла ро́го (труба), сыр дэ́на го́дла, кай джа́ла марибэ́н.</verse>
				<verse number="20">Хась (би́да) джа́ла пал хась (би́да), дыкхэ́н, сыр саро́ пэ пхув исын розмардо, мирэ́ ша́тры (буды) пэ якха́ роспхагирдэ́, и анги́л якха́ хасякирдэ́ шатракиро полого.</verse>
				<verse number="21">Сыр ґара́ (длу́гэс) ма́нгэ тэ дыкха́в пэ сцяго (пэ флаго), и тэ шунав рогоскири зан?</verse>
				<verse number="22">‘Пал-дова́ со Мирэ́ мануша́ исын налачхэ́, ёнэ на джинэ́на Ман, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л – ‘ёнэ исын на годьварэ́, ёнэ исын годэ́ тэ кэрэ́н биба́хт (чорипэ́н), нэ ёнэ на джинэ́на тэ кэрэ́н лачхипэ́н.”</verse>
				<verse number="23">Мэ, Ереме́ё, дыкха́ва пэ пхув сы́рбы дро суно́, и, акэ, – ёй исын нашады и чхучи́; и, акэ, пэ болыбэ́н – нанэ дуд (свэ́то) пэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="24">Мэ дыкха́ва пэ бэ́рги, и, акэ, – ёнэ издрана, и сарэ́ бэ́ргицы тринскирнапэ одори́к и палэ.</verse>
				<verse number="25">Мэ дыкха́ва дурэды́р, и, акэ, – нанэ ние́кх ману́ш, и сарэ́ болыбна́скирэ чирикля́ вурняндынэ криг.</verse>
				<verse number="26">Мэ дыкха́ва дурэды́р, и акэ, – Кармило (пхабуны фэ́лда) кэрдя́пэ сыр чхучи́ пхув; и сарэ́ ла́кирэ фо́рья исын пхагирдэ́ пэ бара́ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, Лэ́скирэ барэ́ холя́тыр.</verse>
				<verse number="27">Пал-дова́ со адя́кэ пхэндя́ Рай Дэвэ́л: “Сари́ пхув явэ́ла чхучакирды (чхучи́), нэ Мэ на сарэ́са хасякира́ва пхув.</verse>
				<verse number="28">Далэ́стыр пхув явэ́ла тэ тугинэл зоралэ́с, и болыбэ́н упра́л явэ́ла кало́, пал-дова́ со Мэ, Рай Дэвэ́л пхэндём дава́, Мэ чхудём дрэ годы́ дава́; Мэ на ковлёвава, Мэ на рисёва́ва палэ.</verse>
				<verse number="29">Кажно (сва́ко) ману́ш явэ́ла тэ нашэ́л криг годлатыр, со ґаздэ́на уклистэнгирэ халадэ́, и карье-дыибнарья лукостыр. Вари-савэ́ джа́на криг дрэ хашчы (заросли), и яви́р зарэсэна пэ бэ́рги. Кажно фо́ро явэ́ла мэкно́, и ние́кх ману́ш на явэ́ла тэ дживэ́л одо́й.</verse>
				<verse number="30">И ту, росчордо Ерусалимо, со ту явэ́са тэ кэрэ́с? Мэк ту и тэ урье́спэ дро куч лоло́ плашчо, мэк ту и тэ шукарьякирэс пэс гожонэ вянкэнца сувнака́стыр, мэк ту и тэ подмакхэс пэ́скирэ якха́ макхлуняса (краскаса), нэ ивья́ (напра́снэс) ту саро́ гожакирэса пэс, Тырэ́ дро́га мала́ дыкхэ́на вучипна́стыр пэ ту́тэ, ёнэ родэ́на тэ мулякирэ́н тут.</verse>
				<verse number="31">Пал-дова́ со мэ, Ереме́ё, шундём го́дла сы́рбы джувлятыр, кон пхарэ́с биянэ́ла, дава́ исын джувлякирэ пхарэ́ ґондя́ сы́рбы кодолятэ, кон биянэ́ла пэ́рво мо́ло ла́кирэ биято́с, Ерусалимо́скири го́дла исын сы́рбы кодолятэ, сави́ мэнчынэлапэ зоралэ́с и протырдэла васта́, пхэни́ (ракири́): “Бида ма́нгэ! Миро ди нашавэла зор анги́л мулякирибнаскирэндэ!”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="5">
				<verse number="1">Джа́н упрэ́ и тэлэ́ пир вули́цы (га́сы) дро Ерусалимо, и дыкхэ́н акана́, и доджинэнпэ, и родэ́н пэ англунэ штэ́ты дро фо́ро, ци тумэ́ дэ́на ра́да тэ латхэ́н екхэ манушэ́с, соб (кай) ёв тэ кэрэ́л саро́ пир чачипэ́н, ци, саво́ тэ родэ́л патяибэ́н, и, – ‘Мэ отмэкавас банг Ерусалимоскэ’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="2">И ко́ли мануша́ Ерусалимо́стыр ракирэ́на: “Тэ явэ́л джидо́ Рай Дэвэ́л!” Ёнэ совлахана начачунэс.</verse>
				<verse number="3">Раё Дэ́вла! Ци на дыкхэ́на Тырэ́ якха́ пал патяибэ́н? Ту пэкавэса лэн пэ мэрибэ́н, нэ лэ́нгэ на дукхана даба (удары) (нанэ дукхано); Ту домарэсас лэн, нэ ёнэ отпхэндэпэ, соб (кай) Ту тэ пирисыклякирэс лэн: ёнэ кэрдэ́ пэ́скирэ муя́ зоралэды́р скалатыр, ёнэ отпхэндэпэ тэ рисён палэ кэ Ту.</verse>
				<verse number="4">И пхэндём мэ пэ́скэ: ‘Кадалэ́ мануша́ исын сы́рбы чорорэ́, ёнэ исын нагодэ; ёнэ на джинэ́на ни Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро дром, ни Зако́но пэ́скирэ-Дэвлэ́скиро.</verse>
				<verse number="5">Джа́ва мэ фэды́р кэ барэ́ мануша́, и пхэна́ва мэ лэ́нгэ: пал-дова́ со ёнэ исын бангэ́ тэ джинэ́н Дэвлэ́скиро дром, Зако́но Пэ́скирэ-Дэвлэ́скиро. Нэ кадалэ́ мануша́ кхэтанэ́ сарэ́ пхагирдэ́ ґа́мо, ёнэ роскушнэ веринга, соб (кай) тэ на кандэ́н.</verse>
				<verse number="6">Палдава́ вэшытко шчэр (ле́во) мулякирэ́ла лэн, и рув, со пэрэ́ла бэльвэле́, мэкэ́ла лэн чхучэ́ вастэ́нца; леопардо явэ́ла тэ ужакирэл чораханэ́с лэн пашы́л фо́рья; кажно (сва́ко), кон выджа́ла, явэ́ла рискирдо пэ котэра́; пал-дова́ со лэ́нгиро чорипэ́н явэ́ла буты́р, и ёнэ буты́р отпэрэна Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="7">Пир дая́ причына сыр Ма́нгэ, Ра́скэ-Дэвлэ́скэ тэ отмэкав банг ту́кэ? Тырэ́ чхавэ́, мэкнэ́ Ман, и ёнэ совлахадэ идолэнца, савэ́ исын на дэвэла́. Мэ дыём тэ хан чалэ́с лэ́нгэ, нэ ёнэ кэрдэ́ марки Ма́нгэ, сы́рбы налачхи джувлы́, и ёнэ ґуртоса псирэ́н кэ вертепо (биладжакуно кхэр).</verse>
				<verse number="8">Ёнэ псирдэ́ трусця́л сы́рбы чалэ ґэншты, и кажно лэ́ндыр грымитынэлас (иржынэлас) пэ пэ́скирэ-пашатунэскирэ ромня́тэ.</verse>
				<verse number="9">“Сыр Мэ тэ на сэндякирав пхарэ́с лэн пал саро́ дава́?” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л. “Сыр Мэ тэ на отдав палэ холын дасавэ́ манушытконэ́ нацыя́кэ сыр кадалэ́ мануша́?</verse>
				<verse number="10">Джа́н упрэ́ пэ Ерусалимо́скирэ ва́нты и роспхагирэн лэн пэ котэра́, нэ тумэ́ на хасякирэ́н лэн сарэ́са. Кэдэн криг лэ́нгирэ хру́сты [шпили-р.с.],, пал-дова́ со ёнэ исын на Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ!</verse>
				<verse number="11">Сарэ́ джинэ́на, со Израилёскиро кхэр и Юдэя́киро кхэр ячкирдэ́ Ман сыр напатяибнытка, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="12">Ёнэ отпхэндэпэ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр и пхэндлэ́: “Рай Дэвэ́л нисо́ на кэрэ́ла амэ́нгэ. Биба́хт (би́да) на явэ́ла пэ амэ́ндэ. Амэ на дыкхаса ни курта́ла, ни бокх.</verse>
				<verse number="13">И проро́ки ячнэ́ [ячэ́на-р.с.] сы́рбы балва́л и нанэ лав лэ́ндэ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр. Лэ́нца явэ́ла дова́-паць, со и амэ́нца.”</verse>
				<verse number="14">Палдава́ адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л ма́нгэ, Еремеёскэ, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Дэвэ́л: “Пал-дова́ со тумэ́ пхэндлэ́ дасавэ́ лава́, акэ, Мэ кэра́ва мирэ́ лавэ́ндыр яг дрэ тумарэ́ муя́. И Мэ кэра́ва тумэ́ндыр кашта́, со дая́ яг похала.</verse>
				<verse number="15">Акэ, Мэ яна́ва манушы́тко нацыя пэ тумэ́ндэ дурипнастыр, Израилёскиро кхэр”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л! “Дава́ исын зоралы́ нацыя, дая́ нацыя исын ґаратуны, савэнгири чиб на джинэ́на тумэ́, и тумэ́ на ґалёна, со ёнэ пхэнэ́на.</verse>
				<verse number="16">Лэ́нгиро [лэ́скиро-р.с.] колчано исын сыр отпхандлы маґила; ёнэ исын сарэ́ муршарья.</verse>
				<verse number="17">И ёнэ похана тумарэ́ гива́ и тумаро́ маро́, и ёнэ похана тумарэ́ чхавэ́н и тумарэ́ чхае́н. Ёнэ похана тумарэ́ бакрэ́нгирэ ґурты и тумарэ́ табуны. Ёнэ похана тумарэ́ винаграды́тка барья, и тумарэ́ инжыритка кашта́; ёнэ роспхагирэна бара́ пэ тумарэ́ фо́рья зоралэ́ тыноса куртала́са, дрэ савэ́ тумэ́ рискирэна илэ тэ зракхэнпэ.</verse>
				<verse number="18">Нэ сароекх (усае́кх) дрэ долэ́ дывэса́’, – пхэндя́ Рай Дэвэ́л, – ‘Мэ на хасякира́ва сарэ́са тумэн.’</verse>
				<verse number="19">И явэ́ла адя́кэ: ко́ли тумэ́ пхэнэ́на, со́скэ Рай Дэвэ́л, амаро́ Дэвэ́л кэрдя́ саро́ дава́ амэ́нгэ? Тэды ту, Ереме́ё, отпхэнэса лэ́нгэ: “Сыр тумэ́ мэкнэ́ Лэс, и дынариндлэ́ чужонэ́ дэвлорэ́нгэ пэ тумари́ пхув, адя́кэ-паць тумэ́ явэ́на тэ дынаринэ́н чужонэ́ манушэ́нгэ пэ пхув, со явэ́ла на тумари́.”</verse>
				<verse number="20">Подэн дая́ зан (звесь) дро Яково́скиро кхэр, и обзанякирэн (обявинэн) дава́ дрэ Юдэ́я, пхэни́ (ракири́):</verse>
				<verse number="21">“Шунэ́н дава́ акана́, тумэ́, нагодэ мануша́, савэ́ исын биилэскирэ, конэ́стэ исын якха́, нэ савэ́ на дыкхэ́на, конэ́стэ исын кана́, нэ савэ́ на шунэ́на”, – пхэндя́ Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="22">Со да тумэ́, на дарэ́на Ма́ндыр? – пхэндя́ Рай Дэвэ́л. “Со да тумэ́, на явэ́на тэ тринскирэнпэ анги́л Ма́ндэ? Ма́ндыр, Кон кэрдя́ прахостыр ме́жа морёскэ вечнонэ статутоса, соб (кай) мо́рё (дэрья́в) тэ на пириджал? И мэк лэ́скирэ валны чхурдэ́ла упрэ́, нэ ёнэ на лэ́на упралыпэ́н, ёнэ ривинэна, нэ ёнэ нашты́ (на могинэ́на) тэ пириджан пирда́л дая́ ме́жа.</verse>
				<verse number="23">Нэ кадалэ́ манушэ́ндэ исын бунтытко и пхаро́ ило́; ёнэ рисинэ́ дрэ риг и мэкнэ́ Ман.</verse>
				<verse number="24">И ёнэ на пхэнэ́на дро пэ́скиро ило́: “Трэй тэ дарас Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, амарэ́ Дэвлэ́стыр, кон бичхавэ́ла брышы́нд, вэснакиро и восенякиро (пал-лынаскиро), дрэ пэ́скиро часо (цы́ро), Кон ракхэ́ла ваш амэ́нгэ упхэндлэ куркэ тэ чхинэн гива́.”</verse>
				<verse number="25">Тумаро чорипэ́н дурьякирдя саро́ дава́ тумэ́ндыр, и тумарэ́ грэ́хи пририкирдэ саро́ дава́ лачхипэ́н тумэ́ндыр.</verse>
				<verse number="26">Пал-дова́ со исын бибахталэ́ мануша́ машки́р Мирэ́ манушэ́ндэ: ёнэ подракхэна тэ замарэ́н сы́рбы кодолэ́, со старэна (ухтылэна) чирикле́н; ёнэ чхувэ́на фэлы́ сеткаса, ёнэ ухтылэна манушэ́н.</verse>
				<verse number="27">Лэ́нгирэ кхэра́ исын пхэрдэ́ хохаибнаса и ёнэ исын сыр клетка, со исын пхэрды́ чирикле́нца; палдава́ ёнэ ячнэ́ барэ́ и ёнэ розбарвалынэ.</verse>
				<verse number="28">Ёнэ ячнэ́ тхулэ, ёнэ зяинэна и, ґалён, со ёнэ пиригинэ́ любо ме́ра тэ кэрэ́н фуипэ́н, ёнэ на сэндякирэна пир рэ́ндо сыр трэй, пиротоскиро (сиротэнгиро) рэ́ндо, нэ лэ́нгэ удэлапэ кэ миштыпэ́н. Ёнэ на затэрдёна пал одолэнгиро чачипэ́н, кон исын дрэ трэ́бима.</verse>
				<verse number="29">Сыр дава́ Мэ тэ на сэндякирав пхарэ́с лэн пал саро́ дава́? – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л. Сыр Мэ тэ на отдав палэ холын кадасавэ́ манушытконэ́ нацыя́кэ сыр исын кадалэ́ мануша́?</verse>
				<verse number="30">Даранэ и трашанэ рэ́нды кэрэ́напэ пэ пхув:</verse>
				<verse number="31">проро́ки ангилпхэнэна хохаибэ́н, рашая́ хулаинэна лэ́нгирэ лавэ́нца, и Мирэ́ мануша́ камэ́на дава́. Нэ со ёнэ явэ́на тэ кэрэ́н дро ко́нцо (дро яго́ро)?”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="6">
				<verse number="1">О, Вениамино́скирэ чхавэ́, кэдэнпэ тэ нашэ́н криг Ерусалимо́стыр! Пхурдэ́н дрэ ро́ги (трубы) дрэ Текуя и кэрэ́н яг, сыр сигнало дро Бэц-Хацэрэмо; бари биба́хт джа́ла паш-ратякирэ рига́тыр (северостыр) и бари би́да.</verse>
				<verse number="2">Тумэ́ сан го́жа и бучиндлэ чхая́ Сионо́стыр, бари би́да явэ́ла пэ тумэ́ндэ.</verse>
				<verse number="3">Чхупна́рья пэ́скирэ бакрэ́нгирэ гуртэнца явэ́на кэ тумэ́, кэ Ерусалимо. Ёнэ росчхувэна пэ́скирэ ша́тры трусця́л фо́ро; кажно (сва́ко) лэ́ндыр явэ́ла тэ чалякирэл пэскирэн пэ пэ́скиро штэ́то.</verse>
				<verse number="4">“Явэ́н скэдынэ́ тэ марэ́нпэ далэ́ фороса!” – кадалэ́ вэ́рги годлэна. “Уштэ́н, и явэ́н, джа́са пэ лэ́ндэ дывэсэ́.” Бида пэ амэ́ндэ, сыг дывэ́с кончынэлапэ, дыкхэ́н сыр бэльвэлитка зэрья (те́ни) барьёна.</verse>
				<verse number="5">Уштэ́н, джа́са пэ лэ́ндэ раты́, и явэ́н, розмараса лэ́нгирэ фэлатиня́.”</verse>
				<verse number="6">И пхэндя́ адя́кэ Рай Дэвэ́л, болыбна́скирэ – янголэ́нгиро: “Чингирэн тэлэ́ кашта́, и чхувэ́н пхув тэ явэ́л вало трусця́л Ерусалимо. Дава́ фо́ро тэ джал тэл пхаро́-сэндякирибэн: мануша́ тасавэна екх екхэ́с дро дава́ фо́ро.</verse>
				<verse number="7">Сыр ґанынгатыр чхувэ́лапэ криг ла́киро пани́, адя́кэ-паць далэ́ форо́стыр чхувэ́лапэ криг лэ́скиро фуипэ́н: мануша́ исын нахрата екх кэ екх, исын шундло исын, сыр ёнэ тасавэна екх екхэ́с. Саро́ часо джа́ла кэ Мэ ту́га и дукхаибэн”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="8">“Сыклён (обдуминэнпэ) тумэ́, Ерусалимо́скирэ мануша́, соб (кай) Миро ди тэ на дурьёл (тэ на отджал) тумэ́ндыр, соб (кай) Мэ тэ на чхучакирав тумэн адя́кэ, со пхув явэ́ла биманушэнгири.”</verse>
				<verse number="9">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л – болыбна́скиро-янголэ́нгиро: “Ёнэ явэ́на зоралэ́с тэ обтринскирэн манушэ́н Израилёстыр, кон ячнэ́пэ сы́рбы винаградоскири рандь, ри́скир палэ пэ́скиро васт сы́рбы винаградонэ–обкэдыибнаскиро (обирателё), кон чхувэ́ла му́ри дрэ корзи́ны (кхудэ́).</verse>
				<verse number="10">Конэ́скэ мэ, Ереме́ё тэ пхэна́в, и тэ досыкавав, соб (кай) ёнэ могиндлэ́ тэ шунэ́н? Акэ, лэ́нгиро кан исын наобчхиндло и ёнэ нашты́ тэ шунэ́н. Ѓа́да, Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав нанэ дрэ паты́в лэ́ндэ; ёнэ на радынэ́напэ лэ́стыр.</verse>
				<verse number="11">Мэ сом пхэрдо́ холя́са Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, Мэ сом кхинякирдо тэ пририкирав дая́ холы́.” Пхэндя Рай Дэвэ́л ма́нгэ: “Вычхув ла пэ биятэндэ пэ ґасы (вули́цы), и пэ скэдыни (собраниё), кай исын кхэтанэ́ тэрнэ́ мануша́: пал-дова́ со аж ромэс ромня́са лэ́на дро пле́но, манушэ́с дрэ бэрша́ и пхуранэ́ манушэ́с.</verse>
				<verse number="12">И лэ́нгирэ кхэра́ дэ́на явирэ манушэ́нгэ, лэ́нгирэ ромне́н и фэ́лды кхэтанэ́; пал-дова́ со Мэ ґазда́ва Миро васт пэ манушэ́ндэ пэ кодоя пхув”, – пхэндя́ Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="13">Пал-дова́ со кажно (сва́ко) лэ́ндыр, най тыкнэды́р манушэ́стыр кэ най барэды́р исын присыклыно кэ ґалкима, и, кажно (сва́ко) лэ́ндыр, пророкостыр кэ раша́й кэрэ́ла начачунэс.</verse>
				<verse number="14">Ёнэ састякирдэ [састякирэна-р.с.] чхиндло́ фра́нсо (рана) мирэ́-манушэ́нгири вари-сыр, пхэни́: “Рама́нё, рама́нё (миро)!” Ке́ли нанэ рама́нё.</verse>
				<verse number="15">“И ци ладжандынэ ёнэ, сыр ёнэ кэрдэ́ джунгалэ́ рэ́нды (де́лы)? Над, ёнэ на ладжандынэ, и ёнэ на джинэ́на, со исын дасаво тэ лолён. Палдава́ ёнэ пэрэ́на машки́р одолэ́ндэ, савэ́ пэрэ́на пэ мэрибэ́н”, – пхэндя́ Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="16">Рай Дэвэ́л ракирэ́ла адя́кэ: “Тэрдён пэ дрома́, и дыкхэ́н, и пхучэ́н пал пхуранэ́ дрома́, кай исын лачхо́ дром и джа́н пир дава́ дром, и тумэ́ латхэ́на де́скэ тэ откхинён. Нэ ёнэ отпхэндлэ́: “Амэ на джа́са пир дава́ дром.”</verse>
				<verse number="17">Рай Дэвэ́л адя́кэ-паць чхудя́ стрэгарьен (ракхибнарьен) ваш адалэ́ манушэ́нгэ: “Шунэ́н рогоскири зан!” Нэ ёнэ пхэндлэ́: “Амэ на ява́са тэ шунас.”</verse>
				<verse number="18">Палдава́ шунэ́н тумэ́, Наюды́тка на́цыи, и джинэ́н, со явэ́ла Мирэ́-манушытконэ́ скэдыибнаса.</verse>
				<verse number="19">Шун, пхув! Акэ Мэ яна́ва биба́хт (хасибэ́н) пэ адалэ́ манушэ́ндэ, и пэ дова́, со ёнэ придуминэна; пал-дова́ со ёнэ на шундлэ́ Мирэ́ лава́, и со ёнэ отпхэндэпэ Мирэ́ Законо́стыр.</verse>
				<verse number="20">Ваш со Ма́нгэ ароматытконэ-смолэнгиро (ладоноскиро) тхув, со джа́ла Сабатыр, и гудлы тришчына (траснико) дуратунэ́ тхэмэстыр? Мэ на прилава Тумарэ́ хачкирибнаскирэ яныбэна́ и тумарэ́ – свэ́нта дыибэна́ на радынэна Ман.”</verse>
				<verse number="21">Палдава́ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л адя́кэ: “Акэ, Мэ чхува́ва бар тэ обштавэнпэ анги́л кадалэ́ манушэ́ндэ: дада́ и чхавэ́ кхэтанэ́ пэрэ́на пир дава́ бар. Пашатуно ману́ш и лэ́скиро мал хасёна.”</verse>
				<verse number="22">Халадэ́ (мануша́) паш-ратякирэ тхэмэстыр (северостыр) джа́на пэ Ерусалимо. И акэ, ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Акэ, бари манушы́тко нацыя ґаздэ́лапэ дуратунэ́ ягорэндыр пэ пхув.</verse>
				<verse number="23">Ёнэ лыджа́на лу́ко и марибны́тко буст тэ пхусавэн, ёнэ исын биде́скирэ и на лачхэ́-илытка, лэ́нгирэ заня́ ґрыминэна сы́рбы мо́рё (дэрья́в), ёнэ традэ́на уклистэ́ пэ грэ́ндэ, ёнэ исын кэдынэ тэ марэ́н тумэн, чхаё Ерусалимо́стыр.</verse>
				<verse number="24">“Амэ шундя́м звесь пал лэ́ндэ, – амарэ́ васта́ ячнэ́ бизорья́кирэ, бари ту́га ухтылдя амэн, дукх, сы́рбы дрэ джувля́тэ, кон исын дрэ пхари́ мэнька.</verse>
				<verse number="25">Амэ на выджаса пэ фэ́лда, и амэ на псираса дромэ́нца, пал-дова́ со вэргостэ исын курта́ла, сави́ дорэсэ́ла сарэ́ ригэ́ндыр и траш пэ кажно риг.”</verse>
				<verse number="26">“Мирэ́-манушэ́нгири чхаё, чхув пэ пэ́стэ жалобно гоно́, и катынпэ дрэ пра́ска! Зоралэ́с тугин сы́рбы пал екхорэ чхаворэстэ, киркэс обров пал-дова́ со екха́тыр пэрэ́ла (явэ́ла) пэ амэ́ндэ замарибнари”, – пхэндя́ Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="27">Мэ чхудём тут, Ереме́ё, сы́рбы ракхибнаскири вучарды́ (башня) пэ Мирэ́ манушэ́ндэ, сы́рбы тва́рдыма, соб (кай) ту тэ джинэ́с, и тэ пропатякирэс лэ́нгиро дром;</verse>
				<verse number="28">Сарэ́ ёнэ исын пхарэ́-шэритка (нахрата) бунтярья, и ёнэ исын каля–кэрибнаскирэ (клеветники); ёнэ исын пхарэ́ сы́рбы харко́ма (медь) и састы́р; сарэ́ ёнэ исын биладжакирэ.</verse>
				<verse number="29">Мехо (пишот) куты́ (на́бут) со на схачия сарэ́са, молови (свинцо) похая яг; билякэрибнаскиро (плавильшчыко) биладя ивья́ (напра́снэс), пал-дова́ со шлаки [налачхэ́ манушэ́н-р.с.] на укэдынэ.</verse>
				<verse number="30">Мануша́ явэ́на тэ кхарэ́н лэн “чхурдыно́ руп”, пал-дова́ со Рай Дэвэ́л на прилыя́ лэн.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="7">
				<verse number="1">Лав, саво́ сыс ма́нгэ, Еремеёскэ, Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, со пхэнэлас:</verse>
				<verse number="2">“Тэрдёв дрэ по́рта анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр (Кхангири́), и пхэн зоралэ́с анги́л манушэ́ндэ дава́ лав и пхэн: “Шунэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав сарэ́ тумэ́, кон исын Юдэя́тыр, савэ́ заджа́на пирда́л дая́ по́рта тэ отдэ́н паты́в Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="3">Адя́кэ ракирэ́ла болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л; Израилёскиро Дэвэ́л: “Парувэн тэ явэ́л чачунэдыр дова́, сыр тумэ́ дживэ́на, и со тумэ́ кэрэ́на, и Мэ кэра́ва адя́кэ, со тумэ́ явэ́на тэ дживэ́н пэ дава́ штэ́то.</verse>
				<verse number="4">На допатян зоралэ́с хоханэ́ лавэнгэ, со пхэнэ́на: ‘Дава́ исын Ра́скирэ-Дэвлэ́скири Кхангири́, Ра́скирэ-Дэвлэ́скири Кхангири́, Ра́скирэ-Дэвлэ́скири Кхангири́.’</verse>
				<verse number="5">Нэ ко́ли тумэ́ илэ́стыр парувэна тэ явэ́л чачунэдыр тумаро́ джиибэ́н и дова́, со тумэ́ кэрэ́на; ке́ли тумэ́ явэ́на чачипна́са тэ кэрэ́н пир чачипэ́н сэ́ндо машки́р екхэ манушэ́стэ и лэ́скирэ пашатунэстэ;</verse>
				<verse number="6">ко́ли тумэ́ на явэ́на тэ притасавэн чужонэ́ манушэ́с, пиротос (сиротас) и пивля (удова), и тумэ́ на явэ́на тэ прочхувэн набанго рат пэ дава́ штэ́то, и тумэ́ на явэ́на тэ псирэ́н тэ отдэ́н паты́в явирэ дэвлорэ́нгэ пэ тумари́ дош (би́да);</verse>
				<verse number="7">тэ́ньчи Мэ кэра́ва адя́кэ, со тумэ́ явэ́на тэ дживэ́н пэ дава́ штэ́то, пэ дая́ пхув, со Мэ дыём тумарэ́ дадэ́нгэ аж пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
				<verse number="8">Акэ, тумэ́ зоралэ́с допатяна хоханэ́ лавэнгэ, савэ́ на дэ́на ко́фо.</verse>
				<verse number="9">Сыр да тумэ́ ишчо (инкэ́) чорэна, замарэна, кэрэ́на биладжаипэ́н, совлахана хоханэ́с, хачкирэна дро́га смо́лы Ваалоскэ, и тумэ́ псирэ́на тэ отдэ́н паты́в явирэ дэвлорэ́нгэ, конэ́с тумэ́ на джинэ́на,</verse>
				<verse number="10">и тэ́ньчи тумэ́ явэ́на и тэрдёна анги́л Ма́ндэ дро кхэр, савэ́скэ дынэ́ тумэ́ Миро лав, и тумэ́ пхэнэ́на: ‘Амэ сам зракхнэ́, соб (кай) и дурэды́р тумэ́ тэ кэрэ́н далэ́ джунгалэ́ рэ́нды?</verse>
				<verse number="11">Ци со, Миро кхэр, савэ́скэ тумэ́ дынэ́ Миро лав, яця́ виртаса (вертепоса) прахарьенгэ анги́л тумарэ́ якха́? Акэ, Мэ дыкхцём дава́”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="12">Нэ тумэ́ акана́ джа́н пэ Миро штэ́то, со сыс дро Сило́мо, кай Мэ кэрдём адя́кэ, соб (кай) Миро лав англэды́р сарэ́стыр тэ ячэ́лпэ одо́й, и тумэ́ подыкхэн, со Мэ кэрдём одо́й пал фуипэ́н, Мирэ́-манушэ́нгиро Израилёстыр.</verse>
				<verse number="13">И акана́, пал-дова́ со тумэ́ кэрдэ́ сарэ́ далэ́ бутя́, – пхэндя́ Рай Дэвэ́л, – и мэк Мэ и ракирдём тумэ́нгэ, сыр Мэ уштавас тася́рлэс (ра́нэс) пэ зло́ко (фра́нсо) и Мэ пхэндём, нэ тумэ́ на шундлэ́ Ман, и Мэ кхардём тумэн, нэ тумэ́ на отпхэндлэ́ Ма́нгэ:</verse>
				<verse number="14">палдава́ Мэ кэра́ва далэ́ Мирэ́ кхэрэса, савэ́скэ тумэ́ зоралэ́с допатяна, и штэтоса, со Мэ дыём тумэ́нгэ и тумарэ́ дадэ́нгэ, дова́-паць, сыр Мэ кэрдём Силомоса.</verse>
				<verse number="15">И Мэ традава криг тумэн Мирэ́ якхэ́ндыр, сыр Мэ традыём криг сарэ́н тумарэ́ пшалэ́н, – саро́ Ефремоскиро (Ефраимоскирэ) явибнаскиро ро́до.</verse>
				<verse number="16">Палдава́ ту, Ереме́ё, на мангпэ пал адалэ́ манушэ́ндэ, и на пхэн патерья (молитвы), и на манг Ман пал лэ́ндэ, пал-дова́ со Мэ на ява́ва тэ шунав тут.</verse>
				<verse number="17">Ци на дыкхэ́са ту, со ёнэ кэрэ́на дрэ фо́рья пир Юдэ́я, и пэ Ерусалимо́скирэ вули́цы (га́сы)?</verse>
				<verse number="18">Бияты скэдэ́на кашта́, и дада́ росхачкирэна яга, и джувля́ мешынэна хумэр (тясто), соб (кай) тэ кэрэ́н параморэ болыбнытконэ кралицакэ, и тэ вычхувэн тхадунэ свэ́нта дыибэна́ явирэ дэвлорэ́нгэ, соб (кай) тэ холякирэн (дукхавэн) Ман тэ холясовав.</verse>
				<verse number="19">Ци дава́ ёнэ Ман дукхавэна тэ холясовав?”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л. “Ци дава́ ёнэ на кокорэ́ пэс дукхавэнас пэ нашукарипэн пэ́скэ?</verse>
				<verse number="20">Палдава́ адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “Акэ, Мири́ холы́ и Миро холякирибэ́н вычхувэнапэ пэ дава́ штэ́то – пэ манушэ́стэ, и пэ кхэритконэ́ мурдалэ́ндэ (ското); пэ фэлды́тка кашта́, и пэ пхаба́, со барьёна пэ пхув. Мири́ холы́ явэ́ла тэ хачол сы́рбы яг, и на мурдёла.</verse>
				<verse number="21">Адя́кэ ракирэ́ла болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л, Израилёскиро Дэвэ́л: ‘Дочхувэн хачкирибнаскирэ яныбэна́ кэ тумарэ́ свэ́нта дыибэна́ и хан дава́ мас.</verse>
				<verse number="22">Мэ ж на пхэндём тумарэ́ дадэ́нгэ, и Мэ на припхэндём лэ́нгэ дро дова́ дывэ́с, ке́ли Мэ яндём лэн Египто́скирэ пхувья́тыр, нисо́ пал хачкирибнаскирэ яныбэна́ и свэ́нта дыибэна́.</verse>
				<verse number="23">Нэ, акэ, со Мэ припхэндём лэ́нгэ, пхэни́: “Шунэ́н мири́ зан и Мэ ява́ва тумаро́ Дэвэ́л, и тумэ́ явэ́на Мирэ́ мануша́. И дживэ́н адя́кэ, сыр Мэ припхэндём тумэ́нгэ, соб (кай) тэ явэ́л миштэ́с тумэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="24">Нэ ёнэ на кандынэ́, и ёнэ на причхудэ кан тэ шунэ́н, нэ ёнэ дживдэ́ пир пэ́скири годы́, пир пэ́скирэ пхарэ́, бибахталэ́ илэ, и ёнэ рисинэ́ думэса, а на мо́са кэ Мэ.</verse>
				<verse number="25">Далэ́ дывэсэ́стыр сыр тумарэ́ дада́ выгинэ́ Египто́скирэ пхувья́тыр кэ ададывэ́с, Мэ бичхававас кэ тумэ́ сарэ́ Мирэ́ писхарье́н, Мирэ́ пророкэ́н, Мэ бичхававас лэн кажно дывэ́с тася́рлэс (ра́нэс) пэ ра́нко;</verse>
				<verse number="26">нэ ёнэ на кандынэ́ Ман, и ёнэ на причхудэ кан тэ шунэ́н, нэ ёнэ пхарьякирдэ пэ́скирэ мэня. Ёнэ кэрдэ́ фуеды́р пэ́скирэ дадэндыр.</verse>
				<verse number="27">И палдава́ ту, Ереме́ё, пхэнэ́са сарэ́ далэ́ лава́ лэ́нгэ, нэ ёнэ на явэ́на тэ кандэ́н тут. Ту явэ́са тэ кхарэс лэн, нэ ёнэ на отпхэнэна ту́кэ.</verse>
				<verse number="28">И ту пхэнэ́са лэ́нгэ: “Дая́ исын манушы́тко нацыя, сави́ на кандэ́ла пэ́скири Ра́скирэ-Дэвлэ́скири зан, и сави́ на сыклёла пхарэ́ сыклякирибнастыр: нанэ патяибэ́н лэ́ндэ, ёв сы́рбы лыно́ криг лэ́нгирэ мо́стыр.</verse>
				<verse number="29">Обчхин тырэ́ бала́, шукарни Ерусалимо́стыр, и чхурдэ криг лэн, и ров пэ вучэ́ штэ́ты, пал-дова́ со Рай Дэвэ́л на прилыя́ и мэкця́ ро́до, саво́ зоралэ́с холякирдя Лэс.</verse>
				<verse number="30">Пал-дова́ со мануша́ Юдэя́тыр кэрдэ́ биба́хт пэ Мирэ́ якха́’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – ‘ёнэ чхудэ́ пэ́скирэ джунгалэ́ и́долы дро кхэр, со исын кхардо пир Миро лав, соб (кай) тэ магирэ́н лэс.</verse>
				<verse number="31">И ёнэ кэрдэ́ вучэ́ штэ́ты кэ Тофето, со исын пэ Хиномоскирэ-чхавэ́нгиро до́ло тэ хачкирэ́н Пэ́скирэ чхавэ́н и чхае́н дрэ яг – со Мэ припхэндём тэ на кэрэ́н, и со на явдя́ кэ Мэ пэ годы́.</verse>
				<verse number="32">‘Палдава́, акэ, явэ́на дывэса́’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л; – ‘ке́ли дава́ штэ́то на явэ́на тэ кхарэ́н “Тофитоскиро”, ци “Хиномоскирэ–чхавэ́нгиро до́ло”, нэ ёй ячэ́ла “Мэрибнаскиро до́ло”; – пал-дова́ со явэ́на тэ гаравэн дро Тофито кэ дова́ дывэ́с, сыр на явэ́ла буты́р штэ́то одо́й.</verse>
				<verse number="33">Кадалэ́-манушэ́нгирэ тру́пы явэ́на сыр хабэ́н болыбнытконэ чирикленгэ и мурдалэ́нгэ пэ пхув. И ние́кх на явэ́ла тэ страхакирэл лэн криг (на явэ́ла конэ́скэ тэ оттрадэл лэн).</verse>
				<verse number="34">И тэ́ньчи Мэ кэра́ва адя́кэ, со пириячэна тэ санпэ радыма́тыр, и на явэ́на радыпнытка (хотна), и на явэ́ла зан тэрнэскири и зан тэрнякири дрэ фо́рья кэ Юдэ́я и пэ ґасы (вули́цы) дро Ерусалимо. Пал-дова́ со дая́ пхув явэ́ла чхучакирды/ чхучи́ (пусто).’</verse>
			</chapter>
			<chapter number="8">
				<verse number="1">“‘Дро долэ́ дывэса́’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л’, – вэргитка халадэ́ вытырдэна [вычхурдэна-р.с.] кокалы́ маґилэндыр: Юдэя́кирэ-кральенгирэ кокалы́, тхагарьенгирэ кокалы́, раша́нгирэ кокалы́, пророкэ́нгирэ кокалы́, и явирэ-манушэ́нгирэ кокалы́ Ерусалимо́стыр.</verse>
				<verse number="2">Ёнэ росчхувэна [росчхурдэна-р.с.] лэн анги́л кхам, и анги́л чхон, и анги́л сарэ́ болыбна́скирэ халадыбэна (янголы), савэ́н ёнэ камлэ́, и савэ́нгэ ёнэ дынариндлэ́; пал савэ́ндэ ёнэ гинэ́, и савэ́ндыр ёнэ мангнэ́ тэ дэн годы́: савэ́н ёнэ родынэ и савэ́нгэ ёнэ отдынэ́ паты́в. Далэ́ кокалы́ на явэ́на тэ укэдэн, и на явэ́на тэ гаравэн, нэ ёнэ явэ́на сы́рбы ґнэё упра́л пэ пхув.</verse>
				<verse number="3">И сарэ́ мануша́, савэ́ ячэ́напэ джидэ́ далэ́ бибахталэ́-кхэритконэ́ родо́стыр выкэдэна пэ́скэ фэды́р тэ мэрэ́н, сыр тэ дживэ́н пэ сарэ́ долэ́ штэ́ты, пэ савэ́ Мэ традыём [вытрадава-р.с.] лэн,’ – ракирэ́ла болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="4">“И ту, Ереме́ё, пхэн адя́кэ лэ́нгэ: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: ‘Ци мануша́ пэрэ́на и буты́р на уштэна, Ци кон рисёла дрэ риг дромэ́стыр, на рисёла палэ?</verse>
				<verse number="5">Со́скэ кадалэ́ Мирэ́ мануша́ Ерусалимо́стыр пэрэ́на буты́р [отджана-р.с.] и зоралэды́р чачипнастыр? Ёнэ рикирэнапэ зоралэ́с кэ хохаибэ́н, ёнэ на камэ́на тэ рисён.</verse>
				<verse number="6">Мэ пришундёмпэ и на шундём, со ёнэ ракирэ́на чачипэ́н. Нико́н лэ́ндыр на приґалыя пэ́скиро фуипэ́н, соб (кай) тэ пхэнэ́л: ‘Со ж да мэ кэрдём?’ Кажно лэ́ндыр рисёла чачипнастыр пэ́скирэ дромэ́са сы́рбы грай, саво́ чхурдэлапэ пэ марибэ́н.</verse>
				<verse number="7">И аж бутяно (бусько) пэ болыбэ́н джинэ́ла пэ́скиро упхэндло́ часо, и цуглица, и бахирка (ласточка), и жураво дыкхэ́ла дуе якхэ́нца пал часо, сыр лэ́нгэ тэ явэ́н [тэ приурнян-р.с.]. Нэ Мирэ́ мануша́ на джинэ́на Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро чачипэ́н.</verse>
				<verse number="8">Сыр тумэ́ сашты́ тэ пхэнэ́н: “Амэ сам барэ́-годякирэ (годымарья), и Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Зако́но исын амэ́нца? Дыкхэ́н: хоханэ́-сыклякирибнаскири кхия (трость) тэ чхинэл дро Зако́но кэрдя́ адя́кэ, со Зако́но яця́ хохано́.</verse>
				<verse number="9">Кадалэ́ барэ́-годякирэ мануша́ исын ладжакирдэ́, лэ́нгиро ду́хо (фа́но) исын пхагирдо́ и ёнэ дынэпэ дукха́. Акэ, ёнэ отпхэндэпэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ лавэ́стыр; и саво́ ж годыпэ́н исын лэ́ндэ?</verse>
				<verse number="10">Палдава́ Мэ да́ва лэ́нгирэ ромне́н явирэ́нгэ, и лэ́нгирэ фэ́лды кодолэ́ манушэ́нгэ, савэ́ явэ́на хулая́ пэ лэ́ндэ. Пал-дова́ со кажно лэ́ндыр тыкнэстыр кэ са́мо барэды́р исын присыклыно и ґа́лко кэ барвалыпэ́н: пророкостыр кэ раша́й – кажно лэ́ндыр кэрэ́ла начачунэс.</verse>
				<verse number="11">И ёнэ састякирдэ абысыр дыкхады (фра́нсо/рана), сави́ кэрдя́пэ Мирэ́-манушэ́нгирэ чхатэ, пхэни́: ‘Рама́нё, рама́нё (миро)’! Ке́ли нанэ рама́нё.</verse>
				<verse number="12">Ци ладжандынэ ёнэ, сыр ёнэ кэрдэ́ джунгалэ́ дэвлорэ́? Над! Ёнэ на ладжандынэ сарэ́са, и ёнэ на джиндлэ́ тэ лолён. Палдава́ ёнэ пэрэ́на машки́р одолэ́ндэ, савэ́ пынэ́, дро лэ́нгирэ-сэндоскиро часо (цы́ро) ёнэ обштавэна,’ – раки́рла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="13">‘Мэ, чачэс, откэдава саро́ лэ́ндыр’ – раки́рла Рай Дэвэ́л. ‘На явэ́на му́ри пэ винаграды́тко кашт, и на явэ́на фиги пэ финикитко кашт; и патри́н пэ дрэ́во (кашт) зашутёла; и саро́, со Мэ дыём лэ́нгэ, на явэ́ла буты́р лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="14">Со́скэ амэ сам бэштэ́ штыл? Кэдэнпэ тумэ́, и явэ́н, джа́са дрэ фо́рья зоралэ́ тыноса, и амэ мэраса одо́й. Пал-дова́ со Рай Дэвэ́л кэрдя́, соб (кай) амэ тэ хасёвас, и Ёв дыя́ амэ́нгэ жэлучо пане́са тэ пьяс, долэ́скэ, со амэ кэрдя́м грэ́хи анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="15">Амэ ужакирдям рама́нё, нэ нисаво́ лачхипэ́н на явдя́ далэ́стыр; амэ ужакирдям тэ састёвас, нэ дыкхэ́н: исыс екх трашаибэ́н!</verse>
				<verse number="16">Дано́скирэ форье́ндыр сыс шундло, сыр дэ́на пырски (храпинэна) вэргэ́нгирэ граё: сари́ пхув издрала лэ́нгирэ-грэнгирэ зорья́тыр, сыр ёнэ ґрымитынэна; и ёнэ явэ́на и похана (знишчынэна) сари́ пхув, и саро́, со исын пэ ла́тэ, и фо́ро, и сарэ́н, савэ́ исын джидэ́ дро дова́ фо́ро.</verse>
				<verse number="17">‘Палдава́, дыкхэ́н: Мэ бичхава́ва машки́р пэ тумэ́ндэ сапэн, саплынен, савэ́н нашты́ тэ зарикирэн, и ёнэ явэ́на тэ дандырэн тумэн’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="18">Мэ, Ереме́ё, подрикирава миро ду́хо (фа́но), ке́ли мэ тугинава, миро ило́ нашавэла зор андрэ́ ма́ндэ.</verse>
				<verse number="19">Шунэ́н! Акэ, шундлы исын мирэ́ манушэ́нгирэ-чхакири зан, сыр ёй дэ́ла го́дла древа́н дуратунэ́ тхэмэстыр?: ‘Ци исын дава́ Рай Дэвэ́л пэ Сио́но? Ци исын дава́ Сионоскиро кра́ли одо́й?’ Рай Дэвэ́л, лэ́нгиро Кра́ли, отпхэнэ́ла: ‘Со́скэ ёнэ дукхавэнас Ман, соб (кай) Мэ тэ холясовав пэ лэ́ндэ пал лэ́нгирэ вычхиндлэ́ и́долы, савэ́ исын чу́жа и (ничы́ намол) хартытка?’</verse>
				<verse number="20">Укэдыибэн марэскиро сыс, лынай кончындяпэ (прогия́), и амэ на зракхцямпэ!’” – годлэна мануша́.</verse>
				<verse number="21">‘Миро ило́ хасия́ (замыя́) пал-дова́, со мирэ́ мануша́ хасинэ́, мэ, Ереме́ё, зоралэ́с тугинава: бари дар (ди́во трашаса) ухтылдэ́ Ман.</verse>
				<verse number="22">Ци исын дава́ бальзамо дро Галаа́до? Ци нанэ да састыпнари одо́й? Со́скэ на састякирдэ чха мирья, мирэ́ манушэнгирья?</verse>
			</chapter>
			<chapter number="9">
				<verse number="1">О, тэ явэ́л Миро шэро́ пхэрдо́ панингэнца, соб (кай) тэ явэ́н Мирэ́ якха́ сы́рбы ясвэнгири ґаны́нг, соб (кай) Мэ могинавас тэ ровав дывэ́с и рат пал Мирэ́-манушэ́нгиро-чхакиро хасибэ́н.</verse>
				<verse number="2">О, тэ явэ́л Ма́нгэ штэ́то пэ чхучи́ пхув сыр дромэскирэскэ (путникоскэ), соб (кай) Мэ могинавас тэ мэкав Мирэ́ манушэ́н, и тэ джав пэ́скэ лэ́ндыр. Ёнэ сарэ́ исын биладжаипнарья, биладжаипэ́н-кэрибнаскирэ (прелюбодеи), ёнэ исын скэдынэ́ ваш здыибнаскирэ манушэ́нгэ.</verse>
				<verse number="3">И ёнэ бандякирэна пэ́скирэ чиба́ тэ хохавэн сы́рбы лу́ко, нэ ёнэ на бидарипнаскирэ ваш патяибэ́н пэ пхув: пал-дова́ со ёнэ пириджана екхэ бибахтятыр (холя́тыр) кэ яви́р, нэ ёнэ на джинэ́на Ман, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="4">Кажно (сва́ко) тэ рикирэ́лапэ ригаса пэ́скирэ малэстыр, и на допатя зоралэ́с дрэ пэ́скирэ пшалэ́стэ, пал-дова́ со кажно пшал заджа́ла фротымаса пэ дром явирэскэ, и кажно мал исын каля-кэрибнаскиро (плёткари).</verse>
				<verse number="5">Кажно лэ́ндыр хохавэла пэ́скирэ пашатунэс, и на ракирэ́ла патяибэ́н: ёнэ высыклякирдэ пэ́скирэ чиба́ тэ ракирэ́н хохаибэ́н, и ёнэ кхинякирэна пэс, кэри чорипэ́н.</verse>
				<verse number="6">Одо́й, кай ёнэ дживэ́на, машкира́л исын хохаибэ́н, ёнэ отпхэнэнапэ тэ джинэ́н Ман пир пэ́скиро хохаибэ́н’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="7">‘Палдава́ ракирэ́ла болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л: ‘Акэ, Мэ билякирава лэн и Мэ спробинава лэн; пал-дова́ со ишчо (инкэ́) Ма́нгэ тэ кэра́в мирэ́-манушэ́нгирэ чхаса?</verse>
				<verse number="8">Лэ́нгири чиб исын мулякирибнаскири буст (стре́ла), ёй ракирэ́ла хохаибэ́н. О ману́ш ракирэ́ла кучэс (раманёса) кэ пэ́скиро пашатуно пэ́скирэ чиба́са, нэ ёв андра́л пэ́стэ сы́рбы подракхэла тэ замарэ́л лэс.</verse>
				<verse number="9">Ци Мэ на сэндякирава пхарэ́с лэн пал саро́ дава́, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л. ‘Ци Мэ на отда́ва палэ холынаса дасавэ́ нацыякэ сыр дая́?’</verse>
				<verse number="10">Мэ, Ереме́ё, ґазда́ва роибэ́н пал бэ́рги, и мэ обровавапэ пал чараибнытка фэ́лды пэ чхучэ́ маля (степи), и мэ ява́ва тэ ракира́в ясвэ́нца пал-дова́, со чхучэ́ маля хачинэ адя́кэ, со нико́н на дэ́ла ра́да тэ джал пирда́л лэ́ндэ. Зан кхэритконэ́-жывёлэнгири (мурдалэнгири) исын на шундлы. Сыр болыбны́тка чирикля́, адя́кэ-паць и кхэри́тка мурдала́ (ското) хасинэ́, ёнэ гинэ́ криг.</verse>
				<verse number="11">Мэ кэра́ва Ерусалимо́стыр руи́ны, штэ́то, дро саво́ дживэ́на шакалы. Мэ кэра́ва Юдэя́кирэ форье́ндыр чхучо́ штэ́то, со нико́н на дживэ́ла.</verse>
				<verse number="12">Кон исын годо́ ману́ш, соб (кай) ёв тэ дэл ра́да тэ ґалёл саро́ дава́? И конэ́скэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ ушта́ пхэндлэ́, соб (кай) ёв могинэлас тэ пхэнэ́л статэчнэс сарэ́нгэ? Со́скэ дая́ пхув хасия́, схачия сы́рбы шуки́ чхучи́ пхув мал адя́кэ, со нико́н на джа́ла пир ла́тэ?’</verse>
				<verse number="13">И отпхэндя́ Рай Дэвэ́л: “Пал-дова́, сыр ёнэ мэкнэ́ Миро Зако́но, саво́ Мэ дыём лэ́нгэ, и сыр ёнэ на шундлэ́ Мири́ зан, и ёнэ на кэрдэ́ пир Миро Зако́но,</verse>
				<verse number="14">а ёнэ кэрдэ́ пир пэ́скирэ пхарэ́ илэ, и отдэнас паты́в Ваалоскэ, сыр лэ́нгирэ дада́ сыклякирдэ́ лэн;”</verse>
				<verse number="15">палдава́ адя́кэ ракирэ́ла болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л, Израилёскиро Дэвэ́л: “Акэ, Мэ чалякирава кадалэ́ манушэ́н палыноса и Мэ панякирава лэн пане́са жэлучоса.”</verse>
				<verse number="16">И Мэ росчхувава лэн тэ дживэ́н машки́р Наюдэ́ндэ, конэ́с на джиндлэ́ ни ёнэ, ни лэ́нгирэ дада́. И Мэ бичхава́ва курта́ла пал лэ́ндэ, анги́л дова́, сыр Мэ сарэ́са хасякира́ва лэн.’</verse>
				<verse number="17">Адя́кэ ракирэ́ла болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л: “Обдуминэн и кхарэ́н джувле́н, савэ́ тугинэна роибнаса, соб (кай) ёнэ могинэн тэ явэ́н; и бичхавэн пал джиндлэ́ джувлендэ, соб (кай) ёнэ могинэ́нас тэ явэ́н.</verse>
				<verse number="18">Мэк тэ явэ́н ёнэ сыгэды́р, и мэ тэ ґаздэ́н ёнэ роибэ́н пал амэ́ндэ адя́кэ, соб (кай) тэ прастан (тэ чхувэнпэ) ясва амарэ́ якхэ́ндыр, и соб (кай) амарэ́ цымблэндыр тэ тхадэн (чхувэнпэ) паня́.</verse>
				<verse number="19">Пал-дова́ исын шундлы зан, сыр тугинэла зоралэ́с джувлы́ Сионо́стыр: “Сыр амэн обчордэ! Сыр амэ сам ладжакирдэ́, пал-дова́ со амэ мэкцям пхув пир-дова́, со амэн традынэ криг амарэ́ кхэрэндыр!</verse>
				<verse number="20">Джувлялэ! Шунэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав, и мэк тумарэ́ кана́ тэ прилэ́н Лэ́скиро лав; сыклякирэ́н тумарэ́ чхае́н тэ тугинэн роибнаса, и тэ бага́н роибнытка гиля́ екх екхэ́скэ.</verse>
				<verse number="21">Пал-дова́ со мэрибэ́н джа́ла пирда́л амарэ́ фэншры и джа́ла дрэ амарэ́ фэлатиня́ тэ мулякирэ́л амарэ́ чхаворэ́н пэ ґасы (вули́цы), и тэрнэ́ манушэ́н пэ форуны́ (пло́шча) дро фо́ро.</verse>
				<verse number="22">Пхэн, Ереме́ё: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Манушэ́нгирэ тру́пы явэ́на тэ равэнпэ (тэ пасён) сыр ґнэё пэ откэрды фэ́лда, и сыр ґарбы пала́л пал гивачхиныбнаскирэстэ, и на явэ́ла буты́р нико́н тэ скэдэл лэн.”</verse>
				<verse number="23">Адя́кэ, ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Мэк годо́ ману́ш тэ на барьякирэл пэс пэ́скирэ годыпнаса (годя́са), мэк зорало́ ману́ш тэ на барьякирэл пэс пэ́скирэ (шарэлпэ) зорья́са; и мэк барвало́ ману́ш тэ на барьякирэл пэс (тэ на шарэлпэ) пэ́скирэ барвалыпнаса:</verse>
				<verse number="24">нэ мэк ёв, кон барьякирэ́ла пэс, тэ шарэлпэ (тэ барьякирэл пэс) далэ́са, со ёв ґалёла и, со ёв джинэ́ла Ман; пал-дова́ со дава́ Мэ сом, Рай Дэвэ́л, Кон сыкавэ́ла дро́го ла́ска, чачуно́ сэ́ндо и чачипэ́н пэ пхув. Пал-дова́ со Мэ зоралэ́с радынавпэ сарэ́стыр далэ́стыр”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="25">“Акэ, сыг явэ́на дывэса́”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – ке́ли Мэ пхарэ́с сэндякирава кодолэ́н, савэ́ исын обчхиндлэ́ и савэ́ исын наобчхиндлэ:</verse>
				<verse number="26">дро Еги́пто, и дрэ Юдэ́я и дро Едомо чхаворэ́н Амоностыр и Моавостыр, савэ́ндэ яго́ры (краи́) пэ балэнгирэ пе́йсы исын обчхиндлэ́ и савэ́ дживэ́на пэ чхучи́ пхув. Пал-дова́ со сарэ́ далэ́ Наюды́тка на́цыи исын наобчхиндлэ и, саро́ Израилёскирэ-кхэрэ́скирэ-манушэ́нгиро ило́ исын на обчхиндло.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="10">
				<verse number="1">Шунэ́н лав, саво́ Рай Дэвэ́л ракирэ́ла ту́кэ, Израилёскиро кхэр.</verse>
				<verse number="2">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “На сыклён дромэнгэ, савэ́нца Наюды́тка на́цыи псирэ́на, и на замэрэн дара́тыр дыкхи́ пэ болыбны́тка ґертыка́ (знаме́нии), со́стыр замэрэна Наюды́тка на́цыи.</verse>
				<verse number="3">Пал-дова́ со далэ́ манушы́тка стату́ты нисо́ нанэ мол. Акэ, екх ману́ш вычингирэла кашт дро вэш, скаминдарискирэ васта́ обкэрэна лэс товэрэса.</verse>
				<verse number="4">Ёнэ гожакирэна лэс сувнака́са и рупэ́са, ёнэ прикэрэна лэс гвоздэнца (карфинэнца) и чоканэнца (млоткэнца), соб (кай) ёв тэ на роспхадёл пэ котэра́.</verse>
				<verse number="5">Далэ́ и́долы исын сы́рбы вычхиндло сты́лбо пэ фэ́лда, ёнэ на ракирэ́на, лэн лыджа́на, пал-дова́ со ёнэ на псирэ́на. На дар лэ́ндыр, пал-дова́ со ёнэ на могинэ́на тэ кэрэ́н вари-сави́ биба́хт (чорипэ́н), адя́кэ-паць ёнэ на кэрэ́на ни саво́ лачхипэ́н.”</verse>
				<verse number="6">Нанэ ние́кх, кон исын кадасаво́, саво́ Ту сан, Раё Дэ́вла! Ту сан баро́ и Тыро́ лав исын баро́ пир Тыро́ зоралыпэ́н.</verse>
				<verse number="7">Ци исын вари-кон, саво́ на дарэ́ла Ту́тыр, манушэ́нгирэ Крали́стыр? Пал-дова́ со чачипэ́н исын дро дова́, соб (кай) тэ дарэ́н Ту́тыр; пал-дова́ со машки́р сарэ́ годэ́ манушэ́ндэ дрэ манушы́тка на́цыи, и сарэ́ лэ́нгирэ кралипэна́ нанэ ние́кх, саво́ тэ явэ́л кадасаво́, сыр Ту сан, Раё Дэ́вла!</verse>
				<verse number="8">Ёнэ исын со кэ екх бигодякирэ и дылынинька, лэ́нгиро сыклякирибэ́н исын чхучо́, соб (кай) тэ дэн паты́в каштэнгэ.</verse>
				<verse number="9">Руп, савэ́стыр исын чикадэ чарэ́, яндлэ́ Таршыностыр, сувнака́й Уфазостыр, сарэ́ ёнэ исын бутя́ мастероскирэ пир сувнака́й: голубово и пурпурно урибэ́н исын пэ кадалэ́ и́долы: ёнэ исын джиндлэ́-манушэ́нгирэ бутя́.</verse>
				<verse number="10">Нэ Рай Дэвэ́л исын чачуно́ Дэвэ́л: Ёв исын джидо́ Дэвэ́л и Кра́ли пэ сарэ́ ве́ки. Лэ́скирэ холя́тыр издрала пхув и манушы́тка на́цыи на дэ́на ра́да тэ вырикирэн, сыр Ёв холясо́ла зоралэ́с.</verse>
				<verse number="11">Тумэ́, мануша́лэ, пхэнэ́н лэ́нгэ: “Дэвлорэ́, со тумэ́ндэ исын, на кэрдэ́ болыбэ́н и пхув, ёнэ хасёна пхувья́тыр и тэл болыбна́стыр.”</verse>
				<verse number="12">Ёв создыя́ пхув Пэ́скирэ зорья́са, и Ёв чхудя́ свэ́то Пэ́скирэ годыпнаса, и Ёв роздиньдькирдя (ростырдыя) болыбэ́н Пэ́скирэ годя́са.</verse>
				<verse number="13">Ке́ли Ёв пхэнэ́ла Пэ́скирэ заня́са, тэды пэ болыбэ́н шуминэна паня́: и Ёв кэрэ́ла адя́кэ, со о́блоки пане́са ґаздэ́напэ ягорэндыр пэ пхув; ёв кэрэ́ла блискави́цы машки́р брышы́нд, и ёв лыджа́ла анги́л балва́л Лэ́скирэ кучонэ́-пиральендыр.</verse>
				<verse number="14">Кажно ману́ш ячэ́ла буро [дылыно́-р.с.] биджиныбнаскиро, кажно сувнакэнгиро мастеро явэ́ла ладжакирдо́ вычхудэ́ идолостыр, пал-дова́ со дава́ биладо идоло исын хохано́, и нанэ ду́хо (фа́но) дрэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="15">Саро́ дава́ исын чхучипэн (пустота), буты́ пэ сабэн, ёнэ хасёна, ке́ли Рай Дэвэ́л явэ́ла тэ сэндякирэ́л.</verse>
				<verse number="16">Яковоскири до́ля нанэ кадасави сыр лэ́нгири, пал-дова́, со Ёв, Кон создыя́ саро́, и Кон выкэдыя́ Израилё сыр Лэ́скиро миштыпэ́н, исын болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л и дава́ исын Лэ́скиро лав.</verse>
				<verse number="17">Кэдэн криг пэ́скирэ клунки пхувья́тыр, конэ́с вэ́рги обкрэнжындлэ (заухтылдэ) дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="18">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Акэ, Мэ чхурдава манушэ́н дро дава́ уляго (пора), савэ́ дживэ́на пэ дая́ пхув, и лэ́нгэ явэ́ла бари траш (дар), соб (кай) тэ ухтылэ́н (латхэ́н) лэн.</verse>
				<verse number="19">Бида ма́нгэ, пал-дова́ со биба́хт дукхавэла ман, миро (фра́нсо/рана) исын дукхано. Нэ мэ, Ереме́ё, пхэндём пэ́скэ: “Куч, миро ило́ пхарьёла, и мэ вырикирава дава́.</verse>
				<verse number="20">Мири́ ша́тра исын зарады, и сарэ́ мирэ́ шэлэ исын роскушнэ. Мирэ́ чхаворэ́ гинэ́ дур ма́ндыр, и ёнэ ада́й буты́р нанэ. Нанэ ние́кх, соб (кай) нэвэ́стыр тэ роздиньдькирэл (росчхувэл) мири́ ша́тра, и тэ прикэрэл пологи.</verse>
				<verse number="21">Пал-дова́ со чхупна́рья [пастыри-р.с.] ячнэ́ пхарэ́-илытка, и ёнэ на родынэ Рас-Дэвлэ́с, палдава́ ёнэ на кэрдэ́ годэс, и саро́ лэ́нгиро ґурто исын росчхурдыно.</verse>
				<verse number="22">Шунэ́н зан, сави́ дыя́ звесь: “Акэ, джа́ла баро́ ґлумо годлэнца паш-ратитконэ́ (севернонэ) рига́тыр, соб (кай) тэ чхучакирэл фо́рья дрэ Юдэ́я, и тэ кэрэ́л адя́кэ, соб (кай) одо́й шакалы тэ дживэ́н.</verse>
				<verse number="23">Мэ джино́м, Раё Дэвлалэ, со ману́ш на дэ́ла ра́да тэ хулаинэ́л пэ́скирэ судьбаса (джиибнаса), и нанэ кадасаво́ ману́ш, саво́ псирэ́ла и саво́ рикирэ́ла зор пэ дова́, карик ґэра́ лыджа́на лэс.</verse>
				<verse number="24">Раё Дэ́вла, пирисыклякир ман кэ дукха́ пир чачипэ́н, нэ на пир Пэ́скиро холякирибэ́н, соб (кай) тэ на явэ́л саро́ ма́нгэ.</verse>
				<verse number="25">Вычхув Пэ́скиро холякирибэ́н пэ Наюдытконэ́ манушэ́ндэ, савэ́ на джинэ́на Тут, и пэ ро́ды, савэ́ на прикхарэна Тыро́ лав; пал-дова́ со ёнэ хасякирдэ́ Яково́с, ёнэ дукхадэ лэс, и ёнэ домардэ́ лэс. Ёнэ кэрдэ́ лэ́скирэ кхэрэ́стыр чхучо́ штэ́то.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="11">
				<verse number="1">Ѓа́да, исын лав, саво́ пхэндя́ Рай Дэвэ́л Еремеёскэ:</verse>
				<verse number="2">“Шунэ́н лава́ далэ́ Заветоскирэ и пхэнэ́н манушэ́нгэ Юдэя́тыр и манушэ́нгэ, кон дживэ́ла кэ Ерусалимо.</verse>
				<verse number="3">И пхэн лэ́нгэ: ‘Адя́кэ ракирэ́ла, Рай Дэвэ́л, Израилёскиро Дэвэ́л: ‘Тэ явэ́н прокошыбэна (арманя) пэ манушэ́стэ, саво́ на шунэ́ла лава́ заветостыр.</verse>
				<verse number="4">Саво́ Мэ припхэндём тумарэ́ дадэ́нгэ тэ кэрэ́н дро дывэ́с, ке́ли Мэ лыджиём лэн криг Египто́скирэ пхувья́тыр, саструнэ́ бовэстыр, пхэни́: ‘Кандэ́н Мири́ зан и кэрэ́н дова́ саро́, сыр Мэ припхэндём тумэ́нгэ, соб (кай) тумэ́ тэ явэ́н Мирэ́ мануша́, и, соб (кай) Мэ тэ явав тумаро́ Дэвэ́л;</verse>
				<verse number="5">соб (кай) Мэ тэ выпхэрдякирав (тэ сполнинав) совла́х, сави́ Мэ дыём тумарэ́ дадэ́нгэ тэ дав пхув, пир сави́ тэ тхадэл тхуд и авги́н, сыр исын ададывэ́с. И Мэ, Ереме́ё отпхэндём и пхэндём: “Ами́нь, Раё Дэ́вла.”</verse>
				<verse number="6">Тэ́ньци пхэндя́ Рай Дэвэ́л ма́нгэ: ‘Пхэн зоралэ́с анги́л манушэ́ндэ сарэ́ кадалэ́ лава́ дрэ Юдэя́кирэ фо́рья, и пэ Ерусалимо́скирэ вули́цы (га́сы) кадасавэ́ лавэ́нца: “Шунэ́н кадалэ́ Заветоскирэ лава́ и выпхэрдякирэн лэн.”</verse>
				<verse number="7">Пал-дова́ со Мэ барэ́ ласкаса допхэна́вас тэ ракхэ́нпэ тумарэ́ дадэ́нгэ дро дывэ́с, сыр Мэ лыджиём лэн криг Египто́скирэ пхувья́тыр аж кэ ададывэсатуно дывэ́с, уштыи тася́рлэс пэ зло́ко (пэ ра́нко) и допхэна́вас лавэ́нца: “Кандэ́н мири́ зан.”</verse>
				<verse number="8">Нэ ёнэ на кандынэ́, ёнэ на причхудэ кан, а кажно (сва́ко) лэ́ндыр кэрдя́ пир нахратыма лэ́нгирэ бибахталэ́ илэндыр: и Мэ яна́ва пэ лэ́ндэ сарэ́ лава́ кадалэ́ Законо́стыр, савэ́ Мэ припхэндём лэ́нгэ тэ выпхэрдякирэн (тэ сполнинэн), нэ ёнэ дава́ на кэрдэ́.</verse>
				<verse number="9">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л ма́нгэ: “Зракирибэ́н исын латхно машки́р Юдэя́кирэ манушэ́ндэ и кодолэндэ, савэ́ дживэ́на кэ Ерусалимо.</verse>
				<verse number="10">Ёнэ рисинэ́ палэ кэ чорипэ́н, саво́ кэрдэ́ лэ́нгирэ прапапы, и ёнэ гинэ́ пал яви́р дэвлорэндэ тэ дынаринэ́н лэ́нгэ. Израилёскиро кхэр и Юдэя́киро кхэр пхагирдэ́ Миро завето, саво́ Мэ счхудём лэ́нгирэ дадэ́нца.”</verse>
				<verse number="11">Палдава́ адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Акэ, Мэ яна́ва бари би́да пэ лэ́ндэ, савья́тыр ёнэ на нашэ́на: и мэк ёнэ явэ́на тэ дэн го́дла кэ Мэ, Мэ на ява́ва тэ шунав лэн.</verse>
				<verse number="12">Тэ́ньци Юдэя́кирэ фо́рья и Ерусалимо́скирэ мануша́ явэ́на и ёнэ явэ́на тэ дэн го́дла яври́ кэ дэвлорэ́; ваш савэ́нгэ ёнэ хачкирдэ́ дро́га смо́лы, нэ ёнэ на выракхэна лэн тэды, ке́ли явэ́ла биба́хт пэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="13">Пал-дова́ со кицы́ исын ту́тэ тырэ́ фо́рья, Юдэ́я, ада́кицы ту́тэ исын тырэ́ дэвлорэ́; кицы́ исын вули́цы (га́сы) дро Ерусалимо, ада́кицы тумэ́ чхудэ́ алта́ри пэ ладж, алта́ри, соб (кай) тэ хачкирэ́н дро́га смо́лы Ваалоскэ.</verse>
				<verse number="14">Палдава́, Ереме́ё, на мангпэ Ма́нгэ пал адалэ́ манушэ́ндэ, и адя́кэ-паць на ґа́здэ патерья ци мангипэ́н пал лэ́ндэ, пал-дова́ со Мэ на ява́ва тэ шунав лэн дро часо (цы́ро), ке́ли ёнэ явэ́на тэ дэн го́дла яври́ кэ Мэ, сыр явэ́ла биба́хт (би́да) лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="15">Со ж трэй мирэ́ пирамнэскэ (камлэскэ) дро Миро кхэр, ко́ли ёй ада́кицы бут кэрэ́ла биладжакунэ́ рэ́нды? И свэ́нто мас ваш яныбэ́н гия́ криг ту́тыр? Ко́ли ту кэрэ́са биба́хт, тэды ту радынэсапэ.”</verse>
				<verse number="16">Рай Дэвэ́л дыя́ лав ту́кэ: “Зэлэно маслинитко кашт, саво́ исын гожо, лачхэ́ пхабаса!” Нэ акана́ зоралэ́ годла́са и ґлумоса Ёв, Рай Дэвэ́л, росхачкирдя яг пэ ла́тэ и ла́кирэ рандя́ (вэ́тки) пхадинэ.</verse>
				<verse number="17">Пал-дова́ со болыбна́скирэ-янголэ́нгиро, Рай Дэвэ́л, Саво́ чхудя́ дрэ пхув тут, выпхэндя розплэскирибэн пэ ту́тэ пал фуипэ́н (биба́хт), сави́ кэрдэ́ Израилёскирэ и Юдэя́кирэ кхэра́. Ёнэ кэрдэ́ дава́ пэ пэ́стэ и далэ́са ёнэ дукхадэ Ман кэ холы́, сыр ёнэ хачкирдэ́ дро́га смо́лы Ваалоскэ.”</verse>
				<verse number="18">Акана́ Рай Дэвэ́л дыя́ ма́нгэ, Еремеёскэ, тэ джина́в пал дава́, и Мэ джино́м дава́; пал-дова́ со Ёв сыкадя́ ма́нгэ лэ́нгирэ кэрибэна пэ миро шэро́.</verse>
				<verse number="19">Нэ мэ со́мас сыр рахмано бакроро́, савэ́с лыджинэ́ тэ чхинэн; и мэ на джиндём, со ёнэ придуминдлэ фуипэ́н (биба́хт) пэ ма́ндэ, ракири́: “Явэ́н, хасякираса кашт лэ́скирэ пхабэнца, и явэ́н, чингираса дава́ кашт криг джидэ́ пхувья́тыр, соб (кай) буты́р тэ на рипирэ́н лэ́скиро лав.”</verse>
				<verse number="20">Нэ Ту, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л, Саво́ сэндинэла пир чачипэ́н; Саво́ спробинэла годы́ и ило́, мэк мэ тэ дыкха́в, сыр Ту отдэса палэ лэ́нгэ: пал-дова́ со Ту́кэ, Раё Дэ́вла, мэ допатяндыём миро рэ́ндо.</verse>
				<verse number="21">Палдава́ адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л пал муршэндэ Анатотостыр [Анафофостыр-р.с.], савэ́ камэ́на тэ мулякирэ́н ман, пхэни́ (ракири́): “Ту буты́р на ангилпхэн Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ лавэ́стыр, соб (кай) ту́кэ тэ на мэрэс амарэ́ вастэ́стыр.”</verse>
				<verse number="22">Палдава́ адя́кэ ракирэ́ла болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л: “Акэ, Мэ пхарэ́с сэндякирава лэн: тэрнэ́ мануша́ мэрэ́на куртала́тыр, лэ́нгирэ чхавэ́ и чхая́ мэрэ́на бокха́тыр;</verse>
				<verse number="23">со буты́р ние́кх на ячэ́лапэ лэ́ндыр; пал-дова́ со Мэ яна́ва хасибэ́н (биба́хт) пэ манушэ́ндэ Анафофостыр [Анатотостыр-ю.о.] дро дова́ бэрш, ке́ли Мэ ява́ва тэ сэндякирав лэн.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="12">
				<verse number="1">Чачуно́ сан Ту, Рай Дэвэ́л, ко́ли мэ ява́ва тэ лыджав миро рэ́ндо Ту́са, мэк мэ тэ ракира́в пал Тыро́ чачипэ́н. Со́скэ да злыднитконэ манушэ́нгэ удэлапэ кэ миштыпэ́н? Со́скэ исын куч одолэ́нгэ, савэ́ исын бикиибнарья [нахрата-р.с.]?</verse>
				<verse number="2">Ту чхудя́н дрэ пхув лэн, лэ́нгирэ ґэрорья баринэ: ёнэ барьёна буты́р, чачо́, и ёнэ дэ́на пхаба́: Ту сан лэ́ндэ пэ чиб, нэ Ту сан дура́л лэ́нгирэ годендыр (илэндыр).</verse>
				<verse number="3">Нэ Ту, Раё Дэ́вла джинэ́са ман: Ту дыкхця́н ман и Ту спробиндян миро ило́ кэ Ту. Тырдэ криг лэн сыр бакрэ́н тэ зачхинэн, и чхув дрэ риг лэн ваш дывэ́с тэ зачхинэн лэн.</verse>
				<verse number="4">Сыр ґара́ (длу́гэс) пхув явэ́ла тэ тугинэл, и чхарья пэ фэ́лда тэ шутён? Мурдала́ и чирикля́ хасинэ́ пал адалэ́ злыдня (фуе́) манушэ́ндэ, савэ́ дживэ́на одо́й, пал-дова́ со ёнэ ракирэ́на: “Дэвэ́л на дыкхэ́ла амаро́ ко́нцо (яго́ро).”</verse>
				<verse number="5">Рай Дэвэ́л отпхэндя́: “Ко́ли ту, Ереме́ё, прастандыян псирибнаскирэнца, и ёнэ кхинякирдэ тут, сыр тэды ту явэ́са тэ спробинэс зорья грэнца? И ко́ли пэ пхув, кай исын рама́нё (миро) ту са́нас бидарипнаскиро, тэ́ньчи со ту явэ́са тэ кэрэ́с, сыр ґаздэ́напэ панинга́ дро Иорда́но?</verse>
				<verse number="6">Пал-дова́ со ровно (адя́кэ-паць) и тырэ́ пша́ла, и тырэ́-дадэ́скиро кхэр, адя́кэ-паць и ёнэ обгинэпэ ту́са сыр бикиибнаскирья (бикиныбнарья), мэк ёнэ и дэ́на го́дла яври́ пал ту́тэ. На патя лэ́нгэ, мэк и ракирэ́на ёнэ лачхинька лава́ ту́кэ.</verse>
				<verse number="7">Мэ мэкцём Миро кхэр, Израилё, Мэ чхурдыём Миро миштыпэ́н, Мэ отдыём Мирэ́ дрогонэ́ манушэ́с дрэ васта́ вэргэ́нгэ.</verse>
				<verse number="8">Миро миштыпэ́н – Мирэ́ мануша́, ячнэ́ сыр шчэр (ле́во) дро вэш, ёнэ ґаздынэ́ пэ́скири зан пэ Ма́ндэ, палдава́ Мэ нашты́ тэ дыкха́в пэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="9">Миро миштыпэ́н яця́ сыр чириклы, савья́ сашты́ тэ розрискирэс, рискирибна́скирэ чирикля́ кружынэнапэ (крэнжынэнапэ) тэ пэрэ́н пэ ла́тэ. Джа́н, скэдэ́нпэ, сарэ́ мурдала́ пэ фэ́лда, янэ́н лэн тэ хан.</verse>
				<verse number="10">Бут шэралэ́ чхупна́рья хасякирдэ́ Мири́ винаґрадытко бар, ёнэ выштакирдэ (вытопчындлэ) Мирэ́-фэлдакири паш ґэрэ́нца, ёнэ кэрдэ́ Мирэ́ ґожонэ пашатыр (пашэстыр) биманушэнгири чхучи́ пхув!</verse>
				<verse number="11">Ёнэ кэрдэ́ ла́тыр замэкно биманушэнгиро штэ́то; саро́, со исын замэкно, зоралэ́с тугинэла анги́л Ма́ндэ: сари́ пхув исын замэкны, пал-дова́ со нанэ нико́н, соб (кай) тэ чхувэ́л дава́ пэ ило́ пэ́скэ.</verse>
				<verse number="12">Мижэх чора явэ́на пэ вучэ́ штэ́ты пир чхучэ́ прахи, пал-дова́ со Мэ, Рай Дэвэ́л, бичхава́ва курта́ла екхэ ягоро́стыр пэ пхув кэ яви́р; со на явэ́ла рама́нё ни екхэ джидэ́ дескэ.</verse>
				<verse number="13">Ёнэ чхудэ́ дрэ пхув гив, нэ ёнэ счхиндлэ пхусадытка хру́сты, ёнэ кхинякирдэ пэс кэ дукха́, и лэ́нгэ на удэлапэ кэ миштыпэ́н. Ладжан дасавэ́ тумарэ́ чорорэ́ умалотостыр, пал-дова́ со явэ́ла бари холы́ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="14">Адя́кэ ракирэ́ла Рай-Дэвэ́л пэ сарэ́ бибахталэ́ Израилёскирэ суседэндэ (котарьендэ): “Савэ хасякирэна пхув, сави́ Мэ сыр миштыпэ́н дыём манушэ́нгэ Израилёстыр. Акэ, Мэ рискира́ва яври́ лэн Израилёскирэ пхувья́тыр и Мэ вырискирава Юда́скиро кхэр лэ́ндыр.</verse>
				<verse number="15">И явэ́ла адя́кэ: пало́ (после) саро́ дава́, сыр Мэ вырискирава лэн, Мэ рисёва́ва палэ, и тэды Мэ потангинава (пожалинава) лэн, и Мэ яна́ва палэ лэн – кажнонэс кэ пэ́скиро миштыпэ́н, и кажнонэс кэ пэ́скири пхув.</verse>
				<verse number="16">И явэ́ла адя́кэ: ко́ли ёнэ, сусе́ды (кота́рья) миштэ́с высыклёна тэ псирэ́н пир дрома́ Мирэ́-манушэ́нгирэ тэ совлахан Мирэ́ лавэ́са: “Тэ явэ́л джидо́ Рай Дэвэ́л”, адя́кэ-паць сыр ёнэ сыклякирдэ́ Мирэ́ манушэ́н тэ совлахан Ваалоса, тэды ёнэ ячэ́напэ машкира́л Мирэ́ манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="17">Нэ ко́ли ёнэ на явэ́на тэ кандэ́н, тэды Мэ выкушава лэн криг и Мэ хасякира́ва кадалэ́ манушэ́н”, – пхэндя́ Рай Дэвэ́л.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="13">
				<verse number="1">Адя́кэ пхэндя́ ма́нгэ Рай Дэвэ́л: “Джа́ и кин пэ́скэ кусты́к ґандладэстыр (лёностыр), и причху́в ла пашы́л пэ́скиро трушу́л (маса́); нэ на бол ла дрэ пани́.</verse>
				<verse number="2">И мэ, Ереме́ё, киндём дасави́ кусты́к пир Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав и причхудём ла пашы́л пэ́скиро трушу́л.</verse>
				<verse number="3">И явдя́ кэ мэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав яви́р мо́ло, и пхэндя́:</verse>
				<verse number="4">“Лэ кусты́к, со ту киндян, сави́ исын пэ тыро́ трушу́л, ґаздэпэ и джа́ кэ Ефрато и гарав кусты́к одо́й дрэ хорипэ́н машки́р скалы.”</verse>
				<verse number="5">Адя́кэ мэ гиём и гарадём пашы́л Ефрато [Евфрато-р.с.], сыр Рай Дэвэ́л припхэндя́ ма́нгэ.</verse>
				<verse number="6">И сыс адя́кэ, сыр прогинэ́ (накхлэ) бут дывэса́, то Рай Дэвэ́л пхэндя́ ма́нгэ: “Ѓаздэпэ (ушты́) и джа́ кэ Евфрато, и лэ одотхы́р кусты́к, сави́ Мэ припхэндём тэ гаравэс ту́кэ одо́й.</verse>
				<verse number="7">Тэ́ньци мэ гиём кэ Евфрато и ґанадём, и мэ вылыём кусты́к долэ́ штэто́стыр, кай мэ гарадём ла; и, ґа́да, кусты́к яця́ налачхи. Ла́тыр на сыс ужэ ни саво́ лачхипэ́н.</verse>
				<verse number="8">И явдя́ кэ мэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав, и пхэндя́:</verse>
				<verse number="9">“Адя́кэ пхэндя́ Рай Дэвэ́л: ‘Пир дова́ Мэ хасякира́ва Юдэя́киро пхутькирибэ́н, и адя́кэ-паць Ерусалимоскиро зорало́ (баро́) пхутькирибэ́н.</verse>
				<verse number="10">Кадалэ́ бибахталэ́ мануша́ отпхэндлэпэ тэ шунэ́н Мирэ́ лава́, ёнэ дживэ́на пир пэ́скирэ пхарэ́ илэ, и ёнэ псирэ́на тэ кэрэ́н паты́в явирэ дэвлорэ́нгэ и тэ дынаринэ́н лэ́нгэ, и лэ́нца явэ́ла дова́, со кэрдя́пэ далэ́ кустыкаса.</verse>
				<verse number="11">Пал-дова́ со сыр кусты́к ухтылэлапэ зоралэ́с (исын пашто́) кэ пэ манушэ́скиро трушу́л, адя́кэ-паць Мэ кэрдём, соб (кай) саро́ Израилёскиро кхэр и саро́ Юдэя́киро кхэр тэ ухтылэнпэ зоралэ́с кэ Мэ, соб (кай) ёнэ могинэ́нас тэ явэ́л Мирэ́ мануша́, Миро лав тэ шарэ́н и тэ барьякирэ́н Ман; нэ ёнэ на шундлэ́.</verse>
				<verse number="12">“И ту, Ереме́ё, пхэн лэ́нгэ дава́ лав: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро: ‘Кажно гоно́ пхэрдякирэна моляса (виноса).’’ Ёнэ пхэнэ́на ту́кэ: ‘Ци амэ на джина́са, со кажно гоно́ пхэрдякирэна моляса’?</verse>
				<verse number="13">Нэ ту пхэнэ́са лэ́нгэ: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Акэ Мэ матякирава сарэ́ манушэ́н, кон дживэ́ла пэ кодоя пхув, и кралье́н, савэ́ исын бэштэ́ пэ Давидо́скиро троно, и раша́н, и сарэ́ пророкэ́н, и сарэ́ манушэ́н, кон дживэ́ла кэ Ерусалимо.</verse>
				<verse number="14">И Мэ чикавава (пэкавава) лэн екх пир екхэ́стэ, сыр дадэн, адя́кэ-паць и чхавэ́н кхэтанэ́, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – и Мэ на ява́ва лачхэ́-илэ́скиро кэ ёнэ, и Мэ на ява́ва тэ тангинав (тэ жалинав) лэн, и Ма́ндыр на явэ́ла тангипэ́н (ла́ска) лэ́нгэ, а Мэ хасякира́ва лэн.’”</verse>
				<verse number="15">Шунэ́н тумэ́, и причхувэ́н кан, на пхутён (на барьякирэ́н пэс), пал-дова́ со адя́кэ пхэндя́ Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="16">Барьякирэ́н (славинэ́н) Рас-Дэвлэ́с, тумарэ́ Дэвлэ́с, анги́л дова́, сыр Ёв янэ́ла калыпэ́н (цёмныма), и анги́л дова́, сыр тумарэ́ ґэра́ обштавэнапэ (обстэмпинэнапэ) пир бэ́рги дрэ паш-калыпэ́н! И тумэ́ явэ́на тэ родэ́н дуд (свэ́то), нэ Ёв рискирэ́ла лэс дрэ мэрибнытко зэр (тень), и Ёв пирикэрэла лэс дрэ хор калыпэ́н.</verse>
				<verse number="17">Нэ ко́ли тумэ́ на явэ́на тэ кандэ́н дава́, то тэды мэ, Ереме́ё, ява́ва тэ ровав дрэ гарадэ́ штэ́ты пал тумаро́ пхутькирибэ́н, и мирэ́ якха́ явэ́на тэ ровэ́н киркэс, пал-дова́ со Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро ґурто лыджино криг дрэ наволя (пле́но).</verse>
				<verse number="18">‘На явэ́н пхутькирдэ́, бэшэ́н тэлэды́р; пал-дова́ со пыя́ крали́тко стадык тумарэ́ славатыр, сави́ сыс пэ тумарэ́ шэрэ́’, – пхэндя́ Рай Дэвэ́л тэ пхэна́в крали́скэ и крали́скирэ да́кэ.</verse>
				<verse number="19">Фо́рья пэ паш-дывэсы́тко (южно) риг явэ́на запхандлэ и на явэ́ла нико́н тэ псиравэл (отпхандэл) лэн; сари́ Юдэ́я лыджа́на криг дро пле́но, сарэ́ Юдэя́кирэ манушэ́н залыджана дро пле́но.</verse>
				<verse number="20">Ѓаздэн тумарэ́ якха́ и дыкхэ́н, со джа́ла пэ тумэ́ндэ паш-ратитконэ́ (севернонэ) рига́тыр. Кай тыро́ ґурто, шука́р ґурто, саво́ сыс дыно́ ту́кэ?</verse>
				<verse number="21">Со тумэ́ пхэнэ́на, ке́ли Рай Дэвэ́л явэ́ла кэ тумэ́, пир-дова́ со тумэ́ сыклякирдэ́ лэн, соб (кай) ёнэ тэ явэ́н шэралэ́ тхага́рья пэ тумэ́ндэ? Ци на ухтылэна (на́доси) тут дукханэ туги сы́рбы джувля́, сави́ исын банги тэ биянэ́л?</verse>
				<verse number="22">И ко́ли тумэ́ пхучэна (пхэнэ́на) дро пэ́скиро ило́: ‘Со́скэ дава́ саро́ пыя́ пэ ма́ндэ?’ Пал тумаро́ баро́ чорипэ́н, савэ́ отчхакирдэ тумарэ́ и́ди пэ ладж, и пал дова́, со тырэ́ кхурья (пе́нты) ячнэ́ нангэ?</verse>
				<verse number="23">Ци могинэ́ла (сашты́) Эфиопо тэ парувэл пэ́скири цы́па, ци сашты́ леопардо тэ парувэл пэ́скирэ петьмы (пятны)? Тэды, ци могинэ́на тумэ́ адя́кэ-паць тэ кэрэ́н лачхипэ́н, савэ́ присыклынэ тэ кэрэ́н биба́хт?</verse>
				<verse number="24">‘Палдава́ Мэ росчхурдава лэн сы́рбы пхусакирэ тетивы [пра́хо-р.с.], савэ́ розлыджала балва́л чхучэ́ прахэндыр’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="25">Дава́ исын тумари́ до́ля, бажын, сави́ Мэ выкэдыём (дыём) тумэ́нгэ, пал-дова́ со тумэ́ бистырдэ Ман и зоралэ́с допатяндынэ дро хохаибэ́н.</verse>
				<verse number="26">Палдава́ Мэ адя́кэ-паць рискира́ва тумарэ́ труюня (поди) пэ муй, и тумари́ ладж явэ́ла бицялы.</verse>
				<verse number="27">Мэ дыкхцём тумаро́ биладжаипэ́н, и дова́, сыр тумэ́ грымитиндлэ, сыр тумэ́ традэнаспэ пал чужонэ́ дэвлорэндэ пэ бэ́ргицы и пэ фэ́лды, долэ́ джунгалэ́ рэ́нды. Бида пэ тумэ́ндэ, мануша́ Израилёстыр! Нау́што тумэ́ на явэ́на жужэ́? Ци ґара́ тумэ́ ишчо (инкэ́) адя́кэ явэ́на?’”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="14">
				<verse number="1">Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав, саво́ явдя́ кэ Ереме́ё пал баро́ шукипэн:</verse>
				<verse number="2">“Юдэ́я тугинэла зоралэ́с, и ла́кири по́рта роспыяпэ, ёй калыя кэ пхув; и Ерусалимо́скири го́дла ґаздыя́пэ.</verse>
				<verse number="3">Лэ́нгирэ лачхэ́-родоскирэ рая [упратунэ-р.с.] бичхавэна пэ́скирэ кхэритконэ́ дынарье́н пал пани́: ёнэ джа́на кэ панитка ґанбиня́, нэ ёнэ на латхэ́на пани́; ёнэ рисёна палэ чхучэ́ пирье́нца: ёнэ исын ладжакирдэ́, ёнэ исын запхагирдэ дрэ годы́, и ёнэ учхакирдэ пэ́скирэ шэрэ́.</verse>
				<verse number="4">Пал-дова́ со пхув пхарадыя, сыр на сыс брышы́нд пэ пхув, пхувьявирэ-бутярнэ́ исын ладжакирдэ́, ёнэ учхакирдэ пэ́скирэ шэрэ́.</verse>
				<verse number="5">Пал-дова́ со мирга (лань) адя́кэ-паць биянэ́ла пэ фэ́лда, и ёй мэкэ́ла пэ́скирэ тыкнэн, пал-дова́ со нанэ чар.</verse>
				<verse number="6">И буса (дика) ослы (мега́рья) исын тэрдэ́ пэ вучэ́ штэ́ты, ёнэ сунгэна балва́л сыр шакалы: лэ́нгирэ якха́ пынэ́ (калынэ), пал-дова́ со нанэ чар.</verse>
				<verse number="7">‘Раё Дэ́вла! Мэк амаро́ чорипэ́н тэ допхэнэл пэ амэ́ндэ, кэр вари-со Тырэ́ лавэ́стыр; пал-дова́ со амэ бут отпыям Ту́тыр – амэ кэрдя́м грэ́хи проти Ту́тэ.</verse>
				<verse number="8">О, Ту сан одова́, Конэ́стыр Израилё ужакирэ́ла лачхипэ́н [зракхибэ́н-р.с.], Ту сан амаро́ Зракхибнари (Зракхибнаскиро) дрэ пхарэ́ дывэса́! Со́скэ Ту сан сы́рбы чу́жо ману́ш пэ амари́ пхув, ци сы́рбы традыпнаскиро (путнико), саво́ рисия́ пэ риг, соб (кай) тэ ячэ́лпэ пэ екх рат?</verse>
				<verse number="9">Со́скэ Ту сан сы́рбы ману́ш, саво́ дивинэлапэ трашаса, сы́рбы зорало́ мурш, саво́ нашты́ (на могинэ́ла) тэ зракхэ́л? Нэ Ту, Раё-Дэ́вла, сан машки́р амэ́ндэ, и амэ кхараса Тыро́ лав: на мэк амэн.’</verse>
				<verse number="10">Адя́кэ пхэндя́ Рай Дэвэ́л пал кадалэ́ манушэ́ндэ: “Ёнэ адя́кэ покамлэ тэ псирэ́н, со ёнэ на обрикирэнас пэ́скирэ ґэра́; и Рай Дэвэ́л на радынэ́лапэ лэ́ндыр: Ёв рипирэла лэ́нгиро чорипэ́н и Ёв явэ́ла тэ сэндякирэ́л лэн пал лэ́нгирэ грэ́хи.”</verse>
				<verse number="11">И Рай Дэвэ́л пхэндя́ ма́нгэ: “На мангпэ Ма́нгэ пал кадалэ́ манушэ́ндэ ваш лэ́нгиро лачхипэ́н.</verse>
				<verse number="12">Ке́ли ёнэ явэ́на тэ постынэн, Мэ на ява́ва тэ шунав лэ́нгири го́дла; и ке́ли ёнэ янэ́на цэ́ла хачкирибэна, и свэ́нта дыибэна́ гивэстыр, Мэ на прилава лэн: пал-дова́ со Мэ хасякира́ва лэн куртала́са, барэ́ бокхаса и франсэнца.”</verse>
				<verse number="13">Нэ мэ пхэндём: “О, Раё Дэ́вла, Дэвлалэ! Ѓа́да, проро́ки ракирэ́на лэ́нгэ: ‘Тумэ́ на дыкхэ́на курта́ла, ни бари бокх, пал-дова́ со Ту дэ́са чачуно́ рама́нё пэ дава́ штэ́то.</verse>
				<verse number="14">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л ма́нгэ: “Проро́ки ангилпхэнэна хохаибэ́н Мирэ́ лавэ́стыр; Мэ на бичхадём лэн, и Мэ на припхэндём лэ́нгэ, и Мэ на пхэндём лэ́нгэ: ёнэ ангилпхэнэна тумэ́нгэ хохано́ дыкхибэ́н (суныбэн), и чхучэ́ чары; дова́, со на мол ничы́, и хохаибэ́н, со джа́ла лэ́нгирэ илэндыр.</verse>
				<verse number="15">Палдава́ адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л пал пророкэ́ндэ, савэ́ ангилпхэнэна Лэ́скирэ лавэ́стыр, савэ́н Ёв на бичхадя́, и савэ́ ракирна: ‘Курта́ла и бари бокх на явэ́на пэ кадая́ пхув’: Кадалэ́ проро́ки хасёна куртала́тыр и барэ́ бокха́тыр!</verse>
				<verse number="16">И мануша́, конэ́скэ ёнэ явэ́на тэ ангилпхэнэн, явэ́на чхурдынэ́ яври́ пэ Ерусалимо́скирэ вули́цы (га́сы), пал-дова́ со явэ́ла бари бокх и курта́ла; и одо́й на явэ́ла нико́н тэ гаравэл лэн, ци лэ́нгирэ ромне́н, ци лэ́нгирэ чхавэ́н, ци лэ́нгирэ чхае́н, и Мэ вычхувава лэ́нгиро фуипэ́н пэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="17">И ту, Ереме́ё, пхэнэ́са дава́ лав лэ́нгэ: мэк тэ тхадэн ясва Мирэ́ якхэ́ндыр рат и дывэ́с, и ёнэ на пириячэна, пал-дова́ со патывалы́ тэрны́ джувлы́, Мирэ́-манушэ́нгири чхай, исын зоралэ́с дукхады пхарэ́ пэкаибнаса.</verse>
				<verse number="18">Ко́ли Мэ джа́ва пэ фэ́лда, акэ, исын паштэ́ мануша́, савэ́н курта́ла мулякирдя́! И ко́ли Мэ джа́ва андрэ́ фо́ро, акэ, исын мануша́, савэ́ нашавэна зор кэ мэрибэ́н барэ́ бокха́тыр! Пал-дова́ со дуйджинэ́: и проро́ко, и раша́й псирэ́на пир пхув, со ёнэ кокорэ́ на джинэ́на палсо́.’”</verse>
				<verse number="19">Раё Дэ́вла! Ци сарэ́са Ту отпхэндямпэ Юдэя́тыр? Ци Тырэ́ дескэ яця́ джунгало́ Сионо́стыр? Со́скэ Ту адя́кэ пэкадян амэн, со нанэ састякирибэн амэ́нгэ? Амэ родаса рама́нё, нэ нанэ лачхипэ́н, часо тэ састякираспэ, и, акэ, екх трашаибэ́н (дар).</verse>
				<verse number="20">Раё Дэ́вла! Амэ приджинаса амаро́ фуипэ́н, и чорипэ́н, со кэрдэ́ амарэ́ дада́; пал-дова́ со амэ кэрдя́м грэ́хо проти Ту́тэ.</verse>
				<verse number="21">На дурьёв амэ́ндыр ваш Тыро́ лав, на тыкнякир паты́в Тырэ́-славакирэ троноскэ, Ерусалимоскэ, ри́пир Пэ́скиро завето, со Ту дыя́н амэ́нгэ и на пхагир лэс.</verse>
				<verse number="22">Ци исын машки́р Наюды́тка и́долы одолэ́, савэ́ дэ́на брышы́нд? Ци могинэ́ла (сашты́) кокоро́ болыбэ́н тэ дэл барэ́ панинга́? Ци дава́ нанэ Рай Дэвэ́л, амаро́ Дэвэ́л? Палдава́ амэ ява́са тэ ужакирас Тут, пал-дова́ со Ту кэрдя́н саро́ дава́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="15">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л ма́нгэ: “Мэк Мо́йза и Самуи́ло тэ тэрдён анги́л Ма́ндэ, нэ Миро ди на рисёла кэ адалэ́ мануша́. Бичха́в лэн криг Мирэ́ якхэ́ндыр, и мэк ёнэ тэ джа́н пэ́скэ.</verse>
				<verse number="2">И явэ́ла адя́кэ: ко́ли ёнэ пхэнэ́на ту́кэ: ‘Карик амэ́нгэ тэ джас?’, тэды ту пхэнэ́са лэ́нгэ: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: ‘Кон исын присэндиндло пэ мэрибэ́н – джа́ пэ мэрибэ́н, кон исын присэндиндло пэ курта́ла – пэ курта́ла, конэ́скэ присэндиндло бари бокх – бари бокх, конэ́скэ присэндиндло пле́но – дро пле́но.</verse>
				<verse number="3">Мэ ява́ва кэ ёнэ и Мэ да́ва лэ́нгэ штар ра́зна кары’ – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: Курта́ла тэ мулякирэ́л, джукэла тэ рискирэ́н, болыбны́тка чирикля́, и рискирибна́скирэ мурдала́ (звери) пэ пхув, тэ похан и тэ хасякирэ́н.</verse>
				<verse number="4">И Мэ отда́ва лэн, соб (кай) сарэ́ кралипэна́ пэ пхув тэ традэ́н лэн одори́к и палэ пал Манасиястэ, Езэкияскирэ чхавэ́стэ, пал-дова́ со ёв кэрдя́ дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="5">Пал-дова́ со, кон потангинэла тут, Ерусалимо? Кон сыкавэ́ла лачхэ́-илы́ткима ту́кэ? Кон заджа́ла кэ ту тэ пхучэс, сыр ту сан?</verse>
				<verse number="6">Тырэ́ мануша́ мэкнэ́ Ман!’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – тумэ́ дынэпэ палэ. Палдава́ Мэ протырдава (ґазда́ва) Пэ́скиро васт пэ тумэ́ндэ, и Мэ хасякира́ва тумэн: Мэ кхиныём тэ отмэкав (тэ простинав) тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="7">И Мэ росчхурдава лэн веелоса (барэ́ лопатаса) пал по́рты пэ пхув; и Мэ ла́ва криг сарэ́са лэ́нгирэ чхаворэ́н, и Мэ хасякира́ва Мирэ́ манушэ́н: пал-дова́ со ёнэ на рисёна пэ́скирэ дромэндыр.</verse>
				<verse number="8">Ма́ндэ явэ́ла лэ́нгирэ пивлен (удовэн) буты́р сыр пра́хо дро мо́рё (дэрья́в): Мэ яна́ва пэ лэ́ндэ пэ тэрнэ́-манушэ́нгирэ датэ прахарис – чорэс дро паш-дывэ́с: Мэ кэра́ва адя́кэ, со екха́тыр илытко дукх и трашаибэ́н (дар) пэрэ́на пэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="9">Э дай, сави́ бияндя́ эфта́ тыкнэн, ёй выпхурдыя палатуно́ ду́хо (фа́но); ла́киро кхам гия́ тэлэ́, мэк дава́ ишчо (инкэ́) исын дывэ́с; ёй исын ладжакирды и запхагирды дрэ годы́. И кон ячэ́лапэ, кодолэ́н Мэ пиридава курталакэ анги́л лэ́нгирэ вэргэ́ндэ’, – пхэндя́ Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="10">Бида ма́нгэ, Еремеёскэ, мири́ дай, со ту бияндян ман тэ кошавпэ, и тэ чингардавпэ сарэ́ пхувья́са! Мэ на дыём никонэ́скэ ловэ́ тэл ко́фо, и ёнэ адя́кэ-паць на дынэ́ ма́нгэ тэл ко́фо, нэ кажно (сва́ко) лэ́ндыр прокошэла ман (кэрэ́ла арманя пэ ма́ндэ).</verse>
				<verse number="11">Рай Дэвэ́л пхэндя́: “Чачипна́са Мэ мэкава пэ во́ля тут ваш лачхипэ́н, чачипна́са Мэ кэра́ва адя́кэ, со вэ́рго явэ́ла тэ мангэ́л тут дро бибахтало́ часо и тэды, ке́ли явэ́на тэ традэ́н тут.</verse>
				<verse number="12">Ци могинэ́ла (сашты́) вари-кон тэ пхагирэл састы́р, паш-рати́тко (северно) састы́р и харко́ма (медь) [пирдо (бронза)-ю.о.]?</verse>
				<verse number="13">Саро́ тыро́ миштыпэ́н и сарэ́ тырэ́ кучипэна Мэ отда́ва тэ чорэн биловэнгиро пал Тырэ́ грэ́хи, со кэрдя́н пир сарэ́ тырэ́ пхувья́ кэ кустыка (границы);</verse>
				<verse number="14">и Мэ кэра́ва адя́кэ, со ту джа́са пэ́скирэ вэргэнца пэ пхув, сави́ ту на джинэ́са: пал-дова́ со Мири́ холы́ хачола сыр яг: ёй явэ́ла тэ хачол пэ тумэ́ндэ.”</verse>
				<verse number="15">Тэ́ньци Мэ пхэндём: “Раё Дэ́вла! Ту джинэ́са саро́: ри́пир ман и подэ васт ма́нгэ, отдэ́ палэ холынаса одолэ́нгэ, савэ́ традэ́на ман: на закэдэ ман криг пир Тыри́ баро́ вырикирибэн (те́рпима): джин, со Мэ лыджа́ва ладж пэ пэ́стэ пал Ту́тэ.</verse>
				<verse number="16">Тырэ́ лава́ латхнэ́ миро ило́, и мэ хаём лэн. Тыро́ лав яця́ сыр ра́дыма ма́нгэ и радымакирдя (обрадындя) зоралэ́с миро ило́, пал-дова́, со Тыро́ лав исын пэ Ма́ндэ, Раё Дэ́вла, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="17">Мэ на со́мас бэшто́ пэ скэдыипэн, кай сыс просаибнаскирэ и мэ на радындёмпэ кэ вучипэ́н; Мэ со́мас бэшто́ екхджино́: пал-дова́ со Ту пхэрдякирдян ман холя́са.</verse>
				<verse number="18">Со́скэ мири́ дукх ґара́ (длу́гэс) тырдэлапэ, со́скэ миро рискирибэн пэ маса́ на састёла, саво́ Ту отпхэндянпэ тэ састякирэс? Нау́што Ту явэ́са ваш ма́нгэ сы́рбы хоханы ґанынгори, сы́рбы на́лачхо пани́.”</verse>
				<verse number="19">Палдава́ адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Ко́ли ту рисёса, тэ́ньчи Мэ рискира́ва тут палэ, тэ́ньчи ту тэрдёса анги́л Ма́ндэ; и, ко́ли ту выкэдэса кучипэ́н бэдыпнастыр (чорипна́стыр), тэ́ньчи ту явэ́са тэ ракирэ́с Мирэ́ мо́стыр. Мэк кадалэ́ мануша́ рисёна кэ ту, нэ ту́кэ на трэй тэ рисёс кэ ёнэ.</verse>
				<verse number="20">И Мэ кэра́ва ту́тыр зоралы́ харкуны (ме́дно) ва́нта пэ кадалэ́ манушэ́ндэ, и ёнэ явэ́на тэ марэ́нпэ проти ту́тэ, нэ ёнэ на лэ́на упра́л пэ ту́тэ, пал-дова́ со Мэ сом ту́са тэ зракхав, и тэ приракхав тут,” – пхэндя́ Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="21">“Чачэс, Мэ ява́ва тэ приракхав тут бибахталэ́ вастэ́стыр, и Мэ зракха́ва тут даракунэ вастэ́стыр.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="16">
				<verse number="1">И сыс пхэндло́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав кэ мэ:</verse>
				<verse number="2">“На лэ пэ́скэ ромня́, мэк тэ на явэ́н ту́тэ ни чхавэ́ – ни чхая́ пэ дава́ штэ́то.</verse>
				<verse number="3">Мэ пхэна́ва ту́кэ пал чхавэ́ндэ и чхае́ндэ, савэ́ бияндёна пэ дова́ штэ́то; и пал дае́ндэ, савэ́ биянэна лэн, и пал дадэндэ, савэ́ндыр ёнэ бияндёна:</verse>
				<verse number="4">ёнэ мэрэ́на дукханэ мэрибна́стыр, нико́н на явэ́ла тэ обровэл лэн: ние́кх лэ́ндыр на явэ́ла гарадо́, нэ ёнэ явэ́на сыр гнэё пэ пхув. Ёнэ хасёна куртала́тыр и бокхалыпнастыр, и лэ́нгирэ тру́пы явэ́на сы́рбы хабэ́н болыбнытконэ чирикленгэ и рискирибна́скирэ мурдалэ́нгэ (зверенгэ) пэ пхув.</verse>
				<verse number="5">Палдава́ Мэ адя́кэ пхэна́ва ту́кэ: на заджа́ дро кхэр, кай тугинэна роибнаса, адя́кэ-паць на джа́ тэ обровэс мулэн, ци на тангинэ кхэтанэ́ лэ́нца; пал-дова́ со Мэ отлава Миро рама́нё кадалэ́ манушэ́ндыр, Мэ ишчо (инкэ́) пхэна́ва ту́кэ, – и дро́го лачхипэ́н и лачхэ́-илы́ткима (тангипэ́н).</verse>
				<verse number="6">Сыр барэ́, адя́кэ-паць и тыкнэ́ мэрэ́на пэ дая́ пхув. Лэн на явэ́на тэ гаравэн, адя́кэ-паць и нико́н на явэ́ла тэ обровэл лэн; ци тэ чхинэл пэс, ци тэ обчхинэл бала́ пал лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="7">Нико́н на явэ́ла тэ пхагирэл маро́ ваш лэ́нгэ дрэ смэнтныма тугитко, ци тэ подрикирэ́л дро ду́хо (фа́но) пал мулэ́ндэ, и нико́н на дэ́ла тахта́й лэ́нгэ тэ выпье́н, соб (кай) тэ раманякирэл (штылякирэл) лэ́нгиро ило́ пал дадэ́стэ ци пал датэ.</verse>
				<verse number="8">И на джа́ дро кхэр, кай ёнэ свэнкинэна, и на бэш лэ́нца тэ хас, тэ пьес.</verse>
				<verse number="9">Палдава́ адя́кэ ракира́ва Мэ, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л, Израилёскиро Дэвэ́л: ‘Акэ, Мэ кэра́ва адя́кэ, со анги́л тырэ́ якха́ дрэ тырэ́ дывэса́ на явэ́на шундлэ́ радымакирэ и сабнытка заня́, тэрнэскирэ и тэрнякирэ заня́.’</verse>
				<verse number="10">И явэ́ла адя́кэ: ке́ли ту роспхэнэса сарэ́ далэ́ лава́ одолэ́ манушэ́нгэ, тэ́ньчи ёнэ пхэнэ́на ту́кэ: ‘Пал со дава́ выпхэндя Рай Дэвэ́л сари́ дая́ бари биба́хт (би́да) пэ амэ́ндэ? Дро со исын амаро́ чорипэ́н? Ци саво́ грэ́хо амэ кэрдя́м проти Растэ-Дэвлэ́стэ, амарэ́ Дэвлэ́стэ?’</verse>
				<verse number="11">Тэ́ньци ту пхэнэ́са лэ́нгэ: ‘Пал-дова́ со тумарэ́ дада́ ячкирдэ́ Ман, – дава́ Мэ, Рай Дэвэ́л, ракира́ва: ёнэ гинэ́ пал явирэ дэвлорэндэ и ишчо (инкэ́) тумэ́ дынэ́ паты́в лэ́нгэ, и тумэ́ ячкирдэ́ Ман, и на рикирдэ Миро Зако́но.</verse>
				<verse number="12">И тумэ́ кэрдэ́ фуеды́р тумарэ́ дадэндыр, и со кажно (сва́ко) тумэ́ндыр дживэ́ла пир пэ́скиро пхаро́ и бибахтало́ ило́ адя́кэ, со тумэ́ на причхудэ кан кэ Мэ [соб (кай) тэ на шунэ́н Ман-р.с.].</verse>
				<verse number="13">Палдава́ Мэ вычхурдава тумэн далэ́ пхувья́тыр пэ пхув, со тумэ́ на джинэ́на, и сави́ на джиндлэ́ тумарэ́ дада́, кай тумэ́ явэ́на тэ дынаринэ́н явирэ дэвлорэ́нгэ дывэ́с и рат: пал-дова́ со Ма́ндыр на явэ́ла ни саво́ тангипэ́н (жалима) тумэ́нгэ.’</verse>
				<verse number="14">“Палдава́, акэ, явэ́на дывэса́, – дава́ Мэ, Рай Дэвэ́л, ракира́ва, – со на явэ́на буты́р тэ ракирэ́н: ‘Тэ дживэ́л Рай Дэвэ́л, Саво́ яндя́ Израилёскирэ чхавэ́н Египто́скирэ пхувья́тыр’;</verse>
				<verse number="15">нэ явэ́на тэ ракирэ́н: ‘Тэ дживэ́л Рай Дэвэ́л, Саво́ яндя́ Израилёскирэ чхавэ́н паш-ратитконэ́ (севернонэ) пхувья́тыр, и, сарэ́ пхувьендыр, карик Ёв вытрадыя́ лэн. ‘Пал-дова́ со Мэ яна́ва палэ лэн пэ пхув, сави́ Мэ дыём лэ́нгирэ дадэ́нгэ.</verse>
				<verse number="16">“Акэ, Мэ бичхава́ва пэ лэ́ндэ бут мачхибнарье́н, – дава́ Мэ, Рай Дэвэ́л, ракира́ва, – и ёнэ явэ́на тэ ухтылэ́н (тэ старэн) лэн, а тэ́ньчи Мэ бичхава́ва пэ лэ́ндэ бут карэдынитконэн (охотникэн), и ёнэ традэ́на криг лэн кажнонэ́ бэрга́тыр, и кажнонэ́ бэргицэндыр и шчэлендыр дрэ скалы.</verse>
				<verse number="17">Пал-дова́ со Мирэ́ якха́ исын пэ сарэ́ лэ́нгирэ дрома́; ёнэ на гаравэнапэ Мирэ́ мо́стыр, и лэ́нгиро чорипэ́н нанэ гарадо́ Мирэ́ якхэ́ндыр.</verse>
				<verse number="18">Нэ анги́л Мэ отплэскирава пал лэ́нгиро чорипэ́н и лэ́нгиро грэ́хо дуй мо́лы, пал-дова́ со ёнэ магирдэ́ Мири́ пхув трупэнца джунгалэ́ (брыдконэ) идолэндыр, савэ́нца ёнэ пхэрдякирдэ Миро миштыпэ́н.”</verse>
				<verse number="19">Раё Дэ́вла! Ту сан миро зоралыпэ́н и мири́ тва́рдыма, и пал Ту́тэ Мэ гарадёвава дрэ трашанэ (даракунэ) дывэса́, кэ Ту явэ́на бут мануша́ сарэ́ ягорэндыр (краендыр) пэ пхув и пхэнэ́на: “Амарэ́ дада́, чачэс, дорэснэ́ (долынэ) мэкно́ миштыпэ́н, саво́ исын хохано́ и хартытко (никчэмно), и лэ́стыр нанэ ни саво́ лачхипэ́н.</verse>
				<verse number="20">Ци могинэ́ла (сашты́) ману́ш кокоро́ тэ кэрэ́л дэвлорэ́, савэ́ исын на дэвэла́ сарэ́са?”</verse>
				<verse number="21">Палдава́, акэ, Мэ кэра́ва адя́кэ, соб (кай) ёнэ тэ джинэ́н Миро васт и Миро зоралыпэ́н, и ёнэ явэ́на тэ джинэ́н, со Миро лав исын Рай Дэвэ́л.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="17">
				<verse number="1">“Юдэя́киро грэ́хо исын чхиндло́ саструнэ́ далтаса (резцоса), диамантытконэ (алмазытконэ) чхиныбнытконэса исын вычхиндло пэ лэ́нгири таблица пэ ило́ и пэ алтарёскирэ шынга́.</verse>
				<verse number="2">Пал-дова́ со лэ́нгирэ чхаворэ́ рипирэна лэ́нгирэ алта́ри и лэ́нгирэ дэмбитка вэладиня (рошчы) [и лэ́нгирэ и́долы Ашэрахи -ю.о.], савэ́ исын пашы́л зэлэна дрэвы пэ вучэ́ бэ́ргицы,</verse>
				<verse number="3">то Мири́ бэ́рга пэ фэ́лда, миштыпэ́н тыро́, саро́ барвалыпэ́н Мэ отда́ва тэ чорэн, и адя́кэ-паць вучэ́ штэ́ты пал грэ́хи пэ пхув кэ яго́ры.</verse>
				<verse number="4">И тумэ́ кокорэ́ отдэна мэкно́ миштыпэ́н, саво́ Мэ отдыём тумэ́нгэ: и Мэ кэра́ва адя́кэ, со тумэ́ явэ́на тэ дынаринэ́н тумарэ́ вэргэ́нгэ пэ пхув, сави́ тумэ́ на джинэ́на: пал-дова́ со тумэ́ росхачкирдэ Мирэ́ – холякири яг; ёй явэ́ла тэ хачол пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
				<verse number="5">И дава́ Мэ, Рай Дэвэ́л, ракира́ва: “Тэ явэ́л прокошыбэ́н (арман)” пэ манушэ́стэ, саво́ допатяла зоралэ́с дрэ манушэ́стэ, и саво́ кэрэ́ла пэ́скирэ лочятыр (плотятыр) чачо́ васт, и савэскиро ило́ дурьёла Ра́стыр-Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="6">Ёв явэ́ла сы́рбы ялоўцо (вереско) пэ чхучэ́ прахи, и ёв на удыкхэ́ла, ке́ли явэ́ла лачхипэ́н. Нэ ёв явэ́ла тэ дживэ́л пэ шуко штэ́то пэ хачкирды мал (степ), лонды пхув, кай нанэ мануша́.</verse>
				<verse number="7">Тэ явэ́л бахтало́ ману́ш, саво́ допатяла зоралэ́с дрэ Растэ-Дэвлэ́стэ и конэ́скиро патяибэ́н исын дрэ Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="8">Пал-дова́ со ёв явэ́ла сыр дрэ́во, со исын почхудо пашы́л паня́, и саво́ роздзиндзькирдя пэ́скирэ ко́рни (рукха́) пашэ́ рэ́кица (лэнори́). И ёв на явэ́ла тэ дарэл, ке́ли явэ́ла хачкирибэ́н, нэ лэ́скири патри́н (листо) явэ́ла зэлэно, и лэ́скэ на явэ́ла трэй тэ дарэл дро шуко бэрш, адя́кэ-паць ёв на пириячэ́ла тэ дэл пхаба́.</verse>
				<verse number="9">Ило́ исын хоханэдыр сарэ́стыр и древа́н бибахтало́, кон сашты́ тэ джинэ́л лэс?</verse>
				<verse number="10">Мэ, Рай Дэвэ́л, розґалёвава кажно ило́, Мэ пропатякирава андра́л манушэ́с, соб (кай) тэ дав кажнонэ́скэ (сваконэскэ) пир лэ́скирэ дрома́, пир дова́, со ёв кэрдя́.</verse>
				<verse number="11">Сыр куропатка, сави́ бэшэ́ла пэ парнорэ, со ёй на чхудя́, адя́кэ-паць исын ману́ш, кон дорэсэ́ла барвалыпэ́н на пир чачипэ́н: дро са́мо машкира́л лэ́скирэ дывэса́ барвалыпэ́н мэкэ́ла лэс и дро ко́нцо (дро яго́ро) ёв явэ́ла дылыно́.</verse>
				<verse number="12">Амаро́ Свэ́нто штэ́то исын славу́тно троно, саво́ чхудо англыпна́стыр пэ вучэ́ штэ́ты.</verse>
				<verse number="13">Раё Дэ́вла! Ту́тыр ужакирэ́ла лачхипэ́н Израилё! Сарэ́, кон мэкнэ́ Ту́тыр, явэ́на ладжакирдэ́. Сарэ́, кон дуринэ (отгинэ́) Ту́тыр, явэ́на чхиндлэ́ пэ пхув. Пал-дова́ со ёнэ ячкирдэ́ Рас-Дэвлэ́с, Саво́ исын джидэ́-пане́скири ґаны́нг.</verse>
				<verse number="14">Састякир ман, Раё Дэ́вла, и мэ ява́ва састякирдо; зра́кх ман, и мэ ява́ва зракхно, пал-дова́ со пал Ту́тэ исын миро шарибэ́н.</verse>
				<verse number="15">Акэ, ёнэ пхэнэ́на ма́нгэ: ‘Кай исын Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав! Мэк Ёв тэ явэ́л!’</verse>
				<verse number="16">Нэ мэ на со́мас сыго тэ явав чхупнариса (пастырёса), соб (кай) тэ джав пал Ту́тэ. Адя́кэ-паць мэ на камдём, соб (кай) тэ явэ́л хасибны́тко дывэ́с: Ту джинэ́са дава́, со выгия́ мирэ́ уштэндыр, саро́ сыс анги́л Ту́тэ.</verse>
				<verse number="17">На трашакир ман: пал Ту́тэ мэ гарадёвава дро бибахтало́ дывэ́с.</verse>
				<verse number="18">Мэк тэ явэ́н ладжакирдэ́ кодолэ́, савэ́ традэ́на ман, мэк ёнэ тэ замэрэн дара́тыр, нэ на домэк, соб (кай) мэ тэ явав ладжакирдо́. Нэ на домэк, соб (кай) ма́нгэ тэ замэрав дара́тыр. Ян пэ лэ́ндэ бибахтало́ дывэ́с. Пхагир лэн кэ хасибэ́н дуй мо́лы.”</verse>
				<verse number="19">Адя́кэ пхэндя́ ма́нгэ Рай Дэвэ́л: “Джа́ и тэрдёв дрэ по́рта, кай исын манушэ́нгирэ чхавэ́, пирда́л сави́ Юдэ́нгирэ кра́лья джа́на андрэ́ и пирда́л сави́ ёнэ выджа́на, и яв дрэ сарэ́ Ерусалимо́скирэ по́рты,</verse>
				<verse number="20">и пхэн лэ́нгэ: ‘Шунэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав, тумэ́, Юдэя́кирэ кра́лья и сари́ Юдэ́я, сарэ́ джиибнарья Ерусалимо́стыр, савэ́ джа́на андрэ́ пирда́л кадая́ по́рта.</verse>
				<verse number="21">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Ракхэ́н пэ́скиро ди и тэ на лыджа́н кэ пэ ничи́ дро саватытко (суботнё) дывэ́с пирда́л Ерусалимо́скири по́рта;</verse>
				<verse number="22">И тэ на вылыджан нисаво́ пхарипэ́н дро саватытко дывэ́с, и тэ на кэрэ́н нисави́ буты́, нэ свэнцякирэн саватытко дывэ́с, сыр Рай Дэвэ́л припхэндя́ тумарэ́ дадэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="23">Нэ ёнэ на кандынэ́, и ёнэ на причхудэ пэ́скиро кан, а ёнэ штывакирдэ пэ́скирэ мэня, соб (кай) ёнэ на могиндлэ́ тэ шунэ́н ци тэ прилэ́н сыклякирибэ́н.</verse>
				<verse number="24">И явэ́ла адя́кэ, ко́ли тумэ́ миштэ́с явэ́на тэ пришунэнпэ – ракира́ва Мэ, Рай Дэвэ́л, – и тумэ́ на явэ́на тэ лыджа́н пхарипэ́н андрэ́ пирда́л дая́ форо́скири по́рта дро саватытко дывэ́с, нэ соб (кай) тумэ́ тэ свэнцякирэн, саватытко дывэ́с, и тэ на кэрэ́н ни сави́ буты́ дро дава́ дывэ́с,</verse>
				<verse number="25">то тэды тумэ́ явэ́на тэ заджа́н пирда́л дая́ форо́скири по́рта кра́лья и тхага́рья, савэ́ исын бэштэ́ пэ Давидо́скиро троно, ёнэ явэ́на тэ традэ́н пэ марибны́тка вурдэна́ (колесницы) и уклистэ́ ёнэ и лэ́нгирэ тхага́рья, пашы́л савэ́ндэ мануша́ Юдэя́тыр и джиибнарья Ерусалимо́стыр, и мануша́ усады (сак) явэ́на тэ дживэ́н дро дава́ фо́ро.</verse>
				<verse number="26">И ёнэ явэ́на Юдэя́кирэ форье́ндыр и пашылатунэ пхувья́тыр пашы́л Ерусалимо и Вениамоноскирэ пхувья́тыр (югостыр), и фэлдэндыр и пхувья́тыр, кай исын бэ́ргицы, и паш-дывэсытконэ́ пхувья́тыр ёнэ явэ́на тэ янэ́н хачкирибнаскиро дыибэ́н, ратвало дыибэ́н, и свэ́нто дыибэ́н гивэстыр, и дрогонэ́-смолэнгиро тхув, и парикирибнытко свэ́нто дыибэ́н дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр.</verse>
				<verse number="27">Нэ ко́ли тумэ́ на явэ́на тэ пришунэнпэ кэ Мэ тэ свэнцякирэн [тэ свэнкинэн-р.с.] саватытко дывэ́с, и тэ на лыджа́н пхарипэ́н, сыр тумэ́ заджа́на пирда́л Ерусалимо́скири по́рта дро саватытко дывэ́с, тэды Мэ росхачкирава яг дрэ доя́ по́рта, и яг похала сарэ́са Ерусалимо́скирэ барэ́ фэлатиня́, и дая́ яг на мурдякирэна.’”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="18">
				<verse number="1">Ѓа́да, исын лав, саво́ пхэндя́ Рай Дэвэ́л ма́нгэ, Еремеёскэ:</verse>
				<verse number="2">“Ушты́ и джа́ кэ пирьенгиро кхэр, и одо́й Мэ кэра́ва адя́кэ, со ту шунэса Мирэ́ лава́.”</verse>
				<verse number="3">И мэ гиём кэ пирьенгиро кхэр, и, акэ, ёв кэрэ́лас буты́ пэ пирьенгири рота.</verse>
				<verse number="4">И пири́, сави́ ёв кэрдя́ ґлэятыр (глинатыр), пхарадыя дрэ лэ́скирэ васта́, и ёв кэрдя́ яви́р пири́, сави́ здэласпэ миштэ́с пирьенгирэскэ тэ кэрэ́л.</verse>
				<verse number="5">Тэ́ньци явдя́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав кэ мэ:</verse>
				<verse number="6">“О, Израилёскиро кхэр. Ци нашты́ Ма́нгэ тэ кэра́в адя́кэ-паць тумэ́нца, сыр кадалэ́ пирьенгирэса?” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л. “Дыкх, сыр исын ґлэя дрэ пирье́нгирэ васта́, и адя́кэ-паць тумэ́ сан дро Миро васт, тумэ́ – Израилёскиро кхэр!</verse>
				<verse number="7">Акэ, пэ якха́, ке́ли Мэ ракира́ва пал манушы́тко нацыя, и пал кралипэ́н, со Мэ вырискирава лэн, со Мэ пхагирава лэн, со Мэ хасякира́ва лэн,</verse>
				<verse number="8">нэ ко́ли дая́ манушы́тко нацыя рисёла пэ́скирэ чорипна́стыр, тэды Мэ отчхувава биба́хт, сави́ Мэ думиндём тэ янав пэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="9">И, акэ, пэ якха́, ке́ли Мэ ракира́ва пал манушы́тко нацыя, и пал кралипэ́н, со Мэ ґазда́ва лэн, со Мэ зоралякирава лэн,</verse>
				<verse number="10">Нэ ко́ли ёнэ явэ́на тэ кэрэ́н чорипэ́н анги́л Мирэ́ якха́, и ёнэ на пришунэнапэ кэ Мири́ зан, то тэды Мэ отпарувава (пожалинава) лачхипэ́н, пал саво́ Мэ пхэндём, со Мэ да́ва лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="11">И палдава́ акана́ пхэн манушэ́нгэ Юдэя́тыр и Ерусалимо́скирэ джиибнарье́нгэ: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: ‘Акэ Мэ акана́ скэда́ва (подкэрава) фуипэ́н тумэ́нгэ, и Мэ придуминава плано пэ тумэ́ндэ: ‘Рисён фэды́р акана́ кажно (сва́ко) тумэ́ндыр, тумарэ́ бибахталэ́ дромэ́стыр, фэдырьякирэн тумарэ́ дрома́ и дова́, со тумэ́ кэрэ́на’”</verse>
				<verse number="12">Нэ кадалэ́ мануша́ пхэнэ́на: ‘Адалэстыр на явэ́ла ни саво́ лачхипэ́н! Палдава́ амэ ява́са тэ джива́с пир амарэ́ планы, и, кажно (сва́ко) амэ́ндыр, явэ́ла тэ дживэ́л пир пэ́скиро пхаро́ и бибахтало́ ило́.’”</verse>
				<verse number="13">Палдава́, адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Пхуч акана́ Наюдэндыр: ‘Кон шундя́ дасавэ́ налачхипэна? Израилёскири патывалы́ джувлы́ кэрдя́ древа́н на́лачхо (трашано) рэ́ндо.</verse>
				<verse number="14">Ци мэкэ́ла ив дро Лива́но пэ́скирэ-бэргакири ска́ла? Ци могинэ́на тэ вышутён шылалэ паня́, со тхадэна дур явирэ штэтэ́ндыр?</verse>
				<verse number="15">Нэ Мирэ́ мануша́ мэкнэ́ Ман: ёнэ хачкирэна дрогонэ́-смолакиро тхув идолэ́нгэ, савэ́ намол ничы́, и ёнэ кэрдэ́ адя́кэ, со ёнэ обштадэпэ пэ пэ́скирэ дрома́, ёнэ мэкнэ́ ґаратунэ́ дроморэ, соб (кай) тэ псирэ́н наджиндлэ дроморэнца, а на откэрдэ буґлэ дромэ́са,</verse>
				<verse number="16">соб (кай) тэ кэрэ́н пэ́скирэ пхувья́тыр ди́во трашаса, тэ кэрэ́н штэ́то ўса́ды (сак) тэ санпэ манушэ́нгэ адя́кэ, со кажно (сва́ко) ману́ш, саво́ проджа́ла пашы́л, явэ́ла ухтылдо дивоса, и ёв кунякирэла (качынэла) шэрэ́са.</verse>
				<verse number="17">Мэ росчхурдава лэн сы́рбы васточнонэ балваляса анги́л вэргостэ, и Мэ рисёва́ва думэса кэ ёнэ, а на мо́са дро дова́ дывэ́с, сыр явэ́ла бари би́да.”</verse>
				<verse number="18">Тэ́ньци ёнэ пхэндлэ́: “Явэ́н, придуминаса вари-саво́ плано пэ Еремеёстэ; пал-дова́ со Зако́но на отпэрэла рашастыр ци годо́ лав манушэ́ндыр ци лав пророкостыр. Явэ́н, замараса чиба́са лэс, и мэк нико́н амэ́ндыр тэ на пришунэлпэ кэ лэ́скирэ лава́.”</verse>
				<verse number="19">Раё Дэ́вла! Пришунпэ кэ мэ, и шун лава́, со ракирэ́на кодолэ́, савэ́ чингардэнэпэ ма́нца!</verse>
				<verse number="20">Ци отдэна палэ фуипнаса пал лачхипэ́н? Палдова́ со ёнэ выґанадэ ґанби́н (яма) ваш миро ди. Ри́пир, сыр мэ со́мас тэрдо́ анги́л Ту́тэ тэ ракира́в лачхипэ́н пал лэ́ндэ, соб (кай) Ту тэ рискирэс криг Пэ́скири бари холы́ лэ́ндыр.</verse>
				<verse number="21">Палдава́ отдэ́ лэ́нгирэ чхаворэ́н пэ бокхалыпэн, и мэк лэ́нгирэ чхаворэ́н пэ курталакири зор, и мэк лэ́нгирэ джувле́ндэ тэ на явэ́н чхаворэ́, и мэк ёнэ тэ явэ́н пивля (удовы), и мэк лэ́нгирэ мурша́ тэ явэ́н мулякирдэ́, и мэк лэ́нгирэ тэрнэ́ манушэ́н тэ хасякирэ́л курта́ла пэ мэрибэ́н.</verse>
				<verse number="22">Мэк го́дла тэ шунэлпэ лэ́нгирэ кхэрэ́стыр, ке́ли Ту екха́тыр янэса полко рулдэн (марибнытконэн) пэ лэ́ндэ; пал-дова́ со ёнэ выґанадэ ґанби́н тэ ухтылэ́н (лэн) ман, и ёнэ тэ гарадэ́ фэля́ (чхудэ́ чораханэ́с) пэ мирэ́ ґэра́.</verse>
				<verse number="23">И Ту, Раё Дэ́вла, джинэ́са саро́ лэ́нгиро зракирибэ́н, соб (кай) тэ мулякирэ́н ман. На отмэк лэ́нгэ лэ́нгиро чорипэ́н, на кхос криг лэ́нгиро грэ́хо Тырэ́ якхэ́ндыр, нэ мэк ёнэ тэ пэрэ́н анги́л Ту́тэ, роскэдэпэ лэ́нца, сыр Ту холясоса пэ лэ́ндэ.’”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="19">
				<verse number="1">Адя́кэ пхэндя́ Рай Дэвэ́л ма́нгэ, Еремеёскэ: “Джа́ и кин кхоро́ ґлэятыр, и лэ пэ́са манушэ́нгирэ пхурыдырэн и пхурыдырэ раша́н,</verse>
				<verse number="2">И джа́ кэ Еномоскиро [Геномоскиро-ю.о.] до́ло, саво́ исын пашы́л Пирье́нгири по́рта (Харшыфо) и пхэн зоралэ́с анги́л сарэ́ндэ лава́, савэ́ Мэ пхэна́ва ту́кэ.</verse>
				<verse number="3">Пхэн лэ́нгэ: ‘Шунэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав: Юдэя́кирэ кра́лья, джиибнарья Ерусалимо́стыр. Адя́кэ ракирэ́ла болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л, Израилёскиро Дэвэ́л: ‘Акэ Мэ яна́ва биба́хт (би́да) пэ дава́ штэ́то адя́кэ, со кажнонэ́стэ, кон шунэ́ла дава́, явэ́ла тэ кудунякирэл (тэ звенинэл) дрэ лэ́скирэ кана́.</verse>
				<verse number="4">Пал-дова́ со ёнэ мэкнэ́ Ман, и ёнэ кэрдэ́ чу́жо дава́ штэ́то ваш Ма́нгэ, и ёнэ тхувалякирдэ дрогонэ́ смолэнца явирэ дэвлорэ́нгэ, савэ́н ёнэ на джиндлэ́, и лэ́нгирэ дада́, и Юдэя́кирэ кра́лья, и ёнэ пхэрдякирдэ дава́ штэ́то бибангипнаскирэ ратэ́са;</verse>
				<verse number="5">и ёнэ адя́кэ-паць чхудэ́ вучэ́ штэ́ты Ваалоскэ тэ хачкирэ́н пэ́скирэ чхавэ́н дрэ яг сыр хачкирибнаскиро свэ́нто дыибэ́н Ваалоскэ, со Мэ припхэндём тэ на кэрэ́н, пал со Мэ на ракирдём, дава́ на сыс и Ма́ндэ пэ годы́.</verse>
				<verse number="6">Палдава́ акэ, явэ́на дывэса́, – ракира́ва Мэ, Рай Дэвэ́л, – ке́ли дава́ штэ́то на явэ́ла тэ кхарэлпэ Тофе́то, ци Гиномэскирэ-чхавэ́нгиро до́ло, а явэ́ла тэ кхарэлпэ мулякирибнаскиро (умарибнытко) до́ло.</verse>
				<verse number="7">И Мэ кэра́ва адя́кэ, со ничы́ на явэ́ла мол зракирибэ́н пэ скэдыны кэ Юдэ́я и кэ Ерусалимо пэ дова́ штэ́то, и Мэ кэра́ва адя́кэ, со ёнэ пэрэ́на куртала́тыр анги́л пэ́скирэ вэргэ́ндэ, и кодолэнгирэ вастэ́стыр, савэ́ родэ́на лэ́нгиро джиибэ́н, и Мэ кэра́ва адя́кэ, со лэ́нгирэ тру́пы Мэ да́ва сыр хабэ́н болыбнытконэ чириклэнгэ и мурдалэ́нгэ пэ пхув.</verse>
				<verse number="8">И Мэ кэра́ва далэ́ форо́стыр штэ́то тэ санпэ, и тэ дивинэнпэ трашаса манушэ́нгэ, кажно (сва́ко) ману́ш, кон пашы́л проджа́ла, явэ́ла ухтылдо дивоса, и ёв явэ́ла тэ дэл шоля сабнаса, дыкхи́ долэ́ сарэ́ фра́нсы (язвы).</verse>
				<verse number="9">И Мэ кэра́ва адя́кэ, со ёнэ явэ́на тэ хан лоч (плоть) пэ́скирэ чхавэ́н и чхае́н, и, кажно (сва́ко) лэ́ндыр, явэ́ла тэ хал пэ́скирэ-малэнгирэ джидэ́ маса́, ке́ли обчхувэна вэ́рги сарэ́ ригэ́ндыр, ке́ли лэ́нгэ явэ́ла пхаро́ вэргэ́ндыр, и кодолэндыр, савэ́ явэ́на тэ тасавэн лэн, и тэ родэ́н лэ́нгиро джиибэ́н.</verse>
				<verse number="10">И ту пхагирэса кхоро́ анги́л манушэ́нгирэ якха́, савэ́ явэ́на ту́са,</verse>
				<verse number="11">и ту пхэнэ́са лэ́нгэ: – ‘Адя́кэ ракирэ́ла болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л: ‘Адя́кэ-паць Мэ пхагирава кадалэ́ манушэ́н и дава́ фо́ро, сыр пхагирэна кхоро́, со нашты́ лэс нэвэ́стыр тэ кэрэ́н, и ёнэ явэ́на тэ гаравэн пэ́скирэ мулэн дро Тофе́то кэ дасаво часо (цы́ро), со на явэ́ла буты́р штэ́то тэ гаравэн.</verse>
				<verse number="12">Адя́кэ Мэ кэра́ва кадалэ́ штэтоса, – ракира́ва Мэ, Рай Дэвэ́л, – и лэ́скирэ манушэ́нца, и Мэ кэра́ва кадалэ́ форо́стыр сы́рбы Тофе́то.</verse>
				<verse number="13">И кхэра́ дро Ерусалимо и кральенгирэ кхэра́ дрэ Юдэ́я явэ́на магирдэ́ сы́рбы Тофе́то, – сарэ́ кхэра́, кай пэ лэ́нгирэ стрэхи тхувалякирдэ дрогонэ́ смолэнца, и вычхувэнас тхадунэ свэ́нта дыибэна́ явирэ дэвлорэ́нгэ.’”</verse>
				<verse number="14">Тэ́ньци явдя́ Ереме́ё Тофетостыр, карик лэс бичхадя́ Рай Дэвэ́л тэ ангилпхэнэл, и ёв тэрдия́ пэ грэ́да (дво́ро), саво́ сыс дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, и ёв пхэндя́ сарэ́ манушэ́нгэ:</verse>
				<verse number="15">Адя́кэ ракирэ́ла болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л, Израилёскиро Дэвэ́л: “Акэ, Мэ яна́ва биба́хт [бари би́да-р.с.] пэ дава́ фо́ро и сарэ́ лэ́скирэ форицы, пэ савэ́ Мэ припхэндём биба́хт, пал-дова́ со ёнэ пхарьякирдэ пэ́скирэ мэня, соб (кай) лэ́нгэ тэ на шунэ́н мирэ́ лава́.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="20">
				<verse number="1">Ѓа́да, Пасхоро, Имэроскиро чхаво́, раша́й – и ёв сыс пхурэды́р дыкхибнаскиро (надзирателё) пир Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, шундя́, сыр Ереме́ё ангилпхэнэлас (пророчынэла) кадалэ́ лава́.</verse>
				<verse number="2">Тэды Пасхоро пэкадя́ Еремеёс пророко́с и бэшлякирдя лэс дрэ калодки запхандлэ вастэ́нца и ґэрэ́нца, савэ́ сыс дрэ упратуны Веньяминоскири по́рта, со сыс пашы́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр.</verse>
				<verse number="3">И адя́кэ сыс пэ яви́р дывэ́с: Пасхоро вымэкця Еремеёс калодкэндыр, и Ереме́ё пхэндя́ лэ́скэ: “Рай Дэвэ́л на явэ́ла тэ кхарэл тут лавэ́са ‘Пасхоро, а Магор-Мисавиво.</verse>
				<verse number="4">Пал-дова́ со адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: ‘Акэ, Мэ кэра́ва адя́кэ, со Ту, Пасхоро, явэ́са тэ дарэс кокоро́ пэ́стыр, и адя́кэ-паць сарэ́ Тырэ́ дру́ги (мала́), и ёнэ пэрэ́на вэргэ́нгирэ куртала́тыр и тырэ́ якха́ явэ́на тэ дыкхэ́н дава́. И Мэ отда́ва сари́ Юдэ́я дрэ Вавилоно́скирэ-крали́скирэ васта́ и ёв лыджа́ла криг лэн дро пле́но кэ Вавило́но, и одо́й ёв мулякирэ́ла лэн куртала́са.</verse>
				<verse number="5">И Мэ отда́ва саро́ форо́скиро барвалыпэ́н, и сари́ лэ́скири бажын, и сарэ́ лэ́скирэ дро́га предме́ты (чысы), и саро́ кучипэ́н, со сыс Юдэя́кирэ кралье́ндэ, и саро́ лэ́ндыр чорэна, и отлэна, и лыджа́на лэн кэ Вавило́но.</verse>
				<verse number="6">И ту, Пасхоро, и сарэ́, кон дживэ́ла дро тыро́ кхэр, сарэ́ тумэ́ джа́на дро пле́но. Тумэ́ джа́на кэ Вавило́но, и одо́й мэрэ́на тумэ́, и одо́й гаравэна тумэн, тут и сарэ́ тырэ́ малэн, конэ́скэ ту хоханэ́с ангилпхэнэсас.’”</verse>
				<verse number="7">О, Раё Дэ́вла! Ту притырдыян ман, и мэ сом притырдыно; Ту сан зоралэды́р ма́ндыр, и Ту лыян упралыпэ́н пэ ма́ндэ. Ма́ндыр лынэ́ тэ санпэ яври́; кажно (сва́ко) ману́ш просала ман.</verse>
				<verse number="8">Пал-дова́ со, ко́ли мэ вари-кицы́ ракира́ва, тэды, мэ да́ва го́дла, мэ годлава: ‘Нахратыма и хась’ пал-дова́ со пал Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав санапэ яври́ и просана ман,</verse>
				<verse number="9">тэ́ньци пхэндём [подуминдём-р.с.] мэ: ‘Мэ на ява́ва буты́р тэ рипирав Лэ́скиро лав, ци тэ ракира́в буты́р Лэ́скирэ лавэ́стыр, нэ Лэ́скиро лав исын сыр хачибнаскири яг, сави́ исын пхандлы дрэ мирэ́ кокалы́; и Мэ кхиныём тэ рикирав лэс, и мэ на могиндём.</verse>
				<verse number="10">Пал-дова́ со Мэ шундём, сыр бут розлыджана бэдо сла́ва: ‘Траш исын пэ кажно риг’: ‘Мэк ёв пхэнэ́ла вари-со’, – ёнэ ракирэ́на, – и амэ здаса (пхукаваса) лэс.’ Сарэ́, кон сыс сы́рбы пэ мири́ риг, дыкхэ́на цямкэс, соб (кай) мэ тэ обштававпэ, и пхэнэ́на: ‘Амэ, хачи, затырдаса лэс, тэ́ньчи амэ ла́са упралыпэ́н пэ лэ́стэ, и амэ отхаса (отдаса) палэ лэ́скэ (кушаса холы́ пэ лэ́стэ!)’”</verse>
				<verse number="11">Нэ Ту, Раё Дэ́вла, сан зоралыпнаскиро и трашано (би дара́киро), и Ту сан пэ мири́ риг; палдава́ вэ́рги, савэ́ традэ́на ман, обштавэнапэ, и ёнэ на лэ́на упралыпэ́н пэ ма́ндэ: ёнэ явэ́на ладжакирдэ́, пал-дова́ со лэ́нгирэ планы на удэнапэ лэ́нгэ кэ миштыпэ́н [енэ кэрдэ́ нагодьварэс, ладж явэ́ла лэ́нгэ пэ саро́ ве́ко и ние́кхвар на бистрэлапэ-р.с.],</verse>
				<verse number="12">Нэ Ту, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л, Кон спробинэла чачунэн, Кон дыкхэ́ла годы́ и ило́, дэ ма́нгэ тэ дыкха́в, сыр Ту дукхавэса палэ лэн, пал-дова́ со Ту́кэ мэ выпхэндём (допатяндыём) миро рэ́ндо.</verse>
				<verse number="13">Бага́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, шарэ́н Рас-Дэвлэ́с, пал-дова́ со Ёв зракхэ́ла чорорэ́-манушэ́нгирэ дия́ бибахталэ́ вастэ́ндыр.</verse>
				<verse number="14">Тэ хасёл дывэ́с, дро саво́ мэ бияндыём! Мэк тэ на явэ́л бахтякирдо́ дывэ́с, дро саво́ мири́ дай бияндя́ ман!</verse>
				<verse number="15">Тэ хасёл ману́ш, саво́ яндя́ звесь (зан) мирэ́ дадэ́скэ, пхэни́: ‘Муршоро латхяпэ ту́тэ!’ И далэ́са (со́са) ёв древа́н обрадындя мирэ́ дадэ́с.’</verse>
				<verse number="16">И мэк тэ явэ́л дова́ ману́ш сыр фо́рья, савэ́ Рай Дэвэ́л пхагирдя́ пэ котэра́, и Ёв на потагиндя (пожалиндя) пал дова́; и мэк одова́ ману́ш тэ шунэ́л го́дла пэ зло́ко (пэ ра́нко), и годлыма [роибэ́н-р.с.] дрэ паш-дывэ́с.</verse>
				<verse number="17">Пал-дова́ со Ёв на мулякирдя́ ман дрэ дакири лочови́, соб (кай) тэ явэ́н мирэ́-да́кирэ маса́ сыр маґила ма́нгэ, и соб (кай) тэ явэ́л ла́кири лочови́ пхари́ ўса́ды (сак).</verse>
				<verse number="18">Ваш со мэ выгиём да́кирэ лочовьтыр тэ дыкха́в пхари́ буты́ и ту́га, и соб (кай) мирэ́ дывэса́ тэ джа́н пэ́скэ дрэ ладж.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="21">
				<verse number="1">Лав, саво́ явдя́ кэ Ереме́ё Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, ке́ли кра́ли Сэдэки́я бичхадя́ кэ ёв Пасхорос, Молхиноскирэ чхавэ́с, и Софонияс (Зэфанияс), Маасеяхоскирэ чхавэ́с, раша́с, тэ пхэнэ́л лэ́скэ:</verse>
				<verse number="2">“Выпхуч, мэ манга́ва тут, Ра́стыр-Дэвлэ́стыр пал амэ́ндэ, пал-дова́ со о Навуходоносо́ро, Вавилоно́скиро кра́ли, джа́ла марибна́са пэ амэ́ндэ: ко́ли тэ явэ́л адя́кэ, соб (кай) Рай Дэвэ́л тэ кэрэ́л лэ́са пир сарэ́ Лэ́скирэ ди́вна бутя́, соб (кай) кра́ли Навуходоносо́ро тэ джал криг амэ́ндыр.”</verse>
				<verse number="3">Тэ́ньци пхэндя́ Ереме́ё лэ́нгэ: “Адя́кэ тумэ́ пхэнэ́н Сэдэкияскэ:</verse>
				<verse number="4">‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Израилёскиро Дэвэ́л: ‘А́кэ, Мэ рискира́ва палэ мардытка, со исын дрэ тумарэ́ васта́, савэ́нца тумэ́ марэнапэ Вавилоно́скирэ крали́са и Халдее́нца, савэ́ обчхудэ трусця́л тумэн халадэнца яври́, пал барунэ́ ва́нты, и Мэ скэда́ва лэн машкира́л дава́ фо́ро.</verse>
				<verse number="5">И Мэ Кокоро́ ява́ва тэ маравпэ тумэ́нца диньдькирдэ вастэ́са и зоралэ́ масняса (мышцаса) дрэ холы́, дро мижэхипэн, и дро баро́ холякирибэ́н;</verse>
				<verse number="6">и Мэ мулякирава манушэ́н, савэ́ дживэ́на дро дава́ кхэр фо́ро и кхэритконэ́ мурдалэ́н: ёнэ мэрэ́на франсэндыр.</verse>
				<verse number="7">И пало́ (после) дава́, – ракира́ва Мэ, Рай Дэвэ́л, – Мэ отда́ва Сэдэкияс, Юдэя́кирэ крали́с, и лэ́скирэ дынарье́н, и яви́р манушэ́н кадалэ́ форо́стыр, савэ́ ячэ́напэ джидэ́ франсэндыр, куртала́тыр и бокхалыпнастыр дрэ Навуходоноскирэ васта́, Вавилоно́скирэ крали́стэ, дрэ тумарэ́-вэргэ́нгирэ васта́, и дрэ кодолэнгирэ васта́, савэ́ родэ́на тумаро́ джиибэ́н. И ёв мулякирэ́ла тумэн курталакирэ ягороса. Ёв на явэ́ла тэ тангинэ́л (тэ жалинэл) тумэн, тэ тангинэ́л, и ёв на явэ́ла лачхэ́-илытко кэ тумэ́.”</verse>
				<verse number="8">‘Акана́ ту, Ереме́ё, пхэн кадалэ́ манушэ́нгэ: ‘Адя́кэ – ракира́ва Мэ, Рай Дэвэ́л, – ‘А́кэ, Мэ чхува́ва анги́л тумэ́ндэ джиибна́скиро дром, и мэрибнаскиро дром.</verse>
				<verse number="9">Кон ячэ́лапэ дро дава́ фо́ро, мэрэ́ла куртала́тыр, ци бокхалыпнастыр, ци франсэндыр, нэ кон выджа́ла и здэлапэ Халдее́нгэ, савэ́ обчхудэ трусця́л тумэн, кодова́ ячэ́лапэ джидо́ и лэ́скиро джиибэ́н явэ́ла лэ́скэ да́ро.</verse>
				<verse number="10">Пал-дова́ со, Мэ рискирдём Пэ́скиро ило́ пэ дава́ фо́ро пэ биба́хт (чорипэ́н), а на пэ лачхипэ́н, – ракира́ва Мэ, Рай Дэвэ́л. ‘Дава́ фо́ро явэ́ла отдыно́ дрэ крали́скирэ-Вавилоно́скиро васт, и ёв схачкирэ́ла лэс яга́са.’”</verse>
				<verse number="11">А крали́скирэ Юдэя́кирэ кхэрэ́скэ пхэн адя́кэ: ‘Шунэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав,</verse>
				<verse number="12">О, Давидо́скиро кхэр! Адя́кэ’, – ракира́ва Мэ, Рай Дэвэ́л: ‘Сэндякирэн чачипна́са тася́рлэс (ра́нэс) пэ зло́ко, и ракхэ́н обчордэ манушэ́с вастэ́стыр, саво́ традэ́ла лэс, соб (кай) Миро мижэхипэн тэ на выджа́л сыр яг, и тэ на росхачол адя́кэ, со нико́н на мурдякирэла ла пал дова́, со тумэ́ кэрэ́нас биба́хт (налачхэ́ рэ́нды).</verse>
				<verse number="13">Акэ, Мэ сом проти ту́тэ долоскири джиибна́скири, ска́ла лошчынакири’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – тумэ́нгэ, кон ракирэ́ла: ‘Кон явэ́ла пэ амэ́ндэ? Ци заджа́ла дрэ штэ́ты, кай амэ дживаса?’</verse>
				<verse number="14">И Мэ сэндякирава тумэн пир тумарэ́ барьякирдэ́ (пло́ды), савэ́ сыкавэ́на, со кэрдэ́ тумэ́’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – и Мэ росхачкирава яг дро тумаро́ вэш, и ёй похала саро́, со исын трусця́л лэ́стэ.’”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="22">
				<verse number="1">Адя́кэ пхэндя́ Рай Дэвэ́л, ма́нгэ, Еремеёскэ: “Джа́ дро кхэр Юдэя́кирэ крали́скиро, и одо́й пхэн дава́ лав,</verse>
				<verse number="2">и пхэн: “О, Кра́ли Юдэя́киро! Шун Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав, ту, кон исын бэшто́ пэ Давидо́скиро троно, ту и тырэ́ дына́рья, и мануша́, савэ́ заджа́на пирда́л дая́ по́рта!</verse>
				<verse number="3">Адя́кэ ракира́ва Мэ, Рай Дэвэ́л: Кэрэ́н чачуно́ сэ́ндо и пир чачипэ́н, и ракхэ́н обчордэ манушэ́с вастэ́стыр, саво́ традэ́ла лэс: и на кэрэ́н намиштэс, на кэрэ́н нахратэс чужонэ́ манушэ́скэ, пиротоскэ (сиротаскэ), пивлякэ (удовакэ), и на прочхувэн бибангипнаскиро (набанго) рат пэ дава́ штэ́то.</verse>
				<verse number="4">Пал-дова́ со, ко́ли тумэ́ чачунэ́с явэ́на тэ кэрэ́н адя́кэ, тэ́ньчи кра́лья, савэ́ исын бэштэ́ пэ Давидо́скиро штэ́то пэ лэ́скиро троно, явэ́на тэ заджа́н пирда́л по́рта далэ́ кхэрэ́скири, кон традэ́ла пэ марибны́тка вурдэна́ и уклистэ́, кра́лья и лэ́скирэ мануша́.</verse>
				<verse number="5">Нэ ко́ли тумэ́ на шунэ́на далэ́ лава́, тэды Мэ совлахава пэ Пэ́стэ’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – со дава́ Кхэр явэ́ла чхучо́.”</verse>
				<verse number="6">Пал-дова́ со адя́кэ пхэндя́ Рай Дэвэ́л пал Юдэя́киро кхэр: “Ту сан шука́р ваш Ма́нгэ сыр Галаа́до, сыр вучипэ́н пэ Ливаноскири бэ́рга: нэ Мэ, чачэс, кэра́ва ту́тыр чхучи́ пхув, фо́ро, дро саво́ нико́н на дживэ́ла.</verse>
				<verse number="7">И Мэ приракхава/ скэда́ва вымарибнаскирэн (истребителе́н) пэ ту́тэ, кажнонэс пэ́скирэ марибнытконэ́ састырэса; и ёнэ чингирэна тэлэ́ выкэдынэ́ (фэдырша) кедры, и ёнэ чхурдэна лэн дрэ яг.</verse>
				<verse number="8">И бут яви́р мануша́ явэ́на тэ джа́н пирда́л дава́ фо́ро, и кажно лэ́ндыр пхэнэ́ла екх екхэ́скэ: ‘Пал со да Рай Дэвэ́л кэрдя́ адя́кэ кадалэ́ барэ́ фороса?’</verse>
				<verse number="9">И ёнэ пхэнэ́на: ‘Пал-дова́ со форитка мануша́ мэкнэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Зако́но, лэ́нгирэ Дэвлэ́скиро, и ёнэ дынэ́ совла́х дынариндлэ́ явирэ дэвлорэ́нгэ.’</verse>
				<verse number="10">На ровэ́н пал мулэстэ, и на тугинэн кхэтанэ́ пал лэ́стэ, нэ ровэ́н киркэс пал одолэ́стэ, саво́ гия́ дро пле́но, пал-дова́ со ёв буты́р на рисёла палэ, и ёв на дыкхэ́ла буты́р пэ́скирэ-дадэнгири пхув;</verse>
				<verse number="11">палдава́ адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л пал Салумостэ (Шалумостэ), Иосиякирэ чхавэ́стэ, кон сыс кра́ли Юдэя́киро, саво́ кралиндя пало́ Иосиястэ, лэ́скирэ дадэ́стэ, саво́ гия́ пэ́скирэ пхувья́тыр: ‘Ёв буты́р на рисёла палэ;</verse>
				<verse number="12">нэ ёв мэрэ́ла пэ дова́ штэ́то, карик лэс залыджана дро пле́но, и ёв буты́р на явэ́ла тэ дыкхэ́л дая́ пхув:</verse>
				<verse number="13">Бида лэ́скэ, кон ґаздэ́ла лэ́скиро кхэр начачипнаса, и лэ́скирэ упратунэ кралитка коморы намиштэс, пэ конэ́стэ сусе́до (кота́ри) кэрэ́ла буты́ би ловэнгиро;</verse>
				<verse number="14">Кон пхэнэ́ла: ‘Мэ чхува́ва пэ́скэ буґло́ кхэр и барэ́ упратунэ кралитка коморы, и ёв вычингирэла фэнштры пэ́скэ и обсувэла кедроса, и макхэла лолэ́ мастиняса (краскаса).</verse>
				<verse number="15">Ци ту думинэса тэ явэс крали́са пир дова́, со Ту учхакирдян пэс кедроса? Дад тыро́ хая и пия, и ци на кэрдя́ ёв чачуно́ сэ́ндо и саро́ пир чачипэ́н? И ваш дава́ сыс мишто́ лэ́скэ.</verse>
				<verse number="16">Ёв лыджия́ пэ сэ́ндо рэ́ндо чорорэскиро и кодолэскиро, саво́ сыс дрэ трэ́бима; тэды и палдава́ сыс мишто́ лэ́скэ. “Ци на дава́ саро́ сыкавэ́ла, со ту джинэ́са Ман?” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="17">Нэ тырэ́ якха́ и тыро́ ило́ исын рискирдо ваш тыри́ ґалкима кэ барвалыпэ́н и тэ прочхувэс бибангипнаскиро (набанго) рат, и ваш дова́, соб (кай) тэ притасавэс, и тэ лэс пэ зор.</verse>
				<verse number="18">Палдава́ адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л пал Иоакимостэ (Яхакимостэ), Иосиякирэ (Ёсияскирэ) чхавэ́стэ, крали́стэ пэ Юдэ́я: ‘На явэ́на тэ обровэн лэс “со ж Миро пшал? И со ж Мири́ пхэн?” На явэ́на тэ обровэн лэс: “Со ж, ту сан, миро Кхенинго?” и “Со ж лэ́скиро барипэ́н?”</verse>
				<verse number="19">И гаравэна лэс сыр осло́с, вытырдэна лэс, и чхурдэна лэ́скиро тру́по пал Ерусалимо́скири по́рта.’</verse>
				<verse number="20">‘Джа́н упрэ́ пэ Лива́но, мануша́лэ Ерусалимо́стыр, и дэн го́дла, и годлэн пэ Башано, и дэн го́дла пэ Аваримоскирэ вучэ́ штэ́ты, пал-дова́ со сарэ́ тумарэ́ камлэ́ дру́ги (мала́) исын мулякирдэ́.</verse>
				<verse number="21">Мэ ракиравас тумэ́нгэ тэды, сыр тумэ́ндэ саро́ гия́ лачхэ́с, нэ тумэ́ пхэндлэ́, со тумэ́ на шунэ́на. Адя́кэ кэрэ́нас тумэ́ тэрнал (смолоду), со тумэ́ на причхувэнас кан кэ Мири́ зан.</verse>
				<verse number="22">Балва́л явэ́ла тэ выпхурдэл сарэ́н тумарэ́ чхупнарьен, и тумарэ́ мала́ джа́на дро пле́но; тэды, чачэс, тумэ́ явэ́на ладжакирдэ́ и пхагирдэ́ дрэ пэ́скири годы́ пал сари́ тумари́ биба́хт [сарэ́ тумарэ́ бибахталэ́ рэ́нды-р.с.].</verse>
				<verse number="23">О тумэ́, кон дживэ́ла пэ Лива́но, кон кэрэ́ла гня́зды (ку́фы) пэ кедры, [сыр явэ́ла тут танго-р.с.] ке́ли пэрэ́на дукха́ пэ ту́тэ, сы́рбы пэ джувля́тэ, савьякэ трэй тэ биянэ́л.’</verse>
				<verse number="24">“Мэ сом джидо́”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – мэк Иехония [Кониах-ю.о.], чхаво́ Иоакимоскиро, кра́ли Юдэя́киро, тэ явэ́л сы́рбы ангрусты якхитконэса (печатка) пэ Миро чачо́ васт, нэ Мэ и одотхы́р вытырдавас тут,</verse>
				<verse number="25">и Мэ отда́ва тут дрэ одолэнгирэ васта́, савэ́ камэ́на тэ замарэ́н тут, и дрэ кодолэскирэ васта́, конэскирэ мо́стыр ту дарэса – васта́ Навуходоносороскирэ, крали́стэ Вавилоно́стыр, и – васта́ Халдеенгирэ.</verse>
				<verse number="26">И вычхурдава Мэ тут, и тырэ́ да, сави́ яндя́ тут пэ свэ́то, кэ яви́р тхэм, дро саво́ ние́кх тумэ́ндыр на явдя́ пэ свэ́то, и одо́й тумэ́ мэрэ́на.</verse>
				<verse number="27">Нэ пэ пхув, кэ сави́ тумарэ́ дия́ тырдэнапэ [явэ́на тэ камэн тэ рисён-р.с.], тумэ́ на рисёна палэ.</verse>
				<verse number="28">Ци исын Иехония адасаво́ ману́ш, соб (кай) тэ дыкхэ́н пэ лэ́стэ вучипна́стыр сыр пэ пхагирдо́ кхоро́? Ци исын ёв сы́рбы кхоро́, саво́ на радынэла якха́? Пал со ёв и лэ́скиро ро́до вычхурдынэ, и чхурдынэ́ пэ пхув, сави́ ёнэ на джинэ́на?</verse>
				<verse number="29">О пхув, пхув, пхув! Шун Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав!</verse>
				<verse number="30">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Зачхинэн (записынэн) кадалэ́ манушэ́с, Иехонияс, сыр бичхаворэнгирэс, сыр манушэ́с, савэскиро джиибэ́н на явэ́ла мишто́; пал-дова́ со ние́кх лэ́скирэ кхэритконэ́ родо́стыр на явэ́ла тэ дживэ́л миштэ́с, и на явэ́ла тэ бэшэ́л пэ Давидо́скиро троно, и на явэ́ла тэ хулаинэ́л буты́р пир Юдэ́я.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="23">
				<verse number="1">“Бида чхупнарьенгэ (пастыренгэ), савэ́ мулякирэна и росчхурдэна (рострадэна) бакрэ́н Мирэ́ чаритконэ пхувья́тыр!” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="2">Палдава́ адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Израилёскиро Дэвэ́л пал чхупнарьендэ (пастырендэ), кон чалякирэла Лэ́скирэ манушэ́н: “Тумэ́ росчхурдынэ (рострадынэ) Миро гурто и традынэ лэн криг, и тумэ́ на дыкхнэ́ пал лэ́ндэ. Акэ, Мэ ява́ва тэ сэндякирав тумэн пал биба́хт (тумарэ́ фуй рэ́нды), со тумэ́ кэрдэ́”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="3">“Нэ Мэ скэда́ва отячибэн (одолэ́н, кон яця́пэ) Мирэ́ ґуртостыр сарэ́ тхэмэндыр, кэ савэ́ Мэ протрадыём лэн, и Мэ яна́ва лэн палэ пэ лэ́нгирэ чаритка пхувья́, и лэ́ндэ явэ́на бут чхаворэ́, и лэн явэ́ла бут.</verse>
				<verse number="4">И Мэ чхува́ва чхупнарьен пэ лэ́ндэ, и ёнэ явэ́на тэ чалякирэн лэн; и ёнэ на явэ́на тэ дарэ́н буты́р, и ёнэ на явэ́на запхагирдэ дро ду́хо (фа́но), и нико́н на хасёла лэ́ндыр”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="5">“Акэ, явэ́на дывэса́”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – ке́ли Мэ чхува́ва упрэ́ нэвэ́стыр Давидо́скэ Рандь (Отбарипэн) чачуны́, Крали́с, ёв явэ́ла тэ раинэл и тэ кэрэ́л саро́ годэс. Ёв явэ́ла тэ кэрэ́л чачуно́ сэ́ндо и пир чачипэ́н пэ пхув.</verse>
				<verse number="6">Дрэ долэ́ дывэса́ Юдэ́я явэ́ла зракхны, и Израилё явэ́ла тэ дживэ́л би дара́киро. Ёв явэ́ла тэ кхарэлпэ: ‘Рай Дэвэ́л исын амаро́ Чачипэ́н.’</verse>
				<verse number="7">“Палдава́, акэ, явэ́на дывэса́’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л – со буты́р на явэ́на тэ ракирэ́н: ‘Тэ явэ́л джидо́ Рай Дэвэ́л, Саво́ вылыджия́ Израилёскирэ чхавэ́н Египто́стыр;</verse>
				<verse number="8">нэ: ‘Тэ явэ́л джидо́ Рай Дэвэ́л, Саво́ вылыджия́ и яндя́ палэ ро́до Израилёскирэ кхэрэ́стыр паш-ратитконэ́ (севернонэ) рига́тыр, и сарэ́ тхэмэндыр, кэ савэ́ Мэ вытрадыём лэн. И ёнэ ячэ́напэ (явэ́на) тэ дживэ́н пэ лэ́нгири пхув.”</verse>
				<verse number="9">Со пал пророкэ́ндэ: ‘Миро ило́ дрэ ма́ндэ пхарадёла, сарэ́ мирэ́ кокалы́ издрана. Мэ сом сы́рбы мато ману́ш, и сыр ману́ш, савэ́с мол (вино) пиризорьякирдя (матькирдя) анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, ваш свэ́нта лава́ Лэ́скирэ Свэнтоматыр.</verse>
				<verse number="10">Пал-дова́ со пхув исын пхэрды́ манушэ́нца, савэ́ камэ́на явирэ дэвлорэн, пал-дова́ со ёй зоралэ́с тугинэла (ровэла) прокошыбнастыр. Чаритка фэ́лды (пастбишчы) пэ чхучи́ пхув шутинэ; пал-дова́ со пророкэнгиро дром исын бибахтало́, и лэ́нгири зор исын дро начачипэ́н.</verse>
				<verse number="11">Дуйджинэ́: и проро́ко, и раша́й исын бидывлытка: адя́кэ сыр и дро Миро кхэр Мэ латхём лэ́нгири злыднима”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="12">“Палдава́ лэ́нгиро дром явэ́ла ваш лэ́нгэ сыр слизко штэ́то дро калыпэ́н (цёмныма), лэн шпулэна (пихинэна) одо́й и ёнэ пэрэ́на одори́к. Мэ яна́ва биба́хт (бари би́да) – пэ лэ́ндэ дро бэрш, ке́ли Мэ ява́ва тэ сэндякирав лэн”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="13">“Машкир пророкэ́ндэ дрэ Сама́рия Мэ дыкхцём дасаво бигодыпэн (дылныпэ́н): ёнэ ангилпхэнас Ваалоскирэ лавэ́са, и ёнэ кэрэ́нас адя́кэ, со Мирэ́ мануша́ Израилёскирэ, дынэпэ дукха́.</verse>
				<verse number="14">И Мэ дыкхцём трашанэ (даранэ) рэ́нды машки́р пророкэ́ндэ дро Израилё: ёнэ камэ́на явирэ дэвлорэ́ и ёнэ псирэ́на хохаибнаса. Ёнэ зоралякирэна одолэнгирэ васта́, кон кэрэ́ла биба́хт, соб (кай) нико́н тэ на рисёл криг пэ́скирэ злыдниматыр. Ёнэ ячнэ́ ваш Ма́нгэ сыр Содо́мо, и мануша́ лэ́скирэ сыр мануша́ дрэ Гомо́ра.”</verse>
				<verse number="15">Палдава́ адя́кэ ракирэ́ла янголэ́нгирэ-болыбна́скиро Рай Дэвэ́л пал пророкэ́ндэ: “Акэ Мэ ява́ва тэ чаравав лэн палыноса, и Мэ зачхувава лэн тэ пьен пани́ жэлучостыр, пир дова́, со Ерусалимо́скирэ пророкэндыр бидэвлыткима розгия́пэ пир сари́ пхув”</verse>
				<verse number="16">Адя́кэ ракирэ́ла янголэ́нгиро-болыбна́скиро Рай Дэвэ́л: “На причхувэ́н кан кэ лава́, со проро́ки ангилпхэнэна тумэ́нгэ. Ёнэ дылнякирэна тумэн; ёнэ ракирэ́на пал годэнгиро суно́, саво́ исын пэ ило́ лэ́ндэ, а на дова́, со Рай Дэвэ́л ракирэ́ла.</verse>
				<verse number="17">Ёнэ кажно мо́ло ракирэ́на одолэ́нгэ, савэ́ дыкхэ́на вучипна́стыр пэ Ма́ндэ: ‘Адя́кэ пхэндя́ Рай Дэвэ́л: ‘Тумэ́ндэ явэ́ла рама́нё.’ И ишчо (инкэ́) ёнэ ракирэ́на одолэ́нгэ, савэ́ псирэ́на пир пэ́скирэ пхарэ́ шэрэ́: ‘На явэ́ла биба́хт пэ тумэ́ндэ.’</verse>
				<verse number="18">Пал-дова́ со кон сыс тэрдо́ пэ скэдыибэ́н, кай Рай Дэвэ́л дэ́лас годы́, соб (кай) тэ ґалёл анги́л Лэ́скиро лав? Кон причхудя пэ́скиро кан кэ Лэ́скиро лав и шундя́ лэс?</verse>
				<verse number="19">Дыкхэ́н! Баро́ штормо Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, Лэ́скирэ холякирибнастыр, явдя́ рискирибна́скиро штормо; ёв пэрэ́ла пэ фуе́-манушэ́нгиро шэро́.</verse>
				<verse number="20">Ра́скирэ-Дэвлэ́скири холы́ на рисёла криг анги́л дова́, сыр Ёв кэрэ́ла саро́ дова́, со Ёв камдя́ тэ кэрэ́л: тумэ́ ґалёна дава́ дро ко́нцо (яго́ро) дывэсэнгиро (палатунэ́ дывэса́).</verse>
				<verse number="21">Мэ на бичхадём кадалэ́ пророкэ́н, нэ ёнэ праста́ндынэ пэ́скирэ лавэ́са. Мэ на ракирдём лэ́нгэ, нэ ёнэ ангилпхэндлэ.</verse>
				<verse number="22">Нэ ко́ли ёнэ тэ тэрдён пэ скэдыибэ́н, кай Рай Дэвэ́л дэ́лас годы́ и тэ кэрэ́н адя́кэ, соб (кай) Мирэ́ мануша́ тэ шунэ́н Мирэ́ лава́, соб (кай) тэ рискирэ́н лэн бибахталэ́ дромэ́стыр и фуипнастыр, со ёнэ кэрдэ́.</verse>
				<verse number="23">‘Ци сом Мэ Дэвэ́л, Саво́ исын фэ́ни (то́ка) пашы́л? Ци на сом Мэ Дэвэ́л, Саво́ исын дура́л?’ – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="24">“Ци могинэ́ла (сашты́) ману́ш тэ гарадёл дрэ чораханэ штэ́ты, соб (кай) Мэ тэ на дыкха́в лэс?” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л. “Ци на сом Мэ пэ болыбэ́н и пэ пхув?” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="25">Мэ шундём, со проро́ки ракирэ́на, кон ангилпхэнэла хоханэ́с Мирэ́ лавэ́стыр. Ёнэ ракирэ́на: “Мэ дыкхцём сунэ́! Мэ дыкхцём сунэ́!”</verse>
				<verse number="26">Сыр ґара́ (длу́гэс) явэ́ла дава́ дро ило́ пророкэнгиро, савэ́ ангилпхэнэна хохаибэ́н лэ́нгирэ илэ́стыр?</verse>
				<verse number="27">Савэ думинэ́на тэ кэрэ́н адя́кэ, соб (кай) Мирэ́ мануша́ тэ бистрэн Миро лав пал лэ́нгирэ сунэ́, савэ́ ёнэ роспхэнэна со кэ екх пэ́скирэ суседоскэ (котарискэ): адя́кэ-паць лэ́нгирэ дада́ бистырдэ Миро лав пал Ваалостэ.</verse>
				<verse number="28">О проро́ко, савэ́стэ исын суно́, мэк ёв тэ роспхэнэл суно́, нэ кодова́, савэ́стэ исын Миро лав, мэк ёв тэ роспхэнэл Миро лав чачунэ́с. Саво́ исын кхэтаныпэн машки́р пхус и зя́рка?” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="29">“Ци нанэ Миро лав сы́рбы яг, и сы́рбы чокано (млотко), саво́ пхагирэ́ла скалы пэ котэра́?”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="30">“Палдава́, акэ, Мэ сом проти пророкэ́ндэ – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, савэ́ чорэна Мирэ́ лава́, екх екхэстыр, лэ́нгирэ суседе́ндыр (котарьендыр).</verse>
				<verse number="31">Акэ, Мэ сом проти пророкэ́ндэ”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, савэ́ ракирэ́на пэ́скирэ чиба́са и пхэнэ́на: “Дава́ Ёв ракирэ́ла.”</verse>
				<verse number="32">“Акэ, Мэ сом проти лэ́ндэ, савэ́ ангилпхэнэна хоханэ́ сунэ́, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – савэ́ пирипхэнэна лэн манушэ́нгэ адя́кэ, со ёнэ дэнапэ дукха́ хохаибнастыр и лэ́нгирэ шарибнастыр. Нэ Мэ на бичхадём лэн, и Мэ на припхэндём лэ́нгэ тэ кэрэ́н, и ёнэ сарэ́са на янэ́на ни саво́ лачхипэ́н кадалэ́ манушэ́нгэ”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="33">“Палдава́, ке́ли адалэ́ мануша́, ци проро́ко, ци раша́й пхучэна ту́тыр, пхэни́: ‘Сави́ исын пхари́ звесь (зан) Ра́стыр-Дэвлэ́стыр?’ – тэды ту, Ереме́ё, пхэнэ́са лэ́нгэ: ‘Тумэ́ кокорэ́ сан пхари́ звесь (зан) Растэ-Дэвлэ́стэ адя́кэ, со Рай Дэвэ́л камэ́ла тэ отпхэнэлпэ тумэ́ндыр.’</verse>
				<verse number="34">И ко́ли проро́ко, ци раша́й, ци мануша́ пхэнэ́на: ‘Дава́ исын пхарипэ́н Растэ-Дэвлэ́стэ.’ Мэ адя́кэ-паць и сэндякирава пхарэ́с кадалэ́ манушэ́с и лэ́скири сэ́м΄я (ири́).</verse>
				<verse number="35">Палдава́ тумэ́, со кэ екх, ракирэ́н пэ́скирэ суседоскэ (котарискэ), и, со кэ екх, пэ́скирэ пшалэ́скэ: ‘Со отпхэндя́ Рай Дэвэ́л? Со пхэндя́ Рай Дэвэ́л?</verse>
				<verse number="36">И тумэ́ на ракирэ́н буты́р: ‘Пхари́ звесь (зан) Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, пал-дова́ со кажно адасаво́ лав манушэ́стэ явэ́ла пхари́ звесь (зан) ваш лэ́скэ, кон адя́кэ ракирэ́ла, пал-дова́ со тумэ́ пиририскирдэ лава́ джидэ́ Дэвлэ́скирэ, амарэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, янголэ́нгирэ-болыбна́скирэ, амарэ́ Дэвлэ́скирэ.</verse>
				<verse number="37">Адя́кэ, Ереме́ё, пхэн пророкоскэ: ‘Со отпхэндя́ Рай Дэвэ́л ту́кэ? Со пхэндя́ Рай Дэвэ́л ту́кэ?</verse>
				<verse number="38">Нэ ко́ли ёнэ ишчо (инкэ́) пхэнэ́на: ‘Пхари́ звесь (зан) Ра́стыр-Дэвлэ́стыр’, тэды ту пхэн лэ́нгэ, со Мэ, Рай Дэвэ́л, адя́кэ ракира́ва: ‘Пал-дова́ со тумэ́ ракирэ́на’ пхари́ зан (звесь) Ра́стыр-Дэвлэ́стыр’, нэ Мэ бичхадём лав тумэ́нгэ тэ на ракирэ́н: ‘Пхари́ звесь (зан) Ра́стыр-Дэвлэ́стыр’,</verse>
				<verse number="39">палдава́, акэ, Мэ адя́кэ-паць и бистрава тумэн, и Мэ мэкава тумэн сарэ́са, и фо́ро, Ерусалимо, саво́ Мэ дыём тумэ́нгэ и тумарэ́ дадэ́нгэ, и Мэ вычхурдава тумэн Мирэ́ мо́стыр.</verse>
				<verse number="40">И Мэ яна́ва пэ тумэ́ндэ ве́чно бипатыв, ве́чно ладж адя́кэ, со дава́ на бистрэлапэ.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="24">
				<verse number="1">О, Рай Дэвэ́л сыкадя́ ма́нгэ, и, акэ, дуй корзи́ны (кхудэ́) инжыроса чхудэ́ анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скири Кхангири́. Дава́ сыс пало́ (после) дова́, кело Навуходоносо́ро, кра́ли Вавилоно́скиро, залыджия́ дро пле́но Ерусалимо́стыр Иехонияс, чхавэ́с Иохакимоскирэс, крали́с Юдэякирэс, и Юдэякирэн тхагарье́н, и спецэн дрэ вастытка бутя́ каштэса (кхэра́-кэрибнаскирэн), и пэталэнгирэн (ковале́н), и ёв яндя́ лэн дро Вавило́но.</verse>
				<verse number="2">Екх кхудо (корзина) сыс древа́н лачхэ́ инжыроса сыр пэ́рва спе́ла му́ри, и яви́р кхудо сыс древа́н адасавэ́ налачхэ́ инжыроса, со лэ́скирэ му́ри сыс нашты́ тэ хас.</verse>
				<verse number="3">И пхуця́ ма́ндыр Рай Дэвэ́л: “Со дыкхэ́са ту, Ереме́ё?” И отпхэндём мэ: “Инжыритка му́ри.” Лачхэ́ му́ри исын древа́н лачхэ́, налачхэ́ му́ри исын дасавэ́ биба́хт, со лэн нашты́ тэ хас.”</verse>
				<verse number="4">Нэвэ́стыр (нэвэ́с) явдя́ кэ мэ лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, и пхэндя́:</verse>
				<verse number="5">‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Израилёскиро Дэвэ́л: “Сыр дава́ лачхо́ инжыро, адя́кэ и Мэ ява́ва тэ гинав пал лачхэндэ манушэ́ндэ, савэ́н залыджинэ дро пле́но Юдэя́тыр, конэ́с Мэ бичхадём криг далэ́ штэто́стыр пэ пхув Халдеенгири.</verse>
				<verse number="6">И Мэ ява́ва тэ дыкха́в пал лэ́ндэ ваш лэ́нгиро лачхипэ́н, и Мэ яна́ва палэ лэн пэ дая́ пхув, и Мэ ґазда́ва лэн, и Мэ на ява́ва тэ пхагирав (тэ тэлякирав) лэн кэ пхув, и Мэ на вырискирава лэн.</verse>
				<verse number="7">Тэ́ньци Мэ да́ва лэ́нгирэ илэскэ ла́ска тэ джинэ́л Ман, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, и со ёнэ явэ́на Мирэ́ мануша́, и со Мэ ява́ва лэ́нгиро Дэвэ́л, пал-дова́ со ёнэ рисёна кэ Мэ сарэ́ илэ́стыр.</verse>
				<verse number="8">А со пал дова́ биба́хт инжыро, со лэс нашты́ тэ хас, шунэ́н: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: ‘Дасави́ биба́хт Мэ кэра́ва Сэдэкияскэ, крали́скэ Юдэя́тыр, и лэ́нгирэ тхагарье́нгэ, и манушэ́нгэ Ерусалимо́стыр, савэ́ ячнэ́пэ пэ дая́ пхув, и кодолэ́нгэ, савэ́ ячнэ́пэ пэ Египто́скири пхув.’</verse>
				<verse number="9">И Мэ здава лэн, соб (кай) лэн тэ традэ́н одори́к и палэ пир сарэ́ кралипэна́ пэ пхув пэ биба́хт, соб (кай) тэ обракирэн лэн сы́рбы припхэныбэ́н, соб (кай) тэ высан лэн сыр прокошыбэ́н (арман) пир сарэ́ штэ́ты, кэ савэ́ Мэ традыём лэн.</verse>
				<verse number="10">И Мэ бичхава́ва курта́ла пэ лэ́ндэ, бокх и фра́нсы адя́кэ ґара́ (длу́гэс), анги́л, сыр Мэ хасякира́ва лэн пхувья́тыр, сави́ Мэ дыём лэ́нгэ и лэ́нгирэ дадэ́нгэ.’”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="25">
				<verse number="1">Акэ, исын лав, саво́ явдя́ кэ Ереме́ё пал сарэ́ манушэ́ндэ Юдэя́тыр дро шта́рто бэрш, сыр Иоакимо, чхаво́ Иосия́скиро – кра́ли пир Юдэ́я, лыя́ тэ кралинэ́л. Дава́ сыс пэ́рво бэрш, сыр Навуходоносо́ро, лыя́ тэ кралинэ́л пир Вавило́но.</verse>
				<verse number="2">Дава́ лав проро́ко Ереме́ё пхэндя́ сарэ́ манушэ́нгэ Юдэя́тыр и сарэ́ манушэ́нгэ Ерусалимо́стыр, ракири́:</verse>
				<verse number="3">“Биш тэ трин бэрш – дэшутритонэ бэршэстыр, сыр кралиндя Иосия, чхаво́ Амоно́скиро, кра́ли Юдэя́киро кэ ададывэ́с явэ́лас кэ мэ лав Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, и мэ, Ереме́ё, ракирдём тумэ́нгэ, уштыи пэ зло́ко (ра́нко) и ракири́, нэ тумэ́ на шундлэ́.</verse>
				<verse number="4">И бичхавэлас Рай Дэвэ́л тумэ́нгэ сарэ́ Лэ́скирэ дынарье́н-пророкэ́н, пэ зло́ко (пэ ра́нко) бичхавэлас Ёв, нэ тумэ́ на шундлэ́, и тумэ́ на причхудэ кан тэ шунэ́н.</verse>
				<verse number="5">Э проро́ки ракирдэ́ тумэ́нгэ: “Рисён нэвэ́стыр акана́, со кэ екх тумэ́ндыр, пэ́скирэ бибахталэ́ дромэндыр, фуипнастыр, со тумэ́ кэрэ́нас, и ячэ́нпэ тэ дживэ́н пэ пхув, сави́ дыя́ Рай Дэвэ́л тумэ́нгэ, и тумарэ́ дадэ́нгэ ґара́ векэндыр и пэ ве́ки.</verse>
				<verse number="6">И на джа́н пала́л пал явирэ дэвлорэ́ тэ дынаринэ́н лэ́нгэ, и тэ кэрэ́н паты́в лэ́нгэ, и на дэн яг холякэ андрэ́ Ма́ндэ тэ холясовав пэ тумэ́ндэ пал бутя́, со кэрдэ́ тумарэ́ васта́, соб (кай) Мэ тэ на кэра́в дош тумэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="7">Нэ тумэ́ на шундлэ́ Ман, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – соб (кай) тумэ́нгэ тэ на дэн яг холякэ андра́л Ма́ндэ тэ холясовав пэ тумэ́ндэ пал бутя́ (налачхэ́ рэ́нды), со кэрдэ́ тумарэ́ васта́ ваш дош [холы́-р.с.] пэ́скэ.”</verse>
				<verse number="8">Палдава́ адя́кэ ракирэ́ла янголэ́нгиро-болыбна́скиро Рай Дэвэ́л: “Пал дова́, со тумэ́ на шундлэ́ Мирэ́ лава́,</verse>
				<verse number="9">акэ, Мэ бичхава́ва, и Мэ ла́ва сарэ́ сэм΄и (ирья́) паш-ратитконэ́ (севернонэ) рига́тыр’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – ‘и Мэ бичхава́ва лэн кэ Навуходоносо́ро, кра́ли пир Вавило́но, Миро писха́ри, и Мэ яна́ва лэн проти дая́ пхув, и проти манушэ́ндэ, кон дживэ́ла пэ дая́ пхув, и проти сарэ́ далэ́ Наюды́тка на́цыи, савэ́ исын трусця́л, и Мэ сарэ́са хасякира́ва лэн, и Мэ кэра́ва адя́кэ, со мануша́ явэ́на тэ дивинэнпэ трашатыр (дара́тыр) пэ лэ́ндэ, тэ дэн шоля сабнаса и лэ́нгэ явэ́ла ве́чно хась/ хасибэ́н.</verse>
				<verse number="10">И ишчо (инкэ́) Мэ кэра́ва адя́кэ, со буты́р на явэ́ла лэ́ндэ радымакиро сабэн, и радымакири зан, зан тэрнэскири, и зан тэрнякири, и грукото жорнэндыр (бэлэдинэндыр) пэ сяв (пхурт), и дуд (свэ́то) момолытконэстыр.</verse>
				<verse number="11">И сари́ дая́ пхув явэ́ла чхучи́ и сыр траш (дар), и сарэ́ далэ́ на́цыи явэ́на тэ дынаринэ́н крали́скэ дро Вавило́но эфтадэша́ бэрш.</verse>
				<verse number="12">Коригэды́р (позжэды́р) явэ́ла адя́кэ: ке́ли проджа́на эфтадэша́ бэрша́, тэды Мэ ла́ва тэ сэндякирав Вавилоно́скирэ крали́с и дая́ нацыя’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – ‘пал лэ́нгиро чорипэ́н, и пхув Халдее́нгири, и Мэ кэра́ва адя́кэ, со ёй явэ́ла ве́чнэс чхучи́.</verse>
				<verse number="13">И Мэ яна́ва пэ дая́ пхув сарэ́ Мирэ́ лава́, со Мэ выпхэндём пэ лэ́ндэ, – саро́ дава́ исын чхиндло́ дрэ дая́ лылвари́, сави́ Ереме́ё ангилпхэнэлас пал сарэ́ на́цыи.</verse>
				<verse number="14">Пал-дова́ со бут на́цыи и барэ́ кра́лья кэрэ́на лэ́ндыр, кокорэндыр Халдеендыр, писхарье́н, и Мэ отда́ва фуипнаса палэ лэ́нгэ пал лэ́нгирэ рэ́нды и бутя́, со кэрдэ́ лэ́нгирэ васта́.”</verse>
				<verse number="15">И ишчо (инкэ́), со Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро, пхэндя́ ма́нгэ: “Лэ тахта́й (чаша) моляса (виноса), со исын пхэрды́ холя́са Мирэ́ вастэ́стыр, и кэр адя́кэ, соб (кай) сарэ́ Наюды́тка на́цыи, кэ савэ́ Мэ бичхадём тут, тэ пьен лэ́стыр.</verse>
				<verse number="16">И ёнэ выпье́на, и ёнэ явэ́на тэ кунинэнпэ (шатынэнпэ), и ёнэ явэ́на тэ дылнён, ке́ли дыкхэ́на курта́ла, сави́ Мэ бичхава́ва пэ лэ́ндэ.”</verse>
				<verse number="17">И Мэ, Ереме́ё, лыём тахта́й (чаша) Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ вастэ́стыр, и мэ зачхудём тэ пье́н сарэ́ Наюды́тка на́цыи, кэ савэ́ Рай Дэвэ́л бичхадя́ ман:</verse>
				<verse number="18">кэ Ерусалимо и кэ сарэ́ фо́рья Юдэя́тыр, лэ́нгирэ кралье́н и лэ́нгирэ тхагарьен, соб (кай) тэ кэра́в лэ́ндыр чхучо́ штэ́то, соб (кай) пэ лэ́ндэ тэ дивинэнпэ трашаса [дара́тыр-р.с.], тэ сипинэн, Мэ кэра́ва лэ́нгирэ лавэ́стыр кошыбэ́н (арман), сыр дава́ исын аж и кэ дава́ дывэ́с;</verse>
				<verse number="19">Фараонос, крали́с Египтоскирэс, лэ́скирэ дынарье́н, лэ́скирэ тхагарьен, и сарэ́ лэ́скирэ манушэ́н:</verse>
				<verse number="20">и сарэ́н мешанонэ манушэ́н, сарэ́ кра́лья Узоскирэ пхувья́тыр, сарэ́-кралье́н Филистимэнгирэ пхувья́тыр: Ашкелоностыр, Газатыр, Экроностыр, и кон яця́пэ Азотостыр [Ашдодатыр-ю.о.];</verse>
				<verse number="21">манушэ́н Эдомостыр, Моавостыр и Амоноскирэ чхавэ́;</verse>
				<verse number="22">и сарэ́ кралье́н пир Ти́ро и сарэ́ кралье́н пир Сидоно, и сарэ́ кра́лья пир островы, савэ́ исын пал панинга́ морёскирэ (дэрьявэ́скирэ).</verse>
				<verse number="23">Кэ Дедано, Те́ма и Бузо, савэ́ндэ яго́ры пэ балэнгирэ пе́йсы исын обчхиндлэ́;</verse>
				<verse number="24">и сарэ́ кралье́н пир Аравия и сарэ́ кралье́н пэ мешанонэ манушэ́ндэ, савэ́ дживэ́на пэ чхучэ́ прахи;</verse>
				<verse number="25">и сарэ́ кралье́н Зимриятыр, и кэ сарэ́ кра́лья Эламостыр, и кэ сарэ́ кра́лья Мидиятыр;</verse>
				<verse number="26">и сарэ́ кралье́н паш-ратитконэ́ (севернонэ) рига́тыр, дура́л и пашы́л екх явирэстыр, и сарэ́ кралипэна́ пэ свэ́то, савэ́ исын пир пхувья́киро барипэ́н, и кра́ли Сесаха [Шэшахо-ю.о.] выпье́ла пало́ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="27">И ту пхэн лэ́нгэ: ‘Адя́кэ ракирэ́ла болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л, Израилёскиро Дэвэ́л: ‘Пье́н и матён, и чхадэн, и пэрэ́н, и на уштэ́н буты́р анги́л курта́ла, сави́ Мэ бичхадём пэ тумэ́ндэ.</verse>
				<verse number="28">И адя́кэ явэ́ла: ко́ли ёнэ отпхэнэнапэ тэ лэн тахта́й тырэ́-вастэ́стыр тэ пье́н, тэды ту пхэн лэ́нгэ: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л болыбна́скирэ-янголэ́нгиро: ‘Тумэ́ сан бангэ́ тэ пье́н.’</verse>
				<verse number="29">И дыкхэ́н! Мэ ла́ва тэ янав биба́хт (бари би́да) пэ фо́ро, пэ саво́ исын Миро лав, и со тумэ́, хай, ячэ́напэ насэндякирдэ пхарэ́с? Над, тумэ́ явэ́на пхарэ́с сэндякирдэ, пал-дова́ со Мэ кхара́ва курта́ла пэ сарэ́ндэ, кон дживэ́ла пэ пхув, ракирэ́ла Рай Дэвэ́л болыбна́скирэ-янголэ́нгиро.</verse>
				<verse number="30">Палдава́ ту, Ереме́ё, ангилпхэн (пророчын) лэ́нгэ сарэ́ кадалэ́ лава́ и пхэн лэ́нгэ: “Рай Дэвэ́л загриминэла вучипна́стыр, и Ёв пхэнэ́ла Пэ́скирэ заня́са Пэ́скирэ свэнтонэ́ штэто́стыр; Ёв загриминэла зоралэ́с пэ Пэ́скири пхув, сы́рбы кодолэ́, савэ́ тасавэна винаградо, пэ сарэ́ндэ, кон дживэ́ла пэ пхув.</verse>
				<verse number="31">Глумо (шумо) доджа́ла кэ яго́ры (кэ краи́) пхувья́кирэ: пал-дова́ со Растэ-Дэвлэ́стэ исын чинга́рд (споро) Наюдытконэ́ нацые́нца, Ёв явэ́ла тэ лыджа́л сэ́ндо кажнонэ́ лочаса (плотяса), нэ фуе́ манушэ́н Ёв бичхавэ́ла сарэ́н тэл курта́ла,” – адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="32">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л болыбна́скирэ-янголэ́нгиро: ‘Акэ, биба́хт (бари би́да) явэ́ла тэ джал екхэ нацыятыр кэ яви́р, и баро́ штормо ґаздэ́лапэ дуратунэ́ ягорэндыр (краендыр) пэ пхув.’”</verse>
				<verse number="33">И бари хась (хасибэ́н) пэ манушэ́ндэ явэ́ла Ра́стыр-Дэвлэ́стыр дро дова́ дывэ́с екхэ ягоро́стыр пэ пхув аж кэ яви́р яго́ро пэ пхув: нико́н на явэ́ла тэ обровэл лэн, нико́н на укэдэла лэн, нико́н на явэ́ла тэ гаравэл лэн, ёнэ явэ́на сыр гнэё, пир сари́ пхув.</verse>
				<verse number="34">Тугинэн роибнаса, чхупна́рья (пастыри), и ровэ́н! Катынэнпэ дрэ пра́ска, барэ́ шэрэ́ пир ґурто! Пал-дова́ со подгинэ́ дывэса́, соб (кай) тумэн тэ хасякирэ́н, и тэ росчхурдэн; тумэ́ пэрэ́на сыр куч кхорэ́ (сасу́ды).</verse>
				<verse number="35">И чхупнарьенгэ на явэ́ла штэ́то тэ гарадён, и барэ́ шэрэнгэ пир ґурто тэ нашэ́н.</verse>
				<verse number="36">Чхупнарьенгири зан, сыр ёнэ ровэна, и барэ́-шэрэнгири пир ґурто зан явэ́на шундлэ́, пал-дова́ со Рай Дэвэ́л хасякирдя́ лэ́нгирэ чарьитка фэ́лды,</verse>
				<verse number="37">и штыл (тиха) фэ́лды вычингирдэ пал бари холы́ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="38">Ёв мэкця́ Пэ́скирэ манушэ́н сы́рбы шчэр (ле́во) пэ́скири гаравипнаскири (логово), палдова́ лэ́нгири пхув яця́ чхучи́ пир дова́, со вэ́рго исын древа́н мижэх и пал Раскири-Дэвлэ́скири бари холы́.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="26">
				<verse number="1">Дро са́мо англыпэ́н (начало), ке́ли кралиндя Иоакимо, чхаво́ Иосия́скиро, кра́ли пир Юдэ́я, явдя́ дасаво лав Ра́стыр-Дэвлэ́стыр ма́нгэ, Еремеёскэ, пхэни́:</verse>
				<verse number="2">“Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: ‘Тэрдёв пэ грэ́да (дво́ро) Кхангирья́кири Ра́скирэ-Дэвлэ́скири и пхэн сарэ́ форьенгэ Юдэя́тыр, со явэ́на тэ дэн паты́в дрэ Кхангири́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири, сарэ́ лава́, со Мэ припхэнава ту́кэ тэ пхэнэ́с лэ́нгэ: На гарав ани е́кх лав.</verse>
				<verse number="3">Кажно лэ́ндыр, хай, явэ́ла тэ кандэл и тэ рискирэ́л пэ́скирэ бибахталэ́ дромэ́стыр, соб (кай) Мэ тэ обрискирав (тэ отпарував) Пэс чорипна́стыр, саво́ Мэ думинава тэ кэра́в лэ́нгэ пал фуипэ́н, со ёнэ кэрэ́на.’”</verse>
				<verse number="4">И ту пхэнэ́са лэ́нгэ: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: ‘Ко́ли тумэ́ на кандэ́на Ман, соб (кай) тэ псирэ́н пир Миро Зако́но, саво́ Мэ дыём тумэ́нгэ;</verse>
				<verse number="5">соб (кай) тэ причхувэ́н кан кэ Мирэ́ дынарьенгирэ, Мирэ́ пророкэ́нгирэ лава́, савэ́н Мэ бичхадём кэ тумэ́, пэ зло́ко (ра́нко) Мэ бичхававас, нэ тумэ́ на причхудэ кан;</verse>
				<verse number="6">тэды Мэ кэра́ва далэ́ Кхангирья́тыр яви́р Сило́мо (Шыло), и Мэ кэра́ва адя́кэ, со пэ лэ́стэ явэ́на тэ кэрэ́н прокошыбэна (арманя) сарэ́ Наюды́тка на́цыи пэ пхув.’”</verse>
				<verse number="7">И сарэ́ рашая́, и проро́ки, и сарэ́ мануша́ шундлэ́, сыр Ереме́ё ракирэ́лас далэ́ лава́ дрэ Кхангири́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири.</verse>
				<verse number="8">И яця́ адя́кэ: ке́ли Ереме́ё кончындя (пирияця́) тэ ракирэ́л саро́, со Рай Дэвэ́л припхэндя́ лэ́скэ тэ пхэнэ́л сарэ́ манушэ́нгэ, тэды рашая́, и проро́ки, и сарэ́ яви́р мануша́ ухтылдэ́ лэс, ракири́: “Ту, чачэс, мэрэ́са [банго́ тэ мэрэс-р.с.]!</verse>
				<verse number="9">Со́скэ ту ангилпхэнэса Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ лавэ́стыр, ракири́: ‘Дава́ кхэр явэ́ла сы́рбы Сило́мо (Шыло), и дава́ фо́ро явэ́ла чхучо́, би манушэ́нгиро?’” И сарэ́ мануша́ скэдынэ́пэ проти Еремеёстэ дрэ Кхангири́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири.</verse>
				<verse number="10">Ке́ли тхага́рья Юдэя́кирэ шундлэ́ сарэ́ кадалэ́ лава́, ёнэ гинэ́ Крали́скирэ кхэрэ́стыр кэ Кхангири́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири, и ёнэ бэшнэ́ кэ загиибэ́н дрэ нэви́ по́рта дрэ Кхангири́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири.”</verse>
				<verse number="11">И рашая́, и проро́ки пхэндлэ́ тхагарьенгэ, и сарэ́ манушэ́нгэ, ракири́: “Адава́ ману́ш домардяпэ (мол) тэ мэрэ́л! Пир дова́, со ёв ангилпхэнэлас проти дава́ фо́ро, сыр тумэ́ шундлэ́ пэ́скирэ канэнца.”</verse>
				<verse number="12">Тэ́ньци пхэндя́ Ереме́ё сарэ́ тхагарьенгэ и сарэ́ манушэ́нгэ, пхэни́: “Рай Дэвэ́л бичхадя́ ман тэ ангилпхэнав проти дава́ Кхэр и проти дава́ фо́ро сарэ́ лавэ́нца, со тумэ́ шундлэ́.</verse>
				<verse number="13">Акэ, палдава́ парувэн кэ фэды́р тумарэ́ дрома́, и дова́, со тумэ́ кэрэ́на, и кандэ́н зан Раскири-Дэвлэ́скири, тумарэ́ Дэвлэ́скири, тэды Рай Дэвэ́л потангинэла (пожалинэла) пал доя́ биба́хт, со Ёв выпхэндя пэ тумэ́ндэ.</verse>
				<verse number="14">Нэ со пал ма́ндэ, ґа́да, Мэ сом дрэ тумарэ́ васта́; кэрэ́н ма́нца дова́, со здэлапэ (сыкавэлапэ) тумэ́нгэ чачунэ́с и лачхэ́с.</verse>
				<verse number="15">Нэ тумэ́ джинэ́н чачэс, со ко́ли тумэ́ мулякирэна ман, тумэ́ джинэ́н, со тумэ́ лэ́на бибангипнаскиро рат пэ пэ́стэ, пэ дава́ фо́ро, и пэ лэ́скирэ манушэ́ндэ; пал-дова́ со, чачунэ́с, Рай Дэвэ́л бичхадя́ ман тэ пхэна́в сарэ́ далэ́ лава́ дрэ тумарэ́ кана́.”</verse>
				<verse number="16">И тхага́рья и сарэ́ мануша́ пхэндлэ́ рашангэ и пророкэнгэ: “Дава́ ману́ш на домардяпэ (намол) тэ мэрэ́л; пал-дова́ со ёв пхэндя́ амэ́нгэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ лавэ́стыр, амарэ́ Дэвлэ́стыр.”</verse>
				<verse number="17">Тэ́ньци вари-савэ́ пхурыдыра́ пэ пхув ґаздынэ́пэ и пхэндлэ́ сарэ́ манушэ́нгэ, савэ́ скэдынэ́пэ, пхэни́:</verse>
				<verse number="18">“Михай Морашостыр ангилпхэнэлас дро дывэ́с, ке́ли о Езэки́я сыс кра́ли пир Юдэ́я, и пхэндя́ сарэ́ манушэ́нгэ Юдэя́тыр, ракири́: ‘Адя́кэ ракирэ́ла болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л: “Сио́но явэ́ла пхарадо сыр пхув плуґостыр (пхарадятыр), Ерусалимо́стыр ячэ́напэ руи́ны [бара́-р.с.], И бэ́рга, кай исын Кхангири́, явэ́ла сыр бэ́ргица машки́р вэш.</verse>
				<verse number="19">Ци Езэки́я, кра́ли Юдэя́киро, и сари́ Юдэ́я мулякирдэ́ лэс? Ци со ёв, Езэки́я, на дарэлас и на родэлас Дэвлэ́скири ла́ска. И Рай Дэвэ́л потангиндя (пожалиндя) пал биба́хт, со Ёв выпхэндя пэ лэ́ндэ. Нэ амэ кэра́са баро́ чорипэ́н проти амарэ́ дия́.”</verse>
				<verse number="20">Дыкхэ́н, сыс адя́кэ-паць екх ману́ш, саво́ ангилпхэнэлас Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ лавэ́са, о Урия, чхаво́ Шэмаяскиро Кирьят-Ярмостыр, кон ангилпхэнэлас проти дава́ фо́ро и проти дая́ пхув дасавэ́-самонэ лавэ́нца, со Ереме́ё.</verse>
				<verse number="21">И ке́ли кра́ли Иоакимо, и сарэ́ лэ́скирэ зормануша, и сарэ́ тхага́рья шундлэ́ лэ́скирэ лава́, тэды кра́ли родыя, сыр тэ мулякирэ́л лэс. Нэ сыр Урия шундя́ дава́, ёв дарандыя, и ёв насця и гия́ кэ Еги́пто.</verse>
				<verse number="22">Тэды кра́ли Иоакимо бичхадя́ манушэ́н кэ Еги́пто: Елнатанос, чхавэ́с Ахбороскирэс, и явирэ манушэ́н лэ́са кэ Еги́пто,</verse>
				<verse number="23">савэ́ лыджинэ́ пэ́са Урияс Египто́стыр, и яндлэ́ лэс кэ кра́ли Иоакимо; и ёв мулякирдя́ лэс куртала́са и чхурдыя́ яври́ лэ́скиро тру́по дрэ маґилы, кай сыс нарайканэ (чорорэ́) мануша́.</verse>
				<verse number="24">Нэ сароекх (усае́кх) Ахикамоскиро васт, чхавэ́скирэ Шафаноскиро, сыс пал Еремеёстэ, соб (кай) тэ на отдэ́н лэс дрэ васта́ манушэ́нгэ тэ замарэ́н лэс.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="27">
				<verse number="1">Анги́л, ке́ли о Сэдэки́я; чхаво́ Иосия́скиро сыс кра́ли пэ Юдэ́я, дасаво лав явдя́ Еремеёскэ.</verse>
				<verse number="2">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л ма́нгэ: “Кэр пэ́скэ саструнэ́ пенты и ґа́мо, и чхув лэн пэ́скэ пэ мэн,</verse>
				<verse number="3">и бичха́в лэн Идумеякирэ (Эдомоскирэ) крали́скэ, Моавоскирэ крали́скэ, Амонитэнгирэ-чхавэ́нгирэ крали́скэ, Тироскирэ крали́скэ, Сидоноскирэ крали́скэ бичхаибнаскирэнгирэ вастэ́са, савэ́ явэ́на кэ Ерусалимо, кэ кра́ли Сэдэки́я пир Юдэ́я.</verse>
				<verse number="4">И припхэн лэ́нгэ тэ пхэнэ́н лэ́нгирэ рангэ: ‘Адя́кэ ракирэ́ла болыбна́скирэ-янголэ́нгирэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро – адя́кэ тумэ́ пхэнэ́н тумарэ́ рангэ:</verse>
				<verse number="5">Мэ кэрдём пхув, создыём манушэ́с и мурдалэ́н, савэ́ исын пир сари́ пхув Мирэ́ барэ́ зорья́са и Мирэ́ выдиндзькирдэ псикэса, и Мэ отда́ва дава́ кодолэ́скэ, кон исын лачхо́ Ма́нгэ.</verse>
				<verse number="6">И акана́ Мэ да́ва сарэ́ далэ́ пхувья́ дро васт Навуходоносороскиро, крали́скэ пэ Вавило́но, Мирэ́ писхари́скэ, и Мэ да́ва адя́кэ-паць фэлдытконэ мурдалэ́н лэ́скэ тэ дынаринэ́н лэ́скэ.</verse>
				<verse number="7">И сарэ́ Наюды́тка на́цыи явэ́на тэ дынаринэ́н лэ́скэ, лэ́скирэ чхавэ́скэ, и лэ́скирэ-чхавэ́скирэ чхавэ́скэ анги́л дова́, сыр явэ́ла адя́кэ-паць хасибны́тко дывэ́с лэ́скирэ пхувьякэ. И тэды бут Наюды́тка на́цыи и барэ́ кра́лья тыкнякирэна Вавило́но тэ дынаринэ́н лэ́скэ.</verse>
				<verse number="8">И явэ́ла адя́кэ: кажно Наюдытко нацыя и кралипэ́н, саво́ на явэ́ла на дынаринэ́л Навуходоносороскэ, крали́скэ пэ Вавило́но, и саво́ на чхувэ́ла пэ́скири мэн дро ґа́мо крали́скиро пэ Вавило́но, дая́ нацыя Мэ пхарэ́с сэндякирава, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – куртала́са, бокхаса и франсэнца акана́ анги́л дова́, сыр Навуходоносороскиро васт хасякирэ́ла сарэ́са лэн.</verse>
				<verse number="9">И тумэ́ палдава́ на кандэ́н тумарэ́ пророкэ́н, тумарэ́ зумакирибнаскирэн, тумарэ́ сунэ́-пхэныбнаскирэн, тумарэ́ човаханэн, тумарэ́ джиныбнаскирэн пир чэргэня́, савэ́ ракирэ́на тумэ́нгэ, пхэни́: ‘Тумэ́ тэ на дынаринэ́н крали́скэ Вавилоноскирэскэ’</verse>
				<verse number="10">Ёнэ ангилпхэнэна хоханэ́с тумэ́нгэ, соб (кай) тэ дурьякирэн тумэн дур тумарэ́ пхувья́тыр, и, соб (кай) Мэ тэ традав криг тумэн, соб (кай) тумэ́ тэ хасён.</verse>
				<verse number="11">Нэ нацыя, сави́ чхувэ́ла пэ́скири мэн дро ґа́мо крали́скиро Вавилоно́стыр, и сави́ явэ́ла тэ дынаринэ́л лэ́скэ, Мэ да́ва во́ля лэ́нгэ тэ ячэ́нпэ пэ лэ́нгири пхув’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – ‘и ёнэ явэ́на тэ обкэрэн дая́ пхув, и ёнэ явэ́на тэ дживэ́н пэ ла́тэ.’”</verse>
				<verse number="12">И мэ пхэндём Сэдэкияскэ, крали́скэ пэ Юдэ́я, сарэ́ дасавэ́-сама лава́, ракири́: “Чхувэ́н тумарэ́ мэня дро ґа́мо крали́скиро Вавилоно́стыр, и тумэ́ дынаринэ́н лэ́скэ, и лэ́скирэ манушэ́нгэ и тэ дживэ́н’ явэ́на тумэ́:</verse>
				<verse number="13">палсо́ тэ мэрэс ту́кэ, и тырэ́ манушэ́нгэ куртала́тыр, бокха́тыр, и мэрибнытконэ франсэндыр, сыр и ракирэ́лас Рай Дэвэ́л пал Наюдытко нацыя, со на явэ́ла тэ дынаринэ́л крали́скэ Вавилоноскирэскэ?</verse>
				<verse number="14">И на шунэ́н лава́ пророкэ́нгирэ, савэ́ ракирэ́на тумэ́нгэ: ‘Тумэ́ на явэ́на тэ дынаринэ́н крали́скэ Вавилоноскирэскэ, пал-дова́ со ёнэ ангилпхэнэна хохаибэ́н тумэ́нгэ;</verse>
				<verse number="15">пал-дова́ со Мэ на бичхадём лэн’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – ‘нэ ёнэ ангилпхэнэна хоханэ́с Мирэ́ лавэ́стыр, соб (кай) Мэ тэ традав криг тумэн, соб (кай) тумэ́ тэ хасён – тумэ́, и тумарэ́ проро́ки, кон ангилпхэнэла тумэ́нгэ!’”</verse>
				<verse number="16">И мэ, Ереме́ё, ракирдём кэ рашая́, и кэ сарэ́ мануша́: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л!’: На причхувэ́н кан кэ лава́ тумарэ́-пророкэ́нгирэ, савэ́ ангилпхэнэна тумэ́нгэ, ракири́: ‘А́кэ, сыр янэ́на палэ кхорэ́ (сасу́ды) Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ Кхангирья́тыр’, – пал-дова́ со ёнэ ангилпхэнэна хоханэ́с тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="17">На шунэ́н лэн. Дынаринэ́н крали́скэ Вавилоно́стыр, и дживэ́н пэ́скэ! Со́скэ тэ явэ́л чхучо́ штэ́то далэ́ форо́стыр?</verse>
				<verse number="18">Нэ ко́ли ёнэ исын проро́ки, и, ко́ли исын Дэвлэ́скиро лав лэ́ндэ, мэк ёнэ тэ мангэ́н зоралэ́с Рас-Дэвлэ́с, янголэ́нгирэ-болыбнаскирэс, соб (кай) кхорэ́ (сасу́ды), савэ́ ячнэ́пэ дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхангири́, и дро кхэр Крали́скиро Юдэя́киро, и дро Ерусалимо тэ на пириджан кэ Вавило́но.</verse>
				<verse number="19">Пал-дова́ со, акэ, со ракирэ́ла янголэ́нгиро-болыбна́скиро Рай-Дэвэ́л пал сты́лбы, и пал харкуно (ме́дно) мо́рё (дэрья́в), и пал скаминдорэ пэ ротыцы, и пал яви́р кхорэ́ (сасу́ды), со ячнэ́пэ дро дава́ фо́ро,</verse>
				<verse number="20">сарэ́ долэ́ куч предме́ты, савэ́ на лыя́ Навуходоносо́ро пэ́са, ке́ли лыджия́ дро пле́но Иехонияс, Ехакимоскирэ чхавэ́с, крали́с пир Юдэ́я, Ерусалимо́стыр кэ Вавило́но, и сарэ́ лачхэ́-родоскирэн манушэ́н Юдэя́тыр и Ерусалимо́стыр,</verse>
				<verse number="21">чачо́, адя́кэ ракирэ́ла болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л, Израилёскиро Дэвэ́л пал кхорэ́ (сасу́ды), со ячэ́напэ дрэ Кхангири́ Раскири-Дэвлэ́скири, и дро кхэр крали́скиро Юдэя́тыр и дро Ерусалимо:</verse>
				<verse number="22">лэн лыджа́на криг дро Вавило́но, и одо́й явэ́на ёнэ кэ дывэ́с, ке́ли Мэ ява́ва кэ ёнэ’ – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.’ Тэды Мэ яна́ва лэн и Мэ чхува́ва палэ лэн пэ дава́ штэ́то.’”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="28">
				<verse number="1">И сыс дава́ дро дова́-са́мо бэрш, анги́л, ке́ли о Сэдэки́я кралиндя пэ Юдэ́я, дро шта́рто бэрш, дро па́нджто чхон, со Анания, Азуроскиро чхаво́, проро́ко Гаваоностыр, ракирдя́ ма́нгэ дрэ Кхангири́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири анги́л рашандэ и сарэ́ манушэ́ндэ, и пхэндя́:</verse>
				<verse number="2">“Адя́кэ ракирэ́ла болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л; Израилёскиро Дэвэ́л: ‘Мэ пхагирдём [пхагирава-р.с.] ґа́мо крали́скиро Вавилоно́стыр.’</verse>
				<verse number="3">Пир дуй бэрш Мэ яна́ва палэ пэ дава́ штэ́то сарэ́ кхорэ́ (сасу́ды), Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ Кхангирья́тыр, савэ́ о Навуходоносо́ро, кра́ли Вавилоно́скиро, лыя́ криг кадалэ́ штэто́стыр и лыджия́ кэ Вавило́но.</verse>
				<verse number="4">И Мэ яна́ва палэ пэ дава́ штэ́то Иехонияс, чхавэ́с Ёакимоскирэс, крали́с пэ Юдэ́я, сарэ́ Юдэя́кирэ пленонэн, кон гия́ кэ Вавило́но’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л – пал-дова́ со Мэ пхагирава ґа́мо крали́скиро Вавилоно́стыр”.’</verse>
				<verse number="5">Тэ́ньци проро́ко о Ереме́ё ракирэ́лас кэ проро́ко Анания анги́л рашандэ, и анги́л сарэ́ манушэ́ндэ, савэ́ сыс тэрдэ́ дрэ Кхангири́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири.</verse>
				<verse number="6">И пхэндя́ проро́ко Ереме́ё: “Ами́нь! Мэк Рай Дэвэ́л тэ кэрэ́л адя́кэ! Мэк Рай Дэвэ́л тэ кэрэ́л дро чачипэ́н тырэ́ лава́, со ту ангилпхэндян тэ янэ́н кхорэ́ (сасу́ды) Кхангирья́тыр Ра́скирэ-Дэвлэскирьятыр и сарэ́ пленонэн Вавилоно́стыр пэ дава́ штэ́то!</verse>
				<verse number="7">Нэ фэ́ни шун акана́ дава́ лав, со мэ пхэна́ва зоралэ́с ту́кэ и сарэ́ тырэ́ манушэ́нгэ:</verse>
				<verse number="8">Э проро́ки, савэ́ сыс англэды́р ма́ндэ и англэды́р ту́тэ, ангилпхэнэнас адя́кэ-паць пал бут тхэма (страны) и пал барэ́ кралипэна́, пал марибэ́н, пал биба́хт [бари би́да-р.с.] и пал фра́нсы.</verse>
				<verse number="9">О проро́ко, саво́ ангилпхэнэлас рама́нё, ке́ли лэ́скиро лав тэ ангилпхэнэл дова́, со явэ́ла, ко́ли кэрэласпэ дро чачипэ́н, тэды лэс приджинэнас пал пророкостэ, савэ́с Рай Дэвэ́л, чачэс, бичхадя́.”</verse>
				<verse number="10">И проро́ко Анания злыя́ ґа́мо пророкоскирэ Еремеёскирэ мэнятыр и пхагирдя́ лэс.</verse>
				<verse number="11">И пхэндя́ Анания анги́л якха́ сарэ́ манушэ́ндэ далэ́ лава́: “Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: ‘Адя́кэ Мэ пхагирава ґа́мо крали́скиро Навуходоносороскиро Вавилоно́стыр пир дуй бэрш криг мэнятыр сарэ́ нацые́ндыр!” И гия́ проро́ко Ереме́ё пэ́скирэ дромэ́са.</verse>
				<verse number="12">И сыс лав Ра́стыр-Дэвлэ́стыр кэ Ереме́ё пало́ (после) дова́, ке́ли проро́ко Анания пхагирдя́ ґа́мо криг мэнятыр пророкоскирэ Еремеёскирэ:</verse>
				<verse number="13">“Джа́ и пхэн Ананияскэ, ракири́: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: ‘Ту пхагирдян каштуно ґа́мо, нэ ту кэрэ́са саструно ґа́мо пэ лэ́скиро штэ́то.’</verse>
				<verse number="14">Пал-дова́ со адя́кэ ракирэ́ла болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро: “Мэ чхува́ва саструно ґа́мо пэ мэн сарэ́ Наюдытконэ́ нацыенгэ, соб (кай) ёнэ тэ дэн ра́да тэ дынаринэ́н Навуходоносороскэ, крали́скэ Вавилоно́стыр; и ёнэ явэ́на тэ дынаринэ́н лэ́скэ: Мэ адя́кэ-паць и фэлдытконэ мурдалэ́н (зверен) дыём лэ́скэ!’”</verse>
				<verse number="15">И пхэндя́ проро́ко Ереме́ё кэ проро́ко Анания: “Шун акана́, Анания: Рай Дэвэ́л на бичхадя́ тут, нэ ту кэрэ́са адя́кэ, соб (кай) адалэ́ мануша́ тэ патя́н дро хохаибэ́н.</verse>
				<verse number="16">Палдава́ адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: ‘А́кэ, Мэ чхурдава тут криг пхувья́кирэ штэто́стыр: ту мэрэ́са, дава́ бэрш, пал-дова́ со ту сыклякирэсас тэ ґаздэ́н бу́нто проти Растэ-Дэвлэ́стэ!”</verse>
				<verse number="17">И Анания, проро́ко, мыя́ дро дова́-паць бэрш пэ эфта́то (битринэ́нгиро дэ́што) чхон.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="29">
				<verse number="1">И, акэ, исын лава́ лылэстыр, саво́ проро́ко Ереме́ё бичхадя́ пхурыдырэнгэ Ерусалимо́стыр, савэ́ ячнэ́пэ машки́р пленнонэндэ, и рашангэ, и пророкэнгэ, и сарэ́ манушэ́нгэ, савэ́н лыджия́ дро пле́но о Навуходоносо́ро Ерусалимо́стыр кэ Вавило́но.</verse>
				<verse number="2">Дава́ сыс пало́ (после) дова́, ке́ли о Ехония кра́ли и кра́лица, и евнухи, и тхага́рья Юдэя́кирэ и Ерусалимо́стыр, и спе́цы дрэ вастытка бутя́ пир кашт (кхэра́-кхэрибнаскирэ) и пэталэнгирэ (ковали) выгинэ́ Ерусалимо́стыр.</verse>
				<verse number="3">О Ереме́ё пиридыя дава́ лыл дро васт Елиасоскэ (Эльясоскэ), чхавэ́скэ Шафаноскирэскэ, и Ѓэмарияскэ, чхавэ́скэ Хелкияскирэскэ, савэ́н о Сэдэки́я, кра́ли Юдэя́киро, бичхадя́ кэ Навуходоносо́ро, кра́ли Вавилоно́скиро. Дро лыл ракирдяпэ:</verse>
				<verse number="4">Адя́кэ ракирэ́ла болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро, сарэ́ пленнонэ манушэ́нгэ, савэ́н Мэ пиричхудём [пирилыджиём-р.с.] тэ дживэ́н Ерусалимо́стыр кэ Вавило́но:</verse>
				<verse number="5">“Чхувэ́н кхэра́ и дживэ́н дрэ лэ́ндэ, чхувэ́н пэ пхув унты (сады) и хан пхаба́ лэ́ндыр.</verse>
				<verse number="6">И соб (кай) тэ явэ́н чхавэ́, и чхая́ тумэ́ндэ, лэн ромне́н пэ́скирэ чхавэ́нгэ и отдэ́н пэ́скирэ чхае́н палоро́м, соб (кай) ёнэ тэ янэ́н пэ свэ́то чхавэ́н и чхае́н, соб (кай) тумэн тэ явэ́л бутэды́р одо́й, соб (кай) тэ на явэ́л кутэдыр тумэн.</verse>
				<verse number="7">И прихчувэн зор сарэ́ зорья́тыр, соб (кай) тэ явэ́л рама́нё (миро) дро фо́ро, кэ саво́ Мэ пиричхудём [пирилыджиём-р.с.] тумэн тэ дживэ́н дро пле́но, и мангэ́нпэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пал дава́, пал-дова́ со рама́нё дро дова́ фо́ро явэ́ла тумаро́ рама́нё.</verse>
				<verse number="8">Пал-дова́ со адя́кэ ракирэ́ла болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л: ‘Мэк тумарэ́ проро́ки, савэ́ исын машки́р тумэ́ндэ, и тумарэ́ драбакирибнаскирэ тэ на хохавэн тумэн. На рискирэ́н тумари́ годы́ кэ тумарэ́ сунэ́, со тумэ́ дыкхэ́на.</verse>
				<verse number="9">Пал-дова́ со ёнэ ангилпхэнэна хоханэ́с тумэ́нгэ Мирэ́ лавэ́стыр: Мэ на бичхадём лэн’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="10">‘Акэ, со ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: ‘Ке́ли кончынэнапэ [проджа́на-р.с.] тумарэ́ эфтадэша́ бэрш дро Вавило́но, тэды Мэ ява́ва кэ тумэ́, и Мэ сполнинава Миро лачхо́ лав ваш тумэ́нгэ, соб (кай) тэ янав палэ тумэн пэ дава́ штэ́то.</verse>
				<verse number="11">И Мэ Кокоро́ джино́м (джина́в) Мирэ́ планы ваш тумэ́нгэ’ – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л’, – планы, соб (кай) тэ явэ́л рама́нё (миро), а на чорипэ́н, соб (кай) тумэ́ндэ тэ явэ́л лачхо́ ужакирибэ́н (наде́я) пэ дывэса́, со ишчо (инкэ́) явэ́на.</verse>
				<verse number="12">И тумэ́ явэ́на тэ кхарэ́н Ман и тумэ́ явэ́на, и тумэ́ явэ́на тэ мангэ́нпэ Ма́нгэ, и Мэ ява́ва тэ шунав тумэн,</verse>
				<verse number="13">И тумэ́ явэ́на тэ родэ́н Ман, и тумэ́ латхэ́на Ман, ко́ли тумэ́ явэ́на тэ родэ́н Ман сарэ́ илэ́стыр’, –</verse>
				<verse number="14">и Тумэ́ латхэ́на Ман’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – и Мэ яна́ва палэ тумэн тумарэ́ плено́стыр: и Мэ скэда́ва тумэн сарэ́ Наюдытконэ́ нацые́ндыр и сарэ́ штэтэ́ндыр, кэ савэ́ Мэ традыём тумэн’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – ‘и Мэ яна́ва тумэн палэ пэ штэ́то’, савэ́стыр Мэ тумэн лыджиём дро пле́но.</verse>
				<verse number="15">Пал-дова́ со тумэ́ пхэндлэ́: “Рай Дэвэ́л чхудя́ пророкэ́н амэ́нгэ дро Вавило́но”, –</verse>
				<verse number="16">палдава́ адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л пал крали́стэ, саво́ исын пэ Давидо́скиро троно пал сарэ́ манушэ́ндэ, савэ́ дживэ́на дро дава́ фо́ро, пал тумарэ́ пшалэ́ндэ, савэ́ на гинэ́ тумэ́нца дро пле́но, –</verse>
				<verse number="17">адя́кэ ракирэ́ла болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л: ‘Акэ, Мэ бичхава́ва пэ лэ́ндэ курта́ла, бокх и мэрибнытка фра́нсы, и Мэ кэра́ва лэн сы́рбы кирмалэ инжыритка му́ри, савэ́ нашты́ тэ хас, ёнэ исын древа́н фуй.</verse>
				<verse number="18">И Мэ ява́ва тэ традав лэн куртала́са, бокхаса, и мэрибнытконэ франсэнца, и Мэ отда́ва лэн, соб (кай) тэ традэ́н лэн одори́к и палэ пэ би́да дрэ сарэ́ кралипэна́ пэ пхув, – соб (кай) тэ выпхэнэн прокошыбэна (тэ арманякирэн лэн), тэ дивинэнпэ трашаса пэ лэ́ндэ, тэ сипинэн, и тэ обракирэн холя́са лэн мануша́ Наюдытконэ́ нацые́ндыр, кэ савэ́ Мэ традава лэн:</verse>
				<verse number="19">пал-дова́ со ёнэ на шундлэ́ Мирэ́ лава́’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – савэ́ Мэ пирипхэндём пир Мирэ́ писхарьендэ, Мирэ́ пророкэ́ндэ, пэ зло́ко (пэ ра́нко) бичхававас Мэ, нэ ёнэ на шундлэ́’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="20">Нэ тумэ́ сарэ́, кон исын дро пле́но, савэ́н Мэ бичхадём Ерусалимо́стыр кэ Вавило́но, шунэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав.</verse>
				<verse number="21">Акэ, исын лава́ – савэ́ ракирэ́ла болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л, Израилёскиро Дэвэ́л пал Ахавостэ, Колияскирэ чхавэ́стэ, и пал Сэдэкиястэ, Масеяскирэ чхавэ́стэ, савэ́ ангилпхэнэна хохаибэ́н тумэ́нгэ Мирэ́ лавэ́стыр: “Акэ, Мэ выдава лэн дро васт Навуходоносороскиро, крали́скэ Вавилоно́стыр, и Ёв мулякирэ́ла лэн пэ тумарэ́ якха́.</verse>
				<verse number="22">И пал лэ́ндэ лэ́нгирэ лава́ явэ́на сыр прокошыбэ́н (арман) машки́р сарэ́ Юдэя́кирэ пленнонэндэ дро Вавило́но, сыр ёнэ явэ́на тэ ракирэ́н: ‘Мэк тэ кэрэ́л адя́кэ ту́кэ Рай Дэвэ́л сыр Сэдэкияскэ и Ахавоскэ, савэ́н Вавилоно́скиро кра́ли пэкця пэ яг;</verse>
				<verse number="23">пал дова́, со ёнэ кэрдэ́ джунгалыпэ́н (брыдкима) дро Израилё, и ёнэ кэрдэ́ биладжаипэ́н лэ́нгирэ-суседенгирэ (котарьенгирэ) джувле́нца, и ёнэ ракирдэ́ хохано́ лав Мирэ́ лавэ́стыр, со Мэ на припхэндём лэ́нгэ тэ кэрэ́н: и Мэ джино́м дава́, и Мэ сом Якхи́тко,” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="24">И ту пхэнэ́са Шэмияскэ Нехеламостыр, ракири́:</verse>
				<verse number="25">“Адя́кэ ракирэ́ла болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л, Израилёскиро Дэвэ́л: ‘Пал дова́, со ту бичхадян лыла́ тырэ́ лавэ́стыр, савэ́ исын дро Ерусалимо раша́скэ Софонияскэ (Зэфанияскэ), чхавэ́скэ Маасеяскирэскэ, и сарэ́ рашангэ, ракири́:</verse>
				<verse number="26">‘Рай Дэвэ́л чхудя́ тут сыр раша́с пэ рашаскирэ – Иодаёскирэ (Егоядаскиро) штэ́то, соб (кай) ту тэ явэс дыкхибнаскирэса (блюстителёса) пэ Кхангири́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири, пир кажнонэ́ бигодякирэ манушэ́стэ и кажнонэ́стэ, кон дылнёла и кхарэ́лапэ пророкоса, соб (кай) тэ чхувэ́н лэс дрэ калодки и дро штарибэ́н.</verse>
				<verse number="27">Со́скэ ту на выракирдян Еремеёскэ Анафофостыр, саво́ кэрдя́ пэ́стыр пророко́с кэ тумэ́?</verse>
				<verse number="28">Пал-дова́ со ёв пирипхэндя лав амэ́нгэ дро Вавило́но, пхэни́: “Дава́ пле́но явэ́ла ґара́ (длу́гэс) тэ тырдэлпэ; чхувэ́н кхэра́ и дживэ́н дрэ лэ́ндэ, и чхувэ́н пэ пхув унты (сады), и хан лэ́нгиро фрукто (пло́до)!’”</verse>
				<verse number="29">И раша́й Софония (Цэфания) гиндя зоралэ́с (дро саро́ шуныбэ́н) дава́ лыл пророкоскиро Еремеёскиро.</verse>
				<verse number="30">Тэ́ньци сыс Ра́скиро-Дэвлэ́скиро лав кэ Ереме́ё,</verse>
				<verse number="31">“Бичха́в сарэ́нгэ, кон исын дро пле́но тэ пхэнэ́н: – ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л пал Шэмаиястэ, Нехеламостыр, пал дова́, со Шэмаия ангилпхэндя тумэ́нгэ, нэ Мэ на бичхадём лэс, и ёв кэрдя́ адя́кэ, соб (кай) тумэ́ тэ ужакирэн лачхипэ́н хохаибнастыр;</verse>
				<verse number="32">палдава́, адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: ‘А́кэ, Мэ ява́ва пхарэ́с тэ сэндякирав Шэмаияс Нехеламостыр, и лэ́скиро ро́до. Лэ́стэ на явэ́ла ни екх ману́ш тэ дживэ́л машки́р адалэ́ манушэ́ндэ, и ние́кх на явэ́ла тэ дыкхэ́л лачхипэ́н, саво́ Мэ ява́ва тэ кэра́в ваш Мирэ́ манушэ́нгэ’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – пал-дова́ со ёв сыклякирдя́ тэ бунтуинэл проти Ма́ндэ, Растэ-Дэвлэ́стэ!’”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="30">
				<verse number="1">Лав, саво́ явдя́ кэ Ереме́ё, Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, ракири́:</verse>
				<verse number="2">“Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Израилёскиро Дэвэ́л: “‘Чхин дрэ лылвари́ пэ́скэ, сарэ́ лава́, со Мэ пхэндём ту́кэ.</verse>
				<verse number="3">Акэ явэ́на дывэса́’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – ‘Ке́ли Мэ яна́ва палэ плено́стыр Мирэ́ манушэ́н Израилёстыр и Юдэя́тыр’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л. ‘И Мэ кэра́ва адя́кэ, соб (кай) ёнэ тэ рисён пэ пхув, сави́ Мэ дыём лэ́нгирэ дадэ́нгэ, соб (кай) ёнэ тэ явэ́н хулая́ пэ ла́тэ.’”</verse>
				<verse number="4">И, акэ, исын лава́, со пхэндя́ Рай Дэвэ́л пал Израиле и пал Юдэ́я:</verse>
				<verse number="5">“Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: ‘Амэ шундя́м зан (глос), сави́ издралас, исын дар, нанэ рама́нё (миро).’</verse>
				<verse number="6">Пхучэ́н и ґалён, ци могинэ́ла (сашты́) мурш тэ биянэ́л? Со́скэ тэды Мэ дыкха́ва, со кажнонэ́стэ муршэстэ васта́ исын пашы́л трушула, сы́рбы джувля́тэ, сави́ скэдэлпэ тэ биянэ́л, и муя́ лэ́нгирэ ячнэ́ парнэ́?</verse>
				<verse number="7">Пэ биба́хт (бари би́да), явэ́ла баро́ дава́ дывэ́с, со буты́р дасаво нанэ и на явэ́ла, И адя́кэ-паць явэ́ла пхаро́ Яково́скэ, нэ ёв явэ́ла зракхно;</verse>
				<verse number="8">И явэ́ла адя́кэ дро дова́ дывэ́с’, – ракирэ́ла болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л – со Мэ пхагирава лэ́скиро ґа́мо лэ́скирэ мэнятыр, и Мэ роскушава лэ́скирэ састыра́, и чу́жа мануша́ на явэ́на буты́р тэ рикирэ́н лэс сыр писхари́с.</verse>
				<verse number="9">Нэ Мирэ́ мануша́ явэ́на тэ дынаринэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, пэ́скирэ Дэвлэ́скэ, и Давидо́скэ, пэ́скирэ крали́скэ, савэ́с Мэ чхудём лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="10">И ту, Миро писха́ри, Яково, на дар’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л’, – на замэр дара́тыр, о Израилё: Акэ, Мэ зракха́ва тут дуратунэ́ тхэмэстыр, и тыро́ кхэри́тко ро́до штэтэ́ндыр, кай сыс ёнэ дро пле́но. О Яково рисёла палэ и явэ́ла рама́нё, Ёв явэ́ла тэ дживэ́л би дара́киро.</verse>
				<verse number="11">Пал-дова́ со Мэ сом ту́са’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – соб (кай) тэ зракхав тут, мэк Мэ хасякира́ва сарэ́са сарэ́ Наюды́тка на́цыи, машки́р савэ́ндэ Мэ чхудём тэ дживэ́с тут. Нэ Мэ на хасякира́ва сарэ́са тут, нэ Мэ ява́ва тэ пирисыклякирав тут пир чачипэ́н, и Мэ на домэкава, соб (кай) ту, тэ на джас пэ́скэ сарэ́са би сэндякирибнаскиро.’</verse>
				<verse number="12">‘Пал-дова́ со адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: ‘Тыро́ кало́ мас (синяко) исын насастякирибнытко, и тырэ́ фра́нсы (раны) исын пхарэ́.</verse>
				<verse number="13">Нико́н на пэкэлапэ (на дэл ту́га), пал ту́тэ, соб (кай) тэ пирипхандэн тырэ́-масэ́нгиро фра́нсо (рана); ту́тэ нанэ драба тэ састякирэспэ.</verse>
				<verse number="14">Сарэ́ тырэ́ дру́ги (мала́) бистырдэ пал ту́тэ; ёнэ на родэ́на тут. Мэ ж пэкадём тут вэргитконэ дабаса сыр биде́скири ка́ра пал баро́ тыро́ чорипэ́н, пал-дова́ со тырэ́ грэ́хи выбаринэ.</verse>
				<verse number="15">Со́скэ ровэса ту пал тырэ́ фра́нсы (раны)? Тыри́ дукх исын насастякирибнытко. Пал тыро́ баро́ чорипэ́н, и пал дова́ со тырэ́ грэ́хи выбаринэ, Мэ кэрдём дава́ саро́ ту́кэ.</verse>
				<verse number="16">Пал-дова́ со сарэ́, кон дукхавэла тут, ёнэ кокорэ́ явэ́на дукхадэ, и сарэ́ тырэ́ вэ́рги, кажно лэ́ндыр джа́ла дро пле́но. Сарэ́, кон чорэла миштыпэ́н ту́тыр, ёнэ кокорэ́ явэ́на обчордэ; и сарэ́, кон рискирэ́ла тыро́ миштыпэ́н, лэ́ндэ кокорэндэ явэ́ла рискирдо миштыпэ́н.’</verse>
				<verse number="17">И Мэ пирипхандава тут [пластырёса-р.с.], и Мэ састякирава тут тырэ́-масэнгирэ франсэндыр’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – пал-дова́ со ёнэ кхардэ́ тут ‘бикхэрэскиро’: дава́ исын Сио́но, пэ саво́ нико́н на дыкхэ́ла.</verse>
				<verse number="18">‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Акэ, Мэ яна́ва палэ плено́стыр Яково́скирэ ша́тры, и Мэ сыкава́ва ла́ска пэ лэ́скиро штэ́то шатрэнца; и фо́ро нэвэ́стыр явэ́ла чхудо пэ пэ́скиро штэ́то, и Кхангири́ явэ́ла кэрды сыр сыс.</verse>
				<verse number="19">И долэ́ форо́стыр мануша́ явэ́на тэ парикирэ́н зоралэ́с, и ёнэ явэ́на древа́н тэ радынэ́нпэ. И Мэ кэра́ва адя́кэ, со лэн явэ́ла бутэды́р, и ёнэ на явэ́на тэ тыкнён. И Мэ барьякирава лэ́нгири паты́в, соб (кай) ёнэ тэ на дыкхэ́н пэ лэ́ндэ вучипна́стыр.</verse>
				<verse number="20">Лэ́нгирэ чхавэ́ явэ́на адя́кэ-паць сыр ангэдыр (англэды́р) и лэ́нгиро скэдыибэ́н явэ́ла зорало́ анги́л Ма́ндэ; и Мэ пхарэ́с сэндякирава кодолэ́н, савэ́ притасавэ́на лэн.</verse>
				<verse number="21">Лэ́нгиро тхага́ри явэ́ла лэ́ндыр кокорэндыр/ лачхэ́-родоскирэндыр, и лэ́нгиро баро́ рай (владыка) явэ́ла лэ́нгирэ манушэ́ндыр, и Мэ кэра́ва адя́кэ, соб (кай) ёв тэ явэ́л пашэдыр; и Ёв подджа́ла кэ Мэ. Пал-дова́ со, кон исын адасаво́ муршкано́, соб (кай) тэ зачхувэл пэ́скиро ило́ тэ явэ́л пашэдыр кэ Мэ?’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="22">Тумэ́ явэ́на Мирэ́ мануша́, и Мэ ява́ва тумаро́ Дэвэ́л.’”</verse>
				<verse number="23">“Акэ, баро́ штормо джа́ла анги́л холя́са Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, рискирибнаскири балва́л (вихро); ёй пэрэ́ла зорья́са пэ бибахталэнгиро шэро́.</verse>
				<verse number="24">Холякирибнаскири (холякири) яг Ра́стыр-Дэвлэ́стыр на пириячэ́ла анги́л дова́, сыр Ёв выпхэрдякирэла саро́, со Ёв камэ́ла. Тумэ́ ґалёна саро́ дава́ дрэ дывэса́ пэ са́мо ко́нцо (яго́ро).”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="31">
				<verse number="1">“Дро долэ́ дывэса́’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л,’ – Мэ ява́ва Дэвэ́л ваш сарэ́ кхэри́тка ро́ды (пле́ми) Израилёстыр и ёнэ явэ́на Мирэ́ мануша́.”</verse>
				<verse number="2">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Мануша́, савэ́ ячнэ́пэ джидэ́ куртала́тыр, латхнэ́ тангипэ́н (ла́ска) Ма́ндыр пэ чхучи́ пхув, Мэ джа́ва тэ дав рама́нё Израилёскэ’”</verse>
				<verse number="3">Рай Дэвэ́л сыкадыя́ Израилёскэ, дурипнастыр, и пхэндя́: “Ту яця́н дро́го Ма́нгэ пэ сарэ́ ве́ки, палдава́ Мэ сыкадём ту́кэ тангипэ́н (ла́ска).”</verse>
				<verse number="4">“Мэ нэвэ́стыр ява́ва тэ ґаздав тут, Ту явэ́са ґаздыны, о патывалы́ джувлы́ Израилёскири’! Ту нэвэ́стыр явэ́са ґожакирды бубнэнца, и ту джа́са анги́л тэ кхэлэс кодолэнца, савэ́ радынэ́напэ.</verse>
				<verse number="5">Ту нэвэ́стыр (нэвэ́с) почхувэса винаграды́тка унты (сады) пир бэ́рги дрэ Сама́рия, винаградарья явэ́на тэ почхувэн и тэ хан му́ри.”</verse>
				<verse number="6">И явэ́ла дывэ́с, ке́ли э ракхибнаскирэ (стражы) пэ бэ́рга Ефре́мо, явэ́на тэ дэн го́дла: ‘Уштэ́н, джа́са пэ Сио́но кэ Рай Дэвэ́л, амаро́ Дэвэ́л’”</verse>
				<verse number="7">Акэ, со, Рай Дэвэ́л ракирэ́ла: – “Бага́н зоралэ́с, радыма́са Яково́скэ и дэн го́дла англатунэ́ (пэрвонэ́) шэралэскэ пир на́цыи. Пхэнэ́н зоралэ́с сарэ́нгэ, шарэ́н и ракирэ́н: “О Раё Дэ́вла! Зра́кх Тырэ́ манушэ́н, савэ́ ячнэ́пэ, Израилёстыр!”</verse>
				<verse number="8">Дыкхэ́н, Мэ яна́ва палэ лэн паш-ратитконэ́ тхэмэстыр, и Мэ скэда́ва лэн самонэ ягорэндыр пэ пхув. Машкир лэ́ндэ явэ́на: корори, и лангалы, пхари́ джувлы́, и джувлы́, савьякэ, трэй тэ биянэ́л-кхэтанэ́; баро́ скэдыибэ́н (сонмо) явэ́ла палэ [рисёла-р.с.] ада́й!</verse>
				<verse number="9">Ёнэ гинэ́ роибнаса, и Мэ лыджа́ва лэн мангипнэнца. Мэ джа́ва анги́л лэ́ндэ пашы́л панитка рэ́ки (лэня́) пир маму́й дром, соб (кай) ёнэ тэ на обштавэнпэ. Пал-дова́ со Мэ сом Дад Израилёскиро, и Ефре́мо исын Миро англатуно́ чхаворо́.</verse>
				<verse number="10">Шунэ́н лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, о мануша́лэ нацые́ндыр, и пхэнэ́н дава́ зоралэ́с сарэ́нгэ пэ островы, со исын дур, и пхэнэ́н: “Ёв, Кон росчхудя́ тэ дживэ́л Израилё, скэдэ́ла лэс, и Ёв явэ́ла тэ ракхэ́л Пэ́скирэ манушэ́н, сыр чхупна́ри (пастырё) Пэ́скиро ґурто.</verse>
				<verse number="11">Пал-дова́ со Рай Дэвэ́л выкинэла Яково́с, и Ёв зракхэ́ла лэс кодолэскирэ вастэ́стыр, кон исын зоралэды́р лэ́стыр.</verse>
				<verse number="12">Палдава́ ёнэ явэ́на тэ бага́н пэ бэ́рга Сио́но, и ёнэ припрастана кхэтанэ́ пэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лачхипэ́н; – пэ парно́ гив, пэ мол (лолы бравинта), пэ маслинитко дзэт (елеё), пэ тыкнорэндэ ґуртостыр и стадатыр; и лэ́нгиро ди явэ́ла сыр у́нта (садо), сави́ древа́н почхуды пане́са, и ёнэ буты́р на явэ́на тэ тугинэн.</verse>
				<verse number="13">Тэ́ньци патывалы́ джувлы́ явэ́ла тэ радынэ́лпэ, кхэлындой: и тэрнэ́ и пхуранэ́ мануша́ кхэтанэ́; пал-дова́ со Мэ рискира́ва лэ́нгири ту́га дрэ ра́дыма, и Мэ подрикирава лэ́нгиро ду́хо (фа́но), и Мэ да́ва ра́дыма лэ́нгэ пэ штэ́то лэ́нгирэ-дукхакиро пэ ило́.</verse>
				<verse number="14">И Мэ да́ва чалэ́с чэкэ́н раша́нгирэ диенгэ, и Мирэ́ мануша́ чалёна Мирэ́ лачхипнастыр”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л. Ла́ска ваш Израилё</verse>
				<verse number="15">‘Акэ, со ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Зан шунэлапэ дрэ Ра́ма, зоралэ́ и киркэ ровибнаса. Э Рахи́ль ровэла пал ла́кирэ биятэндэ, ёй на камэ́ла, соб (кай) тэ подрикирэн ла́киро ду́хо (фа́но), пал-дова́ со ла́тэ нанэ буты́р биятэ́н.”</verse>
				<verse number="16">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Обрикирпэ роибнастыр, и тырэ́ якха́ ясвэндыр; пал-дова́ со дова́, со ту кэрдя́н пэ́скирэ биятэнгэ, рисёла лачхипна́са, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: ‘Тырэ́ бияты явэ́на палэ вэргоскирэ пхувья́тыр.</verse>
				<verse number="17">Исын ваш со тэ ужакирэс лачхипэ́н одолэ́стыр, со ишчо (инкэ́) явэ́ла анги́л, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – ‘пал-дова́ со тырэ́ бияты явэ́на палэ пэ пэ́скирэ ме́жы пэ пхув.</verse>
				<verse number="18">Мэ шундём, сыр о Ефре́мо тугинэлас ясвэ́нца кокоро́ пэ́скэ: “Ту сыклякирдян кэ дукха́ ман, и, мэ сом пирисыклякирдо сы́рбы насыклякирдо гурув: ри́скир ман кэ лачхипэ́н, и мэ рисёва́ва, пал-дова́ со Ту, Рай Дэвэ́л, сан миро Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="19">Дыкхэ́н: пало́ (после) дова́, сыр мэ рисиём кэ лачхипэ́н, мэ рискирдём джиибэ́н кэ Дэвэ́л и палэ дова́, сыр ман пирисыклякирдэ, мэ пэкадём пэс пир статя (сцёгны). Мэ яцём ладжакирдо́, и аж мири́ годы́ запхадия, пал-дова́ со мэ лыджиём банг мирэ́ тэрнэ́ бэршэ́ндыр.”</verse>
				<verse number="20">‘Ци на сан ту, Ефре́мо, дро́го чхаво́ Ма́нгэ? Ци на сан ту Миро камибнытко чхаво́? Пал-дова́ со сыр Мэ ракирдём пал ту́тэ, Мэ ўса́ды (сак) рипирдём тут. Палдава́ Миро андрыпэн ракирэ́ла пэ́скэ пал лэ́стэ: Ма́нгэ сыр тэ на сыкавав тангипэ́н (ла́ска) лэ́скэ’, ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="21">Чхув сты́лбы шпэрэнца, кэр шпэры пир пхув; ри́скир ило́ кэ баро́ дром, кэ дром, савэ́са ту ги́ян. Рисёв палэ, о патывалы́ джувлы́ Израилёскири, рисёв нэвэ́стыр кэ далэ́ тырэ́ фо́рья.</verse>
				<verse number="22">Сыр ґара́ (длу́гэс) ту явэ́са тэ псирэ́с пэ́скэ ту, чхаё, сави́ отпыя? Пал-дова́ со Рай Дэвэ́л кэрдя́ вари-со нэво́ пэ пхув” – э джувлы́ зракхэ́ла ромэс.</verse>
				<verse number="23">Адя́кэ ракирэ́ла болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л, Израилёскиро Дэвэ́л: “Ке́ли Мэ яна́ва лэн плено́стыр, ёнэ нэвэ́стыр явэ́на тэ ракирэ́н дава́ лав пэ Юдэякири пхув и дрэ ла́кирэ фо́рья: ‘Тэ бахтякирэ́л Рай Дэвэ́л тут, о чачипна́скиро кхэр, о свэ́нто бэ́рга!’</verse>
				<verse number="24">И одо́й пэ лэ́ндэ ячэ́на тэ дживэ́н мануша́ Юдэя́тыр, и дрэ сарэ́ лэ́нгирэ фо́рья, пхувья́кирэ хулая́ и кодолэ́ яви́р мануша́, савэ́ псирэ́на ґуртэнца.</verse>
				<verse number="25">Пал-дова́ со Мэ дыём чалэ́с кажнонэ́ кхинякирдэ де́скэ, и Мэ дыём пхэрдэ́с тэ хал кажнонэ́ де́скэ, со сыс дрэ ту́га.”</verse>
				<verse number="26">Далэ́са мэ, Ереме́ё, джангадыём (прошниндёмпэ) и дыкхцём пашы́л пэ́стэ: миро суно́ сыс гудло́ ма́нгэ.</verse>
				<verse number="27">“Акэ, явэ́на дывэса́’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л’, – со Мэ кэра́ва адя́кэ, соб (кай) дро Юдэя́киро и дро Израилёскирэ кхэра́ тэ бияндён (лотён) мануша́, и тэ бияндён кхэри́тка мурдала́ (ското).</verse>
				<verse number="28">И явэ́ла адя́кэ: сыр кучэс Мэ дыкхцём Пал лэ́ндэ, соб (кай) тэ вырискирав лэн, и тэ пхагирав лэн и тэ пиририскирав лэн и тэ хасякира́в лэн и тэ притасавав; акана́ адя́кэ-паць Мэ ява́ва тэ дыкха́в ракхунэс (ракхибнаса) пал лэ́ндэ, соб (кай) тэ обчхував лэ́нгиро джиибэ́н, и тэ почхував лэн пэ пхув’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="29">И дрэ одолэ́ дывэса́ ёнэ на явэ́на буты́р тэ ракирэ́н: “Э дада́ ханэ́ шутло (кисло) винаградо (дракх), а дрэ данда́ чхавэнгири яця́ аскома”</verse>
				<verse number="30">Нэ кажно ману́ш явэ́ла тэ мэрэ́л пал пэ́скиро чорипэ́н; кажно ману́ш, саво́ ха́ла шутло винаградо (дракх), дрэ лэ́скирэ данда́ явэ́ла оскома.”</verse>
				<verse number="31">“И явэ́на дывэса́’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – ‘ке́ли Мэ счхувава Нэво́ Завето Израилёскирэ кхэрэса и Юдэя́кирэ кхэрэса –</verse>
				<verse number="32">нэ на кадасаво́-паць заве́то, саво́ Мэ счхудём дадэ́нца дро дывэ́с, ке́ли Мэ лыём лэн пало́ васт тэ лыджав лэн Египто́скирэ пхувья́тыр, – кодова́ заве́то ёнэ пхагирдэ́, на дыкхи́ пэ дова́, со Мэ со́мас Хула́й ваш лэ́нгэ’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="33">‘Акэ, исын Заве́то, саво́ Мэ счхувава Израилёскирэ кхэрэса и Юдэя́кирэ кхэрэса. Палэ долэ́ дывэса́’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л’, – ‘Мэ чхува́ва Миро Зако́но андрэ́ лэ́ндэ и Мэ чхина́ва дава́ дро лэ́нгирэ илэ, и Мэ ява́ва лэ́нгиро Дэвэ́л, и ёнэ явэ́на Мирэ́ мануша́.</verse>
				<verse number="34">И ёнэ буты́р на явэ́на тэ сыклякирэ́н, кажно ману́ш лэ́скирэ суседос (котарис), и кажно ману́ш лэ́скирэ пшалэ́с, ракири́: ‘Джинэ́н Рас-Дэвлэ́с’, – пал-дова́ со ёнэ джинэ́на Ман: най тыкнэстыр кэ най баро́’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л. ‘Пал-дова́ со Мэ отмэка́ва лэ́нгиро чорипэ́н, и Мэ буты́р на ява́ва тэ рипирав лэ́нгиро грэ́хо.’</verse>
				<verse number="35">Акэ, со ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Саво́ дэ́ла кхам дывэсэ́, и Кон дэ́ла упхэныбэ́н ваш чхон и ваш чэргэня́ тэ дэн дуд (свэ́то) раты́; Саво́ кунякирэла мо́рё (дэрья́в), со валны лэ́скирэ брилинэна (ревинэна) – лэ́скиро лав исын болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л:</verse>
				<verse number="36">‘Ко́ли далэ́ упхэныбэна́ джа́на криг Мирэ́ якхэ́ндыр’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л – тэды ро́до Израилёскиро пириячэ́ла тэ явэ́л Мирэ́ манушэ́нца пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
				<verse number="37">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Ко́ли сашты́ тэ меринэс болыбэ́н упра́л, и тэ пириродэс пхувья́киро фунда́менто тэла́л, Мэ адя́кэ-пать отчхурдава Пэ́стыр саро́ кхэри́тко ро́до Израилёскиро пал дова́ саро́, со ёнэ кэрдэ́, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л:</verse>
				<verse number="38">“Акэ, явэ́на дывэса́,” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – со фо́ро явэ́ла чхудо ваш Ра́скэ-Дэвлэ́скэ Анамеилоскирэ (Хананилоскирэ) вучардятыр (башнятыр) кэ Вангарытко по́рта [Вэнглытко-ю.о.].</verse>
				<verse number="39">И шэло тэ меринэл протырдэлапэ нэвэ́стыр маму́й кэ Гаривоскири бэ́ргица; тэды ёв порисёла кэ Гоафо [обджала Гоафо-р.с.].</verse>
				<verse number="40">И саро́ до́ло, кай исын паштэ́ тру́пы и пепло, и сарэ́ фэ́лды аж кэ сы́гно рэ́кица (лэнори́) Кедроно, кэ вэнгло дрэ Грэнгири по́рта пэ чачи́ риг, – саро́ явэ́ла свэ́нто Ра́скэ-Дэвлэ́скэ: фо́ро ние́кхвар буты́р на явэ́ла рискирдо ци чхурдыно́ дрэ руи́ны.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="32">
				<verse number="1">Лав, саво́ сыс кэ Ереме́ё Ра́стыр-Дэвлэ́стыр пэ дэ́што бэрш Сэдэкияскиро-крали́скиро дрэ Юдэ́я, дава́ сыс дэшуохтото бэрш, сыр о Навуходоносо́ро лыя́ тэ кралинэ́л.</verse>
				<verse number="2">Дро долэ́ дывэса́ Вавилоно́скиро халадыбэ́н (армия) обчхудя́ трусця́л Ерусалимо и о Ереме́ё, проро́ко, сыс пхандло дрэ грэ́да (дво́ро) штарибнаскири, со сыс дро кхэр крали́скиро Юдэя́киро.</verse>
				<verse number="3">О Сэдэки́я, кра́ли Юдэя́киро, пхандя лэс дро штарибэ́н, ракири́: “Со́скэ ту ангилпхэнэса и ракирэ́са: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: ‘А́кэ, Мэ отда́ва дава́ фо́ро дро васт крали́скиро Вавилоно́скиро, и ёв лэ́ла лэс’;</verse>
				<verse number="4">и Сэдэки́я, кра́ли Юдэя́киро, на зракхэ́лапэ Халдее́нгирэ вастэ́ндыр, нэ ёв адя́кэ пэрэ́ла дро васт крали́скиро Вавилоно́скиро, и ёв явэ́ла тэ ракирэ́л лэ́са муял (муй пэ муй), и тэ дыкхэ́л лэс якх пэ якх;</verse>
				<verse number="5">тэ́ньчи Навуходоносо́ро лыджа́ла Сэдэкияс кэ Вавило́но, и одо́й ёв явэ́ла анги́л дава́, сыр Мэ ява́ва кэ ёв, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л; мэк тумэ́ рисёна и явэ́на тэ марэ́нпэ Халдее́нца, тумэ́нгэ на явэ́ла бахт.’</verse>
				<verse number="6">И пхэндя́ Ереме́ё: “Лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро сыс кэ мэ дасаво:</verse>
				<verse number="7">Акэ, Анамеило (Ганамеило), Тырэ́-какэскиро Салумоскиро чхаво́, явэ́ла кэ ту, пхэни́: ‘Кин ма́ндыр фэ́лда, сави́ исын дро Анафофо, пал-дова́ со ту́тэ исын выкиныбнытко право тэ кинэс ла.’”</verse>
				<verse number="8">Тэ́ньци Анамеило, мирэ́-какэскиро чхаво́, явдя́ кэ мэ пэ грэ́да (дво́ро) штарибнаскири пир лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро и пхэндя́ ма́нгэ: “Мэ мангав тут тэ кинэс фэ́лда, сави́ исын дро Анафофо, саво́ исын пэ Веньяминоскири пхув; пал-дова́ со выкиныбнытко право исын ту́тэ, и выкиныбэ́н тыро́; кин фэ́лда пэ́скэ.” Тэ́ньци мэ ґалыём, со дава́ сыс лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро.</verse>
				<verse number="9">Адя́кэ мэ киндём фэ́лда Анамеилостыр, мирэ́-какэскирэ чхавэстыр, саво́ сыс дро Анафофо, и мэ отважындём лэ́скэ ловэ́ – эфтадэша́ (шэкэли) руп.</verse>
				<verse number="10">И мэ подчхиндём киныбнытко лыл и чхудём чэргэн (штампо) пэ лэ́стэ, лыём якхитконэн (свидетеле́н) и Мэ отважындём ловэ́ пэ ублады́тка (весы).</verse>
				<verse number="11">И мэ лыём киныбнытко лыл дуенца папирьенца, пэ́рво лыл, кай сыс чэргэн чхуды́ пир зако́но и пир стату́то, и яви́р лыл би чэргэнякиро (би штэмпоскиро),</verse>
				<verse number="12">и мэ дыём яви́р копия пэ киныбнытко лыл Варухоскэ, Нирияскирэ чхавэ́скэ, чхавэ́скэ Маасияскирэскэ анги́л Анамеилоскирэ якха́, мирэ́-какэскирэ чхавэ́скирэ и пэ якха́ якхиткэнгирэ, савэ́ подчхиндлэпэ пэ киныбнытко лыл анги́л сарэ́ Юдэ́ндэ, кон сыс бэштэ́ пэ грэ́да (дво́ро), кай стрэ́га сыс.</verse>
				<verse number="13">Тэ́ньци мэ припхэндём шылалэс Варухоскэ анги́л лэ́ндэ, пхэни́:</verse>
				<verse number="14">“Адя́кэ ракирэ́ла болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л, Израилёскиро Дэвэ́л: ‘Далэ́ лыла́ ваш киныбэн, дуй папирья: лэ екх, пэ сави́ исын киныбнытко лыл чэргэняса, и яви́р, пэ сави́ нанэ чэргэн, и чхув лэн дро кхоро́ ґлэятыр (глинатыр), соб (кай) ёнэ тэ пасён одо́й бут дывэса́.’</verse>
				<verse number="15">‘Адя́кэ ракирэ́ла болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л, Израилёскиро Дэвэ́л: “Кхэра́, фэ́лды и винаградники явэ́на тэ кинэнпэ нэвэ́стыр (нэвэ́с) пэ дая́ пхув.”</verse>
				<verse number="16">И пало́ дова́ (коригэды́р) мэ дыём киныбнытко лыл Варухоскэ (Барухоскэ), Нирияскирэ чхавэ́скэ, и мэ мангдёмпэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, ракири́:</verse>
				<verse number="17">“О Раё Дэ́вла, Раё Дэвлалэ! Акэ, Ту создыян болыбэ́н и пхув Пэ́скирэ барэ́ зорья́са и Пэ́скирэ вытырдынэ псикэса, ваш Ту́кэ нисо́ нанэ пхаро́!</verse>
				<verse number="18">Ту сыкавэса тангипэ́н (ла́ска) бут э тысёнцэнгэ манушэ́нгэ, и Ту отдэса палэ Пэ́скирэ сэндоса чхавэ́нгэ пал чорипэ́н лэ́нгирэ-дадэ́нгиро пал лэ́ндэ. Дэ́вла! Ту сан баро́ и зоралыпнаскиро, Раё Дэ́вла, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро, – акэ, исын Тыро́ лав!</verse>
				<verse number="19">Ту сан барэ́-годя́киро тэ дэс годы́ и зор тэ кэрэ́с рэ́нды. Тырэ́ якха́ откэрдэ пэ сарэ́ дрома́, савэ́нца чхавэ́ манушэ́нгирэ псирэ́на, соб (кай) тэ дэн кажнонэ́скэ (сваконэскэ) пир лэ́скиро дром, и пир барьякирдэ́ (пло́ды) лэ́скирэ кэрибнастыр/ рэндэ́ндыр.</verse>
				<verse number="20">Ту кэрдя́н ґэртыка и ди́вы пэ пхув Египто́скири, и кэрэ́са кэ ададывэ́с и дро Израилё и машки́р явирэ манушэ́ндэ, и Ту кэрдя́н Пэ́скэ лав, саво́ ёв исын ададывэ́с.</verse>
				<verse number="21">И Ту вылыджиян манушэ́н Израилёскирэн Египто́скирэ пхувья́тыр пир знаме́нии (ґертыка́) и ди́вы Пэ́скирэ зоралэ́ вастэ́са и Пэ́скирэ выдиндзькирдэ псикэса и барэ́ трашаибнаса (дара́са).</verse>
				<verse number="22">Ту дыя́н пхув лэ́нгэ, пал сави́ Ту дыя́н совла́х лэ́нгирэ дадэ́нгэ тэ дэс ла-пхув, пир сави́ тхадэ́ла тхуд и авги́н.</verse>
				<verse number="23">И ёнэ загинэ́ и ухтылдэ́ дая́ пхув, нэ ёнэ на кандынэ́ Тыри́ зан, и ёнэ на кэрдэ́ пир Тыро́ Зако́но. Ёнэ сарэ́са на кэрдэ́ нисо́ далэ́стыр, со Ту припхэндян лэ́нгэ тэ кэрэ́н. Палдава́ Ту и кэрдя́н адя́кэ, соб (кай) сари́ дая́ биба́хт тэ явэ́л пэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="24">‘Акэ, исын вучэ́ валы пхувья́тыр, со вэ́рги дочхудэ! Ёнэ догинэ́ кэ фо́ро тэ лэн лэс, и фо́ро отдэлапэ дрэ васта́ Халдее́нгирэ, савэ́ марэнапэ тэ лэн фо́ро куртала́са, бокхаса и мэрибнытконэ франсэнца: со Ту пхэндя́н, Дэ́вла, дава́ выпхэрдякирэлапэ (сполнинэлапэ), и, акэ, Ту дыкхэ́са дава́.</verse>
				<verse number="25">И на дыкхи́ пэ дава́, со фо́ро отдэлапэ дрэ васта́ Халдее́нгирэ, Ту, Раё Дэ́вла, Дэвлалэ, пхэндя́н ма́нгэ: “Кин пэ́скэ фэ́лда пал ловэ́ и лэ якхитконэн и кхар якхитконэн, пал-дова́ со дава́ фо́ро отдэлапэ дрэ васта́ Халдеенгирэ.”</verse>
				<verse number="26">И явдя́ кэ мэ, Еремеёскэ, лав Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, ракири́:</verse>
				<verse number="27">“Акэ, Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л кажнонэ́ лочакэ (плотякэ): ци исын вари-со пхаро́, со нашты́ тэ кэра́в Ма́нгэ?”</verse>
				<verse number="28">Палдава́, акэ, со, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Акэ, Мэ да́ва дава́ фо́ро дро васт Халдеенгиро дро васт Навуходоносороскиро, крали́скэ, Вавилоноскирэскэ, и ёв лэ́ла дава́ фо́ро.</verse>
				<verse number="29">И Халдеи, савэ́ марэ́нпэ проти дава́ фо́ро, явэ́на и захачкирэна дава́ фо́ро и схачкирэна лэс, и кхэра́, пэ савэнгирэ стрэхи Юды тхувалякирдэ дрогонэ́ смолэнца Ваалоскэ и кай ёнэ вычхувэнас тхадунэ свэ́нта дыибэна́ явирэ дэвлорэ́нгэ, соб (кай) тэ дэн яг Мирэ́ холякэ пэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="30">Э чхавэ́ Израилёскирэ и э чхавэ́ Юдэя́кирэ кэрдэ́ екх чорипэ́н анги́л Ма́ндэ тыкнал/ стэрнал (смолоду); чачо́, чхавэ́ Израилёскирэ, фэ́ни дэ́нас яг Мирэ́ холякэ пал бутя́, со кэрдэ́ лэ́нгирэ васта́’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="31">‘Долэ́ дывэсэ́стыр, ке́ли дава́ фо́ро сыс чхудо кэ ададывэ́с, ёв дэ́лас яг Мирэ́ холякэ и Мирэ́ холякирибнаскэ, со Мэ дурьякирдём далэ́-форо́скирэ манушэ́н Пэ́стыр,</verse>
				<verse number="32">пал саро́ чорипэ́н, со кэрдэ́ чхавэ́ Израилёстыр, и чхавэ́ Юдэя́тыр, со ёнэ дынэ́ яг Мирэ́ холякэ пэ лэ́ндэ: ёнэ, лэ́нгирэ кра́лья, лэ́нгирэ тхага́рья, лэ́нгирэ рашая́ и лэ́нгирэ проро́ки, мурша́ Юдэя́кирэ и джиибна́скирэ (жытели) Ерусалимо́скирэ.</verse>
				<verse number="33">И ёнэ рисинэ́ кэ Мэ думэса, а на мо́са; мэк Мэ и сыклякирдём лэн тасярлунэ (раннёнэ нэ) злокостыр (ранкостыр) сыклякиравас Мэ лэн, нэ ёнэ на шундлэ́ (на камлэ́) тэ прилэ́н упхэныбэ́н.</verse>
				<verse number="34">И ёнэ аж чхудэ́ пэ́скирэ джунгалэ́ (брыдка) и́долы дро Миро кхэр, савэ́скэ лав Миро сыс дыно́, соб (кай) тэ магирэ́н лэс.</verse>
				<verse number="35">И ёнэ чхудэ́ вучэ́ штэ́ты Ваалоскэ пэ до́ло Еномоскирэ [Гиномоскирэ-ю.о.] чхавэ́нгиро, соб (кай) тэ лыджа́н пирда́л яг лэ́нгирэ чхавэ́н и чхае́н тэ дэн паты́в Молохоскэ: со Мэ припхэндём тэ на кэрэ́н лэ́нгэ, со на явдя́ Ма́нгэ пэ годы́, соб (кай) ёнэ тэ кэрэ́н далэ́ джунгалэ́ рэ́нды, соб (кай) мануша́ Юдэя́кирэ тэ кэрэ́н грэ́хо.”</verse>
				<verse number="36">Акана́ палдава́ адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Израилёскиро Дэвэ́л, – “Пал дава́ фо́ро, со тумэ́ ракирэ́на: ‘Ёв явэ́ла отдыно́ дро васт крали́скэ Вавилоноскирэскэ куртала́са, и бокхаса и мэрибнытконэ франсэнца,’ –</verse>
				<verse number="37">Акэ, Мэ ява́ва тэ кэдав лэн сарэ́ тхэмэндыр (странэндыр), кэ савэ́ Мэ традыём лэн дрэ Мири́ холы́, и дро Миро холякирибэ́н, и дро Мири́ хор холы́, и Мэ яна́ва палэ лэн пэ дава́ штэ́то, и Мэ да́ва лэ́нгэ тэ дживэ́н би дара́киро.</verse>
				<verse number="38">И ёнэ явэ́на Мирэ́ мануша́, и Мэ ява́ва лэ́нгиро Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="39">И Мэ да́ва лэ́нгэ екх ило́, и екх дром, соб (кай) ёнэ тэ дарэ́н Ма́ндыр сарэ́ дывэса́: ваш лачхипэ́н пэ́скэ, и ваш лачхипэ́н лэ́нгирэ биятэнгэ, савэ́ явэ́на пал лэ́ндэ тэ дживэ́н.</verse>
				<verse number="40">И Мэ счхувава ве́чно Завето лэ́нца, со Мэ на отрисёвава лэ́ндыр, соб (кай) тэ кэра́в лачхипэ́н лэ́нгэ, и Мэ чхува́ва Мири́ траш дрэ лэ́нгирэ илэ, соб (кай) ёнэ тэ на дурьен [отджан-р.с.] Ма́ндыр.</verse>
				<verse number="41">И Мэ ява́ва зоралэ́с тэ радынавпэ пал лэ́ндэ тэ кэра́в лачхипэ́н лэ́нгэ, и Мэ почхувава лэн пэ дая́ пхув сарэ́ Мирэ́ илэ́стыр и сарэ́ Мирэ́ дестыр.</verse>
				<verse number="42">Акэ, – со ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Адя́кэ, сыр Мэ яндём пэ манушэ́ндэ сари́ дая́ бари би́да, адя́кэ-паць Мэ яна́ва саро́ лачхипэ́н ваш лэ́нгэ, пал саво́ Мэ дыём лав лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="43">И явэ́на тэ кинэнпэ фэ́лды пэ дая́ пхув, пал сави́ тумэ́ ракирэ́на: ‘Ёй исын чхучи́, би манушэ́нгиро, би мурдалэнгиро’, ёй исын отдыны дрэ васта́ Халдеенгирэ.”</verse>
				<verse number="44">Э мануша́ явэ́на тэ кинэн фэ́лды пал ловэ́ (руп), и тэ подчхинэн лыла́ (брифы), и тэ чхувэ́н чэргэн пэ лэ́ндэ, и тэ лэн якхитконэн пэ пхув Веньяминоскири, и пэ штэ́ты, и со исын пашы́л Ерусалимо, и дрэ фо́рья Юдэя́кирэ, и дрэ фо́рья пэ бэ́рги, и дрэ фо́рья пэ тэлатунэ́ штэ́ты, и дрэ фо́рья паш-дывэсытка (южна), пал-дова́ со Мэ рискира́ва лэн плено́стыр”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="33">
				<verse number="1">И сыс лав кэ Ереме́ё Ра́стыр-Дэвлэ́стыр яви́р мо́ло, ке́ли ёв сыс бэшто́ пэ грэ́да (дво́ро) штарибнаскири, ракири́:</verse>
				<verse number="2">“Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Саво́ создыя́ саро́ дава́; Рай Дэвэ́л, Саво́ создыя́ пхув, соб (кай) ёй тэ тэрдёл, Рай Дэвэ́л, исын Лэ́скиро лав:</verse>
				<verse number="3">‘Кхар Ман Мирэ́ лавэ́са, и Мэ отпхэнава ту́кэ, и Мэ сыкава́ва ту́кэ барэ́ и гарадэ́ рэ́нды (де́лы), и савэ́ ту на джинэ́са!’</verse>
				<verse number="4">Пал-дова́ со, акэ, со ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Израилёскиро Дэвэ́л, пал кхэра́ дро Ерусалимо и пал кральенгирэ кхэра́, со исын дрэ Юдэ́я, савэ́ пхагирэна пир дова́, соб (кай) тэ явэ́н марибны́тка валы лэ́ндыр и курта́ла ваш марибэ́н:</verse>
				<verse number="5">кадалэ́ Юды Ерусалимо́стыр явнэ́ тэ марэ́нпэ Халдее́нца, соб (кай) тэ пхэрдякирэн кхэра́ трупэнца манушэ́ндыр, конэ́с Мэ мулякирава дрэ Мири́ холы́, и дро Миро холякирибэ́н пал сари́ лэ́нгири биба́хт, пал со Мэ отрисиём далэ́ форо́стыр.</verse>
				<verse number="6">Акэ, Мэ причхувава састякирибнытко шмата (пластырё) и Мэ выдрабакирава лэн, и Мэ састякирава лэн, и Мэ сыкава́ва лэ́нгэ бут мо́лы рама́нё и патяибэ́н.</verse>
				<verse number="7">И Мэ кэра́ва адя́кэ, со рисёна палэ эмануша дро пле́но Юдэя́тыр и Израилёстыр, и Мэ пирикэрава долэ́ штэ́ты, сыр ёнэ сыс ґарэдыр (ґара́).</verse>
				<verse number="8">И Мэ выжужакирава лэн сарэ́ лэ́нгирэ чорипна́стыр, савэ́са ёнэ кэрдэ́ грэ́хи проти Ма́ндэ, и Мэ отмэка́ва саро́ чорипэ́н лэ́нгиро, савэ́са ёнэ кэрдэ́ грэ́хи проти Ма́ндэ, и савэ́нца ёнэ пхагирдэ́ [парудэ-р.с.] Миро Зако́но.</verse>
				<verse number="9">Тэ́ньци лав ‘Ерусалимо’ явэ́ла тэ радынэл манушэ́н, ёнэ явэ́на тэ шарэ́н лэс, и тэ дэн паты́в анги́л сарэ́ Наюдытконэ́ нацыендэ пир пхув, савэ́ явэ́на тэ шунэ́н пал саро́ лачхипэ́н, со Мэ кэрдём лэ́нгэ: и ёнэ явэ́на тэ дарэ́н, и тэ издран сарэ́ лачхипнастыр и сарэ́ миштыпна́стыр, со Мэ кэра́ва далэ́ фороскэ.”</verse>
				<verse number="10">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Ададывэ́с нэвэ́стыр явэ́ла тэ шунэлпэ пэ дава́ штэ́то, пал саво́ тумэ́ ракирэ́на: ‘Дава́ штэ́то исын чхучо́, ни мануша́, ни кхэри́тка мурдала́’ – дрэ Юдэя́кирэ фо́рья, пэ Ерусалимо́скирэ пэ вули́цы (га́сы) исын чхучо́, ни мануша́, ни саво́ джиибна́скиро, ни кхэри́тко мурда́л,</verse>
				<verse number="11">явэ́ла нэвэ́стыр зан радыма́са, явэ́ла весёло (багаибнытко) зан, явэ́ла зан тэрнэскири и зан тэрнякири, зан одолэ́ манушэ́нгири, савэ́ пхэнэ́на: ‘Парикирэ́н болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, пал-дова́ со Рай Дэвэ́л исын лачхо́, пал-дова́ со Лэ́скири ла́ска (тангипэ́н) ячэ́лапэ пэ сарэ́ ве́ки’, – и зан кодолэнгири, савэ́ янэ́на свэ́нта дыибэна́ парикирибнаса кэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири Кхангири́. Пал-дова́ со Мэ рискира́ва [дава́-р.с.] лачхипэ́н пленонэнгэ далэ́ пхувья́тыр, сыр сыс англэды́р,” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="12">Акэ, со ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро: “Пэ дава́ штэ́то, саво́ исын чхучо́, и пэ саво́ нанэ ни мануша́, ни кхэри́тка мурдала́, – дрэ сарэ́ далэ́ – штэтоскирэ фо́рья, явэ́ла нэвэ́стыр (нэвэ́с) джиибнытко штэ́то чхупнарьенгэ (пастыре́нгэ), пир савэ́ ёнэ явэ́на тэ ракхэ́н пэ́скирэ ґурты.</verse>
				<verse number="13">Дрэ фо́рья бэргитка, дрэ фо́рья пэ до́ло, и дрэ фо́рья паш-дывэсытка (южна), пэ пхув Веньяминоскири, и пэ штэ́ты трусця́л Ерусалимо, и дрэ фо́рья Юдэя́кирэ, ґурты явэ́на тэ джа́н пэ́скэ нэвэ́стыр тэл манушэ́скиро васт, саво́ гинэ́ла лэн, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="14">‘Акэ, явэ́на дывэса́,” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – “со Мэ саро́ кэра́ва пир лачхо́ лав, саво́ Мэ пхэндём пал кхэр Израилёскиро, пал кхэр Юда́скиро:</verse>
				<verse number="15">‘дрэ долэ́ дывэса́ и дро дова́ часо Мэ кэра́ва адя́кэ, со чачипнаскири Рандь [Отбарипэн-р.с.] выбарьёла Давидо́скэ, и Ёв явэ́ла тэ сэндякирэ́л и тэ кэрэ́л пир чачипэ́н пэ пхув.</verse>
				<verse number="16">Дрэ долэ́ дывэса́ Юда зракхэ́лапэ, и Ерусалимо явэ́ла тэ дживэ́л би дара́киро. Акэ, исын лав, савэ́са ёв явэ́ла тэ кхарэлпэ: ‘Рай Дэвэ́л – амаро́ чачипэ́н.</verse>
				<verse number="17">Пал-дова́ со, акэ, со ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Э Давидо́стэ ўса́ды / сак (всегда) явэ́ла ману́ш тэ бэшэ́л пэ троно Давидо́скирэ кхэрэ́стыр,</verse>
				<verse number="18">и явэ́на рашая́ Левитэ́нгирэ родо́стыр; явэ́ла тэ ухтылэл манушэ́н тэ хачкирэ́н свэ́нто яныбэ́н анги́л Ма́ндэ, тэ росхачкирэн марэскирэ яныбэна́, и тэ янэ́н лэн кажно дывэ́с.”</verse>
				<verse number="19">Дава́ лав сыс Ра́стыр-Дэвлэ́стыр кэ Ереме́ё, и пхэндя́:</verse>
				<verse number="20">“Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: ‘Ко́ли тумэ́ дэ́на ра́да тэ пхагирэн Миро заве́то пал дывэ́с, и Миро заве́то пал рат адя́кэ, соб (кай) тэ на явэ́л дывэ́с и рат дро пэ́скиро часо,</verse>
				<verse number="21">то тэды могинэ́ла (сашты́) адя́кэ-паць тэ явэ́л пхагирдо́ Миро заве́то Давидоса, Мирэ́ писхариса, ко́ли тэ на явэ́л чхаво́ лэ́стэ тэ кралинэ́л пэ лэ́скиро троно, и адя́кэ-паць Левитэнца, рашанца, Мирэ́ помогипнаскирэнца.</verse>
				<verse number="22">Сыр нашты́ тэ гинэс сарэ́ чэргэня́ пэ болыбэ́н, ци прахинки морёскирэ (дэрьявэ́скирэ), адя́кэ Мэ барьякирава ро́до Давидо́скиро, Мирэ́ чхавэ́скиро, и ро́до Левитэнгиро, савэ́ помогинэна Ма́нгэ.”</verse>
				<verse number="23">И ишчо (инкэ́) сыс лав Ра́стыр-Дэвлэ́стыр кэ Ереме́ё, и пхэндя́:</verse>
				<verse number="24">‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: ‘Ци ґалыян ту дова́, со адалэ́ мануша́ ракирэ́на: ‘Ци далэ́ дуй кхэри́тка ро́ды (пле́ми): Юда́скиро и Израилёскиро дурьякирдя Рай Дэвэ́л Пэ́стыр, савэ́ Ёв выкэдыя́ Пэ́скэ?’ Палдава́ ёнэ лынэ́ тэ дыкхэ́н вучипна́стыр пэ Мирэ́ манушэ́ндэ сы́рбы ёнэ акана́ на гинэ́на лэн буты́р сыр нацыя.’</verse>
				<verse number="25">‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: ‘Ко́ли Мэ на кэрдём бы заве́то пал пхув и пхэныбэ́н, и, ко́ли тэ на явэ́л Миро заве́то пал дывэ́с и рат,</verse>
				<verse number="26">то тэды Мэ дурьякирава бы криг Пэ́стыр кхэри́тко ро́до (пле́мё) Яково́скиро и кхэри́тко ро́до Давидо́скиро, Мирэ́ писхарискиро адя́кэ, соб (кай) тэ на лав буты́р лэ́скирэ кхэритконэ́ родо́стыр тхэмэ́скирэ барыдырэ́н пэ ро́до Авраамо́скиро, Исако́скиро и Яково́скиро. Пал-дова́ со Мэ яна́ва палэ лэн плено́стыр и Мэ сыкава́ва тангипэ́н (ла́ска) пэ лэ́ндэ.’”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="34">
				<verse number="1">Акэ, лав, со сыс кэ Ереме́ё Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, ке́ли о Навуходоносо́ро, кра́ли Вавилоно́скиро, и саро́ халадыбэ́н лэ́скиро, и сарэ́ кралипэна́ пэ пхув тэл лэ́скири зор, и сарэ́ мануша́, мардэ́пэ проти Ерусалимо, и проти сарэ́ лэ́скирэ фо́рья, и пхэндя́:</verse>
				<verse number="2">‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро: “Джа́ и ра́кир Сэдэкияса, крали́са пэ Юдэ́я и пхэн лэ́скэ: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: А́кэ, Мэ отда́ва дава́ фо́ро дро васта́ крали́скэ Вавилоно́стыр, и ёв хачкирэ́ла лэс яга́са.</verse>
				<verse number="3">И ту на зракхэсапэ лэ́скирэ вастэ́стыр, нэ тут маму́й лэ́на и пиридэна дро васт лэ́скиро; и тырэ́ якха́ дыкхэ́на якха́ крали́скирэ Вавилоно́стыр, ёв явэ́ла тэ ракирэ́л ту́са муял (муй пэ муй) и ту джа́са кэ Вавило́но.’</verse>
				<verse number="4">Фэ́ни шун лав Ра́скиро-Дэвлэ́скиро, о Сэдэки́я, кра́ли Юдэя́киро! Акэ, со ракирэ́ла Рай Дэвэ́л пал ту́тэ: ‘Ту на мэрэ́са куртала́тыр,</verse>
				<verse number="5">нэ ту мэрэ́са дро рама́нё (спокойныма) гараибнаскирэ яга́са, адя́кэ сыр кэрдэ́ и Тырэ́ дадэ́нгэ, англатунэ́ (пэрвонэ́) кралье́нгэ, савэ́ сыс анги́л ту́тэ, адя́кэ со явэ́на тэ тхувлякирэн (тэ хачкирэ́н) дрогонэ́ смолэнца ваш ту́кэ, и явэ́на тэ обровэн тут, пригины (приракири): ‘Акэ, кхенинге!’ Пал-дова́ со Мэ выпхэндём дава́ лав.’”</verse>
				<verse number="6">И проро́ко Ереме́ё пхэндя́ сарэ́ далэ́ лава́ Сэдэкияскэ, крали́скэ Юдэякирэскэ, дро Ерусалимо,</verse>
				<verse number="7">ке́ли крали́скирэ-Вавилоно́скиро халадыбэ́н марэласпэ проти Ерусалимо, и проти сарэ́ фо́рья дрэ Юдэ́я, со ячнэ́пэ: проти Лахисо и Азэка; пал-дова́ со фэ́ни далэ́ фо́рья зоралэ́ вантэнца ячнэ́пэ Юдэя́кирэ форье́ндыр.</verse>
				<verse number="8">Ѓа́да, исын лав, саво́ сыс кэ Ереме́ё Ра́стыр-Дэвлэ́стыр пало́ дова́, сыр о кра́ли Сэдэки́я счхудя заве́то манушэ́нца, кон сыс дро Ерусалимо, соб (кай) тэ обзанякирэл (тэ об΄явинэл) вольныма лэ́нгэ:</verse>
				<verse number="9">соб (кай) кажно (сва́ко) ману́ш тэ отмэкэ́л пэ во́ля пэ́скирэ муршканэ́ и джувликанэ писхари́с – Юдос, ци Юдыца, соб (кай) ние́кх лэ́ндыр тэ на рикирэ́л Юдэёс (Юдос) пшалэ́с дрэ наволя.</verse>
				<verse number="10">И сарэ́ тхага́рья и сарэ́ мануша́, савэ́ прилынэ́ заве́то, кандынэ́, соб (кай) кажно (сва́ко) тэ отмэкэ́л пэ во́ля пэ́скирэ писхари́с и пэ́скирэ писхарица, соб (кай) тэ на рикирэ́л ние́кх буты́р лэн дрэ наволя, ёнэ кандынэ́ и мэкнэ́ лэн пэ во́ля.</verse>
				<verse number="11">Нэ куты́ (на́бут) пало́ (после) дова́ ёнэ дынэпэ палэ заветостыр и рискирдэ́ пэ́скирэ писхарье́н и писхарицэн, конэ́с ёнэ мэкнэ́ пэ во́ля, яндлэ́ лэн палэ сыр писхарье́н и писхарицэн.</verse>
				<verse number="12">Палдава́ сыс лав Ра́стыр-Дэвлэ́стыр кэ Ереме́ё, и пхэндя́:</verse>
				<verse number="13">“Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Израилёскиро Дэвэ́л: “Мэ счхудём заве́то тумарэ́ дадэ́нца дро дывэ́с, ке́ли Мэ яндём (вылыджиём) лэн Египто́скирэ пхувья́тыр, штэто́стыр, кай ёнэ сыс дрэ наволя, и пхэни́:</verse>
				<verse number="14">‘Палэ кажна эфта́ бэрш мэкэ́н пэ во́ля кажнонэ́ (сваконэ) пэ́скирэ Юдос пшалэ́с, саво́ бикиндя пэс ту́кэ. Ке́ли ёв откэрэла буты́ пэ ту́тэ шов бэрш, бичхавэн лэс пэ́стыр пэ во́ля’” Нэ тумарэ́ дада́ на кандынэ́ Ман, и ёнэ на причхудэ пэ́скиро кан.</verse>
				<verse number="15">Тэ́ньци явдя́ дывэ́с наґара и тумэ́ рисинэ́ кэ Мэ, и кэрдэ́ чачунэ́с анги́л Мирэ́ якха́ – кажно (сва́ко) ману́ш тумэ́ндыр тэ пхэнэ́л анги́л сарэ́ндэ пал вольныма пэ́скирэ пашатунэскэ (суседоскэ/котарискэ) и тумэ́ счхудэ заве́то анги́л Ма́ндэ дро Миро Кхэр, саво́ кхарэ́лапэ Мирэ́ Лавэ́са.</verse>
				<verse number="16">Пало́ (после) дова́ тумэ́ рисинэ́ пэ яви́р риг, и тумэ́ магирдэ́ Миро лав, и кажно (сва́ко) тумэ́ндыр рискирдя́ палэ пэ́скирэ писхари́с и пэскирья́ писхарица, конэ́с тумэ́ мэкнэ́ пэ во́ля пир лэ́нгиро ило́, и тумэ́ яндлэ́ лэн палэ дрэ наволя сыр писхарье́н, и сыр писхарицэн.”</verse>
				<verse number="17">“Палдава́ адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: ‘Тумэ́ на кандынэ́ Ман, соб (кай) тумэ́ тэ мэкэ́н пэ во́ля, кажно (сва́ко) тумэ́ндыр пэ́скирэ пшалэ́с, кажно тумэ́ндыр пэ́скирэ пашатунэс / суседос (котарис): А́кэ, Мэ да́ва вольныма тумэ́нгэ – тэ мэрэ́н, ци куртала́тыр, ци мэрибнытконэ франсэндыр, ци бокха́тыр! И Мэ кэра́ва адя́кэ, соб (кай) тэ холясон пэ тумэ́ндэ (тумэ́ндыр тэ чуринэнпэ) сарэ́ кралипэна́ пэ пхув.</verse>
				<verse number="18">И Мэ отда́ва (выдава) манушэ́н, савэ́ пиригинэ́ Миро заве́то, савэ́ на кэрдэ́ саро́ пир лава́ Мирэ́-заветоскирэ, со ёнэ счхудэ анги́л Ма́ндэ, ке́ли ёнэ росчхиндлэ целянтос пир паш и прогинэ́ машки́р паша́ целянтоскирэ –</verse>
				<verse number="19">тхагарьен Юдэя́тыр, тхагарьен Ерусалимо́стыр, евнухэн, раша́н, и сарэ́ манушэ́н долэ́ пхувья́тыр, савэ́ прогинэ́ машки́р паша́ целянтоскирэ,</verse>
				<verse number="20">Мэ отда́ва (выдава) лэн дро васта́ лэ́нгирэ-вэргэ́нгирэ и дро васта́ одолэ́нгэ, савэ́ родэнас лэ́нгиро ди. Лэ́нгирэ тру́пы явэ́на сыр хабэ́н (мас) чирикле́нгэ болыбнаскирэнгэ и рискирибна́скирэ мурдалэ́нгэ пэ пхув.</verse>
				<verse number="21">И Мэ да́ва Сэдэкияс, крали́с Юдэякирэс, и лэ́скирэ тхагарье́н дро васта́ лэ́нгирэ вэргэ́нгирэ, дро васта́ одолэ́нгэ, савэ́ родэ́на лэ́нгиро ди, и дро васта́ крали́скирэ-Вавилоно́скирэ халадыбнаскэ, со рисинэ́ палэ тумэ́ндыр.</verse>
				<verse number="22">Акэ, Мэ припхэнава, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – ‘и Мэ кэра́ва адя́кэ, со ёнэ рисёна кэ дава́ фо́ро. Ёнэ джа́на марибна́са пэ дава́ фо́ро и схачкирэна лэс яга́са; и Мэ кэра́ва фо́рья дрэ Юдэ́я чхучэ́, би манушэ́нгиро’”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="35">
				<verse number="1">Лав, саво́ сыс кэ Ереме́ё Ра́стыр-Дэвлэ́стыр дрэ Иоакимоскирэ дывэса́, чхавэ́скирэ Иосияскирэ (Ёсияскирэ), кон сыс кра́ли пир Юдэ́я, ракири́:</verse>
				<verse number="2">“Джа́ дро кхэр Рэхавитэнгиро и пхэн лэ́нгэ, и ян лэн дро Кхэр Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, дрэ екх комора, и дэ лэ́нгэ мол (вино) тэ пьен.”</verse>
				<verse number="3">Тэ́ньци лыём мэ Иазанияс (Язанияс), явирэ чхавэ́с Еремеёскирэс, саво́ сыс Авацынияскиро (Хабацынияскиро) чхаво́, и лэ́скирэ пшалэ́н и сарэ́н лэ́скирэ чхавэ́н, и саро́ кхэр (чэ́карь) Рэхавитэнгиро,</verse>
				<verse number="4">и яндём мэ лэн дро Кхэр Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, дрэ коморы Ананоскирэ чхавэ́нгирэ, кон сыс Ѓодолияскиро чхаво́, саво́ сыс ману́ш Дэвлэ́стыр. Далэ́ коморы сыс пашы́л коморы тхагарьенгирэ, упра́л Маасеяскири комора (кон сыс Селумоскиро чхаво́), саво́ сыс ракхибнаскиро пашы́л вуда́р.</verse>
				<verse number="5">Тэ́ньци мэ чхудём анги́л чхавэ́ндэ Рэхавитэнгирэндэ кучыка пхэрдэ́ моляса (виноса), и мусэра (стаканы), и пхэндём мэ лэ́нгэ: “Пье́н мол (вино).”</verse>
				<verse number="6">Нэ ёнэ отпхэндлэ́: “Амэ на ла́са тэ пьяс мол, пал-дова́ со амаро́ дад Ионадаво (чхаво́ Рэхавоскиро) припхэндя́ амэ́нгэ, ракири́: ‘Тумэ́ на явэ́на тэ пье́н мол, ни тумэ́, ни тумарэ́ чхавэ́, ние́кхвар дро джиибэ́н.</verse>
				<verse number="7">И тумэ́ на чхувэ́н кхэра́, и на почхувэн гив дрэ пхув, на розлыджан винаграды́тко бар, и тэ на явэ́л тумэ́ндэ нисо́ далэ́стыр, нэ тумэ́ явэ́на тэ дживэ́н сарэ́ пэ́скирэ дывэса́ дрэ ша́тры, соб (кай) тумэ́нгэ тэ дживэ́н бут дывэса́ пэ пхув, пэ сави́ тумэ́ явэ́на тэ лодэн.”</verse>
				<verse number="8">Адя́кэ амэ кандыям зан Ионадавоскири (чхавэскири Рэхавоскири), амарэ́-дадэ́скири дро саро́, со ёв припхэндя́ шылалэс (стрэнгэс) амэ́нгэ: тэ на пьяс мол дрэ амарэ́ сарэ́ дывэса́: – амэ, амарэ́ ромня́, амарэ́ чхавэ́ ци амарэ́ чхая́,</verse>
				<verse number="9">и тэ на чхувас кхэра́ тэ джива́с, ци, соб (кай) тэ на явэ́н амэ́нгэ винаграды́тка барья, ци фэ́лды, ци гив тэ почхувас.</verse>
				<verse number="10">Нэ амэ яцямпэ тэ джива́с дрэ ша́тры, амэ кандыям и кэра́са саро́ адя́кэ, сыр о Ионадаво (амаро́ дад) припхэндя́ амэ́нгэ тэ кэра́с.</verse>
				<verse number="11">И сыр сыс адя́кэ со о Навуходоносо́ро, кра́ли Вавилоно́скиро, явдя́ пэ дая́ пхув, тэды амэ пхэндям: “Явэ́н, джа́са кэ Ерусалимо, даранэ Халдее́нгирэ халадыбнастыр, даранэ Сирийцэнгирэ халадыбнастыр”, и амэ дживаса кэ Ерусалимо.”</verse>
				<verse number="12">Тэ́ньци сыс лав кэ Ереме́ё Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, ракири́:</verse>
				<verse number="13">‘Адя́кэ ракирэ́ла болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро: “Джа́ и пхэн манушэ́нгэ Юдэя́тыр и одолэ́нгэ, кон дживэ́ла кэ Ерусалимо: ‘Ци на прилэ́на тумэ́ упхэныбэ́н тэ шунэ́н Мирэ́ лава́?’”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="14">Лава́ Ионадавоскирэ (чхавэ́скирэ Рэхавоскирэ), со ёв припхэндя́ пэ́скирэ чхавэ́нгэ – тэ на пьен мол (вино) выпхэрдякирэнапэ (сполнинэнапэ), и кэ ададывэ́с ёнэ на пье́на, и ёнэ кандэ́на припхэныбэна́ лэ́нгирэ дадэнги́рэ. Нэ сароекх (усае́кх) со Мэ и ракирдём тумэ́нгэ тася́рлэс (ра́нэс) злокостыр (ранкостыр), нэ тумэ́ на кандынэ́ Ман.</verse>
				<verse number="15">И Мэ бичхававас кэ тумэ́ сарэ́ Мирэ́ дынарье́н, пророкэ́н, Мэ бичхававас тася́рлэс (ра́нэс) злокостыр лэн, ракири́: “Рисён акана́, кажно (сва́ко) екх тумэ́ндыр пэ́скирэ бибахталэ́ дромэ́стыр, лачхакирэн (кэрэ́н фэдэды́р) пэ́скирэ рэ́нды, и на псирэ́н тэ кэрэ́н паты́в явирэ дэвлорэ́нгэ, тэды тумэ́ явэ́на тэ дживэ́н пэ пхув, со Мэ дыём тумэ́нгэ и тумарэ́ дадэ́нгэ.” Нэ тумэ́ на причхудэ пэ́скиро кан, и на кандынэ́ Ман.</verse>
				<verse number="16">Дыкхэ́н: чхавэ́ Ионадавоскирэ (чхаво́ Рэхавитоскиро) выпхэрдякирдэ припхэныбэ́н пэ́скирэ дадэ́скиро, со ёв дыя́ лэ́нгэ, нэ кадалэ́ мануша́ на кандынэ́ Ман.</verse>
				<verse number="17">Палдава́ адя́кэ ракирэ́ла болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л, Израилёскиро Дэвэ́л: “Акэ, Мэ яна́ва пэ Юдэ́я, и пэ сарэ́ манушэ́ндэ, кон дживэ́ла кэ Ерусалимо, саро́ фуипэ́н, со Мэ кхардём лэн, нэ ёнэ на отпхэндлэ́ Ма́нгэ.’”</verse>
				<verse number="18">И пхэндя́ Ереме́ё кхэрэ́скэ (чэкарьякэ) Рехавитоскирэскэ: “Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро, Дэвэ́л Израилёскиро: ‘Пал-дова́ со тумэ́ шундлэ́ припхэныбэ́н Ионадавоскиро (тумарэ́-дадэ́скиро), и тумэ́ ракхнэ (рикирдэпэ кэ сарэ́ лэ́скирэ упхэныбэна́) и кэрдэ́ саро́, со ёв припхэндя́ тумэ́нгэ,</verse>
				<verse number="19">то палдава́ адя́кэ ракирэ́ла болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро: ‘Ионадавостэ, чхавэ́стэ Рэхавитоскирэстэ’, дрэ сарэ́ дывэса́ явэ́ла ману́ш тэ тэрдёл анги́л Ма́ндэ.’”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="36">
				<verse number="1">И сыс адя́кэ дро шта́рто бэрш Иоакимоскиро (чхаво́ Иосия́скиро), кон сыс кра́ли пэ Юдэ́я, сыс дасаво лав Еремеёскэ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, пхэни́:</verse>
				<verse number="2">“Лэ сви́тко лылварьятыр, и зачхин пэ дава́ сви́тко сарэ́ лава́, со Мэ пхэндём ту́кэ пал Израилё, пал Юдастэ и пал Наюды́тка на́цыи, долэ́ дывэсэ́стыр, ке́ли Мэ лыём тэ ракира́в тумэ́нгэ: Иосияскирэ дывэсэ́ндыр кэ дава́ дывэ́с.</verse>
				<verse number="3">Дава́, хай, (могинэ́ла) тэ явэ́л, со кхэр Юда́скиро явэ́ла тэ шунэ́л пал сари́ би́да, со Мэ камамас тэ янав пэ лэ́ндэ, соб (кай) кажно (сва́ко) лэ́ндыр могинэлас тэ рисёл криг лэ́скирэ бибахталэ́ дромэ́стыр, соб (кай) Мэ сашты́ тэ отмэкав (тэ простинав) лэ́нгэ лэ́нгиро чорипэ́н и лэ́нгиро грэ́хо.”</verse>
				<verse number="4">Тэ́ньци Ереме́ё кхардя́ кэ пэ Варухос (чхавэ́с Нерияскирэс); и о Варухо чхиндя́ пэ сви́тко лылварьятыр сарэ́ лава́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, савэ́ сыс чибатыр Еремеёскирьятыр, савэ́ Рай Дэвэ́л пхэндя́ Еремеёскэ.</verse>
				<verse number="5">И припхэндя́ Ереме́ё Варухоскэ, и пхэндя́: “Мэ сом пхандло [чхудо дро бэшыбэн-р.с.], ма́нгэ нашты́ тэ джав дро Кхэр Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро.</verse>
				<verse number="6">Палдава́ ту джа́ и гин зоралэ́с (дэ упрэ́) свиткостыр лава́, со ту зачхиндян мирэ́ чибатыр (лавэ́ндыр). Дэ упрэ́ лава́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ дро дывэ́с, ке́ли постинэна, дрэ кана́ манушэ́нгэ Юдэя́тыр, савэ́ явэ́на пэ́скирэ форье́ндыр.</verse>
				<verse number="7">Дава́ сашты́ тэ явэ́л, со ёнэ выпхэнэна пэ́скирэ патерья (молитвы) анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, и со ёнэ рисёна пэ́скирэ кажнонэ́ бибахталэ́ дромэ́стыр. Пал-дова́ со бари холын исын и мижэхипэн (мижэх лава́), савэ́ Рай Дэвэ́л пхэндя́ пэ далэ́ манушэ́ндэ.”</verse>
				<verse number="8">И Варухо (чхаво́ Нерияскиро) кэрдя́ саро́ пир дова́, со проро́ко Ереме́ё припхэндя́ тэ кэрэ́л лэ́скэ, сыр ёв дэ́лас упрэ́ лылварьятыр лава́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ дро Кхэр Ра́скиро-Дэвлэ́скиро.</verse>
				<verse number="9">И сыс адя́кэ, со дро па́нджто бэрш Иоакимоскиро (чхаво́ Иосия́скиро), кон сыс кра́ли пэ Юдэ́я, дро еня́то (биекхэ́скиро дэ́што) чхон, со посто исын пхэндло́ тэ рикирэ́н сарэ́нгэ манушэ́нгэ Ерусалимо́стыр и сарэ́ манушэ́нгэ, савэ́ явнэ́ форье́ндыр дрэ Юдэ́я кэ Ерусалимо,</verse>
				<verse number="10">тэ́ньчи о Варухо гиндя зоралэ́с (дэ́лас упрэ́) лылварьятыр лава́ Еремеёскирэ дро Кхэр Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро дрэ комора Гемарияскири (унуко Шафаноскиро), саво́ сыс лыла́-чхиныбнаскиро (лылэнгиро чхиныбнари / писцо) пэ упратуны грэ́да, сыр тэ джа́н андрэ́ нэви́ по́рта дро Кхэр Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, зоралэ́с сарэ́ манушэ́нгэ.</verse>
				<verse number="11">Ке́ли о Михеё (Михна), чхаво́ Гемарияскиро, (унуко Шафаноскиро) шундя́ сарэ́ лава́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, лылварьятыр,</verse>
				<verse number="12">то ёв гия́ тэлэ́ дро крали́скиро кхэр, дрэ комора лыла́-чхиныбнаскирэскири ваш крали́скэ; и одо́й сыс бэштэ́ сарэ́ тхага́рья – Элисамо (Элишама), лыла́-чхиныбнаскиро; – Дэлаия, чхаво́ Сэмаияскиро, – Елнафано, чхаво́ Ахбороскиро; – Гемария, чхаво́ Сафаноскиро, – Сэдэки́я, чхаво́ Ананияскиро, и сарэ́ яви́р тхага́рья.</verse>
				<verse number="13">Тэ́ньци Михеё (Михна) пирипхэндя лэ́нгэ сарэ́ лава́, со ёв шундя́, ке́ли Варухо гинэлас зоралэ́с (дэ́лас упрэ́) лылварьятыр сарэ́ манушэ́нгэ.</verse>
				<verse number="14">Палдава́ сарэ́ тхага́рья бичхадэ́ Иегудис (Егудис), чхавэ́с Нафанияскирэс (ўнукос Шэлемеяскирэс), (праўнукос Хусияскирэс) кэ Варухо, тэ пхэнэ́л лэ́скэ: “Лэ пэ́скирэ вастэ́са сви́тко, со́стыр ту гинэсас зоралэ́с сарэ́ манушэ́нгэ и яв.” И Варухо, чхаво́ Нерияскиро, лыя́ сви́тко дро васт и явдя́ кэ ёнэ.</verse>
				<verse number="15">И пхэндлэ́ ёнэ лэ́скэ: “Бэш акана́ и гин зоралэ́с амэ́нгэ.” И гинэлас Варухо зоралэ́с лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="16">И сыр сыс, со, ке́ли ёнэ шундлэ́ сарэ́ далэ́ лава́, тэды ёнэ подыкхнэ екх пэ екхэ́стэ дара́са, и ёнэ пхэндлэ́ Варухоскэ: “Амэ́нгэ сыр тэ на пхэнас (тэ на пирипхэнас) крали́скэ сарэ́ далэ́ лава́.”</verse>
				<verse number="17">И ёнэ пхучнэпэ Варухостыр, пхэни́: “Пхэн ту акана́ амэ́нгэ, сыр ту зачхиндян (записындян) сарэ́ далэ́ лава́ лэ́скирэ, Еремеёскирэ чибатыр (чибьятыр)?”</verse>
				<verse number="18">И пхэндя́ Варухо лэ́нгэ: “О Ереме́ё пхэндя́ сарэ́ далэ́ лава́ пэ́скирэ чиба́са, и мэ зачхиндём лэн чэрниласа дрэ лылвари́.”</verse>
				<verse number="19">Тэ́ньци тхага́рья пхэндлэ́ Варухоскэ: “Джа́ и гарадёв, ту и Ереме́ё; и мэк ние́кх (нико́н) тэ на джинэ́л, кай тумэ́ сан”</verse>
				<verse number="20">И гинэ́ ёнэ кэ кра́ли пэ грэ́да барэ́ фэлатинякири (коловоскири), нэ ёнэ англэды́р чхудэ́ сви́тко дрэ комора Елисамоскири, лыла́-чхиныбнаскирэскири, и ёнэ пирипхэндлэ сарэ́ лава́ дро кан крали́скиро.</verse>
				<verse number="21">И о кра́ли бичхадя́ Егудис тэ янэл сви́тко и ёв яндя́ лэс коморатыр Елисамоскирьятыр, кон сыс лыла́-чхиныбнаскиро ваш крали́скэ. И о Егуди гинэлас лэс зоралэ́с тэ шунэ́л кра́ли, и тэ шунэ́н тхага́рья, савэ́ сыс тэрдэ́ пала́л [пашы́л-р.с.] крали́стэ.</verse>
				<verse number="22">Пэ дова́ часо о кра́ли сын бэшто́ дро ивантытко (зимитко) кхэр, сыс еня́то (биекхэ́скиро дэш) чхон, и хачолас яг дрэ саструны пири́ анги́л лэ́стэ.</verse>
				<verse number="23">И сыс адя́кэ: ке́ли о Егуди пиригиндя трин ци штар ряды (колонки), о кра́ли чхиндя́ лэн чхурьяса лыла́-чхиныбнаскирьяса, и чхурдыя́ дрэ яг, сави́ сыс дро саструны пири́ аж сыр яг похая саро́ сви́тко, саво́ сыс дрэ пири́.</verse>
				<verse number="24">И ёнэ на дара́ндынэ, и на рискирдэ́ пэ́скирэ и́ди: ни кра́ли, ние́кх лэ́скирэ дынарье́ндыр (слугэ́ндыр), кон шундлэ́ далэ́ лава́.</verse>
				<verse number="25">На дыкхи́ пэ дова́, со Элнафано, Дэлаия и Гемария мангнэ́ крали́с тэ на хачкирэл сви́тко, нэ ёв сароекх (усае́кх) на кандыя́ лэн.</verse>
				<verse number="26">И припхэндя́ кра́ли Иерамеилоскэ крали́скирэ чхавэ́скэ, Сэраияскэ, Азриэлёскирэ чхавэ́скэ, и Сэлэмияскэ, Авдилоскирэ чхавэ́скэ, тэ ухтылэ́н Варухос, лыла́-чхиныбнаскирэс и Еремеёс, пророко́с, нэ о Рай Дэвэ́л гарадя лэн.</verse>
				<verse number="27">И пало́ (после) дова́, сыр кра́ли хачкирдя́ сви́тко лавэ́нца, савэ́ о Варухо зачхиндя́ Еремеёскирэ чибатыр, явдя́ лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро кэ Ереме́ё, и сыс пхэндло́ лэ́скэ:</verse>
				<verse number="28">“Лэ яви́р сви́тко и зачхин пэ лэ́стэ сарэ́ лава́, со сыс англэды́р пэ пэ́рво сви́тко, саво́ Иоакимо, кра́ли Юдэя́киро, хачкирдя́.</verse>
				<verse number="29">И ту пхэн Иоакимоскэ, крали́скэ пэ Юдэ́я, – ‘адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: ‘Ту хачкирдян дава́ сви́тко, пхэни́: ‘Со́скэ ту чхиндян пэ лэ́стэ, со о кра́ли Вавилоно́скиро, чачэс, явэ́ла и хасякирэ́ла дая́ пхув, и ёв кэрэ́ла адя́кэ, со на явэ́ла ни ману́ш, ни мурда́л (жывотно) одо́й.’”</verse>
				<verse number="30">Палдава́ адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л пал Иоакимостэ, крали́стэ пэ Юдэ́я: ‘Лэ́стыр на явэ́ла ние́кх тэ бэшэ́л пэ Давидо́скиро троно, и лэ́скиро тру́по чхурдэна пэ хачкирибэ́н дывэсэ́, и пэ мразо раты́.</verse>
				<verse number="31">И Мэ ява́ва тэ сэндякирав лэс, и лэ́скиро кхэри́тко ро́до и лэ́скирэ дынарье́н пал лэ́нгиро чорипэ́н, и Мэ яна́ва биба́хт (би́да) пэ лэ́ндэ, и пэ джиибнаскирэндэ дро Ерусалимо, пэ муршэндэ дрэ Юдэ́я, со Мэ пхэндём пэ лэ́ндэ, нэ ёнэ на причхудэ кан.’”</verse>
				<verse number="32">Тэ́ньци Ереме́ё лыя́ яви́р сви́тко и дыя́ лэс Варухоскэ, лыла́-чхиныбнаскирэскэ, чхавэ́скэ Нерияскирэ, саво́ чхиндя́ пэ сви́тко сарэ́ лава́ Еремеёскирэ чибатыр, сарэ́ долэ́ лава́ лылварьятыр, со хачкирдя́ дрэ яг о Иоакимо, кра́ли пэ Юдэ́я; и одо́й сыс бут дочхудэ лава́, савэ́ сыс дасавэ́-паць сыр и пэ́рва лава́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="37">
				<verse number="1">И лыя́ тэ кралинэ́л о Сэдэки́я, чхаво́ Иосия́скиро, пэ штэ́то Иехонияскиро, саво́ сыс чхаво́ Иоакимоскиро, конэ́с Навуходоносо́ро кра́ли Вавилоно́скиро чхудя́ сыр крали́с пэ пхув Юдэякири.</verse>
				<verse number="2">И ни ёв, ни Сэдэки́я, и ние́кх лэ́скирэ дынарье́ндыр (слугэ́ндыр), ни манушэ́ндыр долэ́ пхувья́тыр на причхудэ кан кэ лава́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, со Ёв ракирдя́ пир ма́ндэ, Еремеёстэ.</verse>
				<verse number="3">И о Сэдэки́я, кра́ли бичхадя́ Иегухалос, чхавэ́с Сэлэмиякирэс и Софонияс, чхавэ́с Маасеяскирэс, кон сыс раша́й, кэ проро́ко Ереме́ё тэ пхэнэ́н: “Помангпэ пал амэ́ндэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, амарэ́ Дэвлэ́скэ.”</verse>
				<verse number="4">Нэ Ереме́ё тэды явэ́лас и псирэлас вольнэс машки́р манушэ́ндэ, пал-дова́ со ёнэ на чхудэ́ лэс ишчо (инкэ́) дро штарибэ́н.</verse>
				<verse number="5">Тэды фараоно́скиро халадыбэ́н выгия́ Египто́стыр, и ке́ли э Халде́и, савэ́ обчхудэ трусця́л Ерусалимо, шундлэ́ дая́ зан (зве́сь) пал лэ́ндэ, то тэды ёнэ гинэ́ криг Ерусалимо́стыр.</verse>
				<verse number="6">И сыс лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро кэ проро́ко Ереме́ё, ракири́:</verse>
				<verse number="7">“Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро: Адя́кэ тумэ́ пхэнэ́н Юдэя́кирэ крали́скэ, кон бичхадя́ тумэн кэ Мэ, соб (кай) тэ пхучэ́н Ма́ндыр: ‘А́кэ, исын фараоно́скиро халадыбэ́н, со выгия́ тэ подэл васт тумэ́нгэ, явэ́ла тэ рисёл палэ пэ пэ́скири пхув.</verse>
				<verse number="8">Нэ явэ́на палэ э Халде́и, и явэ́на тэ марэ́нпэ проти дава́ фо́ро, и ёнэ лэ́на лэс, и ёнэ схачкирэна лэс яга́са.’</verse>
				<verse number="9">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: ‘На хохавэн пэс’, ракири́: ‘Халде́и, чачэс, гинэ́ амэ́ндыр пэ́скэ’, нэ ёнэ на джа́на пэ́скэ.</verse>
				<verse number="10">Пал-дова́ со на дыкхи́ пэ дова́, со тумэ́ и домарэнас саро́ халадыбэ́н Халдеенгиро, савэ́ марэнаспэ проти тумэ́ндэ, и одо́й тэ ячэ́нпэ фэ́ни дукхадэ (ранена) мануша́ лэ́ндыр, тэды сароекх уштэлас кажно (сва́ко) ману́ш дрэ пэ́скири ша́тра, и хачкирэлас фо́ро яга́са.’”</verse>
				<verse number="11">И сыс адя́кэ: ке́ли Халдее́нгиро халадыбэ́н мэкця́ осада Ерусалимо пир дова́, со сыс халадыбэ́н Фараоно́скиро,</verse>
				<verse number="12">то о Ереме́ё гия́ криг Ерусалимо́стыр пэ пхув Веньяминоскири, соб (кай) тэ гарадёл машки́р манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="13">И ке́ли ёв сыс дрэ Веньяминоскири по́рта, одо́й сыс барыдыро́ пэ стрэ́га (ракхибнарье́ндэ), кон кхарэ́ласпэ Ирия, чхаво́ Сэлэмеяскиро (чхаво́ Хананеяскиро), и ёв ухтылдя Еремеёс, пророко́с, и пхэндя́: “Ту нашэса кэ Халде́и.”</verse>
				<verse number="14">Тэды о Ереме́ё пхэндя́: “Дава́ исын начачо! Мэ на нашава кэ Халдеи.” Нэ Иерея [Ирия-ю.о.] на шундя́ лэс, и ёв ухтылдя Еремеёс и яндя́ лэс кэ тхага́рья.</verse>
				<verse number="15">И тхага́рья древа́н холясынэ пэ Еремеёстэ, и ёнэ шулякирэнас (марэнас) лэс и ёнэ чхудэ́ лэс дро штарибэ́н дро кхэр Ионафаноскиро, лыла́-чхиныбнаскирэскэ. Пал-дова́ со ёнэ кэрдэ́ штарибэ́н дро дова́ кхэр.</verse>
				<verse number="16">Ке́ли Ереме́ё загия́ дрэ штарибэ́н ґанбинаса (ямаса), со сыс дрэ кхэлтра (подвало), кай ёв яця́пэ одо́й бут дывэса́,</verse>
				<verse number="17">то кра́ли Сэдэки́я бичхадя́ тэ янэл лэс яври́. О кра́ли пхучэлас чораханэ́с лэ́стыр дро пэ́скиро кхэр и пхэндя́: “Ци исын вари-саво́ лаворо Ра́стыр-Дэвлэ́стыр?” И отпхэндя́ Ереме́ё: “Исын.” Тэ́ньци ёв пхэндя́: “Тут выдэна дрэ васта́ крали́скирэ Вавилоно́стыр!”</verse>
				<verse number="18">И пхэндя́ Ереме́ё крали́скэ Сэдэкияскэ: “Саво́ чорипэ́н мэ кэрдём ту́кэ и тырэ́ дынарье́нгэ, ци тырэ́ манушэ́нгэ, со ту чхудя́н ман дро штарибэ́н?”</verse>
				<verse number="19">И кай исын тырэ́ проро́ки, савэ́ ангилпхэнэлас, ракири́: “О кра́ли Вавилоно́скиро на явэ́ла тэ джал пэ тумэ́ндэ ци проти дая́ пхув?</verse>
				<verse number="20">Палдава́ мэ манга́ва тэ шунэ́с акана́: ‘Миро Раё, кра́лё! Мэк тэ прилэс ту миро мангипэ́н, на ри́скир ман дро Ионафаноскиро лыла́-чхиныбнаскиро кхэр, соб (кай) тэ на мэрав мэ одо́й.’”</verse>
				<verse number="21">Тэ́ньци кра́ли Сэдэки́я припхэндя́, соб (кай) тэ чхувэ́н Еремеёс дрэ грэ́да, кай сыс стрэ́га, и ёнэ дэ́нас лэ́скэ котэ́р (куско) маро́ пэкибнаскирэ гасатыр (вулицатыр) аж кэ дова́, сыр маро́ дро фо́ро кончиндяпэ. И Ереме́ё яця́пэ дрэ грэ́да, кай сыс стрэ́га.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="38">
				<verse number="1">И шундя́ Сафатия [Шэфатия-ю.о.], чхаво́ Матаноскиро, и о Годолия [Гэдалия-ю.о.], чхаво́ Пасхуроскиро, и Юхало, чхаво́ Сэлэмияскиро (Шэлэмеяскиро), и Пасхоро, чхаво́ Малхиякиро’, – лава́, со пхэндя́ проро́ко Ереме́ё сарэ́ манушэ́нгэ, ракири́:</verse>
				<verse number="2">‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Кон ячэ́лапэ дро дава́ фо́ро, одова́ мэрэ́ла куртала́тыр, бокха́тыр и мэрибнытконэ франсэндыр, нэ кон джа́ла кэ Халде́и, одова́ явэ́ла тэ дживэ́л: и лэ́скиро джиибэ́н явэ́ла сыр почастунко лэ́скэ, и ёв явэ́ла джидо́.”</verse>
				<verse number="3">‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Дава́ фо́ро, сыр пхэндло́, отдэлапэ дрэ васта́ крали́скирэ Вавилоно́скирэ халадэнгэ, савэ́ лэ́на лэс.”</verse>
				<verse number="4">Палдава́ э тхага́рья пхэндлэ́ крали́скэ: “Амэ мангаса тут, соб (кай) тэ мулякирэ́н адалэ́ манушэ́с, пал-дова́ со, со́скэ ёв бизорьякирэла васта́ манушэ́нгирэ, савэ́ марэнапэ, соб (кай) тэ ячэ́нпэ дро дава́ фо́ро, и васта́ сарэ́ манушэ́нгэ, ко́ли ёв ракирэ́ла дасавэ́ лава́ лэ́нгэ? Кадава́ ману́ш на родэ́ла [на камэ́ла-р.с.] лачхипэ́н далэ́ манушэ́нгэ, а биба́хт (би́да).”</verse>
				<verse number="5">О кра́ли Сэдэки́я тэды пхэндя́: “Дыкхэ́н, ёв исын дрэ тумарэ́ васта́. Крали́скэ нашты́ ничы́ тэ кэрэ́л проти тумэ́ндэ.”</verse>
				<verse number="6">Тэ́ньци ёнэ лынэ́ Еремеёс и чхурдынэ́ лэс дрэ штарибнытко ґанби́н, сави́ сыс кэ Малхия, крали́скиро чхаво́, пэ грэ́да (дво́ро) штарибнаскири и ёнэ мэкнэ́ Еремеёс тэлэ́ шэлэнца. Дрэ ґанби́н штарибнаскири на сыс пани́, нэ е́кх бла́та (блатаны артапе́ль). И лыя́ тэ тасадёл Ереме́ё дрэ бла́та.</verse>
				<verse number="7">И Авдемеле́хо (Эбэд-Меле́хо) Эфиоплянино, о евнухо дро крали́скиро кхэр, шундя́, со ёнэ чхудэ́ Еремеёс дрэ штарибнытко ґанби́н (яма). Ке́ли о кра́ли сыс бэшто́ пашы́л по́рта Веньяминоскири,</verse>
				<verse number="8">то о Авдемеле́хо гия́ яври́ крали́скирэ кхэрэ́стыр и пхэндя́ крали́скэ, ракири́:</verse>
				<verse number="9">“Миро Раё кра́лё! Кадалэ́ мануша́ кэрдэ́ фуипэ́н дро саро́, со ёнэ кэрэ́нас, Еремеёскэ, пророкоскэ, савэ́с ёнэ чхурдынэ́ дро штарибнытко ґанби́н, и ёв мэрэ́ла пир дова́, со исын бокх пэ дова́ штэ́то, кай ёв исын: пал-дова́ со нанэ буты́р маро́ дро фо́ро.”</verse>
				<verse number="10">И припхэндя́ кра́ли Авдемелехоскэ, Эфиопляниноскэ, пхэни́: “Лэ адатхы́р трия́нда манушэ́н пэ́са, и ґаздэ́н упрэ́ Еремеёс пророко́с, штарибнытконэ ґанбинатыр анги́л дова́, сыр ёв мэрэ́ла.”</verse>
				<verse number="11">И лыя́ Авдемеле́хо манушэ́н тэл пэ́скири зор, и ёв загия́ дрэ крали́скиро кхэр тэл пиралы́, и лыя́ одотхы́р пхуранэ́ патавэ и пхуранэ́ иде́нгирэ котэра́ (куски), и мэкця́ лэн тэлэ́ пэ шэлэ дрэ штарибнытко ґанби́н.</verse>
				<verse number="12">И пхэндя́ Авдемеле́хо, Эфиоплянино, Еремеёскэ: “Подчхув пхуранэ́ патавэ и пхуранэ́ иденгирэ котэра́ тэл пхака́, и тэл шэлэ.” И кэрдя́, Ереме́ё адя́кэ.</verse>
				<verse number="13">И ёнэ лынэ́ тэ тырдэн упрэ́ Еремеёс шэлэнца и ґаздынэ́ лэс яври́ штарибнытконэ ґанбинатыр: и яця́пэ Ереме́ё пэ грэ́да (дво́ро) штарибнаскири.</verse>
				<verse number="14">И кра́ли Сэдэки́я, бичхадя́, соб (кай) тэ янэ́н пророко́с Еремеёс кэ пэ кэ три́то загиибэ́н дро Кхэр Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро. И пхэндя́ кра́ли Еремеёскэ: “Мэ пхучава ту́тыр вари-со. На гарав нисо́ ма́ндыр.”</verse>
				<verse number="15">И Ереме́ё пхэндя́ Сэдэкияскэ: “Ко́ли мэ подава зан (звесь) ту́кэ, ци на мулякирэса ту ман? И ко́ли мэ да́ва годы́ ту́кэ, ци ту явэ́са тэ кандэс ман?”</verse>
				<verse number="16">И кра́ли о Сэдэки́я дыя́ совла́х чораханэ́с Еремеёскэ, ракири́: “Тэ явэ́л джидо́ Рай Дэвэ́л, Кон создыя́ амарэ́ далэ́ дия́, со мэ на мулякирава тут, и со мэ на выдава тут дрэ васта́ манушэ́нгирэ, савэ́ родэ́на тыро́ ди.”</verse>
				<verse number="17">Тэ́ньци пхэндя́ Ереме́ё Сэдэкияскэ: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: болыбна́скирэ-янголэ́нгиро, Дэвэ́л Израилёскиро: “Ко́ли ту кокоро́ пэ́стыр джа́са муй пэ муй кэ Вавилоно́скирэ тхага́рья, то тыро́ ди явэ́ла джидо́, и дава́ фо́ро на явэ́ла хачкирдо яга́са; и ту явэ́са джидо́, и тыро́ кхэр.</verse>
				<verse number="18">Нэ ко́ли ту на джа́са муй пэ муй кэ Вавилоно́скирэ тхага́рья, то тэды дава́ фо́ро явэ́ла дыно́ дрэ васта́ Халдее́нгирэ, и ёнэ хачкирэна лэс яга́са, и ту никай на кэрэсапэ (на дэсапэ) лэ́нгирэ вастэ́ндыр.’”</verse>
				<verse number="19">И о кра́ли Сэдэки́я пхэндя́ Еремеёскэ: “Мэ дарава Юдэендыр (Юдэндыр), савэ́ нашнэ́ (пиригинэ́) кэ Халде́и, соб (кай) э Халдеи тэ на выдэн ман дрэ васта́ лэ́нгирэ, и соб (кай) ёнэ тэ на кэрэ́н ма́нца, со ёнэ закамэна.”</verse>
				<verse number="20">Нэ Ереме́ё пхэндя́: “Ёнэ на выдэна тут. Шун, мэ манга́ва тут, зан Ра́скирэ-Дэвлэ́скири дро дова́, со мэ пхэна́ва ту́кэ, и тыро́ ди явэ́ла тэ дживэ́л.</verse>
				<verse number="21">Нэ ко́ли ту отпхэнэсапэ тэ здэспэ, то, акэ, исын лав, со Рай Дэвэ́л сыкадя́ ма́нгэ:</verse>
				<verse number="22">‘А́кэ, сарэ́ джувле́н, савэ́ ячнэ́пэ дро кхэр крали́скиро пэ Юдэ́я, янэ́на кэ Вавилоно́скирэ тхага́рья, и кодолэ́ джувля́ пхэнэ́на ту́кэ: ‘Тырэ́ мала́ подракирдэ тут, и ёнэ лынэ́ упралыпэ́н пэ ту́тэ, тырэ́ ґэра́ тасадынэ дрэ бла́та (артапель) И ёнэ рисинэ́ криг ту́тыр.’</verse>
				<verse number="23">И ёнэ лыджа́на криг ту́тыр тырэ́ джувле́н и тырэ́ чхаворэ́н Халдеенгэ, и ту никай на кэрэсапэ лэ́нгирэ вастэ́ндыр, нэ крали́скиро васт Вавилоно́стыр лэ́ла тут. И ту кэрэ́са адя́кэ, со дава́ фо́ро схачкирэна яга́са.’”</verse>
				<verse number="24">И Сэдэки́я пхэндя́ Еремеёскэ: “Мэк ние́кх тэ на джинэ́л далэ́ лава́, и ту на мэрэ́са.”</verse>
				<verse number="25">Нэ ко́ли тэ шунэ́н тхага́рья, со мэ ракирдём ту́са, и ёнэ явэ́на кэ ту, и пхэнэ́на ту́кэ: ‘Пиридэ амэ́нгэ со ту акана́ пхэндя́н крали́скэ, и адя́кэ-паць дова́, со кра́ли пхэндя́ ту́кэ; на гарав ничы́ амэ́ндыр, и амэ на даса тут пэ мэрибэ́н’,</verse>
				<verse number="26">то ту тэды пхэнэ́са лэ́нгэ: ‘Мэ чхудём миро мангипэ́н анги́л крали́стэ, соб (кай) ёв тэ на рискирэ́л ман дро Ионафаноскиро кхэр тэ на мэрав одо́й.’”</verse>
				<verse number="27">И сарэ́ тхага́рья явнэ́ кэ Ереме́ё и ёнэ пхучнэ́ лэ́стыр, и ёв пхэндя́ лэ́нгэ сарэ́ одолэ́ лава́, со о кра́ли припхэндя́. И ёнэ гинэ́ криг лэ́стыр штылэ́с, пал-дова́ со ёнэ на шундлэ́, пал со сыс ракирибэ́н крали́са.</verse>
				<verse number="28">И Ереме́ё ячэласпэ пэ грэ́да (дво́ро) штарибнаскири анги́л/ кэ дова́ дывэ́с, сыр Ерусалимо лынэ́. И сыс ёв одо́й, ке́ли лынэ́ Ерусалимо.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="39">
				<verse number="1">И сыс адя́кэ: дро дэ́што чхон, дро еня́то (биекхэ́скиро дэ́што) бэрш, ке́ли о Сэдэки́я сыс Юдэя́киро кра́ли, явдя́ о кра́ли Навуходоносо́ро Вавилоно́стыр и саро́ лэ́скиро халадыбэ́н проти Ерусалимо, и ёнэ обчхудэ трусця́л (кругом) фо́ро.</verse>
				<verse number="2">И дро дэшупэрво бэрш Сэдэкияскиро дро шта́рто чхон, пэ еня́то (биекхэ́скиро дэ́што) дывэ́с чхонэ́скиро, фо́ро лынэ́,</verse>
				<verse number="3">и сарэ́ тхага́рья Вавилоно́скирэ крали́стыр гинэ́ андрэ́ фо́ро и бэшнэ́ пашы́л Машкиратуны по́рта: о Нергал-Шарецэро, о Самгар-Нево, о Сарсехимо, шэрало́ евнухо, о Нергал-Шарецэро, шэрало́ танука, и сарэ́ яви́р тхага́рья крали́скирэ Вавилоно́стыр.</verse>
				<verse number="4">И сыс адя́кэ: ке́ли о Сэдэки́я, кра́ли Юдэя́киро, и яви́р мурша́ халадэ́нгирэ (марибны́тка) дыкхнэ́ лэн, тэды ёнэ лынэ́ тэ нашэ́н, и ёнэ гинэ́ яври́ форо́стыр раты́, крали́скирэ унтаса (садоса) пирда́л по́рта машкира́л дуй ва́нты. И ёнэ гинэ́ дромэ́са пир до́ло Ёрданоскиро.</verse>
				<verse number="5">И халадыбэ́н Халдеенгиро традыяпэ пал лэ́ндэ дрэ шалэ и ёнэ дотрадынэ лэс пэ лошчыны (маля) Ерихоноскирэ. И ке́ли ёнэ лынэ́ лэс, то яндлэ́ лэс кэ кра́ли Навуходоносо́ро Вавилоно́скиро кэ Ривла пэ пхув Емафо (Хамато), кай Навуходоносо́ро сэндякирдя лэс.</verse>
				<verse number="6">И кра́ли Вавилоно́скиро мулякирдя́ чхавэ́н Сэдэкияскирэн анги́л лэ́скирэ якха́ дрэ Ривла, и кра́ли Вавилоно́скиро адя́кэ-паць мулякирдя́ лачхэ́-родоскирэ ран Юдэя́тыр;</verse>
				<verse number="7">и ёв пхусадя якха́ Сэдэкияскэ и ёв пхандя лэс дрэ састыра́ зандирьенца тэ лыджа́н лэс кэ Вавило́но.</verse>
				<verse number="8">И э Халде́и хачкирдэ́ крали́скиро кхэр и кхэра́ манушэ́нгирэ яга́са, и ёнэ пхагирдэ́ ва́нты тэлэ́ Ерусалимо́скирэ.</verse>
				<verse number="9">И о Навузардано, о рай пэ крали́скири стрэ́га, лыджия́ криг дро пле́но кэ Вавило́но манушэ́н, савэ́ ячнэ́пэ дро фо́ро, и кодолэ́н, кон пиригия кэ ёв явирэ манушэ́нца, савэ́ ячнэ́пэ.</verse>
				<verse number="10">Нэ о Навузардано, рай пэ крали́скири стрэ́га, мэкця́ чорорэ́ манушэ́н, конэ́стэ ничы́ на сыс, пэ пхув Юдэякири, и ёв дыя́ лэ́нгэ винаграды́тка барья и фэ́лды дро дова́-паць часо.</verse>
				<verse number="11">И Навуходоносо́ро, кра́ли Вавилоно́скиро, припхэндя́ адя́кэ пал Еремеёстэ Навузарданоскэ, ра́скэ пэ крали́скири стрэ́га:</verse>
				<verse number="12">“Лэ лэс и дыкх пал лэ́стэ и на кэр чорипэ́н лэ́скэ, нэ кэр ваш лэ́скэ адя́кэ, сыр ёв припхэнэла ту́кэ.”</verse>
				<verse number="13">И бичхадя́ о Навузардано, рай пэ крали́скири стрэ́га, и о Навузардано, шэрало́ евнухо, и о Нэргал-Шарецэро, шэрало́ танука, и сарэ́ тхага́рья Вавилоно́скирэ крали́скирэ,</verse>
				<verse number="14">и ёнэ бичхадэ́ и лынэ́ Еремеёс штарибнаскирэ грэдатыр (дворостыр) и ёнэ дынэ́ лэс Годолияскэ, чхавэ́скэ Ахакимоскирэскэ (ўнуко Шафаноскиро), соб (кай) ёв тэ лэл (отлыджал) лэс кхэрэ́. Адя́кэ ёв яця́пэ тэ дживэ́л машки́р манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="15">И сыс лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Еремеёскэ, ке́ли ёв сыс пхандло пэ штарибнытко грэ́да (дво́ро), ракири́:</verse>
				<verse number="16">“Джа́ и пхэн Авдемелехоскэ (Эве́д-Мелехоскэ), Эфиопляниноскэ: ‘Адя́кэ ракирэ́ла болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро: ‘Акэ, Мэ яна́ва Мирэ́ лава́ пэ дава́ фо́ро ваш траш (дар), а на ваш лачхипэ́н, и ёнэ кэрэ́напэ дро чачипэ́н дро дова́ дывэ́с анги́л ту́тэ!</verse>
				<verse number="17">Нэ Мэ зракха́ва тут дро дова́ дывэ́с,’ – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – ‘и тут на выдэна дрэ васта́ манушэ́нгирэ, конэ́стыр ту дарэса.</verse>
				<verse number="18">Пал-дова́ со Мэ чачэс зракха́ва тут, и ту на пэрэса куртала́тыр, нэ тыро́ джиибэ́н явэ́ла сыр дорэсыбэ́н (дыибэ́н) ту́кэ, пал-дова́ со ту рискирэса кэ Мэ пэ́скиро ило́ тэ зракхэспэ’”, – пхэндя́ Рай Дэвэ́л.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="40">
				<verse number="1">Лав, саво́ сыс Еремеёскэ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр пало́ (после) дова́, сыр о Навузардано, рай пэ крали́скири стрэ́га, мэкця́ лэс тэ джал Раматыр, ке́ли ёв лыя́ лэс, саво́ сыс пхандло зандирье́нца машки́р сарэ́ндэ, конэ́с лыджинэ́ дро пле́но Ерусалимо́стыр и Юдэя́тыр, савэ́н лынэ́ дро пле́но кэ Вавило́но.</verse>
				<verse number="2">И лыя́ рай пэ крали́скири стрэ́га Еремеёс и пхэндя́ лэ́скэ: “Рай Дэвэ́л, тыро́ Дэвэ́л пхэндя́ биба́хт пэ дава́ штэ́то.</verse>
				<verse number="3">Акана́ Рай Дэвэ́л яндя́ дая́ биба́хт и кэрдя́ адя́кэ, сыр ёв пхэндя́. Пал-дова́ со тумарэ́ мануша́ кэрдэ́ грэ́хо анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ и на кандынэ́ Лэ́скири зан, палдава́ дава́ саро́ кэрдя́пэ тумэ́нца.</verse>
				<verse number="4">И акана́ дыкх: мэ мэкава пэ во́ля тут зандирьендыр, со сыс пэ тырэ́ васта́. Ко́ли исын мишто́ пир тыри́ годы́ тэ джас ма́нца кэ Вавило́но, то яв, и мэ ява́ва тэ дыкха́в пал ту́тэ. Нэ ко́ли исын намишто пир тыри́ годы́ тэ джас ма́нца кэ Вавило́но, то ячнэ́ ада́й. Дыкх, сари́ пхув исын анги́л ту́тэ; карик ту́кэ здэлапэ миштэ́с и кучэс тэ джас, джа́ одори́к.”</verse>
				<verse number="5">Акана́, ке́ли Ереме́ё ишчо (инкэ́) на отпхэндя́ (на гия́ криг), о Навузардано пхэндя́: “Джа́ палэ кэ Годолия [Гэдалиах-ю.о.], чхаво́ Ахикамоскиро (ўнуко Сафаноскиро), конэ́с кра́ли Вавилоно́скиро, чхудя́ сыр барыдырэ́с пэ фо́рья Юдэя́кирэ, и ячпэ тэ дживэ́с машки́р манушэ́ндэ; ци джа́ вари-карик тэ явэ́л кучэс ту́кэ пир тыри́ годы́.’ И рай пэ крали́скири стрэ́га дыя́ лэ́скэ хабэ́н пэ дром, почастунко и мэкця́ лэс тэ джал.</verse>
				<verse number="6">И гия́ Ереме́ё кэ Годолия, чхаво́ Ахикамоскиро, кэ Маси́фа [Мицпа-ю.о.] и дживдя́ лэ́са машки́р манушэ́ндэ, савэ́ ячнэ́пэ пэ доя́ пхув.</verse>
				<verse number="7">И сарэ́ рая пэ халадыбэна, савэ́ сыс пэ фэ́лда, ёнэ кокорэ́ и лэ́нгирэ мануша́, сыр шундлэ́, со кра́ли Вавилоно́скиро чхудя́ Годолияс, чхавэ́с Ахикамоскирэс, сыр барыдырэ́с пэ доя́ пхув, и допатяндыя лэ́скэ муршэ́н, джувле́н и чхаворэ́н и кодолэ́н най чорорэдыр долэ́ пхувья́тыр, савэ́н на лыджинэ́ дро пле́но кэ Вавило́но,</verse>
				<verse number="8">то ёнэ явнэ́ кэ Годолия дрэ Маси́фа [Мицпа-ю.о.]: Исмаило, чхаво́ Нафанияскиро, Иоанано и Ионафа́но, чхавэ́ Кареёскирэ, Сэраия, чхаво́ Фанасмефоскиро [Танхуметоскиро-ю.о.]: чхавэ́ Офискирэ (Эфаяскирэ) Нетофафитостыр; и Езония, чхаво́ Маахафитоскиро, ёнэ кокорэ́ и лэ́нгирэ мурша́.</verse>
				<verse number="9">И о Годолия, чхаво́ Ахикамоскиро (чхаво́ Сафаноскиро), совлахадя́ анги́л лэ́ндэ и лэ́нгирэ манушэ́ндэ, ракири́: “На дарэ́н тэ дынаринэ́н Халдеенгэ. Ячэ́нпэ тэ дживэ́н пэ пхув и дынаринэ́н крали́скэ Вавилоно́стыр и саро́ явэ́ла лачхэ́с тумэ́нца.</verse>
				<verse number="10">Нэ, акэ, мэ ява́ва тэ ячавпэ дрэ Маси́фа [Мицпа-ю.о.], соб (кай) тэ ракира́в ваш тумэ́нгэ анги́л Халдеендэ, савэ́ явэ́на кэ амэ. Нэ тумэ́ кэдэн мол (вино) и лынаскирэ баритка и маслинитко дзэт, чхувэ́н лэн дрэ тумарэ́ пирья, и дживэ́н дрэ тумарэ́ фо́рья, савэ́ тумэ́ залынэ.”</verse>
				<verse number="11">И адя́кэ-паць и сарэ́ Юдэи (Юды), кон сыс дро Моа́во и машки́р Амонитянэндэ, дрэ Идумея (Эдо́мо), и дрэ яви́р тхэма, шундлэ́, со кра́ли Вавилоно́скиро мэкця́ паш Юдэ́н, и со ёв чхудя́ пэ лэ́ндэ Годолияс, чхавэ́с Ахикамоскирэс (чхавэ́с Сафаноскирэс),</verse>
				<verse number="12">и тэды сарэ́ адалэ́ Юды рисинэ́ сарэ́ штэтэ́ндыр, кэ савэ́ лэн традынэ, и ёнэ явнэ́ кэ пхув Юдэякири, кэ Годолия дрэ Маси́фа, и ёнэ скэдынэ́ мол (вино), и лынаитка барьякирдэ́ (пло́ды) древа́н бут.</verse>
				<verse number="13">И о Иоанано, чхаво́ Кареёскиро, и сарэ́ раё халадэ́нгирэ, савэ́ сыс пэ фэ́лда, явнэ́ кэ Годолия дрэ Маси́фа,</verse>
				<verse number="14">и пхэндлэ́ лэ́скэ: “Ци джинэ́са ту чачипэ́н, со о Ваалисо, кра́ли Амоноскирэ чхавэ́нгиро, бичхадя́ Исмаилос, чхавэ́с Нафанияскирэс тэ мулякирэ́л тут?’” Нэ о Годолия, чхаво́ Ахикамоскиро, на патяндыя лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="15">Тэды о Иоханано, чхаво́ Кареёскиро, пхэндя́ чораханэ́с Годолияскэ дрэ Маси́фа, ракири́: “Мэ манга́ва тут тэ отмэкэс ман тэ джав тэ мулякирав Исмаилос, чхавэ́с Нафанияскирэс, и ние́кх (нико́н) на явэ́ла тэ джинэ́л дава́. Со́скэ тэ дэс во́ля лэ́скэ тэ мулякирэ́л тут, соб (кай) сарэ́ Юды, савэ́ кэдынэпэ кэ ту, тэ рознашэнпэ, и соб (кай) тэ хасёл дава́ отячыбэн Юда́скирэ манушэ́ндыр?”</verse>
				<verse number="16">Нэ Годолия, чхаво́ Ахикамоскиро, пхэндя́ Иоананоскэ, чхавэ́скэ Кареёскирэскэ: “На кэр дава́ рэ́ндо; со ту ракирэ́са пал Исмаилостэ, – хохаибэ́н!”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="41">
				<verse number="1">И сыс адя́кэ, со дро эфта́то чхон о Исмаило, чхаво́ Нафанияскиро (чхаво́ Элисамоскиро) кралитконэ родо́стыр, и екх крали́скиро баро́ рай явдя́ кэ Годолия, чхаво́ Ахикамоскиро дрэ Маси́фа дэшэ манушэ́нца. И одо́й ёнэ ханэ́ маро́ кхэтанэ́ дрэ Маси́фа.</verse>
				<verse number="2">И о Исмаило, чхаво́ Нафанияскиро, и дэш мануша́, савэ́ сыс лэ́са, уштынэ́ и пэкадэ пэ мэрибэ́н Годолияс, чхавэ́с Ахикамоскирэс (ўнукос Сафаноскирос) куртала́са, и замардэ́ лэс, конэ́с Вавилоно́скиро кра́ли чхудя́ шэралэ́ ра́са пир дова́ тхэм (страна).</verse>
				<verse number="3">И о Исмаило адя́кэ-паць пэкадя́ пэ мэрибэ́н сарэ́ Юдэ́н, савэ́ сыс Годолияса дрэ Маси́фа (Мицпа), и Халдее́н, конэ́с ёв латхя́ одо́й: марибнытконэ́ (халадытконэ) манушэ́н.</verse>
				<verse number="4">И сыс пэ яви́р дывэ́с пало́ дова́, сыр о Исмаило мулякирдя́ Годолияс, ке́ли ишчо (инкэ́) ние́кх на джиндя́ дава́,</verse>
				<verse number="5">то, ке́ли явнэ́ мануша́ Сихэмостыр, Силомостыр (Шилостыр) Самариятыр, охтодэша́ мануша́ мурадэ́ чхорэнца (бродэнца), рискирдэ́ упрэ́ иденца, савэ́ почхиндлэ пэс. Лэ́ндэ сыс дрэ васта́ свэ́нта дыибэна́, и дро́га смо́лы, соб (кай) тэ янэ́н лэн дрэ Кхэр Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро.</verse>
				<verse number="6">И о Исмаило, чхаво́ Нафанияскиро, гия́ анги́л Масифатыр тэ пирилэн лэн, ровиндой саро́ дром и, ке́ли ёв гия́. И сыс адя́кэ: ке́ли ёв дыкхцяпэ лэ́нца, тэды пхэндя́ лэ́нгэ: “Джа́н кэ Годолия, чхаво́ Ахикамоскиро.”</verse>
				<verse number="7">И сыс адя́кэ: ке́ли ёнэ загинэ́ машки́р фо́ро, о Исмаило, чхаво́ Нафанияскиро – ёв и мануша́, кон сыс лэ́са, мулякирдэ́ лэн и чхурдынэ́ лэн машкира́л рово (хохо́й).</verse>
				<verse number="8">Нэ дэш мануша́ латхнэпэ машкира́л лэ́ндэ, савэ́ пхэндлэ́ Исмаилоскэ: “На мулякир амэн, амэ́ндэ сыс пираля́ парнэ́ гивэса, ґэрстытконэ (ячменытконэ) марэ́са, маслинытконэ дзэтэса (ксилэса), и явгинэса пэ фэ́лда.” И ёв обрикирдя пэс и на замардя́ лэн машки́р лэ́нгирэ пшалэ́ндэ.</verse>
				<verse number="9">И рово (хохо́й) дро саво́ Исмаило чхурдыя́ тру́пы манушэ́нгирэ, савэ́н ёв мулякирдя́ пал Годолиястэ, исын дова́, со кра́ли Аса́ кэрдя́ пир дар Ваасатыр, крали́стыр Израилёскирэстыр: о Исмаило, чхаво́ Нафанияскиро пхэрдякирдя́ рово (хохо́й) мулэнца.</verse>
				<verse number="10">И Исмаило лыя́ дро пле́но сарэ́ манушэ́н, савэ́ ячнэ́пэ дрэ Маси́фа, крали́скирэ чхае́н, и сарэ́ манушэ́н, савэ́ ячнэ́пэ дрэ Маси́фа, конэ́с Навузардано, рай пэ крали́скири стрэ́га, допатяндыя Годолияскэ, чхавэ́скэ Ахикамоскирэскэ: Исмаило, чхаво́ Нафанияскиро лыя́ дро пле́но лэн, и гия́ пэ́скэ, соб (кай) тэ пириджал кэ Амоноскирэ чхавэ́.</verse>
				<verse number="11">Нэ, ке́ли Иоханано, чхаво́ Кареёскиро (Кареахоскиро), и рая халадэ́нгирэ, савэ́ сыс лэ́са, шундлэ́ пал сари́ биба́хт, со кэрдя́ Исмаило, чхаво́ Нафанияскиро,</verse>
				<verse number="12">то ёнэ лынэ́ сарэ́ манушэ́н и гинэ́ тэ марэ́нпэ Исмаилоса, чхавэ́са Нафанияскирэса; и ёнэ латхнэ́ лэс пашы́л барэ́ паня́, со сын дро Гавао́но.</verse>
				<verse number="13">И сыс адя́кэ: ке́ли сарэ́ мануша́, кон сыс Исмаилоса, дыкхнэ́ Иохананос, чхавэ́с Кареёскирэс, и сарэ́ ран халадэнгирэн, савэ́ сыс лэ́са, ёнэ ячнэ́ ра́да.</verse>
				<verse number="14">Тэ́ньци сарэ́ мануша́, савэ́н о Исмаило лыджия́ дро пле́но Масифатыр, рисинэ́ криг и явнэ́ палэ, и гинэ́ кэ Иоханано, чхаво́ Кареёскиро.</verse>
				<verse number="15">Нэ Исмаило, чхаво́ Нафанияскиро, насця Иохананостыр охтонэ манушэ́нца и гия́ криг кэ чхавэ́ Амоноскирэ.</verse>
				<verse number="16">Тэ́ньци Иоханано, чхаво́ Кареяскиро, и сарэ́ рая халадэ́нгирэ, савэ́ сыс лэ́са лынэ́ сарэ́н, конэ́с ёв рискирдя́ пэ во́ля Исмаилостыр, чхавэстыр Нафанияскирэстыр, пало́ дова́, сыр ёв мулякирдя́ Годолияс, чхавэ́с Ахикамоскирэс муршэ́н марибнытконэн, джувле́н и биятэ́н, и евнухэн, савэ́н ёв яндя́ палэ Гаваоностыр.</verse>
				<verse number="17">И гинэ́ ёнэ и ячнэ́пэ тэ дживэ́н дро гав Химамо, саво́ исын пашы́л Вифлее́мо, соб (кай) тэ явэ́л пэ дром лэ́нгэ тэ нашэ́н кэ Еги́пто,</verse>
				<verse number="18">Халдеендыр, пал-дова́ со ёнэ дара́ндынэ лэ́ндыр, пир дова́, со Исмаило, чхаво́ Нафанияскиро, мулякирдя́ Годолияс, чхавэ́с Ахикамоскирэс, конэ́с кра́ли Вавилоно́скиро чхудя́ шэралэ́ ра́са пэ доя́ пхув.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="42">
				<verse number="1">И сарэ́ рая халадэ́нгирэ, и Иоханано, чхаво́ Кареяскиро, и Иезания (Езания), чхаво́ Гошаияскиро, и сарэ́ мануша́ тыкнэстыр кэ са́мо барэды́р гинэ́ пашы́л,</verse>
				<verse number="2">и пхэндлэ́ Еремеёскэ, пророкоскэ: “Амэ мангаса зоралэ́с тут, соб (кай) тэ пэрэ́л анги́л ту́тэ амари́ па́тери (моли́тва), и, соб (кай) ту тэ помангэспэ пал амэ́ндэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, тырэ́ Дэвлэ́скэ, пал сарэ́ндэ, савэ́ ячнэ́пэ, пал-дова́ со бутэндыр яця́пэ древа́н на́бут (куты́) амэ́ндыр, сыр ту дыкхэ́са,</verse>
				<verse number="3">соб (кай) Рай Дэвэ́л, тыро́ Дэвэ́л, мэк тэ сыкавэ́л амэ́нгэ дром, савэ́са трэй тэ джас и дова́, со амэ́нгэ тэ кэра́с.”</verse>
				<verse number="4">И пхэндя́ лэ́нгэ проро́ко Ереме́ё адя́кэ: “Мэ шундём. Акэ, мэ ява́ва тэ мангавпэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, тумарэ́ Дэвлэ́скэ пир тумарэ́ лава́: и соб (кай) тэ на явэ́л, со Рай Дэвэ́л отпхэнэ́ла тумэ́нгэ, дова́ мэ пхэна́ва анги́л сарэ́ндэ тумэ́нгэ: мэ нисо́ на гаравава тумэ́ндыр.”</verse>
				<verse number="5">Тэ́ньци ёнэ пхэндлэ́ Еремеёскэ: “Мэк Рай Дэвэ́л тэ явэ́л чачуно́ и патяибнаскиро якхи́тко машки́р амэ́ндэ, ко́ли амэ на ява́са тэ кэра́с пир лав, саво́ Рай Дэвэ́л, тыро́ Дэвэ́л, бичхавэ́ла кэ амэ.</verse>
				<verse number="6">Соб (кай) тэ на явэ́л: лачхо́ ци биба́хт, амэ ява́са тэ шунас зан Ра́скирэ-Дэвлэ́скири, амарэ́ Дэвлэ́скири, кэ Кон амэ бичхадям тут, соб (кай) тэ явэ́л саро́ мишто́ амэ́нца, ке́ли амэ ява́са тэ кандас зан Ра́скирэ-Дэвлэ́скири, амарэ́ Дэвлэ́скири.”</verse>
				<verse number="7">И дава́ сыс пало́ дэш дывэса́, со лав Ра́скиро-Дэвлэ́скиро явдя́ кэ Ереме́ё.</verse>
				<verse number="8">И ёв кхардя́ кэ пэ Иоананос, чхавэ́с Кареёскирэс, и сарэ́ ран халадэнгирэн, кон сыс лэ́са и сарэ́ манушэ́н най тыкнэстыр кэ най барэды́р (са́мо баро́),</verse>
				<verse number="9">и пхэндя́ лэ́нгэ: “Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро, кэ Саво́ тумэ́ бичхадэ́ ман тэ чхував тумаро́ мангипэ́н анги́л Лэ́стэ:</verse>
				<verse number="10">Ко́ли тумэ́ ячэ́напэ пэ дая́ пхув, тэды Мэ ґазда́ва пэ пхув тумэн и обчхувава тумаро́ джиибэ́н и Мэ на вырискирава [мулякирава-р.с.] тумэн: пал-дава́ со Мэ пиридживава пал доя́ би́да, сави́ Мэ кэрдём тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="11">На дарэ́н Вавилоно́скирэ крали́стыр, савэ́стыр тумэ́ дарэ́на, на дарэ́н лэ́стыр’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – пал-дова́ со Мэ сом тумэ́нца тэ зракхав тумэн и тэ выракхав тумэн лэ́скирэ вастэ́стыр.</verse>
				<verse number="12">И Мэ сыкава́ва тумэ́нгэ тангипэ́н (ла́ска), соб (кай) ёв, хай, тэ потангинэл тумэн, и тэ рискирэ́л тумэн пэ тумари́ пхув.’</verse>
				<verse number="13">Нэ ко́ли тумэ́ пхэнэ́на: ‘Амэ на ла́са (камаса) тэ джива́с пэ дая́ пхув’, соб (кай) тэ на кандэ́н зан Ра́скирэ-Дэвлэ́скири, тумарэ́ Дэвлэ́скири, ракири́:</verse>
				<verse number="14">‘Над, амэ фэды́р джа́са кэ пхув Египто́скири, кай амэ на ява́са тэ дыкхас марибэ́н, и тэ на шунас рогоскири зан, и тэ на явас бокхалэ́ пэ маро́, и, одо́й амэ ява́са тэ джива́с,’</verse>
				<verse number="15">то акана́ шунэ́н лав Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, тумэ́, савэ́ ячнэ́пэ Юдастыр! ‘Адя́кэ ракирэ́ла болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л, Израилёскиро Дэвэ́л: Ко́ли тумэ́ сарэ́са рискирдэ́ пэ́скирэ муя́ тэ джа́н дро Еги́пто, и джа́на тэ дживэ́н одо́й,</verse>
				<verse number="16">то явэ́ла адя́кэ, со курта́ла, савья́тыр трашавэна (дарэ́на) тумэ́, дорэсэ́ла (латхэ́ла) наужакирдэс тумэн одо́й пэ пхув Египто́скири; баро́ бокхалыпэн, савэ́стыр тумэ́ дарэ́на, явэ́ла тэ джал пал тумэ́ндэ пал псикэ́ одо́й, дро Еги́пто, и одо́й тумэ́ мэрэ́на.</verse>
				<verse number="17">И явэ́ла адя́кэ, со сарэ́ мануша́, савэ́ рискирэна пэ́скирэ муя́ тэ джа́н кэ Еги́пто, соб (кай) тэ дживэ́н одо́й, мэрэ́на куртала́тыр, бокха́тыр и мэрибнытконэ франсэндыр, и ние́кх лэ́ндыр на ячэ́лапэ, и никай на кэрлапэ барэ́ бибахтятыр (бидатыр), со Мэ яна́ва пэ лэ́ндэ.’</verse>
				<verse number="18">Палдавэ адя́кэ ракирэ́ла болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л, Израилёскиро Дэвэ́л’: ‘Сыр мири́ холы́ и миро холякирибэ́н чхувэ́лапэ пэ манушэ́ндэ Ерусалимо́стыр, адя́кэ-паць вычхувэлапэ Мири́ холы́ пэ тумэ́ндэ, ке́ли тумэ́ джа́на андрэ́ Еги́пто; пэ тумэ́ндэ явэ́ла прокошыбэ́н (арман), бари дар [чхучипэн-ю.о.], кошыбэ́н, бипатыв; и тумэ́ буты́р на дыкхэ́на дава́ штэ́то’”</verse>
				<verse number="19">Рай Дэвэ́л пхэндя́ тумэ́нгэ: “Тумэ́, савэ́ ячнэ́пэ Юдастыр: на джа́н кэ Еги́пто:” Сарэ́ джинэ́на, со мэ, Ереме́ё, сыклякирдём тумэн тэ приракхэнпэ пал дава́ дывэ́с.</verse>
				<verse number="20">Пал-дова́ со тумэ́ хохадэ пэс дрэ тумарэ́ илэ, ке́ли тумэ́ бичхадэ́ ман кэ Рай Дэвэ́л, тумаро́ Дэвэ́л, пхэни́: “Помангпэ пал амэ́ндэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, амарэ́ Дэвлэ́скэ: и саро́, со Рай Дэвэ́л, амаро́ Дэвэ́л пхэнэ́ла, то ту пхэнэ́са анги́л сарэ́ндэ – и дова́ амэ ява́са тэ кэра́с.”</verse>
				<verse number="21">И мэ пхэндём дава́ акана́ ададывэ́с тумэ́нгэ, нэ тумэ́ на кандынэ́ зан Ра́скирэ-Дэвлэ́скири, тумарэ́ Дэвлэ́скири и саро́ дова́, со́са Ёв бичхадя́ ман кэ тумэ́.</verse>
				<verse number="22">Акана́ палдава́ джинэ́н адя́кэ, со тумэ́ мэрэ́на куртала́тыр, бокха́тыр и мэрибнытконэ франсэндыр пэ дова́ штэ́то, кэ саво́ тумэ́ камэ́на тэ джа́н тэ дживэ́н.’”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="43">
				<verse number="1">И сыс адя́кэ: ке́ли Ереме́ё пирияця́ (кончындя) тэ ракирэ́л анги́л сарэ́ манушэ́ндэ сарэ́ лава́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, лэ́нгирэ Дэвлэ́скирэ, савэ́нца Рай Дэвэ́л, лэ́нгиро Дэвэ́л, бичхадя́ лэс кэ ёнэ – сарэ́ далэ́ лава́,</verse>
				<verse number="2">то Аза́рия, чхаво́ Осаияскиро (Госаияскиро); Иоханано, чхаво́ Кареёскиро и сарэ́ пхутькирдэ́ мануша́, пхэндлэ́ Еремеёскэ: “Ту ракирэ́са начачипэ́н! О Рай Дэвэ́л, амаро́ Дэвэ́л, на бичхадя́ тут тэ пхэнэ́с: ‘На джа́н кэ Еги́пто тэ дживэ́н одо́й!’</verse>
				<verse number="3">Нэ дава́ исын Варухо, чхаво́ Нирияскиро, кон подракирэла тут проти амэ́ндэ, соб (кай) тэ выдэс амэн дрэ васта́ Халдеенгирэ, соб (кай) ёнэ, тэ мулякирэ́н амэн, ци тэ лыджа́н криг дро пле́но кэ Вавило́но.”</verse>
				<verse number="4">Акэ, о Иоханано, чхаво́ Кареёскиро, и сарэ́ рая халадэ́нгирэ и сарэ́ мануша́, на кандынэ́ зан Ра́скирэ-Дэвлэ́скири, соб (кай) тэ ячэ́нпэ тэ дживэ́н пэ пхув Юдэякири.</verse>
				<verse number="5">Нэ Иоанано, чхаво́ Кареяскиро и сарэ́ рая халадэ́нгирэ, лынэ́ сарэ́н, савэ́ ячнэ́пэ Юдэя́тыр, кон на рисинэ́ тэ ячэ́нпэ тэ дживэ́н пэ Юдэякири пхув, сарэ́ Наюдытконэ́ нацые́ндыр, кэ савэ́ лэн традынэ –</verse>
				<verse number="6">муршэ́н, джувле́н, биятэ́н, крали́скирэ чхае́н и кажнонэ́ (сваконэ) манушэ́с, конэ́с о Навузардано, рай пэ крали́скири стрэ́га, ячкирдя́ Годолияса, чхавэ́са Ахикамоскирэса (унукоса (непотоса) Шафаноскирэса), и Еремеёс, пророко́с, и Варухос, чхавэ́с Нерияскирэс.</verse>
				<verse number="7">И ёнэ гинэ́ кэ пхув Египто́скири, пал-дова́ сыр ёнэ на кандынэ́ зан Ра́скирэ-Дэвлэ́скири. И ёнэ догинэ́ кэ Тафнисо [Тафанхе́со-ю.о.].</verse>
				<verse number="8">И сыс дро Тафнисо лав Ра́стыр-Дэвлэ́стыр кэ Ереме́ё, ракири́:</verse>
				<verse number="9">“Лэ барэ́ бара́ дрэ васта́ пэ́скирэ и гарав лэн дрэ ґлэя (глина) дро бар, саво́ исын пэ штэ́то, сыр джа́са андрэ́ кхэр Фараоно́скиро пэ якха́ сарэ́ Юдэ́нгирэ,</verse>
				<verse number="10">и пхэн лэ́нгэ: ‘Адя́кэ ракирэ́ла болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро: А́кэ, Мэ бичхава́ва и лава́ Навуходоносорос, крали́с Вавилоноскирэс, Мирэ́ писхари́с, и Мэ чхува́ва лэ́скиро троно пэ кадалэ́ бара́, савэ́ Мэ гарадём. И ёв росчхувэла пир рига́ пэ́скири крали́тко бари ша́тра упра́л пэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="11">И явэ́ла ёв и розмарэла пхув Египто́скири, кон исын банго́ тэ мэрэ́л, джа́ла пэ мэрибэ́н, кон банго́ дро пле́но, джа́ла дро пле́но, кон банго́ тэл курта́ла, джа́ла тэл курта́ла.</verse>
				<verse number="12">Мэ росхачкирава яг дрэ кхэра́, пэ мангипнытка штэ́ты, кай дэвлорэ́ Египто́скирэ, и о Навуходоносо́ро схачкирэ́ла лэн и лэ́ла лэн дро пле́но. И ёв выкэдэ́ла миштыпэ́н пхувья́тыр Египтоскирьятыр сыр о чхупна́ри выкэдэ́ла (урье́ла) пэ пэ́стэ пэ́скиро урибэ́н, и ёв джа́ла криг одотхы́р раманёса (спокоёса).</verse>
				<verse number="13">Ёв пхагирэ́ла тэлэ́ обсвэнцона сты́лбы (статулы) дро Бэфсамисо (Бэф-Сэмэса), со исын пэ пхув Египто́скири, и мангипнытка (дэвлорэнгирэ) штэ́ты дро Еги́пто ёв хачкирэ́ла сарэ́са яга́са.’”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="44">
				<verse number="1">Лав, саво́ сыс Еремеёскэ пал сарэ́ Юдэ́ндэ, кон дживдя́ пэ пхув Египто́скири, савэ́ ячнэ́ тэ дживэ́н кэ Магдола [Мигдола-ю.о.], и дро Тафнисо (Тафанеса), дро Нофо, и пэ пхув Пафрососкири, ракири́:</verse>
				<verse number="2">“Адя́кэ ракирэ́ла болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро: ‘Тумэ́ дыкхнэ́ сари́ биба́хт (би́да), со Мэ яндём пэ Ерусалимо и пэ сарэ́ фо́рья Юдэя́кирэ; и, акэ, далэ́ фо́рья исын чхучэ́ (пуста), и ние́кх (нико́н) на дживэ́ла одо́й,</verse>
				<verse number="3">пал лэ́нгирэ фуй рэ́нды, савэ́ ёнэ кэрдэ́, соб (кай) тэ дэн яг Мирэ́ холякэ пир дова́, со ёнэ псирдэ́ тэ хачкирэ́н дро́га смо́лы и тэ дынаринэ́н явирэ дэвлорэ́нгэ, савэ́н ёнэ на джиндлэ́, ни тумэ́, ни тумарэ́ дада́.</verse>
				<verse number="4">Нэ Мэ бичхававас кэ тумэ́ сарэ́ Мирэ́ писхарье́н, пророкэ́н, тася́рлэс (ра́нэс) злокостыр Мэ бичхававас лэн, соб (кай) тэ пхэнэ́н тумэ́нгэ: ‘На кэрэ́н далэ́ джунгалэ́ рэ́нды, со Мэ древа́н на кама́м!’</verse>
				<verse number="5">Нэ тумэ́ на кандынэ́, и на причхудэ пэ́скиро кан, соб (кай) тэ рисён криг пэ́скирэ фуипнастыр, соб (кай) тэ на хачкирэ́н дро́га смо́лы явирэ дэвлорэ́нгэ.</verse>
				<verse number="6">Палдава́ Миро холякирибэ́н и Мири́ холы́ вычхудэпэ и росхачинэ дрэ фо́рья Юдэя́кирэ и пэ вули́цы (га́сы) Ерусалимо́скирэ; и ёнэ исын чхучэ́ и би манушэ́нгирэ, сыр исын дава́ ададывэ́с.</verse>
				<verse number="7">И акана́ – адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро: ‘Ваш (пал) со тумэ́ кэрэ́на дая́ бари биба́хт проти пэ́стэ, со́скэ тумэ́ кэрэ́на адя́кэ, соб (кай) тэ хасён тумарэ́ мурша́ и джувля́, бияты и тыкнэмаса, соб (кай) тэ на ячэ́лпэ ние́кх Юдэя́тыр,</verse>
				<verse number="8">ваш со тумэ́ дэ́на яг Мирэ́ холякэ (холякирэна Ман) буте́нца тумарэ́-вастэнгирэ, ке́ли тумэ́ хачкирэна дро́га смо́лы явирэ дэвлорэ́нгэ пэ пхув Египто́скири, пэ сави́ тумэ́ гинэ́ тэ дживэ́н, соб (кай) тэ хасён тумэ́ (хасякирэ́н пэс) и, соб (кай) машки́р сарэ́ на́цыи пэ пхув тэ явэ́л прокошыбэ́н (арман) и бипатыв кэ тумэ́?</verse>
				<verse number="9">Ци бистырдэ тумэ́ фуипэ́н тумарэ́-дадэ́нгиро, фуипэ́н кралье́нгиро Юдэя́тыр, фуипэ́н лэ́нгирэ-ромненгиро до-са́мо фуипэ́н, со тумэ́ кокорэ́ кэрдэ́, и фуипэ́н, со тумарэ́ джувля́ кэрдэ́ пэ пхув Юдэякири и пэ вули́цы (га́сы) дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="10">Тумэ́ кэ ададывэ́с на тыкнякирдэ пэс, на лынэ́ тэ дарэ́н, тумэ́ на кэрдэ́ пир Миро Зако́но ци пир Мирэ́ стату́ты, савэ́ Мэ дыём тумэ́нгэ и тумарэ́ дадэ́нгэ.</verse>
				<verse number="11">Палдава́ – акэ, со ракирэ́ла болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро: “Акэ, Мэ рискира́ва Миро муй проти тумэ́ндэ ваш биба́хт, и ваш хасибан Юдэя́киро.</verse>
				<verse number="12">И Мэ ла́ва кодолэ́н, савэ́ ячэ́напэ Юдэя́тыр, соб (кай) ёнэ тэ рискирэ́н пэ́скирэ муя́ тэ джа́н пэ пхув Египто́скири тэ дживэ́н сыр чу́жа; одо́й ёнэ хасёна сарэ́ и лэ́нгэ явэ́ла хасибэ́н пэ пхув Египто́скири. Ёнэ хасёна куртала́тыр и бокха́тыр. Ёнэ мэрэ́на, тыкнэстыр кэ най барэды́р куртала́тыр, бокха́тыр, и пэ тумэ́ндэ явэ́ла прокошыбэ́н и ди́во трашаса (трашаибэ́н), прокошыбэ́н и бипатыв.</verse>
				<verse number="13">И Мэ пхарэ́с сэндякирава лэн, савэ́ дживэ́на пэ пхув Египто́скири, адя́кэ-паць сыр Мэ пхарэ́с сэндякирдём Ерусалимо куртала́са, бокхаса, и мэрибнытконэ франсэнца;</verse>
				<verse number="14">соб (кай) ние́кх, кон ячэ́лапэ Юдэя́тыр, савэ́ явнэ́ пэ пхув Египто́скири тэ дживэ́н одо́й сыр чу́жа, тэ на кэрэнпэ никай, и тэ на выджидён, соб (кай) тэ рисён палэ пэ пхув Юдэякири, кэ сави́ лэ́нгиро ило́ марэлапэ тэ рисён палэ и тэ дживэ́н: нико́н на рисёла палэ апри́ч одолэ́ндэ, савэ́ нашэ́на.”</verse>
				<verse number="15">Тэ́ньци сарэ́ мурша́, савэ́ джиндлэ́, со лэ́нгирэ ромня́, хачкирдэ́ дро́га смо́лы явирэ дэвлорэ́нгэ, и сарэ́ джувля́, кон сыс тэрдэ́ пашы́л, бут лэн, и сарэ́ мануша́, савэ́ дживдэ́ пэ пхув Египто́скири кэ Пафросо, отпхэндлэ́ Еремеёскэ и пхэндлэ́:</verse>
				<verse number="16">“Со касынэлапэ лав, со ту пхэндя́н амэ́нгэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ лавэ́стыр, амэ на ява́са тэ шунас дава́ лав ту́тыр!</verse>
				<verse number="17">Нэ амэ, чачэс ява́са тэ кэра́с пир кажно лав, со амэ пхэндям пэ́скирэ чиба́са: тэ хачкирас дро́га смо́лы болыбнытконэ дэвлорьякэ и тэ чхувас ла́кэ тхадунэ свэ́нта дыибэна́, сыр амэ кэрдя́м: амэ и амарэ́ дада́, амарэ́ кра́лья и амарэ́ тхага́рья дрэ фо́рья Юдэя́кирэ и пэ вули́цы (га́сы) Ерусалимо́скирэ. Палдава́ амэ́ндэ сыс бут маро́, амэ́нгэ сыс миштэ́с, и амэ на дыкхцям биба́хт.</verse>
				<verse number="18">Нэ сыр фэ́ни (то́ка) амэ мэкцям тэ хачкирас дро́га смо́лы болыбнытконэ дэвлорьякэ, и тэ чхувас ла́кэ тхадунэ свэ́нта дыибэна́, амэ́нгэ яця́ тэ на ухтылэл (тэ на явэ́л до́си) саро́, и амэ хасёваса куртала́тыр и барэ́ бокха́тыр.”</verse>
				<verse number="19">Э джувля́ ишчо (инкэ́) пхэндлэ́: “И ке́ли амэ хачкирдям дро́га смо́лы дэвлорьякэ болыбнытконакэ и чхудям ла́кэ тхадунэ свэ́нта дыибэна́; ци амэ кэрдя́м марикля ла́кирэ мо́са, ци чхудям тхадунэ свэ́нта дыибэна́ ла́кэ, соб (кай) тэ на джинэ́н амарэ́ рома́?”</verse>
				<verse number="20">Тэ́ньци пхэндя́ Ереме́ё анги́л сарэ́ манушэ́ндэ-муршэндэ, джувле́ндэ, и сарэ́ яви́р манушэ́ндэ, савэ́ лэ́скэ отпхэндлэ́ адя́кэ, ракири́:</verse>
				<verse number="21">“Ци дава́ исын на дро́га смо́лы, со тумэ́ хачкирдэ́ дрэ фо́рья Юдэя́кирэ и пэ вули́цы (пэ га́сы) Ерусалимо́скирэ, тумэ́ и тумарэ́ дада́, тумарэ́ кра́лья и тумарэ́ тхага́рья, мануша́ далэ́ пхувья́кирэ? Ци со дава́ Рай Дэвэ́л на рипирдя лэн, ци хай, на явдя́ дава́ Лэ́скэ пэ годы́?</verse>
				<verse number="22">И Рай Дэвэ́л буты́р на дэ́лас ра́да тэ вырикирэл дава́ пир доя́ биба́хт, со тумэ́ кэрдэ́ и пир джунгалэ́ (брыдка) рэ́нды, со тумэ́ кэрдэ́. Палдава́ тумари́ пхув исын чхучи́, ди́во трашаса, прокошыбэ́н (арман), би манушэ́нгири, сыр дава́ исын кэ ададывэ́с.”</verse>
				<verse number="23">Пал-дова́ со тумэ́ хачкирдэ́ дро́га смо́лы и пал-дова́ со тумэ́ кэрдэ́ грэ́хи проти Растэ-Дэвлэ́стэ, и тумэ́ на кандынэ́ зан Ра́скирэ-Дэвлэ́скири, и на кэрдэ́ пир Лэ́скиро Зако́но, ци пир Лэ́скирэ стату́ты, ци Лэ́скирэ упхэныбэна́, палдава́ дая́ бари биба́хт (би́да) кэрдя́пэ тумэ́нца, сыр дава́ исын кэ ададывэ́с.”</verse>
				<verse number="24">И пхэндя́ Ереме́ё сарэ́ манушэ́нгэ, и сарэ́ джувле́нгэ: “Шунэ́н лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, сарэ́ – Юдэя́кирэ мануша́, савэ́ дживэ́на пэ Египто́скири пхув:</verse>
				<verse number="25">адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро, пхэни́: ‘Тумэ́ и тумарэ́ джувля́ ракирдэ́ пэ́скирэ уштэ́нца и кэрдэ́ пэ́скирэ вастэ́нца, пхэни́: ‘Амэ чачэс, ла́са тэ кэра́с пир амарэ́ совлаха́, со амэ дыям – тэ хачкирас дро́га смо́лы болыбнытконэ дэвлорьякэ и тэ чхувас тхадунэ дыибэна́ ла́кэ.’ Тумэ́ зоралэ́с рикирэнапэ кэ тумарэ́ совлаха́ и кэрэ́на пир тумарэ́ совлахадэ лава́.’</verse>
				<verse number="26">Пал-дава́ шунэ́н лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, сарэ́ Юдэя́кирэ мануша́, савэ́ дживэ́на пэ Египто́скири пхув: ‘Акэ, Мэ совлахадём Мирэ́ барэ́ лавэ́са’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л –, соб (кай) Миро лав тэ на пхэнэ́л буты́р ние́кх ману́ш Юдэя́тыр, кон дживэ́ла пэ Египто́скири пхув, пхэни́: ‘Тэ дживэ́л Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.”</verse>
				<verse number="27">Акэ, Мэ ява́ва тэ дыкха́в пэ тумэ́ндэ кэ биба́хт, а на ваш лачхипэ́н: сарэ́ мануша́ Юдэя́тыр, савэ́ исын пэ пхув Юдэякири явэ́на тэ хасён куртала́тыр, и барэ́ бокха́тыр анги́л дова́, сыр явэ́ла ко́нцо (яго́ро) лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="28">Нэ кодолэ́ на́бут мануша́, савэ́ нашэ́на куртала́тыр, рисёна палэ кэ пхув Юдэякири пхувья́тыр Египто́стыр, и сарэ́, кон ячэ́лапэ Юдэя́тыр, савэ́ гинэ́ пэ пхув Египто́скири тэ дживэ́н одо́й сыр чу́жа, уджинэна, конэскирэ лава́ рисёна дро чачипэ́н, Мирэ́ ци лэ́нгирэ.</verse>
				<verse number="29">“И явэ́ла ґерты́к (знаме́ниё) тумэ́нгэ’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л – со Мэ пхарэ́с сэндякирава тумэн пэ дова́ штэ́то, соб (кай) тумэ́ тэ джинэ́н, со Мирэ́ лава́ рисёна дро чачипэ́н пал тумэ́ндэ пэ биба́хт тумари́.’</verse>
				<verse number="30">‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: ‘А́кэ, Мэ выдава фараонос Вафриёс [Хофрас-ю.о.], крали́с Египтоскирэс дро васта́ лэ́нгирэ-вэргэ́нгирэ, савэ́ родэ́на лэ́нгиро ди, сыр Мэ выдыём Сэдэкияс, крали́с Юдэякирэс, дро васт Навуходоносороскирэ, крали́скэ Вавилоноскирэскэ, саво́ сыс вэ́рго Сэдэкияскэ и, кон родыя лэ́скиро ди.’”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="45">
				<verse number="1">Лав, саво́ ракирдя́ проро́ко Ереме́ё Варухоскэ, чхавэ́скэ Нирияскирэскэ, ке́ли о Варухо чхиндя́ далэ́ лава́ дрэ лылвари́ Еремеёскирэ чибатыр пэ шта́рто бэрш Иоакимоскиро (чхаво́ Иосия́скиро), кон сыс кра́ли пэ Юдэ́я, пхэни́:</verse>
				<verse number="2">“‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро’ – ту́кэ, Варухо:</verse>
				<verse number="3">‘Ту пхэндя́н: ‘Бида пэ ма́ндэ акана́! Пал-дова́ со Рай Дэвэ́л дочхудя дукх тугаса кэ ило́. Мэ сом кхинякирдо мирэ́ ґондендыр (ўздохэндыр) и мэ нашты́ (на могина́ва) тэ латхав откхиныбэн.’”</verse>
				<verse number="4">Нэ ту пхэн Варухоскэ адя́кэ: “Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: ‘Акэ, со Мэ чхудём, дова́ Мэ пхагирава тэлэ́, и со Мэ почхудём дрэ пхув, дова́ Мэ вырискирава, – дава́ исын сари́ дая́ пхув.’</verse>
				<verse number="5">Ту мангэса (родэса) барэ́ льготы ваш пэ́скэ? На манг лэн, пал-дова́ со, акэ, Мэ яна́ва биба́хт (би́да) пэ кажно (сва́ко) лоч (плоть), – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: Нэ Мэ да́ва тыро́ джиибэ́н (отмэка́ва тут джидэса) ту́кэ сыр дорэсыбэ́н пэ сарэ́ штэ́ты, карик ту на джа́са.’”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="46">
				<verse number="1">Лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, саво́ явдя́ Еремеёскэ, пророкоскэ, пал Наюды́тка на́цыи.</verse>
				<verse number="2">Пал Еги́пто, пал халадыбэ́н Фараоно́скиро Нехаёскиро, крали́скиро Египто́скиро, саво́ о Навуходоносо́ро, кра́ли Вавилоно́скиро розмардя́ пашы́л рэка (лэнь) Евфрато дро Кархамисо дро шта́рто бэрш Иоакимоскиро (чхаво́ Иосия́скиро), кон сыс кра́ли пэ Юдэ́я:</verse>
				<verse number="3">“Кэрэ́н шчы́ты и чхурдыпнытка бустя́ (коп΄и) и джа́н пашылэды́р кэ марибэ́н!</verse>
				<verse number="4">Дэн андрэ́ и бэшэ́н уклистэ́, халадэ́ пэ грэ́ндэ! Тэрдён анги́л дрэ пэ́скирэ шлёмы, дэн чол (войстринэн) чхурдыпнытка бустя́, урьен пэ пэ́стэ саструно колынд.</verse>
				<verse number="5">Со́скэ, Мэ дыкха́ва, ёнэ пынэ́ дро ду́хо (фа́но) и рисинэ́ палэ? Лэ́нгирэ зоралэ́ мурша́ домардэ́; ёнэ адя́кэ сы́гэс нашэ́на криг, со ёнэ на рисёна мо́са палэ? Пал-дова́ со исын дар пэ кажно риг,” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="6">И на нашэла криг сы́гно халадо, и на кэрэ́лапэ никай зорало́ мурш. Ёнэ обштавэнапэ и пэрэ́на одо́й, кай паш-рати́тко (северно) риг, пашы́л рэка (лэнь) Евфрато.</verse>
				<verse number="7">“Кон дава́ уштэ́ла сыр рэка (лэнь) Нило, а лэ́скирэ паня́ вучэ́с кунинэнапэ сыр сыгна рэкицы?</verse>
				<verse number="8">Дава́ исын Еги́пто, со уштэ́ла сыр рэка (лэнь), и лэ́скирэ паня́ вучэ́с кунинэнапэ сыр сыгна рэкицы; и Еги́пто раки́рла: ‘Мэ уштава и учхакирава пхув, мэ розмарава пэ котэра́ фо́ро и манушэ́н, кон дживэ́ла дрэ дава́ фо́ро.’</verse>
				<verse number="9">Бэшэ́н пэ грэ́ндэ, и традэ́н со исын зор марибнытконэ́ вурдэнэнца, и мэк зоралэ́ мурша́ тэ джа́н анги́л: зоралэ́ мануша́, Ефиопляни (Кушытка) и Ливияни (Путитка) мануша́, савэ́ндэ исын шчы́ты, и Лидяни (Лудимитка) мануша́, савэ́ рикирна лу́ко и надтырдэна лэс.</verse>
				<verse number="10">Пал-дова́ со дава́ исын дывэ́с Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро дывэ́с, со Рай Дэвэ́л рискирэ́ла (отдэ́ла) палэ фуипэ́н, соб (кай) тэ отхал (отдэ́л) палэ (рискирэ́л фуипэ́н) пэ Пэ́скирэ вэргэ́ндэ. Э курта́ла явэ́ла тэ чхинэл и ёй чалёла, и ёй матёла лэ́нгирэ ратэстыр. Пал-дова́ со Рай Дэвэ́л, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Дэвэ́л прилэ́ла свэ́нто дыибэ́н дрэ паш-рати́тко (севе́рно) пхув пашы́л рэка (лэнь) Евфрато.</verse>
				<verse number="11">Джа́ упрэ́ пэ Галаа́до (Гилеадо), и лэ пэ́са бальзамо, э патывалы́ тэрны́ джувлы́, чхай Египто́скири! Ивья́ (напра́снэс) ту буты́р прилэса драба: ту на явэ́са састякирды.</verse>
				<verse number="12">Наюды́тка на́цыи шундлэ́ пал тыри́ ладж, и тыро́ ровибэн пхэрдякирдя́ пхув: пал-дова́ со зоралэ́ мурша́ обштадэпэ (пэкадэпэ) екх пир явирэ́стэ: ёнэ пынэ́ кхэтанэ́.”</verse>
				<verse number="13">Акэ, исын лав, со Рай Дэвэ́л пхэндя́ пророкоскэ Еремеёскэ, пал крали́стэ Навуходоносоростэ Вавилоно́стыр, саво́ явэ́ла и розмарэла пхув Египто́скири:</verse>
				<verse number="14">“Подэн зан (звесь) дро Еги́пто, и пхэнэ́н сарэ́нгэ дрэ Мигдола; пхэнэ́н сарэ́нгэ дрэ Нофа и дро Тафнисо; пхэнэ́н лэ́нгэ: ‘Тэрдён муршканэ́с и явэ́н скэдынэ́ (скэдэ́нпэ), пал-дова́ со курта́ла чингирэла саро́ пашы́л ту́тэ.’</verse>
				<verse number="15">Со́скэ бидарипнаскирэ мурша́ пынэ́ домардэ́? Ёнэ на дэ́на ра́да тэ тэрдён дрэ стонка, пал-дова́ со Рай Дэвэ́л традыя́ криг лэн.</verse>
				<verse number="16">Рай Дэвэ́л кэрдя́ адя́кэ, со бут лынэ́ тэ обштавэнпэ, чачо́, и тэ пэрэ́н екх пэ явирэ́стэ, и ёнэ пхэндлэ́: ‘Уштэ́н, и явэ́н рисёваса кэ амарэ́ мануша́, и пэ амарэ́-манушэ́нгири пхув куртала́тыр, сави́ домарэла амэн.’</verse>
				<verse number="17">Одо́й ёнэ дэ́на го́дла: ‘Фарао́но, кра́ли Египто́скиро, екх шумо исын лэ́стыр: ёв промэкця упхэндло́ часо.’</verse>
				<verse number="18">“Тэ джива́в Мэ,” – ракирэ́ла Кра́ли, Конэ́скиро лав исын болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л, “сыр адя́кэ-паць исын Фаворо машки́р бэ́рги, и сыр исын Кармило пашы́л мо́рё (дэрья́в), адя́кэ явэ́ла кра́ли Вавилоно́скиро.</verse>
				<verse number="19">Ту, чхай Египто́скири, кон дживэ́ла дрэ лэ́стэ, скэ́дэ пэ́скэ клунки тэ джас дро пле́но, пал-дова́ со Ново (Нофа) ячэ́лапэ чхучо́, адя́кэ со ние́кх ману́ш на явэ́ла тэ дживэ́л дрэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="20">“Еги́пто исын сы́рбы древа́н ґожо рэца (тёлка), нэ явэ́ла хасибэ́н, паш-ратитконэ́ рига́тыр явэ́ла,</verse>
				<verse number="21">Адя́кэ-паць Египто́скирэ рулдэ (прилымэ халадэ́) исын машки́р дая́ пхув сы́рбы тхулэ гурува, ёнэ адя́кэ-паць рисинэ́ палэ, ёнэ нашнэ́ кхэтанэ́, ёнэ на вытырдинэ дрэ стонка. Лэ́нгиро хасибны́тко (бибахтякиро) дывэ́с явдя́, явдя́ сэ́ндо пэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="22">Египто́скири зан явэ́ла шундлы сыр пашаибнаскиро сап, саво́ сипинэла, пал-дова́ со лэ́скирэ вэ́рги джа́на халадыбнаса, и ёнэ явэ́на пэ лэ́стэ товэрэнца – сы́рбы чингирибнаскиро (дровосе́ко) дро вэш.</verse>
				<verse number="23">Ёнэ вычингирэна лэ́скиро вэш,” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – “саво́ ґэнсто ёв тэ на явэ́л, пал-дова́ со лэн нашты́ тэ погинэн, и лэн исын буты́р сыр пхакитка скочки (грасторэ).</verse>
				<verse number="24">Э чхай Египто́скири исын ладжакирды, ла выдэна дрэ васта́ манушэ́нгирэ паш-ратитконэ́ (севернонэ) рига́тыр.”</verse>
				<verse number="25">Болыбна́скиро-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро ракирэ́ла: “Акэ, Мэ яна́ва пхаро́ сэ́ндо пэ Амоно дро Но, и пэ Фараоностэ дро Еги́пто лэ́нгирэ дэвлорэнца и лэ́нгирэ кралье́нца – фараонос и кодолэ́н, савэ́ гарадёна пал лэ́стэ.</verse>
				<verse number="26">И Мэ выдава лэн дро васта́ одолэнгирэ, савэ́ родэ́на лэ́нгиро ди, дро крали́скиро Навуходоносороскиро Вавилоно́стыр и дро васта́ лэ́скирэ дынарьенгирэ. Нэ пало́ дава́ мануша́ явэ́на тэ дживэ́н дро Еги́пто сыр дрэ ґаратунэ́ дывэса́”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="27">“Нэ ту на дар, о Миро писха́ри, Яково, И ту на запхадёв дро ду́хо (фа́но), о Израиле! И, акэ, Мэ зракха́ва тут дурипнастыр и тыро́ ро́до пхувья́тыр, кай ёнэ исын дро пле́но; Яково рисёла, откхинёла и явэ́ла во́льно; и нико́н на трашакирэла лэс.’</verse>
				<verse number="28">На дар, Миро писха́ри, Яково’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – ‘Мэ сом ту́са; пал-дова́ со Мэ хасякира́ва сарэ́ на́цыи, кэ савэ́ Мэ традыём тут; нэ Мэ на хасякира́ва тут, нэ Мэ пирисыклякирава тут пир ме́ра, и Мэ сароекх на мэкава тут би сэндоскиро.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="47">
				<verse number="1">Лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, саво́ сыс пророкоскэ Еремеёскэ пал Филистимия́кирэ манушэ́ндэ анги́л дова́, сыр фарао́но пыя́ (розмардя́) Газа.</verse>
				<verse number="2">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Акэ, паня́ ґаздэ́напэ паш-ратитконэ́ (севернонэ) рига́тыр и ячэ́напэ сыр тасадыпнаскиро панинг; ёнэ зачхувэна пане́са пхув и саро́, со исын пэ ла́тэ: фо́рья, и одолэ́н, кон дживэ́на дрэ лэ́ндэ. Мануша́ явэ́на тэ ровэ́н, и сарэ́ джиибна́скирэ пэ пхув явэ́на тэ тугинэн (тэ ровэ́н) ясвэ́нца.</verse>
				<verse number="3">Ке́ли явэ́ла шундло лопотымо (топото) пэталэндыр зоралэ́-грэнгирэн, ке́ли явэ́на тэ грукинэн лэ́скирэ марибны́тка вурдэна́, ке́ли явэ́на тэ грыминэн лэ́скирэ ро́ты, со дада́ аж на подыкхэна палэ пэ пэ́скирэ биятэндэ, пир дова́, со лэ́нгирэ васта́ исын бизорья́кирэ.</verse>
				<verse number="4">Пал-дова́ со явэ́ла дывэ́с тэ вымарэн сарэ́ Филистимлянэн, тэ ячкирэн Ти́ро и Сидоно сарэ́са би помогибнаскиро, савэ́ ячэ́напэ. Рай Дэвэ́л ячкирэ́ла нисоса Филистимлянэн, савэ́ ячнэ́пэ островостыр Кафторостыр.</verse>
				<verse number="5">Газа ячэ́ла бибалэнгири, Аскалоно [Ашкелоно-ю.о.] хасёла, – дова́, со ячэ́лапэ лэ́нгирэ долостыр? Сыр ґара́ ту явэ́са тэ чхинэс пэс дрэ ту́га?</verse>
				<verse number="6">О, курта́ла Ра́скирэ-Дэвлэ́скири? Сыр ґара́ (длу́гэс) ту на явэ́са тэ пасёс тихо (штылёс)? Рисёв палэ дрэ пэ́скири ножна? Пирияч (откхинёв) и яв штыл!</verse>
				<verse number="7">Нэ сыр ёй могинэ́ла тэ пириячэл (откхинёл)? – Ко́ли Рай Дэвэ́л припхэндя́ проти Аскалоно и проти брэ́го морёскиро (дэрьявэ́скиро)? Одо́й Ёв припхэндя́ курталакэ тэ чингирэл.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="48">
				<verse number="1">Проти Моа́во. Адя́кэ ракирэ́ла болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро: “Бида фороскэ Не́во: Пал-дова́ со ёв исын пхагирдо́, Кариафаимо исын ладжакирдо́ и лыно́; Мизгаво исын ладжакирдо́ и пхагирдо́.</verse>
				<verse number="2">Буты́р на явэ́на тэ шарэ́н Моа́во, а дро Есево́но [Хешэвоно-ю.о.] придуминэна биба́хт проти дава́ штэ́то, ракири́: ‘Явэ́н, соб (кай) амэ́нгэ тэ хасякирас лэс сыр манушы́тко нацыя.’ И ту адя́кэ-паць, Мадме́на, хасёса [пириячэса тэ явэс-р.с.], курта́ла дотрадэла тут.</verse>
				<verse number="3">Зан роибнаскири явэ́ла шундлы Оронаимостыр: ‘Бэдыпэн (би́да) и хасибэ́н’ исын баро́!</verse>
				<verse number="4">Моа́во исын пхагирдо́ дрэ руи́ны, лэ́скирэ бияты (чхаворэ́) годлэна, со исын шундло.</verse>
				<verse number="5">Пал-дова́ со роибэ́н джа́ла лэ́нца, ке́ли ёнэ джа́на упрэ́ пэ штэ́то Лухито; ке́ли ёнэ джа́на тэлэ́ Оронаимостыр, ёнэ ровэна пал бэдыпэн (чорорипэн).</verse>
				<verse number="6">Нашэ́н, зракхэн пэ́скиро джиибэ́н! Явэ́н сы́рбы дова́ хру́сто пэ чхучи́ мал (степ).</verse>
				<verse number="7">Пир дова́ со ту, Моа́во, допатяндыяпэ зоралэ́с дрэ пэ́скирэ бутя́ и пэ́скирэ кучипэна, тут адя́кэ-паць лэ́на, и Хамосо джа́ла дро пле́но, лэ́скирэ рашая́ и лэ́скирэ тхага́рья кхэтанэ́.</verse>
				<verse number="8">Розмарибнаскиро явэ́ла пэ кажно фо́ро, со нисаво́ фо́ро на ячэ́лапэ цэ́ло (зракхно), и до́ло хасёла, и ровно фэ́лда хасякирэна [явэ́ла чхучи́-р.с.]: – адя́кэ, сыр и пхэндя́ Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="9">Дэн пхака́ Моавоскэ, соб (кай) ёв могинэлас тэ вурнял криг, пал-дова́ со лэ́скирэ фо́рья явэ́на чхучэ́, ние́кх на явэ́ла тэ дживэ́л дрэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="10">“Тэ явэ́н прокошыбэна (арманя) пэ кодолэстэ, кон кэрэ́ла Ра́скирэ-Дэвлэ́скири буты́ биилэскиро, тэ явэ́л прокошыбэ́н пэ кодолэстэ, кон обрикирэла Пэ́скири курта́ла ратэстыр!</verse>
				<verse number="11">Моа́во сыс усады / сак (всегда) вольнонэ пэ́скирэ тэрныпнастыр и ёв сыс чхудо пэ пэ́скиро хумэр (дрожджы); лэс на пиричхувэнас екхэ пирьятыр дро яви́р; сы́рбы мол (вино); – ёв ние́кхвар на сыс дро пле́но: палдава́ лэ́скиро смако ячэ́лапэ дрэ лэ́стэ, и лэ́скиро лачхо́ кхандыпэн на парудяпэ.</verse>
				<verse number="12">Палдава́, акэ, явэ́на дывэса́’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – ‘со Мэ бичхава́ва манушэ́н кэ Моа́во тэ пиричхувэн лэс сыр мол (лолы бравинта). Ёнэ чхучакирэна Лэ́скирэ кхорэ́ (сасу́ды) и пхагирэна пэ котэра́ лэ́скирэ штэклы.</verse>
				<verse number="13">И явэ́ла Моа́во ладжакирдо́ пал Хамосо, сыр и кхэр Израилёскиро сыс ладжакирдо́ пал Вефиль, дро со мануша́ Израилёстыр зоралэ́с патяндынэ́.’</verse>
				<verse number="14">Сыр да тумэ́ ракирэ́на: ‘Амэ сам зоралэ́, и амэ сам мурша́ тэ мараспэ?’</verse>
				<verse number="15">Моа́во ж исын розмардо дрэ руи́ны, и лэ́скирэ форье́ндыр джа́ла тхув, а лэ́скирэ выкэдынэ́ мануша́ гинэ́ тэл курта́ла пэ мэрибэ́н тэ чхинэн лэн, – ракирэ́ла Кра́ли, Конэ́скиро Лав исын Рай Дэвэ́л, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро.</verse>
				<verse number="16">Бари би́да пэрэ́ла сыг пэ Моа́во, и биба́хт (хасибэ́н) прастала сы́гэс пэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="17">Тангинэн ясвэ́нца лэс, сарэ́, кон исын пашы́л лэ́стэ, и сарэ́, кон джинэ́ла лэ́скиро лав, пхэнэ́н: ‘Саво́ зорало́ дэсто́ исын пхагирдо́, сави́ шука́р кхия сыс!’</verse>
				<verse number="18">Джа́ тэлэ́ славутнонэ штэто́стыр, и бэш смэгаса тэ пьел, чхай Дивоноскири, кон дживэ́ла дро дова́ фо́ро. Розмарибнаскиро пэ Моа́во явдя́ пэ ту́тэ, ёв розмарэла пэ котэра́ тырэ́ зоралэ́ ва́нты (тва́рдыми).</verse>
				<verse number="19">Ту, сави́ дживэса кэ Арое́ро, тэрдёв пашы́л дром и дыкх цямкэс. Пхучпэ лэ́стыр, саво́ нашэла, и пхучпэ ла́тыр, сави́ ракхэлапэ, и пхэн: ‘Со кэрдя́пэ?’</verse>
				<verse number="20">Моа́во ладжакирдо́, пал-дова́ со ёв пхагирдо́ пэ бара́, ров зоралэ́с и дэ го́дла! Пхэн дава́ дро Арноно, со Моа́во исын пхагирдо́ кэ пхув.</verse>
				<verse number="21">И сэ́ндо явдя́ пэ лошчыны, саво́ исын пэ роўно фэ́лда: пэ Халоно, пэ Яца, пэ Мофафо (Мефа),</verse>
				<verse number="22">и пэ Дивоно, и пэ Ново, и пэ Бет-Дивлафаимо;</verse>
				<verse number="23">и пэ Кариафаимо, и пэ Бет-Гамуло; и пэ Бет-Маоно;</verse>
				<verse number="24">и пэ Кериофо, и пэ Восоро (Боцра), и пэ сарэ́ фо́рья пэ пхув Моавоскири, дуратунэ́ и пашатунэ́!</verse>
				<verse number="25">Моавоскири зор сыр шынг (ро́го) исын чхурдыно́ тэ хасёл, и лэ́стэ васт сы́рбы исын пхагирдо́” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="26">“Матякирэн лэс, пал-дова́ со ёв ґаздыя́ пэс пэ Растэ-Дэвлэ́стэ; и Моа́во явэ́ла тэ равэлпэ дрэ пэ́скиро чхадыпэн и мануша́ лэ́на дава́ штэ́то пэ данд тэ санпэ (кокоро́ явэ́ла просандло).’</verse>
				<verse number="27">Ци ту, Моа́во, на лыян Израилё пэ данд, соб (кай) тэ саспэ? Ци на отлыджасаспэ ту кэ Израилё, сы́рбы кэ чор? Со ту кунинэса шэрэ́са бут мо́лы, ке́ли ракирэ́са пал лэ́стэ?</verse>
				<verse number="28">Тумэ́, савэ́ дживэ́на кэ Моа́во, ячкирэн фо́рья и дживэ́н пэ скалы. Явэ́н сы́рбы голумбы, савэ́ кэрэ́на гня́зды (ку́фы) пэ скалакирэ рига́, кай заджа́на дрэ гэбар (пешчэра).</verse>
				<verse number="29">Амэ шундя́м пал пхутькирибэ́н Моавоскиро: ёв исын древа́н пхутькирдо – лэ́стэ исын вучи́ мина пэ муй, – ёв барьякирэ́ла пэс, – ёв пхутёла, – и ёв думинэ́ла вучэ́с пал пэ́стэ дро пэ́скиро ило́.</verse>
				<verse number="30">Мэ джино́м лэ́скиро холякирибэ́н’ – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – ‘лэ́скиро ракирибэ́н исын чхучо́, лэ́стыр нисо́ на выджа́ла чачуно́.</verse>
				<verse number="31">Палдава́ Мэ ява́ва тэ ровав зоралэ́с пал Моа́во, и Мэ ява́ва тэ дав го́дла пал сарэ́ндэ Моавостыр; Мэ ява́ва тэ тугинав ясвэ́нца пал манушэ́ндэ Кир-Харесостыр.</verse>
				<verse number="32">О винагра́днико дрэ Се́вма! Мэ ява́ва тэ ровав буты́р пал ту́тэ сыр пал Иазе́ро (Язэро): тырэ́ отбарьякирибэна пирибаринэ мо́рё (дэрья́в), ёнэ догинэ́ кэ зеро Иазе́ро (Язэро). О росчорибнаскиро пыя́ пэ тумарэ́ лынаитка му́ри и пэ тумарэ́-молякиро (виноскиро) обкэдыпэн.</verse>
				<verse number="33">Ра́дыма и весёлыма (лош) лынэ́ криг пхабунэ фэлдатыр и Моавоскирэ пхувья́тыр; Мэ кэрдём адя́кэ, со нисо́ на явэ́ла дро пре́со ваш мол (вино), ёнэ буты́р на явэ́на тэ штакирэн (тэ топчынэн) радымитконэ годла́са, на явэ́ла буты́р го́дла радыма́са.’</verse>
				<verse number="34">Пал лэ́нгири го́дла Есевоностыр (Хешэвоностыр) кэ Елеала (Елалэя), кэ Яаца (Яхазо) ёнэ ґаздынэ́ го́дла Сиоростыр кэ Оронаимо, кэ три́то Эґла (Эґла-Шэлишыя); пал-дова́ со адя́кэ-паць и паня́ Нимримоскирэ пиришутёна.</verse>
				<verse number="35">И ишчо (инкэ́) Мэ кэра́ва адя́кэ, со дро Моа́во пириячэна тэ янэ́н свэ́нта яныбэна́ пэ вучэ́ штэ́ты и Мэ мулякирава кодолэ́с, саво́ хачкирэлас дро́га смо́лы пэ́скирэ дэвлорэ́нгэ’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="36">‘Палдава́ Миро ило́ явэ́ла тэ обровэлпэ пал Моа́во сы́рбы свиролька, и Миро ило́ явэ́ла тэ обровэлпэ пал манушэ́ндэ Кир-Харесостыр; пал-дова́ со баро́ барвалыпэ́н, со ёнэ кэдынэ хасия́.</verse>
				<verse number="37">Кажно шэро́ исын мурадо и кажна чхора (брода) исын мурадэ́, пэ кажно васт исын почхиныбэна, и пэ трушула исын балыткса гонэ́.</verse>
				<verse number="38">Сарэ́ ракирэ́на ясвэ́нца пэ сарэ́ кхэрэ́скирэ стрэхи (чхакиня), и пэ га́сы дро Моа́во, пал-дова́ со Мэ розмардём Моа́во сы́рбы пири́, сави́ на трэй” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="39">Ёнэ ровэна зоралэ́с – сыр да Моа́во розмардо? Сыр да Моа́во рискирдя́ палуй ладжаса! И явэ́на тэ санпэ Моавостыр, и лэ́стыр явэ́на тэ трашадён сарэ́, кон исын пашы́л лэ́стэ.</verse>
				<verse number="40">Пал-дова́ со ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Акэ, Вавило́но явэ́ла тэ вурнял сыр о́рло (ки́до), и ёв росчхувэла пэ́скирэ пхака́ пир рига́ упралэстыр пэ Моа́во.</verse>
				<verse number="41">Фо́рья явэ́на лынэ́ и тва́рдыми (кре́пости) заухтылэна. Дро дова́ дывэ́с ило́ зоралэ́-муршэнгирэ Моавостыр явэ́ла сыр ило́ джувля́киро, савья́ мэнчынэна дукха́ тэ биянэ́л.</verse>
				<verse number="42">И явэ́ла Моа́во вымардо сыр нацыя пир дова́, со ёв барьякирдя пэс [гия́-р.с.] проти Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="43">Дар, ґанби́н и фэлы́ явэ́на пэ ту́тэ, ману́ш Моавоскиро!” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="44">‘Кон нашэла дара́тыр, одова́ пэрэ́ла дрэ ґанби́н, и кон выджа́ла ґанбинятыр, одолэ́с ухтылэ́ла фэлы́, пал-дова́ со Мэ ява́ва кэ Моа́во,” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="45">“Одолэ́, савэ́ нашнэ́, тэрдинэ́ тэл Есево́но (Хешэвоно), пал пэ́скиро бизорьякирибэн. Нэ явэ́ла яг Есевоностыр, явэ́ла бари яг машкиралыпнастыр Сигоностыр и похала ме́жа Моавоскири и шэрэскиро гутуп (темё) пэ чхавэ́ндэ бунтарье́ндэ.</verse>
				<verse number="46">Бида пэ ту́тэ, Моаве! Мануша́ Хамосостыр хасинэ́; пал-дова́ со тырэ́ чхавэ́н лынэ́ дро пле́но, и тырэ́ чхая́ исын дрэ наволя.</verse>
				<verse number="47">Нэ Мэ рискира́ва палэ Моавоскирэ пленонэн дрэ палатунэ́ (последня) дывэса́’”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л. Акэ, дасаво исын сэ́ндо пэ Моа́во.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="49">
				<verse number="1">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л пал Амоноскирэ чхавэ́ндэ: “Ци нанэ чхавэ́н дро Израилё? Ци нанэ лэ́стэ прилыибнаскиро (наследнико) пэ мэкно́ миштыпэ́н? Со́скэ тэды о Малхомо прилыя́ мэкно́ миштыпэ́н Гадостыр, и лэ́скирэ мануша́ дживэ́на дрэ Гадоскиро фо́рья?</verse>
				<verse number="2">Палдава́, акэ, явэ́на дывэса́,” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – “со явэ́ла шундлы марибнаскири зан (глос) дрэ Рава Амоноскирэ-чхавэнгири. И далэ́ форо́стыр ячэ́напэ руинэнгирэ бэ́ргицы, и Равакирэ гава́ явэ́на хачкирдэ́ яга́са. Тэ́ньци Израилё лэ́ла палэ дая́ пхув сыр пэ́скиро миштыпэ́н одолэ́ндыр, кон лыя́ лэ́стыр,” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="3">“Тугин ясвэ́нца, Есевоне, пал-дова́ со Гаё (Аё) исын росчордо, дэн го́дла, чхая́ Раваскирэ, подпхандэн пэс балытконэ гонэнца! Ракирэ́н ясвэ́нца и прастан одори́к и палэ пир ва́нты; пал-дова́ со Малхомо джа́ла дро пле́но кхэтанэ́ лэ́скирэ рашанца и пэ́скирэ тхагарьенца.</verse>
				<verse number="4">Со́скэ ту барьякирэса пэс долэнца? Джин, со ёнэ ростхадэнапэ ратэ́са, ту, бунтуи́тко чхай Амоноскири! Сави́ гарадёла пал пэ́скиро кучипэ́н тэ зракхэлпэ, пхэни́: ‘Кон явэ́ла проти ма́ндэ?’</verse>
				<verse number="5">Акэ, Мэ яна́ва дар (траш) пэ тумэ́ндэ,” – ракирэ́ла болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л. “Кажно (сва́ко) тумэ́ндыр, кон исын тумэ́ндэ, явэ́ла традыно криг тэ нашэ́л пэ́скэ, кон карик: и на явэ́ла ние́кх ману́ш тэ кэдэл кхэтанэ́ кодолэ́н, кон нашнэ́.</verse>
				<verse number="6">Нэ пало́ (после) дова́ Мэ яна́ва палэ пленнонэ манушэ́н Амоностыр,” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="7">Пал Эдо́мо адя́кэ ракирэ́ла болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л: “Со нанэ буты́р годыпэ́н дро Фемано? Ци со барэ́-годякирэ мануша́ пириячнэ тэ дэн годы́ явирэ́нгэ? Ци со годыпэ́н нашадыя?</verse>
				<verse number="8">Нашэ́н, рискири пэ́скирэ думэ, бэшэ́н дрэ хор ґанбиня́ (ямы), мануша́лэ, савэ́ дживэ́на кэ Дедано, пал-дова́ со Мэ яна́ва Исавоскиро хасибэ́н пэ лэ́ндэ, – дава́ часо Мэ ява́ва тэ сэндякирав лэн.</verse>
				<verse number="9">Ко́ли явнэ́ винаградо-скэдыибнаскирэ кэ ту, то нау́што ёнэ тэ на мэкэ́н вари-кицы́ цэ́ла му́ри? Ко́ли явэ́нас чора раты́, то ёнэ чорэнас пэ́скэ ада́кицы, кицы́ лэ́нгэ трэй?!</verse>
				<verse number="10">Нэ Мэ росчхудём [рочхувава-р.с.] Исавос кэ нангипэ́н: Мэ откэрдём [откэрава-р.с.] сарэ́ лэ́скирэ чораханэ штэ́ты, и ёв на дэ́ла ра́да тэ гарадёл. Лэ́скирэ пала́л-явибнаскирэ чхавэ́ пир кхэри́тко ро́до (пле́мё) хасёна, лэ́скирэ пша́ла и лэ́скирэ сусе́ды (кота́рья), и ёв буты́р на явэ́ла.</verse>
				<verse number="11">Мэкэ́н пэ́скирэ пиротэн (сиротэн) Ма́нгэ, и Мэ ява́ва тэ ракхав лэн, и мэк тырэ́ пивля (удовы) тэ патя́н зоралэ́с дрэ Ма́ндэ.</verse>
				<verse number="12">Пал-дова́ со-адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “А́кэ, кодолэ́ яви́р Юды, савэ́нгэ на сыс присэндиндло тэ пьен тахта́й (чаша), дыкхэ́н, явэ́на тэ пьен тахта́й. И со да ту, Эдоме, джа́са криг, би сэндоскиро? Над, ту на кэрэсапэ никай, соб (кай) тэ выракхэспэ сэндостыр, и ту, чачэс [усае́кх-р.с.], явэ́са тэ пьес дава́ тахта́й.</verse>
				<verse number="13">Пал-дова́ со Мэ совлахадём Мирэ́ Лавэ́са”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, “со пэ Восоро (Хацоро) явэ́на тэ дивинэнпэ трашаса, лэ́скэ явэ́ла бипатыв, прокошыбэ́н (арман) и ёв ячэ́ла чхучо́. И сарэ́ лэ́скирэ форье́ндыр явэ́на ўса́ды / сак (всегда) чхучэ́ штэ́ты.”</verse>
				<verse number="14">Мэ шундём шуныбэ́н Ра́стыр-Дэвлэ́стыр и посло сыс бичхадо́ кэ Наюды́тка на́цыи тэ пхэнэ́л: ‘Кэдэнпэ кхэтанэ́, джа́н проти лэ́стэ, и тэрдён пэ марибэ́н!’</verse>
				<verse number="15">“И, акэ, Мэ кэра́ва ту́тыр, Эдоме, тыкнэс машки́р Наюды́тка на́цыи, со явэ́на тэ дыкхэ́н вучипна́са пэ ту́тэ.</verse>
				<verse number="16">Трашаибэ́н тыро́ хохадя тумэн и пхутькирибэ́н тырэ́-илэ́скиро притырдынэ тут, саво́ дживэ́ла машки́р скалакирэ шчэлі, и саво́ залэла вучипэ́н бэргицэнгиро! Мэк ту кэрдя́н пэ́скири гня́зда (ку́фо) адя́кэ вучэ́с, сыр о́рло (ки́до), нэ Мэ и одотхы́р тырдава [счхурдава-р.с.] тут тэлэ́,” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="17">‘И явэ́ла Эдо́мо сыр ди́во трашаса; и кажно (сва́ко) ману́ш, кон явэ́ла тэ джал пашэ́, явэ́ла тэ дивинэлпэ трашаса, и ёв лэ́ла тэ дэл шоля (тэ свистинэл), сыр дыкхэ́ла сарэ́ лэ́скирэ мэрибнытка фра́нсы,</verse>
				<verse number="18">сыр сыс радэ тэлэ́ Содо́мо и Гомо́ра и лэ́нгирэ пашатунэ́ форицы’ – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, со ние́кх ману́ш на явэ́ла тэ дживэ́л одо́й, со ние́кх чхаво́ Манушэ́скиро на ячэ́лапэ тэ дживэ́л дрэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="19">Акэ, о Навуходоносо́ро ґаздэ́лапэ сыр шчэр (ле́во) Иорданоскирэ бэргицэндыр проти зорьякирдэ кхэратунэ штэ́ты, и Мэ зачхувава Эдо́мо тэ нашэ́л лэ́скирэ штэтэ́ндыр. И кон исын выкэдыно ману́ш, савэ́с Мэ ґаздыём упрэ́ пэ лэ́ндэ? Пал-дова́ со кон исын адасаво́ сыр Мэ сом? И кон пхучэлапэ отпхэныбэ́н Ма́ндыр? Кон выкхарэла Ман? И кон исын адасаво́ чхупна́ри (пастырё), кон дэ́ла ра́да тэ тэрдёл анги́л Ма́ндэ?</verse>
				<verse number="20">Палдава́ шунэ́н годо́ лав Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, саво́ Ёв чхудя́ тэды пэ Эдо́мо, со Ёв камдя́ тэ придуминэл пэ манушэ́ндэ, кон дживэ́на кэ Фемано: аж тыкнэ́-зорьякирэ Халдее́нгирэ гуртостыр явэ́на тэ тырдэн лэн криг; чачэс, ёнэ кэрэ́на лэ́нгирэ кхэратунэ штэ́ты чхучэ́.</verse>
				<verse number="21">Пхув явэ́ла тэ издрал шумостыр, ке́ли ёнэ пэрэ́на, и зан лэ́нгирэ годлатыр явэ́ла шундлы пэ Лоло́ мо́рё (дэрья́в).</verse>
				<verse number="22">Акэ, о вэ́рго ґаздэ́лапэ сыр о́рло (ки́до) и ёв явэ́ла тэ вурнял и тэ росчхувэл пэ́скирэ пхака́ упралэстыр пэ Восоро (Боцра). Дрэ дава́ дывэ́с ячэ́лапэ ило́ зоралэ́-муршэнгиро сы́рбы ило́ джувля́киро, савья́ мэнчынэна дукха́ тэ биянэ́л.</verse>
				<verse number="23">Пал Дама́ско. – “Емафо [Хамато-ю.о.] и Арпадо ладжакирдэ́, пал-дова́ со ёнэ шундлэ́ фуй нэвипэн. Лэ́нгиро ило́ биладыя (замыя́) криг; мо́рё (дэрья́в) кунинэлапэ тугатыр; ёв на дэ́ла ра́да пэ́скэ тэ явэ́л штыл.</verse>
				<verse number="24">Дама́ско яця́ бизорья́киро, и рисия́ тэ нашэ́л, дар (траш) ухтылдя лэс. Илытко дукх и туги лынэ́ зор пэ лэ́стэ сы́рбы пэ джувля́тэ, савья́ мэнчынэна дукха́ тэ биянэ́л.</verse>
				<verse number="25">Сыр да славу́тно фо́ро на яця́пэ цэ́ло, фо́ро, савэ́стыр радынэнаспэ мануша́!</verse>
				<verse number="26">Палдава́ тэрнэ́ мануша́ далэ́ форо́стыр пэрэ́на пэ лэ́скирэ вули́цы (га́сы), и сарэ́ марибнаскирэ мурша́ хасёна дро дава́ дывэ́с, – ракирэ́ла болыбна́скиро-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="27">‘Мэ росхачкирава яг пэ ва́нта Дамаскоскири, и ёй похала сарэ́ фэлатиня́ Венададоскирэ [Бэн-Хададоскирэ-ю.о.].”</verse>
				<verse number="28">Пал Кидаро и пал кралипэна́ Асороскирэ, савэ́ о Навуходоносо́ро, кра́ли Вавилоно́скиро, розмардя́. Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Уштэ́н, джа́н упрэ́ проти Кидаро и лучкирэн манушэ́н [чхавэ́н-р.с.] вастоко́стыр.</verse>
				<verse number="29">Лэ́на лэ́нгирэ ша́тры и бакрэ́нгирэ ґурты, лэ́нгирэ пологи (покровы) дрэ ша́тры и сарэ́ лэ́нгирэ пирья, и лэ́нгирэ верблюдэн лыджа́на пэ́скэ Халдеи. Ёнэ явэ́на тэ годлэн: ‘Дар кажнонэ́ рига́тыр!’”</verse>
				<verse number="30">“Нашэ́н, прастан дурэды́р адатхы́р, гарадён хор, мануша́лэ, кон дживэ́ла кэ Асоро,’” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л. ‘О Навуходоносо́ро, кра́ли Вавилоно́скиро, чхудя́ пэ годы́ тэ пэрэ́л пэ тумэ́ндэ, и ёв придуминдя плано проти тумэ́ндэ.</verse>
				<verse number="31">Ушты́, Навуходоносо́ро, джа́ пэ барвалы нацыя, со дживэ́ла би дара́киро’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – ‘конэ́стэ нанэ ни по́рты, ни штабы, савэ́ дживэ́на кокорэ́ пэ́скэ.</verse>
				<verse number="32">Лэ́нгирэ верблюдэн сашты́ явэ́ла тэ лэн сыр дорэсыбэ́н, и бут-бут лэ́нгирэ мурдала́ явэ́на чордэ. И Мэ росчхувава тэ дживэ́н пэ сарэ́ балваля одолэ́н, савэ́ндэ яго́ры (краи́) пэ балэнгирэ пе́йсы исын обчхиндлэ́, и Мэ яна́ва биба́хт (би́да) пэ лэ́ндэ сарэ́ ригэ́ндыр’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="33">‘Асоро явэ́ла штэ́то ваш шакалэнгэ тэ дживэ́н, и ёв усады (сак) (всегда) явэ́ла чхучо́, и ние́кх ману́ш на явэ́ла тэ дживэ́л одо́й и ниекхэ-манушэ́скиро чхаво́ на тэрдёла тэ дживэ́л одо́й’”</verse>
				<verse number="34">Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав, со сыс Еремеёскэ, пророкоскэ проти Еламо, ке́ли о Сэдэки́я, кра́ли Юдэя́киро, лыя́ тэ кралинэ́л:</verse>
				<verse number="35">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро: “Акэ, Мэ пхагирава лу́ко Еламоскиро, са́мо-главныма лэ́нгирэ-зорьякири.</verse>
				<verse number="36">Мэ яна́ва штар балваля штарэ́ ягорэндыр пэ болыбэ́н, и Мэ росчхувава тэ дживэ́н лэн пир сарэ́ далэ́ балваля; и на явэ́ла ние́кх нацыя, кэ сави́, соб (кай) тэ на явэ́н бикхэрэскирэ Еламостыр.</verse>
				<verse number="37">Мэ кэра́ва адя́кэ, соб (кай) мануша́ Еламостыр тэ замэрэн дара́тыр анги́л лэ́нгирэ вэргэ́ндэ, и анги́л одолэ́ндэ, кон родэ́ла лэ́нгиро ди. Мэ яна́ва бари биба́хт (би́да) пэ лэ́ндэ, Мири́ зоралы́ холы́” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – ‘и Мэ бичхава́ва курта́ла пал лэ́ндэ адя́кэ ґара́ (длу́гэс), анги́л Мэ домарава лэн.</verse>
				<verse number="38">И Мэ чхува́ва Миро троно дро Еламо, и Мэ мулякирава лэ́нгирэ кралье́н и тхагарьен’ – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="39">‘Нэ дро са́мо ко́нцо (яго́ро) дывэсэнгиро Мэ яна́ва палэ пленонэн Еламоскирэн’” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="50">
				<verse number="1">Акэ, исын лав, со Рай Дэвэ́л пхэндя́ проти Вавило́но, и проти пхув Халдее́нгири пир Еремеёстэ, пророкостэ:</verse>
				<verse number="2">“Подэн зан (дэн тэ джинэ́н) машки́р на́цыи, и обзанякирэн (роспхэнэ́н) сарэ́нгэ, и ґаздэ́н сцяго (флаго); обзанякирэн, и на гаравэн дава́, – пхэнэ́н: ‘Вавило́но лыно́, Вило ладжакирдо́. Меродахо исын пхагирдо́ пэ котэра́, лэ́скирэ и́долы магирдэ́, лэ́нгирэ вычхудэ́ муя́ пхагирдэ́ пэ котэра́.</verse>
				<verse number="3">Ваш одова́ со паш-ратитконэ́ (севернонэ) рига́тыр джа́ла пашылэды́р Мидянэнгири нацыя проти Вавило́но, ёнэ кэрэ́на лэ́нгирэ пхувья́тыр чхучо́ (пусто) штэ́то, и ние́кх (нико́н) на явэ́ла тэ дживэ́л одо́й: и мануша́ и мурдала́ (жывотна) нашэ́на и джа́на криг.</verse>
				<verse number="4">Дрэ долэ́ дывэса́ и дро дова́ часо’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – ‘чхавэ́ Израилёскирэ и сарэ́ чхавэ́ Юда́скирэ явэ́на кхэтанэ́, и ёнэ явэ́на, рови, соб (кай) тэ родэ́н Рас-Дэвлэ́с, пэ́скирэс Дэвлэ́с.</verse>
				<verse number="5">Ёнэ явэ́на тэ пхучэнпэ дром пэ Сио́но, и ёнэ явэ́на тэ рискирэ́н пэ́скирэ муя́ кэ ёв, ракири́: ‘Явэ́н и ла́са тэ кхэтанякираспэ кэ Рай Дэвэ́л вечнонэ заветоса, саво́ на бистрэлапэ.</verse>
				<verse number="6">Мирэ́ мануша́ нашадынэ сыр бакрэ́: лэ́нгирэ чхупна́рья (пастыри) лыджинэ́ лэн криг дромэ́стыр, ёнэ рискирдэ́ лэн дромэ́стыр пэ бэ́рги. Ёнэ гинэ́ тэ псирэ́н бэрга́тыр пэ бэ́ргица и ёнэ бистырдэ пэ́скиро штэ́то тэ откхинён.</verse>
				<verse number="7">Сарэ́, кон латхэлас лэн, ханас лэн, и лэ́нгирэ намала (вэ́рги) ракирдэ́: ‘Амэ на сам бангэ́, пал-дова́ со ёнэ кэрдэ́ грэ́хи проти Растэ-Дэвлэ́стэ, дрэ Савэ́стэ дживэ́ла чачипэ́н, Рай Дэвэ́л, Савэ́стыр ужакирдэ лачхипэ́н лэ́нгирэ дада́.</verse>
				<verse number="8">Израилёскирэ мануша́лэ, прастан Вавилоно́стыр, джа́н криг Халдеенгирэ пхувья́тыр; и явэ́н сыр бузнэ анги́л пэ́скиро ґурто.</verse>
				<verse number="9">Пал-дова́ со, акэ Мэ ґазда́ва и яна́ва пэ Вавило́но и кэдава кхэтанэ́ проти лэ́стэ барэ́ на́цыи паш-ратитконэ́ тхэмэстыр, и ёнэ явэ́на тэ кэдэнпэ тэ марэ́нпэ проти лэ́стэ, и ёнэ лэ́на Вавило́но. Лэ́нгирэ марибны́тка бустя́ (стре́лы) явэ́на сы́рбы одолэнгирэ, кон исын марибнаскирэ спе́цы, савэ́ на рисёна палэ ивья́ (дармэс).</verse>
				<verse number="10">И пхув Халдее́нгири явэ́ла пхагирды; сарэ́, кон росчорэла ла, явэ́на чалэ”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="11">‘Пал-дова́ со тумэ́, мануша́ Вавилоно́стыр, радындлэпэ, и тумэ́ свэнкиндлэ кэ вучипэ́н, тумэ́, савэ́ росчордэ Миро мэкно́ миштыпэ́н – Мири́ нацыя. Тумэ́ радындлэпэ, ухнэ (ухтынэ) пэ́скэ сыр рэца (тёлка) пэ чар, и тумэ́ грымитындлэ сы́рбы ґэншта (граё).</verse>
				<verse number="12">Тумари́ дай, Вавило́но, явэ́ла хор ладжакирды (дрэ бари ладж), ёй, сави́ яндя́ тумэн пэ свэ́то, явэ́ла тэ лолёл ладжатыр [ладжакирды-ю.о.]: ёй явэ́ла най тыкнэды́р сарэ́ нацые́ндыр: явэ́ла сы́рбы чхучи́ мал (степ), шуки́ пхув и чхучэ́ прахи.</verse>
				<verse number="13">Пир Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро холякирибэ́н, пэ ла́тэ нико́н на явэ́ла тэ дживэ́л, и ёй явэ́ла сарэ́са чхучи́. Кажно (сва́ко) ману́ш, кон джа́ла пир Вавило́но, явэ́ла тэ путравэл якха́ трашатыр (тэ дивинэлпэ) и явэ́ла тэ дэл шоля (тэ свистинэл), сыр дыкхэ́ла марибны́тка фра́нсы.</verse>
				<verse number="14">Тэрден тумэ́ тэ марэ́нпэ проти Вавило́но, трусця́л лэ́стэ, сарэ́, савэ́ одтырдэна лу́ко; дэн карье́ дрэ лэ́стэ, на тангинэн (на жалинэн) бустя́, пал-дова́ со ёв кэрдя́ грэ́хо (бизо) проти Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="15">Годлэн проти лэ́стэ сарэ́ трусця́л, пал-дова́ со ёв ґаздыя́ васт тэ поддэлпэ, фундаменты лэ́скирэ пынэ́, лэ́скирэ ва́нты радэ тэлэ́, пал-дова́ со дава́ Рай Дэвэ́л дукхавэла палэ, сыр ёв кэрдя́ адя́кэ, адя́кэ-паць кэрэ́н и тумэ́ лэ́скэ.</verse>
				<verse number="16">Чингирэн тэ хасёл одолэ́с, кон чхувэ́ла гив дрэ пхув дро Вавило́но, и кодолэ́с, саво́ рикирэ́ла серпо (чхиндло́), сыр тэ чхинэл гив, курталакирэ дара́тыр, сави́ явэ́ла тэ притасавэл, мэк со екх ману́ш тэ рисёл кэ пэ́скирэ мануша́, мэк со екх ману́ш тэ нашэ́л пэ пэ́скири пхув.’</verse>
				<verse number="17">‘Мануша́ Израилёскирэ исын сы́рбы бакрэ́, савэ́ росчхурдынэ, кай якха́ дыкхэ́на, шчэра́ (левы) рострадынэ лэн криг: англэды́р кра́ли Асирия́киро похая лэн, и акана́, палатуно́ (после́днё) кадава́ Навуходоносо́ро, кра́ли Вавилоно́скиро, пхагирдя́ лэ́нгирэ кокалы́.’</verse>
				<verse number="18">Палдава́ адя́кэ ракирэ́ла болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро: ‘Акэ, Мэ пхарэ́с сэндякирава крали́с Вавилоноскирэс и лэ́скири пхув, сыр Мэ пхарэ́с сэндякирдём крали́с Асириякирэс.</verse>
				<verse number="19">Нэ Мэ яна́ва палэ Израилё пэ лэ́скири чаритко фэ́лда (пажыть) и лэ́скирэ мануша́ явэ́на тэ чаравэнпэ пэ Кармило и Васа́но; и лэ́скиро ди явэ́ла чало пэ бэ́рга Ефраимо и Галаа́до.</verse>
				<verse number="20">Дро долэ́ дывэса́ и дро дова́ часо’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – ‘явэ́на тэ родэ́н чорипэ́н дро Израилё, нэ нисо́ на латхэ́на, и явэ́на тэ родэ́н грэ́хи Юдастэ, нэ ёнэ ничы́ на латхэ́на, нэ Мэ отмэка́ва банг кодолэ́нгэ, савэ́н Мэ ячкирава джидэнца (ракхава тэ дживэ́н).’</verse>
				<verse number="21">‘Джа́н проти пхув Мэратаим и конэскирэ мануша́ гинэ́ криг дромэ́стыр. Чхучакир (пустошын) и розмар сарэ́са лэн, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – ‘и кэр саро́, со Мэ припхэндём ту́кэ.</verse>
				<verse number="22">Грукато [шумо-р.с.] марибнаскиро шундло пэ пхув и баро́ хасибэ́н.’</verse>
				<verse number="23">Сыр дава́ млото (свиринд/хамло), со сыс пир сари́ пхув, яця́ чхиндло́ пэ котэра́ и пхагирдо́! Сыр да Вавило́но яця́ дивоса трашаса машки́р на́цыи?!</verse>
				<verse number="24">Мэ росчхудём фэлы́ (сеть) пэ ту́тэ, Вавило́но, и тут адя́кэ-паць лэ́на, и ту на джиндян дава́. Тут латхнэ́ и лынэ́ дро пле́но пир дова́, со ту тэрдиян проти Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="25">Мэ, Рай Дэвэ́л, откэрдём Мири́ пиралы́, и Мэ лыджиём яври́ марибны́тка. Мирэ́ холя́тыр – пал-дова́ со Мэ, Сарэзорья́киро Рай Дэвэ́л, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро, лыджа́ва Мири́ буты́ пэ пхув Халдее́нгири.</verse>
				<verse number="26">Джа́н марибна́са пэ ла́тэ сарэ́ ягорэндыр (крае́ндыр) пэ пхув, псиравэн (откэрэн) ла́кирэ пираля́, счхувэн екх пэ екх сыр ґарбы, розмарэн сарэ́са дая́ пхув: мэк нисо́ тэ на ячэ́лпэ.</verse>
				<verse number="27">Чхинэн сарэ́ ла́кирэ гурувэ́н: мэк ёнэ сарэ́ тэ джа́н тэл чхури! Бида пэ лэ́ндэ! Лэ́нгиро дывэ́с явдя́, соб (кай) лэн пхарэ́с тэ сэндякирэн.</verse>
				<verse number="28">Шунэ́н манушэ́нгири зан (глос), савэ́ нашэ́на и ракхэнапэ Вавилоно́скирэ пхувья́тыр. Ёнэ подэна зан (звесь) дро Сио́но, со Рай Дэвэ́л, амаро́ Дэвэ́л дукхавэла палэ, Ёв дукхавэла палэ пал Лэ́скири Кхангири́.</verse>
				<verse number="29">Кхарэ́н кхэтанэ́ сарэ́ карье́-дыибнаскирэн пэ лу́ко проти Вавило́но. Тэрдён кхэтанэ́ (табороса) сарэ́ трусця́л, кон одтырдэла лу́ко: соб (кай) ние́кх тэ на кэрэ́лпэ никай. Кэрэ́н чорипэ́н палэ лэ́скэ пир дова́, сыр ёв кэрдя́; пал сари́ лэ́скири буты́, со ёв кэрдя́, кэрэ́н и тумэ́ адя́кэ-паць лэ́скэ. Пал-дова́ со ёв яця́ пхутькирдо проти Растэ-Дэвлэ́стэ, проти Свэ́нто Израилё.</verse>
				<verse number="30">Палдава́ лэ́скирэ тэрнэ́ мануша́ пэрэ́на пэ га́сы, и сарэ́ лэ́скирэ марибнаскирэ мурша́ хасёна дро дава́ дывэ́с, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="31">‘Акэ, Мэ сом проти ту́тэ, пхутькирдо Вавило́но!’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро; пал-дова́ со тыро́ дывэ́с явдя́, соб (кай) Мэ пхарэ́с тэ сэндякирав тут.</verse>
				<verse number="32">Най пхутькирдэ́ обштавэнапэ (обстэмпинэнапэ) и пэрэ́на, и ние́кх наґаздэла пэс. Мэ росхачкирава яг дрэ лэ́скирэ фо́рья, и ёй похала саро́ трусця́л лэ́стэ.’</verse>
				<verse number="33">Адя́кэ ракирэ́ла болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л: “Чхавэ́ [бияты-ю.о.] Израилёскирэ исын притасадэ, адя́кэ сыр и чхавэ́ [бияты-ю.о.] Юда́скирэ. Сарэ́, кон лынэ́ дро пле́но лэн, рикирэ́на лэн зоралэ́с; ёнэ отпхэнэнапэ тэ мэкэ́н лэн пэ во́ля.</verse>
				<verse number="34">Лэ́нгиро Выракхибнаскиро исын зорало́; болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л исын Лэ́скиро лав: Ёв добусовэс (старательнэс) обсэндякирэла (роскэдэла) лэ́нгиро рэ́ндо, соб (кай) ёв сашты́ (могинэл) тэ дэл откхиныбэн пхувьякэ, со исын тэл Халдее́ндэ, и напокоё (дар) манушэ́нгэ, кон дживэ́ла кэ Вавило́но.</verse>
				<verse number="35">Курта́ла джа́ла пэ Халдее́ндэ, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – и пэ манушэ́ндэ, кон дживэ́ла кэ Вавило́но, и пэ лэ́скирэ тхагарье́ндэ и пэ лэ́скирэ годэ́ манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="36">Курта́ла пэ подпхэныбнаскирэндэ [зумакирибнаскирэндэ-р.с.], и ёнэ явэ́на дылынинька. Курта́ла пэ сарэ́ марибнаскирэ муршэндэ, и ёнэ замэрэна дара́тыр.</verse>
				<verse number="37">Курта́ла пэ лэ́нгирэ грэ́ндэ, и пэ марибнаскирэ вурдэна́, и пэ сарэ́ явирэ-родэнгирэ (мешанонэ) манушэ́ндэ, савэ́ исын машки́р лэ́ндэ, и ёнэ ячэ́на сыр джувля́. Курта́ла пэ лэ́нгирэ кучипэна, и лэ́ндыр лэн чорэна.</verse>
				<verse number="38">Баро́ шукипэн тэ явэ́л пэ лэ́скирэ паня́, соб (кай) ёнэ тэ вышутён. Пал-дова́ со дая́ исын пхув вычхиндлэ́ муенца, и мануша́ одо́й ячнэ́ бигодякирэ пэ́скирэ даракунэ идолэндыр.</verse>
				<verse number="39">Палдава́ рискирибна́скирэ мурдала́ малятыр/ степатыр [чхучэ́ прахэндыр-ю.о.] явэ́на тэ дживэ́н пэ дая́ пхув кхэтанэ́ шакалэнца, и страусы явэ́на тэ дживэ́н пэ дая́ пхув. Пэ дая́ пхув буты́р ние́кх ману́ш на явэ́ла тэ дживэ́л, и нико́н на явэ́ла пэ дая́ пхув родэндыр кэ ро́до.</verse>
				<verse number="40">Сыр Дэвэ́л радя тэлэ́ Содо́мо и Гомо́ра и лэ́нгирэ пашатунэ́ фо́рья, адя́кэ-паць ние́кх ману́ш на явэ́ла тэ дживэ́л ада́й, и ние́кх чхаво́ манушэ́скиро на ячэ́лапэ тэ дживэ́л сыр чу́жо дро дава́ фо́ро.</verse>
				<verse number="41">Акэ, мануша́ джа́на паш-ратитконэ́ (севернонэ) рига́тыр, дая́ исын бари нацыя и бут кра́лья, савэ́ ґаздэ́напэ ягорэндыр (краендыр) пэ пхув.</verse>
				<verse number="42">Ёнэ рикирэ́на лу́ко и пика (лонхо), ёнэ исын бидескирэ, и ёнэ на потангинэна. Лэ́нгири зан исын сыр мо́рё (дэрья́в) брилинэла (шуминэла), ёнэ традэ́на уклистэ́ пэ грэ́ндэ, ёнэ кэдэнапэ тэ марэ́нпэ со кэ екх ману́ш кэ сарэ́ пэ ту́тэ, э чхай Вавилоноскири.</verse>
				<verse number="43">О кра́ли Вавилоно́скиро шундя́ дая́ зан (звесь), сыр пхукадэ (пирипхэндлэ) пал лэ́ндэ, и лэ́скирэ васта́ ячнэ́ бизорья́кирэ. Илытко дукх ухтылдя лэс, дукха́, сы́рбы джувля́тэ, савья́ мэнчынэна дукха́ тэ биянэ́л.</verse>
				<verse number="44">Акэ, вэ́рго Вавилоно́скиро, явэ́ла сыр шчэр (ле́во) Иорданоскирэ бэргицэндыр [хашчатыр/логовостыр-ю.о.] проти зорьякирдэ кхэратунэ штэ́ты, нэ Мэ кэра́ва адя́кэ, со ёв екха́тыр нашэла криг Вавилоно́стыр. Кон исын одова́ выкэдыно ману́ш, соб (кай) Мэ сашты́ (могинавас) тэ ґаздав лэс упрэ́ пэ лэ́стэ? Кон исын кадасаво́ сыр сом Мэ? Кон исын муршкано́ тэ пхучэлпэ Ма́ндыр отпхэныбэ́н? И кон исын адасаво́ чхупна́ри (пастырё), саво́ явэ́ла тэ тэрдёл проти Ма́ндэ?’”</verse>
				<verse number="45">Палдава́ шунэ́н годо́ лав Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, саво́ Ёв чхудя́ пэ годы́ проти Вавило́но и со Ёв камдя́ тэ придуминэл проти пхув Халдее́нгири: най тыкнэды́р лэ́нгирэ чхавэ́ндыр [стадатыр-р.с.] Мидянэнгирэ халадэ́ лыджа́на криг и, чачэс, Ёв – Рай Дэвэ́л – чхучакирэла (опустошынэла) лэ́нгиро кхэратуно штэ́то (кхэра́) кхэтанэ́ лэ́нца.</verse>
				<verse number="46">Пхув явэ́ла тэ издрал годлатыр Вавилоно́стыр, ке́ли лэс лэ́на, и годлыпэн явэ́ла тэ шунэлпэ машки́р Наюды́тка на́цыи.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="51">
				<verse number="1">Акэ, исын лав, со ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Акэ, Мэ ґазда́ва пэ Вавило́но лэ́нгирэ вэргэ́н (хасякирибнытко балва́л) и пэ одолэ́ндэ, савэ́ дживэ́на пэ пхув Халдеенгири.</verse>
				<verse number="2">И Мэ бичхава́ва пэ Вавило́но манушэ́н, савэ́ балвалякирэна фо́ро и ёнэ выбалвалякирэна лэс, и чхучакирэна лэ́скири пхув: пал-дова́ со дро дывэ́с, сыр явэ́ла биба́хт (би́да), ёнэ сарэ́ явэ́на проти лэ́стэ [сарэ́ ригэ́ндыр-р.с.].</verse>
				<verse number="3">Мэк тэ одтырдэл карье́-дыибнаскиро пэ́скиро лу́ко проти явирэ́стэ, мэк тэ барьякирэл пэс одова́, конэ́стэ исын саструно колы́н (кольчуга) анги́л явирэ́стэ. На жалинэн (тангинэн) лэ́скирэ тэрнэ́ манушэ́н; хасякирэ́н саро́ лэ́скиро халадыбэ́н.</verse>
				<verse number="4">И мулякирдэ́ мэк тэ пэрэ́н пэ пхув Халдее́нгири, и кодолэ́, савэ́н пропхусадэ, пэ лэ́скирэ га́сы.</verse>
				<verse number="5">Пал-дова́ со Рай Дэвэ́л, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро, на ячкирдя́ Пэскирэн: ни Юдас, ни Израилё, на дыкхи́ пэ дава́, со лэ́нгири пхув исыс пхэрды́ грэхэ́нца проти Израилёскирэ Свэнтонэстэ.</verse>
				<verse number="6">Нашэ́н Вавилоно́скирэ машкиралыпнастыр, и со кэ екх ману́ш мэк тэ ракхэ́л пэ́скиро джиибэ́н, соб (кай) тэ на хасёл пал Вавилоно́скиро чорипэ́н. Ѓа́да, исын часо, со Рай Дэвэ́л дукхавэла палэ, Ёв отдэ́ла палэ лэ́скэ.</verse>
				<verse number="7">Вавило́но сыс сувнакуно́ тахта́й дрэ васта́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, саво́ матякирдя сари́ пхув: на́цыи матинэ лэ́скирэ моля́тыр (лолэ́ бравинтатыр); палдава́ на́цыи ячнэ́ бигодякирэ.</verse>
				<verse number="8">Вавило́но екха́тыр (сра́зу) пыя́ и розмардяпэ. Ровэ́н годлэнца пал лэ́стэ; лэн бальзамо пэ лэ́скирэ рискирибэна (раны), сашты́ (могинэ́ла) тэ явэ́л, со ёв састёла.</verse>
				<verse number="9">Амэ драбакирасас Вавило́но, нэ ёв на састия: ячкирэн лэс и мэк кажно (сва́ко) ману́ш амэ́ндыр тэ джал пэ пэ́скиро тхэм: пал-дова́ со сэ́ндо пэ лэ́стэ догия́ кэ болыбэ́н, и ґаздыя́пэ кэ о́блоки.</verse>
				<verse number="10">О Рай Дэвэ́л сыкадя́ амаро́ чачипэ́н: явэ́н и подаса зан/даса тэ джинэ́н пэ Сио́но пал Ра́скирэ-Дэвлэ́скири буты́, амарэ́ Дэвлэ́скири.</verse>
				<verse number="11">Войстринэн (дэн чол) марибны́тка бустя́ (стре́лы) тэ зяинэн, О Рай Дэвэ́л ґаздыя́ ду́хо (фа́но) Мидиякирэ кралье́нгэ. Пал-дова́ со Ёв придуминдя тэ хасякирэ́л Вавило́но. О Рай Дэвэ́л дукхавэла палэ, Ёв отдэ́ла палэ пал Лэ́скири Кхангири́.</verse>
				<verse number="12">Чхувэ́н упрэ́ сцяго (знамё) пэ ва́нты Вавилоно́скирэ, зорьякирэн стрэ́га, росчхувэн ракхибнаскирэн, кэрэ́н чораханэ штэ́ты (засады) тэ марэ́нпэ. О Рай Дэвэ́л выпхэрдякирэла (сполнинэла) дова́, со Ёв пхэндя́ пэ манушэ́ндэ, кон дживэ́ла кэ Вавило́но.</verse>
				<verse number="13">Ту, Вавило́но, сан пашы́л бут барэ́ панинга́, конэ́стэ исын баро́ кучипэ́н, тыро́ ко́нцо (яго́ро) явдя́, и ме́ра трэ сквапнымакэ.</verse>
				<verse number="14">О болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л совлахадя́ пэ Пэ́стэ: ‘Чачэс Мэ пхэрдякирава тут манушэ́нца сыр пхакитконэ скочкэнца, и ёнэ ґаздэ́на го́дла проти ту́тэ.’</verse>
				<verse number="15">Ёв создыя́ пхув Лэ́скирэ заня́са (глосаса), и Ёв чхудя́ свэ́то Лэ́скирэ годыпнаса, и Ёв роздзиньдзькирдя (ростырдыя) болыбэ́н Лэ́скирэ годя́са.</verse>
				<verse number="16">Ке́ли Ёв пхэнэ́ла пэ́скирэ заня́са, тэды паня́ пэ болыбэ́н ґаздэ́на ґлумо, Ёв кэрэ́ла адя́кэ, со о́блоки ґаздэ́напэ пхувья́кирэ ягорэндыр (краендыр); Ёв кэрэ́ла адя́кэ, со явэ́на блискави́цы брышындэса, Ёв янэ́ла балва́л Лэ́скирэ пиралендыр.</verse>
				<verse number="17">Кажно (сва́ко) ману́ш ячэ́ла буро [дылыно́-р.с.] пэ́скирэ джиныбнастыр, кажно сувнакунэнгиро мастеро явэ́ла ладжакирдо́ вычхудэ́ идолостыр, пал-дова́ со дава́ биладо идоло исын хохано́, и нанэ ду́хо (фа́но) дрэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="18">Дава́ нисо́ на мол, сабнытко буты́: сыр явэ́ла дывэ́с ваш сэ́ндо, ёнэ хасёна.</verse>
				<verse number="19">Нэ Яковоскири до́ля нанэ дасави́ сыр лэ́нгири, пал-дова́ со Ёв, Дэвэ́л, Кон создыя́ саро́, и, Израилё исын сыр Лэ́скиро миштыпэ́н, болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л исын Лэ́скиро лав.</verse>
				<verse number="20">Ту сан Ма́ндэ млото (свиринд/хамло), миро марибны́тко приладо (марды́тко), ту́са Мэ розмаравас пэ котэра́ на́цыи, и ту́са Мэ розмаравас пэ котэра́ кралипэна́;</verse>
				<verse number="21">ту́са Мэ розмаравас пэ котэра́ грэс и уклистэскирэс (манушэ́с, саво́ сыс бэшто́ уклистэ́) пэ лэ́стэ, ту́са Мэ розмаравас пэ котэра́ марибны́тко вурдэ́н и лэ́скирэ манушэ́с, кон традэ́ла;</verse>
				<verse number="22">ту́са Мэ розмаравас пэ котэра́ муршэ́с и джувля́, ту́са Мэ розмаравас пэ котэра́ пхурэс и тэрнэс; ту́са Мэ розмаравас пэ котэра́ тэрнэ́ манушэ́с и тэрнорья (тэрнэ́ чха);</verse>
				<verse number="23">ту́са Мэ розмаравас пэ котэра́ чхупнарис (пастырёс) и лэ́скиро ґурто; ту́са Мэ розмаравас пэ котэра́ пхувья́кирэ хула́с и лэ́скирэ гурувэ́н дро ґа́мо; и ту́са Мэ розмаравас пэ котэра́ шэралэ́ ран и тхэмэ́скирэ барыдырэ́н.</verse>
				<verse number="24">И Мэ отда́ва Вавилоноскэ и сарэ́нгэ, кон дживэ́ла кэ Халдея, анги́л тумарэ́ якха́, сари́ лэ́нгири биба́хт (фуипэ́н), со ёнэ кэрдэ́ пэ Сио́но”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="25">“Акэ, Мэ сом проти ту́тэ, о бэ́рга, сави́ хасякирэ́ла”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – “сави́ хасякирэ́ла сари́ пхув. Мэ диндзькирава Миро васт пэ ту́тэ, и Мэ чхурдава тэлэ́ тут скалэндыр, и Мэ кэра́ва ту́тыр схачкирды бэ́рга.</verse>
				<verse number="26">И мануша́ на лэ́на ту́тыр бар пэ вэнгло, ни бар пэ фунда́менто, нэ ту, Вавило́но, усады / сак (всегда) явэ́са чхучо́”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="27">“Чхувэ́н упрэ́ сцяго (знамё) пэ пхув, пхурдэ́н дрэ ро́ги (трубы) машки́р на́цыи! Скэдэ́н на́цыи проти лэ́стэ, кхарэ́н кхэтанэ́ кралипэна́ проти лэ́стэ: Арарато, Миния, Аскеназ. Чхувэ́н рас тэ лыджа́л марибэ́н проти лэ́стэ; кэрэ́н адя́кэ, соб (кай) граё тэ вурнян сы́рбы пхакитка скочки (саранча).</verse>
				<verse number="28">Скэдэ́н на́цыи проти лэ́стэ Мидиякирэ кралье́нца, лэ́нгирэ барэ́ ранца и тхэмэ́скирэ барыдырэ́нца, сарэ́ тхэмэнца, савэ́ исын тэл лэ́нгири зор.</verse>
				<verse number="29">Пхув издрала и тринскирлапэ: пал-дова́ со кажно дума Ра́скирэ-Дэвлэ́скири явэ́ла тэ кэрэ́лпэ дро чачипэ́н проти Вавило́но, соб (кай) тэ кэрэ́л чхучи́ (пусто) пхув Вавилоноскири би екхэ манушэ́скиро.</verse>
				<verse number="30">Э зоралыпнаскирэ [зоралэ́-р.с.] мурша́ Вавилоно́стыр пириячнэ тэ марэ́нпэ, ёнэ ячнэ́пэ тэ бэшэ́н дрэ пэ́скирэ зоралэ́ ва́нты (тва́рдыми); лэ́нгири зор хасия́, ёнэ ячнэ́ сыр джувля́. Лэ́нгирэ кхэратунэ штэ́ты исын хачинэ, штабы (затворы) пэ лэ́нгири по́рта исын пхагирдэ́.</verse>
				<verse number="31">Э курье́ро прастала тэ дыкхэлпэ курьероса, и бичхаибнаскиро (ману́ш лылэнца) тэ дыкхэлпэ явирэса тэ подэн зан (звесь) крали́скэ Вавилоно́стыр, со лэ́скиро фо́ро лыно́ екхэ ягоро́стыр кэ яви́р.</verse>
				<verse number="32">Штэ́ты тэ пириджан рэ́ки (лэня́) (броды) ухтылдэ́ (залынэ), заґрады (зоралэ́ тыны) хачинэ яга́са, и марибнаскирэ мурша́ страхакирдэ.</verse>
				<verse number="33">Ѓа́да, исын лав, со ракирэ́ла болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро: “Чхай Вавилоноскири исын сы́рбы гиваобкэрибнаскири шу́рна, ке́ли исын пора тэ укэдэн [штакирэн-ю.о.] гив: нэ ишчо (инкэ́) на́бут и явэ́ла часо тэ счхинэн (укэдэн) ла́кирэ гива́.”</verse>
				<verse number="34">“О Навуходоносо́ро, кра́ли Вавилоно́скиро, похая ман, и ёв розлучкирдя ман: ёв кэрдя́ ма́ндыр, Юдастыр дрэ Вавилоно́скиро пле́но, чхучи́ пири́, ёв накхадя ман сыр трашано сап, ёв пхэрдякирдя́ пэ́скиро пэр мирэ́ бонбонэнца (гудлыпнэнца), ёв чунгардыя ман яври́.</verse>
				<verse number="35">Мэк нахратыма и дукх, со кэрдэ́ ма́нгэ и мирэ́ масэнгэ (лочакэ) тэ явэ́н пэ Вавило́но”, – пхэнэ́на мануша́, кон дживэ́ла пэ Сио́но, – “И мэк миро рат тэ явэ́л пэ манушэ́ндэ, кон дживэ́ла дрэ Халде́я”, – пхэнэ́ла Ерусалимо.</verse>
				<verse number="36">Палдова́, адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Акэ, Мэ обсэндякирава тыро́ рэ́ндо и Мэ дукхавава палэ пал ту́тэ. Мэ шутькирава Вавилоно́скиро мо́рё (дэрья́в) и кэра́ва адя́кэ, со лэ́скирэ ґанынга́ пиришутёна.</verse>
				<verse number="37">Вавилоно́стыр ячэ́напэ руи́ны, джиибна́скиро штэ́то ваш шакалэнгэ, ди́во трашаса, со фэ́ни тэ санпэ и би манушэ́нгиро.</verse>
				<verse number="38">Ёнэ, Халдеи, явэ́на тэ брилинэн (тэ ревинэн) сыр шчэра́ (левы), ёнэ явэ́на тэ рычынэн сы́рбы шчэрэнгирэ тыкнорэ.</verse>
				<verse number="39">Сыр лэ́нгиро ду́хо (фа́но) ґаздэ́лапэ, Мэ кэра́ва лэ́нгэ свэ́нко и Мэ матякирава лэн, соб (кай) ёнэ тэ радынэ́нпэ зоралэ́с и тэ совэн саро́ ве́ко и тэ на джангадён (тэ на просовэнпэ)”, ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="40">“Мэ яна́ва лэн сыр бакрорэ́н тэл чхури, сыр бакрэ́н бузнэнца (козлэнца).</verse>
				<verse number="41">Сыр да Сесахо [Шэшахо-ю.о.] лынэ́? И сыр да сарэ́-пхувья́кири сла́ва заухтылдэ? Сыр да пэ Вавило́но дивинэнапэ трашаса яви́р на́цыи?</verse>
				<verse number="42">Мо́рё (дэрья́в) сы́гэс тхадэ́ла упрэ́ пэ Вавило́но, ёв учхакирдя́ фо́ро пэ́скирэ валнэнца.</verse>
				<verse number="43">Лэ́скирэ форье́ндыр, яця́ замэкно биманушэнгиро штэ́то, шуки́ пхув, и чхучи́ мал (степ), пхув, пэ сави́ ние́кх ману́ш на дживэ́ла, пир сави́ на джа́ла ние́кх чхаво́ манушэ́скиро.</verse>
				<verse number="44">И Мэ пхарэ́с ява́ва тэ сэндякирав Вилос дро Вавило́но, и Мэ вытырдава лэ́скирэ мо́стыр дова́, со ёв накхадя (проглытындя): на́цыи на явэ́на буты́р тэ прастан кэ ёв сы́рбы рэ́ки (лэня́), и ва́нта Вавилоноскири пэрэ́ла.</verse>
				<verse number="45">Мирэ́ мануша́лэ, джа́н криг далэ́ форо́стыр, и мэк кажно (сва́ко) ману́ш тумэ́ндыр тэ ракхэ́л пэ́скиро ди Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ барэ́ холя́тыр.</verse>
				<verse number="46">Мэк тумаро́ ило́ тэ на замэрэл, и мэк тумэ́ тэ на дарэ́н мавлынятыр (малватыр), со явэ́ла шундлы пэ пхув; мавлы́н явэ́ла екх бэрш, и пало́ дова́ пэ яви́р бэрш. Пэ пхув явэ́на нахратэс тэ кэрэ́н мануша́, екх тхэмэскиро барыдыро́ явэ́ла проти явирэ́стэ.</verse>
				<verse number="47">Палдава́, акэ, явэ́на дывэса́, со Мэ кэра́ва пхаро́ сэ́ндо пэ вычхиндлэ́ муя́ (и́долы) Вавилоно́скирэ, лэ́скири сари́ пхув явэ́ла ладжакирды, и сарэ́ лэ́скирэ мулякирдэ́ пэрэ́на машки́р дава́ фо́ро.</verse>
				<verse number="48">И болыбэ́н и пхув, и саро́, со исын пэ лэ́ндэ, явэ́на тэ дэн го́дла радыма́са пэ Вавило́но, пал-дова́ со мижэх чора (опустошытели) явэ́на пэ лэ́стэ паш-ратитконэ́ (севернонэ) рига́тыр”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="49">“Сыр Вавило́но кэрдя́ адя́кэ, со мулякирдэ́ Израилёскирэ манушэ́н и ёнэ пэрэнас, адя́кэ-паць и дро Вавило́но явэ́на тэ пэрэ́н мулякирдэ́ сарэ́ лэ́скирэ пхувья́тыр.</verse>
				<verse number="50">Тумэ́, кон зракхнэ́ пэс куртала́тыр, джа́н криг! На тэрдён штыл! Рипирэн Рас-Дэвлэ́с дура́л Вавилоно́стыр, и мэк тэ явэ́л Ерусалимо пэ тумаро́ ило́.”</verse>
				<verse number="51">“Амэ́нгэ исын ладжаво, пал-дова́ со амэ шундя́м, сыр бипатывалякирдэ [кошнэ-р.с.] амэн; ладж учхакирдя́ амарэ́ муя́: пал-дова́ со чу́жа мануша́ явнэ́ дрэ свэ́нта штэ́ты дрэ Кхангири́ Раскири-Дэвлэ́скири.”</verse>
				<verse number="52">“Палдава́ явэ́на дывэса́”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – “со Мэ пхарэ́с сэндякирава лэ́нгирэ вычхиндлэ́ муя́, и пир сари́ пхув, лэ́нгирэ дукхадэ (ранена) мануша́ явэ́на тэ дэн ґондя́ (тэ стогнинэн) годла́са.</verse>
				<verse number="53">На дыкхи́ пэ дава́, со Вавило́но ґаздэласпэ кэ болыбэ́н, и на дыкхи́ пэ дава́, со ёв зоралякирэлас пэ́скири вучи́ ва́нта, нэ сарое́кх (усае́кх) мижэх чора явэ́на кэ ёв Ма́ндыр” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="54">“Вавилоно́стыр шунэлапэ го́дла и зан (звесь) пал баро́ хасибэ́н пхувья́тыр Халдее́нгирьятыр.</verse>
				<verse number="55">Ѓа́да, Рай Дэвэ́л хасякирэ́ла Вавило́но и мурдякирэла лэ́скири зоралы́ зан. Бут валны (вэлны) сы́рбы вэргитка халадэ́ явэ́на тэ ґаздэ́н го́дла сыр вучэ́ панинга́, и лэ́нгири зоралы́ зан явэ́ла тэ шунэлпэ.</verse>
				<verse number="56">Пал-дова́ со мижэх чор (опустошытелё) джа́ла пэ дава́ фо́ро, проти Вавило́но; лэ́скирэ зоралыпнаскирэ муршэ́н пхандлэ, кажно лэ́нгиро лу́ко явэ́ла пхагирдо́; пал-дова́ со Рай Дэвэ́л, Саво́ отдэ́ла палэ пал чорипэ́н, Ёв дукхавэла палэ.</verse>
				<verse number="57">Мэ, Рай Дэвэ́л, матякирава лэ́нгирэ тхагарье́н и манушэ́н, кон дэ́ла годы́, лэ́нгирэ-тхэмэ́скирэ барыдырэ́н, лэ́нгирэ барэ́ ран, и лэ́нгирэ халадэ́н: и ёнэ явэ́на тэ совэн ве́чнэс, и ёнэ на джангадёна (на прошнинэнапэ)”, – ракирэ́ла о Кра́ли, Лэ́скиро Лав исын болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="58">Адя́кэ ракирэ́ла болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л: “Буґлэ (груба) ва́нты Вавилоно́скирэ явэ́на сарэ́са пхагирдэ́, и лэ́скирэ вучэ́ по́рты явэ́на хачкирдэ́ яга́са; а лэ́скирэ мануша́ явэ́на тэ кэрэ́н буты́ ивья́ (напра́снэс), и адя́кэ-паць и сари́ нацыя фэ́ни (то́ка) ваш яг кхинякирдя (мэнчындя) пэс.”</verse>
				<verse number="59">Ѓа́да, исын лав, со проро́ко Ереме́ё припхэндя́ Сераияскэ, чхавэ́скэ Нирияскирэскэ (кон сыс унуко Маасеяскиро): ке́ли ёв гия́ Седэкияса, крали́са Юдэя́тыр кэ Вавило́но дрэ шта́рто бэрш, сыр ёв лыя́ тэ кралинэ́л. О Сераия сыс кхэратуно пхурыдыро.</verse>
				<verse number="60">И Ереме́ё зачхиндя́ дрэ лылвари́ сари́ биба́хт (би́да), со трэиндя́ тэ явэ́л пэ Вавило́но – сарэ́ далэ́ сама лава́, со исын зачхиндлэ́ пэ Вавило́но.</verse>
				<verse number="61">И пхэндя́ Ереме́ё Сераияскэ: “Сыр ту явэ́са кэ Вавило́но, дыкх жа, прогин зоралэ́с сарэ́ далэ́ лава́:</verse>
				<verse number="62">и пхэн одо́й: ‘О Раё Дэ́вла! Ту пхэндя́н сарэ́ далэ́ лава́ проти дава́ штэ́то, со Ту хасякирэса лэс адя́кэ, со нико́н на явэ́ла тэ дживэ́л пэ дава́ штэ́то, ни ману́ш, ни мурда́л, нэ ёв ячэ́лапэ чхучо́ пэ сарэ́ вки.’</verse>
				<verse number="63">И саро́ явэ́ла адя́кэ: сыр ту кончынэса (пириячэса) тэ гинэс зоралэ́с дая́ лылвари́, тэды пхандэ бар кэ лылвари́, и чхурдэ ла дро машкира́л Евфрато.</verse>
				<verse number="64">И пхэн лэ́нгэ: ‘Адя́кэ и Вавило́но тасадёла и на ґаздэ́лапэ бибахтятыр (бидатыр), сави́ Мэ яна́ва пэ лэ́стэ. И ёнэ явэ́на сарэ́са кхинякирдэ (бизорья́кирэ).’” И, акэ, савэ́ акана́ исын лава́ Еремеёскирэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="52">
				<verse number="1">Сэдэкияскэ сыс биш тэ е́кх бэрш, сыр ёв яця́ крали́са, и ёв сыс крали́са дэшуе́кх бэрш дро Ерусалимо. Лэ́скирэ-да́киро лав сыс Хамуталь, сави́ сыс Еремеёскири чхай Ливнатыр.</verse>
				<verse number="2">И Сэдэки́я кэрдя́ фуипэ́н анги́л якха́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, саро́ дова́, со и Иоакимо кэрдя́.</verse>
				<verse number="3">Дава́ сыс пал Ра́скирэ-Дэвлэ́скири холы́, со кэрдя́пэ дро Ерусалимо и Юдэ́я и Ёв рискирдя́ Пэ́стыр лэ́нгирэ манушэ́н. Тэ́ньци Сэдэки́я ґаздыя́пэ проти крали́стэ Вавилоно́стыр.</verse>
				<verse number="4">И сыс адя́кэ: пэ еня́то (би тринэнгиро дэ́што) бэрш, сыр о Сэдэки́я сыс кра́ли, Навуходоносо́ро, кра́ли Вавилоно́скиро, явдя́ дро дэ́што чхон, пэ дэ́што дывэ́с долэ́ чхонэ́скиро, ёв и лэ́скиро халадыбэ́н пэ Ерусалимо, ёв обчхудя́ фо́ро трусця́л халадэнца: и ёнэ кэрдэ́ вало трусця́л фо́ро проти лэ́стэ.</verse>
				<verse number="5">И фо́ро сыс дро обчхуибэн трусця́л кэ дэшуе́кхо бэрш, сыр кра́ли Сэдэки́я лыя́ тэ раинэл (тэ кралинэ́л).</verse>
				<verse number="6">Дрэ шта́рто чхон пэ еня́то дывэ́с далэ́-чхонэ́скиро бари бокх ґаздыя́пэ, и на сыс маро́ манушэ́ндэ долэ́-пхувьякирэндэ.</verse>
				<verse number="7">Тэды форо́скири ва́нта пхагирдэ́ андрэ́: и сарэ́ марибнаскирэ мурша́ нашнэ́, и раты́ гинэ́ криг форо́стыр, пашэ́ по́рта машки́р дуй ва́нты, со сыс пашы́л дрэ крали́скири у́нта, на дыкхи́ пэ дова́, со Халде́и сыс трусця́л пашы́л фо́ро. И Юды гинэ́ дромэ́са пир мал (степ).</verse>
				<verse number="8">И халадэ́ Халдее́нгирэ традынэпэ шалэ пал крали́стэ, и ёнэ ухтылдэ́ Сэдэкияс пэ маля (лошчыны) Ерихоноскирэ; и саро́ лэ́скиро халадыбэ́н настя́, кон пэ́скэ лэ́стыр.</verse>
				<verse number="9">И ёнэ лынэ́ Сэдэкияс, и яндлэ́ лэс кэ кра́ли Вавилоно́скиро дрэ Ривла пэ Емафоскири [Хамафоскири-ю.о.] пхув и о Навуходоносо́ро кэрдя́ сэ́ндо (чачипэ́н) пэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="10">И чхиндя́ кра́ли Вавилоно́скиро чхавэ́н Сэдэкияскирэн анги́л лэ́скирэ якха́; и ёв адя́кэ-паць чхиндя́ сарэ́ тхагарье́н Юдэя́тыр дрэ Ривла.</verse>
				<verse number="11">И ёв выпхусадя якха́ Сэдэкияскэ, и ёв пхандя лэс харкунэ́ зандирьенца (кандалэнца), и ёв лыджия́ лэс кэ Вавило́но и чхудя́ лэс дро штарибэ́н анги́л дывэ́с, сыр ёв мыя́.</verse>
				<verse number="12">И дро па́нджто чхон, пэ еня́то дывэ́с далэ́ чхонэ́скиро, со сыс дро еня́то бэрш, сыр кра́ли Вавилоно́скиро о Навуходоносо́ро лыя́ тэ кралинэ́л, о Навузардано, рай пэ крали́скири стрэ́га, кон сыс чачо́ васт крали́скиро, явдя́ дро Ерусалимо,</verse>
				<verse number="13">и ёв хачкирдя́ Кхангири́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири, и кхэр крали́скиро, и сарэ́ кхэра́ дро Ерусалимо, и сарэ́ кхэра́ барэ́ манушэ́нгирэ, ёв хачкирдя́ яга́са.</verse>
				<verse number="14">И сарэ́ халадэ́ Халадее́нгирэ, савэ́ сыс ра́са пэ крали́скири стрэ́га, пхагирдэ́ тэлэ́ сарэ́ ва́нты трусця́л (кругом) Ерусалимо.</verse>
				<verse number="15">Тэ́ньци о Навузардано, рай пэ крали́скири стрэ́га, лыджия́ дро пле́но вари-савэ́ чорорэ́ манушэ́н, и яви́р манушэ́н, кон яця́пэ дро фо́ро, и кодолэ́н, савэ́ (нашнэ́) Юдэндыр кэ кра́ли Вавилоно́скиро, и кодолэ́н, савэ́ ячнэ́пэ спецэндыр дрэ вастытка бутя́.</verse>
				<verse number="16">Нэ Навузардано, о рай пэ крали́скири стрэ́га, мэкця́ вари-савэ́ чорорэ́ манушэ́н долэ́ пхувьякирэн, сыр винаградытконэ-барьякирибнаскирэн, и сыр пхувья́кирэ бутярьен.</verse>
				<verse number="17">И бронзытка [харкунэ́ (ме́дна)-р.с.] сты́лбы, со сыс дрэ Кхангири́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири: скаминдорэ пэ ротыцы (подставы), и харкуно мо́рё (дэрья́в) (бари цысце́рна пане́са), саро́ со сыс дрэ Кхангири́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири, Халде́и пхагирдэ́ и лыджинэ́ сари́ бронза (харко́ма) кэ Вавило́но.</verse>
				<verse number="18">Ёнэ адя́кэ-паць лыджинэ́ криг вучэ́ пирья и шухлицы, и чхурья, и кучыка и барэ́ роя, и сарэ́ бронзытка судинки, савэ́нца рашая́ кэрдэ́ Дэвлэ́скири буты́ дрэ Кхангири́.</verse>
				<verse number="19">И барэ́ чарэ́, и цымты (шчыпцы), и тахтая́, и пирья, и шандалэ, и барэ́ роя, и кучыка, саро́ со сыс чачунэ́ сувнака́стыр и со сыс рупэ́стыр, – саро́ рай пэ крали́скири стрэ́га лэя пэ́скэ.</verse>
				<verse number="20">Адя́кэ-паць дуй сты́лбы, екх бари цысце́рна пане́са (мо́рё (дэрья́в)), дэшуду́й бронзытконэ гуруворэ́н, со сыс тэла́л, и скаминдорэ пэ ротыцы, со кра́ли Соломо́но кэрдя́ ваш Кхангирьякэ Ра́скирэ-Дэвлэскирьякэ – харко́ма сыс пхагирды сарэ́, со сыс нашты́ тэ ублавэс (тэ важынэс).</verse>
				<verse number="21">Акана́ пал сты́лбы: кажно сты́лбо сыс вучипна́са дэшуохто куня́ (локти), буґлыпнаеа, трусця́л (вокруг) тэ причхувэс мерибнытко шэло, сыс дэшуду́й куня́ длэнгипна́са, и грубипнаса (грэмбипнаса) сыс штар ангушта (пальцы), и ишчо (инкэ́) сыс чхучо́ машкира́л дрэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="22">И фризо (венцо) пэ сты́лбо сыс бронзытко, и кажно фризо сыс пандж куня́ вучипна́са, кхудо узоро и гранатытка пхаба́ сыс пир саро́ сты́лбо трусця́л, саро́ сыс харкуно. Яви́р сты́лбо гранатытконэ пхабэнца сыс дасаво-паць.</verse>
				<verse number="23">Пэ кажно риг стылбоскири сыс еня́ дэша шов гранатытка пхаба́, сарэ́ гранатытка пхаба́, со кэ екх сыс харкунэ́ пир кхудо узоро, сыс лэн шэл фрукты.</verse>
				<verse number="24">О рай пэ крали́скири стрэ́га лыя́ Сераияс, шэралэ́ раша́с, и Цэфанияс, явирэ раша́с, и тринэ́ пашвударэнгирэ стрэгарье́н (ракхибнарье́н).</verse>
				<verse number="25">И ёв лыя́ евнухос, кон сыс барыдыро́ пэ марибнаскирэ муршэндэ, и ишчо (инкэ́) эфта́ манушэ́н, савэ́ сыс крали́скирэ помогипнаскирэ, и савэ́н латхнэ́ дро фо́ро, шэралэ́ лыла́-чхиныбнаскирэс пэ халадэ́ндэ, кон зачхинэлас манушэ́н долэ́ пхувья́тыр дро халадыбэ́н и шовдэша́ явирэ манушэ́н, савэ́н латхнэ́ машки́р фо́ро.</verse>
				<verse number="26">И о Навузардано, рай пэ крали́скири стрэ́га, лыя́ лэн и яндя́ лэн кэ кра́ли Вавилоно́скиро дрэ Ривла.</verse>
				<verse number="27">И кра́ли Вавилоно́скиро пэкадя́ лэн и замардя́ лэн дрэ Ривла пэ пхув Емафоскири. Акэ, сыр Юда́скирэ манушэ́н лыджинэ́ дро пле́но лэ́скирэ пхувья́тыр.</verse>
				<verse number="28">Акэ, исын гиныбэ́н манушэ́нгиро, савэ́н о Навуходоносо́ро лыджия́ дро пле́но: пэ эфта́то (битринэ́нгиро дэ́што) бэрш 3023 Юдэ́н;</verse>
				<verse number="29">дро дэшуохтото бэрш Навуходоносороскиро ёв лыджия́ дро пле́но Ерусалимо́стыр 832 манушэ́н;</verse>
				<verse number="30">дро бэш тэ три́то бэрш Навуходоносороскиро, о Навузардано, рай пэ крали́скири стрэ́га лыджия́ криг дро пле́но 745 Юдэ́н. Сарэ́ мануша́, конэ́с лыджинэ́ дро пле́но, сыс 4600.</verse>
				<verse number="31">И сыс адя́кэ: дро трия́нда-эфта́то бэрш, сыр Юдэя́кирэ крали́с Иоакимос лынэ́ дро пле́но, дро дэшуявир чхон, пэ биш тэ па́нджто дывэ́с чхонэ́скиро, со Евиль-Меродахо, кра́ли Вавилоно́скиро, ґаздыя́ анги́л манушэ́ндэ Иоакимос, крали́с Юдэякирэс, и мэкця́ пэ во́ля лэс штарибнастыр.</verse>
				<verse number="32">И о Евиль-Меродахо кучэс ракирдя́ лэ́са и дыя́ лэ́скэ патывалэдыр штэ́то, сыр явирэ кралье́нгиро, савэ́ сыс лэ́са дро Вавило́но.</verse>
				<verse number="33">И Иоакимо парудя пэ́скири штарибнытко и́дя, и ёв хая маро́ саро́ часо анги́л крали́стэ дрэ сарэ́ дывэса́ лэ́скирэ джиибна́скирэ.</verse>
				<verse number="34">И кра́ли Вавилоно́скиро на пириячэлас тэ дэл хабэ́н лэ́скэ, кажно дывэ́с лэ́скэ дэласпэ лэ́скири паш кэ лэ́скиро дывэ́с тэ мэрэ́л, дрэ сарэ́ дывэса́, сыр ёв сыс джидо́.</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="25">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Пхаро́ исын дро Ерусалимо: ёв (фо́ро) исын би манушэ́нгиро, сы́рбы пивлы (удова), сави́ сыс раны машки́р манушыпнаскирэ на́цыи! Акэ, кон сыс тхага́ри пэ пхувья́кирэ рига́, одова́ ману́ш, яця́ дынариса.</verse>
				<verse number="2">Ёв ровэла киркэс раты́, и ясва исын пэ лэ́скирэ чхама (шчоки): нанэ ние́кх подрикирибнаскиро машки́р сарэ́ндэ, конэ́скэ сыс дро́го дава́ фо́ро. Сарэ́ форо́скирэ мала́ бикиндлэ лэс, и ёнэ ячнэ́ лэ́скирэ вэргэнца (врогэнца).</verse>
				<verse number="3">Юдэя́кирэ мануша́ гинэ́ дрэ наволя, кай мэнчынэна лэн и енэ исын пхарэ́ – бутякирэ андынаршчыки. Ёнэ дживэ́на машки́р Наюдэ́ндэ, ёнэ на откхинёна. Сарэ́, кон традынэ лэн, явнэ́ наўжакирдэс пэ лэ́ндэ, сыр лэ́нгэ яця́ пхаро́ тэ дживэ́н.</verse>
				<verse number="4">Сионоскирэ дрома́ тугинэна, пал-дова́ со ние́кх на явэ́ла тэ свэнкинэл. Сарэ́ лэ́скирэ по́рты исын чхучэ́, лэ́скирэ рашая́ дэ́на ґондя́, лэ́скирэ патывалэ́ тырнэ джувле́н притасавэ́на, Сионоскэ, кокорэскэ, исын пхаро́.</verse>
				<verse number="5">Лэ́скирэ намала ячнэ́ рая (ранца), лэ́скирэ вэ́рги зяинэна миштыпнаса, пал-дова́ со Рай Дэвэ́л притасадя Сионоскирэ манушэ́н пир дова́, со ёнэ кэрдэ́ бут чорипэ́н. Лэ́скирэ чхаворэ́ гинэ́ дро пле́но анги́л намалэстэ.</verse>
				<verse number="6">Сари́ шук Сионоскирэ чхатыр хасия́, ла́кирэ тхага́рья ячнэ́ сы́рбы мирга (оленё), савьятэ нанэ чаритко пхув, савэ́ гинэ́ бизорья́кирэ анги́л традыпнаскирэстэ.</verse>
				<verse number="7">Дрэ дывэса́, ке́ли ёнэ мэнчындлэпэ и лэн традэнас, тэды Ерусалимо рипирдя сарэ́ куч рэ́нды, со сыс ґарэдыр лэ́стэ, сыр хасинэ́ лэ́скирэ мануша́ вэргоскирэ вастэ́ндыр и ние́кх на дыя́ васт лэ́скэ. Намала дыкхнэ́ лэс и ёнэ сандлэпэ холямэс лэ́скирэ бэдыпнастыр.</verse>
				<verse number="8">Ерусалимо кэрдя́ баро́ грэ́хо, палдава́ ёв яця́ магирдо́. Сарэ́, кон кутякирдэ лэс, мэкнэ́ тэ кэрэ́н паты́в; пал-дова́ со ёнэ дыкхнэ́ лэ́скиро нангипэ́н. Ёв, чачо́, дыя́ ґондя́ и гия́ криг.</verse>
				<verse number="9">Лэ́скиро магирипэ́н исын пэ лэ́скирэ и́дя, ёв на думиндя пал пэ́скиро джиибна́скиро ко́нцо (яго́ро), палдава́ ёв пыя́ адя́кэ намиштэс, лэ́стэ нанэ подрикирибнаскиро. Раё Дэ́вла! Дыкх мирэ́ мэ́ньки, пал-дова́ со вэ́рго барьякирдя пэс.</verse>
				<verse number="10">Вэ́рго (врого) диндькирдя пэ́скиро васт пир кучипэ́н, со сыс лэ́стэ; Ерусалимо дыкхця́ сыр На́юды гинэ́ андрэ́ Свэ́нто Штэ́то, конэ́скэ Ту припхэндян тэ на джа́н андрэ́ Тыри́ Кхангири́.</verse>
				<verse number="11">Сарэ́ лэ́скирэ мануша́ дэ́на ґондя́, ёнэ радэна маро́; ёнэ дынэ́ сувнакая и куч бара́ пал хабэ́н, соб (кай) тэ ракхэ́н джиибэ́н. “Дыкх, Раё Дэ́вла, обдумин, сыр санапэ холямэс ма́ндыр!” – ракирэ́ла Ерусалимо.</verse>
				<verse number="12">“Сарэ́нгэ тумэ́нгэ дава́ нисо́, кон джа́ла пэ́скэ (накхэла) маму́й! Ѓа́да, дыкхэ́н: ци исын ишчо (инкэ́) вари-конэ́стэ дасави́ дукх сыр ма́ндэ – со пыя́ пэ ма́ндэ, – савья́са Рай Дэвэ́л притасадя ман дро дывэ́с, ке́ли Ёв холя́сыя зоралэ́с.</verse>
				<verse number="13">Вучипна́стыр Ёв бичхадя́ яг пэ мирэ́ кокалы́, и яг лыя́ зор пэ миро фо́ро; Ёв росчхудя́ фэлы́ ваш мири́ ґэро́й и рискирдя́ ман палэ; Ёв кэрдя́ адя́кэ, соб (кай) мэ тэ явав чхучо́ (пусто), соб (кай) мэ тэ млоснёвав (тэ нашавав зор) саро́ дывэ́с.</verse>
				<verse number="14">Рай Дэвэ́л пхандя зоралэ́с Пэ́скирэ вастэ́са ґа́мо мирэ́ чорипна́стыр; ёй исын кхуды́ и зарэсця пэ мири́ мэн. Ёв кэрдя́ адя́кэ, со мири́ зор замыя́. Ёв здыя ман дрэ васта́, савэ́ндыр мэ на могина́ва тэ ґаздавпэ.</verse>
				<verse number="15">Рай Дэвэ́л штакирдя тэл ґэра́ сарэ́ мирэ́ зоралыпнаскирэ манушэ́н машкира́л миро фо́ро, Ёв кхардя́ кхэтанэ́ скэдыибэ́н пэ ма́ндэ тэ затасавэн сарэ́ мирэ́ тырнэн манушэ́н: Рай Дэвэ́л штакирэла сы́рбы дро пресо патываля тэрня джувля́, кон исын Юдэякири чхай.</verse>
				<verse number="16">Палдава́ мэ и ровава, мири́ якх чхувэ́лапэ пане́са, пал-дова́ со миро подрикирибнаскиро, кон могинэлас тэ дэл палэ джиибэ́н мирэ́ дескэ, исын дур ма́ндыр. Мирэ́ чхавэ́ нашадынэ, пал-дова́ со вэ́рго пирилыя упралыпэ́н.”</verse>
				<verse number="17">Сио́но д(з)инд(з)ькирэла пэ́скирэ васта́, нэ нанэ ние́кх тэ подрикирэ́л лэ́скиро ду́хо (фа́но). Рай Дэвэ́л припхэндя́ адя́кэ, соб (кай) тэ явэ́н лэ́скирэ мала́ трусця́л Яковостэ (Якубостэ), нэ мэ, Ерусалимо, яцём магирдо́ машки́р лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="18">Рай Дэвэ́л исын чачипна́скиро, пал-дова́ со да мэ кэрдём бу́нто пэ Лэ́скирэ припхэныбэна́. Шунэ́н, какана́, сарэ́ манушыпнаскирэ на́цыи, и, ґа́да, мэ пыём дро ду́хо (фа́но), а мэ, мирэ́ чхая́ и мирэ́ тырнэ мануша́ гинэ́ дро пле́но.</verse>
				<verse number="19">Мэ кхардём одолэ́н, кон сыс мирэ́ дру́ги (мала́), нэ ёнэ хохадэ ман; мирэ́ рашая́ и мирэ́ пхурэ́ пхурдынэ пэ́стыр палатуно́ (последнё) ду́хо (фа́но) дро миро фо́ро, родыи пэ́скэ маро́ тэ ракхэ́н джиибэ́н.</verse>
				<verse number="20">Дыкх, Раё Дэ́вла, сыр бари биба́хт пыя́ пэ ма́ндэ; миро ди исын дрэ траш, миро ило́ рискирдяпэ упрэ́ дрэ ма́ндэ, пал-дова́ со мэ кэравас дова́, со мэ камамас. Яврестыр какана́ курта́ла (мечо) чингирэла шэро́, нэ кхэрэ́ исын сы́рбы мэрибэ́н.</verse>
				<verse number="21">Со мэ да́ва ґондя́, со нанэ кон тэ подрикирэ́л ман. Сарэ́ мирэ́ вэ́рги шундлэ́ пал мири́ бари би́да, ёнэ радынэ́напэ далэ́стыр, со Ту кэрдя́н дава́. Бичха́в дова́ дывэ́с, со Ту, Раё Дэ́вла, пхэндя́н статэчнэс, мэк ёнэ тэ ячэ́нпэ дасавэ́-паць, сыр мэ сом.</verse>
				<verse number="22">Мэк саро́ лэ́нгиро фуипэ́н тэ сыкадёл анги́л Ту́тэ, и кэр лэ́нгэ дова́, со Ту кэрдя́н ма́нгэ пал миро чорипэ́н, пал-дова́ со мэ пхарэ́с дава́ ґондя́, и миро ило́ нашавэла зор.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">Сыр чхакирдя Рай Дэвэ́л Сионоскирья Чха цёмнонэ облокоса, дрэ Пэ́скири холы́! Ёв чхурдыя́ тэлэ́ болыбна́стыр Израилёскири гожыма и на рипирдя пал Пэ́скирэ-ґэрэнгиро прэдкицо дро дывэ́с, сыр Ёв холя́сыя.</verse>
				<verse number="2">Рай Дэвэ́л хасякирдя́ и на потангиндя сарэ́ Яково́скирэ кхэра́: Ёв чхурдыя́ тэлэ́ холя́тыр Юдэя́кирэ-чхакирэ тва́рдыми [зоралэ́ штэ́ты-р.с.], Ёв пхагирдя́ сарэ́са лэн пэ пхув, Ёв чхудя́ магирипэ́н пэ кралипэ́н и лэ́скирэ тхагарьендэ.</verse>
				<verse number="3">Ёв чингирдя тэ хасёл кажно Израилёскиро марибны́тко шынг Пэ́скирэ барэ́ холя́тыр; Ёв дыяпэ палэ Пэ́скирэ вастэ́са анги́л дова́, сыр явдя́ вэ́рго, Ёв росхачкирдя бари яг маму́й Яковостэ, соб (кай) тэ хал саро́, со сыс трусця́л.</verse>
				<verse number="4">Ёв ґаздыя́ Пэ́скиро лу́ко пэ амэ́ндэ сыр вэ́рго, Ёв тэрдия́ дро стонка Пэ́скирэ чачэ́ вастэ́са сы́рбы вэ́рго, и Ёв мулякирдя́ саро́, со сыс шука́р Лэ́скирэ якхэнгэ. Ёв вычхудя́ Лэ́скири холы́ сы́рбы яг пэ ша́тра, кай сыс Сионо́скири чхай.</verse>
				<verse number="5">Рай Дэвэ́л яця́ сыр вэ́рго: Ёв пхагирдя́ тэлэ́ Израилё, Ёв пхагирдя́ тэлэ́ сарэ́ лэ́скирэ фэлатиня́, Ёв вымардя пэ котэра́ лэ́скирэ тва́рдыми и Ёв дыя́ бутэды́р роибэ́н и ту́га Юдэя́кирэ Чхакэ.</verse>
				<verse number="6">И Ёв холямэс роспхагирдя́ Пэ́скири Кхангири́ сы́рбы хру́сты унтатыр (садостыр), Ёв мардя пэ котэра́ штэ́то, кай кэдэнаспэ тэ дэн паты́в Лэ́скэ. Рай Дэвэ́л кэрдя́ адя́кэ, соб (кай) тэ бистрэн упхэндлэ свэ́нки са́ваты и дро Израилё, Ёв яця́ тэ на дэл паты́в крали́скэ и раша́скэ.</verse>
				<verse number="7">Ёв отпхэндяпэ ладжаса Пэ́скирэ алтарёстыр, Ёв мэкця́ Пэ́скиро Свэ́нто Штэ́то; Ёв отдыя́ фэлатинякирэ ва́нты Ерусалимо́стыр дрэ вэргоскирэ васта́. Ёнэ ґаздынэ́ дасави́ го́дла дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, сыр дро свэнкэнгиро дывэ́с.</verse>
				<verse number="8">Рай Дэвэ́л придуминдэ тэ хасякирэ́л Сионоскирэ-Чхакири ва́нта: Ёв диндькирдя шэло, Ёв на обрикирдя Пэ́скиро васт, соб (кай) тэ на хасякирэ́л, Ёв кэрдя́ адя́кэ, со вало и ва́нта лынэ́ тэ ровэ́н тугатыр, и исын паштэ́ котэрэнца кхэтанэ́.</verse>
				<verse number="9">Форо́скирэ по́рты бэшнэ́ дрэ пхув: Рай Дэвэ́л хасякирдя́ и пхагирдя́ форо́скирэ штабы, форо́скирэ кра́ли и тхага́рья исын бичхадэ́ машки́р Наюдэ́ндэ. Зако́но буты́р нанэ, и форо́скири проро́ки на дыкхэ́на сунэ́ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="10">Годэпхурэ́ Сионоскирэ исын бэштэ́ штылэ́с пэ пхув; и исын ёнэ чхурдэна пра́хо пэ пэ́скирэ шэрэ́ и ёнэ подпхандэнапэ жалобнонэ гонэса. Ерусалимо́скирэ патывалэ́ тырнэ джувля́ бандякирэна шэрэ́ кэ пхув.</verse>
				<verse number="11">Миря якха́ хасёна ясвэндыр, саро́ андра́л ма́ндэ исын дрэ траш, миро кало́ буко (печонка) чхувэ́лапэ яври́ пэ пхув, пир-дова́ со хасёна мирэ́ – манушэ́нгири чхай, пал-дова́ со чхаворэ́ и бияты нашавэна зор пэ вули́цы (га́сы) дро фо́ро.</verse>
				<verse number="12">Ёнэ ракирэ́на пэ́скирэ даенгэ: ‘Кай исын гив и кай исын мол?’ Ёнэ мэрэ́на [нашавэна соджиныбэн-ю.о.] сы́рбы дукхадэ пир форо́скирэ га́сы, и ёнэ отдэна пэ́скиро ди пал лэ́нгирэ – дакири брэг.</verse>
				<verse number="13">Со́са ма́нгэ тэ раманякирав тут? Со́са ма́нгэ тэ поровнинав тут, Ерусалимо́скири чхай? Со́са тэ ровнякирав тут, соб (кай) ма́нгэ тэ дав лачхо́ лав ту́кэ, патывалы́ тэрны́ джувлы́, чхай Сионо́стыр? Пал-дова́, со тыро́ бэдыпэн росчхудяпэ буґлэс сыр мо́рё (дэрья́в), кон могинэ́ла тэ састякирэл тут?</verse>
				<verse number="14">Тырэ́ проро́ки дыкхнэ́ ваш ту́кэ чхучэ́ и нагодьварэ сунэ́; ёнэ на сыкадэ тыро́ чорипэ́н, соб (кай) тэ рискирэ́н палэ тумэн плено́стыр, нэ ёнэ дыкхнэ́ ваш ту́кэ хоханэ́ ангилпхэныбэна; палдова́ и выбичхадэ тумэн.</verse>
				<verse number="15">Сарэ́, кон джа́ла пашы́л, пэкавэна пир васта́ пэ ту́тэ; ёнэ сипинэна и кунинэна шэрэнца пэ Ерусалимо́скирэ чхатэ: “Ци дава́ исын фо́ро, со кхардяпэ Гожымакиро пхэрдыпэн, сарэ́ – пхувья́кири ра́дыма?”</verse>
				<verse number="16">Сарэ́ тырэ́ вэ́рги псирадэ пэ́скирэ муя́ пэ ту́тэ: ёнэ сипинэна и ёнэ скрежынэна пэ́скирэ дандэнца. Ёнэ ракирэ́на: “Амэ хасякирдям дава́ фо́ро! Акэ, исын дывэ́с, со амэ ужакирдям, амэ латхям дова́, амэ дыкхцям дава́.”</verse>
				<verse number="17">Рай Дэвэ́л кэрдя́ дова́, со Ёв придуминдя: Ёв выпхэрдякирдя Пэ́скиро лав, со Ёв припхэндя́ дрэ ґаратунэ́ дывэса́. Ёв чхурдыя́ тэлэ́ Ерусалимо, и Ёв на потангиндя, Ёв кэрдя́ адя́кэ, соб (кай) тыро́ вэ́рго древа́н тэ радынэ́лпэ тырэ́ бибахтятыр, Ёв барьякирдя зор тырэ́ намалэнгэ.</verse>
				<verse number="18">Ерусалимо́скирэ – манушэ́нгиро ило́ лыя́ тэ дэл го́дла роибнаса кэ Дэвэ́л: о Сионоскирэ-Чхакири ва́нта! Мэк тэ прастан тырэ́ ясва сыр рэка (лэнь) дывэ́с и рат; на откхинёв, на дэ пэ́скирэ якхэнгэ тэ откхинён.</verse>
				<verse number="19">ґаздэпэ, дэ го́дла яври́ раты́, ке́ли кажно стрэ́га джа́ла, вычхув сыр пани́ пэ́скиро ило́ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, ґа́здэ пэ́скирэ васта́ кэ Ёв ваш джиибэ́н тырэ́ тырнэ биятэнгиро, савэ́ нашавэна зор бокха́тыр пэ кажнонэ́-гасакиро вэнгло.</verse>
				<verse number="20">“Дыкх, Раё Дэ́вла, и обдумин, конэ́скэ Ту кэрдя́н адя́кэ? Соб (кай) джувля́ тэ хан пэ́скиро барьякирдо́ (пло́до), конэ́с ёнэ барьякирдэ́? Соб (кай), хай, тэ мулякирэ́н раша́с и пророко́с пэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Свэ́нто Штэ́то?</verse>
				<verse number="21">Тырнэ и пхуранэ́ исын паштэ́ пэ пхув пэ га́сы, и ёнэ мирэ́ патывалэ́ джувля́ и мирэ́ тэрнэ́ мануша́ пынэ́ куртала́тыр; Ту мулякирдян лэн дро дывэ́с, сыр Ту холясыян, Ту замардян лэн и Ту на тангиндян (на пожалиндян).</verse>
				<verse number="22">Ту кхардян кхэтанэ́ сы́рбы пэ свэнкитко дывэ́с траша, со обгинэ трусця́л ман; дро дывэ́с, сыр Ту холясыян, ние́кх на насця, на яця́пэ. Кодолэ́н, конэ́скэ мэ давас колы́н и конэ́с мэ барьякирдём, мирэ́ вэ́рги выханэ.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">Мэ сом ману́ш, конэ́с Дэвэ́л притасадя дэстэса Лэ́скирэ холя́тыр,</verse>
				<verse number="2">Ёв лыджия́ ман и яндя́ тэ псирав дро калыпэ́н (цямлыпэ́н), кай нанэ дуд.</verse>
				<verse number="3">И Ёв рискирэлас Пэ́скиро васт пэ ма́ндэ нэвэ́с и нэвэ́стыр дывэсэнца.</verse>
				<verse number="4">Ёв кэрдя́ адя́кэ, со мирэ́ маса́ и мири́ цы́па тыкнынэ, и Ёв пхагирдя́ мирэ́ кокалы́.</verse>
				<verse number="5">Ёв ґаздыя́ ва́нта пэ ма́ндэ, и Ёв обгия трусця́л ман киркипнаса и пхарипнаса.</verse>
				<verse number="6">Ёв чхудя́ ман дрэ цямлэ штэ́ты, сы́рбы мэ ґара́ мыём.</verse>
				<verse number="7">Ёв обчхудя́ ман тыноса, соб (кай) мэ на могинав тэ джав анги́л: Ёв пхарьякирдя мири́ зандир.</verse>
				<verse number="8">Адя́кэ-паць, ке́ли мэ кхардём роибнаса и дыём го́дла, тэды Ёв зарикирдя мири́ па́тери (моли́тва).</verse>
				<verse number="9">Ёв закэрдя мирэ́ дрома́ вычингирдэ барэ́нца; Ёв попэнтындя мирэ́ дроморэ.</verse>
				<verse number="10">Ёв яця́ ваш ма́нгэ сы́рбы рич, со исын пашто́, ужакири тэ замарэ́л, сы́рбы шчэр, саво́ исын дро чорахано штэ́то.</verse>
				<verse number="11">Ёв пиририскирдя мирэ́ дрома́ и кусця ман пэ котэра́: Ёв пирикэрдя ман дро нисо́.</verse>
				<verse number="12">Ёв ґаздыя́ Пэ́скиро лу́ко, и Ёв чхудя́ ман сыр цэлё ваш Пэ́скирэ марибны́тка бустя́ (стре́лы).</verse>
				<verse number="13">Ёв кэрдя́ адя́кэ, со бустя́ Лэ́скирэ колчаностыр пхусадэ́ мирэ́ букорэ.</verse>
				<verse number="14">Мэ яцём кадасаво́, со сарэ́ мануша́ санапэ холямэс ма́ндыр, мэ яцём сы́рбы лэ́нгири гилы́ пэ дывэ́с.</verse>
				<verse number="15">Ёв дыя́ чалэ́с ма́нгэ киркипэн и панякирдя ман палыноса.</verse>
				<verse number="16">Ёв пхагирдя́ мирэ́ данда́ гравилёса и чхакирдя ман пеплоса.</verse>
				<verse number="17">Ёв лыджия́ ма́ндыр дур рама́нё (миро) мирэ́ дестыр, мэ бистырдём пал мишто́ джиибэ́н.</verse>
				<verse number="18">И мэ пхэндём: ‘Мири́ зор и мири́ наде́я пэ Растэ-Дэвлэ́стэ хасинэ́.”</verse>
				<verse number="19">Мэ рипирава мирэ́ мэ́ньки и мири́ бари би́да, кирки чар (полыно) и жэлучо.</verse>
				<verse number="20">Миро ди ўса рипирэла лэн и исын пашто́ штылэ́с дрэ ма́ндэ.</verse>
				<verse number="21">Дава́ мэ отпхэнава мирэ́ годякэ и палдава́ исын наде́я ма́ндэ:</verse>
				<verse number="22">амэ на хасиям пал Ра́скирэ-Дэвлэ́скири ла́ска, пал-дова́ со Лэ́скири жалима на кончындяпэ;</verse>
				<verse number="23">ёнэ сыкадёна нэвэ́с кажно зло́ко (ра́нко): саво́ баро́ исын Тыро́ патяибэ́н!</verse>
				<verse number="24">“Мири́ до́ля исын дрэ Дэвлэ́стэ” – раки́рла миро ди – “палдава́ мэ ужакирава лачхипэ́н Лэ́стыр.”</verse>
				<verse number="25">Рай Дэвэ́л исын лачхо́ ваш одолэ́нгэ, кон ужакирэ́ла Лэс, ваш кодолэнгиро ди, саво́ родэ́ла Лэс.</verse>
				<verse number="26">Дава́ исын мишто́, соб (кай) ману́ш тэ рикирэ́л наде́я, и соб (кай) тэ ужакирэл штылэ́с, сыр Рай Дэвэ́л ракхэ́ла Лэс.</verse>
				<verse number="27">Дава́ исын мишто́ ваш манушэ́скэ, соб (кай) ёв тэ лыджа́л ґа́мо Дэвлэ́стыр пэ́скирэ тырныпнастыр.</verse>
				<verse number="28">Мэ ёв тэ бэшэ́л екхджино́ и тэ явэ́л штыл, пал-дова́ со дава́ Рай Дэвэ́л чхудя́ дава́ пэ лэ́стэ;</verse>
				<verse number="29">мэк ёв тэ чхувэ́л пэ́скиро муй дро пра́хо, – мо, тэ явэ́л ишчо (инкэ́) наде́я.</verse>
				<verse number="30">Ёв подчхувэла пэ́скири чхам (шчока) кодолэ́скэ, кон марэла лэс; мэк тэ обракирэн лэс пхэрдэ́с.</verse>
				<verse number="31">Пал-дова́ со Рай Дэвэ́л на ячкирэ́ла пэ ўса́ды (сак).</verse>
				<verse number="32">Нэ ко́ли Ёв бичхавэ́ла илэскири дукх, тэды Ёв адя́кэ-паць сыкавэ́ла и жалима, пир-дова́ со барвалы исын Лэ́скири ла́ска:</verse>
				<verse number="33">пал-дова́ со Ёв на притасавэла ци калякирэла манушэ́нгирэ-чхавэ́нгирэ илэ, пир-дова́ со Лэ́скэ трэй адя́кэ.</verse>
				<verse number="34">Ко́ли тасавэна ґэрэ́нца сарэ́н, кон исын дро штарибэ́н, пир пхув,</verse>
				<verse number="35">ко́ли рискирэна пэ риг чачипэ́н, со исын пал манушэ́стэ анги́л Най Вучэдырэскирэ Дэвлэ́стэ;</verse>
				<verse number="36">ко́ли начачунэс сыкавэ́на манушэ́с дро лэ́скиро рэ́ндо, – ци Рай Дэвэ́л приджинэла чачипэ́н пэ дава́?</verse>
				<verse number="37">Кон исын кадава́, кон пхэнэ́ла: ‘Дава́ кэрэ́лапэ адя́кэ, – мэк Рай-Дэвэ́л и на припхэндя́.</verse>
				<verse number="38">Ци на Най Вучэдырэскирэ-Дэвлэ́скирэ лавэ́стыр, со явэ́ла чорипэ́н и лачхипэ́н?</verse>
				<verse number="39">Со́скэ тэды джидо́ ману́ш жалинэлапэ, ко́ли Рай Дэвэ́л сэндякирэ́ла лэс пал лэ́скирэ грэ́хи.</verse>
				<verse number="40">Явэ́н, розґалёваса хор и выпхучаса пэс пал амарэ́ дрома́ и рисёваса палэ кэ Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="41">Явэ́н, ґаздаса амэ амаро́ ило́ и васта́ кэ Рай Дэвэ́л, Саво́ исын пэ болыбэ́н.</verse>
				<verse number="42">Амэ кэрдя́м чорипэ́н и бу́нто: Ту на отмэкцян амари́ банг.</verse>
				<verse number="43">Ту чхакирдян Пэс холя́са и Ту традыян амэн, Ту мулякирэсас амэн и Ту на тангинэсас.</verse>
				<verse number="44">Ту чхакирдян пэс облокоса, соб (кай) амари́ па́тери тэ на проджал пир лэ́стэ.</verse>
				<verse number="45">Ту кэрдя́н амэ́ндыр шума и джунгалыпэ́н (гидота) машки́р манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="46">Сарэ́ амарэ́ вэ́рги псирадэ пэ́скирэ муя́ пэ амэ́ндэ.</verse>
				<verse number="47">Дар и фэлы́ исын пэ амаро́ дром, чхучипэн и хась.</verse>
				<verse number="48">Мирэ́ якхэ́ндыр праста́на панескирэ рэ́ки (лэня́) пал мирэ́ манушэ́ндэ [тэрнэ́ патывалэ́ джувля́тэ-р.с.], савэ́ хасёна.</verse>
				<verse number="49">Мирэ́ якха́ тхадэна, и ёнэ на пириячэна, ёнэ на зарикэрэнапэ,</verse>
				<verse number="50">анги́л дова́, сыр Рай Дэвэ́л на подыкхэла тэлэ́ вучипна́стыр и, акэ, на удыкхэ́ла.</verse>
				<verse number="51">Мирэ́ якхэ́ндыр джа́на дукха́ дро миро ило́ пал сарэ́ манушэ́ндэ мирэ́ форо́стыр.</verse>
				<verse number="52">Мирэ́ вэ́рги традэнаспэ пал ма́ндэ би-причынакирэ сы́рбы пал чириклятэ.</verse>
				<verse number="53">Ёнэ затрадынэ кэ мэрибэ́н ман дрэ ґанби́н и чхурдынэ́ бара́ пэ ма́ндэ,</verse>
				<verse number="54">паня́ ґаздынэ́пэ вучэды́р мирэ́ шэрэстыр, тэ́ньчи мэ пхэндём: “Мэ хасиём.”</verse>
				<verse number="55">Мэ кхардём Тыро́ лав, Раё Дэ́вла, тэлатунэ́ ґанбинятыр.</verse>
				<verse number="56">Ту шундя́н мири́ зан: “На гарав Тыро́ кан, сыр мэ да́ва ΄гондя, сыр мэ ровава.”</verse>
				<verse number="57">Ту явэсас пашылэды́р дро дывэ́с, сыр мэ кхардём Тут. Ту пхэндя́н: “На андарша.”</verse>
				<verse number="58">Раё Дэ́вла! Ту лыджиян миро рэ́ндо; Ту выкиндян миро джиибэ́н.</verse>
				<verse number="59">Раё Дэ́вла! Ту дыкхця́н, сыр начачунэс исыс ма́нца. Россэндин миро рэ́ндо.</verse>
				<verse number="60">Раё Дэ́вла! Ту дыкхця́н саро́ лэ́нгиро фуипэ́н, со ёнэ кэрэ́на ма́нгэ, и со ёнэ придуминдлэ пэ ма́ндэ.</verse>
				<verse number="61">О Раё Дэ́вла! Ту шундя́н, сыр ёнэ обракирэнас ман, со сари́ лэ́нгири фантазия исыс пэ ма́ндэ;</verse>
				<verse number="62">сыр мирэ́-вэргэ́нгирэ ушта́ ґундяринэнас пэ ма́ндэ дывэсэнца.</verse>
				<verse number="63">Подыкх, сыр ёнэ бэшэна, и сыр ёнэ уштэна; Мэ яцём сы́рбы лэ́нгири гилы́.</verse>
				<verse number="64">Отдэ́ палэ лэ́нгэ, О Раё Дэ́вла, пир дова́, со лэ́нгирэ васта́ кэрдэ́.</verse>
				<verse number="65">Бичха́в лэ́нгэ калыпэ́н пэ ило́, мэк тэ явэ́н Тыро́ прокошыбэ́н (арманя) пэ лэ́ндэ!</verse>
				<verse number="66">Традэ лэн анги́л холя́са, и мулякир лэн Тырэ́ болыбна́стыр, Раё Дэ́вла!</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">Сыр калыя сувнака́й! Сыр парудыя жужо́ сувнака́й! Бара́ свэнтонэ́ штэто́стыр росчхурдынэ пир кажно вэнгло, кай га́сы розджана.</verse>
				<verse number="2">Дро́га Сионоскирэ чхавэ́, савэ́ исын мол сыр жужо́ сувнака́й, сыр да лэ́нгэ дэ́на паты́в сы́рбы ґлэякирэ судинкэнгэ, со кэрдя́ кучикэнгиро (горшэчнико).</verse>
				<verse number="3">Аж и рупучи [чудовишчы / шакалихи-ю.о.] дэ́на цюця тэ чаравэн пэ́скирэ тыкнэн, нэ мирэ́ – манушэ́нгирэ чхая́ ячнэ́ пхарэ́-илэ́скирэ сы́рбы страусы чхучэ́ прахэндыр.</verse>
				<verse number="4">Тыкнэ́-масэнгири чибори ухтылэлапэ зоралэ́с пал талой дро лэ́нгиро муёро, сыр камэ́на пани́: тыкнэ́ бияты мангэна маро́, нэ ние́кх на пхагирэ́ла (на дэ́ла) котэроро лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="5">Кодолэ́, кон хая дэликатэсы, исын на́бут со джидэ́ пэ вули́цы (пэ га́сы); кодолэ́, конэ́с барьякирдэ́ дро лоло́ плашчо, облэна кучы ґнэё.</verse>
				<verse number="6">Пхаро́-сэндякирибэн пал чорипэ́н, со кэрдэ́ мирэ́-манушэ́нгирэ чхая́, исын зоралэды́р пхарэ́-сэндякирибнастыр, со дорэснэ́ пал Содомоскиро грэ́хо. Дова́ фо́ро сыс радо тэлэ́ пал екх мэнта (минута) адя́кэ, со ние́кх на дыя́ ра́да тэ подэл васт.</verse>
				<verse number="7">Ерусалимо́скирэ тхага́рья сыс яснэдыр ивэстыр и парнэдыр тхудэстыр; ёнэ сыс лоликанэдыр, дрэ маса́ рубинэндыр; ёнэ выдыцёнас сы́рбы сапфиры.</verse>
				<verse number="8">Какана́ ёнэ выдыцёна калэдыр бовэскирэ мэлятыр, ёнэ джа́на пир га́сы, лэн на пинджкирэна. Лэ́нгири цы́па ухтылэлапэ зоралэ́с кэ лэ́нгирэ кокалы́, ёй вышутия и яця́ сыр кашт.</verse>
				<verse number="9">Кодолэнгэ, конэ́с мулякирдэ́ куртала́са, исын бахталэдыр адалэндыр, савэ́ мэрэ́на бокха́тыр. Пал-дова́ со ёнэ нашавэна поволинькэс (ле́нтэс) зор и клёко, пир дова́, со на ухтылэ́ла (на́доси) фэлды́тка аплоды.</verse>
				<verse number="10">Васта́ лачхэ́-илэ́скирэ джувле́н кэрадэ пэ́скирэ биятэ́н: ёнэ сыс мас лэ́нгэ, ке́ли пыя́ бэдыпэн пэ Ерусалимо́скирэ манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="11">Рай Дэвэ́л выпхэрдякирдя пэ́скири бари холы́, Ёв вычхудя́ Пэ́скирэ-холякири яг. Ёв хачкирдя́ яг пэ Сио́но, и ёй похая сарэ́са форо́скирэ фундаменты.</verse>
				<verse number="12">Кра́лья пэ пхув и сарэ́ джиибнарья пэ свэ́то на патяндынэ́, со намал и вэ́рго заджа́ла дрэ Ерусалимо́скири по́рта, –</verse>
				<verse number="13">саро́ дава́ пал форо́скирэ пророкэ́ндэ и пал лэ́нгиро – раша́нгиро чорипэ́н, кон прочхудэ чачунэ́ – манушэ́нгиро рат машки́р дава́ фо́ро.</verse>
				<verse number="14">Ёнэ псирдэ́ сыр корорэ́ пир га́сы, енэ магирдэ́ пэс ратэ́са адя́кэ, со ниекхэ манушэ́скэ сыс нашты́ тэ чилавэл лэ́нгирэ и́ди.</verse>
				<verse number="15">Мануша́ дэ́нас го́дла пэ лэ́ндэ: “Джа́н криг, магирдэ́! Джа́н криг! Джа́н криг! Джа́н! На чилавэн амэн.” Сыр ёнэ псирдэ́ трусця́л Наюдэ́ндэ, исыс пхэндло́ машки́р лэ́ндэ: “Ёнэ на дживэ́на буты́р ада́й!”</verse>
				<verse number="16">Ра́скирэ-Дэвлэ́скири холы́ роскэрдя́ лэн пэ паша́. Ёв на явэ́ла тэ кэрэ́л паты́в лэ́нгэ. Нико́н на кутякирдя ни раша́н, ни сыкадя́ ла́ска кэ годэпхурэ́.</verse>
				<verse number="17">Амарэ́ якха́ кхинынэ тэ дыкхэ́н ивья́ (дармэс), со вари-кон подэла васт амэ́нгэ. Амэ дыкхцям амарэ́ вучардятыр (башнятыр) пал манушэ́ндэ, савэ́ на дынэ́ ра́да тэ зракхэн амэн.</verse>
				<verse number="18">Амарэ́ вэ́рги традынэпэ пал амэ́ндэ пир амарэ́ шпэры (сляды), со амэ на могиндям тэ джас яври́ пэ га́са. Амаро́ ко́нцо (яго́ро) исын пашы́л, амарэ́ дывэса́ сыг кончынэнапэ, пал-дова́ со явдя́ амари́ хась.</verse>
				<verse number="19">Амарэ́ шалэ сыс сыгэды́р кидэндыр (орлэндыр) пэ болыбэ́н, енэ традынэпэ пал амэ́ндэ дрэ бэ́рги; ёнэ ужакирдэ чораханэ́с амэн пэ чхучэ́ прахи.</verse>
				<verse number="20">Амарэ́ крали́с, саво́ исын сы́рбы маро́ дрэ амаро́ джиибэ́н, конэ́с Рай Дэвэ́л помакхця сыр крали́с, ухтылдэ́ дрэ лэ́нгирэ ганбиня. Пал лэ́стэ амэ пхэндям: “Амэ ява́са тэ джива́с машки́р Наюдэ́ндэ тэл лэ́скири зэр (тенё).”</verse>
				<verse number="21">Ра́дынпэ и яв весёло (хотно), Эдомоскири Чхай, кон дживэ́ла пэ пхув Уз. Тахта́й адя́кэ-паць явэ́ла пирда́л кэ ту: ту матёса, и ту нангякирэса пэс.</verse>
				<verse number="22">О, Сионо́скири Чхай, пхаро́ сэндякирибэн кончындяпэ: Рай Дэвэ́л на явэ́ла тэ лыджа́л тут криг дро пле́но. Нэ Ёв сэндякирэ́ла тут пал Тыро́ чорипэ́н, Эдомоскири Чхай. Ёв отчхакирэла тырэ́ грэ́хи.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="5">
				<verse number="1">Ри́пир, Раё Дэ́вла, со явдя́ пэ амэ́ндэ: обдумин и дыкх амари́ бипатыв!</verse>
				<verse number="2">Амаро́ миштыпэ́н гия́ ригаса чужонэ́ манушэ́нгэ, а амарэ́ кхэра́ явирэ-тхэмэскирэнгэ.</verse>
				<verse number="3">Амэ яця́м сироты, бидадэскирэ, амарэ́ дая́ ячнэ́ сы́рбы пивля (удовы).</verse>
				<verse number="4">Амэ пьяса амаро́ пани́ пал ловэ́, амэ плэскираса ловэ́ пал амарэ́ кашта́ ловэ́.</verse>
				<verse number="5">Вэ́рги традэнапэ пал амэ́ндэ пир пенты [дрэ мэн-р.с.], амэ кэра́са буты́ пхарэ́с, и амэ́ндэ нанэ откхиныбэн.</verse>
				<verse number="6">Амэ тырдаса васта́ кэ Египтя́ни, и Асирийцы, соб (кай) тэ хан маро́ чалэ́с.</verse>
				<verse number="7">Амарэ́ дада́ кэрдэ́ грэ́хи, нэ лэн нанэ буты́р, нэ пэ амэ́ндэ рикирэ́лапэ банг пал лэ́нгиро чорипэ́н.</verse>
				<verse number="8">Дына́рья хулаинэна пэ амэ́ндэ, и ние́кх нанэ тэ выракхэл амэн лэ́нгирэ вастэ́стыр.</verse>
				<verse number="9">Амэ дорэсаса амаро́ маро́, ко́ли амэ лыджа́са шэро́ пэ риско, пал-дова́ со исын бут прахарья.</verse>
				<verse number="10">Амари́ цы́па калыя сы́рбы бов барэ́ бокха́тыр, со хачкирэ́ла.</verse>
				<verse number="11">Вэ́рги лэ́на пэ зор Сионоскирэ джувле́н, а патывалэ́ тэрнэ́ джувле́н дрэ Юдэя́кирэ фо́рья.</verse>
				<verse number="12">Тхагарьен ублавэна пал васта́, и годэпхурэнгэ на кэрэ́на паты́в.</verse>
				<verse number="13">Ёнэ чхудэ́ тырнэ манушэ́н тэ мелинэн гив пэ сяв/ пхурт; тэрнэ́-бэршэнгирэ пэрэ́на каштэндыр, со ёнэ лыджа́на дрэ ангаля.</verse>
				<verse number="14">Годэпхурэ́ пириячнэ тэ кэдэнпэ пашы́л форо́скири по́рта, а тырнэ мануша́ на башавэна буты́р.</verse>
				<verse number="15">Амаро́ ило́ пирияця́ тэ радынэ́лпэ, амаро́ кхэлыбэн пирикэрдяпэ дрэ зоралы́ ту́га.</verse>
				<verse number="16">Крали́тко стадык пыя́ амарэ́ шэрэстыр. Бида амэ́ндэ! Палсо́ амэ кэрдя́м грэ́хи!</verse>
				<verse number="17">Палдава́ амаро́ ило́ нашавэла зор, амарэ́ якха́ лынэ́ наяснэс тэ дыкхэ́н,</verse>
				<verse number="18">пал-дова́ со Бэ́рга Сио́но яця́ чхучи́, и шакалы псирэ́на пир ла́тэ.</verse>
				<verse number="19">Нэ, Ту, Раё Дэ́вла, ячэсапэ ве́чнэс, и Тыро́ троно раинэл пэ сарэ́ ро́ды.</verse>
				<verse number="20">Со́скэ Ту сарэ́са бистрэса амэн? Со́скэ Ту ячавэса амэн пэ дасаво баро́ часо (цы́ро)?</verse>
				<verse number="21">Ри́скир амэн кэ Пэ, о Раё Дэ́вла, и амэ рисёваса кэ Ту! Нэвякир амарэ́ дывэса́, сыр сыс ґарэдыр.</verse>
				<verse number="22">Нау́што Ту сарэ́са отчхурдыян пэ риг амэн, ци со Ту адя́кэ зоралэ́с холясыян пэ амэ́ндэ!</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="26">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">И сыс: дро (дэшутрито) бэрш, дро шта́рто чхон пэ па́нджто чхонытко дывэ́с, ко́ли мэ со́мас машки́р одолэ́ндэ, конэ́с традынэ дро пле́но, пашы́л рэка (лэнь) Ховар – откэрдяпэ болыбэ́н, и мэ дыкхцём дыкхибэна Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="2">Пэ па́нджто чхонытко дывэ́с дава́ сыс па́нджто бэрш, ке́ли залынэ дрэ наволя крали́с Иоакимос (Яхимос).</verse>
				<verse number="3">Сыс Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав кэ Езэкилё, Вузияскирэ чхавэ́скэ, раша́скэ пэ Халдеенгири пхув, пашы́л рэка (лэнь) Ховар, и сыс пэ лэ́стэ одо́й Ра́скирэ-Дэвлэскро васт.</verse>
				<verse number="4">И мэ дыкхцём: акэ, рискирибнаскири балва́л джа́лас паш – ратятыр (северостыр), баро́ о́блоко, и яг ґаздэласпэ дрэ лэ́стэ, и дава́ зяинэласпэ пашы́л лэ́стэ.</verse>
				<verse number="5">А машки́р саро́ сыс сы́рбы дуд (свэ́то) ягатыр машкира́л: и машки́р лэ́стэ сыс дыкхнэ́ сы́рбы штар мурдала́ (жывотна), и адя́кэ ёнэ выдыкхэнас, а лэнгро муй сыс, сыр муй манушэ́стэ.</verse>
				<verse number="6">Кажнонэ́стэ сыс штар муя́, и кажнонэ́стэ лэ́ндыр сыс штар пхака́ (крылы).</verse>
				<verse number="7">Ѓэра́ лэнгрэ сыс роўна (ворта), а пирэ́/подэшвы (ступни) сыс сыр гуруворэстэ, и зяинэнэнаспэ, сыр жужакирды (чысто) харко́ма (медь).</verse>
				<verse number="8">А тэл лэ́нгирэ пхака́ сыс манушы́тка васта́ пир штар рига́, сарэ́ндэ штарэндэ сыс муя́ и пхака́.</verse>
				<verse number="9">Муя́ лэ́ндэ и васта́ лэ́ндэ – сарэ́ндэ штарэндэ притасавэнаспэ екх кэ яви́р: ко́ли ёнэ джа́нас, ёнэ на обрисёнас, а гинэ́, карик дыкхэ́лас лэ́нгиро муй.</verse>
				<verse number="10">Дова́, со зджа́ла пэ муй лэ́нгиро, кажно сыс дасаво сы́рбы манушэ́скиро муй и шчэрэскиро муй екх рига́тыр лэ́ндэ сарэ́ндэ. А явирэ рига́тыр сыс гуруворэскиро муй и орло́скиро (кидо́скиро) муй лэ́ндэ сарэ́ндэ.</verse>
				<verse number="11">Муя́ и пхака́ лэ́нгирэ упрэ́ сыс роскэрдэ, нэ кажнонэ́стэ дуй пхака́ притасавэнаспэ екх кэ яви́р, а дуй пхака́ учхакирэнас лэ́нгирэ маса́.</verse>
				<verse number="12">И джа́нас ёнэ, кажно дрэ доя́ риг, сави́ сыс анги́л лэ́скиро муй; карик камэлас тэ джал ду́хо (фа́но), одори́к ёнэ джа́нас, а ко́ли джа́нас, то на обрисёнас.</verse>
				<verse number="13">И выдыкхэнас далэ́ мурдала́, сыр хачкирдэ́ вангара, сыр момоля (свечки) дрэ кхангири́. Яг псирэлас машки́р лэ́ндэ, и дуд ягатыр, и блискавица выджа́лас ягатыр.</verse>
				<verse number="14">Мурдала́ сы́гэс псирэнас англэ и палэ, сыр блискавица.</verse>
				<verse number="15">Мэ дыкхцём пэ далэ́ мурдалэ́ндэ: акэ, пэ пхув, пашы́л лэ́ндэ сыс пиро́ екх рота анги́л штар лэ́нгирэ муя́.</verse>
				<verse number="16">Ро́ты выдыкхэнас, и сыс кэрдэ́ сыр куч бар топазо, сарэ́ штар выдыкхэнас, сыр екх, и сыкавэласпэ: сыр ёнэ выдыкхэнас, и сыр ёнэ сыс кэрдэ́, со исын рота андрэ́ дрэ яви́р рота.</verse>
				<verse number="17">Ёнэ джа́нас пэ пэ́скирэ штар рига́, нэ ко́ли ёнэ джа́нас, то на обрисёнас.</verse>
				<verse number="18">А лэ́нгирэ ободы ёнэ сыс вучэ́ и даранэ; сыс пхэрдэ́ якхэ́нца сарэ́ндэ штарэндэ.</verse>
				<verse number="19">И ко́ли джа́нас мурдала́, то джа́нас пашы́л лэ́ндэ ро́ты, а ко́ли мурдала́ ґаздэнаспэ пхувья́тыр, тэ́ньчи ґаздэнаспэ ро́ты.</verse>
				<verse number="20">Карик камэлас ду́хо (фа́но) тэ джал, одори́к ёнэ джа́нас, и ёнэ карик бы тэ на джал ду́хо (фа́но), и ро́ты ґаздэнаспэ лэ́нца, пал-дова́ со мурдалэнгиро ду́хо сыс дрэ ро́ты.</verse>
				<verse number="21">Ко́ли джа́нас мурдала́ (жывотна), то джа́нас и ро́ты; ко́ли мурдала́ сыс тэрдэ́, сыс тэрдэ́ ро́ты, а ко́ли мурдала́ ґаздэнаспэ пхувья́тыр, тэ́ньчи ро́ты ґаздэнаспэ лэ́нца кхэтанэ́, пал-дова́ со мурдалэгиро ду́хо (фа́но) сыс дрэ ро́ты.</verse>
				<verse number="22">Упра́л мурдалэнгирэ шэрэ́ сыс сыр сво́до пэ болыбэ́н, саво́ выдыкхэлас, сыр дарано бар кристало. Ёв сыс ростырдыно упра́л лэ́нгирэ шэрэ́.</verse>
				<verse number="23">А тэл сво́до пэ болыбэ́н сыс лэ́нгирэ пхака́, савэ́ обрисёнас маму́й екх кэ яви́р. Кажнонэ́стэ сыс дуй пхака́, савэ́ учхакирэнас лэн, кажнонэ́стэ дуй пхака́ учхакирэнас лэ́нгирэ маса́.</verse>
				<verse number="24">И ко́ли ёнэ джа́нас, мэ шунавас, сыр шуминэнас лэ́нгирэ пхака́, кодова́ сыс сы́рбы бутэ́-панескиро шумо, сы́рбы зан Сарэзорьякирэскири, зорало́ шуминыбэн, сы́рбы шуминыбэн дро халадэ́нгиро скэдыибэ́н; а ко́ли ёнэ сыс тэрдэ́, то ёнэ змэкэнас пэ́скрэ пхака́.</verse>
				<verse number="25">И сыс зан сводостыр пэ болыбэ́н, саво́ сыс упра́л лэ́нгирэ шэрэ́; ко́ли ёнэ сыс тэрдэ́, тэ́ньчи змэкэнас пэ́скирэ пхака́.</verse>
				<verse number="26">А упрэ́ долэ́ сводостыр пэ болыбэ́н, саво́ сыс упра́л лэнгрэ шэрэ́, сыс сы́рбы троно, саво́ выдыкхэлас сы́рбы куч бар сапфиростыр, а упра́л пэ штэ́то сыс дова́, со сыс сы́рбы ману́ш пэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="27">И мэ дыкхцём сы́рбы хачкирды харко́ма, сы́рбы яг, сави́ сыс дрэ лэ́стэ и пашы́л лэ́стэ, лэ́скирэ трушулэндыр, и лэ́скирэ трушулэндыр, и вучэды́р, и тэлэды́р дыкхцём мэ сы́рбы яг и зяиныбэн сыс пашы́л лэ́стэ.</verse>
				<verse number="28">Сыр выдыкхэла банги (радуга) пэ болыбэ́н дро брышындэскиро дывэ́с, адя́кэ выдыкхэлас дасаво зяиныбэн, саво́ сыс пашы́л лэ́стэ. Адя́кэ выдыкхэлас Ра́скирэ-Дэвлэ́скири сла́ва.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">Ко́ли мэ дыкхцём дава́, то мэ пыём пэ пэ́скиро муй и шундём Одолэскири зан (глос), Саво́ ракирдя́ ма́нца. Ёв пхэндя́ ма́нгэ: “Манушэ́скиро чхава! Ушты́ пэ тырэ́ ґэра́, Мэ ява́ва тэ ракира́в ту́са.”</verse>
				<verse number="2">А ко́ли Ёв ракирэ́лас, то загия́ дрэ ма́ндэ Ду́хо (Фа́но) и чхудя́ ман пэ мирэ́ ґэра́, и мэ шундём Одолэ́с, Саво́ ракирэ́лас ма́нца.</verse>
				<verse number="3">Ёв пхэндя́ ма́нгэ: “Манушэ́скиро чхава! Мэ бичхава́ва тут кэ Израилёскирэ чхавэ́, кэ мануша́, савэ́ никонэ́с на кандэ́на, савэ́ ґаздынэ́пэ пэ Ма́ндэ. Ёнэ и лэ́нгирэ дада́ отгинэ́ Ма́ндыр кэ/ жы́ко ададывэ́с.</verse>
				<verse number="4">Адалэ́ чхавэ́ исын биладжакирдэ мо́са и захалэ илэ́са; Мэ бичхава́ва тут кэ ёнэ, а ту пхэнэ́са лэ́нгэ: “Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л!</verse>
				<verse number="5">Явэ́на ёнэ тэ шунэ́н ци на явэ́на, пал-дова́ со ёнэ исын бунтуи́тка мануша́, – нэ, соб (кай) ёнэ тэ джинэ́н, со машки́р лэ́ндэ сыс проро́ко.</verse>
				<verse number="6">А ту, Манушэ́скиро чхаво́, на дар лэ́ндыр, и на дар лэнгрэ лавэ́ндыр, ко́ли ёнэ явэ́на ваш ту́кэ налачхэ́ чарьяса (пхусадытконэ дрэвицоса) и жылтонэ пхусадытконэ хрустэнца, ке́ли ту явэ́са тэ дживэ́с машки́р лэ́ндэ (сыр машки́р скорпионэндэ). На дар лэнгрэ лавэ́ндыр, на дар лэнгрэ мо́стыр, пал-дова́ со ёнэ исын кхэр, кай никонэ́с на кандэ́на.</verse>
				<verse number="7">Ра́кир лэ́нгэ Мирэ́ лава́, явэ́на ёнэ тэ шунэ́н, ци на явэ́на, пал-дова́, со ёнэ исын кхэр, кай никонэ́с на кандэ́на.</verse>
				<verse number="8">А ту, Манушэ́скиро чхаво́, шун, со Мэ ява́ва тэ ракира́в ту́кэ: на яв дасаво нарто (упрямо), сыр дава́ Кхэр, кай никонэ́с на кандэ́на, откэр пэ́скрэ ушта́, и ха, со Мэ да́ва ту́кэ.”</verse>
				<verse number="9">Мэ дыкхцём: акэ, исын протырдыно васт кэ мэ, а дрэ васт сыс лылвари́ (сви́тко).</verse>
				<verse number="10">И Ёв откэрдя ла анги́л ма́ндэ, и сыс лылвари́ зачхиндлы англэ и палэ, и сыс зачхиндло́ дрэ лылвари́: “Ровибэн, и тугипэн ясвэ́нца, и биба́хт.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">И пхэндя́ Дэвэ́л ма́нгэ: “Манушэ́скиро чхава! Ха дова́, со исын анги́л ту́тэ, ха кадая́ лылвари́ (сви́тко), и джа́, ра́кир Израилёскирэ кхэрэ́скэ!”</verse>
				<verse number="2">Тэ́ньци мэ откэрдём пэ́скирэ ушта́, и Ёв дыя́ ма́нгэ, соб (кай) мэ тэ хав кадая́ лылвари́.</verse>
				<verse number="3">И пхэндя́ ма́нгэ: “Манушэ́скиро чхава! Чалякир пэскро пэр, пхэрдякир лэс лылварьяса (свиткоса), сави́ Мэ да́ва ту́кэ.” Мэ хаём, и сыс гудло́ дрэ мирэ́ ушта́ сыр авги́н (мэда).”</verse>
				<verse number="4">И Ёв пхэндя́ ма́нгэ: “Манушэ́скиро чхава! Ушты́, джа́ кэ Израилёскиро кхэр, – ра́кир лэ́нца Мирэ́ лавэ́нца.</verse>
				<verse number="5">Мэ бичхава́ва тут на кэ народо, саво́ ракирэ́ла наґалыибныткэс, конэ́стэ исын пхари́ чиб, а кэ Израилёскиро кхэр.</verse>
				<verse number="6">На кэ бут народы, савэ́ ракирэ́на наґалыибныткэс, и конэ́стэ исын пхари́ чиб, конэ́с ту на галёсас бы; нэ ко́ли б Мэ тэ бичхавав Тут кэ ёнэ, то ёнэ на кандэнас тут.</verse>
				<verse number="7">А Израилёскиро кхэр на закамэ́ла тэ шунэ́л тут, пал-дова́ со ёнэ на камэ́на тэ шунэ́н Ман, пал-дова́ со саро́ Израилёскиро кхэр исын пхарэ́-шэритка, и захалэ илэ́са.</verse>
				<verse number="8">Акэ, Мэ кэра́ва тыро́ муй и ду́хо зоралэды́р, сыр лэ́нгирэ муя́ исын, и чэкат тыро́ зоралэды́р, сыр лэ́нгирэ чэка́та исын.</verse>
				<verse number="9">Сыр алмазо (диаманто), со исын зоралэды́р барэстыр, кэрдём Мэ тыро́ чэкат, на дар лэ́ндыр, на дар тэ явэс анги́л лэ́нгиро муй, пал-дова́ со ёнэ исын кхэр, кай на кандэ́на никонэ́с.”</verse>
				<verse number="10">И пхэндя́ Ёв ма́нгэ: “Манушэ́скиро чхава! Сарэ́ Мирэ́ лава́, савэ́ Мэ ява́ва тэ ракира́в ту́кэ, прилэ́ тырэ́ илэ́са и вышу́н трэ канэнца.</verse>
				<verse number="11">Ушты́, джа́ пашылэды́р кэ одолэ́, конэ́с традынэ дро пле́но, кэ чхавэ́ тырэ́ народо́стыр, ра́кир лэ́нгэ, и пхэн лэ́нгэ: “Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: Ци явэ́на ёнэ тэ шунэ́н ци на явэ́на.”</verse>
				<verse number="12">И ґаздыя́ ман Ду́хо (Фа́но), и шундём мэ пал пэ́стэ зоралы́ зан сы́рбы громо: “Тэ явэ́л бахтякирды Ра́скирэ-Дэвлэ́скири сла́ва далэ́ штэто́стыр!”</verse>
				<verse number="13">И адя́кэ-паць шундём мэ шумо мурдалэнгирэ пхакэндыр, савэ́ притасавэнаспэ екх кэ яви́р. И сыр шуминэна ро́ты пала́л пашы́л лэ́ндэ, и зорало́ громо.</verse>
				<verse number="14">И ґаздыя́ ман Ду́хо (Фа́но), и лыя́ ман. И джавас мэ пхарэ́ илэ́са, холя́са, и Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро зорало́ васт сыс пэ ма́ндэ.</verse>
				<verse number="15">И явдём мэ дро Тель-Авиво кэ одолэ́, конэ́с вытрадынэ́ пэ́скрэ пхувья́тыр, савэ́ дживдэ́ пашы́л рэка (лэнь) Ховар, и Мэ со́мас машки́р лэ́ндэ эфта́ (битринэ́нгиро дэш) дывэса́, и зоралэ́с дивинаваспэ.</verse>
				<verse number="16">Ко́ли ж прогинэ́ эфта́ дывэса́, сыс кэ мэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав:</verse>
				<verse number="17">“Манушэ́скиро чхава! Мэ чхудём тут ракхибнариса Израилёскирэ кхэрэ́скэ. Ту явэ́са тэ шунэ́с лав Мирэ́ уштэндыр, а тэ́ньчи ту явэ́са тэ сыклякирэс лэн Ма́ндыр.</verse>
				<verse number="18">Ко́ли Мэ пхэна́ва грэхитконэ́ манушэ́скэ: ‘Ту мэрэ́са!’, а ту на сыклякирэса лэс, на пхэнэ́са, соб (кай) тэ зракхэс грэхитконэ́ манушэ́с лэскрэ грэхитконэ́ дромэ́стыр, соб (кай) тэ явэ́л ёв джидо́, адава́ грэхи́тко ману́ш мэрэ́ла дрэ пэ́скрэ грэ́хи, а ту явэ́са банго́ анги́л Ма́ндэ пал лэ́скиро рат.</verse>
				<verse number="19">Нэ ко́ли ту сыклякирэсас грэхитконэ́ манушэ́с, а ёв на ячадя пэ́скиро грэ́хо (бэдыпэн) и пэ́скиро грэхи́тко дром: то ёв мэрэ́ла дро пэ́скиро чорипэ́н, а ту зракхця́н тыро́ ди.</verse>
				<verse number="20">И нэвэ́стыр, ко́ли дэвлы́тко ману́ш отджала пэ́скрэ чачипнастыр и скэрла чорипэ́н, то Мэ чхува́ва анги́л лэ́стэ вари-со, со́стыр ёв пэрэ́ла, и мэрэ́ла дэвлы́тко ману́ш, пал-дова́ со ту на сыклякирэсас лэс. Ёв мэрэ́ла пал пэ́скиро грэ́хо, и на пририпирлапэ лэ́скиро чачипэ́н, со ёв кэрэ́лас, а ту явэ́са банго́ анги́л Ма́ндэ дро лэ́скиро рат.</verse>
				<verse number="21">Ко́ли ж ту явэ́са тэ сыклякирэс дэвлытконэ́ манушэ́с, соб (кай) ёв тэ на кэрэ́л грэ́хо, и на кэрла ёв грэ́хо, тэ́ньчи ёв явэ́ла джидо́, пал-дова́ со сыс сыклякирдо, а ту зракхця́н тыро́ ди.”</verse>
				<verse number="22">И сыс пэ ма́ндэ одо́й Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро васт. Ёв пхэндя́ ма́нгэ: “Ушты́, выджа пэ фэ́лда. Мэ ява́ва тэ ракира́в ту́са.”</verse>
				<verse number="23">Мэ уштыём, и гиём пэ фэ́лда. Акэ, одо́й сыс тэрды Ра́скирэ-Дэвлэ́скири сла́ва, сыр сла́ва, сави́ мэ дыкхцём пашы́л рэка (лэнь) Ховар. Мэ пыём пэ пэ́скиро муй.</verse>
				<verse number="24">И загия́ дрэ ма́ндэ Ду́хо (Фа́но), и чхудя́ ман пэ мирэ́ ґэра́. И Ёв ракирлас ма́нца, и пхэндя́ ма́нгэ: “Джа́, запхандэпэ дро тыро́ кхэр.</verse>
				<verse number="25">Манушэ́скиро чхава! Акэ, лэ́на шэлэ и пхандэна тут лэ́нца, и ту на явэ́са тэ псирэ́с машки́р лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="26">Чиб тыри́ Мэ отлава ту́тыр, и ту явэ́са бичибакиро, и на пхэнэ́са чачипэ́н пал лэ́ндэ, пал-дова́ со ёнэ исын кхэр, кай на кандэ́на никонэ́с.</verse>
				<verse number="27">А ко́ли Мэ ява́ва тэ ракира́в ту́са, тэ́ньчи мэ откэрава тырэ́ ушта́. Тэ́ньци ту пхэнэ́са лэ́нгэ: “Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л! Кон камэ́ла тэ шунэ́л-шун, а кон на камэ́ла тэ шунэ́л-на шун, пал-дова́ со кадава́ исын кхэр, кай на кандэ́на никонэ́с.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">Ту, Манушэ́скиро чхаво́, лэ пэ́скэ кирпичо (цэгло), чхув лэс анги́л ту́тэ. Кэр пэ лэ́стэ чэртёжо (патри́н) фороскэ Ерусалимоскэ.</verse>
				<verse number="2">И кэр адя́кэ, соб (кай) тэ явэ́н тэрдэ́ мануша́ халадыбнаса, со обчхудэ трусця́л лэ́скирэ ва́нты, соб (кай) тэ явэ́л вычхудо пхувья́тыр вало, росчхув халадэнгирё та́боро (лод (лагерё)) и росчхув машыны, со пхагирэна ва́нты.</verse>
				<verse number="3">Лэ пэ́скэ саструны пхал и чхув ла сыр саструны ва́нта машки́р ту́тэ и машки́р фо́ро, и дыкх пэ фо́ро. Пэ фо́ро ґаздэ́напэ вэ́рги, а акана́ ту кэр, сыр ёнэ. Кадава́ явэ́ла ґерты́к (сыкаибэ́н) Израилёскирэ кхэрэ́скэ.</verse>
				<verse number="4">А ту пасёв пэ тыро́ зэ́рво пашваро, чхув пэ лэ́стэ Израилёскирэ-кхэрэ́скиро чорипэ́н. Кицы́ дывэса́ ту явэ́са тэ пасёс, ада́кицы дывэса́ ту явэ́са тэ лыджас лэ́нгиро чорипэ́н.</verse>
				<verse number="5">Мэ выкэдыём ту́кэ бэрша́, со ту явэ́са тэ лыджас лэ́нгиро чорипэ́н (ка́ра): триншэла́ тэ дэшуеня дывэса́ ту явэ́са тэ лыджас чорипэ́н кхэрэ́скиро Израилёскиро.</verse>
				<verse number="6">Ко́ли ту кэрэ́са саро́ адя́кэ, то яви́р мо́ло пасёв пэ чачо́ (право) пашваро, и штардэша́ дывэса́ лы́джа пэ пэ́стэ Юда́скирэ-кхэрэ́скиро чорипэ́н, дывэ́с пал бэрш, дывэ́с пал бэрш, сыр Мэ выкэдыём ту́кэ.</verse>
				<verse number="7">Ѓаздэ тыро́ муй и тыро́ нанго чачо́ васт пэ Ерусалимо, и ангилпхэн (пророчын) пэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="8">Акэ, Мэ пхандава тут, соб (кай) ту тэ на рисёс екхэ рига́тыр пэ яви́р дакицы бут, сыр ту кончынэса дывэса́.</verse>
				<verse number="9">Лэ пэ́скэ парно́ гив (гивны), гэрсто (ворзо), нуклэ (бобы), линса (чэчэвица), просо и вика, и чхув лэн дро екх кхоро́, и кэр лэ́ндыр пэ́скэ маро́. Ту явэ́са тэ хас лэс ада́кицы дывэса́, кицы́ явэ́са ту тэ пасёс: трин шэла́ тэ енядэша дывэса́.</verse>
				<verse number="10">Ту явэ́са тэ хас тыро́ хабэ́н пир биш шэкэли пхарипнаса (весоса) дро дывэ́с, ха лэс дро пэ́скиро уляго (пора).</verse>
				<verse number="11">И пани́ пи на́бут, пи пани́ дро пэ́скиро уляго (пора).</verse>
				<verse number="12">И ха пэскро хабэ́н сыр гэрстытко маро́, и пэк лэн пэ манушэ́нгиро нажужыпэн, адя́кэ, соб (кай) мануша́ тэ дыкхэ́н.</verse>
				<verse number="13">Тэ́ньци пхэндя́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “Адя́кэ Израилёскирэ чхавэ́ явэ́на тэ хан пэскро нажужо маро́ машки́р кодолэ́ народы, кэ савэ́ Мэ вытрадава лэн.”</verse>
				<verse number="14">Мэ пхэндём: “О, Раё Дэвлалэ! Николи мэ на со́мас магирдо́ мирэ́ тэрныпнастыр, мэ на хавас мулэ́-мурдалэскиро мас, мэ на хавас и дова́, со роскусця рискирибна́скиро мурда́л (зверё). Нисаво́ нажужо мас мэ на хаём.”</verse>
				<verse number="15">Тэ́ньци Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л пхэндя́ ма́нгэ: “Акэ, Мэ домэкава, соб (кай) ту тэ пэкэс пэ́скиро маро́ пэ гурувнякиро нажужипэн”</verse>
				<verse number="16">И пхэндя́ ишчо (инкэ́) Ёв ма́нгэ: “Манушэ́скиро чхава! Акэ, Мэ отлава Ерусалимо́стыр маро́, со дэ́ла джиибэ́н. Явэ́на тэ хан маро́ пир котэра́ (куски) и ясвэ́нца, явэ́на тэ пьен пани́ пир тахта́й (чаша) и дара́са.</verse>
				<verse number="17">Пал-дова́ со на явэ́ла лэ́ндэ маро́ и пани́. Ёнэ дара́са явэ́на тэ дыкхэ́н екх пэ явирэ́стэ, и ёнэ хасёна дрэ пэ́скирэ чорипэна.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="5">
				<verse number="1">А ту, манушэ́скиро чхава, лэ пэ́скэ востро (чолалы) курта́ла, лы́джа ла́са пир тыро́ шэро́ и пир тырэ́ чхора (брода) сыр мурадлуны (бритва), лэ пэ́скэ ублады́тка (весы), и роскэр бала́ пэ части (частыра).</verse>
				<verse number="2">Три́то часть (частыр) хачкир яга́са машки́р фо́ро, сыр пхэрдякирэнапэ дывэса́, сыр вэ́рги облынэ трусця́л (ротаса) фо́ро, три́то частыр лэ и почингир куртала́са пашы́л фо́ро, и росчхурдэ три́то частыр пир балва́л. А Мэ вытырдава курта́ла пал лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="3">Лэ далэ́стыр нэвэ́с на́бут, запхандэ лэн дрэ бринда пэ́скрэ урибнаскири.</verse>
				<verse number="4">А тэ́ньчи лэ ишчо (инкэ́) да лэ́стыр, со исын дрэ урибэ́н, и чхурдэ дрэ яг, схачкир кадава́ дрэ яг. Одотхы́р выджа́ла яг пэ саро́ Израилёскиро кхэр”</verse>
				<verse number="5">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, Сарэзорья́киро: “Кадава́ исын Ерусалимо! Мэ чхудём лэс машки́р народы, а пашы́л лэ́стэ-пхувья́.</verse>
				<verse number="6">А Ерусалимо кэрдя́ Мирэ́ припхэныбнэнца фуеды́р Наюдытконэ́ нацые́ндыр. Ёв кэрдя́ Мирэ́ закононэнца накучэдыр, со́са пхувья́, савэ́ исын пашы́л лэ́стэ. Ёнэ отпхэндлэпэ Мирэ́ упхэныбнэндыр, ёнэ на дживэ́нас пир Мирэ́ стату́ты.”</verse>
				<verse number="7">Палдава́ адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “Пал дова́, со тумэ́ кэрэ́нас тумарэ́ грэ́хи буты́р сыр Наюды́тка на́цыи, савэ́ дживэ́нас пашы́л тумэ́ндэ; и на кэрэ́на сыр исын припхэндло дрэ Мирэ́ припхэныбэна́, на дживэ́на пир Мирэ́ зако́ны, и тумэ́ на дживэ́на пир зако́ны, савэ́ исын машкира́л Наюды́тка на́цыи, савэ́ исын трусця́л тумэ́ндэ,</verse>
				<verse number="8">палдава́ адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “Акэ, чачэс, Мэ выджава пэ ту́тэ, Мэ Кокоро́, и кэра́ва машки́р ту́тэ сэ́ндо анги́л якха́ Наюдытконэ́-нацыенгирэ.</verse>
				<verse number="9">И Мэ кэра́ва ту́са дова́, со Мэ николи на кэравас, и со буты́р Мэ на ява́ва тэ кэра́в пал сарэ́ тырэ́ джунгалэ́ (брыдка) рэ́нды.</verse>
				<verse number="10">Пал дова́ дада́ явэ́на тэ хан машки́р ту́тэ чхавэ́н, а чхавэ́ явэ́на тэ хан дадэн. А Мэ ява́ва тэ сэндякирав тут, а тыро́ ячаибэ́н роспхурдава пир сарэ́ балваля.</verse>
				<verse number="11">Палдова́, – “Тэ джива́в Мэ, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л. – “Пал дова́, со ту магирдян Миро свэ́нто штэ́то сарэ́ пэ́скирэ джунгалыпнаса, и сарэ́ тырэ́ накуч рэндэ́нца Мэ кэра́ва тут тыкнэса, и на потангинэла тут Мири́ якх, и Миро ило́ на ковлёла пэ ту́тэ.</verse>
				<verse number="12">Три́то паш ту́тэ мэрэ́ла фуендыр (язвэндыр) и хасёла бокха́тыр машки́р ту́тэ; три́то паш явэ́ла за-марды куртала́са пашы́л тыро́ фо́ро, а три́то паш Мэ роспхурдава пир сарэ́ балваля и Мэ вытырдава (дорэсава) пал лэ́ндэ курта́ла тэ традавпэ.</verse>
				<verse number="13">И пириячэ́ла Мири́ холы́, и штылёла Миро холякирибэ́н пэ лэ́ндэ, и явэ́ла Ма́нгэ пир ило́, и ґалёна, со Мэ, Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, ракиравас дро Пэ́скиро зэвлыныпэ́н, ко́ли кончынэлапэ Мири́ хор холы́ пэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="14">И мэ кэра́ва адя́кэ, со ту явэ́са чхучи́ пхув и ладж, обракирибнаса машки́р народы, савэ́ исын пашы́л ту́тэ, анги́л якха́ кажнонэскирэ, кон явэ́ла тэ проджал пашы́л.</verse>
				<verse number="15">И явэ́са ту сабнаса, и ладжаса, сыкаибнаса, и явэ́на тэ дивинэнпэ дара́са пэ ту́тэ народы, савэ́ исын пашы́л ту́тэ, ко́ли Мэ ява́ва тэ сэндякирав тут барэ́ холя́са и мэнькаса. Мэ, Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, пхэндём дава́.</verse>
				<verse number="16">И ко́ли бичхава́ва Мэ пэ тумэ́ндэ барэ́ бокха, савэ́ явэ́на тэ хасякирэ́н тумэн, сыр мижэх матля, и ко́ли бичхава́ва лэн пэ тумаро́ хасибэ́н кэра́ва машки́р тумэ́ндэ бокх ишчо (инкэ́) зоралэды́р, Мэ отлава тумэ́ндыр маруно́ запасо,</verse>
				<verse number="17">то бичхава́ва пэ тумэ́ндэ бокх, захалэ, рискирибна́скирэ мурдалэ́н (зверен); ёнэ отлэна тумэ́ндыр чхаворэ́н. Мэрибнытка фра́нсы / фуя́ (язвы) и рат пэрэ́на пэ ту́тэ, курта́ла явэ́ла пэ тумэ́ндэ. Мэ, Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, пхэндём дава́.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="6">
				<verse number="1">И сыс кэ мэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав дасаво:</verse>
				<verse number="2">“Манушэ́скиро чхава! Рисёв тырэ́ мо́са кэ Израилёскирэ бэ́рги, ангилпхэн пэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="3">Пхэн: ‘Бэ́рги Израилёскирэ! Шунэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав. Адя́кэ ракирэ́л Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л пэ бэ́рги, бэ́ргицы, ровы и долы: акэ, Мэ кэра́ва адя́кэ, со курта́ла явэ́ла пэ тумэ́ндэ и роспхагирава тумарэ́ вучэ́ штэ́ты.</verse>
				<verse number="4">Алта́ри тумарэ́ явэ́на роспхагирдэ́, сты́лбы тумарэ́, савэ́ тумэ́ ґаздэнас кхамэскэ, явэ́на розмардэ, Мэ росчхурдава тумарэ́ мулэн анги́л тумарэ́ и́долы.</verse>
				<verse number="5">И Мэ чхува́ва тру́пы Израилёскирэ чхавэ́н анги́л лэ́нгирэ и́долы, и росчхувава тумарэ́ кокалы́ пашы́л тумарэ́ алта́ри.</verse>
				<verse number="6">Дрэ сарэ́ штэ́ты, кай тумэ́ дживэ́на, фо́рья явэ́на чхучэ́, вучэ́ штэ́ты явэ́на роспхагирдэ́ ваш дова́, соб (кай) тэ авэн чхучэ́ и роспхагирдэ́ тумарэ́ алта́ри, соб (кай) тэ явэ́н зачхурдынэ тумарэ́ и́долы, соб (кай) тэ явэ́н роспхагирдэ́ сты́лбы кхамэскэ, соб (кай) тэ явэ́н бистырдэ тумарэ́ бутя́.</verse>
				<verse number="7">И явэ́на тэ пэрэ́н машки́р тумэ́ндэ домардэ́, и ґалёна, со Мэ сом – Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="8">Нэ Мэ зракха́ва ячаибэ́н (остатко), и явэ́на тумэ́ндэ машки́р народы одолэ́, савэ́ ячэ́напэ джидэ́ куртала́тыр, ко́ли тумэ́ явэ́на рострадынэ пир яви́р пхувья́.</verse>
				<verse number="9">И явэ́на тэ рипирэ́н пал Ма́нгэ кодолэ́, савэ́ ячэ́напэ джидэ́ машки́р народы, карик лэн традынэ. Пририпирна, ко́ли зачилавава лэ́нгиро биладжакиро ило́, со отпыя Ма́ндыр, и лэ́нгирэ якха́, савэ́ парувэнас Ма́нгэ анги́л и́долы. И ячэ́ла лэ́нгэ накуч дрэ лэ́нгирэ илэ пал дова́ чорипэ́н, саво́ ёнэ кэрэ́нас дрэ сарэ́ пэ́скрэ джунгалэ́ рэ́нды (де́лы).</verse>
				<verse number="10">И ґалёна, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л. На ивья́ ракиравас Мэ, со Мэ яна́ва лэ́нгэ бари би́да.”</verse>
				<verse number="11">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “Мар вастэ́нца, малав тырэ́ ґэрэ́нца, и пхэн: ‘Бида пал саро́ Израилёскирэ кхэрэ́скирэ чорипэ́н и джунгалыпэ́н! Ёнэ хасёна куртала́тыр, бокха́тыр и мэрибнытконэ франсэндыр.</verse>
				<verse number="12">Кон исын дур, кодова́ мэрэ́ла мэрибнытконэ франсэндыр, а кон ячэ́лапэ, одова́ мэрэ́ла бокха́тыр. Адя́кэ Мэ выпхэрдякирава пэ лэ́ндэ Мири́ бари холы́.</verse>
				<verse number="13">И ґалёна, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, ко́ли домардэ́ явэ́на тэ пасён машки́р лэ́нгирэ и́долы трусця́л лэ́нгирэ алта́ри, пэ кажно бэрґица, пэ сарэ́ сама вучэ́ бэрґи, тэл кажно зэлэно кашт, тэл кажно ґэнсто дэмбо, пэ дова́ штэ́то, кай ёнэ хачкирэнас кучонэ́-кхандыпнытка смо́лы сарэ́ идолэ́нгэ.</verse>
				<verse number="14">И протырдава Мэ кэ ёнэ Миро васт, и кэра́ва адя́кэ, со пхув ячэ́ла чхучи́, чхучэдыр штэто́стыр, кай чхучэ́ пхувья́ Дивлаф кэ сарэ́ штэ́ты, кай ёнэ дживэ́на. И тэ́ньчи ёнэ ґалёна, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="7">
				<verse number="1">И сыс кэ мэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав дасаво:</verse>
				<verse number="2">“Ту, манушэ́скиро чхава, пхэн: “Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л. ‘Ко́нцо (яго́ро) исын Израилёскирэ пхувьякэ, ко́нцо (яго́ро) явдя́ пэ сарэ́ штар рига́.</verse>
				<verse number="3">Акэ, ко́нцо явдя́ ту́кэ. Бичхава́ва Мэ пэ ту́тэ Мири́ холы́, Мэ ява́ва тэ сэндякирав тут пир тырэ́ дрома́, и Мэ чхува́ва банг пэ ту́тэ пал сарэ́ тырэ́ джунгалыпэна.</verse>
				<verse number="4">И на потангинэла тут Мири́ якх, и Миро ило́ на ковлёла кэ ту. Мэ отда́ва палэ ту́кэ пир тырэ́ дрома́, и джунгалыпэна тырэ́ явэ́на ту́са, и ґалёна, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.’</verse>
				<verse number="5">“Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: ‘Бари биба́хт екхджины, акэ, джа́ла биба́хт.</verse>
				<verse number="6">Ко́нцо (яго́ро) явдя́, явдя́ ко́нцо (яго́ро), ґаздыя́пэ пэ ту́тэ, акэ, явдя́.”</verse>
				<verse number="7">Явдя́ тыри́ кирки до́ля кэ ту, ману́ш, саво́ дживэ́ла пэ пхув! Явэ́ла часо (цы́ро), джа́ла пхаро́ дывэ́с, на явэ́ла тэ розмэкэлпэ ра́дыма пэ бэ́рги.</verse>
				<verse number="8">Акэ, сы́гэс Мэ чхува́ва пэ ту́тэ Миро холямипэн, и Мэ выпхэрдякирава пэ ту́тэ холы́ Мири́. Ява́ва Мэ тэ сэндякирав тут пир тырэ́ дрома́, Мэ чхува́ва банг пэ ту́тэ пал сарэ́ тырэ́ джунгалэ́ рэ́нды.</verse>
				<verse number="9">И на потангинэла тут Мири́ якх, и Миро ило́ на ковлёла кэ ту. Мэ отда́ва палэ ту́кэ пир тырэ́ дрома́, и чорипэна тырэ́ явэ́на ту́са, и тумэ́ ґалёна, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, Саво́ пхарэ́с сэндякирэ́ла.</verse>
				<verse number="10">Акэ, исын дывэ́с! Акэ, явдя́ ёв, выбария дэсто́, розбария пхутькирибэ́н.</verse>
				<verse number="11">Ѓаздэлапэ нахратэс зор пэ чорипнэнгиро дэсто́. Ничи на ячэ́лапэ лэ́ндыр (Израилёстыр) и лэ́нгирэ барвалыпнастыр, лэ́ндыр кокорэндыр, лэ́нгирэ шуминыбнастыр, лэ́нгирэ гожыпнастыр.</verse>
				<verse number="12">Явдя́ часо, подги́я дывэ́с. Кон киндя – на ра́дынпэ, кон бикиндя – на ров, пал-дова́ со холямипэн Дэвлэ́скиро исын пэ лэ́ндэ сарэ́ндэ.</verse>
				<verse number="13">Одова́, кон бикиндя, на рисёла кэ дова́, со ёв бикиндя, ко́ли ячэ́лапэ джидо́, пал-дова́ со пророкоскиро дыкхибэ́н ваш саро́ лэ́нгиро бутыпэн на отпарувэлапэ; и нико́н пэ́скирэ чорипнаса на зракхэ́ла пэ́скиро джиибэ́н.</verse>
				<verse number="14">Забашавэна дро ро́го (труба), саро́ кэдэлапэ, соб (кай) тэ джал пэ марибэ́н, нэ нико́н на явэ́ла пэ марибэ́н, пал-дова́ со Миро холямипэн исын пэ саро́ лэ́нгиро бутыпэн.</verse>
				<verse number="15">Пало́ кхэр-курта́ла, а дро кхэр-фуя́ и бокх. Кон исын пэ фэ́лда, одова́ мэрэ́ла куртала́тыр, а кон исын дрэ фо́ро, кодолэ́с схана бокх и фра́нсы.</verse>
				<verse number="16">А кон зракхэ́лапэ, одолэ́ нашэ́на, и явэ́на пэ бэ́рги сыр голумбы пэ до́ло. Сарэ́ ёнэ явэ́на тэ ровэ́н, кажно (сва́ко) пал пэ́скиро чорипэ́н.</verse>
				<verse number="17">Сарэ́ндэ обмэкэнапэ васта́, и чанга́ сарэ́ндэ издрана сыр пани́.</verse>
				<verse number="18">Тэ́ньци ёнэ урьенапэ дро балытко гуно праскаса, и учхакирэ́ла лэн трашаибэ́н, ладж явэ́ла пэ муя́ и ёнэ обчхинэна пэ́скирэ бала́.</verse>
				<verse number="19">Пэ́скиро руп вычхурдэна ёнэ пэ вули́ца (га́са), сувнака́й на явэ́ла лэ́нгэ трэй. Лэ́нгирэ руп и сувнака́й на зракхэна лэн дро дывэ́с, ко́ли явэ́ла Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро холямипэн. Ёнэ на чаравэна лэ́нца лэ́скиро ди, и на пхэрдякирэна лэ́нца пэ́скиро пэр, пал-дова́ со руп и сувнака́й долыджинэ лэн кэ чорипэ́н.</verse>
				<verse number="20">И сыс ёнэ пхутькирдэ́, со сыс лэ́ндэ руп и сувнака́й пэ урибэ́н, ёнэ кэрэ́нас лэ́ндыр вычхиндлэ́ муя́ пэ́скирэ джунгалэ́ дэвлорэ́нгэ. Пал дава́ Мэ кэра́ва адя́кэ, со руп и сувнака́й явэ́на сыр ґнэё.</verse>
				<verse number="21">Отда́ва Мэ руп и сувнака́й дрэ васта́ сыр дорэсыбэ́н чужонэ́ манушэ́нгэ, грэхитконэ́ манушэ́нгэ, со исын пэ пхув, ёнэ чорэна лэс, и явэ́ла руп, сувнака́й магирдэ́ лэ́ндыр.</verse>
				<verse number="22">И рисёва́ва Мэ лэ́ндыр Мирэ́ мо́са, и ёнэ магирэна Миро свэ́нто штэ́то. Явэ́на розмарибнарья тэ магирэ́н лэс.</verse>
				<verse number="23">Кэр зандир (цэпо), пал-дова́ со пэ ада́я пхув чхувэ́лапэ рат, и дро фо́ро кэрэ́лапэ нахратыма (насильствы).</verse>
				<verse number="24">Мэ яна́ва явирэ народо́стыр дасавэ́ манушэ́н, савэ́ исын най фуеды́р Наюдытконэ́ нацые́ндыр. Ёнэ залэна лэ́нгирэ кхэра́. И закончынэлапэ зоралэнгиро пхутькирибэ́н, и явэ́ла магирдо́ лэ́нгиро свэ́нто штэ́то.</verse>
				<verse number="25">Джа́ла хасибэ́н: явэ́на тэ родэ́н рама́нё (миро), и на латхэ́на.</verse>
				<verse number="26">Бари би́да явэ́ла пал бари би́да, шуныбэ́н пало́ шуныбэ́н. Явэ́на тэ мангэ́н дыкхибэ́н пророкостыр, на явэ́ла сыкляибэн рашастэ и лачхо́ лав годэ́ – пхурэндэ/пхурыдырэндэ.</verse>
				<verse number="27">О кра́ли явэ́ла тэ тугинэл, тхагарис учхакирна бала́, манушэ́ндэ, со исын пэ пхув, явэ́на тэ издран васта́. Мэ кэра́ва лэ́нца пир лэ́нгирэ дрома́, Мэ ява́ва тэ сэндякирав лэн пир лэ́нгирэ сэнды, и ёнэ ґалёна, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.’”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="8">
				<verse number="1">И сыс дро шо́вто бэрш, дро шо́вто чхон, пэ па́нджто дывэ́с. Мэ бэшавас дрэ миро кхэр, и Юдэя́кирэ пхурыдыра́ бэшэнас анги́л ма́ндэ и пыя́ пэ ма́ндэ одо́й Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, Дэвлэ́скиро васт.</verse>
				<verse number="2">Мэ дыкхцём: акэ, вари-сави́ патри́н(о́бразо) сы́рбы ману́ш, лэскрэ ґэрэндыр сыс сы́рбы яг, вучэды́р лэ́стыр сы́рбы дуд, сы́рбы дуд ягатыр.</verse>
				<verse number="3">Ёв протырдыя́ сы́рбы васт, и лыя́ ман пал бала́ пэ миро шэро́. И ґаздыя́ ман Ду́хо (Фа́но) машки́р пхув и болыбэ́н, и лыджия́ ман дрэ Дэвлэ́скирэ дыкхибэна кэ фо́ро Ерусалимо кэ загиибэ́н пашы́л вуда́р, саво́ сыс чхудо пэ паш-рат (северо), кай сыс чхудо идоло; саво́ выкхарэла зэвлыныпэ́н.</verse>
				<verse number="4">Акэ, одо́й сыс Израилёскирэ-Дэвлэ́скири сла́ва, сыр одоя, сави́ мэ дыкхцём пэ фэ́лда.</verse>
				<verse number="5">И пхэндя́ Ду́хо ма́нгэ: “Манушэ́скиро чхава! Ѓаздэ тырэ́ якха́ кэ паш-рат (северо).” Мэ ґаздыём мирэ́ якха́ кэ паш-рат, акэ, долэ́ рига́тыр пашы́л алтарёскири по́рта, пашы́л загиибэ́н сыс дова́ зэвлэныпнаскиро идоло.</verse>
				<verse number="6">И пхэндя́ Ёв ма́нгэ: “Манушэ́скиро чхава! Дыкхэ́са ли, со ёнэ кэрэ́на? Баро́ джунгалыпэ́н, саво́ кэрэ́ла ада́й Израилёскиро Кхэр (Кхангири́), соб (кай) Мэ тэ джав криг Мирэ́ свэнтонэ́ штэто́стыр? Нэ обрисёв, и дыкхэ́са джунгалыпэ́н (брыткима) ишчо (инкэ́) буты́р.</verse>
				<verse number="7">И Ёв яндя́ ман кэ загиибэ́н дрэ грэ́да (дво́ро), мэ подыкхцём: акэ, дрэ ва́нта сыс пропхагирибэн.</verse>
				<verse number="8">И пхэндя́ ма́нгэ: “Манушэ́скиро чхава! Проганав ва́нта” Мэ проганадём. Акэ, исын вари-саво́ вуда́р.</verse>
				<verse number="9">И пхэндя́ Ёв ма́нгэ: “Заджа́, подыкх пэ бэдо джунгалыпэ́н, саво́ ёнэ кэрэ́на ада́й.”</verse>
				<verse number="10">Мэ загиём и дыкхцём. Акэ, кажно патри́н (рисунко) цапненгиро, и нажужа мурдала́ и кажна и́долы Израилёскирэ кхэрэ́скирэ сыс чхиндлэ́ пэ ва́нты.</verse>
				<verse number="11">А эфтадэша́ (битрияндэнгиро шэл) мурша́, Израилёскирэ-Кхэрэ́скирэ годэ́-пхурэндыр (пхурыдырэндыр) сыс тэрдэ́ анги́л лэ́ндэ, и Езания́ (Иезания), Сафаноскиро чхаво́ сыс тэрдо́ машки́р лэ́ндэ. Кажнонэ́стэ дро васт исын пэ́скири кадила тхувипнаскири, баро́ облако кучонэ́-кхандыпнаскиро ґаздэласпэ упрэ́.</verse>
				<verse number="12">И пхэндя́ Ёв ма́нгэ “Дыкхэ́с ці, со кэрэ́на Израилёскирэ кхэрэ́скирэ барэдыра дро калыпэ́н (тёмныма) рат, со кэрэ́ла кажно лэ́ндыр дрэ пэ́скири шту́ба, кай исын и́долы? Ёнэ ракирэ́на: “На дыкхэ́ла амэн Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, ячадя Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л дая́ пхув”</verse>
				<verse number="13">И пхэндя́ ма́нгэ: “Обрисёв и ишчо (инкэ́) буты́р дыкхэ́са джунгалыпэ́н, саво́ ёнэ кэрэ́на”</verse>
				<verse number="14">И яндя́ ман кэ загиибэ́н дрэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ Кхэрэ́скири (Кхангирья́кири) по́рта, сави́ исын пэ паш-рат (северо). Акэ, одо́й бэшэнас манушня, савэ́ ровэнас ваш Фамузо (Тамузо).</verse>
				<verse number="15">И пхэндя́ ма́нгэ: “Дыкхэ́са ци, манушэ́скиро чхаво́? Обрисёв, и ишчо (инкэ́) буты́р джунгалыпэ́н дыкхэ́са, саво́ ёнэ кэрэ́на.”</verse>
				<verse number="16">И яндя́ Ёв ман дрэ грэ́да (дво́ро), сави́ сыс андра́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр. Акэ, пашо вуда́р Ра́скирэ-Дэвлэ́скири Кхэр (Кхангири́) машки́р трэмы (коридоры) и алта́рё сыс тэрдэ́ биш тэ пандж пхурыдыра́. Лэнгрэ муя́ дыкхэнас пэ васто́ко, а кэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири Кхэр ёнэ думэса рисинэ́, и мангэнаспэ (молинэнаспэ) кхамэскэ пэ васто́ко.</verse>
				<verse number="17">И пхэндя́ ма́нгэ: “Дыкхэ́са ци, манушэ́скиро чхаво́? Нау́што/хай ишчо (инкэ́) на́бут Юдакирэ кхэрэ́скэ долэ́ джунгалыпэна, савэ́ ёнэ кэрдэ́ ада́й, нэ ёнэ инкэ́ (ишчо) пхэрдякирдэ пхув нахратымаса, и ёнэ рисинэ́ тэ кошэнпэ Ма́нца. Акэ, ёнэ подлыджана рандя́ (вэ́тки) кэ пэ́скирэ накха.</verse>
				<verse number="18">Пал дова́ Мэ ява́ва тэ кэра́в холямипнаса: на потангинэла Мири́ якх, и на поковлёла Миро ило́. Мэк ёнэ тэ годлэн дрэ Мирэ́ кана́ зоралэ́ заня́са, нэ Мэ на шунава лэн.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="9">
				<verse number="1">И пхэндя́ Ёв, соб (кай) тэ шунэ́н мирэ́ кана́, зоралэ́ заня́са: “Мэк тэ джа́н пашылэды́р одолэ́, савэ́ явэ́на пхарэ́с тэ сэндякирэн фо́ро, кажнонэ́стэ дрэ васт сыс дова́, со хасякирэ́ла кэ мулыпэн.</verse>
				<verse number="2">Акэ, шов мануша́ джа́на упратунэ портатыр, со исын кэ паш-рат (северо). Кажнонэ́стэ (сваконэстэ) дро васт исын дова́, со хасякирэ́ла кэ мулыпэн, а машки́р лэ́ндэ сыс екх, саво́ сыс уридо́ дро похтанытко урибэ́н, конэ́стэ пашы́л лэскро симири сыс дова́, со́са чхинэна лыла́ (приборо). И явнэ́ ёнэ, и сыс тэрдэ́ пашы́л алта́рё.</verse>
				<verse number="3">И Израилёскирэ-Дэвлэ́скири сла́ва згия херувимостыр, пэ конэ́стэ ёй сыс, кэ Кхэрэ́скиро прого. И кхардя́ Ёв манушэ́с дро похтанытко урибэ́н, конэ́стэ пашы́л лэскро симири, сыс дова́, со́са чхинэна лыла́.</verse>
				<verse number="4">И пхэндя́ лэ́скэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “Джа́ пэ́скэ машки́р фо́ро, машки́р Ерусалимо, и кэр шпэ́ра (знако) пэ чэкат одолэ́ манушэ́нгирэ, савэ́нгэ исын пхаро́ пал саро́ джунгалыпэ́н, и савэ́ пиридживэна, со кэрэ́лапэ машки́р лэ́ндэ.”</verse>
				<verse number="5">А явирэ́нгэ пхэндя́ адя́кэ, соб (кай) мэ тэ шунав: “Джа́н пал лэ́стэ пир фо́ро тэ мулякирэ́н, мэк тэ на тангинэ́л тумари́ якх, мэк тэ на ковлёл тумаро́ ило́.</verse>
				<verse number="6">Пхурэн и тэрнэ́ манушэ́н, патывалэ́ тэрнэ́ джувле́н и биято́с и джувле́н мулякирэ́н, нэ на чилавэн ни екх манушэ́с, пэ конэ́стэ исын шпэ́ра (знако). Лэн (зачнинэн) тэ кэрэ́н Мирэ́ свэнтонэ́ штэто́стыр.” Ёнэ лынэ́ тэ мулякирэ́н долэ́ годэ́-пхурэндыр (пхурыдырэндыр), савэ́ сыс анги́л Кхэр.</verse>
				<verse number="7">И пхэндя́ Ду́хо (Фа́но) лэ́нгэ: “Магирэ́н Кхэр (Кхангири́), и пхэрдякирэн грэ́да (дво́ро) домардэ́ манушэ́нца, и выджа́н.” Ёнэ гинэ́ яври́, лынэ́ тэ замарэ́н дро фо́ро.</verse>
				<verse number="8">Ко́ли ёнэ замарэнас лэн, а мэ яцёмпэ, тэ́ньчи мэ пыём пэ пэ́скиро муй, и дыём го́дла, и пхэндём: “Раё Дэ́вла, Дэ́вла! Ту чхувэ́са Тыро́ холямипэн пэ Израилё, со Ту хасякирэса саро́ Израилёскиро ячаибэ́н?”</verse>
				<verse number="9">Тэ́ньци пхэндя́ Ёв ма́нгэ: “Израилёскирэ-кхэрэ́скиро и Юдэя́киро чорипэ́н исын баро́, древа́н баро́, и ада́я пхув исын пхэрды́ ратэ́са, и фо́ро исын пхэрдо́ чорипнаса, со кэрэ́нас пэхроми, долэ́стыр, со ёнэ ракирэ́на: “Мэкця́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л ада́я пхув, и на дыкхэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.”</verse>
				<verse number="10">Пал дова́ на потангинэла лэн Мири́ якх, и на ковлёла Миро ило́; нэ Мэ да́ва лэнгрэ рэ́нды палэ пэ лэнгрэ шэрэ́.</verse>
				<verse number="11">Акэ, ману́ш, уридо́ дро похтанытко (ґандладытко) урибэ́н, конэ́стэ пашы́л симири сыс дова́, со́са чхинэна лыла́, дыя́ отпхэныбэ́н и пхэндя́: “Мэ кэрдём, сыр Ту припхэндян ма́нгэ.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="10">
				<verse number="1">И мэ дыкхцём, акэ, пэ сво́до, саво́ сыс упра́л херувимонэнгирэ шэрэ́, сыс вари-со сы́рбы куч бар сапфиро, сы́рбы вари-со, сыр троно (престоло), со сыс упрэ́ лэ́ндыр.</verse>
				<verse number="2">И ракирэ́лас Ёв манушэ́скэ, саво́ сыс уридо́ дро похтанытко урибэ́н, и пхэндя́: “Джа́ андрэ́ машки́р ро́ты тэл херувимы, лэ пхэрдэ́ васта́ хачкирдэ́ вангара и чхурдэ лэн пэ фо́ро.” Ёв гия́ андрэ́ пэ мирэ́ якха́.</verse>
				<verse number="3">Херувимы сыс тэрдэ́ пир чачи́ риг Кхэрэ́стыр, ко́ли загия́ одова́ ману́ш, и о́блоко пхэрдякирэлас грэ́да (дво́ро), сави́ сыс андра́л.</verse>
				<verse number="4">И ґаздыя́пэ Ра́скирэ-Дэвлэскри сла́ва херувимостыр и догия́ кэ Кхэрэ́скиро про́го, и Кхэр пхэрдякирдяпэ облокоса, и сыс дуд пэ грэ́да, сави́ зяинэлас Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ славатыр.</verse>
				<verse number="5">Шуныбэн херувимонэнгирэ пхакэндыр сыс шундло пэ грэ́да, сави́ сыс яври́, сы́рбы зан Сарэзорьякирэ-Дэвлэ́скири, ко́ли Ёв ракирэ́ла.</verse>
				<verse number="6">И сыс адя́кэ, ке́ли Ёв припхэндя́ манушэ́скэ, саво́ сыс уридо́ дро похтанытко урибэ́н, и пхэндя́: “Лэ яг машки́р ро́ты, машки́р херувимы”, и загия́ и сыс тэрдо́ пашы́л ро́ты.</verse>
				<verse number="7">Тэ́ньци протырдыя́ екх херувимо пэ́скиро васт кэ яг, сави́ сыс машки́р херувимы, и лыя́, и дыя́ манушэ́скэ, уридэскэ дро похтанытко урибэ́н. Ёв лыя́ и гия́ яври́.</verse>
				<verse number="8">И сыс дыкхно тэл херувимэнгирэ пхака́ дова́, со сыс сы́рбы манушэ́нгирэ васта́.</verse>
				<verse number="9">И мэ дыкхцём: акэ, штар ро́ты пашы́л херувимы, пир екх рота пашы́л кажно херувимо, и выдыкхэнас ро́ты, и зяинэнас сы́рбы кэрдэ́ кучонэ́ барэстыр топазостыр.</verse>
				<verse number="10">И выдыкхэнас сарэ́ штар сыр екх рота, сы́рбы екх рота чхуды́ дрэ яви́р рота.</verse>
				<verse number="11">Ке́ли джа́нас ёнэ, то джа́нас пэ пэ́скирэ штар рига́, сыр ёнэ джа́нас, то ёнэ на обрисёнас долэ́стыр, карик ёнэ джа́нас, а ёнэ джа́на одори́к, карик дыкхэ́лас шэро́. Ёнэ джа́нас одори́к, а ке́ли джа́нас, то на обрисёнас.</verse>
				<verse number="12">Сарэ́ лэ́нгирэ маса́, и лэнгро думо, и лэнгрэ васта́, и ро́ты сыс пхэрдэ́ якхэ́нца, сарэ́ лэнгрэ штар ро́ты.</verse>
				<verse number="13">Кэ долэ́ ро́ты, сыр мэ шундём, сыс пхэндло́ лав “галгал”.</verse>
				<verse number="14">Кажнонэ́стэ мурдалэ́ндэ (жывотнэндэ) сыс штар муя́. Пэ́рво муй сыс херувимоскиро муй, яви́р муй – Манушэ́скиро муй, три́то муй – шчэрэскиро (левоскиро), шта́рто муй орло́скиро (кидо́скиро).</verse>
				<verse number="15">Херувимы ґаздынэ́пэ. Кадалэ́ сыс одолэ́ сама мурдала́/джидалэ (жывотна), савэ́н мэ дыкхцём пашы́л рэка (лэнь) Ховар (Кебар).</verse>
				<verse number="16">Ке́ли джа́нас херувимы, тэды джа́нас пашы́л лэ́ндэ и ро́ты. Ке́ли херувимы ґаздэнас пэ́скирэ пхака́, соб (кай) тэ ґаздэ́нпэ пхувья́тыр, то ро́ты на отрисёнас лэ́ндыр.</verse>
				<verse number="17">Ке́ли херувимы сыс тэрдэ́, сыс тэрдэ́ и ро́ты; ке́ли херувимы ґаздэнаспэ, газдэнаспэ и ёнэ долэ́стыр, со дрэ лэ́ндэ сыс мурдалэнгиро (жывотнэнгиро) ду́хо (фа́но).</verse>
				<verse number="18">И отгия́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири сла́ва Кхэрэ́скирэ прого́стыр, и яця́ упрэ́ херувимэндыр.</verse>
				<verse number="19">И ґаздынэ́ херувимы пэ́скирэ пхака́ (крылы) и ґаздынэ́пэ пэ мирэ́ якха́ пхувья́тыр. Ке́ли ёнэ джа́нас, то и ро́ты сыс пашы́л лэ́ндэ, и ячнэ́ ёнэ пашо загиибэ́н дрэ васточно Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэрэ́скиро вуда́р. И Израилёскирэ-Дэвлэ́скири сла́ва сыс упрэ́ лэ́ндыр.</verse>
				<verse number="20">Кадава́ сыс одолэ́ мурдала́ (жывотна), конэ́с мэ дыкхцём тэл Израилёскирэ Дэвлэ́стэ пашы́л рэка (лэнь) Ховар. Мэ ґалыём, со кадалэ́ сыс херувимы.</verse>
				<verse number="21">Кажнонэ́стэ сыс штар муя́, и кажнонэ́стэ сыс штыр пхака́. А тэлэ́ пхака́ сыс колэ, савэ́ сыс сы́рбы манушэ́нгирэ васта́.</verse>
				<verse number="22">А дова́, со выдыкхэлас сы́рбы лэ́нгиро муй, сыс кадасаво́, сы́рбы муя́, савэ́ мэ дыкхцём пашы́л рэка (лэнь) Ховар. Кажно джа́лас маму́й дрэ одоя риг, кэ сави́ сыс анги́л лэ́скиро муй.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="11">
				<verse number="1">И ґаздыя́ ман Ду́хо (Фа́но), и яндя́ ман кэ васточно по́рта (вра́ты) дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр, саво́ сыс чхудо пэ васто́ко. Акэ, пашо загиибэ́н дро по́рта сыс биш тэ пандж мануша́. Машкир лэ́ндэ мэ дыкхцём Иезанияс (Язанияс), Азуроскирэ чхавэ́с, и Фалтияс, Ванеёскирэ чхавэ́с. Кадалэ́ сыс тхага́рья машки́р манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="2">И пхэндя́ Ёв ма́нгэ: “Манушэ́скиро чхава! Акэ, исын мануша́, савэ́ придуминэна чорипэ́н, савэ́ дэ́на бэда годыпэна (советы) дро дава́ фо́ро.</verse>
				<verse number="3">И ракирэ́на: Ишчо дур. Ява́са тэ кэра́с кхэра́, ёв исын кака́ви (котло), амэ сам мас.</verse>
				<verse number="4">Пхэн пэ лэ́ндэ ангилпхэныбэ́н, пхэн ангилпхэныбэ́н, Манушэ́скиро чхаво́.”</verse>
				<verse number="5">И згия пэ ма́ндэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Ду́хо (Фа́но), и пхэндя́ ма́нгэ: “Пхэн,’ адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: ‘Со да ракирэ́на тумэ́, Израилёскиро кхэр, пал-дова́ со мэ джино́м, со тумэ́ндэ исын пэ годы́.</verse>
				<verse number="6">Тумэ́ бут почхудэ замардэ́ манушэ́н дро дава́ фо́ро, и тумэ́ пхэрдякирдэ тумарэ́ вули́цы (га́сы) замардэ́ манушэ́нца.’</verse>
				<verse number="7">Палдава́ адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: ‘Тумарэ́ замардэ́ мануша́, савэ́н тумэ́ чхудэ́, исын маса́, и кадаво фо́ро исын кака́ви, нэ Мэ яна́ва тумэн криг далэ́-форо́скирэ машкиралыпнастыр.</verse>
				<verse number="8">Тумэ́ дарэ́на куртала́тыр, нэ Мэ яна́ва курта́ла пэ тумэ́ндэ’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="9">‘И Мэ лыджа́ва криг тумэн форо́скирэ машкиралыпнастыр и Мэ отда́ва тумэн дрэ васта́ чужонэнгирэ, и Мэ кэра́ва сэ́ндо пэ тумэ́ндэ.</verse>
				<verse number="10">Тумэ́ пэрэ́на куртала́тыр. Мэ ява́ва тэ сэндякирав тумэн пэ пхувья́кири ме́жа Израилёскири. Тэ́ньци тумэ́ ґалёна, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="11">Ёв на явэ́ла буты́р сыр кака́ви, и тумэ́ на явэ́на буты́р сыр маса́ ваш лэ́скэ, Мэ ява́ва тэ сэндякирав тумэн пэ ме́жа пхувья́кири дро Израилё.</verse>
				<verse number="12">И тумэ́ ґалёна, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, пал-дова́ со тумэ́ на псирдэ́ пир Мирэ́ стату́ты (уставы), и тумэ́ на кэрдэ́ пир Мирэ́ статутна упхэныбэна́, нэ тумэ́ кэрдэ́ пир присыкляибэна, Наюдытконэ́ нацыенгирэ, савэ́ исын пашы́л тумэ́ндэ.’”</verse>
				<verse number="13">И кэрдя́пэ адя́кэ, со сыр мэ ангилпхэнавас, то Фалтия, чхаво́ Ванеяскиро, мыя́. Тэ́ньци Мэ пыём пэ́скирэ мо́са и дыём го́дла зоралэ́с и пхэндём: “О, Раё Дэ́вла! Нау́што Ту камэ́са тэ мулякирэс манушэ́ндыр кэ ко́нцо (яго́ро)?”</verse>
				<verse number="14">Нэвэ́стыр сыс кэ мэ лав Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, саво́ пхэнэлас:</verse>
				<verse number="15">“Чхаво́ манушэ́скиро! Трэ пшалэ́нгэ, трэ сэмэнцакэ, трэ родо́скэ и сарэ́ кхэрэ́скэ Израилёскирэскэ, сарэ́нгэ, конэ́скэ пхэндлэ́ джиибна́скирэ мануша́ дро Ерусалимо: ‘Дурьён Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, кадая́ пхув дынэ́ амэ́нгэ сыр мэкно́ миштыпэ́н.’</verse>
				<verse number="16">Палдава́ пхэн: Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “Мэк Мэ росчхудём тэ дживэ́н лэн машки́р Наюды́тка на́цыи, и мэк Мэ пиричхудём лэн тэ дживэ́н дрэ яви́р тхэма, нэ Мэ усае́кх ява́ва ваш лэ́нгэ сыр тыкно́ Свэ́нто Штэ́то пэ одолэ́ пхувья́, карик ёнэ гинэ́.”</verse>
				<verse number="17">Тэ́ньци пхэн адя́кэ: “Мэ скэда́ва тумэн явирэ нацые́ндыр, Мэ яна́ва кхэтанэ́ тумэн тхэмэндыр, кэ савэ́ Мэ росчхудём тэ дживэ́н тумэн, и Мэ да́ва ту́кэ пхув Израилёскири.’”</verse>
				<verse number="18">“И ёнэ явэ́на одо́й, и ёнэ лэ́на криг сарэ́ магирдэ́ вешчы (чысы) и сарэ́ джунгалэ́ предметы.</verse>
				<verse number="19">И Мэ да́ва лэ́нгэ екх ило́, и Мэ чхува́ва нэво́ ду́хо (фа́но) дрэ тумэ́ндэ, и Мэ ла́ва криг баруно ило́ тумарэ́ лочатыр (плотятыр), и Мэ да́ва лэ́нгэ ило́ лочатыр,</verse>
				<verse number="20">соб (кай) ёнэ тэ псирэ́н пир Мирэ́ стату́ты, и тэ рикирэнпэ кэ Мирэ́ упхэныбэна́, и тэ кэрэ́н пир лэ́ндэ и ёнэ явэ́на Мирэ́ мануша́, а Мэ ява́ва лэ́нгиро Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="21">А кодолэ́нгэ, савэскирэ илэ тырдэнаспэ палэ магирдэ́ и джунгалэ́ предметы, Мэ отда́ва палэ пал лэ́нгирэ рэ́нды пэ лэ́нгирэ шэрэ́”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="22">Тэ́ньци херувимы ґаздынэ́ пэ́скирэ пхака́ (крылы), и ро́ты сыс пал лэ́ндэ, и сла́ва Израилёскирэ-Дэвлэ́скири сыс упра́л вучэ́ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="23">И сла́ва Ра́скирэ-Дэвлэ́скири газдыяпэ форо́скирэ машкиралыпнастыр и тэрдия́ пэ бэ́рга, со сыс пэ вастокоскири риг дро фо́ро.</verse>
				<verse number="24">Тэ́ньци Ду́хо (Фа́но) ґаздыя́ ман и яндя́ ман кэ Халдея дро дыкхибэ́н Дэвлэ́скирэ Духо́стыр кэ одолэ́ мануша́ дро пле́но. И, акэ, дыкхибэ́н, со мэ дыкхцём, гия́ криг ма́ндыр.</verse>
				<verse number="25">И адя́кэ мэ роспхэндём дыкхибэ́н кодолэ́нгэ, кон сыс дро пле́но, пал сарэ́ чачипэна́, со Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л сыкадя́ ма́нгэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="12">
				<verse number="1">И сыс кэ мэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав дасаво:</verse>
				<verse number="2">“Манушэ́скиро чхава! Ту дживэса машки́р одолэ́ндэ, савэ́ никонэ́с на кандэ́на. Исын лэ́ндэ якха́, соб (кай) тэ дыкхэ́н, нэ ёнэ на дыкхэ́на; исын лэ́ндэ кана́, соб (кай) тэ шунэ́н, нэ ёнэ на шунэ́на, пал-дова́ со ёнэ исын кхэр, кай на кандэ́на никонэ́с.</verse>
				<verse number="3">А ту, манушэ́скиро чхава, кэр пэ́скэ дова́, со трэй ваш пиритрадыпэн, и пиритрадэ дывэсэ́ анги́л лэ́нгирэ якха́. Пиритрадэ екхэ штэто́стыр пэ яви́р штэ́то анги́л лэ́нгирэ якха́, соб (кай) ёнэ тэ ґалён. Нэ ёнэ исын кхэр, кай на кандэ́на никонэ́с.</verse>
				<verse number="4">И вылыджа тыро́ миштыпэ́н сыр дова́, со трэй ваш пиритрадыпэн, дывэсэ́, анги́л лэнгрэ якха́, и кокоро́ выджа бэльвэле́ анги́л лэ́нгирэ якха́, сыр выджа́на мануша́, ко́ли традэ́на дрэ наволя.</verse>
				<verse number="5">Анги́л лэнгрэ якха́ пхагир выгиибэн дрэ ва́нта, и лы́джа тро миштыпэ́н пир дава́ пропхагирибэн.</verse>
				<verse number="6">Анги́л лэ́нгирэ якха́ лэ миштыпэ́н пэ псико́, лы́джа криг лэс раты́, закэр тыро́ муй, соб (кай) тэ на дыкхэ́с пхув, долэ́стыр, со Мэ чхудём тут ґертыкаса Израилёскирэ кхэрэ́скэ пал би́да.”</verse>
				<verse number="7">Мэ кэрдём, сыр Ёв припхэндя́ ма́нгэ. Вылыджыём дывэсэ́ миро миштыпэ́н, сыр дова́, со трэй ваш пиритрадыпэн, а бэльвэле́ сыр калёла, Мэ пропхагирдём пэ́скэ вастэ́са выгиибэн дрэ ва́нта, вылыджиём миштыпэ́н раты́ и ґаздыём лэс пэ псико́ анги́л лэнгрэ якха́.</verse>
				<verse number="8">И сыс кэ мэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав пэ зло́ко (пэ ра́нко):</verse>
				<verse number="9">“Манушэ́скиро чхава! На ракирлас ли ту́кэ Израилёскиро кхэр, кхэр, кай никонэ́с на кандэ́на: ‘Со ту кэрэ́са?’</verse>
				<verse number="10">Пхэн лэ́нгэ: ‘Адя́кэ ракирэ́л Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “Кадава́ исын ангилпхэныбэ́н пал пхарипэ́н ра́скэ дро Ерусалимо и ваш саро́ Израилёскиро кхэр, саво́ исын одо́й.</verse>
				<verse number="11">Пхэн: ‘Мэ сом ґерты́к ваш тумэ́нгэ. Со мэ кэра́ва, кадава́ явэ́ла лэ́нца. Явэ́на тэ традэ́н лэн дрэ наволя’.</verse>
				<verse number="12">И тхага́ри, саво́ исын машки́р лэ́ндэ, лэ́ла анги́л сыр калёла лэ́скиро миштыпэ́н пэ псико́ и джа́ла криг. Пропхагирэна ва́нта, соб (кай) ёв тэ выджа́л одотхы́р; ёв закэрэла пэскро муй адя́кэ, соб (кай) тэ на дыкхэ́л ада́я пхув якхэ́нца.</verse>
				<verse number="13">И Мэ чхурдава пэ лэ́стэ Мири́ кхуды́ (сетка), и ухтылава лэс фэляса, и лыджа́ва лэс кэ Вавило́но, пэ Халдеенгири пхув. Нэ ёв, тхага́ри на дыкхэ́ла ла, и мэрэ́ла одо́й.</verse>
				<verse number="14">А сарэ́н, савэ́ исын лэ́са, и кодолэ́н, савэ́ подрикирэнас лэс и лэскрэ халадэ́н, Мэ рострадава пир сарэ́ балваля, и Мэ ґазда́ва курта́ла пал лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="15">И ёнэ ґалёна, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, ко́ли Мэ росчхувава тэ дживэ́н лэн кэ яви́р народы и рострадава лэн пир пхувья́.</verse>
				<verse number="16">Нэ на́бут манушэ́н лэ́ндыр Мэ зракха́ва куртала́тыр, бокха́тыр и франсэндыр, соб (кай) ёнэ тэ роспхэнэ́н Наюдытконэ́ манушэ́нгэ, кэ савэ́ ёнэ явэ́на, ваш сарэ́ пэ́скирэ налачхипэна, тэ́ньчи ёнэ ґалёна, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.”</verse>
				<verse number="17">И сыс кэ мэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав дасаво:</verse>
				<verse number="18">“Манушэ́скиро чхава! Ха тыро́ маро́ дара́са, пи тыро́ пани́ тэ издрас, и мэк тэ явэ́л ту́кэ пхаро́ пэ ило́.</verse>
				<verse number="19">И пхэн манушэ́нгэ пэ пхув: “Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л ваш Ерусалимо́скирэ манушэ́нгэ, ваш Израилёскири пхув: ‘Ёнэ явэ́на тэ хан пэскро маро́ ясвэ́нца, явэ́на тэ пьен пэскро пани́ пхарэ́ трашаса, пир дова́, со на явэ́ла буты́р пэ пхув барвалыпэ́н пал манушэ́нгиро начачипэ́н, савэ́ дживэ́нас пэ ла́тэ.</verse>
				<verse number="20">Тэ́ньци роспхагирэна фо́рья, и пхув явэ́ла чхучи́, и ёнэ ґалёна, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л”</verse>
				<verse number="21">И сыс кэ мэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав дасаво:</verse>
				<verse number="22">“Манушэ́скиро чхава! Со за пхэныбнытко лав ракирэ́на тумэ́, пэ Израилёскири пхув: ‘Проджа́на (накхэна) бут дывэса́ и хасёла ангилпхэныбнаскиро дыкхибэ́н?’</verse>
				<verse number="23">Палдава́ пхэн лэ́нгэ: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: Мэ хасякира́ва далэ́ лава́, буты́р на явэ́на тэ ракирэ́н дасавэ́ лавэ́нца дрэ Израилё. Пхэн лэ́нгэ: ‘Явэ́на сыг дывэса́ и пхэрдякирэлапэ кажно ангилпхэныбнаскиро дыкхибэ́н.”</verse>
				<verse number="24">На ячэ́лапэ ивья́ (напра́снэс) нисаво́ ангилпхэныбнаскиро дыкхибэ́н; на явэ́ла хохано́ нисаво́ ангилпхэныбэ́н дро Израилёскиро кхэр.</verse>
				<verse number="25">Пал-дова́ со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, Мэ ракира́ва, и пхэрдякирэлапэ лав, саво́ Мэ ракира́ва, и Мэ на парувава лэс. Дрэ тумарэ́ дывэса́, тумэ́ сан кхэр, кай на кандэ́на никонэ́с, Мэ пхэндём лав и Мэ кэра́ва, со Мэ кама́м”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.’”</verse>
				<verse number="26">Нэвэ́стыр сыс кэ мэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав, со ракирэ́лас:</verse>
				<verse number="27">“Манушэ́скиро чхава! Акэ, Израи-лёскиро кхэр ракирэ́ла: ‘Ангилпхэныбнаскиро лав, саво́ ёв дыкхця́, пхэрдякирэлапэ (сполнинэлапэ), ко́ли проджа́на бут дывэса́ ададывэсэстыр; ёв ракирэ́ла ваш англыпэ́н.’</verse>
				<verse number="28">Палдава́ пхэн лэ́нгэ: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: ние́кх Мирэ́ лавэ́ндыр на явэ́ла парудо буты́р, нэ лав, саво́ Мэ пхэна́ва, пхэрдякирэлапэ,” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="13">
				<verse number="1">И сыс кэ мэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав дасаво:</verse>
				<verse number="2">“Манушэ́скиро чхава! Пхэн ангилпхэныбэ́н пэ Израилёскирэ пророконэндэ, савэ́ ракирэ́на ангилпхэныбэна, и пхэн одолэ́нгэ: шунэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав!”</verse>
				<verse number="3">“Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: ‘Бида бигодякирэ пророкэнгэ, савэ́ джа́на пал пэскро ду́хо (фа́но) и нисо́ на дыкхэнас!</verse>
				<verse number="4">Тырэ́ проро́ки, Израилё, исын сы́рбы локхня (лисы) дрэ роспхагирдэ́ кхэра́.</verse>
				<verse number="5">Дрэ пропхагирибэна (проломы) дрэ ва́нта тумэ́ на джа́на, и на чхудэ́ ва́нта анги́л Израилёскиро Кхэр, соб (кай) тэ явэ́н тэрдэ́ тумэ́ дро марибэ́н дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро дывэ́с.</verse>
				<verse number="6">Ёнэ дыкхнэ́ дыкхибэ́н, со на мол, ангилпхэндлэ хохаибэ́н, ракири́: “Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л пхэндя́”, – а Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л на бичхавэлас лэн; нэ ёнэ дэ́на дума пэ́скэ, со пхэрдякирэлапэ лав.</verse>
				<verse number="7">Ци на дошвало дыкхибэ́н тумэ́ дыкхэнас? Ци на хохано́ лав ангилпхэныбэ́н тумэ́ ракирэ́нас, пхэни́: “Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л пхэндя́”, – а Мэ на ракиравас?</verse>
				<verse number="8">Палдава́ адя́кэ ракирэло Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “Палдова́, со тумэ́ ракирдэ́ чхучипэн, и дыкхнэ́ хохаибэна, палдава́, акэ, Мэ сом проти тумэ́ндэ,” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.”</verse>
				<verse number="9">И явэ́ла Миро васт пэ далэ́ пророконэндэ, савэ́ дыкхэ́на дова́, со нисо́ на мол (чхучо́), и савэ́ ангилпхэнэна хохаибэ́н. Дрэ Мирэ́ манушэ́нгиро скэдыибэ́н ёнэ на явэ́на; дрэ Израилёскирэ-кхэрэ́скиро зачхиныбэн дрэ лылвари́ счхиныбнытко (списко) ёнэ на зачхинэнапэ, пэ Израилёскири пхув на заджа́на. И ёнэ ґалёна, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="10">Пал дова́, со ёнэ злыджана дромэ́стыр Мирэ́ манушэ́н, ко́ли ракирэ́на рама́нё (миро), а рама́нё нанэ, и ко́ли ёнэ кэрэ́на ва́нта, ёнэ макхэн ла блатаса.</verse>
				<verse number="11">Пхэн кодолэ́нгэ, савэ́ макхэна ва́нта блатаса, со ёй пэрэ́ла. Явэ́ла тасадыпнаскиро панинг, и пэрэ́на тумэ́, барунэ́ градины, и зоралы́ балва́л роскушэла ва́нта пэ котэра́ (куски).</verse>
				<verse number="12">Акэ, пэрэ́ла ва́нта, на пхэнэ́на, хачы, тэ́ньчи тумэ́нгэ: “Кай исын дова́ обмакхибэн, савэ́са тумэ́ макхэнас?”</verse>
				<verse number="13">Палдава́ адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “Мэкава Мэ рискирибнаскири балва́л дро Миро холякирибэ́н, явэ́ла зорало́ брышы́нд дрэ Миро холямипэн, и пэрэ́на бара́ градостыр дрэ Мири́ бари холы́ тэ хасякирэ́л дава́.</verse>
				<verse number="14">Мэ пхагирава тэлэ́ ва́нта, сави́ тумэ́ обмакхэнас блатаса, чхурдава ла пэ пхув, и откэрэлапэ ла́киро фунда́менто, и ёй пэрэ́ла. Тумэ́ хасёна ла́са, и тумэ́ ґалёна, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="15">Вычхувава Мэ Миро холямипэн пэ ва́нта и пэ одолэ́ндэ, савэ́ обмакхэнас ла блатаса, и Мэ пхэна́ва тумэ́нгэ: нанэ буты́р ва́нта, нанэ одолэ́н, савэ́ макхэнас ла,</verse>
				<verse number="16">Кадалэ́ Израилёскирэ пророкэ́н, савэ́ ангилпхэнэнас Ерусалимоскэ и ракирэ́нас лэ́скэ, со дыкхнэ́ рама́нё (миро) дрэ дыкхибэна, ко́ли нанэ рама́нё, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="17">Ту, манушэ́скиро чхава, рисёв кэ чхая́ тырэ́ манушэ́ндыр, савэ́ ангилпхэнэна пэ́скрэ илэ́стыр, пхэн пэ лэ́ндэ ангилпхэныбэ́н.</verse>
				<verse number="18">Пхэн: “Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л:’ Бида кодолэ́ джувленгэ, савэ́ сувэна човаханэ посотя (гонорэ) тэлэ́ пхака́, савэ́ кэрэ́на дыкхлэ ваш кажно шэро́, соб (кай) тэ ухтылэ́н илэ. Тумэ́ думинэ́на, со зракхэнапэ, ко́ли явэ́на тэ ухтылэ́н манушэ́нгирэ илэ Мирэ́ манушэ́ндыр?</verse>
				<verse number="19">Тумэ́ магирэна Ман анги́л Мирэ́ манушэ́ндэ пал куты́ (на́бут) ґэрсто (ячменё), пал котэра́ маро́, ко́ли мулякирэна илэ, конэ́скэ на трэй тэ мэрэ́н, и ко́ли ячавэна джиибэ́н илэнгэ, конэ́скэ на трэй тэ дживэ́н, ко́ли хохавэна Мирэ́ манушэ́нгэ, савэ́ шунэ́на хохаибэ́н.</verse>
				<verse number="20">“Палдава́ адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “Акэ, Мэ сом проти тумарэ́ човаханэ посотя, савэ́нца тумэ́ ухтылэна манушэ́скиро ди, сыр чириклен. Мэ чхина́ва гонорэ тумарэ́ пхакэндыр, Мэ отмэка́ва пэ во́ля илэ, савэ́ тумэ́ ухтылэна, соб (кай) ёнэ тэ вурнян тумэ́ндыр.</verse>
				<verse number="21">И Мэ адя́кэ-паць росчхинава тумарэ́ дыкхлэ, и зракха́ва Мирэ́ манушэ́н тумарэ́ вастэ́ндыр. И кадалэ́ мануша́ на явэ́на буты́р сыр дорэсыбэ́н дрэ тумарэ́ васта́, и тумэ́ ґалёна, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="22">Пал-дова́ со тумэ́ пхэнэ́на хохаибэ́н дэвлытконэ́ манушэ́скэ тэ кэрэ́лпэ пхаро́ лэ́скэ пэ ило́ (а Мэ на камамас, соб (кай) тэ явэ́л пхаро́ пэ лэскро ило́), и подрикирэна фуе́-манушэ́скирэ васта́, соб (кай) ёв тэ на рисёл пэ́скрэ бэдытконэ дромэ́стыр, и тэ на зракхэ́л пэ́скиро джиибэ́н.</verse>
				<verse number="23">Палдава́ на явэ́ла тумэ́ндэ буты́р чхучэ́ дыкхибэна, со нисо́ на мол, на явэ́на тумэ́ тэ кэрэ́н чары. Мэ зракха́ва Мирэ́ манушэ́н тумарэ́ вастэ́ндыр, и тумэ́ ґалёна, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.’”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="14">
				<verse number="1">И явнэ́ кэ мэ вари-кицы́ мануша́ Израилёскирэ пхурыдырэндыр, и сыс бэштэ́ анги́л ма́ндэ.</verse>
				<verse number="2">И сыс кэ мэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав дасаво:</verse>
				<verse number="3">“Манушэ́скиро чхава! Адалэ́ мануша́ мэкнэ́ пэ́скрэ кэрдэ́ дэвлорэ́ (и́долы) дрэ пэ́скрэ илэ, чхудэ́ пэ́скирэ кэрдэ́ дэвлорэ́ анги́л пэ́стэ: сыр жэ сашты́ (могинэн) ёнэ Ма́ндыр тэ пхучэ́н?</verse>
				<verse number="4">Палдава́ ра́кир лэ́нца и пхэн лэ́нгэ: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: ко́ли вари-кон Израилёскирэ кхэрэ́стыр домэкэла пэ́скрэ кэрдэ́ дэвлорэ́ (и́долы) дро пэскро ило́, и чхувэ́ла пэ́скрэ кэрдэ́ дэвлорэ́ анги́л лэ́стэ тэ обштавэлпэ и ёв явэ́ла кэ проро́ко, то ці, пхэна́ва ли Мэ, Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, лэ́скэ, ко́ли исын бут лэ́стэ лэскрэ кэрдэ́ дэвлорэ́?</verse>
				<verse number="5">Мэк тэ ґалён Израилёскиро кхэр дрэ пэ́скиро ило́, со пал сарэ́ ёнэ пэ́скрэ кэрдэ́ дэвлорэ́ кэрдэ́пэ ёнэ чу́жа ваш Ма́нгэ.’</verse>
				<verse number="6">Палдава́ пхэн Израилёскирэ кхэрэ́скэ: “Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: ‘Рисён кэ Дэвэ́л рисён криг тумарэ́ кэрдэ́ дэвлорэндыр, рискирэ́н тумарэ́ муя́ сарэ́ тумарэ́ джунгалыпнастыр (брыткиматыр)!</verse>
				<verse number="7">Ко́ли вари – кон Израилёскирэ кхэрэ́стыр и чужонэ́ манушэ́ндыр и, савэ́ дживэ́на дро Израилё, дурьёла кокоро́ Ма́ндыр, и домэкэла пэ́скрэ кэрдэ́ дэвлорэ́ дро пэ́скиро ило́, и чхувэ́ла пэ́скрэ кэрдэ́ дэвлорэ́ анги́л пэ́скиро муй и явэ́ла кэ проро́ко тэ пхучэлпэ лэ́стыр пал Ма́ндэ, то Мэ, Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, отпхэнава лэ́скэ?</verse>
				<verse number="8">Мэ рисёва́ва Мирэ́ мо́са пэ одолэ́ манушэ́стэ, Мэ кэра́ва адалэ́ манушэ́са адя́кэ, соб (кай) яви́р мануша́ тэ дыкхэ́н, и тэ ракирэ́н, Мэ залава лэс Мирэ́ манушэ́ндыр, Израилёстыр, и Мэ тэды тумэ́ ґалёна, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="9">А ко́ли проро́ко домэкэла тэ хохавэ́л пэс, и пхэнэ́ла лав адя́кэ, сы́рбы Мэ, Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, высыклякирдём лэс, то Мэ протырдава пэ лэ́стэ Миро васт, хасякира́ва лэс Мирэ́ манушэ́ндыр, Израилёстыр.</verse>
				<verse number="10">И ёнэ лэ́на пхаро́ сэндякирибэн пал пэ́скрэ чорипэна: саво́ банго́ явэ́ла дова́, со пхучэла, кадасаво́ банго́ явэ́ла и проро́ко,</verse>
				<verse number="11">соб (кай) тэ на дурьёл буты́р Израилёскиро кхэр Ма́ндыр, и тэ на кэрэ́н пэс магирдэса пэ́скрэ чорипна́стыр, нэ, соб (кай) тэ явэ́н ёнэ Мирэ́ мануша́, и соб (кай) Мэ тэ явав Лэ́нгиро Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.’”</verse>
				<verse number="12">И сыс кэ мэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав:</verse>
				<verse number="13">“Манушэ́скиро чхава! Ко́ли вари-сави́ пхув тэ кэрэ́л грэ́хи анги́л Ма́ндэ, и тэ явэ́л уса́ напатяибнытко кэ Мэ, то Мэ протырдыёмас пэ лэ́стэ Миро васт, Мэ залыём бы лэ́стыр саро́ маро́, саво́ дэ́ла джиибэ́н, Мэ бичхадём пэ лэ́стэ бокх и лыём тэ хасякира́в пэ лэ́стэ манушэ́н и кхэритконэ́ мурдалэ́н.</verse>
				<verse number="14">Ко́ли б тэ латхэнпэ пэ доя́ пхув далэ́ трин мануша́: Ноё, Данила и Ио́во, то ёнэ фэ́ни (то́ка) пэ́скрэ свэнтонэ́ джиибнаса, то ракхэнас бы пэскро ди и буты́р ничи́”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="15">Ци, ко́ли б Мэ бичхадём пэ дая́ пхув захалэ мурдалэ́н тэ проджан пир ла́тэ, савэ́ залэнас бы ла́тыр (пхувья́тыр) чхаворэ́н, и тэ кэрэ́лпэ дая́ пхув мурдалэ́ндыр чхучи́ (пусто), и ние́кх тэ на проджал пир дая́ пхув пал захалэ мурдалэ́ндэ.</verse>
				<verse number="16">Кадалэ́ трин мануша́ тэ явэ́н машки́р ла́тэ, – тэ джива́в Мэ, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, то на зракхэнас ёнэ ни пэ́скрэ чхавэ́н, ни пэ́скрэ чхае́н, а ёнэ, тринджинэ ёнэ, зракхэнаспэ, нэ пхув явэ́лас чхучи́.</verse>
				<verse number="17">Ци, ко́ли Мэ тэ янав курта́ла пэ дая́ пхув и тэ пхэна́в: “Курта́ла, проджа пир пхув!” И лыём тэ хасякира́в манушэ́н и мурдалэ́н,</verse>
				<verse number="18">то кадалэ́ трин мануша́ машки́р тэ явэ́н тэ ла́тэ, – тэ джива́в Мэ – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л на зракхнэ́ бы ни пэ́скрэ чхавэ́н, ни пэ́скрэ чхае́н, а ёнэ фэ́ни тринджинэ зракхнэпэ.</verse>
				<verse number="19">Ко́ли Мэ тэ бичхавав пэ доя́ пхув мэрибнытка фра́нсы, и тэ вычхував пэ ла́тэ Миро холямипэн тэ чхувэлпэ дро рат, соб (кай) тэ хасякира́в пэ пхув манушэ́н и кхэритконэ́ мурдалэ́н (ското),</verse>
				<verse number="20">то аж Ноё, Дание́лё и Ио́во тэ явэ́н пэ ла́тэ, – тэ джива́в Мэ, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, – то тэ на зракхэнас ни пэ́скрэ чхавэ́н, ни пэ́скрэ чхае́н; нэ пэ́скрэ свэнтонэ́ джиибнаса ёнэ фэ́ни зракхэнас бы тринджинэ пэскро ди.’</verse>
				<verse number="21">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: ко́ли штар пхарэ́ биды Мирэ́: курта́ла, бокх, захалэ рискирибна́скирэ мурдала́ (звери), мэрибнытка фра́нсы тэ бичхавав Мэ пэ Ерусалимо, соб (кай) тэ хасякира́в дрэ лэ́стэ манушэ́н и мурдалэ́н,</verse>
				<verse number="22">И тэ́ньчи ячэ́напэ дрэ лэ́стэ мануша́, чхавэ́ и чхая́, конэ́с вылыджана одотхы́р. Акэ, ёнэ выджа́на кэ тумэ́, тумэ́ дыкхэ́на, со ёнэ кэрэ́на и, савэ́ исын лэ́нгирэ рэ́нды, и тумэ́ бистрэна пал доя́ биба́хт, сави́ Мэ яндём пэ Ерусалимо, пал саро́, со Мэ яндём пэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="23">Ёнэ кэрэ́на адя́кэ, со тумэ́ бистрэна пал биба́хт, ко́ли дыкхэ́на, со ёнэ кэрэ́на и, савэ́ исын лэ́нгирэ рэ́нды. И ґалёна, со Мэ на ивья́ (напра́снэс) кэрдём саро́ дова́, со Мэ кэрдём дро Ерусалимо”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="15">
				<verse number="1">И сыс кэ мэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав дасаво:</verse>
				<verse number="2">“Манушэ́скиро чхава! Со́са фэды́р исын винаградоскиро кашт явирэ каштэ́стыр и рандь (вэтка) винаградоскирэ рандятыр явирэ дрэвэндыр дро вэш.</verse>
				<verse number="3">Ци лэ́на лэ́стыр котэ́р (куско), соб (кай) тэ кэрэ́н лэ́стыр вари-со? Лэ́на ли лэ́стыр пэ гвоздё (карфин), соб (кай) тэ ублавэн пэ лэ́стэ вари-со?</verse>
				<verse number="4">Акэ, ёв отдэлпэ пэ яг, соб (кай) яг тэ хал лэс. Хая лэс яг пэ дуй яго́ры (концы), и машки́р лэ́стэ саро́ исын схачкирдо; трэй ли ёв акана́, соб (кай) тэ кэрэ́н лэ́стыр вари-со яви́р?</verse>
				<verse number="5">Ко́ли ишчо (инкэ́) ёв сыс цэ́ло, и нашты́ сыс тэ кэрэ́н лэ́стыр вари-со, нэ ке́ли яг схая лэс, со ёв схачия, кэрэ́са ли лэ́стыр вари-со лачхо́ ваш буты́?</verse>
				<verse number="6">Палдава́ адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: сыр винаградоскиро кашт машки́р вэшытка кашта́ Мэ отдыём, соб (кай) яг лэс тэ хал, адя́кэ Мэ отда́ва ягакэ манушэ́н, савэ́ дживэ́на кэ Ерусалимо.</verse>
				<verse number="7">И рисёва́ва Мэ кэ ёнэ Мирэ́ мо́са. Екхэ ягатыр ёнэ выджа́на, а яви́р яг похала лэн. Тэ́ньци тумэ́ ґалёна, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, ко́ли рисёва́ва Мэ кэ ёнэ Мирэ́ мо́са.</verse>
				<verse number="8">И адя́кэ кадая́ пхув явэ́ла чхучи́ пал дова́, со ёнэ нарёвэс (вероломнэс) кэрэ́нас напатяибэн”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="16">
				<verse number="1">И сыс кэ мэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав дасаво:</verse>
				<verse number="2">“Манушэ́скиро чхава! Роспхэн Ерусалимоскэ пал сарэ́ лэскрэ джунгалэ́ рэ́нды (де́лы).</verse>
				<verse number="3">“Пхэн: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, Ерусалимо́скирэ патывалэ́ чхакэ: тыро́ ро́до и тырэ́ дадэ́скиро кхэр исын пэ Ханаано́скири пхув; тыро́ дад исын Амореё, тыри́ дай исын Хетеянка.</verse>
				<verse number="4">Ко́ли тэ пхэнас пал тыро́ бияныпэ́н, дро дывэ́с, ке́ли ту бияндыян, ту́тэ на отчингэрэнас пупко (бурык). Пане́са ту на са́нас выморды ваш жужакирибэн; лондэса ту на са́нас лондякирды, пхэрнэнца ту на са́нас патькирды.</verse>
				<verse number="5">Нико́н на сыкадя́ ило́ кэ ту, соб (кай) тангипнастыр кэ ту тэ кэрэ́л ту́кэ вари-со далэ́стыр, нэ ту са́нас вычхурдыны пэ чхучи́ (пусто) фэ́лда, пал-дова́ со ту никонэ́скэ на са́нас трэй, дро дывэ́с, ке́ли ту бияндыян.</verse>
				<verse number="6">А ке́ли Мэ джавас пашы́л одо́й, кай са́нас ту, дыкхцём тут, со ту сан вычхурдыны, со ту са́нас дро тыро́ рат, и пхэндём ту́кэ: “Джив дро тыро́ рат!” Адя́кэ мэ пхэндём: “Джив дро тыро́ рат.”</verse>
				<verse number="7">Мэ убарьякирдём тут, Израилё адя́кэ бут, сыр бут исын фэлды́тка чарья́. Ту выбариян, яця́н бари, яця́н древа́н шука́р барэ́ чхаса, бала́ ту́тэ выбаринэ, нэ ту са́нас нанги, научхакирды.</verse>
				<verse number="8">Тэ проджавас Мэ одо́й, кай ту са́нас, и Мэ удыкхавас тут. Акэ, дава́ сыс тыро́ часо, камлыпнаскиро часо. Лыём Мэ Мирэ́ урибэна́, учхакирдём тыро́ нангипэ́н; дыём совэ́л ту́кэ, кэрдём доракирибэ́н ту́са, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, – ту яця́н Мири́.</verse>
				<verse number="9">Тэ́ньци вымордём Мэ тут пане́са, мордём Ту́тыр тыро́ рат, Мэ макхцём тут оливитконэ дзэтэса (елеёса).</verse>
				<verse number="10">Мэ уридём пэ ту́тэ высуды и́дя; Мэ дыём ту́кэ цандали бобритконэ цыпатыр, обпхандём тут похтанэса, Мэ учхакирдём тут пхарунэ дыкхлэса.</verse>
				<verse number="11">И ишчо (инкэ́) уридём Мэ тут дро урибэна́ шукарьякирибнаса, чхудём пэ тырэ́ васта́ корэ (вастытка), а пэ тыри́ мэн-мирикля [зандирори-ю.о.].</verse>
				<verse number="12">И чхудём Мэ ту́кэ ангрусты кэ дро тыро́ накх, чэня дрэ тырэ́ кана́, а пэ тыро́ шэро́ – шука́р коро́на.</verse>
				<verse number="13">Адя́кэ са́нас ту шукарьякирды дрэ руп и сувнака́й; тыро́ урибэ́н сыс кэдыно похтан, пхар, россудэ тхана. Ту хаян маро́ кучонэ́ яржэстыр, агвин и оливи́тко дзэт, тэ са́нас древа́н шука́р, ту яця́н уса́ фэды́р сыр тхагарица.</verse>
				<verse number="14">И розгия́пэ пир Наюдытконэ́ манушэ́ндэ бари малва пал тыро́ шукарипэ́н, пал-дова́ со ёв сыс пхэрдо́ дро дова́ шука́р урибэ́н, дро саво́ Мэ уридём тут”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="15">‘Нэ ту древа́н патяндыян дро тыро́ шукарипэ́н, ту яця́н биладжакуны и парувэсас кажнонэса, кон джа́ла пашы́л одо́й, кай ту са́нас, и отдэсас паты́в лэ́скэ.</verse>
				<verse number="16">Ту адя́кэ-паць лыян тырэ́ урибнэндыр, шукарьякирдян пэ́скэ ра́зна цвятна вучэ́ штэ́ты, ту кэрэсас биладжаипэ́н пэ лэ́ндэ адя́кэ, со николи буты́р на кэрлапэ, и на явэ́ла.</verse>
				<verse number="17">И ту лыян тырэ́ укэдыбэна Мирэ́ сувнака́стыр и Мирэ́ рупэ́стыр, савэ́ Мэ дыём Ту́кэ, ту кэрдя́н пэ́скэ фигуры сы́рбы муршэ́н, и кэрдя́н биладжаипэ́н лэ́нца.</verse>
				<verse number="18">Ту лыян тырэ́ россудэ урибэна́, и ту уридян лэн пэ лэ́ндэ, ту чхувэсас анги́л лэ́ндэ Миро оливи́тко дзэт (елеё) и дрогонэ́-смолакиро тхувипэн.</verse>
				<verse number="19">“И Миро хабэ́н, саво́ Мэ давас ту́кэ, и маро́ кучонэ́ яржэстыр и оливкитко дзэт, и авги́н (мэда), савэ́нца Мэ чалякиравас тут, ту чхувэсас анги́л лэ́ндэ, соб (кай) тэ явэ́л гудло́ тхувипэн, и дава́ сыс,’” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="20">Ту лыян трэ чхавен, трэ чхае́н, савэ́н ту бияндян Ма́нгэ, и ту отдэсас лэн ваш свэ́нто дыибэ́н (жэ́ртва), соб (кай) ёнэ, и́долы, тэ хан. Ци на ухты́лла (на́доси) ли ту́кэ тэ кэрэ́с биладжаипэ́н?</verse>
				<verse number="21">Нэ ту и Мирэ́ чхавэ́н мулякирэсас и янэсас лэн лэ́нгэ, ке́ли ту пролыджасас лэн машки́р яг.</verse>
				<verse number="22">И ко́ли кэрэсас сарэ́ тырэ́ джунгалыпэна и биладжакунэ́ рэ́нды, ту на рипирдян тырэ́ тэрнэ́ бэрша́, ке́ли ту са́нас нанги, научхакирды и чхурдыны дро тыро́ рат.</verse>
				<verse number="23">Ко́ли проджанас сарэ́ тырэ́ бэда рэ́нды – ‘Бида, би́да ту́кэ!’ – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л,</verse>
				<verse number="24">ту кэрдя́н пэ́скэ мангипнытко штэ́то, и кэрдя́н пэ́скэ вучэ́ штэ́ты пэ кажно га́са [форуны́/пло́шча-р.с.],</verse>
				<verse number="25">пашы́л загиибэ́н пэ кажно дром ту кэрдя́н пэ́скэ вучэ́ штэ́ты, и ту ладжакирэсас тыро́ шукарипэ́н. Ту на са́нас патяибны́тко трэ ромэскэ кажнонэса, кон бы тэ на проджалас, инкэ́ (ишчо) буты́р кэрэсас тырэ́ биладжакунэ́ рэ́нды.</verse>
				<verse number="26">Ту адя́кэ-паць кэрэсас биладжаипэ́н Египто́скирэ чхавэ́нца, савэ́ дживэ́нас пашы́л ту́тэ, древа́н вучэ́ манушэ́нца, ишчо (инкэ́) буты́р кэрэсас тыро́ напатяибэн, и холякирэсас Ман.</verse>
				<verse number="27">Акэ, палдава́ Мэ протырдыём пэ ту́тэ Миро Васт, тыкнякирдём котэ́р долэ́стыр, со сыс тыро́, отдыём Филистимия́кирэ чхаенгэ, савэ́ бидыкхэнас тут, савэ́ ладжанас долэ́стыр, со ту кэрдя́н, соб (кай) тэ кэрэ́н ёнэ ту́са дова́, со камэ́на.</verse>
				<verse number="28">Ту адя́кэ-паць кэрдя́н ладжаипэ́н Асуроскирэ чхавэ́нца, нэ ту на чалыян, чачэс ту кэрэсас ладжаипэ́н лэ́нца, и на ухтыллас (на́доси) ту́кэ дава́.</verse>
				<verse number="29">Ту буты́р кэрэсас тыро́ ладжаипэ́н пэ Ханааноскиро пхув кэ Халдея и, дыкх жа, на ухтыллас (на́доси) ту́кэ.</verse>
				<verse number="30">Сыр кхиния, ґалёв, тыро́ ило́, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, ко́ли ту кэрэсас сарэ́ кадалэ́ рэ́нды (де́лы), сыр биладжакири манушны, савья́ нанэ конэ́скэ тэ штылякирэл!</verse>
				<verse number="31">Ко́ли ту кэрэсас пэ́скэ мангипнытка штэ́ты ваш тырэ́ биладжакирэ рэ́нды пашы́л загиибэ́н пэ кажно дром, кэрэсас пэ́скэ вучэ́ штэ́ты пэ кажно вули́ца (га́са). Нэ ту на са́нас тэ́ньчи биладжакунэ́ джувля́са, пал-дова́ со ту на камдян тэ прилэс плэскирибэн.</verse>
				<verse number="32">А ту сан, сыр джувлы́, сави́ нанэ патяибны́тко ромэскэ, сави́ родэ́ла на пэ́скрэ ромэс, а чужонэ́ манушэ́н.</verse>
				<verse number="33">Сарэ́нгэ биладжакунэ́ джувленгэ мурша́ дэ́на почасту́нки (ловорэ), а ту кокори дэсас почасту́нки сарэ́ тырэ́ камлэнгэ, ту подкинэсас лэн, соб (кай), ёнэ сарэ́ ригэ́ндыр тэ явэ́н тэ кэрэ́н биладжаипэ́н ту́са.</verse>
				<verse number="34">Ту́тэ дрэ тырэ́ биладжакунэ́ рэ́нды на сыс дасаво, со исын явирэ джувлендэ: на пал ту́тэ прастанас, а ту дэсас почасту́нки (ловорэ), а ту́кэ ние́кх на дэ́лас почасту́нки, палдава́ ту кэрэсас на адя́кэ, сыр яви́р.</verse>
				<verse number="35">Палдава́ вышу́н, биладжакуны джувлие, Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав!</verse>
				<verse number="36">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: ‘Пал дова́, со ту адя́кэ чхурдэсас тырэ́ ловэ́ и дрэ тырэ́ биладжакунэ́ рэ́нды, сыс откэрдо тыро́ нангипэ́н анги́л тырэ́ камлытконэндэ, анги́л сарэ́ тырэ́ налачхэ́ и́долы, и пал тырэ́-чхавэ́нгиро рат, савэ́н ту отдэсас лэ́нгэ,</verse>
				<verse number="37">палдава́, акэ, Мэ скэда́ва сарэ́ тырэ́ камлытконэн, савэ́н ту камэсас и сарэ́н одолэ́н, савэ́н ту древа́н на камэсас. Мэ кэдава лэн сарэ́ ригэ́ндыр пэ ту́тэ, и Мэ откэрава анги́л лэ́ндэ тыро́ нангипэ́н, соб (кай) ёнэ тэ дыкхэ́н сари́ тыри́ ладж.</verse>
				<verse number="38">И Мэ ява́ва тэ сэндякирав пхарэ́с тут сэндоса, савэ́са сэндякирэна кодолэ́н, савэ́ парувэна пэ́скирэ ромэскэ; сэндоса, савэ́са сэндякирэна кодолэ́н, кон прочхувэла манушэ́нгиро рат, Мэ отда́ва тут палэ зоралэ́ холынаса и зэвлыныпнаса.</verse>
				<verse number="39">Мэ отда́ва тут дрэ лэ́нгирэ васта́, ёнэ роспхагирэна мангипнытка штэ́ты ваш тырэ́ биладжакунэ́ рэ́нды, ёнэ роспхагирэна тырэ́ вучэ́ штэ́ты, рискирэна криг ту́тыр тыро́ урибэ́н, ёнэ лэ́на тыро́ шукарьякирибэн, ёнэ ячавэна тут и ту явэ́са нанги, научхакирды.</verse>
				<verse number="40">Ёнэ адя́кэ-паць кхарэ́на пэ ту́тэ скэдыибэ́н, ёнэ домарэна тут барэ́нца, и росчингирэна тут пэ́скирэ курталэнца.</verse>
				<verse number="41">И ёнэ хачкирэна сарэ́са тырэ́ кхэра́ яга́са, явэ́на тэ сэндякирэн тут анги́л бутэ́-джувлэнгирэ якха́. Мэ кэра́ва адя́кэ, со ту на явэ́са тэ кэрэ́с буты́р тырэ́ биладжакунэ́ рэ́нды, и ту на явэ́са дурэды́р тэ дэс почасту́нки.</verse>
				<verse number="42">Адя́кэ Мэ пириячава тэ холясовав древа́н пэ ту́тэ, и отджала ту́тыр Миро зэвлыныпэ́н, и Мэ пириячава тэ холясовав.</verse>
				<verse number="43">Пал дова́ со ту на пририпирдян пал тырэ́ тэрнэ́ бэрша́, нэ холякирэсас Ман сарэ́са кадалэса, акэ, Мэ отда́ва ту́кэ пир тырэ́ дрома́ пэ тро шэро́, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л соб (кай) ту тэ на кэрэсас буты́р сарэ́ Тырэ́ биладжакунэ́ рэ́нды, ке́ли прогинэ́ (накхлэ) сарэ́ Тырэ́ джунгалыпэна (брыткимы).</verse>
				<verse number="44">Акэ, кажно (сва́ко), кон ракирэ́ла притчэнца (примерэнца), пхэнэ́ла пал ту́тэ: “Сави́ исын дай, адасави исын чхай!”</verse>
				<verse number="45">Ту сан дасави́, сыр тыри́ дай, сави́ чхурдыя́ пэ́скирэ ромэс и пэ́скирэ чхаворэ́н, – ту сан тырэ́-пхэненгири пхэн, а тырья пхэня́ чхурдынэ́ пэ́скирэ ромэн и пэ́скирэ чхаворэ́н. Тумари́ дай исын Хетеянка, тумаро́ дад исын Амореё.</verse>
				<verse number="46">Пхурэды́р тыри́ пхэн – Сама́рия, сави́ дживэ́ла пэ́скирэ чхаенца пэ зэ́рво (ле́во) риг ту́тыр, а тыкнэды́р исын тыри́ пхэн, сави́ дживэ́ла пэ чачи́ (право) риг ту́тыр, сави́ исын Содо́мо ла́кирэ чхаенца.</verse>
				<verse number="47">Нэ ту на псирэсас лэ́нгирэ дромэ́нца, и ту на кэрэсас лэ́нгирэ джунгалыпэна, над, одова́ сыс сы́рбы на́бут, нэ ту́тэ трэ биладжакунэ́ рэ́нды пэ сарэ́ тырэ́ дрома́ исын бутэды́р лэ́ндыр.</verse>
				<verse number="48">‘Тэ джива́в Мэ!’ – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л тыри́ пхэн ла́кирэ чхаенца на кэрэ́лас дова́, со кэрэ́нас ту и тырэ́ чхая́.</verse>
				<verse number="49">Акэ, саво́ исын Содомоскиро чорипэ́н, тырэ́-пхэнякиро и ла́кирэ-чхаенгиро бэдыпэн: ёй сыс пхутькирды, ёй халас на дрэ пэ́стэ, на камэлас тэ кэрэ́л нисави́ буты́; ёй на подрикирэлас чорорэ́-манушэ́скиро васт ци кодолэ́с, саво́ сыс дрэ трэ́бима.</verse>
				<verse number="50">И ячнэ́ ёнэ тэ задэнпэ, и кэрдэ́ джунгалыпэ́н анги́л Ма́ндэ. Мэ дыкхцём кадава́ и гиём лэ́ндыр.</verse>
				<verse number="51">Сама́рия на кэрдя́ паш ада́кицы грэ́хи, кицы́ ту кэрдя́н; ту бутэды́р лэ́ндыр лыян тэ кэрэ́с джунгалыпэ́н; тырэ́ джунгалэ́ рэндэ́ндыр, савэ́ ту кэрэсас, тырэ́ пхэня́ выгинэ́ чачунэдыр ту́тыр.</verse>
				<verse number="52">Лы́джа тыри́ ладж, ту, сави́ обсэндякирэсас пэ́скирэ пхэнен. Ту ладжакирдян пэс тырэ́ джунгалыпнаса буты́р лэ́ндыр, ёнэ исын чачунэдыр ту́тыр. Яв лолы адя́кэ-паць ладжатыр, лы́джа тыри́ ладж, ту кэрдя́н тырэ́ пхэнен чачунэдыр ту́тыр.</verse>
				<verse number="53">Мэ кэра́ва адя́кэ, со рисёна мануша́ лэ́нгирэ плено́стыр, Содомо́скирэ и ла́кирэ-чхаенгиро пле́но, а машки́р лэ́ндэ Мэ рискира́ва одолэнгиро пле́но, конэ́с ту заухтылдян дро пле́но,</verse>
				<verse number="54">соб (кай) ту тэ лыджас тыри́ ладж, тэ ладжас паты́в сарэ́стыр одолэ́стыр, со ту кэрдя́н, соб (кай) тэ явэс подрикирибнаса ваш лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="55">Тырэ́ пхэня́, Содо́мо [Содо́ма-р.с.] и ла́кирэ чхая́, явэ́на адасавэ́, савэ́ сыс англэды́р; Сама́рия и ла́кирэ чхая́ явэ́на адасавэ́, савэ́ сыс англэды́р; и ту и тырэ́ чхая́ явэ́на адасавэ́, савэ́ сыс англэды́р.</verse>
				<verse number="56">Пал тырэ́ пхэнятэ Содоматэ ту на пририпирэсас дрэ кодолэ́ дывэса́, ке́ли са́нас древа́н пхутькирды.</verse>
				<verse number="57">“Ко́ли на сыс ишчо (инкэ́) откэрдо тыро́ начачипэ́н, сыр дро часо, ке́ли лыян ту ладж Сириякирэ чхаендыр и сарэ́ндыр, кон дживэлас пашы́л ла́тэ, Филистимия́кирэ чхаендыр, савэ́ обсэндякирибнаса дыкхэнас пэ ту́тэ сарэ́ ригэ́ндыр.</verse>
				<verse number="58">Пал тырэ́ биладжакирдэ рэ́нды, пал тырэ́ джунгалыпэна (брыткимы) ту дорэсэса’”, – ракирэ́л Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="59">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “Мэ кэра́ва ту́са, сыр кэрдя́н ту: на зрикирдян совэ́л, роспхагирдян доракирибэ́н.</verse>
				<verse number="60">Нэ Мэ пририпирава Миро доракирибэ́н ту́са, саво́ Мэ чхудём дрэ тырэ́ тэрнэ́ бэрша́; ишчо (инкэ́) кэра́ва Мэ ве́чно доракирибэ́н (союзо) ту́са.</verse>
				<verse number="61">А ту пририпирэса пал тырэ́ дрома́, и ячэ́ла ладжаво ту́кэ, ко́ли явэ́са тэ прилэс кэ пэ́скирэ пхэня́ пхурэды́р ту́тыр и тыкнэды́р ту́тыр, ко́ли Мэ ява́ва тэ дав лэн дрэ чхая́ ту́кэ, нэ на тырэ́ доракирибнастыр.</verse>
				<verse number="62">Мэ ґазда́ва Миро доракирибэ́н ту́са, ту дыкхэ́са, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л,</verse>
				<verse number="63">соб (кай) ту тэ рипирэс и тэ ладжас, соб (кай) нашты́ сыс ту́кэ лав тэ пхэнэ́с ладжатыр, ко́ли Мэ отмэка́ва ту́кэ саро́, со ту кэрдя́н”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="17">
				<verse number="1">И сыс кэ мэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав дасаво:</verse>
				<verse number="2">“Манушэ́скиро чхава! Дэ, соб (кай) ёнэ шэрэ́ тэ пхагирэн и пхэн притча Израилёскирэ кхэрэ́скэ.</verse>
				<verse number="3">Пхэн: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “Баро́ о́рло (ки́до), барэ́ пхакэнца, длугонэ порэнца, шука́р, цвятно, приурняндыя пэ Лива́но, и злыя́ упралыпэ́н кедрытконэ каштэ́стыр.</verse>
				<verse number="4">Чхиндя́ упратуны рандь (вэтка) лэ́скирэ тэрнэ́ вэткэндыр, яндя́ ла пэ Ханаано́скири пхув, чхудя́ ла дро тимисярьенгиро фо́ро.</verse>
				<verse number="5">И лыя́ кадалэ́-пхувья́кирэ зяркатыр, и чхурдыя́ пэ зяркакири пхув, пашы́л баро́ пани́, сыр барьякирэна ивакиро кашт.</verse>
				<verse number="6">Ёй выбария, кэрдя́пэ винаградоскирэ каштэса, буґлэса, навучэса. Ла́кирэ рандя́ (вэ́тки) змэкэнаспэ кэ ёв, тэло лэ́стэ сыс ла́кирэ ко́рни (рукха́); яця́ винаградоскирэ каштэса, лыя́ тэ барьёл, мэктя вэ́тки.</verse>
				<verse number="7">И ишчо (инкэ́) сыс о́рло (ки́до) барэ́ пхакэнца и порэнца. Акэ, кадава́ винаградоскиро кашт потырдыяпэ кэ ёв пэ́скирэ корне́нца, протырдыя́ кэ ёв пэ́скирэ вэ́тки, соб (кай) ёй тэ почхувэл лэс пане́са.</verse>
				<verse number="8">Кашт барьёлас пэ лачхи́ фэ́лда, пашы́л баро́ пани́, адя́кэ, со могинэлас тэ мэкэл вэ́тки и тэ янэл барьякирдо́ (пло́до), и тэ кэрэ́лпэ шукаронэ каштэса.”</verse>
				<verse number="9">Пхэн: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “Явэ́ла ли лэ́скэ бахт? На вычхинэна ли лэ́скирэ ко́рни (рукха́), на обчхинэна ли лэ́скирэ баритка (пло́ды) адя́кэ, со кашт зашутёла? Сарэ́ тэрнэ́ вэ́тки, савэ́ выбаринэ лэ́стыр, зашутёна. И ци на барэды́р зорья́са, ци на бутэды́р манушэ́нца счхинэна лэс лэ́скирэ корнёстыр.</verse>
				<verse number="10">И, акэ, чхудо дрэ пхув кашт, нэ явэ́ла ли бахт лэ́скэ? На зашутёла ли ёв, ко́ли чилавэ́ла лэс васточно балва́л? Ци на зашутёла дрэ у́нта (садо), кай выбария.”</verse>
				<verse number="11">И сыс кэ мэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав дасаво:</verse>
				<verse number="12">“Пхэн кхэрэ́скэ, кай никонэ́с на кандэ́на: ‘На джинэ́на хай, со исын дава́?’ Пхэн: Акэ, явдя́ Вавилоно́скиро кра́ли дро Ерусалимо, лыя́ лэ́скирэ крали́с и лэ́скирэ ран, яндя́ лэн кэ пэ дро Вавило́но.</verse>
				<verse number="13">И Ёв лыя́ явирэ сэмэнцас кралитконэ родо́стыр, загия́ лэ́са дро доракирибэ́н, пхэндя́, соб (кай) яви́р тэ дэл лэ́скэ совэ́л, лыя́ пэ́са зоралэн долэ́ пхувья́тыр,</verse>
				<verse number="14">соб (кай) тэ кандэл лэс кралипэ́н, соб (кай) тэ на ґаздэлпэ, соб (кай) тэ зракхэлпэ доракирибэ́н, соб (кай) тэ тэрдёл ёв твардэс.</verse>
				<verse number="15">Нэ кодова́ (Юдэя́киро кра́ли) угия лэ́стыр, бичхадя́ пэ́скирэ послэн дро Еги́пто, соб (кай) тэ дэн лэ́скэ бут грэн и бут манушэ́н. Ци явэ́ла лэ́скэ бахт? Выдживэла, хай, кодова́, кон кэрэ́л дава́? Ёв пхагирдя́ доракирибэ́н, зракхэ́лапэ ли ёв?</verse>
				<verse number="16">‘Тэ джива́в Мэ’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л. “Пэ штэ́то, кай дживэ́ла кра́ли, саво́ чхудя́ лэс (Юдэя́кирэ крали́с) крали́са, а ёв на зрикирдя совэ́л, сави́ дыя́ крали́скэ, роспхагирдя́ пэ́скиро доракирибэ́н лэ́са, ёв мэрэ́ла лэ́стэ кэ Вавило́но.</verse>
				<verse number="17">Барэ́ зорья́са, бутэ́ манушэ́нца фарао́но ничи́ на кэрэ́ла ваш лэ́скэ дро дава́ марибэ́н, ко́ли ґаздэ́напэ вэ́рги, соб (кай) тэ хасякирэ́н бут манушэ́н.</verse>
				<verse number="18">Ёв на зрикирдя совэ́л, соб (кай) тэ роспхагирэл доракирибэ́н. Акэ, ёв дыя́ пэ́скиро васт, кэрдя́ саро́ дава́; ёв на зракхэ́лапэ.”</verse>
				<verse number="19">Палдава́ адя́кэ ракирэ́л Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: ‘Тэ джива́в Мэ!’ Мири́ совэ́л, сави́ ёв на зрикирдя и Миро доракирибэ́н, саво́ ёв роспхагирдя́, Мэ рискира́ва пэ лэ́скиро шэро́.</verse>
				<verse number="20">Мэ чхурдава пэ лэ́стэ Мири́ кхуды́ (сеть), ёв явэ́ла ухтылдо пир Ма́ндэ; Мэ яна́ва лэс дро Вавило́но; ява́ва тэ сэндякиравпэ лэ́са пал дова́, со ёв хохадя Ман.</verse>
				<verse number="21">А сарэ́ лэ́скирэ мануша́, савэ́ нашэ́на сарэ́ лэ́скирэ халадэ́нгирэ скэдыбнэндыр, пэрэ́на куртала́тыр, а кодолэ́, савэ́ ячэ́напэ, явэ́на роспхурдынэ пир сарэ́ балваля и ґалёна, со Мэ, Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, пхэндём дава́.”</verse>
				<verse number="22">Адя́кэ ракирэ́л Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “Лава́ Мэ рандь (вэтка) вучэ́ кедроскирэ упралыпнастыр, Мэ чхува́ва ла дрэ пхув. Лэ́скирэ упратунэ вэткэндыр Мэ отчхинава тэрны́ вэтка, чхува́ва ла дрэ пхув пэ вучи́ и шука́р бэ́рга.</verse>
				<verse number="23">Пэ вучи́ Израилёскири бэ́рга Мэ чхува́ва ла дрэ пхув, и Ёй мэкэ́ла вэ́тки, и янэ́ла барьякирдо́ (пло́до), и кэрлапэ барэ́ кедроскирэ каштэса; явэ́на тэ дживэ́н тэл лэ́стэ чирикля́; чирикля́ порэнца явэ́на тэ дживэ́н тэл лэ́скирэ вэ́тки.</verse>
				<verse number="24">И ґалёна сарэ́ фэлды́тка кашта́, со Мэ, Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, вучо́ кашт тэлякирава, а навучо кашт Мэ кэра́ва упрэдыр; зэлэно кашт кэра́ва шукэ́ каштэса, а шуко кашт кэра́ва каштэса цвэтэнца. Мэ, Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, пхэндём и кэра́ва.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="18">
				<verse number="1">И сыс кэ мэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав дасаво:</verse>
				<verse number="2">“Со́скэ тумэ́ ракирэ́на дасави́ притча (приме́ро) пэ Израилёскири пхув: ‘Дада́ ханас шутло винаградо (дракх), а пэ чхаворэнгирэ данда́ яця́ аскома?’</verse>
				<verse number="3">‘Тэ джива́в Мэ!’ – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, – на явэ́на тэ ракирэ́н бутэды́р дасави́ притча (приме́ро) дро Израилё.</verse>
				<verse number="4">Акэ, кажнонэ́-манушэ́скиро ди исын Миро: сыр дадэ́скиро ди, адя́кэ и чхавэ́скиро ди. О ди, саво́ кэрэ́ла грэ́хо, мэрэ́ла.</verse>
				<verse number="5">Ко́ли вари-кон исын чачуно́ ману́ш, и ёв кэрэ́ла пир зако́но,</verse>
				<verse number="6">ко́ли ёв на ха́ла пэ бэ́рги свэ́нто дыибэ́н (жэ́ртва), пэ Израилёскирэ-кхэрэ́скирэ кэрдэ́ дэвлорэ́ на обрисёла пэ́скирэ якхэ́нца. На магирэлапэ явирэ ромня́са, на чилавэ́ла пэ́скирэ ромня́, ко́ли ёй исын нажужи.</verse>
				<verse number="7">На притасавя никонэ́с; а манушэ́скэ, саво́ сыс лэ́скэ банго́, отдэлас лэ́скири сымады́; на чорэлас, дэ́лас пэ́скиро маро́ чорорэ́ манушэ́скэ, учхакирэлас нангэс урибнаса;</verse>
				<verse number="8">ёв зракхэлас пэ́скиро васт начачунэ кофостыр, на лэлас барыдыр бажын пэ́скэ, обрикирэлас пэ́скиро васт чорипна́стыр, а ёв кэрэ́лас чачуно́ сэ́ндо манушэ́скэ манушэ́са;</verse>
				<verse number="9">ко́ли ёв кэрэ́лас пир Мирэ́ упхэныбэна́, зракхэ́ла Мирэ́ зако́ны патяибныткэс; то ёв, чачипна́скиро исын дэвлы́тко, то джин, со кадасаво́ явэ́ла тэ дживэ́л’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="10">Нэ ко́ли лэ́стэ бия́ндыя (лотия) чхаво́-розмарибнари, саво́ прочхувэла рат, саво́ кэрэ́ла вари-со сарэ́стыр кодолэстыр,</verse>
				<verse number="11">со на кэрэ́лас сарэ́са лэ́скиро дад, дэвлы́тко ману́ш: ха́ла пэ бэ́рги дыибнытко хабэ́н (жэ́ртва), ци магирэласпэ явирэскирэ ромня́са,</verse>
				<verse number="12">ко́ли ёв притасавэлас чорорэс и кодолэ́ манушэ́с, саво́ мангэ́ла, ко́ли ёв залэла зорья́са, на отдэ́ла сымады́, ко́ли ёв обрисёла пэ́скирэ якхэ́нца пэ кэрдэ́ дэвлорэ́, кэрэ́ла джунгалыпэ́н (брыткима).</verse>
				<verse number="13">Ко́ли ёв лэ́ла хохано́ ко́фо, ци лэ́ла пэ́скэ барэды́р бажын, ци явэ́ла ёв тэ дживэ́л? Над, ёв на явэ́ла джидо́! Кон кэрэ́лас сарэ́ дасавэ́ джунгалэ́ рэ́нды, кодова́ мэрэ́ла, лэ́скиро рат явэ́ла пэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="14">Акана́, акэ, ко́ли вари-конэ́стэ бияндёла (лотёла) чхаво́, саво́ дыкхэ́ла сарэ́ грэ́хи, со кэрдя́ лэ́скиро дад, и обдуминэлас, нэ на кэрэ́лас лэн:</verse>
				<verse number="15">кон на халас пэ бэ́рги дыибнытко хабэ́н, пэ Израилёскирэ-кхэрэ́скирэ кэрдэ́ дэвлорэ́ на обрисёлас пэ́скирэ якхэ́нца, на магирэласпэ явирэскирэ ромня́са, саво́ на притасадя никонэ́с,</verse>
				<verse number="16">и саво́ кэрэ́ла миштэ́с манушэ́скэ, саво́ на лыя́ сымады́, на отлыя зорья́са, нэ ёв дыя́ пэ́скиро маро́ бокхалэскэ, учхакирдя́ нангэс урибнаса;</verse>
				<verse number="17">кон зракхця́ пэ́скиро васт, соб (кай) тэ на кэрэ́л намиштэс чорорэскэ, нэ ёв кэрдя́ пир Мирэ́ припхэныбэна́, кэрдя́ саро́ пир Мирэ́ упхэныбэна́ – кадава́ ману́ш пал пэ́скирэ – дадэ́скиро чорипэ́н на мэрэ́ла; тумэ́ джинэ́на, со ёв явэ́ла джидо́!</verse>
				<verse number="18">Нэ а лэ́скиро дад, пал-дова́, со ёв притасавэлас биилыткэс, чорэлас пшалэстыр, и кэрэ́лас намиштэс машки́р пэ́скирэ манушэ́ндэ, акэ, ёв мэрэ́ла пал пэ́скиро чорипэ́н.”</verse>
				<verse number="19">Тумэ́ ракирэ́на: “Со́скэ же чхаво́ на лыджа́ла пэ́скирэ – дадэ́скири банг?” Пал-дова́, со чхаво́ кэрэ́лас чачунэ́с и пир зако́но; и ёв гия́ пир мирэ́ упхэныбэна́ и кэрдя́, сыр трэй пир лэ́ндэ? Тумэ́ джинэ́на, со ёв явэ́ла джидо́.’”</verse>
				<verse number="20">О ди, саво́ кэрэ́ла грэ́хи, мэрэ́ла. О чхаво́ на явэ́ла тэ лыджа́л дадэ́скири банг, и дад на лыджа́ла чхавэскири банг; дэвлытконэ́-манушэ́скиро чачипна́скиро чачипэ́н ячэ́лапэ лэ́са, а злыднима фуе́-манушэ́скиро ячэ́лапэ лэ́са.</verse>
				<verse number="21">И фуй ману́ш, ко́ли рисёла криг сарэ́ пэ́скирэ грэхэ́ндыр, савэ́ ёв кэрэ́лас, и ко́ли ёв явэ́ла тэ дживэ́л пир сарэ́ Мирэ́ упхэныбэна́, и явэ́ла тэ кэрэ́л пир зако́но и чачунэ́с, джидо́ явэ́ла, на мэрэ́ла.</verse>
				<verse number="22">Саро́ лэ́скиро чорипэ́н, савэ́ ёв кэрэ́лас, на явэ́ла тэ рипирэлапэ лэ́скэ: пал пэ́скиро чачипэ́н, саво́ ёв явэ́ла тэ кэрэ́л, ёв джидо́ явэ́ла.</verse>
				<verse number="23">Ци кама́м Мэ грэхитконэ́ – манушэ́скиро мэрибэ́н?” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л. И ци на дова́ исын, соб (кай) ёв тэ рисёл криг пэ́скирэ дромэндыр и тэ явэ́л джидо́?</verse>
				<verse number="24">И чачипна́скиро ману́ш, ко́ли ёв рисёла криг пэ́скирэ чачипнастыр, и явэ́ла тэ кэрэ́л саро́ дава́ чорипэ́н, со кэрэ́ла чоро ману́ш, ци явэ́ла ёв джидо́? Сарэ́ лачхэ́ лэ́скирэ рэ́нды, савэ́ ёв кэрэ́лас, на явэ́на тэ рипирэнпэ; пал пэ́скиро чорипэ́н, саво́ ёв кэрэ́ла и дро саво́ ёв исын банго́ и пал грэ́хо, ёв мэрэ́ла.”</verse>
				<verse number="25">Нэ тумэ́ пхэнэ́на: “Нанэ чачипэ́н дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро дром!” Шунэ́н акана́, Израилёскиро кхэр! Со дро миро дром нанэ чачипэ́н? Дрэ тумарэ́ дрома́ нанэ чачипэ́н:</verse>
				<verse number="26">ко́ли чачуно́ ману́ш рисёла криг пэ́скрэ чачипнастыр, кэрэ́ла чорипэ́н и пал дова́ мэрэ́ла; ёв мэрэ́ла пал пэ́скиро чорипэ́н, саво́ кэрдя́ ёв.</verse>
				<verse number="27">И нэвэ́стыр, ко́ли фуй ману́ш рисёла криг пэ́скирэ фуипнастыр, саво́ ёв кэрэ́лас, и лэ́ла пир зако́но тэ кэрэ́л сэ́ндо и чачунэ́с-рисёла пэ́скирэ деса кэ джиибэ́н, ёв на мэрэ́ла.</verse>
				<verse number="28">Пал-дова́, со ёв дыкця, и рисия́ криг сарэ́ пэ́скирэ чорипна́стыр, саво́ кэрэ́лас ёв, явэ́ла ёв джидо́, ёв на мэрэ́ла.”</verse>
				<verse number="29">Нэ Израилёскиро кхэр ракирэ́ла: “Нанэ чачипэ́н дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро дром!” Ци дрэ Мирэ́ дрома́ нанэ чачипэ́н, Израилёскиро кхэр? Ци на дрэ тумарэ́ дрома́ нанэ чачипэ́н?</verse>
				<verse number="30">Палдава́ Мэ ява́ва тэ сэндякирав тумэн, Израилёскиро кхэр, кажнонэс (сваконэс) пир лэ́скирэ дрома́, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л; ячкирэн пэ́скирэ грэ́хи, рисён кокорэ́ сарэ́ тумарэ́ чорэ́ рэндэ́ндыр, соб (кай) тэ на пэрэ́н тумэ́нгэ тумарэ́ чорипна́стыр.</verse>
				<verse number="31">Отчхурдэн пэ́стыр сарэ́ тумарэ́ чорэ́ рэ́нды, савэ́ тумэ́ кэрдэ́, кэрэ́н пэ́скэ нэво́ ило́ и нэво́ ду́хо (фа́но); и со́скэ трэй тумэ́нгэ тэ мэрэ́н, Израилёскиро кхэр?</verse>
				<verse number="32">“Палдава́, со Мэ на кама́м мэрибэ́н манушэ́скиро, саво́ мэрэ́ла, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, – и палдава́ рисён палэ (явэ́н кэ Мэ) и дживэ́н!”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="19">
				<verse number="1">“А ту лэ тэ ровэс пал Израилёскирэ тхагарьендэ.</verse>
				<verse number="2">И пхэн: ‘Со за шчэрица (львица) исын тыри́ дай? Дживэлас ёй машки́р шчэрэндэ, и машки́р тэрнэ́ шчэрэндэ барьякирэлас пэ́скирэ тыкнэн.</verse>
				<verse number="3">Выбарьякирдя ёй екх пэ́скирэ тыкнэндыр, ёв кэрдя́пэ тэрнэ́ шчэрэса, высыклыя тэ дорэсэл хабэ́н, халас манушэ́н.</verse>
				<verse number="4">И шундлэ́ пал лэ́стэ манушы́тка на́цыи (народы); ёв сыс ухтылдо лэ́нца, лэс пхандлэ тэлэ́ дрэ зандирья́ (цэ́пи), лыджинэ́ пэ Египто́скиро пхув.</verse>
				<verse number="5">Ко́ли дай ужакирдя, дыкхця́, со хасия́ саро́, пал со ёй думинэлас, тэ́ньчи лыя́ явирэ́с пэ́скирэ тыкнэндыр, кэрдя́ лэс тэрнэ́ шчэрэса.</verse>
				<verse number="6">Ёв кэрдя́пэ тэрнэ́ шчэрэса, ке́ли ёв лыя́ тэ псирэ́л машки́р шчэрэндэ, высыклыя тэ дорэсэл хабэ́н, и халас манушэ́н,</verse>
				<verse number="7">ёв роспхагирэлас чхучэс лэ́нгирэ штэ́ты/магирдя пивленгирэ (удовэнгирэ) кхэра́, и кэрдя́ лэ́нгирэ фо́рья чхучэ́ (пуста), чхучэ́ ячнэ́ пхув и сарэ́ гава́ лэ́скирэ рыкостыр.</verse>
				<verse number="8">Тэ́ньци ґаздынэ́пэ пэ лэ́стэ народы, савэ́ дживэ́нас пир кодоя пхув пэ дуй рига́, и чхурдынэ́ пэ лэ́стэ пэ́скири кхуды́ (сеть), и ёв сыс ухтылдо дрэ лэ́нгири кхуды́.</verse>
				<verse number="9">Ёнэ чхурдынэ́ лэс дрэ клетка пэ зандир (цэпо), и лыджинэ́ лэс кэ Вавилоно́скиро кра́ли, ёнэ яндлэ́ лэс дрэ тва́рдыма (крепость), соб (кай) тэ на явэ́л шундлы лэ́скири зан пэ бэ́рги Израилёскирэ.</verse>
				<verse number="10">Тыри́ дай сыс сыр винаградоскиро кашт, саво́ барьёлас пашы́л паня́; пэ лэ́стэ сыс бут рандя́, ёй янэлас бут пхаба́, пал-дова́ со одо́й сыс бут паня́.</verse>
				<verse number="11">Сыс лэ́стэ зоралэ́ рандя́ ваш барыдырэнгирэ дэстэ́ (скипетры), вучэ́с ґаздыя́пэ ёй машки́р гэнста рандя́; ёй сыс дыкхны пир пэ́скиро вучипэ́н, пэ́скирэ ґэнстонэ вэткицэнца.</verse>
				<verse number="12">Нэ холямипнаса ёй сыс вырискирды, чхурдыны пэ пхув, васточно балва́л вышутькирдя ла́кирэ пхаба́ (пло́ды); пхадинэ, зашутинэ ла́кирэ зоралэ́ вэ́тки, яг похая лэн.</verse>
				<verse number="13">А акана́ ёй барьёл пэ чхучи́ пхув (пустыня), дрэ пхув шуки́, сави́ мангэ́ла пани́.</verse>
				<verse number="14">И выгия́ яг ла́кирэ стволостыр вэткэнца, и похая ла́кирэ пхаба́ адя́кэ, со на ячнэ́пэ зоралэ́ рандя́ ваш дэстэ́ барыдырэ́нгэ. Дава́ исын роибнытко гилы́ фэ́ни тэ ровэ́н тэл ла́тэ.’”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="20">
				<verse number="1">Дро эфта́то бэрш (битринэ́нгиро дэ́што), дро па́нджто чхон, пэ дэ́што чхонытко дывэ́с, явнэ́ мурша́ Израилёскирэ пхурыдырэндыр тэ пхучэ́н Ра́стыр-Дэвлэ́стыр. Ёнэ сыс бэштэ́ анги́л мирэ́ якха́.</verse>
				<verse number="2">И сыс кэ мэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав дасаво:</verse>
				<verse number="3">“Манушэ́скиро чхава! Ра́кир Израилёскирэ пхурыдырэнца, пхэн лэ́нгэ: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: ‘Тумэ́ явнэ́ тэ пхучэ́н Ма́ндыр? Тэ джива́в Мэ, на пхэна́ва тумэ́нгэ ничи́’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="4">Ци камэ́са ту тэ сэндякирэспэ лэ́нца, ци камэ́са тэ сэндякирэспэ, Манушэ́скиро чхаво́? Роспхэн лэ́нгэ пал саро́ джунгалыпэ́н (сари́ брыткима), сави́ кэрэ́нас лэ́нгирэ дада́.</verse>
				<verse number="5">Пхэн лэ́нгэ: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: ‘Пэ кодова́ дывэ́с, ко́ли Мэ выкэдыём Израилё, ґаздыём Миро васт тэ совлахав пэ кхэри́тко ро́до Яково́скирэ кхэрэ́стыр, Мэ откэрдём лэ́нгэ Пэс пэ Египето́скири пхув, ґаздыём Миро васт и пхэндём лэ́нгэ: ‘Мэ сом тумаро́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.’</verse>
				<verse number="6">Пэ кодова́ дывэ́с Мэ ґаздыём Миро васт тэ совлахав лэ́нгэ, со Мэ лыджа́ва криг лэн Египто́скирэ пхувья́тыр пэ пхув, сави́ Мэ выдыкцём ваш лэ́нгэ, пэ доя́ пхув, кай чхувэнапэ тхуд и явгин (мэда), сарьенгирэ-пхувьенгиро шукарибэн.</verse>
				<verse number="7">И пхэндём Мэ лэ́нгэ: ‘Мэк кажно (сва́ко) тумэ́ндыр тэ чхурдэл криг пэ́стыр саро́ джунгалыпэ́н пэ́скирэ якхэ́ндыр, соб (кай) тэ на магирэ́н пэс Египто́скирэ идолэнца, Мэ сом тумаро́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.’</verse>
				<verse number="8">Нэ ёнэ ґаздынэ́пэ пэ Ма́ндэ, ёнэ на камэнас тэ кандэ́н Ман, нико́н на отчхурдыя джунгалэ́ и́долы пэ́скирэ якхэ́ндыр, ние́кх на мэкця́ Египто́скирэ и́долы. И Мэ пхэндём: “Вычхувава мэ пэ лэ́ндэ Миро холямипэн и Мэ отхава Мири́ холы́ пэ лэ́ндэ пэ пхув.</verse>
				<verse number="9">Нэ Мэ кэрдём дава́ ваш Миро лав, соб (кай) ёв тэ на магирэлпэ анги́л Наюды́тка на́цыи, кай ёнэ дживэ́нас, и кай Мэ откэрдём/сыкадём Пэс лэ́нгэ, соб (кай) тэ вылыджав лэн Египтосккирэ пхувья́тыр.</verse>
				<verse number="10">И Мэ вылыджиём лэн Египто́скирэ пхувья́тыр, яндём лэн пэ чхучи́ пхув.</verse>
				<verse number="11">И Мэ дыём лэ́нгэ Мирэ́ упхэныбэна́, сыкадём лэ́нгэ Мирэ́ зако́ны, савэ́нца дживэлас бы ману́ш, ко́ли ёв тэ кэрэ́л, сыр Мэ пхэндём.</verse>
				<verse number="12">И Мэ адя́кэ-паць дыём лэ́нгэ Мирэ́ са́ваты (суботы), соб (кай) тэ явэ́н ёнэ гертыкаса (сыкаибнаса) машки́р Ма́ндэ и лэ́ндэ, соб (кай) ёнэ сашты́ (могинэ́нас) тэ джинэ́н, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, Саво́ кэрэ́ла лэн свэнтонэнца.</verse>
				<verse number="13">Нэ Израилёскиро кхэр ґаздыя́пэ пэ Ма́ндэ пэ чхучи́ пхув, ёнэ на кэрэ́нас сыр Мэ пхэндём зоралэ́с, ёнэ отчхурдынэ Мирэ́ лава́, пир савэ́ дживэлас бы ману́ш, ко́ли кэрэ́лас, сыр Мэ пхэндём, ёнэ зоралэ́с магирэнас Мирэ́ са́ваты, и Мэ пхэндём: Мэ вычхувава пэ лэ́ндэ Миро холямипэн пэ чхучи́ пхув, соб (кай) тэ хасякира́в лэн.</verse>
				<verse number="14">Нэ Мэ кэрдём дава́ ваш Миро лав, соб (кай) ёв тэ на магирэлпэ анги́л Наюды́тка на́цыи, савэ́ дыкхэнас, сыр Мэ вылыджиём лэн.</verse>
				<verse number="15">Палдава́ Мэ ґаздыём Миро васт пэ лэ́ндэ пэ чхучи́ пхув совлахаса анги́л лэ́ндэ, со Мэ на яна́ва лэн пэ пхув, сави́ Мэ латхём, пэ пхув, кай чхувэнапэ тхуд и авги́н, сарэнгирэ-пхувьенгиро шукарибэн.</verse>
				<verse number="16">Пал дова́, со ёнэ ячнэ́ тэ дыкхэ́н вучипна́стыр пэ Мирэ́ лава́, и ёнэ на кэрэ́нас, сыр Мэ пхэндём зоралэ́с, а ёнэ магирдэ́ Мирэ́ са́ваты, пал-дова́ со лэ́нгиро ило́ тырдэласпэ кэ лэ́нгирэ и́долы.</verse>
				<verse number="17">Нэ усае́кх Мири́ якх яця́ ковлы тэ на хасякира́в лэн; Мэ на хасякирдём лэн пэ чхучи́ пхув.</verse>
				<verse number="18">И ракиравас Мэ лэ́нгирэ чхавэ́нгэ пэ чхучи́ пхув: ‘На псирэ́н, сыр сыклякирэнас тумарэ́ дада́, на кэрэ́н, сыр ёнэ ракирэ́нас, на магирэ́н пэс лэ́нгирэ идолэнца.’</verse>
				<verse number="19">‘Мэ сом тумаро́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: Кэрэ́н, сыр Мэ упхэнава, ракхэ́н Мирэ́ лава́, кэрэ́н, сыр Мэ припхэндём.</verse>
				<verse number="20">Кэрэ́н свэнтонэнца Мирэ́ са́ваты, соб (кай) тэ явэ́н ёнэ ґертыкаса (сыкаибнаса) машки́р Ма́ндэ и тумэ́ндэ, соб (кай) тумэ́ тэ джинэ́н, со Мэ сом тумаро́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.’</verse>
				<verse number="21">Нэ чхавэ́ ґаздынэ́пэ пэ Ма́ндэ, на кэрэ́нас пир Мирэ́ упхэныбэна́, на ракхэнас, соб (кай) тэ рикирэнпэ кэ Мирэ́ зако́ны, со ко́ли ёнэ тэ кэрэ́н дова́, со́стыр дживэлас бы ману́ш, нэ ёнэ магирдэ́ Мирэ́ са́ваты, и Мэ пхэндём, со Мэ вычхувава пэ лэ́ндэ Миро холямипэн, кэра́ва пир Мири́ холы́ и Мэ хасякира́ва лэн пэ чхучи́ пхув.</verse>
				<verse number="22">Нэ Мэ обрикирдём Миро васт и кэрдём ваш Миро лав, соб (кай) ёв тэ на магирэлпэ машки́р Наюды́тка на́цыи, савэ́ дыкхэнас, сыр Мэ вылыджиём лэн.</verse>
				<verse number="23">Адя́кэ-паць Мэ ґаздыём Миро васт пэ чхучи́ пхув совлахаса анги́л лэ́ндэ, со Мэ росчхувава тэ дживэ́н лэн машки́р Наюды́тка на́цыи, и рострадава лэн пир пхувья́.</verse>
				<verse number="24">Пал дова́, со ёнэ на кэрэ́нас, сыр Мэ припхэндём, отчхурдынэ, а ячнэ́ тэ дыкхэ́н вучипна́са пэ Мирэ́ упхэныбэна́, магирдэ́ Мирэ́ са́ваты, и лэ́нгирэ якха́ тырдэнаспэ кэ лэ́нгирэ – дадэнги́рэ и́долы.</verse>
				<verse number="25">И домэкцём Мэ ишчо (инкэ́), соб (кай) ёнэ тэ дживэ́н пир пэ́скирэ упхэныбэна́, савэ́ на сыс лачхэ́, и пир зако́ны, савэ́ндыр лэ́нгэ нашты́ сыс тэ дживэ́н.</verse>
				<verse number="26">И домэкцём, соб (кай) ёнэ тэ магирэнпэ пэ́скирэ присыкляибнытконэ дыибна́стыр, ке́ли ёнэ ячнэ́ тэ лыджа́н пир яг пэ́скирэ пэрвонэ́ биятэ́н, савэ́ выджа́на лочовя́тыр (утробатыр), домэкцём, соб (кай) ёнэ тэ явэ́н чхучэ́, соб (кай) ёнэ тэ джинэ́н, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="27">Палдава́ ра́кир Израилёскирэ кхэрэ́скэ, Манушэ́скиро чхаво́, пхэн лэ́нгэ: Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “‘Акэ, со́са калякирдэ Ман тумарэ́ дада́, ке́ли ёнэ сыс напатяибнытка анги́л Ма́ндэ.</verse>
				<verse number="28">Пал-дова́ со, ке́ли Мэ яндём лэн пэ пхув, пал сави́ дрэ совла́х тэ дав лэ́нгэ, Мэ ґаздавас Миро васт, а ёнэ выдыкхнэ ваш пэ́скэ кажно вучи́ бэ́ргица, кажно кашт барэ́ ґэнстонэ ранденца (вэткэнца), и ёнэ лынэ́ тэ янэ́н одо́й пэ́скирэ дыибэна́, савэ́нца выкхарэнас Мири́ холы́; и янэ́нас одо́й пэ́скирэ тхува гудлэ́, и вычхувэнас одо́й пэ́скирэ тхадунэ свэ́нта дыибэна́ (жэртвы).</verse>
				<verse number="29">И Мэ ракиравас лэ́нгэ: “Со за вучэ́ штэ́ты, карик тумэ́ псирэ́на? Палдава́ “Бама” кхарэ́н ла ишчо (инкэ́) кэ/ жы́ко ададывэ́с.”</verse>
				<verse number="30">Палдава́ пхэн Израилёскирэ кхэрэ́скэ: адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: ‘На магирэ́н тумэ́ пэс, сыр тумарэ́ дада́ присыклынэ, на кэрэ́н лэ́нгиро джунгалыпэ́н!</verse>
				<verse number="31">Ке́ли тумэ́ янэ́на тумарэ́ да́ры, и лыджа́на пир яг тумарэ́ чхаворэ́н, далэ́са тумэ́ магирэна пэс сарэ́ тумарэ́ идолэнца аж кэ/ жы́ко ададывэ́с и камэ́на тэ пхучен Ма́ндыр, Израилёскиро кхэр? Тэ джива́в Мэ, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, – на пхэна́ва тумэ́нгэ ничи́.”</verse>
				<verse number="32">И дова́ пал со тумэ́ думинэ́на, на явэ́ла, ко́ли тумэ́ ракирэ́на: “Ява́са, сыр Наюдытконэ́ – нацыенгирэ мануша́, сыр кхэри́тка ро́ды дрэ яви́р тхэма (страны), ява́са каштэскэ и барэскэ тэ дас паты́в.”</verse>
				<verse number="33">Тэ джива́в Мэ, ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л! – зоралэ́ бурныкаса, протырдынэ вастэ́са, зоралэ́ холя́са ява́ва Мэ тэ раинав пэ тумэ́ндэ.</verse>
				<verse number="34">И вылыджава Мэ тумэн народэндыр, тхэмэндыр (странэндыр), пир савэ́ тумэ́ сан росчхудэ тэ дживэ́н, скэда́ва тумэн зоралэ́ вастэ́са, масняса (мышцаса) холямипнаса, со вычхувэлапэ.</verse>
				<verse number="35">Мэ яна́ва тумэн пэ чхучи́ пхув, кай дживэ́на мануша́, одо́й ява́ва тэ сэндякирав мо́са кэ муй.</verse>
				<verse number="36">Сыр Мэ сэндякиравас рэ́ндо тумарэ́ дадэ́нца пэ Египто́скирэ пхувья́кири чхучи́ пхув, адя́кэ Мэ ява́ва тэ сэндякирав тумаро́ рэ́ндо (де́ло), – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="37">Мэ лыджа́ва тумэн тэло крали́тко дэсто́ (жэзло), яна́ва тумэн дро Завето, пхандава тумэн заветоскирэ зорья́са.</verse>
				<verse number="38">Мэ выкэдава тумэ́ндыр манушэ́н, савэ́ ґаздынэ́пэ пэ Ма́ндэ, и савэ́ кэрдэ́ чорипэ́н проти Ма́ндэ. Вылыджава Мэ лэн кодолэ́ пхувья́тыр, кай ёнэ дживэ́нас, нэ пэ Израилёскири пхув ёна на заджа́на, и ґалёна, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="39">А тумэ́, Израилёскиро кхэр, – адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, джа́н кажно (сва́ко) кэ пэ́скирэ и́долы, дынаринэ́н (служынэн) лэ́нгэ, ко́ли Ман на шунэ́на, нэ на магирэ́н бутэды́р Миро свэ́нто лав тумарэ́ дарэнца и тумарэ́ идолэнца.</verse>
				<verse number="40">Пал-дова́, со пэ Мири́ свэ́нто бэ́рга, пэ вучи́ Израилёскири бэ́рга, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, – одо́й явэ́ла тэ дынаринэ́л Ма́нгэ саро́ Израилёскири кхэр, сарэ́ мануша́ лэ́стыр, кицы́ исын лэн пэ пхув, одо́й Мэ прилава лэн радыма́са, одо́й пхэна́ва Мэ, соб (кай) тэ янэ́н тумэ́ тумарэ́ дыибэна́ пэрвонэ́ пхабэндыр, сарэ́ тумарэ́ свэнтонэ́ дыибнэнца.</verse>
				<verse number="41">Мэ прилава тумэн сыр гудло́ тхув смолэндыр, ке́ли вылыджава Мэ тумэн явирэ нацые́ндыр, скэда́ва Мэ тумэн тхэмэндыр, кай тумэ́ сан росчхудэ тэ дживэ́н, Мэ ява́ва Свэ́нто машки́р тумэ́ндэ, соб (кай) тэ дыкхэ́н Наюды́тка на́цыи.</verse>
				<verse number="42">И ґалёна тумэ́, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, ке́ли Мэ яна́ва тумэн пэ пхув Израилёскири, дро тхэм (страна), пал саво́ Мэ ґаздыём Миро васт совлахаса тэ дав тумарэ́ дадэ́нгэ.</verse>
				<verse number="43">И явэ́на тэ рипирэ́н одо́й пал тумарэ́ дрома́, пал сарэ́ тумарэ́ рэ́нды (де́лы), савэ́нца тумэ́ магирэнас пэс, со тумэ́ явэ́на тэ на дэн паты́в кокорэ́ пэ́скэ пал сарэ́ тумарэ́ намиштэ рэ́нды, савэ́ тумэ́ кэрдэ́.</verse>
				<verse number="44">И ґалёна, со Мэ сом Рай-Дэвэ́л, ко́ли ява́ва тэ кэра́в тумэ́нца ваш Миро лав на пир фуй тумарэ́ дрома́, и тумарэ́ биладжакунэ́ рэ́нды, Израилёскиро кхэр, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.’”</verse>
				<verse number="45">И сыс кэ мэ Ра́скирэ Дэвлэ́скиро лав дасаво:</verse>
				<verse number="46">“Манушэ́скиро чхава! Рисёв тырэ́ мо́са пэ дром кэ паш-дывэ́с (юго), пхэн лав пэ паш-дывэ́с, пхэн пир лав ангилпхэныбэ́н пэ вэш, саво́ исын пэ паш-дывэсы́тко фэ́лда.</verse>
				<verse number="47">Пхэн паш-дывэсытконэ́ вэшэскэ: “Шун Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав; адя́кэ ракирэ́л Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: Акэ, Мэ росхачкирава яг дрэ ту́тэ, ёй зхала дрэ ту́тэ кажно зэлэно кашт и кажно шуко кашт; зоралы́ яг, сави́ на мурдёла, а схачкирла саро́ пэ паш-дывэ́с и паш-рат, и сарэ́ муя́ обхачона.</verse>
				<verse number="48">И дыкхэ́ла кажно лоч (плоть), со Мэ, Рай Дэвэ́л, захачкирдём ла, и ёй на мурдёла.’”</verse>
				<verse number="49">Тэ́ньци мэ пхэндём: “О, Раё Дэ́вла, Дэ́вла! Ёнэ ракирэ́на пэ ма́ндэ: “На ракирэ́ла, хай, Ёв приме́ро (притча).”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="21">
				<verse number="1">И сыс кэ мэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав дасаво:</verse>
				<verse number="2">“Манушэ́скиро чхава! Рисёв тырэ́ мо́са кэ Ерусалимо, пхэн лав пэ свэ́нто штэ́то, ра́кир ангилпхэныбэ́н пэ Израилёскири пхув.</verse>
				<verse number="3">Пхэн Израилёскирэ пхувьякэ: “Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: ‘Акэ, Мэ выджава пэ ту́тэ, Мэ дорэсава Мири́ курта́ла (мечо) ножнатыр, хасякира́ва ту́тэ чачунэ́ манушэ́с и грэхитконэ́ манушэ́с.</verse>
				<verse number="4">А ваш дова́, соб (кай) тэ хасякира́в ту́тэ чачунэ́ манушэ́с и грэхитконэ́ манушэ́с, Мири́ курта́ла выджа́ла ножнатыр пэ кажно лоч, со исын пэ паш-дывэсы́тко, и паш-рати́тко рига́.</verse>
				<verse number="5">И ґалёла кажно лоч (плоть), со Мэ, Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, дорэсцём Мири́ курта́ла, палэ ёй на рисёла.’</verse>
				<verse number="6">А, ту, Манушэ́скиро чхаво́, дыхинэ пхарэ́ деса и илэ́са, со пашварэ тэ пхарадён, ров киркэс анги́л лэ́нгирэ якха́.</verse>
				<verse number="7">И явэ́ла адя́кэ, со пхэнэ́на ту́кэ: ‘Со́скэ ту ровэса?’ пхэн: ‘Шуныбнастыр, саво́ джа́ла, и розмарэлапэ кажно ило́, и мэкэнапэ тэлэ́ сарэ́ васта́, пхаро́ явэ́ла кажнонэ́ дескирэ духоскэ, и сарэ́ чанга́ издрана, сыр пани́. Акэ, дава́ явэ́ла и пхэрдякирэлапэ”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="8">И сыс кэ мэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав дасаво:</verse>
				<verse number="9">“Манушэ́скиро чхава! Пхэн ангилпхэныбэ́н, пхэн: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: Пхэн: “Курта́ла, курта́ла исын кэрды востро, исын жужакирды (вычыстиндлы).</verse>
				<verse number="10">Кэрды востро (чолалы) ваш дова́, соб (кай) бут тэ мулякирэ́л, жужакирды, соб (кай) тэ хачол, сыр блискавица. Ци трэй амэ́нгэ тэ радынаспэ, со Мирэ́ – чхавэ́скирэ дэсто́ исын вучэды́р кажнонэ́ каштэ́стыр?</verse>
				<verse number="11">Мэ дыём тэ жужакирэн (тэ вычыстинэн) ла, соб (кай) тэ лав ла дро васт; кадая́ курта́ла кэрды востро (чолалы), жужакирды, соб (кай) тэ лэл ла мулякирибнарискиро васт.</verse>
				<verse number="12">Ров и тугин ясвэ́нца, манушэ́скиро чхава, пал-дова́ со ёй явэ́ла пэ Мирэ́ манушэ́ндэ, пэ сарэ́ Израилёскирэ тхагарьендэ, лэн отдэна курталакэ кхэтанэ́ мирэ́ манушэ́нца, палдава́ мар пэс пир стаця (сцёгны).</verse>
				<verse number="13">Курта́ла исын пропатякирды. И со ко́ли ёй ґаздэ́лапэ пэ крали́тко дэсто́? То дэсто́ на вырикирла,’ – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="14">А ту, манушэ́скиро чхава, ангилпхэн и мар вастэ́нца, курта́ла кэрэ́лапэ ишчо (инкэ́) яви́р и три́то мо́ло зоралэды́р; курта́ла подджа́ла пэ манушэ́нгиро мулякирибэн, пэ барэ́ – манушэ́скиро мулякирибэн, саво́ заджа́ла дрэ лэ́нгирэ кхэра́.</verse>
				<verse number="15">Пашы́л сарэ́ лэ́нгирэ по́рты (вра́ты) и Мэ чхува́ва дараны курта́ла, соб (кай) тэ розмарэнпэ лэ́нгирэ илэ, соб (кай) тэ явэ́л ишчо (инкэ́) бутэды́р замардэ́ манушэ́н. Курта́ла хачола, сыр блискавица, сави́ кэрды востро тэ мулякирэ́л.</verse>
				<verse number="16">Скэдэпэ куртала́са, джа́ пэ чачи́ (право) риг, ци джа́ пэ зэ́рво (ле́во) риг, карик тэ на рисёл тыро́ муй.</verse>
				<verse number="17">Мэ ява́ва тэ мара́в дрэ васта́, и пириячэ́ла Мири́ холы́. Мэ, Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л”, – пхэндём кадава́.</verse>
				<verse number="18">И сыс кэ мэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав дасаво:</verse>
				<verse number="19">“Ту, манушэ́скиро чхава, кэр адя́кэ, со исын сы́рбы дуй дрома́, кай трэй тэ джал Вавилоно́скирэ-крали́скирэ курталакэ; трэй, соб (кай) дуй дрома́ тэ выджа́н екхэ пхувья́тыр; кэр шпэ́ра (знако) [васт-р.с.] пашы́л дрома́, савэ́ джа́на дрэ фо́рья.</verse>
				<verse number="20">Выкэдэ дром, пир саво́ кур-тала джа́лас пэ Рава, Амоноскирэ-чхавэ́нгирэ фо́ро и пэ Юдэ́я, дро зорьякирдо Ерусалимо.</verse>
				<verse number="21">Пал-дова́ со Вавилоно́скиро кра́ли исын тэрдо́ пэ дуй дрома́, соб (кай) тэ зумавэл: тринскирэла марибны́тка бустя́ (стре́лы), пхучэлапэ терафимэндыр, дыкхэ́ла пэ кало́ буко (печонка).</verse>
				<verse number="22">Дро чачо́ васт лэ́стэ исын драбакирибэн: “Дро Ерусалимо”, кай трэй тэ чхувэ́н марибны́тка тараны проти ва́нты, тэ кхарэ́н тэ мулякирэ́н, тэ ґаздэ́н зан годлыпнаса тэ чхувэ́н пхув ваш вало, тэ ґаздэ́н форитко ва́нта.</verse>
				<verse number="23">Кадава́ драбакирибэн сыкадыя́ дрэ Ерусалимо́скирэ – манушэ́нгирэ якха́ хохаибнаса, нэ пал-дова́, со ёнэ совлахадэ, кра́ли пририпирдя пал лэ́нгиро чорипэ́н, соб (кай) тэ лэн фо́ро марибна́са.”</verse>
				<verse number="24">Палдава́ адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л; Пал-дова́ со тумэ́ кокорэ́ пририпирэн тумаро́ чорипэ́н, кэрэ́н адя́кэ, соб (кай) тумаро́ чорэ́ рэ́нды тэ явэ́н дыкхнэ́, соб (кай) тэ сыкадён тумарэ́ грэ́хи пир сарэ́ тумарэ́ рэ́нды; пал-дова́ со тумэ́ кокорэ́ пририпирэна пал дава́, – тумэн лэ́на вастэ́нца.</verse>
				<verse number="25">И ту, магирдо́, на́лачхо Израилёскиро тхага́ри, саво́ кэрэ́ла грэ́хо, тыро́ дывэ́с явдя́ ададывэ́с, ту на явэ́са тэ кэрэ́с тыро́ чорипэ́н бутэды́р.</verse>
				<verse number="26">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: ‘Укэдэ диадэма, лэ тэлэ́ пэ́стыр тыри́ коро́на, кадалэс буты́р на явэ́ла; тэлатуно явэ́ла тэ барьёл, а упратуно тэ тэлякирэлпэ.</verse>
				<verse number="27">Мэ чхува́ва тэлэ́ лэс троностыр чхува́ва, чхува́ва тэлэ́ лэс, лэс на явэ́ла; нэ, ке́ли явэ́ла Одова́, Конэ́скэ трэй тэ явэ́л, Мэ отда́ва Лэ́скэ.’</verse>
				<verse number="28">“Ту, манушэ́скиро чхава, пхэн ангилпхэныбэ́н, пхэн: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л пал Амоноскирэ чхавэ́ндэ пал дова́, со явэ́ла лэ́нца. Пхэн: Курта́ла, курта́ла вытырдыны, жужакирды пэ мулякирибэн, соб (кай) тэ чингирэл, соб (кай) тэ домарэл, соб (кай) тэ хачол, сыр блискавица,</verse>
				<verse number="29">соб (кай), ке́ли дэ́на ту́кэ чхучэ́ (пуста) дыкхибэна, зумавэна ту́кэ и хохавэна тут, соб (кай) тут тэ чхувэ́н кэ домардэ́ накуч мануша́, савэнгиро дывэ́с явдя́, на явэ́на бутэды́р тэ кэрэ́н чорипэ́н.</verse>
				<verse number="30">Ци тэ рискирав курта́ла дрэ ла́кири ножна? Пэ штэ́то, кай ту са́нас создыно́ пэ пхув, кай ту бияндыян (лотиян), Мэ ява́ва тэ сэндякирав пхарэ́с тут.</verse>
				<verse number="31">Вычхувава пэ ту́тэ Мири́ зоралы́ холы́, Мэ пхурдава пэ ту́тэ Мирэ́-холямипнаскирэ яга́са, отда́ва тут дрэ биилэскирэ-манушэ́нгирэ васта́, манушэ́нгэ, савэ́ джинэ́на, сыр трэй тэ замарэ́н.</verse>
				<verse number="32">Тут похала яг; тыро́ рат ячэ́лапэ дро машкира́л пэ пхув, на явэ́на тэ рипирэ́н пал ту́тэ, пал-дова́, со Мэ, Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, пхэндём дава́.’”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="22">
				<verse number="1">И сыс кэ Мэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав дасаво:</verse>
				<verse number="2">“А ту, манушэ́скиро чхава, ци камэ́са ту тэ сэндякирэс? Камэ́са ту тэ сэндякирэс фо́ро, кай чхувэ́лапэ рат? Пхэн лэ́скэ пал саро́ лэ́скиро джунгалыпэ́н (сари́ лэ́скири брыткима).</verse>
				<verse number="3">Пхэн: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: о, фо́ро, саво́ чхувэ́ла рат машки́р пэ́стэ, соб (кай) тэ явэ́л лэ́скиро часо, и саво́ кэрэ́ла пэ́стэ и́долы, соб (кай) тэ магирэл пэс!</verse>
				<verse number="4">Ратэстыр, саво́ ту прочхудян, ту сан банго́, идолэндыр, савэ́н ту кэрдя́н, ту сан магирдо́. Подгинэ́ тырэ́ дывэса́, явдя́ тыри́ шту́нда (ґодина). Пал кадава́ Мэ отда́ва тут пэ манушэ́нгиро сабэн, пэ сарэ́ – пхувьенгиро просаибэн.</verse>
				<verse number="5">Кодолэ́, савэ́ исын пашы́л ту́тэ, и кодолэ́, савэ́ исын дур ту́тыр, явэ́на тэ кошэнпэ пэ ту́тэ, кон магирдя тыро́ лав, прославиндэпэ долэса, со дро бу́нто на кандэнас никонэ́с.</verse>
				<verse number="6">Акэ, Израилёскирэ тхага́рья: кажно (сва́ко) пэ́скирэ зорья́са сыс ту́тэ, соб (кай) тэ чхувэ́н рат.</verse>
				<verse number="7">Ту́тэ намишто ракирэ́на пал датэ и дадэ́стэ: кэрэ́на намиштэс манушэ́са, саво́ явдя́ явирэ пхувья́тыр; машки́р ту́тэ накуч кэрэ́на пиротоса (бидадэскирэ чхавэ́са), пивляса (биромэскирэ манушняса).</verse>
				<verse number="8">Ту на дэ́са паты́в мирэ́ свэнтонэскэ, и пхагирэса Мирэ́ са́ваты (суботы).</verse>
				<verse number="9">Мануша́, савэ́ намиштэс ракирэ́на пал явирэ манушэ́ндэ, исын дрэ ту́тэ, соб (кай) тэ чхувэ́н рат; пэ бэ́рги ха́на ту́тэ свэнтонэ́ – дыибнытко хабэ́н идолэ́нгэ, машки́р ту́тэ кэрэ́на фуипэ́н.</verse>
				<verse number="10">Дадэ́скиро нангипэ́н откэрэна ту́тэ, ёнэ явэ́на зорья́са кэ джувлы́, ко́ли ёй жужакирэлпэ ла́кирэ нажужипнастыр.</verse>
				<verse number="11">Яви́р кэрэ́ла биладжаипэ́н чужонэ́ ромня́са, яви́р магирэла пэскирья́ борья, яви́р кэрэ́ла биладжакиро грэ́хо пхэняса, пэ́скирэ – дадэ́скирэ чхаса.</verse>
				<verse number="12">Кэ ту мануша́ лэ́на мыто (взятка), соб (кай) тэ чхувэ́н рат, ту дэсас ловэ́ тэло ко́фо (процэнто), и лэсас барэды́р бажын (лихва) ту зорья́са отлэсас миштыпэ́н тырэ́ пшалэстыр, а пал Ма́ндэ бистырдян, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="13">Акэ, палдава́ Мэ дивинавпэ, со аж мардём пэс пир васта́ трэ начачипнастыр, сыр тут тырдэла кэ барвалыпэ́н, сыр рат чхувэ́лапэ машки́р ту́тэ.</verse>
				<verse number="14">Ци вырикирла тыро́ ило́, ци на обмэкэнапэ Тырэ́ васта́ дрэ кодолэ́ дывэса́, ко́ли Мэ выджава пэ ту́тэ? Мэ, Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, пхэндём и кэра́ва дава́.</verse>
				<verse number="15">И Мэ росчхурдава тут пир народы тэ дживэ́с, роспхурдава тут пир пхувья́, и ту на явэ́са тэ кэрэ́с буты́р сарэ́са джунгалыпэ́н машки́р пэ́стэ.</verse>
				<verse number="16">Ту кокоро́ пэс магирэса анги́л манушэ́нгирэ якха́, и ту ґалёса, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.’”</verse>
				<verse number="17">И сыс кэ мэ (Езэкилё) Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав дасаво:</verse>
				<verse number="18">“Манушэ́скиро чхава! Израилё кэрдя́пэ Ма́нгэ сыр шлако, сыр нажужо руп, сарэ́ ёнэ исын – волыво (олово), харко́ма (медь), састы́р, молови (свинцо) – кэрдэ́пэ дро бов, сыр шлако рупэ́стыр.</verse>
				<verse number="19">Палдава́ адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: ‘Ко́ли сарэ́ тумэ́ кэрдэ́пэ шлакоса рупэ́стыр, акэ, Мэ скэда́ва тумэн дро машкира́л Ерусалимо.’</verse>
				<verse number="20">Сыр дро бов мануша́ чхувэ́на саро́ кхэтанэ́ руп, и харко́ма, и састы́р, и молови, и волыво, соб (кай) тэ роспхурдэн яг пэ лэ́ндэ, соб (кай) тэ розбилавэн (тэ ростопинэн) лэн, адя́кэ Мэ, дрэ Миро холямипэн, скэда́ва и чхува́ва и розбилавава тумэн.</verse>
				<verse number="21">Акэ, Мэ скэда́ва тумэн, и Мэ пхурдава пэ тумэ́ндэ Мирэ́ холямипнаскирэ яга́са, и тумэ́ розбилавэнапэ машки́р ла́тэ.</verse>
				<verse number="22">Сыр руп розбилавэлпэ дро машкира́л бов, адя́кэ и тумэ́ розбиладёна, и ґалёна тумэ́, со Мэ, Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, вычхудём пэ тумэ́ндэ Миро холямипэн.”</verse>
				<verse number="23">И сыс кэ мэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав:</verse>
				<verse number="24">“Манушэ́скиро чхава! Пхэн лэ́скэ: “Ту сан нажужи пхув, пэ сави́ на джа́ла брышы́нд дро дывэ́с, ке́ли пэрэ́ла холякири зор!</verse>
				<verse number="25">Ла́кирэ проро́ки зракирэнапэ машки́р ла́тэ, сыр шчэр (ле́во), саво́ рыкинэла, рискирэ́ла пэ́скиро дорэсыбэ́н: ёнэ ха́на манушэ́нгиро ди, залэна миштыпэ́н и дро́гима, ячкирэна джувле́н биромэскиро.</verse>
				<verse number="26">Ла́кирэ рашая́ пхагирэна Миро Зако́но, магирэна Миро свэ́нто, ёнэ на дыкхэ́на, кай исын свэ́нто, кай исын насвэнто; на сыкавэ́на, кай исын жужо́, а кай исын нажужо; пэ Мирэ́ са́ваты (суботы) ёнэ закэрдэ якха́; Мэ сом сы́рбы магирдо́ машки́р лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="27">Ла́кирэ тхага́рья исын сыр рува́, савэ́ родэ́на хабэ́н, чхувэ́на рат, хасякирэна манушэ́нгиро ди, соб (кай) тэ латхэ́н барвалыпэ́н напатывалэс.</verse>
				<verse number="28">А ла́кирэ проро́ки макхэна саро́ блатанэ обмакхибнаса, ёнэ дыкхэ́на чхучипэн (пустота), ангилпхэнэна хохаибэ́н и ракирэ́на: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л”, – а Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л ничи́ на ракирэ́лас.</verse>
				<verse number="29">А мануша́ народо́стыр кэрэ́на намиштэс екх явирэскэ; чорэна, залэна чорорэстыр и манушэ́стыр, саво́ мангэ́ла, кэрэ́на намиштэс манушэ́са, саво́ явдя́ явирэ пхувья́тыр.</verse>
				<verse number="30">Родыём Мэ лэ́ндэ манушэ́с саво́ чхувэлас ва́нта и тэрделас дро пропхагирибэн анги́л Ма́ндэ пал дая́ пхув, соб (кай) Мэ тэ на распхагирав ла, нэ Мэ налатхём.</verse>
				<verse number="31">Адя́кэ явэ́ла: Мэ вычхувава пэ лэ́ндэ Мирэ́ холякири яг, Мирэ́ холякирэ яга́са Мэ хасякира́ва лэн, и Мэ отда́ва палэ пал лэ́нгирэ рэ́нды пэ лэ́нгиро шэро́” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="23">
				<verse number="1">И сыс кэ мэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав дасаво:</verse>
				<verse number="2">“Манушэ́скиро чхава! Сыс дуй манушня, екхэ – да́кирэ дуй чхая́.</verse>
				<verse number="3">И кэрэ́нас ёнэ биладжакирэ рэ́нды дро Еги́пто, ёнэ кэрэ́нас дава́ грэ́хо дрэ пэ́скирэ тэрнэ́ бэрша́; одо́й нашадэ ёнэ чхакири ладж, одо́й лэ́нгирэ колына чаладэ мурша́.</verse>
				<verse number="4">Акэ, исын лэ́нгирэ лава́: пхурэдырья кхарэнас Огола́, а ла́кирэ пхэня́ – Оголива́. Ёнэ сыс Мирэ́, биянэнас (лотькирэнас) чхавэ́н и чхае́н. Огола́ – дава́ сыс Сама́рия, Оголива́ – дава́ сыс Ерусалимо.</verse>
				<verse number="5">И лыя́ Огола́ тэ кэрэ́л биладжакирэ рэ́нды, и тэ дурьёл Ма́ндыр кэ пэ́скирэ камлэ́, кэ Асирийцы, савэ́ дживэ́нас пашы́л ла́тэ.</verse>
				<verse number="6">Кэ кодолэ́, савэ́ урьенаспэ дрэ шука́р фиолетова тхана (ткани), кэ округакирэ барыдыра́, кэ барыдыра́ тхэмэ́скирэ, кэ сарэ́ шука́р чхавэ́, кэ кодолэ́, савэ́ традэнас пэ грэ́ндэ.</verse>
				<verse number="7">Конэ́скэ отдэлас ёй пэс дрэ биладжакирэ рэ́нды, сарэ́нца выкэдынэ́ Асуроскирэ чхавэ́нца, магирэлас пэс сарэ́ лэ́нгирэ идолэнца, пал савэ́ндэ традэласпэ ёй.</verse>
				<verse number="8">Ёй на пириячэлас тэ кэрэ́л грэ́хо и Египтянэнца, пал-дова́ со ёнэ джинэнаспэ ла́са, ко́ли ёй сыс тэрны́, ёнэ чилавэнас ла́кирэ колына, ёнэ кэрэ́нас ла́са биладжакиро грэ́хо.</verse>
				<verse number="9">Палдава́ Мэ отдыём ла дрэ ла́кирэ-камлэнгирэ васта́, дрэ Асуроскирэ–чхавэ́скирэ васта́, пал савэ́ндэ традэласпэ ёй.</verse>
				<verse number="10">Ёнэ откэрдэ ла́киро нангипэ́н, залынэ ла́кирэ чхавэ́н и ла́кирэ чхае́н, а ла мулякирдэ́ куртала́са. Ёй кэрдя́пэ ладжакунэ лавэ́са машки́р джувлендэ, ке́ли ёнэ кэрдэ́ сэ́ндо пэ ла́тэ.</verse>
				<verse number="11">На дыкхи́ пэ дова́, со ла́кири пхэн, э Оголива́, дыкхэ́лас саро́ дава́, ёй ишчо (инкэ́) бутэды́р кэрэ́лас биладжакиро грэ́хо, и пыя́ бутэды́р дро ла́киро биладжаипэ́н, сыр ла́кири пхэн.</verse>
				<verse number="12">Ёй потырдыяпэ Асуроскирэ чхавэ́н, округакирэ барыдырэ́н и барыдырэ́н тхэмэскирэн, манушэ́н, савэ́ урьенаспэ дро древа́н шука́р урибэ́н, манушэ́н, кон традэлас пэ грэ́ндэ, сарэ́н гожонэ тэрнэ́ манушэ́н.</verse>
				<verse number="13">Мэ дыкхцём, со ёй магирдя пэс, и со лэ́ндэ дуендэ, пхэнендэ, сыс екх дром.</verse>
				<verse number="14">Нэ кадая́, Оголива́, кэрэ́лас грэ́хо ишчо (инкэ́) бутэды́р, пал-дова́ со дыкхця́ манушэ́н, со сыс вычиндлэ пэ ва́нта, дыкхця́ Халдеенгиро портрето, дыкхця́ муя́ Халдеенгирэ, савэ́ сыс макхнэ ярконэ мастиняса (краскаса).</verse>
				<verse number="15">Савэ сыс обпхандлэ́ симириса пашы́л кустыка, пэ лэ́нгирэ шэрэ́ сыс шука́р пхандлуня (повязки); и выдыкхэнас Халдеи, сы́рбы халадэ́нгирэ рая, сы́рбы Вавилоно́скирэ чхавэ́ Халдеенгирэ пхувья́тыр.</verse>
				<verse number="16">Сыр ёй дыкхця́ лэн, и ёй сы́гэс потырдыяпэ кэ ёнэ, бичхадя́ кэ ёнэ кэ Халдея выкэдынэ́ бичхадэн, соб (кай) тэ кхарэ́н лэн.</verse>
				<verse number="17">Явнэ́ кэ ёй Вавилоно́скирэ тэрнэ́ мурша́ пэ ла́киро чхуибэ́н, магирдэ́ ла пэ́скирэ биладжакунэ́ рэндоса, ёй магирдя пэс лэ́нца и дурия лэ́ндыр ла́киро ило́.</verse>
				<verse number="18">Ке́ли ж ёй откэрдэ́с (явнэс) лыя́ тэ кэрэ́л пэ́скиро биладжакиро рэ́ндо, и отчхакирдя́ пэ́скиро нангипэ́н, тэ́ньчи отгия́ ла́тыр Миро ило́, сыр отгия́ Миро ило́ ла́кирэ пхэнятыр.</verse>
				<verse number="19">Ёй ишчо (инкэ́) бутэды́р кэрэ́лас пэ́скиро биладжакуно рэ́ндо, сыр пририпирлас пэ́скирэ тэрнэ́ бэрша́, ке́ли кэрдя́ биладжакуно рэ́ндо пэ Египто́скири пхув.</verse>
				<verse number="20">Пал-дова́ со ёй тырдэласпэ кэ пэ́скирэ камлытка, конэ́стэ сыс сыр ослэнгири лоч (плоть), конэ́стэ сыс баро́ на́лачхо камибэн, сыр ґэнштостэ.</verse>
				<verse number="21">Адя́кэ ту пририпирдян тыро́ на́лачхо камибэн дрэ тырэ́ тэрнэ́ бэрша́, ке́ли Египтя́ни чилавэнас тут пал тырэ́ патывалэ́-чхакирэ колына.</verse>
				<verse number="22">“Палдава́, Оголива́е, адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: ‘Акэ, Мэ ґазда́ва пэ ту́тэ тырэ́ камлэн, савэ́ндыр ту кокори дуриян, Мэ скэда́ва лэн пэ ту́тэ сарэ́ ригэ́ндыр.</verse>
				<verse number="23">Вавилоно́скирэ тэрнэ́ муршэ́н и сарэ́н Халдеен: Пеходостыр, Шоатыр и Коатыр, а лэ́нца – сарэ́ Асуроскирэ манушэ́н, гожонэ тэрнэ́ муршэ́н, округакирэ барыдырэ́н, тхэмэ́скирэ барыдырэ́н, ран халадэнгирэн, барвалэ́ манушэ́н и славутнонэ, сарэ́н, кон кучэс традэлас уклисто (уклистэ́).</verse>
				<verse number="24">Ёнэ явэ́на пэ ту́тэ курталэнца, грэнца, марибнытконэ́ вурдэнэнца, манушэ́нгирэ бутыпнаса; ёнэ явэ́на пэ ту́тэ трусця́л дро марибны́тко урибэ́н, саструнэ́ шчытэнца и дрэ шлёмы, и Мэ отда́ва тут лэ́нгэ пэ сэ́ндо, и явэ́на ёнэ тэ сэндякирэн тут пэ́скирэ сэндоса.</verse>
				<verse number="25">И Мэ ява́ва тэ зэвлынав тут; ёнэ явэ́на тэ кэрэ́н ту́са барэ́ холя́са, отчингирэна тыро́ накх и кана́, а саро́ тыро́ яви́р пэрэ́ла куртала́тыр, ёнэ залэна тырэ́ чхавэ́н и тырэ́ чхае́н, а саро́ тыро́ яви́р, со ячэ́лапэ, хачкирэна яга́са;</verse>
				<verse number="26">и ёнэ злэна ту́тыр тыро́ урибэ́н, залэна тырэ́ шукарьякирибэна куч-барорэ.</verse>
				<verse number="27">Мэ кэра́ва адя́кэ, со ту пириячэс тэ кэрэ́с тыро́ биладжакиро грэ́хо, и тырэ́ биладжакунэ́ рэ́нды, савэ́ ту яндян Египто́скирэ пхувья́тыр, со ту на рисёса кэ ёв тырэ́ якхэ́нца, ту на явэ́са тэ рипирэс бутэды́р пал Еги́пто.</verse>
				<verse number="28">Пал-дова́ со адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: ‘Акэ, Мэ отда́ва тут дрэ васта́ кодолэнгирэ, конэ́с ту зоралэ́с на камэ́са дрэ васта́ кодолэнгирэ, конэ́стыр отгия́ тыро́ ило́.</verse>
				<verse number="29">Ту дыкхэ́са лэ́нгири бари холы́, ёнэ залэна ту́тыр саро́ миштыпэ́н, пал саво́ ту пхарэ́с кэрдя́н буты́, ёнэ мэкэ́на тут, со ту явэ́са нанги, научхакирды. И явэ́ла откэрдо тыро́ нангипэ́н, тыро́ биладжакуно рэ́ндо, тыро́ биладжакиро грэ́хо.</verse>
				<verse number="30">Ѓа́да, ёнэ кэрэ́на ту́са адя́кэ колэ пал тырэ́ биладжакунэ́ рэ́нды Наюдытконэ́ нацыенца, конэскирэ идолэнца ту магирдян пэс.</verse>
				<verse number="31">Ту псирэсас тырэ́-пхэнякирэ дромэ́са, палдава́ Мэ да́ва ту́кэ дро васт ла́киро тахта́й (чаша).’</verse>
				<verse number="32">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “Ту явэ́са тэ пьес тырэ́-пхэнякиро тахта́й, хор и буґло́, и явэ́на тэ санпэ ту́тыр, ту лэ́са ладж пэ пэ́стэ, пал-дова́ со баро́ исын дава́ тахта́й!</verse>
				<verse number="33">Ту явэ́са сыр маты тугатыр, тахтастыр, кай исын дар и чорорипэн, ґа́да, исын тырэ́ – пхэнякирэ Самариякиро тахта́й!</verse>
				<verse number="34">Ту явэ́са тэ пьес, и допьеса саро́, со явэ́ла дрэ лэ́стэ; розмардо тахта́й ту чилавэса тырэ́ уштэ́нца, ту росчхинэса тыро́ колы́н, пал-дова́ со Мэ пхэндём дава́, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="35">Палдава́ адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: ‘Пал-дова́ со ту бистырдян Ман, рискирдян тыро́ думо́ пэ Ма́ндэ, мэк тэ явэ́л ту́тэ биба́хт пал тыро́ тырдыпэ́н кэ грэ́хо, пал тырэ́ биладжунэ рэ́нды.’”</verse>
				<verse number="36">И пхэндя́ ма́нгэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “Манушэ́скиро чхава! Камэ́са ту тэ сэндякирэс Огола и Оголива? Пирипхэн лэ́нгэ лэ́нгиро джунгалыпэ́н (брыткима).</verse>
				<verse number="37">Пал-дова́ со ёнэ кэрэ́нас биладжаипэ́н, и рат исын пэ лэ́нгирэ васта́: ёнэ кэрэ́нас биладжаипэ́н пэ́скирэ идолэнца, и аж янэ́нас сыр свэ́нто дыибэ́н пэ́скирэ чхавэ́н, савэ́н ёнэ бияндлэ (лотькирдэ) ваш Ма́нгэ, и чхувэ́нас лэн дрэ яг, соб (кай) и́долы тэ хан лэн.</verse>
				<verse number="38">Акэ, со ёнэ кэрэ́нас: ёнэ магирэнас Миро свэ́нто штэ́то пэ кодова́ жэ дывэ́с, ёнэ пхагирэнас Мирэ́ са́ваты.</verse>
				<verse number="39">Пал-дова́ со, ке́ли ёнэ мулякирэнас пэ́скирэ чхаворэ́н ваш лэ́нгирэ и́долы, пэ кодова́ жэ дывэ́с явэ́нас ёнэ пэ Миро свэ́нто штэ́то, соб (кай) тэ магирэ́н лэс, акэ, сыр ёнэ кэрэ́нас машкира́л Миро кхэр!</verse>
				<verse number="40">И ишчо (инкэ́): ёнэ бичхавэнас пал муршэндэ, савэ́ дживэ́нас дур, бичхавэнас пал лэ́ндэ пэ́скирэ дынарье́н. Акэ, явнэ́ кадалэ́ мурша́, ту ваш лэ́нгэ выморэсаспэ, макхэсас тырэ́ якха́, урьесас шука́р урибэ́н.</verse>
				<verse number="41">Бэшэсас ту пэ рангиро чхуибэ́н (пасиндлы), анги́л саво́ сыс скэдыно́ сками́нд, пэ савэ́ ту дэсас лэ́нгэ Миро куч тхувипэн дрогонэ́ смолэндыр, Мири́ зан бутэ́-манушэ́нгири и оливи́тко дзэт.</verse>
				<verse number="42">Сыс шундлы зан народоскири, саво́ радынэнаспэ бидумакирэс ла́тэ; кэ кодолэ́ мануша́ народо́стыр явэ́нас матымарья чхучэ́ пхувья́тыр; а ёнэ урьенас вастытка (корэ) (браслеты) пэ лэ́нгирэ васта́, а пэ лэ́нгирэ шэрэ́ шука́р короны.</verse>
				<verse number="43">Тэ́ньци пхэндём Мэ пал кодолятэ, сави́ пхурия дрэ пэскирэ́ биладжакунэ́ рэ́нды: ‘Ци явэ́на ёнэ дурэды́р тэ кэрэ́н биладжаипэ́н ла́са и ёй лэ́нца?</verse>
				<verse number="44">Нэ ўсаекх джа́нас ёнэ кэ ёй, сыр джа́на кэ биладжакири манушны, адя́кэ сыр джа́нас кэ Огола и Оголива, кэ джувля́, кон тырдэлапэ тэ кэрэ́л ладж.</verse>
				<verse number="45">Нэ дэвлы́тка мурша́ явэ́на тэ сэндякирэн лэн; сыр джувле́н, савэ́ парудэ ромэскэ, сыр кодолэ́н, савэ́ прочхувэна манушэ́нгиро рат, пал-дова́ со ёнэ исын биладжакунэ́ джувля́, рат исын пэ лэ́нгирэ васта́.</verse>
				<verse number="46">Палдава́ адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “Кхарэ́н манушэ́н пэ лэ́ндэ, отдэ́н лэн пэ пхарипэ́н и чорибэн.</verse>
				<verse number="47">Манушэ́нгиро скэдыибэ́н домарла лэн барэ́нца, и чингирэла лэн пэ́скирэ курталэнца, ёнэ замарэна лэ́нгирэ чхавэ́н и чхае́н, а лэ́нгирэ кхэра́ хачкирэна яга́са.</verse>
				<verse number="48">И Мэ кэра́ва адя́кэ, соб (кай) тэ пириячэн тэ тырдэнпэ тэ кэрэ́н биладжакуно рэ́ндо пэ дая́ пхув, соб (кай) сарэ́ джувля́ тэ сыклён далэ́стыр тэ на кэрэ́н биладжакирэ рэ́нды, сыр тумэ́.</verse>
				<verse number="49">А тумэ́ прилэ́на биба́хт пал тумаро́ биладжакиро рэ́ндо пал грэ́хи тумарэ́ идолэнца и тумэ́ и ґалёна, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="24">
				<verse number="1">И сыс кэ мэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав, дро еня́то (биекхэ́скиро дэ́што) бэрш, дро дэ́што чхон, пэ дэштонэ-чхонытко дывэ́с дасаво:</verse>
				<verse number="2">“Манушэ́скиро чхава! Зачхин пэ́скэ сыр кхарэлпэ дава́ дывэ́с, дро кадава́ дывэ́с Вавилоно́скиро кра́ли явэ́ла тэ обджал трусця́л халадыбнаса Ерусалимо.</verse>
				<verse number="3">Пхэн притча (сыкаибэ́н) кхэрэ́скэ, кай на кандэ́на никонэ́с, пхэн лэ́нгэ: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “Чхув пири́ (кака́ви), чхув, чхув одори́к пани́.</verse>
				<verse number="4">Чхув одори́к котэра́ масытка, сарэ́ фэдэды́р котэра́, кумпёскирэ и псикэскирэ фэды́р кокалы́ чхув пхэрдэ́с.</verse>
				<verse number="5">Выкэдэ лачхэ́ бакрэ́н стадатыр, хачкир яг пэ кокалы́, кэра́в ваш хабэ́н мас адя́кэ, соб (кай) кокалы́ тэ явэ́н ковлэ́.’</verse>
				<verse number="6">Палдава́ адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “Бида фороскэ, кай чхувэ́лапэ рат, би́да какавьякэ (пирьякэ), сави́ обхачия и савья́тыр обхачкирдо штэ́то на зджа́ла! Вычхурдэн ла́тыр котэ́р пир котэ́р, на выкэдэ лэ́ндыр пир жре́биё.</verse>
				<verse number="7">Пал-дова́ со рат исын машки́р фо́ро, ёв ячадя лэс пэ са́мо нанги бэ́рга, на чхудя́ лэс пэ пхув, соб (кай) пра́хо тэ учхакирэл рат,</verse>
				<verse number="8">соб (кай) тэ ґаздэлпэ холямипэн тэ кэрэ́л заводо (тэ отхал палэ) пэ фо́ро, Мэ ячадём лэ́скиро рат пэ са́мо нанги бэ́рга, соб (кай) ёв тэ на учхакирэлпэ.</verse>
				<verse number="9">Палдава́ адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “Бида фороскэ, кай чхувэ́лапэ рат! Мэ росхачкирава барэды́р яг.</verse>
				<verse number="10">Чхув вучэды́р кашта́, росхачкир яг, кэра́в мас; мэк саро́ тэ выкэравэлпэ, и мэк кокалы́ тэ пирихачон.</verse>
				<verse number="11">А ке́ли пири́ (кака́ви) явэ́ла чхучи́, то чхув ла пэ вангара, соб (кай) ёй тэ ростатькирэлпэ, соб (кай) тэ ростатькирэлпэ лэ́скири харко́ма, савья́тыр исын кэрды пири́, соб (кай) тэ розбилавэлпэ саро́ пирьякиро нажужыпэн, соб (кай) тэ на явэ́л дрэ пири́ обхачкирдэ штэ́ты.</verse>
				<verse number="12">Ѓа́да, явэ́ла пхари́ буты́ ваш ла́кэ; нэ пирьякиро нажужыпэн на зджа́ла ла́тыр, и дрэ яг усае́кх ёв ячэ́лапэ.</verse>
				<verse number="13">Дро тыро́ нажужыпэн исын тырдыпэ́н тэ кэрэ́л джунгалыпэ́н, нэ пал-дова́, со Мэ жужакирдём тут, а ту усае́кх сан нажужо. Ко́ли вычхувава Мэ пэ ту́тэ саро́ Миро холямипэн, тэ́ньчи ту явэ́са жужакирды.</verse>
				<verse number="14">Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, Мэ ракира́ва: кадава́ саро́ явэ́ла, и Мэ кэра́ва со трэй. Мэ на обрикирава Пэс, Мэ на потангинава, Мэ на пожалинава. Пир тырэ́ дрома́, пир тырэ́ рэ́нды явэ́на тэ сэндякирэн тут”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="15">И сыс кэ мэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав, пхэни́:</verse>
				<verse number="16">“Манушэ́скиро чхава! Акэ, Мэ отлава ту́тыр дова́, со́стыр тырэ́ якха́ радынэ́напэ, тыри́ бахт фуяса (язваса), нэ ту на тангинэ, на ров, мэк тэ на чхувэнпэ тырэ́ ясва.</verse>
				<verse number="17">Пириджив саро́ дава́ дрэ пэ́стэ пхарэ́ деса, на ров пал ромня́тэ, нэ обпхандэ тыро́ шэро́, ури тырэ́ тривики, на закэр тырэ́ ушта́, на ха маро́ чужонэ́ манушэ́ндыр.”</verse>
				<verse number="18">И ке́ли ракиравас мэ тася́рлэс (ра́нэс) лав кэ мануша́, мыя́ бэльвэле́ мири́ ромны́, и пэ яви́р дывэ́с Мэ кэрдём адя́кэ, сыр сыс припхэндло.</verse>
				<verse number="19">И пхэндя́ ма́нгэ народо: “Ци пхэнэ́са ту амэ́нгэ, со сарэ́ кодолэ́ колэ сыкавэ́на амэ́нгэ, и сыр тэ ґалёс амэ́нгэ дова́, со ту кэрэ́са?”</verse>
				<verse number="20">Тэ́ньци мэ отпхэндём лэ́нгэ: “Кэ мэ сыс Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав дасаво:</verse>
				<verse number="21">‘Пхэн Израилёскирэ кхэрэ́скэ: адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: ‘Акэ, Мэ отда́ва пэ магирипэ́н Миро свэ́нто штэ́то, саво́ пхэрдэ́с дэ́лас тумэ́нгэ зор, саво́ радынэлас тумарэ́ якха́ и тумаро́ ило́, а тумарэ́ чхавэ́ и тумарэ́ чхая́, савэ́н тумэ́ ячадэ, хасёна куртала́тыр.</verse>
				<verse number="22">И тумэ́ явэ́на тэ кэрэ́н дова́, со мэ кэравас: тумэ́ на явэ́на тэ закэрэн чхора (брода), тумэ́ на явэ́на тэ хан маро́ чужонэ́ манушэ́ндыр.</verse>
				<verse number="23">Шэро́ тумаро́ явэ́ла обпхандло, тривики явэ́на пэ тумарэ́ ґэра́, тумэ́ на явэ́на тэ тугинэн ясвэ́нца, и на явэ́на тэ ровэ́н, нэ явэ́на тэ шутён тумарэ́ чорипна́стыр, тэ тугинэн ровибнаса екх анги́л явирэ́стэ.</verse>
				<verse number="24">А Езекилё явэ́ла ваш тумэ́нгэ сы́рбы ґерты́к (знаме́ниё); саро́, со ёв кэрэ́лас, тумэ́ явэ́на тэ кэрэ́н, и сыр дава́ саро́ кэрэ́лапэ, то тумэ́ ґалёна, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="25">А ту́са, акэ, со явэ́ла, манушэ́скиро чхаво́: дро кодова́ дывэ́с, ке́ли Мэ отлава лэ́ндыр лэ́нгири сла́ва, дова́, со́скэ радынэнаспэ лэ́нгирэ якха́ и лэ́нгиро ди, лэ́нгирэ чхавэ́н и чхае́н:</verse>
				<verse number="26">дро дова́ дывэ́с явэ́ла кэ ту ману́ш, саво́ зракхцяпэ одотхы́р, соб (кай) тэ дэл ту́кэ кан;</verse>
				<verse number="27">дро кодова́ дывэ́с, ке́ли ту дыкхэсапэ зракхнэ́ манушэ́са, откэрнапэ тырэ́ васта́, и ту явэ́са тэ ракирэ́с, на явэ́са ту буты́р бичибакиро, а явэ́са сыкаибнаса ваш лэ́нгэ, и ёнэ ґалёна, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="25">
				<verse number="1">И сыс кэ мэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав дасаво:</verse>
				<verse number="2">“Манушэ́скиро чхава! Рисёв тырэ́ мо́са пэ Амоноскирэ чхавэ́ндэ, ра́кир пэ лэ́ндэ ангилпхэныбэ́н.</verse>
				<verse number="3">Пхэн Амоноскирэ чхавэ́нгэ: ‘Шунэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав: адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: ‘Ко́ли ту ракирэ́са пал Миро свэ́нто: “А!”, палдова́ со ёв исын магирдо́, ракирэ́са пал Израилёскири пхув, пал дова́, со ёй исын чхучи́, ракирэ́са пал Юда́скиро кхэр, пал дова́ со лэн традынэ дрэ наволя,</verse>
				<verse number="4">палдава́, акэ, Мэ отда́ва тут чхавэ́нгэ, савэ́ явэ́на вастоко́стыр сыр миштыпэ́н; ёнэ явэ́на тэ кэрэ́н ту́тэ пэ́скирэ бакрэ́нгирэ гражы (загоны), ёнэ чхувэ́на ту́тэ пэ́скирэ ша́тры, – и явэ́на тэ хан Тыро́ хабэ́н, явэ́на тэ пьен тыро́ тхуд.</verse>
				<verse number="5">Мэ кэра́ва адя́кэ, со дрэ Рава явэ́ла шта́ла ваш верблюдэнгэ, а Амоноскирэ чхавэ́ явэ́на тэ чаравэн бакрэ́н. И тэ́ньчи тумэ́ галёна, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.’</verse>
				<verse number="6">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: пал дова́, со ту марэсас дрэ васта́, штавэсас ґэрэ́нца, радынэсаспэ илэ́са, со на камэсас тэ дыкхэ́с пэ Израилёскири пхув,</verse>
				<verse number="7">палдава́, акэ, Мэ протырдава кэ ту Миро васт, Мэ кэра́ва адя́кэ, соб (кай) тэ обчорэн тут Наюды́тка на́цыи, Мэ чхурдава криг тут сарэ́ манушэ́ндыр, вычхинава тут пхувьенгиро гиныбнастыр, роспхагирава тут и ту ґалёса, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.”</verse>
				<verse number="8">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “Пал-дова́ со Моа́во и Сеиро (Эдо́мо) ракирэ́на: акэ, Юда́скиро кхэр яця́ дасаво, сыр сарэ́ народы (манушы́тка на́цыи),</verse>
				<verse number="9">то пал дава́ Мэ ла́ва тэ кэра́в форье́ндыр, сарэ́ лэ́скирэ форье́ндыр, савэ́ исын пашы́л ме́жа (граница), пхувья́киро шукарибнастыр, Бен-Ешымофостыр, Ваал-Меоностыр и Кириафаимостыр, и Мэ откэрава Моавоскири риг,</verse>
				<verse number="10">ваш манушэ́нгэ, савэ́ явнэ́ вастоко́стыр, Мэ отда́ва лэс лэ́нгэ кхэтанэ́ Амоноскирэ манушэ́нца, соб (кай) тэ на рипирэ́н бутэды́р Амоноскирэ манушэ́н машки́р народы.</verse>
				<verse number="11">И Мэ ява́ва тэ сэндякирав Моа́во, и ёнэ ґалёна, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.’”</verse>
				<verse number="12">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: ‘Пал-дова́ со Эдо́мо холя́са ґаздыя́пэ пэ Юда́скиро кхэр, и кэрдя́ баро́ грэ́хо, ке́ли отхалас холы́ пэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="13">Палдава́ адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “Мэ протырдава Миро васт кэ Эдо́мо, Мэ хасякира́ва лэ́стэ манушэ́н и мурдалэ́н; Мэ кэра́ва лэ́стыр чхучи́ пхув; дро Фемано, дро Дедано, сарэ́ пэрэ́на куртала́тыр.</verse>
				<verse number="14">Мэ отхава холы́ пэ Эдо́мо Мирэ́ народоскирэ, Израилёскирэ вастэ́са; ёнэ явэ́на тэ кэрэ́н дрэ Идумея пир Мири́ холы́ и Миро холямипэн, и ёнэ ґалёна, сыр Мэ выродава лэ́ндыр,” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="15">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “Палдова́, со Филистимля́ни ґаздэнаспэ пэ лэ́ндэ холя́са, на гинэнас лэн дрэ пэ́скиро ило́ пал манушэ́ндэ, тэ хасякирэ́н лэн пир ґаратуно накамибэн тэ дыкхэ́н пэ лэ́ндэ,</verse>
				<verse number="16">палдава́, адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: А́кэ, Мэ протырдава Миро васт кэ Филистимля́ни, Мэ хасякира́ва Критянэн, хасякира́ва пэ морёскиро (дэрьявэ́скиро) брэ́го лэ́нгиро ячаибэ́н (остатко).</verse>
				<verse number="17">Мэ отхава бари холы́ пэ лэ́ндэ и барэ́ холя́са выродава лэ́ндыр, – и ёнэ ґалёна, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, ке́ли Мэ выродава лэ́ндыр.’”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="26">
				<verse number="1">И сыс адя́кэ дро дэшуекхто бэрш, дро пэ́рво чхон, пэ пэ́рво чхонытко дывэ́с, со сыс кэ мэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав:</verse>
				<verse number="2">“Манушэ́скиро чхава! Палдова́, со Ти́ро ракирэ́ла пал Ерусалимо: ‘А! Ёв исын роспхагирдо – народэнгиро вуда́р; ёв обрисёла кэ мэ; мэ пхэрдякиравапэ, ёв исын чхучо́ (пусто).’</verse>
				<verse number="3">Пал дова́, – адя́кэ ракирэ́ла Рай-Дэвэ́л, Дэвэ́л – акэ, Мэ сом проти ту́тэ, Ти́ро, Мэ ґазда́ва пэ ту́тэ бут на́цыи, сыр мо́рё (дэрья́в) ґаздэ́ла пэ́скирэ валны (вэлны).</verse>
				<verse number="4">И ёнэ розмарна Тироскирэ ва́нты (сцяны), и роспхагирэна лэ́скирэ вучардя (башни) и Мэ вышулавава лэ́стыр лэ́скиро пра́хо, кэра́ва Лэ́стыр нанги бэ́рга.</verse>
				<verse number="5">Ёв явэ́ла машки́р мо́рё (дэрья́в) штэтоса, кай росчхувэна кхудя, пал-дова́ со Мэ пхэндём дава́, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, лэс обчорэна яви́р народы.</verse>
				<verse number="6">Лэ́скирэ чхае́н, савэ́ исын пэ фэ́лда, – мулякирэна куртала́са, – и тэ́ньчи ґалёна, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.”</verse>
				<verse number="7">“Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “А́кэ, Мэ яна́ва пэ Ти́ро паш-ратятыр Навуходоносорос, Вавилоно́скирэ крали́с, кральенгирэ крали́с; Мэ яна́ва лэс грэнца, марибнытконэ́ вурдэнца, манушэ́нца, савэ́ традэ́на уклистэ́, халадыбнаса бутэ́ манушэ́нца.</verse>
				<verse number="8">Тырэ́ чхае́н пэ фэ́лда ёв мулякирэ́ла куртала́са, кэрэ́ла марибны́тка туры, чхувэ́ла вало проти ту́тэ, явэ́ла пэ ту́тэ марибна́са.</verse>
				<verse number="9">Ёв чхувэ́ла марибны́тка тараны тэ роспхагирэл тырэ́ ва́нты, роспхагирэла тырэ́ туры пэ́скирэ товэрэнца.</verse>
				<verse number="10">Лэ́скирэ-грэнгирэ бутыпнастыр ту учхакирэсапэ прахоса, ке́ли зашуминэна лэ́скирэ мануша́, савэ́ традэ́на уклистэ́, ротэндыр и марибнытконэ́ вурдэнэндыр, то лэ́на тэ издран тырэ́ ва́нты, сыр ёв заджа́ла дрэ тырэ́ по́рты (вра́ты), сы́рбы заджа́на мануша́ дро розмардо фо́ро.</verse>
				<verse number="11">Пэ́скирэ грэнгирэ пэталэнца ёв пириштавэла сарэ́ Тырэ́ вули́цы (га́сы); тырэ́ манушэ́н ёв мулякирэ́ла куртала́са; рипирибэ́н трэ зоралэ́ стылбэндыр ёв чхурдэ́ла пэ пхув.</verse>
				<verse number="12">Ёнэ росчорэна тыро́ барвалыпэ́н, дова́, со ту бикнэсас, ёнэ роспхагирэна пэ котэра́ (куски) тырэ́ ва́нты, розмарна тырэ́ гожа кхэра́, тырэ́ бара́, тыро́ вэш, тыри́ пхув чхурдэна дро пани́.</verse>
				<verse number="13">Мэ кэра́ва адя́кэ, со ту на явэ́са тэ багас бутэды́р Тырэ́ гиля́, на явэ́ла шундло, соб (кай) ту башавэсас пэ луты (цытры).</verse>
				<verse number="14">Мэ кэра́ва ту́тыр нанги бэ́рга; ту явэ́са сыр штэ́то, кай розчхувэна кхудя (сети), ту на чхувэ́са бутэды́р тырэ́ кхэра́, пал-дова́ со Мэ, Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, пхэндём кадава́”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="15">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Тироскэ: “Тырэ́ пэрибнаскирэ шуминыбнастыр, манушэ́нгирэ роибнастыр, ке́ли явэ́на тэ мулякирэ́н машки́р ту́тэ, ци на явэ́на тэ издран островы?</verse>
				<verse number="16">Зджана сарэ́ морёскирэ (дэрьявэ́скирэ) тхага́рья пэ́скирэ тронэндыр, злэна пэ́стыр лэ́скирэ урибэна́, злэна пэ́стыр розсудэ ризы, нэ ёнэ урьенапэ дара́са, бэшэна пэ пхув, явэ́на тэ издран, явэ́на тэ дивинэнпэ трашаса пал ту́тэ.</verse>
				<verse number="17">И ёнэ ґаздэ́на роибэ́н пал ту́тэ, ёнэ пхэнэ́на ту́кэ: “Сыр хасиян ту фо́ро, кай дживэ́нас мануша́, савэ́ традэнас пиро́ мо́рё (дэрья́в), славу́тно фо́ро, саво́ сыс зорало́ пэ мо́рё (дэрья́в), сыс зорало́ ёв кокоро́ и лэ́скирэ мануша́, конэ́стыр сарэ́ дарэнас!</verse>
				<verse number="18">Какана́, дро дывэ́с, ко́ли ту пыян, издрандынэ островы; островэнгэ пэ мо́рё (дэрья́в) яця́ пхаро́ пал тыро́ хасибэ́н.’”</verse>
				<verse number="19">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “‘Ко́ли Мэ кэра́ва ту́тыр чхучо́ фо́ро, сыр фо́рья, кай нико́н на дживэ́ла, ке́ли ґазда́ва Мэ пэ ту́тэ морёскиро (дэрьявэ́скиро) хорипэ́н, то учхакирэна тут барэ́ валны.</verse>
				<verse number="20">Тэ́ньци Мэ яна́ва тэлэ́ тут кхэтанэ́ кодолэнца дрэ маґила, кэ народо, саво́ сыс ґара́, Мэ чхурдава тут дро пхувья́киро хорипэ́н, дрэ вечна чхучэ́ пхувья́ хор тэл пхув мулэ́ манушэ́нца, соб (кай) ту тэ на дживэ́с буты́р; и сыкава́ва Мэ барипэ́н пэ пхув, кай исын джидэ́.</verse>
				<verse number="21">Мэ кэра́ва ту́тыр траш, на явэ́ла тут бутэды́р; мэк и явэ́на тэ родэ́н тут, нэ на латхэ́на николи,” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="27">
				<verse number="1">И сыс кэ мэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав дасаво:</verse>
				<verse number="2">“И ту акана́, Манушэ́скиро чхаво́, ров пал Ти́ро,</verse>
				<verse number="3">пхэн Тироскэ, Ту, саво́ дживэса машки́р мо́рё (дэрья́в), кон тимисякирэла (таргинэла) народэнца бутэ́ островэндыр” адя́кэ ракирэ́л Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: ‘Ти́ро! Ту ракирэ́са нанэ никонэ́с гожэдыр ма́ндыр!’</verse>
				<verse number="4">Ме́жы тырэ́ исын дро морёскиро (дэрьявэ́скиро) ило́; кодолэ́, кон кэрэ́лас тут, кэрдэ́ тут гожэдыр шукарипнастыр.</verse>
				<verse number="5">Сенироскирэ – кипарисонэ каштэндыр кэрдэ́ ёнэ Тыро́ ґэристо (помосто) ёнэ лэнас кедро Ливаностыр, соб (кай) тэ кэрэ́н пэ ту́тэ мачты;</verse>
				<verse number="6">Васаноскирэ дэмбэндыр кэрэ́нас тырэ́ ровля (вёслы), прэдки (скамейки) тырэ́, кэрэ́нас мануша́ Ашуростыр букитконэ каштэ́стыр, и укэдэнас лэн слонытконэ кокалоса Китимсконэ островэндыр.</verse>
				<verse number="7">Россудэ похтана (полотны) Египто́стыр мэкэнас пэ тырэ́ балвалунэ́ (па́русы), ёнэ сыс тыро́ сцяго (флаго); синя и лолэ́ тхана (ткани) Елисакирэ островэндыр учхакирэнас тут.</verse>
				<verse number="8">Мануша́ Сидоностыр и Арвазостыр кэрэ́нас ту́тэ буты́ ровленца (вёслэнца); пэ́скирэ джиныбнарья сыс ту́тэ, Ти́ро, ёнэ лыджа́нас Тырэ́ па́рмы (корабли).</verse>
				<verse number="9">Пхурыдыра́ Гевалостыр, и лэ́скирэ годэ́ мануша́ сыс ту́тэ, соб (кай) тэ закэрэн пакласа промардэ штэ́ты. Ра́зна па́рмы и лэ́нгирэ кодолэ́ мануша́, савэ́ кэрэ́нас буты́ ровленца, сыс ту́тэ, соб (кай) тэ джал Тыро́ бикныбэн.</verse>
				<verse number="10">Персияни, Лидияни, Ливийцы сыс дро тыро́ халадыбэ́н; ёнэ сыс марибнаскирэ ту́тэ, ёнэ ублавэнас пэ ту́тэ шчы́то и шлемо; лэ́ндыр ту са́нас баро́.</verse>
				<verse number="11">Арвадоскирэ мануша́ тырэ́ халадыбнаса сыс тэрдэ́ трусця́л пэ тырэ́ ва́нты, Гамадимы сыс тэрдэ́ пэ тырэ́ вучардя (башни); пэ тырэ́ ва́нты ёнэ ублавэнас пэ́скирэ шчы́ты/колчаны; ёнэ допхэрдякирэнас Тыро́ шукарибэн.</verse>
				<verse number="12">Фарсисо, Тыро́ тимисяри (торговцо), конэ́стэ сыс баро́ барвалыпэ́н, плэскирэлас пал дова́, со ту бикнэсас, рупэ́са, састырэса, моловиса (свинцоса), волывоса (оловоса).</verse>
				<verse number="13">Явано (Иавано), Тувало, Мешэхо тимисякирэнас ту́са, парувэнас дова́, со ту бикнэнас, пэ манушэ́ндэ и харкунэ́ пирья.</verse>
				<verse number="14">Фогармоскирэ кхэрэ́стыр лыджа́нас ту́кэ грэн, ґэнштэн и лошакэн пал дова́, со ту бикнэсас.</verse>
				<verse number="15">Дедамоскирэ мануша́ тимисякирэнас ту́са; бут островы кэрэ́нас ту́са паруибэн. Ёнэ янэ́нас ту́кэ слонытко кокало и кало́ вэш.</verse>
				<verse number="16">Куч джа́лас тыро́ бикныбэн; тимисякирэнас ту́са Арамеяни, пал-дова́ со ту бут бикнэсас, ёнэ плэскирэнас ту́кэ эмеральдоса (карбунколоса), лолэ́, розсудэ тханэнца, висонытконэ ризэнца, коралэнца и рубинэнца.</verse>
				<verse number="17">Юдея и Израилёскири пхув тимисякирэнас ту́са. Палдова́, со ту бикнэсас, плэскирэнас Минифоскирэ парнэ́ гивэса, гудлыпнаса, ягвинэса, каштунэ ксилэса и бальзамоса.</verse>
				<verse number="18">Куч джа́лас Тыро́ бикныбэн Дамаскоса, конэ́стэ сыс баро́ барвалыпэ́н, ёв бикнэлас ту́кэ Хелбоноскири мол (вино) и парны вы́лна (шэрсь).</verse>
				<verse number="19">Дано и адя́кэ-паць Явано Узалостыр плэскирэнас ту́кэ, псири одори́к-палэ, пал дова́, со ту бикнэсас, выкэрдэ састырэса; кассия, духмяно тришчына джа́нас пэ паруибэн.</verse>
				<verse number="20">Дедано тимисякирэлас (кофинэлас) ту́са кучонэ́ цэргэнца (дэкэнца) тэ традэ́н уклистэ́.</verse>
				<verse number="21">Аравия, сарэ́ Кидароскирэ тхага́рья, парувэнас ту́са: парувэнас бакрорьенца, бакрэнца, бузнэнца (козлэнца).</verse>
				<verse number="22">Тылгарья (ку́пцы) Саватыр и Раематыр тимисякирэнас ту́са. Кучонэ кхандыпнэнца, разнонэ кучонэ́ барэ́нца и сувнака́са плэскирэнас ту́са пал дова́, со ту бикнэсас.</verse>
				<verse number="23">Харано, Ханэ́, Едено, Савакирэ тылга́рья, Асуро и Хилмадо тимисякирэнас ту́са.</verse>
				<verse number="24">Ёнэ тимисякирэнас ту́са кучонэ́ выкэдымэ урибнэнца – пхарунэ и россудэ тханэнца, савэ́ ёнэ янэ́нас пэ тыро́ тарго дрэ куч мохтэ (яшчыки), со сыс кэрдэ́ кедростыр, савэ́ сыс миштэ́с притасадэ.</verse>
				<verse number="25">Пармы (корабли) Фарсисостыр лыджа́нас саро́, соб (кай) тэ джал Тыро́ бикныбэн; ту яця́н барвало́, розгия́пэ тыри́ сла́ва машки́р мо́рё (дэрья́в).</verse>
				<verse number="26">Нэ кодолэ́ мануша́, савэ́ кэрэ́нас буты́ пэ ровля пэ ту́тэ, лыджинэ́ тут дро баро́ пани́, нэ васточно балва́л розмардя́ тут машки́р мо́рё (дэрья́в).</verse>
				<verse number="27">Тыро́ барвалыпэ́н, тырэ́ товары, тырэ́ барэ́ пираля́ (склады) – дова́, со ту ракхэсас; мануша́, савэ́ кэрэ́нас тырэ́ барки (лодки), мануша́, савэ́ закэрэнас тырэ́ промардэ штэ́ты, савэ́ лыджа́нас тыро́ бикныбэн, сарэ́ халадэ́ тырэ́, савэ́ сыс ту́тэ; сарэ́ трэ бут мануша́, кон сыс ту́тэ, дро тыро́ пэрибнаскиро дывэ́с, пэрэ́на дро морёскиро (дэрьявэ́скиро) хорипэ́н.</verse>
				<verse number="28">Лоцманэнгирэ годлатыр, савэ́ лыджа́нас тырэ́ па́рмы, лэ́ла тэ издрал пхув.</verse>
				<verse number="29">И зджана пэ брэ́го тырэ́ пармэндыр сарэ́ мануша́, савэ́ гребинэнас ровленца, савэ́ плывинэнас пэ лэ́ндэ, и савэ́ лыджа́нас лэн, штавэна пэ пхув.</verse>
				<verse number="30">И заровэна пал ту́тэ зоралэ́ заня́са, и явэ́на тэ ровэ́н киркэс пал ту́тэ, чхувэ́на пра́ска (пепло), пэ пэ́скирэ шэрэ́ и явэ́на тэ равэнпэ дро пра́хо.</verse>
				<verse number="31">Ёнэ обчхинэна пэ́скирэ бала́ сарэ́са пал ту́тэ, урьена пэ пэ́стэ балытка гонэ́ праскаса, и заровэна пал ту́тэ илэ́скирэ дукхатыр барэ́ роибнаса.</verse>
				<verse number="32">Дрэ пэ́скиро тугипэн (жалость) ёнэ забагана роибнытко гилы́ пал ту́тэ, адя́кэ ёнэ явэ́на тэ обровэнпэ пал ту́тэ: ‘Саво́ сыс фо́ро, сыр Ти́ро, со сыс роспхагирдо машки́р мо́рё (дэрья́в)!’</verse>
				<verse number="33">Ке́ли явэ́лас морёстыр (дэрьявэстыр) дова́, со ту бикнэсас, то ту чалякирэсас бутэ́ манушэ́н тырэ́ барвалыпнаскирэ бутыпнаса, тырэ́ бикныбнаса ту барвалякирэсас пхувьенгирэ кралье́н.</verse>
				<verse number="34">А ке́ли тут розмардя́ баро́ пани́ пэ са́мо хорипэ́н, то сарэ́ товары, со ту бикнэсас, саро́; со пхэрдэ́с сыс дрэ ту́тэ, пыя́ дро са́мо хорипэ́н.</verse>
				<verse number="35">Сарэ́ мануша́, савэ́ дживэ́нас пэ островы, дивиндлэ́пэ трашаса ту́тыр, лэ́нгирэ кра́лья заиздрандынэ, парудяпэ лэ́нгиро муй пхарипнастыр.</verse>
				<verse number="36">Тимисярья (торговцы) явирэ народэндыр, дынэ́ шоля (свистиндлэ) пал ту́тэ, ту кэрдянпэ сыр траш, и ту на явэ́са тэ дживэ́с бутэды́р.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="28">
				<verse number="1">И сыс кэ мэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав дасаво:</verse>
				<verse number="2">“Манушэ́скиро чхава! Пхэн тхагарискэ пэ Ти́ро: адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: пал-дова́, со древа́н пхутькирдо яця́ тыро́ ило́, и ту ракирэ́са: “Мэ сом Дэвэ́л, бэшав пэ дэвлы́тко штэ́то дро морёскиро (дэрьявэ́скиро) машкиралыпэн”, пал-дова́ со ту сан ману́ш, а на Дэвэ́л, нэ ту думинэса, со ту сан дасаво годявэр, сыр Дэвэ́л:</verse>
				<verse number="3">акэ, ту сан годьварэдыр Даниелёстыр, нанэ чораханыбэн, со ту на джинэсас.</verse>
				<verse number="4">Тырэ́ шэрэ́са, тырэ́ годя́са ту заухтылдян дасаво барвалыпэ́н, и скэдыян пэ́скэ руп и сувнака́й.</verse>
				<verse number="5">Тырэ́ годя́са, тырэ́ бикныбнастыр, ту кэрдя́н, соб (кай) тэ явэ́л Тыро́ барвалыпэ́н ишчо (инкэ́) бутэды́р, и тыри́ годы́ яця́ тэ пхутёл тырэ́ барвалыпнаса.</verse>
				<verse number="6">Палдава́ адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “Ко́ли ту думинэса дро пэ́скиро ило́, со ту сан дасаво годявэр, сыр Дэвэ́л,</verse>
				<verse number="7">то, акэ, Мэ яна́ва пэ ту́тэ манушэ́н явирэ пхувьендыр, савэ́ исын древа́н захалэ; ёнэ выджа́на пэ́скирэ курталэнца пэ тырэ́ – годя́киро шукарибэн, ёнэ магирэна тут, соб (кай) ту на явэс бутэды́р дасаво шука́р райканыткэс, сыр са́нас.</verse>
				<verse number="8">Ёнэ залыджана тут дрэ маґила и ту мэрэ́са дро морёскиро (дэрьявэ́скиро) ило́, сыр мэрэ́на мулякирдэ́ мануша́.</verse>
				<verse number="9">Пхэнэса ци ту тэды тырэ́ мулякирибнаскирэскэ: ‘Мэ сом дэвэл’, – ко́ли дрэ лэ́скиро васт, кон мулякирэ́ла, тут ту явэ́са сыр ману́ш, а на сыр дэвэл?</verse>
				<verse number="10">Ту мэрэ́са наобчхиндлэ-манушэ́нгирэ вастэ́стыр, ту мэрэ́са сыр мэрэ́на мануша́, пал-дова́ со Мэ пхэндём дава́”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.”</verse>
				<verse number="11">И сыс кэ мэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав дасаво:</verse>
				<verse number="12">“Манушэ́скиро чхава! Ров пал Тироскирэ крали́стэ, пхэн лэ́скэ: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: Нанэ годьварэдыр ту́тыр, нанэ гожэдыр ту́тыр.</verse>
				<verse number="13">Ту са́нас кэ Эдо́мо, дрэ Дэвлэ́скири у́нта (садо), пэ тыро́ урибэ́н сыс куч бара́: рубино, топазо и мирикло (алмазо), хризолито, ониксо, ясписо, сапфиро, карбункуло и якхори (изумрудо) сувнака́са, саро́ дава́, куч кэрдо́, сыс уридо́ пэ ту́тэ; саро́ дава́ сыс кэрдо́ дро дывэ́с, ко́ли ту са́нас создыно́.</verse>
				<verse number="14">Ту са́нас помакхно херувимо, соб (кай) тэ ракхэ́с, и Мэ чхудём тут ваш дава́. Ту са́нас пэ свэ́нто Дэвлэ́скири бэ́рга, псирэсас машки́р хачкирдэ́ бара́ яга́са.</verse>
				<verse number="15">Ту са́нас пхэрдэ́с создыно́: лачхо́ дрэ тырэ́ дрома́, дывэсэ́стыр, ке́ли ту са́нас создыно́, нэ латхяпэ дрэ ту́тэ чорипэ́н.</verse>
				<verse number="16">Барэ́ тырэ́ бикныбнастыр дрэ тыро́ андрыпэн загия́ начачипэ́н, ту кэрдя́н грэ́хо; Мэ чхурдыём тут тэлэ́, сыр магирдэс Дэвлэ́скирэ бэрга́тыр, Мэ хасякирдём тут, ракхно херувимо, хачкирдэ́ барэндыр дрэ машкиралыпэн.</verse>
				<verse number="17">Тырэ́ гожыпнастыр пхутия тыро́ ило́; Тырэ́ пхутькирибнастыр пал тыри́ шук ту хасякирдян Тыри́ годы́, палдава́ Мэ чхурдава тут тэлэ́ пэ пхув, Мэ отда́ва тут пэ ладж анги́л кралье́ндэ, соб (кай) ёнэ тэ дыкхэ́н пала́л.</verse>
				<verse number="18">Тырэ́ бут-молытконэ чорипнаса, Тырэ́ хоханэ́ бикныбнастыр Ту магирдян Тырэ́ свэ́нта штэ́ты; Мэ дорэсава яг одотхы́р, кай ту дживэса, яг, сави́ зхала тут; Мэ кэра́ва ту́тыр пра́ска (пепло) пэ пхув анги́л сарэнгирэ якха́, кон дыкхэ́ла тут.</verse>
				<verse number="19">Сарэ́, кон джинэлас тут машки́р манушэ́ндэ, явэ́на тэ дивинэнпэ трашаса пал ту́тэ, ту́тыр явэ́ла дар, ту на явэ́са бутэды́р тэ дживэ́с.’”</verse>
				<verse number="20">И сыс кэ мэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав дасаво:</verse>
				<verse number="21">“Манушэ́скиро чхава! Рисёв тырэ́ мо́са кэ Сидоно, ра́кир пэ лэ́стэ ангилпхэныбэ́н,</verse>
				<verse number="22">Пхэн: ‘Акэ, Мэ выджава пэ ту́тэ, Сидоно, тэ прославинавапэ машки́р ту́тэ, и ґалёна, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, ке́ли Мэ ява́ва тэ сэндякирав лэс, и ке́ли Мэ сыкава́ва Пэс пир лэ́стэ, со Мэ сом Свэ́нто.</verse>
				<verse number="23">Пал-дова́ со Мэ бичавава пэ лэ́стэ мэрибнытка фра́нсы (фуя́), рат явэ́ла тэ чхувэлпэ пэ вули́цы (га́сы), га́сы, пэрэ́на машки́р лэ́стэ домардэ́ куртала́тыр, сави́ домарэла лэс сарэ́ ригэ́ндыр, и тэ́ньчи ёнэ ґалёна, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.’</verse>
				<verse number="24">На явэ́ла ёв бутэды́р ваш Израилёскиро кхэр сыр пхусадытко хру́сто, сыр жылто хру́сто сувьенца дыкхады чар? На явэ́ла ние́кх тэ ґаздэлпэ пэ Израилёскиро кхэр бутэды́р явирэ манушэ́ндыр, савэ́ дживэ́на пашы́л Израилё, и тэ́ньчи ёнэ ґалёна, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="25">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: Ко́ли Мэ скэда́ва Израилёскиро кхэр народэндыр, машки́р савэ́ ёнэ исын рострадынэ; то Мэ сыкава́ва пэ лэ́ндэ, со Мэ сом Свэ́нто, соб (кай) тэ дыкхэ́л манушэ́нгиро ро́до; ёнэ явэ́на тэ дживэ́н пэ пэ́скири пхув, сави́ Мэ дыём Мирэ́ писхари́скэ, Яково́скэ.</verse>
				<verse number="26">Тэ́ньци ёна явэ́на тэ дживэ́н пэ пхув, на явэ́на тэ дарэ́н никонэстыр, кэрэ́на кхэра́, явэ́на тэ барьякирэ́н виноградоскирэ унты (сады); на явэ́на тэ дарэ́н никонэстыр, пал-дова́ со Мэ ява́ва тэ сэндякирав сарэ́ лэ́нгирэ вэргэ́н, и ґалёна, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, энгиро Дэвэ́л.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="29">
				<verse number="1">Дро дэ́што бэрш, дро дэ́што чхон, пэ дэшудуенгиро чхонытко дывэ́с сыс кэ Мэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав дасаво:</verse>
				<verse number="2">“Манушэ́скиро чхава! Рисёв Тырэ́ мо́са кэ Фарао́но, Египто́скиро кра́ли, пхэн пир лав ангилпхэныбэ пэ лэ́стэ и пэ саро́ Еги́пто.</verse>
				<verse number="3">Ра́кир и пхэн: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “Акэ, Мэ выджава пэ ту́тэ фарао́но, Египто́скиро кра́ли, баро́ крокодило, саво́ пасёла машки́р рэ́ки (лэня́) и ракирэ́ла: “Мири́ исын дая́ рэка (лэнь), Мэ кэрдём ла ваш пэ́скэ.”</verse>
				<verse number="4">Нэ Мэ чхурдава нангло (крюко) дро тыро́ кирло, кэ Тыри́ цы́па притырдава мачхэн Тырэ́ рэкэндыр (лэнорьендыр), вытырдава тут Тырэ́ рэкэндыр (лэнорьендыр) сарэ́ мачхэнца, савэ́ исын прилипиндлэ кэ тырэ́ луски (чэшуя).</verse>
				<verse number="5">И чхурдава Мэ тут пэ чхучи́ пхув, тут и сарэ́ мачхэ́ тырэ́ рэкэндыр (лэнорьендыр), ту пэрэса пэ откэрды фэ́лда, на залэна, на ґаздэ́на, Мэ тут отда́ва, соб (кай) тэ хан пхувитка рискирибна́скиро мурдала́ (звери), болыбны́тка чирикля́.</verse>
				<verse number="6">И ґалёна сарэ́, кон дживэ́ла кэ Еги́пто, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, пал-дова́ со ёнэ сыс ваш Израилёскиро кхэр, сыр тришчынытко (тростникитко) дэсто́ тэ подрикирэ́л.</verse>
				<verse number="7">Ко́ли ёнэ ухтылдэпэ пал ту́тэ вастэ́са, ту роспхарадыянпэ, роспусадян саро́ пэ́скиро псико́, ко́ли ёнэ лынэ́ тэ рикирэнпэ пал ту́тэ, ту пхадиян, розрандыян сарэ́ лэ́нгирэ маса́.”</verse>
				<verse number="8">Палдава́ адя́кэ ракирэ́л Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “А́кэ, Мэ яна́ва пэ ту́тэ курта́ла, хасякира́ва ту́тэ манушэ́н и гурувэ́н.</verse>
				<verse number="9">И скэрлапэ Египто́скири пхув чхучэ́ пхувья́са и ґалёна, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л. Палдова́ со ёв ракирэ́ла: ‘Мири́ исын рэка (лэнь), Мэ создыём ла,’</verse>
				<verse number="10">Акэ, Мэ подджава пэ тырэ́ рэ́ки (лэня́), Мэ кэра́ва Египто́скирэ пхувья́тыр чхучи́ пхув, со на явэ́ла чхучэдыр ла́тыр; ме́жы Мигдолостыр кэ /жы́ко, Сиена, кэ Ефиопиякирэ ме́жы.</verse>
				<verse number="11">На явэ́на тэ псирэ́н одо́й мануша́, на явэ́на тэ псирэ́н одо́й кхэри́тка мурдала́ (ското); на явэ́на тэ дживэ́н пэ ла́тэ штардэша́ бэрш.</verse>
				<verse number="12">И Мэ кэра́ва Египто́скири пхув чхучэ́ пхувья́са машки́р обчордэ пхувья́, ла́кирэ фо́рья, машки́р фо́рья, каты́р гинэ́ мануша́, явэ́на чхучэ́ штардэша́ бэрш; Мэ рострадава Египтянэн пир народы, роспхурдава лэн пир пхувья́.”</verse>
				<verse number="13">Адя́кэ ракирэ́л Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “Ко́ли проджа́на (накхэна) штардэша́ бэрш, Мэ скэда́ва Египтянэн народэндыр, машки́р савэ́ ёнэ явэ́на вытрадынэ́.</verse>
				<verse number="14">Мэ рискира́ва Еги́пто наволятыр, Мэ яна́ва лэн пэ пхув Парфос, пэ пхув, кай ёнэ сыс бияндлэ, одо́й явэ́на ёнэ назоралэ кралипнаса.</verse>
				<verse number="15">Кралипэ́н явэ́ла бизорья́киро, на явэ́ла дасаво, сыр яви́р кралипэна́, на явэ́ла бутэды́р тэ ґаздэлпэ пэ народы. Мэ тэлякирава лэн, соб (кай) тэ на припхэнэн ёнэ народэнгэ,</verse>
				<verse number="16">и на явэ́на бутэды́р подрикирибнаса Израилёскирэ кхэрэ́скэ, а саво́ рипирлас лэ́нгиро грэ́хо, и ґалёна, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.”</verse>
				<verse number="17">Дрэ биш тэ эфта́то бэрш, дро пэ́рво чхон, пэ пэ́рво чхонытко дывэ́с, сыс кэ мэ лав Ра́стыр-Дэвлэ́стыр дасаво:</verse>
				<verse number="18">“Манушэ́скиро чхава! Навуходоносо́ро, Вавилоно́скиро кра́ли, кхинякирдя пэ́скирэ халадэ́н барэ́ бутяса пашо Ти́ро; пэ сарэ́ шэрэ́ выпынэ бала́, сарэ́ псикэ́ исын скхоснэ, а ни лэ́скэ, ни лэ́нгирэ халадэнгэ нанэ ловэ́ Тиростыр пал буты́, сави́ ёв кэрэ́ла.</verse>
				<verse number="19">Палдава́ адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “А́кэ, Мэ да́ва Навуходоносороскэ, Вавилоно́скирэ крали́скэ, Египто́скири пхув, соб (кай) ёв тэ залэл ла́киро барвалыпэ́н, тэ обчорэл ла тэ чорэл дова́, со ёй чордя, дава́ явэ́ла награда (мазу́ри) лэ́скирэ халадэнгэ.</verse>
				<verse number="20">Сыр мазу́ри пал буты́, сави́ ёв кэрдя́, Мэ отда́ва лэ́скэ Египто́скири пхув, палдава́ со ёнэ кэрдэ́ дава́ ваш Ма́нгэ”, – пхэндя́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="21">“Дро дова́ дывэ́с Мэ кэра́ва зоралэса Израилёскиро кхэр (рискира́ва шынг/ ро́го Израилёскирэ кхэрэ́скэ), и ту́кэ откэрава ушта́ машки́р лэ́ндэ, и ґалёна со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="30">
				<verse number="1">И сыс кэ мэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав дасаво:</verse>
				<verse number="2">“Манушэ́скиро чхава! Пхэн пир лав ангилпхэныбэ́н и пхэн: адя́кэ ракирэ́л Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: ‘Ровэ́н! О! бибахтало́ дывэ́с, ай!</verse>
				<verse number="3">Подджа́ла дывэ́с, подджа́ла дывэ́с Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, кало́ дывэ́с, явдя́ народонэнгиро часо (цы́ро).</verse>
				<verse number="4">Курта́ла явэ́ла пэ Еги́пто, траш явэ́ла дрэ Ефиопия, ко́ли явэ́на тэ пэрэ́н дро Еги́пто домардэ́ мануша́, ко́ли залэна лэ́скиро барвалыпэ́н, роспхагирэна лэ́скирэ фундаменты тэл ва́нты.</verse>
				<verse number="5">Ефиопия и Ливия, и Лидия, и саро́ скэдыно́ кхэтанэ́ народо, и Хубо (Кувия), и чхавэ́ заветоскирэ пхувья́тыр пэрэ́на кхэтанэ́ лэ́нца куртала́тыр.’</verse>
				<verse number="6">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “Пэрла Египто́скиро подрикирибэ́н, ёв на явэ́ла тэ пхутёл пэ́скирэ зорья́са, пэрла Лэ́скиро пхутькирибэ́н. Мигдолостыр кэ/ жы́ко Сиена явэ́на тэ пэрэ́н дрэ лэ́стэ куртала́тыр”, – пхэндя́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="7">“Явэ́ла ёв чхучо́ машки́р чхучэ́ пхувья́; лэ́скирэ фо́рья явэ́на машки́р чхучэ́ фо́рья.</verse>
				<verse number="8">И ёнэ ґалёна, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, ко́ли бичхава́ва Мэ яг пэ Еги́пто и пэрла саро́ лэ́скиро подрикирибэ́н.</verse>
				<verse number="9">Дро кодова́ дывэ́с явэ́на Ма́ндыр мануша́, савэ́ лыджа́на звесь (нэвипэн), ёнэ потрадэна пэ па́рмы (корабли), соб (кай) тэ страхакирэн биракхибнаскирэ, Ефиоплянэн, явэ́ла лэ́ндэ траш, сыр дрэ Египто́скиро дывэ́с, акэ, ёв джа́ла.”</verse>
				<verse number="10">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “Навуходоносороскирэ, Вавилоно́скирэ крали́скирэ вастэ́са, Мэ кэра́ва, со на явэ́ла дро Еги́пто манушэ́нгиро бутыпэн.</verse>
				<verse number="11">О Навуходоносо́ро, и лэ́са лэ́скиро народо, захало народо, явэ́на, соб (кай) тэ хасякирэ́н дая́ пхув, вылэна пэ́скирэ курталы (мечы) пэ Еги́пто, пхэрдякирэна пхув домардэ́ манушэ́нца.</verse>
				<verse number="12">И Мэ вышутькирава рэ́ки (лэня́), и отда́ва пхув дрэ захалэ-манушэ́нгирэ васта́, явирэ-пхувьенгирэ манушэ́нгирэ вастэ́са Мэ кэра́ва, соб (кай) тэ явэ́л кадая́ пхув и саро́, со исын пэ ла́тэ, чхучэ́ (пусто). Мэ, Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, пхэндём дава́.</verse>
				<verse number="13">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “Мэ залава и́долы, Мэ хасякира́ва хоханэ́ дэвлорэ́ дро Мемфисо, на явэ́ла бутэды́р тхагарис Египто́скирэ пхувья́тыр; Мэ яна́ва дар пэ Египто́скирэ пхув.</verse>
				<verse number="14">Мэ кэра́ва адя́кэ, со Пафросо явэ́ла чхучо́, Мэ бичхава́ва яг пэ Цоано, Мэ ява́ва тэ сэндякирав Но.</verse>
				<verse number="15">И вычхувава Мэ Мири́ холы́ пэ Сио́но, Египто́скиро зоралыпэ́н, и хасякира́ва дрэ лэ́стэ манушэ́нгиро бутыпэн.</verse>
				<verse number="16">И бичхава́ва Мэ яг пэ Еги́пто: заиздрала Син, и Но пэрэ́ла, пэ Мемфисо явэ́на вэ́рги (вроги) дывэсэ́.</verse>
				<verse number="17">Тэрнэ́ мануша́ Оностыр и Бубастыр пэрэ́на куртала́тыр, а яви́р джа́на дрэ наволя.</verse>
				<verse number="18">Дро Тафнисо явэ́ла кало́ дывэ́с, ко́ли Мэ роспхагирава одо́й Египто́скиро ґа́мо, на явэ́ла бутэды́р дрэ лэ́стэ пхутькирдо зоралыпэ́н. Облоко закэрла лэс, лэ́скирэ чхая́ джа́на дрэ наволя.</verse>
				<verse number="19">Адя́кэ ява́ва Мэ тэ сэндякирав Еги́пто, и ёнэ ґалёна, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.”</verse>
				<verse number="20">Дро дэшупэрво бэрш, дро пэ́рво чхон, пэ эфта́то (битринэ́нгиро дэ́што) чхонытко дывэ́с сыс кэ мэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав дасаво;</verse>
				<verse number="21">“Манушэ́скиро чхава! Мэ пхагирдём псико́ фараоно́скэ, Египто́скирэ крали́скэ. Акэ, псико́ на ишчо (инкэ́) исын обпхандло, соб (кай) лэ́скэ тэ высастёл, на ишчо (инкэ́) запхандло ваш састякирибэн, савэ́стыр лэлас бы ёв зор тэ рикирэ́л курта́ла (мечо).</verse>
				<verse number="22">Палдава́ адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “Акэ, Мэ выджава пэ фараоностэ, Египто́скирэ крали́стэ, Мэ пхагирава лэ́скирэ псикэ́, састо́ и пхагирдо́, и выпэрэла курта́ла лэ́скирэ вастэ́стыр.</verse>
				<verse number="23">И рострадава Мэ Египтянэн пир народы, и роспхурдава лэн пир пхувья́.</verse>
				<verse number="24">А Вавилоно́скирэ-крали́скирэ псикэ́ кэра́ва Мэ зоралэ́ псикэса, Мэ да́ва лэ́скэ дрэ васт Мири́ курта́ла. Фараоно́скирэ псикэ́ роспхагирава, ёв исын насвало́, ёв явэ́ла тэ ровэл анги́л Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="25">Мэ кэра́ва Вавилоно́скирэ-крали́скирэ псикэ́ зоралэ́ псикэнца, а Фараоно́скирэ васта́ мэкэнапэ, и ёнэ ґалёна, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, ко́ли Мэ да́ва Мири́ курта́ла Вавилоно́скирэ крали́скэ, и ёв ґаздэ́ла ла пэ Египто́скиро пхув.</verse>
				<verse number="26">И рострадава Мэ Египтянэн пир народы, и роспхурдава лэн пир пхувья́, и ёнэ ґалёна, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="31">
				<verse number="1">Дро дэшупэрво бэрш, дро три́то чхон, пэ пэ́рво чхонытко дывэ́с сыс кэ мэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав дасаво:</verse>
				<verse number="2">“Манушэ́скиро чхава! Пхэн фараоно́скэ, Египто́скирэ крали́скэ и лэ́скирэ народоскэ: ‘Конэса ту кэрэ́са пэс равнонэса дро тыро́ барипэ́н?’</verse>
				<verse number="3">Акэ, Асуро сыс кедро пэ Лива́но, шукаронэ ранденца (веткэнца), бутэ́ патренца (листэнца); сыс вучо́ кашт; лэ́скиро упралыпэ́н сыс машки́р барэ́ вэ́тки.</verse>
				<verse number="4">Пани лэс барьякирэлас, пхув лэс ґаздэлас, ла́кирэ рэ́ки (лэня́) сыс пашы́л лэ́стэ; ёй бичхавэлас пэ́скиро пани́ кэ сарэ́ фэлды́тка кашта́ (дрэвы).</verse>
				<verse number="5">Палдава́ лэ́скиро вучипэ́н сыс вучэды́р сарэ́ндыр фэлдытконэ каштэндыр; сыс пэ лэ́стэ бут сэнкицы; барьёнас лэ́скирэ рандя́ (вэ́тки), сэнки лэ́скирэ кэрэнаспэ длугонэнца панескиро бутыпнастыр, ко́ли розбарьёлас дава́ кашт.</verse>
				<verse number="6">Пэ лэ́скирэ сэнкицы кэрэ́нас пэ́скэ гня́зды (ку́фы) ра́зна болыбны́тка чирикля́; тэла́л лэ́скирэ вэ́тки барьякирэнас тыкнорэн (чхавринэн) ра́зна фэлды́тка мурдала́ (звери); тэло кадалэ́-каштэскири зэр (тень) дживэ́нас ра́зна народы, конэ́с сыс бут.</verse>
				<verse number="7">Ёв сыкавэлас пэ́скиро гожыпэн пэ́скиро вучипна́стыр, пэ́скирэ длуга вэ́тки, пал-дова́ со лэ́скиро корнё (рукх) сыс пашы́л баро́ Египто́скирэ пани́.</verse>
				<verse number="8">Кедры дрэ Дэвлы́тко у́нта (садо) на закэрэнас лэс пэ́са, кипарисы на сыс равна лэ́скирэ сэнкицэнгэ, ни екх кашт (дрэ́во) дрэ Дэвлы́тко у́нта на сыс дасаво шука́р, сыр ёв.</verse>
				<verse number="9">Мэ укэдыём лэс бутэ́ лэ́скирэ ранденца, сарэ́ Эдэмоскирэ кашта́ дрэ Дэвлы́тко у́нта (садо) дыкхэнас пэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="10">Палдава́ адя́кэ пхэндя́ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “Пал дова́, со ёв выбария древа́н вучо́, и чхудя́ тыро́ упралыпэ́н машки́р барэ́ сэнки, и лэ́скиро ило́ пхутия лэ́скирэ славатыр,</verse>
				<verse number="11">палдава́ Мэ отдыём лэс дрэ народонэнгирэ-крали́скирэ васта́; ёв кэрдя́ лэ́са, сыр трэй; пал лэ́скири злыднима Мэ отгиём лэ́стыр.</verse>
				<verse number="12">И счиндлэ лэс явирэ-пхувьенгирэ мануша́, дасавэ́ захалэ, со нанэ бутэды́р дасавэн дрэ народы, и ёнэ чурдынэ лэс пэ бэ́рги, пэ сарэ́ фэ́лды пынэ́ лэ́скирэ вэ́тки, лэ́скирэ, сэнки обпхагирдэпэ пэ сарэ́ лэнги; гинэ́ криг зэрьятыр (тенёстыр) сарэ́ пхувитка народы, и ячядэ лэс.</verse>
				<verse number="13">Пэ лэ́скирэ ропхагирибэна лынэ́ тэ дживэ́н ра́зна болыбны́тка чирикля́, дрэ лэ́скирэ сэнки сыс ра́зна фэлды́тка мурдала́ (звери).</verse>
				<verse number="14">Ваш дова́, соб (кай) нисавэ кашта́ пашы́л пани́ тэ на пхутёнас, со выбаринэ ёнэ дасавэ́ барэ́, на ґаздэнас пэ́скиро упралыпэ́н барэ́ сэнкицэндыр, соб (кай) на тырдэнаспэ кэ ёнэ, пал-дова́ со ёнэ исын дасавэ́ барэ́ кашта́, савэ́ пьена пани́; сарэ́ ёнэ мэрэ́на, джа́на пэ́скэ пэ дова́ свэ́то кхэтанэ́ манушэ́скирэ чхавэ́нца, савэ́ мынэ́.”</verse>
				<verse number="15">Адя́кэ ракирэ́ла Рай-Дэвэ́л, Дэвэ́л: “Дро дова́ дывэ́с, ко́ли ёв мыя́, Мэ кэрдём роибэ́н пал лэ́стэ, закэрдём ваш лэ́скэ пхув, на дыём, соб (кай) тэ тхадэн ла́кирэ рэ́ки (лэня́), закэрдём баро́ пани́, и дыя́ тангипэ́н пал лэ́стэ Лива́но, и сарэ́ фэлды́тка кашта́ тангинэнас Лэс.</verse>
				<verse number="16">Шумибнаса лэ́скирэ пэрибнастыр Мэ дыём дар народэнгэ, ко́ли отлыджиём лэс пэ дова́ свэ́то, кэ мануша́, савэ́ мынэ́, и радынэнаспэ пэ дова́ свэ́то сарэ́ Эдэмоскирэ кашта́, сарэ́ лачхэ́ Ливаноскирэ, сарэ́, кон пьела пани́.</verse>
				<verse number="17">И ёнэ гинэ́ лэ́са пэ дова́ свэ́то кэ домардэ́ куртала́са, и кодолэ́, савэ́ сыс лэ́са дро доракирибэ́н, савэ́ дживэ́нас тэл лэ́стэ, машки́р народы.</verse>
				<verse number="18">Адя́кэ, конэса Эдэмоскирэ каштэндыр ту равнинэса дрэ Тыри́ сла́ва, дро Тыро́ барипэ́н? Нэ акана́ кхэтанэ́ Эдэмоскирэ каштэнца ту джа́са пэ дова́ свэ́то, ту явэ́са тэ пасёс машки́р наобчхиндлэндэ, кхэтанэ́ домардэ́ куртала́са. Кадава́ исын фарао́но и лэ́скирэ-народоскиро бутыпэн,” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="32">
				<verse number="1">Дро дэшуявир бэрш, дро дэшуявир чхон, пэ пэ́рво чхонытко дывэ́с сыс кэ мэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав дасаво:</verse>
				<verse number="2">“Манушэ́скиро чхава! Ров пал фараоностэ, Египто́скирэ крали́стэ, пхэн лэ́скэ: ‘Ту сан сыр тэрно́ шчэр (ле́во) машки́р народы, сыр дарано мурда́л (зверё) дро мо́рё (дэрья́в), ту чхурдэсапэ дрэ тырэ́ рэ́ки (лэня́), ґаздэса пани́ тырэ́ ґэрэ́нца.”</verse>
				<verse number="3">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “Мэ зачхурдава пэ ту́тэ Мири́ кхуды́ (сеть) дрэ бутэ́-народонэнгиро скэдыибэ́н, ёнэ вытырдэна тут ла́са.</verse>
				<verse number="4">И вычхурдава Мэ тут пэ пхув, чхурдава Мэ тут пэ откэрды фэ́лда, и явэ́на тэ бэшэ́н пэ ту́тэ ра́зна болыбны́тка чирикля́, явэ́на тэ хан тут рискирбнаскирэ мурдала́ (звери) сарэ́ пхувья́тыр.</verse>
				<verse number="5">И росчхурдава Мэ тыро́ мас пир бэ́рги, и долы, и пхэрдякирава Мэ тырэ́ долы трупэнца.</verse>
				<verse number="6">Пхувьякэ, кай ту плавинэсас (дэсас плима), Мэ да́ва, соб (кай) тэ пьел Тыро́ рат кэ /жы́ко ла́кирэ бэ́рги, сарэ́ ровы одо́й явэ́на пхэрдэ́ ту́са.</verse>
				<verse number="7">Ко́ли ту мурдёса, Мэ закэрава болыбэ́н, Мэ мурдякирава лэ́нгирэ чэргэня́, Мэ закэрава кхам облокоса, чхон на явэ́ла тэ хачол.</verse>
				<verse number="8">Сарэ́ дуда (светилы), со хачона пэ болыбэ́н, Мэ мурдякирава, Мэ яна́ва рат пэ тыри́ пхув,’ – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л</verse>
				<verse number="9">Зачилавава Мэ ило́ бутэ́-народонэнгиро, ко́ли роспхэнава пал тыро́ пэрибэн машки́р народы, пир пхувья́, савэ́ ту на джинэсас.</verse>
				<verse number="10">И пиритрашавава Мэ ту́са бут народы; лэ́нгирэ кра́лья издрана дрэ дар пал ту́тэ, ко́ли ґазда́ва Мэ Мири́ курта́ла анги́л лэ́нгиро муй, явэ́ла тэ издрал кажно лэ́ндыр кажно мэнта (минута) пал пэ́скиро ди дрэ тырэ́-пэрибнаскиро дывэ́с.</verse>
				<verse number="11">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “Вавилоно́скирэ-крали́скири курта́ла явэ́ла пэ ту́тэ.</verse>
				<verse number="12">Зоралэ́ манушэ́нгирэ куртала́тыр пэрэ́ла Тыро́ народо, сарэ́ ёнэ исын древа́н захалэ; ёнэ хасякирэна Египто́скиро пхутькирибэ́н; и хасёла саро́ лэ́скиро бутыпэн.</verse>
				<verse number="13">И Мэ хасякира́ва сарэ́ Лэ́скирэ кхэритконэ́ мурдалэ́н (ското), пашы́л баро́ пани́; на ґаздэ́ла бла́та бутэды́р дро пани́ манушэскири ґэро́й, на ґаздэ́ла бла́та дро пани́ гурувэнгиро копыто (най/кхурвал).</verse>
				<verse number="14">Тэ́ньци дава́ Мэ штылыпэн лэ́нгирэ панескэ, кэра́ва адя́кэ, со потхадэна лэ́нгирэ рэ́ки (лэня́), сыр ксил, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="15">Ке́ли Мэ кэра́ва Египто́скири пхув чхучэ́ пхувья́са, ко́ли нашавэла пхув саро́, со пхэрдякирэла ла, ке́ли хасякира́ва сарэ́н, кон дживэ́ла пэ пхув, тэ́ньчи ёнэ ґалёна, со Мэ сом Рай Дэвэ́л.’</verse>
				<verse number="16">Акэ, исын роибнытко гилы́, сави́ явэ́на тэ бага́н: народонэнгирэ чхая́ явэ́на тэ бага́н ла; пал Еги́пто, пал саро́ Лэ́скиро бутыпэн збагана ла”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="17">Дро дэшуявир бэрш, дрэ дэшупанджто чхонытко дывэ́с сыс кэ мэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав дасаво:</verse>
				<verse number="18">“Манушэ́скиро чхава! Заров пал Египто́скиро народо, чхурдэ лэс, лэс и славутнонэ-народэнгирэ чхае́н дрэ хор штэ́ты тэл пхув/одова́ свэ́то кхэтанэ́ одолэнца, кон скэдыяпэ тэ мэрэ́л, кон джа́ла дрэ маґила.</verse>
				<verse number="19">Фэды́р конэ́стыр ту сан? Джа́ тэлэ́, пасёв кхэтанэ́ одолэнца, савэ́ исын наобчхиндлэ.</verse>
				<verse number="20">Ёнэ пэрэ́на машки́р манушэ́ндэ, савэ́ исын домардэ́ куртала́са, и ёв исын отдыно́ курталакэ; тэрдэн лэс и пэ́скиро бутыпэн.</verse>
				<verse number="21">Пэ дова́ свэ́то явэ́на тэ ракирэ́н пал лэ́стэ и пал манушэ́ндэ, савэ́ сыс лэ́са дро доракирибэ́н пэ́рва муршарья-мануша́; ёнэ пынэ́, ёнэ исын паштэ́ одо́й машки́р одолэ́ндэ, савэ́ исын наобчхиндлэ, курта́ла домардя́ лэн.</verse>
				<verse number="22">Одо́й исын Асуро и саро́ лэ́скирэ-халадэ́нгиро скэдыибэ́н паш лэ́стэ, одо́й исын лэ́нгирэ мулыканэ (гробы), сарэ́ домардэ́, кон пыя́ куртала́тыр.</verse>
				<verse number="23">Лэ́скирэ мулыканэ чхудэ́ дрэ долэ́-свэтоскиро хорипэ́н; лэ́скирэ-халадэ́нгиро скэдыибэ́н исын пашы́л лэ́скири копли́ца, сарэ́ домардэ́, кон пыя́ куртала́тыр, сарэ́ одолэ́, савэ́ янэ́нас дар пэ джидэ́-манушэ́нгири пхув.</verse>
				<verse number="24">Еламо сарэ́ пэ́скирэ бутыпнаса исын пашы́л лэ́скири копли́ца, сарэ́ ёнэ исын домардэ́, сарэ́ пынэ́ куртала́тыр, сарэ́ на сыс обчхиндлэ́ и адя́кэ гинэ́ пэ дова́ свэ́то; одолэ́ сыс мануша́, савэ́ янэ́нас дар пэ джидэ́-манушэ́нгири пхув и лыджа́на пэ́скири ладж кхэтанэ́ манушэ́нца, савэ́ мынэ́.</verse>
				<verse number="25">Машкир домардэндэ дынэ́ чхуибэ́н лэ́скэ Еламоскэ и сарэ́ лэ́скирэ бутыпнаскэ; пашы́л лэ́стэ исын лэ́нгирэ мулыканэ, сарэ́ исын наобчхиндлэ, пынэ́ курталытыр, пал-дова́ со ёнэ янэ́нас пэ́са дар пэ джидэ́-манушэ́нгири пхув, ёнэ лыджа́на пэ пэ́стэ ладж кхэтанэ́ одолэнца, кон мыя́; лэн чхудэ́ машки́р домардэндэ.</verse>
				<verse number="26">Одо́й исын Мешэфо и Фувало сарэ́ лэ́нгирэ бутыпнаса; пашы́л лэ́стэ исын лэ́нгирэ мулыканэ (гробы), сарэ́ исын наобчхиндлэ, домардэ́ куртала́са, пал-дова́, со ёнэ янэ́нас дар пэ джидэ́-манушэ́нгири пхув.</verse>
				<verse number="27">Ци на трэй лэ́нгэ тэ пасён славутнонэ муршарьенца-манушэ́нца, савэ́ на сыс обчхиндлэ́, савэ́ пэ́скирэ халадытконэ скэдыибнаса гинэ́ пэ дова́ свэ́то/лю́но, чхудэ́ пэ́скирэ курталы пэ́скэ тэло шэро́, и яця́пэ лэ́нгиро чорипэ́н пэ лэ́нгирэ кокалы́, пал-дова́ со ёнэ, сыр зоралэ́, сыс дара́са пэ джидэ́-манушэ́нгири пхув.</verse>
				<verse number="28">И ту явэ́са домардо машки́р наобчхиндлэндэ, ту явэ́са тэ пасёс одолэнца, кон сыс домардо куртала́са.</verse>
				<verse number="29">Одо́й исын Эдо́мо, и лэ́скирэ кра́лья, и сарэ́ лэ́скирэ тхага́рья, савэ́ на дарэнас никонэстыр, нэ чхудэ́ лэн машки́р одолэ́ндэ, кон сыс домардо куртала́са; ёнэ пасёна кхэтанэ́ одолэнца, кон сыс набчхиндло, кон мыя́.</verse>
				<verse number="30">Одо́й исын одолэ́, кон сыс тхага́рья пэ паш-рат (северо), сарэ́ ёнэ и сарэ́ Сидоняни, савэ́ гинэ́ одори́к кхэтанэ́ домардэ́ манушэ́нца. Ёнэ лынэ́ ладж пэ́скирэ зоралыпнастыр, саво́ страхакирэлас сарэ́ манушэ́н, и исын паштэ́ ёнэ кхэтанэ́, наобчхиндлэ манушэ́нца, савэ́ пынэ́ куртала́тыр, и лыджа́на пэ́скири ладж кхэтанэ́ одолэнца, кон мыя́.</verse>
				<verse number="31">Дыкхэ́ла лэн фарао́но, и на явэ́ла тэ тангинэ́л пал пэ́скиро бутыпэн, саво́ пыя́ куртала́тыр, фарао́но и саро́ лэ́скирэ-халадэ́нгиро скэдыибэ́н, – ракирэ́л Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="32">Мэ розбуґлякирава Мири́ дар пэ джидэ́-манушэ́нгири пхув, явэ́ла чхудо фарао́но и сарэ́ лэ́скиро бутыпэн машки́р наобчиндлэндэ, кхэтанэ́ домардэ́ куртала́са манушэ́нца”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="33">
				<verse number="1">И сыс кэ мэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав дасаво:</verse>
				<verse number="2">“Манушэ́скиро чхава! Пхэн лав кэ чхавэ́ Тырэ́ народо́стыр, пхэн лэ́нгэ: ‘Ко́ли Мэ яна́ва курта́ла пэ вари-сави́ пхув, и долэ́-пхувья́киро народо лэ́ла пэ́стыр манушэ́с, и чхувэ́ла лэс пэ́стэ ракхибнариса (стражоса).</verse>
				<verse number="3">Ёв дыкхэ́ла курта́ла, сави́ джа́ла пэ пхув, забашавэла дро ро́го (труба), пхэнэ́ла пал дава́ народоскэ.</verse>
				<verse number="4">И ко́ли вари-кон явэ́ла тэ шунэ́л башаибнытко зан, нэ на зракхэ́ла пэс, тэ́ньчи, ке́ли курта́ла явэ́ла и заухтылэла лэс, лэ́скиро рат явэ́ла пэ лэ́скиро шэро́.</verse>
				<verse number="5">Башаибнытко зан ёв шунэлас, нэ на ракхэласпэ, лэ́скиро рат явэ́ла пэ лэ́скиро шэро́, а кон ракхэласпэ, одова́ зракхцяя пэ́скиро джиибэ́н.</verse>
				<verse number="6">Ко́ли ж ракхибнаскиро дыкхця́, со джа́ла курта́ла, нэ на забашадя, на пхэндя́ пал дава́ народоскэ, тэ́ньчи, ке́ли явэ́ла курта́ла и залэла джиибэ́н вари-конэ́с лэ́ндыр, кадава́ явэ́ла ухтылдо пал пэ́скиро грэ́хо, нэ лэ́скиро рат Мэ выродава ракхибнарискирэ вастэ́стыр.</verse>
				<verse number="7">Тут, манушэ́скиро чхава, Мэ чхудём ракхибнаскирэса Израилёскирэ кхэрэ́скэ, ту явэ́са тэ шунэ́с лав Мирэ́ уштэндыр, тэ явэ́са тэ сыклякирэс лэн Ма́ндыр.</verse>
				<verse number="8">Ко́ли Мэ пхэна́ва злыднитконэ манушэ́скэ: ‘Злыдня ману́ш! Мэрэ́са мэрибнаса’, – а ту на явэ́са тэ ракирэ́с ничи́, соб (кай) тэ зракхэс злыднитконэ манушэ́с лэ́скирэ дромэ́стыр, кодова́ ману́ш мэрэ́ла пал пэ́скири злыднима, нэ лэ́скиро рат Мэ выродава Тырэ́ вастэ́стыр.</verse>
				<verse number="9">Ко́ли ж ту зракхэсас злыднитконэ манушэ́с лэ́скирэ дромэ́стыр, соб (кай) ёв тэ джал криг одотхы́р, нэ ёв на гия́ пэ́скирэ дромэ́стыр, тэ́ньчи ёв мэрэ́ла пал пэ́скиро грэ́хо, а ту зракхця́н Тыро́ ди.</verse>
				<verse number="10">Ту, манушэ́скиро чхава, адя́кэ пхэн Израилёскирэ чхавэ́нгэ: “Тумэ́ ракирэ́на адя́кэ: амарэ́ налачхэ́ рэ́нды, амарэ́ грэ́хи исын пэ амэ́ндэ, амэ хасёваса дрэ лэ́ндэ, сыр жэ амэ́нгэ тэ джива́с?</verse>
				<verse number="11">Пхэн лэ́нгэ: ‘Тэ джива́в Мэ’, – ракирэ́л Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: – на кама́м грэхитконэ́-манушэ́скирэ мэрибэ́н, нэ соб (кай) тэ джал криг грэхи́тко ману́ш пэ́скирэ дромэ́стыр и тэ явэ́л джидо́. Джа́н криг, джа́н тумарэ́ налачхэ́ дромэндыр, со́скэ трэй тэ мэрэ́н тумэ́нгэ, Израилёскиро кхэр?’</verse>
				<verse number="12">Ту, манушэ́скиро чхава, пхэн чхавэ́нгэ тырэ́ народо́стыр: патяибэ́н дэвлытконэ́-манушэ́скиро на зракхэ́ла лэс дро дывэ́с, ке́ли ёв кэрэ́ла грэ́хо; грэхи́тко ману́ш на хасёла пал пэскро грэ́хо дро дывэ́с, ке́ли гия́ пэ́скирэ грэхостыр, а дэвлы́тко ману́ш на ячэ́лапэ джидо́ пал пэ́скиро лачхо́ джиибэ́н дро дывэ́с, ко́ли кэрдя́ грэ́хо.</verse>
				<verse number="13">Ко́ли Мэ пхэна́ва дэвлытконэ́ манушэ́скэ, со ёв явэ́ла джидо́, а ёв подуминэла, со на ячкирэ́ла лэс лэ́скиро дэвлы́тко джиибэ́н и ёв кэрэ́ла хохаибэ́н – то на пририпирнапэ сарэ́ лэ́скирэ дэвлы́тка рэ́нды, ёв мэрэ́ла пэ́скирэ хохаибнастыр, саво́ кэрдя́.</verse>
				<verse number="14">А ко́ли Мэ пхэна́ва грэхитконэ́ манушэ́скэ: ‘Мэрэ́са мэрибнаса’, и ёв ячкирэ́ла пэ́скирэ грэ́хи, и явэ́ла тэ кэрэ́л сэ́ндо и чачипэ́н.</verse>
				<verse number="15">То ко́ли адава́ грэхи́тко ману́ш отдэ́ла сымады́ (залого), и ёв заплэскирэла пал пэ́скиро чорибэн, и ёв явэ́ла тэ псирэ́л пир джиибна́скирэ зако́ны, и на явэ́ла тэ кэрэ́л чорипэ́н, – кадава́ ману́ш явэ́ла джидо́, на мэрэ́ла.</verse>
				<verse number="16">Ние́кх лэ́скирэ грэхэ́ндыр, савэ́ ёв кэрдя́, на пририпирлапэ лэ́скэ; ёв яця́ тэ кэрэ́л сэ́ндо и чачипэ́н, ёв явэ́ла джидо́.</verse>
				<verse number="17">А чхавэ́ тырэ́ народо́стыр ракирэ́на: ‘Нанэ чачуно́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро дром’, ко́ли дава́ лэ́нгиро дром исын хохано́.</verse>
				<verse number="18">Ко́ли дэвлы́тко ману́ш гия́ пэ́скирэ свэнтонэ́ джиибнастыр, и лыя́ тэ кэрэ́л чорипэ́н – ёв мэрэ́ла пал дова́.</verse>
				<verse number="19">И ко́ли злыдня ману́ш ячадя пэ́скири злыднима, лыя́ тэ кэрэ́л сэ́ндо и чачипэ́н, то ёв явэ́ла джидо́ пало́ дава́.</verse>
				<verse number="20">А тумэ́ ракирэ́на: ‘Нанэ чачуно́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро дром!’ Мэ ява́ва тэ сэндякирав тумэн, Израилёскиро кхэр, кажнонэс пир пэ́скирэ дрома́.”</verse>
				<verse number="21">Дро дэшуявир бэрш, ко́ли амэн пиричхудэ тэ дживэ́н кэ Вавило́но, дро дэ́што чхон, пэ па́нджто чхонытко дывэ́с, явдя́ кэ мэ екх ману́ш, саво́ зракхцяпэ Ерусалимо́стыр и пхэндя́: “Фо́ро исын роспхагирдо!”</verse>
				<verse number="22">Нэ ёв ишчо (инкэ́) на явдя́ кэ мэ, а бэльвэле́ сыс пэ ма́ндэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро васт. Ёв откэрдя ма́нгэ ушта́ англэды́р, со́са одова́ ману́ш явдя́ кэ мэ злокоса (ранкоса). Откэрдэпэ Мирэ́ ушта́, Мэ на со́мас бичибакиро.”</verse>
				<verse number="23">И сыс кэ Мэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав дасаво:</verse>
				<verse number="24">“Манушэ́скиро чхава! Одолэ́, кон дживэ́ла пэ штэ́ты, савэ́ ячнэ́ чхучэ́, пэ Израилёскири пхув, ракирэ́на: “Авраа́мо сыс екхджино́ и лэ́скэ дорэсцяпэ ада́я пхув, амэн исын бут; палдава́ амэ́нгэ сыс дыны́ дая́ пхув”</verse>
				<verse number="25">Палдава́ пхэн лэ́нгэ: Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “Тумэ́ ха́на ратэ́са, и газдэна тумарэ́ якха́ кэ тумарэ́ и́долы, чхувэ́на рат, и камэ́на, соб (кай) ада́я пхув тэ явэ́л тумари́?”</verse>
				<verse number="26">Тумэ́ думинэ́на, со курта́ла подрикирэ́ла тумэн, тумэ́ кэрэ́на джунгалэ́ рэ́нды, екх тумэ́ндыр магирэла – явирэскирэ ромня́, и камэ́на, соб (кай) пхув тэ явэ́л тумари́?</verse>
				<verse number="27">Акэ, со пхэн лэ́нгэ: Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: ‘Тэ джива́в Мэ!’ Одолэ́, кон исын пэ обчордэ штэ́ты, пэрэ́на куртала́тыр, а одолэ́с, кон исын пэ фэ́лда, Мэ отда́ва, соб (кай) тэ хан лэс рискибнаскирэ мурдала́ (звери), а одолэ́, савэ́ исын дрэ тва́рдыми, дрэ ґебара́ (пешчэры), ёнэ мэрэ́на мэрибнытконэ фуендыр.</verse>
				<verse number="28">Мэ кэра́ва дая́ пхув чхучэдыр сарэ́ндыр чхучэ́ пхувьендыр, на явэ́ла бутыдыр ла́киро пхутькирдо зоралыпэ́н; бэ́рги Израилёскирэ ячэ́на чхучэ́, нико́н на проджа́ла одо́й.</verse>
				<verse number="29">И ёнэ ґалёна, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, ко́ли пирискирава пхув чхучэдыр сарэ́ чхучэ́ пхувьендыр, пал сарэ́ лэ́нгирэ джунгалэ́ рэ́нды, савэ́ ёнэ кэрэ́нас.</verse>
				<verse number="30">А пал ту́тэ, манушэ́скиро чхава, ракирэ́на чхавэ́ Тырэ́ народо́стыр пашы́л ва́нта, дрэ кхэри́тка вудара́, ракирэ́на екх екхэ́скэ, пшал пшалэ́скэ: ‘Джа́н пашы́л, пошунэн, саво́ лав выгия́ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр.’</verse>
				<verse number="31">Ёнэ явэ́на кэ ту сыр пэ манушэ́нгири скэдыны (сходка): бэшэна анги́л тыро́ муй, Миро народо, шунэ́на Тырэ́ дава́, нэ ёнэ на дживэ́на пир лэ́ндэ. Ёнэ сы́рбы кхэлэнапэ лэ́нца дрэ пэ́скирэ ушта́; лэ́нгиро ило́ тырдэлпэ пал барвалыпэ́н.</verse>
				<verse number="32">Акэ, ту сан ваш лэ́нгэ сыр багибнаскирэ кучонэ́ заня́са, саво́ куч башавэла: ёнэ шунэ́на тырэ́ лава́, нэ на дживэ́на пир лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="33">Нэ ко́ли пхэрдякирэлапэ – акэ, какана́ пхэрдякирэлпэ, тэ́ньчи ёнэ ґалёна, со сыс машки́р лэ́ндэ проро́ко.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="34">
				<verse number="1">И сыс кэ мэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав дасаво:</verse>
				<verse number="2">“Манушэ́скиро чхава! Пхэн пир лав ангилпхэныбэ́н пэ Израилёскирэ чхупнарьендэ (пастырендэ), пхэн пир лав ангилпхэныбэ́н, пхэн лэн, чхупнарьенгэ: Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: ‘Бида Израилёскирэ чхупнарьенгэ, савэ́ кокорэ́ пэс чаравэнас! Ци на бакрэ́н трэй тэ чаравэн чхупнарьенгэ?</verse>
				<verse number="3">Тумэ́ ханас бакрэнгиро мас, урьенаспэ дрэ вы́лна бакрэ́ндыр, чхинэнас лачхэ́ бакрэ́н, а явирэ́н бакрэ́н на чаравэнас.</verse>
				<verse number="4">Назоралэн на подрикирэнас, насваля бакря́ на састякирэнас, на пирипхандэнас бакря́, савья́ дукхадэ, на рискирэнас бакря́, савья́ утрадынэ, на родэ́н бакря́, сави́ нашадяпэ, а сыс ваш захалэ лэ́нгэ и биковлыпнаскирэ хуланца.</verse>
				<verse number="5">И роспрастындынэпэ ёнэ би чхупнарискиро, а ко́ли роспрастындынэпэ, то кэрдэ́пэ кажнонэ́ фэлдытконэ мурдалэскэ (зверёскэ) хабнаса.</verse>
				<verse number="6">Псирэ́на Мирэ́ бакря́ пир сарэ́ бэ́рги, пир кажно вучи́ бэ́ргица, пир сари́ пхув роспрастандынэпэ Мирэ́ бакря́, и нико́н на роспхучэлпэ пал лэ́ндэ, нико́н на родэ́ла лэн.</verse>
				<verse number="7">Палдава́, чхупнарьялэ, шунэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав!</verse>
				<verse number="8">“Тэ джива́в Мэ!” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л; пал дова́, со ячадэ Мирэ́ бакрэ́н, соб (кай) тэ чорэн лэн, би чхупнарискиро кэрдэ́пэ Мирэ́ бакря́ хабнаса ваш кажно фэлдытконэ рискирибна́скирэ мурдалэскэ (зверёскэ) и Мирэ́ чхупна́рья на родэнас Мирэ́ бакрэ́н, чаравэнас чхупна́рья кокорэ́ пэс, а Мирэ́ бакрэ́н на чаравэнас, –</verse>
				<verse number="9">палдова́, чхупнарьялэ, пошунэн Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав.</verse>
				<verse number="10">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: ‘Акэ, Мэ выджава сыр вэ́рго пэ чхупнарьендэ, залава Мирэ́ бакрэ́н лэ́нгирэ вастэ́стыр, Мэ на дава́, соб (кай) тэ чаравэн ёнэ бакрэ́н дурэды́р, на явэ́на бутэды́р чхупна́рья тэ чаравэн кокорэ́ пэс; Мэ залава Мирэ́ бакрэ́н лэ́нгирэ дандэндыр, и на явэ́на ёнэ лэ́нгирэ хабнаса.’</verse>
				<verse number="11">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: ‘Акэ, Мэ Кокоро́ латхава Мирэ́ бакрэ́н и обдыкхава лэн.</verse>
				<verse number="12">Сыр чхупна́ри пропатякирэла пэ́скирэ бакрэ́н дро дова́ дывэ́с, ко́ли ёнэ роспрастандынэпэ, адя́кэ Мэ пиридыкхава сарэ́ Мирэ́ бакрэ́н, Мэ зракха́ва лэн сарэ́ штэтэ́ндыр, карик ёнэ сыс рострадынэ дро кало́ дывэ́с облокэ́нца.</verse>
				<verse number="13">И Мэ вылыджава лэн народэндыр, Мэ скэда́ва лэн ригэ́ндыр, Мэ яна́ва лэн пэ лэ́нгири пхув, Мэ ява́ва тэ чаравав лэн пэ Израилёскири бэ́рги пашы́л панескиро потоко, пэ сарэ́ адалакирэ-пхувья́киро штэ́ты.</verse>
				<verse number="14">Мэ ява́ва тэ чаравав лэн пэ лачхэ́ фэ́лды, лэ́нгири шта́ла явэ́ла пэ вучэ́ Израилёскирэ бэ́рги; одо́й ёнэ явэ́на тэ откхинён дрэ лачхи́ шта́ла, ёнэ явэ́на тэ чаравэнпэ пэ лачхи́ фэ́лда, пэ бэ́рга Израилёскири.</verse>
				<verse number="15">Мэ ява́ва тэ чаравав Мирэ́ бакрэ́н, Мэ ява́ва тэ ракхав лэн,” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="16">“Сави́ нашадяпэ – одоля латхава, сави́ сыс утрадыны – одоля рискира́ва, сави́ сыс дукхады – одоля пирипхандава, а одоля, сави́ яця́ древа́н тхулы и одоля, сави́ на кандэ́ла – лэн хасякира́ва Мэ; Мэ ява́ва тэ чаравав лэн чачипна́са.</verse>
				<verse number="17">А тумэн, Мирэ́ бакрэ́н, – адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, – акэ, Мэ ява́ва тэ сэндякирав машки́р екхэ бакрятэ и явирэ бакрятэ, машки́р бакрятэ и бузнэстэ (козлостэ).</verse>
				<verse number="18">Наухтылла (на́доси), хай, тумэ́нгэ, со тумэ́ чаравэнпэ пэ лачхи́ фэ́лда? Нэ тумэ́ вымарэн ґэрэ́нца дова́, со яця́пэ пэ тумари́ фэ́лда; пьен жужо́ пани́, а дова́, со яця́пэ, тумэ́ ґаздэ́на тумарэ́ ґэрэ́нца дрэ бла́та.</verse>
				<verse number="19">А Мирэ́ бакрэнгэ приджалпэ тэ хан дова́, со выштадэ (вытопчындлэ) тумарэ́ ґэра́; приджалпэ тэ хал дова́, со тумарэ́ ґэра́ мэлякирдэ.”</verse>
				<verse number="20">Палдава́ адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “Акэ, Мэ Кокоро́ ява́ва тэ сэндякирав машки́р тхулэ бакрятэ и машки́р шукэ́ бакрятэ.</verse>
				<verse number="21">Ко́ли тумэ́ шпулэна (пихинэна) ґэрэ́нца и псикэнца, и бодынэна (марэна) сарэ́ назоралэ (бакрэ́н) пэ́скирэ шынгэнца (рогэ́нца), соб (кай) тэ вытрадэн лэн яври́,</verse>
				<verse number="22">то тэ́ньчи Мэ зракха́ва Мирэ́ бакрэ́н, на явэ́на бутэды́р тэ чорэн лэн; Мэ кэра́ва сэ́ндо машки́р екхэ бакрятэ и явирэ бакрятэ.</verse>
				<verse number="23">И Мэ чхува́ва лэ́нгэ екхэ чхупнарис, саво́ явэ́ла тэ чаравэл лэн, Мирэ́ писхари́с Давидо́с, ёв явэ́ла тэ чаравэл лэн, ёв явэ́ла лэ́нгиро чхупна́ри.</verse>
				<verse number="24">И Мэ, Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, ява́ва лэ́нгиро Дэвэ́л, и Миро писха́ри Дави́до явэ́ла ра́са машки́р лэ́ндэ. Мэ, Рай Дэвэ́л, пхэндём дава́.</verse>
				<verse number="25">“И кэра́ва Мэ лэ́нца раманёно (ми́рно) завето, и вытрадава Мэ пхувья́тыр захалэ мурдалэ́н (зверен), соб (кай) ёнэ тэ дживэ́н бидаракирэс пэ фэ́лда (мал), тэ совэн дрэ вэша́.</verse>
				<verse number="26">Мэ бахтякирава лэн и пхувья́, савэ́ исын пашы́л Мири́ бэ́ргица; Мэ ява́ва тэ бичхавав брышы́нд, ко́ли трэй, кадалэ́ явэ́на бахтякирибнаскирэ брышында.</verse>
				<verse number="27">И фэлдытко дрэ́во (кашт) янэ́ла пэ́скиро барьякирдо́ (пло́до); пхув дэ́ла саро́, со барьёла пэ ла́тэ; ёнэ на явэ́на тэ дарэ́н пэ пэ́скири пхув, и ёнэ ґалёна, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, ке́ли Мэ роспхандава лэн ґамостыр, и Мэ зракха́ва лэн одолэнгирэ вастэ́стыр, савэ́ залынэ лэн дрэ наволя.</verse>
				<verse number="28">Народы на явэ́на тэ ухтылэ́н лэн бутэды́р, фэлды́тка рискирибна́скирэ мурдала́ (звери) на явэ́на лэн тэ хан; ёнэ явэ́на тэ дживэ́н би дара́киро, нико́н на страхакирэла лэн.</verse>
				<verse number="29">И Мэ почхувава дрэ пхув у́нта (садо) ваш лэ́нгэ, на явэ́на ёнэ тэ мэрэ́н бокха́тыр пэ пхув; на явэ́ла лэ́нгэ ладжаво явирэ народэндыр.</verse>
				<verse number="30">И ґалёна, со Мэ, Рай Дэвэ́л, сом лэ́нгиро Рай Дэвэ́л, Мэ сом лэ́нца, а ёнэ, Израилёскиро кхэр исын Миро народо,” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="31">“И со тумэ́ сан Мирэ́ бакрэ́, бакрэ́ Мирэ́ скэдыибна́стыр, тумэ́ сан мануша́, а Мэ сом тумаро́ Дэвэ́л”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="35">
				<verse number="1">И сыс кэ мэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав дасаво:</verse>
				<verse number="2">“Манушэ́скиро чхава! Рисёв Тырэ́ мо́са кэ бэ́рга Сеиро, пхэн пэ ла́тэ ангилпхэныбэ́н.</verse>
				<verse number="3">Пхэн ла́кэ: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: Акэ, Мэ выджава пэ ту́тэ, бэ́рга Сеиро, Мэ протырдава пэ ту́тэ Миро васт, Мэ кэра́ва тут чхучэ́ штэтоса, кай нико́н на дживэ́ла.</verse>
				<verse number="4">Мэ роспхагирава Тырэ́ фо́рья; ту кокори явэ́са чхучи́ и ґалёса, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="5">Пал-дова́, со ту на пириячэса тэ холясос, ту отдэсас Израилёскирэ чхавэ́н дрэ вэргэ́нгирэ васта́, ко́ли явдя́ пэ лэ́ндэ дасави́ биба́хт, ко́ли явдя́ лэ́нгиро хасибэ́н.</verse>
				<verse number="6">Пал дава́ – ‘Тэ джива́в Мэ’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, Мэ кэра́ва тут ратэ́са, рат явэ́ла тэ традэлпэ пал ту́тэ; ту нашты́ тэ дыкхэ́с, ко́ли чхувэласпэ рат, палдава́ рат и традэлапэ пал ту́тэ.</verse>
				<verse number="7">Мэ кэра́ва бэ́рга Сеиро чхучи́, биманушэнгиро маляса (степьяса), хасякира́ва пэ ла́тэ кажнонэс, кон тэ на проджалас, кон тэ на рисёлас.</verse>
				<verse number="8">Пхэрдякирава Мэ ла́кирэ вучэ́ штэ́ты домардэ́ манушэ́нца; пэ тырэ́ бэ́ргицы, пэ Тырэ́ долы, пэ сарэ́ Тырэ́ хор штэ́ты явэ́на тэ пэрэ́н домардэ́ куртала́са.</verse>
				<verse number="9">Мэ кэра́ва ту́тыр чхучи́ пхув, пэ сарэ́ бэрша́, со на явэ́на тэ дживэ́н дрэ Тырэ́ фо́рья, и ґалёна, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="10">Пал-дова́, со ту ракирэсас: Кадалэ́ дуй народы, кадалэ́ дуй пхувья́ явэ́на Мирэ́, амэ заласа лэн, на подыкхаса, со Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л сыс одо́й, –</verse>
				<verse number="11">Пал дова́ – ‘Тэ джива́в Мэ’ – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, – Мэ кэра́ва ту́са пир тыри́ холы́ кэ ёнэ, пир тыро́ зэвлыныпэ́н, саво́ ту сыкавэсас, пал-дова́ со холясосас пэ лэ́ндэ; Мэ сыкава́ва Пэс лэ́нгэ, ко́ли Мэ ява́ва пхарэ́с тэ сэндякирав тут.</verse>
				<verse number="12">И ґалёса, со Мэ, Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, шундём сарэ́ тырэ́ налачхэ́ лава́, савэ́ ту ракирэсас пэ бэ́рги Израилёскирэ, ко́ли пхэнэсас: “Чхучэ́ (пуста) какана́! Отдынэ́, соб (кай) амэ тэ хас лэн!”</verse>
				<verse number="13">Тумэ́ шарэнаспэ анги́л Ма́ндэ тумарэ́ чиба́са (чибьяса), бут ракирэ́нас пэ Ма́ндэ: Мэ шунавас дава́.</verse>
				<verse number="14">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “Ко́ли сари́ пхув явэ́ла тэ радынэ́лпэ, Мэ кэра́ва ту́тыр чхучи́ пхув.</verse>
				<verse number="15">Сыр ту радынэсаспэ, со чхучи́ яця́ Израилёскирэ-кхэрэ́скири пхув, адя́кэ и Мэ кэра́ва ту́са: ту явэ́са чхучи́, бэ́рга Сеиро, кхэтанэ́ сарэ́ Идумеяса, и сарэ́ ґалёна, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.’”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="36">
				<verse number="1">“Ту, манушэ́скиро чхава, пхэн пир лав ангилпхэныбэ́н, пэ Израилёскирэ бэ́рги, пхэн: ‘Бэ́рги Израилёскирэ! Шунэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав.</verse>
				<verse number="2">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “Ко́ли вэ́рго ракирэ́ла пал тумэ́ндэ: А! а! аґ гаратунэ вучэ́ штэ́ты дорэснэпэ амэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="3">Пхэн пир лав ангилпхэныбэ́н, пхэн: “Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “Пал дова́, со ёнэ чхучакирэна тумэн, хан сарэ́ ригэ́ндыр, соб (кай) тэ отджан тумэ́ кэ яви́р народы, соб (кай) кошэнас и сэндякирэнас тумэн мануша́, –</verse>
				<verse number="4">пал дава́, Израилёскирэ бэ́рги, пошунэн Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав: Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л пэ бэ́рги и бэ́ргицы, пэ долы, пэ роспхагирдэ́ и чхучэ́ кхэра́, пэ ячадэ фо́рья, савэ́ залынэ, и савэ́ндыр санпэ нароы, со дживэ́на пашы́л дая́ пхув.</verse>
				<verse number="5">Палдава́ адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “Дрэ Мири́ зэвлыныпнаскири яг Мэ пхэндём лав пэ яви́р народы, пэ сари́ Идумея, пэ народы, савэ́ думинэнас тэ залэн Мири́ пхув пэ́скэ; илэ́скирэ радыма́са и налачхэ́ дыкхибнаса дро ди камэнас тэ залэн ла пэ́скэ.”</verse>
				<verse number="6">Пал дава́ пхэн пир лав ангилпхэныбэ́н пал Израилёскири бэ́рга, пхэн пэ бэ́рги, бэ́ргицы, фэ́лды и долы: “Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: А́кэ, Мэ пхэндём дава́ дро Миро зэвлыныпэ́н, дрэ Мири́ холы́, пал-дова́, со санпэ тумэ́ндыр народы.”</verse>
				<verse number="7">Палдава́ адя́кэ ракирэ́ла Рай-Дэвэ́л: “Мэ ґаздыём Миро васт, совлахавас, со народы, савэ́ исын пашы́л тумэ́ндэ, кокорэ́ лыджа́на пэ́скири ладж.</verse>
				<verse number="8">А тумэ́, Израилёскири бэ́рга, розмэкэн тумарэ́ вэ́тки, и тумэ́ явэ́на тэ янэ́н тумарэ́ барьякирдэ́ (пло́ды) ваш Миро народо, Израилё, ёнэ сы́гэс явэ́на.</verse>
				<verse number="9">Акэ, Мэ рисёва́ва кэ тумэ́; пэ тумэ́ндэ явэ́на тэ барьякирэ́н, пэ тумэ́ндэ явэ́на тэ сеинэн.</verse>
				<verse number="10">И Мэ бичхава́ва, соб (кай) тэ дживэ́л тумэ́ндэ бут мануша́, саро́ Израилёскиро кхэр, саро́, и явэ́на тэ дживэ́н дрэ фо́рья, и газдэна роспхагирдэ́ кхэра́.</verse>
				<verse number="11">И Мэ кэра́ва адя́кэ, со явэ́на бут мануша́, и мурдала́ кэ тумэ́; лэ́ндэ явэ́ла бут тыкнорэ; Мэ бичхава́ва тумэн одори́к, сыр сыс дава́ дро тумаро́ ґаратуно часо: Мэ ява́ва тэ кэра́в тумэ́нгэ лачхипэ́н буты́р, сыр дро тумаро́ ґаратунэ́ дывэса́, и тумэ́ ґалёна, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="12">Мэ яна́ва пэ тумэ́ндэ манушэ́н, Миро народо, Израилё, ёнэ залэна тут, пхув ту ячэса лэ́нгиро мэкно́ миштыпэ́н, ту бутэды́р на явэ́са тэ кэрэ́с лэ́ндыр бичхаворэнгирэ манушэ́н.”</verse>
				<verse number="13">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “Пал-дова́, со ракирэ́на пал тумэ́ндэ: ‘Ту сан пхув, сави́ ха́ла манушэ́н, сави́ на дэ́ла чхаворэ́н пэ́скирэ народоскэ?’”</verse>
				<verse number="14">Пал дова́, ту на явэ́са тэ хас манушэ́н, ту на явэ́са тэ кэрэ́с, соб (кай) тэ явэ́л Тыро́ народо бичхаворэнгиро:</verse>
				<verse number="15">и ту на явэ́са тэ шунэ́с бутэды́р, сыр санпэ ту́тыр народы; кошыбэ́н манушэ́нгирэ родо́стыр Ту на вырикирэса; ту на явэ́са тэ кэрэ́с бутэды́р, соб (кай) тэ явэ́л тыро́ народо бичхаворэнгиро”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="16">И сыс кэ мэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав дасаво:</verse>
				<verse number="17">“Манушэ́скиро чхава! Ко́ли Израилёскиро кхэр дживэлас пэ пэ́скири пхув, ёв магирэлас ла пэ́скирэ джиибнаса, пэ́скирэ рэндонэнца; лэ́нгиро дром анги́л Миро муй сыс сы́рбы бы джувля́киро нажужыпэн, дро часо, ко́ли ёй жужакирэлпэ.</verse>
				<verse number="18">Мэ вычхудём Мири́ холы́ пэ лэ́ндэ пало́ рат, саво́ чхувэласпэ лэ́нца пэ кадая́ пхув, пал дова́, со ёнэ магирэнас пхув пэ́скирэ идолэнца.</verse>
				<verse number="19">Мэ рострадыём лэн пир народы, ёнэ исын роспхурдынэ пир пхувья́; Мэ сэндякиравас лэн пир лэ́нгирэ дрома́ и лэ́нгирэ рэ́нды (де́лы).</verse>
				<verse number="20">И явнэ́ ёнэ кэ народы, гинэ́ кэ Наюды́тка на́цыи (народы) и залынэ сла́ва Мирэ́ свэнтонэ́ лавэ́стыр, пал дова́, со пал лэ́ндэ ракирэ́на: ‘Ёнэ исын Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро народо, ёнэ выгинэ́ Лэ́скирэ пхувья́тыр.’</verse>
				<verse number="21">И потангиндём (пожалиндём) Мэ Миро свэ́нто лав, савэ́стыр отлыя сла́ва Израилёскиро кхэр Наюдытконэ́ нацые́ндыр (народонэндыр), карик ёнэ явнэ́.</verse>
				<verse number="22">Палдава́ пхэн Израилёскирэ кхэрэ́скэ: “Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: ‘На ваш тумэ́нгэ Мэ кэра́ва дава́, Израилёскиро кхэр, а ваш Миро свэ́нто лав. Лэ́стыр тумэ́ отлынэ сла́ва машки́р народы, карик явнэ́ тумэ́.</verse>
				<verse number="23">Мэ свэнцякирава Миро баро́ Лав, савэ́стэ нанэ сла́ва машки́р Наюдэ́ндэ. Машкир яви́р народы тумэ́ отлынэ сла́ва Лэ́стыр и ґалёна народы, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, ко́ли Мэ сыкава́ва, со Мэ сом свэ́нто, пэ тумэ́ндэ, анги́л лэ́нгирэ якха́.</verse>
				<verse number="24">Мэ ла́ва тумэн Наюдытконэ́ нацые́ндыр (народэндыр), кэдава тумэн сарэ́ ригэ́ндыр, Мэ яна́ва тумэн пэ тумари́ пхув.</verse>
				<verse number="25">И Мэ брызгинава тумэн жужэ́ пане́са, тумэ́ жужакирэнапэ сарэ́ тумарэ́ магирипнастыр, Мэ жужакирава тумэн сарэ́ тумарэ́ идолэндыр.</verse>
				<verse number="26">Мэ да́ва тумэ́нгэ нэво́ ило́; нэво́ ди Мэ да́ва тумэ́нгэ; Мэ ла́ва тумарэ́ лочатыр (плотятыр) баруно ило́, и Мэ да́ва тумэ́нгэ джидо́ ило́.</verse>
				<verse number="27">И Мэ чхува́ва дро тумэ́ндэ Миро ду́хо (фа́но), Мэ кэдава дова́, со тумэ́ явэ́на тэ псирэ́н пир Мирэ́ припхэныбэна́; тумэ́ явэ́на тэ кэрэ́н пир Мирэ́ лава́.</verse>
				<verse number="28">И явэ́на тумэ́ тэ дживэ́н пэ пхув, сави́ Мэ дыём тумэ́нгэ, и тумэ́ явэ́на Миро народо, а Мэ ява́ва тумаро́ Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="29">И выракхава Мэ тумэн сарэ́ тумарэ́ налачхипнастыр, Мэ прикхарава маро́, и убарьякирава маро́, Мэ на дава́, соб (кай) тумэ́ тэ мэрэ́н бокха́тыр.</verse>
				<verse number="30">Мэ выбарьякирава барьякирдэ́ (пло́ды) пэ кашта́ и барьякирибэн пэ фэ́лды, соб (кай) тэ на мэрэ́н бокха́тыр, соб (кай) тэ на кошэн тумэн народы.</verse>
				<verse number="31">Тэ́ньци пририпирэна тумэ́ пал захалэ тумарэ́ дрома́, пал налачхэ́ тумарэ́ рэ́нды, и явэ́ла джунгало́ (брытко) дро тумаро́ ило́ пал чорипэ́н и биладжакунэ́ рэ́нды, савэ́ тумэ́ кэрэ́нас.</verse>
				<verse number="32">‘На ваш тумэ́нгэ Мэ кэра́ва дава́,’ – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л. – “Мэк тэ лолёл тумаро́ муй, мэк тэ ладжан тумэ́ тумарэ́ дромэндыр, Израилёскиро кхэр.”</verse>
				<verse number="33">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: ‘Дро дова́ дывэ́с, ко́ли Мэ жужакирава тумэн сарэ́ тумарэ́ чорипна́стыр, Мэ бичхава́ва манушэ́н дрэ фо́рья, соб (кай) тэ дживэ́н одо́й, ко́ли ґаздэ́на роспхагирдэ́ кхэра́.</verse>
				<verse number="34">И явэ́на тэ барьякирэ́н пэ пхув, сави́ сыс чхучи́, и кажно, кон одо́й джа́лас, дыкхэ́лас, со ёй сыс чхучи́.</verse>
				<verse number="35">Тэ́ньци пхэнэ́на: “Кадая́ чхучи́ пхув кэрдя́пэ сыр Эдэмоскири у́нта (садо); со и дрэ кадалэ́ роспхагирдэ́, чхучэ́, обчордэ фо́рья дживэ́на мануша́?”</verse>
				<verse number="36">И ґалёна Наюды́тка на́цыи (народы), савэ́ дживэ́на пашы́л тумэ́ндэ, со Мэ, Рай Дэвэ́л, ґазда́ва роспхагирдо, Мэ барьякирава пэ чхучо́ штэ́то, Мэ, Рай Дэвэ́л, пхэндём и кэрдём.</verse>
				<verse number="37">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Акэ, ишчо (инкэ́) Мэ сыкава́ва Миро камлыпэн кэ Израилёскиро кхэр дрэ дова́, со кэра́ва адя́кэ, соб (кай) тэ явэ́л адя́кэ бут манушэ́н сыр пэ бакрэнгири стада.</verse>
				<verse number="38">Сыр бут исын дыибнытка бакрэ́ дро Ерусалимо, пэ свэ́нки, адя́кэ явэ́ла пхэрдо́ манушэ́нца дрэ чхучэ́ фо́рья, и ёнэ ґалёна, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="37">
				<verse number="1">Сыс пэ ма́ндэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро васт. О Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л вылыджия́ ман духо́са и чхудя́ ман машки́р фэ́лда, сави́ сыс пхэрды́ кокалэнца.</verse>
				<verse number="2">Облыджия ман пашы́л лэ́ндэ, акэ, древа́н бут сыс кокалы́ пэ фэ́лда, акэ, ёнэ исын древа́н шукэ́.</verse>
				<verse number="3">И пхэндя́ ма́нгэ: “Манушэ́скиро чхава! Отжидёна ли кадалэ́ кокалы́?” Мэ пхэндём: “Раё Дэ́вла! Ту джинэ́са дава́.”</verse>
				<verse number="4">И пхэндя́ ма́нгэ: “Пхэн пир лав ангилпхэныбэ́н пэ кадалэ́ кокалы́, пхэн лэ́нгэ: ‘Шукэ́ кокалы́! Шунэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав!</verse>
				<verse number="5">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л пэ кадалэ́ кокалы́: ‘Акэ, Мэ чхува́ва ду́хо (фа́но) дрэ тумэ́ндэ, тумэ́ отджидёна.</verse>
				<verse number="6">И Мэ обчхувава тумэн жылэнца, выбарьякирава пэ тумэ́ндэ маса́, учхакирава тумэн цыпаса, залыджава дрэ тумэ́ндэ ду́хо (фа́но); и тумэ́ отджидёна, и ґалёна, со Мэ сом Рай Дэвэ́л.’”</verse>
				<verse number="7">Мэ пхэндём ангилпхэныбэ́н, и сыр сыс ма́нгэ припхэндло, и ке́ли Мэ ангилпхэнавас, то ґаздыя́пэ шумо, и акэ, ґаздынэ́пэ, ячнэ́ тэ подджан екх кокало кэ яви́р, кокало кэ кокало.</verse>
				<verse number="8">И Мэ дыкхцём! Акэ, жылы сыс пэ лэ́ндэ, выбаринэ маса́, цы́па учхакирдя́ лэн упралэстыр, нэ ду́хо (фа́но) на сыс дрэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="9">Тэ́ньци Ёв пхэндя́ ма́нгэ: “Пхэн пир лав ангилпхэныбэ́н духоскэ, манушэ́скиро чхава, пхэн духоскэ: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: Яв, ду́хо (фа́но), штарэ́ балвалендыр, пхурдэ пэ кадалэ́ домардэндэ, и ёнэ отджидёна.’”</verse>
				<verse number="10">И мэ пхэндём ангилпхэныбэ́н, сыр Ёв припхэндя́ ма́нгэ, и загия́ дрэ лэ́ндэ ду́хо (фа́но), и ёнэ джидынэ, уштынэ́ пэ пэ́скирэ ґэра́, древа́н баро́, кэ дар баро́ скэдыибэ́н.</verse>
				<verse number="11">И пхэндя́ Ёв ма́нгэ: “Манушэ́скиро чхава! Кадалэ́ кокалы́ исын саро́ Израилёскиро кхэр. Акэ, ёнэ ракирэ́на: “Вышутинэ амарэ́ кокалы́, хасия́ амаро́ патяибэ́н (наде́я), амэ сам отрискирдэ каштэ́стыр.”</verse>
				<verse number="12">Палдава́ пхэн пир лав ангилпхэныбэ́н, пхэн лэ́нгэ: “Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: Акэ, Мэ откэрава тумарэ́ мулыканэ (ґробы), вылыджава тумэн, Миро народо, тумарэ́ мулыканэндыр, залыджава тумэн дро Израилёскири пхув.</verse>
				<verse number="13">И тумэ́ ґалёна, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, ко́ли Мэ откэрава тумарэ́ мулыканэ, и вылыджава Мэ тумэн, Миро народо, тумарэ́ мулыканэндыр.</verse>
				<verse number="14">Мэ чхува́ва дрэ тумэ́ндэ Миро ду́хо (фа́но), и тумэ́ отджидёна, залыджава тумэн пэ тумари́ пхув, и галёна, со Мэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, пхэндём дава́ и кэрдём,’” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="15">И сыс кэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав дасаво:</verse>
				<verse number="16">“Ту, манушэ́скиро чхава, лэ пэ́скэ екх крали́тко дэсто́ (жэзло), зачхин пэ лэ́стэ: ‘Юда́скэ и Израилёскирэ чхавэ́нгэ, савэ́ исын кхэтанэ́ лэ́са.” Лэ ишчо (инкэ́) дэсто́, зачхин пэ лэ́стэ: “Ёза́скэ, дава́ исын Ефремоскиро и сарэ́ Израилёскиро кхэрэ́скиро, саво́ исын кхэтанэ́ Ефремоса, крали́тко дэсто́.’</verse>
				<verse number="17">Чхув лэн кхэтанэ́ екх кэ яви́р, дро екх дэсто́, соб (кай) ёнэ тэ явэ́н екх дро тыро́ васт.</verse>
				<verse number="18">А ко́ли пхучэнапэ ту́тыр чхавэ́ Тырэ́ народо́стыр: “Ци на роспхэнэса Ту амэ́нгэ, со дава́ исын ту́тэ?”</verse>
				<verse number="19">Тэ́ньци пхэн лэ́нгэ: ‘Адя́кэ, ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: Акэ, Мэ ла́ва Ёзаскиро и Израилёскирэ – крали́тко дэсто́, саво́ исын дро Ефремоскиро васт, Мэ чхува́ва лэн кэ Юда́скиро дэсто́, Мэ кэра́ва лэ́ндыр екх дэсто́, и явэ́ла екх дро Миро васт.</verse>
				<verse number="20">Ко́ли ж дуй дэстэ́, пэ савэ́ ту зачхинэса, явэ́на дро тыро́ васт анги́л лэ́нгирэ якха́,</verse>
				<verse number="21">то пхэн лэ́нгэ: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: Акэ, Мэ ла́ва Израилёскирэ чхавэ́н народэндыр, машки́р савэ́ ёнэ дживэ́нас, Мэ кэдава лэн кхэтанэ́ сарэ́ ригэ́ндыр, Мэ яна́ва лэн пэ лэ́нгири пхув.</verse>
				<verse number="22">Пэ кадая́ пхув, пэ Израилёскирэ бэ́рги, Мэ кэра́ва лэ́ндыр екх народо, екх кра́ли явэ́ла кра́ли ваш лэ́нгэ сарэ́нгэ; на явэ́на бутэды́р дуй народы, на явэ́на тэ розмарэнпэ пэ дуй кралипэна́.</verse>
				<verse number="23">На явэ́на тэ магирэ́н пэс идолэнца и пэ́скирэ джунгалэ́ рэндэ́нца и пэ́скирэ чорипнаса, нэ Мэ зракха́ва лэн сарэ́ штэтэ́ндыр, кай ёнэ дживэ́нас дрэ грэ́хи, жужакирава лэн, и ёнэ явэ́на Мирэ́ мануша́, а Мэ ява́ва лэ́нгиро Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="24">А Миро писха́ри, Дави́до, явэ́ла лэ́нгиро кра́ли и Чхупна́ри (Пасту́хо), ёнэ явэ́на тэ псирэ́н дрэ Мирэ́ припхэныбэна́, явэ́на тэ кэрэ́н пир Мирэ́ лава́.</verse>
				<verse number="25">Тэ́ньци ёнэ явэ́на тэ дживэ́н пэ пхув, сави́ Мэ дыём Мирэ́ писхари́скэ Яково́скэ, пэ сави́ дживэ́нас лэ́нгирэ дада́; одо́й ёнэ явэ́на ве́чнэс тэ дживэ́н ёнэ, лэ́нгирэ чхаворэ́, лэ́нгирэ – чхаворэнгирэ чхаворэ́; и Миро писха́ри Дави́до явэ́ла тхага́ри пэ лэ́ндэ пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
				<verse number="26">И буты́р Мэ кэра́ва лэ́нца раманёно (ми́рно) завето; ве́чно завето явэ́ла лэ́нца. Мэ да́ва лэ́нгэ лачхо́ джиибэ́н, адя́кэ, соб (кай) бут лэн тэ явэ́л, Мэ чхува́ва машки́р лэ́ндэ Миро свэ́нто штэ́то пэ сарэ́ бэрша́.</verse>
				<verse number="27">Мири́ ша́тра явэ́ла лэ́ндэ; и Мэ ява́ва лэ́нгиро Дэвэ́л, а ёнэ явэ́на Миро народо.</verse>
				<verse number="28">И ґалёна народы, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, Саво́ обсвэнцынэла Израилё, ке́ли Миро свэ́нто штэ́то ячэ́лапэ машки́р лэ́ндэ пэ сарэ́ бэрша́.’”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="38">
				<verse number="1">И сыс кэ мэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав дасаво:</verse>
				<verse number="2">“Манушэ́скиро чхава! Рисёв Тырэ́ мо́са кэ Гога, саво́ дживэ́ла пэ пхув Магог, Рошаскиро, Мешэхоскиро и Фувалоскиро тхага́ри, пхэн пир лав пэ лэ́стэ ангилпхэныбэ́н.</verse>
				<verse number="3">Пхэн: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: Акэ, Мэ выгиём пэ ту́тэ, Гога, Рошаскиро, Мешэхоскиро и Фувалоскиро тхага́ри (князё).</verse>
				<verse number="4">Мэ рискира́ва тут, урьявава савари пэ ту́тэ, вылыджава тут, саро́ тыро́ халадыбэ́н, халадэ́н пэ грэ́ндэ и манушэ́н, савэ́ традэ́на уклистэ́, сарэ́н, кон исын дро халадэ́нгиро урибэ́н саструнэ́ шчыткэнца и шчытэнца сарэ́н, кон рикирэлас курталы.</verse>
				<verse number="5">Персэн, Ефиоплянэн, Ливийцэн, савэ́ исын лэ́нца, сарэ́н дро шчы́то и шлемо.</verse>
				<verse number="6">Гомерос лэ́скирэ сарэ́ лэ́скирэ-халадэ́нгирэ скэдыибнаса; Фогармоскиро кхэр паш-ратитконэ́ рига́тыр лэ́скирэ-халадэ́нгирэ скэдыибнаса, бут народы явэ́на ту́са.</verse>
				<verse number="7">Урипэ, скэдэ́нпэ дро дром, ту, и саро́ тыро́ халадэ́нгиро скэдыибэ́н, саво́ явдя́ кэ ту, яв лэ́нгиро лыджаибнаскиро (вождё).</verse>
				<verse number="8">Ке́ли проджа́на (накхэна) бут дывэса́, тут выкхарэна, ту явэ́са пэ пхув, со исын зракхны куртала́тыр, скэдыны бутэ́ народэндыр, пэ Израилёскири бэ́рга, савэ́ сыс чхучэ́, нэ акана́ рисёна мануша́, савэ́ дживэ́на пэ кадая́ пхув, явирэ народэндыр, сарэ́ ёнэ явэ́на тэ дживэ́н дурэды́р би дара́киро.</verse>
				<verse number="9">Ёнэ явэ́на тэ ґаздэ́нпэ сы́рбы холями балва́л, со подджа́ла, сыр о́блоко, соб (кай) тэ учхакирэн пхув, ту и саро́ тырэ́-халадэ́нгиро скэдыибэ́н, и бут народы ту́са.”</verse>
				<verse number="10">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “Дрэ кодолэ́ дывэса́ явэ́ла ту́кэ дро ило́ дума, ту задуминэса бибахтало́ рэ́ндо.</verse>
				<verse number="11">Ту пхэнэ́са: ‘Джа́ва мэ пэ пхув, сави́ на ракхэлпэ, мэ джа́ва пэ манушэ́ндэ, савэ́ нисо́ на думинэ́на, лэ́ндэ сарэ́ндэ нанэ ва́нты, нанэ вуда́р, нанэ по́рта штабаса.</verse>
				<verse number="12">Мэ джа́ва, соб (кай) тэ обчорав лэн, соб (кай) тэ залав пэ́скэ лэ́нгиро барвалыпэ́н, соб (кай) тэ явэ́н палэ мирэ́ кхэра́, савэ́ исын ґаздынэ́ роспхагирдэ́ кхэрэндыр, народо, саво́ исын скэдыно́ народэндыр, саво́ залэлапэ хулаибнаса и бикиныбнаса, саво́ дживэ́ла пэ пхувья́киро машкирипэн [вучипэ́н-р.с.].’</verse>
				<verse number="13">Сава и Дедано, Фарсисоскирэ ку́пцы (тылга́рья) сарэ́ лэ́нгирэ тэрнэ́ шчэрорэнца пхэнэ́на ту́кэ: “Ту явдя́н, соб (кай) тэ чорэс? Ту скэдыян Тырэ́ – халадэ́нгиро скэдыибэ́н, соб (кай) тэ залэс саро́ лэ́нгиро барвалыпэ́н, соб (кай) тэ залэс руп и сувнака́й, соб (кай) тэ отлэс кхэритконэ́ мурдалэ́н (ското) и маёнко и миштыпэ́н, соб (кай) саро́ дава́ тэ дорэсэлпэ ту́кэ?”</verse>
				<verse number="14">Палдава́ пхэн пир лав ангилпхэныбэ́н, манушэ́скиро чхава, пхэн пэ Гогастэ: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: Чачо́, дро кодова́ дывэ́с, ко́ли миро народо, Израилё, явэ́ла тэ дживэ́л би дара́киро, ту ґалёса дава́.</verse>
				<verse number="15">И тумэ́ явэ́на пэ́скирэ штэто́стыр паш-ратитконэ́ (севернонэ) рига́тыр, ту и бут народы ту́са, сарэ́, кон бэшэ́ла пэ грэ́ндэ, баро́ скэдыибэ́н, и баро́ халадыбэ́н.</verse>
				<verse number="16">И ту ґаздэсапэ пэ Миро народо, пэ Израилё, сыр о́блоко, соб (кай) тэ учхакирэс пхув, дава́ явэ́ла дрэ палатунэ́ (последня) дывэса́, и Мэ яна́ва тут проти Мири́ пхув, соб (кай) тэ ґалён Ман народы, ко́ли Мэ пэ ту́тэ, Гогэ, сыкава́ва, со Мэ сом Свэ́нто анги́л лэ́нгирэ якха́.</verse>
				<verse number="17">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “Ци сан ту кодова́, пал конэ́стэ Мэ ракиравас дрэ ґаратунэ́ дывэса́, ко́ли Мирэ́ писха́рья, Израилёскирэ проро́ки ангилпхэнэнас, со Мэ яна́ва тут пэ лэ́ндэ?”</verse>
				<verse number="18">Акэ, явэ́ла дро дова́ дывэ́с, ко́ли Гога явэ́ла пэ Израилё, ґаздэ́лапэ Мири́ холы́.</verse>
				<verse number="19">Дро Миро зэвлыныпэ́н, дрэ Мири́ холы́, Мэ пхэндём: “Чачо́, зоралэ́с явэ́ла тэ издрал Израилёскири пхув.</verse>
				<verse number="20">Заиздрана Мирэ́ глосатыр барэ́ панескирэ мачхэ́, болыбны́тка чирикля́, фэлды́тка мурдала́ (звери) сарэ́ сапа, сарэ́ мануша́, савэ́ исын пэ пхув; и пэрэ́на бэ́рги, пэрэ́на бэ́ргицы, сарэ́ ва́нты пэрэ́на пэ пхув.</verse>
				<verse number="21">Сарэ́ Мирэ́ бэргэндыр прикхарава курта́ла, соб (кай) тэ выджа́л пэ лэ́стэ; кажнонэ́-манушэскири курта́ла подджа́ла пэ лэ́скирэ пшалэ́стэ.</verse>
				<verse number="22">И Мэ ява́ва Тэ сэндякирав пхарэ́с лэс; Мэ выкхарава пэ лэ́стэ мэрибнытка фра́нсы и ратвало домарибэн, и Мэ вычхувава пэ лэ́стэ, пэ лэ́скирэ халадэ́нгирэ полки, пэ бут народы, савэ́ исын лэ́са тасадыпнаскиро брышы́нд, саво́ сарэ́н хасякирэ́ла, баруно градо, яг и се́ра (дзэвэ́ля).</verse>
				<verse number="23">И Мэ сыкава́ва, со Мэ сом Баро́ и Свэ́нто, Мэ сыкава́ва Пэс анги́л бутэ́-народэнгирэ якха́, и ёнэ ґалёна, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="39">
				<verse number="1">“Палдава́ ту, манушэ́скиро чхава, пхэн пир лав ангилпхэныбэ́н пэ Гогастэ, пхэн: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: Акэ, Мэ сом проти ту́тэ, Гогэ, Рошоскиро Мешэхоскиро и Фувалоскиро тхага́ри!</verse>
				<verse number="2">И Мэ рискира́ва палэ тут, и Мэ лыджа́ва тут, и лыджа́ва Мэ тут паш-ратитконэ́ (севернонэ) рига́тыр, Мэ яна́ва тут пэ Израилёскирэ бэ́рги.</verse>
				<verse number="3">Мэ вымарава Тыро́ лу́ко тырэ́ зэрвонэ (левонэ) вастэ́стыр, Мэ вычхурдава тырэ́ марибны́тка бустя́ (стре́лы) тырэ́ чачэ́ (правонэ) вастэ́стыр.</verse>
				<verse number="4">Ту пэрэса пэ Израилёскирэ бэ́рги, ту и сарэ́ тырэ́ халадэ́нгирэ полки, сарэ́ народы, савэ́ исын ту́са; Мэ отда́ва, соб (кай) тэ хан тут рискирибна́скирэ (хишчна) чирикля́ и фэлды́тка рискирибна́скирэ мурдала́.</verse>
				<verse number="5">Пэрэса ту пэ откэрды фэ́лда пал дова́, со Мэ пхэндём дава́, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="6">Мэ бичхава́ва яг пэ пхув ‘Магог’, пэ манушэ́ндэ, савэ́ дживэ́на пэ островы би дарипнаскиро, и нисо́ на думинэн пал пэ́стэ, и ёнэ ґалёна, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="7">И сыкава́ва Мэ Миро свэ́нто лав машки́р Миро народо, Израилё, Мэ на дава́ бутэды́р, соб (кай) тэ магирэ́н Миро свэ́нто лав, и ґалёна народы, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, Свэ́нто пэ Израилё.</verse>
				<verse number="8">Акэ, дава́ явэ́ла, пхэрдякирэлапэ, ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: дава́ исын кодова́ дывэ́с, пал саво́ Мэ пхэндём.</verse>
				<verse number="9">Тэ́ньци выджа́на мануша́, савэ́ дживэ́на дрэ Израилёскирэ фо́рья, захачкирна яг, явэ́на тэ хачкирэ́н марды́тко (оружыё), шчы́ты, шчытки саструнэ́, луки и марибны́тка бустя́, булавы и чхурдыбнытка бустя́ (коп΄и) и ёнэ явэ́на тэ хачкирэ́н кадалэ́ эфта́ (битринэ́нгиро дэш) бэрш.</verse>
				<verse number="10">На явэ́на ёнэ тэ янэ́н кашта́ фэлдатыр, на явэ́на тэ кэдэн лэн дро вэш, нэ явэ́на тэ хачкирэ́н екх мардытка; ёнэ обчорэна долэн, кон лэ́ндыр чорэлас, залэна одолэ́ндыр, кон лэ́ндыр залэлас”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="11">“Явэ́ла дро дова́ дывэ́с: Мэ да́ва Гогаскэ штэ́то ваш мэрибэ́н дро Израилё: до́ло, кай проджа́на мануша́, пэ васто́ко морёстыр (дэрьявэстыр); дава́ штэ́то явэ́ла тэ зарикирэл кажнонэс, кон тэ на джа́лас пашы́л одо́й; гаравэна одо́й Гогас и саро́ лэ́скиро-халадыбэ́н; явэ́на тэ кхарэ́н дава́ штэ́то, Гогаскирэ халадэ́нгиро табороскиро до́ло.</verse>
				<verse number="12">Эфта́ чхона́ явэ́ла тэ гаравэл лэн Израилёскиро кхэр, соб (кай) тэ жужакирэл пхув.</verse>
				<verse number="13">Народо сарэ́ пхувья́тыр явэ́ла тэ гаравэл лэн; баро́ явэ́ла дова́ дывэ́с, ко́ли Мэ сыкава́ва Пэ́скири сла́ва, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="14">И выкэдэна манушэ́н, савэ́ явэ́на тэ обджан пхув би тэрдыпнаскиро, и савэ́ явэ́на тэ гаравэн кодолэ́н, савэ́ ячнэ́пэ пэ пхув кхэтанэ́ манушэ́нца, савэ́ явэ́на тэ проджан одо́й, соб (кай) пхув тэ жужакирэлпэ; ёнэ лэ́на тэ родэ́н дава́, ко́ли проджа́ла эфта́ чхона́.</verse>
				<verse number="15">А ко́ли вари-кон одолэ́ндыр, савэ́ явэ́на тэ обджан пхув, дыкхэ́ла манушэ́скиро кокало, тэ́ньчи чхувэ́ла пашы́л лэ́стэ шпэ́ра (знако), соб (кай) одолэ́, савэ́ гаравэна, тэ гаравэн лэс дро до́ло, кай сыс Гогаскиро баро́ кэ дар халадыбэ́н.</verse>
				<verse number="16">Форо́скиро лав явэ́ла: Ѓамона. Адя́кэ жужакирэна (вычыстинэна) ёнэ пхув.”</verse>
				<verse number="17">“А ту, манушэ́скиро чхава, адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: Пхэн сарэ́ чириклэнгэ и сарэ́нгэ фэлдытконэ мурдалэ́нгэ: ‘Скэдэ́нпэ, джа́н, скэдэ́нпэ сарэ́ ригэ́ндыр кэ Миро высвэнциндло хабэ́н, саво́ Мэ кэра́ва ваш тумэ́нгэ; кэ баро́ свэнтытко хабэ́н пэ Израилёскирэ бэ́рги; тумэ́ явэ́на тэ хан мас, явэ́на тэ пьен рат.</verse>
				<verse number="18">Зоралэ́-муршэнгиро мас явэ́на тэ хан; явэ́на тэ пьен рат тхагарьенгиро (князенгиро) пэ пхув, бакрэнгиро, бакрорэнгиро, бузнэнгиро (козлэнгиро) гурувэнгиро, сарэнгиро, конэ́с чаравэнас пэ Васа́но.</verse>
				<verse number="19">Тумэ́ явэ́на тэ хан и явэ́на чалэ; тумэ́ явэ́на тэ пьен рат и явэ́на матэ Мирэ́ высвэнцындлэ хабнастыр, саво́ Мэ зачхинава ваш тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="20">И явэ́на тумэ́ чалэ пало́ Миро сками́нд грэнца, манушэ́нца, савэ́ традэ́на уклистэ́, зоралэ́ муршэнца марибнаскирэ, и явирэ халадытконэ манушэ́нца” –, ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="21">“И сыкава́ва Мэ Мири́ сла́ва машки́р Наюды́тка на́цыи (народы); сарэ́ народы дыкхэ́на Миро сэ́ндо, саво́ Мэ кэра́ва; дыкхэ́на Миро васт, саво́ Мэ чхува́ва пэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="22">Палдава́ явэ́ла тэ джинэ́л Израилёскиро кхэр, со Мэ сом лэ́нгиро Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, лэ́нгиро Дэвэ́л далэ́ дывэсэ́стыр и дурэды́р.</verse>
				<verse number="23">И ґалёна Наюды́тка на́цыи, со кхэр Израилёскиро сыс вытрадыно пэ́скирэ пхувья́тыр пал лэ́нгиро хохаибэ́н, пал-дова́, со ёнэ хохавэнас Ман, Мэ закэрдём лэ́ндыр Миро муй, отдыём лэн дрэ лэ́нгирэ-вэргэ́нгирэ васта́, сарэ́ ёнэ мынэ́ куртала́тыр.</verse>
				<verse number="24">Пал лэ́нгиро нажужыпэн, пал лэ́нгиро чорипэ́н Мэ кэрдём далэнца дава́, и закэрдём лэ́ндыр Миро муй.</verse>
				<verse number="25">Палдава́ адя́кэ ракирэ́ла Рай-Дэвэ́л, Дэвэ́л: ‘Акана́ рискира́ва Мэ Яково́с плено́стыр, и потангинава (пожалинава) саро́ Израилёскиро кхэр, Мэ ява́ва тэ зэвлынав пир Миро свэ́нто лав.</verse>
				<verse number="26">И ґалёна ёнэ пэ́скиро биладжакирибэн, и сарэ́ пэ́скирэ напатяибэн, саво́ кэрэ́нас анги́л Ма́ндэ, ко́ли явэ́на тэ дживэ́н пэ пэскри пхув би дара́киро, нико́н на явэ́ла тэ страхакирэл лэн.</verse>
				<verse number="27">Ко́ли Мэ рискира́ва лэн народонэндыр, скэда́ва лэн лэ́нгирэ вэргэ́нгирэ пхувьендыр, и Мэ сыкава́ва Пэс дрэ лэ́ндэ, со Мэ сом Свэ́нто анги́л бут народонэнгирэ якха́.</verse>
				<verse number="28">И ґалёна, со Мэ сом лэ́нгиро Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, ко́ли рострадава лэн машки́р народы, а тэ́ньчи скэда́ва лэн пэ лэ́нгири пхув, и Мэ на ячавава (ячкирава) одо́й никонэ́с лэ́ндыр.</verse>
				<verse number="29">Мэ на ява́ва тэ закэрав лэ́ндыр Миро муй, пал-дова́, со Мэ чхува́ва Миро ди пэ Израилёскиро кхэр”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="40">
				<verse number="1">Дро биш тэ па́нджто бэрш, ко́ли амэ вытрадыям, ко́ли лыяпэ бэрш, пэ дэ́што чхонытко дывэ́с, дро дэшуштарто бэрш, ко́ли сыс роспхагирдо фо́ро, дро дова́-паць дывэ́с сыс пэ ма́ндэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро васт, и Ёв лыджия́ ман одори́к.</verse>
				<verse number="2">Дро дыкхибэ́н Дэвлэ́стыр Ёв лыджия́ ман пэ Израилёскиро пхув, чхудя́ ман пэ древа́н вучи́ бэ́рга, и пэ ла́тэ кажнонэ́ рига́тыр сыс сы́рбы патри́н (рисунко) пэ форитка кхэра́.</verse>
				<verse number="3">И лыджия́ ман одори́к. Акэ, сыс ману́ш, саво́ выдыкхэлас сы́рбы харко́ма (медь), ко́ли ёй хачола, дро лэ́скиро васт сыс шэло лёностыр (ґандладэстыр) и дэсто́, савэ́са гинэ́на; ёв сыс тэрдо́ пашы́л по́рта.</verse>
				<verse number="4">И пхэндя́ ма́нгэ адава́ ману́ш: “‘Чхаво́ манушэ́скиро! Дыкх пэ́скрэ якхэ́нца и шун пэ́скрэ канэнца, и прилэ́ илэ́са саро́, со Мэ ява́ва тэ сыкавав ту́кэ, пал-дова́ со тут яндлэ́ ваш одова́, соб (кай) мэ тэ сыкавав ту́кэ дава́ саро́, со ту дыкхэ́са, пхэн зоралэ́с Израилёскирэ кхэрэ́скэ.”</verse>
				<verse number="5">Акэ, пало́ кхангири́ сыс ва́нта сарэ́ лэ́скирэ ригэ́ндыр, а дро кодолэ́ – муршэскиро васт сыс дэсто́ ваш гиныбэ́н, дрэ шов куня́; кажно кунь гинэласпэ барипнаса сыр бурнык (ладошка): ёв выгиндя́ дро кадава́ Кхэр екх дэсто́ буґлыпэ́н, екх дэсто́ вучипэ́н.</verse>
				<verse number="6">Тэ́ньци гия́ ёв кэ по́рта, сави́ сыс рискирды кэ васто́ко; загия́ дрэ ла́тэ, выгиндя́ дрэ екх портакиро прого сыс екх дэсто́ буґлыпэ́н, и дро яви́р прого сыс екх дэсто́ буґлыпэ́н.</verse>
				<verse number="7">Дрэ каждо шту́ба пэ рига́ ваш ракхибнарьенгэ сыс екх дэсто́ длугипэ́н, екх дэсто́ буґлыпэ́н, машки́р шту́бы сыс пандж куня́, и дро портакиро прого, пашы́л портакиро трэ́мо (коридоро) сыс екх дэсто́!</verse>
				<verse number="8">И выгиндя́ ёв андра́л дрэ портакирэ трэмы екх дэсто́.</verse>
				<verse number="9">А пашы́л по́рта, дрэ трэмы, выгиндя́ охто́ (бидуе́нгиро дэш) куня́ (локци) и дуй куня́ дрэ сты́лбы. Кадава́ трэ́мо сыс пашы́л по́рта, сави́ сыс кхангирья́кирэ рига́тыр.</verse>
				<verse number="10">Штубицы ваш ракхибнарьенгэ пашы́л васточно по́рта сыс: трин екхэ рига́тыр и трин явирэ рига́тыр; екх ме́ра (выгиныбэн) дрэ сарэ́ трин штубицы, екх выгиныбэн пир сты́лбы екхэ и явирэ рига́тыр.</verse>
				<verse number="11">Портакиро буґлыпэ́н ёв выгиндя́ дэш куня́, а портакиро длугипэ́н сыс дэшутрин куня́.</verse>
				<verse number="12">А анги́л шту́бы сыс выступо дрэ екх кунь, и ва́нта дрэ екх кунь явирэ рига́тыр; дрэ далэ́ шту́бы сыс шов куня́ екхэ рига́тыр и шов куня́ явирэ рига́тыр.</verse>
				<verse number="13">Тэ́ньци выгиндя́ ёв дрэ по́рта екхэ штубакирэ упралыпнастыр кэ яви́р штубакиро упралыпэ́н биш тэ пандж куня́ буґлыпэ́н; вуда́р сыс тэрдо́ анги́л яви́р вуда́р.</verse>
				<verse number="14">А пир сты́лбы выгиндя́ ёв шовдэша́ куня́, дрэ кажно сты́лбо пашы́л грэ́да и пашы́л по́рта.</verse>
				<verse number="15">И англатунэ́ рига́тыр дро загиибэ́н рига́тыр кэ англатуны портакири риг сыс пандждэша́ куня́.</verse>
				<verse number="16">Фэнштры решоткэнца сыс дрэ шту́бы ваш ракхибнарьенгэ, пэ лэ́нгирэ сты́лбы андра́л по́рты ёнэ сыс тэрдэ́; дрэ трэ́мо сыс фэнштры, ёнэ лыджа́нас пэ андралатуны риг, а пэ сты́лбы сыс пальмы.</verse>
				<verse number="17">Ёв яндя́ ман дрэ грэ́да, со сыс яври́, акэ, одо́й сыс шту́бы трусця́л, грэ́да сыс кэрды гэристоса (дроморэса); трия́нда шту́бы сыс дро дова́ кхэр, со выджа́нас пэ баруно ґэристо.</verse>
				<verse number="18">Дава́ ґэристо (дроморо) сыс пашы́л по́рта пир портакиро длугипэ́н, кодова́ ґэристо сыс тэлыдыр.</verse>
				<verse number="19">И выгиндя́ ёв длугипэ́н тэлатунэ́ портатыр кэ андралатуны портакири риг, сави́ сыс яври́, шэл куня́ кэ васто́ко и паш-рати́тко (северно) риг.</verse>
				<verse number="20">Ёв выгиндя́ длугипэ́н и буґлыпэ́н портакиро, сави́ сыс дрэ грэ́да, со яври́, сави́ сыс рискирды кэ паш-рати́тко риг.</verse>
				<verse number="21">И сыс шту́бы пир рига́ (боки), савэ́ сыс пашы́л ла́тэ; трин шту́бы екхэ рига́тыр, трин шту́бы явирэ рига́тыр, лэ́нгирэ сты́лбы, лэ́нгиро трэ́мо сыс дасавэ́-паць, сыр по́рта, сави́ сыс англэды́р; лэ́нгиро длугипэ́н сыс пандждэша́ куня́, а буґлыпэ́н – биш тэ пандж куня́.</verse>
				<verse number="22">Лэ́нгирэ фэнштры (дудаля), и лэ́нгиро своды сыр выступы, лэ́нгирэ пальмы сыс дасавэ́-паць барипнаса (мераса), сыр сыс по́рта, сави́ выджа́лас пэ васто́ко, дрэ лэ́ндэ заджанас пир эфта́ ґэруня (ступени) и анги́л лэ́ндэ сыс трэ́мо.</verse>
				<verse number="23">По́рта выджа́ла кэ андралатуны грэ́да анги́л паш-рати́тко (северно) васточно по́рта; ёв выгиндя́ (вымериндя) портатыр кэ по́рта шэл куня́ (локци).</verse>
				<verse number="24">И яндя́ ёв ман пэ паш-дывэсы́тко (южно) риг, акэ, одо́й сыс паш-дывэсы́тко по́рта; ёв выгиндя́ пир сты́лбы и ґэруня (ступеньки) ада́кицы, сыр сыс англэды́р.</verse>
				<verse number="25">Дрэ лэ́ндэ анги́л лэ́нгирэ вудара́ сыс фэнштры дасавэ́, сыр сыс кодолэ́ фэнштры: длугипнаса сыс ёнэ пандждэша́ куня́, а буґлыпнаса – биш тэ пандж куня́.</verse>
				<verse number="26">Соб (кай) тэ ґаздэспэ кэ ёнэ, трэиндя́ тэ проджас эфта́ ґэруня, анги́л лэ́ндэ сыс вудара́, укэдыибэн пальмэндыр – екх долэ́ рига́тыр, екх явирэ рига́тыр пэ лэ́нгирэ сты́лбы.</verse>
				<verse number="27">Сыс паш-рати́тко по́рта дрэ андратуны́ грэ́да, ёв выгиндя́ екхэ портатыр кэ яви́р по́рта шэл куня́.</verse>
				<verse number="28">Ёв лыджия́ ман кэ паш-дывэсы́тко (южно) по́рта, а одотхы́р – пэ англатуны грэ́да; выгиндя́ ёв дрэ паш-дывэсы́тко (южно) по́рта ада́кицы, сыр сыс англэды́р.</verse>
				<verse number="29">Лэ́нгирэ шту́бы пир рига́, савэ́ сыс пашэдыр кэ яго́ро, лэ́нгирэ сты́лбы и трэмы (выступы) – сыс дро дасави́-паць ме́ра; и фэнштры сыс дрэ лэ́ндэ, и дрэ лэ́нгирэ трэмы трусця́л (кругом); саро́ сыс длугипнаса пандждэша́ куня́, буґлыпнаса биш тэ пандж куня́.</verse>
				<verse number="30">Трэмы сыс трусця́л; лэ́нгиро длугипэ́н сыс биш тэ пандж куня́, а буґлыпэ́н сыс пандж куня́.</verse>
				<verse number="31">Сыс лэ́ндэ трэмы, савэ́ выджа́нас пэ андратуны́ грэ́да; пальмы сыс пэ лэ́нгирэ сты́лбы; соб (кай) тэ ґаздэ́нпэ кэ ёнэ, трэиндя́ тэ проджан охто́ ґэруня (ступени).</verse>
				<verse number="32">И яндя́ ёв ман кэ васточно по́рта, а одотхы́р – дрэ андратуны́ грэ́да (дво́ро); выгиндя́ ёв дрэ дая́ по́рта дасави́-паць ме́ра.</verse>
				<verse number="33">Лэ́нгирэ шту́бы пир рига́, савэ́ сыс пашэдыр кэ яго́ро (краё) лэ́нгирэ сты́лбы, лэ́нгирэ трэмы сыс дро дасави́-паць ме́ра; и фэнштры дрэ лэ́ндэ, и дрэ лэ́нгирэ трэмы сыс трусця́л; длугипэ́н сыс пандждэша́ куня́, а буґлыпэ́н – биш тэ пандж куня́.</verse>
				<verse number="34">Лэ́нгирэ трэмы выджа́нас пэ грэ́да (дво́ро), со сыс яври́, пэ лэ́нгирэ сты́лбы сыс пальмы екхэ и явирэ рига́тыр; соб (кай) тэ ґаздэ́нпэ кэ ёнэ, трэиндя́ тэ проджан охто́ ‘гэруня (ступени).</verse>
				<verse number="35">Тэ́ньци о ману́ш лыджия́ ман кэ паш-рати́тко (южно) по́рта; выгиндя́ одо́й сави́-паць ме́ра.</verse>
				<verse number="36">Шту́бы пир рига́ (боки), савэ́ сыс пашы́л лэ́ндэ; лэ́нгирэ сты́лбы и лэ́нгирэ трэмы; и фэнштры дрэ лэ́ндэ сыс трусця́л; сарэнгиро длугипэ́н сыс пандждэша́ куня́, а буґлыпэ́н биш тэ пандж куня́.</verse>
				<verse number="37">Лэ́нгирэ трэмы выджа́нас пэ грэ́да (дво́ро), со сыс яври́; пальмы сыс пэ лэ́нгирэ сты́лбы екхэ и явирэ рига́тыр, соб (кай) тэ ґаздэ́нпэ кэ ёнэ, трэиндя́ тэ проджан охто́ ‘гэруня.</verse>
				<verse number="38">Сыс адя́кэ-паць шту́ба загиибнаса пашы́л портакирэ сты́лбы: одо́й выморэна схачкирибнытка свэ́нта дыибэна́ (жэртвы).</verse>
				<verse number="39">А дро трэ́мо, саво́ сыс пашы́л по́рта, сыс дуй скаминда: екхэ рига́тыр и дуй скаминда явирэ рига́тыр, соб (кай) тэ зачхинэс пэ лэ́ндэ схачкирибнытка свэ́нта дыибэна́, свэ́нто дыибэ́н пало́ грэ́хо, свэ́нто дыибэ́н пало́ чорипэ́н.</verse>
				<verse number="40">И пашы́л одоя риг, сави́ выджа́лас яври́, пашо загиибэ́н пир паш-рати́тко по́рта сыс дуй скаминда; и пашы́л яви́р риг, пашы́л портакиро трэ́мо сыс дуй скаминда.</verse>
				<verse number="41">Штар скаминда сыс екхэ рига́тыр, штар скаминда-явирэ рига́тыр, – пашы́л по́рта; кхэтанэ́-охто́ скаминда, пэ савэ́ зачхинэнас свэ́нта дыибэна́.</verse>
				<verse number="42">Сыс штар скаминда вычингирдэ барэндыр ваш дова́, соб (кай) тэ хачкирэс свэ́нта дыибэна́; лэ́нгиро длугипэ́н сыс екх тэ паш куня́, буґлыпэ́н сыс екх тэ паш куня́, а вучипэ́н екх кунь; пэ лэ́ндэ чхувэ́нас долэ́ струме́нты, со́са зачхинэнас свэ́нта дыибэна́ тэ хачкирэ́н и ваш яви́р дыибэна́.</verse>
				<verse number="43">Саструнэ́ нанглэ дрэ екх бурнык (ладошка) буґлыпнаса сыс примардэ кэ кхэри́тка ва́нты трусця́л, а пэ скаминда чхувэ́нас дыибнытко мас.</verse>
				<verse number="44">Пало́ андратуны́ по́рта сыс шту́бы ваш багибнаскирэнгэ; пэ андратуны́ грэ́да, пашы́л паш-рати́тко по́рта, екх выджа́лас пэ паш-дывэсы́тко риг, а яви́р, пашы́л паш-дывэсы́тко (южно) по́рта, выджа́лас пэ паш-рати́тко (северно) риг.</verse>
				<verse number="45">Ёв пхэндя́ ма́нгэ: “Кадая́ шту́ба (комора), сави́ выджа́ла пэ паш-дывэсы́тко риг, исын ваш рашангэ, савэ́ ракхэнас Кхангири́.</verse>
				<verse number="46">А шту́ба, сави́ выджа́ла пэ паш-рати́тко риг, исын ваш рашангэ, савэ́ ракхэнас алта́рё: кадалэ́ исын Садокоскирэ чхавэ́, екхджинэ мануша́ Левиёскирэ чхавэ́ндыр, савэ́ явэ́нас пашылэды́р кэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, соб (кай) тэ кэрэ́н буты́ ваш Лэ́скэ.</verse>
				<verse number="47">И выгиндя́ ёв дрэ грэ́да (дво́ро) шэл куня́ дро длугипэ́н и шэл куня́ дро буґлыпэ́н, ёй (грэ́да) сыс штарэ́-вэнглытко (ла́тэ сыс штар вэ́нглы), а анги́л Кхангири́ сыс тэрдо́ алта́рё.</verse>
				<verse number="48">Ёв яндя́ ман кэ Кхангирья́киро трэ́мо; выгиндя́ пир трэмитка сты́лбы пандж куня́ екхэ рига́тыр и пандж куня́ явирэ рига́тыр, а дрэ по́рта сыс трин куня́ буґлыпэ́н екхэ рига́тыр и трин куня́ явирэ рига́тыр.</verse>
				<verse number="49">Трэмитко буґлыпэ́н – биш куня́, а длугипэ́н – дэшуекх куня́, соб (кай) тэ ґаздэ́нпэ кэ ёв, трэиндя́ тэ проджан дэш ґэруня (ступени); сты́лбы рикирнас трэ́мо екхэ и явирэ рига́тыр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="41">
				<verse number="1">Тэ́ньци лыджия́ ёв ман дрэ Кхангири́ и выгиндя́ пир сты́лбы шов куня́ буґлыпэ́н екхэ рига́тыр и шов куня́ буґлыпэ́н явирэ рига́тыр – дава́ сыс скиниякиро (шатракиро) буґлыпэ́н.</verse>
				<verse number="2">Дрэ вудара́ сыс дэш куня́ буґлыпэ́н, пир вударитка рига́ сыс пандж куня́ екхэ рига́тыр и пандж куня́ явирэ рига́тыр; выгиндя́ длугипэ́н дрэ Кхангири́ – штардэша́ куня́, а буґлыпэ́н биш куня́.</verse>
				<verse number="3">Загия́ ёв андрэ́, выгиндя́ пир сты́лбы пашы́л вуда́р дуй куня́, и дро вуда́р шов куня́, а вударитко буґлыпэ́н – сыс эфта́ куня́.</verse>
				<verse number="4">Выгиндя́ дрэ лэ́стэ биш куня́ дро длугипэ́н и биш куня́ дро свэнтонэ́-штэтоскиро буґлыпэ́н, и пхэндя́ ма́нгэ: “Дава́ исын Свэ́нто-свэнтонэстыр штэ́то”</verse>
				<verse number="5">Выгиндя́ ёв дрэ Кхангирья́кири ва́нта шов куня́, а буґлыпэ́н дрэ шту́бы, савэ́ сыс пашылэды́р, трусця́л Кхангири́, пир штар куня́.</verse>
				<verse number="6">Сыс трия́нда тэ трин шту́бы (коморы) пэ рига́, шту́ба пашы́л шту́ба; ёнэ заджа́на дрэ ва́нта, сави́ сыс пашы́л Кхангири́ ваш шту́бы, трусця́л адя́кэ, со ёнэ сыс кхэтанэ́ кадалэ́ вантаса, нэ дрэ кхангирья́кири ва́нта ёнэ на заджанас.</verse>
				<verse number="7">Нэ Кхангири́ буты́р и буты́р буґлёлас трусця́л и упра́л штубэнца, савэ́ сыс пир рига́, дрэ Кхангири́ крэнглыпэн буґлёлас упрэ́, тэлатунэ́ этажостыр шту́бы ґаздэнаспэ дро упралатуно пир машкиратуно этажо.</verse>
				<verse number="8">И мэ дыкхцём Кхангирья́кирэ упралыпэ́н пир саро́ крэнглыпэн (окружность), шту́бы, савэ́ сыс пир рига́ пэ пхув, сыс пхэрдо́ дэсто́, шов пхэрдэ́ куня́.</verse>
				<verse number="9">Вантытко буґлыпэ́н дрэ шту́бы, савэ́ сыс пир рига́ и выджа́нас яври́, сыс пандж куня́ сыс откэрдо штэ́то, пашы́л шту́бы пир рига́ дрэ Кхангири́.</verse>
				<verse number="10">Дурипэн машки́р шту́бы сыс биш куня́, трусця́л сари́ Кхангири́.</verse>
				<verse number="11">Вудара́ дрэ шту́бы, савэ́ сыс пир рига́, выджа́нас пэ откэрдо штэ́то: екх вуда́р – пэ паш-рати́тко, а яви́р вуда́р – пэ паш-дывэсы́тко риг; кадалэ́ откэрдэ-штэтоскиро буґлыпэ́н сыс пандж куня́ трусця́л.</verse>
				<verse number="12">Кхангиритко буглыпэн анги́л форуны́ (пло́шча) пэ за́падно риг сыс эфтадэша́ куня́; сари́ дая́ Кхангиритко ва́нта сыс дрэ пандж куня́ буґлыпнаса, а ла́киро длугипэ́н сыс енядэша куня́.</verse>
				<verse number="13">Ёв выгиндя́ дрэ Кхангири́ шэл куня́ длугипэ́н – дро дова́ англатуно́ штэ́то, дро дова́ кхэр, со сыс прикэрдо, дрэ лэ́скирэ ва́нты сыс шэл куня́ длугипэ́н.</verse>
				<verse number="14">Кхангиритко буґлыпэ́н пир одоя риг, сави́ исын дыкхны, лыджа́ла кэ явритуны грэ́да, сави́ выджа́лас пэ васто́ко, сыс шэл куня́.</verse>
				<verse number="15">Дро саро́ Кхангирьякиро длугипэ́н анги́л форуны́ (пло́шча) пэ лэ́скири палатуны риг, штубэнца, савэ́ сыс пир рига́, екхэ и явирэ рига́тыр ёв выгиндя́ шэл куня́ кхэтанэ́ долэса, со сыс андра́л Кхангири́ и трэмэнца, савэ́ сыс дрэ грэ́да (дво́ро).</verse>
				<verse number="16">Вударэнгирэ сты́лбы, фэнштры ришоткэнца (кратэнца), шту́бы савэ́ сыс пир рига́ трусця́л, дрэ сарэ́ трин этажы анги́л проги сыс обчхудэ каштэса, пэтостыр (полостыр) кэ фэнштры; фэнштры сыс закэрдэ.</verse>
				<verse number="17">Вударитконэ упралыпнастыр, сыр андра́л Кхангири́, адя́кэ-паць и яври́, пир сари́ ва́нта трусця́л, андрэ́ и яври́ сыс вычхиндлэ́ формы каштэ́стыр.</verse>
				<verse number="18">Сыс кэрдэ́ херувимы и пальмы: пальма машки́р дуй херувимы; дро кажно херувимо сыс дуй муя́.</verse>
				<verse number="19">Екхэ рига́тыр дыкхэ́лас пэ пальма манушэ́скиро муй, а явирэ рига́тыр – шчэроскиро (левоскиро) муй, адя́кэ сыс кэрдо́ дрэ сари́ Кхангири́ трусця́л.</verse>
				<verse number="20">Пэтостыр (полостыр) кэ вударитко упралыпэ́н сыс вычхиндлэ́ херувимы и пальмы, адя́кэ сыс и пир Кхангирья́кири ва́нта.</verse>
				<verse number="21">Дрэ Кхангири́ сыс штар вэнглытка вударэнгирэ сты́лбы, свэ́нто штэ́то выдыкхэлас адя́кэ, сыр мэ лэс дыкхцём.</verse>
				<verse number="22">Алта́рё сыс каштуно, лэ́скиро вучипэ́н – трин куня́, длугипэ́н – дуй куня́, лэ́скирэ вэ́нглы, дова́ пэ со ёв сыс тэрдо́; лэ́скирэ ва́нты – каштэ́стыр. И пхэндя́ ману́ш ма́нгэ: “Кадава́ исын сками́нд, саво́ сыс тэрдо́ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ.”</verse>
				<verse number="23">Дрэ Кхангири́ и дро свэ́нто штэ́то сыс пир дуй вудара́.</verse>
				<verse number="24">Дрэ далэ́ вудара́ сыс пир дуй пхаля пэ завесы (зачхудэ), далэ́ пхаля ґаздэнаспэ; дуй пхаля сыс пашо екх вуда́р, дуй пхаля сыс пашо яви́р вуда́р.</verse>
				<verse number="25">Пэ лэ́ндэ, пэ Кхангирья́кирэ вудара́, сыс вычхиндлэ́ херувимы и пальмы, дасавэ́-паць, сыр пэ ва́нты, а анги́л трэ́мо яври́ сыс каштуно ґеристо (помосто).</verse>
				<verse number="26">Фэнштры пальмэнца екхэ и явирэ рига́тыр сыс пашы́л трэ́мо и дрэ Кхангирья́кирэ шту́бы, савэ́ сыс пир рига́, пэ кашт, савэ́са сыс одо́й обчхудо.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="42">
				<verse number="1">Тэ́ньци вылыджия́ ёв, адава́-паць ману́ш, ман пэ грэ́да, сави́ сыс яври́ паш-ратитконэ́ дромэ́стыр, яндя́ ман кэ шту́бы, савэ́ сыс анги́л форуны́ (пло́шча), анги́л кхэр Кхангирья́киро пэ паш-рати́тко (северно) риг.</verse>
				<verse number="2">Кэ дова́ штэ́то, саво́ пашо паш-рати́тко вуда́р сыс дро длугипэ́н шэл куня́, а дро буглыпэн – пандждэша́ куня́.</verse>
				<verse number="3">Анги́л андратуны́ грэ́да (дво́ро), сави́ сыс биш куня́, анги́л гэристо (помосто) сыс кэрдэ́ барэстыр, саво́ сыс пэ одоя грэ́да, сави́ выджа́лас яври́, сыс трэ́мо анги́л трэ́мо дрэ трин этажы.</verse>
				<verse number="4">Анги́л шту́бы сыс загиибэ́н, лэ́скиро буґлыпэ́н сыс дэш куня́, а андрэ́ – дрэ екх кунь; лэ́нгирэ вудара́ выджа́нас пэ паш-рати́тко риг.</verse>
				<verse number="5">Упралатунэ шту́бы на сыс дасавэ́ буґлэ, сыр тэлатунэ́ и машкиратунэ, пал-дова́, со одо́й сыс трэмы.</verse>
				<verse number="6">Ёнэ сыс кэрдэ́ дрэ трин этажы, нэ дасавэ́-паць сты́лбы, савэ́ сыс пэ грэ́да, лэ́ндэ нанэ; пал-дова́ со ёнэ на сыс дасавэ́ буґлэ, сыр тэлатунэ́ и машкиратунэ шту́бы.</verse>
				<verse number="7">Ва́нта анги́л кадалэ́ шту́бы явритунэ грэдатыр (дворостыр), сави́ сыс яври́, сыс дро буґлыпэ́н пандждэша́ куня́.</verse>
				<verse number="8">Пал-дова́, со штубэнгиро длугипэ́н, савэ́ сыс пэ грэ́да, со выджа́нас яври́, сыс пандждэша́ куня́; акэ, анги́л Кхангири́ сыс шэл куня́.</verse>
				<verse number="9">Тэлэ́ сыс загиибэ́н андрэ́ далэ́ шту́бы васточнонэ рига́тыр, ко́ли тэ подджан кэ ёнэ грэдатыр, сави́ сыс яври́.</verse>
				<verse number="10">Кэ вантакиро буглыпэн, сави́ сыс пэ грэ́да, кэ васто́ко анги́л га́са, анги́л кхэр сыс шту́бы.</verse>
				<verse number="11">Дроморо анги́л лэ́ндэ сыс дасаво сыр пашы́л кодолэ́ шту́бы, савэ́ выджа́нас пэ паш-рати́тко риг, дасаво длугипэ́н сыр лэ́ндэ, дасаво буґлыпэ́н, сарэ́ лэ́нгирэ выгиибэна, саро́ лэ́нгиро укэдыибэн, лэ́нгирэ вудара́ сыс дасавэ́, сыр лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="12">Кадасавэ́ вудара́ сыс сыр дрэ шту́бы, савэ́ выджа́нас пэ паш-дывэсы́тко (южно) риг, ваш дова́, соб (кай) тэ заджас дрэ лэ́ндэ, сыс вуда́р пашы́л дром, саво́ джа́лас пир ва́нта пэ васто́ко.</verse>
				<verse number="13">И пхэндя́ ёв ма́нгэ: “Шту́бы пэ паш-рати́тко (северно) и пэ паш-дывэсы́тко (южно) рига́, савэ́ сыс анги́л англатуно́ штэ́то, исын свэ́нта шту́бы, кай рашая́ исын, савэ́ явэ́на кэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л, и кай ёнэ ханас свэ́нта дыибэна́ (жэртвы), одо́й ёнэ чхувэ́на свэ́нта дыибэна́, и янэ́на маруно́ свэ́нто дыибэ́н, и дыибэ́н пало́ грэ́хо, и дыибэ́н пал чорипэ́н, пал-дова́ со кадава́ исын свэ́нто штэ́то.</verse>
				<verse number="14">Ко́ли заджа́на одори́к рашая́, лэ́нгэ трэиндя́ тэ ячавэн (ячкирэн) одо́й пэ́скиро урибэ́н, дро саво́ ёнэ дынаринэ́нас (служынэ́нас), а тэ́ньчи (позжэ) тэ выджа́н далэ́-свэнтонэ́ штэто́стыр пэ грэ́да (дво́ро), со сыс яври́; пал-дова́, со кадава́ урибэ́н исын свэ́нто, лэ́нгэ трэиндя́ тэ урьен яви́р урибэ́н, а тэ́ньчи тэ выджа́н кэ мануша́.</verse>
				<verse number="15">Ко́ли ёв выгиндя́ андратуны́ Кхангири́, ёв вылыджия́ ман пир по́рта, сави́ выджа́лас пэ васто́ко, и ёв лыя́ тэ выгинэл ла трусця́л (кругом).</verse>
				<verse number="16">Ёв выгиндя́ васточно риг мериндытконэ дэстэса, и выгиндя́ ёв дэстэса пандж шэла́ дэстэ́.</verse>
				<verse number="17">Пэ паш-рати́тко (северно) риг выгиндя́ ёв далэ́ мериндытконэ дэстэса панджшэла́ дэстэ́.</verse>
				<verse number="18">Дрэ паш-дывэсы́тко риг выгиндя́ ёв мериндытконэ дэстэса панджшэла́ дэстэ́.</verse>
				<verse number="19">Порисия ёв кэ за́падно риг и выгиндя́ мериндытконэ дэстэса панджшэла́ дэстэ́.</verse>
				<verse number="20">Сарэ́ штарэ́ ригэ́ндыр вымериндя ла; трусця́л (кругом) сыс ва́нта, ла́киро длугипэ́н – панджшэла́ дэстэ́, ла́киро буґлыпэ́н, – сыс пандж шэла́ дэстэ́, соб (кай) тэ на явэ́л свэ́нто штэ́то кхэтанэ́ насвэнтонэ штэтоса.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="43">
				<verse number="1">И лыджия́ кадава́ ману́ш ман кэ по́рта (вра́ты), кэ одоя по́рта, сави́ выджа́лас пэ васто́ко.</verse>
				<verse number="2">И, акэ, Израилёскирэ-Дэвлэ́скири сла́ва джа́лас вастоко́стыр, Лэ́скири зан – сыр бутэ́-панескиро шумо, пэ пхув зяиндя Лэ́скири сла́ва.</verse>
				<verse number="3">Дава́ дыкхибэ́н сыс дасаво-паць, сыр мэ дыкхцём, ко́ли Мэ явавас тэ пхэна́в, со хасёла фо́ро, и дыкхибэна сыс сы́рбы долэ́ дыкхибэна, савэ́ Мэ дыкхцём пашы́л рэка (лэнь) Ховар. Мэ пыём мо́са пэ пхув.</verse>
				<verse number="4">Ра́скирэ-Дэвлэ́скири сла́ва загия́ дрэ Кхангири́ пир по́рта, сави́ выджа́лас пэ васто́ко.</verse>
				<verse number="5">И ґаздыя́ ман Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Ду́хо, и лыджия́ ман дрэ андратуны́ грэ́да, и, акэ, Ра́скирэ-Дэвлэ́скири сла́ва змэкцяпэ пир сари́ Кхангири́.</verse>
				<verse number="6">И мэ шундём вари-конэ́с, саво́ ракирлас ма́нгэ Кхангирья́тыр, а одова́ ману́ш сыс тэрдо́ пашы́л ма́ндэ.</verse>
				<verse number="7">И пхэндя́ ёв ма́нгэ: “Манушэ́скиро чхава! Кадава́ исын Миро штэ́то, штэ́то ваш Мирэ́ ґэра́, кай Мэ ява́ва тэ джива́в машки́р Израилёскирэ чхавэ́ндэ саро́ джиибэ́н. Израилёскиро кхэр на явэ́ла тэ магирэл буты́р Миро свэ́нто лав; ни ёнэ, ни лэ́нгирэ кра́лья на явэ́на тэ кэрэ́н кадава́ биладжаипэ́н трупэнца, лэ́нгирэ кральенгирэ, пэ вучэ́ штэ́ты.</verse>
				<verse number="8">Ёнэ чхувэ́нас пэ́скиро прого пашы́л Миро прого, пэ́скиро вуда́р пашы́л Миро вуда́р, адя́кэ, со екх ва́нта сыс машки́р Ма́ндэ и лэ́ндэ; ёнэ магирэнас Миро свэ́нто лав пэ́скирэ джунгалэ́ рэндэ́нца, савэ́ кэрэ́нас, пал-дова́ Мэ хасякирдём лэн дрэ Мири́ холы́.</verse>
				<verse number="9">А акана́ ёнэ залэна Ма́ндыр пэ́скиро биладжаипэ́н, пэ́скирэ-кральенгирэ тру́пы, и Мэ ява́ва тэ джива́в машки́р лэ́ндэ пэ сарэ́ бэрша́.</verse>
				<verse number="10">Ту, манушэ́скиро чхава, роспхэн Израилёскирэ кхэрэ́скэ пал кадая́ Кхангири́, соб (кай) ёнэ тэ ладжан пэ́скирэ грэхэ́ндыр и, соб ёнэ тэ кэрэ́н Кхангирья́кири ме́ра.</verse>
				<verse number="11">Ко́ли ёнэ явэ́нас тэ ладжан долэ́стыр со ёнэ кэрэ́нас, то сыка́в лэ́нгэ, сыр выдыкхэла Кхангири́, кай и сыр ёй сыс тэрды, ла́кирэ выгиибэна, ла́кирэ загиибэна, сарэ́ ла́кирэ припхэныбэна́, сарэ́ ла́кирэ зако́ны, зачхин дава́ анги́л лэ́нгирэ якха́, соб (кай) ёнэ тэ ракхэ́н, сыр выдыкхэла кадая́ Кхангири́, сарэ́ ла́кирэ упхэныбэна́, соб (кай) ёнэ тэ кэрэ́н пир лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="12">Акэ, исын Кхангирья́киро зако́но; упра́л, пэ бэ́рга саро́ ла́киро штэ́то, саро́ трусця́л ла́киро штэ́то исын Свэ́нто свэнтонэстыр. Акэ, исын Кхангирья́киро зако́но!”</verse>
				<verse number="13">Акэ, саво́ исын алтарёскиро барипэ́н дрэ куня́, ко́ли тэ гинэс екх кунь сыр екх кунь и екх бурныкакиро буґлыпэ́н; дова́, пэ со ёв исын тэрдо́ (фундаментыцо) исын екх кунь, буґлыпнаса екх кунь исын дрэ кусты́к трусця́л (вокруг) пир сарэ́ лэ́скирэ рига́; акэ, исын алтарёскири палатуны риг.</verse>
				<verse number="14">Долэ́стыр, пэ со ёв исын тэрдо́ пэ пхув (фундаментыцостыр) кэ тэлатуно ґаздыибэн сыс дуй куня́, а буґлыпэ́н – екх кунь. Тыкнэ́ ґаздыибнастыр кэ баро́, газдыибэн штар куня́, а буґлыпэ́н лэ́скиро – екх кунь.</verse>
				<verse number="15">Алтарёскиро вучипэ́н – штар куня́, лэ́стыр ґаздэ́напэ упрэ́ штар шынга́ (ро́ги).</verse>
				<verse number="16">Алтарёскиро длугипэ́н – дэшуекх куня́, а буґлыпэ́н – дешуекх кунь, ёв исын штарвэнглытко пэ сарэ́ штар рига́.</verse>
				<verse number="17">А лэ́скиро выступо сыс дэшуштар куня́ дро длугипэ́н, дэшуштар куня́ дро буґлыпэ́н пэ сарэ́ штар рига́, трусця́л лэ́стэ сыс кусты́к (полоса) дрэ паш кунь, ла́киро фундаментыцо сыс – дрэ кунь трусця́л, загиибэ́н кэ алтаре сыс вастоко́стыр.</verse>
				<verse number="18">И пхэндя́ ёв ма́нгэ: “Манушэ́скиро чхава! Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: ‘Акэ, исын упхэныбэна́ пал алта́рё кэ дова́ дывэ́с, ко́ли ёв явэ́ла кэрдо́, соб (кай) тэ янэ́н пэ лэ́стэ схачкирибнытка свэ́нта дыибэна́ (усасожэнни) тэ чхувэ́н пэ лэ́стэ рат.</verse>
				<verse number="19">Рашангэ Левиёскирэ родыцо́стыр, савэ́ исын Садокоскирэ-кхэритконэ́ родо́стыр, савэ́ явэ́на кэ Мэ, соб (кай) тэ кэрэ́н буты́ ваш Ма́нгэ, ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л – тэ янэ́н гуруво́рэс сыр свэ́нто дыибэ́н пало́ грэ́хо.</verse>
				<verse number="20">Лэ лэ́скиро рат, чхув пэ сарэ́ лэ́скирэ штар шынга́, пэ штар вэ́нглы пир выступо пэ кусты́к (полоса) трусця́л, адя́кэ жужакир лэс, кэр лэс свэнтонэса.</verse>
				<verse number="21">Лэ гуруво́рэс, сыр свэ́нто дыибэ́н пало́ грэ́хо, схачкир лэс пэ скэрдо ваш дова́ штэ́то дро кхэр, пало́ свэ́нто штэ́то.</verse>
				<verse number="22">А пэ яви́р дывэ́с ян сыр свэ́нто дыибэ́н пало́ грэ́хо бидошакирэ бузнэ́с, мэк тэ жужакирэн алта́рё адя́кэ, сыр жужакирэнас (чыстинэнас) гурувэса.</verse>
				<verse number="23">Ко́ли ту мэкэса тэ жужакирэс, ян бидошакирэ гуруво́рэс, а бакрэ́нгирэ стадатыр – бидошакирэ бакрэ́с.</verse>
				<verse number="24">Ян лэн анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро муй, рашая́ мэк тэ чхурдэ́н пэ лэ́ндэ лонд, и янэ́на лэн пэ цэ́ло схачкирибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ сыр свэ́нто дыибэ́н.</verse>
				<verse number="25">Ян эфта́ дывэса́, сыр свэ́нто дыибэ́н пало́ грэ́хо пир бузнэстэ дро дывэ́с; мэк тэ янэ́н, сыр свэ́нто дыибэ́н пир гуруворэстэ и пир бакрэстэ бакрэ́нгирэ стадатыр, соб (кай) тэ явэ́н бидошакирэ.</verse>
				<verse number="26">Эфта́ дывэса́ трэй лэ́нгэ тэ жужакирэн алта́рё и тэ кэрэ́н лэс свэнтонэса, и адя́кэ посвэнцынэн лэ́са васта́ пэ́скирэ.</verse>
				<verse number="27">Ке́ли ж проджа́на (накхэна) кадалэ́ дывэса́, пэ охто́то (бидуе́нгиро дэ́што) дывэ́с и дурэды́р, рашая́ явэ́на тэ янэ́н пэ алта́рё тумарэ́ цэ́ла схачкирибнытка и парикирибнытка свэ́нта дыибэна́, и Мэ прилава лэн,’ – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="44">
				<verse number="1">Тэ́ньци ёв, кадава́ ману́ш, яндя́ ман палэ, кэ свэ́нто штэ́то, кай сыс по́рта (вра́ты), сави́ выджа́лас пэ васто́ко, нэ ёй сыс запхандлы.</verse>
				<verse number="2">И пхэндя́ ма́нгэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “Кадая́ по́рта явэ́ла запхандлы, на псиравэлапэ (на откэрэлапэ), нисаво́ ману́ш на заджа́ла пир ла́тэ, пал-дова́ со Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро загия́ дрэ ла́тэ; ёй явэ́ла запхандлы.</verse>
				<verse number="3">А тхага́ри (князё), саво́ ишчо (инкэ́) явэ́ла бэшэ́ла дрэ по́рта, сыр тхага́ри, соб (кай) ёв сашты́ тэ хал маро́ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ. Ёв заджа́ла дрэ кадалэ́ – портакиро трэ́мо: далэ́ дромэ́са заджа́ла и далэ́ дромэ́са выджа́ла.”</verse>
				<verse number="4">Тэ́ньци ёв лыджия́ ман дромэ́са пир паш-рати́тко (северно) по́рта анги́л Кхангирья́киро англыпэ́н, и Мэ дыкхцём: акэ, Ра́скирэ-Дэвлэ́скири сла́ва пхэрдия Кхэр Дэвлэ́скиро (Кхангири́), и Мэ пыём пэ пхув мо́са.</verse>
				<verse number="5">И пхэндя́ ма́нгэ Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “Манушэ́скиро чхава! Прилэ́ саро́ тырэ́ илэ́са, дыкх тырэ́ якхэ́нца, шун тырэ́ канэнца саро́, со Мэ ракира́ва ту́кэ пал сарэ́ Дэвлэ́скирэ-Ра́скирэ Кхангирья́кирэ упхэныбэна́, пал сарэ́ лэ́скирэ зако́ны, прилэ́ тырэ́ илэ́са дова́, кон заджа́ла дрэ Кхангири́, и кон выджа́ла свэнтонэ́ штэто́стыр.</verse>
				<verse number="6">Пхэн Израилёскирэ кхэрэ́скэ, кай нико́н на кандэ́ла Дэвлэ́с: Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “Ухты́лла (до́си) тэ кэрэ́н тумэ́нгэ, Израилёскиро кхэр, сарэ́ тумарэ́ джунгалэ́ рэ́нды.</verse>
				<verse number="7">Тэ лыджа́н андрэ́ явирэ-манушнякирэ чхавэ́н, конэ́стэ нанэ обчхиндло ило́, нанэ обчхиндлы лоч (плоть), соб (кай) тэ явэ́н пэ Миро свэ́нто штэ́то, савэ́ магирэнас Мири́ Кхангири́; тэ янэ́н Миро маро́, чэкэ́н и рат; соб (кай) тэ пхагирэн Миро завето тумарэ́ джунгалэ́ рэндэ́нца.</verse>
				<verse number="8">Тумэ́ на ракхэнас Миро свэ́нто штэ́то, а чхувэ́на лэн, соб (кай) тэ ракхэ́н пэ Миро свэ́нто штэ́то.”</verse>
				<verse number="9">Адя́кэ ракирэ́л Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “Нашты́ тэ заджа́л дро Миро свэ́нто штэ́то чужонэ́-манушнякиро чхаво́, саво́ наобчхиндлэ илэ́са, наобчхиндлэ лочаса (плотяса), мэк и дживэ́л ёв машки́р Израилёскирэ чхавэ́ндэ, нэ ўсаекх нашты́ лэ́скэ тэ заджа́л одори́к.</verse>
				<verse number="10">Нэ Леви́ты, савэ́ дуринэ ма́ндыр, дро дова́ часо, ке́ли дурия саро́ Израилё, савэ́ ячадэ (ячкирдэ́) Ман, кон псирэлас кэ пэ́скирэ и́долы, лэ́ндыр пхучэнапэ пал дова́, со ёнэ кэрдэ́.</verse>
				<verse number="11">Ёнэ явэ́на тэ дынаринэ́н пэ Миро свэ́нто штэ́то сыр ракхибна́рья пашы́л Кхангирья́кири по́рта и пособники (помогибнаскирэ) пашы́л Кхангири́, ёнэ явэ́на тэ зачхинэн ваш народо цэ́ла схачкирибнытка и яви́р свэ́нта дыибэна́; ёнэ явэ́на тэрдэ́ анги́л лэ́ндэ, соб (кай) лэ́нгэ тэ дынаринэ́н (тэ служынэн).</verse>
				<verse number="12">Пал-дова́, со ёнэ дынаринэ́нас (служынэ́нас) лэ́нгэ анги́л лэ́нгирэ и́долы, ёнэ притырднэнас Израилёскиро кхэр тэ кэрэ́н чорипэ́н, Мэ ґаздыём пэ лэ́ндэ Миро васт, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л – со пхучэлапэ лэ́ндыр пал лэ́нгиро чорипэ́н.</verse>
				<verse number="13">Ёнэ на явэ́на пашы́л кэ Мэ, соб (кай) тэ кэрэ́н анги́л Ма́ндэ свэ́нто буты́ сыр рашая́, и ёнэ на явэ́на кэ сарэ́ Мирэ́, свэ́нта вешчы (чысы), кэ Свэ́нто-свэнтонэнгиро, нэ пэ лэ́ндэ явэ́ла лэ́нгири ладж и джунгалэ́ рэ́нды, савэ́ ёнэ кэрдэ́.</verse>
				<verse number="14">Мэ кэра́ва лэ́ндыр Кхангирья́кирэ ракхибнарьен, ваш сари́ Кхангиритко буты́, ваш саро́, со кэрэ́лапэ одо́й.”</verse>
				<verse number="15">А рашая́ Левиёскирэ родыцо́стыр, Садокоскирэ чхавэ́, савэ́ дро дова́ часо, ке́ли дуринэ Израилёскирэ чхавэ́, савэ́ ракхэнас Миро штэ́то (свэнтыма), явэ́на кэ Мэ, соб (кай) тэ кэрэ́н буты́ ваш Ма́нгэ, ёнэ явэ́на тэ тэрдён анги́л Миро муй, соб (кай) тэ янэ́н Ма́нгэ чэкэ́н и рат,” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="16">Ёнэ явэ́на тэ заджа́н пэ Миро свэ́нто штэ́то, ёнэ явэ́на кэ Миро хабэ́н, соб (кай) тэ кэрэ́н буты́ ваш Ма́нгэ, соб (кай) тэ ракхэ́н Мири́ стрэ́га.</verse>
				<verse number="17">И явэ́ла адя́кэ, со ке́ли ёнэ явэ́на пэ андратуны́ грэ́да (дво́ро), кэ по́рта, тэ́ньчи ёнэ чхувэ́на пэ пэ́стэ ґандладытко (лёнытко) урибэ́н, нэ нашты́, соб (кай) тэ явэ́л пэ лэ́ндэ тхануно (вылнытко) урибэ́н, ке́ли ёнэ явэ́на тэ дынаринэ́н пэ андралатуны грэ́да пашы́л по́рта и андра́л Кхангири́.</verse>
				<verse number="18">Пэ лэ́нгирэ шэрэ́ трэй, соб (кай) тэ явэ́н ґандладытка (лёнытка) турбаны; трэй, соб (кай) тэлатуно урибэ́н тэ явэ́л пэ лэ́ндэ ґандладэстыр (лёностыр), на трэй, соб (кай) тэ обпхандэнпэ, ко́ли ёнэ кхамлёна.</verse>
				<verse number="19">Ке́ли явэ́ла трэй тэ выджа́н пэ грэ́да со яври́, пэ грэ́да, со яври́ кэ народо, лэ́нгэ трэй тэ злэн пэ́скиро урибэ́н, дро саво́ ёнэ кэрэ́нас свэ́нто буты́, трэй тэ ячкирэн (тэ ячавэн) лэн дрэ свэ́нта шту́бы, и тэ урьенпэ дро яви́р урибэ́н, соб (кай) тэ на чилавэн ёнэ народо пэ́скирэ свэнтонэ́ урибнаса.</verse>
				<verse number="20">И адя́кэ-паць нашты́ лэ́нгэ тэ муравэн (тэ бриинэн) шэро́, нашты́ лэ́нгэ тэ барьякирэ́н бала́, а трэй, соб (кай) тэ явэ́н подчхиндлэ лэ́нгирэ бала́.</verse>
				<verse number="21">Нашты́, соб (кай) тэ пьел раша́й мол (вино), ке́ли ёв джа́ла пэ андратуны́ грэ́да.</verse>
				<verse number="22">Нашты́ лэ́нгэ тэ лэн дрэ ромня́ пивля/биромэскирэ манушня (удова), джувля́, сави́ розгия́пэ ромэса, а трэй, соб (кай) тэ лэн пэ́скэ патывалэ́ джувле́н Израилёскирэ – кхэрэ́скирэ родо́стыр, ци пивля, конэ́скиро ром сыс раша́й.</verse>
				<verse number="23">Трэй лэ́нгэ тэ сыклякирэ́н Миро народо, со исын свэ́нто, а со нанэ, тэ пхэнэ́н лэ́нгэ, со исын жужо́, а со-нанэ.</verse>
				<verse number="24">Ке́ли исын нарозлынэ рэ́нды (де́лы), лэ́нгэ трэй тэ явэ́н сэндарьенца пир Мирэ́ упхэныбэна́ и тэ сэндякирэн лэн Мирэ́ сэндоса, тэ ракхэ́н Мирэ́ зако́ны, Мирэ́ стату́ты пал сарэ́ Мирэ́ свэ́нки, тэ ракхэ́н дрэ свэнтыма Мирэ́ са́ваты (суботы).</verse>
				<verse number="25">Нашты́ лэ́нгэ тэ магирэ́н пэс, соб (кай) ёнэ тэ подджан кэ муло́ ману́ш, нэ, соб (кай) ёнэ тэ явэ́н кэ дад и дай, кэ чхаво́ и чхай, кэ пшал и пхэн, савьятэ на сыс ром; ёнэ сашты́ тэ явэ́н нажужэ́.</verse>
				<verse number="26">А ке́ли кадасаво́ Левито жужакирэлапэ, то трэй, соб (кай) тэ отгинэл раша́й ишчо (инкэ́) эфта́ (битринэ́нгиро дэш) дывэса́.”</verse>
				<verse number="27">Дро дова́ дывэ́с, ке́ли лэ́скэ трэй тэ явэ́л пэ свэ́нто штэ́то пэ андратуны́ грэ́да (дво́ро), соб (кай) тэ дынаринэ́л пашо свэ́нто, ёв исын банго́ тэ янэл свэ́нто дыибэ́н пало́ грэ́хо,” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="28">А ко́ли трэй тэ пхэнэ́с пал удело (котэ́р пхув лэ́нгэ) сыр мэкно́ миштыпэ́н, то Мэ сом лэ́нгиро удело (мэкно́ миштыпэ́н). И нисаво́ миштыпэ́н на дэн лэ́нгэ дро Израилё: Мэ сом лэ́нгиро миштыпэ́н.</verse>
				<verse number="29">Ёнэ явэ́на тэ хан марэскирэ яныбнастыр, свэнтонэ́ дыибна́стыр пало́ грэ́хо, свэнтонэ́ дыибна́стыр пало́ чорипэ́н, саро́ свэнцындло хабэ́н дро Израилё исын раша́нгиро.</verse>
				<verse number="30">Кажно пэ́рво пхабай/пло́до долэ́стыр, со барьёла пэ пхув, кажно свэ́нто яныбэ́н, савэ́ бы ёнэ тэ на явэ́н, исын раша́нгирэ, саро́ пэ́рво тумарэ́ марэстыр отдэ́н раша́скэ, соб (кай) тэ явэ́л бахтякирдо́ тыро́ кхэр.</verse>
				<verse number="31">Нашты́, соб (кай) тэ хан рашая́ мулэ́-мурдалэнгиро ци чирикленгиро мас, нашты́ соб (кай) тэ хан дова́, со рискирибна́скиро мурда́л (зверё) захая.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="45">
				<verse number="1">Ке́ли явэ́на тумэ́ тэ розгинэн пхув пэ котэра́ (пэ участки) сыр мэкно́ миштыпэ́н, дэн тэ́ньчи Ра́скэ-Дэвлэ́скэ свэ́нто котэ́р пхув, конэ́скиро длугипэ́н тэ явэ́л биш тэ пандж тысёнцы дэстэ́, а буглыпэн – дэш тысёнцы, саро́ тэ явэ́л свэ́нто кэ сама яго́ры (краи́) трусця́л (кругом).</verse>
				<verse number="2">Сарэ́ далэ́ пхувья́тыр кэ штэ́то (свэнтыма) явэ́ла штарвэнглытко котэ́р (куско) пхув, пир панджшэла́ дэстэ́ трусця́л, а трусця́л лэ́стэ – во́льно (псиро) штэ́то дрэ пандждэша́ куня́.</verse>
				<verse number="3">Далэ́ сарэ́ мератыр выгин биш тэ пандж тысёнцы дэстэ́, ґа́да явэ́ла длугипэ́н, а дэш тысёнцы явэ́ла буґлыпэ́н, кай тэ явэ́л свэ́нто штэ́то (вэнтыма), Свэ́нто-свэнтонэстыр.</verse>
				<verse number="4">Дава́ свэнтонэ́-пхувья́кири котэ́р пхув явэ́ла ваш рашангэ, свэнтонэ́-штэтоскирэ дынарье́нгэ (служытеленгэ), савэ́ лэ́на тэ кэрэ́н буты́ ваш Ра́скэ Дэвлэ́скэ, дава́ явэ́ла штэ́то ваш лэ́нгирэ кхэра́, и кай явэ́ла обсвэнцындло котэ́р ваш свэ́нто штэ́то.</verse>
				<verse number="5">Длугипэ́н дрэ биш тэ пандж тысёнцы дэстэ́, буглыпэн дрэ дэш тысёнцы – саро́ дава́ явэ́ла ваш Левитэ́нгэ, Кхангирья́кирэ дынарье́нгэ, дава́ явэ́ла лэ́нгиро миштыпэ́н бишэ́ штубэнца тэ дживэ́н.</verse>
				<verse number="6">Дэн дро форо́скиро миштыпэ́н пхув пандж тысёнцы дэстэ́ буґлыпнаса, биш тэ пандж тысёнцы длугипнаса анги́л свэнтонэ́-пхувья́киро котэ́р пхув, сави́ отдыны Ра́скэ-Дэвлэ́скэ; дава́ явэ́ла сарэ́ Израилёскирэ – кхэрэ́скиро миштыпэ́н.</verse>
				<verse number="7">Дэн тхагарискэ (князёскэ) котэ́р пхув пэ одоя и яви́р риг, пашы́л свэнтонэ́-пхувья́кири паш, сави́ отдыны Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, и сави́ исын пэ ме́жа форо́скирэ миштыпнаса, кэ западо, западнонэ рига́тыр и кэ васто́ко, васточнонэ рига́тыр, лэ́скиро длугипэ́н явэ́ла дасаво, сыр екх долэ́-родоскирэ котэрэндыр, западнонэ рига́тыр кэ васточно ме́жа.</verse>
				<verse number="8">Дава́ исын лэ́скири пхув, лэ́скиро миштыпэ́н дро Израилё; соб (кай) Мирэ́ тхага́рья тэ на тасавэнас буты́р Миро народо, соб (кай) ёнэ тэ дэн пхув Израилёскирэ кхэрэ́скэ пир лэ́скирэ ро́дыцы.</verse>
				<verse number="9">Адя́кэ ракирэ́ла Рай-Дэвэ́л: “Ухты́лла (до́си), Израилёскирэ тхагарьялэ (кня́зи). Пириячэн тэ кэрэ́н нахрата рэ́нды тэ обчорэн. Кэрэ́н сэ́ндо и чачипэ́н, пириячэн тэ вытрадэн Миро народо лэ́скирэ пхувья́тыр, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="10">Мэк тэ явэ́н тумэ́ндэ чачунэ́ ублады́тка (весы), чачуны́ эфа, чачуно́ бато.</verse>
				<verse number="11">Эфа и бато бангэ́ тэ явэ́н дрэ екхори-паць ме́ра, адя́кэ, соб (кай) дро бато тэ заджа́л – дэ́што ме́ра хомеростыр, и дрэ эфа дэ́што хомероскири ме́ра; лэ́нгиро выгиныбэн дыкхэ́н пир хомеро.</verse>
				<verse number="12">Дро шэ́келё исын биш геры, а биш шэ́кели, биш тэ пандж шэ́кели и дэшупандж шэ́кели явэ́на тумэ́ндэ сыр екх мина.</verse>
				<verse number="13">Акэ, исын дань (дыибэ́н), саво́ трэй тэ дэн тхагарискэ: шовтонэ эфакири ме́ра гивитконэ хомеростыр, шо́вто ефакиро ме́ра ґэрстытконэ хомэростыр.</verse>
				<verse number="14">Акэ, исын упхэныбэ́н пал оливи́тко дзэт (елеё); елеёскирэ коростыр дэн дэ́што ме́ра батостыр дэш баты – дава́ исын хомэр, пал-дова́, со дро хомэро исын дэш баты.</verse>
				<verse number="15">Екха бакря́ дуй шэлэнгирэ-бакрэ́нгирэ стадатыр лачхэ́ Израилёскирэ фэлдатыр – саро́ дава́ ваш цэ́ло схачкирибнытко и маруно́ свэ́нто дыибэ́н, свэ́нто дыибэ́н тэ парикирэ́н, соб (кай) тэ явэ́н жужэ́,” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="16">“Народо сарэ́ пхувья́тыр исын банго́ тэ янэл дава́ свэ́нто дыибэ́н тхагарэскэ дро Израилё.</verse>
				<verse number="17">А тхагарискиро бангипэн явэ́ла тэ дэл цэ́ло схачкирибнытко, маруно́ свэ́нто дыибэ́н, ёв явэ́ла тэ янэл тхадуно свэ́нто дыибэ́н пэ свэ́нки, дрэ нэвэ чхона́, дрэ са́ваты, дрэ сарэ́ Израилёскирэ-кхэрэ́скирэ бахталэ́ дывэса́. О тхага́ри исын банго́ тэ янэл свэ́нто дыибэ́н (жэ́ртва) пало́ грэ́хо, маруно́ свэ́нто дыибэ́н, цэ́ло схачкирибнытко парикирибнытко свэ́нто дыибэ́н ваш Израилёскирэ-кхэрэ́скиро жужипэн.</verse>
				<verse number="18">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: Дро пэ́рво чхон, пэ пэ́рво чхонытко дывэ́с лэ гурувэндыр бидошакирэ гуруво́рэс тэ жужакирэл свэ́нто штэ́то.</verse>
				<verse number="19">Мэк тэ лэл раша́й рат далэ́ свэнтонэ́ дыибна́стыр пало́ грэ́хо, мэк тэ почхувэл лэс пэ вудара́ дрэ Кхангири́ пэ штарвэнглытко учхакирибэн пашы́л алта́рё (жертвенико), пэ выступо, кай портакирэ сты́лбы дрэ андратуны́ грэ́да.</verse>
				<verse number="20">Адя́кэ кэр пэ эфта́то чхонытко дывэ́с пал одолэ́ндэ, савэ́ кэрэ́на грэ́хи на джины́, со ёнэ кэрэ́на и пал кодолэндэ, савэ́ кэрэ́на грэ́хи пир наиво, и адя́кэ жужакирэн кхангири́.</verse>
				<verse number="21">Дро пэ́рво чхон, дро дэшуштарто дывэ́с явэ́ла Патради́ тумэ́ндэ, ке́ли трэй тэ хан би-дрожджэнгиро маро́.</verse>
				<verse number="22">Дро дава́ дывэ́с о тхага́ри янэ́ла пал пэ́стэ и пало́ народо сарэ́ пхувья́тыр гуруво́рэс, сыр свэ́нто дыибэ́н пало́ грэ́хо.</verse>
				<verse number="23">Дрэ далэ́ эфта́ дывэса́ ёв банго́ тэ янэл Ра́скэ-Дэвлэ́скэ дро цэ́ло схачкирибэ́н кажно дывэ́с пир эфта́ гуруворэндэ, пир эфта́ бакрэндэ бидошакирэ, а сыр свэ́нто дыибэ́н пало́ грэ́хо – кажно дывэ́с пир бузнэстэ (козлостэ).</verse>
				<verse number="24">Маруно́ свэ́нто дыибэ́н ёв исын банго́ тэ янэл пир эфа пэ гуруворэстэ, пир эфа пэ бакрэстэ, пир оливитконэ-дзэтоскиро гино пэ эфа.</verse>
				<verse number="25">Дро эфта́то чхон, пэ дэшупан-джто-чхонытко дывэ́с, пэ свэ́нко, ке́ли джа́на кадалэ́ эфта́ дывэса́, ёв банго́ тэ янэл дова́, со сыс кадасаво́ свэ́нто дыибэ́н ада́кицы, сыр сыс оливи́тко дзэт.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="46">
				<verse number="1">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “Андратунэ-грэдакири по́рта, сави́ выджа́ла пэ васто́ко, мэк тэ явэ́л закэрды (запхандлы), ке́ли джа́на шов бутитка дывэса́, а дро дывэ́с са́вато (субо́та), дро дывэ́с, ке́ли лыяпэ нэво́ чхон, мэк тэ явэ́л откэрды (отпхандлы).</verse>
				<verse number="2">О тхага́ри заджа́ла пир портакиро трэ́мо, со выджа́ла яври́, ёв явэ́ла тэрдо́ пашы́л кадалэ́ портытка сты́лбы. Э рашая́ кэрэ́на лэ́скиро цэ́ло схачкирибнытко и лэ́скиро парикирибнытко свэ́нто дыибэ́н. Пашы́л портакиро прого ёв дэ́ла паты́в Ра́скэ-Дэвлэ́скэ и выджа́ла, а по́рта мэк тэ на закэрэн (на запхандэн) бэльвэле́.</verse>
				<verse number="3">И адя́кэ-паць народо пхувья́тыр явэ́ла тэ дэл паты́в (тэ клонинэлпэ) анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ пашы́л загиибэ́н дрэ по́рта, дрэ са́ваты (суботы), дрэ нэвэ чхона́.</verse>
				<verse number="4">Акэ, исын схачкирибэ́н, саво́ тхага́ри янэ́ла Ра́скэ-Дэвлэ́скэ дро дывэ́с са́вато: шов бакрорэ бидошакирэ, и екх бидошакиро бакро.</verse>
				<verse number="5">Маруно́ свэ́нто дыибэ́н банго́ тэ явэ́л эфа пал бакрэстэ, пэ бакрорэстэ явэ́ла дасаво маруно́ свэ́нто дыибэ́н, кицы́ дэ́ла лэ́скиро васт, гино оливи́тко дзэт (елеё) явэ́ла пэ эфа.</verse>
				<verse number="6">Дро нэвэ чхонытко дывэ́с ёв янэ́ла гурувэнгирэс гуртостыр, бидошакирэ гуруво́рэс; шов бакрорэ, бидошакирэ бакрорэс.</verse>
				<verse number="7">Ёв янэ́ла маруно́ свэ́нто дыибэ́н екх эфа пэ гуруворэстэ, эфа пэ бакрэстэ, а пэ бакрорэндэ-кицы́ дэ́ла лэ́скиро васт, гино оливи́тко дзэт пэ эфа.</verse>
				<verse number="8">Ке́ли явэ́ла тхага́ри, ёв исын банго́ тэ и заджа́л пир портакиро трэ́мо, банго́ тэ выджа́л далэ́-паць дромэ́са.</verse>
				<verse number="9">А ке́ли народо пхувья́тыр явэ́ла пэ свэ́нки анги́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро муй, одолэ́скэ, кон загия́ пир паш-рати́тко (северно) по́рта, соб (кай) тэ дэл паты́в Дэвлэ́скэ, трэй тэ выджа́л паш-дывэсытконэ́ портаса, а одолэ́скэ, саво́ загия́ пир паш-дывэсы́тко (южно) по́рта, трэй тэ выджа́л паш-ратитконэ́ портаса; нашты́ лэ́скэ тэ выджа́л долэ́-паць портаса, савья́са ёв загия́, ёв исын банго́ тэ выджа́л пир яви́р по́рта.</verse>
				<verse number="10">О тхага́ри исын банго́ тэ явэ́л машки́р лэ́ндэ: ке́ли ёнэ заджа́на, заджа́ла и ёв, ке́ли ёнэ выджа́на, выджа́ла и ёв.</verse>
				<verse number="11">Пэ свэ́нки, и дрэ упхэндлэ бахталэ́ дывэса́ маруно́ свэ́нто дыибэ́н лэ́стыр банго́ тэ явэ́л кадасаво́: эфа пал гуруворэстэ, эфа пал бакрэстэ, а пэ бакрорэндэ-кицы́ дэ́ла лэ́скиро васт, и оливи́тко дзэт пиро́ гино пэ эфа.</verse>
				<verse number="12">А ке́ли тхага́ри пэ́скирэ илэ́стыр закамэ́ла тэ янэл цэ́ло схачкирибнытко ци парикирибнытко свэ́нто дыибэ́н (жэ́ртва) Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, стрэгарья (стражники) исын бангэ́ тэ откэрэн (тэ псиравэн) лэ́скэ по́рта, сави́ выджа́ла пэ васто́ко, и ёв кэрэ́ла пэ́скиро цэ́ло схачкирибэ́н, пэ́скиро парикирибнытко свэ́нто дыибэ́н адя́кэ, сыр кэрдэ́ дрэ са́ваты, а тэ́ньчи ёв выджа́ла, и ке́ли выджа́ла, то по́рта закэрлапэ (запхандэлапэ).</verse>
				<verse number="13">Кажно дывэ́с янэ́н (тумэ́ рашая́) Ра́скэ-Дэвлэ́скэ сыр цэ́ло схачкирибнытко свэ́нто дыибэ́н екхэ-бэршэскирэ – бидошакирэ бакрорэс, янэ́н лэс кажно зло́ко (ра́нко).</verse>
				<verse number="14">А марунэ яныбнастыр причхувэ́н кэ ёв кажно зло́ко шо́вто ме́ра эфатыр оливи́тко дзэт три́то ме́ра гиностыр, соб (кай) тэ явэ́л дава́ кхэтанэ́ яржэса; кадасаво́ исын ве́чно припхэныбэ́н пал маруно́ яныбэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ пэ сарэ́ бэрша́.</verse>
				<verse number="15">Адя́кэ мэк тэ янэ́н дро цэ́ло схачкирибнытко бакрорэс, маруно́ яныбэ́н и оливи́тко дзэт кажно зло́ко (ра́нко) саро́ часо.”</verse>
				<verse number="16">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “Ке́ли о тхага́ри дэ́ла да́ро вари-конэ́скэ пэ́скирэ чхаворэндыр, дава́ явэ́ла ваш мэкно́ миштыпэ́н лэ́скирэ чхаворэнгэ (биятэнгэ), дава́ явэ́ла лэ́нгиро мэкно́ миштыпэ́н.</verse>
				<verse number="17">Ке́ли ж ёв дэ́ла пэ́скирэ миштыпна́стыр да́ро вари-конэ́скэ пэ́скирэ писхарьендыр, то дава́ да́ро явэ́ла писхарискиро, а ке́ли явэ́ла во́льно бэрш, то да́ро рисёла палэ кэ тхага́ри. Фэ́ни (то́ка) палэ кэ лэ́скирэ чхавэ́ банго́ исын тэ пириджал лэ́скиро мэкно́ миштыпэ́н.</verse>
				<verse number="18">Нашты́, соб (кай) тэ лэл тхага́ри народоскирэ-мэкнэ́ миштыпна́стыр, ко́ли ёв отлэла лэ́ндыр; ёв исын банго́ тэ дэл пэ́скирэ мэкнэ́ миштыпна́стыр пэ́скирэ чхаворэнгэ (биятэнгэ), соб (кай) нико́н мирэ́ народо́стыр тэ на явэ́л вытрадыно пэ́скирэ миштыпна́стыр.”</verse>
				<verse number="19">Тэ́ньци лыджия́ ёв ман загиибнаса, саво́ сыс пашы́л по́рта, кэ свэ́нта шту́бы ваш рашангэ, савэ́ выджа́нас пэ паш-рати́тко (северно) риг, акэ, одо́й исын екх штэ́то, саво́ выджа́ла пэ за́падно яго́ро (краё).</verse>
				<verse number="20">И пхэндя́ ма́нгэ: “Адава́ исын штэ́то, кай рашая́ исын бангэ́ тэ кэравэн свэ́нто дыибэ́н (жэ́ртва) пал чорипэ́н, и свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо, и кай исын бангэ́ тэ пэкэн маруно́ свэ́нто дыибэ́н и нашты́ тэ янэс лэс пэ грэ́да (дво́ро), сави́ сыс яври́, ваш дова́, соб (кай) народо тэ явэ́л свэ́нто.”</verse>
				<verse number="21">И вылыджия́ ёв ман пэ грэ́да, сави́ сыс яври́, пролыджия ман пир штар грэдытка вэ́нглы, акэ, дро кажно грэдытко вэнгло сыс ишчо (инкэ́) пир екх грэ́да.</verse>
				<verse number="22">Дрэ сарэ́ штар грэдытка вэ́нглы сыс зачхакирдэ грэды, длугипэ́н лэ́нгиро сыс штардэша́ куня́, а буґлыпэ́н триндэша, екх барипэ́н (ме́ра) ваш сарэ́ штар вэ́нглы.</verse>
				<verse number="23">Трусця́л (кругом) лэ́ндэ сарэ́ндэ – ва́нты, а пашы́л ва́нты, кэрдэ́ трусця́л кэраибнытка штэ́ты (очаги).</verse>
				<verse number="24">И пхэндя́ ёв ма́нгэ: “Акэ исын кэраибнытка шту́бы, кай Кхангирья́кирэ (Храмоскирэ) дына́рья кэравэна свэ́нта дыибэна́ (жэртвы) народо́стыр.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="47">
				<verse number="1">Тэ́ньци ёв (дава́-паць ману́ш) яндя́ ман (Езэкилёс) палэ кэ Кхангирья́киро вуда́р; акэ, Кхангирья́кирэ прогостыр тхадэ́ла пани́ пэ васто́ко, пал-дова́, со Кхангири́ сыс тэрды фасадоса пэ васто́ко. И пани́ тхадэлас чачэ́-Кхангирья́кирэ рига́тыр пэ паш-дывэсы́тко риг, кай сыс алта́рё.</verse>
				<verse number="2">И вылыджия́ ёв ман паш-ратитконэ́ портакирэ дромэ́са, саво́ сыс яври́, лыджия́ кэ по́рта, сави́ сыс яври́, дромэ́са, саво́ выджа́ла пэ васто́ко; акэ, пани́ тхадэ́ла пир чачи́ (право) риг.</verse>
				<verse number="3">Ке́ли одова́-паць ману́ш гия́ пэ васто́ко, ёв рикирэлас дро васт шэло, и ёв вымериндя тысёнцы (бара́) куня́ (локци), и лыджия́ ёв ман пиро́ пани́; пани́ сыс кэ миро кокалкицо (ладыжка).</verse>
				<verse number="4">Нэвэ́стыр (нэвэ́с) ёв выгиндя́ ишчо (инкэ́) екх тысёнцо, и лыджыя ман пиро́ пани́; пани́ сыс кэ чанг. Выгиндя́ ёв нэвэ́с тысёнцо, и лыджия́ ман; пани́ подги́я кэ мири́ кусты́к (трушула).</verse>
				<verse number="5">Выгиндя́ ишчо (инкэ́) тысёнцо, ада́й сыс дасаво сы́гно панынг, со нашты́ сыс ма́нгэ тэ пириджав, пал-дова́ со пани́ сыс адя́кэ хор, со трэиндя́ тэ плывинав тэ пириджав дава́ панынг сыс нашты́.</verse>
				<verse number="6">И пхэндя́ ёв ма́нгэ: “Дыкх ту дава́, манушэ́скиро чхаво́?” И лыджия́ ман палэ кэ брэ́го рэкакиро (лэнякиро).</verse>
				<verse number="7">Ке́ли мэ явдём палэ, акэ, пэ брэги пашы́л сы́гно рэ́кица (лэнори́) (патоко) сыс бут дрэвы екхэ и явирэ рига́тыр.</verse>
				<verse number="8">И пхэндя́ ёв ма́нгэ: “Дава́ пани́ тхадэ́ла пир васточнонэ-пхувья́кири риг, джа́ла пэ фэ́лда, а сыр заджа́ла дро мо́рё (дэрья́в), и кэрэ́лапэ лэ́скиро пани́ састякирибнытко (лечэбно).</verse>
				<verse number="9">Кажно джидо́ создыибэн, саво́ кхарэ́лапэ (движынэлапэ) одо́й, кай заджа́на дуй рэкицы, явэ́ла тэ дживэ́л, одо́й явэ́ла бут мачхэ́, пал-дова́, со заджа́ла одори́к дова́ пани́ и кэрэ́лапэ пани́ дрэ мо́рё (дэрья́в) састякирибнытко, и карик заджа́ла дая́ сыкно рэ́кица (лэнори́), саро́ одо́й явэ́ла джидо́.</verse>
				<verse number="10">Явэ́на тэрдэ́ пашы́л лэ́стэ мануша́, савэ́ ухтылэна мачхэн Эн-Гадятыр (Ен-Гаддятыр) кэ Еглаимо, ёнэ явэ́на тэ зачхурдэн кхудя (сети). Одо́й явэ́ла мачхэ́, явэ́на бут мачхэ́ сыр дро Баро́ Мо́рё (дэрья́в).</verse>
				<verse number="11">Лэ́скирэ артапели (хор болоты) и чхувины (лужы), савэ́ на высастёна, явэ́на ячадэ (ячкирдэ́) ваш лонд.</verse>
				<verse number="12">Пашы́л брэ́го сы́гно рэ́кица (лэнори́) (патоко), пир рэкицакирэ брэги, екхэ и явирэ рига́тыр явэ́на тэ барьён ра́зна дрэвы, савэ́ дэ́на хабэ́н: лэ́нгирэ патря (листы) на явэ́на тэ зашутён, и на пириячэна тэ янэ́н пхаба́ (пло́ды). Каждо нэво́ чхон явэ́на тэ выбарьён нэвэ, пал-дова́, со пани́ ваш лэ́нгэ тхадэ́ла свэнтонэ́ штэто́стыр; лэ́нгирэ пхаба́/пло́ды явэ́на тэ хан, а патря (листы) тэ састякирэнпэ.”</verse>
				<verse number="13">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л: “Акэ исын розгиныбэн, пир саво́ тумэ́ сан бангэ́ тэ роскэрэн пхув, соб (кай) тэ дорэсэлпэ ёй дэшудуенгэ Израилёскирэ родыцэнгэ: дуй паша́ Ёза́скэ (Иосифоскэ).</verse>
				<verse number="14">Лэн дая́ пхув сыр мэкно́ миштыпэ́н екх и яви́р ману́ш, пал-дова́, со Мэ ґаздыём Миро васт совлахаса тэ дав дая́ пхув тумарэ́ дадэ́нгэ, кадая́ пхув исын тумаро́ мэкно́ миштыпэ́н.</verse>
				<verse number="15">Акэ, исын пхувья́кири ме́жа: пэ паш-рати́тко яго́ро (краё), лыи Барэ́ Морёстыр пир дром кэ Хеглоно, сыр тэ джас кэ Цэдадо.</verse>
				<verse number="16">Емафо, Берото, Сивраимо, кэ Гацар Тихоно, саво́ исын машки́р Дама́ско и Емафоскирэ штэ́ты, саво́ исын пэ Авраноскири ме́жа.</verse>
				<verse number="17">И явэ́ла ме́жа морёстыр (дэрьявэстыр) кэ Гацар-Еноно, ме́жа пашы́л Дама́ско, а дурэды́р пэ паш-рати́тко исын штэ́то Емафо, акэ, исын паш-рати́тко риг.</verse>
				<verse number="18">Шпэ́ра (чэрта) васточнонэ рига́тыр лыджа́н машки́р Аврано и Дама́ско, машки́р Галадо и Израилёскири пхув, пир Иорда́но, паш-ратитконэ́ рига́тыр, кэ васточно мо́рё (дэрья́в), дава́ исын васточно риг.</verse>
				<verse number="19">Паш-дывэсы́тко риг исын паш-дывэсытконэ́ рига́тыр Тамаростыр кэ пани́, кай ханаспэ пир лава́ пашы́л Кадисо, кай тхадэ́ла ручаё кэ Баро́ Мо́рё (дэрья́в), дава́ исын паш-дывэсы́тко риг пэ паш-дывэсы́тко риг.</verse>
				<verse number="20">За́падно ме́жа – Баро́ Мо́рё (дэрья́в), паш-дывэсытконэ́ межатыр кэ штэ́то анги́л Емафо, дава́ исын за́падно риг.</verse>
				<verse number="21">Роскэрэн дая́ пхув манушэ́нгэ машки́р тумэ́ндэ пэ паша́ пир Израилёскирэ ро́дыцы.</verse>
				<verse number="22">Роскэрэн (розделинэн) ла пиро́ жре́биё, соб (кай) тэ явэ́л дава́ тумаро́ мэкно́ миштыпэ́н явирэ – пхувьенгирэ манушэ́нгэ, савэ́ дживэ́на машки́р тумэ́ндэ, и савэ́ биянэна чхаворэ́н. Ёнэ исын бангэ́ тэ гинэнпэ машки́р Израилёскирэ чхавэ́ндэ сыр тумарэ́ мануша́, савэ́ дживэ́на, ёнэ заджа́на кхэтанэ́ тумэ́нца дрэ до́ля (бажын) машки́р Израилёскирэ ро́дыцы.</verse>
				<verse number="23">И явэ́ла адя́кэ: со ко́ли дживэ́ла машки́р вари-саво́ ро́дыцо явирэ-пхувьенгиро ману́ш, одо́й дэн лэ́скэ мэкно́ миштыпэ́н лэ́скиро”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="48">
				<verse number="1">Акэ, сыр кхарэнпэ ро́дыцы (чанга́/колены). Пэ паш-рати́тко риг пиро́ дром Хетлоностыр, саво́ лыджа́ла дрэ Емафо, Гацар Еноно, паш-ратитконэ́ межатыр Дамаскостыр пиро́ дром кэ Емафо, сари́ дая́ пхув вастоко́стыр кэ мо́рё (дэрья́в), исын екх пхувья́кири паш Даноскэ.</verse>
				<verse number="2">Пашы́л Даноскири ме́жа васточнонэ рига́тыр кэ за́падно яго́ро (краё) исын екх Асироскиро паш.</verse>
				<verse number="3">Пашы́л Асироскири ме́жа васточнонэ рига́тыр кэ за́падно яго́ро исын екх Нефалимоскири паш.</verse>
				<verse number="4">Пашы́л Нефалимоскири ме́жа васточнонэ рига́тыр кэ за́падно яго́ро исын екх Манасия́скиро паш.</verse>
				<verse number="5">Пашы́л Манасияскири ме́жа, васточнонэ рига́тыр кэ за́падно яго́ро исын екх Ефремо́скири паш.</verse>
				<verse number="6">Пашы́л Ефремо́скири ме́жа васточнонэ рига́тыр кэ за́падно яго́ро исын екх Рувимоскири паш.</verse>
				<verse number="7">Пашы́л Рувимоскири ме́жа, васточнонэ рига́тыр кэ за́падно яго́ро исын екх Юдаскири паш.</verse>
				<verse number="8">Пашы́л Юдаскири ме́жа васточнонэ рига́тыр кэ за́падно яго́ро исын свэнтонэ́ – пхувья́киро котэ́р. Лэ́скиро буґлыпэ́н исын биш тэ пандж тысёнцы дэстэ́, а длугипэ́н кадасаво́, сыр явирэ-пашэнгиро длугипэ́н, васточнонэ рига́тыр кэ за́падно яго́ро машки́р лэ́стэ явэ́ла свэ́нто штэ́то.</verse>
				<verse number="9">Пхувья́киро котэ́р, саво́ тумэ́ отдэна Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, сыр свэ́нто штэ́то, явэ́ла дро длугипэ́н биш тэ пандж тысёнцы дэстэ́, а лэ́скиро буґлыпэ́н явэ́ла дэш тысёнцы дэстэ́.</verse>
				<verse number="10">Кадава́ свэ́нто пхувья́киро котэ́р исын банго́ тэ явэ́л раша́нгиро, кэ паш-рати́тко риг биш тэ пандж тысёнцы дэстэ́ дро длугипэ́н, кэ мо́рё (дэрья́в) дро буґлыпэ́н дэш тысёнцы, кэ васто́ко дро буґлыпэ́н дэш тысёнцы, а кэ паш-дывэсы́тко риг дро длугипэ́н биш тэ пандж тысёнцы, машки́р лэ́стэ явэ́ла свэ́нто штэ́то Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро.</verse>
				<verse number="11">Кадава́ отдэ́н рашангэ Садокоскирэ чхавэ́ндыр, савэ́ сыс тэрдэ́ пэ Мири́ стрэ́га (стража), савэ́ дро часо, ко́ли дурьёнас Ма́ндыр Израилёскирэ чхавэ́, на гинэ́ криг Ма́ндыр, сыр гинэ́ криг яви́р Леви́ты.</verse>
				<verse number="12">Кадава́ пхувья́киро котэ́р свэнтонэ́ котэрэстыр явэ́ла лэ́нгиро, Свэ́нто-свэнтонэстыр пашы́л Левитэнгиро яго́ро.</verse>
				<verse number="13">Леви́ты лэ́на пашо раша́нгиро яго́ро (краё) паш дрэ биш тэ пандж тысёнцы дэстэ́ дро длугипэ́н и дэш тысёнцы дэстэ́ дро буґлыпэ́н; саро́ длугипэ́н исын биш тэ пандж тысёнцы, а буґлыпэ́н – дэш тысёнцы дэстэ́.</verse>
				<verse number="14">Кадалэ́ пхувья́кирэ котэрэстыр нашты́ лэ́нгэ тэ бикнэн, нашты́ тэ парувэн, саро́ пэ́рво пхувья́тыр на пириджала кэ явирэ пал-дова́, со дава́ исын свэ́нто Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро.</verse>
				<verse number="15">А яви́р пандж тысёнцы, со ячнэ́пэ дро буґлыпэ́н биш тэ пандж тысёнцы дро длугипэ́н – ваш фо́ро, ваш сарэ́нгэ, соб (кай) тэ дживэ́н одо́й, соб (кай) тэ явэ́н фо́ро машкира́л.</verse>
				<verse number="16">Акэ, саво́ явэ́ла форо́скиро барипэ́н: паш-ратитконэ́ рига́ штар тысёнцы тэ панджшэл дэстэ́, и паш-дывэсы́тко риг явэ́ла штар тысёнцы тэ панджшэл, васточно риг – штар тысёнцы панджшэла́, за́падно риг – штар тысёнцы панджшэла́ дэстэ́.</verse>
				<verse number="17">Штэ́ты пашо фо́ро – кэ паш-рати́тко риг дуй шэла́ тэ пандждэша́ кэ васто́ко дуй шэла́ тэ панджшэла́, кэ паш-дывэсы́тко риг дуй шэла́ тэ пандждэша́, кэ за́падно дуй шэла́ тэ пандждэша́ дэстэ́.</verse>
				<verse number="18">Дова́, со ячэ́лапэ длугипнастыр анги́л свэ́нто штэ́то – дэш тысёнцы кэ васто́ко и дэш тысёнцы кэ западо, анги́л свэ́нто штэ́то, дова́, со барьёла пэ дая́ пхув – саро́ дава́ ваш дова́, соб (кай) тэ чалякирэс бутярнэн, кон кэрэ́ла буты́ дро фо́ро.</verse>
				<verse number="19">Сарэ́ Израилёскирэ ро́дыцы сашты́ (могинэ́на) тэ кэрэ́н буты́ дро фо́ро.</verse>
				<verse number="20">Саро́ отдыно́ штэ́то дро биш тэ пандж тысёнцы дэстэ́ длугипнаса, буґлыпнаса биш тэ пандж тысёнцы дэстэ́, штарвэнглытко котэ́р, отдэ́н дро свэ́нто котэ́р, кхэтанэ́ форо́скирэ миштыпнаса.</verse>
				<verse number="21">А саро́, со ячэ́лапэ-тхагарискэ: свэнтонэ́-котэрэскиро рига́тыр, форо́скирэ-миштыпнаскирэ рига́тыр анги́л биш тэ пандж тысёнцы дэстэ́ кэ котэрэскиро васточно ме́жа и пэ западо анги́л биш тэ пандж тысёнцы лашыл за́падно ме́жа пхувья́кири паш ваш тхагарискэ, палдава́ свэ́нто котэ́р пхув и свэ́нто штэ́то явэ́на машки́р лэ́стэ.</verse>
				<verse number="22">Нэ одова́, со ячэ́лапэ Левитэ́нгирэ миштыпна́стыр и форо́скирэ миштыпна́стыр машкира́л, явэ́ла адя́кэ-паць ваш тхагарискэ а штэ́то машки́р Юдаскири ме́жа и машки́р Вениаминоскири ме́жа явэ́ла тхагарискирэ миштыпнаса.</verse>
				<verse number="23">А саро́ явирэ родыцэндыр васточнонэ рига́тыр кэ за́падно риг-екх паш Вениаминоскэ.</verse>
				<verse number="24">Пашы́л Вениаминоскири ме́жа, васточнонэ рига́тыр кэ за́падно риг екх паш Симёноскэ.</verse>
				<verse number="25">Пашы́л Симёноскири ме́жа васточнонэ рига́тыр кэ за́падно риг-екх паш Исахароскэ.</verse>
				<verse number="26">Пашы́л Исахороскири ме́жа васточнонэ рига́тыр кэ за́падно риг-екх паш Завулоноскэ.</verse>
				<verse number="27">Пашы́л Завулоноскири ме́жа, васточнонэ рига́тыр кэ за́падно риг-екх паш Гадоскэ.</verse>
				<verse number="28">А пашы́л Гадоскири ме́жа пэ паш-рати́тко риг джа́ла паш-рати́тко ме́жа Тамаростыр кэ пани́, кай чингардэнапэ пашо Кадисо, ручаёстыр кэ Баро́ Мо́рё (дэрья́в).</verse>
				<verse number="29">Акэ, исын пхув, сави́ тумэ́ пир жре́биё роскэдэна Израилёскирэ родыцэнгэ, акэ исын лэ́нгирэ паша́ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="30">Акэ, исын форитка выгиныбэна: паш-ратитконэ́ рига́тыр исын выгиныбэн штар тысёнцы тэ панджшэла́ дэстэ́.</verse>
				<verse number="31">Форитко по́рта кхарэлпэ, пир Израилёскирэ родыцэнгирэ лава́: кэ паш-рати́тко риг исын трин по́рты: екх Рувимоскири по́рта, екх Юдаскири по́рта, екх Левиёскири по́рта.</verse>
				<verse number="32">Васточнонэ рига́тыр исын выгиныбэн пэ штар тысёнцы пандждэша́ дэстэ́, и трин по́рты: екх Ёзаскири по́рта, екх Вениаминоскири по́рта, екх Даноскири по́рта.</verse>
				<verse number="33">Паш-дывэсытконэ́ рига́тыр исын выгиныбэн пэ штар тысёнцы пандждэша́ дэстэ́ и трин по́рты: екх Симеоноскири по́рта, екх Исахороскири по́рта, екх Завулоноскири по́рта.</verse>
				<verse number="34">Морёстыр исын выгиныбэн пэ штар тысёнцы пандждэша́, дэстэ́ ада́й исын трин по́рты: екх Гадоскири по́рта, екх Асироскири по́рта, екх Нефалимоскири по́рта.</verse>
				<verse number="35">Саро́ трусця́л (кругом) исын дэшуохто тысёнцы дэстэ́. А форитко лав долэ́ дывэсэ́стыр явэ́ла: “О Рай Дэвэ́л исын одо́й”!</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="27">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Пэ три́то бэрш Иоакимоскирэ (Якимоскирэ) кралипнаскиро, Юдэя́кирэ крали́скиро, явдя́ о Навуходоносо́ро, Вавилоно́скиро кра́ли, кэ Ерусалимо и обгия лэс трусця́л халадыбнаса.</verse>
				<verse number="2">И дыя́ о Рай Дэвэ́л дро лэ́скиро васт э Иокимос, Юдэя́кирэ крали́с, и ада́кицы кхорэ́ (сасу́ды) Дэвлытконэ́ кхэрэ́стыр, и ёв бичхадя́ лэн пэ пхув Сеноар, кэ лэ́скирэ Дэвлэ́скиро кхэр, и яндя́ адалэ́ сарэ́ кхорэ́ дрэ пиралы́ ваш казна лэ́скирэ дэвлэскири.</verse>
				<verse number="3">И пхэндя́ о кра́ли Асфеназоскэ, кон сыс барыдыро́ лэ́скирэ евнухэнгиро, соб (кай) ёв тэ янэл Израилёскирэ чхавэ́н, савэ́ тэ явэ́н кралитконэ и тхагаритконэ родо́стыр,</verse>
				<verse number="4">тэрнэ́-бэршэнгирэн (отрокэн), савэ́ндэ нанэ нисавэ доша дрэ маса́ (шталто), гожонэ мо́са, соб (кай) ёнэ тэ ґалён тэ сыклён дро кажно годыпэ́н, дро джиныбэ́н и сы́гэс тэ ґалён, савэ́ могинэ́нас (дэ́нас ра́да) тэ дынаринэ́н (тэ служынэн) дрэ крали́скири фэлатин (коло́в), и, соб (кай) тэ сыклякирэ́н лэн Халдеитконэ лылварипнаскэ (грамотакэ) и чибакэ (чибьякэ).</verse>
				<verse number="5">И выдыя лэ́нгэ кра́ли содывэсытко хабэ́н крали́скирэ скаминдэстыр и мол (вино), сави́ ёв кокоро́ пьелас, и пхэндя́ лэн тэ сыклякирэ́н трин бэрш, соб (кай) дро ко́нцо (дро яго́ро) сыклякирибнаскэ (учобакэ) ёнэ могинэ́нас (дэ́нас ра́да) тэ тэрдён тэ дынаринэ́н анги́л крали́стэ.</verse>
				<verse number="6">Машкир лэ́ндэ сыс Юда́скирэ чхавэ́ндыр о Дание́лё, о Анания, о Мисаило и о Аза́рия.</verse>
				<verse number="7">И пирикхардя лэн барыдыро́ евнухэнгиро – о Дание́лё яця́ о Валтасаро, о Анания – о Седрахо, о Мисаило – о Мисахо и Аза́рия о Авед-Него.</verse>
				<verse number="8">О Дание́лё чхудя́ дро пэскро ило́, соб (кай) тэ на магирэлпэ хабнаса кралитконэ скаминдэстыр и моляса, сави́ пьелас о кра́ли, и палдава́ мангдя́ э барыдырэ́с евнухэнгирэс пал дова́, соб (кай) явэ́лас сашты́ лэ́скэ тэ на магирэлпэ.</verse>
				<verse number="9">Дыя́ о Дэвэ́л Даниелёскэ ла́ска и лачхипэ́н евнухэнгирэ барыдырэстыр;</verse>
				<verse number="10">и о евнухэнгиро барыдыро́ пхэндя́ Даниелёскэ: “Мэ дарава мирэ́ ра́стыр крали́стыр, саво́ кокоро́ припхэндя́ тумэ́нгэ хабэ́н и пибэ́н. И палдава́, сыр дыкхэ́ла о кра́ли тумарэ́ муя́ санэдыр, сыр тэрнэ́ манушэ́ндэ тумарэ́ екхэ-бэршэнгирэндыр, то явэ́ла миро шэро́ банго́ анги́л крали́стэ палэ тумэ́ндэ.”</verse>
				<verse number="11">Тэ́ньци пхэндя́ о Дание́лё Амелсароскэ, дыкхибнаскирэскэ, савэ́с евнухэнгиро барыдыро́ причхудя кэ Дание́лё, Анания, Мисаило и Аза́рия:</verse>
				<verse number="12">“Мэ манга́ва тут: пропатякир тырэ́ писхарье́н пир дэш дывэса́; и мэк тэ дэн амэ́нгэ тэ хас шаха́ (овошчы) и пани́ тэ пьяс;</verse>
				<verse number="13">тэ́ньчи тэ явэ́н анги́л ту́тэ амарэ́ муя́ и э муя́ одолэ́ тэрнэ́-бэршэнгирэ, савэ́ ханас крали́тко хабэ́н, коригэды́р (позжэды́р) кэр тырэ́ писхарье́нца дова́, со ту дыкхэ́са лачхэ́с.”</verse>
				<verse number="14">Ёв кандыя́ лэн дро дова́ и пропатякирдя лэн пир дэш дывэса́.</verse>
				<verse number="15">Акэ, пэ ко́нцо (яго́ро) кадалэ́ дэш дывэсэнгирэ мина пэ лэ́нгирэ муя́ яця́ гожэдыр, и ёнэ сыс зоралэды́р одолэ́н тэрнэ́-бэршэнгирэндыр, савэ́ ханас крали́тко хабэ́н.</verse>
				<verse number="16">И Амелсаро, лэ́нгиро дыкхибнаскиро, лэлас криг лэ́нгиро хабэ́н и мол ваш пибэ́н лэ́ндыр, и дэ́лас лэ́нгэ шаха.</verse>
				<verse number="17">И дыя́ о Дэвэ́л штарэнгэ адалэ́ тэрнэ́-бэршэнгирэнгэ джиныбэ́н и ґалыибэ́н дрэ кажно лылвари́ и годы́, а Даниелёскэ ишчо (инкэ́) дыя́ ґалыибэ́н дро кажно дыкхибэ́н, и дрэ сунэ́.</verse>
				<verse number="18">Пэ ко́нцо (яго́ро) долэ́ дывэсэнгиро, ке́ли о кра́ли припхэндя́ тэ сыкавэ́н лэн, о барыдыро́ евнухэнгиро сыкадя́ лэн Навуходоносороскэ.</verse>
				<verse number="19">И ракирлас лэ́нца о кра́ли, и сарэ́ндыр тэрнэ́-бэршэнгирэн на латхяпэ кадасавэн, сыр Дание́лё, Анания, Мисаило и Аза́рия, и лынэ́ ёнэ тэ дынаринэ́н анги́л крали́стэ.</verse>
				<verse number="20">И дро кажно годо́ рэ́ндо и лэ́нгиро розґалыибэн, пал со пхучэлас лэ́ндыр о кра́ли, ёв латхэлас лэн дро дэш мол фэды́р сарэ́н човаханэндыр и магэндыр, савэ́ сыс дро саро́ кралипэ́н лэ́скиро.</verse>
				<verse number="21">И сыс одо́й о Даниелио кэ/жы́ко пэ́рво бэрш о Кираскирэ крали́скиро.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">Пэ яви́р бэрш кралипнаскиро Навуходоносороскиро, о Навуходоносо́ро дыкхця́ (дыя́) сунэ́, и залыяпэ ду́хо (фа́но) лэ́скиро, и соибэн гия́ лэ́стыр.</verse>
				<verse number="2">Припхэндя́ о кра́ли тэ скэдэ́н сарэ́н човаханэн, и магэн, и джиныбнаскирэн пир планеты, и Халдеен, соб (кай) ёнэ тэ роспхэнэ́н э крали́скэ лэ́скиро суно́. Ёнэ явнэ́, и тэрдинэ́ анги́л крали́стэ.</verse>
				<verse number="3">И пхэндя́ лэ́нгэ о кра́ли: “Дыкха́вас сунэ́ мэ, трашадёла о ду́хо (фа́но) миро; ма́нгэ трэй тэ джина́в дава́ суно́.”</verse>
				<verse number="4">И пхэндлэ́ э Халдеи крали́скэ Арамеиткэс кэ: “Кра́лё! Яв джидо́ дрэ ве́ки! Пхэн суно́ тырэ́ писхарье́нгэ, и мэ роскэдасам, сави́ зна́чыма исын дрэ лэ́стэ.”</verse>
				<verse number="5">Отпхэндя́ о кра́ли и пхэндя́ Халдеенгэ: “Лав отгия́ ма́ндыр; ко́ли тумэ́ тэ на пхэнэ́н миро суно́, и со ёв значынэ́ла, то мэк тэ чингирэн тумэн пэ котэра́ (куски), и кхэра́ тумарэ́ явэ́на роспхагирдэ́.</verse>
				<verse number="6">Нэ ко́ли тумэ́ роспхэнэна суно́ и лэ́скири зна́чыма, тэды тэ лэн ма́ндыр да́ры, почасту́нки, и явэ́ла тумэ́нгэ бари паты́в. Адя́кэ пхэнэ́н ма́нгэ суно́ и лэ́скири зна́чыма.”</verse>
				<verse number="7">Ёнэ нэвэ́стыр (нэвэ́с) отпхэндлэ́ и ракирдэ́: “Тэ пхэнэ́л о кра́ли пэ́скирэ писхарье́нгэ суно́, и амэ пхэна́са лэ́скири зна́чыма.”</verse>
				<verse number="8">Отпхэндя́ о кра́ли и пхэндя́: “Чачэс, джино́м мэ, со тумэ́нгэ трэй тэ выбашавэн часо, пал-дова́ со тумэ́ дыкхэ́на, со лав отгия́ ма́ндыр.</verse>
				<verse number="9">Адя́кэ со, ко́ли тумэ́ на роспхэнэнас миро суно́, то тумэ́ндэ екх исын пэ годы́: тумэ́ скэдынэ́пэ тэ пхэнэ́н ма́нгэ хохаибэ́н и начачунэ лава́, соб (кай) тэ джал дурэды́р (накхэла) о часо; адя́кэ, роспхэнэ́н ма́нгэ суно́, и тэды мэ ґалёвава, со тумэ́ сашты́ (могинэ́на) тэ роспхэнэ́н ма́нгэ лэ́скири зна́чыма.”</verse>
				<verse number="10">Э Халдеи отпхэндлэ́ крали́скэ и ракирдэ́: “Нанэ пэ пхув э манушэ́с, саво́ могинэлас (дэ́лас ра́да) тэ откэрэл дава́ рэ́ндо (де́ло) крали́скэ, и палдава́ ни екх кра́ли, ни екх тхага́ри, ни екх тхэмэскиро барыдыро́ (правителё), на пхуця́ дасаво ни савэ́ човаханэстыр, ни астрологостыр, ни Халдеёстыр.</verse>
				<verse number="11">Рэ́ндо (де́ло), пал саво́ пхучэла о кра́ли, исын пхаро́, со нико́н яви́р на саштынэла (на могинэ́ла (дэла ра́да)) тэ откэрэл лэс крали́скэ, апри́ч дэвлэндэ, савэ́ дживэ́на на дрэ манушаны лоч (плоть).”</verse>
				<verse number="12">Росхолясыя о кра́ли и древа́н пхэрдия холямипнаса пал дова́, и припхэндя́ тэ мулякирэ́н сарэ́н годыпнаскирэн дро Вавило́но.</verse>
				<verse number="13">Ке́ли выгия́ адасаво́ припхэныбэ́н, и лынэ́ тэ мулякирэ́н годыпнаскирэн, то родэнас Даниелёс, и малэн (другэн) лэскирэн, соб (кай) тэ мулякирэ́н лэн.</verse>
				<verse number="14">Тэ́ньци Дание́лё отпхэндя́ илэ́стыр и годыпнаса Ариохоскэ, барыдырэ́скэ пэ кралитконэ стрэгарьендэ, савэ́ выгинэ́ тэ замарэ́н Вавилонытконэ годыпнаскирэн;</verse>
				<verse number="15">и пхуця́ Ариохостыр, крали́скирэ барыдырэстыр: “Палсо́ дасаво зорья́са припхэныбэ́н исын крали́стыр?” Тэ́ньци Ариохо роспхэндя́ саро́ рэ́ндо Даниелёскэ.</verse>
				<verse number="16">И Дание́лё загия́, и мангдя́ крали́с тэ дэл лэ́скэ часо, соб (кай) ёв тэ пхэнэ́л крали́скэ сунэскири зна́чыма.</verse>
				<verse number="17">Дание́лё явдя́ кэ пэ кхэрэ́, и роспхэндя́ саро́ рэ́ндо Ананияскэ, Мисаилоскэ и Азарияскэ, лэскрэ малэнгэ,</verse>
				<verse number="18">соб (кай) ёнэ мангнэ́ ла́ска болыбна́скирэ Дэвлэ́стыр пал дасаво гарадо́ чачипэ́н, соб (кай) о Дание́лё лэ́скирэ малэнца тэ на хасён сарэ́нца явирэнца годыпнаскирэнца дро Вавило́но.</verse>
				<verse number="19">И тэ́ньчи сыс сыкадо гарадо́ чачипэ́н Даниелёскэ дро ратя́киро дыкхибэ́н, и о Дание́лё бахтякирдя́ болыбна́скирэ Дэвлэ́с.</verse>
				<verse number="20">О Дание́лё отпхэндя́ и пхэндя́: “Мэк тэ явэ́л бахтало́ Лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро векостыр пэ сарэ́ ве́ки! Пал-дова́ со Лэ́стэ исын годы́ и зор.</verse>
				<verse number="21">И ёв парувэла часы и бэршы́тка поры, Ёв тэлякирэла кралье́н и Ёв чхувэ́ла кралье́н; дэ́ла годыпэ́н годыпнаскирэнгэ и джиныбэ́н годэнгэ,</verse>
				<verse number="22">Ёв откэрэла хорало и гарадо́ чачипэ́н, Ёв джинэ́ла, со исын дро калыпэ́н (цёмныма), и дуд исын Лэ́са.</verse>
				<verse number="23">Мэ парикирава и мэ шарава Тут, Дэ́вла, мирэ́ дадэ́нгиро, со Ту дыя́н ма́нгэ годы́ и зор и откэрдян ма́нгэ одова́, пал со мангэнас Тут; пал-дова́ со Ту откэрдян амэ́нгэ рэ́ндо крали́скиро.”</verse>
				<verse number="24">Пало́ дова́ гия́ Дание́лё кэ Ариохо, савэ́скэ о кра́ли припхэндя́ тэ мулякирэ́л э Вавилонытконэ годыпнаскирэн, явдя́ и пхэндя́: “На мулякир Вавилонытконэ годыпнаскирэн; лэ ман кэ кра́ли, мэ пхэна́ва лэ́скэ зна́чыма суноскири.”</verse>
				<verse number="25">Тэ́ньци Ариохо сы́гэс лыджия́ Даниелёс кэ кра́ли и пхэндя́ лэ́скэ: “Мэ латхём пленонэ Юдытконэ чхавэ́ндыр манушэ́с, саво́ откэрэла крали́скэ суноскири зна́чыма.”</verse>
				<verse number="26">О кра́ли пхэндя́ Даниелёскэ, саво́ кхардо сыс Валтасаро: “Ци сашты́ ту, хай, тэ пхэнэ́с ма́нгэ суно́, саво́ мэ дыкхцём, и лэ́скири зна́чыма?”</verse>
				<verse number="27">Дание́лё отпхэндя́ анги́л крали́стэ и ракирдя́: “Гарадо́ чачипэ́н, пал саво́ пхучэла о кра́ли, нашты́ тэ откэрэн ни годыпнаскирэ (тануки), ни човаханэ.</verse>
				<verse number="28">Нэ исын пэ болыбэ́н о Дэвэ́л, Саво́ откэрэла гарадэ́ чачипэна́; и Ёв откэрдя крали́скэ Навуходоносороскэ, со явэ́ла дрэ палатунэ́ (последня) дывэса́. Тыро́ суно́ и дыкхибэна трэ шэрэскирэ пиро́ тыро́ чхуибэ́н сыс дасавэ́:</verse>
				<verse number="29">“Ту, кра́лё, пэ тыро́ чхуибэ́н думиндян пал-дова́, со явэ́ла пало́ дава́, и Ёв, Откэрибнытко (Открываюшчо) гарадэ́-чачипнэнгиро, сыкадя́ ту́кэ дова́, со явэ́ла.</verse>
				<verse number="30">Нэ ма́нгэ дасаво гарадо́ чачипэ́н сыс сыкадо на палдова́, со мэ со́мас годьварэдыр сарэ́ джидэндыр, нэ ваш дова́, соб (кай) тэ явэ́л сыкадо суноскири зна́чыма крали́скэ, и, соб (кай) ту ґалыян ду́мы тырэ́ илэ́скирэ.</verse>
				<verse number="31">Ту́кэ, кра́лё, сыс дасаво дыкхибэ́н: акэ, саво́-то баро́ вычхиндло муй идоло! Древа́н баро́ сыс одова́ идоло, лэ́скири шук древа́н зяинэлас, ёв сыс тэрдо́ анги́л ту́тэ, и дараны сыс лэ́скири форма.</verse>
				<verse number="32">Дро дова́ идоло сыс шэро́ жужэ́ сувнака́стыр, колы́н и васта́ лэ́скирэ-рупувэ́, пэр лэ́скиро и стаця (бёдры) лэ́скирэ-харкунэ́ (меди́тка),</verse>
				<verse number="33">лытки лэ́скирэ-саструнэ́, ґэра́ лэ́скирэ-паш саструнэ́, паш-глэяна (глинытка).</verse>
				<verse number="34">Ту дыкхця́н лэс анги́л дова́ моменто, сыр кокоро́ бар откусцяпэ бэрга́тыр на чиладо вастэ́са, пэкадя́ дро идоло, дрэ саструнэ́ и глэяна лэ́скирэ ґэра́, и розмардя́ лэн пэ котэра́ (куски).</verse>
				<verse number="35">Тэ́ньци саро́ сыс пиримардо пэ екх тыкнэ́ котэрорэ: састы́р, ґлэя, харко́ма, руп и сувнака́й кэрдэ́пэ сыр о пра́хо пэ лынаскирэ гива́-обкэрибнаскирэ шурны, и балва́л лыджия́ криг лэн, и шпэ́ра (слядо) лэ́ндыр на яця́пэ; и бар, кай пхарадя идоло, кэрдя́пэ барэ́ бэргаса и пхэрдия сари́ пхув.</verse>
				<verse number="36">Акэ, исын суно́! Пхэнасам акана́ анги́л крали́стэ и лэ́скиро ґалыибэ́н.</verse>
				<verse number="37">Ту, кра́лё, сан кральенгиро кра́ли, савэ́скэ о Дэвэ́л болыбна́скиро дыя́ о кралипэ́н, зор, зоралыпэ́н и сла́ва,</verse>
				<verse number="38">и сарэ́н чхавэ́н манушэнгирэн, кай бы ёнэ тэ на дживэ́н, э рискирибна́скирэ мурдалэ́н (зверен) пэ пхув и чириклен пэ болыбэ́н, отдыя́ дрэ тырэ́ васта́ и чхудя́ тут хула́са упра́л сарэ́ндэ лэ́ндэ. Ту сан – дава́ сувнакуно́ шэро́!</verse>
				<verse number="39">Нэ пало́ ту́тэ ґаздэ́лапэ яви́р кралипэ́н, тэлэды́р тырэстыр, и ишчо (инкэ́) три́то кралипэ́н, харкуно, саво́ лэ́ла тэ раинэл пэ сари́ пхув.</verse>
				<verse number="40">А шта́рто кралипэ́н явэ́ла зорало́, сыр састы́р, пал-дова́ со, сыр састы́р розмарэла и кэрэ́ла хурдэдыр (дробнэдыр) саро́, адя́кэ и ёв, явэ́ла тэ пхаравэл и тэ розмарэл пэ котэра́.</verse>
				<verse number="41">Нэ дова́, со ту дыкхця́н-ґэра́ и ангушта ґэрэнгирэ на́бут пиритконэ глэятыр, на́бут саструнэ́, то адя́кэ явэ́ла роскэрдо кралипэ́н, и дрэ лэ́стэ ячэ́лапэ на́бут саструно зоралыпэ́н, адя́кэ сыр ту дыкхця́н састы́р, змешымэ мэлалэ ґлэяса.</verse>
				<verse number="42">И сыр ΄гэрэнгирэ ангушта сыс паш-саструнэ́, паш-глэяна, то адя́кэ о кралипэ́н явэ́ла паш зорало́, паш бизорья́киро.</verse>
				<verse number="43">И со ту дыкхця́н састы́р, змешымо глэяса мэлаляса, дава́ сыкавэ́ла, со ёнэ явэ́на тэ змешынэнпэ манушэ́нгирэ родэнца, нэ ёнэ на притырдэнапэ екх явирэса, сыр састы́р на мешынэлапэ ґлэяса.</verse>
				<verse number="44">И дро дывэса́ кодолэ́ кралипнаскирэ о Дэвэ́л Болыбна́скиро чхувэ́ла кралипэ́н, саво́ дро ве́ки на пхадёла, и кодова́ кралипэ́н на явэ́ла пиридыно явирэ народоскэ; ёв пхаравэла и пхагирэ́ла сарэ́ кралипэна́, и ёв кокоро́ явэ́ла тэ тэрдёл дро ве́ки,</verse>
				<verse number="45">адя́кэ, сыр ту дыкхця́н, со бар кусцяпэ бэрга́тыр сы́рбы начиладэ вастэ́са, саво́ розмардя́ пэ тыкнэ́ которорэ састы́р, харко́ма, ґлэя, руп и сувнака́й – адя́кэ Баро́ Дэвэ́л дыя́ тэ джинэ́л крали́скэ, со явэ́ла пало́ саро́ дава́. Чачуно́ исын дава́ суно́, и патяибны́тко исын зна́чыма!”</verse>
				<verse number="46">Тэ́ньци кра́ли Навуходоносо́ро дыяпэ муял пэ́скэ и бандия анги́л Даниелёстэ, и припхэндя́ тэ янэ́н лэ́скэ почасту́нки (да́ры), и тэ тхувлякирэн дрогонэ́ смолэнца лэ́скэ.</verse>
				<verse number="47">И отпхэндя́ и ракирдя́ о кра́ли Даниелёскэ: “Чачэс, тумаро́ Дэвэ́л исын Дэвэ́л дэвлэнгиро и Баро́ Рай кральенгиро, Саво́ откэрэла гарадэ́ чачипэна́, ке́ли ту дыя́н ра́да тэ откэрэс дава́ гарадо́ чачипэ́н!”</verse>
				<verse number="48">Тэ́ньци ґаздыя́ упрэ́ о кра́ли Даниелёс и дыя́ лэ́скэ бут барэ́ почасту́нки, и чхудя́ лэс упрэ́ пэ сари́ Вавилонытко пхув и англунэ барыдырэ́са упрэ́ сарэ́ндэ годыпнаскирэндэ дро Вавило́но.</verse>
				<verse number="49">Нэ Дание́лё мангдя́ крали́с, и ёв чхудя́ Шэдрахос, Мишахос и Авед-Негос упрэ́ пэ рэ́нды Вавилонытконэ-тхэмэ́скирэ, и о Дание́лё яця́пэ пашы́л крали́скири грэ́да (дво́ро).</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">О кра́ли Навуходоносо́ро кэрдя́ идолоскиро муй (статула) сувнака́стыр вучипна́са шовдэша́ куня́ (логти), шов куня́ буґлыпнаса и чхудя́ лэс пэ фэ́лда Деир, дава́ дрэ Вавилонытконэ – тхэмэскири провинцыя.</verse>
				<verse number="2">И бичхавэлас о кра́ли Навуходоносо́ро тэ скэдэл сатрапэн, штэтоскирэ барыдырэ́н (наместникэн), шэралэ́ ран, советникэн (юнкарэн), ракхибнаскирэн пэ кучипэ́н (сокровишчо), сэндарьен, шэратунэ сэндарьен, и сарэ́н барыдырэ́н провинцыякирэн, соб (кай) ёнэ тэ явэ́н пэ высвэнцыныбнаскиро моменто ваш идоло, саво́ чхудя́ о кра́ли Навуходоносо́ро.</verse>
				<verse number="3">И скэдынэ́пэ э сатрапы, лэ́нгирэ штэтоскирэ барыдыра́, шэралэ́ рая, юнкары, ракхибнаскирэ пэ пиралы́ ваш казна, сэнда́рья, шэратунэ сэнда́рья, и сарэ́ барыдыра́ пир округа пэ высвэнцыныбнаскиро ваш идолоскэ, и ёнэ тэрдинэ́ анги́л идоло, саво́ чхудя́ о Навуходоносо́ро.</verse>
				<verse number="4">Тэ́ньци о нэвипэ-пхэныбнаскиро (глашатаё) задыя го́дла: “Тэ пхэнэ́лапэ тумэ́нгэ, э манушы́тка на́цыи (народы), кхэри́тка ро́ды (пле́ми) и екхэ-чибакирэ ирья́ (чиба́/ чибья́),</verse>
				<verse number="5">со дро дова́ часо, сыр тумэ́ шунэ́на зан (глос) рогоскири (трубакири), свиролькакири, лутакири, гусленгири, псалтирьякири, цымбалэнгири и сарэ́ яви́р-музыкакири, соб (кай) тумэ́ тэ пэрэ́н тэлэ́ и тэ дэн паты́в сувнакунэ́ идолоскэ, савэ́с чхудя́ о кра́ли Навуходоносо́ро;</verse>
				<verse number="6">и кон на пэрэ́ла тэлэ́, и на дэ́ла паты́в, то екха́тыр (сра́зу) явэ́ла чхурдыно́ дро бов, росхачкирдо яга́са.”</verse>
				<verse number="7">Палдава́, ке́ли сарэ́ мануша́ шундлэ́ зан рогоскири, свиролькакири, лутакири, гусленгири, псалтирьякири и сарэ́ яви́р-музыкакири, то пынэ́ сарэ́ манушы́тка на́цыи, кхэри́тка ро́ды, екхэ-чибакирэ ирья́ (чиба́/ чибья́), и дынэ́ паты́в сувнакунэ́ идолоскэ, саво́ чхудя́ о Навуходоносо́ро кра́ли.</verse>
				<verse number="8">Палдава́ дро дасаво часо подгинэ́ вари-савэ́ Халдеендыр и допхэндлэ пэ Юдэ́ндэ.</verse>
				<verse number="9">Ёнэ пхэндлэ́ крали́скэ Навуходоносороскэ: “Джив дрэ вэки, о кра́лё!</verse>
				<verse number="10">Ту, кра́лё, дыя́н припхэныбнытко стату́то, соб (кай) кажно ману́ш, кон шунэ́ла зан рогоскири, свиролькакири, лутакири, гусленгири, псалтирьякири, цымбалэнгири и сарэ́ яви́р-музыкакири, тэ пэрэ́л одова́ ману́ш тэлэ́, и тэ дэл паты́в сувнакунэ́ идолоскэ;</verse>
				<verse number="11">и кон на пыя́ тэлэ́ и на дыя́ паты́в, мэк тэ явэ́л чхурдыно́ дро бов росхачкирдо яга́са.</verse>
				<verse number="12">Нэ мурша́ Юдытка, савэ́н ту чхудя́н упра́л пэ рэ́нды Вавилонытконэ-тхэмэ́скирэ: Шэдрахо, Мешахо и Авед-Него; кодолэ́ мурша́ на кандынэ́ тыро́ припхэныбэ́н, о кра́лё, ёнэ на дынаринэна тырэ́ дэвлорэ́нгэ и на дэ́на паты́в сувнакунэ́ москэ (идолоскэ), саво́ Ту чхудя́н.”</verse>
				<verse number="13">Тэ́ньци Навуходоносо́ро дрэ холы́ и дро мижэхипэн пхэндя́ тэ янэ́н Шэдрахос, Мешахос и Авед-Негос. И яндлэ́ одолэ́ муршэ́н кэ кра́ли.</verse>
				<verse number="14">О Навуходоносо́ро пхэндя́ лэ́нгэ: “Ци исын чачо́ дава́, со тумэ́, о Шэдрахо, Мэшахо и Авед-Него, на дынаринэна мирэ́ дэвлэнгэ, и на дэ́на паты́в сувнакунэ́ москэ, саво́ Мэ чхудём?</verse>
				<verse number="15">Акана́, ко́ли тумэ́ скэдынэ́ сан, сыр сыго тумэ́ шунэ́на зан рогоскири, свиролькакири, лутакири, гусленгири, псалтирьякири, цымбалэнгири и сарэ́ яви́р-музыкакири, тэ пэрэ́н тумэ́ тэлэ́, и тэ дэн тумэ́ паты́в сувнакунэ́ москэ, со мэ кэрдём. Мишто́. Нэ ко́ли тумэ́ на дэ́на паты́в, то тумэн екха́тыр (сра́зу) чхурдэна дро бов, росхачкирдо яга́са. И саво́ дэвэл жа зракхэ́ла тумэн мирэ́ вастэ́стыр?”</verse>
				<verse number="16">И отпхэндлэ́ Шэдрахо, Мэшахо, Авед-Него и ракирдэ́ э крали́скэ Навуходоносороскэ: “Амэ на сам бангэ́ тэ отпхэнас ту́кэ пэ дава́.</verse>
				<verse number="17">Амаро́ Дэвэ́л, Савэ́скэ амэ дынарина́с, исын зорало́ и зракхэ́ла амэн бовэстыр, росхачкирдэ яга́са, и тырэ́ вастэ́стыр, о кра́лё, Ёв зракхэ́ла.</verse>
				<verse number="18">Ко́ли тэ на явэ́л дова́, то явэ́ла ту́кэ ґалыно, о кра́ли, со тырэ́ дэвлэнгэ амэ на ласам тэ дынарина́с и сувнакунэ́ москэ (идолоскэ), саво́ ту чхудя́н, тэ на бандякирасапэ.”</verse>
				<verse number="19">Тэ́ньци о Навуходоносо́ро пхэрдия холя́са, э мина москири лэ́стэ парудяпэ пэ Шэдрахостэ, Мешахостэ и Авед-Негостэ, со ёв замангдя тэ хачкирэ́н бов дро эфта́ (битринэ́нгиро дэш) мо́лы зоралэды́р, сыр ґарэдыр росхачкирэнас лэс,</verse>
				<verse number="20">а самонэ зоралэ́ муршэнгэ пэ́скрэ халадэндыр припхэндя́ тэ пхандэн Шэдрахос, Мешахос, и Авед-Негос и тэ чхурдэ́н лэн дро бов росхачкирдэ яга́са.”</verse>
				<verse number="21">Тэ́ньци сыс пхандлэ сыс адалэ́ мурша́ дро тэлатуно и упратуно урибэ́н лэ́нгиро, дрэ шэрэскирэ тюрбаны и дрэ яви́р лэ́нгиро урибэ́н, и сыс чхурдынэ́ андро бов, росхачкирдо яга́са.</verse>
				<verse number="22">И сыр зорья́са сыс крали́скиро припхэныбэ́н, и бов сыс росхачкирдо сыс древа́н, паро ягакиро замардя́ одолэ́ манушэ́н, савэ́ чхурдэнас Шэдрахос, Мешахос и Авед-Негос.</verse>
				<verse number="23">А кадалэ́ трин мурша́, Шэдрахо, Мешахо и Авед-Него, пынэ́ пхандлэ дро бов росхачкирдэ яга́са.</verse>
				<verse number="24">О кра́ли Навуходоносо́ро дивиндяпэ и уштыи сыго, пхэндя́ сэндарьенгэ пэскирэнгэ: “Амэ чхурдасас тринэн манушэ́н спхандлэн дро яг? Ёнэ отпхэндлэ́ о крали́скэ: “Адя́кэ чачо́, о кра́лё!</verse>
				<verse number="25">Пэ кадава́ ёв раки́рла: “Акэ, мэ дыкха́ва штарэн наспхандлэн муршэ́н, савэ́ псирна машкира́л яг, нанэ лэ́нгэ дош; э мина штартонэскири подджа́ла сыр Дэвликанэ Чхавэскири.”</verse>
				<verse number="26">Тэ́ньци подги́я о Навуходоносо́ро кэ яго́ро (краё) бовэскиро, саво́ сыс росхачкирдо яга́са, и пхэндя́: “Шэдрахо, Мешахо и Авед-Него, писха́рья Дэвлэ́скирэ Най Вучэдырэскирэ! Джа́н яври́ и явэ́н пашылэды́р!” Тэ́ньци Шэдрахо, Мешахо и Авед-Него выгинэ́ андрэстыр ягатыр.</verse>
				<verse number="27">И скэдынэ́пэ сатрапы, э штэтоскирэ барыдыра́, э шэралэ́ рая хэладэнгирэ, и сэнда́рья крали́скирэ, и дыкхнэ́, со муршэнгирэ маса́ яг на чиладя́, бала́ на обхачинэ пэ шэрэ́, урибэ́н на парудяпэ, и нисаво́ похтан хачкирдо лэ́ндыр на кхандэлас.</verse>
				<verse number="28">Тэ́ньци Навуходоносо́ро пхэндя́: “Бахтякирдо́ тэ явэ́л о Дэвэ́л Шэдрахоскиро, и Мешахоскиро и Авед-Негоскиро, Саво́ бичхадя́ Янголо́с Пэ́скирэс, и зракхця́ писхарье́н Пэскирэн, савэ́ рикирдэ патяибэ́н дрэ Лэ́стэ и на кандэнас о припхэныбэ́н крали́скиро, и отдынэ́ лэ́нгирэ маса́ ягакэ, соб (кай) тэ на дынаринэ́н и тэ на бандякирэнпэ нисавэ дэвлэскэ, апри́ч лэ́нгирэ Дэвлэ́стэ!</verse>
				<verse number="29">И ма́ндыр дэ́лапэ припхэныбэ́н, соб (кай) кажнонэ́ нацыятыр, кхэритконэ́ родо́стыр и екхэ-чибакирэ ирьятыр (чибатыр / чибьятыр), кон пхэнэ́ла на́лачхо лав пэ Дэвлэ́стэ Шэдрахоскирэ, Мешахоскирэстэ и Авед-Негоскирэстэ, тэ явэ́л кодова́ ману́ш чингирдо пэ котэра́, и кхэр лэ́скиро тэ кэрдёлпэ дрэ руи́ны, пал-дова́ со нанэ явирэ Дэвлэ́с, Саво́ адя́кэ сашты́ тэ зракхэ́л.”</verse>
				<verse number="30">Тэ́ньци о кра́ли ґаздыя́ упрэдыр Шэдрахос, Мешахос и Авед-Негос дро Вавилонытко тхэм.</verse>
				<verse number="31">[4.1-ю.о.] О Навуходоносо́ро кра́ли сарэ́ манушытконэ́ нацые́нгэ, кхэритконэ́ родэ́нгэ и екхэ-чибакирэ ирьенгэ (чибэнгэ/ чибьенгэ), кон дживэ́ла пэ сари́ пхув: “Тэ явэ́л бутэды́р рама́нё (миро) тумэ́нгэ!</verse>
				<verse number="32">[4.2] ‘Гертыка (знаме́нии) и ди́вы, савэ́ кэрдя́ упра́л ма́ндэ Най Вучэдырэскиро Дэвэ́л, сашты́ тэ пхэна́в мэ тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="33">[4.3] Со сыр барэ́ Лэ́скирэ ґертыка́ и сыр зоралэ́ исын Лэ́скирэ ди́вы! О Кралипэ́н Лэ́скиро – кралипэ́н ве́чно, и зоралыпэ́н Лэ́скиро – родо́стыр дро ро́до.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">[4] Мэ, Навуходоносо́ро, со́мас дро миро кхэр и бахталэ́ сыс дывэса́ дрэ харомы дрэ мири́ бари фэлатин (колов).</verse>
				<verse number="2">[5] Нэ мэ дыкхцём сунэ́, саво́ трашакирдя ман, и годыпэна мирэ́ пэ миро чхуибэ́н и дыкхибэна мирэ́ шэрэскирэ кэрдэ́ ма́нгэ пхарэ́с.</verse>
				<verse number="3">[6] Сыс дыно́ упхэныбэ́н ма́ндыр тэ янэ́н сарэ́н годыпнаскирэн Вавилоно́стыр, соб (кай) ёнэ тэ пирипхэнэн ма́нгэ, пал со сыс дова́ суно́.</verse>
				<verse number="4">[7] Тэ́ньци явнэ́ э човаханэ, э астрологи, э Халдеи и э драбакирибнаскирэ пир планеты; и мэ роспхэндём лэ́нгэ суно́, нэ ёнэ на дынэ́ ра́да тэ розґалён лэ́скири зна́чыма.</verse>
				<verse number="5">[8] Нэ дро ко́нцо (яго́ро) загия́ кэ мэ о Дание́лё, савэ́скэ лав сыс Валтасаро, пиро́ мирэ́-дэвлы́тко лав, и дрэ савэ́стэ сыс Ду́хо (Фа́но) свэнтонэ́ Дэвлэ́скиро; лэ́скэ роспхэндём мэ суно́.</verse>
				<verse number="6">[9] Валтасаре, шэрало́ човаханэнгиро! Мэ джино́м, со андра́л ту́тэ исын Ду́хо (Фа́но) свэнтонэ́ Дэвлэ́скиро, и нисаво́ гарадо́ чачипэ́н ваш ту́кэ исын на пхаро́; пирипхэн ма́нгэ о дыкхибэ́н мирэ́ сунэскиро, саво́ мэ дыкхцём, и лэ́скири зна́чыма.</verse>
				<verse number="7">[10] О дыкхибэ́н мирэ́ шэрэскиро, саво́ мэ дыкха́вас пэ миро чхуибэ́н сыс дасаво: мэ дыкха́вас, акэ, машки́р пхув кашт (дрэ́во) вучо́.</verse>
				<verse number="8">[11] Баро́ сыс кашт дава́ и састо́, вучипэ́н лэ́скиро долыджалас кэ / жы́ко / болыбэ́н, и ёв дыкхно сыс кэ сарэ́ пхувья́кирэ яго́ры (краи́).</verse>
				<verse number="9">[12] Патря (листы) лэ́стэ сыс шука́р, и пхаба́ пэ лэ́стэ сыс бут, хабэ́н пэ лэ́стэ ваш сарэ́нгэ, тэл лэ́стэ латхэнас э зэр (тень) фэлды́тка мурдала́ (звери), пэ рандя́ (вэ́тки) лэ́скирэ сыс гня́зды (ку́фы) болыбна́скирэ чириклэнгирэ, и лэ́стыр чало сыс кажно лоч (плоть).</verse>
				<verse number="10">[13] И дыкха́вас мэ дро дыкхибэ́н мирэ́ шэрэскиро пэ чхуибэ́н миро, и, акэ, гия́ тэлэ́ болыбна́стыр Свэ́нто Ракхибнари (Янго́ло)</verse>
				<verse number="11">[14] Зоралэ́с Ёв годлякирдя, и пхэндя́: “Чингирэн дава́ кашт, обчхинэн рандя́ (вэ́тки) лэ́скирэ, и тринскирэн лэ́скирэ патря (листы), росчхурдэн лэ́скирэ пхаба́; мэк тэ дурьён рискирибна́скирэ мурдала́ (звери), со исын тэл лэ́стэ и чирикля́ лэскрэ рандендыр;</verse>
				<verse number="12">[15] ячкирэн лэ́скиро пенё (копичи) пэ ко́рни (рукха́) дрэ пхув, мэк ёнэ тэ ячэ́нпэ дрэ пенты саструнэ́ и харкунэ́ машкира́л чар пэ фэ́лда тэ обморэнпэ болыбна́скирэ пахлыняса (росаса), и мурдалэ́нца мэк тэ явэ́л лэ́скири паш дрэ пхувья́кири чар.</verse>
				<verse number="13">[16] И мэк ило́ манушэ́скиро тэ отлэлпэ лэ́стыр и тэ дэлпэ лэ́скэ о ило́ рискирибна́скирэ мурдалэскиро (зверёскиро), и тэ джа́н (накхэн) упра́л лэ́стэ эфта́ часы (цыры).</verse>
				<verse number="14">[17] Ракхибнарьенгирэ упхэныбнаса кадава́ сыс кэрдо́, и пир лав дро приракирибэн Свэнтонэнгиро сыс сыкадо, соб (кай) тэ джинэ́н сарэ́ джиндлэ́, со Най Вучэдырэскиро исын хула́й упра́л манушэ́нгиро кралипэ́н, и Ёв дэ́ла лэс, кон исын дро́го Лэ́скэ, и чхувэ́ла упрэ́ лэ́ндэ тэлякирдэс машки́р манушэ́ндэ.”</verse>
				<verse number="15">[18] Дасавэ́ сунэ́ дыкха́вас мэ, о Навуходоносо́ро, кра́ли; и ту сан, Валтасаре, пхэн ма́нгэ лэ́скири зна́чыма, адя́кэ сыр нико́н човаханэндыр дро миро кралипэ́н на дыя́ ра́да тэ пирипхэнэл лэ́скири зна́чыма, и ту, хай, могинэ́са (саштынэса), пал-дова́ со Ду́хо (Фа́но) Свэнтонэ́ Дэвлэ́скиро исын дрэ ту́тэ.”</verse>
				<verse number="16">[19] Тэ́ньци Дание́лё, савэ́с кхардэ́ Валтасаро, пашы́л екх мардо́ (шту́нда) сыс дивиндло, лэ́скирэ ду́мы кэрдэ́ лэ́скэ смэнтныма. О кра́ли лыя́ тэ ракирэ́л и пхэндя́: “Валтаса́рэ! Мэк тэ на смэнтинэл тут дава́ суно́ и лэ́скири зна́чыма.” О Валтасаро отпхэндя́ и пхэндя́: “Раё миро! Мэк тэ явэ́л дова́ суно́ тырэ́ вэргэ́нгэ, и тырэ́ намалэнгэ лэ́скири зна́чыма!</verse>
				<verse number="17">[20] Кашт (дрэ́во), саво́ ту дыкхця́н, саво́ сыс баро́ и састо́ вучипна́са, и сыс кэ болыбэ́н и дыкхно сыс пэ сари́ пхув,</verse>
				<verse number="18">[21] пэ саво́ патря (листы) сыс шука́р и бут сыс пхаба́ и хабэ́н ваш сарэ́нгэ, тэл саво́ дживэ́нас мурдала́ фэлды́тка и дрэ савэскирэ рандя́ чирикля́ болыбны́тка кэрдэ́ гня́зды (ку́фы),</verse>
				<verse number="19">[22] адава́ сан ту, кра́лё, вучо́ и зорало́, и барипэ́н тыро́ выбария и дорэсця́ кэ болыбэ́н, и райканыпэн – кэ пхувья́кирэ яго́ры.</verse>
				<verse number="20">[23] И дова́, со кра́ли дыкхця́ Ракхибнарис и Янголо́с, кон зджалас болыбна́стыр, Саво́ пхэндя́: “Чингирэн кашт и хасякирэ́н лэс, фэ́ни ко́рни (рукха́) лэ́скирэ мэк тэ ячэ́нпэ дрэ пхув и тэ явэ́л ёв дрэ пэнты саструнэ́ и харкунэ́ (меди́тка), машки́р фэлдакири чар, тэ морэлапэ э пахлыняса (росаса) болыбна́стыр, и фэлдытконэ мурдалэ́нца (зверенца), мэк тэ явэ́л лэ́скири паш, кэ дова́, сыр тэ джа́н дурэды́р эфта́ (битринэ́нгиро дэш) часо упра́л лэ́стэ.”</verse>
				<verse number="21">[24] Акэ, зна́чыма кадалэскири, кра́лё, и акэ, упхэныбэ́н Вучипнаскирэскиро, саво́ пэрэ́ла пэ мирэ́ растэ, крали́стэ:</verse>
				<verse number="22">[25] традэ́на криг тут манушэ́ндыр, и джиибэ́н тыро́ явэ́ла фэлдытконэ мурдалэ́нца; чаравэна тут чарьяса, сыр гурувэ́с, ту явэ́са мордо болыбнытконэ пахлыняса (росаса), и эфта́ часы джа́на дурэды́р упра́л ту́тэ, кэ/ жы́ко дова́, сыр ту ґалёса, со Са́мо Вучэды́р хулаинэла упра́л кралипэ́н манушэ́нгиро и дэ́ла лэс, кон Лэ́скэ трэй.</verse>
				<verse number="23">[26] А со припхэндло сыс тэ ячкирэн пенё (копи́чи) пэ ко́рни (рукха́) каштэскирэ, дава́ значынэ́ла, со кралипэ́н тыро́ ячэ́лапэ пашы́л ту́тэ, ке́ли тэ ґалёса, со болыбэ́н хулаинэла.</verse>
				<verse number="24">[27] Палдава́, кра́лё, тэ явэ́л мишто́ лыно́ ту́кэ миро годыпэ́н: жужакир тырэ́ грэ́хи чачипна́са и бизаконытка рэ́нды тырэ́-илэ́скирэ милымаса кэ чорорэ́; акэ, со́са сашты́ (можна) тэ явэ́л длэнгэдыр тыро́ рама́нё (миро)!”</verse>
				<verse number="25">[28] И саро́ дова́ кэрдя́пэ пэ крали́стэ Навуходоносоростэ.</verse>
				<verse number="26">[29] Сыр гинэ́ (накхлэ) дэшуду́й чхона́, псириндой пири́ бари фэлатин (коло́в) крали́скиро дро Вавило́но,</verse>
				<verse number="27">[30] о кра́ли пхэндя́: “Хачи, нанэ ци дава́ рангиро Вавило́но, саво́ мэ чхудём сыр кхэр крали́скиро мирэ́ зорья́са кэ барипэ́н и ваш паты́в мирэ́ райканыпнаскири!”</verse>
				<verse number="28">[31] И ишчо (инкэ́) сыс дро вушта крали́скирэ, сыр сыс зан болыбна́стыр: “Ту́кэ ракирлапэ, кра́лё Навуходоносо́ро: тыро́ кралипэ́н отгия́ ту́тыр!</verse>
				<verse number="29">[32] И традэ́на криг тут манушэ́ндыр, и явэ́ла джиибэ́н тыро́ фэлдытконэ мурдалэ́нца; чарьяса лэ́на тут тэ чаравэн, сыр гурувэ́с, и джа́на ишчо (инкэ́) эфта́ часы пэ ту́тэ, кэ/ жы́ко дова́, сыр ту ґалёса, со Са́мо Вучэды́р хулаинэла упра́л манушы́тко кралипэ́н и дэ́ла лэс, кон Лэ́скэ трэй.”</verse>
				<verse number="30">[33] Пэ штэ́то кэрдя́пэ дава́ лав пэ Навуходоносоростэ, и ёв сыс традыно криг манушэ́ндыр, хая чар, сыр гурув, мордэ сыс лэ́скиро маса́ э болыбнытконэ пахлыняса (росаса) адя́кэ, со выбаринэ лэ́скирэ бала́ сыр пора кидостэ (орлостэ), и ная сыс сыр чириклэскирэ ная (когци).</verse>
				<verse number="31">[34] Пэ ко́нцо (яго́ро) кодолэ́-паць дывэсэнгирэ, мэ, о Навуходоносо́ро, ґаздыём мирэ́ якха́ пэ болыбэ́н, и мири́ годы́ рисия́ кэ мэ; бахтякирдёмас мэ Най Вучэдырэскирэс, шардём и мэ давас паты́в лэ́скэ, Савэскиро райканыпэн исын ве́чно, и Савэскиро кралипэ́н – родо́стыр дро ро́до.</verse>
				<verse number="32">[35] И сарэ́, кон дживэ́ла пэ пхув, ничи́ намол; пир Лэ́скири во́ля Ёв кэрэ́ла, со Лэ́скэ трэй, сыр дро болыбнытко халадыбэ́н, адя́кэ и пэ джидэнгирэндэ пэ пхув; нанэ нико́н, кон сашты́ тэ обрикирэл Лэ́скиро васт и тэ пхэнэ́л Лэ́скэ: “Ту со кэрдя́н?”</verse>
				<verse number="33">[36] Дро дова́ часо рисия́ кэ мэ мири́ годы́, и сла́ва мирэ́-кралипнаскири рисия́ кэ мэ, раипэн и ґаратуны мири́ паты́в; тэ́ньчи латхнэ́ ман мирэ́ советники (юнкары) и тхага́рья (кня́зи) мирэ́, и мэ со́мас палэ чхудо пэ миро кралипэ́н, и миро райканыпэн ишчо (инкэ́) буты́р ґаздыя́пэ вучэды́р.</verse>
				<verse number="34">[37] Акана́ мэ сом, о Навуходоносо́ро, шарава, ґазда́ва и патывакирава Крали́с Болыбнаскирэс, Савэскирэ рэ́нды сарэ́ исын чачунэ́ и дрома́ чачипнаскирэ, и Саво́ зорало́ исын, соб (кай) тэ чхувэ́л тэлэ́ кодолэ́н, савэ́ псирэ́на пхутькирибнаса.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="5">
				<verse number="1">О Валтасаро кра́ли кэрдя́ баро́ сками́нд ваш пэ́скирэ тысёнцэнгэ и анги́л тысёнцэнгирэ якха́ пия мол (вино).</verse>
				<verse number="2">Коштыи мол, о Валтасаро припхэндя́ тэ янэ́н сувнакунэ́ и рупувэ́ кхорэ́ (сасу́ды), савэ́ Навуходоносо́ро, лэ́скиро дад, вылыджия́ Ерусалимо́скирэ Кхангирья́тыр, соб (кай) тэ пьел лэ́ндыр крали́скэ, лэскрэ рангэ, лэ́скирэ джувленгэ и лэ́скирэ-бисовлахакирэ джувленгэ.</verse>
				<verse number="3">Тэ́ньци яндлэ́ сувнакунэ́ кхорэ́, савэ́ сыс лынэ́ свэнтонэ́ Дэвликанэ Кхангирья́тыр дро Ерусалимо; и пинэ́ лэ́ндыр о кра́ли и тхага́рья лэ́скирэ, э джувля́ лэ́скирэ и лэ́скирэ-бисовлахакирэ джувля́.</verse>
				<verse number="4">Пинэ́ мол, славиндлэ дэвэла́ (дэвлорэн), сувнакунэ́, рупунэ, харкунэ́, саструнэ́, каштунэ и барунэ́.</verse>
				<verse number="5">Дрэ кодоя-паць мардо́ (шту́нда) выгинэ́ ангушта (пальцы) манушытконэ́-вастэскирэ и чхиндлэ́ проти лампада пэ звёска пэ парнякирды ва́нта дрэ фэлатин (колов) крали́скири, и о кра́ли дыкхця́ бурнык (кисть) вастытко, сави́ чхинэлас.</verse>
				<verse number="6">Тэ́ньци крали́скиро муй парудяпэ дрэ лэ́скири мина; э ду́мы лэ́скирэ пхарьякирдэ лэс адя́кэ, сарэ́ трушула (чреслы) нашадэ зор, чанга́ лэ́скирэ лынэ́ тэ марэ́нпэ екх пир яви́р.</verse>
				<verse number="7">Зоралэ́с задыя годлы о кра́ли, соб (кай) тэ янэ́н калэ́-магитконэн, э Халдеен, и э драбакирибнаскирэн пэ планеты. О кра́ли лыя́ тэ ракирэ́л, и пхэндя́ годыпнаскирэнгэ дро Вавило́но: “Кон гинэ́ла, со дава́ чхиндло́ исын и пирипхэнэла ма́нгэ, кодова́ явэ́ла уридо́ дро лоло́ пхар, и сувнакуны́ зандир (цэпка) явэ́ла пэ лэ́скири мэн, и тритонэса барыдырэ́са явэ́ла ёв пэ лыджино тхэм дро кралипэ́н.”</verse>
				<verse number="8">И загинэ́ сарэ́ кралитка годыпнаскирэ, нэ на дынэ́ ра́да тэ прогинэн чхиндло́ и тэ пирипхэнэн крали́скэ зна́чыма лэ́скирэ сунэстыр.</verse>
				<verse number="9">О кра́ли Валтасаро сыс древа́н дарано; э мина москири лэ́стэ парудяпэ; лэ́скирэ тхага́рья (кня́зи) сыс смэнтна.</verse>
				<verse number="10">Кра́лица, хачи, пэ крали́скирэ лава́ и рангирэ пэ́скирэ, загия́ дрэ шту́ба хабнаскири, лыя́ тэ ракирэ́л крали́са и пхэндя́: “Кра́лё, тэ дживэ́с ту дрэ ве́ки! Мэк тэ на ладжакирэн тут тырэ́ мысли, мэк тэ на парудёл мина пэ тыро́ муй!</verse>
				<verse number="11">Исын дро тыро́ кралипэ́н о мурш, савэ́стэ исын Ду́хо (Фа́но) свэнтонэ́ Дэвлэнгиро; дро дывэса́ тырэ́ дадэ́скирэ сыс латхно дрэ лэ́стэ дуд, годы́ и ґалыибэ́н, савэ́ сыс сыр дэвлы́тко годьварипэн, и о кра́ли Навуходоносо́ро, тыро́ дад, чхудя́ лэс барыдырэ́са пэ човаханэ-подпхэныбнаскирэндэ, пэ калэ́-магитконэндэ, пэ Халдеендэ, пэ човаханэндэ и пэ драбакирибнаскирэндэ пэ планеты,</verse>
				<verse number="12">пал-дова́ со дрэ лэ́стэ, дрэ Даниелёстэ, савэ́с о кра́ли пирикхардя дрэ Валтасаростэ, сыс вучо́ ду́хо (фа́но), джиныбэ́н и годы́, тэ пирипхэнэл сунэ́, тэ розлэл шэрэпхарибнытка задыибэна (тэ пирипхэнэл дова́, кай исын ґарадо ґалыибэ́н) и тэ росчхувэл вэнзлы. Адя́кэ мэк тэ кхарэ́н Даниелёс, и тэ пирипхэнэл ёв ту́кэ зна́чыма.”</verse>
				<verse number="13">Тэ́ньци сыс яндло Дание́лё анги́л крали́стэ, и о кра́ли лыя́ тэ пхэнэ́л и ракирдя́ Даниелёскэ: “Ци сан ту о Дание́лё, екх пленнонэ Юдытконэ чхавэ́ндыр, савэ́н миро дад, о кра́ли яндя́ Юдэя́тыр?</verse>
				<verse number="14">Мэ шунавас пал ту́тэ, со Ду́хо (Фа́но) Дэвлэ́скиро исын дрэ ту́тэ и дуд (свэ́то), и годы́, и вучо́ ґалыибэ́н латхно дрэ ту́тэ.</verse>
				<verse number="15">Акэ, сыс лыджинэ́ сыс кэ мэ годыпнаскирэ и калэ́-магитка, соб (кай) тэ прогинэн дасаво чхиныбэ́н и тэ роспхэнэ́н ма́нгэ зна́чыма сунэскири; нэ ёнэ на дынэ́ ра́да тэ ґалён ваш ма́нгэ дова́.</verse>
				<verse number="16">И мэ шундём пал ту́тэ, со ту могинэ́са тэ пирипхэнэс зна́чыма и тэ роскхувэс вэнзлы; адя́кэ, ке́ли ту дэ́са ра́да тэ прогинэс дава́ чхиндло́ и тэ ґалёс ваш ма́нгэ лэ́скири зна́чыма, то ту явэ́са уридо́ дро лоло́ пхар, и сувнакуны́ зандир (цэпка) явэ́ла пэ мэн ту́тэ, тритонэ барыдырэ́са явэ́са дро кралипэ́н.”</verse>
				<verse number="17">Тэды отпхэндя́ Дание́лё, и пхэндя́ крали́скэ: “Почастунки тырэ́ мэк тэ ячэ́нпэ ту́тэ, и мазурья (почэсти) отдэ́ явирэскэ; чхиндло́ мэ прогинава крали́скэ и роспхэнава зна́чыма лэ́скири.</verse>
				<verse number="18">Кра́лё! Са́мо Вучэды́р Дэвэ́л дыя́ тырэ́ дадэ́скэ Навуходоносороскэ кралипэ́н, барипэ́н, райканыпэн и паты́в.</verse>
				<verse number="19">Анги́л райканыпэн, саво́ Ёв дыя́ лэ́скэ, сарэ́ манушы́тка на́цыи (народы), кхэри́тка ро́ды (пле́ми) и екхэ-чибакирэ ирья́ (чиба́/ чибья́) (языки) издрандынэ и дара́ндынэ лэ́стыр; кон сыс на трэй лэ́скэ, кодолэ́с ёв замарэлас, и кон сыс трэй лэ́скэ, ёв ячкирдя́ тэ дживэ́л; конэ́с выкэдыя́, то чхудя́ вучэ́с, конэ́с ёв выкэдыя́, одолэ́с чхудя́ тэлэ́.</verse>
				<verse number="20">Нэ ке́ли лэ́скиро ило́ яця́ барикано и ду́хо (фа́но) лэ́скиро кашталыя пхутькирибнаса, ёв сыс чхурдыно́ тэлэ́ крали́скирэ скаминдэстыр, и лэ́скиро барипэ́н сыс лыно́ лэ́стыр.</verse>
				<verse number="21">Тэ́ньци ёв сыс манушэ́нгирэ чхавэ́ндыр, и ило́ лэ́скиро кэрдя́пэ сыр рискирибна́скирэ мурдалэ́стэ, и сыс традыно криг ёв хрустытконэ ослэнца тэ дживэ́л. Лэс чарадэ чарьяса, сыр гурувэ́с, и маса́ лэ́скирэ сапанэ сыс болыбнытконэ пахлыняса (росаса), кэ/ жы́ко дова́, сыр ёв ґалыя́, со упрэдыр манушытконэ́ кралипнастыр исын хула́й Най Вучэдырэскиро Дэвэ́л и Ёв чхувэ́ла упрэ́, конэ́с Ёв выкэдэ́ла.</verse>
				<verse number="22">И ту сан, лэ́скиро чхаво́ Валтасаро, на тыкнякирдян пхутькирибэ́н тыро́, на дыкхи́, со ту джинэсас пал саро́ дова́,</verse>
				<verse number="23">нэ ту ґаздыянпэ проти Растэ-Дэвлэ́стэ болыбнаскирэстэ и кхорэ́ (сасу́ды) Лэ́скирэ кхэрэ́стыр лыджинэ́ кэ ту и ту и тырэ́ тхага́рья, э джувля́ тырэ́ и бисовлахирэ джувля́ тырэ́ пинэ́ лэ́ндыр мол (вино) и ту шардян дэвлорэн рупэ́стыр и сувнака́стыр, харкома́тыр (медятыр), састырэстыр, каштэ́стыр и э барэстыр, савэ́ на дыкхэ́на, на шунэ́на, на ґалёна; а Дэвлэ́с, дрэ Конэ́скиро васт исын тырэ́ пхурдыпэн (дыхиныбэн) и Конэ́стэ исын сарэ́ дрома́ тырэ́, Одолэ́с ту на барьякирдян.</verse>
				<verse number="24">Палдава́ бичхады Лэ́стыр э бурнык (кисть) вастытко, и чхиндло́ сыс дова́ чхиныбэ́н.</verse>
				<verse number="25">Акэ, со исын чхиндло́: мене, текел, упарсин.</verse>
				<verse number="26">Акэ, и зна́чыма лавэнгири: мене – выгиндя́ о Дэвэ́л тыро́ кралипэ́н и чхудя́ лэ́скэ ко́нцо (яго́ро);</verse>
				<verse number="27">Текел – ту важындло сан пэ ублады́тка (весы) и ту сан древа́н локхо;</verse>
				<verse number="28">Перес – росчхудо пэ паша́ тыро́ кралипэ́н и отдыно́ Мидянэнгэ и о Персэнгэ.”</verse>
				<verse number="29">Тэ́ньци пиро́ припхэныбэ́н Валтасароскиро уридэ́ Даниелёс дро лоло́ пхар и чхудэ́ сувнакуны́ зандир (цепь) пэ лэ́скири мэн, и кхардэ́ анги́л сарэ́ндэ лэс тритонэ барыдырэ́са пир кралипэ́н.</verse>
				<verse number="30">Дрэ кодоя рат, хачи, о Валтасаро, Халдеенгиро кра́ли, сыс замардо,</verse>
				<verse number="31">и о Дариё Мидянэнгиро, прилыя́ кралипэ́н, и сыс лэ́скэ шовдэша́ дуй бэрш.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="6">
				<verse number="1">Пир ило́ сыс Дариёскэ тэ чхувэ́л упрэ́ пэ кралипэ́н шэл тэ биш э сатрапэн, соб (кай) ёнэ тэ явэ́н пир саро́ кралипэ́н,</verse>
				<verse number="2">и упра́л лэ́ндэ тринэн тхэмэ́скирэ барыдырэ́н – савэ́ндыр екх сыс о Дание́лё, соб (кай) ёнэ сатрапы дэ́нас лэ́нгэ отпхэныбэ́н, и, соб (кай) крали́скэ тэ на явэ́л ни саво́ пхарипэ́н.</verse>
				<verse number="3">Дание́лё сыс чхудо барэды́р сарэ́н явирэ и сатрапэндыр и тхагадьендыр и пал-дова́ со сыс дрэ лэ́стэ вучо́ ду́хо (фа́но), то о кра́ли мыслинэлас, соб (кай) тэ чхувэ́л лэс упралэдыр пир саро́ кралипэ́н.</verse>
				<verse number="4">Тэ́ньци э тхага́рья и сатрапы лынэ́ тэ родэ́н вари-сави́ банг, соб (кай) тэ дошакирэн Даниелёс дро хулаибэн кралипнаскиро; нэ нисави́ банг (дош) на могиндлэ́ тэ латхэ́н, пал-дова́ со ёв сыс чачипна́скиро, нисаво́ промэкибэн (погрехо) и дош дрэ лэ́стэ на латхяпэ.</verse>
				<verse number="5">И кодолэ́ мануша́ пхэндлэ́: “Амэ на латхасам банг пэ Даниелёстэ, ко́ли амэ тэ на латхасам вари-со проти лэ́стэ дро Зако́но лэ́скирэ Дэвлэ́скиро.”</verse>
				<verse number="6">Адя́кэ, со адалэ́ тхага́рья и сатрапы подгинэ́ кэ кра́ли и адя́кэ лэ́скэ пхэндлэ́: “Кра́лё Дариё! Яв джидо́ пэ ве́ки!</verse>
				<verse number="7">Сарэ́ тхага́рья кралипнаскирэ, э барыдыра́ штэтытка, э сатрапы, э юнкары и барыдыра́ халадэ́нгирэ доракирдэпэ машки́р лэ́ндэ, соб (кай) тэ выдэн крали́тко стату́то и тэ дэн зорало́ упхэныбэ́н, соб (кай) ко́ли вари-кон дрэ далэ́ трия́нда дывэса́ лэ́ла тэ мангэ́лпэ вар-савэ́ явирэ дэвлэскэ ци манушэ́скэ, апри́ч ту́тэ, кра́лё, кодолэ́с тэ чхурдэ́н дро рово (хохо́й) шчэрэнгиро (левэнгиро).</verse>
				<verse number="8">Адя́кэ, кра́лё, дэ зор пэ дасаво стату́то и подчхин запхэныбэн, соб (кай) тэ на парувэн лэс, сыр Зако́но Мидянытко и Персытко, соб (кай) ёв тэ на явэ́л пхагирдо́.”</verse>
				<verse number="9">О кра́ли Дариё подчхиндя стату́то и дасаво пхэныбэ́н.</verse>
				<verse number="10">О Дание́лё, хачи, ґалыи́, со сыс подчхиндло дасаво запхэныбэн, гия́ дро пэ́скиро кхэр; э фэнштра, хай, дрэ упратуны шту́ба сыс псирады (отпхэндлы) анги́л Ерусалимо, и ёв трин мо́лы дро дывэ́с бандгякирдя чанга́, и мангдя́пэ пэ́скирэ Дэвлэ́скэ, и бахтякирэлас Лэс, сыр кэрэ́лас ёв дава́ и анги́л дова́.</verse>
				<verse number="11">Тэ́ньци э мануша́ одолэ́ скэдынэ́пэ и латхнэ́ Даниелёс, со ёв пхэнэлас патерья (молитвы) и мангипэ́н анги́л пэ́скирэ Дэвлэ́стэ,</verse>
				<verse number="12">и ёнэ явнэ́ и допхэндлэ крали́скэ пал крали́тко упхэныбэ́н: “Ци на ту, хачи, подчхиндян о стату́то, соб (кай) кажнонэ́ манушэ́с, саво́ пал трия́нда дывэса́ лэ́ла тэ мангэ́лпэ вари-савэ́ явирэ дэвлэскэ ци манушэ́скэ, апри́ч ту́тэ, о кра́лё, тэ чхурдэ́н дро рово (хохо́й) шчэрэнгиро? О кра́ли отпхэнэ́ла и пхэнэ́ла: “Дава́ лав исын састо́, о Зако́но Мидянытко и Персытко, нашты́ тэ парувэн.”</verse>
				<verse number="13">Пало́ дова́ ёнэ отпхэндлэ́ и ракирдэ́ крали́скэ: “Кадава́ Дание́лё, саво́ исын пленонэ Юдытконэ манушэ́ндыр, на сыкавэ́ла паты́в ни пэ ту́тэ, кра́лё, ни пэ упхэныбэ́н, саво́ сыс подчхиндло ту́са, нэ трин мо́лы пэ дывэ́с ёв мангэлапэ пэ́скирэ патерьенца (молитвэнца).”</verse>
				<verse number="14">О кра́ли, шуны дава́, древа́н пыя́ дро ду́хо (фа́но) и чхудя́ дро ило́ пэ́скиро тэ зракхэ́л Даниелёс, и кэ/жы́ко кхамэскиро пасибэн зоралэ́с причхувэлас зор тэ выракхэл лэс.</verse>
				<verse number="15">Нэ одолэ́ мануша́ подгинэ́ кэ кра́ли и пхэндлэ́ лэ́скэ: “Джин, кра́лё, пир Зако́но Мидянытко и Персытко нисаво́ упхэныбэ́н ци стату́то, со зорьякирдя кра́ли, тэ на явэ́л парудо.”</verse>
				<verse number="16">Адя́кэ, о кра́ли припхэндя́, и яндлэ́ Даниелёс, и чхурдынэ́ лэс дро шчэрэнгиро рово (хохо́й); пашы́л о кра́ли пхэндя́ Даниелёскэ: “Тыро́ Дэвэ́л, Савэ́скэ ту сан напарундло дына́ри, Ёв тут зракхэ́ла!”</verse>
				<verse number="17">Тэ́ньци сыс лыджино сыс бар и чхудо пэ штэ́то, кай заджа́на дро рово (хохо́й), и кра́ли печатындя лэс пэ́скрэ ангрустяса чэргэнорьяса, и ангрустяса чэргэнорьяса пэ́скрэ тхагарьенгирьяса, соб (кай) нисо́ тэ на парудёл дро припхэныбэ́н пал Даниелёстэ.</verse>
				<verse number="18">Пало́ дова́ гия́ о кра́ли дрэ пэ́скири бари фэлатин/колов (дворцо), пасия́ тэ совэ́л, постиныи сари́ рат, и аж на запхэндя музыка, и суно́ прасталас лэ́стыр.</verse>
				<verse number="19">Тася́рлэс (пэ зло́ко) уштыя́ о кра́ли, ке́ли дывэсёла и сы́гэс гия́ кэ шчэрэнгиро рово (хохо́й),</verse>
				<verse number="20">и, подгии ко рово (хохо́й), санорэ заня́са кхардя́ Даниелёс, и пхэндя́ кра́ли Даниелёскэ: “Дание́ле, о писха́ри, джидэ́ Дэвлэ́скиро! Тыро́ Дэвэ́л, Савэ́скэ ту напарундлэс дынаринэса, могиндя́ (саштындя) тэ зракхэ́л тут шчэрэндыр?”</verse>
				<verse number="21">Тэ́ньци Дание́лё пхэндя́ Крали́скэ: “Тэ дживэ́л о кра́ли пэ сарэ́ ве́ки.”</verse>
				<verse number="22">О Дэвэ́л миро бичхадя́ Пэ́скирэс Янголо́с и загарадя шчэрэнгиро муй, и ёнэ ничи́ на кэрдэ́ ма́нгэ, палдава́ и мэ сом анги́л Лэ́стэ жужо́, и анги́л ту́тэ, кра́лё, мэ на кэравас намиштэс.”</verse>
				<verse number="23">Тэ́ньци о кра́ли бут радындяпэ пал лэ́стэ и припхэндя́ тэ ґаздэ́н Даниелёс ровостыр; сыс ґаздыно́ Дание́лё ровостыр, нисави́ дош на сыс лэ́стэ, пал-дова́ со ёв патялас дро пэ́скирэ Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="24">И дыя́ о кра́ли, и сыс лыджинэ́ кэ ёв одолэ́ мануша́, савэ́ бангякирдэ Даниелёс, и ёнэ сыс чхурдынэ́ дро шчэрэнгиро рово (хохо́й), сыр кокорэ́, адя́кэ-паць лэ́нгирэ чхаворэ́ и лэ́нгирэ джувля́; на догинэ́ ёнэ кэ ровоскиро дно (дугно), сыр ханэ́ лэн шчэра́ (левы) и пхагирдэ́ лэ́нгирэ кокалы́.</verse>
				<verse number="25">Пало́ дова́ о кра́ли Дариё чхиндя́ сарэ́ манушытконэ́ нацые́нгэ, кхэритконэ́ родэ́нгэ и екхэ-чибакирэ ирьенгэ (чибэнгэ/ чибьенгэ) (языкэнгэ), савэ́ дживдэ́ пэ сари́ пхув: “Рама́нё (миро) тумэ́нгэ мэк тэ барьёл!”</verse>
				<verse number="26">Ма́ндыр дэ́лапэ припхэныбэ́н, соб (кай) дрэ кажно риг мирэ́ кралипнаскири, мануша́ тэ издран и тэ дэн паты́в кэ дар анги́л Даниелёскирэ Дэвлэ́стэ, пал-дова́ со Ёв исын Дэвэ́л джидо́ и ве́чно, о Кралипэ́н Лэ́скиро на пхарадёла, и Лэ́скирэ райканыпнаскиро кралипэ́н – пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
				<verse number="27">Ёв зракхэ́ла и подэла васт бидатыр, кэрэ́ла знаме́нии (ґертыка́) и ди́вы пэ болыбэ́н, и пэ пхув; Ёв зракхця́ Даниелёс шчэрэнгирэ зорья́тыр.”</verse>
				<verse number="28">И сыс Даниелёскэ древа́н мишто́ и дро кралипэ́н Дариёскиро, и дро кралипэ́н Кираскиро, Персоскиро.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="7">
				<verse number="1">Пэ пэ́рво бэрш Валтасароскиро, Вавилонытконэ-Крали́скиро, Дание́лё дыкхця́ (дыя́) сунэ́ и пророкэ́нгирэ (пророчы́тка) дыкхибэна пэ́скрэ шэрэстыр, ке́ли ёв сыс пэ пэ́скиро чхуибэ́н. Тэ́ньци ёв зачхиндя́ дова́ суно́, роспхэни пэрвонэ́ лава́.</verse>
				<verse number="2">Лыи тэ пхэнэ́л, о Дание́лё ракирдя́: “Дыкха́вас мэ дро миро суно́, акэ, штар болыбны́тка балваля мардэ́пэ пэ баро́ мо́рё (дэрья́в),</verse>
				<verse number="3">и штар барэ́ рискирибна́скирэ мурдала́ (звери) выгинэ́ э морёстыр (дэрьявэстыр), савэ́ на здэнас (на подджанас) екх пэ явирэ́стэ.</verse>
				<verse number="4">Пэ́рво сыс сыр шчэр (ле́во), нэ сыс лэ́стэ пхака́ (крылы) сыр орлостэ (кидостэ); мэ дыкха́вас джангалэс (пристальнэс), пака вырискирдэ сыс лэ́стыр пхака́, и ёв сыс ґаздыно́ пхувья́тыр, и уштыя́ пэ ґэра́, сыр о ману́ш, и сыс дыно́ лэ́скэ манушы́тко ило́.</verse>
				<verse number="5">И екха́тыр (сра́зу) яви́р рискирибна́скиро мурда́л, саво́ здэлас пэ ричэстэ, тэрдия́ екхэ рига́тыр, и сыс трин пашварэ [клыки-р.с.] лэ́стэ, машки́р данда́ лэ́стэ, лэ́скэ сыс адя́кэ пхэндло́: “Ушты́, ха бут мас!”</verse>
				<verse number="6">Пало́ дава́ дыкха́вас мэ, акэ, ишчо (инкэ́) рискирибна́скиро мурда́л, сыр леопардо [барсо-р.с.], пэ думо лэ́стэ сыс штар чириклытка пхака́, и сыс штар шэрэ́ мурдалэ́стэ адалэстэ, и кадалэ́ мурдалэскэ сыс дыно́ баро́ право.</verse>
				<verse number="7">Пало́ дава́ дыкха́вас мэ дро рати́тко дыкхибэ́н, и, акэ, шта́рто рискирибна́скиро мурда́л трашадо и страхано, и древа́н зорало́. Лэ́стэ сыс барэ́ саструнэ́ данда́; ёв халас и пхагирэлас, и со ячэ́лапэ, дова́ ёв тасавэла ґэрэ́нца. Ёв сыс явирчано сарэ́ндыр явирэ мурдалэ́ндыр, и дэш шынга́ (ро́ги) сыс лэ́стэ.</verse>
				<verse number="8">Мэ дыкха́вас пэ долэ́ шынга́, и, акэ, выгия́ машки́р лэ́ндэ ишчо (инкэ́) набаро́ шынг, и трин кодолэндыр англунэ шынгэндыр сыс корне́нца вырискирдэ анги́л лэ́стэ, акэ, дро дова́ шынг сыс якха́, сыр манушы́тка якха́, и вушта, савэ́ ракирэ́нас пхутькирдэс.</verse>
				<verse number="9">Дыкха́вас мэ джангалэс, акэ, чхудэ́ сыс тронытка скаминда, и бэсця́ Пхурыдыр, ґаратунэ́-дывэсэнгиро (сы́рбы Сэнда́ри); урибэ́н пэ Лэ́стэ сыс парно́, сыр ив, и бала́ пэ Лэ́скиро шэро́ – сыр жужы вы́лна; сками́нд Лэ́скиро – сыр чиб ягитко, э ро́ты Лэ́скирэ – сыр хачкирды яг.</verse>
				<verse number="10">Ягитко рэка (лэнь) выджа́лас и джа́лас пашы́л Лэ́стэ; тысёнцы тысёнцэндыр дынариндлэ́ Лэ́скэ, и тысёнцо кэ барэ́ шэла́ тысёнцы анги́л Лэ́стэ, сэнда́рья бэшнэ́, и роскэрдэпэ лылваря (книги).</verse>
				<verse number="11">Дыкха́вас мэ тэ́ньчи, со пало́ рангирэ лава́, савэ́ пхэндя́ шынг, одова́ рискирибна́скиро мурда́л сыс мулякирдо пашы́л мирэ́ якха́, и тру́по лэ́скиро сыс пхарадо и отдыно́ пэ хачибэн ягакиро.</verse>
				<verse number="12">И явирэндыр мурдалэ́ндыр сыс отлыно лэ́нгиро баро́ право, и тэ дживэ́н лэ́нгэ яця́пэ фэ́ни (то́ка) пэ ада́кицы часо и пэ сроко.</verse>
				<verse number="13">Дыкха́вас мэ дро рати́тко дыкхибэ́н, акэ, болыбнытконэ облокэ́нца джа́лас о Чхаво́ манушэ́нгиро, догия́ кэ Пхурыдыр, ґаратунэ́-дывэсэнгиро и сыс лыджино кэ Ёв.</verse>
				<verse number="14">И Лэ́скэ, Чхавэ́скэ манушэнгирэскэ, сыс дыно́ баро́ право, сла́ва и кралипэ́н, соб (кай) сарэ́ манушы́тка на́цыи (народы), кхэри́тка ро́ды (пле́ми) и екхэ-чибакирэ ирья́ (чиба́/ чибья́) (языки) тэ дынаринэ́н Лэ́скэ, саро́ Лэ́скиро баро́ право на проджа́ла пэ сарэ́ ве́ки, и Кралипэ́н Лэ́скиро на пхарадёла.</verse>
				<verse number="15">Лыя́ тэ пхарьёл миро ду́хо (фа́но) андра́л ма́ндэ, Даниелёстэ, дро мирэ́ маса́, и дыкхибэ́н мирэ́ шэрэскиро кэрдя́ ма́нгэ пхарипэ́н.</verse>
				<verse number="16">Мэ подгиём пашылэды́р кэ екх, савэ́ сыс тэрдэ́ пашы́л троны и пхучавас лэ́стыр пал чачуно́ смысло сарэскиро одолэскиро, и ёв лыя́ тэ ракирэ́л ма́нца, и роспхэндя́ ґалыибэ́н, кай сыс пхэндло́:</verse>
				<verse number="17">“Адалэ́ барэ́ рискирибна́скирэ мурдала́ (звери), савэ́н исын штар, сыкавэ́на, со штар кра́лья уштэна пхувья́тыр.</verse>
				<verse number="18">Нэ прилэ́на кралипэ́н свэ́нта мануша́ Най Вучэдырэскирэ и лэ́на тэ хулаинэн пэ дава́ кралипэ́н пэ ве́ко и пэ сарэ́ ве́ки.”</verse>
				<verse number="19">Тэ́ньци потырдыяпэ миро ило́ тэ ΄галёвав чачипэ́н пало́ штартонэ рискирибна́скирэ мурдалэ́стэ, саво́ сыс явирчано явирэндыр и ёв сыс древа́н трашадо, саструнэ́ дандэнца и харкунэ́ (медитконэ́) наенца (коґценца), ёв халас и пхагирэлас, а со ячэласпэ, то дова́ ёв ґэрэ́нца тасавэлас,</verse>
				<verse number="20">и пал дэш шынга́ (ро́ги), савэ́ сыс пэ лэскро шэро́, и пало́ яви́р, саво́ сыс нэвэ́с выбарино, анги́л саво́ выпынэ трин, пало́ кадасаво́ шынг, дро саво́ сыс якха́ и о вушта, савэ́ ракирэ́нас пхутькирдэс, и саво́ сыс пэ мина барэды́р сарэ́ндыр.</verse>
				<verse number="21">Мэ дыкха́вас, сыр дова́ шынг мардя́пэ свэнтонэнца и пиризорьякирэлас лэн,</verse>
				<verse number="22">пака явдя́ Пхурыдыр, ґаратунэ́-дывэсэнгиро, и сыс дыно́ сэ́ндо свэнтонэнгэ манушэ́нгэ Най Вучэдырэскирэнгэ, и яця́ часо, соб (кай) свэ́нта мануша́ тэ залэн кралипэ́н.</verse>
				<verse number="23">Пало́ дава́ ёв пхэндя́: “О рискирибна́скиро мурда́л шта́рто – шта́рто кралипэ́н явэ́ла пэ пхув, явирчано сарэ́ндыр кралипнэндыр, саво́ лэ́ла тэ хал сари́ пхув, тэ тасавэл и тэ пхаравэл ла.</verse>
				<verse number="24">А дэш шынга́ сыкавэ́на, со кодолэ́ кралипнастыр ґаздэ́напэ дэш кра́лья, тэ́ньчи лэ́ндыр ґаздэ́лапэ яви́р, нанэ сыр ґаратунэ́, и лэ́ла тэлэ́ пэ́стэ тринэ́ кралье́н,</verse>
				<verse number="25">и пэ Най Вучэдырэскирэстэ (Дэвлэ́стэ) ёв явэ́ла тэ пхэнэ́л шардытка лава́ и тэ пхарьякирэл свэнтонэн манушэ́н Най Вучэдырэскирэн, и ёв придуминэла тэ отпхэнэл лэ́ндэ свэнкитка часы и Зако́но, и явэ́на ёнэ отдынэ́ дро лэ́скиро васт кэ / жы́ко часо, и кэ часы, и кэ паш часо.</verse>
				<verse number="26">Пало́ (после) дова́ бэшэна э сэнда́рья и отлэна лэ́стыр право тэ хасякирэ́л и тэ мулякирэ́л кэ ко́нцо.</verse>
				<verse number="27">О кралипэ́н, и баро́ право, и крали́тко барипэ́н тэл саро́ болыбэ́н дэ́лапэ манушытконэ́ нацыя́кэ (народоскэ), кай явэ́на свэ́нта Най Вучэдырэскирэ; Лэ́скиро кралипэ́н явэ́ла пэ сарэ́ ве́ки, а барэ́ раё лэ́на тэ дынаринэ́н и тэ кандэ́н Лэс.</verse>
				<verse number="28">Акэ, исын ко́нцо лавэскиро. Ма́ндэ, Даниелёстэ, древа́н смэнтна (грусна) кэрдэ́пэ мирэ́ ду́мы, и мина пэ муй миро парудыя; нэ лав мэ зракхцём дро миро ило́.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="8">
				<verse number="1">Пэ три́то бэрш кралипнаскиро, сыр Валтасаро яця́ крали́са, то явдя́ ма́нгэ, Даниелёскэ, дыкхибэ́н пало́ дова́, саво́ явдя́ ма́нгэ пэ́рво мо́ло.</verse>
				<verse number="2">И дыкха́вас мэ дова́ дыкхибэ́н, и ке́ли дыкха́вас, мэ со́мас дрэ Суза, шэрутно фо́ро кай сыс тва́рдыма/диз [крепость-ю.о.], кай исын Эламоскири округа, и дыкха́вас мэ дро дыкхибэ́н, сы́рбы мэ со́мас пашы́л рэка (лэнь) Улай.</verse>
				<verse number="3">‘Газдыём Мэ якха́ мирэ́, и дыкхцём: акэ, екх бакро тэрдо́ пашы́л рэка (лэнь); лэ́стэ сыс дуй шынга́ (ро́ги), и шынга́ сыс вучэ́, нэ екх сыс вучэды́р явирэстыр, и дова́, со сыс вучэды́р, ґаздыя́пэ коригэды́р (позжэ).</verse>
				<verse number="4">Дыкха́вас мэ, сыр кодова́ бакро пхаравэлас шэрэ́са кэ за́падно (пал-панитко) риг и кэ паш-рати́тко (северно) риг, и кэ паш-дывэсы́тко (южно), со нисаво́ рискирибна́скиро мурда́л (зверё) на сыс тэ тэрдёл проти лэ́стэ, и нико́н на могиндя́ тэ зракхэлпэ лэ́стыр; ёв кэрдя́, со сыс пэ годы́ лэ́скэ, и пхутёлас.</verse>
				<verse number="5">И сыр мэ придыкхаваспэ кэ дава́, и, акэ, западнонэ рига́тыр джа́лас бузно (козло) пир сари́ пхув, на чилави пхув; адалэ́ бузнэстэ (козлостэ) сыс дыкхно шынг машки́р лэ́скирэ якха́.</verse>
				<verse number="6">Ёв гия́ пэ кодолэ́ бакрэстэ, савэ́стэ сыс дуй шынга́, савэ́с мэ дыкха́вас, со ёв сыс пашы́л рэка (лэнь), и ёв чхурдыяпэ пэ лэ́стэ барэ́ лэ́скирэ холя́са.</verse>
				<verse number="7">И дыкха́вас мэ, сыр ёв бузно (козло), гия́ пашылэды́р кэ бакро, росхолясыя пэ лэ́стэ и пэкадя́ бакрэ́с; и пхагирдя́ лэ́скэ дуй шынга́: и на сыс зор бакрэстэ тэ тэрдёл проти лэ́стэ, и ёв (бузно) радя лэс пэ пхув тэл ґэра́ и ростасадя лэс, и на сыс никонэ́с, кон дэ́лас ра́да тэ зракхэ́л бакрэ́с.</verse>
				<verse number="8">Палдава́ кадава́ бузно розбарияпэ; нэ ке́ли ёв зоралыя, тэды пхадия баро́ шынг, и пэ лэ́скиро штэ́то выгинэ́ штар шынга́, савэ́ сыс обрисинэ пэ штар балваля болыбны́тка.</verse>
				<verse number="9">Екхэстыр лэ́ндыр выгия́ набаро́ шынг (рогицо), саво́ древа́н розбарияпэ кэ паш-дывэсы́тко (южно) риг и кэ васто́ко и кэ шука́р тхэм,</verse>
				<verse number="10">и ґаздыя́пэ дава́ шынг кэ болыбнытко халадыбэ́н (Янго́лы болыбны́тка), и чхурдыя́ тэлэ́ пэ пхув паш болыбнытко халадыбэ́н и чэргэня́, и тасадя лэн,</verse>
				<verse number="11">и ґаздыя́пэ, хачи, пэ Тхагаристэ [Князёстэ-ю.о.] пэ дава́ болыбнытко халадыбэ́н, и отлыно сыс Лэ́стыр свэ́нто яныбэ́н пэ кажно дывэ́с, и магирдо́ сыс штэ́то, кай свэнтыма сыс Лэ́скири.</verse>
				<verse number="12">И дава́ болыбнытко халадыбэ́н пиридыно сыс кхэтанэ́ кажнонэ́-дывэсэнгирэ свэнтонэ́ яныбнаса пал чорипэ́н, и ёв, кадава́ шынг, пэрадой чачипэ́н пэ пхув, кэрдя́ дава́ и удэласкэ лэ́скэ.</verse>
				<verse number="13">И тэ́ньчи шунавас мэ екхорэс свэнтонэс, кон ракирдя́, и пхэндя́ кадава́ свэ́нто явирэ вари-конэ́скэ, саво́ пхучэлас: “Пал кицы́ дывэса́ доджа́ла дава́ дыкхибэ́н кэ чачипэ́н пал свэ́нто яныбэ́н и, пало́ саво́ чхучакирэла (пустошынэла) грэ́хо, ке́ли свэнтыма и дава́ халадыбэ́н явэ́на тасадэ?”</verse>
				<verse number="14">И пхэндя́ ёв ма́нгэ: “Пэ дуй бара́ (тысёнцы) трин шэла́ бэльвэля и злоки (ранки); и тэ́ньчи жужакирэлапэ свэнтыма.”</verse>
				<verse number="15">И сыс: “Ке́ли мэ, Дание́лё, дыкхцём кадава́ дыкхибэ́н и родавас лэ́скири зна́чыма; акэ, уштыя́ анги́л ма́ндэ одова́, саво́ выдыцёлас сы́рбы о джино муршытко.</verse>
				<verse number="16">И шунавас мэ зан машкира́л Улаяскирэ брэги, зан манушы́тко, сави́ кхарэлас и пхэндя́: “Габриэле! Пирипхэн лэ́скэ дава́ дыкхибэ́н!”</verse>
				<verse number="17">И ёв подги́я пашылэды́р кэ штэ́то, кай мэ тэрдиём, и, ке́ли ёв явдя́, то мэ страхадыём и дыёмпэ муял пэ пхув; и ёв пхэндя́ ма́нгэ: “Джин, о чхава манушэ́скиро, со дыкхибэ́н сыкавэ́ла пэ ко́нцо (пэ яго́ро) часо!”</verse>
				<verse number="18">И ке́ли ёв ракирэ́лас ма́нца, мэ бизорья́киро пасиём тэлэ́ мо́са пэ пхув; нэ ёв чиладя́ ман и чхудя́ ман пэ миро штэ́то,</verse>
				<verse number="19">и пхэндя́: “Акэ, мэ откэрава (сыкава́ва) ту́кэ, со явэ́ла дрэ палатунэ́ (последня) холякирэ дывэса́; пал-дова́ со дова́ дыкхибэ́н отлыджалапэ кэ упхэндло́ ко́нцо пир часо.</verse>
				<verse number="20">О бакро, савэ́с ту дыкхця́н дуе шынгэнца, дава́ исын кра́лья Мидянытка и Персытка.</verse>
				<verse number="21">О бузно (козло) балытко-кра́ли Грецыякиро (Баламиякиро), и шынг баро́, саво́ машки́р якха́ лэ́стэ, дава́ исын лэ́нгиро пэ́рво кра́ли;</verse>
				<verse number="22">а пало́ дова́ шынг, саво́ пхадия, выгинэ́ штар шынга́-дава́ исын штар кралипэна́, со уштэна адалэ́ манушытконэ́ нацыя́тыр (народо́стыр), нэ нанэ лэ́скирэ зорья́са.</verse>
				<verse number="23">Анги́л ко́нцо (яго́ро) лэнгрэ кралипнаскэ, ке́ли чорипнаскирэ/фуй – кэрибнаскирэ (отступники) доджана кэ мерка бизаконытко, то уштэ́ла нахрато (нагло) кра́ли и годьваро́ дрэ хохаибэна;</verse>
				<verse number="24">и ёв зорьякирэлапэ пэ бут, мэк и на лэ́скирэ зорья́са, и ёв явэ́ла тэ хасякирэ́л саро́ кэ ди́во и сы́гэс явэ́ла тэ удэлпэ лэ́скэ и тэ хасякирэ́л зоралэн и манушы́тко нацыя (народо) свэнтонэнгиро,</verse>
				<verse number="25">и пал-дова́ со ёв явэ́ла годо́ ваш хохаибэ́н пэ́скирэ фрэнтыматыр, ёв явэ́ла тэ рикирэ́л лофо дро пэ́скиро васт, и ёв пэ́скрэ илэ́са ґаздэ́лапэ вучэ́с, и ёв хасякирэ́ла бутэн, кон явэ́ла дро рама́нё, и проти Тхагаристэ-тхагарьенгирэндэ уштэ́ла, нэ явэ́ла пхагирдо́ на манушытконэ́ вастэ́са.</verse>
				<verse number="26">О дыкхибэ́н пал бэльвэля и злоки (ранки), пал савэ́ сыс дывэса́ анги́л пхэндло́, исын чачипэ́н; нэ ту гарав дава́ дыкхибэ́н, пал-дова́ со ёв касынэлапэ кэ дуратунэ́ часы.”</verse>
				<verse number="27">И мэ, Дание́лё, кхиныём, винасвалыём ада́кицы дывэса́; тэ́ньчи мэ уштыём и лыём тэ кэра́в кралитка рэ́нды (де́лы); нэ мэ дивиндёмпэ наужакирдэс далэ́ дыкхибнаскэ и ние́кх на ґалёлас лэс.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="9">
				<verse number="1">Пэ пэ́рво бэрш Дариёскиро, чхавэ́скирэ Асуироскиро [Ахашверошоскиро-ю.о.], Мидянытконэ родо́стыр, саво́ сыс чхудо крали́са пэ Халдеитко кралипэ́н,</verse>
				<verse number="2">пэ пэ́рво бэрш лэ́скирэ кралипнаскиро, мэ-да, Дание́лё, ґалыём лылварьендыр чысло (гин) бэршуно, пал саво́ сыс лав Ра́скиро-Дэвлэ́скиро кэ проро́ко Ереме́ё, со пал эфтадэша́ бэрш Ерусалимо явэ́ла чхучо́ (пусто).</verse>
				<verse number="3">И рискирдём мэ муй миро Ра́скэ-Дэвлэ́скэ патерьяса и мангипнаса дро посто и дро балытко гоно́ праскаса.</verse>
				<verse number="4">И мангдёмпэ мэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ мирэ́скэ и откэравас мэ ило́ и ракиравас: “Манга́ва Ту́тыр, Раё Дэ́вла, баро́ и дивно кэ дар, Кон ракхэ́ла завето и ла́ска кодолэнца, савэ́ рикирэ́на Тут сыр Дро́гима дро ило́ и рикирэнапэ кэ припхэныбэна́ Тырэ́!</verse>
				<verse number="5">Кэрдя́м грэ́хо амэ, бизаконытка рэ́нды, кэрасас бипатывалэс, кэрдя́м бу́нто и отгиям Тырэ́ припхэныбнастыр и Тырэ́ упхэныбнастыр,</verse>
				<verse number="6">со кандасас писхарье́н Тырэ́н, э пророкэ́н, савэ́ Тырэ́ лавэ́стыр ракирдэ́ амарэ́ кральенгэ, и амарэ́ тхагарьенгэ, и амарэ́ дадэ́нгэ, и сарэ́ манушэ́нгэ долэ́ тхэмэстыр.</verse>
				<verse number="7">Ту́тэ, Раё, исын чачипэ́н, и амэ́ндэ пэ муя́ исын ладж; сыр акана́, кажнонэ́ Юдостэ, сыр Ерусалимо́скирэ джиибнаскирьендэ, и кэ саро́ Израилё, дрэ пашатунэндэ и дуранэндэ, дрэ сарэ́ тхэма, карик Ту традыян лэн пало́ лэ́нгиро отгиибэн, савэ́са ёнэ отгинэ́ Ту́тыр.</verse>
				<verse number="8">Раё Дэ́вла! Амэ́ндэ ладж исын пэ муя́, амарэ́ кралье́ндэ, амарэ́ тхагарьендэ и амарэ́ дадэндэ, пал-дова́ со амэ грэ́хо кэрдя́м анги́л Ту́тэ.</verse>
				<verse number="9">И амарэ́ Растэ-Дэвлэ́стэ исын ла́ска, отмэкибэн грэхэнгиро, пал-дова́ со амэ са́мас бунтуи́тка проти Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="10">И амэ на кандыям зан Ра́скирэ-Дэвлэ́скири, амарэскири, соб (кай) тэ кэра́с пир Лэ́скирэ зако́ны, савэ́ Ёв дыя́ амэ́нгэ пир Лэ́скирэ дынарьендэ, пророкэ́ндэ.</verse>
				<verse number="11">И саро́ Израилё пхагирдя́ Зако́но Тыро́, и отрисия, соб (кай) тэ на кандэл зан Тыри́; и палдава́ вытхадыя пэ амэ́ндэ прокошыбэ́н и совла́х, савэ́ исын зачхиндлэ́ дро Мойза́скиро Зако́но, Дэвлыканэ дынарискиро, пал-дова́ со амэ кэрдя́м грэ́хо анги́л Ту́тэ.</verse>
				<verse number="12">И Ту пхэрдякирдян Пэ́скирэ лава́, савэ́ Ту ракирдян пэ амэ́ндэ, и пэ амарэ́ сэндарьендэ, савэ́ сэндякирэнас амэн, бичхави пэ амэ́ндэ бари би́да, сави́ на сыс тэл болыбэ́н, и сави́ кэрдя́пэ пэ Ерусалимо.</verse>
				<verse number="13">Сыр чхиндло́ исын дро Мойза́скиро Зако́но, адя́кэ сари́ кадая́ би́да мардя амэн; нэ амэ на мангдям дрэ па́тери (моли́тва) Рас-Дэвлэ́с амарэс, соб (кай) амэ́нгэ тэ рисёвас амарэ́ бизаконытконэ рэндэ́ндыр, и тэ ґалёвас чачипэ́н Тыро́.</verse>
				<verse number="14">Палдава́ приракхця о Рай Дэвэ́л кадасави би́да и бичхадя́ ла пэ амэ́ндэ; пал-дова́ со чачуно́ исын Рай Дэвэ́л амаро́ дро сарэ́ Лэ́скирэ рэ́нды, Савэ кэрэ́ла, нэ амэ на кандыям зан Лэ́скири.</verse>
				<verse number="15">Акана́, Раё Дэ́вла амаро́, Саво́ лыджия́ Тырэ́ манушэ́н Египто́скирэ пхувья́тыр зоралэ́ вастэ́са и сыкави́ Тыри́ сла́ва, сыр ададывэ́с! Кэрдя́м грэ́хо амэ, кэрдя́м напатывалэс.</verse>
				<verse number="16">Раё Дэ́вла! Пиро саро́ Тыро́ чачипэ́н, мэк тэ рисёл Тыри́ холы́ и Тыро́ баро́ холякирибэ́н Тырэ́ форо́стыр, Ерусалимо́стыр, свэнтонэ́ Тырэ́ бэрга́тыр, пал-дова́ со пал амарэ́ грэ́хи и бизаконытка рэ́нды (де́лы) амарэ́ дадэнги́рэ, о Ерусалимо и Тырэ́ манушэ́н обракирэна сарэ́, савэ́ исын пашы́л амэ́ндэ.</verse>
				<verse number="17">Акана́ шун, амаро́ Дэ́вла, э па́тери (моли́тва) тырэ́ писхарискири и мангипэ́н лэ́скиро, и, мэк тэ зяинэл Тыро́ муй пиро́ чхучакирдо Тыро́ свэнтыпнаскиро штэ́то, саво́ исын чхучакирдо (пустошоно) Ту́тэ, Раё Дэ́вла.</verse>
				<verse number="18">Причху́в, миро Дэ́вла, кан Тыро́ и шун, откэр Тырэ́ якха́ и дыкх пэ амарэ́ чхучипэна и пэ фо́ро, саво́ кхардо пир лав Тыро́; пал-дова́ со амэ кэдасам амарэ́ мангипэна анги́л Ту́тэ, амарэ́ чачунэ́ рэ́нды, нэ пир Тыри́ бари лачхэ́-илы́ткима.</verse>
				<verse number="19">Раё Дэ́вла, шун! Приманг (простин) амэ́нгэ, Раё Дэ́вла! Кандэ и кэр сыгэды́р ваш Ту́кэ Кокорэскэ, Дэ́вла миро, Тыро́ Лав дыно́ Тырэ́ фороскэ и Тырэ́ манушэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="20">И ке́ли мэ ракиравас и мангаваспэ, и откэравас ило́ пал мирэ́ грэ́хи и пал грэ́хи мирэ́ народоскирэ Израилёстыр, и пашлякиравас мангипэ́н миро анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ мирэстэ пал свэ́нта бэ́рга мирэ́ Дэвлэ́скири;</verse>
				<verse number="21">ке́ли ишчо (инкэ́) мэ ракиравас па́тери (моли́тва), о мурш Габриэлё, савэ́с мэ дыкха́вас дро са́мо англыпэ́н дро дыкхибэ́н, сыго приурняндыя, чиладя́ ман, ке́ли сыс пашы́л часо ваш бэльвэлякиро свэ́нто дыибэ́н,</verse>
				<verse number="22">и ёв дэ́лас годы́ ма́нгэ, ракирдя́ ма́нца и пхэндя́: “Даниеле! Акана́ мэ гиём тэлэ́, соб (кай) тэ сыклякирав тут тэ ґалёс.</verse>
				<verse number="23">Анги́л, сыр тыро́ илытко мангипэ́н дыя́ о лав, и мэ явдём тэ пхэна́в ту́кэ, со ту сан мурш пир ило́ (жэланно): адя́кэ тэ ґалёс дава́ лав и тэ ґалёс дыкхибэ́н:</verse>
				<verse number="24">эфтадэша́ куркэ сыс гиндлэ́ ваш тыро́ народо и тыро́ свэ́нто фо́ро, Ерусалимо, соб (кай) учхакирдо тэ явэ́л чорипэ́н и тэ кончынэнпэ грэ́хи и тэ явэ́н выкхослэ бизаконытка рэ́нды (бизаконии), и, соб (кай) тэ явэ́л лыджино ве́чно чачипэ́н, тэ явэ́н запечатымэ дыкхибэ́н и проро́ко, и тэ явэ́л помакхно Свэ́нто-свэнтонэнгиро.</verse>
				<verse number="25">Адя́кэ джин и ґалёв: со долэ́ дывэсэ́ндыр, ке́ли выджа́ла припхэныбэ́н тэ ґаздэ́н нэвэ́с Ерусалимо, кэ/жы́ко о Помакхно (Меси́я) [Христо́со, Баро́ Рай-р.с.] исын эфта́ эфтытка (седьмины) и шовдэша́ дуй эфтытка, и ґаздэ́на нэвэ́стыр вули́цы (га́сы) и ва́нты, нэ дрэ пхарэ́ часы.</verse>
				<verse number="26">Сыр проджа́на шовдэша́ дуй эфтытка, то явэ́ла отдыно́ пэ мэрибэ́н о Помакхно (Месия) [Христо́со-р.с.], и на явэ́ла Лэс; яви́р тхага́ри лэ́скирэ манушэ́нца роспхагирэна и фо́ро и свэ́нто штэ́то, саво́ явэ́ла, и ко́нцо лэ́стыр явэ́ла сыр да барэ́-тасадыпнаскирэ панингэстыр, и кэ ко́нцо марибнаскиро явэ́на чхучакирибэна (спустошэнии).</verse>
				<verse number="27">Тэ́ньци ёв чхувэ́ла зор пэ завето ваш бутэнгэ пэ екх эфтытко, и дрэ паш эфтытко пириячэлапэ свэ́нто яныбэ́н, и маруно́ свэ́нто дыибэ́н, и пэ пхак (крыло) свэнтонэ́ штэтоскиро явэ́ла чхучакирдо джунгалыпэ́н (брыткима) и анги́л дова́, сыр сыкадыно хасибэ́н пэрэ́ла пэ чхучибнаристэ (спустошытелёстэ).”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="10">
				<verse number="1">Пэ три́то бэрш о Кираскиро, Персытконэ Крали́скиро, сыс сыкадо чачипэ́н Даниелёскэ, савэ́с кхардэ́ пир лав Валтасаро; и чачуно́ сыс дава́ сыкадыипэн и древа́н зорало́. Ёв ґалыя́ дава́ чачипэ́н и уґалыя дыкхибэ́н.</verse>
				<verse number="2">Дрэ кодолэ́ дывэса́ мэ со́мас, Дание́лё, дрэ ту́га ясвэ́нца трин эфтытка (седьмины) дывэса́.</verse>
				<verse number="3">Лачхо́ маро́ мэ на хавас; мас и мол (вино) на гинэ́ дрэ мирэ́ ушта́, и макхибнаса мэ на кхосавас ман кэ/жы́ко дова́, сыр пхэрдинэ (сполниндлэпэ) трин эфтытка дывэса́.</verse>
				<verse number="4">Пэ биш тэ шта́рто дывэ́с пэрвонэ́-чхонэ́скиро со́мас мэ пэ брэ́го барэ́-рэкакиро (лэнякиро) пашы́л Тигро,</verse>
				<verse number="5">и ґаздыём мэ мирэ́ якха́, и дыкхцём: акэ, екх мурш, уридо́ дро ґандладытко (лёнытко) урибэ́н, и кусты́к пэ лэ́стэ сыс сувнака́стыр Уфазостыр.</verse>
				<verse number="6">Э маса́ лэ́стэ – сыр куч бар топазо, о муй лэ́скиро – сыр о блискавицакиро дыкхибэ́н; лэ́скирэ якха́ – сыр хачкирдэ́ ягэнгирэ (факелы), васта́ лэ́скирэ и ґэра́ лэ́скирэ сыс сыр зяиндлы харко́ма (медь), и зан лэ́скирэ ракирибнаскири – сыр зан бутэ́-манушэ́нгири.</verse>
				<verse number="7">Фэ́ни (то́ка) мэ екхджино́, Даниеле, дыкха́вас дасаво дыкхибэ́н, э мануша́, савэ́ сыс ма́нца, на дыкхнэ́ дасаво дыкхибэ́н; нэ пыя́ пэ лэ́ндэ бари дар и ёнэ нашнэ́, соб (кай) тэ гаравэнпэ.</verse>
				<verse number="8">Палдава́ яцёмпэ мэ екхджино́, и дыкха́вас мэ да́ва баро́ дыкхибэ́н, нэ дрэ ма́ндэ на яця́пэ зор, мина пэ миро муй древа́н парудяпэ дара́тыр, на яця́пэ ма́ндэ нисаво́ састыпэн.</verse>
				<verse number="9">И шундём мэ зан лэ́скирэ лавэнгири; и фэ́ни шунавас мэ зан (глос) лэ́скирэ лавэнгири, сыр кашталуно дыёмпэ (замыём) мэ муял и со́мас пашто́ тэлэ́ мо́са кэ пхув.</verse>
				<verse number="10">Нэ акэ, чиладя́ ман о васт и чхудя́ ман пэ мрэ чанга́ и пэ бурныка (ладони) мрэ вастэнгирэ.</verse>
				<verse number="11">И пхэндя́ ёв ма́нгэ: “Даниеле, мурш пир ило́! ‘Галёв лава́, савэ́ мэ пхэна́ва ту́кэ, ушты́ маму́й (ровнэс) пэ ґэра́ тырэ́; пал-дова́ со мэ сом бичхадо́ акана́ кэ ту.” Ко́ли ёв пхэндя́ ма́нгэ далэ́ лава́, то мэ уштыём, издрандой.</verse>
				<verse number="12">Нэ ёв пхэндя́ ма́нгэ: “На андырша, Даниеле; пэрвонэ́ дывэсэ́стыр, сыр ту чхудя́н тыро́ ило́, соб (кай) тэ дорэсэс ґалыибэ́н, и тэ тэлякирэс пэс анги́л тырэ́ Дэвлэ́стэ, лава́ тырэ́ сыс шундлэ́, и мэ явавас пал тырэ́ лава́.</verse>
				<verse number="13">Нэ тхага́ри (князё) Персытконэ кралипнастыр тэрдёлас проти ма́ндэ биш тэ екх дывэса́; нэ, акэ, Миха, екх пэрвонэ́ тхагарьендыр, явдя́ тэ дэл васт ма́нгэ, и мэ яцёмпэ одо́й пашы́л Персытка кралье́ндэ.</verse>
				<verse number="14">Акана́ мэ явдём тэ пхэна́в джины́ (звесь) ту́кэ, саро́, со явэ́ла тырэ́ манушэ́нца дрэ дывэса́, со явэ́на анги́л, адя́кэ, сыр дыкхибэ́н сыкавэ́ла пэ дуратунэ́ дывэса́.”</verse>
				<verse number="15">Ке́ли ёв ракирэ́лас ма́нгэ дасавэ́ лава́, мэ пыём мо́са кэ пхув и яцём муто (немо).</verse>
				<verse number="16">Нэ, акэ, вари-кон, кон здэла (подджа́ла) пэ манушытконэ́ чхавэ́стэ, чиладя́ мирэ́ ушта́, и мэ откэрдём мирэ́ ушта́, лыём тэ ракира́в и пхэндём одолэ́скэ, со сыс тэрдо́ анги́л ма́ндэ: “Раё миро! Кадалэ́ дыкхибнастыр сарэ́ бидытка туги мирэ́ обрисинэ пэ ма́ндэ, и на яця́ мэндэ зор.</verse>
				<verse number="17">И сыр сашты́ тэ ракирэ́л о писха́ри кадасавэ́ мирэ́ ра́скиро, сыр мэ, Дание́лё, сыр ту сан? Пал-дова́ со адрал ма́ндэ нанэ зор, и пхурдыпэн (дыхиныбэн) замыя́ дрэ ма́ндэ.”</verse>
				<verse number="18">Тэ́ньци нэвэ́стыр чиладя́ ман одова́ джино, саво́ сыс дрэ патри́н (о́бразо) манушы́тко и састякирдя ман,</verse>
				<verse number="19">и пхэндя́: “На андарша, о мурш пир ило́! Рама́нё (миро) тэ явэ́л ту́кэ; лы́джа пэс муршканэ́с, яв муршкано́!” И ке́ли ёв ракирэ́лас ма́нца, мэ састиём и пхэндём: “Ра́кир, Раё миро; пал-дова́ со ту састякирдян ман.”</verse>
				<verse number="20">И ёв пхэндя́: “Ци джинэ́са, палсо́ мэ явдём кэ ту? Акана́ мэ рисёва́ва, соб (кай) тэ маравпэ Персытконэ тхагариса; и ке́ли мэ выджава, то, акэ, явэ́ла Греки́тко (Балами́тко) тхага́ри.</verse>
				<verse number="21">Нэ анги́л мэ пхэна́ва ту́кэ, со исын чхиндло́ дро чачуно́ чхиныбэ́н. И нанэ нико́н, кон подрикирэлас бы ман дрэ дова́, апри́ч Михастэ, тумарэ́ тхагаристэ.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="11">
				<verse number="1">Адя́кэ мэ пэрвонэ́ бэршэстыр Мидиякирэ Дариёс яцём мэ тэ зорьякирав лэс и тэ подрикирав лэс.</verse>
				<verse number="2">Акана́ пхэна́ва ту́кэ чачипэ́н: акэ, ишчо (инкэ́) трин кра́лья ґаздэ́напэ дрэ Персия; пало́ дова́ шта́рто кра́ли пиризорьякирэла сарэ́н барэ́ барвалыпнаса, и, ке́ли зорьякирэла пэс пэ́скирэ барвалыпнаса, то тэды ёв ґаздэ́ла сарэ́н проти Греки́тко (Балами́тко) кралипэ́н.</verse>
				<verse number="3">Пало́ лэ́ндэ ґаздэ́лапэ о кра́ли древа́н зоралыпнаскиро, саво́ явэ́ла тэ хулаинэ́л барэ́ райканыпнаса и лэ́ла тэ кэрэ́л пир пэ́скири во́ля.</verse>
				<verse number="4">Нэ ке́ли ёв уштэ́ла, то кралипэ́н лэ́скиро роспэрэлапэ и роскэрэлапэ пэ штар болыбны́тка балваля, никонэ́скэ лэскрэ сэмэнца́кэ на пириджала дова́ кралипэ́н, и кадасавэ́ зорья́са, савья́са ёв хулаинэлас; хасёла кралипэ́н лэ́скиро и дорэсэлапэ явирэ́нгэ, апри́ч кодолэндэ.</verse>
				<verse number="5">Зорьякирэлапэ кра́ли паш-дывэсытконэ́ (южнонэ) рига́тыр и адя́кэ-паць екх тхага́ри лэ́скиро, саво́ пиризорьякирэла лэс и лэ́ла тэ хулаинэ́л, и явэ́ла лэ́стэ древа́н баро́ райканыпэн. Лэ́скирэ-райканыпнаскиро тхагарипэн явэ́ла баро́.</verse>
				<verse number="6">Нэ пир вари-кицы́ бэрша́ ёнэ явэ́на кучэдыр екх екхэ́са, и чхай паш-дывэсытконэ́ крали́скири явэ́ла кэ кра́ли паш-ратитконэ́ рига́тыр, соб (кай) ёнэ тэ явэ́н дрэ екх годы́; нэ ёй на вырикирэ́ла зор дрэ пэ́скирэ васта́, и на вытэрдёла ла́киро ро́до, нэ ёй явэ́ла выдыны тэ мэрэ́л, адя́кэ и пашатунэ́ ла́кирэ, и одолэ́, кон барьякирдя ла, и кодолэ́, кон ла́кэ дыя́ зор дро кодолэ́ часы.</verse>
				<verse number="7">Нэ ґаздэ́лапэ екх рандь (вэтка) ла́кирэ рукхэстыр (корнёстыр) пэ ла́киро штэ́то и явэ́ла тэ марэ́лпэ халадэнца и ёв заджа́ла дро тва́рдыма/диз (крепость) паш-ратитконэ́ крали́скиро, и пэ ла́киро штэ́то лэ́ла тэ кэрэ́л андрэ́ лэ́ндэ, и ёв лэ́ла бари зор.</verse>
				<verse number="8">Ишчо ёв лэ́ла дро пле́но кэ Еги́пто и лэ́нгирэ дэвэла́, вычхудэ́ лэ́нгирэ муенца, а лэ́нгирэ кучонэ́ кхорэнца, сувнакунэ́ и рупувэнца, и ёв, и пэ вари-кицы́ бэрш ёв явэ́ла тэ тэрдёл вучэды́р паш-ратитконэ́ крали́стыр.</verse>
				<verse number="9">Тэ́ньци адава́-паць кра́ли и явэ́ла пэ паш-рати́тко (северно) тхэм, нэ ёв рисёла пэ лэ́скири пхув.</verse>
				<verse number="10">И лэ́на марды́тко (оружыё) чхавэ́ лэ́скирэ и скэдэ́на бут халадэ́н, и екх лэ́ндыр сы́гэс явэ́ла, пхэрдякирэла саро́ и проджа́ла, и тэ́ньчи, рисии, лэ́ла тэ марэ́лпэ лэ́са паш-ратитконэ́ крали́са пашы́л лэ́скири тва́рдыма.</verse>
				<verse number="11">И росхолясола сарэ́са паш-дывэсы́тко (южно) кра́ли, и выджа́ла тэ марэ́лпэ лэ́са, паш-ратитконэ́ крали́са, саво́ вычхувэла баро́ халадыбэ́н, нэ отдыно́ явэ́ла дава́ халадыбэ́н дрэ лэ́скирэ (вэргоскирэ) васта́.</verse>
				<verse number="12">И ке́ли лыджа́на халадыбэ́н, то крали́скиро ило́ ґаздэ́лапэ; ёв тэлякирэла бут тысёнцы, нэ ёв зоралэды́р кодолэстыр на явэ́ла.</verse>
				<verse number="13">Пал-дова́ со паш-рати́тко (южно) кра́ли рисёла и тэрдякирэла тэ марэ́лпэ э халадэ́н бутыдыр, сыр сыс лэ́стэ, и пир вари-кицы́ бэрша́ сыго явэ́ла барэ́ халадыбнаса и барэ́ барвалыпнаса.</verse>
				<verse number="14">Дрэ кодолэ́ дывэса́ бутджинэ ґаздэ́напэ пэ крали́стэ паш-дывэсытконэстэ, и нахрата (нахальна) мануша́ тырэ́ народо́стыр, Даниеле, ґаздэ́напэ, соб (кай) тэ кэрдёл чачипна́са, нэ ёнэ пэрэ́на.</verse>
				<verse number="15">И явэ́ла паш-рати́тко кра́ли, и ґаздэ́ла вало пхувья́тыр и халадыбэ́н лэ́скиро лэ́ла зоралякирдо фо́ро, а ни паш-дывэсытка зорья на вытэрдёна, ни выкэдыно халадыбэ́н лэ́скиро; на ухтылэ́ла зор тэ тэрдёл проти.</verse>
				<verse number="16">И кодова́, кон выджа́ла кэ ёв, кэ паш-рати́тко кра́ли, лэскрэ волятыр, и нико́н на вытэрдёла анги́л лэ́стэ. Ёв тэрдёла табороса пэ Славу́тно Пхув, и ёй, сари́ пхув, дорэсэ́ла чорипэ́н лэскрэ вастэ́стыр.</verse>
				<verse number="17">И кадава́ кра́ли (паш-рати́тко) закамэ́ла тэ выджа́л сарэ́ зорьенца пэ́скирэ кралипнастыр, и лэ́скирэ чачипнаскирэнца, и кэрэ́ла дава́. И чхае́н лэ́скирэ джувленгирьен отдэ́ла лэ́скэ (крали́скэ паш-дывэсытконэскэ), соб (кай) тэ хасякирэ́л лэн, нэ дасави́ дума на рисёла чачипна́са, и на явэ́ла лэ́скэ ко́фо одолэ́стыр.</verse>
				<verse number="18">Пало́ дова́ ёв обрискирэла пэ́скиро муй кэ пхувья́ пашыл море (дэрьяв)-кэ островы (джипа́-р.с.) и лэ́ла пэ́скэ бут лэн; нэ вари-саво́ тхага́ри чхувэ́ла ко́нцо пэ лэ́нгири ладж, и ишчо (инкэ́) пэ́скири ладж чхувэ́ла пэ лэ́стэ, крали́стэ, паш-ратитконэстэ.</verse>
				<verse number="19">Тэ́ньци ёв дэ́лапэ пэ́скирэ мо́са кэ тва́рдыми пэ пэ́скири пхув; нэ ёв обштавэлапэ, пэрэ́ла и на явэ́ла лэс буты́р.</verse>
				<verse number="20">Пэ лэ́скиро штэ́то явэ́ла вари-кон, кон бичхавэ́ла мытарис/мыта-скэдыибнаскирэс, тэ джал дурэды́р пир славу́тно кралипэ́н; нэ и ёв палэ ада́кицы дывэса́ хасёла, и на мижэхипнастыр, и на марибнастыр.</verse>
				<verse number="21">И ґаздэ́лапэ пэ лэ́скиро штэ́то о бэдо (понижэно) ману́ш, и на дэ́на лэ́скэ паты́в крали́тко, нэ ёв явэ́ла бигодлякирэс и фрэнтымаса ёв залэла кралипэ́н.</verse>
				<verse number="22">Халадыбэна явэ́на тасадэ сы́рбы потопоса и пхарадэ анги́л лэ́стэ, и о кокоро́ тхага́ри завето́скиро, явэ́ла ростасадо.</verse>
				<verse number="23">И долэ́ дывэсэ́стыр, сыр кэрэ́на доракирибэ́н лэ́са, и ёв ґаздэ́лапэ, лэ́ла зор набутэ манушэ́нца.</verse>
				<verse number="24">И заджа́ла ёв дре раманёна (мирна) и барвалэ́ штэ́ты дро тхэм, Еги́пто, и ёв кэрэ́ла дасаво, со на кэрэ́нас лэскрэ дада́ и дадэнги́рэ-дада́ лэ́скирэ: дорэсыбэ́н/ чордо миштыпэ́н и барвалыпэ́н явэ́ла ёв тэ роздэл пэскирэнгэ, ёв лэ́ла тэ придуминэл пэ́скирэ планы и пэ тва́рдыми, нэ фэ́ни (то́ка) пэ набаро́ часо.</verse>
				<verse number="25">Тэ́ньци ёв джангавэла пэ́скири зор и ду́хо (фа́но) пэ́скиро бутджинэнца халадэнца проти крали́стэ паш-дывэсэ́стыр, и о кра́ли паш-дывэсы́тко выджа́ла пэ марибэ́н ишчо (инкэ́) бутэды́р зоралэ́ халадыбнаса, ёв на тэрдёла проти, пал-дова́ со проти лэ́стэ явэ́ла придуминдло хохаибэ́н.</verse>
				<verse number="26">И кодолэ́, кон лэ́са хая, закамэна тэ хасякирэ́н лэс, и халадыбэ́н лэ́скиро ростхадэлапэ, и пэрэ́на бут замардэ́ халадэ́.</verse>
				<verse number="27">Дуйджинэндэ адалэ́ кралье́ндэ пэ ило́ явэ́ла хохаибэ́н, и пало́ екх сками́нд ёнэ лэ́на тэ хохавэн, ракири́, нэ на явэ́ла ко́фо, пал-дова́ со ко́нцо (яго́ро) отчхувэлапэ пэ часо.</verse>
				<verse number="28">И дэ́лапэ ёв (кра́ли) пэ пэ́скири пхув (паш-рати́тко) барэ́ барвалыпнаса и лэ́скирэ илэ́са проти свэ́нто завето, и ёв кэрэ́ла дош, сыр ёв выкэдыя́, и ёв рисёла, кай исын лэ́скири пхув.</verse>
				<verse number="29">Дро упхэндло́/гиндло часо рисёла ёв кэ паш-рат (юго); нэ дава́ дро яго́ро (дро ко́нцо) на явэ́ла псирибэн дасаво, сыр сыс англэды́р.</verse>
				<verse number="30">Пал-дова́ со дро екх часо явэ́на пэ лэ́стэ па́рмы (корабли) Китимостыр; и ёв пэрэ́ла духо́са, и рисёла палэ и ёв кэрэ́ла, сыр ёв придуминдя и нэвэ́стыр (нэвэ́с) джа́ла, доракирэлпэ кодолэнца, кон отгия́ Свэнтонэ́ Заветостыр.</verse>
				<verse number="31">И халадыбэна, со ёв бичхавэ́ла, магирэна Свэ́нто Штэ́то дрэ Кхангири́ и тва́рдыма, и тэрдякирэна кажнонэ́-дывэсытка свэ́нта дыибэна́ (жэртвы), и янэ́на далэ́са джунгалыпэ́н чхучипнастыр (пустотатыр).</verse>
				<verse number="32">Кодолэ́н, кон кэрэ́ла бипатывалэс проти Завето, ёв прикхарэла кэ пэ гудлэ́ лавэ́нца; нэ э мануша́, кон гинэ́ла Дэвлэ́с, лэ́на зор и явэ́на тэ кэрэ́н, сыр трэй.</verse>
				<verse number="33">Нэ годьварэ́ мануша́ манушытконэ́ нацыятыр (народо́стыр) дэ́на годы́ бутэнгэ, на дыкхи́ пэ дова́, со ёнэ явэ́на тэ страдынэн ада́кицы дывэса́ ягатыр и куртала́тыр, плено́стыр и миштыпнытконэ чорибнастыр.</verse>
				<verse number="34">Ке́ли лэ́на тэ хан лэн дукха́, то явэ́ла лэ́нгэ вари-саво́ подрикирибэ́н, бутджинэ кхэтанякирэнапэ лэ́нца, нэ пэфроми (наилыткэс).</verse>
				<verse number="35">Латхэнапэ доша вари-савэ́ и годьварэндэ, соб (кай) тэ спробинэн лэн тэ жужакирэн и тэ парнякирэн кэ дывеса дро ко́нцо (яго́ро); пал-дова́ со ишчо (инкэ́) исын часо кэ упхэндло́ сроко.</verse>
				<verse number="36">И явэ́ла тэ кэрэ́л о кра́ли (паш-рати́тко) пир пэ́скири во́ля, и ґаздэ́лапэ кэ вучипэ́н и барьякирэ́ла пэс вучэды́р кажнонэ́ Дэвлэ́стыр, и пал Дэвлэ́стэ дэвлыканэстэ ёв лэ́ла тэ ракирэ́л калэ́ лава́, и явэ́ла тэ удэлпэ лэ́скэ, пака кэрдёлапэ холы́: пал-дова́ со сыс припхэндло, одова́ кэрэ́лапэ.</verse>
				<verse number="37">И пал дэвлэндэ пэ́скрэ дадэнги́рэ ёв на подуминэла, ни пал дова́, со исын пэ ило́ джувленгиро, ни хай дэвлыпнаскэ нисавэскэ ёв на дэ́ла паты́в; пал-дова́ со ёв фэ́ни (то́ка) пэс ґаздэ́ла вучэды́р сарэ́ндыр.</verse>
				<verse number="38">Нэ дэвлэскэ, саво́ дыкхэ́ла пал тва́рдыми (диза́) пиро́ штэ́то лэ́скиро, ёв явэ́ла тэ дэл паты́в, и кодолэ́ дэвлэс, савэ́с на джиндлэ́ лэ́скирэ дада́, ёв лэ́ла тэ дэл паты́в сувнака́са и рупэ́са и куч барэ́нца, и разнонэ дрогонэ́ дарэнца,</verse>
				<verse number="39">и чхувэ́ла ёв зоралы́ тва́рдыма/диз (крепость) чужонэ́ дэвлэса: нэ кодолэ́, савэ́ пригалёна лэс, одолэ́нгэ ёв дэ́ла зор пэ бутэндэ, и ёв роздэла пхув сыр мазу́ри (награда).</verse>
				<verse number="40">Пэ ко́нцо (яго́ро) дывэсэнгиро явэ́ла тэ марэ́лпэ лэ́са о кра́ли паш-дывэсэ́стыр (югостыр), и о кра́ли паш-рати́тко чхурдэлапэ сыр рискирибнаскири балва́л (вихро) пэ лэ́стэ марибнытконэ́ вурдэнэнца, уклистэнца (всадникэнца) и бутэ́ пармэнца (корабленца), и ёв пэрэ́ла пэ далэ́ тхэма, пхэрдякирэла лэн, и проджа́ла пир лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="41">И заджа́ла адя́кэ-паць ёв пэ Славу́тно Пхув, и бут тхэма (страны) пэрэ́на и зракхэнапэ лэ́скирэ вастэ́стыр фэ́ни (то́ка) Эдо́мо, Моа́во и барэды́р паш Амонэнгирэн чхавэнгири.</verse>
				<verse number="42">И тырдэла ёв васт лэ́скиро пэ яви́р тхэма; на зракхэ́лапэ и Египто́скири пхув.</verse>
				<verse number="43">И залэла ёв пираля́ сувнака́са и рупэ́са и явирэ кучипнэнца Египто́стыр; э Ливиитка и Ефиопиитка джа́на пал лэ́стэ.</verse>
				<verse number="44">Нэ малвы (нэвипэна́) вастокоскирэ и паш-ратитконэ́ рига́тыр страхакирэна лэс, выджа́ла ёв барэ́ мижэхипнаса, соб (кай) тэ замарэ́л и тэ вымарэл сарэ́са бутэн.</verse>
				<verse number="45">И чхувэ́ла ёв кралитка ша́тры пэ́скирэ фелатинятыр машки́р мо́рё (дэрья́в) и славу́тно свэ́нто бэ́рга; явэ́ла ёв кэ пэ́скиро ко́нцо (яго́ро) и нико́н на подэла васт лэ́скэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="12">
				<verse number="1">И уштэ́ла дро долэ́ дывэса́ о Миха, тхага́ри баро́, кон явэ́ла тэрдо́ пал чхавэ́ндэ тырэ́ народо́стыр; и явэ́ла часо пхаро́, саво́ на сыс долэ́ дывэсэ́ндыр, сыр явнэ́ мануша́ пэ свэ́то кэ/жы́ко акана́; нэ зракхэнапэ дро дова́ часо сарэ́ мануша́ тырэ́ народо́стыр, конэ́с латхэ́на дрэ лылвари́.</verse>
				<verse number="2">И бут кодолэ́, савэ́ исын сутэ́ дро пхувья́киро пра́хо, джангадёна, екх ваш ве́чно джиибэ́н, яви́р пэ ве́чно ладжаипэ́н и обракирибэн.</verse>
				<verse number="3">И годьварэ́ явэ́на тэ зяинэн, сыр дуда (светилы) пэ болыбна́скиро сво́до, и кодолэ́, савэ́ рискирэна бутэн кэ чачипэ́н – сыр чэргэня́ дро ве́ко, пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
				<verse number="4">Нэ ту, Даниеле, гарав далэ́ лава́ и запечатын лылвари́ кэ палатуно́ (последнё) часо; бут мануша́ прогинэна ла, и явэ́ла тэ барьёл джиныбэ́н.”</verse>
				<verse number="5">Тэ́ньци мэ, Дание́лё, дыкхцём, и, акэ, тэрдэ́ сыс дуй яви́р Янго́лы, екх пэ дава́ брэ́го рэкакиро (лэнякиро), яви́р пэ яви́р брэ́го рэкакиро (лэнякиро).</verse>
				<verse number="6">И пхэндя́ екх Янго́ло муршэскэ дро ґандладытко (лёнытко) урибэ́н, саво́ сыс тэрдо́ упра́л рэкитка пани́: “Ке́ли явэ́ла ко́нцо (яго́ро) далэ́ дивэнгэ?”</verse>
				<verse number="7">И шунавас мэ, сыр о мурш дро гандладытко урибэ́н, саво́ сыс упра́л рэкитко пани́, ґаздыя́ чачо́ и зэ́рво (ле́во) васт кэ болыбэ́н, совлахадя́ вечнонэ Джидэса, со кэ дывэсэнгиро ко́нцо (яго́ро) и кэ часы и кэ паш-часы, и, сыр кончынэлапэ сарэ́са зор свэнтонэ́ народоскири, то саро́ дава́ кэрэ́лапэ, чачипна́са сыр трэиндя́.</verse>
				<verse number="8">Мэ шундём дава́, нэ мэ на’ галыём, палдава́ пхэндём: “Раё миро! Со исын тэ явэ́л пало́ дава́?”</verse>
				<verse number="9">И отпхэндя́ ёв: “Джа́, Даниеле; пал-дова́ со исын закэрдэ и запечатымэ далэ́ лава́ кэ палатуно́ часо.</verse>
				<verse number="10">Бутджинэ жужакирэнапэ (чыстинэнапэ), парнякирэнапэ и явэ́на пирибиладэ ваш пропатякирибэн; э фуй мануша́ явэ́на тэ кэрэ́н бипатывалэс, и на ґалёла нико́н адалэстыр лав бипатывалэндыр (фуе́ манушэ́ндыр), нэ э годьварэ́ ґалёна.</verse>
				<verse number="11">Кодолэ́ часостыр, сыр пириячэна кажнонэ́-дывэсытка свэ́нта дыибэна́, и сыр явэ́ла чхудо джунгалыпэ́н чхучипнаскиро, проджа́ла (накхэла) тысёнцо тэ дуйшэла́ енядэша дывэса́.</verse>
				<verse number="12">Бахтало́ исын одова́, кон ужакирэ́ла и додживэла тысёнцо тэ триншэла́ трия́нда пандж дывэса́.</verse>
				<verse number="13">И ту, Даниеле, джа́ кэ тыро́ ко́нцо (яго́ро) и ту явэ́са тэ откхинёс, и тэ уштэс, соб (кай) тэ дорэсэс тыро́ мэкно́ миштыпэ́н пэ ко́нцо (яго́ро) дывэсэнгиро.”</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="28">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Акэ, исын лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, саво́ явдя́ Осия́скэ, чхавэ́скэ Беероскирэ́скэ дрэ долэ́ дывэса́, ке́ли раиндлэ́ штар кра́лья Юдэя́кирэ: Ози́я, Иоафа́мо (Ёфамо), Аха́зо, и Езэки́я и дрэ долэ́ са́ма дывэса́, ке́ли кралиндя́ пэ Израилё о Еровоа́мо (Иеровоамо), чхаво́ Ёасоскиро (Иоасоскиро).</verse>
				<verse number="2">Акэ, сыр Рай Дэвэ́л лыя́ тэ ракирэ́л пир Осия́стэ. И пхэндя́ Рай-Дэвэ́л Осияскэ: “Джа́, лэ пэ́скэ биладжакуня джувля́, и тэ явэ́н тырэ́ чхаворэ́ биладжакунэ́. Пал-дова́ со дая́ пхув древа́н кэрэ́ла биладжаипэ́н (марки), сыр лэ́нгирэ мануша́ дурьёна (отгинэ́) Ра́стыр-Дэвлэ́стыр.”</verse>
				<verse number="3">И ёв гия́ и лыя́ Гомерья́, чха Дивлаимоскирья, и ёй яця́ пхари́ и бияндя́ лэ́скэ чхаворэс.</verse>
				<verse number="4">И пхэндя́ Рай-Дэвэ́л лэ́скэ: “Дэ лав лэ́скэ Изреелё, пал-дова́ со ишчо (инкэ́) на́бут и проджа́ла и Мэ дукхавава палэ пал рат дро Изрееле, со прочхудяпэ дро кхэр Ииуёскиро (Игуёскиро), и Мэ кэра́ва адя́кэ, со пириячэна тэ явэ́н кра́лья кхэрэ́стыр Израилёскирэстыр.</verse>
				<verse number="5">И явэ́ла адя́кэ: Мэ пхагирава лу́ко Израилёскиро пэ до́ло Изреелёскиро.”</verse>
				<verse number="6">И ёй нэвэ́стыр яця́ пхари́ и ёй бияндя́ чхаёрья. И Дэвэ́л пхэндя́ Осияскэ: “Дэ лав ла́кэ Лорухама, пал-дова́ со Мэ буты́р на ява́ва тэ сыкавав ла́ска пэ кхэр Израилёскиро, соб (кай) тэ отмэкав банг лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="7">Нэ Мэ сыкава́ва ла́ска пэ кхэр Юда́скиро, и Мэ, Рай Дэвэ́л, лэ́нгиро Дэвэ́л, выракхава лэн, нэ на́ луко́са, на́ куртала́са, на́ марибна́са, на́ грэ́нца, на́ уклистэнгирэ халадэнца.”</verse>
				<verse number="8">И, акэ, пало́ (после) дова́, сыр Гомерь дыя́ колы́н Лорухамакэ, ёй яця́ пхари́ и бияндя́ чхаворэс.</verse>
				<verse number="9">И пхэндя́ Рай-Дэвэ́л Осияскэ: “Дэ лав лэ́скэ Ло-амми́, пал-дова́, со тумэ́ на сан Мирэ́ мануша́, и Мэ на ява́ва тумаро́ Дэвэ́л.”</verse>
				<verse number="10">Нэ чхавэ́ Израилёскирэ явэ́на ада́кицы бут, кицы́ исын пра́хо пэ мо́рё (дэрья́в), со нашты́ тэ вымеринэс и тэ гинэс. И явэ́ла адя́кэ: пэ штэ́то, кай ракирдэ́ лэ́нгэ: “Тумэ́ на сан Мирэ́ мануша́,” акана́ одо́й пхэнэ́на лэ́нгэ: “Тумэ́ сан чхавэ́ джидэ́ Дэвлэ́скирэ.”</verse>
				<verse number="11">Тэды чхавэ́ Юда́скирэ и чхавэ́ Израилёскирэ кэдэнапэ кхэтанэ́ и ёнэ чхувэ́на пэ́скэ екхэ шэралэс, и ёнэ джа́на криг чужонэ́ пхувья́тыр, пал-дова́ со баро́ явэ́ла дывэ́с Израилёскиро.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">Ракирэ́н тумарэ́ пшалэ́нгэ: ‘Мирэ́ мануша́лэ,’ и ракирэ́н тумарэ́ пхэненгэ: ‘Потангиндлы’ (пожалиндлы).’</verse>
				<verse number="2">Бангякирэ́н [сэндинэ́н-р.с.] тумарэ́ да, бангякирэн ла: пал-дова́ со ёй буты́р на явэ́ла Мири́ ромны́, и Мэ на сом ла́киро ром! Мэк ёй тэ дурьякирэл ла́кирэ мо́стыр ла́киро биладжаипэ́н, и ла́киро на́лачхо камибэн криг ла́кирэ колынэндыр;</verse>
				<verse number="3">соб (кай) Мэ тэ на росчхакирав ла́киро нангипэ́н, и тэ на чхував ла анги́л, сыр дро дывэ́с, ке́ли ёй бия́ндыя; и соб (кай) Мэ на кэра́в ла́тыр чхучи́ (пусто) фэ́лда, и соб (кай) Мэ тэ на пирикэрав ла дрэ шуки́ пхув, и тэ на пэкавав ла смэгаса тэ пьел.</verse>
				<verse number="4">Мэ на сыкава́ва ла́ска ваш ла́кирэ чхаворэнгэ (биятэнгэ), пал-дова́ со ёнэ исын бияты биладжакунэ́ джувлятыр.</verse>
				<verse number="5">Пал-дова́ со лэ́нгири дай кхэлдя биладжакунэс; ёй сыс пхари́ лэ́нца напатывалэ́с: пал-дова́ со ёй пхэндя́: “Мэ джа́ва пал мирэ́ камлытконэндэ, савэ́ дэ́на ма́нгэ миро маро́, и миро пани́, и мири́ вы́лна (шэрсь), миро ґандладо (лёно), миро оливи́тко дзэт (елеё) и миро пибэ́н.”</verse>
				<verse number="6">Палдава́, акэ, Мэ закэрава дром ла́кэ пхусаибнытконэ́ хрустэ́нца (терненца), и Мэ обчхувава ла вантаса, соб (кай) ёй тэ на дэл ра́да тэ латхэл пэ́скирэ дроморэ.</verse>
				<verse number="7">И ёй традэлапэ пал ла́кирэ камлытконэндэ, нэ ёй на дотрадэла лэн; и ёй явэ́ла тэ родэ́л лэн, нэ ёй на латхэ́ла лэн: И тэды пхэнэ́ла ёй: ‘Нэ, джа́ва мэ и рисёва́ва палэ кэ миро пэ́рво ром, пал-дова́ со сыс фэды́р ма́нгэ сыр акана́ исын ма́нца.’</verse>
				<verse number="8">Ёй на джиндя́, со дава́ со́мас Мэ, Рай Дэвэ́л, Кон дэ́лас ла́кэ гив (маро́), мол (вино), и дзэт, и Кон кэрдя́ бутэды́р (бутэдырьякирдя) ла́киро руп и сувнака́й, савэ́ндыр ёнэ кэрдэ́ Ваало.</verse>
				<verse number="9">Пал-дава́ Мэ рисёва́ва палэ, и Мэ ла́ва палэ Миро гив (маро́) дро умалотно часо, и Мири́ мол (вино) дро ла́киро сезоно, и Мэ ла́ва палэ Мири́ вы́лна и Миро ґандладо (лёно), со дыно́ сыс ла́кэ тэ учхакирэл ёй пэ́скиро нангипэ́н.</verse>
				<verse number="10">Акана́ Мэ откэрава ла́киро биладжаипэ́н анги́л якха́ ла́кирэ камлытконэ муршэндэ, и ние́кх ману́ш нашты́ на выракхэла ла Мирэ́ вастэ́стыр.</verse>
				<verse number="11">И Мэ кэра́ва адя́кэ, со ла́тэ пириячэ́ла (кончынэлапэ) сабэн радыма́са, буты́р на явэ́на свэ́нки ла́кирэ, ла́кирэ-чхонэскирэ свэнкицы, и ла́кирэ са́ваты-сарэ́ ла́кирэ скаминда.</verse>
				<verse number="12">И Мэ чхучакирава ла́кирэ винаграды́тка барья (посадки) и ла́кирэ инжыритка дрэвицы, пэ савэ́ ёй ракирэ́ла: ‘Ѓа́да, кадалэ́ исын мирэ́ мазу́рья (награды), со мирэ́ камлытка мурша́ дынэ́ ма́нгэ.’” И Мэ кэра́ва лэ́ндыр вэш, соб (кай) фэлды́тка мурдала́ (звери) тэ хан лэн.</verse>
				<verse number="13">И Мэ пхарэ́с сэндякирава ла пал кодолэ́ дывэса́, пэ савэ́ ёй тхувалякирдя дро́га смо́лы Ваалэнгэ. Ёй шукарьякирдя пэс чэненца и мирикленца, и ёй гия́ пал ла́кирэ камлытконэ муршэндэ, и тэды ёй бистырдя Ман”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="14">“Палдава́ Мэ затырдава (уракирава) ла и яна́ва ла пэ чхучи́ пхув, и Мэ ява́ва тэ ракира́в илыткэс ла́са.</verse>
				<verse number="15">И Мэ да́ва ла́кэ винаграды́тка барья одотхы́р и до́ло Ахороскиро, сыр вуда́р тэ ужакирэл лачхипэ́н. Одо́й ёй явэ́ла тэ багал, сыр дрэ дывэса́ ла́кирэ тэрныпнаскирэ, и сыр дро дывэ́с, ке́ли ёй гия́ криг Египто́скирэ пхувья́тыр.</verse>
				<verse number="16">И явэ́ла адя́кэ пэ дро дова́ дывэ́с, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – ‘со ту явэ́са тэ кхарэс Ман: ‘Миро ром,’ и ту на явэ́са буты́р тэ кхарэс Ман ‘Ваали’,</verse>
				<verse number="17">пал-дова́ со Мэ кэра́ва адя́кэ, со ла́кирэ ушта́ буты́р на явэ́на тэ пхэнэ́н лава́ Ваалэнгирэ, и кадалэ́ кхарибэна (лава́) буты́р на явэ́на тэ рипирэнпэ пэ годы́ манушэ́нгирэ Израилёстыр.</verse>
				<verse number="18">Пэ дова́ дывэ́с Мэ чхува́ва завето ваш лэ́нгэ фэлдытконэ мурдалэ́нца (зверенца), болыбнытконэ чирикленца и цапненца (ползучонэ джидыпнэнгэ), савэ́ ползынэна пир пхув. И Мэ пхагирава лу́ко и курта́ла, соб (кай) ёнэ тэ на явэ́н пэ доя́ пхув, и Мэ кэра́ва адя́кэ, соб (кай) ёнэ тэ пасён би дара́киро, и соб (кай) тэ на явэ́л марибэ́н.</verse>
				<verse number="19">И Мэ ява́ва тэ ангрустынав (обрэнчынава) тут Ма́нца усады (сак); и Мэ ангрустынава (обрэнчынава) тут Ма́нца пир чачипэ́н и чачуно́ сэ́ндо, и пир дро́го лачхипэ́н, и пир лачхэ́-илы́ткима;</verse>
				<verse number="20">и Мэ ангрустынава (обрэнчынава) тут Ма́нца, со ту явэ́са патяибны́тко кэ Мэ, и Ту явэ́са тэ джинэ́с Ман, Рас-Дэвлэ́с.</verse>
				<verse number="21">И явэ́ла адя́кэ дро дова́ дывэ́с, со Мэ ушунава [отпхэнава-ю.о.], – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – и Мэ шунава болыбэ́н, и ёв явэ́ла тэ шунэ́л пхув.</verse>
				<verse number="22">Пхув шунэла и дэ́ла гив (маро́), и мол (вино), и дзэт (елеё), и адалэ́ ушунэна Изреелёс [Израилёскэ-ю.о.].</verse>
				<verse number="23">И Мэ почхувава ла ваш Пэ́скэ пэ пхув, и Мэ сыкава́ва ла́ска пэ ‘Лорухаматэ,’ и Мэ пхэна́ва кэ ‘Лоами’ (на Мирэ́ мануша́): тумэ́ сан Мирэ́ мануша́’! И ёнэ пхэнэ́на: ‘Ту сан амаро́ Дэвэ́л!’”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л ма́нгэ: “Джа́ нэвэ́стыр, кам джувля́, сави́ исын камлы (пирамни) ромны́ ромэстэ, нэ сави́ камэ́ла и явирэ муршэ́н. Нэ ту кам ла, адя́кэ-паць, сыр Рай Дэвэ́л сыкавэ́ла ла́ска чхаворэнгэ Израилёскирэнгэ, савэ́ дыкхэ́на пал явирэ дэвлорэндэ и выкэдэна марикля зюмоса, со пэкэна лэ́нгэ Наюды́тка на́цыи.</verse>
				<verse number="2">Ѓа́да, мэ киндём ла ваш пэ́скэ пал дэшупандж шэ́кели руп, и пал екх пашэ́са хомеро ґэрсто (ячменё).”</verse>
				<verse number="3">И пхэндём мэ ла́кэ: “Ту ячэсапэ ма́нца бут дывэса́; и ту буты́р на явэ́са тэ камэс явирэ муршэ́н, и ту на явэ́са буты́р никонэскири, и мэ ява́ва кадасаво́-паць ваш ту́кэ.”</verse>
				<verse number="4">Пал-дова́ со чхавэ́ Израилёскирэ ячэ́напэ бут дывэса́ би крали́скиро, би тхагари́скиро, би свэнтонэ́-дыибна́скиро, би обсвэнцындлэ́-стылбо́скиро, би эфодо́скиро, би терафимо́скиро.</verse>
				<verse number="5">Пало́ (после) дава́ чхавэ́ Израилёскиро рисёна, и ёнэ явэ́на тэ родэ́н Рас-Дэвлэ́с, лэ́нгирэ Дэвлэ́с, и лэ́нгирэ крали́с Давидо́с: и ёнэ явэ́на тэ дарэ́н Ра́стыр-Дэвлэ́стыр и тэ рисён кэ Лэ́скиро лачхипэ́н дрэ палатунэ́ (последня) дывэса́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">Шунэ́н лав, Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, чхавэ́ Израилёскирэ, пал-дова́ со Рай Дэвэ́л бангякирэла манушэ́н, кон дживэ́ла пэ доя́ пхув: ‘Нанэ патяибэ́н, нанэ лачхипэ́н, и нанэ джиныбэ́н пал Дэвлэ́стэ пэ кодоя пхув.</verse>
				<verse number="2">Мануша́ совлахана, хохавэна, мулякирэна, и чорэна, мурша́ и джувля́ кэрэ́на биладжакунэ́ рэ́нды, ёнэ пхагирэна сарэ́ меры, и манушэ́нгиро рат чхувэ́лапэ екх пал екх.</verse>
				<verse number="3">Палдава́ пхув явэ́ла тэ тугинэл зоралэ́с, и кажно (сва́ко) ману́ш, кон дживэ́ла пэ ла́тэ, явэ́ла тэ хасёл (тэ пропэрэл) кхэтанэ́ фэлдытконэ мурдалэ́нца (зверенца), болыбнытконэ чирикленца, адя́кэ-паць и мачхэ́ морёскирэ (дэрьявэ́скирэ) хасёна.”</verse>
				<verse number="4">Соб (кай) ние́кх ману́ш тэ на лыджа́л чинга́рд явирэса, ци тэ на выракирэл явирэскэ, пал-дова́ со тумарэ́ мануша́ исын сы́рбы кодолэ́, савэ́ лыджа́на чинга́рд (чингардэнапэ) раша́са.</verse>
				<verse number="5">Тумэ́ явэ́на тэ обштавэнпэ дывэсэ́, и проро́ко адя́кэ-паць обштавэлапэ тумэ́нца раты́: и Мэ хасякира́ва тумарья да.</verse>
				<verse number="6">Мирэ́ мануша́ хасёна пир дова́, со лэ́ндэ на ухтылэ́ла (на́доси) джиныбэ́н Нэ пал-дова́, со тумэ́, рашаялэ, отпхэндлэпэ джиныбнастыр, Мэ адя́кэ-паць отпхэнава тумэ́нгэ, соб (кай) тумэ́ буты́р тэ на явэ́н сыр рашая́ анги́л Ма́ндэ, и пир дова́, со, тумэ́ бистырдэ Дэвлэ́скиро Зако́но, Мэ бистрава тумарэ́ чхаворэ́н (биятэ́н).</verse>
				<verse number="7">Со бутэды́р исын рашая́, то бутэды́р ёнэ кэрэ́на грэ́хи проти Ма́ндэ, и Мэ рискира́ва лэ́нгиро барипэ́н дрэ ладж.</verse>
				<verse number="8">Ёнэ чалякирэнапэ Мирэ́-манушэ́нгирэ грэхэ́нца, со янэ́на Мирэ́ мануша́, а лэ́нгиро ило́ тырдэлапэ кэ кэрэ́л чорипэ́н.</verse>
				<verse number="9">И явэ́ла адя́кэ: со явэ́ла манушэ́нца, дова́-паць явэ́ла рашанца. И Мэ пхарэ́с сэндякирава лэн пал дова́, со ёнэ кэрдэ́, и Мэ отда́ва палэ пал лэ́нгирэ рэ́нды (де́лы).</verse>
				<verse number="10">Ёнэ явэ́на тэ хан, нэ ёнэ на явэ́на чалэ, ёнэ явэ́на тэ кэрэ́н ладжакунэ рэ́нды (де́лы), нэ ёнэ на розбарьёнапэ, пал-дова́ со ёнэ пириячнэ тэ кандэ́н Рас-Дэвлэ́с.</verse>
				<verse number="11">Биладжаипэ́н, мол (вино), нэви́ бравинта [напитко-р.с.] – ґа́да, со исын лэ́ндэ пэ ило́ тэ кэрэ́н.</verse>
				<verse number="12">Мирэ́ мануша́ пхучэна каштунэ идолэндыр, соб (кай) тэ дэн годы́ лэ́нгэ, и лэ́нгиро дэсто́ сы́рбы пхэнэ́ла лэ́нгэ, со тэ кэрэ́н. Биладжакуно ду́хо (фа́но) лыджа́ла адя́кэ, со ёнэ дэнапэ дукха́, и ёнэ гинэ́ тэ кэрэ́н биладжакунэ́ рэ́нды и дуринэ Ма́ндыр, лэ́нгирэ Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="13">Ёнэ янэ́на свэ́нта дыибэна́ пэ вучипэна́ бэргакирэ (фэли), и ёнэ тхувалякирэна дрогонэ́ смолэнца пэ бэ́ргицы, тэл дэмбы, тэл тополи, и тэл тэрэбинто пир дова́, со лэ́нгири зэр (засенка) исын бари, палдава́ лэ́нгирэ чхая́ кэрэ́на биладжаипэ́н и лэ́нгирэ борья камэ́на явирэ муршэ́н.</verse>
				<verse number="14">Мэ на ява́ва пхарэ́с тэ сэндякирав лэ́нгирэ чхае́н, ко́ли ёнэ кэрэ́на биладжаипэ́н и лэ́нгирэ борьен, ко́ли ёнэ камэ́на явирэ муршэ́н, пал-дова́ со лэ́нгирэ мурша́ кокорэ́ кхэтанякирэнапэ налачхэ́ джувле́нца, и ёнэ янэ́на свэ́нта дыибэна́ биладжакунэ́ джувле́нца, а мануша́, савэ́ на джинэ́на бут, хасёна.</verse>
				<verse number="15">На дыкхи́ пэ дава́, со тумэ́, Израилёскирэ мануша́лэ, кэрэ́на биладжаипэ́н, хоць бы тэ на кэрэ́н чорипэ́н Юда́скирэ мануша́. Соб (кай) ёнэ тэ на джа́н пэ Галга́ло, и тэ на ґаздэ́нпэ пэ Бер-Авен, и соб (кай) ёнэ тэ на совлахан: ‘Тэ явэ́л джидо́ Рай Дэвэ́л’</verse>
				<verse number="16">Палдава́ Израилёскирэ мануша́ исын пхарэ́-шэри́тка (нарта) сы́рбы пхарэ́-шэри́тко рэ́ца (тёлка) исын; акана́ сыр дава́, Мэ, Рай Дэвэ́л, ява́ва тэ чаравав лэн сы́рбы бакрорэс пэ бари фэ́лда.</verse>
				<verse number="17">Ефраимо (Израилё) рисия́ кэ и́долы, мэкэ́н лэс кокорэс, екхджинэс.</verse>
				<verse number="18">Лэ́нгиро матыбэн исын джунгало́ (брыдко), ёнэ дурэды́р кэрэ́на биладжакунэ́ рэ́нды, лэ́нгирэ тхагарьенгэ (князенгэ) трэй илэ́стыр бипатыв.</verse>
				<verse number="19">Балва́л учхакирэ́ла лэн пэ́скирэ пхакэнца, и ёнэ явэ́на ладжакирдэ́ лэ́нгирэ свэнтонэ́ дыибнэндыр.’</verse>
			</chapter>
			<chapter number="5">
				<verse number="1">‘Шунэ́н дава́, рашая́лэ! Причхувэ́н кан, кхэр Израилёскиро! Рикирэнпэ кэ дова́, со шунэ́на, о кхэр крали́скиро! Пал-дова́ со сэ́ндо явэ́ла проти тумэ́ндэ, пир-дова́ со тумэ́ са́нас сы́рбы фэлы́ (петля) дрэ Маси́фа (Мицпа) и сы́рбы кхуды́ (сеть) пэ Фаворо.</verse>
				<verse number="2">Ёнэ хор загинэ́ дро блэ́ндо [бунтыибнарья бут замарэна ваш свэ́нта дыибэна́-ю.о.], нэ Мэ бангякирава лэн сарэ́н.</verse>
				<verse number="3">Мэ джино́м Ефремос, и Израилё исын на гарадо́ Ма́ндыр, и акана́, Ефре́мо, ту кэрэ́са биладжакунэ́ рэ́нды, а Израилё исын магирдо́.</verse>
				<verse number="4">Дова́, со ёнэ кэрэ́на, на домэкэла лэн тэ рисён кэ лэ́нгиро Дэвэ́л, пал-дова́ со ду́хо (фа́но) тэ кэрэ́л биладжаипэ́н, исын машки́р лэ́ндэ, и ёнэ на джинэ́на Рас-Дэвлэ́с.</verse>
				<verse number="5">Пхутькирибэ́н Израилёскиро тыкнякирдо дрэ лэ́нгирэ якха́ [допхэнэ́ла лэ́скирэ манушэ́нгэ дро муй-ю.о.], на дыкхи́ пэ дова́, со Израилё и Ефре́мо обштавэнапэ (пэрэ́на) дро лэ́нгиро чорипэ́н; и Юда обштавэлапэ адя́кэ-паць лэ́нца.</verse>
				<verse number="6">Ёнэ явэ́на тэ родэ́н Рас-Дэвлэ́с лэ́нгирэ бакрэ́нгирэ стадэнца и табунэнца, нэ ёнэ на латхэ́на Лэс; Ёв рисия́ (отгия́) криг лэ́ндыр.</verse>
				<verse number="7">Ёнэ ячкирдэ́ (парудэ) напатяибныткэс Рас-Дэвлэ́с; пал-дова́, со лэ́ндэ латхнэпэ кхэлбы (незаконна бияты): акана́ нэво́-чхонытко свэ́нко похала лэн и лэ́нгиро миштыпэ́н.</verse>
				<verse number="8">Пхурдэ́н дро бакрано ро́го дрэ Гива́, пхурдэ́н дро ро́го (труба), дрэ Ра́ма; дэн го́дла зоралэ́с дро Беф-Авэно, дыкх жа пала́л пал пэ́стэ, о Вениамино!</verse>
				<verse number="9">Ефремостыр ячэ́лапэ голоты́ня (чхучипэн) дро дывэ́с, сыр Мэ бангякирава лэн; машки́р ро́дыцы Израилёскирэ Мэ пхэндём, со дава́ явэ́ла чачэс.</verse>
				<verse number="10">Тхага́рья Юда́скирэ исын сы́рбы кодолэ́, кон дурьякирдя шпэры (знаки) пэ пхув: Мэ вычхувава Миро мижэхипэн (мижэх холы́) и пэ лэ́ндэ сыр пани́.</verse>
				<verse number="11">О Ефре́мо, притасадо, сэ́ндо пэкадя́ зоралэ́с лэс, пир-дова́, со ёв илэ́стыр лыя́ тэ псирэ́л пир манушы́тко упхэныбэ́н.</verse>
				<verse number="12">Мэ ява́ва сы́рбы моль (мэль) ваш Ефремоскэ, и сы́рбы кирмо [кирныпэн-ю.о.] ваш кхэр Юда́скиро.</verse>
				<verse number="13">Ке́ли Ефре́мо дыкхця́ пэ́скири дукх, и Юда дыкхця́ пэ́скиро фра́нсо (рана), тэды гия́ Ефре́мо кэ Асуро, и бичхадя́ пал крали́стэ Иаревостэ (Яревостэ), нэ ёв на дэ́ла ра́да тэ састякирэл тумэн, ци тэ драбакирэл тумэн тумарэ́ рискирдэ́ франсостыр (ранатыр).</verse>
				<verse number="14">Пал-дова́ со Мэ ява́ва сы́рбы шчэр (ле́во) пэ Ефремостэ, и сыр тэрно́ шчэроро пэ Юда́скиро кхэр. Мэ аж роскушава лэн и джа́ва криг, и Мэ лыджа́ва криг лэн, и одо́й на явэ́ла ние́кх тэ ракхэ́л лэн.</verse>
				<verse number="15">Мэ джа́ва криг, Мэ рисёва́ва пэ Миро штэ́то анги́л дова́, сыр ёнэ приджинэна пэ́скири банг [лэ́нгиро чорипэ́н-ю.о.] и явэ́на тэ родэ́н Миро муй: ке́ли лэн притасавэ́на, ёнэ явэ́на добусо́вэс тэ родэ́н Ман.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="6">
				<verse number="1">Дрэ смэнтныма пэ́скири ёнэ пэ зло́ко (ра́нко) явэ́на тэ родэ́н Ман и тэ ракирэ́н: ‘Явэ́н, и рисёваса амэ кэ Рай Дэвэ́л: пал-дова́ со Ёв дукхадя, и Ёв састякирэла амэн; Ёв пэкадя́ амэн, и Ёв пирипхандэла амарэ́ фра́нсы (раны).</verse>
				<verse number="2">Пало́ дуй дывэса́ Ёв джидякирэла амэн; пэ три́то дывэ́с Ёв чхувэ́ла пэ ґэра́ амэн, соб (кай) амэ́нгэ тэ джива́с анги́л Лэ́скиро дыкхибэ́н.</verse>
				<verse number="3">Амэ́нгэ трэй тэ джинас буты́р, амэ́нгэ трэй тэ причхувас тэ джинас буты́р Рас-Дэвлэ́с, Лэ́скиро явибэн явэ́ла сыр зло́ко, Ёв явэ́ла сыр брышы́нд, сыр ґаратуно брышы́нд (позднё), со панякирэла пхув.’</verse>
				<verse number="4">‘О, Ефремэ, со Ма́нгэ тэ кэра́в ту́са? О, Юда, со Ма́нгэ тэ кэра́в ту́са? Пал-дова́ со тумари́ паты́в кэ Мэ исын сы́рбы туча пэ зло́ко (ра́нко), и сы́рбы пахлын (роса) пэ зло́ко, сави́ сыг хасёла (проджа́ла).</verse>
				<verse number="5">Палдава́ Мэ вычингиравас лэн пир пророкэ́ндэ, Мэ мулякиравас лэн Мирэ́ лавэ́нца; и Миро сэ́ндо пэ лэ́ндэ явэ́ла сы́рбы дуд (свэ́то), со ґаздэ́лапэ.</verse>
				<verse number="6">Пал-дова́ со Ма́нгэ исын древа́н пир ило́ лачхэ́-илы́ткима, а на свэ́нто дыибэ́н, и джиныбэ́н пал Ма́ндэ, Дэвлэ́стэ, буты́р, сыр цэ́ло схачкирибэ́н.</verse>
				<verse number="7">Нэ ёнэ сыр Адамо пхагирдэ́ Завето; одо́й ёнэ ячадэ хоханэ́с Ман.</verse>
				<verse number="8">Галаа́до исын фо́ро, дро саво́ дживэ́на бибахталэ́, и ёв исын магирдо́ ратэ́са.</verse>
				<verse number="9">Сыр розмарибнарья [розмарибнытко шайка-ю.о.], кон подракхэла манушэ́с тэ замарэ́л, адя́кэ-паць и кампания рашангири запасёла тэ замарэ́л пир дром кэ Сехэмо; чачэс, ёнэ кэрэ́на стэтка (джунгалэ́) рэ́нды.</verse>
				<verse number="10">Дро кхэр Израилёскиро Мэ дыкхцём трашано: одо́й кэрэ́лапэ Ефрамоскиро биладжаипэ́н; Израилё исын магирдо́.</verse>
				<verse number="11">Адя́кэ-паць, ваш ту́кэ, Юдэ, сыкадо дывэ́с ваш гивэнгиро счхиныбэн, ке́ли Мэ рискира́ва Мирэ́ – манушэ́нгирэ пленонэн.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="7">
				<verse number="1">Ке́ли Мэ састякиравас Израилё, тэды хохаибэ́н [чорипэ́н-ю.о.] Ефремоскиро откэрдяпэ / сыкадыя́ и фуипэ́н Самариякиро. Пал-дова́ со ёнэ кэрэ́на хоханэ́с, лэ́ндэ исын чора, савэ́ пхагирэна кхэра́, и розмарибнари (шайка розмарибнытко) пэрэ́ла яври́ пэ манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="2">Ёнэ на думинэ́на дрэ пэ́скирэ илэ, со Мэ рипирава саро́ лэ́нгиро фуипэ́н; аканэ лэ́нгирэ рэ́нды исын трусця́л (вокруг) лэ́ндэ; ёнэ исын сарэ́ анги́л Ма́ндэ.</verse>
				<verse number="3">Ёнэ радынэна крали́с лэ́нгирэ фуипнаса, и тхагарьен лэ́нгирэ хохаибнаса.</verse>
				<verse number="4">Ёнэ хачона тэ кэрэ́н биладжаипэ́н сы́рбы бов, саво́ росхачкирдя пэкибнаскиро (пекарё) – ґа́да, ёв пирияця́ тэ кэрэ́л бутэды́р яг пало́ дова́, сыр замешындло хумэр (тясто) ґаздэ́лапэ.</verse>
				<verse number="5">Пэ свэнкитко дывэ́с амарэ́ крали́стэ, э тхага́рья (кня́зи) насвалякирдэ лэс, матякирдэ моляса (виноса); и ёв лыя́ тэ тырдэл пэ́скиро васт кэ одолэ́, савэ́ холямэс санапэ лэ́стыр.</verse>
				<verse number="6">Ёнэ росхачкирэна пэ́скиро ило́ сы́рбы бов, ке́ли ёнэ подракхэна тэ замарэ́н: лэ́нгиро пэкибнаскиро (пекарё) совэла сари́ рат, нэ тася́рлэс (пэ зло́ко) ёв хачола сыр бари яг.</verse>
				<verse number="7">Ёнэ исын хачкирдэ́ сыр бов, и ёнэ поханэ пэ́скирэ сэндарьен. И лэ́нгирэ кра́лья пынэ́, нанэ ние́кх ману́ш машки́р лэ́ндэ тэ кхарэл Ман.</verse>
				<verse number="8">О Ефре́мо кхэтанякирдяпэ (змешындя пэс) машки́р Наюдытконэ́ манушэ́ндэ; Ефре́мо исын сы́рбы парамо [маро́-р.с.], со пэкэлапэ напирискирдо.</verse>
				<verse number="9">Явирэ́ – тхэмэ́скирэ (чу́жа) мануша́ поханэ лэ́скири зор, нэ ёв на джинэ́ла дова́. Лэ́стэ исын сыва бала́ ада́й и одо́й, нэ ёв на джинэ́ла дава́.</verse>
				<verse number="10">Израилёскиро пхутькирибэ́н допхэнэ́ла дро муй лэ́скирэ манушэ́нгэ, нэ ёнэ на рисинэ́ палэ кэ Рай Дэвэ́л, лэ́нгиро Дэвэ́л, и ёнэ на родэ́на Лэс дро саро́ дава́.</verse>
				<verse number="11">Ефре́мо адя́кэ-паць исын сы́рбы дылынинько голумбо, савэ́стэ нанэ годы́: ёнэ кхарэ́на Еги́пто, нэ ёнэ джа́на кэ Асирия.</verse>
				<verse number="12">И ке́ли ёнэ джа́на, Мэ чхурдава Мири́ кхуды́ (сеть) тэ ухтылав лэн; Мэ тырдава тэлэ́ лэн сыр болыбнытконэ чириклен, савэ́ исын дро фа́но (воздухо). Мэ пирисыклякирава лэн кэ дукха́, ке́ли лэ́нгиро скэдыибэ́н шунэ́ла пал дава́.</verse>
				<verse number="13">Бида пэ лэ́ндэ, пал-дова́ со ёнэ отгинэ́ [нашнэ́-ю.о.] Ма́ндыр! Хасибэ́н пэ лэ́ндэ, пал-дова́ со ёнэ кэрдэ́ чорипэ́н проти Ма́ндэ! На дыкхи́ пэ дова́, со Мэ выракхцём лэн, усае́кх ёнэ ракирдэ́ хохаибэ́н проти Ма́ндэ.</verse>
				<verse number="14">Ёнэ на кхардэ́ зоралэ́с Ман сарэ́ лэ́нгирэ илэ́стыр, ке́ли ёнэ тугиндлэ ясвэ́нца пэ пэ́скирэ чхуибэна. Ёнэ кэдэнаспэ кхэтанэ́ пал маро́ (гива́) и мол (вино), и ёнэ кэрэ́на бу́нто проти Ма́ндэ.</verse>
				<verse number="15">На дыкхи́ пэ дова́, со Мэ сыклякирдём лэн кэ дукха́, и зоралякирдём Мэ лэ́нгирэ васта́, нэ ёнэ придуминэнас чорипэ́н проти Ма́ндэ.</verse>
				<verse number="16">Ёнэ рисинэ́ палэ, нэ на кэ Са́мо Барыдыр; ёнэ исын сыр дошвало лу́ко. Лэ́нгирэ тхага́рья пэрэ́на куртала́тыр пал пэ́скири чиб, со ракирдя́ холямипэн (дерзости). Пэ пхув Египто́скири лэ́ндыр явэ́на тэ санпэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="8">
				<verse number="1">Причхувэ́н ро́го (труба) кэ ушта́ тумарэ́. Ёв, вэ́рго, явэ́ла сыр о́рло (ки́до) проти Кхэр Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, пал-дова́ со ёнэ пхагирдэ́ Миро Завето и кэрдэ́ бу́нто проти Миро Зако́но.</verse>
				<verse number="2">Израилё явэ́ла зоралэ́с тэ кхарэл Ман: ‘Миро Дэ́вла, амэ джинэ́са тут!’</verse>
				<verse number="3">Израилё чхурдыя́ саро́ лачхипэ́н: о вэ́рго явэ́ла тэ традэлпэ пал лэ́стэ.</verse>
				<verse number="4">Ёнэ чхувэ́на кралье́н кокорэ́, нэ на Ма́ндыр (бы Миро); ёнэ чхувэ́на тхагарьен (князьен) би Мирэ́-лавэскиро. Лэ́нгирэ рупэ́стыр и сувнака́стыр ёнэ кэрэ́на пэ́скэ и́долы пэ пэ́скиро хасибэ́н.</verse>
				<verse number="5">Тыро́ гуруворо ячкирдя́ тут, э, Сама́рия! Мири́ холы́ ґаздыя́пэ проти лэ́ндэ. Сыр ґара́ (длу́гэс) явэ́ла кэ дова́, ке́ли ёнэ ячэ́напэ бибангипнаскирэ.</verse>
				<verse number="6">И дава́ гуруворо адя́кэ-паць Израилёстыр: графа́ри (спецо тэ рисынэл) вычхиндя дава́, и палдава́ ёв исын на дэвэл. Кадава́ гуруворо Самариякиро явэ́ла пхагирдо́ пэ котэра́.</verse>
				<verse number="7">Ёнэ посеиндлэ балва́л, и ёнэ счхинэна штормо: сыр гива́ лэ́ндэ сарэ́са на явэ́на пэ ґэро́й (колосо); на явэ́ла прибарипэн дро яржо́. Ко́ли и выбарьёла лэ́ндэ вари-со, то э чу́жа мануша́ накхавэна (проглынинэна) яржо́ (гив).</verse>
				<verse number="8">Израилё адя́кэ-паць исын накхадо (проглыниндло): акана́ ёнэ ячнэ́ машки́р Наюды́тка на́цыи сы́рбы кхоро́ (сасудо), со на пир ило́ никонэ́скэ.</verse>
				<verse number="9">Пал-дова́ со ёнэ гинэ́ кэ Асуро (Асирия) сы́рбы бусо (дико) о́сло (мега́ри), со екхджино́ псирэ́ла, а Ефре́мо змешынэласпэ почастункэнца (пал ловэ́) явирэ – манушытконэ́ нацыенца, соб (кай) тэ дэн паты́в лэ́скэ.</verse>
				<verse number="10">На дыкхи́ пэ дова́, со ёнэ бичхавэнас (покиндлэ) почасту́нки (да́ры) машки́р Наюды́тка на́цыи, акана́ Мэ кэдава лэн и ёнэ лэ́на тэ чуинэн (тэ пиридживэн) пхарэ́с тэл ґа́мо крали́стыр, тхагарьенгирэстыр.</verse>
				<verse number="11">Пал-дова́ со Ефреимо кэрдя́ бут алта́ри (жэртвеники) ваш грэ́хо, ёнэ ячнэ́ ваш лэ́скэ сыр алта́ри тэ кэрэ́н грэ́хи.</verse>
				<verse number="12">Мэ чхиндём ваш лэ́скэ барэ́ лава́ Мирэ́ Законо́стыр, нэ ёв погиндя лэн пал чу́жа [ди́вна-ю.о.] пхэныбэна.</verse>
				<verse number="13">Ёнэ янэ́на джидо́ мас сыр свэ́нто дыибэ́н Ма́нгэ, и ёнэ ха́на лэс, нэ Мэ, Рай-Дэвэ́л, на прилава лэн.’ Акана́ Мэ ява́ва тэ рипирав лэ́нгиро чорипэ́н и тэ сэндякирэ́л лэн пал лэ́нгирэ грэ́хи: ёнэ рисёна палэ кэ Еги́пто.</verse>
				<verse number="14">Израилё бистырдя пал Лэ́скирэ Создыибнаскирэстэ, и ёнэ чхудэ́ пэ́скэ мангипнытка штэ́ты (капишчы), и о Юда адя́кэ-паць бутэды́р кэрдя́ пэ́скэ фо́рья зоралэ́ вантаса: нэ Мэ бичхава́ва яг пэ лэ́скирэ фо́рья, и ёй похала лэ́нгирэ барэ́ фэлатиня́ / колова́ (дворцы).</verse>
			</chapter>
			<chapter number="9">
				<verse number="1">На ра́дынпэ древа́н (бут), Изра́иле кэ вучипэ́н, сыр яви́р манушы́тка на́цыи (народы), пал-дова́ со ту дуриян тырэ́ Дэвлэ́стыр пир биладжакунэ́ рэ́нды (де́лы). Ту́кэ яця́ пир ило́ плэскирибэн пал биладжаипэ́н пэ кажно шу́рна (гумно).</verse>
				<verse number="2">Шурна гиваобкэрибнаскири и пресо на чалякирэна лэн, и нэви́ мол / со́ко (хум) хохавэла лэн.</verse>
				<verse number="3">Ёнэ на явэ́на тэ дживэ́н пэ пхув Ра́скирэ-Дэвлэ́скири, а Ефре́мо рисёла палэ кэ Еги́пто, и ёнэ явэ́на тэ хан нажужэ́ хабэна дрэ Асирия.</verse>
				<verse number="4">Ёнэ на явэ́на тэ чхувэ́н ваш Ра́скэ-Дэвлэ́скэ мол (вино) сыр свэ́нто дыибэ́н, адя́кэ-паць и лэ́нгирэ свэ́нта яныбэна́ на явэ́на лачхэ́ Лэ́скэ: ёнэ явэ́на сыр маро́ пэ гараибэн, и сарэ́, кон ха́ла, лэс, явэ́на магирдэ́. Дава́ маро́ явэ́ла екх лэ́нгэ тэ явэ́н чалэ, нэ ёв на явэ́ла ваш Кхэр Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро.</verse>
				<verse number="5">Со явэ́на тумэ́ тэ кэрэ́н дро дывэ́с, ке́ли трэй тэ явэ́л скэдыибэ́н, дро дывэ́с свэнкитко Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро?</verse>
				<verse number="6">Пал-дова́ со, акэ, ёнэ джа́на криг, сыр явэ́ла хасибэ́н. О Еги́пто кэдэла лэн кхэтанэ́; О Мемфисо явэ́ла тэ гаравэл лэн. Цукнуда (стрекава) лэ́ла лофо пэ лэ́нгирэ рупувэ́ барвалыпэна (кучипэна); а пхусадытка хру́сты явэ́на дрэ лэ́нгирэ ша́тры.</verse>
				<verse number="7">Явнэ́ дывэса́ тэ дыкхэ́н лэн, явнэ́ дывэса́ ваш сэ́ндо: ту, Израиле, явэ́са тэ джинэ́с пал дава́! О магико исын на барэ-годя́киро; а ману́ш, саво́ россэндякирэлас дро ду́хо (фа́но), исын бигодякиро, пир дова́, со древа́н хор исын тыро́ чорипэ́н, и древа́н зорало́ исын тыро́ намалыпэн (врогима).</verse>
				<verse number="8">Ци исын Ефремостэ ракхибнаскиро (стражо) тэ дыкхэ́л пал явирэндэ пала́л мирэ́ Дэвлэ́стэ? Нэ лэ́скиро проро́ко исын сы́рбы фэлы́ чириклэ-ухтылыбнаскирэстэ (птицэловстэ) пэ сарэ́ лэ́скирэ дрома́, и исын сы́рбы кхуды́ (сетка) дро кхэр лэ́скиро Дэвлэ́скиро.</verse>
				<verse number="9">Ёнэ хор пынэ́ дро биладжаипэ́н, сыр дрэ дывэса́ Гивакирэ. О Дэвэ́л явэ́ла тэ рипирэл лэ́нгиро чорипэ́н, Ёв явэ́ла пхарэ́с тэ сэндякирэ́л пал лэ́нгирэ грэ́хи.</verse>
				<verse number="10">Мэ латхём тут, о Израиле, сы́рбы винаграды́тко (дракхитко) мура пэ чхучи́ (пусто) фэ́лда; Мэ дыкхцём тумарэ́ дадэн сы́рбы пэ́рва баритка (пло́ды) пэ инжыритко дрэ́во дро пэ́скиро пэ́рво сезоно. Нэ ке́ли ёнэ гинэ́ кэ Ваалфегоро, тэды ёнэ отдынэ́ пэс ладжаипнаскэ; ёнэ ячнэ́ джунгалэ́ сы́рбы и́долы, со ёнэ камлэ́.</verse>
				<verse number="11">Ефремоскиро барипэ́н, сыр чириклы вурняла криг – на явэ́ла ни бияныпэ́н, ни пхарипэ́н, нанэ ни кхабныпэн (зачатиё).</verse>
				<verse number="12">На дыкхи́ пэ дава́, со ёнэ барьякирэна пэ́скирэ чхаворэ́н (биятэ́н), нэ Мэ ла́ва криг лэн кэ палатуно́ (последнё) манушоро. Чачо́, би́да пэрэ́ла пэ лэ́ндэ, ке́ли Мэ отджава (дурьёвава) лэ́ндыр!’</verse>
				<verse number="13">Нэ адя́кэ-паць мэ, Осия, дыкхцём Ефремос, саво́ сыс сыр Ти́ро, саво́ сыс почхудо пэ шука́р штэ́то. Нэ Ефре́мо лыджа́ла анги́л пэ́скирэ биятэ́н тэ замарэ́н лэн.</verse>
				<verse number="14">Дэ лэ́нгэ, Раё Дэ́вла, – дова́, со Ту дэ́са? Дэ лэ́нгэ лочови́/ джувля́ бичхаворэнгирья, и шукэ́ цюця!’</verse>
				<verse number="15">Рай Дэвэ́л ракирэ́ла: ‘Саро́ лэ́нгиро фуипэ́н исын дро Галга́ло, пал-дова́ со одо́й Мэ лыём зоралэ́с тэ на вырикирав лэн: пир дова́ фуипэ́н, со ёнэ кэрдэ́, Мэ традава криг лэн Мирэ́ кхэрэ́стыр, Мэ на ява́ва буты́р тэ прилав лэн. Лэ́нгирэ сарэ́ тхага́рья (кня́зи) бунтынэна.</verse>
				<verse number="16">Ефремо́скирэ мануша́ исын дукхадэ: лэ́скирэ ко́рни (рукха́) вышутинэ, ёнэ на дэ́на пхаба́. Чачо́, лэ́ндэ буты́р на явэ́на чхаворэ́, Мэ мулякирава дрогонэ́ биятэ́н лэ́нгирэ лочовя́тыр (утробатыр).</verse>
				<verse number="17">Миро, Осияскиро Дэвэ́л, чхувэ́ла лэн криг Пэ́стыр, пал-дова́ со ёнэ на кандынэ́ Лэс; и ёнэ явэ́на псирибна́скирэ мануша́ (скитальцы) машки́р Наюды́тка на́цыи (народы).</verse>
			</chapter>
			<chapter number="10">
				<verse number="1">Израилё исын пышно винаграды́тко кашторо, саво́ бутэды́р янэ́ла му́ри пэ́скэ. Со бутэды́р ёв дэ́ла му́ри, то бутэды́р ёв кэрэ́ла алта́ри; со фэдэды́р ячэ́лапэ лэ́скири пхув, то ёнэ бутэды́р гожакирэна (шукарьякирэна) сты́лбы вычхудэ́ муенца / патренца (образэнца).</verse>
				<verse number="2">Лэ́нгиро ило́ росчхудо пэ паш, акана́ Рай Дэвэ́л пхагирэ́ла тэлэ́ лэ́нгирэ алта́ри (жэ́ртва), Ёв пхагирэ́ла пэ котэра́ лэ́нгирэ сты́лбы вычхудэ́ муенца / патренца (образэнца).</verse>
				<verse number="3">Пал-дова́ со акана́ ёнэ ракирэ́на: ‘Амэ́ндэ нанэ Кра́ли, пал доваа со амэ на дарандыям Ра́стыр-Дэвлэ́стыр. Ко́ли тэ явэ́л кра́ли амэ́ндэ, со ёв кэрэ́ла амэ́нгэ?’</verse>
				<verse number="4">Ёнэ ракирэ́на хартытка (пуста) лава́, хоханэ́с совлахана, ке́ли счхувэна завето. Палдава́ пхаро́ сэ́ндо ґаздэ́лапэ пэ лэ́ндэ сы́рбы трутитко чар (ядовито), со исын пэ лесьни (борозны) фэлдэнгирэ.</verse>
				<verse number="5">Мануша́, кон дживэ́ла кэ Сама́рия, дарэ́на вычхиндлэ́ гуруворэстыр Беф-Авеностыр. Лэ́нгирэ мануша́ тугинэна зоралэ́с пал лэ́ндэ, и лэ́нгирэ биладжакунэ́ рашая́ явэ́на тэ тринскирэнпэ пал лэ́ндэ, пал лэ́нгиро барипэ́н, саво́ ячкирдя́ лэн.</verse>
				<verse number="6">Кадава́ идоло кокоро́ явэ́ла лыджино кэ Асирия, сыр да́ро крали́скэ Иаревоскэ (Яревоскэ); нэ Ефремос обухтылэла ладж, и Израилё явэ́ла ладжакирдо́ годэ́ лавэ́стыр, пал саво́ ёнэ гинэ́.</verse>
				<verse number="7">Нэ со ракирэлапэ пал Сама́рия, то ла́киро кра́ли хасёла криг сы́рбы пена/вэткица упра́л пэ тхадунэ панинга́.</verse>
				<verse number="8">И адя́кэ-паць явэ́на розмардэ пэ котэра́ вучэ́ штэ́ты пэ Авено, грэ́хо Израилёскиро. Хру́сты сувьенца и жылта хру́сты пхусаденца выбарьёна пэ лэ́нгирэ алта́ри; ёнэ пхэнэ́на бэргэнгэ: ‘Чхакирэн амэн,’ и бэргицэнгэ: ‘Пэрэн пэ амэ́ндэ.’</verse>
				<verse number="9">О, Израилё Тырэ́ манушэ кэрдэ́ буты́р грэ́хи сыр и дро долэ́ дывэсэ́ дрэ Гива́, – одо́й тумэ́ ячнэ́пэ. Ци со марибэ́н дрэ Гавао́но (Гива́) проти чхавэ́ндэ, савэ́ кэрэ́на чорипэ́н, на догия́ кэ ёнэ?</verse>
				<verse number="10">Ко́ли тэ явэ́л Миро выкэдэибэн, то Мэ высыклякирава лэн. Манушы́тка на́цыи (народы) явэ́на тэ кэдэнпэ проти лэ́ндэ, ке́ли ёнэ бангякирэна лэн пал дуе-молытко чорипэ́н.</verse>
				<verse number="11">О Ефреме, саво́ исын сы́рбы высыклякирды рэца (тёлка), савьякэ камэлапэ тэ штакирэл гива́, нэ Мэ чхува́ва ґа́мо пэ лэ́скири тхулы мэн: Мэ зачхувава Ефремос тэ тырдэл плуго, а Юда явэ́ла тэ пашынэл (тэ пхаравэл) пхув, а Яково явэ́ла тэ рандэл (тэ розмарэл) комки.</verse>
				<verse number="12">Почхувэн дрэ пхув ваш пэ́скэ пир чачипэ́н; счхинэн тэлэ́ пир лачхэ́-илы́ткима, и ґаздэ́н тумари́ напочхуды фэ́лда; пал-дова́ со исын часо тэ родэ́н Рас-Дэвлэ́с анги́л дова́, сыр Ёв явэ́ла и почхувэла чачипна́са сыр брышындэса пэ тумэ́ндэ.</verse>
				<verse number="13">Тумэ́ пхарадэ пхув ваш фуипэ́н, тумэ́ счхиндлэ чорипэ́н. Тумэ́ ханэ́ хохано́ баритко (пло́до), пал-дова́ со тумэ́ допатяндынэ зоралэ́с дрэ пэ́скирэ дроморэ, дро бутыпэн тумарэ́ зоралыпнаскирэ муршэндэ.</verse>
				<verse number="14">И ґаздэ́лапэ бу́нто машки́р тумарэ́ манушэ́ндэ, и сарэ́ тумарэ́ тва́рдыми / диз (крепости) явэ́на пхагирдэ́ – сыр Салмано пхагирдя́ Бет-Арбело дро марибны́тко дывэ́с: э дай сыс чингирды пэ котэра́ ла́кирэ биятэнца.</verse>
				<verse number="15">Адя́кэ кэрэ́ла тумэ́нца, о Вефи́лё, пир-дова́ со тумэ́ бут кэрдэ́ фуипэ́н.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="11">
				<verse number="1">Пэ зло́ко (пэ ра́нко) кра́ли Израилёскиро хасёла! ‘Сыр Израилё сыс бия́то, ёв яця́ дро́го Ма́нгэ, и Мэ кхардём Мирэ́ чхавэ́с Египто́стыр.</verse>
				<verse number="2">Ёнэ, Мирэ́ проро́ки, кхардэ́ лэс, нэ ёв дурия лэ́ндыр. Лэ́скирэ мануша́ янэ́нас Ваалоскэ свэ́нта дыибэна́, и тхувалякирдэ дрогонэ́ смолэнца вычхиндлэ́ муенгэ барэстыр.</verse>
				<verse number="3">Мэ сыклякирдём Ефремос тэ псирэ́л, Мэ лыём (лыджиём) лэс пэ васта́; нэ ёнэ на джиндлэ́, со Мэ састякирдём лэн.</verse>
				<verse number="4">Мэ притырдавас лэн ковлэ́ дорье́нца (шылорэнца) манушытконэ́ ласкаса, и Мэ со́мас ваш лэ́нгэ сы́рбы кодова́, кон лэ́ла криг ґа́мо лэ́нгирэ жандэндыр, и Мэ ковлэс чалякирдём лэн.</verse>
				<verse number="5">Ёв на рисёла палэ пэ пхув Египто́скири, нэ Асуро (Асириятыр) явэ́ла кра́ли лэ́нгэ: пал-дова́ со ёнэ отпхэндлэпэ тэ рисён кэ Мэ.</verse>
				<verse number="6">И курта́ла пэрэ́ла (явэ́ла тэ рисёл одори́к и палэ) пэ фо́рья лэ́скирэ, и ёй явэ́ла тэ чингирэл тэлэ́ лэ́нгирэ штабы, и хасякирэ́ла лэн пал лэ́нгири годы́.</verse>
				<verse number="7">Мирэ́ мануша́ бандинэ, соб (кай) тэ дурьён криг Ма́ндыр. На дыкхи́ пэ дова́, со ёнэ кхарна Ман тэ помогинав, Най Вучэдыронэс, ние́кх лэ́ндыр на барьякирэ́ла Лэс.</verse>
				<verse number="8">Со Ма́нгэ тэ кэра́в ту́са, Ефреме? Сыр Мэ выдава тут, Израиле? Сыр Мэ тэ кэра́в ту́са сыр Адмаса [Адамаса-р.с.]? Сыр Мэ сашты́ тэ кэра́в ту́кэ одова́, со кэрдём Сэвоимоскэ [Цэвоимоскэ-ю.о.]? Миро ило́ рисия́ дрэ Ма́ндэ, Мири́ ла́ска (жалость) росхачия.</verse>
				<verse number="9">Мэ на ява́ва тэ кэра́в пир саро́ зоралыпэ́н Мирэ́ холынакиро, Мэ на ява́ва тэ хасякира́в Ефремос. Пал-дова́ со Мэ сом Дэвэ́л, а на ману́ш, Екх Свэ́нто машки́р тумэ́ндэ; и Мэ на ява́ва трашаса дро фо́ро.</verse>
				<verse number="10">Ёнэ джа́на пала́л пал Растэ-Дэвлэ́стэ; Ёв явэ́ла тэ рыкинэл сы́рбы шчэр (ле́во). Сыр Ёв лэ́ла тэ рыкинэл, тэ́ньчи Лэ́скирэ бияты явэ́на тэ джа́н сыгэды́р тринскирибнаса пал-панендыр (западостыр).</verse>
				<verse number="11">Ёнэ явэ́на сы́гэс тринскирибнаса сы́рбы чирикля́ Египто́стыр, сы́рбы голумбы Асирия́кирэ пхувья́тыр. Нэ Мэ да́ва во́ля лэ́нгэ тэ дживэ́н дрэ лэ́нгирэ кхэра́,’ – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="12">Ефре́мо обчхудя́ Ман хохаибнаса, и кхэр Израилёскиро фрэнтымаса. Нэ Юда дурэды́р псирэлас Дэвлэ́скирэ дромэ́са и сыс патяибнытконэ свэнтонэнца.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="12">
				<verse number="1">Ефре́мо чаравэлапэ балваляса и традэлапэ пал балва́л вастоко́стыр: ёв со дывэ́с прибарьякирэла хохаибэ́н и голоты́ня (разорениё). Ёнэ адя́кэ-паць кэрна доракирибэ́н (завето) Асуроса (Асирияса), и маслинитко дзэт лыджа́на кэ Еги́пто.</verse>
				<verse number="2">О Рай Дэвэ́л адя́кэ-паць лыджа́ла чинга́рд (сэ́ндо) проти Юдастэ, и Ёв пхарэ́с явэ́ла тэ сэндякирэ́л Яково́с пал лэ́скирэ рэ́нды (де́лы), пал дова́, со ёв кэрдя́, Рай Дэвэ́л дукхавэла палэ лэс.</verse>
				<verse number="3">Ёв ухтылэлас пэ́скирэ пшалэ́с пал кхур (пента) дро дакири лочови́ (чрево), и ёв спробиндя зорья Дэвлэ́са.</verse>
				<verse number="4">Чачо́, ёв спробиндя зорья Янголоса, и ёв пиризорьякирдя Лэс; ёв рондя́ и ёв родыя бахтякирибэ́н Лэ́стыр. Ёв, Дэвэ́л, латхя́ лэс дрэ Вефи́лё и одо́й Ёв ракирдя́ амэ́нца.</verse>
				<verse number="5">Дава́ исын Рай Дэвэ́л, янголэ́нгирэ – болыбна́скиро Дэвэ́л, Сарэзорья́киро, – Лэ́скиро Лав Иегова (Яхва́).</verse>
				<verse number="6">И ту, Яково́скиро ўнуко (непото), рисёв палэ кэ Дэвэ́л тыро́: ракх (дыкх) тангипэ́н (лачхэ́-илы́ткима) и чачуно́ сэ́ндо, и ўса́ды (сак) ужакир лачхипэ́н тумарэ́ Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="7">Мэндро исын Хананеянино, савэ́стэ исын хоханэ́ ублады́тка (весы) дро лэ́скиро васт, лэ́скэ исын пир ило́ тэ притасавэл (тэ дукхавэл).</verse>
				<verse number="8">И пхэндя́ Ефре́мо: “Мэ, чачэс, яцём барвало́, мэ латхём саро́ миштыпэ́н ваш пэ́скэ: дрэ сарэ́ мирэ́ пхарэ́ бутя́ ёнэ на латхэ́на дрэ ма́ндэ нисаво́ чорипэ́н, со исын грэ́хо.”</verse>
				<verse number="9">Нэ Мэ, Рай Дэвэ́л, тыро́ Дэвэ́л пхувья́тыр Египтоскирьятыр; Мэ нэвэ́стыр (снова) кэра́ва адя́кэ, со тумэ́ явэ́на тэ дживэ́н пэ буды (кушчы), сы́рбы дрэ дывэса́, савэ́ исын упхэндлэ сыр свэ́нки.</verse>
				<verse number="10">Мэ ракирдём пророкэнгэ, Мэ прибарьякирдём дыкхибэна сыр сунэ́ ваш тумэ́нгэ: Мэ дыём бут годэ́-пхэныбны́тка (притчы) пир пророкэ́ндэ.</verse>
				<verse number="11">На дыкхи́ пэ дова́, со Галаа́до кэрэ́ла намиштэс (и́долы) сыр Авено, и лэ́скирэ мануша́ ячэ́напэ (кончынэна) нисоса, на дыкхи́ пэ дава́, со ёнэ янэ́на гурувэ́н сыр свэ́нто дыибэ́н дро Гилгало, нэ лэ́нгирэ алтарьендыр явэ́на руи́ны машки́р лесьни фэлдэнгирэ.</verse>
				<verse number="12">И настя́ Яково пэ пхув Сириякири, и Израилё сыс дына́ри пал ромня́тэ, и пал ромня́тэ ёв ракхця́ бакрэ́н.</verse>
				<verse number="13">О Рай Дэвэ́л вылыджия́ (яндя́) Израилё Египто́стыр пир пророкостэ, и Ёв приракхця лэс пир пророкостэ.</verse>
				<verse number="14">О Ефре́мо дыя́ яг Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ холякэ киркипнастыр (росхолякирдя Рас-Дэвлэ́с); палдава́ Ёв мэкця́ пэ лэ́стэ ратэскири банг и Ёв дукхавэла палэ лэс и сыкавэ́ла лэ́скэ дая́ банг.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="13">
				<verse number="1">Ке́ли ракирдя́ Ефре́мо (мануша́ Ефремо́скирэ родыцо́стыр), то сарэ́ издрандынэ. Ёв сыс барьякирдо́ дро Израилё, нэ сыр ёв кэрдя́ чорипэ́н анги́л Ваалостэ (Ваало), то ёв хасия́.</verse>
				<verse number="2">Акана́ ёнэ кэрэ́на грэ́хи бутэды́р и барэды́р, и ёнэ кэрдэ́ ваш пэ́скэ вычхудэ́ муя́, и́долы рупэ́стыр пир пэ́скиро джиныбэ́н, сарэ́ кадалэ́ статулы кэрдэ́ графарья (спецы тэ рисынэн) дрэ вастытка бутя́. И ёнэ пхэнэ́на: ‘мэк мануша́, кон янэ́ла свэ́нто дыибэ́н, тэ чамудэн гуруворэ́н.’</verse>
				<verse number="3">Палдава́ ёнэ явэ́на сыр мигла (тумано) пэ зло́ко, сыр пэ́рво пахлын, сави́ сы́гэс хасёла, сыр шприя (мякина), со росчхурдэла рискирибнаскири балва́л криг гиваобкэрибнаскирэ шурнатыр (гумностыр), сыр тхув, со джа́ла труба́тыр (тхувалэстыр).</verse>
				<verse number="4">Нэ Мэ сом Рай-Дэвэ́л, тыро́ Дэвэ́л Египто́скирэ пхувья́тыр, ту́кэ на трэй тэ джинэ́с явирэ дэвлорэн апри́ч Ма́ндэ: пал-дова́ со нанэ ние́кх апри́ч Ма́ндэ, Саво́ зракхэ́ла.</verse>
				<verse number="5">Мэ дыкхцём пал ту́тэ пэ чхучи́ пхув, пэ штэ́ты, кай сыс баро́ шукипэн.</verse>
				<verse number="6">Ке́ли лэ́ндэ исыс чаритка фэ́лды, ёнэ сыс чалэ, ёнэ сыс пхэрдэ́с чалэ и лэ́нгиро ило́ ячэлас барикано, пал-дова́ со ёнэ бистырдэ пал Ма́ндэ.</verse>
				<verse number="7">И Мэ ява́ва ваш лэ́нгэ сы́рбы шчэр (ле́во), сы́рбы леопардо пашы́л дром ява́ва Мэ тэ дыкха́в цямкэс пал лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="8">Мэ ява́ва тэ пирилав лэн сы́рбы ричыха (медведица), савьятэ хасинэ́ тыкнорэ; Мэ ява́ва тэ рискирав лэ́нгирэ-пашварэнгиро кокалыцо кэ ило́ и Мэ ява́ва тэ похав лэн сы́рбы шчэриха, а фэлды́тка мурдала́ (звери) явэ́на тэ роскушэн лэн.</verse>
				<verse number="9">Ту хасякирдян пэс, Израиле, со ту сан проти Ма́ндэ, проти Кодолэстэ, Саво́ подэла васт ту́кэ. Кай жа исын дова́ сэнда́ри (кра́ли), саво́ дэ́ла ра́да тэ зракхэ́л тут дрэ сарэ́ тырэ́ фо́рья? И кай исын тырэ́ сэнда́рья, пал савэ́ндэ ту пхэндя́н: ‘Дэ ма́нгэ крали́с и тхагарьен?’</verse>
				<verse number="10">Кай исын тыро́ кра́ли акана́? Мэк ёв тэ зракхэ́л тут дрэ сарэ́ тырэ́ фо́рья? Кай исын тырэ́ сэнда́рья, пал савэ́ндэ ту пхэндя́н: “Дэ амэ́нгэ крали́с и барыдырэ́н.”</verse>
				<verse number="11">Мэ дыём ту́кэ крали́с дрэ Мири́ холы́, и Мэ лыём лэс криг дро Миро исын холякирибэ́н.</verse>
				<verse number="12">Чорипэ́н Ефремоскиро запхандло дро вэнзло, а лэ́скиро грэ́хо приракхно.</verse>
				<verse number="13">Дукх джувля́тэ, савьякэ трэй тэ биянэ́л, явэ́ла пэ лэ́стэ: ёв исын чхаво́ на о барэ́-годя́киро, пал-дова́ со ёв тэды тэ на явэ́л одо́й, сыр явэ́ла цы́ро (часо) тэ бияндёл.</verse>
				<verse number="14">Мэ выкинава лэн люноскирэ/адоскирэ (Шэолоскирэ) зорья́тыр, Мэ выракхава лэн мэрибна́стыр. О Мэрибэ́н! Кай исын Тыро́ жало (мэрибнытко трута/ядо)? О лю́но (адо)? Кай исын тыри́ зберда (победа) [тыро́ хасибэ́н-ю.о.]? Мирэ́ якхэ́ндыр гарадо́, соб (кай) Мэ тэ сыкавав ило́ ваш лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="15">Мэк Ефре́мо и тэ лулудёл машки́р пшалэ́ндэ, явэ́ла балва́л вастоко́стыр: балва́л Ра́стыр-Дэвлэ́стыр явэ́ла чхучэ́ пхувья́тыр, и Лэ́скири ґанынгори явэ́ла шуки́, и лэ́скиро фолахар (фонтано) пириячэ́ла (тэрдёла) тэ чхувэлпэ. Ёв кэрэ́ла чхучо́ кхоро́ (сасудо) кажнонэ́ пиралятыр, кай исын кажно куч кхоро́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="14">
				<verse number="1">[13.16-ю.о.] Мануша́ Самариятыр явэ́на бангэ́ палдова́, со ёнэ кэрдэ́ бу́нто проти лэ́нгирэ Дэвлэ́стэ. Ёнэ пэрэ́на куртала́тыр, лэ́нгирэ бияты явэ́на росчингирдэ (пэкадэ) пэ котэра́, и лэ́нгирэ пхарэ́ джувлятыр отлэна тыкнэмасэн.’</verse>
				<verse number="2">О Израиле! Рисёв палэ кэ Рай Дэвэ́л, тыро́ Дэвэ́л, пал-дова́ со ту обштадянпэ ґэрьяса пал пэ́скиро чорипэ́н.</verse>
				<verse number="3">Лэн пэ́са мангипнытка лава́ и рисён палэ кэ Рай Дэвэ́л, ракирэ́н Лэ́скэ: “Отмэк амэ́нгэ саро́ чорипэ́н и прилэ́ амэн ласкаса, соб (кай) амэ́нгэ тэ янас свэ́нта дыибэна́ амарэ́ уштэндыр.”</verse>
				<verse number="4">Асуро (Асирия) буты́р на явэ́ла тэ ракхэ́л амэн, амэ на ява́са тэ традас уклистэ́, и амэ на ява́са буты́р тэ ракирас пэ буты́ амарэ́ вастэнгири: ‘Тумэ́ сан амарэ́ дэвэла́’; пал-дова́ со и пироты (бидадэнгирэ чхаворэ́) латхэ́на ла́ска Ту́тэ.”</verse>
				<verse number="5">Мэ састякирава лэн далэ́стыр, со ёнэ отпынэ (дуринэ) Ма́ндыр, Мэ сыкава́ва ла́ска лэ́нгэ илэ́стыр; пал-дова́ со Мири́ холы́ рисия́ криг лэ́ндыр.</verse>
				<verse number="6">Мэ ява́ва сы́рбы пахлын (роса) ваш Израилё и ёв явэ́ла тэ лулудёл сыр лилия, и ёв мэкэ́ла пэ́скирэ ко́рни (рукха́) сы́рбы дрэвы пэ Лива́но.</verse>
				<verse number="7">Лэ́скирэ рандя́ (вэ́тки) розбуглёна (розмэкэнапэ), и лэ́скири шук (гожыма) явэ́ла сы́рбы маслинитко кашт и лэ́скиро лачхэ́ – сунгакиро кхандыпэн (парфуны) явэ́ла сы́рбы кедрэндыр пэ Лива́но.</verse>
				<verse number="8">Ёнэ, савэ́ явэ́на тэ дживэ́н тэл Мири́ зэр (засенка), рисёна и ёнэ явэ́на тэ отджидён сы́рбы гив, и явэ́на тэ барьён сы́рбы винаграды́тко кашт. Ёнэ явэ́на лачхэ́с тэ пахнисон сы́рбы мол (вино) Ливаностыр.”</verse>
				<verse number="9">Ефре́мо пхэнэ́ла: ‘Со ма́нгэ ишчо (инкэ́) трэй идолэндыр?’ Мэ отпхэнава лэ́скэ: ‘Мэ ява́ва тэ шунав, и тэ дыкха́в пал ту́тэ? Мэ ява́ва сыр кипарисо, саво́ розмэкця, Рай Дэвэ́л, патря (листы). Ма́ндыр явэ́на ту́тэ баритка (пло́ды).’</verse>
				<verse number="10">Кон исын годо́, соб (кай) ёв тэ ґалёл сарэ́ далэ́ лава́? Кон исын барэ́-годя́киро, соб (кай) ёв тэ джинэ́л дава́ саро́? Пал-дова́ со Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ дрома́ исын чачунэ́, и чачипнаскирэ мануша́ псирэ́на пир лэ́ндэ, нэ чорипэ́н-кэрибнаскирэ обштавэнапэ пир лэ́ндэ.</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="29">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, со явдя́ Иоилёскэ, чхавэ́скэ Вафуилоскирэскэ [Пэтуилоскирэскэ-ю.о.]</verse>
				<verse number="2">Шунэ́н дава́, тумэ́ пхурыдыра́ (годэпхурэ́), и причхувэ́н кан сарэ́, кон дживэ́ла пэ дая́ пхув! Ци сыс дасаво дрэ тумарэ́ дывэса́, ци дрэ дывэса́ тумарэ́-дадэнги́рэ?</verse>
				<verse number="3">Пхэнэ́н тумарэ́ чхаворэнгэ пал дава́, мэк тумарэ́ чхаворэ́ тэ пхэнэ́н лэ́нгирэ чхаворэнгэ, и лэ́нгирэ чхаворэ́ явирэ родо́скэ:</verse>
				<verse number="4">дова́, со мэкця́ листэнгиро кирмо (гусеница), похая пхакитко скочко (саранча), нэ дова́, со мэкця́ пхакитко скочко, похая кирмо, нэ дова́, со мэкця́ кирмо, похая бамбула (жуко).</verse>
				<verse number="5">Джангадён, матымарьялэ, и ровэ́н киркэс, и тугинэн ровибнаса, сарэ́, кон пьела мол (вино) пал бродно (винаграды́тко) со́ко (хум), пал-дова́ со ёв исын отлыно тумарэ́ уштэндыр.</verse>
				<verse number="6">Пал-дова́ со бут зоралэ́ мануша́ явнэ́ пэ Мири́ пхув, со нашты́ лэн тэ погинэс; лэ́нгирэ данда́ исын сыр шчэрэстэ (левостэ), и лэ́нгирэ жанды исын сыр шчэрихатэ (левицатэ).</verse>
				<verse number="7">Ёнэ кэрдэ́ Мирэ́-винаградытконэ барьендыр чхучи́ пхув, и ёнэ пхагирдэ́ Миро инжыритко дрэ́во, ёнэ лучкирдэ цы́па лэ́стыр и чхурдынэ́ ла яври́: лэ́скирэ рандя́ ячнэ́ парнэ́.</verse>
				<verse number="8">Ровэ́н зоралэ́с, мануша́лэ, и подпхандэнпэ жалобнонэ балытконэ гонэса, сы́рбы патывалы́ тэрны́ джувлы́, кон тугинэла пал ромэстэ пэ́скирэ тэрныпнастыр.</verse>
				<verse number="9">Буты́р на янэ́на марунэ свэ́нта дыибэна́ и тхадунэ свэ́нта дыибэна́ дрэ Кхангири́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири. Э рашая́, кон кэрэ́ла буты́ ваш Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, зоралэ́с тугинэна.</verse>
				<verse number="10">Фэ́лда чхучакирды (пустошоно), и пхув зоралэ́с тугинэла, пал-дова́ со гива́ обчордэ, вышутия бродно со́ко (хум), и маслинитко дзэт (маслина) хасия́.</verse>
				<verse number="11">Ладжан тумэ́, кон сан пхувья́кирэ бутярнэ́, тугинэн ровибнаса, тумэ́, кон сан винаградарья, пир парно́ гив и ґэрсто (ячменё), пал-дова́ со фэлдакирэ гива́ хасинэ́.</verse>
				<verse number="12">Винаграды́тко бар шутия, и инжыритко дрэ́во зашутия, и гранатытко дрэ́во, и пальма адя́кэ-паць, и пхабалин – сарэ́ дрэвы пэ фэ́лда зашутинэ, дыкхэ́н, нанэ буты́р ра́дыма манушэ́нгирэ чхавэ́ндэ.</verse>
				<verse number="13">Подпхандэнпэ жалобнонэ балытконэ гонэса, и ровэ́н зоралэ́с тумэ́, кон сан рашая́: тугинэ́н ровибнаса, тумэ́ кон кэрэ́ла Дэвлэ́скири буты́ анги́л алта́рё. Явэ́н, пасён сари́ рат, дрэ жалобна балытка гонэ́ тумэ́, кон кэрэ́ла буты́ мирэ́ Дэвлэ́скэ; пал-дова́ со буты́р на янэ́на свэ́нто дыибэ́н гивэстыр и тхадуно свэ́нто дыибэ́н дрэ Кхангири́ тумарэ́ Дэвлэ́скири.</verse>
				<verse number="14">Подэн звесь (зан) пал свэ́нто посто, кхарэ́н тэ явэ́н пэ свэ́нто скэдыибэ́н, кэдэн пхурыдырэн (годэпхурэн) и сарэ́ манушэ́н далэ́ пхувья́тыр дрэ Кхангири́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири, тумарэ́ Дэвлэ́скири и прикхарэн зоралэ́с Рас-Дэвлэ́с.</verse>
				<verse number="15">Дэ́вла! Саво́ Дывэ́с ж да явэ́ла! Пал-дова́ со Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро дывэ́с исын пашы́л; ёв явэ́ла сы́рбы хасибэ́н Сарэзорьякирэстыр.</verse>
				<verse number="16">Ци да на хасёла хабэ́н амэ́ндэ пэ якха́, и ра́дыма и весёлыма (лош) кхэрэ́стыр амарэ́ Дэвлэскирэстыр?</verse>
				<verse number="17">Зя́рки кирнынэ тэл лэ́нгирэ комки, пираля́ (кладовки) ячнэ́ чхучэ́; шурны пхагирдэ́, пал-дова́ со гив вышутия.</verse>
				<verse number="18">Сыр пхарэ́с мурдала́ (жывотна) дыхинэна! Гурты гурувэ́н исын сы́рбы насвалэ; пал-дова́ со лэ́ндэ нанэ чаритка фэ́лда, адя́кэ-паць и ста́ды бакрэ́нгирэ мэнчынэнапэ.</verse>
				<verse number="19">О Раё Дэ́вла! Мэ зоралэ́с кхара́ва Тут, пал-дова́ со яг похая чаритка фэ́лды пэ чхучи́ пхув, и хачкирибэ́н хачкирдя́ сарэ́ дрэвицы пэ фэ́лда.</verse>
				<verse number="20">Мурдала́ пэ фэ́лда адя́кэ-паць кхарэ́на Тут, пал-дова́ со рэкицы (лэнорья́) пане́са вышутинэ, и яг похая чаритка фэ́лды пэ чхучи́ пхув.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">Пхурдэ́н дро ро́го (дрэ труба) пэ Сио́но, и ґаздэ́н го́дла пэ свэ́нто Дэвлэ́скири бэ́рга; мэк сарэ́ мануша́, кон дживэ́ла пэ пхув – тэ издран, пал-дова́ со явэ́ла пашэдыр Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро дывэ́с, акэ, ёв откэрлапэ:</verse>
				<verse number="2">явэ́ла дава́ дывэ́с кало́ и тугитко, хмуры́тко дывэ́с ґэнстонэ калыпнаса (цямлыпнаса), сыр о́блоки пэ зло́ко (пэ ра́нко) розджанапэ палэ бэ́рги, адя́кэ-паць и явэ́на мануша́, барэ́ и зоралэ́, савэ́ на сыс векэндыр: и кадасавэ́-паць буты́р на явэ́на ние́кхвар пал лэ́ндэ машки́р манушэ́нгирэ ро́ды.</verse>
				<verse number="3">Анги́л лэ́ндэ джа́ла яг, со похала саро́, а пала́л пал лэ́ндэ хачкирибэ́н, со пэкэла саро́. Анги́л лэ́ндэ пхув исын сы́рбы у́нта (садо) Эдэмоскири, а пала́л пал лэ́ндэ ячэ́лапэ чхучакирды мал (степ), нисо́ никай на кэрэ́лапэ лэ́ндыр.</verse>
				<verse number="4">Ёнэ явэ́на выдыцён сы́рбы грая́: и ёнэ явэ́на тэ прастан сыр уклистэ́ пэ грэ́ндэ-цэлдарьендэ.</verse>
				<verse number="5">Ёнэ традэ́на уклистэ́ пир бэргэнгирэ фе́ли (макушки) ґрукатоса сы́рбы марибнытконэ́ вурдэнэндыр, сы́рбы бари яг, сави́ пхарадёла, ке́ли похала пхуса, сы́рбы зоралэ́ мануша́, кон исын скэдыно́ тэ марэ́лпэ.</verse>
				<verse number="6">Анги́л лэ́ндэ дара́тыр явэ́на тэ бандён дукхаса мануша́, а сарэ́ лэ́нгирэ муя́ ячэ́на парнэ́.</verse>
				<verse number="7">Ёнэ праста́на сыр зоралыпнаскирэ мурша́, и ёнэ пирирэсэна пир ва́нта сыр марибнаскирэ мануша́; кажно (сва́ко) лэ́ндыр джа́ла анги́л пэ́скирэ дроморэса, и ёнэ на змарэнапэ дро строё.</verse>
				<verse number="8">Ёнэ на шпулэна (пихинэна) екх екхэ́с, кажно (сва́ко) лэ́ндыр джа́ла дрэ лэ́нгири колона. И ке́ли ёнэ пэрэ́на пэ марибны́тка [коп΄и-р.с.], ёнэ на дукхавэна пэс.</verse>
				<verse number="9">Ёнэ праста́на одори́к и палэ пир фо́ро; ёнэ ґаздэ́напэ пэ ва́нты прастаиндой: ёнэ зарэсэна дрэ кхэра́, ёнэ заджа́на дрэ кхэра́ пир фэнштры сыр чор.</verse>
				<verse number="10">Пхув явэ́ла тэ издрал анги́л лэ́ндэ, и болыбэ́н тэ рискирэлпэ кхам и чхон покалёна, и чэргэня́ пириячэна тэ зяинэн.</verse>
				<verse number="11">И пхэнэ́ла зоралэ́с Рай Дэвэ́л Пэ́скирэ заня́са (глосаса) сы́рбы грумо анги́л Лэ́скиро халадыбэ́н: пал-дова́ со исын зоралыпнаскирэ Лэ́скирэ марибнаскирэ мурша́. Дывэ́с Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро исын баро́ и древа́н трашано, и кон дэ́ла ра́да тэ вырикирэл лэс?</verse>
				<verse number="12">“Палдава́ акана́”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – “рисён кэ Мэ сарэ́ тумарэ́ илэ́стыр постоса, ровибнаса и тугаса?”</verse>
				<verse number="13">И рискирэ́н тумаро́ ило́, а на урибэ́н, рисён кэ Рай Дэвэ́л, тумаро́ Дэвэ́л, пал-дова́ со Ёв исын лачхэ́-де́скиро и бут исын ла́ска Лэ́стэ. Ёв ле́нтэс (насыгэс) холясо́ла, и Ёв исын лачхэ́-илы́тко; и Ёв тангинэла (жалинэла) анги́л дова́, сыр тэ кэрэ́л биба́хт.</verse>
				<verse number="14">Кон джинэ́ла, ци Ёв пожалинэла, и мэкэ́ла бахталыпэ́н пал Пэ́стэ, соб (кай) тумэ́ тэ янэ́н свэ́нто дыибэ́н гивэстыр, и тхадуно свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, тумарэ́ Дэвлэ́скэ?</verse>
				<verse number="15">Пхурдэ́н зоралэ́с дро ро́го (трамбура) пэ Сио́но, подэн звесь (зан) пал свэ́нто посто, кхарэ́н тэ явэ́н пэ свэ́нто скэдыибэ́н,</verse>
				<verse number="16">кэдэн манушэ́н, кэдэн кхэтанэ́ годэпхурэн (пхурыдырэн), кэдэн биятэ́н и колынытконэ тыкнэмасэн; мэк тэ джал яври́ тэрно́ лэ́скирэ коморатыр, и тэрны́ ла́кирэ штубатыр.</verse>
				<verse number="17">Мэк рашая́, дына́рья Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, тэ ровэ́н машки́р трэ́мо и алта́рё, и мэк ёнэ тэ пхэнэ́н: Пожалин Тырэ́ манушэ́н, о Раё-Дэ́вла, и на дэ Тыро́ миштыпэ́н тэ бипатывакирэн, соб (кай) Наюды́тка на́цыи тэ хулаинэн пэ лэ́ндэ, савэ́ явэ́на тэ ракирэ́н: Кай исын лэ́нгиро Дэвэ́л?’”</verse>
				<verse number="18">Тэ́ньци Рай Дэвэ́л ячэ́ла тэ зэвлынэл пал Лэ́скири пхув, и Ёв сыкавэ́ла Пэ́скиро ило́ пал Лэ́скирэ манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="19">О Рай Дэвэ́л отпхэнэ́ла и пхэнэ́ла Пэ́скирэ манушэ́нгэ: “Акэ, Мэ бичхава́ва тумэ́нгэ гив, мол (вино), и маслинитко дзэт, и тумэ́ явэ́на чалэ лэ́ндыр; и Мэ кэра́ва адя́кэ, соб (кай) Наюды́тка на́цыи буты́р тэ на бипатывалякирэн тумэн.</verse>
				<verse number="20">И Мэ дурьякирава тумэ́ндыр халадыбэ́н паш-ратитконэ́ (севернонэ) рига́тыр, и Мэ традава лэн криг пэ бипанескири и чхучи́ пхув, лэ́нгирэ муенца тэ рисён кэ васточно мо́рё (дэрья́в), и лэ́нгирэ думэнца тэ рисён кэ пал-панитко (за́падно) мо́рё (дэрья́в). Лэ́нгири кхан явэ́ла тэ ґаздэлпэ, и джунгало́ (брыдко) кхандыпэн лэ́ндыр джа́ла упрэ́, пал-дова́ со ёнэ кэрдэ́ барэ́ ди́вы.</verse>
				<verse number="21">На страхадёв, о пхув, ра́дынпэ и веселинпэ (лошалёв): пал-дова́ со Рай Дэвэ́л явэ́ла тэ кэрэ́л барэ́ ди́вы!</verse>
				<verse number="22">На дарэ́н, мурдала́ фэлды́тка: чаритка фэ́лды пэ чхучи́ пхув дэ́на пэ́скири чар, пхабалын дэ́ла пэ́скири пхабай; инжыритка дрэвы и винаграды́тка дрэвицы дэ́на му́ри и прибарипэн.</verse>
				<verse number="23">Тумэ́, чхаворэ́ Сионоскирэ, радынэ́нпэ, и веселинэнпэ (лошалён) Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, тумарэ́ Дэвлэ́стыр, соб (кай) Ёв тэ дэл лачхо́ вэснакиро брышы́нд чачипна́са, и Ёв кэрэ́ла адя́кэ, со явэ́ла брышы́нд, сыр сыс брышы́нд: вэснакиро и пал-лынаскиро (осенякиро) дро пэ́рво чхон.</verse>
				<verse number="24">Гиваобкэрибнаскирэ шурны явэ́на пхэрдэ́ гивэса, и пресы явэ́на тэ обчхувэнпэ винаградытконэ соко́са (хумэ́са) и маслинитконэ дзэтэса.</verse>
				<verse number="25">И Мэ да́ва палэ тумэ́нгэ саро́ дова́, со хая пхакитко скочко, кирмэ, бамбулы (жуки) и листэнгиро кирмо – Миро баро́ халадыбэ́н, со Мэ бичхадём пэ тумэ́ндэ.</verse>
				<verse number="26">И тумэ́ явэ́на тэ хан, кицы́ камэ́на и явэ́на чалэ, и тумэ́ явэ́на тэ шарэ́н Рас-Дэвлэ́с, тумарэ́ Дэвлэ́с, Кон кэрдя́ дивнэс тумэ́нца. И Мирэ́ манушэ́н буты́р на явэ́на тэ ладжакирэн.</verse>
				<verse number="27">И тумэ́ явэ́на тэ джинэ́н, со Мэ сом машки́р Израилё и со Мэ сом Рай Дэвэ́л, тумаро́ Дэвэ́л, и буты́р нанэ явирэ Дэвлэ́с. Мирэ́ манушэ́н буты́р ние́кхвар на ладжакирэна.</verse>
				<verse number="28">И пало́ (после) дава́ явэ́ла адя́кэ, со Мэ да́ва пхэрдэ́с Миро Ду́хо кажнонэ́ лочакэ (плотякэ); тумарэ́ чхавэ́ и тумарэ́ чхая́ явэ́на тэ ангилпхэнэн, тумарэ́ пхуранэ́ мануша́ явэ́на тэ дыкхэ́н сунэ́, и тумарэ́ тэрнэ́ мануша́ явэ́на тэ дыкхэ́н дыкхибэна.</verse>
				<verse number="29">И аж ровно адя́кэ-паць Мирэ́ писхарье́нгэ и Мирэ́ писхарицэнгэ Мэ да́ва Миро Ду́хо дрэ долэ́ дывэса́.</verse>
				<verse number="30">И Мэ сыкава́ва ди́вы пэ болыбэ́н и пэ пхув, рат и яг и тхувалэ сты́лбы.</verse>
				<verse number="31">Кхам парудёла пэ калыпэ́н, и чхон парудёла пэ рат, – анги́л, сыр явэ́ла баро́ и трашано Дывэ́с Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро.</verse>
				<verse number="32">И явэ́ла адя́кэ дрэ долэ́ дывэса́, со, ко́ли вари-кон явэ́ла тэ кхарэл лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, то одова́ зракхэ́лапэ; пал-дова́ со зракхибэ́н явэ́ла пэ бэ́рга Сио́но дро Ерусалимо сыр Рай Дэвэ́л пхэндя́: и ваш кодолэ́нгэ, савэ́ ячнэ́пэ, кон явэ́ла тэ кхарэл Рас-Дэвлэ́с.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">Пал-дова́ со, акэ, дрэ долэ́ дывэса́ и дро дава́ часо, ке́ли Мэ яна́ва палэ пленонэ манушэ́н Юдэя́тыр и Ерусалимо́стыр,</verse>
				<verse number="2">тэды Мэ адя́кэ-паць кэдава сарэ́ Наюды́тка на́цыи, и Мэ яна́ва лэн тэлэ́ пэ до́ло Иосафато́скиро, и Мэ ла́ва тэ сэндинавпэ лэ́нца одо́й пал Мирэ́ манушэ́ндэ, Миро миштыпэ́н – Израилё, савэ́н ёнэ росчхудэ тэ дживэ́н машки́р Наюды́тка на́цыи, и ёнэ роскэрдэ Мири́ пхув.</verse>
				<verse number="3">Ёнэ чхурдэнас жре́биё пал Мирэ́ манушэ́ндэ, и ёнэ дэ́нас тэрнэ́ манушэ́с тэ парувэн пэ биладжакунятэ, и ёнэ бикнэнас патываля джувля́ пал мол (вино) и ёнэ пинэ́.</verse>
				<verse number="4">Чачэс, со тумэ́ Ма́нгэ, Ти́ро и Сидоно, и брэгитка штэ́ты пэ Филистимакири пхув? Ци явэ́на тумэ́ тэ отдэ́н палэ фуипнаса проти Ма́ндэ? Нэ ко́ли тумэ́ явэ́на тэ отдэ́н палэ фуипнаса проти Ма́ндэ, Мэ древа́н сы́гэс отда́ва палэ фуипэ́н пэ тумаро́ шэро́.</verse>
				<verse number="5">Пал-дова́ со тумэ́ лынэ́ Миро руп и Миро сувнака́й, и лыджинэ́ пэ́са дро тумарэ́ мангипнытка кхэра́ Мирэ́ най фэдэды́р шука́р миштыпна;</verse>
				<verse number="6">и манушэ́н Юдэя́тыр и манушэ́н Ерусалимо́стыр бикнэнас тумэ́ Грекэ́нгэ (Баламэ́нгэ), соб (кай) тэ дурьякирэн лэн межэндыр пэ лэ́нгири жэ пхув.</verse>
				<verse number="7">Акэ, Мэ ґазда́ва лэн одолэ́ штэто́стыр, кэ саво́ тумэ́ бикиндлэ лэн, и Мэ рискира́ва палэ сыр отдыибэ́н дова́, со тумэ́ кэрдэ́, пэ тумаро́ шэро́.</verse>
				<verse number="8">И Мэ бикнава тумарэ́ чхавэ́н и чхае́н дрэ васта́ манушэ́нгирэ Юдэя́тыр, и ёнэ бикнэна лэн Савеенгэ, дуратунэ́ манушэ́нгэ – адя́кэ пхэндя́ Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="9">Тэ дэн дая́ зан (звесь) машки́р Наюдытконэ́ на́цыи: кэдэнпэ пэ марибэ́н. Джангавэн зоралыпнаскирэ муршэ́н адя́кэ, соб (кай) тэ явэ́н сарэ́ марибнаскирэ мурша́ пашылэды́р, мэк ёнэ тэ явэ́н.</verse>
				<verse number="10">Пирикэрэн тумарэ́ плуги (пхарадя) пэ курталы и тумарэ́ серпы (чхиндлэ́) пэ чхурдыбнытка бустя́, мэк б назорало тэ пхэнэ́л: “Мэ сом зорало́.”</verse>
				<verse number="11">Явэ́н сыгэды́р кэдэнпэ кхэтанэ́ и, тумэ́, сарэ́ Наюды́тка на́цыи, и кэдэнпэ сарэ́ кхэтанэ́ трусця́л. О Раё Дэ́вла, лы́джа Тырэ́ муршарьен тэ явэ́н одо́й.</verse>
				<verse number="12">“Мэк Наюды́тка на́цыи тэ джангадён, и мэк тэ явэ́н пэ до́ло Иосафато́скиро: пал-дова́ со одо́й Мэ, Рай Дэвэ́л, бэшава тэ сэндякирав сарэ́ Наюды́тка на́цыи, со исын трусця́л (кругом).</verse>
				<verse number="13">Мэк тэ чхинэл серпо (чхиндло́), пал-дова́ со гива́ исын спяла пхэрдэ́. Явэ́н, джа́н тэлэ́: пал-дова́ со тасавильня исын пхэрды́, пресо пиричхувэлапэ – пал-дова́ со ёнэ кэрдэ́ бут биба́хт.”</verse>
				<verse number="14">Бут, бут мануша́ исын пэ до́ло, пэ саво́ присэндинэна! Пал-дова́ со дывэ́с Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро исын пашы́л пэ до́ло, пэ саво́ присэндинэна.</verse>
				<verse number="15">Кхам и чхон явэ́на калэ́ (цямлэ), и чэргэня́ пириячэна тэ зяинэн.</verse>
				<verse number="16">И Рай Дэвэ́л адя́кэ-паць загриминэла Сионо́стыр, и Ёв пхэнэ́ла Пэ́скирэ заня́са Ерусалимо́стыр; болыбэ́н и пхув явэ́на тэ тринскирэнпэ; кэ Рай Дэвэ́л явэ́ла гаравибнаскиро штэ́то ваш Лэ́скирэ манушэ́нгэ, и Ёв явэ́ла сыр тва́рдыма / диз (крепость) чхаворэнгэ Израилёскирэнгэ.</verse>
				<verse number="17">“И тумэ́ явэ́на тэ джинэ́н, со Мэ сом Рай Дэвэ́л, тумаро́ Дэвэ́л, Саво́ дживэ́ла пэ свэ́нто бэ́рга пэ Сио́но. Тэ́ньци Ерусалимо явэ́ла свэ́нто, и ние́кх явирэ-тхэмэскиро ману́ш ние́кхвар на явэ́ла тэ джал пир дава́ фо́ро нэвэ́стыр.</verse>
				<verse number="18">И явэ́ла адя́кэ дро дова́ дывэ́с, со нэви́ мол (вино) явэ́ла тэ тхадэл бэргэндыр, и тхуд явэ́ла тэ чхувэлпэ бэргицэндыр, и панескирэ ровицы (хохоёрэ́) дрэ Юдэ́я явэ́на пхэрдэ́ пане́са, а фонтано (фолахар) явэ́ла тэ чхувэ́л пхэрдэ́с пани́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ Кхэрэскир и ёв явэ́ла тэ дэл пани́ пэ до́ло Ситимо.</verse>
				<verse number="19">Еги́пто явэ́ла сыр голоты́ня, и Эдо́мо сыр чхучи́ мал (сцеп), пал нахратыма, со ёнэ кэрдэ́ проти чхаворэндэ Юдаскирэндэ, пал-дова́ со ёнэ прочхудэ бибангипнаскиро рат пэ лэ́нгири пхув.</verse>
				<verse number="20">Нэ Юда явэ́ла тэ дживэ́л пэ сарэ́ ве́ки, и дро Ерусалимо сарэ́ родэндыр кэ яви́р ро́до явэ́на тэ дживэ́н мануша́.</verse>
				<verse number="21">И Мэ, Рай-Дэвэ́л, морава криг лэ́ндыр рат (банг пал рат), саво́ Мэ ишчо (инкэ́) на мордём: пал-дова́ со Мэ, Рай Дэвэ́л, джива́ва пэ Сио́но.”</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="30">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Лава́ Амосо́скирэ, кон сыс екх чхупна́ри (пастухо) дрэ Фекоя [Тэкоа-ю.о.], савэ́ лэ́скэ Рай Дэвэ́л сыкадя́ дрэ сунэ́, дрэ одолэ́ дывэса́, ке́ли о Ози́я сыс кра́ли пэ Юдэ́я, и дрэ дывэса́, ке́ли о Иеровоамо, чхаво́ Иоасоскиро, сыс кра́ли пэ Израилё дуй бэрш анги́л пхувья́киро тринскирибэн.</verse>
				<verse number="2">И ёв пхэндя́: “О Рай Дэвэ́л явэ́ла тэ ґреминэл Сионо́стыр, и Ёв пхэнэ́ла Пэ́скирэ заня́са Ерусалимо́стыр; и явэ́на тэ тугинэн зоралэ́с санэ буди (хижыны) чхупнарьенгирэ, и вышутёла фе́ля (макушка) пэ вучипэ́н Кармилоскиро.”</verse>
				<verse number="3">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Пал трин чорипэна и штар, со кэрдя́ Дама́ско, Мэ на отмэка́ва пхаро́ сэ́ндо лэ́нгэ, палдова́ со ёнэ молотиндлэ Галаа́до саструнэ́ гиваобкэрибнытконэ́нца (молотилкэнца).</verse>
				<verse number="4">И Мэ бичхава́ва яг пэ Азаилоскиро кхэр и ёй хачкирэ́ла Венададоскирэ [Бэн-Хададоскирэ-ю.о.] барэ́ фэлатиня́ (колова́).</verse>
				<verse number="5">И Мэ адя́кэ-паць пхагирава шы́беро (засо́во) пэ по́рта Дамаскоскири и Мэ хасякира́ва манушэ́н, кон дживэ́ла пэ до́ло Авеноскиро и кодолэ́с, кон рикирэ́ла тхагаритко дэсто́ дро Едэно (Бэн-Хададо). Мануша́ Сириятыр джа́на дро пле́но кэ Кира”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="6">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Пал трин чорипэна, со кэрдэ́ мануша́ Газатыр и пал штар чорипэна, Мэ на отмэка́ва пхаро́ сэ́ндо лэ́нгэ, пал-дова́ со ёнэ лыджинэ́ сарэ́ Юдэ́н дро пле́но, соб (кай) тэ бикнэн лэн сыр писхарье́н кэ Эдо́мо.</verse>
				<verse number="7">И Мэ бичхава яг пэ ва́нта Газакири, и ёй хачкирэ́ла ла́кирэ барэ́ фэлатиня́ (колова́) [коморы-р.с.].</verse>
				<verse number="8">И Мэ хасякира́ва манушэ́н, кон дживэ́ла кэ Азото, и кодолэ́с, кон рикирэ́ла тхагаритко дэсто́ пэ Аскалоно, и Мэ рискира́ва Миро васт проти Экроно (Екроно), и мануша́, кон ячэ́лапэ Филистимлянэндыр, хасёна” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="9">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Пал трин чорипэна, со кэрдэ́ мануша́ Тиростыр, и пал штар чорипэна, Мэ на отмэка́ва пхаро́ сэ́ндо лэ́нгэ, пал-дова́ со ёнэ лыджинэ́ сарэ́н пленнонэн кэ Эдо́мо, и ёнэ на рипирдэ пшалы́тко доракирибэ́н (союзо).</verse>
				<verse number="10">Нэ Мэ бичхава яг пэ ва́нта Тироскири, и ёй хачкирэ́ла лэ́скирэ барэ́ фэлатиня́ (колова́) [коморы-р.с.].”</verse>
				<verse number="11">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Пал трин чорипэна, со кэрдэ́ мануша́ Эдомостыр, и пал штар чорипэна, Мэ на отмэка́ва лэ́нгэ банг, пал-дова́ со ёнэ традэнаспэ пал пэ́скирэ пшалэ́стэ куртала́са и ёнэ на тангиндлэ лэн сыр сэмэ́нца, и лэ́нгири холы́ хачолас бипириячыбнаскиро, и ёнэ ўса́ды (сак) рикирэнас холы́ (мижэхипэн).</verse>
				<verse number="12">И Мэ бичхава́ва яг пэ Фемано, и ёй схачкирэ́ла барэ́ фэлатиня́ (колова́) дрэ Восора [Боцра-ю.о.].”</verse>
				<verse number="13">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Пал трин чорипэна, со кэрдэ́ чхавэ́ Амоноскирэ, и пал штар чорипэна, Мэ на отмэка́ва пхаро́ сэ́ндо лэ́нгэ, пал-дова́ со ёнэ росчингирэнас (путравэнас) пэра́ пхарэ́ джувлендэ, соб (кай) лэ́нгэ тэ буґлякирэн кустыка (ме́жы) пэ пхув.</verse>
				<verse number="14">Нэ Мэ росхачкирава яг дрэ ва́нта Равакири, и ёй хачкирэ́ла сарэ́ ла́кирэ барэ́ фэлатиня́ (колова́), годлыпнаса дро марибны́тко дывэ́с, барэ́ штормоса дро дова́ дывэ́с, сыр явэ́ла рискирибнаскири балва́л.</verse>
				<verse number="15">И лэ́нгиро кра́ли джа́ла дро пле́но, ёв и лэ́скирэ тхага́рья кхэтанэ́”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Пал трин чорипэна, со кэрдэ́ мануша́ Моавостыр, и пал штар чорипэна, Мэ на отмэка́ва пхаро́ сэ́ндо лэ́нгэ, пал-дова́ со ёнэ хачкирдэ́ кокалы́ крали́скирэ Эдэмоскирэ ваш звёска (известь):</verse>
				<verse number="2">Нэ Мэ бичхава́ва яг пэ Моа́во, и ёй схачкирэ́ла барэ́ фэлатиня́ (колова́) дро Кериофо, и Моа́во хасёла машки́р марибнаскири го́дла, манушэ́нгирэ годлыпнаса и рогоскирэ башаибнаса.</verse>
				<verse number="3">И Мэ хасякира́ва сэндарис машки́р лэ́ндэ, и Мэ мулякирава сарэ́ лэ́нгирэ тхагарьен кхэтанэ́ лэ́са”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="4">Адя́кэ ракирэ́ла Рай-Дэвэ́л: “Пал трин чорипэна, со кэрдя́ Юда и пал штар чорипэна, Мэ на отмэка́ва пхаро́ сэ́ндо лэ́нгэ, пал-дова́ со ёнэ на прилынэ́ (дыкхнэ́ вучипна́стыр) пэ Зако́но Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, и ёнэ на ракхнэ Лэ́скирэ припхэныбэна́ и лэ́нгирэ хоханэ́ дэвлорэ́, пал савэ́ лэ́нгирэ дада́ гинэ́ тэ кэрэ́н паты́в, лыджинэ́ лэн дромэ́стыр.</verse>
				<verse number="5">Нэ Мэ бичхава́ва яг пэ Юдэ́я, и ёй хачкирэ́ла барэ́ фэлатиня́ дро Ерусалимо.”</verse>
				<verse number="6">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Пал трин чорипэна, со кэрдэ́ мануша́ Израилёскирэ и пал штар чорипэна, Мэ на отмэка́ва пхаро́ сэ́ндо, пал-дова́ со ёнэ бикиндлэ чачипнаскирэн манушэ́н пал руп, и чорорэн пал пара цурули (цандали).</verse>
				<verse number="7">Ёнэ древа́н тырдэнапэ кэ пра́хо пхувья́киро, тэ явэ́л пэ шэро́ чорорэскиро, и ёнэ пиририскирэна дром, савэ́са псирэ́на напхутькирдэ мануша́, а дад и чхаво́ псирэ́на кэ екх джувлы́, соб (кай) тэ магирэ́н свэ́нто Миро лав.</verse>
				<verse number="8">Ёнэ пасёна пашы́л кажно алта́рё дрэ и́ди, со лынэ́ дрэ сымады́ (залого), и пьена мол (вино) бангякирдэ-манушэ́нца дро кхэр, кай исын лэ́нгиро дэвлоро.</verse>
				<verse number="9">Нэ дава́ сыс Мэ, Кон хасякирдя́ Амореен анги́л лэ́ндэ, Мирэ́ манушэ́ндэ, савэ́ исыс вучэ́ сы́рбы кедры, и ёнэ сыс зоралэ́ сы́рбы дэмбы, нэ Мэ хасякирдём лэ́нгирэ барьякирдэ́ (пло́ды) упра́л, и лэ́нгирэ ко́рни (рукха́) тэла́л.</verse>
				<verse number="10">И дава́ сыс Мэ, Кон вылыджия́ тумэн Египто́скирэ пхувья́тыр, и Кон лыджия́ тумэн штардэша́ бэрш пир чхучи́ пхув, соб (кай) тэ заухтылэн тумэ́нгэ пхув Амореенгири.</verse>
				<verse number="11">Мэ выкэдыём вари-савэ́ тумарэ́ чхавэ́н сыр пророкэ́н, и вари-савэ́н тумарэ́ тэрнэ́ манушэ́н сыр Назареен. Ци на сыс дава́ адя́кэ тумэ́, чхавэ́ Израилёскирэ” – раки́рла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="12">“Нэ тумэ́ дынэ́ Назареенгэ мол (вино) тэ пьен, и тумэ́ припхэндлэ пророкэнгэ, ракири́: ‘На ангилпхэнэн!’</verse>
				<verse number="13">Акэ, Мэ притасавава тумэн, сы́рбы вурдэ́н, со исын пхэрдо́ ґарбэ́нца (снопэнца).</verse>
				<verse number="14">Палдава́ сы́гно ману́ш на кэрлапэ никай, а зорало́ на явэ́ла тэ рикирэ́л пэ́скири зор, и муршари на зракхэ́ла кокоро́ пэс;</verse>
				<verse number="15">и кон рикирэ́ла лу́ко, на вырикирэ́ла, а сы́гно пэ ґэро́й ману́ш, на нашэла, и одова́, кон традэ́ла уклистэ́, на зракхэ́ла пэ́скиро ди.</verse>
				<verse number="16">Нэ са́мо муршкано́ ману́ш, нашэла нанго криг дро дова́ дывэ́с”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">Шунэ́н дава́ лав, со Рай Дэвэ́л пхэндя́ проти тумэ́ндэ, чхавора́лэ Израилёскирэ, проти саро́ кхэри́тко ро́до, саво́ Мэ вылыджиём Египто́скирэ пхувья́тыр, ракири́:</verse>
				<verse number="2">“Тумэ́ сан екх кхэри́тко ро́до сарэ́ родэндыр пэ пхув, савэ́скэ Мэ кэрдём паты́в, палдава́ Мэ пхарэ́с сэндякирава тумэн пал саро́ тумаро́ чорипэ́н.”</verse>
				<verse number="3">Ци сашты́ дуй мануша́ тэ джа́н кхэтанэ́, ко́ли ёнэ на доракирэнапэ?</verse>
				<verse number="4">Ци явэ́ла шчэр (ле́во) тэ брилинэл дро вэш, ко́ли ёв на дыкхэ́ла вари-со тэ роскушэл дандэнца? Ци явэ́ла тэ выдэл шчэр зан пэ́скирэ хашха́тыр (логовостыр) –, ко́ли ёв ничы́ на ухтылдя.</verse>
				<verse number="5">Ци сашты́ чириклы тэ пэрэ́л дрэ фэлы́ (петля) пэ пхув, ко́ли тэ на явэ́л фэлы́ сеткаса пэ ла́тэ. Ци ґаздэ́лапэ фэлы́ пхувья́тыр, ко́ли тэ на ухтылэ́н нисо́ ла́са?</verse>
				<verse number="6">Ко́ли тэ на башавэл зоралэ́с ро́го (труба) дро фо́ро, ци явэ́на мануша́ тэ дарэ́н? Ко́ли исын бари би́да дро фо́ро, ци дава́ исын на Дэвлэ́стыр, Кон домэкця дава́?</verse>
				<verse number="7">Чачо́, Рай Дэвэ́л на кэрэ́ла нисо́ анги́л дова́, сыр Ёв сыкавэ́ла дова́, со Ёв придуминдя, Лэ́скирэ писхарье́нгэ, пророкэнгэ.</verse>
				<verse number="8">Шчэр лыя́ тэ рыкинэл – кон на явэ́ла тэ дарэл? О Рай Дэвэ́л пхэндя́ – кон на явэ́ла тэ ангилпхэнэл?</verse>
				<verse number="9">Подэн звесь (зан) дрэ барэ́ фэлатиня́ и пэ стрэхи кхэрэнгирэ дро Азото (пэ Филистимия), и дрэ барэ́ фэлатиня́ (колова́) пэ пхув Египто́скири и пхэнэ́н: “Кэдэнпэ кхэтанэ́ пэ бэ́рги Самариякирэ: дыкхэ́н пэ баро́ бу́нто годлэнца машки́р лэ́ндэ, и сыр притасавэ́на манушэ́н одо́й.”</verse>
				<verse number="10">“Пал-дова́ со ёнэ на джинэ́на, сыр тэ кэрэ́н чачунэ́с, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – ‘ёнэ, савэ́ загаравэна кучипэ́н, со яндлэ́ ёнэ дрэ чори, со ёнэ нахратэс чордэ, дрэ лэ́нгирэ барэ́ фэлатиня́ (колова́).’</verse>
				<verse number="11">Палдава́ адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: ‘Намал явэ́ла трусця́л дая́ сари́ пхув! Ёв отлэла зор лэ́ндыр и ёв росчорэла лэ́нгирэ барэ́ фэлатиня́ (колова́).”</verse>
				<verse number="12">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Сыр о чхупна́ри (пастырё) вытырдэла яви́р мо́ло и зракхэ́ла шчэроскирэ (левоскирэ) мо́стыр дуй кокалы́ ґэрэнгирэ и котэ́р канэскиро, адя́кэ-паць на́бут чхаворэ́н Израилёскирэн вытырдэна хасибнастыр, савэ́ дживэ́на кэ Сама́рия пэ яго́ро (пэ краё) чхуибнаскиро, и савэ́ исын бэштэ́ пэ яго́ро дрогонэ́ пасиндлякиро (пэ кушэтка).</verse>
				<verse number="13">Шунэ́н и допхэнэн дро кхэр Яково́скиро:” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, янголэ́нгиро-болыбна́скиро Дэвэ́л,</verse>
				<verse number="14">“со Мэ дро дова́ дывэ́с пхарэ́с сэндякирава Израилё пал лэ́скирэ чорипэна, и Мэ пхарэ́с сэндякирава пал алта́ри дрэ Вефиль, и явэ́на обчингирдэ шынга́ (ро́ги) пэ алта́рё, и ёнэ пэрэ́на пэ пхув.</verse>
				<verse number="15">И Мэ розмарава пэ котэра́ ивантытко (зимитко) кхэр кхэтанэ́ лынаитконэ кхэрэса; и пэрэ́на кхэра́ шукарибнаса слонытконэ кокалэстыр, и на явэ́на буты́р барэ́ кхэра́”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">“Шунэ́н дава́ лав, тумэ́-джувля́лэ Васаностыр, савэ́ ячнэ́ тхулэ сы́рбы рэцы (телицы), савэ́ исын пэ бэ́рги дрэ Сама́рия, савэ́ притасавэ́на чорорэн, савэ́ на дэ́на тэ дживэ́н кодолэ́нгэ, кон исын дрэ трэ́бима и, савэ́ ракирэ́на пэ́скирэ хулангэ: ‘Янэ́н мол (вино), ява́са тэ пьяс ла!’”</verse>
				<verse number="2">О Рай Дэвэ́л совлахадя́ Пэ́скирэ свэнтымаса: “Акэ, явэ́на дывэса́ пэ тумэ́ндэ, со тумэн явэ́на тэ тырдэн барэ́ нанглэнца (крюкэнца), и тумарэ́ явибнаскирэ чхаворэ́н нанглорэнца пэ вэндка пэ мачхэндэ.</verse>
				<verse number="3">Тумэ́ джа́на яври́ пир пхагирдэ́ ва́нты, кажно (сва́ко) тумэ́ндыр маму́й пэ́стэ, и тумэн вычхурдэна саро́ укэдыибэн дрэ харомы дро Ермоно”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="4">“Явэ́н дрэ Вефиль, и кэрэ́н грэ́хи, а дро Гилгало кэрэ́н бутэды́р бутэдырьякирэн чорипэна; янэ́н пэ́скирэ свэ́нта дыибэна́ кажно зло́ко (ра́нко), тумарэ́ дэшэнгирья кажна трин дывэса́,</verse>
				<verse number="5">янэ́н свэ́нта дыибэна́ парикирибнаса пэ рошчына, подэн звесь (зан) и дэн тэ джинэ́н сарэ́нгэ пал во́льно яныбэ́н: дава́ исын пир ило́ тумэ́нгэ, чхавэ́ Израилёскирэ”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="6">“И Мэ дыём адя́кэ-паць тумэ́нгэ нангэ данда́, би хабнаскиро дрэ сарэ́ тумарэ́ фо́рья, и на явэ́ла тэ ухтылэл маро́ пэ сарэ́ тумарэ́ штэ́ты, нэ тумэ́ на рисинэ́ кэ Мэ”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="7">“Мэ адя́кэ-паць на давас брышы́нд тумэ́нгэ, ке́ли сыс ишчо (инкэ́) трин чхона́ кэ укэдыибэн гивэнгиро. Мэ бичхававас брышы́нд пэ екх фо́ро, и Мэ на бичхававас брышы́нд пэ яви́р фо́ро: екх котэ́р пхув сыс почхудо брышындэса, а яви́р, со сыс почхудо брышындэса, зашутия.</verse>
				<verse number="8">Палдава́ дуй, ци трин фо́рья гинэ́ кэ яви́р фо́ро тэ пьен пани́, нэ ёнэ на пинэ́ чалэ́с, нэ усае́кх тумэ́ на рисинэ́ кэ Мэ”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="9">“Мэ дукхававас тумэн шукэ́ насвалыпнаса (иржаса) и зэлэнэ кирныпнаса пэ гив; листэнгирэ кирмэ (гусеницы) поханас бут тумарэ́ унты (сады), и тумарэ́ винаградники (дракхитка), и тумарэ́ инжыритка кашта́, тумарэ́ маслинитка кашта́, нэ тумэ́ на рисинэ́ кэ Мэ”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="10">“Мэ бичхававас пэ тумэ́ндэ мэрибнытка фра́нсы, сыр и пэ Еги́пто: Мэ мулякиравас тумарэ́ тэрнэ́ муршэ́н куртала́са кхэтанэ́ грэнца, савэ́н лэнас дро пле́но; Мэ кэравас адя́кэ, доя́ кхан (смрадо) ґаздэласпэ пир тумарэ́ станы (таборы) дрэ тумарэ́ рутхуня, нэ тумэ́ на рисинэ́ кэ Мэ”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="11">“Мэ рававас тэлэ́ тумарэ́ фо́рья, сыр Мэ, тумаро́ Дэвэ́л, радём тэлэ́ Содо́мо и Гомо́ра, и тумэн сыр ґломня выухтылэн ягатыр, со хачия, нэ тумэ́ усае́кх на рисинэ́ кэ Мэ”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="12">‘Палдава́ адя́кэ Мэ кэра́ва ту́кэ, о Израилё: и пир дова́, со Мэ адя́кэ кэра́ва ту́кэ, яв скэдыно́ тэ дыкхэспэ Ма́нца, тырэ́ Дэвлэ́са, о Израилё.”</verse>
				<verse number="13">Палдава́, акэ, Ёв, Кон выкэрдя бэ́рги, Кон создыя́ балва́л, Кон дэ́ла звесь (зан) манушэ́скэ, пал со ёв думинэ́ла, Кон кэрэ́ла адя́кэ, со зло́ко (ра́нко) парудёла пэ калыпэ́н яври́, и Кон штавэла (стэмпинэла) пир вучэ́ штэ́ты пэ пхув, – Рай Дэвэ́л, янголэ́нгирэ-болыбна́скиро Дэвэ́л, исын Лэ́скиро лав.’</verse>
			</chapter>
			<chapter number="5">
				<verse number="1">Шунэ́н дава́ лав, савэ́са мэ, Амосо, ява́ва тэ тугинав ясвэ́нца пал тумэ́ндэ, мануша́лэ Израилёскирэ кхэрэ́стыр.</verse>
				<verse number="2">Пыя́ тэрны́ патывалы́ джувлы́ (дева) Израилёскири: ёй буты́р на ґаздэ́лапэ. Ёй исын пашты, и нанэ ние́кх ману́ш тэ ґаздэл ла.</verse>
				<verse number="3">Палдава́ адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Дро фо́ро, саво́ дэ́лас тысёнцы манушэ́н пэ марибэ́н, ячэ́напэ шэл мурша́, дро фо́ро, саво́ дэ́лас шэл манушэ́н, ячэ́напэ дэш мурша́ ваш кхэрэ́скэ Израилёскирэскэ.”</verse>
				<verse number="4">Палдава́ адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л кхэрэ́скэ Израилёскирэскэ: “Тумэ́ родэ́н Ман и явэ́на джидэ́.</verse>
				<verse number="5">На родэ́н Вефиль, и на заджа́н дро Галга́ло и на псирэ́н кэ Вирса́вия (Бершэба), пал-дова́ со Гилгалоскирэ мануша́ джа́на дро пле́но, а Вефилятор нисо́ на ячэ́лапэ.”</verse>
				<verse number="6">Родэ́н Рас-Дэвлэ́с и тумэ́ явэ́на тэ дживэ́н, соб (кай) Ёв тэ на кэрэ́л адя́кэ, со яг пэрэ́ла сы́гэс пэ кхэр Ёзаскиро, и хачкирэ́ла сарэ́са лэс адя́кэ, со на явэ́ла ние́кх тэ мурдякирэл яг дрэ Вефиль.</verse>
				<verse number="7">Тумэ́, кон пирикэрэла чачуно́ сэ́ндо пэ трута (отрава), а чачипэ́н чхурдэна пэ пхув,</verse>
				<verse number="8">родэ́н Лэс, Кон создыя́ чэргэненгири група Плеады (Эфта́-чэргэнитко) и Орионо (Чэргэня́ пэ Васто́ко). Кон парувэла зэр (тень) мэрибнаскири пэ ясно зло́ко (ра́нко), Кон кэрэ́ла адя́кэ, со дывэ́с ячэ́ла сыр калы рат. Кон кхарэ́ла кэ Пэ панинга́ морёскирэ (дэрьявэ́скирэ), и Ёв росчхувэла лэн пир сари́ пхув, – Рай Дэвэ́л исын Лэ́скиро лав.</verse>
				<verse number="9">Ёв кэрэ́ла адя́кэ, со хасибэ́н сы́гэс пэрэ́ла пэ зоралэстэ, и Ёв янэ́ла хасибэ́н пэ дия́.</verse>
				<verse number="10">Тумэ́ нашты́ тэ дыкхэ́н пэ кодолэстэ, кон сыкавэ́ла банг тумэ́нгэ пашы́л по́рта и тумэ́ дыкхэ́на вучипна́са пэ кодолэстэ, кон ракирэ́ла чачипэ́н.</verse>
				<verse number="11">Палдава́, со тумэ́ штакирэна (притасавэ́на) чорорэс, и тумэ́ лэ́на лэ́стыр почасту́нки гивэса; на дыкхи́ пэ дова́, со тумэ́ чхудэ́ кхэра́ вычингирдэ барэстыр, тумэ́ усае́кх на явэ́на тэ дживэ́н дрэ лэ́ндэ; тумэ́ почхудэ дрэ пхув шука́р винаграды́тка унты (сады), нэ тумэ́ на явэ́на тэ пьен мол (вино) лэ́ндыр.</verse>
				<verse number="12">Пал-дова́ со Мэ джино́м, со тумэ́ кэрдэ́ бут чорипэна, и тумэ́ндэ исын бут грэ́хи: тумэ́ притасавэ́на чачунэ́ манушэ́н и лэ́на мыты (взятки); тумэ́ рискирэна пэ риг чачипэ́н чорорэ́-манушэ́нгири пэ сэ́ндо [пашы́л форо́скири по́рта-ю.о.].</verse>
				<verse number="13">Палдава́ барэ́-годя́киро ману́ш явэ́ла штыл дро далэ́ дывэса́, пал-дова́ со дава́ исын бибахтало́ часо.</verse>
				<verse number="14">Родэ́н лачхипэ́н, а на фуипэ́н, соб (кай) тумэ́ тэ дживэ́н, и палдава́ Рай Дэвэ́л, янголэ́нгирэ-болыбна́скиро Дэвэ́л, явэ́ла тумэ́нца, сыр тумэ́ и ракирэ́на.</verse>
				<verse number="15">Бидыкхэн тумэ́ чорипэ́н (биба́хт), нэ выкэдэн лачхипэ́н, и тумэ́ кэрэ́н адя́кэ, соб (кай) тэ явэ́л чачипэ́н пашы́л по́рта (вра́ты) форо́скири, сашты́ тэ явэ́л, со Рай Дэвэ́л, янголэ́нгирэ-болыбна́скиро Дэвэ́л, явэ́ла тэ тангинэ́л одолэ́н, кон ячэ́лапэ манушэ́ндыр Езаскирэндыр (Иосифостыр).”</verse>
				<verse number="16">Палдава́ адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, янголэ́нгирэ-болыбна́скиро Дэвэ́л Сарэзорья́киро: “Зорало́ ровибэн явэ́ла пэ сарэ́ вули́цы (га́сы), и мануша́ явэ́на тэ припхэнэн пэ сарэ́ дрома́: ‘Дэ́вла! О Дэвлалэ!’ И ёнэ явэ́на тэ кхарэ́н пхувья́кирэ бутярьен тэ тугинэн зоралэ́с, и кадасавэн, кон исын спецы тэ тугинэн ровибнаса.</verse>
				<verse number="17">Дрэ сарэ́ винаграды́тка унты (сады) явэ́ла зорало́ ровибэн, пал-дова́, со Мэ проджава машки́р лэ́ндэ,” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="18">Бида явэ́ла пэ тумэ́ндэ, кон древа́н камэ́ла, соб (кай) тэ явэ́л дывэ́с Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро! Саво́ лачхипэ́н тумэ́ ужакирэ́на дывэсэ́стыр Ра́скирэ-Дэвлэ́стыр? Дава́ ж явэ́ла калыпэ́н, а на дуд.</verse>
				<verse number="19">Дава́ явэ́ла сы́рбы дова́, ко́ли ману́ш насця шчэрэстыр (левостыр), и рич пирилыя лэс, ци сы́рбы ману́ш, саво́ гия́ андрэ́ кхэр, причхудя пэ́скиро васт кэ ва́нта, и сап дандырдя лэс.</verse>
				<verse number="20">Нау́што дывэ́с Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро исын на калыпэ́н, а дуд? Хор калыпэ́н, нанэ ни сави́ ясныма, и на зяинэла.</verse>
				<verse number="21">Мэ бидыкхава, Мэ дыкха́ва вучипна́са пэ тумарэ́ свэнкитка дывэса́, и Мэ на сунгава (на сунгавава) гудло́ кхандыпэн (парфуны), со ячэ́ла тумэ́ндэ пэ скэдыибэна.</verse>
				<verse number="22">На дыкхи́ пэ дова́, со тумэ́ янэ́на цэ́ла схачкирибнаскирэ свэ́нта дыибэна́ и свэ́нта дыибэна́ гивэстыр, Мэ на прилава лэн. И Мэ на кэра́ва паты́в тумарэ́ свэнтонэ́ дыибнэнгэ тэ парикирэ́н тумарэ́ тхулэ гуруворэнца</verse>
				<verse number="23">Дурьякирэн Ма́ндыр шумо (глумо) тумарэ́ гилендыр, пал-дова́ со Мэ на ява́ва тэ шунав мелодия тумарэ́ гусленца (арфэнгири),</verse>
				<verse number="24">нэ мэк чачуно́ сэ́ндо тэ чхувэлпэ сы́рбы паня́, и чачипэ́н сыр сы́гно рэ́кица (лэнори́).</verse>
				<verse number="25">Ци янэ́нас тумэ́ Ма́нгэ свэ́нта яныбэна́ и марунэ яныбэна́ пэ чхучи́ пхув штардэша́ бэрш, о кхэр Израилёскиро?</verse>
				<verse number="26">Нэ тумэ́ адя́кэ-паць (тожэ) янэ́нас пэ́са ша́тра Молохоскири и чэргэн тумарэ́ дэвлорэскири, Ремфанос муенца, со тумэ́ кэрдэ́ ваш пэ́скэ.</verse>
				<verse number="27">Палдава́ Мэ бичхава́ва тумэн дро пле́но пал Дама́ско”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Кон кхарэ́лапэ янголэ́нгирэ-болыбна́скиро Дэвэ́л.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="6">
				<verse number="1">Бида тумэ́нгэ, кон прилэ́ла джиибэ́н локхэс, и савэ́ исын наракхибнытка (беспечна) дро патяибэ́н пэ бэ́рга дрэ Сама́рия, – тумэ́, славутна мануша́ барэ́ нацыятыр, кэ савэ́ явэ́ла кхэр Израилёскиро.</verse>
				<verse number="2">Джа́н дурэды́р кэ Калнэ, и дыкхэ́н, одотхы́р джа́н кэ баро́ Емафо, и одотхы́р кэ Гефо Филистимлянэнгиро: ци ёнэ исын фэды́р кадалэ́ тумарэ́ кралипнэндыр? Ци лэ́нгирэ ме́жы исын буґлэдыр тумарэ́-пхувья́кирэ межэндыр?</verse>
				<verse number="3">Бида пэ тумэ́ндэ, савэ́ отчхувэна бибахтало́ дывэ́с, и, савэ́ янэ́на пашылэды́р кэ пэ, сыр явэ́на тэ притасавэн тумэн.</verse>
				<verse number="4">Тумэ́, савэ́ сан паштэ́ пэ чхуибэна, со исын ґожакирдэ слонытконэ кокалоса, и тумэ́ потырдэнапэ пэ тумарэ́ дро́га пасиндля (ложы). Тумэ́ ха́на выкэдынэ́ бакрэ́н тумарэ́ стадатыр, и тхулэ гуруворэ́н ґуртостыр.</verse>
				<verse number="5">Тумэ́ багана тэл гусленгири (арфакири) зан (глос), и придуминэна ваш пэ́скэ музыкакирэ струме́нты сыр Дави́до.</verse>
				<verse number="6">Тумэ́ пьена мол (вино) тахтаендыр, и макхэнапэ най фэдыршонэ макхлуненца (мазенца), нэ тумэ́ на пиридживэна пал дова́, со Ёза (Иосифо) исын притасадо.</verse>
				<verse number="7">Палдава́ тумэ́ акана́ джа́на пэ́рва дро пле́но анги́л пленонэндэ и, савэ́ тумэ́ндыр акана́ исын бэштэ́ пал свэнкитка скаминда паш-пасиндой, явэ́на штыл.</verse>
				<verse number="8">Рай Дэвэ́л совлахадя́ Пэ́са, янголэ́нгирэ-болыбна́скиро Дэвэ́л, Рай Дэвэ́л и ракирэ́ла адя́кэ: “Ма́нгэ исын джунгало́ (брытко), со пхутёла Яково, и Мэ бидыкхава лэ́скирэ барэ́ фэлатиня́ (колова́); палдава́ Мэ выдава лэ́скиро фо́ро и саро́, со исын дрэ лэ́стэ.”</verse>
				<verse number="9">И тэ́ньчи явэ́ла адя́кэ: со ко́ли дэш мануша́ ячэ́напэ дро екх кхэр, то и ёнэ мэрэ́на.</verse>
				<verse number="10">И сэмэ́нца мулэнгири, лэ́ла явирэ манушэ́с, саво́ явэ́ла тэ хачкирэл тру́пы, и ёв пхэнэ́ла кодолэ́скэ кхэрэ́стыр, кон яця́пэ джидо́: “Ци исын ишчо (инкэ́) вари-кон дро кхэр?” Тэ́ньци кодова́ ману́ш кхэрэ́стыр пхэнэ́ла: “Нанэ ‘никонэ́с.” И дая́ сэмэ́нца тэды пхэнэ́ла: “Рикир пэ́скири чиб! Пал-дова́ со амэ́нгэ нашты́ тэ пририпирас лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро.”</verse>
				<verse number="11">Пал-дова́ со, акэ, Рай Дэвэ́л припхэнэла, со Ёв пхагирэ́ла баро́ кхэр (кралипэ́н Израилёскиро) кэ руи́ны, и тыкно́ кхэр (кралипэ́н Юдэя́киро) пэ котэра́.</verse>
				<verse number="12">Ци праста́на грая пир бэ́рги? Ци пахинэла пхув ману́ш, одо́й, пэ гурувэстэ? А сыр жа тумэ́ пиририскирдэ чачипэ́н дрэ жэлучоскири трута (ядо), а бар΄якирдо (пло́до) чачипна́скиро дро киркипэн (палыно)?</verse>
				<verse number="13">Тумэ́, савэ́ радынэ́напэ нисостыр, савэ́ пхэнэ́на: “Амэ, ж, хай, на пэ́скирэ зорья́са дорэсцям пэ́скэ зоралыпэ́н?”</verse>
				<verse number="14">“Нэ, акэ, Мэ, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, янголэ́нгиро-болыбна́скиро Дэвэ́л, Мэ ґазда́ва Наюдытко нацыя проти тумэ́ндэ, кхэр Изралёскиро, и адалэ́ вэ́рги тумарэ́ явэ́на тэ притасавэн тумэн штэто́стыр, кай тэ джа́н андрэ́ Емафо, кэ сы́гно рэ́кица (лэнори́) пэ чхучэ́ прахи (Аравия).”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="7">
				<verse number="1">Адя́кэ Рай Дэвэ́л сыкадя́ ма́нгэ: ‘Акэ Ёв создыя́ бут пхакитконэ скочкэн (саранча), ке́ли лэ́ла тэ барьёл атава (позднё чар); и, акэ, дая́ атава яця́ пало́ дова́, сыр прогия́ счхиныбэн крали́скиро.</verse>
				<verse number="2">И сыс адя́кэ: ке́ли скочки поханэ на́бут со на сари́ чар, пэ пхув, тэ́ньчи мэ, Амосо, пхэндём: “О Раё Дэ́вла! Отмэк, мэ мангавапэ Ту́кэ! Сыр Яково дэ́ла ра́да тэ тэрдёл проти? Пал-дова́ со ёв исын тыкно́.”</verse>
				<verse number="3">Рай Дэвэ́л тангиндя пал дова́, со Ёв кэрдя́. “Тэ на явэ́л дава́”, – пхэндя́ Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="4">Адя́кэ Рай Дэвэ́л сыкадя́ ма́нгэ: акэ, Рай Дэвэ́л кхардя́ яг тэ сэндинэл, и ёй хачкирдя́ бари (хор штэ́ты) тэл пхув колбань и сари́ мэкны пхув.</verse>
				<verse number="5">Тэ́ньци Мэ пхэндём “О Раё Дэ́вла! Тэрдёв! Мэ мангав Тут! Сыр Яково дэ́ла ра́да тэ тэрдёл проти? Пал-дова́ со ёв исын тыкно́!”</verse>
				<verse number="6">Палдава́ Рай Дэвэ́л пожалиндя пал дова́, со Ёв кэрдя́. “Тэ на явэ́л дава́”, – пхэндя́ Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="7">Адя́кэ Рай Дэвэ́л сыкадя́ ма́нгэ: акэ, Рай Дэвэ́л, сыс тэрдо́ пэ яго́ро (пэ краё) вантакиро, и сыс моловано отвесо дро Лэ́скиро васт.</verse>
				<verse number="8">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л ма́нгэ: “Амосэ! Со дыкхэ́са ту?” Мэ пхэндём: “Моловано́ отвесо.” Тэ́ньци Рай Дэвэ́л пхэндя́: “Акэ, Мэ чхува́ва отвесо машки́р Мирэ́ манушэ́ндэ Израилёстыр: Мэ буты́р на ява́ва тэ отмэкав банг лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="9">И вучэ́ штэ́ты, пэ савэ́ янэ́на дыибэна́, явэ́на чхучэ́ (пуста), и свэ́нта штэ́ты Израилёскирэ явэ́на паштэ́ дрэ руи́ны. И Мэ ґазда́ва курта́ла пэ Еровоамоскиро кхэр.”</verse>
				<verse number="10">Тэ́ньци о Ама́сия, раша́й Вефилятыр, бичхадя́ лав Иеровоамоскэ, крали́скэ Израилёскэ, пхэни́: “О Амосо зракирдяпэ пэ ту́тэ машки́р кхэр Израилёскиро: пхув нашты́ тэ шунэ́л сарэ́ лэ́скирэ лава́.</verse>
				<verse number="11">Пал-дова́ со Амосо адя́кэ пхэндя́: “О Иеровоамо мэрэ́ла куртала́тыр, а Израилё явэ́ла, чачипна́са, лыджино криг дро пле́но лэ́скирэ пхувья́тыр.”</verse>
				<verse number="12">Тэ́ньци о Ама́сия пхэндя́ Амососкэ: “Джа́ ту, ангилдыкхибнаскиро (магико), наш пэ пхув Юдаскири. Одо́й ха маро́, и одо́й ангилпхэн,</verse>
				<verse number="13">нэ буты́р ту тэ на ангилпхэнэс дрэ Вефиль, пал-дова́ со дава́ исын свэ́нто штэ́то крали́скиро, и дава́ исын кхэр крали́скиро.”</verse>
				<verse number="14">Тэ́ньци Амасо отпхэндя́, и пхэндя́ Амасияскэ: “Мэ на со́мас проро́ко, и мэ на сом чхаво́ пророкоскиро. Нэ мэ со́мас чхупна́ри (пастухо) пэ стада, и мэ кэдыём му́ри пэ сикоморитка кашта́.</verse>
				<verse number="15">Тэ́ньци о Рай Дэвэ́л лыя́ ман, ке́ли мэ гиём пал стада, и Ёв пхэндя́ ма́нгэ: ‘Джа́ и ангилпхэн Мирэ́ манушэ́нгэ Израилёстыр.’</verse>
				<verse number="16">И акана́ шун лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро: ту ракирэ́са: ‘На ангилпхэн пэ Израилё, и на выпхэн лава́ пэ кхэр Исако́скиро’</verse>
				<verse number="17">“Палдава́ адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: ‘Тыри́ ромны́ явэ́ла биладжакуны джувлы́ дро фо́ро, а тырэ́ чхавэ́ и чхая́ пэрэ́на куртала́тыр, тыри́ пхув роскэрэна пэ паша́ шэлэса меринытконэса, и ту мэрэ́са пэ магирды пхув; и Израилё, чачипна́са, лыджа́на криг дро пле́но лэ́скирэ пхувья́тыр.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="8">
				<verse number="1">Акэ, исын дава́, со Рай Дэвэ́л, сыкадя́ ма́нгэ: акэ, кхудо (корзина) спялонэ барьякирдонэнца (фруктэнца).</verse>
				<verse number="2">И Ёв пхэндя́: “Амосо! Со дыкхэ́са ту?” И пхэндём мэ: “Кхудо лынаитконэ (спялонэ) барьякирдэнца.” Тэ́ньци пхэндя́ Рай Дэвэ́л ма́нгэ: “Ко́нцо (яго́ро) явдя́ пэ Мирэ́ манушэ́ндэ Израилёстыр; и Мэ буты́р на отмэкав банг лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="3">‘И гиля́, со багандлэ дрэ фэлатиня́, ячэ́на сыр зорало́ ровибэн дро дова́ дывэ́с’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л. Бут тру́пы явэ́на пир сарэ́ штэ́ты, мануша́ чхурдэна яври́ лэн би лавэнгиро.”</verse>
				<verse number="4">Шунэ́н дава́, тумэ́, кон чорьёла тэ накхавэл манушэ́н дрэ трэ́бима, и тэ хасякирэ́л сарэ́ чорорэн пэ пхув,</verse>
				<verse number="5">тумэ́, савэ́ ракирэ́на: “Ке́ли дава́ Нэвонэ́-Чхонытко свэ́нко проджа́ла (кончынэлапэ), соб (кай) амэ́нгэ явэ́лас сашты́ (могинэлас) тэ бикнас маро́, и дава́ са́вато (субо́та), соб (кай) амэ́нгэ явэ́лас сашты́ тэ кофинас амарэ́ парнэ́ гивэса. Соб (кай) амэ́нгэ тэ тыкнякирас эфа, и тэ барьякирас шэ́келё, и амэ подкэрасас ублады́тка (весы) фрэнтымаса.</verse>
				<verse number="6">Соб (кай) амэ́нгэ явэ́лас сашты́ тэ кинас чорорэс пал руп, и манушэ́с дрэ трэ́бима пал пара цурули (цандали), соб (кай) тэ бикнас на́лачхо парно́ гив?”</verse>
				<verse number="7">О Рай Дэвэ́л совлахадя́ Яково́скирэ пхутькирибнаса: “Мэ чачипна́са ние́кхвар на бистрава пал лэ́нгирэ налачхэ́ бутя́.”</verse>
				<verse number="8">Ци на лэ́ла тэ издрал пхув пал дава́, и кажно (сва́ко) ману́ш явэ́ла тэ тугинэл зоралэ́с, кон дживэ́ла пэ дая́ пхув. Ци на ґаздэ́лапэ сыр шувлыпэн сари́ дая́ пхув сы́рбы рэка (лэнь): со явэ́ла тэ ґаздэлпэ валнэнца и тэ мэкэл тэлэ́ екха́тыр (сра́зу) сы́рбы рэка (лэнь) Египто́скири.’</verse>
				<verse number="9">“И явэ́ла адя́кэ дро дова́ дывэ́с’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л – ‘со Мэ кэра́ва адя́кэ, со кхам заджа́ла дро паш-дывэ́с, со явэ́ла кало́ (цямло) пэ пхув дро ясно дывэ́с.</verse>
				<verse number="10">Мэ парувава тумарэ́ свэ́нки пэ зоралы́ ту́га и сарэ́ тумарэ́ гиля́ пэ зорало́ ровибэн; и Мэ яна́ва жалобна балытка гонэ́ пэ кажно трушу́л, и плеха пэ кажно шэро́. Мэ кэра́ва дро да дывэ́с бари ту́га пэ пхув, савья́са обровэна екхорэ чхавэ́с, и ко́нцо (яго́ро) далэскэ явэ́ла сыр кирко дывэ́с.</verse>
				<verse number="11">‘Акэ, явэ́на дывэса́’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, со Мэ бичхава́ва бокх пэ дая́ пхув, на бокх би марэскиро, на смэга пал пани́, а явэ́ла труш (жажда) пал лава́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ.</verse>
				<verse number="12">И мануша́ явэ́на тэ псирэ́н екхэ морёстыр (дэрьявэстыр) кэ яви́р, паш-ратитконэ́ (севернонэ) рига́тыр кэ васто́ко; ёнэ явэ́на тэ прастан одори́к и палэ тэ родэ́н лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, и ёнэ на латхэ́на лэс.”</verse>
				<verse number="13">Дро дова́ дывэ́с шука́р патывалэ́ тэрнэ́ чхая́ и зоралэ́ тырнэ мануша́ явэ́на тэ нашавэн зор смэгатыр,</verse>
				<verse number="14">савэ́ совлахана грэхоса Самарияскирэса, савэ́ ракирэ́на: “Тэ явэ́л джидо́ тыро́ дэвэл, Данё!” И ишчо (инкэ́): “Тэ явэ́л дром цэ́ло кэ Вирса́вия!” Ёнэ пэрэ́на и ние́кхвар на уштэна нэвэ́стыр!</verse>
			</chapter>
			<chapter number="9">
				<verse number="1">Мэ дыкхцём Рас-Дэвлэ́с, Саво́ сыс тэрдо́ пашы́л алта́рё, и пхэндя́ Ёв: “Пэкав пир вударэскиро бэранд (стойка), соб (кай) тэ тринскирэнпэ проги тэл сты́лбы, и розмар лэн пэ шэрэ́ лэ́нгирэ сарэнгирэ. Мэ мулякирава кодолэ́н, савэ́ ячэ́напэ лэ́ндыр куртала́са: ние́кх на нашэла лэ́ндыр, кон прастала криг; и кодова́, кон кэдэлапэ, на зракхэ́лапэ.</verse>
				<verse number="2">На дыкхи́ пэ дова́, со ёнэ ґанавэнапэ дро лю́но (адо), одотхы́р Миро васт вытырдэла лэн. И тэ рэсэн ёнэ пэ болыбэ́н, и одотхы́р яна́ва Мэ лэн тэлэ́.</verse>
				<verse number="3">И тэ гарадён ёнэ кокорэ́ пэ Кармилоскиро вучипэ́н, одотхы́р Мэ выродава лэн и лава́ лэн. Мэк ёнэ и тэ гарадён Мирэ́ якхэ́ндыр пэ дугно (дно) морёскиро (дэрьявэ́скиро), и одотхы́р припхэнава Мэ сапэскэ и ёв дандырэла лэн.</verse>
				<verse number="4">И тэ джа́н ёнэ дро пле́но анги́л лэ́нгирэ вэргэ́ндэ, и одотхы́р припхэнава Мэ курталакэ и тэ пэкавэн лэн. Мэ ява́ва тэ рикирав Мирэ́ якха́ пэ лэ́ндэ ваш биба́хт, а на ваш лачхипэ́н.”</verse>
				<verse number="5">И Рай Дэвэ́л, янголэ́нгирэ-болыбна́скиро Дэвэ́л, исын Кодова́, Кон чилавэ́ла пхув и ёй биладёла, и сарэ́, кон дживэ́ла пэ ла́тэ, явэ́на зоралэ́с тэ ровэ́н; сари́ пхув ґаздэ́лапэ сыр шувлыпэн сы́рбы рэка (лэнь)(Нило), и ёй мэкэлапэ тэлэ́ екха́тыр сы́рбы рэка (лэнь) Египто́скири,</verse>
				<verse number="6">дава́ исын Ёв, Кон кэрдя́ Пэ́скирэ упратунэ коморы пэ болыбэ́н, и Кон зачхудя болыбна́скиро сво́до упра́л пир пхув; Кон прикхарэла паня́ морёскирэ (дэрьявэ́скирэ), и вычхувэла лэн пир сари́ пхув: Рай Дэвэ́л исын Лэ́скиро лав.</verse>
				<verse number="7">“Ци на кадасавэ́ – сама тумэ́ сан, чхавэ́ Израилёскирэ, сыр чхавэ́ Эфиопиенгирэ?”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л. “Ци дава́ на Мэ яндём Израилё Египто́скирэ пхувья́тыр, и Филистимлянэн Кафторостыр, и Сириянэн Киростыр?</verse>
				<verse number="8">Акэ, якха́ (Мирэ́) Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ дыкхэ́на пэ грэхи́тко кралипэ́н, и Мэ хасякира́ва лэс сарэ́са пхувья́тыр, нэ Мэ сарэ́са на хасякира́ва кхэр Яково́скиро”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="9">“Пал-дова́ со Мэ припхэнава, и Мэ росчхувава манушэ́н Израилёскирэ кхэрэ́стыр, машки́р сарэ́ на́цыи сы́рбы гив росчхувэлапэ дро поризэ́н (рошо́то); нэ и са́мо тыкнэды́р зя́рка на пэрэ́ла пэ пхув.</verse>
				<verse number="10">Сарэ́ грэхи́тка Мирэ́ манушэ́ндыр мэрэ́на куртала́тыр, савэ́ ракирэ́на: ‘Бари би́да на дорэсэ́ла амэн и на пирилэла амэн.”</verse>
				<verse number="11">Дро дова́ дывэ́с Мэ нэвэ́стыр ґазда́ва ша́тра Давидоскири, со пыя́. И Мэ закэрава пхагирдэ́ штэ́ты, и Мэ чхува́ва нэвэ́стыр саро́ дрэ ла́тэ, сыр сыс дрэ ґаратунэ́ дывэса́;</verse>
				<verse number="12">соб (кай) мануша́ Израилёскирэ тэ закэдэн дова́, со ячэ́лапэ Едомостыр, и сарэ́ Наюды́тка на́цыи, савэ́ кхарэ́на Миро лав”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Саво́ кэрэ́ла саро́ дава́.</verse>
				<verse number="13">“Акэ, явэ́на дывэса́’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – ке́ли ману́ш, кон пахинэла пхув, пирилэла манушэ́с, кон счхинэла гива́, и ману́ш, кон штакирэла винаградо, пирилэла кодолэ́с, кон чхувэ́ла дрэ пхув зя́рки; со́ко (хум) (гудлы мол) явэ́ла тэ тхадэл бэргэндыр, и тэ чхувэлпэ тэлэ́ бэргицэндыр.</verse>
				<verse number="14">И Мэ яна́ва палэ Мирэ́ манушэ́н Израилёскирэн плено́стыр, и ёнэ обчхувэна кхэрэнца чхучэ́ (пуста) фо́рья, и ёнэ явэ́на тэ дживэ́н дрэ лэ́ндэ, и ёнэ чхувэ́на дрэ пхув винаграды́тка (дракхитка) барья, и ёнэ явэ́на тэ пьен мол (вино) лэ́ндыр; и ёнэ чхувэ́на унты (сады), и ёнэ явэ́на тэ хан лэ́нгирэ пхаба́.</verse>
				<verse number="15">И Мэ обчхувава лэ́нгиро джиибэ́н пэ лэ́нгири пхув, и буты́р нико́н на выкушэла лэн пхувья́тыр, сави́ Мэ дыём лэ́нгэ” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, тумаро́ Дэвэ́л.</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="31">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Дыкхибэ́н Авдиёскиро. Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л пал Эдо́мо: амэ шундя́м звесь (зан) Мирэ́ бичхаибнаскирэ манушэ́стыр, савэ́с Мэ, Рай Дэвэ́л, бичхадём машки́р на́цыи тэ пхэнэ́л: “Уштэ́н, явэ́н тэ ґаздаспэ пэ марибэ́н проти лэ́стэ.”</verse>
				<verse number="2">Акэ, Мэ кэрдём адя́кэ, со ту яця́н тыкно́ ро́до машки́р на́цыи; ту явэ́са дрэ бари напатыв.</verse>
				<verse number="3">Тыро́ пхутькирдо ило́ хохадя тут, кон дживэ́ла машки́р шчэ́ли пэ бэ́рги, конэ́скиро кхэр исын вучо́; ту, саво́ ракирэ́ла дро пэ́скиро ило́: ‘Кон счхурдэла тэлэ́ ман?’</verse>
				<verse number="4">На дыкхи́ пэ дова́, со ту ґаздэса пэс сыр о́рло (ки́до), и со ту кэрэ́са пэ́скиро гня́зда (ку́фо) машки́р чэргэня́, нэ и одотхы́р Мэ чхурдава тэлэ́ тут”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="5">“Ко́ли явэ́нас чора кэ ту, ци розмарибнаскирэ чора раты́, – со адя́кэ зоралэ́с обчордэ тут. Ци на лэнас ёнэ фэ́ни (то́ка) ада́кицы, кицы́ лэ́нгэ трэиндя́? Ко́ли явэ́нас винаградонэ-кэдыбнаскирэ (сборшчыки), со ж ёнэ на мэкэнас ту́кэ вари-кицы́ мурины?</verse>
				<verse number="6">Сыр кэ Иса́во саро́ сыс пириродыно? Сыр сарэ́ лэ́скирэ чораханэ штэ́ты пиридыкхнэ!</verse>
				<verse number="7">Сарэ́ тырэ́ дру́ги (мала́) пир доракирибэ́н (союзо) традэ́на тут аж кэ кустыка (границы); а мануша́, кон сыс дро рама́нё (миро) ту́са, хохавэна тут, и ёнэ лэ́на упралыпэ́н проти ту́тэ; кодолэ́, савэ́ ханэ́ тыро́ маро́, чхувэ́на фэлы́ пэ ту́тэ”, – нико́н на ґалёла дава́.</verse>
				<verse number="8">“Дро дова́ дывэ́с явэ́ла адя́кэ, – ракирэ́ла Рай-Дэвэ́л, – со Мэ хасякира́ва и годэ́ манушэ́н Эдомостыр, и барэ́ годярьен Исаво́скирэ бэрга́тыр.</verse>
				<verse number="9">И тырэ́ зоралэ́ мурша́, о Фема́не, пхадёна дро ду́хо, со кэ екх, нэ кажно (сва́ко) ману́ш, кон исын Исаво́скирэ бэргэндыр, хасёла – мулякирэна лэс.</verse>
				<verse number="10">Пал-дова́ со ту са́нас нахрато кэ тыро́ пшал Яково, ладжаипэ́н учхакирэ́ла тут, и ту хасёса пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
				<verse number="11">Дро дова́ дывэ́с, со ту са́нас тэрдо́ пэ яви́р риг, дро дова́ дывэ́с, ке́ли чу́жа мануша́ лыджа́нас дро пле́но Яково́скирэ зоралэ́ халадэ́н, сыр явирэ-пхувитка мануша́ гинэ́ андрэ́ лэ́скирэ по́рты, и чхурдэнас жре́биё пал Ерусалимо, и ту са́нас екх лэ́ндыр.</verse>
				<verse number="12">Нэ ту́кэ на трэиндя́ тэ дыкхэ́с холямэс пала́л пал тырэ́ пшалэ́стэ дро дывэ́с, сыр лэнас лэс лэ́скирэ пхувья́тыр; и тэ на радынэспэ хасибнастыр Юда́скирэ-чхаворэнгирэндыр, и тэ на откэрэс бу΄глэс муй сабнаса дро дова́ бибахтало́ дывэ́с.</verse>
				<verse number="13">Ту́кэ на трэиндя́ тэ джас андрэ́ по́рта (вра́ты) дро дова́ дывэ́с, ке́ли бари биба́хт пыя́ пэ Мирэ́ манушэ́ндэ. Чачэс, на трэиндя́ ту́кэ тэ дыкхэ́с холямэс пала́л пэ лэ́нгирэ мэ́ньки, ци тэ причхувэс васта́ кэ лэ́нгиро миштыпэ́н, сыр сыс бари би́да лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="14">Ту́кэ на трэиндя́ тэ тырдёс пэ трушулытка дрома́ (перекрёстки), соб (кай) тэ замарэс (тэ мулякирэс) кодолэ́н, савэ́ нашэнас; и тэ на выдэс кодолэ́н, савэ́ ячнэ́пэ, сыр сыс бари дар лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="15">Пал-дова́ со сыг явэ́ла Дывэ́с Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро пэ сарэ́ Наюды́тка на́цыи: сыр ту кэрдя́н, адя́кэ и ту́кэ явэ́ла кэрдо́; тырэ́ рэ́нды рисёна пэ тыро́ шэро́.</verse>
				<verse number="16">Пал-дова́ со сыр тумэ́ пинэ́ пэ Мири́ свэ́нто бэ́рга, адя́кэ-паць и сарэ́ Наюды́тка на́цыи явэ́на ўса́ды (сак) тэ пьен; ёнэ явэ́на тэ пьен, и тэ накхавэн (тэ глытынэн), и лэн хасякирэна сы́рбы на сыс лэн.</verse>
				<verse number="17">Нэ пэ бэ́рга Сионо́скири мануша́ зракхэнапэ, и ёй явэ́ла свэ́нто штэ́то. Кхэр Яково́скиро лэ́ла пэ́скэ лэ́нгиро мэкно́ миштыпэ́н.</verse>
				<verse number="18">Мануша́ Яково́скирэ явэ́на сыр яг, а мануша́ Ёза́скирэ явэ́на сыр бари яг, нэ мануша́ Исаво́скирэ явэ́на сыр пхус: лэн подхачкирэна и схана яга́са, и ние́кх на пиридживэла, соб (кай) тэ ячэ́лпэ Исаво́скирэ кхэрэ́стыр,” – пал-дова́ со дава́ пхэндя́ Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="19">И мануша́ паш-дывэсытконэ́ (южнонэ) рига́тыр лэ́на пэ́скэ бэ́рги Исаво́скирэ, и мануша́ пэ до́ло лэ́на пэ́скэ Филистимия, и фэ́лды Ефраимоскирэ и Самариякирэ. Э мануша́ Веньяминоскирэ лэ́на пэ́скэ Галаа́до.</verse>
				<verse number="20">И халадэ́ Израилёскирэ чхавэ́ндыр, савэ́ сыс дро пле́но, явэ́на тэ лэн пэ́скэ Ханаано́скири пхув аж кэ Сарепта, а мануша́ Израилёскирэ, савэ́ исын дро пле́но дро Сефарадо, явэ́на тэ лэн пэ́скэ фо́рья пэ паш-дывэсы́тко (южно) риг.</verse>
				<verse number="21">И явэ́на зракхибнаскирэ пэ бэ́рга Сио́но тэ сэндякирэн бэ́рга Исавоскири, и явэ́ла кралипэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро.”</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="32">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">И, акэ, явдя́ лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Ёнаскэ (Ионаскэ), чхавэ́скэ Амафиёскирэскэ, пхэни́:</verse>
				<verse number="2">“Ушты́, джа́ кэ Ниневия, дава́ баро́ фо́ро, и ра́кир зоралэ́с проти лэ́стэ: пал-дова́ со далэ́ форо́скирэ-манушэ́нгирэ злыднитка рэ́нды (фуй де́лы) явнэ́ анги́л Ма́ндэ.”</verse>
				<verse number="3">И Ёна уштыя́, соб (кай) тэ нашэ́л кэ Фарсисо Ра́стыр-Дэвлэ́стыр (сыр Лэ́скиро проро́ко). Ёна гия́ тэлэ́ кэ Иопия, плэскирдя ловэ́ пал па́рма (кораблё), бэсця́ пэ ла́тэ, и традыя́ лэ́нца кэ Фарсисо, соб (кай) тэ нашэ́л Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ якхэ́ндыр.</verse>
				<verse number="4">Нэ о Рай Дэвэ́л бичхадя́ бари балва́л пэ мо́рё (дэрья́в), и одо́й яця́ зорало́ штормо пир мо́рё (дэрья́в) адя́кэ, со сыс бицяло́, со па́рма пхадёла.</verse>
				<verse number="5">И матросы дара́ндынэ, и кажно (сва́ко) ману́ш дыя́ го́дла кэ пэ́скиро дэвлоро. И ёнэ чхурдынэ́ гпхарипэ́н (грузо), со сыс пэ па́рма, дро мо́рё (дэрья́в), соб (кай) тэ явэ́л локхэды́р па́рма. Нэ о Ёна (Иона) гия́ тэлэ́ дро тэлатуно штэ́то пэ па́рма, пасия́ и сыг сыс суто́.</verse>
				<verse number="6">И о барыдыро́ подги́я кэ ёв, и пхэндя́ лэ́скэ: “Со дава́ значынэ́ла, соибнаскиро? Ушты́, кхар тырэ́ Дэвлэ́с; хай Тыро́ Дэвэ́л пририпирэла пал амэ́ндэ, соб (кай) амэ́нгэ тэ на хасёвас.”</verse>
				<verse number="7">И пхэндлэ́ ёнэ екх екхэ́скэ: “Явэ́н, чхурдаса жре́биё, соб (кай) амэ сашты́ тэ джинас, пир конэ́стэ дава́ пхарипэ́н пыя́ пэ амэ́ндэ?” И ґа́да, ёнэ чхурдынэ́ жре́биё, и кокалко сыкадя́ пэ Ёнастэ.</verse>
				<verse number="8">Тэ́ньци ёнэ пхэндлэ́ лэ́скэ: “Амэ мангаса тут, пхэн амэ́нгэ! Пир конэ́стэ дава́ пхарипэ́н пыя́ пэ амэ́ндэ? Саво́ исын рэ́ндо ту́тэ? Каты́р ту сан? Савэ тхэмэстыр ту сан? Савэ манушэ́ндыр ту сан?”</verse>
				<verse number="9">И отпхэндя́ ёв лэ́нгэ: “Мэ сом Юдо; и мэ дарава Ра́стыр-Дэвлэ́стыр; Дэвлэ́стыр болыбнаскирэстыр, Кон создыя́ мо́рё (дэрья́в) и пхув шуки́.”</verse>
				<verse number="10">Тэ́ньци мануша́ страха́дынэ барэ́ трашаса, и пхэндлэ́ лэ́скэ: “Со́скэ дава́ ту кэрдя́н?” Пал-дова́ со адалэ́ мануша́ джиндлэ́, со ёв насця Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ якхэ́ндыр, сыр ёв ужэ роспхэндя́ лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="11">Тэ́ньци ёнэ пхэндлэ́ лэ́скэ: “Со трэй тэ кэра́с амэ́нгэ ту́са, соб (кай) мо́рё (дэрья́в) тэ штылёл ваш амэ́нгэ?”, – пал-дова́ со мо́рё (дэрья́в) уса́ ґаздэласпэ вучэды́р штормостыр.</verse>
				<verse number="12">И ёв пхэндя́ лэ́нгэ: “Лэн тэ ґаздэ́н ман упрэ́, и чхурдэ́н ман дро мо́рё (дэрья́в); тэды мо́рё (дэрья́в) явэ́ла штыл ваш тумэ́нгэ. Пал-дова́ со, мэ джино́м, со дава́ штормо яця́ пир ма́ндэ.”</verse>
				<verse number="13">На дыкхи́ пэ дова́, со мануша́ ґребиндлэ зоралэ́с, соб (кай) тэ янэл па́рма кэ пхув, нэ ёнэ на дынэ́ ра́да, пал-дава́ со мо́рё (дэрья́в) дурэды́р ґаздэ́лапэ штормоса пэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="14">Палдава́ ёнэ дынэ́ го́дла тэ помогинэл кэ Рай Дэвэ́л, и пхэндлэ́: “Амэ мангасапэ, о Раё Дэ́вла, амэ мангаса древа́н, соб (кай) тэ на хасёвас пал дава́ манушэ́скиро джиибэ́н, и соб (кай) тэ на загинэн банг амэ́нгэ пал дава́ рат бибангипнаскиро: пал-дова́ со Ту, Рай Дэвэ́л, кэрдя́н адя́кэ, сыр Ту́кэ исын куч”</verse>
				<verse number="15">И ёнэ ґаздынэ́ Ёнас и чхурдынэ́ лэс дро мо́рё (дэрья́в), и мо́рё (дэрья́в) яця́ штыл Лэ́скирэ барэ́ холя́тыр.</verse>
				<verse number="16">Тэ́ньци мануша́ страха́дынэ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр барэ́ дара́са, и ёнэ яндлэ́ свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ и ёнэ совлахадэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">Ѓа́да, о Рай Дэвэ́л выкэдыя́ барэ́ мачхэс (китос), соб (кай) ёв тэ накхавэл (тэ проглынинэл) Ёнас. И Ёна сыс дро пэр китоскиро трин дывэса́ и трин ратя.</verse>
				<verse number="2">Тэ́ньци мангдя́пэ о Ёна Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, лэ́скирэ Дэвлэ́скэ китоскирэ пэрэстыр.</verse>
				<verse number="3">И пхэндя́ ёв: “Мэ дыём го́дла тэ помогинэл кэ Рай Дэвэ́л, сыр притасадэ ман, и Ёв отпхэндя́ ма́нгэ. Мэ дыём го́дла тэ помогинэл самонэ хорипнастыр тэл пхув, и Ту шундя́н мири́ зан (глос).</verse>
				<verse number="4">Пал-дова́ со Ту чхурдыян ман дро хорипэ́н пэ са́мо морёскиро (дэрьявэ́скиро) ило́. И панинга́ обчхудэ ман трусця́л; и тырэ́ барэ́ панинга́, со кунинэнапэ, и валны прогинэ́ пирда́л ма́ндэ.”</verse>
				<verse number="5">Тэ́ньци мэ пхэндём: “Ман вычхурдынэ Тырэ́ якхэ́ндыр, нэ мэ нэвэ́стыр ява́ва тэ дыкха́в пэ Тыри́ Свэ́нто Кхангири́.</verse>
				<verse number="6">Паня́ обчхудэ трусця́л ман, аж кэ миро ди; бидугноскиро хорипэ́н (бездна) учхакирдя́ ман; морёскирэ (дэрьявэ́скирэ) чарья́ закхудэпэ трусця́л миро шэро́.</verse>
				<verse number="7">Мэ догиём кэ бэргэнгиро дугно (дно): пхув пэ́скирэ штабэнца закэрдяпэ пал ма́ндэ; нэ Ту, Раё Дэ́вла, миро Дэ́вла, лыджиян джидэс миро ди яври́ люностыр (адостыр).</verse>
				<verse number="8">Ке́ли миро ди замыя́ дро ма́ндэ, мэ пририпирдём Рас-Дэвлэ́с, и миро мангипэ́н гия́ упрэ́ кэ Ту, дрэ Тыри́ Свэ́нто Кхангири́.</verse>
				<verse number="9">Кодолэ́, кон кэрэ́ла паты́в идолэ́нгэ, савэ́ нисо́ на мол, ячкирдэ́ Тут, Кон дэ́ла бахталыпэ́н.</verse>
				<verse number="10">Нэ Мэ яна́ва свэ́нто дыибэ́н Ту́кэ мирэ́ заня́са тэ парикира́в ту́кэ; Мэ кэра́ва дова́, со Мэ совлахадём. Зракхибэ́н исын Ра́стыр-Дэвлэ́стыр.”</verse>
				<verse number="11">И припхэндя́ Рай Дэвэ́л китоскэ, и ёв вычадыя Ёнас пэ шуки́ пхув.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">И, акэ, явдя́ лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро яви́р мо́ло, пхэни́:</verse>
				<verse number="2">‘Ушты́, джа́ кэ Ниневия, древа́н (збит) баро́ фо́ро, и пхэн зоралэ́с Дэвлэ́скиро лав адя́кэ, сыр Мэ припхэнава ту́кэ.”</verse>
				<verse number="3">И уштыя́ Ёна, и гия́ кэ Ниневия пир лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро. Джинэ́н, со Ниневия сыс коптарам баро́ фо́ро Дэвлэ́стэ, трэиндя́ трин дывэса́ тэ обджас лэс.</verse>
				<verse number="4">И лыя́ Ёна тэ псирэ́л пир фо́ро пэ пэ́рво дывэ́с, и ёв миштопхэнэлас. Ёв дыя́ го́дла и пхэндя́ зоралэ́с: “Ишчо штардэша́ дывэса́, и Ниневия пхагирэна кэ руи́ны!”</verse>
				<verse number="5">И э мануша́ Ниневиятыр патяндынэ́ Дэвлэ́скэ, и ёнэ пхэндлэ́ сарэ́нгэ (обзанякирдэ) пал посто, и чхудэ́ пэ пэ́стэ жалобна балытка гонэ́, най барэдырэстыр кэ най тыкнэды́р ману́ш лэ́ндыр.</verse>
				<verse number="6">Тэ́ньци догия́ лав кэ кра́ли Ниневиякиро, и ёв уштыя́ лэ́скирэ троностыр, и чхудя́ дрэ риг пэ́скиро урибэ́н, чхакирдэ пэс жалобнонэ-балытконэ гонэса и бэсця́ дрэ пра́ска (пепло).</verse>
				<verse number="7">И о кра́ли кэрдя́ адя́кэ, со дая́ звесь (зан) пхэндлэ́ анги́л сарэ́ндэ и о кра́ли и лэ́скирэ барэ́ рая́ выдынэ припхэныбнытко стату́то, пхэни́: “Мэк ние́кх ни ману́ш, ни мурда́л, ни ґурто, ни стада, тэ на хан ничы́; на домэкэн, соб (кай) ёнэ тэ хан, тэ пьен пани́.</verse>
				<verse number="8">Нэ мэк мануша́ и мурдала́ тэ учхакирэн пэс жалобнонэ балытконэ гонэса, и тэ прикхарэн зоралэ́с Дэвлэ́с; адя́кэ, соб (кай) кажно лэ́ндыр тэ рисёл пэ́скирэ бибахталэ́ дромэ́стыр и нахратыматыр (насилиёстыр), со кэрдэ́ лэ́скирэ васта́.</verse>
				<verse number="9">Кон сашты́ тэ пхэнэ́л, ци рисёла кэ Дэвэ́л, и ци пожалинэла (тангинэла), и ци, мо (хай), рискирэ́ла дрэ риг Лэ́скири бари холы́ адя́кэ, соб (кай) амэ́нгэ тэ на хасёвас.”</verse>
				<verse number="10">Тэ́ньци Дэвэ́л дыкхця́ лэ́нгирэ бутя́, со ёнэ рисинэ́ криг лэ́нгирэ бибахталэ́ дромэндыр, и Дэвэ́л потангиндя (пожалиндя) пал бари биба́хт, со Ёв пхэндя́ тэ янэл пэ лэ́ндэ, и ёв на яндя́ пэ лэ́ндэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">Нэ Енаскиро ило́ зоралэ́с пхадия далэ́стыр, и ёв холя́сыя.</verse>
				<verse number="2">И ёв мангдя́пэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ и пхэндя́ ёв: “О Раё Дэ́вла! Саро́ дава́ на пир мирэ́ лава́, со мэ пхэндём, ке́ли мэ ишчо (инкэ́) со́мас пэ пэ́скири пхув? Палдава́ мэ и насцём вагэдыр (ґарэдыр) кэ Фарсисо: пал-дова́ со мэ на джиндём, со Ту сан лачхэ́-дескиро Дэвэ́л, Саво́ сыкавэ́ла ла́ска, Саво́ ле́нтэс холясо́ла и кэрэ́ла бут-бут лачхипэ́н, Кон жалинэла тэ кэрэ́л бэдыпэн.</verse>
				<verse number="3">Палдова́ акана́, Раё Дэ́вла, лэ, мэ зоралэ́с манга́ва Тут, миро джиибэ́н ма́ндыр, пал-дова́ со фэды́р исын ваш ма́нгэ тэ мэрав, сыр тэ джива́в.”</verse>
				<verse number="4">Тэды Рай Дэвэ́л пхэндя́: “Нау́што дава́ исын мишто́ ваш ту́кэ тэ холясос?”</verse>
				<verse number="5">И гия́ криг Ёна форо́стыр и бэсця́ пэ вастокитко риг пэ фо́ро, и одо́й ёв кэрдя́ пэ́скэ буда (кушча) и бэсця́ тэл лэ́стэ дрэ зэр (засенка), соб (кай) тэ дыкхэ́л, со явэ́ла фороса.</verse>
				<verse number="6">И Рай Дэвэ́л барьякирдя хру́сто и кэрдя́ адя́кэ, со ёв ґаздыя́пэ упрэдыр Ёнастыр адя́кэ, соб (кай) ёв тэ могинэл (тэ саштынэлас) тэ дэл зэр (засенка) пэ лэ́скиро шэро́ тэ ракхэ́л лэс лэ́скирэ пхарипнастыр.” И Ёна древа́н яця́ радо далэ́ хрустостыр.</verse>
				<verse number="7">Пэ яви́р дывэ́с пэ зло́ко, о Дэвэ́л создыя́ кирмэс, и ёв подчхиндя хру́сто, и хру́сто зашутия.</verse>
				<verse number="8">И сыс адя́кэ: сыр кхам ґаздыя́пэ, о Дэвэ́л яндя́ хачкирды балва́л вастоко́стыр: и кхам лыя́ тэ пэкэл пэ шэро́ Ёнаскиро адя́кэ, со лэ́скиро ило́ замыя́. Тэ́ньци ёв закамдя́ мулыпэн пэ пэ́стэ, и пхэндя́ ёв: ‘Фэды́р исын ваш ма́нгэ тэ мэрав, сыр тэ джива́в’.</verse>
				<verse number="9">Тэ́ньци Дэвэ́л пхэндя́ Ёнаскэ: “Нау́што дава́ исын мишто́ ваш ту́кэ тэ холясос пэ хру́сто аж кэ мэрибэ́н!” О Ёна отпхэндя́: “Мэ миштэ́с кэра́ва, со холясыём аж кэ мэрибэ́н.”</verse>
				<verse number="10">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л: “Ту тангиндян (пожалиндян) хру́сто, пашы́л саво́ ту на кэрэсас пхари́ буты́, и ту на барьякирдян лэс. Ёв сыкадыя́ цэ́ло пал рат, и зашутия дро яви́р рат.</verse>
				<verse number="11">И сыр дава́ ма́нгэ трэиндя́ тэ на тангинав Ниневия, кадасаво́ баро́ фо́ро, дрэ саво́ буты́р сыр шэл тэ биш тысёнцы мануша́, савэ́ нашты́ тэ пхэнэ́н, кай исын лэ́ндэ чачо́, и лэ́нгиро зэ́рво (ле́во) васт, и адя́кэ-паць бутыпэн (множэство) кхэритконэ́-мурдалэнгиро (скотэнгиро).”</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="33">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Акэ, сыс лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, саво́ явдя́ Михеёскэ Морасфеёстыр дрэ долэ́ дывэса́, ке́ли сыс трин кра́лья Юдэя́кирэ: Иофа́мо, Аха́зо и Езэки́я. Дава́ лав Дэвэ́л сыкадя́ лэ́скэ дрэ сунэ́, со явэ́ла Самарияса и Ерусалимоса.</verse>
				<verse number="2">‘Шунэ́н, сарэ́ манушы́тка на́цыи (народы), пхув и саро́, со исын пэ ла́тэ! Мэк тэ явэ́л Рай Дэвэ́л сыр якхи́тко (свидетелё) проти тумэ́ндэ, о Рай Дэвэ́л Лэ́скирэ свэнтонэ́ Кхангирья́тыр.</verse>
				<verse number="3">Дыкхэ́н! Акэ, Рай Дэвэ́л выджа́ла Лэ́скирэ штэто́стыр; Ёв джа́ла тэлэ́, и Ёв явэ́ла тэ штавэл (тэ тэрдёл) пир вучэ́ штэ́ты пэ пхув.</verse>
				<verse number="4">Бэ́рги явэ́на тэ билавэн тэл Лэ́стэ, и долы явэ́на тэ пхарадён, сы́рбы мом анги́л яг, сы́рбы паня́, со чхувэнапэ крутыматыр (вучипна́стыр).</verse>
				<verse number="5">Саро́ дава́ пал Яково́скиро чорипэ́н, и пал грэ́хи, со кэрдя́ кхэр Израилёскиро. Саво́ исын чорипэ́н Яково́скиро? Ци дава́ на пал Сама́рия? Савэ далэ́ исын вучэ́ штэ́ты дрэ Юдэ́я? Ци дава́ саро́ исын на Ерусалимо́стыр?</verse>
				<verse number="6">“Палдава́ Мэ кэра́ва Самариятыр груда руинэндыр пэ фэ́лда, – штэ́то, соб (кай) тэ почхувэн винаградо: Мэ вычхурдава ла́кирэ бара́ пэ до́ло, и Мэ отчхакирава ла́кирэ фундаменты.</verse>
				<verse number="7">Сарэ́ ла́кирэ вычхиндлэ́ муя́ явэ́на пхагирдэ́ пэ котэра́ (куски), и сарэ́ ла́кирэ да́ры, сыр биладжакунэ́ джувлякирэ, явэ́на хачкирдэ́ яга́са. Мэ хасякира́ва сарэ́ ла́кирэ и́долы, пал-дова́ со ёй (Сама́рия) кэрдя́ лэн пал да́ры, со дэнапэ биладжакунэ́ джувля́кэ, и кадалэ́ да́ры рисёна ваш да́ры явирэ биладжакунэ́ джувля́кэ.”</verse>
				<verse number="8">Палдава́ мэ, Михеё, ява́ва тэ обровав и тэ тугинав ясвэ́нца, мэ джа́ва обрискирдо и нанго; Мэ ява́ва и тэ выинав сыр шакалы, и тэ тугинав ровибнаса сыр страусы.</verse>
				<verse number="9">Пал-дова́ со Самариякирэ фра́нсы (раны) исын насастякирибнытка, пал-дова́ со ёнэ догинэ́ кэ Юдэ́я; ёнэ догинэ́ кэ по́рта мирэ́ манушэ́нгири, кэ Ерусалимо.</verse>
				<verse number="10">На пхэнэ́н дава́ дрэ Гефо, на ровэ́н зоралэ́с одо́й, нэ учхакирэн пэс прахоса дро форицо Офра.</verse>
				<verse number="11">Джа́н тэ дживэ́н пэ яви́р штэ́то, кон дживэ́ла кэ Шафиро, нангэ кэ ладж; на нашэла, кон дживэ́ла кэ Цаано (Цаанано), Эцэль (Бэт-Эцэль) тугинэла зоралэ́с; дава́ ровибэн на мэкэ́ла тумэн тэ тэрдёл дрэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="12">Кон дживэ́ла кэ Марофа (Марат), занасвалынэ пал лачхипэ́н, нэ биба́хт явдя́ тэлэ́ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр кэ по́рта Ерусалимо́скири.</verse>
				<verse number="13">Кон дживэ́ла кэ Лахисо, дэ андрэ́ ґэнштэн дро вурдэ́н марибны́тко; пал-дова́ со чорипэ́н Израилёскиро латхнэ́ дрэ ту́тэ.</verse>
				<verse number="14">Палдава́ ту явэ́са тэ дэс почасту́нки (да́ры) кэ Морешэф-Геф: нэ кхэра́ дро Ахзиво явэ́на хоханэ́с тэ притырдэн кралье́н Израилёстыр.</verse>
				<verse number="15">Нэ Мэ яна́ва миштыпэ́н-прилыибнаскирэс (наследникос) кэ ту, манушние Морешоскири; и барипэ́н Израилёскиро пириджала кэ Одоламо.</verse>
				<verse number="16">Кэр пэ́скэ плешка [злэ пэ́стыр бала́-р.с.] и обчхин пэ́скирэ бала́, ке́ли ило́ тыро́ явэ́ла тэ дукхал пал дрогонэ́ чхавэ́ндэ тырэндэ. Барьякир пэ́скири плешка сы́рбы о́рло (ки́до), пал-дова́ со ёнэ джа́на дро пле́но ту́тыр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">Бида пэ одолэ́ндэ, савэ́ придуминэна чорипэ́н и савэ́ выдуминэна биба́хт пэ пэ́скирэ чхуибэна! Пэ зло́ко, ке́ли дывэсёла, ёнэ кэрэ́на дова́, пал-дова́ со саро́ дава́ исын дро лэ́нгиро васт.</verse>
				<verse number="2">Ёнэ исын ґалка (скэмпа) кэ фэ́лды, и ёнэ лэ́на лэн зорья́са. Ёнэ исын ґалка кэ кхэра́, и ёнэ откэдэна лэн манушэ́ндыр. И ёнэ притасавэ́на (обкэдэна) манушэ́с и лэ́скиро кхэр, и манушэ́с кокорэс, и лэ́скиро мэкно́ миштыпэ́н.</verse>
				<verse number="3">Палдава́ адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Акэ, Мэ придуминава кадасави биба́хт проти кадая́ сэ́м΄я (ири́), со тумэ́ на могинэ́на (на саштынэна) тэ дурьякирэн (тэ злэн) далэ́ бибахтятыр тумарэ́ мэня; и тумэ́ на явэ́на тэ задэнпэ, (тэ псирэ́н маму́й); пал-дова́ со дава́ часо исын бибахтало́.</verse>
				<verse number="4">Дро дова́ дывэ́с мануша́ явэ́на тэ ракирэ́н притча пал тумэ́ндэ, и ёнэ явэ́на тэ ракирэ́н зоралэ́с киркэ ясвэ́нца, и тэ пхэнэ́н: ‘Амэ хасиям сарэ́са, о Дэвэ́л парудя амари́ до́ля [отдыя́ явирэ́нгэ-р.с.]: сыр тэ рисёл амари́ до́ля? Ёв роскэрдя́ амарэ́ фэ́лды машки́р амарэ́ вэргэ́ндэ.’”</verse>
				<verse number="5">Палдава́ тумэ́ндэ на явэ́ла ние́кх ману́ш, соб (кай) тэ чхурдэл жре́биё и тэ обмеринэл шэлэса тумарэ́ ме́жы пэ скэдыибэ́н анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="6">“На ангилпхэнэн, проро́ки, – тумэ́ ракирэ́на кодолэ́нгэ, савэ́ ангилпхэнэна, на ангилпхэнэн лэ́нгэ, соб (кай) ладжаипэ́н тэ на ячэ́лпэ [тэ на латхэл тумэн-р.с.].</verse>
				<verse number="7">Тумэ́, савэ́ кхарэнапэ кхэр Яково́скиро: ‘Ци Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Ду́хо тыкныя? Ци саро́ дава́ чорипэ́н лэ́стыр? Ци на кэрэ́на лачхипэ́н Лэ́скирэ лава́ кодолэ́скэ, саво́ дживэ́ла дэвлыткэс [кон кэрэ́ла чачунэ́с-р.с.]?”</verse>
				<verse number="8">“На΄гара тумэ́, кон са́нас Мирэ́ мануша́, ґаздынэ́пэ сыр вэ́рги проти Ма́ндэ – тумэ́ злэна зорья́са упратуно урибэ́н и тэлатуны и́дя манушэ́ндыр, савэ́ джа́на пашы́л бидаракирэс, савэ́ рисёна марибнастыр.</verse>
				<verse number="9">Тумэ́ традэ́на яври́ джувле́н Мирэ́ манушэнгирэн лэ́нгирэ екхорэ кхэрэндыр, савэ́ исын лэ́нгэ пир ило́, тумэ́ откэдэна лэ́нгирэ чхаворэндыр бахталыпэ́н Миро.</verse>
				<verse number="10">Уштэ́н и джа́н адатхы́р; пал-дова́ со ада́й тумэ́ на откхинёна. Кадава́ штэ́то исын магирдо́, и хасякирэ́ла тумэн, и дава́ хасякирибэн явэ́ла кэ ко́нцо (кэ яго́ро).</verse>
				<verse number="11">Ко́ли тэ явэ́л балвалитко ману́ш, и тэ пхэнэ́л хохаибэ́н кадасавэ́ лавэ́нца: ‘Мэ ява́ва тэ ангилпхэнав пал мол (вино) и пал зорало́ пибэ́н (сикера), аж и ёв явэ́лас куч проро́ко ваш кодолэ́ манушэ́нгэ.</verse>
				<verse number="12">Нэ Мэ, чачэс, кэдава кхэтанэ́ сарэ́н тумэн, о Яково, Мэ чачипна́са скэда́ва ячкирдэ́ манушэ́н Израилёскирэн; Мэ чхува́ва кхэтанэ́ (кхэтанякирава) лэн сыр бакрэ́н дрэ Восора (Боцра) сы́рбы стада машки́р лэ́нгирэ чарьитка фэ́лды: ёнэ явэ́на зоралэ́с тэ дэн го́дла, пал-дова́ со лэн ада́кицы бут мануша́ исын.”</verse>
				<verse number="13">Анги́л лэ́ндэ халадо пхагирэ́ла ва́нты (сцяны): и ёнэ пхагирэна дова́, со сыс пэ дром лэ́ндэ, и ёнэ доджана кэ по́рта и джа́на пэ́скэ дурэды́р. Лэ́нгиро кра́ли явэ́ла тэ джал анги́л лэ́ндэ, и Рай Дэвэ́л явэ́ла анги́л лэ́ндэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">И пхэндём мэ, (Михеё): “Шунэ́н акана́ тумэ́, шэралэ́ Яково́скирэ, и тумэ́, тхага́рья Израилёскирэ кхэрэ́стыр: ци да на тумэ́нгэ трэй тэ джинэ́н чачипэ́н?</verse>
				<verse number="2">Нэ тумэ́ сан мануша́, кон бидыкхэла лачхипэ́н тэ кэрэ́л, нэ тумэ́нгэ исын пир ило́ биба́хт (чорипэ́н): тумэ́, савэ́ лучкирэна цы́па манушэ́ндыр, и лэ́нгири лоч (джидэ́ маса́) лэ́нгирэ кокалэндыр;</verse>
				<verse number="3">савэ́ ха́на лоч (джидэ́ маса́) мирэ́ манушэ́ндыр, савэ́ лучкирэна цы́па лэ́ндыр, и пхагирэна лэ́нгирэ кокалы́, и чингирэна лэн пэ котэра́ сыр мас ваш пири́, сыр лоч (джидэ́ маса́) ваш кака́ви (котло).”</verse>
				<verse number="4">Тэ́ньци ёнэ явэ́на тэ прикхарэн зоралэ́с Рас-Дэвлэ́с, нэ Ёв на отпхэнэ́ла лэ́нгэ [на явэ́ла тэ шунэ́л лэн-р.с.], и Ёв гаравэла пэ́скиро муй лэ́ндыр пэ дова́ часо, пал дова́, со ёнэ кэрдэ́ бибахталэ́ рэ́нды.</verse>
				<verse number="5">Палдава́ адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л пал пророкэ́ндэ, савэ́ кэрдэ́ адя́кэ: “Со мирэ́ мануша́ дынэпэ дукха́; савэ́ дандырэнапэ и дэ́на го́дла: ‘Рама́нё.’ Нэ кон на дэ́ла ничы́ лэ́нгэ дро муй, тэды ёнэ джа́на марибна́са проти лэ́стэ:</verse>
				<verse number="6">Палдава́ явэ́ла тумэ́нгэ рат заме́ст дыкхибэ́н, и явэ́ла тумэ́нгэ цямлыпэ́н заме́ст дова́, соб (кай) тумэ́ тэ роспхэнэ́н сунэ́; кхам джа́ла тэлэ́ пэ пророкэ́ндэ, а дывэ́с ячэ́ла цямло ваш лэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="7">И магики (прозорливцы) явэ́на ладжакирдэ́, и драбакирибнаскирэ явэ́на обсандлэ (дылнякирдэ); ёнэ чачипна́са пхандэна пэ́скирэ ушта́; пал-дова́ со на явэ́ла отпхэныбэ́н Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="8">Нэ ма́ндэ, Михаёстэ, исын пхэрды́ зор, сави́ дыя́ Рай Дэвэ́л пир Свэ́нто Ду́хо, чачипэ́н и зоралыпэ́н, соб (кай) ма́нгэ тэ припхэнав (тэ сыкавав) Яково́скэ лэ́скиро чорипэ́н, и Израилёскэ лэ́скиро грэ́хо.</verse>
				<verse number="9">Акана́, шунэ́н дава́ тумэ́, шэралалэ кхэрэ́стыр Яковоскирэстыр, и барыдыра́ тхэмэ́скирэ кхэрэ́стыр Израилёскирэстыр, савэ́нгэ исын джунгало́ (брыдко) чачипэ́н, и савэ́ пиририскирэна патяибны́тко отлыджаибэн кэ чачипэ́н;</verse>
				<verse number="10">савэ́ ґаздэ́на Сио́но пэ манушы́тко рат и Ерусалимо пэ начачипэ́н:</verse>
				<verse number="11">лэ́нгирэ шэралэ́ сэндинэна пал почасту́нки (подарки), лэ́нгирэ рашая́ сыклякирэ́на пал плэскирибэн (покиныбэн), и лэ́нгирэ проро́ки сыклякирэ́на пал ловэ́, на дыкхи́ пэ дова́, со ёнэ рикирэнапэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ и пхэнэ́на ёнэ: “Ци нанэ Рай Дэвэ́л машки́р амэ́ндэ? На явэ́ла биба́хт (би́да) амэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="12">Пал тумэ́ндэ палдава́ Сио́но явэ́ла пхарадо сыр фэ́лда, и Ерусалимо́стыр ячэ́лапэ бэ́ргица руи́ны, а бэ́рга тэл Кхэрэ́скиро фунда́менто ячэ́лапэ сыр бэ́ргица дро вэш.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">И явэ́ла адя́кэ дрэ палатунэ́ (последня) дывэса́, со бэ́рга Дэвлэ́скирэ Кхэрэ́стыр явэ́ла чхуды́ пэ бэргэнгиро най вучэды́р штэ́то и ёй явэ́ла вучэды́р сарэ́ бэргицэндыр, и мануша́ явэ́на тэ джа́н кэ ёй сыр рэ́ки (лэня́).</verse>
				<verse number="2">Бут на́цыи явэ́на и пхэнэ́на: “Явэ́н, и, ґаздасапэ пэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири бэ́рга, дро кхэр Яково́скирэ-Дэвлэ́скиро, соб (кай) Ёв тэ сыклякирэ́л амэн, сыр тэ джива́с пир Лэ́скиро, и соб (кай) амэ тэ псирас пир Лэ́скирэ шпэры (сцежки).’ Пал-дова́ со Сионо́стыр выджа́ла Зако́но, и Ерусалимо́стыр лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро.”</verse>
				<verse number="3">И явэ́ла Ёв тэ сэндякирэ́л бут манушы́тка на́цыи и сыкавэ́ла Ёв банг зоралэ́-нацыенгири, савэ́ исын дур, ёнэ пирикэрэна курталы пэ плуги (пхарадя), и лэ́нгирэ чхурдыбнытка бустя́ (коп΄и) пэ серпы (чхиндлэ́); соб (кай) нацыя тэ на ґаздэл курта́ла проти яви́р нацыя, и соб (кай) ёнэ тэ на сыклён буты́р тэ марэ́нпэ.</verse>
				<verse number="4">Нэ кажно (сва́ко) ману́ш явэ́ла тэ бэшэ́л тэл винаграды́тко хру́сто и тэл лэ́скирэ-инжыритко кашт (дрэ́во), и нико́н на явэ́ла тэ трашавэл лэн, пал-дова́ со янголэ́нгирэ-болыбна́скиро Рай Дэвэ́л дыя́ лав пал дава́.</verse>
				<verse number="5">Сарэ́ мануша́ псирэ́на и мангэ́напэ лавэ́са лэ́нгирэ дэвлорэндыр, нэ амэ ява́са тэ псирас, и мангаспэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ лавэ́са, амарэ́ Дэвлэскирэса пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
				<verse number="6">“Дро дова́ дывэ́с”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – “Мэ кэдава кхэтанэ́ кодолэ́н, савэ́ исын лангалэ, и Мэ скэда́ва кодолэ́н, савэ́н лыджинэ́ дро пле́но, и кодолэ́н, савэ́н Мэ притасадём (яндём би́да).</verse>
				<verse number="7">И Мэ кэра́ва лангалэндыр Миро отячибэн, и Мэ кэра́ва одолэ́ндыр, савэ́н традынэ дур, зоралы́ нацыя.’ И явэ́ла Рай Дэвэ́л тэ раинэл пэ бэ́рга Сио́но, ададывэсатунэ дывэсэ́стыр и пэ сарэ́ ве́ки.”</verse>
				<verse number="8">И ту, вучарды́, (башня) соб (кай) тэ дыкхэ́н пал бакрэ́нгирэ ста́ды, бэ́ргица Сионоскирэ-чхакири, кэ ту явэ́ла и рисёла палэ раипэн, саво́ сыс вагэдыр (англэды́р), кралипэ́н Сионоскирэ-чхакири.</verse>
				<verse number="9">Акана́ со́скэ ту дэ́са го́дла зоралэ́с? Нау́што нанэ кра́ли машки́р тумэ́ндэ? Ци со, хасия́ тыро́ юнкаро (годы́-дыибнаскиро)? Пал-дова́ со дукха́ ухтылдэ́ тут сы́рбы джувля́, савьякэ трэй тэ биянэ́л.</verse>
				<verse number="10">Ячпэ дрэ дукха́, и крэнцынпэ пхарипнастыр, сы́рбы джувлы́, сави́ сыг биянэ́ла, чхай Сионо́скири, пал-дова́ со акана́ ту́кэ трэй тэ джас криг форо́стыр, и ту ячэсапэ тэ дживэ́с пэ фэ́лда, и ту доджаса кэ Вавило́но. Одо́й зракхэна тут, одо́й Рай Дэвэ́л выракхэла тут вастэ́стыр тырэ́-вэргэнгирэндыр.</verse>
				<verse number="11">Акана́ бут на́цыи скэдынэ́пэ проти ту́тэ, савэ́ ракирэ́на: “Мэк ёй тэ явэ́л магирды, и мэк амарэ́ якха́ тэ дыкхэ́н пэ Сио́но.”</verse>
				<verse number="12">Нэ ёнэ на джинэ́на, со думинэ́ла Рай Дэвэ́л, и ёнэ на ґалёна, ке́ли Ёв дэ́ла лачхи́ годы́ лэ́нгэ, со Ёв кэдыя кхэтанэ́ лэн сыр ґарбы (снопы) пэ гиваобкэрибнаскири шу́рна.</verse>
				<verse number="13">“‘Газдэпэ и обкэр гив, о чхаё Сионо́скири, пал-дова́ со Мэ кэра́ва ту́кэ саструно шынг (ро́го), и Мэ кэра́ва ту́кэ харкунэ́ (меди́тка) ная (копыты), и ту розмарэса пэ котэра́ бут манушы́тка на́цыи,’ и ту отдэса сыр обсвэнцындлэ лэ́нгиро дорэсыбэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, со ёнэ лынэ́ явирэндыр, и лэ́нгиро миштыпэ́н Барэ́ Ра́скэ пир сари́ пхув.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="5">
				<verse number="1">Акана́ скэ́дэ кхэтанэ́ халадэ́н, э чхай халадэнгири, пал-дова́ со амэн обчхудэ трусця́л вэ́рги, и ёнэ пэкавэна Израилёскирэ сэндарис кхияса (тростяса) пир чхам (шчока).</verse>
				<verse number="2">“Нэ ту, Вифлее́мо-Ефрафэ! На дыкхи́ пэ дова́, со ту сыр фо́ро сан тыкно́ машки́р тысёнцы штэ́ты пэ Юдаскири пхув, ту́тыр явэ́ла Ма́нгэ Одова́, Савэ́скэ трэй тэ явэ́л Барэ́ Ра́са пэ Израилё; Савэскиро ро́до джа́ла ґаратунэ́ англыпна́стыр, вечнонэ дывэсэ́ндыр.”</verse>
				<verse number="3">Палдава́ Рай Дэвэ́л ячкирэ́ла Израилё кэ/жы́ко дасаво часо, ке́ли ёй, савьякэ трэй тэ биянэ́л, биянэ́ла, тэды кодолэ́ Лэ́скирэ пшалэ, кон яця́пэ, рисёна палэ кэ Израилёскирэ чхавэ́.</verse>
				<verse number="4">И Ёв тэрдёла и Ёв явэ́ла тэ чаравэл Лэ́скирэ-бакрэнгири стада Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ зоралыпнаса, лавэскирэ райканыпнаса Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, Лэ́скирэ Дэвлэ́стыр. И ёнэ ячэ́напэ тэ дживэ́н би дара́киро, пал-дова́ со Ёв явэ́ла Баро́ пэ яго́ры (пэ краи́) пхувья́кирэ.</verse>
				<verse number="5">И кадава́ Ману́ш янэ́ла рама́нё (миро). Ке́ли о Асирия́кирэ халадэ́ явэ́на пэ дая́ пхув, и ке́ли ёнэ лэ́на тэ штавэн пир амарэ́ фэлатиня́, тэ́ньчи амэ чхуваса анги́л лэ́ндэ эфта́ чхупнарьен (пастырьен), и охто́ тхагарьен (князьен) манушэнгирэн.</verse>
				<verse number="6">И ёнэ явэ́на тэ хулаинэн пэ Асириякири пхув куртала́са и пхув Немвродоскири пашы́л са́мо лэ́нгири по́рта; и Ёв, Месия, зракхэ́ла амэн Асуроскирэ (Асирия́кирэ) халадэндыр, ке́ли ёнэ явэ́на пэ амари́ пхув, и ке́ли ёнэ лэ́на тэ штавэн амарэ́ ме́жы.</verse>
				<verse number="7">И отячибэн Яково́скирэ манушэ́ндыр явэ́ла машки́р бут манушы́тка на́цыи сы́рбы пахлын (роса) Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, сы́рбы спорко брышы́нд пэ чар, савэ́ на явэ́на тэ ужакирэн манушэ́нгирэ (Адамоскирэ) чхавэ́н, савэ́нца на явэ́ла тэ хулаинэ́л ману́ш.</verse>
				<verse number="8">И отячибэн Яково́скирэ манушэ́ндыр явэ́ла машки́р Наюды́тка на́цыи, дро машкира́л бутэ́-кхэри́тка ро́ды (пле́ми) сы́рбы шчэр (ле́во) машки́р вэшытконэ мурдалэ́ндэ (зверендэ), сы́рбы тэрно́ шчэр машки́р бакрэнгиро ґурто; саво́, ко́ли заджа́ла, то явэ́ла тэ штакирэл ґэрэ́нца пэ хасибэ́н, тэ роскушэл пэ котэра́, и нико́н на зракхэ́ла лэ́стыр.</verse>
				<verse number="9">Тыро́ васт явэ́ла ґаздыно́ пэ тырэ́ вэргэ́ндэ, и сарэ́ тырэ́ вэ́рги хасёна.</verse>
				<verse number="10">“И явэ́ла адя́кэ дро дова́ дывэ́с”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – “со Мэ хасякира́ва Тырэ́ грэн тырэ́н машкиралыпнастыр, и Мэ розмарава пэ котэра́ тырэ́ марибны́тка вурдэна́.</verse>
				<verse number="11">И Мэ хасякира́ва фо́рья пэ тумари́ пхув, и Мэ равава кэ руи́ны сарэ́ тырэ́ зоралэ́ ва́нты (форты) (укреплении).</verse>
				<verse number="12">Мэ хасякира́ва човаханыпэн тырэ́ вастэ́стыр, и тумэ́ндэ на явэ́на буты́р джиныбнаскирэ/драбакирибнаскирэ пир чэргэня́.</verse>
				<verse number="13">Мэ адя́кэ-паць хасякира́ва тырэ́ вычхиндлэ́ муя́ (истуканы), и тырэ́ вычхудэ́ образы тырэ́ машкиралыпнастыр: ту буты́р на явэ́са тэ бандякирэс шэро́ тэлэ́ анги́л долэ́ предметы, со тырэ́ васта́ кэрдэ́.</verse>
				<verse number="14">Мэ вырискирава тырэ́ каштунэ муя́ тырэ́ вэшорэстыр, и Мэ розмарава пэ руи́ны тырэ́ фо́рья.</verse>
				<verse number="15">И Мэ выпхэрдякирава тэ отдав фуипэ́н палэ холя́са и холякирибнаса пэ Наюды́тка на́цыи, савэ́ на шундлэ́ Ман.’</verse>
			</chapter>
			<chapter number="6">
				<verse number="1">Шунэ́н акана́, со Рай Дэвэ́л ракирэ́ла: “Тэрдёв пэ ґэра́, обсэндякир тыро́ рэ́ндо (де́ло) анги́л бэ́рги, и мэк бэ́ргицы тэ шунэ́н тыри́ зан.</verse>
				<verse number="2">Шунэ́н, бэ́рги, пал со Рай Дэвэ́л сэндякирэ́ла [жалинэлапэ-ю.о.], и шунэ́н тумэ́, зоралэ́-пхувья́кирэ рикирибнытка (фундаменты), пал-дова́ со Растэ-Дэвлэ́стэ исын сэ́ндо Лэ́скирэ манушэ́нца, и Ёв лыджа́ла рэ́ндо проти Израилё.”</verse>
				<verse number="3">О Рай Дэвэ́л ракирэ́ла: “О Мирэ́ мануша́лэ! Со Мэ кэрдём тумэ́нгэ? И сыр дава́ сыс, со сы́рбы Мэ мэнчындём тумэн? Досыкавэн [отпхэнэн-р.с.] Ма́нгэ.</verse>
				<verse number="4">Пал-дова́ со Мэ вылыджиём тумэн Египто́скирэ пхувья́тыр, Мэ выракхцём тумэн писхарьенгирэ састырэндыр; и Мэ бичхадём анги́л тумэ́ндэ Мойза́с, Аронос и Мириам.</verse>
				<verse number="5">О Мирэ́ мануша́лэ! Пририпирэн акана́, сыр о Вала́ко, кра́ли Моавитоскиро, придуминэлас чорипэ́н, и со отпхэнэ́лас лэ́скэ Валаа́мо, чхаво́ Веороскиро, и со кэрдя́пэ пэ маля (степи) машки́р Ситимо и Галга́ло, соб (кай) тумэ́ могинэ́нас сашты́ тэ уджинэ́н чачипэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро.”</verse>
				<verse number="6">Со́са тэ явав ма́нгэ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, и сыр ма́нгэ тэ бандякирав шэро́ анги́л Болыбна́скирэ Дэвлэ́стэ? Ци тэ явав ма́нгэ анги́л Лэ́стэ хачкирибнаскирэ свэнтонэ́ дыибнэнца? Ци екхэ-бэршэскирэ целянтэнца?</verse>
				<verse number="7">Ци явэ́ла лачхо́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, ко́ли мэ яна́ва бут (тысёнцы) бакрэ́н? Ци дэш бара́ (тысёнцы) рэ́ки (лэня́) маслинитконэ дзэтэса? Ци ма́нгэ трэй тэ дав мирэ́ пэрвонэс, кон бияндёла ма́ндэ пал миро чорипэ́н, биято́с мирэ́ масэ́ндыр пало́ грэ́хо мирэ́-дескиро?’</verse>
				<verse number="8">О Рай Дэвэ́л сыкадя́ ту́кэ, о манушэ, со исын лачхипэ́н, и со трэй Ра́скэ-Дэвлэ́скэ ту́тыр: тэ кэрэ́с пир чачипэ́н, тэ выкэдэс тэ кэрэ́с лачхипэ́н, и тэ дживэ́с напхутькирдэс анги́л тырэ́ Дэвлэ́стэ!</verse>
				<verse number="9">Ра́скирэ-Дэвлэ́скири зан дэ́ла го́дла фороскэ Ерусалимоскэ, и годыпэ́н дэ́ла паты́в Лэ́скирэ лавэ́скэ: “Шунэ́н, кхия, и Кодолэ́с, Саво́ чхудя́ лэс.</verse>
				<verse number="10">Ци исын ишчо (инкэ́) савэ́ кучипэна (сокровишчы) дро злыднитко кхэр, дро саво́ злыдни мануша́ яндлэ́; и тыкнякирды (кротко) ме́ра, сави́ исын джунгалы Ма́нгэ, Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="11">Сыр Ма́нгэ тэ гинав пал чачунэндэ кодолэ́н, савэ́ндэ исын начачунэ (фуй) ублады́тка (весы), и хоханэ́ пхурдынэ (гири) дро екх гоно́?</verse>
				<verse number="12">Барвалэ́ мануша́ далэ́ форо́стыр исын древа́н начачунэ [нахрата-ю.о.], и кодолэ́ сарэ́, кон дживэ́ла дро дава́ фо́ро, хохавэнас, и чиб лэ́нгири исын хоханы дро лэ́нгирэ ушта́.</verse>
				<verse number="13">Палдава́ Мэ адя́кэ-паць кэра́ва, со ту явэ́са ґара́ насвалы, ке́ли Мэ пэкавава тут, ке́ли Мэ кэра́ва, со ячэ́лапэ голоты́ня (чхучипэн) ту́тыр пал тырэ́ грэ́хи.</verse>
				<verse number="14">Ту явэ́са тэ хас, нэ ту на явэ́са чалы; бокх (чхучипэн) явэ́ла андрэ́ тыро́ кужум (жэлудко). Ту явэ́са тэ лыджас криг вари-со [отчхувэса пэ́скэ-р.с.], нэ ту на зракхэ́са дова́, и кодова́, со ту зракхэ́са, Мэ да́ва тэл курта́ла.</verse>
				<verse number="15">Ту явэ́са тэ почхувэс дрэ пхув, нэ ту на явэ́са тэ счхинэс гива́; ту явэ́са тэ тасавэс (тэ штакирэс) маслинитка му́ри, нэ ту на явэ́са тэ макхэспэ маслинитконэ дзэтэса; и ту вытасавэса винаграды́тко со́ко (хум), нэ ту на явэ́са тэ пьес мол (вино).</verse>
				<verse number="16">Пал-дова́ со тумэ́ рикирдэпэ кэ стату́ты Амврияскирэ, и кэ сарэ́ бутя́ Ахавоскирэ кхэрэ́стыр, и тумэ́ кэрэ́на саро́ пир лэ́нгири годы́, со Мэ кэра́ва тумэ́ндыр голоты́ня (пустота), соб (кай) тэ дэн шоля тумарэ́ мануша́, и ячэ́лапэ пэ тумэ́ндэ бипатыв Мирэ́-манушэ́нгири.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="7">
				<verse number="1">Бида ма́ндэ! Пал-дова́ со мэ, сом сы́рбы ману́ш, кон кэдэла лынаитка му́ри, сы́рбы кодолэ́, кон подкэдэла винаградо (дракх), нанэ ние́кх грозно (вэтка му́ри) тэ хав, нанэ ние́кх спяло мурина, со миро ди камэ́ла.</verse>
				<verse number="2">Э патяибнытка мануша́ лачхэ́ илэ́са хасинэ́ пэ пхув, и нанэ чачунэ́ манушэ́н машки́р муршэндэ. Ёнэ сарэ́ подракхэна тэ прочхувэн рат, кажно (сва́ко) ману́ш чорьёлапэ пал пэ́скирэ пшалэ́стэ фэляса (сеткаса).</verse>
				<verse number="3">Лэ́нгирэ васта́ рискирдэ́ тэ кэрэ́н биба́хт (фуипэ́н): о тхага́ри пхучэла почастунко (да́ро), о сэнда́ри (наенгиро) родэ́ла мыто (взятка), и барэ́ рая выпхэнэна лэ́нгири бибахталы мысля пэ годы́, со ёнэ камэ́на; и ёнэ адя́кэ кхэтанэ́ пиририскирэна чачипэ́н.</verse>
				<verse number="4">Най фэдэды́р ману́ш лэ́ндыр исын сы́рбы канрало хру́сто, а най чачунэдыр ману́ш исын вострэдыр (чолалэдыр) тыностыр пхусадытконэ хрустэндыр; явдя́ дывэ́с Тырэ́-ракхибнарьенгиро, со Ту явэ́са тэ сэндинэс, акана́ явэ́ла лэ́нгиро конфузо (бу́нто).</verse>
				<verse number="5">На патя малэ́скэ, на допатя дромэскирэ малэ́скэ (другоскэ), ракх лава́ тырэ́-москирэ кодолятыр, сави́ исын пашты пашы́л тыро́ колы́н.</verse>
				<verse number="6">Пал-дова́ со о чхаво́ ладжакирэла дадэ́с (на дэ́ла паты́в дадэ́скэ), э чхай ґаздэ́лапэ пэ ла́кирэ датэ, э бори пэ сасятэ, манушэ́скирэ вэ́рги исын мануша́ лэ́скирэ кхэрэ́стыр.</verse>
				<verse number="7">Нэ мэ кокоро́ ява́ва тэ дыкха́в пэ Растэ-Дэвлэ́стэ, мэ ява́ва тэ ужакирав Дэвлэ́с, Саво́ ракхэ́ла ман; Миро Дэвэ́л шунэ́ла ман.</verse>
				<verse number="8">На ра́дынпэ зоралэ́с ма́ндыр, мири́ вэргица! Ко́ли пэрава мэ, мэ усае́кх ґаздавапэ. Ко́ли мэ сом бэшто́ дро калыпэ́н, нэ Рай Дэвэ́л дэ́ла дуд (свэ́то) ма́нгэ.</verse>
				<verse number="9">Мэ вырикирава холякири зор Ра́скирэ-Дэвлэ́скири, пал-дова́ со мэ кэрдём грэ́хи проти Лэ́стэ, анги́л дова́, сыр Ёв обсэндякирэла миро рэ́ндо и кэрэ́ла пир чачипэ́н ма́нгэ. Ёв вылыджала ман пэ дуд, и мэ дыкха́ва Лэ́скиро чачипэ́н.</verse>
				<verse number="10">Тэ́ньци и мири́ вэргица явэ́ла тэ дыкхэ́л дава́, и ладж чхакирэла ла, сави́ пхэндя́ ма́нгэ: “Кай исын Рай Дэвэ́л тыро́ Дэвэ́л?” Мирэ́ якха́ явэ́на тэ дыкхэ́н ла, акана́ заштакирэна ґэрэ́нца ла, сыр бла́та пэ вули́цы (га́сы).</verse>
				<verse number="11">Дро дова́ дывэ́с, ке́ли тырэ́ ва́нты, Ерусалимо, нэвэ́стыр явэ́на тэ кэрэ́н, дро дова́-са́мо дывэ́с стату́то пал Израилё бу΄глэдыр отчхувэла ме́жа Израилёскири.</verse>
				<verse number="12">Дро дова́-са́мо дывэ́с, ёнэ явэ́на плено́стыр кэ ту, мануша́лэ Израилёскирэ, Асириятыр и Египто́скирэ форье́ндыр; Египто́стыр аж кэ рэка (лэнь) Евфрато, морёстыр (дэрьявэстыр) кэ мо́рё (дэрья́в), бэрга́тыр кэ бэ́рга.</verse>
				<verse number="13">Нэ доя́ пхув явэ́ла чхучи́ (пусто) пал банг кодолэгири, кон дживэ́ла пэ ла́тэ, и пал дова́ чорипэ́н, со ёнэ кэрдэ́.</verse>
				<verse number="14">(Дэ́вла!) Чарав дэстэса Тырэ́ манушэ́н, кон исын дро ґурто Тырэ́-миштыпнаскиро, савэ́ дживэ́на кокорэ́ пэ́скэ дро вэш, машки́р Кармило: мэк ёнэ тэ чаравэнпэ пэ Васа́но и пэ Галаа́до, сыр сыс дрэ ґаратунэ́ дывэса́.</verse>
				<verse number="15">Сыр сыс дрэ дывэса́, ке́ли ёнэ выджа́нас Египто́скирэ пхувья́тыр, сыка́в лэ́нгэ Тырэ́ ди́вна рэ́нды.</verse>
				<verse number="16">Э на́цыи явэ́на тэ дыкхэ́н, и ёнэ явэ́на тэ ладжан сарэ́ лэ́нгирэ зоралыпнастыр, ёнэ чхувэ́на васт пэ муй пэ́скэ; лэ́нгирэ кана́ явэ́на кашукэ.</verse>
				<verse number="17">Ёнэ явэ́на тэ чарэн (тэ лизинэн) пра́хо сыр саплын; ёнэ явэ́на тэ рэсэн яври́ лэ́нгирэ гарадэ́ штэтэ́ндыр сыр кирмэ, со исын пэ пхув. Ёнэ явэ́на тэ дарэ́н Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, амарэ́ Дэвлэ́стыр. Лэ́ндэ явэ́ла трашаибэ́н анги́л Ту́тэ, Дэ́вла.”</verse>
				<verse number="18">Кон исын Кадасаво́, Дэ́вла, сыр Ту сан? Кон отмэкэ́ла чорипэ́н и промэкэла чорэ́ рэ́нды манушэ́нгэ Лэ́скирэ мэкнэ́ миштыпна́стыр, савэ́ ячнэ́пэ? Ту на явэ́са ўса́ды (сак) тэ рикирэс холы́, пал-дова́ со Ту радынэсапэ тэ сыкавэс ла́ска.</verse>
				<verse number="19">Тыро́ ило́ нэвэ́стыр пэрэ́ла пал амэ́ндэ, и Ту штакирэса (злэса) амаро́ чорипэ́н, и Ту чхурдэса сарэ́ амарэ́ грэ́хи дро хорипэ́н морёскиро (дэрьявэ́скиро).</verse>
				<verse number="20">Ту сыкавэса чачипэ́н Яково́скэ, и ла́ска Авраамо́скэ (Абрамоскэ), пал со Ту совлахадян амарэ́ дадэ́нгэ дрэ дывэса́ ґаратунэ́.</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="34">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Ангилпхэныбэ́н проти Ниневия. Лылвари́ пал Наумоскиро дыкхибэ́н, саво́ сыс Елкосостыр.</verse>
				<verse number="2">О Рай-Дэвэ́л исын зэвлыныпнаскиро Дэвэ́л, и Ёв отдэ́ла палэ сэндоса. Рай Дэвэ́л отдэ́ла палэ сэндоса, и Ёв исын древа́н дарано дрэ холы́. Рай Дэвэ́л отдэ́ла палэ сэндоса Лэ́скирэ намалэнгэ, и Ёв на потангинэла Лэскирирэ вэргэ́н [пригаравэла Лэ́скири бари холын пэ Лэ́скирэ вэргэ́ндэ-ю.о.].</verse>
				<verse number="3">Рай Дэвэ́л насыгэс холясо́ла (ґара́ / длу́гэс ужакирэ́ла) и Лэ́стэ исын баро́ зоралыпэ́н. И Ёв на ковлякирэла ило́ анги́л бибахталэндэ: сыр о Рай Дэвэ́л псирэ́ла, тэды ґаздэ́напэ рискирибнаскири балва́л и штормо, и о́блоки сыр пра́хо вурняна тэл Лэ́скирэ ґэра́.</verse>
				<verse number="4">Ёв штылякирэла мо́рё (дэрья́в) и шутькирэла лэс, и Ёв пиришутькирэла сарэ́ рэ́ки (лэня́): Васа́но и Кармило зашутёна и лулуди́ (цвэ́то) пэ Лива́но нашавэла масти́н (цвято).</verse>
				<verse number="5">Бэ́рги издрана анги́л Лэ́стэ, и бэ́ргицы биладёна; пхув кунинэлапэ анги́л Лэ́скиро явибэн [муй-р.с.]; свэ́то, и саро́, со дживэ́ла пэ свэ́то.</verse>
				<verse number="6">Кон дэ́ла ра́да тэ тэрдёл штылэ́с, ке́ли Рай Дэвэ́л зоралэ́с холясо́ла? Кон дэ́ла ра́да тэ вырикирэл мижэхипэн Лэ́скирэ холя́тыр? Лэ́скиро холякирибэ́н вычхувэлапэ сыр яг, и скалы (бэ́рги) пхарадёна пэ котэра́ анги́л Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="7">О Рай Дэвэ́л исын лачхо́, и сы́рбы кхэр тэ гарадёл, сыр исын пхаро́ манушэ́скэ: Ёв джинэ́ла кодолэ́н, савэ́ допатяна Лэ́скэ.</verse>
				<verse number="8">Нэ барэ́-тасадыпнаскирэ паненца, савэ́ исын сыр потопо, Ёв янэ́ла хасибэ́н кэ ко́нцо (кэ яго́ро) далэ́ штэтоскэ Ниневиякэ, и калыпэ́н учхакирэ́ла Лэ́скирэ вэргэ́н.</verse>
				<verse number="9">Со тумэ́ придуминэна проти Растэ-Дэвлэ́стэ? Ёв хасякирэ́ла тумэн сарэ́са, пхарипэ́н на явэ́ла яви́р мо́ло.</verse>
				<verse number="10">На дыкхи́ пэ дова́, со тумэ́ спэнтындлэпэ кхэтанэ́ сыр пхусадытка хру́сты, и спинэпэ сыр матымарья, тумэ́ явэ́на тэ хачон сыр пхусэскири цецива (шуко пхус).</verse>
				<verse number="11">Ту́тыр выгия́ одова́ ману́ш, саво́ придуминэла биба́хт (холы́) проти Растэ-Дэвлэ́стэ, ёв явэ́ла советнико (юнка́ро), саво́ дэ́ла годы́ тэ кэрэ́л фуипэ́н.</verse>
				<verse number="12">Адя́кэ ракирэ́ла Рай-Дэвел Юдэякэ: “На дыкхи́ пэ дова́, со ёнэ, Асирия́кирэ халадэ́, исын бидарипнаскирэ и исын бут лэн, сароекх, лэн чингирэна пэ котэра́, и ёнэ хасёна. Сыр Мэ притасававас тут, то буты́р Мэ на ява́ва тэ кэра́в дава́ ту́кэ.</verse>
				<verse number="13">Акана́ Мэ пхагирава ґа́мо тырэ́ мэнятыр, со ёнэ чхудэ́ пэ ту́тэ, и Мэ пхаравава (роскушава) тырэ́ састыра́ пэ паша́.”</verse>
				<verse number="14">О Рай Дэвэ́л дыя́ припхэныбэ́н пал ту́тэ, Асуро: “Буты́р на явэ́ла ро́до тырэ́ лавэ́са; Мэ хасякира́ва вычхиндлэ́ муя́ кхэрэ́стыр, кай исын тырэ́ дэвлорэ́, и тырэ́ вычхудэ́ муя́. Мэ ґанавава ту́кэ маґила (кула), пал-дова́ со ту сан бэдо?’</verse>
				<verse number="15">Акэ, дыкхэ́н кодолэскирэ пирэ́ (сто́пы) пэ бэ́рга, саво́ пхэнэ́ла бахталы́ звесь (зан), саво́ ракирэ́ла зоралэ́с пал рама́нё (миро)! “О Юдэие! Кэр свэнкитка скаминда, выпхэрдякирэн пэ́скирэ совлаха́, пал-дова́ со буты́р ние́кх фуй ману́ш на проджа́ла пир ту́тэ: ёв исын сарэ́са хасякирдо.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">Мулякирибнаскиро джа́ла пэ ту́тэ, Ниневие! Ракх форо́скирэ зорьякирдэ ва́нты! Дыкхэ́н цямкэс пало́ дром, зорьякирэн тумарэ́ фланги! Скэдэ́н бутэды́р тумари́ зор!</verse>
				<verse number="2">Пал-дава́ со Рай Дэвэ́л чхувэ́ла дро зор нэвэ́стыр барипэ́н Яково́скиро, сыр барипэ́н Израилёскиро, пал-дова́ со вэ́рги ячкирдэ́ чхучэ́ штэ́ты лэ́ндэ, и ёнэ хасякирдэ́ дрэ руи́ны лэ́нгирэ винаграды́тка рандя́.</verse>
				<verse number="3">Шчыты Лэ́скирэ зоралэ́-муршэнгирэ исын лолэ́, Лэ́скирэ бидарипнаскирэ мурша́ (халадэ́) исын дро ярко лоло́ урибэ́н, а марибны́тка вурдэна́ явэ́на зяиндлэ састырэнца дро дова́ дывэ́с, ке́ли сарэ́ скэдэ́напэ пэ марибэ́н, и чхурдыбнытка бустя́ (коп΄и) кунинэнапэ.</verse>
				<verse number="4">Марибны́тка вурдэна́ вурняна годла́са пир га́сы [форуны́/пло́шча-р.с.], ёнэ шпулэна екх екхэ́с и кхарэнапэ екх анги́л явирэ́стэ пэ буґлэ дрома́: ёнэ зяинэна и отмарнапэ яга́са, ёнэ праста́на сы́гэс сыр блискавица.</verse>
				<verse number="5">Лэ́нгиро барыдыро́ кхарэ́ла кэ пэ лэ́скирэ выкэдынэ́ муршэ́н, ёнэ обштавэнапэ, гии пир дром; ёнэ праста́на сы́гэс пэ форо́скирэ ва́нты, и ёнэ ячнэ́ скэдынэ́ тэ отмарэнпэ.</verse>
				<verse number="6">По́рта пэ рэ́ки (лэня́) отпхандэлапэ, и бари фэлатин/колов (дворцо) роспхадёла.</verse>
				<verse number="7">И исын кадасаво́ упхэныбэ́н: чу́жа халадэ́ росчхувэна кра́лица и лыджа́на ла дро пле́но. Ла́кирэ-штубакирэ писхарицы явэ́на тэ тугинэн зоралэ́с пал ла́тэ голумбицэнгирэ занорьенца, мариндой (пэкави) пэс дро колы́н.</verse>
				<verse number="8">Ниневия сыс сыр вэндэри́н (прудо) пане́са самонэ пэрвонэ́ дывэсэ́ндыр, нэ акана́, мануша́ нашэ́на форо́стыр. “Тэрдён, тэрдён!” – вари-савэ́ годлэна, нэ ние́кх (нико́н) на рисёла палэ.</verse>
				<verse number="9">‘Чорэн руп! Чорэн сувнака́й! Нанэ ме́ра миштыпнаскэ и барвалыпнаскэ дро кажно вучы пири́!</verse>
				<verse number="10">Ла́тыр яця́ чхучо́ штэ́то и хасякирдо штэ́то; ило́ биладёла и чанга́ издрана; зоралы́ дукх исын дро кажно пашваро, и муя́ сарэ́ндэ калынэ.</verse>
				<verse number="11">Кай исын акана́ хашча (логово) шчэрэнгиро, и тэрнэ́-шчэрэнгиро чараибнытко штэ́то; пир саво́ псирдэ́ шчэр, шчэрица, и шчэроро, и нико́н на трашавэлас лэн?</verse>
				<verse number="12">Шчэр (ле́во) кусця пэ котэра́, кицы́ трэй мас ваш лэ́скирэ шчэрорэндэ, и, тасадя ваш пэ́скирэ шчэрицатэ. Ёв пхэрдякирдя́ ґебара́ (пешчэры) масэса дрэ данда́, и лэ́скирэ хашчы (логовы) джидэ́ масэса.</verse>
				<verse number="13">“Акэ, Мэ джа́ва проти ту́тэ, Ниневие!”, – ракирэ́ла янголэ́нгирэ-болыбна́скиро Рай Дэвэ́л. “Мэ хачкирава тырэ́ марибны́тка вурдэна́ дро тхув, и курта́ла почингирэла тырэ́ тэрнэ́ шчэрэн; Мэ чхува́ва ко́нцо (яго́ро) пэ тыро́ дорэсыбэ́н пэ пхув, и буты́р на явэ́ла шундлы зан тырэ́-бичхаибнаскирэндыр.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">Бида пэ ратвало фо́ро! Ёв исын пхэрдо́ хохаибнаса и чорибнаса, дро саво́ на пириячэна тэ чорэн.</verse>
				<verse number="2">Шунэлапэ зоралэ́с, сыр марэла чхупны, и чхинэла кан, сыр ро́ты праста́на (грюкинэна), сыр уклистэ́ грая грымитынэна, сыр марибны́тка вурдэна́ подухтэна!</verse>
				<verse number="3">Уклистэнгирэ халадэ́ сы́гэс вурняна зяиндлэ курталэнца, марибны́тка бустя́ отмарнапэ зяиндлэ курталэнца; бут исын замардэ́, бут бут исын мулэ́ тру́пы, со нашты́ тэ погинэс: – ёнэ обштавэнапэ пир тру́пы.</verse>
				<verse number="4">Дава́ пал биладжакунэ́-джувлякирэ бут грэ́хи, сави́ исын хуланы пэ човахано джиныбэ́н; сави́ здэлас на́цыи пал пэ́скиро биладжаипэ́н, и кхэри́тка ро́ды и пал ла́киро човахано джиныбэ́н.</verse>
				<verse number="5">“Акэ, Мэ сом проти ту́тэ”, – ракирэ́ла янголэ́нгирэ-болыбна́скиро Рай Дэвэ́л: “Мэ ґазда́ва тыри́ подя пэ тыро́ муй, Мэ сыкава́ва нацыенгэ тыро́ нангипэ́н, и кралипнэнгэ тыри́ ладж.</verse>
				<verse number="6">И Мэ ява́ва тэ чхурдав тэ приячэл кэ ту джунгалы мэл, Мэ кэра́ва тут адя́кэ, со ту ячэса бэдытко, и Мэ чхува́ва тут пэ сабэн сарэ́нгэ.</verse>
				<verse number="7">И явэ́ла адя́кэ, со кажно (сва́ко) ману́ш, кон явэ́ла тэ дыкхэ́л тут, явэ́ла тэ нашэ́л ту́тыр, и тэ ракирэ́л: ‘Ниневи́я исын пашты чхучи́! Кон жа явэ́ла тэ тангинэ́л ясвэ́нца ла? Кай тэ латхав манушэ́н тэ подрикирэн ду́хо дрэ ту́тэ, Ниневи́е?”</verse>
				<verse number="8">Ци ту фэды́р сан Но-Амоностыр, саво́ сыс машки́р рэ́ки (лэня́) пашы́л Нило, пашы́л саво́ тхадэнас паня́, савэскиро вало исыс сыр мо́рё (дэрья́в), и мо́рё (дэрья́в) сыс сыр ва́нта трусця́л дава́ фо́ро?</verse>
				<verse number="9">Эфиопия и Еги́пто сыс да бимеракиро форо́скиро зоралыпэ́н, Копты и Ливийцы сыс лэ́скирэ помогипнаскирэ.</verse>
				<verse number="10">Нэ лэс лыджинэ́ криг, и ёв гия́ дро пле́но, лэ́скирэ биятэ́н адя́кэ-паць розмардэ пэ котэра́ пэ трушулытка ґасы (вули́цы). Ёнэ, Асирийцы, чхурдынэ́ жре́биё пал лэ́скирэ манушэ́ндэ, савэ́ сыс дрэ паты́в и сарэ́ лэ́скирэ барэ́ рая сыс пхандлэ зандирьенца.</verse>
				<verse number="11">Ту адя́кэ-паць явэ́са маты, гарадёса, ту адя́кэ-паць явэ́са тэ родэс гарадыибэн вэргостыр.</verse>
				<verse number="12">Сарэ́ форо́скирэ рикирибэна исын сы́рбы инжыритка кашта́ (дрэвы) спялонэ инжыроса: ко́ли тринскирэса лэн, тэды ёнэ пэрэ́на дро муй одолэскиро, кон камэ́ла тэ хал лэн.</verse>
				<verse number="13">Дыкхэ́н! Машкир тырэ́ халадэ́ндэ исын мурша́ сыр джувля́: по́рта пэ тырэ́ пхувья́ псирады буґлэс анги́л вэргэ́ндэ: яг похала штабы пэ тыри́ по́рта.</verse>
				<verse number="14">Пхэр пани́ ваш обчхувибэн форо́скиро! Зорьякир тырэ́ форо́скирэ рикирибэна! Джа́ пал ґлэя (глина), и штакир растворо, подкэр бов тэ обхачкирэн бара́!</verse>
				<verse number="15">Одо́й яг похала тут, а курта́ла чингирэла тут; ёй хасякирэ́ла (ха́ла) тут сы́рбы скочко. На дыкхи́ пэ дова́, со тэ ячэн тумэ́ бутэды́р-ада́кицы бут, сыр листэнгирэ кирмэ; тэ ячэн тумэ́ бутэды́р-ада́кицы бут, сыр пхакитка скочки (саранча)!</verse>
				<verse number="16">Ту́тэ яця́ бутэды́р тылгарьен сыр чэргэня́ пэ болыбэ́н нэ далэ́ сыр пхакитка скочки (саранча): розвурнянапэ и вурняна криг.</verse>
				<verse number="17">Тырэ́ тхага́рья исын сыр пхакитка скочки, тырэ́ халадэ́нгирэ барыдыра́ исын сыр грасторэ (кузнечыки), савэ́ кэрэ́на гня́зды (ку́фы) дрэ вантакирэ шчэли, а сыр кхам ґаздэ́лапэ, то ёнэ вурняна пэ́скэ криг, и на джиндло́ штэ́то, кай сыс ёнэ.</verse>
				<verse number="18">Тырэ́ чхупна́рья (пастыри) исын сутэ́, кра́лё Асирия́киро, а тырэ́ лачхэ́-родоскирэ рая (упратунэ) откхинёна штылэ́с. Тырэ́ мануша́ росчхурдынэ тэ дживэ́н пэ бэ́рги, и ние́кх на скэдэ́ла лэн.</verse>
				<verse number="19">Тыро́ фра́нсо (рана) нашты́ тэ састякирэс, тырэ́-масэнгирэ фуя́ (язвы) исын хор. Сарэ́, кон шунэ́ла дая́ звесь пал ту́тэ, явэ́на тэ марэ́н дрэ васта́ радыма́тыр; пал-дова́ со нанэ ние́кх ману́ш, конэ́с тыро́ фуипэ́н тэ обджал ригаса.</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="35">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Англатуно́ дыкхибэ́н, саво́ проро́ко Авакумо дыкхця́.</verse>
				<verse number="2">Кицы́, мэ ява́ва тэ кхарав Тут, Раё Дэ́вла, и Ту на шунэса, кицы́ мэ ява́ва тэ годлав Ту́кэ пал “нахратыма!” Нэ Ту на дэ́са васт тэ ракхэ́с амэн.</verse>
				<verse number="3">Со́скэ Ту дэ́са ма́нгэ тэ дыкха́в чорипэ́н, и кэрэ́са адя́кэ, соб (кай) мэ тэ дыкха́в мэ́ньки? Пал-дава́ со чорья и нахрата рэ́нды исын анги́л мирэ́ якха́, мануша́ кошэнапэ и чингардэнапэ.</verse>
				<verse number="4">Пир дова́ Зако́но яця́ бизорья́киро (нашадя зор), и нанэ чачуно́ сэ́ндо. Фуй ману́ш пиризорьякирэла чачунэ́ манушэ́с, а сэ́ндо рискирэна, сыр камэ́на.</verse>
				<verse number="5">“Дыкхэ́н машки́р народы, и придыкхэнпэ, и акэ – тумэ́ кэрэ́на барэ́ якха́!”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л. Пал-дова́ со Мэ кэра́ва дасаво рэ́ндо дрэ тумарэ́ дывэса́, дро саво́ тумэ́ на явэ́на тэ патя́н, на дыкхи́ пэ дова́, со тумэ́нгэ роспхэнэна.</verse>
				<verse number="6">Пал-дова́ со Мэ, акэ, ґазда́ва Халдеен, кирки и сы́гно нацыя, сави́ кхарэ́лапэ (двигинэлапэ) пир пхувья́киро буґлыпэ́н, соб (кай) тэ заухтылэн джиибна́скирэ штэ́ты, савэ́ исын на лэ́нгирэ.</verse>
				<verse number="7">Ёнэ исын даракунэ и трашанэ мануша́: пхаро́ сэ́ндо кэрэ́ла лэ́нгири зор, лэ́ндыр кокорэндыр выджа́ла сэ́ндо.</verse>
				<verse number="8">Лэ́нгирэ граё исын сыгэды́р леопардэндыр и ёнэ исын холямэдыр бэльвэлитконэ рувэндыр. Лэ́нгирэ уклистэнгирэ халадэ́ традэ́на барипнаса; лэ́нгирэ грая явэ́на дурипнастыр; ёнэ праста́на сы́рбы вурняла о́рло (ки́до), саво́ сыгэды́р явэ́ла тэ хал дорэсыбэ́н.</verse>
				<verse number="9">Ёнэ сарэ́ явэ́на тэ одлэн нахратэс, мина пэ лэ́нгирэ муя́ рискирды пэ васто́ко, ёнэ скэдэ́на пленнонэн сы́рбы пра́хо.</verse>
				<verse number="10">Ёнэ сыкавэ́на бипатыв кэ кра́лья, ёнэ санапэ холямэс тхагарьендыр, ёнэ просана кажно тва́рдыма (диз), пал-дова́ со ёнэ чхувэ́на валы пхувья́тыр и заухтылэна лэн.</verse>
				<verse number="11">Тэ́ньци лэ́нгиро ду́хо (фа́но) парудёла и ёнэ джа́на сыр балва́л, и ёнэ кэрэ́на чорипэ́н: лэ́нгиро зор ячэ́лапэ ваш лэ́нгэ сыр лэ́нгиро дэвлоро.</verse>
				<verse number="12">Ци на сан Ту векэндыр и пэ сарэ́ ве́ки, О, Раё Дэ́вла, миро Дэ́вла, миро Екх Свэ́нто, – амэ на мэраса. Ту, Раё Дэ́вла! Ту выкэдыян лэн, Халдеен, ваш пхаро́ сэ́ндо пэ амэ́ндэ. Э, Ска́ла! Ту дыя́н зор лэ́нгэ тэ пирисыклякирэн амэн.</verse>
				<verse number="13">Тырэ́ якха́ исын древа́н свэ́нта, соб (кай) тэ дыкхэ́н пэ дая́ биба́хт, и лэ́нгэ нашты́ тэ дыкхэ́н фуипэ́н. Со́скэ Ту дыкхэ́са кодолэ́н, савэ́ кэрэ́на злыдниткэс, и Ту на ракирэ́са нисо́, сыр бибахтало́ ману́ш хасякирэ́ла одолэ́с, саво́ исын чачунэдыр лэ́стыр?</verse>
				<verse number="14">Со́скэ Ту кэрэ́са адя́кэ, со мануша́ ячэ́напэ сыр морёскирэ (дэрьявэ́скирэ) мачхэ́, сыр цапня, пэ савэ́ндэ нанэ барыдыро́?</verse>
				<verse number="15">Ёнэ, Халдеи, старэна манушэ́н вэндкаса, ёнэ ухтылэна лэн дрэ лэ́нгири кхуды́ (сеть), и ёнэ скэдэ́на лэн дро лэ́нгиро неводо, палдава́ ёнэ древа́н радынэ́напэ, и ёнэ исын весе́ла (лошалэ́).</verse>
				<verse number="16">Палдава́ ёнэ янэ́на свэ́нта дыибэна́ лэ́нгирэ кхудякэ и ёнэ хачкирэна дро́га смо́лы лэ́нгирэ неводоскэ; пал-дова́ со кхудятыр лэ́нгири до́ля (паш) исын барвалы, и пэ лэ́нгиро сками́нд исын бут хабэна.</verse>
				<verse number="17">Ци явэ́на ёнэ ишчо (инкэ́) тэ чхучакирэн пэ́скири кхуды́, и дурэды́р тэ марэ́н (тэ мулякирэ́н) манушы́тка на́цыи би тангипнаскирэс?</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">И мэ ява́ва тэ тэрдёвав пэ стрэ́га, и мэ ява́ва пэ вало тэ дыкха́в, со Ёв отпхэнэ́ла ма́нгэ, соб (кай) ма́нгэ тэ отпхэнав пэ миро жалиныбэн пэ Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="2">Тэ́ньци отпхэндя́ ма́нгэ Рай Дэвэ́л и пхэндя́: “Зачхин дыкхибэ́н и кэр бицялэс (яснэс) дава́ пэ таблицы, соб (кай) кодова́, кон явэ́ла тэ гинэл, сашты́ локхэс тэ гинэл.</verse>
				<verse number="3">Пал-дова́ со дава́ дыкхибэ́н сыкавэ́ла пэ часо (цы́ро), саво́ ишчо (инкэ́) явэ́ла, нэ ёв явэ́ла тэ ракирэ́л пал ко́нцо (яго́ро), и ёв на явэ́ла тэ хохавэ́л. На дыкхи́ пэ дава́, со ёв зарикирэлапэ, ужакир лэс. Пал-дова́ со ёв явэ́ла, соб (кай) тэ на явэ́л, ёв на зарикирэлапэ (на отпарувэлапэ).</verse>
				<verse number="4">Дыкхэ́н: пхутькирдо ману́ш камэ́ла намиштыпэн и хасёла, нэ чачуно́ ману́ш явэ́ла тэ дживэ́л пир лэ́скиро патяибэ́н.”</verse>
				<verse number="5">Пхутькирдо ману́ш кэрэ́ла чорипэ́н сыр моля́тыр (виностыр), сави́ здэла лэс, и лэ́скэ уса́ нанэ штылыпэн (спокоё). Пал-дова́ со лэ́скиро тырдыпэ́н барьёла дрэ лэ́стэ сыр штэ́то дро лю́но (адо), и ёв исын на чало сыр мэрибэ́н, ёв, Халдеё, кэдэла кэ пэ сарэ́ манушы́тка ро́ды, и ёв затырдэла (заухтылэла) кэ пэ сарэ́ манушы́тка ро́дыцы.</verse>
				<verse number="6">Ци на лэ́на сарэ́ кадалэ́ мануша́ (конэ́с ёв росчордя) тэ ракирэ́н притча проти лэ́стэ, и тэ высан лавэ́нца лэс, пхэни́: “Бида пэ лэ́стэ, кон прибарьякирэла кэ пэ дова́, со нанэ лэ́скиро – пэ кицы́ дурэды́р дава́ явэ́ла? Бида пэ кадалэстэ, кон обчхувэла пэс сымаденца (залогэнца)?”</verse>
				<verse number="7">Ци на ґаздэ́напэ екха́тыр (сра́зу) одолэ́, савэ́ ужакирэ́на тэ дандырэн тут? Ци на джангадёна (на ґаздэ́напэ) одолэ́, савэ́ явэ́на тэ притасавэн тут адя́кэ, со ту ячэса ваш лэ́нгэ сы́рбы лэ́нгиро дорэсыбэ́н?</verse>
				<verse number="8">Пал-дова́ со ту обчордян бут народы (манушы́тка на́цыи), сарэ́, кон яця́пэ кадалэ́ манушэ́ндыр, явэ́на тэ обчорэн тут пал манушэ́нгиро рат, и пал нахратыма пэ пхув и дро фо́ро, пал сарэ́ манушэ́ндэ, савэ́ дживэ́на пэ дая́ пхув.</verse>
				<verse number="9">Бида пэ лэ́стэ, кон дорэсэ́ла барвалыпэ́н бибахталэ́ рэндэ́ндыр пэ́скирэ кхэрэ́скэ, соб (кай) лэ́скэ тэ кэрэ́л гня́зда (ку́фо) вучэ́с, соб (кай) ёв саштынэлас тэ зракхэлпэ бибахталэ́ зорья́тыр.</verse>
				<verse number="10">Ту придуминдян ладж пэ́скирэ кхэрэ́скэ, ке́ли ту хасякирдян бут народы (манушы́тка на́цыи), и палдава́ ту лыян грэ́хо пэ пэ́скиро ди.</verse>
				<verse number="11">Пал-дова́ со аж бара́ явэ́на тэ дэн го́дла зоралэ́ заня́са вантатыр, и бэранда (перекладины) каштэ́стыр явэ́на тэ отпхэнэн:</verse>
				<verse number="12">“Бида пэ лэ́стэ, кон чхувэ́ла фо́ро пэ рат, и кон зачхувэла тва́рдыма/ фо́ро начапипнаса (чорипнаса)!”</verse>
				<verse number="13">Акэ, дава́ нанэ янголэ́нгирэ-болыбна́скирэ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, со манушы́тка на́цыи кэрэ́на буты́ пхарэ́с ваш яг, со кхэри́тка ро́ды (пле́ми) кхинякирэна пэс ивья́ (напра́снэс)?</verse>
				<verse number="14">Пал-дова́ со пхув явэ́ла пхэрды́ джиныбнаса пал Ра́скирэ-Дэвлэ́скири сла́ва, сыр паня́ учхакирэна (пхэрдякирэна) мо́рё (дэрья́в).</verse>
				<verse number="15">Бида пэ лэ́стэ, кон дэ́ла тэ пьел пэ́скирэ суседоскэ (котарискэ/пашатунэскэ) и вычхувэла пэ́скири холы́, соб (кай) тэ матякирэл лэс, соб (кай) ёв сыс сашты́ (могиндя́) тэ дыкхэ́л лэ́скиро нангипэ́н.</verse>
				<verse number="16">Ту сан пхэрдо́ ладжаипнаса, а на слава́са. Акана́ Ту адя́кэ-паць, пи! Мэк тэ явэ́л отчхакирдо тыро́ наобчхиныбэн! Тахта́й чачунэ́-вастэскиро Ра́стыр-Дэвлэ́стыр рисёла проти ту́тэ, и ладжаипэ́н (ладжакуно чадыипэн) пэрэ́ла пэ тыро́ барипэ́н (сла́ва).</verse>
				<verse number="17">Пал-дова́ со чорипэ́н, со ту кэрдя́н Ливаноскэ, учхакирэ́ла тут (пэрэ́ла пэ ту́тэ); мурдала́ (жывотна), со ту трашадян лэн, явэ́на тэ трашавэн тут, пал манушэ́нгиро рат, пал чорипэ́н, со кэрдя́н пхувьякэ, фороскэ, и сарэ́нгэ, кон дживэ́ла дро фо́ро.</verse>
				<verse number="18">Саво́ лачхипэ́н исын вычхиндлэ́ мо́стыр, со вычхиныбнаскиро (резчыко) кэрдя́. Вычхиндло муй на сыклякирэ́ла нисоскэ, на дыкхи́ пэ дова́, со лэ́скирэ кэрибнаскиро ману́ш патя́ла дрэ лэ́стэ, ке́ли ёв кэрэ́ла мута (нема) и́долы?</verse>
				<verse number="19">Бида пэ лэ́стэ, кон ракирэ́ла пэ кашт: “Джангадёв (ушты́)!”, кашукэ (мутонэ) барэскэ: “Ушты́!” Ци явэ́ла ёв тэ сыклякирэ́л? Акэ, ёв исын пиричхудо сувнака́са и рупэ́са, нэ нанэ джидо́ ду́хо (фа́но) дрэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="20">Нэ Рай Дэвэ́л исын дро Лэ́скири свэ́нто Кхангири́. Мэк сари́ пхув тэ явэ́л штыл анги́л Лэ́стэ [Лэ́скиро муй-р.с.].”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">Па́тери (моли́тва) Авакумоскири, пророкоскири, тэ бага́н тэл балытко струменто.</verse>
				<verse number="2">Раё Дэ́вла! Мэ шундём Тыри́ зан и дарандыём. Раё Дэ́вла! Кэр нэвэ́стыр Тырэ́ рэ́нды дро амарэ́ часы, кэр адя́кэ, соб (кай) тэ джинэ́н тырэ́ рэ́нды машкира́л амарэ́ часы. На дыкхи́ пэ дова́, со Ту холясыян пэ амэ́ндэ, сыка́в Тыри́ ла́ска.</verse>
				<verse number="3">О Дэвэ́л явэ́ла Феманостыр, о Свэ́нто Дэвэ́л бэрга́тыр Фаран. Лэ́скиро барипэ́н учхакирдя́ болыбэ́н, Лэ́скирэ слава́са пхэрдия пхув (и пхув исын пхэрды́ шарибнаса Лэ́скэ).</verse>
				<verse number="4">Лэ́стыр зяиныпэн отмарэла сыр кхамитко дуд (свэ́то), Лэ́скирэ вастэ́ндыр лучы (лунки) зяинэна яга́са, [и дро дова́, Лэ́скири зор исын гарады!-ю.о.]</verse>
				<verse number="5">Анги́л Лэ́стэ [Лэ́скиро муй-р.с.] прогия́ мэрибнытко фра́нсо, а пал Лэ́скирэ пирэ́ (сто́пы) сляды джа́ла хачкирды балва́л.</verse>
				<verse number="6">Ёв тэрдия́, и пхув тринскирдяпэ, Ёв подыкхця́, и мануша́ издрандынэ и ґаратунэ́ бэ́рги пхарадынэ пэ котэра́, а векитка бэ́ргицы бандинэ. Лэ́скирэ дрома́ исын вечна.</verse>
				<verse number="7">Мэ дыкхцём, сыр ша́тры Эфиопиитка (Кушаноскирэ) пынэ́ дро ду́хо (фа́но), и сыр буды пэ Мидиякири пхув издрандынэ.</verse>
				<verse number="8">О, Раё Дэ́вла! Ци Ту холясыян пэ рэ́ки (лэня́), Ци сыс Тыри́ холы́ проти рэ́ки (лэня́), Ци сыс Тыри́ бари холы́ проти мо́рё (дэрья́в), со Ту традэсас уклисто (уклистэ́) пэ тырэ́ ґрэндэ, Тырэ́ марибны́тка вурдэна́, савэ́ зракхэна.</verse>
				<verse number="9">Тыро́ лу́ко исын откэрдо тэ дэн карье пир совлаха́, со Ту пхэндя́н Тырэ́ родыцэнгэ. Сэ́ла. Ту роскэрдян пхув рэкицэнца.</verse>
				<verse number="10">Бэ́рги дыкхнэ́ дава́ и лынэ́ Тэ издран, сыгна панинга́ дынэпэ тэ тхадэн потокоса. Хор паня́ пхэндлэ́ лэ́нгирэ заня́са, и ґаздынэ́ вучэ́с лэ́нгирэ валны сыр васта́.</verse>
				<verse number="11">Кхам и чхон тэрдинэ́ пэ лэ́нгиро штэ́то пэ болыбэ́н, ке́ли Тырэ́ марибны́тка бустя́ (стре́лы) дынэпэ яга́са, и лынэ́ тэ зяинэн Тырэ́ чхурдыбнытка бустя́ (коп΄и), со отмарэна зяиныбнаса.</verse>
				<verse number="12">Ту ги́ян сы́рбы халадыбэ́н пир пхув дрэ холы́, Ту штакирдян манушы́тка ро́ды дрэ нарадыма.</verse>
				<verse number="13">Ту ги́ян анги́л тэ зракхэс Тырэ́ манушэ́н, соб (кай) тэ зракхэс Тырэ́ Помакхнэс, Ту пэкадян шэралэс кхэрэ́стыр, кай исын бибахталэ́, Ту росчхудян (розуридян) лэс кэ нангипэ́н шэрэстыр кэ ґэра́. Сэ́ла.</verse>
				<verse number="14">Ту пхарадян лэ́скэ шэро́ лэ́нгирэ шэралэн чхурдыбнытконэ бустенца, ке́ли лэ́скирэ халадэ́ ґаздынэ́пэ сыр рискирибнаскири балва́л тэ росчхурдэн амэн, ёнэ радындлэпэ сы́рбы пэ свэ́нко, со накхавэна (глытынэна) чораханэ́с чорорэнгирэ маса́ Израилёстыр.</verse>
				<verse number="15">Ту штадян (прочхудян дром) пир мо́рё (дэрья́в) пэ́скирэ грэнца пирда́л барэ́-паненгиро вучипэ́н, со отмарэлапэ пенаса.</verse>
				<verse number="16">Ке́ли мэ шундём, мирэ́ маса́ лынэ́ тэ издран, мирэ́ ушта́ лынэ́ тэ издран локхэс далэ́ занятыр: кирныпэн загия́ дрэ мирэ́ кокалы́; и мэ яцём тэ тринскиравпэ пэ пэ́скиро штэ́то. Нэ ма́нгэ трэй тэ явав штыл дро дывэ́с дарано, ке́ли явэ́ла вэ́рго пэ мирэ́ манушэ́ндэ пэ́скирэ халадэнца.</verse>
				<verse number="17">Ко́ли и инжыритко дрэ́во (кашт), хачи, на явэ́ла тэ лулудёл (тэ цвэцинэл), и на явэ́на му́ри пэ винаграды́тка хру́сты; ко́ли маслинитконэ барьятыр на явэ́ла ничы́, и пэ фэ́лды на выбарьёла нисо́; ко́ли ста́ды бакрэ́нгирэ хасёна яври́ гражостыр (загоностыр), и на явэ́на кхэри́тка ста́ды дрэ шталы,</verse>
				<verse number="18">нэ мэ усае́кх древа́н ява́ва тэ радынавпэ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, и мэ ява́ва тэ радынавпэ Дэвлэ́стыр, Саво́ зракхэ́ла ман.</verse>
				<verse number="19">Ра́стыр-Дэвлэ́стыр лэ́лапэ мири́ зор, и Ёв кэрэ́ла мирэ́ ґэрэндыр сы́рбы оленёскирэ сыгна ґэра́ и Ёв ґаздэ́ла ман тэ псирав пир мирэ́ вучэ́ бэ́ргицы. (Хоро́скирэ Дирижоро́скэ пэ балытка струме́нты).</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="36">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Акэ, исын лав, саво́ явдя́ Софонияскэ, чхавэ́скэ Хусияскирэскэ [унукоскэ Годолияскирэскэ, праўнукоскэ Езэкияскирэскэ] дрэ дывэса́ Иосияскирэ, Амоноскирэ чхавэ́скирэ, кон сыс кра́ли пэ Юдэ́я.</verse>
				<verse number="2">“Мэ хасякира́ва саро́, со исын пэ сари́ пхув”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л,</verse>
				<verse number="3">“Мэ хасякира́ва манушэ́н и мурдалэ́н (жывотнонэн), Мэ хасякира́ва болыбнытконэ чириклэн, мачхэн дро мо́рё (дэрья́в), Мэ хасякира́ва бара́, савэ́нгэ фуй мануша́ мангэ́напэ”. Мэ хасякира́ва манушэ́н, со ние́кх на ячэ́лапэ пэ пхув”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="4">“Мэ пхарэ́с сэндякирава Мирэ́ вастэ́са Юдэ́я, и сарэ́ манушэ́н, савэ́ дживэ́на кэ Ерусалимо, и Мэ хасякира́ва саро́, со яця́пэ Ваалостыр пэ дава́ штэ́то. Мэ хасякира́ва лава́ раша́нгирэ кхэтанэ́ Наюдытконэ́-мангипнаскирэнца идолэ́нгэ;</verse>
				<verse number="5">и кодолэ́н, кон кэрэ́ла паты́в кодолэ́нгэ, савэ́ исын дро болыбнытко свэ́то, пэ кхэрэ́скирэ фе́ли (макушки), и кодолэ́н, савэ́ кэрэ́на паты́в Ма́нгэ, Ра́скэ-Дэвлэ́скэ и совлахана Мирэ́ лавэ́са, и савэ́ адя́кэ-паць совлахана Молохоса;</verse>
				<verse number="6">и кадасавэн, савэ́ рисинэ́ криг дромэ́стыр пал Растэ-Дэвлэ́стэ, и явирэ́н, савэ́ на родэ́на Рас-Дэвлэ́с, на пхучэна Ра́стыр-Дэвлэ́стыр тэ лыджа́л Лэс”.</verse>
				<verse number="7">Яв штыл анги́л Растэ Дэвлэ́стэ, пал-дова́ со Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ Дывэ́с исын пашы́л, пал-дова́ со Рай Дэвэ́л исын скэдыно́ тэ янэл свэ́нто дыибэ́н, Ёв посвэнцындя Лэ́скирэ манушэ́н, савэ́н Ёв замангдя.</verse>
				<verse number="8">И явэ́ла адя́кэ дро дова́ дывэ́с, ке́ли янэ́на свэ́нто дыибэ́н: Мэ, Рай Дэвэ́л, ява́ва пхарэ́с тэ сэндякирав тхагарьен (князьен) и крали́скирэ чхавэ́н и сарэ́н, савэ́ уридэпэ дрэ чу́жа и́дя.</verse>
				<verse number="9">Дро дова́ са́мо дывэ́с Мэ пхарэ́с сэндякирава одолэ́н, савэ́ пириухтэна пир кхэри́тко прого, савэ́ пхэрдякирэна лэ́нгирэ-раскирэ кхэра́ нахратымаса (насилиёса) и хохаибнаса.</verse>
				<verse number="10">И явэ́ла дро дова́ дывэ́с адя́кэ, – ракира́ва Мэ, Рай Дэвэ́л, – со явэ́ла годлыма пашы́л мачхитко по́рта, и явэ́на гара (длу́гэс) тэ ровэ́н зоралэ́с пашы́л яви́р по́рты, и со явэ́ла баро́ грукато пхагирибнастыр пэ бэ́ргицы”.</verse>
				<verse number="11">Ровэ́н зоралэ́с, мануша́лэ тэлатунэ́ форо́стыр (Махтэшостыр), пал-дова́ со ку́пцы (тылга́рья) хасёна, и сарэ́, кон тимисякирэла рупэ́са, хасёна.</verse>
				<verse number="12">И явэ́ла адя́кэ дро дова́ дывэ́с, со Мэ пириродава Ерусалимо момолытконэнца (светильникэнца), и Мэ пхарэ́с сэндякирава манушэ́н, савэ́ кашталынэ пэ лэ́нгиро ячаибэ́н моля́тыр (виностыр), савэ́ пхэнэ́на пэ́скэ: ‘О Рай Дэвэ́л на кэрэ́ла лачхипэ́н, и Ёв на кэрэ́ла биба́хт’.</verse>
				<verse number="13">Палдава́ росчорэна лэ́нгиро барвалыпэ́н, и лэ́нгирэ кхэрэндыр ячэ́лапэ голоты́ня; ёнэ явэ́на тэ чхувэ́н кхэра́, нэ ёнэ на явэ́на тэ дживэ́н дрэ лэ́ндэ: ёнэ явэ́на тэ почхувэн винаграды́тка хру́сты дрэ пхув, нэ ёнэ на явэ́на тэ пьен мол (вино).</verse>
				<verse number="14">Баро́ Дывэ́с Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ древа́н сы́гэс явэ́ла, ёв сыг явэ́ла и ёв причхувэла зор сы́гэс тэ явэ́л. Шундло исын кирки зан дро дова́ Дывэ́с Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро: одо́й зорало́ мурш явэ́ла тэ дэл го́дла.</verse>
				<verse number="15">Дава́ Дывэ́с явэ́ла сыр барэ́-холынакиро дывэ́с; пхаро́ и трашано дывэ́с; дывэ́с, ке́ли пэ пхув ячэ́на руи́ны и голоты́ня: дывэ́с кало́ и цёмно, дава́ дывэ́с явэ́ла обчхудо облокэ́нца и ґэнстонэ цямлыпнаса;</verse>
				<verse number="16">дро дова́ дывэ́с явэ́на тэ пхурдэ́н дро ро́го (труба) и явэ́ла марибны́тко годлыма проти фо́рья зоралэ́ вантэнца и проти вучэ́ вучардя (башни).</verse>
				<verse number="17">И Мэ яна́ва бари дар пэ манушэ́ндэ, и ёнэ явэ́на тэ псирэ́н сыр корорэ́ мануша́; ёнэ кэрдэ́ грэ́хо проти Растэ-Дэвлэ́стэ, лэ́нгиро рат явэ́ла росчхудо сыр пра́хо, и лэ́нгири лоч (плоть) явэ́ла тэ кирнёл сыр гнэё”.</verse>
				<verse number="18">Ни лэ́нгиро руп, ни сувнака́й нашты́ (на змогинэна) тэ зракхэн лэн дро дова́ дывэ́с барэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ холынатыр. Лэ́скирэ-зэвлыныпнаскири яг ха́ла сарэ́са сари́ пхув, пал-дова́ со Ёв янэ́ла сы́гэс ко́нцо (яго́ро) пэ сарэ́ндэ, кон дживэ́ла пэ пхув.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">Скэдэ́нпэ тумэ́ тэ обдуминэн, скэдэ́н тумэ́ кхэтанэ́, о биладжакуно манушы́тко ро́до;</verse>
				<verse number="2">анги́л дова́, сыр явэ́ла Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро упхэныбэ́н, анги́л дова́ дывэ́с, со проурняла сыр чхучо́ пхус, анги́л дова́, сыр тэ явэ́л пэ тумэ́ндэ бари холы́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири; анги́л дова́ дывэ́с, сыр тэ явэ́л пэ тумэ́ндэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири холы́;</verse>
				<verse number="3">родэ́н Рас-Дэвлэ́с сарэ́, савэ́ исын ковлэ́-илэ́скирэ пэ пхув, кон рикирдя Лэ́скиро чачуно́ Зако́но, родэ́н чачипэ́н, родэ́н тэ явэ́н рахмана (спокойна); сашты́ тэ явэ́л, со тумэ́ гарадёна дро дывэ́с, сыр явэ́ла Ра́скирэ-Дэвлэ́скири холы́.</verse>
				<verse number="4">Пал-дова́ со мануша́ мэкэ́на Газа, и Асколоностыр ячэ́лапэ чхучо́ (пусто) штэ́то; Халдеи вытрадэна манушэ́н Азотостыр дывэсэ́ аж дро паш-дывэ́с, и ёнэ вырискирэна криг Экроно.</verse>
				<verse number="5">Бида пэ манушэ́ндэ, савэ́ дживэ́на пэ брэ́го морёскиро (дэрьявэ́скиро); би́да пэ манушэ́ндэ Критостыр! Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав исын проти тумэ́ндэ, о Хананеи, пхув Филистимиякири: “Мэ розмарава пэ котэра́ тут; со на ячэ́лапэ ние́кх тэ дживэ́л.”</verse>
				<verse number="6">Морёскирэ брэгостыр ячэ́напэ чаритка пхувья́ будэ́нца (шалашэнца) ваш чхупнарьенгэ, и гражэнца (овчарникэнца) ваш бакрэ́нгирэ ґурты.</verse>
				<verse number="7">Брэ́го явэ́ла штэ́то манушэ́нгэ, кон ячэ́лапэ Юда́скирэ кхэрэ́стыр; ёнэ явэ́на тэ чаравэн лэ́нгирэ-бакрэ́нгирэ ґурты одо́й, бэльвэленца ёнэ явэ́на тэ пасён дрэ кхэра́ Аскалоноскирэ: пал-дова́ со о Рай Дэвэ́л, лэ́нгиро Дэвэ́л, затэрдёла пал лэ́ндэ, и рискирэ́ла палэ лэ́нгирэ манушэ́н плено́стыр”.</verse>
				<verse number="8">Мэ шундём, сыр обракирэлас Моа́во, и сыр ракирдэ́ фуй лава́ мануша́ Амоностыр, савэ́нца ёнэ обракирэнас Мирэ́ манушэ́н, и сыр ёнэ шардэпэ нахратэс (нахальнэс) тэ заухтылэн лэ́нгирэ ме́жы”,</verse>
				<verse number="9">Палдава́ “Тэ джива́в Мэ”, – ракирэ́ла янголэ́нгирэ-болыбна́скиро, Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро, – “Моавостыр ячэ́лапэ дова́, со сыс Содомаса, мануша́ Амоностыр явэ́на сыр Гомо́ра, – сыр пхув, сави́ забария цукнуда́са (стрекаваса) и ґанбине́нца (ямэнца) ваш лонд, и сави́ явэ́ла ўса́ды (сак) чхучи́: Мирэ́ мануша́, кон яця́пэ джидо́, росчорэна ла, и Мирэ́ мануша́, савэ́ ячнэ́пэ пэ штэ́то, лэн дая́ пхув сыр пэ́скиро мэкно́ миштыпэ́н.</verse>
				<verse number="10">Дава́ саро́ лэ́нгэ явэ́ла пал лэ́нгиро пхутькирибэ́н, адя́кэ сыр ёнэ обракирэнас и ґаздынэ́пэ холя́са проти манушэ́ндэ, савэ́ исын янголэ́нгирэ-болыбна́скирэ, Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ.</verse>
				<verse number="11">О Рай Дэвэ́л явэ́ла трашано ваш лэ́нгэ; пал-дова́ со Ёв розмарэла сарэ́ дэвлорэн пэ пхув; мануша́ явэ́на тэ дэн паты́в Лэ́скэ, кажно ману́ш пэ пэ́скиро штэ́то, и пэ островы (джипа́) сарэ́ манушэ́нгирэ-родэнгирэ.</verse>
				<verse number="12">Тумэн, Эфиопы, адя́кэ-паць пэкавэла Мири́ курта́ла.</verse>
				<verse number="13">Ёв пхарэ́с сэндякирэ́ла Лэ́скирэ вастэ́са паш-рати́тко (северно) риг, и Ёв розмарэла дрэ руи́ны Асирия, и Ёв кэрэ́ла Ниневиятыр шуки́ голоты́ня сыр прахитко пхув.</verse>
				<verse number="14">Кхэри́тка ста́ды, и кажно мурда́л (жывотно), со исын пэ свэ́то, явэ́на тэ пасён машкира́л дава́ форо́скиро штэ́то. Пеликано и ныгло/бузно (ёжо) явэ́на тэ дживэ́н пэ гожакирдэ вычхиныбэна, со исын пэ форо́скирэ сты́лбы, лэ́нгирэ заня́ явэ́на тэ бага́н дрэ фэнштры (дудаля́); обрискирдо явэ́ла лэ́нгиро прого; обсыибэн пэ кедрытко кашт явэ́ла лучкирдо.</verse>
				<verse number="15">Кадава́ явэ́ла радымакиро фо́ро, саво́ дживдя́ би дарипнаскирэс, конэ́скиро ману́ш пхэндя́ дро пэ́скиро ило́: “Мэ сом кадасаво́, и нанэ буты́р, барэды́р ма́ндыр!” Дыкхэ́н! Сыр чхучо́ яця́ дава́ фо́ро, – штэ́то мурдалэ́нгэ тэ пасён! Кажно ману́ш джа́ла пашы́л, дэ́ла шоля, и чхурдэ́ла вастэ́са.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">Бида пэ дава́ фо́ро, дро саво́ мануша́ бунтуинэна проти Дэвлэ́стэ и, савэ́нгэ нашты́ тэ допатяс, савэ́ притасавэ́на явирэ́н.</verse>
				<verse number="2">Дро дава́ фо́ро на кандэ́на зан Ра́скирэ-Дэвлэ́скири, на камэ́на, соб (кай) Ёв тэ пирисыклякирэл лэн. Адалэ́ мануша́ на допатяна Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, ёнэ на джа́на пашылэды́р кэ Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="3">Лэ́скирэ тхага́рья (кня́зи) машки́р лэ́ндэ исын сы́рбы шчэра́ (левы), со рыкинэна; лэ́нгирэ сэнда́рья исын сы́рбы бэльвэлитка рува́, савэ́ на ячкирэна ни екх кокалкицо ваш атасятуно дывэ́с.</verse>
				<verse number="4">Лэ́скирэ проро́ки исын балвалитка, савэ́нгэ нашты́ тэ патяс, лэ́скирэ рашая́ магирэна свэ́нто штэ́то; ёнэ пхагирэна Мойза́скиро Зако́но, сыр камэ́на.</verse>
				<verse number="5">Нэ чачипна́скиро Рай Дэвэ́л исын машки́р дава́ фо́ро, Ёв на кэрэ́ла пир начачипэ́н. Кажно зло́ко Ёв янэ́ла Пэ́скиро чачипэ́н пэ дуд, лэс ухты́лла (до́си): нэ начачунэ мануша́ на джинэ́на ладжаипэ́н.</verse>
				<verse number="6">“Мэ хасякирдём манушы́тка на́цыи (народы)”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – “лэ́нгирэ зоралэ́ ва́нты фэнштрорэнца пхагирдэ́ дрэ руи́ны; Мэ кэрдём адя́кэ, со пэ лэ́нгирэ вули́цы (га́сы) яця́ чхучо́, и нико́н на джа́ла пашы́л. Лэ́нгирэ фо́рья исын пхагирдэ́, со ние́кх ману́ш нанэ, со ние́кх ману́ш на дживэ́ла”.</verse>
				<verse number="7">Мэ пхэндём форо́скирэ манушэ́нгэ: “Чачэс, тумэ́ фэ́ни (то́ка) дарэ́н Ма́ндыр, соб (кай) Мэ тэ пирисыклякирав тумэн”, соб (кай) тумарэ́ кхэра́ тэ на явэ́н хасякирдэ́, соб (кай) Мэ на сэндякирав пхарэ́с тумэн. Нэ ёнэ тася́рлэс (ра́нэс) уштынэ́, и кэрдэ́ саро́ бипатывакирэс.</verse>
				<verse number="8">“Палдава́ ужакирэн Ман”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – “кэ/ жы́ко дава́ дывэ́с, дро саво́ Мэ ява́ва тэ бангякирав. Миро припхэныбэ́н исын дасаво, соб (кай) тэ кэдав кхэтанэ́ кралипэна́ тэ вычхував пэ лэ́ндэ Мири́ холы́, сари́ Мири́ бари холын; пал-дова́ со Мирэ́-зэвлыныпнаскири яг похала сари́ пхув.</verse>
				<verse number="9">Тэ́ньци Мэ да́ва палэ манушэ́нгэ жужэ́ (чыста) ушта́ и годы́, соб (кай) ёнэ могинэ́нас тэ кхарэ́н лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, тэ дынаринэ́н Лэ́скэ дро екх псико́.</verse>
				<verse number="10">Дурипнастыр пал рэ́ки (лэня́) дрэ Ефиопия, Мирэ́ мангипнаскирэ (поклонники), Мирэ́ чхая́ Мирэ́ росчхурдынэ манушэ́ндыр, янэ́на Ма́нгэ свэ́нта дыибэна́.</verse>
				<verse number="11">Дро дова́ Дывэ́с тумэ́, Мирэ́ мануша́лэ, на явэ́на тэ ладжан ни савэ́ тумарэ́ рэндэ́ндыр, дрэ савэ́ тумэ́ кэрдэ́ чорипэ́н проти Ма́ндэ; адя́кэ, сыр тэ́ньчи Мэ ла́ва криг тумарэ́ машкиралыпнастыр кодолэ́н, кон древа́н радынэ́лапэ пэ́скирэ пхутькирибнастыр, и буты́р тумэ́ на явэ́на тэ задэнпэ пэ Мири́ свэ́нто бэ́рга.</verse>
				<verse number="12">И Мэ мэкава машки́р тумэ́ндэ ковлэ́-илэ́скирэ и напхутькирдэ манушэ́н, и ёнэ явэ́на тэ допатян дро лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро.</verse>
				<verse number="13">Мануша́, кон яця́пэ Израилёстыр, на явэ́на тэ кэрэ́н начачипэ́н и тэ ракирэ́н хохаибэ́н, и на латхэлапэ хоханы чиб дро лэ́нгиро муй. Ёнэ явэ́на тэ чаравэнпэ и тэ пасён, и ние́кх на явэ́ла тэ трашавэл лэн.</verse>
				<verse number="14">Ра́дынпэ и ба́га, чха́ё Сионо́скири! Дэ го́дла, о Израиле! Древа́н ра́дынпэ и кэр ра́дыма пэ́скирэ илэскэ, о чхай Сионо́скири!</verse>
				<verse number="15">О Рай Дэвэ́л лыя́ криг пхаро́ сэ́ндо пэ ту́тэ, Ёв традыя́ криг тырэ́ вэргос. Кра́ли Израилёскиро, о Рай Дэвэ́л исын машки́р тумэ́ндэ, тумэ́ буты́р на явэ́на тэ дыкхэ́н бари биба́хт.</verse>
				<verse number="16">Дро дова́ дывэ́с явэ́ла пхэндло́ Ерусалимоскэ: “На дар, Сио́но, мэк тэ на пэрэ́н тэлэ́ тырэ́ васта́ сыр бизорья́кирэ”.</verse>
				<verse number="17">О Рай Дэвэ́л, тыро́ Дэвэ́л, исын ту́са, Ёв исын Зоралыпнаскиро тэ зракхэ́л тут; Ёв явэ́ла древа́н тэ радынэ́лпэ радыма́са, Ёв дэ́ла рама́нё (миро) ту́кэ Лэ́скирэ ласкатыр, Ёв явэ́ла тэ радынэ́лпэ ту́тыр весёлымаса (лошаса).</verse>
				<verse number="18">“Мэ ява́ва тэ скэдав лэн”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – “савэ́ тугинэна пал упхэндлэ свэ́нки, кон исын машки́р тумэ́ндэ, пэ савэ́ндэ банг исын сыр ґа́мо.</verse>
				<verse number="19">Акэ, дрэ дава́ часо Мэ роскэдавапэ кодолэнца сарэ́нца, Кон притасадя тумэн, Мэ зракха́ва лангалэн, и Мэ кэдава кхэтанэ́ адалэн, савэ́ традынэ криг. Мэ барьякирава и Мэ да́ва паты́в лэ́нгэ пэ кажно пхув, пэ сави́ ладжакирдэ́ лэн.</verse>
				<verse number="20">Дро дава́ часо Мэ яна́ва тумэн палэ, и адя́кэ-паць Мэ скэда́ва тумэн. Мэ да́ва паты́в тумэ́нгэ и ґазда́ва тумэн машки́р сарэ́ манушэ́ндэ пэ пхув, ке́ли Мэ яна́ва палэ тумарэ́ пленонэн анги́л тумарэ́ якха́”, – пхэндя́ Рай Дэвэ́л.</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="37">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Пэ яви́р бэрш, сыр лыя́ тэ раинэл Кра́ли Дариё, дро шо́вто чхон, пэ́рво дывэ́с чхонэ́скиро, сыс лав Ра́скиро-Дэвлэ́скирэ пророкоскэ Агеёскэ ваш Зоровавелёскэ, чхавэ́скэ Салафиилоскирэскэ [Шалтилоскирэскэ-ю.о.], кон сыс шэрало́ рай пэ Юдэ́я, и ваш Ешуаскэ [Исусо́скэ-р.с.], чхавэ́скэ Иосэдэкоскирэскэ, кон сыс пэ́рво раша́й, пхэни́:</verse>
				<verse number="2">“Адя́кэ ракирэ́ла янголэ́нгиро-болыбна́скиро Рай Дэвэ́л, пхэни́: ‘Кадалэ́ мануша́ ракирэ́на: ишчо (инкэ́) на явдя́ часо тэ чхувэ́л Кхэр (Кхангири́) Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро.’”</verse>
				<verse number="3">Тэ́ньци сыс лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро пророкоскэ Агеёскэ, и пхэндя́:</verse>
				<verse number="4">“Ци исын часо тумэ́нгэ тэ дживэ́н дрэ обсыдэ кхэра́, а Кхэрэ́скэ (Кхангирьякэ) тэ пасёл дрэ руи́ны?</verse>
				<verse number="5">Палдава́ акана́ адя́кэ ракирэ́ла янголэ́нгирэ-болыбна́скиро, Рай-Дэвэ́л: “Рисён илэ́са пэ далэ́ рэ́нды (де́лы)!</verse>
				<verse number="6">Тумэ́ бут чхувэ́на дрэ пхув, нэ на́бут лэ́на тумэ́: тумэ́ ха́на, нэ тумэ́ на сан чалэ; тумэ́ пьена, нэ тумэ́ на выпьена чалэ́с, тумэ́ урьенапэ, нэ тумэ́нгэ исын на тато; и кон кэрэ́ла буты́ тэ закэрэл, закэрэла, соб (кай) тэ чхувэ́л дро миенгиро (кошэлько) лёхэнца (дыркэнца)”</verse>
				<verse number="7">Адя́кэ ракирэ́ла янголэ́нгирэ-болыбна́скиро, Рай Дэвэ́л: “Рисён илэ́са пэ далэ́ рэ́нды!”</verse>
				<verse number="8">Джа́н упрэ́ пэ бэ́рга и янэ́н вэш, и чхувэ́н Кхангири́, и Мирэ́ илэскэ явэ́ла лачхо́, и тумэ́ кэрэ́на паты́в Ма́нгэ”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="9">“Тумэ́ ужакирэ́на бут, нэ чачипна́са далэ́стыр явэ́ла на́бут, и ке́ли тумэ́ янэ́на дава́ кхэрэ́, Мэ роспхурдава криг. Со́скэ? – ракирэ́ла янголэ́нгирэ-болыбна́скиро, Рай Дэвэ́л: ‘Ваш дова́, со Миро кхэр исын дрэ руи́ны, нэ кажно (сва́ко) тумэ́ндыр прастала кэ пэ́скиро кхэр.</verse>
				<verse number="10">Палдава́ болыбэ́н, со исын упра́л тумэ́ндэ, зарикирдя пахлын (роса), и пхув зарикирдяпэ тэ дэл барьякирдэ́ (пло́ды).</verse>
				<verse number="11">Пал-дова́ со Мэ выкхардём шутькирибэн пэ пхув, и пэ бэ́рги, пэ гив и пэ нэви́ мол (вино), и пэ маслинитко дзэт (елеё), пэ саро́, со пхув биянэ́ла, пэ манушэ́ндэ, и пэ кхэритконэ́ мурдалэ́ндэ, и пэ сари́ буты́ тумарэ́ вастэнгири.”</verse>
				<verse number="12">Тэ́ньци о Зоровавелё, чхаво́ Салафиилёскиро (Шалтилоскиро), и Ешуа, чхаво́ Иосэдэкоскиро (Ехозадакоскиро), пэ́рво раша́й, и сарэ́ мануша́, кон яця́пэ, кандынэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири зан, лэ́нгирэ Дэвлэ́скири, и пророкоскирэ Агеёскирэ лава́, пир дова́, со о Рай Дэвэ́л, лэ́нгиро Дэвэ́л бичхадя́ лэс, и мануша́ трашандынэ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="13">Тэ́ньци о Агеё, Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро вестя-яныбнаскиро (вестнико), пхэндя́ дая́ звесь Ра́стыр-Дэвлэ́стыр манушэ́нгэ, пхэни́: “Мэ сом тумэ́нца”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.”</verse>
				<verse number="14">И джангадя о Рай Дэвэ́л ду́хо (фа́но) Зоровавелёскиро, чхавэ́скирэ Салафиилёскиро, кон сыс шэрало́ рай пэ Юдэ́я, и ду́хо (фа́но) Ешуаскиро, чхавэ́скирэ Иоседэкоскиро (Ехозадакоскиро), кон сыс пэ́рво раша́й и сарэ́-манушэ́нгиро ду́хо (фа́но), кон яця́пэ, и ёнэ явнэ́ и кэрдэ́ буты́ пэ янголэ́нгирэ-болыбна́скиро, Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Кхэр (Кхангири́), лэ́нгирэ Дэвлэ́скиро,</verse>
				<verse number="15">дава́ сыс пэ бэш тэ шта́рто дывэ́с, дро шо́вто чхон, пэ яви́р бэрш, ке́ли раиндя о Кра́ли Дариё.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">Дро эфта́то (битринэ́нгиро дэ́што) чхон, пэ биш тэ пэ́рво дывэ́с далэ́ чхонэ́скиро явдя́ лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро пророкоскэ Агеёскэ, пхэни́:</verse>
				<verse number="2">“Пхэн акана́ Зоровавелёскэ, чхавэ́скэ Салафиилёскирэскэ, кон сыс шэрало́ рай пэ Юдэ́я и Ешуаскэ, чхавэ́скэ Ехозадакоскирэскэ, кон исын пэ́рво раша́й, и манушэ́нгэ, кон яця́пэ, ракири́:</verse>
				<verse number="3">‘Ци яця́пэ вари-кон машки́р тумэ́ндэ, кон дыкхця́ дава́ Кхэр (Кхангири́) дрэ лэ́скиро барипэ́н, со сыс вагэдыр (΄гарэдыр)? И саво́ тумэ́ дыкхэ́на лэс акана́? Ци дава́, со тумэ́ дыкхэ́на, нанэ дукх тумарэ́ якхэнгэ?</verse>
				<verse number="4">Нэ акана́ яв муршкано́, Зоровавеле,’ – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л; яв муршкано́, Ешуае, Чхаво́ Ехозадакоскиро пэ́рво раша́й, и явэ́н муршканэ́, сарэ́ мануша́лэ далэ́ пхувья́тыр,’ – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л и кэрэ́н бутя́, пал-дова́ со Мэ сом тумэ́нца,’ – ракирэ́ла янголэ́нгирэ-болыбна́скиро, Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="5">Пир дава́ лав, савэ́са Мэ чхудём Завето тумэ́нца, ке́ли тумэ́ выджа́нас Египто́стыр, и Миро ду́хо (фа́но) ячэ́лапэ тумэ́нца: На дарэ́н.</verse>
				<verse number="6">Ишчо е́кхвар на́бут проджа́ла, и Мэ тринскирава болыбэ́н, и пхув, и мо́рё (дэрья́в), и шуки́ пхув;</verse>
				<verse number="7">и Мэ тринскирава сарэ́ манушы́тка на́цыи (народы), и явэ́ла Месия и ваш сарэ́, манушы́тка ро́ды, и Мэ пхэрдякирава дава́ Кхэр (Кхангири́) барипнаса,’ – ракирэ́ла янголэ́нгирэ-болыбна́скиро, Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="8">Руп исын Миро, и сувнака́й исын Миро,’ – пхэндя́ янголэ́нгирэ-болыбна́скиро, Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="9">“Нэви́ Кхангири́ явэ́ла бари сыр кодоя, со сыс вагэдыр (ґарэдыр),’ – ракирэ́ла янголэ́нгирэ-болыбна́скиро, Рай-Дэвэ́л. “И пэ дава́ штэ́то Мэ да́ва рама́не (миро)”, – ракирэ́ла янголэ́нгирэ-болыбна́скиро, Рай-Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="10">Пэ биш тэ шта́рто дывэ́с дро еня́то (биекхэ́скиро дэ́што) чхон, пэ яви́р бэрш, ке́ли раиндя Дариё, сыс лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Агеёскэ, пророкоскэ, пхэни́:</verse>
				<verse number="11">“Адя́кэ ракирэ́ла янголэ́нгирэ-болыбна́скиро, Рай Дэвэ́л: ‘Акана́ пхучэ́н рашандыр пал Зако́но, и пхэнэ́н:</verse>
				<verse number="12">‘Ко́ли вари-кон лыджа́ла мас дрэ бринда (складка) лэ́скирэ урибнаскири, и идякиро яго́ро (краё) чилавэ́ла маро́ ци вари-саво́ кэрадо хабэ́н, ци мол (вино), ци оливи́тко дзэт (елеё), ци вари-саво́ яви́р хабэ́н, ци со да саро́ ячэ́лапэ (посвэнцынло)? Тэ́ньци рашая́ отпхэндлэ́ и пхэндлэ́: “Над.”</verse>
				<verse number="13">Тэ́ньци пхэндя́ Агеё: “Ко́ли вари-кон яця́ нажужо пир дова́, со ёв чиладя́ тру́по, и чилавэ́ла вари-со кодолэ́ кокалэндыр, ци ячэ́ла ёв исын нажужо?” Пэ дова́ рашая́ отпхэндлэ́ и пхэндлэ́: “Ёв явэ́ла нажужо.”</verse>
				<verse number="14">Тэ́ньци Агеё отпхэндя́ и пхэндя́: “Адя́кэ, исын дая́ манушы́тко нацыя (народо) и адя́кэ исын кадава́ кхэри́тко ро́до (племя) анги́л Ма́ндэ”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – “и дова́, со ёнэ янэ́на сыр свэ́нто дыибэ́н, кодова́ исын нажужо.”</verse>
				<verse number="15">И акана́, рисён илэ́са кэ дава́ дывэ́с и кэ дова́ часо, со явэ́ла анги́л: анги́л дова́, сыр сыс чхудо бар пэ бар дрэ Кхангири́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири –</verse>
				<verse number="16">кодолэ́ самонэ дывэсэ́ндыр, ке́ли тумэ́ псирдэ́ кэ копна, сави́ сыс биш гивэскирэ меры, то тумэ́ латхэнас дэш. Ке́ли тумэ́ псирдэ́ кэ молякиро (виноскиро) пресо тэ пхэрэн пандждэша́ прэсэнгирэ меры пресоскирэ чаностыр, одо́й сыс фэ́ни биш.</verse>
				<verse number="17">Мэ бичхававас шукипэн, кирныпэн пэ гив, градо пэ бутя́, со тумарэ́ васта́ кэрдэ́, нэ тумэ́ усае́кх на рисинэ́ кэ Мэ”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="18">Акана́, (Мэ манга́ва тумэн), рисён илэ́са кэ дава́ дывэ́с и пэ дова́, со явэ́ла, биш тэ штартонэ дывэсэ́стыр енятонэ (биекхэскирэ дэштонэ) чхонэ́скиро, кадасавэ́ дывэсэ́стыр, ке́ли сыс чхудо фунда́менто дрэ Кхангири́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири, рисён тумэ́ илэ́са кэ дава́.</verse>
				<verse number="19">Ци исын ишчо (инкэ́) зя́рка тэ чхувэ́н дрэ пхув дрэ шу́рна (жытница)? Пал-дова́ со, сыр ишчо (инкэ́) ни винаграды́тко хру́сто, ни инжыритко дрэ́во, ни гранатытко дрэ́во, ни маслинитко дрэ́во на дэ́нас пэ́скирэ барьякирдэ́ (пло́ды), то ададывэсатунэ дывэсэ́стыр и анги́л Мэ ява́ва тэ бахтякирав тумэн.”</verse>
				<verse number="20">И нэвэ́стыр сыс лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Агеёскэ пэ бэш тэ шта́рто дывэ́с дро еня́то чхон, пхэни́:</verse>
				<verse number="21">“Пхэн Зоровавелёскэ, шэралэ́ барыдырэ́скэ пэ Юдэ́я, ракири́: ‘Мэ тринскирава болыбэ́н и пхув.</verse>
				<verse number="22">Мэ равава дрэ руи́ны троно кралипнэнгиро, Мэ хасякира́ва Наюдытконэ́ – кралипнэнгири зор. Мэ пириравава марибны́тка в урдэна кодолэнца, савэ́ традэ́на пэ лэ́ндэ: граё и лэ́нгирэ уклистэнгирэ (всадники) пэрэ́на, со кэ екх лэ́ндыр пэрэ́ла куртала́тыр лэ́скирэ пшалэскирьятыр.’</verse>
				<verse number="23">“‘Дро дова́ дывэ́с,’ – ракирэ́ла янголэ́нгирэ-болыбна́скиро, Рай Дэвэ́л, ‘Мэ ла́ва тут, Зоровавеле, Миро писха́ри, чхаво́ Салафиилоскиро,’ – ракирэ́ла Рай-Дэвэ́л, – ‘и Мэ кэра́ва ту́тыр ангу́шт чэргэнорьяса, пал-дова́ со Мэ выкэдыём тут,’ – ракирэ́ла янголэ́нгирэ-болыбна́скиро Рай Дэвэ́л.”</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="38">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Пэ охто́то (бидуе́нгиро дэ́што) чхон, пэ яви́р бэрш Дариёскиро, сыс лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро кэ Заха́рия, Варахияскиро чхаво́, Идоскирэ-чхавэ́скиро, кон сыс проро́ко; пхэны:</verse>
				<verse number="2">“Холясыя древа́н Рай Дэвэ́л пэ дадэндэ тумарэндэ барэ́ холынаса,</verse>
				<verse number="3">нэ ту пхэн лэ́нгэ: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л янголэ́нгирэ-болыбна́скиро: рисён кэ Мэ’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л янголэ́нгирэ-болыбна́скиро Дэвэ́л’, и Мэ рисёва́ва кэ тумэ́’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, янголэ́нгирэ-болыбна́скиро.</verse>
				<verse number="4">На явэ́н адасавэ́, сыр дада́ тумарэ́, кэ савэ́ пхэнэнас лав англэды́р пхуранэ́ проро́ки, ракири́: ‘Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, янголэ́нгирэ-болыбна́скиро: Рискирэ́н тумэ́ какана́ тумарэ́ фуе́ дромэндыр и тумарэ́ фуе́ бутендыр; нэ ёнэ на кандынэ́ и на шундлэ́ Ман’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="5">‘Дада́ тумарэ́-кай ёнэ исын? Нэ и проро́ки, ци лэ́на ёнэ тэ дживэ́н би концоскиро?</verse>
				<verse number="6">Нэ лава́ Мирэ́ и стату́ты Мирэ́, савэ́ Мэ припхэндём Мирэ́ писхарье́нгэ пророкэнгэ, ци на догинэ́ ёнэ кэ дада́ тумарэ́? Нэ ёнэ рисёнас и ракирэ́нас: ‘Со задуминдя янголэ́нгиро-болыбна́скиро Рай Дэвэ́л тэ кэрэ́л амэ́нгэ пал амарэ́ дрома́ и амарэ́ бутя́, адя́кэ Ёв и кэрдя́ амэ́нгэ’.”</verse>
				<verse number="7">Пэ биш тэ шта́рто дывэ́с дро дэшуекхто чхон – дава́ исын чхон Шэват – пэ яви́р бэрш Дариёскиро, сыс лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро кэ Заха́рия, Варахияскиро чхаво́, Идоскирэ-чхавэ́скиро, пророкоскэ:</verse>
				<verse number="8">“Дыкхцём (дыём) сунэ́ мэ раты́: акэ, мурш уклисто пэ лолэ́ грэстэ исын тэрдо́ машки́р мирты, савэ́ исын на́бут палэдыр, нэ пал лэ́стэ граё лолэ́, сыва и парнэ́.</verse>
				<verse number="9">Тэ́ньци пхэндём мэ: “Кон исын ёнэ, Раё миро?” И пхэндя́ ма́нгэ Янго́ло, саво́ ракирдя́ ма́нца: “Мэ сыкава́ва ту́кэ, кон ёнэ исын.”</verse>
				<verse number="10">И отпхэнэ́лас мурш, саво́ сыс тэрдо́ машки́р мирты, и пхэндя́: “Дава́ исын кодолэ́, савэ́н Рай Дэвэ́л бичхадя́ тэ обдыкхэн пхув.”</verse>
				<verse number="11">И ёнэ отпхэнэнас Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ Янголоскэ, саво́ сыс тэрдо́ машки́р мирты, и пхэндлэ́: “Обдыкхця́м амэ пхув, и, акэ, сари́ пхув исын пхэрды́ манушэ́нца и рама́нёно (споко́йно).”</verse>
				<verse number="12">И отпхэнэ́лас Янго́ло Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро и пхэндя́: “Раё Дэ́вла, янголэ́нгирэ-болыбна́скиро! Ке́ли ковлёла Тыро́ ило́ кэ Ерусалимо и кэ фо́рья Юда́скирэ, пэ савэ́ Ту холясоса ужэ эфтадэша́ бэрш?”</verse>
				<verse number="13">Тэ́ньци, отпхэны Янголоскэ, саво́ ракирдя́ ма́нца, выпхэндя Рай Дэвэ́л лава́ бахталэ́, лава́ илы́тка.</verse>
				<verse number="14">И пхэндя́ ма́нгэ Янго́ло, саво́ ракирдя́ ма́нца: “Ушты́ и пхэн: ‘Адя́кэ ракирэ́ла янголэ́нгиро-болыбна́скиро Рай Дэвэ́л: ‘Росхолясыём Мэ пэ Ерусалимо и пэ Сио́но барэ́ холя́са;</verse>
				<verse number="15">и барэ́ холынаса холямо́ сом Мэ пэ манушэ́ндэ, савэ́ сыс джидэ́ исын дро спокойныма: пал-дова́ со сыр Мэ со́мас на́бут холямо́, ёнэ кэрдэ́ буты́р.</verse>
				<verse number="16">Ваш-дова́ адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: “Мэ рисёва́ва кэ Ерусалимо ковлэ́ илэ́са; дрэ лэ́стэ явэ́ла ґаздыно́ Кхэр Миро (Кхангири́ Мири́)”, – ракирэ́ла, янголэ́нгиро-болыбна́скиро Рай Дэвэ́л, и шэло, савэ́са обмеринэлапэ пэс пхув, протырдэлапэ пир Ерусалимо.</verse>
				<verse number="17">Ишчо ушты́ и пхэн: ‘Адя́кэ ракирэ́ла, янголэ́нгиро-болыбна́скиро Рай Дэвэ́л: ‘Нэвэ́стыр (нэвэ́с) пхэрдякирэнапэ фо́рья Мирэ́ лачхипна́са и обрисёла ковлэ́ илэ́са Рай Дэвэ́л кэ Сио́но, и нэвэ́стыр (нэвэ́с) Ёв выкэдэ́ла Ерусалимо.”</verse>
				<verse number="18">И ґаздыём мэ якха́ мирэ́ и дыкхцём: акэ, штар шынга́.</verse>
				<verse number="19">И пхэндём мэ Янголоскэ, саво́ ракирдя́ ма́нца: “Со исын дава́? И ёв отпхэндя́ ма́нгэ: “Дава́ исын шынга́ (ро́ги), савэ́ росчхурдынэ Юдас, Израилё и Ерусалимо.”</verse>
				<verse number="20">Палдава́ сыкадя́ ма́нгэ Дэвэ́л штарэн бутярнэн (спецэн дрэ вастытка бутя́).</verse>
				<verse number="21">И пхэндём мэ: “Со лэ́на ёнэ тэ кэрэ́н?” Ёв пхэндя́ ма́нгэ адя́кэ: ‘Адалэ́ шынга́, савэ́ росчхурдынэ Юдас адя́кэ, со нико́н нашты́ (на могинэ́ла): тэ ґаздэл шэро́ пэ́скиро; нэ адалэ́ явнэ́ тэ дарьякирэн лэн, тэ змарэн тэлэ́ шынга́ манушэ́нгирэ, савэ́ ґаздынэ́ шынг пэ́скиро пэ Юдаскири пхув, соб (кай) тэ росчхувэн ла’.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">И нэвэ́стыр (нэвэ́с) ґаздыём мэ якха́ мирэ́ и дыкхцём: акэ, мурш, дрэ савэскиро васт сыс шэло, савэ́са меринэлапэ пхув.</verse>
				<verse number="2">Мэ пхуцём: ‘Карик ту джа́са?” И ёв пхэндя́ ма́нгэ: “Тэ обмеринав Ерусалимо, соб (кай) тэ дыкха́в, саво́ исын лэ́скиро буґлыпэ́н и саво́ исын лэ́скиро длэнгипэ́н.”</verse>
				<verse number="3">И акэ, Янго́ло, саво́ ракирдя́ ма́нца, выджа́ла нэ яви́р Янго́ло джа́ла маму́й лэ́стэ.</verse>
				<verse number="4">И пхэндя́ ёв адалэскэ: “Джа́ сыгэды́р, пхэн адалэ́ тэрнэскэ: ‘Ерусалимо бичхавэ́ла пэ́скирэ манушэ́н пэ пхувья́ пашы́л фо́ро, пал-дова́ со древа́н бут исын дрэ лэ́стэ манушэ́н и бут кхэритконэ́ мурдалэ́н (ското).</verse>
				<verse number="5">И Мэ ява́ва’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, сыр екх ягитко ва́нта (сцяна) трусця́л лэ́стэ, и барьёла сла́ва Мири́ дрэ лэ́стэ андра́л.”</verse>
				<verse number="6">“Эй! Эй! Нашэ́н паш-ратитконэ́ (севернонэ) рига́тыр, – ракирэ́ла Дэвэ́л: ‘пал-дова́ со пир штар балваля болыбны́тка Мэ росчхудём тумэн”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="7">Наш криг, Сио́нэ, саво́ сан кэ Вавилоноскири чхай.</verse>
				<verse number="8">Пал-дова́ со адя́кэ ракирэ́ла, янголэ́нгирэ-болыбна́скиро Рай-Дэвэ́л: ‘Ваш сла́ва Ёв бичхадя́ ман кэ Наюды́тка на́цыи, савэ́ обчорэнас тумэн; пал-дова́ со саво́ чилавэ́ла тумэн, дочилавэлпэ кэ лялька (зрачко) дрэ якх Лэ́скири.</verse>
				<verse number="9">Акэ, Мэ тринскирава Мирэ́ вастэ́са пэ лэ́ндэ, и ёнэ пэрна тэл ґэра́ пэ́скирэ писхарьенгирэ, и тэ́ньчи тумэ́ доджинэнапэ, со янголэ́нгирэ-болыбна́скиро, Рай Дэвэ́л, бичхадя́ Ман.</verse>
				<verse number="10">Яв бахталы́ и ра́дынпэ, Сионо́скири чхаё! Пал-дова́ со, акэ, Мэ ява́ва и лава́ тэ джива́в дрэ ту́тэ андра́л’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="11">– И припрастана кэ Рай Дэвэ́л бутджинэ мануша́ дрэ дова́ дывэ́с и ёнэ явэ́на Лэ́скирэ мануша́; и Ёв лэ́ла тэ дживэ́л дрэ тумэ́ндэ андра́л, и тумэ́ доджинэпэ, янголэ́нгирэ-болыбна́скиро Рай Дэвэ́л бичхадя́ Ман кэ ту.</verse>
				<verse number="12">Тэ́ньци Рай Дэвэ́л лэ́ла дро хулаибэн Юдас, сы́рбы Пэ́скири ме́ра дро миштыпэ́н пэ свэ́нто пхув, и нэвэ́стыр (нэвэ́с) выкэдэ́ла Ерусалимо.</verse>
				<verse number="13">‘Мэк штыл тэ явэ́л каждо лоч (плоть) анги́л муй Дэвлэ́скиро! Пал-дова́ со Ёв ґаздэ́лапэ Пэ́скирэ свэнтонэ́ штэто́стыр!”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">И сыкадя́ ёв ма́нгэ Исусо́с (Ёхошуа́с/Ешуа́с), барэ́ раша́с, саво́ исыс тэрдо́ анги́л Янголостэ Ра́скирэ-Дэвлэскирэстэ, и налачхэ́с (сатанас), саво́ сыс тэрдо́ пэ лэ́скиро чачо́ (право) васт, соб (кай) тэ кэрэ́л саро́ проти Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="2">И пхэндя́ Дэвэ́л налачхэскэ: “Рай Дэвэ́л, мэк тэ на домэкэл тут, на́лачхо, Саво́ выкэдыя́ Ерусалимо! Ёв раша́й исын гломня (голомня), вылыны́ яга́тыр?”</verse>
				<verse number="3">Ису́со жэ сыс уридо́ дрэ мэлякирдэ и́ди и сыс тэрдо́ анги́л Янголостэ,</verse>
				<verse number="4">Саво́ отпхэнэ́лас и пхэндя́ одолэ́нгэ, кон сыс тэрдо́ анги́л лэ́стэ, адя́кэ: “Злэн Лэ́стыр мэлякирдэ и́ди”; нэ Лэ́скэ кокорэскэ пхэндя́: “Дыкх! Мэ злыём ту́тыр чорипэ́н Тыро́, и урьякирав тут дрэ и́ди свэнки́тка.</verse>
				<verse number="5">И Мэ пхэндём: “Чхувэ́н по шэро́ лэ́скиро жужо́ кидаро.” И ёнэ чхудэ́ жужо́ кидаро по шэро́ лэ́скиро и урьякирдэ лэс дрэ и́ди. Янго́ло жэ Дэвлэ́скиро сыс тэрдо́.</verse>
				<verse number="6">И лыя́ тэ бунтуинэл Янго́ло Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро и пхэндя́ Исусо́скэ:</verse>
				<verse number="7">“Адя́кэ ракирэ́ла янголэ́нгирэ-болыбна́скиро Рай Дэвэ́л: ‘Ко́ли лэ́са тэ псирэ́с пир Мирэ́ дрома́ и ко́ли ту явэ́са пэ стрэ́га Мири́, тэды ту лэ́са тэ сэндинэс Кхэр Миро, и тэ дыкхэ́с палэ Мирэ́ грэды (дворы). Мэ да́ва во́ля ту́кэ тэ псирэ́с машки́р одолэ́ндэ, савэ́ исын тэрдэ́ ада́й.</verse>
				<verse number="8">Вышу́н, Ису́се, баро́ раша́й, ту и кхардэ́ пша́ла тырэ́, савэ́ бэшэна анги́л ту́тэ, мурша́, савэ́ исын славутна: акэ, Мэ лыджа́ва дынари́с Мирэс, отбарьякирибэн.</verse>
				<verse number="9">Пал-дова́ со акэ, дова́ бар, саво́ Мэ чхува́ва анги́л Исусо́стэ; пэ дава́ екх бар исын эфта́ (битринэ́нгиро дэш) якха́; акэ, Мэ вычхинава пэ лэ́стэ лэ́скирэ чхиныбна, – ракирэ́ла янголэ́нгирэ-болыбна́скирэ, Рай Дэвэ́л, и Мэ кхосава криг адалэ́ – пхувья́киро грэ́хо дро екх дывэ́с.</verse>
				<verse number="10">Дро дова́ дывэ́с, – ракирэ́ла янголэ́нгирэ-болыбна́скирэ Рай Дэвэ́л, – лэ́на екх явирэ́с тэ кхарэ́н тэл винаградо (дракх) и тэл инжыро.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">И рисия́ дова́ Янго́ло, саво́ ракирдя́ ма́нца, и джангадя ман, сыр джангавэна манушэ́с соибнастыр лэскирэстыр.</verse>
				<verse number="2">И пхэндя́ ёв ма́нгэ: “Со ту дыкхэ́са?” И отпхэнавас мэ: дыкха́ва момолы́тко (свети́льнико) саро́ сувнака́стыр и тахтаёро (чашэчка) ваш маслинитко дзэт упра́л лэ́стэ, и эфта́ момолэнгирэ (лампады) пэ лэ́стэ, и пэ эфта́ трубкицы кэ момолэнгирэ, савэ́ исын упра́л лэ́стэ;</verse>
				<verse number="3">И дуй маслинки пэ лэ́стэ, екх пэ чачи́ риг тахтаёрэстыр, яви́р пэ зэ́рво (ле́во) риг лэ́скири.</verse>
				<verse number="4">И отпхэнавас мэ и пхэндём Янголоскэ, саво́ ракирдя́ ма́нца: “Со дава́ исын, Раё миро?”</verse>
				<verse number="5">Тэ́ньци Янго́ло, саво́ ракирдя́ ма́нца, отпхэнэ́лас и пхэндя́ ма́нгэ: “Ци ту на джинэ́са, со дава́ исын?” И пхэндём мэ: “На джино́м, Раё миро.”</verse>
				<verse number="6">Тэды отпхэнэ́лас ёв и пхэндя́ ма́нгэ: “Адя́кэ: дава́ исын лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро кэ Зоровавелё, саво́ ракирэ́ла: ‘На муршыпнаса и на зорья́са, нэ Духо́са Мирэса’”, – ракирэ́ла янголэ́нгирэ-болыбна́скиро, Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="7">“Кон сан ту, бари бэ́рга анги́л Зоровавелёстэ! Ту сан плоско пхув (лошчы́на), и вылыджала ёв вэнглытко бар, и сарэ́ задэна го́дла: ‘Бахталыпэ́н, бахталыпэ́н пэ лэ́стэ!”</verse>
				<verse number="8">И сыс кэ мэ лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, пхэны:</verse>
				<verse number="9">“Зоровавелёскирэ васта́ кэрдэ́ фунда́менто далэ́ Кхэрэ́скэ (Кхангирьякэ); лэ́скирэ васта́ и кончинэна лэс, тэды ту доджинэсапэ, со янголэ́нгирэ-болыбна́скиро, Рай Дэвэ́л, бичхадя́ Ман кэ тумэ́.</verse>
				<verse number="10">Пал-дова́ со, кон могинэ́ла тэ думинэл; со дывэ́с дава́ исын на древа́н важно, ке́ли дасавэ́ радыма́са дыкхэ́на пэ уровнё дрэ васта́ Зоровавелёскирэ, одолэ́ эфта́ (битринэ́нгиро дэш), дава́ исын якха́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, савэ́ обухтылэна дыкхибнаса сари́ пхув?’”</verse>
				<verse number="11">Тэды отпхэнавас мэ и пхэндём лэ́скэ: “Со сыкавэ́на долэ́ дуй маслинки пэ чачи́ риг шандалоскири и пэ зэ́рво риг лэ́скири?”</verse>
				<verse number="12">Яви́р мо́ло лыём мэ тэ ракира́в и пхэндём лэ́скэ: “Со сыкавэ́на дуй маслинитка рандя́ (вэ́тки), савэ́ пирда́л дуй сувнакунэ́ трубкицы чхувэ́на пэ́стыр сувнака́й?”.</verse>
				<verse number="13">И пхэндя́ ёв ма́нгэ: “Ци ту на джинэ́са, со дава́ исын? Мэ отпхэнавас: “Мэ на джино́м, Раё миро.”</verse>
				<verse number="14">И пхэндя́ ёв: “Дава́ исын дуйджинэ́ мануша́, савэ́н макхнэ маслинитконэ дзэтэса, и савэ́ исын отпхэныбнаскирэ анги́л сарэ́-пхувья́кирэ Растэ-Дэвлэ́стэ.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="5">
				<verse number="1">И нэвэ́стыр (нэвэ́с) газдыём мэ якха́ мирэ́ и дыкцём: акэ, вурняла сви́тко (скрэнцлы папира).</verse>
				<verse number="2">И пхэндя́ ёв ма́нгэ: “Со дыкхэ́са ту?” Мэ отпхэнавас: “Мэ дыкха́ва сви́тко, саво́ вурняла; длэнгипэ́н лэ́скиро исын биш куня́ (логци), буґлыпэ́н лэ́скиро исын дэш куня́.”</verse>
				<verse number="3">Ёв пхэндя́ ма́нгэ: “Дава́ исын прокошыбэ́н (арман), саво́ ячэ́ла пэ риг сарэ́ пхувья́кири; пал-дова́ кажно (сва́ко), кон чорэла, явэ́ла хасякирдо, сыр исын чхиндло́ пэ екх риг, и кажно, кон дэ́ла хоханы совэ́л, хасякирдо явэ́ла, сыр исын чхиндло́ пэ яви́р риг.”</verse>
				<verse number="4">‘Мэ залыджиём лэс’, – ракирэ́ла янголэ́нгирэ-болыбна́скиро, Рай Дэвэ́л, – и дава́ явэ́ла дро чорэскиро кхэр и дро кхэр одолэскиро, кон дэ́ла хоханы совэ́л Мирэ́ лавэ́са и ячэ́ла дро кхэр лэ́скиро и хасякирла лэс, и кашта́ лэ́скирэ, и бара́ лэ́скирэ.</verse>
				<verse number="5">И выгия́ Янго́ло, саво́ ракирдя́ ма́нца, и пхэндя́ ма́нгэ: “Ѓаздэ ишчо (инкэ́) якха́ тырэ́ и дыкх, со да выджа́ла?”</verse>
				<verse number="6">Ке́ли жэ мэ пхэндём: “Со дава́ исын? Ёв отпхэнэ́лас: “Дава́ выджа́ла эфа (кхудо), и пхэндя́: “Дава́ исын патри́н (о́бразо) лэ́нгиро пир сари́ пхув.”</verse>
				<verse number="7">И акэ, котэ́р молови (свинцо) ґаздыя́пэ, и одо́й исыс бэшты екх джувлы́ машки́р эфа.</verse>
				<verse number="8">И пхэндя́ ёв: “Адая джувлы́ – кокоро́ бипатывалыпэн”, и чхурдыя́ ла дрэ эфа машкира́л, нэ пэ отверстиё (пэ кула) ла́кири чхурдыя́ котэ́р моловано́ (свинцово).</verse>
				<verse number="9">И газдыём мэ якха́ мирэ́, и задыкхцём: акэ, явнэ́ дуй джувля́, балва́л пхурдэлас дрэ лэ́нгирэ пхака́ (крылы), и пхака́ лэ́ндэ – сыр пхака́ боц(т)яноскирэ; и ґаздынэ́ ёнэ эфа и лыджинэ́ ла машки́р пхув и болыбэ́н.</verse>
				<verse number="10">И пхэндём мэ Янголоскэ, саво́ ракирдя́ ма́нца: “Кай лыджа́на ёнэ дая́ эфа?”</verse>
				<verse number="11">Тэ́ньци пхэндя́ ёв ма́нгэ: “Соб (кай) тэ кэрэ́н ваш ла́кэ кхэр пэ пхув Сэнаар, и, ке́ли саро́ явэ́ла кэрдо́, тэды ёй чхувэ́лапэ одо́й пэ пэ́скиро фунда́менто.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="6">
				<verse number="1">И нэвэ́стыр (нэвэ́с) ґаздыём мэ якха́ мирэ́ и дыкха́ва: акэ, штар марибны́тка вурдэна́ (колесницы) выджа́нас машки́р дуй бэ́рги; нэ бэ́рги долэ́ исыс бэ́рги харкунэ́ (меди́тка).</verse>
				<verse number="2">Дро пэ́рво вурдэ́н андрэ́ дынэ́ граё лолэ́, нэ дро яви́р вурдэ́н – граё калэ́.</verse>
				<verse number="3">Дро три́то вурдэ́н граё парнэ́, нэ дро шта́рто вурдэ́н грая сыва, зоралэ́.</verse>
				<verse number="4">И лыём мэ тэ ракира́в, и пхэндём Янголоскэ, саво́ ракирдя́ ма́нца: “Со дава́ исын, Раё миро?”.</verse>
				<verse number="5">И отпхэнэ́лас Янго́ло и пхэндя́ ма́нгэ: “Дава́ исын штар болыпнаскирэ ду́хи, савэ́ исын отпхэныбнаскирэ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ сарэ́ пхувьякирэстэ.</verse>
				<verse number="6">Калэ́ граё одо́й выджа́на пэ риг паш-рати́тко (северно), и парнэ́ нашэ́на палэ лэ́ндэ, нэ сыва джа́на пэ риг паш-дывэсы́тко (южно).</verse>
				<verse number="7">И зоралэ́ выгинэ́ и камлэ́ тэ джа́н, соб (кай) тэ джа́н дурэды́р пир пхув; и ёв пхэндя́: “Джа́н и джа́н пир сари́ пхув”, – и ёнэ гинэ́ пир сари́ пхув.</verse>
				<verse number="8">Тэды кхардя́ ёв ман и пхэндя́ ма́нгэ: “Адя́кэ, дыкх, савэ́ выгинэ́ пэ паш-рати́тко (северно) пхув, ковлякирдэ́ Миро ду́хо (фа́но) пэ пхув паш-рати́тко.”</verse>
				<verse number="9">И сыс Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав кэ мэ, пхэны:</verse>
				<verse number="10">“Лэ одолэ́ндыр, савэ́ явнэ́ плено́стыр, кэ Хелдайо, кэ Товия и кэ Иедаё, и джа́ дро дова́ кокоро́ дывэ́с, джа́ дро кхэр Иосия́скиро-Софониёскирэ чхавэ́скиро, кай ёнэ явнэ́ Вавилоно́стыр,</verse>
				<verse number="11">Лэ лэ́ндыр руп и сувнака́й и кэр крали́тка стадыка́ (короны) и чхув по шэро́ Исусо́скиро, Иоседекоскирэ чхавэ́скиро, барэ́ рашаскиро,</verse>
				<verse number="12">и пхэн лэ́скэ: – “Адя́кэ ракирэ́ла янголэ́нгирэ-болыбна́скиро Рай Дэвэ́л: ‘Акэ, Мурш, – лав Лэ́скиро Отбарьякирибэн, Ёв барьёла Пэ́скирэ корнёстыр (рукхэстыр) и кэрэ́ла Кхангири́ Дэвлэ́скири.</verse>
				<verse number="13">Ёв кэрэ́ла Кхангири́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири и прилэ́ла сла́ва, и лэ́ла тэ бэшэ́л сыр барыдыро́ пэ Пэ́скиро троно; явэ́ла и раша́й пэ Пэ́скиро троно, и лавэнгиро рама́нё (миро) явэ́ла машки́р дова́ и яви́р.</verse>
				<verse number="14">А долэ́ кралитка стадыка явэ́на Хелемоскэ и Товияскэ, Иедаёскэ и Хеноскэ, Софронияскирэ чхавэ́скэ, ваш рипирибэ́н дро Дэвлэ́скири Кхангири́.</verse>
				<verse number="15">Дуралыпнастыр явэ́на и кхэтанэ́ явирэнца лэ́на тэ ґаздэ́н Кхангири́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири, и тумэ́ доджинэнапэ, со янголэ́нгиро-болыбна́скиро, Рай Дэвэ́л, бичхадя́ ман кэ тумэ́, и дава́ явэ́ла, ке́ли тумэ́ зоралэ́с лэ́на тэ кандэ́н зан тумарэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="7">
				<verse number="1">Дро шта́рто бэрш крали́скиро Дариёскиро сыс лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро кэ Заха́рия, пэ шта́рто дывэ́с еня́то (биекхэ́скиро дэ́што) чхон, Хаслево.</verse>
				<verse number="2">Сыр Вефиль бичхадя́ Сарецерос и Регем-Мелехос и малэн пир дром (спутникэн) лэскирэн тэ мангэ́нпэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ анги́л муй Лэ́скиро,</verse>
				<verse number="3">и тэ пхучэ́н рашандыр, савэ́ сыс дрэ Кхангири́, Ра́скирэ-Дэвлэ́скири, янголэ́нгирэ-болыбнаскири и пророкэндыр, ракири́: “Ци трэй ма́нгэ тэ ровав дро па́нджто чхон и тэ рикирав посто, со мэ кэравас ужэ бут бэрш?”</verse>
				<verse number="4">И сыс кэ мэ ла́ва янголэ́нгирэ-болыбна́скиро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро:</verse>
				<verse number="5">“Пхэн сарэ́нгэ пхувья́кирэ манушэ́нгэ и рашангэ адя́кэ: ‘Ке́ли тумэ́ рикирэнас посто и ровэнас дро па́нджто и эфта́то чхон, и дава́ ужэ эфтадэша́ бэрш, – ци ваш Ма́нгэ тумэ́ рикирдэ посто? Ци ваш Ма́нгэ?</verse>
				<verse number="6">И ке́ли тумэ́ ха́на, и ке́ли тумэ́ пьена, ци на ваш пэ́скэ тумэ́ ха́на, ци на ваш пэ́скэ тумэ́ пьена?</verse>
				<verse number="7">Ци на ‘дасавэ́ кокорэ́ лава́ пхэнэлас Рай Дэвэ́л англэды́р пирда́л ґаратунэ́ пророкэ́ндэ, сыр дро Ерусалимо сыс ишчо (инкэ́) бут мануша́ и покойныма, и дрэ пашылатунэ фо́рья, дрэ паш-дывэсы́тко (южно) риг и пэ Тэлатуны Пхув дживэ́нас бут мануша́?’”</verse>
				<verse number="8">И сыс лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро кэ Заха́рия:</verse>
				<verse number="9">“Адя́кэ ракирэ́лас Рай Дэвэ́л янголэ́нгирэ-болыбна́скиро: ‘Кэрэ́н сэ́ндо чачипнытко и сыкавэ́н ла́ска и (жалима) кажно ваш пэ́скирэ пшалэ́скэ;</verse>
				<verse number="10">Пивле́н (удовэн), пиротэ́н (сиротэн), чужонэс и чорорэс тэ на притасавэн и тэ на рикирэ́н холы́ екх пэ явирэ́стэ дро ило́ тумаро́.”</verse>
				<verse number="11">Нэ ёнэ на камлэ́ тэ кандэ́н, отрисинэ Ма́ндыр, и кана́ пэ́скирэ оттырдынэ, соб (кай) тэ на шунэ́н.</verse>
				<verse number="12">И ило́ пэ́скиро закэрдэ барэса, соб (кай) тэ на шунэ́н Зако́но и лава́, савэ́ бичхавэлас янголэ́нгирэ-болыбна́скиро Рай Дэвэ́л, Духо́са Пэскирэса пирда́л ґаратунэ́ пророкэ́ндэ; ваш дова́ и дорэсця́ лэн бари холы́ янголэ́нгирэ-болыбна́скирэ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="13">И сыс: сыр Ёв обрисёлас, а ёнэ на шунэнас, адя́кэ и ёнэ обрисёнас, а Мэ на шунавас,” – ракирэ́ла янголэ́нгирэ-болыбна́скиро Рай-Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="14">И Мэ росчхурдыём лэн рискирибна́скирэ балваляса пир сарэ́ манушэ́ндэ, савэ́н ёнэ на джиндлэ́. И дая́ пхув чхучия би лэ́нгиро, со нико́н на псирдя́ пирда́л ла́тэ ни англэ, ни палэ, и ёнэ кэрдэ́ далэ́ бахталэ́ рига́тыр чхучи́ пхув.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="8">
				<verse number="1">И сыс лав янголэ́нгирэ-болыбна́скиро, Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро:</verse>
				<verse number="2">“Адя́кэ ракирэ́ла янголэ́нгирэ-болыбна́скиро Рай Дэвэ́л: ‘Росхолясыём Мэ пэ Сио́но барэ́ холына́са, и барэ́ холя́са холясыём Мэ пэ лэ́стэ’.</verse>
				<verse number="3">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: ‘Обрисёвава Мэ кэ Сио́но и Мэ ла́ва тэ джива́в дро Ерусалимо, и лэ́ла тэ кхарэлпэ Ерусалимо ‘чачипна́скиро фо́ро’, и бэ́рга янголэ́нгирэ-болыбна́скирэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири – Свэнтымакири Бэ́рга.’</verse>
				<verse number="4">Адя́кэ ракирэ́ла янголэ́нгирэ-болыбна́скиро, Рай Дэвэ́л: ‘Нэвэ́стыр пхурэ́ и пхурья лэ́на тэ бэшэ́н пэ вули́цы (га́сы) дро Ерусалимо, кажно кашторэса дро васт пир дова́, со барэ́ бэрша́ лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="5">И вули́цы (га́сы) далэ́ форо́скирэ явэ́на пхэрдэ́ тэрнэ́-баршэнгирэнца и тэрнэ́-бэршэнгир΄енца, савэ́ лэ́на тэ броинэн пэ лэ́скирэ га́сы.</verse>
				<verse number="6">Адя́кэ ракирэ́ла янголэ́нгирэ-болыбна́скиро Рай Дэвэ́л: ‘Ко́ли дава́ ваш народо, саво́ яця́пэ, сыкадёла дивно дрэ дывэса́ далэ́, тэды наушто дава́ исын дивно и ваш Ма́нгэ?’ – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, янголэ́нгирэ-болыбна́скиро.</verse>
				<verse number="7">Адя́кэ ракирэ́ла янголэ́нгирэ-болыбна́скиро Рай Дэвэ́л: ‘Акэ, Мэ выракхава Мирэ́ манушэ́н вастокоскирэ рига́тыр и рига́тыр, кай пэрэ́ла кхам;</verse>
				<verse number="8">Мэ яна́ва палэ лэн, и ёнэ лэ́на тэ дживэ́н кэ Ерусалимо, и явэ́на Мирэ́ мануша́ (манушэ́нца), и Мэ ява́ва лэ́нгиро Дэвэ́л, пир патяибэ́н и дро чачипэ́н.’</verse>
				<verse number="9">Адя́кэ ракирэ́ла янголэ́нгирэ-болыбна́скиро Рай Дэвэ́л: ‘Зоралякирэн тумэ́ васта́ тумарэ́, кон шунэ́ла акана́ лава́ далэ́ пророкэ́нгирэ вуштэндыр, савэ́ сыс пашы́л, сыр сыс кэрдо́ Кхэр (Кхангири́) янголэ́нгирэ-болыбна́скиро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, соб (кай) тэ ґаздэлпэ Кхангири́.</verse>
				<verse number="10">Пал-дова́ со англэды́р одолэ́ дывэсэ́ндыр на сыс плэскирибэн ваш манушэ́скэ, на сыс плэскирибэн ваш буты́ гурувэнгири, ни одолэ́скэ, кон явэ́ла, ни кодолэ́скэ, кон джа́ла, на сыс рама́нё (миро) вэргэ́ндыр; и домэкавас Мэ, соб (кай) кажно ману́ш тэ явэ́л вэ́рго явирэскэ.</verse>
				<verse number="11">И кана́ ваш Мирэ́ манушэ́нгэ, савэ́ ячнэ́пэ, Мэ на сом адасаво́, сыр со́мас ґарэдыр,’ – ракирэ́ла Дэвэ́л, янголэ́нгирэ-болыбна́скиро.</verse>
				<verse number="12">Пал-дова́ со сеиндло гив явэ́ла тэ дэл прибарипэн, винаграды́тко хру́сто дэ́ла пэ́скирэ мурицы, нэ пхув дэ́ла, со ёй барьякирдя, и болыбэ́н дэ́ла пахлын (роса) пэ́скири: и саро́ дава́ Мэ да́ва ада́кицы манушэ́нгэ, савэ́ ячэ́напэ.</verse>
				<verse number="13">И явэ́ла: сыр тумэ́, Юда́скиро кхэр и Израилёскиро кхэр, са́нас прокошлэ, машки́р Наюдытконэ́ на́цыи, адя́кэ Мэ зракха́ва тумэн, и тумэ́ явэ́на ваш явирэ́нгэ бахталэ́; на андыршан, мэк тэ явэ́н тумарэ́ васта́ зоралэ́!”</verse>
				<verse number="14">Пал-дова́ со адя́кэ ракирэ́ла, янголэ́нгирэ-болыбна́скиро Рай Дэвэ́л: “Сыр Мэ дыём годы́ Пэ́скэ тэ сэндякирав пхарэ́с тумэн, ке́ли тумарэ́ дада́ холякирэнас Ман, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – и Мэ на отпхэндёмпэ адалэстыр,</verse>
				<verse number="15">адя́кэ нэвэ́стыр задуминдём Мэ дрэ далэ́ дывэса́ тэ кэра́в лачхипэ́н Ерусалимоскэ и Юда́скирэ кхэрэ́скэ; на андыршан!</verse>
				<verse number="16">Акэ, бутя́, савэ́ тумэ́ сан бангэ́ тэ кэрэ́н: пхэнэ́н чачипэ́н екх екхэ́скэ, пиро́ чачипэ́н и рама́нё (миро) сэндякирэн кэ по́рта тумари́.</verse>
				<verse number="17">Нико́н тумэ́ндыр, мэк тэ на рикирэ́л дро ило́ пэ́скиро холы́ пэ сэмэнцэндэ пэскирэндэ, на кэрэ́н хоханы совэ́л; пал-дова́ со саро́ дава́ Мэ бидыкхава,’ – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="18">И сыс кэ мэ лав янголэ́нгирэ-болыбна́скирэ, Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро:</verse>
				<verse number="19">Адя́кэ ракирэ́ла янголэ́нгирэ-болыбна́скиро Рай Дэвэ́л: Посто дро шта́рто чхон и посто дро па́нджто чхон, и посто дро эфта́то чхон и дро дэ́што, мэк тэ явэ́л ваш кхэр Юда́скиро радымакиро и бахтало́ свэ́нко; фэ́ни тумэ́ сан бангэ́ тэ рикирэ́н чачипэ́н и рама́нё.’</verse>
				<verse number="20">Адя́кэ ракирэ́ла янголэ́нгирэ-болыбна́скиро Рай Дэвэ́л: “Ишчо (инкэ́) явэ́на тэ явэ́н яви́р мануша́ и джиибна́скирэ бутэ́ форье́ндыр;</verse>
				<verse number="21">И явэ́на мануша́ екхэ форо́стыр кэ мануша́ явирэ форо́стыр и пхэнэ́на: “Явэ́н тэ мангаспэ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ и тэ родас янголэ́нгирэ-болыбна́скирэ Рас-Дэвлэ́с”; и кажно пхэнэ́ла: “джа́ва и мэ.”</verse>
				<verse number="22">И явэ́на бут на́цыи и зоралэ́ народы, соб (кай) тэ латхэ́н Рас-Дэвлэ́с, янголэ́нгирэ-болыбнаскирэс, дро Ерусалимо и тэ мангэнпэ патер΄яса анги́л муй Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="23">Адя́кэ ракирэ́ла янголэ́нгирэ-болыбна́скиро Рай Дэвэ́л: “Явэ́ла дрэ долэ́ дывэса́, со дэшджинэ явирэ-чибьенгирэ Наюдытконэ́ нацые́ндыр, лэнапэ пал яго́ро (пал по́дя) пэ и́ди Юдаскири и пхэнэ́на: ‘Амэ джа́са ту́са, пал-дова́ со амэ шундя́м, со тумэ́нца исын Дэвэ́л.’”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="9">
				<verse number="1">Ангилпхэныбэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро пэ пхув Хадрах, пэ Дама́ско ёв адя́кэ-паць (тэж) ячэ́лапэ; пал-дова́ со якх Ра́скирэ-Дэвлэ́скири исын пэ сарэ́ манушэ́ндэ, сыр и пэ сарэ́ Израилёскирэ, –</verse>
				<verse number="2">И пэ Емафо, саво́ исын пашы́л лэ́стэ, пэ Ти́ро и Сидоно, пал-дова́ со ёв исын древа́н годо́.</verse>
				<verse number="3">И кэрдя́ пэ́скэ Ти́ро вучарды́ (башня), скэдыя́ руп, сыр пра́хо, и сувнака́й, сыр мэл яври́ пэ га́са.</verse>
				<verse number="4">Акэ, Рай Дэвэ́л кэрэ́ла лэс чорорэса и хасякирэ́ла зор лэ́скири дро мо́рё (дэрья́в), а кокоро́ ёв явэ́ла хасякирдо яга́са.</verse>
				<verse number="5">Сыр дыкхэ́ла ла да Аскалоно и лэ́ла тэ дарэл, и Газа адя́кэ-паць лэ́ла тэ тринскирэлпэ, и Экроно; пал-дова́ со на выкэрлапэ э наде́я лэ́скири: на явэ́ла кра́ли дрэ Газа, нэ Аскалоно ячэ́ла би манушэ́нгиро.</verse>
				<verse number="6">“Чужо нацыя лэ́ла тэ дживэ́л кэ Азото, и Мэ хасякира́ва пхутькирдэ́ Филистимлянэн.</verse>
				<verse number="7">Мэ вытырдава рат лэ́скирэ мо́стыр и джунгалыпэ́н лэ́скирэ дандэндыр, и ёв пэрэла тэл зор Дэвлэ́скэ амарэскэ, и явэ́ла сыр барэнгиро дрэ Юда, нэ Екроно явэ́ла, сыр Евусеё.</verse>
				<verse number="8">И Мэ чхува́ва лод (ста́но) пашы́л Кхэр Миро муял халадэ́ндэ, муял одолэ́ндэ, со псирэ́н англэ и палэ, и на явэ́ла буты́р ада́й тэ псирэ́л вэ́рго; пал-дова́ со акана́ Мирэ́ якхэ́нца Мэ ла́ва тэ дыкха́в пэ дава́.</verse>
				<verse number="9">Ра́дынпэ зоралэ́с бахтятыр, Сионо́скири чхай, дэ го́дла радыма́тыр, Ерусалимо́скири чхай: акэ, кра́ли тыро́ явэ́ла кэ ту, чачипна́скиро и зракхибнаскиро, ковлэ́-илытко, уклисто пэ ослицатэ и пэ тэрнэ́ ослостэ, савэскири дай псирдя́ тэло ґа́мо.</verse>
				<verse number="10">Тэ́ньци Мэ хасякира́ва марибны́тка вурдэна́ дро Ефре́мо и грэн дро Ерусалимо, Мэ хасякира́ва марибны́тко лу́ко; и Ёв пхэнэ́ла пал рама́нё манушэ́нгэ, и Лэ́скиро кралипэ́н явэ́ла морёстыр (дэрьявэстыр) кэ мо́рё (дэрья́в), и рэка́тыр (лэня́тыр) кэ/жы́ко пхувья́киро яго́ро (кэ ко́нцо).</verse>
				<verse number="11">Акана́ пал ту́тэ – ваш рат мирэ́ пхэныбнаскиро заветостыр Мэ мэкава пэ во́ля тырэ́ стардэ манушэ́н далэ́ хорипнастыр, дро саво́ нанэ пани́.</verse>
				<verse number="12">Рисён кэ тва́рдыма (диз) тумэ́, стардэ мануша́лэ, савэ́ндэ исын ишчо (инкэ́) наде́я! Дова́, пал со акана́ ракира́ва, Мэ отплэскирава ту́кэ (дуй мо́лы).</verse>
				<verse number="13">Пал-дова́ со Мэ сыр лу́ко надтырдава Пэ́скэ Юдас и пхэрдякирава лу́ко Ефремоса, и ґазда́ва чхавэ́н тырэ́н, Сио́нэ, пэ чхупнар΄яндэ, Иония, и Мэ кэра́ва ту́тыр марибны́тко курта́ла зоралэ́-манушэскири.</verse>
				<verse number="14">И явэ́ла упра́л лэ́ндэ Рай Дэвэ́л, и сыр блискавица вурняла яври́ марибны́тко буст (стрела) Лэ́скири, и загриминэла Рай Дэвэ́л дро ро́го (труба) и сыкадёла машки́р паш-дывэсы́тко (южно) рискирибнаскири балва́л.</verse>
				<verse number="15">Рай Дэвэ́л янголэ́нгирэ-болыбна́скиро, лэ́ла тэ затэрдёл пал лэ́ндэ, и ёнэ лэ́на тэ хасякирэ́н и тэ штакирэн бара́, савэ́ чхурдэнпэ, ёнэ лэ́на тэ пьен и тэ дэн го́дла сы́рбы моля́тыр (виностыр) и пхэрдёна тахтая́ (чашы) ваш свэ́нта дыибэна́, сыр алтарёскирэ вэ́нглы.</verse>
				<verse number="16">И зракхэ́ла лэн Рай Дэвэ́л, лэ́нгиро Дэвэ́л дро дова́ дывэ́с, сыр бакрэ́н Пэ́скирэ ґуртостыр; пал-дова́ со сыр куч бара́ пэ крали́тко стадык (коро́на), ёнэ явэ́на тэ зяинэн пэ Лэ́скири пхув.</verse>
				<verse number="17">О, сыр баро́ исын Лэ́скиро лачхипэ́н и саво́ исын шукарипэ́н, гожыма Лэ́скири! Маро роспхандэла чиб тэрнэ́ манушэ́нгэ, и мол (вино) – тырнэ джувленгэ!</verse>
			</chapter>
			<chapter number="10">
				<verse number="1">Мангэ́н Ра́стыр-Дэвлэ́стыр брышы́нд, ке́ли вэснакиро ёв трэй тэ явэ́л; Дэвэ́л зазяинэла блискавицаса и дэ́ла тумэ́нгэ ґэнсто брышы́нд, чар пэ фэ́лда.</verse>
				<verse number="2">Пал-дова́ со тэрафимы башэна чиба́са, а зумакирибнаскирэ (вешчуны) дыкхэ́на хоханэ́с и роспхэнэна сунэ́ хоханэ́; ёнэ ковлякирэна илэ чхучипнаса (пустотаса); ваш-дова́ ёнэ псирэ́на сыр бакрэ́, савэ́нгэ исын пхаро́, пал-дова́ со нанэ чхупнарис (пастырёс).</verse>
				<verse number="3">Пэ чхупнарьендэ захачи́я холын Мири́, и бузнэн (козлэн) Мэ ява́ва тэ мара́в; пал-дова́ со явэ́ла янголэ́нгирэ-болыбна́скиро Рай Дэвэ́л кэ ґурто Пэ́скиро, Юда́скиро кхэр, и чхувэ́ла лэн, сыр тхагаритконэ грэс пэ́скирэс пэ марибны́тко фэ́лда.</verse>
				<verse number="4">Лэ́стыр явэ́ла вэнглытко бар, лэ́стыр – килоро ваш ша́тра, лэ́стыр – лу́ко тэ марэ́лпэ, лэ́стыр явэ́на тхэмэ́скирэ барыдыра́ (правители).</verse>
				<verse number="5">И ёнэ явэ́на зоралэ́ мурша́, савэ́ явэ́на тэ штакирэн вэргэ́н, ко́ли исын марибэ́н, сыр мэл пэ га́са, и марэ́нпэ, пал-дова́ со Рай Дэвэ́л исын лэ́нца, и задэна ёнэ бари ладж одолэ́нгэ, савэ́ исын уклистэ́ пэ грэ́ндэ.</verse>
				<verse number="6">Мэ зоралякирава кхэр Юда́скиро и зракха́ва кхэр Ёзаскиро, и Мэ рискира́ва лэн палэ, пал-дова́ со ковлыя ило́ Миро пал лэ́ндэ, и ёнэ явэ́на, сы́рбы Мэ на мэкавас лэн: пал-дова́ со Мэ Рай-Дэвэ́л лэ́нгиро, и Мэ вышунава лэн.</verse>
				<verse number="7">Сыр зорало́ мурш явэ́ла Ефре́мо; тэды явэ́ла тэ зрадынэлапэ ило́ лэ́нгиро, сыр моля́тыр (виностыр); и дыкхэ́на дава́ чхавэ́ лэ́нгирэ и ёнэ явэ́на тэ радынэ́нпэ; ра́дыма явэ́ла дро лэ́нгиро ило́ ваш Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="8">Мэ да́ва шоля, лэ́нгэ и скэда́ва лэн, пал-дова́ со выракхцём лэн; ёнэ явэ́на ада́кицы бутджинэ, сыр сыс англэды́р.</verse>
				<verse number="9">И Мэ росчхувава тэ дживэ́н лэн машки́р манушэ́ндэ, и дрэ дуратунэ́ пхувья́, ёнэ лэ́на тэ рипирэ́н пал Ма́ндэ, и ёнэ лэ́на тэ дживэ́н пэ́скирэ чхаворэнца (биятэнца), и рисёна палэ.</verse>
				<verse number="10">Мэ адя́кэ-паць рискира́ва лэн палэ Египто́скирэ пхувья́тыр и Асириятыр, скэда́ва лэн, и Мэ лыджа́ва лэн пэ Галаадоскири пхув и пэ Лива́но адя́кэ пэ ґара́, сыр на ухты́лла (на́доси) штэ́то ваш лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="11">И ёнэ джа́на пир бари би́да пир мо́рё (дэрья́в) и Мэ хасякира́ва валны моритка адя́кэ, со тэрдёна сарэ́ хорипна рэкакирэ (лэнякирэ), тыкнёла Асуроскиро пхутькирибэ́н и отлэна скипетро Египто́стыр.</verse>
				<verse number="12">И Мэ зоралякирава лэн дрэ Растэ-Дэвлэ́стэ, и ёнэ лэ́на тэ псирэ́н дро лав Лэ́скиро”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="11">
				<verse number="1">Откэр (псирав), Лива́но, по́рта тыри́, соб (кай) тэ похал яг тырэ́ кедры.</verse>
				<verse number="2">Ров, кипарисо, пал-дова́ со пыя́ кедро, пал-дова́ со и барэ́ кашта́ подынэпэ; ровэ́н, дэмбы Васаноскирэ, пал-дова́ со пыя́ ґэнсто вэш.</verse>
				<verse number="3">Зан чхупнарьенгири (пастырьенгири) исын шундлы ровибнаса, пал-дова́ со чхучия лэ́нгири вольныма; шунэлпэ холям зан тэрнэ́-шчэрэнгири, пал-дова́ со хасия́ Иорданоскиро шукарипэ́н.</verse>
				<verse number="4">Адя́кэ ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л миро: “чарав бакрэ́н, савэ́ джа́на тэл чхури,</verse>
				<verse number="5">савэ́н хулая́ чхинэна би дара́киро, а одолэ́, савэ́ лэн бикиндлэ, ракирэ́на: ‘Парикирибэн Дэвлэ́скэ; мэ барвалыём!” И лэ́нгирэ чхупна́рья (пастухи) на тангинэна пал лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="6">Пал-дова́ со Мэ на лава́ буты́р тэ тангинав манушэ́н далэ́ – пхувьякирэн’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л; – акэ, Мэ отда́ва манушэ́н, кажнонэс дрэ васта́ лэ́скирэ сэмэнцакэ, и дрэ васта́ лэ́скирэ крали́скэ. Ёнэ лэ́на тэ хасякирэ́н пхув, нэ Мэ на зракха́ва лэн лэ́нгирэ вастэ́ндыр’.”</verse>
				<verse number="7">И Мэ чарадём бакрэ́н, савэ́ джа́на тэл чхури, бакрэ́н, чачэс, чорорэн. Мэ лыём Пэ́скэ дуй саструнэ́ дэстэ́ (жэзлы) и Мэ лыём тэ кхарав екх ‘Шук’, а яви́р – ‘Саструнэ́ Пэнты, и чарадём бакрэ́н.</verse>
				<verse number="8">И Мэ хасякирдём тринэн чхупнарьен дро екх чхон; и одрисия ди Миро лэ́ндыр, сыр лэ́нгиро ди одрисия Ма́ндыр.</verse>
				<verse number="9">Теньци Мэ пхэндём: “Мэ на лава́ тэ чарав тумэн. Саво́ исын тэ мэрэ́л, мэк тэ мэрэ́л, и хасибнаскиро – мэк тэ хасёл, а савэ́ ячэ́напэ, мэк тэ хан маса́ екх явирэстыр.</verse>
				<verse number="10">И Мэ лыём Миро саструно дэсто́ – Шук – и Мэ пхагирдём лэс пэ паш, соб (кай) тэ кхосав криг завето, со счхудём Мэ сарэ́ манушэ́нца.</verse>
				<verse number="11">И сыс дэсто́ пхагирдо́ дро до дывэ́с. И тэ́ньчи ґалынэ́ чорорэ́ машки́р бакрэндэ, савэ́ ужакирдэ Ман, со дава́ сыс лав Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро.</verse>
				<verse number="12">И Мэ пхэндём лэ́нгэ: “Ко́ли тумэ́ камэ́на, дэн Ма́нгэ Миро плэскирибэн; ко́ли над – на дэн; и ёнэ важындлэ Ма́нгэ сыр плэскирибэн трия́нда рупувэ́ ловорэ.</verse>
				<verse number="13">И пхэндя́ ма́нгэ Рай Дэвэ́л: “Чхурдэ лэн дрэ пири́ кхангирья́кири, – кадасави вучи́ тими́н, сави́ ёнэ дынэ́ пал Ма́ндэ! И лыём Мэ трия́нда рупуворэ и чхурдыём лэн дро Кхэр Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро ваш манушэ́скэ, кон липинэл пирья глинатыр (глэятыр).</verse>
				<verse number="14">И пхагирдём Мэ яви́р саструно дэсто́ Миро – Саструнэ́ Пэнты, соб (кай) тэ роспхандав пшалыпэн машки́р Юдастэ и Израилёстэ.</verse>
				<verse number="15">И Рай Дэвэ́л пхэндя́ ма́нгэ: “Лэ ишчо (инкэ́) пэ́скэ струменто екхэскирэ дылынэ́ чхупнарьендыр.</verse>
				<verse number="16">Пал-дова́ со, акэ, Мэ ячавава пэ дая́ пхув чхупнарис, саво́ на лэ́ла тэ пэкэлпэ пал хаськирибнаскирэндэ, и ёв на лэ́ла тэ родэ́л нашадэн, на лэ́ла тэ састякирэл насвалэн, и састэн ёв на лэ́ла тэ чаравэл, нэ ёв явэ́ла тэ хал мас тхулэнгиро, и копыты (ная) лэ́нгирэ роскушнэ пэ котэра́.</verse>
				<verse number="17">Мэк тэ явэ́л би́да пэ джунгалэ́ пастырёстэ, саво́ ячкирэ́ла пэ́скирэ бакрэ́н! Мэк тэ чхинэл чхури васт лэ́скиро и чачи́ якх лэ́скири! Мэк тэ шутёл сарэ́са лэ́скиро васт, и мэк лэ́скири чачи́ якх сарэ́са тэ корьёл.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="12">
				<verse number="1">Ангилпхэныбэ́н Ра́стыр-Дэвлэ́стыр пало́ Израилё. Адя́кэ ракирэ́ла Рай-Дэвэ́л, Саво́ розбуґлякирдя болыбэ́н, Саво́ кэрдя́ пхув и дыя́ манушэ́скэ ди андрэ́ лэ́стэ, ракирэ́ла:</verse>
				<verse number="2">“Акэ, Мэ кэра́ва Ерусалимо́стыр тахта́й (чаша) тэ матён ваш сарэ́ манушэ́нгэ, кон исын трусця́л, сыр ёнэ лэ́на тэ обчхувэн трусця́л Юдас и Ерусалимо.</verse>
				<verse number="3">И явэ́ла дро дова́ дывэ́с, со Мэ кэра́ва Ерусалимо́стыр древа́н пхаро́ бар ваш сарэ́ манушэ́нгэ; сарэ́, кон камэ́ла тэ ґаздэл лэс, пхарьёла пэ котэра́, мэк тэ скэдэ́нпэ проти лэ́стэ сарэ́ мануша́ далэ́-пхувья́кирэ.</verse>
				<verse number="4">Дро дова́ дывэ́с, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – ‘Мэ кэра́ва кажнонэ́ грэс бэнгалэса и одолэ́с, кон явэ́ла уклисто пэ лэ́стэ, дылынэса, пэ кхэр Юда́скиро откэрава якха́ Мирэ́; кажнонэ́ грэс манушэнгирэс Мэ корьякирава’.</verse>
				<verse number="5">И пхэнэ́на барэ́ рая Юда́скирэ дрэ илэ пэ́скирэ: ‘Зор мири́ – Ерусалимо́скирэ мануша́ дрэ янголэ́нгирэ-болыбна́скирэ Растэ-Дэвлэ́стэ, лэ́нгирэ Дэвлэ́стэ.”</verse>
				<verse number="6">Дро дова́ дывэ́с Мэ кэра́ва ран Юдаскирэн – сыр хич (скороведа) яга́са машки́р кашта́ и сыр момолы́тко (свети́льнико) машки́р ґарбы (снопы), и ёнэ повымарна сарэ́н пашылатунэн манушэ́н чачэ́ и зэрвонэ (левонэ) рига́тыр, и нэвэ́стыр явэ́на дро Ерусалимо мануша́ пэ лэ́скиро, Ерусалимоскиро штэ́то.</verse>
				<verse number="7">И зракхэ́ла Рай Дэвэ́л анги́л сарэстэ Юда́скирэ ша́тры, соб (кай) Давидо́скирэ-кхэрэ́скиро барипэ́н и барипэ́н Ерусалимо́скирэ манушэ́нгиро тэ на явэ́л вучэды́р Юдастыр.</verse>
				<verse number="8">Дро дова́ дывэ́с лэ́ла тэ затэрдёл Рай Дэвэ́л пал манушэ́ндэ Ерусалимоскирэн, тэ най бизорья́киро лэ́ндыр дро до дывэ́с явэ́ла сыр Дави́до, нэ кхэр Давидо́скиро явэ́ла сыр Дэвэ́л, сыр Дэвлэ́скиро Янго́ло анги́л лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="9">И явэ́ла дро дова́-дывэ́с, со Мэ ла́ва тэ родав, соб (кай) тэ хасякира́в сарэ́ Наюды́тка на́цыи, савэ́ явэ́на тэ марэ́н Ерусалимоса.</verse>
				<verse number="10">Нэ пэ кхэр Давидо́скиро и пэ Ерусалимо́скирэ манушэ́ндэ Мэ чхува́ва бахталыпнаскиро и мангипаскиро ду́хо (фа́но), и ёнэ дыкхэ́на пэ Лэ́стэ, Конэ́с пхусадэ́, и ёнэ лэ́на тэ ровэ́н пал Лэ́стэ, сыр пал екхорэстэ чхавэ́стэ и лэ́на тэ тангинэн пал Лэ́стэ, сыр тангинэн пэрвонэ́ чхаворэс.</verse>
				<verse number="11">Дро дова́ дывэ́с ґаздэ́лапэ бари ту́га ясвэ́нца дро Ерусалимо, сыр Гададримоноскиро роибэ́н пэ Мегидоноскирэ фэ́лды.</verse>
				<verse number="12">И лэ́ла тэ тугинэл ясвэ́нца пхув, кажно кхэри́тко ро́до кэ пэ: мануша́ Давидо́скирэ-кхэритконэ́ родо́стыр кэ пэ, а джувля́ лэ́нгирэ кэ пэ; мануша́ Нафаноскирэ кхэритконэ́ родо́стыр кэ пэ, и джувля́ лэ́нгирэ кэ пэ;</verse>
				<verse number="13">Мануша́ Левиёскирэ кхэритконэ́ родо́стыр кэ пэ, и джувля́ лэ́нгирэ кэ пэ; Симеоноскирэ мануша́ кэ пэ, и джувля́ лэ́нгирэ кэ пэ.</verse>
				<verse number="14">Сарэ́ яви́р кхэри́тка ро́ды, савэ́ ячэ́напэ – кажно ро́до кэ пэ, и джувля́ лэ́нгирэ кэ пэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="13">
				<verse number="1">Дро дова́ дывэ́с псиравэлапэ (откэрэлапэ) ґанынгори ваш Давидо́скиро кхэр и Ерусалимо́скирэ манушэ́нгэ, соб (кай) тэ выморэн (тэ халавэн криг) лэ́ндыр грэ́хо и кажно мэлалыпэн.</verse>
				<verse number="2">И явэ́ла дро дова́ дывэ́с’, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, янголэ́нгирэ-болыбна́скиро, – ‘Мэ чхина́ва криг идолэнгирэ лава́ далэ́ пхувья́тыр, и пал лэ́ндэ нико́н буты́р на лэ́ла тэ рипирэл. Мэ адя́кэ кэра́ва, со кокорэ́ хоханэ́ пророкэ́н и нажужо ду́хо Мэ традава криг пхувья́тыр.</verse>
				<verse number="3">И явэ́ла адя́кэ: сыр кон лэ́ла тэ анги́л пхэнэ́л пал дова́, со явэ́ла, то дад и дай лэ́скирэ, со яндлэ́ лэс, пэ свэ́то, пхэнэ́на лэ́скэ: ‘Ту́кэ нашты́ тэ дживэ́с, пал-до со ту хохаибэ́н ракирэсас Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ лавэ́стыр.’ И мулякирэна лэс дад лэ́скиро и дай лэ́скири, савэ́ бияндлэ лэс, сыр ёв лэ́ла тэ ангилпхэнэл’.</verse>
				<verse number="4">И явэ́ла дро дова́ дывэ́с, со заладжанапэ кадасавэ́ проро́ки, кажно пэ́скирэ дыкхибнастыр, сыр ёв лэ́ла тэ ангилпхэнэл, и ёнэ на лэ́на тэ урьен пэ лэ́стэ балытка гонэ́, соб (кай) тэ хохавэн.</verse>
				<verse number="5">Нэ ёв пхэнэ́ла: Мэ на сом проро́ко, Мэ сом гавитко ману́ш, пал-дова́ со сыс вари-кон тэ кэрэ́л ма́ндыр дынари́с мирэ́ чхаворитконэ бэршэ́ндыр.</verse>
				<verse number="6">Лэ́скэ пхэнэ́на: “Со́скэ исын ту́тэ ка́рбы (рубцы) пэ васта́?” И ёв отпхэнэ́ла: “Ваш дова́, со марэнас ман дро кхэр, кай сыс мирэ́ дру́ги (мала́).”</verse>
				<verse number="7">О, Курта́ля! Ѓаздэпэ пэ пастырёстэ Мирэстэ и пэ сэмэнцатэ Мирьятэ, ракирэ́ла янголэ́нгирэ-болыбна́скиро Рай Дэвэ́л. Замар пастырёс, и роспрастанапэ бакрэ́! И Мэ протырдава васт Миро кэ тыкнэ́.</verse>
				<verse number="8">И явэ́ла адя́кэ пэ сари́ пхув, – ракирэ́л Рай-Дэвэ́л, – ‘Дуй трита пэ ла́тэ явэ́на хасякирдэ́, вымэрна, а три́то паш ячэ́лапэ пэ ла́тэ.</verse>
				<verse number="9">И лыджа́ва Мэ до три́то паш дрэ яг, билякирава лэс, сыр билякирэна руп, и выжужакирава лэс, сыр жужакирэна сувнака́й: ёнэ лэ́на тэ кхарэ́н лав Миро. И Мэ вышунава лэн и отпхэнава: ‘Дава́ исын Мирэ́ мануша́,’ нэ ёнэ пхэнэ́на: ‘Рай Дэвэ́л исын Дэвэ́л миро!’”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="14">
				<verse number="1">Акэ, явэ́ла дывэ́с Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, и роскэрэна миштыпэ́н, чордо ту́тыр, машки́р ту́тэ.</verse>
				<verse number="2">И Мэ скэда́ва сарэ́н манушэ́н пэ марибэ́н проти Ерусалимо, и лэ́на фо́ро и обчорна кхэра́ и кэрна ладж джувленгэ, паш-фо́ро джа́ла дро пле́но; нэ яви́р мануша́, савэ́ ячэ́напэ, на хасёна форо́стыр.</verse>
				<verse number="3">Тэ́ньци явэ́ла Рай Дэвэ́л и холясо́ла пэ Наюды́тка на́цыи, сыр холя́сыя пэ лэ́ндэ дро марибнаскиро дывэ́с.</verse>
				<verse number="4">И тэрдёна ґэра́ Лэ́скирэ дро дова́ дывэ́с пэ Оливи́тко (Елеоноскири) бэ́рга, со анги́л Ерусалимо кэ/жы́ко васто́ко; и роспхарьёла пэ паш бэ́рга Оливи́тко вастоко́стыр кэ/жы́ко западо (кэ пал-паня) древа́н барэ́ фэлдаса, и паш бэ́рга отджала кэ паш-рати́тко риг, а яви́р паш-кэ паш-дывэсы́тко (южно) риг пэ древа́н баро́ до́ло.</verse>
				<verse number="5">И тумэ́ нашэ́на дрэ фэ́лда машки́р бэ́рги Мирэ́; пал-дова́ со фэ́лда протырдэлапэ кэ Асило; и тумэ́ праста́на, сыр нашэнас пхувья́кирэ тринскирибнастыр дрэ дывэса́ Озияскирэ, Юдэя́кирэ крали́скирэ; и явэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л миро и сарэ́ свэ́нта Лэ́са.</verse>
				<verse number="6">И явэ́ла дро дова́ дывэ́с: на явэ́ла дуд, кхам, чхон и чэргэня́ дурьёна.</verse>
				<verse number="7">Дова́ дывэ́с явэ́ла екх екхоро, пал лэ́стэ джинэ́ла фэ́ни екх Рай Дэвэ́л: ни рат, ни дывэ́с, фэ́ни бэльвэле́ явэ́ла дуд.</verse>
				<verse number="8">И явэ́ла дро дова́ дывэ́с: джидэ́ паня́ лэ́на тэ тхадэн Ерусалимо́стыр, паш лэ́ндыр кэ васточно мо́рё (дэрья́в). И паш лэ́ндыр кэ за́падно мо́рё (дэрья́в): лына́скиро и ивантэ́скиро (зимакиро) явэ́ла адя́кэ.</verse>
				<verse number="9">И Рай Дэвэ́л явэ́ла кра́ли пир сари́ пхув; дро дова́ дывэ́с явэ́ла фэ́ни (екх) Рай Дэвэ́л, и лав Лэ́скиро-фэ́ни екх.</verse>
				<verse number="10">Сари́ дая́ пхув явэ́ла, сыр ровно (во́рто) фэ́лда, Гаваоностыр кэ Рима, пэ паш-дывэ́с Ерусалимо́стыр, саво́ вучэ́с лэ́ла тэ тэрдёл пэ пэ́скиро штэ́то и лэ́на тэ дживэ́н дрэ лэ́стэ мануша́ Бенджминоскирэ Портатыр кэ штэ́то, кай исын пэ́рво по́рта (врата), кэ Вэнглоскири по́рта, и Хананеилоскирэ вучардятыр кэ кралитка пресы.</verse>
				<verse number="11">Э мануша́ лэ́на тэ дживэ́н дрэ лэ́стэ, и на явэ́ла буты́р лавитко прокошыбэ́н, нэ Ерусалимо явэ́ла тэ тэрдёл бидаракиро.</verse>
				<verse number="12">И, акэ, савэ́ явэ́на хасибны́тка фра́нсы, савэ́нца хасякирэ́ла Рай Дэвэ́л сарэ́ манушэ́н, со марэнаспэ Ерусалимоса: кажнонэ́стэ вышутёна маса́ лэ́скирэ, сыр ёв ишчо (инкэ́) явэ́ла тэрдо́ пэ пэ́скирэ ґэра́, и якха́ лэ́скирэ билёна дрэ пэ́скирэ ямицы, и чиб лэ́скири вышутёла дро муй лэ́стэ.</verse>
				<verse number="13">И явэ́ла дро дова́ дывэ́с: явэ́ла машки́р лэ́ндэ бари паника Ра́стыр-Дэвлэ́стыр адя́кэ, со явэ́ла тэ ухтылэл пал явирэскиро васт, и ґаздэ́лапэ васт лэ́скиро пэ васт лэ́скирэ сэмэнцакиро.</verse>
				<verse number="14">Нэ и кокоро́ Юда лэ́ла тэ марэ́лпэ Ерусалимоса, и скэдыно́ явэ́ла миштыпэ́н сарэнгиро пашылатунэ Наюдытконэ́-нацыенгиро: сувнака́й, руп и и́ди бут бутэндыр.</verse>
				<verse number="15">Явэ́ла дасаво кокоро́ хасякирибэн грэнгиро и лошакэнгиро, хасёна и верблюды, и ослы (мега́рья), и сарэ́ мурдала́ кхэри́тка (ското), савэ́ явэ́на пашы́л лэ́нгирэ буды дро лод (ста́но).</verse>
				<verse number="16">Пало́ дова́ сарэ́ яви́р Наюдытконэ́ нацые́ндыр, савэ́ явэ́нас тэ марэ́лпэ Ерусалимоса, лэ́на бэрш бэршэстыр тэ явэ́н тэ кэрэ́н шэрэ́са анги́л Крали́стэ Растэ-Дэвлэ́стэ янголэ́нгирэ-болыбнаскирэстэ, и тэ кэрэ́н будэнгиро (кушчэнгиро) Свэ́нко.</verse>
				<verse number="17">И явэ́ла: со ко́ли вари-саво́ кхэри́тко ро́до (племё) пэ дая́ пхув на джа́ла дро Ерусалимо тэ бандякирэл пэ́скиро шэро́ анги́л Крали́стэ, Растэ-Дэвлэ́стэ, янголэ́нгирэ-болыбнаскирэстэ, тэды на явэ́на лэ́ндэ брышында.</verse>
				<verse number="18">И ко́ли Египто́скиро кхэри́тко ро́до (племё) на ґаздэ́лапэ до дром и на явэ́ла, тэды и лэ́ндэ на явэ́ла брышы́нд, и ухты́лла (до́си) лэн хась, савья́са хасякирла Рай Дэвэ́л манушэ́н, савэ́ на явэ́на тэ кэрэ́н шатрэнгиро Свэ́нко.</verse>
				<verse number="19">Акэ, со явэ́ла пал Египто́скиро грэ́хо и пал грэ́хо сарэ́ манушэ́нгиро, савэ́ на явэ́на тэ свэнкинэн будэнгиро Свэ́нко – пхаро́ сэндякирибэн!</verse>
				<verse number="20">Дро долэ́ дывэса́ и по грэнгиро ґа́мо кудуненца явэ́ла чхиндло́: “Свэнтыма Ра́скэ-Дэвлэ́скэ”, и какавья (котлы) дро Кхэр Ра́скирэ Дэвлэ́скиро явэ́на сыр чарэ́ (чашы) анги́л алта́рё.</verse>
				<verse number="21">И сарэ́ пирья (какавья) дро Ерусалимо и дрэ Юдэ́я явэ́на сыр свэнтыма Ра́скирэ-Дэвлэ́скири. И сарэ́, кон явэ́ла тэ янэл свэ́нто дыибэ́н, лэ́на лэн и кэравэна дрэ лэ́ндэ. И на явэ́ла буты́р ни екх Хананеё дро Кхэр Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, янголэ́нгиро-болыбна́скиро дро дова́ дывэ́с.</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="39">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Ангилпхэныбэ́н Ра́скирэ Дэвлэ́скиро Израилёскэ, саво́ пиридыя о Малахия.</verse>
				<verse number="2">“Тумэ́ ячнэ́ дро́га Ма́нгэ”, – пхэндя́ Рай Дэвэ́л. – Нэ тумэ́ ракирэ́на: “Сыр Ту сыкадян ла́ска амэн?” “Ци на сыс Иса́во Яково́скиро пшал?” – пхэндя́ Рай Дэвэ́л. “Нэ Мэ усае́кх выкэдыём Яково́с,</verse>
				<verse number="3">нэ Мэ лыём тэ бидыкхав Исавос, и Мэ кэрдём лэ́скирэ бэргэндыр чхучо́ штэ́то, и Мэ отдыём лэ́скиро миштыпэ́н шакалэнгэ пэ чхучи́ пхув.”</verse>
				<verse number="4">Ко́ли Эдо́мо (Исаво́скирэ радостыр) пхэнэ́ла: “Амэ сам роспхагирдэ́ дрэ руи́ны, нэ амэ нэвэ́с чхуваса пхагирдэ́ штэ́ты”, – адя́кэ пхэнэ́ла янголэ́нгирэ-болыбна́скиро Рай Дэвэ́л: “Ёнэ нэвэ́с чхувэ́на пхагирдо́, нэ Мэ пхагирава тэлэ́ дава́. Э мануша́ явэ́на тэ кхарэ́н дава́ штэ́то ‘Злыднитко Пхув,’ и пэ кадалэ́ манушэ́ндэ Рай Дэвэ́л ўса́ды (сак) явэ́ла дрэ нарадыма.”</verse>
				<verse number="5">И тумарэ́ якха́ дыкхэ́на дава́, и тумэ́ пхэнэ́на: ‘Барипэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро пириджала ме́жа Израилёскири’.</verse>
				<verse number="6">“О чхаво́ кэрэ́ла паты́в пэ́скирэ дадэ́скэ, и о писха́ри лэ́скирэ ра́скэ: ко́ли Мэ сом Дад, кай жа исын хор паты́в Ма́нгэ? Ко́ли Мэ сом Рай Дэвэ́л, кай жа исын паты́в Ма́нгэ?”, – ракирэ́ла янголэ́нгирэ-болыбна́скиро Рай Дэвэ́л тумэ́нгэ, рашая́, савэ́ндэ нанэ дрэ паты́в Миро лав. Нэ тумэ́ пхэнэ́на: “Дро со амэ на сыкаваса паты́в Тырэ́ лавэ́скэ?”</verse>
				<verse number="7">Тумэ́ янэ́на дошвало (магирдо́) маро́ пэ Миро алта́рё, и ишчо (инкэ́) тумэ́ пхэнэ́на: “Дро со амэ дошвалякирдям Тут?” Дро дова́, со тумэ́ ракирэ́на: “Сками́нд Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро исын бипатывакиро.”</verse>
				<verse number="8">“И ко́ли тумэ́ янэ́на корорэс сыр свэ́нто дыибэ́н, ци нанэ дава́ биба́хт? И ко́ли тумэ́ янэ́на лангалэс и насвалэс сыр свэ́нто дыибэ́н, ци нанэ дава́ биба́хт? Янэ́н кадасаво́ да́ро акана́ тумарэ́ тхагарискэ (князёскэ): ци явэ́ла ёв тэ радынэ́лпэ тумэ́ндыр? Ци прилэ́ла ёв тумэн илэ́са?”, – ракирэ́ла янголэ́нгирэ-болыбна́скиро Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="9">Нэ акана́ мэ, Малахия, манга́ва тумэн, соб (кай) тумэ́ зоралэ́с тэ мангэ́нпэ Дэвлэ́скэ, соб (кай) тэ сыкавэ́л Ёв ла́ска (тангипэ́н) тумэ́нгэ. “Ко́ли дасаво свэ́нто дыибэ́н дошвалэ мурдалэ́ндыр (жывёлэндыр) кэрэ́на тумарэ́ васта́, тэды ци прилава Мэ лэс илэ́са?”, – ракирэ́ла янголэ́нгирэ-болыбна́скиро Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="10">“Ци исын вари-кон машки́р тумэ́ндэ, соб (кай) ёв фэды́р тэ пхандэл вудара́, и тэ на росхачкирэн тумэ́ яг ивья́ (напра́снэс) пэ Миро алта́рё? Мэ на радынавапэ тумэ́ндыр”, – ракирэ́ла янголэ́нгирэ-болыбна́скиро Рай Дэвэ́л. И Мэ на прилава свэ́нто дыибэ́н тумарэ́ вастэ́ндыр.</verse>
				<verse number="11">Мирэ́ лавэ́скэ явэ́ла бари паты́в машки́р Наюды́тка на́цыи (народы), одотхы́р, кай кхам уштэ́ла и кэ дова́ штэ́то, кай кхам заджа́ла. Пэ кажно штэ́то дрогонэ́-смолакиро тхувипэн явэ́ла Ма́нгэ, жужо́ свэ́нто дыибэ́н; ваш дова́, со Мирэ́ Лавэ́скэ явэ́ла бари паты́в машки́р Наюды́тка на́цыи,” – ракирэ́ла янголэ́нгирэ-болыбна́скиро Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="12">“Нэ тумэ́ тэлякирэна Ман, адя́кэ ракири́: ‘Сками́нд Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро исын нажужо, и нанэ лачхипэ́н лэ́стыр, лэ́скиро хабэ́н исын бипатывакиро.’</verse>
				<verse number="13">Тумэ́ ишчо (инкэ́) ракирэ́на: ‘Акэ, кицы́ исын буты́!’ И тумэ́ сунгэна бипатывакирэс пашы́л лэ́стэ” – ракирэ́ла янголэ́нгирэ-болыбна́скиро Рай Дэвэ́л. “И тумэ́ янэ́на чордо, лангало и насвало́; адя́кэ-паць тумэ́ янэ́на и марэскиро свэ́нто дыибэ́н! Ци могина́ва Мэ илэ́са тэ прилав дава́ тумарэ́ вастэ́стыр?”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="14">“Тэ хасёл хохано́ ману́ш, конэ́стэ исын лачхо́ бакро дрэ стада, и саво́ совлахала, нэ саво́ янэ́ла дошвалэ бакрэ́с Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, – пал-дова́ со Мэ сом баро́ Кра́ли”, – ракирэ́ла янголэ́нгирэ-болыбна́скиро Рай Дэвэ́л, – и “Миро лав трашавэла Наюды́тка на́цыи.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">“И акана́, рашаялэ, дава́ припхэныбэ́н исын тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="2">Ко́ли тумэ́ на явэ́на тэ шунэ́н, и ко́ли тумэ́ на прилэ́на илэ́са, соб (кай) тэ барьякирэ́н Миро лав,” – ракирэ́ла янголэ́нгирэ-болыбна́скиро Рай Дэвэ́л, – тэды Мэ бичхава́ва прокошыбэна (арманя) пэ тумэ́ндэ, и Мэ кэра́ва прокошыбэна (арманя) пэ тумаро́ бахтякирибэ́н: чачо́, Мэ акана́ кэрдём прокошыбэ́н (арман), пал-дова́, со тумэ́ на прилэ́на илэ́са Миро лав.</verse>
				<verse number="3">Акэ, Мэ отлава псико́ тумэ́ндыр [штылякирава тумаро́ ро́до-ю.о.], и Мэ росчхурдава ґнэё пэ тумарэ́ муя́, ґнэё тумарэ́ свэнкэндыр; и тумэн лыджа́на криг кхэтанэ́ ґнэёса.</verse>
				<verse number="4">И тумэ́ тэды явэ́на тэ джинэ́н, со Мэ бичхадём дава́ припхэныбэ́н тумэ́нгэ, соб (кай) Миро Завето Левиёса/тэ рикирэлпэ (тэ зракхэлпэ) дурэды́р”, – пхэндя́ янголэ́нгирэ-болыбна́скиро Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="5">“Миро Завето лэ́са сыс ваш джиибэ́н и рама́нё, и Мэ дыём дава́ завето лэ́скэ, соб (кай) ёв тэ поддарэл Ма́ндыр, и соб (кай) ёв тэ рикирэ́л хор паты́в анги́л Миро лав.</verse>
				<verse number="6">Тэ явэ́л Зако́но чачипна́скиро, пэ лэ́скири чиб, и соб (кай) тэ на латхэ́н начачипнаскирэ лава́ пэ лэ́скирэ ушта́, нэ соб (кай) ёв тэ псирэ́л пир Миро лав дро рама́нё и ровнонэ (вортонэ) дромэ́са, и, соб (кай) ёв тэ рискирэ́л бутэн дрэ риг грэхэ́ндыр.</verse>
				<verse number="7">Пал-дова́ со рашаскирэ уштэнгэ трэй тэ приракхэн джиныбэ́н, соб (кай) мануша́ тэ родэ́н джиныбэ́н пал Дэвлэ́стэ лэ́скирэ уштэндыр; пал-дова́ со ёв исын звесь/заня́ – яныбнаскиро (вестнико), янголэ́нгирэ-болыбна́скирэ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="8">Нэ тумэ́ дуринэ (отгинэ́) дромэ́стыр; тумэ́ кэрдэ́ адя́кэ, со бут мануша́ дынэпэ дукха́ пир Зако́но, тумэ́ отлыджинэпэ бипатывакирэс Левиёскирэ Заветоса”, – ракирэ́ла янголэ́нгирэ-болыбна́скиро Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="9">“Палдава́ Мэ адя́кэ кэрдём тумэн накутякирдэ (презреннонэ) и джунгалэ́ манушэ́нца анги́л сарэ́ манушэ́ндэ, адя́кэ сыр тумэ́ на ракхнэ Мирэ́ дрома́, и тумэ́ прилэнас манушэ́нгири риг дро Зако́но Дэвлэ́скиро.”</verse>
				<verse number="10">Ци нанэ Екх Дад тумэ́ндэ? Ци на Екх Дэвэ́л создыя́ амэн? Со́скэ да амэ кэра́са нахратыма (ячаса сыр напатяибнытка екх проти екхэ́стэ), ке́ли амэ магираса завето дадэ́нгиро?</verse>
				<verse number="11">Юда кэрдя́ нахратэс (напатяибныткэс), и джунгалэ́ рэ́нды (де́лы) кэрэ́напэ дро Израилё и Ерусалимо: О Юда кэрдя́ бипатыв Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ свэнтонэ́ штэтоскэ, саво́ лэс притырдыя, ке́ли ёв лыя́ джувля́ пэ́скэ родо́стыр, саво́ кэрэ́ла паты́в чужонэ́ дэвлорэскэ.</verse>
				<verse number="12">Мэк тэ хасякирэ́л Рай Дэвэ́л манушэ́н Яково́скирэ шатрэндыр, кон кэрэ́ла дава́: одолэ́с, саво́ исын пэ стрэ́га (кон сыклякирэ́ла дава́, и одолэ́с, саво́ сыклёла лэ́стыр); и кодолэ́с, кон янэ́ла свэ́нто дыибэ́н янголэ́нгирэ-болыбна́скирэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="13">И со ишчо (инкэ́) тумэ́ кэрэ́на: тумэ́ учхакирэна Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро алта́рё ясвэ́нца, рови и дыи го́дла, пал-дова́ со Ёв буты́р на кутякирэла свэ́нто дыибэ́н, и на прилэ́ла яныбэ́н ласкаса тумарэ́ вастэ́ндыр.</verse>
				<verse number="14">Нэ тумэ́ ракирэ́на: “Пал со?” Дава́ исын палдова́, со о Рай Дэвэ́л исыс якхи́тко (свидетелё) машки́р ту́тэ и ромня́тэ тырэ́ тэрныпнастыр, конэ́с ту ячкирдян бипатывакирэс; нэ ёй исын тыри́ малны (подруга) джиибна́скирэ-дромэскири, ёй исын тыри́ ромны́ пир зако́но.</verse>
				<verse number="15">Ци на создыя́ Дэвэ́л тут и тырэ́ ромня́ сыр екх, савэ́ндэ исын екх ду́хо? Со́скэ жэ екх? Ёв камдя́, соб (кай) лэ́стэ тэ явэ́л ро́до Дэвликанэ чхавэ́ндыр. Палдава́ рикирэ́н тумаро́ ду́хо, и мэк ние́кх тэ на кэрэ́л напатяибныткэс ромня́са пэ́скирэ тэрныпнастыр.</verse>
				<verse number="16">“Пал-дова́ со Мэ нашты́ тэ дыкха́в пэ розлыджаибэн [ко́ли ту на камэ́са ла, то отмэк-р.с.],’ – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Дэвэ́л Израилёскиро,” – ‘пал-дова́ со кадасаво́ ману́ш учхакирэ́ла пэс нахратымаса сыр идяса, палдава́ рикирэ́н тумаро́ ду́хо, соб (кай) тумэ́ тэ на кэрэ́н напатяибныткэс.</verse>
				<verse number="17">Тумэ́ кхинякирдэ [холякирэна-р.с.] кэ холы́ Рас-Дэвлэ́с тумарэ́ лавэ́нца, ке́ли пхучэна тумэ́: “Со́са амэ кхинякирдям Лэс?” Акэ, ке́ли тумэ́ ракирэ́на: “Кажно (сва́ко), кон кэрэ́ла биба́хт (холы́), исын лачхо́ ваш Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, и Ёв древа́н радынэ́лапэ лэ́ндыр,” ці, “Кай исын чачипна́скиро Дэвэ́л?”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">“Акэ, Мэ бичхава́ва Мирэ́ Янголо́с (звесь-яныбнаскирэс), и ёв кэрэ́ла дром анги́л Ма́ндэ. О Рай Дэвэ́л, Савэс родэ́на тумэ́, явэ́ла кэ Пэ́скири Кхангири́, и Янго́ло (звесь-яныбнаскиро) пэ дава́ завето, Савэс камэ́на тумэ́: акэ, Ёв джа́ла”, – ракирэ́ла янголэ́нгирэ-болыбна́скиро Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="2">Нэ кон вырикирэ́ла [сашты́ тэ вырикирэл-ю.о.] дава́ дывэ́с, ке́ли Ёв явэ́ла? Кон вытэрдёла [сашты́ тэ вырикирэл-ю.о.], ке́ли Ёв сыкадёла? Ёв явэ́ла сы́рбы яг, сави́ розбилавэла (росплавинэла), сы́рбы шутло сапуни (шчолко), саво́ жужакирэла руп.</verse>
				<verse number="3">Ёв бэшэ́ла сы́рбы спецо, саво́ пирибилавэла (пириплавинэла) и жужакирэла руп, и Ёв жужакирэла чхавэ́н Левиёскирэн и пирибилавэла лэн сыр сувнака́й и руп, соб (кай) ёнэ сашты́ тэ янэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ свэ́нто дыибэ́н дро чачипэ́н.</verse>
				<verse number="4">Тэ́ньци свэ́нто дыибэ́н Юда́скиро и Ерусалимоскиро явэ́ла лачхо́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, сыр дрэ гаратунэ бэрша́, сыр дрэ бэрша́ вагэдыр (англэды́р).</verse>
				<verse number="5">И Мэ ява́ва пашылэды́р кэ тумэ́ тэ сэндякирав пхарэ́с тумэн; Мэ ява́ва сыр сы́гно дудвало (обличытелё) проти джиныбнаскирэн пир чэргэня́ (чарадеен), проти биладжакунэскирэн (блэндарьен), проти одолэ́ндэ, кон хоханэ́с совлахала; проти одолэ́ндэ, кон хохавэла лавэ́нца бутярнэн, и проти одолэ́ндэ, кон притасавэла пивлен (удовэн), и пиротэн (сиротэн), и проти одолэ́ндэ, кон рисёла думэса кэ явирэ – тхэмэ́скирэ-манушэ́скиро право, – адя́кэ сыр ёнэ на дарэ́на Ма́ндыр”, – ракирэ́ла янголэ́нгирэ-болыбна́скиро Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="6">“Пал-дова́ со Мэ, Рай Дэвэ́л, на парудёвава, палдава́ тумэ́, чхавэ́ Яково́скирэ, на хасинэ́.</verse>
				<verse number="7">Нэ тумэ́ рисинэ́ криг Мирэ́ статутэндыр (уставэндыр) долэ́ дывэсэ́ндыр, ке́ли сыс тумарэ́ дада́, и тумэ́ на ракхнэ лэн. Рисён кэ Мэ, и Мэ рисёва́ва кэ тумэ́”, – ракирэ́ла янголэ́нгирэ-болыбна́скиро Рай Дэвэ́л. Нэ тумэ́ ракирэ́на: ‘Сыр амэ́нгэ тэ рисёвас?’</verse>
				<verse number="8">Ци сашты́ манушэ́скэ тэ хохавэ́л Дэвлэ́с? Нэ тумэ́ ж хохавэна Ман! Нэ тумэ́ пхучэна: ‘Дро со амэ хохадям Тут?’ – Дрэ дэшэнгирья и дрэ свэ́нта дыибэна́.</verse>
				<verse number="9">Пэ тумэ́ндэ пхэндлэ́ арманя (тумэн прокошнэ), нэ тумэ́ хохадэ Ман, тумэ́ – сари́ тумари́ нацыя.</verse>
				<verse number="10">Янэ́н цэ́ла дэшэнгирья дрэ пиралы́, соб (кай) тэ явэ́л хабэ́н дро Миро кхэр, и спробинэн Ман далэ́са акана́, – ракирэ́ла янголэ́нгирэ-болыбна́скиро Рай Дэвэ́л, – ци псиравава (откэрава) Мэ фэнштры пэ болыбэ́н и бичхава́ва тумэ́нгэ ада́кицы бахтякирибэна, соб (кай) тэ на ухтылэл штэ́то тэ прилэ́н лэн.</verse>
				<verse number="11">И Мэ кэра́ва адя́кэ, со кирмэ буты́р тэ на хан сарэ́са барьякирдэ́ (пло́ды), со тумари́ пхув дэ́ла, и соб (кай) винаграды́тко хру́сто тэ на пириячэл тэ дэл му́ри пэ фэ́лда,” – ракирэ́ла янголэ́нгирэ-болыбна́скиро Рай Дэвэ́л;</verse>
				<verse number="12">И сарэ́ манушы́тка на́цыи явэ́на тэ кхарэ́н тумэн бахталэнца, пал-дова́ со тумари́ пхув явэ́ла камлы, – ракирэ́ла янголэ́нгирэ-болыбна́скиро Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="13">Тумэ́ пхэндлэ́ холямэ́ лава́ пэ Ма́ндэ, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – Нэ тумэ́ пхучэна: Со дасаво амэ ракираса пэ Ту́тэ?</verse>
				<verse number="14">Тумэ́ ж пхэндлэ́: “‘Нанэ мол тэ дынарина́с Дэвлэ́скэ; и саво́ ко́фо (польза) исын далэ́стыр, со амэ ракхаса Лэ́скирэ статутна упхэныбэна́, и со амэ псираса тугаса (печаляса) анги́л янголэ́нгирэ-болыбна́скирэ Растэ-Дэвлэ́стэ?</verse>
				<verse number="15">И акана́ амэ дыкхаса и ракираса, со пхутькирдэ́ мануша́ исын бахталэ́, пал-дова́ со одолэ́, кон кэрэ́ла злыднима (фуипэ́н), дживэ́на фэды́р дывэ́с дывэсэ́стыр, и, чачо́, кодолэ́, савэ́ пропатякирэна Дэвлэ́с, ячэ́напэ джидэ́ [бидошакирэ-ю.о.].’”</verse>
				<verse number="16">Тэ́ньци одолэ́н, савэ́ дара́ндынэ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр и ракирдэ́ екх екхэ́скэ: “Лэн о Рай Дэвэ́л лэ́ла тэ шунэ́л и пошунэла; и адя́кэ чхиндяпэ лылвари́ рипирибнытко анги́л Лэ́стэ пал кодолэндэ, кон дарэ́ла Ра́стыр-Дэвлэ́стыр и розлэла годя́са [рикирэ́ла дро ило́-р.с.] Лэ́скиро лав.”</verse>
				<verse number="17">Ёнэ явэ́на Мирэ́, – ракирэ́ла янголэ́нгирэ-болыбна́скиро Рай Дэвэ́л, – дро дова́ дывэ́с, сыр Мэ кэра́ва лэ́ндыр Миро кучипэ́н. И Мэ ява́ва тэ тангинав (жалинав) лэн, сыр о ману́ш тангинэла Пэ́скирэ чхавэ́с, саво́ дынаринэла лэ́скэ.</verse>
				<verse number="18">Тэ́ньци тумэ́ нэвэ́стыр розґалёна лачхэ́с машки́р патяибнаскирэндэ и фуе́ манушэ́ндэ; машки́р кадалэндэ, кон дынаринэла Дэвлэ́скэ и одолэ́ндэ, кон на дынаринэла Лэ́скэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">Пал-дова́ со, акэ, сыг явэ́ла дывэ́с, саво́ явэ́ла тэ хачкирэл саро́ сы́рбы бов, и сарэ́ пхутькирдэ́ и начачунэ (злыдня) мануша́ явэ́на сыр чхучо́ пхус; и дава́ дывэ́с, со явэ́ла, похачкирэла лэн адя́кэ, – ракирэ́ла янголэ́нгирэ-болыбна́скиро Рай Дэвэ́л, – “Со на ячэ́лапэ ни рукх (корнё), ни рандь (вэтка).</verse>
				<verse number="2">Нэ ваш тумэ́нгэ, кон дарэ́ла Мирэ́ лавэ́стыр, ґаздэ́лапэ Кхам чачипна́скиро, со явэ́ла тэ састякирэл лучэнца, и тумэ́ джа́на яври́ и тумэ́ явэ́на тэ ухтэн, кхэлындой, сы́рбы тхулэ целянты.</verse>
				<verse number="3">И тумэ́ явэ́на тэ традэ́н начачунэн (злыднен), пал-дова́ со ёнэ явэ́на сыр пра́ска [пра́хо-р.с.] тэл пирэ́ (подэшвы) тумарэ́ ґэрэнгирэ, дро до дывэ́с, сыр Мэ кэра́ва дава́,” – ракирэ́ла янголэ́нгирэ-болыбна́скиро Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="4">Рипирэн Мойза́скиро Зако́но, Мирэ́ писхарискиро, саво́ Мэ припхэндём лэ́скэ пэ Хориво ваш саро́ Израилё: стату́ты и зако́ны.</verse>
				<verse number="5">Акэ, Мэ бичхава́ва тумэ́нгэ пророко́с Илияс анги́л, сыр явэ́ла баро́ дывэ́с, и трашано (дарано) Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро.</verse>
				<verse number="6">И ёв рискирэ́ла дадэ́нгиро ило́ кэ чхавэ́, чхавэ́нгиро ило́ кэ дада́, соб (кай) Мэ, сыр ява́ва, тэ на обчхував пхув прокошыбнаса.</verse>
			</chapter>
		</book>
	</testament>
	<testament name="New">
		<book number="40">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Лылвари́ (книга) пал Исусо́скиро Христосо́скиро ро́до, Давидо́скирэ Чхавэ́скиро, Аврамоскирэ Чхавэ́скиро.</verse>
				<verse number="2">Авра́мо сыс Исако́скиро дад, Исако сыс Яково́скиро дад, Яково сыс дад Юда́скэ и лэ́скирэ пшалэ́нгэ;</verse>
				<verse number="3">Юда сыс Фаресо́скиро и Заро́скиро дад (лэ́нгири дай сыс Та́марь); Фаре́со сыс Эсромо́скиро дад, Эсро́мо сыс Арамо́скиро дад;</verse>
				<verse number="4">Ара́мо сыс Аминадаво́скиро дад, Аминада́во сыс Наасоно́скиро дад, Наасо́но сыс Салмоно́скиро дад;</verse>
				<verse number="5">Салмо́но сыс Ваозо́скиро дад (Ваозо́скири дай сыс Раха́в), Вао́зо сыс Авидо́скиро дад (Авидо́скири дай сыс Руфь); Авидо сыс Есеёскиро дад,</verse>
				<verse number="6">Есеё сыс крали́скирэ – Давидо́скиро Дад; Дави́до сыс Соломоно́скиро дад (Соломоно́скири дай сыс Урия́скири ромны́);</verse>
				<verse number="7">Соломо́но сыс Ровоамо́скиро дад, Ровоа́мо сыс Авия́киро дад, Авия́ сыс Аса́скиро дад;</verse>
				<verse number="8">Аса́ сыс Иосафато́скиро дад, Иосафа́то сыс Иорамо́скиро дад, Иора́мо сыс Ози́яскиро дад;</verse>
				<verse number="9">Ози́я сыс Иофамо́скиро дад, Иофа́мо сыс Ахазо́скиро дад, Аха́зо сыс Езэкия́скиро дад;</verse>
				<verse number="10">Езэки́я сыс Манасия́скиро дад, Мана́сия сыс Амоно́скиро дад, Амоно сыс Иосия́скиро дад;</verse>
				<verse number="11">Иосия сыс Иокимоскиро дад, Иокимо сыс дад Ехонияскэ и лэ́скирэ пшалэ́нгэ анги́л дова́, сыр Юдэ́н лыджинэ́ дро пле́но (пэ зор) тэ дживэ́н кэ Вавило́но.</verse>
				<verse number="12">Пало́ дава́, сыр лэн лыджинэ́ дро Вавило́но, Ехония сыс Салафиилоскиро дад; Салафиило сыс Зоровавелёскиро дад;</verse>
				<verse number="13">Зороваве́лё сыс Авиудоскиро дад, Авиудо сыс Елиакимоскиро дад, Елиакимо сыс Азороскиро дад;</verse>
				<verse number="14">Азоро сыс Садокоскиро дад, Садоко сыс Ахимоскиро дад, Ахимо сыс Елиудоскиро дад;</verse>
				<verse number="15">Елиудо сыс Елеазароскиро дад, Елеазаро сыс Матфаноскиро дад, Матфано сыс Яково́скиро дад;</verse>
				<verse number="16">Яково сыс Иосифоскиро (Ёзаскиро) дад, саво́ сыс Мариякиро ром, сави́ бияндя́ Исусо́с, Савэ́скэ лав дынэ́ Христо́со.</verse>
				<verse number="17">Адя́кэ сыс дэшуштар ро́ды Аврамостыр анги́л Давидо́стэ; Давидостыр анги́л дова́, сыр Юдэ́н лыджинэ́ дро Вавило́но исын дэшуштар ро́ды; и долэ́ дывэсэ́ндыр, сыр Юдэ́н лыджинэ́ дро Вавило́но анги́л Христосо́скиро бияныпэ́н исын дэшуштар ро́ды.</verse>
				<verse number="18">Адя́кэ, сыр Ису́со Христо́со бия́ндыя: пало́ (после) доракирибэ́н тэ лэнпэ, сыр Лэ́скирэ да́кэ Мариякэ трэиндя́ тэ выджа́л палоро́м пал Ёзастэ, нэ анги́л, сыр лэ́нгэ тэ зджанпэ (тэ лэнпэ), выгия́, со Ёй сыс пхари́ Свэнтонэ́ Духо́стыр (Фаностыр).</verse>
				<verse number="19">А Ёза (Иосифо), ром Ла́киро, сыс патывало ману́ш и на камдя́ тэ ладжакирэл Ла, и камдя́ чораханэ́с тэ отмэкэ́л Ла.</verse>
				<verse number="20">Нэ сыр ёв подуминдя дава́, Дэвлэ́скиро Янго́ло явдя́ кэ ёв дрэ сунэ́ и пхэндя́: “Ёзэ, Давидо́скиро чхаво́, на андырша тэ прилэс Мари́я сыр ромня́, пал-дова́ со Кодова́, Савэс ёй биянэ́ла, исын Свэнтонэ́ Духо́стыр (Фаностыр);</verse>
				<verse number="21">ёй биянэ́ла Чхавэ́с, ту дэ́са Лэ́скэ лав Ису́со, пал-дова́ со Ёв зракхэ́ла Пэ́скирэ манушэ́н грэхэ́ндыр.”</verse>
				<verse number="22">Нэ саро́ дава́ сыс, соб (кай) тэ кэрэ́лпэ дова́, со Дэвэ́л пхэндя́ пир пророкостэ:</verse>
				<verse number="23">“Акэ, патывалы́ тэрны́ джувлы́ явэ́ла пхари́, и биянэ́ла Чхавэ́с, и Лэ́скиро лав явэ́ла Эмануило” (со значынэ́ла: “Дэвэ́л исын амэ́нца”).</verse>
				<verse number="24">Ке́ли Ёза уштыя́ соибнастыр, ёв кэрдя́, сыр Дэвлэ́скиро Янго́ло (А́нгело) припхэндя́ лэ́скэ; ёв прилыя́ ромня́ пэскирья́,</verse>
				<verse number="25">и ёв на джиндя́ Ла сыр ромня́, анги́л дова́, сыр Ёй бияндя́ Чхавэ́с; и ёв дыя́ лав Лэ́скэ Ису́со.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">Ке́ли Ису́со бия́ндыя дро Вифлее́мо пэ пхув Юдэ́я, кай Иродо сыс кра́ли, явнэ́ тануки (маги) вастоко́стыр дро Ерусалимо и ракирэ́на:</verse>
				<verse number="2">“Кай жа исын Юдэ́нгиро Кра́ли, Саво́ бия́ндыя? Сыр амэ дыкхцям чэргэн Лэ́скири пэ васто́ко, явдя́м тэ поклонинаспэ Лэ́скэ.”</verse>
				<verse number="3">И ке́ли кра́ли Иродо шундя́ дава́, ёв древа́н задуминдяпэ (лыя́ пэ́скэ дро шэро́), и саро́ Ерусалимо кхэтанэ́ лэ́са.</verse>
				<verse number="4">И скэдыя́ кра́ли сарэ́н раша́нгирэ барыдырэ́н и лылваритконэн (книжникэн), и пхуця́ лэ́ндыр, кай трэиндя́ тэ бияндёл Христо́со?</verse>
				<verse number="5">И ёнэ пхэндлэ́ лэ́скэ: “Дро Вифлее́мо пэ пхув Юдэ́я”; сыр и чхиндя́ проро́ко:</verse>
				<verse number="6">“И ту, Вифлее́мо, пхув Юдаскири, ту на сан тыкнэды́р Хуландыр Юдэя́тыр; пал-дова́ со ту́тыр выджа́ла Шэрало́, Саво́ явэ́ла тэ хулаинэ́л пэ Израилёскирэ манушэ́ндэ.”</verse>
				<verse number="7">Тэ́ньци Иродо чораханэ́с прикхардя танукэн тэ выґалёл лэ́ндыр часо (цы́ро), дро саво́ чэргэн сыкадыя́;</verse>
				<verse number="8">и ёв бичхадя́ лэн дро Вифлее́мо и пхэндя́: “Джа́н и лачхэ́с розґалён пал Биятостэ (Чхаворэ́стэ); и, сыр тумэ́ латхэ́на Лэс, тэды пиридэ́н ма́нгэ, соб (кай) и мэ адя́кэ-паць (то́жэ) тэ явав тэ поклонинавпэ Лэ́скэ.”</verse>
				<verse number="9">Ке́ли ёнэ вышундлэ крали́с, гинэ́ ёнэ пэ́скирэ дромэ́са, и акэ, чэргэн, сави́ ёнэ дыкхнэ́ пэ васто́ко, джа́лас анги́л лэ́ндэ, пака на тэрдия́ пэ штэ́то, кай сыс Бия́то.</verse>
				<verse number="10">Ке́ли ёнэ дыкхнэ́ чэргэн, ёнэ древа́н обрадындлэпэ.</verse>
				<verse number="11">И ёнэ загинэ́ дро кхэр и дыкхнэ́ Биятос Марияса, даса Лэскирьяса, пынэ́ пэ чанга́ и поклониндлэпэ Лэ́скэ; тэ́ньчи отчхакирдэ пэ́скирэ кучипэна (сокровишчы) и дынэ́ Лэ́скэ да́ры: сувнака́й, ладано и смирна.</verse>
				<verse number="12">И сыр ёнэ дорэснэ́ припхэныбэ́н тэ ракхэ́нпэ дро суно́, и тэ на рисён кэ Иродо, то дуринэ ёнэ пэ пэ́скири пхув явирэ дромэ́са.</verse>
				<verse number="13">Ке́ли ёнэ гинэ́, акэ, Дэвлэ́скиро Янго́ло, явдя́ дро суно́ Ёза́скэ и пхэндя́: “Ушты́, лэ Биятос и Да Лэскирья, наш дро Еги́пто, и яв одо́й анги́л дава́, сыр тэ пхэна́в ту́кэ: пал-дова́ со Иродо камэ́ла тэ родэ́л Биятос, соб (кай) тэ мулякирэ́л Лэс.”</verse>
				<verse number="14">И ёв уштыя́, лыя́ Биятос и Да Лэскирья ратя́киро, и гия́ дро Еги́пто,</verse>
				<verse number="15">и сыс одо́й анги́л дова́, сыр тэ мэрэ́л Иродоскэ, соб (кай) тэ сполнинэ́лпэ Дэвлэ́скиро ракирибэ́н пир пророкостэ: “Египто́стыр Мэ кхардём кэ Пэ Мирэс Чхавэ́с.”</verse>
				<verse number="16">Тэ́ньци Иродо, ке́ли дыкхця́, со тануки (маги) хохадэ лэс, древа́н холя́сыя и бичхадя́ тэ мулякирэ́н сарэ́н биятэ́н-муршорэн дро Вифлее́мо и дрэ сарэ́ пашатунэ́ штэ́ты, дуендыр бэршэ́ндыр и тыкнэды́р пир часо, саво́ ёв выґалыя танукэндыр.</verse>
				<verse number="17">Тэды сполниндяпэ пророкоскирэ-Еремеёскиро ракирибэ́н:</verse>
				<verse number="18">“Зан (глос) сыс шундлы дрэ Ра́ма, роибэ́н, ясва и бари годлыма; Рахи́ль ровэла пал пэ́скирэ биятэндэ, ёй на камэ́ла, соб (кай) тэ подрикирэн ла, пал-дова́ со лэн нанэ буты́р.”</verse>
				<verse number="19">Нэ ке́ли мыя́ Иродо, акэ, Дэвлэ́скиро Янго́ло явдя́ дро суно́ кэ Ёза дро Еги́пто,</verse>
				<verse number="20">и раки́рла: “Ушты́, лэ Биятос и Да Лэскирья, и джа́ пэ пхув Израилёскири; пал-дова́ со мынэ́ одолэ́, савэ́ родэнас тэ мулякирэ́н Биятос.”</verse>
				<verse number="21">Ёв уштыя́ и лыя́ Биятос и Да Лэскирья, и гия́ пэ Израилёскири пхув.</verse>
				<verse number="22">Нэ ке́ли ёв шундя́, со Архелаё сыс кра́ли пири́ Юдэ́я пало́ лэ́скирэ дадэ́стэ Иродостэ, тэды пыя́ дар пэ лэ́стэ одорик тэ джал; и, сыр Дэвэ́л подпхэндя лэ́скэ тэ ракхэлпэ анги́л дро суно́, Ёза гия́ пэ штэ́ты Галилеякирэ.</verse>
				<verse number="23">И явдя́ ёв и лыя́ тэ дживэ́л кэ фо́ро Назарето, соб (кай) тэ кэрэ́лпэ пир дова́ лав, со проро́ко пхэндя́: “Со Лэ́скиро лав явэ́ла Назареё.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">Дрэ долэ́ дывэса́ явэ́ла Иа́но Болдэипнари тэ пхэнэ́л лав пир чхучи́ (пусто) пхув дрэ Юдэ́я,</verse>
				<verse number="2">и раки́рла: “Приґалён пэ́скирэ грэ́хи (бизы), какана́ явдя́ пашылэды́р Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё.”</verse>
				<verse number="3">Пал-дова́ со ёв исын одова́, пал конэ́стэ пхэндя́ проро́ко Исаё: “Дава́ исын зан, сави́ дэ́ла го́дла пир чхучи́ пхув: ‘Кэрэ́н дром Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, чхувэ́н Лэ́скэ маму́й (пря́мо) дром.’”</verse>
				<verse number="4">Кокорэстэ Ианостэ сыс урибэ́н верблюдытконэ балэндыр; цыпитко кусты́к пэ лэ́скирэ маса́; лэ́скиро хабэ́н сыс акриды и авги́н (мэда) фэлдытко.</verse>
				<verse number="5">Тэды джа́нас кэ ёв саро́ Ерусалимо и сари́ Юдэ́я и сарэ́ штэ́ты Иорданоскирэ,</verse>
				<verse number="6">и ёв болдя лэн дро Иорда́но, пало́ дова́, сыр ёнэ приґалёнас пэ́скирэ грэ́хи.</verse>
				<verse number="7">Нэ сыр ёв дыкхця́, со бут Фарисе́и и Садукеи джа́нас тэ болэнпэ кэ ёв, пхэндя́ лэ́нгэ: “Тумэ́ сан сапитко ро́до! Кон сыклякирдя́ тумэн тэ нашэ́н Дэвлэ́скирэ холя́тыр, со явэ́ла сыг?</verse>
				<verse number="8">Кэрэ́н вари-со, соб (кай) тэ допхэнэн, со тумэ́ мэкнэ́ тэ кэрэ́н грэ́хи и рисинэ́ кэ Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="9">И на думинэн тэ ракирэ́н пэ́скэ: ‘Авраа́мо сыс дад амаро́;’ пал-дова́ со мэ ракира́ва тумэ́нгэ, со Дэвэ́л могинэ́ла далэндыр барэндыр тэ ґаздэл биятэ́н Авраамо́скэ.</verse>
				<verse number="10">Акэ, ужэ товэр пашто́ исын пашы́л каштэскиро корнё (рукх): кажно кашт (дрэ́во), со на лыджа́ла лачхо́ барьякирдо́ (пло́до), чингирэна тэлэ́ и чхурдэна дрэ яг.</verse>
				<verse number="11">Мэ болава тумэн пане́са пал тумаро́ при ґалыибэ́н дрэ грэ́хи, нэ Ёв, Саво́ джа́ла пал ма́ндэ, исын зоралэды́р ма́ндыр, Конэ́скэ ґэритка мэ на сом мол тэ злав; Ёв явэ́ла тэ болэл тумэн Свэнтонэ́ Духо́са (Фаноса) и яга́са.</verse>
				<verse number="12">Лэ́скиро ґанадытко (лопата) исын дрэ Лэ́скиро васт, и Ёв жужакирэла (чыстинэла) Пэ́скиро шу́рна и скэдэ́ла Пэ́скиро парно́ гив дрэ пиралы́, а пхус хачкирэ́ла яга́са, сави́ на мурдёла.”</verse>
				<verse number="13">Тэ́ньци явэ́ла Ису́со Галилеятыр кэ рэка (лэнь) Иорда́но кэ Иа́но, соб (кай) Иа́но тэ болэл Лэс.</verse>
				<verse number="14">Иа́но жа тэрдякирэлас Лэс, ракири́: “Ма́нгэ трэй тэ болавпэ Ту́тэ, а Ту явэ́са кэ мэ?”</verse>
				<verse number="15">Нэ Ису́со отпхэндя́ лэ́скэ: “Мэк адя́кэ какана́ тэ явэ́л; пал-дова́ со адя́кэ амэ́нгэ трэй тэ кэра́с пир кажно чачипэ́н.” Тэды ёв домэкэла Лэс.</verse>
				<verse number="16">И сыр Ису́со болдяпэ, Ёв гия́ яври́ екха́тыр (сра́зу) пане́стыр, и, акэ, болыбэ́н псирадыя (отчхакирдяпэ), и Иа́но дыкхця́ Дэвлэ́скиро Ду́хо (Фа́но), Саво́ джа́лас тэлэ́ сыр голумбо, и мэкэласпэ тэлэ́ пэ Исусо́стэ;</verse>
				<verse number="17">И акэ, зан болыбна́стыр, сави́ ракирдя́: “Кадава́ исын Миро дро́го Чхаво́, дрэ Савэ́стэ исын Мири́ бари ра́дыма.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">Тэ́ньци лыджия́ Ду́хо (Фа́но) Исусо́с пэ чхучи́ пхув, соб (кай) тэ пропатякирэл Лэс на́лачхо.</verse>
				<verse number="2">И ке́ли Ёв постиндя штардэша́ дывэса́ и штардэша́ ратя, Ёв закамдя́ тэ хал.</verse>
				<verse number="3">И на́лачхо подги́я кэ Ёв и пхэндя́: “Ко́ли Ту сан Дэвлэ́скиро Чхаво́, пхэн, соб (кай) далэ́ бара́ тэ ячэн марэ́са.”</verse>
				<verse number="4">Нэ Ёв отпхэндя́ лэ́скэ: “Исын чхиндло́: ‘На марэ́са екхэ́са дживэ́ла ману́ш, а кажнонэ́ лавэ́са, со джа́ла яври́ Дэвлэ́скирэ уштэндыр’”</verse>
				<verse number="5">Тэ́ньци лэ́ла Лэс на́лачхо дро свэ́нто фо́ро и чхувэ́ла Лэс пэ Кхангирья́кири стрэ́ха (чхаки́н),</verse>
				<verse number="6">и раки́рла Лэ́скэ: “Ко́ли Ту сан Дэвлэ́скиро Чхаво́, ухты Кокоро́ тэлэ́; пал-дова́ со исын чхиндло́: “Ёв дэ́ла припхэныбэ́н Янголэнгэ (А́нгелэнгэ) Пэскирэнгэ пал Ту́тэ и пэ васта́ ёнэ лыджа́на Тут, соб (кай) Ту тэ на обштавэспэ (тэ на обстэмпинэспэ) пир бар ґэрьяса Пэскирьяса.”</verse>
				<verse number="7">Ису́со пхэндя́ лэ́скэ: “Исын адя́кэ-паць (такжэ) чхиндло́: ‘На пропатякир Рас-Дэвлэ́с, Дэвлэ́с пэ́скирэс.’”</verse>
				<verse number="8">Нэвэ́стыр лэ́ла Лэс на́лачхо пэ древа́н вучы бэ́рга и сыкавэ́ла Лэ́скэ сарэ́ свэто́скирэ кралипэна́ и лэ́нгирэ барипэна,</verse>
				<verse number="9">и раки́рла Лэ́скэ: “Саро́ мэ да́ва Ту́кэ, ко́ли пэрэса и поклонинэсапэ ма́нгэ.”</verse>
				<verse number="10">Тэ́ньци ракирэ́ла лэ́скэ Ису́со: “Джа́ Ма́ндыр, на́лачхо, исын чхиндло́: ‘Дэвлэ́скэ тырэ́скэ клонинпэ и Лэ́скэ екхэ́скэ дынарин.’”</verse>
				<verse number="11">Тэ́ньци мэкэ́ла Лэс на́лачхо, и акэ, Янго́лы явнэ́ и дынариндлэ́ Лэ́скэ.</verse>
				<verse number="12">Сыр шундя́ Ису́со, со Ианос лынэ́, то дурия дрэ Галиле́я;</verse>
				<verse number="13">и гии Назаретостыр, явдя́ и яця́ тэ дживэ́л кэ Капернаумо пашы́л мо́рё (дэрья́в), пэ штэ́ты Завулоноскирэ и Нефалимоскирэ,</verse>
				<verse number="14">соб (кай) тэ сполнинэ́лпэ дова́, со пхэндя́ проро́ко Исаё:</verse>
				<verse number="15">“Пхув Завулоноскири и пхув Нафалимоскири, со исын пэ дром пашы́л мо́рё (дэрья́в), палэ Иорда́но, Наюдэнгири Галиле́я,</verse>
				<verse number="16">акэ, мануша́, савэ́ сыс бэштэ́ дро калыпэ́н, дыкхнэ́ баро́ дуд (свэ́то); и пэ одолэ́ндэ, савэ́ исын сы́рбы мулэ́, – пал-дова́ со ёнэ дживэ́на би Дэвлэ́скиро, засвэнцындя дуд.”</verse>
				<verse number="17">Далэ́ часостыр Ису́со лыя́ тэ ракирэ́л: “Рискирэ́н пэ́скиро джиибэ́н кэ Дэвэ́л, пал-дова́ со явдя́ пашылэды́р Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё.”</verse>
				<verse number="18">Гии пашы́л Галилеякиро мо́рё (дэрья́в), Ёв дыкхця́ дуе пшалэ́н, Симонос, савэ́с кхардэ́ Пэ́три, и Ендрис (Андреёс), лэ́скирэ пшалэ́с, савэ́ зачхурдэнас кхудя (сетки) дро мо́рё (дэрья́в), пал-дова́ со ёнэ сыс мачхибнарья (рыбаки).</verse>
				<verse number="19">И Ёв ракирэ́ла лэ́нгэ: “Явэ́н Ма́нца, и Мэ кэра́ва тумэ́ндыр манушэ́нгирэ мачхибнарьен”</verse>
				<verse number="20">И ёнэ екха́тыр (сра́зу) мэкнэ́ пэ́скирэ кхудя́ (се́тки) и гинэ́ пал Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="21">И отгии одотхы́р дурэды́р, Ёв дыкхця́ дуе пшалэ́н, Яково́с чхавэ́с Заведеёскирэс и Иоанос, пшалэ́с лэскирэс, савэ́ сыс дрэ ба́рка (лодка) лэ́нгирэ дадэ́са Заведеёса, савэ́ кэрэ́нас пэ́скирэ кхудя: и Ёв кхардя́ лэн Пэ́са;</verse>
				<verse number="22">и ёнэ екха́тыр мэкнэ́ ба́рка и пэ́скирэ дадэ́с и гинэ́ Лэ́са.</verse>
				<verse number="23">И Ису́со псирэлас пир сари́ Галиле́я, сыклякири манушэ́н пал Дэвлэ́стэ дрэ лэ́нгирэ синагоги и пхэни́ бахталы́ зан (звесь) пал Кралипэ́н и састякири кажно насвалыпэн и дукх дрэ манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="24">И гия́ мавлы́н (малва) пал Лэ́стэ пир сари́ Сирия: и янэ́нас кэ Ёв сарэ́н манушэ́н, савэ́ сыс насвалэ и мэньчиндлэпэ налачхэ́ Духо́стыр и чхонытконэ насвалыпнастыр, праличостыр, и Ёв састякирдя лэн.</verse>
				<verse number="25">И гинэ́ пал Лэ́стэ бут мануша́ Галилеятыр, Дэшуфорьендыр (Десятиградиятыр), Ерусалимо́стыр, Юдэя́тыр и пал Иорданостыр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="5">
				<verse number="1">Ке́ли Ису́со дыкхця́ манушэ́н, Ёв гия́ пэ бэ́рга, и, сыр бэсця́, сыкляибны́тка (учэники) Лэ́скирэ подгинэ́ кэ Ёв,</verse>
				<verse number="2">и Ёв откэрдя Пэ́скирэ ушта́ и лыя́ тэ сыклякирэ́л лэн, ракири́:</verse>
				<verse number="3">“Бахталэ́ исын одолэ́, савэ́ джинэ́на, со лэ́нгирэ духоскэ трэй Дэвэ́л; лэ́нгиро сыс Кралипэ́н дро Дэвлэ́скиро Раё.</verse>
				<verse number="4">Бахталэ́ исын одолэ́, савэ́ ровэна, пал-дова́ со Дэвэ́л подрикирэ́ла лэ́нгиро ду́хо (фа́но).</verse>
				<verse number="5">Бахталэ́ исын ковлэ́-илы́тка, пал-дова́ со пхув явэ́ла лэ́нгири.</verse>
				<verse number="6">Бахталэ́ исын одолэ́, конэ́скиро ило́ исын бокхало пал Дэвлэ́скиро лав и сыр пани́ древа́н родэ́ла чачипэ́н. Дэвэ́л чалякирэла лэ́нгиро ило́.</verse>
				<verse number="7">Бахталэ́ исын одолэ́, савэ́ примангэна банг манушэ́нгэ, пал-дова́ со лэ́нгэ явэ́ла примангло.</verse>
				<verse number="8">Бахталэ́ исын одолэ́, савэ́ндэ исын жужо́ (чы́сто) ило́, пал-дова́ со ёнэ дыкхэ́на Дэвлэ́с.</verse>
				<verse number="9">Бахталэ́ исын одолэ́, савэ́ кэрэ́на рама́нё (миро), пал-дова́ со явэ́на тэ кхарэ́н лэн ‘Дэвлэ́скирэ чхавэ́.’</verse>
				<verse number="10">Бахталэ́ исын одолэ́, конэ́с традэ́на пал чачипэ́н; лэ́нгиро исын Кралипэ́н дро Дэвлэ́скиро Раё.</verse>
				<verse number="11">Бахталэ́ сан тумэ́, ке́ли мануша́ явэ́на тэ кошэн тумэн и тэ традэ́н, и явэ́на тэ ракирэ́н налачхэ́ лава́ пэ тумэ́ндэ пал Ма́ндэ.</verse>
				<verse number="12">Явэ́н бахталэ́ и радынэ́нпэ, пал-дова́ со баро́ отдыибэ́н Дэвлэ́стыр ужакирэ́ла тумэн дро Болыбна́скиро Раё: адя́кэ традэнас и пророкэ́н, савэ́ сыс анги́л тумэ́ндэ.</verse>
				<verse number="13">Тумэ́ исын сыр лонд ваш сарэ́ манушэ́нгэ. Ко́ли ж лонд нашавэла пэ́скиро лондыпэн, нисыр нашты́ тэ кэрэ́с, соб (кай) нэвэ́стыр лонд тэ явэ́л лондо; лэ́стэ буты́р ни саво́ лачхипэ́н нанэ, екх со тэ вычхурдэс лэс яври́ тэ штавэн мануша́ ґэрэ́нца.</verse>
				<verse number="14">Тумэ́ исын сыр яг ваш сарэ́ манушэ́нгэ. Фо́ро, со исын пэ бэ́рга пэ вучипэ́н, на могинэ́ла тэ ґарадёл.</verse>
				<verse number="15">И ке́ли захачкирэна момолы́ (све́чка), на чхувэ́на ла тэл пири́, а дро шандало (подсвечнико) тэ свэнцынэл яг пир саро́ кхэр.</verse>
				<verse number="16">Адя́кэ мэк тэ свэнцынэл тумари́ яг анги́л манушэ́ндэ, соб (кай) ёнэ тэ дыкхэ́н тумарэ́ лачхэ́ рэ́нды и тэ славинэ́н Дадэ́с тумарэс Болыбнаскирэс.</verse>
				<verse number="17">На думинэн, со Мэ явдём тэ отпарував Зако́но ци пророкэ́н, нэ тэ кэра́в кэ ко́нцо/яго́ро (тэ сполнинав).</verse>
				<verse number="18">Чачэс, Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: пака на явэ́ла ко́нцо (яго́ро) болыбнаскэ и пхувьякэ, ни екх тыкны буквица ни чэрта буквакири на отлэлапэ Законо́стыр анги́л, сыр Зако́но тэ кэрэ́лпэ.</verse>
				<verse number="19">Адя́кэ, ко́ли вари-кон отпарувэла хоць екх лав припхэныбнастыр и сыклякирэ́ла адя́кэ манушэ́н, одова́ явэ́ла най тыкнэды́р дро Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё. Нэ кон кандэ́ла и кэрэ́ла пир лав, явэ́ла най барэды́р дро Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё.</verse>
				<verse number="20">Палдова́ Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: ко́ли чачипэ́н тумаро́ нанэ бутэды́р сыр лылваритконэнгиро (книжникэ́нгиро) и Фарисеенгиро чачипэ́н, тумэ́ никели на заджа́на дро Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё.</verse>
				<verse number="21">Тумэ́ шундлэ́, со ракирдэ́ дро пхурано́ часо: ‘На замар (на умар), кон жа замарэла, тэл сэ́ндо джа́ла.”</verse>
				<verse number="22">Нэ Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: ‘Кажно, кон холясо́ла пэ пэ́скирэ пшалэ́стэ ни палсо́, джа́ла тэл сэ́ндо. Кон жа пхэнэ́ла пэ́скирэ пшалэ́скэ ‘дылыно́’, явэ́ла дрэ дар Синедрионостыр. И кон пхэнэ́ла ‘бигодякиро’, явэ́ла дрэ дар, со джа́ла дро лю́но (адо) яга́са.</verse>
				<verse number="23">Адя́кэ, ко́ли ту янэса пэ́скиро да́ро кэ алта́рё, и одо́й пририпирэса, со тыро́ пшал исын холямо́ пэ Ту́тэ,</verse>
				<verse number="24">мэк пэ́скиро свэ́нто дыибэ́н анги́л алта́рё и джа́, анги́л кэр рама́нё (миро) пэ́скирэ пшалэса, тэ́ньчи джа́ и ян пэ́скиро свэ́нто дыибэ́н.</verse>
				<verse number="25">Кэр ‘рама́нё’ (миро) пэ́скирэ манушэ́са сыгэды́р, пака ту ишчо (инкэ́) сан пэ дром лэ́са, соб (кай) ману́ш тэ на отдэ́л тут сэндарискэ, а сэнда́ри тэ на отдэ́л тут дынари́скэ (слуга́скэ), и одова́ тэ на чхурдэл тут дро штарибэ́н.</verse>
				<verse number="26">Чачэс, Мэ ракира́ва ту́кэ: ту на выджаса одотхы́р, пака ту отдэса кэ най тыкнэды́р ґасприн’</verse>
				<verse number="27">Тумэ́ шундлэ́, сыр сыс пхэндло́ дро ґаратуно часо: ‘На кэр биладжаипэ́н.’</verse>
				<verse number="28">Нэ Мэ ракира́ва тумэ́нгэ, со кажно, кон дыкхэ́ла пэ джувля́тэ налачхэ́ камибнаса, одова́ ужэ кэрэ́ла биладжаипэ́н дро пэ́скиро ило́.</verse>
				<verse number="29">Ко́ли ж чачи́ якх злыджала тут кэ грэ́хо, ри́скир ла яври́ и вычхурдэ; пал-дова́ со фэды́р ваш ту́кэ тэ нашавэс екх якх, сыр саро́ тэ джал дро лю́но (адо).</verse>
				<verse number="30">Ко́ли ж чачо́ (пра́во) васт лыджа́ла тут кэ грэ́хо, отчингир лэс и вычхурдэ; пал-дова́ со фэды́р ваш ту́кэ тэ нашавэс екх васт, сыр сарэ́ маса́ тэ джа́н дро лю́но.</verse>
				<verse number="31">Адя́кэ-паць сыс пхэндло́: ‘Ко́ли вари-кон розджалапэ пэ́скирэ ромня́са, мэк тэ дэл ла́кэ лыл пал розгиибэн.’</verse>
				<verse number="32">Нэ, Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: ‘Кон мэкэ́ла пэ́скирэ ромня́ апри́ч сыр пал напатяибнытко банг, одова́ ячэ́лапэ банго́, ко́ли ёй кэрэ́ла биладжаипэ́н; а кон лэ́ла пал пэ́стэ джувля́, сави́ исын розлыджины ромэса, одова́ сы́рбы кокоро́ исын банго́ дро напатяибэн.</verse>
				<verse number="33">Ишчо шундлэ́ тумэ́, со сыс пхэндло́ дро ґаратуно часо: ‘На совлаха́, ко́ли ту на сан твардо; нэ кэр пир совлаха́ пэ́скирэ анги́л Дэвлэ́стэ!</verse>
				<verse number="34">Нэ Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: ‘На совлаха́ сарэ́са; ни болыбнаса, пал-дова́ со ёв исын Дэвлэ́скиро престоло;</verse>
				<verse number="35">ни пхувья́са, пал-дова́ со ёй исын штэ́то тэл Лэ́скирэ ґэра́, ни Ерусалимоса, пал-дова́ со ёв исын фо́ро барэ́ Крали́скиро;</verse>
				<verse number="36">на совлаха́ пэ́скирэ шэрэ́са, пал-дова́ со ни екх бал на могинэ́са тэ кэрэ́с ни парнэса, ни калэса.</verse>
				<verse number="37">Мэк тэ явэ́л тумаро́ лав ‘ны, ны’, ‘над, над’, а со упрэдыр далэ́стыр, дова́ исын налачхэстыр.’</verse>
				<verse number="38">Тумэ́ шундлэ́, со сыс пхэндло́: ‘Якх пал якх, и данд пал данд.’</verse>
				<verse number="39">Нэ Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: на кэр фуипэ́н палэ одолэ́скэ, кон кэрдя́ фуипэ́н ту́кэ; нэ кон пэкавэла тут дрэ тыри́ чачи́ (право) чам (шчока), тэ́ньчи ри́скир кэ ёв яви́р.</verse>
				<verse number="40">Нэ кон закамэ́ла тэ сэндинэлпэ ту́са и тэ лэл ту́тыр гад, отдэ́ лэ́скэ и упратуно урибэ́н.</verse>
				<verse number="41">Нэ кон зачхувэла тут тэ джал лэ́са екх вэрста, джа́ лэ́са дуй.</verse>
				<verse number="42">Кон мангэ́ла ту́тыр, дэ, и на отрисёв одолэ́стыр, кон камэ́ла тэ залэл ту́тыр.</verse>
				<verse number="43">Тумэ́ шундлэ́, со сыс пхэндло́: ‘Сыка́в паты́в пэ́скирэ пашатунэ́ манушэ́скэ и на сыка́в паты́в пэ́скирэ вэргэ́нгэ (врогэ́нгэ).’</verse>
				<verse number="44">Нэ Мэ пхэна́ва тумэ́нгэ: сыкавэ́н паты́в пэ́скирэ вэргэ́нгэ, и мангэ́нпэ Дэвлэ́скэ пал одолэ́ндэ, савэ́ кошэна тумэн, кэрэ́н лачхипэ́н одолэ́нгэ, савэ́ древа́н на камэ́на тумэн и мангэ́нпэ Дэвлэ́скэ пал одолэ́ндэ, савэ́ нашукар отлыджанапэ кэ тумэ́ и традэ́на тумэн;</verse>
				<verse number="45">соб (кай) тумэ́ могинэ́нас тэ явэ́н ‘чхавэ́ Болыбна́скирэ Дадэ́скирэ’, и Ёв зачхувэла Пэ́скиро Кхам тэ свэнцынэл пэ лачхэ́ и налачхэ́ манушэ́ндэ, и бичхавэ́ла брышы́нд пэ одолэ́ндэ, кон кэрэ́ла лачхипэ́н и кон кэрэ́ла фуипэ́н.</verse>
				<verse number="46">Палдова́, ко́ли тумэ́ сыкавэ́на паты́в одолэ́нгэ, савэ́нгэ тумэ́ сан дро́га, саво́ отдыибэ́н Дэвлэ́стыр явэ́ла тумэ́нгэ? И мытоскирэ скэдыибнарья кэрэ́на адя́кэ.</verse>
				<verse number="47">Нэ ко́ли тумэ́ дэ́на ‘добридим’ пэ́скирэ пшалэ́нгэ, со дасаво тумэ́ кэрэ́на? Аж На́юды кэрэ́на адя́кэ.</verse>
				<verse number="48">Палдова́ явэ́н бидошакирэ, сыр бидошакиро исын тумаро́ Болыбна́скиро Дад.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="6">
				<verse number="1">Дыкхэ́н, и на сыкавэ́н пэ́скиро патяибэ́н пэ якха́ манушэ́нгэ; ко́ли на адя́кэ, на явэ́ла тумэ́нгэ отдыибэ́н Болыбна́скирэ Дадэ́стыр.</verse>
				<verse number="2">Нэ ко́ли ту дэ́са одолэ́нгэ, савэ́ндэ исын трэ́бима, на пхурдэ зоралэ́с шарибнаса дро ро́го (труба) анги́л пэ́стэ, сыр кэрэ́на дуемуитка мануша́ дрэ синагоги и пэ вули́цы (га́сы), соб (кай) тэ славинэ́н лэн мануша́. Чачэс, ракира́ва тумэ́нгэ: ёнэ ужэ дорэснэ́ пэ́скиро отдыибэ́н.</verse>
				<verse number="3">Нэ ке́ли ту дэ́са одолэ́нгэ, савэ́ндэ сыс трэ́бима, мэк тыро́ зэ́рво (ле́во) васт на джинэ́ла, со кэрэ́ла чачо́ (право).</verse>
				<verse number="4">Соб (кай) тыро́ дыибэ́н тэ на явэ́л дыцьло; и Дад тыро́, Саво́ дыкхэ́ла саро́, отдэ́ла ту́кэ тыро́ отдыибэ́н.</verse>
				<verse number="5">Ке́ли ту мангэсапэ, на яв сыр кадалэ́ дуемуитка, савэ́ камэ́на тэ тэрдён пэ вэ́нглы яври́ и дрэ синагоги, соб (кай) лэн тэ дыкхэ́н мануша́. Чачэс, Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: ёнэ ужэ дорэснэ́ пэ́скиро отдыибэ́н.</verse>
				<verse number="6">Ке́ли ту мангэсапэ, заджа́ дрэ андратуны́ шту́ба пэ́скири, пхандэ вуда́р, и мангпэ Дадэ́скэ тырэ́скэ, Саво́ исын надыцьло; и Дад тыро́, Саво́ дыкхэ́ла тут, со явирэ́нгэ на дыцьло, отдэ́ла ту́кэ.</verse>
				<verse number="7">Ке́ли ту мангэсапэ, на ра́кир бут лава́, сыр На́юды, савэ́ думинэ́на, со лэн ушунэна пал лэ́нгирэ длэнгэ мангипэна.</verse>
				<verse number="8">На явэ́н, сыр ёнэ исын, пал-дова́ со Дад тумаро́ джинэ́ла, со тумэ́нгэ трэй анги́л, сыр тумэ́ помангэна Лэ́стыр.</verse>
				<verse number="9">Мангэ́нпэ жэ адя́кэ: ‘Дад амаро́ Болыбна́скиро, Саво́ исын дро Болыбна́скиро Раё! Мэк тэ славинэлпэ Тыро́ лав;</verse>
				<verse number="10">Мэк тэ явэ́л Тыро́ Кралипэ́н, Мэк тэ сполнинэ́лпэ Тыри́ во́ля пэ пхув, Сыр и пэ болыбэ́н;</verse>
				<verse number="11">Подэ амэ́нгэ маро́ со дывэ́с;</verse>
				<verse number="12">И приманг амэ́нгэ длуги амарэ́, Сыр амэ примангаса одолэ́нгэ, Савэ исын вужлэ амэ́нгэ;</verse>
				<verse number="13">И на домэк амэн кэ чорипэ́н; нэ зра́кх амэн налачхэстыр; пал-дова́ со исын Тыро́ Кралипэ́н и зор и сла́ва пэ ве́ки. Ами́нь.’</verse>
				<verse number="14">Пал-дова́, ко́ли тумэ́ примангэна манушэ́нгэ пал лэ́нгирэ грэ́хи, тумаро́ Болыбна́скиро Дад примангэла тумэ́нгэ,</verse>
				<verse number="15">нэ ко́ли тумэ на явэ́на тэ примангэн грэ́хи манушэ́нгэ, тумаро́ Болыбна́скиро Дад на примангэла грэ́хи тумарэ́.</verse>
				<verse number="16">Ке́ли тумэ́ постинэна, на кэрэ́н рондлэ́ муя́, сыр кэрэ́на дуемуитка, пал-дова́ со ёнэ гаравэна пэ́скирэ чачунэ́ муя́, соб (кай) мануша́ тэ дыкхэ́н, со ёнэ постинэна. Чачэс, Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: ‘Ёнэ ужэ дорэснэ́ пэ́скиро отдыибэ́н.’</verse>
				<verse number="17">Ке́ли ту постинэса, помакх пэ́скиро шэро́ и вымор муй пэ́скиро,</verse>
				<verse number="18">соб (кай) тэ на сыкавэспэ явирэ́нгэ, со ту постинэса, нэ екхэ Дадэ́скэ тырэ́скэ, Саво́ исын надыцьло; и Дад тыро́, Саво́ дыкхэ́ла дова́, со на дыкхэ́на яви́р мануша́, отдэ́ла ту́кэ лачхипна́са.</verse>
				<verse number="19">На кэдэн пэ́скэ кучипэна пэ пхув, кай моль и оржа хасякирэна, и чора подґанавэнапэ и чорэна;</verse>
				<verse number="20">нэ кэдэн пэ́скэ кучипэ́н ваш Болыбна́скиро Раё, кай ни моль, ни оржа на хасякирэ́ла, ни чора на подґанавэнапэ; и на чорэна;</verse>
				<verse number="21">пал-дова́ со, кай тыро́ кучипэ́н исын, одо́й тыро́ ило́ явэ́ла.</verse>
				<verse number="22">Якха́ исын сыр момолы́тко (свети́льнико) ваш маса́. Палдава́, ко́ли якх тыри́ явэ́ла жужы (чысто), тэды тырэ́ маса́ явэ́на жужэ́.</verse>
				<verse number="23">Ко́ли якх тыри́ на явэ́ла жужы, тэды сарэ́ маса́ тырэ́ явэ́на дро цямлыпэ́н. Палдава́, ко́ли яг, сави́ исын дрэ ту́тэ, яця́ цямлыпнаса, саво́ ж баро́ тэды исын дава́ калыпэ́н (цямлыпэ́н).</verse>
				<verse number="24">Нико́н на могинэ́ла тэ дынаринэ́л дуе рангэ, ци екхэ́скэ явэ́ла тэ сыкавэ́л паты́в, нэ яви́р явэ́ла на пир ило́; ци явэ́ла чачуно́ кэ екх, а кэ яви́р явэ́ла на пир ило́. Тумэ́нгэ нашты́ тэ дынаринэ́н (тэ служынэн) Дэвлэ́скэ и барвалыпнаскэ.</verse>
				<verse number="25">Палдава́ Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: на пиридживэн пал тумаро́ джиибэ́н, со тумэ́нгэ тэ хан ци тэ пьен; ци пал тумарэ́ маса́, со тэ урьен. Нау́што (хай) джиибэ́н исын на дрогэдыр хабнастыр, нау́што маса́ исын на дрогэдыр урибнастыр?</verse>
				<verse number="26">Подыкхэн пэ болыбнытконэ чириклендэ; ёнэ на сеинэна, на счхинэна, на чхувэ́на счхиндло дрэ шу́рна; и Дад тумаро́ Болыбна́скиро чаравэла лэн. Нау́што тумэ́ на сан пэ бут дрогэдыр лэ́ндыр?</verse>
				<verse number="27">Нэ кон тумэ́ндыр, пиридживи пал джиибэ́н, могинэ́ла тэ кэрэ́л длэнгэдыр пэ на́бут пэ́скиро джиибэ́н?</verse>
				<verse number="28">Нэ со тумэ́ пиридживэна пал урибэ́н? Дыкхэ́н пэ фэлды́тка лилии, сыр ёнэ барьёна; на кэрэ́на буты́, на кхувэна тхава,</verse>
				<verse number="29">нэ Мэ пхэна́ва тумэ́нгэ, со и Соломо́но пэ́скирэ барвалыпнаса на урьеласпэ адя́кэ, сыр кажно лэ́ндыр.</verse>
				<verse number="30">Ко́ли ж дасаво урибэ́н Дэвэ́л дэ́ла фэлдытконэ чарьякэ, сави́ ададывэ́с исын, нэ атася́ явэ́ла чхурдыи дро бов, тэды со ж на фэды́р Ёв дэ́ла тумэ́нгэ урибэ́н, тумэ́ ж сан набарэ́ – патяибнаскирэ мануша́?</verse>
				<verse number="31">Тэды на пиридживэн, и на ракирэ́н: ‘Со амэ́нгэ тэ хас?’ ци ‘Со тэ пьяс, ци дро со тэ урьяваспэ?’</verse>
				<verse number="32">Пал-дова́ со саро́ дава́ родэ́на На́юды, и пал-дова́ со Дад тумаро́ Болыбна́скиро джинэ́ла, со тумэ́ндэ исын трэ́бима дро дава́ саро́.</verse>
				<verse number="33">Родэ́н жа анги́л Дэвлэ́скиро Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё и чачипэ́н Лэ́скиро, саро́ яви́р явэ́ла дыно́ тумэ́нгэ упралэстыр.</verse>
				<verse number="34">Палдова́ на пиридживэн пал атасятуно дывэ́с, пал-дова́ со атасятуно дывэ́с кокоро́ явэ́ла тэ думинэл пал пэ́стэ; ухты́лла (до́си) пхарипэ́н ваш кажно дывэ́с.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="7">
				<verse number="1">На сэндинэ́н, и тумэн на явэ́на тэ сэндинэ́н,</verse>
				<verse number="2">пал-дова́ со, сыр тумэ́ сэндинэна, адя́кэ-паць и тумэн явэ́на тэ сэндинэ́н; савэ́ мераса тумэ́ меринэна, дасавэ́-паць мераса тумэн явэ́на тэ меринэн.</verse>
				<verse number="3">Со́скэ ту дыкхэ́са пэ тыкны пхусинка дрэ якх тырэ́ пшалэскири, а баро́ бэрно на дыкхэ́са дрэ пэ́скири якх?</verse>
				<verse number="4">Ци, сыр ту пхэнэ́са пшалэ́скэ пэскирэскэ; ‘дэ, мэ вылава пхусинка тырэ́ якхатыр; а бэрно исын дрэ тыри́ якх?</verse>
				<verse number="5">Дуемуитко, вылэ англэды́р бэрно пэ́скирэ якхатыр, тэды дыкхэ́са, сыр тэ вылэс пхусинка тырэ́ пшалэ́скирэ якхатыр.</verse>
				<verse number="6">На дэн дова́, со исын свэ́нто, джуклэнгэ, на чхурдэ́н мутиня (жэмчуги) анги́л балычэндэ, соб (кай) ёнэ тэ на штакирэн лэн ґэрэ́нца, и тэ на рисён, и тэ на роскушэн тумэн.</verse>
				<verse number="7">Мангэ́н, и явэ́ла дыно́ тумэ́нгэ; родэ́н, и латхэ́на; марэ́н дро вуда́р, и псиравэна (отпхандэна) тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="8">Пал-дова́ со кажно, кон мангэ́ла, дорэсэ́ла пэ́скиро; кажно, кон родэ́ла, латхэ́ла; кажнонэ́скэ, кон марэла дро вуда́р, явэ́ла псирадо (отпхандло).</verse>
				<verse number="9">Ци исын вари-кон тумэ́ндыр, ко́ли лэ́скиро чхаво́ мангэ́ла лэ́стыр маро́, тэ дэл чхавэ́скэ бар?</verse>
				<verse number="10">И ке́ли мангэ́ла мачхо, тэ дэл лэ́скэ сапэс?</verse>
				<verse number="11">Ко́ли тумэ́ сан налачхэ́, и джинэ́на тэ кэрэ́н лачхипэ́н пэ́скирэ чхавэ́нгэ, пэ кицы́ буты́р тумэ́ндыр тумаро́ Болыбна́скиро Дад кэрэ́ла лачхипэ́н одолэ́нгэ, савэ́ мангэна Лэ́стыр.</verse>
				<verse number="12">Кэрэ́н дова́ явирэ́нгэ, со тумэ́нгэ исын пир ило́, соб (кай) и яви́р тэ кэрэ́н тумэ́нгэ; Зако́но и проро́ки сыклякирэ́на дава́-паць.</verse>
				<verse number="13">Заджа́н дро цясно (танго) по́рта, пал-дова́ со буґлы исын по́рта и отпхандло исын дром, саво́ лыджа́ла дро хасякирибэн, и бут джа́на дро дава́ вуда́р.</verse>
				<verse number="14">Пал-дова́ со цясно исын по́рта и набуґло исын дром, саво́ лыджа́ла дро джиибэ́н, и на́бут латхэ́на лэс.</verse>
				<verse number="15">Ракхэ́нпэ хоханэ́ пророкэндыр, савэ́ явэ́на кэ амэ дрэ бакраны и́дя, нэ андра́л ёнэ исын холямэ́ рува́;</verse>
				<verse number="16">тумэ́ ґалёна лэн пир лэ́нгирэ барьякирдэ́. Ци скэдэ́на дылынэ́ чарьятыр винаградо (дракх) ци инжыро кодрилёстыр (дедоўникостыр)?</verse>
				<verse number="17">Адя́кэ-паць кажно лачхо́ кашт дэ́ла лачхэ́ барьякирдэ́ (пло́ды) и дылыно́ кашт дэ́ла дылынэ́ барьякирдэ́.</verse>
				<verse number="18">Лачхо́ кашт на могинэ́ла тэ дэл дылынэ́ барьякирдэ́, и дылыно́ кашт на дэ́ла лачхэ́ барьякирдэ́.</verse>
				<verse number="19">И кажно кашт, со на дэ́ла лачхэ́ барьякирдэ́, чингирэна тэлэ́ и чхурдэна дрэ яг.</verse>
				<verse number="20">Адя́кэ пир лэ́нгирэ барьякирдэ́ тумэ́ ґалёна хоханэ́ пророкэ́н.</verse>
				<verse number="21">На кажно, саво́ ракирэ́ла Ма́нгэ: ‘Дэ́вла, Дэ́вла!’ – заджа́ла дро Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё; нэ кодова́, саво́ кэрэ́ла пир во́ля Мирэ́ Дадэ́скири, Саво́ исын дро Болыбна́скиро Раё.</verse>
				<verse number="22">Бут мануша́ пхэнэ́на Ма́нгэ дро дова́ дывэ́с, ке́ли явэ́на тэ сэндинэ́н: ‘Дэ́вла, Дэ́вла! Ци на Тырэ́ лавэ́са амэ ангилпхэндям? Ци на Тырэ́ лавэ́са амэ вытрадасас налачхэ́ ду́хи? Ци на Тырэ́ лавэ́са бут ди́вы кэрасас?’</verse>
				<verse number="23">Тэ́ньци Мэ пхэна́ва лэ́нгэ: ‘Мэ никели на джиндём тумэн; джа́н криг Ма́ндыр тумэ́, савэ́ кэрэ́на чорипэ́н.’</verse>
				<verse number="24">Кажно, кон шунэ́ла лава́ Мирэ́ и кандэ́ла лэн, исын сыр годьваро́ ману́ш, кон чхудя́ пэ́скиро кхэр пэ бар.</verse>
				<verse number="25">И гинэ́ брышында, и ґаздынэ́пэ рэ́ки (лэня́), и лынэ́ тэ пхурдэ́н балваля, и саро́ пыя́ пэ дава́ кхэр; и ёв на пыя́, пал-дова́ со сыс чхудо́ пэ бар.</verse>
				<verse number="26">Нэ кажно, кон шунэ́ла лава́ Мирэ́, и на кандэ́ла лэн, исын сыр балвалитко ману́ш, кон чхудя́ пэ́скиро кхэр пэ пра́хо;</verse>
				<verse number="27">и гинэ́ брышында, и ґаздынэ́пэ рэ́ки (лэня́), и лынэ́ тэ пхурдэ́н балваля, и саро́ пыя́ пэ дава́ кхэр. И пыя́ кхэр, и роспыяпэ сарэ́са.’”</verse>
				<verse number="28">И сыс адя́кэ: ке́ли Ису́со кончындя далэ́ лава́, мануша́ дивиндлэ́пэ Лэ́скирэ сыклякирибнастыр,</verse>
				<verse number="29">пал-дова́ со Ёв сыклякирдя́, сыр Одова́, Савэ́стэ исын право, а на сыр лылвари́тка (кни́жники).</verse>
			</chapter>
			<chapter number="8">
				<verse number="1">И ке́ли Ёв гия́ тэлэ́ бэрга́тыр, бут мануша́ гинэ́ пал Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="2">И акэ, проказытко ману́ш подги́я и пыя́ пэ чанга́ анги́л Лэ́стэ, ракири́: “Раё Дэ́вла, ко́ли Ту́кэ исын пир ило́, высастя΄кир ман”</verse>
				<verse number="3">Ису́со протырдыя́ васт, чиладя́ (чыпиндя) лэс и пхэндя́: “Пир ило́ исын, ту какана́ сан жужо́ (чысто).” И ада́й жэ ёв сыс высастякирдо проказатыр.</verse>
				<verse number="4">И раки́рла лэ́скэ Ису́со: “Дыкх жэ; ни конэ́скэ на ра́кир, нэ джа́, сыка́в пэс раша́скэ, ян да́ро, со припхэндя́ Мо́йза, сыр допхэныбэ́н манушэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="5">Сыр Ёв гия́ дро Капернаумо, подги́я кэ Ёв шэлэнгирэ-халадытко барыдыро́ и мангдя́ Лэс тэ помогинэл,</verse>
				<verse number="6">и пхэндя́: “Раё Дэ́вла миро дына́ри (слуга), исын пашто́ розмардо праличоса кхэрэ́ и древа́н мэньчынэлапэ дукхэндыр.”</verse>
				<verse number="7">Ису́со ракирэ́ла лэ́скэ: “Мэ ява́ва и высастякирава лэс.”</verse>
				<verse number="8">Нэ шэлэнгиро отпхэндя́: “Раё Дэ́вла, мэ на сом мол, соб (кай) Ту тэ заджас дро миро кхэр, нэ Ту екх пхэн лав и явэ́ла миро дына́ри нэвэ́стыр састо́.</verse>
				<verse number="9">И мэ адя́кэ-паць сом ману́ш, пэ конэ́стэ исын барыдыра́, ма́ндэ исын халадэ́, савэ́ кандэ́на ман, и мэ пхэна́ва екхэ́скэ: ‘Джа́’, и джа́ла; и явирэскэ: ‘Яв’, и явэ́ла, и кадалэскэ дынари́скэ мирэ́скэ: ‘Кэр дава́’, и кэрэ́ла.”</verse>
				<verse number="10">И сыр Ису́со шундя́ дава́, дивиндяпэ и пхэндя́ манушэ́нгэ, савэ́ гинэ́ пал Лэ́стэ: “Чачэс, Мэ пхэна́ва тумэ́нгэ: Мэ на латхём дасаво патяибэ́н и дро Израилё.</verse>
				<verse number="11">Мэ пхэна́ва тумэ́нгэ, со бут яви́р явэ́на вастоко́стыр и западостыр (пал-панендыр) и бэшэна пал сками́нд Авраамоса, Исакоса и Яковоса дро Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё,</verse>
				<verse number="12">нэ манушэ́н, савэ́н выкэдынэ́ ваш Кралипэ́н, Дэвэ́л традэ́ла яври́ дрэ калыпэ́н; одо́й явэ́ла роибэ́н и дандэнгири скрежыма”</verse>
				<verse number="13">И пхэндя́ Ису́со шэлэнгирэскэ: “Джа́, пал тыро́ патяибэ́н явэ́ла ту́кэ кэрдо́” И дына́ри высастия дрэ кодова́-паць мардо́ (шту́нда).</verse>
				<verse number="14">И явдя́ Ису́со дро Пэтрискиро кхэр, и дыкхця́, со лэ́скири сасуй сыс пашты хачкирибнаса:</verse>
				<verse number="15">и Ёв чиладя́ ла́киро васт, и хачкирибэ́н ячкирдя́ ла, и ёй уштыя́ и дынариндя́ лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="16">Ке́ли явдя́ бэльвэ́ль, янэ́нас кэ Ёв бутэ́ манушэ́н, савэ́ндэ сыс на́лачхо ду́хо (фа́но), и Ёв традыя́ яври́ ду́хи (фаны) лавэскирэ зорья́са, и Ёв высастякирдя́ сарэ́н, савэ́ сыс насвалэ;</verse>
				<verse number="17">соб (кай) тэ кэрэ́лпэ дова́, со пхэндя́ проро́ко Исаё: “Ёв лыя́ пэ Пэ́стэ амаро́ бизорьякирибэн и лыджия́ сарэ́ амарэ́ насвалыпэна.”</verse>
				<verse number="18">Ке́ли Ису́со дыкхця́ бут манушэ́н пашы́л Пэ́стэ, Ёв припхэндя́ Пэ́скирэ сыкляибнытконэ́нгэ тэ джа́н пэ яви́р брэ́го.</verse>
				<verse number="19">И подги́я кэ Ёв екх лылвари́тко и пхэндя́: “Сыклякирибна́скиро (Учытелё)! Мэ джа́ва Ту́са, карик и Ту джа́са.”</verse>
				<verse number="20">И ракирэ́ла лэ́скэ Ису́со: “Локхнендэ (лисэндэ) исын норы, болыбна́скирэ чириклендэ исын гня́зды (ку́фы), а Манушэ́скирэ Чхавэ́скэ нанэ кай шэро́ тэ чхувэ́л.”</verse>
				<verse number="21">Нэ яви́р пхэндя́ Лэ́скэ: “Раё Дэ́вла, мэк ман анги́л тэ гаравав мирэ́ дадэ́с.”</verse>
				<verse number="22">Нэ Ису́со ракирэ́ла лэ́скэ: “Яв Ма́нца; мэк мулэ́ тэ гаравэн пэ́скирэ мулэн.”</verse>
				<verse number="23">Ке́ли гия́ Ису́со андрэ́ ба́рка, бут Лэ́скирэ сыкляибны́тка гинэ́ пал Лэ́стэ</verse>
				<verse number="24">и, акэ, ґаздыя́пэ баро́ штормо адя́кэ, со ба́рка зачхувэласпэ валнэнца; нэ Ёв сыс суто́.</verse>
				<verse number="25">Кэ Ёв подгинэ́ сыкляибны́тка, джангадэ Лэс, ракири́: “Раё Дэ́вла, зра́кх, амэ тасадёваса.”</verse>
				<verse number="26">И Ёв ракирэ́ла лэ́нгэ: “Со́скэ тумэ́ сан дарандытка, тумэ́ сан мануша́ набарэ́ патяибна́са!” Тэ́ньци уштыи, Ёв припхэндя́ балвалякэ и морёскэ, и кэрдя́пэ баро́ штылыпэн.</verse>
				<verse number="27">И мануша́ дивиндлэ́пэ и ракирдэ́: “Кон адава́ Ману́ш исын, со аж балва́л и мо́рё (дэрья́в) Лэс кандэ́на?”</verse>
				<verse number="28">И ке́ли Ёв явдя́ пэ яви́р брэ́го пэ Гадариноскири пхув, пирилынэ Лэс дуй мануша́ налачхэ́ духэнца (фанэнца), савэ́ джа́нас яври́ маґилытконэ пешчэрэндыр (ґебарэндыр) дасавэ́ холямэ́, со нико́н на могинэлас тэ джал пир дова́ дром.</verse>
				<verse number="29">И, акэ, ёнэ дэ́нас го́дла, ракири́: “Со Ту́кэ трэй амэ́ндыр, Чхаво́ Дэвлэ́скиро? Явдян Ту адари́к анги́л упхэндло́ мардо́ (шту́нда) тэ мэньчынэс амэн?”</verse>
				<verse number="30">Сыс ґурто балычэн, савэ́ ханас чар на́дур лэ́ндыр.</verse>
				<verse number="31">И налачхэ́ ду́хи (фаны) мангэнас Лэс: “Ко́ли Ту традэсас яври́ амэн, бичха́в амэн дро ґурто балычэнгиро”</verse>
				<verse number="32">И Ёв пхэндя́ лэ́нгэ: “Джа́н.” И ёнэ мэкнэ́ манушэ́н и загинэ́ дрэ балычэндэ, и, акэ, саро́ ґурто балычэнгиро чхурдыяпэ брэгоскирэ крутыматыр дро мо́рё (дэрья́в) и ёнэ тасадынэ дро пани́.</verse>
				<verse number="33">Чхупна́рья (пасту́хи) балычэнгирэ нашнэ́, и явнэ́ дро фо́ро, и роспхэндлэ́ саро́, и пал манушэ́ндэ налачхэ́ духэнца.</verse>
				<verse number="34">И, акэ, саро́ фо́ро выгия́ тэ пирилэл Исусо́с, и, сыр дыкхнэ́ Лэс, мангнэ́ Лэс тэ дурьёл лэ́нгирэ пхувья́тыр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="9">
				<verse number="1">И загии дрэ ба́рка, Ёв традыя́ палэ и явдя́ дро Пэ́скиро фо́ро.</verse>
				<verse number="2">И, акэ, лыджа́нас кэ Ёв насвалэ манушэ́с, саво́ сыс пашто́ пэ матрацо. И сыр Ису́со дыкхця́ лэ́нгиро патяибэ́н, пхэндя́ насвалэскэ: “Яв муршкано́, чхаво́ Миро, отмэкнэ грэ́хи тырэ́!”</verse>
				<verse number="3">Тэды пхэндлэ́ лылвари́тка екх екхэ́скэ: “Кадава́ ману́ш тэлякирэла Дэвлэ́с!”</verse>
				<verse number="4">И Ису́со, джины́, со ёнэ думиндлэ, пхэндя́: “Со́скэ ишчо (инкэ́) тумэ́ думинэ́на фуипэ́н дрэ пэ́скирэ илэ?</verse>
				<verse number="5">нэ со локхэды́р тэ пхэнэ́с: ‘Тырэ́ грэ́хи отмэкнэ’, ци: ‘Ушты́ и псир?’</verse>
				<verse number="6">А соб (кай) тумэ́ тэ джинэ́н, со Чхавэ́стэ Манушэскирэстэ исын зор пэ пхув тэ отмэкэ́л грэ́хи,” тэды Ёв ракирэ́ла насвалэскэ: “Ушты́, лэ матрацо пэ́скиро, и джа́ дро пэ́скиро кхэр.”</verse>
				<verse number="7">И ёв уштыя́, и гия́ дро пэ́скиро кхэр.</verse>
				<verse number="8">Ке́ли мануша́ дыкхнэ́ дава́, ёнэ дивиндлэ́пэ и славиндлэ Дэвлэ́с, со Ёв дыя́ дасави́ зор манушэ́нгэ.</verse>
				<verse number="9">И сыр Ису́со джа́лас пашы́л одотхы́р, Ёв дыкхця́ манушэ́с, саво́ сыс бэшто́ дро мытытко (налогитко) кхэр, Матфеёс, и раки́рла Лэ́скэ: “Яв Ма́нца”, и ёв уштыя́ и гия́ пал Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="10">И сыр пригияпэ Лэ́скэ тэ бэшэ́л пал сками́нд и, акэ, бут мытоскирэ скэдыибнарья и грэхэнгирэ явнэ́ и бэшнэ́ пал сками́нд Лэ́са, и Лэ́скирэ сыкляибнытконэ́нца.</verse>
				<verse number="11">И ке́ли Фарисе́и дыкхнэ́ дава́, то пхэндлэ́ Лэ́скирэ сыкляибнытконэ́нгэ: “Со́скэ Сыклякирибна́скиро тумаро́ ха́ла грэхэнгирэнца и мытоскирэ скэдыибнарьенца?”</verse>
				<verse number="12">Нэ Ёв шундя́ дава́ и пхэндя́: “На́ састэ манушэ́нгэ трэй састыпнари (до́кторо), а насвалэнгэ,</verse>
				<verse number="13">нэ джа́н, сыклён, со дава́ значынэ́ла, со Библия раки́рла: “Ма́нгэ трэй лачхэ́-илы́ткима дрэ манушэ́ндэ, а на свэ́нта дыибэна́”, палдава́ Мэ явдём тэ кхарав кэ Пэ на чачунэ́ манушэ́н, а грэхэнгирэн”</verse>
				<verse number="14">Тэ́ньци явнэ́ кэ Ёв Ианоскирэ сыкляибны́тка и ракирна: “Со́скэ амэ и Фарисе́и постинаса, нэ Тырэ́ сыкляибны́тка на постинэна?”</verse>
				<verse number="15">И пхэндя́ лэ́нгэ Ису́со: “Нау́што могинэ́на Тэрнэскирэ гости тэ явэ́н смэнтна (печальна) дрэ бьявитко шту́ба, пака Тэрно́ исын лэ́нца? Дывэса́ явэ́на, ке́ли Тэрно́ явэ́ла лыно́ лэ́ндыр, и тэды ёнэ явэ́на тэ постинэн.</verse>
				<verse number="16">Нико́н на чхувэ́ла котэ́р (куско) нэво́ тхан пэ пхурано́ урибэ́н; пал-дова́ со присудо котэ́р розрискирла и лёха (дира) явэ́ла ишчо (инкэ́) барэды́р.</verse>
				<verse number="17">Нико́н на чхувэ́ла нэви́ мол (вино) дрэ пхуранэ́ гонэ́, пал-дова́ со кушэнапэ пхуранэ́, и мол вычхувэлапэ и гонэ́ хасёна. Нэ нэви́ мол чхувэ́на дрэ нэвэ гонэ́, и зракхэнапэ екх и яви́р.”</verse>
				<verse number="18">Сыр Ёв ракирдя́ дава́, Юды́тко барыдыро́ подги́я, и, пыи пэ чанга́, пхэндя́: “Чхай мири́ акана́ мыя́; нэ Ту яв, чхув васт Тыро́ пэ ла́тэ, и ёй отджидёла.”</verse>
				<verse number="19">И уштыя́ Ису́со и гия́ пал лэ́стэ, и адя́кэ-паць Лэ́скирэ сыкляибны́тка.</verse>
				<verse number="20">И, акэ, джувлы́, сави́ сыс древа́н насвалы дэшуду́й бэрш тхадунэ ратвалыпнаса, загии пала́л лэ́стыр, ёй чиладя́ яго́ро (краё) Лэ́скирэ урибнаскиро,</verse>
				<verse number="21">пал-дова́ со ёй ракирдя́ кокори пэ́скэ: “Ко́ли мэ фэ́ни (то́ка) чилававас урибэ́н Лэ́скиро, то мэ састёвавас.”</verse>
				<verse number="22">И Ису́со рисия́ палэ, дыкхи́ ла, пхэндя́: “Яв муршканы, чха́е, тыро́ патяибэ́н зракхця́ тут.” И екха́тыр (сра́зу) ада́я джувлы́ яця́ састы.</verse>
				<verse number="23">Ке́ли Ису́со загия́ дро барыдырэскиро кхэр, дыкхця́ башаибнаскирэн пэ свирольки и бут явирэ манушэ́н, савэ́ шуминдлэ годлэнца,</verse>
				<verse number="24">И Ёв пхэндя́: “Джа́н яври́, сарэ́! Тэрны́ патывалы́ джувлы́ исын намулы, нэ ёй исын суты.” И ёнэ сандлэпэ Лэ́стыр.</verse>
				<verse number="25">И ке́ли мануша́ сыс бичхадэ́ яври́, Ёв гия́ дрэ шту́ба, лыя́ ла пал васт, и уштыя́ тэрны́ патывалы́ джувлы́.</verse>
				<verse number="26">И мавлы́н (малва) пал дава́ розгия́пэ пир сари́ доя́ пхув.</verse>
				<verse number="27">И ке́ли Ису́со джа́лас одотхы́р, дуй корорэ́ мануша́ гинэ́ пал Лэ́стэ, дыи го́дла: “Потангинэ (пожалин) амэн, Чхаво́ Давидо́скиро!”</verse>
				<verse number="28">И ке́ли Ёв загия́ дро кхэр, корорэ́ мануша́ подгинэ́ кэ Ёв, и Ёв пхэндя́ лэ́нгэ: “Ишчо патя́на, со Мэ могина́ва дава́ тэ кэра́в?” Ёнэ ракирна Лэ́скэ: “Чачо́, Раё Дэ́вла.”</verse>
				<verse number="29">Тэ́ньци Ёв чиладя́ якха́ лэ́нгирэ и пхэндя́: “Мэк тэ явэ́л тумэ́нгэ пир тумаро́ патяибэ́н.”</verse>
				<verse number="30">И откэрдэпэ лэ́нгирэ якха́. И Ису́со зорья́са упхэндя лэ́нгэ: “Соб (кай) нико́н тэ на джинэ́л.”</verse>
				<verse number="31">Нэ ке́ли ёнэ гинэ́ пэ́скэ, роспхэндлэ́ пал Лэ́стэ пир сари́ кодоя пхув.</verse>
				<verse number="32">Ке́ли ж ёнэ джа́нас, яври́ кэ Ёв яндлэ́ немонэ (мутонэ) манушэ́с налачхэ́ духо́са.</verse>
				<verse number="33">И ке́ли на́лачхо ду́хо сыс традыно яври́, немо (муто) лыя́ тэ ракирэ́л. И дивиндлэ́пэ мануша́, ракири́: “Ние́кхвар на сыс дасаво дро Израилё!”</verse>
				<verse number="34">Нэ Фарисе́и ракирэ́нас: “Дава́ исын налачхэ́-духэнгиро хула́й, савья́са зорья́са Ёв традэ́ла яври́ налачхэ́ ду́хи.”</verse>
				<verse number="35">И псирэлас Ису́со пир фо́рья и гава́, сыклякири дрэ лэ́нгирэ синагоги Дэвлэ́скири бахталы́ зан (звесь) и састякирдя кажно насвалыпэн и дукх дрэ манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="36">Ке́ли Ёв дыкхця́ бут манушэ́н, тэды древа́н потангиндя лэн, пал-дова́ со ёнэ пынэ́ дро ду́хо и сыс кажно пэ́скэ, сыр бакря́ би чхупнарискиро.</verse>
				<verse number="37">Тэ́ньци Ёв ракирэ́ла Пэ́скирэ сыкляибнытконэ́нгэ (учэникэнгэ): “Чачо́, убияндыпэн исын барвало́, а бутярнэ́ исын на́бут;</verse>
				<verse number="38">мангэ́н палдава́ Рас-Дэвлэ́с, Кон исын Хула́й пэ фэ́лды, соб (кай) ёв тэ бичхавэл бутярнэн пэ убияндыпэн Пэ́скиро.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="10">
				<verse number="1">И ке́ли Ису́со кхардя́ дэшудуен сыкляибнытконэ́н кэ Пэ, Ёв дыя́ лэ́нгэ зор пэ налачхэ́ ду́хи, соб (кай) тэ традэ́н яври́ лэн манушэ́ндыр и састякирэн кажно насвалыпэн и дукх.</verse>
				<verse number="2">Акэ, дэшудуенгирэ – Апостолэнгирэ лава́: пэ́рво Си́моно, савэ́с кхардэ́ Пэ́три, и Ендри (Андреё), пшал лэ́скиро, Заведеёскиро Яково, и Иа́но, пшал лэ́скиро.</verse>
				<verse number="3">Филипо и Варфаламеё; Тамашо и Матфеё, мытоскиро скэдыибнари, Алфеёскиро Яково и Фадеё,</verse>
				<verse number="4">Си́моно Кананито и Юда Искариото, саво́ здыя Лэс.</verse>
				<verse number="5">Ису́со бичхадя́ адалэн дэшудуен и дыя́ лэ́нгэ строга упхэныбэна́: “На заджа́н дрэ штэ́ты, кай На́юды дживэ́на, на заджа́н дро Самаритянэнгиро фо́ро;</verse>
				<verse number="6">а джа́н фэды́р кэ мануша́ Израилёскирэ кхэрэ́стыр, савэ́ исын хасякирдэ́ сыр бакрэ́.</verse>
				<verse number="7">И ке́ли тумэ́ заджа́на, пхэнэ́н лав пал Дэвлэ́стэ, ракири́: ‘Явдя́ пашылэды́р Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё, Савэ́са хулаинэла Дэвэ́л.’</verse>
				<verse number="8">Састякирэн насвалэн, жужакирэн проказытконэн, отджиджякирэн мулэн, традэ́н яври́ налачхэ́ ду́хи (фаны); би ловэнгиро дорэснэ́, би ловэнгиро отдэ́н.</verse>
				<verse number="9">На лэн пэ́са ни сувнака́й, ни руп, ни харко́ма (медь) дрэ кисыка пэ кусты́к,</verse>
				<verse number="10">ни саква (сумка) пэ дром, ни дуй ґа́да, ни ґэритка, ни дэсто́. Пал-дова́ со бутярно исын мол тэ хал.</verse>
				<verse number="11">И дро вари-саво́ фо́ро ци гав тумэ́ тэ на заджа́н, уджинэ́н, кон исын патывало ману́ш дро дава́ фо́ро, и ячэ́нпэ одо́й анги́л, сыр тэ джа́н.</verse>
				<verse number="12">И сыр заджа́на дро кхэр, пхэнэ́н ‘рама́нё’ (миро) манушэ́скэ, ракири́: ‘Тэ явэ́л рама́нё тумарэ́ кхэрэ́скэ’;</verse>
				<verse number="13">и ко́ли тумэн лачхэ́с прилэ́на дро дава́ кхэр, мэк рама́нё (миро), со тумэ́ мангнэ́ Дэвлэ́стыр, тэ ячэ́лпэ дро кхэр; ко́ли над, мэк тумаро́ лав мангипнаса Дэвлэ́скэ тэ рисёл палэ кэ тумэ́.</verse>
				<verse number="14">Нэ кон на прилэ́ла тумэн и на шунэ́ла лав тумаро́, триинскирэн пыло тумарэ́ ґэрэндыр, сыр явэ́на тэ джа́н яври́ кхэрэ́стыр ци форо́стыр.</verse>
				<verse number="15">Чачэс, Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: локхэды́р явэ́ла манушэ́нгэ Содомостыр и Гомора́тыр дро дывэ́с, ке́ли Дэвэ́л явэ́ла тэ сэндинэл, сыр кадалэ́ фороскэ.</verse>
				<verse number="16">Акэ, Мэ бичхава́ва тумэн сыр бакрэ́н машки́р рувэндэ; явэ́н годьварэ́ сыр сапа, и бибангипнаскирэ сыр голумбы.</verse>
				<verse number="17">Нэ ракхэ́нпэ манушэ́ндыр: пал-дова́ со явэ́на тэ здэн тумэн пэ сэ́ндо, и явэ́на тэ марэ́н тумэн чупняса дрэ лэ́нгирэ синагоги;</verse>
				<verse number="18">и тырдэна тумэн кэ тхэмэ́скирэ барыдыра́ и кэ кра́лья пал Миро лав, соб (кай) тэ допхэнэн пал Ма́ндэ лэ́нгэ и Наюдэ́нгэ.</verse>
				<verse number="19">Нэ сыр ёнэ здэна тумэн, на пиридживэн, сыр и со тэ пхэнэ́н тумэ́нгэ: пал-дова́ со явэ́ла дыно́ тумэ́нгэ, со тэ пхэнэ́н дрэ дова́-паць мардо́ (шту́нда);</verse>
				<verse number="20">пал-дова́ со дава́ на тумэ́ явэ́на тэ ракирэ́н, нэ тумаро́ Болыбна́скирэ-Дадэ́скиро Ду́хо (Фа́но) явэ́ла тэ ракирэ́л дрэ тумэ́ндэ.</verse>
				<verse number="21">И пшал здэла пшалэ́с пэ мэрибэ́н, и дад пэ́скирэ чхавэ́с; и чхавэ́ ґаздэ́напэ пэ дадэндэ и мулякирэна лэн.</verse>
				<verse number="22">И сарэ́ мануша́ явэ́на тэ на сыкавэ́н паты́в тумэ́нгэ пал лав Миро, нэ кон явэ́ла тэ тэрдёл твардэс кэ ко́нцо (кэ яго́ро), кодова́ зракхэ́лапэ.</verse>
				<verse number="23">И ке́ли явэ́на тэ традэ́н тумэн дро екх фо́ро, нашэ́н дро яви́р; пал-дова́ со Мэ, чачэс, ракира́ва тумэ́нгэ: на кончынэна тумэ́ тэ обджан сарэ́ фо́рья Израилёскирэ, сыр явэ́ла Чхаво́ Манушэ́скиро.</verse>
				<verse number="24">Сыкляибны́тко (учэнико) исын на барэды́р сыклякирибнаристыр, писха́ри (ра́бо) на барэды́р пэ́скирэ ра́стыр.</verse>
				<verse number="25">Ухты́лла (до́си) ваш сыкляибнытконэскэ, соб (кай) ёв тэ явэ́л дасаво, сыр лэ́скиро сыклякирибна́скиро (учытелё), и писха́ри дасаво, сыр лэ́скиро рай. Ко́ли сэмякирэ хула́с прокхардэ Вельзэвуло, сыр бутэды́р налачхэ́ лавэ́нца кхарна хула́скирэ кхэритконэн?’</verse>
				<verse number="26">На андыршан кадалэ́ манушэ́ндыр: пал-дова́ со нанэ нисо́ чорахано, соб (кай) тэ явэ́л гарадо́, и гарадо́, соб (кай) тэ на явэ́л джиндло́.</verse>
				<verse number="27">Со Мэ пхэна́ва тумэ́нгэ екх пэ екх, ракирэ́н сарэ́нгэ, и со тумэ́нгэ мануша́ пхэнэ́на пэ кан, пхэнэ́н пэ кхэри́тко бэ́рга.</verse>
				<verse number="28">На андыршан кодолэндыр, савэ́ мулякирна маса́, нэ савэ́ на могинэ́на тэ мулякирэ́н тумаро́ ду́хо (фа́но); нэ дарэ́н кодолэндыр, савэ́ могинэ́на тэ мулякирэ́н и ду́хо (фа́но) и маса́ дро лю́но (адо).</verse>
				<verse number="29">Ци на дуй шпаки (вороб΄и) бикнэнапэ пал екх асариё? И ни екх лэ́ндыр на пэрэ́ла пэ пхув би волякиро тумарэ́ Дадэ́скиро.</verse>
				<verse number="30">Тумэ́ндэ аж и бала́ пэ шэро́ сарэ́ гиндлэ́.</verse>
				<verse number="31">На андыршан жа: тумэ́ сан бут мо́лы кучэдыр, сыр кадалэ́ бут шпаки.</verse>
				<verse number="32">Палдава́ кажнонэс, кон приґалёла Ман и роспхэнэ́ла пал Ма́ндэ анги́л манушэ́ндэ, кодолэ́с Мэ приґалёвава анги́л Мирэ́ Дадэ́стэ, Саво́ исын дро Болыбна́скиро Раё;</verse>
				<verse number="33">и вари-савэ́стыр, кон отпхэнэлапэ Ма́ндыр анги́л манушэ́ндэ, кодолэстыр Мэ адя́кэ-паць отпхэнавапэ анги́л Мирэ́ Дадэ́стэ, Саво́ исын дро Болыбна́скиро Раё.</verse>
				<verse number="34">На думинэн, со Мэ яндём рама́нё (миро) пэ пхув; Мэ явдём тэ янав на ‘рама́нё’, а марибэ́н.</verse>
				<verse number="35">Пал-дова́, со Мэ явдём тэ дурьякирав манушэ́с лэ́скирэ дадэ́стыр, и чха ла́кирэ датыр, и борья сасятыр,</verse>
				<verse number="36">манушэ́скирэ вэ́рги исын кодолэ́, савэ́ исын лэ́скирэ кхэрэ́стыр.</verse>
				<verse number="37">Конэ́скэ исын дро́го лэ́скиро дад ци буты́р, сыр Мэ, кодова́ исын на́лачхо Ма́нгэ, и кодова́, савэ́скэ исын дро́го чхаво́ ци чхай буты́р, сыр Мэ, кодова́ исын на́лачхо Ма́нгэ,</verse>
				<verse number="38">и вари-кон, кон на лэ́ла трушу́л пэ́скиро и на джа́ла Ма́нца, кодова́ исын на́лачхо Ма́нгэ,</verse>
				<verse number="39">и вари-кон, кон ракхэ́ла пэ́скиро джиибэ́н, кодова́ хасякирэ́ла лэс; и вари-кон, кон мэрэ́ла пал Ма́ндэ, дорэсэ́ла ве́чно джиибэ́н.</verse>
				<verse number="40">И вари-кон, кон прилэ́ла тумэн, хай, Ман прилэ́ла, и ёв, саво́ прилэ́ла Ман, прилэ́ла Кодолэ́с, Саво́ бичхадя́ Ман.</verse>
				<verse number="41">И вари-кон, кон прилэ́ла пророко́с сыр пророко́с, кодова́ дорэсэ́ла (долэла) отдыибэ́н сыр проро́ко и вари-кон, кон прилэ́ла патяибнытконэ манушэ́с сыр патяибнытконэс, кодова́ дорэсэ́ла отдыибэ́н сыр патяибны́тко ману́ш.</verse>
				<verse number="42">И вари-кон, кон дэ́ла хоць тахта́й (чаша) шылало пани́ екхэ́скэ адалэ́ тыкнэндыр сыр сыкляибнытконэскэ, чачэс, Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: ёв на хасякирэ́ла пэ́скиро отдыибэ́н.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="11">
				<verse number="1">И сыс адя́кэ: ке́ли кончындя Ису́со тэ дэл упхэныбэна́ дэшудуенгэ Пэ́скирэ сыкляибнытконэ́нгэ, Ёв гия́ криг одотхы́р тэ сыклякирэ́л и тэ пхэнэ́л лав дрэ лэ́нгирэ (Галилеякирэ) фо́рья.</verse>
				<verse number="2">Нэ ке́ли Иа́но шундя́ дро штарибэ́н пал Исусо́скири буты́, ёв бичхадя́ лав пэ́скирэ сыкляибнытконэ́нца</verse>
				<verse number="3">тэ пхэнэ́л Лэ́скэ: “Ту сан Кодова́, Савэ́скэ трэй тэ явэ́л, ци явирэ́с амэ́нгэ тэ ужакирас?”</verse>
				<verse number="4">И отпхэндя́ лэ́нгэ Ису́со, ракири́ “Джа́н и пирипхэнэн Ианоскэ, со тумэ́ дыкхнэ́ и шундлэ́.</verse>
				<verse number="5">Корорэ́ мануша́ дыкхэ́на нэвэ́стыр и лангалэ псирэ́на; проказытка ячэ́на жужэ́, и кашукэ мануша́ шунэ́на, мулэ́ отджидёна, и богэнгэ пхэнэ́лапэ бахталы́ зан (звесь);</verse>
				<verse number="6">бахтало́ сыс кодова́, кон на хасякирэ́ла патяибэ́н дрэ Ма́ндэ.</verse>
				<verse number="7">А ке́ли ёнэ гинэ́ пэ́скэ, Ису́со лыя́ тэ ракирэ́л манушэ́нгэ пал Ианостэ: “Со псирдэ́ тумэ́ тэ дыкхэ́н пэ чхучи́ пхув? Сыр тришчынытко кашт (дрэ́во) тринскирлапэ балвалятыр?</verse>
				<verse number="8">Со тумэ́ псирдэ́ одори́к тэ дыкхэ́н? Манушэ́с, саво́ сыс уридо́ дрэ шука́р и́дя? Над; мануша́, савэ́ уридэ́ дрэ шука́р и́дя, дживэ́на дрэ кралитка фэлатиня́ (колова́).</verse>
				<verse number="9">Нэ, со ж тумэ́ псирдэ́ тэ дыкхэ́н? Пророко́с? Чачо́, Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: ёв исын барэды́р пророкостыр:</verse>
				<verse number="10">дава́ исын кодова́, пал савэ́стэ исын чхиндло́: ‘Акэ, Мэ бичхава́ва Мирэ́ выкэдынэ́ Манушэ́с анги́л Ту́тэ, Саво́ кэрэ́ла дром Тыро́ анги́л Ту́тэ.’</verse>
				<verse number="11">Чачэс, Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: нанэ барэды́р Иано́стыр Болдэипнаристыр машки́р одолэ́ндэ, савэ́н джувля́ биянэна, нэ най тыкнэды́р дро Болыбна́скиро Раё исын барэды́р Иано́стыр.</verse>
				<verse number="12">Ианоскирэ Болдэипнарискирэ дывэсэ́ндыр кэ/жы́ко какана́ Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё зорья́са лэ́лапэ, нарта (упорна) мануша́ лэ́на лэс зорья́са.</verse>
				<verse number="13">Пал-дова́ со сарэ́ проро́ки и Зако́но ангилпхэнэнас анги́л Ианостэ.</verse>
				<verse number="14">И ко́ли тумэ́ закамэна тэ прилэ́н лэс, Иа́но исын сы́рбы Или́я, савэ́скэ трэиндя́ тэ явэ́л.</verse>
				<verse number="15">Конэ́стэ исын кана́, мэк тэ шунэ́л.</verse>
				<verse number="16">Со Мэ тэ пхэна́в, савэ́ кадалэ́ мануша́ исын? Ёнэ исын сы́рбы чхаворэ́, савэ́ исын бэштэ́ пашы́л тарги и ке́ли дэ́на го́дла машки́р пэ́стэ,</verse>
				<verse number="17">то ёнэ ракирэ́на: ‘Амэ башадям тумэ́нгэ пэ свиролька, тумэ́ на кхэлдэ; амэ багандям роибнытка гиля́, а тумэ́ на рундлэ.’</verse>
				<verse number="18">И Иа́но явдя́, на ха́ла, на пьела, и ёнэ ракирэ́на: ‘Лэ́стэ исын на́лачхо ду́хо (фа́но).’</verse>
				<verse number="19">Явдя́ и Чхаво́ Манушэ́скиро, ха́ла, и пьела, и ёнэ ракирэ́на: ‘Дава́ исын ману́ш, савэ́скэ исын пир ило́ тэ хал, тэ пьел, исын дру́го (мал) мытоскирэ скэдыибнарьенгэ и грэхэнгирэнгэ.’ Нэ Дэвлэ́скиро годьварипэн сыкавэ́ла пэ́скиро чачипэ́н манушэ́нгирэ рэндэ́нца (делэнца), савэ́ прилэ́на дава́ чачипэ́н.”</verse>
				<verse number="20">Тэ́ньци Ёв лыя́ тэ ладжакирэл фо́рья, дрэ савэ́ Ёв кэрдя́ буты́р явирэндыр Пэ́скирэ ди́вы, пал-дова́ со ёнэ на рискирдэ́ пэ́скиро джиибэ́н кэ Дэвэ́л:</verse>
				<verse number="21">“Бида ту́кэ, Хоразино! Бида ту́кэ, Вифсаида! Пал-дова́ со, ко́ли дасавэ́ ди́вы, со сыс кэрдэ́ дрэ тумэ́ндэ, тэ явэ́н кэрдэ́ дрэ Ти́ро и Сидоно, ёнэ ґара́ рискирэнас пэ́скиро джиибэ́н кэ Дэвэ́л дро урибэ́н балытконэ гонэстыр и дро пепло.</verse>
				<verse number="22">Нэ Мэ пхэна́ва тумэ́нгэ, со явэ́ла локхэды́р дро сэндоскиро дывэ́с Тироскэ и Сидоноскэ, сыр явэ́ла тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="23">И ту, Капернаумо, кэ болыбэ́н ґаздэсапэ? Дро лю́но (адо) ту явэ́са чхурдыно́ тэлэ́: пал-дова́ со, ко́ли дасавэ́ ди́вы тэ явэ́н кэрдэ́ дро Содо́мо, сыр дрэ ту́тэ, ёв ячэласпэ кэ ададывэ́с.</verse>
				<verse number="24">Мэ ракира́ва тумэ́нгэ, со явэ́ла локхэды́р дро сэндоскирэ дывэ́с Содомоскэ, сыр ту́кэ.”</verse>
				<verse number="25">Дро до-паць часо, ке́ли Ису́со отпхэнэ́лас лэ́нгэ, пхэндя́ Ёв дурэды́р: “Мэ славинава Тут, Да́до, Рай Дэвэ́л Болыбна́скиро и пхувья́киро, со Ту ґарадян дава́ годьварэндыр и барэ́-годякирэндыр, и откэрдян дава́ бияторэнгэ;</verse>
				<verse number="26">Чачо́, Да́до, пал-дова́ со сыс адя́кэ, сыр Ту́кэ трэиндя́.</verse>
				<verse number="27">Саро́ джиныбэ́н пал Пэ́стэ Дад Миро дыя́ Ма́нгэ, и нико́н сарэ́са на джинэ́ла Чхавэ́с апри́ч Дадэ́стэ и нико́н на джинэ́ла Дадэ́с апри́ч Чхавэ́стэ, и Ёв выкэдэ́ла одолэ́с, конэ́скэ Чхаво́ камэ́ла тэ откэрэл Дадэ́с.</verse>
				<verse number="28">Явэ́н кэ мэ сарэ́, савэ́ кхинынэ пхарэ́ бутя́тыр и пхарипнастыр, – и Мэ да́ва откхиныбэн тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="29">Лэн пэ пэ́стэ пхарипэ́н Мирэ́ джиибна́скиро и сыклён Ма́ндыр, пал-дова́ со Мэ сом ковлэ́-илытко и кандуно, и тумэ́ латхэ́на откхиныбэн ваш тумаро́ ило́;</verse>
				<verse number="30">пал-дова́ со Миро джиибна́скиро пхарипэ́н локхэс тэ лыджа́н.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="12">
				<verse number="1">Дро дова́-паць часо джа́лас Ису́со саватонэ́ (суботонэ́) пирда́л фэ́лды, со сыс почхудэ зяркаса; Лэ́скирэ сыкляибны́тка бокхалынэ и лынэ́ тэ кушэн колосы и тэ хан.</verse>
				<verse number="2">Нэ ке́ли Фарисе́и дыкхнэ́ дава́, то пхэндлэ́ Лэ́скэ: “Дыкх, Тырэ́ сыкляибны́тка кэрэ́на дова́, со нашты́ тэ кэрэ́н саватонэ́ (суботонэ́).”</verse>
				<verse number="3">И Ёв пхэндя́ лэ́нгэ: “На гиндлэ́ тумэ́, со Дави́до кэрдя́, ке́ли ёв бокхалыя и мануша́, савэ́ сыс лэ́са?</verse>
				<verse number="4">Сыр ёв загия́ дро Дэвлэ́скиро Кхэр, и ёв и мануша́ лэ́скирэ ханэ́ свэнцындло маро́, саво́ нашты́ сыс тэ хан ни лэ́скэ, ни манушэ́нгэ, савэ́ сыс лэ́са, нэ екхэ рашангэ?</verse>
				<verse number="5">Нау́што на гиндлэ́ тумэ́ дро Зако́но, со рашая́ магирэна саватытко (суботытко) Зако́но дрэ Кхангири́ и ячэ́напэ би бангипнаскиро?</verse>
				<verse number="6">Нэ Мэ пхэна́ва тумэ́нгэ: кадава́, со исын ада́й, исын бутэды́р Кхангирья́тыр.</verse>
				<verse number="7">Нэ ко́ли тумэ́ джинэнас, со дава́ значынэ́ла: ‘Ковлэ-илы́ткима трэй ма́нгэ, а на да́ро’, тэды тумэ́ на бангякирэнас манушэ́н, савэ́ндэ нанэ банг.</verse>
				<verse number="8">Пал-дова́ со Манушэ́скиро Чхаво́ исын хула́й и пэ са́вато.”</verse>
				<verse number="9">И пиригии пэ яви́р штэ́то, Ису́со явдя́ дрэ лэ́нгири синагога.</verse>
				<verse number="10">И, акэ, сыс ману́ш шукэ́ вастэ́са. И пхучнэ́ Лэ́стыр, соб (кай) тэ бангякирэн Лэс: “Ци сашты́ (можна) тэ састякирэс саватонэ́ (суботонэ́)?”</verse>
				<verse number="11">Ёв пхэндя́ лэ́нгэ адя́кэ: “Ко́ли вари-конэ́стэ тумэ́ндыр пэрэ́ла екхори бакри дрэ хоралы ґанби́н (яма) саватонэ́ (суботонэ́), нау́што адава́ ману́ш на ухтылэ́ла ла и на тырдэла яври́ ла?</verse>
				<verse number="12">Пэ кицы́ ману́ш исын дрогэдыр бакрятыр? Сашты́ тэ кэрэ́н лачхипэ́н саватонэ́ (суботонэ́)!”</verse>
				<verse number="13">Тэды ракирэ́ла манушэ́скэ: “Вытырдэ пэ́скиро васт!” И ёв вытырдыя васт, и васт яця́ састо́, сыр яви́р.</verse>
				<verse number="14">Нэ Фарисе́и гинэ́ яври́, ячнэ́ тэ зракирэнпэ пэ Лэ́стэ, сыр тэ мулякирэ́н Лэс.</verse>
				<verse number="15">Нэ сыр Ису́со ґалыя́ пал дова́, Ёв гия́ пэ́скэ одотхы́р. И бут мануша́ гинэ́ Лэ́са, и Ёв высастякирдя́ лэн сарэ́н,</verse>
				<verse number="16">и припхэндя́ шылалэс лэ́нгэ тэ на ракирэ́н явирэ́нгэ пал Лэ́стэ;</verse>
				<verse number="17">соб (кай) тэ сполнинэ́лпэ дова́, со Дэвэ́л пхэндя́ пирда́л пророкостэ Исаёстэ, саво́ ракирэ́ла:</verse>
				<verse number="18">“Акэ, исын, Миро дына́ри, Конэ́с Мэ выкэдыём, Миро Дро́го, дрэ Савэ́стэ исын Мири́ ра́дыма; Мэ да́ва Лэ́скэ зор Мирэ́ Духоскири (Фаноскири), и Ёв пхэнэ́ла Наюдэ́нгэ пал чачуно́ сэ́ндо.</verse>
				<verse number="19">Ёв на закошэлапэ, на задэла го́дла, и нико́н на явэ́ла тэ шунэ́л зан (глос) Лэ́скири яври́;</verse>
				<verse number="20">На пхагирэ́ла тэлэ́ чар, со исын надпхагирды, и на мурдякирэла ягитко чибори, савья́тыр екх тхув (дымо) джа́ла, пака чачипэ́н пиризорьякирэла саро́.</verse>
				<verse number="21">И Лэ́скирэ лавэ́скэ сарэ́ на́цыи явэ́на тэ патя́н.”</verse>
				<verse number="22">Тэ́ньци яндлэ́ кэ Ёв корорэ́ и кашукэ манушэ́с налачхэ́ духо́са и Ёв высастякирдя́ лэс адя́кэ, со короро́ и кашуко лыя́ тэ ракирэ́л и тэ дыкхэ́л.</verse>
				<verse number="23">И дивиндлэ́пэ сарэ́ мануша́ и ракирдэ́: “Нау́што дава́ исын Давидо́скиро Чхаво́?”</verse>
				<verse number="24">Нэ ке́ли Фарисе́и шундлэ́ дава́, ёнэ пхэндлэ́: “Кадава́ ману́ш традэ́ла налачхэ́ ду́хи екхэ Вельзэвулоскирэ зорья́са, саво́ исын хула́й пэ налачхэ́ ду́хи.”</verse>
				<verse number="25">Нэ Ису́со джиндя́, со ёнэ думиндлэ и пхэндя́ лэ́нгэ: “Кажно кралипэ́н, кай нанэ екхипэ́н андра́л, явэ́ла сыр чхучи́ пхув, и кажно фо́ро ци кхэр, кай нанэ екхипэ́н андра́л, на явэ́ла тэ тэрдёл.</verse>
				<verse number="26">И ко́ли на́лачхо вытрадэла налачхэ́с, тэды нанэ лэ́стэ екхипэ́н андра́л, сыр лэ́скиро кралипэ́н явэ́ла тэ тэрдёл?</verse>
				<verse number="27">И ко́ли Мэ традава яври́ налачхэ́ ду́хи Вельзэвулоса, тэды савэ́ зорья́са тумарэ́ чхавэ́ традэ́на? Палдава́ ёнэ явэ́на сэнда́рья тумэ́нгэ, со тумэ́ ракирэ́на начачипэ́н.</verse>
				<verse number="28">Нэ ко́ли Мэ традава яври́ налачхэ́ ду́хи Дэвлэ́скирэ Духо́са (Фаноса), тэды Дэвлэ́скиро Кралипэ́н явдя́ кэ тумэ́.</verse>
				<verse number="29">И сыр вари-кон могинэ́ла тэ заджа́л дрэ зоралэ́-манушэ́скиро кхэр и тэ чорэл лэ́скиро миштыпэ́н, ко́ли анги́л ёв на спхандэла зоралэ́ хула́с. И тэды ёв залэла саро́ лэ́скирэ кхэрэ́стыр.</verse>
				<verse number="30">Кон исын на Ма́нца, одова́ исын пэ Ма́ндэ, и кон на скэдэ́ла Ма́нца, одова́ росчхурдэла.</verse>
				<verse number="31">Палдова́ Мэ пхэна́ва тумэ́нгэ: кажно грэ́хо и тэлякирибэн пэ Дэвлэ́стэ явэ́на отмэкнэ манушэ́скэ, нэ калякирибэн пэ Ду́хо (Фа́но) на явэ́ла отмэкно ни дро дава́ ве́ко, ни дро ве́ко, саво́ явэ́ла.</verse>
				<verse number="32">И ко́ли вари-кон пхэнэ́ла лав пэ Чхавэ́стэ Манушэскирэстэ, лэ́скэ грэ́хо явэ́ла отмэкно, нэ кодова́, саво́ пхэнэ́ла лав пэ Свэ́нто Ду́хо (Фа́но), лэ́скиро грэ́хо на явэ́ла отмэкно ни дро дава́ ве́ко, ни дро ве́ко, саво́ явэ́ла.</verse>
				<verse number="33">Ко́ли кашт (дрэ́во) исын лачхо́, лачхо́ исын барьякирдо́ (пло́до) лэ́стыр; ко́ли кашт исын дылыно́, дылыно́ исын барьякирдо́ лэ́стыр, пал-дова́ со кашт ґалёса пир лэ́скирэ барьякирдэ́.</verse>
				<verse number="34">Тумэ́ сан сапитко ро́до! Сыр тумэ́ могинэ́на тэ ракирэ́н лачхипэ́н, ко́ли тумэ́ сан налачхэ́? Пал-дова́ со, со исын дро ило́ пхэрдо́, дова́ ушта́ ракирэ́на.</verse>
				<verse number="35">Лачхо́ ману́ш лыджа́ла пэ́скэ лачхипэ́н лачхэ́ пиралятыр; чоро ману́ш лыджа́ла чорэ́ пиралятыр чорипэ́н.</verse>
				<verse number="36">Нэ Мэ пхэна́ва тумэ́нгэ, со кажно ману́ш дэ́ла отпхэныбэ́н пал кажно чхучо́ лав дро сэндоскиро дывэ́с:</verse>
				<verse number="37">пал-дова́ со пир тырэ́ лава́ Дэвэ́л пхэнэ́ла пал тыро́ набангипэн и пир тырэ́ лава́ тыро́ бангипэн.”</verse>
				<verse number="38">Тэды отпхэндлэ́ Лэ́скэ вари-савэ́ лылваритконэндыр и Фарисеендыр, пхэни́: “Сыклякирибна́скиро, амэ камаса тэ дыкхас Ту́тыр ґерты́к (знаме́ниё).”</verse>
				<verse number="39">Нэ Ёв отпхэндя́ лэ́нгэ, ракири́: “Акэ, исын пэсьцёно и напатяибнытко ро́до, саво́ родэ́ла ґерты́к; на явэ́ла тумэ́нгэ ґерты́к апри́ч Ионаскирэ ґертыкатыр.</verse>
				<verse number="40">Адя́кэ, сыр Иона сыс дро китоскиро пэр трин дывэса́, адя́кэ-паць явэ́ла Чхаво́ Манушэ́скиро дро пхувья́киро хорипэ́н трин дывэса́ и трин ратя.</verse>
				<verse number="41">Мануша́ Ниневиятыр ґаздэ́напэ пэ сэ́ндо кадалэ́ манушэ́нца и допхэнэна пэ лэ́ндэ, пал-дова́ со ёнэ рисинэ́ пэ́скирэ грэхэ́ндыр кэ Дэвэ́л, ке́ли о Иона пхэнэлас, и, акэ, ада́й исын Екх, Саво́ исын буты́р Ионастыр.</verse>
				<verse number="42">Кра́лица Паш-Дывэсытконэ (Югоскирэ) Ригакири ґаздэ́лапэ пэ сэ́ндо манушэ́нца далэ́ родо́стыр и допхэнэ́ла пэ лэ́ндэ: пал-дова́ со ёй явэ́лас пхувья́кирэ ягоро́стыр (краёстыр) тэ шунэ́л Соломоно́скиро годьварипэн, и, ада́й исын Екх, Саво́ исын барэды́р Соломоностыр.</verse>
				<verse number="43">Ке́ли на́лачхо ду́хо (фа́но) джа́ла яври́ манушэ́стыр, тэды ёв псирэ́ла пир бипанескирэ штэ́ты, родэ́ла штэ́то тэ откхинёл и на латхэ́ла.</verse>
				<verse number="44">Тэ́ньци ду́хо ракирэ́ла: ‘Рисёва́ва мэ дро миро кхэр, каты́р мэ явдём’; и ке́ли ёв явэ́ла, латхэ́ла, со кхэр исын на залыно, вышуладо и укэдыно.</verse>
				<verse number="45">То тэ́ньчи ёв джа́ла и лэ́ла пэ́са эфта́ яви́р ду́хи, со исын фуеды́р лэ́стыр, и ёнэ заджа́на и дживэ́на одо́й, и ячэ́лапэ ваш адалэ́ манушэ́скэ фуеды́р, сыр сыс анги́л дава́. Адя́кэ явэ́ла кадалэ́ налачхэ́ манушэ́нца.”</verse>
				<verse number="46">Ке́ли Ёв ракирдя́ манушэ́нгэ, акэ, дай Лэ́скири и пша́ла Лэ́скирэ сыс тэрдэ́ дрэ риг манушэ́ндыр, и лэ́нгэ трэиндя́ тэ ракирэ́н Лэ́са.</verse>
				<verse number="47">И вари-кон пхэндя́ Лэ́скэ: “Акэ, Дай Тыри́ и пша́ла Тырэ́ явнэ́ и исын тэрдэ́ дрэ риг, и лэ́нгэ трэй Ту́са.”</verse>
				<verse number="48">И Ёв отпхэндя́ одолэ́скэ, кон ракирдя́: “Кон исын Мири́ Дай, и кон исын пша́ла Мирэ́?”</verse>
				<verse number="49">И сыкадя́ Пэ́скирэ вастэ́са пэ Пэ́скирэ сыклытконэндэ, пхэни́: “Акэ, исын дай Мири́ и пша́ла Мирэ́.</verse>
				<verse number="50">Пал-дова́ со, кон кэрэ́ла саро́ пир Мирэ́ Дадэ́скири во́ля, Саво́ исын дро Болыбна́скиро Раё, кодова́ исын Ма́нгэ пшал и пхэн и дай.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="13">
				<verse number="1">Дро дова́-паць дывэ́с Ису́со гия́ яври́ кхэрэ́стыр и сыс бэшто́ пашы́л мо́рё (дэрья́в).</verse>
				<verse number="2">И скэдынэ́пэ пашы́л Лэ́стэ бут мануша́, палдава́ ёв гия́ андрэ́ ба́рка и сыс бэшто́, а сарэ́ мануша́ сыс тэрдэ́ пэ брэ́го.</verse>
				<verse number="3">И ракирдя́ лэ́нгэ бут сыкляибнытконэ примерэнца, ракири́: “Акэ, сеиныбнаскиро гия́ яври́ тэ чхувэ́л зя́рка дрэ пхув:</verse>
				<verse number="4">и, сыр ёв сеиндя, вари-савэ́ зя́рки пынэ́ пашы́л дром, и привурняндынэ чирикля́ и сханэ лэн;</verse>
				<verse number="5">нэ яви́р ж пынэ́ пэ барунэ́ штэ́ты, кай на сыс бут пхув, и екха́тыр (сра́зу) гинэ́ упрэ́, пал-дова́ со пхув на сыс хор,</verse>
				<verse number="6">а сыр уштыя́ кхам, шутькирдя лэн; пал-дова́ со, сыр на сыс лэ́ндэ ко́рни (рукха́), ёнэ зашутинэ;</verse>
				<verse number="7">нэ яви́р пынэ́ дрэ хру́сты сувьенца, и выбария чар и замардя́ лэн;</verse>
				<verse number="8">и яви́р пынэ́ пэ лачхи́ пхув, и дынэ́ прибарипэн дрэ шэл мо́лы, яви́р дрэ шовдэша́, и яви́р дрэ трия́нда.</verse>
				<verse number="9">Конэ́стэ исын кана́, мэк тэ шунэ́л.”</verse>
				<verse number="10">Тэ́ньци сыкляибны́тка гинэ́ пашылэды́р и пхэндлэ́ Лэ́скэ: “Со́скэ Ту ракирэ́са лэ́нца примеренца (сыкаибнэнца)?”</verse>
				<verse number="11">И Ёв отпхэнэ́лас лэ́нгэ: “Тумэ́нгэ исын дыно́ тэ джинэ́н гарадо́ чачипэ́н пал Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё, а лэ́нгэ на дыно́;</verse>
				<verse number="12">кодолэ́скэ, савэ́стэ исын, явэ́ла дыно́ и явэ́ла лэ́стэ бут бут, а конэ́стэ нанэ, кодолэстыр лэ́лапэ криг кодова́ на́бут, со исын лэ́стэ.</verse>
				<verse number="13">Палдава́ Мэ ракира́ва лэ́нца примерэнца (сыкаибэ́н), пал-дова́ со, сыр ёнэ дыкхи́, на дыкхэ́на, и шуны, на шунэ́на, и на ґалёна;</verse>
				<verse number="14">и сполнинэлапэ пэ лэ́ндэ ангилпхэныбэ́н Исаёскиро, саво́ ракирэ́ла: ‘Явэ́на тэ шунэ́н канэнца, и на ґалёна; тэ дыкхэ́н якхэ́нца, и на дыкхэ́на;</verse>
				<verse number="15">пал-дова́ со адалэ́ манушэ́нгиро ило́ кашталыя, и ёнэ шунэ́на фуес пэ́скирэ канэнца и якха́ пэ́скирэ закэрдэ, соб (кай) тэ на дыкхэ́н якхэ́нца, и тэ на шунэ́н канэнца, и тэ на ґалён илэ́са, и тэ на рисён кэ Мэ, соб (кай) Мэ тэ высастякирав лэн.’</verse>
				<verse number="16">Тумарэ́ ж якха́ исын бахталэ́, со дыкхэ́на, и кана́ тумарэ́, со шунэ́на,</verse>
				<verse number="17">Чачэс, Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: бут проро́ки и чачунэ́ мануша́ камлэ́ древа́н тэ дыкхэ́н дова́, со тумэ́ дыкхэ́на, и на дыкхнэ́, и тэ шунэ́н дова́, со тумэ́ шунэ́на, и на шундлэ́.</verse>
				<verse number="18">Палдава́ шунэ́н, пал со исын кадава́ сыкаибэ́н (приме́ро) пал сеиныбнаскирэстэ.</verse>
				<verse number="19">Ке́ли вари-кон, кон шунэ́ла лав пал Дэвлэ́скиро Кралипэ́н, и на ґалёла, тэды явэ́ла на́лачхо и чорэла лэ́скирэ илэ́стыр кодова́, со сыс почхудо: кадасаво́ ману́ш исын сы́рбы зя́рка, сави́ сыс чхуды́ пашы́л дром.</verse>
				<verse number="20">Нэ савэ́ сыс чхудэ́ пэ барунэ́ штэ́ты, сыкавэ́на манушэ́с, саво́ шунэ́ла лав, прилэ́ла лэс екха́тыр (сра́зу) дро ило́ радыма́са;</verse>
				<verse number="21">нэ сыр дава́ лав на заджа́ла хор дро ило́ и патяибэ́н исын кротко, тэды, ке́ли явэ́на мэ́ньки и традыпэн пал лав, екха́тыр ёв мэкэ́ла тэ патял.</verse>
				<verse number="22">Нэ савэ́ сыс чхудэ́ дрэ дылыны чар, сыкавэ́на кодолэ́с, саво́ шунэ́ла лав, нэ векоскири суе́та, тырдыпэ́н кэ барвалыпэ́н пиризорьякирэна дро лэ́нгиро ило́, и ёв ячэ́ла би барьякирдэскиро.</verse>
				<verse number="23">Нэ савэ́ сыс чхудэ́ пэ лачхи́ пхув, сыкавэ́на манушэ́с, саво́ шунэ́ла лав и ґалёла лэс, ёнэ дэ́на барьякирдэскиро (плодоскиро) и прибарипэн екх дрэ шэл мо́лы, яви́р дрэ шовдэша́, нэ яви́р дрэ трия́нда мо́лы.”</verse>
				<verse number="24">Яви́р сыкляибны́тко сыкаибэ́н роспхэндя́ Ису́со манушэ́нгэ, ракири́: “Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё исын сы́рбы ману́ш, саво́ чхудя́ лачхи́ зя́рка пэ пэ́скири фэ́лда.</verse>
				<verse number="25">Ке́ли мануша́ сыс сутэ́, явдя́ вэ́рго и чхудя́ дылыны чар машки́р гив и гия́ криг.</verse>
				<verse number="26">Нэ ке́ли лачхи́ зя́рка ўзгия и дыя́ прибарипэн, дылыны чар адя́кэ-паць сыкадыя́.</verse>
				<verse number="27">И хула́скирэ писха́рья явнэ́ и пхэндлэ́ лэ́скэ: ‘Раё, ту ж чхудя́н лачхи́ зя́рка пэ фэ́лда? Каты́р лыяпэ дылыны чар?’</verse>
				<verse number="28">И ёв отпхэндя́ лэ́нгэ: ‘Вэ́рго ману́ш кэрдя́ дава́.’ Лэ́скирэ писха́рья ракирна лэ́скэ: ‘Ко́ли камэ́са, амэ джа́са и выкэдаса лэн яври́.’</verse>
				<verse number="29">Ёв раки́рла: ‘Над, соб (кай) тэ на вырискирэн кхэтанэ́ дылынэ́ чарьяса гив, сыр тумэ́ явэ́на тэ вырискирэн яври́ дылыны чар.</verse>
				<verse number="30">Мэк тэ барьён кхэтанэ́ кэ счхиныбэн; и дро часо, сыр тэ счхинэн, мэ пхэна́ва жнецэнгэ: ‘Скэдэ́н англэды́р дылыны чар и пхандэн лэн дрэ пучки, соб (кай) тэ хачкирэ́н; а гив тэ скэдэ́н дрэ Мири́ шу́рна.’”</verse>
				<verse number="31">Яви́р сыкляибны́тко сыкаибэ́н роспхэндя́ Ису́со лэ́нгэ, ракири́: “Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё исын сы́рбы гарчычно зя́рка, сави́ ману́ш лыя́ и почхудя пэ пэ́скири фэ́лда,</verse>
				<verse number="32">ёй исын тыкнэды́р сарэ́ зяркэндыр, нэ ке́ли выбарьёла, ячэ́лапэ барэды́р сарэ́ явирэ хрустэндыр и ячэ́лапэ сыр кашт, адя́кэ со чирикля́ болыбны́тка кхувэна гня́зды (ку́фы) дрэ лэ́скирэ рандя́.”</verse>
				<verse number="33">Яви́р сыкляибны́тко приме́ро роспхэндя́ лэ́нгэ Ису́со: “Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё исын сы́рбы дрожджы (рожчына), савэ́ джувлы́ лыя́ и замешындя дрэ вядра (нэмра) яржэса, пака саро́ хумэр (цясто) яця́ шутло.”</verse>
				<verse number="34">Акэ, саро́ Ису́со пхэндя́ манушэ́нгэ примерэнца (сыкаибнэнца); и нисо́ Ёв на ракирдя́ лэ́нгэ би примерэнгиро,</verse>
				<verse number="35">соб (кай) тэ сполнинэ́лпэ, со сыс пхэндло́ пир пророкостэ: “Мэ откэрава ушта́ Мирэ́ дрэ примеры (сыкаибэна); выпхэнава дова́, со гарадо́ одолэ́стыр, сыр свэ́то сыс создыно́.”</verse>
				<verse number="36">Тэ́ньци Ёв мэкця́ манушэ́н и гия́ дро кхэр. И подгинэ́ кэ Ёв сыкляибны́тка Лэ́скирэ и пхэндлэ́: “Пирипхэн амэ́нгэ приме́ро (сыкаибэ́н) пал дылыны чар пэ фэ́лда.”</verse>
				<verse number="37">И Ёв пхэндя́ дро отпхэныбэ́н: “Кон сеинэла (чхувэ́ла) дрэ пхув лачхи́ зя́рка исын Чхаво́ Манушэ́скиро;</verse>
				<verse number="38">фэ́лда исын свэ́то; лачхи́ зя́рка-дава́ исын чхавэ́ Кралипнаскирэ, кай хулаинэла Дэвэ́л; дылыны чар-дава́ исын чхавэ́ налачхэскирэ,</verse>
				<verse number="39">вэ́рго, саво́ почхудя лэн-дава́ исын на́лачхо, счхиныбэн-дава́ значынэ́ла векоскиро ко́нцо (яго́ро), жнецы исын Янго́лы.</verse>
				<verse number="40">Палдава́, сыр выкэдэна дылынэ́ чарья́ и схачкирэна яга́са, адя́кэ-паць явэ́ла дро векоскиро ко́нцо (яго́ро):</verse>
				<verse number="41">бичхавэ́ла Чхаво́ Манушэ́скиро Пэ́скирэ Янголэн, и скэдэ́на Лэ́скирэ Кралипнастыр саро́, со злыджала манушэ́н кэ грэ́хо, и сарэ́н, кон кэрэ́ла на пир Зако́но;</verse>
				<verse number="42">и чхурдэна лэн дро бов яга́са; одо́й явэ́ла роибэ́н и дандэнгири скрежыма.</verse>
				<verse number="43">Тэ́ньци патяибнытка явэ́на тэ зяинэн сыр кхам дро лэ́скирэ Дадэ́скиро Кралипэ́н. Конэ́стэ исын кана́, мэк тэ шунэ́л.</verse>
				<verse number="44">Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё исын сы́рбы дро́гима дро кучипэ́н, со исын гарады пэ фэ́лда, саво́ ману́ш, сыр латхя́, гарадя, и радыма́тыр джа́ла и саро́ бикнэла, со лэ́стэ исын, и кинэла кодоя фэ́лда.</verse>
				<verse number="45">Ишчо Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё исын сы́рбы ку́пцо (тылга́ри), саво́ родэлас древа́н гожа мутиня;</verse>
				<verse number="46">и сыр латхя́ екх куч мутин (жэмчуго), гия́ и бикиндя саро́, со лэ́стэ исын и киндя ла.</verse>
				<verse number="47">Ишчо Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё исын сы́рбы бари кхуды́ (сетка), со чхурдынэ́ дро мо́рё (дэрья́в) и сави́ скэдыя́ ра́зна мачхэ́,</verse>
				<verse number="48">и сыр кхуды́ сыс пхэрды́, мануша́ тырдынэ яври́ ла пэ брэ́го и бэшнэ́, скэдыи лачхэ́ мачхэ́ дрэ пирья, а налачхэ́ чхурдынэ́ яври́.</verse>
				<verse number="49">Адя́кэ-паць явэ́ла дро векоскиро ко́нцо (яго́ро): джа́на тэлэ́ Янго́лы и роскэдэна налачхэн патяибнытконэндыр,</verse>
				<verse number="50">и чхурдэна лэн дро бов яга́са; одо́й явэ́ла роибэ́н и дандэнгири скрежыма.”</verse>
				<verse number="51">“Ци ґалынэ́ тумэ́ дава́ саро́?” Ёнэ пхэндлэ́ Лэ́скэ: “Адя́кэ, Раё.”</verse>
				<verse number="52">и Ёв пхэндя́ лэ́нгэ: “Палдава́ кажно лылвари́тко (кни́жнико), саво́ сыклыя пал Кралипэ́н дро Дэвлэ́скиро Раё, исын сы́рбы ману́ш, саво́ исын кхэрэ́скиро хула́й, кон лыджа́ла яври́ пэ́скирэ кучипнаскирэ пиралятыр саро́ нэво́ и пхурано́.”</verse>
				<verse number="53">И исын адя́кэ: ке́ли кончындя Ису́со далэ́ примеры (сыкаибэна), Ёв гия́ пэ́скэ одотхы́р.</verse>
				<verse number="54">И сыр Ёв явдя́ дро Пэ́скиро фо́ро, сыклякирдя́ лэн дрэ синагога адя́кэ, со ёнэ древа́н дивиндлэ́пэ, ракири́: “Каты́р адалэ́ манушэ́стэ исын дасаво годыпэ́н и зоралыпэ́н?</verse>
				<verse number="55">На Ёв исын скаминдарискиро Чхаво́? На Лэ́скирэ Да кхарэ́на Мари́я, и пшалэ́н Лэскирэн Яково и Ёза и Си́моно и Юда?</verse>
				<verse number="56">и пхэня́ Лэ́скирэ нанэ сарэ́ машки́р амэ́ндэ? Каты́р жа Лэ́стэ саро́ дава́?”</verse>
				<verse number="57">И на патянас Лэ́скэ. Нэ Ису́со пхэндя́ лэ́нгэ: “Сарэ́ мануша́ кутякирэна пророко́с, фэ́ни на дро Лэ́скиро фо́ро и на дро лэ́скиро кхэр”</verse>
				<verse number="58">И Ёв на кэрдя́ бут ди́вы одо́й, пал-дова́ со ёнэ на патяндынэ́ Лэ́скэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="14">
				<verse number="1">Дро долэ́ дывэса́ шундя́ дая́ зан (звесь) пал Исусо́стэ Иродо, саво́ сыс хула́й пэ шта́рто паш Юдэ́нгирэ Кралипнастыр,</verse>
				<verse number="2">и пхэндя́ пэ́скирэ дынарье́нгэ: “Дава́ исын Иа́но Болдэипнари; ёв отджидыя́ мулэ́ндыр, и палдава́ лэ́стэ бари зор тэ кэрэ́л ди́вы.”</verse>
				<verse number="3">Пал-дова́ со Иродо лыя́ Иоанос, пхандя лэс зандирьенца и чхудя́ лэс дро штарибэ́н пал Иродиадатэ, пэ́скирэ пшалэ́скирэ Филипоскирэ ромня́тэ,</verse>
				<verse number="4">пал-дова́ со Иа́но ракирдя́ лэ́скэ: “Ту́кэ нашты́ тэ лэс ла.”</verse>
				<verse number="5">И ёв думиндя (дыя годы пэскэ) тэ мулякирэ́л лэс, нэ дарандыя манушэ́ндыр, пал-дова́ со ёнэ гиндлэ́ лэс пал пророкостэ.</verse>
				<verse number="6">Нэ ке́ли сыс Иродоскиро бияныпнытко дывэ́с, Иродиадакири чхай кхэлдя анги́л гостендэ и кхэлыбэн древа́н сыс пир ило́ Иродоскэ;</verse>
				<verse number="7">со ёв дыя́ лав совлахаса тэ дэл ла́кэ саро́, соб (кай) ёй тэ на помангэл.</verse>
				<verse number="8">Ёй жа, сыр ла дай сыклякирдя́, пхэндя́: “Дэ ма́нгэ пэ чаро́ шэро́ Ианоскиро Болдэипнарискиро.”</verse>
				<verse number="9">И кра́ли пыя́ дро ду́хо (фа́но), нэ пал совла́х и манушэ́ндэ, савэ́ сыс бэштэ́ лэ́са, припхэндя́ тэ дэл ла́кэ,</verse>
				<verse number="10">и ёв бичхадя́ тэ отчингирэн шэро́ Ианоскэ дро штарибэ́н,</verse>
				<verse number="11">и яндлэ́ лэ́скиро шэро́ пэ чаро́ и дынэ́ раклякэ, и ёй яндя́ пэ́скирэ да́кэ.</verse>
				<verse number="12">И явнэ́ лэ́скирэ сыкляибны́тка и лынэ́ тру́по и гарадэ́ лэс; и гинэ́ и пхэндлэ́ зан (звесь) Исусо́скэ.</verse>
				<verse number="13">И сыр Ису́со шундя́ дая́ зан, то дурия одотхы́р пэ ба́рка екхджино́ пэ чхучо́ штэ́то; и ке́ли мануша́ шундлэ́ пал дава́, ёнэ гинэ́ пал Лэ́стэ пэзал форье́ндыр.</verse>
				<verse number="14">И сыр Ёв гия́ анги́л, дыкхця́ бут манушэ́н; и Ёв потангиндя лэн и высастякирдя́ насвалэн.</verse>
				<verse number="15">Ке́ли явдя́ бэльвэ́ль, ёнэ гинэ́ пашылэды́р кэ Ёв; и Лэ́скирэ сыкляибны́тка пхэндлэ́: “Чхучо́ (пусто) дава́ исын штэ́то и ужэ бут мардэ́, мэк манушэ́н, мэк тэ джа́н ёнэ дрэ гава́ тэ кинэн пэ́скэ хабэ́н.”</verse>
				<verse number="16">Нэ Ису́со пхэндя́ лэ́нгэ: “Лэ́нгэ на трэй тэ джа́н: дэн тумэ́ тэ хан лэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="17">Нэ ёнэ пхэндлэ́ Лэ́скэ: “Ада́й амэ́ндэ исын екх пандж марэ́ и дуй мачхэ́.”</verse>
				<verse number="18">И Ёв пхэндя́ лэ́нгэ: “Янэ́н лэн Ма́нгэ.”</verse>
				<verse number="19">и Ёв припхэндя́ манушэ́нгэ тэ бэшэ́н пэ чар, лыя́ кадалэ́ пандж марэ́ и дуй мачхэ́, ґаздыя́ якха́ пэ болыбэ́н, бахтякирдя́ хабэ́н парикирибнаса Дэвлэ́скэ, пхагирдя́, и дыя́ маро́ сыкляибнытконэ́нгэ, кодолэ́ ж манушэ́нгэ.</verse>
				<verse number="20">И сарэ́ ханэ́ и чалынэ, и скэдынэ́ котэра́, со ячнэ́пэ, дэшуду́й пхэрдэ́ корзи́ны (кхудэ́)</verse>
				<verse number="21">И ханэ́ пандж тысёнцы мурша́, апри́ч джувлендэ и чхаворэндэ.</verse>
				<verse number="22">И екха́тыр Ису́со зачхудя сыкляибнытконэ́н тэ бэшэ́н дрэ ба́рка тэ плывинэн (тэ дэн плима) анги́л Лэ́стэ пэ дова́ брэ́го, анги́л сыр Ёв отмэкэ́ла манушэ́н.</verse>
				<verse number="23">И ке́ли Ёв отмэкця́ манушэ́н, екха́тыр Ёв гия́ упрэ́ пэ бэ́рга тэ мангэ́лпэ Дэвлэ́скэ. И сыс одо́й екхджино́, сыр явдя́ бэльвэ́ль.</verse>
				<verse number="24">Нэ ба́рка ужэ сыс машки́р мо́рё (дэрья́в), и валны (вэлны) чхурдэнас ла, пал-дова́ со балва́л сыс пэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="25">Машкир три́то и шо́вто мардо́ (шту́нда) ратя́киро, пэ шта́рто стрэ́га Ёв явдя́ кэ ёнэ, псири пир мо́рё (дэрья́в).</verse>
				<verse number="26">Нэ сыкляибны́тка, сыр дыкхнэ́, со Ёв джа́ла пир пани́, страха́дынэ, ракири́: “Дава́ исын зданки (дыкхибэна).” И дынэ́ го́дла дара́тыр.</verse>
				<verse number="27">И екха́тыр Ису́со лыя́ тэ ракирэ́л лэ́нца и пхэндя́: “Рикирэнпэ муршканэ́с, дава́ Мэ сом, на андыршан.”</verse>
				<verse number="28">И Пэ́три Лэ́скэ отпхэндя́: “Раё Дэ́вла! Ко́ли дава́ Ту сан, дэ припхэныбэ́н ма́нгэ тэ джав кэ Ту пир пани́”</verse>
				<verse number="29">Ёв пхэндля: “Джа́!” И гии баркатыр, Пэ́три гия́ пир пани́ и подги́я кэ Ису́со.</verse>
				<verse number="30">Нэ сыр ёв дыкхця́ балва́л, страхадыя, и лыя́ тэ тасадёл, задыя го́дла: “Раё Дэ́вла! Зра́кх ман!”</verse>
				<verse number="31">И екха́тыр Ису́со вытырдыя васт, ухтылдя пал лэ́стэ, и ракирэ́ла лэ́скэ: “Ту́тэ нанэ баро́ патяибэ́н, со́скэ ту лыян тэ кунинэспэ?”</verse>
				<verse number="32">И сыр ёнэ бэшнэ́ дрэ ба́рка, балва́л штылыя.</verse>
				<verse number="33">И кодолэ́, савэ́ сыс Лэ́са дрэ ба́рка, поклониндлэпэ Лэ́скэ и пхэндлэ́: “Чачэс, Ту сан Дэвлэ́скиро Чхаво́.”</verse>
				<verse number="34">И сыр ёнэ пириплывиндлэ (дыя плима пирдал), явнэ́ пэ Генисаретоскири пхув.</verse>
				<verse number="35">И ке́ли мануша́ долэ́ штэто́стыр ґалынэ́ Лэс, тэды бичхадэ́ пир сарэ́ пашатунэ́ штэ́ты манушэ́н, соб (кай) тэ янэ́н сарэ́н насвалэн кэ Ёв,</verse>
				<verse number="36">и мангнэ́ Лэс, соб (кай) лэ́нгэ фэ́ни (то́ка) тэ чилавэн Лэ́скирэ урибнаскирэ яго́ры (краи́), и кодолэ́, савэ́ чилавэнас, ячэнас састэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="15">
				<verse number="1">Пало́ дава́ явнэ́ кэ Ису́со Фарисе́и и лылвари́тка Ерусалимо́стыр и пхэндлэ́:</verse>
				<verse number="2">“Со́скэ Тырэ́ сыкляибны́тка на кандэ́на годэпхурэнгирэ припхэныбэна́? Пал-дова́ со на морэна пэ́скирэ васта́, анги́л сыр тэ хан маро́.”</verse>
				<verse number="3">И Ёв отпхэндя́ лэ́нгэ, ракири́: “Со́скэ ж тумэ́ на кандэ́на Дэвлэ́скирэ припхэныбэна́ пал пэ́скиро присыклякирибэн?</verse>
				<verse number="4">Палдова́ со Дэвэ́л ж пхэндя́: ‘Кутякир дадэ́с и да’, и, ‘Кон ракирэ́ла чорипэ́н пэ пэ́скирэ Дадэ́стэ и датэ, тэ мэрэ́л адава́ ману́ш.’</verse>
				<verse number="5">Нэ тумэ́ ракирэ́на: Ко́ли манушэ́стэ исын да́ро, саво́ ёв могинэлас тэ дэл дадэ́скэ ци да́кэ, тэды ёв на дэ́ла, нэ ёв ракирэ́ла: ‘Дава́ исын Дэвлэ́скиро’,</verse>
				<verse number="6">адасаво́ ману́ш на кутякирэла пэ́скирэ дадэ́с ци пэскирья́ да. Адя́кэ тумэ́ парудэ лав Дэвлэ́скиро пэ пэ́скиро присыклякирибэн.</verse>
				<verse number="7">Тумэ́ сан, дуемуитка! Шука́р ангилпхэндя пал тумэ́ндэ Исаё:</verse>
				<verse number="8">‘Кадалэ́ мануша́ кутякирэна Ман уштэ́нца пэскирэнца, нэ ило́ лэ́нгиро исын дур Ма́ндыр;</verse>
				<verse number="9">нэ ивья́ (напра́снэс) клонинэнапэ Ма́нгэ, пал-дова́ со ёнэ сыклякирэ́на припхэныбэна́, со мануша́ придуминдлэ.’</verse>
				<verse number="10">И кхардя́ Ёв манушэ́н кэ Пэ, и пхэндя́ лэ́нгэ: “Шунэ́н и ґалён:</verse>
				<verse number="11">‘На дова́, со заджа́ла дрэ манушэ́скирэ ушта́, кэрэ́ла Лэс магирдэса анги́л Дэвлэ́стэ, нэ дова́, со джа́ла яври́ лэ́стыр, акэ, исын, дава́, со кэрэ́ла Лэс магирдэса.”</verse>
				<verse number="12">Тэ́ньци подгинэ́ сыкляибны́тка и ракирэ́на Лэ́скэ: “Ту на джинэ́са, со Фарисе́и, сыр шундлэ́ дава́ лав, мэкнэ́ тэ патя́н Ту́кэ?”</verse>
				<verse number="13">Ёв жа отпхэндя́: “Кажно раслина, сави́ Миро Болыбна́скиро Дад на чхудя́ дрэ пхув, явэ́ла рискирды корне́нца (рукхэ́нца).</verse>
				<verse number="14">Мэк лэн; ёнэ исын корорэ́ лыджаибна́скирэ. Ко́ли короро́ ману́ш лыджа́ла корорэс, дуйджинэ́ пэрэ́на дрэ ґанби́н (яма).”</verse>
				<verse number="15">Нэ Пэ́три отпхэндя́ Лэ́скэ: “Роспхэн амэ́нгэ, со дава́ приме́ро значынэ́ла”</verse>
				<verse number="16">Ёв жа пхэндя́: “Нау́што и тумэ́ адя́кэ-паць на ґалёна?</verse>
				<verse number="17">На ґалёна тумэ́, со саро́, со заджа́ла дро муй, джа́ла дурэды́р дро пэр и чхурдэлапэ яври́?</verse>
				<verse number="18">Нэ со джа́ла яври́ мо́стыр, дова́-паць джа́ла илэ́стыр, и кадава́ кэрэ́ла манушэ́с магирдэса.</verse>
				<verse number="19">Палдова́ со чорэ́ ду́мы, замарибэн, биладжаипэ́н, блэ́ндо, чорибэна, хохано́ допхэныбэ́н, калякирибэн.</verse>
				<verse number="20">Кадава́ саро́ кэрэ́ла манушэ́с магирдэса анги́л Дэвлэ́стэ, нэ тэ хал намордэ вастэ́нца на кэрэ́ла манушэ́с магирдэса.”</verse>
				<verse number="21">И гия́ пэ́скэ Ису́со одотхы́р и дурия пэ Тироскирэ и Сидоноскирэ штэ́ты;</verse>
				<verse number="22">и, акэ, Хананеенгири джувлы́, сави́ сыс до-паць штэто́стыр, гия́ анги́л и задыя го́дла: “Потангинэ (пожалин) ман, Раё Дэ́вла, Чхаво́ Давидо́скиро, на́лачхо ду́хо (фа́но) древа́н рикирэ́ла зор пэ мирэ́ чхатэ.”</verse>
				<verse number="23">Нэ Ёв нисо́ на отпхэндя́ ла́кэ. И Лэ́скирэ сыкляибны́тка подгинэ́ кэ Ёв и помангнэ Лэс: “Отмэк ла, пал-дова́ со ёй адя́кэ дэ́ла го́дла пал амэ́ндэ.”</verse>
				<verse number="24">Нэ Ёв отпхэндя́: “Мэ сом бичхадо́ фэ́ни кэ хасибны́тка бакрэ́ Израилёскирэ кхэрэ́стыр.”</verse>
				<verse number="25">Нэ ёй подги́я и поклониндяпэ Лэ́скэ и ракирдя́: “Раё Дэ́вла! Помогин ма́нгэ!”</verse>
				<verse number="26">Нэ Ёв отпхэндя́: “Намишто тэ лэс маро́ чхаворэндыр и тэ чхурдэс джуклэнгэ.”</verse>
				<verse number="27">Нэ ёй пхэндя́: “Чачо́, Раё Дэ́вла; нэ и джукэла ха́на крохэндыр, со пэрэ́на лэ́скирэ-хула́скирэ скаминдэстыр.”</verse>
				<verse number="28">Тэ́ньци Ису́со отпхэндя́ ла́кэ: “Джувли́е, баро́ исын тыро́ патяибэ́н; мэк тэ явэ́л, сыр ту камэ́са.” И екха́тыр ла́кири чхай яця́ састы.</verse>
				<verse number="29">И гии одотхы́р, Ису́со джа́лас пашы́л мо́рё (дэрья́в) Галилеякиро и гия́ упрэ́ пэ бэ́рга и бэсця́ одо́й;</verse>
				<verse number="30">и бут мануша́ явнэ́ кэ Ёв, яндлэ́ пэ́са лангалэн, корорэн, калечнонэн, бичибитконэн и явирэ насвалэн, и чхудэ́ лэн тэлэ́ анги́л Исусо́скирэ ґэра́, и Ёв высастякирдя́ лэн;</verse>
				<verse number="31">адя́кэ, со мануша́ древа́н дивиндлэ́пэ, ке́ли дыкхнэ́, со бичибитка ракирэ́на, калеки састэ, лангалэ псирэ́на, и корорэ́ дыкхэ́на; и ёнэ славиндлэ Дэвлэ́с Израилёскирэс.</verse>
				<verse number="32">И Ису́со кхардя́ кэ Пэ Лэскирэн сыкляибнытконэ́н и пхэндя́: “Ма́нгэ исын танго (жалко) адалэ́ манушэ́н: пал-дова́ со ужэ трин дывэса́ ёнэ ячэнаспэ Ма́нца, и нанэ нисо́ лэ́ндэ тэ хан, и Мэ на кама́м тэ мэкав Пэ́стыр лэн дро дром бокхалэнца, соб (кай) ёнэ тэ на здэн зорья́тыр дро дром.”</verse>
				<verse number="33">И сыкляибны́тка ракирэ́на Лэ́скэ: “Кай тэ лас амэ́нгэ ада́кицы лабы маро́ пэ чхучи́ пхув, соб (кай) тэ чалякирас ада́кицы манушэ́н?”</verse>
				<verse number="34">И пхэндя́ лэ́нгэ Ису́со: “Кицы́ лабы маро́ тумэ́ндэ исын?” И ёнэ пхэндлэ́: “Эфта́ (битринэ́нгиро дэш) и на́бут мачхорэ.”</verse>
				<verse number="35">И припхэндя́ манушэ́нгэ тэ бэшэ́н пэ пхув;</verse>
				<verse number="36">и лыя́ кадалэ́ эфта́ лабы маро́ и мачхорэ, и бахтякири парикирибнаса Дэвлэ́с, роспхагирдя́, и дэ́лас сыкляибнытконэ́нгэ, а сыкляибны́тка дынэ́ манушэ́нгэ.</verse>
				<verse number="37">И ёнэ сарэ́ ханэ́, и чалынэ; и ёнэ скэдынэ́ котэра́, со ячнэ́пэ, эфта́ пхэрдэ́ корзи́ны (кхудэ́);</verse>
				<verse number="38">и ханэ́ штар тысёнцы мурша́, апри́ч джувлендэ и биятэндэ.</verse>
				<verse number="39">Тэ́ньци Ёв розмэкця манушэ́н, бэсця́ дрэ ба́рка и явдя́ пэ штэ́ты Магдалиноскирэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="16">
				<verse number="1">И Фарисе́и и Садукеи подгинэ́, и, соб (кай) тэ пропатякирэн Исусо́с, палдава́ ёнэ мангнэ́ тэ сыкавэ́л лэ́нгэ ґерты́к (знаме́ниё) болыбна́стыр.</verse>
				<verse number="2">Нэ, Ёв отпхэндя́ лэ́нгэ, пхэни́: “Ке́ли да бэльвэ́ль, тумэ́ ракирэ́на, ‘Явэ́ла лачхи́ вэдра (погода), пал-дова́ со болыбэ́н исын лоло́;’</verse>
				<verse number="3">и пэ зло́ко: ‘Ададывэ́с яври́ исын вихура, пал-дова́ со болыбэ́н исын лоло́ и зачхакирдо облокэ́нца.’ Тумэ́ джинэ́на, сыр тэ ґалён пир болыбэ́н, нэ тумэ́ на джинэ́на тэ ґалён ґертыка́ (знаме́нии) пир разно часо.</verse>
				<verse number="4">Тумэ́ сан бибахтало́ и биладжаипнытко ро́до, саво́ родэ́ла ґерты́к, на явэ́ла тумэ́нгэ ґерты́к, апри́ч Ионаскири гертык.” И Ёв мэкця́ лэн и гия́ пэ́скэ.</verse>
				<verse number="5">И ке́ли сыкляибны́тка явнэ́ пэ яви́р брэ́го, ёнэ бистырдэ тэ лэн пэ́са лабы маро́.</verse>
				<verse number="6">И Ису́со пхэндя́ лэ́нгэ: “Дыкхэ́н жа, ракхэ́нпэ Фарисее́нгирэ и Садукеенгирэ сыклякирибнастыр, саво́ исын сы́рбы рошчына (закваска).”</verse>
				<verse number="7">Нэ ёнэ лынэ́ тэ пириракирэн машки́р пэ́стэ: “Амэ на лыям лабы маро́.”</verse>
				<verse number="8">Ису́со джиндя́, со лэ́ндэ сыс пэ годы́, пхэндя́: “Тумэ́ сан мануша́ на барэ́ патяибна́са, со́скэ ж тумэ́ обракирэна машки́р пэ́стэ, со тумэ́ндэ нанэ маро́?</verse>
				<verse number="9">Нау́што тумэ́ ишчо (инкэ́) на ґалёна и на рипирэна пал пандж лабы маро́ ваш пандж тысёнцы, и кицы́ кхудэ́ тумэ́ скэдынэ́?</verse>
				<verse number="10">И пал эфта́ (битринэ́нгиро дэш) лабы маро́ ваш штар тысёнцы, и кицы́ кхудэ́ тумэ́ скэдынэ́?</verse>
				<verse number="11">Сыр тумэ́ на ґалёна, со Мэ пхэндём на пал маро́: ‘Ракхэ́нпэ Фарисее́нгирэ и Садукеенгирэ рошчынатыр?’”</verse>
				<verse number="12">Тэ́ньци ёнэ ґалынэ́, со Ёв пхэндя́ лэ́нгэ тэ ракхэ́нпэ на марунэ рошчынатыр, а Фарисее́нгирэ и Садукеенгирэ сыклякирибнастыр.</verse>
				<verse number="13">И ке́ли Ису́со явдя́ пэ пхувья́ Кесария Филипоскири, Ёв пхучэлас Пэ́скирэ сыклытконэндыр, ракири́: “Пал Конэ́стэ мануша́ гинэ́на Ман, Манушэ́скирэ Чхавэ́с?”</verse>
				<verse number="14">И ёнэ пхэндлэ́: “Вари-савэ́ пал Ианостэ Болдэипнаристэ, яви́р пал Илиястэ, яви́р пал Еремеёстэ ци пал екхэ́стэ пророкэндыр”</verse>
				<verse number="15">Ёв жа ракирэ́ла лэ́нгэ: “Нэ тумэ́ пал конэ́стэ Ман гинэ́на?”</verse>
				<verse number="16">И Си́моно Пэ́три отпхэндя́ и пхэндя́: “Ту сан Христо́со, Чхаво́ Джидэ́ Дэвлэ́скиро, Саво́ дживэ́ла ве́чнэс”</verse>
				<verse number="17">И Ису́со отпхэнэ́лас лэ́скэ и пхэндя́: “Бахтало́ ту сан, Си́моно Иониноскиро, пал-дова́ со на ману́ш, конэ́стэ исын рат и маса́, дыя́ дава́ чачипэ́н дрэ тыри́ годы́, нэ Миро Дад, Саво́ исын дро Болыбна́скиро Раё.</verse>
				<verse number="18">И Мэ пхэна́ва ту́кэ: Ту сан Пэ́три, пэ дава́ бар Мэ кэра́ва Кхангири́ Мири́, и люноскири зор (мэрибэ́н) на лэ́ла упралыпэ́н пэ ла́тэ.</verse>
				<verse number="19">Мэ да́ва ту́кэ клыдына вударэндыр, савэ́ исын Кралипнастыр дро Болыбна́скиро Раё, Савэ́са хулаинэла Дэвэ́л; и со ту запхэнэса пэ пхув, дова́ явэ́ла запхэндло дро Болыбна́скиро Раё, и со домэкэса пэ пхув, дова́ явэ́ла домэкно дро Болыбна́скиро Раё.’”</verse>
				<verse number="20">Тэ́ньци Ёв припхэндя́ шылалэс сыкляибнытконэ́нгэ ни конэ́скэ тэ на ракирэ́н, со Ёв исын Христо́со.</verse>
				<verse number="21">Долэ́ часостыр лыя́ Ису́со тэ ракирэ́л яснэс Лэ́скирэ сыкляибнытконэ́нгэ, со Лэ́скэ трэй тэ джал дро Ерусалимо и бут мэ́ньки тэ пиридживэл годэпхурэндыр и рашангирэндыр и лылваритконэндыр, и явэ́ла Ёв замардо, и пэ три́то дывэ́с Ёв отджидёла.</verse>
				<verse number="22">И кхардя́ Пэ́три Лэс дрэ риг, и лыя́ тэ отракирэл: “Потангинэ Пэс, Раё Дэ́вла! Мэк тэ на явэ́л дава́ Ту́са.”</verse>
				<verse number="23">Нэ Ёв рисия́ кэ Пэ́три и пхэндя́: “Джа́ криг Ма́ндыр, на́лачхо; ту Ма́нгэ сан, сыр бар пэ дром, пал-дова́ со ту думинэса на пал Дэвлы́тко, а пал манушы́тко.”</verse>
				<verse number="24">Тэ́ньци Ису́со пхэндя́ Пэ́скирэ сыкляибнытконэ́нгэ: “Ко́ли вари-конэ́скэ пир ило́ тэ джал Ма́нца, мэк тэ на думинэл буты́р пал пэ́стэ, и мэк тэ лэл трушу́л пэ́скиро, и мэк тэ джал пал Ма́ндэ.”</verse>
				<verse number="25">Нэ ко́ли вари-кон, савэ́скэ исын дро́го джиибэ́н пэ́скиро тэ зракхэ́л, кодова́ хасякирэ́ла лэс, и вари-кон, саво́ отдэ́ла пэ́скиро джиибэ́н ваш Ма́нгэ, кодова́ латхэ́ла Лэс.</verse>
				<verse number="26">Саво́ лачхипэ́н исын манушэ́скэ, ко́ли лэ́стэ явэ́ла саро́, со лэ́скэ трэй далэ́ свэто́стыр, а ёв хасякирэ́ла пэ́скиро ве́чно джиибэ́н? Нэ со ману́ш могинэ́ла тэ отдэ́л кучэдыр дро паруибэн пал пэ́скиро джиибэ́н?</verse>
				<verse number="27">Пал-дова́ со явэ́ла Чхаво́ Манушэ́скиро дрэ зорьякири сла́ва Пэ́скирэ Дадэ́скирэ Янголэнца, и тэды кажно (сва́ко) дорэсэ́ла, со явэ́ла мол пал пэ́скиро дова́, со кэрдя́ ёв дро джиибэ́н.</verse>
				<verse number="28">Чачэс, Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: ада́й исын вари-савэ́ мануша́, савэ́ на мэрэ́на, ко́ли анги́л явэ́на тэ дыкхэ́н Чхавэ́с Манушэ́скирэ, саво́ явэ́ла сыр Кра́ли дро Кралипэ́н Пэ́скиро.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="17">
				<verse number="1">Пир шов дывэса́ лыя́ Ису́со Пэтрис и Яково́с и Ианос, лэ́скирэ пшалэ́с, и лыджия́ лэн тринджинэн пэ вучи́ бэ́рга.</verse>
				<verse number="2">И Ёв парудыя сарэ́са анги́л лэ́ндэ. Лэ́скиро муй лыя́ тэ зяинэл, сыр кхам, и Лэ́скирэ урибэна́ ячнэ́ парнэ́ сыр дуд (свэ́то).</verse>
				<verse number="3">И, акэ, сыкадынэ лэ́нгэ Мо́йза Илияса, савэ́ ракирдэ́ Лэ́са.</verse>
				<verse number="4">И Пэ́три заракирдя и пхэндя́ Исусо́скэ: “Раё Дэ́вла! Сыр исын шука́р амэ́нгэ тэ явас ада́й. Ко́ли Ту камэ́са, мэ кэра́ва ада́й трин ша́тры: екх Ту́кэ, екх Мойза́скэ, и екх Илияскэ.”</verse>
				<verse number="5">Ке́ли ёв ишчо (инкэ́) ракирдя́, акэ, святло о́блоко чхакирдя лэн, и, акэ, зан облокостыр, сави́ ракирдя́: “Кадава́ исын Миро Дро́го Чхаво́, дрэ Савэ́стэ исын Мири́ ра́дыма, Лэс шунэ́н.”</verse>
				<verse number="6">И ке́ли сыкляибны́тка шундлэ́ дава́, ёнэ пынэ́ пэ пэ́скирэ муя́ и древа́н страха́дынэ.</verse>
				<verse number="7">И подги́я Ису́со и чиладя́ лэн, пхэни́: “Уштэ́н и на андыршан.”</verse>
				<verse number="8">И сыр ёнэ ґаздынэ́ пэ́скирэ якха́, и на дыкхнэ́ никонэ́с, апри́ч Исусо́стэ Кокорэстэ.</verse>
				<verse number="9">И сыр ёнэ джа́нас тэлэ́ бэрга́тыр, Ису́со дыя́ припхэныбэ́н лэ́нгэ: “Ни конэ́скэ на ракирэ́н пал дава́ дыкхибэ́н, пака Чхаво́ Манушэ́скиро отджидёла.”</verse>
				<verse number="10">И Лэ́скирэ сыкляибны́тка пхучнэ́ Лэ́стыр, пхэни́: “Со́скэ тэды лылвари́тка ракирэ́на, со Или́я банго́ тэ явэ́л пэ́рво?”</verse>
				<verse number="11">И Ёв отпхэндя́ лэ́нгэ, ракири́: “Или́я, чачэс, явэ́ла англэды́р и кэрэ́ла саро́.</verse>
				<verse number="12">Нэ Мэ ракира́ва тумэ́нгэ, со Или́я ужэ явдя́, и ёнэ на ґалынэ́ лэс, и кэрдэ́ лэ́са дова́, со сыс пир ило́. И адя́кэ Чхаво́ Манушэ́скиро явэ́ла тэ страдынэл лэ́ндыр.”</verse>
				<verse number="13">Тэды сыкляибны́тка ґалынэ́, со Ёв пхэндя́ лэ́нгэ пал Ианостэ Болдэипнаристэ.</verse>
				<verse number="14">И ке́ли ёнэ явнэ́ кэ мануша́, екх лэ́ндыр подги́я кэ Ёв, и пыя́ пэ чанга́ анги́л Лэ́стэ,</verse>
				<verse number="15">и пхэндя́: “Раё Дэ́вла! Потангинэ мирэ́ чхавэ́с, ёв бэнгвалёл пэ нэво́ чхон, и фуес лэ́скэ; пал-дова́ со ёв частэс чхурдэлапэ дрэ яг и частэс дро пани́.</verse>
				<verse number="16">И мэ яндём лэс кэ Тырэ́ сыкляибны́тка, нэ ёнэ на могиндлэ́ лэс тэ высастякирэн.”</verse>
				<verse number="17">Ису́со пхэндя́ дро отпхэныбэ́н: “Тумэ́ сан напатяибнаскиро и пхарэ́-манушэ́нгиро ро́до, кицы́ Мэ тэ явав тумэ́нца? Кицы́ Мэ ява́ва тэ вырикирав тумэн? Янэ́н лэс адари́к.”</verse>
				<verse number="18">И Ису́со припхэндя́ зоралэ́с раклорэскэ, и гия́ яври́ лэ́стыр на́лачхо ду́хо (фа́но), и екха́тыр тэрнэ́-бэршэнгиро яця́ састо́.</verse>
				<verse number="19">Тэ́ньци подгинэ́ екх сыкляибны́тка кэ Ису́со и пхэндлэ́: “Со́скэ амэ на могиндям тэ традас яври́ лэс?”</verse>
				<verse number="20">И ракирэ́ла Ёв лэ́нгэ: “Пал-дова́ со тумаро́ патяибэ́н исын назорало; палдова́, чачэс, Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: ко́ли явэ́ла тумаро́ патяибэ́н сыр гарчычно зя́рка, тэды пхэнэ́на бэргакэ ‘тэ джал одотхы́р адари́к ‘и джа́ла; и тумэ́ могинэ́нас саро́.</verse>
				<verse number="21">Кадава́ традэлапэ яври́ екхэ мангипнаса и постоса.”</verse>
				<verse number="22">Ке́ли ёнэ джа́нас кхэтанэ́ дрэ Галиле́я, Ису́со пхэндя́ лэ́нгэ: “Чхаво́ Манушэ́скиро явэ́ла здыно дрэ манушэ́нгирэ васта́;</verse>
				<verse number="23">и ёнэ замарэна Лэс; и пэ три́то дывэ́с Ёв отджидёла.” И ёнэ ячнэ́ древа́н смэнтна (скучна).</verse>
				<verse number="24">И ке́ли ёнэ явнэ́ дро Капернаумо, подгинэ́ кэ Пэ́три скэдыибнарья пэ дидрахмы и пхэндлэ́: “Тумаро Сыклякирибна́скиро плэскирэла ваш Кхангири́ мыто?” Ёв ракирэ́ла: “Чачо́.”</verse>
				<verse number="25">И ке́ли ёв гия́ дро кхэр, Ису́со анги́л пхэндя́ лэ́скэ, ракири́: “Со ту думинэса, Симоне? Кра́лья пэ пхув, конэ́стыр лэ́на мыто (такса): пэ́скирэ манушэ́ндыр ци чужонэндыр?”</verse>
				<verse number="26">Пэ́три ж ракирэ́ла Лэ́скэ: “Чужонэндыр.” Ису́со пхэндя́ лэ́скэ: “Тэды пэ́скирэ мануша́ на плэскирэна.</verse>
				<verse number="27">Нэ, соб (кай) лэ́нгэ тэ на кэра́с фуипэ́н пал кадава́ приме́ро (сыкаибэ́н), джа́ пэ мо́рё (дэрья́в), зачхурдэ вэндка, и пэрвонэ́ мачхэстэ, саво́ попэрлапэ, откэр лэ́скиро муй и латхэса одо́й статиро; тырдэ лэс яври́ и дэ лэ́нгэ пал пэ́стэ и пал Ма́ндэ.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="18">
				<verse number="1">Дрэ дова́-паць мардо́ (шту́нда) подгинэ́ сыкляибны́тка кэ Ису́со, пхэни́: “Кон исын барэды́р дро Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё?”</verse>
				<verse number="2">И выкхари анги́л биято́с (чхаворэс), Ёв чхудя́ лэс машки́р лэ́ндэ,</verse>
				<verse number="3">и пхэндя́: “Чачэс, Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: ко́ли тумэ́ на парудёна и на ячэ́на сыр бияты, тумэ́ никели на заджа́на дро Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё.</verse>
				<verse number="4">Палдова́, кон тыкнякирэла пэс сыр одова́ явэ́ла бия́то, явэ́ла най барэды́р дро Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё,</verse>
				<verse number="5">и кон прилэ́ла адасавэ́ биято́с ваш Миро лав, прилэ́ла Ман.</verse>
				<verse number="6">И ко́ли вари-кон отрискирэла мэк екхэ адасавэс тыкнэндыр, кон патя́ла дрэ Ма́ндэ, тэды фэды́р явэ́лас кадасавэ́ манушэ́скэ, ко́ли лэ́скэ урьенас сявитко (мельницытко) бар (бэлэдин) пэ мэн, и тасадякирэнас лэс дро морёскиро (дэрьявэ́скиро) хорипэ́н.</verse>
				<verse number="7">Бида свэтоскэ злыджаибнэндыр! Пал-дова́ со амэ на дживаса би лэ́нгиро, нэ би́да кодолэ́ манушэ́скэ, саво́ явирэ́н тырдэла кэ грэ́хо!</verse>
				<verse number="8">Дыкх жа, ко́ли васт тыро́ ци ґэро́й тыри́ злыджала тут, отчингир лэн и чхурдэ лэн пэ́стыр; фэды́р ту́кэ екхэ вастэ́са ци ґэрьяса тэ заджас дро джиибэ́н ве́чно, сыр дуе вастэ́нца и дуе ґэрэ́нца тэ явэс чхурдыно́ дро ве́чно яг.</verse>
				<verse number="9">И ко́ли тыри́ якх злыджала тут, куш яври́ ла и чхурдэ пэ́стыр: фэды́р ту́кэ екхэ якхаса тэ заджас дро джиибэ́н ве́чно, сыр дуе якхэ́нца тэ явэс чхурдыно́ дрэ ве́чно яг.</verse>
				<verse number="10">Дыкхэ́н, на дыкхэ́н вучипна́стыр ни пэ конэ́стэ кадалэ́ тыкнэндыр: пал-дова́ со лэ́нгирэ Янго́лы, савэ́ исын дро болыбэна, дыкхэ́на кажно мо́ло Дадэ́с Мирэс, Саво́ исын дро Болыбна́скиро Раё.</verse>
				<verse number="11">Палдава́ со Чхаво́ Манушэ́нгиро явдя́ тэ латхэл, и тэ зракхэ́л хасибнытконэн.</verse>
				<verse number="12">Сыр тумэ́нгэ здэлапэ? Ко́ли вари-савэ́ манушэ́стэ явэ́лас шэл бакря́, и екх лэ́ндыр заблэндындяпэ, тэды со ёв на ячкирэлас енядэша еня́ (биекхэ́скиро шэл) бакря́ дрэ бэ́рги, и на джа́лас тэ родэ́л кодоля, сави́ заблэндындяпэ?</verse>
				<verse number="13">И ко́ли выджа́ла лэ́скэ тэ латхэл ла, ёв радынэ́лапэ пал ла́тэ бутэды́р, сыр пал енядэша енендэ, савэ́ на хасинэ́.</verse>
				<verse number="14">Дава́ значынэ́ла, со нанэ пэ дава́ тумарэ́ Дадэ́скири во́ля, Саво́ исын дро Болыбна́скиро Раё, соб (кай) тэ хасёл екх кадалэ́ тыкнэндыр.</verse>
				<verse number="15">Ко́ли ж кэрэ́ла грэ́хо тыро́ пшал анги́л ту́тэ, джа́, сыка́в лэ́скири банг лэ́скэ екх пэ екх. Ко́ли ёв кандэ́ла тут, тэды ёв явэ́ла тыро́ пшал нэвэ́стыр.</verse>
				<verse number="16">Нэ ко́ли на явэ́ла тэ кандэл пшал тыро́, лэ пэ́са ишчо (инкэ́) екхэ́с ци дуе́н, соб (кай) кажно лав, савэ́са ту бангякирэса Лэс, тэ чхувэ́н зор адалэ́ дуй ци трин якхи́тка.</verse>
				<verse number="17">Нэ ко́ли ёв отпхэнэлапэ тэ кандэл лэн, тэды пхэн дрэ Кхангири́; и ко́ли на закамэ́ла Кхангири́ тэ кандэл, мэк тэ явэ́л ёв ту́кэ сыр Наюдо и мытоскиро скэдыибнари.</verse>
				<verse number="18">Чачэс, Мэ ракира́ва тумэ́нгэ, со тумэ́ припхэнэна пэ пхув тэ на кэрэ́н, явэ́ла припхэндло дро Болыбна́скиро Раё; и со тумэ́ домэкэна пэ пхув, явэ́ла домэкно дро Болыбна́скиро Раё.</verse>
				<verse number="19">Ишчо Мэ пхэна́ва чачипэ́н тумэ́нгэ, со, ко́ли дуйджинэ́ тумэ́ндыр явэ́на дрэ кхэтаны́ годы́ пэ пхув тэ мангэ́н пал вари-со, явэ́ла дыно́ лэ́нгэ Мирэ́ Дадэ́стыр, Саво́ исын дро Болыбна́скиро Раё.</verse>
				<verse number="20">Пал-дова́ со, кай дуй ци трин явнэ́ кхэтанэ́ ваш Миро лав, одо́й Мэ сом машки́р лэ́ндэ.”</verse>
				<verse number="21">Тэ́ньци подги́я Пэ́три и пхэндя́: “Раё Дэ́вла, кицы́ мо́лы ма́нгэ трэй тэ примангав пшалэ́скэ, ко́ли ёв явэ́ла тэ кэрэ́л грэ́хо анги́л ма́ндэ? Кэ эфта́ (кэ битринэ́нгиро дэш) мо́лы?”</verse>
				<verse number="22">Ису́со ракирэ́ла Лэ́скэ: “Мэ на ракира́ва ту́кэ эфта́ мо́лы, нэ кэ эфтадэша́ эфта́ мо́лы.</verse>
				<verse number="23">Пал-дова́ со Болыбна́скиро Раё, кай Дэвэ́л явэ́ла Кра́ли, исын сыр кра́ли, саво́ закамдя́ тэ розгинэлпэ пэ́скирэ писхарье́нца.</verse>
				<verse number="24">И ке́ли ёв лыя́ тэ гинэл, яндлэ́ кэ ёв екхэ манушэ́с, саво́ сыс вужло лэ́скэ дэш тысёнцы тала́нты.</verse>
				<verse number="25">И сыр лэ́стэ на сыс со́са тэ плэскирэл, тэды кра́ли припхэндя́ тэ бикнэл лэс, и ромня́ и чхаворэ́н, и саро́, со лэ́стэ сыс, соб (кай) тэ заплэскирэл вужлыпэ́н.</verse>
				<verse number="26">Тэды дына́ри пыя́ пэ чанга́ и лыя́ тэ мангэ́л лэс, ракири́: “Раё! ‘Ужакир миро вужлыпэ́н, и мэ саро́ выплэскирава ту́кэ.”</verse>
				<verse number="27">И кра́ли, кодолэ́ писхарискиро, потангиндя и мэкця́ лэс и примангдя лэ́скэ вужлыпэ́н.</verse>
				<verse number="28">Нэ адова писха́ри, сыр гия́ одотхы́р, латхя́ екхэ пэ́скирэ малэс пир буты́, саво́ сыс вужло лэ́скэ шэл динарии. И ухтылдя лэс и лыя́ тэ тасавэл лэс, ракири́: ‘Заплэскир саро́, со ту сан вужло.’</verse>
				<verse number="29">Нэ дру́го (мал) лэ́скиро пыя́ пэ чанга́ и лыя́ тэ мангэ́л лэс, ракири́: ‘Ужакир миро вужлыпэ́н и мэ выплэскирава ту́кэ.’</verse>
				<verse number="30">Нэ одова́ на закамдя́, нэ гия́ и здыя лэс дро штарибэ́н, анги́л, сыр ёв выплэскирэла кодова́, со сыс вужло.</verse>
				<verse number="31">Нэ ке́ли мала́ лэ́скирэ дыкхнэ́, со кэрдя́пэ, древа́н пынэ́ дро ду́хо (фа́но), явнэ́ и роспхэндлэ́ сари́ зан (звесь), со кэрдя́пэ, крали́скэ.</verse>
				<verse number="32">Тэ́ньци лэ́скиро кра́ли кхардя́ лэс кэ пэ и ракирэ́ла: ‘Ту сан злыдня писха́ри, Мэ примангдём ту́кэ дова́ вужлыпэ́н, сыр ту мангдян ман;</verse>
				<verse number="33">нау́што на трэиндя́ ж и ту́кэ тэ потангинэс друго́с (малэ́с) пэ́скирэс, сыр и мэ ту́кэ примангдём?’</verse>
				<verse number="34">И сыр холя́сыя кра́ли, и здыя лэс катэнгэ, анги́л, сыр ёв выплэскирэла саро́ пэ́скиро вужлыпэ́н.</verse>
				<verse number="35">Адя́кэ-паць и кэрэ́ла тумэ́нгэ Дад Миро Болыбна́скиро, ко́ли кажно тумэ́ндыр на примангэла илэ́стыр пэ́скирэ пшалэ́скэ.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="19">
				<verse number="1">И сыс адя́кэ: ке́ли Ису́со пирияця́ тэ ракирэ́л далэ́ лава́, Ёв гия́ криг Галилеятыр и явдя́ пэ штэ́ты Юдэя́кирэ пэ яви́р Иорданоскирэ – рэкакири (лэнякири) риг пэ Иорда́но;</verse>
				<verse number="2">и бут мануша́ гинэ́ пал Лэ́стэ, и Ёв высастякирдя́ лэн.</verse>
				<verse number="3">И подгинэ́ кэ Ёв Фарисе́и и пропатякирэнас Лэс и пхучэнас: “Ци пал кажно рэ́ндо (де́ло) сашты́ (можна) манушэ́скэ тэ розлыджалпэ пэ́скирэ ромняся?</verse>
				<verse number="4">И Ёв отпхэндя́, ракири́: “Нау́што на гиндлэ́ тумэ́, со Дэвэ́л дро англыпэ́н (начало) свэтоскиро создыя́ лэн муршэса и джувля́са?</verse>
				<verse number="5">И пхэндя́: ‘Палдава́ мэкэ́ла ману́ш дадэ́с и да и приячэла кэ пэ́скири ромны́, и явэ́на ёнэ сыр екх лоч (плоть);</verse>
				<verse number="6">адя́кэ со ёнэ ужэ на дуйджинэ́, а екх лоч? Со Дэвэ́л чхудя́ кхэтанэ́, мэк ману́ш тэ на розлыджал.”</verse>
				<verse number="7">Ёнэ ракирэ́на Лэ́скэ: “Со́скэ ж Мо́йза припхэндя́ тэ чхинэл лыл пал розгиибэн тэ отмэкэ́л ромня́.”</verse>
				<verse number="8">Ёв ракирэ́ла лэ́нгэ: “Мо́йза дыя́ во́ля тумэ́нгэ тэ отмэкэн ромня́ пал тумарэ́ холямэ́ илэ; нэ анги́л дава́ адя́кэ на сыс.</verse>
				<verse number="9">Нэ, Мэ пхэна́ва тумэ́нгэ: ко́ли вари-кон мэкэ́ла пэскирья́ ромня́ на пал блэ́ндо и лэ́ла явирья, одова́ кэрэ́ла биладжаипэ́н.”</verse>
				<verse number="10">Пхэнэ́на Лэ́скэ сыкляибны́тка: “Нэ ко́ли дасаво патяибэ́н исын машки́р ромэстэ и ромня́тэ, фэды́р тэ на лэспэ сарэ́са.”</verse>
				<verse number="11">Ёв жа пхэндя́ лэ́нгэ: “На сарэ́ ґалёна далэ́ лава́, нэ екх кодолэ́, конэ́скэ дыно́;</verse>
				<verse number="12">пал-дова́ со исын скопцы, савэ́ исын дасавэ́ да́кирэ бияныпнастыр; нэ исын кодолэ́, савэ́н мануша́ кэрдэ́ дасавэнца; и исын мурша́, савэ́ на лэнапэ ваш Кралипэ́н, Саво́ исын дро Болыбна́скиро Раё. Кон могинэ́ла тэ ґалёл, мэк тэ ґалёл.”</verse>
				<verse number="13">Тэ́ньци яндлэ́ биятэ́н кэ Ёв, соб (кай) Ёв тэ чхувэ́л васта́ пэ шэро́ лэ́нгэ и тэ помангэлпэ; нэ сыкляибны́тка на мэкэнас лэн.</verse>
				<verse number="14">Нэ Ису́со пхэндя́: “Мэкэ́н биятэ́н и на тэрдён пэ дром лэ́ндэ тэ явэ́н кэ Мэ; пал-дова́ со Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё явэ́ла ваш адасавэ́ манушэ́нгэ, савэ́ исын сыр кадалэ́ бияты (чхаворэ́)”,</verse>
				<verse number="15">и сыр Ёв чхудя́ васта́ пэ шэро́ лэ́нгэ бахтякирибнаса, то гия́ одотхы́р.</verse>
				<verse number="16">И, акэ, подги́я вари-саво́ ману́ш кэ Ёв и пхэндя́: “Сыклякирибна́скиро! Саво́ лачхипэ́н ма́нгэ трэй тэ кэра́в, соб (кай) тэ дэл Дэвэ́л ма́нгэ ве́чно джиибэ́н?” И Ёв пхэндя́ лэ́скэ:</verse>
				<verse number="17">“Со́скэ ту пхучэса Ма́ндыр пал лачхипэ́н? Екх Дэвэ́л исын лачхо́. Нэ ко́ли ту́кэ исын дро́го ве́чно джиибэ́н Дэвлэ́стыр, тэды кэр пир припхэныбэна́.”</verse>
				<verse number="18">Ёв ракирэ́ла Лэ́скэ: “Савэ?” И Ису́со пхэндя́: “На замар (на умар), на кэр биладжаипэ́н, на чор, на дэ хохано́ допхэныбэ́н,</verse>
				<verse number="19">кутякир пэ́скирэ дадэ́с и да; и сыка́в паты́в пэ́скирэ пашатунэ́ манушэ́скэ, сыр кокоро́ пэ́скэ.”</verse>
				<verse number="20">Раки́рла Лэ́скэ тырно ману́ш: “Дава́ саро́ мэ кэрдём; со ишчо (инкэ́) на ухты́лла (на́доси) ма́нгэ?”</verse>
				<verse number="21">Ису́со пхэндя́ лэ́скэ: “Ко́ли ту́кэ исын пир ило́ тэ явэс бидошакиро, джа́, бикин саро́, со исын ту́тэ, и роздэ богэнгэ, соб (кай) тэ явэ́л ту́тэ кучипэ́н дро Болыбна́скиро Раё; яв’ и джа́ Ма́нца.”</verse>
				<verse number="22">Нэ ке́ли тырно ману́ш шундя́ дава́, ёв гия́ криг пхарипнаса пэ ило́, пал-дова́ со лэ́стэ сыс баро́ барвалыпэ́н.</verse>
				<verse number="23">И пхэндя́ Ису́со Пэ́скирэ сыкляибнытконэ́нгэ: “Чачэс, Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: пхаро́ явэ́ла барвалэскэ тэ заджа́л дро Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё;</verse>
				<verse number="24">и ишчо (инкэ́) Мэ пхэна́ва тумэ́нгэ: локхэды́р явэ́ла верблюдоскэ тэ проджал пир сувьякиро каноро, сыр барвалэскэ тэ заджа́л дро Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё.”</verse>
				<verse number="25">И ке́ли сыкляибны́тка шундлэ́ дава́, ёнэ древа́н дивиндлэ́пэ, пхэни́: “Кон тэды могинэ́ла тэ зракхэлпэ?”</verse>
				<verse number="26">И сыр Ису́со подыкхця́ пэ лэ́ндэ, тэды пхэндя́: “Мануша́ на могинэ́на кокорэ́ тэ зракхэн пэс; екхэ Дэвлэ́стэ исын зор пэ саро́.”</verse>
				<verse number="27">Тэ́ньци Пэ́три отпхэндя́ и пхэндя́: “Гада, амэ саро́ ячкирдям и гиям Ту́са, со явэ́ла амэ́нгэ?”</verse>
				<verse number="28">И Ису́со пхэндя́ лэ́нгэ: “Чачэс, Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: тумэ́, савэ́ гинэ́ Ма́нца дро нэво́ свэ́то, саво́ Дэвэ́л кэрэ́ла, ке́ли бэшэ́ла Чхаво́ Манушэ́скиро пэ славу́тно престоло, тэды бэшэна адя́кэ-паць и тумэ́ пэ дэшуду́й троны, соб (кай) тэ сэндинэ́н дэшуду́й ро́ды Израилёскирэ.</verse>
				<verse number="29">И кажно, кон мэкця́ кхэра́ ци пшалэ́н, ци пхэнен ци да, ци ромня́, ци чхаворэ́н, ци фэ́лды ваш Миро лав, дорэсэ́ла дрэ шэл мо́лы буты́р и лэ́скэ явэ́ла дыно́ ве́чно джиибэ́н.</verse>
				<verse number="30">Бут жа англатунэ́ явэ́на палатунэ́, а палатунэ́ явэ́на англатунэ́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="20">
				<verse number="1">Пал-дова́ со Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё исын сы́рбы фэлатинякиро хула́й, саво́ гия́ яври́ пэ зло́ко тэ кхарэл бутярнэн дро пэ́скиро винагра́днико (дракхин).</verse>
				<verse number="2">И ке́ли ёв доракирдяпэ бутярнэнца пир динариё пал дывэ́с, тэды ёв бичхадя́ лэн дро пэ́скиро винагра́днико.</verse>
				<verse number="3">И гия́ яври́ ёв дрэ три́то мардо́ (шту́нда) и дыкхця́ явирэ манушэ́н, савэ́ сыс тэрдэ́ пэ таргоскиро штэ́то би бутякиро;</verse>
				<verse number="4">и ёв пхэндя́ лэ́нгэ: ‘Джа́н и тумэ́ дро миро винагра́днико, и со, чачэс, явэ́ла мол, мэ плэскирава тумэ́нгэ.’ И гинэ́ ёнэ.</verse>
				<verse number="5">И нэвэ́стыр гия́ яври́ ёв пашэ́ шо́вто и еня́то (биекхэ́скиро дэ́што), и кэрдя́ адя-паць.</verse>
				<verse number="6">И гия́ яври́ ёв пашэ́ дэшуе́кх мардэ́ (штунды), латхя́ явирэ́н, савэ́ сыс тэрдэ́ би бутякиро, и раки́рла лэ́нгэ: ‘Со да тумэ́ тэрдэ́ саро́ дывэ́с би бутякиро?’</verse>
				<verse number="7">Ёнэ ракирна лэ́скэ: ‘Пал-дова́ со нико́н амэн на лыя́ пэ буты́.’ Ёв раки́рла лэ́нгэ: ‘Джа́н и тумэ́ дро миро винагра́днико, и со, чачэс, явэ́ла мол, мэ плэскирава тумэ́нгэ.’</verse>
				<verse number="8">Сыр явдя́ бэльвэ́ль, раки́рла фэлатинякиро хула́й пэ́скирэ барыдырэ́скэ пэ винагра́днико: ‘Кхар бутярнэн и плэскир лэ́нгэ, лэ кодолэ́н, савэ́ явнэ́ палатунэ́ и кэ долэ́, савэ́ явнэ́ пэ́рва.’</verse>
				<verse number="9">И кодолэ́, савэ́ явнэ́ пашэ́ дэшуекх мардо́ (шту́нда), дорэснэ́ кажно пир динариё.</verse>
				<verse number="10">И кодолэ́, савэ́ явнэ́ пэ буты́ пэ́рва, думиндлэ, со ёнэ дорэсэ́на буты́р, нэ дорэснэ́ адя́кэ-паць пир динариё.</verse>
				<verse number="11">И ке́ли ёнэ дорэснэ́ (долынэ), тэды лынэ́ тэ ракирэ́н холя́са тэл накх пэ хуластэ, ракири́:</verse>
				<verse number="12">‘Кадалэ́, савэ́ явнэ́ палатунэ́, кэрдэ́ буты́ екх мардо́ (шту́нда), и ту ада́кицы плэскирдян лэ́нгэ, сыр амэ́нгэ, савэ́ пирилыджиям пхарипэ́н и дывэсы́тко хачкирибэ́н.’</verse>
				<verse number="13">Нэ Ёв отпхэндя́ екхэ́скэ лэ́ндыр: ‘Морэ, мэ на кэра́ва ту́кэ хохаибэ́н; ту ж доракирдянпэ ма́нца пал динариё?</verse>
				<verse number="14">Лэ пэ́скиро и джа́. Мэ ж кама́м тэ дав ада́кицы палатунэскэ, сыр ту́кэ:</verse>
				<verse number="15">со ж нашты́ ма́нгэ тэ кэра́в, со исын миро, сыр мэ кама́м? Ци якх тыри́ камэ́ла буты́р, пал-дова́ со мэ сом лачхо́?’</verse>
				<verse number="16">Адя́кэ явэ́ла, со палатунэ́ явэ́на англатунэ́, а англатунэ́ явэ́на палатунэ́: палдава́ со бут исын мануша́, савэ́н кхардэ́, нэ на́бут выкэдынэ́.”</verse>
				<verse number="17">И сыр Ису́со скэдыяпэ тэ джал дро Ерусалимо, Ёв кхардя́ дрэ риг дэшудуен сыкляибнытконэ́н и пхэндя́ лэ́нгэ пир дром:</verse>
				<verse number="18">“Акэ, амэ заджаса дро Ерусалимо, и Чхаво́ Манушэ́скиро явэ́ла здыно раша́нгирэ барыдырэ́нгэ и лылваритконэнгэ, и ёнэ засэндинэна Лэс пэ мэрибэ́н;</verse>
				<verse number="19">и здэна Лэс Наюдэ́нгэ пэ сабэн и марибэ́н чупняса и примарибэн пэ трушу́л и пэ три́то дывэ́с Ёв отджидёла.”</verse>
				<verse number="20">Тэ́ньци гия́ пашылэды́р кэ Ёв Заведеёскирэ-чхавэнгири дай пэ́скирэ чхавэ́нца, и клониндяпэ и помангдя вари-со Лэ́стыр.</verse>
				<verse number="21">Ёв жа пхэндя́ ла́кэ: “Со ту камэ́са?” Ёй жа ракирэ́ла Лэ́скэ: “Пхэн, соб (кай) тэ бэшэ́н кадалэ́ дуй мирэ́ чхавэ́ екх пир чачо́ васт и яви́р пир зэ́рво васт дро Тыро́ Кралипэ́н.”</verse>
				<verse number="22">И отпхэндя́ ла́кэ Ису́со, ракири́: “Тумэ́ кокорэ́ на джинэ́на, со тумэ́ мангэна. Тумэ́ на могинэ́на тэ пьен тахта́й (чаша), саво́ Мэ ява́ва тэ пья́в?” Ёнэ ракирэ́на Лэ́скэ: “Могинаса.”</verse>
				<verse number="23">Ёв ракирэ́ла лэ́нгэ: “Тумэ́ явэ́на тэ пьен Миро тахта́й, нэ бэшэ́н пир чачо́ и зэ́рво васт Ма́ндыр-дава́ исын на дрэ Мири́ зор, далэ́ штэ́ты исын кодолэ́нгэ, конэ́скэ Дад Миро приготовиндя”</verse>
				<verse number="24">И ке́ли яви́р дэш сыкляибны́тка шундлэ́ пал дава́, ёнэ зоралэ́с холясынэ пэ дуендэ.</verse>
				<verse number="25">Нэ Ису́со кхардя́ лэн сарэ́н кэ Пэ и пхэндя́: “Тумэ́ джинэ́на, со Наюдэнгирэ-тхэмэ́скирэ барыдыра́ рикирна зор пэ лэ́ндэ, и лэ́нгирэ барыдыра́ хулаинэна пэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="26">Мэк тэ на явэ́л адя́кэ машки́р тумэ́ндэ, нэ кон камэ́ла тэ явэ́л най барэды́р ману́ш машки́р тумэ́ндэ, мэк тэ явэ́л дына́ри (слуга) тумэ́нгэ;</verse>
				<verse number="27">и кон камэ́ла тэ явэ́л пэ́рво машки́р тумэ́ндэ; мэк тэ явэ́л слуга (дына́ри) тумэ́нгэ;</verse>
				<verse number="28">адя́кэ сыр Чхаво́ Манушэ́скиро явдя́ на ваш дова́, соб (кай) Лэ́скэ тэ дынаринэ́л, нэ соб (кай) Ёв тэ дынаринэ́л и тэ отдэ́л Пэ́скиро джиибэ́н, сыр выкиныбэ́н пал бутэндэ.”</verse>
				<verse number="29">И сыр ёнэ джа́нас криг Ерихоностыр, бут мануша́ джа́нас пал Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="30">И, акэ, дуй корорэ́ мануша́, савэ́ сыс бэштэ́ пашы́л дром, сыр шундлэ́, со Ису́со джа́ла пашэ́ лэ́ндэ, лынэ́ тэ дэн го́дла: “Потангинэ (пожалин) амэн, Раё Дэ́вла, Чхаво́ Давидо́скиро.”</verse>
				<verse number="31">Нэ мануша́ припхэндлэ лэ́нгэ, соб (кай) ёнэ тэ явэ́н штыл, нэ ёнэ зоралэды́р дэ́нас го́дла: “Раё Дэ́вла, потангинэ амэн, Чхаво́ Давидо́скиро.”</verse>
				<verse number="32">Ису́со тэрдия́, кхардя́ лэн и пхэндя́: “Со тумэ́ камэ́на, соб (кай) Мэ тэ кэра́в тумэ́нгэ?”</verse>
				<verse number="33">Ёнэ ракирэ́на Лэ́скэ: “Раё Дэ́вла, соб (кай) тэ откэрэнпэ амарэ́ якха́”</verse>
				<verse number="34">И потангиндя лэн Ису́со, чиладя́ лэ́нгирэ якха́; и екха́тыр (сра́зу) ёнэ лынэ́ тэ дыкхэ́н и гинэ́ Лэ́са сыр сыкляибны́тка.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="21">
				<verse number="1">Сыр ёнэ подгинэ́ пашылэды́р кэ Ерусалимо, и явнэ́ дрэ Вифагия пашы́л Оливи́тко (Елеоноскири) бэ́рга, Ису́со бичхадя́ дуе́н сыкляибнытконэ́н, пхэни́ лэ́нгэ:</verse>
				<verse number="2">“Джа́н дро гав, саво́ исын анги́л тумэ́ндэ, и екха́тыр тумэ́ латхэ́на ослица́ (мегарица́), сави́ исын припхандлы, и ослёнко исын ла́са; отпхандэн лэн и янэ́н лэн адари́к.</verse>
				<verse number="3">И ко́ли вари-кон пхучэла тумэ́ндыр вари-со, тумэ́ пхэнэ́н: ‘Ёнэ трэй Ра́скэ-Дэвлэ́скэ,’ ёв екха́тыр (сра́зу) бичхавэ́ла лэн.”</verse>
				<verse number="4">Дава́ исын, соб (кай) тэ кэрэ́лпэ дова́, со пхэндя́ проро́ко:</verse>
				<verse number="5">“Пхэнэ́н джувля́кэ Сионо́стыр: ‘А́кэ, Кра́ли тыро́ традэ́ла кэ ту, тихо, Саво́ исын бэшто́ пэ ослицатэ и ослёнкостэ, ла́кирэ тыкнорэстэ.’”</verse>
				<verse number="6">Сыкляибны́тка гинэ́ и кэрдэ́ адя́кэ, сыр припхэндя́ Ису́со,</verse>
				<verse number="7">яндлэ́ ослица и ослёнкос, и чхудэ́ упрэ́ урибэ́н пэ́скиро, и Ёв бэсця́ пэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="8">И бут мануша́ чхувэ́нас пэ́скиро урибэ́н пэ дром, и яви́р счхинэнас рандя́ (вэ́тки) каштэндыр и чхурдэнас пэ дром.</verse>
				<verse number="9">И мануша́, савэ́ джа́нас анги́л и пала́л Исусо́стэ, дэ́нас го́дла радыма́са: “Асанна, Чхавэ́скэ Давидоскирэскэ: тэ явэ́л бахтякирдо́, Саво́ джа́ла ваш лав Дэвлэ́скиро; асанна дрэ упратунэндэ!”</verse>
				<verse number="10">И ке́ли Ёв явдя́ дро Ерусалимо, баро́ ди́во ухтылдя саро́ фо́ро и мануша́ пхучэнас: “Кон да исын Адасаво́?”</verse>
				<verse number="11">И ракирдэ́ мануша́: “Дава́ исын проро́ко Ису́со Галилеякирэ Назаретостыр.”</verse>
				<verse number="12">И Ису́со гия́ андрэ́ Кхангири́ и традыя́ яври́ сарэ́н, савэ́ бикнэнас и кинэнас дрэ Кхангири́ и обрискирдя скаминда паруибнарьенгирэ и штэ́ты кодолэнгирэ, савэ́ бикнэнас голумбэн.</verse>
				<verse number="13">И Ёв пхэндя́ лэ́нгэ: “Исын чхиндло́: ‘Миро кхэр явэ́ла тэ кхарэлпэ ‘мангипнытко кхэр’: тумэ́ кэрдэ́ лэ́стыр розмарибнарьенгири кирчыма.”</verse>
				<verse number="14">И корорэ́ и лангалэ мануша́ подгинэ́ кэ Ёв дрэ Кхангири́, и Ёв высастякирдя́ лэн.</verse>
				<verse number="15">И ке́ли раша́нгирэ барыдыра́ и лылвари́тка дыкхнэ́ ди́вы, савэ́ Ёв кэрдя́, и биятэ́н, савэ́ дэ́нас го́дла: “Асанна Чхавэ́скэ Давидоскирэскэ”, ёнэ холясонас,</verse>
				<verse number="16">и пхэндлэ́ Лэ́скэ: “Ту шунэса, со ёнэ ракирэ́на?” И Ису́со пхэндя́ лэ́нгэ: “Чачо́! Нау́што тумэ́ на гиндлэ́: бияторэнгирэ уштэндыр и колынытконэ тыкнорэндыр Ту кэрдя́н Пэ́скэ шарибэ́н?’”</verse>
				<verse number="17">И Ёв мэкця́ лэн, и гия́ яври́ форо́стыр кэ Вифания и ратькирдя одо́й.</verse>
				<verse number="18">Пэ зло́ко жэ, рисии дро фо́ро, Ёв бокхалыя.</verse>
				<verse number="19">И дыкхця́ Ёв инжыритко кашт пашы́л дром, подги́я кэ ёв, и нисо́ на латхя́ пэ дава́ кашт (дрэ́во)-екх патря (листы), и пхэндя́ пэ кашт: “Тэ на явэ́л ние́кхвар барьякирдо́ (пло́до) ту́тыр!” И инжыритко кашт ада́й жа зашутия.</verse>
				<verse number="20">И дыкхи́ дава́, сыкляибны́тка ракирдэ́ дивоса: “Сыр да екха́тыр (сра́зу) инжыритко кашт зашутия?”</verse>
				<verse number="21">И Ису́со отпхэндя́ лэ́нгэ: “Чачэс, Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: ко́ли явэ́ла тумэ́ндэ патяибэ́н и тумэ́ на кунинэнапэ, то кэрэ́на на со екх инжыритконэ каштэса, со сыс лэ́са, а, ко́ли пхэнэ́на далэ́ бэргакэ: ‘Джа́ штэто́стыр и чхурдэпэ дро мо́рё (дэрья́в), и явэ́ла’,</verse>
				<verse number="22">и саро́, со тумэ́ тэ на помангэн патяибна́са, тумэ́ дорэсэ́на.”</verse>
				<verse number="23">И ке́ли Ёв загия́ андрэ́ Кхангири́, раша́нгирэ барыдыра́ и годэпхурэ́ подгинэ́ кэ Ёв, ке́ли Ёв сыклякирэлас и пхучнэ́ Лэ́стыр: “Савэ правоса Ту кэрэ́са саро́ дава́? И кон дыя́ Ту́кэ дасаво право?”</verse>
				<verse number="24">И Мэ пхучава тумэ́ндыр пал екх: “Ко́ли пхэнэ́на Ма́нгэ, тэды и Мэ пхэна́ва, савэ́ правоса Мэ кэра́ва:</verse>
				<verse number="25">‘Каты́р сыс Ианоскиро болдэипэн? Болыбна́стыр, ци манушэ́ндыр?’” Ёнэ ж пириракирдэ машки́р пэ́стэ: “Ко́ли амэ пхэна́са со ‘болыбна́стыр’, Ёв тэды пхэнэ́ла: ‘Со́скэ акэ тумэ́ на патяндынэ́ Лэ́скэ?’</verse>
				<verse number="26">Нэ ко́ли амэ пхэна́са: ‘Манушэ́ндыр’, амэ дара́са манушэ́ндыр; пал-дова́ со сарэ́ гинэ́на Ианос пал пророкостэ”</verse>
				<verse number="27">И ёнэ пхэндлэ́ Исусо́скэ дро отпхэныбэ́н: “На джина́са.” Пхэндя и Ёв адя́кэ-паць лэ́нгэ: “И Мэ на пхэна́ва, савэ́ правоса Мэ кэра́ва дава́.”</verse>
				<verse number="28">“Нэ со тумэ́ думинэ́на пал дасаво приме́ро (сыкаибэ́н)? Манушэ́стэ сыс дуй чхавэ́, и ёв явдя́ кэ пэ́рво и пхэндя́: “Чхава миро, джа́ ададывэ́с, кэр буты́ дро винагра́днико.”</verse>
				<verse number="29">И одова́ чхаво́ отпхэндя́: “На кама́м”, нэ коригэды́р (позжэды́р) приґалыя пэ́скири банг и гия́.</verse>
				<verse number="30">Ёв жа отпхэндя́: “И гия́ дад кэ яви́р чхаво́ и пхэндя́ дава́-паць.”</verse>
				<verse number="31">Кон дуендыр кэрдя́ пир дадэ́скири во́ля?” Ёнэ ракирна: “Пэ́рво.” Раки́рла лэ́нгэ Ису́со: “Чачэс, Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: ‘Мытоскирэ скэдыибнарья и биладжакунэ́ джувля́ заджа́на дро Дэвлэ́скиро Кралипэ́н англэды́р тумэ́ндыр.</verse>
				<verse number="32">Пал-дова́ со Иа́но явдя́ кэ тумэ́ тэ сыкавэ́л чачуно́ дром, и тумэ́ на патяндынэ́ Лэ́скэ; нэ мытоскирэ скэдыибнарья и биладжакунэ́ джувля́ патяндынэ́ лэ́скэ; тумэ́ ж, сыр дыкхнэ́, и коригэды́р на рисинэ́ пэ́скирэ грэхэ́ндыр кэ Дэвэ́л, соб (кай) тэ патя́н Лэ́скэ.’</verse>
				<verse number="33">Шунэ́н яви́р сыкаибэ́н: ‘Екх ману́ш, кхэрэ́скиро хула́й, чхудя́ винагра́днико и тыно пашы́л лэ́стэ, выґанадя ґанби́н тэ тасавэл мол (вино) и кэрдя́ вучарды́ (вышка) ваш ракхибэн и отдыя́ лэс винаградарьенгэ, а кокоро́ гия́ пэ́скэ.</verse>
				<verse number="34">И сыр подги́я часо тэ кэдэн барьякирдэ́ (пло́ды), ёв бичхадя́ пэскирэн писхарье́н кэ винаградарья тэ лэл пэ́скири паш аплодостыр</verse>
				<verse number="35">И винаградарья ухтылдэ́ лэ́скирэ писхарье́н: конэ́с мардэ́, конэ́с мулякирдэ́, нэ вари-конэ́с шулякирдэ барэ́нца.</verse>
				<verse number="36">Нэвэ́стыр ёв бичхавэ́ла явирэ писхарье́н бутыдыр кодолэндыр, и винаградарья кэрдэ́ адя́кэ-паць лэ́нца.</verse>
				<verse number="37">И тэды бичхадя́ ёв кэ ёнэ пэ́скирэ чхавэ́с, ракири́: ‘Акэ, ёнэ на чилавэна мирэ́ чхавэ́с.’</verse>
				<verse number="38">Нэ винаградарья, сыр дыкхнэ́ чхавэ́с, пхэндлэ́ екх екхэ́скэ: ‘А́кэ, исын одова́, кон дорэсэ́ла мэкно́ миштыпэ́н (наследнико), явэ́н, замараса лэс, и закэдаса лэ́скиро мэкно́ миштыпэ́н;’</verse>
				<verse number="39">и лынэ́ лэс, чхурдынэ́ лэс яври́ винаградникостыр и замардэ́.</verse>
				<verse number="40">Пал-дова́, ке́ли явэ́ла винаградникоскиро хула́й, со ёв явэ́ла тэ кэрэ́л адалэнца винаградарьенца?”</verse>
				<verse number="41">Ракирэ́на Лэ́скэ: “Ёв домарэла холямэс адалэн злыднитконэ манушэ́н и винагра́днико здэла явирэ винаградарьенгэ, савэ́ явэ́на тэ отдэ́н лэ́скэ барьякирдэ́ (пло́ды) дро аплодоскиро часо.”</verse>
				<verse number="42">Ису́со ракирэ́ла лэ́нгэ: “Ци гиндлэ́ тумэ́ вари-ке́ли дро Свэ́нто Чхиныбэ́н: ‘Бар, саво́ на прилынэ́ бутярнэ́, савэ́ чхувэ́нас кхэра́, яця́ шэралэ́ барэса ваш саро́ кэрибэн: акэ, яця́ саро́ Дэвлэ́стыр, и дава́ исын дивно дрэ амарэ́ якха́?’</verse>
				<verse number="43">Палдава́ ракира́ва тумэ́нгэ: ‘Кралипэ́н Болыбна́скиро лэ́лапэ криг тумэ́ндыр и дэ́лапэ манушэ́нгэ, савэ́ лэ́на тэ барьякирэ́н патяибнытка барьякирдэ́.</verse>
				<verse number="44">И кон пэрэ́ла пэ дава́ бар, розмарэлапэ пэ кокалы́, нэ пэ конэ́стэ ёв пэрэ́ла, ростасавэла кодолэ́с пэ кокалы́.’”</verse>
				<verse number="45">И ке́ли шундлэ́ раша́нгирэ барыдыра́ и Фарисе́и примеры (сыкаибэна), ёнэ ґалынэ́, со Ёв ракирдя́ пал лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="46">И ёнэ думиндлэ тэ ухтылэ́н Лэс тэ мулякирэ́н, нэ дара́ндынэ манушэ́ндыр, пал-дова́ со ёнэ гинэнас Исусо́с пал пророкостэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="22">
				<verse number="1">И отпхэнэ́лас лэ́нгэ Ису́со и ракирдя́ сыкаибнэнца:</verse>
				<verse number="2">“Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё исын сы́рбы кра́ли, саво́ кэрдя́ бьяв пэ́скирэ чхавэ́скэ,</verse>
				<verse number="3">и бичхадя́ пэ́скирэ дынарье́н тэ кхарэ́н одолэ́н, савэ́н кхардэ́ пэ бьяв: и ёнэ на камлэ́ тэ явэ́н.</verse>
				<verse number="4">Нэвэ́стыр ёв бичхадя́ явирэ дынарье́н, ракири́: ‘Пхэнэ́н одолэ́нгэ, савэ́н кхардэ́: акэ мэ кэрдём хабэ́н; гурува и тхулэ кхэри́тка мурдала́ зачхиндлэ́, и саро́ исын кэрдо́, явэ́н пэ бьяв.’</verse>
				<verse number="5">Нэ ёнэ на прилынэ́ лэ́скирэ лава́ дрэ годы́, гинэ́, кон пэ фэ́лда, кон тэ кофаринэл;</verse>
				<verse number="6">и сыс адасавэ́, савэ́ ухтылдэ́ лэ́скирэ дынарье́н, ладжакирдэ́ лэн и мулякирдэ́,.</verse>
				<verse number="7">И ке́ли кра́ли шундя́ пал дава́, древа́н холя́сыя, и ёв бичхадя́ пэ́скирэ халадэ́н и ёнэ мулякирдэ́ кадалэ́ замарибнарьен и хачкирдэ́ тэлэ́ фо́ро.</verse>
				<verse number="8">Тэ́ньци ёв пхэндя́ дынарье́нгэ: ‘Бьявитко сками́нд исын скэдыно́, нэ савэ́н кхардэ́, на сыс мол;</verse>
				<verse number="9">джа́н жэ пэ трушулытка дрома́, кай дрома́ зджанапэ, и кицы́ манушэ́н тумэ́ латхэ́на, ада́кицы кхарэ́н пэ бьяв.’</verse>
				<verse number="10">И гинэ́ пэ́скэ одолэ́ дына́рья пэ барэ́ дрома́ и скэдынэ́ сарэ́н, конэ́с латхнэ́: и чорэн и лачхэн; и бьявитко кхэр сыс пхэрдо́ манушэ́нца, савэ́ бэшэнас пашы́л.</verse>
				<verse number="11">Нэ ке́ли кра́ли гия́ андрэ́, кай мануша́ сыс бэштэ́, ёв дыкхця́ екхэ манушэ́с, саво́ на сыс уридо́, сыр трэй пэ бьяв,</verse>
				<verse number="12">и ёв пхэндя́ лэ́скэ: ‘Морэ? Сыр ту ги́ян адари́к дро урибэ́н, со исын на ваш бьяв?’ И ёв сыс штыл.</verse>
				<verse number="13">Тэ́ньци кра́ли пхэндя́ дынарье́нгэ: ‘Пхандэн лэ́скэ васта́ и ґэра́, и чхурдэ́н лэс яври́ дро цямлыпэ́н (калыпэн), одо́й явэ́ла роибэ́н и дандэнгири скрежыма.’</verse>
				<verse number="14">Пал-дова́ со исын бут, савэ́н кхардэ́, нэ исын на́бут, савэ́н выкэдынэ́.”</verse>
				<verse number="15">Тэ́ньци Фарисе́и гинэ́ и доракирдэпэ, сыр тэ ухтылэ́н Лэс дро лав.</verse>
				<verse number="16">И ёнэ бичхадэ́ кэ Ёв пэ́скирэ сыкляибнытконэ́н кхэтанэ́ Иродианэнца тэ пхучэ́н Лэ́стыр: “Сыклякирибна́скиро! Амэ джина́са, со Ту сан чачуно́ и сыклякирэса пал дром кэ Дэвлэ́скиро чачипэ́н, на дыкхи́ пэ манушэ́скиро штэ́то машки́р явирэ манушэ́ндэ, и Ту на дарэса никонэстыр, со Ту на дыкхэ́са пэ лэ́скиро штэ́то машки́р манушэ́ндэ;</verse>
				<verse number="17">тэды пхэн амэ́нгэ, сыр Ту думинэса: ци исын пир Зако́но тэ плэскирас намирья (подать) кесарёскэ ци над?”</verse>
				<verse number="18">Нэ Ису́со джиндя́ лэ́нгири дуемуиткима и пхэндя́: “Со́скэ тумэ́ Ман камэ́на тэ пропатякирэн, дуемуитка?</verse>
				<verse number="19">Сыкавэ́н Ма́нгэ ґасприн (капейка), савья́са тумэ́ плэскирэна намирья (подать)!” И ёнэ яндлэ́ Лэ́скэ динариё.</verse>
				<verse number="20">И Ёв ракирэ́ла лэ́нгэ: “Конэ́скиро муй и лав исын вычхиндлэ́ ада́й?”</verse>
				<verse number="21">Ёнэ пхэндлэ́: “Кесарёскиро.” Тэды Ёв ракирэ́ла лэ́нгэ: “Отдэ́н жэ кесарёскиро Кесарёскэ, а Дэвлэ́скиро Дэвлэ́скэ.”</verse>
				<verse number="22">И ке́ли ёнэ шундлэ́ дава́, дынэпэ дивоскэ и гинэ́ криг Лэ́стыр.</verse>
				<verse number="23">Дро дова́-паць дывэ́с подгинэ́ кэ Ёв Садукеи, савэ́ ракирэ́на, со нанэ отджидыипэн мэрибна́стыр, и пхучнэ́ Лэ́стыр,</verse>
				<verse number="24">ракири́: “Сыклякирибна́скиро! Мо́йза (Моисеё) пхэндя́: ‘Ко́ли ману́ш мэрэ́ла, и на сыс лэ́стэ чхаворэ́н, мэк лэ́скиро пшал тэ лэл лэ́скирэ ромня́ палоро́м, соб (кай) тэ рискирэ́л палэ мулэ́-пшалэскиро ро́до.’</verse>
				<verse number="25">Акэ, сыс амэ́ндэ эфта́ пша́ла: пхурэды́р пшал сыр лыяпэ, мыя́ би чхаворэнгиро и мэкця́ ёв пэскирья́ ромня́ пэ́скирэ пшалэ́скэ;</verse>
				<verse number="26">и адя́кэ сыс явирэса, тритонэса кэ эфта́то.</verse>
				<verse number="27">Пал лэ́ндэ сарэ́ндэ и мыя́ джувлы́.</verse>
				<verse number="28">Сыр явэ́ла отджидыипэн мэрибна́стыр, конэ́скири ромны́ ёй явэ́ла эфтандыр? Пал-дова́ со ёй сыс палоро́м пал сарэ́ндэ.”</verse>
				<verse number="29">Нэ Ису́со отпхэндя́ и пхэндя́ лэ́нгэ: “Тумэ́ дэнапэ дукха́, пал-дова́ со на джинэ́на ни Свэ́нто Чхиныбэ́н, ни зор Дэвлэ́скири.</verse>
				<verse number="30">Пал-дова́ со, сыр явэ́ла отджидыипэн мэрибна́стыр, на явэ́на тэ лэнпэ и тэ выджа́н палоро́м, а явэ́на сыр Янго́лы дро Болыбна́скиро Раё.</verse>
				<verse number="31">Нэ пал отджидыипэн мэрибна́стыр, нау́што тумэ́ на гиндлэ́, со Дэвэ́л пхэндя́ тумэ́нгэ:</verse>
				<verse number="32">‘Мэ сом Аврамоскиро Дэвэ́л, и Исако́скиро Дэвэ́л, и Яково́скиро Дэвэ́л’? Ёв исын Дэвэ́л джидэ́-манушэ́нгиро, а на мулэнгиро.”</verse>
				<verse number="33">И ке́ли мануша́ шундлэ́ дава́, ёнэ дивиндлэ́пэ пэ Лэ́скиро сыклякирибэ́н.</verse>
				<verse number="34">И ке́ли Фарисе́и шундлэ́, со Ёв зачхудя Садукеен тэ явэ́н штыл (ти́ха), скэдынэ́пэ пашы́л Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="35">И екх лэ́ндыр, Законоскиро сыклякирибнари, пхуця́ Лэ́стыр, соб (кай) тэ пропатякирэн Лэс:</verse>
				<verse number="36">“Сыклякирибна́скиро, саво́ исын най барэды́р припхэныбэ́н дро Зако́но?”</verse>
				<verse number="37">И Ёв пхэндя́ лэ́скэ: “Рикир сыр Дро́гима Рас-Дэвлэ́с тырэ́с сарэ́ илэ́са пэскирэса и сарэ́ тырэ́ духо́са, и сарэ́ тырэ́ годя́са.”</verse>
				<verse number="38">Дава́ исын най барэды́р и пэ́рво припхэныбэ́н.</verse>
				<verse number="39">Яви́р исын дасаво сыр пэ́рво: ‘Сыка́в паты́в пэ́скирэ пашатунэ́ манушэ́скэ сыр кокоро́ пэ́скэ.’</verse>
				<verse number="40">Пэ кадалэ́ дуй припхэныбэна́ рикирэ́лапэ саро́ Зако́но и пророкэнгиро сыклякирибэ́н.”</verse>
				<verse number="41">И ке́ли Фарисе́и скэдынэ́пэ, Ису́со пхуця́ лэ́ндыр:</verse>
				<verse number="42">пхэни́: “Со тумэ́ думинэ́на пал Христосо́стэ? Конэ́скиро Чхаво́ исын Ёв?” Ёнэ ракирэ́на Лэ́скэ: “Давидо́скиро.”</verse>
				<verse number="43">Ёв ракирэ́ла лэ́нгэ: “Сыр тэды Дави́до, сыр лэ́скэ упхэндя Ду́хо (Фа́но), кхардя́ Лэс’ Раё Дэ́вла’, ракири́:</verse>
				<verse number="44">‘Пхэндя Рай Дэвэ́л Ра́скэ-Дэвлэ́скэ мирэ́скэ: ‘Бэш пир чачо́ васт Ма́ндыр, анги́л, сыр Мэ чхува́ва вэргэ́н тэл ґэра́ Тырэ́?’</verse>
				<verse number="45">Ко́ли тэды Дави́до кхардя́ Лэс ‘Раё Дэ́вла’, сыр жа Ёв исын чхаво́ лэ́скиро?”</verse>
				<verse number="46">И нико́н на могиндя́ тэ отпхэнэл Лэ́скэ ни лав, и долэ́ дывэсэ́стыр никонэстэ буты́р на сыс муршыпэн тэ пхучэл Лэ́стыр буты́р.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="23">
				<verse number="1">Тэды Ису́со пхэндя́ манушэ́нгэ и Пэ́скирэ сыкляибнытконэ́нгэ:</verse>
				<verse number="2">“Пэ Мойза́скиро штэ́то сыклякирэ́на лылвари́тка и Фарисе́и;</verse>
				<verse number="3">палдава́ саро́, со ёнэ пхэнэ́на, кандэ́н и кэрэ́н саро́, а на кэрэ́н, сыр ёнэ кэрэ́на; пал-дова́ со ёнэ на кэрэ́на дова́, со ёнэ сыклякирэ́на,</verse>
				<verse number="4">и ёнэ пхандэна кхэтанэ́ барэ́ пхарипэна и чхувэ́на лэн пэ манушэ́нгирэ псикэ́, а кокорэ́ на камэ́на и ангуштэса тэ дэн васт лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="5">Нэ саро́, со ёнэ кэрэ́на, – дава́ ваш дова́, соб (кай) лэн тэ дыкхэ́н мануша́: ёнэ буґлякирэна пхарты (ленты) пэ чикат и пэ васт мангипнытконэ лавэ́нца и барьякирэна брынды (фальбонки),</verse>
				<verse number="6">и выкэдэна най фэдэды́р штэ́ты пал кхардэ́ скаминда и англатунэ́ штэ́ты дрэ синагоги,</verse>
				<verse number="7">соб (кай) мануша́ тэ дэн ‘паклоно’ лэ́нгэ пэ таргитка штэ́ты и тэ кхарэ́н лэн ‘Равви’;</verse>
				<verse number="8">нэ мэк нико́н тэ на кхарэл тумэн ‘Равви’; пал-дова́ со амэ́ндэ исын екх Сыклякирибна́скиро, тумэ́ ж сан пша́ла машки́р пэ́стэ.</verse>
				<verse number="9">И никонэ́с пэ пхув тэ на кхарэ́н ‘дадэ́са’, пал-дова́ со тумэ́ндэ исын екх Дад, Саво́ исын дро Болыбна́скиро Раё.</verse>
				<verse number="10">И тэ на кхарэ́н тут ‘сыклякирибна́скиро’; пал-дова́ со исын екх тумэ́ндэ Сыклякирибна́скиро Христо́со.</verse>
				<verse number="11">И кон барэды́р тумэ́ндыр пир штэ́то машки́р манушэ́ндэ, мэк тэ явэ́л дына́ри тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="12">Нэ дова́, кон ґаздэ́ла пэс, лэс Дэвэ́л чхувэ́ла тэлэды́р, а кон чхувэ́ла пэс тэлэды́р, кодолэ́с Дэвэ́л ґаздэ́ла вучэды́р.</verse>
				<verse number="13">Бида тумэ́нгэ, дуемуитка лылвари́тка и Фарисе́и, савэ́ зачхакирэна вудара́ дро Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё анги́л манушэ́ндэ; пал-дова́ со тумэ́ кокорэ́ на заджа́на, и тумэ́ сан тэрдэ́ пэ дром одолэ́ндэ, савэ́ камэ́на тэ заджа́н.</verse>
				<verse number="14">Бида тумэ́нгэ, дуемуитка лылвари́тка и Фарисе́и, со тумэ́ обхана пивленгирэ (удовэнгирэ) кхэра́ и пэфроми ґара́ (длу́гэс) мангэ́напэ Дэвлэ́скэ: пал дава́ тумэ́нгэ явэ́ла пхари́ ка́ра.</verse>
				<verse number="15">Бида тумэ́нгэ, дуемуитка лылвари́тка и Фарисе́и, со тумэ́ проджа́на мо́рё (дэрья́в) и пхув, соб (кай) тэ рискирэ́н екхэ манушэ́с тэ патял Наюдэндыр: и ке́ли ёв прилэ́ла лав, тэды кэрэ́на лэ́стыр кадасавэс, саво́ дрэ дуй мо́лы исын буты́р мол тэ джал дро лю́но (адо), сыр тумэ́ сан.</verse>
				<verse number="16">Бида тумэ́нгэ, корорэ́ лыджаибна́скирэ, савэ́ ракирэ́на: ‘Кон совлахала кхангирьяса, дава́ исын нисо́; нэ кон совлахала кхангирья́кирэ сувнака́са, кодова́ ману́ш исын банго́ тэ кэрэ́л пир лав.’</verse>
				<verse number="17">Тумэ́ сан бигодякирэ и корорэ́, со исын кучэдыр: сувнака́й ци кхангири́, сави́ свэнцякирэла сувнака́й?</verse>
				<verse number="18">И, ‘кон совлахала алтарёса нисо́, нэ кон совлахала свэнтонэ́ дыибнаса, кодова́ исын банго́ тэ кэрэ́л саро́.’</verse>
				<verse number="19">Тумэ́ сан корорэ́ мануша́! Со ж исын кучэдыр: свэ́нто дыибэ́н ци алта́рё, кай свэ́нто дыибэ́н свэнцякирэлапэ ваш Дэвлэ́скэ?</verse>
				<verse number="20">Палдава́, кон совлахала алтарёса, совлахала сарэ́са, со мануша́ чхудэ́ пэ алта́рё;</verse>
				<verse number="21">И кон совлахала кхангирьяса, совлахала ла́са и Кодолэса, Кон дживэ́ла дрэ кхангири́.</verse>
				<verse number="22">И кон совлахала Болыбна́скирэ Раёса, совлахала Дэвлэ́скирэ штэтоса, кай Дэвэ́л хулаинэла, и Лэ́са, Саво́ исын бэшто́ пэ дава́ штэ́то.</verse>
				<verse number="23">Бида тумэ́нгэ, дуемуитка лылвари́тка и Фарисе́и: пал-дова́ со тумэ́ дэ́на дэ́што ме́ра мятатыр, укропостыр, кминостыр, нэ тумэ́ на кутякирэна дова́, со буты́р трэй дро Зако́но: чачуно́ сэ́ндо и тангипэ́н и патяибэ́н: дава́ трэиндя́ тэ кэрэ́н и адя́кэ-паць тэ на бистрэн пал яви́р.</verse>
				<verse number="24">Тумэ́ сан корорэ́ лыджаипнарья, савэ́ пирицэдинэна дзындзарис (комарос), нэ накхавэна верблюдос!</verse>
				<verse number="25">Бида тумэ́нгэ, дуемуитка лылвари́тка и Фарисе́и: пал-дова́ со тумэ́ жужакирэна тахта́й (чаша) и чаро́ яврестыр, нэ андра́л ёнэ сыкавэ́на тумари́ бокх кэ чу́жо миштыпэ́н и сквапныма.</verse>
				<verse number="26">Ту сан короро́ Фарисеё! Анги́л выжужакир андра́л тахта́й и чаро́, соб (кай) тэ явэ́н жужэ́ яврестыр.</verse>
				<verse number="27">Бида тумэ́нгэ, дуемуитка лылвари́тка и Фарисе́и: пал-дова́ со тумэ́ сан сыр коплицы, савэ́ исын парнякирдэ и савэ́ исын гожа яврестыр, нэ андра́л ёнэ исын пхэрдэ́ кокалэнца мулэ́ манушэ́ндыр и сарэ́ джунгалыпнаса (брыдкимаса).</verse>
				<verse number="28">Адя́кэ-паць тумэ́ яврестыр сыкадёна сыр патяибнытка мануша́ манушэ́нгэ, нэ андра́л тумэ́ сан дуемуитка и древа́н грэхи́тка.</verse>
				<verse number="29">Бида тумэ́нгэ, дуемуитка лылвари́тка и Фарисе́и, пал-дова́ со кэрэ́на коплицы пророкэнгэ и гожакирэна помники патяибнытконэнгэ,</verse>
				<verse number="30">и ракирэ́на: ‘Ко́ли амэ дживасас дрэ амарэ́ дадэнги́рэ дывэса́, амэ на явасас мала́ одолэ́нгэ, савэ́ мулякирэнас пророкэ́н.’</verse>
				<verse number="31">Пир дая́ причына тумэ́ допхэнэна пэ пэ́стэ, со тумэ́ сан кодолэнгирэ чхавэ́, савэ́ мулякирэнас пророкэ́н:</verse>
				<verse number="32">тэды кончынэн дава́, со тумарэ́ прапапы лынэ́ тэ кэрэ́н.</verse>
				<verse number="33">Тумэ́ сан сапа, ро́до сапитко, сыр тумэ́нгэ тэ нашэ́н сэндостыр дро лю́но (адо)?</verse>
				<verse number="34">Акэ, палдава́ Мэ бичхава́ва кэ тумэ́ пророкэ́н и годьварэ́ манушэ́н и лылваритконэн; вари-савэ́н лэ́ндыр тумэ́ мулякирэна и примарэна пэ трушу́л, и явирэ́н явэ́на тэ шулякирэн дрэ синагоги и традэ́н штэто́стыр пэ штэ́то;</verse>
				<verse number="35">палдава́ мэк тэ гинэлпэ пал тумэ́ндэ саро́ рат патяибнытконэ манушэ́нгиро, со тумэ́ прочхудэ пэ пхув: Авелёскирэ патяибнытконэ ратэстыр кэ Захариёскиро рат, Варахиёскирэ чхавэ́скиро, конэ́с тумэ́ мулякирдэ́, машки́р Кхангири́ и алта́рё.</verse>
				<verse number="36">Чачэс, Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: кадай сари́ ка́ра явэ́ла пэ дава́ ро́до.</verse>
				<verse number="37">Ерусалимэ! Ерусалимэ! Дро саво́ мулякирэнас пророкэ́н и шулякирэнас барэ́нца кодолэ́н, савэ́н бичхадэ́ кэ ту. Кицы́ мо́лы Мэ кама́м тэ скэдав чхаворэ́н тырэ́н, сыр чириклы скэдэ́ла чириклорэн тэл пхак и тумэ́ на камлэ́!</verse>
				<verse number="38">Акэ, кхэр тумаро́ мэкэлапэ чхучо́ (пусто) тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="39">Палдава́ Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: тумэ́ на явэ́на тэ дыкхэ́н Ман кадалэ́ дывэсэ́стыр анги́л дова́, сыр тумэ́ пхэнэ́на: ‘Бахтякирдо́ исын Одова́, Саво́ джа́ла ваш Дэвлэ́скиро лав.’”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="24">
				<verse number="1">И ке́ли Ису́со выгия́ Кхангирья́тыр и кэдэласпэ тэ джал Пэ́скэ, подгинэ́ кэ Ёв Лэ́скирэ сыкляибны́тка, соб (кай) тэ сыкавэ́н Лэ́скэ саро́ кэрибэн Кхангирья́киро.</verse>
				<verse number="2">Ёв ракирэ́ла лэ́нгэ адя́кэ: “Дыкхэ́на дава́ саро́? Чачэс, Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: на ячэ́лапэ ада́й ни екх бар пэ бар, саво́ тэ на явэ́л пхагирдо́.”</verse>
				<verse number="3">И ке́ли Ёв сыс бэшто́ пэ Оливи́тко бэ́рга, подгинэ́ Лэ́скирэ сыкляибны́тка кэ Ёв екхджинэ и пхучнэ́: “Пхэн амэ́нгэ, ке́ли дава́ саро́ явэ́ла, и сави́ ґерты́к (знаме́ниё) явэ́ла анги́л, сыр Ту явэ́са и ваш свэтоскиро ко́нцо (яго́ро)?”</verse>
				<verse number="4">И отпхэндя́ Ису́со и пхэндя́ лэ́нгэ: “Ракхэ́нпэ, соб (кай) нико́н тэ на хохавэ́л тумэн.</verse>
				<verse number="5">Пал-дова́, со бут явэ́на Мирэ́ лавэ́са, ракири́: ‘Мэ сом Христо́со,’ и хохавэна бут манушэ́н.</verse>
				<verse number="6">И тумэ́ явэ́на тэ шунэ́н пал марибэ́н и ракирибэна пал марибэна. Дыкхэ́н, на страхадён; саро́ дава́ трэй тэ явэ́л, нэ дава́ ишчо (инкэ́) на ко́нцо (на яго́ро).</verse>
				<verse number="7">Пал-дова́ со ґаздэ́напэ мануша́ пэ манушэ́ндэ и кралипэ́н пэ кралипэ́н, и бокха явэ́на, и мэрибнытка фра́нсы и пхув явэ́ла тэ тринскирэлпэ пир штэ́ты.</verse>
				<verse number="8">Саро́ кадава́ явэ́ла анги́л сы́рбы дукха́, дрэ саво́ нэво́ свэ́то бияндёла.</verse>
				<verse number="9">Тэды явэ́на тэ здэн тумэн пэ мэ́ньки и мулякирэна тумэн, и явэ́на тэ на сыкавэ́н паты́в тумэ́нгэ пал Миро лав.</verse>
				<verse number="10">И бут тумэ́ндыр мэкэ́на тэ патя́н, и явэ́на тэ здэн екх екхэ́с, и явэ́на тэ на сыкавэ́н паты́в екх екхэ́скэ;</verse>
				<verse number="11">и явэ́на бут хоханэ́ проро́ки и хохавэна бут манушэ́н;</verse>
				<verse number="12">и пал-дова́ со явэ́ла буты́р чорипэ́н, бут мануша́ мэкэ́на тэ сыкавэ́н паты́в екх екхэ́скэ.</verse>
				<verse number="13">Нэ кон вырикирэ́ла саро́ кэ ко́нцо (кэ яго́ро), кодова́ зракхэ́лапэ.</verse>
				<verse number="14">И явэ́ла тэ пхэнэлпэ бахталы́ зан (звесь) пал Дэвлэ́скиро Кралипэ́н пир саро́ свэ́то сыр допхэныбэ́н ваш сарэ́ на́цыи; и тэды явэ́ла ко́нцо (яго́ро)!</verse>
				<verse number="15">Палдава́, ке́ли тумэ́ дыкхэ́на голотынякиро джунгалыпэ́н (брыткима), саво́ явэ́ла тэ тэрдёл пэ свэ́нто штэ́то, со ракирдя́ проро́ко Дание́лё, (кон гинэ́ла, мэк тэ ґалёл),</verse>
				<verse number="16">тэды кодолэ́, савэ́ исын дрэ Юдэ́я, мэк тэ нашэ́н дрэ бэ́рги;</verse>
				<verse number="17">и кон исын пэ кхэри́тко стрэ́ха (чхаки́н), мэк тэ на джал тэлэ́ тэ лэл вари-со кхэрэ́скирэ миштыпна́стыр,</verse>
				<verse number="18">и кон исын пэ фэ́лда, мэк тэ на рисёл палэ тэ лэл пэ́скиро урибэ́н.</verse>
				<verse number="19">Мэ́ньки явэ́на тэды пэралэ джувленгэ, и джувленгэ, савэ́ чаравэна колынэса тыкнэ́ биятэ́н дрэ долэ́ дывэса́.</verse>
				<verse number="20">Мангэ́нпэ Дэвлэ́скэ, соб (кай) тэ на явэ́л трэй тэ нашэ́н иванта(тэс)киро (зимакиро) ци саватонэ́ (суботонэ́):</verse>
				<verse number="21">пал-дова́ со тэды явэ́ла дасави́ биба́хт, сави́ на сыс свэто́скирэ англыпна́стыр, и со буты́р на явэ́ла ние́кхвар;</verse>
				<verse number="22">И ко́ли далэ́ дывэса́ тэ на явэ́нас кроткэдыр, нико́н джидэндыр на зракхэласпэ; нэ ваш манушэ́нгэ, савэ́н Дэвэ́л выкэдыя́, явэ́на кроткэдыр далэ́ дывэса́.</verse>
				<verse number="23">Тэ́ньци, ко́ли вари-кон пхэнэ́ла тумэ́нгэ: ‘Акэ, исын Христо́со’ ци ‘одо́й’, на патя́н.</verse>
				<verse number="24">Пал-дова́ со явэ́на хоханэ́ христосы, хоханэ́ проро́ки и ёнэ сыкавэ́на барэ́ ґертыка́ и кэрэ́на ди́вы, соб (кай) тэ хохавэн аж кодолэ́н, савэ́н Дэвэ́л выкэдыя́, ко́ли сашты́ явэ́ла.</verse>
				<verse number="25">Акэ, Мэ тумэ́нгэ ангилпхэндём.</verse>
				<verse number="26">Палдова́, ко́ли ёнэ пхэнэ́на тумэ́нгэ: ‘А́кэ, Ёв исын пэ чхучэ́ прахи’, на джа́н яври́; ко́ли ёнэ пхэнэ́на: ‘А́кэ, Ёв исын дро андратуны́ шту́ба’, на патя́н.</verse>
				<verse number="27">Пал-дова́ со, сыр блискавица джа́ла вастоко́стыр и яснэдыр явэ́ла кэ западо, адя́кэ явэ́ла Чхаво́.</verse>
				<verse number="28">Кай явэ́ла тру́по, одо́й скэдэ́напэ орлы (киды).</verse>
				<verse number="29">И екха́тыр (сра́зу) пало́ дая́ пхари́ би́да дрэ долэ́ дывэса́ кхам мурдёла, чхон на явэ́ла тэ свэнцынэл, и чэргэня́ пэрэ́на болыбна́стыр, и болыбна́скирэ зорья явэ́на триинскирдэ</verse>
				<verse number="30">И тэды сыкадёла ґерты́к пэ болыбэ́н, сави́ дэ́ла манушэ́нгэ джиныбэ́н, со явэ́ла Чхаво́ Манушэ́скиро, и тэ́ньчи сарэ́ манушы́тка ро́ды явэ́на то ровэ́н пхарэ́с и дыкхэ́на Чхавэ́с Манушэскирэс, Саво́ явэ́ла тэ джал тэлэ́ дрэ о́блоки барэ́ зорья́са и ярконэ Дэвлэ́скирэ слава́са.</verse>
				<verse number="31">И бичхавэ́ла Ёв Пэ́скирэ Янголэн барэ́ рогоса (трубаса), и скэдэ́ла кхэтанэ́, конэ́с Ёв выкэдыя́, штарэ́ ригэ́ндыр и екхэ болыбнытконэ ягоро́стыр (краёстыр) кэ яви́р.</verse>
				<verse number="32">Сыклён сыкаибэ́н (приме́ро) инжыритконэ каштэ́стыр: ке́ли лэ́скирэ рандя́ (вэ́тки) ячэ́напэ ковлэ́ и мэкэ́на патря (листы), джинэ́н, со сыг явэ́ла лынай.</verse>
				<verse number="33">Адя́кэ-паць и тумэ́, сыр явэ́на тэ дыкхэ́н, со саро́ дава́ кэрэ́лапэ, джинэ́н, со Ёв исын на́дур, пашы́л вудара́.</verse>
				<verse number="34">Чачэс, Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: на проджа́ла дава́ манушы́тко ро́до анги́л дова́, сыр саро́ дава́ кэрэ́лапэ.</verse>
				<verse number="35">Болыбэ́н и пхув проджа́на, а лава́ Мирэ́ на проджа́на.</verse>
				<verse number="36">Нэ нико́н на джинэ́ла ни дывэ́с, ни мардо́, ке́ли саро́ дава́ явэ́ла, ни болыбна́скирэ Янго́лы, ни Чхаво́, а екх Дад джинэ́ла.</verse>
				<verse number="37">И, сыр сыс дрэ долэ́ дывэса́, ке́ли сыс Ноё, адя́кэ-паць явэ́ла Чхаво́ Манушэ́скиро.</verse>
				<verse number="38">Палдава́ со, сыр анги́л потопо мануша́ ханэ́ и пинэ́, лынэпэ и джа́нас палоро́м анги́л дова́ дывэ́с, дро саво́ Ноё загия́ дро ковчэго,</verse>
				<verse number="39">и на ґалёнас, пака яця́ патопо и на лыджыя пэ́са лэн сарэ́н, адя́кэ-паць явэ́ла Чхаво́ Манушэ́скиро.</verse>
				<verse number="40">Тэды явэ́на дуй мануша́ пэ фэ́лда: екхэ́с Рай Дэвэ́л лэ́ла, явирэ́с ячкирэ́ла,</verse>
				<verse number="41">ци дуй джувля́, со мелинэна жэрновонэ барэ́нца (бэлэдиненца): екха Рай Дэвэ́л лэ́ла, явирья ячкирэ́ла.</verse>
				<verse number="42">Ракхэ́нпэ, пал-дова́ со на джинэ́на, ке́ли явэ́ла тумаро́ Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="43">Тумэ́ ж джинэ́н дава́, со, ко́ли кхэрэ́скиро хула́й джинэлас, ке́ли раты́ явэ́ла чор, ёв на явэ́лас суто́ и на дэ́лас, соб (кай) чор тэ под΄ганавэлпэ тэл лэ́скиро кхэр.</verse>
				<verse number="44">Палдава́ явэ́н тумэ́ адя́кэ-паць скэдынэ́, пал-дова́ со Чхаво́ Манушэ́скиро явэ́ла дрэ дасаво мардо́ (шту́нда), со тумэ́ на думинэ́на.</verse>
				<verse number="45">Кон тэды исын патяибны́тко и годьваро́ писха́ри (ра́бо), конэ́скэ лэ́скиро хула́й дыя́ зор пэ лэ́скирэ бутярнэндэ, соб (кай) тэ дэл тэ хал лэ́нгэ дро часо, саво́ трэй?</verse>
				<verse number="46">Бахтало́ исын кодова́ писха́ри, конэ́скиро хула́й, сыр явэ́ла, латхэ́ла, со ёв кэрэ́ла адя́кэ, сыр исын упхэндло́ лэ́скэ.</verse>
				<verse number="47">Чачэс, Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: ёв дэ́ла лэ́скэ зор пэ саро́ лэ́скиро миштыпэ́н.</verse>
				<verse number="48">Нэ ко́ли адава́ фуй писха́ри пхэнэ́ла пэ́скэ: ‘Миро рай зарикирэлапэ’,</verse>
				<verse number="49">и лэ́ла тэ шулякирэл пэ́скирэ малэн-писхарье́н, и хал и тэ пьел матыбнарьенца,</verse>
				<verse number="50">тэды явэ́ла писхарискиро хула́й дро дова́-паць мардо́ (шту́нда), пал саво́ ёв на джинэ́ла,</verse>
				<verse number="51">и росчингирэла хула́й лэс пэ паш и дэ́ла лэ́скэ дасаво тала́но, сыр дуе́муитконэнгэ: одо́й явэ́ла роибэ́н и дандэнгири скрежыма.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="25">
				<verse number="1">Тэды Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё явэ́ла сы́рбы дэш патывалэ́ тэрнэ́ джувля́, савэ́ лынэ́ ксилытка лампы и гинэ́ англэ тэ стрэнинэн (тэ пирилэн) Тэрнэс.</verse>
				<verse number="2">Пандж лэ́ндыр сыс годьварэ́, пандж сыс дылынинька.</verse>
				<verse number="3">Дылынинька жа лынэ́ пэ́скирэ лампы, нэ на лынэ́ ксил пэ́са;</verse>
				<verse number="4">Нэ годьварэ́ лынэ́ ксил дрэ кхорэ́ кхэтанэ́ лампэнца.</verse>
				<verse number="5">Нэ сыр Тэрно́ на явэ́лас ґара́ (длу́гэс), сарэ́ ёнэ дынэ́ линдра (задреминдлэ) и засутнэ.</verse>
				<verse number="6">Нэ дрэ паш рат сыс годлыма: ‘Ѓа́да, Тэрно́, джа́н яври́ тэ стрэнинэн!’</verse>
				<verse number="7">Тэ́ньци сарэ́ патывалэ́ джувля́ уштинэ и подправиндлэ пэ́скирэ лампы.</verse>
				<verse number="8">Дылынинька ж пхэндлэ́ годьварэнгэ: ‘Дэн амэ́нгэ на́бут ксил тумаро́, пал-дова́ со амарэ́ лампы мурдёна сыг.’</verse>
				<verse number="9">Нэ годьварэ́ отпхэндлэ́, ракири́: ‘Над, соб (кай) тэ на ухтылэл (на́доси) ксил амэ́ндэ и тумэ́ндэ. Джа́н фэды́р кэ бикиибнарья тэ кинэн пэ́скэ!’</verse>
				<verse number="10">И пака ёнэ псирэнас тэ кинэн, явдя́ Тэрно́, и кодолэ́, савэ́ исын скэдынэ́, загинэ́ лэ́са кхэтанэ́ пэ бьяв; и вудара́ запхандлэпэ.</verse>
				<verse number="11">Коригэды́р (позжэды́р) явэ́нас яви́р патывалэ́ джувля́, савэ́ ячнэ́пэ, ракири́: ‘Раё Дэ́вла! Псирав (отпхандэ) амэ́нгэ:</verse>
				<verse number="12">нэ Ёв отпхэнэ́ла лавэ́нца: ‘Чачэс, Мэ ракира́ва тумэ́нгэ, Мэ на джино́м тумэн.’</verse>
				<verse number="13">Палдава́ явэ́н пэ стрэ́га, на совэн, сыр тумэ́ на джинэ́на ни дывэ́с, ни мардо́ (шту́нда).”</verse>
				<verse number="14">И Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё явэ́ла сы́рбы ману́ш, саво́ традэлас криг, и саво́ кхардя́ пэ́скирэ писхарье́н и здыя лэ́нгэ пэ паты́в пэ́скиро миштыпэ́н.</verse>
				<verse number="15">И екхэ́скэ ёв дыя́ пандж тала́нты, явирэскэ дуй, ишчо (инкэ́) екхэ́скэ екх, кажнонэ́скэ пир лэ́скири зор, и традыя́ кхэрэ́стыр.</verse>
				<verse number="16">И гия́ екха́тыр кодова́, саво́ дорэсця́ пандж тала́нты и кофариндя лэ́нца и закэрдя ишчо (инкэ́) пандж тала́нты.</verse>
				<verse number="17">Адя́кэ-паць кодова́, саво́ дорэсця́ дуй тала́нты, закэрдя ишчо (инкэ́) дуй тала́нты.</verse>
				<verse number="18">Нэ кодова́, саво́ дорэсця́ екх, гия́ и заґанадя дрэ пхув и гарадя лэ́скирэ хула́скирэ ловэ́.</verse>
				<verse number="19">И пир бут дывэса́, явэ́лас хула́й кадалэ́ писхарьенгиро и трэбинэла лэ́ндыр отпхэныбэ́н пал ловэ́.</verse>
				<verse number="20">И подги́я писха́ри, кон дорэсця́ пандж тала́нты, яндя́ яви́р пандж тала́нты, и пхэндя́: ‘Раё, ту ма́нгэ допатяндыян пандж тала́нты; акэ, яви́р пандж тала́нты, со мэ закэрдём!’</verse>
				<verse number="21">Лэ́скиро хула́й пхэндя́ лэ́скэ: ‘Мишто́, ту сан лачхо́ и патяибны́тко писха́ри, ту са́нас патяибны́тко набарэ́ ловэнца; мэ допатява ту́кэ барэ́ ловэ́; яв и ра́дынпэ кхэтанэ́ тырэ́ хула́са!’</verse>
				<verse number="22">Подги́я и писха́ри, кон дорэсця́ дуй тала́нты и пхэндя́: ‘Раё, ту ма́нгэ допатяндыян дуй тала́нты: акэ, яви́р дуй тала́нты, со мэ закэрдём.</verse>
				<verse number="23">Лэ́скиро хула́й пхэндя́ лэ́скэ: “Мишто́, ту сан лачхо́ и патяибны́тко писха́ри, ту са́нас патяибны́тко набарэ́ ловэнца; мэ допатява ту́кэ барэ́ ловэ́: яв и ра́дынпэ кхэтанэ́ тырэ́ хула́са.”</verse>
				<verse number="24">Подги́я и писха́ри, кон дорэсця́ екх таланто и пхэндя́: ‘Раё, мэ джина́в, со ту сан пхаро́ ману́ш: счхинэса одо́й, кай на чхудя́н дрэ пхув, и скэдэса одо́й, кай на росчхудян,</verse>
				<verse number="25">и палдова́ мэ поддарандыём и гарадём таланто дрэ пхув; акэ, тырэ́ ловэ́.’</verse>
				<verse number="26">И отпхэндя́ лэ́скэ хула́й: ‘Ту сан бибахтало́ и кирнэ-масэ́нгиро писха́ри; ту джиндян, со мэ счхинава, кай на чхудём дрэ пхув, и скэда́ва, кай на росчхудём?</verse>
				<verse number="27">Палдова́ трэиндя́ ту́кэ тэ дэс миро руп тэл ко́фо кофарьенгэ, и сыр мэ рисиём, мэ дорэсавас пэ́скиро кофоса.</verse>
				<verse number="28">Палдава́ лэн лэ́стыр таланто и дэн кодолэ́скэ, конэ́стэ исын дэш тала́нты:</verse>
				<verse number="29">пал-дова́ со кажнонэ́скэ, савэ́стэ исын, явэ́ла буты́р дыно́, и лэ́стэ явэ́ла буты́р, сыр трэй; нэ кодолэстыр, савэ́стэ нанэ, лэ́лапэ лэ́стыр дова́, со исын лэ́стэ.</verse>
				<verse number="30">И чхурдэ́н яври́ злыдня писхари́с дро цямлыпэ́н яврестыр; одо́й явэ́ла роибэ́н и дандэнгири скрежыма’</verse>
				<verse number="31">И ке́ли явэ́ла Чхаво́ Манушэ́скиро кралитконэ слава́са и сарэ́ Лэ́скирэ Янголэнца, тэды Ёв бэшэ́ла пэ Лэ́скиро славу́тно троно;</verse>
				<verse number="32">и анги́л Лэ́стэ скэдэ́напэ сарэ́ на́цыи, и Ёв чхувэ́ла дрэ рига́ екхэ явирэндыр, сыр чхупна́ри (пастухо) чхувэ́ла дрэ рига́ бакрэ́н бузнендыр,</verse>
				<verse number="33">и Ёв чхувэ́ла бакрэ́н пир чачи́ риг, бузнен пир зэ́рво (ле́во) риг.</verse>
				<verse number="34">Тэды пхэнэ́ла Кра́ли одолэ́нгэ, савэ́ исын пир чачи́ риг Лэ́стыр: ‘Явэ́н тумэ́, савэ́н Миро Дад бахтякирдя́, явэ́н и прилэ́н Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё, саво́ Ёв скэдыя́ тумэ́нгэ анги́л, сыр Ёв создыя́ свэ́то.</verse>
				<verse number="35">Пал-дова́ со, ке́ли Мэ со́мас бокхало, и тумэ́ чалякирдэ Ман; камдём тэ пья́в и тумэ́ дынэ́ тэ пья́в, Мэ со́мас чу́жо ману́ш, и тумэ́ прилынэ́ Ман,</verse>
				<verse number="36">Мэ со́мас би урибнаскиро и тумэ́ уридэ́ Ман; со́мас насвало́ и тумэ́ загинэ́ кэ Мэ, со́мас бэшто́ и тумэ́ явнэ́ тэ дыкхэнпэ Ма́нца.’</verse>
				<verse number="37">Тэды патяибнытка отпхэнэна Лэ́скэ, пхэни́: ‘Раё Дэ́вла, ке́ли амэ дыкхцям, со Ту са́нас бокхало, и чарадям? Ци, сыр Ту́тэ сыс трэ́бима тэ пьес, и дыям тэ пьес?</verse>
				<verse number="38">И ке́ли ж дыкхцям, со Ту са́нас чу́жо ману́ш, тэды ж прилыям тут? Ци би урибнаскиро, и уридям жэ Тут?</verse>
				<verse number="39">И ке́ли ж дыкхцям, со Ту са́нас насвало́, ци дро штарибэ́н и явдя́м жэ тэ дыкхаспэ Ту́са?’</verse>
				<verse number="40">И отпхэнэ́ла лэ́нгэ Кра́ли: ‘Чачэс, ракира́ва тумэ́нгэ: ‘Дова́, со тумэ́ кэрдэ́ дава́ Мирэ́ пшалэ́нгэ, савэ́ндэ нанэ дасави́ зор, тумэ́, хай, кэрдэ́ Ма́нгэ.’</verse>
				<verse number="41">Тэ́ньци Ёв пхэнэ́ла кодолэ́нгэ, савэ́ исын пэ зэ́рво (ле́во) васт Лэ́стыр: ‘Джа́н криг Ма́ндыр, прокошнэ, дрэ яг ве́чно, со исын скэдыны ваш налачхэскэ и лэ́скирэ Янголэнгэ:</verse>
				<verse number="42">пал-дова́, ке́ли Мэ со́мас бокхало, и тумэ́ на чарадэ Ман, трэбиндя ма́нгэ тэ пья́в, и тумэ́ на дынэ́ тэ пья́в;</verse>
				<verse number="43">Мэ со́мас чу́жо ману́ш и тумэ́ на прилынэ́ Ман, Со́мас би урибнаскиро, и тумэ́ на уридэ́ Ман, Со́мас насвало́ и дро штарибэ́н и тумэ́ на явнэ́ тэ дыкхэнпэ Ма́нца.’</verse>
				<verse number="44">Тэды отпхэнэна и ёнэ: ‘Раё Дэ́вла, ке́ли амэ дыкхцям Тут, со Ту са́нас бокхало, ци сыр ту́тэ сыс трэ́бима тэ пьес, ци Ту са́нас чу́жо ману́ш, ци би урибнаскиро, ци насвало́ ци дро штарибэ́н и на дыям васт Ту́кэ?’</verse>
				<verse number="45">Тэды Ёв отпхэнэ́ла лэ́нгэ, пхэни́: ‘Чачэс, Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: ‘Сыр тумэ́ на кэрдэ́ дава́ Мирэ́ пшалэ́нгэ, савэ́ндэ нанэ дасави́ зор, тумэ́ на кэрдэ́ и Ма́нгэ.’</verse>
				<verse number="46">И ёнэ джа́на пэ́скэ дрэ ве́чна мэ́ньки, а патяибнытка джа́на пэ́скэ дро джиибэ́н ве́чно.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="26">
				<verse number="1">И сыс адя́кэ: ке́ли кончындя Ису́со далэ́ лава́, Ёв пхэндя́ Пэ́скирэ сыкляибнытконэ́нгэ:</verse>
				<verse number="2">“Тумэ́ джинэ́на, со явэ́ла Патради́ пир дуй дывэса́ и Чхаво́ Манушэ́скиро явэ́ла здыно пэ примарибэн пэ трушу́л.”</verse>
				<verse number="3">Тэды скэдынэ́пэ раша́нгирэ барыдыра́ и годэпхурэ́ дрэ раша́нгирэ барыдырэскири грэ́да (дво́ро), савэ́с кхардэ́ Каиа́фа,</verse>
				<verse number="4">и кхэтанэ́ зракирдэпэ тэ ухтылэ́н Исусо́с фротымаса, и тэ мулякирэ́н Лэс;</verse>
				<verse number="5">нэ ёнэ ракирэ́нас: “Нашты́ дава́ тэ кэра́с дро свэ́нко, соб (кай) тэ на ґаздэ́н мануша́ шумо годлэнца.”</verse>
				<verse number="6">Ке́ли ж Ису́со сыс дрэ Вифания дро кхэр Симоноскиро Проказытконэскиро,</verse>
				<verse number="7">то подги́я кэ Ёв джувлы́, савьятэ сыс алавастрытко кхоро́ кучипнаскирэ миро́са и ёй чхувэлас Лэ́скэ пэ шэро́, сыр Ёв сыс бэшто́ пашы́л сками́нд.</verse>
				<verse number="8">Нэ ке́ли сыкляибны́тка дыкхнэ́ дава́, ёнэ холясынэ, пхэни́: “Ваш со дава́ тэ хасякирэ́л?</verse>
				<verse number="9">Нау́што сыс нашты́ тэ бикнэн дава́ пал барэ́ ловэ́ и тэ роздэн ловэ́ богэнгэ.”</verse>
				<verse number="10">Нэ Ису́со джиндя́, со ёнэ ракирэ́нас, и пхэндя́ лэ́нгэ: “Со́скэ тумэ́ кэрэ́на пхаро́ адалэ́ джувля́кэ? Ёй кэрдя́ лачхо́ рэ́ндо (де́ло) ваш Ма́нгэ.</verse>
				<verse number="11">Палдова́ со бо́ги ўса́ды (сак) исын пашы́л тумэ́ндэ, нэ Мэ на ява́ва ўса́ды (сак) тумэ́нца.</verse>
				<verse number="12">Пал-дова́ со, ко́ли ёй чхудя́ дава́ миро пэ маса́ Мирэ́, ёй кэрдя́ дава́ ваш Миро гараибэн.</verse>
				<verse number="13">Чачэс, Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: кай бы тэ на явэ́л тэ пхэнэлпэ бахталы́ звесь пир саро́ свэ́то, явэ́ла пхэндло́ пал дова́, со ёй кэрдя́, сыр рипирибэ́н пал ла́тэ.”</verse>
				<verse number="14">Тэ́ньци екх дэшудуендыр, савэ́с кхардэ́ Юда Искариото, гия́ кэ раша́нгирэ барыдыра́,</verse>
				<verse number="15">и пхэндя́: “Со тумэ́ дэ́нас ма́нгэ, ко́ли мэ здава Лэс тумэ́нгэ?” И ёнэ выплэскирдэ лэ́скэ трия́нда рупунэ састэ.</verse>
				<verse number="16">И кодолэ́ дывэсэ́стыр Юда лыя́ тэ родэ́л ваканцыя (случаё), соб (кай) тэ здэл Лэс.</verse>
				<verse number="17">Дро пэ́рво ж дывэ́с апреснокэнгиро свэ́нко гинэ́ сыкляибны́тка кэ Ису́со, ракири́: “Кай Ту камэ́са, соб (кай) амэ тэ кэра́с Ту́кэ Патрадитко хабэ́н?”</verse>
				<verse number="18">Ёв жа пхэндя́: “Джа́н дро фо́ро кэ ману́ш и пхэнэ́н лэ́скэ: ‘Сыклякирибна́скиро ракирэ́ла: Миро часо подги́я, Ту́тэ Мэ свэнкинава Патради́ Мирэ́ сыкляибнытконэ́нца.’”</verse>
				<verse number="19">И сыкляибны́тка кэрдэ́, сыр Ису́со припхэндя́ лэ́нгэ, и кэрдэ́ Патради́.</verse>
				<verse number="20">Ке́ли явдя́ бэльвэ́ль, Ису́со бэсця́ пал сками́нд Пэ́скирэ дэшудуе́ сыклябнытконэнца.</verse>
				<verse number="21">И ке́ли ёнэ ханас, Ёв пхэндя́: “Чачэс, Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: Екх тумэ́ндыр здэла Ман.”</verse>
				<verse number="22">И ёнэ пынэ́ дро ду́хо (фа́но), и лынэ́ тэ ракирэ́н Лэ́скэ екх пал екхэ́стэ: “Чачэс, дава́ на мэ, Раё Дэ́вла?”</verse>
				<verse number="23">Ёв жа отпхэндя́: “Кон чхудя́ васт Ма́нца дро чаро́, кодова́ здэла Ман.</verse>
				<verse number="24">Чачэс, Чхаво́ Манушэ́скиро джа́ла, сыр исын чхиндло́ пал Лэ́стэ, нэ би́да кодолэ́ манушэ́скэ, саво́ здэла Чхавэ́с Манушэскирэс; фэды́р явэ́лас ваш лэ́скэ тэ на бияндёл.”</verse>
				<verse number="25">И Юда, саво́ здэлас Лэс, отпхэндя́: “Ци дава́ на мэ, Равви?” Ёв пхэндя́ Лэ́скэ: “Ту ж пхэндя́н!”</verse>
				<verse number="26">И ке́ли ёнэ ханас, Ису́со лыя́ маро́ и бахтякирдя́ лэс и роспхагирдя́ лэс и, сыр дыя́ сыкляибнытконэ́нгэ, пхэндя́: “Лэн, хан, дава́ исын Мирэ́ маса́.”</verse>
				<verse number="27">И ке́ли Ёв лыя́ тахта́й (чаша) и пхэндя́ парикирибэн Дэвлэ́скэ, Ёв дыя́ Лэс сыкляибнытконэ́нгэ, пхэни́: “Пьен Лэ́стыр сарэ́.</verse>
				<verse number="28">Пал-дова́ со дава́ исын Миро Рат завето́скиро, саво́ исын прочхудо пал бутэндэ ваш грэхэнгиро отмэкибэн.</verse>
				<verse number="29">И Мэ пхэна́ва тумэ́нгэ: Мэ на ява́ва далэ́ дывэсэ́стыр буты́р тэ пья́в аплодо далэ́ винаградытконэ хрустостыр кэ/жы́ко дова́ дывэ́с, ке́ли Мэ ява́ва тэ пья́в тумэ́нца нэви́ мол (вино) дрэ Мирэ́-Дадэ́скиро Кралипэ́н’”</verse>
				<verse number="30">И ке́ли ёны багандлэ шардытко гилы́ Дэвлэ́скэ, то тэды гинэ́ пэ Оливи́тко (Елеоноскири) бэ́рга.</verse>
				<verse number="31">Тэ́ньци ракирэ́ла лэ́нгэ Ису́со: “Сарэ́ тумэ́ Ман мэкэ́на дрэ дая́ рат. Пал-дова́ со исын чхиндло́: ‘Мэ хасякира́ва Чхупнарис и роспрастанапэ бакрэ́;’</verse>
				<verse number="32">нэ пало́ дава́, ке́ли Мэ отджидёвава, Мэ сыгэды́р тумэ́ндыр ява́ва дрэ Галиле́я.”</verse>
				<verse number="33">Нэ Пэ́три отпхэндя́ Лэ́скэ дасавэ́ лавэ́нца: “Ко́ли и сарэ́ тумэ́ мэкэ́на Тут, мэ никели дава́ на кэра́ва.”</verse>
				<verse number="34">Пхэндя лэ́скэ Ису́со: “Чачэс, Мэ ракира́ва ту́кэ: ададывэ́с бэльвэлякиро, анги́л дова́, сыр башно пробагала, ту трин мо́лы отпхэнэсапэ Ма́ндыр.”</verse>
				<verse number="35">Ракирэ́ла Лэ́скэ Пэ́три: “И ко́ли Ма́нгэ явэ́ла трэй тэ мэрав Ту́са, мэ на отпхэнавапэ Ту́тыр.” Адя́кэ-паць пхэндлэ́ и яви́р сыкляибны́тка.</verse>
				<verse number="36">Тэ́ньци джа́лас Ису́со лэ́нца пэ штэ́то, со кхардэ́ Гефсимания, и ракирэ́лас Пэ́скирэ сыкляибнытконэ́нгэ: “Бэшэ́н кадай, анги́л дова́, сыр Мэ джа́ва тэ мангавпэ Дэвлэ́скэ одо́й.”</verse>
				<verse number="37">И лыя́ Ёв Пэ́са Пэтрис и дуе́н чхавэ́н Заведеёскирэн, и обухтылдя Лэс бари ту́га и траш (дар).</verse>
				<verse number="38">Тэды Ёв ракирэ́ла лэ́нгэ: “Миро ило́ исын пхэрдо́ мэрибнытконэ тугаса (скорбяса), явэ́н ада́й Ма́нца, на совэн.”</verse>
				<verse number="39">И Ёв одгия на́бут анги́л, пыя́ мо́са пэ пхув, мангдя́пэ Дэвлэ́скэ и ракирдя́: “Да́до Ми́ро, ко́ли сашты́, мэк проджал дава́ тахта́й дрэ риг Ма́ндыр; нэ на адя́кэ, сыр Ма́нгэ трэй, а сыр Ту́кэ трэй.”</verse>
				<verse number="40">И явэ́лас Ёв кэ сыкляибны́тка и латхэлас, со ёнэ сыс сутэ́, и ракирэ́лас Пэтрискэ: “Нау́што на могиндлэ́ тумэ́ и екх мардо́ (шту́нда) тэ ракхэ́нпэ, тэ явэ́н Ма́нца?</verse>
				<verse number="41">Ракхэ́нпэ и мангэ́нпэ Дэвлэ́скэ, соб (кай) тумэ́ тэ на попэрэн дро пропатякирибэн; ду́хо (фа́но) исын састо́, нэ лоч (плоть) исын бизорьякири.”</verse>
				<verse number="42">Нэвэ́стыр яви́р мо́ло, Ёв одгия дрэ риг и мангдя́пэ Дэвлэ́скэ дасавэ́ лавэ́нца: “Да́до Миро, ко́ли сашты́, соб (кай) дава́ тахта́й тэ проджал дрэ риг Ма́ндыр, пака Мэ на выпьява лэс, мэк тэ кэрэ́лпэ во́ля Тыри́!”</verse>
				<verse number="43">И нэвэ́стыр Ёв рисия́ палэ и латхя́, со ёнэ сыс сутэ́, пал-дова́ со лэ́нгирэ якха́ сыс зачхакирдэ.</verse>
				<verse number="44">И Ёв мэкця́ лэн нэвэ́стыр и гия́ криг, и мангдя́пэ Дэвлэ́скэ три́то мо́ло, пхэни́ дасаво-паць лав.</verse>
				<verse number="45">Тэ́ньци Ёв явэ́лас кэ Пэ́скирэ сыкляибны́тка и ракирэ́лас лэ́нгэ: “Тумэ́ уса́ сан сутэ́ и откхинёна? Акэ, мардо́ (шту́нда) подги́я и Чхавэ́с Манушэскирэс здэна дрэ грэхэнгирэ васта́.</verse>
				<verse number="46">Уштэ́н, джа́са, акэ, ужэ сарэ́са исын пашы́л кодова́, кон здэла Ман.”</verse>
				<verse number="47">И сыр Ёв ишчо (инкэ́) ракирдя́, акэ, Юда подги́я, екх дэшудуендыр сыкляибнытконэндыр, и сыс лэ́са бут мануша́ курталэнца и килэнца, раша́нгирэ барыдырэндыр и годэпхурэндыр.</verse>
				<verse number="48">Здыибнари дыя́ лэ́нгэ шпэ́ра (знако); пхэни́: “Кадава́, Конэ́с мэ чамудава, исын Ёв: закэдэн Лэс.”</verse>
				<verse number="49">И екха́тыр подги́я ёв кэ Ису́со и пхэндя́: “Добридим, Равви!” И чамудя Лэс.</verse>
				<verse number="50">Ису́со жэ пхэндя́ Лэ́скэ: “Морэ, акэ, ваш со ту сан ада́й!” Тэды ёнэ гинэ́ пашылэды́р, чхудэ́ васта́ пэ Лэ́стэ и ухтылдэ́ Лэс.</verse>
				<verse number="51">И, акэ, екх, саво́ сыс Исусо́са, дыяпэ вастэ́са и вытырдыя курта́ла пэ́скири, и чингирдя ла́са писхари́с, раша́нгирэ барыдырэскирэс, и отчингирдя лэ́скэ кан.</verse>
				<verse number="52">Нэ ракирэ́ла лэ́скэ Ису́со: “Чхув палэ пэ́скири курта́ла пэ ла́киро штэ́то; пал-дова́ со, кон лэ́ла курта́ла, куртала́тыр хасёла.</verse>
				<verse number="53">На думинэса ту, со Мэ на могинавас тэ мангав Мирэс, Дадэ́с, и Ёв на дэ́лас Ма́нгэ дэшуду́й Янголэ́нгирэ легионы?</verse>
				<verse number="54">Сыр тэды сполнинэласпэ Свэ́нто Чхиныбэ́н, со дава́ трэй тэ явэ́л?”</verse>
				<verse number="55">Дрэ дова́-паць мардо́ (шту́нда) Ису́со пхэндя́ манушэ́нгэ: “Сыр пэ розмарибнаристэ тумэ́ выгинэ́ курталэнца и килэнца тэ лэн Ман? Мэ кажно дывэ́с со́мас бэшто́ тумэ́нца и сыклякирдём дрэ Кхангири́, и тумэ́ на лэнас Ман.</verse>
				<verse number="56">Нэ дава́ саро́ кэрдя́пэ, соб (кай) тэ кэрэнпэ кэ ко́нцо/яго́ро (тэ сполнинэнпэ) пророкэ́нгирэ лава́ дро Свэ́нто Чхиныбэ́н.”</verse>
				<verse number="57">И кодолэ́, савэ́ лынэ́ Исусо́с, яндлэ́ Лэс кэ Каиа́фа, пэ́рво раша́нгиро барыдыро́, кай скэдынэ́пэ лылвари́тка и годэпхурэ́.</verse>
				<verse number="58">Пэ́три ж джа́лас пал Лэ́стэ дурипнастыр кэ пэ́рво рашангирэскири грэ́да (дво́ро), и сыр загия́ андрэ́, сыс бэшто́ явирэ стрэгарьенца, соб (кай) тэ дыкхэ́л ко́нцо (яго́ро).</verse>
				<verse number="59">Рашая́ и саро́ Синедрионо сарэ́ манушэ́нца родынэ хохано́ допхэныбэ́н пэ Исусо́стэ, соб (кай) тэ мулякирэ́н Лэс.</verse>
				<verse number="60">И на латхнэ́ нисо́, на дыкхи́, со бут хоханэ́ якхи́тка (свидетели) явэ́нас анги́л Синедрионо. Нэ коригэды́р (позжэды́р) подгинэ́ дуй,</verse>
				<verse number="61">и пхэндлэ́: “Кадава́ ману́ш пхэндя́: ‘Мэ могина́ва тэ роспхагирав Дэвлэ́скири най бари Кхангири́, и тэ ґаздав ла нэвэ́стыр пал трин дывэса́.’”</verse>
				<verse number="62">И уштыя́ пэ́рво раша́нгиро барыдыро́ и пхэндя́: “Ту нисо́ на отпхэнэса? Со да дасаво исын, со ёнэ допхэнэна пэ Ту́тэ?”</verse>
				<verse number="63">Нэ Ису́со сыс штыл. И пэ́рво раша́й пхэндя́ Лэ́скэ: “Засовлахава Тут Дэвлэ́са Джидэса: пхэн амэ́нгэ, ци Ту сан Христо́со, Чхаво́ Дэвлэ́скиро?”</verse>
				<verse number="64">Ису́со пхэндя́ Лэ́скэ: “Адя́кэ, сыр Ту пхэндя́н; нэ Мэ пхэна́ва тумэ́нгэ: Ададывэсатунэ дывэсэ́стыр тумэ́ дыкхэ́на Чхавэ́с Манушэ́скирэ, Саво́ явэ́ла тэ бэшэ́л пэ о́блоки болыбна́скирэ пир чачи́ (право) риг Дэвлэ́скирэ Зорьякири.”</verse>
				<verse number="65">Тэды пэ́рво раша́й роскусця пэ́скирэ урибэна́, и пхэндя́: “Ёв тэлякирдя Дэвлэ́с. Сави́ амэ́нгэ ишчо (инкэ́) трэ́бима тэ допхэнэн? Тумэ́ шундлэ́ ж тэлякирибэн пэ Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="66">Со тумэ́ думинэ́на?” Ёнэ ж отпхэндлэ́: “Исын банго́, соб (кай) тэ мулякирэ́н Лэс.”</verse>
				<verse number="67">Тэды чунгардынэ Лэ́скэ дро муй, и мардэ́ Лэс; яви́р пэкавэнас Лэс пир муй,</verse>
				<verse number="68">ракири́: “Уґалёв сыр проро́ко, Христо́со, кон пэкадя́ Тут?”</verse>
				<verse number="69">Пэ́три ж сыс бэшто́ яврестыр дрэ грэ́да, и подги́я кэ ёв екх дына́рица (служанка) и пхэндя́: “И ту са́нас Исусо́са Галилеяниноса.”</verse>
				<verse number="70">Нэ ёв дыяпэ палэ анги́л сарэ́ндэ, ракири́: “Мэ на джино́м (на джина́в), со ту ракирэ́са.”</verse>
				<verse number="71">И ке́ли ёв подги́я кэ по́рта, лэс дыкхця́ яви́р дына́рица, и пхэндя́ манушэ́нгэ, савэ́ сыс тэрдэ́ пашы́л: “Кадава́ ману́ш сыс Исусо́са Назареёса.”</verse>
				<verse number="72">И нэвэ́стыр ёв дыяпэ палэ совлахаса: “Мэ на джино́м Кадалэ́ Манушэ́с.”</verse>
				<verse number="73">И на́бут коригэды́р подгинэ́ кэ ёв мануша́, савэ́ сыс тэрдэ́ пашы́л, и пхэндлэ́ Пэтрискэ: “Чачо́, и ту сан лэ́ндыр, пал-дова́ со тыро́ выракирибэн сыкавэ́ла.”</verse>
				<verse number="74">Тэды ёв лыя́ тэ прокошэл и тэ совлахал: “Мэ на джино́м (на джина́в) Кадалэ́ Манушэ́с” И ада́й жэ пробагандя башно.</verse>
				<verse number="75">И пририпирдя Пэ́три Исусо́скиро лав; сыр Ёв пхэндя́: “Анги́л, сыр пробагала башно, ту трин мо́лы отпхэнэсапэ Ма́ндыр” И гии яври́, ёв рондя́ киркэс.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="27">
				<verse number="1">Ке́ли яця́ дывэ́с, пэ зло́ко, сарэ́ раша́нгирэ барыдыра́ и тхэмэ́скирэ годэпхурэ́, зракирдэпэ пэ Исусо́стэ, соб (кай) тэ мулякирэ́н Лэс;</verse>
				<verse number="2">И, ке́ли пхандлэ Лэс, лыджинэ́ Лэс и здынэ Пилатоскэ, тхэмэ́скирэ барыдырэскирэскэ (правителёскэ).</verse>
				<verse number="3">Тэды Юда, кон здыя Лэс, дыкхи́, со Исусо́с сэндиндлэ, приґалыя пэ́скири банг и дыя́ палэ трия́нда рупувэ́ ловэ́ раша́нгирэ барыдырэ́нгэ и годэпхурэнгэ,</verse>
				<verse number="4">пхэни́: “Мэ кэрдём грэ́хо, пал-дова́ со здыём Манушэ́с, Савэ́стэ исын бибангипнаскиро рат.” Нэ ёнэ пхэндлэ́: “Со амэ́нгэ? Дава́ исын тыро́ рэ́ндо.”</verse>
				<verse number="5">И ёв чхурдыя́ рупувэ́ ловэ́ дрэ Кхангири́, гия́ яври́ и убладыя.</verse>
				<verse number="6">Нэ раша́нгирэ барыдыра́ ґаздынэ́ рупувэ́ ловэ́ и пхэндлэ́ “Нашты́ тэ чхувас лэн дрэ Кхангирья́кири пиралы́ (тыкнори), пал-дова́ со дава́ исын ратвалэ́ ловэ́.”</verse>
				<verse number="7">И зракирдэпэ и киндлэ пэ далэ́ ловэ́ фэ́лда пиритконэстыр (горшэчникостыр), соб (кай) тэ гаравэн чужонэ́ манушэ́н.</verse>
				<verse number="8">Палдова́ и кхарлапэ дая́ фэ́лда ‘Ратвалы фэ́лда’ кэ ададывэсатуно дывэ́с.</verse>
				<verse number="9">Тэды кэрдя́пэ кодова́, со пхэндя́ проро́ко Ереме́ё: “И ёнэ лынэ́ трия́нда рупувэ́ ловэ́, тими́н Екхэскири, Савэ́скэ дынэ́ тими́н Израилёскирэ чхавэ́,</verse>
				<verse number="10">и дынэ́ далэ́ ловэ́ пал пиритконэскири фэ́лда, сыр Дэвэ́л припхэндя́ Ма́нгэ.”</verse>
				<verse number="11">Нэ Ису́со сыс тэрдо́ анги́л Пилатостэ, тхэмэ́скирэ барыдырэстэ; и пхуця́ Лэ́стыр: “Ту сан Юдэ́нгиро Кра́ли?” И пхэндя́ Ису́со: “Адя́кэ, сыр ту пхэндя́н.”</verse>
				<verse number="12">И ке́ли бангякирэнас Лэс раша́нгирэ барыдыра́ и годэпхурэ́, Ёв на пхэндя́ нисо́.</verse>
				<verse number="13">Тэды пхэндя́ Лэ́скэ Пила́то: “Ту на шунэса, сыр бут ёнэ пэ Ту́тэ допхэнэна?”</verse>
				<verse number="14">И Ёв на отпхэндя́ Лэ́скэ ни екх лав, палдава́ тхэмэскиро барыдыро́ древа́н здивиндяпэ.</verse>
				<verse number="15">Нэ пэ свэ́нко тхэмэскиро барыдыро́ присыклыя тэ отмэкэ́л екхэ манушэ́с штарибнастыр пир манушэ́нгиро выкэдыбэн, кон сыс пир ило́ лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="16">Тэды сыс лэ́ндэ славу́тно штарибнари пир лав Варава.</verse>
				<verse number="17">Палдава́, ке́ли скэдынэ́пэ кхэтанэ́, Пила́то пхэндя́ лэ́нгэ: “Конэ́с тумэ́ камэ́на, соб (кай) мэ тэ отмэкав тумэ́нгэ: Варавас ци Исусо́с, савэ́с кхарна Христо́со?”</verse>
				<verse number="18">Пал-дова́ со ёв джиндя́, со ёнэ здынэ Лэс зэвлыныпнастыр.</verse>
				<verse number="19">Ке́ли Пила́то сыс бэшто́ пэ сэндарискиро штэ́то, лэ́скири ромны́ бичхадя́ лэ́скэ лав, пхэни́: “На кэр нисо́ Кадалэскэ Патяибнытконэ Манушэ́скэ; мэ бут пиридживдём дро суно́ (сунэ́) пал Лэ́стэ.”</verse>
				<verse number="20">Нэ раша́нгирэ барыдыра́ и годэпхурэ́ патякирдэ манушэ́н, соб (кай) тэ мангэ́н Варавас, нэ тэ мулякирэ́н Исусо́с.</verse>
				<verse number="21">Тэды барыдыро́ пхуця́ лэ́ндыр, пхэни́: “Конэ́с камэ́на тумэ́ дуендыр тэ отмэкав мэ?” Ёнэ пхэндлэ́: “Варавас.”</verse>
				<verse number="22">Ракирэ́ла лэ́нгэ Пила́то: “Со ма́нгэ то кэра́в Исусо́са, Савэс кхарэ́на Христо́со?” И ёнэ пхэндлэ́: “Тэ примарэн Лэс пэ трушу́л.”</verse>
				<verse number="23">Нэ ёв пхэндя́: “Саво́ ж чорипэ́н Ёв кэрдя́?” Нэ ёнэ дэ́нас го́дла буты́р: “Тэ примарэн Лэс пэ трушу́л!”</verse>
				<verse number="24">И ке́ли Пила́то дыкхця́, со нисо́ на помогинэла, нэ, хай, шумо годлэнца кэ бу́нто ґаздэ́лапэ, ёв лыя́ пани́ и вымордя васта́ анги́л манушэ́ндэ, ракири́: “Мэ на сом банго́ пал адалэ́ Манушэ́скиро рат, тумэ́ ж дыкхэ́н!”</verse>
				<verse number="25">Нэ сарэ́ отпхэндлэ́: “Мэк тэ явэ́л дава́ бангипэн пал Лэ́скиро рат пэ амэ́ндэ и амарэ́ чхаворэндэ!”</verse>
				<verse number="26">Тэ́ньци ёв отмэкця́ лэ́нгэ Варавас, нэ Исусо́с пало́ дова́, сыр Лэс мардэ́ чупняса, здыя пэ трушу́л тэ примарэн.</verse>
				<verse number="27">Тэ́ньци тхэмэ́скирэ-барыдырэскирэ халадэ́ лынэ́ Исусо́с дрэ претория, кхардэ́ кхэтанэ́ пхэрдо́ халадэ́нгиро полко,</verse>
				<verse number="28">и росчхудэ Лэс и уридэ́ пэ Лэ́стэ тёмнонэ-лоло́ плашчо,</verse>
				<verse number="29">и ке́ли скхудэ вя́нка пхусадытконэ хрустостыр сыр коро́на, уридэ́ Лэ́скэ пэ шэро́, чхудэ́ Лэ́скэ тришчынытко дэсто́ дро чачо́ (право) васт, и тэрдёнас пэ чанга́ анги́л Лэ́стэ, просанас Лэс, пхэни́: “Яв джидо́, Кра́ли Юдэ́нгиро!”</verse>
				<verse number="30">И чунгардэнас пэ Лэ́стэ, и лынэ́ дэсто́ и мардэ́ лэ́са Лэс пир шэро́.</verse>
				<verse number="31">И коригэды́р (позжэды́р), сыр ёнэ сандлэпэ холямэс (здекиндлэпэ пэ Лэ́стэ), ёнэ злынэ Лэ́стыр лоло́ плашчо, уридэ́ пэ Лэ́стэ Лэ́скиро урибэ́н, и лыджинэ́ пэ трушу́л тэ примарэн.</verse>
				<verse number="32">И сыр ёнэ джа́нас, одотхы́р стрэниндлэ манушэ́с Киринеятыр, савэ́с кхардэ́ Си́моно; и зачхудэ лэс тэ лыджа́л Христосо́скиро трушу́л.</verse>
				<verse number="33">И ке́ли ёнэ явнэ́ пэ штэ́то, саво́ кхарлапэ ‘Ѓолгофа’, со значынэ́ла: ‘Чэрепнытко штэ́то,’</verse>
				<verse number="34">ёнэ дынэ́ Лэ́скэ тэ пьел мол (вино) кхэтанэ́ жэлучоса и коригэды́р, сыр Ёв коштындя, Ёв на камдя́ тэ пьел буты́р.</verse>
				<verse number="35">И ке́ли ёнэ примардэ Лэс пэ трушу́л, ёнэ роскэрдэ урибэ́н Лэ́скиро, чхурдыи жре́биё,</verse>
				<verse number="36">И бэшындой, ракхэнас Лэс одо́й.</verse>
				<verse number="37">И ёнэ кэрдэ́ упра́л Лэ́скирэ шэрэстыр Лэ́скиро зачхиныбэн, дро со Ёв сыс банго́: “Дава́ исын Ису́со, Кра́ли Юдэ́нгиро.”</verse>
				<verse number="38">Тэ́ньци ёнэ примардэ пэ трушу́л пашы́л Лэ́стэ дуе розмарибнарьен: екхэ́с чачэ́ рига́тыр, явирэ́с зэрвонэ (левонэ) рига́тыр.</verse>
				<verse number="39">И кодолэ́, савэ́ проджанас пашы́л Лэ́стэ, калякирэнас Лэс, кунины шэрэнца;</verse>
				<verse number="40">и ракири́: “Ту ж кадава́ сан, Саво́ роспхагирэлас Кхангири́ и пир трин дывэса́ ґаздэсас ла нэвэ́стыр. Зра́кх Кокоро́ Пэс. Ко́ли Ту сан Чхаво́ Дэвлэ́скиро, джа́ тэлэ́ трушулэстыр.”</verse>
				<verse number="41">Адя́кэ-паць раша́нгирэ барыдыра́, кхэтанэ́ лылваритконэнца и годэпхурэнца сандлэпэ холямэс Лэ́стыр, ракири́:</verse>
				<verse number="42">“Явирэ́н Ёв зракхэлас; нэ Ёв на могинэ́ла тэ зракхэ́л Пэс, Ёв ж кра́ли Юдэ́нгиро: мэк какана́ тэ джал трушулэстыр, и амэ ява́са тэ патяс дрэ Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="43">Ёв патя́ла зоралэ́с дрэ Дэвлэ́стэ, мэк Дэвэ́л зракхэ́ла Лэс, ко́ли камэ́ла. Пал-дова́ со Ёв жа пхэндя́: ‘Мэ сом Чхаво́ Дэвлэ́скиро.’”</verse>
				<verse number="44">Адя́кэ-паць и розмарибнарья, савэ́ сыс примардэ кхэтанэ́ Лэ́са, ладжакирэнас Лэс.</verse>
				<verse number="45">Шовтонэ (дэшудуйтонэ) мардэстыр (штундатыр) яця́ калыпэ́н пир сари́ пхув и рикирдяпэ кэ/жы́ко еня́то (биекхэ́скиро дэ́што) мардо́;</verse>
				<verse number="46">пашэ́ ж еня́то (биекхэ́скиро дэ́што) мардо́ Ису́со дыя́ го́дла зоралэ́с Юдыткэс: “Эли, Эли, лама сабактхани?” Дава́ исын Романэс: ‘Миро Дэ́вла, Миро Дэ́вла, со́скэ Ту мэкцян Ман?’</verse>
				<verse number="47">И вари-савэ́ кодолэндыр, савэ́ сыс тэрдэ́ ада́й, ке́ли ёнэ шундлэ́ дава́, лынэ́ тэ ракирэ́н: “Адава́ ману́ш кхарэ́ла Илияс.”</verse>
				<verse number="48">И екха́тыр екх лэ́ндыр подпрастандыя, лыя́ губка, киндькирдя ла дро шутлы мол, чхудя́ ла пэ дэстоскири (каштэскири) вострима, и подыя тэ пьел Лэ́скэ.</verse>
				<verse number="49">Нэ яви́р пхэндлэ́: “Ужакирэн! Дыкхаса, сыр явэ́ла Или́я тэ зракхэ́л Лэс.”</verse>
				<verse number="50">И Ису́со нэвэ́стыр дыя́ го́дла зоралэ́ заня́са и мыя́.</verse>
				<verse number="51">И, акэ, шы́рма дрэ Кхангири́ роскусцяпэ пэ дуй паша́, упралэстыр кэ пхув; и пхув триинскирдяпэ, и барунэ́ бэ́рги пхарадынэ;</verse>
				<verse number="52">и коплицы отпхандлэпэ, и бут манушы́тка тру́пы, савэ́н Дэвэ́л выкэдыя́ и савэ́ мынэ́, отджидынэ,</verse>
				<verse number="53">и выгинэ́ коплицэндыр коригэды́р (позжэды́р), сыр Ису́со отджидыя́, гинэ́ ёнэ дро свэ́нто фо́ро и сыкадынэ бутэнгэ.</verse>
				<verse number="54">И шэлэнгирэ-халадэ́нгиро барыдыро́ и халадэ́, савэ́ кхэтанэ́ ракхэнас Исусо́с, сыр дыкхнэ́ пхувья́киро триинскрибэн и саро́, со кэрдя́пэ, страха́дынэ зоралэ́с, ракири́: “Чачэс, дава́ сыс Чхаво́ Дэвлэ́скиро.”</verse>
				<verse number="55">И бут джувля́ дыкхэнас дурипнастыр, савэ́ джа́нас пал Исусо́стэ Галилеятыр, и савэ́ дынариндлэ́ (служындлэ) Лэ́скэ,</verse>
				<verse number="56">машки́р савэ́ндэ сыс Мари́я Магдалина, и Мари́я, дай Яковоскири и Ёзаскири, Заведеёскири ромны́, дай лэ́скирэ чхавэ́нгэ.</verse>
				<verse number="57">Ке́ли явдя́ бэльвэ́ль, явдя́ барвало́ ману́ш Аримафеятыр пир лав Ёза (Иосифо), саво́ кокоро́ адя́кэ-паць сыс Исусо́скиро сыкляибны́тко.</verse>
				<verse number="58">Адава́ ману́ш подги́я кэ Пила́то и мангдя́ Исусо́скиро тру́по. Тэ́ньци Пила́то припхэндя́ тэ отдэ́н Исусо́скиро тру́по.</verse>
				<verse number="59">И Ёза лыя́ тру́по, закрэнцындя Лэс дро жужо́ (чысто) похтан,</verse>
				<verse number="60">и чхудя́ Лэс дрэ пэ́скири нэви́ копли́ца, сави́ ёв вычингирдя дрэ ска́ла; и ке́ли прирадя баро́ бар кэ загиибэ́н дрэ копли́ца, гия́ криг.</verse>
				<verse number="61">И сыс одо́й Мари́я Магдалина и яви́р Мари́я, савэ́ сыс бэштэ́ анги́л копли́ца.</verse>
				<verse number="62">Пэ яви́р дывэ́с, саво́ сыс са́вато (субо́та), скэдынэ́пэ раша́нгирэ барыдыра́ и Фарисе́и кэ Пила́то,</verse>
				<verse number="63">пхэни́: “Раё, амэ рипираса, со хохаибнари, сыр сыс ишчо (инкэ́) джидо́, пхэндя́: ‘Пир трин дывэса́ Мэ отджидёвава.’</verse>
				<verse number="64">Палдава́ припхэн тэ ракхэ́н магила кэ/жы́ко три́то дывэ́с, соб (кай) сыкляибны́тка тэ на чорэн Лэс, ко́ли явэ́на и тэ на пхэнэ́н манушэ́нгэ ‘уштыя́ мулэ́ндыр,’ и явэ́ла палатуно́ хохаибэ́н фуеды́р Пэрвонэстыр.”</verse>
				<verse number="65">Пхэндя лэ́нгэ Пила́то: “Тумэ́ндэ исын халадэ́-ракхибна́рья: мэк ёнэ тэ джа́н, тэ ракхэ́н, сыр тумэ́ джинэ́на.”</verse>
				<verse number="66">И ёнэ гинэ́, и чхудэ́ халадэ́н тэ ракхэ́н копли́ца, чхуви чэргэнори́ (печать) кэ бар.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="28">
				<verse number="1">Пэ зло́ко, дро пэ́рво куркитко дывэ́с пало́ са́вато, явнэ́ Мари́я Магдалина и яви́р Мари́я тэ дыкхэ́н маґила дрэ копли́ца.</verse>
				<verse number="2">И акэ, кэрдя́пэ баро́ пхувья́киро тринскирибэн; пал-дова́ со Дэвлэ́скиро Янго́ло гия́ тэлэ́ болыбна́стыр, и подгии, рискирдя́ бар и сыс бэшто́ пэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="3">Лэ́скиро выдыкхибэн сыс сыр блискавица, и лэ́скиро урибэ́н сыс парно́ сыр ив.</verse>
				<verse number="4">И ракхибна́рья издранас дара́тыр анги́л лэ́стэ, и кэрдэ́пэ, хай, ёнэ сыс мулэ́.</verse>
				<verse number="5">И лыя́ тэ ракирэ́л Янго́ло, пхэни́ джувленгэ: “На андыршан; мэ джино́м (джина́в), со тумэ́ родэ́на Исусо́с, Савэс примардэ пэ трушу́л;</verse>
				<verse number="6">Лэс (Ёв) нанэ ада́й, пал-дова́ со Ёв отджидыя́, сыр Ёв и пхэндя́. Явэ́н, подыкхэн штэ́то, кай Ёв сыс пашто́;</verse>
				<verse number="7">и джа́н сыгэды́р, пхэнэ́н Лэ́скирэ сыкляибнытконэ́нгэ, со Ёв отджидыя́ мэрибна́стыр и Ёв джа́ла анги́л тумэ́ндэ дрэ Галиле́я, одо́й тумэ́ Лэс дыкхэ́на, акэ, мэ пхэндём тумэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="8">И выгии сы́гэс коплицатыр, ёнэ праста́ндынэ дара́са и барэ́ радыма́са тэ роспхэнэ́н Лэ́скирэ сыкляибнытконэ́нгэ.</verse>
				<verse number="9">И, акэ, Ису́со пирилыя лэн, ракири́: “Радынэ́нпэ!” И ёнэ, сыр подгинэ́, облынэ ґэра́ Лэ́скирэ и поклониндлэпэ Лэ́скэ.</verse>
				<verse number="10">Тэды ракирэ́ла лэ́нгэ Ису́со: “На андыршан; джа́н, и пхэнэ́н Мирэ́ пшалэ́нгэ, соб (кай) тэ джа́н дрэ Галиле́я; и одо́й ёнэ дыкхэ́на Ман.”</verse>
				<verse number="11">Сыр ёнэ джа́нас, тэды вари-савэ́ халадэ́нгирэ ракхибнарьендыр явнэ́ дро фо́ро и роспхэндлэ́ раша́нгирэ барыдырэ́нгэ саро́, со кэрдя́пэ.</verse>
				<verse number="12">И ке́ли ёнэ скэдынэ́пэ кхэтанэ́ годэпхурэнца, зракирдэпэ машки́р пэ́стэ; ёнэ дынэ́ бут рупувэ́ ловэ́ халадэнгэ,</verse>
				<verse number="13">ракири́: “Пхэнэ́н: ‘Лэ́скирэ сыкляибны́тка явнэ́ раты́, чордэ Лэс, ке́ли амэ са́мас сутэ́.’</verse>
				<verse number="14">И ко́ли дава́ явэ́ла джиндло́ тхэмэ́скирэ барыдырэ́скэ, амэ патякира́са лэс и зракхаса тумэн пиридживипнастыр.”</verse>
				<verse number="15">И ёнэ лынэ́ рупувэ́ ловэ́ и кэрдэ́, сыр лэн сыклякирдэ́. И кадая́ мавлы́н (малва) розгия́пэ машки́р Юдэ́ндэ кэ/жы́ко ададывэсатуно дывэ́с.</verse>
				<verse number="16">Дэшуекх жа сыкляибны́тка гинэ́ дрэ Галиле́я пэ бэ́рга, карик пхэндя́ лэ́нгэ Ису́со.</verse>
				<verse number="17">И ке́ли ёнэ дыкхнэ́ Лэс, поклониндлэпэ Лэ́скэ; нэ вари-савэ́ на патянас.</verse>
				<verse number="18">На Ису́со явдя́ и пхэндя́ лэ́нгэ; “Саро́ право дыно́ Ма́нгэ, сыр пэ болыбэ́н, адя́кэ пэ пхув.</verse>
				<verse number="19">Палдава́ джа́н, сыклякирэ́н сарэ́ на́цыи, болэн лэн дро лав Дадэ́скиро, Чхавэ́скиро и Свэнтонэ́ Духоскиро (Фаноскиро);</verse>
				<verse number="20">сыклякирэ́н лэн тэ кэрэ́н саро́, со Мэ припхэндём тумэ́нгэ. И, акэ, Мэ сом тумэ́нца кэ векоскиро ко́нцо (яго́ро).”</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="41">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Дава́ исын Евангелиякиро англыпэ́н (начало) Исусо́скиро Христосо́скиро, Дэвлэ́скирэ Чхавэ́скиро.</verse>
				<verse number="2">Сыр исын чхиндло́ дрэ Исаёскирэ-пророкоскири лылвари́: “Акэ, Мэ бичхава́ва Мирэ́ выкэдынэ́ манушэ́с анги́л Ту́тэ, саво́ кэрэ́ла дром Ту́кэ:</verse>
				<verse number="3">Акэ, исын зан, сави́ дэ́ла го́дла пэ чхучи́ (пусто) пхув: ‘Кэрэ́н дром Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, чхувэ́н Лэ́скэ маму́й (роўно) дром.’”</verse>
				<verse number="4">Иа́но Болдэипнари явдя́ пэ чхучи́ пхув, сыклякири лэн тэ рискирэ́н пэ́скиро джиибэ́н кэ Дэвэ́л ваш дова́, соб (кай) Ёв тэ отмэкэ́л грэ́хи анги́л болдэипэн.</verse>
				<verse number="5">И джа́нас кэ ёв бут мануша́ Юдэя́кирэ пхувья́тыр и Ерусалимо́стыр, ёнэ приґалёнас пэ́скирэ грэ́хи, и ёв болдя лэн дрэ рэка (лэнь) Иорда́но.</verse>
				<verse number="6">Иа́но сыс уридо́ дро урибэ́н верблюдытконэ балэндыр, пэ лэ́стэ сыс трусця́л (вокруг) трушу́л цыпитко кусты́к, ёв хая саранча и авги́н (мэда) вэшытконэ бэрлинендыр (пчолэндыр).</verse>
				<verse number="7">Дрэ лэ́скирэ-пхэныбнаскиро лав ёв ракирдя́: “Пал ма́ндэ джа́ла Одова́, Кон исын зоралэды́р ма́ндыр, мэ на сом мол аж тэ роспхандав симирья Лэ́скирэ ґэритконэндыр.</verse>
				<verse number="8">Мэ болава тумэн пане́са, а Ёв явэ́ла тэ болэл тумэн Свэнтонэ́ Духо́са.”</verse>
				<verse number="9">И сыс адя́кэ дрэ долэ́ дывэса́: явдя́ Ису́со Галилеякирэ Назаретостыр, и болдя Лэс Иа́но дрэ рэка (лэнь) Иорда́но.</verse>
				<verse number="10">И екха́тыр (сра́зу), сыр Ису́со выджа́лас пане́стыр, Иа́но дыкхця́, сыр отчхакирдяпэ болыбэ́н, и Ду́хо (Фа́но), саво́ джа́лас тэлэ́ пэ Лэ́стэ сыр голумбо;</verse>
				<verse number="11">и зан роздыяпэ болыбна́стыр: “Ту сан Миро дро́го Чхаво́! Дрэ Ту́тэ исын Мири́ бари ра́дыма!”</verse>
				<verse number="12">И екха́тыр Ду́хо (Фа́но) лыджия́ Лэс пэ чхучи́ пхув.</verse>
				<verse number="13">И сыс Ёв штардэша́ дывэса́ пэ чхучи́ пхув, Лэс пропатякирэлас на́лачхо; Ёв сыс рискирибна́скирэ мурдалэ́нца (зверенца) и Янго́лы дынаринэ́нас (служынэ́нас) Лэ́скэ.</verse>
				<verse number="14">Пало́ дова́, сыр Иа́но сыс закэдыно, явдя́ Ису́со дрэ Галиле́я, роспхэни лав пал Евангелиякиро бахталыпэ́н пал Дэвлэ́стэ,</verse>
				<verse number="15">и ракирдя́: “Подги́я часо (цы́ро) и Дэвлэ́скиро Кралипэ́н явдя́ пашылэды́р; рискирэ́н пэ́скиро джиибэ́н кэ Дэвэ́л и патя́н дрэ Ева́нгелия.”</verse>
				<verse number="16">И сыр Ёв гия́ пашы́л Галилеякиро мо́рё (дэрья́в), дыкхця́ Симонос и лэ́скирэ пшалэ́с Ендрис; ёнэ сыс мачхарья (мачхибнарья) и дро дава́ часо ёнэ чхурдэнас кхудя (сети) дро мо́рё (дэрья́в).</verse>
				<verse number="17">И пхэндя́ лэ́нгэ Ису́со: “Джа́н пал Ма́ндэ, Мэ кэра́ва тумэ́ндыр манушэ́нгирэ старибнарьен.”</verse>
				<verse number="18">И ёнэ екха́тыр (сра́зу) ячкирдэ́ кхудя и гинэ́ пал Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="19">Прогии на́бут дурэды́р, Ёв дыкхця́ Яково́с и Ианос, чхавэ́н Зеведеёскирэн, ёнэ сыс бэштэ́ дрэ ба́рка (лодка) и кэрэ́нас кхудя;</verse>
				<verse number="20">Ёв екха́тыр кхардя́ лэн; и ёнэ гинэ́ Лэ́са, ячкири дрэ ба́рка пэ́скирэ Дадэ́с Заведеёс и бутярнэн.</verse>
				<verse number="21">И ке́ли ёнэ явнэ́ дро Капернаумо, Ису́со екха́тыр (сра́зу), дро пэ́рво са́вато (субо́та), гия́ дрэ синагога тэ сыклякирэ́л.</verse>
				<verse number="22">Лэ́скиро ракирибэ́н дивиндя манушэ́н, Ёв сыклякирдя́ лэн адя́кэ, сыр Лэ́стэ сыс баро́ право, нэ на адя́кэ, сыр лылвари́тка (кни́жники).</verse>
				<verse number="23">Дрэ синагога сыс ману́ш, дрэ савэ́стэ сыс на́лачхо ду́хо (фа́но), и екха́тыр (сра́зу) ёв дыя́ го́дла:</verse>
				<verse number="24">“Со Ту́кэ трэй амэ́ндыр, Ису́се Назаретостыр? Ту явдя́н тэ хасякирэс амэн? Мэ джино́м (джина́в), кон Ту адасаво́ сан, Ту сан Свэ́нто Дэвлэ́скиро!”</verse>
				<verse number="25">“Штылёв, – зорья́са припхэндя́ Ису́со, – “выджа лэ́стыр!”</verse>
				<verse number="26">На́лачхо ду́хо (фа́но) тринскирдя зоралэ́с манушэ́с и годла́са выгия́ лэ́стыр.</verse>
				<verse number="27">И сарэ́ страха́дынэ и пхучэнас екх екхэстыр: “Со да дасаво исын? Нэво́ сыклякирибэ́н и дасавэ́ зорья́са! Ёв аж припхэнэла налачхэ́ духэнгэ (фанэнгэ) и долэ́ кандэ́на Лэс!”</verse>
				<verse number="28">Сы́гэс пал Лэ́стэ розгия́пэ зан (звесь) пир сари́ Галиле́я.</verse>
				<verse number="29">И екха́тыр (сра́зу), выгии синагогатыр, ёнэ явнэ́ дро кхэр Симоноскиро и Ендрискиро, Яковоса и Ианоса.</verse>
				<verse number="30">Симоноскири сасуй сыс насвалы и пашты, ла́тэ сыс баро́ хачкирибэ́н, и екха́тыр Исусо́скэ пхэндлэ́ пал ла́тэ.</verse>
				<verse number="31">Ёв подги́я кэ ёй, лыя́ ла пал васт, помогиндя тэ ґаздэлпэ; хачкирибэ́н ла́киро прогия́, и ёй лыя́ тэ дынаринэ́л лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="32">Бэльвэле́, сыр загия́ кхам, кэ Ису́со лынэ́ тэ янэ́н насвалэн и одолэ́н, конэ́стэ сыс на́лачхо ду́хо (фа́но);</verse>
				<verse number="33">и саро́ фо́ро скэдыяпэ пашы́л вуда́р.</verse>
				<verse number="34">Дро дова́ дывэ́с Ису́со састякирдя древа́н бут самонэ пхарэ́ насвалыпнэндыр и Ёв традэлас яври налачхэ́ ду́хи, и припхэнэлас Ёв лэ́нгэ тэ на ракирэ́н, пал-дова́ со ёнэ джиндлэ́, со Ёв сыс Христо́со.</verse>
				<verse number="35">Пэ яви́р зло́ко (ра́нко), уштыи анги́л дывэ́с, Ису́со гия́ одори́к, кай никонэ́с нанэ, и мангдя́пэ Дэвлэ́скэ одо́й.</verse>
				<verse number="36">Си́моно жэ и яви́р, кон сыс Лэ́са, лынэ́ Лэс тэ родэ́н,</verse>
				<verse number="37">И латхнэ́ Лэс и лынэ́ тэ ракирэ́н Лэ́скэ: “Сарэ́ Тут родэ́на!”</verse>
				<verse number="38">Ёв лэ́нгэ ракирэ́ла: “Явэ́н, джа́са дрэ пашатунэ́ гава́, соб (кай) Ма́нгэ и одо́й тэ пхэна́в лав. Мэ ж и явдём ваш дова́.”</verse>
				<verse number="39">И Ёв пхэнэлас лав пал Дэвлэ́стэ дрэ синагоги пир сари́ Галиле́я, и традэлас яври́ налачхэ́ ду́хи (фаны).</verse>
				<verse number="40">Кэ Ису́со явэ́ла ману́ш, саво́ сыс насвало́ проказаса: ёв пыя́ пэ чанга́ анги́л Лэ́стэ, и мангдя́: “Высастякир Ман, ко́ли Ту́кэ исын пир ило́.”</verse>
				<verse number="41">Исусо́скэ яця́ танго (жалко) лэс: “Ма́нгэ исын пир ило́, яв састо́”, – пхэндя́ Ёв, протырдыи васт, и чиладя́ лэс.</verse>
				<verse number="42">И екха́тыр, сари́ дукх гия́ криг лэ́стыр и ёв яця́ састо́.</verse>
				<verse number="43">Ису́со ада́й жэ екха́тыр (сра́зу) отбичхадя лэс, пало́ дова́, сыр припхэндя́ шылалэс Лэ́скэ,</verse>
				<verse number="44">и ракирэ́ла Лэ́скэ: “Никонэ́скэ пал дава́ на роспхэн; нэ джа́; сыка́в пэс раша́скэ, и ян свэ́нто дыибэ́н пал састякирибэн, сыр дава́ трэй пир Мойза́скиро Зако́но, дава́ явэ́ла тыро́ допхэныбэ́н манушэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="45">Нэ ёв, выгии, екха́тыр лыя́ тэ роспхэнэл сарэ́нгэ пал пэ́скиро састякирибэн, пал-дова́ ужэ Исусо́скэ сыс нашты́ тэ сыкадёл дро фо́ро, и Ёв ячэласпэ пэ дова́ штэ́то, кай никонэ́с на сыс пал форитко кусты́к (граница), и мануша́ скэдэнаспэ кэ Ёв сарэ́ штэтэ́ндыр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">И пир вари-кицы́ дывэса́ Ису́со нэвэ́стыр явдя́ дро Капернаумо, и прогия́ шуныбэ́н, со Ёв сыс кхэрэ́.</verse>
				<verse number="2">И скэдынэ́пэ бут мануша́, со буты́р на сыс штэ́то, аж пашы́л вуда́р и Ёв ракирдя́ лав лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="3">И ёнэ явнэ́ кэ Ёв; штар мануша́ яндлэ́ насвалэс, савэ́стэ сыс праличо.</verse>
				<verse number="4">И пал-дова́, со пал манушэ́ндэ ёнэ на могиндлэ́ тэ янэ́н лэс кэ Ёв, ёнэ роскэдынэ кхэрэ́скири стрэ́ха (чхаки́н) дро штэ́то, кай Ису́со сыс тэрдо́ тэла́л, и кэрдэ́ бу΄гло прогиибэн, и одо́й ёнэ змэкнэ матрацо, пэ саво́ сыс пашто́ праличытко.</verse>
				<verse number="5">Ису́со, дыкхи́ лэ́нгиро патяибэ́н, ракирэ́ла насвалэскэ: “Чха́ва, отмэкэнапэ грэ́хи тырэ́.”</verse>
				<verse number="6">Вари-кон лылваритконэндыр, савэ́ сыс бэштэ́ одо́й, ракирэ́нас дрэ пэ́стэ:</verse>
				<verse number="7">“Со Ёв ракирэ́ла адя́кэ? Ёв тэлякирэла Дэвлэ́с. Кон апри́ч Дэвлэ́стэ рикирэ́ла зор тэ отмэкэ́л грэ́хи?”</verse>
				<verse number="8">Ису́со сы́гэс ґалыя́ лэ́нгиро ракирибэ́н. “Со тумэ́ адя́кэ пал дава́ думинэ́на дрэ тумарэ́ илэ?” – ракирэ́ла Ёв лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="9">Со локхэды́р тэ пхэнэ́с насвалэскэ: “Отмэкэнапэ ту́кэ грэ́хи тырэ́”, ци “Ушты́, лэ матрацо пэ́скиро и псир?”</verse>
				<verse number="10">Адя́кэ, соб (кай) тумэ́ тэ джинэ́н, со Чхавэ́стэ Манушэскирэстэ исын зор пэ пхув тэ отмэкэ́л грэ́хи.” Тэды ракирэ́ла Ёв праличытконэскэ:</verse>
				<verse number="11">“Ту́кэ ракира́ва: “Ушты́, лэ матрацо пэ́скиро и джа́ дро пэ́скиро кхэр.”</verse>
				<verse number="12">И ёв екха́тыр (сра́зу), пэ якха́ сарэ́ндэ, уштыя́, скэдыя́ пэ́скиро матрацо и гия́ яври́. Дава́ дивинэлас сарэ́н, и мануша́ славинэнас Дэвлэ́с и ракирэ́нас: “Дасаво амэ ние́кхвар на дыкхцям!”</verse>
				<verse number="13">И Ису́со гия́ нэвэ́стыр кэ мо́рё (дэрья́в), и пашы́л Лэ́стэ скэдынэ́пэ бут мануша́ и Ёв сыклякирдя́ лэн.</verse>
				<verse number="14">Прогии дурэды́р, Ёв дыкхця́ Левиёс, Алфеёскирэ чхавэ́с. Одова́ сыс бэшто́ дро мытытко кхэр. “Яв Ма́нца”, – ракирэ́ла Лэ́скэ Ису́со. Левиё уштыя́ и гия́ пал Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="15">И сыс адя́кэ: ке́ли Ису́со сыс бэшто́ дро Алфеёскиро кхэр, бэшэнас пал сками́нд Лэ́са и Лэ́скирэ сыкляибнытконэ́нца бут мытоскирэ скэдыибнарья и грэхэнгирэ; сыс бут лэн, и ёнэ джа́нас Лэ́са.</verse>
				<verse number="16">И ке́ли вари-савэ́ Фарисиендыр дыкхнэ́, со Ёв халас грэхэнгирэнца и мытоскирэ скэдыибнарьенца, ёнэ ракирдэ́ Лэ́скирэ сыкляибнытконэ́нгэ: “Со́скэ Ёв ха́ла мытоскирэ скэдыибнарьенца и грэхэнгирэнца?”</verse>
				<verse number="17">Ису́со шундя́ дава́ и пхэндя́: “На састэ манушэ́нгэ трэй састыпнари (докторо), а насвалэнгэ. Мэ явдём тэ прикхарав на патяибнытконэн, а грэхэнгирэн.”</verse>
				<verse number="18">Сыкляибны́тка Ианоскирэ Болдэипнарискирэ и Фарисе́и постинэнаспэ. Вари-савэ́ подджанас кэ Ису́со и пхучэнас: “Со́скэ Ианоскирэ сыкляибны́тка и Фарисиенгирэ постинэнапэ, а Тырэ́ сыкляибны́тка-над?”</verse>
				<verse number="19">Ису́со отпхэндя́ лэ́нгэ: “Ци могинэ́на дру́ги (мала́) Тэрнэскирэ тэ отпхэнэнпэ хабнастыр, ко́ли ёнэ исын пэ Лэ́скиро бьяв? Пака Тэрно́ исын лэ́нца, палсо́ лэ́нгэ тэ постинэнпэ?</verse>
				<verse number="20">Нэ явэ́на дывэса́, ке́ли Тэрно́ явэ́ла лыно́ криг лэ́ндыр, тэды ёнэ явэ́на тэ постинэнпэ дро дова́ дывэ́с.</verse>
				<verse number="21">Нико́н на чхувэ́ла пэ пхурано́ урибэ́н нэво́ похтанытко котэ́р. Пал-дова́ со лёха (дирка) буты́р явэ́ла.</verse>
				<verse number="22">Нико́н на чхувэ́ла нэви́ мол (вино) дро пхуранэ́ цыпитка гонэ́, ёй рискирэ́ла лэн и мол вытхадэла и гонэ́ хасёна. Тэрны́ мол чхувэ́на дрэ нэвэ цыпитка гонэ́.”</verse>
				<verse number="23">Екхвар дро са́вато (субо́та) Исусо́скэ пригияпэ тэ джал гивитконэ фэлдаса. Сыкляибны́тка Лэ́скирэ бокхалынэ и лынэ́ тэ зрискирэн колосы.</verse>
				<verse number="24">И Фарисе́и ракирэ́на Лэ́скэ: “Дыкх, со́скэ ёнэ кэрэ́на дова́, со нашты́ тэ кэрэ́н дро са́вато?</verse>
				<verse number="25">И ёв ракирэ́ла лэ́нгэ: “Нау́што тумэ́ на гиндлэ́ дро Свэ́нто Чхиныбэ́н, со кэрдя́ кра́ли Дави́до, ке́ли ёв и лэ́скирэ мала́ бокхалынэ:</verse>
				<verse number="26">дава́ сыс тэды, ке́ли раша́нгиро барыдыро́ сыс Авиафаро; сыр Дави́до загия́ дрэ Кхангири́ и хая одо́й дыибнытко маро́, саво́ сыс нашты́ тэ хал никонэ́скэ апри́ч рашандэ! Ёв хая, и дыя́ пэ́скирэ малэнгэ.”</verse>
				<verse number="27">И ракирдя́ лэ́нгэ: “Са́вато (субо́та) исын ваш манушэ́скэ, а на ману́ш исын ваш са́вато;</verse>
				<verse number="28">пал-дова́ со Чхаво́ Манушэ́скиро исын Хула́й и пэ са́вато.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">Ису́со нэвэ́стыр загия́ дрэ синагога, и сыс одо́й ману́ш шукэ́ вастэ́са.</verse>
				<verse number="2">Дрэ синагога дыкхэнас ракхибны́ткэс пал Лэ́стэ, соб (кай) тэ бангякирэн Исусо́с, ци на састякирэлас Ёв адалэс манушэ́с дро са́вато.</verse>
				<verse number="3">И Ёв ракирэ́ла манушэ́скэ шукэ́ вастэ́са: “Ушты́ и тэрдёв машкира́л.”</verse>
				<verse number="4">Тэ́ньци Ёв ракирэ́ла лэ́нгэ: “Со сашты́ [пир Зако́но-ю.о.] тэ кэрэ́с дро са́вато: лачхипэ́н ци фуипэ́н, тэ ракхэ́с джиибэ́н ци тэ хасякирэс?” Ёнэ сыс штыл.</verse>
				<verse number="5">Тэды Ису́со облыджия лэн холямэ́ дыкхибнаса, и тугиндя пал лэ́нгирэ пхарэ́ илэ, и пхэндя́ калекаскэ: “Протырдэ тыро́ васт!” Ёв протырдыя́, и васт лэ́скиро яця́ састо́ сарэ́са.”</verse>
				<verse number="6">Фарисе́и выгинэ́, и кхэтанэ́ Иродианэнца лынэ́ тэ кэрэ́н зракирибэ́н тэ мулякирэ́н Лэс.</verse>
				<verse number="7">Ису́со сыкляибнытконэ́нца гинэ́ кэ мо́рё (дэрья́в); и пал лэ́ндэ гинэ́ бут мануша́ Галилеятыр, Юдеятыр,</verse>
				<verse number="8">Ерусалимо́стыр, Идумэятыр, палэ Иорданостыр, штэтэ́ндыр Тиростыр и Сидоностыр. Шуныбэна пал ди́вы, савэ́ кэрэ́лас Ису́со, розлыджинэпэ, и мануша́ зджанаспэ кэ Ёв.</verse>
				<verse number="9">Ёв пхэндя́ сыкляибнытконэ́нгэ тэ скэдэ́н ба́рка (лодка) Лэ́скэ, ко́ли мануша́ явэ́на тэ тасавэнпэ кэ Ёв.</verse>
				<verse number="10">Пал-дова́, со Ёв высастякирдя́ бут манушэ́н, сарэ́, савэ́ндэ сыс насвалыпэна (фра́нсы), чхурдэнаспэ кэ Ёв, соб (кай) тэ чилавэн Лэс.</verse>
				<verse number="11">Савэ́ндэ сыс на́лачхо ду́хо (фа́но), дыкхи́ Лэс, пэрэнас анги́л Лэ́стэ пэ пхув и дэ́нас го́дла: “Ту сан Дэвлэ́скиро Чхаво́!”</verse>
				<verse number="12">Нэ Ёв зорья́са припхэнэлас налачхэ́ духэнгэ тэ на ракирэ́н пал Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="13">Ису́со ґаздыя́пэ пэ бэ́рга и кхардя́ кэ пэ манушэ́н, савэ́н Ёв Кокоро́ выкэдыя́, и ёнэ явнэ́ кэ Ёв.</verse>
				<verse number="14">И Ёв выкэдыя́ дэшудуен, савэ́н Ёв кхардя́ Апостолэнца, соб (кай) тэ явэ́н Лэ́са, соб (кай) тэ бичхавэл лэн тэ пхэнэ́н Лэ́скиро лав,</verse>
				<verse number="15">соб (кай) лэ́ндэ тэ явэ́л зор тэ традэ́н налачхэ́ ду́хи:</verse>
				<verse number="16">ґа́да, исын лава́ адалэ́ дэшудуенгирэ: Си́моно (лэс Ису́со кхардя́ “Пэ́три”),</verse>
				<verse number="17">Яково и Иоано, Зеведеёскирэ чхавэ́, лэн Ису́со кхардя́ ґромоскирэ чхавэ́.</verse>
				<verse number="18">Ендри (Андреё), Филипо, Варфаламеё, Матфеё, Яково (чхавэ́ Алфеёскирэ) Фадеё, Си́моно Кананито</verse>
				<verse number="19">и Юда Искариото, саво́ и бикиндя Исусо́с.</verse>
				<verse number="20">Ису́со рисия́ дро кхэр; и скэдынэ́пэ адакицык бут мануша́, со Лэ́скэ сыкляибнытконэ́нца сыс нашты́ аж тэ хан маро́.</verse>
				<verse number="21">Ке́ли Исусо́скири сэмэ́нца шундлэ́ пал дава́, ёнэ явнэ́ тэ лэн Лэс, пал-дова́ со мануша́ ракирдэ́: “Ёв исын на дрэ Пэ́скири годы́.”</verse>
				<verse number="22">Лылвари́тка (кни́жники), савэ́ явнэ́ Ерусалимо́стыр, допхэнэнас: “Дрэ Лэ́стэ исын Вельзэвуло. Ёв традэ́ла яври́ налачхэ́ ду́хи налачхэ́ зорья́са.”</verse>
				<verse number="23">Тэды Ису́со откхардя лэн, яця́ примерэнца (сыкаибнэнца) тэ допхэнэл лэ́нгэ: “Сыр на́лачхо могинэ́ла тэ вытрадэл налачхэ́с?</verse>
				<verse number="24">Ко́ли кралипэ́н роскэрдо (уладо) пэ паш, ёв на явэ́ла тэрдо́.</verse>
				<verse number="25">Ко́ли дрэ сэ́м΄я (ири́), сави́ дживэ́ла дро кхэр, нанэ ладо (миро), дасаво кхэр на явэ́ла тэрдо́.</verse>
				<verse number="26">Ко́ли на́лачхо джа́ла марибна́са проти пэ́стэ, тэды сыр ёв могинэ́ла тэ пиризорьякирэл, пал-дова́ со лэ́скэ хасибэ́н явдя́.</verse>
				<verse number="27">И нико́н на могинэ́ла тэ явэ́л кэ зоралэ́-хуласкиро кхэр фэлатин и тэ обчорэл лэс, ко́ли анги́л на пхандэла зоралэ́ хула́с, и коригэды́р (позжэды́р) чорэла саро́ лэ́скирэ кхэрэ́стыр.</verse>
				<verse number="28">Чачэс, Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: ‘Сарэ́ грэ́хи и чорэ́ лава́ отмэкэнапэ манушэ́скэ, савэ́ ёв на’ пхэнэлас;</verse>
				<verse number="29">нэ кошыбэ́н пэ Свэ́нто Ду́хо (Фа́но) на отмэкэлапэ никели, грэ́хо дава́ ячэ́лапэ пэ далэ́ манушэ́стэ пэ сарэ́ бэрша́.’”</verse>
				<verse number="30">Дава́ пхэндя́ Ёв, пал-дова́ со ёнэ ракирдэ́: “Лэ́стэ исын на́лачхо ду́хо (фа́но).”</verse>
				<verse number="31">Явнэ́ дай и пша́ла Исусо́скирэ и, тэрдии яври́, бичхадэ́ тэ кхарэ́н Лэс.</verse>
				<verse number="32">Пашы́л Лэ́стэ сыс бэштэ́ бут мануша́ и пхэндлэ́ Исусо́скэ: “Тыри́ дай и пша́ла родэ́на тут яври́.”</verse>
				<verse number="33">“Кон исын Ма́нгэ дай и пша́ла?” пхуця́, – Ису́со</verse>
				<verse number="34">Ёв облыджия якхэ́нца сарэ́н, кон сыс бэштэ́ пашы́л Лэ́стэ и ракирэ́ла: “Дава́ исын дай Мири́ и пша́ла Мирэ́;</verse>
				<verse number="35">Пал-дова́ со, кон кэрэ́ла саро́ пир во́ля Дэвлэ́скири, одова́ исын Ма́нгэ пшал, и пхэн и дай.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">Ису́со нэвэ́стыр (нэвэ́с) сыклякирэлас пэ морёскиро (дэрьявэ́скиро) брэ́го; пашы́л Лэ́стэ скэдынэ́пэ ада́кицы мануша́, со Ёв бэсця́ дрэ ба́рка, соб (кай) тэ явэ́л дро мо́рё (дэрья́в), а, соб (кай) сарэ́ мануша́ тэ ячэ́нпэ пэ пхув пэ брэ́го.</verse>
				<verse number="2">Ису́со сыклякирэлас лэн бутэ́ примерэнца (сыкаибнэнца), ракири́:</verse>
				<verse number="3">“Шунэ́н! Екх гавитко выгия́ пэ фэ́лда тэ сеинэл</verse>
				<verse number="4">и сыс адя́кэ: ке́ли ёв росчхурдэлас зя́рки, тэды вари-савэ́ зя́рки пынэ́ пашы́л дром. Привурняндынэ чирикля́ и ханэ́ лэн.</verse>
				<verse number="5">Яви́р зя́рки пынэ́ пэ баруно штэ́то, кай сыс на́бут пхув; ёнэ баринэ упрэ́ сы́гэс, сыр на сыс хор дрэ пхув;</verse>
				<verse number="6">а ко́ли яця́ хачкирибэ́н кхамэстыр, ростки (шчуки) мурдалынэ (звяниндлэ) и зашутинэ, пал-дова́ со ко́рни (рукха́) лэ́ндэ на хор сыс.</verse>
				<verse number="7">Яви́р зя́рки пынэ́ дрэ дылыны чар, дылынэ́ чарья́ баринэ упрэ́ и замардэ́ лэн, и ёнэ на дынэ́ прибарипэн.</verse>
				<verse number="8">А яви́р зя́рки пынэ́ пэ лачхи́ пхув, дынэ́ прибарипэн дрэ трия́нда и дэшушовдэша и шэл мо́лы!”</verse>
				<verse number="9">И Ису́со ракирдя́ лэ́нгэ: “Конэ́стэ исын кана́, мэк тэ шунэ́л.”</verse>
				<verse number="10">Ке́ли мануша́ розгинэпэ и Исусо́са ячнэ́пэ дэшуду́й и яви́р мануша́, савэ́ шундлэ́ Лэс, ёнэ пхучнэ́ Лэ́стыр, со значынэна далэ́ примеры (сыкаибэна)?</verse>
				<verse number="11">И Ёв ракирдя́ лэ́нгэ: “Гарадэ́ чачипэна́ Дэвлэ́скирэ Кралипнаскирэ дынэ́ тумэ́нгэ. Нэ кон исын дура́л Кралипнастыр, одолэ́нгэ ракирэлапэ примерэнца (сыкаибнэнца).</verse>
				<verse number="12">Ёнэ дыкхэ́на якхэ́нца, и на дыкхэ́на, ёнэ шунэ́на, и на ґалёна; а ко́ли ёнэ рискирэнас пэ́скиро джиибэ́н кэ Дэвэ́л, тэды ёнэ явэ́нас примангнэ.”</verse>
				<verse number="13">Дурэды́р ракирэ́ла Ёв: “Нау́што и тумэ́ на ґалёна дава́ приме́ро (сыкаибэ́н)? Сыр тумэ́ тэды ґалёна сарэ́ примеры (сыкаибэна)?</verse>
				<verse number="14">Сеиныбнаскиро чхувэ́ла дрэ пхув Дэвлэ́скиро лав.</verse>
				<verse number="15">Исын мануша́, савэ́ исын сы́рбы дая́ зя́рка пашы́л дром. Сыр фэ́ни (то́ка) ёнэ шунэ́на лав, то явэ́ла на́лачхо и чорэла лэс лэ́ндыр.</verse>
				<verse number="16">Исын адасавэ́ мануша́, савэ́ исын сы́рбы дая́ зя́рка, сави́ посеиндлы пэ баруно штэ́то: ёнэ шунэ́на лав и екха́тыр (сра́зу), акэ, прилэ́на лэс радыма́са.</verse>
				<verse number="17">А адя́кэ, сыр ко́рни (рукха́) хор лэ́ндэ нанэ, тэды ёнэ сыс сарэ́са надлэнга. Ко́ли пал прилыно лав ёнэ дыкхэ́на традыпэн и пхарипэ́н, ёнэ мэкэ́на лав екха́тыр.</verse>
				<verse number="18">Яви́р зя́рки, савэ́ почхудэ дрэ дылыны чар, исын сы́рбы мануша́, савэ́ шунэ́на лав:</verse>
				<verse number="19">нэ кажно дывэсы́тко кошыбэ́н, хохаибэ́н пал барвалыпэ́н, яви́р мысли пэ ило́ явэ́на и мурдякирэна дрэ лэ́ндэ лав и кэрэ́на лэс бибарьякирдонэскирэса.</verse>
				<verse number="20">Зя́рки, савэ́ почхудэ пэ лачхи́ пхув, исын сы́рбы мануша́, савэ́ шунэ́на лав, прилэ́на лэс и дэ́на прибарипэн дрэ трия́нда и дрэ шовдэша́ и дрэ шэл мо́лы.”</verse>
				<verse number="21">Ису́со пхэндя́ лэ́нгэ: “Ко́ли захачкирэна момолы, на чхувэ́на ла тэл пирискирды пири́ ци тэл чхуибэ́н? Нау́што на чхувэ́на ла дро шандало (подсвечнико)?</verse>
				<verse number="22">Пал-дова́ со нисо́ нанэ чорахано; соб (кай) тэ на явэ́л бицяло́ (дыцьло), нисо́ нанэ счхакирдо, соб (кай) тэ на выджа́л пэ дуд (свэ́то), пэ якха́ манушэ́нгэ.</verse>
				<verse number="23">Конэ́стэ исын кана́, мэк тэ шунэ́л!”</verse>
				<verse number="24">И ракирдя́ лэ́нгэ: “Рипирэн мишто́ дава́, со тумэ́ какана́ шунэ́на: савья́са мераса тумэ́ меринэна, адя́кэ тумэн явэ́на тэ меринэн и ишчо (инкэ́) буты́р.</verse>
				<verse number="25">А конэ́стэ исын, одолэ́скэ ишчо (инкэ́) явэ́ла дыно́, а конэ́стэ нанэ, одолэ́стыр явэ́ла отлыно и дова́ на́бут, со исын.”</verse>
				<verse number="26">Ису́со ракирдя́ дурэды́р: “Дэвлэ́скиро Кралипэ́н исын сы́рбы екх ману́ш, саво́ сеинэла фэ́лда;</verse>
				<verse number="27">и раты́ ману́ш исын суто́, пэ зло́ко (пэ ра́нко) уштэ́ла, и проджа́на (накхэна) дывэса́, зя́рки ґаздэ́напэ и барьёна, а ману́ш кокоро́ на джинэ́ла, сыр дава́ саро́ кэрэ́лапэ.</verse>
				<verse number="28">А пхув кокори барьякирэ́ла. Анги́л сыкадёла ростко (шчуко), тэ́ньчи колосо, колосо пхэрдёла зяркаса.</verse>
				<verse number="29">Ко́ли зя́рка выспяинэла, явэ́ла счхиныбэн, тэды гавитко явэ́ла серпоса (чхиндлэса) тэ чхинэл.”</verse>
				<verse number="30">Ису́со ракирэ́лас дурэды́р: “Со́са сашты́ (можна) тэ роўнинас Дэвлэ́скиро Кралипэ́н? Савэ примероса (сыкаибнаса) сашты́ лэс тэ сыкавас?</verse>
				<verse number="31">Ёв исын сыр гарчычно зя́рка, сави́ исын най тыкнэды́р сарэ́ зяркэндыр пэ пхув, и ману́ш чхувэ́ла ла дрэ пхув,</verse>
				<verse number="32">Нэ ке́ли ёй выбырьёла, тэ́ньчи явэ́ла барэды́р явирэндыр барьякирдонэ раслинэндыр. Тэл ла́кирэ барэ́ рандя́ чирикля́ могинэ́на тэ кхувэн гня́зды (ку́фы) дрэ ранденгири зэр (тенё).”</verse>
				<verse number="33">Адя́кэ примерэнца (сыкаибнэнца) Ису́со сыклякирдя́ манушэ́н пэ ада́кицы, пэ кици ёнэ могиндлэ́ тэ ґалён;</verse>
				<verse number="34">би примерэнгиро Ёв сарэ́са на сыклякирдя́, нэ ке́ли Ёв ячэласпэ екхджино́ пэ́скирэ сыкляибнытконэ́нца, Ёв саро́ пирипхэнэлас лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="35">Дро дова́ дывэ́с, бэльвэле́, Ису́со пхэндя́ Ппэскирэ сыкляибнытконэ́нгэ: “Пириджаса пэ яви́р риг.”</verse>
				<verse number="36">И ке́ли ёнэ отмэкнэ манушэ́н, ёнэ лынэ́ Лэс пэ́са дрэ дая́-паць ба́рка, кай Ису́со сыс; и яви́р барки сыс Лэ́са.</verse>
				<verse number="37">И, акэ, пэ мо́рё (дэрья́в) ґаздыя́пэ зоралы́ балва́л. Пани марэлас зоралэ́с пир баркакиро борто и зачхувэлас ла.</verse>
				<verse number="38">Ису́со дро дова́ часо сыс суто́ пэ корма, чхуви шэрандуны тэл шэро́. Сыкляибны́тка джангавэнас Лэс, и пхэндлэ́ Лэ́скэ: “Сыклякирибна́скиро! Ту́кэ со, усае́кх исын, со амэ хасёваса?”</verse>
				<verse number="39">Ису́со уштыя́, припхэндя́ балвалякэ тэ на пхурдэл и пхэндя́ валнэнгэ: “Штыл! Пириячэн!” И балва́л штылыя и яця́ дивно штылыпэн.</verse>
				<verse number="40">“Нэ, со тумэ́ страха́дынэ? – пхэндя́ Ёв лэ́нгэ, – кай исын тумаро́ патяибэ́н?”</verse>
				<verse number="41">Пиристрахадэ сыкляибны́тка пхучэнас екх екхэстыр: “Нэ кон Ёв исын адасаво́, со и балва́л и мо́рё (дэрья́в) Лэс кандэ́на?”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="5">
				<verse number="1">Ису́со и Лэ́скирэ сыкляибны́тка явнэ́ пэ яви́р морёскири риг пэ штэ́то Гадарино.</verse>
				<verse number="2">Сыр Ису́со выгия́ баркатыр пэ брэ́го, ада́й жэ анги́л Лэ́стэ маґилытконэ коплицэндыр выгия́ ману́ш, савэ́стэ сыс на́лачхо ду́хо (фа́но).</verse>
				<verse number="3">Адава́ ману́ш дживдя́ машки́р коплицы. И нико́н на могинэлас тэ пхандэл лэс аж зандирьенца (цэпэнца)</verse>
				<verse number="4">Пал-дова́ со бут мо́лы лэс пхандэнас пир васта́ и ґэра́ зандирьенца и вастытконэ састырэнца, и кажно мо́ло ёв розрискирэлас лэн. Ёв сыс адасаво́ зорало́, соб (кай) тэ зрикирэн лэс.</verse>
				<verse number="5">Дывэсэ́ и раты́, ёв псирэлас пир коплицы и бэ́рги, и годла́са марэлас пэс пир бара́.</verse>
				<verse number="6">Ёв дура́л дыкхця́ Исусо́с, подпрастандыя кэ Ёв и пыя́ пэ чанга́ анги́л Лэ́стэ;</verse>
				<verse number="7">и дыя́ го́дла зоралэ́с: “Со Ту́кэ трэй ма́ндыр, Ису́се, Най Вучэдырэскиро Дэвлэ́скиро Чхаво́! Совлаха́ Дэвлэ́са, со на мэнчынэса Ту ман?”</verse>
				<verse number="8">Пал-дова́ со Ису́со припхэндя́ налачхэ́ духоскэ: “Джа́ яври́ адалэ́ манушэ́стыр, на́лачхо ду́хо (фа́но)!”</verse>
				<verse number="9">Ису́со пхуця́: “Сыр тут кхарэ́на?” “Легионо – пхэндя́ одова́, – пал-дова́ со амэн исын бут.”</verse>
				<verse number="10">Ёв лыя́ древа́н тэ мангэ́л Исусо́с тэ на вытрадэл налачхэ́ ду́хи далэ́ штэто́стыр.</verse>
				<verse number="11">Пашы́л бэ́рга дро дава́ часо чарадэпэ бут балычэ,</verse>
				<verse number="12">налачхэ́ ду́хи помангнэ Исусо́с: “Мэк амэн тэ заджас дрэ балычэндэ.”</verse>
				<verse number="13">Ису́со екха́тыр (тотчас) домэкця, соб (кай) налачхэ́ ду́хи (фаны) тэ выджа́н адалэ́ манушэ́стыр и тэ заджа́н андрэ́ дрэ балычэндэ. Сарэ́ пашэ́ дуй бара́ (тысёнцы) шэрэ́ екха́тыр (сра́зу) чхурдынэпэ брэгоскирэ крутыматыр дро пани́ и тасадынэ.</verse>
				<verse number="14">Балычэнгирэ чараибнарья тэды попрастандынэ пир штэтытка гава́ тэ роспхэнэ́н пал дова́, со кэрдя́пэ. Э мануша́ гинэ́ тэ дыкхэ́н, со кэрдя́пэ.</verse>
				<verse number="15">И явэ́на кэ Ису́со и дыкхэ́на, со ману́ш, савэ́с рикирдя на́лачхо ду́хо (фа́но), сыс бэшто́ дро урибэ́н, дрэ пэ́скири годы́; кодова́-паць, дрэ савэ́стэ сыс бут налачхэ́ ду́хи. Ёнэ сарэ́ пиристрахадынэ.</verse>
				<verse number="16">И мануша́, савэ́ дыкхнэ́ дава́ саро́, роспхэнэнас, сыр саро́ сыс духэнца и балычэнца.</verse>
				<verse number="17">И ёнэ лынэ́ тэ мангэ́н Исусо́с, соб (кай) Ёв тэ джал криг лэ́нгирэ штэто́стыр.</verse>
				<verse number="18">Ке́ли Ису́со бэшэлас дрэ ба́рка, тэды ману́ш, савэ́стыр сыс вытрадынэ́ налачхэ́ ду́хи, мангэлас Исусо́с тэ лэл лэс Пэ́са.</verse>
				<verse number="19">Нэ Ису́со на дыя́ лэ́скэ тэ джал пал Лэ́стэ. “Джа́ кхэрэ́ – ракирэ́ла Ёв лэ́скэ”, – и роспхэн сарэ́нгэ, со ту́са кэрдя́ Рай Дэвэ́л, саво́ лачхипэ́н Ёв ту́кэ кэрдя́ и сыр потангиндя тут.’”</verse>
				<verse number="20">И ёв гия́ и яця́ тэ роспхэнэл дрэ Дэшуфорья, со кэрдя́ лэ́скэ Ису́со. Сарэ́ дивиндлэ́пэ.</verse>
				<verse number="21">Ке́ли Ису́со рисия́ палэ пэ яви́р риг дрэ ба́рка, кэ Ёв скэдынэ́пэ бут мануша́. Ёв яця́пэ пэ брэ́го.</verse>
				<verse number="22">И явэ́лас Иаиро, екх барыдыро́ синагогатыр, и, сыр дыкхця́ Исусо́с,</verse>
				<verse number="23">то пыя́ кэ Лэ́скирэ ґэра́, и яця́ тэ мангэ́л Лэс: “Мири́ чхай мэрэ́ла, яв и чхув упрэ́ васта́ пэ ла́тэ, соб (кай) ёй тэ высастёл и тэ дживэ́л!”</verse>
				<verse number="24">И Ёв (Ису́со) гия́ лэ́са; пал Лэ́стэ гинэ́ бут мануша́, тасави Лэс.</verse>
				<verse number="25">И сыс джувлы́, сави́ дэшуду́й бэрш сыс насвалы ратвалыпнаса,</verse>
				<verse number="26">ёй вырикирдя бут, пал-дова́ со састякирэласпэ бутэндэ састыпнарьендэ (докторэндэ), роздыя пэ састякирибэн бут ловэ́, а заме́ст фэдырипэн, ла́киро насвалыпэн яця́ фуеды́р.</verse>
				<verse number="27">Ке́ли ёй шундя́ пал Исусо́стэ, ёй подги́я кэ Ёв палалэстыр машки́р манушэ́ндэ и чиладя́ Лэ́скиро урибэ́н;</verse>
				<verse number="28">“Ко́ли Ма́нгэ екх урибэ́н Лэ́скиро тэ чилавав, тэды мэ высастёвавас”, – ракирдя́ ёй;</verse>
				<verse number="29">и ада́й жэ ла́киро рат пирияця́ тэ джал, и ёй шундя́ дро пэ́скирэ маса́, со ёй састия пэ́скирэ насвалыпнастыр.</verse>
				<verse number="30">Ису́со екха́тыр ґалыя́, со Лэ́стыр выгия́ зор, Ёв рисия и пхуця́: “Кон чиладя́ Миро урибэ́н?”</verse>
				<verse number="31">И Лэ́скирэ сыкляибны́тка ракирдэ́ Лэ́скэ: “Трусця́л (кругом) Ту́тэ исын ада́кицы мануша́ и Ту пхучэса, кон Тут чиладя́?”</verse>
				<verse number="32">Ису́со облыджия манушэ́н дыкхибнаса, соб (кай) тэ дыкхэ́л, кон дава́ кэрдя́.</verse>
				<verse number="33">А джувлы́, сыр ґалыя́, со сыс ла́са и триинскири дара́тыр, подги́я, пыя́ кэ Лэ́скирэ ґэра́ и роспхэндя́ саро́ чачипэ́н.</verse>
				<verse number="34">Ёв пхэндя́ ла́кэ: “Чха́е Мири́! Патяибэ́н тыро́ зракхця́ тут! Джа́ бахтяса, яв састы тырэ́ насвалыпнастыр.”</verse>
				<verse number="35">Пака Ису́со ракирдя́ джувля́са, явнэ́ синагогакирэ-барыдырэскирэ Иаироскирэ кхэрэ́стыр мануша́, савэ́н бичхадэ́, и ракирэ́на Лэ́скэ: “Чхай Тыри́ мыя́, палсо́ ишчо (инкэ́) тэ пхарьякирэс Сыклякирибнаскирэс?”</verse>
				<verse number="36">Нэ Ису́со, сыр шундя́ дова́, со ракирдэ́, пхэндя́ синагогакирэ барыдырэ́скэ: “На андырша, фэ́ни (то́ка) патя!”</verse>
				<verse number="37">И Ёв на домэкця никонэ́с тэ джал Лэ́са, апри́ч Пэтристэ, Яковостэ и лэ́скирэ пшалэ́стэ Ианостэ.</verse>
				<verse number="38">И, акэ, ёнэ явнэ́ дро Иаироскиро кхэр и одо́й дыкхнэ́ пхэрдо́ манушэ́н, машки́р савэ́ндэ сыс шумо годлэнца; ёнэ годлэнас, и рондлэ́ ясвэ́нца.</verse>
				<verse number="39">Сыр Ёв загия́ дро кхэр, то пхэндя́ лэ́нгэ: “Палсо́ тумэ́ кэрэ́на шумо и ровэна; патывалы́ тэрны́ джувлы́ на мыя́, ёй исын суты.”</verse>
				<verse number="40">И ёнэ сандлэпэ Лэ́стыр. Ису́со пхэндя́ сарэ́нгэ тэ джа́н яври́, нэ Кокоро́ Ёв патывалэ́-тэрнэ́-джувлякирэ дадэ́нца и тринэ́ сыкляибнытконэ́нца загия́ дрэ шту́ба, кай патывалы́ тэрны́ джувлы́ сыс пашты.</verse>
				<verse number="41">Лыи ла пал васт, Ису́со пхэндя́ патывалэ́ тэрнэ́ джувля́кэ: “Талита куми!” (Со значынэ́ла Романэс: “Тэрны́ Джувли́е, Ту́кэ ракира́ва, ушты́!”).</verse>
				<verse number="42">Патывалы́ тэрны́ джувлы́ екха́тыр уштыя́ и яця́ тэ псирэ́л; ла́кэ сыс дэшуду́й бэрш. И сарэ́ екха́тыр ячнэ́ штыл дивостыр.</verse>
				<verse number="43">Ису́со шылалэс припхэндя́ лэ́нгэ никонэ́скэ тэ на ракирэ́н пал дава́, со сыс; а патываля-тэрня-джувля́ пхэндя́ тэ чалякирэн.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="6">
				<verse number="1">И Ису́со гия́ одотхы́р и явдя́ палэ дро пэ́скиро фо́ро, каты́р Ёв сыс родоса; и Лэ́скирэ сыкляибны́тка гинэ́ пал Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="2">Ке́ли явдя́ са́вато (субо́та), Ёв лыя́ тэ сыклякирэ́л дрэ синагога; сарэ́ шундлэ́ Лэс и дивиндлэ́пэ: “Каты́р Лэ́стэ саро́ дава́ исын? Каты́р исын дасави́ бари годы́? Сыр Ёв кэрэ́ла дасавэ́ ди́вы Пэ́скирэ вастэ́нца!</verse>
				<verse number="3">Ци дава́ на Ёв исын скаминда́ри, Марьякиро чхаво́, а пша́ла Лэ́стэ Яково, Ёза, Юда и Си́моно? И пхэня́ Лэ́скирэ исын ада́й.” Дава́ холякирдя лэн.</verse>
				<verse number="4">И Ису́со пхэндя́ лэ́нгэ: “Мануша́ кутякирэна (патывакирэна) пророкэ́н на пэ пэ́скири пхув, дро пэ́скиро кхэр и машки́р пэ́скирэ сэмэнцэндэ”</verse>
				<verse number="5">На Ёв на могиндя́ тэ кэрэ́л одо́й барэ́ ди́вы пал лэ́нгиро напатяибэн, на гины на́бут насвалэн, пэ савэ́ндэ Ёв чхувэлас упрэ́ васта́ и высастякирдя́ лэн.</verse>
				<verse number="6">Ёв дивиндяпэ долэ́стыр, со дрэ лэ́ндэ нанэ патяибэ́н. И Ёв яця́ тэ псирэ́л пир пашатунэ́ гава́ тэ сыклякирэ́л.</verse>
				<verse number="7">Ёв кхардя́ кхэтанэ́ Дэшудуен сыкляибнытконэ́н и бичхадя́ лэн пир дуендэ; дыи лэ́нгэ зор тэ традэ́н яври́ налачхэ́ ду́хи;</verse>
				<verse number="8">и дыя́ лэ́нгэ, акэ, саво́ припхэныбэ́н: “На лэн пэ́са нисо́, апри́ч дэсто́; ни хабэ́н, ни гоно́, ни ловэ́ пал кусты́к,</verse>
				<verse number="9">а тэ урьен цуру́ли (цэндали), и на лэн пэ́са дуй гада.</verse>
				<verse number="10">И Ёв ракирдя́ дурэды́р лэ́нгэ: “Карик тумэ́ тэ на заджанас дро кхэр, ячэ́нпэ одо́й, пака тумэ́ джа́на криг долэ́ форо́стыр;</verse>
				<verse number="11">и ко́ли тумэн на прилэ́на, ци на закамэна тэ шунэ́н, тэды джа́н яври́, стринскирэн бла́та тумарэ́ ґэрэндыр сыр допхэныбэ́н ваш лэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="12">И ёнэ гинэ́ и ячнэ́ тэ пхэнэ́н лав манушэ́нгэ пал рисибэн грэхэ́ндыр кэ Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="13">И ёнэ традэнас яври налачхэ́ ду́хи и састякирэнас бутэ́ насвалэн, чхуви оливи́тко дзэт пэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="14">И шундя́ кра́ли Иродо пал дава́, пал-дова́ со Исусо́скиро лав яця́ джиндло́; и мануша́ ракирдэ́: “Иа́но Болдэипнари отджидыя́ мулэ́ндыр, и палдава́ лэ́стэ исын дасави́ зор.</verse>
				<verse number="15">А яви́р ракирдэ́; “Дава́ исын Или́я.” А трита ракирдэ́: “Адава́ исын екх ґаратунэ́ пророкэндыр.”</verse>
				<verse number="16">Ке́ли Иродо шундя́ далэ́ ракирибэна, ёв пхэндя́: “Иа́но, савэ́скэ мэ отчингирдём шэро́, отджидыя́ мулэ́ндыр.”</verse>
				<verse number="17">Пал-дова́ со Иродо кокоро́ припхэндя́ тэ лэн Ианос и тэ чхувэ́н лэс дро штарибэ́н пал Иродиадатэ, лэ́скирэ-пшалэ́скирэ Филипоскирэ ромня́тэ, конэ́с ёв лыя́ палоро́м.</verse>
				<verse number="18">Пал-дова́ со Иа́но ракирдя́ Иродоскэ: “Ту́кэ нашты́ тэ лэспэ пэ́скирэ-пшалэ́скирэ ромня́са.”</verse>
				<verse number="19">Иродиада рикирдя холы́ пэ Ианостэ и родэлас саштыпэн (возможность) тэ хасякирэ́л лэс, нэ ёй на могиндя́,</verse>
				<verse number="20">пал-дова́ со Иродо дардяпэ Иано́стыр и ракхэлас лэс; Иродо джиндя́, со Иа́но сыс чачуно́ и свэ́нто ману́ш; бут далэ́стыр, со ракирдя́ Иа́но, зачхувэлас Иродос тэ задуминэлпэ, и Иродо усае́кх мангдя́ тэ шунэ́л лэс.</verse>
				<verse number="21">Нэ сыг, акэ, дасаво дывэ́с явдя́, ке́ли Иродостэ сыс бияныпнытко дывэ́с, ёв кхардя́ пэ свэ́нко пэ́скирэ барвалэ́ пашатунэ́ ран, тысёнцэнгирэ-халадытконэ барыдырэ́н и самонэ патывалэ́ манушэ́н дрэ Галиле́я,</verse>
				<verse number="22">тэды Иродиадакири чхай загия́ и адя́кэ кхэлдя, со кокоро́ Иродо и лэ́скирэ гости явнэ́ дрэ бари ра́дыма; и кра́ли пхэндя́ раклорьякэ: “Пхуч, со ту́кэ исын пир ило́? Саро́ ту́кэ мэ да́ва!”</verse>
				<verse number="23">И ёв совлахадя́ ла́кэ: “Манг ма́ндыр дова́, со ту́кэ исын пир ило́, саро́ ту́кэ отда́ва! Аж кэ паш миро кралипэ́н!”</verse>
				<verse number="24">Ёй выгия́ кэ дай тэ пхучэл, со тэ мангэ́л. “Манг Ианоскирэ-Болдэипнарискиро шэро́”, – сы́гэс пхэндя́ одоя.</verse>
				<verse number="25">И ада́й жэ раклы рисия муршканэ́с кэ кра́ли и мангдя́: “Мангав, соб (кай) ту какана́ ма́нгэ тэ дэс Ианоскирэ-Болдэипнарискиро шэро́ пэ чаро́.”</verse>
				<verse number="26">Кра́ли зоралэ́с лыя́ дро шэро́ пэ́скэ, нэ тэ отпхэнэл ла́кэ на закамдя́, адя́кэ сыр ёв дыя́ совла́х анги́л сарэ́ндэ, кон сыс пал сками́нд.</verse>
				<verse number="27">И екха́тыр (сра́зу) кра́ли бичхадя́ катос и припхэндя́ лэ́скэ тэ янэл Ианоскиро шэро́. И ёв гия́ и отчингирдя шэро́ лэ́скэ дро штарибэ́н,</verse>
				<verse number="28">и яндя́ Лэ́скиро шэро́ пэ чаро́ и отдыя́ лэс раклорьякэ; а раклори пэ́скирэ да́кэ.</verse>
				<verse number="29">Ке́ли Ианоскирэ сыкляибны́тка уґалынэ пал дава́, ёнэ явнэ́, закэдынэ лэ́скиро тру́по и ґарадэ́ лэс.</verse>
				<verse number="30">Апо́столы скэдынэ́пэ кэ Ису́со, и роспхэндлэ́ Лэ́скэ саро́, со ёнэ кэрдэ́, пал со ёнэ сыклякирэнас манушэ́н.</verse>
				<verse number="31">И Ёв пхэндя́ лэ́нгэ: “Джа́н пэ биманушэнгиро штэ́то, тумэ́нгэ трэй тэ явэ́н екхджинэ и тэ откхинён.” Пал-дова́, со сыс одо́й бут мануша́, савэ́ явэ́нас и джа́нас, лэ́ндэ на сыс аж часо тэ хан.</verse>
				<verse number="32">И ёнэ отплывиндлэ (дынэ́ пли́ма дурэдыр) пэ ба́рка (лодка) пэ штэ́то, кай никонэ́с на сыс.</verse>
				<verse number="33">Нэ мануша́ дыкхнэ́, со ёнэ дурьёнас, и бут уджиндлэ́ пал дава́ и прастанас одори́к сарэ́ форье́ндыр и явнэ́ анги́л лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="34">Ке́ли Ису́со выгия́ пэ брэ́го и дыкхця́ бут манушэ́н, Ёв потангиндя лэн, пал-дова́ со ёнэ сыс сыр бакря́ би чхупнарискиро; и Ёв яця́ лэн тэ сыклякирэ́л.</verse>
				<verse number="35">Сыр явдя́ бэльвэ́ль, сыкляибны́тка подгинэ́ кэ Ису́со и ракирэ́на: “Ѓа́да, ужэ баро́ часо и штэ́то ада́й исын биманушэнгиро.</verse>
				<verse number="36">Отмэк манушэ́н, мэк ёнэ тэ джа́н дрэ пашатунэ́ гава́, соб (кай) тэ кинэн пэ́скэ вари-со хабнастыр.”</verse>
				<verse number="37">Нэ Ису́со отпхэндя́: “Тумэ́ дэн лэ́нгэ тэ хан.” Сыкляибны́тка ґаздынэ́пэ: “Нау́што Ту мыслинэса дро ило́, соб (кай) амэ тэ закинас маро́ пэ дуйшэла́ динарии тэ дас тэ хан адалэ́ манушэ́нгэ?”</verse>
				<verse number="38">“Кицы́ тумэ́ндэ исын лабы маро́?, – пхучэла Ису́со, джа́н, дыкхэ́н.” Ёнэ гинэ́, уґалынэ, и ракирэ́на: “Пандж марэ́ и дуй мачхэ́.”</verse>
				<verse number="39">Ису́со пхэндя́ тэ бэшлякирэн манушэ́н рядэнца пэ зэлэно чар.</verse>
				<verse number="40">Сарэ́ бэшнэ́ дрэ ряды пир пандждэша́ и пир шэл мануша́.</verse>
				<verse number="41">Ису́со лыя́ пандж марэ́ и дуй мачхэ́, ґаздыя́ якха́ пэ болыбэ́н и бахтякирдя́ хабэ́н, и пхагирдя́ лабы маро́ и лыя́ тэ пиридэл сыкляибнытконэ́нгэ и одолэ́ роздэнас манушэ́нгэ; и роскэрдя́ Ёв дуй мачхэ́ пэ сарэ́ндэ.</verse>
				<verse number="42">Сарэ́ ханэ́ и чалынэ.</verse>
				<verse number="43">И ёнэ скэдынэ́ дэшуду́й корзи́ны (кхудэ́) марэ́са и мачхэнца котэрэндыр (кускэндыр), со ячнэ́пэ.</verse>
				<verse number="44">И сыс пандж тысёнцы мурша́, савэ́ ханэ́ лабы маро́.</verse>
				<verse number="45">Екха́тыр (сра́зу) пало́ дава́ Ису́со припхэндя́ Пэ́скирэ сыкляибнытконэ́нгэ тэ бэшэ́н дрэ ба́рка тэ пириплывинэн (дэ́нас пли́ма пирдал) пэ яви́р риг кэ Вифсаида, пака Ёв отмэкэ́ла манушэ́н.</verse>
				<verse number="46">И ке́ли Ёв розяцяпэ и отмэкця́ манушэ́н, то гия́ упрэ́ пэ бэ́рга тэ мангэ́лпэ Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="47">И ке́ли явдя́ бэльвэ́ль, ба́рка сыс машкира́л мо́рё (дэрья́в), а Ису́со сыс екхджино́ пэ брэ́го.</verse>
				<verse number="48">И сыр Ёв дыкхця́, со ёнэ гребинэнас вёслэнца (ровленца) пир зор, пал-дова́ со балва́л сыс пэ лэ́ндэ – сыс машки́р три́то и шта́рто мардо́ (шту́нда) ратя́киро, ґа́да, Ёв лыя́ тэ джал кэ ёнэ, штавиндой пир мо́рё (дэрья́в); и Ёв мыслиндя дро ило́ тэ проджал пашэ́ лэ́ндэ дурэды́р,</verse>
				<verse number="49">нэ ке́ли ёнэ дыкхнэ́, со Ёв джа́ла пир мо́рё (дэрья́в), ёнэ думиндлэ (дынэ́ годы пэскэ), со дава́ сыс зданки и задынэ го́дла.</verse>
				<verse number="50">Пал-дова́ со ёнэ сарэ́ дыкхнэ́ Лэс и страха́дынэ; а Ису́со екха́тыр лыя́ тэ ракирэ́л лэ́нца: “Рикирэнпэ муршканэ́с, дава́ сом Мэ. На андыршан!”</verse>
				<verse number="51">И Ёв загия́ андрэ́ кэ ёнэ дрэ ба́рка, и балва́л штылыя. Ёнэ сыс древа́н здивиндлэ;</verse>
				<verse number="52">пал-дова́ со ёнэ ишчо (инкэ́) на ґалынэ́ ди́во марэ́са, лэ́нгирэ илэ сыс пхарэ́ тэ ґалён.</verse>
				<verse number="53">И ке́ли ёнэ пириплывиндлэ (дэ́нас пли́ма пирдал) пэ яви́р риг пэ Генисаретоскири пхув, ёнэ тэрдинэ́ кэ брэ́го.</verse>
				<verse number="54">Сыр ёнэ гинэ́ яври́ баркатыр, мануша́ екха́тыр уґалынэ Исусо́с;</verse>
				<verse number="55">ёнэ прастандой обгинэ пир сарэ́ штэ́ты и сыг кэ Ису́со лынэ́ тэ янэ́н насвалэн пэ матрацы одори́к, кай ёнэ шундлэ́, со Ису́со сыс.</verse>
				<verse number="56">И кай Ёв тэ на явэ́лас дрэ фо́рья ци дрэ гава́, мануша́ чхувэ́нас насвалэн пэ штэ́ты яври́ [таргитка штэ́ты-ю.о.] и мангэнас Лэс тэ мэкэл лэн и мэк фэ́ни (хоць) тэ чилавэн Лэ́скиро урибэ́н; сарэ́, кон чилавэнас, одолэ́ высастёнас.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="7">
				<verse number="1">Екхвар явнэ́ Фарисе́и и вари-савэ́ лылваритконэндыр, савэ́ явнэ́ Ерусалимо́стыр, и скэдынэ́пэ пашы́л Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="2">И дыкхнэ́, со вари-савэ́ Лэ́скирэ сыкляибны́тка ха́на “мэлалэ вастэ́нца”, со значынэ́ла, “на мо́ри васта́.”</verse>
				<verse number="3">Рэ́ндо (де́ло) дро дова́, со сарэ́ Фарисе́и и сарэ́ Юды пририкирэнпэ кэ пхурэнгирэ-шэралэнгирэ присыкляибэна: ёнэ на бэшэна тэ хан, пака на выморна васта́,</verse>
				<verse number="4">и ке́ли ёнэ явэ́на таргостыр, ёнэ на бэшэна тэ хан, пака на выморэна васта́; сыс и бут яви́р припхэныбэна́ тэ ракхэ́н: тэ морэн тахтая́ (чашы), мусэра (стаканы) и харкунэ́ (меди́тка) пирья;</verse>
				<verse number="5">палдова́ Фарисе́и и лылвари́тка пхучнэ́ Исусо́стыр: “Со́скэ Тырэ́ сыкляибны́тка на кэрэ́на пир ґаратунэ́-манушэ́нгирэ присыкляибэна? Со́скэ ёнэ ха́на маро́ намордэ вастэ́нца?”</verse>
				<verse number="6">И Ёв пхэндя́ лэ́нгэ: “Чачипэ́н пхэндя́ проро́ко Исаё, сыр ёв ракирдя́ пал тумэ́ндэ, дуемуитконэндэ: ‘Адалэ́ мануша́ кутякирэна ман пэ лава́, а чачунэ́с илэ лэ́нгирэ исын дур Ма́ндыр;</verse>
				<verse number="7">лэ́нгиро кутякирибэн Ма́нгэ нисо́ на мол. Ёнэ сыклякирэ́на дова́, со мануша́ придуминдлэ.’”</verse>
				<verse number="8">Тумэ́ ячкирдэ́ припхэныбэна́ Дэвлэ́скирэ и кэрэ́на фэ́ни (то́ка) пир манушы́тка присыкляибэна.</verse>
				<verse number="9">Тумэ́ шука́р могинэ́на тэ отпарувэн Дэвлэ́скирэ припхэныбэна́ пэ пэ́скирэ присыкляибэна”, – ракирдя́ Ису́со.</verse>
				<verse number="10">Мо́йза ж пхэндя́: “Кутякир дадэ́с пэ́скирэс и пэскирья́ да”, и, “Кон ракирэ́ла нашукар пэ дадэ́стэ пэскирэстэ ци датэ, тэ мэрэ́л адава́ ману́ш.</verse>
				<verse number="11">Нэ тумэ́ сыклякирэ́на, со ко́ли манушэ́стэ исын вари-со тэ помогинэл лэ́скирэ да́кэ ци дадэ́скэ и ёв пхэнэ́ла: ‘Дава́ исын Корбано (дава́ значынэ́ла, со дава́ исын да́ро Дэвлэ́скэ)’,</verse>
				<verse number="12">тэды тумэ́ далэ́са самонэса сыклякирэ́на манушэ́н тэ на кэрэ́н буты́р нисо́ ваш пэ́скирэ дадэ́нгэ,</verse>
				<verse number="13">тумэ́ отпарувэна далэ́са Дэвлэ́скиро лав пэ́скирэ присыкляибнэнца, и дасавэ́ примеры (сыкаибэна) сашты́ тэ явэ́н тэ дав бут.”</verse>
				<verse number="14">И Ису́со нэвэ́стыр кхардя́ кэ Пэ манушэ́н и пхэндя́: “Шунэ́н Ман и сарэ́ причхувэ́н зор тэ ґалён:</verse>
				<verse number="15">Нисо́ далэ́стыр, со джа́ла андрэ́ яврэстыр дрэ манушэ́стэ, на могинэ́ла тэ кэрэ́л манушэ́с нажужэса; нажужэса манушэ́с бутэды́р кэрэ́ла дова́, со джа́ла яври́ лэ́стыр.”</verse>
				<verse number="16">[Конэ́стэ исын кана́, мэк тэ шунэ́л!-ю.о.]</verse>
				<verse number="17">И ке́ли Ёв мэкця́ лэн и гия́ дро кхэр, Лэ́скирэ сыкляибны́тка пхучнэ́ Лэ́стыр пал приме́ро (сыкаибэ́н).</verse>
				<verse number="18">И Ёв пхэндя́ лэ́нгэ: “Нау́што и тумэ́ ишчо (инкэ́) на ґалёна? Нисо́, со джа́ла андрэ́ яврестыр дрэ манушэ́стэ, на могинэ́ла тэ кэрэ́л лэс нажужэса,</verse>
				<verse number="19">пал-дова́ со, дава́ джа́ла андрэ́ на дро ило́ Манушэ́скиро, а дрэ лэ́скиро кужум и джа́ла яври́ лэ́стыр.” (Далэ́ лавэ́нца Ису́со ракирэ́ла, со кажно хабэ́н исын жужо́).</verse>
				<verse number="20">И Ёв ракирдя́: “Дова́, со выджа́ла манушэ́стыр, кодова́ кэрэ́ла манушэ́с нажужэса;</verse>
				<verse number="21">пал-дова́ со манушэ́скирэ илэ́стыр выджа́на налачхэ́ ду́мы, напатяибэн дрэ сэ́м΄я (ири́), чорибэн, замарибэн,</verse>
				<verse number="22">блэ́ндо, сквапныма, фротыма, холы́, ладжавэ рэ́нды, якхало, пхутькирибэ́н, дылныпэ́н.</verse>
				<verse number="23">Саро́ дава́ фуипэ́н джа́ла яври́ манушэ́стыр, и кэрэ́ла лэс мэлалэса.”</verse>
				<verse number="24">И уштыи, Ису́со гия́ одотхы́р дрэ Тироноскирэ штэ́ты. И ке́ли загия́ Ёв дро кхэр, Ёв на мыслйндя дро ило́, соб (кай) вари-кон тэ джинэ́л, со Ёв одо́й сыс; нэ Ёв на могиндя́ тэ ґарадёл.</verse>
				<verse number="25">Мавлы́н (малва), со явдя́ Ису́со, розгия́пэ сы́гэс, и кэ Ёв явдя́ джувлы́, савьякирэ чхатэ сыс на́лачхо ду́хо (фа́но). Ёй явдя́ и пыя́ кэ Лэ́скирэ ґэра́;</verse>
				<verse number="26">ада́я джувлы́ сыс гречанка (баламица) Сирофиниянкакирэ родо́стыр и яця́ тэ мангэ́л Исусо́с тэ вытрадэл на́лачхо ду́хо (фа́но) чхатыр.</verse>
				<verse number="27">И Ёв ракирдя́ ла́кэ: “Мэк англэды́р тэ чалякирэн чалэ́с биятэ́н, пал-дова́ со на шука́р тэ лас криг маро́ биятэндыр и тэ чхурдас джуклэнгэ.”</verse>
				<verse number="28">Нэ ёй отпхэндя́ и пхэндя́ Лэ́скэ: “Чачо́, Раё Дэ́вла, нэ и джукэла тэл сками́нд ха́на биятэнгирэ котэра́, со бияты мэкэ́на.”</verse>
				<verse number="29">И Ёв пхэндя́ ла́кэ: “Пал дава́ лав, джа́; выгия́ на́лачхо ду́хо (фа́но) тырэ́ чхатыр.”</verse>
				<verse number="30">Ёй рисия́ кхэрэ́, и чхай ла́кири сыс пашты дро чхуибэ́н, на́лачхо ду́хо (фа́но) выгия́ ла́тыр.</verse>
				<verse number="31">И нэвэ́стыр Ису́со выгия́ Тироноскирэ штэтэ́ндыр пирда́л Сидоно кэ Галилеякиро мо́рё (дэрья́в) пэ Дэшуфорьенгири пхув.</verse>
				<verse number="32">Одо́й кэ Ису́со яндлэ́ кашукэс и, саво́ ракирэ́лас пхарэ́с и мангнэ́ Лэс тэ чхувэ́л васта́ пэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="33">Ису́со лыджия́ лэс дрэ риг, чхудя́ андрэ́ пэ́скирэ ангушта (пальцы) лэ́скэ дрэ кана́. Тэ́ньци Ёв чунгардыя и чиладя́ лэ́скири чиб,</verse>
				<verse number="34">и ґаздыя́ ёв якха́ кэ болыбэ́н, пхарэ́с дыя́ ґондя́ (дыкхниндя дрэ пэ́стэ) и пхэндя́ манушэ́скэ: “Еффата!” (Со значынэ́ла: “Откэрпэ”).</verse>
				<verse number="35">И лэ́скирэ кана́ откэрдэпэ, и лэ́скири чиб лыя́ шука́р и яснэс тэ ракирэ́л.</verse>
				<verse number="36">Ису́со припхэндя́ лэ́нгэ тэ на роспхэнэ́н пал дава́ никонэ́скэ. Нэ, со буты́р Ёв припхэнэлас, адя́кэ ёнэ буты́р розлыджанас мавлы́н.</verse>
				<verse number="37">И ёнэ зоралэ́с дивиндлэ́пэ и ракирдэ́: “Саро́ шука́р, со Ёв кэрдя́, Ёв аж кашукэн и бичибитконэн высастякирдя́.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="8">
				<verse number="1">Дрэ дола дывэса́, ке́ли нэвэ́стыр сыс бут мануша́, и манушэ́нгэ адалэнгэ на сыс нисо́ тэ хан, Ису́со кхардя́ сыкляибнытконэ́н и пхэндя́:</verse>
				<verse number="2">“Ма́нгэ исын танго (жалко) адалэн манушэ́н, ёнэ трин дывэса́ исын Ма́нца и лэ́ндэ на яця́пэ хабэ́н;</verse>
				<verse number="3">ко́ли Мэ розмэкава криг лэн пир кхэра́ бокхалэнца, ёнэ пир дром вымарэнапэ зорья́тыр, пал-дова́ со бут лэ́ндыр явнэ́ дура́л.”</verse>
				<verse number="4">“А сыр амэ ада́й пэ дасаво штэ́то, кай нисо́ нанэ, латхаса ада́кицы маро́, соб (кай) сарэ́н тэ чалякирас?” – отпхэндлэ́ сыкляибны́тка.</verse>
				<verse number="5">“Кицы́ тумэ́ндэ исын лабы маро́?”, – пхуця́ тэды Ису́со. “Эфта́ (битринэ́нгиро дэш)”, – пхэндлэ́ сыкляибны́тка.</verse>
				<verse number="6">Тэды Ису́со пхэндя́ сарэ́нгэ тэ бэшэ́н пэ пхув, лыя́ эфта́ лабы, парикирдя Дэвлэ́скэ пал дава́, пхагирдя́ маро́ и лыя́ тэ пиридэл лэн сыкляибнытконэ́нгэ, а одолэ́ роздэнас маро́ манушэ́нгэ.</verse>
				<verse number="7">Латхнэпэ лэ́ндэ и набутка мачхэ́; Ису́со парикирдя Дэвлэ́скэ пал лэ́ндэ и пхэндя́ сыкляибнытконэ́нгэ тэ роздэн лэн.</verse>
				<verse number="8">Сарэ́ ханэ́ и чалынэ и котэра́, савэ́ ячнэ́пэ, ёнэ скэдынэ́ дрэ эфта́ корзи́ны (кхудэ́).</verse>
				<verse number="9">Сарэ́н, кон хая, сыс штар тысёнцы манушэ́н. Тэ́ньци Ису́со розмэкця манушэ́н,</verse>
				<verse number="10">И екха́тыр Ёв бэсця́ дрэ ба́рка и кхэтанэ́ сыкляибнытконэ́нца явдя́ кэ Далмануфакирэ штэ́ты.</verse>
				<verse number="11">Одо́й кэ Ису́со подгинэ́ Фарисе́и и лынэ́ тэ допхэнэн Лэ́скэ. Лэ́нгэ трэиндя́ тэ ухтылэ́н Лэс дро лав и ёнэ трэбиндлэ Лэ́стыр ґерты́к (знаме́ниё), соб (кай) тэ спробинэн Лэс.</verse>
				<verse number="12">Ису́со хор дыя́ ґондя́ и пхэндя́: “Палсо́ адалэ́ мануша́ трэбинэна ди́вы? Ракира́ва тумэ́нгэ чачипэ́н: ни сави́ ґерты́к тумэ́нгэ на явэ́ла.”</verse>
				<verse number="13">Ёв ячкирдя́ лэн, нэвэ́стыр бэсця́ дрэ ба́рка и дыяпэ пэ яви́р риг.</verse>
				<verse number="14">И сыкляибны́тка бистырдэ тэ лэн пэ́са маро́, лэ́ндэ дрэ ба́рка сыс екх мариклы.</verse>
				<verse number="15">Пир дром Ису́со лэ́нгэ припхэндя́: “Дыкхэ́н, ракхэ́нпэ Фарисее́нгирэ рошчынатыр (закваскатыр) и крали́скирэ Иродоскирэ рошчынатыр.”</verse>
				<verse number="16">И лынэ́ ёнэ тэ роздуминэн машки́р пэ́стэ: “Палсо́ да Ёв ракирэ́ла пал дрожджы? Нау́што палдова́, со амэ на лыям пэсо маро́?”</verse>
				<verse number="17">Ису́со уджиндя́ дава́, пхэндя́ лэ́нгэ: “Ракирибэ́н на пал дова́, со тумэ́ на лынэ́ маро́. Нау́што усае́кх тумэ́ какана́ на дыкхэ́на, и на ґалёна? Нау́што илэ тумарэ́ сарэ́са зашутинэ?</verse>
				<verse number="18">Нау́што, ко́ли тумэ́ндэ исын якха́, тумэ́ усае́кх на дыкхэ́на? Исын кана́, тумэ́ усае́кх на шунэ́на? А сыр жа тумэ́ на рипирэна.</verse>
				<verse number="19">Ко́ли Мэ пхагирдём пандж марэ́ пэ пандж тысёнцы манушэ́ндэ, кицы́ пхэрдэ́ корзи́ны (кхудэ́) котэрэнца тумэ́ скэдынэ́?” “Дэшуду́й”, – ракирэ́на Лэ́скэ.</verse>
				<verse number="20">“Нэ ко́ли Мэ эфта́ (битринэ́нгиро дэш) лабэнца чалякирдём штар тысёнцы манушэ́н, кицы́ пхэрдэ́ кхудэ́ котэрэнца тумэ́ скэдынэ́?” “Эфта́”, – пхэндлэ́ ёнэ Лэ́скэ.</verse>
				<verse number="21">Ису́со пхэндя́: “Нэ сыр жа тумэ́ усае́кх на ґалёна?”</verse>
				<verse number="22">Ёнэ явнэ́ дрэ Вифсаида; кэ Ису́со яндлэ́ корорэс, и мангнэ́ Лэс, соб (кай) Ёв тэ чилавэл лэс.</verse>
				<verse number="23">Ису́со лыя́ корорэс пал васт, лыджия́ гавэстыр, чунгардя пэ лэ́скирэ якха́, чхудя́ васта́ упрэ́ пэ лэ́стэ и пхуця́: “Дыкхэ́са вари-со?”</verse>
				<verse number="24">Одова́ подыкхця́ трусця́л (кругом) и ракирэ́ла: “Дыкха́ва манушэ́н; ёнэ псирэ́на сы́рбы кашта́ (дрэвы).”</verse>
				<verse number="25">Ису́со ишчо (инкэ́) е́кхвар чхудя́ васта́ лэ́скэ пэ якха́, одова́ ману́ш подыкхця́ кучэс и састия, ёв яця́ тэ дыкхэ́л саро́ яснэс и шука́р!</verse>
				<verse number="26">Ису́со бичхадя́ лэс кхэрэ́ припхэныбнаса: “Нэ джа́ палэ дро гав и на ра́кир ни конэса одо́й.”</verse>
				<verse number="27">Ису́со сыкляибнытконэ́нца гинэ́ Галилеятыр дрэ гава́ Кесариякирэ Филипоскирэ. Пир дром Ису́со пхуця́ Пэ́скирэ сыкляибнытконэндыр: “Пал конэ́стэ Ман прилэ́на мануша́?”</verse>
				<verse number="28">Сыкляибны́тка отпхэндлэ́ Лэ́скэ: “Екх ракирэ́на, со Ту сан Иа́но Болдэипнари; яви́р ракирэ́на, со Ту сан Или́я; трита, со Ту сан екх ґаратунэ́ пророкэндыр.”</verse>
				<verse number="29">“А тумэ́ пал конэ́стэ Ман гинэ́на?” И Пэ́три отпхэнэ́ла Лэ́скэ: “Ту сан Христо́со.”</verse>
				<verse number="30">И Ису́со припхэндя́ шылалэс лэ́нгэ тэ на ракирэ́н ни конэ́скэ пал дава́.</verse>
				<verse number="31">И Ису́со лыя́ тэ сыклякирэ́л лэн, со Манушэ́скирэ Чхавэ́скэ явэ́на даранэ мэ́ньки, со Лэс на приґалёна годэпхурэ́ и раша́нгирэ барыдыра́, со Ёв явэ́ла мулякирдо, и пир трин дывэса́ Ёв отджидёла.</verse>
				<verse number="32">Ёв маму́й (прямэс) ракирэ́лас пал дава́. И Пэ́три кхардя́ Лэс дрэ риг и лыя́ тэ выракирэл Лэс.</verse>
				<verse number="33">Ису́со рисия́ и дыкхця́ Пэ́скирэ сыкляибнытконэ́н и припхэндя́ шылалэс Пэтрискэ: “Криг Ма́ндыр, на́лачхо! Ту думинэса пал манушы́тко, а на пал Дэвлы́тко.”</verse>
				<verse number="34">И Ёв кхардя́ манушэ́н и Пэ́скирэ сыкляибнытконэ́н и пхэндя́ лэ́нгэ: “Конэ́стэ исын пэ ило́ тэ джал пал Ма́ндэ, мэк тэ отпхэнэлпэ пэ́стыр, мэк тэ лэл трушу́л пэ́скиро и тэ джал пал Ма́ндэ.</verse>
				<verse number="35">Пал-дова́ со, кон мыслинэла дро ило́ джиибэ́н пэ́скиро тэ зракхэ́л, одова́ хасякирэ́ла лэс, и кон отдэ́ла джиибэ́н пэ́скиро пал Ма́ндэ и пал Ева́нгелия – одова́ зракхэ́ла лэс.</verse>
				<verse number="36">Нэ саво́ лачхипэ́н явэ́ла манушэ́скэ, ко́ли лэ́стэ явэ́ла саро́, со лэ́скэ трэй далэ́ свэто́стыр, а ёв хасякирэ́ла пэ́скиро ве́чно джиибэ́н.</verse>
				<verse number="37">Нау́што сашты́ (могинэ́ла) тэ явэ́л пэ свэ́то вари-со, со исын кучэдыр пэ́скирэ вечнонэ джиибнастыр?</verse>
				<verse number="38">Кон кадава́ грэхитконэ́ и биладжаипнытконэ родо́стыр ладжала Ма́ндыр и лавэ́ндыр Мирэндыр, одолэ́стыр и Чхаво́ Манушэ́скиро ладжала, ке́ли явэ́ла дрэ Дадэ́скирэ – Пэ́скири ярко сла́ва свэнтонэ́ Янголэнца.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="9">
				<verse number="1">И Ёв ракирдя́ лэ́нгэ: “Чачэс, Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: ада́й исын тэрдэ́ вари-савэ́, савэ́ на мэрэ́на, пака ёнэ дыкхэ́на, сыр явэ́ла Дэвлэ́скиро Кралипэ́н дрэ сари́ Лэ́скири зор.”</verse>
				<verse number="2">Пир шов дывэса́ Ису́со лыя́ Пэ́са Пэтрис, Яково́с и Ианос и яндя́ лэн пэ вучи́ бэ́рга. Одо́й пэ якха́ сыкляибнытконэндэ Ёв парудыя:</verse>
				<verse number="3">Лэ́скиро урибэ́н яця́ древа́н парно́, парнэдыр кажнонэ́ парныпнастыр дро свэ́то, со морибнаскиро (сукновало) могинэ́ла тэ кэрэ́л.</verse>
				<verse number="4">Тэ́ньци сыкадынэ Или́я и Мо́йза, и ячнэ́ тэ ракирэ́н Исусо́са.</verse>
				<verse number="5">Пэ́три пхэндя́ Исусо́скэ: “Равви, амэ́нгэ ада́й исын адя́кэ шука́р! Кэра́са ада́й трин ша́тры: екх Ту́кэ, екх Мойза́скэ и екх Илияскэ.”</verse>
				<verse number="6">Дара́тыр ёв кокоро́ на джиндя́, со ракирдя́, пал-дова́ со ёнэ сыс дрэ бари дар.</verse>
				<verse number="7">Нэ ада́й жа сыкадыя́ о́блоко, чхакирдя лэн и облокостыр роздыяпэ зан!: “Кадава́ исын Миро дро́го Чхаво́, Лэс шунэ́н!”</verse>
				<verse number="8">И сарэ́ екха́тыр обдыкхнэ пашы́л и на дыкхнэ́ никонэ́с, апри́ч екхэ Исусо́стэ лэ́нца.</verse>
				<verse number="9">Ке́ли ёнэ джа́нас тэлэ́ бэрга́тыр, Ису́со ангилприпхэндя лэ́нгэ, соб (кай) ёнэ ни конэ́скэ тэ на ракирэ́н, со ёнэ дыкхнэ́, пака Чхаво́ Манушэ́скиро на отджидёла мулэ́ндыр.</verse>
				<verse number="10">Ёнэ ракхнэ дава́ дрэ пэ́стэ, а машки́р пэ́стэ бут мо́лы ракирдэ́ пал дава́, сыр тэ ґалён Лэ́скирэ лава́ ‘отджидёла мулэ́ндыр’.</verse>
				<verse number="11">И пхучэнас Лэ́стыр, ракири́: “Со́скэ ж лылвари́тка (кни́жники) ракирэ́на, со Или́я англэды́р сыс банго́ (мусиндя) тэ явэ́л?”</verse>
				<verse number="12">И Ёв отпхэндя́ лэ́нгэ: “Чачо́, со Или́я англэды́р сыс банго́ тэ явэ́л и тэ кэрэ́л саро́ нэвэ́стыр, сыр и исын чхиндло́ пал Чхавэ́стэ Манушэскирэстэ, со приявэлапэ Лэ́скэ бут тэ пирилыджал мэ́ньки, и со Ёв явэ́ла ладжакирдо́?</verse>
				<verse number="13">Нэ Мэ ракира́ва тумэ́нгэ, со Или́я ужэ явдя́, и мануша́ кэрдэ́ Лэ́са, со сыс пэ ило́ лэ́ндэ, сыр дава́ и сыс чхиндло́ пал лэ́стэ.”</verse>
				<verse number="14">Ке́ли ёнэ явнэ́ палэ кэ сыкляибны́тка, тэ́ньчи дыкхнэ́ пашы́л лэ́ндэ бут манушэ́н и лылваритконэн, савэ́ допхэнэнас лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="15">И екха́тыр (сра́зу), ке́ли сарэ́ мануша́ дыкхнэ́ Лэс, ёнэ дивиндлэ́пэ зоралэ́с, лынэ́ тэ подпрастан кэ Ёв тэ дэн “добридим” Лэ́скэ.</verse>
				<verse number="16">“Пал со тумэ́ допхэнэна екх екхэ́скэ?” – пхуця́ Ису́со лэ́ндыр.</verse>
				<verse number="17">И екх ману́ш отпхэндя́ Лэ́скэ: “Сыклякирибнарискиро, мэ яндём кэ Ту мирэ́ чхавэ́с, дрэ лэ́стэ загия́ на́лачхо ду́хо (фа́но) и чхаво́ на ракирэ́ла.</verse>
				<verse number="18">И кай на́лачхо ду́хо (фа́но) лэс тэ на ухтылэл, то ёв равэла лэс тэлэ́, адава́ ману́ш мэкэ́ла пена мо́стыр, ёв скрежытынэла дандэнца и ячэ́лапэ сыр кашт. И адя́кэ мэ ракирдём Тырэ́ сыкляибнытконэ́нгэ, соб (кай) ёнэ тэ вытрадэн дава́ на́лачхо ду́хо (фа́но) яври́, нэ ёнэ на дынэ́ ра́да.</verse>
				<verse number="19">Ису́со отпхэндя́ кадасавэ́ лавэ́нца: “О, напатяибнытко ро́до! Кицы́ Ма́нгэ тэ явав тумэ́нца? Ци бут Ма́нгэ тэ вырикирав тумэн? Янэ́н лэс кэ Мэ!”</verse>
				<verse number="20">Тэ́ньци ёнэ яндлэ́ лэс кэ Ёв. И ке́ли ёв дыкхця́ Лэс, екха́тыр на́лачхо ду́хо (фа́но) зоралэ́с тринскирдя лэс, и ёв пыя́ пэ пхув и радяпэ, и мэкэлас пена мо́стыр.</verse>
				<verse number="21">И пхуця́ Ису́со лэ́скирэ дадэ́стыр: “Сыр ґара́ (длу́гэс) дава́ кэрэ́лапэ лэ́са?” И ёв пхэндя́: “Тыкныбнастыр.</verse>
				<verse number="22">И частэс ду́хо чхурдэлас лэс дрэ яг и дро пани́ тэ хасякирэ́л лэс. Нэ ко́ли ту дэ́са ра́да тэ кэрэ́с вари-со, мэк тэ явэ́л ту́кэ пэ ило́ тэ дэс васт амэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="23">О Ису́со пхэндя́ Лэ́скэ: “Ко́ли ту могинэ́са тэ патяс на́бут, саро́ могинэ́ла тэ явэ́л кодолэ́скэ, кон патя́ла.</verse>
				<verse number="24">Екха́тыр (сра́зу) тэрнэ́-бэршэнгиро дад дыя́ го́дла и пхэндя́ ясвэ́нца: “Раё Дэ́вла! Мэ патя́ва, помогин Мирэ́ напатяибнаскэ!”</verse>
				<verse number="25">Ке́ли Ису́со дыкхця́, со мануша́ лынэ́ тэ прастан кэ дава́ штэ́то, ёв штылякирдя на́лачхо ду́хо (фа́но), пхэни́ лэ́скэ: “Ду́хо (Фа́но) кашуко и муто (немо), мэ припхэнава ту́кэ, тэ джас криг лэ́стыр, и, соб (кай) буты́р тэ на заджас!”</verse>
				<verse number="26">Тэ́ньци на́лачхо ду́хо (фа́но) дыя́ го́дла, тринскирдя зоралэ́с лэс и гия́ криг лэ́стыр. И адава́ ману́ш яця́ сы́рбы муло́, палдава́ бут мануша́ пхэндлэ́: “Ёв исын муло́.”</verse>
				<verse number="27">Нэ Ису́со лыя́ тэрнэ́-бэршэнгирэс пало́ васт, помогиндя (дыя́ васт) тэ ґаздэлпэ и одова́ уштыя́ пэ ґэра́.</verse>
				<verse number="28">Ке́ли Ису́со загия́ дро кхэр, Лэ́скирэ сыкляибны́тка екх пэ екх пхучнэ́ Лэ́стыр: “Со́скэ амэ на могиндям тэ вытрадас на́лачхо ду́хо (фа́но)?”</verse>
				<verse number="29">И Ёв пхэндя́ лэ́нгэ: “Дасаво ду́хо (фа́но) вытрадэлапэ фэ́ни (то́ка) мангипнаса и постоса.</verse>
				<verse number="30">Ису́со и сыкляибны́тка гинэ́ пэ́скэ далэ́ штэто́стыр и гинэ́ пирда́л Галиле́я. Ису́со причхудя зор тэ кэрэ́л адя́кэ, соб (кай) мануша́ тэ на джинэ́н, кай Ёв сыс.</verse>
				<verse number="31">Пал-дова́ со Ёв сыклякирдя́ Пэ́скирэ сыкляибнытконэ́н, и пхэндя́ лэ́нгэ: “Чхавэ́с Манушэскирэс здэна дрэ манушэ́нгирэ васта́, и ёнэ мулякирэна Лэс; и мулякирдо Ёв отджидёла пир трин дывэса́.”</verse>
				<verse number="32">Нэ ёнэ усае́кх на ґалынэ́ далэ́ лава́, а тэ пхучэ́н Лэ́стыр дара́ндынэ.</verse>
				<verse number="33">И ёнэ явнэ́ дро Капернаумо. Ке́ли Ису́со сыс дро кхэр, Ёв пхучэласпэ лэ́ндыр: “Пхэнэ́н, пал со тумэ́ дэ́нас дума пир дром?”</verse>
				<verse number="34">Ёнэ ж сыс штыл; пал-дова́ со пир дром ракирдэ́ екх екхэ́са, кон исын най барэды́р машки́р лэ́ндэ?</verse>
				<verse number="35">Ису́со бэсця́, скэдыя́ лэн трусця́л (вокруг) Пэ́стэ и ракирэ́ла: “Кон выкэдэ́ла тэ явэ́л англатуно́, одова́ мэк тэ явэ́л палатуно́ и бутярно ваш сарэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="36">Ёв лыя́ тыкнэ́ биято́с (чхаворэс) пэ васта́, облыя лэс, чхудя́ лэс машкира́л и пхэндя́ лэ́нгэ:</verse>
				<verse number="37">“Кон прилэ́ла кэ пэ екхэ́с адасавэ́ биято́с ваш Миро лав, одова́ и Ман прилэ́ла, а кон прилэ́ла Ман, одова́ прилэ́ла Одолэ́с, Кон бичхадя́ Ман?”</verse>
				<verse number="38">Иа́но пхэндя́ Исусо́скэ: “Сыклякирибна́скиро! Амэ дыкхцям манушэ́с, саво́ Тырэ́ лавэ́са вытрадэла налачхэ́ ду́хи (фаны) и амэ лэ́скэ пхэндям тэ пириячэл, пал-дова́ со ёв на сыс амэ́нца.”</verse>
				<verse number="39">“На запхэнэн Лэ́скэ, – пхэндя́ лэ́нгэ Ису́со, – кон Мирэ́ лавэ́са кэрэ́ла ди́во, одова́ на могинэ́ла тэ пхэнэ́л чорипэ́н пэ Ма́ндэ.</verse>
				<verse number="40">Кон исын пал амэ́ндэ, одова́ нанэ проти амэ́ндэ.</verse>
				<verse number="41">Ко́ли вари-кон дэ́ла тумэ́нгэ тахта́й (чаша) шылалэ пане́са, ваш Миро лав, пал-дова́ со тумэ́ сан Христосо́скирэ, чачэс Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: ёв на хасякирэ́ла отдыибэ́н Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="42">И кон злыджала кэ грэ́хо адасавэн тыкнэн, савэ́ патя́на дрэ Ма́ндэ, тэды фэды́р явэ́лас лэ́скэ тэ урьел сявитко (мельнично) бар пэ мэн и тэ чхурдэ́н лэс дро морёскиро (дэрьявэ́скиро) хорипэ́н.</verse>
				<verse number="43">Ко́ли тыро́ чачо́ васт злыджала кэ грэ́хо тут, чингир криг лэс. Фэды́р явэ́лас ту́кэ тэ заджас дро джиибэ́н екхэ вастэ́са, сыр дуе вастэ́нца тэ заджас дро лю́но (адо), дрэ яг, со ние́кхвар на мурдёла.</verse>
				<verse number="44"></verse>
				<verse number="45">И ко́ли тыри́ ґэро́й злыджала кэ грэ́хо тут, чингир криг ла. Фэды́р явэ́лас ту́кэ тэ заджас дро джиибэ́н лангалэса, сыр дуе ΄гэрэнца тэ чхурдэ́н тут дро лю́но.</verse>
				<verse number="46"></verse>
				<verse number="47">И ко́ли тыри́ якх злыджала кэ грэ́хо тут, вылэ ла. Фэды́р явэ́лас ту́кэ тэ заджас дро Дэвлэ́скиро Кралипэ́н екхэ якхаса, сыр дуё якхэ́нца тэ чхурдэ́н тут дро лю́но,</verse>
				<verse number="48">кай исын кирмо, саво́ ха́ла лэн, саво на мулёла, и яг, сави́ хачкирэ́ла лэн, со на мурдёла.</verse>
				<verse number="49">Ягаса и лонд лондякирэ́ла кажно свэ́нто дыибэ́н (жэ́ртва).</verse>
				<verse number="50">Лонд исын куч, нэ ко́ли лонд ячэ́ла би лондыпнаскиро, со́са лондякирэса лонд палэ? Тэ явэ́л лонд дрэ тумэ́ндэ, и тэ явэ́н тумэ́ дро рама́нё (миро) екх екхэ́са!”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="10">
				<verse number="1">И уштыи, Ису́со гия́ криг долэ́ штэтэ́ндыр, и явдя́ пал Иорда́но дрэ Юдэ́я; и нэвэ́стыр кэ Ису́со скэдынэ́пэ мануша́, и Ёв сыклякирдя́ лэн пир Пэ́скиро сыкляибэн.</verse>
				<verse number="2">И явнэ́ кэ Ёв Фарисе́и тэ пропатякирэн Лэс, и пхучнэ́ Лэ́стыр: “Пхэн амэ́нгэ, ци сашты́ (можна) муршэскэ тэ мэкэл пэ́скирэ ромня́?”</verse>
				<verse number="3">И Ёв отпхэндя́ лэ́нгэ и пхэндя́: “Со Мо́йза (Моисеё) припхэндя́ тумэ́нгэ?”</verse>
				<verse number="4">И ёнэ пхэндлэ́: “Мо́йза дэ́лас во́ля муршэскэ тэ чхинэл лыл пал розгиибэн и тэ мэкэл ла.”</verse>
				<verse number="5">Нэ Ису́со пхэндя́ лэ́нгэ: “Ёв чхиндя́ дава́ припхэныбэ́н пал тумарэ́ холямэ́ илэ.</verse>
				<verse number="6">А дро англыпэ́н (начало), сыр Дэвэ́л создэлас свэ́то, Ёв создыя́ муршэ́с и джувля́.</verse>
				<verse number="7">Палдава́ мэкэ́ла ману́ш пэ́скирэ дадэ́с и да, и ёв явэ́ла тэ дживэ́л пэ́скирэ ромня́са;</verse>
				<verse number="8">и явэ́на ёнэ сыр екх лоч (плоть); пал-дова́ со ёнэ исын какана́ на дуй, а екх лоч.</verse>
				<verse number="9">Пал-дова́ со Дэвэ́л чхудя́ кхэтанэ́, мэк адава́ ману́ш тэ на розмарэл.”</verse>
				<verse number="10">И дро кхэр сыкляибны́тка нэвэ́стыр пхучнэ́ Лэ́стыр пал дава́.</verse>
				<verse number="11">И пхэндя́ Ёв лэ́нгэ: “Ко́ли кон мэкэ́ла пэ́скирэ ромня́ и лэ́ла явирья, одова́ кэрэ́ла биладжаипэ́н пэрвонэ́ ромнякэ;</verse>
				<verse number="12">и ко́ли ёй кокори розджалапэ пэ́скирэ ромэса и выджа́ла палоро́м пал явирэ́стэ, тэды ёй кэрэ́ла биладжаипэ́н.”</verse>
				<verse number="13">И ёнэ янэ́нас кэ Ису́со тыкнэ́ биятэ́н, соб (кай) Ёв тэ чилавэл лэн; а сыкляибны́тка кошлэ лэн [на домэкэнас-р.с.]</verse>
				<verse number="14">Нэ ке́ли Ису́со дыкхця́ дава́, Ёв холя́сыя и пхэндя́: “Мэкэ́н чхаворэ́н кэ Мэ; и на тэрдён пэ дром лэ́ндэ, пал-дова́ со Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё явэ́ла лэ́нгиро.</verse>
				<verse number="15">Чачэс, ракира́ва тумэ́нгэ: кон на прилэ́ла Кралипэ́н дро Дэвлэ́скиро Раё, адя́кэ сыр дава́ бия́то, одова́ на заджа́ла дро Кралипэ́н.’”</verse>
				<verse number="16">И Ёв облыя биятэ́н, чхудя́ упрэ́ васта́ пэ лэ́ндэ, и бахтякирдя́ лэн.</verse>
				<verse number="17">Нэ ке́ли Ису́со выджа́лас дро дром, кэ Ёв подпрастандыя ману́ш, пыя́ пэ чанга́ анги́л Лэ́стэ и пхуця́: “Дро́го Сыклякирибна́скиро! Со ма́нгэ тэ кэра́в, соб (кай) тэ дорэсав паш дро ве́чно джиибэ́н?”</verse>
				<verse number="18">“Палсо́ ту кхарэса ман ‘Дро́го?’” – пхэндя́ Ису́со. ‘Дро́го исын екх Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="19">Ту джинэ́са припхэныбэна́: ‘На замар, на кэр биладжаипэ́н, на чор, на совлаха́ хоханэ́с (пэфроми), на хохав, кутякир дадэ́с и да.’”</verse>
				<verse number="20">“Сыклякирибна́скиро, – отпхэндя́ и пхэндя́ пэ дава́ ману́ш, – саро́ дава́ мэ зракхцём чхаворипнастыр.”</verse>
				<verse number="21">Ису́со ласкаса подыкхця́ пэ лэ́стэ и ракирэ́ла: “Ту́кэ екх на ухты́лла (на́доси): джа́, розбикин саро́ пэ́скиро барвалыпэ́н, и роздэ ловэ́ чорорэнгэ, тэды ту́тэ явэ́ла кучипэ́н пэ болыбэ́н; тэ́ньчи яв, джа́ пал Ма́ндэ.”</verse>
				<verse number="22">Ману́ш яця́ смэнтно (скучно) далэ́ лавэ́ндыр, и гия́ дрэ риг пхарэ́ минаса: пал-дова́, со Ёв сыс древа́н барвало́.</verse>
				<verse number="23">Ису́со лыджия́ трусця́л и пхэндя́ Пэ́скирэ сыкляибнытконэ́нгэ: “Сыр пхаро́ явэ́ла барвалэскэ тэ заджа́л дро Кралипэ́н дро Дэвлэ́скиро Раё.”</verse>
				<verse number="24">Сыкляибны́тка страха́дынэ Лэ́скирэ лавэ́ндыр, а Ису́со нэвэ́стыр отпхэндя́ лэ́нгэ, ракири́: “Чхаворалэ! Сыр исын пхаро́ тэ заджа́н дро Кралипэ́н дро Дэвлэ́скиро Раё одолэ́нгэ, кон патя́ла зоралэ́с дро барвалыпэ́н.</verse>
				<verse number="25">Дава́ локхэды́р верблюдоскэ тэ проджал пир сувьякиро кан, сыр барвалэскэ тэ заджа́л дро Кралипэ́н дро Дэвлэ́скиро Кралипэ́н.”</verse>
				<verse number="26">Сыкляибны́тка ишчо (инкэ́) буты́р дивиндлэ́пэ и лынэ́ тэ пхучэ́н екх екхэстыр: “Кон да могинэ́ла тэды тэ зракхэлпэ?”</verse>
				<verse number="27">Ису́со подыкхця́ пэ лэ́ндэ и пхэндя́: “Манушэ́нгэ дава́ нашты́ апри́ч Дэвлэ́стэ. Дэвлэ́скэ саро́ сашты́.”</verse>
				<verse number="28">Пэ́три тэды лыя́ тэ ракирэ́л Лэ́скэ: “Амэ саро́ ячкирдям и гиям пал Ту́тэ.”</verse>
				<verse number="29">Ису́со пхэндя́: “Чачэс, Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: Нанэ никонэ́с, кон ячкирдя́ кхэр, ци пшалэ́н, ци пхэнен, ци дадэ́с, ци да, ци чхаворэ́н, ци фэ́лды ваш Ма́нгэ и ваш Ева́нгелия,</verse>
				<verse number="30">конэ́стэ на явэ́лас дрэ шэл мо́лы буты́р долэ́стыр, со лэ́ндэ исын дро дава́ джиибэ́н: кхэра́, пшалэ́н, пхэнен, даен, чхаворэ́н, фэ́лды, нэ кхэтанэ́ сарэ́са и традыпэна, а дро англатуно́ джиибэ́н ёнэ дорэсэ́на (долэна) ве́чно джиибэ́н.</verse>
				<verse number="31">А бут англатунэ́, явэ́на палатунэ́, а палатунэ́ – англатунэ́.’”</verse>
				<verse number="32">Ёнэ сыс дро дром кэ Ерусалимо; Ису́со гия́ анги́л сыкляибнытконэндэ, савэ́ джа́нас дрэ дар, адя́кэ-паць сыр и мануша́, савэ́ джа́нас пал Лэ́стэ. Ёв кхардя́ дрэ риг Пэскирэн дэшудуен сыкляибнытконэ́н и лыя́ тэ ракирэ́л лэ́нгэ пал дова́, со трэиндя́ Лэ́са тэ явэ́л:</verse>
				<verse number="33">“Амэ джа́са пашылэды́р кэ Ерусалимо, и Чхаво́ Манушэ́скиро явэ́ла здыно раша́нгирэ барыдырэ́нгэ и лылваритконэнгэ: ёнэ засэндинэна Лэс пэ марибэ́н и здэна Лэс Наюдэ́нгэ;</verse>
				<verse number="34">ёнэ явэ́на тэ санпэ холямэс, и тэ чунгардэн пэ Лэ́стэ, тэ марэ́н Лэс чупняса и мулякирэна Лэс, нэ пир трин дывэса́ Ёв отджидёла.”</verse>
				<verse number="35">И джа́на пашылэды́р кэ Ису́со Яково и Иа́но, дуй Заведеёскирэ чхавэ́, и ракирэ́на Лэ́скэ: “Сыклякирибна́скиро, амэ мыслинаса дро ило́, соб (кай) Ту тэ кэрэ́с ваш амэ́нгэ дова́, пал со амэ мангаса Тут.”</verse>
				<verse number="36">Ёв пхэндя́ лэ́нгэ: “Со исын тумэ́нгэ пир ило́, соб (кай) Мэ тэ кэра́в ваш тумэ́нгэ?”</verse>
				<verse number="37">“Дэ во́ля амэ́нгэ дро Тыро́ Кралипэ́н тэ бэшас екхэ́скэ пир чачо́ и явирэскэ пир зэ́рво (ле́во) васт Ту́тыр”, – пхэндлэ́ ёнэ Лэ́скэ.</verse>
				<verse number="38">“Тумэ́ кокорэ́ на джинэ́на, со тумэ́ мангэна”, – пхэндя́ лэ́нгэ Ису́со. “Нау́што тумэ́ могинэ́на тэ пьен дава́ тахта́й, саво́ Мэ пьява, и тэ болэнпэ болдэипнаса, савэ́са Мэ болавапэ?”</verse>
				<verse number="39">“Могинаса”, – отпхэндлэ́ ёнэ Лэ́скэ. Тэды Ису́со пхэндя́ лэ́нгэ: “Тэ пьен тахта́й (чаша), саво́ Мэ пьява, и тэ болэнпэ болдэипнаса, савэ́са Мэ сом болдо, тумэ́ явэ́на;</verse>
				<verse number="40">нэ тэ дав во́ля тумэ́нгэ тэ бэшэ́н пир чачо́ и пир зэ́рво васт Ма́ндыр, – дава́ исын на дрэ Мири́ зор; далэ́ штэ́ты исын кодолэ́нгэ, конэ́скэ ёнэ исын приготовиндлэ.”</verse>
				<verse number="41">Ке́ли яви́р дэш сыкляибны́тка шундлэ́ пал дава́, ёнэ холясынэ пэ Яковостэ и Ианостэ.</verse>
				<verse number="42">Ису́со кхардя́ лэн и ракирэ́ла: “Тумэ́ джинэ́на, со кодолэ́, савэ́н гинэ́на пал барэ́ рандэ пэ Наюдэ́ндэ, рикирна зор тэ хулаинэн пэ лэ́ндэ, и лэ́нгирэ барэ́ рая хулаинэна пэ лэ́ндэ:</verse>
				<verse number="43">нэ мэк дава́ тэ на явэ́л машки́р тумэ́ндэ. Одова́, кон камэ́ла тэ явэ́л най барэды́р машки́р тумэ́ндэ, мэк тэ явэ́л дына́ри тумэ́нгэ,</verse>
				<verse number="44">и кон камэ́ла тэ явэ́л пэ́рво машки́р тумэ́ндэ, мэк тэ явэ́л писха́ри сарэ́нгэ.</verse>
				<verse number="45">Адя́кэ и Чхаво́ Манушэ́скиро явдя́ на ваш дова́, соб (кай) Лэ́скэ тэ дынаринэ́н (тэ служынэн), нэ соб (кай) Ёв кокоро́ тэ дынаринэ́л и тэ отдэ́л Пэ́скиро джиибэ́н, сыр выкиныбэ́н пал бутэндэ.”</verse>
				<verse number="46">И ёнэ явнэ́ дро Ерихо́но. Ке́ли Ису́со выджа́лас Ерихоностыр Пэ́скирэ сыкляибнытконэ́нца и бутэ́ манушэ́нца, короро́ бо́го Вартимеё, Тимеёскиро чхаво́, сыс бэшто́ пашы́л дром.</verse>
				<verse number="47">И, сыр Ёв шундя́, со дава́ сыс Ису́со Назарянино, ёв лыя́ тэ дэл го́дла: “Ису́се, Чхаво́ Давидо́скиро! Потангинэ (пожалин) ман!”</verse>
				<verse number="48">И бут мануша́ лынэ́ тэ ракирэ́н холя́са Лэ́скэ, соб (кай) ёв тэ явэ́л штыл, нэ ёв дэ́лас го́дла ишчо (инкэ́) зоралэды́р: “Чхаво́ Давидо́скиро! Потангинэ ман!”</verse>
				<verse number="49">Ису́со тэрдия́ и пхэндя́: “Кхарэ́н лэс.” И ёнэ кхардэ́ корорэс, ракири́ Лэ́скэ: “Яв муршэса, ушты́, Ёв кхарэ́ла тут.”</verse>
				<verse number="50">Вартимеё чхурдыя́ криг пэ́стыр упратуно урибэ́н, ухтя и подги́я кэ Ису́со.</verse>
				<verse number="51">“Со тўкэ трэй, соб (кай) Мэ тэ кэра́в ту́кэ?” – пхуця́ Ису́со. Короро́ пхэндя́ Лэ́скэ: “Раввуни, соб (кай) тэ откэрэнпэ Мирэ́ якха́.”</verse>
				<verse number="52">“Джа́, – пхэндя́ Лэ́скэ Ису́со, – тыро́ патяибэ́н высастякирдя́ тут.” Короро́ ада́й жа лыя́ тэ дыкхэ́л и гия́ пир дром пал Исусо́стэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="11">
				<verse number="1">Ке́ли Ису́со сыкляибнытконэ́нца подгинэ́ пашылэды́р кэ Ерусалимо кэ гава́ Вифагия и Вифания, савэ́ сыс пэ Оливитконэ – бэрга́киро склоно, Ису́со бичхадя́ дуе́н Пэ́скирэ сыкляибнытконэндыр,</verse>
				<verse number="2">и пхэндя́ лэ́нгэ: “Джа́н дро гав, саво́ исын анги́л тумэ́ндэ, и ке́ли тумэ́ одори́к заджа́на, тумэ́ дыкхэ́на припхандлэ тэрниньконэ ослёнкос (мегарори́с), пэ савэ́стэ нико́н на сыс бэшто́. Отпхандэн лэс и янэ́н адари́к.</verse>
				<verse number="3">Ко́ли кон пхучэла тумэ́ндыр, со тумэ́ кэрэ́на, пхэнэ́н лэ́скэ: ‘Ослёнко трэй Ра́скэ-Дэвлэ́скэ’, и ‘Со Ёв сыг рискирэ́ла лэс палэ.’”</verse>
				<verse number="4">Сыкляибны́тка гинэ́, и латхнэ́ ослёнкос, саво́ сыс припхандло яври́ пашы́л кхэри́тко по́рта и отпхандлэ лэс.</verse>
				<verse number="5">Вари-савэ́ мануша́, савэ́ сыс тэрдэ́ одо́й, ракирдэ́ лэ́нгэ: “Со тумэ́ кэрэ́на? Палсо́ тумэ́ отпхандэна ослёнкос?”</verse>
				<verse number="6">Сыкляибны́тка отпхэндлэ́ лэ́нгэ адя́кэ, сыр пхэндя́ Ису́со, и мануша́ мэкнэ́ лэн тэ джа́н.</verse>
				<verse number="7">И ёнэ яндлэ́ ослёнкос кэ Ису́со и чхудэ́ упрэ́ пэ лэ́стэ пэ́скирэ урибэна́, и Ёв бэсця́ пэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="8">И бут мануша́ чхувэ́нас пэ́скиро урибэ́н пир дром, яви́р чхурдэнас пэ дром зэлэна рандя́, савэ́ ёнэ счхиндлэ фэлдэндыр.</verse>
				<verse number="9">И мануша́, савэ́ гинэ́ анги́л и пала́л Исусо́стэ, дэ́нас го́дла радыма́са: – “Асанна! Бахтякирдо́, Саво́ джа́ла ваш лав Дэвлэ́скиро!</verse>
				<verse number="10">Бахтякирдо́, Саво́ джа́ла дро Кралипэ́н Дадэ́скирэ амарэскиро Давидо́скиро! – “Асанна дрэ упратунэндэ!”</verse>
				<verse number="11">И ке́ли Ёв явдя́ дро Ерусалимо, загия́ дрэ Кхангири́; обдыкхця пашы́л Пэ́стэ саро́ и выгия́. Сыр сыс ужэ кори́г (познэс), то Ёв гия́ дэшудуе́ сыкляибнытконэ́нца дрэ Вифания.</verse>
				<verse number="12">И пэ яви́р дывэ́с, ке́ли ёнэ выгинэ́ Вифаниятыр, Ису́со бокхалыя;</verse>
				<verse number="13">и Ёв дыкхця́ дура́л инжыритко кашт (дрэ́во), саво́ сыс чхакирдо патренца (листэнца) и подги́я пашылэды́р тэ дыкхэ́л, ци исын пэ лэ́стэ барьякирдэ́ (пло́ды). Нэ барьякирдэ́ пэ кашт на сыс, екх патря, пал-дова́, со часо ваш му́ри на явдя́.</verse>
				<verse number="14">И пхэндя́ Ёв пэ дава́ кашт: “Мэк нико́н тэ на хал барьякирдо́ ту́тыр ние́кхвар.” И сыкляибны́тка Лэ́скирэ шундлэ́ дава́.</verse>
				<verse number="15">И явнэ́ ёнэ дро Ерусалимо. И Ёв загия́ дрэ Кхангири́ и лыя́ тэ традэл яври́ одолэ́н, савэ́ бикнэнас и кинэнас дрэ Кхангири́; и Ёв обрискирдя одолэнгирэ скаминда, савэ́ парувэнас ловэ́ и прилавки одолэнгирэ, савэ́ бикнэнас голумбэн:</verse>
				<verse number="16">и Ёв на дэ́лас во́ля тэ лыджа́н нисо́ товаростыр (арцикулэндыр) пирда́л Кхангири́;</verse>
				<verse number="17">и Ёв сыклякирдя́ и пхэндя́ лэ́нгэ: “Сарэ́ манушэ явэ́на тэ кхарэ́н Миро кхэр ‘Мангипнытко кхэр’ ваш сарэ́ на́цыи, сыр исын чхиндло́?’ А тумэ́ кэрдэ́ лэ́стыр розмарибнарьенгири кирчыма.”</verse>
				<verse number="18">И раша́нгирэ барыдыра́ и лылвари́тка шундлэ́ дава́ и родэнас, сыр тэ мулякирэ́н Лэс; пал-дова́ со ёнэ дара́ндынэ Лэ́стыр, пал-дова́ со сарэ́ мануша́ дивиндлэ́пэ пэ Лэ́скиро сыклякирибэ́н.</verse>
				<verse number="19">И ке́ли явдя́ бэльвэ́ль, Ису́со сыкляибнытконэ́нца гинэ́ форо́стыр.</verse>
				<verse number="20">Тася́рлэс (ра́нэс) пэ яви́р дывэ́с, сыр ёнэ джа́нас пашы́л, ёнэ дыкхнэ́, со инжыро зашутия кэ пхув.</verse>
				<verse number="21">Пэ́три пририпирдя и пхэндя́ Лэ́скэ: “Равви! Дыкх, инжыро зашутия, саво́ Ту прокостян!”</verse>
				<verse number="22">И Ису́со пхэндя́ лэ́нгэ: “Патя́н дрэ Дэвлэ́стэ!”</verse>
				<verse number="23">Чачэс ракира́ва тумэ́нгэ: “Ко́ли кон припхэнэла далякэ бэргакэ: ‘Ѓаздэпэ и чхурдэпэ дро пани́’ и, ко́ли тумэ́ на явэ́на тэ кунинэнпэ дро тумаро́ ило́, и явэ́на тэ патя́н, со явэ́ла дова́, со ёв ракирэ́ла, тэды Дэвэ́л сполнинэла ваш адалэ́ манушэ́скэ.</verse>
				<verse number="24">Палдава́ Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: саро́, пал со тумэ́ мангэ́напэ и мангэна, патя́н, со тумэ́ дорэснэ́ (долынэ), и явэ́ла дыно́ тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="25">И ко́ли тумэ́ мангэ́напэ, тэды примангэн сарэ́нгэ, пэ конэ́стэ рикирэ́на холы́, соб (кай) и тумэ́нгэ тумаро́ Дад, Саво́ исын дро Болыбна́скиро Раё, тэ отмэкэ́л тумарэ́ грэ́хи.”</verse>
				<verse number="26"></verse>
				<verse number="27">Ису́со сыкляибнытконэ́нца явнэ́ нэвэ́стыр дро Ерусалимо. И ке́ли Ису́со сыс дрэ Кхангири́, кэ Ёв подгинэ́ раша́нгирэ барыдыра́, лылвари́тка и годэпхурэ́.</verse>
				<verse number="28">И ячнэ́ тэ ракирэ́н Лэ́скэ: “Савэ зорья́са Ту кэрэ́са саро́ дава́? И кон дыя́ Ту́кэ дасави́ зор тэ кэрэ́с дава́?”</verse>
				<verse number="29">Ису́со ж пхэндя́ Лэ́нгэ: “Мэ пхучава тумэ́ндыр екх лав и отпхэнэн Ма́нгэ, и тэды Мэ пхэна́ва тумэ́нгэ, савэ́ зорья́са Мэ кэра́ва саро́ дава́.</verse>
				<verse number="30">Ианоскиро болдэипэн исын болыбна́стыр ци манушэ́ндыр? Отпхэнэн Ма́нгэ.”</verse>
				<verse number="31">Ёнэ ракирдэ́ машки́р пэ́стэ: ‘Ко́ли пхэна́са, со болыбна́стыр’, Ёв тэды пхучэла: ‘Со́скэ тумэ́ на патяндынэ́ Лэ́скэ?’</verse>
				<verse number="32">Нэ ко́ли амэ пхэна́са: ‘Манушэ́ндыр’ – ёнэ дара́ндынэ манушэ́ндыр, савэ́ сыс одо́й, пал-дова́ со сарэ́ гиндлэ́ Ианос пал Дэвлэ́скирэ пророкостэ.</verse>
				<verse number="33">И ёнэ пхэндлэ́ Исусо́скэ дро отпхэныбэ́н: “На джина́са.” И Ису́со пхэндя́ лэ́нгэ: “И Мэ на пхэна́ва тумэ́нгэ, савэ́ зорья́са Мэ кэра́ва дава́.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="12">
				<verse number="1">И Ису́со лыя́ тэ ракирэ́л манушэ́нгэ примерэнца (сыкаибнэнца): “Екх ману́ш чхудя́ винагра́днико, и тыно пашы́л лэ́стэ, вы ґанадя ґанби́н (яма) тэ тасавэл мол (вино) и кэрдя́ вучарды́ (вышка) тэ ракхэ́н, и здыя лэс винаградарьенгэ дро наймо и кокоро́ традыя́.</verse>
				<verse number="2">Нэ ке́ли явдя́ часо, ёв бичхадя́ кэ винаградарья екхэ пэ́скирэ писхарьендыр тэ лэл пэ́скири паш аплодостыр,</verse>
				<verse number="3">нэ винаградарья ухтылдэ́ лэс, мардэ́ и отбичхадэ лэс криг нисоса.</verse>
				<verse number="4">Тэды ёв бичхадя́ нэвэ́стыр кэ ёнэ явирэ писхари́с, нэ и лэ́скэ пхарадэ шэро́ барэ́нца и ладжакирдэ́ лэс.</verse>
				<verse number="5">И бичхадя́ тритонэ дынари́с; а лэс винаградарья сарэ́са замардэ́; конэ́с хула́й на бичхавэлас, ёнэ сарэ́н марэнас ци замарэнас.</verse>
				<verse number="6">Лэ́стэ буты́р ни конэ́с на ячэласпэ тэ бичхавэл апри́ч пэ́скирэ екхэ дрогонэ́ чхавэ́стэ. “Нэ, ґа́да, ёнэ на чилавэна мирэ́ чхавэ́с”, – думиндя ёв и бичхадя́ лэс дро ко́нцо (дро яго́ро).</verse>
				<verse number="7">И винаградарья пхэндлэ́ екх екхэ́скэ: “΄Гада, исын наследнико (прилыибнаскиро пэ миштыпэ́н): явэ́н, замараса лэс и винагра́днико явэ́ла амаро́.”</verse>
				<verse number="8">Ёнэ лынэ́ лэс, замардэ́ и чхурдынэ́ яври́ лэс винаградникостыр.</verse>
				<verse number="9">Со явэ́ла тэ кэрэ́л винаградникоскиро хула́й? Ёв явэ́ла, мулякирэ́ла винаградарьен, а винагра́днико здэла явирэ́нгэ.</verse>
				<verse number="10">Ци на гиндлэ́ тумэ́ дро Чхиныбэ́н: ‘Бар, саво́ на прилынэ́ бутярнэ́, яця́ шэралэ́ барэса пэ вэнгло ваш кхэр.</verse>
				<verse number="11">Дава́ исын Дэвлэ́стыр и исын дивно дро амарэ́ якха́’”</verse>
				<verse number="12">И ёнэ родэнас саштыпэн тэ ухтылэл Лэс, нэ дара́ндынэ манушэ́ндыр, пал-дова́ со ёнэ ґалынэ́, со Ёв ракирдя́ дава́ приме́ро (сыкаибэ́н) пал лэ́ндэ; ёнэ мэкнэ́ Лэс и гинэ́ криг.</verse>
				<verse number="13">И ёнэ бичхадэ́ кэ Ису́со вари-савэ́ Фарисеендыр и Иродианэндыр, соб (кай) тэ ухтылэ́н Лэс дро лав.</verse>
				<verse number="14">Кодолэ́ мануша́ явнэ́ кэ Ису́со и пхучнэ́: “Сыклякирибна́скиро! Амэ джина́са, со Ту сан чачуно́ и сыклякирэса Дэвлэ́скирэ чачипнэнгэ, на дыкхи́ пэ манушэ́скиро штэ́то машки́р явирэ манушэ́ндэ, Ту на дарэса никонэстыр; пхэн амэ́нгэ чачунэ́с: ци пир Зако́но тэ плэскирас мыто кесарёскэ? Тэ плэскирас амэ́нгэ ци над?”</verse>
				<verse number="15">Ису́со джиндя́ лэ́нгири фротыма и пхэндя́ лэ́нгэ: “Со́скэ тумэ́ камэ́на тэ пропатякирэн Ман?” – пхуця́ Ёв. “Янэ́н Ма́нгэ динариё тэ дыкха́в.”</verse>
				<verse number="16">Лэ́скэ яндлэ́ ґасприн (капейка) и Ёв пхуця́ лэ́ндыр: “Конэ́скиро муй и лав исын вычхиндлэ́ ада́й?” “Кесарёскиро”, – пхэндлэ́ ёнэ Лэ́скэ.</verse>
				<verse number="17">Тэды Ису́со пхэндя́ лэ́нгэ: “Отдэ́н кесарёскиро кесарёскэ, а Дэвлэ́скиро Дэвлэ́скэ.” Ёнэ древа́н дивиндлэ́пэ Лэ́стыр.</verse>
				<verse number="18">И явнэ́ вари-савэ́ Садукеи кэ Ису́со. Садукеи ракирдэ́, со нанэ отджидыипэн мэрибна́стыр. Ёнэ ячнэ́ тэ пхучэ́н Лэ́стыр:</verse>
				<verse number="19">“Сыклякирибна́скиро! Мо́йза чхиндя́ ваш амэ́нгэ: ко́ли вари-конэ́стэ пшал мэрэ́ла и ячкирэ́ла джувля́ би чхаворэнгиро, мэк лэ́скиро пшал тэ лэл адаля джувля́ палоро́м, соб (кай) тэ рискирэ́л палэ ро́до мулэ́ пшалэскиро.</verse>
				<verse number="20">Сыс эфта́ битринэ́нгиро дэш пша́ла; и пэ́рво пшал лыя́ ромня́, и мыя́, на ячкирдя́ пэ́скэ ро́до;</verse>
				<verse number="21">и яви́р лыя́ ла и мыя́, на ячкирдя́ пэ́скэ ро́до: и три́то пшал адя́кэ-паць;</verse>
				<verse number="22">и сарэ́ эфта́ на ячкирдэ́ чхаворэ́н. Сыг пал сарэ́ндэ и джувлы́ мыя́.</verse>
				<verse number="23">Дро отджидыипэн, ке́ли ёнэ уштэна мэрибна́стыр, конэ́скири ромны́ явэ́ла кадая́ джувлы́? Пал-дова́ со сарэ́ эфта́ пша́ла сыс ла́кирэ рома́.”</verse>
				<verse number="24">Ису́со пхэндя́ лэ́нгэ: “Тумэ́ хохавэнапэ, пал-дова́ со тумэ́ на джинэ́на ни Чхиныбэ́н, ни зор Дэвлэ́скири?</verse>
				<verse number="25">Савэ отджидёна мэрибна́стыр, на явэ́на тэ выджа́н палоро́м; и на явэ́на тэ лэнпэ; а ёнэ явэ́на сыр Янго́лы дро Болыбна́скиро Раё.</verse>
				<verse number="26">Какана́, ракири́ пал отджидыипэн мулэ́ндыр: ци на гиндлэ́ тумэ́ дрэ Мойза́скирэ лылваря пал дова́, сыр Дэвэ́л пхэндя́ Лэ́скэ Пэ́скиро лав хрустостыр, саво́ хачолас яга́са: ‘Мэ сом Дэвэ́л Авраамо́скиро, Дэвэ́л Исаакоскиро и Дэвэ́л Яково́скиро?’”</verse>
				<verse number="27">Ёв исын Дэвэ́л на мулэнгэ, Ёв исын Дэвэ́л джидэ́-манушэ́нгиро! Тумэ́ древа́н хохавэнапэ.”</verse>
				<verse number="28">Екх лылваритконэндыр шундя́, сыр ёнэ допхэнэнас Лэ́скэ, то при΄галыя, сыр миштэ́с Ису́со отпхэндя́ лэ́нгэ и пхуця́ Лэ́стыр: “Саво́ припхэныбэ́н исын барэды́р сарэ́ндыр?”</verse>
				<verse number="29">Ису́со отпхэндя́: “Ѓа́да, исын барэды́р сарэ́ндыр: ‘Шун Израилё! Рай Дэвэ́л амаро́ исын екх Дэвэ́л;</verse>
				<verse number="30">рикир дро пэ́стэ сыр Дро́гима Рас-Дэвлэ́с тырэ́с сарэ́ илэ́са пэскирэса и сарэ́ Духо́са тырэса и сарэ́ годя́са тырьяса и сарэ́ зорья́са тырьяса’.</verse>
				<verse number="31">Яви́р припхэныбэ́н исын сыр пэ́рво: ‘Рикир дро ило́ пашатунэс тырэ́с, сыр кокоро́ пэс’. Нанэ припхэныбэна́ барэды́р далэндыр.”</verse>
				<verse number="32">“Мишто́! Чачипэ́н Ту пхэндя́н, Сыклякирибна́скиро, – пхэндя́ Лэ́скэ лылвари́тко, – “Дэвэ́л исын Екх и яви́р буты́р нанэ апри́ч Лэ́стэ;</verse>
				<verse number="33">и тэ рикирэс сыр Дро́гима Лэс сарэ́ илэ́са, сарэ́ годя́са, сарэ́ зорья́са, тэ рикирэс дро ило́ пашатунэс пэ́скирэс, сыр кокоро́ пэс-буты́р, сыр цэлонэ́-хачкирибнаскирэ дыибэна́ и свэ́нта дыибэна́.”</verse>
				<verse number="34">Ису́со дыкхця́, со лылвари́тко годьварэс отпхэндя́ и пхэндя́ Лэ́скэ: “Надур ту сан Дэвлэ́скирэ Кралипнастыр.” Долэ́ молостыр никонэстэ буты́р на сыс муршыпэн тэ задэл Исусо́скэ буты́р пхучибэна.</verse>
				<verse number="35">И, ке́ли нэвэ́стыр Ису́со сыклякирдя́ дрэ Кхангири́, Ёв отпхэнэ́лас: “Сыр адалэ́ лылвари́тка ракирэ́на, со Христо́со исын Чхаво́ Давидо́скиро?”</verse>
				<verse number="36">Дави́до жа Кокоро́ пхэндя́ Свэнтонэ́ Духо́са: “Пхэндя Рай Дэвэ́л Ра́скэ-Дэвлэ́скэ мирэ́скэ: бэш пэ чачо́ (право) васт Ма́ндыр, пака Мэ чхува́ва вэргэ́н Тырэ́н тэл ґэра́ тырэ́.”</verse>
				<verse number="37">Дави́до ж Кокоро́ кхардя́ Лэс “Рай Дэвэ́л”, каты́р жа Ёв исын Чхаво́ Лэ́скиро?” И бут мануша́ шундлэ́ Лэс радыма́са.</verse>
				<verse number="38">И ракирдя́ Ису́со дурэды́р дро Пэ́скиро сыклякирибэ́н: “Ракхэ́нпэ лылваритконэндыр, савэ́нгэ пир ило́ тэ псирэ́н дрэ длэнгэ урибэна́ и лэ́нгэ трэй, соб (кай) тэ патывакирэн лэн пэ таргитка штэ́ты;</verse>
				<verse number="39">савэ́ выкэдэна тэ бэшэ́н пэ англатунэ́ штэ́ты дрэ синагоги и пал кхардэ́ скаминда,</verse>
				<verse number="40">савэ́ обхана пивленгирэ (удовэнгирэ) кхэра́ и мангэ́напэ ґара́ (длу́гэс), соб (кай) лэн тэ дыкхэ́н; адасавэн манушэ́н ужакирэ́ла пхаро́ сэндякирибэн.”</verse>
				<verse number="41">И Ису́со бэсця́ анги́л Кхангирья́кирэ-ловитко пиралы́ (тыкнори) и дыкхця́, сыр мануша́ чхувэ́нас ловэ́ дрэ пиралы́. Бут барвалэ́ мануша́ чхувэ́нас барэ́ кицыпэна ловэ́.</verse>
				<verse number="42">Нэ ґа́да, подги́я чорори пивлы (удова), и чхудя́ дуй харкунэ́ ґаспря (меди́тка гаспря), со исын сыр екх кодранто.</verse>
				<verse number="43">Ёв кхардя́ Пэ́скирэ Сыкляибнытконэ́н и пхэндя́: “Чачэс, Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: ада́я чорори пивлы чхудя́ буты́р сарэ́ндыр, савэ́ чхувэ́нас дрэ тыкнори,</verse>
				<verse number="44">пал-дова́ со ёнэ чхувэ́нас пэ́скирэ балвалыпнастыр, а ёй пэ́скирэ чорорипнастыр дыя́ саро́, со ла́тэ сыс, саро́ со сыс ла́тэ тэ дживэ́л.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="13">
				<verse number="1">Ке́ли Ису́со выджа́лас Кхангирья́тыр, екх сыкляибнытконэндыр ракирэ́ла Лэ́скэ: “Дыкх, Сыклякирибнарискиро! Савэ бара́! Савэ упрэкэрибэна!”</verse>
				<verse number="2">“Ту дыкхэ́са сарэ́ далэ́ барэ́ кхэра́?”, – пхэндя́ Лэ́скэ Ису́со. “На ячэ́лапэ ада́й бар пэ бар, саво́ на явэ́лас чхурдыно́ тэлэ́.”</verse>
				<verse number="3">Ке́ли Ису́со сыс бэшто́ пэ Оливитконэ-бэрга́киро склоно анги́л Кхангири́, сыкляибны́тка Пэ́три, Яково, Иа́но и Ендри пхучэнас Лэ́стыр екх пэ екх явирэндыр:</verse>
				<verse number="4">“Пхэн амэ́нгэ, ке́ли дава́ саро́ явэ́ла и сави́ шпэ́ра (знако) явэ́ла анги́л, сыр саро́ дава́ кэрэ́лапэ?”</verse>
				<verse number="5">Ису́со отпхэндя́ Лэ́нгэ: “Ракхэ́нпэ, соб (кай) нико́н тэ на хохавэ́л тумэн.</verse>
				<verse number="6">Бут явэ́на кэ тумэ́ Мирэ́ лавэ́са и явэ́на тэ ракирэ́н: ‘Мэ сом’, и бутэн хохавэна.</verse>
				<verse number="7">Ке́ли тумэ́ шунэна пал марибэ́н и мавлыня (малвы) пал марибэна, на андыршан. Саро́ дава́ трэй тэ явэ́л, нэ дава́ ишчо (инкэ́) на саро́.</verse>
				<verse number="8">Пал-дова́ со ґаздэ́напэ мануша́ пэ манушэ́ндэ и кралипэ́н пэ кралипэ́н. Дрэ ра́зна штэ́ты явэ́ла тэ тринскирэлпэ пхув и явэ́ла бокх. Саро́ дава́ явэ́ла анги́л сы́рбы дукха́, дрэ савэ́ нэво́ ману́ш бияндёла,</verse>
				<verse number="9">Дыкхэ́н жа пал пэ́стэ; тумэн явэ́на тэ сэндинэ́н, и явэ́на тэ марэ́н дрэ синагоги. Пал Ма́ндэ тумэн явэ́на тэ тырдэн анги́л рандэ и кралье́ндэ, и тумэ́ явэ́на тэ допхэнэн лэ́нгэ пал Ма́ндэ.</verse>
				<verse number="10">Нэ англэды́р сарэ́стыр трэй тэ пхэнэлпэ лав Евангелиятыр ваш сарэ́ на́цыи.</verse>
				<verse number="11">Ке́ли тумэн лыджа́на тэ здэн, на пиридживэн анги́л, со тумэ́нгэ тэ ракирэ́н; ракирэ́н дова́, со тумэ́нгэ явэ́ла дыно́ дрэ дова́-паць мардо́ (шту́нда) тэ ракирэ́н; пал-дова́ со на тумэ́ кокорэ́ явэ́на тэ ракирэ́н, а Свэ́нто Ду́хо (Фа́но).</verse>
				<verse number="12">Пшал явэ́ла тэ бикнэл пэ мэрибэ́н пшалэ́с и дад явэ́ла тэ бикнэл пэ́скирэс биято́с; чхаворэ́ явэ́на тэ бикнэн пэ́скирэ дадэн, соб (кай) тэ мулякирэ́н лэн.</verse>
				<verse number="13">Сарэ́ явэ́на тэ на дэн паты́в зоралэ́с тумэ́нгэ пал Миро лав; а одова́, саво́ вырикирэ́ла саро́ дава́, явэ́ла зракхно.</verse>
				<verse number="14">Ке́ли тумэ́ дыкхэ́на голотынякиро/ замэкибнаскиро джунгалыпэ́н (брыткима), одо́й, кай ла́кэ на трэиндя́ тэ явэ́л (мэк тэ ґалёл одова́, кон гинэ́ла), ґа́да, мэк одолэ́, савэ́ исын дрэ Юдэ́я, тэ нашэ́н дрэ бэ́рги;</verse>
				<verse number="15">кон исын пэ кхэри́тко бэ́рга, мэк тэ на зджал тэлэ́, и тэ на джал тэлэ дро кхэр тэ лэл вари-со кхэрэ́скирэ миштыпна́стыр.</verse>
				<verse number="16">Кон исын дрэ фэ́лда, мэк тэ на рисёл палэ тэ лэл пэ́скиро урибэ́н.</verse>
				<verse number="17">Мэнька явэ́ла тэды пэралэ джувленгэ и джувленгэ, савэ́ чаравэна колынэса тыкнорэн дрэ долэ́ дывэса́!</verse>
				<verse number="18">Мангэ́нпэ Дэвлэ́скэ, соб (кай) дава́ тэ на явэ́л ивантакиро/ивэндэскиро (зимакиро).</verse>
				<verse number="19">Тэды явэ́ла дасави́ пхари́ би́да, сави́ на сыс свэто́скирэ англыпна́стыр, саво́ Дэвэ́л кэрдя́, кэ ададывэ́с, и со буты́р на явэ́ла ние́кхвар.</verse>
				<verse number="20">И ко́ли Дэвэ́л тэ на тыкнякирэлас далэ́ дывэса́, тэды нико́н на выдживэлас. А ваш манушэ́нгэ, савэ́н Ёв Кокоро́ выкэдыя́, Ёв тыкнякирдя далэ́ дывэса́.</verse>
				<verse number="21">Тэ́ньци ко́ли вари-кон пхэнэ́ла тумэ́нгэ: ‘Ѓа́да, исын Христо́со!’ Ци ‘Ёв исын одо́й’, – на патя́н,</verse>
				<verse number="22">явэ́на хоханэ́ Христосы, хоханэ́ проро́ки; ёнэ сыкавэ́на барэ́ ґэртыка (знаме́нии) и кэрэ́на ди́вы, соб (кай) тэ хохавэн аж кодолэ́н манушэ́н, савэ́н Дэвэ́л выкэдыя́, ко́ли явэ́ла сашты́.</verse>
				<verse number="23">Ракхэ́нпэ. Мэ тумэ́нгэ саро́ анги́л пхэндём.</verse>
				<verse number="24">А дро долэ́ дывэса́, сыр проджа́ла (накхэла) дая́ пхари́ би́да, кхам мурдёла, и чхон на явэ́ла тэ свэнцынэл пэ́скирэ свэтоса (лосаса),</verse>
				<verse number="25">и чэргэня́ пэрэ́на болыбна́стыр, и болыбна́скирэ зорья явэ́на тринскирдэ.</verse>
				<verse number="26">Тэды мануша́ дыкхэ́на Манушэ́скирэ Чхавэ́с, Саво́ явэ́ла тэ джал дрэ о́блоки барэ́ зорья́са и дрэ сла́ва.</verse>
				<verse number="27">И тэды бичхавэ́ла Ёв Пэ́скирэ Янголэн и скэдэ́ла кхэтанэ́, конэ́с Ёв выкэдыя́ штарэ́ ригэ́ндыр, пхувья́кирэ ягоро́стыр (краёстыр) кэ Болыбна́скиро яго́ро.</verse>
				<verse number="28">Сыклён приме́ро (сыкаибэ́н) инжыритконэ каштэ́стыр: ке́ли лэ́скирэ рандя́ ячэ́на ковлэ́ и мэкэ́на патря (листы), то тумэ́ джинэ́н, со сыг явэ́ла лынай (нилай)</verse>
				<verse number="29">адя́кэ и тумэ́, сыр дыкхэ́на, со дава́ саро́ адя́кэ кэрлапэ, джинэ́н, со Ёв исын на́дур, пашы́л вудара́.</verse>
				<verse number="30">Чачэс, Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: на проджа́ла дава́ манушы́тко ро́до, пака саро́ дава́ кэрэ́лапэ кэ ко́нцо/кэ яго́ро (сполнинэлапэ).</verse>
				<verse number="31">Болыбэ́н и пхув проджа́на, а лава́ Мирэ́ на проджа́на.</verse>
				<verse number="32">Нико́н на джинэ́ла ни дывэ́с, ни мардо́ (шту́нда), ке́ли дава́ саро́ явэ́ла, ни болыбна́скирэ Янго́лы, ни Чхаво́ – а екх Дад джинэ́ла.</verse>
				<verse number="33">Дыкхэ́н, и ракхэ́нпэ и мангэ́нпэ Дэвлэ́скэ: пал-дова́ со тумэ́ на джинэ́на, ке́ли дасаво часо явэ́ла.</verse>
				<verse number="34">Дава́ сашты́ (можна) тэ примеринэс манушэ́са, саво́ гия́ дро даратуно дром. Ёв ячкирэ́ла пэ́скиро кхэр, соб (кай) тэ придыкхэн писха́рья. Кажнонэ́скэ писхари́скэ ёв дэ́ла задыибэн, а одолэ́скэ, саво́ сыс тэрдо́ пашы́л по́рта, припхэндя́ тэ дыкхэ́л ракхунэс (пильнэс).</verse>
				<verse number="35">Адя́кэ и тумэ́: “Дыкхэ́н, на совэн!” Пал-дова́ со тумэ́ на джинэ́на, ке́ли рисёла кхэрэ́скиро хула́й: могинэ́ла дрэ паш рат, ци сыр пробагала башно, ци пэ зло́ко;</verse>
				<verse number="36">соб (кай), ке́ли ёв явэ́ла, тэ на заухтылэл тумэн, со тумэ́ сан сутэ́.</verse>
				<verse number="37">И дова́, со Мэ ракира́ва тумэ́нгэ, ракира́ва сарэ́нгэ: ракхэ́нпэ!”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="14">
				<verse number="1">Пир дуй дывэса́ явэ́лас свэ́нко Патради́ и Апреснокэнгиро; раша́нгирэ барыдыра́ и лылвари́тка дыкхнэ́ ракхибны́ткэс, сыр тэ ухтылэ́н Исусо́с фрэнтымаса и тэ мулякирэ́н Лэс.</verse>
				<verse number="2">“Нэ пэ свэ́нко Патради́ дава́ нашты́ тэ кэра́с нисыр, – ракирдэ́ ёнэ машки́р пэ́стэ, – мануша́ могинэ́на тэ ґаздэ́н бу́нто.”</verse>
				<verse number="3">Ке́ли Ису́со сыс дрэ Вифания, Ёв сыс бэшто́ пал сками́нд дро кхэр кэ Си́моно Проказытконэскиро, и дро кхэр загия́ джувлы́ алибастрытконэ кхорэса (жбаноса) кучонэ́ макхибнаса, саво́ сыс кэрдо́ чачунэ́ нарданостыр. Ёй розмардя́ кхоро́ и лыя́ тэ чхувэ́л пэ шэро́ Исусо́скэ.</verse>
				<verse number="4">Вари-савэ́ сыкляибны́тка холясынэ, ракири́: “Палсо́ дасаво макхибнаскиро хасякирибэн!</verse>
				<verse number="5">Нау́што (ужэли) сыс нашты́ тэ бикнэл дава́ макхибэн буты́р сыр пал триншэла́ динарии и тэ роздэн ловэ́ богэнгэ.” И ёнэ ракирдэ́ холя́са ла́кэ.</verse>
				<verse number="6">Нэ Ису́со пхэндя́: “Мэкэ́н ла, со тумэ́ кэрэ́на пхаро́ ла́кэ. Ёй кэрдя́ лачхо́ рэ́ндо ваш Ма́нгэ.</verse>
				<verse number="7">Боги исын ўса́ды (сак) пашы́л тумэ́ндэ и тумэ́ могинэ́на тэ дзн васт лэ́нгэ, ко́ли тумэ́нгэ исын пир ило́, а Мэ на ява́ва ўса́ды (сак) тумэ́нца.</verse>
				<verse number="8">Ёй кэрдя́, со сыс сашты́ дрэ ла́кири зор, ёй англэды́р помакхця Мирэ́ маса́ кэ гараибэн.</verse>
				<verse number="9">Чачэс, Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: кай бы тэ на явэ́л тэ пхэнэлпэ лав далэ́ Евангелиятыр пир саро́ свэ́то, дро рипирибэ́н пал адалятэ джувля́тэ явэ́на тэ ракирэ́н пал дова́, со ёй кэрдя́.”</verse>
				<verse number="10">И Юда Искариото, екх дэшудуендыр сыкляибнытконэндыр, гия́ тэды кэ раша́нгирэ барыдыра́ тэ здэл Исусо́с.</verse>
				<verse number="11">И ке́ли ёнэ шундлэ́ дава́, ёнэ адя́кэ обрадындлэпэ и дынэ́ лав тэ дэн ловэ́ лэ́скэ. И ёв лыя́ тэ родэ́л ваканцыя (случаё), соб (кай) тэ здэл Исусо́с.</verse>
				<verse number="12">Дро пэ́рво ж дывэ́с Апреснокэнгиро Свэ́нко, ке́ли чхинэнас Патрадитконэ бакрорэс, сыкляибны́тка ракирэ́на Лэ́скэ: “Кай Ту́кэ исын пир ило́, соб (кай) амэ тэ джас и тэ кэра́с Ту́кэ патрадитко сками́нд?”</verse>
				<verse number="13">Ису́со бичхавэ́ла дуе́н лэ́ндыр и ракирэ́ла: “Джа́н дро фо́ро; и тумэ́ дыкхэ́на манушэ́с пирьяса пане́са, джа́н пал лэ́стэ,</verse>
				<verse number="14">и заджа́н дро кхэр, дро саво́ ёв заджа́ла, и пхэнэ́н кхэритконэ́ хула́скэ: “Сыклякирибна́скиро пхучэла: кай явэ́ла шту́ба, соб (кай) Мэ Пэ́скирэ сыкляибнытконэ́нца тэ хав Патради́?”</verse>
				<verse number="15">Ёв тумэ́нгэ сыкавэ́ла упратуны бари шука́р шту́ба; одо́й кэрэ́н сками́нд ваш амэ́нгэ”.”</verse>
				<verse number="16">Сыкляибны́тка Лэ́скирэ гинэ́, явнэ́ дро фо́ро; саро́ сыс адя́кэ, сыр пхэндя́ лэ́нгэ Ису́со, и ёнэ кэрдэ́ патрадитко сками́нд.</verse>
				<verse number="17">И ке́ли яця́ бэльвэ́ль, Ёв явдя́ дэшудуе́ сыкляибнытконэ́нца.</verse>
				<verse number="18">И ке́ли ёнэ сыс бэштэ́ пал сками́нд и ханас, Ису́со пхэндя́: “Чачэс, Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: екх тумэ́ндыр здэла Ман, саво́ ха́ла Ма́нца.”</verse>
				<verse number="19">Сыкляибны́тка пынэ́ дро ду́хо (фа́но), и лынэ́ тэ пхучэ́н екх палэ екхэ́стэ: “Чачэс, дава́ на мэ, Раё Дэ́вла?”</verse>
				<verse number="20">“Екх дэшудуендыр”, – пхэндя́ Ису́со, – “одова́, кон кхэтанэ́ Ма́нца макинэла дро чаро́.</verse>
				<verse number="21">Чхавэ́скэ Манушэскирэскэ проджалапэ тэ мэнчынэлэпэ, сыр дава́ сыс анги́л пхэндло́, а би́да кодолэ́ манушэ́скэ, саво́ здэла Чхавэ́с Манушэскирэс! Фэды́р явэ́лас ваш лэ́скэ тэ на бияндёл.”</verse>
				<verse number="22">Ке́ли ёнэ ханас, Ису́со лыя́ маро́, парикирдя Дэвлэ́скэ пал лэ́стэ, пхагирдя́ лэс, дыя́ лэ́нгэ, ракири́: “Лэн, хан; акэ, исын Мирэ́ маса́.”</verse>
				<verse number="23">И ке́ли Ёв лыя́ тахта́й (чаша), пхэндя́ парикирибэн Дэвлэ́скэ, дыя́ лэ́нгэ и ёнэ сарэ́ пинэ́ лэ́стыр.</verse>
				<verse number="24">“Акэ, исын Миро рат завето́скиро, саво́ прочхудо пал бутэндэ”, – пхэндя́ Ёв лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="25">“Чачэс, Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: Мэ на ява́ва тэ пья́в буты́р аплодо винаградоскирэ хрустостыр анги́л дова́ дывэ́с, ке́ли Мэ ява́ва тэ пья́в нэви́ мол (вино) дро Дэвлэ́скиро Кралипэ́н.”</verse>
				<verse number="26">И ке́ли ёнэ збагандлэ шардытко гилы́ Дэвлэ́скэ, тэды гинэ́ пэ Оливи́тко Бэ́рга.</verse>
				<verse number="27">“Сарэ́ тумэ́ Ма́ндыр отпэрэна”, – ракирэ́ла лэ́нгэ Ису́со, – палдава́ исын чхиндло́: ‘Мэ хасякира́ва Чхупнарис и роспрастанапэ бакря́;’</verse>
				<verse number="28">нэ пало́ дава́, ке́ли Мэ отджидёвава, Мэ сыгэды́р тумэ́ндыр ява́ва дрэ Галиле́я.’”</verse>
				<verse number="29">Нэ Пэ́три жа пхэндя́ Лэ́скэ: “И ко́ли сарэ́ Ту́тыр отпэрэна-мэ никели дава́ на кэра́ва.”</verse>
				<verse number="30">Тэды ракирэ́ла Лэ́скэ Ису́со: “Чачэс, Мэ ракира́ва Ту́кэ, со ададывэ́с бэльвэлякиро, анги́л дова́, сыр башно пробагала дуй мо́лы, ту трин мо́лы отпхэнэсапэ Ма́ндыр.”</verse>
				<verse number="31">А Пэ́три ишчо (инкэ́) буты́р патякирэлас: “И ко́ли ма́нгэ явэ́ла трэй тэ мэрав Ту́са, мэ на отпхэнавапэ Ту́тыр.” И сарэ́ сыкляибны́тка ракирдэ́ дова́-паць.</verse>
				<verse number="32">И ёнэ явнэ́ пэ штэ́то, саво́ кхарэ́лапэ Гефсимания и Ису́со пхэндя́ сыкляибнытконэ́нгэ: “Бэшэ́н кадай, пака Мэ джа́ва тэ мангавпэ Дэвлэ́скэ.”</verse>
				<verse number="33">И лыя́ Ёв пэ́са Пэтрис, Яково́с и Ианос, и обухтылдя Лэс бари дар и смэнтныма.</verse>
				<verse number="34">“Миро ило́ исын пхэрдо́ мэрибнытконэ дара́са”, – ракирэ́ла Ёв лэ́нгэ, – “явэ́н ада́й, и ракхэ́нпэ [на совэн-р.с.].”</verse>
				<verse number="35">И Ёв отгия́ на́бут анги́л, и пыя́ мо́са пэ пхув, мангдя́пэ Дэвлэ́скэ, соб (кай), ко́ли сашты́ (можна), тэ проджал (накхэл) дрэ риг Лэ́стыр дава́ мардо́ (шту́нда);</verse>
				<verse number="36">и Ёв ракирдя́: “Авва, Да́до! Ту саро́ могинэ́са. Лы́джа дава́ тахта́й (чаша) дрэ риг Ма́ндыр; а мэк тэ на явэ́л адя́кэ, сыр Ма́нгэ исын пир ило́, а сыр исын Ту́кэ пир ило́.”</verse>
				<verse number="37">И Ису́со явэ́ла палэ и латхэ́ла, со ёнэ исын сутэ́, и ракирэ́ла Пэтрискэ: “Симоне, ту сан суто́? Нау́што ту на могиндян екх мардо́ тэ ракхэспэ [тэ на совэс-р.с.]?</verse>
				<verse number="38">Ракхэ́нпэ (на совэн) и мангэ́нпэ Дэвлэ́скэ, соб (кай) тэ на поддэнпэ дро пропатакирибэн; ду́хо (фа́но) исын састо́, а маса́ исын бизорья́кирэ.”</verse>
				<verse number="39">Ису́со гия́ и ишчо (инкэ́) мо́ло мангдя́пэ Дэвлэ́скэ долэ́-паць мангипнаса (патерьяса).</verse>
				<verse number="40">И нэвэ́стыр Ёв рисия́ и латхя́, со ёнэ сыс сутэ́, пал-дова́ со лэ́нгирэ якха́ сыс зачхакирдэ и ёнэ на джиндлэ́, со Лэ́скэ тэ отпхэнэн.</verse>
				<verse number="41">Рисии кэ ёнэ дро три́то мо́ло, Ёв пхэндя́ лэ́нгэ: “Тумэ́ уса́ сан сутэ́ и откхинёна. Ухты́лла (до́си)! Мардо́ явдя́: дыкхэ́н, Чхавэ́с Манушэскирэс здэна дрэ грэхитконэ́-манушэ́нгирэ васта́.</verse>
				<verse number="42">Уштэ́н, джа́са! Акэ, ужэ сарэ́са пашы́л исын кодова́, кон здэла Ман!”</verse>
				<verse number="43">И пака Ёв ишчо (инкэ́) ракирдя́, явэ́лас Юда, екх дэшудуендыр, и сыс лэ́са бут мануша́ курталэнца и килэнца, савэ́н бичхадэ́ раша́нгирэ барыдыра́, лылвари́тка и годэпхурэ́.</verse>
				<verse number="44">Здыибнари доракирдяпэ лэ́нца пал шпэ́ра (знако): “Кадава́, Конэ́с мэ чамудава, исын Ёв; закэдэн Лэс и лыджа́н тэл ракхибэн.”</verse>
				<verse number="45">И екха́тыр подги́я ёв кэ Ису́со, ракири́: “Добридим, Равви!” И чамудя Лэс.</verse>
				<verse number="46">И ёнэ чхудэ́ васта́ пэ Лэ́стэ и ухтылдэ́ Лэс.</verse>
				<verse number="47">Екх манушэ́ндыр, саво́ сыс тэрдо́ ада́й, выухтылдя курта́ла пэ́скири и чингирдя ла́са раша́нгирэ барыдырэскирэ писхари́с и отчингирдя лэ́скэ кан.</verse>
				<verse number="48">Ису́со отпхэндя́ лэ́нгэ: “Сыр пэ розмарибнаристэ тумэ́ выгинэ́ курталэнца и килэнца тэ лэн Ман?</verse>
				<verse number="49">Мэ кажно дывэ́с со́мас бэшто́ тумэ́нца и сыклякирдём дрэ Кхангири́ и тумэ́ на лынэ́ Ман; нэ мэк тэ сполнинэ́лпэ Чхиныбэ́н.”</verse>
				<verse number="50">И сарэ́ сыкляибны́тка мэкнэ́ Лэс и нашнэ́ криг.</verse>
				<verse number="51">А екх тэрно́ ману́ш сатаки джа́лас пал Лэ́стэ: пэ лэ́стэ сыс екх цэ́рга пэ псикэ́ и ёнэ ухтылдэ́ лэс.</verse>
				<verse number="52">Нэ ёв вырискирдяпэ лэ́ндыр криг и насця одотхы́р нанго (дрэ екх цэ́рга).</verse>
				<verse number="53">И яндлэ́ Исусо́с кэ пэ́рво раша́нгиро барыдыро́: и скэдынэ́пэ сарэ́ раша́нгирэ барыдыра́, годэпхурэ́ и лылвари́тка.</verse>
				<verse number="54">И Пэ́три джа́лас дура́л пал Лэ́стэ дурипнастыр кэ пэрвонэ́-раша́нгирэ барыдырэскири грэ́да (дво́ро); и ёв бэсця́ слугэ́нца (дынарье́нца) и татёлас пашы́л яг.</verse>
				<verse number="55">Рашая́ и саро́ Синедрионо родынэ допхэныбэ́н пэ Исусо́стэ, соб (кай) тэ мулякирэ́н Лэс, нэ ёнэ на могиндлэ́ нисо́ тэ латхэ́н.</verse>
				<verse number="56">Бут якхи́тка (свидетели) ракирдэ́ хоханэ́с пэ Лэ́стэ, нэ лэ́нгиро допхэныбэ́н на зджаласпэ дро чачипэ́н.</verse>
				<verse number="57">И вари-савэ́ уштэнас и допхэнэнас хоханэ́с пэ Лэ́стэ, ракири́:</verse>
				<verse number="58">“Амэ шундя́м, сыр Ёв ракирдя́: ‘Мэ роспхагирава дая́ Кхангири́, сави́ кэрдэ́ мануша́, и палэ трин дывэса́ ґазда́ва яви́р кхангири́ би манушэ́нгирэ вастэнгиро?’”</verse>
				<verse number="59">Нэ и дасаво лэ́нгиро допхэныбэ́н на зджаласпэ дро чачипэ́н.</verse>
				<verse number="60">Тэ́ньци пэ́рво раша́нгиро барыдыро́ уштыя́ и пхуця́ Исусо́стыр: “Ту со на отпхэнэса нисо́? Со адалэ́ мануша́ допхэнэна пэ Ту́тэ!”</verse>
				<verse number="61">Нэ Ису́со сыс штыл. Пэ́рво раша́нгиро барыдыро́ нэвэ́стыр пхуця́ Лэ́стыр: “Ци, чачо́, Ту сан Христо́со, Чхаво́ Бахтякирдэ Дэвлэ́скиро?”</verse>
				<verse number="62">“Мэ сом”, – отпхэндя́ Ису́со, – и тумэ́ дыкхэ́на Чхавэ́с Манушэскирэс, сыр Ёв явэ́ла тэ бэшэ́л пир чачо́ васт зорья́тыр, ке́ли Ёв явэ́ла пэ болыбна́скирэ о́блоки.”</verse>
				<verse number="63">Тэды пэ́рво раша́нгиро барыдыро́ роскусця пэ́скирэ урибэна́ и пхэндя́: “Савэ амэ́нгэ ишчо (инкэ́) акана́ трэй якхи́тка?</verse>
				<verse number="64">Тумэ́ ж шундлэ́ тэлякирибэн пэ Дэвлэ́стэ? Со тумэ́ пэ дава́ пхэнэ́на?” Сарэ́ приґалынэ, со Ису́со сыс банго́, соб (кай) тэ мулякирэ́н Лэс.</verse>
				<verse number="65">Тэ́ньци вари-савэ́ лынэ́ тэ чунгардэн пэ Лэ́стэ; Исусо́скэ запхандлэ якха́, лынэ́ тэ марэ́н пир шэро́ бурныкэнца (ладошкэнца) и ракирдэ́: “Уґалёв!”; и слу́ги (дына́рья) мардэ́ Лэс пир муй.</verse>
				<verse number="66">Ке́ли Пэ́три сыс тэла́л пэ грэ́да (пэ дво́ро), подги́я пашылэды́р екх пэрвонэ́-раша́нгирэ барыдырэскирэ дынарицэндыр.</verse>
				<verse number="67">Ёй дыкхця́ Пэтрис, сыр ёв татёлас пашы́л яг, ракхибны́ткэс дыкхця́ пэ лэ́стэ и пхэндя́: “Ту жа са́нас адалэса Исусо́са Назаретостыр?”</verse>
				<verse number="68">Нэ Ёв отпхэндяпэ: “Мэ сарэ́са на джино́м (на джина́в), пал со ту ракирэ́са”, – пхэндя́ ёв и гия́ яври́ кэ по́рта; и башно пробагандя.</verse>
				<verse number="69">Джувлы́-дына́рица нэвэ́стыр лыя́ тэ ракирэ́л манушэ́нгэ, савэ́ сыс тэрдэ́: “Кадава́ исын екх лэ́ндыр.”</verse>
				<verse number="70">Нэ Пэ́три нэвэ́стыр отпхэндяпэ. На́бут коригэды́р (позжэды́р) мануша́, савэ́ сыс тэрдэ́ одо́й, пхэндлэ́ Пэтрискэ: “Нэ, усае́кх, ту ж сан лэ́ндыр, ту ж адя-паць сан Галилеянино.”</verse>
				<verse number="71">Пэ́три лыя́ тэ кошэл пэс, и тэ совлахал: “Над, мэ на джино́м кадалэ́ Манушэ́с, пал Савэ́стэ тумэ́ ракирэ́на.”</verse>
				<verse number="72">Акэ, тэды башно пробагандя яви́р мо́ло, и Пэ́три пририпирдя Исусо́скирэ лава́: “Англэды́р, сыр пробагала башно дуй мо́лы, ту трин мо́лы отпхэнэсапэ Ма́ндыр.” И ёв лыя́ тэ ровэл.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="15">
				<verse number="1">И екха́тыр (сра́зу) пэ зло́ко, сыр яця́ дывэ́с, раша́нгирэ барыдыра́ годэпхурэнца и лылваритконэнца и саро́ Синедрионо пириракирдэ дава́ рэ́ндо, пхандлэ Исусо́с и лыджинэ́ Лэс кэ Пила́то.</verse>
				<verse number="2">Пила́то пхуця́ Лэ́стыр: “Ту сан Кра́ли Юдэ́нгиро?” Ису́со отпхэндя́, – “адя́кэ, сыр ту ракирэ́са.”</verse>
				<verse number="3">Раша́нгирэ барыдыра́ бангякирэнас зоралэ́с Исусо́с.</verse>
				<verse number="4">Пила́то нэвэ́стыр пхуця́ Лэ́стыр: “Со́скэ Ту нисо́ на отпхэнэса? Нэ, шун, сыр бут бангипэна ёнэ ракирэ́на пэ Ту́тэ?”</verse>
				<verse number="5">Нэ Ису́со усае́кх нисо́ пэ дава́ на пхэндя́, и дава́ древа́н дивиндя Пилатос.</verse>
				<verse number="6">Пэ свэ́нко Пила́то отмэкэлас екхэ манушэ́с штарибнастыр (бэшыбнастыр) пир манушэ́нгиро мангипэ́н.</verse>
				<verse number="7">Дро штарибэ́н дро дова́ часо сыс бэшто́ Варава явирэ манушэ́нца, савэ́ ґаздынэ́ бу́нто и замардэ́ манушэ́с.</verse>
				<verse number="8">И мануша́ гинэ́ упрэ́ и лынэ́ тэ мангэ́н Пилатос пал дава́, со ёв саро́ мо́ло кэрэ́лас ваш лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="9">И Пила́то отпхэндя́ лэ́нгэ, ракири́: “Ко́ли тумэ́нгэ исын пир ило́, то мэ отмэка́ва тумэ́нгэ Крали́с Юдэнгирэс?</verse>
				<verse number="10">Пила́то ж джиндя́, со рашая́ здынэ Исусо́с лэ́скэ зэвлыныпнастыр.</verse>
				<verse number="11">Нэ раша́нгирэ барыдыра́ подракирдэ манушэ́н тэ мангэ́н Пилатостыр тэ отмэкэ́л лэ́нгэ фэды́р Варавас.</verse>
				<verse number="12">Нэ Пила́то нэвэ́стыр отпхэндя́ лэ́нгэ: “Со ж Ма́нгэ тэ кэра́в Адалэса, Конэ́с тумэ́ кхарэ́на “Кра́ли Юдэ́нгиро?”</verse>
				<verse number="13">“Примар Лэс пэ трушу́л!”, – задынэ го́дла нэвэ́стыр ёнэ.</verse>
				<verse number="14">Нэ Пила́то пхэндя́ лэ́нгэ: “Саво́ ж чорипэ́н Ёв кэрдя́?” А ёнэ ишчо (инкэ́) зоралэды́р дынэ́ го́дла: “Примар Лэс пэ трушу́л!”</verse>
				<verse number="15">Пила́то ж ваш дова́, соб (кай) тэ кэрэ́л манушэ́нгэ пир ило́, отмэкця́ Варавас, а Исусо́с отдыя́ тэ марэ́н чупняса, тэ́ньчи тэ примарэн пэ трушу́л.</verse>
				<verse number="16">Халадэ́ лыджинэ́ Исусо́с дрэ претория и кхардэ́ кхэтанэ́ пхэрдо́ халадэ́нгиро полко.</verse>
				<verse number="17">Ёнэ уридэ́ Лэс дрэ пурпурно мантия, скхудэ пхусадытконэ церновникостыр вя́нка и уридэ́ пэ Лэ́скиро шэро́.</verse>
				<verse number="18">И ёнэ лынэ́ тэ дэн го́дла: “Яв джидо́, Кра́лё Юдэ́нгиро!”</verse>
				<verse number="19">Ёнэ мардэ́ Лэс трасцинитконэ дэстэса пир шэро́ и чунгардынэ пэ Лэ́стэ, пэрэнас пэ чанга́ анги́л Лэ́стэ и клонинэнаспэ.</verse>
				<verse number="20">И ке́ли ёнэ высандлэ холямэс Лэс, ёнэ злынэ Лэ́стыр пурпурно мантия, уридэ́ Лэс дро Лэ́скиро урибэ́н, и лыджинэ́ Лэс пэ трушу́л тэ примарэн.</verse>
				<verse number="21">И ёнэ зачхудэ вари-савэ́ Симонос Кириянинос, Руфоскирэ и Лександроскирэ дадэ́с, саво́ джа́лас фэлдатыр, тэ лыджа́л Лэ́скиро трушу́л.</verse>
				<verse number="22">И ёнэ яндлэ́ Исусо́с пэ штэ́то, саво́ кхарэ́лапэ “Голгофа”, со значынэ́ла “Чэрепо.”</verse>
				<verse number="23">Ёнэ дэ́нас Лэ́скэ тэ пьел мол (вино), змешындлы миро́са, нэ Ёв отпхэндяпэ.</verse>
				<verse number="24">Ке́ли ёнэ примардэ Лэс пэ трушу́л, ёнэ роскэрдэ (росчхудэ) урибэ́н Лэ́скиро машки́р пэ́стэ пир жре́биё, конэ́скэ со тэ лэл.</verse>
				<verse number="25">Сыс три́то мардо́ (шту́нда), ке́ли ёнэ примардэ Лэс.</verse>
				<verse number="26">Пэ пхал, кай чхинэна бангипэн, сыс чхиндло́: “Кра́ли Юдэ́нгиро.”</verse>
				<verse number="27">И ёнэ примардэ пэ трушу́л пашы́л Лэ́стэ дуе розмарибнарьен, екхэ́с чачэ́ рига́тыр, явирэ́с зэрвонэ (левонэ) рига́тыр.</verse>
				<verse number="28"></verse>
				<verse number="29">И мануша́, савэ́ проджанас пашы́л Лэ́стэ, кунинэнас шэрэнца и ракирдэ́ налачхэ́ лава́: “Ту ж кадава́ сан, Саво́ роспхагирэлас Кхангири́ и пир трин дывэса́ ґаздэсас ла нэвэ́стыр!</verse>
				<verse number="30">Ракх Кокоро́ Пэс, джа́ тэлэ́ трушулэстыр.”</verse>
				<verse number="31">Адя́кэ-паць раша́нгирэ барыдыра́, кхэтанэ́ лылваритконэнца, сандлэпэ холямэс Лэ́стыр, ракири́: “Явирэ́н Ёв зракхэлас, а Ёв на могинэ́ла Кокоро́ Пэс тэ зракхэ́л!</verse>
				<verse number="32">Мэк дава́ Христо́со, Кра́ли Юдэ́нгиро, тэ джал тэлэ́ трушулэстыр, соб (кай) амэ́нгэ тэ дыкхас, и тэ упатяс дрэ Лэ́стэ.” И розмарибнарья, савэ́ сыс примардэ Исусо́са, адя́кэ-паць ладжакирэнас Лэс.</verse>
				<verse number="33">И дро шо́вто мардо́ (шту́нда) яця́ калыпэ́н пир сари́ пхув и рикирдяпэ кэ еня́то (биекхэ́скиро дэ́што) мардо́ (шту́нда).</verse>
				<verse number="34">Дро еня́то мардо́ дывэсэ́ Ису́со дыя́ го́дла зоралэ́с Юдыткэс: “Элои́, Элои́ лама савактани?” Со значынэ́ла Романэс: “Дэ́вла Миро, Дэ́вла Миро, со́скэ Ту мэкцян Ман?”</verse>
				<verse number="35">И вари-савэ́ кодолэ́ манушэ́ндыр, савэ́ сыс тэрдэ́ ада́й, ке́ли ёнэ шундлэ́ дава́, лынэ́ тэ ракирэ́н: “Шунэ́н, Ёв кхарэ́ла Илияс.”</verse>
				<verse number="36">Нэ екх лэ́ндыр подпрастандыя пашылэды́р, киндякирдя гупка дро молитко уксусо, уридя ла пэ кашт и подыя тэ пьел Исусо́скэ; ракири́: “Ужакирэн. Дыкхаса, сыр явэ́ла Или́я тэ злэл Лэс.”</verse>
				<verse number="37">Ису́со ж, дыя́ го́дла зоралэ́с и мыя́.</verse>
				<verse number="38">Шы́рма дрэ Кхангири́ розрискирдяпэ самонэ упралэстыр кэ пхув.</verse>
				<verse number="39">А шэлэнгиро барыдыро́, саво́ сыс тэрдо́ анги́л Исусо́стэ, шундя́ Лэ́скири годлыма и дыкхця́, сыр Ёв мыя́, пхэндя́: “Адава́ ману́ш, чачэс, сыс Дэвлэ́скиро Чхаво́!”</verse>
				<verse number="40">Дрэ риг сыс тэрдэ́ джувля́ и дыкхэнас дурипнастыр: машки́р лэ́ндэ сыс Мари́я Магдалина, Мари́я, дай Тыкнэдырэскири Яковоскири и Иосияскири, Саломия,</verse>
				<verse number="41">дава́ сыс адалэ́ джувля́, савэ́ джа́нас пал Исусо́стэ дрэ Галиле́я и дынариндлэ́ Лэ́скэ; одо́й сыс бут яви́р джувля́, савэ́ явнэ́ кхэтанэ́ Лэ́са дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="42">И сыр явдя́ бэльвэ́ль, дава́ сыс парастиви́н (пятница) – дава́ дывэ́с, саво́ джа́ла анги́л са́вато (субо́та),</verse>
				<verse number="43">явдя́ Ёза Аримафеятыр. Ёв сыс патывало ману́ш дро сэ́ндо, саво́ ужакирдя Кралипэ́н Дэвлэ́скиро. Ёв муршканэ́с подги́я кэ Пила́то и мангдя́ тэ дэл лэ́скэ Исусо́скиро тру́по.</verse>
				<verse number="44">Пила́то здивиндяпэ, со Ису́со ужэ мыя́, кхардя́ шэлэнгирэ барыдырэ́с, пхуця́ лэ́стыр: “Ци ґара́ Ёв мыя́?”</verse>
				<verse number="45">Сыр Пила́то уджиндя́ шэлэнгирэ барэдырэстыр, тэды отдыя́ тру́по Ёза́скэ.</verse>
				<verse number="46">Ёза киндя похтан, злыя́ Исусо́скиро тру́по; обкрэнцындя Лэс жужэ́ похтанэса и чхудя́ дрэ копли́ца, вычингирды дрэ ска́ла, и прирадя бар кэ загиибэ́н дрэ копли́ца.</verse>
				<verse number="47">Мари́я Магдалина и Мари́я, дай Йосияскири, дыкхнэ́, карик Исусо́с чхудэ́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="16">
				<verse number="1">А ке́ли прогия́ са́вато (субо́та), Мари́я Магдалина, Мари́я дай Яковоскири и Саломия, киндлэ ароматытка чарья́, соб (кай) тэ джа́н тэ макхэн Исусо́скиро тру́по.</verse>
				<verse number="2">Пэ зло́ко, дро пэ́рво куркэскиро дывэ́с, сыр уштыя́ кхам, ёнэ гинэ́ кэ маґила.</verse>
				<verse number="3">Пир дром ёнэ ракирдэ́ машки́р пэ́стэ: “Кон да амэ́нгэ отрискирэла криг бар пашы́л загиибэ́н дрэ копли́ца?</verse>
				<verse number="4">А ке́ли ёнэ придыкхнэпэ, дыкхэ́на, со бар отрискирдо криг, а бар сыс древа́н баро́.</verse>
				<verse number="5">Ёнэ гинэ́ андрэ́ и дыкхнэ́ тэрнэ́ манушэ́с, саво́ сыс уридо́ дро саро́ парныпэн; ёв сыс бэшто́ пир чачи́ риг вударэндыр, и ёнэ страха́дынэ.</verse>
				<verse number="6">“На андыршан”, – ракирэ́ла ёв лэ́нгэ. “Тумэ́ родэ́на Исусо́с Назаретостыр, Савэс примардэ пэ трушу́л. Ёв отджидыя́! Лэс ада́й нанэ, дава́ исын штэ́то, кай Лэс чхудэ́.</verse>
				<verse number="7">Какана́ джа́н и пхэнэ́н Лэ́скирэ сыкляибнытконэ́нгэ и Пэтрискэ: “Ёв джа́ла анги́л тумэ́ндэ дрэ Галиле́я, одо́й тумэ́ Лэс и дыкхэ́на, сыр Ёв и пхэндя́ тумэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="8">Ёнэ выгинэ́ и дынэпэ тэ прастан маґилатыр, сыр пыя́ пэ лэ́ндэ бари дар и издраны; ёнэ никонэ́скэ нисо́ на пхэндлэ́, пал-дова́ со ёнэ дара́ндынэ.</verse>
				<verse number="9">Отджидыи дро пэ́рво куркэскиро дывэ́с, Ису́со сыкадыя́ анги́л Мариякэ Магдалинакэ, савья́тыр Ёв вытрадыя́ эфта́ налачхэ́ ду́хи (фаны).</verse>
				<verse number="10">Ёй гия́ и роспхэндя́ дава́ одолэ́нгэ, кон сыс Лэ́са и савэ́ ровэнас пал Лэ́стэ и пиридживэнас;</verse>
				<verse number="11">ке́ли ёнэ шундлэ́ пал дова́, со Ису́со исын джидо́ и, со ёй дыкхця́ Лэс, ёнэ на патяндынэ́.</verse>
				<verse number="12">Тэ́ньци Ису́со сыкадыя́ дро яви́р дыкхибэ́н дуенгэ лэ́ндыр пир дром, ке́ли ёнэ гинэ́ пал фо́ро.</verse>
				<verse number="13">Кадалэ́ дуй мануша́ рисинэ́ и роспхэндлэ́ явирэ́нгэ, нэ ёнэ и лэ́нгэ на патяндынэ́.</verse>
				<verse number="14">Тэ́ньци Ису́со сыкадыя́ дэшуекхэ сыкляибнытконэ́нгэ, савэ́ ханас пал сками́нд. Ёв выракирдя лэ́нгэ, со на ухты́лла (на́доси) лэ́ндэ патяибэ́н и лэ́нгиро ило́ исын пхаро́ дро дова́, со лэ́нгэ сыс на пир ило́ тэ патя́н одолэ́нгэ, савэ́ дыкхнэ́ Лэс коригэды́р (позжэды́р), сыр Ёв отджидыя́.</verse>
				<verse number="15">Ису́со пхэндя́ лэ́нгэ: “Джа́н пир саро́ свэ́то (лот) и пхэнэ́н лав Евангелиятыр кажнонэ́ джидэ́ создыибнаскэ.</verse>
				<verse number="16">Одолэ́, савэ́ патя́на и явэ́на тэ болэнпэ, явэ́на зракхнэ́. Нэ одолэ́, савэ́ на явэ́на тэ патя́н-явэ́на сэндиндлэ.</verse>
				<verse number="17">Патяибнаскирэ явэ́на тэ сыкавэ́н дасавэ́ ди́вы: ёнэ явэ́на Мирэ́ лавэ́са тэ традэ́н налачхэ́ ду́хи, ёнэ явэ́на тэ ракирэ́н пэ нэвэ чиба́ (чибья́);</verse>
				<verse number="18">ёнэ явэ́на тэ лэн сапэн вастэ́нца ци тэ пьен трута (отрава) и ни саво́ чорипэ́н на явэ́ла лэ́нгэ, ёнэ явэ́на тэ чхувэ́н васта́ пэ́скирэ пэ насвалэндэ, и кодолэ́ явэ́на тэ састён.”</verse>
				<verse number="19">И ке́ли Рай Дэвэ́л Ису́со пхэндя́ лэ́нгэ саро́, тэды Ёв сыс ґаздыно́ пэ болыбэ́н и бэсця́ пэ чачо́ васт Дэвлэ́стэ Дадэ́стэ.</verse>
				<verse number="20">И ёнэ выгинэ́ и роспхэндлэ́ лав усенде (везде), Рай Дэвэ́л сыс пашы́л лэ́нгирэ рэ́нды и Ёв допхэнэлас лэ́нгирэ лавэнгиро чачипэ́н знамение́нца (ґертыкэ́нца), савэ́ джа́нас ада́й жэ пал лэ́нгирэ лава́.</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="42">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Пал-дова́ со, сыр бут мануша́ ужэ лынэпэ тэ чхинэн роспхэныбэн пал дова́, со сыс машки́р амэ́ндэ и, со исын древа́н джиндло́ тумэ́нгэ,</verse>
				<verse number="2">ёнэ уджиндлэ́ манушэ́ндыр, савэ́ пэ́рва дыкхнэ́ дова́ пэ́скирэ якхэ́нца и служындлэ (дынариндлэ́) ваш Дэвлэ́скиро лав, адя́кэ ёнэ пирипхэндлэ амэ́нгэ.</verse>
				<verse number="3">Палдава́ здыяпэ и ма́нгэ, со явэ́ла мишто́ тэ чхинав ту́кэ, баро́ Теофиле, пало́ дова́, сыр мэ лачхэ́с розґалыём дава́ саро́ англыпна́стыр,</verse>
				<verse number="4">соб (кай) ту тэ джинэ́с чачипэ́н пал дова́, дро со тут сыклякирдэ́.</verse>
				<verse number="5">Дро долэ́ дывэса́, ке́ли Иродо сыс кра́ли пир Юдэ́я, дживдя́ екх раша́й пир лав Заха́рия Авияскирэ раша́нгирэ родо́стыр, пэ́скирэ ромня́са, Ароноскирэ родо́стыр пир лав Елизавета.</verse>
				<verse number="6">Ёнэ ж сыс дуйджинэ́ чачунэ́ анги́л Дэвлэ́стэ, рикирдэпэ кэ Дэвлэ́скирэ припхэныбэна́ и Зако́но.</verse>
				<verse number="7">Лэ́ндэ на сыс чхаворэ́, пал-дова́ со Елизавета на могиндя́ тэ биянэ́л, ёнэ дуйджинэ́ сыс пхурэ́ пир бэрша́.</verse>
				<verse number="8">И сыс адя́кэ: е́кхвар, ке́ли Заха́рия кэрдя́ пэ́скири буты́ сыр раша́й анги́л Дэвлэ́стэ, сыр сыс прилыно пэ́скирэ родо́стыр,</verse>
				<verse number="9">пал раша́нгиро доракирибэ́н пир жре́биё лэ́скэ трэиндя́ тэ заджа́л дрэ Кхангири́ и тэ тхувлякирэл гудлэ́ смолэнца ладаностыр,</verse>
				<verse number="10">и сарэ́ мануша́ мангнэпэ Дэвлэ́скэ яври́ дро дава́ часо, ке́ли сыс тхувлякирибэн гудлэ́ смоласа.</verse>
				<verse number="11">И сыкадыя́ Захарияскэ Дэвлэ́скиро Янго́ло, саво́ сыс тэрдо́ пир чачи́ (право) риг тхувитконэ (кадилытконэ) алтарёстыр.</verse>
				<verse number="12">Заха́рия страхадыя, ке́ли дыкхця́ лэс, и дар пыя́ пэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="13">Нэ Янго́ло пхэндя́ Лэ́скэ: “На андырша, Заха́рия, пал-дова́ со Дэвэ́л шундя́ тыро́ мангипэ́н, и тыри́ ромны́ биянэ́ла чхавэ́с, и ту дэ́са лав Лэ́скэ Иа́но.</verse>
				<verse number="14">И явэ́ла ту́кэ бари ра́дыма и весёлыма (лош), и бут мануша́ явэ́на тэ радынэ́нпэ лэ́скирэ бияныпнастыр.</verse>
				<verse number="15">Пал-дова́ со ёв явэ́ла баро́ анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, и ёв на явэ́ла тэ пьел мол (вино) и зоралэ́ пибэна, и Свэ́нто Ду́хо (Фа́но) явэ́ла дрэ лэ́стэ ада́й жэ, сыр ёв бияндёла,</verse>
				<verse number="16">и ёв рискирэ́ла палэ кэ Лэ́нгиро Рай Дэвэ́л бутэн Израилёскирэ чхавэ́н.</verse>
				<verse number="17">И ёв явэ́ла анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ, зорья́са и духо́са сыр Или́я, и ёв кэрэ́ла рама́не (миро) машки́р дадэндэ и чхавэ́ндэ, рискирэ́ла пэ чачуно́ дром кодолэ́н, савэ́ на кандэ́на Дэвлэ́с, соб (кай) тэ скэдэл манушэ́н ваш Ра́скэ-Дэвлэ́скэ.”</verse>
				<verse number="18">И Заха́рия пхэндя́ Янголоскэ: “Сыр ма́нгэ тэ джина́в, со адя́кэ явэ́ла? Мэ сом пхуро́, и мири́ ромны́ исын ужэ дрэ бэрша́.”</verse>
				<verse number="19">И Янго́ло отпхэндя́ Лэ́скэ: “Мэ сом Гавриило, мэ сом тэрдо́ пашы́л Дэвлэ́стэ. Ёв бичхадя́ ман тэ пхэна́в ту́кэ и тэ янав ту́кэ дава́ бахтало́ лав,</verse>
				<verse number="20">и, ґа́да, ту явэ́са штыл и ту на дэ́са ра́да (на змогинэса) тэ ракирэ́с анги́л дова́ дывэ́с, ке́ли саро́ дава́ кэрэ́лапэ, пал-дова́ со ту на патяндыян Мирэ́ лавэнгэ, савэ́ кэрэ́напэ кэ ко́нцо / яго́ро дро пэ́скиро часо.</verse>
				<verse number="21">И мануша́ ужакирдэ Захарияс и дивиндлэ́пэ пэ дава́, со ёв ґара́ (длу́гэс) на джа́лас яври́ Кхангирья́тыр.</verse>
				<verse number="22">Ке́ли ёв выгия́ яври́, ёв на дыя́ ра́да тэ ракирэ́л, и ёнэ ґалынэ́, со сыс лэ́стэ дыкхибэ́н дро Кхангири́; и ёв сыкавэлас вастэ́нца и ёв яця́пэ немо (муто).</verse>
				<verse number="23">И ке́ли дывэса́ кончындлэпэ, дрэ савэ́ ёв лыджия́ мангипэ́н Дэвлэ́скэ, ёв рисия́ кхэрэ́.</verse>
				<verse number="24">И пало́ кадалэ́ дывэса́ э Елизавета, ромны́ лэ́скири яця́ пхари́, и гарадяпэ пандж чхона́ манушэ́ндыр, ракири́ пэ́скэ:</verse>
				<verse number="25">“Адя́кэ, Рай Дэвэ́л кэрдя́ ваш ма́нгэ”, – пхэндя́ ёй, – “Ёв, ґа́да, кэрдя́ лачхипэ́н ма́нгэ, соб (кай) Ёв тэ лэл криг ма́ндыр ладж анги́л манушэ́ндэ.”</verse>
				<verse number="26">Дро шо́вто чхон Дэвэ́л бичхадя́ Янголо́с Гавриилос кэ Галилеякиро фо́ро Назарето.</verse>
				<verse number="27">Кэ Патывалы́ Тэрны́ Джувлы́, сави́ сыс ангрустякирды (доракирды) тэ джал палоро́м пал муршэстэ пир лав Иосифо (Ёза), саво́ сыс Давидо́скирэ родо́стыр; Патываля Тэрня Джувля́ кхардэ́ Мари́я.</verse>
				<verse number="28">И Янго́ло загия́ кэ ёй, и пхэндя́ ла́кэ: “Добридим! Ту сан бахталы́ Дэвлэ́стыр! Дэвэ́л исын Ту́са!”</verse>
				<verse number="29">Ёй жа страхадыя далэ́ ракирибнастыр, и Ёй дыя́ годы́ пэ́скэ (думиндя) пал дова́; “Со ж далэ́ лава́ значынэна?”</verse>
				<verse number="30">И Янго́ло пхэндя́ ла́кэ: “На андырша, Мари́я, пал-дова́ со Ту латхян бахталыпэ́н Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="31">И Ту явэ́са пхари́, и биянэса Чхавэ́с, и Ту дэ́са лав Лэ́скэ Ису́со.</verse>
				<verse number="32">Ёв явэ́ла баро́, и Лэс лэ́на тэ кхарэ́н Чхавэ́са Най Вучэдырэскирэса, и Рай Дэвэ́л дэ́ла Лэ́скэ Давидо́скиро троно, Лэ́скирэ Дадэ́скиро;</verse>
				<verse number="33">и Ёв явэ́ла кра́ли пэ Яково́скирэ манушэ́ндэ пэ сарэ́ ве́ки; и Лэ́скиро Кралипэ́н на кончынэлапэ.”</verse>
				<verse number="34">Нэ Мари́я пхэндя́ Янголоскэ: “Сыр дава́ сашты́ (могинэ́ла) тэ явэ́л, ко́ли мэ на джина́в ромэс?”</verse>
				<verse number="35">И отпхэндя́ ла́кэ Янго́ло, пхэны: “Свэ́нто Ду́хо (Фа́но) зджа́ла пэ Ту́тэ, и зор Сарэвучэдырэскири учхакирэ́ла Тут; пал-дова́ со Свэ́нто Чхаво́, Саво́ бияндёла, явэ́ла тэ кхарэлпэ Дэвлэ́скиро Чхаво́.</verse>
				<verse number="36">И ишчо (инкэ́), сэмэ́нца Тыри́, Елизавета, яця́ пхари́ дрэ ла́кирэ пхурэ́ бэрша́; и ёй, савья́ джиндлэ́ сыр бичхаворэнгирья, какана́ исын пхари́ шо́вто чхон,</verse>
				<verse number="37">пал-дова́ со Дэвлэ́стэ нанэ нисо́, соб (кай) Ёв на дэ́лас бы ра́да (могинэлас) тэ кэрэ́л.</verse>
				<verse number="38">И пхэндя́ Мари́я: “Ѓа́да, мэ сом Дэвлэ́скири писхарица; мэк тэ явэ́л Ма́нгэ пир Тыро́ лав.” И Янго́ло гия́ криг ла́тыр.</verse>
				<verse number="39">Дрэ далэ́ дывэса́ Мари́я уштыя́ и гия́ сы́гэс пир бэргитко пхув кэ фо́ро дрэ Юдэ́я,</verse>
				<verse number="40">и ёй загия́ дро Захарияскиро кхэр и дыя́ “добридим” Елизаветакэ.</verse>
				<verse number="41">И сыс адя́кэ: ке́ли Елизавета шундя́, сыр Мари́я дыя́ “добридим” ла́кэ, тыкно́ бия́то тринскирдяпэ упрэ́ екх мо́ло дро ла́киро пэр, и тэды Свэ́нто Ду́хо (Фа́но) пхэрдякирдя́ ла, обрадындя пэс</verse>
				<verse number="42">и ёй зоралэ́с дыя́ го́дла и пхэндя́: “Ту сан бахтякирды машки́р джувлендэ, и бахтякирдо́ явэ́ла бия́то, савэ́с Ту биянэса!</verse>
				<verse number="43">И каты́р дава́ явдя́ ма́нгэ, со Ра́скирэ-Дэвлэ́скири Дай явдя́ кэ Мэ?</verse>
				<verse number="44">Пал-дова́, ке́ли мэ шундём, сыр Ту дыя́н “добридим” ма́нгэ, миро тыкно́ бия́то обрадындяпэ радыма́тыр дро миро пэр,</verse>
				<verse number="45">со бахталы́ исын Кодоя, Сави́ упатяндыя дро дова́, со дава́ явэ́ла чачунэ́с, сыр Рай Дэвэ́л пхэндя́ ла́кэ.”</verse>
				<verse number="46">И пхэндя́ Мари́я: “Миро ило́ барьякирэ́ла паты́в Ра́скэ-Дэвлэ́скэ,</verse>
				<verse number="47">и Миро ду́хо (фа́но) радынэ́лапэ пал Дэвлэ́стэ, Мирэ́ Зракхибнаристэ.</verse>
				<verse number="48">Со Ёв подыкхця́ ласкаса пэ Пэ́скирэ писхарицатэ, сави́ исын кандуны, пал-дова́ со далэ́ дывэсэ́стыр сарэ́ ро́ды явэ́на тэ кхарэ́н Ман “бахтякирды”;</verse>
				<verse number="49">пал барипэ́н, саво́ со кэрдя́ Ма́нгэ Зоралыпнаскиро Дэвэ́л, мэк тэ явэ́л свэ́нто Лэ́скиро лав,</verse>
				<verse number="50">И Лэ́скиро тангипэ́н явэ́ла пэ сарэ́ ро́ды, кон дарэ́ла Лэ́стыр.</verse>
				<verse number="51">Ёв кэрдя́ барэ́ бутя́ Пэ́скирэ мышчаса (вастэ́са), рострадыя одолэ́н, савэ́ исын пхутькирдэ́ и бут камэ́на дрэ пэ́скирэ илэ;</verse>
				<verse number="52">Ёв радя тэлэ́ зоралэн лэ́нгирэ тронэндыр и ґаздыя́ упрэ́ кандунэ манушэ́н;</verse>
				<verse number="53">Ёв чалякирдя чалэ́с бокхалэн, и мэкця́ криг барвалэн чхучэ́ вастэ́нца,</verse>
				<verse number="54">Ёв дыя́ васт (помогиндя) Израилёскэ, Лэ́скирэ дынари́скэ, соб (кай) тэ рипирэл Лэ́скиро тангипэ́н,</verse>
				<verse number="55">сыр Ёв дыя́ лав и кэрдя́ амарэ́ дадэ́нгэ, Авраамостыр кэ Лэ́скиро ро́до дрэ ве́ки.”</verse>
				<verse number="56">Мари́я сыс кэ ёй пашэ́ трин чхона́, и тэ́ньчи Ёй рисия́ дро Пэ́скиро Кхэр.</verse>
				<verse number="57">Ке́ли Елизаветакэ явдя́ часо тэ биянэ́л, ёй бияндя́ чхавэ́с.</verse>
				<verse number="58">И шундлэ́ ла́кирэ сусе́ды (кота́рья) и сэмэнцы, со Дэвэ́л сыс лачхо́ кэ ёй, и радындлэпэ кхэтанэ́ ла́са.</verse>
				<verse number="59">И сыс адя́кэ: ке́ли биятоскэ (муршорэскэ) сыс охто́ (бидуе́нгиро дэш) дывэса́, ёнэ явнэ́ тэ обчхинэн лэс, и ёнэ камлэ́ тэ кхарэ́н чхавэ́с “Заха́рия” пир дадэ́стэ,</verse>
				<verse number="60">нэ Елизавета, дай лэ́скири, пхэндя́: “Над, Лэ́скиро лав явэ́ла Иа́но.”</verse>
				<verse number="61">Ёнэ пхэндлэ́ ла́кэ: “Нанэ никонэ́с дро саро́ тыро́ ро́до, савэ́стэ исын дасаво лав.”</verse>
				<verse number="62">Ёнэ пхучнэ́ вастэ́нца лэ́скирэ дадэ́стыр, сыр ёв камдя́ тэ кхарэл чхаворэс.</verse>
				<verse number="63">Ёв мангдя́ пхалори тэ чхинэл, и чхиндя́ “Иа́но” лэ́скэ лав и сарэ́ ж дивиндлэ́пэ пэ дава́.</verse>
				<verse number="64">И екха́тыр Захарияскиро муй откэрдяпэ, лэ́скири чиб отпхандяпэ, и ёв лыя́ тэ ракирэ́л, и тэ шарэл Дэвлэ́с.</verse>
				<verse number="65">Мануша́, савэ́ дживдэ́ пашы́л одо́й, страха́дынэ, и сари́ бэргитко пхув Юдэ́я ракирдя́ пал дава́.</verse>
				<verse number="66">И сарэ́нгэ, кон шундя́ дава́, запыя дро ило́ и ёнэ ракирдэ́: “Со да явэ́ла долэ́ биятостыр?” Пал-дова́ со Дэвлэ́скиро васт сыс пэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="67">Свэ́нто Ду́хо (Фа́но) пхэрдякирдя́ Захарияс, лэ́скирэ дадэ́с, Саво́ лыя́ тэ ангилпхэнэл, ракири́:</verse>
				<verse number="68">“Бахтало́ исын Рай Дэвэ́л, Израилёскиро Дэвэ́л, Саво́ явдя́ тэ дыкхэ́л Пэ́скирэ манушэ́н и тэ выракхэл лэн,</verse>
				<verse number="69">Ёв дыя́ амэ́нгэ зоралэ́ Зракхибнарис, саво́ исын Дына́ри Давидо́скирэ родо́стыр,</verse>
				<verse number="70">Сыр Дэвэ́л и дыя́ лав бут бэрш палэ пир Пэ́скирэ Свэнтонэ́ пророкэ́ндэ, савэ́ пхэндлэ́,</verse>
				<verse number="71">со Ёв зракхэ́ла амэн амарэ́ вэргэ́ндыр и кодолэнгирэ вастэ́ндыр, савэ́ древа́н на вырикирэна амэн,</verse>
				<verse number="72">и Ёв потангинэла (пожалинэла) амарэ́ дадэн и рипирэла Пэ́скиро Свэ́нто Завето.</verse>
				<verse number="73">Со пэ дава́ Ёв дэ́ла совла́х амэ́нгэ, сыр Ёв дыя́ амарэ́ прапапускэ Авраамо́скэ,</verse>
				<verse number="74">тэ зракхэ́л амэн вастэ́ндыр амарэ́ вэргэ́ндыр, соб (кай) амэ тэ дынарина́с би дара́киро Лэ́скэ,</verse>
				<verse number="75">пир свэнтыма и патяибэ́н анги́л Лэ́стэ пир сарэ́ амарэ́ дывэса́.</verse>
				<verse number="76">И тут, чхаворо́, явэ́на тэ кхарэ́н пророкоса Най Вучэдырэскирэса, пал-дова́ со ту явэ́са тэ джас анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ тэ скэдэс дром Лэ́скэ,</verse>
				<verse number="77">соб (кай) тэ роспхэнэс манушэ́нгэ пал дова́, со ёнэ зракхэнапэ, пал-дава́ со Дэвэ́л отмэкэ́ла лэ́нгирэ грэ́хи,</verse>
				<verse number="78">пал-дова́ со, сыр амаро́ Дэвэ́л тангинэла, и амэн сам дро́га Лэ́скэ, и зачхувэла кхам тэ уштэл вычипнастыр,</verse>
				<verse number="79">тэ свэнцынэл пэ одолэ́ндэ, савэ́ дживэ́на дро калыпэ́н (цямлыпэ́н) и дрэ дар мэрибна́стыр, соб (кай) тэ джа́н амарэ́ ґэра́ пир дром кэ рама́нё (миро).”</verse>
				<verse number="80">О бия́то барьёлас и ячэласпэ зоралэды́р дро ду́хо (фа́но); ёв дживдя́ пэ чхучи́ пхув анги́л дывэ́с, сыр тэ сыкадел Израилёскирэ манушэ́нгэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">Дрэ долэ́ дывэса́ Римоскиро кхенинго (кесарё) Аўгусто дыя́ упхэныбэ́н тэ пиригинэн сарэ́ манушэ́н, савэ́ сыс пир сари́ пхув.</verse>
				<verse number="2">Дава́ сыс пэ́рво пиригиныбэ́н и лэс кэрэ́нас дро дова́ часо, ке́ли о Квиринеё сыс Сириякирэ-тхэмэскиро барыдыро́.</verse>
				<verse number="3">Кажнонэ́скэ трэиндя́ тэ явэ́л дро пэ́скиро фо́ро ваш пиригиныбэ́н.</verse>
				<verse number="4">И Ёза (Иосифо) адя́кэ-паць гия́ Назаретостыр, саво́ исын дрэ Галиле́я кэ Юдэ́я дро фо́ро Вифлеэмо, саво́ кхарлапэ адя́кэ-паць “Давидо́скиро фо́ро”, пал-дова́ со ёв сыс Давидо́скирэ манушэ́ндыр и родо́стыр,</verse>
				<verse number="5">тэ зачхинэлпэ Марияса, Сави́ гиндяпэ лэ́скэ сыр ромны́, и Сави́ сыс пхари́.</verse>
				<verse number="6">И сыс адя́кэ: пака ёнэ сыс одо́й, явдя́ Ла́кэ дывэ́с тэ биянэ́л,</verse>
				<verse number="7">и Ёй бияндя́ Пэ́скирэ Пэрвонэ́ Чхавэ́с, и патькирдя Лэс дрэ пхэрнэ, и чхудя́ Лэс дрэ ясла (кхурлы), пал-дова́ со на сыс лэ́нгэ штэ́то дро затрадыпнытко кхэр (гостиница).</verse>
				<verse number="8">Сыс чхупна́рья (пастухи) пэ кодоя риг пэ фэ́лда, и ракхэнас раты́ пэ́скиро гурто.</verse>
				<verse number="9">И екха́тыр (сра́зу) Дэвлэ́скиро Янго́ло явдя́ анги́л лэ́ндэ, и Дэвлэ́скири сла́ва сыр ягуно дуд (свэ́то) засвэнцындя пашы́л лэ́ндэ; и пыя́ пэ лэ́ндэ бари дар.</verse>
				<verse number="10">И Янго́ло пхэндя́ лэ́нгэ: “На дарэ́н, мэ пхэна́ва тумэ́нгэ лачхо́ нэвипэн пал бари ра́дыма ваш сарэ́ манушэ́нгэ.</verse>
				<verse number="11">Ададывэ́с дро Давидо́скиро фо́ро бия́ндыя тумэ́нгэ Зракхибнари, саво́ исын Христо́со, Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="12">И, ґа́да, тумэ́нгэ знако (шпэ́ра): тумэ́ латхэ́на Тыкнэ́ Биятос патькирдэс дрэ пхэрнэ, и Ёв явэ́ла дрэ ясла.”</verse>
				<verse number="13">И екха́тыр сыкадынэ бут болыбны́тка халадыбэна (Янго́лы) кхэтанэ́ далэ́ Янголоса; ёнэ шарэнас Дэвлэ́с и ракирэ́нас:</verse>
				<verse number="14">“Тэ славинэлпэ Дэвэ́л дрэ упратунэ болыбэна, и тэ явэ́л рама́нё (миро) пэ пхув машки́р манушэ́ндэ, савэ́ндыр Дэвэ́л радынэ́лапэ.”</verse>
				<verse number="15">И сыс адя́кэ: ке́ли Янго́лы гинэ́ криг лэ́ндыр пэ болыбэ́н, то чхупна́рья пхэндлэ́ екх екхэ́скэ: “Явэ́н дро Вифлее́мо тэ дыкхас, со одо́й кэрдя́пэ, пал со сыс дава́ нэвипэн Ра́стыр-Дэвлэ́стыр амарэстыр.”</verse>
				<verse number="16">И ёнэ сы́гэс явнэ́, и латхнэ́ Мари́я и Ёзас (Иосифос) и Тыкнэ́ Биятос, Саво́ сыс пашто́ дрэ ясла (кхурлы).</verse>
				<verse number="17">Ке́ли ёнэ дыкхнэ́ дава́, ёнэ роспхэндлэ́ пал дова́, со сыс пхэндло́ лэ́нгэ пал далэ́ Тыкнэ́ Биятостэ.</verse>
				<verse number="18">И сарэ́, кон шундлэ́ дава́, дивиндлэ́пэ пэ дова́, со лэ́нгэ чхупна́рья пхэндлэ́.</verse>
				<verse number="19">Нэ Мари́я рипирэлас сарэ́ далэ́ лава́, и думинэлас пал лэ́ндэ хор дро Пэ́скиро ило́.</verse>
				<verse number="20">И чхупна́рья рисинэ́ палэ шарэнас и парикирэнас Дэвлэ́скэ пал саро́, со ёнэ шундлэ́ и дыкхнэ́ адя́кэ, сыр лэ́нгэ сыс пхэндло́.</verse>
				<verse number="21">И ке́ли прогинэ́ охто́ (бидуе́нгиро дэш) дывэса́, соб (кай) тэ обчхинэн Тыкнэ́ Биятос, дынэ́ Лэ́скэ лав Ису́со, лав, саво́ дыя́ Янго́ло анги́л дава́, сыр Лэ́скири Дай яця́ пхари́ Лэ́са.</verse>
				<verse number="22">И ке́ли прогинэ́ (накхлэ) дывэса́, савэ́ сыс на жужэ́ пир Мойза́скиро Зако́но, ёнэ яндлэ́ лэс тэ свэнцякирэн (тэ сыкавэ́н и тэ чхувэ́н дрэ риг Лэс) анги́л Дэвлэ́стэ,</verse>
				<verse number="23">сыр исын чхиндло́ дро Дэвлэ́скиро Зако́но: “Кажно муршоро, саво́ выджа́ла да́кирэ лочовя́тыр (утробатыр), тэ явэ́л свэнцякирдо ваш Дэвлэ́скэ”,</verse>
				<verse number="24">соб (кай) тэ янэ́н свэ́нто дыибэ́н (жэртва), сыр исын пхэндло́ дро Дэвлэ́скиро Зако́но, дуе́н голумбицэн ци дуе́н голумбэнгирэ тыкнорэн.</verse>
				<verse number="25">И, ґа́да, сыс ману́ш, савэ́с кхардэ́ Симеоно; ёв сыс чачуно́ ману́ш и дарэлас Дэвлэ́стыр; ёв ужакирэлас, ке́ли явэ́ла Израилёскиро Зракхибнари, и Ду́хо (Фа́но) Свэ́нто сыс пэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="26">И Ду́хо (Фа́но) Свэ́нто откэрдя джиныбэ́н Лэ́скэ, со ёв на мэрэ́ла, пака ёв дыкхэ́ла Дэвлэ́скирэ Христосо́с.</verse>
				<verse number="27">Ду́хо (Фа́но) лыджия́ лэс и яндя́ дрэ Кхангири́. И ке́ли дад и дай яндлэ́ Биятос Исусо́с, соб (кай) тэ кэрэ́н ваш Лэ́скэ дова́, со трэй пир Зако́но,</verse>
				<verse number="28">то Симеоно лыя́ Лэс пэ васта́, парикирдя Дэвлэ́скэ и пхэндя́:</verse>
				<verse number="29">“Какана́, Раё, Ту отмэкэса Пэ́скирэ писхари́с, пир Лав Тыро́ раманёса (миро́са).</verse>
				<verse number="30">Пал-дова́ со Мирэ́ якха́ дыкхнэ́ Тыро́ зракхибэ́н,</verse>
				<verse number="31">Саво́ Ту приготовиндян анги́л сарэ́ манушэ́ндэ,</verse>
				<verse number="32">Ёв явэ́ла сыр Дуд (Свэ́то) тэ откэрэл Тыри́ во́ля ваш Наюдэ́нгэ. Ёв янэ́ла сла́ва Тырэ́ манушэ́нгэ, Израилёскэ.”</verse>
				<verse number="33">Нэ о Ёза, и Биятоскири Дай дивиндлэ́пэ пэ дова́, со сыс пхэндло́ пал Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="34">Симеоно бахтякирдя́ лэн и пхэндя́ Мариякэ, Дакэ Лэскирьякэ: “Пал Лэ́стэ бут мануша́ Израилёстыр пэрэ́на и ґаздэ́напэ сыр бахталэ́, Ёв явэ́ла сы́рбы ґерты́к (знако) Дэвлэ́стыр, пал Конэ́стэ мануша́ явэ́на тэ ракирэ́н холя́са;</verse>
				<verse number="35">и курта́ла (мечо) промарэла тыро́ ило́, соб (кай) тэ откэрэнпэ ґарадэ́ ду́мы.”</verse>
				<verse number="36">Ада́й сыс адя́кэ-паць Анна, пророчица, Фануилоскири чхай, Асироскирэ родо́стыр, сави́ додживдя кэ пхуранэ́ бэрша́ и дживдя́ пэ́скирэ ромэса фэ́ни эфта́ бэрш, сыр ёй гия́ палоро́м.</verse>
				<verse number="37">Далэ́ пивлякэ (удовакэ) сыс охтодэша́ штар бэрш; ёй на джа́лас Кхангирья́тыр и дынариндя́ Дэвлэ́скэ постоса и мангипнаса Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="38">Дрэ дова́-паць мардо́ (шту́нда) ёй подги́я и славиндя Дэвлэ́с, и ракирдя́ пал Чхаворэстэ сарэ́нгэ, кон ужакирдя выракхибэн дро Израилё.</verse>
				<verse number="39">И ке́ли Ёза и Мари́я кэрдэ́ саро́ пир Дэвлэ́скиро Зако́но, ёнэ рисинэ́ дро лэ́нгиро фо́ро Назарето дрэ Галиле́я.</verse>
				<verse number="40">Бия́то барьёлас и зоралёлас, ячэласпэ ўса годьварэдыр; и Дэвлэ́скиро бахтылэн сыс пэ Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="41">Со бэрш дад и дай Лэ́скирэ джа́нас кэ Ерусалимо пэ Свэ́нко Патради́.</verse>
				<verse number="42">И ке́ли Лэ́скэ сыс дэшуду́й бэрш, ёнэ явнэ́ пэ свэ́нко, сыр лэн сыклякирдэ́.</verse>
				<verse number="43">Ке́ли свэнкоскирэ дывэса́ кончындлэпэ, ёнэ рисёнас кхэрэ́, нэ Тэрнэ́-Бэршэнгиро Ису́со яця́пэ дро Ерусалимо, а Лэ́скирэ дада́ на дыкхнэ́ дава́;</verse>
				<verse number="44">а ёнэ думиндлэ, со Ёв джа́ла явирэнца, нэ сыр ёнэ прогинэ́ (накхлэ) дывэсэскиро дром, лынэ́ тэ родэ́н Лэс машки́р сэмэнцэндэ и джиндлэндэ (пинджкирдэндэ),</verse>
				<verse number="45">и пал-дова́ со ёнэ на латхнэ́ Лэс, то ёнэ рисинэ́ дро Ерусалимо тэ родэ́л Лэс.</verse>
				<verse number="46">Пэ три́то дывэ́с ёнэ латхнэ́ Лэс дрэ Кхангири́, кай Ёв сыс бэшто́ машки́р сыклякирдэндэ: Ёв шунэлас лэн и пхучэлас Лэ́ндыр.</verse>
				<verse number="47">Сарэ́, кон шундя́ Лэс, дивиндлэ́пэ пэ Лэ́скири годы́ и пэ дова́, сыр Ёв отпхэнэ́лас.</verse>
				<verse number="48">Ке́ли Лэ́скирэ дада́ дыкхнэ́ Лэс, ёнэ здивиндлэпэ, и Лэ́скири Дай пхэндя́ Лэ́скэ: “Мро Чха́воро! Со Ту кэрдя́н амэ́нгэ? Ѓа́да, Тыро́ дад и Мэ барэ́ дукхаса родыям Тут.”</verse>
				<verse number="49">Ёв пхэндя́ лэ́нгэ: “Ваш со тумэ́нгэ трэиндя́ тэ родэ́н Ман? Ци на джинэнас тумэ́, со Ма́нгэ трэй тэ явав тэ кэра́в Мирэ́-Дадэ́скиро рэ́ндо.”</verse>
				<verse number="50">Нэ ёнэ на ґалынэ́ лава́, со Ёв пхэндя́ лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="51">И Ису́со гия́ лэ́нца и явдя́ дро Назарето, и Ёв зоралэ́с кандэлас лэн. А Лэ́скири Дай рипирдя сарэ́ кадалэ́ лава́ дро Пэ́скиро ило́.</verse>
				<verse number="52">И Ису́со ячэласпэ годьварэдыр и барьёлас дро ла́ска Дэвлэ́стыр и манушэ́ндыр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">Дро дэшупанджто бэрш, ке́ли Тивериё сыс кхенинго (кесарё), а Понтиё Пила́то сыс балунитко (правителё) пэ Юдэ́я, а Иродо сыс хула́й пэ Галиле́я, Лэ́скиро пшал Филипо сыс хула́й пэ Итурея и Трахонитоскири пхув, а Лисаниё хулаиндя пэ Авилинея;</verse>
				<verse number="2">и ке́ли Анна и Каиа́фа сыс раша́нгирэ барыдыра́, явдя́ Дэвлэ́скиро лав Ианоскэ, Захариескирэ чхавэ́скэ пэ чхучи́ пхув.</verse>
				<verse number="3">И ёв явдя́ пэ пхув пашы́л рэка (лэнь) Иорда́но, сыклякири манушэ́н тэ болэнпэ тэ сыкавэ́н, со ёнэ рискирдэ́ пэ́скиро джиибэ́н кэ Дэвэ́л, соб (кай) Ёв тэ отмэкэ́л грэ́хи.</verse>
				<verse number="4">Сыр исын чхиндло́ дрэ Исаёскирэ-пророкоскири лылвари́, саво́ раки́рла: “Ѓа́да, исын зан, сави́ дэ́ла го́дла пэ чхучи́ пхув: ‘Кэрэ́н дром Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, чхувэ́н Лэ́скэ маму́й дром;</verse>
				<verse number="5">кажно до́ло тэ явэ́л пхэрдо́, кажно бэ́рга и бэ́ргица тэ явэ́н тэлэды́р, кажно бангипэн тэ явэ́л роўно и бангэ́ дрома́ тэ явэ́н гладка;</verse>
				<verse number="6">кажно лоч тэ уджинэл пал Дэвлэ́скиро зракхибэ́н.’”</verse>
				<verse number="7">Иа́но ж ракирдя́ бутэ́ манушэ́нгэ, савэ́ явэ́нас тэ болэнпэ кэ ёв: тумэ́ сан сапитко ро́до! Кон сыклякирдя́ тумэн тэ нашэ́н Дэвлэ́скирэ холя́тыр, со явэ́ла сыг?</verse>
				<verse number="8">Кэрэ́н вари-со, соб (кай) тэ явэ́л мол, со тумэ́ мэкнэ́ тэ кэрэ́н грэ́хи и рискирдэ́ пэ́скиро джиибэ́н кэ Дэвэ́л, и на думинэн тэ ракирэ́н пэ́скэ: ‘Авраа́мо исын дад амаро́’, пал-дова́ со мэ ракира́ва тумэ́нгэ, со Дэвэ́л могинэ́ла далэндыр барэндыр тэ ґаздэ́н чхаворэ́н Авраамо́скэ;</verse>
				<verse number="9">ґа́да, ужэ товэр исын пашто́ пашы́л каштэскиро корнё (рукх), кажно кашт, со на дэ́ла лачхо́ барьякирдо́ (пло́до), чингирэна тэлэ́ и чхурдэна дрэ яг.”</verse>
				<verse number="10">Мануша́ пхучнэ́ Лэ́стыр: “Со ж амэ́нгэ тэ кэра́с?”</verse>
				<verse number="11">И Иа́но отпхэндя́ лэ́нгэ: “Конэ́стэ исын дуй ґа́да, тэ дэл екх одолэ́скэ, конэ́стэ нанэ; и конэ́стэ исын хабэ́н, тэ кэрэ́л адя́кэ-паць.”</verse>
				<verse number="12">И мытоскирэ скэдыибнарья явнэ́ тэ болэнпэ и пхэндлэ́ Лэ́скэ: “Сыклякирибна́скиро! Со амэ́нгэ тэ кэра́с?”</verse>
				<verse number="13">“На лэн бутэды́р ловэ́, сыр тумэ́нгэ сашты́ (домэкно) тэ лэн пир Зако́но.”</verse>
				<verse number="14">Вари-савэ́ халадэ́ адя́кэ-паць пхучнэ́ Лэ́стыр: “А со ж амэ́нгэ тэ кэра́с?” Ёв пхэндя́ халадэнгэ: “На отлэн зорья́са никонэстыр, и на бангякирэн никонэ́с хоханэ́с. Явэ́н ра́да далэскэ, со тумэ́нгэ плэскирэна.”</verse>
				<verse number="15">Нэ пал-дова́ со мануша́ ужакирдэ и думиндлэ дро пэ́скиро ило́, со, хоби, Иа́но исын Кокоро́ Христо́со,</verse>
				<verse number="16">Иа́но тэды отпхэндя́ сарэ́нгэ: “Мэ болава тумэн пане́са, нэ пал ма́ндэ джа́ла Одова́, Кон исын зоралэды́р ма́ндыр, со мэ на сом мол аж тэ роспхандав симирья Лэ́скирэ ґэритконэндыр, Ёв явэ́ла тэ болэл тумэн Свэнтонэ́ Духо́са и яга́са;</verse>
				<verse number="17">Лэ́скиро ґанадытко (лопата) исын дро Лэ́скиро васт, и Ёв жужакирэла Пэ́скири шу́рна и скэдэ́ла парно́ гив дрэ Пэ́скири пиралы́, а пхус хачкирэ́ла яга́са, сави́ на мурдёла.”</verse>
				<verse number="18">И бут яви́р ёв сыклякирдя́ манушэ́н, и роспхэндя́ бахталы́ зан (звесь).</verse>
				<verse number="19">Ёв, Иа́но, адя́кэ-паць выракирдя Иродоскэ, саво́ сыс балунитко (тетрархо) пэ доя́ пхув, пал-дова́ со Иродо лыя́ палоро́м Иродиада, пэ́скирэ-пшалэ́скирэ ромня́ и пал яви́р налачхэ́ лэ́скирэ рэ́нды;</verse>
				<verse number="20">а Иродо ишчо (инкэ́) буты́р кэрдя́ чорипэ́н: ёв чхудя́ Ианос дро штарибэ́н.</verse>
				<verse number="21">И сыс адя́кэ: ке́ли сарэ́ мануша́ болдэпэ, и Ису́со тэж болдяпэ и мангдя́пэ, болыбэ́н отчхакирдяпэ,</verse>
				<verse number="22">и Свэ́нто Ду́хо (Фа́но) згия пэ Лэ́стэ дро дыцьлы патри́н (о́бразо) сыр голумбо, и сыс зан болыбна́стыр, сави́ ракирдя́: “Ту сан Миро дро́го Чхаво́, дрэ Ту́тэ исын бари Мири́ ра́дыма!”</verse>
				<verse number="23">Ке́ли Ису́со лыя́ тэ кэрэ́л Дэвлэ́скири буты́, Лэ́скэ сыс трия́нда бэрш; и, сыр мануша́ думиндлэ, Ёв сыс Ёзаскиро (Иосифоскиро) Чхаво́,</verse>
				<verse number="24">а Ёза сыс Илияскиро чхаво́, Или́я сыс Матфатоскиро чхаво́, Матфато сыс Левиёскиро чхаво́, Левиё сыс Мелхиёскиро чхаво́; Мелхиё сыс Ианаёскирэ чхаво́; Ианаё сыс Ёзаскиро чхаво́;</verse>
				<verse number="25">Ёза сыс Матафиёскиро чхаво́, Матафиё сыс Амососкиро чхаво́, Амосо сыс Наумоскиро чхаво́; Наумо сыс Еслимоскиро чхаво́; Еслимо сыс Нагеёскиро чхаво́;</verse>
				<verse number="26">Нагеё сыс Маафоскиро чхаво́; Маафо сыс Матафиескиро чхаво́; Матафиё сыс Семеиноскиро чхаво́; Семеино сыс Ёзаскиро чхаво́; Ёза сыс Юда́скиро чхаво́;</verse>
				<verse number="27">Юда сыс Ёананоскиро чхаво́; Ёанано сыс Рисаёскиро чхаво́; Рисаё сыс Зоровавелёскиро чхаво́; Зоровавелё сыс Салафиилёскиро чхаво́; Салафиилё сыс Нириёскиро чхаво́;</verse>
				<verse number="28">Нириё сыс Мелхиёскиро чхаво́; Мелхиё сыс Адиёскиро чхаво́; Адиё сыс Касамоскиро чхаво́; Касамо сыс Елмадоскиро чхаво́; Елмадо сыс Ироскиро чхаво́;</verse>
				<verse number="29">Иро сыс Иосия́скиро чхаво́; Иосия сыс Елиезэроскиро чхаво́; Елиезэро сыс Иоримоскиро чхаво́; Иоримо сыс Матфатоскиро чхаво́; Матфато сыс Левиёскиро чхаво́;</verse>
				<verse number="30">Левиё сыс Симеоноскиро чхаво́; Симеоно сыс Юда́скиро чхаво́; Юда сыс Ёзаскиро (Иосифоскиро) чхаво́; Ёза сыс Ёнаноскиро чхаво́; Ёнано сыс Елиакимоскиро чхаво́;</verse>
				<verse number="31">Елиакимо сыс Мелеаёскиро чхаво́; Мелеаё сыс Маинаноскиро чхаво́; Маинано сыс Матафиёскиро чхаво́; Матафиё сыс Нафаноскиро чхаво́; Нафано сыс Давидо́скиро чхаво́;</verse>
				<verse number="32">Дави́до сыс Есеёскиро чхаво́; Есеё сыс Авидо́скиро чхаво́; Авидо сыс Ваозо́скиро чхаво́; Вао́зо сыс Салмоно́скиро чхаво́; Салмано сыс Наасоно́скиро чхаво́;</verse>
				<verse number="33">Наасо́но сыс Аминадаво́скиро чхаво́; Аминада́во сыс Админоскиро чхаво́; Админо сыс Арниёскиро чхаво́; Арниё сыс Эсромо́скиро чхаво́; Эсро́мо сыс Фаресо́скиро чхаво́; Фаре́со сыс Юда́скиро чхаво́;</verse>
				<verse number="34">Юда сыс Яково́скиро чхаво́; Яково сыс Авраамо́скиро чхаво́; Авраа́мо сыс Фариёскиро чхаво́; Фариё сыс Нахороскиро чхаво́;</verse>
				<verse number="35">Нахоро сыс Серухоскиро чхаво́; Серухо сыс Рагавоскиро чхаво́; Рагаво сыс Фалекоскиро чхаво́; Фалеко сыс Евероскиро чхаво́; Еверо сыс Салиёскиро чхаво́;</verse>
				<verse number="36">Салиё сыс Каинаноскиро чхаво́; Каинано сыс Арфаксадоскиро чхаво́; Арфакеадо сыс Симоскиро чхаво́; Симо сыс Ноёскиро чхаво́; Ноё сыс Ламехоскиро чхаво́; Ламехо сыс Мафусаилоскиро чхаво́;</verse>
				<verse number="37">Мафусаило сыс Енохоскиро чхаво́; Енохо сыс Иаредоскиро чхаво́; Иаредо сыс Малелеилоскиро чхаво́; Малелеило сыс Каиноскиро чхаво́;</verse>
				<verse number="38">Каино сыс Енососкиро чхаво́; Еносо сыс Сифоскиро чхаво́; Сифо сыс Адамоскиро чхаво́; Адамо сыс Дэвлэ́скиро чхаво́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">Ису́со сыс пхэрдо́ Свэнтонэ́ Духо́са и рисия́ Иорданостыр и Ду́хо (Фа́но) лыджия́ Лэс пэ чхучи́ пхув,</verse>
				<verse number="2">кай на́лачхо пропатякирэлас Лэс штардэша́ дывэса́ и Ису́со нисо́ на хая дрэ долэ́ дывэса́; а ке́ли далэ́ дывэса́ прогинэ́, Ёв закамдя́ тэ хал.</verse>
				<verse number="3">И пхэндя́ Лэ́скэ на́лачхо: “Ко́ли Ту сан Дэвлэ́скиро Чхаво́, пхэн, соб (кай) далэ́ бара́ тэ ячэн марэ́са.”</verse>
				<verse number="4">А Ису́со отпхэндя́ Лэ́скэ: “Исын чхиндло́: ‘На марэ́са екхэ́са дживэ́ла ману́ш, а кажнонэ́ лавэ́са, со выджа́ла Дэвлэ́скирэ уштэндыр.’”</verse>
				<verse number="5">Тэды лыджия́ Лэс на́лачхо пэ вучи́ бэ́рга, и сыкадя́ Лэ́скэ сы́гэс пал мэнта (минута) сарэ́ свэто́скирэ кралипэна́.</verse>
				<verse number="6">И на́лачхо пхэндя́ Лэ́скэ: “Мэ да́ва Ту́кэ право пэ сарэ́ далэ́ кралипэна́, и лэ́нгири сла́ва, пал-дова́ со ёй исын дыны́ ма́нгэ, и мэ да́ва ла одолэ́скэ, конэ́скэ мэ кама́м;</verse>
				<verse number="7">ґа́да, саро́ явэ́ла Тыро́, ко́ли Ту поклонинэсапэ ма́нгэ.”</verse>
				<verse number="8">Ису́со отпхэндя́ Лэ́скэ: “Исын чхиндло́: ‘Дэвлэ́скэ тырэ́скэ клонинпэ и Лэ́скэ екхэ́скэ дынарин (служын)’”</verse>
				<verse number="9">Тэды на́лачхо лыджия́ Лэс дро Ерусалимо, и чхудя́ Лэс пэ Кхангирья́кири стрэ́ха (чхаки́н), и пхэндя́ Лэ́скэ: “Ко́ли Ту сан Дэвлэ́скиро Чхаво́, ухты, Кокоро́, адатхы́р тэлэ́”,</verse>
				<verse number="10">пал-дова́ со исын чхиндло́: “Ёв дэ́ла припхэныбэ́н Янголэнгэ Пэскирэнгэ тэ зракхэ́л Тут;</verse>
				<verse number="11">и пэ васта́ ёнэ лыджа́на Тут, соб (кай) Ту тэ на обштавэспэ пир бар ґэрьяса Пэскирьяса.”</verse>
				<verse number="12">Ису́со отпхэндя́ Лэ́скэ: “Исын пхэндло́: ‘На пропатякир Рас-Дэвлэ́с пэ́скирэс.’”</verse>
				<verse number="13">Ке́ли на́лачхо кончындя сарэ́ пропатякирибэна, ёв гия́ криг Исусо́стыр, ужакири яви́р часо.</verse>
				<verse number="14">Одотхы́р Ису́со рисия́ дрэ Галиле́я. Ёв сыс пхэрдо́ Духо́са (Свэнтонэ́ Духо́са); и мавлы́н (малва) пал Лэ́стэ розгия́пэ пир сари́ пхув, кай Ёв сыс.</verse>
				<verse number="15">Ёв сыклякирдя́ дрэ синагоги, и сарэ́ шардэ Лэс.</verse>
				<verse number="16">Тэ́ньци Ису́со явдя́ дро Назарето, кай Ёв бария, и загия́ дрэ синагога дро са́вато (субо́та) пир Пэ́скиро присыкляибэн, и лыя́ тэ гинэл</verse>
				<verse number="17">пророкоскирэ-Исаёскири лылвари́, сави́ Лэ́скэ подынэ; и Ёв откэрдя лылвари́, тэды латхя́ штэ́то, кай сыс чхиндло́:</verse>
				<verse number="18">“Дэвлэ́скирэ–Ра́скиро Ду́хо (Фа́но) исын пэ ма́ндэ; пал-дова́ со Ёв выкэдыя́ Ман тэ роспхэнав бахталы́ зан (звесь) богэнгэ и бичхадя́ Ман тэ пхэна́в во́ля одолэ́нгэ, савэ́ исын дро пле́но, тэ дыкхэ́н свэ́то корорэнгэ; тэ отмэкав пэ во́ля и тэ дзн васт одолэ́нгэ, савэ́н вэ́рги притасадэ,</verse>
				<verse number="19">тэ роспхэнав манушэ́нгэ пал лачхо́ бэрш, дро саво́ Дэвэ́л сыкавэ́ла Пэ́скири ла́ска и тангипэ́н (жалима) кэ мануша́.”</verse>
				<verse number="20">Ису́со закэрдя лылвари́, и ке́ли Ёв отдыя́ палэ раша́скэ, бэсця́; и сарэ́, кон сыс дрэ Кхангири́, лынэ́ ракхунэс тэ дыкхэ́н пэ Лэ́стэ,</verse>
				<verse number="21">и ґа́да, Ёв пхэндя́ лэ́нгэ: “Ададывэ́с кэрдя́пэ кэ ко́нцо/яго́ро (сполниндяпэ) Свэ́нто Чхиныбэ́н, ке́ли тумэ́ шундлэ́ лэс пэ́скирэ канэнца.”</verse>
				<verse number="22">И ёнэ сарэ́ прилынэ́ дава́ Лэ́стыр и дивиндэпэ пэ бахталыпэ́н лавэ́ндыр, савэ́ Ису́со ракирдя́ и ёнэ ракирдэ́: “Ци на Ёв исын Ёзаскиро Чхаво́?”</verse>
				<verse number="23">Ёв пхэндя́ лэ́нгэ: “Мэ (джино́м) джина́в, со тумэ́ Ма́нгэ пхэнэ́на: ‘Састыпна́ре, высастякир Кокоро́ Пэс! Кэр дава́-паць ада́й, пэ Пэ́скири пхув дова́, со Ту кэрдя́н дро Капернаумо, сыр амэ шундя́м.’”</verse>
				<verse number="24">И Ису́со пхэндя́ лэ́нгэ: “Чачэс, Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: Мануша́ на кутякирэна ни савэ́ пророко́с пэ пэ́скири пхув,</verse>
				<verse number="25">чачипна́са Мэ пхэна́ва тумэ́нгэ: Бут сыс пивля (удовы), ке́ли Или́я дживдя́, сыр болыбэ́н сыс закэрдо пэ трин бэрш и шов чхона́, и на сыс брышы́нд трин пашэ́са бэрш и яця́ бари бокх пэ доя́ пхув;</verse>
				<verse number="26">и ни кэ екх пивлендыр на сыс бичхадо́ Или́я, а кэ екх пивлы дрэ Сидоноскири Сарента;</verse>
				<verse number="27">адя́кэ-паць, сыс бут насвалэ проказаза дро Израилё, ке́ли Елисеё дживдя́, и ни екх лэ́ндыр на высастия, апри́ч Нэманостэ Сириятыр.”</verse>
				<verse number="28">Ке́ли мануша́ дрэ синагога шундлэ́ дава́, ёнэ сарэ́ древа́н холясынэ;</verse>
				<verse number="29">и ґаздынэ́пэ и вытрадынэ́ Исусо́с форо́стыр, и лыджинэ́ Лэс пэ бэргакири крутыма, соб (кай) тэ чхурдэ́н тэлэ́ Лэс бэрга́тыр,</verse>
				<verse number="30">нэ Ёв прогия́ машки́р манушэ́ндэ и дурия лэ́ндыр.</verse>
				<verse number="31">И Ису́со явдя́ тэлэды́р дро Капернаумо, Галилеякиро фо́ро, и сыклякирдя́ лэн дро са́вато.</verse>
				<verse number="32">Лэ́скиро сыклякирибэ́н дивиндя манушэ́н, пал-дова́ со Лэ́скирэ лавэ́стыр сыс бари зор.</verse>
				<verse number="33">И сыс екх ману́ш дрэ синагога, конэ́стэ сыс на́лачхо ду́хо (фа́но), и ёв задыя го́дла зоралэ́с:</verse>
				<verse number="34">“Со Ту камэ́са амэ́ндыр, Ису́се Назаретостыр? Ту явдя́н тэ хасякирэс амэн? Мы джина́в, кон Ту дасаво-Ту сан Свэ́нто Дэвлэ́скиро!”</verse>
				<verse number="35">Ису́со зоралэ́с припхэндя́ Лэ́скэ лавэ́нца: “Яв штыл и выджа лэ́стыр.” И на́лачхо ду́хо (фа́но) радя манушэ́с машкира́л дрэ синагога, выгия́ лэ́стыр, и ни саво́ чорипэ́н на кэрдя́ Лэ́скэ.</verse>
				<verse number="36">И ёнэ сарэ́ зоралэ́с дивиндлэ́пэ и ракирдэ́ екх екхэ́скэ: “Со дава́ значынэ́ла, со Ёв припхэнэла налачхэ́ духэнгэ зорья́са и правоса, и ду́хи (фаны) выджа́на?”</verse>
				<verse number="37">И розгия́пэ мавлы́н (малва) пал Лэ́стэ пир сари́ пхув и штэ́ты, со сыс пашы́л.</verse>
				<verse number="38">Ису́со уштыя́ и гия́ синагогатыр и явдя́ дро Симоноскиро кхэр; Симоноскири сасуй (тёшча) сыс пашты хачкирибнаса; и ёнэ мангнэ́ Лэс пал ла́тэ.</verse>
				<verse number="39">Ёв подги́я кэ ёй и припхэндя́ хачкирибнаскэ тэ мэкэл джувля́; и дукх мэкця́ ла; и джувлы́ ада́й жэ уштыя́ и дынариндя́ Исусо́скэ.</verse>
				<verse number="40">Ке́ли загия́ кхам, сарэ́, конэ́стэ сыс насвалэ разнонэ дукхэнца, янэ́нас лэн кэ Ису́со; и Ёв чхувэлас упрэ́ васта́ пэ кажнонэ́стэ, и высастякирэлас лэн;</verse>
				<verse number="41">и бут налачхэ́ ду́хи адя́кэ-паць выджа́нас бутэ́ манушэ́ндыр годла́са и ракирдэ́: “Ту сан Христо́со, Дэвлэ́скиро Чхаво́.” А Ёв припхэндя́ лэ́нгэ тэ на ракирэ́н, со ёнэ джинэ́на, со Ёв исын Христо́со.</verse>
				<verse number="42">Ке́ли яця́ дывэ́с, Ису́со выгия́ форо́стыр и гия́ пэ штэ́то, кай мануша́ на сыс, а мануша́ родынэ Лэс; и ке́ли ёнэ латхнэ́ Лэс, ёнэ камлэ́ тэ рикирэ́н Лэс, соб (кай) Ёв тэ на джал лэ́ндыр.</verse>
				<verse number="43">Нэ Ёв пхэндя́ лэ́нгэ: “Ма́нгэ трэй и явирэ форьенгэ тэ миштопхэнав пал Дэвлэ́скиро Кралипэ́н, ваш дова́ Мэ и сом бичхадо́.”</verse>
				<verse number="44">И Ёв роспхэнэлас Дэвлэ́скиро лав дрэ сарэ́ Галилеякирэ синагоги.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="5">
				<verse number="1">Екхвар Ису́со сыс тэрдо́ пэ брэ́го пашы́л Генисаретоскиро зеро (озеро), а мануша́ тасавэнаспэ, соб (кай) тэ явэ́н пашылэды́р кэ Ёв и кэ Дэвлэ́скиро лав;</verse>
				<verse number="2">и Ёв дыкхця́ дуй барки (лодки) пашы́л зеро (озеро); а мачхибнарья выгинэ́ лэ́ндыр и халькирэнас кхудя (сети).</verse>
				<verse number="3">Ису́со загия́ дрэ екх ба́рка, сави́ сыс Симоноскири, и мангдя́ Лэс тэ плывинэл (тэ дэл плима) криг на́бут дурэды́р брэгостыр; и ке́ли Ёв бэсця́, лыя́ тэ сыклякирэ́л манушэ́н.</verse>
				<verse number="4">А ке́ли Ису́со кончындя тэ сыклякирэ́л, тэды пхэндя́ Симоноскэ: “Отплывин (дэ плима дурэдыр), кай исын хор и зачхурдэ пэ́скирэ кхудя, соб (кай) вари-со тэ старэн.”</verse>
				<verse number="5">И Си́моно отпхэндя́ Лэ́скэ: “Сыклякирибна́скиро! Амэ кэрдя́м буты́ сари́ рат, и нисо́ амэ на ухтылдям; нэ пал-дова́, сыр Ту ракирэ́са, мэ кэра́ва адя́кэ.”</verse>
				<verse number="6">И ёнэ зачхурдынэ кхудя и ухтылдэ́ ада́кицы бут мачхэ́, со лэ́нгирэ кхудя лынэ́ тэ кушэн.</verse>
				<verse number="7">И ёнэ лынэ́ тэ сыкавэ́н вастэ́нца пэ́скирэ малэнгэ (другэнгэ) явирэ баркатыр, соб (кай) тэ явэ́н и тэ дзн васт лэ́нгэ; кодолэ́ явнэ́ и пхэрдякирдэ адя́кэ дуй барки, со ёнэ лынэ́ лынэ́ тэ тасадён.</verse>
				<verse number="8">Ке́ли Си́моно дыкхця́ дава́, ёв пыя́ пэ анги́л Исусо́стэ пэ чанга́ и пхэндя́: “Мэк ман, Раё Дэ́вла, мэ сом грэхи́тко ману́ш!”</verse>
				<verse number="9">Си́моно и яви́р мануша́, савэ́ сыс Лэ́са, дивиндлэ́пэ дара́са пэ дасаво мачхэнгиро ухтылыбэн;</verse>
				<verse number="10">Яково и Иа́но, Заведеёскирэ чхавэ́, мала́ Симоноскэ, дивиндлэ́пэ адя́кэ-паць. Тэ́ньци Ису́со пхэндя́ Симоноскэ: “На, андырша, Симоне, Мэ кэра́ва адя́кэ, со ту явэ́са тэ старэс манушэ́н.”</verse>
				<verse number="11">И ке́ли ёнэ вытырдынэ дуй барки пэ брэ́го, то ёнэ ячкирдэ́ саро́, и гинэ́ пал Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="12">Екхвар Ису́со сыс дро екх фо́ро; сыс одо́й екх ману́ш, саво́ сыс саро́ дрэ прока́за и, ке́ли ёв дыкхця́ Исусо́с, то ёв пыя́ пэ пхув мо́са, и лыя́ тэ мангэ́л Лэс, ракири́: “Раё Дэ́вла, ко́ли Ту камэ́са, могинэ́са тэ высастякирэс ман.”</verse>
				<verse number="13">Ису́со протырдыя́ васт, чиладя́ лэс и пхэндя́: “Кама́м, ту какана́ сан жужо́ (чысто).” И ада́й жэ ёв сыс высастякирдо проказатыр.</verse>
				<verse number="14">И Ёв припхэндя́ Лэ́скэ никонэ́скэ тэ на сыкадёл, а тэ джал тэ сыкавэ́л пэс раша́скэ и тэ янэл свэ́нто дыибэ́н пал пэ́скиро высастякирибэн, со припхэндя́ Мо́йза, сыр допхэныбэ́н манушэ́нгэ.</verse>
				<verse number="15">Нэ мавлы́н пал Исусо́стэ розджалапэ уса́ буты́р, и буты́р, и бут бут мануша́ явэ́нас тэ шунэ́н Лэс, тэ састякирэнпэ Лэ́стэ пэ́скирэ насвалыпнэндыр.</verse>
				<verse number="16">И Ёв джа́лас пир штэ́ты, кай на сыс мануша́, и мангдя́пэ Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="17">Екхвар, ке́ли Ёв сыклякирэлас и сыс бэштэ́ одо́й Фарисе́и и Законо́скирэ сыклякирибнарья, савэ́ явнэ́ сарэ́ штэтэ́ндыр Галилеятыр и Юдэя́тыр и Ерусалимо́стыр, а Дэвлэ́скири зор сыс Исусо́стэ тэ высастякирэл насвалэн,</verse>
				<verse number="18">ґа́да, вари-савэ́ мануша́ яндлэ́ насвалэ манушэ́с пэ матрацо и причхудэ зор (стариндлэпэ) тэ залыджан лэс дро кхэр и тэ чхувэ́н анги́л Исусо́стэ;</verse>
				<verse number="19">и, сыр ёнэ на латхнэ́, кай тэ пролыджан лэс пал бутэ́ манушэ́ндэ, то ёнэ зарэснэ пэ кхэрэ́скири бэ́рга и змэкнэ лэс матрацоса пир (скрозь) стрэ́ха (чхаки́н) машкира́л анги́л Исусо́стэ.</verse>
				<verse number="20">Ке́ли Ису́со дыкхця́ лэ́нгиро патяибэ́н, пхэндя́ кодолэ́ манушэ́скэ: “Отмэкэнапэ грэ́хи тырэ́!”</verse>
				<verse number="21">Лылвари́тка и Фарисе́и лынэ́ тэ ракирэ́н машки́р пэ́стэ: “Кон да дасаво исын, Саво́ тэлякирэла Дэвлэ́с? Кон да сашты́ (могинэ́ла) тэ отмэкэ́л грэ́хи апри́ч екхэ Дэвлэ́стэ?”</verse>
				<verse number="22">Ису́со ґалыя́ лэ́нгирэ ду́мы и отпхэндя́ лэ́нгэ: “Со тумэ́ адя́кэ пал дава́ думинэ́на?</verse>
				<verse number="23">Со локхэды́р тэ пхэна́в: ‘Отмэкэнапэ грэ́хи тырэ́’, ци тэ пхэна́в: ‘Ушты́ и псир?’</verse>
				<verse number="24">Нэ, соб (кай) тумэ́ тэ джинэ́н, со Чхавэ́стэ Манушэскирэстэ исын право пэ пхув тэ отмэкэ́л грэ́хи”, и Ису́со пхэндя́ праличытконэскэ: “Ту́кэ ракира́ва: Ушты́, лэ матрацо пэ́скиро и джа́ дро пэ́скиро кхэр.”</verse>
				<verse number="25">И ёв екха́тыр (сра́зу) уштыя́ анги́л лэ́ндэ, лыя́ дова́, пэ со сыс пашто́, и гия́ дро пэ́скиро кхэр, шариндой Дэвлэ́с.</verse>
				<verse number="26">И ёнэ сарэ́ страха́дынэ и славиндлэ Дэвлэ́с: и сыс дрэ дар, и ракирдэ́: “Савэ барэ́ ди́вы амэ дыкхцям ададывэ́с.”</verse>
				<verse number="27">Пало́ дава́ Ису́со выгия́ и дыкхця́ мытытконэ (таксытконэ) скэдыибнарис пир лав Левиё, саво́ сыс бэшто́ дро мытытко кхэр, и раки́рла лэ́скэ: “Яв Ма́нца”,</verse>
				<verse number="28">Левиё уштыя́, мэкця́ саро́ и гия́ пал Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="29">И Левиё кэрдя́ баро́ свэнкитко сками́нд ваш Лэ́скэ дро пэ́скиро кхэр: и одо́й сыс бут мытоскирэ скэдыибнарья и яви́р мануша́, савэ́ сыс бэштэ́ пал сками́нд лэ́нца.</verse>
				<verse number="30">Вари-савэ́ Фарисе́и и лэ́нгирэ лылвари́тка ракирдэ́ холямэс Исусо́скирэ сыкляибнытконэ́нгэ: “Ваш со тумэ́ ха́на и пьена мытоскирэ скэдыибнарьенца и грэхэнгирэнца?”</verse>
				<verse number="31">Ису́со отпхэндя́ лэ́нгэ: “На састэ манушэ́нгэ трэй састыпнари (докторо), а насвалэнгэ.”</verse>
				<verse number="32">Мэ явдём тэ кхарав тэ рисён кэ Дэвэ́л на патяибнытконэн, а грэхэнгирэн.”</verse>
				<verse number="33">Ёнэ пхэндлэ́ Исусо́скэ: “Со́скэ Ианоскирэ сыкляибны́тка бут мо́лы постинэнапэ и мангэ́напэ Дэвлэ́скэ; адя́кэ-паць кэрэ́на и Фарисее́нгирэ сыкляибны́тка, а Тырэ́ сыкляибны́тка ха́на и пьена?</verse>
				<verse number="34">Ёв пхэндя́ лэ́нгэ: “Ци могинэ́на (сашты́) тумэ́ тэ зачхувэн Тэрнэскирэ малэн (другэн) тэ отпхэнэнпэ хабнастыр, ко́ли ёнэ исын пэ Лэ́скиро бьяв, ке́ли Тэрно́ (Жэнихо) исын лэ́нца?</verse>
				<verse number="35">Нэ явэ́на дывэса́, ке́ли Тэрно́ явэ́ла лыно́ криг лэ́ндыр, тэды ёнэ явэ́на тэ постинэн дрэ долэ́ дывэса́.”</verse>
				<verse number="36">И Ёв пхэндя́ лэ́нгэ приме́ро (сыкаибэ́н): “Нико́н на чхувэ́ла пэ пхурано́ урибэ́н похтанытко котэ́р (лапико), саво́ ёв откошэла нэвонэ́ урибнастыр; ко́ли ёв кэрэ́ла адя́кэ, ёв роскошэла нэво́ урибэ́н, и нэво́ похтанытко котэ́р на подджа́ла кэ пхурано́ урибэ́н.</verse>
				<verse number="37">И нико́н на чхувэ́ла нэви́ мол дрэ пхуранэ́ цыпитка гонэ́: пал-дова́ со нэви́ мол (вино) прокошэла гонэ́ и кокори мол вытхадэла, и гонэ́ хасёна.</verse>
				<verse number="38">Нэ нэви́ мол трэй тэ чхувэ́л дрэ нэвэ гонэ́, тэды зракхэ́лапэ и мол, и гонэ́.</verse>
				<verse number="39">И нико́н, кон выпьела пхураны мол, ада́й жэ на закамэ́ла тэ пьел нэви́ мол; пал-дова́ со ёв раки́рла: “Пхураны мол исын фэды́р”.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="6">
				<verse number="1">И сыс адя́кэ: пэ яви́р дывэ́с дро пэ́рво са́вато, пэ яви́р Патрадякиро дывэ́с Исусо́скэ пригияпэ тэ джал пир гивитко фэ́лда, и Лэ́скирэ сыкляибны́тка бокхалынэ, и лынэ́ тэ рискирэнас колосы и хан лэн, кхосыи лэн вастэ́нца.</verse>
				<verse number="2">Вари-савэ́ Фарисе́и пхэндлэ́ лэ́нгэ: “Ваш со тумэ́ кэрэ́на дова́, со нашты́ тэ кэрэ́н дро са́вато?”</verse>
				<verse number="3">Ису́со отпхэндя́ лэ́нгэ: “Нау́што тумэ́ на гиндлэ́ дро Свэ́нто Чхиныбэ́н, со кэрдя́ кра́ли Дави́до, ке́ли ёв и лэ́скирэ мала́ бокхалынэ?</verse>
				<verse number="4">сыр ёв загия́ дро Дэвлэ́скиро Кхэр, и ёв и мануша́ лэ́скирэ ханэ́ свэ́нто маро́, саво́ сыс нашты́ тэ хал никонэ́скэ, а екхэ рашангэ?</verse>
				<verse number="5">И пхэндя́ Ису́со лэ́нгэ: “Чхаво́ Манушэ́скиро исын Хула́й и пэ са́вато.”</verse>
				<verse number="6">И сыс адя́кэ: Исусо́скэ пригияпэ дро яви́р са́вато тэ заджа́л дрэ синагога и тэ сыклякирэ́л. И сыс одо́й екх ману́ш, савэ́стэ чачо́ (право) васт сыс шуко.</verse>
				<verse number="7">Лылвари́тка и Фарисе́и дыкхэнас ракхибны́ткэс пал Лэ́стэ, ци на састякирэлас Ёв дро са́вато, соб (кай) тэ латхэ́н бангипэн пэ Исусо́стэ.</verse>
				<verse number="8">Нэ Ису́со джиндя́, со ёнэ думиндлэ, и пхэндя́ манушэ́скэ шукэ́ вастэ́са: “Ушты́ и тэрдёв машкира́л.” И ёв уштыя́ и тэрдия́.</verse>
				<verse number="9">Тэ́ньци пхэндя́ лэ́нгэ Ису́со: “Мэ пхучава тумэ́ндыр: со трэй тэ кэрэ́с дро са́вато: лачхипэ́н ци фуипэ́н, тэ ракхэ́с джиибэ́н ци тэ хасякирэс?” Ёнэ сыс штыл.</verse>
				<verse number="10">Ёв подыкхця́ пэ лэ́ндэ сарэ́ндэ, и пхэндя́ кодолэ́ манушэ́скэ: “Протырдэ тыро́ васт.” Ёв протырдыя́, и насвало́ лэ́скиро васт яця́ састо́, сыр и яви́р васт.</verse>
				<verse number="11">Ёнэ нашадэ пэс тэды холя́тыр и ракирдэ́ машки́р пэ́стэ, со лэ́нгэ тэ кэрэ́н Исусо́са?</verse>
				<verse number="12">И сыс адя́кэ: дрэ долэ́ дывэса́ Ису́со гия́ пэ бэ́рга тэ мангэ́лпэ Дэвлэ́скэ и мангдя́пэ сари́ рат.</verse>
				<verse number="13">Ке́ли яця́ дывэ́с, Ёв кхардя́ Пэ́скирэ сыкляибнытконэ́н и выкэдыя́ дэшудуен, савэ́н Ёв кхардя́ Апостолэнца:</verse>
				<verse number="14">Симонос, савэ́с Ёв кхардя́ “Пэ́три”, и Ендрис (Андреёс), лэ́скирэ пшалэ́с, Яковонэс и Ианос, Филипос и Варфаламеёс,</verse>
				<verse number="15">Матфеёс и Фомас, Яково́с, Алфеёскирэс и Симонос, савэ́с кхарэнас Зилото (Активисто),</verse>
				<verse number="16">Юдас Яковоскирэс и Юдас Искариотос, саво́ и яця́ Лэ́скирэ здыибнариса (Лэ́скиро здыибнари).</verse>
				<verse number="17">Ке́ли Ису́со змэкцяпэ бэрга́тыр кхэтанэ́ Апостолэнца, Ёв тэрдия́ пэ роўно (во́рто) штэ́то кхэтанэ́ Лэ́скирэ сыкляибнытконэ́нца; и сыс бут мануша́ Юдэя́тыр и Ерусалимо́стыр, Тироскирэ и Сидоноскирэ штэтэ́ндыр, савэ́ сыс пашы́л мо́рё (дэрья́в):</verse>
				<verse number="18">ёнэ явнэ́ тэ шунэ́н Лэс и тэ высастякирэнпэ пэ́скирэ дукхэндыр; сыс манушэ, савэ́ мэнчындлэпэ налачхэ́ дукхэндыр, и ёнэ высастёнас.</verse>
				<verse number="19">Сарэ́ мануша́ камлэ́ тэ чилавэн Лэс, пал-дова́ со Лэ́стыр выджа́лас зор и Ёв састякирэлас сарэ́н.</verse>
				<verse number="20">И Ёв ґаздыя́ пэ́скирэ якха́ пэ Лэ́скирэ сыкляибнытконэндэ и лыя́ тэ ракирэ́л: “Бахталэ́ исын тумэ́, савэ́ исын чорорэ́ дро ду́хо, пал-дова́ со тумаро́ исын Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё.</verse>
				<verse number="21">Бахталэ́ исын тумэ́, конэ́скиро ило́ исын бокхало пал Дэвлэ́скиро лав, пал-дова́ со Дэвэ́л пхэрдякирэла тумаро́ ило́. Бахталэ́ исын тумэ́, савэ́ ровэна, пал-дова́ со тумэ́ явэ́на тэ радынэ́нпэ.</verse>
				<verse number="22">Бахталэ́ исын тумэ́, ке́ли мануша́ явэ́на древа́н тэ бидыкхэн тумэн и, ке́ли ёнэ вытрадэна тумэн и явэ́на тэ обкхарэн тумэн налачхэ́ лавэ́нца и калякирэна тумаро́ лав пал Манушэ́скирэ Чхавэ́стэ.</verse>
				<verse number="23">Явэ́н бахталэ́ и радынэ́нпэ дро дова́ дывэ́с, пал-дова́ со бари мазу́ри (награда) Дэвлэ́стыр ужакирэ́ла тумэн дро Болыбна́скиро Раё. Адя́кэ лэ́нгирэ дада́ кэрдэ́ пророкэнца.</verse>
				<verse number="24">Бида тумэ́нгэ, кон исын барвалэ́! Пал-дова́ со тумэ́ндэ ужэ исын локхо джиибэ́н!</verse>
				<verse number="25">Бида тумэ́нгэ, конэ́стэ исын саро́, со тумэ́ камэ́на; тумэ́ явэ́на бокхалэ́. Бида тумэ́нгэ, кон салапэ какана́; пал-дова́ со тумэ́нгэ явэ́ла бари ту́га и тумэ́ явэ́на тэ ровэ́н.</verse>
				<verse number="26">Бида тумэ́нгэ, ке́ли сарэ́ мануша́ явэ́на тэ ракирэ́н лачхипэ́н пал тумэ́ндэ. Пал-дова́ со адя́кэ кэрдэ́ хоханэ́ пророкэнца дада́ лэ́нгирэ.</verse>
				<verse number="27">Нэ Мэ пхэна́ва тумэ́нгэ, кон шунэ́ла ман: сыка́в паты́в пэ́скирэ вэргэ́нгэ, кэрэ́н лачхипэ́н одолэ́нгэ, савэ́ кэрэ́на чорипэ́н тумэ́нгэ,</verse>
				<verse number="28">мангэ́нпэ пал одолэ́ндэ, савэ́ кошэна тумэн и мангэ́нпэ пал одолэ́ндэ, савэ́ нашукар отлыджанапэ кэ тумэ́.</verse>
				<verse number="29">Кон пэкавэла тут дрэ чам (шчока), ри́скир кэ ёв яви́р, кон отлэла ту́тыр упратуно урибэ́н, отдэ́ лэ́скэ и гад.</verse>
				<verse number="30">Кон мангэ́ла ту́тыр, дэ, и кон исын банго́ ту́кэ, на пхуч лэ́стыр палэ.</verse>
				<verse number="31">Кэрэ́н дова́ явирэ́нгэ, со тумэ́ камэ́на, соб (кай) яви́р мануша́ тэ кэрэ́н тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="32">И ко́ли тумэ́ сыкавэ́на паты́в одолэ́нгэ, савэ́ сыкавэ́на паты́в тумэ́нгэ, саво́ парикирибэн тумэ́нгэ? Пал-дова́ со и грэхи́тка сыкавэ́на паты́в одолэ́нгэ, савэ́ сыкавэ́на паты́в лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="33">И ко́ли тумэ́ кэрэ́на лачхипэ́н одолэ́нгэ, савэ́ кэрэ́на лачхипэ́н тумэ́нгэ, саво́ тумэ́нгэ парикирибэн пал дова́? Пал-дова́ со и грэхи́тка кэрэ́на до-паць.</verse>
				<verse number="34">И ко́ли тумэ́ дэ́на дро вужлыпэ́н (длуго) одолэ́нгэ, савэ́ндыр тумэ́ ужакирэ́на тэ лэн палэ, саво́ парикирибэн тумэ́нгэ? Пал-дова́ со и грэхи́тка дэ́на дро вужлыпэ́н, соб (кай) тэ лэн палэ адакицык.</verse>
				<verse number="35">Нэ тумэ́ сыкавэ́н паты́в тумарэ́ вэргэ́нгэ, кэрэ́н лэ́нгэ лачхипэ́н и явэ́ла тумэ́нгэ бари мазу́ри (награда) Дэвлэ́стыр, и тумэ́ явэ́на Най Вучэдырэскирэ Дэвлэ́скирэ чхавэ́; пал-дова́ со Ёв исын лачхо́ и ваш одолэ́нгэ, савэ́ на парикирэна и ваш налачхэнгэ.</verse>
				<verse number="36">Палдава́ явэ́н тангипны́тка (жалиныбнытка), сыр тангипны́тко исын тумаро́ Дад.</verse>
				<verse number="37">На сэндинэ́н, и тумэ́ на явэ́на сэндиндлэ; на бангякирэн, и тумэ́ на явэ́на бангякирдэ; примангэн и тумэ́нгэ явэ́ла примангло.</verse>
				<verse number="38">Дэн и явэ́на тэ дэн тумэ́нгэ: явэ́на тэ дэн тумэ́нгэ пхэрды́ ме́ра, и притасадо саро́ тэ явэ́л, би тангипнаскиро (жалимакиро), явэ́на тэ чхувэ́н тумэ́нгэ пал брэг ада́кицы, кицы́ тумэ́ змогинэна тэ лыджа́н; савэ́ мераса тумэ́ меринэна, дасавэ́-паць мераса тумэн явэ́на тэ меринэн.”</verse>
				<verse number="39">Ису́со пхэндя́ лэ́нгэ дава́ приме́ро: “Ци могинэ́ла короро́ ману́ш тэ лыджа́л явирэ корорэс? Ко́ли адя́кэ, дуйджинэ́ пэрэ́на дрэ ґанби́н (яма)?”</verse>
				<verse number="40">Сыкляибны́тко исын на барэды́р сыклякирибнаскирэстыр; нэ ке́ли сыкляибны́тко высыклёла саро́, ёв явэ́ла сыр сыклякирибна́скиро.</verse>
				<verse number="41">Со́скэ ту дыкхэ́са пэ тыкны пхусинка дрэ якх тырэ́ пшалэскири, а баро́ бэрно на дыкхэ́са дрэ пэ́скири якх?</verse>
				<verse number="42">Ци сыр ту могинэ́са тэ пхэнэ́с пэ́скирэ пшалэ́скэ: ‘Пша́ла, миро! Дэ, мэ вылава пхусинка тырэ́ якхатыр,’ ке́ли ту кокоро́ на дыкхэ́са бэрно дрэ тыри́ якх? Дуемуи́тко, вылэ англэды́р бэрно пэ́скирэ якхатыр, тэды дыкхэ́са, сыр тэ вылэс пхусинка лэ́скирэ якхатыр.</verse>
				<verse number="43">Нанэ лачхо́ кашт (дрэ́во), соб (кай) тэ дэл налачхэ́ барьякирдэ́ (пло́ды); и нанэ на́лачхо кашт, соб (кай) тэ дэл лачхэ́ барьякирдэ́.</verse>
				<verse number="44">Пал-дова́ со кажно кашт уджинэна пир лэ́скирэ барьякирдэ́, тумэ́ на скэдэ́на инжыро хрустостыр сувьенца, и винаградо хрустостыр.</verse>
				<verse number="45">Лачхо́ ману́ш вылыджала лачхипэ́н лэ́скирэ–илэ́скирэ кучипнастыр, на́лачхо ману́ш вылыджала фуипэ́н лэ́скирэ-илэ́скирэ фуипнастыр; пал-дова́, со исын дро ило́, дова́ ушта́ ракирэ́на.</verse>
				<verse number="46">Со тумэ́ кхарэ́н Ман, ‘Раё Дэ́вла! Раё Дэ́вла,’ а тумэ́ кокорэ́ на кэрэ́на дова́, со Мэ ракира́ва?</verse>
				<verse number="47">Кажно, кон явэ́ла кэ Мэ и шунэ́ла Мирэ́ лава́, и кэрэ́ла кэ ко́нцо/яго́ро (сполнинэла) лэн, исын сы́рбы:</verse>
				<verse number="48">кодова́ ману́ш, саво́ ґаздэ́ла кхэр; и ёв ґанадя хор тэ чхувэ́л фунда́менто пэ бар. И ке́ли яця́ потопо, и пани́ пэкадя́ дро до кхэр, кхэр яця́пэ тэ тэрдёл, пал-дова́ со лэ́скиро фунда́менто сыс пэ бар.</verse>
				<verse number="49">А одова́, кон шунэ́ла Мирэ́ лава́ и на кэрэ́ла пир лэ́ндэ, исын сы́рбы кодова́ ману́ш, саво́ ґаздыя́ кхэр би фундаментоскиро; ке́ли пэкадя́ пани́ дро лэ́стэ, кхэр ада́й жэ пыя́, и роспыяпэ сарэ́са.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="7">
				<verse number="1">Ке́ли Ису́со кончындя дава́ саро́ ракирибэ́н манушэ́нгэ, Ёв явдя́ дро Капернаумо.</verse>
				<verse number="2">Одо́й екхэ шэлэнгирэ-халадытконэ барыдырэстэ сыс насвало́ лэ́скиро дына́ри, саво́ сыс лэ́стэ дрэ паты́в, и ёв сыс насвало́ кэ мэрибэ́н.</verse>
				<verse number="3">Ке́ли барыдыро́ шундя́ пал Исусо́стэ, ёв бичхадя́ кэ Ёв Юдэ́нгирэ годэпхурэн тэ мангэ́н Лэс тэ явэ́л, и тэ высастякирэл шэлэнгирэ дынари́с.</verse>
				<verse number="4">И годэпхурэ́ явнэ́ кэ Ису́со и древа́н мангнэ́ Лэс, ракири́: “Кадава́ ману́ш исын мол, соб (кай) Ту тэ помогинэс Лэ́скэ.</verse>
				<verse number="5">Пал-дова́ со лэ́скэ исын дро́га амарэ́ мануша́ и ёв чхудя́ синагога ваш амэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="6">И гия́ Ису́со лэ́нца; нэ, ке́ли Ёв сыс на́дур лэ́скирэ кхэрэ́стыр, то бичхадя́ пэ́скирэ малэн тэ пхэнэ́н Лэ́скэ: “Раё Дэ́вла! На мэнчын Пэс; пал-дова́ со мэ на сом мол, соб (кай) Ту тэ заджас дро Миро кхэр;</verse>
				<verse number="7">и мэ гинава, со мэ на сом мол тэ явав кэ Ту; нэ Ту пхэн лав, и явэ́ла миро дына́ри нэвэ́стыр састо́.</verse>
				<verse number="8">И мэ адя́кэ-паць сом ману́ш, пэ конэ́стэ исын барыдыро́, и ма́ндэ исын халадэ́, савэ́ кандэ́на ман, и мэ пхэна́ва екхэ́скэ: ‘Джа́’ и джа́ла; и явирэскэ: ‘Яв’ и явэ́ла, и кадалэскэ дынари́скэ мирэ́скэ: ‘Кэр дава́,’ и кэрэ́ла.”</verse>
				<verse number="9">И сыр Ису́со шундя́ дава́, дивиндяпэ лэ́стыр и пхэндя́ манушэ́нгэ, савэ́ гинэ́ пал Лэ́стэ: “Чачо́, Мэ пхэна́ва тумэ́нгэ: Мэ на латхём дасаво патяибэ́н и дро Израилё.”</verse>
				<verse number="10">И одолэ́ мануша́, савэ́н барыдыро́ шэлэнгиро бичхадя́, рисинэ́ и дыкхнэ́, со дына́ри сыс састо́.</verse>
				<verse number="11">И сыс адя́кэ: пало́ дава́ Ису́со явдя́ дро фо́ро Наино и бут Лэ́скирэ сыкляибны́тка и яви́р мануша́ явнэ́ Лэ́са кхэтанэ́.</verse>
				<verse number="12">Ке́ли Ису́со подги́я пашылэды́р кэ форо́скири по́рта, ада́й вылыджанас мулэ́ манушэ́с тэ гаравэн, саво́ сыс екхджино́ пэ́скирэ датэ; бут мануша́ джа́нас ла́са.</verse>
				<verse number="13">Ке́ли Рай Дэвэ́л дыкхця́ ла, Лэ́скэ яця́ танго (жалко) ла и Ёв пхэндя́ ла́кэ: “На ров”</verse>
				<verse number="14">И Ёв подги́я и чиладя́ насилки (трага́чы), и мануша́, савэ́ лыджинэ́, тэрдинэ́. Ису́со пхэндя́: “Тэрно́ ману́ш, ушты́, Мэ ту́кэ ракира́ва.”</verse>
				<verse number="15">Муло ману́ш бэсця́ и лыя́ тэ ракирэ́л; и Ису́со отдыя́ лэс лэ́скирэ да́кэ.</verse>
				<verse number="16">Пэ лэ́ндэ сарэ́ндэ бари дар пыя́ и ёнэ славиндлэ Дэвлэ́с, ракири́: “Баро́ проро́ко явдя́ тэ явэ́л амэ́нца, Дэвэ́л помогинэла Пэ́скирэ манушэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="17">Адая зан (звесь) гия́ пал Исусо́стэ пир сари́ Юдеякири пхув и сарэ́ пашатунэ́ штэ́ты.</verse>
				<verse number="18">И Ианоскирэ Болдэипнарискирэ сыкляибны́тка роспхэндлэ́ лэ́скэ саро́ пал дова́.</verse>
				<verse number="19">Иа́но кхардя́ дуе́н пэ́скирэ сыкляибнытконэндыр и бичхадя́ лэн кэ Ису́со тэ пхучэ́н: “Ту сан Кодова́, Савэ́скэ трэй тэ явэ́л, ци явирэ́с амэ́нгэ тэ ужакирас?”</verse>
				<verse number="20">Ёнэ явнэ́ кэ Ису́со и пхэндлэ́ Лэ́скэ: “Иа́но Болдэипнари бичхадя́ амэн кэ ту тэ пхучас: ‘Ту сан Кодова́, Савэ́скэ трэиндя́ тэ явэ́л, ци явирэ́с амэ́нгэ тэ ужакирас?’”</verse>
				<verse number="21">Дро дова́ часо Ису́со высастякирэлас бутэ́ манушэ́н насвалыпнэндыр и дукхэндыр и налачхэ́ дукхэндыр и Ёв высастякирдя́ якха́ бутэндэ корорэндэ.</verse>
				<verse number="22">И отпхэндя́ Ису́со лэ́нгэ: “Джа́н и пирипхэнэн Ианоскэ, со тумэ́ дыкхнэ́ и шундлэ́: корорэ́ мануша́ дыкхэ́на нэвэ́стыр и лангалэ псирэ́на: проказытка ячэ́на жужэ́, и кашукэ мануша́ шунэ́на, мулэ́ отджидёна, и бо́ги роспхэнэна бахталы́ зан (звесь);</verse>
				<verse number="23">и бахтало́ исын кодова́, кон на хасякирэ́ла патяибэ́н дрэ Ма́ндэ.”</verse>
				<verse number="24">Ке́ли Ианоскирэ бичхадэ́ мануша́ гинэ́, Ису́со лыя́ тэ ракирэ́л манушэ́нгэ пал Ианостэ: “Со псирдэ́ тумэ́ пэ чхучи́ пхув тэ дыкхэ́н? Сыр трастинитко кашт тринскирлапэ балвалятыр?</verse>
				<verse number="25">Ваш со тумэ́ псирдэ́ одори́к тэ дыкхэ́н? Манушэ́с, саво́ сыс уридо́ дрэ шука́р и́дя? Над, мануша́, савэ́ уридэ́ дрэ шука́р и́дя, дживэ́на дрэ кралитка барэ́ фэлатиня́ (колова).</verse>
				<verse number="26">Нэ, со ж тумэ́ тэды псирдэ́ тэ дыкхэ́н? Пророко́с? Чачо́, ракира́ва тумэ́нгэ: ‘Ёв исын барэды́р пророкостыр.’</verse>
				<verse number="27">Ёв исын кодова́, пал савэ́стэ исын чхиндло́: “Гада, Мэ бичхава́ва Мирэ́ выкэдынэ́ манушэ́с анги́л Ту́тэ, саво́ приготовинэла дром Тыро́ анги́л Ту́тэ.’”</verse>
				<verse number="28">Палдава́ Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: нанэ барэды́р пророко́с Иано́стыр Болдэипнаристыр машки́р одолэ́ндэ, савэ́н джувля́ биянэна, нэ най тыкнэды́р дро Болыбна́скиро Раё исын барэды́р Иано́стыр.”</verse>
				<verse number="29">И сарэ́ мануша́, савэ́ шундлэ́ Лэс, и мытоскирэ скэдыибнарья приґалынэ Дэвлэ́скиро чачипэ́н и болдэпэ Ианостэ Болдэипнаристэ.</verse>
				<verse number="30">А Фарисе́и и Законо́скирэ сыклякирибнарья отпхэндлэпэ Дэвлэ́скирэ лавэ́стыр; ёнэ на болдэпэ Ианостэ Болдэипнаристэ.</verse>
				<verse number="31">И ишчо (инкэ́) пхэндя́ Ису́со: “Кэ кон Ма́нгэ тэ припарував (тэ роўнинав) адалэ́-родоскирэ манушэ́н? Пэ конэ́стэ зджана (подджана) кадалэ́ мануша́?</verse>
				<verse number="32">Ёнэ исын сы́рбы чхаворэ́, савэ́ исын бэштэ́ пашы́л тарги и дэ́на го́дла екх екхэ́скэ, ракири́: “Амэ башадям тумэ́нгэ пэ свиролька, а тумэ́ на кхэлдэ; амэ багандям роибнытка гиля́, а тумэ́ на рондлэ́.”</verse>
				<verse number="33">И Иа́но явдя́, на ха́ла, на пьела мол (вино), и тумэ́ ракирэ́на: “Лэ́стэ исын на́лачхо ду́хо (фа́но).”</verse>
				<verse number="34">Явдя́ и Чхаво́ Манушэ́скиро, ха́ла, и пьела, и тумэ́ ракирэ́на: “Гада, ману́ш, саво́ камэ́ла тэ хал, тэ пьел, исын дру́го (мал) мытоскирэ скэдыибнарьенгэ и грэхэнгирэнгэ’.</verse>
				<verse number="35">Нэ Дэвлэ́скиро годьварипэн сыкавэ́ла Пэ́скиро чачипэ́н манушэ́нгирэ рэндэ́нца (делэнца), сарэ́нца, кон прилэ́ла дава́ чачипэ́н.”</verse>
				<verse number="36">Екх ману́ш Фарисеендыр мангдя́ Исусо́с тэ хал Лэ́са; и Ису́со загия́ дро кхэр и бэсця́ кэ сками́нд:</verse>
				<verse number="37">и, ґа́да, екх джувлы́ долэ́ форо́стыр, сави́ дживдя́ сыр грэхи́тко джувлы́, яндя́ алибастрытко кхоро́ (жбанко) кучипнаскирэ – кхандыпнытконэ макхибнаса, ке́ли ёй уджиндя́, со Ису́со халас дро Фарисеёскиро кхэр;</verse>
				<verse number="38">и ёй тэрдия́ пала́л пал Исусо́стэ пашы́л Лэ́скирэ ґэра́ и лыя́ тэ ровэл и тэ киндякирэл Лэ́скирэ ґэра́ ясвэ́нца и тэ кхосэл ґэра́ ла́кирэ балэнца; и ёй чамудя Исусо́скирэ ґэра́ и макхця лэн далэ́ макхибнаса.</verse>
				<verse number="39">Ке́ли Фарисеё, саво́ кхардя́ Исусо́с кэ пэ, дыкхця́ дава́, ёв пхэндя́ пэ́скэ: “Ко́ли тэ явэ́л Ёв проро́ко, Ёв джинэлас, кон, и сави́ джувлы́ чилавэ́ла Лэс; ёй жа исын грэхи́тко джувлы́.”</verse>
				<verse number="40">А Ису́со отпхэндя́ Лэ́скэ: “Си́моно, Ма́нгэ трэй тэ пхэна́в ту́кэ вари-со.” “Ра́кир, Сыклякирибна́скиро”, – раки́рла Си́моне.</verse>
				<verse number="41">Ису́со пхэндя́: “Екхэ манушэ́стэ, кон дэ́лас ловэ́ дро вужлыпэ́н (длуго), сыс дуй мануша́, савэ́ сыс вужлэ; екх сыс вужло панджшэла́ динарии, яви́р пандждэша́;</verse>
				<verse number="42">а пал-дова́ со лэ́ндэ на сыс со́са тэ отдэ́н палэ ловэ́, дава́ ману́ш примангдя лэ́нгэ дуенгэ. Пхэн ма́нгэ: “Кон лэ́ндыр буты́р явэ́ла тэ сыкавэ́л паты́в лэ́скэ?”</verse>
				<verse number="43">И отпхэндя́ Си́моно: “Мэ думинава, со кодова́, конэ́скэ ёв буты́р примангдя.” Ису́со пхэндя́ Лэ́скэ: “Чачэс ту пхэндя́н.”</verse>
				<verse number="44">Тэ́ньци Ису́со порисия кэ джувлы́ и пхэндя́ Симоноскэ: “Ту дыкхэ́са адаля джувля́? Мэ явдём дро тыро́ кхэр, и ту на дыя́н пани́ ма́нгэ ваш ґэра́, а ёй мордя Мирэ́ ґэра́ ясвэ́нца и кхосця лэн пэ́скирэ балэнца.</verse>
				<verse number="45">Ту на чамудян Ман, а ёй на пирияця́ тэ чамудэл Мирэ́ ґэра́ долэ́ часостыр, ке́ли Мэ явдём.</verse>
				<verse number="46">Ту на макхця Миро шэро́ оливитконэ дзэтэса, а ёй макхцян Мирэ́ ґэра́ кучипнаскирэ-кхандыпнытконэ макхибнаса.</verse>
				<verse number="47">И палдава́ Мэ пхэна́ва ту́кэ: ла́кирэ бут грэ́хи отмэкэнапэ пал дова́, со ёй сыкадя́ бари ла́ска кэ Мэ; а конэ́скэ на́бут примангэна, кодолэстэ на́бут исын ла́ска.”</verse>
				<verse number="48">Тэды Ису́со пхэндя́ джувля́кэ: “Тырэ́ грэ́хи исын отмэкнэ.”</verse>
				<verse number="49">И одолэ́ мануша́, савэ́ сыс бэштэ́ пал сками́нд Лэ́са, лынэ́ тэ ракирэ́н машки́р пэ́стэ: “Кон да дасаво исын, Кон и грэ́хи отмэкэ́ла?”</verse>
				<verse number="50">Тэды Ису́со пхэндя́ джувля́кэ: “Тыро́ патяибэ́н зракхця́ тут, джа́ раманёса (миро́са).”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="8">
				<verse number="1">Пало́ (после) дава́ Ису́со псирдя́ форо́стыр дро яви́р фо́ро, гавэстыр дро яви́р гав; Ёв пхэнэлас лав и миштопхэнэлас манушэ́нгэ пал Кралипэ́н дро Дэвлэ́скиро Раё; сыс Лэ́са дэшуду́й сыкляибны́тка;</verse>
				<verse number="2">и сыс Лэ́са джувлы́, конэ́с Ёв высастякирдя́ налачхэ́ духэ́ндыр и насвалыпнэндыр: Мари́я, савья́ кхардэ́ Магдалина, савья́тыр эфта́ (битринэ́нгиро дэш) налачхэ́ ду́хи выгинэ́;</verse>
				<verse number="3">Иана, Хузаскири ромны́, саво́ сыс Иродоскирэ-кхэрэ́скиро барыдыро́; и Сусанна, и бут яви́р джувля́, савэ́ помогинэнас Исусо́скэ пэ́скирэ миштыпна́стыр.</verse>
				<verse number="4">Ке́ли бут мануша́ скэдынэ́пэ пашы́л Исусо́стэ, пал-дова́ со явнэ́ мануша́ сарэ́ форье́ндыр, Ёв лыя́ тэ ракирэ́л сыкляибнытконэ примероса (сыкаибнаса):</verse>
				<verse number="5">“Сеиныбнаскиро выгия́ тэ почхувэл пэ́скири зя́рка, и, ке́ли ёв росчхурдэлас зя́рки, вари-савэ́ зя́рки пынэ́ пашэ́ дром и лэн заштакирдэ ґэрэ́нца, и болыбны́тка чирикля́ поханэ лэн;</verse>
				<verse number="6">яви́р зя́рки пынэ́ пэ баруно штэ́то, и ке́ли ёнэ ўзгинэ, то зашутинэ, пал-дова́ со на сыс пани́ дро пхув;</verse>
				<verse number="7">яви́р зя́рки пынэ́ машки́р дылыны чар, и дылыны чар выбария и замардя́ лэн.</verse>
				<verse number="8">А яви́р зя́рки пынэ́ пэ лачхи́ пхув, и ўзгинэ и дынэ́ прибарипэн дрэ шэл мо́лы.” И ке́ли Ису́со пхэндя́ далэ́ лава́, Ёв выпхэндя зоралэ́ заня́са: “Конэ́стэ исын кана́, мэк тэ шунэ́л.”</verse>
				<verse number="9">Исусо́скирэ сыкляибны́тка пхучнэ́ Лэ́стыр, со дава́ приме́ро (сыкаибэ́н) значынэ́ла?</verse>
				<verse number="10">Ёв пхэндя́: “Тумэ́нгэ исын дыно́ тэ джинэ́н чораханыбэн (гарадо́ чачипэ́н) пал Дэвлэ́скиро Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё, нэ ваш явирэ манушэ́нгэ ракирлапэ примерэнца (сыкаибнэнца); ёнэ дыкхэ́на якхэ́нца, и на дыкхэ́на, ёнэ шунэ́на канэнца, и на ґалёна.”</verse>
				<verse number="11">Ѓа́да, со дава́ сыкаибэ́н значынэ́ла: Зя́рка исын Дэвлэ́скиро лав.</verse>
				<verse number="12">Зя́рки, савэ́ пынэ́ пашы́л дром, исын сы́рбы мануша́, савэ́ шунэ́на, и кэ савэ́ коригэды́р (позжэ) явэ́ла на́лачхо и лэ́ла криг дава́ лав лэ́нгирэ илэндыр, соб (кай) ёнэ тэ на упатян и тэ на зракхэнпэ;</verse>
				<verse number="13">а зя́рки, савэ́ пынэ́ пэ баруно штэ́то, исын сы́рбы мануша́, савэ́ шунэ́на лав и прилэ́на лэс радыма́са; нэ лэ́ндэ лав на заджа́ла хор дро ило́, ёнэ патя́на наґара (длу́гэс), ке́ли явэ́ла пропатякирибэн пал лав, ёнэ мэкэ́на тэ патя́н;</verse>
				<verse number="14">а зя́рки, савэ́ пынэ́ машки́р дылыны чар, исын сы́рбы мануша́, савэ́ шунэ́на лав, нэ джиибна́скири суе́та, барвалыпэ́н и джиибнытко лачхипэ́н замарэна дава́ лав дро лэ́нгиро ило́, а барьякирдо́ никели на доджа́ла кэ спялыма;</verse>
				<verse number="15">а зя́рки, савэ́ пынэ́ пэ лачхи́ пхув, исын сы́рбы мануша́, савэ́ шунэ́на лав и рикирэ́на лэс дро лачхо́ и кандуно ило́ и ёнэ вырикирэна, пака дава́ лав дэ́ла барьякирдо́ (пло́до).” Сыр пхэндя́ Ёв дава́, то ракирдя́: “Конэ́стэ исын кана́, мэк ёв тэ шунэ́л!”</verse>
				<verse number="16">“Нико́н, кон захачкирэла момолы, на чхувэ́ла ла тэл пири́ ци тэл чхуибэ́н, а чхувэ́ла ла дро шандало (подсвечнико), соб (кай) мануша́ тэ дыкхэ́н яг, кон явэ́ла яврестыр,</verse>
				<verse number="17">пал-дова́ со нисо́ нанэ чорахано, соб (кай) тэ на явэ́л шундло; ни чхакирдо, соб (кай) тэ на явэ́л джиндло́ и сарэ́нгэ тэ на выджа́л пэ якха́.</verse>
				<verse number="18">Дыкхэ́н жа, сыр тумэ́ шунэ́на, пал-дова́ со кодолэ́скэ, савэ́стэ исын, явэ́ла дыно́, а конэ́стэ нанэ, лэ́стыр лэ́лапэ криг дова́ на́бут, со исын лэ́стэ.”</verse>
				<verse number="19">И явнэ́ кэ Ису́со дай Лэ́скири и пша́ла Лэ́скирэ и ёнэ на могиндлэ́ тэ подджан кэ Ёв, пал-дова́ со бут мануша́ сыс пашы́л Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="20">И Лэ́скэ пхэндлэ́: “Тыри́ дай и Тырэ́ пша́ла исын тэрдэ́ яври́, и ёнэ камэ́на тэ дыкхэ́н Тут.”</verse>
				<verse number="21">Нэ Ёв отпхэндя́ лэ́нгэ: “Мири́ дай и Мирэ́ пша́ла исын одолэ́, кон шунэ́ла Дэвлэ́скиро лав и сполнинэла лэс.”</verse>
				<verse number="22">Екх дывэ́с, Ису́со загия́ дрэ ба́рка Пэ́скирэ сыкляибнытконэ́нца и пхэндя́ Лэ́нгэ: “Пириплывинаса (да́са пли́ма) пэ яви́р зероскири риг.” И ёнэ лынэ́ тэ пириплывинэн.</verse>
				<verse number="23">Ке́ли ёнэ пириплывинэнас, Ису́со засутя. Бари балва́л пыя́ пэ зеро и валны зачхувэнас лэн пане́са, ёнэ сы́рбы ужэ тасадёнас;</verse>
				<verse number="24">и сыкляибны́тка подгинэ́ кэ Ису́со, джангадэ Лэс и пхэндлэ́: “Сыклякирибна́скиро! Сыклякирибна́скиро! Амэ хасёваса” Нэ Ёв уштыя́, припхэндя́ балвалякэ тэ на пхурдэл и панескэ тэ на кунинэлпэ; ёнэ пириячнэ и яця́ штылыпэн.</verse>
				<verse number="25">Тэды Ису́со пхэндя́ лэ́нгэ: “Кай исын тумаро́ патяибэ́н?” Ёнэ сыс дрэ дар и ди́во и ракирдэ́ екх екхэ́скэ: “Нэ Кон Ёв исын адасаво́, со Ёв припхэнэла балвалякэ и валнэнгэ, и одолэ́ кандэнас Лэс.”</verse>
				<verse number="26">Ису́со и Лэ́скирэ сыкляибны́тка приплывиндлэ пэ яви́р зероскири риг пэ пхув Гадарино, со исын пэ яви́р риг Галилеятыр.</verse>
				<verse number="27">Ке́ли Ису́со выгия́ пэ брэ́го, пирилыя Лэс екх ману́ш форо́стыр, савэ́стэ ґара́ сыс налачхэ́ ду́хи (фаны); ёв псирдя́ би иденгиро, дживдя́ на дро кхэр, а дрэ маґилытка коплицы.</verse>
				<verse number="28">Ке́ли ёв дыкхця́ Исусо́с, задыя го́дла, пыя́ анги́л Лэ́стэ и пхэндя́ зоралэ́ заня́са: “Со Ту камэ́са ма́ндыр, Ису́се, Най Вучэдырэскирэ-Дэвлэ́скиро Чхаво́! Манга́ва древа́н Тут, на мэнчын ман.”</verse>
				<verse number="29">Пал-дова́ со Ису́со припхэндя́ налачхэ́ духоскэ (фаноскэ) тэ выджа́л далэ́ манушэ́стыр; на́лачхо ду́хо (фа́но) ґара́ мэнчындя лэс адя́кэ, со лэс пхандэнас цэпэ́нца (зандирье́нца) и састырэнца пэ ґэра́; и на́лачхо ду́хо (фа́но) традэлас лэс пэ чхучи́ пхув.”</verse>
				<verse number="30">Ису́со пхуця́ лэ́стыр: “Сыр тут кхарэ́на?” Ёв пхэндя́: “Легионо”, – палдова́ со бут налачхэ́ ду́хи (фаны) загинэ́ дрэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="31">Налачхэ́ ду́хи лынэ́ тэ мангэ́н Исусо́с, соб (кай) Ёв тэ на припхэнэл лэ́нгэ тэ джа́н дро лю́но (адо).</verse>
				<verse number="32">Ада́й жэ пэ бэ́рга чарадэпэ бут балычэ и налачхэ́ ду́хи мангнэ́ Исусо́с, соб (кай) Ёв тэ дэл во́ля лэ́нгэ тэ заджа́н дрэ балычэндэ. Ёв мэкця́ лэн.</verse>
				<verse number="33">Налачхэ́ ду́хи выгинэ́ манушэ́стыр, загинэ́ дрэ балычэндэ; и балычэнгиро гурто чхурдыяпэ брэгоскирэ крутыматыр дро зеро и тасадыя.</verse>
				<verse number="34">Балычэнгирэ чхупна́рья дыкхнэ́ дова́, нашнэ́ и роспхэндлэ́ пир фо́ро и пир гава́.</verse>
				<verse number="35">Мануша́ выгинэ́ тэ дыкхэ́н, со кэрдя́пэ и явнэ́ кэ Ису́со, ёнэ латхнэ́ манушэ́с, савэ́стэ сыс налачхэ́ ду́хи (фаны), и саво́ сыс бэшто́ кэ Исусо́скирэ ґэра́ уридо́ и дрэ лачхи́ годы́; мануша́ страха́дынэ.</verse>
				<verse number="36">Кодолэ́, савэ́ дыкхнэ́ дава́, роспхэндлэ́ кадалэ́ манушэ́нгэ, сыр адава́ ману́ш высастякирдяпэ.</verse>
				<verse number="37">И сарэ́ мануша́ Гадариноскирэ пхувья́тыр лынэ́ тэ мангэ́н Исусо́с тэ дурьёл лэ́ндыр, пал-дова́ со ёнэ сыс пиристрахадэ. Ису́со загия́ дрэ ба́рка и рисия́ палэ.</verse>
				<verse number="38">А ману́ш, савэ́стыр выгинэ́ налачхэ́ ду́хи (фаны), мангдя́ Исусо́с тэ явэ́л Лэ́са. Нэ Ису́со бичхадя́ лэс и пхэндя́:</verse>
				<verse number="39">“Рисёв палэ дро пэ́скиро кхэр и роспхэн, со Ту́са кэрдя́ Дэвэ́л.” Адава́ ману́ш гия́ и роспхэндя́ пир фо́ро, со Ису́со кэрдя́ Лэ́скэ.</verse>
				<verse number="40">Ке́ли Ису́со рисия́ палэ, мануша́ прилынэ́ Лэс радыма́са, пал-дова́ со сарэ́ ужакирдэ Лэс.</verse>
				<verse number="41">И, ґа́да, явдя́ ману́ш, савэ́с кхардэ́ Иаиро, ёв сыс синагогакиро барыдыро́. И пыя́ ёв кэ Исусо́скирэ ґэра́, мангдя́ Лэс тэ заджа́л кэ ёв дро кхэр;</verse>
				<verse number="42">пал-дова́ со лэ́стэ сыс екх чхай, дэшуду́й бэрш, сави́ сыс насвалы кэ мэрибэ́н. Ке́ли Исусо́с джа́лас, мануша́ тасадынэпэ кэ Ёв.</verse>
				<verse number="43">И сыс джувлы́, сави́ дэшуду́й бэрш сыс насвалы тхадунэ ратвалыпнаса и, сави́ розмэкця саро́ миштыпэ́н пэ састыпнарьендэ, нэ ни екх састыпнари (докторо) на высастякирдя́ ла.</verse>
				<verse number="44">Ёй подги́я кэ Ису́со палалэстыр машки́р манушэ́ндэ и чиладя́ Лэ́скиро урибэ́н, и ада́й жэ ратвалыпэн пирияця́.</verse>
				<verse number="45">Ису́со пхэндя́: “Кон чиладя́ Ман?” Ке́ли сарэ́ отпхэнэнаспэ, Пэ́три и лэ́скирэ мануша́ пхэндлэ́: “Сыклякирибна́скиро! Мануша́ исын трусця́л (кругом) Ту́тэ, и ёнэ тасавэнаспэ кэ Ту, а Ту пхучэса: ‘Кон чиладя́ Ман?’”</verse>
				<verse number="46">Нэ Ису́со пхэндя́: “Вари-кон чиладя́ Ман; пал-дова́ со Мэ чуиндём, сыр зор гия криг Ма́ндыр.”</verse>
				<verse number="47">Джувлы́ ж, сыр ґалыя́, со ёй на гарадяпэ, со кэрдя́, лыя́ тэ издрал и пыя́ кэ Исусо́скирэ ґэра́ и роспхэндя́ анги́л сарэ́ манушэ́ндэ, со́скэ ёй чиладя́ Лэс и сыр ёй высастия ада́й жэ.</verse>
				<verse number="48">Ису́со пхэндя́ ла́кэ: “Мири́ Чха́е! Патяибэ́н тыро́ зракхця́ тут! Джа́ бахтяса!”</verse>
				<verse number="49">Ке́ли Ису́со ракирдя́ дава́, явдя́ бичхадо́ ману́ш синагогакирэ-барыдырэскирэ кхэрэ́стыр: “Чхай тыри́ мыя́, палсо́ ишчо (инкэ́) тэ пхарьякирэс Сыклякирибнаскирэс?”</verse>
				<verse number="50">Нэ Ису́со шундя́ дава́ и пхэндя́ Иаироскэ: “На андырша, фэ́ни патя, и ёй явэлы зракхны.”</verse>
				<verse number="51">Ке́ли Ёв явдя́ дро кхэр, тэды ёв на домэкця никонэ́с тэ джал Лэ́са апри́ч Пэтристэ, Ианостэ и Яковостэ, патывалэ́-тэрнэ́ джувлякирэ дадэ́стэ и датэ.</verse>
				<verse number="52">Сарэ́ ровэнас и дэ́нас го́дла ясвэ́нца. Нэ Ису́со пхэндя́: “На ровэ́н; ёй на мыя́, ёй исын суты.”</verse>
				<verse number="53">И ёнэ сандлэпэ Лэ́стыр, пал-дова́ со джиндлэ́, со тэрны́ патывалы́ джувлы́ мыя́.</verse>
				<verse number="54">Нэ Ису́со ж пхэндя́ сарэ́нгэ тэ джа́н яври́, лыя́ тэрня патываля джувля́ пал васт и пхэндя́ зоралэ́ заня́са: “Патывалы́-Тэрны́-Джувли́е! Ушты́!”</verse>
				<verse number="55">Ла́киро джиибнытко ду́хо (фа́но) рисия́ палэ дрэ ла́тэ; ёй екха́тыр (сра́зу) уштыя́; Ису́со припхэндя́ тэ дэн ла́кэ тэ хал.</verse>
				<verse number="56">Ла́кирэ дада́ здивиндлэпэ, нэ Ису́со припхэндя́ лэ́нгэ ни конэ́скэ тэ на ракирэ́н пал дова́, со сыс.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="9">
				<verse number="1">Ису́со кхардя́ кхэтанэ́ дэшудуен Апостолэн и дыя́ лэ́нгэ зоралыпэ́н и зор пэ сарэ́ налачхэ́ ду́хи и тэ састякирэн манушэ́н насвалыпнэндыр,</verse>
				<verse number="2">и бичхадя́ лэн тэ пхэнэ́н лав пал Дэвлэ́скиро Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё;</verse>
				<verse number="3">и пхэндя́ лэ́нгэ: “На лэн пэ́са нисо́ пэ дром: ни дэсто́, ни саква, ни маро́, ни руп и на лэн дуй гада;</verse>
				<verse number="4">и дро вари-саво́ кхэр тумэ́ заджанас, ячэ́нпэ одо́й и одотхы́р тумэ́ явэ́на тэ джа́н пэ́скэ;</verse>
				<verse number="5">а ко́ли вари-кай тумэн на прилэ́на, то тэды выджа́н яври́, тринскирэн бла́та тумарэ́ ґэрэндыр, сыр допхэныбэ́н пэ лэ́ндэ.”</verse>
				<verse number="6">Сыкляибны́тка гинэ́ пир сарэ́ гава́, ёнэ миштопхэнэнас бахталы́ зан (звесь), высастякирэнас усенде (везде).</verse>
				<verse number="7">Ке́ли Иродо, саво́ сыс хула́й пэ шта́рто паш (тетрархо) Юдэ́нгирэ Кралипнастыр, шундя́ пал саро́, со Ису́со кэрдя́, ёв на джиндя́, со тэ думинэл: пал-дова́ со екх ракирдэ́, со дава́ сыс Иа́но, саво́ отджидыя́ мулэ́ндыр;</verse>
				<verse number="8">а яви́р ракирдэ́, со дава́ Или́я явдя́; а трита ракирдэ́, со дава́ сыс екх ґаратунэ́ пророкэндыр отджидыя́.</verse>
				<verse number="9">И Иродо пхэндя́: “Мэ отчингирдём шэро́ Ианоскэ; а кон исын жа Адава́, пал Конэ́стэ мэ шунава дасаво?” И ёв родыя тэ дыкхэ́л Исусо́с.</verse>
				<verse number="10">Апо́столы явнэ́ палэ и роспхэндлэ́ Исусо́скэ пал саро́, со ёнэ кэрдэ́. Ёв лыя́ Пэ́са лэн и ёнэ дуринэ пэ чхучо́ штэ́то, пашы́л фо́ро, саво́ кхардяпэ Вифсаида.</verse>
				<verse number="11">Ке́ли мануша́ шундлэ́ пал дава́, ёнэ гинэ́ пал Лэ́стэ, и Ису́со прилыя́ лэн и ракирдя́ лэ́нца пал Дэвлэ́скиро Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё и высастякирэлас кодолэ́н, савэ́нгэ састякирибэн трэиндя́.</verse>
				<verse number="12">Нэ дывэ́с гия́ кэ бэльвэ́ль, и дэшуду́й сыкляибны́тка явнэ́ и пхэндлэ́ Исусо́скэ: “Отмэк манушэ́н, мэк ёнэ тэ джа́н дрэ пашатунэ́ гава́ и гаворэ тэ ратькирэн и тэ латхэ́н тэ хан; пал-дова́ со амэ сам ада́й пэ чхучо́ штэ́то.”</verse>
				<verse number="13">Нэ Ису́со пхэндя́ лэ́нгэ: “Дэн тумэ́ тэ хан лэ́нгэ.” И ёнэ пхэндлэ́: “Амэ́ндэ буты́р нанэ, сыр пандж марэ́ и дуй мачхэ́, ци амэ́нгэ тэ джас тэ кинас хабэ́н ваш сарэ́ адалэ́ манушэ́ндэ?”</verse>
				<verse number="14">Пал-дова́ со сыс лэн пашэ́ пандж тысёнцы мануша́. Нэ Ису́со пхэндя́ Пэ́скирэ сыкляибнытконэ́нгэ: “Бэшлякирэн лэн рядэнца пир пандждэша́ мануша́.”</verse>
				<verse number="15">И ёнэ кэрдэ́ адя́кэ, и бэшлякирдэ сарэ́н.</verse>
				<verse number="16">А Ису́со ж лыя́ пандж марэ́ и дуй мачхэ́, ґаздыя́ якха́ пэ болыбэ́н, бахтякирдя́ лэн, пхагирдя́ и дыя́ сыкляибнытконэ́нгэ, соб (кай) ёнэ тэ роздэн манушэ́нгэ.</verse>
				<verse number="17">И ханэ́ и сарэ́ чалынэ; и ячнэ́пэ дэшуду́й корзи́ны (кхудэ́) котэрэнца, дрэ савэ́ ёнэ скэдынэ́.</verse>
				<verse number="18">Екхвар, ке́ли Ису́со сыс екхджино́ и мангдя́пэ Дэвлэ́скэ, а Лэ́скирэ сыкляибны́тка сыс Лэ́са, Ёв пхуця́ лэ́ндыр: “Пал конэ́стэ мануша́ гинэ́на Ман?”</verse>
				<verse number="19">Ёнэ отпхэндлэ́: “Пал Ианостэ Болдэипнаристэ, яви́р-пал Илиястэ; яви́р ракирэ́на, со екх ґаратунэ́ пророкэндыр отджидыя́.”</verse>
				<verse number="20">Ёв пхуця́ лэ́ндыр: “Нэ тумэ́ пал конэ́стэ Ман гинэ́на?” Пэ́три отпхэндя́: “Пал Дэвлэ́скирэ Христосо́стэ.”</verse>
				<verse number="21">Нэ Ису́со припхэндя́ шылалэс ни конэ́скэ тэ на ракирэ́н пал дава́.</verse>
				<verse number="22">И Ёв адя́кэ-паць пхэндя́, со Манушэ́скирэ Чхавэ́скэ трэй тэ пиридживэл бут мэ́ньки, со Лэс на приґалёна годэпхурэ́ и раша́нгирэ барыдыра́ и лылвари́тка, со Ёв явэ́ла замардо, и со пал трин дывэса́ Ёв отджидёла.</verse>
				<verse number="23">И Ёв пхэндя́ лэ́нгэ сарэ́нгэ: “Ко́ли вари-кон камэ́ла тэ джал пал Ма́ндэ, мэк тэ на думинэл буты́р пал пэ́стэ, мэк тэ лэл трушу́л пэ́скиро и тэ джал пал Ма́ндэ;</verse>
				<verse number="24">пал-дова́ со, кон камэ́ла пэ́скиро джиибэ́н тэ зракхэ́л, одова́ хасякирэ́ла лэс, и кон отдэ́ла пэ́скиро джиибэ́н пал Ма́ндэ, одова́ зракхэ́ла лэс,</verse>
				<verse number="25">нэ саво́ лачхипэ́н манушэ́скэ, ко́ли лэ́стэ явэ́ла саро́, со Ёв камэ́ла далэ́ свэто́стыр, а кокоро́ пэс ёв хасякирэ́ла, ци кэрэ́ла пэ́скэ чорипэ́н?</verse>
				<verse number="26">Пал-дова́ со кон ладжала Ма́ндыр и Мирэ́ лавэ́ндыр, одолэ́стыр и Чхаво́ Манушэ́скиро явэ́ла тэ ладжал, ке́ли явэ́ла дрэ Пэ́скирэ-Дадэ́скири ярко сла́ва свэнтонэ́ Янголэнца,</verse>
				<verse number="27">Чачэс, Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: ада́й исын вари-савэ́ мануша́, савэ́ на мэрэ́на, ко́ли ёнэ на дыкхэ́на Дэвлэ́скиро Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё.”</verse>
				<verse number="28">Прогинэ́ вари-савэ́ охто́ (бидуе́нгиро дэш) дывэса́, сыр Ису́со пхэндя́ далэ́ лава́, и Ёв лыя́ Пэ́са Пэтрис, Ианос и Яково́с и ґаздыя́пэ пэ бэ́рга тэ мангэ́лпэ Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="29">Пака Ёв мангдя́пэ Дэвлэ́скэ, Лэ́скиро муй и мина парудынэ, Лэ́скиро муй яця́ тэ зяинэл и парнёл.</verse>
				<verse number="30">И, ґа́да, дуй мурша́ ракирдэ́ Лэ́са, савэ́ сыс Мо́йза (Моисеё) и Или́я;</verse>
				<verse number="31">и савэ́ сыкадынэ болыбна́скирэ зяиныбнаса; ёнэ ракирдэ́ Исусо́са пал Лэ́скиро мэрибэ́н, пир саво́ Лэ́скэ трэиндя́ тэ проджал дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="32">Нэ Пэ́три и лэ́скирэ мала́ сыс пхарэ́с сутэ́; нэ ке́ли ёнэ джангадынэ, тэды дыкхнэ́ ёнэ Исусо́с дро зяиныбэн и дуе муршэ́н, савэ́ сыс Лэ́са.</verse>
				<verse number="33">Ке́ли адалэ́ мурша́ отджанас Исусо́стыр, Пэ́три пхэндя́ Исусо́скэ: “Сыклякирибна́скиро! Сыр шука́р амэ́нгэ тэ явас ада́й; кэра́са трин ша́тры; екх Ту́кэ, екх Мойза́скэ, екх Илияскэ – ёв на джиндя́, со ракирдя́.</verse>
				<verse number="34">Пака ёв ишчо (инкэ́) ракирдя́ дава́, сыкадыя́ о́блоко и учхакирдя́ лэн; и ёнэ страха́дынэ, ке́ли о́блоко гарадя Мойза́с и Илияс.</verse>
				<verse number="35">И сыс шундлы зан облокостыр, сави́ ракирдя́: “Кадава́ исын Миро дро́го Чхаво́, Лэс шунэ́н.”</verse>
				<verse number="36">Ке́ли зан пирияця́, Ису́со яця́пэ екхджино́. Сыкляибны́тка сыс штыл и на ракирдэ́ ни конэ́скэ дрэ долэ́ дывэса́, со ёнэ дыкхнэ́.</verse>
				<verse number="37">Пэ яви́р дывэ́с, ке́ли Ису́со сыкляибнытконэ́нца гинэ́ тэлэ́ бэрга́тыр, бут мануша́ пирилынэ Исусо́с.</verse>
				<verse number="38">И, гада, вари-кон манушэ́ндыр, дыя́ го́дла: “Сыклякирибнарискиро! Мэ древа́н манга́ва Тут тэ дыкхэ́н мирэ́ чхавэ́стэ, ёв исын екх ма́ндэ;</verse>
				<verse number="39">на́лачхо ду́хо (фа́но) ухтылэ́ла лэс, и ёв ада́й жэ дэ́ла го́дла и ду́хо (фа́но) мэнчынэла лэс кэ пена мо́стыр; и ду́хо (фа́но) пэ на́бут отмэкэ́ла лэс, ке́ли змэнчынэла зоралэ́с лэс;</verse>
				<verse number="40">мэ мангдём Тырэ́ сыкляибнытконэ́н тэ вытрадэл ду́хо (фа́но), нэ ёнэ на могиндлэ́ тэ дын ра́да.”</verse>
				<verse number="41">Ису́со отпхэндя́: “О, тумэ́ сан напатяибнаскиро и пхарэ́-манушэ́нгиро ро́до! Кицы́ Мэ ява́ва тумэ́нца и кицы́ Мэ ява́ва тэ вырикирав тумэн? Ян пэ́скирэ чхавэ́с адари́к!”</verse>
				<verse number="42">Ке́ли тэрнэ́-бэршэнтиро джа́лас, на́лачхо ду́хо (фа́но) радя лэс и лыя́ тэ издралякирэл лэс; нэ Ису́со припхэндя́ на́лачхо духоскэ; Ёв высастякирдя́ тэрнэ́-бэршэнгирэс и отдыя́ палэ лэс дадэ́скэ.</verse>
				<verse number="43">И сарэ́ мануша́ дивиндлэ́пэ пэ Дэвлэ́скиро райкано барипэ́н. Ке́ли сарэ́ дэнаспэ дивоскэ, со кэрдя́ Ису́со, Ёв пхэндя́ Пэ́скирэ сыкляибнытконэ́нгэ:</verse>
				<verse number="44">“Рипирэн лачхэ́с далэ́ лава́: ‘Чхаво́ Манушэ́скиро явэ́ла отдыно́ дрэ манушэ́нгирэ васта́.’”</verse>
				<verse number="45">Нэ сыкляибны́тка на ґалынэ́ далэ́ лава́; лэ́нгиро смысло сыс ґарадо лэ́ндыр адя́кэ, со ёнэ на джиндлэ́, пал со Ису́со ракирдя́, а тэ пхучэ́н Лэ́стыр пал дава́ лав ёнэ дара́ндынэ.</verse>
				<verse number="46">Дасаво пхучибэн сыс пэ ило́ сыкляибнытконэндэ: “Кон исын барэды́р машки́р амэ́ндэ?”</verse>
				<verse number="47">Ису́со джиндя́, со ёнэ думиндлэ, лыя́ биято́с, чхудя́ лэс анги́л Пэ́стэ,</verse>
				<verse number="48">и пхэндя́ лэ́нгэ: “Кон прилэ́ла кэ пэ екхэ́с адасавэ́ биято́с ваш Миро лав, одова́ и Ман прилэ́ла, а кон прилэ́ла Ман, одова́ прилэ́ла Одолэ́с, Кон бичхадя́ Ман, кон исын тыкнэды́р машки́р тумэ́ндэ, мэк тэ явэ́л ёв са́мо барэды́р.”</verse>
				<verse number="49">Иа́но тэды пхэндя́: “Сыклякирибна́скиро! Амэ дыкхцям манушэ́с, саво́ Тырэ́ лавэ́са вытрадэла налачхэ́ ду́хи (фаны) и амэ припхэндям Лэ́скэ тэ пириячэл, пал-дова́ со ёв на псирэ́ла амэ́нца.”</verse>
				<verse number="50">Ису́со пхэндя́ лэ́скэ: “На припхэнэн лэ́скэ; пал-дова́ со кон исын на проти тумэ́ндэ, одова́ исын пал тумэ́ндэ.”</verse>
				<verse number="51">Ке́ли явнэ́ пашылэды́р дывэса́, дрэ савэ́ Исусо́скэ трэиндя́ тэ ґаздэлпэ пэ болыбэ́н далэ́ свэто́стыр, ёв закамдя́ тэ джал дро Ерусалимо,</verse>
				<verse number="52">и Ёв бичхадя́ выкэдынэ́ манушэ́н анги́л Пэ́стэ; и ёнэ гинэ́ и загинэ́ дро екх Самариякиро гав, соб (кай) тэ кэдэн ваш Лэ́скэ штэ́то тэ откхинёл,</verse>
				<verse number="53">нэ мануша́ одо́й на прилынэ́ Лэс, пал-дова́ со Ёв выдыкхця, сыр о ману́ш, саво́ джа́лас пир дром дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="54">Ке́ли Лэ́скирэ сыкляибны́тка Яково и Иа́но дыкхнэ́ дава́, ёнэ пхэндлэ́: “Раё Дэ́вла! Ко́ли Ту камэ́са, амэ пхэна́са, соб (кай) тэ явэ́л яг болыбна́стыр и тэ хачкирэл лэн?”</verse>
				<verse number="55">Нэ Ису́со порисия и выракирдя лэ́нгэ, пхэни́: “Тумэ́ на джинэ́на, саво́ ду́хо (фа́но) исын тумэ́ндэ.</verse>
				<verse number="56">Пал-дова́ со Чхаво́ Манушэ́скиро явдя́ тэ на хасякирэ́л манушэ́нгиро джиибэ́н, а тэ зракхэ́л.” И ёнэ гинэ́ дро яви́р гав.</verse>
				<verse number="57">И сыс адя́кэ: ке́ли ёнэ джа́нас дромэ́са, вари-кон пхэндя́ Исусо́скэ: “Раё Дэ́вла! Мэ джа́ва Ту́са, карик и Ту джа́са.”</verse>
				<verse number="58">Ису́со пхэндя́ Лэ́скэ: “Локхне́ндэ (лисэнды) исын норы, болыбна́скирэ чириклендэ гня́зды (ку́фы), а Манушэ́скирэ Чхавэ́скэ нанэ, кай шэро́ тэ чхувэ́л.”</verse>
				<verse number="59">Ёв пхэндя́ явирэ манушэ́скэ: “Яв Ма́нца!” Одова́ ж пхэндя́: “Раё Дэ́вла! Мэк ман анги́л тэ гаравав Мирэ́ дадэ́с.”</verse>
				<verse number="60">Нэ Ису́со пхэндя́ Лэ́скэ: “Мэк мулэ́ тэ гаравэн пэ́скирэ мулэн; а ту, яв, роспхэн бахталы́ зан (звесь) пал Дэвлэ́скиро Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё.”</verse>
				<verse number="61">И ишчо (инкэ́) яви́р ману́ш пхэндя́: “Мэ джа́ва пал Ту́тэ, Раё Дэ́вла! Нэ мэк ман анги́л тэ розячавпэ мирэ́ сэмэнцаса.”</verse>
				<verse number="62">Нэ Ису́со пхэндя́ Лэ́скэ: “Ние́кх, кон чхувэ́ла пэ́скиро васт пэ плуго (пхарады) и обдыкхэлапэ палэ, исын на лачхо́ ваш Дэвлэ́скиро Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="10">
				<verse number="1">Пало́ дава́ Рай Дэвэл выкэдыя́ яви́р эфтадэша́ сыкляибнытконэ́н и бичхадя́ лэн пир дуендэ анги́л Пэ́стэ дро кажно фо́ро и гав, карик Ёв Кокоро́ камдя́ тэ джал.</verse>
				<verse number="2">Ёв пхэндя́ лэ́нгэ: “Убияндыпэн исын барвало́, а бутярнэ́ исын на́бут; мангэ́н пал дава́ Рас-Дэвлэ́с, Кон исын Хула́й пэ фэ́лды, соб (кай) Ёв тэ бичхавэл бутярнэн пэ Пэ́скиро убияндыпэн.</verse>
				<verse number="3">Джа́н! Мэ бичхава́ва тумэн, сыр бакрэ́н машки́р рувэндэ.</verse>
				<verse number="4">На лэн пэ́са ни муенгиро (кошэлько), ни саква, ни ґэритка, и никонэ́скэ на дэн ‘добридим’.</verse>
				<verse number="5">И ке́ли тумэ́ заджа́на дро вари-саво́ кхэр, англэды́р пхэнэ́н: “Тэ явэ́л рама́нё (миро) тумарэ́ кхэрэ́скэ.”</verse>
				<verse number="6">И ко́ли одо́й явэ́ла ману́ш, саво́ камэ́ла рама́нё (миро), мэк тэ ячэ́лпэ тумаро́ лав “раманёса” пэ лэ́ндэ, ке́ли тумэ́ дынэ́ ‘добридим’ лэ́нгэ; а ко́ли на адя́кэ, мэк тэ рисёл палэ кэ тумэ́ тумаро́ лав мангипнаса Дэвлэ́скэ;</verse>
				<verse number="7">и ячэ́нпэ дро дова́ кхэр, хан и пьен дова́, со исын лэ́ндэ: пал-дова́ со бутярно исын мол плэскирибнаскэ пал пэ́скири буты́. На псирэ́н кхэрэ́стыр дро кхэр.</verse>
				<verse number="8">И ко́ли тумэ́ явэ́на дро вари-саво́ фо́ро и тумэн прилэ́на, хан, со тумэ́нгэ чхувэ́на пэ сками́нд;</verse>
				<verse number="9">састякирэн насвалэн, савэ́ исын дро кхэр, и ракирэ́н лэ́нгэ: ‘Дэвлэ́скиро Кралипэ́н явдя́ пашылэды́р кэ тумэ́’.</verse>
				<verse number="10">А ко́ли тумэ́ заджа́на дро вари-саво́ фо́ро, и тумэн на прилэ́на, тэды, сыр тумэ́ выджа́на яври́, пхэнэ́н:</verse>
				<verse number="11">‘Пхув, со ячяпэ пэ амарэ́ ґэра́, тумарэ́ форо́стыр амэ тринскираса тумэ́нгэ; нэ джинэ́н, со Дэвлэ́скиро Кралипэ́н явдя́ пашылэды́р кэ тумэ́.’”</verse>
				<verse number="12">Мэ ракира́ва тумэ́нгэ, со явэ́ла локхэды́р дро сэндоскиро дывэ́с Содомоскэ, сыр тумарэ́ фороскэ.</verse>
				<verse number="13">Бида ту́кэ, Хоразино! Бида ту́кэ, Вифсаида! Пал-дова́ со, ко́ли дасавэ́ ди́вы, со сыс кэрдэ́ дрэ тумэ́ндэ, тэ явэ́н кэрдэ́ дро Ти́ро и Сидоно, ёнэ ґара́ рискирэнас пэ́скиро джиибэ́н кэ Дэвэ́л дро урибэ́н балытконэ гонэстыр и дро пепло;</verse>
				<verse number="14">а Тироскэ и Сидоноскэ явэ́ла локхэды́р дро сэндоскиро дывэ́с, сыр явэ́ла тумэ́нгэ;</verse>
				<verse number="15">и ту, Капернау́ме, кэ болыбэ́н ґаздэсапэ! Кэ лю́но (адо) ту явэ́са чхурдыно́ тэлэ́.</verse>
				<verse number="16">Кон шунэ́ла тумэн, одова́ шунэ́ла Ман, и кон на прилэ́ла тумэн, одова́ на прилэ́ла Ман; а кон на прилэ́ла Ман, одова́ на прилэ́ла Одолэ́с, Кон бичхадя́ Ман.”</verse>
				<verse number="17">И эфтадэша́ сыкляибны́тка явнэ́ палэ барэ́ радыма́са, ракири́: “Раё Дэ́вла! Кокорэ́ налачхэ́ ду́хи (фаны) кандынэ́ амэн, ке́ли амэ ракирдям Тырэ́ лавэ́са.”</verse>
				<verse number="18">Ису́со отпхэндя́ лэ́нгэ: “Мэ дыкхцём налачхэ́с, саво́ пыя́ болыбна́стыр сыр блискавица;</verse>
				<verse number="19">акэ, шунэ́н: Мэ да́ва тумэ́нгэ зор тэ тэрдён пэ сапэндэ и скорпионэндэ и тэ пиризорьякирэн сари́ вэргоскири зор и нисаво́ чорипэ́н на явэ́ла тумэ́нгэ;</verse>
				<verse number="20">и тумэ́ на радынэ́нпэ, со налачхэ́ ду́хи (фаны) кандэ́на тумэн, а тумэ́ радынэ́нпэ долэ́стыр, со тумарэ́ лава́ исын зачхиндлэ́ дро болыбэ́н.”</verse>
				<verse number="21">Дрэ дова́-паць мардо́ (шту́нда) Ису́со яця́ древа́н радо Свэнтонэ́ Духо́стыр и пхэндя́: “Мэ барьякирава Тут, Да́до, Рай Дэвэ́л Болыбна́скиро и пхувья́киро, со Ту ґарадян дава́ годьварэндыр и сыклякирдэндыр и откэрдян дава́ тыкнэ́ чхаворэнгэ. Лачхэ́с, Да́до, мэк тэ явэ́л адя́кэ, сыр Ту камдян.</verse>
				<verse number="22">Миро Дад пиридыя Ма́нгэ сарэ́ далэ́ кэрибэна; и кон исын Чхаво́, ние́кх на джинэ́ла, екх Дад, и кон исын Дад, ние́кх на джинэ́ла, екх Чхаво́, и одолэ́, конэ́скэ Чхаво́ камэ́ла тэ роспхэнэл.”</verse>
				<verse number="23">Тэ́ньци Ису́со рисия́ кэ сыкляибны́тка и пхэндя́ фэ́ни ваш лэ́нгэ: “Бахталэ́ исын тумарэ́ якха́ тэ дыкхэ́н дова́, со тумэ́ дыкхэ́на!</verse>
				<verse number="24">Мэ пхэна́ва тумэ́нгэ, со бут проро́ки и кра́лья камлэ́ тэ дыкхэ́н дова́, со тумэ́ дыкхэ́на, нэ ёнэ на дыкхнэ́; и тэ шунэ́н дова́, со тумэ́ шундлэ́, нэ ёнэ на шундлэ́.”</verse>
				<verse number="25">И, ґа́да, екх Законоскиро сыклякирибнари, уштыя́ и ками тэ пропатякирэл Исусо́с, пхэндя́: “Сыклякирибнарискиро! Со ма́нгэ тэ кэра́в, соб (кай) тэ дорэсав ве́чно джиибэ́н?”</verse>
				<verse number="26">Ису́со отпхэндя́ Лэ́скэ: “Со исын чхиндло́ дро Зако́но? Со ту гинэса?”</verse>
				<verse number="27">Ману́ш отпхэндя́: “Рикир дрэ пэ́стэ сыр Дро́гима Рас-Дэвлэ́с тырэ́с сарэ́ илэ́са пэскирэса, и сарэ́ тырэ́ духо́са (фаноса), и сарэ́ тырэ́ зорья́са и сарэ́ тырэ́ годя́са, и сыка́в паты́в пэ́скирэ пашатунэ́ манушэ́скэ, сыр кокоро́ пэ́скэ.”</verse>
				<verse number="28">Ису́со пхэндя́ Лэ́скэ: “Ту чачунэ́с отпхэндян, кэр адя́кэ, и ту явэ́са тэ дживэ́с.”</verse>
				<verse number="29">Нэ Законоскиро сыклякирибнари, ками тэ сыкавэ́л пэс чачунэса, пхуця́ Исусо́стыр: “Кон исын миро пашатуно ману́ш?”</verse>
				<verse number="30">Ису́со ж отпхэндя́: “Екх ману́ш гия́ Ерусалимо́стыр дро Ерихо́но и пынэ́ пэ лэ́стэ розмарибнарья; ёнэ злынэ лэ́стыр урибэ́н, домардэ́ лэс и гинэ́; и мэкнэ́ лэс пашджидэс.</verse>
				<verse number="31">И сыс адя́кэ, со екх раша́й гия́ долэ́ дромэ́са и, ке́ли дыкхця́ лэс, гия́ дурэды́р.</verse>
				<verse number="32">И Левито адя́кэ-паць сыс пэ дова́ штэ́то, подги́я, подыкхця́ и гия́ дурыдыр.</verse>
				<verse number="33">Нэ екх самарянино, саво́ традыя́ долэ́ дромэ́са, латхя́ лэс, ке́ли дыкхця́ лэс, яця́ лэ́скэ танго (жалко) далэ́ манушэ́с;</verse>
				<verse number="34">и ёв подги́я кэ дава́ ману́ш, пирипхандя лэ́скирэ фра́нсы (раны), чхудя́ дзэт (олеё) и мол (вино) пэ раны; тэ́ньчи ёв ґаздыя́ далэ́ манушэ́с пэ ослостэ, яндя́ лэс дро затрадыпнытко кхэр (гостиница) и дыкхця́ пал лэ́стэ.</verse>
				<verse number="35">И пэ яви́р дывэ́с, ке́ли ёв традэлас пэ́скэ, ёв вытырдыя дуй динарии, дыя́ хула́скэ затрадыпнытконэ кхэрэ́стыр и пхэндя́ лэ́скэ: ‘Дыкх пал лэ́стэ; и, ко́ли ту́тэ уджана буты́р ловэ́, то мэ выплэскирава ту́кэ, ке́ли ява́ва палэ.’</verse>
				<verse number="36">Кон далэ́ тринэндыр, ту думинэса, исын пашылэды́р кодолэ́скэ, пэ конэ́стэ пынэ́ розмарибнарья?”</verse>
				<verse number="37">Законоскиро сыклякирибнари отпхэндя́: “Кодова́, кон яця́пэ пашы́л адалэ́ манушэ́стэ.” Тэды Ису́со пхэндя́ Лэ́скэ: “Джа́ и ту кэр адя́кэ-паць.”</verse>
				<verse number="38">Ке́ли Ису́со и Лэ́скирэ сыкляибны́тка ишчо (инкэ́) гинэ́ дромэ́са, Ису́со загия́ дро екх гав; одо́й сыс екх джувлы́, савья́ кхардэ́ Марфа, ёй прилыя́ Лэс радыма́са дро пэ́скиро кхэр.</verse>
				<verse number="39">Ла́тэ сыс пхэн, савья́ кхардэ́ Мари́я, ёй бэсця́ кэ Исусо́скирэ ґэра́ и шундя́ Лэ́скирэ лава́.</verse>
				<verse number="40">А Марфа сыс древа́н залыны (залыми) бутяса пир кхэр, и ёй подги́я и пхэндя́: “Раё Дэ́вла! Со Ту думинэса пал дова́, со пхэн мэкця́ ман екхджиня тэ кэра́в сари́ кхэри́тко буты́? Пхэн ла́кэ тэ дзн васт ма́нгэ!”</verse>
				<verse number="41">Ису́со отпхэндя́ ла́кэ: “Марфе! Марфе! Ту думинэса и кэрэ́са пхаро́ пэ ило́ пэ́скэ пал бут бутя́,</verse>
				<verse number="42">нэ екх трэй. Мари́я выкэдыя́ чачуны́ паш, сави́ нико́н на отлэла ла́тыр.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="11">
				<verse number="1">И сыс адя́кэ: ке́ли Ису́со мангдя́пэ Дэвлэ́скэ дро екх штэ́то и, сыр пирияця́, тэды екх сыкляибнытконэндыр пхэндя́ Лэ́скэ: “Раё Дэ́вла! Сыкля́кир амэн тэ мангаспэ Дэвлэ́скэ адя́кэ-паць, сыр и Иа́но сыклякирдя́ лэ́скирэ сыкляибнытконэ́н.”</verse>
				<verse number="2">Ису́со пхэндя́ лэ́нгэ: “Ке́ли тумэ́ мангэ́напэ Дэвлэ́скэ, тэды ракирэ́н: ‘Дад амаро́ Болыбна́скиро! Мэк тэ славинэлпэ Тыро́ свэ́нто лав; Мэк тэ явэ́л Тыро́ Кралипэ́н, Мэк тэ сполнинэ́лпэ, Тыри́ во́ля сыр пэ пхув, адя́кэ пэ болыбэ́н;</verse>
				<verse number="3">Подэ амэ́нгэ маро́ пэ кажно дывэ́с;</verse>
				<verse number="4">И приманг амэ́нгэ грэ́хи амарэ́, Сыр амэ примангаса одолэ́нгэ, Савэ исын вужлэ амэ́нгэ; И на домэк амэн кэ пропатякирибэн; Нэ зра́кх амэн налачхэстыр’”</verse>
				<verse number="5">И Ёв пхэндя́ лэ́нгэ: “Конэ́стэ тумэ́ндыр исын дру́го (мал), и ке́ли тумэ́ явэ́на кэ ёв дрэ пашрат и пхэнэ́на лэ́скэ: ‘Пша́ла, дэ дро вужлыпэ́н (длуго) ма́нгэ трин лабы маро́,</verse>
				<verse number="6">пал-дова́ со миро мал дромэ́стыр загия́ кэ мэ и ма́нгэ нанэ со тэ дав лэ́скэ;</verse>
				<verse number="7">и кадава́ мал отпхэнэ́ла тумэ́нгэ: ‘Дэ ма́нгэ тэ откхинёвав! Вуда́р исын пхандло и мирэ́ чхаворэ́ исын какана́ сутэ́ ма́нца; мэ на могина́ва тэ уштав и тэ псиравав (тэ отпхандав) ту́кэ?’”</verse>
				<verse number="8">Мэ пхэна́ва тумэ́нгэ, со мэк (хоць) ёв на уштэ́ла и на дэ́ла тумэ́нгэ, пал-дова́ со тумэ́ сан лэ́скиро мал, нэ ваш дова́, соб (кай) тумэ́ тэ на ладжакирэн лэс мангипнаса, ёв уштэ́ла и дэ́ла тумэ́нгэ ада́кицы, кицы́ тумэ́ камэ́на.</verse>
				<verse number="9">И Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: мангэ́н, и явэ́ла дыно́ тумэ́нгэ; родэ́н, и латхэ́на; марэ́н дро вуда́р, и псиравэна тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="10">Пал-дова́ со кажно, кон мангэ́ла, дорэсэ́ла пэ́скиро; кажно, кон родэ́ла, латхэ́ла; кажнонэ́скэ, кон марэла дро вуда́р, явэ́ла псирадо.</verse>
				<verse number="11">Нэ, ци исын вари-кон тумэ́ндыр сыр дад, со, ко́ли лэ́скиро чхаво́ мангэ́ла лэ́стыр маро́, тэ дэл чхавэ́скэ бар? Ци, ке́ли мангэ́ла мачхэс, тэ дэл лэ́скэ сапэс?</verse>
				<verse number="12">Ци, ке́ли мангэ́ла парноро, тэ дэл лэ́скэ скорпионос?</verse>
				<verse number="13">Ко́ли тумэ́ сан налачхэ́ и джинэ́на тэ кэрэ́н лачхипэ́н пэ́скирэ чхавэ́нгэ, пэ кицы́ буты́р тумэ́ндыр тумаро́ Болыбна́скиро Дад дэ́ла Свэ́нто Ду́хо (Фа́но) одолэ́нгэ, савэ́ мангэна Лэ́стыр!”</verse>
				<verse number="14">Екхвар Ису́со вытрадэлас на́лачхо ду́хо (фа́но) немонэ (муто) манушэ́стыр. Ке́ли на́лачхо ду́хо (фа́но) выгия́ лэ́стыр, немо ману́ш лыя́ тэ ракирэ́л. И мануша́ дивиндлэ́пэ.</verse>
				<verse number="15">Нэ вари-савэ́ лэ́ндыр ракирдэ́: “Ёв вытрадэла налачхэ́ ду́хи (фаны) Вельзэвулоскирэ зорья́са, саво́ исын хула́й пэ налачхэ́ ду́хи.”</verse>
				<verse number="16">А яви́р мануша́ пропатякирэнас Лэс, трэбинэнас Лэ́стыр, соб (кай) тэ явэ́л ґерты́к (знаме́ниё) болыбна́стыр.</verse>
				<verse number="17">Нэ Ису́со джиндя́, со ёнэ думиндлэ и пхэндя́ лэ́нгэ: “Кажно Кралипэ́н, кай нанэ екхипэ́н андра́л, явэ́ла сыр шуки́ пхув; кажно кхэр, кай нанэ екхипэ́н андра́л, на явэ́ла тэ тэрдёл;</verse>
				<verse number="18">и ко́ли налачхэстэ нанэ екхипэ́н андра́л, сыр лэ́скиро кралипэ́н явэ́ла тэ тэрдёл? А тумэ́ ж ракирэ́на, со Мэ вытрадава налачхэ́ ду́хи Вельзэвулоскирэ зорья́са.</verse>
				<verse number="19">Нэ ко́ли Мэ вытрадава налачхэ́ ду́хи Вельзэвулоса, тэды тумарэ́ чхавэ́, савэ́ зорья́са вытрадэна? Палдава́ ёнэ явэ́на сэнда́рья тумэ́нгэ, со тумэ́ ракирэ́на начачипэ́н.</verse>
				<verse number="20">А ко́ли Мэ вытрадава налачхэ́ ду́хи Дэвлэ́скирэ зорья́са, тэды Дэвлэ́скиро Кралипэ́н явдя́ кэ тумэ́.</verse>
				<verse number="21">Ке́ли зорало́ ману́ш ракхэ́ла пэ́скиро кхэр карэдыняса, лэ́скиро миштыпэ́н нико́н на чилавэ́ла;</verse>
				<verse number="22">нэ ке́ли ману́ш зоралэды́р лэ́стыр пэрэ́ла пэ лэ́стэ, и пиризорьякирэла хула́с, ёв закэдэла саро́ лэ́скиро марды́тко (оружыё), пал савэ́ хула́й рикирдяпэ, и роздэла лэ́скиро чордо миштыпэ́н.</verse>
				<verse number="23">Кон исын на Ма́нца, одова́ исын проти Ма́ндэ, и кон на скэдэ́ла Ма́нца, одова́ росчхурдэла.</verse>
				<verse number="24">Ке́ли на́лачхо ду́хо (фа́но) выджа́ла манушэ́стыр, тэды ёв лодэла пир бипанескирэ штэ́ты, родэ́ла откхиныбэн и на латхэ́ла, и тэ́ньчи раки́рла: ‘Рисевава мэ дро миро кхэр, каты́р мэ явдём.’</verse>
				<verse number="25">И ке́ли ёв явэ́ла, латхэ́ла, со кхэр нанэ залыно, вышуладо и укэдыно;</verse>
				<verse number="26">тэ́ньчи ёв джа́ла и лэ́ла пэ́са эфта́ (битринэ́нгиро дэш) яви́р ду́хи, со исын фуеды́р лэ́стыр, и ёнэ заджа́на и дживэ́на одо́й; и ячэ́лапэ ваш далэ́ манушэ́скэ фуеды́р, сыр сыс анги́л дава́.”</verse>
				<verse number="27">И сыс адя́кэ: ке́ли Ису́со пхэндя́ дава́, вари-сави́ джувлы́, сави́ сыс машки́р манушэ́ндэ, откхардяпэ зоралэ́ заня́са и пхэндя́ Лэ́скэ: “Бахталы́ исын джувлы́, сави́ бияндя́ и чарадя колынэса Тут.”</verse>
				<verse number="28">А Ису́со отпхэндя́: “Чачо́, бахталэ́ исын кодолэ́, савэ́ шунэ́на Дэвлэ́скиро лав и кандэ́на лэс.”</verse>
				<verse number="29">Ке́ли мануша́ скэдынэ́пэ кхэтанэ́, Ису́со лыя́ тэ ракирэ́л: “Ѓа́да, исын на́лачхо и напатяибнытко ро́до, саво́ родэ́ла ґерты́к (знаме́ниё); на явэ́ла лэ́нгэ ґерты́к апри́ч Ионаскири ґерты́к.</verse>
				<verse number="30">Адя́кэ, сыр Иона сыс ґерты́к ваш манушэ́нгэ Ниневиятыр, адя́кэ-паць Чхаво́ Манушэ́скиро явэ́ла ваш дава́ ро́до.</verse>
				<verse number="31">Паш-Дывэсэскири (Татэ-Ригакири) Кра́лица ґаздэ́лапэ тэ сэндинэлпэ манушэ́нца далэ́ родо́стыр и допхэнэ́ла пэ лэ́ндэ: пал-дова́ со ёй явэ́лас пхувья́кирэ ягоро́стыр (краёстыр) тэ шунэ́л Соломоно́скиро годьварипэн; и ада́й исын Екх, Саво́ исын барэды́р Соломоностыр.</verse>
				<verse number="32">Ниневиякирэ мануша́ ґаздэ́напэ тэ сэндинэнпэ далэ́ родоса и ёнэ допхэнэна пэ лэ́ндэ, пал-дова́ со ёнэ на рисинэ́ грэхэ́ндыр кэ Дэвэ́л, ке́ли Иона пхэндя́ лав; и ада́й исын Екх, Саво́ исын барэды́р Ионастыр.</verse>
				<verse number="33">И ке́ли захачкирэна момолы, на гаравэна ла ци чхувэ́на ла тэл пири́, а дро шандало (подсвечнико), соб (кай) тэ дыкхэ́н мануша́, савэ́ джа́на андрэ́ дро кхэр.</verse>
				<verse number="34">Момолытко (свети́льнико) ваш маса́ исын яг. Палдава́, ко́ли якх тыри́ явэ́ла жужы, то кокорэ́ маса́ явэ́на жужэ́; ко́ли якх тыри́ на явэ́ла жужы, тэды ту кокоро́ явэ́са дро цямлыпэ́н (калыпэ́н).</verse>
				<verse number="35">Дыкх жа, соб (кай) дуд (свэ́то), саво́ исын дрэ ту́тэ, тэ на явэ́л цямло.</verse>
				<verse number="36">Пал-дова́ со, ко́ли сарэ́ тырэ́ маса́ исын святла сыр яг, а нанэ пэ лэ́стэ ни екх цямло штэтыцо, тэды ту явэ́са тэ зяинэс дудэса сыр момолытконэстыр (светильникостыр), саво́ захачкирдо.”</verse>
				<verse number="37">Ке́ли Ису́со ракирдя́, екх Фарисеё кхардя́ Лэс кэ хал лэ́стэ; Ёв загия́ и бэсця́ пал сками́нд.</verse>
				<verse number="38">Фарисе́и дивиндэпэ, ке́ли дыкхнэ́, со Ису́со на мордя васта́ анги́л хабэ́н.</verse>
				<verse number="39">Нэ Рай Дэвэ́л пхэндя́ Лэ́скэ: “Тумэ́, Фарисе́и, какана́ морэна тахтая́ (чашы) и чарэ́ яврестыр, а андра́л, дро тумаро́ ило́ исын пхэрдо́ бокх кэ чу́жо миштыпэ́н и налачхэ́ ду́мы.</verse>
				<verse number="40">Тумэ́ сан бигодякирэ! Ци да на Дэвэ́л, Кон кэрдя́ дава́ саро́ яврестыр и андрэстыр.</verse>
				<verse number="41">Нэ тумэ́ фэды́р отдэ́н дыибэ́н илэ́стыр долэ́стыр, со тумэ́ндэ исын дрэ тахтая́, и тумэ́ явэ́на жужэ́.</verse>
				<verse number="42">Бида тумэ́нгэ, Фарисе́и; пал-дова́ со тумэ́ дэ́на дэ́што ме́ра мятатыр, рутатыр и кажнонэ́ чарьятыр, нэ тумэ́ на думинэ́на пал сэ́ндо и Дэвлэ́скири ла́ска; дава́ трэиндя́ тэ кэрэ́н и адя́кэ-паць тэ на бистрэн пал яви́р.</verse>
				<verse number="43">Бида тумэ́нгэ, Фарисе́и: пал-дова́ со тумэ́ камэ́на най фэдэды́р штэ́ты дрэ синагоги и, соб (кай) мануша́ тэ дэн ‘паклоно’ тумэ́нгэ пэ таргитка штэ́ты.</verse>
				<verse number="44">Бида тумэ́нгэ: пал-дова́ со тумэ́ сан сы́рбы надыцьлэ маґилы, со мануша́ псирэ́на пир лэ́ндэ и на джинэ́на лэн.”</verse>
				<verse number="45">И екх лылваритконэндыр отпхэндя́ Исусо́скэ: “Сыклякирибнарискиро! Ко́ли Ту ракирэ́са адя́кэ, Ту ладжакирэса адя́кэ-паць амэн!”</verse>
				<verse number="46">И пхэндя́ Ису́со: “Бида тумэ́нгэ, лылвари́тка: пал-дова́ со тумэ́ чхувэ́на барэ́ пхарипэна дро джиибэ́н пэ манушэ́ндэ, а кокорэ́ на камэ́на ангуштэса тэ чилавэн лэн.</verse>
				<verse number="47">Бида тумэ́нгэ; пал-дова́ со тумэ́ кэрэ́на коплицы пророкэнгэ, савэ́н тумарэ́ дада́ замардэ́.</verse>
				<verse number="48">Адя́кэ тумэ́ допхэнэна ж пэ тумарэ́ дадэндэ, и подрикирэна лэн дро дова́, со ёнэ кэрдэ́; пал дава́, со ёнэ замарэнас пророкэ́н, а тумэ́ лэ́нгэ кэрэ́на коплицы.</verse>
				<verse number="49">Ваш дава́ и Дэвлэ́скирэ годя́са исын пхэндло́: ‘Мэ бичхава́ва лэ́нгэ пророкэ́н и Апостолэн; ёнэ замарэна екхэн, а явирэ́н ёнэ вытрадэна сыр джуклэн’,</verse>
				<verse number="50">мэк тэ явэ́л сэ́ндо пэ дава́ ро́до пал пророкэ́нгирэ рата, савэ́ прочхудэ свэто́скирэ англыпна́стыр</verse>
				<verse number="51">Авелёскирэ ратэстыр кэ Захариёскиро рат, савэ́с замардэ́ машки́р алта́рё и Кхангирья́кири паш; чачэс, Мэ, ракира́ва тумэ́нгэ: явэ́ла пхучно, сыр трэй далэ́ родо́стыр.</verse>
				<verse number="52">Бида тумэ́нгэ, лылвари́тка: пал-дова́ со тумэ́ гаравэна клыдына вударэндыр дро джиныбнаскиро кхэр; тумэ́ ж кокорэ́ на загинэ́ и на мэкнэ́ явирэ́н.”</verse>
				<verse number="53">И ке́ли Ису́со пхэндя́ саро́ дава́ лэ́нгэ, лылвари́тка и Фарисе́и лынэ́ тэ рэсэн кэ Ёв холя́са, соб (кай) Ёв тэ отпхэнэл пэ бут пхучыбэна;</verse>
				<verse number="54">а кокорэ́ ужакирдэ чораханэ́с тэ ухтылэ́н Лэс дро лав, и соб (кай) ёнэ могинэ́нас тэ бангякирэн Лэс.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="12">
				<verse number="1">Дрэ дова́-паць мардо́ (шту́нда) ада́кицы бут мануша́ скэдынэ́пэ кхэтанэ́, со ёнэ лынэ́ тэ тасавэн екх екхэ́с, и Ису́со лыя́ тэ ракирэ́л англэды́р Лэ́скирэ сыкляибнытконэ́нгэ: “Ракхэ́нпэ Фарисиенгирэ рошчынатыр: ракхэ́нпэ лэ́нгирэ дуемуиткиматыр;</verse>
				<verse number="2">нэ нанэ нисо́ учхакирдо, соб (кай) тэ на выджа́л пэ якха́ и гарадо́, соб (кай) тэ на явэ́л джиндло́;</verse>
				<verse number="3">пал-дова́ со саро́, со тумэ́ пхэнэ́на дрэ калы (цямлы) рат, дова́ явэ́на тэ шунэ́н дро святло дывэ́с, и дова́, со тумэ́ пхэндлэ́ штылэ́с (тихэс) пэ кан, дова́ явэ́на тэ ракирэ́н пэ кхэри́тка стрэхи.</verse>
				<verse number="4">Нэ Мэ ракира́ва тумэ́нгэ, Мирэ́ дру́ги (мала́): “На андыршан кодолэндыр, савэ́ мулякирэна тумэн, нэ савэ́ на могинэ́на буты́р нисо́ тэ кэрэ́н.</verse>
				<verse number="5">Нэ Мэ сыкава́ва тумэ́нгэ, конэ́стыр трэй тэ дарэ́н: дарэ́н кодолэстыр, конэ́стэ исын зоралыпэ́н тэ чхурдэл тумэн дро геена. Чачо́, Мэ пхэна́ва тумэ́нгэ: дарэнпэ лэ́стыр!</verse>
				<verse number="6">Хай, на дуй шпаки бикнэнапэ пал екх асарие? И ни екх лэ́ндыр нанэ бистырдо Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="7">Тумэ́ндэ аж и бала́ пэ шэро́ сарэ́ гиндлэ́. На андыршан жа: тумэ́ сан кучыдыр, сыр кадалэ́ бут шпаки.</verse>
				<verse number="8">Нэ Мэ пхэна́ва тумэ́нгэ: кажнонэс, кон приґалёла Ман и роспхэнэ́ла пал Ма́ндэ анги́л манушэ́стэ, кодолэ́с Мэ приґалёвава анги́л Дэвлэ́скирэ Янголэндэ;</verse>
				<verse number="9">и вари-саво́, кон отпхэнэлапэ Ма́ндыр анги́л манушэ́ндэ, кодолэстыр отпхэнавапэ и Мэ анги́л Дэвлэ́скирэ Янголэндэ;</verse>
				<verse number="10">и ко́ли вари-кон пхэнэ́ла лав пэ Чхавэ́стэ Манушэскирэстэ, лэ́скэ грэ́хо явэ́ла отмэкно, нэ кодова́, саво́ пхэнэ́ла лав пэ Свэ́нто Ду́хо (Фа́но), лэ́скиро грэ́хо на явэ́ла отмэкно ни дро дава́ ве́ко, ни дро ве́ко, саво́ явэ́ла.</verse>
				<verse number="11">Ке́ли ёнэ явэ́на тэ лыджа́н тумэн дрэ синагоги и кэ барыдыра́ и пэ сэнды, на пиридживэн, сыр и со тумэ́ явэ́на тэ отпхэнэн, ци со тэ пхэнэ́н;</verse>
				<verse number="12">пал-дова́ со Свэ́нто Ду́хо (Фа́но) явэ́ла тэ сыклякирэ́л тумэн дрэ дова́-паць мардо́, со трэй тэ пхэнэ́н.</verse>
				<verse number="13">Тэды вари-кон манушэ́ндыр пхэндя́: “Сыклякирибнарискиро! Пхэн Мирэ́ пшалэ́скэ, соб (кай) ёв тэ росчхувэл пир паша́ (тэ улавэ́л) ма́нца мэкно́ миштыпэ́н, со дад ячкирдя́ амэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="14">Нэ Ису́со отпхэндя́ Лэ́скэ: “Мро ману́ш, кон чхудя́ ман тэ сэндякирав, ци тэ росчхував пир паша́ (улавав) манкируют тумэ́ндэ?”</verse>
				<verse number="15">И Ёв ишчо (инкэ́) пхэндя́ лэ́нгэ сарэ́нгэ: “Ракхэ́нпэ и на традэнпэ тумэ́ пал барвалыпэ́н, пал-дова́ со чачуно́ Манушэ́скиро джиибэ́н на дро дова́, со ци бут барвалыпэна исын лэ́стэ.”</verse>
				<verse number="16">И Ису́со роспхэндя́ лэ́нгэ дасаво приме́ро: “Екхэ-барвалэскирэ манушэскири пхув дэ́лас лачхо́ аплодо:</verse>
				<verse number="17">и ёв думинэлас пэ́скэ: ‘Со тэ кэра́в ма́нгэ? Ма́ндэ исын на́бут штэ́то, соб (кай) тэ чхував миро гив.’</verse>
				<verse number="18">И ёв дурэды́р пхэндя́ пэ́скэ: ґа́да, со мэ кэра́ва? Роспхагирава мири́ шу́рна и чхува́ва нэви́ шу́рна барэды́р, и одо́й мэ кэдава саро́ миро гив и миро миштыпэ́н:</verse>
				<verse number="19">Тэды мэ пхэна́ва пэ́скэ: ‘Барвало́ мэ сом пэ бут бэрш: откхинёв, ха, пи, джив, сыр камэ́са.’</verse>
				<verse number="20">Нэ Дэвэ́л пхэндя́ лэ́скэ: ‘Дылыно́ ту сан! Дрэ дая́ рат лэ́на ту́тыр тыро́ джиибэ́н; конэ́скэ дава́ саро́ ячэ́лапэ, со ту скэдыян?’</verse>
				<verse number="21">Адя́кэ джа́ла кодолэндэ, савэ́ скэдэ́на кучипэ́н пэ́скэ, а на скэдэ́на дова́, со исын мишто́ анги́л Дэвлэ́стэ.”</verse>
				<verse number="22">И пхэндя́ Ису́со Пэ́скирэ сыкляибнытконэ́нгэ: “Палдава́ Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: на пиридживэн пал тумаро́ джиибэ́н, со тумэ́нгэ тэ хан, ци пал тумарэ́ маса́, со тумэ́нгэ тэ урьен:</verse>
				<verse number="23">нау́што джиибэ́н исын на буты́р хабнастыр, нау́што маса́ исын на буты́р урибнастыр?</verse>
				<verse number="24">Дыкхэ́н пэ коракэндэ (воронэндэ), ёнэ на чхувэ́на дрэ пхув и на счхинэна; лэ́ндэ нанэ ни пиралы́, ни шу́рна; и Дэвэ́л чалякирэла лэн. Пэ кицы́ фэдыдыр тумэ́ сан чириклендыр?</verse>
				<verse number="25">Нэ кон тумэ́ндыр пиридживи пал джиибэ́н, могинэ́ла тэ барьякирэл пэ на́бут пэ́скиро барипэ́н?</verse>
				<verse number="26">И ко́ли тумэ́ на могинэ́на тэ кэрэ́н аж дасаво тыкно́ рэндоро, со́скэ пиридживэна тумэ́ пал яви́р кэрибэна?</verse>
				<verse number="27">Дыкхэ́н пэ лилии, сыр ёнэ барьёна: ёнэ на кэрэ́на буты́, на кхувэна тхава; нэ Мэ пхэна́ва тумэ́нгэ, со и Соломо́но пэ́скирэ барвалыпнаса на урьеласпэ адя́кэ, сыр кажно лэ́ндыр.</verse>
				<verse number="28">Ко́ли ж дасаво урибэ́н Дэвэ́л дэ́ла фэлдытконэ чарьякэ, сави́ ададывэ́с исын пэ фэ́лда, нэ атася́ явэ́ла чхурдыны дро бов, тэды пэ кицы́ фэды́р Ёв дэ́ла тумэ́нгэ урибэ́н, тумэ́ ж сан набарэ́ – патяибнаскирэ мануша́?</verse>
				<verse number="29">На рикирэ́н екх дро шэро́, со тумэ́нгэ тэ хан ци тэ пьен, и тумэ́ на пиридживэн;</verse>
				<verse number="30">пал-дова́ со сарэ́ на́цыи далэ́ свэто́стыр родэ́на дава́, и тумаро́ Дад джинэ́ла, со тумэ́ндэ исын трэ́бима дро дава́ саро́;</verse>
				<verse number="31">а родэ́н Лэ́скиро Кралипэ́н, и дова́ саро́ явэ́ла дыно́ тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="32">На андыршан, со тумэ́ сан на баро́ манушэ́нгиро ґурто, пал-дова́ со тумаро́ Дад дэ́ла ласкаса тумэ́нгэ Кралипэ́н.</verse>
				<verse number="33">Бикнэн, со тумэ́ндэ исын и роздэн ловэ́ богэнгэ; кэрэ́н пэ́скэ муе́нгирэ (кошэльки), савэ́ на ячэ́на пхуранэ́, кэдэн пэ́скэ кучипэ́н, саво́ на тыкнёла дро Болыбна́скиро Раё, карик чор на подганавэлапэ, и моль (мэль) на хасякирэ́ла.</verse>
				<verse number="34">Палдова́, кай тумаро́ кучипэ́н исын, одо́й явэ́ла тумаро́ ило́.</verse>
				<verse number="35">Явэ́н скэдынэ́ кэ саро́, мэк тэ хачон тумарэ́ яга;</verse>
				<verse number="36">тумэ́ сан сыр мануша́, савэ́ ужакирэ́на пэ́скирэ хула́с, кон исын пэ бьяв, ке́ли ёв джа́ла палэ свэнкостыр, ке́ли ёв явэ́ла кхэрэ́ и марэла дро вуда́р, соб (кай) тумэ́ тэды екха́тыр тэ отчхакирэн лэ́скэ.</verse>
				<verse number="37">Бахталэ́ исын одолэ́ дына́рья, конэ́с хула́й латхэ́ла, со ёнэ на сутэ́; чачэс, Мэ пхэна́ва тумэ́нгэ, со хула́й приготовинэлапэ и бэшлякирэла лэн пал сками́нд тэ откхинён; и джа́ла кэ ёнэ и ячэ́ла тэ подэл лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="38">И, ко́ли ёв явэ́ла дрэ пашрат, и явэ́ла коригэды́р (позжэды́р), и латхэ́ла, со ёнэ адя́кэ-паць исын на сутэ́, явэ́на бахталэ́ кадалэ́ мануша́.</verse>
				<verse number="39">Нэ тумэ́ зоралэ́с джинэ́н, со, ко́ли кхэрэ́скиро хула́й джинэлас, ке́ли раты́ явэ́ла чор, ёв явэ́ла тэ ракхэлпэ и на дэ́лас, соб (кай) чор тэ подґанавэлпэ тэл лэ́скиро кхэр.</verse>
				<verse number="40">Палдава́ явэ́н скэдынэ́, пал-дова́ со Чхаво́ Манушэ́скиро явэ́ла дрэ дасаво мардо́ (шту́нда), со тумэ́ на думинэ́на.”</verse>
				<verse number="41">Тэды Пэ́три пхэндя́ Лэ́скэ: “Раё Дэ́вла! Ту ракирэ́са дава́ приме́ро (сыкаибэ́н) амэ́нгэ ци сарэ́нгэ?”</verse>
				<verse number="42">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л: “Кон тэды исын патяибны́тко и годьваро́ писха́ри, конэ́скэ лэ́скиро хула́й дыя́ зор пэ лэ́скирэ бутярнэндэ, соб (кай) тэ дэл лэ́нгэ лэ́нгири паш марэстыр дро часо, саво́ трэй?</verse>
				<verse number="43">Бахтало́ исын кодова́ писха́ри, конэ́скиро хула́й сыр явэ́ла, латхэ́ла, со ёв кэрэ́ла адя́кэ, сыр упхэндло́ лэ́скэ;</verse>
				<verse number="44">чачэс, Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: ёв дэ́ла лэ́скэ право пэ саро́ лэ́скиро миштыпэ́н, со исын лэ́стэ.</verse>
				<verse number="45">Нэ ко́ли дава́ писха́ри пхэнэ́ла пэ́скэ: ‘Миро рай зарикирэлапэ;’ и ёв лэ́ла тэ марэл дынарье́н и дынарицэн, тэ хал и тэ пьел, и тэ матёл,</verse>
				<verse number="46">тэды явэ́ла писхарискиро хула́й дро дова́-паць дывэ́с, дро саво́ ёв на ужакирэ́ла: и дро дова́-паць мардо́, пал саво́ ёв на джинэ́ла и хула́й росчингирэла лэс пэ паш и дэ́ла лэ́скэ дасави́ судьба, сыр напатяибнаскирэ манушэ́нгэ.</verse>
				<verse number="47">И одова́ писха́ри, кон джиндя́ лэ́скирэ хуласкири во́ля, а на сыс скэдыно́ и на кэрдя́ пир хуласкири во́ля, явэ́ла зоралэ́с мардо́ чупняса,</verse>
				<verse number="48">а кодова́ писха́ри, кон на джиндя́, нэ кэрдя́ адя́кэ, пал со ёв исын банго́, явэ́ла мардо́ чхупняса тыкнэды́р. Кажнонэстыр, конэ́скэ бут дыно́, пхучэна бут; и кажнонэ́ манушэ́стыр, конэ́скэ исын бут допатяндло, лэ́стыр пхучэна буты́р.</verse>
				<verse number="49">Мэ явдём тэ янав яг пэ дая́ пхув; и сыр Мэ кама́м, соб (кай) ёй тэ хачол какана́?</verse>
				<verse number="50">Ма́нгэ трэй тэ болавпэ, и сыр Мэ пиридживава, пака дава́ саро́ сполнинэлапэ!</verse>
				<verse number="51">На думинэн, со Мэ явдём тэ янав рама́нё (миро) пэ пхув? Над, Мэ пхэна́ва тумэ́нгэ, со на рама́нё (миро), а Мэ явдём тэ росчхував манушэ́н:</verse>
				<verse number="52">ададывэсатунэ дывэсэ́стыр сэмя панджинэ манушэ́ндыр росчхувэнапэ пэ паша́: тринджинэ явэ́на тэ росчхувэнапэ пэ паша́ дуйджинэнца, дуйджинэ́ явэ́на тэ росчхувэнпэ пэ паша́ тринджинэнца:</verse>
				<verse number="53">дад явэ́ла проти чхавэ́стэ, и чхаво́ явэ́ла проти дадэ́стэ; дай явэ́ла проти чхатэ, и чхай явэ́ла проти борьятэ, и бори явэ́ла проти сасятэ.”</verse>
				<verse number="54">И пхэндя́ Ису́со адя́кэ-паць манушэ́нгэ: “Ке́ли тумэ́ явэ́на тэ дыкхэ́н о́блоко, саво́ ґаздэ́лапэ западостыр (пал-панендыр), тэды тумэ́ ўраз ракирэ́на: ‘Брышы́нд явэ́ла; и адя́кэ ёв явэ́ла.’</verse>
				<verse number="55">И ке́ли тумэ́ чуинэна (шунэ́на), со паш-дывэсы́тко балва́л пхурдэла, тэды тумэ́ пхэнэ́на: ‘Хачкирибэ́н явэ́ла;’ и адя́кэ ёв явэ́ла.</verse>
				<verse number="56">Дуемуитка, тумэ́ сан! Тумэ́ джинэ́на, сыр тэ уґалён, со исын пэ пхув и пэ болыбэ́н; а сыр да тумэ́ на ґалёна часо, дро саво́ тумэ́ дживэ́на.</verse>
				<verse number="57">А со́скэ тумэ́ на роскэдэнапэ ваш пэ́скэ, со исын чачипэ́н?</verse>
				<verse number="58">Ке́ли ту джа́са кэ сэндоскиро барыдыро́ манушэ́са, савэ́са ту сан дрэ холы́, тэды спробин тэ уракирэс лэс пир дром, соб (кай) ману́ш тэ на затырдэл тут кэ сэнда́ри, а сэнда́ри тэ на отдэ́л тут фандари́скэ (истязателёскэ), и одова́ тэ на чхурдэл тут дро штарибэ́н.</verse>
				<verse number="59">Мэ пхэна́ва тумэ́нгэ: ту на выджаса одотхы́р, пака ту отдэса кэ най тыкнэды́р харкуны ґасприн.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="13">
				<verse number="1">Дро дова́-паць часо явнэ́ мануша́ и роспхэндлэ́ Исусо́скэ пал манушэ́ндэ Галилеятыр, сыр Пила́то змешындя кхэтанэ́ лэ́нгирэ рата ратэнца, савэ́ сыс сыр свэ́нто дыибэ́н Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="2">И ке́ли Ёв отпхэнэ́лас лэ́нгэ пэ дава́, то пхэндя́ адя́кэ: “Со тумэ́ думинэ́на, со кадалэ́ Галилеякирэ мануша́ сыс барэды́р грэхи́тка, сыр сарэ́ яви́р Галилеякирэ мануша́, со ёнэ ада́кицы мэнчындлэпэ?</verse>
				<verse number="3">Над, Мэ пхэна́ва тумэ́нгэ, со, ко́ли тумэ́ на рискирэна пэ́скиро джиибэ́н кэ Дэвэ́л, тэды тумэ́ адя́кэ-паць хасёна.</verse>
				<verse number="4">Ци тумэ́ думинэ́на, со кодолэ́ дэшуохто (бидуе́нгиро биш) манушорэ, пэ конэ́стэ пыя́ Силаамоскири вучарды́ (башня) и примардя лэн, сыс буты́р бангэ́, сыр сарэ́ яви́р мануша́, савэ́ дживэ́на кэ Ерусалимо?</verse>
				<verse number="5">Над, Мэ пхэна́ва тумэ́нгэ, со, ко́ли тумэ́ на рискирэна пэ́скиро джиибэ́н грэхэ́ндыр кэ Дэвэ́л, тэды тумэ́ адя́кэ-паць хасёна.”</verse>
				<verse number="6">И пхэндя́ Ису́со дасаво приме́ро (сыкаибэ́н): “Вари-савэ́ манушэ́стэ сыс инжыритко кашт (дрэ́во), саво́ сыс чхудо дро винагра́днико, и ёв явдя́ тэ родэ́л барьякирдэ́ (пло́ды) пэ лэ́стэ и на латхэлас ни екх.</verse>
				<verse number="7">И ёв пхэндя́ садовникоскэ (барьякирэскэ): ‘Дыкх, Мэ ужэ три́то бэрш, сыр мэ ява́ва тэ родав барьякирдэ́ пэ дава́ инжыритко кашт и на латхава нисо́: чингир дава́ кашт тэлэ́; со́скэ ёв ивья́ (дармэс) залэла пхув?’</verse>
				<verse number="8">Нэ барьякирэскиро отпхэндя́ хула́скэ: ‘Раё, мэк лэс ишчо (инкэ́) пэ бэрш, пака Мэ обґанавава лэс и чхува́ва упрэ́ гнэё (мэста),</verse>
				<verse number="9">и, ко́ли кашт дэ́ла фэды́р барьякирдо́; а ко́ли над, тэды ту могинэ́са тэ чингирэс тэлэ́.’”</verse>
				<verse number="10">И Ёв сыклякирдя́ дрэ екх синагога дро са́вато.</verse>
				<verse number="11">Одо́й сыс екх джувлы́, сави́ сыс бизорьякири дэшуохто бэрш налачхэ́ духо́стыр (фаностыр); ёй сыс бандькирды и на могиндя́ тэ розбандёл.</verse>
				<verse number="12">И ке́ли Ису́со дыкхця́ ла, Ёв кхардя́ ла кэ Пэ и пхэндя́: “Джувлие, яв састы тырэ́ бизорьякирибнастыр.”</verse>
				<verse number="13">И Ёв чхудя́ упрэ́ Лэ́скирэ васта́ пэ ла́тэ; и ада́й жэ ёй яця́ роўно и славиндя парикирибнаса Дэвлэ́с.</verse>
				<verse number="14">Нэ синагогакиро барыдыро́ холя́сыя, со Ису́со высастякирдя́ дро са́вато, и палдава́ ёв пхэндя́ манушэ́нгэ: “Исын шов дывэса́, ке́ли сашты́ (можна) тэ кэрэ́н буты́; явэ́н дрэ далэ́ дывэса́ и састён, а на дро са́вато.”</verse>
				<verse number="15">Пал дава́ Рай Дэвэ́л отпхэндя́ лэ́скэ адя́кэ: “Дуемуитко, ту сан! Ци кажно тумэ́ндыр на пирипхандэла пэ́скирэ гурувэ́с ци осло́с катухостыр и на лыджалэс лэс тэ панякирэл?</verse>
				<verse number="16">И кадая́ джувлы́, сави́ исын Авраамоскири прачхай, савья́ на́лачхо спхандя пэ дэшуохто бэрш, со ж, ци на трэиндя́ ла тэ отмэкав далэ́ пхандыпнастыр саватонэ́ (суботонэ́)?”</verse>
				<verse number="17">И ке́ли Ёв пхэндя́ дава́, сарэ́ Лэ́скирэ вэ́рги ладжандынэ; и сарэ́ мануша́ радындлэпэ Лэ́скирэ славнонэ бутендыр, савэ́ Ёв кэрдя́.</verse>
				<verse number="18">Ису́со ж пхэндя́: “Пэ со зджа́ла (поджала) Дэвлэ́скиро Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё. Со́са Мэ могина́ва тэ припарував (тэ прироўнинав) лэс?</verse>
				<verse number="19">Ёв исын сы́рбы гарчычно зя́рка, сави́ ману́ш чхудя́ дрэ пхув пэ пэ́скири бар; и ёй выбария и яця́ сыр баро́ кашт (дрэ́во), кай чирикля́ болыбны́тка гарадёнас дрэ лэ́скирэ рандя́.”</verse>
				<verse number="20">И нэвэ́стыр Ёв пхэндя́: “Со́са Мэ могина́ва тэ припарував (тэ прироўнинав) Дэвлэ́скиро Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё?</verse>
				<verse number="21">Дэвлэ́скиро Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё исын сы́рбы дрожджы (рошчына), савэ́ джувлы́ лыя́ и замешындя дрэ трин меры яржо́, пака саро́ хумэр (цясто) на яця́ шутло.”</verse>
				<verse number="22">И джа́лас Ису́со пир фо́рья и гава́ и сыклякирэлас манушэ́н, ке́ли Ёв джа́лас дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="23">Вари-кон пхэндя́ Лэ́скэ: “Раё Дэ́вла!” Нау́што исын на́бут адасавэ́ мануша́, савэ́ зракхэнапэ?” Ису́со отпхэндя́ лэ́нгэ:</verse>
				<verse number="24">“Спробинэн зоралэ́с тэ заджа́н пир цясно вуда́р, пал-дова́ со бут мануша́, Мэ пхэна́ва тумэ́нгэ, явэ́на тэ родэ́н, соб (кай) тэ заджа́н андрэ́, и ёнэ на дэ́на ра́да (змогинэна).</verse>
				<verse number="25">Пало́ дава́, ке́ли кхэрэ́скиро хула́й уштэ́ла и запхандэла вуда́р, тэды тумэ́ явэ́на тэ тэрдён яври́ и явэ́на тэ марэ́н дро вуда́р, ракири́: ‘Раё Дэ́вла! Раё Дэ́вла.” Псирав (отпхандэ) вуда́р амэ́нгэ,” а Ёв отпхэнэ́ла тумэ́нгэ: “Мэ на джино́м (на джина́в) тумэн, каты́р тумэ́ сан?’</verse>
				<verse number="26">тэды тумэ́ пхэнэ́на: ‘Амэ хаям и пиям Ту́са, и Ту сыклякирдян пир амарэ́ вули́цы (га́сы);’</verse>
				<verse number="27">нэ Ёв пхэнэ́ла: ‘Мэ на джино́м тумэн, каты́р тумэ́ сан; джа́н Ма́ндыр криг тумэ́ сарэ́, кон кэрэ́ла чорипэ́н.’</verse>
				<verse number="28">Одо́й явэ́ла роибэ́н и дандэнгири скрежыма, ке́ли дыкхэ́на тумэ́ Авраамос, Исаёс и Яково́с и сарэ́ пророкэ́н дро Дэвлэ́скиро Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё, а тумэн кокорэн вытрадэна яври́.</verse>
				<verse number="29">И явэ́на мануша́ вастоко́стыр и западостыр, паш-ратитконэ́ и паш-дывэсытконэ́ ригэ́ндыр, и ёнэ явэ́на тэ бэшэ́н пал сками́нд дро Дэвлэ́скиро Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё.</verse>
				<verse number="30">И, ґа́да, исын палатунэ́, савэ́ явэ́на англатунэ́; а исын англатунэ́, савэ́ явэ́на палатунэ́.”</verse>
				<verse number="31">Дрэ дова́ дывэ́с явнэ́ Фарисе́и кэ Ису́со и пхэндлэ́ Лэ́скэ: “Джа́ адатхы́р и джа́ (пэ́скэ), пал-дова́ со Иродо камэ́ла тэ мулякирэ́л Тут.”</verse>
				<verse number="32">Ису́со отпхэндя́ лэ́нгэ: “Джа́н и пхэнэ́н далэ́ локхнякэ (лисакэ); ґа́да, Мэ традава криг налачхэ́ ду́хи (фаны) и высастякирава ададывэ́с, атася́ и пэ три́то дывэ́с Мэ кончынава мири́ буты́;</verse>
				<verse number="33">нэ Ма́нгэ трэй тэ псирав ададывэ́с и атася́ и яви́р дывэ́с, пал-дова́ со нашты́ тэ явэ́л, соб (кай) проро́ко тэ хасёл яври́ Ерусалимо́стыр.</verse>
				<verse number="34">Ерусалимо! Ерусалимо! Дро саво́ мулякирэнас пророкэ́н и шулякирэнас барэ́нца кодолэ́н, савэ́н бичхадя́ кэ ту. Кицы́ мо́лы Ма́нгэ исын пэ ило́ тэ скэдав чхаворэ́н тырэ́н, сыр чириклы скэдэ́ла чириклорэн тэл пхак и тумэ́ на камлэ́!</verse>
				<verse number="35">Ѓа́да, кхэр тумаро́ явэ́ла мэкно́ чхучо́ тумэ́нгэ; и Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: тумэ́ на явэ́на тэ дыкхэ́н Ман кадалэ́ дывэсэ́стыр, пака тумэ́ на пхэнэ́на: “Бахтякирдо́ исын Одова́, Саво́ джа́ла ваш Дэвлэ́скиро лав.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="14">
				<verse number="1">И сыс адя́кэ: Ису́со загия́ дро кхэр кэ екх Фарисеёскиро барыдыро́ тэ хал маро́ саватонэ́ (суботонэ́), а ёнэ дыкхнэ́ дрэ сарэ́ якха́ пал Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="2">И екх ману́ш, конэ́стэ росшулынэ ґэра́ и васта́, подги́я кэ Ису́со.</verse>
				<verse number="3">И пхуця́ Ису́со лылваритконэндыр и Фарисеендыр: “Ци сашты́ тэ высастякирав дро са́вато?”</verse>
				<verse number="4">Нэ ёнэ сыс штыл. Ису́со лыя́ манушэ́с, высастякирдя́ лэс и отмэкця́ лэс тэ джал.</verse>
				<verse number="5">И Ёв пхэндя́ лэ́нгэ: “Кон тумэ́ндыр, конэ́стэ о́сло (мега́ри) ци гурув пыя́ дрэ ґаны́нг, ураз на вытырдэла лэс упрэ́ дро са́вато?”</verse>
				<verse number="6">Нэ ёнэ нисо́ на могиндлэ́ тэ отпхэнэн Лэ́скэ.</verse>
				<verse number="7">Ису́со пхэндя́ притча одолэ́ манушэ́нгэ, савэ́н кхардэ́ пал сками́нд, пал-дова́ со Ису́со дыкхця́, сыр ёнэ выкэдэнас англатунэ́ штэ́ты:</verse>
				<verse number="8">“Ко́ли вари-кон кхарэ́ла тут пэ бьяв, на бэш пэ англатуно́ штэ́то, соб (кай) тэ на явэ́л вари-кон патывалэдыр ту́тыр, савэ́с адя́кэ-паць кхардэ́,</verse>
				<verse number="9">и хула́й, кон кхардя́ тут и лэс, соб (кай) тэ на подджа́л и тэ на пхэнэ́л ту́кэ: ‘Дэ штэ́то лэ́скэ,’ а ту́кэ приявэлапэ ладжаса тэ бэшэ́л пала́л.</verse>
				<verse number="10">Нэ ке́ли кхарэ́на тут, тэды бэш пэ палатуно́ штэ́то, соб (кай) кодова́, кон кхардя́ тут, могинэлас тэ подджа́л кэ ту и тэ пхэнэ́л: ‘Морэ! Пирибэш пэ штэ́то англэды́р: одо́й ту́кэ явэ́ла паты́в анги́л сарэ́ндэ, савэ́ исын бэштэ́ пал сками́нд ту́са;</verse>
				<verse number="11">пал-дова́ со кажно, кон ґаздэ́ла пэс, лэс Дэвэ́л чхувэ́ла тэлэды́р, а кон чхувэ́ла пэс тэлэды́р, кодолэ́с Дэвэ́л ґаздэ́ла вучэды́р.’”</verse>
				<verse number="12">Тэ́ньци Ису́со адя́кэ-паць пхэндя́ кодолэ́скэ, саво́ кхардя́ Лэс: “Ке́ли ту кэрэ́са баро́ сками́нд, на кхар ни малэн, ни пшалэ́н, ни сэмэнцэн пэскирэн, ни барвалэ́ суседэн (котарье́н), соб (кай) и ёнэ тэ на кхарэ́н палэ тут вари-ке́ли, и соб (кай) тэ на отплэскирэн палэ ту́кэ.</verse>
				<verse number="13">Ке́ли ту кэрэ́са свэ́нко, кхар чорорэн, калекэн, лангалэн, корорэн,</verse>
				<verse number="14">и ту явэ́са бахтякирдо́: пал-дова́ со лэ́ндэ нанэ со́са тэ отплэскирэн палэ ту́кэ; а ту́кэ, явэ́ла отплэскирдо палэ, ке́ли чачунэ́ мануша́ отджидёна мэрибна́стыр.</verse>
				<verse number="15">И екх ману́ш, кон сыс бэшто́ Лэ́са пал сками́нд и откхинёлас, ке́ли шундя́ дава́, то пхэндя́ Исусо́скэ: “Бахтало́ исын одова́ ману́ш, кон явэ́ла тэ хал маро́, пал сками́нд дро Дэвлэ́скиро Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё.”</verse>
				<verse number="16">Ису́со пхэндя́ Лэ́скэ: “Вари-саво́ ману́ш кэрдя́ баро́ сками́нд и кхардя́ бутэ́ манушэ́н.</verse>
				<verse number="17">И бичхадя́ ёв пэ́скирэ писхари́с дрэ дова́-паць мардо́ тэ пхэнэ́л кодолэ́нгэ: ‘Явэ́н, саро́ ужэ исын скэдыно́’.</verse>
				<verse number="18">Нэ кхардэ́ мануша́, екх пал екхэ́стэ, лынэ́ тэ отпхэнэнпэ. Пэ́рво ману́ш пхэндя́ писхари́скэ: ‘Мэ киндём пхув, и ма́нгэ трэй тэ джав и тэ дыкха́в ла; мангав тут тэ примангэс ма́нгэ’.</verse>
				<verse number="19">И яви́р ману́ш пхэндя́: ‘Мэ киндём пандж пары гурувэ́н тэ дэн андрэ́, и мэ джа́ва тэ спробинав лэн; мангав тут тэ примангэс ма́нгэ’.</verse>
				<verse number="20">И три́то пхэндя́: ‘Мэ лыём ромня́, и палдава́ ма́нгэ нашты́ тэ явав.”</verse>
				<verse number="21">И явдя́ писха́ри кхэрэ́ и пирипхэндя сарэ́ лава́ хула́скэ. Тэды кхэрэ́скиро хула́й пхэндя́ дрэ холы́ писхари́скэ: ‘Джа́н пир барэ́ вули́цы (га́сы) и гасыцы, и ян адари́к чорорэн, калекэн, лангалэн и корорэн’.</verse>
				<verse number="22">И пхэндя́ писха́ри: ‘Раё, кэрдо́, сыр ту пхэндя́н зорья́са, и исын ишчо (инкэ́) штэ́то’.</verse>
				<verse number="23">И хула́й пхэндя́ писхари́скэ: ‘Джа́ пир барэ́ дрома́ и пашэ́ ты́ны (изгороди) и ра́кир пир ило́ лэ́нгэ тэ явэ́н, соб (кай) тэ явэ́л пхэрдо́ миро кхэр;</verse>
				<verse number="24">палдава́ Мэ пхэна́ва ту́кэ, со ние́кх одолэ́ндыр, савэ́н кхардэ́, на покоштынэла (на спробинэла) миро хабэ́н.’”</verse>
				<verse number="25">И бут бут мануша́ джа́нас Исусо́са и Ёв порисия кэ ёнэ и пхэндя́ лэ́нгэ:</verse>
				<verse number="26">“Ко́ли вари-кон явэ́ла кэ Мэ и на ячкирэ́ла пэ́скирэ дадэ́с и да, и ромня́, и чхаворэ́н, и пшалэ́н, и пхэнен, и адя́кэ-паць на явэ́ла тэ ракхэ́л пэ́скиро джиибэ́н; кодова́ на могинэ́ла тэ явэ́л Миро сыкляибны́тко;</verse>
				<verse number="27">и вари-кон, кон на лэ́ла трушу́л пэ́скиро и на джа́ла Ма́нца, кодова́ на могинэ́ла тэ явэ́л Миро сыкляибны́тко.</verse>
				<verse number="28">Пал-дова́ со, кон тумэ́ндыр, саво́ камэ́ла тэ чхувэ́л кхэр, англэды́р на бэшэ́ла и на розгинэла ловэ́, со явэ́ла мол дава́, ци ухты́лла (до́си) ловэ́ лэ́стэ тэ докончынэл буты́;</verse>
				<verse number="29">соб (кай), ке́ли ёв чхувэ́ла фунда́менто и ко́ли на могинэ́ла тэ докончынэл, соб (кай) сарэ́, кон дыкхэ́ла дава́, тэ на лэн тэ санпэ лэ́стыр;</verse>
				<verse number="30">ракири́: ‘Кадава́ ману́ш лыя́ тэ чхувэ́л кхэр и на дыя́ ра́да (змогиндя) тэ докончынэл буты́?’</verse>
				<verse number="31">Ци, сыр кра́ли, саво́ кэдэлапэ тэ джал тэ марэ́лпэ явирэ крали́са, ци на бэшэ́ла ёв и на обракирэла англэды́р, ци могинэ́ла ёв дэшэ тысёнцэнца тэ тэрдёл проти явирэ крали́стэ, саво́ джа́ла пэ лэ́стэ бишэ́ тысёнцэнца?</verse>
				<verse number="32">И ке́ли на адя́кэ, тэды пака одова́ кра́ли исын дур, ёв бичхавэ́ла кэ яви́р кра́ли выкэдынэ́ манушэ́н тэ мангэ́н, сыр тэ кэрэ́л рама́нё (миринэлпэ) долэ́ крали́са.</verse>
				<verse number="33">Палдава́ кажно тумэ́ндыр, кон на отпхэнэлапэ сарэ́стыр, со лэ́стэ исын, на могинэ́ла тэ явэ́л Миро сыкляибны́тко.</verse>
				<verse number="34">Лонд исын лачхо́, нэ ке́ли ёв нашавэла пэ́скиро лондыпэн, со́са сашты́ тэ кэрэ́с, соб (кай) нэвэ́стыр лонд тэ явэ́л лондо?</verse>
				<verse number="35">Лэс буты́р ни карик на чхувэ́са: ни дрэ пхув, ни пэ гнэё; лэс вычхурдэна. Конэ́стэ исын кана́, мэк тэ шунэ́л.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="15">
				<verse number="1">И джа́нас пашылэды́р кэ Ису́со мытоскирэ скэдыбнарья и грэхи́тка мануша́ тэ шунэ́н Лэс:</verse>
				<verse number="2">и Фарисе́и и лылвари́тка ракирдэ́ холя́са адя́кэ: “Кадава́ ману́ш прилэ́ла грэхитконэ́ манушэ́н и ха́ла лэ́нца.”</verse>
				<verse number="3">И Ёв пхэндя́ лэ́нгэ дасаво приме́ро (сыкаибэ́н):</verse>
				<verse number="4">‘Кон тумэ́ндыр, конэ́стэ исын шэл бакря́, и ко́ли ёв нашавэла екха, на ячкирэ́ла енядэша пэ чхучи́ пхув и на джа́ла тэ родэ́л кодоля, сави́ хасия́, пака латхэ́ла ла.</verse>
				<verse number="5">А ке́ли ёв латхэ́ла ла, ёв чхувэ́ла ла пэ псикэ́ радыма́са;</verse>
				<verse number="6">а сыр ёв явэ́ла кхэрэ́, кхарэ́ла кэ пэ пэ́скирэ другэн (малэ́н) и суседэ́н (котарье́н) и пхэнэ́ла лэ́нгэ: “Радынэ́нпэ Ма́нца, пал-дова́ со Мэ латхём бакря́, сави́ хасия́.”</verse>
				<verse number="7">Чачэс, Мэ пхэна́ва ту́кэ: адя́кэ-паць явэ́ла буты́р ра́дыма дро болыбэ́н пал екхэ грэхитконэ́ манушэ́стэ, саво́ рискирдя́ пэ́скиро джиибэ́н грэхэ́ндыр кэ Дэвэ́л, сыр пал енядэша еня́ чачипнытконэндэ, конэ́скэ на трэй тэ кэрэ́л дава́.</verse>
				<verse number="8">Ци ко́ли екх джувлы́, конэ́стэ сыс дэш рупувэ́ ґаспря (копейки) и ёй нашавэла екх лэ́ндыр; со ёй на захачкирэла момоля и на ячэ́ла тэ шулавэл дрэ шту́ба и тэ родэ́л ракхибны́ткэс, пака ёй латхэ́ла дая́ ґасприн?</verse>
				<verse number="9">А ке́ли ёй латхэ́ла ловэ́, тэды кхарэ́ла кэ пэ подругэ́н (малне́н) и суседкэн (котаркэн) и пхэнэ́ла: ‘Радынэ́нпэ тумэ́ Ма́нца, мэ латхём ґасприн, сави́ нашадём.’”</verse>
				<verse number="10">Мэ пхэна́ва тумэ́нгэ: адя́кэ-паць и радынэ́напэ Дэвлэ́скирэ Янго́лы пал екхэ грэхитконэ́ манушэ́стэ, саво́ рискирэ́ла пэ́скиро джиибэ́н грэхэ́ндыр кэ Дэвэ́л.”</verse>
				<verse number="11">И ишчо (инкэ́) Ису́со пхэндя́: “Сыс екх ману́ш, конэ́стэ сыс дуй чхавэ́;</verse>
				<verse number="12">и пхэндя́ тэрнэдыр чхаво́ дадэ́скэ: ‘Да́до, дэ ма́нгэ какана́ мири́ паш миштыпна́стыр’. И росчхудя́ дад миштыпэ́н машки́р лэ́скирэ дуе чхавэ́ндэ.</verse>
				<verse number="13">Сыг пало́ саро́ дава́, тырнэдыр чхаво́ скэдыя́ саро́ и гия́ пэ дуратуны пхув и одо́й ёв розмэкця пэ́скирэ ловэ́ дро розмэкно джиибэ́н.</verse>
				<verse number="14">Ке́ли ёв розмэкця саро́, со сыс лэ́стэ, ґа́да, бари бокх яця́ пир доя́ пхув; ёв лыя́ тэ бокхалёл;</verse>
				<verse number="15">тэды ёв гия́ и тэрдия́ пэ буты́ кхэтанэ́ явирэнца кэ екх хула́й пэ доя́ пхув, а кодова́ ману́ш бичхадя́ лэс пэ пэ́скири фэ́лда тэ чаравэл балычэн;</verse>
				<verse number="16">и ёв явэ́лас радо тэ хал чалэ́с балычанэ рошки, со балычэ ханэ́, нэ нико́н на дыя́ лэ́скэ.</verse>
				<verse number="17">Тэды ёв догия́ кэ пэ́скири годы́ и пхэндя́: ‘Мирэ́ дадэ́стэ исын ада́кицы бутярнэ́, савэ́ ха́на чалэ́с маро́, а мэ ада́й мэра́ва бокха́тыр!</verse>
				<verse number="18">Уштава мэ и джа́ва кэ пэ́скиро дад, пхэна́ва лэ́скэ: ‘Да́до! Мэ кэрдём грэ́хо анги́л Дэвлэ́стэ и анги́л ту́тэ.</verse>
				<verse number="19">Мэ буты́р на сом мол, соб (кай) ту тэ кхарэс ман чхавэ́са; лэ ман кэ пэ сыр пэ́скирэ бутярнэс.’</verse>
				<verse number="20">Уштыя́ ёв и гия́ кэ пэ́скиро дад. Ке́ли ёв сыс ишчо (инкэ́) дур пэ́скирэ кхэрэ́стыр, дад дыкхця́ лэс; дадэ́скирэ илэскэ яця́ танго лэс и дад праста́ндыя, обухтылдя чхавэ́с вастэ́нца и обчамудя лэс.</verse>
				<verse number="21">‘Да́до, – пхэндя́ чхаво́, – мэ кэрдём грэ́хо анги́л Дэвлэ́стэ и анги́л ту́тэ. Мэ буты́р на сом мол, соб (кай) ту тэ кхарэс ман чхавэ́са.’</verse>
				<verse number="22">Нэ дад кхардя́ пэ́скирэ писхарье́н: ‘Янэ́н сыгэды́р най фэдэды́р урибэ́н и урьявэн пэ лэ́стэ. Урьявэн ангрусты лэ́скэ пэ васт и тривики пэ ґэра́.</verse>
				<verse number="23">Янэ́н тхулэ целянтос, чхинэн лэс и ява́са тэ хас и тэ радынаспэ,</verse>
				<verse number="24">пал-дова́ со кадава́ миро чхаво́ сы́рбы мыя́ ваш ма́нгэ и какана́ отджидыя́, хасия́ и латхяпэ’. И ёнэ лынэ́ тэ веселинэнпэ (тэ лошалён).</verse>
				<verse number="25">А пхурэды́р лэ́скиро чхаво́ сыс пэ фэ́лда: и ке́ли ёв джа́лас палэ и джа́лас пашы́л кэ кхэр, тэды шундя́ багаибэн и кхэлыбэн.</verse>
				<verse number="26">Ёв дыя́ го́дла екхэ дынари́с и пхуця́, со дой дасаво сыс?</verse>
				<verse number="27">А дына́ри отпхэндя́: ‘Тыро́ пшал явдя́ и тыро́ дад зачхиндя́ тхулэ целянтос, пал-дова́ со тыро́ пшал явдя́ састо́’.</verse>
				<verse number="28">Ёв холя́сыя и на камдя́ тэ заджа́л дро кхэр. Нэ дад лэ́скиро выгия́ и кхардя́ лэс.</verse>
				<verse number="29">Нэ пхурэды́р чхаво́ отпхэндя́ дадэ́скэ: ‘Мэ ада́кицы бэрш кэра́ва буты́ пэ ту́тэ и ние́кхвар на пхэндём лав проти тырэ́ упхэныбэна́. Нэ ту ние́кхвар на дыя́н ма́нгэ хоць бузнорэс (козлёнкос), соб (кай) мэ тэ веселинавпэ (тэ лошалёвав) пэ́скирэ малэ́нца;</verse>
				<verse number="30">а кадава́ тыро́ чхаво́ какана́ явдя́, ке́ли розмэкця саро́ пэ́скиро миштыпэ́н налачхэ́ джувле́нца; нэ ту ж зачхиндя́ тхулэ целянтос ваш лэ́скэ’.</verse>
				<verse number="31">Дад отпхэндя́: ‘Мо чхаворо́! Ту сан со дывэ́с Ма́нца, и саро́, со ма́ндэ исын, исын тыро́;</verse>
				<verse number="32">нэ палдава́ трэй тэ веселинаспэ (тэ лошалёвас), со кадава́ тыро́ пшал сыс сы́рбы муло́ ваш амэ́нгэ и какана́ отджидыя́, хасия́ и латхяпэ.’”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="16">
				<verse number="1">И пхэндя́ Ису́со ж и Пэ́скирэ сыкляибнытконэ́нгэ: “Сыс екх барвало́ ману́ш, конэ́стэ сыс кхэрэ́скиро барыдыро́, савэ́с мануша́ бангякирэнас хула́скэ, со ёв розмэкэлас хуласкиро миштыпэ́н.</verse>
				<verse number="2">И адава́ барвало́ ману́ш выкхардя лэс и пхэндя́: ‘Со да мэ шунава пал ту́тэ? Подэ ма́нгэ розгиныбнытко папиря, сыр ту хулаиндян мирэ́ миштыпнаса, пал-дова́ со буты́р ту́кэ нашты́ тэ ячэспэ кхэрэ́скирэ барыдырэ́са.’</verse>
				<verse number="3">Нэ кхэрэ́скиро барыдыро́ пхэндя́ пэ́скэ: ‘Со ма́нгэ тэ кэра́в, ке́ли Миро рай отлэла ма́ндыр буты́ пир кхэри́тко миштыпэ́н? Мэ на могина́ва тэ ґанавав, ладжава тэ мангав.</verse>
				<verse number="4">Мэ джино́м (джина́в), со мэ ява́ва тэ кэра́в; соб (кай) мануша́ тэ прилэ́н ман дрэ пэ́скирэ кхэра́, ке́ли ман злэна бутя́тыр пир кхэри́тко миштыпэ́н.’</verse>
				<verse number="5">И ёв выкхардя пир екхэ́стэ кэ пэ кажнонэ́ манушэ́с, кон сыс вужло лэ́скирэ ра́скэ, и пхэндя́ пэрвонэскэ: ‘Кицы́ ту сан вужло мирэ́ ра́скэ?’</verse>
				<verse number="6">И одова́ отпхэндя́: ‘Шэл цэбры (меры) дзэт’ (елеё). И кхэрэ́скиро барыдыро́ пхэндя́ Лэ́скэ: ‘Лэ тыро́ росчхиныбнытко, бэш сы́гэс и чхин пандждэша́’.</verse>
				<verse number="7">Тэ́ньци ёв пхуця́ явирэстыр: ‘А кицы́ ту сан вужло мирэ́ ра́скэ?’ И ёв отпхэндя́: ‘Шэл гонэ́ (меры) парно́ гив.’ И кхэрэ́скиро барыдыро́ пхэндя́ лэ́скэ: ‘Лэ тыро́ росчхиныбнытко и чхин охтодэша́’.</verse>
				<verse number="8">И шардя ж рай пэ́скирэ начачунэ кхэрэ́скирэ барыдырэ́с, со ёв адя́кэ годьварэс кэрдя́. Пал-дава́ со мануша́, савэ́нгэ исын дро́го екх дава́ свэ́то, исын годэдыр манушэ́ндыр, савэ́нгэ исын дро́го духовно (фаноскиро) свэ́то.</verse>
				<verse number="9">И Мэ пхэна́ва тумэ́нгэ: малынэнпэ барвалыпнаса далэ́ свэто́стыр, саво́ могинэ́ла тэ явэ́л биба́хт адя́кэ, сыр исын лачхо́ Дэвлэ́скэ, соб (кай), ке́ли дава́ барвалыпэ́н кончынэлапэ, тумэ́ тэ явэ́н прилынэ́ дро ве́чно кхэр.’”</verse>
				<verse number="10">Кодова́, кон исын патяибны́тко дро набаро́ рэ́ндо, явэ́ла чачуно́ дро баро́ рэ́ндо; а кодова́, кон исын начачуно дро набаро́ рэ́ндо, явэ́ла адя́кэ-паць начачуно дро баро́ рэ́ндо.</verse>
				<verse number="11">И ко́ли тумэ́ на са́нас чачунэ́ дро далэ́ свэтоскиро барвалыпэ́н, кон тумэ́нгэ допатяла Болыбна́скиро чачуно́ барвалыпэ́н?</verse>
				<verse number="12">И ко́ли тумэ́ на са́нас чачунэ́ дро чу́жо барвалыпэ́н, кон тумэ́нгэ дэ́ла пэ́скиро миштыпэ́н?</verse>
				<verse number="13">Ние́кх дына́ри (слуга) на могинэ́ла тэ дынарьел дуе рангэ, ци екхэ́с тэ явэ́ла тэ на камэл, нэ явирэ́с тэ камэл, ци явэ́ла чачуно́ кэ екх, а пэ явирэ́стэ явэ́ла тэ дыкхэ́л вучипна́стыр. Тумэ́нгэ нашты́ тэ дынаринэ́н Дэвлэ́скэ и барвалыпнаскэ.”</verse>
				<verse number="14">Шундлэ́ саро́ дава́ и Фарисе́и, савэ́ зоралэ́с традынэпэ пал барвалыпэ́н и ёнэ лынэ́ тэ санпэ Исусо́стыр.</verse>
				<verse number="15">Ёв пхэндя́ лэ́нгэ: “Тумэ́ сыкавэ́на пэс, со тумэ́ сан чачунэ́ манушэ́нца анги́л манушэ́ндэ, нэ Дэвэ́л джинэ́ла тумаро́ ило́; со мануша́ гинэ́на пал бари паты́в, исын джунгалыпэ́н (брыткима) анги́л Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="16">Мойза́скиро Зако́но и пророкэ́нгирэ зачхиныбэна сыс анги́л Ианостэ Болдэипнаристэ: далэ́ часостыр бахталы́ зан (звесь) пал Дэвлэ́скиро Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё миштопхэнэлапэ, и кажно ману́ш зорья́са заджа́ла андрэ́.</verse>
				<verse number="17">Нэ сыгэды́р болыбэ́н и пхув проджа́на, сыр екх тыкны буквица (литэрка) Законо́стыр нашадёла.</verse>
				<verse number="18">Кажно ману́ш, кон мэкэ́ла пэскирья́ ромня́ и лэ́ла явирья, одова́ кэрэ́ла биладжаипэ́н; и кажно ману́ш, кон лэ́ла явирья, савья́ ром мэкця́, одова́ кэрэ́ла биладжаипэ́н’.</verse>
				<verse number="19">“Гада, сыс екх барвало́ ману́ш и ёв урьеласпэ дрэ порфиритко и най фэдыдыр и́дя, хая и пия со фэдэды́р со дывэ́с.</verse>
				<verse number="20">И сыс екх чороро́ ману́ш, пир лав Лазарё, кон сыс пашто́ пашы́л барвалэскири по́рта и лэ́скирэ маса́ сыс дрэ фра́нсы,</verse>
				<verse number="21">а адава́ бо́го сыс радо тэ чалёл котэрэнца, со пэрэнас барвалэ́ – манушэ́скирэ скаминдэстыр, и джукэла, ке́ли явэ́нас, чарэнас лэ́скирэ фра́нсы.</verse>
				<verse number="22">И сыс адя́кэ: ке́ли мыя́ бо́го Лазарё, тэды Янго́лы залыджинэ лэс тэ явэ́л пашы́л Авраамостэ.</verse>
				<verse number="23">И барвало́ ману́ш адя́кэ-паць мыя́ и гарадэ́ лэс. И ёв мэнчындяпэ древа́н дро лю́но (адо) и, ке́ли ёв ґаздыя́ якха́, тэды дыкхця́ дура́л Аврамос и Лазарёс, саво́ сыс пашы́л Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="24">И ёв дыя́ го́дла зоралэ́с: ‘Да́до, Аврааме, потангинэ ман и бичха́в Лазарёс, соб (кай) ёв тэ киндякирэл ангу́шт дро пани́ и тэ киндякирэл мири́ чиб, со мэ адя́кэ мэнчынавапэ дрэ дая́ хачкирды яг’.</verse>
				<verse number="25">Нэ Авра́мо пхэндя́: ‘Чха́ва, пририпир, со ту́тэ сыс лачхо́ джиибэ́н, ке́ли ту са́нас джидо́, а Лазарёстэ сыс пхаро́ джиибэ́н. А какана́ ёв ада́й радынэ́лапэ, а ту мэнчынэсапэ.</verse>
				<verse number="26">И апри́ч дава́ саро́, машки́р амэ́ндэ исын бидугноскиро пропэрибэн, со одолэ́, кон камэ́ла тэ пириджал адатхы́р кэ тумэ́, нашты́ тэ пириджан кэ амэ.’</verse>
				<verse number="27">Тэды барвало́ ману́ш пхэндя́: ‘Мэ мангав тут, Да́до, тэ бичхавэл Лазарёс кэ Мирэ́-дадэ́скиро кхэр;</verse>
				<verse number="28">одо́й ма́ндэ пандж пша́ла, а ёв тэ патякирэл лэн тэ на явэ́н пэ дава́ штэ́то тэ мэнчынэнпэ.’</verse>
				<verse number="29">Нэ Авраа́мо пхэндя́ лэ́скэ: ‘Лэ́ндэ исын Мо́йза и проро́ки: мэк тэ шунэ́н лэн’.</verse>
				<verse number="30">А барвало́ ману́ш пхэндя́: ‘Над, Да́до Аврааме! Нэ ко́ли вари-кон мулэ́ндыр тэ явэ́л кэ ёнэ, ёнэ рискирэнас пэ́скиро джиибэ́н кэ Дэвэ́л’.</verse>
				<verse number="31">Нэ Авраа́мо пхэндя́ лэ́скэ: ‘Ко́ли ёнэ на кандэ́на Мойза́с и пророкэ́н, тэды хоць и вари-кон отджидёлас мулэ́ндыр, ёнэ на упатянас.’”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="17">
				<verse number="1">И пхэндя́ Ису́со Пэ́скирэ сыкляибнытконэ́нгэ: “Дава́ на могинэ́ла тэ явэ́л, соб (кай) тэ на явэ́л ваш манушэ́скэ дова́, со злыджала лэс дро грэ́хо, нэ би́да одолэ́скэ, пир конэ́стэ грэ́хо явэ́ла!</verse>
				<verse number="2">Фэды́р явэ́лас адасавэ́ манушэ́скэ, ко́ли лэ́скэ урьенас сявитко (мельницытко) бар пэ мэн и чхурдэнас лэс дро мо́рё (дэрья́в), а на, соб (кай) ёв тэ злыджал дро грэ́хо екхэ адасавэ́ тыкнэндыр.</verse>
				<verse number="3">Дыкхэ́н пал пэ́стэ. Ко́ли кэрэ́ла грэ́хо тыро́ пшал анги́л ту́тэ, сыка́в лэ́скэ лэ́скири банг; и ко́ли ёв приґалёла банг, приманг лэ́скэ.</verse>
				<verse number="4">И ко́ли ёв кэрэ́ла грэ́хо анги́л ту́тэ эфта́ (битринэ́нгиро дэш) мо́лы дро дывэ́с и приґалёла банг эфта́ мо́лы и пхэнэ́ла: ‘Мэ приґалёва банг,’ трэй ту́кэ тэ примангэс лэ́скэ.”</verse>
				<verse number="5">И пхэндлэ́ Апо́столы Ра́скэ-Дэвлэ́скэ: “Кэр, соб (кай) тэ явэ́л зоралэды́р амаро́ патяибэ́н.”</verse>
				<verse number="6">Нэ Рай Дэвэ́л отпхэндя́: “Ко́ли тумэ́ндэ явэ́лас ада́кицы патяибэ́н сыр дая́ гарчыцытко зя́рка, тумэ́ пхэнэнас пэ дава́ инжыритко кашт: ‘Вытырдэпэ сарэ́ корне́нца (рукхэ́нца) и пирисодинпэ дро мо́рё (дэрья́в)!’ – и ёв покандэлас тумэн.</verse>
				<verse number="7">Нэ кон тумэ́ндыр, конэ́стэ исын писха́ри, саво́ пхаравэлас (пашынэлас) пхув ци чаравэлас пэ фэ́лда, ке́ли ёв явэ́ла кхэрэ́ фэлдатыр, соб (кай) тэ пхэнэ́ла: ‘Яв и ўраз бэш пал сками́нд?’</verse>
				<verse number="8">А тумэ́ пхэнэ́на лэ́скэ: ‘Кэр ма́нгэ хабэ́н, и ури янгуны (фартуха) и подэ ма́нгэ пэ сками́нд тэ хав и тэ пья́в; а тэ́ньчи кокоро́ ха и пи?’</verse>
				<verse number="9">Ци парикирэла дава́ хула́й пэ́скирэ писхари́скэ пал дова́, со ёв кэрдя́ саро́, сыр лэ́скэ сыс припхэндло? Мэ на думинава.</verse>
				<verse number="10">Адя́кэ-паць исын тумэ́нца: ке́ли тумэ́ кэрэ́на саро́, сыр сыс припхэндло тумэ́нгэ, со ж тумэ́ пхэнэ́на: ‘Амэ сам писха́рья сыр сарэ́; амэ кэрдя́м, со сыс припхэндло амэ́нгэ.’”</verse>
				<verse number="11">И сыс адя́кэ: ке́ли Ису́со джа́лас дро Ерусалимо, Ёв гия́ пир кусты́к (граница) машки́р Сама́рия и Галиле́я.</verse>
				<verse number="12">И ке́ли Ёв заджалас дро екх гав, дэш мануша́ насвалэ проказаса пирилынэ Лэс, и ёнэ тэрдинэ́ дурипнастыр.</verse>
				<verse number="13">Ёнэ дэ́нас го́дла зоралэ́ заня́са: “Ису́се! Раё Дэ́вла, потангинэ амэн.”</verse>
				<verse number="14">Ису́со дыкхця́ лэн и пхэндя́ лэ́нгэ: “Джа́н, сыкавэ́н пэс раша́скэ.” И ке́ли ёнэ джа́нас, тэды ячнэ́ жужэ́.</verse>
				<verse number="15">Тэды екх лэ́ндыр, дыкхи́, со ёв яця́ састо́, рисия́ палэ и славиндя парикирибнаса Дэвлэ́с зоралэ́ заня́са,</verse>
				<verse number="16">и ёв пыя́ мо́са кэ Исусо́скирэ ґэра́ и парикирдя Лэ́скэ; ёв сыс Самарянино.</verse>
				<verse number="17">И пхэндя́ Ису́со: ‘Ци на дэш ячнэ́ жужэ́ (чыста)? Нэ кай жэ ёнэ исын еня́ (биекхэ́скиро дэш)?</verse>
				<verse number="18">Ёнэ на рисинэ́ палэ тэ парикирэ́н Дэвлэ́с апри́ч адалэ́ чужонэ́ манушэ́стэ.</verse>
				<verse number="19">И Ёв пхэндя́ адалэ́ манушэ́скэ: “Ушты́ и джа́, тыро́ патяибэ́н зракхця́ тут.”</verse>
				<verse number="20">Фарисе́и пхучнэ́ Исусо́стыр, ке́ли явэ́ла Дэвлэ́скиро Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё. Ёв отпхэндя́ лэ́нгэ: “Ние́кх ману́ш на могинэ́ла тэ пхэнэ́л пир бицялэ шпэры (приметы), ке́ли явэ́ла Дэвлэ́скиро Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё;</verse>
				<verse number="21">и нико́н на пхэнэ́ла: ‘Ѓа́да, ада́й,’ ци ‘ґа́да, одо́й,’ пал-дова́ со Дэвлэ́скиро Кралипэ́н ужэ исын дро тумаро́ ило́.”</verse>
				<verse number="22">Тэды Ису́со ишчо (инкэ́) пхэндя́ сыкляибнытконэ́нгэ: “Явэ́на дывэса́, ке́ли тумэ́ древа́н закамэна хоць пэ екх дывэ́с тэ дыкхэ́н Чхавэ́с Манушэскирэс, ке́ли Ёв сыкадёла, нэ тумэ́ на дыкхэ́на;</verse>
				<verse number="23">и пхэнэ́на тумэ́нгэ: ‘Ѓа́да, ада́й,’ ци ‘ґа́да, одо́й,’ – на псирэ́н и на родэ́н;</verse>
				<verse number="24">пал-дова́ со, сыр блискавица захачола екхэ-болыбна́скирэ ягоро́стыр (краёстыр) и зяинэла дурэды́р кэ яви́р Болыбна́скиро яго́ро (ко́нцо), адя́кэ явэ́ла Чхаво́ Манушэ́скиро дро Пэ́скиро дывэ́с.</verse>
				<verse number="25">Нэ анги́л трэй Лэ́скэ бут мэ́ньки тэ пиридживэл и Лэ́стыр отпхэнэнапэ мануша́ далэ́ родо́стыр,</verse>
				<verse number="26">И, сыр сыс дрэ долэ́ дывэса́, ке́ли сыс Ноё, адя́кэ-паць дрэ дывэса́ явэ́ла Чхаво́ Манушэ́скиро:</verse>
				<verse number="27">мануша́ ханэ́, пинэ́, лынэпэ, выджа́нас палоро́м анги́л дова́ дывэ́с, дро саво́ Ноё загия́ дро ковчэго, и яця́ потопо и хасякирдя́ сарэ́н;</verse>
				<verse number="28">адя́кэ-паць сыр сыс, ке́ли сыс Лото: ханэ́, пинэ́, кинэнас, бикнэнас, чхувэ́нас дрэ пхув, ґаздэнас кхэра́;</verse>
				<verse number="29">нэ дро дова́ дывэ́с, ке́ли Лото выгия́ Содомостыр, ягитко и дзэвэликано́ (серно) брышы́нд гия́ болыбна́стыр и хасякирдя́ сарэ́н;</verse>
				<verse number="30">Адя́кэ явэ́ла и дро дова́ дывэ́с, ке́ли Чхаво́ Манушэ́скиро явэ́ла.</verse>
				<verse number="31">Дро дова́ дывэ́с, кон явэ́ла пэ кхэри́тко стрэ́ха (чхаки́н), а Лэ́скиро миштыпэ́н кхэрэ́, мэк тэ на зджал тэлэ́ тэ лэл вари-со кхэрэ́скирэ миштыпна́стыр и кон явэ́ла пэ фэ́лда, мэк тэ на рисёл палэ.</verse>
				<verse number="32">Рипирэн Лотоскирья ромня́.</verse>
				<verse number="33">И вари-кон, кон закамэ́ла тэ ракхэ́л пэ́скиро джиибэ́н, одова́ хасякирэ́ла лэс, а кон хасякирэ́ла лэс, одова́ зракхэ́ла джиибэ́н.</verse>
				<verse number="34">Мэ пхэна́ва тумэ́нгэ: дрэ доя́ рат дуй мануша́ явэ́на тэ пасён пэ екх чхуибэ́н: екхэ́с лэ́на, явирэ́с ячкирэна;</verse>
				<verse number="35">дуй джувля́ явэ́на тэ сявинэн (тэ мелинэн) жэрновонэ барэ́нца; екха лэ́на, явирья ячкирэна,</verse>
				<verse number="36">дуй мурша́ явэ́на пэ фэ́лда: екхэ́с лэ́на, явирэ́с ячкирэна.</verse>
				<verse number="37">Сыкляибны́тка пхучнэ́ Лэ́стыр: “Кай, Раё Дэ́вла?” Ису́со отпхэндя́ лэ́нгэ: “Кай явэ́ла муло́ тру́по, одо́й скэдэ́напэ о́рлы (ки́ды).”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="18">
				<verse number="1">И Ису́со роспхэндя́ лэ́нгэ приме́ро (сыкаибэ́н) ваш дова́, соб (кай) ёнэ тэ мангэ́нпэ Дэвлэ́скэ и тэ на обмэкэн шэрэ́:</verse>
				<verse number="2">“Дро екх фо́ро сыс екх сэнда́ри, саво́ на дарандыя Дэвлэ́стыр и на кутякирдя манушэ́н;</verse>
				<verse number="3">дро дова́-паць фо́ро сыс екх пивлы (удова), сави́ явэ́лас кэ сэнда́ри и ракирдя́: ‘Затэрдёв пал ма́ндэ Мирэ́ вэргэ́ндыр!’</verse>
				<verse number="4">Нэ сэнда́ри ґара́ (длу́гэс) на кэрдя́ нисо́, нэ коригэды́р (позжэды́р) пхэндя́ пэ́скэ: ‘Мэк мэ и на дарава Дэвлэ́стыр и на кутякирава манушэ́н,</verse>
				<verse number="5">нэ пал-дова́ со ада́я пивлы дохая ма́нгэ, мэ затырдёвава пал ла́тэ, соб (кай) ёй тэ на замэнчынэл сарэ́са ман!’</verse>
				<verse number="6">И пхэндя́ Рай Дэвэ́л: “Шунэ́н жа, со начачуно сэнда́ри раки́рла.</verse>
				<verse number="7">И со ж, нау́што Дэвэ́л на затырдёла пал одолэ́ндэ, конэ́с Ёв выкэдыя́, савэ́ явэ́на тэ мангэ́нпэ роибнаса Лэ́скэ дывэ́с и рат, и Ёв явэ́ла тэ тырдэл отпхэныбнаса?</verse>
				<verse number="8">Мэ пхэна́ва тумэ́нгэ, со Ёв сы́гэс затэрдёла пал лэ́ндэ. А ке́ли Чхаво́ Манушэ́скиро явэ́ла, ци латхэ́ла Ёв патяибэ́н пэ пхув?”</verse>
				<verse number="9">И Ису́со роспхэндя́ дава́ приме́ро (сыкаибэ́н) адя́кэ-паць одолэ́нгэ, савэ́ думиндлэ зоралэ́с, со ёнэ сыс лачхэ́ и, савэ́ дыкхнэ́ пхутькирибнаса пэ явирэндэ:</verse>
				<verse number="10">“Дуй мануша́ явнэ́ дрэ кхангири́ тэ мангэ́нпэ Дэвлэ́скэ; екх сыс Фарисеё, яви́р мытоскиро скэдыибнари.</verse>
				<verse number="11">Фарисее уштыя́ и мангдя́пэ Дэвлэ́скэ: ‘Дэ́вла, парикира́в Ту́кэ, со мэ на сом адасаво́, сыр яви́р мануша́: розмарибнарья; мануша́, савэ́ кэрэ́на биба́хт явирэ́нгэ; мануша́, савэ́ кэрэ́на биладжаипэ́н; ци сыр кадава́ мытоскиро скэдыибнари.</verse>
				<verse number="12">Мэ постинава дуй мо́лы дро курко, мэ да́ва дэ́што паш долэ́стыр, со мэ закэрава дро чхон.’</verse>
				<verse number="13">Нэ мытоскиро скэдыибнари сыс тэрдо́ дурэды́р и ёв на могиндя́ аж тэ ґаздэл якха́ пэ́скирэ кэ болыбэ́н, а мардя пэс дро колы́н и ракирдя́: ‘Дэ́вла! Потангинэ ман, грэхитконэ́ манушэ́с’.</verse>
				<verse number="14">Мэ пхэна́ва тумэ́нгэ, ёв гия́ кхэрэ́ буты́р чачунэса, пал-дова́ со Дэвэ́л буты́р отмэкця́ лэ́скирэ грэ́хи, сыр кодова́ Фарисеё. Пал-дова́ со кажно ману́ш, кон ґаздэ́ла пэс кокоро́, Дэвэ́л чхувэ́ла лэс тэлэды́р, а кон чхувэ́ла пэс кокоро́ тэлэды́р, кодолэ́с Дэвэ́л ґаздэ́ла вучэды́р.”</verse>
				<verse number="15">И мануша́ лыджа́нас кэ Ису́со тыкнэ́ биятэ́н, соб (кай) Ёв тэ чилавэл (тэ доткнинэл) лэн; нэ сыкляибны́тка, ке́ли дыкхнэ́ дова́, на домэкэнас биятэ́н кэ Ёв.</verse>
				<verse number="16">Нэ Ису́со кхардя́ биятэ́н кэ Пэ и пхэндя́: “Мэкэ́н биятэ́н тэ явэ́н кэ Мэ, и на обрикирэн лэн, пал-дова́ со Кралипэ́н дро Дэвлэ́скиро Раё явэ́ла ваш адасавэ́ манушэ́нгэ, савэ́ сыс сыр кадалэ́ бияты.</verse>
				<verse number="17">Чачэс, Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: кон на прилэ́ла Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё адя́кэ, сыр адава́ бия́то, одова́ на заджа́ла дро Кралипэ́н.”</verse>
				<verse number="18">И вари-саво́ барыдыро́ пхуця́ Исусо́стыр: “Лачхо́ Сыклякирибна́скиро! Со ма́нгэ тэ кэра́в, соб (кай) тэ дорэсав ве́чно джиибэ́н?”</verse>
				<verse number="19">Нэ Ису́со пхэндя́ Лэ́скэ: “Палсо́ ту кхарэса ман ‘Лачхо́?’ Нико́н исын лачхо́. Лачхо́ исын екх Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="20">Ту джинэ́са припхэныбэна́: ‘На кэр биладжаипэ́н, на замар, на чор, на совлаха́ хоханэ́с; кутякир пэ́скирэ дадэ́с и пэ́скирэ да.’</verse>
				<verse number="21">Ману́ш пхэндя́: “Саро́ дава́ мэ зракхцём чхаворипнастыр.”</verse>
				<verse number="22">И ке́ли Ису́со шундя́ дава́, Ёв пхэндя́: “Екх ту́кэ на ухты́лла (на́доси): джа́, розбикин саро́ пэ́скиро барвалыпэ́н, и роздэ ловэ́ богэнгэ, тэды ту́тэ явэ́ла кучипэ́н пэ болыбэ́н; тэ́ньчи яв, джа́ пал Ма́ндэ.”</verse>
				<verse number="23">Ке́ли ману́ш шундя́ дава́, ёв яця́ древа́н смэнтно, пал-дова́ со ёв сыс древа́н барвало́.</verse>
				<verse number="24">А ке́ли Ису́со дыкхця́, со ману́ш яця́ древа́н смэнтно, ёв пхэндя́: “Сыр пхаро́ явэ́ла барвалэскэ тэ заджа́л дро Кралипэ́н дро Дэвлэ́скиро Раё;</verse>
				<verse number="25">пал-дова́ со локхэды́р верблюдоскэ тэ джал пир сувьякиро кан, сыр барвалэскэ тэ заджа́л дро Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё.”</verse>
				<verse number="26">И мануша́, кон шундлэ́ Лэс, пхучнэ́: “Кон да могинэ́ла тэды тэ зракхэлпэ?”</verse>
				<verse number="27">Нэ Ису́со пхэндя́: “Со манушэ́нгэ нашты́, одова́ сашты́ Дэвлэ́скэ.”</verse>
				<verse number="28">И Пэ́три пхэндя́: “Амэ саро́ ячкирдям и гиям пал Ту́тэ.”</verse>
				<verse number="29">И пхэндя́ Ису́со: “Чачэс, Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: нанэ никонэ́с (нанэ нико́н), кон ячкирдя́ кхэр, ци дадэ́с, ци да, ци чхаворэ́н, ци ромня́ ваш Дэвлэ́скэ,</verse>
				<verse number="30">соб (кай) лэ́стэ тэ на явэ́л бут мо́лы бутэды́р дро дава́ джиибэ́н, и дро ве́чно джиибэ́н, саво́ явэ́ла.”</verse>
				<verse number="31">Ису́со кхардя́ дрэ риг Пэ́скирэ дэшудуе́ сыкляибнытконэ́н и пхэндя́ лэ́нгэ: “Дыкхэ́н, амэ заджаса дро Ерусалимо, и саро́, со проро́ки чхиндлэ́ пал Манушэ́скирэ Чхавэ́стэ, кэрэ́лапэ кэ ко́нцо/яго́ро (сполнинэлапэ);</verse>
				<verse number="32">Лэс дэ́на дро васта́ (здэна) Наюдэ́нгэ; и ёнэ явэ́на тэ санпэ холямэс Лэ́стыр, и тэ ладжакирэн, и тэ чунгардэн пэ Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="33">И ке́ли ёнэ домарэна Лэс, тэды ёнэ мулякирэна Лэс; и пэ три́то дывэ́с Ёв отджидёла.”</verse>
				<verse number="34">Нэ ёнэ на ґалынэ́ ни екх лав далэ́стыр. Далэ́-лавэнгиро смысло сыс ґарадо лэ́ндыр, и ёнэ на джиндлэ́, пал со Ису́со ракирдя́.</verse>
				<verse number="35">И сыс адя́кэ: ке́ли Ису́со джа́лас пашылэды́р кэ Ерихо́но, вари-саво́ короро́ бо́го сыс бэшто́ пашы́л дром и мангдя́ богитко дыибэ́н.</verse>
				<verse number="36">И ке́ли ёв шундя́ шумо манушэ́ндыр, савэ́ джа́нас пашы́л, ёв пхуця́, со дава́ могинэл тэ явэ́л?</verse>
				<verse number="37">Ёнэ пхэндлэ́ лэ́скэ: “Ису́со Назаретостыр джа́ла.”</verse>
				<verse number="38">И ёв дыя́ го́дла: “Ису́се, Чхаво́ Давидо́скиро! Потангинэ (пожалин) ман!”</verse>
				<verse number="39">Мануша́, савэ́ сыс анги́л лэ́стэ, лынэ́ тэ ракирэ́н лэ́скэ холя́са, соб (кай) ёв тэ явэ́л штыл, нэ ёв дэ́лас го́дла ишчо (инкэ́) зоралэды́р: “Чхаво́ Давидо́скиро! Потангинэ ман!”</verse>
				<verse number="40">Ису́со тэрдия́ и пхэндя́ тэ янэ́н лэс. И ке́ли ёв подги́я пашылэды́р кэ Ису́со, Ису́со пхуця́ лэ́стыр:</verse>
				<verse number="41">“Со ту камэ́са, соб (кай) Мэ тэ кэра́в ту́кэ?”</verse>
				<verse number="42">Ёв отпхэндя́: “Раё Дэ́вла, соб (кай) мэ могинавас тэ дыкха́в.” Ису́со пхэндя́ Лэ́скэ: “Дыкх жа: тыро́ патяибэ́н высастякирдя́ тут.”</verse>
				<verse number="43">Короро́ ада́й жэ лыя́ тэ дыкхэ́л и гия́ пал Лэ́стэ, и шардя Дэвлэ́с. И сарэ́ мануша́, ке́ли дыкхнэ́ дава́, славиндлэ парикирибнаса Дэвлэ́с.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="19">
				<verse number="1">И загия́ Ису́со дро Ерихо́но и джа́лас пир дава́ фо́ро.</verse>
				<verse number="2">И, ґа́да, екх ману́ш, пир лав Закхеё, кон сыс барыдыро́ пэ мытытко (таксытко) кхэр и сыс древа́н барвало́,</verse>
				<verse number="3">ёв камдя́ тэ дыкхэ́л Исусо́с, Саво́ Ёв исын, нэ ёв на могиндя́ пал манушэ́ндэ, пал-дова́ со ёв сыс тыкно́ барипнаса.</verse>
				<verse number="4">Ёв запрастандыя анги́л, зарэсця пэ кашт-сикаморо тэ дыкхэ́л Исусо́с, пал-дова́ со Исусо́скэ трэиндя́ тэ джал далэ́ дромэ́са.</verse>
				<verse number="5">Ке́ли Ису́со подги́я кэ дова́ штэ́то, Ёв дыкхця́ упрэ́, дыкхця́ Закхеёс и пхэндя́ Лэ́скэ: “Закхее! Рэс тэлэ́ сыгэды́р, пал-дова́ со ададывэ́с Ма́нгэ трэй тэ ячавпэ дро тыро́ кхэр.”</verse>
				<verse number="6">И Закхеё сы́гэс рэсця тэлэ́ и прилыя́ Лэс кэ пэ радыма́са.</verse>
				<verse number="7">И сарэ́, кон дыкхнэ́ дава́, ракирдэ́ холямэс: “Ёв загия́ тэ ячэ́лпэ кэ грэхи́тко ману́ш.”</verse>
				<verse number="8">Нэ Закхеё уштыя́ и пхэндя́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ “Раё Дэ́вла! Мэ отда́ва богэнгэ паш сарэ́ Мирэ́ миштыпна́стыр и, ко́ли мэ лыём хохаибнаса буты́р вари-савэ́ манушэ́стыр, мэ да́ва палэ штар мо́лы буты́р.”</verse>
				<verse number="9">И Ису́со пхэндя́ Лэ́скэ: “Ададывэ́с зракхибэ́н явдя́ дро дава́ кхэр, пал-дова́ со адава́ ману́ш адя́кэ-паць исын Авраамо́скиро чхаво́;</verse>
				<verse number="10">Чхаво́ Манушэ́скиро явдя́ тэ родэ́л и тэ зракхэ́л одолэ́н, савэ́ хасинэ́ и отрисинэ Дэвлэ́стыр.”</verse>
				<verse number="11">Ке́ли мануша́ шунэнас Исусо́с, Ёв пхэндя́ лэ́нгэ ишчо (инкэ́) екх приме́ро (сыкаибэ́н), пал-дова́ со Ёв сыс на́дур Ерусалимо́стыр и ёнэ думиндлэ, со ёнэ сыг явэ́на тэ дыкхэ́н Кралипэ́н, кай Дэвэ́л явэ́ла тэ хулаинэ́л.</verse>
				<verse number="12">Ёв ж пхэндя́ лэ́нгэ: “Вари-саво́ ману́ш барэ́ родо́стыр гия́ барэ́ дромэ́са, соб (кай) тэ ячэ́л крали́са пэ доя́ пхув и тэ явэ́л палэ.</verse>
				<verse number="13">Ёв кхардя́ кэ пэ пэ́скирэ дэшэ писхарье́н и дыя́ дэш мины кажнонэ́скэ, и пхэндя́ лэ́нгэ: ‘Кофаринэн лэ́нца (мэкэ́н лэн дро рэ́ндо), пака мэ ява́ва’.</verse>
				<verse number="14">Нэ лэ́скирэ манушэ́нгэ сыс древа́н на пир ило́, и бичхадэ́ манушэ́н пал лэ́стэ, соб (кай) ёнэ тэ пхэнэ́н: ‘Амэ на камаса, соб (кай) ёв тэ явэ́л амаро́ кра́ли’.</verse>
				<verse number="15">И ке́ли адава́ ману́ш явдя́ палэ, ёв припхэндя́ тэ выкхарэл писхарье́н, савэ́нгэ ёв дыя́ ловэ́, соб (кай) тэ джинэ́л, кон со закэрдя.</verse>
				<verse number="16">И пэ́рво писха́ри подги́я и пхэндя́: ‘Раё! Мэ закэрдём дэш мины тырэ́ минаса’.</verse>
				<verse number="17">И ману́ш пхэндя́ лэ́скэ: ‘Мишто́, ту сан лачхо́ писха́ри; пал-дова́ со ту са́нас патяибны́тко набарэ́ ловэнца, мэ кэра́ва тут барыдырэ́са пэ дэш фо́рья’.</verse>
				<verse number="18">Яви́р писха́ри подги́я и пхэндя́: ‘Раё! Мэ закэрдём пандж мины тырэ́ минаса’.</verse>
				<verse number="19">Ману́ш пхэндя́ адя́кэ-паць и лэ́скэ: ‘Мэ кэра́ва тут барыдырэ́са пэ пандж фо́рья’.</verse>
				<verse number="20">Три́то писха́ри подги́я и пхэндя́: ‘Раё! Ѓа́да, тырэ́ ловэ́, савэ́ мэ ракхцём дро похтан.</verse>
				<verse number="21">Мэ дарандыём ту́тыр, пал-дова́ со ту сан пхаро́ ману́ш: счхинэса одо́й, кай на сеиндян, и скэдэса одо́й, кай на росчхудян’.</verse>
				<verse number="22">Рай пхэндя́ лэ́скэ: ‘Ту сан злыдня дына́ри, тырэ́ лавэ́нца мэ ява́ва тэ сэндинав тут: ту джиндян, со мэ сом пхаро́ ману́ш и со мэ скэда́ва, кай на росчхудём и счинава, кай на сеиндём.</verse>
				<verse number="23">Со́скэ ту на чхудя́н миро руп дро банко, соб (кай) мэ, сыр рисиём, тэ лав палэ пэ́скирэ ловэ́ кофоса’.</verse>
				<verse number="24">И тэды ёв пхэндя́ одолэ́нгэ, савэ́ сыс тэрдэ́ пашы́л: ‘Лэн лэ́стыр мина и дэн кодолэ́скэ, конэ́стэ исын дэш мины’.</verse>
				<verse number="25">Нэ ёнэ пхэндлэ́ лэ́скэ: ‘Раё! Лэ́стэ исын дэш мины’.</verse>
				<verse number="26">“Нэ мэ пхэна́ва тумэ́нгэ, со кажнонэ́скэ, савэ́стэ исын, явэ́ла буты́р дыно́, нэ кодолэстыр, савэ́стэ нанэ, лэ́лапэ лэ́стыр дова́, со исын лэ́стэ.”</verse>
				<verse number="27">А адалэ́ вэргэ́н, савэ́ на камлэ́, соб (кай) мэ тэ явав кра́ли пэ лэ́ндэ, янэ́н лэн адари́к и домарэн анги́л ма́ндэ.’”</verse>
				<verse number="28">Ису́со пхэндя́ дава́ и гия́ анги́л лэ́ндэ дурэды́р кэ Ерусалимо.</verse>
				<verse number="29">И ке́ли Ёв сыс пашы́л гава́ Вифагия и Вифания, анги́л бэ́рга, савья́ кхардэ́ Оливи́тко (Елеоноскири), Ёв бичхадя́ дуе́н Пэ́скирэ сыкляибнытконэндыр и пхэндя́:</verse>
				<verse number="30">“Джа́н дро гав, саво́ исын анги́л тумэ́ндэ, и ке́ли тумэ́ заджа́на одори́к, тумэ́ дыкхэ́на припхандлэ тэрнэ́ осло́с (мегари́с), пэ савэ́стэ нико́н на сыс бэшто́, отпхандэн лэс и янэ́н адари́к.</verse>
				<verse number="31">Ко́ли вари-кон пхучэла тумэ́ндыр, ‘Со тумэ́ кэрэ́на’, пхэнэ́н адя́кэ лэ́скэ: ‘Ёв трэй Ра́скэ-Дэвлэ́скэ’.</verse>
				<verse number="32">Бичхадэ́ сыкляибны́тка гинэ́ и латхнэ́ саро́, сыр Ису́со пхэндя́ лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="33">И ке́ли ёнэ отпхандэнас ослёнкос, лэ́скирэ хулая́ пхучнэ́ лэ́ндыр: ‘Со́скэ тумэ́ отпхандэна ослёнкос’.</verse>
				<verse number="34">Ёнэ отпхэндлэ́: “Ёв трэй Ра́скэ-Дэвлэ́скэ”,</verse>
				<verse number="35">и отлыджинэ ослёнкос кэ Ису́со; и чхудэ́ упрэ́ пэ лэ́стэ пэ́скирэ урибэна́, и бэшлякирдэ Исусо́с пэ ослёнкостэ.</verse>
				<verse number="36">И сыр Ёв традэлас, мануша́ чхувэ́нас пэ́скиро урибэ́н пэ дром.</verse>
				<verse number="37">Ке́ли Ису́со подтрадыя кэ Оливитконэ-Бэргакиро склоно, сарэ́ сыкляибны́тка лынэ́ тэ славинэ́н парикирибнаса Дэвлэ́с радыма́са, зоралэ́ заненца пал сарэ́ Лэ́скирэ ди́вна бутя́, савэ́ ёнэ дыкхнэ́;</verse>
				<verse number="38">ёнэ ракирдэ́: “Тэ явэ́л бахтякирдо́ Кра́ли, Саво́ джа́ла ваш лав Дэвлэ́скиро! Тэ явэ́л рама́нё (миро) пэ болыбэ́н и сла́ва дрэ упратунэндэ.”</verse>
				<verse number="39">Тэды вари-савэ́ Фарисиендыр, кон сыс машки́р манушэ́ндэ, пхэндлэ́ Исусо́скэ: “Сыклякирибнарискиро! Припхэн сыкляибнытконэ́нгэ тэ явэ́н штыл!”</verse>
				<verse number="40">И Ису́со отпхэндя́ лэ́нгэ: “Мэ пхэна́ва тумэ́нгэ, со ко́ли ёнэ явэ́на штыл, тэды бара́ явэ́на тэ дэн го́дла.”</verse>
				<verse number="41">И ке́ли Ёв явдя́ пашылэды́р кэ фо́ро, дыкхця́ пэ лэ́стэ и зарондя,</verse>
				<verse number="42">и пхэндя́: “Ко́ли ту хоць ададывэ́с джинэсас, со ту́кэ трэй ваш тыро́ рама́нё (миро)! Нэ дава́ ишчо (инкэ́) гарадо́ якхэ́ндыр”;</verse>
				<verse number="43">пал-дова́ со явэ́на дывэса́ пэ ту́тэ, со тырэ́ вэ́рги ґаздэ́на барикады трусця́л ту́тэ и облэна тут сарэ́ ригэ́ндыр; и стасавэна тут сарэ́ ригэ́ндыр,</verse>
				<verse number="44">и роспхагирэна саро́ пэ пхув и замарэна тырэ́ чхаворэ́н: и на ячэ́ла бар пэ бар, пал-дова́ со ту на уджиндян часо, ке́ли Дэвэ́л явдя́ тэ зракхэ́л тут.”</verse>
				<verse number="45">И загия́ Ису́со дрэ Кхангири́ и лыя́ тэ традэл яври́ сарэ́н, савэ́ бикнэнас и кинэнас,</verse>
				<verse number="46">и ракирдя́ лэ́нгэ: “Исын чхиндло́: ‘Миро кхэр явэ́ла тэ кхарэлпэ ‘мангипнытко кхэр,’ а тумэ́ кэрдэ́ лэ́стыр розмарибнарьенгири кирчыма.’”</verse>
				<verse number="47">И Ёв сыклякирдя́ лэн со дывэ́с; раша́нгирэ барыдыра́ и лылвари́тка и годэпхурэ́ думиндлэ, сыр тэ хасякирэ́н Лэс,</verse>
				<verse number="48">и на придуминдлэ нисо́, со тэ кэрэ́н Лэ́са, пал-дова́ со мануша́ тырдынэпэ кэ Ёв тэ шунэ́н.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="20">
				<verse number="1">Дро екх дасаво дывэ́с, ке́ли Ису́со сыклякирдя́ дрэ Кхангири́ и пхэндя́ бахтало́ лав, раша́нгирэ барыдыра́ и лылвари́тка кхэтанэ́ годэпхурэнца явнэ́ и пхэндлэ́ Лэ́скэ:</verse>
				<verse number="2">“Пхэн амэ́нгэ, савэ́ правоса Ту кэрэ́са саро́ дава́? Ци кон дыя́ Ту́кэ дасаво право?”</verse>
				<verse number="3">И Ису́со отпхэндя́ лэ́нгэ: “И Мэ пхучава тумэ́ндыр пал екх, и пхэнэ́н ма́нгэ:</verse>
				<verse number="4">‘Ианоскиро болдэипэн сыс болыбна́стыр ци манушэ́ндыр?’</verse>
				<verse number="5">Ёнэ ж ракирдэ́ машки́р пэ́стэ: ‘Ко́ли пхэна́са, со болыбна́стыр’, Ёв тэды пхэнэ́ла: ‘Со́скэ ада тумэ́ на патяндынэ́ лэ́скэ?’</verse>
				<verse number="6">нэ ко́ли пхэна́са: ‘Манушэ́ндыр,’ тэды сарэ́ мануша́ явэ́на тэ марэ́н барэ́нца, пал-дова́ со ёнэ джинэ́на миштэ́с, со Иа́но сыс проро́ко!”</verse>
				<verse number="7">И ёнэ отпхэндлэ́: “Амэ на джина́са, каты́р ёв сыс.”</verse>
				<verse number="8">И Ису́со пхэндя́ лэ́нгэ: “И Мэ на пхэна́ва тумэ́нгэ, савэ́ правоса Мэ кэра́ва дава́.”</verse>
				<verse number="9">И Ису́со лыя́ тэ ракирэ́л манушэ́нгэ дасаво приме́ро (сыкаибэ́н): “Екх ману́ш чхудя́ винагра́днико и дыя́ лэс дро наймо винаградарьенгэ, и кокоро́ традыя́ пэ баро́ часо.</verse>
				<verse number="10">И дро пэ́скиро часо ёв бичхадя́ писхари́с кэ винаградарья, соб (кай) ёнэ тэ дэн лэ́скэ барьякирдэ́ (пло́ды) винаградникостыр; нэ винаградарья ухтылдэ́ лэс, мардэ́ и отбичхадэ лэс криг нисоса.</verse>
				<verse number="11">И нэвэ́стыр ёв бичхадя́ явирэ писхари́с: нэ ёнэ адя́кэ-паць мардэ́ лэс, ладжакирдэ́ и отбичхадэ лэс криг нисоса.</verse>
				<verse number="12">И нэвэ́стыр ёв бичхадя́ тритонэ писхари́с; нэ ёнэ домардэ́ лэс кэ рат, и традынэ яври́ лэс.</verse>
				<verse number="13">И тэды винаградникоскиро хула́й пхэндя́: ‘Со тэ кэра́в ма́нгэ? Мэ бичхава́ва Мирэ́ дрогонэ́ чхавэ́с. Со ке́ли ёнэ дыкхэ́на лэс, хай, ёнэ явэ́на тэ ладжан, соб (кай) тэ чилавэн лэс.’</verse>
				<verse number="14">Нэ ке́ли винаградарья дыкхнэ́ лэс, пхэндлэ́ екх екхэ́скэ: ‘Ѓа́да, явэ́ла хула́й миштыпнаскиро – явэ́н, замараса лэс и лэ́скиро миштыпэ́н явэ́ла амэ́нгэ’.</verse>
				<verse number="15">И ёнэ зорья́са лыджинэ́ лэс яври́ и замардэ́. Со явэ́ла тэ кэрэ́л винаградоскиро хула́й лэ́нца?</verse>
				<verse number="16">Ёв явэ́ла и мулякирэ́ла адалэ́ винаградарьен и винагра́днико дэ́ла дро наймо явирэ́нгэ.” И ке́ли ёнэ шундлэ́ дава́, тэды пхэндлэ́: “Мэк тэ на явэ́л!”</verse>
				<verse number="17">Нэ Ису́со дыкхи́ пэ лэ́ндэ, пхэндя́: “Со дава́ чхиныбэ́н значынэ́ла: ‘Бар, саво́ на прилынэ́ бутярнэ́, яця́ шэралэ́ барэса ваш упрэчхуибэн кхэрэ́скиро.’”</verse>
				<verse number="18">И кажно ману́ш, кон пэрэ́ла пэ дава́ бар, розмарэлапэ пэ кокалы́, нэ пэ конэ́стэ ёв пэрэ́ла, ростасавэла кодолэ́с пэ кокалы́.”</verse>
				<verse number="19">И раша́нгирэ барыдыра́ и лылвари́тка дынэ́ годы́ пэ́скэ (думиндлэ) дрэ дова́-паць мардо́ (шту́нда) тэ ухтылэ́н Лэс, нэ ёнэ дара́ндынэ манушэ́ндыр, пал-дова́ со ёнэ ґалынэ́, со Ёв ракирдя́ дава́ приме́ро (сыкаибэ́н) пал лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="20">И ёнэ дыкхнэ́ ракхибны́ткэс пал Исусо́стэ, подбичхадэ чораханэ манушэ́н, савэ́ причхудэпэ чачунэ́ манушэ́нца, соб (кай) тэ ухтылэ́н Лэс дро лав тэ здэн Лэс Римо́скирэ балунитконэскэ (правителёскэ), конэ́стэ сыс зор и право тэ сэндинэл.</verse>
				<verse number="21">И подбичхадэ мануша́ пхучнэ́ Лэ́стыр: “Сыклякирибна́скиро! Амэ джина́са, со Ту ракирэ́са и сыклякирэса чачипэ́н, на дыкхи́, саво́ адава́ ману́ш исын:</verse>
				<verse number="22">Ци исын пир Зако́но тэ плэскирас мыто кесарёскэ ци над?”</verse>
				<verse number="23">Нэ Ису́со джиндя́ лэ́нгири дуемуиткима и пхэндя́: “Со́скэ тумэ́ Ман пропатякирэна?</verse>
				<verse number="24">Сыкавэ́н Ма́нгэ динариё: конэ́скиро муй и лав исын вычхиндлэ́ ада́й?” Ёнэ отпхэндлэ́ “Кесарёскирэ.”</verse>
				<verse number="25">Тэды Ису́со пхэндя́ лэ́нгэ: “Отдэ́н кесарёскиро Кесарёскэ, а Дэвлэ́скиро Дэвлэ́скэ.”</verse>
				<verse number="26">И ёнэ на могиндлэ́ тэ ухтылэ́н Исусо́с дро лав анги́л манушэ́ндэ, а дивиндлэ́пэ пэ Лэ́скиро отпхэныбэ́н и ячнэ́ штыл.</verse>
				<verse number="27">И явнэ́ вари-савэ́ Садукеи, савэ́ ракирэ́нас, со нанэ отджидыипэн мэрибна́стыр, явнэ́ кэ Ису́со и пхучнэ́:</verse>
				<verse number="28">“Сыклякирибна́скиро! Мо́йза чхиндя́ амэ́нгэ, со ко́ли мэрэ́ла пшал манушэ́стэ, ячкирэ́ла ромня́ би чхаворэнгиро, мэк лэ́скиро пшал тэ лэл даля ромня́ палоро́м, соб (кай) тэ рискирэ́л палэ ро́до мулэ́ пшалэскиро.</verse>
				<verse number="29">Сыс эфта́ (битринэ́нгиро дэш) пша́ла, и пэ́рво пшал лыя́ ромня́ и мыя́ би биятэнгиро;</verse>
				<verse number="30">и яви́р пшал лыя́ ла палоро́м и мыя́ би биятэнгиро;</verse>
				<verse number="31">и три́то пшал лыя́ ла; и сарэ́ эфта́ пша́ла адя́кэ-паць, и мынэ́, и на ячкирдэ́ чхаворэ́н;</verse>
				<verse number="32">сыг пал сарэ́ндэ и джувлы́ мыя́.</verse>
				<verse number="33">Дро отджидыипэн мэрибна́стыр, конэ́скири ромны́ явэ́ла кадая́ джувлы́? Пал-дова́ со сарэ́ эфта́ пша́ла сыс ла́кирэ рома́.”</verse>
				<verse number="34">Ису́со пхэндя́ лэ́нгэ: “Мануша́, савэ́ латхэ́на дро́гима дро екх дава́ свэ́то, лэнапэ и выджа́на палоро́м;</verse>
				<verse number="35">нэ мануша́, савэ́ исын лачхэ́ тэ дживэ́н пэ дова́ свэ́то и тэ отджидён мэрибна́стыр, на явэ́на тэ лэнпэ и тэ выджа́н палоро́м;</verse>
				<verse number="36">ёнэ на явэ́на тэ мэрэ́н, пал-дова́ со ёнэ явэ́на шэра́ (ра́внэс) Янголэнгэ; и ёнэ явэ́на Дэвлэ́скирэ чхаворэ́, пал-дова́ со ёнэ явэ́на сы́рбы чхаворэ́, савэ́ отджидинэ мэрибна́стыр.</verse>
				<verse number="37">Нэ сыр мулэ́ отджидёна, Мо́йза сыкадя́ дрэ пэ́скири лылвари́ пал хру́сто, саво́ хачолас яга́са, ке́ли ёв кхарэ́ла Рас-Дэвлэ́с Дэвлэ́са Авраамоскирэса и Дэвлэ́са Исаакоскирэса и Дэвлэ́са Яковоскирэса;</verse>
				<verse number="38">нэ Ёв исын на Дэвэ́л мулэнгэ, а Ёв исын Дэвэ́л джидэ́ манушэ́нгиро; сарэ́ исын джидэ́ ваш Лэ́скэ.”</verse>
				<verse number="39">Вари-савэ́ лылвари́тка пхэндлэ́: “Сыклякирибна́скиро! Ту лачхэ́с отпхэндян!”</verse>
				<verse number="40">И лэ́ндэ буты́р на сыс муршыпэн тэ пхучэл Исусо́стыр, пал вари-со Ёв жа пхэндя́ лэ́нгэ:</verse>
				<verse number="41">“Сыр дава́ ракирэ́на, со Христо́со исын Чхаво́ Давидо́скиро,</verse>
				<verse number="42">Дави́до ж кокоро́ пхэндя́ дрэ Псалмэнгири Лылвари́: ‘Пхэндя Рай Дэвэ́л, Мирэ́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ: ‘Бэш пэ чачо́ васт Ма́ндыр,</verse>
				<verse number="43">пака Мэ чхува́ва вэргэ́н Тырэ́н тэл ґэра́ тырэ́’.</verse>
				<verse number="44">Дави́до ж Кокоро́ кхардя́ Лэс ‘Рай Дэвэ́л”, каты́р жа Ёв исын чхаво́ Лэ́скиро?’”</verse>
				<verse number="45">И ке́ли сарэ́ мануша́ шундлэ́ Исусо́с, Ёв пхэндя́ Пэ́скирэ сыкляибнытконэ́нгэ:</verse>
				<verse number="46">“Ракхэ́нпэ лылваритконэндыр, савэ́ камэ́на тэ псирэ́н дрэ диндькирдэ урибэна́ и камэ́на, соб (кай) мануша́ тэ дэн ‘паклоно’ лэ́нгэ пэ таргитка штэ́ты; савэ́ камэ́на тэ бэшэ́н пэ англатунэ́ штэ́ты дрэ синагоги и пал кхардэ́ скаминда;</verse>
				<verse number="47">савэ́ обхана пивленгирэ кхэра́ и мангэ́напэ Дэвлэ́скэ ґара́ (длу́гэс), соб (кай) лэн тэ дыкхэ́н. Адасавэн манушэ́н ужакирэ́ла пхаро́ сэндякирибэн.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="21">
				<verse number="1">Ису́со дыкхця́, сыр барвалэ́ мануша́ чхувэ́нас ловэ́ дрэ Кхангирья́кири пиралы́ (тыкнори);</verse>
				<verse number="2">и Ёв дыкхця́ адя́кэ-паць, сыр вари-сави́ чорори пивлы (удова) чхудя́ дуй харкунэ́ (меди́тка) ‘гаспря (лепты).</verse>
				<verse number="3">И пхэндя́ Ису́со: “Чачэс, Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: ада́я чорори пивлы чхудя́ буты́р сарэ́ндыр;</verse>
				<verse number="4">пал-дова́ со ёнэ чхувэ́нас дыибэ́н Дэвлэ́скэ пэ́скирэ барвалыпнастыр; а ёй пэ́скирэ чорорипнастыр дыя́ саро́, со ла́тэ сыс; саро́ со сыс ла́тэ тэ дживэ́л.”</verse>
				<verse number="5">Ке́ли вари-савэ́ Лэ́скирэ сыкляибны́тка ракирдэ́ пал Кхангири́, со ёй сыс шука́р дрогонэ́ барэ́нца и дарэнца, Ису́со пхэндя́:</verse>
				<verse number="6">“Явэ́на дывэса́, ке́ли далэ́стыр, со тумэ́ дыкхэ́на, на ячэ́лапэ бар пэ бар; саво́ тэ на явэ́л пхагирдо́.”</verse>
				<verse number="7">Ёнэ пхучнэ́: “Сыклякирибна́скиро! Пхэн амэ́нгэ, ке́ли дава́ саро́ явэ́ла и сави́ шпэ́ра (примета) явэ́ла анги́л, сыр саро́ дава́ кэрэ́лапэ?”</verse>
				<verse number="8">И пхэндя́ Ису́со: “Ракхэ́нпэ, соб (кай) нико́н тэ на хохавэ́л тумэн, пал-дова́ со бут явэ́на кэ тумэ́ Мирэ́ лавэ́са и явэ́на тэ ракирэ́н: ‘Мэ сом Ёв,’ и ‘Часо явдя́;’ на джа́н пал лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="9">И ке́ли тумэ́ шунэ́на пал марибэна и бунты, на андыршан; пал-дова́ со саро́ дава́ трэй тэ явэ́л; нэ дава́ на явэ́ла ишчо (инкэ́) ко́нцо (яго́ро).”</verse>
				<verse number="10">Тэды Ёв пхэндя́ лэ́нгэ: “Ѓаздэнапэ мануша́ пэ манушэ́ндэ и кралипэ́н пэ кралипэ́н;</verse>
				<verse number="11">пхув явэ́ла тэ тринскирэлпэ дрэ ра́зна штэ́ты, явэ́на барэ́ бокха и мэрибнытка фра́нсы, и явэ́на даранэ сыкаибэна и барэ́ знаме́нии (ґертыка́) болыбна́стыр.</verse>
				<verse number="12">Нэ анги́л саро́ дава́ мануша́ явэ́на тэ закэдэн тумэн и тэ традэ́н тумэн, явэ́на тэ здэн тумэн дрэ синагоги и штарибэна; и явэ́на тэ лыджа́н тумэн анги́л кралье́ндэ и балунитконэндэ пал Миро лав;</verse>
				<verse number="13">нэ дава́ явэ́ла саштыпэн ваш тумэ́нгэ тэ роспхэнэ́н пал патяибэ́н дрэ Ма́ндэ.</verse>
				<verse number="14">Явэ́н муршканэ́ дро тумаро́ ило́ тэ на обдуминэн анги́л, со тумэ́нгэ тэ отпхэнэн тэ затэрдён пал пэ́стэ;</verse>
				<verse number="15">пал-дова́ со Мэ да́ва тумэ́нгэ лава́ и годы́, со тумарэ́ вэ́рги на змарэна тумэн дро лав, и ёнэ адя́кэ-паць на дэ́на ра́да (на змогинэна) тэ бангякирэн тумэн дро дова́, со тумэ́ отпхэнэна.</verse>
				<verse number="16">И аж дада́ и пша́ла явэ́на тэ здэн тумэн, и сэмэнцы и дру́ги (мала́), и вари-конэ́с тумэ́ндыр замарэна;</verse>
				<verse number="17">и кажно ману́ш явэ́ла тэ на сыкавэ́л паты́в зоралэ́с тумэ́нгэ пал Миро лав.</verse>
				<verse number="18">Нэ ние́кх бал на хасёла тумарэ́ шэрэстыр.</verse>
				<verse number="19">Нэ тумарэ́ вырикирибнаса тумэ́ зракхэна ду́хо (фа́но) ваш чачуно́ джиибэ́н.</verse>
				<verse number="20">Нэ ке́ли тумэ́ дыкхэ́на, со халадэ́ обджана Ерусалимо ригэ́ндыр, тэды джинэ́н, со сыг явэ́ла голоты́ня.</verse>
				<verse number="21">Тэды одолэ́, кон исын дрэ Юдэ́я, мэк тэ нашэ́н дрэ бэ́рги, и кон исын дро фо́ро, мэк тэ выджа́н форо́стыр; и кон исын дро гав, мэк тэ на заджа́л дро фо́ро:</verse>
				<verse number="22">пал-дова́ со дава́ явэ́ла ка́ра пэ манушэ́ндэ дрэ долэ́ дывэса́, соб (кай) тэ сполнинэ́лпэ, со исын чхиндло́ дро Свэ́нто Чхиныбэ́н.</verse>
				<verse number="23">Мэнька явэ́ла тэды пэралэ джувленгэ и джувленгэ, савэ́ чаравэна колынэса биятэ́н дрэ долэ́ дывэса́; пал-дова́ со явэ́ла бари би́да пэ пхув и явэ́ла Дэвлэ́скири ка́ра пэ манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="24">И ёнэ пэрэ́на куртала́тыр и вари-савэ́н лэ́ндыр лыджа́на дро пле́но кэ яви́р на́цыи; и На́юды явэ́на тэ штакирэн Ерусалимо, пака ёнэ явэ́на тэ рикирэ́н зор.</verse>
				<verse number="25">И коригэды́р (позжэ) далэ́стыр вари-савэ́ знаме́нии (ґертыка́) явэ́на тэ кэрэнпэ пэ кхам, пэ чхон и пэ чэргэня́, а манушэ́ндэ пэ пхув явэ́ла дукх пэ ило́, морёскирэ (дэрьявэ́скирэ) рёвостыр и валнэндыр, савэ́ явэ́на даранэс тэ ґаздэ́нпэ;</verse>
				<verse number="26">и манушэ́нгирэ илэ явэ́на тэ роскошэнпэ дара́тыр и ужакирибнастыр, со явэ́ла дурэды́р пир саро́ свэ́то, пал-дова́ со болыбна́скирэ зорья явэ́на тринскирдэ.</verse>
				<verse number="27">И тэды мануша́ явэ́на тэ дыкхэ́н Манушэ́скирэ Чхавэ́с, Саво́ явэ́ла тэ джал тэлэ́ дрэ о́блоки зорья́са и ярконэ Дэвлэ́скирэ слава́са.</verse>
				<verse number="28">А ке́ли саро́ дава́ явэ́ла тэ сполнинэ́лпэ, тэды придыкхэнпэ и ґаздэ́н шэрэ́, пал-дова́ со тумари́ во́ля явдя́ пашылэды́р.’”</verse>
				<verse number="29">И пхэндя́ Ису́со лэ́нгэ приме́ро (сыкаибэ́н): “Дыкхэ́н пэ инжыритко кашт и яви́р кашта́;</verse>
				<verse number="30">ке́ли ёнэ розмэкэна патря (листы), тэды тумэ́ джинэ́на, со лынай (милай) явэ́ла сыг.</verse>
				<verse number="31">Адя́кэ-паць и тумэ́, ке́ли тумэ́ дыкхэ́на, со дава́ саро́ адя́кэ кэрлапэ, джинэ́н, со Дэвлэ́скиро Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё явдя́ пашылэды́р.</verse>
				<verse number="32">Чачэс, Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: на проджа́ла (накхэла) дава́ манушы́тко ро́до, пака саро́ дава́ кэрэ́лапэ кэ ко́нцо/яго́ро (сполнинэлапэ).</verse>
				<verse number="33">Болыбэ́н и пхув проджа́на, а лава́ Мирэ́ на проджа́на (накхэна).</verse>
				<verse number="34">Нэ ракхэ́нпэ кокорэ́ пибнастыр и хабнастыр би меракиро, соб (кай) тумаро́ ило́ тэ на явэ́л пхэрдо́ традыпнаса пал барвалыпэ́н и джиибнытконэ пхарипнаса, и, соб (кай) дава́ дывэ́с тэ на явэ́л чораханэ́с пэ тумэ́ндэ;</verse>
				<verse number="35">пал-дова́ со ёв явэ́ла сы́рбы фэлы́ (сетка) пэ сарэ́ндэ, кон исын дро дава́ свэ́то.</verse>
				<verse number="36">Ваш дава́ дыкхэ́н и на совэн и мангэ́нпэ Дэвлэ́скэ кажно часо, соб (кай) тумэ́ тэ явэ́н мол тэ зракхэнпэ сарэ́стыр далэ́стыр, со трэй тэ явэ́л, и тэ тэрдён анги́л Манушэ́скирэ Чхавэ́стэ.”</verse>
				<verse number="37">И Ису́со сыклякирэлас со дывэ́с дрэ Кхангири́, и тэл рат Ёв джа́лас яври́, кай сыс Ёв пэ бэ́рга, сави́ кхардэ́ “Оливи́тко Бэ́рга”;</verse>
				<verse number="38">и сарэ́ мануша́ кажно зло́ко (ра́нко) явэ́нас кэ Ёв дрэ Кхангири́ тэ шунэ́н Лэс.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="22">
				<verse number="1">Явэ́лас сыг Свэ́нко Апреснокэнгиро, саво́ кхардэ́ Патради́,</verse>
				<verse number="2">и раша́нгирэ барыдыра́ и лылвари́тка думиндлэ, сыр тэ мулякирэ́н Исусо́с чораханэ́с, пал-дова́ со ёнэ дара́ндынэ манушэ́ндыр.</verse>
				<verse number="3">Тэ́ньци на́лачхо (сатана) загия́ дро Юда́скиро ило́, савэ́с кхардэ́ Искариото и ёв сыс екх дэшудуе́ сыкляибнытконэндыр.</verse>
				<verse number="4">И ёв гия́ и ракирдя́ раша́нгирэ барыдырэ́нца и халадытконэ барыдырэ́нца, сыр тэ дэл Исусо́с дрэ васта́ лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="5">И ёнэ обрадындлэпэ и дынэ́ лав тэ дэн лэ́скэ ловэ́.</verse>
				<verse number="6">Юда дыя́ лав тэ кэрэ́л дава́ и лыя́ тэ родэ́л лачхи́ ваканцыя (случаё), соб (кай) тэ здэл Исусо́с на анги́л манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="7">Явдя́ Апреснокэнгиро Дывэ́с, ке́ли трэиндя́ тэ чхинэн Патрадитконэ бакрорэс (Патради́).</verse>
				<verse number="8">И бичхадя́ Ису́со Пэтрис и Ианос, пхэни́: “Джа́н и кэрэ́н Патрадитко Хабэ́н ваш амэ́нгэ, соб (кай) амэ тэ хас лэс.”</verse>
				<verse number="9">Нэ ёнэ пхучнэ́: “Кай камэ́са, соб (кай) амэ тэ кэра́с?”</verse>
				<verse number="10">Ису́со ж пхэндя́ лэ́нгэ: “Ѓа́да, ке́ли тумэ́ явэ́на тэ заджа́н дро фо́ро, тэды тумэн пирилэла ману́ш, саво́ явэ́ла тэ лыджа́л пири́ пане́са; джа́н пал лэ́стэ дро кхэр, дро саво́ ёв заджа́ла,</verse>
				<verse number="11">и тумэ́ пхэнэ́н кхэритконэ́ хула́скэ: ‘Сыклякирибна́скиро раки́рла ту́кэ: ‘Кай явэ́ла шту́ба, соб (кай) Мэ Пэ́скирэ сыкляибнытконэ́нца тэ хав Патради́?’</verse>
				<verse number="12">И ёв сыкавэ́ла упратуны бари шту́ба; одо́й кэрэ́н сками́нд ваш амэ́нгэ.’”</verse>
				<verse number="13">И гинэ́ сыкляибны́тка и латхнэ́, сыр лэ́нгэ Ису́со пхэндя́ и кэрдэ́ Патрадитко Хабэ́н.</verse>
				<verse number="14">И ке́ли явдя́ мардо́ (часо), Ису́со бэсця́ пал сками́нд кхэтанэ́ дэшудуе́ Апостолэнца.</verse>
				<verse number="15">И пхэндя́ Ёв лэ́нгэ: “Мэ древа́н камдём тэ хав дава́ Патрадитко Хабэ́н тумэ́нца анги́л дова́, сыр Ма́нгэ тэ вырикирав мэ́ньки.</verse>
				<verse number="16">И Мэ пхэна́ва тумэ́нгэ, со коригэды́р (позжэды́р) далэ́стыр Мэ буты́р на ява́ва тэ хав дава́ хабэ́н, пака дава́ чачуно́ смысло ваш Патради́ кэрэ́лапэ кэ ко́нцо / яго́ро (сполнинэлапэ) дро Дэвлэ́скиро Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё.”</verse>
				<verse number="17">Тэ́ньци Ису́со лыя́ тахта́й, пхэндя́ парикирибэн Дэвлэ́скэ и пхэндя́: “Лэн дава́ и росчхувэн машки́р пэ́стэ.</verse>
				<verse number="18">И Мэ пхэна́ва тумэ́нгэ: Мэ на ява́ва сарэ́са тэ пья́в аплодо винаградоскирэ хрустостыр, пака явэ́ла Дэвлэ́скиро Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё.”</verse>
				<verse number="19">Тэ́ньци Ису́со лыя́ маро́, парикирдя Дэвлэ́с (Дэвлэ́скэ), пхагирдя́ лэс, и дыя́ лэ́нгэ; ракири́: ‘Ѓа́да, исын Мирэ́ Маса́, савэ́ отдэнапэ пал тумэ́ндэ; дава́ адя́кэ и тумэ́ кэрэ́н тэ рипирэ́н пал Ма́ндэ.”</verse>
				<verse number="20">Адя́кэ-паць и тахта́й (чаша) коригэды́р, сыр ёнэ ханэ́ маро́, Ису́со дыя́ лэ́нгэ, пхэни́: “Кадава́ тахта́й исын нэво́ завето дро Миро рат, саво́ чхувэ́лапэ пал тумэ́ндэ.</verse>
				<verse number="21">И дыкхэ́н: ада́й исын васт кодолэскиро, кон исын Ма́нца пал сками́нд, и саво́ бикнэла Ман;</verse>
				<verse number="22">и Чхаво́ Манушэ́скиро джа́ла пэ мэрибэ́н, сыр Дэвлэ́скэ исын лачхо́, нэ би́да кодолэ́ манушэ́скэ, саво́ здэла Лэс.”</verse>
				<verse number="23">И ёнэ лынэ́ тэ допхучэн екх екхэстыр, кон дава́ могинэ́ла лэ́ндыр тэ явэ́л, соб (кай) тэ кэрэ́л дава́.</verse>
				<verse number="24">И сыс пхучибэн машки́р лэ́ндэ, конэ́скэ лэ́ндыр трэй тэ гинэлпэ сыр най барэды́р.</verse>
				<verse number="25">И Ису́со пхэндя́ лэ́нгэ: “Наюдэнгирэ кралье́ндэ исын право пэ лэ́ндэ, и лэ́нгирэ барэ́ рая, савэ́ хулаинэна, ракирэ́на, со ёнэ кэрэ́на лачхипэ́н манушэ́нгэ.</verse>
				<verse number="26">Нэ тэ на явэ́н адя́кэ машки́р тумэ́ндэ: саво́ исын барэды́р тумэ́ндыр, тэ явэ́л тэрнэдыр; и саво́ исын шэрало́, тэ явэ́л дына́ри (слуга).</verse>
				<verse number="27">Пал-дова́ со, кон исын барэды́р; кодова́, саво́ исын бэшто́ пал сками́нд, ци кодова́, саво́ подэла пэ сками́нд? Кодова́, саво́ исын бэшто́ пал сками́нд. А Мэ сом машки́р тумэ́ндэ, сыр кодова́, саво́ подэла пэ сками́нд.</verse>
				<verse number="28">Нэ тумэ́ вытэрдинэ Ма́нца кхэтанэ́ дрэ Мирэ́ пхарипэна.</verse>
				<verse number="29">И Мэ пиридава тумэ́нгэ крали́тко право, сыр Миро Дад пиридыя ма́нгэ,</verse>
				<verse number="30">соб (кай) тумэ́ тэ хан и тэ пьен пал сками́нд дро Миро Кралипэ́н, и тэ бэшэ́н пэ троны тэ сэндинэ́н дэшуду́й Израилёскирэ ро́ды.”</verse>
				<verse number="31">[И пхэндя́ Рай Дэвэ́л р.с.]: “Симоне, Симоне! Дыкх жа, на́лачхо древа́н закамдя́ тэ пропатякирэл тумэн сы́рбы тэ просеинэл тумэн пир сито (поризэн), сыр просеинэна парно́ гив,</verse>
				<verse number="32">нэ Мэ мангдёмпэ Дэвлэ́скэ пал ту́тэ, соб (кай) тыро́ патяибэ́н тэ на тыкнёл, и ту, ке́ли рисёса палэ кэ Мэ, тэды подрикирэса тырэ́ пшалэ́н.”</verse>
				<verse number="33">И Пэ́три отпхэндя́ Лэ́скэ: “Раё Дэ́вла! Мэ сом скэдыно́ тэ джав Ту́са и дрэ штарибэ́н, и пэ мэрибэ́н.”</verse>
				<verse number="34">И пхэндя́ Ису́со: “Мэ ракира́ва ту́кэ, Пэ́три: башно на пробагала ададывэ́с анги́л дова́, сыр ту трин мо́лы отпхэнэсапэ Ма́ндыр.”</verse>
				<verse number="35">Тэ́ньци Ису́со пхэндя́ лэ́нгэ: “Ке́ли Мэ бичхадём тумэн би муе́нгиро (капшукоскиро), би саквакиро и би ґэритконэнгиро, ци сыс трэй тумэ́нгэ вари-со?” Ёнэ отпхэндлэ́: “Над.”</verse>
				<verse number="36">Тэды Ису́со и пхэндя́ лэ́нгэ: “Нэ какана́ конэ́стэ исын муенгиро (капшуко), мэк тэ лэл лэс: адя́кэ-паць и саква, конэ́стэ нанэ курта́ла, мэк тэ бикнэл пэ́скиро урибэ́н и тэ кинэл курта́ла,</verse>
				<verse number="37">палдава́ Мэ пхэна́ва тумэ́нгэ, со дова́, со исын чхиндло́, трэй тэ сполнинэ́лпэ Ма́нца: “Ёв сыс чхудо машки́р розмарибнарьендэ”: пал-дова́ со саро́, со исын пал Ма́ндэ, сыг кончынэлапэ.”</verse>
				<verse number="38">Сыкляибны́тка пхэндлэ́: “Раё Дэ́вла! Ада́й исын дуй курталы (сабли).” Ису́со отпхэндя́ лэ́нгэ: “Ухты́лла (до́си).”</verse>
				<verse number="39">И гия́ Ису́со форо́стыр и сыр Ёв присыклыя, гия́ пэ Оливи́тко бэ́рга, и Лэ́скирэ сыкляибны́тка адя́кэ-паць гинэ́ пал Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="40">И ке́ли Ёв явдя́ пэ штэ́то, тэды пхэндя́ лэ́нгэ: “Мангэ́нпэ Дэвлэ́скэ, соб (кай) тумэ́ тэ на пэрэ́н дро пропатякирибэн.”</verse>
				<verse number="41">И Ёв отгия́ лэ́ндыр пэ ада́кицы, пэ кицы́ дочхурдэса бар, и тэрдия́ пэ чанга́, и мангдя́пэ Дэвлэ́скэ дасавэ́ лавэ́нца:</verse>
				<verse number="42">“Да́до! Ко́ли тэ явэ́л Тыри́ во́ля, лы́джа дава́ тахта́й дрэ риг Ма́ндыр; – нэ тэ явэ́л на Мири́, а Тыри́ во́ля.”</verse>
				<verse number="43">И Янго́ло болыбна́стыр сыкадыя́ Лэ́скэ и зорьякирдя Лэс.</verse>
				<verse number="44">Исусо́стэ сыс пхаро́ пэ ило́ и Ёв зоралэ́с мангдя́пэ Дэвлэ́скэ. Лэ́скири кхамлын (пото) сыс, сыр ратэскирэ капли (чолыня), со пэрэнас пэ пхув</verse>
				<verse number="45">И ке́ли Ёв уштыя́ мангипнастыр, тэды Ёв явдя́ палэ кэ сыкляибны́тка; и латхя́, со ёнэ сыс сутэ́ пэ́скирэ тугатыр</verse>
				<verse number="46">И пхэндя́ Ису́со лэ́нгэ: “Со тумэ́ сан сутэ́? Уштэ́н и мангэ́нпэ Дэвлэ́скэ, соб (кай) тумэ́ тэ на пэрэ́н дро пропатякирибэн.”</verse>
				<verse number="47">И ке́ли Ису́со ишчо (инкэ́) ракирдя́, ґа́да, сыкадынэ бут мануша́, и акэ, ёв, савэ́с кхардэ́ Юда, екх дэшудуедыр сыкляибнытконэндыр, джа́лас анги́л лэ́ндэ, и ёв подги́я кэ Ису́со тэ чамудэл Лэс.</verse>
				<verse number="48">Ису́со пхэндя́ Лэ́скэ: “Ю́дэ! Ту бикнэса Манушэ́скирэ Чхавэ́с чамудыпнаса?”</verse>
				<verse number="49">И сыкляибны́тка, савэ́ сыс пашы́л Лэ́стэ, ке́ли дыкхнэ́, кэ со дава́ догия́, пхучнэ́ Лэ́стыр: “Раё Дэ́вла! Тэ чхинас амэ́нгэ курталэнца?”</verse>
				<verse number="50">И екх лэ́ндыр чингирдя писхари́с раша́нгирэ барыдырэскирэс и отчингирдя лэ́скэ чачо́ (право) кан.</verse>
				<verse number="51">Нэ Ису́со пхэндя́: “Мэкэ́н, ухты́лла (до́си)!”, – и Ёв чиладя́ лэ́скиро кан и высастякирдя́ лэс.</verse>
				<verse number="52">И пхэндя́ тэды Ису́со раша́нгирэ барыдырэ́нгэ и кхангирья́кирэ-халадытконэ барыдырэ́нгэ, годэпхурэнгэ, савэ́ явнэ́ пэ Лэ́стэ: “Сыр пэ розмарибнаристэ тумэ́ выгинэ́ курталэнца и килэнца (конкэнца)?</verse>
				<verse number="53">Ке́ли Мэ со́мас со дывэ́с тумэ́нца дрэ Кхангири́, тэды тумэ́ наґаздынэ васта́ пэ Ма́ндэ; а какана́ – тумаро́ мардо́ (шту́нда) явдя́ и налачхи зор лэ́ла тэ хулаинэ́л дро калыпэ́н (цямлыпэ́н).”</verse>
				<verse number="54">И ёнэ лынэ́ Исусо́с, лыджинэ́ лэс криг и яндлэ́ дро пэрвонэ́-раша́нгирэ барыдырэскиро кхэр. И Пэ́три ж джа́лас дурипнастыр.</verse>
				<verse number="55">И ёнэ кэрдэ́ яг машки́р грэ́да (дво́ро) и бэшнэ́ кхэтанэ́; Пэ́три ж бэсця́ машки́р лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="56">И екх дына́рица, ке́ли дыкхця́ лэс пашы́л яг, придыкхцяпэ ракхунэс пэ лэ́стэ и пхэндя́: “И кадава́ ману́ш сыс Лэ́са.”</verse>
				<verse number="57">Нэ Пэ́три отпхэндяпэ Лэ́стыр, пхэни́: “Джувлие, мэ на джино́м Лэс.”</verse>
				<verse number="58">И сыг яви́р ману́ш, сыр дыкхця́ Пэтрис, пхэндя́: “И ту сан екх лэ́ндыр.” Нэ Пэ́три отпхэндя́: “Морэ, мэ на сом.”</verse>
				<verse number="59">И ке́ли прогия́ (накхця) пашэ́ мардо́, ишчо (инкэ́) вари-кон лыя́ зорья́са тэ допхэнэл: “Чачо́, кадава́ ману́ш адя́кэ-паць сыс Лэ́са, пал-дова́ со ёв исын адя́кэ-паць Галилеянино.”</verse>
				<verse number="60">Нэ Пэ́три отпхэндя́: “Морэ, мэ на джино́м, со ту ракирэ́са.” И ада́й жэ, пака ёв ракирдя́, пробагандя башно.</verse>
				<verse number="61">И Рай Дэвэ́л рискирдя́ шэро́, подыкхця́ пэ Пэтристэ; и пририпирдя Пэ́три Исусо́скиро лав, сыр Ёв пхэндя́ Лэ́скэ: “Анги́л, сыр пробагала башно, ту трин мо́лы отпхэнэсапэ Ма́ндыр.”</verse>
				<verse number="62">И Пэ́три, выгии яври́, рондя́ киркэс.</verse>
				<verse number="63">И мануша́, кон рикирдя Исусо́с, кэрдэ́ бипатывакиро сабэн (здекиндлэпэ) пэ Лэ́стэ и мардэ́ Лэс;</verse>
				<verse number="64">и ёнэ пхандэнас Лэ́скирэ якха́, пхучнэ́ Лэ́стыр, пхэни́: “Уґалёв, проро́ко, кон пэкадя́ Тут?”</verse>
				<verse number="65">И ёнэ пхэндлэ́ бут кошыбнытка лава́ пэ Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="66">И ке́ли яця́ дывэ́с, годэпхурэ́ манушэ́ндыр, раша́нгирэ барыдыра́ и лылвари́тка скэдынэ́пэ, и лыджинэ́ Исусо́с анги́л пэ́скиро Синедрионо и пхэндлэ́:</verse>
				<verse number="67">“Ко́ли Ту сан Христо́со, пхэн амэ́нгэ.” Ёв пхэндя́ лэ́нгэ: “Ко́ли Мэ пхэна́ва тумэ́нгэ, тумэ́ на патя́на;</verse>
				<verse number="68">и ко́ли Мэ пхучава тумэ́ндыр, тумэ́ на явэ́на тэ отпхэнэн Ма́нгэ, и на отмэкэна Ман;</verse>
				<verse number="69">нэ коригэды́р далэ́стыр Чхаво́ Манушэ́скиро явэ́ла тэ бэшэ́л пир чачо́ васт Дэвлэ́стыр.”</verse>
				<verse number="70">И ёнэ сарэ́ пхэндлэ́: “Ту, хай, сан Чхаво́ Дэвлэ́скиро?” И ёв отпхэндя́ лэ́нгэ: “Тумэ́ ракирэ́на миштэ́с, со Мэ сом?”</verse>
				<verse number="71">И ёнэ пхэндлэ́: “Савэ амэ́нгэ ишчо (инкэ́) акана́ трэй якхи́тка, пал-дова́ со амэ кокорэ́ шундя́м дава́ Лэ́скирэ мо́стыр?”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="23">
				<verse number="1">[Сарэ́ адалэ́ мануша́ уштынэ́ и лыджинэ́ Исусо́с кэ Пила́то].</verse>
				<verse number="2">И ёнэ лынэ́ тэ бангякирэн Исусо́с, ракири́: “Амэ приджиндям, со адава́ ману́ш лыджа́ла криг амари́ нацыя чачунэ́ дромэ́стыр и припхэнэла тэ на плэскирэн мыто Кесарёскэ; Ёв допхэнэ́ла, со Ёв Кокоро́ исын Христо́со Кра́ли.</verse>
				<verse number="3">И Пила́то шылалэс пхуця́ Лэ́стыр: “Ту сан Кра́ли Юдэ́нгиро?” И Ёв отпхэндя́: “Адя́кэ, сыр ту ракирэ́са.”</verse>
				<verse number="4">Тэды Пила́то пхэндя́ раша́нгирэ барыдырэ́нгэ и манушэ́нгэ: “Мэ на латхём ни сави́ банг дрэ кадалэ́ манушэ́стэ.”</verse>
				<verse number="5">Нэ ёнэ тэрдинэ́ пэ пэ́скиро бангякирибэн, ракири́ дурэды́р пэ Исусо́стэ: “Ёв подмарэла манушэ́н пэ бу́нто и сыклякирэ́ла адя́кэ пир сари́ Юдэ́я, Галилеятыр аж кэ адари́к.”</verse>
				<verse number="6">Нэ ке́ли Пила́то шундя́ пал Галиле́я, пхуця́ шылалэс, ци сыс адава́ ману́ш Галилеятыр;</verse>
				<verse number="7">и сыр ёв уджиндя́, со Ису́со сыс пхувья́тыр, кай Иродо хулаиндя, бичхадя́ Лэс кэ Иродо, саво́ сыс дро Ерусалимо дрэ долэ́ дывэса́.</verse>
				<verse number="8">И ке́ли Иродо дыкхця́ Исусо́с, ёв древа́н обрадындяпэ, пал-дова́ со ёв ґара́ камдя́ тэ дыкхэ́л Лэс: ёв шундя́ бут пал Лэ́стэ, и ёв ужакирдя тэ дыкхэ́л Исусо́стыр вари-савэ́ ди́вы;</verse>
				<verse number="9">и Иродо выпхучэлапэ бут Исусо́стыр, нэ Ёв нисо́ на отпхэндя́.</verse>
				<verse number="10">Раша́нгирэ барыдыра́ и лылвари́тка уштэнас и зоралэ́с бангякирэнас Лэс.</verse>
				<verse number="11">Иродо пэ́скирэ халадэнца кэрдэ́ бипатывакирибэн Лэ́скэ и сандлэпэ холямэс Лэ́стыр, урьякирдэ пэ Лэ́стэ парно́ крали́тко урибэ́н и бичхадя́ палэ Лэс кэ Пила́то.</verse>
				<verse number="12">А дро дова́ дывэ́с Пила́то и Иродо ячнэ́ дру́ги (мала́) машки́р пэ́стэ, нэ ґарэдыр ёнэ сыс холямэ́ екх пэ екхэ́стэ.</verse>
				<verse number="13">И Пила́то кхардя́ кхэтанэ́ кэ пэ раша́нгирэ барыдырэ́н, и шэралэн, и адя́кэ манушэ́н,</verse>
				<verse number="14">и пхэндя́ лэ́нгэ: “Тумэ́ яндлэ́ адалэ́ Манушэ́с кэ мэ сы́рбы Ёв подмарэлас манушэ́н кэ бу́нто; и, гада, мэ допхуцём Лэс анги́л тумэ́ндэ и мэ на латхём ни сави́ банг дро дова́, дро со тумэ́ бангякирэна Лэс.”</verse>
				<verse number="15">И Иродо пхэндя́: “Мэ ж бичхававас Лэс кэ ёв, и, ґалён, нисо́ на латхнэ́ дрэ Лэ́стэ, соб (кай) Ёв тэ явэ́л банго́ кэ мэрибэ́н.</verse>
				<verse number="16">Палдава́ мэ кама́м, соб (кай) Лэс тэ марэ́н чхупняса сыр ка́ра, и мэ отмэка́ва Лэс.”</verse>
				<verse number="17">Ёв сыс банго́ тэ отмэкэ́л екхэ манушэ́с штарибнастыр пэ свэ́нко.</verse>
				<verse number="18">Нэ ёнэ задынэ го́дла кхэтанэ́: “Мэрибэ́н Лэ́скэ! Отмэк Варавас амэ́нгэ!” –</verse>
				<verse number="19">адава́ сыс екх ману́ш, савэ́с чхудэ́ дро штарибэ́н пал бу́нто, со сыс дро фо́ро, и пал замарибэн.</verse>
				<verse number="20">А Пила́то камдя́ тэ отмэкэ́л Исусо́с и нэвэ́стыр ракирдя́ лэ́нца.</verse>
				<verse number="21">Нэ ёнэ задынэ го́дла дро отпхэныбэ́н: “Примар Лэс пэ трушу́л, примар!”</verse>
				<verse number="22">Ёв пхэндя́ лэ́нгэ три́то мо́ло: “Саво́ ж чорипэ́н Ёв кэрдя́? Мэ на латхём ни сави́ банг дрэ Лэ́стэ кэ мэрибэ́н: мэ чхува́ва ка́ра пэ Лэ́стэ и отмэка́ва Лэс.”</verse>
				<verse number="23">Нэ ёнэ дурэды́р дэ́нас го́дла со исын зор, соб (кай) тэ примарэн Исусо́с кэ трушу́л. И сатаки ёнэ пиризорьякирдэ пэ́скирэ заненца (глосенца).</verse>
				<verse number="24">И Пила́то присэндиндя Исусо́с адя́кэ, сыр ёнэ мангнэ́.</verse>
				<verse number="25">Ёв отмэкця́ лэ́нгэ одолэ́с, саво́ сыс бэшто́ пал бу́нто и замарибэн, пал савэ́стэ ёнэ мангнэ́ лэс, а Исусо́с дыя́ дрэ васта́ лэ́нгэ пир выкэдыибэн.</verse>
				<verse number="26">И сыр халадэ́ лыджинэ́ Лэс криг, заухтылдэ вари-савэ́ Симонос, Киренеятыр, саво́ джа́лас фэлдатыр, и чхудэ́ пэ лэ́стэ трушу́л тэ лыджа́л пал Исусо́стэ.</verse>
				<verse number="27">Бут мануша́ джа́нас пал Лэ́стэ, и джувля́, савэ́ рондлэ́ и ракирдэ́ ясвэ́нца пал Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="28">Ису́со рискирдя́ шэро́ и пхэндя́: “Джувлялэ Ерусалимо́стыр! На ровэ́н пал Ма́ндэ, а ровэ́н пал пэ́стэ и пэ́скирэ чхаворэндэ;</verse>
				<verse number="29">ґа́да, явэ́на дывэса́, ке́ли тумэ́ пхэнэ́на: ‘Бахталэ́ исын кодолэ́, савэ́ на могинэ́на тэ биянэн, и джувля́, савэ́ на биянэнас, и джувля́, савэ́ на чарадэ колынэса’.</verse>
				<verse number="30">Тэды ёнэ явэ́на тэ ракирэ́н бэргэнгэ: ‘Пэрэн пэ амэ́ндэ’, и бэргицэнгэ: Ѓаравэн амэн;’”</verse>
				<verse number="31">Ко́ли ёнэ дасаво кэрэ́на зэлэнэ каштэса, со тэды явэ́ла шукэ́ каштэса?”</verse>
				<verse number="32">И дуе явирэ манушэ́н, розмарибнарьен, адя́кэ-паць лыджинэ́ Исусо́са тэ примарэн пэ трушу́л.</verse>
				<verse number="33">И ке́ли ёнэ явнэ́ пэ штэ́то, саво́ кхарэлпэ “Черепнытко”, одо́й ёнэ примардэ Лэс пэ трушу́л и розмарибнарьен екхэ́с пир чачы риг, явирэ́с пир зэ́рво риг.</verse>
				<verse number="34">Ису́со пхэндя́: “Да́до! Дарин (приманг) лэ́нгэ, пал-дова́ со ёнэ на джинэ́на, со кэрэ́на.” Ёнэ ж росчхувэнас пэ паша́ Лэ́скирэ урибэна́, чхурдыи жре́биё.</verse>
				<verse number="35">Мануша́ сыс тэрдэ́ и путравэнас пэ́скирэ якха́. А лэ́нгирэ барыдыра́ кхэтанэ́ лэ́нца сандлэпэ Лэ́стыр, ракири́: “Явирэ́н Ёв зракхэлас; мэк тэ зракхэ́л Кокоро́ Пэс, ко́ли Ёв исын Христо́со, Савэс Дэвэ́л выкэдыя́.”</verse>
				<verse number="36">Адя́кэ-паць и халадэ́ сандлэпэ бипатывакирэс Лэ́стыр: ёнэ подджанас и подлыджанас шутло (уксусо),</verse>
				<verse number="37">и ракирдэ́: “Ко́ли Ту сан кра́ли Юдэ́нгиро, зра́кх Кокоро́ Пэс.”</verse>
				<verse number="38">И упрэ́ Лэ́скирэ шэрэстыр сыс зачхиныбэн, саво́ сыс пир греки́тко и юды́тко чиба́ (чибья́): “Ѓа́да, исын кра́ли Юдэ́нгиро.”</verse>
				<verse number="39">Екх розмарибнарьендыр, саво́ сыс примардо, сандяпэ холямэс Исусо́стыр: “Ци на сан Ту Христо́со? Зра́кх Пэс и амэн.”</verse>
				<verse number="40">Нэ яви́р выракирдя Лэ́скэ, пхэни́: “Ту адя́кэ-паць на дарэса Дэвлэ́стыр, ко́ли ту кокоро́ присэндиндло пэ дава́-паць?</verse>
				<verse number="41">Амэ́нгэ ж сыс чачуно́ сэ́ндо, со амэ сам мол пал дова́, со кэрдя́м; нэ Ёв ж ни саво́ чорипэ́н на кэрдя́.”</verse>
				<verse number="42">И ёв пхэндя́ Исусо́скэ: “Пририпир пал ма́ндэ, Ису́се, ке́ли Ту явэ́са сыр Кра́ли тэ хулаинэс?”</verse>
				<verse number="43">Ису́со пхэндя́ Лэ́скэ: “Чачэс, Мэ ракира́ва ту́кэ: ададывэ́с ту явэ́са Ма́нца дро Болыбна́скиро Раё.”</verse>
				<verse number="44">Дава́ сыс пашэ́ шов мардэ́ (штунды), и яця́ калыпэ́н пир сари́ пхув кэ еня́то (биекхэ́скиро дэ́што) мардо́.</verse>
				<verse number="45">Кхам яця́ цямло и шы́рма дрэ Кхангири́ роскусцяпэ дро машкира́л.</verse>
				<verse number="46">И Ису́со дыя́ го́дла зоралэ́ заня́са и пхэндя́: “Да́до! Мэ отда́ва Пэ́скиро ду́хо (фа́но) дро Тырэ́ васта́!” И ке́ли Ёв пхэндя́ дава́, мыя́.</verse>
				<verse number="47">А халадэ́нгиро барыдыро́, дыкхи́ дава́, пхэндя́: “Дро кадава́ Ману́ш, со мыя́, сыс чачипэ́н”, – и ёв славиндя Дэвлэ́с.</verse>
				<verse number="48">Ке́ли сарэ́ мануша́, савэ́ явнэ́ пэ дава́ дыкхибэ́н, дыкхнэ́ дава́, ёнэ палэ лынэ́ тэ рисён пир кхэра́ и марэнас пэс дро колы́н.</verse>
				<verse number="49">А одолэ́ сарэ́, савэ́ джиндлэ́ Исусо́с и джувля́ сыс тэрдэ́ на́дур и, савэ́ джа́нас пал Лэ́стэ Галилеятыр и дыкхнэ́ дава́ саро́.</verse>
				<verse number="50">И ґа́да, екх лачхо́ и патяибны́тко ману́ш пир лав Ёза (Иосифо), саво́ сыс адя́кэ-паць екх рай барыдырэндыр дро сэ́ндо (совето),</verse>
				<verse number="51">и кон на подрикирдя сэ́ндо и лэ́нгиро приракирибэн Исусо́скэ. Ёв сыс Аримафеятыр, Юдытконэ форо́стыр и ужакирдя кокоро́ Дэвлэ́скиро Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё;</verse>
				<verse number="52">ёв гия́ кэ Пила́то тэ мангэ́л Исусо́скиро тру́по.</verse>
				<verse number="53">И ке́ли Ёза злыя́ лэс, закрэнцындя тру́по дро жужо́ похтан и чхудя́ лэс дрэ копли́ца вычингирды дрэ ска́ла, кай ишчо (инкэ́) на сыс пашто́ ни екх ману́ш.</verse>
				<verse number="54">Дава́ сыс парастиви́н (пятница), [дывэ́с ваш приготовиныбэн-ю.о.], и ґа́да, сыго трэиндя́ тэ явэ́л са́вато.</verse>
				<verse number="55">И джувля́, кон гинэ́ пал Исусо́стэ Галилеятыр, гинэ́ Ёзаса и подыкхнэ копли́ца и, сыр чхудэ́ Лэ́скиро тру́по.</verse>
				<verse number="56">И ке́ли ёнэ явнэ́ палэ, тэды ёнэ кэдынэ ароматытка чарья́ и гудлэ́ драба тэ кхосэн; и ёнэ ячнэ́пэ штыл саватонэ́ (суботонэ́), сыр трэй пир припхэныбэ́н дро Зако́но.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="24">
				<verse number="1">Пэ зло́ко, дро пэ́рво куркэскиро дывэ́с, ёнэ явнэ́ кэ копли́ца и яндлэ́ ароматытка чарья́ тэ макхэн (тэ кхосэн), савэ́ ёнэ кэдынэ.</verse>
				<verse number="2">И ёнэ дыкхнэ́, со бар сыс рискирдо криг коплицатыр.</verse>
				<verse number="3">И ке́ли ёнэ загинэ́ дрэ копли́ца, ёнэ на латхнэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро тру́по.</verse>
				<verse number="4">И ёнэ сыс тэрдэ́ дрэ дар; и ґа́да, явнэ́ дуй мурша́ дрэ гада, савэ́ зяиндлэ.</verse>
				<verse number="5">Ке́ли ёнэ дара́тыр поклониндлэпэ муенца кэ пхув, мурша́ пхэндлэ́ лэ́нгэ: “Со тумэ́ родэ́на Джидэс, кай мулэ́ исын паштэ́?”</verse>
				<verse number="6">Лэс нанэ ада́й, Ёв отджидыя́: рипирэ́н, со Ёв ракирдя́ тумэ́нгэ, ке́ли Ёв сыс ишчо (инкэ́) дрэ Галиле́я:</verse>
				<verse number="7">со Ёв пхэндя́: ‘Трэиндя́ Чхавэ́скэ Манушэскирэскэ, соб (кай) Ёв тэ явэ́л здыно дрэ грэхитконэ́-манушэ́нгирэ васта́, тэ явэ́л примардо пэ трушу́л, и тэ отджидёл пэ три́то дывэ́с.’”</verse>
				<verse number="8">И ёнэ пририпирдэ Лэ́скирэ лава́;</verse>
				<verse number="9">и ёнэ явнэ́ палэ коплицатыр и роспхэндлэ́ саро́ дава́ дэшуекхэнгэ и сарэ́нгэ явирэ манушэ́нгэ.</verse>
				<verse number="10">Одо́й сыс Мари́я Магдалина и Иана и Мари́я, Яковоскири дай; ґа́да, ёнэ и яви́р джувля́, савэ́ сыс лэ́нца, роспхэндлэ́ саро́ дава́ Апостолэнгэ.</verse>
				<verse number="11">Нэ далэ́-джувленгирэ лава́ здынэпэ Апостолэнгэ сы́рбы парамы́ся (сказка), и ёнэ на патяндынэ́ лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="12">Нэ Пэ́три уштыя́ и гия́ кэ копли́ца; ёв бандия тэлэ́ и дыкхця́ екх похтан, саво́ сыс пашто́ и гия́ палэ кхэрэ́ здивиндло пэ дова́, со кэрдя́пэ.</verse>
				<verse number="13">И, ґа́да, дро дова́-паць дывэ́с дуй Исусо́скирэ сыкляибнытконэндыр джа́нас дро гав, Емаусо, со сыс пашы́л дэшуекх километры (эфта́ вэрсты) Ерусалимо́стыр;</verse>
				<verse number="14">и ёнэ ракирдэ́ машки́р пэ́стэ пал дова́, со кэрдя́пэ.</verse>
				<verse number="15">И сыс адя́кэ: ке́ли ёнэ ракирдэ́ и обдуминэнас екх екхэ́са, ґа́да, Кокоро́ Ису́со подги́я пашылэды́р кэ ёнэ и гия́ лэ́нца;</verse>
				<verse number="16">нэ лэ́нгирэ якха́ сыс сы́рбы запхандлэ, соб (кай) тэ ґалён Лэс.</verse>
				<verse number="17">И Ёв пхэндя́ лэ́нгэ: “Савэ тумэ́ндэ ракирибэна, со тумэ́ лыджа́на пир дром? Со́скэ тумэ́ сан смэнтна?”</verse>
				<verse number="18">И екх лэ́ндыр пир лав Клеопа пхуця́ Лэ́стыр: “Ци ту сан екх дасаво ману́ш, со явдя́ дро Ерусалимо, и ту на джинэ́са, со кэрдя́пэ дро фо́ро дрэ далэ́ дывэса́?”</verse>
				<verse number="19">Ёв пхуця́: “Со ж сыс?” И ёнэ пхэндлэ́ Лэ́скэ: “Дова́, со сыс Исусо́са Назаретостыр. Ёв сыс проро́ко, Саво́ кэрдя́ саро́ и ракирдя́ барэ́ зорья́са анги́л Дэвлэ́стэ и манушэ́ндэ;</verse>
				<verse number="20">сыр амарэ́ раша́нгирэ барыдыра́ и барэ́ рая здынэ Лэс пэ мэрибнытко сэ́ндо и примардэ Лэс пэ трушу́л.</verse>
				<verse number="21">Нэ амэ древа́н патя́са, со Ёв исын Кодова́, Саво́ зракхэ́ла Израиле; а кэ саро́ дава́, ґа́да, какана́ три́то дывэ́с, сыр дава́ саро́ кэрдя́пэ.</verse>
				<verse number="22">И вари-савэ́ амарэ́ джувля́ дивиндлэ амэн, ке́ли ёнэ сыс пэ зло́ко кэ копли́ца,</verse>
				<verse number="23">и ёнэ на латхнэ́ Лэ́скиро тру́по, и, ке́ли явнэ́, роспхэндлэ́, со ёнэ дыкхнэ́, сыр Янго́лы сыкадынэ, савэ́ пхэндлэ́, со Ёв исын джидо́.</verse>
				<verse number="24">А вари-савэ́ амэ́ндыр гинэ́ кэ копли́ца, и на латхнэ́ адя́кэ, сыр джувля́ пхэндлэ́, нэ ёнэ на дыкхнэ́ Лэс.”</verse>
				<verse number="25">И пхэндя́ тэды Ису́со лэ́нгэ: “Нэ, тумэ́ сан бигодякирэ и пхарэ́-илэ́скирэ мануша́, соб (кай) тэ упатян дро дова́, со проро́ки пхэндлэ́!</verse>
				<verse number="26">Ци на трэиндя́ адя́кэ тэ вырикирэл Христосо́скэ далэ́ мэ́ньки, соб (кай) тэ заджа́л дро Пэ́скиро ве́чно Кралипэ́н.”</verse>
				<verse number="27">И Ису́со лыя́ тэ роспхэнэл лэ́нгэ сарэ́ лылваря Свэнтонэ́ Чхиныбна́стыр Мойзастыр кэ пророкэ́нгирэ зачхиныбэна, со сыс пхэндло́ пал Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="28">И ёнэ подгинэ́ пашылэды́р кэ гав, карик ёнэ гинэ́; и Ису́со сыкадя́, со Ёв, хай, кэдэлапэ тэ джал дурэды́р;</verse>
				<verse number="29">Нэ ёнэ зарикирдэ Лэс, пхэни́: “Ячпэ амэ́нца, сыг явэ́ла бэльвэ́ль и дывэ́с ужэ кончындяпэ.” Ису́со загия́ и яця́пэ лэ́нца.</verse>
				<verse number="30">И сыс адя́кэ: ке́ли Ису́со сыс пал сками́нд лэ́нца, Ёв лыя́ маро́, бахтякирдя́ и, ке́ли пхагирдя́, дыя́ лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="31">И откэрдэпэ лэ́нгирэ якха́, и ёнэ ґалынэ́ Лэс. И Ису́со сы́рбы хасия́ лэ́нгирэ якхэ́ндыр.</verse>
				<verse number="32">Ёнэ пхэндлэ́ екх екхэ́скэ: “Ци на хачия амаро́ ило́, ке́ли Ёв ракирдя́ амэ́нца пир дром и, ке́ли Ёв пирипхэнэлас Свэ́нто Чхиныбэ́н (Писание́) амэ́нгэ?”</verse>
				<verse number="33">И ёнэ уштынэ́ дрэ дова́-паць мардо́ (часо) и рисинэ́ палэ кэ Ерусалимо. И ёнэ латхнэ́ дэшуекхэ Апостолэн, савэ́ скэдынэ́пэ кхэтанэ́ явирэ манушэ́нца,</verse>
				<verse number="34">савэ́ ракирдэ́: “Рай Дэвэ́л чачунэ́с отджидыя́ мэрибна́стыр и сыкадыя́ Симоноскэ.”</verse>
				<verse number="35">И одолэ́ дуй мануша́ пирипхэндлэ, со сыс пир дром, и сыр ёнэ ґалынэ́ Лэс, ке́ли Ёв пхагирдя́ маро́.</verse>
				<verse number="36">И ке́ли ёнэ ишчо (инкэ́) ракирдэ́ саро́ дава́, Ису́со Кокоро́ екха́тыр (сра́зу) тэрдия́, машки́р лэ́ндэ и пхэндя́ лэ́нгэ: ““Рама́нё (миро), тумэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="37">Нэ ёнэ зоралэ́с страха́дынэ и дивиндлэ́пэ дара́са, пал-дова́ со ёнэ думиндлэ, со дава́ сыс духо́скирэ зданки лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="38">Нэ Ёв пхэндя́ лэ́нгэ: “Со́скэ тумэ́ страха́дынэ? Со́скэ тумарэ́ илэ адя́кэ кунинэнапэ?”</verse>
				<verse number="39">Акэ, Мирэ́ васта́ и Мирэ́ гэра, дыкхэ́н, ґа́да Мэ сом. Чилавэн Ман и роздыкхэн, пал-дова́ со дро ду́хо (фа́но) нанэ ни лоч, ни кокалы́, савэ́ Ма́ндэ исын, сыр тумэ́ дыкхэ́на.”</verse>
				<verse number="40">Ису́со пхэндя́ дава́ и сыкадя́ лэ́нгэ Лэ́скирэ васта́ и ґэра́.</verse>
				<verse number="41">Ке́ли ёнэ ишчо (инкэ́) на патяндынэ́ радыма́тыр и дивиндлэ́пэ, Ёв пхуця́ лэ́ндыр: “Ци исын ада́й вари-со тэ хас?”</verse>
				<verse number="42">И ёнэ дынэ́ Лэ́скэ котэ́р пэкно мачхо, и авги́н сотэндыр.</verse>
				<verse number="43">И лыя́ Ису́со и хая анги́л лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="44">И пхэндя́ Ёв лэ́нгэ: “Ѓа́да, исын долэ́ лава́, савэ́ Мэ пхэндём тумэ́нгэ, пака Мэ ишчо (инкэ́) со́мас тумэ́нца: со саро́, со исын чхиндло́ дро Мойза́скиро Зако́но и дрэ пророкэ́нгирэ зачхиныбэна и дрэ псалмы пал Ма́ндэ, трэй тэ сполнинэ́лпэ (тэ кэрэ́лпэ кэ ко́нцо/яго́ро).”</verse>
				<verse number="45">Тэды Ёв дыя́ лэ́нгэ годы́ тэ ґалёл Свэ́нто Чхиныбэ́н,</verse>
				<verse number="46">и пхэндя́ лэ́нгэ: “Адя́кэ исын чхиндло́ и адя́кэ трэй Христосо́скэ тэ вырикирэл мэ́ньки, и тэ отджидёл мэрибна́стыр пэ три́то дывэ́с;</verse>
				<verse number="47">и, соб (кай) тэ пхэнэлпэ лав ваш Лэ́скирэ-Манушэ́скиро рисибэн грэхэ́ндыр кэ Дэвэ́л, соб (кай) Ёв тэ отмэкэ́л грэ́хи машки́р сарэ́ на́цыи, лыи тэ кэрэ́л дава́ Ерусалимо́стыр.</verse>
				<verse number="48">И тумэ́ сан якхи́тка (свидетели) пал дава́.</verse>
				<verse number="49">И, ґа́да, Мэ бичхава́ва тумэ́нгэ дова́, пал со Миро Дад дыя́ лав; нэ тумэ́ ячэ́нпэ дро фо́ро, пака тумэ́ лэ́на зор упралэстыр.”</verse>
				<verse number="50">И Ёв вылыджия́ лэн форо́стыр кэ Вифания, ґаздыя́ Пэ́скирэ якха́ и бахтякирдя́ лэн.</verse>
				<verse number="51">И сыс адя́кэ: ке́ли Ёв ишчо (инкэ́) бахтякирэлас лэн, Ёв лыя́ тэ дурьёл лэ́ндыр и лыя́ тэ ґаздэлпэ кэ болыбэ́н.</verse>
				<verse number="52">А ёнэ поклониндлэпэ Лэ́скэ и явнэ́ палэ дро Ерусалимо барэ́ радыма́са,</verse>
				<verse number="53">и ёнэ сыс саро́ часо дрэ Кхангири́, славиндлэ и шардэ парикирибнаса Дэвлэ́с. Ами́нь.</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="43">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Англэды́р сарэ́стыр сыс Лав, и Лав Кокоро́ сыс Дэвлэ́са, и Лав сыс Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="2">Ёв (Лав) англэды́р сарэ́стыр сыс Дэвлэ́са.</verse>
				<verse number="3">Саро́, со исын, яця́ пир Лэ́стэ, и би Лэ́скиро саро́ со исын, на явэ́лас.</verse>
				<verse number="4">Дрэ Лэ́стэ сыс джиибэ́н и дава́ джиибэ́н сыс Дуд (Свэ́то) ваш манушэ́нгэ.</verse>
				<verse number="5">Дуд свэнцынэла дро калыпэ́н (цемныма/цямлыпэ́н), и калыпэ́н на мурдякирдя лэс.</verse>
				<verse number="6">Дэвэ́л бичхадя́ манушэ́с, лэ́скиро лав сыс Иа́но.</verse>
				<verse number="7">Ёв явдя́ ваш дова́, соб (кай) тэ допхэнэл пал Христосо́стэ сыр пал Дуд (Свэ́то), соб (кай) пир Лэ́стэ сарэ́ тэ патя́н.</verse>
				<verse number="8">Кокоро́ Иа́но на сыс Дуд, а сыс бичхадо́ Дэвлэ́стыр, соб (кай) тэ допхэнэл пал Христосо́стэ сыр пал Дуд.</verse>
				<verse number="9">Дава́ сыс чачуно́ Дуд, Саво́ дэ́ла джиныбэ́н кажнонэ́ манушэ́скэ, саво́ явэ́ла пэ свэ́то (лот).</verse>
				<verse number="10">Ёв сыс дро свэ́то, саво́ пир Лэ́стэ сыс создыно́, а свэ́то на приґалыя Лэс.</verse>
				<verse number="11">Ёв явдя́ кэ Лэ́скирэ, и Лэ́скирэ на прилынэ́ Лэс.</verse>
				<verse number="12">Нэ сарэ́нгэ, кон прилыя́ Лэс, савэ́ патяндынэ́ дрэ Лэ́скиро лав, Ёв дыя́ право тэ явэ́н Дэвлэ́скирэ чхавэ́нца.</verse>
				<verse number="13">Дава́ сыс кадалэ́ чхавэ́, савэ́ бия́ндынэ на ратэстыр и на пир лочакиро камибэн на пир манушэскири во́ля, а Дэвлэ́стыр сыс бияндлэ.</verse>
				<verse number="14">И Лав яця́ манушэ́са дрэ лоч (плоть) и дживдя́ амэ́нца; и амэ дыкхцям Лэ́скиро ярко шукарипэ́н и зор, сави́ сыс Лэ́стэ сыр Екхэбияныпнытконэ Чхавэ́стэ, Саво́ исын Дадэ́стэ, и Саво́ исын пхэрдо́ бахталыпнаса и чачипна́са.</verse>
				<verse number="15">Иа́но допхэнэ́ла пал Лэ́стэ и ракирэ́ла радыма́са: “Ёв исын Одова́, пал Савэ́стэ мэ пхэндём: ‘Саво́ джа́ла пал Ма́ндэ, исын барэды́р Ма́ндыр, пал-дова́ со ёв сыс англэды́р Ма́ндыр’”</verse>
				<verse number="16">Лэ́стэ саро́ сыс пхэрдо́ и пир Лэ́скиро пхэрдыпэн амэ сарэ́ дорэсцям екх бахталыпэ́н пал екх.</verse>
				<verse number="17">Пал-дова́ со Дэвэ́л дыя́ Зако́но пир Мойзастэ (Моисеёстэ), а бахталыпэ́н и чачипэ́н явнэ́ пир Исусо́стэ Христосо́стэ.</verse>
				<verse number="18">Нико́н никели на дыкхця́ Дэвлэ́с: Екх Екхэбияныпнытко Чхаво́, Саво́ исын усады/сак (всегда) кхэтанэ́ Дадэ́са, Ёв сыкадя́ Лэс амэ́нгэ.</verse>
				<verse number="19">Ѓа́да, исын Ианоскиро допхэныбэ́н, ке́ли Юды Ерусалимо́стыр прибичхадэ раша́н и Левитэ́н тэ пхучэ́н Лэ́стыр: “Кон ту сан?”</verse>
				<verse number="20">Ёв пхэндя́ маму́й дро якха́ анги́л сарэ́ндэ: “Мэ на сом Христо́со.”</verse>
				<verse number="21">Ёнэ пхучнэ́ лэ́стыр: “Со ж? Ту со сан Или́я?” Иа́но отпхэндя́: “Над.” “Ци на Проро́ко?” И Ёв пхэндя́: “Над.”</verse>
				<verse number="22">Тэды пхэндлэ́ лэ́скэ: “Кон ту дасаво сан? Соб (кай) амэ тэ роспхэнас манушэ́нгэ, савэ́ бичхадэ́ амэн, конэса ту кокоро́ пэс гинэса?”</verse>
				<verse number="23">Иа́но пхэндя́ лэ́нгэ: “Мэ сом зан, сави́ дэ́ла го́дла пэ чхучи́ пхув: ‘Чхувэ́н маму́й (пря́мо) дром Ра́скэ-Дэвлэ́скэ’ сыр пхэндя́ проро́ко Исаё.’”</verse>
				<verse number="24">Мануша́, савэ́ сыс бичхадэ́ пхучибнаса кэ Иа́но, сыс Фарисеендыр.</verse>
				<verse number="25">Ёнэ пхучнэ́ лэ́стыр: “Со (ко́ли) ту на сан Христо́со, на сан Или́я, на сан Проро́ко, тэды со́скэ ту болэса манушэ́н?”</verse>
				<verse number="26">Иа́но отпхэндя́ лэ́нгэ лавэ́нца: “Мэ болава пане́са; нэ машкира́л тумэ́ндэ исын тэрдо́ Вари-Кон, Савэс тумэ́ на джинэ́на.</verse>
				<verse number="27">Дава́ исын Ёв, Саво́ джа́ла пал ма́ндэ, Саво́ яця́ анги́л ма́ндэ, Савэ́скэ мэ на сом мол тэ роспхандав симири пэ Лэ́скирэ ґэритка (обув).”</verse>
				<verse number="28">Дава́ саро́ сыс дрэ Вифания пэ дова́ Иорданоскиро брэ́го, одо́й, кай Иа́но болдя.</verse>
				<verse number="29">Пэ яви́р дывэ́с Иа́но дыкхэ́ла Исусо́с, Саво́ джа́ла кэ ёв и ракирэ́ла: “Ѓа́да, исын Дэвлэ́скиро Свэ́нто Бакроро́, Саво́ лэ́ла пэ Пэ́стэ свэтоскиро грэ́хо.</verse>
				<verse number="30">Ѓа́да, исын Ёв, пал Конэ́стэ мэ ракирдём: “Пал ма́ндэ джа́ла Мурш, Саво́ яця́ анги́л ма́ндэ, пал-дова́, со Ёв сыс ґарэдыр Ма́ндыр.”</verse>
				<verse number="31">Мэ Лэс на джиндём, а мэ явдём ваш дова́ тэ болав дрэ пани́, соб (кай) Израилё тэ уджинэл пал Лэ́стэ.”</verse>
				<verse number="32">Иа́но допхэнэлас, ракири́: “Мэ дыкхцём Ду́хо (Фа́но), саво́ зджалас болыбна́стыр сыр голумбо, и Ёв яця́пэ пэ Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="33">Мэ на джиндём Лэс: нэ Одова́, Кон бичхадя́ ман тэ болав дро пани́, пхэндя́ ма́нгэ: “Пэ Конэ́стэ дыкхэ́са Ду́хо (Фа́но), Саво́ явэ́ла тэ джал тэлэ́ болыбна́стыр и ячэ́лапэ пэ Лэ́стэ, Ёв исын Кодова́, Кон явэ́ла тэ болэл Свэнтонэ́ Духо́са.”</verse>
				<verse number="34">Мэ дыкхцём дава́ и допхэнава, со Ёв исын Дэвлэ́скиро Чхаво́”</verse>
				<verse number="35">Пэ яви́р дывэ́с Иа́но нэвэ́стыр (нэвэ́с) сыс тэрдо́ дуе Пэ́скирэ сыкляибнытконэ́нца.</verse>
				<verse number="36">Дыкхи́ Исусо́с, Саво́ джа́лас пашы́л, ёв пхэндя́: “Ѓа́да, исын Свэ́нто Бакроро́ Дэвлэ́скиро.”</verse>
				<verse number="37">Дуй Ианоскирэ сыкляибны́тка шундлэ́ далэ́ лава́ и гинэ́ пал Исусо́стэ.</verse>
				<verse number="38">Ёв обрисия и дыкхця́, со ёнэ джа́на пал Лэ́стэ, и ракирэ́ла лэ́нгэ: “Со тумэ́ камэ́на?” Ёнэ пхэндлэ́ Лэ́скэ: “Равви! (со значынэ́ла Сыклякирибна́скиро), кай Ту дживэса?”</verse>
				<verse number="39">Ёв раки́рла лэ́нгэ: “Джа́н и дыкхэ́н.” Ёнэ гинэ́ Лэ́са и дыкхнэ́, кай Ёв дживэ́ла, и ёнэ сыс кэ Ёв дова́ дывэ́с. Сыс пашэ́ дэш мардэ́ (штунды).</verse>
				<verse number="40">Екх лэ́ндыр, саво́ шундя́ Иано́стыр пал Исусо́стэ и саво́ гия́ пал Лэ́стэ сыс о Ендри, Симоноскирэ-Пэтрискиро пшал.</verse>
				<verse number="41">Англэды́р ёв латхя́ Симонос, пэ́скирэ пшалэ́с и пхэндя́ лэ́скэ: “Амэ латхям Месияс” /со значынэ́ла Христосо́с/.</verse>
				<verse number="42">Ёв яндя́ лэс кэ Ису́со. Ису́со, подыкхи пэ лэ́стэ, пхэндя́: “Ту сан Си́моно, Ианоскиро Чхаво́; тут явэ́на тэ кхарэ́н “Кифа” – дава́ значынэ́ла: бар (Пэ́три).</verse>
				<verse number="43">Пэ яви́р дывэ́с Ису́со кэдыяпэ тэ джал кэ Галиле́я. Одо́й Ёв стрэниндя (пирилыя) Филипос и ракирэ́ла лэ́скэ “Джа́ пал Ма́ндэ.”</verse>
				<verse number="44">Филипо сыс Вифсаидатыр, екхэ форо́стыр Ендриса и Пэтриса.</verse>
				<verse number="45">Филипо латхя́ Нафанаилос и пхэндя́ лэ́скэ: “Амэ латхям Одолэ́с, пал Конэ́стэ Мо́йза чхиндя́ дро Зако́но и проро́ки – Исусо́с, Ёза́скирэ чхавэ́с Назаретостыр.”</verse>
				<verse number="46">Нафанаило пхэндя́ лэ́скэ: “Назаретостыр? Ци сашты́ (могинэ́ла) тэ явэ́л вари-со лачхо́ Назаретостыр? Яв и дыкх кокоро́”, – ракирэ́ла лэ́скэ Филипо.</verse>
				<verse number="47">Ису́со дыкхця́, со Нафанаило джа́ла кэ Ёв, и пхэндя́ пал лэ́стэ: “Ѓа́да, исын чачуно́ Израильтянино, саво́ исын би хохаибнаскиро.”</verse>
				<verse number="48">Нафанаило ракирэ́ла Лэ́скэ: “Ту каты́р джинэ́са ман?” “Анги́л дава́, сыр Филипо кхардя́ тут, Мэ дыкхцём тут тэл инжыритко кашт (дрэ́во)”, – отпхэндя́ лэ́скэ Ису́со.</verse>
				<verse number="49">Тэды Нафанаило отпхэндя́ Лэ́скэ: “Равви! Ту сан Дэвлэ́скиро Чхаво́, Ту сан Кра́ли Израилёскиро!”</verse>
				<verse number="50">Ису́со пхэндя́ лэ́скэ: “Пал-дова́ со Мэ ту́кэ пхэндём: ‘Мэ дыкхцём тут тэл инжыритко кашт’, ту патя́са? Ту явэ́са тэ дыкхэ́с буты́р далэ́стыр.”</verse>
				<verse number="51">И Ёв пхэндя́ лэ́скэ: “Чачэс, чачэс, Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: тумэ́ дыкхэ́на отчхакирдо (псирадо) болыбэ́н и Дэвлэ́скирэ Янголэн, савэ́ явэ́на тэ ґаздэ́нпэ кэ Манушэ́скиро Чхаво́ и тэ джа́н тэлэ́ кэ Ёв!”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">Пэ три́то дывэ́с сыс бьяв дрэ Кана́, сави́ сыс дрэ Галиле́я, и Исусо́скири Дай сыс одо́й.</verse>
				<verse number="2">Ису́со адя́кэ-паць сыс кхардо Пэ́скирэ сыкляибнытконэ́нца пэ бьяв.</verse>
				<verse number="3">И сыр на яця́ буты́р мол (вино), то Исусо́скири Дай ракирэ́ла Лэ́скэ: “Лэ́ндэ нанэ буты́р мол”</verse>
				<verse number="4">И ракирэ́ла ла́кэ Ису́со: “Ваш со Ту ракирэ́са дава́ Ма́нгэ, Дро́го Джувлие? Миро мардо́ (шту́нда) тэ кэра́в Дэвлэ́скирэ-Дадэ́скири во́ля ишчо (инкэ́) на явдя́.</verse>
				<verse number="5">Лэ́скири Дай пхэндя́ дынарье́нгэ: “Со Ёв пхэнэ́ла тумэ́нгэ, кэрэ́н дова́.”</verse>
				<verse number="6">Сыс одо́й шов вучэ́ барунэ́ кхорэ́ (жбаны), савэ́ сыс тэрдэ́ ваш панитко обморибэн пир Юдэнгири манера, дрэ савэ́ заджанас кэ шэл тэ биш литры пани́.</verse>
				<verse number="7">Ису́со ракирэ́ла лэ́нгэ: “Чхувэ́н пани́ дрэ вучэ́ кхорэ́.” Дына́рья чхудэ́ пани́ дрэ кхорэ́ кэ брэги.</verse>
				<verse number="8">“Какана́ пхэрэн и лыджа́н кэ бьявитко пхурэды́р”, – ракирэ́ла Ису́со. И лыджинэ́.</verse>
				<verse number="9">Ке́ли бьявитко пхурэды́р покоштындя пани́, саво́ яця́ сыр мол, /нэ ёв на джиндя́, каты́р дая́ мол лыяпэ, екх дына́рья (служытели) джиндлэ́, савэ́ ж чхудэ́ дрэ вучэ́ пирья пани́/, Ёв кхарэ́ла Тэрнэс кэ пэ,</verse>
				<verse number="10">и ракирэ́ла лэ́скэ: “Сарэ́ мануша́ дэ́на англыдыр лачхи́ мол, а сыр матёна, коригэды́р (позжэды́р) чхувэ́на фуеды́р; ту ж лачхи́ мол ракхцян кэ дава́ часо.”</verse>
				<verse number="11">Адя́кэ Ису́со сыкадя́ пэ́рво ди́во пэ бьяв дрэ Кана́. Ёв сыкадя́ Пэ́скири зор и сла́ва далэ́са, и Лэ́скирэ сыкляибны́тка (учэники) патяндынэ́ дрэ Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="12">Пало́ дава́ явдя́ Ёв дро Капернаумо, и Лэ́са сыс Дай, пша́ла и Лэ́скирэ сыкляибны́тка и ёнэ явнэ́ одо́й на́бут дывэса́.</verse>
				<verse number="13">Ке́ли явэ́лас пир часо Юды́тко Патради́, Ису́со явдя́ дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="14">Ёв латхя́ дрэ Кхангири́ манушэ́н, савэ́ бикнэнас гурувэ́н, бакрэ́н и голумбэн; яви́р сыс бэштэ́ и парувэнас ловэ́;</verse>
				<verse number="15">и кэрдя́ Ису́со чхупны шолэндыр, традыя́ лэн яври́ сарэ́н Кхангирья́тыр кхэтанэ́ бакрэнца и гурувэнца и обрискирдя ловэнгирэ-паруибнарьенгирэ скаминда и росчхудя́ лэ́нгирэ ловэ́.</verse>
				<verse number="16">И пхэндя́ Ису́со манушэ́нгэ, савэ́ бикнэнас голумбэн: “Закэдэн лэн адатхы́р! На кэрэ́н тарго Мирэ́-Дадэ́скирэ Кхэрэ́стыр.”</verse>
				<verse number="17">Лэ́скирэ сыкляибны́тка пририпирдэ, со сыс чхиндло́ дрэ Свэ́нто Чхиныбэ́н: “Зэвлыныпэ́н (Ревность) кэ Тыро́ Кхэр явэ́ла тэ хачкирэл Ман сыр яг.”</verse>
				<verse number="18">Юды лынэ́ тэ трэбинэн Лэ́стыр отпхэныбэ́н: “Со́са Ту допхэнэса амэ́нгэ, со ту́тэ исын право тэ кэрэ́с адя́кэ?”</verse>
				<verse number="19">Ису́со пхэндя́ лэ́нгэ дрэ отпхэныбэ́н: “Роспхагирэн дая́ Кхангири́, и Мэ пал трин дывэса́ ґазда́ва ла нэвэ́стыр.”</verse>
				<verse number="20">Тэды Юды ракирэ́на Лэ́скэ: “Штардэша́ шов бэрш кэрдэ́ дая́ Кхангири́ и Ту пал трин дывэса́ ґаздэса ла нэвэ́стыр?”</verse>
				<verse number="21">Ису́со ж ракирдя́ на пал баруны Кхангири́, а Лэ́стэ пэ годы́ сыс Лэ́скирэ маса́, Савэ исын Кхангири́.</verse>
				<verse number="22">Ке́ли Ёв отджидыя́ мулэ́ндыр, Лэ́скирэ сыкляибны́тка пририпирдэ дава́, и патяндынэ́ Свэнтонэ́ Чхиныбнаскэ и лавэ́скэ, саво́ Ису́со пхэндя́.</verse>
				<verse number="23">Дро дова́ часо, ке́ли Ису́со сыс пэ Патрадитко свэ́нко дро Ерусалимо, бут мануша́, савэ́ дыкхнэ́ ди́вы, савэ́ Ёв кэрдя́, патяндынэ́ дрэ Лэ́скиро лав.</verse>
				<verse number="24">Ису́со Кокоро́ никонэ́скэ лэ́ндыр на допатялас Пэс, пал-дова́ со Ёв джиндя́ лэн сарэ́н.</verse>
				<verse number="25">Лэ́скэ на трэиндя́ тэ пхучэл пал манушэ́стэ, Ёв Кокоро́ джиндя́ саро́, со сыс андра́л манушэ́стэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">Сыс ману́ш Фарисеендыр, екх Юдэ́нгирэ-тхэмэ́скирэ барыдырэндыр, лэс кхардэ́ Никадимо,</verse>
				<verse number="2">саво́ явдя́ раты́ кэ Ису́со и пхэндя́ Лэ́скэ: “Равви! Амэ джина́са, со Ту сан бичхадо́ Дэвлэ́стыр сыр Сыклякирибна́скиро, пал-дова́ со дасавэ́ ди́вы, савэ́ Ту кэрэ́са, нико́н на могинэ́ла тэ кэрэ́л, ко́ли тэ на явэ́л лэ́са Дэвэ́л.”</verse>
				<verse number="3">Ису́со дро отпхэныбэ́н пхэндя́ лэ́скэ: “Чачэс, чачэс Мэ ракира́ва ту́кэ: кон на бияндёла нэвэ́стыр, на дыкхэ́ла Кралипэ́н дро Дэвлэ́скиро Раё.”</verse>
				<verse number="4">Никадимо пхучэла Лэ́стыр: “Сыр дава́ баро́ (стало) ману́ш могинэ́ла тэ бияндёл нэвэ́стыр? Ци могинэ́ла Ёв нэвэ́стыр тэ заджа́л палэ дрэ лэ́скирэ-дакири лочови́ (утроба) и тэ бияндёл яви́р мо́ло?”</verse>
				<verse number="5">Ису́со отпхэндя́: “Чачэс, чачэс, Мэ ракира́ва ту́кэ: ко́ли кон на бияндёла пане́стыр и Духо́стыр (Фаностыр), ёв нашты́ тэ заджа́л дро Кралипэ́н дро Дэвлэ́скиро Раё.</verse>
				<verse number="6">Кодова́, со исын бияндло манушытконэ́ лочатыр, исын манушы́тка маса́ дрэ лоч; кодова́, со исын бияндло Духо́стыр, исын ду́хо (фа́но).</verse>
				<verse number="7">На дивинэнпэ пэ дава́, со Мэ пхэндём, со тумэ́нгэ трэй тэ бияндён нэвэ́стыр.</verse>
				<verse number="8">Ду́хо (Фа́но) пхурдэла, карик трэй лэ́скэ. Ту шунэса ла́кири зан, и на джинэ́са, каты́р ёй лэ́лапэ и карик ёй кэрлапэ. Адя́кэ исын кажнонэ́ манушэ́са, кон исын бияндло Духо́стыр.”</verse>
				<verse number="9">Никадимо пхэндя́ и пхуця́ Лэ́стыр: “Ци сашты́ (можна) дасаво тэ явэ́л?”</verse>
				<verse number="10">Ису́со отпхэндя́ лэ́скэ: “Ту сан Израилёскиро Сыклякирибна́скиро и ту на джинэ́са дава́?</verse>
				<verse number="11">Чачэс, Мэ чачэс ракира́ва ту́кэ: амэ ракираса пал дова́, со амэ джина́са, и допхэнаса пал дова́, со амэ дыкхцям; а тумэ́ мануша́, со на приґалёна амаро́ допхэныбэ́н.</verse>
				<verse number="12">Ко́ли Мэ пхэндём тумэ́нгэ пал джиибэ́н пэ пхув, и тумэ́ на патя́на, сыр тумэ́ явэ́на тэ патя́н, ко́ли Мэ ява́ва тэ ракира́в тумэ́нгэ пал джиибэ́н дро Болыбна́скиро Раё?</verse>
				<verse number="13">Нико́н на сыс пэ болыбэ́н апри́ч Одолэ́стэ, кон гия́ тэлэ́ болыбна́стыр, дава́ исын Чхаво́ Манушэ́скиро, Саво́ дживэ́ла дро Болыбна́скиро Раё.</verse>
				<verse number="14">Сыр Мо́йза (Моисеё) ґаздыя́ сапэс пэ чхучи́ пхув, адя́кэ Чхавэ́скэ Манушэскирэскэ трэиндя́ тэ явэ́л ґаздыно́,</verse>
				<verse number="15">соб (кай) кажно, кон патя́ла дрэ Лэ́стэ, тэ на хасёл, а тэ явэ́л лэ́стэ ве́чно джиибэ́н.</verse>
				<verse number="16">Дэвлэ́скэ адя́кэ яця́ дро́го свэ́то, со Ёв отдыя́ Пэ́скирэ Екхэбияныпнытконэ Чхавэ́с, соб (кай) кажно, кон явэ́ла тэ патял дрэ Лэ́стэ, тэ на хасёл, а тэ явэ́л лэ́стэ ве́чно джиибэ́н.</verse>
				<verse number="17">Дэвэ́л на бичхадя́ Пэ́скирэ Чхавэ́с дро свэ́то, соб (кай) тэ сэндякирэ́л свэ́то, а соб (кай) пир Лэ́стэ свэ́то тэ явэ́л зракхно.</verse>
				<verse number="18">Одова́, кон патя́ла дрэ Лэ́стэ, сэндякирдо на явэ́ла, а кон на патя́ла, исын сэндякирдо, пал-дова́ со ёв на патяндыя дрэ Екхэбияныпнытконэ Дэвлэ́скирэ-Чхавэ́скиро лав.</verse>
				<verse number="19">Сэ́ндо исын дрэ дова́, со дуд явдя́ дро свэ́то, а манушэ́нгэ буты́р пир ило́ яця́ калыпэ́н (цёмныма), сыр дуд, пал-дова́ со лэ́нгирэ рэ́нды (де́лы) сыс налачхэ́.</verse>
				<verse number="20">Кажно, кон кэрэ́ла фуипэ́н, лэ́скэ исын на пир ило́ дуд (свэ́то), и ёв на джа́ла кэ дуд, пал-дова́, соб (кай) тэ ячэн джиндлэ́ налачхэ́ рэ́нды лэ́скирэ.</verse>
				<verse number="21">Нэ одова́, кон дживэ́ла пир чачипэ́н, джа́ла кэ дуд, соб (кай) тэ явэ́н бицялэ лэ́скирэ рэ́нды, савэ́ ёв кэрэ́ла пир Дэвлэ́скиро лав.”</verse>
				<verse number="22">Пало́ дава́ явдя́ Ису́со Пэ́скирэ сыкляибнытконэ́нца пэ Юдэякири пхув и одо́й яця́пэ лэ́нца и болдя манушэ́н.</verse>
				<verse number="23">Иа́но дрэ дова́-са́мо часо болдя дро Еноно, со исын пашы́л Салимо, кай сыс бут пани́, и мануша́ явэ́нас и ёв болдя лэн.</verse>
				<verse number="24">Дава́ сыс анги́л, сыр Ианос чхудэ́ дро штарибэ́н.</verse>
				<verse number="25">Екхвар Ианоскирэ сыклытконэндэ выгия́ чинга́рд Юдэнца пал обморибэн пир Юды́тко манера.</verse>
				<verse number="26">Сыкляибны́тка явнэ́ кэ Иа́но и пхэндлэ́ лэ́скэ: “Равви! Одова́ ману́ш, Саво́ сыс ту́са пэ Иорда́но и пал Савэ́стэ ту допхэнэсас, ґа́да, Ёв болэла, и сарэ́ джа́на кэ ёв.”</verse>
				<verse number="27">Иа́но отпхэндя́ и пхэндя́ лэ́нгэ: “Ману́ш нашты́ нисо́ тэ кэрэ́л кокоро́ пэ́стыр, ко́ли на явэ́ла дыно́ лэ́скэ болыбна́стыр.</verse>
				<verse number="28">Тумэ́ кокорэ́ сан якхи́тка Ма́нгэ дро дова́, со мэ пхэндём: ‘Мэ на сом Христо́со, мэ со́мас бичхадо́ анги́л Лэ́стэ’.</verse>
				<verse number="29">Тэрны́ исын ваш Тэрнэскэ, а Тэрнэскиро дру́го (мал), саво́ исын тэрдо́ пашы́л, шунэ́ла лэс и радынэ́лапэ, ке́ли шунэ́ла, со ёв ракирэ́ла. Кадая́ мири́ бахт явдя́ сарэ́са кэ мэ.</verse>
				<verse number="30">Лэ́скэ трэй тэ барьёл, а ма́нгэ тэ тыкнёвав.</verse>
				<verse number="31">Кодова́, Кон явдя́ вучипна́стыр, исын вучэды́р сарэ́ндыр; а кон бия́ндыя пэ пхув исын пхувитко, и ракирэ́ла сыр ману́ш, саво́ дживэ́ла пэ пхув. Кодова́, Кон явдя́ Болыбна́скирэ Раёстыр, исын вучэды́р сарэ́ндыр.</verse>
				<verse number="32">Ёв допхэнэ́ла дова́, со Ёв кокоро́ дыкхця́ и шундя́, а нико́н на приґалёла Лэ́скиро допхэныбэ́н.</verse>
				<verse number="33">Нэ кон приґалёла Лэ́скиро допхэныбэ́н, одова́ допхэнэ́ла, со Дэвэ́л исын чачуно́.</verse>
				<verse number="34">Пал-дова́ со Кодова́, Конэ́с бичхадя́ Дэвэ́л, ракирэ́ла лава́ Дэвлэ́скирэ, пал-дова́ со Дэвэ́л дэ́ла Пэ́скиро Ду́хо (Фа́но) Лэ́скэ би меракиро.</verse>
				<verse number="35">Дадэ́скэ исын дро́го лэ́скиро Чхаво́ и Ёв саро́ отдыя́ дрэ Лэ́скирэ васта́.</verse>
				<verse number="36">Одова́, кон патя́ла дрэ Дэвлэ́скирэ Чхавэ́стэ, лэ́стэ явэ́ла ве́чно джиибэ́н; а кон на патя́ла дрэ Дэвлэ́скирэ Чхавэ́стэ, одова́ на дыкхэ́ла джиибэ́н, а Дэвлэ́скири холы́ явэ́ла пэ лэ́стэ саро́ ве́ко.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">Ису́со уджиндя́, со Фарисе́и шундлэ́, со Лэ́стэ исын буты́р сыкляибны́тка, и со Ёв болэла бутэды́р манушэ́н, сыр Иа́но.</verse>
				<verse number="2">Кокоро́ Ису́со на болдя, Лэ́скирэ сыкляибны́тка кэрдэ́ дава́.</verse>
				<verse number="3">Сыр Ёв уджиндя́ дава́ саро́, тэды мэкця́ Юдэякири пхув и рисия́ палэ дрэ Галиле́я.</verse>
				<verse number="4">И трэбиндя Лэ́скэ тэ джал пир Сама́рия.</verse>
				<verse number="5">Ѓа́да, Ёв явдя́ дрэ Самариякиро фо́ро, саво́ кхардэ́ Сихарь, пашы́л фэ́лда, сави́ дыя́ Яково пэ́скирэ чхавэ́скэ Ёза́скэ.</verse>
				<verse number="6">Одо́й сыс Яковоскири ґаны́нг (колодцо). Ису́со кхиныя дромэ́стыр и бэсця́ тэ откинёл пашы́л ґаны́нг; ґа́да, сыс пашэ́ шов мардэ́ (штунды).</verse>
				<verse number="7">Явдя́ тэ пхэрэл пани́ джувлы́ Самариятыр. ‘Дэ Ма́нгэ тэ пья́в пани́”, – ракирэ́ла Ису́со ла́кэ.</verse>
				<verse number="8">Палдава́ со Лэ́скирэ сыкляибны́тка гинэ́ дро фо́ро тэ кинэн хабэ́н.</verse>
				<verse number="9">Самарянка ракирэ́ла Лэ́скэ: “Сыр? Ту сан Юдо, мангэса ма́ндыр, Самарянкатыр тэ пьес? Рэ́ндо (де́ло) дрэ дова́, со Юды на пинэ́ екхэ кучикатыр Самарянэнца.</verse>
				<verse number="10">Ису́со пхэндя́ дро отпхэныбэ́н ла́кэ: “Ко́ли ту джинэсас, со Дэвэ́л дэ́ла и Кон одова́ исын, Саво́ ракирэ́ла ту́кэ: “Дэ Ма́нгэ тэ пья́в,’ тэды ту кокори мангэсас Лэ́стыр, и Ёв дэ́лас ту́кэ джидо́ пани́.”</verse>
				<verse number="11">Джувлы́ ракирэ́ла Лэ́скэ: “Мро Раё! Ту́тэ нанэ со́са тэ пхэрэс пани́ и ґаны́нг исын хор: Каты́р Ту́кэ тэ лэс джидо́ пани́?”</verse>
				<verse number="12">Ту, хай, на сан барэды́р амарэ́ дадэ́стыр Яковостыр, саво́ дыя́ дая ґаны́нг амэ́нгэ, пия ёв кокоро́, и чхавэ́ лэ́скирэ, и кхэри́тка мурдала́ лэ́скирэ (ското)?”</verse>
				<verse number="13">Ису́со отпхэндя́ ла́кэ: “Одова́, кон пьела дава́ пани́, явэ́ла тэ камэл нэвэ́стыр тэ пьел.</verse>
				<verse number="14">Нэ кон явэ́ла тэ пьел пани́, саво́ Мэ да́ва лэ́скэ, одова́ на явэ́ла тэ камэл тэ пьел саро́ ве́ко; а пани́, саво́ Мэ да́ва лэ́скэ, ячэ́ла андра́л манушэ́стэ ґанынгаса ваш дасаво пани́, саво́ лыджа́ла дро ве́чно джиибэ́н.”</verse>
				<verse number="15">Джувлы́ ракирэ́ла Лэ́скэ: “Раё! Дэ ма́нгэ дасаво пани́, соб (кай) ма́нгэ тэ на явав тэ кама́м буты́р тэ пья́в и тэ на псирав адари́к тэ пхэрав пани́.”</verse>
				<verse number="16">Ису́со ракирэ́ла ла́кэ: “Джа́, кхар пэ́скирэ ромэс и яв адари́к.”</verse>
				<verse number="17">Джувлы́ отпхэндя́ и пхэндя́ Лэ́скэ: “Ма́ндэ нанэ ром.” Ису́со ракирэ́ла ла́кэ: “Чачипэ́н ту пхэндя́н, со ту́тэ нанэ ром;</verse>
				<verse number="18">ту́тэ сыс пандж рома́, а одова́ ману́ш, савэ́са ту какана́ дживэса, ёв исын на ром ту́кэ; дава́ чачипэ́н ту пхэндя́н.”</verse>
				<verse number="19">Джувлы́ ракирэ́ла Лэ́скэ “Раё! Мэ дыкха́ва, со Ту сан проро́ко.</verse>
				<verse number="20">Амарэ́ дада́ мангнэпэ Дэвлэ́скэ пэ дая́ бэ́рга, нэ тумэ́ ракирэ́на, со штэ́то, кай трэй тэ мангэспэ Дэвлэ́скэ, исын дро Ерусалимо.”</verse>
				<verse number="21">Ису́со ракирэ́ла ла́кэ: “Патя Ма́нгэ, джувлы́, со явэ́ла часо (цы́ро), ке́ли на пэ дая́ бэ́рга и на дро Ерусалимо явэ́на тэ мангэ́нпэ Дадэ́скэ.</verse>
				<verse number="22">Тумэ́ на джинэ́на, конэ́скэ тумэ́ мангэ́напэ: нэ амэ джина́са, конэ́скэ мангасапэ, пал-дова́ со зракхибэ́н явэ́ла Юдэндыр.</verse>
				<verse number="23">Нэ явэ́ла, и акана́ явдя́ часо, ке́ли чачунэ́ дэвлы́тка явэ́на тэ дэн паты́в пир ду́хо (фа́но) и чачипэ́н, пал-дова́ со адасавэн дэвлытконэн родэ́ла Пэ́скэ Дэвэ́л Дад.</verse>
				<verse number="24">Дэвэ́л исын ду́хо (фа́но), и кон мангэлапэ Лэ́скэ, трэй тэ мангэ́лпэ, сыр подпхэнэла Лэ́скиро Ду́хо (Фа́но) дро чачипэ́н.”</verse>
				<verse number="25">Джувлы́ ракирэ́ла Лэ́скэ: “Мэ джино́м (джина́в), со явэ́ла Месия, ґа́да, исын Христо́со; ке́ли Ёв явэ́ла, тэды Ёв саро́ роспхэнэ́ла амэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="26">Ису́со ракирэ́ла ла́кэ: “Ѓа́да, Мэ сом Кодова́, Кон ракирэ́ла ту́са.”</verse>
				<verse number="27">Дро дава́ часо (цы́ро) явнэ́ Лэ́скирэ сыкляибны́тка и дивиндлэ́пэ, со Ёв ракирдя́ джувля́са; нэ усае́кх нико́н на пхуця́ Лэ́стыр: “Со Ту пхучэса?” Ци: “Пал со Ту ракирэ́са ла́са?”</verse>
				<verse number="28">Тэды джувлы́ ячкирдя́ пэ́скиро кхоро́ ваш пани́, и гия́ дро фо́ро, и пхэндя́ манушэ́нгэ:</verse>
				<verse number="29">“Джа́н, дыкхэ́н Манушэ́с, Саво́ пхэндя́ ма́нгэ саро́, со мэ кэрдём, ци на Ёв исын Христо́со?”</verse>
				<verse number="30">И ёнэ гинэ́ форо́стыр и гинэ́ кэ Ису́со.</verse>
				<verse number="31">Дро дова́ часо сыкляибны́тка мангнэ́ Лэс, ракири́: “Равви, ха вари-со!”</verse>
				<verse number="32">Нэ Ёв пхэндя́ лэ́нгэ: “Ма́ндэ исын хабэ́н, пал саво́ тумэ́ на джинэ́на.”</verse>
				<verse number="33">Сыкляибны́тка лынэ́ тэ ракирэ́н машки́р пэ́стэ: “Ци могинэ́ла тэ явэ́л, со вари-кон яндя́ Лэ́скэ тэ хал?”</verse>
				<verse number="34">Ису́со ракирэ́ла лэ́нгэ: “Миро хабэ́н исын тэ кэра́в во́ля Одолэскири, Кон бичхадя́ Ман, и тэ кэра́в Лэ́скиро рэ́ндо.</verse>
				<verse number="35">Ци на тумэ́ ракирэ́на, со пир штар чхона́ явэ́ла гивэскиро чхиныбэ́н? Нэ, ґа́да, Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: ґаздэ́н пэ́скирэ якха́ и дыкхэ́н пэ фэ́лды, сыр Ёнэ ячнэ́ парнэ́ кэ счхиныбэн.</verse>
				<verse number="36">Кон чхинэла, лэ́ла плэскирибэн и скэдэ́ла барьякирдо́ (пло́до) дро ве́чно джиибэ́н и одова́, кон сеинэла и чхинэла, явэ́на кхэтанэ́ тэ радынэ́нпэ.</verse>
				<verse number="37">Пал-дова́ со дро дава́ исын чачуно́ пхэныбэ́н: ‘Екх сеинэла, яви́р счхинэла’.</verse>
				<verse number="38">Мэ бичхадём тумэн тэ чхинэн дова́, со тумэ́ на сеиндлэ: яви́р одо́й сеиндлэ, а тумэ́ лэ́на плэскирибэн лэ́нгирэ бутя́тыр.”</verse>
				<verse number="39">Бут ж мануша́ Самариятыр патяндынэ́ дрэ Исусо́стэ пир джувля́киро лав, сави́ роспхэнэлас, со Ёв пхэндя́ ла́кэ саро́, со ёй кэрдя́.</verse>
				<verse number="40">И ке́ли Самаряни явнэ́ кэ Ёв, ёнэ лынэ́ тэ мангэ́н Лэс тэ ячэ́лпэ лэ́ндэ, и Ёв яця́пэ одо́й пэ дуй дывэса́.</verse>
				<verse number="41">Ке́ли Ёв ракирдя́ лэ́нца, бут мануша́ патяндынэ́ дрэ Лэ́стэ пир Лэ́скиро лав.</verse>
				<verse number="42">Ёнэ пхэндлэ́ одолэ́ джувля́кэ: “Какана́ амэ патя́са на екхэ тырэ́ лавэнгэ, со ту амэ́нгэ роспхэндян. Амэ шундя́м кокорэ́ Лэс и джина́са, со Ёв исын чачуно́ свэтоскиро Зракхибнари.”</verse>
				<verse number="43">Пир дуй дывэса́ Ису́со гия́ Пэ́скэ одотхы́р дрэ Галиле́я,</verse>
				<verse number="44">палдава́, со Ёв кокоро́ допхэнэлас, со пророко́с на кутякирэна пэ лэ́скири пхув.</verse>
				<verse number="45">Нэ ке́ли Ёв явдя́ дрэ Галиле́я, Галилеякирэ мануша́ прилынэ́ Лэс илэ́са. Ёнэ кокорэ́ сыс пэ Свэ́нко Патради́ дро Ерусалимо и дыкхнэ́ саро́, со Ёв одо́й кэрдя́ пэ свэ́нко.</verse>
				<verse number="46">Адя́кэ Ису́со нэвэ́стыр явдя́ дрэ Галилеякири Кана́, кай Ёв пане́стыр кэрдя́ мол (вино). Одо́й сыс вари-саво́ крали́скиро ману́ш, савэ́стэ дрэ Капернаумо сыс насвало́ чхаво́.</verse>
				<verse number="47">Ке́ли адава́ ману́ш шундя́, со Ису́со рисия́ Юдэя́тыр дрэ Галиле́я, то ёв явдя́ кэ Ёв и яця́ тэ мангэ́л Лэс, соб (кай) Ёв тэ састякирэл Лэ́скирэ чхавэ́с, саво́ сыс насвало́ кэ мэрибэ́н.</verse>
				<verse number="48">Ису́со пхэндя́ лэ́скэ: “Тумэ́ мануша́ на могинэ́на тэ патя́н, пака тумэ́ дыкхэ́на знаме́нии (ґертыка́) и ди́вы.”</verse>
				<verse number="49">Крали́скирэ-кхэрэ́скиро барыдыро́ ракирэ́ла Лэ́скэ: “Раё Дэ́вла! Яв, пака миро чхаворо́ на мыя́.</verse>
				<verse number="50">Ису́со ракирэ́ла лэ́скэ: “Джа́ кхэрэ́, тыро́ чхаво́ явэ́ла тэ дживэ́л”, и адава́ ману́ш патяндыя Исусо́скирэ лавэнгэ и гия́.</verse>
				<verse number="51">Ёв сыс ишчо (инкэ́) дро дром, Лэ́скирэ писха́рья пирилынэ лэс и пхэндлэ́: “Тыро́ чхаво́ исын джидо́.”</verse>
				<verse number="52">Ёв пхуця́ лэ́ндыр, дро саво́ мардо́ (часо) лэ́скэ яця́ локхэды́р. Ёнэ пхэндлэ́: “Атася́ дро эфта́то (битринэ́нгиро дэ́што) мардо́ хачкирибэ́н пыя́.</verse>
				<verse number="53">И дад уджиндя́, со дава́ сыс дрэ дова́-паць часо, ке́ли Ису́со пхэндя́ лэ́скэ: “Тыро́ чхаво́ явэ́ла тэ дживэ́л”, и ёв кокоро́, и сарэ́ Лэ́скирэ кхэрэ́стыр упатя́ндынэ.</verse>
				<verse number="54">Дава́ сыс яви́р ди́во, саво́ кэрдя́ Ису́со, ке́ли Ёв явдя́ Юдэя́тыр дрэ Галиле́я.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="5">
				<verse number="1">Пало́ саро́ дава́ сыс Юды́тко свэ́нко, и Ису́со гия́ дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="2">Дро Ерусалимо, на́дур Бакритконэ портатыр, сыс вэндэри (прудо), саво́ пир Юды́тко чиб кхарэ́лапэ “Вифезда”, паш сави́ сыс трэ́мо (коридоро) панджинэ прогиибнэнца.</verse>
				<verse number="3">Одо́й сыс паштэ́ бут насвалэ: корорэ́, лангалэ, шукэ́, /ёнэ ужакирэнас панескиро кунипэн/.</verse>
				<verse number="4">Пал-дова́ со Дэвлэ́скиро Янго́ло пир дова́-паць часо джа́лас тэлэ́ и кунякирэлас пани́, и кон англэды́р заджалас дрэ вэндэри́н (прудо), одова́ высастёла, савья́са дукхаса ёв тэ на явэ́л.</verse>
				<verse number="5">Одо́й сыс екх ману́ш, саво́ сыс насвало́ трияндаохто бэрш.</verse>
				<verse number="6">Ису́со дыкхця́ лэс, со ёв сыс пашто́ и джины́, со ёв исын насвало́ адя́кэ ґара́ (длу́гэс), пхуця́ лэ́стыр: “Ци камэ́са ту тэ высастёс?”</verse>
				<verse number="7">Насвало ману́ш отпхэнэ́лас Лэ́скэ: “Раё! Ма́ндэ нанэ ману́ш, саво́ чхувэлас ман дрэ вэндэри́н, сыр пани́ кунякирэлапэ; а ке́ли мэ ява́ва пашылэды́р, тэды вари-кон яви́р змэкэлапэ англэды́р ма́ндыр.”</verse>
				<verse number="8">Ису́со ракирэ́ла лэ́скэ: “Ушты́, лэ пэ́скиро чхуибэ́н и псир.”</verse>
				<verse number="9">Кадава́ ману́ш дрэ дава́-паць моменто высастия, лыя́ пэ́скиро чхуибэ́н и гия́. Адава́ дывэ́с сыс са́вато (субо́та).</verse>
				<verse number="10">Палдава́ Юды ракирдэ́ высастякирдэскэ: “Ададывэ́с исын са́вато; ту́кэ нашты́ тэ лэс чхуибэ́н.”</verse>
				<verse number="11">Ёв отпхэнэ́лас лэ́нгэ: “Одова́, Кон ман высастякирдя́, пхэндя́ ма́нгэ: ‘Лэ пэ́скиро чхуибэ́н и псир’”</verse>
				<verse number="12">Ёнэ пхучнэ́ Лэ́стыр палдава́: “Кон исын Одова́ Ману́ш, Саво́ пхэндя́ ту́кэ: ‘Лэ пэ́скиро чхуибэ́н и псир?’”</verse>
				<verse number="13">Нэ ману́ш, саво́ высастия, на джиндя́ кокоро́, кон Ёв адасаво́ сыс, пал-дова́ со Ису́со сыг гарадыя дро манушэ́нгиро скэдыибэ́н, саво́ сыс пэ дова́ штэ́то.</verse>
				<verse number="14">Коригэды́р (позжэ) Ису́со стрэниндя лэс дрэ Кхангири́ и пхэндя́ лэ́скэ: “Ѓа́да, ту какана́ сан састо́: на грешын буты́р, соб (кай) тэ на кэрэ́лпэ ту́са вари-со фуеды́р.”</verse>
				<verse number="15">Кадава́ ману́ш гия́ кэ Юды и роспхэндя́ лэ́нгэ, со ману́ш, Саво́ высастякирдя́ лэс, исын Ису́со.</verse>
				<verse number="16">И палдава́ Юды ячнэ́ тэ традэ́н Исусо́с пал дова́, ками́ тэ замарэ́н Лэс, со Ёв кэрдя́ дасавэ́ рэ́нды (де́лы) дро са́вато.</verse>
				<verse number="17">Нэ Ису́со отпхэндя́ лэ́нгэ: “Миро Дад кэ какана́ кэрэ́ла лачхэ́ рэ́нды и Мэ адя́кэ-паць кэра́ва.”</verse>
				<verse number="18">Тэды Юды ишчо (инкэ́) бутэды́р лынэ́ тэ родэ́н Лэс, соб (кай) тэ замарэ́н Лэс, пал-дова́, со Ёв фэ́ни на свэнкиндя са́вато, нэ и кхардя́ Дэвлэ́с Пэ́скирэ Дадэ́са, сы́рбы Ёв гиндя Пэс адя́кэ-паць Дэвлэ́са.</verse>
				<verse number="19">Нэ Ису́со пхэндя́ лэ́нгэ: “Чачэс, чачэс, Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: Чхаво́ нисо́ нашты́ тэ кэрэ́л Кокоро́ Пэ́стыр, ко́ли Ёв тэ на дыкхэ́л, со кэрэ́ла Дад, пал-дова́ со дова́, со Дад кэрэ́ла, дова́-паць кэрэ́ла и Чхаво́.</verse>
				<verse number="20">Пал-дова́ со Дадэ́скэ исын дро́го Лэ́скиро Чхаво́ и Ёв сыкавэ́ла Лэ́скэ саро́, со кэрэ́ла Кокоро́; Ёв сыкавэ́ла Лэ́скэ най буты́р рэ́нды далэндыр, со тумэ́ явэ́на тэ дивинэнпэ.</verse>
				<verse number="21">Пал-дова́ со, сыр Болыбна́скиро Дад ґаздэ́ла мулэн и отджидякирэла лэн, адя́кэ-паць и Чхаво́ отджидякирэла одолэ́н, конэ́с исын Лэ́скэ пир ило́.</verse>
				<verse number="22">Дад никонэ́с на сэндинэла, нэ Ёв допатяндыя саро́ сэ́ндо Чхавэ́скэ;</verse>
				<verse number="23">соб (кай) сарэ́ тэ кутякирэн Чхавэ́с, сыр кутякирэна Дадэ́с. Кон на кутякирэла Чхавэ́с, одова́ на кутякирэла и Дадэ́с, Саво́ бичхадя́ Лэс.</verse>
				<verse number="24">Чачэс, чачэс Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: одова́, кон шунэ́ла Миро Лав и патя́ла Кодолэ́скэ, Кон бичхадя́ Ман, лэ́стэ исын ве́чно джиибэ́н и ёв пэ сэ́ндо на явэ́ла, ёв какана́ пиригия мэрибна́стыр дро джиибэ́н.</verse>
				<verse number="25">Чачэс, чачэс Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: явэ́ла часо и ёв акана́ явдя́, ко́ли мулэ́ явэ́на тэ шунэ́н Дэвлэ́скирэ-Чхавэскири зан (глос), и, кон шунэ́ла, отджидёла.</verse>
				<verse number="26">Пал-дова́ со, сыр Дад рикирэ́ла джиибэ́н Кокоро́ дрэ Пэ́стэ, пал-дова́ со Ёв сыс Кокоро́ джиибна́скири ґаны́нг, адя́кэ-паць и Чхавэ́скэ Ёв дыя́ зор тэ рикирэ́л джиибэ́н дрэ Кокорэстэ Пэ́стэ;</verse>
				<verse number="27">и Ёв дыя́ Чхавэ́скэ право тэ сэндинэл, пал-дова́ со Ёв исын Манушэ́скиро Чхаво́.</verse>
				<verse number="28">На дивинэнпэ пэ дава́, пал-дова́ со явэ́ла дасаво часо, дрэ саво́ сарэ́ мулэ́, явэ́на тэ шунэ́н Дэвлэ́скирэ-Чхавэскири зан;</verse>
				<verse number="29">и джа́на яври́ маґилэндыр (кулэ́ндыр): одолэ́, савэ́ кэрдэ́ лачхипэ́н, отджидёна-ваш джиибнытко Кралипэ́н; а одолэ́, савэ́ кэрдэ́ налачхипэн, отджидёна ваш дова́, соб (кай) тэ явэ́н сэндиндлэ.</verse>
				<verse number="30">Мэ нашты́ (на могина́ва) нисо́ тэ кэра́в Кокоро́ Пэ́стыр, Мэ сэндинава адя́кэ, сыр Ма́нгэ исын пхэндло́ тэ сэндинав, и Миро сэ́ндо исын чачуно́, пал-дова́ со Мэ на кэра́ва пир Пэ́скири во́ля, а пир Мирэ́-Дадэ́скири во́ля, Саво́ Ман бичхадя́.</verse>
				<verse number="31">Ко́ли Мэ допхэнава Кокоро́ пал Пэ́стэ, то допхэныбэ́н Миро исын на чачуно́.</verse>
				<verse number="32">Исын Ма́ндэ яви́р якхи́тко (свидетелё), саво́ допхэнэ́ла пал Ма́ндэ, и Мэ джино́м, со саро́, со Ёв ракирэ́ла пал Ма́ндэ, исын чачипэ́н.</verse>
				<verse number="33">Тумэ́ бичхавэнас манушэ́н кэ Иа́но и лэ́скиро допхэныбэ́н исын чачуно́.</verse>
				<verse number="34">Ма́нгэ на трэй манушэ́нгиро допхэныбэ́н, а Мэ ракира́ва ваш дова́, соб (кай) тумэ́ тэ зракхэнпэ.</verse>
				<verse number="35">Иа́но сыс момолы́тко (свети́льнико), саво́ хачолас и дэ́лас яг и тумэ́ вари-саво́ часо радындлэпэ паш лэ́скири яг.</verse>
				<verse number="36">А Ма́ндэ исын допхэныбэ́н барэды́р Ианоскирэстыр; одолэ́ рэ́нды, савэ́ Дад дыя́ Ма́нгэ тэ кэра́в, и савэ́ Мэ кэра́ва, дава́ исын допхэныбэ́н, со бичхадя́ Ман Миро Дад.</verse>
				<verse number="37">Пал Ма́ндэ допхэнэ́ла Кокоро́ Миро Дад, Саво́ бичхадя́ Ман, тумэ́ ние́кхвар на шундлэ́ Лэ́скири зан, и на дыкхнэ́ Лэс</verse>
				<verse number="38">И тумэ́ на ракхэна Лэ́скиро лав дрэ пэ́скирэ илэ, палдова́ со тумэ́ на патя́на Одолэ́скэ, Савэс Ёв бичхадя́.</verse>
				<verse number="39">Тумэ́ сыклякирэ́на миштэ́с Свэ́нто Чхиныбэ́н, пал-дова́ со тумэ́ дэна годы пэскэ думинэ́на, со пир лэ́стэ тумэ́ндэ явэ́ла ве́чно джиибэ́н; а Свэ́нто Чхиныбэ́н допхэнэ́ла пал Ма́ндэ,</verse>
				<verse number="40">нэ тумэ́ усае́кх на камэ́на тэ явэ́н кэ Мэ, соб (кай) тэ явэ́л тумэ́ндэ ве́чно джиибэ́н.</verse>
				<verse number="41">Ма́нгэ на трэй, соб (кай) мануша́ тэ шарэ́н Ман.</verse>
				<verse number="42">Мэ джино́м (джина́в) миштэ́с тумэн, тумэ́ на рикирэ́н сыр Дро́гима Дэвлэ́с дро тумаро́ ило́.</verse>
				<verse number="43">Мэ явдём кэ тумэ́ ваш Мирэ́-Дадэ́скиро лав, и тумэ́ Ман на приґалёна, нэ ке́ли вари-кон яви́р явэ́ла кэ тумэ́ кокоро́ пэ́стыр, тумэ́ приґалёнас лэс.</verse>
				<verse number="44">Сыр тумэ́ могинэ́на тэ упатян, ке́ли тумэ́ прилэ́на манушы́тко шарибэ́н екх екхэстыр, а на родэ́на шарибэ́н екхэ Дэвлэ́стыр?</verse>
				<verse number="45">На́ дэн годы́ пэ́скэ (на́ думинэн), со Мэ ява́ва тэ бангякирав тумэн анги́л Дадэ́стэ: Мо́йза явэ́ла тэ бангякирэл тумэн, пэ савэ́стэ тумэ́ розгинэна.</verse>
				<verse number="46">Ко́ли тумэ́ патянас Мойза́скэ, тумэ́ и Ма́нгэ патянас, пал-дова́ со ёв чхиндя́ пал Ма́ндэ.</verse>
				<verse number="47">Нэ сыр тумэ́ на патя́на долэ́скэ, со чхиндя́ Мо́йза, сыр явэ́на тэ патя́н долэ́скэ, со Мэ ракира́ва тумэ́нгэ?”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="6">
				<verse number="1">Пало́ дава́ Ису́со гия́ пэ яви́р Галилеякирэ ци Тивериадаскирэ-морёскири риг.</verse>
				<verse number="2">И бут мануша́ гинэ́ пал Лэ́стэ, пал-дова́ со ёнэ дыкхнэ́ ди́вы, савэ́ Ёв кэрдя́, ке́ли састякирдя насвалэн.</verse>
				<verse number="3">Ису́со гия́ упрэ́ пэ бэ́рга и одо́й бэсця́ Пэ́скирэ сыкляибнытконэ́нца.</verse>
				<verse number="4">Явэ́лас сы́гэс Юды́тко свэ́нко, Патради́.</verse>
				<verse number="5">Ису́со ґаздыя́ якха́ и дыкхця́, со бут мануша́ джа́на кэ Ёв, ракирэ́ла Филипоскэ: “Кай амэ́нгэ тэ кинас маро́, соб (кай) тэ чалякирас лэн?”</verse>
				<verse number="6">Ёв ракирдя́ дава́ ваш дова́, соб (кай) тэ пропатякирэл Филипос: Ёв кокоро́ джиндя́, со Ёв явэ́ла тэ кэрэ́л.</verse>
				<verse number="7">Филипо отпхэндя́ Лэ́скэ: “Дуй шэла́ динарья на ухты́лла (на́доси) лэ́нгэ пэ маро́, соб (кай) кажнонэ́скэ лэ́ндыр тэ дас пир котэ́р (куско).”</verse>
				<verse number="8">Екх Лэ́скирэ сыкляибнытконэндыр, ґа́да, сыс Ендри (Андреё), пшал Симоноскирэ Пэтрискиро, ракирэ́ла Исусо́скэ:</verse>
				<verse number="9">“Ада́й екхэ раклорэстэ исын пандж ґэрстытка (ячменитка) марэ́ и дуй мачхорэ; нэ со дава́ ваш ада́кицы манушэ́нгэ?”</verse>
				<verse number="10">Ису́со пхэндя́: “Пхэнэ́н лэ́нгэ тэ бэшэ́н.” Дрэ дова́ штэ́то сыс ґэнсто чар. И манушэ́н, савэ́ бэшнэ́ пэ чар, сыс пашэ́ пандж тысёнцы.</verse>
				<verse number="11">Ису́со лыя́ маро́ и парикирдя дрэ мангипэ́н Дэвлэ́скэ, роздыя сыкляибнытконэ́нгэ и сыкляибны́тка дынэ́ манушэ́нгэ, савэ́ сыс бэштэ́, и дова́-паць Ёв кэрдя́ и мачхэнца и дыя́ кажнонэ́скэ, ци бут, кон камдя́.</verse>
				<verse number="12">Ке́ли сарэ́ мануша́ чалынэ, Ису́со пхэндя́ Пэ́скирэ сыкляибнытконэ́нгэ: “Кэдэн котэра́ (куски), савэ́ ячнэ́пэ, соб (кай) нисо́ тэ на хасёл.”</verse>
				<verse number="13">Ёнэ кэдынэ дэшуду́й пхэрдэ́ корзи́ны (кхудэ́) котэрэнца, савэ́ ячнэ́пэ пало́ (после) одолэ́ндэ, кон хая панджэндыр ґэрстытконэ марэндыр.</verse>
				<verse number="14">Мануша́ дыкхнэ́, саво́ ди́во Ёв кэрдя́ и ёнэ пхэндлэ́: “Дава́ исын кодова́ чачуно́ Проро́ко, Савэ́скэ Трэй банго́ тэ явэ́л дро свэ́то.”</verse>
				<verse number="15">Ису́со ґалыя́, со ёнэ камэ́на тэ явэ́н и тэ зачхувэн Лэс зорья́са тэ явэ́л крали́са; Ёв нэвэ́стыр гия́ лэ́ндыр екхджино́ пэ бэ́рга.</verse>
				<verse number="16">Ке́ли явдя́ бэльвэ́ль, Лэ́скирэ сыкляибны́тка гинэ́ кэ мо́рё (дэрья́в).</verse>
				<verse number="17">И ёнэ бэшнэ́ дрэ ба́рка, и традынэ пэ яви́р морёскири риг, дро Капернаумо. Яця́ кало́ (цёмно), а Ису́со на джа́лас кэ ёнэ.</verse>
				<verse number="18">Пхурдэлас зоралы́ балва́л, и мо́рё (дэрья́в) кунинэласпэ.</verse>
				<verse number="19">Ке́ли ёнэ отплывиндлэ (дынэ пли́ма дурэдыр) пэ трин ци штар вэрсты, тэды ёнэ дыкхнэ́, со Ису́со джа́лас пир мо́рё (дэрья́в) кэ ба́рка, и ёнэ страха́дынэ.</verse>
				<verse number="20">Нэ Ёв пхэндя́ лэ́нгэ: “Ѓа́да, Мэ сом, на андыршан”</verse>
				<verse number="21">Ёнэ камлэ́ тэ лэн Лэс дрэ ба́рка, нэ дрэ дова́-паць моменто ба́рка подтрадыя кэ брэ́го, одори́к, карик ёнэ плывиндлэ.</verse>
				<verse number="22">Пэ яви́р дывэ́с мануша́, савэ́ сыс тэрдэ́ пэ доя́ морёскири риг, дыкхнэ́, со одо́й апри́ч екх ба́рка, дрэ сави́ Лэ́скирэ сыкляибны́тка бэшнэ́, яви́р на сыс, и со Ису́со на традыя́ дрэ доя́ ба́рка Лэ́скирэ сыкляибнытконэ́нца, и со Лэ́скирэ сыкляибны́тка традынэ екхджинэ.</verse>
				<verse number="23">Тэды кэ брэ́го подтрадынэ и яви́р барки Тивериадатыр кэ дова́ штэ́то, кай ёнэ ханэ́ маро́, саво́ Ису́со бахтякирдя́ дро Дэвлэ́скиро мангипэ́н.</verse>
				<verse number="24">И ке́ли мануша́ дыкхнэ́, со нанэ ада́й ни Исусо́с, ни Лэ́скирэ сыкляибнытконэ́н, ёнэ бэшнэ́ дрэ барки и традынэ дро Капернаумо тэ родэ́н Лэс.</verse>
				<verse number="25">Ёнэ латхнэ́ Лэс пэ яви́р морёскири риг и пхэндлэ́ Лэ́скэ: “Сыклякирибна́скиро! Ке́ли Ту явдя́н адари́к?”</verse>
				<verse number="26">Ису́со пхэндя́ лэ́нгэ дро отпхэныбэ́н: “Чачэс, Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: тумэ́ родэ́на Ман на палдова́, со дыкхнэ́ ди́вы, а пал-дова́, со тумэ́ ханэ́ маро́ и чалынэ.</verse>
				<verse number="27">На кэрэ́н буты́ пал хабэ́н, саво́ пэ екх мо́ло, а родэ́н дова́ хабэ́н, саво́ явэ́ла дрэ ве́чно джиибэ́н; дава́ хабэ́н камэ́ла Манушэ́скиро Чхаво́ тэ дэл тумэ́нгэ, – пал-дова́ со пэ Лэ́стэ чхудя́ Дэвэ́л Дад Пэ́скири чэргэнори́, со Ёв бахтякирэ́ла дава́.”</verse>
				<verse number="28">Ёнэ пхучнэ́ Лэ́стыр: “Со амэ́нгэ трэй тэ кэра́с ваш дова́, соб (кай) амарэ́ рэ́нды (де́лы) тэ явэ́н лачхэ́ ваш Дэвлэ́скэ?”</verse>
				<verse number="29">Ису́со пхэндя́ лэ́нгэ дро отпхэныбэ́н: “Ѓа́да, исын тумаро́ рэ́ндо ваш Дэвлэ́скэ, соб (кай) тумэ́ тэ патя́н дрэ Одолэ́стэ, Конэ́с Ёв бичхадя́.”</verse>
				<verse number="30">Ёнэ пхучнэ́ Лэ́стыр: “Сави́ ґерты́к (знаме́ниё) Ту сыкавэса амэ́нгэ, соб (кай) амэ́нгэ тэ дыкхас ла и тэ патяс Ту́кэ? Со Ту кэрэ́са?</verse>
				<verse number="31">Амарэ́ дада́ ханэ́ манново кхурми пэ чхучи́ пхув, сыр пал дава́ исын чхиндло́ дро Свэ́нто Чхиныбэ́н: ‘Ёв дыя́ маро́ болыбна́стыр тэ хан.’”</verse>
				<verse number="32">Ису́со пхэндя́ лэ́нгэ: “Чачэс, Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: дава́ исын на Мо́йза (Моисеё) дыя́ маро́ тумэ́нгэ Болыбна́стыр, а Миро Дад дэ́ла тумэ́нгэ чачуно́ маро́ болыбна́стыр.</verse>
				<verse number="33">Пал-дова́ со Дэвлэ́скиро маро́ исын Одова́, Саво́ явэ́ла (джа́ла тэлэ́) болыбна́стыр и дэ́ла джиибэ́н свэтоскэ.”</verse>
				<verse number="34">Тэды ёнэ пхэндлэ́ Лэ́скэ: “Раё Дэ́вла! Дэ амэ́нгэ ўса́ды (сак) дава́ маро́.”</verse>
				<verse number="35">Ису́со пхэндя́ лэ́нгэ: “Мэ кокоро́ сом джиибна́скиро маро́; одова́, кон явэ́ла кэ Мэ, на явэ́ла ние́кхвар бокхало, и одова́, кон патя́ла дрэ Ма́ндэ, ние́кхвар на явэ́ла тэ камэл тэ пьел.</verse>
				<verse number="36">Нэ сыр Мэ ракирдём, со тумэ́ дыкхнэ́ Ман, и усае́кх тумэ́ на патя́на.</verse>
				<verse number="37">Саро́, со дэ́ла Ма́нгэ Дад, явэ́ла кэ Мэ, и одолэ́с, кон кэ Мэ явэ́ла, Мэ на традава яври́.</verse>
				<verse number="38">Пал-дова́ со Мэ явдём болыбна́стыр на ваш дава́, соб (кай) тэ кэра́в дова́, со Мэ кокоро́ кама́м, нэ, соб (кай) тэ кэра́в пир Мирэ́-Дадэ́скири во́ля, Саво́ бичхадя́ Ман.</verse>
				<verse number="39">А во́ля Мирэ́ Дадэ́скири, Саво́ бичхадя́ Ман, исын дасави́, соб (кай) нисо́ одолэ́стыр, со Ёв дыя́ Ма́нгэ тэ на хасякира́в, нэ саро́ дова́ тэ отджидякирав дро палатуно́ (последнё) дывэ́с.</verse>
				<verse number="40">А во́ля Мирэ́ Дадэ́скири, Кон бичхадя́ Ман, исын дасави́, соб (кай) кажно, кон дыкхэ́ла Чхавэ́с и патя́ла дрэ Лэ́стэ, тэ явэ́л лэ́стэ ве́чно джиибэ́н; и Мэ лэс отджидякирава дро палатуно́ (последнё) дывэ́с.”</verse>
				<verse number="41">Э Юды ракирдэ́ холямэс пэ Лэ́стэ пал дова́, со Ёв пхэндя́: “Мэ сом маро́, саво́ явдя́ болыбна́стыр.”</verse>
				<verse number="42">Ёнэ ракирдэ́: “Ци дава́ Ису́со исын чхаво́ Ёзаскиро (Иосифоскиро), Савэскирэс Дадэ́с и Да амэ джина́са? Сыр Ёв могинэ́ла тэ ракирэ́л: “Мэ явдем болыбна́стыр?”</verse>
				<verse number="43">Ису́со пхэндя́ лэ́нгэ дро отпхэныбэ́н: “На ракирэ́н холямэс машки́р пэ́стэ.</verse>
				<verse number="44">Нико́н на могинэ́ла тэ явэ́л кэ Мэ, ко́ли на притэрдэла лэс кэ Пэ Дад, Саво́ бичхадя́ Ман; и Мэ отджидякирава лэс дро палатуно́ дывэ́с.</verse>
				<verse number="45">Акэ, исын чхиндло́: ‘Явэ́на сарэ́ сыклякирдэ́ Дэвлэ́стыр’. Кажно, кон шундя́ Дадэ́с и сыклыя Лэ́стыр, явэ́ла кэ Мэ;</verse>
				<verse number="46">нико́н и на дыкхця́ Дадэ́с, апри́ч Одолэ́стэ, Кон явдя́ Дэвлэ́стыр, екх Ёв дыкхця́ Дадэ́с.</verse>
				<verse number="47">Чачэс, чачэс Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: одова́, кон патя́ла дрэ Ма́ндэ, кодолэ́скэ дэ́лапэ ве́чно джиибэ́н’.</verse>
				<verse number="48">Мэ сом джиибна́скиро маро́.</verse>
				<verse number="49">Маро, саво́ явэ́ла болыбна́стыр, исын дасаво, со кон ха́ла лэс, одова́ на мэрэ́ла.</verse>
				<verse number="50">Тумарэ́ дада́ ханэ́ кхурми пэ чхучи́ пхув и мынэ́.</verse>
				<verse number="51">Мэ сом джидо́ маро́, саво́ явдя́ болыбна́стыр; кон явэ́ла тэ хал Миро маро́, одолэ́ манушэ́скэ дэ́лапэ ве́чно джиибэ́н; маро́, саво́ Мэ да́ва, исын Мири́ лоч (маса́), савэ́ Мэ отда́ва, соб (кай) свэ́то тэ дживэ́л.”</verse>
				<verse number="52">Тэды Юды ячнэ́ тэ чингардэнпэ машки́р пэ́стэ, и ёнэ ракирдэ́: “Сыр да Ёв могинэ́ла тэ дэл тэ хас амэ́нгэ Лэ́скири лоч (плоть)?”</verse>
				<verse number="53">Ису́со пхэндя́ лэ́нгэ: “Чачэс, чачэс Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: ко́ли тумэ́ на явэ́на тэ хан Манушэ́скирэ-Чхавэскири лоч и на явэ́на тэ пьен Лэ́скиро рат, тэды тумэ́ндэ на явэ́ла джиибэ́н дрэ пэ́стэ.</verse>
				<verse number="54">Одова́, кон ха́ла Мири́ Лоч и пьела Миро Рат, одолэ́скэ дэ́лапэ ве́чно джиибэ́н, и Мэ отджидякирава лэс дро палатуно́ дывэ́с;</verse>
				<verse number="55">пал-дова́ со Лоч Мири́ исын чачуно́ хабэ́н, и Рат Миро исын чачуно́ пибэ́н;</verse>
				<verse number="56">кон ха́ла Мири́ Лоч и пьела Миро Рат, одова́ дживэ́ла дрэ Ма́ндэ, и Мэ ячавапэ дрэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="57">Адя́кэ-паць, сыр Джидо́ Дэвэ́л Дад бичхадя́ Ман, и Мэ джива́ва пал Дадэ́стэ, адя́кэ-паць и одова́, кон ха́ла Мири́ лоч, явэ́ла тэ дживэ́л пал Ма́ндэ.</verse>
				<verse number="58">Кадава́ исын маро́, саво́ явдя́ болыбна́стыр, ёв исын на дасаво, сыр маро́, саво́ ханэ́ тумарэ́ дада́ и мынэ́: нэ одова́, кон ха́ла дава́ маро́, явэ́ла тэ дживэ́л ве́чнэс.”</verse>
				<verse number="59">Дава́ Ёв ракирдя́ дрэ синагога, ке́ли сыклякирдя́ дро Капернаумо.</verse>
				<verse number="60">Бут Лэ́скирэ сыкляибнытконэндыр, сыр шундлэ́ Лэс, ракирдэ́: “Саво́ пхаро́ исын сыклякирибэ́н! Кон могинэ́ла дава́ тэ шунэ́л?”</verse>
				<verse number="61">Ису́со джиндя́, со Лэ́скирэ лава́ холякирдэ сыкляибнытконэ́н, и Ёв пхэндя́ лэ́нгэ: “Ци дава́ зачхувэла тумэн тэ мэкэ́н Ман?”</verse>
				<verse number="62">Нэ со явэ́ла, ке́ли тумэ́ явэ́на тэ дыкхэ́н, сыр Чхаво́ Манушэ́скиро ґаздэ́лапэ одори́к, кай Ёв сыс англэды́р?</verse>
				<verse number="63">Ду́хо (Фа́но) дэ́ла джиибэ́н, а дро манушы́тко лоч (плоть) нанэ ни сави́ зор. Лава́, савэ́ Мэ ракира́ва тумэ́нгэ, исын ду́хо (фа́но) и джиибэ́н.</verse>
				<verse number="64">Нэ исын машки́р тумэ́ндэ и адасавэ́, савэ́ на патя́на.” Пал-дова́ со Ису́со джиндя́ англэды́р, кон дрэ Лэ́стэ на патя́ла и кон бикнэла Лэс.</verse>
				<verse number="65">И Ёв ракирдя́: “Ваш дава́ и Мэ ракира́ва тумэ́нгэ, со нико́н на явэ́ла кэ Мэ, ко́ли дава́ на явэ́ла дыно́ лэ́скэ Мирэ́ Дадэ́стыр.”</verse>
				<verse number="66">Пал дава́ бут Лэ́скирэ сыкляибны́тка мэкнэ́ Лэс и ёнэ буты́р на псирдэ́ Лэ́са.</verse>
				<verse number="67">Тэды Ису́со пхэндя́ дэшудуенгэ: “Ци на камэ́на и тумэ́ тэ джа́н пэ́скэ?”</verse>
				<verse number="68">Си́моно Пэ́три Лэ́скэ отпхэндя́: “Раё Дэ́вла! Кэ кон амэ́нгэ тэ джас? Ту́тэ исын лава́, савэ́ дэ́на ве́чно джиибэ́н.</verse>
				<verse number="69">Амэ акана́ джина́са и патя́са, со Ту сан Христо́со, Свэ́нто Дэвлэ́скиро Чхаво́.”</verse>
				<verse number="70">Ису́со отпхэндя́ лэ́нгэ: “Ци на Мэ выкэдыём дэшудуен тумэн, нэ екх тумэ́ндыр исын на́лачхо.”</verse>
				<verse number="71">Ёв ракирдя́ пал Юдастэ, Симоноскирэ-Искариотоскирэ чхавэ́стэ, саво́ сыс екх дэшудуендыр, пал-дова́, со ёв кэдэласпэ тэ бикнэл Лэс.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="7">
				<verse number="1">Пало́ дава́ Ису́со псирдя́ пир Галиле́я, нэ Ёв на камдя́ тэ джал дрэ Юдэ́я, пал-дова́ со Юды родынэ тэ замарэ́н Лэс.</verse>
				<verse number="2">Джа́лас Юды́тко Свэ́нко, ке́ли ёнэ чхувэ́нас бу́ды (кушчы).</verse>
				<verse number="3">Лэ́скирэ пша́ла пхэндлэ́ Лэ́скэ: “Джа́ далэ́ штэто́стыр и джа́ дрэ Юдэя, соб (кай) и Тырэ́ сыкляибны́тка тэ дыкхэ́н рэ́нды, савэ́ Ту кэрэ́са;</verse>
				<verse number="4">пал-дова́ со нико́н на ґаравэла пэ́скирэ рэ́нды, кажно камэ́ла, соб (кай) мануша́ тэ джинэ́н пал лэ́стэ; ко́ли Ту кэрэ́са дасавэ́ рэ́нды, адя́кэ мэк саро́ свэ́то тэ джинэ́л пал Ту́тэ”</verse>
				<verse number="5">(Пал-дова́ со Лэ́скирэ пша́ла адя́кэ-паць на патяндынэ́ дрэ Лэ́стэ).</verse>
				<verse number="6">Ису́со пэ дава́ пхэндя́ лэ́нгэ: “Миро часо ишчо (инкэ́) на явдя́, нэ ваш тумэ́нгэ кажно часо подджа́ла.</verse>
				<verse number="7">Свэ́то на могинэ́ла тэ бидыкхэл тумэн (тэ ненавидинэл), а свэ́то бидыкхэла Ман, пал-дова́ со Мэ допхэнава пал лэ́стэ, со лэ́скирэ рэ́нды исын налачхэ́.</verse>
				<verse number="8">Тумэ́ джа́н пэ дава́ свэ́нко, нэ Мэ пэ свэ́нко на джа́ва, пал-дова́ со Миро часо ишчо (инкэ́) на явдя́.”</verse>
				<verse number="9">Адя́кэ пхэни́ лэ́нгэ, Ису́со яця́пэ дрэ Галиле́я.</verse>
				<verse number="10">Нэ пало́ дава́, сыр Лэ́скирэ пша́ла гинэ́ пэ свэ́нко, тэды и Ёв гия́ одори́к, нэ на бицялэс, а адя́кэ, сы́рбы чораханэ́с.</verse>
				<verse number="11">Юды родэнас Лэс пэ свэ́нко и пхучэнас: “Кай исын адава́ ману́ш.”</verse>
				<verse number="12">Бут чингарда́ сыс пал Лэ́стэ машки́р манушэ́ндэ: “Ёв исын лачхо́ ману́ш,” – ракирдэ́ екх, а яви́р ракирдэ́: “Ёв хохавэла манушэ́н.”</verse>
				<verse number="13">Нэ нико́н на ракирдя́ пал Лэ́стэ маму́й, пал-дова́ со дара́ндынэ Юдэ́нгирэ рандыр.</verse>
				<verse number="14">Нэ дро машкира́л свэ́нко Ису́со гия́ андрэ́ Кхангири́ и яця́ тэ сыклякирэ́л.</verse>
				<verse number="15">Юды дивиндлэ́пэ, ракири́: “Каты́р Ёв джинэ́ла Свэ́нто Чхиныбэ́н, ко́ли Ёв никай на сыклыя?”</verse>
				<verse number="16">Ису́со пхэндя́ лэ́нгэ: “Миро сыклякирибэ́н исын на Ма́ндыр, нэ исын Одолэ́стыр, Кон бичхадя́ Ман.</verse>
				<verse number="17">Кон камэ́ла тэ кэрэ́л Лэ́скири во́ля, одова́ явэ́ла тэ джинэ́л пал дава́ сыклякирибэ́н, ци ёв исын Дэвлэ́стыр, ци Мэ ракира́ва Кокоро́ Пэ́стыр.</verse>
				<verse number="18">Одова́, саво́ ракирэ́ла кокоро́ пэ́стыр, мангэ́ла пэ́скэ сла́ва; нэ кон родэ́ла сла́ва Одолэ́скэ, кон бичхадя́ Лэс, Одова́ сын чачуно́, и хохаибэ́н нанэ дрэ Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="19">Ци Мо́йза на дыя́ тумэ́нгэ Зако́но? И нико́н тумэ́ндыр на кэрэ́ла пир Зако́но. Пал со ж тумэ́ камэ́на тэ мулякирэ́н Ман?”</verse>
				<verse number="20">Мануша́ пхэндлэ́ дро отпхэныбэ́н: “Ци дава́ на́лачхо Ду́хо (Фа́но) исын дрэ Ту́тэ? Кон камэ́ла тэ мулякирэ́л Тут?”</verse>
				<verse number="21">Ису́со ракири́ дурэды́р, пхэндя́ лэ́нгэ: “Мэ кэрдём екх рэ́ндо, и сарэ́ тумэ́ дивинэнапэ.</verse>
				<verse number="22">Мо́йза ж тумэ́нгэ пхэндя́ тэ обчхинэн чхавэ́н (чачо́, дава́ на Мойзастыр явдя́, а дадэндыр), и дро са́вато (субо́та) тумэ́ обчхинэна манушэ́с.</verse>
				<verse number="23">Ко́ли дро са́вато тумэ́ обчхинэна манушэ́с, соб (кай) тэ на явэ́л парудо Мойза́скиро Зако́но, со́скэ ж тумэ́ холясона пэ Ма́ндэ, пал-дова́, со Мэ екхэ манушэ́с высастякирдём дро са́вато?</verse>
				<verse number="24">На сэндинэ́н манушэ́с пир муй, а сэндинэ́н чачунэ́ сэндоса.”</verse>
				<verse number="25">Ада́й вари-савэ́ мануша́ Ерусалимо́стыр лынэ́ тэ ракирэ́н: “Ци Адава́ исын Ману́ш, Савэс родэ́на тэ замарэ́н?</verse>
				<verse number="26">Ѓа́да, Ёв ракирэ́ла муршканэ́с, и нико́н на ракирэ́ла Лэ́скэ ничы́. Ци на уґалынэ барыдыра́, со Ёв исын чачуно́ Христо́со?</verse>
				<verse number="27">Нэ амэ джина́са пал адалэ́ манушэ́стэ, каты́р Ёв исын. Нэ ке́ли явэ́ла Христо́со, нико́н на явэ́ла тэ джинэ́л, каты́р Ёв явдя́.”</verse>
				<verse number="28">Тэды Ису́со, сыклякири дрэ Кхангири́, пхэндя́ зоралэ́ заня́са: “И тумэ́ джинэ́на Ман и тумэ́ джинэ́на, каты́р Мэ сом; и Мэ явдём на Кокоро́ Пэ́стыр. Нэ Одова́, Кон бичхадя́ Ман, исын чачуно́, Савэс тумэ́ на джинэ́на.</verse>
				<verse number="29">Нэ Мэ джино́м Лэс, пал-дова́ со Мэ явдём Лэ́стыр, и Ёв бичхадя́ Ман.”</verse>
				<verse number="30">И ёнэ камлэ́ Лэс тэ ухтылэ́н, нэ нико́н на чиладя́ Лэс вастэ́са, пал-дова́ со Лэ́скиро часо на явдя́.</verse>
				<verse number="31">Бут манушэ́ндыр упатя́ндынэ дрэ Лэ́стэ и ракирдэ́: “Ке́ли явэ́ла Христо́со, нау́што Ёв кэрэ́ла буты́р ди́вы, сыр Адава́ Ману́ш кэрдя́?</verse>
				<verse number="32">Фарисе́и шундлэ́, со мануша́ ракирдэ́ холя́са машки́р пэ́стэ пал Исусо́стэ, и бичхадэ́ Кхангирья́кирэ стрэгарьен (стражникэн), соб (кай) тэ ухтылэ́н Лэс.</verse>
				<verse number="33">Нэ Ису́со: “Ишчо нагара яця́пэ Ма́нгэ тэ явав тумэ́нца, и Мэ джа́ва кэ Одова́ пхэндя́, Кон бичхадя́ Ман.</verse>
				<verse number="34">Тумэ́ явэ́на тэ родэ́н Ман, и на латхэ́на; и кай Мэ ява́ва, одори́к тумэ́ на могинэ́на тэ явэ́н.”</verse>
				<verse number="35">Тэды Юды лынэ́ тэ ракирэ́н машки́р пэ́стэ: “Карик да Ёв камэ́ла тэ джал адя́кэ, со амэ на латхаса Лэс? Ци на камэ́ла Ёв тэ джал пэ Элинэнгиро штэ́то и тэ сыклякирэ́л Елинэн (Грекэ́н / Баламэ́н)?</verse>
				<verse number="36">Со значынэна далэ́ лава́, савэ́ Ёв пхэндя́: “Тумэ́ явэ́на тэ родэ́н Ман, и на латхэ́на: и кай Мэ ява́ва, одори́к тумэ́ на могинэ́на тэ явэ́н.”</verse>
				<verse number="37">Дро палатуно́ (последнё) и са́мо главно свэнкитко дывэ́с, Ису́со тэрдия́ и пхэндя́ зоралэ́ заня́са: “Одова́, кон камэ́ла тэ пьел, мэк тэ явэ́л кэ Мэ.</verse>
				<verse number="38">Кон патя́ла дрэ Ма́ндэ, – сыр исын пхэндло́ дро Свэ́нто Чхиныбэ́н, – ‘Лэ́скирэ илэ́стыр явэ́на тэ тхадэн рэ́ки (лэня́) джидэ́ пане́са.’”</verse>
				<verse number="39">Ису́со адя́кэ ракирдя́ пал Ду́хо (Фа́но), саво́ явэ́ла тэ одолэ́ндэ, кон явэ́ла тэ патял дрэ Лэ́стэ; пал-дова́ со на сыс пэ лэ́ндэ Свэ́нто Ду́хо (Фа́но), пал-дова́ со Ису́со ишчо (инкэ́) на сыс славиндло.</verse>
				<verse number="40">Бут манушэ́ндыр, савэ́ шундлэ́ Лэ́скирэ лава́, ракирдэ́: “Ёв исын чачуно́ Проро́ко.”</verse>
				<verse number="41">Яви́р ракирдэ́: “Дава́ исын Христо́со”, нэ вари-савэ́ ракирдэ́: “Нау́што Галилеятыр явэ́ла Христо́со?</verse>
				<verse number="42">Ци на пхэндло́ дрэ Свэ́нто Чхиныбэ́н, со Христо́со явэ́ла Давидо́скирэ родо́стыр, и со Ёв бияндёла дро фо́ро Вифлее́мо, одолэ́ штэто́стыр, каты́р сыс Дави́до?”</verse>
				<verse number="43">Адя́кэ выгия́ пал Лэ́стэ кошыбэ́н машки́р манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="44">Вари-савэ́ лэ́ндыр камлэ́ тэ ухтылэ́н Лэс; нэ нико́н Лэс на чиладя́.</verse>
				<verse number="45">Адя́кэ Кхангирья́кирэ стрэгарья рисинэ́ кэ раша́нгирэ барыдыра́ и Фарисе́и, и адалэ́ пхучнэ́ лэ́ндыр: “Со́скэ тумэ́ на яндлэ́ Лэс?”</verse>
				<verse number="46">Э стрэгарья отпхэндлэ́ адя́кэ: “Адава́ ману́ш адя́кэ ракирдя́, со нико́н ние́кхвар на ракирдя́.”</verse>
				<verse number="47">Фарисе́и пхэндлэ́ лэ́нгэ: “Со ж и тумэн Ёв залыджия́ дро блэ́ндо?</verse>
				<verse number="48">Ци упатяндыя дрэ Лэ́стэ вари-кон тхэмэ́скирэ барыдырэндыр ци Фарисеендыр?</verse>
				<verse number="49">Екх адалэ́ мануша́, савэ́ на роскэдэнапэ дро Зако́но, Дэвэ́л прокошэла лэн.”</verse>
				<verse number="50">Никадимо, саво́ явэ́лас кэ Ёв раты́, сыс екх лэ́ндыр и ракирэ́ла лэ́нгэ:</verse>
				<verse number="51">“Ци сэндинэла амаро́ Зако́но манушэ́с, ко́ли англэды́р на вышунэна лэс и на уджинэна, со ёв кэрдя́?”</verse>
				<verse number="52">Пэ дава́ пхэндлэ́ лэ́скэ: “Ци на сан и ту Галилиятыр? Роздыкх и ту кокоро́ ґалёса, со проро́ко на могинэ́ла тэ явэ́л Галилеятыр.”</verse>
				<verse number="53">И сарэ́ ёнэ гинэ́ пэ́скэ пир кхэра́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="8">
				<verse number="1">Ису́со гия́ пэ Оливи́тко бэ́рга.</verse>
				<verse number="2">И пэ зло́ко Ёв явдя́ дрэ Кхангири́, и сарэ́ мануша́ гинэ́ кэ Ёв; и Ёв бэсця́ и сыклякирдя́ лэн.</verse>
				<verse number="3">Лылвари́тка и Фарисе́и яндлэ́ кэ Ёв джувля́, савья́ ухтылдэ́ дро биладжаипэ́н, чхудэ́ ла анги́л сарэ́ндэ,</verse>
				<verse number="4">и пхэндлэ́ Лэ́скэ: “Сыклякирибна́скиро! Адая джувлы́ исын ухтылды дро биладжаипэ́н; ке́ли ёй кэрдя́ ладжаипэ́н пэ́скирэ ромэскэ.</verse>
				<verse number="5">Мо́йза дрэ Зако́но припхэнэлас амэ́нгэ, соб (кай) амэ тэ замарас джувле́н барэ́нца; нэ со Ту пхэнэ́са?”</verse>
				<verse number="6">Ёнэ ракирдэ́ адя́кэ, соб (кай) тэ пропатякирэн Лэс, соб (кай) тэ латхэ́н вари-со тэ бангякирэн Лэс. Нэ Ису́со бандия кэ пхув, чхиндя́ ангуштэса пэ пхув?</verse>
				<verse number="7">Ке́ли нэвэ́стыр Ёнэ пхучэнас Лэ́стыр, Ёв ґаздыя́ шэро́, пхэндя́ лэ́нгэ: “Кон тумэ́ндыр ние́кхвар на кэрдя́ грэ́хо, чхурдэ пэ́рво пэ ла́тэ бар.”</verse>
				<verse number="8">И нэвэ́стыр Ёв бандия тэлэ́ и чхинэлас пэ пхув.</verse>
				<verse number="9">И ке́ли ёнэ шундлэ́ дава́, ёнэ лынэ́ тэ розджанпэ екх пал екхэ́стэ, англэды́р гинэ́ пхурыдыра́; и яця́пэ екх Ису́со и джувлы́, сави́ сыс тэрды машкира́л.</verse>
				<verse number="10">Ису́со ґаздыя́ шэро́, и Ёв ни конэ́с на дыкхця́ апри́ч джувля́тэ; Ёв пхуця́ ла́тыр: “Джувлие! Кай исын ёнэ сарэ́? Нико́н на сэндиндя тут?”</verse>
				<verse number="11">Ёй отпхэндя́: “Нико́н, Раё!” Ису́со пхэндя́ ла́кэ: “И Мэ тут на сэндинава; джа́ и на кэр грэ́хи буты́р.”</verse>
				<verse number="12">Нэвэ́стыр Ису́со ракирдя́ манушэ́нца и пхэндя́ лэ́нгэ: “Мэ сом дуд дро дава́ свэ́то: одова́, кон джа́ла пал Ма́ндэ, на явэ́ла тэ псирэ́л дро калыпэ́н, а явэ́ла лэ́стэ джиибна́скиро дуд.”</verse>
				<verse number="13">Тэды Фарисе́и пхэндлэ́ Лэ́скэ: “Ту Кокоро́ пал Пэ́стэ допхэнэса, и допхэныбэ́н Тыро́ исын на чачуно́.”</verse>
				<verse number="14">Ису́со отпхэндя́ лэ́нгэ: “Ко́ли Мэ Кокоро́ пал Пэ́стэ допхэнава, то Мирэ́ лава́ исын чачунэ́, пал-дова́ со Мэ джино́м, каты́р Мэ явдём и карик Мэ джа́ва; а тумэ́ на джинэ́на, каты́р Мэ явдём и карик Мэ джа́ва.</verse>
				<verse number="15">Тумэ́ сэндинэна пир дова́, со тумэ́ дыкхэ́на дрэ манушэ́стэ, нэ Мэ на сэндинава никонэ́с.</verse>
				<verse number="16">А ко́ли Мэ и сэндинава, Миро сэ́ндо исын чачуно́, пал-дова́ со Мэ на сом екхджино́; Ма́нца исын Миро Дад, Саво́ бичхадя́ Ман.</verse>
				<verse number="17">Нэ и дро тумаро́ Зако́но исын чхиндло́, со дуенгирэ-манушэ́нгиро допхэныбэ́н исын чачуно́:</verse>
				<verse number="18">Мэ Кокоро́ допхэнава пал Пэ́стэ, и допхэнэ́ла пал Ма́ндэ Дад, Саво́ бичхадя́ Ман.”</verse>
				<verse number="19">Тэды пхучнэ́ ёнэ: “Кай исын Тыро́ Дад?” Ису́со отпхэндя́: “Тумэ́ на джинэ́на ни Ман, ни Мирэ́ Дадэ́с; ко́ли тумэ́ тэ джинэ́н Ман, тэды тумэ́ и джинэнас Мирэ́ Дадэ́с.”</verse>
				<verse number="20">Кадалэ́ лава́ Ису́со ракирдя́ пашы́л Кхангирья́кири пиралы́ (тыкнори́), ке́ли Ёв сыклякирдя́ дрэ Кхангири́; и нико́н Лэс на чиладя́, пал-дова́ со Лэ́скиро часо на явдя́.</verse>
				<verse number="21">Ёв нэвэ́стыр пхэндя́ лэ́нгэ: “Мэ джа́ва, и тумэ́ явэ́на тэ родэ́н Ман, и мэрэ́на дрэ тумаро́ грэ́хо; карик Мэ джа́ва, одори́к тумэ́ на могинэ́на тэ явэ́н.”</verse>
				<verse number="22">Палдава́ Юды ракирдэ́: “Ёв со, ци на камэ́ла Кокоро́ Пэс тэ замарэ́л, со ракирэ́ла: ‘Карик Мэ джа́ва, тумэ́нгэ одори́к нашты́ тэ явэ́н?’”</verse>
				<verse number="23">Ёв пхэндя́ лэ́нгэ: “Тумэ́ сан далэ́ свэто́стыр, саво́ исын тэла́л; Мэ сом вучипна́стыр; тумэ́ сан далэ́ свэто́стыр, Мэ на сом далэ́ свэто́стыр;</verse>
				<verse number="24">палдова́ Мэ и пхэндём тумэ́нгэ, со тумэ́ мэрэ́на дрэ тумарэ́ грэ́хи; ко́ли тумэ́ на упатяна, со дава́ сом Мэ, то тумэ́ сарэ́ мэрэ́на дрэ грэ́хи!”</verse>
				<verse number="25">Тэды пхэндлэ́ Лэ́скэ: “Кон Ту сан? Ису́со пхэндя́ лэ́нгэ: “Одова́, Конэса Мэ ўса́ды (сак) сом, сыр Мэ пхэндём англыпна́стыр;</verse>
				<verse number="26">Мэ бут могина́ва тэ ракира́в пал тумэ́ндэ и тэ сэндинав тумэн; нэ Одова́, Кон бичхадя́ Ман, исын чачуно́ и дова́, со Мэ шундём Лэ́стыр, Мэ ракира́ва свэтоскэ.”</verse>
				<verse number="27">Ёнэ на ґалынэ́, со Ёв ракирдя́ лэ́нгэ пал Дадэ́стэ.</verse>
				<verse number="28">Адя́кэ Ису́со пхэндя́ лэ́нгэ: “Ке́ли ґаздэ́на Чхавэ́с Манушэскирэс, тэды тумэ́ уґалёна, со дава́ сом Мэ, и со Мэ нисо́ на кэра́ва Пэ́стыр; нэ, сыр сыклякирдя́ Ман Миро Дад, адя́кэ и Мэ ракира́ва.</verse>
				<verse number="29">Кон бичхадя́ Ман, исын Ма́нца; Дад на ячкирдя́ Ман екхэ́с, пал-дова́ со Мэ ўса́ды (сак) кэра́ва дова́, со Лэ́скэ исын лахчо.”</verse>
				<verse number="30">Ке́ли Ёв ракирдя́ дава́, бут мануша́ упатя́ндынэ дрэ Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="31">Тэды Ису́со пхэндя́ одолэ́ Юдэ́нгэ, савэ́ упатя́ндынэ дрэ Лэ́стэ: “Ко́ли тумэ́ндэ явэ́ла Миро Лав дрэ пэ́стэ, тумэ́, чачэс, сан Мирэ́ сыкляибны́тка;</verse>
				<verse number="32">и тумэ́ уджинэна чачипэ́н, и чачипэ́н кэрэ́ла тумэн вольнонэнца.</verse>
				<verse number="33">Ёнэ Лэ́скэ отпхэндлэ́: “Амэ сам Авраамо́скирэ родо́стыр и ние́кхвар никонэ́скэ на са́мас слу́ги (дына́рья); сыр Ту ракирэ́са дава́, со амэ ячаса вольна?”</verse>
				<verse number="34">Ису́со отпхэндя́ лэ́нгэ: “Чачэс, чачэс, Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: кажно, кон кэрэ́ла грэ́хо, одова́ кокоро́ исын дына́ри грэхоскэ.</verse>
				<verse number="35">Нэ дына́ри на саро́ часо явэ́ла тэ дживэ́л дро кхэр; а чхаво́ дживэ́ла ве́чнэс.</verse>
				<verse number="36">Ко́ли Чхаво́ кэрэ́ла тумэн вольнонэнца, тэды, чачэс, тумэ́ явэ́на вольна.</verse>
				<verse number="37">Мэ джино́м (джина́в), со тумэ́ сан Авраамо́скирэ родо́стыр: и усае́кх тумэ́ родэ́на Ман тэ замарэ́н, пал-дова́ со Миро лав на яця́пэ дро тумаро́ ило́.</verse>
				<verse number="38">Мэ ракира́ва тумэ́нгэ дова́, со Мэ дыкхцём Мирэ́ Дадэ́стэ: нэ тумэ́ кэрэ́на дова́, со тумэ́ дыкхнэ́ пэ́скирэ дадэ́стэ.”</verse>
				<verse number="39">Ёнэ пхэндлэ́ Лэ́скэ дро отпхэныбэ́н: “Амаро́ дад исын Авраа́мо.” Ису́со ракирэ́ла лэ́нгэ: “Ко́ли тумэ́ тэ явэ́н Авраамо́скирэ чхавэ́, тэды тумэ́ кэрэ́нас Авраамо́скирэ рэ́нды;</verse>
				<verse number="40">нэ какана́ тумэ́ родэ́на тэ замарэ́н Ман, Манушэ́с, Саво́ пхэндя́ тумэ́нгэ чачипэ́н, Саво́ Мэ шундём Дэвлэ́стыр; Авраа́мо на кэрдя́ дава́.</verse>
				<verse number="41">Тумэ́ кэрэ́на дова́, со кэрдя́ тумаро́ дад.” Ёнэ пхэндлэ́ Лэ́скэ: “Амэ на бияндыям блэндостыр; амэ́ндэ исын екх Дад: Дэвэ́л.”</verse>
				<verse number="42">Ису́со пхэндя́ лэ́нгэ: “Ко́ли Дэвэ́л тэ явэ́л тумаро́ Дад, тэды тумэ́нгэ явавас бы дро́го Мэ, пал-дова́ со Мэ и явдём Дэвлэ́стыр и Мэ явдём на Кокоро́ Пэ́стыр, нэ Ёв Ман бичхадя́.</verse>
				<verse number="43">Со́скэ тумэ́ на ґалёна Миро ракирибэ́н? Пал-дова́ со тумэ́ на могинэ́на тэ шунэ́н Миро лав.</verse>
				<verse number="44">Тумаро дад исын на́лачхо и тумэ́ камэ́на тэ кэрэ́н пир тумарэ́-дадэ́скири ла́ска. Нэ ёв саро́ джиибэ́н сыс манушэ́нгиро замарибнари, и ёв на дживдя́ дро чачипэ́н, пал-дова́ со нанэ чачипэ́н дрэ лэ́стэ; ке́ли ёв ракирэ́ла хохаибэ́н, ракирэ́ла пэ́скиро, пал-дова́ со ёв исын хохаибнари и хохаибнаскиро дад.</verse>
				<verse number="45">Нэ ке́ли Мэ ракира́ва тумэ́нгэ чачипэ́н, тумэ́ на патя́на Ма́нгэ.</verse>
				<verse number="46">Кон тумэ́ндыр бангякирэла Ман дро грэ́хо? Ко́ли Мэ ракира́ва тумэ́нгэ чачипэ́н, со́скэ тумэ́ на патя́на Ма́нгэ?</verse>
				<verse number="47">Одова́, кон исын Дэвлэ́стыр, одова́ шунэ́ла Дэвлэ́скирэ лава́; тумэ́ палдава́ на шунэ́на, пал-дова́ со тумэ́ сан на Дэвлэ́стыр.”</verse>
				<verse number="48">Пэ дава́ Юды пхэндлэ́ Лэ́скэ: “Ци на чачипэ́н амэ ракираса, со Ту сан Самарянино и на́лачхо ду́хо (фа́но) исын бэшто́ дрэ Ту́тэ?”</verse>
				<verse number="49">Ису́со отпхэндя́: “Дрэ Ма́ндэ нанэ на́лачхо ду́хо (фа́но), нэ Мэ кутякирава Мирэ́ Дадэ́с, а тумэ́ калякирэна Ман.</verse>
				<verse number="50">Нэ Мэ на родава Пэ́скэ сла́ва: исын яви́р, Одова́, Кон родэ́ла и Ёв явэ́ла тэ сэндинэл.</verse>
				<verse number="51">Чачэс, Чачэс Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: кон зракхэ́ла Миро лав, одова́ на дыкхэ́ла мэрибэ́н ние́кхвар.”</verse>
				<verse number="52">А Юды пхэндлэ́ Лэ́скэ: “Какана́ амэ уґалыям, со на́лачхо ду́хо (фа́но) исын бэшто́ дрэ Ту́тэ; Авраа́мо мыя́, мынэ́ и проро́ки, а Ту ракирэ́са: ‘Кон зракхэ́ла лав Миро, одова́ на мэрэ́ла ние́кхвар’.</verse>
				<verse number="53">Нау́што Ту сан барэды́р дадэ́стыр амарэстыр Авраамостыр, саво́ мыя́ и сарэ́ проро́ки мынэ́: пал конэ́стэ Ту Пэс гинэса?”</verse>
				<verse number="54">Ису́со отпхэндя́: “Ко́ли Мэ Кокоро́ Пэс славинава, тэды сла́ва Мири́ нисо́ на мол: нэ Миро Дад славинэла Ман, пал Савэ́стэ тумэ́ ракирэ́на, со Ёв исын тумаро́ Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="55">Тумэ́ на джиндлэ́ Лэс, нэ Мэ джино́м (джина́в) Лэс; и ко́ли Мэ пхэна́ва, со на джино́м Лэс, тэды Мэ ява́ва адасаво́-паць хохаибнари, сыр и тумэ́ сан. Нэ Мэ джино́м Лэс и Мэ ракхава Лэ́скиро лав.</verse>
				<verse number="56">Авраа́мо, дад тумаро́, сыс радо тэ дыкхэ́л Миро дывэ́с: и дыкхця́, и обрадындяпэ.”</verse>
				<verse number="57">Пэ дава́ пхэндлэ́ Лэ́скэ Юды: “Ту́кэ нанэ и пандждэша́ бэрш, и Ту дыкхця́н Авраамос?”</verse>
				<verse number="58">Ису́со пхэндя́ лэ́нгэ: “Чачэс, чачэс Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: англэды́р, сыр бия́ндыя Авраа́мо, Мэ со́мас.”</verse>
				<verse number="59">Тэды ёнэ ухтылдэ́ бара́, соб (кай) тэ марэ́н Лэс; нэ Ису́со счхакирдяпэ и гия́ яври́ Кхангирья́тыр, гия́ машки́р лэ́ндэ, и гия́ дурэды́р.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="9">
				<verse number="1">Ке́ли Ису́со гия́ пиро́ дром, Ёв дыкхця́ манушэ́с, саво́ сыс короро́ бияныпнастыр.</verse>
				<verse number="2">Лэ́скирэ сыкляибны́тка пхучнэ́ Лэ́стыр: “Равви! Кон лэ́ндыр кэрдя́ грэ́хо, ёв кокоро́, ци дада́ лэ́скирэ, со ёв бия́ндыя короро́?”</verse>
				<verse number="3">Ису́со отпхэндя́: “Ни ёв, ни лэ́скирэ дада́ на кэрдэ́ грэ́хо, нэ дава́ исын ваш дова́, соб (кай) тэ явэ́л пэ лэ́стэ бицялы (дыцьлы) Дэвлэ́скири зор.</verse>
				<verse number="4">Пака на прогия́ дывэ́с, Ма́нгэ трэй тэ кэра́в Одолэскирэ рэ́нды, Кон бичхадя́ Ман; сыг явэ́ла рат, ке́ли нико́н нашты́ нисо́ тэ кэрэ́л.</verse>
				<verse number="5">Дро дава́ часо, сыр Мэ сом дро свэ́то, Мэ сом дуд (свэ́то) далэ́ свэтоскэ”</verse>
				<verse number="6">Ке́ли Ёв пхэндя́ дава́, чунгардыя пэ пхув, кэрдя́ салятыр (слинатыр) макхибэн и макця якха́ корорэскэ,</verse>
				<verse number="7">И пхэндя́ лэ́скэ: “Джа́, обморпэ дрэ Силоамоскири вэндэри́н (прудо)” /со значинэла “бичхадо́!”/. Ёв гия́, обмордяпэ и яця́ тэ дыкхэ́л.</verse>
				<verse number="8">Лэ́скирэ пашатунэ́ и яви́р мануша́, савэ́ дыкхнэ́, со ёв англэды́р сыс короро́ бэшто́ и мангдя́ дыибэ́н, пхэндлэ́: “Ци да исын на одова́ ману́ш, саво́ сыс бэшто́ и мангдя́ дыибэ́н?”</verse>
				<verse number="9">Вари-савэ́ ракирдэ́: “Дава́ ёв исын.” Нэ яви́р ракирдэ́: “Над, ёв здэла (подджа́ла) пэ лэ́стэ.” Ёв ж ракирдя́: “Чачэс, мэ сом.”</verse>
				<verse number="10">Тэды пхучнэ́ лэ́стыр: “Сыр ту яця́н тэ дыкхэ́с?”</verse>
				<verse number="11">Ёв отпхэндя́ лэ́нгэ: “Екх Ману́ш, Савэс кхарэ́на Ису́со, кэрдя́ макхибэн, макця мирэ́ якха́ и пхэндя́ ма́нгэ: ‘Джа́ дро Силоамоскиро компинытко и обморпэ’. Мэ гиём, обмордёмпэ и яцём тэ дыкха́в.”</verse>
				<verse number="12">Тэды пхучнэ́ лэ́стыр: “Кай Ёв исын?” Ёв отпхэндя́: “На джино́м (на джина́в).”</verse>
				<verse number="13">Адалэс манушэ́с, саво́ сыс ґарэдыр короро́, лыджинэ́ кэ Фарисе́и.</verse>
				<verse number="14">Дава́ сыс са́вато, дывэ́с, дро саво́ Ису́со кэрдя́ помакхибэн и высастякирдя́ лэс корорипнастыр.</verse>
				<verse number="15">Адя́кэ-паць и Фарисе́и лынэ́ тэ пхучэ́н Лэ́стыр, сыр ёв яця́ тэ дыкхэ́л. Ёв пхэндя́ лэ́нгэ: “Ёв чхудя́ макхибэн ма́нгэ пэ мирэ́ якха́ и мэ обмордёмпэ, и мэ какана́ дыкха́ва.”</verse>
				<verse number="16">Тэды вари-савэ́ Фарисеендыр ракирдэ́: “Адава́ ману́ш на могинэ́ла тэ явэ́л Дэвлэ́стыр, пал-дова́ со Ёв на ракхэ́ла са́вато.” Яви́р ракирдэ́: “Сыр могинэ́ла грэхи́тко ману́ш тэ кэрэ́л дасавэ́ ди́вы?” – И яця́ кошыбэ́н машки́р лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="17">Ёнэ нэвэ́стыр ракирэ́на корорэскэ: “Со ту пхэнэ́са пал Лэ́стэ, пал-дова́ со Ёв отчхакирдя́ ту́кэ якха́? Кон Ёв исын пир тыро́?” Ёв пхэндя́: “Ёв исын проро́ко.”</verse>
				<verse number="18">Юды усае́кх на патяндынэ́, со ману́ш сыс короро́ и яця́ тэ дыкхэ́л, анги́л дова́, сыр ёнэ кхардэ́ лэ́скирэ дадэн.</verse>
				<verse number="19">И пхучнэ́ лэ́ндыр: “Ци дава́ исын тумаро́ чхаво́, пал савэ́стэ тумэ́ ракирэ́на, со ёв бия́ндыя короро́? Сыр ёв какана́ яця́ тэ дыкхэ́л?”</verse>
				<verse number="20">Э дада́ лэ́скирэ отпхэндлэ́ лэ́нгэ: “Амэ джина́са, со ёв исын амаро́ чхаво́ и ёв бия́ндыя короро́;</verse>
				<verse number="21">а сыр дава́ ёв какана́ дыкхэ́ла и, кон отчхакирдя́ лэ́скэ якха́, дава́ амэ на джина́са; ёв кокоро́ исын дрэ стала бэрша́, пхучэ́н лэ́стыр кокорэстыр, мэк ёв кокоро́ тэ роспхэнэл пал пэ́стэ.”</verse>
				<verse number="22">Лэ́скирэ дада́ адя́кэ отпхэндлэ́, пал-дова́ со ёнэ дара́ндынэ Юдэндыр, со ёнэ ужэ зракирдэпэ, со ко́ли вари-кон приґалёла Лэс пал Христосо́стэ, одолэ́с тэ традэ́н криг Кхангирья́тыр.</verse>
				<verse number="23">Палдава́ лэ́скирэ дада́ и пхэндлэ́: “Ёв исын дрэ стала бэрша́, пхучэ́н лэ́стыр кокорэстыр.”</verse>
				<verse number="24">И ґа́да, яви́р мо́ло ёнэ кхардэ́ манушэ́с, саво́ сыс короро́, и пхэндлэ́ лэ́скэ: “Дэ лав анги́л Дэвлэ́стэ, со ту пхэнэ́са чачипэ́н: амэ джина́са, со Одова́ Ману́ш исын грэхи́тко.”</verse>
				<verse number="25">Ёв отпхэндя́ лэ́нгэ: “Ци грэхи́тко Ёв исын, дава́ мэ на джино́м; екх мэ джино́м (джина́в), со мэ со́мас короро́, нэ какана́ мэ яцём тэ дыкха́в.”</verse>
				<verse number="26">Ёнэ нэвэ́стыр пхучнэ́ лэ́стыр: “Со кэрдя́ Ёв ту́са? Сыр ту яця́н тэ дыкхэ́с?”</verse>
				<verse number="27">Ёв отпхэнэ́лас лэ́нгэ: “Мэ ракирдём ужэ тумэ́нгэ, тумэ́ на шундлэ́: со тумэ́ камэ́на нэвэ́стыр тэ шунэ́н? Ци тумэ́ камэ́на тэ ячэн Лэ́скирэ сыкляибнытконэ́нца?”</verse>
				<verse number="28">Ёнэ задынэ го́дла пэ лэ́стэ и пхэндлэ́: “Ту сан Лэ́скиро сыкляибны́тко, нэ амэ сам Мойза́скирэ сыкляибны́тка.</verse>
				<verse number="29">Амэ джина́са, со Дэвэ́л ракирдя́ Мойзаса, нэ пал адалэ́ манушэ́стэ амэ на джина́са, каты́р Ёв исын?”</verse>
				<verse number="30">Ману́ш, саво́ яця́ тэ дыкхэ́л, пхэндя́ лэ́нгэ: “Дава́ исын баро́ ди́во, со тумэ́ на джинэ́на, каты́р Ёв исын, нэ Ёв отчхакирдя́ якха́ ма́нгэ.</verse>
				<verse number="31">Нэ амэ джина́са, со, кон кэрэ́ла грэ́хо, кодолэ́н Дэвэ́л на шунэ́ла, нэ екхэ кодолэ́н, савэ́ славинэна Дэвлэ́с и кэрэ́на, со Лэ́скэ исын лачхо́, кодолэ́с Ёв шунэ́ла.</verse>
				<verse number="32">Ние́кхвар дро джиибэ́н на сыс шундло, соб (кай) вари-кон манушэ́скэ, саво́ бия́ндыя короро́, тэ отчхакирэл якха́.</verse>
				<verse number="33">Ко́ли Ёв тэ на явэ́л Дэвлэ́стыр, Ёв нисо́ на могинэлас тэ кэрэ́л.”</verse>
				<verse number="34">Ёнэ задынэ го́дла пэ лэ́стэ: “Ту саро́ бияндыян дрэ грэ́хи, и ци на ту сыклякирэса амэн?” И традынэ лэс яври́.</verse>
				<verse number="35">Ису́со уджиндя́ пал дава́, со лэс традынэ яври́, и латхя́ лэс и пхуця́ лэ́стыр: “Ци патя́са ту дрэ Дэвлэ́скирэ Чхавэ́стэ?”</verse>
				<verse number="36">Ёв отпхэндя́ и пхуця́: “Нэ кон Ёв исын, миро Рай Дэвэ́л, пхэн ма́нгэ, соб (кай) мэ тэ упатяв дрэ Лэ́стэ?”</verse>
				<verse number="37">Ису́со пхэндя́ лэ́скэ: “Ту дыкхця́н Лэс, Ёв исын Одова́, Кон ракирэ́ла ту́са.”</verse>
				<verse number="38">Тэды ману́ш пхэндя́: “Мэ патя́ва, Раё Дэ́вла!” И ёв дыя́ паты́в Лэ́скэ.</verse>
				<verse number="39">И пхэндя́ Ису́со: “Мэ явдём пэ сэ́ндо дрэ дава́ свэ́то, соб (кай) одолэ́, савэ́ на дыкхэ́на, тэ дыкхэ́н, нэ савэ́ дыкхэ́на, соб (кай) тэ ячэн корорэ́.”</verse>
				<verse number="40">Вари-савэ́ Фарисе́и, савэ́ сыс тэрдэ́ пашы́л Исусо́стэ, сыр шундлэ́ дава́, пхэндлэ́ Лэ́скэ: “Нау́што и амэ сам корорэ́?”</verse>
				<verse number="41">Ису́со пхэндя́ лэ́нгэ: “Ко́ли тумэ́ тэ явэ́н, чачэс, корорэ́, тэды тумэ́нгэ на явэ́ла грэ́хо; нэ ко́ли тумэ́ ракирэ́на, со тумэ́ дыкхэ́на, тэды грэ́хо ячэ́лапэ пэ тумэ́ндэ.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="10">
				<verse number="1">“Чачэс, чачэс, Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: одова́, кон заджа́ла дрэ бакраны грэ́да (дво́ро) на пир вуда́р, а заджа́ла явирэ дромэ́са, кодова́ исын чор и розмарибнари;</verse>
				<verse number="2">а одова́, саво́ заджа́ла дро вуда́р, исын чхупна́ри бакрэнгэ;</verse>
				<verse number="3">Ракхибнари отчхакирэла вудара́ лэ́скэ, и бакрэ́ шунэ́на лэ́скири зан, ёв кхарэ́ла пиро́ лав пэ́скирэ бакрэ́н и лыджа́ла лэн яври́.</verse>
				<verse number="4">И ке́ли ёв вылыджала сарэ́н пэ́скирэ бакрэ́н, ёв джа́ла анги́л лэ́ндэ; бакрэ́ пал лэ́стэ джа́на, пал-дова́ со бакрэ́ джинэ́на лэ́скири зан.</verse>
				<verse number="5">Пал чужонэстэ ёнэ на джа́на, нашэ́на лэ́стыр, пал-дова́ со ёнэ на джинэ́на яви́р зан.”</verse>
				<verse number="6">Ису́со роспхэндя́ лэ́нгэ дасаво приме́ро (сыкаибэ́н), нэ ёнэ на ґалынэ́, со дасаво Ёв ракирдя́ лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="7">И Ису́со нэвэ́стыр пхэндя́ лэ́нгэ: “Чачэс, чачэс Мэ ракира́ва тумэ́нгэ, со Мэ сом вуда́р ваш бакрэнгэ.</verse>
				<verse number="8">Сарэ́, ци бут лэн сыс анги́л Ма́ндэ, исын чора и розмарибнарья, и бакрэ́ на кандынэ́ лэн.</verse>
				<verse number="9">Мэ сом дасаво вуда́р: кон заджа́ла пир Ма́ндэ, одова́ явэ́ла зракхно, ёв заджа́ла пир вуда́р и выджа́ла, и латхэ́ла лачхо́ чараибэн.</verse>
				<verse number="10">Чор явэ́ла ваш екх, соб (кай) тэ чорэл, тэ замарэ́л и тэ роспхагирэл: Мэ явдём ваш дава́, соб (кай) тэ дав лэ́нгэ джиибэ́н пхэрдэ́с дро саро́.</verse>
				<verse number="11">Мэ сом лачхо́ чхупна́ри: лачхо́ чхупна́ри отдэ́ла пэ́скиро джиибэ́н пал бакрэндэ:</verse>
				<verse number="12">а ману́ш, саво́ исын доракирдо пэ буты́ пал ловэ́, ёв исын на чхупна́ри, пал-дова́ со далэ́ бакрэ́ исын на лэ́скирэ, ёв дыкхэ́ла, сыр рув подджа́ла и мэкэ́ла бакрэ́н и кокоро́ нашэла, и рув чорэла бакрэ́н и рострадэла лэн.</verse>
				<verse number="13">Ёв исын на чхупна́ри, нэ ёв исын доракирдо пэ буты́ пал ловэ́, и ёв нашэла, и ёв на думинэ́ла пал бакрэндэ</verse>
				<verse number="14">Мэ сом лачхо́ Чхупна́ри, и Мэ джино́м Мирэ́ бакрэ́н, и Мирэ́ бакрэ́ джинэ́на Ман.</verse>
				<verse number="15">И сыр Ман Дад джинэ́ла, адя́кэ и Мэ джино́м (джина́в) Дадэ́с, и Мэ отда́ва пэ́скиро джиибэ́н пал бакрэндэ.</verse>
				<verse number="16">Исын Ма́ндэ и яви́р бакрэ́, савэ́ на далэ́ грэдатыр, и одолэ́н трэй Ма́нгэ тэ янав: и ёнэ явэ́на тэ шунэ́н Мири́ зан, и явэ́ла екх скэдыибэ́н и екх Чхупна́ри.</verse>
				<verse number="17">Палдава́ Мэ сом дро́го Дадэ́скэ, со Мэ отда́ва Миро джиибэ́н, соб (кай) нэвэ́стыр тэ прилав лэс.</verse>
				<verse number="18">Нико́н Миро джиибэ́н на отлэла, нэ Мэ Кокоро́ отда́ва лэс: Ма́ндэ исын зор тэ отдав джиибэ́н и палэ тэ прилав; пал-дова́ со дава́ припхэныбэ́н Мэ дорэсцём Мирэ́ Дадэ́стыр.”</verse>
				<verse number="19">Далэ́ лавэ́ндыр нэвэ́стыр выгия́ машки́р Юдэ́ндэ кошыбэ́н.</verse>
				<verse number="20">Бут лэ́ндыр ракирдэ́: “Ёв згия годятыр и абы-со ракирэ́ла; со тумэ́ Лэс шунэ́на?”</verse>
				<verse number="21">Яви́р ракирдэ́: “Ѓа́да, лава́ исын на налачхэскирэ; ци на́лачхо ду́хо (фа́но) могинэ́ла тэ отчхакурэл якха́ корорэнгэ?”</verse>
				<verse number="22">Дава́ сыс ивантэ/ивэндэ (зимакиро), ке́ли явдя́ дро Ерусалимо жужакирибнаскиро свэ́нко (Ханукка) ваш Кхангири́.</verse>
				<verse number="23">И псирдя́ Ису́со дрэ Кхангири́, пир Соломоно́скиро трэ́мо.</verse>
				<verse number="24">Юды тэрдинэ́ трусця́л Лэ́стэ и лынэ́ тэ ракирэ́н Лэ́скэ: “Ци ґара́ (длу́гэс) Ту явэ́са тэ рикирэс амэн дро наджиныбэн? Ко́ли Ту сан Христо́со, пхэн амэ́нгэ маму́й (прямэс)!”</verse>
				<verse number="25">Ису́со отпхэндя́ лэ́нгэ: “Мэ пхэндём тумэ́нгэ, нэ тумэ́ Ма́нгэ на патя́на; рэ́нды, савэ́ Мэ кэра́ва ваш Мирэ́-Дадэ́скиро лав, – ёнэ допхэнэна пал Ма́ндэ;</verse>
				<verse number="26">Нэ тумэ́ на патя́на Ма́нгэ, пал-дова́ со тумэ́ на сан Мирэ́ бакрэ́ндыр, сыр Мэ пхэндём тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="27">Мирэ́ бакрэ́ шунэ́на зан Мири́, и Мэ джино́м (джина́в) лэн, и ёнэ джа́на пал Ма́ндэ;</verse>
				<verse number="28">и Мэ да́ва лэ́нгэ ве́чно джиибэ́н, ёнэ на хасёна ние́кхвар, и нико́н на чорэла лэн Мирэ́ вастэ́стыр.</verse>
				<verse number="29">Дад Миро, Саво́ Ма́нгэ дыя́ лэн, исын най барэды́р сарэ́ндыр, и нико́н на могинэ́ла тэ отлэл лэн Мирэ́-Дадэ́скирэ вастэ́стыр:</verse>
				<verse number="30">Мэ и Дад сам Екх.”</verse>
				<verse number="31">Нэвэ́стыр Юды ухтылдэ́ бара́, соб (кай) тэ марэ́н Лэс.</verse>
				<verse number="32">Ису́со отпхэндя́ лэ́нгэ: “Бут лачхэ́ рэ́нды сыкадём Мэ тумэ́нгэ Мирэ́ Дадэ́стыр; пал саво́ ж рэ́ндо лэ́ндыр тумэ́ камэ́на тэ марэ́н Ман барэ́нца?”</verse>
				<verse number="33">Юды пхэндлэ́ Лэ́скэ: “На пал лачхо́ рэ́ндо амэ камаса тэ марас Тут барэ́нца, нэ пал дова́, со Ту тэлякирэса Дэвлэ́с и пал дова́, со Ту сан ману́ш, а кэрэ́са Пэс Дэвлэ́са.”</verse>
				<verse number="34">Ису́со отпхэндя́ лэ́нгэ: “Ци нанэ чхиндло́ дрэ тумаро́ Зако́но: “Мэ пхэндём: ‘Тумэ́ сан дэвэла́?’”</verse>
				<verse number="35">Ко́ли Ёв кхардя́ дэвлэнца одолэ́н, кэ савэ́ сыс Дэвлэ́скиро лав, а Свэ́нто Чхиныбэ́н на могинэ́ла тэ парудёл,</verse>
				<verse number="36">то ци ракирэ́на тумэ́ Одолэ́скэ, Савэс Дад свэнцындя и бичхадя́ пир свэ́то: ‘Ту тэлякирэса Дэвлэ́с,’ пал-дова́ со Мэ пхэндём: ‘Мэ сом Дэвлэ́скиро Чхаво́?’</verse>
				<verse number="37">Ко́ли Мэ на кэра́ва Мирэ́ Дадэ́скирэ рэ́нды, тэды на патя́н Ма́нгэ;</verse>
				<verse number="38">нэ ко́ли Мэ кэра́ва лэн, тумэ́ могинэ́на Ма́нгэ тэ на патя́н, а патя́н тэды дрэ Мирэ́ рэ́нды, соб (кай) тумэ́ тэ джинэ́н и тэ ґалён, со Миро Дад исын дрэ Ма́ндэ, и Мэ сом дрэ Лэ́стэ.”</verse>
				<verse number="39">Ёнэ нэвэ́стыр родынэ тэ ухтылэ́н Лэс, нэ Ёв вырисия лэ́нгирэ вастэ́ндыр,</verse>
				<verse number="40">и Ёв нэвэ́стыр гия́ пал Иорда́но, пэ дова́ штэ́то, кай ґарэдыр Иа́но болдя, и яця́пэ одо́й.</verse>
				<verse number="41">Кэ Ёв явэ́нас бут мануша́ и ракирдэ́, со Иа́но на кэрдя́ нисаво́ ди́во; нэ саро́, со пхэндя́ Иа́но пал Лэ́стэ, сыс чачипэ́н.</verse>
				<verse number="42">И бут мануша́ упатя́ндынэ дрэ Лэ́стэ одо́й.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="11">
				<verse number="1">Сыс насвало́ екх ману́ш Лазарё Вифаниятыр, гавэстыр, кай дживдя́ Мари́я пэ́скирэ пхэняса Марфаса.</verse>
				<verse number="2">Мари́я, савьякиро пшал Лазарё сыс насвало́, сыс одоя-паць джувлы́, сави́ макця Рас-Дэвлэ́с миро́са и выкхосця Лэ́скирэ ґэра́ пэ́скирэ балэнца.</verse>
				<verse number="3">Палдова́ пхэня́ бичхадэ́ тэ пхэнэ́н Лэ́скэ: “Раё Дэ́вла! Ѓа́да, кон исын дро́го Ту́кэ, исын насвало́”</verse>
				<verse number="4">Ке́ли Ису́со шундя́ пал дава́, Ёв пхэндя́: “Дая́ дукх исын на кэ мэрибэ́н, ёй исын ваш Дэвлэ́скири сла́ва, соб (кай) Чхаво́ Дэвлэ́скиро тэ славинэлпэ пир ла́тэ.”</verse>
				<verse number="5">Марфа сыс дро́го Исусо́скэ, ла́кири пхэн и Лазарё.</verse>
				<verse number="6">Ке́ли Ису́со уджиндя́ пал Лазарёскири дукх, Ёв зарикирдяпэ пэ дуй дывэса́ пэ дова́-паць штэ́то, кай Ёв сыс.</verse>
				<verse number="7">Коригэды́р (позжэды́р) Ёв пхэндя́ Лэ́скирэ сыкляибнытконэ́нгэ: “Явэ́н, джа́са палэ дрэ Юдэ́я.”</verse>
				<verse number="8">Сыкляибны́тка пхэндлэ́ Лэ́скэ: “Равви! Ци ґара́ дава́ сыс, сыр Юды камлэ́ тэ марэ́н барэ́нца Тут, и Ту усае́кх джа́са одори́к?”</verse>
				<verse number="9">Ису́со пхэндя́ лэ́нгэ: “Ци на дэшуду́й мардэ́ (штунды) исын дро дывэ́с? Кон псирэ́ла дывэсэ́, одова́ на обштавэлапэ, пал-дова́ со ёв дыкхэ́ла дуд далэ́ свэтоскиро;</verse>
				<verse number="10">нэ ко́ли ёв псирэ́ла раты́, тэды обштавэлапэ, пал-дова́ со нанэ дуд лэ́са.”</verse>
				<verse number="11">Ёв пхэндя́ дава́, и коригэды́р (позжэды́р) ишчо (инкэ́) ракирэ́ла лэ́нгэ: “Амаро́ дру́го (мал) Лазарё засутя, нэ Мэ джа́ва тэ джангавав лэс.”</verse>
				<verse number="12">Сыкляибны́тка Лэ́скирэ ракирэ́на: “Раё Дэ́вла! Ко́ли ёв засутя, тэды ёв высастёла.”</verse>
				<verse number="13">Ису́со камдя́ тэ пхэнэ́л далэ́са, со Лазарё мыя́; нэ ёнэ думиндлэ, со Ёв ракирэ́ла пал чачуно́ соибэн.”</verse>
				<verse number="14">Тэды Ису́со пхэндя́ лэ́нгэ маму́й: “Лазарё мыя́.</verse>
				<verse number="15">И Мэ радынавапэ пал тумэ́ндэ, со Мэ на со́мас одо́й, соб (кай) тумэ́ тэ упатян. Нэ явэ́н, джа́са кэ ёв.”</verse>
				<verse number="16">Тэды Фама, Савэс пэ яви́р кхарэ́на ‘Близнято,’ пхэндя́ сыкляибнытконэ́нгэ: “Явэ́н и амэ мэраса лэ́са кхэтанэ́.”</verse>
				<verse number="17">Ке́ли Ису́со явдя́, Ёв уджиндя́, со Лазарё, ґа́да, штар дывэса́, сыр ёв исын пашто́ муло́ дрэ копли́ца.</verse>
				<verse number="18">Вифания сыс на́дур Ерусалимо́стыр, пашэ́ дуй вэрсты одотхы́р,</verse>
				<verse number="19">и бут мануша́ Юдэндыр явнэ́ кэ Марфа и кэ Мари́я, соб (кай) тэ штылякирэн лэн дро пиридживибэн пал лэ́нгирэ пшалэ́стэ.</verse>
				<verse number="20">Марфа, сыр шундя́, со Ису́со джа́ла кэ ёнэ, гия́ тэ стрэнинэл Лэс; а Мари́я сыс бэшты кхэрэ́.</verse>
				<verse number="21">Тэды Марфа пхэндя́ Исусо́скэ: “Раё Дэ́вла! Ко́ли Ту тэ явэс ада́й, тэды на мэрэлас бы миро пшал;</verse>
				<verse number="22">Нэ и какана́, мэ джино́м (джина́в), со Дэвэ́л дэ́ла Ту́кэ саро́, пал со Ту Лэс помангэса.”</verse>
				<verse number="23">Ису́со ракирэ́ла ла́кэ: “Тыро́ пшал отджидёла.”</verse>
				<verse number="24">Марфа пхэндя́ Лэ́скэ: “Мэ джино́м (джина́в), со ёв отджидёла дро палатуно́ (последнё) дывэ́с.”</verse>
				<verse number="25">Ису́со пхэндя́ ла́кэ: “Мэ сом отджидякирибэн и джиибэ́н; одова́, кон патя́ла дрэ Ма́ндэ, ко́ли и мэрэ́ла, усае́кх отджидёла;</verse>
				<verse number="26">И кажно, кон исын джидо́ и патя́ла дрэ Ма́ндэ, на мэрэ́ла ние́кхвар. Ци патя́са ту дро дава́?”</verse>
				<verse number="27">Ёй ракирэ́ла Лэ́скэ: “Адя́кэ, Раё Дэ́вла! Мэ патя́ва, со Ту сан Христо́со, Чхаво́ Дэвлэ́скиро, саво́ джа́ла дро свэ́то.”</verse>
				<verse number="28">И ке́ли Марфа пхэндя́ дава́, ёй чораханэ́с гия́ и кхардя́ пэскирья́ пхэня́ Мари́я, ракири́ ла́кэ: “Сыклякирибна́скиро исын ада́й, Ёв кхарэ́ла тут.”</verse>
				<verse number="29">Ке́ли ёй шундя́ дава́, ёй сы́гэс уштыя́ и гия́ кэ Ёв.</verse>
				<verse number="30">Ису́со на загия́ дро гав, нэ Ёв яця́пэ пэ дова́ штэ́то, кай Марфа стрэниндя (пирилыя) Лэс.</verse>
				<verse number="31">Юды, савэ́ сыс ла́са кхэтанэ́ дро кхэр и штылякирэнас ла, дыкхи́, со Мари́я сы́гэс уштыя́ и гия́ яври́, гинэ́ пал ла́тэ, и ёнэ думиндлэ, со ёй гия́ тэ ровэл пэ маґила одо́й.</verse>
				<verse number="32">Нэ Мари́я, сыр явдя́ одори́к, кай сыс Ису́со, и дыкхця́ Лэс, пыя́ кэ Лэ́скирэ ґэра́ и пхэндя́ Лэ́скэ: “Раё Дэ́вла! Ко́ли Ту явэсас ада́й, на мэрэлас миро пшал.”</verse>
				<verse number="33">Ке́ли Ису́со дыкхця́, со ёй ровэла и, со Юды адя́кэ-паць ровэна, савэ́ явнэ́ ла́са, Ёв Кокоро́ пыя́ дро ду́хо и Ёв пиридживэлас.</verse>
				<verse number="34">И Ёв пхуця́: “Кай тумэ́ гарадэ́ лэс?” Ракирэ́на Лэ́скэ: “Раё Дэ́вла! Джа́ и дыкх адари́к.”</verse>
				<verse number="35">Ису́со зарондя.</verse>
				<verse number="36">Юды тэды ракирдэ́: “Дыкхэ́н, сыр ёв исын дро́го Лэ́скэ!”</verse>
				<verse number="37">Нэ яви́р лэ́ндыр пхэндлэ́: “Ёв кэрдя́, со и короро́ яця́ тэ дыкхэ́л, ци на могинэ́ла ёв тэ кэрэ́л адя́кэ, соб (кай) и Лазарё тэ на мэрэ́л?”</verse>
				<verse number="38">Ису́со, нэвэ́стыр пиридживи андра́л, явдя́ кэ копли́ца. Дава́ сыс ґеба́р (пешчэра) дрэ бэ́рга, и бар сыс пашто́ пэ ла́тэ.</verse>
				<verse number="39">Ису́со ракирэ́ла: “Укэдэн бар.” Пхэн мулэскири, Марфа, ракирэ́ла Лэ́скэ: “Раё Дэ́вла! Одотхы́р джа́ла кхан; пал-дова́ со, ґа́да, штар дывэса́, сыр ёв исын дрэ копли́ца.”</verse>
				<verse number="40">Ису́со ракирэ́ла ла́кэ: “Ци Мэ на ракирдём ту́кэ, со ко́ли явэ́са тэ патяс, дыкхэ́са Дэвлэ́скири сла́ва?”</verse>
				<verse number="41">И, ґа́да, укэдынэ бар одолэ́ штэто́стыр, кай муло́ сыс пашто́. Ису́со ґаздыя́ упрэ́ якха́ и пхэндя́: “Да́до! Парикирава Ту́кэ, со Ту кандыян Ман;</verse>
				<verse number="42">Мэ джиндём, со Ту ўса́ды (сак) шунэса Ман; нэ Мэ пхэндём дава́ ваш манушэ́нгэ, савэ́ сыс тэрдэ́ ада́й, мэк тэ патя́н ёнэ, со Ту бичхадян Ман.”</verse>
				<verse number="43">И ке́ли Ёв пхэндя́ дава́, Ёв дыя́ го́дла зоралэ́ заня́са: “Лазаре! Выджа яври́.”</verse>
				<verse number="44">И выгия́ муло́, ґэра́ и васта́ лэ́стэ сыс спхандлэ гараибнытконэ тханэса, и муй лэ́скиро сыс пхандло дыхлэса. Ису́со пхэндя́ лэ́нгэ: “Роспхандэн лэс, мэк ёв тэ джал.”</verse>
				<verse number="45">Бут Юды явнэ́ кэ Мари́я, сыр ёнэ дыкхнэ́, со кэрдя́ Ису́со, патяндынэ́ дрэ Лэ́стэ;</verse>
				<verse number="46">Нэ вари-савэ́ лэ́ндыр гинэ́ кэ Фарисе́и, и роспхэндлэ́ лэ́нгэ пал дова́, со кэрдя́ Ису́со.</verse>
				<verse number="47">Тэды раша́нгирэ барыдыра́ и Фарисе́и кхардэ́ скэдыибэ́н и ракирдэ́: “Со амэ́нгэ тэ кэра́с? Адава́ Ману́ш кэрэ́ла бут ди́вы.</verse>
				<verse number="48">Ко́ли амэ домэкаса, соб (кай) Ёв тэ кэрэ́л дурэды́р адя́кэ, тэды сарэ́ упатяна дрэ Лэ́стэ, и явэ́на Римляни и хасякирэна амари́ пхув и сарэ́ манушэ́н.”</verse>
				<verse number="49">Екх лэ́ндыр, вари-саво́ Каиа́фа, саво́ сыс дрэ дова́ бэрш пэ́рво раша́нгиро барыдыро́, пхэндя́ лэ́нгэ: “Тумэ́ на джинэ́на нисо́.</verse>
				<verse number="50">Нау́што на ґалёна тумэ́, со ваш амэ́нгэ явэ́ла фэды́р, ко́ли екх ману́ш тэ мэрэ́л пал сарэ́ манушэ́ндэ, а соб (кай) сарэ́ мануша́ тэ на хасён.”</verse>
				<verse number="51">Дава́ ёв пхэндя́ на кокоро́ пэ́стыр, нэ пал-дова́ со ёв сыс пэ́рво раша́й пэ дова́ бэрш, ёв ангилпхэндя, со Ису́со мэрэ́ла пал манушэ́ндэ,</verse>
				<verse number="52">И на пал екхэ адалэ́ манушэ́ндэ, нэ и ваш дова́, соб (кай) тэ скэдэ́н кхэтанэ́ сарэ́н Дэвлэскирэн чхавэ́н, савэ́ исын росчхурдынэ пир пхув.</verse>
				<verse number="53">И адалэ́ дывэстыр ёнэ ячнэ́ тэ думинэн, сыр тэ мулякирэ́н Исусо́с.</verse>
				<verse number="54">И палдава́ Ису́со на явэ́лас муй пэ муй машки́р Юдэ́ндэ, а Ёв гия́ одотхы́р дро фо́ро, саво́ кхарэ́на Ефраимо, на́дур пашы́л чхучи́ пхув, и Ёв яця́пэ одо́й Пэ́скирэ сыкляибнытконэ́нца.</verse>
				<verse number="55">Явэ́лас сыг Юды́тко Патради́, и бут мануша́ адалэ́ рига́тыр явнэ́ дро Ерусалимо анги́л Патради́, соб (кай) тэ обжужакирэнпэ (тэ обчыстинэнпэ).</verse>
				<verse number="56">Мануша́ родынэ Исусо́с и ракирдэ́ машки́р пэ́стэ, сыр ёнэ скэдынэ́пэ дрэ Кхангири́: “Сыр тумэ́ думинэ́на? Нау́што Ёв сарэ́са на явэ́ла пэ свэ́нко?”</verse>
				<verse number="57">Раша́нгирэ барыдыра́ и Фарисе́и дынэ́ упхэныбэ́н, со кажно, кон уджинэла, кай Ёв исын, тэды мэк тэ пхэнэ́л пал дава́, соб (кай) Ёнэ тэ могинэн тэ лэн Лэс.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="12">
				<verse number="1">Пэ шов дывэса́ анги́л Патради́ Ису́со явдя́ дрэ Вифания, дро дова́-паць гав, кай дживдя́ Лазарё, Савэс Ёв отджидякирдя́ мулэ́ндыр.</verse>
				<verse number="2">Ёнэ кэрдэ́ хабэ́н ваш Лэ́скэ, и Марфа подэлас хабэ́н пэ сками́нд, а Лазарё сыс бэшто́ пал сками́нд кхэтанэ́ Исусо́са.</verse>
				<verse number="3">Мари́я дро дова́ часо (цы́ро), лыя́ кхоро́ древа́н дрогонэ́ миро́са жужэ́ нардостыр, вымакхця лэ́са Исусо́скирэ ґэра́ и выкостя Лэ́скирэ ґэра́ пэ́скирэ балэнца; и саро́ кхэр пхэрдия лачхэ́-сунга́киро кхандыпна́са миростыр.</verse>
				<verse number="4">Тэды екх Лэ́скирэ сыкляибнытконэндыр, Юда Искариото, одова́-паць, саво́ камдя́ Лэс тэ здэл, пхэндя́:</verse>
				<verse number="5">“Со́скэ сыс тэ на бикнас дава́ миро пал трин шэла́ динарии и тэ на роздас богэнгэ?”</verse>
				<verse number="6">Ёв пхэндя́ дава́ на пал-дова́, со ёв думиндя дро ило́ пал богэ́ндэ, нэ пал-дова́, со ёв сыс чор. Ёв лыджалас пэ́са ловэ́ дрэ тыкнори, савэ́ мануша́ скэдэ́на и бут мо́лы лэлас одотхы́р ваш пэ́скэ.</verse>
				<verse number="7">Ису́со пхэндя́: “На чилавэн ла; ёй дава́ ракхця́ пэ Миро гараибнытко дывэ́с;</verse>
				<verse number="8">Пал-дова́ со бо́ги ўса́ды (сак) явэ́на тумэ́нца, нэ Мэ на ява́ва ўса́ды (сак) тумэ́нца.”</verse>
				<verse number="9">Бут Юдэндыр уджиндлэ́, со Ёв сыс одо́й, и явнэ́ одори́к на ваш екхэ Исусо́скэ, нэ соб (кай) тэ дыкхэ́н Лазарёс, савэ́с Ёв отджидякирдя́ мулэ́ндыр.</verse>
				<verse number="10">Тэды раша́нгирэ барыдыра́ скэдынэ́пэ тэ мулякирэ́н и Лазарёс.</verse>
				<verse number="11">Пал-дова́ со пал лэ́стэ бут Юды явэ́нас кэ Ису́со и патяндынэ́.</verse>
				<verse number="12">Пэ яви́р дывэ́с бут мануша́, савэ́ явнэ́ пэ свэ́нко, сыр уджиндлэ́, со Ису́со джа́ла дро Ерусалимо,</verse>
				<verse number="13">лынэ́ пальматыр рандя́ и выгинэ́ анги́л Лэ́стэ и годлэнас: “Асанна! Мэк тэ явэ́л бахтякирдо́, Саво́ джа́ла ваш Дэвлэ́скиро лав, Кра́ли Израилёскиро!”</verse>
				<verse number="14">Ису́со, латхя́ тэрнэ́ осло́с, бэсця́ пэ лэ́стэ, сыр адя́кэ и исын чхиндло́ дро Свэ́нто Чхиныбэ́н:</verse>
				<verse number="15">“На андыршан, Сионоскирэ мануша́лэ! Акэ, тыро́ Кра́ли традэ́ла кэ ту, уклистэ́ пэ тэрнэ́ ослостэ.”</verse>
				<verse number="16">Лэ́скирэ сыкляибны́тка на ґалынэ́ дава́; нэ, ке́ли Ису́со сыс славиндло, тэды ёнэ рипирдэ, со адя́кэ сыс чхиндло́ пал Лэ́стэ дро Свэ́нто Чхиныбэ́н, и адя́кэ ёнэ кэрдэ́ Лэ́скэ.</verse>
				<verse number="17">Мануша́, анги́л савэ́ндэ Ису́со ґаздыя́ Лазарёс маґилатыр и отджидякирдя́ мулэ́ндыр, допхэнэлас пал дава́;</verse>
				<verse number="18">палдова́ и выгинэ́ тэ стрэнинэн (тэ пирилэн) Лэс мануша́, сыр ёнэ шундлэ́, со Ёв кэрдя́ дасаво ди́во.</verse>
				<verse number="19">Фарисе́и ж ракирдэ́ машки́р пэ́стэ: “Ци дыкхэ́на тумэ́, со тумэ́ сан бизорья́кирэ вари-со тэ кэрэ́н; саро́ свэ́то джа́ла пал Лэ́стэ.”</verse>
				<verse number="20">Машкир одолэ́ндэ, савэ́ явнэ́ пэ свэ́нко тэ мангэ́нпэ Дэвлэ́скэ, сыс и Гре́ки (Баламэ́);</verse>
				<verse number="21">ёнэ подгинэ́ кэ Филипо, саво́ сыс одолэ́ штэто́стыр Вифсаидатыр, со исын дрэ Галиле́я, и мангнэ́ лэс, ракири́: “Раё! Амэ камас тэ дыкхас Исусо́с.”</verse>
				<verse number="22">Филипо гия́ и пхэндя́ пал дава́ Ендрискэ; и ёнэ, Ендри и Филипо, гинэ́ дуйджинэ́ и пхэндлэ́ Исусо́скэ пал дава́.</verse>
				<verse number="23">Ису́со отпхэндя́ лэ́нгэ: “Явдя́ мардо́ ваш дава́, соб (кай) тэ славинэлпэ Манушэ́скиро Чхаво́.</verse>
				<verse number="24">Чачэс, чачэс Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: ко́ли марэскири зя́рка, со пыя́ дрэ пхув, на мэрэ́ла, тэды ёй ячэ́лапэ екх; нэ ко́ли мэрэ́ла, тэды янэ́ла бут барьякирдэ́ (пло́ды).</verse>
				<verse number="25">Одова́, конэ́скэ исын на дро́го пэ́скиро джиибэ́н, хасякирэ́ла лэс; нэ конэ́скэ на дро́го пэ́скиро джиибэ́н дро дава́ свэ́то, одова́ лэс ракхэ́ла ваш ве́чно джиибэ́н.</verse>
				<verse number="26">Одова́, саво́ Ма́нгэ дынаринэла, мэк тэ джал пал Ма́ндэ, и кай Мэ сом одо́й и дына́ри Миро явэ́ла; и одолэ́скэ, кон Ма́нгэ явэ́ла тэ дынаринэ́л, одолэ́с Миро Дад славинэла.</verse>
				<verse number="27">Миро Ду́хо (Фа́но) пыя́ какана́; и со Ма́нгэ тэ пхэна́в? Да́до! Зра́кх Ман далэ́ мардэстыр (штундатыр)! Нэ Мэ ваш дава́ и явдём кэ дава́ мардо́.</verse>
				<verse number="28">Да́до, прославин Тыро́ лав.” И болыбна́стыр роздыяпэ зан: “И Мэ прославиндём, и ишчо (инкэ́) Мэ ява́ва тэ славинав.”</verse>
				<verse number="29">Мануша́, савэ́ сыс тэрдэ́ одо́й и шундлэ́ зан, екх ракирдэ́, со дава́ громо грукиндя. Нэ яви́р ракирдэ́: “Дава́ Янго́ло ракирдя́ Лэ́са.”</verse>
				<verse number="30">Ису́со пхэндя́ пэ дава́: “На ваш Ма́нгэ сыс кадая́ зан, ёй сыс ваш тумэ́нгэ, манушэ́нгэ;</verse>
				<verse number="31">какана́ явдя́ сэ́ндо кадалэ́ свэтоскэ; и Кра́ли адалэ́ свэтоскиро явэ́ла традыно яври́;</verse>
				<verse number="32">Нэ ке́ли Мэ ява́ва ґаздыно́ пхувья́тыр, тэды Мэ ла́ва сарэ́н манушэ́н кэ Пэ.”</verse>
				<verse number="33">Дава́ Ёв ракирдя́, соб (кай) ёнэ тэ ґалён, савэ́ мэрибнаса Ёв мэрэ́ла.</verse>
				<verse number="34">Мануша́ отпхэндлэ́ Лэ́скэ: “Амэ уджиндям Законо́стыр; со Христо́со на мэрэ́ла ние́кхвар; сыр Ту ракирэ́са, со Чхаво́ Манушэ́скиро явэ́ла ґаздыно́? И кон адава́ исын Манушэ́скиро Чхаво́?”</verse>
				<verse number="35">Тэды Ису́со пхэндя́ лэ́нгэ: “Сарэ́са пэ на́бут часо дуд (свэ́то) исын тумэ́нца. Псирэ́н, пака исын дуд, соб (кай) тэ на чхакирэл тумэн калыпэ́н (цёмныма). Нэ одова́, кон псирэ́ла дро калыпэ́н, одова́ на джинэ́ла, карик ёв джа́ла.</verse>
				<verse number="36">Нэ пака дуд свэнцынэла тумэ́нгэ, патя́н дрэ дуд, и тумэ́ явэ́на дудэскирэ чхавэ́.” Далэ́ лавэ́нца Ису́со гия́ и нико́н на джиндя́, кай Ёв сыс.</verse>
				<verse number="37">Хоць Ёв кэрдя́ ада́кицы бут ди́вы анги́л лэ́ндэ, ёнэ усае́кх на патяндынэ́ дрэ Лэ́стэ,</verse>
				<verse number="38">мэк тэ сполнинэ́лпэ Исаёскирэ-пророкоскиро лав: “Раё Дэ́вла! Кон патяндыя занякэ (звесякэ), сави́ шундлэ́ амэ́ндыр, и конэ́скэ отчхакирдяпэ Дэвлэ́скири зор?”</verse>
				<verse number="39">И палдава́ ёнэ на могиндлэ́ тэ патя́н, со и пхэндя́ нэвэ́стыр Исаё:</verse>
				<verse number="40">“Адалэ́ мануша́ ячнэ́ корорэ́ и лэ́нгирэ илэ ячнэ́ барунэ́ адя́кэ, со ёнэ на дыкхэ́на пэ́скирэ якхэ́нца и на ґалёна годя́са, и на явэ́на, соб (кай) Мэ тэ высастякирав лэн.”</verse>
				<verse number="41">Кадава́ пхэндя́ Исаё, пал-дова́ со ёв дыкхця́ Исусо́скири сла́ва, ёв дава́ ракирдя́ пал Исусо́стэ.</verse>
				<verse number="42">Адя́кэ-паць бут барэ́ рандыр упатя́ндынэ дрэ Исусо́стэ, нэ ёнэ дара́ндынэ Фарисеендыр тэ приґалён дава́, соб (кай) кодолэ́ тэ на традэ́н лэн яври́ Кхангирья́тыр;</verse>
				<verse number="43">пал-дова́ со манушы́тко сла́ва сыс ваш лэ́нгэ дрогэдыр, сыр сла́ва Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="44">Ису́со зоралэ́с дыя́ го́дла и пхэндя́: “Одова́, кон дрэ Ма́ндэ патя́ла, ёв на дрэ Ма́ндэ патя́ла, нэ ёв патя́ла дрэ Одолэ́стэ, Кон бичхадя́ Ман;</verse>
				<verse number="45">одова́, кон дыкхэ́ла Ман, дыкхэ́ла и Одолэ́с, кон бичхадя́ Ман.</verse>
				<verse number="46">Мэ явдём сыр дуд дро свэ́то, соб (кай) кажно, кон патя́ла дрэ Ма́ндэ, тэ на ячэ́лпэ дро калыпэ́н (цёмныма).</verse>
				<verse number="47">И кон шунэ́ла лава́ Мирэ́ и на явэ́ла тэ патял, на Мэ ява́ва лэ́скэ сэнда́ри, пал-дова́ со Мэ явдём на ваш дава́, соб (кай) тэ сэндинав свэ́то, а Мэ явдём ваш дова́, соб (кай) тэ зракхав лэс.</verse>
				<verse number="48">Одова́, кон Ман на приґалёла и на камэ́ла тэ прилэл Миро Лав, пэ дасавэстэ исын сэнда́ри: Лав, саво́ Мэ ракирдём, ёв явэ́ла тэ сэндинэл лэс дро палатуно́ (последнё) дывэ́с.</verse>
				<verse number="49">Пал-дова́ со Мэ на Кокоро́ Пэ́стыр ракирдём, а Миро Дад, Кон бичхадя́ Ман, Ёв дыя́ припхэныбэ́н Ма́нгэ, со тэ ракира́в и сыр;</verse>
				<verse number="50">и Мэ джино́м (джина́в), со Лэ́скиро припхэныбэ́н исын ве́чно джиибэ́н. Мэ ракира́ва дова́, со Дад пхэндя́ Ма́нгэ тэ ракира́в.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="13">
				<verse number="1">Анги́л свэ́нко Патради́ Ису́со, сыр джиндя́, со явдя́ пашылэды́р мардо́ (шту́нда) ваш Лэ́скэ тэ мэкэл дава́ свэ́то и тэ рисёл кэ Дад, Лэ́скэ ячнэ́ древа́н дро́га одолэ́, савэ́ дживдэ́ Лэ́са пэ дава́ свэ́то, и какана́ Ёв сыкадя́ сари́ зор Пэ́скирэ ласкаса кэ ёнэ.</verse>
				<verse number="2">Бэльвэле́, ке́ли ёнэ ханас, на́лачхо чхудя́ мысля дро ило́ Юда́скэ, Симоноскирэ чхавэ́скэ Искариотоскирэскэ тэ здэл Исусо́с.</verse>
				<verse number="3">Ису́со джиндя́, со Дад саро́ отдыя́ дрэ Лэ́скирэ васта́, и со Ёв явдя́ Дэвлэ́стыр и рисёла кэ Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="4">Ису́со уштыя́ скаминдэстыр, злыя́ Пэ́стыр упратуно урибэ́н, лыя́ рушника (кхосно) и подпхандяпэ ла́са.</verse>
				<verse number="5">Пало́ (после) Ёв чхудя́ пани́ дро морибнаскиро чаро́ и лыя́ тэ морэл ґэра́ сыкляибнытконэ́нгэ и тэ кхосэл рушникаса, савья́са Ёв сыс подпхандло.</verse>
				<verse number="6">Ке́ли Ёв подги́я кэ Си́моно Пэ́три, одова́ ракирэ́ла Лэ́скэ: “Раё Дэ́вла! Ту явэ́са тэ морэс ґэра́ ма́нгэ?</verse>
				<verse number="7">Ису́со отпхэндя́ лэ́скэ: “Со Мэ кэра́ва, какана́ ту на ґалёса, нэ саро́ ту ґалёса коригэды́р.”</verse>
				<verse number="8">Пэ́три ракирэ́ла Лэ́скэ: “Ту ние́кхвар на выморэса ґэра́ мирэ́.” Ису́со отпхэндя́ лэ́скэ: “Ко́ли Мэ на выморава ту́кэ ґэра́, тэды ту на сан Ма́нца кхэтанэ́ дрэ паш.”</verse>
				<verse number="9">Тэды Пэ́три ракирэ́ла Лэ́скэ: “Раё Дэ́вла! Мор, на екх ґэра́ и васта́ мирэ́, нэ и шэро́.”</verse>
				<verse number="10">Ису́со ракирэ́ла Лэ́скэ: “Жужэ́ (чыстонэ) манушэ́скэ трэй екх ґэра́ тэ выморэл, пал-дова́ со ёв исын жужо́; и тумэ́ сан жужэ́, нэ на сарэ́.</verse>
				<verse number="11">Пал-дова́ со Ёв джиндя́ Пэ́скирэс здыибнарис, палдава́ адя́кэ и пхэндя́, со на сарэ́ ёнэ сыс жужэ́.</verse>
				<verse number="12">Нэ ке́ли Ису́со вымордя лэ́нгэ ґэра́ и уридя Пэ́скиро урибэ́н, Ёв бэсця́ пэ Пэ́скиро штэ́то и пхэндя́ лэ́нгэ: “Ци тумэ́ на джинэ́на, со Мэ кэрдём ваш тумэ́нгэ?</verse>
				<verse number="13">Тумэ́ Ман кхарэ́на “Сыклякирибна́скиро” и “Дэвэ́л”, и мишто́ кэрэ́на, пал-дова́ со Мэ адасаво́ и Сом.</verse>
				<verse number="14">И ко́ли Мэ, Дэвэ́л и Сыклякирибна́скиро вымордём тумэ́нгэ ґэра́, адя́кэ-паць и тумэ́нгэ трэй тэ морэн ґэра́ екх екхэ́скэ.</verse>
				<verse number="15">Мэ дыём тумэ́нгэ приме́ро (сыкаибэ́н), соб (кай) и тумэ́ тэ кэрэ́н адя́кэ-паць, со Мэ кэрдём тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="16">Чачэс, чачэс Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: дына́ри исын на барэды́р пэ́скирэ Ра́стыр, и одова́, кон бичхадо́, нанэ барэды́р одолэ́стыр, Кон бичхадя́ лэс.</verse>
				<verse number="17">Ко́ли тумэ́ джинэ́на дава́, тумэ́ явэ́на бахталэ́, ко́ли и явэ́на тэ кэрэ́н адя́кэ-паць.</verse>
				<verse number="18">Мэ на пал сарэ́ндэ тумэ́нгэ ракира́ва. Мэ джино́м (джина́в) одолэ́н, савэ́н Мэ выкэдыём; нэ мэк тэ сполнинэ́лпэ Свэ́нто Чхиныбэ́н: Одова́, кон ха́ла маро́ кхэтанэ́ Ма́нца, ґаздыя́ ґэро́й пэ Ма́ндэ.</verse>
				<verse number="19">Какана́ Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: анги́л, сыр дава́ сполнинэлапэ, соб (кай) тумэ́ тэ патя́н, со дава́ сом Мэ.</verse>
				<verse number="20">Чачэс, чачэс Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: кон прилэ́ла одолэ́с, конэ́с Мэ бичхава́ва, прилэ́ла Ман; нэ кон прилэ́ла Ман, прилэ́ла Одолэ́с, Кон бичхадя́ Ман.”</verse>
				<verse number="21">Ке́ли Ису́со пхэндя́ дава́, Ёв древа́н пиридживэлас дро ило́ и досыкадя и выпхэндя: “Чачэс, чачэс Мэ ракира́ва тумэ́нгэ, со екх тумэ́ндыр здэла Ман.”</verse>
				<verse number="22">Тэды сыкляибны́тка, дыкхи́ екх пэ екхэ́стэ, на джиндлэ́, пал конэ́стэ Ёв ракирдя́.</verse>
				<verse number="23">Екх Лэ́скирэ сыкляибнытконэндыр, саво́ сыс дро́го Исусо́скэ, сыс пашто́ пашы́л Исусо́скиро колы́н.</verse>
				<verse number="24">Си́моно Пэ́три подпхэндя шпэра́са (знакоса) лэ́скэ, соб (кай) одова́ тэ пхучэл Лэ́стыр, пал конэ́стэ Ёв ракирэ́ла.</verse>
				<verse number="25">И сыкляибны́тко, сыр приклониндяпэ кэ Исусо́скиро колы́н, пхэндя́ Лэ́скэ: “Раё Дэ́вла! Кон адава́ исын?”</verse>
				<verse number="26">Ису́со отпхэндя́: “Одова́, конэ́скэ Мэ болавава котэ́р маро́ и подава”, и Ёв подыя котэ́р маро́ Юда́скэ, Симоноскирэ-Искариотоскирэ чхавэ́скэ.</verse>
				<verse number="27">И тэды пало́ дава́ котэ́р, на́лачхо загия́ дрэ лэ́стэ. Тэды Ису́со пхэндя́ лэ́скэ: “Со кэрэ́са, кэр сыгэды́р.”</verse>
				<verse number="28">Нэ нико́н, кон сыс бэшто́ одо́й, на ґалыя́, кэ со Ёв пхэндя́ дава́ лэ́скэ.</verse>
				<verse number="29">Вари-савэ́ лэ́ндыр думиндлэ, со, сыр Юдастэ сыс ловитко тыкнори, палдава́ Ису́со ракирдя́ лэ́скэ: “Кин, со амэ́нгэ трэй кэ свэ́нко, ци соб (кай) тэ дас вари-со богэнгэ.”</verse>
				<verse number="30">Юда лыя́ котэ́р маро́, и ада́й жэ гия́ яври́; и дава́ сыс рат.</verse>
				<verse number="31">Ке́ли ёв гия́, Ису́со пхэндя́: “Какана́ Чхаво́ Манушэ́скиро славиндяпэ и Дэвэ́л славиндяпэ дрэ Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="32">Ко́ли Дэвэ́л славиндяпэ дрэ Лэ́стэ, тэды и Дэвэ́л прославинэла Лэс дрэ Пэ́стэ, и сыг прославинэла Лэс.</verse>
				<verse number="33">Чхавалэ Мирэ́! На́бут Ма́нгэ яця́пэ тэ явав тумэ́нца. Тумэ́ явэ́на тэ родэ́н Ман, и сыр Мэ пхэндём Юдэ́нгэ: Карик Мэ джа́ва, тумэ́ на могинэ́на тэ явэ́н, адя́кэ Мэ и тумэ́нгэ ракира́ва.</verse>
				<verse number="34">Мэ да́ва тумэ́нгэ нэво́ припхэныбэ́н: явэ́н дро́га екх ваш екхэ́скэ; сыр Ма́нгэ, адя́кэ-паць и тумэ́ явэ́н дро́га екх ваш екхэ́скэ.</verse>
				<verse number="35">Пир дава́ уджинэна сарэ́, со тумэ́ сан Мирэ́ сыкляибны́тка, ко́ли явэ́ла ла́ска машки́р тумэ́ндэ.”</verse>
				<verse number="36">Си́моно Пэ́три пхэндя́ Лэ́скэ: “Раё Дэ́вла! Карик Ту джа́са?” Ису́со ракирэ́ла лэ́скэ: “Карик Мэ джа́ва, ту́кэ нашты́ (на могинэ́са) тэ джас какана́ пал Ма́ндэ, нэ коригэды́р джа́са пал Ма́ндэ.”</verse>
				<verse number="37">Пэ́три пхэндя́ Лэ́скэ: “Раё Дэ́вла! Со́скэ Ма́нгэ нашты́ тэ джав пал Ту́тэ какана́? Мэ чхува́ва пэ́скиро ило́ пал Ту́тэ.”</verse>
				<verse number="38">Ису́со отпхэндя́ лэ́скэ: “Чхувэ́са ило́ пэ́скиро пал Ма́ндэ? Чачэс, чачэс Мэ ракира́ва ту́кэ: на пробагала башно, сыр ту трин мо́лы отпхэнэсапэ Ма́ндыр.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="14">
				<verse number="1">“Мэк ило́ тумаро́ тэ на страхадёл; патя́н дрэ Дэвлэ́стэ и патя́н дрэ Ма́ндэ.</verse>
				<verse number="2">Дрэ Мирэ́-Дадэ́скиро кхэр исын бут штэ́ты; нэ ко́ли тэ на явэ́л адя́кэ, Мэ пхэнавас тумэ́нгэ: Мэ джа́ва тэ кэдав штэ́то тумэ́нгэ?”</verse>
				<verse number="3">И ке́ли Мэ джа́ва и кэдава штэ́то тумэ́нгэ, Мэ ява́ва нэвэ́стыр и лава́ тумэн кэ Пэ; соб (кай) и тумэ́ тэ явэ́н одо́й, кай Мэ ява́ва.</verse>
				<verse number="4">А карик Мэ джа́ва, тумэ́ джинэ́на и дром одори́к исын джиндло́ тумэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="5">Фама пхэндя́ Лэ́скэ: “Раё Дэ́вла! Амэ на джина́са, карик Ту джа́са; сыр амэ могинаса тэ джинас дром одори́к?”</verse>
				<verse number="6">Ису́со пхэндя́ лэ́скэ: “Мэ сом дром и чачипэ́н и джиибэ́н; нико́н на явэ́ла кэ Дад, сыр екх пир Ма́ндэ.</verse>
				<verse number="7">Ко́ли тумэ́ тэ джинэ́н Ман, тэды тумэ́ джинэнас и Мирэ́ Дадэ́с; и какана́ тумэ́ джинэ́на Лэс и дыкхнэ́ Лэс.”</verse>
				<verse number="8">Филипо пхэндя́ Лэ́скэ: “Раё Дэ́вла! Сыка́в амэ́нгэ Дадэ́с, и буты́р амэ́нгэ нисо́ на трэй.”</verse>
				<verse number="9">Ису́со пхэндя́ лэ́скэ: “Ци на ґара́” (длу́гэс) Мэ сом тумэ́нца, и ту на джинэ́са Ман, Филипо? Одова́, кон дыкхця́ Ман, дыкхця́ и Дадэ́с; сыр ту ракирэ́са: ‘Сыка́в амэ́нгэ Дадэ́с?’</verse>
				<verse number="10">Ци ту на патя́са, со Мэ сом дрэ Дадэ́стэ и Дад исын дрэ Ма́ндэ? Лава́, савэ́ Мэ ракира́ва тумэ́нгэ, Мэ ракира́ва на Пэ́стыр; адава́ Дад, Саво́ исын дрэ Ма́ндэ, Ёв кэрэ́ла Пэ́скирэ рэ́нды.</verse>
				<verse number="11">Патя́н Ма́нгэ, со Мэ сом дрэ Дадэ́стэ и Дад исын дрэ Ма́ндэ; нэ ко́ли на патя́на Ма́нгэ, тэды патя́н пир кокорэ́ Мирэ́ рэ́нды.</verse>
				<verse number="12">Чачэс, чачэс Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: Одова́, кон патя́ла дрэ Ма́ндэ, явэ́ла тэ кэрэ́л дасавэ́-паць рэ́нды, со и Мэ кэра́ва и буты́р одолэ́ рэндэ́ндыр ёв кэрэ́ла; пал-дова́ со Мэ джа́ва кэ Миро Дад.</verse>
				<verse number="13">И со тумэ́ тэ на помангэн Дадэ́стыр Мирэ́ лавэ́стыр, Мэ саро́ кэра́ва дова́, и Дад сыкавэ́ла Пэ́скири сла́ва пир Чхавэ́стэ.</verse>
				<verse number="14">Ко́ли со тэ на́ мангэн Мирэ́ лавэ́стыр, Мэ дова́ кэра́ва.</verse>
				<verse number="15">Ко́ли тумэ́ рикирэ́на Ман сыр Дро́гима дро ило́, то кэрэ́н дова́, со Мэ припхэндём тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="16">И Мэ помангава Дадэ́с, и Ёв дэ́ла тумэ́нгэ явирэ Обрадыпна́скирэс (Утешытелёс), саво́ ўса́ды (сак) явэ́ла тумэ́нца;</verse>
				<verse number="17">дава́ исын Ду́хо (Фа́но) чачипна́скиро, Савэс свэ́то нашты́ тэ прилэл, пал-дова́ со ёв на дыкхэ́ла Лэс и на джинэ́ла; нэ тумэ́ Лэс джинэ́на, пал-дова́ со Ёв исын тумэ́нца и явэ́ла дрэ тумэ́ндэ.</verse>
				<verse number="18">Мэ на ячкирава тумэн пиротэнца (сиротэнца), Мэ ява́ва кэ тумэ́.</verse>
				<verse number="19">Сарэ́са на́бут, и свэ́то Ман на явэ́ла тэ дыкхэ́л, нэ тумэ́ дыкхэ́на Ман, пал-дова́ со Мэ джива́ва, и тумэ́ явэ́на тэ дживэ́н.</verse>
				<verse number="20">Дрэ дова́ дывэ́с тумэ́ явэ́на тэ джинэ́н, со Мэ сом дрэ Мирэ́ Дадэ́стэ, и тумэ́ сан дрэ Ма́ндэ, и Мэ сом дрэ тумэ́ндэ.</verse>
				<verse number="21">Одова́, конэ́стэ исын Мирэ́ припхэныбэна́, и кон ракхэ́ла лэн, одова́ рикирэ́ла Ман сыр Дро́гима дро ило́, и Дад Миро сыкавэ́ла паты́в лэ́скэ, и Мэ адя́кэ-паць ява́ва тэ сыкавав паты́в лэ́скэ, и Мэ сыкадёвава Кокоро́ Пэс лэ́скэ.”</verse>
				<verse number="22">Юда, саво́ на сыс Искариото, ракирэ́ла Лэ́скэ: “Раё Дэ́вла! Сыр да Ту скэдэсапэ тэ сыкадёс амэ́нгэ, а на свэтоскэ?”</verse>
				<verse number="23">Ису́со отпхэндя́ лэ́скэ: “Ко́ли вари-конэ́скэ сом дро́го Мэ, одова́ ману́ш зракхэ́ла Миро лав; и тэды Мирэ́ Дадэ́скэ явэ́ла дро́го ёв, и амэ ява́са кэ ёв и амэ ява́са тэ джива́с кэ ёв.</verse>
				<verse number="24">Одова́, конэ́скэ на дро́го сом Мэ, одова́ ману́ш на ракхэ́ла Мирэ́ лава́; нэ лав, саво́ тумэ́ шунэ́на, дава́ исын на Миро, а Дадэ́скиро, Саво́ бичхадя́ Ман.</verse>
				<verse number="25">Мэ пхэндём тумэ́нгэ дава́, ке́ли Мэ со́мас кхэтанэ́ тумэ́нца.</verse>
				<verse number="26">Обрадыпнаскиро, Саво́ исын Ду́хо (Фа́но) Свэ́нто, Саво́ бичхавэ́ла Дад ваш Миро лав, высыклякирэла тумэн сарэскэ и саро́ чхувэ́ла дрэ тумари́ годы́, пал со Мэ ракирдём тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="27">Мэ ячкирава рама́нё (миро) тумэ́нгэ, Миро рама́нё Мэ да́ва тумэ́нгэ: нэ на адя́кэ, сыр свэ́то дэ́ла, Мэ да́ва тумэ́нгэ, и мэк тэ на страхадёл тумаро́ ило́, и тэ на дарэл.</verse>
				<verse number="28">Тумэ́ шундлэ́, со Мэ пхэндём тумэ́нгэ: ‘Мэ джа́ва криг тумэ́ндыр и ява́ва кэ тумэ́. Ко́ли тумэ́нгэ Мэ явавас дро́го, тумэ́ явэ́нас ра́да, со Мэ джа́ва кэ Дад; пал-дова́ со Миро Дад исын барэды́р Ма́ндыр’.</verse>
				<verse number="29">И, ґа́да, Мэ пхэндём тумэ́нгэ саро́ англэды́р долэ́стыр, сыр дава́ кэрэ́лапэ ваш дова́, соб (кай) тумэ́ тэ патя́н, ке́ли дава́ кэрэ́лапэ.</verse>
				<verse number="30">Мэ какана́ на ява́ва бут тэ ракира́в тумэ́нца, пал-дова́ со джа́ла далэ́-свэтоскиро хула́й, нэ ёв исын на хула́й пэ Ма́ндэ.</verse>
				<verse number="31">Нэ, соб (кай) свэ́то тэ джинэ́л, со Ма́нгэ исын дро́го Дад и, сыр пхэндя́ Ма́нгэ Дад, адя́кэ Мэ саро́ кэра́ва: ‘Уштэ́н, джа́са адатхы́р.’”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="15">
				<verse number="1">Мэ сом чачуно́ винаградоскиро Кашт (Лоза), и Миро Дад исын винаградникоскиро Хула́й.</verse>
				<verse number="2">Кажно рандь (вэтка), сави́ исын дрэ Ма́ндэ, и сави́ на дэ́ла барьякирдо́ (пло́до), Ёв обчингирэла; и кажно рандь, сави́ дэ́ла барьякирдо́, Ёв жужакирэла (чыстинэла), соб (кай) ёй бутэды́р тэ дэл барьякирдо́.</verse>
				<verse number="3">Тумэ́ какана́ сан жужэ́ Мирэ́ лавэ́ндыр, савэ́ Мэ ракирдём тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="4">Ячэ́нпэ дрэ Ма́ндэ, сыр Мэ сом дрэ тумэ́ндэ. Сыр рандь кокори пэ́стыр на могинэ́ла тэ дэл барьякирдо́, ко́ли ёй на явэ́ла тэ барьёл каштэ́стыр: адя́кэ-паць и тумэ́ на могинэ́на, ко́ли тумэ́ на ячэ́напэ дрэ Ма́ндэ.</verse>
				<verse number="5">Мэ сом Кашт, нэ тумэ́ сан Мирэ́ рандя́ (вэ́тки): одова́, кон исын на́ дрэ Ма́ндэ, сыр и Мэ сом дрэ лэ́стэ, одова́ дэ́ла бут барьякирдэ́; пал-дова́ со би Миро тумэ́ на могинэ́на нисо́ тэ кэрэ́н.</verse>
				<verse number="6">Нэ, кон на дрэ Ма́ндэ, одова́ исын сыр рандь, сави́ чхурдэлапэ яври́, сави́ зашутёла; нэ адасавэ́ рандя́ скэдэ́на и чхурдэна дрэ яг, и одо́й ёнэ схачона.</verse>
				<verse number="7">Нэ ко́ли тумэ́ ячэ́напэ дрэ Ма́ндэ и Мирэ́ лава́ ячэ́напэ дрэ тумэ́ндэ, тэды мангэ́н, со тумэ́нгэ трэй, и тумэ́нгэ явэ́ла дыно́.</verse>
				<verse number="8">Далэ́са Миро Дад славинэлапэ, ко́ли тумэ́ дэ́на бут барьякирдэ́, и тумэ́ явэ́на Мирэ́ сыкляибны́тка.</verse>
				<verse number="9">И сыр яцём дро́го Мэ Мирэ́ Дадэ́скэ, адя́кэ-паць и Ма́нгэ ячнэ́ дро́га тумэ́; ячэ́нпэ дро Мири́ ла́ска.</verse>
				<verse number="10">Ко́ли тумэ́ явэ́на тэ ракхэ́н Мирэ́ припхэныбэна́, то тумэ́ явэ́на тэ ячэ́нпэ дро Мири́ ла́ска, адя́кэ-паць, сыр и Мэ ракхцём Мирэ́-Дадэ́скирэ припхэныбэна́, и Мэ джива́ва дро Лэ́скири ла́ска.</verse>
				<verse number="11">Дава́ Мэ пхэндём тумэ́нгэ, соб (кай) Мири́ ра́дыма тэ ячэ́л тумэ́нца, и, соб (кай) тумари́ ра́дыма тэ явэ́л пхэрды́.</verse>
				<verse number="12">Ѓа́да, исын Миро припхэныбэ́н тумэ́нгэ: явэ́н дро́га екх екхэ́скэ, адя́кэ-паць сыр Мэ яцём дро́го тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="13">Нанэ барэды́р долэ́ ласкатыр, ко́ли вари-кон отдэ́ла пэ́скиро джиибэ́н пал малэндэ.</verse>
				<verse number="14">Тумэ́ сан Мирэ́ дру́ги (мала́), ко́ли тумэ́ кэрэ́на дова́, со Мэ припхэндём тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="15">Мэ какана́ на кхара́ва тумэн дынарье́нца, пал-дова́ со дына́ри на джинэ́ла, со кэрэ́ла лэ́скиро хула́й; нэ Мэ кхара́ва тумэн Пэ́скирэ другэнца (малэнца), пал-дова́ со Мэ пхэндём тумэ́нгэ саро́, со шундём Мирэ́ Дадэ́стыр.</verse>
				<verse number="16">На тумэ́ выкэдынэ́ Ман, нэ дава́ Мэ тумэн выкэдыём, соб (кай) тумэ́ тэ джа́н и дэн барьякирдо́ и, соб (кай) барьякирдо́ тумаро́ тэ барьёл и тэды, пал со тумэ́ на помангэнас Мирэ́ Дадэ́с Мирэ́ лавэ́стыр, Ёв дэ́ла тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="17">Ѓа́да, со Мэ припхэнава тумэ́нгэ: сыкавэ́н паты́в екх екхэ́скэ.</verse>
				<verse number="18">Ко́ли свэ́то на дэ́ла паты́в тумэ́нгэ, джинэ́н, со ёв Ман англэды́р тумэ́ндыр свэ́то на дэ́лас паты́в.</verse>
				<verse number="19">Ко́ли тумэ́ тэ явэ́н далэ́ свэто́стыр, тэды лэ́скэ явэ́нас дро́га тумэ́, сыр пэ́скирэ; нэ адя́кэ, сыр тумэ́ на сан далэ́ свэто́стыр, нэ Мэ выкэдыём тумэн далэ́ свэто́стыр, палдава́ тумэ́ сан на дро́га свэтоскэ.</verse>
				<verse number="20">Рипирэн лав, саво́ Мэ пхэндём тумэ́нгэ: дына́ри исын на барэды́р пэ́скирэ хуластыр. Ко́ли ёнэ Ман традынэ, и тумэн явэ́на тэ традэ́н; ко́ли ёнэ Миро лав кандэнас, ёнэ явэ́на тэ кандэ́н и тумаро́ лав.</verse>
				<verse number="21">Нэ саро́ дава́ ёнэ явэ́на тэ кэрэ́н тумэ́нгэ пал Миро лав, пал-дова́ со ёнэ на джинэ́на Одолэ́с, Кон бичхадя́ Ман.</verse>
				<verse number="22">Ко́ли Мэ тэ на явав и тэ на ракира́в лэ́нгэ, тэды лэ́ндэ на явэ́лас грэ́хо; нэ какана́ лэ́нгэ нанэ отмэкибэн дрэ лэ́нгиро грэ́хо.</verse>
				<verse number="23">Одова́, конэ́скэ на дро́го Мэ сом, одолэ́скэ исын на дро́го и Миро Дад.</verse>
				<verse number="24">Ко́ли Мэ тэ на кэра́в анги́л лэ́ндэ рэ́нды, савэ́ яви́р нико́н на кэрдя́, тэды лэ́ндэ на явэ́лас грэ́хо; нэ какана́ ж ёнэ дыкхнэ́ лэн и усае́кх бидыкхэна (на дэ́на паты́в) Ман и Мирэ́ Дадэ́с.</verse>
				<verse number="25">Нэ мэк тэ кэрэ́лпэ лав, саво́ исын чхиндло́ дро лэ́нгиро Зако́но: ‘Ёнэ бидыкхэна Ман ни палсо́’.</verse>
				<verse number="26">Ке́ли явэ́ла Обрадыпнаскиро (Утешытеле) кэ тумэ́, савэ́с Мэ бичхава́ва тумэ́нгэ Мирэ́ Дадэ́стыр, ёв исын чачуно́ Ду́хо (Фа́но), Ёв джа́ла Дадэ́стыр, Ёв Кокоро́ явэ́ла тэ допхэнэл пал Ма́ндэ.</verse>
				<verse number="27">Нэ адя́кэ-паць и тумэ́ явэ́на тэ допхэнэн, пал-дова́ со тумэ́ са́нас Ма́нца самонэ англыпна́стыр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="16">
				<verse number="1">Мэ пхэндём дава́ тумэ́нгэ, соб (кай) тумэ́ тэ на отпэрэн.</verse>
				<verse number="2">Тумэн традэ́на яври́ кхангирьендыр; и явэ́ла дасаво часо (цы́ро), ке́ли одова́ ману́ш, саво́ замарэла тумэн, явэ́ла тэ думинэл, со ёв далэ́са дынаринэла Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="3">Ёнэ явэ́на тэ кэрэ́н адя́кэ, пал-дова́ со адалэ́ мануша́ на джиндлэ́ ни Дадэ́с, ни Ман.</verse>
				<verse number="4">Нэ Мэ пхэндём тумэ́нгэ дава́ ваш дова́, соб (кай) тумэ́, ке́ли явэ́ла одова́ часо, тэ рипирэ́н, со Мэ ракирдём тумэ́нгэ пал дава́; Мэ англэды́р на ракирдём тумэ́нгэ пал дава́, пал-дова́ со Мэ со́мас тумэ́нца.</verse>
				<verse number="5">Нэ какана́ Мэ джа́ва кэ Одова́, Кон бичхадя́ Ман, нэ нико́н тумэ́ндыр на пхучэла Ма́ндыр: ‘Карик Ту джа́са?’</verse>
				<verse number="6">Нэ долэ́стыр, со Мэ пхэндём дова́ тумэ́нгэ, тумаро́ ило́ яця́ тэ пиридживэл.</verse>
				<verse number="7">Нэ Мэ, чачэс, ракира́ва тумэ́нгэ: фэды́р ваш тумэ́нгэ, соб (кай) Мэ тэ джав; ко́ли Мэ на джа́ва, тэды Обрадыпнаскиро на явэ́ла кэ тумэ́, нэ ко́ли Мэ джа́ва, тэды Мэ бичхава́ва Лэс кэ тумэ́.</verse>
				<verse number="8">И, ке́ли Ёв явэ́ла, бангякирэла свэ́то пал грэ́хо, и пал чачипэ́н, и пал сэ́ндо:</verse>
				<verse number="9">пал грэ́хо, саво́ исын дрэ дова́, со мануша́ на патя́на дрэ Ма́ндэ;</verse>
				<verse number="10">пал чачипэ́н, со Мэ джа́ва кэ Миро Дад, и тумэ́ буты́р на дыкхэ́на Ман;</verse>
				<verse number="11">пал сэ́ндо, со кадалэ́ свэтоскиро кра́ли явэ́ла сэндиндло.</verse>
				<verse number="12">Какана́ бут со исын тэ пхэна́в тумэ́нгэ, нэ тумэ́ акана́ на могинэ́на тэ ґалён.</verse>
				<verse number="13">Ке́ли явэ́ла Ёв, чачипна́скиро Ду́хо (Фа́но), тэды сыкавэ́ла тумэ́нгэ чачуно́ дром дро джиибэ́н; пал-дова́ со Ёв явэ́ла тэ ракирэ́л на Кокоро́ Пэ́стыр, нэ Ёв пхэнэ́ла тумэ́нгэ одова́, со шунэ́ла, и Ёв пхэнэ́ла, со явэ́ла анги́л.</verse>
				<verse number="14">Ёв славинэла Ман, пал-дова́ со саро́, со Ёв пхэнэ́ла, Ёв уджинэла Ма́ндыр и роспхэнэ́ла тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="15">Саро́, со исын Дадэ́стэ, исын Миро. Палдава́ Мэ пхэндём тумэ́нгэ, со Ёв Ма́ндыр уджинэла и роспхэнэ́ла тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="16">Сыг тумэ́ на дыкхэ́на Ман, нэ сыг тумэ́ нэвэ́стыр явэ́на тэ дыкхэ́н Ман; пал-дова́ со Мэ джа́ва кэ Дад.”</verse>
				<verse number="17">Ада́й вари-савэ́ Лэ́скирэ сыкляибны́тка пхэндлэ́ екх екхэ́скэ: “Со дава́ Ёв ракирэ́ла амэ́нгэ: ‘Сыг тумэ́ на явэ́на тэ дыкхэ́н Ман’, а сыг тумэ́ нэвэ́с дыкхэ́на Ман, и: ‘Мэ джа́ва кэ Дад’?”</verse>
				<verse number="18">И адя́кэ ёнэ ракирдэ́: “Со да дасаво Ёв ракирэ́ла: ‘Сыг?’ Амэ на ґалёваса, со Ёв ракирэ́ла.”</verse>
				<verse number="19">Ису́со ґалыя́, пал со ёнэ камэ́на тэ пхучэ́н Лэ́стыр, и пхэндя́ лэ́нгэ: “Ци пал дова́ тумэ́ пхучэна екх екхэстыр, со Мэ пхэндём: ‘Со сыг тумэ́ на явэ́на тэ дыкхэ́н Ман, нэ нэвэ́стыр сыг тумэ́ дыкхэ́на Ман?’</verse>
				<verse number="20">Чачэс, чачэс ракира́ва Мэ тумэ́нгэ: тумэ́ явэ́на тэ ровэ́н и тэ пиридживэн, нэ свэ́то явэ́ла тэ радынэ́лпэ; тумэ́ явэ́на тэ смэнтнинэн (тэ тугинэн), нэ тумари́ смэнтныма ячэ́ла радыма́са.</verse>
				<verse number="21">Джувлы́, ке́ли биянэ́ла, мэнчынэлапэ, пал-дова́ со явдя́ ла́киро мардо́ (шту́нда); нэ ке́ли ёй биянэ́ла тыкнорэс, бистрэла радыма́тыр пал мэ́ньки, пал-дова́ со бия́ндыя ману́ш пэ свэ́то.</verse>
				<verse number="22">Адя́кэ-паць и тумэ́ какана́ сан смэнтна; нэ Мэ ява́ва тэ дыкха́в нэвэ́стыр тумэн, и ило́ тумаро́ явэ́ла пхэрдо́ радыма́са, дая́ ра́дыма тумэ́ндыр нико́н на отлэла.</verse>
				<verse number="23">И дро одова́ дывэ́с тумэ́ на пхучэна Ма́ндыр ни пал со. Чачэс, чачэс Мэ ракира́ва тумэ́нгэ: пал со тумэ́ тэ на мангэ́н Дадэ́с Мирэ́ лавэ́стыр, Ёв дэ́ла тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="24">Кэ дава́ часо тумэ́ нисо́ на мангнэ́ Мирэ́ лавэ́са, мангэ́н, и дорэсэ́на, соб (кай) ра́дыма дро тумаро́ ило́ тэ явэ́л пхэрды́.</verse>
				<verse number="25">Кэ дава́ часо Мэ ракирдём тумэ́нгэ притчэнца, нэ сыг явэ́ла часо, ке́ли Мэ на ява́ва тэ ракира́в тумэ́нгэ притчы, нэ маму́й (прямэс) Мэ пхэна́ва тумэ́нгэ пал Дадэ́стэ.</verse>
				<verse number="26">Дрэ одова́ дывэ́с тумэ́ явэ́на тэ мангэ́н Мирэ́ лавэ́стыр и Мэ на ракира́ва тумэ́нгэ, со Мэ ява́ва тэ мангав пал тумэ́ндэ Дадэ́с:</verse>
				<verse number="27">пал-дова́ со Кокорэскэ Дадэ́скэ тумэ́ сан дро́га, пал тумари́ ла́ска кэ Мэ и пал патяибэ́н, со Мэ явдём Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="28">Мэ явдём Дадэ́стыр дро дава́ свэ́то; и нэвэ́стыр Мэ мэкава свэ́то и джа́ва кэ Дад.”</verse>
				<verse number="29">Лэ́скирэ сыкляибны́тка пхэндлэ́ Лэ́скэ: “Ѓа́да, какана́ Ту ракирэ́са маму́й, и Ту на ракирэ́са нисавэ притчы!”</verse>
				<verse number="30">Какана́ амэ дыкхаса, со Ту саро́ джинэ́са англэды́р, и на трэй, соб (кай) вари-кон тэ пхучэл Ту́тыр; палдава́ амэ патя́са, со Ту явдя́н Дэвлэ́стыр.”</verse>
				<verse number="31">Ису́со отпхэндя́ лэ́нгэ: “Какана́ тумэ́ патя́на?</verse>
				<verse number="32">Ѓа́да, сыг подджа́ла мардо́ (шту́нда), и подги́я какана́, со тумэ́ роспрастанапэ кажно дрэ пэ́скири риг и Ман тумэ́ ячкирэна Екхэ́с; нэ Мэ на сом Екхджино́, пал-дова́ со Дад исын Ма́нца;</verse>
				<verse number="33">ґа́да, Мэ пхэндём тумэ́нгэ, соб (кай) тумэ́ тэ явэ́н дро рама́нё Ма́нца. Дро свэ́то мэ́ньки тумэн ужакирэ́на; нэ рикирэнпэ муршканэ́с: Мэ збердындём (пиризорьякирдём) дава́ свэ́то”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="17">
				<verse number="1">Пало́ далэ́ лава́ Ису́со ґаздыя́ пэ́скирэ якха́ пэ болыбэ́н и пхэндя́: “Да́до! Миро мардо́ (часо) явдя́: славин Пэ́скирэ Чхавэ́с, соб (кай) Чхаво́ тэ славинэл Тут,</verse>
				<verse number="2">адя́кэ-паць, сыр Ту дыя́н Лэ́скэ право пэ кажно лоч (плоть), адя́кэ-паць и Ёв дэ́ла ве́чно джиибэ́н одолэ́нгэ, конэ́с Ту дыя́н Лэ́скэ.</verse>
				<verse number="3">А ве́чно джиибэ́н исын дро дова́, соб (кай) тэ джинэ́н Тут, Екхэ́с Чачипнаскирэ Дэвлэ́с, и Исусо́с Христосо́с, Савэс Ту бичхадян.</verse>
				<verse number="4">Мэ славиндём Тут пэ пхув, кэрдём буты́, сави́ Ту допатяндыян Ма́нгэ тэ кэра́в.</verse>
				<verse number="5">И какана́, Да́до, славин Ман слава́са, сави́ сыс Ма́ндэ, ке́ли Мэ со́мас Ту́тэ анги́л, сыр свэ́то сыс создыно́.</verse>
				<verse number="6">Мэ отчхакирдём лав Тыро́ манушэ́нгэ, савэ́н Ту дыя́н Ма́нгэ свэто́стыр. Адалэ́ мануша́ сыс Тырэ́, и Ту Ма́нгэ дыя́н лэн, и ёнэ ракхнэ Тыро́ лав.</verse>
				<verse number="7">Какана́ ёнэ ґалынэ́, со саро́, со Ту дыя́н Ма́нгэ, исын Ту́тыр;</verse>
				<verse number="8">пал-дова́ со лав, саво́ Ту Ма́нгэ дыя́н, Мэ дыём лэ́нгэ, и ёнэ прилынэ́ лэс и чачунэ́с ґалынэ́, со Мэ явдём Ту́тыр, и ёнэ патя́на, со Ту бичхадян Ман.</verse>
				<verse number="9">Акэ, Мэ манга́ва пал лэ́ндэ: На пал саро́ свэ́то манга́ва, а пал одолэ́ндэ, савэ́н Ту дыя́н Ма́нгэ, пал-дова́ со ёнэ исын Тырэ́.</verse>
				<verse number="10">Пал-дова́ со саро́, со исын Ма́ндэ-Тыро́, и Миро саро́, со исын Ту́тэ, и дрэ лэ́ндэ Мэ прославиндёмпэ.</verse>
				<verse number="11">Мэ на сом буты́р дро свэ́то, а ёнэ исын дро свэ́то. Мэ джа́ва кэ Ту, нэ ёнэ ячэ́напэ дро свэ́то. Свэ́нто Да́до! Зра́кх лэн Тырэ́ лавэ́са, одолэ́н, савэ́н Ту дыя́н Ма́нгэ, соб (кай) ёнэ тэ явэ́н пал екх, сыр и Амэ сам Ту́са.</verse>
				<verse number="12">Ке́ли Мэ со́мас лэ́нца дро свэ́то, Мэ приракхавас лэн Тырэ́ лавэ́са; одолэ́н, савэ́н Ту дыя́н Ма́нгэ, Мэ приракхцём, и нико́н лэ́ндыр на хасия́ апри́ч чхавэ́стэ, савэ́скэ трэй тэ хасёл, мэк тэ сполнинэ́лпэ Свэ́нто Чхиныбэ́н.</verse>
				<verse number="13">Какана́ Мэ джа́ва кэ Ту, и дава́ Мэ ракира́ва, пака Мэ сом дро свэ́то, соб (кай) лэ́ндэ тэ явэ́л Мири́ пхэрды́ ра́дыма дрэ пэ́стэ.</verse>
				<verse number="14">Мэ пиридыём лав Тыро́ лэ́нгэ, и свэтоскэ сыс древа́н на пир ило́, пал-дава́ со ёнэ нанэ далэ́ свэто́стыр, сыр и Мэ на сом далэ́ свэто́стыр.</verse>
				<verse number="15">Мэ на манга́ва, соб (кай) Ту тэ лэс лэн свэто́стыр, нэ соб (кай) Ту тэ приракхэс лэн чорипна́стыр;</verse>
				<verse number="16">ёнэ исын на далэ́ свэто́стыр, сыр и Мэ на сом далэ́ свэто́стыр.</verse>
				<verse number="17">Кэр лэн свэнтонэнца Тырэ́ чачипна́са. Тыро́ лав исын чачипэ́н.</verse>
				<verse number="18">Сыр Ту бичхадян Ман дрэ свэ́то, адя́кэ-паць и Мэ бичхадём лэн дро дава́ свэ́то.</verse>
				<verse number="19">Мэ отдыём пэс Ту́кэ пал лэ́ндэ, соб (кай) и ёнэ тэ отдэ́н пэс Ту́кэ пир чачипэ́н.</verse>
				<verse number="20">Нэ Мэ манга́ва на пал екхэндэ лэ́ндэ, нэ и пал одолэ́ндэ, савэ́ патя́на дрэ Ма́ндэ пир лэ́нгиро лав;</verse>
				<verse number="21">соб (кай) ёнэ тэ явэ́н сарэ́ сыр екх, сыр Ту, Да́до, сан дрэ Ма́ндэ, и Мэ сом дрэ Ту́тэ, адя́кэ-паць Мэ и ёнэ тэ явэ́н дрэ Амэ́ндэ, мэк тэ упатял свэ́то, со Ту бичхадян Ман.</verse>
				<verse number="22">И бари паты́в, сави́ Ту дыя́н Ма́нгэ, Мэ дыём лэ́нгэ: мэк тэ явэ́н ёнэ пал екх, сыр Амэ сам Ту́са екх.</verse>
				<verse number="23">Мэ сом дрэ лэ́ндэ, и Ту сан дрэ Ма́ндэ; мэк ёнэ тэ явэ́н скэдынэ́ дро екх, и мэк свэ́то тэ джинэ́л, со Ту бичхадян Ман, и со Ту́кэ ёнэ исын дро́га, адя́кэ-паць, сыр и ёнэ ячнэ́ дро́га Ма́нгэ.</verse>
				<verse number="24">Да́до! Савэ́н Ту дыя́н Ма́нгэ, ёнэ ячнэ́ дро́га Ма́нгэ, соб (кай) ёнэ тэ явэ́н одо́й кхэтанэ́ Ма́нца, кай и Мэ; мэк ёнэ тэ дыкхэ́н Мири́ бари паты́в, сави́ Ту дыя́н Ма́нгэ, пал-дова́ со Ту́кэ Мэ яцём дро́го анги́л, сыр свэ́то сыс создыно́.</verse>
				<verse number="25">Чачуно́ Миро Да́до! И свэ́то на уджиндя́ Тут: а Мэ уджиндём Тут, и ёнэ уджиндлэ́, со Ту бичхадян Ман;</verse>
				<verse number="26">и Мэ сыкадём лэ́нгэ Тыро́ лав и Мэ ява́ва тэ сыкавав, соб (кай) доя́ ла́ска, сави́ исын Ту́тэ кэ Мэ, тэ явэ́л дрэ лэ́ндэ, сыр и Мэ сом дрэ лэ́ндэ.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="18">
				<verse number="1">Ке́ли Ису́со мэкця́ тэ ракирэ́л, Ёв гия́ Пэ́скирэ сыкляибнытконэ́нца пал Кедроноскири сы́гно рэ́кица (лэнори́) пэ дова́ штэ́то, кай сыс у́нта (садо), дрэ сави́ загия́ Ёв Кокоро́ и Лэ́скирэ сыкляибны́тка.</verse>
				<verse number="2">О Юда, Лэ́скиро здыибнари, джиндя́ дава́ штэ́то, пал-дова́ со Ису́со скэдэласпэ бут мо́лы Пэ́скирэ сыкляибнытконэ́нца одо́й.</verse>
				<verse number="3">И, ґа́да, Юда лыя́ хевра халадэ́н и дынарье́н, раша́нгирэ барыдырэндыр и Фарисиендыр, и ёнэ явнэ́ одори́к захачкирдэ ягэнца, ягэнгирэнца и курталэнца.</verse>
				<verse number="4">Ису́со джиндя́ саро́, со явэ́ла Лэ́са, выгия́ кэ ёнэ и пхуця́ лэ́ндыр: “Конэ́с тумэ́ родэ́на?”</verse>
				<verse number="5">Лэ́скэ отпхэндлэ́: “Исусо́с Назареёс.” Ису́со пхэндя́ лэ́нгэ: “Ѓа́да, сом Мэ.” О Юда, Лэ́скиро здыибнари, сыс тэрдо́ кхэтанэ́ лэ́нца.</verse>
				<verse number="6">И ке́ли Ису́со пхэндя́ лэ́нгэ: “Ѓа́да, Мэ сом”, ёнэ дынэпэ палэ и пынэ́ пэ пхув.</verse>
				<verse number="7">Нэвэ́стыр Ёв пхуця́ лэ́ндыр: “Конэ́с тумэ́ родэ́на?” Ёнэ пхэндлэ́: “Исусо́с Назареёс.”</verse>
				<verse number="8">Ису́со отпхэндя́: “Мэ пхэндём тумэ́нгэ, со дава́ сом Мэ; ко́ли тумэ́ родэ́на Ман, мэк тэ джа́н адалэ́ мануша́,</verse>
				<verse number="9">мэк тэ кэрэ́лпэ лав, саво́ Ёв пхэндя́: “Одолэ́ндыр, савэ́н Ту Ма́нгэ дыя́н, Мэ ни екхэ́с на хасякирдём”.”</verse>
				<verse number="10">Си́моно (Симеоно), адава́-паць Пэ́три, савэ́стэ сыс курта́ла, вытырдыя ла и чингирдя ла́са дынари́с раша́нгирэ барыдырэскирэс и отчингирдя лэ́скэ чачо́ кан. Адалэ́ дынари́с кхардэ́ Малхо.</verse>
				<verse number="11">Нэ Ису́со пхэндя́ Пэтрискэ: “Чхув палэ курта́ла; нау́што Ма́нгэ тэ на пья́в дава́ тахта́й, саво́ Дад дыя́ Ма́нгэ?”</verse>
				<verse number="12">Тэды халадэ́ и лэ́нгирэ-тысёнцэнгиро барыдыра́ и Юдэ́нгирэ дына́рья лынэ́ Исусо́с, и пхандлэ Лэс:</verse>
				<verse number="13">англэды́р ёнэ лыджинэ́ Лэс кэ Анна; ёв сыс Каиафаскэ састро, саво́ сыс пэ́рво раша́нгиро барыдыро́ дро дова́ бэрш.</verse>
				<verse number="14">Дава́ сыс одова́ Каиа́фа, саво́ подпхэндя Юдэ́нгэ, со явэ́ла фэды́р, ко́ли екх ману́ш хасёла пал сарэ́ манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="15">Пал Исусо́стэ гинэ́ Си́моно Пэ́три и яви́р Лэ́скиро сыкляибны́тко. Нэ одова́ сыкляибны́тко сыс джиндло́ (пинджкирдо) раша́нгирэ барыдырэ́скэ и ёв гия́ кхэтанэ́ Исусо́са дрэ раша́нгирэ-барыдырэскири грэ́да (дво́ро).</verse>
				<verse number="16">Пэ́три ж яця́пэ яври́ пашы́л по́рта. Коригэды́р (позжэды́р) яви́р сыкляибны́тко, саво́ сыс джиндло́ раша́нгирэ барыдырэ́скэ, выгия́ и пириракирдя вударэнгирэ ракхибнаскирьяса и залыджия́ Пэтрис андрэ́.</verse>
				<verse number="17">Ада́й вударэнгири ракхибнаскири ракирэ́ла Пэтрискэ: “Ци на сан ту екх кадалэ́ Манушэ́скирэ сыкляибнытконэндыр? Ёв пхэндя́: “Над.”</verse>
				<verse number="18">Сыс шылало, слу́ги (дына́рья) и дынарицы, кэрдэ́ яг и лынэ́ тэ татён; Пэ́три адя́кэ-паць сыс тэрдо́ кхэтанэ́ лэ́нца и татия.</verse>
				<verse number="19">Раша́нгиро барыдыро́ пхуця́ Исусо́стыр пал Лэ́скирэ сыкляибнытконэндэ и пал Лэ́скиро сыклякирибэ́н.</verse>
				<verse number="20">Ису́со отпхэнэ́лас лэ́скэ: “Мэ ракирдём маму́й (прямэс) анги́л сарэ́ндэ; Мэ ўса́ды (сак) сыклякирдём дрэ синагога и дрэ Кхангири́, одо́й, кай сарэ́ Юды скэдэ́напэ, и Мэ чораханэ́с нисо́ на ракирдём;</verse>
				<verse number="21">со ту пхучэса Ма́ндыр? Пхуч фэды́р одолэ́ндыр, савэ́ шундлэ́, со Мэ ракирдём лэ́нгэ: ёнэ джинэ́на, со Мэ ракирдём.”</verse>
				<verse number="22">Ке́ли Ёв пхэндя́ дава́, екх стрэгарьендыр, саво́ сыс тэрдо́ пашы́л, пэкадя́ Исусо́с пир чам (шчока), ракири́: “Сыр Ту отпхэнэса раша́нгирэ барыдырэ́скэ?”</verse>
				<verse number="23">Ису́со отпхэндя́ лэ́скэ: “Ко́ли Мэ пхэндём саво́ чорипэ́н, сыка́в Ма́нгэ дрэ со исын чорипэ́н; нэ ко́ли саро́ лачхипэ́н, со́скэ ту марэ́са Ман?”</verse>
				<verse number="24">Анна бичхадя́ пхандлэс Лэс кэ пэ́рво раша́нгиро барыдыро́ Каиа́фа.</verse>
				<verse number="25">Си́моно (Пэ́три) сыс тэрдо́ пашы́л яг и татия. Ада́й пхэндлэ́ лэ́скэ: “Ци на сан и Ту Лэ́скирэ сыкляибнытконэндыр? Ёв на приґалыяпэ и пхэндя́: “Над.”</verse>
				<verse number="26">Екх раша́нгирэ-барыдырэскиро дына́ри, сэмэ́нца одолэ́скэ, савэ́скэ Пэ́три отчингирдя кан, ракирэ́ла: “Ци на тут мэ дыкхцём кхэтанэ́ Лэ́са дрэ у́нта (садо)?”</verse>
				<verse number="27">Пэ́три нэвэ́стыр на приґалыяпэ; и дрэ дова́-паць часо пробагандя башно.</verse>
				<verse number="28">Каиафастыр лыджинэ́ Исусо́с дрэ Римоскири претория; дава́ сыс зло́ко (ра́нко). И ёнэ на гинэ́ дро кхэр, соб (кай) тэ на магирэнпэ, тэды ёнэ на могинэ́нас тэ свэнкинэн Патради́.</verse>
				<verse number="29">Палдава́ Пила́то гия́ кэ ёнэ и пхуця́: “Дро со тумэ́ бангякирэна Адалэ́ Манушэ́с, Савэс тумэ́ яндлэ́ кэ мэ?”</verse>
				<verse number="30">Ёнэ отпхэндлэ́ лэ́скэ: “Ко́ли (со) Ёв тэ на явэ́л банго́, амэ на янасас Лэс кэ ту пэ сэ́ндо.”</verse>
				<verse number="31">Пила́то пхэндя́ лэ́нгэ: “Лэн Лэс тумэ́ кокорэ́ и сэндинэ́н Лэс пир пэ́скиро Зако́но.” Юды ракирэ́на лэ́скэ: “Амэ́нгэ нашты́ тэ мулякирас никонэ́с”;</verse>
				<verse number="32">мэк тэ сполнинэ́лпэ Исусо́скиро лав, саво́ пхэндя́ Ёв, савэ́ Ёв дэ́лас тэ ґалён, савэ́ мэрибнаса Ёв мэрэ́ла.</verse>
				<verse number="33">Тэды Пила́то рисия́ дрэ претория, кхардя́ Исусо́с и пхуця́ Лэ́стыр: “Ту сан Юдэ́нгиро Кра́ли?”</verse>
				<verse number="34">Ису́со отпхэнэ́лас лэ́скэ: “Ци Ту Кокоро́ пэ́стыр дава́ ракирэ́са, ци мануша́ пхэндлэ́ ту́кэ пал Ма́ндэ?”</verse>
				<verse number="35">Пила́то отпхэнэ́лас: “Со Мэ сом Юдо? Тырэ́ мануша́ и раша́нгирэ барыдыра́ яндлэ́ Тут кэ мэ; со Ту дасаво кэрдя́н?”</verse>
				<verse number="36">Ису́со ракирэ́ла: “Миро Кралипэ́н исын на далэ́ свэто́стыр: ко́ли Миро Кралипэ́н тэ явэ́л далэ́ свэто́стыр, тэды Мирэ́ дына́рья явэ́нас тэ марэ́нпэ пал Ма́ндэ; соб (кай) Ман тэ на здэн Юдэ́нгэ; нэ дыкхэ́н, Миро Кралипэ́н исын на далэ́ свэтоскиро.”</verse>
				<verse number="37">Пила́то ракирэ́ла Лэ́скэ: “Акэ, адя́кэ Ту сан Кра́ли?” Ису́со отпхэнэ́ла: “Ту ж ракирэ́са, со Мэ сом Кра́ли. Мэ ваш дава́ бияндыём и ваш дава́ явдём пэ свэ́то, соб (кай) тэ допхэнав пал чачипэ́н; кажно, конэ́скэ исын пир ило́ чачипэ́н, шунэ́ла зан Мири́”</verse>
				<verse number="38">Пила́то ракирэ́ла Лэ́скэ: “Со да дасаво исын чачипэ́н?” И пхэни́ дава́, Пила́то выгия́ кэ Юды и пхэндя́ лэ́нгэ: “Мэ нисави́ банг на латхём дрэ Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="39">Тумэ́ндэ исын присыкляибэн, соб (кай) мэ тэ отмэкав екхэ бэшыбнарис тумэ́нгэ пэ Патради́; ци камэ́на тумэ́ тэ отмэкав Юдэ́нгирэ Крали́с тумэ́нгэ?”</verse>
				<verse number="40">Тэды ёнэ ячнэ́ тэ дэн го́дла сарэ́, ракири́: “На Лэс, а Варавас.” Адава́ Варава сыс розмарибнари.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="19">
				<verse number="1">Тэды Пила́то лыя́ Исусо́с и пхэндя́, соб (кай) Лэс тэ марэ́н чупняса.</verse>
				<verse number="2">И халадэ́ скхудэ вя́нка пхусадытконэ хрустостыр Лэ́скэ пэ шэро́, и уридэ́ пэ Лэ́стэ лоло́ плашчо.</verse>
				<verse number="3">И ёнэ ракирдэ́: “Яв джидо́, Кра́ли Юдэ́нгиро!” – и мардэ́ Лэс пир чама (шчоки).</verse>
				<verse number="4">Пила́то нэвэ́стыр выгия́ кэ мануша́ и пхэндя́ лэ́нгэ: “Ѓа́да, мэ вылыджава Лэс кэ тумэ́, соб (кай) тумэ́ тэ джинэ́н, со мэ на латхём нисави́ банг дрэ Лэ́стэ.”</verse>
				<verse number="5">И тэды Ису́со выгия́ дрэ вя́нка пхусадытконэ хрустостыр и дро лоло́ плашчо. И Пила́то пхэндя́ лэ́нгэ: “Ѓа́да, исын кадава́ Ману́ш!”</verse>
				<verse number="6">Ке́ли барэ́ рашая́ и Кхангирья́кирэ дына́рья дыкхнэ́ Исусо́с, ёнэ задынэ го́дла: “Примар, примар Лэс пэ трушу́л!” Пила́то пхэндя́ лэ́нгэ: “Тумэ́ лэн Лэс и кокорэ́ примарэн, пал-дова́ со мэ нисави́ банг на латхава дрэ Лэ́стэ.”</verse>
				<verse number="7">Юды отпхэндлэ́ лэ́скэ: “Амэ́ндэ исын Зако́но, и пир амаро́ Зако́но Ёв исын банго́ тэ мэрэ́л, пал-дова́ со Ёв кэрдя́ Пэс Дэвлэ́скирэ Чхавэ́са.”</verse>
				<verse number="8">Сыр Пила́то шундя́ дава́, ёв буты́р страхадыя,</verse>
				<verse number="9">и ёв нэвэ́стыр гия́ дро сэндарискиро кхэр, и пхэндя́ Исусо́скэ: “Каты́р Ту сан?” Нэ Ису́со нисо́ лэ́скэ на отпхэндя́.</verse>
				<verse number="10">Тэды Пила́то ракирэ́ла Лэ́скэ: “Ци на камэ́са Ту ма́нца тэ ракирэ́с? Ци на джинэ́са Ту, со ма́ндэ исын право тэ отмэкав Тут, и тэ примарэн Тут пэ трушу́л?”</verse>
				<verse number="11">Ису́со отпхэндя́. “Ту́тэ на явэ́лас пэ Ма́ндэ ни саво́ право, ко́ли (со) тэ на явэ́л ту́кэ дыно́ Дэвлэ́стыр. Пал-дова́ со барэды́р грэ́хо исын пэ одолэ́стэ, кон здыя Ман кэ ту.”</verse>
				<verse number="12">Далэ́ моментостыр Пила́то родэлас, сыр сашты́ тэ отмэкэ́л Лэс, нэ Юды задынэ го́дла: “Ко́ли (со) ту отмэкэса Лэс, ту на сан дру́го (мал) Кесарёскэ. Кажно ману́ш, саво́ кэрэ́ла пэс крали́са, одова́ исын проти Кесарёстэ.”</verse>
				<verse number="13">Ке́ли Пила́то шундя́ далэ́ лава́, ёв вылыджия́ Исусо́с и бэсця́ пэ сэндарискиро штэ́то, со значынэ́ла пир юды́тко чиб “ґавафа”;</verse>
				<verse number="14">сыс парастиви́н (пятница) анги́л Патради́, дава́ сыс пашдывэс. И пхэндя́ Пила́то Юдэ́нгэ: “Ѓа́да, тумаро́ Кра́ли исын!”</verse>
				<verse number="15">Нэ ёнэ задынэ го́дла: “Лэ, лэ, примар Лэс пэ трушу́л!” Пила́то ракирэ́ла лэ́нгэ: “Ма́нгэ тэ мулякирав тумарэ́ Крали́с?” Раша́нгирэ барыдыра́ отпхэндлэ́: “Амэ́ндэ нанэ нисаво́ Кра́ли апри́ч Кесарёстэ.”</verse>
				<verse number="16">Тэды сатаки Пила́то здыя Исусо́с тэ примарэн пэ трушу́л. Римо́скирэ халадэ́ лынэ́ Исусо́с и лыджинэ́,</verse>
				<verse number="17">и Ису́со лыджия́ Пэ́скиро трушу́л и гия́ кэ дова́ штэ́то, саво́ кхарэ́лапэ “Чэрепнытко штэ́то”, пир юды́тко чиб “Голгофа”;</verse>
				<verse number="18">Одо́й ёнэ примардэ Лэс пэ трушу́л, и кхэтанэ́ Лэ́са дуе манушэ́н, екхэ́с пир екх риг и явирэ́с пир яви́р риг Лэ́стыр, а Исусо́с машкира́л.</verse>
				<verse number="19">Пила́то кэрдя́ подчхиныбэн и чхудя́ пэ трушу́л и одо́й сыс чхиндло́: “Ису́со Назареё, Юдэ́нгиро Кра́ли.”</verse>
				<verse number="20">Адава́ надчхиныбэн бут Юды гиндлэ́, пал-дова́ со штэ́то, кай Ису́со сыс примардо пэ трушу́л, сыс на́дур форо́стыр, и сыс чхиндло́ пир юды́тко, пир греки́тко (балами́тко), пир римо́скирэ чиба́ (чибья́).</verse>
				<verse number="21">Юдэ́нгирэ барэ́ рашая́ пхэндлэ́ Пилатоскэ: “На чхин ‘Кра́ли Юдэ́нгиро,’ чхин, со кадава́ Ману́ш кхарэлас Пэс ‘Юдэ́нгирэ Крали́са.’</verse>
				<verse number="22">Нэ Пила́то отпхэндя́ лэ́нгэ: “Со мэ чхиндём, мэк дова́ тэ явэ́л чхиндло́.”</verse>
				<verse number="23">Ке́ли халадэ́ примардэ Исусо́с пэ трушу́л, ёнэ лынэ́ Лэ́скирэ ризы и росчхудэ пэ штар паша́, кажнонэ́скэ халадэскэ пир екх паш; ёнэ лынэ́ и хитоно, нэ хитоно на сыс судо, а ёв сыс кхудо упралэстыр.</verse>
				<verse number="24">“Амэ на ява́са тэ кушас лэс, – пхэндлэ́ ёнэ екх екхэ́скэ, – а фэды́р чхурдаса кокалкицо, сыр жре́биё.” Мэк тэ сполнинэнпэ лава́, савэ́ исын чхиндлэ́ дро Свэ́нто Чхиныбэ́н: “Ёнэ роскэрдэ Мирэ́ ризы машки́р пэ́стэ и чхурдэнас жре́биё и пал Миро урибэ́н.” Адя́кэ и кэрдэ́ халадэ́.</verse>
				<verse number="25">Пашы́л трушу́л, пэ саво́ сыс примардо Ису́со, сыс тэрдэ́ Лэ́скири дай, и дакири пхэн Мари́я, хуланы Клеопаскири, и Мари́я Магдалина.</verse>
				<verse number="26">Ису́со дыкця Пэскирья́ да и сыкляибнытконэс, саво́ сыс тэрдо́ пашы́л, саво́ сыс дро́го Лэ́скэ, и ракирэ́ла Пэ́скирэ да́кэ: “Дро́го Джувлие! Ѓа́да, исын тыро́ чхаво́.”</verse>
				<verse number="27">Тэ́ньци Ису́со ракирэ́ла сыкляибнытконэскэ: “Ѓа́да, исын тыри́ дай!” И одолэ́ моментостыр адава́ сыкляибны́тко лыя́ ла кэ пэ.</verse>
				<verse number="28">Ису́со джиндя́, со саро́ какана́ кэрдя́пэ, соб (кай) тэ кэрэ́лпэ саро́ пир Свэ́нто Чхиныбэ́н, и пхэндя́ Ёв: “Мэ кама́м тэ пья́в.”</verse>
				<verse number="29">Ада́й сыс тэрдо́ кхоро́ (жбано), пхэрдо́ шутлэ моляса (виноса). Халадэ́ киндякирдэ губка дрэ шутлы мол и чхудэ́ ла пэ исопоскирэ – дэстоскири рандь, и подлыджинэ кэ Лэ́скирэ ушта́.</verse>
				<verse number="30">Ке́ли Ису́со коштындя шутлы мол, Ёв пхэндя́: “Кэрдя́пэ!” Ёв обмэкця Пэ́скиро шэро́, выпхурдыя Пэ́скиро ду́хо (фа́но) и мыя́.</verse>
				<verse number="31">Нэ сыр дава́ сыс парастиви́н (пятница), и Юды на камлэ́, соб (кай) тру́пы тэ явэ́н убладэ дро са́вато (субо́та), палдава́ со дро дова́ Са́вато сыс баро́ свэ́нко, ёнэ мангнэ́ Пилатос, соб (кай) тэ пиримарэн лэ́нгэ ґэра́ и тэ злэн лэн трушулэндыр.</verse>
				<verse number="32">Палдава́ явнэ́ халадэ́, пиримардэ ґэра́ екхэ́скэ и явирэскэ, савэ́ сыс убладэ кхэтанэ́ Лэ́са;</verse>
				<verse number="33">нэ ке́ли ёнэ подгинэ́ кэ Ису́со, ёнэ дыкхнэ́, со Ёв мыя́, и ёнэ на лынэ́ тэ пиримарэн Лэ́скэ ґэра́,</verse>
				<verse number="34">а екх халадэндыр пхусадя чхурдыпнытконэ бустяса (коп΄ёса) Лэ́скэ дро пашваро, и ада́й жэ тхадыя рат и пани́.</verse>
				<verse number="35">И дава́ досыкадя ману́ш, саво́ дыкхця́, лэ́скиро допхэныбэ́н исын чачуно́; ёв джинэлас, со ракирдя́ чачипэ́н, соб (кай) и тумэ́ тэ патя́н.</verse>
				<verse number="36">Пал-дова́ со саро́ дава́ сыс, соб (кай) тэ сполнинэ́лпэ Свэ́нто Чхиныбэ́н: “Ни екх Лэ́скиро кокало на явэ́ла пхагирдо́.</verse>
				<verse number="37">Адя́кэ-паць и дро яви́р штэ́то Свэ́нто Чхиныбэ́н ракирэ́ла: “И ёнэ явэ́на тэ дыкхэ́н пэ Одолэ́стэ, Конэ́с ёнэ пхусадэ́ чхурдыбнытконэ бустяса.”</verse>
				<verse number="38">Пало́ саро́ дава́ Ёза Аримафеятыр, Исусо́скиро сыкляибны́тко, чораханэ́с мангдя́ Пилатос, пал-дова́ со ёв дарандыя Юдэндыр, соб (кай) тэ злэн Исусо́скиро тру́по: и Пила́то дыя́ во́ля. И гия́ Ёза и лыя́ Исусо́скиро тру́по.</verse>
				<verse number="39">И явдя́ адя́кэ-паць Никадимо, саво́ ґарэдыр явэ́лас кэ Ису́со раты́, и яндя́ пашэ́ шэл фунты лачхэ́-кхандыпнытко составо (дзэт), дро саво́ сыс змешындло миро алоёса.</verse>
				<verse number="40">Ёнэ лынэ́ Исусо́скиро тру́по и закрэнциндлэ Лэс потханэса, саво́ сыс помакхно ароматытконэ чарьенца адя́кэ, сыр Юды сарэ́н гаравэнас.</verse>
				<verse number="41">Пэ дова́ штэ́то, кай Ёв сыс примардо пэ трушу́л, сыс у́нта (садо), и дрэ доя́ у́нта сыс нэви́ копли́ца, дрэ сави́ нико́н англэды́р на сыс гарадо́.</verse>
				<verse number="42">Адя́кэ, сыр дава́ сыс дрэ Юдэнгири парастиви́н анги́л Са́вато и копли́ца сыс пашы́л, ёнэ одори́к и чхудэ́ Исусо́с.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="20">
				<verse number="1">Дро пэ́рво куркэскиро дывэ́с, пэ зло́ко, ке́ли сыс ишчо (инкэ́) кало́ (цёмно), Мари́я Магдалина явдя́ кэ копли́ца, и дыкхэ́ла, со бар сыс рискирдо загиибнастыр дрэ копли́ца.</verse>
				<verse number="2">Ёй ада́й жэ прастындой явдя́ кэ Си́моно Пэ́три и кэ яви́р Лэ́скиро сыкляибны́тко, саво́ сыс дро́го Исусо́скэ, и ракирэ́ла лэ́нгэ: “Ёнэ лыджинэ́ Рас-Дэвлэ́с коплицатыр криг, и амэ на джина́са, карик ёнэ чхудэ́ Лэс.”</verse>
				<verse number="3">Пэ́три и яви́р сыкляибны́тко гинэ́ кэ копли́ца.</verse>
				<verse number="4">Ёнэ праста́ндынэ дуйджинэ́; нэ яви́р сыкляибны́тко праста́ндыя сыгэды́р Пэтристыр и ёв англэды́р явдя́ кэ копли́ца.</verse>
				<verse number="5">И ёв бандия и дыкхця́ паштэ́ похтана, нэ ёв на загия́ андрэ́ дрэ копли́ца.</verse>
				<verse number="6">Пала́л пал лэ́стэ припрастандыя Си́моно Пэ́три, и загия́ дрэ копли́ца, и дыкхэ́ла, со похтана сыс паштэ́,</verse>
				<verse number="7">и гараибнытко дыкхло, савэ́са сыс обпхандло Лэ́скиро шэро́, и саво́ на сыс кхэтанэ́ пашто́ гараибнытконэ похтанэса, нэ сыс скрэнцындло пэ яви́р штэ́то.</verse>
				<verse number="8">Тэды и яви́р сыкляибны́тко загия́, саво́ анги́л припрастандыя кэ копли́ца, ёв дыкхця́, и упатяндыя;</verse>
				<verse number="9">пал-дова́ со ёнэ ешчэ на джиндлэ́ Свэнтонэ́ Чхиныбна́стыр, со Лэ́скэ трэиндя́ тэ отджидёл мулэ́ндыр.</verse>
				<verse number="10">Тэды Лэ́скирэ сыкляибны́тка рисинэ́ кхэрэ́.</verse>
				<verse number="11">Нэ Мари́я сыс тэрды пашы́л копли́ца и рондя́. И ке́ли ёй рондя́, ёй бандия и задыкхця дрэ копли́ца,</verse>
				<verse number="12">и ёй дыкхця́ дуе́н Янголэн, савэ́ сыс бэштэ́ дрэ парны и́дя пэ дова́ штэ́то, кай сыс пашто́ Исусо́скиро тру́по, екх дрэ шэро́, яви́р пашы́л ґэра́.</verse>
				<verse number="13">И ёнэ ракирэ́на ла́кэ: “Джувлие! Со́скэ ту ровэса?” Ёй ракирэ́ла лэ́нгэ: “Ёнэ лыджинэ́ криг мирэ́ Рас-Дэвлэ́с, и мэ на джино́м, карик ёнэ чхудэ́ Лэс.”</verse>
				<verse number="14">Сыр ёй пхэндя́ дава́, ёй обрисия палэ и дыкхця́ Исусо́с, Саво́ сыс тэрдо́ анги́л ла́тэ; нэ ёй на ґалыя́, со дава́ сыс Ису́со.</verse>
				<verse number="15">Ису́со ракирэ́ла ла́кэ: “Джувлие! Со́скэ ту ровэса? Конэ́с ту родэса?” Ёй думиндя, со дава́ исын бутярно, саво́ кэрэ́ла буты́ дрэ бар, и ракирэ́ла Лэ́скэ: “Хула́ё! Ко́ли (со) ту вылыджиян Лэс, пхэн ма́нгэ, кай ту чхудя́н Лэс, и мэ ла́ва Лэс.”</verse>
				<verse number="16">Ису́со ракирэ́ла ла́кэ: “Марие!” Ёй обрисия и пхэндя́ Лэ́скэ юдыткэс: “Раввуни!” (со значынэ́ла “Сыклякирибна́скиро!”)</verse>
				<verse number="17">Ису́со ракирэ́ла: “На чилав Ман, пал-дова́ со Мэ на рисиём кэ Миро Дад; джа́ кэ Мирэ́ пша́ла и пхэн лэ́нгэ: “Мэ рисёва́ва кэ Миро Дад и тумаро́ Дад и кэ Миро Дэвэ́л и кэ тумаро́ Дэвэ́л”.”</verse>
				<verse number="18">Мари́я Магдалина гия́ кэ сыкляибны́тка и пхэндя́ лэ́нгэ, со ёй дыкхця́ Рас-Дэвлэ́с и ёй роспхэндя́ лэ́нгэ дова́, со Ису́со пхэндя́ ла́кэ.</verse>
				<verse number="19">Дрэ доя́ пэ́рво куркэскири бэльвэ́ль, кай Лэ́скирэ сыкляибны́тка сыс кхэтанэ́ бэштэ́ палэ запхандлэ вудара́ дара́тыр Юдэндыр, явдя́ Ису́со, и тэрдия́ машкира́л, и ракирэ́ла лэ́нгэ: “Рама́нё (миро) тумэ́нгэ!”</verse>
				<verse number="20">Ке́ли Ёв пхэндя́ дава́, Ёв сыкадя́ лэ́нгэ васта́ и Пэ́скирэ пашварэ. Сыкляибны́тка древа́н обрадындлэпэ, ке́ли дыкхнэ́ Рас-Дэвлэ́с.</verse>
				<verse number="21">Ису́со пхэндя́ лэ́нгэ яви́р мо́ло: “Рама́нё тумэ́нгэ! Сыр Дад бичхадя́ Ман, адя́кэ и Мэ бичхава́ва тумэн.”</verse>
				<verse number="22">Ке́ли Ёв пхэндя́ дава́, Ёв пхурдыя пэ лэ́ндэ и пхэндя́ лэ́нгэ: “Прилэ́н Свэ́нто Ду́хо (Фа́но):</verse>
				<verse number="23">конэ́скэ тумэ́ явэ́на тэ примангэн грэ́хи, одолэ́нгэ явэ́на приманглэ, нэ пэ конэ́стэ тумэ́ ячкирэна, пэ одолэ́ндэ ёнэ ячэ́напэ.”</verse>
				<verse number="24">О Фама́, екх дэшэдуендыр сыкляибнытконэндыр, савэ́с кхардэ́ “Близняко”, на сыс лэ́нца, ке́ли Ису́со явдя́.</verse>
				<verse number="25">Яви́р сыкляибны́тка пхэндлэ́ лэ́скэ: “Амэ дыкхцям Рас-Дэвлэ́с.” Нэ ёв отпхэндя́ лэ́нгэ: “Ко́ли (со) мэ на дыкха́ва шпэ́ра гвоздэндыр (карфинэндыр) пэ Лэ́скирэ васта́, и мэ на чхува́ва миро ангу́шт дро штэ́то, кай сыс гвозды (карфина), и мэ на чхува́ва миро васт дрэ Лэ́скирэ пашварэ, Мэ на упатява.”</verse>
				<verse number="26">Пир охто́ (бидуе́нгиро дэш) дывэса́ Лэ́скирэ сыкляибны́тка нэвэ́стыр сарэ́ кхэтанэ́ скэдынэ́пэ дро кхэр, и Фама сыс лэ́нца. Явдя́ Ису́со, ке́ли вудара́ сыс запхандлэ, тэрдия́ машки́р лэ́ндэ, и пхэндя́: “Рама́нё тумэ́нгэ!”</verse>
				<verse number="27">Тэ́ньци ёв ракирэ́ла Фамаскэ: “Дэ ангу́шт (пальцо) тыро́ адари́к и подыкх Мирэ́ васта́; дэ васт тыро́ и чхув дрэ Мирэ́ пашварэ; и пирияч тэ кунинэспэ, а патя.”</verse>
				<verse number="28">Фама пхэндя́ Лэ́скэ дро отпхэныбэ́н: “Раё Дэ́вла миро и Дэвэ́л миро!”</verse>
				<verse number="29">Ису́со ракирэ́ла лэ́скэ: “Ту патяндыян, пал-дова́ со ту дыкхця́н Ман: нэ бахталэ́ исын кодолэ́, савэ́ на дыкхнэ́ Ман, а ёнэ упатя́ндынэ.”</verse>
				<verse number="30">Бут яви́р знаме́нии (ґертыка́) кэрдя́ Ису́со анги́л Пэ́скирэ сыкляибнытконэндэ, пал савэ́ нанэ чхиндло́ дрэ дая́ лылвари́;</verse>
				<verse number="31">нэ саро́, со сыс чхиндло́ дрэ дая́ лылвари́, исын ваш тумэ́нгэ, соб (кай) тумэ́ тэ патя́н, со Ису́со исын Христо́со, Дэвлэ́скиро Чхаво́, и пир патяибэ́н дрэ Лэ́стэ, тумэ́ тэ дживэ́н Лэ́скирэ лавэ́стыр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="21">
				<verse number="1">Пало́ дава́ Ису́со нэвэ́стыр сыкадя́ Пэс Пэ́скирэ сыкляибнытконэ́нгэ пашы́л Тивериадоскиро мо́рё (дэрья́в). Акэ, сыр дава́ сыс:</verse>
				<verse number="2">Си́моно Пэ́три сыс кхэтанэ́ Фамаса, Савэс кхарэнас “Близняко”, Нафанаило Канатыр Галилеякирьятыр, и Зеведеёскирэ чхавэ́, и дуй яви́р Лэ́скирэ сыкляибны́тка.</verse>
				<verse number="3">Си́моно Пэ́три ракирэ́ла лэ́нгэ: “Мэ джа́ва тэ старав мачхэн.” “И амэ кхэтанэ́ джа́са ту́са”, – ёнэ ракирэ́на лэ́скэ. Ёнэ гинэ́ и бэшнэ́ дрэ ба́рка, нэ ёнэ нисо́ на стардэ дрэ доя́ рат.</verse>
				<verse number="4">Нэ ке́ли сыс тасярла, Ису́со сыс тэрдо́ пэ брэ́го; нэ сыкляибны́тка на ґалынэ́, со дава́ сыс Ису́со.</verse>
				<verse number="5">Ису́со ракирэ́ла лэ́нгэ: “Тэрнэ́ Мануша́лэ! Ци исын тумэ́ндэ вари-саво́ хабэ́н?” Ёнэ отпхэндлэ́ Лэ́скэ: “Над.”</verse>
				<verse number="6">Ёв ракирэ́ла лэ́нгэ: “Зачхурдэн кхуды́ (сетка) пир чачи́ риг баркакири и тумэ́ ухтылэна.” Ёнэ зачхурдынэ кхуды́, и на могиндлэ́ тэ вытырдэн ла, пал-дова́ со одо́й сыс ада́кицы бут мачхэ́.</verse>
				<verse number="7">Тэды екх сыкляибны́тко, саво́ сыс дро́го Исусо́скэ, ракирэ́ла Пэтрискэ: “Ѓа́да, Рай Дэвэ́л.” Си́моно Пэ́три, ке́ли шундя́, со адава́ сыс Рай Дэвэ́л, ёв подпхандяпэ идяса, пал-дова́ со ёв сыс нанго, и чхурдыяпэ дро пани́;</verse>
				<verse number="8">а явирэ сыкляибны́тка приплывиндлэ (дынэ плима адари́к) дрэ ба́рка, тырдыи пал пэ́стэ кхуды́ пхэрды́ мачхэнца. Ёнэ сыс на́дур брэгостыр пашэ́ шэл метры.</verse>
				<verse number="9">Ке́ли ёнэ выгинэ́ пэ брэ́го, ёнэ дыкхнэ́ хачкирдэ́ вангара, и пэ лэ́ндэ сыс паштэ́ мачхэ́ и маро́.</verse>
				<verse number="10">Ису́со ракирэ́ла лэ́нгэ: “Янэ́н мачхэ́, савэ́ тумэ́ какана́ стардэ.”</verse>
				<verse number="11">Си́моно Пэ́три выгия́ и вытырдыя пэ пхув кхуды́ (сетка), со сыс пхэрды́ барэ́ мачхэнца, савэ́н сыс шэл пандждэша́ трин; и на дыкхи́ пэ дава́, со сыс ада́кицы бут мачхэ́, кхуды́ на прокусцяпэ.</verse>
				<verse number="12">Ису́со ракирэ́ла лэ́нгэ: “Явэ́н тэ хан.” Никонэстэ сыкляибнытконэндыр на сыс муршкипэн тэ пхучэл Лэ́стыр: “Кон Ту сан?” Ёнэ джиндлэ́, со адава́ сыс Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="13">Ису́со явэ́лас пашэдыр, лэлас маро́ и дэ́лас сыкляибнытконэ́нгэ, адя́кэ-паць и мачхэ́.</verse>
				<verse number="14">Ѓа́да, акана́ три́то мо́ло Ису́со сыкадя́ Пэс Пэ́скирэ сыкляибнытконэ́нгэ, коригэды́р (позжэды́р) Лэ́скирэ отджидыипнастыр мулэ́ндыр.</verse>
				<verse number="15">Ке́ли ёнэ ханэ́, Ису́со ракирэ́лас Симоноскэ Пэтрискэ: “Симоне, Ианоскиро Чхаво́! Ци сом Мэ дро́го ту́кэ бутэды́р лэ́ндыр?” Пэ́три ракирэ́ла Лэ́скэ: “Адя́кэ, Раё Дэ́вла! Ту джинэ́са, со Ту сан дро́го Ма́нгэ.” Ису́со ракирэ́ла лэ́скэ: “Чара́в Мирэ́ свэнтонэ́ бакрорэ́н.”</verse>
				<verse number="16">И яви́р мо́ло нэвэ́стыр Ису́со ракирэ́ла лэ́скэ: “Симоне, Ианоскиро Чхаво́! Ци сом Мэ дро́го ту́кэ?” Пэ́три ракирэ́ла Лэ́скэ: “Адя́кэ, Раё Дэ́вла!” Ту джинэ́са, со мэ Ту сан дро́го ма́нгэ.” Ису́со ракирэ́ла лэ́скэ: “Чара́в Мирэ́ бакрэ́н.”</verse>
				<verse number="17">И три́то мо́ло ракирэ́ла лэ́скэ Ису́со: “Симоне, Ианоскиро чхаво́! Ци сом Мэ дро́го Ту́кэ?” Пэ́три яця́ смэнтно, со дро три́то мо́ло Ису́со пхэндя́ лэ́скэ: “Ци сом Мэ дро́го ту́кэ?”, и ёв пхэндя́ Исусо́скэ: “Раё Дэ́вла! Ту саро́ джинэ́са; Ту джинэ́са, со Ту сан дро́го ма́нгэ.” Ису́со ракирэ́ла лэ́скэ: “Чара́в Мирэ́ бакрэ́н.</verse>
				<verse number="18">Чачэс, чачэс Мэ ракира́ва ту́кэ: ке́ли ту са́нас тэрно́, ту кокоро́ урьявэсаспэ и псирдян, карик ту камдян; нэ ке́ли ту ячэса пхурано́, тэды протырдэса пэ́скирэ васта́, и яви́р ману́ш урьявэла тут и лыджа́ла, карик ту на камэ́са.”</verse>
				<verse number="19">И пхэни́ дава́, Ису́со дыя́ лэ́скэ тэ ґалёл, савэ́ мэрибнаса Пэ́три прославинэла Дэвлэ́с. Тэ́ньци Ису́со ракирэ́ла лэ́скэ: “Джа́ пал Ма́ндэ.”</verse>
				<verse number="20">Пэ́три порисия и дыкхэ́ла, со пал лэ́стэ джа́ла сыкляибны́тко, савэ́скэ Ису́со сыкадя́ и саво́, ке́ли ёнэ ханэ́, чхудя́ шэро́ кэ Исусо́скиро колы́н и пхуця́: “Раё Дэ́вла! Кон здэла Тут?”</verse>
				<verse number="21">Пэ́три дыкхця́ лэс и ракирэ́ла Исусо́скэ: “Раё Дэ́вла! Нэ со явэ́ла лэ́са?</verse>
				<verse number="22">Ису́со ракирэ́ла лэ́скэ: “Ке́ли Мэ кама́м, соб (кай) ёв тэ явэ́л джидо́ пака Мэ ява́ва, со ту́кэ кэ дава́? Ту джа́ пал Ма́ндэ.”</verse>
				<verse number="23">И гия́ дава́ лав машки́р пшалэ́ндэ, со одова́ сыкляибны́тко на мэрэ́ла. Нэ Ису́со на пхэндя́ лэ́скэ, со ёв на мэрэ́ла, нэ “Ко́ли Мэ кама́м, соб (кай) ёв тэ явэ́л джидо́, пака Мэ ява́ва, со ту́кэ кэ дава́?”</verse>
				<verse number="24">Кадава́-паць кокоро́ сыкляибны́тко, саво́ и допхэндя пал дава́, и саро́ дава́ зачхиндя́: и амэ джина́са, со лэ́скиро допхэныбэ́н исын чачуно́.</verse>
				<verse number="25">Бут сыс адя́кэ-паць и яви́р рэ́нды (де́лы), со Ису́со кэрдя́: нэ, ко́ли сыс тэ чхинэн екх пал дава́, тэды пир саро́ свэ́то на ухтылэлас (на́доси) штэ́то ваш ада́кицы лылваря. Ами́нь.</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="44">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Дро пэ́рво лылвари́ кэ ту, Феофи́ле (Теофи́ле), мэ чхиндём пал саро́, со Ису́со кэрдя́ самонэ англыпна́стыр, и пал со Ёв сыклякирдя́,</verse>
				<verse number="2">кэ/жы́ко дова́ дывэ́с, дро саво́ Ёв ґаздыя́пэ пэ болыбэ́н и дыя́ припхэныбэ́н пир Свэ́нто Ду́хо (Фа́но) одолэ́ Апостолэнгэ, савэ́н Ёв Кокоро́ выкэдыя́,</verse>
				<verse number="3">и кэ савэ́ адя́кэ-паць палэ пал Пэ́скирэ мэ́ньки, савэ́ Ёв пирилыджия и отдживдя мэрибна́стыр, явэ́лас Ису́со кэ ёнэ чачунэ́ допхэныбнаса, и Ёв штардэша́ дывэса́ псирдя́ кэ ёнэ и ракирдя́ лэ́нгэ пал Дэвлэ́скиро Кралипэ́н.</verse>
				<verse number="4">Екхвар, ке́ли Ису́со хая кхэтанэ́ Лэскирэ сыкляибнытконэ́нца, Ёв припхэндя́ лэ́нгэ: “Тэ на джа́н тумэ́ Ерусалимо́стыр, а тэ ужакирэн, ке́ли явэ́ла Свэ́нто Ду́хо (Фа́но), пал саво́ дыя́ лав тумэ́нгэ Дад, и пал саво́ тумэ́ шундлэ́ Ма́ндыр;</verse>
				<verse number="5">пал-дова́ со Иа́но болдя тумэн пане́са, нэ коригэды́р (позжэды́р) далэ́стыр пир вари-кицы́ часо Свэ́нто Ду́хо (Фа́но) явэ́ла тэ болэл тумэн.”</verse>
				<verse number="6">Палдава́, ке́ли сыкляибны́тка скэдынэ́пэ кхэтанэ́, ёнэ пхучнэ́ Лэ́стыр: “Ра́ё Дэ́вла! Ци на яця́ дава́ часо, соб (кай) Ту тэ кэрэ́с нэвэ́стыр Израилёскиро Кралипэ́н?”</verse>
				<verse number="7">И Ёв отпхэндя́ лэ́нгэ: “На тумаро́ рэ́ндо (де́ло) тэ джинэ́н часо ци дывэса́, савэ́ Дад выкэдыя́ Лэскирэ правоса;</verse>
				<verse number="8">нэ тумэ́ндэ явэ́ла зор, ке́ли Свэ́нто Ду́хо (Фа́но) джал тэлэ́ пэ тумэ́ндэ, и тумэ́ явэ́на Мирэ́ якхи́тка (свидетели) дро Ерусалимо и пэ сари́ Юдэ́я и Сама́рия и адя́кэ-паць пир сари́ пхув.”</verse>
				<verse number="9">И ке́ли Ёв пхэндя́ дава́, Ёв ґаздыя́пэ пэ болыбэ́н анги́л лэ́нгирэ якха́, и о́блоко чхакирдя Лэс лэ́нгирэ якхэ́ндыр.</verse>
				<verse number="10">И ке́ли сыкляибны́тка ишчо (инкэ́) дыкхнэ́ пэ болыбэ́н, сыр Ису́со ґаздэласпэ, акэ, вари-каты́р анги́л лэ́ндэ тэрдинэ́ дуй мануша́, савэ́ сыс уридэ́ дро парныпэн,</verse>
				<verse number="11">и савэ́ пхэндлэ́: “Ѓалилеякирэ Мануша́лэ! Со тумэ́ сан тэрдэ́ и дыкхэ́на пэ болыбэ́н? Кадава́ Ису́со, Саво́ сыс ґаздыно́ тумэ́ндыр пэ болыбэ́н, адя́кэ-паць и явэ́ла, сыр тумэ́ дыкхнэ́, сыр Ёв ґаздэласпэ пэ болыбэ́н.”</verse>
				<verse number="12">Пало́ дава́ Апо́столы явнэ́ палэ дро Ерусалимо, сыр гинэ́ тэлэ́ Оливитконэ (Елеоноскирэ) бэрга́тыр; дромэ́са долэ́ бэрга́тыр сашты́ (можна) тэ доджас кэ Ерусалимо пал са́вато (субо́та).</verse>
				<verse number="13">И ке́ли ёнэ явнэ́ дро фо́ро, ёнэ скэдынэ́пэ дрэ бари шту́ба (комната), кай сыс: Пэ́три (Пётр) и Яково, Варфаламеё и Матфеё, Иа́но и Ендри (Андреё), Филипо и Фама, Яково Алфеёскиро и Си́моно Зилото, и пшал Яково́скиро, Юда.</verse>
				<verse number="14">Ёнэ кхэтанэ́ скэдэнаспэ тэ мангэ́нпэ Дэвлэ́скэ; сыс лэ́нца вари-кицы́ джувля́ и Мари́я, Исусо́скири Дай, и Лэ́скирэ пша́ла.</verse>
				<verse number="15">И дрэ долэ́ дывэса́ о Пэ́три, тэрдия́ машки́р сыкляибнытконэндэ (сыс скэдыибэ́н, пэ саво́ явнэ́ пашы́л шэл тэ биш мануша́) и пхэндя́:</verse>
				<verse number="16">“Мануша́лэ – Пшала́лэ! Трэиндя́ тэ сполнинэ́лпэ дова́, со сыс анги́л пхэндло́ дро Свэ́нто Чхиныбэ́н, дро саво́ Свэ́нто Ду́хо (Фа́но) ангилпхэндя пир Давидо́стэ пал Юда́стэ, саво́ сыс лыджаибнаскиро (вождё) одолэ́нгэ, савэ́ бикиндлэ Исусо́с.</verse>
				<verse number="17">Ёв сыс гиндло кхэтанэ́ амэ́нца, и адя́кэ-паць пхэнэлас дова́, со и амэ.</verse>
				<verse number="18">Ёв киндя пэ́скэ пхув пал ловэ́, савэ́ ёв дорэсця́ пал Исусо́скиро здыибэн, пэ дая́ пхув кокоро́ и хасия́, и лэ́скиро тру́по латхнэ́ роскушнэ пэрэ́са и выпынэ́ виндырье́нца.</verse>
				<verse number="19">И пал дава́ сарэ́ мануша́, савэ́ дживдэ́ кэ Ерусалимо, джиндлэ́, со доя́ пхув кхардэ́ пэ лэ́нгири чиб Акелдама, ци “ратвалы пхув.”</verse>
				<verse number="20">Пал-дава́ со исын чхиндло́ дрэ Псалмы: “Мэк тэ явэ́л дава́ кхэр чхучо́, и мэк нико́н одо́й тэ на дживэ́л, и мэк тэ кэрэ́л лэ́скири буты́ яви́р.”</verse>
				<verse number="21">Палдава́ амэ́нгэ трэй тэ выкэдас пэ лэ́скиро штэ́то манушэ́с, саво́ псирдя́ кхэтанэ́ амэ́нца саро́ часо, ке́ли дживдя́ машки́р амэ́ндэ Рай Дэвэ́л Ису́со,</verse>
				<verse number="22">гины Ианоскирэ болдэипнастыр кэ/жы́ко дова́ дывэ́с, ке́ли Ису́со сыс ґаздыно́ амэ́ндыр, адалэ́ манушэ́скэ трэиндя́ тэ явэ́л кхэтанэ́ амэ́нца сыр якхи́тко пал Исусо́скиро отджидыибэн мэрибна́стыр,</verse>
				<verse number="23">И ёнэ выкэдынэ́ дуе́н: Ёзас (Иосифос), савэ́с кхардэ́ Варсава, и прокхардэ Иустоса, и Матфеёс.</verse>
				<verse number="24">И ёнэ мангнэпэ Дэвлэ́скэ и пхэндлэ́: “Дэ́вла! Ту джинэ́са сарэнгиро ило́, сыка́в екхэ́с кадалэ́ дуендыр, савэ́с Ту выкэдыян,</verse>
				<verse number="25">соб (кай) тэ залэл штэ́то, сыр Апостоло тэ дынаринэ́л заме́ст Юдастэ, саво́ гия́ одори́к, карик лэ́скэ трэиндя́ тэ джал пэ́скэ.”</verse>
				<verse number="26">И ёнэ чхурдынэ́ жре́биё, и жре́биё пыя́ пэ Матфеёстэ; и ёв сыс прилыно кэ дэшуекх Апо́столы.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">Ке́ли явдя́ Духо́скирэ-свэнкитко дывэ́с (Ду́хо), сарэ́ сыкляибны́тка скэдынэ́пэ кхэтанэ́.</verse>
				<verse number="2">И екха́тыр (сра́зу) болыбна́стыр яця́ шундло ґлумо, саво́ сыс сы́рбы зоралы́ балва́л, со зоралэ́с пхурдэла, и пхэрдякирдя́ саро́ кхэр, кай ёнэ сыс.</verse>
				<verse number="3">И сыкадынэ сыкляибнытконэ́нгэ чиба́ (чибья́), савэ́ хачинэ яга́са, ёнэ росчхудэпэ и згинэ пир екх пэ кажнонэ́стэ лэ́ндыр.</verse>
				<verse number="4">И Свэ́нто Ду́хо (Фа́но) пхэрдякирдя́ сарэ́н и ёнэ лынэ́ тэ ракирэ́н пэ яви́р чиба́ (чибья́), сыр Ду́хо (Фа́но) дыя́ во́ля лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="5">Кэ Ерусалимо дживдэ́ Юды, савэ́ сыс дэвлы́тка мануша́; ёнэ явнэ́ кажнонэ́ ригэ́ндыр сарэ́ парнэ́ свэто́стыр.</verse>
				<verse number="6">Ке́ли мавлы́н (малва) прогия́ (накхця́) пал дава́, скэдынэ́пэ бут мануша́, и сарэ́ ячнэ́ дро на ґалыибэ́н, пал-дова́ со кажно ману́ш лэ́ндыр шундя́, сыр вари-кон дэвлытконэндыр ракирдя́ пэ лэ́нгири чиб.</verse>
				<verse number="7">Сарэ́ мануша́ сыс кокорэ́, сыр на дрэ пэ́стэ далэ́ дивостыр, и ракирдэ́ машки́р пэ́стэ: “Адалэ́ мануша́, савэ́ ракирэ́на, со ёнэ исын на Галилеяни?</verse>
				<verse number="8">Сыр да кажно амэ́ндыр ману́ш шунэ́ла, сыр ёнэ ракирэ́на пэ каждонэскири амэ́ндыр родно чиб.</verse>
				<verse number="9">Машкир амэ́ндэ исын ада́й Парфяни, и Мидяни, и Еламиты, мануша́, савэ́ дживэ́на кэ Месопотамия; Юдэя́тыр и Кападокиятыр, Понтиятыр и Асиятыр,</verse>
				<verse number="10">Фригиятыр и Памфилиятыр, Египто́стыр, адя́кэ-паць сыс мануша́ Ливиякирэ штэто́стыр, саво́ сыс на́дур Кириниятыр, явнэ́ мануша́ Римостыр, Юды и прозелиты.</verse>
				<verse number="11">Критяни и Арабы и амэ сарэ́ шунаса лэн, сыр ёнэ ракирэ́на пал барэ́ Дэвлэ́скирэ рэ́нды пэ кажнонэ́ – манушэ́нгирэ чиба́ (чибья́)?”</verse>
				<verse number="12">И дивиндлэ́пэ сарэ́, и на ґалынэ́ нисо́ и ракирдэ́ екх екхэ́скэ: “Со дасаво сашты́ (могинэ́ла) тэ явэ́л?”</verse>
				<verse number="13">Нэ яви́р ракирдэ́ саиндой: “Ёнэ выпинэ бут гудлы мол (вино).”</verse>
				<verse number="14">Нэ Пэ́три уштыя́ кхэтанэ́ пэ́скирэ дэшудуенца Апостолэнца ґаздыя́ пэ́скири зан, и зоралэ́ заня́са пхэндя́ лэ́нгэ: “Юды и сарэ́ мануша́, кон дживэ́ла дро Ерусалимо! Мэк тэ явэ́л дава́ джиндло́ тумэ́нгэ, и ракхибны́ткэс шунэ́н мирэ́ лава́.</verse>
				<verse number="15">Кадалэ́ мануша́ исын на матэ, сыр дава́ тумэ́нгэ здэлапэ, пал-дова́ со какана́ еня́ (биекхэ́скиро дэш) мардэ́ (штунды) дывэсэ́.</verse>
				<verse number="16">Нэ дава́ исын дова́, со пхэндя́ проро́ко Иоилё:</verse>
				<verse number="17">“И дрэ палатунэ́ (последня) дывэса́, – ракирэ́ла Дэвэ́л, – Мэ чхува́ва Миро Ду́хо (Фа́но) пэ кажно лоч (плоть), тумарэ́ чхавэ́ и чхая́ явэ́на тэ ангилпхэнэн и тэрнэ́ мануша́ явэ́на тэ дыкхэ́н дова́, со Дэвэ́л дэ́ла лэ́нгэ, а пхурэ́ мануша́ явэ́на тэ дыкхэ́н сунэ́;</verse>
				<verse number="18">и пэ Мирэ́ писхарьендэ, сыр пэ муршэндэ адя́кэ-паць и пэ джувлендэ, Мэ чхува́ва Миро Ду́хо (Фа́но) дрэ долэ́ дывэса́, и ёнэ явэ́на тэ ангилпхэнэн.</verse>
				<verse number="19">И Мэ сыкава́ва ди́вы упра́л пэ болыбэ́н и знаме́нии (ґертыка́) тэла́л пэ пхув, рат, яг и о́блоко тхувэса.</verse>
				<verse number="20">Кхам кэрэ́лапэ дро калыпэ́н, и чхон дро рат, анги́л сыр явэ́ла Дэвлэ́скиро дывэ́с, бахтало́ и лачхо́.</verse>
				<verse number="21">И явэ́ла адя́кэ: кажно, кон кхарэ́ла Дэвлэ́скиро лав, зракхэ́лапэ. Исусо́скирэ рэ́нды допхэнэна, со Ёв исын Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="22">Мануша́лэ Израилёскирэ! Шунэ́н адалэ́ лава́: Исусо́скирэ Назареёскирэ, Манушэ́с, Савэс Дэвэ́л выкэдыя́ ваш тумэ́нгэ, и допхэндя тумэ́нгэ барэ́ Лэ́скирэ рэндэ́нца (делэнца), ґертыкэ́нца машки́р тумэ́ндэ, савэ́ тумэ́ кокорэ́ джинэ́на, и дава́ сыс анги́л тумарэ́ якха́.</verse>
				<verse number="23">Ису́со сыс отдыно́ дрэ тумарэ́ васта́ пэ мэ́ньки пир Дэвлэ́скиро задуминыбэн, и тумэ́ грэхитконэ́ вастэ́нца мулякирдэ́ Лэс и примардэ пэ трушу́л;</verse>
				<verse number="24">нэ Дэвэ́л отджидякирдя́ Лэс мэрибна́стыр, и отлыя зор мэрибна́стыр, пал-дова́ со ёв на могиндя́ Лэс тэ рикирэ́л.</verse>
				<verse number="25">Пал-дова́ со Дави́до ракирэ́ла пал Лэ́стэ: “Мэ ўса́ды (сак) дыкхцём анги́л пэ́стэ Рас-Дэвлэ́с, Ёв исын пир чачи́ (право) риг ма́ндыр, соб (кай) мэ тэ на кунинавпэ;</verse>
				<verse number="26">далэ́стыр обрадындяпэ миро ило́, мири́ чиб кажно мо́ло шарэла Тут и дрэ мирэ́ маса́ исын наде́я.</verse>
				<verse number="27">Пал-дова́ со Ту на ячкирэса миро ду́хо (фа́но) дрэ лю́но (адо), и Ту на дэ́са свэнтонэ́ Тырэ́скэ тэ дыкхэ́л мэрибэ́н;</verse>
				<verse number="28">Ту дыя́н ма́нгэ джиибнытко дром; и мэ ява́ва тэ радынавпэ анги́л Ту́тэ.”</verse>
				<verse number="29">Мануша́лэ-Пшала́лэ! Мэк тэ явэ́л ма́нгэ саштыпэн (возможность) тэ пхэна́в тумэ́нгэ пал дадэ́стэ Давидо́стэ, со ёв мыя́ и сыс гарадо́, и лэ́скири копли́ца исын амэ́ндэ кэ/жы́ко дава́ дывэ́с.</verse>
				<verse number="30">Ёв сыс проро́ко и джиндя́ пал дова́, со Дэвэ́л совлахадя́ лэ́скэ, со екхэ манушэ́с лэ́скирэ родо́стыр чхувэ́ла пэ лэ́скиро троно,</verse>
				<verse number="31">ёв ж, Дави́до, англэды́р пхэндя́ пал Христосо́скиро отджидыибэн, со и Ёв на сыс ячкирдо дро лю́но и тру́по Лэ́скиро на кирнёла.</verse>
				<verse number="32">Дэвэ́л отджидякирдя́ Исусо́с мэрибна́стыр, и амэ сарэ́ сам якхи́тка далэскэ.</verse>
				<verse number="33">Дэвэ́л ґаздыя́ Лэс Пэ́скирэ най зоралэды́р вастэ́са, и Ёв прилыя́ Лэ́стыр Свэ́нто Ду́хо (Фа́но), пал саво́ дыя́ лав Дад; Дэвэ́л кэрдя́ дова́, со тумэ́ какана́ шунэ́на и дыкхэ́на.</verse>
				<verse number="34">Дави́до на ґаздыя́пэ пэ болыбэ́н; нэ ёв кокоро́ ракирэ́ла: ‘Пхэндя Дэвэ́л мирэ́скэ Дэвлэ́скэ, бэш пир чачи́ риг Ма́ндыр.</verse>
				<verse number="35">Пака Мэ чхува́ва вэргэ́н Тырэ́н кэ ґэра́’.</verse>
				<verse number="36">И палдава́ джин миштэ́с, саро́ кхэр Израилёскиро, со Дэвэ́л кэрдя́ Кадалэ́ Исусо́са, Ра́са-Дэвлэ́са и Христосо́са, Савэс тумэ́ примардэ пэ трушу́л.”</verse>
				<verse number="37">Ке́ли мануша́ шундлэ́ саро́ дава́, ёнэ ґалынэ́ пэ́скирэ илэнца банг и пхэндлэ́ Пэтрискэ и явирэ Апостолэнгэ: “Со амэ́нгэ тэ кэра́с, Мануша́лэ-Пшала́лэ?”</verse>
				<verse number="38">Пэ́три пхэндя́ лэ́нгэ: “Рискирэ́н пэ́скиро джиибэ́н кэ Дэвэ́л, мэк кажно ману́ш тумэ́ндыр тэ болэлпэ дро Исусо́скиро Христосо́скиро лав, соб (кай) тэ отмэкэнпэ тумарэ́ грэ́хи, и тумэ́нгэ явэ́ла отдыибэ́н Дэвлэ́стыр-Свэ́нто Ду́хо (Фа́но).</verse>
				<verse number="39">Пал-дова́ со пал дава́ грэхэнгиро отмэкибэн ґара́ сыс дыно́ лав тумэ́нгэ, чхавэ́нгэ тумарэнгэ и сарэ́нгэ, адя́кэ-паць и одолэ́нгэ, кон дживэ́ла дур тумэ́ндыр, конэ́с кхарэ́ла кэ Пэ Рай Дэвэ́л амаро́.”</verse>
				<verse number="40">И бутэ́ явирэ лавэ́нца Пэ́три допхэнэлас и мангдя́ лэн, ракири́: “Ракхэ́нпэ адалэ́ розмэкнэ манушытконэ́ родо́стыр.”</verse>
				<verse number="41">И одолэ́, кон илэ́са прилэлас лэ́скиро лав, болдэпэ, и дро дова́ дывэ́с упатя́ндынэ пашэ́ трин тысёнцы мануша́.</verse>
				<verse number="42">И ёнэ ўса́ды (сак) явэ́нас кхэтанэ́ пир Апостолэнгиро сыклякирибэ́н тэ ракирэ́н екх екхэ́са, тэ пхагирэн маро́ и тэ мангэ́нпэ Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="43">Сыс дар кажнонэ́ манушэ́стэ анги́л Дэвлэ́стэ; и бут ди́вы и ґертыка́ кэрдэ́ Апо́столы дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="44">И сарэ́, кон патяндыя, сыс кхэтанэ́, и саро́, со лэ́ндэ сыс, сыс пэ сарэ́ндэ;</verse>
				<verse number="45">ёнэ бикнэнас фэлатиня́ и саро́ пэ́скиро барвалыпэ́н, со лэ́ндэ сыс, и роздэнас сарэ́нгэ пир дова́, кон со трэбиндя.</verse>
				<verse number="46">И кажно дывэ́с ёнэ кэдэнаспэ кхэтанэ́ дрэ Кхангири́, пхагирэнас маро́ и ханас кхэтанэ́ радыма́са и чачипна́са дро ило́,</verse>
				<verse number="47">и ёнэ шарэнас Дэвлэ́с и сарэ́ мануша́ сыкадэ паты́в лэ́нгэ; и Рай Дэвэ́л кажно дывэ́с янэлас зракхнэ́ манушэ́н дрэ Кхангири́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">Пэ́три и Иа́но е́кхвар гинэ́ кхэтанэ́ дрэ Кхангири́ пэ бэльвэлитко мангипэ́н:</verse>
				<verse number="2">и сыс одо́й екх ману́ш, саво́ сыс лангало бияныпнастыр, савэ́с со дывэ́с янэ́нас и чхувэ́нас тэ бэшэ́л пашы́л Кхангирья́кири по́рта, сави́ кхарэ́на Лолы, соб (кай) ёв тэ мангэ́л дыибэ́н манушэ́ндыр, савэ́ заджанас дрэ Кхангири́;</verse>
				<verse number="3">ке́ли адава́ ману́ш дыкхця́ Пэтрис Ианоса анги́л загиибэ́н дрэ Кхангири́, ёв лыя́ тэ мангэ́л лэ́ндыр.</verse>
				<verse number="4">И Пэ́три ракхунэс дыкхця́ Ианоса пэ лэ́стэ и пхэндя́: “Дыкх по амэ́ндэ.”</verse>
				<verse number="5">И ёв лыя́ ракхунэс тэ дыкхэ́л пэ лэ́ндэ, ужакири, со ёнэ дэ́на вари-со лэ́скэ.</verse>
				<verse number="6">Нэ Пэ́три пхэндя́: “Сувнака́й и руп ма́ндэ нанэ; нэ дова́, со ма́ндэ исын, мэ да́ва ту́кэ: ваш лав Исусо́скиро Христосо́скиро Назаретостыр, ушты́ и псир.”</verse>
				<verse number="7">И ёв лыя́ лэс пал чачо́ васт и ґаздыя́; и дрэ дова́-паць часо лангалэскирэ ґэра́ высастинэ.</verse>
				<verse number="8">Ману́ш ухтя пэ ґэра́ и лыя́ тэ псирэ́л, и кхэтанэ́ лэ́нца гия́ дрэ Кхангири́, ёв псирдя́ и ухтя и шардя Дэвлэ́с.</verse>
				<verse number="9">И сарэ́ мануша́ дыкхнэ́ лэс, сыр ёв псирэлас и шарэлас Дэвлэ́с;</verse>
				<verse number="10">и ёнэ ґалынэ́ лэс, со ёв сыс дова́-паць ману́ш, саво́ сыс бэшто́ пашы́л Кхангирья́кири Лолы по́рта и мангэлас дыибэ́н; дар и ди́во облынэ лэн, со кэрдя́пэ адалэ́ манушэ́са.</verse>
				<verse number="11">Нэ палдова́, со лангало, саво́ высастия, на отджалас Пэтристыр Ианоса, сарэ́ мануша́ прастандынэпэ одори́к кэ ёнэ, пэ дова́ штэ́то, саво́ кхарэ́на Соломоно́скиро трэ́мо.</verse>
				<verse number="12">И ке́ли Пэ́три дыкхця́ дава́, ёв пхэндя́ манушэ́нгэ: “Мануша́лэ Израилёскирэ! Со тумэ́ дивинэнапэ пэ дава́? Со́скэ тумэ́ дыкхэ́на адя́кэ пэ амэ́ндэ, сы́рбы, акэ, амэ пэ́скирэ зорья́са ци джиибнаса дрэ дар анги́л Дэвлэ́стэ кэрдя́м адя́кэ, со адава́ ману́ш лыя́ тэ псирэ́л?</verse>
				<verse number="13">Дэвэ́л Авраамо́скиро и Исако́скиро и Яково́скиро, Дэвэ́л амарэ́ дадэ́нгиро, прославиндя Пэ́скирэ Чхавэ́с Исусо́с, Савэс тумэ́ здынэ и Савэ́стыр отпхэндлэпэ анги́л Пилатостэ, ке́ли Пила́то отсэндиндя тэ отмэкэ́л Лэс пэ во́ля.</verse>
				<verse number="14">Нэ тумэ́ Свэнтонэстыр и Чачунэстыр отпхэндлэпэ, а вымангнэ, соб (кай) тумэ́нгэ тэ отмэкэн розмарибнарис;</verse>
				<verse number="15">нэ тумэ́ мулякирдэ́ джиибна́скирэ Шэрэ Рас, Конэ́с Дэвэ́л отджидякирдя́ мэрибна́стыр и амэ сам якхи́тка дро дава́.</verse>
				<verse number="16">И патяибна́са дро Лэ́скиро лав кэрдя́ зоралэды́р адалэс, савэ́с тумэ́ дыкхэ́на и джинэ́на, и патяибэ́н, саво́ исын Лэ́стыр, высастякирдя́ лэс анги́л тумэ́ндэ сарэ́ндэ.</verse>
				<verse number="17">Пшала́лэ! Какана́ мэ джино́м (джина́в), со тумэ́ и тумарэ́ раё, кэрдэ́ дава́ пир наджиныбэн;</verse>
				<verse number="18">нэ Дэвэ́л саро́ кэрдя́ кэ ко́нцо/яго́ро (сполниндя), со ракирдэ́ Лэ́скирэ проро́ки, со Лэ́скирэ Христосо́скэ явэ́на барэ́ мэ́ньки.</verse>
				<verse number="19">Рискирэ́н пэ́скиро джиибэ́н и рисён кэ Дэвэ́л, соб (кай) тумарэ́ грэ́хи тэ явэ́н кхослэ тумэ́ндыр;</verse>
				<verse number="20">соб (кай) тэ бичхавэл Рай Дэвэ́л тумэ́нгэ яви́р лачхо́ часо тэ подрикирэ́л тумэн, соб (кай) Ёв могинэлас тэ бичхавэл Исусо́с Христосо́с, Саво́ сыс ужэ выкэдыно тумэ́нгэ;</verse>
				<verse number="21">Савэс болыбэ́н сыс банго́ тэ прилэл кэ/жы́ко дава́ часо, пака Дэвэ́л кэрэ́ла саро́, и пал Конэ́стэ англэды́р ракирдя́ пир Пэ́скирэ свэнтонэ́ пророкэ́ндэ свэто́скирэ англыпна́стыр.</verse>
				<verse number="22">Мо́йза ж пхэндя́: “Тумаро Рай Дэвэ́л чхувэ́ла тумарэ́ пшалэ́ндыр Пророко́с, сыр и ман; кандэ́н Лэс дро саро́, со Ёв явэ́ла тэ ракирэ́л тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="23">И явэ́ла адя́кэ, со кажно ману́ш, кон на явэ́ла тэ кандэл одолэ́ Пророко́с, лэ́лапэ криг манушэ́ндыр тэ хасёл.”</verse>
				<verse number="24">Сарэ́ проро́ки, Самуилостыр и савэ́ сыс коригэды́р (позжэ) лэ́стэ, сарэ́ ракирдэ́, упхэндлэ пэ далэ́ дывэса́.</verse>
				<verse number="25">Тумэ́ сан пророкэ́нгирэ чхавэ́ и заветоскирэ, пал савэ́ндэ Дэвэ́л дыя́ лав тумарэ́ дадэ́нгэ; Ёв ракирдя́ Авраамо́скэ: ‘Сарэ́ мануша́ тырэ́ родо́стыр пэ пхув явэ́на бахтякирдэ Дэвлэ́стыр’.</verse>
				<verse number="26">Кэ тумэ́ пэ́рва, Дэвэ́л отджидякирдя́ мэрибна́стыр Пэ́скирэ Чхавэ́с и бичхадя́ Лэс кэ тумэ́, соб (кай) тэ бахтякирэ́л тумэн, соб (кай) кажнонэс тумэ́ндыр тэ отрискирэл налачхэ́ тумарэ́ рэндэ́ндыр.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">Ке́ли Пэ́три и Иа́но ракирдэ́ манушэ́нгэ, кэ ёнэ подгинэ́ рашая́ и ракхибнарьенгирэ барыдыра́ пир Кхангири́ и Садукеи,</verse>
				<verse number="2">лэ́нгэ сыс пхаро́ пэ ило́, со Апо́столы сыклякирэнас манушэ́н, и пхэнэнас лав пал отджидякирибэн мэрибна́стыр, сыр сыс Исусо́са;</verse>
				<verse number="3">и ёнэ закэдынэ Пэтрис и Ианос, и пал-дова́ со дава́ сыс бэльвэле́, ёнэ чхудэ́ лэн дро штарибэ́н кэ яви́р дывэ́с.</verse>
				<verse number="4">Бут мануша́, савэ́ шундлэ́ лэ́нгиро пхэныбэ́н, упатя́ндынэ; и манушэ́н, савэ́ лынэ́ тэ патя́н, яця́ буты́р, сыр пандж тысёнцы.</verse>
				<verse number="5">И пэ яви́р дывэ́с скэдынэ́пэ дро Ерусалимо лэ́нгирэ барыдыра́, годэпхурэ́ и лылвари́тка (кни́жники),</verse>
				<verse number="6">одо́й сыс пэ́рво раша́нгиро барыдыро́ Анна, и Каиа́фа, и Иа́но, и Лександро (Александро) и яви́р пэрвонэ́-рашаскири сэмэнцатыр;</verse>
				<verse number="7">ёнэ яндлэ́ Пэтрис Ианоса, чхудэ́ лэн машкира́л, и лынэ́ тэ допхучэн лэ́ндыр: “Савэ зорья́са ци савэ́ лавэ́са тумэ́ кэрэ́на саро́ дава́?”</verse>
				<verse number="8">Тэды Пэ́три, саво́ сыс пхэрдо́ Свэнтонэ́ Духо́са, пхэндя́ лэ́нгэ: “Барыдыралэ тхэмэ́скирэ и Израилёскирэ годэпхурэ́!</verse>
				<verse number="9">Ко́ли тумэ́ пхучэна амэ́ндыр пал лачхо́ рэ́ндо ваш насвалэскэ, сыр ёв сыс высастякирдо,</verse>
				<verse number="10">мэк тэ явэ́л джиндло́ тумэ́нгэ сарэ́нгэ и сарэ́ Израилёскирэ манушэ́нгэ, со Исусо́скирэ-Христосо́скирэ лавэ́са, Саво́ сыс Назареё, и Савэс тумэ́ примардэ пэ трушу́л, Савэс Дэвэ́л отджидякирдя́ мэрибна́стыр, ґа́да, адава́ ману́ш исын тэрдо́ састо́ анги́л тумэ́ндэ.</verse>
				<verse number="11">Ису́со исын сы́рбы ‘дова́ Бар, саво́ на прилынэ́ бутитка пэ кхэр, саво́ яця́ вэнглоскирэ шэралэ́ Барэса.’</verse>
				<verse number="12">И нанэ буты́р ни дрэ конэ́стэ явирэ́стэ зракхибэ́н, нанэ тэл болыбэ́н яви́р лав, саво́ дыно́ манушэ́нгэ, савэ́са амэ могинасас тэ зракхаспэ.”</verse>
				<verse number="13">Юдэ́нгирэ-Синедрионоскирэ шэралэ́ дивиндлэ́пэ пэ Пэтрискиро Ианоса муршыпэн, и ґалынэ́, со Пэ́три и Иа́но сыс насыклэ мануша́, савэ́ никай на сыклынэ, и ёнэ ґалынэ́, со ёнэ сыс кхэтанэ́ Исусо́са.</verse>
				<verse number="14">И дыкхи́, со высастякирдо ману́ш сыс тэрдо́ кхэтанэ́ лэ́нца, ёнэ нисо́ на могиндлэ́ тэ пхэнэ́н проти лэ́ндэ;</verse>
				<verse number="15">нэ ёнэ припхэндлэ Апостолэнгэ тэ джа́н яври́ Синедрионостыр, а кокорэ́ лынэ́ тэ обракирэн машки́р пэ́стэ,</verse>
				<verse number="16">и ракирдэ́: “Со амэ́нгэ тэ кэра́с адалэ́ манушэ́нца? Пал-дова́ со сарэ́ мануша́ джинэ́на, со ёнэ кэрдэ́ ди́во, и амэ на могинаса дава́ тэ на приґалёвас.</verse>
				<verse number="17">Нэ соб (кай) бутэды́р тэ на розджалпэ машки́р явирэндэ манушэ́ндэ пал дава́, трашаваса лэн, соб (кай) ёнэ тэ на ракирэ́н никонэса манушэ́ндыр пал Исусо́скиро лав.”</verse>
				<verse number="18">Ёнэ нэвэ́стыр кхардэ́ Апостолэн и шылалэс припхэндлэ лэ́нгэ, соб (кай) ёнэ сарэ́са тэ на ракирэ́н и тэ на сыклякирэ́н пал Исусо́скиро лав.</verse>
				<verse number="19">Нэ Пэ́три и Иа́но отпхэндлэ́ лэ́нгэ: “Нэ дэн годы́ пэскэ́ (подуминэн) кокорэ́, ци чачунэ́с дава́ явэ́ла анги́л Дэвлэ́стэ, тэ кандэс тумэн бутэды́р Дэвлэ́стыр?</verse>
				<verse number="20">Амэ́нгэ нашты́ тэ на ракирас пал дова́, со амэ кокорэ́ дыкхцям и шундя́м.”</verse>
				<verse number="21">Синедрионоскирэ шэралэ́ шылалэс припхэндлэ Апостолэнгэ, и отмэкнэ лэн; ёнэ на джиндлэ́, сави́ ка́ра тэ чхувэ́н пэ Апостолэндэ, пал-дова́ со сарэ́ мануша́ славиндлэ Дэвлэ́с пал калекаскиро высастякирибэн;</verse>
				<verse number="22">пал-дова́ со буты́р, сыр штардэша́ бэрш сыс одолэ́ манушэ́скэ, пэ савэ́стэ кэрдя́пэ дава́ дивно высастякирибэн.</verse>
				<verse number="23">Ке́ли отмэкнэ Пэтрис и Ианос, ёнэ явнэ́ кэ пэ́скирэ мануша́ и роспхэндлэ́ лэ́нгэ пал саро́, со лэ́нгэ ракирдэ́ раша́нгирэ барыдыра́ и годэпхурэ́.</verse>
				<verse number="24">И ке́ли ёнэ вышундлэ пал саро́ дава́, тэды лынэ́ тэ мангэ́нпэ зоралэ́ заня́са сарэ́ кхэтанэ́ Дэвлэ́скэ и пхэндлэ́: “Раё Дэ́вла! Ту сан Хула́й пэ сарэ́ндэ, Ту, Саво́ создыян болыбэ́н и пхув и паня́ и саро́, со исын дрэ лэ́ндэ:</verse>
				<verse number="25">Ту, Саво́ ракирдян Духо́са Свэнтонэса пир Тырэ́ писхаристэ и амарэ́ дадэ́стэ Давидо́стэ: ‘Со́скэ На́юды дынэпэ шумоса тэ холясон и мануша́ задуминдлэ налачхипэн?</verse>
				<verse number="26">Пхувитка кра́лья ґаздынэ́пэ и тхага́рья (кня́зи) скэдынэ́пэ кхэтанэ́ пэ Дэвлэ́стэ и пэ Лэ́скирэ Христосо́стэ.’</verse>
				<verse number="27">Иродо и Понтиё Пила́то Наюдэнца и Израилёскирэ манушэ́нца скэдынэ́пэ кхэтанэ́ дро дава́ фо́ро, соб (кай) тэ кэрэ́н зракирибэ́н проти Свэнтонэ́ Чхавэ́стэ Исусо́стэ.</verse>
				<verse number="28">Соб (кай) тэ сполнинэл дова́, тэ явэ́л пир Тыро́ васт и во́ля.</verse>
				<verse number="29">И какана́, Раё Дэ́вла, Ту дыкхэ́са, со ёнэ амэн страхакирэна и дэ амэ́нгэ, писхарье́нгэ, муршыпэн тэ на дарас тэ пхэнас Тыро́ лав;</verse>
				<verse number="30">соб (кай) Ту тэ протырдэс Тыро́ васт тэ састякирэн, ваш ґертыка́ и ди́вы Исусо́скирэ лавэ́са, Свэнтонэ́ Чхавэ́са.”</verse>
				<verse number="31">И ке́ли ёнэ пириячнэ тэ мангэ́нпэ Дэвлэ́скэ, тэды дова́ штэ́то, кай ёнэ скэдынэ́пэ, затринскирдяпэ, и гия́ пэ сарэ́ндэ лэ́ндэ Свэнтонэ́-Духоскири зор и ёнэ пхэндлэ́ Дэвлэ́скиро лав муршыпнаса.</verse>
				<verse number="32">Патяибнаскирэ мануша́ сыс кхэтанэ́ илэ́са и годя́са; и нико́н нисо́ пэ́скирэ миштыпна́стыр на гиндя пал пэ́скиро, а саро́, со лэ́ндэ сыс, сыс пэ сарэ́ндэ;</verse>
				<verse number="33">а Апо́столы барэ́ зорья́са допхэнэнас пал Дэвлэ́скиро, Исусо́скирэ-Христосо́скиро отджидякирибэн мулэ́ндыр; и баро́ бахтякирибэ́н Дэвлэ́стыр сыс пэ лэ́ндэ сарэ́ндэ.</verse>
				<verse number="34">На сыс никонэ́с машки́р лэ́ндэ; соб (кай) лэ́скэ трэиндя́ вари-со, пал-дова́ со сарэ́, конэ́стэ сыс пэс-кири пхув ци кхэра́, бикнэнас лэн и янэ́нас сарэ́ ловэ́,</verse>
				<verse number="35">и чхувэ́нас лэн кэ Апостолэнгирэ ґэра́; и дэ́нас ловэ́ кажнонэ́скэ, дыкхи́ ци бут лэ́скэ трэй.</verse>
				<verse number="36">И, ґа́да, Ёза (Иосифо), савэ́с Апо́столы прокхардэ “Варнава”, со значынэ́ла: ‘Тангипнарискиро чхаво́’, Левито, саво́ бия́ндыя пэ Кипро,</verse>
				<verse number="37">и савэ́стэ сыс пэ́скири пхув, бикиндя ла, яндя́ ловэ́ и чхудя́ кэ Апостолэнгирэ ґэра́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="5">
				<verse number="1">Екх ману́ш, савэ́с кхардэ́ Анания, пэ́скирэ ромня́са Сапфираса, бикиндя фэлатин,</verse>
				<verse number="2">и ґарадя пэ́скэ барэды́р паш ловэ́, и лэ́скири ромны́ джиндя́ пал дава́, а паш, сави́ яця́пэ, ёв яндя́ и чхудя́ кэ Апостолэнгирэ ґэра́.</verse>
				<verse number="3">Нэ Пэ́три пхэндя́: “Анание! Ваш со ту домэкцян налачхэ́с тэ хулаинэ́л, со ту хохадян Свэнтонэ́ Духоскэ и ґарадян пэ́скэ паш ловэ́, савэ́ ту дорэсцян пал бикиндлы пхув?</verse>
				<verse number="4">Ци на сыс пхув кэ дова́ часо, сыр ту ла бикиндян, тыри́, и ловэ́, савэ́ ту лыян пал ла́тэ, ци на адя́кэ-паць сыс тырэ́, сыр жа ту ги́ян пэ дасаво рэ́ндо? Ту хохадян на манушэ́нгэ, а Дэвлэ́скэ!”</verse>
				<verse number="5">Ананиё, сыр шундя́ далэ́ лава́, пыя́ муло́; и бари дар лыя́ сарэ́н манушэ́н, савэ́ сыс одо́й и шундлэ́ дава́.</verse>
				<verse number="6">И подгинэ́ тэрнэ́ мануша́, закрэнцындлэ лэ́скиро тру́по, лыджинэ́ яври́ лэс и ґарадэ́.</verse>
				<verse number="7">Пир мардэ́ (штунды) трин коригэды́р (позжэды́р) явдя́ и лэ́скири ромны́, ёй нисо́ на джиндя́ пал дова́, со кэрдя́пэ.</verse>
				<verse number="8">Пэ́три пхуця́ ла́тыр: “Ци пал дасави́ тими́н тумэ́ ромэса бикиндлэ пэ́скири пхув?” “Адя́кэ, – пхэндя́ ёй, – пал дасави́ тими́н.”</verse>
				<verse number="9">Нэ Пэ́три пхэндя́ ла́кэ: “Сыр да тумэ́ могиндлэ́ тэ зракирэнпэ и тэ хохавэн Дэвлэ́скирэ Духоскэ? Ѓа́да, пашы́л вудара́ исын ґэра́ одолэ́-манушэ́нгирэ ґэра́, савэ́ ґарадэ́ тырэ́ ромэс: ёнэ и тут лыджа́на яври́.”</verse>
				<verse number="10">И дро дова́-паць часо ёй пыя́ мулы кэ лэ́нгирэ ґэра́. И ке́ли тэрнэ́ мануша́ загинэ́, ёнэ латхнэ́ ла муля, и лыджинэ́ яври́ ла, и ґарадэ́ пашы́л ла́кирэ ромэстэ.</verse>
				<verse number="11">И бари дар облыя сари́ Кхангири́ и сарэ́ манушэ́н, савэ́ шундлэ́ пал дава́.</verse>
				<verse number="12">Апо́столы кэрдэ́ бут знаме́нии (ґертыка́) и ди́вы пэ́скирэ вастэ́нца машки́р манушэ́ндэ; и сарэ́ скэдэнаспэ кхэтанэ́ дро Соломоно́скиро трэ́мо,</verse>
				<verse number="13">нэ никонэстэ явирэ́стэ на сыс муршыпэн тэ подджа́л кэ ёнэ, нэ мануша́ кутякирэнас и барьякирэнас паты́в лэ́нгэ;</verse>
				<verse number="14">и уса́ буты́р ячэнас мануша́, савэ́ лынэ́ тэ патя́н дрэ Растэ-Дэвлэ́стэ сыр муршэ́н, адя́кэ и джувле́н,</verse>
				<verse number="15">сыр мануша́ вылыджанас насвалэн пэ вули́ца (га́са) и чхувэ́нас лэн пэ пасиндля (постели) и чхуибэна, соб (кай) ке́ли Пэ́три явэ́ла тэ джал маму́й, тэ пэрэ́л Лэ́скири зэр (тенё) пэ вари-конэ́стэ лэ́ндыр.</verse>
				<verse number="16">Бут мануша́ явэ́нас явирэ форье́ндыр, савэ́ сыс пашы́л Ерусалимо, ёнэ янэ́нас насвалэ манушэ́н и адасавэн, дрэ савэ́ндэ сыс бэшто́ на́лачхо ду́хо (фа́но), савэ́ сарэ́ высастёнас.</verse>
				<verse number="17">Пэ́рво раша́нгиро барыдыро́ уштыя́, и сарэ́, кон сыс кхэтанэ́ лэ́са Садукеенгирэ скэдыибна́стыр лынэ́ тэ зэвлынэн,</verse>
				<verse number="18">и закэдынэ Апостолэн, и чхудэ́ лэн дро штарибэ́н.</verse>
				<verse number="19">Нэ Дэвлэ́скиро Янго́ло ратя́киро псирадя вудара́ дро штарибэ́н и вылыджия́ лэн, пхэни́:</verse>
				<verse number="20">“Джа́н дрэ Кхангири́, тэрдён и роспхэнэ́н сарэ́ манушэ́нгэ пал дава́ нэво́ джиибэ́н.”</verse>
				<verse number="21">Сыр Апо́столы шундлэ́ дава́, ёнэ пэ зло́ко (ра́нко) явнэ́ дрэ Кхангири́ и сыклякирдэ́. Нэ, ке́ли пэ́рво раша́нгиро барыдыро́ кхэтанэ́ пэ́скирэ манушэ́нца явнэ́, ёнэ кэдынэ Синедрионо и сарэ́ годэпхурэн Израилёскирэ чхавэ́ндыр и бичхадя́ халадэ́н дро штарибэ́н, соб (кай) тэ янэ́н лэн.</verse>
				<verse number="22">Ке́ли халадэ́нгирэ барыдыра́ явнэ́ дро штарибэ́н, ёнэ никонэ́с одо́й на латхнэ́, рисинэ́ палэ и роспхэндлэ́ пал дава́, пхэни́:</verse>
				<verse number="23">“Штарибэ́н исын пхандло зоралэ́с, и ракхибна́рья исын тэрдэ́ пашы́л вудара́, нэ, ке́ли амэ загиям андрэ́, одо́й на латхям никонэ́с.</verse>
				<verse number="24">Нэ ке́ли шундлэ́ далэ́ лава́, – пэ́рво раша́нгиро барыдыро́, ракхибнарьенгиро барыдыро́ и яви́р раша́нгирэ барыдыра́, ёнэ на могиндлэ́ нисо́ тэ ґалён, сыр дава́ саро́ могиндя́ тэ явэ́л?</verse>
				<verse number="25">Нэ вари-саво́ ману́ш явдя́ и пхэндя́ лэ́нгэ: “Ѓа́да, одолэ́ мануша́, савэ́н тумэ́ чхудэ́ дро штарибэ́н, исын тэрдэ́ дрэ Кхангири́ и сыклякирэ́на манушэ́н.”</verse>
				<verse number="26">Тэды ракхибнарье́нгиро барыдыро́ пэ́скирэ халадэнца гия́ и лачхипна́са яндлэ́ палэ лэн, пал-дова́ со дара́ндынэ манушэ́ндыр, соб (кай) тэ на домарэн лэн барэ́нца.</verse>
				<verse number="27">И ёнэ яндлэ́ лэн и чхудэ́ анги́л Синедрионо. О пэ́рво раша́нгиро барыдыро́ пхуця́ лэ́ндыр, ракири́:</verse>
				<verse number="28">“Ци на шылалэс амэ припхэндям тумэ́нгэ тэ на сыклякирэ́н пал Адалэ́-Манушэ́скиро лав? Нэ тумэ́ усае́кх розлыджинэ сыклякирибэ́н пир саро́ Ерусалимо, и кэ саро́ тумэ́ камэ́на тэ чхувэ́н пэ амэ́ндэ банг пал Адалэ́-Манушэ́скиро рат.”</verse>
				<verse number="29">Нэ Пэ́три и Апо́столы отпхэндлэ́: “Амэ сам бангэ́ (мусинаса) тэ кандас Дэвлэ́с, а на манушэ́н.</verse>
				<verse number="30">Амарэ́-дадэ́нгиро Дэвэ́л отджидякирдя́ Исусо́с мэрибна́стыр, савэ́с тумэ́ мулякирдэ́, ублави Лэс пэ кашт.</verse>
				<verse number="31">Нэ Дэвэ́л ґаздыя́ Лэс Пэ́скирэ чачэ́ вастэ́са, сыр Шэрэ Рас и Зракхибнарис, соб (кай) Израилё пир Лэ́стэ тэ рискирэ́л пэ́скиро джиибэ́н кэ Дэвэ́л, и соб (кай) тэ отмэкэнпэ грэ́хи.</verse>
				<verse number="32">И амэ сам якхи́тка далэскэ сарэскэ и Свэ́нто Ду́хо (Фа́но), Савэс Дэвэ́л дыя́ одолэ́нгэ, кон кандэ́ла Лэс.”</verse>
				<verse number="33">Нэ ке́ли ёнэ шундлэ́ дава́ саро́, лэн лэлас бари холы́ и ёнэ камэнас тэ замарэ́н Апостолэн.</verse>
				<verse number="34">Машкир лэ́ндэ сыс екх Фарисеё, сыклякирибнари пир Зако́но, савэ́стэ сыс паты́в анги́л манушэ́ндэ, кхардэ́ лэс Гамалиило’, ёв уштыя́ анги́л Синедрионо и припхэндя́ тэ лыджа́н яври́ Апостолэн пэ вари-саво́ часо,</verse>
				<verse number="35">а лэ́нгэ пхэндя́: “Мануша́лэ Израилёскирэ! Миштэ́с дэн годы́ пэ́скэ (подуминэн) пал дова́, со тумэ́ камэ́на тэ кэрэ́н адалэ́ манушэ́нца;</verse>
				<verse number="36">сарэ́са наґара явдя́ адари́к вари-саво́ Февда, саво́ выдыя пэс пал барэ́ манушэ́стэ, и пал лэ́стэ гинэ́ пашэ́ штар шэла́ тысёнцы мануша́; ёв сыс замардо, и сарэ́, кон гия́ пал лэ́стэ, рознашнэпэ и хасинэ́.</verse>
				<verse number="37">Пало́ (после) лэ́стэ ґаздыя́пэ Юда Галилеятыр, ёв явдя́ дрэ дава́ часо, ке́ли сыс манушэ́нгиро пиричхиныбэн, ёв злыджия пал пэ́стэ бут манушэ́н, и лэс адя́кэ-паць замардэ́ и сарэ́, кон сыс лэ́са, рознашнэпэ.</verse>
				<verse number="38">А какана́ мэ ракира́ва тумэ́нгэ: отячэн адалэ́ манушэ́ндыр и мэкэ́н лэн; ко́ли далэ́ ду́мы и буты́ манушэ́ндыр, то дава́ саро́ хасёла;</verse>
				<verse number="39">а ко́ли Дэвлэ́стыр, тэды тумэ́ на дэ́на ра́да тэ пиризорьякирэн лэн; ракхэ́нпэ, соб (кай) и тумэ́ тэ на тэрдён марибна́са проти Дэвлэ́стэ.”</verse>
				<verse number="40">Ёнэ кандынэ́ лэс и кхардэ́ Апостолэн, и ёнэ мардэ́ лэн; и ке́ли ёнэ припхэндлэ лэ́нгэ тэ на ракирэ́н пал Исусо́скиро лав, отмэкнэ лэн.</verse>
				<verse number="41">Палдава́ Апо́столы гинэ́ Синедрионостыр радыма́са, пал-дова́ со лэ́нгэ приявдяпэ тэ пирилыджан дасаво ладжаипэ́н ваш Дэвлэ́скирэ-Исусо́скиро лав.</verse>
				<verse number="42">И со дывэ́с дрэ Кхангири́ и пир кхэра́, ёнэ на мэкэнас тэ сыклякирэ́н и тэ роспхэнэ́н бахтало́ лав пал Исусо́стэ Христосо́стэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="6">
				<verse number="1">Нэ дрэ долэ́ дывэса́, ке́ли сыкляибны́тка ячнэ́ буты́р, выгия́ Елинистэндыр холямо́ ракирибэ́н пэ Юдэ́ндэ, со ёнэ бистрэна пал лэ́нгирэ пивлендэ (удовэндэ), ке́ли роздэна кажнонэ́-дывэсы́тко хабэ́н.</verse>
				<verse number="2">Тэды дэшуду́й Апо́столы кэдынэ кхэтанэ́ сарэ́н сыкляибнытконэ́н и пхэндлэ́: “Намишто амэ́нгэ тэ ячкирас Дэвлэ́скиро лав, а тэ заласпэ скаминдэса.</verse>
				<verse number="3">Палдава́, пшала́лэ, выкэдэн тумэ́ндыр эфта́ джиндлэ́ манушэ́н, савэ́ тэ явэ́н пхэрдэ́ Свэнтонэ́ Духо́са и годя́са, соб (кай) лэ́нгэ и тэ дыкхэ́н пал дая́ буты́;</verse>
				<verse number="4">амэ кокорэ́ ява́са буты́р часо тэ отдас мангипнаскэ Дэвлэ́скэ и тэ роспхэнас Лэ́скиро лав.”</verse>
				<verse number="5">Дасаво ракирибэ́н сыс сарэ́нгэ пир ило́; и ёнэ выкэдынэ́ Стехванос (Стефанос), манушэ́с, саво́ сыс пхэрдо́ Свэнтонэ́ Духо́са и патяибна́са и Филипос, и Прохорос, и Никанорос, и Тимонос, и Парменос, и Микалаёс (Николаёс), нэвонэ́-патяибнаскирэс, Наюдос Антиохиятыр,</verse>
				<verse number="6">и савэ́н чхудэ́ анги́л Апостолэндэ, и ке́ли ёнэ мангнэпэ Дэвлэ́скэ, тэды ёнэ чхудэ́ васта́ упрэ́ пэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="7">И Дэвлэ́скиро лав розджаласпэ буты́р, и сыкляибны́тка дро Ерусалимо ячнэ́ древа́н бут, адя́кэ-паць и бут рашая́ упатя́ндынэ.</verse>
				<verse number="8">Стехвано (Стефано), савэ́стэ сыс пхэрдо́ бахтякирибэ́н Дэвлэ́стыр и зор, кэрдя́ барэ́ ди́вы и знаме́нии (ґертыка́) машки́р манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="9">Нэ вари-савэ́ мануша́ Либертийцынэнгирэ синагогатыр, и Киринейцынэнгирьятыр и Александрийцынэнгирьятыр, и одолэ́, савэ́ сыс Киликиятыр и Асиятыр, лынэ́ тэ допхэнэн Стехваноскэ.</verse>
				<verse number="10">Адалэ́ мануша́ сыс бизорья́кирэ анги́л Духоскири зор и годы́, савья́са ракирдя́ Стехвано.</verse>
				<verse number="11">Тэды ёнэ подракирдэ манушэ́н тэ пхэнэ́н: “Амэ шундя́м, сыр ёв ракирдя́ налачхэ́ лава́ пэ Мойзастэ и пэ Дэвлэ́стэ.”</verse>
				<verse number="12">Лэ́нгэ удыяпэ хохаибнаса тэ подракирэн манушэ́н и годэпхурэн и лылваритконэн. Одолэ́ пынэ́ и ухтылдэ́ Стехванос, и лыджинэ́ лэс анги́л Синедрионо.</verse>
				<verse number="13">И ёнэ яндлэ́ хоханэ́ якхитконэн, савэ́ допхэнэнас: “Адава́ ману́ш уса́ ракирэ́ла проти Свэ́нто Кхангири́ и Зако́но;</verse>
				<verse number="14">амэ, хай, шундя́м, сыр ёв ракирдя́, со Ису́со Назаретостыр роспхагирэла Кхангири́ и парувэла присыкляибэн, саво́ амэ́нгэ дыя́ Мо́йза.”</verse>
				<verse number="15">Сарэ́, кон сыс бэшто́ дрэ Синедрионо, ракхунэс дыкхнэ́ пэ Стехваностэ, и дыкхнэ́, со муй лэ́скиро зяинэла сы́рбы муй Янголостэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="7">
				<verse number="1">Тэды пэ́рво раша́нгиро барыдыро́ пхуця́ Стехваностыр: “Ци саро́ дава́ исын чачипэ́н, дрэ со ёнэ тут бангякирэна?”</verse>
				<verse number="2">И ёв отпхэндя́: “Пшала́лэ мирэ́, дадолэ! Вышунэн ман. Славу́тно Дэвэ́л сыкадыя́ амарэ́ дадэ́скэ Авраамо́скэ дрэ Месопатамия анги́л лэ́скиро пиритрадыпэн дро Харано,</verse>
				<verse number="3">и пхэндя́ лэ́скэ: ‘Мэк пэ́скири пхув и пэ́скиро ро́до, и джа́ дрэ доя́ риг, сави́ Мэ ту́кэ сыкава́ва’.</verse>
				<verse number="4">Тэды Авраа́мо мэкця́ Халдеенгири пхув и пиритрадыя дро Харано; коригэды́р, сыр лэ́скиро дад мыя́, Дэвэ́л пирикхардя лэс пэ дая́ пхув, пэ сави́ тумэ́ какана́ дживэ́на.</verse>
				<verse number="5">Ёв на дыя́ лэ́скэ мэкно́ миштыпэ́н ни пэ екх пиро́ (стопа) гэрьякиро барипнаса, нэ Ёв дыя́ лав лэ́скэ тэ дэл дая́ пхув сыр лэ́скири и со лэ́скирэ-чхавэ́нгирэ родо́скэ чхавэ́ явэ́на хулая́ пэ ада́я пхув, ке́ли дро дова́ часо Авраамостэ сарэ́са на сыс чхаворэ́н.</verse>
				<verse number="6">И ґа́да, Дэвэ́л пхэндя́ лэ́скэ: ‘Со лэ́скирэ-чхавэ́нгиро ро́до явэ́ла чу́жо пэ кодоя пхув и лэ́ндыр скэрэна писхарье́н и явэ́на тэ притасавэн штаршэла́ бэрш;</verse>
				<verse number="7">нэ Мэ, – пхэндя́ Дэвэ́л, – ява́ва тэ сэндякирав пхарэ́с одолэ́ – нацыякирэ манушэ́н, ваш конэ́скэ ёнэ явэ́на писха́рья; и палэ дава́ ёнэ выджа́на долэ́ пхувья́тыр и явэ́на тэ дынаринэ́н Ма́нгэ пэ дава́ штэ́то.</verse>
				<verse number="8">И Дэвэ́л кэрдя́ Завето Авраамоса тэ обчхинэнпэ; и адя́кэ Авраа́мо яця́ дадэ́са Исаако́скэ и ёв обчхиндя лэс пэ эфта́то дывэ́с; а Исаа́ко яця́ дадэ́са Яково́скэ, и Яково яця́ дадэ́са дэшудуенгэ патриархэнгэ.</verse>
				<verse number="9">И патриархи пир зэвлыныпэ́н бикиндлэ Ёзас сыр писхари́с дро Еги́пто; нэ Дэвэ́л сыс лэ́са,</verse>
				<verse number="10">и помогинэлас лэ́скэ дрэ сарэ́ лэ́скирэ пхарипэна, и дыя́ лэ́скэ годы́ и Фараоно́скирэ-Египто́скирэ крали́скири паты́в, саво́ и чхудя́ лэс балунитконэса пэ Еги́пто и пэ саро́ лэ́скиро кхэр.</verse>
				<verse number="11">Нэ бокх пыя́ пэ сари́ Египто́скири и Ханаано́скири пхув, и сыс бари би́да; и амарэ́ дада́ на латхэнас пэ́скэ хабэ́н.</verse>
				<verse number="12">Нэ ке́ли Яково шундя́ пал дова́, со дрэ Еги́пто исын маро́, ёв бичхадя́ одори́к екх мо́ло амарэ́ дадэн;</verse>
				<verse number="13">а ке́ли ёнэ явнэ́ яви́р мо́ло, Ёза (Иосифо) приґалыяпэ пэ́скирэ пшалэ́нгэ, и Фарао́но уджиндя́, савэ́ родо́стыр сыс Ёза.</verse>
				<verse number="14">Пало́ дава́ Ёза бичхадя́ пал пэскирэстэ дадэ́стэ Яковостэ и пал сари́ пэ́скири сэмэнцатэ, а сыс лэн эфтадэша́ панджджинэ.</verse>
				<verse number="15">Яково явдя́ дрэ Еги́пто, кай ёв мыя́ кокоро́ и адя́кэ-паць амарэ́ дада́;</verse>
				<verse number="16">и пирилыджинэ лэ́нгирэ тру́пы дро Сихемо и чхудэ́ дрэ копли́ца, сави́ киндя Авраа́мо дро Сихемо Еморэнгирэ чхавэ́ндыр пал руп.</verse>
				<verse number="17">Ке́ли лыя́ тэ подджа́л дава́ часо тэ кэрэ́лпэ пхэндло́ лав, пал саво́ дыя́ лав Дэвэ́л Авраамо́скэ, и Юды барьёнас дро Еги́пто и ячнэ́ бутыдыр,</verse>
				<verse number="18">пака яви́р кра́ли явдя́, саво́ на джиндя́ Ёзас.</verse>
				<verse number="19">Ёв хохаибнаса отлыджаласпэ кэ амарэ́ мануша́ и ёв на дэ́лас джиибэ́н амарэ́ дадэ́нгэ; ёв зачхувэлас лэн тэ вычхурдэн пэскирэн тыкнэ́ биятэ́н, соб (кай) одолэ́ тэ на дживэ́н.</verse>
				<verse number="20">Дро дасаво часо бия́ндыя о Мо́йза (Моисеё), савэ́стэ сыс шукарипэ́н Дэвлэ́стыр, трин чхона́ лэс барьякирдэ́ дрэ лэ́скирэ-дадэ́скиро кхэр.</verse>
				<verse number="21">Нэ ке́ли лэс тыкниньконэс чхурдынэ́ яври́, Фараоноскири чхай и лыя́ лэс кэ пэ и барьякирдя лэс, сыр пэ́скирэс чхавэ́с.</verse>
				<verse number="22">И Мо́йза сыс сыклякирдо дро саро́ Египто́скиро годьварипэн, и ёв сыс зорало́ дрэ лава́ и пир рэ́нды.</verse>
				<verse number="23">И ке́ли лэ́скэ яця́ штардэша́ бэрш, ёв закамдя́ тэ дыкхэ́н пэ́скирэ пшалэ́н, Израилёскирэ чхавэ́н;</verse>
				<verse number="24">и, дыкхи́, сыр екхэ́скэ лэ́ндыр кэрдэ́ фуипэ́н, ёв затэрдия пал лэ́стэ и отхая палэ (отомстиндя) пал лэ́стэ, со пэкадя́ Египтянинос и замардя́ лэс.</verse>
				<verse number="25">Ёв думиндя, со лэ́скирэ пша́ла ґалёна, со Дэвэ́л лэ́скирэ вастэ́са дэ́ла лэ́нгэ зракхибэ́н; нэ ёнэ на ґалынэ́.</verse>
				<verse number="26">Ке́ли пэ яви́р дывэ́с ёв дыкхця́, сыр дуй Израильтя́ни чингардэпэ машки́р пэ́стэ, ёв камдя́ тэ раманякирэ́л (змиринэл) лэн, пхэни́ лэ́нгэ: “Тумэ́ сан пша́ла, палсо́ тумэ́ кэрэ́на фуипэ́н екх екхэ́скэ?</verse>
				<verse number="27">Нэ екх лэ́ндыр шпулдя (пихниндя) Мойза́с дрэ риг и пхэндя́: “Кон чхудя́ тут сэндариса и ра́са пэ амэ́ндэ?”</verse>
				<verse number="28">Ци на камэ́са ту тэ замарэс и ман адя́кэ-паць, сыр ту замардян атася́ Египтянинос?”</verse>
				<verse number="29">Ке́ли Мо́йза шундя́ дава́ отпхэныбэ́н, ёв насця кэ Мидия, и яця́ одо́й тэ дживэ́л сыр чу́жо ману́ш, кай бия́ндынэ лэ́стэ дуй чхавэ́.</verse>
				<verse number="30">Ке́ли прогия́ (накхця́) штардэша́ бэрш, Мойза́скэ сыкадыя́ Дэвлэ́скиро Янго́ло хрустостыр, саво́ хачия яга́са пэ чхучи́ пхув, на́дур бэрга́тыр, сави́ кхардэ́ “Синаё.”</verse>
				<verse number="31">Мо́йза сыс древа́н дивиндло, ке́ли ёв дыкхця́ дава́, Ёв подги́я пашылэды́р тэ роздыкхэл, и шундя́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири зан:</verse>
				<verse number="32">“Мэ сом Дэвэ́л тырэ́ дадэ́нгиро, Дэвэ́л Авраамо́скиро, Исаакоскиро и Яково́скиро.” Мо́йза издрандыя дара́тыр и лэ́стэ на сыс муршыпэн тэ ґаздэл якха́.</verse>
				<verse number="33">И Рай Дэвэ́л пхэндя́ лэ́скэ: “Сури ґэра́, пал-дова́ со штэ́то, пэ саво́ ту сан тэрдо́, исын свэ́нто пхув.</verse>
				<verse number="34">Мэ дыкхцём дро Еги́пто, сыр притасадэ Мирэ́ манушэ́н и Мэ шундём, сыр ёнэ пхарэ́с дэ́на ґондя́ и Мэ явдём тэ мэкав пэ во́ля лэн: джа́, какана́, Мэ бичхава́ва тут палэ дро Еги́пто.”</verse>
				<verse number="35">Адалэ́ самонэ Мойза́с, савэ́с ёнэ на прилынэ́ и пхэндлэ́ лэ́скэ: “Кон чхудя́ тут сэндариса и ра́са?” Кокоро́ Дэвэ́л бичхадя́ лэс, соб (кай) ёв тэ ячэ́л сэндариса и выракхибнариса Янголоскирэ вастэ́са, саво́ сыкадыя́ лэ́скэ дро хру́сто.</verse>
				<verse number="36">Адава́ Мо́йза вылыджия́ манушэ́н Египто́стыр, ёв кэрдя́ ди́вы и ґертыка́ дро Еги́пто пашы́л Лоло́ мо́рё (дэрья́в), и штардэша́ бэрш пэ чхучи́ пхув.</verse>
				<verse number="37">Ѓа́да, одова́-паць Мо́йза, саво́ пхэндя́ Израилёскирэ чхавэ́нгэ: “Дэвэ́л тумаро́ бичхавэ́ла тумэ́нгэ Пророко́с, тумарэ́ пшалэ́ндыр, сыр Ёв бичхадя́ ман; кандэ́н Лэс.”</verse>
				<verse number="38">Акэ, ёв роспхэнэлас манушэ́нгэ, савэ́ сыс кэдынэ пэ чхучи́ пхув пал дова́, со Янго́ло лэ́скэ ракирдя́ пэ бэ́рга Синаё, и ёв сыс амарэ́ дадэ́нца; ёв исын одова́-паць, саво́ лыя́ джидэ́ лава́, соб (кай) тэ пиридэл лэн тумэ́нгэ;</verse>
				<verse number="39">Савэс амарэ́ дада́ на закамлэ тэ кандэ́н, и на прилынэ́ лэс, а рисинэ́ пэ́скирэ илэнца кэ Еги́пто,</verse>
				<verse number="40">и пхэндлэ́ Ароноскэ: “Кэр амэ́нгэ дэвлэн, савэ́ лыджа́нас амэн, пал-дова́ со Мо́йза, саво́ вылыджия́ амэн Египто́скирэ пхувья́тыр, амэ на джина́са, со лэ́са кэрдя́пэ.”</verse>
				<verse number="41">И кэрдэ́ ёнэ гуруво́рэс дрэ долэ́ дывэса́, ёнэ яндлэ́ свэ́нта дыибэна́ идолоскэ, и радындлэпэ пашы́л пэ́скирэ-вастэнгирэ бутя́.</verse>
				<verse number="42">И Дэвэ́л отрисия лэ́ндыр и ячкирдя́ лэн тэ мангэ́нпэ болыбна́скирэ чэргэненгэ, сыр пал дава́ исын чхиндло́ дрэ пророкэнгири лылвари́: “Мануша́лэ Израилёскирэ! Ци янэ́нас тумэ́ ма́нгэ чхиндлэ́ мурдалэ́н и свэ́нта дыибэна́ пал далэ́ штардэша́ бэрш пэ чхучи́ пхув.</verse>
				<verse number="43">Тумэ́ лыджа́нас пэ́са тумарэ́ – дэвлэскири Молохоскири ша́тра, Ремфаноскири чэргэн и и́долы, савэ́н тумэ́ кэрдэ́, соб (кай) тэ мангэ́нпэ лэ́нгэ; и Мэ бичхава́ва тумэн дурэды́р Вавилоно́стыр.”</verse>
				<verse number="44">Дая́ ша́тра сыс тумарэ́ дадэндэ пэ чхучи́ пхув сы́рбы доракирибэ́н, со пхэндя́ Дэвэ́л Мойза́скэ, тэ чхувэ́л дасави́ ша́тра, сави́ ёв дыкхця́;</verse>
				<verse number="45">сави́ амарэ́ дада́ кхэтанэ́ Исусо́са (Ёхошуаса) лынэ́ Пэ́са ша́тра дрэ дая́ риг, сави́ ёнэ заухтылдэ и савья́тыр Дэвэ́л вытрадыя́ амарэ́ дадэнги́рэ якхэ́ндыр манушэ́н, савэ́ дживдэ́ одо́й кэ Давидо́скирэ дывэса́;</verse>
				<verse number="46">адава́ Дави́до яця́ дро́го Дэвлэ́скэ и ёв мангдя́ Лэ́стыр тэ кэрэ́л ша́тра Яково́скирэ Дэвлэ́скэ;</verse>
				<verse number="47">нэ Соломо́но чхудя́ Лэ́скэ Кхэр.</verse>
				<verse number="48">Нэ Са́мо Вучэды́р Дэвэ́л на дживэ́ла дрэ кхэра́, савэ́ кэрдэ́ манушы́тка васта́, адя́кэ, сыр ракирэ́ла пал дава́ проро́ко:</verse>
				<verse number="49">“Болыбэ́н исын Миро троно, и пхув исын тэл Мирэ́ ґэра́: саво́ кхэр тумэ́ могинэ́на Ма́нгэ тэ кэрэ́н? – ракирэ́ла Дэвэ́л, – ци кай могинэ́ла тэ явэ́л штэ́то Ма́нгэ ваш откхиныбэн?</verse>
				<verse number="50">Ци на Мирэ́ вастэ́са кэрдо́ дава́ саро́?”</verse>
				<verse number="51">Тумэ́ сан пхарэ́-илытка мануша́, савэ́ шунэ́на Дэвлэ́скиро лав, а сы́рбы кашукэ усае́кх кэрэ́на пир пэ́скиро! Тумэ́ сан адасавэ́-паць, сыр и тумарэ́ дада́, тумэ́ ўса́ды (сак) (усегда) са́нас проти Свэ́нто Ду́хо (Фа́но).</verse>
				<verse number="52">Конэ́с пророкэндыр на традынэ тумарэ́ дада́? Ёнэ замардэ́ (умардэ) одолэ́н, кон анги́л ракирдя́ пал Христосо́скиро явибэн, нэ тумэ́ какана́ ячнэ́ Лэ́скирэ здыибнарья и замарибнарья!</verse>
				<verse number="53">Тумэ́, савэ́ дорэснэ́ (лынэ́) янголэндыр Зако́но, и савэ́ на зракхнэ́ лэс.”</verse>
				<verse number="54">Ке́ли ёнэ шундлэ́ дава́, лэ́нгирэ илэ пхарадынэ холя́тыр и ёнэ скрежындлэ дандэнца пэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="55">Нэ Стехвано, саво́ сыс пхэрдо́ Свэнтонэ́ Духо́са, дыкхця упрэ́ пэ болыбэ́н и дыкхця́ Дэвлэ́скири сла́ва и Исусо́с, саво́ сыс тэрдо́ пир чачи́ риг Дэвлэ́стыр,</verse>
				<verse number="56">И пхэндя́ ёв: “Дыкхэ́н! Мэ дыкха́ва отчхакирдо болыбэ́н и Манушэ́скирэ Чхавэ́с, Саво́ сыс тэрдо́ пир чачи́ риг Дэвлэ́стыр.”</verse>
				<verse number="57">Нэ ёнэ задынэ го́дла и закэрдэ пэ́скирэ кана́, и сарэ́ кхэтанэ́ чхурдынэпэ пэ лэ́стэ;</verse>
				<verse number="58">и ёнэ тырдынэ лэс пал фо́ро и домардэ́ лэс барэ́нца. А якхи́тка чхудэ́ пэ́скирэ и́ди пашы́л тэрнэ́-манушэ́скирэ ґэра́, савэ́с кхардэ́ Савло.</verse>
				<verse number="59">Ёнэ ишчо (инкэ́) мардэ́ Стехванос барэ́нца, а Стехвано мангдя́пэ Дэвлэ́скэ и ракирдя́: “Раё Дэ́вла, Ису́се! Прилэ́ миро ду́хо (фа́но).”</verse>
				<verse number="60">И ёв пыя́ пэ чанга́ и зоралэ́ заня́са пхэндя́: “Раё Дэ́вла! На гин дава́ грэ́хо пал лэ́ндэ.” И далэ́ лавэ́нца Стехвано мыя́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="8">
				<verse number="1">Савло сыс одо́й и подрикирэлас Стехваноскиро замарибэн. Дро долэ́ дывэса́ сыс баро́ традыпэн пэ Кхангири́ дро Ерусалимо, и сарэ́, апри́ч Апостолэндэ, розгинэпэ пир кажно Юдэя́кирэ и Самариякирэ штэ́ты.</verse>
				<verse number="2">Дэвлытка мануша́ гарадэ́ Стехванос и древа́н рондлэ́ пал лэ́стэ.</verse>
				<verse number="3">Нэ Савло кэрдя́ бипатыв пэ кхангири́, ёв псирдя́ пир кхэра́, закэдэлас муршэ́н и джувле́н, и чхувэлас лэн дро штарибэ́н.</verse>
				<verse number="4">Дэвлытка мануша́, савэ́н традынэ пэ́скирэ штэтэ́ндыр, псирдэ́ пир сарэ́ рига́ и роспхэнэнас бахталы́ зан (звесь).</verse>
				<verse number="5">Филипо явдя́ дро Самариякиро фо́ро, и роспхэнэ́ла лэ́нгэ пал Христосо́стэ;</verse>
				<verse number="6">а сарэ́ мануша́ ракхунэс шундлэ́, со ракирдя́ Филипо, и дыкхнэ́, савэ́ ёв кэрдя́ ди́вы и знаме́нии (ґертыка́).</verse>
				<verse number="7">Пал-дова́ со бутэ́ манушэ́ндэ сыс бэштэ́ бэнгланэ ду́хи, савэ́ джа́нас яври́ барэ́ годла́са; мануша́, савэ́ндыр сыс праличо и савэ́ на псирдэ́, высастинэ.</verse>
				<verse number="8">И манушэ́нгэ, савэ́ дживдэ́ кэ дова́ фо́ро, сыс бари ра́дыма.</verse>
				<verse number="9">Дрэ дава́ фо́ро дживдя́ екх ману́ш, саво́ залэласпэ човаханыбнаса, и лэс кхардэ́ Си́моно и ёв дивиндя сарэ́ Самариякирэ манушэ́н пэ́скирэ рэндэ́нца, сыкави пэс вари-савэ́ барэ́ манушэ́са.</verse>
				<verse number="10">И сарэ́ пэ лэ́стэ дивиндлэ́пэ, тыкнэстыр кэ баро́ и ракирдэ́: “Адалэ́ манушэ́стэ исын бари зор Дэвлэ́стыр.”</verse>
				<verse number="11">Мануша́ патяндынэ́ лэ́скэ, пал-дова́ со ёв баро́ часо дивиндя лэн пэ́скирэ човаханыбнаса.</verse>
				<verse number="12">Нэ, ке́ли мануша́ упатя́ндынэ Филипоскэ, саво́ роспхэнэлас пал Дэвлэ́скиро Кралипэ́н и пал Исусо́скиро Христосо́скиро лав, бут мурша́ и джувля́ болдэпэ.</verse>
				<verse number="13">Патяндыя и кокоро́ Си́моно и болдяпэ, ёв никарик на отджалас Филипостыр: ёв дивиндяпэ пэ барэ́ ди́вы и ґертыка́, савэ́ Филипо кэрдя́.</verse>
				<verse number="14">И Апо́столы, савэ́ сыс дро Ерусалимо, шундлэ́, со Самаряни прилынэ́ Дэвлэ́скиро лав и бичхадя́ кэ ёнэ Пэтрис и Ианос,</verse>
				<verse number="15">савэ́ явнэ́ и мангнэпэ Дэвлэ́скэ пал лэ́ндэ, соб (кай) ёнэ тэ прилэ́н Свэ́нто Ду́хо (Фа́но);</verse>
				<verse number="16">пал-дова́ со ни пэ конэ́стэ лэ́ндыр Ду́хо (Фа́но) на зджалас, ёнэ екх со сыс болдэ ваш Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Исусо́скиро лав.</verse>
				<verse number="17">Тэды Пэ́три и Иа́но чхудэ́ васта́ упрэ́ пэ лэ́ндэ, и ёнэ прилынэ́ Свэ́нто Ду́хо (Фа́но).</verse>
				<verse number="18">Ке́ли Си́моно дыкхця́, со Свэ́нто Ду́хо (Фа́но) дэ́лапэ пир Апостолэнгирэ-вастэнгиро чхуибэ́н, тэды ёв яндя́ ловэ́ лэ́нгэ, пхэни́:</verse>
				<verse number="19">“Дэн и ма́нгэ дасави́ зор, мангдя́ ёв, соб (кай) одова́, пэ конэ́стэ мэ чхува́ва васта́, тэ прилэл Свэ́нто Ду́хо (Фа́но).”</verse>
				<verse number="20">Нэ Пэ́три пхэндя́ лэ́скэ: “Мэк тырэ́ ловэ́ тэ явэ́н дро хасибэ́н ту́кэ, пал-дова́ со ту закамдян Дэвлэ́скиро тала́но тэ кинэс пал ловэ́.</verse>
				<verse number="21">Нанэ ту́кэ паш и до́ля тэ кэрэ́с дова́, со амэ кэра́са, пал-дова́ со тыро́ ило́ исын на чачуно́ анги́л Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="22">Ри́скир пэс далэ́ грэхостыр и мангпэ Дэвлэ́скэ; соб (кай) Ёв тэ примангэн ту́кэ дова́, со сыс дро тыро́ ило́;</verse>
				<verse number="23">пал-дова́ со мэ дыкха́ва, со ту сан пхэрдо́ киркипнаса и начачипнаса.”</verse>
				<verse number="24">И Си́моно отпхэндя́, пхэни́: “Мангэ́нпэ Дэвлэ́скэ тумэ́ пал ма́ндэ, соб (кай) ма́нца нисо́ тэ на кэрэ́лпэ долэ́стыр, пал со тумэ́ ракирдэ́.”</verse>
				<verse number="25">Апо́столы ж допхэнэнас и роспхэнэнас Дэвлэ́скиро лав и гинэ́ палэ дро Ерусалимо, а пир дром дрэ бут Самариякирэ гава́ ёнэ роспхэнэнас бахталы́ зан (звесь).</verse>
				<verse number="26">Дэвлэ́скиро Янго́ло пхэндя́ Филипоскэ: “Ушты́ и джа́ пэ паш-дывэсы́тко (южно) риг пир дром, саво́ Ерусалимо́стыр джа́ла дрэ Газа, дава́ дром исын чхучо́.”</verse>
				<verse number="27">И Филипо уштыя́ и гия́ пир дром, стрэниндя (пирилыя) Эфиопиякирэ евнухос, саво́ сыс барыдыро́ пэ Кандакиякиро кхэр, Эфиопиякирэ кралицакиро, савэ́скэ сыс допатяндло саро́ ла́киро кучипэ́н; ёв явэлас дро Ерусалимо тэ мангэ́лпэ Дэвлэ́скэ,</verse>
				<verse number="28">и ёв какана́ традэлас палэ и сыс бэшто́ пэ пэ́скири бричка: ёв гиндя Исаёскирэ-пророкоскири лылвари́.</verse>
				<verse number="29">И пхэндя́ Ду́хо (Фа́но) Филипоскэ: “Джа пашы́л кэ дая́ бричка и тэрдёв пашы́л ла́тэ.”</verse>
				<verse number="30">Филипо подги́я кэ бричка и шундя́, со ёв гинэ́ла пал пророкостэ Исаёстэ, пхуця́: “Ци ґалёса ту дова́, со ту гинэса?”</verse>
				<verse number="31">Ёв отпхэндя́: “Сыр мэ могина́ва тэ ґалёвав, ко́ли вари-кон тэ на роспхэнэ́ла ма́нгэ?” И помангдя Филипос тэ ґаздэлпэ и тэ бэшэ́л кхэтанэ́ лэ́са.</verse>
				<verse number="32">А штэ́то, саво́ ёв гиндя Свэнтонэ́ Чхиныбна́стыр, сыс дасаво: “Сыр бакрэ́с яндлэ́ Лэс пэ замарибэн, и сыр бакроро́ анги́л манушэ́стэ, саво́ лэс обчхинэла, Ёв на отчхакирдя́ Пэ́скирэ ушта́.</verse>
				<verse number="33">Ёв сыс ладжакирдо́ и сэндиндло, мэк Лэ́стэ на сыс нисави́ банг, кон могинэ́ла тэ роспхэнэл пал Лэ́скиро ро́до? Пал-дова́ со джиибэ́н Лэ́скиро лэ́лапэ пхувья́тыр.</verse>
				<verse number="34">Евнухо ракирэ́ла Филипоскэ: “Мэ манга́ва тут, пхэн ма́нгэ: пал конэ́стэ ада́й ракирэ́ла проро́ко? Пал пэ́стэ, ци пал Конэ́стэ явирэ́стэ?”</verse>
				<verse number="35">Тэды Филипо лыя́ лэ́скэ тэ пирипхэнэл долэ́ Свэнтонэ́-Чхиныбнаскирэ штэто́стыр, саво́ дова́ гиндя, и роспхэнэлас бахталы́ зан лэ́скэ пал Исусо́стэ.</verse>
				<verse number="36">Ёнэ гинэ́ пир дром и явнэ́ кэ пани́ и евнухо пхэндя́: “Ѓа́да, исын пани́, со́скэ ма́нгэ тэ на болавпэ?”</verse>
				<verse number="37">Филипо пхэндя́ лэ́скэ: “Ко́ли (со) ту патя́са сарэ́ илэ́стыр, сашты́.” Ёв пхэндя́: “Мэ патя́ва, со Ису́со Христо́со исын Дэвлэ́скиро Чхаво́.”</verse>
				<verse number="38">Ёв припхэндя́ тэ тэрдякирэн бричка. И ёнэ загинэ́ дуйджинэ́ дро пани́ и Филипо болдя лэс.</verse>
				<verse number="39">А ке́ли ёнэ гинэ́ криг пане́стыр, Свэ́нто Ду́хо (Фа́но) гия́ тэлэ́ пэ евнухостэ; а Дэвлэ́скиро Янго́ло одотхы́р лыджия́ Филипос, и евнухо на дыкхця́ лэс буты́р, и ёв радыма́са традыя́ дурэды́р.</verse>
				<verse number="40">Филипо сыс кэ Азото и гии пир сарэ́ фо́рья, ёв роспхэнэлас бахталы́ зан, анги́л дова́, сыр ёв явдя́ дрэ Кесария.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="9">
				<verse number="1">Нэ Па́вли уса́ бутэды́р страхакирдя и камдя́ тэ мулякирэ́л Исусо́скирэ сыкляибнытконэ́н и явдя́ кэ пэ́рво раша́нгиро барыдыро́.</verse>
				<verse number="2">И вымангдя лэ́стыр лыла́ ваш Дамаскоскирэ синагоги, со ко́ли ёв латхэ́ла одо́й манушэ́н, савэ́ сыклякирэ́на Исусо́скиро лав, муршэ́н ци джувле́н, ёв могиндя́ лэн тэ закэдэл и тэ янэл дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="3">Ке́ли ёв сыс пир дром и джа́лас кэ Дама́ско, пэ лэ́стэ екха́тыр (сра́зу) засвэнцындя баро́ дуд (свэ́то) болыбна́стыр,</verse>
				<verse number="4">и, сыр ёв пыя́ пэ пхув, шундя́ зан, сави́ ракирдя́ лэ́скэ: “Са́вле, Са́вле! Со́скэ ту Ман традэса?”</verse>
				<verse number="5">Ёв пхуця́: “Кон Ту сан, Раё Дэ́вла?” “Мэ сом Ису́со, Савэс ту традэса”, – отпхэндя́ зан,</verse>
				<verse number="6">“Ушты́ и джа́ дро фо́ро, и явэ́ла пхэндло́ ту́кэ, со трэй тэ кэрэ́с.”</verse>
				<verse number="7">А мануша́, савэ́ сыс кхэтанэ́ лэ́са, на могиндлэ́ нисо́ тэ ґалён; ёнэ шундлэ́ зан, нэ никонэ́с на дыкхнэ́.</verse>
				<verse number="8">Савло уштыя́ пхувья́тыр и, ке́ли лэ́скирэ якха́ отчхакирдэпэ, ёв нисо́ сарэ́са на дыкхця́; и лыджинэ́ лэс пал васт дро Дама́ско.</verse>
				<verse number="9">И ёв сыс одо́й трин дывэса́ на дыкхи́; и нисо́ на хая, и на пия</verse>
				<verse number="10">Сыс екх сыкляибны́тко дро Дама́ско, савэ́с кхардэ́ Анания. Дэвэ́л дро дыкхибэ́н пхэндя́ лэ́скэ: “Анание! Ёв отпхэндя́: “Ѓа́да, мэ сом Раё Дэ́вла.”</verse>
				<verse number="11">И Рай Дэвэ́л пхэндя́ лэ́скэ: “Ушты́ и джа́ пэ вули́ца (га́са), сави́ кхарэ́на “Мамуи́тко (Пря́мо)” и заджа́ дро Юда́скиро кхэр, пхуч Тарсяниностыр, савэ́с кхарэ́на “Савло”; ёв какана́ мангэлапэ Дэвлэ́скэ,</verse>
				<verse number="12">и ёв дыкхця́ дро дыкхибэ́н манушэ́с, савэ́с кхардэ́ “Анания”, саво́ сы́рбы явдя́ кэ ёв и чхудя́ пэ́скирэ васта́ пэ лэ́скирэ якха́, соб (кай) ёв тэ дыкхэ́л.</verse>
				<verse number="13">И Анания отпхэндя́: “Раё Дэ́вла! Мэ бутэндыр манушэ́ндыр шундём пал лэ́стэ, сыр бут фуипэ́н ёв кэрдя́ свэнтонэнгэ дро Ерусалимо;</verse>
				<verse number="14">и адари́к ёв явдя́ правоса пэрвонэ́-раша́нгирэ барыдырэстыр тэ закэдэл сарэ́н, кон явэ́ла тэ ракирэ́л пал Тыро́ лав.</verse>
				<verse number="15">И Рай Дэвэ́л пхэндя́ лэ́скэ: “Джа́, пал-дова́ со Мэ выкэдыём лэс, соб (кай) ёв тэ лыджа́л Миро лав анги́л манушэ́ндэ Наюдэ́ндэ, и Израилёскирэ кралье́ндэ чхавэ́ндэ:</verse>
				<verse number="16">пал-дова́ со Мэ сыкава́ва лэ́скэ, ци бут ёв явэ́ла тэ мэнчынэлпэ пал Миро лав.”</verse>
				<verse number="17">И гия́ Анания и загия́ дро дова́ кхэр, и чхудя́ васта́ пэ лэ́стэ, пхэни́: “Пша́ла, Са́вле! Рай Дэвэ́л Ису́со бичхадя́ ман, Саво́ сыкадыя́ ту́кэ пэ дром, Савэ́са ту ги́ян адари́к, соб (кай) ту нэвэ́стыр тэ лэс тэ дыкхэ́с и тэ явэс пхэрдо́ Свэнтонэ́ Духо́са.”</verse>
				<verse number="18">Дрэ дова́-паць часо, сы́рбы шулупа пыя́ тэлэ́ лэ́скирэ якхэ́ндыр, и ёв яця́ тэ дыкхэ́л: и, сыр ёв уштыя́, болдяпэ;</verse>
				<verse number="19">и коригэды́р (позжэды́р), сыр лэ́скэ дынэ́ хабэ́н, кэ ёв рисия́ зор. И Па́вли яця́пэ вари-кицы́ дывэса́ дро Дама́ско.</verse>
				<verse number="20">И ёв екха́тыр лыя́ тэ пхэнэ́л лав пал Исусо́стэ дрэ синагоги, со Ёв исын Дэвлэ́скиро Чхаво́.</verse>
				<verse number="21">И сарэ́, кон шундя́ лэс, дивиндлэ́пэ и ракирдэ́: “Ци дава́ исын на одова́-паць ману́ш, саво́ хасякирэлас дро Ерусалимо одолэ́ манушэ́н, кон мангдя́пэ Исусо́скэ, и адари́к ёв явдя́ ваш дова́, соб (кай) тэ закэдэл лэн и тэ янэл лэн спхандлэнца кэ раша́нгирэ барыдыра́?”</verse>
				<verse number="22">Нэ Савло уса́ бутыдыр бария дрэ зор, и Юды, савэ́ дживдэ́ кэ Дама́ско, на могиндлэ́ нисо́ проти лэ́стэ тэ пхэнэ́н, ке́ли ёв допхэнэлас, со дава́ исын Христо́со.</verse>
				<verse number="23">Ке́ли прогинэ́ (накхлэ) бут дывэса́, Юды зракирдэпэ тэ замарэ́н лэс.</verse>
				<verse number="24">Нэ Савло уґалыя пал лэ́нгиро зракирибэ́н. Ёнэ рат и дывэ́с дыкхнэ́ ракхибны́ткэс лэс пашы́л по́рта, соб (кай) тэ замарэ́н лэс;</verse>
				<verse number="25">нэ лэ́скирэ сыкляибны́тка ратя́киро мэкнэ́ тэлэ́ лэс дро кхудо (корзина) пир ва́нта.</verse>
				<verse number="26">И ке́ли Савло явдя́ дро Ерусалимо, ёв камдя́ тэ явэ́л кхэтанэ́ Исусо́скирэ сыкляибнытконэ́нца; нэ ёнэ дара́ндынэ лэ́стыр, и на патяндынэ́, со ёв исын сыкляибны́тко.</verse>
				<verse number="27">Нэ Варнава лыя́ лэс и яндя́ кэ Апо́столы и роспхэндя́ лэ́нгэ, сыр Савло пир дром дыкхця́ Рас-Дэвлэ́с, и со Рай Дэвэ́л ракирдя́ лэ́скэ, и сыр Савло пхэндя́ муршканэ́с Исусо́скиро лав дро Дама́ско.</verse>
				<verse number="28">И сыс Савло кхэтанэ́ лэ́нца и псирдя́ пир Ерусалимо и муршканэ́с роспхэнэлас Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав.</verse>
				<verse number="29">И ёв ракирдя́ и допхэнэлас лэ́нгэ; а ёнэ дынэ́ годы́ пэскэ́ тэ замарэ́н лэс.</verse>
				<verse number="30">Ке́ли пша́ла уджиндлэ́ пал дава́, ёнэ лынэ́ Савлос и отлыджинэ дрэ Кесария и одотхы́р отбичхадэ лэс дро Тарсо.</verse>
				<verse number="31">И сыс рама́нё (миро) дрэ кхангирья пир сари́ Юдэ́я, Галиле́я и Сама́рия, ёнэ подрикирэнас пэс дро патяибэ́н и дара́ндынэ Дэвлэ́стыр пир Свэнтонэ́ Духоскиро тангипэ́н и подрикирибэ́н.</verse>
				<verse number="32">Сыс адя́кэ; ке́ли Пэ́три обджалас сарэ́н, загия́ ёв и кэ свэ́нта, савэ́ дживдэ́ кэ Лида.</verse>
				<verse number="33">И ёв латхя́ одо́й екхэ манушэ́с, савэ́с кхарэ́на Энея, саво́ охто́ бэрш сыс пашто́ пэ чхуибэ́н; сыс лэ́стэ праличо.</verse>
				<verse number="34">Пэ́три пхэндя́ лэ́скэ: “Энеё! Ису́со Христо́со састякирэла тут: ушты́ и кэр пэ́скиро чхуибэ́н” И ёв дава́-паць моменто уштыя́.</verse>
				<verse number="35">И сарэ́ мануша́, савэ́ дживдэ́ кэ Лида и кэ Сароно, ке́ли ёнэ дыкхнэ́, со ёв сыс састо́, то и прилынэ́ ёнэ Рас-Дэвлэ́с</verse>
				<verse number="36">Дрэ Иопия (Ёпия) сыс екх сыкляибны́тко джувлы́, савья́ кхардэ́ “Тавифа”, со значынэ́ла: “Серна.” Ёй усады (сак) кэрэ́лас лачхипэ́н и помогинэлас (дэ́лас васт) чорорэ́ манушэ́нгэ.</verse>
				<verse number="37">И дро долэ́ дывэса́ ёй занасвалыя и мыя́; ке́ли ла обмордэ, чхудэ́ дрэ упратуны шту́ба.</verse>
				<verse number="38">Нэ сыр Лида сыс на́дур Иопиятыр, и, ке́ли сыкляибны́тка шундлэ́ пал дова́, со Пэ́три исын дрэ Лида, ёнэ бичхадя́ кэ ёв дуе манушэ́н тэ мангэ́н лэс, соб (кай) ёв сыгэды́р тэ явэ́л кэ ёнэ.</verse>
				<verse number="39">Пэ́три уштыя́ и гия́ лэ́нца. Ке́ли ёнэ явнэ́, лэс лыджинэ́ дрэ упратуны шту́ба; сарэ́ пивля (удовы) кэдынэпэ пашы́л лэ́стэ, ёнэ рондлэ́ и сыкавэнас лэ́скэ гада и яви́р и́дя, сави́ “Серна” судя лэ́нгэ, сыр ёй дживдя́ лэ́нца.</verse>
				<verse number="40">А Пэ́три традыя́ яври́ сарэ́н штубатыр, тэрдия́ пэ чанга́ и лыя́ тэ мангэ́лпэ Дэвлэ́скэ; тэды ёв порисия кэ мулы и пхэндя́: “Тавифие, ушты́!” И ёй отчхакирдя́ якха́, дыкхця́ Пэтрис и бэсця́.</verse>
				<verse number="41">Ёв дыя́ пэ́скиро васт ла́кэ и помогиндя тэ тэрдёл пэ ґэра́ и кхардя́ свэнтонэн и пивлен (удовэн), и чхудя́ ла джидяса анги́л лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="42">Дава́ кэрдя́пэ джиндло́ пир сари́ Иопия (Ёпия), и бут мануша́ патяндынэ́ дрэ Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="43">И сыс адя́кэ: Пэ́три бут дывэса́ сыс дрэ Иопия кэ Си́моно, саво́ выкэрэлас цы́пи.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="10">
				<verse number="1">Кэ Кесария дживдя́ екх ману́ш, савэ́с кхардэ́ Корнилиё, ёв сыс пэ Италийсконэ (Италиякиро) полко шэлэнгиро барыдыро́,</verse>
				<verse number="2">ёв сыс дэвлы́тко ману́ш, сарэ́ пэ́скирэ сэм΄яса (ирьяса) патяндыя Дэвлэ́скэ и дарандыя Лэ́стыр, ёв бут помогинэлас чорорэнгэ манушэ́нгэ и ўса́ды (сак) мангдя́пэ Дэвлэ́скэ,</verse>
				<verse number="3">е́кхвар дывэсэ́, пашэ́ еня́то мардо́ (шту́нда), кэ ёв явдя́ Дэвлэ́скиро Янго́ло, савэ́с ёв куч дыкхця́, и саво́ и пхэндя́ лэ́скэ: “Корни́лие.”</verse>
				<verse number="4">Ёв дыкхця сы́гэс пэ лэ́стэ и пиристрахадыи, пхуця́: “Раё Дэ́вла?” Янго́ло отпхэндя́ лэ́скэ: “Тыро́ мангипэ́н и дова́, со ту дэ́са васт чорорэ́ манушэ́нгэ, явнэ́ Дэвлэ́скэ пэ рипирибэ́н.</verse>
				<verse number="5">И какана́ бичха́в манушэ́н кэ Иопия, соб (кай) ёнэ тэ кхарэ́н Симонос, савэ́с кхарэ́на Пэ́три.</verse>
				<verse number="6">Ёв исын гостё дро Симоноскиро кхэр, саво́ исын тэрдо́ пашы́л мо́рё (дэрья́в), и адава́ ману́ш выкэрэла цыпи.</verse>
				<verse number="7">Ке́ли Янго́ло, саво́ ракирдя́ Корнилиёса, отгия́, тэды ёв кхардя́ кэ пэ дуе пэ́скирэ дынарье́ндыр (слугэ́ндыр) и екхэ халадэс, саво́ сыс дэвлы́тко и ўса́ды (сак) кхэтанэ́ лэ́са;</verse>
				<verse number="8">и, ке́ли ёв роспхэндя́ лэ́нгэ саро́, тэды бичхадя́ лэн дрэ Иопия.</verse>
				<verse number="9">Пэ яви́р дывэ́с, ке́ли ёнэ подгинэ́ пашылэды́р кэ фо́ро, Пэ́три пашэ́ шо́вто мардо́ (шту́нда) гия́ упрэ́ пэ кхэр тэ мангэ́лпэ Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="10">И ёв бокхалыя и закамдя́ тэ хал. Нэ пака ёнэ кэравэнас хабэ́н, лэ́скэ явдя́ дыкхибэ́н и ёв издрандыя.</verse>
				<verse number="11">И дыкхэ́ла ёв: болыбэ́н исын отчхакирдо, и вари-со, со подджа́ла пэ бари цэ́рга, сави́ сыс припхандлы пал штар вэ́нглы, мэкэласпэ тэлэ́ пэ пхув;</verse>
				<verse number="12">и одо́й сыс сарэ́ штарґэритка мурдала́ (жывотна), савэ́ псирэ́на пир пхув, и савэ́ ползынэна, и болыбны́тка чирикля́.</verse>
				<verse number="13">И зан пхэндя́ лэ́скэ: “Пэтрие! Ушты́, чхин адалэ́ мурдалэ́н и ха”</verse>
				<verse number="14">Нэ Пэ́три пхэндя́: “Над, Раё Дэ́вла! Мэ ние́кхвар на хаём нисо́ джунгалыпнастыр (брыткиматыр) и со исын нажужо.”</verse>
				<verse number="15">И сыс яви́р мо́ло зан, сави́ пхэндя́ лэ́скэ: “Со Дэвэ́л кэрдя́ жужэса (чыстонэса), дова́ ту на гин пал нажужэстэ.”</verse>
				<verse number="16">И адя́кэ сыс трин мо́лы и коригэды́р (позжэ) цэ́рга нэвэ́стыр ґаздыя́пэ пэ болыбэ́н.</verse>
				<verse number="17">Ке́ли Пэ́три пиридуминэлас кокоро́ пэ́скэ, со дава́ саро́ значынэ́ла, со лэ́скэ сыкадыя́ болыбна́стыр, ёв дыкхця́; ґа́да, адалэ́ мануша́, савэ́н бичхадя́ Корнилиё, латхнэ́ Симоноскиро кхэр, подгинэ́ кэ по́рта,</verse>
				<verse number="18">и зоралэ́ заня́са пхучнэ́: “Ци исын ада́й Си́моно, Савэс кхарэ́на Пэ́три?”</verse>
				<verse number="19">Пака Пэ́три думиндя пал дова́, со ёв дыкхця́, Ду́хо (Фа́но) пхэндя́ лэ́скэ: “Ѓа́да, трин мануша́, савэ́ родэ́на тут;</verse>
				<verse number="20">ушты́ и джа́ тэлэ́ и джа́ кхэтанэ́ лэ́нца ни палсо́ на пиридумин; пал-дова́ со дава́ мэ лэн бичхадём кэ ту.”</verse>
				<verse number="21">Пэ́три гия́ тэлэ́ кэ мануша́, савэ́ сыс прибичхадэ кэ ёв Корнилиёстыр и пхэндя́: “Мэ сом одова́, конэ́с тумэ́ родэ́на; пал саво́ рэ́ндо (де́ло) тумэ́ явнэ́?”</verse>
				<verse number="22">Ёнэ отпхэндлэ́ лэ́скэ: “Корнилиё бичхадя́ амэн, шэлэнгиро барыдыро́, ману́ш чачуно́ и саво́ дарэ́ла Дэвлэ́стыр и сарэ́ Юды лэс шунэ́на, а свэ́нто Янго́ло пхэндя́ лэ́скэ тэ кхарэл тут дро лэ́скиро кхэр и тэ шунэ́л тырэ́ лава́.”</verse>
				<verse number="23">Тэды Пэ́три кхардя́ лэн дро кхэр и дыя́ тэ хал. Пэ яви́р дывэ́с Пэ́три и вари-кицы́ пша́ла Иопиятыр гинэ́ лэ́са кхэтанэ́.</verse>
				<verse number="24">Пэ атася́ ёнэ явнэ́ дрэ Кесария. А Корнилиё ужакирдя лэн, и кхардя́ кэ пэ сари́ пэ́скири сэмэ́нца и пашатунэ́ малэн (другэн).</verse>
				<verse number="25">Ке́ли Пэ́три заджалас дро кхэр, Корнилиё пирилыя лэс, пыя́ кэ лэ́скирэ ґэра́ и кэрдя́ шэрэ́са (поклониндяпэ) лэ́скэ.</verse>
				<verse number="26">Нэ Пэ́три ґаздыя́ лэс, пхэни́: “Ушты́! И мэ сом адасаво́-паць ману́ш.”</verse>
				<verse number="27">И ке́ли Пэ́три ракирдя́ дурэды́р Корнилиёса, ёв загия́ дро кхэр и латхя́ бут манушэ́н, савэ́ кэдынэпэ.</verse>
				<verse number="28">И ёв пхэндя́ лэ́нгэ: “Тумэ́ джинэ́на, со пир амаро́ Зако́но нашты́ Юдоскэ тэ ракирэ́л Наюдэнца, ци тэ явэ́л кхэтанэ́ лэ́нца; нэ Дэвэ́л сыкадя́ ма́нгэ, тэ на кхарав ние́кхвар манушэ́с налачхэса ци нажужэса.</verse>
				<verse number="29">Палдава́, сыр ман кхардэ́, мэ явдём би ловэнгиро; и какана́ мэ тумэ́ндыр пхучава: “Ваш саво́ рэ́ндо тумэ́ бичхадэ́ пал ма́ндэ?”</verse>
				<verse number="30">Корнилиё пхэндя́: “Штар дывэса́ палэ мэ постиндёмпэ кэ/жы́ко кадава́ моменто, дрэ дава́-паць часо мэ мангдёмпэ Дэвлэ́скэ дрэ миро кхэр, сыс еня́ (биекхэ́скиро дэш) мардэ́; и ґа́да, анги́л ма́ндэ тэрдия́ ману́ш дрэ зяиндлы и́дя,</verse>
				<verse number="31">и пхэндя́: “Корни́лие! Дэвэ́л шундя́ тыро́ мангипэ́н и дова́, со ту дэ́са васт чорорэ́ манушэ́нгэ.</verse>
				<verse number="32">Бичха́в палдова́ манушэ́н дрэ Иопия пал Симоностэ, савэ́с кхарэ́на “Пэ́три”; ёв исын сыр гостё дро Симоноскиро кхэр, саво́ исын тэрдо́ пашы́л пани́ и адава́ ману́ш выкэрэла цыпи; ёв явэ́ла и пхэнэ́ла ту́кэ.</verse>
				<verse number="33">Палдава́ мэ дрэ дава́-паць часо бичхадём манушэ́н пал ту́тэ и ту куч кэрдя́н, со явдя́н. Какана́ амэ сарэ́ ада́й сам анги́л Дэвлэ́стэ тэ шунас саро́, со Дэвэ́л пхэндя́ ту́кэ, соб (кай) ту тэ пхэнэ́с амэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="34">Пэ́три лыя́ тэ ракирэ́л: “Какана́ мэ ґалёвава, со Дэвэ́л кутякирэла шэра́ (ра́внэс) сарэ́н манушэ́н;</verse>
				<verse number="35">и Ёв прилэ́ла манушэ́н сарэ́ нацые́ндыр, ко́ли адалэ́ мануша́ дарэ́на Лэ́стыр и кэрэ́на пир чачипэ́н.</verse>
				<verse number="36">Ёв бичхадя́ лав Израилёскирэ чхавэ́нгэ, саво́ роспхэнэ́ла пал “рама́нё” пир Исусо́стэ Христосо́стэ, Ёв исын Рай Дэвэ́л пир саро́ свэ́то.</verse>
				<verse number="37">Тумэ́ джинэ́на и пал дова́, со сыс пало́ (после) болдэипэн, саво́ пхэндя́ Иа́но пир сари́ Юдэ́я аж Галилеятыр,</verse>
				<verse number="38">пал Исусо́стэ Назаретостыр: сыр Дэвэ́л дыя́ Свэ́нто Ду́хо (Фа́но) Лэ́скэ и зор, и, сыр Ёв псирдя́ пир сари́ пхув, кэрдя́ лачхипэ́н и састякирдя сарэ́н, савэ́ндэ сыс налачхэскири зор, пал-дова́ со Дэвэ́л сыс Лэ́са.</verse>
				<verse number="39">Амэ сам якхи́тка далэ́ сарэскэ, со Ису́со кэрдя́ пэ Юдэякири пхув и дро Ерусалимо, ёнэ замардэ́ Лэс и убладэ Лэс пэ трушу́л.</verse>
				<verse number="40">Нэ Дэвэ́л пэ три́то дывэ́с отджидякирдя́ Лэс мэрибна́стыр и дыя́ Лэ́скэ саштыпэн, соб (кай) мануша́ тэ дыкхэ́н Лэс.</verse>
				<verse number="41">Нэ на сарэ́ мануша́, а амэ, савэ́н Дэвэ́л выкэдыя́ сыр якхитконэн, дыкхцям, амэ, савэ́ хаям и пиям кхэтанэ́ Лэ́са пало́ дова́, сыр Ёв отджидыя́ мэрибна́стыр.</verse>
				<verse number="42">И Ёв припхэндя́ амэ́нгэ тэ пхэнас лав манушэ́нгэ и тэ допхэнас пал дова́, со Ёв исын Одова́, Савэс Дэвэ́л выкэдыя́ тэ явэ́л Сэндариса пэ мулэ́ и джидэ́ манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="43">Сарэ́ проро́ки допхэнэна пал Лэ́стэ, со одолэ́скэ, кон патя́ла дрэ Лэ́стэ, явэ́на отмэкнэ грэ́хи Лэ́скирэ лавэ́са.”</verse>
				<verse number="44">Ке́ли Пэ́три ракирдя́ далэ́ лава́, Свэ́нто Ду́хо (Фа́но) гия́ тэлэ́ пэ сарэ́ндэ, кон шундя́ лав.</verse>
				<verse number="45">И Юдытка дэвлы́тка, савэ́ явнэ́ Пэтриса, дивиндлэ́пэ, со Свэ́нто Ду́хо (Фа́но) гия́ тэлэ́ и пэ Наюдэ́ндэ;</verse>
				<verse number="46">пал-дова́ со ёнэ шундлэ́, сыр одолэ́ ракирдэ́ пэ яви́р чиба́/чибья́, и ёнэ барьякирэнас паты́в Дэвлэ́скэ. Тэды Пэ́три пхэндя́:</verse>
				<verse number="47">“Кон могинэ́ла (сашты́) тэ запхэнэл тэ болэнпэ пане́са, одолэ́нгэ, савэ́ прилынэ́ Свэ́нто Ду́хо (Фа́но), адя́кэ-паць, сыр и амэ?”</verse>
				<verse number="48">И пхэндя́ лэ́нгэ тэ болэнпэ дро Исусо́скиро Христосо́скиро лав. Коригэды́р (позжэ) ёнэ мангнэ́ Пэтрис тэ явэ́л лэ́нца вари-кицы́ дывэса́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="11">
				<verse number="1">Апо́столы и пша́ла, савэ́ дживдэ́ кэ Юдэ́я, шундлэ́, со и На́юды прилынэ́ Дэвлэ́скиро лав;</verse>
				<verse number="2">и ке́ли Пэ́три явдя́ дро Ерусалимо, дэвлы́тка Юды, савэ́ сыс обчхиндлэ́, лынэ́ тэ выракирэн лэ́скэ, пхэни́:</verse>
				<verse number="3">“Ту псирдян кэ мануша́, савэ́ исын наобчхиндлэ и хаян лэ́нца.”</verse>
				<verse number="4">И Пэ́три лыя́ тэ роспхэнэл лэ́нгэ саро́, сыр сыс:</verse>
				<verse number="5">“Дро фо́ро Иопия мэ мангдёмпэ Дэвлэ́скэ и дрэ мангипэ́н сы́рбы дрэ сунэ́ мэ дыкхцём дыкхибэ́н и издрандыём: мэ дыкхцём, сыр болыбна́стыр змэкэлапэ вари-со, со подджа́ла пэ бари цэ́рга, сави́ пал штар вэ́нглы змэкэлапэ болыбна́стыр маму́й (прямэс) одори́к, кай мэ со́мас:</verse>
				<verse number="6">мэ задыкхцём ракхунэс андрэ́ и дыкхцём штарэ́ пхувитконэ – ґэритконэ мурдалэ́н (зверен), савэ́ псирэ́на пири́ пхув и савэ́ ползынэна, и болыбнытконэ чириклен.</verse>
				<verse number="7">И шундём мэ зан, сави́ пхэндя́ ма́нгэ: “Пэ́тре! Ушты́, замар далэ́ мурдалэ́н и ха.”</verse>
				<verse number="8">Нэ Мэ пхэндём: “Над, Раё Дэ́вла! Мэ ние́кхвар на хаём нисо́ джунгало́ (брытко) ци нажужо.”</verse>
				<verse number="9">И пхэндя́ ма́нгэ зан болыбна́стыр яви́р мо́ло: “Со Дэвэ́л кэрдя́ жужэса, дова́ ту на гин пал нажужо.”</verse>
				<verse number="10">И сыс адя́кэ трин мо́лы, и коригэды́р (позжэды́р) цэ́рга нэвэ́стыр ґаздыя́пэ пэ болыбэ́н;</verse>
				<verse number="11">и ґа́да, дро дова́-паць часо, трин мануша́ подгинэ́ кэ кхэр, дрэ саво́ мэ со́мас, ёнэ сыс бичхадэ́ Кесариятыр кэ мэ.</verse>
				<verse number="12">И Ду́хо пхэндя́ ма́нгэ, соб (кай) мэ тэ джав лэ́нца, никицы на думины. И адалэ́ шов пша́ла гинэ́ кхэтанэ́ ма́нца и амэ явдя́м дро одолэ́-манушэ́скиро кхэр, саво́ кхардя́ ман.</verse>
				<verse number="13">Ёв роспхэндя́ амэ́нгэ, сыр ёв дыкхця́ дро пэ́скиро кхэр свэнтонэ́ Янголо́с, саво́ и пхэндя́ лэ́скэ: бичха́в кэ Иопия манушэ́н и выкхар Симонос, савэ́с кхарэ́на Пэ́три;</verse>
				<verse number="14">ёв пхэнэ́ла ту́кэ лава́, савэ́нца ту зракхэсапэ и саро́ тыро́ кхэр.”</verse>
				<verse number="15">Ке́ли мэ лыём тэ ракира́в, Свэ́нто Ду́хо (Фа́но) згия пэ лэ́ндэ, адя́кэ-паць, сыр англэды́р ёв згия и пэ амэ́ндэ.</verse>
				<verse number="16">И Мэ пририпирдём Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав, сыр Ёв ракирдя́: ‘Иа́но болдя пане́са, а тумэ́ явэ́на болдэ Свэнтонэ́ Духо́са’.</verse>
				<verse number="17">Ко́ли тэды Дэвэ́л дыя́ лэ́нгэ дасаво-паць тала́но, сыр и амэ́нгэ, савэ́ патя́на дрэ Растэ-Дэвлэ́стэ, Исусо́стэ Христосо́стэ, тэды, кон мэ сом адасаво́, соб (кай) тэ кэра́в вари-со проти Дэвлэ́стэ?”</verse>
				<verse number="18">Ке́ли ёнэ шундлэ́ саро́ дава́, ячнэ́ штыл и лынэ́ тэ славинэ́н Дэвлэ́с, ракири́: “Бицяло́, со и Наюдэ́нгэ Дэвэ́л дыя́ во́ля тэ рискирэ́н пэ́скиро джиибэ́н кэ Дэвэ́л и тэ дживэ́н.”</verse>
				<verse number="19">А мануша́, савэ́ мэкнэ́ пэ́скирэ штэ́ты пал би́да, сави́ кэрдя́пэ Стехваноса, догинэ́ кэ Финикия, Кипро и Антио́хия, ёнэ никонэ́скэ на ракирдэ́ Дэвлэ́скиро лав, апри́ч екхэ Юдэ́ндэ.</verse>
				<verse number="20">А сыс машки́р лэ́ндэ Кипряни и Киринейцы, савэ́, ке́ли явнэ́ дрэ Антио́хия, лынэ́ тэ ракирэ́н и Элинэнгэ (Грекэ́нгэ/Баламэ́нгэ), ке́ли ёнэ миштопхэнэнас пал Растэ-Дэвлэ́стэ Исусо́стэ.</verse>
				<verse number="21">И сыс Дэвлэ́скиро васт лэ́нца, и бут мануша́ патяндынэ́ и рисинэ́ кэ Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="22">И уджиндлэ́ пал дава́ дрэ Ерусалимо́скири Кхангири́, и одотхы́р бичхадэ́ Варнавас дрэ Антио́хия:</verse>
				<verse number="23">саво́, ке́ли явдя́, дыкхця́ Дэвлэ́скиро бахталыпэ́н, и ёв древа́н обрадындяпэ и подрикирэлас сарэ́н, соб (кай) ёнэ тэ явэ́н дро патяибэ́н дрэ Растэ-Дэвлэ́стэ сарэ́ пэ́скирэ илэ́са;</verse>
				<verse number="24">пал-дова́ со Варнава сыс лачхо́ ману́ш, пхэрдо́ патяибна́са и Свэнтонэ́ Духо́са, и пир лэ́стэ древа́н бут мануша́ рискирдэ́ пэ́скиро ило́ кэ Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="25">Коригэды́р Варнава гия́ дро Тарсо тэ родэ́л Савлос. И ке́ли ёв латхя́ лэс, то яндя́ дрэ Антио́хия.</verse>
				<verse number="26">И саро́ бэрш Варнава Савлоса кэдэнаспэ дрэ Кхангири́ и сыклякирдэ́ бутэ́ манушэ́н: и сыкляибны́тка дрэ Антио́хия сыс пэ́рва тэ кхарэнпэ Дэвлытконэ́нца (Христианэ́нца).</verse>
				<verse number="27">И дро дова́ часо проро́ки Ерусалимо́стыр явнэ́ дрэ Антио́хия;</verse>
				<verse number="28">и екх лэ́ндыр, савэ́с кхардэ́ “Агаво”, уштыя́ и Свэнтонэ́ Духо́са ангилпхэндя, со явэ́ла бари бокх пир сари́ пхув, и, ґа́да, бокх яця́, ке́ли Клавдиё сыс кхенинго (кесарё).</verse>
				<verse number="29">И сыкляибны́тка доракирдэпэ, соб (кай) кажно лэ́ндыр, кицы́ кон могинэ́ла, тэ помогинэл пшалэ́нгэ, савэ́ дживэ́на кэ Юдэ́я,</verse>
				<verse number="30">И ёнэ кэрдэ́ дова́, ке́ли ёнэ бичхадэ́ ловэ́ пхурэпшалэнгэ (пресвитерэнгэ), со скэдынэ́ Варнава и Савло.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="12">
				<verse number="1">Дрэ дова́ часо кра́ли Иродо нэвэ́стыр лыя́ тэ традэл дэвлытконэн и закэдыя вари-кицы́ манушэ́н лэ́нгирэ кхангирья́тыр, соб (кай) тэ кэрэ́л фуипэ́н лэ́нгэ,</verse>
				<verse number="2">И мулякирдя́ Яково́с, Ианоскирэ пшалэ́с куртала́са.</verse>
				<verse number="3">Ке́ли ёв дыкхця́, со дава́ исын пир ило́ Юдэ́нгэ, ёв закамдя́ тэ закэдэл апри́ч дова́ и Пэтрис; а сыс дава́ пэ Юды́тко свэ́нко, ке́ли ха́на би рошчынакиро (дрожджэнгиро) маро́.</verse>
				<verse number="4">И Ёв закэдыя Пэтрис, и чхудя́ лэс дро штарибэ́н, и припхэндя́ халадэнгэ тэ тэрдён дрэ штар ряды пэ штар манушэ́н дрэ кажно рядо и тэ ракхэ́н лэс; Иродо кэдэласпэ пало́ Патради́ тэ лыджа́л Пэтрис пэ манушы́тко сэ́ндо.</verse>
				<verse number="5">И адя́кэ Пэтрис ракхнэ дро штарибэ́н; а мануша́ Кхангирья́тыр древа́н мангнэпэ Дэвлэ́скэ пал лэ́стэ.</verse>
				<verse number="6">Ратя́киро, анги́л дова́, ке́ли Иродо кэдыяпэ тэ вылыджал лэс пэ манушы́тко сэ́ндо, Пэ́три сыс суто́ машкира́л дуе халадэ́ндэ, пхандло дуенца зандирьенца, и халадэ́ сыс тэрдэ́ пашы́л вудара́ и ракхнэ штарибэ́н.</verse>
				<verse number="7">И, ґа́да, явдя́ Дэвлэ́скиро Янго́ло, тэрдия́ пашы́л, и яг зазяиндя дро штарибэ́н; Янго́ло пэкадя́ Пэтрис дро пашваро, джангадя лэс, пхэни́: “Ушты́ сыгэды́р.” И зандирья́ (цэ́пи) пынэ́ лэ́скирэ вастэ́ндыр.</verse>
				<verse number="8">И Янго́ло пхэндя́ лэ́скэ: “Подпхандэпэ и ури ґэра́.” И ёв кэрдя́ адя́кэ. Коригэды́р ракирэ́ла лэ́скэ: “Ури тыри́ и́дя и джа́ пал ма́ндэ.”</verse>
				<verse number="9">И сыр Пэ́три выгия́ штарибнастыр, ёв гия́ пал Янголостэ, на джины́, со саро́ дава́, со Янго́ло кэрдя́, исын дро чачипэ́н, а лэ́скэ здыяпэ, со ёв дыкхэ́ла дыкхибэ́н сы́рбы дрэ сунэ́.</verse>
				<verse number="10">Ёнэ прогинэ́ маму́й екхэндэ и явирэ ракхибнарьендэ и подгинэ́ кэ саструны по́рта, сави́ лыджа́ла дро фо́ро, вудара́ отчхакирдэпэ анги́л лэ́ндэ кокорэ́ пэ́стыр; ёнэ выгинэ́, и прогинэ́ екх вули́ца (га́са), и ада́й жэ Янго́ло мэкця́ Пэтрис.</verse>
				<verse number="11">Ке́ли Пэ́три явдя́ дрэ пэ́стэ, ёв пхэндя́: “Мэ какана́, чачэс, дыкха́ва, со Дэвэ́л бичхадя́ Пэ́скирэ Янголо́с и ракхця́ ман Иродоскирэ вастэ́ндыр и сарэ́стыр, со камлэ́ Юдэя́кирэ мануша́ тэ кэрэ́н.”</verse>
				<verse number="12">Ке́ли Пэ́три кокоро́ саро́ ґалыя́, ёв явдя́ кэ Мариякиро кхэр, ёй сыс Ианоскири дай, савэ́с кхардэ́ адя́кэ-паць Марко, кай бут скэдынэ́пэ мануша́ и мангнэпэ Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="13">Ке́ли Пэ́три пэкадя́ дрэ вудара́, дына́рица выгия́ тэ уджинэл, савья́ кхардэ́ Рода;</verse>
				<verse number="14">и ке́ли ёй уджиндя́ Пэтрис пири́ зан, ёй радыма́тыр бистырдя тэ отчхакирэл вудара́, а праста́ндыя палэ и пхэндя́, со Пэ́три сыс тэрдо́ анги́л вудара́.</verse>
				<verse number="15">И ёнэ пхэндлэ́ ла́кэ: “Ци дрэ пэ́скири годы́ ту сан? Нэ ёй сароекх ракирдя́ пэ́скиро, со дава́ исын чачо́.” Ёнэ ракирдэ́: “Дава́ исын лэ́скиро Янго́ло.”</verse>
				<verse number="16">Нэ Пэ́три ўса пэкавэлас дрэ вудара́: ке́ли отчхакирдэ вудара́, тэды дыкхнэ́ лэс и дивиндлэ́пэ.</verse>
				<verse number="17">Ёв сыкадя́ вастэ́са, соб (кай) тэ на ракирэ́н, роспхэндя́ лэ́нгэ, сыр Дэвэ́л вылыджия́ лэс штарибнастыр и пхэндя́: “Пиридэ́н дая́ зан Яково́скэ и явирэ пшалэ́нгэ.” Ёв гия́ и гия́ одотхы́р пэ яви́р штэ́то.</verse>
				<verse number="18">А ке́ли яця́ дывэ́с, сыс бари годлыма машки́р халадэ́ндэ пал дова́, со кэрдя́пэ Пэтриса.</verse>
				<verse number="19">А Иродо родыя Пэтрис и никай на латхя́, а ке́ли ёв допхуця халадэндыр, тэды припхэндя́ тэ мулякирэ́н лэн. Тэ́ньци ёв гия́ Юдэя́тыр дрэ Кесария и одо́й яця́пэ.</verse>
				<verse number="20">Иродо сыс древа́н холямо́ пэ Тираноскирэ и Сидоноскирэ манушэ́ндэ; нэ ёнэ явнэ́ кэ ёв ваш дова́, соб (кай) ёв лэн тэ прилэл и подракирдэ пэ пэ́скири риг Властос, саво́ сыс крали́скиро штубатуно (пхурэды́р) и помангнэ “рама́нё (миро)”, пал-дова́ со лэ́нгири риг чарадяпэ крали́скирэ рига́тыр.</verse>
				<verse number="21">Пэ выкэдыно дывэ́с Иродо уридя пэ пэ́стэ крали́тко и́дя, бэсця́ пэ троно и ракирдя́ анги́л сарэ́ндэ.</verse>
				<verse number="22">И мануша́ дэ́нас го́дла: “Дава́ исын зан Дэвлэ́скири, а на манушэскири.”</verse>
				<verse number="23">Нэ дро дова́-паць моменто Дэвлэ́скиро Янго́ло мулякирдя́ Иродос, пал-дова́ со Иродо на славиндя Дэвлэ́с, лэс джидэс ханэ́ кирмэ, и ёв мыя́.</verse>
				<verse number="24">Нэ Дэвлэ́скиро лав уса́ буты́р шундёлас и розджалас машки́р манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="25">Варнава и Савло кэрдэ́, со лэ́нгэ сыс пхэндло́ и явнэ́ палэ Ерусалимо́стыр дрэ Антио́хия; ёнэ лынэ́ Пэ́са Ианос, савэ́с кхардэ́ “Марко.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="13">
				<verse number="1">Дрэ Антио́хия, дрэ штэты́тко кхангири́ сыс проро́ки и сыклякирибнаскирэ: Варнава, и Симеоно, савэ́с кхардэ́ Нигеро, и Луцыё Киринеянино, и Манаило, саво́ бария кхэтанэ́ Ирадоса тетрархоса и Савло.</verse>
				<verse number="2">Екхвар, ке́ли ёнэ мангнэпэ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ и постиндлэ, Свэ́нто Ду́хо (Фа́но) пхэндя́ лэ́нгэ: “Отдэ́н Ма́нгэ Варнавас и Савлос пэ рэ́ндо (де́ло), ваш саво́ Мэ лэн кхардём.”</verse>
				<verse number="3">И ёнэ, пало́ посто и мангипэ́н, чхудэ́ упрэ́ васта́ пэ лэ́ндэ, и отбичхадэ лэн.</verse>
				<verse number="4">Варнава и Савло, савэ́н бичхадя́ Свэ́нто Ду́хо (Фа́но), явнэ́ дрэ Селевкия, а одотхы́р отплывиндлэ (дынэ́ пли́ма криг) пэ Кипро.</verse>
				<verse number="5">Ке́ли ёнэ явнэ́ дро Саламино, одо́й ёнэ роспхэнэнас Дэвлэ́скиро лав дрэ Юдэя́кирэ синагоги. Иа́но сыс кхэтанэ́ лэ́нца и дэ́лас васт лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="6">Ёнэ гинэ́ пир саро́ о́строво (джип) и явнэ́ дро Пафосо, одо́й стрэниндлэ манушэ́с, саво́ сыс човахано, хохано́ проро́ко Юдо, лэс кхардэ́ Вариисусо,</verse>
				<verse number="7">ёв сыс мал (дру́го) Римо́скирэ балунитконэскэ Серьгаскэ Павлискэ, годьварэ́ манушэ́скэ. Балунитко кхардя́ Варнавас и Савлос, пал-дова́ со камдя́ тэ шунэ́л Дэвлэ́скиро лав.</verse>
				<verse number="8">Нэ Елимо, човахано (лав лэ́скиро значынэ́ла “човахано”), саро́ кэрдя́ проти лэ́ндэ; ёв камдя́ тэ отрискирэл Римо́скирэ балунитконэс патяибнастыр.</verse>
				<verse number="9">Нэ Савло, савэ́с адя́кэ-паць кхардэ́ Па́вли, сарэ́ Свэнтонэ́ Духо́скирэ зорья́са, дыкхця маму́й пэ лэ́стэ,</verse>
				<verse number="10">и пхэндя́: “Ту, сан налачхэскиро чхаво́ и вэ́рго сарэ́ чачипнаскэ: ту сан пхэрдо́ хохаибнаса и калэ́ рэндэ́нца; ци пириячэса ту тэ злыджас манушэ́н чачунэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ дромэ́стыр?</verse>
				<verse number="11">И какана́, ґа́да, Дэвлэ́скиро васт исын пэ ту́тэ: Ту явэ́са короро́ и ту на явэ́са тэ дыкхэ́с кхам кэ саво́ трэй часо.” И екха́тыр згия пэ лэ́стэ калыпэ́н, и ёв лыя́ тэ чхурдэлпэ пир сарэ́ рига́, родыи вари-конэ́с тэ лыджа́л лэс пал васт.</verse>
				<verse number="12">Ке́ли балуни́тко (консуло) дыкхця́, со кэрдя́пэ, ёв лыя́ тэ патял, и ёв дивиндяпэ пэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро сыклякирибэ́н.</verse>
				<verse number="13">Па́вли и лэ́скирэ мала́ отплывиндлэ (дынэ́ пли́ма криг) Пафостыр и явнэ́ дрэ Пергия и Памфилия; нэ Иа́но мэкця́ лэн одо́й и кокоро́ рисия́ дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="14">А ёнэ прогинэ́ Пергиятыр и явнэ́ дрэ Писидиякири Антио́хия, саватонэ́ (суботонэ́) ёнэ явнэ́ дрэ синагога и бэшнэ́.</verse>
				<verse number="15">Пало́ (после) гиныбэ́н Мойза́скирэ Законо́стыр и пророкэ́нгирэ сыклякирибнастыр, синагогакирэ барыдыра́ бичхадэ́ лав лэ́нгэ: “Мануша́лэ-Пшала́лэ! Ко́ли тумэ́ндэ исын лав ваш сыклякирибэ́н тэ пхэнэ́н манушэ́нгэ, то ракирэ́н.</verse>
				<verse number="16">Па́вли уштыя́ и сыкадя́ вастэ́са, соб (кай) ёнэ тэ шунэ́н, пхэни́: “Мануша́лэ Израилёскирэ! Лачхэ́ яви́р мануша́, савэ́ кутякирэна Дэвлэ́с, вышунэн ман:</verse>
				<verse number="17">Дэвэ́л Израилёскирэ манушэ́нгиро выкэдыя́ амарэ́ дадэн, Ёв кэрдя́ лэ́ндыр бари и патывалы́ нацыя, ке́ли ёнэ сыс дро Еги́пто, и Ёв барэ́-зорьякирэ вастэ́са лыджия́ лэн одолэ́ рига́тыр,</verse>
				<verse number="18">И пашэ́ штардэша́ бэрш Ёв дыкхця́ пал лэ́ндэ пэ чхучи́ пхув.</verse>
				<verse number="19">Дэвэ́л пэ Ханаано́скири пхув хасякирдя́ охто́ (бидуе́нгиро дэш) на́цыи и отдыя́ лэ́нгири пхув, сыр мэкно́ миштыпэ́н.</verse>
				<verse number="20">И пало́ дава́, пашэ́ штаршэла́ пандждэша́ бэрш, кэ/жы́ко проро́ко Самуи́ло, Дэвэ́л дэ́лас лэ́нгэ сэндарьен.</verse>
				<verse number="21">Коригэды́р (позжэ) ёнэ лынэ́ тэ мангэ́н пэ́скэ Крали́с, и Дэвэ́л дыя́ лэ́нгэ Саулос, Кисаскирэ чхавэ́с, Вениамино́скирэ родо́стыр пэ штардэша́ бэрш.</verse>
				<verse number="22">Дэвэ́л злыя́ Саулос кралипнастыр и чхудя́ лэ́нгэ Давидо́с сыр крали́с, пал савэ́стэ и пхэндя́ дро допхэныбэ́н: “Мэ латхём Давидо́с, Есеёскирэ чхавэ́с, адава́ ману́ш Ма́нгэ исын пир ило́, саво́ кэрэ́ла саро́ пир Мири́ во́ля.</verse>
				<verse number="23">И Давидо́скирэ родо́стыр Дэвэ́л, сыр Ёв дыя́ лав, яндя́ Израилёскэ Исусо́с Зракхибнаскирэс;</verse>
				<verse number="24">анги́л дава́, сыр Ису́со явдя́, Иа́но пхэнэлас лав тэ рискирэ́н пэ́скиро джиибэ́н кэ Дэвэ́л ваш болдыипэн сарэ́ Израилёскирэ манушэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="25">Дро палатуно́ (последнё) пэ́скиро пхэныбнытко лав, Иа́но ракирдя́: “Пал конэ́стэ тумэ́ ман гинэ́на? Мэ на сом одова́; нэ ґа́да, джа́ла пал ма́ндэ Одова́, Савэ́скэ мэ на сом мол тэ роспхандав Лэ́скирэ ґэритка.”</verse>
				<verse number="26">Мануша́лэ-Пшала́лэ, Чхавэ́ Авраамо́скирэ, и машки́р тумэ́ндэ исын На́юды, савэ́ кутякирэна Дэвлэ́с! Дава́ зракхибнаскиро лав сыс бичхадо́ амэ́нгэ:</verse>
				<verse number="27">со мануша́, савэ́ дживдэ́ кэ Ерусалимо и лэ́нгирэ барыдыра́, на уджиндлэ́ Исусо́с, ёнэ сэндиндлэ пхарэ́с Лэс и далэ́са-паць кэрдэ́ дова́, со ракирдэ́ проро́ки, далэ́ лава́ амэ гинаса кажно саватонэ́ (суботонэ́), сы́рбы сэндинаса Лэс.</verse>
				<verse number="28">Ёнэ на латхнэ́ дрэ Лэ́стэ нисави́ банг ваш мэрибэ́н, и усае́кх мангнэ́ Пилатос тэ мулякирэ́н Лэс.</verse>
				<verse number="29">Ке́ли ёнэ кэрдэ́ саро́, со сыс чхиндло́ пал Лэ́стэ, ёнэ лынэ́ Лэс трушулэстыр, чхудэ́ Лэс дрэ маґилытко копли́ца.</verse>
				<verse number="30">Нэ Дэвэ́л отджидякирдя́ Лэс мэрибна́стыр;</verse>
				<verse number="31">И бут дывэса́ Ису́со сыкадёлас кэ одолэ́ мануша́, савэ́ кхэтанэ́ Лэ́са явнэ́ Галилеятыр дро Ерусалимо, савэ́ какана́ исын Лэ́скирэ якхи́тка анги́л манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="32">И амэ пиридаса кадая́ бахталы́ зан (звесь) тумэ́нгэ, сыр Дэвэ́л дыя́ лав амарэ́ дадэ́нгэ, Ёв кэрдя́ дава́ ваш амэ́нгэ, лэ́нгирэ чхавэ́нгэ, ке́ли отджидякирдя́ Исусо́с,</verse>
				<verse number="33">сыр дава́ исын чхиндло́ дро яви́р пса́лмо: “Ту сан Миро Чхаво́: Мэ ададывэ́с бияндём Тут.”</verse>
				<verse number="34">Дэвэ́л отджидякирдя́ Лэс мэрибна́стыр адя́кэ, соб (кай) Ёв буты́р тэ на кирнёл дрэ маґила, пал дава́ Ёв пхэндя́ адя́кэ: “Мэ да́ва Ту́кэ свэ́нто и чачуно́ бахтякирибэ́н, саво́ сыс дыно́ Давидо́скэ.”</verse>
				<verse number="35">Палдава́ Ёв ракирэ́ла и яви́р штэ́то: “Ту на дэ́са Свэнтонэскэ тэ дыкхэ́л мэрибэ́н.”</verse>
				<verse number="36">Нэ Дави́до кэрдя́ саро́ дро пэ́скиро часо, сыр лэ́скэ пхэндя́ Дэвэ́л, ёв мыя́, и лэс гарадэ́ лэ́скирэ дадэ́нца и тру́по лэ́скиро кирныя.</verse>
				<verse number="37">Нэ Одова́, Конэ́с Дэвэ́л отджидякирдя́, на кирныя.</verse>
				<verse number="38">Палдава́, Мануша́лэ-Пшала́лэ, мэ кама́м, соб (кай) тумэ́ тэ джинэ́н, со тумэ́нгэ пхэнэ́лапэ лав пал грэхэнгиро отмэкибэн пир Исусо́стэ Христосо́стэ,</verse>
				<verse number="39">и дрэ саро́, дрэ со тумэ́ на могиндлэ́ тэ явэ́н зракхнэ́ Мойза́скирэ Законоса, кажно ману́ш, кон патя́ла, ячэ́ла чачипна́скиро пир Исусо́стэ Христосо́стэ.</verse>
				<verse number="40">Дыкхэ́н, соб (кай) и тумэ́нгэ тэ на явэ́л адя́кэ, сыр ракирдэ́ проро́ки:</verse>
				<verse number="41">“Ракхэ́нпэ тумэ́, кон дыкхэ́ла бипатывакирэс пэ яви́р манушэ́ндэ, тумэ́ здивинэнапэ и хасёна; пал-дова́ со Мэ кэра́ва дасаво рэ́ндо ваш тумэ́ндэ дрэ тумарэ́ дывэса́, савэ́скэ тумэ́ ние́кхвар на патя́на, ко́ли вари-кон роспхэнэ́ла тумэ́нгэ пал дава́.”</verse>
				<verse number="42">Ке́ли Па́вли и Варнава джа́нас явирэ синагогатыр, лэн кхардэ́, соб (кай) ёнэ тэ явэ́н дро яви́р са́вато и тэ ракирэ́н дова́-паць.</verse>
				<verse number="43">Ке́ли мануша́, савэ́ сыс пэ скэдыибэ́н, лынэ́ тэ розджанпэ, тэды бут Юды и яви́р, савэ́ прилынэ́ Юды́тко сыклякирибэ́н, гинэ́ пал Павлистэ Варнаваса, савэ́ ракирдэ́ лэ́нца и мангэнас, упатякирэнас лэн тэ явэ́н дурэды́р дро Дэвлэ́скиро бахталыпэ́н.</verse>
				<verse number="44">Дро яви́р са́вато сарэ́ мануша́ форо́стыр явнэ́ тэ шунэ́н Дэвлэ́скиро лав.</verse>
				<verse number="45">Ке́ли Юды дыкхнэ́, со скэдынэ́пэ ада́кицы бут мануша́, ёнэ лынэ́ тэ зэвлынэн и ракирдэ́ древа́н налачхэ́ лава́ пэ саро́ дова́, со ракирдя́ Па́вли.</verse>
				<verse number="46">А Па́вли и Варнава ракирдэ́ муршканэ́с и бидаракирэс пхэндлэ́: “Амэ́нгэ трэй англэды́р сарэ́ндыр тумэ́нгэ тэ роспхэнас Дэвлэ́скиро лав: нэ сыр тумэ́ на приґалёна лэс, тумэ́ далэ́са сэндинэна кокорэ́ пэс, со тумэ́ндэ на явэ́ла ве́чно джиибэ́н, палдава́ амэ какана́ рискираса Дэвлэ́скиро лав Наюдэ́нгэ;</verse>
				<verse number="47">палдава́, со адя́кэ амэ́нгэ ракирдя́ Рай Дэвэ́л, сыр Ёв пхэндя́: “Мэ кэра́ва Тут, соб (кай) ту тэ явэс дуд Наюдэ́нгэ, соб (кай) пир Ту́тэ мануша́ тэ явэ́н зракхнэ́ пир сари́ пхув.”</verse>
				<verse number="48">На́юды, ке́ли шундлэ́ дава́, радындлэпэ и славиндлэ Дэвлэ́скиро лав, и упатя́ндынэ сарэ́, савэ́ сыс выкэдынэ́ кэ ве́чно джиибэ́н;</verse>
				<verse number="49">И Дэвлэ́скиро лав розджаласпэ пир сари́ доя́ риг.</verse>
				<verse number="50">Нэ Юды, подракирдэ дэвлытконэ́ и барвалэ́ родо́стыр джувле́н и форо́скирэ барыдырэ́н, и ґаздынэ́ манушэ́н проти Павлистэ и Варнавастэ, и традынэ криг лэн пэ́скирэ рига́тыр.</verse>
				<verse number="51">Тэды Апо́столы тринскирдэ пэ лэ́ндэ пра́хо пэ́скирэ ґэрэндыр и гинэ́ дрэ Икония.</verse>
				<verse number="52">Сыкляибны́тка сыс пхэрдэ́ радыма́са и Свэнтонэ́ Духо́са.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="14">
				<verse number="1">Дрэ Икония Па́вли Варнаваса загинэ́ дрэ Юдэнгири синагога и ракирдэ́ адя́кэ, со древа́н бут Юды и На́юды патяндынэ́.</verse>
				<verse number="2">Нэ Юды, савэ́ на патяндынэ́, ґаздынэ́пэ и подракирдэ Наюдэн проти пшалэ́ндэ.</verse>
				<verse number="3">Па́вли и Варнава сыс одо́й древа́н бут часо, ёнэ ракирдэ́ муршканэ́с пал Дэвлэ́стэ, Саво́ допхэнэлас пал Пэ́скирэ-лавэскиро бахтякирибэ́н долэса, со дэ́лас Апостолэнгэ зор тэ кэрэ́н знаме́нии (ґертыка́) и ди́вы.</verse>
				<verse number="4">Дрэ фо́ро машки́р манушэ́ндэ выгия́ кошыбэ́н и ёнэ розгинэпэ пэ дуй рига́, екх мануша́ сыс пэ Юдэнгири риг, а яви́р мануша́ пэ Апостолэнгири риг.</verse>
				<verse number="5">Ке́ли На́юды и Юды кхэтанэ́ пэ́скирэ барыдырэ́нца доракирдэпэ; соб (кай) тэ ладжакирэн и тэ марэ́н Апостолэн барэ́нца,</verse>
				<verse number="6">ёнэ уджиндлэ́ пал дава́ и гинэ́ дрэ Ликаоноскирэ [Ликониякирэ-ю.о.] фо́рья Листра и Дэрвия и пэ пашатунэ́ лэ́нгирэ штэ́ты;</verse>
				<verse number="7">и одо́й ёнэ дурэды́р роспхэнэнас бахталы́ зан (звесь).</verse>
				<verse number="8">Кэ Листра дживдя́ екх ману́ш, савэ́стэ сыс насвалэ ґэра́, ёв сыс калека бияныпнастыр и ёв ние́кхвар на псирдя́.</verse>
				<verse number="9">Ёв шундя́, сыр ракирдя́ Па́вли, саво́ дыкхця сыгэс маму́й пэ лэ́стэ и дыкхця́, со манушэ́стэ исын патяибэ́н, соб (кай) тэ явэ́л высастякирдо,</verse>
				<verse number="10">и пхэндя́ зоралэ́ заня́са: “Ушты́ пэ ґэра́ маму́й (ровнэс).” И ёв ухтя и лыя́ тэ псирэ́л.</verse>
				<verse number="11">Ке́ли мануша́ дыкхнэ́, со кэрдя́ Па́вли, ёнэ зоралэ́ заня́са лынэ́ тэ ракирэ́н пэ Ликаонытко чиб: “Дэвэла́, савэ́ поджана (зджана) пэ манушэ́ндэ, гинэ́ тэлэ́ болыбна́стыр кэ амэ!”</verse>
				<verse number="12">И ёнэ кхардэ́ Варнавос Зевсоса, а Павли́с Ермиёса, пал-дова́ со ёв буты́р ракирдя́.</verse>
				<verse number="13">Анги́л фо́ро сыс кхангирори Зевсоскэ и лэ́нгиро раша́й яндя́ гурувэ́н и вянки кэ форо́скири по́рта, ёв камдя́ кхэтанэ́ манушэ́нца тэ чхинэн мурдалэ́н, сыр свэ́нто дыибэ́н ваш лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="14">Нэ Апо́столы Варнава и Па́вли, ке́ли шундлэ́ пал дава́, то ёнэ роскушнэ пэ́скирэ и́ди и годла́са чхурдынэпэ дрэ манушэ́ндэ,</verse>
				<verse number="15">ракири́: “Мануша́лэ! Со тумэ́ кэрэ́на? Амэ сам дасавэ́-паць мануша́, сыр и тумэ́, и роспхэнаса бахталы́ зан тумэ́нгэ, и амэ камаса, соб (кай) тумэ́ тэ мэкэ́н кадалэ́ хоханэ́ и́долы и тэ прилэ́н джидэ́ Дэвлэ́с, Саво́ создыя́ болыбэ́н и пхув и пани́, и саро́, со исын дрэ лэ́ндэ;</verse>
				<verse number="16">Саво́ дрэ ґаратунэ́ бэрша́, дэ́лас во́ля сарэ́ нацыенгэ тэ псирэ́н пэ́скирэ дромэ́нца.</verse>
				<verse number="17">Нэ Ёв ячкирдя́ пал Пэ́стэ допхэныбэ́н и сыкавэ́ла Пэ́скиро лачхипэ́н дрэ дова́, со бичхавэ́ла амэ́нгэ болыбна́стыр брышы́нд дро аплодоскиро часо; Ёв дэ́ла амэ́нгэ хабэ́н и пхэрдякирэла амарэ́ илэ радыма́са”</verse>
				<verse number="18">И ракири́ дава́, ёнэ пир бари зор патякирдэ́ манушэ́н тэ на янэ́н лэ́нгэ свэ́нто дыибэ́н.</verse>
				<verse number="19">Нэ явнэ́ Юды Антиохиятыр и Икониятыр и, ке́ли Апо́столы маму́й (прямэс) пхэндлэ́ лав, ёнэ патякирдэ́ манушэ́н тэ отджан лэ́ндыр, ракири́, со ёнэ на ракирэ́на нисаво́ чачипэ́н, а саро́ хохавэна. И подракирдэ манушэ́н и лынэ́ лофо пэ лэ́ндэ: ёнэ домардэ́ Павли́с барэ́нца и вытырдынэ лэс пал фо́ро, сыр ёнэ гиндлэ́ лэс пал мулэстэ.</verse>
				<verse number="20">А ке́ли сыкляибны́тка скэдынэ́пэ пашы́л лэ́стэ, ёв уштыя́ и гия́ дрэ фо́ро; а пэ яви́р дывэ́с ёв гия́ криг Варнаваса дрэ Дэрвия.</verse>
				<verse number="21">И ке́ли ёнэ роспхэндлэ́ бахталы́ зан (звесь) дрэ дава́ фо́ро и лэ́ндэ ячнэ́ сыкляибны́тка древа́н буты́р, ёнэ рисинэ́ палэ дрэ Листра, Икония и Антио́хия,</verse>
				<verse number="22">и ёнэ подрикирэнас сыкляибнытконэ́н и патякирэнас лэн, соб (кай) ёнэ тэ явэ́н зоралэ́ дро патяибэ́н и ракирдэ́: “Амэ́нгэ явэ́ла трэй бут тэ пиридживас анги́л дава́, соб (кай) тэ заджас дро Дэвлэ́скиро Кралипэ́н.”</verse>
				<verse number="23">Па́вли Варнаваса дрэ кажно кхангири́ чхудэ́ годэпхурэн пир постиныбэн и мангипэ́н и отдынэ́ лэн Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, дрэ Савэ́стэ ёнэ патяндынэ́.</verse>
				<verse number="24">И ке́ли Апо́столы гинэ́ пир Писидия, ёнэ явнэ́ дрэ Памфилия.</verse>
				<verse number="25">И коригэды́р, сыр ёнэ пхэндлэ́ Дэвлэ́скиро лав дрэ Пергия, то гинэ́ дурэды́р дрэ Аталия,</verse>
				<verse number="26">Аталиятыр ёнэ отплывиндлэ (дынэ́ пли́ма криг) палэ дрэ Антио́хия, одо́й ёнэ кэрдэ́ сари́ пэ́скири буты́, ваш сави́ ёнэ сыс бичхадэ́ и бахтякирдэ.</verse>
				<verse number="27">Ке́ли Апо́столы рисинэ́ палэ дрэ Антио́хия, ёнэ скэдынэ́ кхангири́, и пал саро́ роспхэндлэ́, со Дэвэ́л кэрдя́ пир лэ́ндэ, и сыр Ёв Наюдэ́нгэ псирадя вудара́ ваш патяибэ́н.</verse>
				<verse number="28">И ячнэ́пэ ёнэ одо́й кхэтанэ́ сыкляибнытконэ́нца бут часо.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="15">
				<verse number="1">А вари-савэ́ мануша́ явнэ́ Юдэя́тыр дрэ Антио́хия, савэ́ лынэ́ тэ сыклякирэ́н пшалэ́н: “Ко́ли (со) тумэ́ на явэ́на тэ обчхинэнпэ пир Мойза́скиро Зако́но, тумэ́ на могинэ́на тэ зракхэнпэ.”</verse>
				<verse number="2">Пал-дова́ со, ке́ли выгия́ Павлистэ Варнаваса бари чинга́рд и пириракирибэн лэ́нца, ёнэ пхэндлэ́ Павлискэ Варнаваса тэ джа́н явирэ дэвлытконэнца пир дава́ пхучибэн кэ Апо́столы и годэпхурэ́ (пхурэ́) дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="3">И адя́кэ кхангири́ бичхадя́ лэн дрэ дром, и ке́ли ёнэ джа́нас пир Финикия и Сама́рия, одо́й ёнэ роспхэнэнас пал дава́, со На́юды адя́кэ-паць лынэ́ тэ патя́н дрэ Исусо́стэ, дава́ нэвипэн яндя́ бари ра́дыма пшалэ́нгэ.</verse>
				<verse number="4">И ке́ли ёнэ явнэ́ дро Ерусалимо, лэн прилыя́ Кхангири, Апо́столы и годэпхурэ́, и Па́вли Варнаваса роспхэндлэ́ лэ́нгэ пал саро́, со Дэвэ́л кэрдя́ лэ́нца.</verse>
				<verse number="5">Тэды уштынэ́ мануша́ Фарисее́нгирэ сектатыр и пхэндлэ́: “Какана́ Наюдэ́нгэ трэй тэ обчхинэнгэ и трэй тэ зачхувэс лэн, соб (кай) ёнэ тэ кэрэ́н пир Мойза́скиро Зако́но.”</verse>
				<verse number="6">Апо́столы и годэпхурэ́ скэдынэ́пэ, соб (кай) тэ пириракирэн пал дава́ рэ́ндо.</verse>
				<verse number="7">Пало́ (после) длэнго пириракирибэн уштыя́ Пэ́три и пхэндя́ лэ́нгэ: “Мануша́лэ-Пшала́лэ! Тумэ́ джинэ́на, со Дэвэ́л англатунэ́ дывэсэ́ндыр выкэдыя́ ман ваш дова́, соб (кай) ма́ндыр На́юды тэ шунэ́н лав бахталэ́ занятыр, соб (кай) ёнэ тэ патя́н.</verse>
				<verse number="8">Дэвэ́л, Саво́ джинэ́ла манушэ́нгиро ило́, допхэндя, со прилэ́ла Наюдэн долэса, со дыя́ лэ́нгэ Свэ́нто Ду́хо (Фа́но) адя́кэ-паць, сыр и амэ́нгэ,</verse>
				<verse number="9">и Ёв на кэрдя́ нисаво́ выкэдыибэн машки́р амэ́ндэ и лэ́ндэ, пал-дова́ со Ёв патяибна́са выжужакирдя́ лэ́нгирэ илэ.</verse>
				<verse number="10">Тэды со́скэ ж тумэ́ какана́ пропатякирэна Дэвлэ́с, чхуви сыкляибнытконэ́нгэ пэ мэн ґа́мо, саво́ на могиндлэ́ тэ лыджа́н ни амарэ́ дада́, ни амэ?</verse>
				<verse number="11">Нэ амэ патя́са дрэ дова́, со амэ зракхасапэ пир бахталыпэ́н амарэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, Исусо́скиро адя́кэ-паць, сыр и ёнэ.”</verse>
				<verse number="12">Тэды саро́ скэдыибэ́н яця́ штыл и ёнэ шундлэ́ Варавас и Павли́с, савэ́ Дэвэ́л кэрдя́ ґертыка́ и ди́вы пир лэ́ндэ машки́р Наюдэ́нгэ.</verse>
				<verse number="13">Пало́ (после) дова́, сыр ёнэ пириячнэ тэ ракирэ́н, Яково отпхэндя́: “Мануша́лэ-Пшала́лэ! Вышунэн какана́ ман:</verse>
				<verse number="14">Си́моно роспхэндя́ амэ́нгэ пал дава́, сыр Дэвэ́л англэды́р сыкадя́ пэ́скири ла́ска ваш Наюдэ́нгэ, со Ёв выкэдыя́ лэ́ндыр манушэ́н ваш Пэ́скиро лав.</verse>
				<verse number="15">Адя́кэ, сыр исын чхиндло́, зджанапэ пророкэ́нгирэ лава́:</verse>
				<verse number="16">Пало́ дава́ Мэ рисёва́ва и кэра́ва роспхагирды Давидоскири ша́тра ваш Дэвлэ́скэ, и со исын дрэ ла́тэ роспхагно, мэ подкэрава, и кэра́ва ла, сыр нэви́,</verse>
				<verse number="17">соб (кай) тэ родэ́н Дэвлэ́с и яви́р мануша́ и сарэ́ На́юды, машки́р савэ́ндыр явэ́ла джиндло́ Миро лав. Адя́кэ ракирэ́ла Дэвэ́л, саво́ кэрдя́ саро́ дава́.</verse>
				<verse number="18">Векостыр исын джиндлэ́ Дэвлэ́скэ сарэ́ Лэ́скирэ рэ́нды.</verse>
				<verse number="19">Мэ палдава́ думинава, со на трэй тэ кэрэ́с пхарипэ́н ваш Наюдэ́нгэ, савэ́ камэ́на тэ явэ́н кэ Дэвэ́л;</verse>
				<verse number="20">нэ тэ чхинас лэ́нгэ лыл, соб (кай) ёнэ тэ на хан хабэ́н, саво́ янэ́на сыр свэ́нто дыибэ́н идолэ́нгэ и тэ на кэрэ́н биладжаипэ́н и тэ на хан мас затасадэ мурдалэстыр, и тэ на пьен рат.</verse>
				<verse number="21">Пал-дова́ со Мойза́скиро Законо́стыр ґаратунэ́ бэршэ́ндыр пир сарэ́ фо́рья рашая́ роспхэнэна и гинэ́на дава́ Зако́но дрэ синагоги саватонэ́ (суботонэ́).”</verse>
				<verse number="22">Тэды Апо́столы и годэпхурэ́ пириракирдэ манушэ́нца пэ́скирэ Кхангирья́тыр и выкэдынэ́ вари-кицы́ пэ́скирэ манушэ́н ваш дова́, соб (кай) лэн тэ бичхавэн дрэ Антио́хия Павлиса и Варнаваса: Юдас, савэ́с кхардэ́ о Варна́ва, и Силас, савэ́ сыс лыджаибна́скирэ (шэрэ́ мануша́) (вожди) машки́р пшалэ́ндэ,</verse>
				<verse number="23">и ёнэ чхиндлэ́ дасаво лыл лэ́нгэ: “Апостолэндыр, кхангирья́кирэ годэпхурэндыр, пшалэ́нгэ Наюдэндыр, савэ́ исын дрэ Антио́хия, Сирия и Киликия: тэ явэ́л рама́нё (миро) тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="24">Адя́кэ, сыр амэ шундя́м, со кэ тумэ́ явнэ́ вари-савэ́ мануша́ амэ́ндыр, савэ́ страхакирдэ тумэн пэ́скирэ лавэ́нца и далэ́са-паць ёнэ яндлэ́ тумэ́нгэ бут пиридживибэн, ке́ли ёнэ ракирдэ́: ‘Тумэ́нгэ трэй тэ обчхинэнпэ и тэ ракхэ́н Мойза́скиро Зако́но,’ савэ́н амэ на бичхадям дава́ тэ ракирэ́н;</verse>
				<verse number="25">палдава́ амэ скэдыямпэ сарэ́ кхэтанэ́ и выкэдыям амэ́ндыр вари-кицы́ манушэ́н тэ бичхавас лэн кэ тумэ́ кхэтанэ́ амарэ́ дрогонэ́ Варнаваса и Павлиса,</verse>
				<verse number="26">адалэ́ манушэ́нца, савэ́ отдэнас пэ́скиро джиибэ́н пал лав амарэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, Исусо́скиро Христосо́скиро.</verse>
				<verse number="27">И палдава́ амэ бичхадям кэ тумэ́ Юдас и Силас, савэ́ пиридэна тумэ́нгэ лавэ́нца дова́, со амэ чхиндям.</verse>
				<verse number="28">Пал-дова́ со Свэ́нто Ду́хо (Фа́но) и амэ на ява́са тэ чхувас пэ тумэ́ндэ буты́р нисаво́ пхарипэ́н апри́ч дава́, саво́ трэй.</verse>
				<verse number="29">На хан дова́ хабэ́н, саво́ янэ́на идолэ́нгэ сыр свэ́нто дыибэ́н и на пьен рат, на кэрэ́н биладжаипэ́н, и на хан мас затасадэ мурдалэстыр, и на кэрэ́н явирэ́нгэ дова́, со тумэ́ на камэ́на пэ́скэ; ко́ли тумэ́ явэ́на тэ ракхэ́н пэс сарэ́ далэ́стыр, тумэ́ кэрэ́на шука́р. Ячэ́нпэ Дэвлэ́са.”</verse>
				<verse number="30">И ке́ли выкэдынэ́ мануша́ сыс бичхадя́ дро дром, ёнэ явнэ́ дрэ Антио́хия, и скэдынэ́ кхангири́, и отдынэ́ лыл.</verse>
				<verse number="31">И ке́ли мануша́ гиндлэ́ зоралэ́с дава́ лыл, ёнэ обрадындлэпэ далэ́ нэвипнастыр.</verse>
				<verse number="32">Юда и Сила кокорэ́ сыс проро́ки и ёнэ сыклякирдэ́ пшалэ́н пэ́скирэ лавэ́нца и патякирэнас лэ́нца лэн.</verse>
				<verse number="33">Ке́ли ёнэ сыс одо́й вари-саво́ часо, пша́ла отмэкнэ лэн раманёса (миро́са) кэ Апо́столы.</verse>
				<verse number="34">Нэ Сила закамдя́ тэ ячэ́лпэ одо́й, а Юда рисия́ дро Ерусалимо:</verse>
				<verse number="35">Па́вли и Варнава адя́кэ-паць ячнэ́пэ дрэ Антио́хия, одо́й ёнэ кхэтанэ́ бутэ́ явирэнца сыклякирдэ́ и пхэнэнас Дэвлэ́скиро лав.</verse>
				<verse number="36">Нэ пир вари-кицы́ дывэса́ Па́вли пхэндя́ Варнаваскэ: “Явэ́н, дыкхаса амарэ́ пшалэ́н пир сарэ́ фо́рья, дрэ савэ́ амэ роспхэнасас Дэвлэ́скиро лав, сыр ёнэ дживэ́на.”</verse>
				<verse number="37">Варнава камдя́ тэ лэл пэ́са и Ианос, савэ́с кхардэ́ Марко.</verse>
				<verse number="38">Нэ Па́вли сыс проти тэ лэл лэс пэ́са, пал-дова́ со ёв мэкця́ лэн дрэ Памфилия и на гия́ лэ́нца пэ рэ́ндо, пэ саво́ ёнэ сыс бичхадэ́.</verse>
				<verse number="39">Палдава́ машки́р лэ́ндэ выгия́ бари чинга́рд, со ёнэ розячнэпэ екх екхэ́са; и Варнава лыя́ Маркос и отплывиндя (дыя́ плима́ криг) дро Кипро;</verse>
				<verse number="40">а Па́вли, выкэдыя́ пэ́скэ Силас, пша́ла бахтякирдэ лэс и ёв гия́ дрэ дром.</verse>
				<verse number="41">Па́вли гия́ пир Сирия и Киликия и ёв патякирэлас кхангирья.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="16">
				<verse number="1">Па́вли догия́ кэ Дэрвия и Листра: одо́й дживдя́ вари-саво́ сыкляибны́тко, савэ́с кхардэ́ Хима (Тимофеё), лэ́скири дай сыс дэвлы́тко Юдыца, а дад сыс Гре́ко (Баламо́),</verse>
				<verse number="2">пал Химастэ шука́р ракирдэ́ пша́ла, савэ́ сыс дрэ Листра и Икония.</verse>
				<verse number="3">Па́вли закамдя́ тэ лэл Химас пэ́са дро дром, и палдава́ обчхиндя лэс, ёв кэрдя́ дава́ ваш Юдэ́нгэ, савэ́ дживдэ́ пэ долэ́ штэ́ты, пал-дова́ со сарэ́ джиндлэ́, со Химаскиро дад сыс Гре́ко (Баламо́).</verse>
				<verse number="4">Ке́ли ёнэ псирдэ́ пир фо́рья, ёнэ ракирдэ́ дэвлытконэнгэ тэ рикирэнпэ припхэныбнэнгэ, савэ́ прилынэ́ Апо́столы и годэпхурэ́ дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="5">И кхангирья ячэнас зоралэды́р дро патяибэ́н и манушэ́н, савэ́ лынэ́ тэ патя́н кажнонэ́ дывэсэса, ячэлас бутэды́р.</verse>
				<verse number="6">Ёнэ гинэ́ пир Фригия и Галатиякири риг, пал-дова́ со Свэ́нто Ду́хо (Фа́но) на домэкця лэн тэ ракирэ́н Дэвлэ́скиро лав дрэ Асия.</verse>
				<verse number="7">Ке́ли подгинэ́ кэ Мисия, ёнэ кэдынэпэ тэ джа́н дрэ Вифиния, а Исусо́скиро Ду́хо (Фа́но) на домэкця лэн,</verse>
				<verse number="8">и ёнэ промэкнэ Мисия и явнэ́ дрэ Троада.</verse>
				<verse number="9">И ратя́киро сыс дыкхибэ́н дро сунэ́ Павлискэ: сыкадыя́ ману́ш Македониятыр, ёв сыс тэрдо́ и мангдя́ лэс: “Яв дрэ Македония и помогин (дэ́ васт) амэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="10">И коригэды́р далэ́стыр, сыр ёв дава́ дыкхця́, дрэ дова́-паць часо амэ кэдыямпэ тэ джас дрэ Македония, сыр амэ думиндям, со Дэвэ́л кхардя́ амэн тэ роспхэнас лэ́нгэ бахталы́ зан (звесь).</verse>
				<verse number="11">Троадатыр амэ плывиндям (дыя́м пли́ма) маму́й кэ Самофракия, и одотхы́р пэ яви́р дывэ́с кэ Неаполё,</verse>
				<verse number="12">а Неаполёстыр амэ гиям дрэ Филипы: дава́ англатуно́ фо́ро дрэ доя́ Македониякири паш, саво́ сыс Римоскири колония. Амэ са́мас дро дава́ фо́ро вари-кицы́ дывэса́.</verse>
				<verse number="13">Дро са́вато (субо́та) амэ гиям яври́ пал по́рта кэ рэка (лэнь), кай усады (сак) дэвлы́тка кэдэнаспэ ваш мангипэ́н Дэвлэ́скэ; амэ бэсцям и лыям тэ ракирас джувле́нца, савэ́ одо́й кэдынэпэ.</verse>
				<verse number="14">И сыс екх джувлы́, савья́ кхардэ́ Лидия, ёй бикнэлас лоло́ тхан (материя) дрэ Фиатира, ада́я джувлы́ сыс дэвлы́тко, и Дэвэ́л отчхакирдя́ ла́киро ило́ тэ ґалёл, со ракирдя́ Па́вли.</verse>
				<verse number="15">Пало́ (после) дава́, сыр ёй и ла́кирэ кхэри́тка болдэпэ, ёй помангдя: “Ко́ли тумэ́ гинэ́на ман сыр дэвлыткона, то заджа́н дрэ миро кхэр и дживэ́н одо́й.” И ёй уракирдя амэн.</verse>
				<verse number="16">Екхвар, ке́ли амэ гиям тэ мангаспэ Дэвлэ́скэ, пир дром амэ́нгэ стрэниндяпэ джувлы́-писхарица, савьятэ сыс човахано ду́хо (фа́но) тэ ракирэ́л анги́л, со явэ́ла, ёй пэ́скирэ ангилпхэныбнаса янэлас пэ́скирэ хулангэ барэ́ ловэ́.</verse>
				<verse number="17">Ёй джа́лас пал Павлистэ и пал амэ́ндэ, и годлэлас: “Адалэ́ мануша́ исын дына́рья Най Вучыдырэскирэ Дэвлэ́скирэ, савэ́ роспхэнэна тумэ́нгэ пал дова́, сыр тумэ́ могинэ́на тэ зракхэнпэ.”</verse>
				<verse number="18">И ёй адя́кэ кэрдя́ бут дывэса́. А Па́вли, сыр холя́сыя, рисия́ и пхэндя́ налачхэ́ духоскэ: “Исусо́скирэ Христосо́скирэ лавэ́са Мэ припхэнава ту́кэ: выджа ла́тыр.” И ду́хо (фа́но) дро дова́-паць часо выгия́.</verse>
				<verse number="19">Ке́ли ла́кирэ хулая́ ґалынэ́, со лэ́нгири наде́я ваш ко́фо (прибыль) гия́ криг, ёнэ ухтылдэ́ Павли́с и Силас и лыджинэ́ лэн пэ форуны́ (пло́шча) кэ барыдыра́;</verse>
				<verse number="20">ёнэ яндлэ́ лэн кэ Римо́скирэ сэнда́рья и пхэндлэ́: “Адалэ́ мануша́ исын Юды, и ёнэ кэрэ́на дро амаро́ фо́ро бизладо (беспорядко),</verse>
				<verse number="21">и лыджа́на пэ́са пэ́скирэ сыкляибэна, савэ́ амэ́нгэ Римлянэнгэ на пир Зако́но ни тэ прилас, ни тэ кэра́с.”</verse>
				<verse number="22">Мануша́ адя́кэ-паць ґаздынэ́пэ проти Павлистэ и Силастэ; и сэнда́рья рискирдэ́ лэ́ндыр и́ди, пхэндлэ́ тэ марэ́н лэн каштэнца.</verse>
				<verse number="23">И ке́ли ёнэ пэкадэ лэн бут мо́лы, ёнэ чхурдынэ́ лэн дро штарибэ́н, и припхэндлэ ракхибнарискэ ракхунэс тэ ракхэ́л лэн:</verse>
				<verse number="24">кодова́, сыр дорэсця́ дасаво припхэныбэ́н, чхурдыя́ лэн дрэ андратуны́ шту́ба и замардя́ лэ́нгирэ ґэра́ дрэ калодки.</verse>
				<verse number="25">Дрэ пашрат Па́вли и Сила мангнэпэ Дэвлэ́скэ и багандлэ шардытка гиля́ Дэвлэ́скэ, и штарибнарья шундлэ́ лэн.</verse>
				<verse number="26">Нэ екха́тыр (сра́зу) яця́ пхув адя́кэ тэ тринскирэлпэ, со штарибэ́н лыя́ тэ кунинэлпэ; дрэ дова́-паць часо отчхакирдэпэ сарэ́ вудара́, и сарэ́ штарибнарьендэ пынэ (тэлэ́) састыра́ ґэрэндыр.</verse>
				<verse number="27">Ке́ли штарибнаскиро ракхибнари джанга́дыя и дыкхця́, со сарэ́ вудара́ дро штарибэ́н сыс отпхандлэ (псирадэ́), ёв ухтылдя курта́ла и камдя́ тэ замарэ́л кокоро́ пэс, сыр ёв думиндя, со сарэ́ штарибнарья нашнэ́.</verse>
				<verse number="28">Нэ Па́вли зоралэ́с задыя го́дла: “На кэр пэ́скэ нисаво́ фуипэ́н, пал-дова́ со амэ сам сарэ́ ада́й.”</verse>
				<verse number="29">Тэды ёв мангдя́ тэ захачкирэн яг, запрастандыя андрэ́ дрэ бари дар и пыя́ пэ чанга́ анги́л Павлистэ и Силастэ.</verse>
				<verse number="30">И ке́ли лыджия́ лэн яври́, пхуця́: “Рая́лэ! Со ма́нгэ тэ кэра́в, соб (кай) тэ зракхавпэ?”</verse>
				<verse number="31">Ёнэ пхэндлэ́ лэ́скэ: “Патя дрэ Растэ-Дэвлэ́стэ, Исусо́стэ Христосо́стэ, зракхэсапэ ту и тыро́ кхэр.”</verse>
				<verse number="32">И ёнэ роспхэндлэ́ Дэвлэ́скиро лав лэ́скэ и сарэ́нгэ, кон сыс дро лэ́скиро кхэр.</verse>
				<verse number="33">И ёв дрэ доя́-паць рат обмордя лэ́нгэ ратвалэ́ штэ́ты, савэ́ сыс лэ́ндэ марибнастыр, и ёв и сарэ́ лэ́скирэ кхэри́тка болдэпэ.</verse>
				<verse number="34">И ёв яндя́ лэн кэ пэ кхэрэ́, и чхудя́ лэ́нгэ тэ хан и обрадындяпэ сарэ́ пэ́скирэ кхэрэса пал дова́, со патяндыя дрэ Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="35">Ке́ли яця́ дывэ́с, сэнда́рья бичхадэ́ провинцыякирэ барэ́ ран, соб (кай) тэ вымэкэн штарибнастыр одолэ́н манушэ́н.</verse>
				<verse number="36">Ракхибнари пхэндя́ далэ́ лава́ Павлискэ: “Сэндарья пхэндлэ́ тэ вымэкэн тумэн штарибнастыр: и адя́кэ, выджа́н какана́ и джа́н пэ́скэ Дэвлэ́са.”</verse>
				<verse number="37">Нэ Па́вли пхэндя́ лэ́нгэ: “Ёнэ би сэндоскиро ни пал со домардэ́ амэн анги́л сарэ́ндэ манушэ́ндэ и чхурдынэ́ дро штарибэ́н, на дыкхи́ пэ дова́, со амэ сам Римо́скирэ джиибна́рья, и какана́ чораханэ́с амэн вымэкэна? Адя́кэ лэ́ндэ на выджа́ла! Мэк ёнэ кокорэ́ тэ явэ́н и тэ лыджа́н криг амэн адатхы́р.”</verse>
				<verse number="38">Халадэ́ пиридынэ кадалэ́ лава́ сэндарьенгэ, и кодолэ́ страха́дынэ, ке́ли уджиндлэ́, со адалэ́ мануша́ исын Римо́скирэ джиибна́рья.</verse>
				<verse number="39">Ёнэ явнэ́ и примангнэ лэн, вылыджинэ́ лэн штарибнастыр, и мангнэ́, соб (кай) ёнэ тэ джа́н криг форо́стыр.</verse>
				<verse number="40">Ке́ли ёнэ гинэ́ яври́ штарибнастыр, то явнэ́ кэ Лидия, одо́й ёнэ стрэниндлэпэ (дыкхнэпэ) пшалэ́нца, сыклякирдэ́ лэн и гинэ́ дурыдыр дро дром.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="17">
				<verse number="1">Ке́ли Па́вли и Сила прогинэ́ пир Амфиполё и Аполония, тэды явнэ́ ёнэ дрэ Фесалоника, кай сыс Юдэнгири синагога.</verse>
				<verse number="2">Па́вли, сыр ёв присыклыя тэ кэрэ́л, загия́ дрэ синагога и трин са́ваты (суботы) ракирдя́ лэ́нца Свэнтонэ́ Чхиныбна́стыр,</verse>
				<verse number="3">ёв обракирэлас и допхэнэлас лэ́нгэ, со Христосо́скэ трэиндя́ адя́кэ тэ явэ́л, соб (кай) Ёв тэ пирилыджал сарэ́ мэ́ньки и тэ отджидёл мулэ́ндыр, и со: “Кадава́-паць Христо́со исын Ису́со, пал Савэ́стэ мэ роспхэнава тумэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="4">И вари-савэ́ лэ́ндыр патяндынэ́ и явнэ́ кэ Па́вли Силаса, и бут дэвлытконэ́ Грекэ́ндыр (Баламэ́ндыр) и адя́кэ-паць бут джувля́ барвалэндыр явнэ́.</verse>
				<verse number="5">Нэ Юды, савэ́ на патяндынэ́, холясынэ и лынэ́ яврестыр вари-савэ́ пирангачэн форуня́тыр (плошча́тыр) и кэдынэпэ сарэ́ кхэтанэ́ и ґаздынэ́ сарэ́ манушэ́н дро фо́ро: и ёнэ гинэ́ пэ Ясоноскиро кхэр, соб (кай) тэ вылыджан лэн кэ мануша́;</verse>
				<verse number="6">а ке́ли одо́й ёнэ на латхнэ́ Павли́с Силаса, тэды лыджинэ́ зорья́са Ясонос и явирэ пшалэ́н кэ форитка барыдыра́, дыи го́дла: “Кадалэ́ мануша́ кэрэ́на бизладо пир саро́ свэ́то, а какана́ явнэ́ и адари́к;</verse>
				<verse number="7">а Ясоно прилыя́ лэн дро пэ́скиро кхэр; и сарэ́ ёнэ исын проти кхенингоскирэ упхэныбэна́ и ракирэ́на, со исын яви́р кра́ли, Ису́со.”</verse>
				<verse number="8">Мануша́ и форитка барэ́ рая́, ке́ли шундлэ́ саро́ дава́, холясынэ.</verse>
				<verse number="9">Ёнэ лынэ́ Ясоностыр и явирэндыр сымады́ (залого) и отмэкнэ лэн.</verse>
				<verse number="10">Пша́ла дрэ дова́-паць часо (моменто) ратя́киро отбичхадэ Павли́с и Силас дрэ Верия, а одолэ́, сыр явнэ́ одори́к, гинэ́ дрэ Юдэнгири синагога.</verse>
				<verse number="11">Адалэ́ мануша́ сыс патывалэдыр Фесалоникийцэндыр, ёнэ барэ́ якхэ́нца шундлэ́ пхэныбнытко лав, кажно дывэ́с ёнэ роскэдэнас Свэ́нто Чхиныбэ́н, соб (кай) тэ джинэ́н, ци чачипэ́н Па́вли ракирдя́.</verse>
				<verse number="12">И бут Юдэндыр патяндынэ́; адя́кэ-паць патяндынэ́ барвалэ́ Греки́тка (Балами́тка) джувля́ и мурша́.</verse>
				<verse number="13">Нэ ке́ли Юды Фесалоникатыр уджиндлэ́, со и дрэ Верия Па́вли роспхэнэлас Дэвлэ́скиро лав, ёнэ явнэ́ и одори́к тэ подракирэн манушэ́н.</verse>
				<verse number="14">И тэды пша́ла дрэ дова́-паць часо (моменто) бичхадэ́ Павли́с дрэ риг кэ морёскиро (дэрьявэ́скиро) брэ́го; а Сила и Хима ячнэ́пэ одо́й.</verse>
				<verse number="15">А мануша́, савэ́ лыджа́нас Павли́с, догинэ́ лэ́са кэ Афины, и Па́вли дыя́ припхэныбэ́н лэ́нгэ ваш Силаскэ и Химоскэ, сыр сашты́ (можна) сыгэды́р тэ явэ́н кэ ёв.</verse>
				<verse number="16">И пака Па́вли ужакирдя лэн дрэ Афины, ёв дивиндяпэ и пиридживэлас, дыкхи́, со дро фо́ро сыс пхэрдо́ и́долы.</verse>
				<verse number="17">Палдава́ ёв ракирдя́ Юдэнца дрэ синагоги и Наюдэнца (дэвлытконэ́ манушэ́нца), и пэ форуны́ (пло́шча), кажно дывэ́с ракирдя́ манушэ́нца, савэ́н ёв стрэнинэлас (пирилэлас).</verse>
				<verse number="18">А вари-савэ́ Эпикуреинэ и Стоиконэ философэндыр гинэ́ тэ ханпэ лэ́са дро ракирибэ́н. И вари-савэ́ пхучнэ́: “Со дава́ балвалитко ману́ш камэ́ла тэ пхэнэ́л?” А яви́р ракирдэ́: “Ёв, здэлапэ, роспхэнэ́ла пал чужонэ́ наамарэ дэвлэндэ?” – пал-дова́ со Па́вли роспхэнэлас лэ́нгэ бахталы́ зан (звесь) пал Христосо́стэ и Лэ́скиро отджидыибэн мулэ́ндыр</verse>
				<verse number="19">И ёнэ яндлэ́ Павли́с дро Ареопаго и пхэндлэ́: “Ци сашты́ (можна) тэ джинас амэ́нгэ, саво́ дава́ исын дасаво нэво́ сыклякирибэ́н, со ту роспхэнэса?</verse>
				<verse number="20">Пал-дова́ со дова́, со ту ракирэ́са, амэ ние́кхвар на шундя́м; и амэ камаса тэ джинас, со дава́ саро́ значынэ́ла?”</verse>
				<verse number="21">Сарэ́ Афиняни и мануша́, савэ́ дживдэ́ одо́й явирэ ригэ́ндыр, нисоса на залэнаспэ дрэ пэ́скиро во́льно часо, апри́ч дова́, со ракирэ́нас, ци шунэнас вари-савэ́ нэвипэна́.</verse>
				<verse number="22">И, ґа́да, Па́вли уштыя́ машкира́л Ареопаго и пхэндя́: “Афиняня́лэ! Пир саро́ мэ дыкха́ва, со тумэ́ древа́н кутякирэна пэ́скирэ дэвлэн:</verse>
				<verse number="23">ке́ли мэ псирдём и дыкхцём тумарэ́ свэ́нта штэ́ты, мэ латхём алта́рё, пэ саво́ сыс чхиндло́: “Наджиндлэ Дэвлэ́скэ.” Пал Адалэстэ, Савэс тумэ́ на джины́, приґалёна, мэ и кама́м тумэ́нгэ тэ роспхэнав.</verse>
				<verse number="24">Дэвэ́л, Саво́ создыя́ свэ́то и саро́, со исын дрэ лэ́стэ, Ёв, Саво́ исын Дэвэ́л болыбнаскэ и пхувьякэ; Ёв на дживэ́ла дрэ кхангирья, савэ́ кэрдэ́ манушы́тка васта́.</verse>
				<verse number="25">Лэ́скэ на трэй, соб (кай) мануша́ тэ дынаринэ́н (тэ служынэн) Лэ́скэ пэ́скирэ вастэ́нца; Ёв Кокоро́ дэ́ла сарэ́нгэ джиибэ́н и саро́;</verse>
				<verse number="26">и Ёв кэрдя́ саро́ манушы́тко ро́до екхэ манушэ́стыр, соб (кай) мануша́ тэ дживэ́н пир сари́ пхув; Дэвэ́л выкэдыя́ ваш сарэ́ манушэ́нгэ часо и штэ́то ваш джиибэ́н пэ пхув,</verse>
				<verse number="27">соб (кай) мануша́ тэ родэ́н, тэ камэн тэ явэ́н пашылэды́р кэ Ёв и тэ латхэ́н Лэс, пал-дова́ со Ёв исын на́дур амэ́ндыр:</verse>
				<verse number="28">со амэ дрэ Лэ́стэ дживаса и псираса и амэ сам, сыр вари-савэ́ и тумарэ́ поэты пхэндлэ́: ‘Амэ адя́кэ-паць бияндыям Лэ́стыр’.</verse>
				<verse number="29">И ко́ли амэ бияндыям Лэ́стыр, тэды амэ́нгэ на трэй тэ думинас, со дава́ исын Дэвэ́л, ци саво́ исын кэрдо́ сувнака́стыр ци рупэ́стыр, ци барэстыр, саво́ исын кэрдо́ манушытконэ́ вастэ́нца и пир манушы́тко годы́.</verse>
				<verse number="30">Палдава́ Дэвэ́л промэкця дова́ часо, ке́ли амэ на джиндям чачипэ́н, а Дэвэ́л какана́ ракирэ́ла сарэ́ манушэ́нгэ пир саро́ свэ́то, соб (кай) ёнэ тэ рискирэ́н пэ́скиро джиибэ́н кэ Дэвэ́л,</verse>
				<verse number="31">пал-дова́ со Ёв выкэдыя́ дывэ́с, ке́ли Ёв явэ́ла тэ сэндякирэ́л свэ́то чачунэ́ сэндоса пир Манушэ́стэ, Савэс Ёв выкэдыя́, Ёв сыкадя́ дава́ выкэдыибэн сарэ́ манушэ́нгэ, ке́ли отджидякирдя́ Лэс мулэ́ндыр.”</verse>
				<verse number="32">И ке́ли ёнэ шундлэ́ пал отджидякирибэн мулэ́ндыр, вари-савэ́ лэ́ндыр сандлэпэ, а яви́р пхэндлэ́: “Амэ ява́са тэ шунас пал дава́ тут яви́р мо́ло.”</verse>
				<verse number="33">И Па́вли гия́ криг лэ́нгирэ скэдыибна́стыр.</verse>
				<verse number="34">А вари-савэ́ мануша́ пиригинэ́ пэ Павлискири риг и патяндынэ́; машки́р лэ́ндэ сыс Дионисиё, Ареопагоскиро барыдыро́, и джувлы́, савья́ кхардэ́ Дамарь, и яви́р мануша́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="18">
				<verse number="1">Пало́ дава́ Па́вли гия́ Афинэндыр, и явдя́ дро Коринфо;</verse>
				<verse number="2">кай ёв стрэниндя (пирилыя) Юдос, савэ́с кхардэ́ Акила, и саво́ бия́ндыя дрэ Понтия, и ёв наґара явдя́ Италиятыр пэ́скирэ ромня́са Прискиласа (пал-дова́ со Клавдио припхэндя́ сарэ́ Юдэ́нгэ тэ джа́н Римостыр); кэ ёнэ и явдя́ Па́вли,</verse>
				<verse number="3">а сыр лэ́ндэ сыс екх буты́ Павлиса, ёнэ судэ ша́тры, и палдава́ Па́вли яця́пэ лэ́са тэ кэрэ́л буты́.</verse>
				<verse number="4">И кажно са́вато (субо́та) ёв ракирдя́ дрэ синагога и допхэнэлас, сыр Юдэ́нгэ, адя́кэ и Грекэ́нгэ (Баламэ́нгэ).</verse>
				<verse number="5">Нэ ке́ли Сила и Хима явнэ́ Македониятыр, Па́вли отдыя́ саро́ пэ́скиро часо, соб (кай) тэ допхэнэл Юдэ́нгэ, со Ису́со исын Христо́со.</verse>
				<verse number="6">Нэ пал-дова́ со ёнэ сыс проти и кошнэ лэс, тэды ёв тринскирдя пэ́скирэ и́ди и пхэндя́ лэ́нгэ: “Рат тумаро́ мэк тэ явэ́л пэ тумарэ́ шэрэ́: мэ сом жужо́; и какана́ мэ джа́ва кэ На́юды.”</verse>
				<verse number="7">И Па́вли гия́ одотхы́р и явдя́ дро дэвлытконэ́ – манушэ́скиро кхэр, савэ́с кхардэ́ Юста, кон дживдя́ пашы́л синагога.</verse>
				<verse number="8">А Криспо, синагогакиро барыдыро́, патяндыя дрэ Дэвлэ́стэ сарэ́нца пэ́скирэ кхэритконэнца; и бут Коринфяни, савэ́ шундлэ́ Павли́с, патяндынэ́ и болдэпэ.</verse>
				<verse number="9">е́кхвар раты́ дрэ дыкхибэ́н Рай Дэвэ́л пхэндя́ Павлискэ: “На андырша, а ра́кир, и на яв штыл тэ ракирэ́с,</verse>
				<verse number="10">палдова́ со Мэ сом ту́са, и нико́н на кэрэ́ла ту́кэ чорипэ́н; Ма́ндэ исын бут чачунэ́ мануша́ дрэ дава́ фо́ро.”</verse>
				<verse number="11">И Па́вли сыс одо́й бэрш и шов чхона́, сыклякири Дэвлэ́скиро лав лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="12">Ке́ли дрэ Ахая сыс балунитко (проконсуло) Галионо, Юды ґаздынэ́пэ проти Павлистэ и яндлэ́ лэс пэ сэ́ндо,</verse>
				<verse number="13">ракири́: “Адава́ ману́ш сыклякирэ́ла тэ патя́н Дэвлэ́скэ на пир Зако́но.”</verse>
				<verse number="14">Ке́ли Па́вли кэдыяпэ тэ откэрэл муй, тэды Галионо пхэндя́ Юдэ́нгэ: “Ко́ли кадава́ ману́ш тэ кэрэ́л вари-саво́ сэндытко проштавибэн (преступлениё) ци чорипэ́н, тэды, Юды, мэ вышунавас тумэн;</verse>
				<verse number="15">а, ко́ли машки́р тумэ́ндэ джа́ла кошыбэ́н пал лава́ и кхарибэна и пал тумаро́ Зако́но, тэды роскэдэнпэ кокорэ́, мэ на кама́м тэ явав сэнда́ри дро дава́ рэ́ндо.”</verse>
				<verse number="16">И ёв традыя́ лэн криг сэндостыр.</verse>
				<verse number="17">И сарэ́ ухтылдэ́ Сосфенос, синагогакирэс барыдырэ́с, и мардэ́ лэс анги́л сэ́ндо. Галионоскэ ж на сыс кэ дава́ нисаво́ рэ́ндо.</verse>
				<verse number="18">Па́вли сыс бут дывэса́ дро Коринфо, тэ́ньчи ёв розяцяпэ пшалэ́нца и традыя́ кэ Сирия, а кхэтанэ́ лэ́са гинэ́ Прискила и Акила, нэ анги́л традыпэн Па́вли обчхиндя бала́ дрэ Кенхрея, соб (кай) тэ кэрэ́л пир совла́х;</verse>
				<verse number="19">тэды ёнэ явнэ́ дрэ Ефесо, одо́й Па́вли ячкирдя́ Прискила и Акилас. Ёв кокоро́ ж гия́ дрэ синагога и лыя́ тэ ракирэ́л Юдэнца.</verse>
				<verse number="20">Ёнэ мангнэ́ лэс, соб (кай) ёв буты́р тэ ячэ́лпэ кхэтанэ́ лэ́нца, нэ ёв отпхэндяпэ,</verse>
				<verse number="21">а розяцяпэ лэ́нца и пхэндя́: “Ма́нгэ трэй тэ явав пэ свэ́нко, саво́ сыг явэ́ла, дро Ерусалимо; мэ рисёва́ва кэ тумэ́, ко́ли пэ дава́ явэ́ла Дэвлэ́скиро во́ля, и кокоро́ традыя́ Ефесостыр.”</verse>
				<verse number="22">Ке́ли Па́вли явдя́ дрэ Кесария, ёв загия́ дро Ерусалимо, пхэндя́ “рама́нё” дэвлытконэнгэ дрэ штэты́тко кхангири́, и гия́ дрэ Антио́хия.</verse>
				<verse number="23">Ёв сыс вари-саво́ часо дрэ Антио́хия, и гия́ одотхы́р пир сари́ Галатиякири риг и Фиргия, и подрикирэлас патяибнаскирэн.</verse>
				<verse number="24">Дрэ дова́ часо явдя́ дро Ефесо екх Юдо, Александриятыр и лэс кхардэ́ Аполосо, ёв мишто́ ракирдя́ и мишто́ джиндя́ Свэ́нто Чхиныбэ́н.</verse>
				<verse number="25">Ёв джиндя́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Дром и ракирдя́ барэ́ Духо́скирэ патыва́са, ёв роспхэнэлас и сыклякирдя́ саро́ чачипэ́н пал Исусо́стэ, а кокоро́ ёв джиндя́ екх Ианоскиро болдэипэн.</verse>
				<verse number="26">Аполосо муршканэ́с лыя́ тэ ракирэ́л дрэ синагога. Ке́ли Акила и Прискила шундлэ́ лэс, ёнэ кхардэ́ лэс кэ пэ, и пиридынэ фэдэды́р лав дро лав Дэвлэ́скиро Дром.</verse>
				<verse number="27">И ке́ли ёв кэдыяпэ тэ джал дрэ Ахайя, пша́ла бичхадэ́ лыл долэ́ штэтоскирэ сыкляибнытнытконэнгэ, соб (кай) ёнэ лэс тэ прилэ́н; ке́ли Аполосо явдя́ одори́к, ёв помогиндя (дыя васт) бут одолэ́нгэ, кон патяндыя пир Дэвлэ́скиро бахталыпэ́н.</verse>
				<verse number="28">Пал-дова́ со ёв барэ́ зорья́са и анги́л сарэ́ндэ патякирэлас Юдэ́н и допхэнэлас Свэнтонэ́ Чхиныбна́стыр, со Ису́со исын Христо́со (Месия).</verse>
			</chapter>
			<chapter number="19">
				<verse number="1">И сыс адя́кэ: дро дова́ часо (цы́ро), ке́ли Аполосо сыс дро Коринфо, Па́вли, прогии бэргитка штэ́ты, явдя́ дрэ Ефесо, и ке́ли ёв латхя́ одо́й вари-кицы́ сыкляибнытконэ́н,</verse>
				<verse number="2">то пхэндя́ лэ́нгэ: “Ци прилынэ́ тумэ́ Свэ́нто Ду́хо (Фа́но), ке́ли тумэ́ упатяндлэ?” Нэ ёнэ отпхэндлэ́ лэ́скэ: “Амэ и на шундя́м, со исын Свэ́нто Ду́хо (Фа́но).”</verse>
				<verse number="3">Тэды Па́вли пхуця́ лэ́ндыр: “Дро саво́ болдэипэн тумэ́ болдэпэ?” Ёнэ отпхэндэ: “Дро Ианоскиро болдэипэн.”</verse>
				<verse number="4">И пхэндя́ Па́вли: “Иа́но болдя болдэипнаса ваш рискирибэн кэ Дэвэ́л, ёв ракирдя́ манушэ́нгэ тэ патя́н дрэ Одолэ́стэ, Кон банго́ тэ явэ́л пал лэ́стэ, дрэ Исусо́стэ Христосо́стэ.”</verse>
				<verse number="5">Ке́ли ёнэ шундлэ́ пал дава́, ёнэ болдэпэ дро Дэвлэ́скирэ-Исусо́скиро лав.</verse>
				<verse number="6">И ке́ли Па́вли чхудя́ васта́ упрэ́ пэ лэ́ндэ, пэ лэ́ндэ гия́ тэлэ́ Свэ́нто Ду́хо (Фа́но), и ёнэ лынэ́ тэ ракирэ́н пэ яви́р чиба́ (чибья́) и тэ ракирэ́н, со явэ́ла анги́л.</verse>
				<verse number="7">Ёнэ сарэ́ сыс мануша́ пашэ́ дэшуду́й мануша́.</verse>
				<verse number="8">И ке́ли Павлия загия́ дрэ синагога, ёв трин чхона́ муршканэ́с ракирдя́, допхэнэлас манушэ́нгэ и патякирэлас лэн дрэ чачипэ́н пал Дэвлэ́скиро Кралипэ́н.</verse>
				<verse number="9">Нэ ке́ли вари-савэ́ мануша́ лынэ́ тэ холясон и на патяндынэ́, а кошнэ анги́л сарэ́ манушэ́ндэ Дэвлэ́скиро Дром, тэды Па́вли ячкирдя́ лэн, скэдыя́ сыкляибнытконэ́н и кажно дывэ́с ракирдя́ пэ Тираноскирэ-сыклядякиро штэ́то.</verse>
				<verse number="10">Сыс адя́кэ дуй бэрш, со сарэ́ мануша́, савэ́ дживдэ́ кэ Асия, шундлэ́ Дэвлэ́скиро лав сыр Юды, адя́кэ и Гре́ки (Баламэ́).</verse>
				<verse number="11">Дэвэ́л кэрдя́ пир Павлистэ барэ́ ди́вы,</verse>
				<verse number="12">со пэ насвалэндэ чхувэ́нас дыкхлэ и и́ди лэ́скирэ масэ́ндыр, и насвалэндэ пириячэнас дукха́ и налачхэ́ ду́хи джа́нас криг лэ́ндыр.</verse>
				<verse number="13">Вари-савэ́ Юдэ́нгирэ човаханэ адя́кэ-паць псирдэ́ и традынэ налачхэ́ ду́хи Дэвлэ́скирэ-Исусо́скирэ лавэ́са, ракири́: “Засовлахава тут Исусо́са, пал Савэ́стэ лав пхэнэ́ла Па́вли.”</verse>
				<verse number="14">Дава́ сыс Юдэ́нгирэ – раша́нгирэ барыдырэскирэ Скеваскирэ охто́ (бидуе́нгиро дэш) чхавэ́.</verse>
				<verse number="15">Нэ на́лачхо ду́хо (фа́но) пхэндя́ лэ́нгэ: “Исусо́с мэ джино́м, и Па́вли ма́нгэ джиндло́, а тумэ́ кон сан?”</verse>
				<verse number="16">И чхурдыяпэ пэ лэ́ндэ ману́ш, дрэ савэ́стэ сыс на́лачхо ду́хо (фа́но) и домардя́ адя́кэ лэн, со ёнэ нангэ и сарэ́ дро рат нашнэ́ долэ́ кхэрэ́стыр.</verse>
				<verse number="17">Пал дава́ уджиндлэ́ сарэ́ Юды и На́юды, савэ́ дживдэ́ кэ Ефесо и бари дар облыя сарэ́н лэн, и Дэвлэ́скирэ-Исусо́скирэ лавэ́скэ барьякирдэ́ паты́в.</verse>
				<verse number="18">И бут мануша́, савэ́ упатя́ндынэ, явэ́нас, и приґалёнаспэ анги́л сарэ́ндэ дрэ пэ́скирэ рэ́нды.</verse>
				<verse number="19">Нэ бут мануша́, савэ́ англэды́р сыс човаханэ, яндлэ́ пэ́скирэ лылваря, и хачкирдэ́ лэн анги́л сарэ́ндэ. И ёнэ подгиндлэ, ци бут ловэ́ сыс мол далэ́ сарэ́ лылваря; и выгия́, со далэ́ лылваря сыс мол панджшэла́ тысёнцы (бара́) рупувэ́ ловэ́.</verse>
				<verse number="20">Дасавэ́ зорья́са уса́ бутэды́р мануша́ уджинэнас и пиридэнас Дэвлэ́скиро лав.</verse>
				<verse number="21">Ке́ли саро́ дава́ кэрдя́пэ, Па́вли скэдыяпэ пир Свэ́нто Ду́хо (Фа́но) тэ джал дро Ерусалимо, прогии Македония и Ахаия, и пхэндя́: “Коригэды́р (позжэ) долэ́стыр, сыр мэ ява́ва дро Ерусалимо, ма́нгэ трэй адя́кэ-паць тэ дыкха́в Римо.”</verse>
				<verse number="22">И ке́ли ёв бичхадя́ кэ Македония пэ́скирэ дуе манушэ́н, савэ́ лэ́скэ дэ́нас васт, Химас и Ерастос, ёв кокоро́ пэ вари-саво́ часо яця́пэ дрэ Асия.</verse>
				<verse number="23">Дрэ одова́ часо бут мануша́ ґаздынэ́пэ проти Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Дром.</verse>
				<verse number="24">Палдова́ со екх рупунари, савэ́с кхардэ́ Митра (Дмитриё), кэрдя́ рупунэ мангипнытка кхэра́ Артемидакэ и далэ́са ёв дэ́лас буты́ манушэ́нгэ тэ закэрэн ловэ́,</verse>
				<verse number="25">савэ́н ёв скэдыя́ явирэ дасавэ́ бутякирэ манушэ́нца и пхэндя́: “Мала́лэ, тумэ́ джинэ́на, со далэ́ бутя́тыр амэ закэраса лачхэ́ ловэ́;</verse>
				<verse number="26">и тумэ́ ж дыкхэ́на и шунэ́на, со на дрэ екх Ефесия, а адя́кэ-паць пир сари́ Асия, сыр адава́ Па́вли патякирдя и отрискирдя бутэ́ манушэ́н дро пэ́скиро патяибэ́н и со дэвэла́, савэ́ кэрдэ́ манушы́тка васта́, исын на дэвэла́.</verse>
				<verse number="27">И дава́ исын дар ваш амэ́нгэ на дро екх дава́, со амари́ буты́ на явэ́на тэ кутякирэн, нэ и ваш кхангири́ барэ́-дэвэлнякири Артемидакири на явэ́ла тэ гинэлпэ ни дро со, и кокори дэвэлны, савьякэ мануша́ мангэ́напэ дрэ Асия и пир саро́ свэ́то хасякирэ́ла пэ́скиро райкано барипэ́н.”</verse>
				<verse number="28">И ке́ли ёнэ шундлэ́ саро́ дава́, ёнэ сарэ́ лынэ́ тэ дэн го́дла барэ́ холя́са: “Бари исын Артемида Ефесакири.”</verse>
				<verse number="29">И пир саро́ яця́ конфузо, мануша́ ухтылдэ́ Гаёс и Аристархос, савэ́ кхэтанэ́ Павлиса явнэ́ Македониятыр, и тырдынэ лэн дро тиятро.</verse>
				<verse number="30">Нэ Па́вли камдя́ тэ выштавэл анги́л манушэ́ндэ, нэ лэ́скирэ сыкляибны́тка на домэкнэ лэс;</verse>
				<verse number="31">адя́кэ-паць вари-савэ́ барыдыра́ далэ́ рига́тыр, савэ́ сыс Павлискирэ дру́ги (мала́), бичхадя́ тэ мангэ́н лэс, соб (кай) ёв тэ на сыкадёл дро тиятро.</verse>
				<verse number="32">Бут мануша́ на джиндлэ́, палсо́ ёнэ явнэ́ адари́к, и палдава́ дрэ скэдыибэ́н сыс бизладо и кон пэ́скэ дыя́ го́дла.</verse>
				<verse number="33">Юды лынэ́ тэ трэбинэн, соб (кай) Лександро тэ выджа́л кэ мануша́, савэ́с ёнэ выкэдынэ́ и тэ выштавэл. Лександро сыкадя́ вастэ́са, соб (кай) мануша́ тэ шунэ́н лэс, пал-дова́ со ёв камдя́ тэ пхэнэ́л лав пал пэ́стэ анги́л манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="34">Нэ ке́ли ёнэ ґалынэ́, со ёв сыс Юдо, тэды лынэ́ сарэ́ тэ дэн го́дла дрэ екх зан, и пашэ́ дуй мардэ́ (штунды) годлэнас: “Бари исын Артемида Ефесоскири!”</verse>
				<verse number="35">Тэды форо́скиро барыдыро́ штылякирдя лэн и пхэндя́: “Ефесяниялэ, кон манушэ́ндыр на джинэ́ла, со амаро́ фо́ро ракхэ́ла кхангири́ барэ́-дэвлынякири Артемидакири и патри́н (о́бразо).</verse>
				<verse number="36">Ко́ли нашты́ тэ пхэна́в вари-со проти саро́ дава́, тумэ́ сан бангэ́ (мусинэна) тэ явэ́н штыл и нисаво́ фуипэ́н тэ на кэрэ́н.</verse>
				<verse number="37">Тумэ́ яндлэ́ адалэ́ манушэ́н, савэ́ на обчордэ амари́ кхангири́ и савэ́ на кошнэ тумарья дэвэлня.</verse>
				<verse number="38">Ко́ли Митрастэ (Дмитриёстэ) и лэ́скирэ малэндэ исын пир буты́ пэ вари-конэ́стэ рэ́ндо проти вари-конэ́стэ лэ́ндыр, тэды амэ́ндэ ваш дава́ исын сэнды, и исын балунитка (проконсулы) дрэ сэнды: мэк тэ джа́н одори́к и тэ жалинэнпэ екх пэ екхэ́стэ.</verse>
				<verse number="39">Нэ ко́ли тумэ́ родэ́на вари-со яви́р, тэды далэ́ рэ́нды явэ́на тэ роздыкхэнпэ пэ манушы́тко скэдыибэна.</verse>
				<verse number="40">Пал-дова́ со амэ могинаса тэ явас бангэ́ пал ададывэсатуно кошыбэ́н, и амэ́нгэ нанэ, дрэ со тэ допхэнас пэ́скиро набангипэн.”</verse>
				<verse number="41">И далэ́ лавэ́нца ёв розмэкця скэдыибэ́н.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="20">
				<verse number="1">Ке́ли кошыбэ́н штылыя, Па́вли кхардя́ сыкляибнытконэ́н, облыя лэн, а кокоро́ гия́ дрэ Македония.</verse>
				<verse number="2">И ке́ли ёв прогия́ пир далэ́ штэ́ты, ёв подрикирдя лэн бутэ́ лавэ́нца, и явдя́ дрэ Гре́цыя (Бала́мия).</verse>
				<verse number="3">Па́вли сыс одо́й трин чхона́ анги́л лэ́скиро традыпэн кэ Сирия, ке́ли Юды зракирдэпэ проти лэ́стэ, и ёв пиридуминдя тэ рисёл палэ пир Македония.</verse>
				<verse number="4">Лэс лыджа́нас Сосипатро, Пироскиро чхаво́, Вериянино, а Аристархо и Секундо Фесалоникийцэндыр, и Гаё Дервянино и Хима (Тимофеё), Тихико Трафимоса Асиятыр.</verse>
				<verse number="5">Ёнэ прогинэ́ анги́л и ужакирдэ амэн дрэ Троада;</verse>
				<verse number="6">нэ амэ коригэды́р (позжэды́р) Апреснокэнгирэ Свэнкостыр вытрадыям Филипинэндыр, и пир пандж дывэса́ явдя́м кэ ёнэ дрэ Троада, кай са́мас охто́ (бидуе́нгиро дэш) дывэса́.</verse>
				<verse number="7">Дро пэ́рво куркитко дывэ́с, ке́ли амэ скэдыямпэ тэ пхагирас маро́, Па́вли ракирдя́ лэ́нца, а пэ яви́р дывэ́с ёв кэдэласпэ тэ джал дро дром. И ёв ракирдя́ дурэды́р кэ пашрат.</verse>
				<verse number="8">Дрэ упратуны шту́ба, кай амэ скэдыямпэ, хачинэ бут яга.</verse>
				<verse number="9">Пэ фэнштра сыс бэшто́ тэрно́ ману́ш, савэ́с кхардэ́ о Евтихо, адя́кэ сыр Павли́скиро ракирибэ́н сыс длэ́нго (гара́), Евтихо засуця и пыя́ тэлэ́ пэ пхув тритонэ вучыпнастыр (этажостыр), и лэс ґаздынэ́ пхувья́тыр мулэс.</verse>
				<verse number="10">Па́вли гия́ тэлэ́, бандия пашы́л лэ́стэ и облыя лэс, пхэни́: “На пиридживэн, пал-дова́ со лэ́скиро ду́хо (фа́но) исын дрэ лэ́стэ.”</verse>
				<verse number="11">И ке́ли Па́вли ґаздыя́пэ упрэ́, ёв пхагирдя́ маро́, хая, и ракирдя́ лэ́нца сари́ рат кэ/жы́ко зло́ко (ра́нко), а тэды гия́ дурэды́р.</verse>
				<verse number="12">А тэрнэ́ манушэ́с яндлэ́ джидэс, и ёнэ сарэ́ сыс древа́н ра́да.</verse>
				<verse number="13">Амэ гиям анги́л пэ па́рма (корабле) и плывиндям (дыям пли́ма) дро Асо, соб (кай) тэ лас одотхы́р Павли́с: пал-дова́ со ёв кокоро́ адя́кэ камдя́, ёв кэдыяпэ одотхы́р тэ джал пэзал.</verse>
				<verse number="14">Ке́ли ёв стрэниндяпэ (дыкхцяпэ) амэ́нца дро Асо, тэды амэ лыям лэс кэ пэ и явдя́м дрэ Митилина,</verse>
				<verse number="15">И одотхы́р пэ яви́р дывэ́с амэ традыям дурэды́р и явдя́м дро Хиосо, а пэ яви́р дывэ́с догиям кэ Самосо, и пир яви́р дывэ́с притрадыям дро Милето:</verse>
				<verse number="16">пал-дова́ со Па́вли задуминдя тэ на затрадэл дро Ефесо, соб (кай) лэ́скэ тэ на зарикирэлпэ дрэ Асия, пал-дова́ со ёв камдя́, сыр сашты́ сыгэды́р тэ пэрэ́л одори́к анги́л Духоскиро Свэ́нко ду́хо дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="17">Милетостыр ёв бичхадя́ манушэ́н, соб (кай) одолэ́ тэ кхарэ́н кхангирья́кирэ годэпхурэн.</verse>
				<verse number="18">И ке́ли ёнэ явнэ́ кэ ёв, ёв пхэндя́ лэ́нгэ: “Тумэ́ джинэ́на, сыр мэ англатунэ́ дывэсэ́стыр, ке́ли явдём дрэ Асия, саро́ дава́ часо со́мас тумэ́нца,</verse>
				<verse number="19">и мэ кандыём сарэскэ, и мэ кэрдём буты́ ясвэ́нца ваш Дэвлэ́скэ, на дыкхи́ пэ саро́, со ма́нгэ пригияпэ тэ пиридживав пал Юдэ́нгиро зракирибэ́н проти ма́ндэ;</verse>
				<verse number="20">и сыр мэ на промэкцём нисо́ тэ пхэна́в лав пал Исусо́стэ тумэ́нгэ, со тумэ́нгэ явэ́ла трэй, и ракирдём анги́л сарэ́ндэ и псирдём пир кхэра́,</verse>
				<verse number="21">мэ и сыр ракирдём Юдэ́нгэ и Грекэ́нгэ (Баламэ́нгэ), со ёнэ сыс бангэ́ (мусиндлэ) тэ рискирэ́н пэ́скиро джиибэ́н кэ Дэвэ́л и тэ патя́н дрэ Растэ-Дэвлэ́стэ, амарэ́ Исусо́стэ Христосо́стэ.</verse>
				<verse number="22">И, ґа́да, какана́ мэ, сыр Ду́хо (Фа́но) лыджа́ла ман, мэ джа́ва нэ Ерусалимо, и мэ на джино́м, со одо́й ма́нца явэ́ла;</verse>
				<verse number="23">а екх Свэ́нто Ду́хо (Фа́но) пир сарэ́ фо́рья пхэнэ́ла ма́нгэ пал дова́, со ман ужакирэ́на мэ́ньки и штарибэ́н.</verse>
				<verse number="24">Нэ мэ ни пэ со дава́ на дыкха́ва, и мэ на дарава пал пэ́скиро джиибэ́н, екх ма́нгэ трэй тэ проджав миро дром и тэ кэра́в рэ́ндо (де́ло), саво́ дыя́ ма́нгэ Рай Дэвэ́л, Ису́со Христо́со, тэ лыджав бахталы́ зан (звесь) манушэ́нгэ пал Дэвлэ́скиро бахталыпэ́н.</verse>
				<verse number="25">И какана́, ґа́да, мэ джино́м, со буты́р тумэ́ на дыкхэ́на ман сарэ́, конэса мэ со́мас кхэтанэ́ и конэ́скэ мэ пхэндём лав пал Дэвлэ́скиро Кралипэ́н.</verse>
				<verse number="26">Палдава́ мэ и ракира́ва тумэ́нгэ дава́ ададывэ́с, со нанэ мири́ банг пал рат, ко́ли кон тумэ́ндыр хасёла,</verse>
				<verse number="27">пал-дова́ со мэ нисо́ на промэкцём тэ роспхэнав тумэ́нгэ пал Дэвлэ́скири во́ля.</verse>
				<verse number="28">И адя́кэ ракхэ́н пэс и сарэ́ дэвлытконэ́ манушэ́н, савэ́н Свэ́нто Ду́хо (Фа́но) чхудя́ тэ явэ́н кхангирья́кирэ барыдырэ́нца (дыкхибнаскирэнца), соб (кай) тэ ракхэ́н Дэвлэ́скири Кхангири́, сави́ Ёв дорэсця́ Пэ́скэ Лэ́скирэ-Чхавэ́скирэ Ратэ́са.</verse>
				<verse number="29">Мэ джино́м, со ке́ли ман на явэ́ла, кэ тумэ́ явэ́на холямэ́ мануша́, сыр рува́, савэ́ на явэ́на тэ тангинэн (жалинэн) дэвлытконэн;</verse>
				<verse number="30">адя́кэ-паць и машки́р тумэ́ндэ явэ́на мануша́, савэ́ явэ́на тэ ракирэ́н хохано́ сыкляибэн, соб (кай) тэ злыджан пал пэ́стэ сыкляибнытконэ́н.</verse>
				<verse number="31">Палдава́ дыкхэ́н и ракхэ́нпэ и рипирэ́н, со мэ на пириячавас тэ сыклякирав кажнонэс тумэ́ндыр сарэ́ трин бэрш а раты́ и дывэсэ́ ясвэ́нца.</verse>
				<verse number="32">И какана́, мэ пиридава тумэн Дэвлэ́скэ и Лэ́скирэ бахтякирибнаскирэ лавэ́скэ, саво́ явэ́ла тэ зорьякирэл тумэн и дэ́ла джиибэ́н кхэтанэ́ свэнтонэнца.</verse>
				<verse number="33">Мэ никонэстыр на камдём тэ лав ни руп, ни сувнака́й, ни и́дя.</verse>
				<verse number="34">Тумэ́ кокорэ́ джинэ́на, со мэ пэ́скирэ вастэ́нца закэравас пэ джиибэ́н пэ́скэ и одолэ́ манушэ́нгэ, савэ́ сыс ма́нца.</verse>
				<verse number="35">Дро саро́, со мэ тэ на кэра́в, мэ сыкадём тумэ́нгэ, со амари́ буты́ исын дро дова́, соб (кай) тэ помогинас чорорэнгэ, и тэ рипирас Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ Исусо́скирэ лава́; савэ́ Ёв Кокоро́ пхэндя́, со ману́ш, саво́ дэ́ла, явэ́ла бахталэдыр одолэ́стыр, саво́ лэ́ла.</verse>
				<verse number="36">Ке́ли Па́вли пхэндя́ дава́, ёв тэрдия́ пэ чанга́ кхэтанэ́ сарэ́нца и мангдя́пэ Дэвлэ́скэ сарэ́нца.</verse>
				<verse number="37">И ёнэ сарэ́ рондлэ́, облэнас лэс и обчамудэнас,</verse>
				<verse number="38">и ёнэ древа́н пиридживэнас пал лэ́скирэ лава́, савэ́ ёв пхэндя́, со ёнэ буты́р ние́кхвар на дыкхэ́на лэс. И ёнэ лыджинэ́ лэс пэ па́рма (кораблё).</verse>
			</chapter>
			<chapter number="21">
				<verse number="1">И ке́ли амэ розяцямпэ лэ́нца, тэды амэ отплывиндям (дыя́м пли́ма кри́г) и маму́й явдя́м дро Косо, и пэ яви́р дывэ́с амэ са́мас кэ Родосо, и одотхы́р дыямпэ кэ Патара.</verse>
				<verse number="2">Одо́й амэ латхям па́рма (кораблё), сави́ гия́ дрэ Финикия, бэсцям пэ ла́тэ и традыям пэ ла́тэ дурэды́р.</verse>
				<verse number="3">Амэ протрадыям (накхця́м) Кипро, и ячкирдям ла пир зэ́рво (ле́во) риг, и дурэды́р традыям дрэ Сирия и дрэ Ти́ро подтрадыям кэ брэ́го, пал-дова́ со ада́й трэиндя́ тэ злэл парма́тыр пхарипэ́н (грузо).</verse>
				<verse number="4">И ке́ли одо́й амэ латхям сыкляибнытконэ́н, тэды яцямпэ лэ́нца охто́ (бидуе́нгиро дэш) дывэса́, а ёнэ, пир Духоскиро упхэныбэ́н, ракирдэ́ Павлискэ, соб (кай) ёв тэ на джал дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="5">Нэ ке́ли амарэ́ дывэса́ кончындлэпэ, амэ традыям дурэды́р, и сарэ́ сыкляибны́тка пэ́скирэ ромне́нца и чхавэ́нца лыджинэ́ амэн пал фо́ро. А пэ брэ́го амэ тэрдиям пэ чанга́ и мангдямпэ Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="6">Амэ розяцямпэ екх екхэ́са и бэсцям пэ па́рма, а ёнэ рисинэ́ кэ пэ кхэрэ́.</verse>
				<verse number="7">Тиростыр амэ явдя́м дрэ Птолемаида, одо́й амэ пхэндям “рама́нё” (миро) и дыкхцямпэ пшалэ́нца и са́мас лэ́ндэ екх дывэ́с.</verse>
				<verse number="8">Пэ яви́р дывэ́с амэ явдя́м дрэ Кесария, и загиям дрэ Филипоскирэ – евангелистоскиро кхэр, екхэ эфта́ дьяконэндыр, и яцямпэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="9">Лэ́стэ сыс напалоромитка патывалэ́ штар чхая́, савэ́ ангилпхэнэнас.</verse>
				<verse number="10">Амэ одо́й са́мас бут дывэса́, и дрэ дова́ часо Юдэя́тыр явдя́ проро́ко, савэ́с кхардэ́ Агаво,</verse>
				<verse number="11">и ёв подги́я кэ амэ и лыя́ Павлискири кусты́к, пхандя пэ́скэ ґэра́ и васта́ и пхэндя́: “Адя́кэ ракирэ́ла Свэ́нто Ду́хо (Фа́но)”, – манушэ́с, конэ́скири исын дая́ кусты́к, адя́кэ пхандэна Юды лэс дро Ерусалимо и отдэна лэс дрэ васта́ Наюдэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="12">Ке́ли амэ шундя́м дава́, тэды амэ, и сарэ́ штэтытка, лыям тэ мангас Павли́с тэ на джал дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="13">Нэ Па́вли отпхэндя́: “Со тумэ́ кэрэ́на? Со́скэ тумэ́ ровэна и кушэна миро ило́? Мэ кама́м тэ явав на со пхандло, нэ и тэ мэрав дро Ерусалимо пал Дэвлэ́скирэ-Исусо́скиро лав.</verse>
				<verse number="14">Ке́ли амэ ґалыям, со на могинаса лэс тэ отракирас, амэ пирияцям лэс тэ отракирас и пхэндям: “Мэк дро саро́ тэ явэ́л Дэвлэ́скири во́ля.”</verse>
				<verse number="15">Пало́ дава́ часо, саво́ амэ са́мас лэ́ндэ, амэ кэдыямпэ и гиям дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="16">Амэ́нца гинэ́ вари-савэ́ сыкляибны́тка Кесариятыр, ёнэ яндлэ́ амэн дро кхэр кэ Мнасоно Кипрянино, ёв сыс екх ґаратунэ́ сыкляибнытконэндыр.</verse>
				<verse number="17">Ке́ли амэ явдя́м дрэ Ерусалимо, пша́ла прилынэ́ амэн радыма́са.</verse>
				<verse number="18">Пэ яви́р дывэ́с амэ Павлиса явдя́м кэ Яково, одо́й скэдынэ́пэ сарэ́ кхангирьенгирэ годэпхурэ́.</verse>
				<verse number="19">Пал дава́, сыр Па́вли дыя́ “добридим” лэ́нгэ, ёв лыя́ тэ роспхэнэл саро́ пал дова́, со Дэвэ́л кэрдя́ машки́р Наюдэ́ндэ пир лэ́скиро дынарибэ́н.</verse>
				<verse number="20">Ке́ли ёнэ вышундлэ лэс, ёнэ прославиндлэ Дэвлэ́с, нэ коригэды́р (позжэ) ёнэ пхэндлэ́ Павлискэ: “Ту дыкхэ́са, пша́ла, со бут тысёнцы Юды лынэ́ тэ патя́н, и сарэ́ ёнэ шылалэс ракхэна Мойза́скиро Зако́но;</verse>
				<verse number="21">лэ́нгэ роспхэндлэ́ пал дова́, со ту сыклякирэса сарэ́н Юдэ́н, савэ́ дживэ́на машки́р Наюдэ́ндэ, тэ отджан Мойза́скирэ Законо́стыр, соб (кай) ёнэ буты́р тэ на обчхинэн пэ́скирэ чхаворэ́н и тэ на дживэ́н пир амаро́ сыкляибэн.</verse>
				<verse number="22">Со амэ́нгэ тэ кэра́с? Дава́ трэй тэ джинэ́с, со кэдэнапэ бут мануша́, сыр шунэ́на пал дова́, со ту явдя́н.</verse>
				<verse number="23">Палдава́, кэр дова́, со амэ ту́кэ пхэна́са: исын амэ́ндэ штар мануша́, савэ́ндыр исын пэ пэ́стэ совла́х;</verse>
				<verse number="24">лэ лэн, и прилэ́ кхэтанэ́ лэ́нца жужакирибэн и заплэскир пал лэ́ндэ, соб (кай) ёнэ тэ обмуравэн пэ́скэ шэро́, тэды сарэ́ уджинэна, со саро́, со ракирдэ́ пал ту́тэ, на чачипэ́н, и со ту кокоро́ дживэса пир Зако́но.</verse>
				<verse number="25">А пал дэвлытконэ́ Наюдэ́ндэ амэ лэ́нгэ чхиндям, со лэ́нгэ сыс нашты́ тэ на хан дова́ хабэ́н, саво́ янэ́на сыр свэ́нто дыибэ́н идолэ́нгэ, и рат, адя́кэ-паць и мас мурдалэ́ндыр, саво́ исын затасадо и тэ на кэрэ́н биладжаипэ́н.”</verse>
				<verse number="26">Тэды Па́вли лыя́ одолэ́н манушэ́н и кхэтанэ́ лэ́нца прилыя́ жужакирибэн, нэ пэ яви́р дывэ́с ёв загия́ дрэ Кхангири́ и пхэндя́, ке́ли проджа́на (накхэ́на) жужакирибнаскирэ дывэса́ и пал кажнонэ́стэ лэ́ндыр явэ́ла яндло свэ́нто дыибэ́н.</verse>
				<verse number="27">Ке́ли далэ́ эфта́ дывэса́ кончындлэпэ, Юды Асиятыр дыкхнэ́ лэс дрэ Кхангири́, и ґаздынэ́ манушэ́н и ухтылдэ́ лэс,</verse>
				<verse number="28">и лынэ́ тэ дэн го́дла: “Израилёскирэ Мурша́лэ! Дэн васт! Дава́ исын кадава́ ману́ш, саво́ сарэ́н и пир саро́ свэ́то сыклякирэ́ла проти амарэ́ манушэ́ндэ, проти Зако́но, и проти дава́ штэ́то; апри́ч саро́ ёв и Грекэ́н (Баламэ́н) яндя́ дрэ Кхангири́ и магирдя дава́ свэ́нто штэ́то.”</verse>
				<verse number="29">Пал-дова́ со ёнэ англэды́р дыкхнэ́ Трафимос Ефесянинос кхэтанэ́ Павлиса дрэ фо́ро: ёнэ думиндлэ, со Па́вли яндя́ лэс дрэ Кхангири́.</verse>
				<verse number="30">Дрэ фо́ро ґаздыя́пэ бизладо и скэдынэ́пэ бут мануша́; и ёнэ ухтылдэ́ Павли́с, тырдынэ яври́ Кхангирья́тыр, и дрэ дова́-паць часо чхакирдэ вудара́.</verse>
				<verse number="31">Ёнэ камлэ́ тэ замарэ́н лэс, ке́ли халадэ́нгирэ – тысёнцэнгирэ барыдырэ́скэ пиридынэ зан (звесь) пал дова́, со пир саро́ фо́ро мануша́ кэрэ́на бизладо.</verse>
				<verse number="32">Ёв дро дова́-паць часо, лыя́ халадэнгирэн барыдырэ́н и халадэ́н и гия́ пэ лэ́ндэ. Ке́ли ёнэ дыкхнэ́ тысёнцэнгирэ барыдырэ́с и халадэ́н, то пириячнэ тэ марэ́н Павли́с.</verse>
				<verse number="33">Тэды барыдыро́ подги́я, закэдыя лэс и припхэндя́ тэ пхандэн лэс дуе зандирьенца, ёв пхуця́ манушэ́ндыр, кон ёв сыс и со ёв кэрдя́?</verse>
				<verse number="34">Мануша́, кон пэ́скэ дынэ́ го́дла, и адя́кэ, сыр пир дасави́ го́дла, ёв нисо́ на могиндя́ тэ уджинэл, припхэндя́ тэ лыджа́н лэс дрэ казарма.</verse>
				<verse number="35">Ке́ли ёв сыс пэ ΄гэруня (ступеньки), халадэнгэ приявдяпэ тэ лыджа́н Павли́с, мануша́ на дэ́нас лэ́нгэ тэ проджан.</verse>
				<verse number="36">Пал-дова́ со бут мануша́ гинэ́ пала́л, и дынэ́ го́дла: “Мэрибэ́н лэ́скэ!”</verse>
				<verse number="37">Анги́л дова́, сыр тэ заджа́л дрэ тва́рдыма (диз), Па́вли ракирэ́ла тысёнцэнгирэ барыдырэ́скэ: “Ци сашты́ (можна) ма́нгэ тэ пхэна́в вари-со ту́кэ?” И одова́ пхэндя́: “Ту джинэ́са Греки́тко (Балами́тко) чиб?”</verse>
				<verse number="38">Адя́кэ, со ту на сан одова́ Египтянино, саво́ наґара газдыя и лыджия́ пэ́са пэ чхучи́ пхув штар тысёнцы розмарибнарьен?”</verse>
				<verse number="39">Нэ Па́вли отпхэндя́: “Мэ сом Юдо, Тарсянино, ману́ш Киликиякирэ барэ́ форо́стыр; и мэ манга́ва тут тэ дэс во́ля ма́нгэ тэ пхэна́в манушэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="40">Ке́ли тысёнцэнгиро барыдыро́ дыя́ во́ля лэ́скэ тэ ракирэ́л, Па́вли тэрдия́ пэ стылба (лесвица), сыкадя́ вастэ́са манушэ́нгэ, соб (кай) ёнэ тэ шунэ́н; и, ке́ли сарэ́ ячнэ́ штыл, ёв лыя́ лэ́нгэ тэ ракирэ́л пэ Юды́тко чиб, ракири́:</verse>
			</chapter>
			<chapter number="22">
				<verse number="1">“Мурша́лэ, пшала́лэ, дадолэ! Шунэ́н какана́ миро лав тэ чачакирав (тэ опрадынав) пэс анги́л тумэ́ндэ.”</verse>
				<verse number="2">Ке́ли мануша́ шундлэ́, со ёв лыя́ тэ ракирэ́л лэ́нца Юдыткэс, ёнэ лынэ́ тэ явэ́н штылэдыр.</verse>
				<verse number="3">И ёв пхэндя́: “Мэ сом Юдо, бияндыём дро Киликиякиро Тарсо, а выбариём мэ дрэ дава́ фо́ро, мэ сом лачхэ́с высыклякирдо дрэ амарэ́ дадэ́нгиро и высталиндёмпэ пашы́л Гамалиилостэ дро Зако́но, и адя́кэ-паць мэ патя́ва дрэ Дэвлэ́стэ, сыр и сарэ́ тумэ́ ададывэ́с;</verse>
				<verse number="4">мэ кэрдём бипатыв (здекиндёмпэ) пэ манушэ́ндэ, савэ́ гинэ́ далэ́ дромэ́са, пхандавас и чхувавас дрэ штарибэ́н муршэ́н и джувле́н;</verse>
				<verse number="5">дава́ сарэскэ исын якхи́тка, пэ́рво раша́нгиро барыдыро́, саро́ пхурыдырэнгиро скэдыибэ́н, савэ́ндыр мэ дорэсцём (лыём) лыл пшалэ́нгэ, савэ́ дживэ́на кэ Дама́ско, мэ гиём одори́к ваш дова́, соб (кай) тэ закэдав кодолэ́н манушэ́н дрэ састыра́ и тэ янав лэн дро Ерусалимо пэ мэ́ньки.</verse>
				<verse number="6">И сыс дава́ саро́ адя́кэ: ке́ли мэ гиём пир дром одори́к и пашы́л подгиём кэ Дама́ско, сыс дава́ дро пашдывэс, сыр болыбна́стыр зазяиндя пашы́л ма́ндэ баро́ дуд (свэ́то).</verse>
				<verse number="7">Мэ пыём пэ пхув и шундём зан, сави́ ракирдя́ ма́нгэ: “Са́вле, Са́вле! Со́скэ ту Ман традэса?”</verse>
				<verse number="8">И мэ отпхэндём: “Кон Ту сан, Раё Дэ́вла?” И Ёв отпхэндя́ ма́нгэ: “Мэ сом Ису́со Назареё, Савэс ту традэса.”</verse>
				<verse number="9">Мануша́, савэ́ сыс ма́нца, дыкхнэ́ свэ́то, нэ ёнэ на шундлэ́ зан Одолэскири, Кон ма́нгэ ракирдя́.</verse>
				<verse number="10">И мэ пхэндём: “Раё Дэ́вла! Со ма́нгэ тэ кэра́в?” Рай Дэвэ́л пхэндя́ ма́нгэ: “Ушты́ и джа́ дро Дама́ско и одо́й ту́кэ пхэнэ́на саро́, со явэ́ла трэй ту́кэ тэ кэрэ́с.”</verse>
				<verse number="11">Нэ сыр мэ одолэ́ ярконэ дудэ́стыр корориём, тэды мануша́, савэ́ сыс ма́нца, яндлэ́ пал васт ман дро Дама́ско.</verse>
				<verse number="12">И одо́й сыс екх ману́ш, савэ́с кхардэ́ Анания, ёв дарэлас Дэвлэ́стыр пир Зако́но, а сарэ́ Юды, савэ́ дживдэ́ одо́й, кутякирдэ лэс,</verse>
				<verse number="13">и ёв явдя́ кэ мэ и пхэндя́ ма́нгэ: “Са́вле, Пша́ла, дыкх!” И дрэ дова́-паць часо (моменто), мэ яцём тэ дыкха́в и дыкхцём лэс.</verse>
				<verse number="14">И ёв пхэндя́ ма́нгэ: “Дэвэ́л амарэ́ дадэ́нгиро выкэдыя́ тут, соб (кай) ту тэ уджинэс Лэ́скири во́ля и тэ дыкхэ́с чачунэ́с и тэ шунэ́с лава́, савэ́ Ёв кокоро́ ту́кэ пхэнэ́ла,</verse>
				<verse number="15">пал-дова́ со ту явэ́са якхи́тко Лэ́скэ анги́л сарэ́ манушэ́ндэ пал дова́, со ту дыкхця́н и шундя́н.</verse>
				<verse number="16">И со ту какана́ ужакирэса? Ушты́, джа́ тэ прилэс болдэипэн, и соб (кай) тэ морэнпэ криг грэ́хи тырэ́, ке́ли помангэсапэ Дэвлэ́скэ ваш Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, Исусо́скиро лав.”</verse>
				<verse number="17">И ке́ли мэ рисиём дро Ерусалимо и мангдёмпэ дрэ Кхангири́, мэ явдём дро дивно пиридживибэн и ма́нгэ сыс дыкхибэ́н,</verse>
				<verse number="18">ке́ли мэ дыкхцём Рас-Дэвлэ́с, Саво́ пхэндя́ ма́нгэ: “Сыгэды́р джа́ криг Ерусалимо́стыр, пал-дова́ со ада́й на прилэ́на тыро́ допхэныбэ́н пал Ма́ндэ.”</verse>
				<verse number="19">И мэ пхэндём: “Раё Дэ́вла! Адалэ́ мануша́ джинэ́на, со мэ чхудём дро штарибэ́н и мардём дрэ синагоги одолэ́н, кон патя́ла дрэ Ту́тэ;</verse>
				<verse number="20">и ке́ли чхувэласпэ рат тырэ́-якхитконэскирэ Стехваноскиро, мэ кокоро́ одо́й со́мас тэрдо́, и подрикиравас лэ́скиро марибэ́н, мэ адя́кэ-паць ракхцём лэ́скирэ – умарибнарьенгирэ и́ди.”</verse>
				<verse number="21">И Ёв пхэндя́ ма́нгэ: “Джа́, пал-дова́ со Мэ бичхава́ва тут дур кэ На́юды.”</verse>
				<verse number="22">Кэ дава́ лав мануша́ шундлэ́ Павли́с, нэ сыр ёв адя́кэ пхэндя́, ёнэ лынэ́ тэ годлэн: “Лэс трэй тэ злыджас свэто́стыр, адасавэскэ нашты́ тэ дживэ́л.”</verse>
				<verse number="23">И ке́ли ёнэ дэ́нас го́дла, ёнэ тринскирдэ пэ́скирэ иденца и чхурдэнас упрэ́ пра́хо дро фа́но (воздухо).</verse>
				<verse number="24">И тысёнцэнгиро барыдыро́ пхэндя́ тэ лыджа́н Павли́с дро штарибэ́н и припхэндя́ тэ марэ́н лэс чхупняса, соб (кай) тэ джинэ́н, со́скэ мануша́ адя́кэ пэ лэ́стэ исын холямэ́.</verse>
				<verse number="25">Ке́ли лэс припхандэнас, соб (кай) тэ марэ́н, Па́вли пхэндя́ шэлэнгирэ барыдырэ́скэ, саво́ сыс тэрдо́ пашы́л: “Ци сашты́ тумэ́нгэ тэ марэ́н Римо́скирэ манушэ́с би сэндоскиро?”</verse>
				<verse number="26">Ке́ли дава́ шундя́ шэлэнгиро барыдыро́, ёв гия́ и роспхэндя́ тысёнцэнгирэ барыдырэ́скэ, пхэни́: “Со ту кэдэсапэ тэ кэрэ́с? Кадава́ исын Римоскиро ману́ш.”</verse>
				<verse number="27">Тэды тысёнцэнгиро барыдыро́ выгия́ кэ Па́вли и пхуця́ лэ́стыр: “Пхэн ма́нгэ, ци чачо́, со ту сан Римоскиро ману́ш?” Ёв пхэндя́: “Чачо́.”</verse>
				<verse number="28">И тысёнцэнгиро барыдыро́ пхэндя́: “Соб (кай) тэ ячав Римо́скирэ манушэ́са, ма́нгэ приявдяпэ тэ плэскирав барэ́ ловэ́.” Па́вли отпхэндя́: “А мэ бияндыём Римо́скирэ манушэ́са.”</verse>
				<verse number="29">Тэды одолэ́ мануша́, савэ́ кэдынэпэ тэ допхучэн лэ́стыр, ураз гинэ́; а тысёнцэнгиро барыдыро́ страхадыя, сыр уджиндя́, со ёв запхандя дрэ састыра́ кодолэ́с, саво́ сыс Римоскиро ману́ш.</verse>
				<verse number="30">И пэ яви́р дывэ́с, ёв закамдя́ тэ джинэ́л, дрэ со Юды бангякирэнас лэс и ёв злыя́ лэ́стыр састыра́ и припхэндя́ ваш дава́ сарэ́ раша́нгирэ барылырэнгэ и сэндарьенгэ (Синедрионоскэ) тэ скэдэ́нпэ, и ке́ли яндя́ Павли́с, чхудя́ лэс анги́л лэ́ндэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="23">
				<verse number="1">Па́вли дыкхця маму́й пэ манушэ́ндэ, савэ́ кэдынэпэ, и пхэндя́: “Мурша́лэ, пшала́лэ, дадолэ! Мэ лачхэ́ и чачунэ́ илэ́са дживдём пэ́скиро джиибэ́н анги́л Дэвлэ́стэ кэ/жы́ко ададывэсатуно дывэ́с.”</verse>
				<verse number="2">Нэ раша́нгиро барыдыро́ Анания припхэндя́ манушэ́нгэ, савэ́ сыс тэрдэ́ пашы́л Павлистэ тэ марэ́н лэс пир ушта́.</verse>
				<verse number="3">Тэды Па́вли пхэндя́ лэ́скэ: “Дэвэ́л явэ́ла тэ марэл тут, ва́нта подмакны ту сан! И бэшто́ ту сан одо́й, ваш дова́, соб (кай) тэ сэндякирэс ман пир Зако́но, а кокоро́ ту кэрэ́са на пир Зако́но, ко́ли припхэнэса тэ марэ́н ман?”</verse>
				<verse number="4">Одолэ́, кон сыс тэрдо́ пашы́л Павлистэ, пхэндлэ́ лэ́скэ: “Ту кошэса Дэвлэ́скирэ-раша́нгирэ барыдырэ́с.”</verse>
				<verse number="5">И Па́вли отпхэндя́: “Мэ на джиндём, пшала́лэ, со ёв исын раша́нгиро барыдыро́, пал-дова́ со дро Свэ́нто Чхиныбэ́н ракирэлапэ: ‘На кош манушэ́нгирэ барыдырэ́с.’”</verse>
				<verse number="6">Нэ Па́вли джиндя́, со екх паш лэ́ндыр сыс Садукеи, а яви́р паш Фарисе́и, палдава́ ёв лыя́ зоралэ́с тэ ракирэ́л Синедрионоскэ (сэндоскирэ скэдыибнаскэ): “Пшала́лэ мирэ́! Мэ сом Фарисеё, чхаво́ Фарисеёскиро; и сэндинэна ман пал миро лачхо́ ужакирибэ́н дро отджидыибэн мулэ́ндыр.”</verse>
				<verse number="7">Ке́ли ёв пхэндя́ дава́, машки́р Фарисеендэ и Садукеендэ выгия́ кошыбэ́н, и мануша́ Скэдыибнастыр розгинэпэ пэ дуй рига́.</verse>
				<verse number="8">Пал-дова́ со Садукеи ракирэ́на, со нанэ отджидыибэн мулэ́ндыр, ни Янголэн, ни ду́хо (фа́но); а Фарисе́и патя́на дрэ саро́ дава́.</verse>
				<verse number="9">И ґаздыя́пэ бари го́дла, и уштынэ́ лылвари́тка Фарисее́нгирэ рига́тыр и лынэ́ тэ ракирэ́н: “Амэ нисаво́ чорипэ́н на латхям дрэ адалэ́ манушэ́стэ; ко́ли ду́хо (фа́но) ци Янго́ло ракирдя́ лэ́скэ?”</verse>
				<verse number="10">Нэ адя́кэ, сыр кошыбэ́н яця́ барэды́р, тэды тысёнцэнгиро барыдыро́ страхадыя, соб (кай) ёнэ тэ на роскушэн Павли́с, и припхэндя́ халадэнгэ тэ джа́н и тэ лэн лэс одотхы́р зорья́са и тэ отлыджан дро штарибэ́н.</verse>
				<verse number="11">Дрэ яви́р рат кэ ёв явдя́ Рай Дэвэ́л и пхэндя́: “Яв муршкано́; пал-дова́ со сыр ту са́нас Миро якхи́тко дро Ерусалимо, адя́кэ-паць ту явэ́са якхи́тко и дро Римо.”</verse>
				<verse number="12">Ке́ли яця́ дывэ́с, Юды зракирдэпэ машкира́л пэ́стэ и дынэ́ совла́х, тэ на хан и тэ на пьен, пака ёнэ замарэна Павли́с.</verse>
				<verse number="13">Дро дава́ зракирибэ́н сыс буты́р, сыр штардэша́ мануша́;</verse>
				<verse number="14">и ёнэ явнэ́ кэ раша́нгирэ барыдыра́ и кэ годэпхурэ́ и пхэндлэ́: “Амэ дыям пэ́скэ совла́х тэ на хас нисо́, пака амэ замараса Павли́с.</verse>
				<verse number="15">Тумэ́ и сэндоскиро скэдыибэ́н мангэ́н тысёнцэнгиро барыдырэ́с, соб (кай) тэ янэ́н лэс кэ тумэ́, сы́рбы ваш дова́, соб (кай) фэдэды́р тэ роздыкхэс лэ́скиро рэ́ндо, а мэ ява́са тэ тэрдёвас пэ стрэ́га и да́са муло́ (мулякираса) лэс англэды́р, сыр ёв доджа́ла адари́к.”</verse>
				<verse number="16">Ке́ли пал дава́ зракирибэ́н шундя́ Павлискирэ – пхэнякиро чхаво́, ёв явдя́ дро штарибэ́н и роспхэндя́ лэ́скэ и пал дава́.</verse>
				<verse number="17">Тэды Па́вли кхардя́ екхэ шэлэнгирэ барыдырэ́с и пхэндя́ лэ́скэ: “Лы́джа кадалэс тэрнэ́ манушэ́с кэ тысёнцэнгиро барыдыро́, пал-дова́ со ёв камэ́ла вари-со тэ пхэнэ́л лэ́скэ.”</verse>
				<verse number="18">Одова́ лыджия́ лэс кэ тысенцэнгиро барыдыро́ и ракирэ́ла: “Штарибнаскиро Па́вли, кхардя́ ман и мангдя́ тэ янав кэ ту кадалэ́ тэрнэ́ манушэ́с, саво́ камэ́ла вари-со тэ пхэнэ́л ту́кэ.”</verse>
				<verse number="19">Тысёнцэнгиро барыдыро́ лыя́ лэс пал васт, лыджия́ лэс дрэ риг и пхуця́: “Со ту дасаво камэ́са ма́нгэ тэ пхэнэ́с?”</verse>
				<verse number="20">Ёв пхэндя́: “Юды скэдынэ́пэ тэ мангэ́н тут, соб (кай) атася́ ту тэ янэс Павли́с пэ скэдыибэ́н, сы́рбы ваш дова́, со ёнэ камэ́на фэдэды́р тэ роскэдэнпэ дрэ лэ́скиро рэ́ндо.</verse>
				<verse number="21">Нэ тумэ́ на патя́н лэ́нгэ, пал-дова́ со лэс подракхэна буты́р, сыр штардэша́ мануша́, савэ́ дынэ́ совла́х тэ на хан и тэ на пьен, пака ёнэ замарэна лэс; и ёнэ какана́ исын тэрдэ́ пэ стрэ́га и ужакирэ́на тыро́ упхэныбэ́н.”</verse>
				<verse number="22">Тысёнцэнгиро отмэкця́ тэрнэ́ манушэ́с, и припхэндя́ лэ́скэ: “Никонэ́скэ на ра́кир пал дава́, со ту роспхэндян ма́нгэ.”</verse>
				<verse number="23">И ке́ли ёв выкхардя дуе́н пэ́скирэ барыдырэ́н и припхэндя́ лэ́нгэ: “Кэдэн дуйшэла́ халадэ́н тэ джа́н кэ Кесария, охтодэша́ уклистэ́ пэ грэ́ндэ и дуйшэла́ халадэ́ лукэнца пир трин мардэ́ коригэды́р (позжэды́р) долэ́стыр, сыр калёла яври́ дрэ еня́ (биекхэ́скиро дэш) мардэ́ (часы).</verse>
				<verse number="24">И дэн Павлискэ осло́с, соб (кай) ёв тэ бэшэ́л уклисто/э пэ лэ́стэ и тэ янэ́н джидэс лэс кэ балунитко (правителё) Феликсо,</verse>
				<verse number="25">И ёв чхиндя́ адасаво́ лыл:</verse>
				<verse number="26">“Клавдиёстыр Лисиёстыр Най Фэдыдырэскэ балунитконэскэ Феликсоскэ, лачхо́ дывэ́с!</verse>
				<verse number="27">Кадалэ́ манушэ́с ухтылдэ́ Юды и кэдынэпэ тэ мулякирэ́н; мэ явдём халадэнца и зракхцём лэс, адя́кэ сыр мэ уджиндём, со ёв бия́ндыя дро Римо.</verse>
				<verse number="28">Пал-дова́ со мэ закамдём тэ уджинав, дрэ со исын лэ́скири банг анги́л лэ́ндэ, мэ яндём лэс анги́л лэ́нгиро сэндоскиро скэдыибэ́н;</verse>
				<verse number="29">и мэ ґалыём, со банг лэ́скири исын спхандлы лэ́нгирэ Законоса, и со нанэ дрэ лэ́стэ нисави́ банг, соб (кай) ёв тэ явэ́л мол мэрибна́скэ ци тэ чхувэ́с лэс дро штарибэ́н.</verse>
				<verse number="30">А сыр мэ уджиндём, со Юды зракирдэпэ тэ мулякирэ́н адалэ́ манушэ́с, мэ дрэ дова́-паць часо бичхадём лэс кэ ту и припхэндём манушэ́нгэ, савэ́ бангякирэна лэс, тэ ракирэ́н проти лэ́стэ анги́л ту́тэ. Яв састо́.”</verse>
				<verse number="31">Палдава́ халадэ́ пир упхэныбэ́н, саво́ лэ́нгэ сыс дыно́, лынэ́ Павли́с и гинэ́ раты́ кхэтанэ́ лэ́са дрэ Анципатрида,</verse>
				<verse number="32">и пэ яви́р дывэ́с, ёнэ бичхадэ́ халадэ́н, савэ́ традынэ уклистэ́ пэ грэ́ндэ, тэ лыджа́н Павли́с, а кокорэ́ рисинэ́ дрэ казарма.</verse>
				<verse number="33">И одолэ́, ке́ли явнэ́ дрэ Кесария, пиридынэ балунитконэскэ лыл и адя́кэ-паць чхудэ́ Павли́с анги́л лэ́стэ.</verse>
				<verse number="34">Балунитко гиндя лыл и пхуця́ Павли́стыр, савэ́ ёв сыс штэто́стыр, и ке́ли ёв уджиндя́, со ёв сыс Киликиятыр, тэды пхэндя́:</verse>
				<verse number="35">“Мэ вышунава тут пхэрдэ́с, ке́ли адари́к явэ́на мануша́, савэ́ бангякирэна тут.” И ёв припхэндя́ халадэнгэ тэ рикирэ́н лэс пэ Иродоскири грэ́да (дво́ро).</verse>
			</chapter>
			<chapter number="24">
				<verse number="1">Пир пандж дывэса́ раша́нгиро барыдыро́ Анания явдя́ годэпхурэ́нца, и вари-савэ́ славутнонэ пхарэ́-лавэ́скирэ́са (оратороса/ритороса) Тертулоса, и ёнэ пхэндлэ́ пал Павлискири банг анги́л балунитконэстэ Феликсостэ.</verse>
				<verse number="2">Ке́ли ёнэ яндлэ́ Павли́с, о Тертуло лыя́ тэ допхэнэл Павлискири банг, ракири́: “Парикираса ту́кэ, со, сыр ту яця́н балунитконэса, амари́ риг яця́ раманёно́ (мирноо) и яця́ мишто́ тэ дживэ́л и амарэ́-манушэ́нгиро джиибэ́н яця́ фэдэды́р, пир тырэ́ паруибэна.</verse>
				<verse number="3">Савэ амэ приласа, Най Фэдыдыр Феликсо, дро саро́ и пир саро́ свэ́то сарэ́ парикирибнаса.</verse>
				<verse number="4">Нэ, соб (кай) тут ґара́ (длу́гэс) тэ на кхинякирас, мэ манга́ва Тут тэ вышунэс набаро́ мангипэ́н пир тыро́ ковло ило́.</verse>
				<verse number="5">Амэ джина́са, со адава́ ману́ш исын сы́рбы фра́нсо и ёв ґаздэ́ла бу́нто машки́р сарэ́ Юдэ́ндэ и пир саро́ свэ́то, ёв исын шэрало́ пир Назареёскири секта;</verse>
				<verse number="6">ёв камдя́ тэ магирэл амари́ Кхангири́, палдава́ амэ лэс зарикирдям и кэдыямпэ тэ сэндякирас пир амаро́ Зако́но;</verse>
				<verse number="7">нэ тысёнцэнгиро барыдыро́ Лисо явдя́ и отлыя зорья́са лэс амарэ́ вастэ́ндыр и бичхадя́ кэ ту,</verse>
				<verse number="8">и ёв припхэндя́ амэ́нгэ тэ джас и анги́л ту́тэ тэ допхэнас лэ́скири банг, а ке́ли ту допхучэса лэ́стыр, ту кокоро́ явэ́са тэ джинэ́с, со амаро́ допхэныбэ́н пэ лэ́стэ исын чачуно́”</verse>
				<verse number="9">И Юды подрикирдэ лэ́нгиро допхэныбэ́н, ракири́, со саро́ дава́, со ёнэ ракирдэ́ пэ лэ́стэ, сыс чачипэ́н.</verse>
				<verse number="10">Ке́ли балунитко сыкадя́ вастэ́са Павлискэ тэ ракирэ́л, ёв отпхэндя́: “Пал-дова́ со Мэ джино́м, со ту сан сэнда́ри бут бэрш пэ адалэ́ манушэ́ндэ, мэ гинава дава́ пал бари бахт и древа́н сом радо, со ма́нгэ сашты́ тэ отпхэнав анги́л ту́тэ пал миро рэ́ндо (де́ло).</verse>
				<verse number="11">Сыр ту могинэ́са дава́ саро́ тэ пропатяс, дэшуду́й дывэса́ палэ мэ явдём ваш мангипэ́н Дэвлэ́скэ дро Ерусалимо,</verse>
				<verse number="12">и адалэ́ мануша́, савэ́ анги́л ту́тэ допхэнэна мири́ банг, ёнэ ние́кхвар ман на дыкхнэ́ ни дрэ Кхангири́ ни дрэ синагога, соб (кай) мэ вари-конэса тэ лыджав чинга́рд, ци тэ ґаздав манушэ́н пэ бу́нто дро фо́ро,</verse>
				<verse number="13">адя́кэ-паць ёнэ на могинэ́на тэ допхэнэн мири́ банг пир рэ́ндо, дро саво́ ёнэ какана́ бангякирэна ман.</verse>
				<verse number="14">Нэ мэ дрэ екх могина́ва тэ приґалёвавпэ ту́кэ, со мэ дынаринава амарэ́-дадэнги́рэ Дэвлэ́скэ и джа́ва пир дава́ Дром, саво́ ёнэ кхарэ́на “ересь (секта),” мэ патя́ва сарэскэ, со исын чхиндло́ дро Зако́но и Проро́ки;</verse>
				<verse number="15">и ма́ндэ исын лачхо́ ужакирибэ́н Дэвлэ́стыр, со явэ́ла отджидякирибэн мулэ́ндыр, сыр чачунэн, адя́кэ-паць и начачунэ манушэ́н, дова́-паць ёнэ и кокорэ́ ужакирэ́на.</verse>
				<verse number="16">Ваш дава́ мэ кокоро́ дыкха́ва пал дова́, соб (кай) ма́ндэ ўса́ды (сак) тэ явэ́л жужы паты́в анги́л Дэвлэ́стэ и манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="17">Коригэды́р (позжэ), сыр гинэ́ бэрша́, мэ явдём дро Ерусалимо, ваш дова́, соб (кай) тэ отдав скэдыибнытко дыибэ́н мирэ́ манушэ́нгэ, и соб (кай) тэ янав свэ́нто дыибэ́н Дэвлэ́скэ;</verse>
				<verse number="18">тэды ёнэ и латхнэ́ ман, ке́ли мэ кэрдём жужакирибэн пир Зако́но дрэ Кхангири́, и на сыс мануша́ пашы́л ма́ндэ, на сыс ни саво́ бу́нто.</verse>
				<verse number="19">Нэ ада́й жа трэиндя́ тэ явэ́н Юдэ́нгэ Асиятыр, тэ явэ́н кэ ту и тэ допхэнэн мири́ банг, ко́ли вари-со исын лэ́ндэ проти ма́ндэ;</verse>
				<verse number="20">ци мэк ёнэ кокорэ́ тэ пхэнэ́н, дрэ со ёнэ латхнэ́ мири́ банг, ке́ли мэ явдём анги́л сэндоскиро скэдыибэ́н,</verse>
				<verse number="21">а сыс екх дава́ лав, саво́ мэ зоралэ́с пхэндём, ке́ли мэ со́мас тэрдо́ машки́р лэ́ндэ: “Пал отджидякирибэн мулэ́ндыр тумэ́ сэндинэна ададывэ́с ман!”</verse>
				<verse number="22">И Феликсо, саво́ миштэ́с джиндя́ дава́ Дром, отчхудя Павли́скиро рэ́ндо и пхэндя́: “Ке́ли явэ́ла тысёнцэнгиро барыдыро́ Лисо, мэ роздыкхава тыро́ рэ́ндо”;</verse>
				<verse number="23">и припхэндя́ шэлэнгирэ барыдырэ́скэ тэ ракхэ́н Павли́с, нэ тэ дэл лэ́скэ буты́р во́ля, и тэ на запхэнэл никонэ́скэ лэ́скирэ пашатунэндыр тэ дынаринэ́н лэ́скэ.</verse>
				<verse number="24">Пир вари-кицы́ дывэса́ Феликсо явдя́ пэ́скирэ ромня́са Юдыцаса, савья́ кхардэ́ Друзила, и ёв бичхадя́ пал Павлистэ, соб (кай) тэ джинэ́н буты́р пал лэ́скиро патяибэ́н дрэ Исусо́стэ Христосо́стэ.</verse>
				<verse number="25">И пал-дова́ со Па́вли ракирдя́ пал чачипэ́н, и пал-дова́, соб (кай) тэ обрикирэл пэс дро джиибэ́н анги́л сэ́ндо, саво́ анги́л явэ́ла, о Феликсо страхадыя и пхэндя́: “Какана́ джа́, нэ сыр явэ́ла ма́ндэ часо, мэ кхара́ва тут”;</verse>
				<verse number="26">лэ́стэ сыс лачхо́ ужакирибэ́н, со Па́вли дэ́ла лэ́скэ ловэ́: пал-дова́ ёв бичхавэлас адя́кэ-паць пал лэ́стэ буты́р и ёв ракирдя́ лэ́са.</verse>
				<verse number="27">Нэ прогинэ́ (накхлэ) дуй бэрша́, и Порцыё Фесто парудя Феликсос, а Феликсо закамдя́ тэ явэ́л куч Юдэнца, палдава́ мэкця́ Павли́с дро штарибэ́н.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="25">
				<verse number="1">И палдава́, ке́ли Феликсо явдя́ пэ дая́ риг, ёв пир трин дывэса́ гия́ Кесариятыр дро Ерусалимо.</verse>
				<verse number="2">Дро Ерусалимо раша́нгирэ барыдыра́ и Юдэ́нгирэ шэралэ́ явнэ́ бангякирибнаса пэ Павлистэ кэ ёв и мангнэ́ лэс,</verse>
				<verse number="3">соб (кай) ёв тэ отпхэнэл пэ лэ́нгиро мангипэ́н и тэ выкхарэл Павли́с дро Ерусалимо; а кокорэ́ ёнэ камлэ́ тэ подракхэн лэс пир дром и тэ замарэ́н.</verse>
				<verse number="4">Нэ Фесто отпхэндя́ лэ́нгэ, со Па́вли сыс бэшто́ дро штарибэ́н дрэ Кесария, и со ёв сыг кокоро́ джа́ла одори́к.</verse>
				<verse number="5">“Палдава́, – пхэндя́ ёв, – кон тумэ́ндыр исын барыдыра́, мэк тэ джа́н кхэтанэ́ ма́нца, и тэ допхэнэн одо́й лэ́скири банг, ко́ли ёв кэрдя́ саво́ фуипэ́н.”</verse>
				<verse number="6">Ёв яця́пэ машки́р лэ́ндэ эфта́ (битринэ́нгиро дэш) ци дэш дывэса́, а тэды рисия́ дрэ Кесария, и пэ яви́р дывэ́с бэсця́ пэ сэндарискиро штэ́то и пхэндя́ тэ янэ́н Павли́с.</verse>
				<verse number="7">Ке́ли Па́вли явдя́, Юды, савэ́ явнэ́ Ерусалимо́стыр, тэрдинэ́ трусця́л лэ́стэ и лынэ́ тэ чхувэ́н пэ Павлистэ древа́н бари банг, нэ тэ допхэнэн ла ёнэ на могиндлэ́.</verse>
				<verse number="8">Тэды Па́вли отпхэндя́ пал пэ́скиро чачипэ́н: “Мэ на кэрдём ни саво́ чорипэ́н ни проти Юды́тко Зако́но, ни проти Кхангири́, ни проти кхенинго́стэ (кесарёстэ).”</verse>
				<verse number="9">О Фесто камдя́ тэ заджа́л дрэ паты́в Юдэ́нгэ, и палдава́ пхуця́ Павли́стыр: “Ци ту камэ́са тэ джас дро Ерусалимо, соб (кай) мэ одо́й тэ сэндинав тут дрэ дова́, дрэ со тут бангякирэна?”</verse>
				<verse number="10">Нэ Па́вли пхэндя́: “Мэ сом тэрдо́ анги́л кхенингоскиро сэ́ндо, и ада́й ман исын бангэ́ тэ сэндинэ́н; мэ на кэрдём нисаво́ чорипэ́н Юдэ́нгэ, сыр и ту кокоро́ шука́р джинэ́са мишто́ дава́.</verse>
				<verse number="11">Тэды, ко́ли мэ сом банго́ и кэрдём вари-со, пал со мэ сом мол мэрибна́скэ, тэды мэ на давапэ палэ мэрибна́стыр; нэ ко́ли нисо́ дава́ нанэ, дрэ со ёнэ бангякирэна ман, тэды нико́н на могинэ́ла тэ выдэл ман лэ́нгэ. Мэ трэбинава кхенингоскиро сэ́ндо.”</verse>
				<verse number="12">Тэды Фесто пириракирдя пэ́скирэ манушэ́нца скэдыибна́стыр и отпхэндя́: “Ту мангдян, соб (кай) тут тэ сэндинэл кхенинго, кэ кхенинго ту и джа́са.”</verse>
				<verse number="13">Пир вари-кицы́ дывэса́ кра́ли Агри́па и Вереника явнэ́ дрэ Кесария тэ дэн “паклоно” Фестоскэ.</verse>
				<verse number="14">И адя́кэ, сыр ёнэ сыс одо́й бут дывэса́, Фесто роспхэндя́ пал Павли́скиро рэ́ндо крали́скэ: “Ада́й исын екх ману́ш, савэ́с Феликсо чхудя́ дро штарибэ́н,</verse>
				<verse number="15">пэ савэ́стэ, ке́ли мэ со́мас дро Ерусалимо раша́нгирэ барыдыра́ и Юдэ́нгирэ годэпхурэ́ явнэ́ бангякирибнаса пэ лэ́стэ; ёнэ мангнэ́, соб (кай) мэ лэс тэ сэндинав:</verse>
				<verse number="16">а мэ отпхэндём лэ́нгэ, со Римлянэндэ адя́кэ на лыджалапэ, соб (кай) тэ выдэс вари-савэ́ манушэ́с пэ мэрибэ́н; кэ/жы́ко дова́ часо, пака лэ́скэ явэ́ла допхэндлы лэ́скири банг муй кэ муй и явэ́ла сашты́ (можно), соб (кай) ёв тэ ракирэ́л пал пэ́скиро чачипэ́н.</verse>
				<verse number="17">И ке́ли ёнэ явнэ́ адари́к кхэтанэ́ ма́нца, и мэ тэды на отчхудём, нэ пэ яви́р дывэ́с, бэсцём пэ сэндарискиро штэ́то и пхэндём тэ янэ́н адалэ́ манушэ́с:</verse>
				<verse number="18">лэс обштадэ мануша́, савэ́ явнэ́ тэ бангякирэн лэс и нико́н лэ́ндыр на допхэндя дрэ долэ́ налачхэ́ рэ́нды, пал савэ́ мэ думиндём;</verse>
				<verse number="19">а лэ́ндэ сыс пхучибэна кэ ёв пал лэ́нгирэ патяибнаскири шта́ма (сво́до), и пал вари-савэ́ Исусо́стэ, саво́ мыя́, нэ пал Савэ́стэ Па́вли допхэнэлас, со Ёв исын джидо́.</verse>
				<verse number="20">Мэ на джиндём, сыр ма́нгэ роскэдавпэ дрэ дава́ рэ́ндо, мэ пхуцём лэ́стыр, ци камэ́ла ёв тэ джал дро Ерусалимо и тэ явэ́л сэндиндло одо́й?</verse>
				<verse number="21">Нэ адя́кэ, сыр Па́вли мангдя́, соб (кай) лэс и лэ́скиро рэ́ндо ячкирав пэ Августоскиро роздыкхибэн, мэ припхэндём тэ рикирэ́н лэс дрэ штарибэ́н, пака ма́нгэ явэ́ла сашты́ тэ бичхавав лэс кэ кхенинго.”</verse>
				<verse number="22">Агри́па пхэндя́ Фестоскэ: “Мэ и кокоро́ кама́м тэ шунав кадалэ́ манушэ́с.” Одова́ отпхэндя́: “Атася́ шунэса лэс.”</verse>
				<verse number="23">Пэ яви́р дывэ́с, ке́ли Агри́па и Вереника барэ́ пхутькирибнаса гинэ́ андрэ́ сэндоскиро кхэр кхэтанэ́ тысёнцэнгирэ барыдырэ́нца и патывалэ́ манушэ́нца, пир Фестоскиро припхэныбэ́н яндлэ́ Павли́с.</verse>
				<verse number="24">И Фесто лыя́ тэ ракирэ́л: “Кра́лё Агри́па! Сарэ́ мануша́, кон исын кхэтанэ́ амэ́нца, тумэ́ дыкхэ́на кадалэ́ манушэ́с, пал савэ́стэ бут Юды явэ́нас кэ мэ дро Ерусалимо и ада́й годла́са и мангипнаса, со кадава́ ману́ш на мол буты́р тэ дживэ́л.</verse>
				<verse number="25">Нэ мэ роскэдыёмпэ, со ёв на кэрдя́ нисо́ дасаво, соб (кай) тэ явэ́л мол мэрибна́скэ, и сыр ёв кокоро́ мангдя́ Августоскиро сэ́ндо, мэ кэдыёмпэ тэ бичхавав лэс кэ ёв;</verse>
				<verse number="26">нэ мэ на дыкха́ва нисо́ дасаво, со тэ чхинав пал адалэ́ манушэ́стэ мирэ́ Ра́скэ. Палдава́ мэ яндём лэс кэ тумэ́, нэ буты́р сарэ́стыр кэ ту, кра́лё Агри́па, соб (кай) коригэды́р (позжэ), сыр ту лэ́стыр допхучэса, ма́нгэ тэ джина́в, со ма́нгэ тэ чхинав.</verse>
				<verse number="27">Ма́нгэ здэлапэ, со нашты́ тэ бичхавэс штарибнаскирэс, ко́ли мэ тэ на упхэнав пэ лэ́скири банг.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="26">
				<verse number="1">И пхэндя́ Агри́па Павлискэ: “Ту́кэ сашты́ тэ ракирэ́с пал пэ́стэ.” Тэды Па́вли ґаздыя́ васт и лыя́ тэ ракирэ́л, соб (кай) тэ затэрдёл пал пэ́стэ:</verse>
				<verse number="2">“Кра́лё Агри́па! Мэ гинава пал бахт, со мэ ададывэ́с могина́ва тэ тэрдёвав анги́л ту́тэ и тэ ракира́в пал саро́, дрэ со Юды бангякирэна ман,</verse>
				<verse number="3">палдава́ фэды́р сарэ́ндыр дова́, со ту джинэ́са саро́ Юдэ́нгиро сыкляибэн и пхучыбэна, пир савэ́ ёнэ чингардэнапэ; палдава́ Мэ манга́ва тут тэ вышунэс ман дро саро́.</verse>
				<verse number="4">Миро джиибэ́н тэрнэ́ бэршэ́ндыр, саво́ англэды́р мэ дживдём, сыс машки́р мирэ́ манушэ́ндэ дро Ерусалимо, и сарэ́ Юды джинэ́на;</verse>
				<verse number="5">ёнэ, савэ́ ґара́ джинэ́на ман, и могинэ́на тэ явэ́н якхи́тка, со мэ дживдём, сыр Фарисеё пир сари́ амари́ патяибнаскири строгима.</verse>
				<verse number="6">И какана́ мэ сом тэрдо́ анги́л сэ́ндо пал лачхо́ ужакирибэ́н (надеиныбэн), пал саво́ Дэвэ́л дыя́ лав амарэ́ дадэ́нгэ,</verse>
				<verse number="7">и ваш дая́ наде́я, амарэ́ дэшуду́й манушэ́нгирэ ро́ды, дывэ́с и рат дынаринэна Дэвлэ́скэ, и пал дая́ наде́я, кра́лё Агри́па, Юды ман бангякирэна.</verse>
				<verse number="8">Со́скэ тумэ́ адя́кэ на патя́на дро дава́, со Дэвэ́л отджидякирэла мулэн?</verse>
				<verse number="9">Мэ, чачо́, адя́кэ-паць думиндём, со проти Исусо́скирэ Назареёскиро лав ма́нгэ трэй бут со тэ кэра́в.</verse>
				<verse number="10">Мэ и кэрдём дава́-паць дро Ерусалимо; пир раша́нгирэ – барыдырэнгиро упхэныбэ́н, мэ бутэн дэвлытконэ́ манушэ́н чхудём дро штарибэ́н; а ке́ли лэн замарэнас, мэ ракирдём миро лав пал дава́.</verse>
				<verse number="11">Мэ бут мо́лы мэнчындём лэн пир сарэ́ синагоги, и мэ зачхувавас лэн тэ тэлякирэн Исусо́с. Ма́ндэ сыс бари холы́ пэ лэ́ндэ, мэ псирдём ваш дава́ дрэ яви́р дуратунэ́ фо́рья.</verse>
				<verse number="12">И ке́ли мэ дорэсцём (лыём) право и упхэныбэ́н раша́нгирэ барыдырэндыр, мэ гиём дро Дама́ско.</verse>
				<verse number="13">Пир дром дро пашдывэс, кра́лё Агри́па, мэ дыкхцём дуд (свэ́то) болыбна́стыр, саво́ хачия зоралэды́р кхамэстыр, дова́ дуд озяиндя ман и манушэ́н, савэ́ гинэ́ ма́нца.</verse>
				<verse number="14">И ке́ли амэ сарэ́ пыям пэ пхув, и мэ шундём зан, сави́ ракирдя́ ма́нгэ пэ Юды́тко чиб: “Са́вле, Са́вле! Со ту Ман традэса? Пхаро́ исын ту́кэ тэ джас проти Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="15">Мэ пхуцём: “Кон Ту сан, Раё Дэ́вла?” Рай Дэвэ́л пхэндя́: “Мэ сом Ису́со, Савэс ту традэса:</verse>
				<verse number="16">нэ ту ґаздэпэ и ушты́ пэ ґэра́, Мэ палдава́ явдём, соб (кай) тэ кэра́в тут дынариса и якхитконэса долэ́скэ, со ту дыкхця́н Ман, и дро дова́, со Мэ ту́кэ буты́р сыкава́ва,</verse>
				<verse number="17">Мэ зракха́ва тут – манушэ́нгирэ вастэ́ндыр и Наюдэндыр, кэ савэ́ Мэ какана́ бичхава́ва тут,</verse>
				<verse number="18">тэ отчхакирэс лэ́нгирэ якха́, соб (кай) ёнэ тэ рисён калыпна́стыр кэ дуд и налачхэскирэ зорья́тыр кэ Дэвэ́л, соб (кай) тэ явэ́н отмэкнэ грэ́хи лэ́нгирэ, и соб (кай) ёнэ адя́кэ-паць тэ явэ́н машки́р одолэ́ндэ, конэ́с Мэ кэрдём свэнтонэнца пир лэ́нгиро патяибэ́н дрэ Ма́ндэ.”</verse>
				<verse number="19">Палдава́, кра́лё Агри́па, мэ на могиндём тэ на кандав дова́, со мэ дыкхцём болыбна́стыр;</verse>
				<verse number="20">а англэды́р манушэ́нгэ, савэ́ дживдэ́ кэ Дама́ско и кэ Ерусалимо, коригэды́р пир сари́ Юдэякири пхув и Наюдэ́нгэ мэ пхэнавас лав, соб (кай) ёнэ тэ рискирэ́н пэ́скиро джиибэ́н кэ Дэвэ́л и, соб (кай) лэ́нгиро рискирибэн тэ явэ́л мол пир лэ́нгирэ лачхэ́ рэ́нды.</verse>
				<verse number="21">Пал дава́ Юды и ухтылдэ́ ман дрэ Кхангири́ и камлэ́ тэ замарэ́н.</verse>
				<verse number="22">Нэ Дэвэ́л кэ/жы́ко ададывэсатуно дывэ́с помогинэла ма́нгэ, и, ґа́да, мэ сом тэрдо́ ада́й и допхэнава сарэ́нгэ, тыкнэнгэ и барэнгэ, мэ нисо́ буты́р на ракира́ва, апри́ч дова́, пал со проро́ки и Мо́йза ракирдэ́ пал дова́, со явэ́ла,</verse>
				<verse number="23">со Христосо́скэ трэиндя́ тэ пирилыджал сарэ́ мэ́ньки и англатунэскэ тэ отджидёл мулэ́ндыр, и со Ёв джа́ла пир свэ́то и роспхэнэ́ла пал дуд ваш зракхибэ́н Пэ́скирэ манушэ́нгэ и Наюдэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="24">Ке́ли Па́вле адя́кэ ракирдя́ тэ затэрдёл пал пэ́стэ, о Фесто зоралэ́ заня́са пхэндя́: “Ту згиян годятыр, Па́вли! Баро́ сыкляибэн долыджия тут, со ту здылнандыян.”</verse>
				<verse number="25">“Над, Най Дрогэдыр Фесто, – пхэндя́ Па́вли, – мэ на здылнандыём, мэ сом дрэ пэ́скири годы́ и лава́, савэ́ мэ ракира́ва, исын чачунэ́.</verse>
				<verse number="26">Кра́ли джинэ́ла саро́ пал дава́, анги́л савэ́стэ и мэ ракира́ва муршканэ́с. Мэ на патя́ва, соб (кай) со тэ на явэ́л и пал дава́ тэ на джинэ́л кра́ли; пал-дова́ со дава́ на сыс кэрдо́ дро вэнгло.</verse>
				<verse number="27">Ци патя́са ту, кра́лё Агри́па, пророкэнгэ? Мэ джино́м (джина́в), со ту патя́са.”</verse>
				<verse number="28">Агри́па пхэндя́ Павлискэ: “Сарэ́са на́бут, и ту патякирэса ман, соб (кай) мэ тэ ячав християниноса.”</verse>
				<verse number="29">И Па́вли отпхэндя́: “Мэ манга́ва Дэвлэ́с, соб (кай) ци на́бут, ци бут, нэ на екх ту, а сарэ́, кон шунэ́ла ман ададывэ́с, тэ ячэн дасавэ́, сыр мэ сом, соб (кай) фэ́ни ёнэ тэ на явэ́н дрэ зандирья́ (цэ́пи), сыр мэ.”</verse>
				<verse number="30">Ке́ли Па́вли пхэндя́ дава́, кра́ли и балунитко и Вереника уштынэ́, и сарэ́, кон сыс бэштэ́, кхэтанэ́ лэ́нца,</verse>
				<verse number="31">и ёнэ гинэ́ дрэ риг, и ракирдэ́ машки́р пэ́стэ: “Адава́ ману́ш на кэрдя́ нисо́ дасаво, соб (кай) тэ явэ́л мол мэрибна́скэ ци тэ явэ́л дрэ зандирья́ (цэ́пи).”</verse>
				<verse number="32">Агри́па пхэндя́ Фестоскэ: “Адалэ́ манушэ́с сашты́ (можна) явэ́лас тэ мэкас пэ во́ля, ко́ли ёв тэ на мангэ́л кхенингоскиро сэ́ндо.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="27">
				<verse number="1">Ке́ли сыс прилыно тэ плывинас (дас пли́ма) дрэ Италия, тэды Павли́с и явирэ́н штарибнаскирэн здынэ тысенцэнгирэ-халадэ́нгирэ барыдырэ́скэ, савэ́с кхардэ́ Юлиё, ёв исын Аугустоскирэ полкостыр.</verse>
				<verse number="2">Амэ бэсцям пэ Адрамитоскири па́рма (кораблё), савэ́скэ трэиндя́ тэ традэл пашы́л Азиякирэ штэ́ты и традыям, амэ́нца сыс Аристархо, Македонянино Фесалоникэндыр.</verse>
				<verse number="3">И пэ яви́р дывэ́с амэ притрадыям дро Сидоно. Юлиё отлыджаласпэ илэ́са кэ Па́вли, дэ́лас во́ля лэ́скэ тэ псирэ́л кэ дру́ги (мала́), соб (кай) ёнэ тэ дыкхэ́н пал лэ́стэ.</verse>
				<verse number="4">И традыи одотхы́р, амэ традыям пашы́л Кипро балвалякирэ рига́тыр, пал-дова́ со яця́ бари балва́л маму́й (прямэс) дрэ амари́ риг.</verse>
				<verse number="5">Ке́ли амэ пириплывиндям (дыям плима) мо́рё (дэрья́в) Киликиякирэ и Памфилиякирэ брэгостыр, амэ притрадыям дрэ Ликиякирэ Миры:</verse>
				<verse number="6">одо́й халадэ́нгиро барыдыро́, латхя́ Александриякири па́рма, сави́ традыя́ кэ Италия, и чхудя́ амэн пэ ла́тэ тэ традас.</verse>
				<verse number="7">Амэ бут дывэса́ и пэ на́бут плывинасас (дасас плима), и пир бари зор амэ догиям кэ Книдо адя́кэ, со пир бари балва́л амэ на могиндям тэ плывинас дурэды́р, и амэ подтрадыям кэ Крито Салмоноскирэ рига́тыр.</verse>
				<verse number="8">И барэ́ пхарипнаса амэ традасас пашы́л Кипроскиро брэ́го, и явдя́м кэ екх штэ́то, саво́ кхарэнас Лачхэ́ Пристани (Затоки), на́дур одотхы́р сыс фо́ро Ласея.</verse>
				<verse number="9">Нэ адя́кэ, сыр прогия́ древа́н бут часо, и тэ плывинэс сыс дарано, пал-дова́ со и посто прогия́, тэды Па́вли лыя́ тэ патякирэл лэн,</verse>
				<verse number="10">и ёв ракирдя́ лэ́нгэ: “Мурша́лэ! Мэ дыкха́ва, со дава́ плывиныбэн явэ́ла бидаса и барэ́ хасякирибнаса на екх ваш екх пхарипэн (грузо) и па́рма, нэ и ваш манушэ́нгиро джиибэ́н.”</verse>
				<verse number="11">Нэ халадэ́нгиро барыдыро́ бутэды́р патяндыя манушэ́скэ, саво́ лыджалас па́рма и лэ́скирэ хула́скэ, а на Павлискирэ лавэнгэ.</verse>
				<verse number="12">И пал-дова́ со, сыр кадава́ затоко на подджалас, соб (кай) одо́й тэ явас саро́/и́ ивант (зима), и бут мануша́ сыс пал дова́, соб (кай) тэ традас криг одотхы́р, и, ко́ли тэ явэ́л саштыпэн тэ докэдаспэ кэ Финика и одо́й тэ джива́с ивантэ (зимакиро), Финика сыс Критоскиро порто, карик могиндлэ́ тэ заджа́н па́рмы, и сыс зачхакирдо балвалятыр паш-дывэсытконэ́-западнонэнгирэ и паш-ратитконэ́-западнонэ ригэ́ндыр.</verse>
				<verse number="13">И ке́ли яця́ набари балва́л паш-дывэсытконэ́ рига́тыр, ёнэ подуминдлэ, со ёнэ дорэснэ́ дова́, со лэ́нгэ трэй, ґаздынэ́ якорё тэ плывинэн (тэ дэн плима) на́дур брэгостыр пашы́л Крито.</verse>
				<verse number="14">Нэ сыг ґаздыя́пэ пэ Крито баро́ штормо, саво́ кхарэ́лапэ Евроклидоно.</verse>
				<verse number="15">И пал-дова́, со амари́ па́рма подухтылдя балва́л, ёй на могиндя́ тэ плывинэл (тэ дэл плима) дурэды́р проти балва́л, амэ мэкцям па́рма тэ плывинэл (дэл пли́ма) балваляса и амэн чхурдэлас дрэ сарэ́ рига́.</verse>
				<verse number="16">А ке́ли амэ сы́рбы пириурняндыям маму́й набаро́ котэ́р пхув, саво́ кхарэ́на Клавда, одо́й амэ барэ́ пхарипнаса пиризорьякирдям (збердындям) тэ рикирас пармакири ба́рка (лодка),</verse>
				<verse number="17">савья́ ґаздынэ́ пэ па́рма, ке́ли протырдынэ шолэ трусця́л и тэл па́рма и обпхандлэ́ ла; ёнэ дара́ндынэ, соб (кай) тэ на явэ́н вычхурдынэ балваляса пэ пра́хо дрэ Сирто, палдава́ ёнэ змэкнэ балвалунэ́ (па́русы) и дурэды́р ёнэ адя́кэ традэнас.</verse>
				<verse number="18">Нэ пал баро́ штормо, саво́ зоралэ́с чхурдэлас амари́ па́рма дрэ сарэ́ рига́, пэ яви́р дывэ́с амэ лыям тэ вычхурдас пхарипэ́н (грузо) дро пани́,</verse>
				<verse number="19">а пэ три́то дывэ́с ёнэ пэ́скирэ вастэ́нца вычхурдынэ саро́ пармакиро миштыпэ́н (оснашчэниё) дро пани́.</verse>
				<verse number="20">И сыр бут дывэса́ на сыс бицяло́ ни кхам, ни чэргэня́, и штормо на пириячэлас тэ штылёл; амэ хасякирдям кажно наде́я тэ зракхаспэ.</verse>
				<verse number="21">Палдава́ со древа́н ґара́ на ханэ́ нисо́, ёнэ хасякирдэ́ зор, то Па́вли тэрдия́ машкира́л лэ́ндэ, и пхэндя́: “Тумэ́нгэ трэиндя́ тэ кандэ́н ман: тэ на традас Критостыр, тэды амэ на пиридживасас дасави́ би́да и хасибэ́н.</verse>
				<verse number="22">Какана́ Мэ манга́ва тумэн, тэ на дарэ́н, пал-дова́ со ни екх ману́ш тумэ́ндыр на хасёла апри́ч па́рма.</verse>
				<verse number="23">Палдова́ со дрэ дая́-паць рат Дэвлэ́скиро Янго́ло явдя́ кэ мэ, Конэ́скиро мэ сом и Конэ́скэ мэ дынаринава,</verse>
				<verse number="24">и пхэндя́: “На андырша, Павле! Ту явэ́са тэ тэрдёс пэ сэ́ндо анги́л кхенинго́стэ (кесарёстэ); и, ґа́да, Дэвэ́л даринэла джиибэ́н сарэ́нгэ, кон плывинэла (дэла плима) ту́са.”</verse>
				<verse number="25">Палдава́ на дарэ́н, пал-дова́ со мэ патя́ва Дэвлэ́скэ, со саро́ явэ́ла адя́кэ, сыр Ёв пхэндя́ ма́нгэ.</verse>
				<verse number="26">Амэ сам бангэ́ тэ явас вычхурдынэ пэ вари-саво́ о́строво (джип).”</verse>
				<verse number="27">Нэ ке́ли яця́ дэшуштарто рат, сыр амэн традэлас балва́л пир Адриатикоскиро (Адриатическо) мо́рё (дэрья́в), пашы́л пашрат мануша́ лынэ́ тэ ґалён, со сыг ёнэ джа́нас пашылэды́р кэ вари-сави́ пхув,</verse>
				<verse number="28">ёнэ и лынэ́ тэ спробинэн, ци хор сыс пани́, и выгия́, со панескиро хорипэ́н сыс пашэ́ штардэша́ охто́ метры, тэды ёнэ на́дур змериндлэ и латхнэ́, со хорипэ́н сыс пашэ́ трия́нда метры;</verse>
				<verse number="29">ёнэ дара́ндынэ, соб (кай) тэ на попэрэн пэ барунэ́ штэ́ты, и мэкнэ́ тэлэ́ парма́тыр штар якори, и ёнэ ужакирэнас, ке́ли ячэ́ла дывэ́с.</verse>
				<verse number="30">Ке́ли матросы скэдынэ́пэ тэ нашэ́н парма́тыр и ёнэ мэкнэ́ тэлэ́ ба́рка пэ пани́, пэфроми, со ёнэ сы́рбы камэ́на тэ мэкэ́н тэлэ́ пармакирэ накхэстыр якорё,</verse>
				<verse number="31">нэ Па́вли пхэндя́ тысёнцэнгирэ барыдырэ́скэ и халадэнгэ: “Ко́ли адалэ́ мануша́ на ячэ́напэ пэ па́рма, тэды и тумэ́ на могинэ́на тэ зракхэнпэ.”</verse>
				<verse number="32">Тэды халадэ́ пиричингирдэ шэлэ, савэ́ рикирдэ ба́рка, и ёй пыя́ дро пани́.</verse>
				<verse number="33">Анги́л са́мо дывэ́с, Па́вли лыя́ тэ кхарэл сарэ́н манушэ́н тэ хан и пхэндя́: “Ададывэ́с дэшуштарто дывэ́с, сыр тумэ́ ужакирэ́на, тумэ́ сарэ́са нисо́ на ха́на.</verse>
				<verse number="34">Палдава́ мэ манга́ва тумэн тэ лэн тэ хан; дава́ трэй тумэ́нгэ ваш дова́, соб (кай) тумэ́ тэ явэ́н джидэ́; ни конэ́стэ тумэ́ндыр ни екх бал на хасёла тумарэ́ шэрэстыр.”</verse>
				<verse number="35">Пхэни́ дава́, Па́вли лыя́ маро́, парикирдя пал лэ́стэ Дэвлэ́скэ анги́л сарэ́ндэ, роспхагирдя́ и яця́ тэ хал.</verse>
				<verse number="36">Тэды сарэ́ мануша́ пириячнэ тэ дарэ́н и лынэ́ тэ хан.</verse>
				<verse number="37">Сарэ́н амэн сыс пэ па́рма дуйшэла́ охтодэша́ шов мануша́.</verse>
				<verse number="38">Ке́ли мануша́ ханэ́ чалэ́с, ёнэ лынэ́ тэ кэрэ́н локхэды́р па́рма, вычхурдыи гив дро мо́рё (дэрья́в).</verse>
				<verse number="39">Нэ ке́ли яця́ дывэ́с, ёнэ на ґалынэ́ пхув, а дыкхнэ́ екх прахитко брэ́го, саво́ сыс зачхудо пане́са, кэ саво́ ёнэ и скэдынэ́пэ, ко́ли явэ́ла сашты́ (можно), тэ традэ́н пашылэды́р пармаса.</verse>
				<verse number="40">И ёнэ ґаздынэ́ якори, мэкнэ́ тэлэ́ лэн дро пани́, дрэ дова́-паць часо ёнэ роспхандлэ шолэ рулендыр и, ке́ли ґаздынэ́ упратуно балвалуно (парусо) пир балва́л, ёнэ традынэ кэ брэ́го.</verse>
				<verse number="41">Па́рма попыя пэ прахитко штэ́то, ёнэ чхудэ́ лэс одо́й. Накх загия́ пхарэ́с дро пра́хо и па́рма тэрдия́, а корма пхадёлас валнэнгирэ зорья́тыр.</verse>
				<verse number="42">Халадэ́ кэдынэпэ тэ замарэ́н сарэ́н штарибнаскирэн, соб (кай) нико́н лэ́ндыр тэ на выплывинэл (тэ на дэл плима пэскэ криг) и тэ на нашэ́л.</verse>
				<verse number="43">Нэ тысёнцэнгиро барыдыро́ камдя́ тэ зракхэ́л Павли́с и на домэкця лэн тэ кэрэ́н дава́ и припхэндя́ одолэ́нгэ, кон джинэ́ла тэ плывинэл, тэ ухтэн дро пани́ и тэ выджа́н пэ пхув,</verse>
				<verse number="44">а кодолэ́нгэ, со ячнэ́пэ, тэ выкэдэнпэ кэ па́рма, конэ́скэ пэ пхаля, а конэ́скэ пэ дова́, со яця́пэ парма́тыр, и адя́кэ выгия́, со сарэ́ зракхнэпэ пане́стыр пэ пхув.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="28">
				<verse number="1">И ке́ли амэ зракхцямпэ и гиям пэ брэ́го, тэды амэ уджиндям, со дава́ штэ́то кхардяпэ Мелита.</verse>
				<verse number="2">А чу́жа штэтытка мануша́ сыкадэ амэ́нгэ древа́н бари пшалы́тко паты́в: ёнэ кэрдэ́ бари яг и прилынэ́ амэн, пал-дова́ со сыс шылало и гия́ баро́ брышы́нд.</verse>
				<verse number="3">И ке́ли Па́вли скэдыя́ бут хру́сты (кусты) и чхудя́ пэ яг, тэды выухтя сап ягатыр и ухтылдяпэ пал лэ́скиро васт.</verse>
				<verse number="4">Ке́ли адалэ́ штэтытка мануша́ дыкхнэ́, со пэ Павли́скиро васт сыс убладо сап, ёнэ лынэ́ тэ ракирэ́н екх екхэ́скэ: “Чачо́, кадава́ ману́ш исын розмарибнари, пало́ дава́, сыр ёв зракхцяпэ морёстыр (дэрьявэстыр), Дэвлэ́скиро сэ́ндо на дэ́ла лэ́скэ тэ дживэ́л.”</verse>
				<verse number="5">Нэ ёв стринскирдя пэстыр сапэс дрэ яг, и ёв на кэрдя́ лэ́скэ нисаво́ фуипэ́н.</verse>
				<verse number="6">А ёнэ ужакирдэ, со ёв явэ́ла тэ шулёл ци сыг пэрэ́ла муло́; нэ адя́кэ, сыр ёнэ ужакирдэ ґара́ и дыкхнэ́, со нисаво́ фуипэ́н на кэрдя́пэ лэ́са, тэды ёнэ пириячнэ фуес тэ думинэн пал лэ́стэ, и лынэ́ тэ ракирэ́н, со ёв сыс Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="7">Пашы́л дова́ штэ́то сыс фэлатиня́ екхэ барыдырэстэ, саво́ сыс хула́й пир дава́ о́строво (джип), конэ́с кхардэ́ Публиё; ёв прилыя́ амэн и амэ дыкхцям лэ́скиро лачхо́ ило́.</verse>
				<verse number="8">Лэ́скиро дад сыс пашто́ дро чхуибэ́н насвало́, лэ́стэ сыс хачкирибэ́н и дукхандынэ виндырья; а Па́вли гия́ кэ ёв, помагдяпэ Дэвлэ́скэ, чхудя́ васта́ пэ лэ́стэ и высастякирдя́ лэс.</verse>
				<verse number="9">Пало́ (после) дова́, сыр дава́ кэрдя́пэ, сарэ́ насвалэ далэ́ штэто́стыр явэ́нас и сыс высастякирдэ:</verse>
				<verse number="10">ёнэ сыкадэ бари паты́в амэ́нгэ, и ке́ли амэ скэдыямпэ тэ традас дурыдыр, ёнэ дынэ́ амэ́нгэ пэ́са дро дром саро́, со амэ́нгэ трэиндя́.</verse>
				<verse number="11">И пир трин чхона́ амэ традыям пэ Александриякири па́рма, сави́ сыс тэрды одо́й ивантэ (зимакиро) и сави́ кхардэ́ Диаскуры.</verse>
				<verse number="12">Амэ явдя́м дрэ Сиракузы, и яцямпэ одо́й трин дывэса́.</verse>
				<verse number="13">Одотхы́р амэ плывиндям (дыя́м пли́ма) трусця́л и дрэ Ригия, и пал-дова́ со, сыр пир дывэ́с ґаздыя́пэ паш-дывэсы́тко балва́л, амэ пэ яви́р дывэ́с затрадыям дрэ Путеолы,</verse>
				<verse number="14">кай амэ латхям пшалэ́н, и ёнэ мангнэ́ амэн тэ явас пашы́л лэ́ндэ эфта́ дывэса́. Тэ́ньци амэ гиям дро Римо.</verse>
				<verse number="15">И ке́ли пша́ла дро Римо шундлэ́ пал амэ́ндэ, ёнэ гинэ́ амэн тэ стрэнинэн кэ Апиёскиро Форумо и кэ Трин Кирчымы, а ке́ли Па́вли дыкхця́ лэн, ёв парикирдя Дэвлэ́скэ и яця́ муршканэдыр.</verse>
				<verse number="16">Ке́ли амэ явдя́м дро Римо, тэды тысёнцэнгиро барыдыро́ дыя́ во́ля Павлискэ тэ дживэ́л пэ́скэ кхэтанэ́ бахталэдыр пэ́скирэ халадэса-ракхибнариса.</verse>
				<verse number="17">Пир трин дывэса́ Па́вли кхардя́ кхэтанэ́ патывалэ́ Юдэ́н, и, ке́ли ёнэ скэдынэ́пэ, ёв пхэндя́ лэ́нгэ: “Мануша́лэ-Пшала́лэ! Мэ со́мас закэдыно дро Ерусалимо и отдыно́ дрэ Римлянэнгирэ васта́, хоць мэ нисаво́ чорипэ́н на кэрдём проти амарэ́ манушэ́ндэ ци амарэ́ дадэнги́рэ сыкляибэна;</verse>
				<verse number="18">савэ́ допхучнэ ма́ндыр и камлэ́ тэ отмэкэн, пал-дова́ со ёнэ на латхнэ́ пал ма́ндэ нисави́ банг, соб (кай) мэ тэ явав мол мэрибна́скэ.</verse>
				<verse number="19">Нэ палдова́, сыр Юды ракирдэ́ пэ ма́ндэ, ма́нгэ буты́р ничы́ на ячэласпэ, сыр тэ мангав сэ́ндо, и мэ кэрдём дава́ на ваш дова́, соб (кай) тэ бангякирав мирэ́ манушэ́н.</verse>
				<verse number="20">Палдава́ мэ и кхардём тумэн, соб (кай) тэ дыкха́в и тэ ракира́в тумэ́нца; пал-дова́ со пал Израилёскири наде́я кадалэ́ зандирья́ (цэ́пи) исын пэ ма́ндэ ададывэ́с.”</verse>
				<verse number="21">И ёнэ пхэндлэ́ лэ́скэ: “Амэ нисавэ лыла́ на дорэсцям пал ту́тэ Юдэя́тыр, и нико́н пшалэ́ндыр, савэ́ явэ́нас кэ амэ, на ракирдя́ нисаво́ чорипэ́н пал ту́тэ.</verse>
				<verse number="22">Нэ амэ камаса кокорэ́ ту́тыр тэ шунас, сыр ту думинэса, пал-дова́ со амэ шундя́м пал дова́ сыкляибэн, пал саво́ машки́р бутэндэ манушэндэр джа́на чингарда́.”</verse>
				<verse number="23">Ёнэ доракирдэпэ Павлиса пал дывэ́с, и древа́н бут мануша́ явнэ́ кэ ёв кхэрэ́; ёв злокостыр кэ/жы́ко бэльвэ́ль ракирдя́ лэ́нгэ пал Дэвлэ́скиро Кралипэ́н, и допхэнэлас лэ́нгэ пал Исусо́стэ Мойза́скирэ Законо́стыр, и пророкэ́нгирэ чхиныбнастыр.</verse>
				<verse number="24">Па́вли упатякирдя вари-савэ́н манушэ́н дро дова́, со исын пхэндло́, а яви́р на патяндынэ́.</verse>
				<verse number="25">Ёнэ на сыс дрэ екх годы́ машки́р пэ́стэ, и лынэ́ тэ джа́н пэ́скэ коригэды́р долэ́стыр, сыр Па́вли пхэндя́ лэ́нгэ екх лав: “Чачипэ́н пхэндя́ Свэ́нто Ду́хо (Фа́но) тумарэ́ дадэ́нгэ пир пророкостэ Исаёстэ, ракири́:</verse>
				<verse number="26">“И джа́ кэ адалэ́ мануша́ и пхэн: ‘Тумэ́ явэ́на канэнца тэ шунэ́н и на ґалёна, и тумэ́ явэ́на тэ дыкхэ́н и нисо́ на дыкхэ́на.</verse>
				<verse number="27">Пал-дова́ со кадалэ́ манушэ́нгиро ило́ яця́ пхаро́ тэ ґалёл, и ёнэ на́бут шунэ́на канэнца, и ёнэ зачхакирдэ якха́ пэ́скирэ, соб (кай) тэ на дыкхэ́н якхэ́нца и тэ на шунэ́н канэнца, и ёнэ на ґалёна илэ́са и на явэ́на кэ Мэ, соб (кай) Мэ тэ высастякирав лэн’.</verse>
				<verse number="28">Палдава́ мэ кама́м, соб (кай) тумэ́ тэ джинэ́н, со Дэвлэ́скиро зракхибэ́н сыс бичхадо́ Наюдэ́нгэ; ёнэ и ушунэна.”</verse>
				<verse number="29">Ке́ли Па́вли пхэндя́ далэ́ лава́, Юды лынэ́ тэ джа́н пэ́скэ, и ёнэ древа́н кошнэпэ екх екхэ́са.</verse>
				<verse number="30">Па́вли дживдя́ кэ Римо дуй бэрш дро кхэр, саво́ ёв злыя́, прилэлас сарэ́н, кон явэ́лас кэ ёв,</verse>
				<verse number="31">и ёв муршканэ́с и псирэ́с (откэрдэ́с) пхэнэлас лав пал Дэвлэ́скиро Кралипэ́н и сыклякирдя́ манушэ́н, ракири́ лэ́нгэ пал Растэ-Дэвлэ́стэ, Исусо́стэ Христосо́стэ.</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="45">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Па́вли, Исусо́скиро Христосо́скиро писха́ри (рабо), савэ́с Дэвэ́л кхардя́ кэ Пэ тэ явэ́л Апостолоса и выкэдыя́ тэ роспхэнэл Дэвлэ́скири бахталы́ зан (звесь),</verse>
				<verse number="2">пал савэ́стэ Дэвэ́л англэды́р дыя́ лав пир Пэ́скирэ пророкэ́ндэ дрэ Свэ́нта Чхиныбэна,</verse>
				<verse number="3">пал Пэ́скирэ Чхавэ́стэ, Саво́ пир Пэ́скиро манушы́тко бияныпэ́н яця́ Давидо́скирэ родо́стыр,</verse>
				<verse number="4">отджидыя́ мулэ́ндыр, амаро́ Рай Дэвэ́л Ису́со Христо́со, Саво́ сыс свэ́нто бияныпнастыр и допхэндя барэ́ зорья́са, со Ёв исын Дэвлэ́скиро Чхаво́;</verse>
				<verse number="5">пир Лэ́стэ амэ дорэсцям (долыям) Дэвлэ́скиро бахталыпэ́н тэ явас Апостолэ́нца, соб (кай) дрэ Лэ́скиро лав тэ сыклякирас патяибна́скэ и кандыпна́скэ сарэ́ на́цыи,</verse>
				<verse number="6">машки́р савэ́ндэ и тумэ́ сан, конэ́с кхардя́ Ису́со Христо́со:</verse>
				<verse number="7">сарэ́нгэ, кон дживэ́ла кэ Римо, савэ́ ячнэ́ дро́га Дэвлэ́скэ и савэ́ исын кхардэ́ тэ явэ́н Лэ́скирэ свэнтонэнца: бахталыпэ́н и рама́нё (миро) тумэ́нгэ Дэвлэ́стыр Дадэ́стыр амарэстыр, и Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, Исусо́стыр Христосостыр.</verse>
				<verse number="8">Англыдыр сарэ́стыр мэ парикирава Дэвлэ́скэ Мирэ́скэ пир Исусо́стэ Христосо́стэ пал сарэ́ндэ тумэ́ндэ, пал-дова́ со патяибэ́н тумаро́ исын джиндло́ сарэ́ свэтоскэ.</verse>
				<verse number="9">Пал-дова́ со Дэвэ́л исын якхи́тко (свидетелё) ма́нгэ, Савэ́скэ мэ дынарина́ва (служына́ва) мирэ́ духо́са и роспхэнава бахталы́ звесь пал Лэ́скирэ Чхавэ́стэ, со мэ саро́ часо дрэ пэ́скиро мангипэ́н Дэвлэ́скэ рипирава пал тумэ́ндэ,</verse>
				<verse number="10">мэ ўса́ды (сак) мангавапэ, соб (кай) тэ явэ́л Дэвлэ́скири во́ля, вари-ке́ли тэ явав кэ тумэ́.</verse>
				<verse number="11">Пал-дова́ со мэ древа́н кама́м тэ дыкха́в тумэн, и тэ подрикирав тумэн Духо́са и розделинав тумэ́нца духовно тала́но: явэ́н зоралэды́р дрэ патяибэ́н;</verse>
				<verse number="12">соб (кай) фэды́р сарэ́стыр амэ тэ помогинас и тэ подрикирас екх екхэ́с дро амаро́ патяибэ́н.</verse>
				<verse number="13">Нэ мэ кама́м, мирэ́ пша́ла, соб (кай) тумэ́ тэ джинэ́н, со мэ бут мо́лы скэдаваспэ тэ явав кэ тумэ́, нэ вари-со ман на домэкэлас, соб (кай) ма́нгэ тэ дыкха́в миштыпэ́н мирэ́ бутя́тыр и машки́р тумэ́ндэ, адя́кэ-паць сыр и машки́р яви́р на́цыи.</verse>
				<verse number="14">Мэ сом банго́ сыр Элинэнгэ (Грекэ́нгэ), адя́кэ-паць и насыклэ манушэ́нгэ, савэ́ на шундлэ́, адя́кэ-паць годьварэнгэ и бигодякирэнгэ:</verse>
				<verse number="15">адя́кэ-паць и мэ ужакирава, ко́ли сашты́, соб (кай) тэ роспхэнав бахталы́ зан (звесь) и тумэ́нгэ, кон дживэ́ла кэ Римо.</verse>
				<verse number="16">Мэ на ладжава тэ роспхэнав бахталы́ зан (звесь), пал-дова́ со ёй исын Дэвлэ́скири зор ваш зракхибэ́н кажнонэ́скэ дэвлытконэскэ: англэды́р Юдэ́нгэ, нэ коригэды́р (тэ́ньчи) Элинэ́нгэ (Грекэ́нгэ/Баламэ́нгэ):</verse>
				<verse number="17">пал-дова́ со дрэ Ева́нгелия отчхакирэлапэ Дэвлэ́скиро чачипэ́н патяибнастыр дро патяибэ́н: сыр пал дава́ исын чхиндло́: “Ману́ш чачунэ́ патяибна́са явэ́ла тэ дживэ́л.”</verse>
				<verse number="18">Пал-дова́ со болыбна́стыр зджа́ла Дэвлэ́скири холы́ пэ кажно бидэвлыткима и пэ манушэ́нгиро хохаибэ́н, савэ́ пэ́скирэ начачипнаса хасякирэна чачипэ́н.</verse>
				<verse number="19">Саро́, со сашты́ джиндло́ тэ джинэ́н пал Дэвлэ́стэ, ёнэ джинэ́на, пал-дова́ со Дэвэ́л сыкадя́ дава́ лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="20">Пал-дова́, сыр Дэвэ́л создыя́ свэ́то, Лэ́скири векоскири зор и Дэвлыткима бицялэ дрэ Лэ́скирэ рэ́нды (де́лы), ке́ли ману́ш шука́р думинэ́ла пал дава́; адя́кэ со манушэ́нгэ нанэ примангипэн, ко́ли ёнэ ракирна, со ёнэ на джинэ́на Дэвлэ́с.</verse>
				<verse number="21">Ёнэ джиндлэ́ Дэвлэ́с, нэ ёнэ на славиндлэ Лэс, сыр Дэвлэ́с, и на парикирэнас Лэ́скэ: ёнэ ячнэ́ тэ кошэнпэ, ке́ли пириракирэнас, и лэ́нгирэ нагодьварэ илэ тасадынэ дро калыпэ́н:</verse>
				<verse number="22">ке́ли ёнэ гиндлэ́ пэс годьварэнца, нэ сыр выгия́, ячнэ́ дылынэнца,</verse>
				<verse number="23">и ёнэ парудэ бимэрибнаскири Дэвлэ́скири сла́ва пэ манушы́тко о́бразо, саво́ мэрэ́ла, и чириклытко, и мурдалытко и одолэнгиро, савэ́ ползынэна.</verse>
				<verse number="24">Палдава́ Дэвэ́л отдыя́ лэн пир лэ́нгирэ-грэхэнгиро камибэн дро ило́ и ёнэ лынэ́ тэ магирэ́н пэ́скирэ маса́ екх екхэ́са:</verse>
				<verse number="25">кадалэ́ мануша́ парудэ Дэвлэ́скиро чачипэ́н хохаибнаса, ёнэ мангэ́напэ и дынаринэна (служынэна) одолэ́скэ, конэ́с ёнэ выдуминдлэ кокорэ́, буты́р сыр Кодолэ́скэ, Саво́ кэрдя́ дава́ саро́, Саво́ исын мол вечнонэ славакэ. Ами́нь.</verse>
				<verse number="26">Палдава́ Дэвэ́л отдыя́ лэн биладжаипнытконэ камибнаскэ: и лэ́нгирэ джувля́ парудынэ тэ дживэ́н пэ́скирэ ромэнца адя́кэ, сыр натрэй;</verse>
				<verse number="27">адя́кэ-паць и мурша́, пириячнэ тэ дживэ́н джувле́нца, сыр трэй, а ёнэ хачонас камибнаса екх пэ екхэ́стэ, и лынэ́ тэ кэрэ́н магирипэ́н мурш муршэса, и ёнэ дорэсэ́на (долэна) кокорэ́ дрэ пэ́стэ ка́ра пал пэ́скиро блэ́ндо.</verse>
				<verse number="28">И пал-дова́, сыр ёнэ на камлэ́ тэ джинэ́н пал Дэвлэ́стэ, тэды Дэвэ́л и мэкця́ лэн, соб (кай) ёнэ тэ кэрэ́н пир налачхи годы́, нэ со лэ́нгэ камэлапэ;</verse>
				<verse number="29">и ёнэ исын пхэрдэ́ кажнонэ́ начачипнаса, злыднимаса, бокхаса кэ ловэ́, чорипнаса, зэвлыныпнаса, розмарибнаса, выпробинэна екх екхэ́с, обракирибнаса, плёткэнца;</verse>
				<verse number="30">ёнэ хохавэна екх екхэ́с, и ёнэ на рикирэ́на сыр Дро́гима Дэвлэ́с дро пэ́скиро ило́; биладжаипнытка, пхутькирдэ́, шарибнытка; ёнэ уса́ кэрэ́на нэво́ фуипэ́н, на кандэ́на пэскирэн дадэн.</verse>
				<verse number="31">Ёнэ исын бигодякирэ, нашты́ лэ́нгэ тэ патяс, нанэ лэ́ндэ ни ла́ска, ни тангипэ́н;</verse>
				<verse number="32">ёнэ джинэ́на чачуно́ Дэвлы́тко сэ́ндо, со мануша́, савэ́ кэрэ́на дасавэ́ рэ́нды исын мол мэрибна́скэ, нэ ёнэ на, со кокорэ́ дурэды́р кэрэ́на грэ́хо, нэ ёнэ и шарэна явирэ́н, кон кэрэ́ла дова́-паць.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">Нанэ ту́кэ примангипэн, кажно ману́ш, саво́ сэндинэла явирэ́с, одолэ́-паць сэндоса ту кокоро́ явэ́са сэндиндло, пал-дова́ со, ко́ли ту сэндинэса явирэ манушэ́с, ту кэрэ́са дова́-паць кокоро́ пэ́скэ.</verse>
				<verse number="2">Нэ амэ джина́са, со пэ адалэ́ манушэ́ндэ, кон кэрэ́ла дасаво-паць, исын чачуно́ Дэвлэ́скиро сэ́ндо.</verse>
				<verse number="3">Ману́ш, ту со думинэса, со обджала Дэвлэ́скиро сэ́ндо, ке́ли ту сэндинэса манушэ́н, савэ́ кэрэ́на дасавэ́ рэ́нды и кокоро́ дова́-паць кэрэ́са?</verse>
				<verse number="4">Ци ту на гинэса Дэвлэ́скиро лачхипэ́н, вырикирибэн и ужакирибэ́н, и, хай, ту на ґалёса, со Дэвлэ́скэ трэй, соб (кай) ту тэ рискирэс пэ́скиро джиибэ́н кэ Ёв?</verse>
				<verse number="5">А пир тыро́ накандыпэн и напорискирдо кэ Ёв ило́, ту кокоро́ пэ́скэ кэдэса буты́р холы́ пэ дывэ́с ваш Дэвлэ́скири холы́, ке́ли Ёв откэрэла Пэ́скиро сэ́ндо,</verse>
				<verse number="6">ке́ли Дэвэ́л отдэ́ла кажнонэ́ манушэ́скэ пхэнэ́ла пал лэ́скирэ рэ́нды:</verse>
				<verse number="7">одолэ́нгэ, кон саро́ часо кэрэ́ла лачхэ́ рэ́нды и пир дава́ родэ́ла сла́ва, чачипэ́н и бимэрибнаскиро ко́нцо (яго́ро), Ёв дэ́ла ве́чно джиибэ́н.</verse>
				<verse number="8">Нэ одолэ́н, кон кэрэ́ла пир пэ́скири годы́ и на приґалёла чачипэ́н, а кэрэ́ла фуипэ́н, кодолэ́с ужакирэ́ла холы́ и холямипэн Дэвлэ́стыр,</verse>
				<verse number="9">ту́га и калыпэ́н явэ́на кажнонэ́ (сваконэ) манушэ́скирэ илэскэ, саво́ кэрэ́ла фуипэ́н, англэды́р Юдэ́нгэ, и адя́кэ-паць и Элинэ́нгэ (Грекэ́нгэ/Баламэ́нгэ):</verse>
				<verse number="10">а сла́ва и паты́в, и рама́нё кажнонэ́ манушэ́скэ, саво́ кэрэ́ла лачхипэ́н, англэды́р Юдэ́нгэ, и адя́кэ-паць и Элинэнгэ (Грекэ́нгэ):</verse>
				<verse number="11">Пал-дова́ со Дэвэ́л кутякирэла шэра́ (ра́внэс) сарэ́ манушэ́н.</verse>
				<verse number="12">Одолэ́ мануша́, савэ́ на джиндлэ́ Зако́но и кэрдэ́ грэ́хи, ёнэ на пир Зако́но и хасёна; нэ одолэ́, савэ́ джиндлэ́ Зако́но и кэрдэ́ грэ́хи, ёнэ пир Зако́но и явэ́на сэндиндлэ;</verse>
				<verse number="13">пал-дова́ со, на одолэ́ мануша́ исын чачунэ́ анги́л Дэвлэ́стэ, савэ́ шунэ́на Зако́но, а кодолэ́, савэ́ кэрэ́на пир Зако́но, ёнэ явэ́на зракхнэ́.</verse>
				<verse number="14">Пал-дова́ со, ке́ли Наюдэ́ндэ нанэ Зако́но, ёнэ кэрэ́на кокорэ́ пэ́стыр, сы́рбы пир Зако́но, тэды ёнэ, савэ́ндэ нанэ Зако́но, исын Зако́но кокорэ́ пэ́скэ;</verse>
				<verse number="15">ёнэ и сыкавэ́на, со Зако́но исын сы́рбы чхиндло́ дрэ лэ́нгиро ило́, лэ́нгири паты́в и годы́ допхэнэ́ла пал дава́, екх мо́ло ёнэ затэрдёна екх пал екхэ́стэ, а яви́р мо́ло бангякирэна екх екхэ́с;</verse>
				<verse number="16">дро дова́-паць дывэ́с, ке́ли Дэвэ́л пир бахталы́ зан (звесь), сави́ мэ роспхэндём, явэ́ла тэ сэндякирэ́л сарэ́ чораханэ манушэ́нгирэ рэ́нды пир Исусо́стэ Христосо́стэ.</verse>
				<verse number="17">Ко́ли ту пэс гинэса Юдоса и розгинэса пэ Зако́но, и шарэсапэ Дэвлэ́са,</verse>
				<verse number="18">и джинэ́са Лэ́скири во́ля, и ґалёса, со исын фэдэды́р, сыклыи Законо́стыр;</verse>
				<verse number="19">и ту сан твардо, со ту сан лыджаибнаскиро корорэнгэ и ту сан дуд ваш одолэ́ манушэ́нгэ, савэ́ псирэ́на дро калыпэ́н (цямлыпэ́н);</verse>
				<verse number="20">ту сан сыкляри (наставнико) ваш дылынэнгэ и сыклякирибна́скиро бияторэнгэ, конэ́стэ исын дро Зако́но саро́, со дасаво исын джиныбэ́н и чачипэ́н:</verse>
				<verse number="21">Сыр ту сыклякирэса явирэ манушэ́н, а англэды́р ту кокоро́ на сыклёса?</verse>
				<verse number="22">Ту ракирэ́са тэ на кэрэ́н биладжаипэ́н, а ту кокоро́ кэрэ́са биладжаипэ́н? Ту́кэ, хай, древа́н на пир ило́ и́долы, а кокоро́ ту обчорэса лэ́нгирэ кхангирья?</verse>
				<verse number="23">Ту, саво́ шарэсапэ, со ту джинэ́са Зако́но, а кокоро́ кэрэ́са на пир Зако́но, – далэ́са ту ладжакирэса Дэвлэ́с?</verse>
				<verse number="24">Палдава́ исын чхиндло́: “Пал тумэ́ндэ На́юды явэ́на тэ тэлякирэн Дэвлэ́скиро лав.”</verse>
				<verse number="25">Палдава́ обчхиныбэн янэ́ла ту́кэ лачхипэ́н, ко́ли ту ракхэса Зако́но: нэ ко́ли ту кэрэ́са на пир Зако́но, тэды тыро́ обчхиныбэн нисо́ на мол.</verse>
				<verse number="26">И ко́ли ману́ш, саво́ исын наобчхиндло, кэрэ́ла саро́, со исын чхиндло́ дро Зако́но, ци на явэ́ла лэ́скиро наобчхиныбэн тэ гинэлпэ лэ́скэ дро обчхиныбэн?</verse>
				<verse number="27">И мануша́, савэ́ бияныпнастыр на сыс обчхиндлэ́, а кэрэ́на пир Зако́но, ци ёнэ явэ́на тэ сэндинэ́н тут, саво́ на кэрэ́ла пир Зако́но и джинэ́ла Свэ́нто Чхиныбэ́н?</verse>
				<verse number="28">Пал-дова́ со, на одова́ исын Юдо, кон исын Юдо яврестыр, и на дова́ обчхиныбэн, саво́ исын кэрдо́ пэ маса́ яврестыр;</verse>
				<verse number="29">нэ одова́ исын чачуно́ Юдо, саво́ андра́л исын дасаво, и дова́ исын обчхиныбэн, саво́ исын дро ило́, пир ду́хо (фа́но), а на пир Зако́но, дасавэскэ манушэ́скэ явэ́ла шарибэ́н на манушэ́ндыр, а Дэвлэ́стыр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">Тэды, сави́ льго́та (преимушчэство) исын Юдэ́ндэ явирэ манушэ́ндыр, ци саво́ лачхипэ́н исын обчхиныбнастыр?</verse>
				<verse number="2">Юдэ́ндэ исын бари льго́та дро саро́: буты́р сарэ́стыр дрэ дова́, со лэ́нгэ сыс допатякирдо Дэвлэ́скиро лав.</verse>
				<verse number="3">И со ж? Ко́ли бут лэ́ндыр на упатя́ндынэ дрэ Дэвлэ́стэ, тэды ци могинэ́ла лэ́нгиро начачипэ́н тэ хасякирэ́л Дэвлэ́скиро чачипэ́н?</verse>
				<verse number="4">Над, нисыр. Дэвэ́л исын чачуно́, а кажно ману́ш исын хохано́, сыр исын чхиндло́: “Чачунэ́ исын Тырэ́ лава́, и дро сэ́ндо Тыро́ исын чачипэ́н.”</verse>
				<verse number="5">Нэ ко́ли амаро́ начачипэ́н сыкавэ́ла Дэвлэ́скиро чачипэ́н, тэды со амэ пхэна́са? Нау́што явэ́ла Дэвэ́л начачуно пэ амэ́ндэ дрэ Пэ́скири холы́? Мэ ракира́ва пир манушы́тко годы́.</verse>
				<verse number="6">Над, ко́ли адя́кэ дава́ тэ явэ́л, тэды сыр Дэвэ́л явэ́ла тэ сэндякирэ́л свэ́то?</verse>
				<verse number="7">Ко́ли миро начачипэ́н кэрэ́ла бицялэдыр Дэвлэ́скиро чачипэ́н и далэ́са кэрэ́ла барэды́р Лэ́скири сла́ва, тэды пал со ишчо (инкэ́) ман тэ сэндинэ́н, сыр грэхитконэ́ манушэ́с?</verse>
				<verse number="8">Со́скэ амэ́нгэ тэды дурэды́р тэ на кэра́с фуипэ́н, соб (кай) буты́р тэ барьёл лачхипэ́н, сыр вари-савэ́ мануша́ кошэна амэн и ракирэ́на, со амэ адя́кэ сыклякираса? Чачуно́ сэ́ндо явэ́ла пэ кадасавэ́ манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="9">Со ж тэды? Ци исын амэ́ндэ вари-сави́ льго́та анги́л явирэ манушэ́ндэ? Нисави́; палдова́ со амэ какана́ допхэндям, со сыр Юды, адя́кэ-паць и Эли́ны (Гре́ки/Баламэ́), амэ сарэ́ сам тэл грэхи́тко зор:</verse>
				<verse number="10">сыр и исын чхиндло́: “Нанэ ние́кх чачуно́ ману́ш;</verse>
				<verse number="11">нанэ нико́н, соб (кай) тэ ґалёл и тэ родэ́л Дэвлэ́с.</verse>
				<verse number="12">Сарэ́ мардэ́пэ дрэ риг дромэ́стыр, и со кэ екх исын хасибны́тка, нанэ ни екх ману́ш, кон кэрэ́ла лачхипэ́н; нанэ нико́н:</verse>
				<verse number="13">лэ́нгиро кирло исын отчхакирды маґила, ёнэ пэ́скирэ чиба́са (чибьяса) ракирэ́на екх хохаибэ́н; сапитко трута (ядо) исын пэ лэ́нгирэ ушта́:</verse>
				<verse number="14">лэ́нгирэ лавэ́ндыр исын екх кошыбэ́н и киркипэн;</verse>
				<verse number="15">лэ́нгирэ ґэра́ лыджа́на сы́гэс тэ прочхувэн манушэ́нгиро рат;</verse>
				<verse number="16">бизладо и хасибэ́н одо́й, кай ёнэ гинэ́,</verse>
				<verse number="17">ёнэ на ґалынэ́ дром кэ рама́нё (миро).</verse>
				<verse number="18">И ёнэ на кутякирэна и на дарна Дэвлэ́стыр.”</verse>
				<verse number="19">Нэ амэ джина́са, со дова́, со вари-ке́ли Зако́но ракирэ́ла, ёв ракирэ́ла одолэ́ манушэ́нгэ, савэ́ исын тэл Зако́но адя́кэ, соб (кай) кажна лава́ тэ запхэнэн тэ ракирэ́н, и саро́ свэ́то тэ явэ́л банго́ анги́л Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="20">Кон кэрэ́ла пир Зако́но, усае́кх ние́кх на приджинэлапэ чачунэса анги́л Дэвлэ́стэ, пал-дова́ со Зако́но дэ́ла амэ́нгэ тэ джинас, со да дасаво исын грэ́хо.</verse>
				<verse number="21">Нэ какана́ Дэвэ́л отчхакирэла Пэ́скиро чачипэ́н манушэ́нгэ, савэ́ исын вольна Законо́стыр, а дава́ джа́ла чачипнастыр, пал саво́ допхэнэна Зако́но и Проро́ки;</verse>
				<verse number="22">дава́ Дэвлэ́скиро чачипэ́н исын пир патяибэ́н дрэ Исусо́стэ Христосо́стэ, саво́ дэ́лапэ сарэ́ манушэ́нгэ би выкэдыибнаскиро, кон патя́ла.</verse>
				<verse number="23">Пал-дова́ со сарэ́ мануша́ кэрдэ́ грэ́хо и ёнэ дуринэ Дэвлэ́скирэ славатыр.</verse>
				<verse number="24">Нэ лэ́нгирэ грэ́хи отмэкэнапэ пир Дэвлэ́скиро бахталыпэ́н, пир выкиныбэ́н Исусо́скирэ Христосо́скирэ ратэ́са;</verse>
				<verse number="25">Савэс Дэвэ́л чхудя́ анги́л сыр свэ́нто дыибэ́н ваш тангипэ́н пир патяибэ́н дро Лэ́скиро рат, кон патя́ла, адя́кэ Дэвэ́л сыкадя́ пэ́скиро чачипэ́н и примангдя грэ́хи манушэ́нгэ, савэ́ ёнэ кэрдэ́ англэды́р;</verse>
				<verse number="26">пэ́скирэ ґаратунэ́ (длугонэ) вырикирибнаса саро́ дава́ часо, соб (кай) Ёв какана́ тэ сыкавэ́л пэ́скиро чачипэ́н, и со Ёв кокоро́ исын чачуно́, и приджинэла чачунэнца сарэ́н, кон патя́ла дрэ Исусо́стэ.</verse>
				<verse number="27">Со́са амэ́нгэ какана́ тэ шараспэ? Нанэ со́са. Ко́ли екхэ Законоса? Над, а патяибна́са пир Зако́но;</verse>
				<verse number="28">пал-дова́ со амэ гинаса, со ману́ш приджинэлапэ чачунэса пир патяибэ́н, на дыкхи́, сыр ёв ракхэ́ла Зако́но.</verse>
				<verse number="29">Нау́што Дэвэ́л исын екх ваш Юдэ́нгэ? Ци нанэ Ёв Дэвэ́л и Наюдэ́нгэ? Ёв исын Дэвэ́л адя́кэ-паць ваш сарэ́ манушэ́нгэ пэ свэ́то:</verse>
				<verse number="30">пал-дова́ со исын екх Дэвэ́л, Саво́ приджинэла чачунэнца одолэ́н, кон кэрдя́ обчхиныбэн пир патяибэ́н и кодолэ́н, савэ́ патя́на, нэ савэ́ исын наобчиндлэ.</verse>
				<verse number="31">Ци дава́ на значынэ́ла, со амэ хасякираса Зако́но патяибна́са? Сарэ́са над, амэ кэра́са Зако́но зоралэды́р.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">Со амэ пхэна́са, пал амарэ́ прададэстэ пир лоч (плоть) Авраамостэ, со ж лэ́стэ сыс, сыр ёв исыс джидо́.</verse>
				<verse number="2">Пал-дова́ со, ко́ли Авраа́мо исыс приджиндло чачунэса рэндэ́нца (делэнца), ёв могиндя́ тэ шарэлпэ анги́л манушэ́ндэ, нэ на анги́л Дэвлэ́стэ;</verse>
				<verse number="3">палдава́ со ракирэ́ла Свэ́нто Чхиныбэ́н? “Авраа́мо упатяндыя дрэ Дэвлэ́стэ, и пир дава́ Дэвэ́л злыя́ сарэ́ лэ́скирэ грэ́хи, и лэ́скиро упатяибэн загиндяпэ дро чачипэ́н лэ́скэ.”</verse>
				<verse number="4">Дэвлэ́скиро приджиндлыпэн чачунэса на загинэлапэ одолэ́ манушэ́скэ, саво́ кэрэ́ла лачхэ́ рэ́нды на пир бахталыпэ́н, а пир вужлыпэ́н;</verse>
				<verse number="5">а одолэ́скэ, кон на кэрэ́ла лачхэ́ рэ́нды, а кон патя́ла дрэ Одолэ́стэ, Кон приджинэла чачунэнца грэхитконэ́ манушэ́н, лэ́скиро патяибэ́н явэ́ла загиндло лэ́скэ дрэ чачипэ́н.</verse>
				<verse number="6">Адя́кэ-паць, сыр и Дави́до ракирэ́ла пал бахтякирибэ́н, саво́ дорэсэ́ла (долэла) ману́ш, савэ́с Дэвэ́л гинэ́ла чачунэса, на дыкхи́ пэ лэ́скирэ рэ́нды:</verse>
				<verse number="7">“Бахталэ́ исын одолэ́, конэскирэ налачхэ́ рэ́нды исын примангнэ и конэ́скэ грэ́хи исын чхакирдэ;</verse>
				<verse number="8">бахтало́ исын одова́ ману́ш, конэ́скэ Дэвэ́л на загинэла грэ́хо.”</verse>
				<verse number="9">Ци отлыджалапэ дава́ бахтякирибэ́н кэ обчхиндлэ́ мануша́, ци кэ наобчхиндлэ мануша́? Амэ ж ракираса пал дова́, со Авраамо́скэ сыс загиндло патяибэ́н дро чачипэ́н.</verse>
				<verse number="10">Сыр тэды дава́ сыс загиндло? Анги́л обчхиныбэн ци пало́ (после) обчхиныбэн, нэ на коригэды́р (позжэ) обчхиныбнастыр, а анги́л обчхиныбэн.</verse>
				<verse number="11">И ёв дорэсця́ (долыя) обчхиныбнаскири шпэ́ра (знако) сыр допхэныбэ́н долэ́скэ, со ёв сыс чачуно́ патяибна́скэ анги́л лэ́скиро обчхиныбэн, соб (кай) ёв тэ явэ́л дад ваш сарэ́ патяибна́скирэ́нгэ, савэ́ исын дасавэ́ би обчхиныбнаскирэ, соб (кай) и лэ́нгэ тэ явэ́л загиндло лэ́нгиро патяибэ́н дро чачипэ́н;</verse>
				<verse number="12">и соб (кай) тэ явэ́л дад и ваш обчхиндлэнгэ, нэ фэ́ни, савэ́ исын обчхиндлэ́, нэ и одолэ́нгэ, савэ́ джа́на патяибна́скирэ́ дромэ́са, савэ́са гия́ амаро́ дад Авраа́мо анги́л, сыр ёв на сыс обчхиндло.</verse>
				<verse number="13">Палдова́ со на пир Зако́но Авраа́мо и лэ́скиро ро́до дорэсця́ (долыя) Дэвлэ́стыр лав тэ явэ́л свэто́скирэ хула́са, а пирда́л патяибнаскиро чачипэ́н.</verse>
				<verse number="14">Ко́ли тэ явэ́н свэто́скирэ хуланца одолэ́, кон дживэ́ла пир Зако́но, тэды патяибэ́н явэ́ла чхучо́ (пусто) и лав нисо́ на явэ́ла мол.</verse>
				<verse number="15">Пал-дова́ со пир Зако́но явэ́ла Дэвлэ́скири холы́, кай нанэ Зако́но, одо́й и нанэ грэ́хо.</verse>
				<verse number="16">Патяибэ́н ваш дова́ трэй, соб (кай) амэ́нгэ Дэвэ́л тэ примангэл пир тангипэ́н, и соб (кай) дыно́ лав тэ явэ́л екх ваш сарэ́ Авраамо́скирэ родо́скэ, а ваш екхэ одолэ́нгэ, кон отлыджалапэ кэ ёнэ пир Зако́но, нэ и ваш сарэ́нгэ, кон исын Аврамоскирэ чхавэ́ пир патяибэ́н и саво́ исын дад амэ́нгэ сарэ́нгэ,</verse>
				<verse number="17">и сыр исын чхиндло́: “Мэ чхудём тут дадэ́са ваш бутэ́-манушэ́нгирэ на́цыи” анги́л Дэвлэ́стэ, дрэ Савэ́стэ Авраа́мо упатяндыя, Саво́ отджидякирэла мулэн, и ракирэ́ла пал долэ́ рэ́нды, со какана́ нанэ, нэ адя́кэ сы́рбы ёнэ исын;</verse>
				<verse number="18">ке́ли на сыс нисави́ наде́я Авраамо́скэ, усае́кх ёв на хаськирдя надеиныбэн и патяндыя, палдава́ ёв и яця́ дадэ́са бутэ́ манушэ́нгирэ нацые́нгэ, сыр лэ́скэ сыс пхэндло́: “Адя́кэ явэ́ла баро́ тыро́ ро́до.”</verse>
				<verse number="19">И лэ́скиро патяибэ́н на тыкныя, хоць ёв джиндя́, со дрэ лэ́скирэ маса́ нанэ ни сави́ джиибнытко зор, пал-дова́ со лэ́скэ исыс пашы́л шэл бэрш и ромны́ лэ́скири Сара сыс древа́н пхури ваш дава́, соб (кай) тэ биянэ́л,</verse>
				<verse number="20">и ёв на куниндяпэ дрэ Дэвлэ́скиро дыно́ лав, а ёв сыс твардо дро патяибэ́н и славиндя Дэвлэ́с,</verse>
				<verse number="21">Ёв древа́н патяндыя, со Дэвлэ́стэ исын зор, и ёв кэрэ́ла дова́, пал со Ёв дыя́ лав;</verse>
				<verse number="22">дава́ и сыс загиндло лэ́скэ дро чачипэ́н.</verse>
				<verse number="23">А лава́, савэ́ исыс чхиндлэ́ пал лэ́стэ, отлыджанапэ на кэ екх Авраа́мо.</verse>
				<verse number="24">Нэ ёнэ адя́кэ-паць отлыджанапэ и кэ амэ, савэ́нгэ явэ́ла загиндло чачипэ́н, кон патя́ла дрэ Одолэ́стэ, Кон отджидякирдя́ мулэ́ндыр, амарэ́ Рас-Дэвлэ́с, Исусо́с,</verse>
				<verse number="25">Саво́ сыс здыно пал амарэ́ грэ́хи и Саво́ отджидыя́, соб (кай) тэ приджинэл амэн чачунэнца бангипнастыр анги́л Дэвлэ́стэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="5">
				<verse number="1">И пал-дова́ со амэн приґалынэ пал чачунэндэ пир патяибэ́н, амэ́ндэ исын рама́нё (миро) Дэвлэ́са пир амарэ́ Растэ-Дэвлэ́стэ, Исусо́стэ Христосо́стэ,</verse>
				<verse number="2">пир Савэ́стэ амэ сам домэкнэ пир патяибэ́н кэ дава́ бахтякирибэ́н, дрэ саво́ амэ какана́ дживаса, и амэ радынасапэ, со амэ́ндэ исын наде́я пэ Дэвлэ́скири сла́ва.</verse>
				<verse number="3">Нэ на дрэ екх дава́ исын амари́ ра́дыма, а амэ адя́кэ-паць радынасапэ дрэ амарэ́ пхарипэна, пал-дова́ со амэ джина́са, со пир пхарипэ́н барьёла амаро́ вырикирибэн.</verse>
				<verse number="4">Пир вырикирибэн амэ ячасапэ твардэдыр дро характеро, а характеро дурэды́р дэ́ла наде́я.</verse>
				<verse number="5">И амари́ наде́я на подлыджала амэн, пал-дова́ со Дэвлэ́скири ла́ска пир Свэ́нто Ду́хо (Фа́но) пхэрдякирдя́ амарэ́ илэ ласкаса, сави́ дыны́ амэ́нгэ:</verse>
				<verse number="6">пал-дова́ со Христо́со, ке́ли амэ са́мас грэхи́тка, дро часо, Саво́ Дэвэ́л упхэндя, мыя́ пал надэвлытконэндэ.</verse>
				<verse number="7">Ци мэрэ́ла вари-кон пал чачунэ́ манушэ́стэ? Сашты́ (могинэ́ла) тэ явэ́л, со пал вари-савэ́ лачхэстэ, вари-кон и скэдэ́ла муршыпэн тэ мэрэ́л,</verse>
				<verse number="8">нэ Дэвэ́л допхэнэ́ла Пэ́скирэ ласкаса кэ амэ, со Христо́со мыя́ пал амэ́ндэ, ке́ли амэ ишчо (инкэ́) са́мас грэхи́тка.</verse>
				<verse number="9">Палдава́ какана́, ке́ли амэ сам приджиндлэ чачунэнца Лэ́скирэ ратэ́са, амэ буты́р патя́са дрэ дова́, со амэ зракхасапэ пир Лэ́стэ Дэвлэ́скирэ холя́тыр.</verse>
				<verse number="10">Ко́ли англэды́р амэ са́мас вэ́рги Дэвлэ́скэ и какана́ амэ яця́м дро рама́нё (миро) Лэ́са пир Лэ́скирэ Чхавэ́скиро мэрибэ́н, тэды буты́р сарэ́стыр какана́, сыр амэ яця́м дро рама́нё, амэ надеинасапэ тэ зракхаспэ Лэ́скирэ джиибнаса.</verse>
				<verse number="11">И на екх дава́, нэ амэ и радынасапэ пир амарэ́ Растэ-Дэвлэ́стэ, Исусо́стэ Христосо́стэ, пир Савэ́стэ амэ дорэсцям (долыям) какана́ рама́нё Дэвлэ́са.</verse>
				<verse number="12">Палдава́, сыр пир екхэ манушэ́стэ грэ́хо загия́ дро свэ́то, и пал дава́ грэ́хо яця́ мэрибэ́н, адя́кэ мэрибэ́н яця́ пэ сарэ́ манушэ́ндэ, пал-дова́ со сарэ́ кэрдэ́ грэ́хо:</verse>
				<verse number="13">пал-дова́ со грэ́хо сыс дро свэ́то англэды́р Законо́стыр, нэ грэ́хо на гинэлапэ, ко́ли нанэ Зако́но;</verse>
				<verse number="14">нэ мэрибэ́н рикирдя зор пэ манушэ́ндэ Адамостыр кэ Мо́йза, адя́кэ-паць и пэ одолэ́ндэ, кон на кэрдя́ дасаво грэ́хо, сыр Адамо, саво́ сыс, сыр о́бразо Одолэ́скэ, Конэ́скэ трэиндя́ тэ явэ́л.</verse>
				<verse number="15">Нэ Дэвлэ́скиро тала́но пир бахталыпэ́н, дава́ нанэ ж дова́-паць, сыр Адамоскиро грэ́хо? Пал-дова́ со, ко́ли пир екхэ-манушэ́скиро проштавибэн бут мануша́ мынэ́, тэды ци пэ бут буты́р мануша́ дорэсэ́на Дэвлэ́скиро бахталыпэ́н и тала́но пир бахталыпэ́н екхэ Манушэ́стыр Исусо́стыр Христосостыр дэ́лапэ ваш сарэ́нгэ.</verse>
				<verse number="16">Нэ Дэвлэ́скиро тала́но исын на сы́рбы сэ́ндо пал екхэ манушэ́стэ, саво́ кэрдя́ грэ́хо; пал-дова́ со грэ́хо, саво́ кэрдя́ екх ману́ш, лыджа́ла кэ сэ́ндо, нэ Дэвлэ́скиро тала́но пир бахталыпэ́н исын сы́рбы чачипна́скиро приджиныбэн пал бутэ́нгирэ-манушэ́нгирэ грэ́хи?</verse>
				<verse number="17">А ко́ли пир екхэ́-манушэ́скиро проштавибэн мэрибэ́н лыя́ тэ рикирэ́л лофо (зор), тэды ци пэ бут бутэды́р во́льно чачипна́скиро да́ро и бут бут бахталыпэ́н явэ́на тэ кралинэн дро одолэнгиро джиибэ́н, савэ́ прилэ́на лэн пир Екхэ́стэ Исусо́стэ Христосо́стэ:</verse>
				<verse number="18">палдава́, сыр екхэскиро манушэ́скиро грэ́хо яндя́ сэ́ндо сарэ́ манушэ́нгэ, адя́кэ-паць екхэ Манушэ́скиро чачуно́ рэ́ндо приджинэла сарэ́ манушэ́н чачунэнца ваш джиибэ́н, саво́ дэ́ла джиибэ́н сарэ́нгэ.</verse>
				<verse number="19">Пал-дова́ со, сыр пал екхэ манушэ́скиро накандыпэн кэрдэ́пэ бут мануша́ грэхитконэнца, адя́кэ-паць и пал Екхэ Манушэ́скиро кандыпэн бут мануша́ ячэ́напэ чачунэнца.</verse>
				<verse number="20">А Зако́но сыс дыно́, соб (кай) тэ явэ́л буты́р и бицялэдыр грэхоскиро ґалыибэ́н; нэ одо́й, кай сыс буты́р грэ́хо, одо́й сыс и буты́р бахталыпэ́н;</verse>
				<verse number="21">пал-дова́ со, сыр грэ́хо рикирдя зор пэ мэрибэ́н, адя́кэ-паць и бахталыпэ́н явэ́ла тэ лыджа́л тэ рикирэ́л ло́фо (зор) пэ чачипэ́н, саво́ янэ́ла кэ ве́чно джиибэ́н пир Исусо́стэ Христосо́стэ, амарэ́ Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="6">
				<verse number="1">Со ж амэ пхэна́са? Ци тэ ячаспэ амэ́нгэ дро грэ́хо, соб (кай) тэ барьёл Дэвлэ́скиро бахталыпэ́н?</verse>
				<verse number="2">Над. Амэ мыям ваш грэ́хо, сыр амэ могинаса дурэды́р тэ джива́с дрэ лэ́стэ?</verse>
				<verse number="3">Ци тумэ́ на джинэ́на, со сарэ́ амэ, кон болдяпэ дрэ Исусо́стэ Христосо́стэ, дрэ Лэ́скиро мэрибэ́н болдямпэ?</verse>
				<verse number="4">И адя́кэ амэ мыям кхэтанэ́ Лэ́са пир болдыипэн дрэ мэрибэ́н, соб (кай), сыр Христо́со сыс отджидякирдо мулэ́ндыр Дэвлэ́скирэ слава́са, адя́кэ и амэ́нгэ тэ джива́с дрэ нэво́ джиибэ́н.</verse>
				<verse number="5">Пал-дова́ со, ко́ли амэ кхэтанякирдямпэ Лэ́са дро Лэ́скиро мэрибэ́н, тэды амэ сам бангэ́ (мусинаса) тэ явас адасавэ́-паць, сыр екх Лэ́са и дро Лэ́скиро отджидыибэн,</verse>
				<verse number="6">и амэ джина́са, со ману́ш, саво́ англэды́р сы́рбы дживдя́ дрэ амэ́ндэ, сыс примардо пэ трушу́л Лэ́са ваш дова́, соб (кай) амарэ́ грэхи́тка маса́ тэ хасякирэ́н пэ́скири зор ваш чорипэ́н, и соб (кай) амэ тэ на явас буты́р дына́рья грэхо́скэ.</verse>
				<verse number="7">Пал-дова́ со, кон мыя́, буты́р на могинэ́ла тэ кэрэ́л грэ́хо.</verse>
				<verse number="8">Ко́ли амэ мыям Христосо́са, тэды амэ патя́са, со и тэ джива́с ява́са Лэ́са,</verse>
				<verse number="9">и амэ джина́са, со Христо́со отджидыя́ мулэ́ндыр, и какана́ буты́р мэрибэ́н на рикирэ́ла зор пэ Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="10">Пал-дова́ со, ке́ли Ёв мыя́, тэды Ёв мыя́ е́кхвар ваш грэ́хо, нэ Ёв какана́ дживэ́ла ваш Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="11">Адя́кэ-паць и тумэ́ гинэн пэс мулэ́нца ваш грэ́хо, нэ тумэ́ гинэн пэс джидэ́нца ваш Дэвлэ́скэ дрэ Исусо́стэ Христосо́стэ.</verse>
				<verse number="12">Пал-дова́ со, мэк тэ на дживэ́л грэ́хо дрэ тумарэ́ маса́, саво́ дживэ́ла на ве́чнэс, соб (кай) тумэ́нгэ тэ на поддэнпэ лэ́скирэ тырдыпнаскэ.</verse>
				<verse number="13">И на отдэ́н тумарэ́ маса́ грэхо́скэ сы́рбы дрэ васта́ ваш начачипэ́н, а тумэ́ отдэ́н фэды́р пэс Дэвлэ́скэ, сыр тумэ́ сы́рбы отджидынэ мулэ́ндыр дрэ джиибэ́н, и отдэ́н тумарэ́ маса́ дрэ Дэвлэ́скирэ васта́ ваш чачипэ́н.</verse>
				<verse number="14">Пал-дова́ со грэ́хо на явэ́ла буты́р пэ тумэ́ндэ тэ хулаинэ́л: пал-дова́ со тумэ́ какана́ сан на тэл Зако́но, а тэл бахталыпэ́н.</verse>
				<verse number="15">И тэды, ци ява́са амэ тэ кэра́с грэ́хо, пал-дова́ со какана́ амэ сам на тэл Зако́но, а тэл бахталыпэ́н? Над.</verse>
				<verse number="16">Ци на джинэ́на тумэ́, со конэ́скэ тумэ́ отдэна пэс сыр дына́ри дрэ кандыпэн, тумэ́ сан и дына́рья одолэ́скэ, конэ́с тумэ́ кандэ́на: ци тэ явэ́л дава́ грэ́хо, саво́ лыджа́ла кэ мэрибэ́н, ци тэ явэ́л дава́ грэ́хо пир кандыпэн, саво́ лыджа́ла кэ чачипэ́н?</verse>
				<verse number="17">Нэ парикираса Дэвлэ́скэ, со тумэ́ ж са́нас англэды́р бутярнэ́ ваш грэ́хо, а тумэ́ какана́ лынэ́ тэ шунэ́н сарэ́ илэ́стыр дова́ сыкляибэн, савэ́скэ тумэ́ отдынэ́ пэс.</verse>
				<verse number="18">А ке́ли тумэ́ гинэ́ криг грэхостыр, и тэды тумэ́ ячнэ́ писхарьёнца ваш чачипэ́н.</verse>
				<verse number="19">Мэ ракира́ва тумэ́нгэ пал дава́ манушытконэ́ лавэ́нца, ваш дова́, соб (кай) тумэ́ тэ ґалён. Адя́кэ, сыр тумэ́ англэды́р отдэнас тумарэ́ лочакирэ маса́ дрэ магирдо́ писхарибэн и проти Зако́но, то какана́ отдэ́н тумарэ́ маса́ дрэ писхарибэн чачипнаскэ пэ свэ́нта рэ́нды.</verse>
				<verse number="20">Пал-дова́ со, ко́ли тумэ́ и са́нас грэхоскирэ писха́рья, тэды тумэ́ са́нас вольна чачипнастыр.</verse>
				<verse number="21">Савэ лачхэ́ рэ́нды тумэ́ тэды кэрдэ́? Долэ́, савэ́ндыр тумэ́ какана́ кокорэ́ ладжана, пал-дова́ со лэ́нгиро ко́нцо (яго́ро) исыс мэрибэ́н.</verse>
				<verse number="22">Нэ какана́, ке́ли тумэ́ сан вольна грэхостыр и ячнэ́ Дэвлэ́скирэ писхарье́нца, тумэ́ндэ исын свэ́нто отдыибэ́н Лэ́стыр и тумэ́ндэ исын ко́нцо (яго́ро) пэ дава́, саво́ исын ве́чно джиибэ́н.</verse>
				<verse number="23">Пал-дова́ со плэскирибэн пал грэ́хо исын мэрибэ́н, а Дэвлэ́скиро тала́но пир бахталыпэ́н исын ве́чно джиибэ́н дрэ Исусо́стэ Христосо́стэ, амарэ́ Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="7">
				<verse number="1">Ци на джинэ́на тумэ́, пшала́лэ, со (мэ ракира́ва одолэ́нгэ, кон джинэ́ла Зако́но): Зако́но рикирэ́ла зор пэ манушэ́стэ, пака ёв исын джидо́?</verse>
				<verse number="2">Пал-дова́ со палоромитко джувлы́ исын спхандлы Законоса джидэ́ ромэса; нэ, ко́ли ла́киро ром мэрэ́ла, ёй ячэ́ла во́льно палоромитконэ Законо́стыр.</verse>
				<verse number="3">Ке́ли джувлы́ выджа́ла палоро́м пал явирэ́стэ, ко́ли ла́киро ром исын джидо́, ла явэ́на тэ кхарэ́н биладжакуня́са; нэ ко́ли ла́киро ром мэрэ́ла, тэды ёй исын во́льно Законо́стыр, и ёй на явэ́ла тэ гинэлпэ биладжакуняса, ке́ли ёй выджа́ла палоро́м пал явирэ́стэ.</verse>
				<verse number="4">Адя́кэ и тумэ́, пша́ла мирэ́, тумэ́ на сан тэл Законоскири зор, пал-дова́ со тумэ́ сан паш Христосо́скирэ масэ́ндыр, соб (кай) тумэ́ тэ явэ́н трэй Явирэ́скэ, Саво́ отджидыя́ мулэ́ндыр, и соб (кай) амэ тэ янас вари-саво́ лачхо́ дыибэ́н Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="5">Пал-дова́ со, ке́ли амэ дживдям пир лочакиро тырдыпэ́н, тэды Зако́но джангавэлас амэ́ндэ грэхи́тка камибэна, савэ́ сыс дрэ амарэ́ масэнгирэ паша́ и далэ́са амэ янасас дыибэ́н мэрибна́скэ;</verse>
				<verse number="6">а какана́, амэ яця́м вольна Законо́стыр, ке́ли амэ мыям ваш дава́ Зако́но, савэ́са амэ са́мас спхандлэ, соб (кай) тэ дынарина́с амэ́нгэ Дэвлэ́скэ пир нэво́ Ду́хо (Фа́но), а на пир пхурано́ Законоскиро чхиныбэ́н.</verse>
				<verse number="7">Со ж амэ пхэна́са? Нау́што Зако́но исын грэ́хо? Нисыр над! Нэ мэ на джинавас, со дава́ дасаво исын грэ́хо, ко́ли тэ на явэ́л Зако́но: мэ на сом Законоскиро, со дава́ исын дасаво тэ причхувэс ило́ кэ дова́, со на трэй, ко́ли Зако́но тэ на ракирэ́л: “На кам.”</verse>
				<verse number="8">Нэ грэ́хо латхя́ саштыпэн пир запхэныбэн и подмардя дрэ ма́ндэ кажно тырдыпэ́н, саво́ на трэй, пал-дова́ со би Законоскиро грэ́хо исын муло́.</verse>
				<verse number="9">Мэ вари-ке́ли дживдём би Законоскиро: а ке́ли явдя́ запхэныбэн, тэды и грэ́хо отджидыя́,</verse>
				<verse number="10">а мэ мыём. И выгия́, со запхэныбэн, саво́ исын дыно́ ваш джиибэ́н, яндя́ ма́нгэ мэрибэ́н:</verse>
				<verse number="11">пал-дова́ со грэ́хо пир запхэныбэн хохадя ман и мулякирдя́ лэ́са ман.</verse>
				<verse number="12">Палдава́ Зако́но исын свэ́нто, и запхэныбэн исын свэ́нто, и чачуно́ и лачхо́.</verse>
				<verse number="13">Ци адя́кэ выгия́, со лачхипэ́н яця́ ваш ма́нгэ мэрибнаса? Над. Нэ грэ́хо, соб (кай) тэ явэ́л бицяло́ сыр грэ́хо, ёв яндя́ ма́нгэ мэрибэ́н пир лачхипэ́н, соб (кай) грэ́хо пир запхэныбэн тэ явэ́л даранэс грэхиткэдыр, со исын буты́р.</verse>
				<verse number="14">Амэ джина́са, со Зако́но исын свэ́нто, а амэ сам грэхи́тка, и амарэ́ маса́ исын бикиндло грэхоскэ дро дынарибэ́н.</verse>
				<verse number="15">Мэ кокоро́ на ґалёвава, со мэ кэра́ва; пал-дова́ со мэ кама́м, мэ дова́ на кэра́ва, нэ со мэ древа́н на кама́м, мэ дова́ кэра́ва.</verse>
				<verse number="16">А ко́ли мэ кэра́ва дова́, со ма́нгэ на пир ило́, тэды мэ сом дро екхипэ́н Законоса, со ёв исын лачхо́.</verse>
				<verse number="17">Палдава́, акэ на мэ кокоро́ кэра́ва, а дава́ грэ́хо кэрэ́ла, саво́ дживэ́ла дрэ ма́ндэ.</verse>
				<verse number="18">Палдова́ мэ джино́м, со нисаво́ лачхипэ́н на дживэ́ла андра́л ма́ндэ; пал-дова́ со мэ кама́м тэ кэра́в лачхипэ́н, нэ мэ на могина́ва.</verse>
				<verse number="19">Пал-дова́ со мэ кэра́ва на дова́ лачхипэ́н, саво́ мэ кама́м, а чорипэ́н, саво́ мэ на кама́м, а мэ дова́ кэра́ва.</verse>
				<verse number="20">Ко́ли мэ кэра́ва дова́, со мэ на кама́м, тэды дава́ на мэ кэра́ва, а грэ́хо, саво́ дживэ́ла дрэ ма́ндэ.</verse>
				<verse number="21">И адя́кэ мэ ґалыём, со дасаво исын Зако́но, ко́ли мэ кама́м тэ кэра́в лачхипэ́н, а ма́ндэ выджа́ла чорипэ́н.</verse>
				<verse number="22">Палдава́ мэ радынавпэ Дэвлэ́скирэ Законо́стыр, саво́ дживэ́ла дрэ манушэ́стэ:</verse>
				<verse number="23">нэ дрэ мирэ́ масэнгирэ паша́, мэ дыкха́ва яви́р Зако́но, саво́ исын проти Зако́но мирэ́ годя́киро и саво́ кэрэ́ла ман грэхоскирэ писхариса, саво́ исын дрэ мирэ́-масэнгирэ паша́.</verse>
				<verse number="24">Саво́ бэдо мэ сом ману́ш! Кон тэ зракхэлас ман далэ́ мэрибнаскирэ масэ́ндыр?</verse>
				<verse number="25">Парикирава Дэвлэ́скэ пир Исусо́стэ Христосо́стэ, амарэ́ Растэ-Дэвлэ́стэ. И ґа́да, мэ кокоро́ годя́са дынарина́ва Дэвлэ́скирэ Законо́скэ, нэ масэнца мэ дынарина́ва (служынава) грэхо́скирэ Законо́скэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="8">
				<verse number="1">Тэды, нанэ какана́ нисаво́ обракирибэн ваш одолэ́нгэ, савэ́ дживэ́на дрэ Исусо́стэ Христосо́стэ на пир лоч (плоть), а пир Ду́хо (Фа́но).</verse>
				<verse number="2">Пал-дова́ со джиибна́скиро Духоскиро Зако́но пир Исусо́стэ Христосо́стэ кэрдя́ ман вольнонэса грэхоскирэ Законо́стыр и мэрибна́стыр.</verse>
				<verse number="3">Пал-дова́ со, сыр Зако́но на могиндя́ тэ пиризорьякирэл манушэскири лоч, и хасякирдя́ пэ́скири зор, тэды Дэвэ́л бичхадя́ Пэ́скирэс Чхавэ́с, Саво́ сыс дрэ лоч (плоть), сыр грэхи́тко ману́ш, соб (кай) Ёв тэ явэ́л сыр свэ́нто дыибэ́н (жэ́ртва) пал грэ́хо и тэ сэндякирэ́л грэ́хо дрэ манушэ́стэ,</verse>
				<verse number="4">ваш дова́, соб (кай) дова́ чачипэ́н, саво́ Зако́но трэбинэла, тэ сполнинэ́лпэ пхэрдэ́с дрэ манушэ́ндэ, савэ́ дживэ́на на пир лоч, а пир Ду́хо (Фа́но).</verse>
				<verse number="5">Пал-дова́ со, кон дживэ́ла пир лоча́киро тырдыпэ́н, одова́ и думинэ́ла пал лоч, а кон дживэ́ла пир Ду́хо (Фа́но), одова́ думинэ́ла и пал Ду́хо (Фа́но).</verse>
				<verse number="6">Пал-дова́ со лоча́кирэ-грэхо́скирэ Манушэ́скиро тырдыпэ́н лыджа́ла кэ мэрибэ́н, а Духоскиро тырдыпэ́н дэ́ла джиибэ́н и рама́нё (миро).</verse>
				<verse number="7">Пал-дова́ со лочакирэ-грэхоскирэ-манушэ́скиро тырдыпэ́н исын проти Дэвлэ́стэ: ёнэ ж на кандэ́на Дэвлэ́скиро Зако́но, и ёнэ на могинэ́на тэ кандэ́н;</verse>
				<verse number="8">и кодолэ́, кон дживэ́ла пир пэ́скирэ-грэхоскиро тырдыпэ́н, на могинэ́на тэ явэ́н лачхэ́ Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="9">Нэ ко́ли тумэ́ дживэ́на на пир лоча́кирэ-грэхо́скиро тырдыпэ́н, тэды, чачэс, Дэвлэ́скиро Ду́хо (Фа́но) дживэ́ла дрэ тумэ́ндэ; а, ко́ли вари-конэ́стэ нанэ Христосо́скиро Ду́хо (Фа́но), одова́ исын на Лэ́скиро:</verse>
				<verse number="10">ко́ли Христо́со дживэ́ла дрэ тумэ́ндэ, то тумари́ лоч исын мулы ваш грэ́хо, нэ Ду́хо (Фа́но) исын джидо́ пирда́л чачипэ́н.</verse>
				<verse number="11">А ко́ли Одолэскиро Ду́хо (Фа́но), Кон отджидякирдя́ мулэ́ндыр Исусо́с, дживэ́ла дрэ тумэ́ндэ, тэды Одова́, Кон отджидякирдя́ Христосо́с мулэ́ндыр, отджидякирэла и тумарэ́ маса́, савэ́ исын на вечна, Пэ́скирэ Духо́са, саво́ дживэ́ла дрэ тумэ́ндэ.</verse>
				<verse number="12">И тэды, пшала́лэ, амэ на сам бангэ́ грэхо́скирэ лоча́кэ, соб (кай) тэ джива́с пир лочакиро тырдыпэ́н;</verse>
				<verse number="13">пал-дова́, со ко́ли тумэ́ дживэ́на пир лочакиро тырдыпэ́н, тэды тумэ́ ж мэрэ́на, нэ ко́ли тумэ́ мулякирэна тумарэ́ свэтытка рэ́нды Духо́са, тумэ́ явэ́на тэ дживэ́н:</verse>
				<verse number="14">пал-дова́ со сарэ́, кон кэрэ́ла пир Дэвлэ́скиро Ду́хо (Фа́но), исын чачунэ́ Дэвлэ́скирэ Чхавэ́.</verse>
				<verse number="15">Палдова́ со тумэ́ на прилынэ́ Ду́хо (Фа́но), Саво́ кэрэ́ла тумэн писхарье́нца, соб (кай) нэвэ́стыр тэ дживэ́н дрэ дар, а тумэ́ прилынэ́ Ду́хо (Фа́но), Саво́ кэрдя́ тумэн пэ́скирэ чхавэ́нца, савэ́са амэ кхараса Дэвлэ́с: “Авва, Да́до!”</verse>
				<verse number="16">Дэвлэ́скиро Ду́хо (Фа́но) допхэнэ́ла кхэтанэ́ амарэ́ духо́са пал дова́, со амэ сам Дэвлэ́скирэ чхавэ́.</verse>
				<verse number="17">Нэ ко́ли амэ сам Лэ́скирэ чхавэ́, тэды амэ́ндэ исын паш дро мэкно́ миштыпэ́н Дэвлэ́скиро и паш дро Христосо́скиро мэкно́ миштыпэ́н, ко́ли амэ чачунэ́с Лэ́са мэнчынасапэ, соб (кай) кхэтанэ́ Лэ́са адя́кэ-паць тэ прославинаспэ.</verse>
				<verse number="18">Палдава́ мэ думинава, со ададывэсатуно амаро́ пиридживибэн нисо́ на мол анги́л дая́ сла́ва, сави́ отчхакирэлапэ амэ́нгэ.</verse>
				<verse number="19">Палдава́ кажно джидо́ создыибэн пэ пхув, барэ́ надеяса ужакирэ́ла, ке́ли Дэвлэ́скирэ чхавэ́ явэ́на хулая́ пир свэ́то:</verse>
				<verse number="20">пал-дова́ со саро́ джидо́ создыибэн пэ пхув гия́ тэл бизладоскири зор на пир пэ́скиро выкэдыибэн, нэ пир Одолэскиро выкэдыибэн, Кон кэрдя́ адя́кэ и дрэ Савэ́стэ исын наде́я пэ дава́,</verse>
				<verse number="21">со дава́ саро́ джидо́ создыибэн кокоро́ явэ́ла во́льно мулыканэ писхарибнастыр, ваш дова́, соб (кай) тэ явэ́л дова́-паць славу́тно вольныма, сави́ исын Дэвлэ́скирэ чхавэ́ндэ.</verse>
				<verse number="22">Палдава́ амэ джина́са, со саро́ дава́ джидо́ создыибэн кэ дава́ часо дэ́ла го́дла дрэ мэ́ньки, сы́рбы анги́л дова́, сыр чхаворо́ бияндёла.</verse>
				<verse number="23">И на екх ёнэ, нэ и амэ кокорэ́, савэ́ уджиндям англэды́р явирэндыр Духоскиро тала́но, адя́кэ-паць амэ андра́л пэ́стэ ужакираса и пхарэ́с даса ґондя́ (уздыхинаса), соб (кай) Дэвэ́л тэ прилэл амэн пал пэ́скирэ чхавэ́ндэ, ке́ли амарэ́ маса́ явэ́на выкиндлэ мэрибна́стыр.</verse>
				<verse number="24">Палдава́ амэ са́мас зракхнэ́ надеяса; нэ наде́я, ке́ли исын бицялы, дава́ нанэ наде́я: пал-дова́ со, ко́ли кон вари-со дыкхэ́ла, со́скэ лэ́скэ адя́кэ-паць тэ надеинэлпэ?</verse>
				<verse number="25">Нэ ке́ли амэ надеинасапэ пэ дова́, со амэ на дыкхаса, тэды амэ ґара́ (длу́гэс) ужакираса.</verse>
				<verse number="26">Адя́кэ-паць и Ду́хо (Фа́но) подрикирэ́ла амэн дрэ амаро́ бизорьякирибэн; амэ на джина́са, пал со и сыр трэй тэ мангаспэ Дэвлэ́скэ, нэ Ду́хо кокоро́ мангэ́ла Дэвлэ́с пал дова́, со амарэ́ лава́ исын на дрэ зор тэ пиридэл.</verse>
				<verse number="27">А Одова́, Кон пробинэла илэ, джинэ́ла, пал со Ду́хо (Фа́но) мангэ́ла, пал-дова́ со Ёв мангэлапэ пал свэнтонэндэ пир Дэвлэ́скири во́ля.</verse>
				<verse number="28">Нэ амэ джина́са, со кон рикирэ́ла сыр Дро́гима Дэвлэ́с дро пэ́скиро ило́ и конэ́с кхардэ́ пир Лэ́скиро упхэныбэ́н, одолэ́н Дэвэ́л лыджа́ла сарэ́н кэ бахт.</verse>
				<verse number="29">Палдова́ со, конэ́с Ёв кокоро́ англэды́р выкэдыя́, одолэ́н и освэнцындя тэ кэрэ́н, соб (кай) ёнэ тэ подджан пэ Лэ́скирэ Чхавэ́стэ, адя́кэ, соб (кай) Ёв тэ явэ́л англатуно́ машки́р бутэндэ пшалэ́ндэ.</verse>
				<verse number="30">А конэ́с Дэвэ́л освэнцындя англэды́р, одолэ́н Ёв и кхардя́, нэ конэ́с Ёв кхардя́, одолэ́н и приджиндя пал чачунэндэ, и барьякирдя.</verse>
				<verse number="31">Со амэ тэды пхэна́са пэ дава́? Ко́ли Дэвэ́л исын пал амэ́ндэ, тэды кон исын проти амэ́ндэ?</verse>
				<verse number="32">Одова́, Кон на тангиндя Пэ́скирэ Чхавэ́с, нэ Ёв отдыя́ Лэс пал сарэ́ндэ амэ́ндэ, ци на даринэла Ёв адя́кэ-паць амэ́нгэ кхэтанэ́ Лэ́са саро́?</verse>
				<verse number="33">Кон могинэ́ла тэ бангякирэл одолэ́н, конэ́с Дэвэ́л выкэдыя́? Дэвэ́л приджинэла лэн чачунэнца:</verse>
				<verse number="34">кон явэ́ла тэ сэндякирэ́л? Ису́со Христо́со, Саво́ мыя́, нэ и Саво́ отджидыя́ мулэ́ндыр? Ёв, Саво́ какана́ исын пир чачуны́ Дэвлэ́скири риг? Ёв и мангэ́ла пал амэ́ндэ.</verse>
				<verse number="35">Кон тэрдёла машки́р амэ́ндэ и Христососкири ла́ска? Пиридживибэн, ци пхарипэ́н, ци традыпэн, ци нангипэ́н, ци дар, ци мэрибэ́н?</verse>
				<verse number="36">Сыр исын чхиндло́: “Пал Ту́тэ амэ сам тэрдэ́ кажно дывэ́с муй пэ муй мэрибнаса; и дыкхэ́на пэ амэ́ндэ, сыр пэ бакрэндэ, савэ́н сыг чхинэна.”</verse>
				<verse number="37">Нэ саро́ дава́ амэ пиризорьякираса Одолэскирэ зорья́са, Конэ́скэ адя́кэ древа́н амэ яця́м дро́га.</verse>
				<verse number="38">И мэ миштэ́с джино́м, со ни мэрибэ́н, ни джиибэ́н, ни Янго́лы, ни англыпына, ни дова́, со исын какана́, ни дова́, со явэ́ла анги́л;</verse>
				<verse number="39">ни вучипэ́н, ни хорипэ́н, нисо́ яви́р, со исын джидо́ пэ саро́ парно́ свэ́то, на могинэ́ла тэ тэрдёл машки́р амэ́ндэ и Дэвлэ́скири ла́ска дрэ Исусо́стэ Христосо́стэ, амарэ́ Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="9">
				<verse number="1">Мэ ракира́ва чачипэ́н дрэ Христосо́стэ и мэ на хохавава, мири́ паты́в допхэнэ́ла пал дава́ Свэнтонэ́ Духо́са;</verse>
				<verse number="2">со исын ма́ндэ баро́ пиридживибэн, и на пириячэ́ла тэ дукхал миро ило́;</verse>
				<verse number="3">пал-дова́ со мэ камамас кокоро́ тэ явав тэл Дэвлэ́скири прокошыбэна (арманя́), соб (кай) ман тэ чхувэ́н дрэ риг Христосостыр пал мирэ́ пшалэ́ндэ, савэ́ исын сэмэ́нца ма́нгэ пир рат;</verse>
				<verse number="4">ґа́да, ёнэ исын Израилёскирэ мануша́, лэ́нгэ сыс дыно́ тэ ячэн Дэвлэ́скирэ чхавэ́нца тэ прилэ́н миштыпэ́н, исын дыно́ и сла́ва и завето, и Зако́но тэ прилэ́н, и мангипэ́н Дэвлэ́скэ, и лав анги́л;</verse>
				<verse number="5">ёнэ исын чхавэ́ пэ́скирэ дадэнги́рэ, савэ́ндыр пир лоч и выгия́ Христо́со, Ёв исын Дэвэ́л пэ сарэ́ манушэ́ндэ, Ёв исын бахтякирдо́ пэ сарэ́ бэрша́. Ами́нь.</verse>
				<verse number="6">Нэ адя́кэ дава́ на могинэ́ла тэ явэ́л, соб (кай) Дэвлэ́скиро лав тэ хасякирэ́л зор; пал-дова́ со на сарэ́ мануша́, савэ́ дживэ́на кэ Израилё, исын Дэвлэ́скирэ мануша́;</verse>
				<verse number="7">и на сарэ́ Авраамо́скирэ чхавэ́, савэ́ исын бияндлэ Авраамо́скирэ родо́стыр, екх дава́ на кэрэ́ла лэн Авраамо́скирэ чхавэ́нца; а сыр исын чхиндло́: “Исаакостыр дэ́лапэ ту́кэ ро́до!”</verse>
				<verse number="8">Явирэ лавэ́нца, на сарэ́ кадалэ́ чхавэ́, савэ́ бияндлэ Авраамо́скирэ родо́стыр, исын Дэвлэ́скирэ чхавэ́: нэ кодолэ́ исын чхавэ́, пал савэ́ндэ Ёв дыя́ лав.</verse>
				<verse number="9">Нэ лав, саво́ Дэвэ́л дыя́, исыс дасаво: “Дро дасаво часо (моменто) Мэ ява́ва и явэ́ла чхаво́ Саратэ.”</verse>
				<verse number="10">И на екх дава́; нэ адя́кэ-паць сыс и Ревекаса, ке́ли ёй пхария дро екх часо близнятэнца Исаакостыр, амарэ́ дадэ́стыр,</verse>
				<verse number="11">и анги́л лэ́нгиро бияныпэ́н, ке́ли ёнэ ишчо (инкэ́) на кэрдэ́ нисаво́ лачхипэ́н ци фуипэ́н, Дэвэ́л кэрдя́ пэ́скиро выкэдыибэн,</verse>
				<verse number="12">и дава́ на сыс спхандло рэндэ́нца, а саро́ кэрэ́ла Одова́, Кон прикхардя, тэды Ревекакэ сыс пхэндло́: “Пхурэды́р пшал явэ́ла тэ дынаринэ́л тыкнэдырэскэ”:</verse>
				<verse number="13">и, сыр исын чхиндло́ пал дава́: “Ма́нгэ яця́ дро́го Яково, а Исавос Мэ древа́н на камдём тэ дыкха́в.”</verse>
				<verse number="14">Со амэ тэды пхэна́са пэ дава́? Нау́што начачипэ́н исын Дэвлэ́стэ? Над.</verse>
				<verse number="15">Дэвэ́л ракирэ́ла Мойза́скэ: “Мэ примангава одолэ́нгэ, конэ́с трэй тэ примангав, и конэ́с трэй тэ тангинав, Мэ потангинава.”</verse>
				<verse number="16">Тэды джинэ́н, со примангипэн манушэ́скэ на пир лэ́скиро ило́ ци стариныбэн, а пир Дэвлэ́скиро тангипэ́н.</verse>
				<verse number="17">Свэ́нто ж Чхиныбэ́н ракирэ́ла Фараоно́скэ: “Ваш дова́ Мэ тут и чхудём ра́са, соб (кай) тэ сыкавав пэ ту́тэ Мири́ зор, и соб (кай) тэ явэ́л джиндло́ Миро лав пир сари́ пхув.”</verse>
				<verse number="18">Тэды джинэ́н, со Дэвэ́л тангинэла одолэ́с, конэ́с Ёв кокоро́ выкэдэ́ла, и Ёв пхарьякирэла ило́ одолэ́скэ, кон исын дро́го Лэ́скэ.</verse>
				<verse number="19">Вари-кон тумэ́ндыр могинэ́ла тэ пхэнэ́л ма́нгэ тэды: “Пал со, Дэвэ́л бангякирэла амэн? Пал-дова́ со, кон могинэ́ла тэ явэ́л проти Лэ́скири во́ля?”</verse>
				<verse number="20">А кон ту сан адасаво́ ману́ш? Соб (кай) ту́тэ тэ явэ́л отпхэныбэ́н Дэвлэ́скэ? Ци могинэ́ла дова́, со исын кэрдо́, тэ пхэнэ́л одолэ́скэ, кон кэрдя́ лэс: “Со́скэ ту кэрдя́н ман дасавэса?”</verse>
				<verse number="21">Ци нанэ право одолэ́ манушэ́стэ, саво́ кэрэ́ла пирья ґлэя́тыр (глина́тыр), соб (кай) екхэ замесостыр тэ кэрэ́л пири́ ваш свэнкитко дывэ́с, и яви́р ваш кажно дывэ́с?</verse>
				<verse number="22">И ко́ли Дэвэ́л камэ́ла тэ кэрэ́л чачуно́ сэ́ндо и тэ сыкавэ́л Пэ́скири зор, Ёв тангинэла ґара́ манушэ́н, савэ́ исын создынэ ваш хасибэ́н;</verse>
				<verse number="23">соб (кай) ты сыкавэ́л Пэ́скиро барвалыпэ́н дрэ сла́ва тангипнаса пэ манушэ́ндэ, савэ́н Ёв выкэдыя́ ваш сла́ва,</verse>
				<verse number="24">и пэ амэ́ндэ, савэ́н Ёв адя́кэ-паць кхардя́ на екхэ Юдэндыр, нэ и Наюдэндыр?</verse>
				<verse number="25">И Ёв адя́кэ-паць пхэндя́ Осияскэ: “На Мирэ́ манушэ́н Мэ ява́ва тэ кхарав Мирэ́ манушэ́нца, и одолья, савья́ Мэ на покэрдём (сави́ на яця́ пир ило́ Ма́нгэ), Мэ ява́ва тэ кхарав ‘мирэ́ дрогонаса.’</verse>
				<verse number="26">И явэ́ла пэ дова́ штэ́то, кай сыс пхэндло́ лэ́нгэ: ‘Тумэ́ сан на Мирэ́ мануша́, одо́й ёнэ явэ́на тэ кхарэнпэ джидэ́ Дэвлэ́скирэ чхавэ́нца.’”</verse>
				<verse number="27">Исаё ракирэ́ла роибнаса пал Израилё: “Мэк Израилёскирэ чхавэ́ тэ явэ́н ада́кицы бут, кицы́ исын морёскиро (дэрьявэ́скиро) пра́хо, а усае́кх набари паш лэ́ндыр зракхэ́лапэ:</verse>
				<verse number="28">пал-дова́ со Дэвэ́л зрикирэла Пэ́скиро лав кэ ко́нцо (кэ яго́ро); Ёв кэрэ́ла далэ́ пхувья́са дова́, со Ёв пхэндя́.”</verse>
				<verse number="29">Сыр и англэды́р Исаё пхэндя́ пал дава́: “Ко́ли болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л тэ на ячкирэл амэ́нгэ ро́до, то амэ́нца явэ́ла дова́-паць, со яця́ Содомо́скирэ и Гоморакирэ манушэ́нца.”</verse>
				<verse number="30">Со амэ тэды какана́ пхэна́са? На́юды, савэ́ на камлэ́ тэ родэ́н чачипэ́н, дорэснэ́ (долынэ) чачипэ́н пир пэ́скиро патяибэ́н.</verse>
				<verse number="31">А Израилё, саво́ родыя Зако́но пир чачипэ́н, адя́кэ ёв на догия́ кэ Зако́но.</verse>
				<verse number="32">Со́скэ? Палдова́ со ёнэ на дыкхнэ́ пэ патяибэ́н, а пэ Законо́скирэ рэ́нды. Ёнэ обштадэпэ пал бар, саво́ лэн на домэкэла,</verse>
				<verse number="33">сыр и исын чхиндло́ пал дава́: “Ѓа́да, Мэ чхува́ва пэ Сио́но бар, пал саво́ бут мануша́ обштавэнапэ и пэрэ́на: и кажно, кон патя́ла дрэ Лэ́стэ, одова́ ние́кхвар на явэ́ла тэ ладжал.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="10">
				<verse number="1">Пшала́лэ! Шук мирэ́ илэскири и мангипэ́н кэ Дэвэ́л исын пал дова́, соб (кай) Израилё тэ явэ́л зракхно.</verse>
				<verse number="2">Мэ сом лэ́нгиро якхи́тко (свидете́лё), со ёнэ зоралэ́с рикирэ́на сыр Дро́гима Дэвлэ́с дро пэ́скиро ило́ кэ зэвлыныпэ́н, нэ на пир джиныбэ́н.</verse>
				<verse number="3">Пал-дова́ со ёнэ на уджиндлэ́ Дэвлэ́скиро чачипэ́н, и чхувэ́нас зорья́са ёнэ пэ́скиро чачипэ́н, пал-дова́ ёнэ на чхудэ́ пэс тэл Дэвлэ́скиро чачипэ́н.</verse>
				<verse number="4">Зако́но кончындяпэ Христосо́са, соб (кай) кажно, кон патя́ла, тэ явэ́л приджиндло чачунэса.</verse>
				<verse number="5">Мо́йза (Моисеё) чхинэла пал чачипэ́н пир Зако́но: “Со ману́ш, саво́ явэ́ла тэ кэрэ́л пир Зако́но, явэ́ла тэ дживэ́л Лэ́са.”</verse>
				<verse number="6">А чачипэ́н, саво́ исын патяибнастыр, ракирэ́ла адя́кэ: “На ра́кир дро пэ́скиро ило́: ‘Кон джа́ла упрэ́ пэ болыбэ́н?’” (Соб (кай) одотхы́р тэ янэл тэлэ́ Христосо́с упралыпнастыр)</verse>
				<verse number="7">ци ‘Кон могинэ́ла тэ змэкэлпэ тэл пхув?’ (Соб (кай) тэ ґаздэл Христосо́с мулэ́ндыр).</verse>
				<verse number="8">Со ракирэ́ла Свэ́нто Чхиныбэ́н? “Лав исын дыно́ ту́кэ, ёв исын дрэ тырэ́ ушта́ и дрэ тыро́ ило́”, ґа́да, исын дова́ лав, савэ́са амэ пхэна́са лав,</verse>
				<verse number="9">пал-дова́ со, ко́ли ту приґалёса тырэ́ уштэ́нца и явэ́са тэ ракирэ́с сарэ́нгэ, со ‘Ису́со исын Дэвэ́л’ и явэ́са тэ патяс тырэ́ илэ́са, со Дэвэ́л отджидякирдя́ Лэс мулэ́ндыр, тэды ту зракхэсапэ.</verse>
				<verse number="10">Пал-дова́ со, кон патя́ла илэ́са, дава́ патяибэ́н лыджа́ла кэ чачипэ́н, а кон приґалёла уштэ́нца, дава́ лыджа́ла кэ зракхибэ́н.</verse>
				<verse number="11">Палдава́ Свэ́нто Чхиныбэ́н ракирэ́ла: “Кон патя́ла дрэ Лэ́стэ, одолэ́скэ на явэ́ла ладжаво.”</verse>
				<verse number="12">Пал-дова́ со нанэ нисаво́ выкэдыибэн машки́р Юдэ́ндэ и Элинэ́нгэ (Грекэ́нгэ/Баламэ́нгэ); пал-дова́ со екх Одова́-паць Дэвэ́л исын ваш сарэ́нгэ, и Саво́ бахтякирэ́ла барвалэс сарэ́н, кон прикхарэла Лэс.</verse>
				<verse number="13">Пал-дова́ со со екх ману́ш, кон прикхарэла Дэвлэ́скиро лав, зракхэ́лапэ.</verse>
				<verse number="14">Нэ сыр сашты́ тэ прикхарэс Одолэ́с, дрэ Конэ́стэ ёнэ на упатя́ндынэ? И сыр лэ́нгэ тэ упатян дрэ Одолэ́стэ, пал Конэ́стэ ёнэ нисо́ на шундлэ́? И сыр ёнэ могинэ́на тэ шунэ́н, ко́ли нико́н на явэ́ла тэ пхэнэ́л лав лэ́нгэ?</verse>
				<verse number="15">Нэ сыр вари-кон явэ́ла тэ пхэнэ́л лав лэ́нгэ, ко́ли ёв на явэ́ла бичхадо́? Сыр исын чхиндло́ пал дава́: “Савэ бахталэ́ исын ґэра́ одолэ́ манушэ́нгирэ, савэ́ псирэ́на пир свэ́то и роспхэнэна бахталы́ зан пал рама́нё, пал Лэ́скирэ лачхэ́ рэ́нды.”</verse>
				<verse number="16">Нэ на сарэ́ Юды прилынэ́ бахталы́ зан (звесь). Палдава́ Исаё ракирэ́ла: “Раё Дэ́вла! Кон патяндыя дрэ амари́ бахталы́ зан (звесь).”</verse>
				<verse number="17">Патяибэ́н явэ́ла шуныбнастыр, а шуныбэ́н явэ́ла Дэвлэ́скирэ лавэ́ндыр.</verse>
				<verse number="18">Нэ мэ пхучава: “Нау́што (неужэли) ёнэ на шундлэ́? Шундлэ́, чачэс; лэ́нгири зан прогия́ пир сари́ пхув, и лэ́нгирэ лава́ сыс шундлэ́ пэ свэто́скирэ яго́ры (кра́и).”</verse>
				<verse number="19">Нэ мэ нэвэ́стыр ракира́ва: “Ци могинэ́ла адя́кэ тэ явэ́л, соб (кай) Израилё тэ на джинэ́л дава́? Мо́йза пэ́рво ракирдя́: ‘Мэ джангавава тумэн, соб (кай) тумэ́ тэ зэвлынэн пир одолэ́ манушэ́ндэ, савэ́ на гинэнапэ пал нацыя: мэ ґазда́ва дрэ тумэ́ндэ холы́ пир манушэ́ндэ, савэ́ на джинэ́на Ман.’”</verse>
				<verse number="20">Исаё муршканэ́с ракирэ́ла: “Ман латхнэ́ одолэ́, савэ́ на родынэ Ман; Мэ сыкадём пэс одолэ́нгэ, савэ́ на пхучнэ́ пал Ма́ндэ.”</verse>
				<verse number="21">А Израилёскэ Ёв ракирэ́ла: “Саро́ дывэ́с Мэ протырдавас мирэ́ васта́ кэ адалэ́ мануша́, савэ́ на кандэ́на и кэрэ́на проти Ма́ндэ.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="11">
				<verse number="1">Палдава́ мэ пхучава: “Ци Дэвэ́л мэкця́ Пэ́скирэ манушэ́н?” Над. Мэ кокоро́ сом Израильтянино, Авраамо́скирэ родо́стыр, Вениамино́скирэ рига́тыр.</verse>
				<verse number="2">Дэвэ́л на могиндя́ тэ мэкэл Пэ́скирэ манушэ́н, савэ́н Ёв англэды́р приджиндя. Ци тумэ́ на джинэ́на, со ракирэ́ла Свэ́нто Чхиныбэ́н пал Илиястэ, сыр ёв тангинэлапэ (жалинэлапэ) пэ Израилё анги́л Дэвлэ́стэ?</verse>
				<verse number="3">“Раё Дэ́вла! Ёнэ замардэ́ (умардэ) Тырэ́ пророкэ́н, роспхагирдэ́ Тырэ́ Свэнтонэ́-дыибнытка штэ́ты и мэ яцёмпэ екхджино́, и ёнэ родэ́на тэ замарэ́н ман.”</verse>
				<verse number="4">Нэ со ракирэ́ла Дэвлыкано отпхэныбэ́н? “Мэ ракхцём Пэ́скэ эфта́ тысёнцы манушэ́н, савэ́ на тэрдинэ́ пэ чанга́ анги́л Ваалостэ.”</verse>
				<verse number="5">Адя́кэ-паць и дро амаро́ часо пир Дэвлэ́скиро выкэдыибэн пир бахталыпэ́н исын выкэдыны паш.</verse>
				<verse number="6">Ко́ли пир бахталыпэ́н-дава́ нанэ буты́р пал рэ́нды, то бахталыпэ́н пириячэлас тэ явэ́л бахталыпнаса, сыр Дэвлэ́скиро дыибэ́н.</verse>
				<verse number="7">Нэ со ж тэды? Со Израилё родыя, одова́ ёв на латхья (ластя), нэ одолэ́, савэ́ сыс выкэдынэ́, латхнэ́, а яви́р сы́рбы короринэ холя́тыр.</verse>
				<verse number="8">Сыр и сыс чхиндло́ пал дава́: “Дэвэ́л дыя́ лэ́нгэ дасаво ду́хо (фа́но), со лэ́нгири годы́ исын суты, лэ́нгирэ якха́ на дыкхэ́на и кана́ на шунэ́на кэ ададывэсатуно дывэ́с.”</verse>
				<verse number="9">И Дави́до ракирэ́ла: “Мэк тэ явэ́л скаминдэнгиро пибэ́н лэ́нгэ сыр кхуды́ (сеть), сыр мирежа, сыр фэлы́ (петля) тэ попэрэнпэ и пхаро́ отдыибэ́н ваш лэ́нгэ:</verse>
				<verse number="10">мэк тэ корьён лэ́нгирэ якха́, соб (кай) ёнэ тэ на дыкхэ́н, и мэк тэ явэ́н збандькирдэ лэ́нгирэ думэ пэ саро́ джиибэ́н.”</verse>
				<verse number="11">Тэды мэ пхучава: Нау́што ёнэ обштадэпэ, соб (кай) сарэ́са тэ пэрэ́н? Сарэ́са над: Дова́, со ёнэ пынэ́, яндя́ Наюдэ́нгэ зракхибэ́н, соб (кай) тэ выкхарэн зэвлыныпэ́н дро Израилё.</verse>
				<verse number="12">Ко́ли дава́, со ёнэ пынэ́, янэ́ла свэтоскэ барвало́ бахтякирибэ́н, и ко́ли лэ́нгиро хасякирибэн янэ́ла барвало́ бахтякирибэ́н Наюдэ́нгэ, тэды ци пэ бут буты́р Юдэ́нгэ кокорэндэ явэ́ла барвало́ бахтякирибэ́н пэ ко́нцо (пэ яго́ро).</verse>
				<verse number="13">Палдава́ мэ ракира́ва, тумэ́нгэ, Наюдэ́нгэ: сыр мэ сом тумаро́ Апостоло, мэ древа́н кутякирава миро дынарибэ́н (служэниё);</verse>
				<verse number="14">ци на ґазда́ва мэ зэвлыныпэ́н дрэ мирэ́ пшалэ́ндэ, савэ́ исын ма́нгэ пир рат, соб (кай) тэ зракхав вари-савэ́ лэ́ндыр?</verse>
				<verse number="15">Ко́ли лэ́нгиро отгиибэн янэ́ла свэтоскэ рама́нё (миро) Дэвлэ́са, тэды со ж явэ́ла, ке́ли Дэвэ́л прилэ́ла лэн нэвэ́стыр? А дава́ явэ́ла сы́рбы отджидыибэн мулэ́ндыр.</verse>
				<verse number="16">Ко́ли исын свэ́нто англатуно́ хумэр (тясто), тэды свэ́нто явэ́ла и саро́ маро́. Ко́ли исын свэ́нто кокоро́ кашт (дрэ́во), тэды свэ́нта явэ́на и лэ́скирэ рандя́ (вэ́тки).</verse>
				<verse number="17">А ко́ли вари-савэ́ рандя́ отпхадинэ, а тут сыр хрустэнгири маслина прибарьякирды пэ лэ́нгиро штэ́то, и какана́ адя́кэ-паць, сыр и ёнэ, ту чаравэ́саспэ (хахавэ́саспэ) явирэ ранде́нца тхулэ́-оливитконэ́ каштэ́стыр,</verse>
				<verse number="18">то на шарпэ анги́л яви́р рандя́; а ко́ли ту шарэсапэ, тэды на бистыр, со на ту чаравэса (хахавэ́са) кашт, а ёв хахавэла тут.</verse>
				<verse number="19">Ту могинэ́са тэ пхэнэ́с какана́: “Рандя́ отпхадинэ ваш дова́, соб (кай) ман тэ прибарьякирэн.”</verse>
				<verse number="20">Мишто́: ёнэ отпхадинэ пал пэ́скиро напатяибэн, а ту рикирэсапэ пал пэ́скиро патяибэ́н. Ракх кокори пэс, нэ дар:</verse>
				<verse number="21">пал-дова́ со, ко́ли Дэвэ́л на потангиндя ранден, савэ́ выбаринэ кадалэ́ каштэ́стыр, тэды дыкх, Ёв на явэ́ла тэ тангинэ́л и тут.</verse>
				<verse number="22">И адя́кэ, дыкх Дэвлэ́скиро тангипэ́н и строгима: кэ одолэ́, кон отпыя, – строгима, нэ кэ ту – Дэвлэ́скиро бахтало́ лачхипэ́н, ко́ли ту явэ́са тэ дживэ́с Лэ́скирэ бахталэ́ лачхипна́са, пал-дова́ со, ко́ли на адя́кэ, тэды и ту явэ́са чингирдо криг.</verse>
				<verse number="23">Нэ и адя́кэ-паць одолэ́, савэ́ на явэ́на тэ дживэ́н дурэды́р пэ́скирэ патяибна́са, явэ́на нэвэ́стыр прибарьякирдэ; пал-дова́ со Дэвлэ́стэ исын зор нэвэ́стыр тэ прибарьякирэл лэн.</verse>
				<verse number="24">Палдава́ со, ко́ли ту са́нас чингирдо криг оливитконэ́ каштэ́стыр пир бияныпэ́н, и на пир пэ́скиро бияныпэ́н, и тут прибарьякирдэ кэ лачхи́ оливи́тко раслина, то фэды́р сарэ́стыр прибарьёна долэ́ рандя́ кэ пэ́скиро оливи́тко кашт (дрэ́во), савэ́стыр ёнэ сыс отчингирдэ.</verse>
				<verse number="25">Палдава́ мэ на кама́м, пшала́лэ, тэ ячкирав тумэн дрэ наджиныбэн пал чораханыбэн, соб (кай) тумэ́ тэ на думинэн вучэ́с пал пэ́стэ, вари-савэ́ Юды ячнэ́ пхарэилытка и дава́ явэ́ла кэ одова́ часо, пака, кицы́ трэй Наюдэн, рисёна кэ Дэвэ́л;</verse>
				<verse number="26">и адя́кэ саро́ Израилё зракхэ́лапэ. И сыр исын чхиндло́ пал дава́: “Зракхибнари явэ́ла Сионо́стыр; и Ёв отрискирэла бидэвлыткима Яковостыр.</verse>
				<verse number="27">И дава́ Ма́ндыр лэ́нгэ доракирибэ́н, ке́ли Мэ злава грэ́хи лэ́ндыр.”</verse>
				<verse number="28">Дро отлыджаибэн кэ бахталы́ зан (звесь), ёнэ ячнэ́ вэргэнца ваш тумэ́нгэ; нэ со отлыджалапэ кэ выкэдыибэн, ёнэ исын Дэвлэ́скирэ най дрогэдыр мануша́ пир лэ́нгирэ дадэндэ.</verse>
				<verse number="29">Дэвлэ́скирэ таланы и Лэ́скиро прикхарибэн на парудёна.</verse>
				<verse number="30">Палдава́ адя́кэ-паць, сыр и тумэ́ вари-ке́ли на кандынэ́ Дэвлэ́с, нэ какана́ Дэвэ́л потангиндя тумэн, пир дова́ со Юды на лынэ́ тэ кандэ́н,</verse>
				<verse number="31">адя́кэ-паць и ёнэ какана́ на кандынэ́ ваш дова́, соб (кай) и лэ́нгэ тэ явэ́л ла́ска пир Дэвлэ́скиро тангипэ́н, саво́ адя́кэ-паць сыс дыно́ тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="32">Дэвэ́л пролыджия сарэ́н манушэ́н пир накандыпэн, соб (кай) тэ сыкавэ́л Пэ́скиро тангипэ́н пэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="33">Акэ, саво́ баро́ барвалыпэ́н и годы́, и джиныбэ́н Дэвлэ́стэ! Сыр нашты́ тэ ґалёс, сыр Ёв сэндинэла и нашты́ тэ джинэ́с Лэ́скирэ дрома́!</verse>
				<verse number="34">Кон уджиндя́, со Дэвэ́л думинэ́ла? Ци могиндя́ вари-кон Лэ́скэ тэ радинэл?</verse>
				<verse number="35">Ци дыя́ вари-кон пэ́рво Лэ́скэ дро вужлыпэ́н, соб (кай) ёв тэ могинэл тэ дорэсэл (тэ долэл) палэ?</verse>
				<verse number="36">Пал-дова́ со саро́ джа́ла Лэ́стыр и пир Лэ́стэ и ваш Лэ́скэ. Мэк тэ явэ́л сла́ва Лэ́скэ дрэ ве́ки! Ами́нь.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="12">
				<verse number="1">Палдава́, пшала́лэ, мэ манга́ва тумэн Дэвлэ́скирэ тангипнаса, тэ отдэ́н пэс сарэ́са сыр свэ́нто джидо́ отдыибэ́н и саво́ трэй Дэвлэ́скэ ваш тумаро́ годьваро́ дынарибэ́н (служэние) Лэ́скэ годя́са и илэ́са.</verse>
				<verse number="2">На дживэ́н адя́кэ, сыр адалэ́-векоскирэ мануша́ дживэ́на, нэ парувэн пэс, нэвякирэн тумари́ годы́, соб (кай) тумэ́нгэ тэ джинэ́н, со Дэвлэ́скири во́ля исын лачхи́, бидошэнгири и чачуны́.</verse>
				<verse number="3">Палдава́ мэ ракира́ва кажнонэ́скэ тумэ́ндыр: на думинэн пал пэ́стэ бутэды́р, сыр трэй тэ думинэс; нэ думинэн годьварэс пир тумаро́ патяибэ́н, саво́ Дэвэ́л дыя́ кажнонэ́скэ тумэ́ндыр.</verse>
				<verse number="4">Палдава́, сыр манушэ́стэ исын екх маса́ и бут паша́ дрэ лэ́стэ, нэ на сарэ́ паша́, со кэ екх, кэрэ́на дова́-паць;</verse>
				<verse number="5">адя́кэ-паць и амэ сарэ́ кхэтанэ́ сам сы́рбы екх маса́ дрэ Христосо́стэ, а ко́ли амэ на сам кхэтанэ́, тэды амэ сам паша́ екх екхэ́скэ.</verse>
				<verse number="6">Нэ палдова́, сыр амэ́ндэ исын ра́зна таланы пир бахталыпэ́н, саво́ исын дыно́ амэ́нгэ, тэды ява́са тэ дынарина́с Дэвлэ́скэ лэ́нца, конэ́скэ исын дыно́ тала́но: тэ явэ́л проро́ко, мэк тэ ракирэ́л пир патяибэ́н, саво́ исын лэ́стэ:</verse>
				<verse number="7">ко́ли вари-конэ́скэ дыно́ тэ помогинэл явирэ́нгэ, мэк одова́ ману́ш тэ помогинэл; ци, ко́ли вари-конэ́скэ дыно́ тэ явэ́л сыклякирибна́скиро, мэк одова́ ману́ш тэ сыклякирэ́л.</verse>
				<verse number="8">Ци, ко́ли вари-конэ́скэ дыно́ тэ подрикирэ́л манушэ́н, мэк одова́ ману́ш тэ подрикирэ́л; ко́ли вари-конэ́скэ дыно́ тэ роздэл чорорэнгэ, мэк одова́ ману́ш тэ на тангинэ́л, мэк тэ дэл сарэ́ илэ́стыр; ци ко́ли вари-конэ́скэ дыно́ тэ явэ́л ра́са, мэк одова́ ману́ш тэ кэрэ́л миштэ́с пэ́скири буты́. Ко́ли вари-конэ́скэ дыно́ тэ дыкхэ́л пал явирэндэ, мэк одова́ ману́ш тэ кэрэ́л дава́ радыма́са.</verse>
				<verse number="9">Мэк тэ явэ́л чачуны́ тумари́ пшалы́тко паты́в; рисён криг фуипнастыр и кэрэ́н лачхипэ́н:</verse>
				<verse number="10">сыкавэ́н паты́в екх екхэ́скэ пшалытконэ патыва́са и тангинэн екх екхэ́с: кутякирэн (важынэн) екх екхэ́с;</verse>
				<verse number="11">на явэ́н кирнэ́-масэ́нгирэ, хачон духо́са, ке́ли тумэ́ дынаринэна Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="12">Радынэ́нпэ дро тумари́ наде́я: явэ́н зоралэ́ (тварда) дро пиридживипэн; ўса́ды (сак) мангэ́нпэ Дэвлэ́скэ;</verse>
				<verse number="13">помогинэн (подэн васт) Дэвлытконэ́ манушэ́нгэ, ке́ли лэ́ндэ исын трэ́бима, дыкхэ́н илэ́са пал одолэ́ манушэ́ндэ, савэ́ явэ́на кэ тумэ́.</verse>
				<verse number="14">Бахтякирэн одолэ́ манушэ́н, савэ́ традэ́на тумэн; бахтякирэн, а на кошэн.</verse>
				<verse number="15">Радынэ́нпэ кхэтанэ́ одолэ́ манушэ́нца, савэ́ радынэ́напэ, и ровэ́н кхэтанэ́ одолэ́ манушэ́нца, савэ́ ровэна.</verse>
				<verse number="16">Дживэ́н сыр мала́ (дру́ги) машки́р пэ́стэ; на пхутён, а явэ́н кандунэ; на думинэн пал пэ́стэ, со тумэ́ сан древа́н годьварэ́:</verse>
				<verse number="17">на кэрэ́н чорипэ́н палэ пал холы́ никонэ́скэ, кэрэ́н лачхипэ́н сарэ́ манушэ́нгэ;</verse>
				<verse number="18">ко́ли дава́ сашты́ тумарэ́ рига́тыр, дживэ́н дро рама́нё (миро) сарэ́ манушэ́нца.</verse>
				<verse number="19">Мирэ́ мала́, на кэрэ́н нисаво́ чорипэ́н никонэ́скэ пал пэ́стэ, пша́ла мирэ́, фэды́р ячкирэн штэ́то ваш Дэвлэ́скири холы́; пал-дова́ со, сыр исын чхиндло́: “Ячкирэн дава́ Ма́нгэ, Мэ кэра́ва”, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="20">И ко́ли тыро́ вэ́рго (врого) исын бокхало, чарав лэс; ко́ли ёв камэ́ла тэ пьел, дэ тэ пьел лэ́скэ; пал-дова́ со, ко́ли ту кэрэ́са адя́кэ, ту кэдэса лэ́скэ пэ шэро́ хачкирдэ́ вангара.</verse>
				<verse number="21">На домэк, соб (кай) холы́ тэ лэл ло́фо (зор) пэ ту́тэ, нэ кокоро́ пиризорьякир холы́ лачхипна́са.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="13">
				<verse number="1">Кажно ману́ш исын банго́ (мусинэла) тэ кандэл тхэмэ́скирэ барыдырэ́н, пал-дова́ со нанэ дава́, соб (кай) тэ на явэ́н ёнэ Дэвлэ́стыр, и сарэ́н барыдырэ́н, савэ́ндэ исын право пэ манушэ́ндэ, чхудя́ Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="2">Палдава́ одова́, кон исын проти барыдырэндэ, исын проти одолэ́стэ, савэ́с чхудя́ Дэвэ́л; и кон адя́кэ кэрэ́ла, одова́ кокоро́ янэ́ла сэ́ндо пэ пэ́стэ.</verse>
				<verse number="3">Пал-дова́ со барыдыра́ исын даранэ на ваш одолэ́нгэ, кон кэрэ́ла лачхипэ́н, на ваш одолэ́нгэ, кон кэрэ́ла фуипэ́н. Ци камэ́са ту тэ на дарэс барыдырэндыр? Кэр лачхипэ́н и ту́кэ явэ́ла лэ́нгиро шарибэ́н;</verse>
				<verse number="4">пал-дова́ со барыдыро́ исын Дэвлэ́скиро дына́ри ваш дова́, соб (кай) ту́кэ тэ явэ́л лачхипэ́н. А ко́ли ту кэрэ́са фуипэ́н, тэды да́ро, пал-дова́ со лэ́стэ на ивья́ (на напра́снэс) исын курта́ла; пал-дова́ со ёв исын Дэвлэ́скиро дына́ри, савэ́с Дэвэ́л чхудя́ ваш ка́ра одолэ́ манушэ́скэ, саво́ кэрэ́ла фуипэ́н.</verse>
				<verse number="5">Палдава́ трэй тэ кандэс на пал екх дар анги́л ка́ра, нэ и пал паты́в.</verse>
				<verse number="6">Палдава́ тумэ́ и плэскирэна намирья (подати): пал-дова́ со ёнэ исын Дэвлэ́скирэ дына́рья, и ґа́да, исын лэ́нгири буты́.</verse>
				<verse number="7">Палдава́ отдэ́н кажнонэ́скэ дова́, со лэ́скэ трэй: конэ́скэ трэй намирья (подати), отдэ́н одолэ́скэ намирья; конэ́стыр трэй мыто (оброко), отдэ́н одолэ́скэ мыто; конэ́стыр трэй тэ дарэ́н, дарэ́н одолэ́стыр; конэ́скэ трэй кутякирибэн, кутякирэн одолэ́с.</verse>
				<verse number="8">На явэ́н дро вужлыпэ́н ни конэ́стэ апри́ч сыр вужлыпэ́н тэ сыкавэ́н паты́в екх екхэ́скэ: пал-дова́ со, кон сыкавэ́ла паты́в пэ́скирэ пашатунэ́ манушэ́скэ, одова́ сполнинэла Зако́но.</verse>
				<verse number="9">Пал-дова́ со припхэныбэна́: “На кэр марки (биладжаипэ́н), на замар, на чор, на хохав, на зэвлын,” и, ко́ли исын вари-саво́ яви́р припхэныбэ́н, то лэ́скиро смысло дрэ далэ́ лава́: “Сыка́в паты́в пэ́скирэ пашатунэ́ манушэ́скэ, сыр кокоро́ пэ́скэ.”</verse>
				<verse number="10">Кон сыкавэ́ла паты́в, одова́ на кэрэ́ла чорипэ́н пашатунэ́ манушэ́скэ, пал-дова́ со, кон сыкавэ́ла паты́в, одова́ сполнинэла Зако́но.</verse>
				<verse number="11">Кэрэ́н адя́кэ, сыр тумэ́ тэ джинэ́н часо, со какана́ явдя́ мардо́ (шту́нда) тумэ́нгэ тэ уштэ́н соибнастыр; пал-дова́ со какана́ исын пашэдыр амаро́ зракхибэ́н, сыр тэды, ке́ли амэ лыям тэ патяс.</verse>
				<verse number="12">Рат джа́ла криг сыг и дывэ́с ячэ́ла, палдава́ мэкаса калэ́ рэ́нды и урьясапэ дро парныпэн.</verse>
				<verse number="13">Сыр и дывэсэ́, ява́са тэ лыджас пэс шука́р, на ява́са тэ хас на пир ме́ра, и на ява́са тэ матёвас, на ява́са тэ кэра́с марки и тэ кэра́с ладжавэ рэ́нды, на ява́са тэ выпробинас екх екхэ́с и тэ зэвлынас.</verse>
				<verse number="14">Дживэ́н и кэрэ́н саро́ пир Исусо́скиро Христосо́скиро чачипэ́н, амарэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, на отдэ́н кокорэ́ пэс ваш тумари́ лоч и ла́киро тырдыпэ́н.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="14">
				<verse number="1">Манушэ́с, савэ́стэ нанэ зорало́ патяибэ́н, прилэ́н би пхучибнаскиро.</verse>
				<verse number="2">Пал-дова́ со екхэскиро патяибэ́н дэ́ла во́ля лэ́скэ саро́ тэ хал, а ману́ш, савэ́стэ нанэ зорало́ патяибэ́н, мэк фэ́ни ёв тэ хал шаха (овошчы).</verse>
				<verse number="3">Одова́, кон ха́ла, на сэндякир одолэ́с, кон на ха́ла; и кон на ха́ла, на сэндякир одолэ́с, кон ха́ла, пал-дова́ со Дэвэ́л прилыя́ и лэс.</verse>
				<verse number="4">Кон ту адасаво́ сан, со ту сэндякирэса явирэ – хула́скирэ писхари́с? Ёв исын тэрдо́ ци пэрэ́ла анги́л пэ́скирэ хуластэ. И ёв нэвэ́стыр уштэ́ла, пал-дова́ со Дэвэ́л могинэ́ла тэ чхувэ́л лэс, соб (кай) ёв тэ явэ́л тэрдо́.</verse>
				<verse number="5">Екх ману́ш гинэ́ла, со екх дывэ́с исын буты́р свэ́нто, сыр яви́р, а яви́р ману́ш гинэ́ла екх дывэ́с адя́кэ-паць, сыр и яви́р. Мэк кажно ману́ш тэ кэрэ́л саро́ пир пэ́скиро патяибэ́н.</verse>
				<verse number="6">Одова́, кон гинэ́ла, со екх дывэ́с исын главнэдыр явирэстыр, гинэ́ла ваш Дэвлэ́скэ. И одова́, кон ха́ла, ха́ла ваш Дэвлэ́скэ, пал-дова́ со ёв парикирэла Дэвлэ́скэ пал дава́; и одова́, кон на ха́ла, ёв кэрэ́ла дава́ ваш Дэвлэ́скэ, и парикирэла Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="7">Пал-дова́ со нико́н амэ́ндыр на дживэ́ла ваш пэ́скэ и нико́н на мэрэ́ла ваш пэ́скэ.</verse>
				<verse number="8">Палдава́, ко́ли амэ дживаса, амэ дживаса ваш Дэвлэ́скэ; а ко́ли амэ мэраса, амэ мэраса ваш Дэвлэ́скэ: а палдава́, ци амэ мэраса, амэ ўса́ды (сак) сам Дэвлэ́скирэ.</verse>
				<verse number="9">Ваш дава́ и мыя́ Христо́со, и отджидыя́, соб (кай) Лэ́скэ тэ явэ́л Ра́са-Дэвлэ́са и пэ джидэндэ и пэ мулэндэ.</verse>
				<verse number="10">Нэ со ту сэндякирэса пэ́скирэ пшалэ́с? Ци и ту, со ту обракирэса пэ́скирэ пшалэ́с? Пал-дова́ со амэ сарэ́ ява́са тэ тэрдёвас анги́л Дэвлэ́скиро сэ́ндо.</verse>
				<verse number="11">Палдава́ исын чхиндло́: “Мэ джива́ва, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – анги́л Ма́ндэ тэрдёна пэ чанга́ мануша́ кажнонэ́ родо́стыр и мануша́ пэ кажна чиба́ (чибья́) приджинэна, со Мэ сом Дэвэ́л.”</verse>
				<verse number="12">Тэды кажно амэ́ндыр явэ́ла тэ отпхэнэл кокоро́ пал пэ́стэ анги́л Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="13">На ява́са буты́р тэ сэндякирас екх екхэ́с; нэ фэды́р ява́са тэ думинас пал дова́, сыр тэ на домэкас пшалэ́скэ тэ змарэлпэ дромэ́стыр, тэ на злыджас пшалэ́с кэ грэ́хо.</verse>
				<verse number="14">Мэ джино́м и патя́ва дрэ Растэ-Дэвлэ́стэ Исусо́стэ, со нанэ нисо́, соб (кай) тэ явэ́л нажужо кокоро́ пир пэ́стэ; нэ ко́ли ману́ш гинэ́ла вари-со нажужэса, тэды ваш лэ́стэ дова́ исын нажужо.</verse>
				<verse number="15">Ко́ли тыро́ пшал холясо́ла пал хабэ́н, тэды ту кэрэ́са на пир ило́. На хасякир тырэ́ хабнаса одолэ́с, пал конэ́стэ Христо́со мыя́.</verse>
				<verse number="16">Мэк мануша́ тэ на ракирэ́н чорипэ́н пал тумаро́ лачхипэ́н;</verse>
				<verse number="17">пал-дова́ со Дэвлэ́скиро Кралипэ́н-дава́ исын на хабэ́н и пибэ́н, а чачипэ́н, рама́нё и ра́дыма пир Свэ́нто Ду́хо (Фа́но).</verse>
				<verse number="18">Пал-дова́ со, кон адя́кэ дынаринэла Христосо́скэ, одова́ исын дрэ ра́дыма Дэвлэ́скэ и ёв исын мол шарибнаскэ манушэ́ндыр.</verse>
				<verse number="19">Тэды ява́са тэ причхувас зор тэ кэра́с дова́, со лыджа́ла кэ рама́нё (миро) и кэ екх екхэскиро ґалыибэ́н.</verse>
				<verse number="20">На хасякир Дэвлэ́скирэ рэ́нды ваш хабэ́н. Саро́ хабэ́н исын жужо́ (чысто); нэ фуес одолэ́ манушэ́скэ, кон ха́ла и далэ́са лыджа́ла явирэ манушэ́с кэ грэ́хо.</verse>
				<verse number="21">Фэды́р тэ на хас мас, и тэ на пьес мол и тэ на кэрэ́с нисо́ дасаво, со́стыр тыро́ пшал могинэ́ла тэ змарэлпэ дромэ́стыр, соб (кай) тэ на злыджас пшалэ́с, ци тэ на кэра́с дова́, со́стыр ёв на могинэ́ла тэ зрикирэлпэ.</verse>
				<verse number="22">Патяибэ́н, саво́ исын ту́тэ, исын ваш пэ́скэ анги́л Дэвлэ́стэ. Бахтало́ исын одова́ ману́ш, кон на сэндякирэ́ла пэс пал дова́, со ёв выкэдыя́.</verse>
				<verse number="23">Нэ одова́, кон пиридуминэла, ко́ли ёв ха́ла, явэ́ла сэндякирдо, пал-дова́ со ёв кэрэ́ла на пир патяибэ́н; а саро́, со на пир патяибэ́н, исын грэ́хо. [</verse>
				<verse number="24">А Дэвлэ́скэ, саво́ дэ́ла зор тумэ́нгэ тэ патяс пир мири́ бахталы́ зан (звесь) и пир пхэныбэ́н пал Исусо́стэ Христосо́стэ пир чораханыбнаскиро откэрибэн, Саво́ сыс гарадо́ ґаратунэ́ бэршэ́ндыр,</verse>
				<verse number="25">нэ Саво́ акана́ дыно́ тумэ́нгэ пир пророкэнгиро чхиныбэ́н и пир Дэвлэ́скиро ве́чно упхэныбэ́н и сыс роспхэндлы сарэ́ нацые́нгэ, соб (кай) сарэ́ могиндлэ́ тэ упатян и тэ кандэ́н,</verse>
				<verse number="26">Екхджинэ́скэ и Най Годьварэдырэ Дэвлэ́скэ, пир Исусо́стэ Христосо́стэ тэ явэ́л сла́ва пэ сарэ́ ве́ки. Ами́нь.-р.с.]</verse>
			</chapter>
			<chapter number="15">
				<verse number="1">Амэ, савэ́ сам зоралэды́р, сам бангэ́ (мусинаса) тэ примангас доша одолэ́ манушэ́нгэ, савэ́ндэ нанэ зор, а на тэ кэра́с екх со пир пэ́скиро ило́.</verse>
				<verse number="2">Кажнонэ́ амэ́ндыр трэй тэ думинэл пал пэ́скирэ пашатунэ́ манушэ́стэ ваш дова́, соб (кай) ёв тэ барьёл дрэ ду́хо (фа́но).</verse>
				<verse number="3">Палдава́ и Христо́со на кэрдя́ екх со пир Лэ́скиро ило́, нэ, сыр исын чхиндло́: “Одолэ́-манушэ́нгиро кошыбэ́н, савэ́ кошэна Тут, пынэ́ пэ Ма́ндэ.”</verse>
				<verse number="4">Палдава́ саро́, со исыс чхиндло́ англэды́р, сыс чхиндло́ ваш амэ́нгэ, соб (кай) амэ тэ сыклёвас, соб (кай) амэ́ндэ тэ явэ́л наде́я вырикирибнаса и подрикирибнаса Свэнтонэ́ Чхиныбна́стыр.</verse>
				<verse number="5">Мэк Дэвэ́л, саво́ дэ́ла вырикирибэн и подрикирибэ́н, тэ дэл тумэ́нгэ, соб (кай) тумэ́ тэ явэ́н кхэтанэ́ дро ду́хо (фа́но) машки́р пэ́стэ пир Исусо́скирэ-Христосо́скиро сыкляибэн,</verse>
				<verse number="6">соб (кай) тумэ́ сарэ́ кхэтанэ́ екхэ уштэ́нца тэ славинэ́н Дэвлэ́с и амарэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ Дадэ́с.</verse>
				<verse number="7">Палдава́, прилэ́н екх екхэ́с, сыр и Христо́со прилыя́ тумэн, ваш сла́ва Дэвлэ́скири.</verse>
				<verse number="8">Палдава́ мэ ракира́ва, со Ису́со Христо́со яця́ дына́ри (слу́га) обчхиндлэнгэ ваш Дэвлэ́скиро чачипэ́н, соб (кай) Лэ́скэ тэ сполнинэл дыно́ лав, саво́ Ёв дыя́ дадэ́нгэ;</verse>
				<verse number="9">и соб (кай) На́юды тэ славинэ́н Дэвлэ́с пал Лэ́скиро тангипэ́н, сыр исын чхиндло́: “Пал дава́ мэ ява́ва тэ славинав Тут машки́р Наюдэ́ндэ, и мэ ява́ва тэ бага́в гиля́ Тырэ́ лавэ́скэ!”</verse>
				<verse number="10">И нэвэ́стыр Исаё ракирэ́ла: “Радынэ́нпэ На́юды кхэтанэ́ Лэ́скирэ манушэ́нца.”</verse>
				<verse number="11">И нэвэ́стыр пхэндло́: “Шарэ́н Рас-Дэвлэ́с, сарэ́ На́юды и мэк сарэ́ мануша́ тэ шарэ́н Лэс.”</verse>
				<verse number="12">И нэвэ́стыр Исаё ракирэ́ла: “Ёв явэ́ла Есеёскиро родо́стыр и Ёв явэ́ла тэ хулаинэ́л манушэ́нца: пэ Лэ́стэ На́юды явэ́на тэ розгинэн.”</verse>
				<verse number="13">Дэвэ́л, Саво́ дэ́ла наде́я, – мэк тэ пхэрдякирэл тумэн кажнонэ́ радыма́са и раманёса дро тумаро́ патяибэ́н, соб (кай) наде́я тэ барьёл Свэнтонэ́ Духо́скирэ зорья́са дрэ тумэ́ндэ.</verse>
				<verse number="14">Мэ кокоро́ джино́м пал тумэ́ндэ, мирэ́ пша́ла, со тумарэ́ илэ исын пхэрдэ́ лачхипна́са, и тумаро́ джиныбэ́н дэ́ла саштыпэн тумэ́нгэ тэ сыклякирэ́н екх екхэ́с.</verse>
				<verse number="15">Нэ мэ чхиндём тумэ́нгэ муршканэдыр пал вари-савэ́ рэ́нды, соб (кай) тумэ́ тэ рипирэ́н пал бахталыпэ́н, саво́ Дэвэ́л дыя́ ма́нгэ,</verse>
				<verse number="16">тэ явав Исусо́скирэ-Христосо́скиро дына́ри ваш Наюдэ́нгэ и сыр раша́скэ тэ сыклякирав Дэвлэ́скири бахталы́ зан, соб (кай) дава́ Наюдэнгиро свэ́нто дыибэ́н тэ янэл Дэвлэ́скэ ра́дыма и тэ явэ́л посвэнцындло Свэнтонэ́ Духо́са.</verse>
				<verse number="17">И палдава́ пир Исусо́стэ Христосо́стэ мэ могина́ва тэ шаравпэ мирэ́ дынарибнаса анги́л Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="18">Пал-дова́ со ма́ндэ нанэ муршыпэн тэ ракира́в пал вари-со, со на кэрдя́ Христо́со пир ма́ндэ, ваш дова́, соб (кай) тэ янэл Наюдэн кэ патяибэ́н, лавэ́са и рэндоса, савэ́ Ёв кэрдя́,</verse>
				<verse number="19">ґэртыкакирэ зорья́са и дивэнца, Дэвлэ́скирэ Духо́скирэ зорья́са адя́кэ, со мэ пхэрдэ́с роспхэндём Христососкири бахталы́ зан (звесь) Ерусалимо́стыр и пашы́л дава́ фо́ро кэ Илирика;</verse>
				<verse number="20">и мэ причхудём зор (стариндёмпэ) тэ ракира́в на одо́й, кай сыс пхэндло́ Христосо́скиро лав, соб (кай) тэ на чхував пэ дава́ фунда́менто, саво́ кэрдэ́ анги́л ма́ндэ;</verse>
				<verse number="21">нэ сыр исын чхиндло́: “Одолэ́, конэ́скэ на сыс роспхэндло пал Лэ́стэ, одолэ́ кокорэ́ дыкхэ́на, и одолэ́, савэ́ на шундлэ́, уджинэна.”</verse>
				<verse number="22">Палдава́ ма́ндэ сыс бут тэрдо́ пэ дром, со на дэ́лас ма́нгэ саштыпэн тэ явав кэ тумэ́.</verse>
				<verse number="23">Нэ какана́, ма́ндэ нанэ буты́р рэ́нды пэ далэ́ пхувья́, нэ сыр ма́ндэ ґаратунэ́ бэршэ́ндыр сыс бари ла́ска тэ явав кэ тумэ́,</verse>
				<verse number="24">какана́, ке́ли мэ ява́ва тэ традав дрэ Испания, мэ затрадава кэ тумэ́, пал-дова́ со ма́ндэ исын наде́я тэ дыкха́в тумэн, и со тумэ́ ман пролыджана дрэ дром коригэды́р (позжэды́р) долэ́стыр, сыр Мэ чалёвава радыма́са тэ ракира́в тумэ́нца,</verse>
				<verse number="25">нэ какана́ мэ джа́ва дро Ерусалимо тэ дынаринав свэнтонэнгэ;</verse>
				<verse number="26">пал-дова́ со Македония и Ахия закамлэ тэ скэдэ́н тэ дэн ловэ́ илэ́стыр свэнтонэнгэ Ерусалимо́стыр.</verse>
				<verse number="27">Ёнэ кокорэ́ закамлэ дава́, пал-дова́ со ёнэ исын вужлэ анги́л лэ́ндэ, ко́ли На́юды ячнэ́ кхэтанэ́ Юдэнца дро Духоскиро бахтякирибэ́н, тэды лэ́нгэ трэй тэ помогинэн лэ́нгэ и пэ джиибэ́н.</verse>
				<verse number="28">Сыр мэ кэра́ва дава́, мэ отда́ва лэ́нгэ, со скэдыно́, тэды мэ джа́ва пирда́л тумарэ́ штэ́ты дрэ Испания.</verse>
				<verse number="29">Мэ джино́м, со ке́ли мэ ява́ва кэ тумэ́, мэ ява́ва дро пхэрдо́ Христосо́скиро бахтякирибэ́н.</verse>
				<verse number="30">Нэ, акана́ мэ манга́ва тумэн, пша́ла, амарэ́ Ра́са-Дэвлэ́са, Исусо́са Христосо́са и Духо́скирэ патыва́са тэ явэ́н ма́нца дро хор мангипэ́н пал ма́ндэ кэ Дэвэ́л;</verse>
				<verse number="31">соб (кай) ма́нгэ тэ зракхавпэ Юдэндыр, савэ́ на патя́на дрэ Исусо́стэ и, соб (кай) миро дынарибэ́н дро Ерусалимо тэ явэ́л шука́р прилыно свэнтонэнца;</verse>
				<verse number="32">соб (кай) ма́нгэ дрэ ра́дыма, ко́ли Дэвлэ́скэ дава́ явэ́ла трэй, тэ явав кэ тумэ́ и кхэтанэ́ тумэ́нца тэ откинёвав.</verse>
				<verse number="33">Мэк Дэвэ́л, Саво́ дэ́ла рама́нё, тэ явэ́л сарэ́нца тумэ́нца. Ами́нь.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="16">
				<verse number="1">Мэ кама́м тэ пхэна́в тумэ́нгэ лав пал амарьятэ пхэнятэ Фиватэ, ёй исын диакониса дрэ Кенхреенгири кхангири́;</verse>
				<verse number="2">соб (кай) тумэ́ тэ прилэ́н ла сыр Дэвлэ́скирья манушня́, сыр трэй тэ прилэс свэнтонэн, и помогинэн ла́кэ, дрэ со ёй явэ́ла тэ мангэ́л тумэн, пал-дова́ со ёй кокори помогинэлас бутэнгэ, адя́кэ-паць и ма́нгэ.</verse>
				<verse number="3">Пиридэ́н “рама́нё” (миро) Прискилоскэ и Акилоскэ, адя́кэ-паць мирэ́ манушэ́нгэ, савэ́ кхэтанэ́ ма́нца кэрдэ́ буты́ ваш Исусо́скэ Христосо́скэ,</verse>
				<verse number="4">савэ́ пал миро джиибэ́н отдэнас кокорэ́ пэ́скиро шэро́; мэ парикирава лэ́нгэ наекхджино нэ и сарэ́ Наюдэнгирэ кхангирья,</verse>
				<verse number="5">адя́кэ-паць пиридэ́н “рама́нё” и кхангирьякэ, сави́ скэдэлапэ дрэ лэ́нгиро кхэр. Пиридэ́н “рама́нё” Епенетоскэ, адя́кэ-паць мирэ́ дрогонэ́ малэ́скэ, саво́ англэды́р сарэ́ндыр упатяндыя дрэ Христосо́стэ дрэ Асия.</verse>
				<verse number="6">Пиридэ́н “рама́нё” Мариякэ, сави́ кэрдя́ адя́кэ бут лачхипэ́н ваш тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="7">Пиридэ́н “рама́нё” Андроникоскэ и Юниёскэ, мирэ́ сэмэнцакэ, савэ́ сыс бэштэ́ кхэтанэ́ ма́нца дро штарибэ́н; ёнэ исын джиндлэ́ машки́р Апостолэндэ и англэды́р ма́ндыр упатя́ндынэ дрэ Христосо́стэ.</verse>
				<verse number="8">Пиридэ́н “рама́нё” Амплияскэ, саво́ исын древа́н дро́го ма́нгэ сыр пшал пир патяибэ́н дрэ Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="9">Пиридэ́н “рама́нё” Урбаноскэ, саво́ кхэтанэ́ амэ́нца кэрэ́ла буты́ ваш Христосо́скэ, и мирэ́ дрогонэ́ малэ́скэ Стахиёскэ.</verse>
				<verse number="10">Пиридэ́н “рама́нё” Апелесоскэ, саво́ сыкадя́, со ёв чачуно́ патяибнаскиро дрэ Христосо́стэ, сарэ́нгэ Аристовулоскирэ кхэрэ́стыр.</verse>
				<verse number="11">Пиридэ́н “рама́нё” Иродионоскэ, мирэ́ сэмэнцакэ, “рама́нё” патяибнаскирэнгэ дрэ Растэ-Дэвлэ́стэ Наркисоскирэ кхэрэ́стыр.</verse>
				<verse number="12">Пиридэ́н “рама́нё” Трифенакэ и Трифосакэ, савэ́ кэрэ́на буты́ ваш Дэвлэ́скэ. “Рама́нё” дрогонэ́ Персидакэ, сави́ бут кэрдя́ ваш Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="13">Пиридэ́н “рама́нё” Руфаскэ, савэ́с Дэвэ́л выкэдыя́, и лэ́скирэ да́кэ, сави́ сыс сыр дай и ваш ма́нгэ.</verse>
				<verse number="14">Пиридэ́н “рама́нё” Асинкритоскэ, Флигонтоскэ, Ермаскэ, Патровоскэ, Ермияскэ и явирэ пшалэ́нгэ, савэ́ исын кхэтанэ́ лэ́са.</verse>
				<verse number="15">Пиридэ́н “рама́нё” Филологоскэ и Юлияскэ, Ниреёскэ и лэ́скирэ пхэнякэ, и Олимпаноскэ и сарэ́ дэвлытконэнгэ, савэ́ исын кхэтанэ́ Лэ́са.</verse>
				<verse number="16">Дэн “добридим” екх екхэ́скэ Свэнтонэ́ чамудыпнаса. Сарэ́ Христосо́скирэ кхангирья пиридэна “рама́нё” тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="17">Нэ мэ манга́ва тумэн, пшала́лэ, тэ ракхэ́нпэ одолэ́ манушэ́ндыр, савэ́ кэрэ́на дрэ кхангирья роскэрибэна и пхарипэна, и камэ́на тэ лыджа́н криг тумэн далэ́ сыкляибнастыр, савэ́скэ тумэ́ высыклынэ.</verse>
				<verse number="18">Палдава́ адасавэ́ мануша́ дынаринэна на амарэ́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Исусо́скэ Христосо́скэ, а пэ́скирэ налачхэ́ камибнаскэ; ёнэ хахавэ́на (дэ́на дукха́) лачхэ́-илытконэ манушэ́н гудлэ́ и хоханэ́ лавэ́нца.</verse>
				<verse number="19">Тумаро кандыпэн патяибнаскэ исын джиндло́ сарэ́нгэ; палдава́ мэ сом древа́н радо пал тумэ́ндэ, мэ кама́м, соб (кай) тумэ́ тэ явэ́н годьварэ́ дро лачхипэ́н и тэ на явэ́н бангэ́ дро фуипэ́н.</verse>
				<verse number="20">Нэ Дэвэ́л, Саво́ дэ́ла рама́нё, хасякирэ́ла налачхэ́с тэл тумарэ́ ґэра́. Мэк тэ явэ́л бахталыпэ́н амарэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, Исусо́скиро Христосо́скиро тумэ́нца! Ами́нь.</verse>
				<verse number="21">Пиридэла “рама́нё” тумэ́нгэ Хима (Тимофеё), саво́ кэрэ́ла буты́ кхэтанэ́ ма́нца, и Луцыё, Иасоно, и Сосипатро, мири́ сэмэ́нца.</verse>
				<verse number="22">Мэ, Цэрцыё, саво́ чхиндём дава́ лыл, пиридава “рама́нё” тумэ́нгэ, сыр пшал пир патяибэ́н дрэ Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="23">Пиридэла “рама́нё” тумэ́нгэ Гаё, саво́ прилыя́ ман и сари́ кхангири́. Пиридэла “рама́нё” тумэ́нгэ Ерасто, ракхибна́ри пэ фори́тко тыкнори́ (сокровишчы́тко) и пшал Кварто.</verse>
				<verse number="24">Мэк бахталыпэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, амарэ́ Исусо́скирэ Христосо́скиро тэ явэ́л сарэ́нца тумэ́нца. Ами́нь.</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="46">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Павли́стыр, савэ́с Дэвэ́л прикхардя тэ явэ́л Исусо́скирэ Христосо́скирэ Апостолоса пир Пэ́скири во́ля, и амарэ́ пшалэстыр Сосифаностыр,</verse>
				<verse number="2">Дэвлэ́скирэ кхангирьякэ, со исын дро Коринфо, сарэ́ свэнтонэ́ манушэ́нгэ, савэ́ исын прикхардэ тэ ячэн и тэ явэ́н Дэвлэ́скирэ манушэ́нца пир патяибэ́н дрэ Исусо́стэ Христосо́стэ; сарэ́нгэ, кон мангэлапэ Исусо́скирэ Христосо́скирэ лавэ́са пир сарэ́ штэ́ты, Саво́ исын лэ́нгиро и амаро́ Рай Дэвэ́л:</verse>
				<verse number="3">Мэк Дэвэ́л Дад амаро́ и Рай Дэвэ́л, Ису́со Христо́со, тэ дэн тумэ́нгэ бахталыпэ́н и рама́нё (миро).</verse>
				<verse number="4">Мэ ўса́ды (сак) парикирава Дэвлэ́скэ пал тумэ́ндэ пал бахталыпэ́н, саво́ исын дыно́ тумэ́нгэ пир Исусо́стэ Христосо́стэ.</verse>
				<verse number="5">Пал-дова́ со пал Лэ́стэ тумэ́ барвалынэ кажнонэ́ лавэ́са и джиныбнаса,</verse>
				<verse number="6">и пал-дова́ сыр амаро́ допхэныбэ́н пал Христосо́стэ яця́ дасаво твардо дрэ тумэ́ндэ,</verse>
				<verse number="7">палдава́ тумэ́ндэ нанэ ни саво́ наухтылыбэн ни дро вари-саво́ тала́но (дарованиё), ке́ли тумэ́ ужакирэ́на зоралэ́с Христосо́с тэ явэ́л,</verse>
				<verse number="8">Ёв адя́кэ-паць подрикирэ́ла тумаро́ зорало́ патяибэ́н кэ ко́нцо (кэ яго́ро), соб (кай) тумэ́ тэ явэ́н бидошакирэ дро дывэ́с, ке́ли амаро́ Рай Дэвэ́л, Ису́со Христо́со, явэ́ла яви́р мо́ло.</verse>
				<verse number="9">Дэвлэ́скэ, Саво́ прикхардя тумэн дро кхэтаныбэн Лэ́скирэ Чхавэ́са, Исусо́са Христосо́са, Амарэ́ Ра́са, трэй тэ патя́н сарэ́са.</verse>
				<verse number="10">Мэ древа́н манга́ва тумэн, мирэ́ пшала́лэ, Исусо́скирэ Христосо́скирэ лавэ́са, амарэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, тэ ракирэ́н екх, и тэ на явэ́л тумэ́ндэ ракирибэна екх проти явирэ́стэ, соб (кай) тумэ́ тэ явэ́н кхэтанэ́ дро екх ду́хо (фа́но) и дрэ екх годы́.</verse>
				<verse number="11">Пал-дова́ со мэ уджиндём Хлоякирэ сэм΄ятыр, пшала́лэ мирэ́, со машки́р тумэ́ндэ исын кошыбэна.</verse>
				<verse number="12">Мэ пхэна́ва пал дава́ адя́кэ, со тумэ́ ракирэ́на: “Мэ сом Павли́скиро”, “мэ сом Аполососкиро”, “мэ сом Кифаскиро”, нэ “мэ сом Христосо́скиро”;</verse>
				<verse number="13">со ци роспыяпэ Христо́со пэ групы? Ци Па́вли сыс примардо пэ трушу́л пал тумэ́ндэ? Ци тумэ́ болдэпэ дро Павли́скиро лав?</verse>
				<verse number="14">Мэ парикирава Дэвлэ́скэ пал дова́, со мэ на болдём никонэ́с тумэ́ндыр апри́ч Криспостэ и Гайостэ,</verse>
				<verse number="15">соб (кай) ние́кх ману́ш тэ на пхэнэ́л, со мэ болдём тумэн дро миро лав (мирэ́ лавэ́са).</verse>
				<verse number="16">Мэ болдём адя́кэ-паць Стехванос (Стефанос) и лэ́скирэ сэ́м΄я (ири́), нэ ци мэ болдём ишчо (инкэ́) вари-конэ́с, мэ на джино́м (на джина́в).</verse>
				<verse number="17">Христо́со на бичхадя́ ман тэ болав. Ёв бичхадя́ ман тэ роспхэнав бахталы́ зан (звесь), и тэ роспхэнав пал дава́ назбит годьварэ́ лавэ́нца, соб (кай) Христосо́скиро мэрибэ́н пэ трушу́л тэ на хасякирэ́л пэ́скири зор.</verse>
				<verse number="18">Пал-дова́ со лав (сыклякирибэ́н) пал Христосо́скиро мэрибэ́н пэ трушу́л исын дылныпэ́н ваш одолэ́нгэ, кон исын хасибны́тко, а амэ́нгэ, кон исын зракхно, дава́ дэ́ла Дэвлэ́скири зор.</verse>
				<verse number="19">Дро Свэ́нто Чхиныбэ́н ракирлапэ: “Мэ хасякира́ва годьварипэн годьварэнгиро и Мэ отчхувава дрэ риг ґалыибэ́н сыклякирдэнгиро.”</verse>
				<verse number="20">Кай исын годьварюко? Кай исын лылвари́тко (кни́жнико)? Кай исын допхэныбнари (споршчыко) дро дава́ ве́ко? А Дэвэ́л пирикэрдя далэ́ свэтоскиро годьварипэн пэ дылныпэ́н.</verse>
				<verse number="21">Палдава́ Дэвэ́л пир Пэ́скиро годыпэ́н кэрдя́ адя́кэ, соб (кай) мануша́ тэ на ґалён Дэвлэ́с пэ́скирэ годя́са би патяибнаскиро; Дэвлэ́скэ сыс лачхо́ тэ зракхэ́л одолэ́н, савэ́ патя́на, пир пхэныбнытко лав, саво́ исын сы́рбы дылныпэ́н.</verse>
				<verse number="22">Палдава́ Юды пхучэна пал шпэ́ры (зна́ки), и Гре́ки (Баламэ́) родэ́на годьварипэн;</verse>
				<verse number="23">нэ амэ роспхэна́са пал Христосо́стэ, Савэс примардэ пэ трушу́л; дава́ пхэныбэ́н исын сы́рбы бар пэ дром, саво́ пропатякирэла Юдэ́н и исын сы́рбы дылныпэ́н ваш Наюдэ́нгэ,</verse>
				<verse number="24">нэ Христо́со исын Дэвлэ́скири зор и Дэвлэ́скиро годыпэ́н одолэ́нгэ, савэ́ исын прикхардэ: сыр ваш Юдэ́нгэ, адя́кэ-паць и ваш Грекэ́нгэ (Баламэ́нгэ).</verse>
				<verse number="25">Пал-дова́ со Дэвлэ́скиро нагодыпэн исын годьварэдыр манушытконэ́ годьварипнастыр и Дэвлэ́скиро назоралыпэн исын зоралэды́р манушытконэ́ зоралыпнастыр.</verse>
				<verse number="26">Палдава́ рипирэ́н, пшала́лэ, кон тумэ́ са́нас анги́л дова́, сыр Дэвэ́л прикхардя тумэн: на́бут тумэ́ндыр са́нас годьварэ́ пир манушы́тко годы́, на́бут тумэ́ндыр са́нас барэ́ мануша́, на́бут тумэ́ндыр са́нас славутнонэ родо́стыр;</verse>
				<verse number="27">нэ Дэвэ́л выкэдыя́ пэфроми дова́, со свэ́то гинэ́ла пал дылныпэ́н, соб (кай) тэ ладжакирэл годьварэн, и дова́, со свэ́то гинэ́ла пал назоралыпэн, соб (кай) тэ ладжакирэл зоралыпэ́н,</verse>
				<verse number="28">и Дэвэ́л выкэдыя́ буты́р дова́, со свэ́то гинэ́ла пал наджиндлыпэн и дыкхэ́ла вучипна́стыр и гинэ́ла ни палсо́, тэ чхувэ́л тэлэ́ свэтоскиро раипэн,</verse>
				<verse number="29">соб (кай) ние́кх ману́ш тэ на шарэлпэ анги́л Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="30">Нэ адава́ Дэвэ́л чхудя́ тумэн дро кхэтаныпэн Исусо́са Христосо́са амарэса и Ёв кэрдя́ Христосо́с сыр амаро́ годыпэ́н, чачипэ́н; пал Лэ́стэ амэ яця́м Дэвлэ́скирэ свэнтонэ́ и вольнонэ манушэ́нца,</verse>
				<verse number="31">соб (кай) тэ явэ́л адя́кэ, сыр исын чхиндло́: “Мэк одова́, кон шарэлапэ, тэ шарэлпэ Дэвлэ́са.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">Сыр мэ со́мас кэ тумэ́, пшала́лэ, мэ явдём на ваш дова́, соб (кай) тэ роспхэнав Дэвлэ́скиро чорахано чачипэ́н пхутькирдэ́ лавэ́нца ци барэ́ годьварипнаса.</verse>
				<verse number="2">Палдава́ ма́ндэ пэ годы́ сыс тэ на джина́в нисо́, апри́ч Исусо́стэ Христосо́стэ, Савэс примардэ пэ трушу́л.</verse>
				<verse number="3">И ке́ли мэ со́мас тумэ́нца, ма́ндэ на сыс зор, мэ дарандыем и издрандыём;</verse>
				<verse number="4">дрэ мири́ зан и пхэныбэ́н на сыс годьварэ́ лава́, нэ ёнэ сыс сыр допхэныбэ́н пал Дэвлэ́скирэ-Духоскири зор;</verse>
				<verse number="5">соб (кай) тумаро́ патяибэ́н тэ на рикирэлпэ пэ манушы́тко годьварипэн, а пэ Дэвлэ́скири зор.</verse>
				<verse number="6">Нэ амэ ракираса пал годьварипэн машки́р бидошакирэ патяибнаскирэндэ, нэ на адя́кэ, сыр дава́ свэ́то гинэ́ла, ци, сыр тхэмэ́скирэ барыдыра́ далэ́ свэто́стыр ґалёна годьварипэн, савэ́ сыг кончынэнапэ.</verse>
				<verse number="7">А амэ ракираса пал Дэвлэ́скиро чорахано годыпэ́н, саво́ Дэвэ́л гарадя и выкэдыя́ ваш амари́ сла́ва анги́л, сыр свэ́то сыс создыно́ (кэрдо́):</verse>
				<verse number="8">ние́кх адалэ́ свэто́скирэ барэ́ рандыр на ґалыя́ дава́, пал-дова́ со, ко́ли ёнэ тэ ґалён, тэды ёнэ на примарэнас Рас-Дэвлэ́с, Саво́ исын пхэрдо́ слава́са,</verse>
				<verse number="9">нэ сыр исын чхиндло́: “Кодова́ на дыкхця́ якх, на шундя́ кан, на сыс пэ ило́ манушэ́стэ, со Дэвэ́л кэдыя одолэ́нгэ, конэ́скэ яця́ дро́го Ёв;</verse>
				<verse number="10">нэ Дэвэ́л откэрдя дава́ Пэ́скирэ Духо́са, пал-дова́ со Ду́хо (Фа́но) доджа́ла кэ саро́, аж кэ ду́мы Дэвлэ́скирэ, со исын ґарадэ́ манушытконэ́ годятыр.”</verse>
				<verse number="11">Палдава́, кон манушэ́ндыр джинэ́ла, со исын дрэ явирэ манушэ́стэ, екх дава́ манушы́тко Ду́хо (Фа́но), саво́ дживэ́ла дрэ манушэ́стэ? Адя́кэ-паць и екх Дэвлэ́скиро Ду́хо (Фа́но) джинэ́ла екх пал Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="12">Нэ амэ прилыям ду́хо (фа́но) на кадалэ́ свэто́стыр, а амэ прилыям Ду́хо (Фа́но), Саво́ Дэвэ́л бичхадя́, соб (кай) амэ́нгэ тэ ґалёвас саро́ дова́, со Дэвэ́л адя́кэ дыя́ амэ́нгэ:</verse>
				<verse number="13">пал со амэ ракираса лавэ́нца, савэ́ на манушытконэ́-годьварипнастыр, а лавэ́нца, савэ́ свэ́нто Ду́хо (Фа́но) сыклякирдя́, ке́ли амэ пирипхэнаса Духоскиро одолэ́нгэ, конэ́стэ исын Ду́хо (Фа́но).</verse>
				<verse number="14">Ману́ш, савэ́стэ нанэ Ду́хо (Фа́но), на прилэ́ла илэ́са таланы Дэвлэ́скирэ Духо́стыр, пал-дова́ со ёв гинэ́ла лэн пал дылныпэ́н; и ёв на могинэ́ла тэ ґалёл лэн, пал-дова́ со лэ́нгэ дэ́на чол (тими́н) мануша́, конэ́стэ исын Ду́хо (Фа́но);</verse>
				<verse number="15">нэ ману́ш, савэ́стэ исын Ду́хо (Фа́но), дэ́ла чол сарэскэ, нэ лэ́скэ ние́кх на могинэ́ла тэ дэл чол.</verse>
				<verse number="16">Пал-дова́ со, кон ґалыя́ Дэвлэ́скири годы́, соб (кай) тэ сыклякирэ́л Лэс? А амэ́ндэ исын Христососкири годы́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">Пшала́лэ, мэ на могиндём тэ ракира́в тумэ́нца сыр манушэ́нца, конэ́стэ исын Ду́хо (Фа́но), а сыр одолэнца, савэ́ дживэ́на пир лочакиро (плотякиро) тырдыпэ́н, сыр бияторэнца (чхаворэнца) пир патяибэ́н дрэ Христосо́стэ.</verse>
				<verse number="2">Мэ чалякирдём тумэн тхудэ́са, а на масэ́са, пал-дова́ со тумэ́ са́нас бизорья́кирэ, и какана́ ишчо (инкэ́) тумэ́ндэ нанэ зор;</verse>
				<verse number="3">пал-дова́ со тумэ́ сан ишчо (инкэ́) мануша́, савэ́ дживэ́на пир лочакиро тырдыпэ́н. Палдава́, ко́ли машки́р тумэ́ндэ исын зэвлыныпэ́н, и кошыбэ́н, тэды, ци на сан тумэ́ мануша́, савэ́ дживэ́на пир лочакиро (плотякиро) тырдыпэ́н; и савэ́ лыджа́на пэс сыр мануша́ кадалэ́ свэто́стыр?</verse>
				<verse number="4">Пал-дова́ со, ке́ли вари-кон пхэнэ́ла: “Мэ сом Павли́скиро”, ци яви́р: “Мэ сом Аполососкиро”, тэды, ци на сан тумэ́ мануша́, савэ́ дживэ́на пир лочакиро тырдыпэ́н?</verse>
				<verse number="5">Кон тэды исын Па́вли? Кон исын Аполосо? Ёнэ ж исын екх Дэвлэ́скирэ слу́ги (дына́рья), пир конэ́стэ тумэ́ упатя́ндынэ, сыр и дыя́ Дэвэ́л буты́ кажнонэ́скэ (сваконэскэ).</verse>
				<verse number="6">Мэ чхудём дрэ пхув, о Аполосо панякирдя, нэ Дэвэ́л дыя́ прибарипэн.</verse>
				<verse number="7">Палдава́, кон чхудя́ дрэ пхув, кон панякирдя, дава́ нисо́ на мол, а саро́ джа́ла Дэвлэ́стыр, Кон дыя́ прибарипэн.</verse>
				<verse number="8">Нэ кон чхудя́ дрэ пхув, и кон панякирдя-дава́ усае́кх, а кажно дорэсэ́ла (долэла) отдыибэ́н пир пэ́скири буты́.</verse>
				<verse number="9">Пал-дова́ со амэ кхэтанэ́ кэра́са буты́ ваш Дэвлэ́скэ, а тумэ́, сан Дэвлэ́скири фэ́лда, Дэвлэ́скиро Кхэр.</verse>
				<verse number="10">Мэ чхудём фунда́менто пир тала́но (дарованиё) бахталыпнастыр, саво́ Дэвэ́л дыя́ ма́нгэ сыр годьваро́ архитекторо, а яви́р ману́ш кэрэ́ла кхэр пэ дава́ фунда́менто. Нэ кажно дыкх, сыр ёв кэрэ́ла кхэр.</verse>
				<verse number="11">Палдава́ ние́кх ману́ш на могинэ́ла тэ чхувэ́л яви́р духовно фунда́менто апри́ч одолэ́стэ, саво́ исын Ису́со Христо́со ваш кхангири́ пир саро́ свэ́то.</verse>
				<verse number="12">А ко́ли вари-кон кэрэ́ла кхэр пэ дава́ фунда́менто сувнака́стыр, рупэ́стыр, дрогонэ́ барэндыр, каштэ́стыр, чарьятыр, пхусэстыр,</verse>
				<verse number="13">тэды кажно манушэскири буты́ сыкадёла дро Христосо́скиро дывэ́с, пал-дова́ со яг сыкавэ́ла саро́, и яг спробинэла кажно буты́, сави́ ёй исын.</verse>
				<verse number="14">Ко́ли вари-конэ́скири буты́, сави́ ёв кэрдя́ пэ дава́ фунда́менто, вытэрдёла, тэды адава́ ману́ш дорэсця́ отдыибэ́н.</verse>
				<verse number="15">А ко́ли вари-конэ́скири буты́ схачола, тэды адава́ ману́ш хасякирэ́ла пэ́скиро отдыибэ́н, нэ ёв зракхэ́лапэ сы́рбы одова́, кон прогия́ пир яг.</verse>
				<verse number="16">Тумэ́ джинэ́на, со тумэ́ сан Дэвлэ́скири Кхангири́, и со Дэвлэ́скиро Ду́хо (Фа́но) дживэ́ла дрэ тумэ́ндэ.</verse>
				<verse number="17">Ко́ли вари-кон хасякирэ́ла Дэвлэ́скирэ-кхангирья́киро скэдыибэ́н кэрибнаса, саво́ нанэ лачхо́ Дэвлэ́скэ, тэды одолэ́с хасякирэ́ла Дэвэ́л; пал-дова́ со Дэвлэ́скирэ-кхангирья́киро скэдыибэ́н исын свэ́нто и тумэ́ патяибнаскирэ, сан дасавэ́.</verse>
				<verse number="18">Мэк ние́кх тэ на хохавэ́л кокоро́ пэс; ко́ли вари-кон думинэ́ла пэ́скэ, со ёв исын годьваро́ машки́р тумэ́ндэ пир дава́ свэтоскиро годьварипэн, тэды мэк адава́ ману́ш тэ ячэ́л дылынэса, соб (кай) ёв могинэлас тэ явэ́л годьварэса.</verse>
				<verse number="19">Пал-дова́ со годьварипэн кадалэ́ свэтоскиро исын дылныпэ́н анги́л Дэвлэ́стэ; палдава́ исын чхиндло́: “Ёв ухтылэ́ла годьварэн дро лэ́нгири фротыма.”</verse>
				<verse number="20">И нэвэ́стыр: “Рай Дэвэ́л джинэ́ла саро́, со годьварэ́ думинэ́на, и со дрэ лэ́ндэ нанэ ни сави́ льго́та.”</verse>
				<verse number="21">Мэк нико́н тэ на шарэлпэ манушэ́нца; пал-дова́ со саро́-исын тумаро́.</verse>
				<verse number="22">Ци Па́вли, ци Аполосо, ци Кифа, ци дава́ свэ́то, ци джиибэ́н, ци мэрибэ́н, ци саро́, со амэ́ндэ исын какана́; ци саро́, со явэ́ла амэ́нца анги́л, саро́-исын тумаро́:</verse>
				<verse number="23">и тумэ́ сан Христосо́скирэ, а Христо́со исын Дэвлэ́скиро.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">Тэды мэк мануша́ тэ ґалён амэн сыр Христосо́скирэ дынарье́н и кхэритконэ́ барыдырэ́н пир Дэвлэ́скирэ чораханэ чачипэна́.</verse>
				<verse number="2">Екх со трэй ваш кхэритконэ́ барыдырэ́скэ, соб (кай) ёв тэ явэ́л патяибны́тко пир саро́.</verse>
				<verse number="3">А ваш ма́нгэ дава́ исын набаро́ рэ́ндо, сыр тумэ́ дэ́на чол (тими́н) ма́нгэ, ци манушы́тко сэ́ндо дэ́ла. Нэ мэ адя́кэ-паць на дава́ чол пэ́скэ.</verse>
				<verse number="4">Пал-дова́ со ни саво́ чорипэ́н нанэ пал ма́ндэ; нэ дава́ на допхэнэ́ла, со мэ на сом банго́: дава́ Рай Дэвэ́л, Саво́ дэ́ла чол ма́нгэ.</verse>
				<verse number="5">Тэды на сэндякирэн анги́л дова́, сыр Рай Дэвэ́л явэ́ла, Саво́ дудвалякирэла (обсвэнцынэла) и калэ́ (цёмна) чораханыбэна и откэрэла пэ якха́ адя́кэ-паць ґарадэ́ мысли дро манушы́тко ило́; и тэды сва́ко (кажно) ману́ш дорэсэ́ла (долэла) шарибэ́н Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="6">Ѓа́да, дава́ саро́, отлыджалапэ кэ мэ и кэ Аполосо ваш тумаро́ миштыпэ́н, соб (кай) тумэ́ тэ сыклён амэ́ндыр тэ на думинэн вучыдыр кодолэстыр, со исын чхиндло́, и тэ на пхутён екх анги́л екхэ́стэ.</verse>
				<verse number="7">Палдава́, кон жа выкэдэ́ла тут явирэндыр? И со исын ту́тэ, со на сыс дыно́ ту́кэ? Тэды со́скэ ту шарэсапэ, сы́рбы ту на дорэсцян (на долыян) дава́ сыр тала́но?</verse>
				<verse number="8">Тумэ́ ужэ чалынэ, тумэ́ акана́ ячнэ́ барвалэ́, тумэ́ ужэ ячнэ́ кральенца би амаро́; и мэ кама́м, соб (кай) тумэ́ чачунэ́с тэ кралинэн, и амэ́нгэ адя́кэ-паць тэ кралинав тумэ́нца.</verse>
				<verse number="9">Палдава́ мэ думинава, со Дэвэ́л чхудя́ амэн тэ явас Апостолэнца пэ са́мо ко́нцо (яго́ро) палатунэндыр, савэ́н Ёв выкэдыя́ тэ мэрас, сыр и Христо́со мыя́. Палдава́ амэ яця́м сы́рбы ладжакирдо́ сыкаибэ́н (приме́ро) пэ свэто́скирэ якха́ и Янголэнгэ, адя́кэ-паць и манушэ́нгэ.</verse>
				<verse number="10">Амэ сам дылынэ́ пал Христосо́стэ, а тумэ́ сан годьварэ́ дро екхипэ́н Христосо́са; амэ сам бизорья́кирэ, а тумэ́ сан зоралэ́; тумэн славинэна, а амэ сам дрэ ладж.</verse>
				<verse number="11">Кэ дава́-паць мардо́ (шту́нда) мэ ишчо (инкэ́) сам бокхалэ́ и амэ́ндэ исын смэга (труш) и амэ сам дрэ патавэ и домардэ́, и амэ псираса сыр бикхэри́тка,</verse>
				<verse number="12">нэ амэ кэра́са буты́ пхарэ́с пэ́скирэ вастэ́нца. Амэн кошэна, а амэ бахтякираса; амэн традэ́на, а амэ пирилыджаса;</verse>
				<verse number="13">амэн кошэна, а амэ отпхэнаса лачхэ́ лавэ́нца, амэ сам сыр далэ́-свэтоскиро гнэё (мэста), амэ яця́м сыр бла́та далэ́ пхувья́кири кэ/жы́ко какана́.</verse>
				<verse number="14">Мэ на чхина́ва дава́, соб (кай) тэ ладжакирав тумэн, а соб (кай) тэ дав годы́ тумэ́нгэ, сыр мирэ́ дрогонэ́ пшалэ́нгэ.</verse>
				<verse number="15">Палдава́, ко́ли тумэ́ндэ исын дэш тысёнцы сыклярьен (наставникэн) пир патяибэ́н дрэ Христосо́стэ, нэ усае́кх тумэ́ндэ исын екх дад; пал-дова́ со мэ яцём сы́рбы дад ваш тумэ́нгэ пир бахтало́ лав, со мэ яндём.</verse>
				<verse number="16">Палдава́ мэ манга́ва тумэн, тэ кэрэ́н адя́кэ, сыр мэ кэра́ва.</verse>
				<verse number="17">Пал-дова́ мэ бичхадём кэ тумэ́ Тимофеёс (Химас), мирэ́ дрогонэ́ и патяибнытконэ сы́рбы чхавэ́с пир патяибэ́н дрэ Растэ-Дэвлэ́стэ, саво́ долыджала кэ тумари́ годы́ миро джиибэ́н дро екхипэ́н Христосо́са, адя́кэ сыр мэ и сыклякирава дрэ кхангирья.</verse>
				<verse number="18">И пал-дова́ со мэ какана́ на джа́ва кэ тумэ́, то вари-савэ́ тумэ́ндыр пхутинэ.</verse>
				<verse number="19">Нэ мэ сыг ява́ва кэ тумэ́, ко́ли Рай Дэвэ́л дэ́ла, и мэ уджинава ваш пэ́скэ на дова́, со адалэ́ пхутькирдэ́ мануша́ ракирэ́на, а Духоскири зор, сави́ исын лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="20">Пал-дова́ со Дэвлэ́скиро Кралипэ́н рикирэ́лапэ на лавэ́нца, а Духо́скирэ зорья́са.</verse>
				<verse number="21">Со ж тэды тумэ́ камэ́на? Ци ма́нгэ тэ явав кэ тумэ́ дэстэса ци ласкаса и тихонэ Духо́са?</verse>
			</chapter>
			<chapter number="5">
				<verse number="1">Исын мавлы́н (малва), со машки́р тумэ́ндэ исын биладжаипэ́н и дасаво биладжаипэ́н, саво́ аж на сыс джиндло́ машки́р Наюдэ́ндэ, со екх ману́ш рикирэ́ла лэ́скирэ-дадэ́скирэ ромня́ пал ромня́тэ.</verse>
				<verse number="2">И тумэ́ ишчо (инкэ́) пхутёна, заме́ст дова́, соб (кай) тэ ровэ́н пал дава́, и соб (кай) тэ джал криг тумэ́ндыр одова́ ману́ш, кон кэрдя́ дасаво рэ́ндо (де́ло).</verse>
				<verse number="3">Мэк мэ на сом тумэ́нца, нэ мэ сы́рбы думинава пал тумэ́ндэ и придуминдём хась (ка́ра) одолэ́скэ, кон кэрдя́ дасаво рэ́ндо,</verse>
				<verse number="4">ваш Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав, ке́ли тумэ́ скэдэ́напэ кхэтанэ́ дрэ кхангири́ и сы́рбы пир миро ду́хо (фа́но) и Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ зорья́са амарэ́ Исусо́скирэ Христососкирьяса,</verse>
				<verse number="5">тэ отдэ́н адасавэ́ манушэ́с налачхэскэ тэ мэнчынэл лэс лэ́скири лоч (плоть), сави́ исын дро грэ́хо, соб (кай) тэ зракхэн лэ́скиро ду́хо (фа́но) дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро дывэ́с, амарэ́ Исусо́скиро Христосо́скиро.</verse>
				<verse number="6">Дава́ исын нашукар, со тумэ́ шарэнапэ. Ци тумэна джинэ́на, со тыкнэ́ рошчынатыр шутлёла саро́ хумэр (цясто)?</verse>
				<verse number="7">Палдава́ выжужакирэн пхуранэ́-грэхоскири рошчына, соб (кай) тумэ́ тэ явэ́н нэвонэ́ хумэрэса, пал-дова́ со тумэ́ ж сан жужо́ хумэр, би рошчынакиро, пал-дова́ со амаро́ Христо́со, Патрадитко Бакроро́, сыс мулякирдо сыр свэ́нто дыибэ́н пал амэ́ндэ.</verse>
				<verse number="8">Палдава́ ява́са тэ свэнкинас свэ́нко на пхуранэ́ рошчынаса, савэ́ сыс пхэрды́ грэхоса и песьцёнымаса, а би рошчынакирэ марэ́са, саво́ исын пхэрдо́ жужыпнаса (чыстотаса) и чачипна́са.</verse>
				<verse number="9">Мэ чхиндём тумэ́нгэ дро миро лыл, соб (кай) тумэ́ндэ тэ на явэ́л нисо́ кхэтанэ́ манушэ́нца, савэ́ дживэ́на джувле́нца би сэвлакиро.</verse>
				<verse number="10">Нэ на напатяибнаскирэнца, савэ́ исын свэто́стыр, и, савэ́ дживэ́на джувле́нца би сэвлакиро, ци сквамнымарьенца ци прахарьенца, ци идолэ-мангипнаскирэнца, пал-дова́ со тумэ́нгэ трэиндя́ тэ джа́н далэ́ свэто́стыр.</verse>
				<verse number="11">Нэ какана́ мэ чхиндём тумэ́нгэ тэ на кэрэ́н нисо́ кхэтанэ́ одолэ́ манушэ́са, саво́ кхарэ́лапэ пшалэса, а кокоро́ дурэды́р дживэ́ла джувле́нца би сэвлакиро, ци ячэ́лапэ сквамнымариса, ци идолэ-мангипнаскирэса, ци кошыбнариса, ци матымариса, ци прахариса; кадасавэса и тэ на бэшэ́н тэ хан кхэтанэ́.</verse>
				<verse number="12">Со ж ма́нгэ тэ сэндинав (тэ сэндякирав) одолэ́н, савэ́ нанэ кхангирья́тыр? Ци на трэй тумэ́нгэ тэ сэндинэ́н, савэ́ исын кхангирья́тыр?</verse>
				<verse number="13">Нэ одолэ́н, савэ́ исын на кхангирья́тыр, Дэвэ́л сэндякирэ́ла! Палдава́ традэ́н криг тумарэ́ кхангирья́кирэ скэдыибна́стыр дошалэ манушэ́с.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="6">
				<verse number="1">Сыр дава́ нанэ ладжаво, ко́ли вари-кон тумэ́ндыр, ке́ли лэ́стэ исын холы́ пэ явирэ́стэ, тэды тэ джал пэ сэ́ндо анги́л напатяибнаскирэ манушэ́ндэ (Наюдэ́ндэ), заме́ст дова́, соб (кай) тэ джал кэ свэ́нта?</verse>
				<verse number="2">Ци тумэ́ на джинэ́на, со свэ́нта явэ́на тэ сэндинэ́н саро́ свэ́то? Ко́ли тумэ́нгэ тэ сэндинэ́н свэ́то, тэды со ж тумэ́ на сан мол, соб (кай) тэ сэндинэ́н набарэ́ рэндорэ́ (де́лыцы)?</verse>
				<verse number="3">Ци тумэ́ на джинэ́на, со амэ́нгэ тэ сэндинас Янголэн? Тэды со тумэ́ на могинэ́на тэ роскэдэнпэ дрэ далэ́ джиибна́скирэ рэ́нды?</verse>
				<verse number="4">А ке́ли тумэ́ндэ исын далэ́ джиибна́скирэ рэндорэ́, тэды со́скэ тумэ́ чхувэ́на пэ́скирэ сэндарьенца дасавэ́ манушэ́н, савэ́н на кутякирэна мануша́ кхангирья́тыр.</verse>
				<verse number="5">Мэ пхэна́ва тэ ладжакирав тумэн. Ци нанэ ниекхэс годьварэ́ манушэ́с машки́р тумэ́ндэ, соб (кай) ёв могинэлас тэ роскэдэлпэ дро рэ́ндо машки́р тумэ́ндэ?</verse>
				<verse number="6">Дыкхэ́н: пшал сэндинэлапэ пшалэса, и дава́ исын анги́л напатяибнаскирэндэ!</verse>
				<verse number="7">И дава́ исын буты́р блатуно рэ́ндо ваш тумэ́нгэ, со тумэ́ сэндинэнапэ екх екхэ́са. Со́скэ тумэ́нгэ тэ на пирилыджас пхарипэ́н ни пал со? Тумэ́нгэ фэды́р тэ дэнпэ дукха́?</verse>
				<verse number="8">Нэ тумэ́ ж кокорэ́ кэрэ́на чорипэ́н и хохавэна явирэ́н, и кэ тумари́ ладж, хохавэна тумарэ́ пшалэ́н.</verse>
				<verse number="9">Ци тумэ́ на джинэ́на, со начачунэнгэ на явэ́ла паш дро Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё? На хохавэнпэ: ни одолэ́, савэ́ кэрэ́на блэ́ндо, ни идолэ-мангипнаскирэ, ни одолэ́, савэ́ кэрэ́на марки, ни одолэ́ мурша́, савэ́ исын сы́рбы джувля́, ни одолэ́, савэ́ дживэ́на муршэнца сыр джувле́нца,</verse>
				<verse number="10">ни чора́, ни сквапныма́рья, ни матыма́рья, ни кошыбна́рья, ни праха́рья-лэ́нгэ на явэ́ла паш дро Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё.</verse>
				<verse number="11">Вари-савэ́ тумэ́ндыр са́нас адасавэ́. Нэ тумэ́ сан обмордэ, освэнцындлэ, нэ тумэ́ сан приджиндлэ сыр чачунэ́ амарэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ лавэ́са, Исусо́скирэ Христососкирэса и амарэ́ Дэвлэ́скирэ Духо́са.</verse>
				<verse number="12">Ма́нгэ саро́ сашты́, нэ льго́та (польза) исын на сарэ́стыр; ма́нгэ саро́ сашты́, нэ нашты́, соб (кай) вари-со тэ лэл упралыпэ́н пэ ма́ндэ.</verse>
				<verse number="13">Хабэ́н исын ваш пэр, и пэр исын ваш хабэ́н, нэ Дэвэ́л хасякирэ́ла и екх, и яви́р: нэ маса́ исын дынэ́ на ваш биладжаипэ́н, а маса́ исын дынэ́ ваш Ра́скэ-Дэвлэ́скэ и Рай Дэвэ́л исын ваш маса́.</verse>
				<verse number="14">Дэвэ́л отджидякирдя́ Рас-Дэвлэ́с, и Ёв адя́кэ-паць отджидякирэла амэн Пэ́скирэ зорья́са.</verse>
				<verse number="15">Ци тумэ́ на джинэ́на, со тумарэ́ маса́ исын сы́рбы паша́ Исусо́скирэ масэ́ндыр? Со ж, тэды, мэ отлава паш Христосостыр, соб (кай) тэ кэра́в далэ́ пашатыр паша́ биладжакунэ́ джувля́кэ? Тэ на явэ́л адя́кэ.</verse>
				<verse number="16">Ци тумэ́ на джинэ́на, со одова́, кон исын кхэтанэ́ биладжакунэ́ джувля́са, ячэ́лапэ ла́са сыр екх маса́? Палдава́ ж, исын пхэндло́: “Дуйджинэ́ явэ́на сыр екх лоч.”</verse>
				<verse number="17">Нэ одова́, кон исын кхэтанэ́ Дэвлэ́са, исын сы́рбы дро екх ду́хо (фа́но) Ра́са-Дэвлэ́са.</verse>
				<verse number="18">Нашэ́н биладжакунэ́ рэндэ́ндыр. Кажно ману́ш, кон кэрэ́ла яви́р грэ́хо, кэрэ́ла сы́рбы на ваш пэ́скэ, нэ одова́, кон дживэ́ла джувле́нца би сэвлакиро, кэрэ́ла грэ́хо пэ́скирэ масэнгэ.</verse>
				<verse number="19">Ци тумэ́ на джинэ́на, со тумарэ́ маса́ исын сы́рбы кхангири́ ваш Свэ́нто Ду́хо (Фа́но), Саво́ дживэ́ла дрэ тумэ́ндэ и исын Дэвлэ́стыр; и со ж тумэ́ на сан хулая́ пэ́скирэ масэнгэ?</verse>
				<verse number="20">Тумэ́ сан киндлэ пал бари тими́н (кимин); палдава́ славинэ́н тумэ́ Дэвлэ́с пэ́скирэ масэнца и Духо́са, савэ́ исын Дэвлэ́скирэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="7">
				<verse number="1">Пал дова́, со тумэ́ чхиндлэ́ ма́нгэ: манушэ́скэ фэды́р тэ на чилавэл (тэ на джинэ́л) джувля́;</verse>
				<verse number="2">нэ палдова́, соб (кай) тэ на явэ́л биладжаипэ́н, мэк кажно ману́ш тэ лэл пэ́скэ ромня́, мэк кажнонэ́ (сваконэ) джувля́тэ тэ явэ́л екх ром.</verse>
				<verse number="3">Ромэскэ трэй тэ явэ́л лачхо́ и тангипны́тко ваш пэ́скирэ ромнякэ; адя́кэ-паць и ромнякэ ваш ромэскэ.</verse>
				<verse number="4">Ромны́ исын на хуланы пэ пэ́скирэ маса́, нэ исын ла́киро ром; адя́кэ-паць и ром исын на хула́й пэ пэ́скирэ маса́, а ромны́.</verse>
				<verse number="5">На отпхэнэнпэ екх екхэстыр, ко́ли фэ́ни (то́ка) екх пир доракирибэ́н екх екхэ́са пэ вари-саво́ часо, соб (кай) тэ́ньчи тэ отдэ́н пэс постоскэ и патерьякэ (молитвакэ) Дэвлэ́скэ ваш дова́, соб (кай) на́лачхо тэ на злыджал тумэн пал дова́, со тумэ́ на рикирэ́на пэс дрэ васта́.</verse>
				<verse number="6">Нэ мэ пхэна́ва дава́ тумэ́нгэ на сыр припхэныбэ́н, а тумэ́ ж кокорэ́ дыкхэ́н.</verse>
				<verse number="7">Мэ кама́м, соб (кай) сарэ́ мануша́ тэ явэ́н адя́кэ, сыр мэ сом: нэ кажнонэ́ (сваконэ) манушэ́стэ исын пэ́скиро тала́но Дэвлэ́стыр, екх исын дасаво, яви́р нанэ дасаво.</verse>
				<verse number="8">Нэ мэ пхэна́ва напалоромитконэ́ джувле́нгэ и пивленгэ (удовэнгэ): дава́ исын шука́р ваш лэ́нгэ тэ ячэ́нпэ адя́кэ, сыр мэ сом.</verse>
				<verse number="9">Нэ ко́ли ёнэ на рикирэ́на пэс дрэ васта́, мэк тэ кэрэ́н бьява; пал-дова́ со фэды́р тэ кэрэ́н бьява, сыр тэ мэнчынэлпэ камибна́стыр тэ джал палоро́м, ци тэ лэлпэ.</verse>
				<verse number="10">Нэ одолэ́нгэ, конэ́стэ исын ромны́ ци ром, мэ на припхэнава, а Рай Дэвэ́л; ромнякэ тэ на розджалпэ ромэса;</verse>
				<verse number="11">а ко́ли ж ёй розджалапэ, тэды мэк ёй тэ ячэ́лпэ биромэскирьяса, ци мэк ёй тэ рисёл кэ пэ́скиро ром; и мэк ром тэ на мэкэл пэ́скирэ ромня́.</verse>
				<verse number="12">Нэ мэ ракира́ва явирэ́нгэ, а на Рай Дэвэ́л: ко́ли вари-савэ́ пшалэ́стэ пир патяибэ́н дрэ Христосо́стэ исын напатяибнаскири ромны́, и ёй камэ́ла тэ дживэ́л лэ́са, тэды мэк ёв тэ на мэкэл ла.</verse>
				<verse number="13">И джувлы́, савьятэ исын напатяибнаскиро ром, и ёв камэ́ла тэ дживэ́л ла́са, тэды мэк ёй тэ на мэкэл лэс.</verse>
				<verse number="14">Пал-дова́ со напатяибнаскиро ром сы́рбы освэнцынэлапэ ваш Дэвлэ́скэ пир Лэ́скирэ ромня́тэ, и напатяибнаскири ромны́ сы́рбы освэнцынэлапэ ваш Дэвлэ́скэ пир ла́кирэ ромэстэ; а ко́ли тэ на явэ́л адя́кэ, тэды тумарэ́ чхаворэ́ явэ́нас сы́рбы идолэ-мангипнарьенгирэ; нэ ёнэ ж какана́ освэнцындлэ ваш Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="15">Нэ ко́ли вари-саво́ напатяибнаскиро уджала, мэк ёв (ёй) тэ джал пэ́скэ, пшал ци пхэн пир Растэ-Дэвлэ́стэ исын на спхандлэ дрэ дасавэ́ ваканцыи (случаи), а Дэвэ́л кхардя́ амэн тэ джива́с дро рама́нё (миро).</verse>
				<verse number="16">Палдава́, ту, со джинэ́са, ромние, со ту зракхэ́са тырэ́ ромэс? Ци, ту, со джинэ́са, рома́, со ту зракхэ́са тырэ́ ромня́?</verse>
				<verse number="17">Нэ мэк кажно (сва́ко) ману́ш тэ дживэ́л, сыр Дэвэ́л дыя́ кажнонэ́ манушэ́скэ, а сыр Рай Дэвэ́л прикхардя кажнонэ́ манушэ́с: адя́кэ-паць мэ сыклякирдём пир сарэ́ кхангирья.</verse>
				<verse number="18">Ци сыс вари-кон прикхардо, саво́ сыс обчхиндло? Мэк ёв тэ на укэдэл обчхиныбнаскири шпэ́ра: ци сыс вари-кон прикхардо, ке́ли сыс наобчхиндло? Мэк ёв тэ на обчхинэлпэ.</verse>
				<verse number="19">Обчхиныбэн на мол нисо́, и наобчхиныбэн на мол нисо́; нэ бари зна́чыма исын тэ ракхэ́с Дэвлэ́скирэ припхэныбэна́ (заповеди).</verse>
				<verse number="20">Мэк кажно ману́ш тэ ячэ́лпэ пэ пэ́скиро штэ́то машки́р манушэ́ндэ, савэ́стыр ёв сыс кхардо.</verse>
				<verse number="21">Ци са́нас ту кхардо писхариса, на ладжа зоралэ́с, а ко́ли тэ могинэ́са тэ ячэс вольнонэ манушэ́са, тэды кэр дава́.</verse>
				<verse number="22">Палдава́ писха́ри, савэ́с Рай Дэвэ́л кхардя́ кэ Пэ, исын во́льно ману́ш анги́л Растэ-Дэвлэ́стэ; адя́кэ-паць и во́льно ману́ш, савэ́с Рай Дэвэ́л кхардя́ кэ Пэ, исын Христосо́скиро писха́ри.</verse>
				<verse number="23">Тумэн киндлэ пал Христососкири тими́н; на явэ́н манушытконэ́ писхарье́нца.</verse>
				<verse number="24">Пшала́лэ, мэк кажно ману́ш, сыр ёв сыс кхардо кэ, адя́кэ тэ ячэ́лпэ анги́л Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="25">А со пал патывалэ́ чхаендэ, ма́ндэ нанэ ни саво́ припхэныбэ́н Дэвлэ́стыр; нэ дава́ мэ ракира́ва пир пэ́скири годы́ сыр ману́ш, савэ́скэ Дэвэ́л дыя́ паты́в пир Пэ́скиро тангипэ́н.</verse>
				<verse number="26">Мэ думинава, со пал дава́ пхаро́ джиибэ́н, со исын какана́, фэды́р ваш манушэ́скэ тэ ячэ́лпэ адя́кэ, сыр ёв исын.</verse>
				<verse number="27">Исын ту́тэ ромны́? На ро́дэ, соб (кай) тэ розджаспэ. Нанэ ту́тэ ромня́? На ро́дэ пэ́скэ ромня́.</verse>
				<verse number="28">А ко́ли ту лэсапэ, адя́кэ-паць на кэрэ́са грэ́хо, и ко́ли чхай выджа́ла палоро́м, ёй адя́кэ-паць на кэрэ́ла грэ́хо: нэ кадасавэндэ явэ́на мэ́ньки дро палоромитко джиибэ́н, палдава́ мэ анги́л приракхава тумэн.</verse>
				<verse number="29">Нэ мэ пхэна́ва, пшала́лэ, со часо нанэ бут. Пал явирэндэ ж; конэ́стэ исын ромны́, явэ́н сы́рбы тумэ́ сан биромненгирэ;</verse>
				<verse number="30">и одолэ́, кон ровэла, явэ́н сы́рбы тумэ́ на ровэна; и одолэ́, кон радынэ́лапэ, явэ́н сы́рбы на радынэ́напэ; и одолэ́, кон кинэла, явэ́н сы́рбы лэ́ндэ нанэ ничы́;</verse>
				<verse number="31">и одолэ́, кон лэ́ла вари-со далэ́ свэто́скирэ джиибнастыр, явэ́н сы́рбы ёнэ на залынэ пхэрдэ́с далэ́са; пал-дова́ со дава́ свэ́то, саво́ ёв исын какана́, джа́ла криг сы́гэс.</verse>
				<verse number="32">Мэ кама́м, соб (кай) тумэ́ тэ явэ́н вольна пиридживипнастыр. А наромандуно ману́ш пэкэлапэ (заботисола) пал дова́, со исын Ра́скиро-Дэвлэ́скиро, сыр тэ явэ́л лачхо́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ;</verse>
				<verse number="33">нэ одова́, кон исын романдуно, пэкэлапэ пал далэ́-свэто́скирэ джиибнытка рэ́нды, сыр тэ явэ́л лачхо́ пэ́скирэ ромнякэ.</verse>
				<verse number="34">Исын рознь машки́р палоромитконатэ и патывалэ́ чхатэ. Напалоромитко пэкэлапэ пал дова́, со исын Ра́скиро-Дэвлэ́скиро, соб (кай) тэ отдэлпэ Дэвлэ́скэ Духо́са и масэнца; а палоромитко пэкэлапэ пал далэ́-свэто́скирэ джиибнытка рэ́нды, сыр тэ явэ́л лачхо́ пэ́скирэ ромэскэ.</verse>
				<verse number="35">Нэ мэ пхэна́ва дава́ ваш тумаро́ миштыпэ́н, соб (кай) тэ на чхував фэлы́ (петля) анги́л тумэ́ндэ, соб (кай) тумэ́ тэ отдэ́н пэс бутякэ ваш Ра́скэ-Дэвлэ́скэ и тэ на уджан дрэ риг.</verse>
				<verse number="36">Нэ ко́ли вари-кон думинэ́ла, со ёв нашукар отлыджалапэ кэ пэ́скири патывалы́ чхай, ке́ли ёй исын дрэ бэрша́ и нанэ палоро́м; мэк ёв тэ кэрэ́л, сыр камэ́ла-дава́ нанэ грэ́хо, мэк ёв тэ отдэ́л ла палоро́м.</verse>
				<verse number="37">А одова́, кон исын твардо дро пэ́скиро ило́ и лэ́стэ нанэ трэ́бима, а пир пэ́скири во́ля ёв кэдыяпэ дро пэ́скиро ило́ тэ ракхэ́л пэ́скирэ чха, ёв шука́р кэрэ́ла.</verse>
				<verse number="38">Палдава́ одова́, кон отдэ́ла пэ́скирэ чха палоро́м, кэрэ́ла шука́р; а кон на отдэ́ла, одова́ кэрэ́ла фэдэды́р.</verse>
				<verse number="39">Ромны́ исын сыс спхандлы пэ́скирэ ромэса пэ ада́кицы, пака ла́киро ром исын джидо́; нэ ко́ли ёв мэрэ́ла, тэды ёй исын во́льно тэ джал палоро́м, пал конэ́стэ ёй камэ́ла, нэ фэ́ни пал патяибнаскирэстэ дрэ Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="40">Нэ ёй исын бахталэдыр, ко́ли ёй адя́кэ ячэ́лапэ би ромэскиро пир мири́ годы́; нэ мэ думинава, со мэ радинава (мэ да́ва годы́) дава́ пир Дэвлэ́скиро Ду́хо (Фа́но), саво́ адя́кэ-паць исын дрэ ма́ндэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="8">
				<verse number="1">Пал дова́, со хабэ́н янэ́на сыр свэ́нто дыибэ́н идолэ́нгэ, амэ джина́са (амэ́ндэ сарэ́ндэ исын джиныбэ́н): нэ джиныбэ́н пхутькирэла, а ла́ска (паты́в) кэ яви́р мануша́ подрикирэ́ла дро патяибэ́н.</verse>
				<verse number="2">Ко́ли вари-кон думинэ́ла, со ёв джинэ́ла вари-со, ёв на джинэ́ла ничы́ адя́кэ, сыр трэиндя́ лэ́скэ тэ явэ́л.</verse>
				<verse number="3">А ко́ли вари-кон рикирэ́ла сыр Дро́гима Дэвлэ́с дро пэ́скиро ило́, то Дэвэ́л джинэ́ла лэс:</verse>
				<verse number="4">пал хабэ́н, саво́ янэ́на сыр свэ́нто дыибэ́н идолэ́нгэ, амэ джина́са, со идоло дава́ исын хохано́ дэвлоро дро свэ́то, со Дэвэ́л фэ́ни Екх исын, и яви́р нанэ.</verse>
				<verse number="5">Палдава́, ко́ли исын ишчо (инкэ́) вари-савэ́ хоханэ́ дэвлорэ́, со кхарэнапэ “дэвлэнца”, ци дро болыбэ́н, ци пэ пхув (палдова́ со исын бут дэвлорэ́ и исын бут рая́),</verse>
				<verse number="6">нэ амэ́ндэ ж исын екх Дэвэ́л Дад, Саво́ создыя́ саро́ и ваш Савэ́скэ амэ дживаса; и исын екх Рай Дэвэ́л, Ису́со Христо́со, пир Савэ́стэ саро́ яця́ и пир Савэ́стэ амэ дживаса.</verse>
				<verse number="7">Нэ дасаво джиныбэ́н нанэ сарэ́ндэ: вари-савэ́ манушэ́ндэ далэ́ и́долы адя́кэ исын бэштэ́ дрэ лэ́нгири годы́, со ёнэ ха́на жэртвенно хабэ́н сы́рбы свэ́нто дыибэ́н идолэ́нгэ; а лэ́нгири годы́, сави́ ишчо (инкэ́) исын бизорьякири, сы́рбы магирэлапэ хабнастыр.</verse>
				<verse number="8">Нэ мас на чхувэ́ла амэн пашылэды́р кэ Дэвэ́л; ци хаса амэ лэс, ци амэ на хасякираса ничы́, ци на хаса амэ лэс, нанэ ни сави́ льго́та амэ́ндэ.</verse>
				<verse number="9">Нэ ракхэ́нпэ, соб (кай) тумаро́ право тэ хан тэ на явэ́л сы́рбы бар пэ дром одолэ́ндэ, савэ́ндэ исын назорало патяибэ́н.</verse>
				<verse number="10">Палдава́, ко́ли вари-кон дыкхэ́ла тут, конэ́стэ исын джиныбэ́н, со ту сан бэшто́ пал сками́нд дро идолэнгирэ-мангипнытко кхэр, со ж тэды, ци на подпхэнэла годы́ одолэ́ манушэ́скэ, савэ́стэ нанэ зорало́ патяибэ́н, тэ хал дава́ жэртвенно хабэ́н сы́рбы свэ́нто дыибэ́н идолэ́нгэ?</verse>
				<verse number="11">И хасёла тыро́ пшал дро ду́хо (фа́но), савэ́стэ нанэ зорало́ патяибэ́н пал тыро́ джиныбэ́н.</verse>
				<verse number="12">Нэ ке́ли тумэ́ кэрэ́на грэ́хо проти пшалэ́стэ пир Растэ-Дэвлэ́стэ далэ́са, со тумэ́ сы́рбы дылнякирэна лэ́скири бизорьякири годы́, тэды тумэ́ кэрэ́на грэ́хо проти Христосо́стэ.</verse>
				<verse number="13">Палдава́, ко́ли мас исын сы́рбы фэлы́ ваш грэ́хо пэ дром мирэ́ пшалэ́скэ, тэды мэ ние́кхвар буты́р на ява́ва тэ хав мас, соб (кай) ма́нгэ тэ на явав сы́рбы фэлы́ кэ грэ́хо пэ дром мирэ́ пшалэ́скэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="9">
				<verse number="1">Ци на сом мэ во́льно? Ци на сом мэ Апостоло? Ци на дыкхцём мэ Исусо́с Христосо́с, амарэ́ Рас-Дэвлэ́с? Ци тумэ́ на сан сы́рбы отдыибэ́н мирэ́ бутя́тыр ваш Ра́скэ-Дэвлэ́скэ?</verse>
				<verse number="2">Ко́ли мэ на сом Апостоло ваш явирэ́нгэ, нэ мэ сом Апостоло ваш тумэ́нгэ; пал-дова́ со тумэ́, савэ́ исын дро екхипэ́н Исусо́са Христосо́са, тумэ́ сан сы́рбы допхэныбэ́н пал мири́ Апостолоскири буты́.</verse>
				<verse number="3">Мэ затэрдёвава пал пэ́стэ ваш одолэ́нгэ, савэ́ пропатякирэна ман дро дава́:</verse>
				<verse number="4">“Ци нанэ амэ́ндэ право тэ хас и тэ пьяс?</verse>
				<verse number="5">Ци нанэ амэ́ндэ право тэ лас палоро́м патяибнаскирья пхэня́ пир Растэ-Дэвлэ́стэ сыр ромня́, адя́кэ-паць сыр яви́р Апо́столы кэрдэ́, мирэ́ пша́ла, пир Растэ-Дэвлэ́стэ, и Кифа?</verse>
				<verse number="6">Ци ма́ндэ кокорэстэ и Варнавастэ нанэ право тэ на кэра́с буты́?</verse>
				<verse number="7">Саво́ халадо (рулдо) лыджа́ла марибэ́н пал пэ́скирэ ловэ́? Кон исын, саво́ чхудя́ винагра́днико, соб (кай) тэ на хал му́ри? Кон исын, саво́ чаравэла гурто, соб (кай) тэ на пьел тхуд лэ́ндыр?</verse>
				<verse number="8">Ци мэ ракира́ва пир манушы́тко годы́? Ци на дова́ ракирэ́ла и Зако́но?</verse>
				<verse number="9">Ци нанэ адя́кэ зачхиндло́ дро Мойза́скиро (Моисеёскиро) Зако́но: “На закэр муй бутярнэ́ гурувэскэ пэ гив.” Ци пал гурувэндэ адя́кэ думинэ́ла Дэвэ́л?</verse>
				<verse number="10">Ци адя́кэ-паць Дэвэ́л на ракирэ́ла ваш амаро́ лачхипэ́н? Палдава́ исын пхэндло́ ваш амаро́ лачхипэ́н, со одова́, кон пахинэла (пхаравэла) пхув, мэк ёв тэ пахинэл лачхэ́ ужакирибнаса, и одова́, кон марэла гив, мэк тэ марэл лачхэ́ ужакирибнаса тэ лэл пэ́скири паш далэ́стыр.</verse>
				<verse number="11">Ко́ли амэ чхудям Духоскири зя́рка дро тумаро́ ило́, ци баро́ исын дава́ рэ́ндо (де́ло), ко́ли амэ скэдаса тумэ́ндыр дова́, со исын трэй ваш джидэ́ маса́?</verse>
				<verse number="12">Ко́ли явирэндэ исын право пэ тумэ́ндэ ваш дава́, ци нанэ амэ́ндэ буты́р правы? Нэ амэ на лыям нисо́ пир дава́ право, а амэ пирилыджаса саро́, соб (кай) амэ́нгэ тэ на кэра́с вари-сави́ ва́нта анги́л роспхэныбэн пал Христососкири бахталы́ зан (звесь).</verse>
				<verse number="13">Ци тумэ́ на джинэ́на, со одолэ́, кон кэрэ́ла свэ́нто буты́, чалякирэнапэ далэ́стыр, со исын яндло сыр свэ́нто дыибэ́н дрэ Кхангири́; одолэ́, савэ́ дынаринэна пашы́л алта́рё, лэ́на пэ́скири паш долэ́стыр, со янэлапэ пэ алта́рё.</verse>
				<verse number="14">И адя́кэ-паць Дэвэ́л дыя́ упхэныбэ́н одолэ́нгэ, кон роспхэнэ́ла бахталы́ зан (звесь), тэ дживэ́н далэ́ бутя́тыр, со ёнэ кэрэ́на.</verse>
				<verse number="15">Нэ мэ на́ ла́вас нисо́ дасаво. Ѓа́да, мэ чхиндём дава́ на ваш дова́, соб (кай) адя́кэ тэ явэ́л ма́нца; пал-дова́ со фэды́р бы сыс ваш ма́нгэ тэ мэрав, соб (кай) вари-кон тэ на шарэл ман, со мэ кэрдём дава́ би ловэнгиро.</verse>
				<verse number="16">Палдава́, ко́ли мэ роспхэнава бахталы́ зан (звесь), ма́ндэ нанэ со́са тэ шаравпэ; пал-дова́ со дава́ исын мири́ трэ́бима; дава́ явэ́лас пхарипэ́н ма́нгэ, ке́ли мэ тэ на роспхэнав бахталы́ зан (звесь).</verse>
				<verse number="17">Пал-дова́ со, ко́ли мэ кэра́ва дава́ пир пэ́скири во́ля, ма́нгэ исын отдыибэ́н, а ко́ли на пир пэ́скири во́ля, тэды мэ кэра́ва допхэндлы ма́нгэ буты́.</verse>
				<verse number="18">Саво́ ж тэды ма́нгэ мазу́ри (награда)? Дро дова́, со ке́ли мэ роспхэнава бахталы́ зан (звесь), тэды мэ джиндлякирава бахталэ́ заня́са би ловэнгиро, мэ на лава́ льго́та мирэ́ правэндыр роспхэныбнастыр.</verse>
				<verse number="19">Палдава́, ке́ли мэ сом во́льно сарэ́ндыр, мэ кэрдём пэс писхариса ваш сарэ́нгэ, соб (кай) ма́нгэ тэ кэдав лэн со буты́р ваш Христосо́скэ.</verse>
				<verse number="20">И мэ яцём Юдоса ваш Юдэ́нгэ ваш дова́, соб (кай) ма́нгэ тэ кэдав лэн ваш Христосо́скэ: ваш одолэ́нгэ, кон исын тэл Мойза́скиро Зако́но, мэ со́мас сы́рбы тэл Мойза́скиро (Моисеёскиро) Зако́но, соб (кай) ма́нгэ тэ кэдав тэл-Законоскирэн ваш Христосо́скэ:</verse>
				<verse number="21">ваш одолэ́нгэ, конэ́стэ нанэ Зако́но, мэ со́мас сы́рбы би Законоскиро (нэ мэ на гиём тэлэ́ Дэвлэ́скиро Законо́стыр, а мэ сом пир чачипэ́н тэл Христосо́скиро Зако́но) ваш дова́, соб (кай) ма́нгэ тэ кэдав кодолэ́н, конэ́стэ нанэ Мойза́скиро Зако́но.</verse>
				<verse number="22">Мэ яцём сы́рбы бизорья́киро дро патяибэ́н ваш одолэ́нгэ, конэ́стэ нанэ зорало́ патяибэ́н ваш одова́, соб (кай) ма́нгэ тэ кэдав одолэ́н, конэ́стэ нанэ зорало́ патяибэ́н. Ваш сарэ́ манушэ́нгэ мэ кэрдёмпэ сы́рбы кажнонэса лэ́ндыр ваш дова́, соб (кай) ма́нгэ тэ зракхав вари-конэ́с, сыр фэ́ни сашты́.</verse>
				<verse number="23">И мэ кэра́ва дава́ саро́ ваш бахталэ́-занякиро лачхипэ́н, соб (кай) ма́нгэ тэ явав бутярнэса пир мири́ паш лэ́нца.</verse>
				<verse number="24">Ци джинэ́на тумэ́, со сарэ́, кон прастала пэ стадионо, праста́на со исын сыгэды́р екх анги́л екхэ́стэ, нэ фэ́ни екх лэ́ла призо. Палдава́, прастан сарэ́, соб (кай) тумэ́нгэ тэ выбашавэн призо.</verse>
				<verse number="25">Нэ кажно ману́ш, кон марэлапэ пал призо, обрикирлапэ сарэ́стыр, со исын намишто ваш лэ́скиро прастаибэн: кодолэ́ мануша́ ваш дова́, соб (кай) лэ́нгэ тэ лэн вя́нка (коро́на), сави́ кирнёла, а амэ ваш кодоя вя́нка, сави́ на кирнёла.</verse>
				<verse number="26">И палдова́ мэ прастава на сы́рбы ману́ш, конэ́скэ нанэ смысло, палдава́ мэ маравпэ пал призо на сыр ману́ш, саво́ пэкавэла пир фа́но (воздухо).</verse>
				<verse number="27">Нэ мэ кхинякирава мирэ́ маса́ и рикирава лэс дрэ васта́, соб (кай) ке́ли мэ ява́ва тэ роспхэнав бахталы́ зан явирэ́нгэ, ма́нгэ тэ на ячавпэ налачхэса ваш прастаибэн.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="10">
				<verse number="1">Мэ на кама́м, пшала́лэ, тэ ячкирав тумэн дро наджиныбэн, со сарэ́ амарэ́ дада́ сыс тэл о́блоко (синэпо), и сарэ́ прогинэ́ пир мо́рё (дэрья́в);</verse>
				<verse number="2">и сарэ́ болдэпэ сыр Мойза́скирэ сыкляибны́тка дро о́блоко и дро мо́рё (дэрья́в);</verse>
				<verse number="3">и сарэ́ ханэ́ екх Духоскиро маро́,</verse>
				<verse number="4">и сарэ́ пинэ́ екх Духоскиро пибэ́н, пал-дова́ со сарэ́ пинэ́ екхэ Духо́скирэ бэрга́тыр: дая́ бэ́рга сыс Христо́со;</verse>
				<verse number="5">нэ на сарэ́ сыс лачхэ́ Дэвлэ́скэ, палдава́ лэ́нгирэ тру́пы сыс росчхурдынэ пир чхучи́ пхув.</verse>
				<verse number="6">Нэ амэ́нгэ трэй тэ сыклёвас сарэ́стыр далэ́стыр, соб (кай) амэ тэ на явас ґалка (жадна) пэ налачхэ́ рэ́нды, сыр ёнэ сыс.</verse>
				<verse number="7">Адя́кэ-паць тумэ́ тэ на мангэ́нпэ идолэ́нгэ, сыр вари-савэ́ лэ́ндыр; сыр исын чхиндло́: “Мануша́ бэшнэ́ тэ хан и тэ пьен, и уштынэ́ тэ кхэлэн.”</verse>
				<verse number="8">И на ява́са тэ кэра́с биладжаипэ́н, сыр вари-савэ́ лэ́ндыр кэрдэ́, и биш тэ трин тысёнцы лэн хасинэ́ пал екх дывэ́с.</verse>
				<verse number="9">И на ява́са тэ пропатякирас Рас-Дэвлэ́с, сыр вари-савэ́ лэ́ндыр кэрдэ́, и ёнэ хасинэ́ сапэндыр.</verse>
				<verse number="10">И на ракирэ́н холя́са, сыр вари-савэ́ лэ́ндыр кэрдэ́, и ёнэ хасинэ́ Марибнытконэ́ Янголостыр.</verse>
				<verse number="11">Дава́ саро́ сыс лэ́нца, соб (кай) мануша́ тэ сыклён, и дава́ сыс чхиндло́ сыр приракхибэн ваш амэ́нгэ, савэ́ дживэ́на дро палатуно́ часо.</verse>
				<verse number="12">Кон думинэ́ла, со ёв исын тэрдо́ твардэс, мэк тэ ракхэлпэ, соб (кай) лэ́скэ тэ на пэрэ́л дро грэ́хо.</verse>
				<verse number="13">Тумэ́ пынэ́ тэл дасаво пропатякирибэн сыр и сарэ́ мануша́; нэ Дэвэ́л исын патяибны́тко, и Ёв на домэкэла, соб (кай) тумэн тэ пропатякирэн буты́р тумарэ́ зорья́тыр тэ пирилыджан; а ке́ли явэ́ла пропатякирибэн, Дэвэ́л дэ́ла зор тумэ́нгэ, соб (кай) тумэ́ могиндлэ́ тэ пирилыджан лэс.</verse>
				<verse number="14">Палдава́, мирэ́ дро́га пшала́лэ, нашэ́н криг мангипнастыр идолэ́нгэ.</verse>
				<verse number="15">Мэ ракира́ва тумэ́нгэ, годьварэ́ манушэ́нгэ; тумэ́ ж кокорэ́ сэндинэ́н, палсо́ мэ адя́кэ ракира́ва.</verse>
				<verse number="16">Бахтякирдо́ тахта́й (чаша), пал саво́ амэ парикираса Дэвлэ́скэ, ци дава́ нанэ чачипэ́н; со амэ кхэтанякирасапэ пашэнца Христосо́скирэ Ратэ́са? Маро, саво́ амэ пхагираса, ци дава́ нанэ чачипэ́н, со амэ кхэтанякирасапэ пашэнца Христосо́скирэ Масэнца.</verse>
				<verse number="17">Пал-дова́ со амэ сам бут, нэ амэ сам сы́рбы екх лабо маро́, сы́рбы екх маса́; пал-дова́ со исын екх лабо маро́, савэ́стыр амэ сарэ́ ла́са пэ́скирэ паша́.</verse>
				<verse number="18">Дыкхэ́н пэ Израилёскиро манушэ́ндэ: ци нанэ ёнэ одолэ́ мануша́, кон ха́ла свэ́нто дыибэ́н, и саво́ лэ́ла пэ́скири паш алтарёстыр?</verse>
				<verse number="19">Со тэды мэ пхэна́ва? Ци дова́, со идоло исын мол вари-со? Ци свэ́нто дыибэ́н идолоскэ исын мол вари-со?</verse>
				<verse number="20">Над. А дова́, со ке́ли На́юды янэ́на лэ́нгирэ свэ́нта дыибэна́, ёнэ янэ́на лэн налачхэ́ духэнгэ, а на Дэвлэ́скэ. Нэ мэ кама́м, соб (кай) тумэ́ тэ на кхэтанякирэнпэ пашэнца налачхэ́ духэнца.</verse>
				<verse number="21">Тумэ́ на могинэ́на тэ пьен Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро тахта́й, и налачхэ́-духэнгиро тахта́й: тумэ́ на могинэ́на тэ лэн паша́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ скаминдэстыр и налачхэ́-духэнгирэ скаминдэстыр.</verse>
				<verse number="22">Нау́што амэ ява́са тэ муршкинаспэ тэ холякирас Дэвлэ́с? Нау́што амэ сам зоралэды́р Лэ́стыр?</verse>
				<verse number="23">Саро́ сашты́ (можна), нэ на саро́ кэ лачхипэ́н амэ́нгэ; саро́ сашты́, нэ на саро́ кэ подрикирибэ́н дро патяибэ́н.</verse>
				<verse number="24">Мэк ние́кх ману́ш тэ на родэ́л бахт екх пэ́скэ, а мэк кажно ману́ш тэ родэ́л бахт ваш явирэскэ.</verse>
				<verse number="25">Саро́, со мануша́ бикнэна пэ тарги, сашты́ тэ хан, на пхучэ́н нисо́, и на издран ладжатыр.</verse>
				<verse number="26">Пал-дова́ со пхув исын Дэвлэ́скири и саро́, со исын пэ пхув, исын Дэвлэ́скиро.</verse>
				<verse number="27">Нэ ко́ли вари-саво́ напатяибнаскиро кхарэ́ла тумэн кэ пэ, и тумэ́ камэ́на тэ джа́н, хан саро́, со исын чхудо анги́л тумэ́ндэ, на пхучэ́н нисо́ и на издран ладжатыр.</verse>
				<verse number="28">Нэ ко́ли вари-кон пхэнэ́ла тумэ́нгэ: ґа́да, исын яндло сыр свэ́нто дыибэ́н, на хан ваш одолэ́ манушэ́скэ, саво́ пхэндя́ дава́ лав тумэ́нгэ, соб (кай) адалэ́ манушэскири ладж тэ явэ́л штыл;</verse>
				<verse number="29">мэ ракира́ва дава́ на пал тумари́ ладж, а пал дая́ манушэскири ладж: со́скэ явирэ манушэскири ладж явэ́ла тэ сэндякирэ́л мири́ вольныма?</verse>
				<verse number="30">Ко́ли мэ ла́ва хабэ́н парикирибнаса, палсо́ тэ ракирэ́н чорипэ́н пал ма́ндэ, пал дова́ со мэ парикирава.</verse>
				<verse number="31">Палдава́, ко́ли тумэ́ вари-со ха́на, ци пьена, ци кэрэ́на вари-со, саро́ дава́ кэрэ́н адя́кэ, соб (кай) тэ барьякирэ́н кэ вучипэ́н Дэвлэ́с.</verse>
				<verse number="32">На чхувэ́н бар пэ дром сыр Юдэ́нгэ, адя́кэ-паць и Грекэ́нгэ (Баламэ́нгэ), и Дэвлэ́скирэ кхангирьякэ.</verse>
				<verse number="33">Адя́кэ-паць сыр и мэ кэра́ва, со исын зор, тэ явав лачхо́ сарэ́нгэ дро саро́; и мэ на родава льго́та пэ́скэ, а лачхипэ́н сарэ́нгэ, соб (кай) ёнэ тэ зракхэнпэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="11">
				<verse number="1">Кэрэ́н адя́кэ-паць, сыр и мэ, пал-дова́ со мэ кэра́ва адя́кэ-паць, сыр Христо́со.</verse>
				<verse number="2">Мэ шарава тумэн, пшала́лэ, со тумэ́ рипирэна пал ма́ндэ; и пал дова́, со тумэ́ рикирэ́на далэ́ упхэныбэна́, сыр мэ и сыклякирдём тумэн.</verse>
				<verse number="3">Нэ мэ кама́м, соб (кай) тумэ́ тэ джинэ́н, со Христо́со исын Шэрало́ пэ сарэ́ муршэндэ, а ром исын шэрало́ пэ ромня́тэ, и Дэвэ́л Дад исын Шэрало́ пэ Христосо́стэ.</verse>
				<verse number="4">Мурш, саво́ мангэлапэ Дэвлэ́скэ, ци ангилпхэнэла запхандлэ вари-со́са шэрэ́са, сы́рбы подчхувэла лэ́скиро шэро́ ваш Христосо́скиро ладжаипэ́н.</verse>
				<verse number="5">Нэ джувлы́, сави́ мангэлапэ Дэвлэ́скэ, ци ангилпхэнэла назапхандлэ нисоса шэрэ́са сы́рбы подчхувэла пэ́скиро шэро́ ваш Христосо́скиро ладжаипэ́н; пал-дова́ со кадава́ исын адя́кэ, сы́рбы ёй тэ явэ́л мурадэ́ шэрэ́са.</verse>
				<verse number="6">Палдава́, ко́ли джувлы́ на запхандэла нисоса пэ́скиро шэро́, мэк ла́кирэ бала́ тэ явэ́н обчхиндлэ́.</verse>
				<verse number="7">А ко́ли исын ладжаво джувля́кэ, соб (кай) ла́кирэ бала́ тэ явэ́н обчхиндлэ́ ци тэ явэ́н мурадэ́, мэк ёй тэ запхандэл вари-со́са шэро́. Палдава́ муршэскэ на трэй тэ запхандэл шэро́, пал-дова́ со мурш исын сы́рбы Дэвлэ́скири патри́н (о́бразо) дрэ манушэ́стэ, и мурш сы́рбы зяинэла Дэвлэ́скирэ ярконэ слава́са, а джувлы́ сы́рбы зяинэла ла́кирэ-ромэскирэ слава́са.</verse>
				<verse number="8">Пал-дова́ со мурш нанэ создыно́ джувлятыр, а джувлы́ исын муршэстыр.</verse>
				<verse number="9">И мурш нанэ создыно́ ваш джувля́кэ, а джувлы́ исын создыны́ ваш муршэ́скэ.</verse>
				<verse number="10">Палдава́ джувля́кэ трэй тэ лыджа́л шпэ́ра (знако) пэ шэро́, со ёй исын вари-конэ́скири ваш Янголэнгэ.</verse>
				<verse number="11">Нэ усае́кх ромны́ нанэ во́льно ромэстыр, ни ром исын во́льно ромнятыр дро джиибэ́н, саво́ исын дро кхэтаныпэн Исусо́са.</verse>
				<verse number="12">Палдава́, сыр ромны́ исын ромэстыр, адя́кэ-паць ром пир ромня́тэ, нэ усае́кх саро́ исын Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="13">Сэндинэн кокорэ́: ци дава́ исын шука́р джувля́кэ тэ мангэ́лпэ Дэвлэ́скэ назапхандлэ́ шэрэ́са?</verse>
				<verse number="14">Ци свэ́то кокоро́ на сыклякирэ́ла тумэн со, ко́ли ром барьякирэ́ла бала́, дава́ исын ладж лэ́скэ?</verse>
				<verse number="15">Нэ джувлы́, ко́ли барьякирэ́ла бала́, дава́ исын сла́ва ла́кэ; пал-дова́ со длэнгэ бала́ исын сы́рбы дыкхло.</verse>
				<verse number="16">А ко́ли вари-кон камэ́ла тэ чингардэлпэ, амэ́ндэ нанэ дасаво присыкляибэн, адя́кэ-паць и пэ Дэвлэ́скирэ скэдыибэна.</verse>
				<verse number="17">Нэ, сыр мэ да́ва упхэныбэ́н тумэ́нгэ, мэ на шарава тумэн; пал-дова́ со тумэ́ кэдэнапэ на ваш лачхипэ́н, а сы́рбы буты́р ваш чорипэ́н.</verse>
				<verse number="18">Палдава́, дро пэ́рво, ке́ли тумэ́ явэ́на пэ скэдыибэ́н, тумэ́ роспэрэнапэ пир групы тэ чингардэспэ, сыр мэ шундём, и мэ на́бут патя́ва дро дава́.</verse>
				<verse number="19">Ваш дава́ трэй, соб (кай) тэ явэ́н ра́зна групы машки́р тумэ́ндэ, соб (кай) тэ сыкавэ́н пэс одолэ́ мануша́, кон исын тэрдэ́ пэ чачуно́ дром машки́р тумэ́ндэ.</verse>
				<verse number="20">Ке́ли тумэ́ кэдэнапэ дро екх штэ́то, дава́ на подджа́ла, соб (кай) тумэ́ тэ хан Ра́скирэ-Дэвлэ́скири вечэ́ря.</verse>
				<verse number="21">Палдова́ – со кажно ману́ш камэ́ла сыгэды́р тэ хал пэ́скиро хабэ́н англэды́р явирэндыр и екх ману́ш исын бокхало, а яви́р исын мато.</verse>
				<verse number="22">Нау́што нанэ тумэ́ндэ кхэра́ тэ хан и тэ пьен? Ци тумэ́ дыкхэ́на вучипна́стыр пэ Кхангирья́киро скэдыибэ́н, со тумэ́ ладжакирэна чорорэ́ манушэ́н. Со ма́нгэ тэ пхэна́в тумэ́нгэ? Тэ шара́в ма́нгэ тумэн? Над, мэ на шарава тумэн.</verse>
				<verse number="23">Пал-дова́ со мэ Кокорэстыр Ра́стыр-Дэвлэ́стыр прилыём дова́ сыклякирибэ́н, саво́ мэ пиридава тумэ́нгэ, со Рай Дэвэ́л дрэ кодоя рат, ке́ли Ёв сыс здыно, лыя́ маро́,</verse>
				<verse number="24">парикирдя Дэвлэ́скэ, пхагирдя́ лэс и пхэндя́: “Дава́ исын Мирэ́ Маса́, савэ́ исын отдынэ́ ваш тумэ́нгэ: кэрэ́н адя́кэ тэ рипирэ́н Ман.”</verse>
				<verse number="25">Адя́кэ-паць и тахта́й пало́ вечэря и пхэндя́: “Дава́ тахта́й исын нэво́ Дэвлэ́скиро завето пир миро рат: кэрэ́н дава́ ада́кицы мо́лы, кицы́ мо́лы тумэ́ явэ́на тэ пьен лэ́стыр (ла́тыр), соб (кай) тэ рипирэ́н Ман.”</verse>
				<verse number="26">Пал-дова́ со ада́кицы мо́лы, кицы́ мо́лы тумэ́ явэ́на тэ хан дава́ маро́ и тэ пьен дава́ тахта́й, тумэ́ пирипхэнэна чачипэ́н пал Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро мэрибэ́н, пака Ёв явэ́ла.</verse>
				<verse number="27">Палдава́, ко́ли вари-кон ха́ла маро́ ци пьела Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро тахта́й би патыва́киро (би дара́киро) анги́л Лэ́стэ, одова́ ману́ш явэ́ла банго́, со ёв на кутякирэла Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ маса́ и рат.</verse>
				<verse number="28">А мэк кажно ману́ш тэ пропатякирэл пэс и пир дава́ ха́ла маро́ и пьела тахтастыр.</verse>
				<verse number="29">Палдава́, кон ха́ла и пьела тахтастыр би дара́киро анги́л Дэвлэ́стэ, одова́ ману́ш сы́рбы ха́ла и пьела Дэвлэ́скиро сэ́ндо пэ пэ́стэ, и сы́рбы отлыджалапэ би патыва́киро кэ Христосо́скирэ Маса́.</verse>
				<verse number="30">Палдава́ бут тумэ́ндыр исын бизорья́кирэ и насвалэ, и бут мынэ́.</verse>
				<verse number="31">Палдава́, ко́ли амэ сэндинасас пэс, тэды амэн на сэндинэнас.</verse>
				<verse number="32">Нэ Дэвэ́л сэндякирэ́ла и чхувэ́ла хась (ка́ра) пэ амэ́ндэ, соб (кай) амэн тэ на сэндинэ́н кхэтанэ́ свэтоса.</verse>
				<verse number="33">Палдава́, пшала́лэ мирэ́, ке́ли тумэ́ скэдэ́напэ тэ хан вечэря, ужакирэн екх екхэ́с.</verse>
				<verse number="34">Ко́ли вари-кон исын бокхало, мэк ёв тэ хал кхэрэ́, соб (кай) тумэ́ тэ на скэдэ́нпэ пэ Дэвлэ́скиро сэ́ндо. А саро́ яви́р мэ кэра́ва, сыр трэй, ке́ли мэ ява́ва кэ тумэ́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="12">
				<verse number="1">Мэ на кама́м тэ ячкирав, пшала́лэ, тумэн дро наджиныбэн пал таланы, савэ́ исын Свэнтонэ́ Духо́стыр.</verse>
				<verse number="2">Тумэ́ джинэ́на, со анги́л дова́, сыр тумэ́ ячнэ́ тэ патя́н Христосо́скэ, тумэ́ псирдэ́ екхэ́ немонэ́ идоло́стыр кэ яви́р, савэ́ сы́рбы лыджинэ́ тумэн.</verse>
				<verse number="3">Палдава́ мэ упхэнава тумэ́нгэ, со ние́кх, кон ракирэ́ла Дэвлэ́скирэ Духо́са, на пхэнэ́ла кошыбэ́н пэ Христосо́стэ; адя́кэ-паць и ние́кх на пхэнэ́ла “Рай Дэвэ́л Ису́со”, ко́ли ёв на кэрэ́ла дава́ Свэнтонэ́ Духо́скирэ зорья́са.</verse>
				<verse number="4">Нэ исын ра́зна Духо́скирэ таланы (даровании), а исын екх Свэ́нто Ду́хо (Фа́но), Саво́ дэ́ла далэ́ таланы;</verse>
				<verse number="5">исын ра́зна служэ́нии (дынарибэна́) Дэвлэ́скэ, а исын екх Рай Дэвэ́л;</verse>
				<verse number="6">исын ра́зна саштыпэна (возможности) тэ дынаринэ́н, а исын кадава́-паць екх Дэвэ́л, Саво́ хулаинэла пир саро́ и пэ сарэ́ндэ.</verse>
				<verse number="7">Нэ Ду́хо (Фа́но) сыкавэ́ла пэс разнэс пир кажнонэ́ манушэ́стэ ваш сарэнгири льго́та.</verse>
				<verse number="8">Екхэ манушэ́скэ Ду́хо (Фа́но) дэ́ла тала́но тэ пхэнэ́л годьваро́ лав, и дава́-паць Ду́хо (Фа́но) дэ́ла явирэ манушэ́скэ тэ джинэ́л лав.</verse>
				<verse number="9">А явирэ манушэ́скэ дэ́лапэ далэ́-паць Духо́са патяибэ́н, а явирэ манушэ́скэ Ду́хо (Фа́но) дэ́ла тала́но тэ высастякирэл;</verse>
				<verse number="10">а явирэ манушэ́скэ тэ кэрэ́л ди́вы, явирэ-манушэ́скэ тэ ангилпхэнэн, явирэ манушэ́скэ тэ ґалёл рознь машки́р лачхэ́ и налачхэ́ ду́хи, явирэ манушэ́скэ тала́но тэ ракирэ́л пэ наджиндлэ чиба́ (чибья́), и явирэ манушэ́скэ тала́но тэ пирипхэнэл, со ракирлапэ пэ чиба́ (чибья́).</verse>
				<verse number="11">Дава́ исын екх и дава́-паць Ду́хо (Фа́но) кэрэ́ла саро́ дава́; Ёв дэ́ла разно тала́но кажнонэ́ манушэ́скэ, сыр Ёв Кокоро́ выкэдэ́ла.</verse>
				<verse number="12">Палдава́, сыр исын екх ману́ш, лэ́стэ исын ра́зна паша́, нэ сарэ́ паша́ исын екхэ манушэ́скирэ, мэк лэн исын бут, и ёнэ кэдэнапэ дро екх маса́, – адя́кэ-паць Христо́со исын сы́рбы Екх.</verse>
				<verse number="13">Пал-дова́ со амэ болдямпэ екхэ Духо́са дро екх маса́, – Юды ци Гре́ки (Баламэ́), – писха́рья ци вольна мануша́, и сарэ́нгэ амэ́нгэ сыс дыно́ тэ прилас екх Ду́хо (Фа́но).</verse>
				<verse number="14">Маса́ исын на екхэ пашатыр (пашэстыр), а бутэндыр.</verse>
				<verse number="15">Ко́ли ґэро́й пхэнэ́ла: “Мэ на сом далэ́ масэ́ндыр, пал-дова́ со мэ на сом васт”; тэ́ньчи нау́што ёй нанэ масэнгири паш?</verse>
				<verse number="16">И ко́ли кан пхэнэ́ла: “Мэ на сом далэ́ масэ́ндыр, пал-дова́ со мэ на сом якх”, тэ́ньчи, нау́што ёв нанэ масэнгири паш?</verse>
				<verse number="17">Ко́ли сарэ́ маса́ исын сы́рбы екх якх, кай жа исын шуныбэ́н? Ко́ли сарэ́ маса́ исын сы́рбы екх шуныбэ́н, кай жа исын сунгипэн (обоняниё)?</verse>
				<verse number="18">Дыкхэ́н, сыр Дэвэ́л росчхудя́ кажно разно паш пэ маса́ пэ пэ́скиро штэ́то, сыр Лэ́скэ трэиндя́.</verse>
				<verse number="19">Ко́ли амэ явасас сы́рбы екх паш, савэ́ бы явэ́лас цэ́ла тэды маса́?</verse>
				<verse number="20">Нэ какана́ исын бут паша́, а исын екх мануша́.</verse>
				<verse number="21">Якх на могинэ́ла тэ пхэнэ́л вастэскэ: “Ту на трэй ма́нгэ”; ци адя́кэ-паць шэро́ ґэрэнгэ: “Тумэ́ на трэй ма́нгэ.”</verse>
				<verse number="22">Дава́ исын на адя́кэ: масэнгирэ паша́, савэ́ сыкадёна сы́рбы бизорья́кирэ, буты́р трэй;</verse>
				<verse number="23">и долэ́ масэнгири паша́, савэ́ амэ кутякираса буты́р, пал лэ́ндэ амэ дыкхаса буты́р; и на́гожа амарэ́ паша́ амэ зачхакираса буты́р лэн, соб (кай) ёнэ тэ на явэ́н бицялэ;</verse>
				<verse number="24">а амарэ́ гожонэ пашэнгэ дава́ на трэй. Но Дэвэ́л адя́кэ чхудя́ кхэтанэ́ маса́, соб (кай) амэ тэ дыкхас буты́р пал долэ́ паша́, савэ́нгэ дава́ трэй;</verse>
				<verse number="25">соб (кай) тэ ячэ́лпэ екхипэ́н дрэ маса́, и, соб (кай) сарэ́ паша́ тэ дыкхэ́н екх пал екхэ́стэ, адя́кэ-паць, сыр пал пэ́стэ.</verse>
				<verse number="26">И ко́ли екх паш мэнчынэлапэ, сарэ́ паша́ мэнчынэнапэ кхэтанэ́ ла́са; и ко́ли шарэна екх паш, сарэ́ паша́ радынэ́напэ ла́са.</verse>
				<verse number="27">Кажно тумэ́ндыр кхэтанэ́ исын Христосо́скирэ Маса́ и кажно тумэ́ндыр исын паш далэ́ Масэнгири.</verse>
				<verse number="28">И Дэвэ́л чхудя́ сарэ́н пэ пэ́скиро штэ́то дрэ кхангири́: Апостолэн пэ пэ́рво штэ́то, пророкэ́н пэ яви́р штэ́то, сыклякирибнаскирэн пэ три́то штэ́то; тэды Ёв дыя́ зор явирэ́нгэ тэ кэрэ́н ди́вы; адя́кэ-паць таланы тэ састякирэн, тэ помогинэн; тэ хулаинэн; тэ ракирэ́н пэ наджиндлэ чиба́ (чибья́).</verse>
				<verse number="29">Ци сарэ́ ёнэ исын апостолы, ци проро́ки, ци сыклякирибнаскирэ на сарэ́ могинэ́на тэ кэрэ́н ди́вы;</verse>
				<verse number="30">ци тэ састякирэн, ци тэ ракирэ́н пэ наджиндлэ чиба́ (чибья́), ци тэ пирипхэнэн, со дава́ ракирлапэ пэ далэ́ чиба́ (чибья́)?</verse>
				<verse number="31">Отдэ́н пэ́скиро ило́ ваш барэ́ таланы, и мэ сыкава́ва тумэ́нгэ най фэдыдыр дром кэ дава́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="13">
				<verse number="1">Ко́ли мэ ракира́ва манушытконэ́, ци Янголытконэ чибэнца (чибьенца), нэ ма́ндэ нанэ пшалы́тко паты́в кэ яви́р мануша́, тэды миро ракирибэ́н исын сы́рбы харко́ма (медь), со кудунякирэла (звенинэла), ци кимвало, со дэ́ла зан.</verse>
				<verse number="2">И ко́ли ма́ндэ исын тала́но тэ ангилпхэнав, и мэ джино́м сарэ́ чораханыбэна и ма́ндэ сыс джиныбэ́н и дасаво патяибэ́н, со мэ могинав тэ пирикхара́в (пиричхува́в) бэ́рги, а ма́ндэ нанэ пшалы́тко паты́в, тэды мэ сом нико́н.</verse>
				<verse number="3">И ко́ли мэ роздава саро́ миро миштыпэ́н и отда́ва мирэ́ маса́ пэ яг, а ма́ндэ нанэ пшалы́тко паты́в – нанэ ма́нгэ ни саво́ лачхипэ́н далэ́стыр.</verse>
				<verse number="4">Пшалы́тко паты́в бут вырикирэ́ла и исын лачхо́; пшалы́тко паты́в на дэ́ла якхало; пшалы́тко паты́в на задэлапэ и на пхутёла;</verse>
				<verse number="5">Пшалы́тко паты́в на халапэ, на родэ́ла льго́та пэ́скэ, на холясо́ла, на думинэ́ла фуипэ́н;</verse>
				<verse number="6">пшалы́тко паты́в на радынэ́лапэ начачипастыр, а радынэ́лапэ пал чачипэ́н;</verse>
				<verse number="7">саро́ пирилыджала, патя́ла сарэскэ, ужакирэ́ла лачхипэ́н дро саро́, затэрдёла пал саро́.</verse>
				<verse number="8">Пшалы́тко паты́в исын ве́чно, мэк ангилпхэныбэ́н тэ кончынэлпэ, мэк чиба́ (чибья́) тэ явэ́н штыл (циха), мэк джиныбэ́н тэ проджал.</verse>
				<verse number="9">Пал-дова́ со амэ на́бут джина́са и на́бут ангилпхэнаса:</verse>
				<verse number="10">а ке́ли дова́, со исын бидошакиро явэ́ла, тэды кодова́, со исын на́бут, пириячэ́ла тэ явэ́л.</verse>
				<verse number="11">Ке́ли мэ со́мас бия́то, мэ ракирдём сыр бия́то, мэ думиндём пэ́скэ сыр бия́то, мэ ґалёвавас сыр бия́то; ке́ли мэ яцём барэ́ манушэ́са, мэ буты́р на сом бия́то ни дро со.</verse>
				<verse number="12">Пал-дова́ со амэ какана́ дыкхаса сы́рбы пир на́лачхо гиндало, а тэды амэ ява́са тэ дыкхас муй кэ муй; какана́ мэ джино́м на́бут, тэды мэ ява́ва тэ джина́в ада́кицы, пэ кицы́ Рай Дэвэ́л джинэ́ла ман.</verse>
				<verse number="13">Какана́ ячэ́напэ трин чачипэна́: патяибэ́н, лачхо́ ужакирибэ́н, пшалы́тко паты́в (ла́ска); и пшалы́тко паты́в исын най барэды́р сарэ́стыр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="14">
				<verse number="1">Мэк тумари́ пшалы́тко паты́в кэ мануша́ тэ пиризорьякирэл саро́, и отдэ́н пэ́скиро ило́ зэвлыныпныткэс (ревноснэс) ваш Духо́скирэ таланы, нэ буты́р пал дова́, соб (кай) тумэ́нгэ тэ ангилпхэнэн.</verse>
				<verse number="2">Пал-дова́ со одова́ ману́ш, кон ракирэ́ла пэ наджиндлы чиб, ёв ракирэ́ла на манушэ́нгэ, а Дэвлэ́скэ, пал-дова́ со ние́кх на ґалёла лэс, ёв ракирэ́ла пал чораханэ чачипэна́ Духо́скирэ зорья́са.</verse>
				<verse number="3">Нэ одова́, кон роспхэнэ́ла Дэвлэ́скиро лав, одова́ ману́ш подрикирэ́ла манушэ́н дро патяибэ́н, дэ́ла лэ́нгэ тва́рдыма дро ило́, дэ́ла рама́нё (миро) манушэ́скирэ Духоскэ.</verse>
				<verse number="4">Одова́, кон ракирэ́ла пэ наджиндлы чиб, подрикирэ́ла пэс дро патяибэ́н; а одова́, кон роспхэнэ́ла Дэвлэ́скиро лав, подрикирэ́ла Кхангирья́киро скэдыибэ́н.</verse>
				<verse number="5">Мэ кама́м, соб (кай) тумэ́ тэ ракирэ́н пэ наджиндлэ чиба́ (чибья́), нэ буты́р, соб (кай) тумэ́ тэ ангилпхэнэн (тэ роспхэнэ́н) Дэвлэ́скиро лав. Ману́ш, кон ангилпхэнэла (пророчынэла) Дэвлэ́скиро лав, янэ́ла буты́р лачхипэ́н манушэ́нгэ, сыр кодова́, саво́ ракирэ́ла пэ наджиндлэ чиба́, ко́ли ёв на пирипхэнэла, со сыс пхэндло́, соб (кай) тэ подрикирэ́л Кхангирья́киро скэдыибэ́н дро патяибэ́н.</verse>
				<verse number="6">И, ґа́да, пша́ла, ко́ли мэ ява́ва кэ тумэ́ и ява́ва тэ ракира́в пэ наджиндлэ чиба́ (чибья́), саво́ лачхипэ́н явэ́ла тумэ́нгэ, ко́ли мэ на роспхэнава тумэ́нгэ сыкадыибэн Дэвлэ́стыр, ци джиныбэ́н, ци роспхэнава Дэвлэ́скиро лав/сыклякирибэ́н?</verse>
				<verse number="7">Аж башаибнытка струме́нты, ци дава́ исын свироль, ци дава́ исын арфа, савэ́ндэ нанэ джиибна́скиро ду́хо (фа́но), ко́ли ёнэ на явэ́на тэ дэн я́снэс то́но, кон да ґалёла, со ёнэ башавэна?</verse>
				<verse number="8">Палдава́ адя́кэ-паць исын рогоса (трубаса); ко́ли ёй башавэла, со нико́н на ґалёла, тэды кон халадэндыр (рулдэндыр) явэ́ла тэ кэдэлпэ пэ марибэ́н?</verse>
				<verse number="9">Тэды адя́кэ-паць исын наджиндлэ чиба́са (чибьяса): ко́ли тумэ́ на пхэнэ́на адя́кэ, соб (кай) мануша́ тэ ґалён, тэды кон ґалёла, со исын пхэндло́ пэ наджиндлы́ чиб? Дава́ тумэ́ явэ́на тэ ракирэ́н сы́рбы пэ балваля.</verse>
				<verse number="10">Ѓа́да, кицы́ исын бут манушы́тка лава́ дро свэ́то, и со дро екх лав исын пэ́скиро ґалыибэ́н.</verse>
				<verse number="11">Палдава́, ко́ли мэ на ґалёвавас чибакирэ лава́; пэ сави́ ракирэ́на, тэды мэ сом явирэ́-пхувья́киро ману́ш ваш кодолэ́ манушэ́скэ, саво́ ракирэ́ла, и ёв адя́кэ-паць исын сы́рбы явирэ́-пхувья́киро ману́ш ваш ма́нгэ.</verse>
				<verse number="12">Пал-дова́ со тумэ́ адя́кэ-паць отдэна пэ́скиро ило́ Дэвлэ́скирэ таланэ́нгэ, соб (кай) тумэ́ тэ лэн лачхипэ́н лэ́ндыр тэ подрикирэ́л Кхангирья́киро скэдыибэ́н.</verse>
				<verse number="13">Палдава́ одова́ ману́ш, кон ракирэ́ла пэ наджиндлы чиб, мэк ёв тэ мангэ́лпэ Дэвлэ́скэ пал тала́но тэ пирипхэнэл.</verse>
				<verse number="14">Пал-дова́ со, ко́ли мэ мангавапэ Дэвлэ́скэ пэ наджиндлы чиб, миро ду́хо (фа́но) мангэлапэ, нэ тэды мири́ годы́ ячэ́лапэ би бутякиро.</verse>
				<verse number="15">Со ж тэды? Мэ ява́ва тэ мангавпэ Дэвлэ́скэ Свэнтонэ́ Духо́са, нэ мэ адя́кэ-паць ява́ва тэ мангавпэ Дэвлэ́скэ годя́са; мэ ява́ва тэ бага́в Свэнтонэ́ Духо́са, нэ мэ адя́кэ-паць ява́ва тэ бага́в годя́са.</verse>
				<verse number="16">Тэды, ко́ли ту явэ́са тэ барьякирэс Дэвлэ́с Духо́са, сыр просто ману́ш, конэ́стэ нанэ тала́но и саво́ исын тэрдо́ пэ скэдыибэ́н, пхэнэ́ла “ами́нь” пэ тыро́ бахтякирибэ́н, пал-дова́ со ёв на ґалёла, со ту ракирэ́са?</verse>
				<verse number="17">Палдава́, мэк ту и бахтякирэса Дэвлэ́с лачхэ́с, нэ ту на подрикирэса явирэ манушэ́н дро патяибэ́н.</verse>
				<verse number="18">Мэ парикирава Дэвлэ́скэ, со мэ ракира́ва пэ наджиндлэ чиба́ (чибья́) буты́р, сыр кажно тумэ́ндыр:</verse>
				<verse number="19">нэ пэ Кхангирья́киро скэдыибэ́н мэ кама́м тэ пхэна́в пандж лава́ мирэ́ годя́са тэ сыклякирав адя́кэ-паць явирэ манушэ́н, сыр мэ пхэна́ва дэш тысёнцы лава́ пэ наджиндлэ чиба́ (чибья́).</verse>
				<verse number="20">Пшала́лэ! На явэ́н чхаворэ́нца пир пэ́скири годы́, а явэ́н чхаворэнца пэ холы́: нэ явэ́н барэ́ манушэ́нца дрэ пэ́скири годы́.</verse>
				<verse number="21">Исын чхиндло́ дро Зако́но: “Мэ ява́ва тэ ракира́в адалэ́ манушэ́нца пэ яви́р чиба́ (чибья́) и явирэ уштэ́нца, нэ и тэды ёнэ на явэ́на тэ кандэ́н Ман, ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.”</verse>
				<verse number="22">Палдава́, тала́но тэ ракирэ́н пэ явирэ чиба́ (чибья́) дава́ исын допхэныбэ́н на патяибнаскирэнгэ, а одолэ́нгэ, кон на патя́ла; нэ ангилпхэныбэ́н Дэвлэ́скиро исын на ваш напатяибнаскирэнгэ, а одолэ́нгэ, кон патя́ла.</verse>
				<verse number="23">Ко́ли тэды саро́ Кхангирья́киро скэдыибэ́н скэдэлапэ кхэтанэ́ пэ екх штэ́то и сарэ́ явэ́на тэ ракирэ́н наджиндлэ чибэнца (чибьенца), и заджа́на проста мануша́, напатяибнаскирэ, ци на пхэнэ́на ёнэ, со тумэ́ здылнандынэ.</verse>
				<verse number="24">Нэ ко́ли тумэ́ сарэ́ ангилпхэнэна Дэвлэ́скиро лав, и заджа́ла просто ману́ш ци напатяибнаскиро, тэды сарэ́ мануша́ сы́рбы сыкавэ́на и сэндинэна лэ́скиро грэ́хо;</verse>
				<verse number="25">и лэ́скирэ-илэ́скирэ гарадэ́ ду́мы откэрэнапэ пэ якха́, и ёв пэрэ́ла тэлэ́ мо́са, и пхэнэ́ла маму́й “Чачэс, исын Дэвэ́л тумэ́нца.”</verse>
				<verse number="26">Со ж тэды, пшала́лэ? Ке́ли тумэ́ могинэ́на тэ скэдэ́нпэ кхэтанэ́, кажнонэ́ манушэ́стэ исын, ци пэ́скиро пса́лмо, ци сыклякирибэ́н, ци сыкадыипэн (откэрибэн) Дэвлэ́стыр, ци тэ пирипхэнэл дова́, со исын пхэндло́ пэ наджиндлы чиб, мэк саро́ дава́ тэ явэ́л, соб (кай) тэ подрикирэн патяибнаскирэн дро патяибэ́н.</verse>
				<verse number="27">Ко́ли вари-кон ракирэ́ла пэ наджиндлы чиб, мэк дуйджинэ́ тэ ракирэ́н, а тринджинэ ужэ бут, нэ кажно ману́ш пир екх, а яви́р ману́ш тэ пирилыджал (тэ пиричхувэл);</verse>
				<verse number="28">а ко́ли нанэ пирилыджаибнаскиро, то тэ бэшэ́л одова́ ману́ш штыл пэ Кхангирья́киро скэдыибэ́н, и тэ ракирэ́л пэ́скэ и Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="29">Мэк проро́ки тэ ракирэ́н дуй ци трин, а мэк яви́р мануша́ тэ роскэдэнпэ, со ёнэ ракирэ́на.</verse>
				<verse number="30">А ко́ли явирэ манушэ́стэ, кон исын бэшто́ пэ скэдыибэ́н, явэ́ла сыкадыипэн тэ пхэнэ́л лав Дэвлэ́стыр, тэды одова́, саво́ ракирэ́ла, мэк ёв тэ бэшэ́л штыл.</verse>
				<verse number="31">Палдава́ тумэ́ сарэ́ могинэ́на тэ ангилпхэнэн ваш дова́, соб (кай) тумэ́ сарэ́ тэ сыклён и тэ дорэсэн подрикирибэ́н дро патяибэ́н.</verse>
				<verse number="32">И пророкэ́нгирэ ду́хи кандэ́на пророкэ́н.</verse>
				<verse number="33">Пал-дова́ со Дэвэ́л на прилэ́ла бизладо, а прилэ́ла рама́нё (миро), сыр дава́ исын пир сарэ́ Кхангирья́кирэ скэдыибэна.</verse>
				<verse number="34">Мэк тумарэ́ джувля́ тэ явэ́н штыл пэ Кхангирья́киро скэдыибэ́н, пал-дова́ со нашты́ тэ ракирэ́н лэ́нгэ, пал-дова́ со лэ́нгэ трэй тэ кандэ́н пэ́скирэ ромэн, адя́кэ сыр исын пхэндло́ дро Зако́но.</verse>
				<verse number="35">А ко́ли ёнэ камэ́на тэ сыклён, тэды мэк ёнэ тэ пхучэ́н пэ́скирэ ромэндыр кхэрэ́; пал-дова́ со дава́ ладжаипэ́н ваш джувля́кэ тэ ракирэ́л пэ Кхангирья́киро скэдыибэ́н.</verse>
				<verse number="36">Ци выгия́ тумэ́ндыр Дэвлэ́скиро лав, ци ёв догия́ фэ́ни (то́ка) кэ тумэ́?</verse>
				<verse number="37">Ко́ли вари-кон гинэ́ла пэс пал пророкостэ, ци лэ́стэ исын вари-саво́ Духоскиро тала́но, мэк ёв тэ ґалёл, со дова́, со мэ чхина́ва тумэ́нгэ, исын Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ припхэныбэна́.</verse>
				<verse number="38">А ко́ли вари-кон лэн на прилэ́ла, мэк ёв тэ на ґалёл.</verse>
				<verse number="39">Палдава́, пшала́лэ, отдэ́н пэ́скиро ило́ ваш дова́, соб (кай) тэ ангилпхэнэн Дэвлэ́скиро лав, нэ на запхэнэн тэ ракирэ́н наджиндлэ чибэнца (чибьенца).</verse>
				<verse number="40">Нэ мэк саро́ тэ явэ́л патывалэс и адя́кэ-паць сыр исын прилыно, тэ явэ́л пэ Кхангирья́киро скэдыибэ́н.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="15">
				<verse number="1">Нэ тумэ́ рипирэ́н, пшала́лэ, бахталы́ зан (звесь), сави́ мэ роспхэндём тумэ́нгэ, сави́ тумэ́ адя́кэ-паць прилынэ́, пэ сави́ тумаро́ патяибэ́н адя́кэ-паць рикирлапэ;</verse>
				<verse number="2">дая́ Ева́нгелия исын Ра́скиро-Дэвлэ́скиро лав, со мэ роспхэндём тумэ́нгэ, пир саво́ амэ зракхасапэ, ке́ли тумэ́ рикирэ́на зоралэ́с дава́ чачипэ́н, и ко́ли тумэ́ фэ́ни на ивья́ (на напра́снэс) упатя́ндынэ.</verse>
				<verse number="3">Палдава́ мэ роспхэндём тумэ́нгэ англэды́р сарэ́стыр дова́, со мэ адя́кэ-паць прилыём, со Христо́со мыя́ пал амарэ́ грэ́хи, сыр исын пир Свэ́нто Чхиныбэ́н;</verse>
				<verse number="4">и дова́, со Ёв сыс ґарадо, и со Ёв отджидыя́ пэ три́то дывэ́с, сыр исын пир Свэ́нто Чхиныбэ́н;</verse>
				<verse number="5">и со Ёв сыкадя́ пэс Кифаскэ, тэ́ньчи дэшудуе́ Апостолэнгэ.</verse>
				<verse number="6">Тэ́ньци Ёв сыкадя́ пэс буты́р, сыр панджшэла́ пшалэ́нгэ дро екх-паць часо савэ́ндыр бутэды́р паш исын джидэ́ кэ ададывэ́с, а вари-савэ́ ужэ мынэ́.</verse>
				<verse number="7">Тэ́ньци Ёв сыкадя́ Пэс Яково́скэ, тэ́ньчи и сарэ́ Апостолэнгэ;</verse>
				<verse number="8">и коригэды́р (позжэды́р) сарэ́ндыр Ёв сыкадя́ Пэс ма́нгэ, манушэ́скэ, саво́ сы́рбы бия́ндыя на дро пэ́скиро часо.</verse>
				<verse number="9">Палдава́ мэ сом най тыкнэды́р мол сарэ́ явирэ Апостолэндыр, и мэ на сом лачхо́ тэ кхаравпэ Апостолоса, пал-дова́ со мэ традавас Дэвлэ́скиро скэдыибэ́н.</verse>
				<verse number="10">Пир Дэвлэ́скиро бахталыпэ́н мэ сом адасаво́, сыр исын, и бахталыпэ́н, саво́ Ёв дыя́ ма́нгэ, на сыс ивья́; нэ мэ кэрдём буты́ буты́р лэ́ндыр сарэ́ндыр; нэ дава́ на адя́кэ сыс мири́ буты́, а сыр Дэвлэ́скиро бахталыпэ́н, со сыс ма́нца.</verse>
				<verse number="11">Палдава́, ци да мири́ буты́, ци да лэ́нгири, дава́ исын усае́кх, нэ главныма исын дро дова́, со амэ пхэна́са лав пал дава́, и тумэ́ адя́кэ упатя́ндынэ.</verse>
				<verse number="12">Нэ ко́ли пхэнэ́лапэ лав, со Христо́со отджидыя́ мэрибна́стыр, сыр тэды вари-савэ́ тумэ́ндыр ракирэ́на, со нанэ отджидыипэн мэрибна́стыр.</verse>
				<verse number="13">А ко́ли нанэ отджидыипэн мэрибна́стыр, тэды и Христо́со на отджидыя́ мэрибна́стыр:</verse>
				<verse number="14">нэ ко́ли Христо́со на отджидыя́ мэрибна́стыр, тэды, чачэс, амаро́ пхэныбнытко лав исын чхучо́ (пусто), и чхучо́ исын тумаро́ патяибэ́н.</verse>
				<verse number="15">И амэ тэды явасас адя́кэ-паць хоханэ́ якхи́тка пал Дэвлэ́стэ, пал-дова́ со амэ допхэнасас пал Дэвлэ́стэ, со Ёв отджидякирдя́ Христосо́с, Дэвэ́л сы́рбы на отджидякирэлас, ко́ли дава́ исын чачипэ́н, со мулэ́, хачи, на отджидёна.</verse>
				<verse number="16">Палдава́ ко́ли мулэ́ на отджидёна, тэды и Христо́со на отджидыя́;</verse>
				<verse number="17">а ко́ли Христо́со на отджидыя́, тумаро́ патяибэ́н исын чхучо́; тумэ́ сы́рбы ишчо (инкэ́) сан тэл хась (ка́ра) пал пэ́скирэ грэ́хи (тумэ́ ишчо (инкэ́) сан дрэ пэ́скирэ грэ́хи).</verse>
				<verse number="18">Палдава́ дава́ исын дова́-паць, со патяибнаскирэ дрэ Христосо́стэ, савэ́ мынэ́, исын адя́кэ-паць сы́рбы тэл сэ́ндо пал пэ́скирэ грэ́хи.</verse>
				<verse number="19">Ко́ли амаро́ лачхо́ ужакирибэ́н пэ Христосо́стэ исын лачхо́ фэ́ни ваш дава́ джиибэ́н, тэды амэ сам най бибахталэдыр сарэ́ манушэ́ндыр.</verse>
				<verse number="20">Нэ Христо́со отджидыя́ мэрибна́стыр, са́мо пэ́рво одолэ́ндыр, кон мыя́.</verse>
				<verse number="21">Палдава́, ко́ли мэрибэ́н явдя́ пэ свэ́то пир екхэ манушэ́стэ, адя́кэ-паць и отджидыипэн мулэ́ндыр явэ́ла пир екхэ манушэ́стэ.</verse>
				<verse number="22">Палдава́, сыр сарэ́ мануша́ мэрэ́на пал дова́, со ёнэ исын дро екхипэ́н Адамоса, адя́кэ-паць сарэ́ отджидёна пал дова́, со ёнэ исын дро екхипэ́н Христосо́са.</verse>
				<verse number="23">Нэ кажно ману́ш пир пэ́скиро штэ́то: англэды́р Христо́со, тэ́ньчи Христосо́скирэ, ке́ли Ёв явэ́ла.</verse>
				<verse number="24">Тэды явэ́ла ко́нцо (яго́ро), ке́ли Христо́со здэла саро́ кралипэ́н Дэвлэ́скэ Дадэ́скэ; тэды, ке́ли, сыр Христо́со чхувэ́ла саро́ тэлэ́: ран, право и зор.</verse>
				<verse number="25">Палдава́ Христосо́скэ трэй тэ кралинэ́л, пака Дэвэ́л Дад на чхувэ́ла сарэ́ вэргэ́н тэл Христосо́скирэ ґэра́,</verse>
				<verse number="26">Палатуно́ (последнё) вэ́рго, саво́ хасёла, явэ́ла мэрибэ́н.</verse>
				<verse number="27">Пал-дова́ со Дэвэ́л Дад чхувэ́ла тэлэ́ саро́ тэл Христосо́скирэ ґэра́ (пирэ́), ке́ли Ёв ракирэ́ла, со “саро́ Ёв чхувэ́ла тэлэ́ тэл Лэ́скирэ ґэра́”, дава́ значынэ́ла, со дава́ саро́ апри́ч Кокорэстэ Дэвлэ́стэ Дадэ́стыр, Саво́ чхудя́ тэлэ́ саро́.</verse>
				<verse number="28">Нэ ке́ли саро́ явэ́ла чхудо тэлэ́ тэл Христосо́скиро кралипэ́н, тэды и Чхаво́ Кокоро́ чхувэ́ла тэлэ́ Пэс анги́л Дэвлэ́стэ Дадэ́стэ, Саво́ чхудя́ тэлэ́ саро́ анги́л Лэ́стэ, ваш дова́, соб (кай) Дэвэ́л Дад тэ кралинэ́л пхэрдэ́с пэ саро́.</verse>
				<verse number="29">Со ж тэды кэрэ́на адалэ́ мануша́, савэ́ болэнапэ пал мулэ́ндэ? Ко́ли мулэ́ мануша́ на отджидёна сарэ́са, со́скэ ж ёнэ тэды далэ́ мануша́ болэнапэ пал мулэ́ндэ?</verse>
				<verse number="30">Со́скэ ж амэ со дывэ́с пэраса тэл дар?</verse>
				<verse number="31">Мэ со дывэ́с мэра́ва: мэ совлахава, со дава́ чачипэ́н шарибнаса, со исын ма́ндэ, пал тумаро́ патяибэ́н дрэ Исусо́стэ Христосо́стэ, амарэ́ Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="32">Ко́ли мэ пир манушы́тко годы́ мериндёмпэ зорья́са рискирибна́скирэ мурдалэ́нца дро Ефесо, тэды сави́ исын льго́та (ко́фо) ма́нгэ, ко́ли мулэ́ мануша́ на отджидёна? А ко́ли исын адя́кэ, со ж тэды джа́са тэ хас и тэ пьяс, пал-дова́ со усае́кх амэ мэраса атася́.</verse>
				<verse number="33">На хохавэнпэ: налачхэ́ кампании розмэкэна лачхэ́ характеры.</verse>
				<verse number="34">Лэнпэ пал годы́, сыр исын трэй и на кэрэ́н грэ́хи; мэ пхэна́ва тэ ладжакирав тумэн, со вари-савэ́ тумэ́ндыр на джинэ́на Дэвлэ́с.</verse>
				<verse number="35">Нэ вари-кон пхэнэ́ла сыр мулэ́ мануша́ отджидёна? Савэ маса́ явэ́на лэ́ндэ?</verse>
				<verse number="36">Бигодякиро ту сан: одова́, со ту чхувэ́са дрэ пхув, на отджидёла, пака на мэрэ́ла.</verse>
				<verse number="37">И дова́, со ту чхувэ́са дрэ пхув, нанэ чачуны́ зя́рка, а дая́ исын нанги зя́рка: ци дава́ тэ явэ́л джов, ци дава́ тэ явэ́л парно́ гив, ци тэ явэ́л вари-сави́ яви́р зя́рка:</verse>
				<verse number="38">и Дэвэ́л дэ́ла ла́кэ форма, сыр Ёв Кокоро́ камэ́ла, и дрэ кажно зя́рка исын пэ́скири форма.</verse>
				<verse number="39">Лоча́ (пло́ти) исын ра́зна: манушэ́стэ исын екх лоч (маса́), мурдалэ́ндэ исын яви́р лоч, чириклендэ ишчо (инкэ́) исын яви́р лоч, и мачхэндэ исын яви́р лоч.</verse>
				<verse number="40">И исын болыбны́тка формы и исын пхувитка формы, а ра́зна исын болыбнытконэ́-формэ́нгири го́жыма и пхувитконэ́-формэ́нгири го́жыма:</verse>
				<verse number="41">кхамэстыр исын пэ́скири гожыма, чхонэстыр-яви́р гожыма, чэргэнендыр-яви́р гожыма: екх чэргэнятыр нанэ дасави́ гожыма, сыр явирьятыр.</verse>
				<verse number="42">Адя́кэ-паць явэ́ла, сыр мулэ́ явэ́на тэ отджидён. Тру́по чхувэ́лапэ дрэ пхув тэ кирнёл, ке́ли ёв отджидёла, то явэ́ла тэ дживэ́л ве́чнэс.</verse>
				<verse number="43">Ке́ли тру́по чхувэ́лапэ дрэ пхув, ёв исын джунгало́ (брыдко) и бизорья́киро, ке́ли отджидёла, явэ́ла шука́р и зорало́.</verse>
				<verse number="44">Чачуно́ тру́по чхувэ́лапэ дрэ пхув, а ке́ли отджидёла, ёв явэ́ла сы́рбы дэвлыкано и Духоскиро.</verse>
				<verse number="45">Адя́кэ, сыр исын чхиндло́: “Пэ́рво ману́ш Адамо сыс создыно́ сыр джидо́ ди, палатуно́ Адамо яця́ отджидякирибнытконэ духо́са.”</verse>
				<verse number="46">Нэ анги́л на Ду́хо, а чачуно́ ману́ш, а Ду́хо коригэды́р (позжэ):</verse>
				<verse number="47">пэ́рво ману́ш сыс создыно́ пхувья́кирэ прахостыр, а яви́р ману́ш исын Рай Дэвэ́л, Болыбна́скирэ Раёстыр.</verse>
				<verse number="48">Саво́ исын пэ́рво пхувья́киро ману́ш, дасавэ́-паць исын пхувья́кирэ мануша́, саво́ исын Болыбна́скиро Ману́ш, дасавэ́-паць исын Болыбна́скирэ мануша́.</verse>
				<verse number="49">И, сыр амэ́ндэ сарэ́ндэ исын пхувья́кирэ-манушэскири патри́н (о́бразо), адя́кэ-паць амэ́ндэ явэ́ла Болыбна́скирэ-Манушэскири патри́н (о́бразо).</verse>
				<verse number="50">Нэ мэ пхэна́ва тумэ́нгэ, пшала́лэ, дова́, со исын лоча́тыр и ратэ́стыр, на заджа́ла дро Дэвлэ́скиро Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё; и амарэ́ маса́, савэ́ кирнёна, на явэ́на тэ дживэ́н ве́чнэс.</verse>
				<verse number="51">Ѓа́да, мэ пхэна́ва чораханыбэн тумэ́нгэ: амэ на сарэ́ мэраса, нэ сарэ́ парудёваса,</verse>
				<verse number="52">Екха́тыр, сыр фэ́ни якх марэла, ке́ли башавэла палатуно́ ро́го (горно), мулэ́ отджидёна, соб (кай) ние́кхвар буты́р тэ на мэрэ́н, а амэ сарэ́ парудёваса.</verse>
				<verse number="53">Пал-дова́ со дова́, со кирнёла, исын банго́ (мусинэла) тэ парудёл дро дова́, со на кирнёла, и дава́, со мэрэ́ла, банго́ тэ парудёл дро дова́, со на мэрэ́ла.</verse>
				<verse number="54">А ке́ли дава́, со кирнёла, парудёла дро дова́, со на кирнёла; и дава́, со мэрэ́ла, парудёла дро дова́, со на мэрэ́ла, тэды кэрэ́лапэ кэ ко́нцо/яго́ро (сполнинэлапэ) зачхиндло́ лав: “Збердыма (победа) пиризорьякирэла мэрибэ́н.”</verse>
				<verse number="55">Кай исын тыри́ дукх, мэрибэ́н? Мэрибэ́н, кай исын тыри́ збердыма?</verse>
				<verse number="56">Мэрибэ́н лэ́ла дукх грэхостыр, а грэ́хо лэ́ла зор Законо́стыр;</verse>
				<verse number="57">нэ парик Дэвлэ́скэ, Саво́ дыя́ збердыма амэ́нгэ пир амарэ́ Растэ-Дэвлэ́стэ, Исусо́стэ Христосо́стэ.</verse>
				<verse number="58">Адя́кэ, мирэ́ дро́га пшала́лэ, явэ́н зоралэ́ дро ду́хо (фа́но) тумаро́, на кунинэнпэ, усады (сак) (всегда) кэрэ́н миштэ́с Ра́скирэ Дэвлэ́скири буты́, пал-дова́ со тумэ́ джинэ́на, со тумари́ буты́ на ивья́ (напра́снэс).</verse>
			</chapter>
			<chapter number="16">
				<verse number="1">Пал дова́, сыр тэ кэдэн ловэ́ ваш свэнтонэнгэ, кэрэ́н адя́кэ, сыр мэ упхэндём пир Галатиякирэ кхангирья.</verse>
				<verse number="2">Дро пэ́рво куркитко дывэ́с мэк кажно тумэ́ндыр тэ отчхувэл дрэ риг и тэ ракхэ́л ада́кицы ловэ́, пэ кицы́ лэ́скиро миштыпэ́н выбарьёла, соб (кай) тумэ́ тэ на кэдэн ловэ́, ке́ли мэ ява́ва кэ тумэ́.</verse>
				<verse number="3">И ке́ли мэ ява́ва, тэды кодолэ́ манушэ́н, савэ́н тумэ́ выкэдынэ́, мэ бичхава́ва лылэнца тэ лыджа́н тумарэ́ ловэ́, со исын скэдынэ́ пир тумари́ лачхэ́-илы́ткима дро Ерусалимо:</verse>
				<verse number="4">и ко́ли дава́ явэ́ла куч, соб (кай) адя́кэ-паць и ма́нгэ тэ явав, тэды ёнэ могинэ́на тэ джа́н ма́нца.</verse>
				<verse number="5">Нэ мэ ява́ва кэ тумэ́, ке́ли мэ проджава пир Македония; пал-дова́ со мэ джа́ва пир Македония.</verse>
				<verse number="6">Нэ ма́нгэ здэлапэ, со мэ ява́ва тэ джива́ва на́бут (куты́) кэ тумэ́, ци аж ячавпэ пэ ивант (зима), и тэды тумэ́ пролыджана ман, карик ма́нгэ трэй тэ джав.</verse>
				<verse number="7">Пал-дова́ со мэ на кама́м тэ дыкхавпэ тумэ́нца сы́рбы пир дром, пал-дова́ со мэ ужакирава лачхипэ́н тэ ячавпэ кэ тумэ́ пэ вари-саво́ часо, ко́ли явэ́ла пэ дава́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири во́ля.</verse>
				<verse number="8">Нэ мэ ячавпэ кэ Эфесо кэ Духоскиро свэ́нко.</verse>
				<verse number="9">Пал-дова́ со баро́ и бугло вуда́р сы́рбы псирадыя ваш мири́ буты́, а исын бут вэ́рги.</verse>
				<verse number="10">Ко́ли Хима (Тимофеё) явэ́ла кэ тумэ́, кэрэ́н, сыр исын фэды́р, соб (кай) ёв тэ явэ́л би дара́киро кэ тумэ́, пал-дова́ со ёв кэрэ́ла буты́ ваш Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, адя́кэ-паць, сыр и мэ.</verse>
				<verse number="11">Мэк нико́н тэ на дыкхэ́л пэ лэ́стэ барэ́ минаса, а бичхавэн лэс раманёса, соб (кай) ёв тэ явэ́л кэ мэ; пал-дова́ со мэ ужакирава лэс пшалэ́нца.</verse>
				<verse number="12">Ѓа́да, пал пшалэ́стэ Аполосостэ, мэ бут мангавас лэс тэ джал пшалэ́нца кэ тумэ́, нэ ёв ишчо (инкэ́) нанэ скэдыно́ дро ду́хо (фа́но) тэ джал, а явэ́ла тэды, ке́ли лэ́стэ явэ́ла лачхи́ ваканцыя (случаё).</verse>
				<verse number="13">Ракхэ́нпэ, рикирэ́н патяибэ́н; явэ́н муршканэ́, явэ́н зоралэ́.</verse>
				<verse number="14">Мэк саро́ тэ кэрэ́лпэ тумэ́ндэ ласка́са и патыва́са.</verse>
				<verse number="15">Мэ манга́ва тумэн, пшала́лэ, тумэ́ ж джинэ́на Стэхфаноскири сэ́м΄я (ири́), савэ́ исын пэ́рва патяибнаскирэ дрэ Ахайя, и со ёнэ отдынэ́ пэс, соб (кай) тэ дынаринэ́н свэнтонэнгэ;</verse>
				<verse number="16">соб (кай) тумэ́ тэ кандэ́н лэн и кажнонэ́ манушэ́с лэ́ндыр, кон лэ́нца кэрэ́ла буты́ и дынаринэла.</verse>
				<verse number="17">Мэ радынавпэ, со явнэ́ Стехвано, Фартунато и Ахаико; пал-дова́ со ёнэ сы́рбы парудэ тумэн, ке́ли на сыс тумэн.</verse>
				<verse number="18">Пал-дова́ со ёнэ подрикирдэ сыр миро адя́кэ-паць и тумаро́ ду́хо (фа́но): кутякирэн (патывакирэн) кадасавэн.</verse>
				<verse number="19">Пиридэна “рама́нё” тумэ́нгэ кхангирья́кирэ скэдыибэна Леиятыр. Акила и Прискила пиридэна “рама́нё” сарэ́ илэ́стыр Ра́са-Дэвлэ́са лэ́нгирэ кхэритконэ́ скэдыибнаса.</verse>
				<verse number="20">Сарэ́ пша́ла пиридэна “рама́нё” тумэ́нгэ. Пиридэ́н “рама́нё” екх екхэ́скэ свэнтонэ́ чамудыпнаса.</verse>
				<verse number="21">Мэ чхиндём пэ́скирэ вастэ́са “рама́нё” тумэ́нгэ ма́ндыр.</verse>
				<verse number="22">Ко́ли вари-кон на рикирэ́ла сыр Дро́гима Рас-Дэвлэ́с дро пэ́скиро ило́, Исусо́с Христосо́с, тэ явэ́л лэ́скэ Анафема (Мара-Тафа).</verse>
				<verse number="23">Мэк бахталыпэ́н амарэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, Исусо́скирэ Христосо́скиро тэ явэ́л тумэ́нца.</verse>
				<verse number="24">Мэк мири́ паты́в кэ яви́р мануша́ пир Христосо́стэ Исусо́стэ тэ явэ́л сарэ́нца тумэ́нца. Ами́нь.</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="47">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Павли́стыр, Исусо́скирэ Христосо́скирэ Апостоло́стыр пир Дэвлэ́скири во́ля, и Хима́стыр (Тимофеёстыр), пшалэ́стыр, Дэвлэ́скирэ кхангирья́кэ, со исын дро Коринфо, сарэ́ свэнтонэ́нца пир сари́ Ахая.</verse>
				<verse number="2">Мэк Дэвэ́л Дад амаро́ и Рай Дэвэ́л Ису́со Христо́со тэ дэн тумэ́нгэ бахталыпэ́н и рама́нё (миро).</verse>
				<verse number="3">Тэ явэ́л бахтякирдо́ Дэвэ́л и амарэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Дад, Саво́ дэ́ла тангипны́тко (жалосно) ило́; Дэвэ́л, Саво́ подрикирэ́ла дро саро́;</verse>
				<verse number="4">Саво́ подрикирэ́ла амэн дрэ сарэ́ амарэ́ пиридживипэна ваш дова́, соб (кай) амэ могинасас тэ подрикирас одолэ́н, дро саво́ пхарипэ́н ёнэ тэ на явэ́н, подрикирибнаса, саво́ амэ кокорэ́ дорэсцям Дэвлэ́стыр:</verse>
				<verse number="5">Пал-дова́ со, сыр амэ буты́р мэнчынасапэ пал Христосо́стэ, адя́кэ-паць амэ буты́р дорэсаса подрикирибэ́н Лэ́стыр.</verse>
				<verse number="6">Ко́ли амэ пиридживаса, амэ пиридживаса ваш тумаро́ подрикирибэ́н и зракхибэ́н; ко́ли Дэвэ́л подрикирэ́ла амэн, тэды и амэ подрикираса тумэн, ке́ли тумэ́ пирилыджана дасавэ́-паць мэ́ньки, савэ́ амэ вырикираса,</verse>
				<verse number="7">и амаро́ лачхо́ ужакирибэ́н пал тумэ́ндэ исын зорало́: ко́ли Дэвэ́л подрикирэ́ла амэн, дава́ исын ваш тумаро́ подрикирибэ́н и зракхибэ́н: амэ джина́са, ко́ли тумэ́ пирилыджана дасавэ́-паць мэ́ньки, сыр и амэ, тэды Дэвэ́л подрикирэ́ла тумэн, адя́кэ-паць сыр и амэн.</verse>
				<verse number="8">Палдава́ амэ камаса, соб (кай) тумэ́ тэ джинэ́н, пшала́лэ, со амэ пиридживдям дрэ Асия, кай амэ́нгэ сыс одо́й адя́кэ пхаро́ на пир зор, со амэ хасякирдям лачхо́ ужакирибэ́н тэ ячаспэ джидэ́нца.</verse>
				<verse number="9">А амэ чуиндям пэс сы́рбы амэ сам приракирдэ кэ мэрибэ́н, соб (кай) амэ тэ на розгинас пэ кокорэндэ, а пэ Дэвлэ́стэ, Саво́ отджидякирэла мулэн,</verse>
				<verse number="10">Саво́ зракхця́ амэн мэрибнытконэ́ дара́тыр (дарьятыр), и Кон зракхэ́ла; пэ Лэ́стэ амэ чхудям амаро́ лачхо́ ужакирибэ́н, со Ёв ишчо (инкэ́) адя́кэ-паць зракхэ́ла;</verse>
				<verse number="11">пал-дова́ со тумэ́ адя́кэ-паць мангэ́напэ Дэвлэ́скэ ваш дова́, соб (кай) бут мануша́ парикирэнас Дэвлэ́скэ пал амаро́ бахтякирдо́ зракхибэ́н пир патерья (молитвы) Дэвлэ́скэ бутэ́ манушэ́ндыр.</verse>
				<verse number="12">Пал-дова́ со амэ радынасапэ далэ́стыр, ке́ли амари́ ладж патякирэла амэн, со амэ свэнтымаса и Дэвлытконэ́ чачипна́са на пир манушы́тко годы́, а пир Дэвлэ́скиро бахталыпэ́н дживдям пэ дава́ свэ́то, и буты́р сарэ́стыр, сыр амэ отлыджиямпэ кэ тумэ́.</verse>
				<verse number="13">Палдава́ амэ чхинаса екх дава́, со тумэ́ джинэ́на и ґалёна; и мэ ужакирава лачхипэ́н, со тумэ́ ґалёна хор;</verse>
				<verse number="14">и адя́кэ-паць, сыр тумэ́ сы́рбы ґалынэ́ паш, со тумэ́ могинэ́на тэ радынэ́нпэ пал амэ́ндэ, адя́кэ-паць, сыр и амэ радынасапэ пал тумэ́ндэ дро дывэ́с, ке́ли Рай Дэвэ́л Ису́со явэ́ла нэвэ́стыр.</verse>
				<verse number="15">Палдава́ ма́ндэ сыс дасаво зорало́ патяибэ́н тэ явав ґарэдыр кэ тумэ́, соб (кай) тумэ́ могиндлэ́ тэ прилэ́н бахталыпэ́н яви́р мо́ло;</verse>
				<verse number="16">соб (кай) мэ тэ джав кэ Македония пир тумарэ́ штэ́ты, и нэвэ́стыр Македониятыр тэ явав кэ тумэ́, и соб (кай) тумэ́ тэ лыджа́н ман дурэды́р кэ Юдэ́я.</verse>
				<verse number="17">Палдава́, ко́ли мэ адя́кэ камамас тэ кэра́в, ци мэ лыджиём пэс балвали́ткэс? Ци дова́, со мэ скэдавпэ тэ кэра́в, мэ кэра́ва кокоро́ пэ́стыр сы́рбы мэ ракира́ва усае́кх “нэ, нэ”, и “над, над”?</verse>
				<verse number="18">Нэ Дэвэ́л исын патяибны́тко, амаро́ лав “нэ”, исын на дова́-паць, со лав “над.”</verse>
				<verse number="19">Пал-дова́ со Дэвлэ́скиро Чхаво́, Ису́со Христо́со, пал Конэ́стэ амэ пхэнасас лав тумэ́нгэ – мэ, Силуано, Тимофеё (Хи́ма) – на сыс Одова́, Конэ́стэ лав “нэ” исын дова́-паць, со и лав “над”; а Лэ́стэ сыс лав “нэ”:</verse>
				<verse number="20">Ёв кэрэ́ла кэ ко́нцо/яго́ро (сполнинэлас) саро́, со Ёв ракирдя́. Пал-дова́ со Дэвлэ́скирэ дынэ́ лава́ сполнинэнапэ пир Лэ́скиро “нэ”, пир Лэ́стэ амэ ракираса “ами́нь” ваш Дэвлэ́скири сла́ва.</verse>
				<verse number="21">Дава́ исын Кокоро́ Дэвэ́л, Кон чхувэ́ла зоралыпэ́н машки́р амэ́ндэ дро екхипэ́н Христосо́са и Кон свэнцякирэла амэн,</verse>
				<verse number="22">дава́ исын Дэвэ́л, Кон сы́рбы чхудя́ чэргэнори́ (печать), со амэ сам Лэ́скирэ, и дыя́ Ду́хо (Фа́но) амэ́нгэ сы́рбы сымады́.</verse>
				<verse number="23">Нэ мэ ява́ва тэ кхарав Дэвлэ́с тэ допхэнэл, со исын пэ миро ило́, со мэ ваш тумаро́ миштыпэ́н на псирдём дро Коринфо.</verse>
				<verse number="24">Амэ на рикираса упралыпэ́н пэ тумаро́ патяибэ́н, нэ амэ кэра́са буты́ кхэтанэ́ ваш тумари́ ра́дыма, пал-дава́ со тумаро́ патяибэ́н исын зорало́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">Палдава́ мэ россэндиндём пэ́скэ тэ на джав кэ тумэ́ нэвэ́стыр барэ́ пиридживипнаса.</verse>
				<verse number="2">Ко́ли мэ яна́ва тумэ́нгэ баро́ пиридживипэн, кон жа исын одова́, кон адя́кэ-паць и обрадынэла ман, ко́ли на одова́-паць, конэ́скэ мэ яна́ва баро́ пиридживипэн?</verse>
				<verse number="3">И мэ чхиндём дава́-паць тумэ́нгэ дара́тыр (дарьятыр), со ке́ли мэ ява́ва, тэды, соб (кай) ма́нгэ тэ на пиридживав пал одолэ́ндэ, конэ́скэ трэй тэ радынэл ман, мэ зоралэ́с патя́ва дрэ тумэ́ндэ, со мири́ ра́дыма исын ра́дыма ваш сарэ́ тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="4">Пал баро́ пиридживипэн и дукхано ило́ мэ чхиндём тумэ́нгэ барэ́ ясвэ́нца на ваш дова́, соб (кай) тумэ́ тэ пиридживэн, а соб (кай) тумэ́ тэ уджинэ́н мири́ бари пшалы́тко паты́в кэ тумэ́.</verse>
				<verse number="5">Нэ ко́ли вари-кон яндя́ пиридживипэн вари-конэ́скэ, ёв яндя́ пиридживипэн на ваш ма́нгэ, а на ракири́ бут, сарэ́нгэ тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="6">Ваш кадасавэ́ манушэ́скэ ухты́лла (до́си) выракирибэн, со сыс лэ́скэ бутэндыр тумэ́ндыр;</verse>
				<verse number="7">соб (кай) тумэ́ пэ проти фэды́р тэ примангэн лэ́скэ и тэ подрикирэн лэс, соб (кай) ёв тэ на явэ́л стасадо́ пиридживипна́са.</verse>
				<verse number="8">Палдава́ мэ манга́ва тумэн тэ прилэ́н лэс ласкаса.</verse>
				<verse number="9">Пал-дова́ со мэ чхиндём, соб (кай) тэ пропатякирав тумэн, ци кандэ́на тумэ́ дро саро́.</verse>
				<verse number="10">А вари-конэ́скэ тумэ́ примангэна и мэ адя́кэ-паць примангава; пал-дова́ со, ко́ли мэ примангдём вари-со, мэ примангдём дава́ пал тумэ́ндэ пир Христосо́скиро право;</verse>
				<verse number="11">соб (кай) на́лачхо тэ на пиризорьякирэл амэн, пал-дова́ со амэ джина́са, со ёв камэ́ла.</verse>
				<verse number="12">Ке́ли мэ явдём дрэ Троада тэ роспхэнав Христососкири бахталы́ зан (звесь), ке́ли Дэвэ́л псирадя вуда́р ваш мири́ буты́,</verse>
				<verse number="13">ма́нгэ сыс пхаро́ ду́хо (фа́но) пэ ило́, ке́ли мэ на латхём Титос, мирэ́ пшалэ́с, палдава́ мэ розяцёмпэ лэ́нца и гиём дурэды́р кэ Македония.</verse>
				<verse number="14">Нэ парик Дэвлэ́скэ, Саво́ ўса́ды (сак) лыджа́ла вучэ́с амэн дро екхипэ́н Христосо́са и пиридэла пир амэ́ндэ джиныбэ́н пал Христосо́стэ, саво́ амэ сунгаса (сунгаваса) сыр гудло́ кхандыпэн.</verse>
				<verse number="15">Пал-дова́ со амэ сам сы́рбы гудло́ тхув (дымо), со Христо́со янэ́ла Дэвлэ́скэ ваш одолэ́нгэ, савэ́ исын зракхнэ́ и ваш одолэ́нгэ, савэ́ хасёна;</verse>
				<verse number="16">ваш екхэ манушэ́нгэ дава́ исын мэрибнаскиро кхандыпэн, ваш явирэ манушэ́нгэ дава́ исын джиибна́скири сунг. Кон жа, тэды, исын лачхо́ пэ дава́?</verse>
				<verse number="17">Пал-дова́ со амэ на янаса дош Дэвлэ́скирэ лавэ́скэ, сыр бут мануша́ адя́кэ кэрэ́на, нэ амэ сарэ́ илэ́стыр, Кокорэ́ Дэвлэ́стыр ракираса Христосо́скирэ зорья́са анги́л Дэвлэ́скирэ якха́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">Ци нэвэ́стыр амэ ява́са тэ шарас пэс, савэ́ амэ сам? Ци амэ́нгэ трэй допхэныбны́тка (рекоменды́тка) лыла́ кэ тумэ́ ци тумэ́ндыр?</verse>
				<verse number="2">Тумэ́ сан кокорэ́ сы́рбы амаро́ лыл, зачхиндло́ дро амаро́ ило́, соб (кай) сарэ́ мануша́ тэ уджинэ́н и тэ гинэн дава́ лыл;</verse>
				<verse number="3">тумэ́ сыкавэ́на пэс, со тумэ́ сан Христосо́скиро лыл, саво́ амэ бичхадям; дава́ лыл исын чхиндло́ на чэрниласа, а Джидэ́ Дэвлэскирэса Духо́са, и на пэ барунэ́ плиты, а пэ манушы́тка илэ, дрэ савэ́ амэ зоралэ́с патя́са.</verse>
				<verse number="4">Амэ зоралэ́с патя́са дрэ Дэвлэ́стэ пир Христосо́стэ:</verse>
				<verse number="5">пал-дова́ со амэ кокорэ́ на могиндям тэ думинас дава́ кокорэ́ пэ́стыр, нэ амаро́ тала́но исын Дэвлэ́стыр;</verse>
				<verse number="6">Саво́ дыя́ амэ́нгэ тала́но тэ служынас (тэ дынарина́с) роспхэныбна́са Нэвонэ́ Завето́скэ, нэ на маму́й (прямэс), сыр буква ракирэ́ла, а сыр Ду́хо (Фа́но); пал-дова́ со буква Законо́стыр янэ́ла мэрибэ́н, а Ду́хо (Фа́но) дэ́ла джиибэ́н.</verse>
				<verse number="7">А ко́ли тэ дынаринэ́н (тэ служынэ́н) буквэ́нгэ, савэ́ сыс вычхиндлэ́ пэ барунэ́ плиты, и савэ́ янэ́нас мэрибэ́н, сыс подынэ адя́кэ Дэвлэ́скирэ слава́са, со Израилёскирэ чхавэ́ на могиндлэ́ тэ дыкхэ́н пэ Израилёскиро муй пал Мойза́скирэ-москири яркима, саво́ джа́лас кэ ко́нцо (кэ яго́ро),</verse>
				<verse number="8">то ци пэ бут буты́р явэ́ла сла́ва Духо́скирэ бутя́тыр!</verse>
				<verse number="9">Ко́ли тэ дынаринэ́н скэдыибна́скэ сыс славу́тно, тэды дынарибэ́н (служэниё) тэ приджинэл манушэ́н чачунэнца явэ́ла буты́р славу́тно.</verse>
				<verse number="10">Пал-дова́ со сла́ва, со исын какана́, барэды́р долэ́ славатыр и палдава́ ёй исын яркэдыр долэ́ славатыр.</verse>
				<verse number="11">Пал-дова́ со, ко́ли дова́, со сыс пэ кротко часо, исын дрэ сла́ва, тэды буты́р дрэ сла́ва дова́, со ячэ́лапэ ве́чнэс.</verse>
				<verse number="12">Палдава́ амэ ракираса муршканэ́с пал дасаво лачхо́ ужакирибэ́н, со исын амэ́ндэ:</verse>
				<verse number="13">амэ на сам дасавэ́ сыр Мо́йза сыс, кон учхакирдя́ пэ́скиро муй, соб (кай) Израилёскирэ чхавэ́ тэ на дыкхэ́н сыр слава́кири я́ркима мурдёлас.</verse>
				<verse number="14">Нэ лэ́нгири годы́ штылыя, пал-дова́ со кэ ададывэ́с дова́-паць похтан на злэлапэ, ке́ли ёнэ гинэ́на Пхурано́ Завето, пал-дова́ со екх ману́ш, саво́ патя́ла дрэ Христосо́стэ, могинэ́ла тэ злэл дава́ похтан.</verse>
				<verse number="15">Нэ кэ/жы́ко ададывэсатуно дывэ́с, ке́ли ёнэ гинэ́на Мойза́скиро Зако́но, похтан сы́рбы зачхакирэла лэ́нгиро ило́.</verse>
				<verse number="16">Нэ ко́ли вари-кон рисёла кэ Рай Дэвэ́л, тэ́ньчи дова́ похтан (учхакирибэн) пэ шэро́ злэлапэ.</verse>
				<verse number="17">Рай Дэвэ́л исын Ду́хо (Фа́но). Кай исын Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Ду́хо (Фа́но), одо́й исын вольныма.</verse>
				<verse number="18">Нэ амэ сарэ́ откэрдэ муе́нца сы́рбы дро гиндало (зеркало) пиридаса Ра́скирэ-Дэвлэ́скири сла́ва и парудёва́са дрэ Лэ́скири патри́н (о́бразо) екхэ́ слава́тыр дро яви́р пир Ду́хо (Фа́но), Саво́ джа́ла Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, Духо́стыр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">Ко́ли Дэвэ́л сыкадя́ Пэ́скиро лачхипэ́н кэ амэ и дыя́ дасави́ буты́ амэ́нгэ, тэды амэ на пэраса илэ́са.</verse>
				<verse number="2">Нэ амэ дурьёваса ґарадэ́ ладжаипнытконэ рэндэ́ндыр, амэ на мэндринаса, на пирикэраса Дэвлэ́скиро лав, а амэ ракираса чачипэ́н и сыкаваса пэс, сыр амэ сам, пэ манушы́тка якха́ анги́л Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="3">А ко́ли амари́ Ева́нгелия исын гарады, тэды ёй исын ґарады ваш одолэ́нгэ, савэ́ исын хасибны́тка,</verse>
				<verse number="4">пал-дова́ со лэ́ндэ, напатяибнаскирэндэ, дава́ свэтоскиро хохано́ дэвлоро штылякирдя лэ́нгири годы́, соб (кай) ёнэ тэ на дыкхэ́н дуд (свэ́то) и тэ на ґалён роспхэныбэн пал бахталы́ зан (звесь) пал Христососкири ярко сла́ва, а Христо́со исын Дэвлэ́скири патри́н (о́бразо).</verse>
				<verse number="5">Пал-дова́ со амэ на роспхэнаса пал пэ́стэ, а пал Христосо́стэ, амарэ́ Растэ-Дэвлэ́стэ, и амэ сам Христосо́скирэ писха́рья.</verse>
				<verse number="6">Адава́ исын Дэвэ́л, Саво́ пхэндя́: “Тэ зяинэл дуд (свэ́то) цямлыпнастыр”, исын дова́-паць Дэвэ́л, Кон зачхудя дава́ дуд тэ зяинэл дро амаро́ ило́, соб (кай) амэ тэ ґалёвас Дэвлэ́скири ярко сла́ва, сави́ зяинэла Исусо́стыр Христосостыр.</verse>
				<verse number="7">А дава́ кучипэ́н амэ рикираса дрэ ґлэя́на (глины́тка) пирья, соб (кай) тэ сыкавас зорьякиро барипэ́н, саво́ исын Дэвлэ́стыр, а на амэ́ндыр:</verse>
				<verse number="8">амэн тасавэна сарэ́ ригэ́ндыр, нэ амэ́нгэ нанэ цясно (танго); амэ кунинасапэ, нэ амэ на пэраса Духо́са;</verse>
				<verse number="9">амэн традэ́на, нэ амэ на сам бистырдэ; амэн вычхурдэна яври́, нэ амэ на хасёваса.</verse>
				<verse number="10">Амэ дрэ маса́ ўса́ды (сак) лыджа́са Христосо́скиро мэрибэ́н дрэ пэ́стэ, сыр Ису́со мыя́ ваш дова́, соб (кай) тэ явэ́л бицяло́ Исусо́скиро джиибэ́н пир ду́хо (фа́но) дрэ амэ́ндэ.</verse>
				<verse number="11">Амэн джидэн ўса́ды (сак) здэна пэ мэрибэ́н пал Христосо́стэ, соб (кай) тэ сыкадёл Христосо́скиро джиибэ́н пир амари́ лоч (плоть), сави́ мэрэ́ла.</verse>
				<verse number="12">Мэрибэ́н, чачэс, кэрэ́ла буты́ дрэ тумэ́ндэ, а джиибэ́н дрэ амэ́ндэ.</verse>
				<verse number="13">Нэ амэ́ндэ исын дасаво-паць патяибнаскиро ду́хо (фа́но), сыр исын чхиндло́: “Мэ упатяндыём, палдава́ мэ ракирдём” и амэ адя́кэ патя́са, палдава́ амэ адя́кэ-паць и ракираса,</verse>
				<verse number="14">и амэ джина́са, со Одова́, Кон отджидякирдя́ Рас-Дэвлэ́с, Исусо́с Христосо́с, адя́кэ-паць отджидякирэла и амэн пир Исусо́стэ Христосо́стэ и чхувэ́ла амэн тумэ́нца кхэтанэ́ анги́л Пэ́стэ.</verse>
				<verse number="15">Пал-дова́ со саро́ дава́ исын ваш тумаро́ лачхипэ́н ваш дова́, соб (кай) Дэвлэ́скиро бахталыпэ́н, саво́ доджа́ла кэ бут-бут манушы́тка илэ, тэ янэл парикирибэн ваш Дэвлэ́скири сла́ва.</verse>
				<verse number="16">Палдава́ амэ ние́кхвар на пэраса дро ило́. Нэ хоць амарэ́ маса́ яврестыр хасякирэна зор, то амарэ́-Духоскири андратуны́ паш со дывэ́с зоралёла.</verse>
				<verse number="17">Пал-дова́ со амарэ́ кро́тка и локхэ́ пиридживибэна янэ́на бут-бут барэды́р ве́чно сла́ва,</verse>
				<verse number="18">и амэ думинаса на пал дова́, со исын бицяло́, а пал дова́, со нанэ бицяло́; пал-дова́ со саро́ бицяло́ исын пэ наборо (кротко) часо, а набицяло исын ве́чно.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="5">
				<verse number="1">Пал-дова́ со амэ джина́са, со, ке́ли дая́ ша́тра – со исын амаро́ кхэр пэ пхув, пхадёла, то Дэвэ́л дэ́ла кхэр дро Болыбна́скиро Раё тэ джива́с амэ́нгэ, дава́ кхэр исын ве́чно, и на мануша́ чхудэ́ лэс.</verse>
				<verse number="2">Палдава́ амэ, чачэс, пхарэ́с даса ґондя́ (уздыхинаса) дро дава́ Кхэр пэ пхув, пал-дова́ со амэ древа́н камаса тэ дорэсас (тэ долас) кхэр Болыбна́скирэ Раёстыр, соб (кай) сы́рбы тэ урьявас лэс пэ пэ́стэ;</verse>
				<verse number="3">ко́ли амэ, чачэс, урьяваса лэн, тэды амэ на ява́са нангэ.</verse>
				<verse number="4">Палдова́ со, ке́ли амэ дживаса дрэ дая́ пхувитко ша́тра, амэ даса ґондя́ (уздыхинаса) пхарипнастыр; дава́ на значынэ́ла, со амэ камаса тэ выджас пэ во́ля амарэ́ чачунэ́ масэ́ндыр, нэ амэ камаса, соб (кай) тэ явэ́л болыбна́скири фо́рма пэ амэ́ндэ, соб (кай) амарэ́ маса́, савэ́ исын хасибны́тка, тэ парудён дро ве́чно джиибны́тко пало́ (после) отджидякирибэн.</verse>
				<verse number="5">Дава́ Дэвэ́л, Кон скэдыя́ амэн ваш дава́ парудыибэн и дыя́ адя́кэ-паць амэ́нгэ Пэ́скиро Ду́хо (Фа́но) сыр сымады́ (залого).</verse>
				<verse number="6">Палдава́ амэ ўса́ды (сак) зоралэ́с патя́са и амэ джина́са, со пака амэ сам кхэрэ́ дрэ чачунэ́ маса́, амэ сам дур Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ Кхэрэ́стыр,</verse>
				<verse number="7">пал-дова́ со амэ дживаса пир патяибэ́н, а на пир дова́, со амэ дыкхаса,</verse>
				<verse number="8">и амэ зоралэ́с патя́са и амэ фэды́р камасас тэ мэкас амаро́ кхэр ваш маса́ и тэ явас кхэрэ́ Дэвлэ́са.</verse>
				<verse number="9">Пал дава́ амэ древа́н камасас тэ кэра́с дова́, со исын лачхо́ Дэвлэ́скэ, ци, ке́ли амэ сам дро амаро́ кхэр ада́й, ци, сыр амэ ява́са одо́й.</verse>
				<verse number="10">Пал-дова́ со амэ́нгэ сарэ́нгэ трэй тэ сыкавас пэс анги́л Христосо́скиро сэндари́тко штэ́то, соб (кай) амэ могинаса тэ дорэсас (тэ долас) пал дова́, со амэ кэрдя́м пал пэ́скиро джиибэ́н дрэ маса́: лачхипэ́н ци фуипэ́н.</verse>
				<verse number="11">Палдава́, сыр амэ джина́са, со дава́ значынэ́ла тэ дарас Дэвлэ́стыр, то амэ патякира́са явирэ манушэ́н дро дава́ чачипэ́н; Дэвэ́л джинэ́ла амэн сарэ́са, и ма́ндэ исын лачхо́ ужакирибэ́н, со и тумэ́ джинэ́на саро́ пал амэ́ндэ.</verse>
				<verse number="12">Амэ на шараса пэс нэвэ́стыр анги́л тумэ́ндэ, нэ амэ да́са саштыпэ́н (возможность) тумэ́нгэ тэ шарэ́н амэн, соб (кай) тумэ́ могинэ́нас тэ отпхэнэн одолэ́нгэ, кон шарэлапэ саво́ манушытконэ́ явритунэ́ лачхипна́са, а на лэ́скирэ характероса.</verse>
				<verse number="13">Ко́ли амэ сам сы́рбы бигодякирэ, дава́ исын ваш дова́, соб (кай) тэ славинас Дэвлэ́с, а ко́ли амэ сам дрэ пэ́скири годы́, дава́ исын ваш тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="14">Пал-дова́ со Христососкири ла́ска пропатякирэла амэн, савэ́ приджинэна дава́, со; ко́ли Екх мыя́ пал сарэ́ндэ, тэды сарэ́ мынэ́ ваш пхурано́ джиибэ́н;</verse>
				<verse number="15">Ёв мыя́ пал сарэ́ндэ, соб (кай) джидэ́ мануша́ тэ на дживэ́н ваш пэ́скэ, нэ ваш Лэ́скэ, Кон мыя́ пал лэ́ндэ и отджидыя́ ваш лэ́нгиро лачхипэ́н.</verse>
				<verse number="16">Палдава́ какана́ амэ на сэндинас манушэ́н пир далэ́-свэтоскиро манушы́тко; а ко́ли амэ и сэндиндям Христосо́с, сыр сарэ́ сэндинэна, тэды амэ буты́р на кэра́са адя́кэ.</verse>
				<verse number="17">Палдава́, кон исын дро екхипэ́н Христосо́са, кодова́ ячэ́лапэ сы́рбы нэво́ ману́ш: пхурано́ ду́хо (фа́но) лэ́стыр гия́, нэво́ загия́:</verse>
				<verse number="18">саро́ дава́ исын Дэвлэ́стыр, Саво́ змириндя (кэрдя́ рахманонэ́нца) амэн Пэ́са пир Христосо́стэ и дыя́ задыибэн амэ́нгэ тэ примиринас явирэ́н:</verse>
				<verse number="19">пал-дова́ со Дэвэ́л пир Христосо́стэ примириндя свэ́то Пэ́са и примангдя лэ́нгирэ грэ́хи, и Ёв чхудя́ дро амаро́ ило́ лав, соб (кай) амэ тэ ячас Лэ́скэ рахманонэ манушэ́нца.</verse>
				<verse number="20">И амэ сам бичхадэ́ мануша́ Христосостыр сы́рбы Дэвэ́л ракирэ́ла Лэ́скиро лав пир амэ́ндэ, и амэ мангаса ваш Христосо́стэ: ячэ́нпэ рахмана (явэ́н кхэтанэ́) Дэвлэ́са.</verse>
				<verse number="21">Пэ Христосо́стэ, Савэ́стэ на сыс грэ́хо, Дэвэ́л чхудя́ сарэ́ амарэ́ грэ́хи сыр свэ́нто отдыибэ́н, соб (кай) амэ тэ ячаспэ чачунэнца анги́л Дэвлэ́стэ пир Христосо́стэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="6">
				<verse number="1">Сыр амэ кэра́са буты́ кхэтанэ́ Дэвлэ́са, амэ манга́са тумэн тэ на бистрэн пал Дэвлэ́скиро бахталыпэ́н, со тумэ́ прилынэ́ лэс на ивья́ (на напра́снэс):</verse>
				<verse number="2">и, ґа́да, Дэвэ́л ракирэ́ла: “Ке́ли лачхо́ часо явдя́, мэ шундём тумэн: и ке́ли явдя́ дывэ́с тэ зракхав тумэн, Мэ дыём васт (помогиндём) ту́кэ.” Ѓа́да, исын лачхо́ мардо́ (шту́нда); ґа́да, исын дывэ́с тэ зракхэспэ:</verse>
				<verse number="3">амэ на чхуваса бар пэ дром ниекхэ́скэ, соб (кай) нико́н тэ на бангякирэл амари́ буты́;</verse>
				<verse number="4">нэ дро саро́ амэ сыкаваса пэс сыр Дэвлэ́скирэ бутярнэ́: зорало́ вырикирибэн дро пиридживибэн, дрэ трэ́бима, дро пхарипэ́н;</verse>
				<verse number="5">ке́ли марэна амэн чупняса, чхувэ́на дро штарибэ́н, ґаздэ́на манушэ́н пэ амэ́ндэ, ке́ли кэра́са буты́ пхарэ́с, би соибнаскиро, бокхалэ́;</verse>
				<verse number="6">дро жужыпэн, дро джиныбэ́н, дро длэнго вырикирибэн, дро лачхипэ́н пир Свэ́нто Ду́хо (Фа́но), пир чачуны́ пшалы́тко паты́в;</verse>
				<verse number="7">пир чачипна́скиро лав, Дэвлэ́скирэ зорья́са, чачипна́скирэ мардытконэ́са дро чачо́ и дро зэ́рво (ле́во) васт;</verse>
				<verse number="8">слава́са и ладжакирибнаса, пир на́лачхо лав и шарибэ́н; амэн гинэ́на пал хоханэ́ манушэ́ндэ, нэ амэ ракираса чачипэ́н;</verse>
				<verse number="9">амэ сам сы́рбы наджиндлэ и сам джиндлэ́ сарэ́нгэ, сы́рбы мануша́ кэ мэрибэ́н, нэ ґа́да, амэ сам джидэ́; чхувэ́на хась (ка́ра) пэ амэ́ндэ, на ишчо (инкэ́) на мулякирдэ́;</verse>
				<verse number="10">амэ сам сы́рбы смэнтна (скучна), нэ амэ ўса́ды (сак) радынасапэ; амэ сам сы́рбы бо́ги, нэ амэ кэра́са бут манушэ́н барвалэнца; амэ́ндэ нанэ ничы́, нэ адя́кэ-паць амэ́ндэ сы́рбы саро́ исын.</verse>
				<verse number="11">Амарэ́ ушта́ ракирэ́на чачипэ́н тумэ́нгэ. Коринфиня́лэ, амаро́ ило́ исын откэрдо.</verse>
				<verse number="12">Амарэ́ рига́тыр амэ сам сарэ́ илэ́стыр кэ тумэ́, а тумэ́ сы́рбы запхандлэ пэ́скиро ило́ амэ́ндыр,</verse>
				<verse number="13">нэ отлыджанпэ адя́кэ-паць кэ амэ (мэ да́ва ракира́ва сыр чхавэ́нгэ): отпхандэн пэ́скиро ило́ буґлэс, сыр и амэ.</verse>
				<verse number="14">На кэрэ́н буты́ кхэтанэ́ напатяибнаскирэнца; пал-дова́ со саво́ исын кхэтаныпэн машки́р чачипэ́н и грэ́хо? Со исын кхэтанэ́ машки́р дуд (свэ́то) и калыпэ́н?</verse>
				<verse number="15">И саво́ доракирибэ́н исын машки́р Христосо́стэ и Велиаро́стэ? Ци саво́ кхэтаныпэн исын машки́р патяибнаскирэстэ и напатяибнаскирэстэ?</verse>
				<verse number="16">Саво́ кхэтаныпэн исын машки́р Дэвлэ́скири кхангири́ и идолэ́нгирэ – мангипны́тко кхэр? Пал-дова́ со тумэ́ сан кхангири́ джидэ́ Дэвлэ́скири, сыр Дэвэ́л Кокоро́ пхэндя́: “Мэ ява́ва тэ джива́в машки́р лэ́ндэ и Мэ ява́ва тэ псирав машки́р лэ́ндэ. И Мэ ява́ва лэ́нгиро Дэвэ́л, и ёнэ явэ́на Мирэ́ мануша́.”</verse>
				<verse number="17">“Палдава́ мэкэ́н адалэ́ манушэ́н и явэ́н дрэ риг, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, – и тэ на явэ́л тумэ́ндэ ничы́ кхэтанэ́ нажужэса, и Мэ прилава тумэн;</verse>
				<verse number="18">и Мэ ява́ва ваш тумэ́нгэ и тумэ́ явэ́на мирэ́ чхавэ́ и чхая́, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л Сарэзорья́киро.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="7">
				<verse number="1">Палдава́, ко́ли амэ́нгэ сыс дынэ́ дасавэ́ лава́, мирэ́ дро́га, жужакираса пэс сарэ́стыр, со мэлякирэла амари́ лоч (плоть) и ду́хо (фа́но) и ява́са тэ джива́с сарэ́са свэнтонэс дро дар анги́л Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="2">Откэрэн пэ́скиро ило́ ваш амэ́нгэ: амэ ниекхэ́с на холякирдям, амэ никонэ́скэ на кэрдя́м чорипэ́н, амэ никонэстыр на лыям ко́фо (процэнто) ваш пэ́скэ.</verse>
				<verse number="3">Мэ на ракира́ва дава́, соб (кай) тэ сэндинав тумэн; пал-дова́ со тумэ́ сан дро́га амарэ́ илэскэ, сыр мэ ґарэдыр пхэндём, соб (кай) тэ джива́с и тэ мэрас кхэтанэ́.</verse>
				<verse number="4">Мэ зоралэ́с патя́ва тумэ́нгэ; мэ зоралэ́с шарава тумэн; мэ чуинава лачхо́ подрикирибэ́н; мэ древа́н радынавпэ, на дыкхи́ пэ сарэ́ амарэ́ пиридживипэна.</verse>
				<verse number="5">Пал-дова́ со, чачэс, ке́ли амэ явдя́м дрэ Македония, амари́ лоч (маса́) на откхиныя, а амэн тасавэнас сарэ́ ригэ́ндыр: чингарда́ яврестыр, дар дро ило́ андра́л.</verse>
				<verse number="6">Нэ Дэвэ́л, Саво́ подрикирэ́ла манушэ́н, савэ́ исын сы́рбы притасадэ, подрикирдя амэн и бичхадя́ Титос амэ́нгэ;</verse>
				<verse number="7">нэ на ада́кицы, со Тито явдя́, а буты́р пир дова́, со ёв подрикирдя амэн и роспхэндя́ амэ́нгэ, со тумэ́ древа́н камэ́на тэ дыкхэ́н амэн; сыр тумэ́ рондлэ́, сыр тумэ́ сан тэрдэ́ пал ма́ндэ, со далэ́стыр мэ буты́р обрадындёмпэ.</verse>
				<verse number="8">Пал-дова́ со мэ хоць и яндём смэнтныма (печаль) тумэ́нгэ мирэ́ лылэса, мэ на́ да́вапэ палэ; ко́ли мэ и да́васпэ палэ, со миро лыл яндя́ смэнтныма, фэ́ни (то́ка) пэ набаро́ часо.</verse>
				<verse number="9">Нэ какана́ мэ радынавапэ на пир дова́, со тумэ́ са́нас дрэ смэнтныма, а пир дава́, со тумари́ смэнтныма зачхудя тумэн тэ парувэн пэ́скиро джиибэ́н (тэ рискирэ́н тумаро́ джиибэ́н кэ Дэвэ́л), пал-дова́ со тумари́ смэнтныма сыс пал Дэвлэ́стэ, адя́кэ со на сыс ни саво́ чорипэ́н амэ́нгэ.</verse>
				<verse number="10">Пал-дова́ со смэ́нтныма (ту́га) пал Дэвлэ́стэ лыджа́ла манушэ́с, соб (кай) ёв тэ зракхэлпэ, а смэнтныма, сави́ исын пир годы́ дро дава́ свэ́то, лыджа́ла кэ мэрибэ́н.</verse>
				<verse number="11">Дыкхэ́н! Дая́-паць смэнтныма пал Дэвлэ́стэ, – со яндя́ тумэ́нгэ? Саво́ илэ́скиро хачкирибэ́н тэ рисён грэхостыр! Саво́ илэ́скиро допхэныбэ́н пал пэ́стэ! Сави́ холы́! Сави́ дар! Сави́ ла́ска илэ́стыр! Саво́ зэвлыныпэ́н! Саво́ сэндякирибэн! Тумэ́ сыкадэ, со тумэ́ сан набангэ дро дава́.</verse>
				<verse number="12">Палдава́, ко́ли мэ чхиндём тумэ́нгэ, дава́ на сыс сы́рбы манушэ́стыр, саво́ кэрдя́ биба́хт, ци одолэ́ манушэ́стыр, савэ́скэ кэрдэ́ биба́хт; нэ ваш дова́, соб (кай) тумэ́ тэ дыкхэ́н анги́л Дэвлэ́стэ, сыр амэ хачкирдэ́ илэ́са отлыджасапэ кэ тумэ́.</verse>
				<verse number="13">Пал дава́ амэ́нгэ сыс лачхо́ подрикирибэ́н. Нэ амэ буты́р радынасапэ Титоскирэ радыма́тыр, пал-дова́ со сарэ́ тумэ́ подрикирдэ лэ́скиро ду́хо (фа́но).</verse>
				<verse number="14">Пал-дова́ со ко́ли мэ шардём тумэн лэ́скэ, мэ на со́мас ладжакирдо́, нэ, сыр амэ пхэндям тумэ́нгэ саро́ чачипэ́н, тэды адя́кэ-паць и амаро́ шарибэ́н анги́л Титостэ сыс чачуно́:</verse>
				<verse number="15">и лэ́скиро ило́ буты́р пхэрдёла ласкаса, ке́ли ёв пририпирэла, сыр тумэ́ кандынэ́ лэ́скиро лав, сыр тумэ́ дарэнас и издранас, ке́ли тумэ́ прилынэ́ лэс.</verse>
				<verse number="16">Палдава́ мэ радынавпэ, со мэ зоралэ́с патя́ва дрэ тумэ́ндэ пир саро́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="8">
				<verse number="1">Мэ кама́м, соб (кай) тумэ́ тэ джинэ́н, пшала́лэ, пал Дэвлэ́скиро бахталыпэ́н, со дыно́ кхангирья́кирэ скэдыибнэнгэ дрэ Македония,</verse>
				<verse number="2">сыр ёнэ прогинэ́ зорало́ пропатякирибэн пхарэ́ пиридживибна́са, нэ ёнэ сыс древа́н ра́да, со ке́ли ёнэ отдынэ́ саро́ сарэ́ илэ́стыр, хоць ёнэ исын древа́н чорорэ́,</verse>
				<verse number="3">палдава́ мэ совлахава, со ёнэ дынэ́ ада́кицы, кицы́ могиндлэ́, и буты́р далэ́стыр, ёнэ ишчо (инкэ́) дынэ́ пир пэ́скири во́ля,</verse>
				<verse number="4">и ёнэ древа́н мангнэ́ амэн, соб (кай) амэ тэ прилас лэ́нгири паш тэ помогинэн (тэ подэн васт) свэнтонэнгэ тэ кэрэ́н Дэвлэ́скири буты́.</verse>
				<verse number="5">Нэ ёнэ кэрдэ́ фэды́р, сыр амэ ужакирдям лачхипэ́н; ёнэ анги́л отдынэ́ пэс Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, а коригэды́р амэ́нгэ пир Дэвлэ́скири во́ля.</verse>
				<verse number="6">Палдава́ амэ мангдям Титос, саво́ лыя́ тэ кэрэ́л дая́ буты́, соб (кай) ёв адя́кэ-паць тэ кончынэл дава́ лачхо́ рэ́ндо тэ помогинэн явирэ́нгэ машки́р тумэ́ндэ;</verse>
				<verse number="7">и соб (кай) тумэ́, сыр тумэ́ сан лачхэ́ и барвалэ́ пир тала́но (дарованиё): дро патяибэ́н, дро лав, дро джиныбэ́н и дро кажно илэ́скиро хачкирибэ́н и дрэ ла́ска и паты́в, савэ́ исын кэ амэ тумэ́ндыр, адя́кэ-паць тэ явэ́н лачхэ́ и пир дава́ лачхо́ рэ́ндо тэ ден васт явирэ́нгэ.</verse>
				<verse number="8">Мэ на ракира́ва дава́ сыр припхэныбэ́н, нэ пир илэ́скиро хачкирибэ́н кэ дава́ рэ́ндо, саво́ исын явирэ манушэ́ндэ, мэ пропатякирава, савэ́ чачунэ́ исын тумарэ́ ла́ска и паты́в.</verse>
				<verse number="9">Тумэ́ джинэ́на бахталыпэ́н амарэ́ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, саво́ исын Исусо́скиро Христосо́скиро, Саво́ сыс барвало́, нэ яця́ чороро́, соб (кай) тумэ́ тэ явэ́н барвалэ́ Лэ́скирэ чорорипнастыр.</verse>
				<verse number="10">И мэ думинава, со фэды́р ваш тумэ́нгэ тэ кончынэн дава́, со тумэ́ лынэ́ тэ кэрэ́н бэрш палэ, пал-дова́ со тумэ́ са́нас пэ́рва на фэ́ни со пир буты́, нэ адя́кэ-паць и пир тырдыпэ́н тэ дэн васт.</verse>
				<verse number="11">Какана́ кончынэн дая́ буты́: соб (кай) тумэ́ адя́кэ-паць сыр тумэ́ са́нас скэдынэ́ тэ лэн тэ кэрэ́н дова́, адя́кэ-паць тумэ́ и тэ кончынэн дава́ рэ́ндо, дыкхи́ пир дова́, со исын тумэ́ндэ.</verse>
				<verse number="12">Ко́ли исын дасави́ мы́сля пэ годы́ тэ дэл, Дэвэ́л прилэ́ла тумаро́ да́ро пир дова́, со исын тумэ́нгэ, а на пир дова́, со нанэ тумэ́ндэ.</verse>
				<verse number="13">Палдава́ со дава́ исын на пир чачипэ́н, ко́ли дава́ кэрлапэ адя́кэ, соб (кай) лэ́нгэ тэ явэ́л локхэды́р, а тумэ́нгэ пхарэдыр, нэ соб (кай) тэ явэ́л сарэ́нгэ роўня,</verse>
				<verse number="14">соб (кай) какана́ тумари́ паш миштыпна́стыр тэ дэл васт лэ́нгэ, конэ́стэ какана́ нанэ, а коригэды́р, соб (кай) лэ́нгири паш миштыпна́стыр тэ дэл васт тумэ́нгэ ваш дова́, соб (кай) тэ явэ́л сарэ́нгэ шэра́ (ра́внэс).</verse>
				<verse number="15">Сыр исын чхиндло́: “Одолэ́стэ, кон скэдыя́ бут, на явэ́ла нисо́ лишнё; и кодолэстэ, кон скэдыя́ на́бут, на явэ́ла на ухтылэл (на явэ́ла на́доси).”</verse>
				<verse number="16">Амэ парикираса Дэвлэ́скэ пал дова́, со Ёв дыя́ дасаво илэ́скиро хачкирибэ́н Титоскэ тэ дэл васт тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="17">Пал-дова́ со ёв на фэ́ни прилыя́ кэ ило́ амаро́ мангипэ́н (просьба), нэ ишчо (инкэ́) буты́р пир пэ́скиро илэ́скиро хачкирибэ́н, ёв гия́ кэ тумэ́ кокоро́ пэ́стыр;</verse>
				<verse number="18">нэ амэ бичхадям лэ́са пшалэ́с, савэ́с шарэна пал дова́, сыр ёв роспхэнэ́ла бахталы́ зан,</verse>
				<verse number="19">и на екх пал дова́, а адя́кэ-паць и пал дава́, со кхангирья́кирэ скэдыибэна выкэдынэ́ лэс тэ джал кхэтанэ́ амэ́нца пир дава́ лачхо́ рэ́ндо, саво́ амэ кэра́са ваш Ра́скирэ-Дэвлэ́скири сла́ва; и, соб (кай) тэ сыкавас амаро́ хачкирибэ́н тэ дас васт;</verse>
				<verse number="20">и амэ камаса тэ на пэрас тэл вари-конэ́скиро выракирибэн пал дасаво барвало́ да́ро, со амэ скэдыям;</verse>
				<verse number="21">пал-дова́ со амэ кэра́са буты́, со исын зор, соб (кай) саро́ тэ явэ́л пир чачипэ́н на со екх анги́л Дэвлэ́стэ, нэ адя́кэ-паць и анги́л манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="22">И амэ бичхадям лэ́нца амарэ́ пшалэ́с, конэ́скиро илэ́скиро хачкирибэ́н амэ пропатякирасас дрэ бут рэ́нды, а какана́ ёв ишчо (инкэ́) зоралэды́р пир илэ́скиро хачкирибэ́н пал тумаро́ твардо патяибэ́н.</verse>
				<verse number="23">Ко́ли тэ пхэна́в пал Титостэ, адава́ исын миро мал, кон кэрэ́ла буты́ кхэтанэ́ ма́нца машки́р тумэ́ндэ; и ёнэ исын бичхадэ́ мануша́ кхангирьендыр, кон янэ́ла сла́ва Христосо́скэ.</verse>
				<verse number="24">Палдава́ сыкавэ́н пэ́скиро ило́ кэ ёнэ анги́л кхангирья́кирэ скэдыибэна сыр допхэныбэ́н, со амэ пир чачипэ́н шараса тумэн.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="9">
				<verse number="1">Мэ думинава, со на трэй тэ чхинав пал дынарибэ́н (служэниё) тэ дэн васт свэнтонэнгэ;</verse>
				<verse number="2">пал-дова́ со мэ джино́м тумаро́ хачкирибэ́н тэ помогинэн (тэ дэн васт), со́са мэ шардём тумэн манушэ́нгэ дрэ Македония, пал дова́, со Ахаия сыс скэдыно́ бэрш палэ и тумаро́ илэ́скиро хачкирибэ́н тэ дэн васт сы́рбы ґаздыя́ бутэ́-манушэ́нгиро ило́.</verse>
				<verse number="3">Нэ мэ бичхадём пшалэ́н кэ тумэ́, соб (кай) амаро́ шарибэ́н пал тумэ́ндэ тэ на явэ́л чхучо́ (пусто), соб (кай), сыр мэ пхэндём, тумэ́ тэ явэ́н скэдынэ́,</verse>
				<verse number="4">а со, ке́ли мануша́ Македониятыр явэ́на ма́нца и дыкхэ́на, со тумэ́ на сан скэдынэ́, саво́ ж ладжаипэ́н явэ́ла амэ́нгэ (на ракири́ пал тумэ́ндэ) пал амаро́ твардо шарибэ́н.</verse>
				<verse number="5">Палдава́ мэ придуминдём тэ мангав пшалэ́н, соб (кай) ёнэ тэ джа́н англэды́р кэ тумэ́ и тэ докончынэн тэ скэдэ́н ловэ́ ваш бахтякирдо́ да́ро, пал со сыс дыно́ лав, соб (кай) ёв тэ явэ́л бахтякирдо́ да́ро илэ́стыр, а на сы́рбы тырдэна зорья́са.</verse>
				<verse number="6">Дава́ исын чачипэ́н, со, кон чхувэ́ла гив на́бут, одова́ и кэдэла аплодо на́бут, а кон чхувэ́ла гив бут, одова́ и кэдэла аплодо бут:</verse>
				<verse number="7">мэк кажно ману́ш тэ дэл ада́кицы, кицы́ исын лэ́скэ пир ило́, а на пир зор; пал-дова́ со Дэвлэ́скэ исын дро́го кодова́ ману́ш, кон дэ́ла радыма́са.</verse>
				<verse number="8">Палдова́ со Дэвэ́л могинэ́ла тэ бахтякирэ́л тумэн ада́кицы дро саро́, соб (кай) тумэ́ндэ тэ ухтылэл (тэ явэ́л до́си) саро́, со трэй тумэ́нгэ, и упрэдыр далэ́стыр, соб (кай) тумэ́ тэ явэ́н скэдынэ́ пэ кажно лачхо́ рэ́ндо:</verse>
				<verse number="9">сыр исын чхиндло́: “Ёв роздыя саро́, дыя́ богэнгэ, Лэ́скиро чачипэ́н явэ́ла пэ сарэ́ бэрша́.”</verse>
				<verse number="10">И Дэвэ́л, Саво́ дэ́ла зя́рки тэ чхувэ́н дрэ пхув и маро́ тэ хан, дэ́ла тумэ́нгэ саро́ и барьякирэ́ла саро́ и явэ́ла барвало́ аплодо тумарэ́ чачипнастыр:</verse>
				<verse number="11">Дэвэ́л кэрэ́ла тумэн барвалэ́ илэ́нца пэ сарэ́ лачхэ́ рэ́нды, со бут мануша́ явэ́на тэ парикирэ́н Дэвлэ́скэ пал тумарэ́ да́ры, савэ́ ёнэ дорэсэ́на (долэна) амэ́ндыр.</verse>
				<verse number="12">Пал-дова́ со дасаво лачхо́ дынарибэ́н на со фэ́ни помогинэла свэнтонэнгэ дрэ лэ́нгири трэ́бима, нэ ишчо (инкэ́) бутэды́р выкхарэла лэ́ндыр баро́ парикирибэн Дэвлэ́скэ;</verse>
				<verse number="13">и ёнэ славинэна Дэвлэ́с, дыкхи́ пэ дасаво лачхо́ дынарибэ́н, пал-дова́ со, сыр тумэ́ приджинэна, адя́кэ-паць и тумэ́ кэрэ́на сарэ́ илэ́стыр пир Христососкири бахталы́ зан (звесь); и пал тумарэ́ илы́тка да́ры лэ́нгэ и явирэ́нгэ,</verse>
				<verse number="14">и ёнэ дрэ пэ́скирэ патерья (молитвы) Дэвлэ́скэ тырдэнапэ илэ́са кэ тумэ́ пал барвало́ Дэвлэ́скиро бахталыпэ́н, саво́ Ёв сыкадя́ пир тумэ́ндэ.</verse>
				<verse number="15">Парикираса Дэвлэ́скэ сарэ́ годятыр и илэ́стыр пал Лэ́скиро тала́но, саво́ нашты́ тэ выпхэнас.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="10">
				<verse number="1">А мэ, Па́вли, кокоро́, манга́ва тумэн пир напхувитко ковлыпэн Христосо́скиро, мэ, саво́ сом ковлэ́-илы́тко тумэ́нца, нэ саво́ сом муршкано́, ке́ли мэ на сом тумэ́нца;</verse>
				<verse number="2">мэ манга́ва тумэн, ке́ли мэ ява́ва, соб (кай) ма́нгэ тэ сыкавав муршыпэн дасавэ́-паць зорья́са, савья́са мэ думинава пэ́скэ тэ сыкавав вари-савэ́ манушэ́нгэ, кон ракирэ́ла, со амэ, хачи, кэра́са пир далэ́ свэто́скирэ-манушы́тко годы́.</verse>
				<verse number="3">Пал-дова́ со амэ дживаса пэ дава́ свэ́то, нэ амэ на марасапэ далэ́-свэто́скирэ годя́са.</verse>
				<verse number="4">И амаро́ марды́тко (оружыё), савэ́са амэ марасапэ, исын на далэ́ свэто́скирэ-манушытконэ́ годятыр, нэ амэ сам зоралэ́ Дэвлэ́скирэ зоралыпнаса, савья́са амэ пхагираса форо́скирэ рикирибэна;</verse>
				<verse number="5">хоханэ́ допхэныбэна и саро́, со пхутёла проти Дэвлэ́скиро дынарибэ́н; амэ пхандаса кажно годя́кири мы́сля, соб (кай) тэ явэ́л кандуны Христосо́скэ;</verse>
				<verse number="6">и амэ сам скэдынэ́ тэ чхувас хась (ка́ра) пэ кажно накандыпэн пало́ (после) дова́, ке́ли тумэ́ допхэнэна пэ́скиро кандыпэн.</verse>
				<verse number="7">Ци дыкхэ́на тумэ́ пэ манушы́тко муй? Ко́ли вари-кон зоралэ́с патя́ла дро дова́, со ёв исын Христосо́скиро, мэк ёв нэвэ́стыр тэ пиридуминэл пал дова́; лэ́скэ трэй тэ ґалёл, со амэ дасавэ́-паць сам Христосо́скирэ.</verse>
				<verse number="8">Нэ, ко́ли мэ буты́р ява́ва тэ шаравпэ пэ́скирэ правоса, саво́ Дэвэ́л дыя́ тэ дав васт, соб (кай) тэ барьёл тумаро́ патяибэ́н, а на ваш дова́, соб (кай) тэ чхував тэлэ́ тумэн, тэды ма́нгэ на явэ́ла ладжаво;</verse>
				<verse number="9">мэк дава́ тэ на здэлпэ тумэ́нгэ, со мэ камдём тэ дарьякирав (тэ страхакирав) тумэн лылэ́нца:</verse>
				<verse number="10">вари-савэ́ ракирэ́на, со мирэ́ лыла́ исын строга и зорьякирэна ду́хо (фа́но), нэ ке́ли ёв исын амэ́нца, нэ лэ́стэ маса́ исын бизорья́кирэ и лэ́скиро лав исын наджиндло.</verse>
				<verse number="11">Мэк дасаво ману́ш тэ думинэл пэ́скэ, со, савэ́ амэ сам дрэ лыла́, сыр амэ чхиндям дур тумэ́ндыр, адасавэ́-паць амэ сам пир рэ́ндо, ке́ли амэ сам тумэ́нца.</verse>
				<verse number="12">Палдава́ амэ́ндэ нанэ муршыпэн тэ дас чол (тими́н) пэ́скэ ци тэ припарувас (тэ зроўнина́с) пэс вари-савэ́ явирэ манушэ́нца; нэ кон дэ́ла чол и припарувэла пэс кокоро́ пэ́са, исын бигодякиро ману́ш.</verse>
				<verse number="13">И амэ на ява́са тэ шараспэ би меракиро, нэ пир ме́ра бутякири, сави́ Дэвэ́л выкэдыя́ ваш амэ́нгэ и сави́ доджа́ла кэ тумэ́.</verse>
				<verse number="14">Амэ на выджаса зорья́тыр, со амэ сы́рбы на догиям кэ тумэ́, пал-дова́ со амэ догиям кэ тумэ́ Христосо́скирэ бахталэ́ заня́са (звесяса);</verse>
				<verse number="15">и амэ на шарасапэ буты́р мера́тыр явирэ́-манушэ́нгирэ бутяса, нэ амэ́ндэ исын лачхо́ ужакирибэ́н, со, ко́ли тумаро́ патяибэ́н выбарьёла, то и амэ могинаса тэ кэра́с буты́ буты́р машки́р тумэ́ндэ, нэ амэ на пириджаса ме́ра, сави́ Дэвэ́л выкэдыя́ ваш амэ́нгэ,</verse>
				<verse number="16">тэды, соб (кай) амэ́нгэ тэ роспхэнас бахталы́ зан (звесь) пир рига́, савэ́ исын дур пал тумэ́ндэ, пал-дова́ со амэ на камаса тэ шараспэ бутяса, сави́ ужэ кэрды пир яви́р рига́.</verse>
				<verse number="17">А одова́, кон шарэлапэ, мэк ёв тэ шарэлпэ долэса, со Рай Дэвэ́л кэрдя́.</verse>
				<verse number="18">Пал-дова́ со на кодова́ ману́ш исын лачхо́, кон шарэла пэс, а кодова́, конэ́с Рай Дэвэ́л шарэла.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="11">
				<verse number="1">Мэ камамас, соб (кай) тумэ́ мэк на́бут тэ вырикирэн миро бигодякирибэн; тэды вырикирэн и ман.</verse>
				<verse number="2">Пал-дова́ со ма́ндэ сыс илэ́скиро хачкирибэ́н пал тумэ́ндэ Дэвлэ́скирэ хачкирибнаса, пал-дова́ со мэ дыём лав (ангрустякирдём тумэн) Екхэ́ Манушэ́скэ, Христосо́скэ, соб (кай) тумэ́ тэ явэ́н анги́л Лэ́стэ сы́рбы патывалы́ тэрнори́.</verse>
				<verse number="3">Нэ мэ дарава, со, сыр сап хохадя Ева пэ́скирэ фротыма́са, адя́кэ-паць, соб (кай) и тумари́ годы́ тэ на пошкодинэлпэ и, соб (кай) тумэ́ тэ на отрисён простонэ патяибнастыр дрэ Христосо́стэ.</verse>
				<verse number="4">Пал-дова́ со, ко́ли вари-кон яви́р, чачэс, явэ́лас кэ тумэ́ и роспхэнэлас пал сы́рбы явирэ́ Христо́стэ, конэ́с амэ на роспхэндям, ци ко́ли тумэ́ прилынэ́ яви́р Ду́хо (Фа́но), Савэс тумэ́ ґарыдыр на прилэнас; и тумэ́ прилэнас яви́р бахталы́ зан (звесь), сави́ тумэ́ ґарэдыр на приджинэнас, – дыкхэ́н: сыр тумэ́ локхэс прилэнас дасавэ́ манушэ́с!</verse>
				<verse number="5">И мэ гинава, со мэ ни дро со на сом тэлэды́р кадалэ́ барэ́ Апостолэндыр</verse>
				<verse number="6">И ко́ли миро ракирибэ́н исын нагожо, нэ ма́ндэ исын джиныбэ́н дро дова́, со мэ ракира́ва: тумэ́ ж кокорэ́ дыкхнэ́ дава́ пир саро́.</verse>
				<verse number="7">Нау́што кэрдём мэ грэ́хо, ко́ли мэ чхудём пэс тэлэды́р, соб (кай) тэ чхував тумэн вучэды́р, ке́ли мэ роспхэнавас Дэвлэ́скири бахталы́ зан (звесь) и мэ на лавас ловэ́ лэ́ндыр?</verse>
				<verse number="8">Мэ обкэдыём явирэ-кхангирья́кирэ скэдыибэна, со мэ лавас ловэ́ лэ́ндыр пал пэ́скири буты́, соб (кай) тэ дынаринав тумэ́нгэ. И ке́ли мэ со́мас тумэ́нца и ма́ндэ сыс трэ́бима дро вари-со, ма́ндыр на сыс ни саво́ пхарипэ́н тумэ́нгэ,</verse>
				<verse number="9">пал-дова́ со пша́ла Македониятыр дынэ́ ма́нгэ саро́, дро со ма́ндэ сыс трэ́бима, и мэ причхудём зор дро саро́ и мэ дурэды́р ява́ва тэ причхував зор, соб (кай) тэ на явэ́л ни саво́ пхарипэ́н ма́ндыр тумэ́ндэ.</verse>
				<verse number="10">И пир Христосо́скиро чачипэ́н, саво́ исын дрэ ма́ндэ, мэ на́ пирияча́ва тэ шаравпэ сыр биловэнгиро дына́ри пир Ахаякирэ рига́.</verse>
				<verse number="11">Со́скэ адя́кэ? Ци тумэ́ на сан дро́га ма́нгэ? Дэвэ́л джинэ́ла, со мэ кэра́ва. А со мэ кэра́ва, мэ дурэды́р ява́ва тэ кэра́в,</verse>
				<verse number="12">соб (кай) ма́нгэ тэ на дав саштыпэн (возможность/ваканцыя) одолэ́нгэ, савэ́ шарэна пэс, со ёнэ кэрэ́на адя́кэ-паць, сыр и амэ.</verse>
				<verse number="13">Пал-дова́ со кадалэ́ мануша́ исын хоханэ́ Апо́столы, начачунэ бутярнэ́, савэ́ выдэна пэс пал Христосо́скирэ Апостолэндэ.</verse>
				<verse number="14">И дава́ нанэ баро́ ди́во, пал-дова́ со на́лачхо кокоро́ выдэла пэс пал Янголостэ дудэ́стыр (свэто́стыр).</verse>
				<verse number="15">Дава́ исын набаро́ рэ́ндо, ко́ли лэ́скирэ бутярнэ́ выдэна пэс пал дынарье́ндэ пир чачипэ́н; нэ ёнэ дорэсэ́на пэ́скиро пир лэ́нгири буты́ дро ко́нцо (дро яго́ро).</verse>
				<verse number="16">Нэвэ́стыр мэ пхэна́ва: мэк нико́н тэ на думинэл пал ма́ндэ сыр пал дылынэстэ, прилэ́н ман адасавэса, саво́ мэ сом – сы́рбы дылынэса, соб (кай) ма́нгэ на́бут тэ шаравпэ.</verse>
				<verse number="17">А дова́, со мэ какана́ ракира́ва, дава́ исын на пир Дэвлэ́скиро чачипэ́н, а сы́рбы пир дылыно́ муршыпэн.</verse>
				<verse number="18">Пал-дова́ со бут мануша́ шарэнапэ пир далэ́-свэто́скирэ манушы́тко годы́, тэды и мэ адя́кэ-паць ява́ва тэ шаравпэ.</verse>
				<verse number="19">А тумэ́ ж сан годьварэ́ мануша́, и тумэ́ локхэс вышунэна дылынэн.</verse>
				<verse number="20">Ци вырикирэна тумэ́, ке́ли вари-кон лэ́ла упралыпэ́н пэ тумэ́ндэ, ци дживэ́ла пал тумарэ́ ловэ́, ци обчорэла тумэн, ци пхутёла, ци марэла тумэн пир муй?</verse>
				<verse number="21">И мэ ракира́ва дава́ кэ мири́ ладж, со на ухтылдя амэ́ндэ зор ваш дава́; а ко́ли вари-конэ́стэ исын муршыпэн пэ дава́, то адя́кэ-паць исын муршыпэн и ма́ндэ на пир бари годы́.</verse>
				<verse number="22">Исын ёнэ Юды? Мэ адя́кэ-паць сом. Исын ёнэ Израилёскирэ? Мэ адя́кэ-паць сом. Исын ёнэ Авраамо́скирэ родо́стыр? Мэ адя́кэ-паць сом.</verse>
				<verse number="23">Исын ёнэ Христосо́скирэ дына́рья? Пир миро бигодякирибэн пхэна́ва, со мэ буты́р сом дасаво: буты́р дрэ пхари́ буты́, дрэ фра́нсы (ра́ны) би меракиро, мэ буты́р со́мас дро штарибэ́н, и частэс мэ сом дрэ дар кэ мэрибэ́н.</verse>
				<verse number="24">Юды мардэ́ ман пандж мо́лы пир штардэша́ пэкаибэна би екхэскиро.</verse>
				<verse number="25">Трин мо́лы ман мардэ́ каштэнца, е́кхвар ман шулякирдэ барэ́нца, трин мо́лы мэ тасадёвавас пэ пхагирды́ па́рма (кораблё), мэ со́мас дывэ́с и рат пэ са́мо тэнибэ́н (дно) дро морёскири пани́:</verse>
				<verse number="26">мэ со́мас бут мо́лы дрэ дрома́, дрэ дар пэ рэка (лэнь), дрэ розмарибнэнгирэ васта́, дрэ дар пэ́скирэ манушэ́ндыр, дрэ дар Юдэндыр, дрэ дар Наюдэндыр: дрэ дар дро фо́ро, пэ чхучи́ пхув, дрэ дар пэ мо́рё (дэрья́в), дрэ дар хоханэ́ пшалэ́ндыр;</verse>
				<verse number="27">мэ бут кэрдём буты́ и со́мас залыно (залымо) пхарэ́ бутяса, со́мас бисоибнаскиро, бокхало. Ма́ндэ сыс труш (смэга); мэ постиндём пир шыл и би идякиро.</verse>
				<verse number="28">Апри́ч далэ́ сарэ́ пиридживибэна рига́тыр, ма́ндэ со дывэ́с сыс пхэрдо́ мануша́ и мэ пхарэ́с думинавас пал кхангирья́кирэ скэдыибэна.</verse>
				<verse number="29">Ко́ли вари-кон исын бигодякиро, тэды и мэ сом бигодякиро; ке́ли вари-кон кэрэ́ла грэ́хо, тэды и миро ило́ хачола пиридживипнастыр.</verse>
				<verse number="30">Ко́ли ма́нгэ трэй тэ шаравпэ вари-со́са, мэ ява́ва тэ шаравпэ долэса, дро со мэ сом бизорья́киро.</verse>
				<verse number="31">Дэвэ́л и Дад амарэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, Исусо́скирэ Христосо́скиро – ґа́да, Ёв, тэ явэ́л бахтякирдо́, тэ явэ́л Лэ́скиро лав пэ сарэ́ бэрша́, джинэ́ла, со мэ на хохавава.</verse>
				<verse number="32">Дро Дама́ско Крали́скирэ Аретаскиро рикирэлас стрэ́га пир Дама́ско, ками́ тэ запхандэл ман;</verse>
				<verse number="33">[дава́ стихо нанэ дрэ-р.с.], и пир фэнштра дро кхудо́ (корзина) ман змэкнэ упралэ́стыр и адя́кэ мэ насцём лэ́нгирэ вастэ́ндыр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="12">
				<verse number="1">Ѓа́да, нанэ ни сави́ льго́та ма́нгэ тэ шаравпэ. Нэ мэ роспхэнава пал дыкхибэна и сыкадыипэна ма́нгэ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="2">Мэ джино́м екхэ́ патяибнаскирэс дрэ Христосо́стэ (дэшуштар бэрш палэ, ци ёв сыс дро пэ́скирэ маса́, мэ на джино́м, ци дова́ сыс лэ́скиро ду́хо (фа́но), мэ на джино́м, Дэвэ́л джинэ́ла); адасаво́ ману́ш сыс ґаздыно́ кэ три́то болыбэ́н.</verse>
				<verse number="3">И мэ джино́м (джина́в) дасавэ́ манушэ́с, (ци ёв сыс дро пэ́скирэ маса́, ци дова́ сыс лэ́скиро ду́хо (фа́но) мэ на джино́м, Дэвэ́л джинэ́ла:)</verse>
				<verse number="4">со ёв сыс ґаздыно́ дро Болыбна́скиро Раё, и шундя́ дасаво, со нашты́ тэ пиридэл лавэ́нца, савэ́ манушытконэ́ уштэ́нца фэды́р тэ на выпхэнэн.</verse>
				<verse number="5">Кадасавэ́ манушэ́са мэ ява́ва тэ шаравпэ, нэ на пэ́са кокорэса, а екх со екхэ́ мирэ́ бизоралыпна́са.</verse>
				<verse number="6">Пал-дова́ со, ко́ли мэ камамас тэ шаравпэ, тэды мэ на ява́ва дылынэса. Пал-дова́ со мэ пхэна́ва чачипэ́н, соб (кай) ние́кх ману́ш тэ на подуминэл кучэдыр пал ма́ндэ далэ́стыр, со ёв дыкхэ́ла дрэ ма́ндэ и шунэ́ла пал ма́ндэ.</verse>
				<verse number="7">Соб (кай) ма́нгэ тэ на пхутёвав дивоскирэ дыкхибнаса, ма́нгэ исын дыны́ пхусады́ буст (колючка) дрэ лоч сы́рбы дына́ри (слу́га) налачхэ́стыр, соб (кай) ёв тэ мэнчынэл ман ваш дова́, соб (кай) ма́нгэ тэ на пхутёвав.</verse>
				<verse number="8">Палдава́ мэ и мангдём паты́в Ра́стыр-Дэвлэ́стыр трин мо́лы, соб (кай) Ёв тэ дурьякирэл буст ма́ндыр.</verse>
				<verse number="9">И Ёв пхэндя́ ма́нгэ: “Ухты́лла (до́си) ваш ту́кэ Миро бахталыпэ́н, саво́ сыкавэлапэ со най фэдэды́р, ке́ли мэ сом бизорья́киро!” Палдава́ ма́нгэ буты́р пир ило́ тэ шаравпэ мирэ́ бизоралыпнаса, соб (кай) Христососкири зор тэ заджа́л дрэ ма́ндэ.</verse>
				<verse number="10">Палдава́ мэ радынавпэ пэ́скирэ бизоралыпнастыр, со ман ладжакирэна; трэбиматыр, традыпнастыр, пхарэ́ джиибнастыр ваш Христосо́скэ, пал-дова́ со, ке́ли мэ сом бизорья́киро, тэды мэ сом зорало́.</verse>
				<verse number="11">Мэ яцём дылыно́, тумэ́ зачхудэ ман: пал-дова́ со тумэ́нгэ трэиндя́ тэ шарэ́н ман; мэ на сом ни дро со фуеды́р кадалэ́ барэ́ Апостолэндыр, хоць мэ и адя́кэ-паць на сом мол ничы́.</verse>
				<verse number="12">Чачэс, ґэртыка (знаме́нии), савэ́ допхэнэна, со мэ сом Апостоло, сыкадэ пэс барэ́ вырикирибнаса, дивэнца и зорья́са пир ди́вна бутя́.</verse>
				<verse number="13">Сыр жа тэды кэ тумэ́ тэ отлыджавпэ фуеды́р явирэ кхангирьендыр, апри́ч дова́, со мэ на яндём пхарипэ́н тумэ́нгэ. Примангэн ма́нгэ, со мэ выпхэндём дасави́ холы́.</verse>
				<verse number="14">Ѓа́да, мэ скэдыёмпэ тэ джав кэ тумэ́ три́то мо́ло. И мэ на яна́ва пхарипэ́н дрэ ловэ́ тумэ́нгэ, пал-дова́ со мэ на родава вари-сави́ льго́та тумэ́ндыр, а тумэ́ кокорэ́ трэй ма́нгэ. И на чхавэ́ скэдэ́на ловэ́ ваш дадэ́нгэ, а дада́ ваш чхавэ́нгэ.</verse>
				<verse number="15">Какана́ мэ фэды́р ява́ва тэ розмэкав пэ́скиро и тэ отдав пэс пал тумаро́ ило́. Ко́ли мэ кама́м тумэн бутэды́р, нау́што тумэ́ явэ́на тэ сыкавэ́н паты́в ма́нгэ кутэдыр (набутэдыр)?</verse>
				<verse number="16">А ко́ли тэ явэ́л адя́кэ, ци мэ яндём пхарипэ́н тумэ́нгэ? Нэ вари-кон пхэнэ́ла, со мэ сом мэндро, и мэ, хай, лыём вари-со тумэ́ндыр хохаибнаса?</verse>
				<verse number="17">Ци лыём мэ вари-со тумэ́ндыр пир вари-конэ́стэ, конэ́с мэ бичхадём кэ тумэ́?</verse>
				<verse number="18">Мэ мангдём Титос и бичхадём пшалэ́с лэ́са: ци лыя́ Тито вари-со тумэ́ндыр? Ци на кэрдя́м амэ дро екх ду́хо (фа́но)? Ци на псирдям амэ екхэ дромэ́са?</verse>
				<verse number="19">Ци думинэ́на тумэ́, со амэ, хачи, затэрдёваса пал пэ́стэ? Дава́ амэ ракираса анги́л Дэвлэ́стэ дро екхипэ́н Христосо́са пир сарэ́ рэ́нды ваш тумаро́ подрикирибэ́н.</verse>
				<verse number="20">Пал-дова́ со мэ дарава, со, ке́ли мэ нэвэ́стыр ява́ва, мэ могина́ва тэ латхав тумэн адасавэнца, сыр мэ на кама́м, и тумэ́ могинэ́на тэ латхэ́н ман адасавэса, сыр мэ на кама́м: мэ дарава, со могинэ́на тэ явэ́н кошыбэна, зэвлыныпэна, холякирибэна, роспэрибэна пэ групки, гундякирибэна, пхутькирибэна, бизлады;</verse>
				<verse number="21">соб (кай) миро Дэвэ́л тэ на́ чхувэ́л тэлэ́ ман пал тумэ́ндэ, ке́ли мэ ява́ва нэвэ́стыр, и, соб (кай) ма́нгэ тэ на рова́в пал бутэ́ндэ тумэ́ндэ, савэ́ кэрдэ́ грэ́хо и на отрисинэ нажужыпнастыр, биладжаипнастыр, ладжавэ рэндэ́ндыр, савэ́нца ёнэ залэнаспэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="13">
				<verse number="1">Дава́ явэ́ла три́то мо́ло мэ джа́ва кэ тумэ́. “Трэй дуй ци трин якхи́тка (свиде́тели), соб (кай) тэ чхувэ́н зор (тва́рдыма) пэ лав пир дава́ рэ́ндо.”</verse>
				<verse number="2">Мэ пхэндём тумэ́нгэ ґарэдыр и мэ пхэна́ва анги́л какана́ (адя́кэ-паць, сыр мэ ракирдём, ке́ли мэ со́мас кэ тумэ́ яви́р мо́ло, какана́ мэ на сом тумэ́нца чачунэ́с) одолэ́нгэ, кон кэрдя́ грэ́хо анги́л и сарэ́ явирэ манушэ́нгэ, со ке́ли мэ ява́ва нэвэ́стыр, мэ на потангинава (на пожалинава) лэн.</verse>
				<verse number="3">Ци родэ́на тумэ́ допхэныбэ́н, со Христо́со ракирэ́ла пир ма́ндэ? Ёв исын на бизорья́киро ваш тумэ́нгэ, а Ёв сыкавэ́ла Пэ́скири зор машки́р тумэ́ндэ;</verse>
				<verse number="4">пал-дова́ со Ёв сыс примардо пэ трушу́л Пэ́скирэ бизоралыпнаса, нэ Ёв исын джидо́ Дэвлэ́скирэ зорья́тыр; пал-дова́ со амэ, чачэс, сам бизорья́кирэ дро екхипэ́н Лэ́са; нэ амэ ява́са тэ джива́с Лэ́са пир Дэвлэ́скири зор, сави́ исын дыны́ тумэ́нгэ;</verse>
				<verse number="5">пропатякирэн пэс, ци дживэ́на тумэ́ пир патяибэ́н; отпхэнэн кокорэ́ пэ́скэ: ци джинэ́на тумэ́ кокорэ́, со тумэ́ сан Христосо́скирэ? Ко́ли на адя́кэ, тэды тумэ́ на сан лачхэ́.</verse>
				<verse number="6">Ма́ндэ исын лачхо́ ужакирибэ́н, соб (кай) тумэ́ тэ джинэ́н, со тумэ́ сан лачхэ́.</verse>
				<verse number="7">Нэ мэ мангавпэ Дэвлэ́скэ, соб (кай) тумэ́ тэ на кэрэ́н чорипэ́н на ваш дова́, соб (кай) амэ́нгэ тэ сыкавас, со амэ прогиям пропатякирибэн, нэ соб (кай) тумэ́ тэ кэрэ́н пир чачипэ́н, – ничы́, ко́ли амэ и на ява́са приджиндлэ сыр лачхэ́.</verse>
				<verse number="8">Пал-дова́ со амэ́ндэ нанэ зор проти чачипэ́н, а пал чачипэ́н.</verse>
				<verse number="9">Палдава́ амэ радынасапэ, ке́ли амэ сам бизорья́кирэ, а тумэ́ сан зоралэ́. И амэ адя́кэ-паць мангасапэ Дэвлэ́скэ, соб (кай) тумэ́ тэ явэ́н бидошакирэ.</verse>
				<verse number="10">Палдава́ мэ чхиндём дава́, со, пака мэ на сом тумэ́нца; а ке́ли мэ ява́ва кэ тумэ́, ма́нгэ тэ на отлыджавпэ строгимаса тумэ́нца пир право, саво́ Рай Дэвэ́л дыя́ ма́нгэ тэ подрикирав тумэн, а над, соб (кай) тэ хас тумаро́ ило́.</verse>
				<verse number="11">Палатуно́ лав, пшала́лэ: радынэ́нпэ, явэ́н бидоша́кирэ, подрикирэ́н екх екхэ́с, явэ́н екхэ́-годя́кирэ, явэ́н дро рама́нё (миро) екх екхэ́са.</verse>
				<verse number="12">Пиридэ́н “рама́нё” екх екхэ́скэ свэнтонэ́ чамудыпнаса.</verse>
				<verse number="13">Сарэ́ свэ́нта пиридэна “рама́нё” тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="14">Мэк бахталыпэ́н амарэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, Исусо́скирэ-Христосо́скиро, Дэвлэ́скири ла́ска и паты́в и Свэнтонэ́ Духо́скиро кхэтаныпэ́н тэ явэ́н тумэ́нца. Ами́нь.</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="48">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Апостолостыр Павли́стыр, саво́ сыс выкэдыно на пир манушэ́ндэ и на пир манушы́тко годы́, а пир Исусо́стэ Христосо́стэ и Дэвлэ́стэ Дадэ́стэ, Саво́ ґаздыя́ Лэс мулэ́ндыр,</verse>
				<verse number="2">и сарэ́ пшалэ́ндыр, кон исын ма́нца, Галатиякирэ кхангирьякэ.</verse>
				<verse number="3">Тэ явэ́л бахталыпэ́н и рама́нё (миро) тумэ́нгэ Дэвлэ́стыр Дадэ́стыр и амарэ́ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, Исусо́стыр Христосостыр,</verse>
				<verse number="4">Саво́ отдыя́ Пэс Кокоро́ пал амарэ́ грэ́хи, соб (кай) тэ зракхэ́л амэн далэ́ хоханэ́ свэто́стыр пир Дэвлэ́скирэ-Дадэ́скири во́ля,</verse>
				<verse number="5">тэ явэ́л сла́ва Дэвлэ́скэ Дадэ́скэ пэ сарэ́ бэрша́ и ве́ки. Ами́нь.</verse>
				<verse number="6">Мэ дивинавапэ, со тумэ́ адя́кэ сы́гэс рисёна Лэ́стыр, Саво́ кхардя́ тумэн пир Христосо́скиро бахталыпэ́н кэ яви́р бахталы́ зан (звесь),</verse>
				<verse number="7">сави́ нанэ яви́р Ева́нгелия, а дава́ исын вари-савэ́ яви́р мануша́, савэ́ дылнякирэна тумэн и камэ́на тэ пиририскирэн Христососкири Ева́нгелия.</verse>
				<verse number="8">Нэ ко́ли амэ, ци аж Янго́ло Болыбна́стыр явэ́лас и явэ́лас тэ роспхэнэл яви́р бахталы́ зан (звесь), нэ на дасави́, со амэ роспхэндям; мэк ёв тэ явэ́л прокошно́.</verse>
				<verse number="9">А сыр амэ пхэндям англэды́р, адя́кэ-паць и мэ какана́ пхэна́ва: ко́ли вари-кон роспхэнэ́ла вари-сави́ яви́р бахталы́ зан (звесь), и на дасави́, со амэ роспхэндям, мэк ёв тэ явэ́л прокошно́.</verse>
				<verse number="10">Нау́што мэ патякирава манушэ́н ци Дэвлэ́с? Ци мэ родава вари-со, соб (кай) мэ тэ явав лачхо́ манушэ́нгэ? Пал-дова́, со ко́ли мэ тэ явав лачхо́ манушэ́нгэ, тэды мэ на ява́ва Христосо́скиро писха́ри.</verse>
				<verse number="11">Нэ соб (кай) тумэ́ тэ джинэ́н, пшала́лэ, со бахталы́ зан (звесь), сави́ мэ роспхэнава тумэ́нгэ, исын счхуды на пир манушы́тко годы́.</verse>
				<verse number="12">Пал-дова́ со и мэ на прилыём ла манушэ́ндыр, и ние́кх ману́ш на сыклякирдя́ ман пал бахталы́ зан (звесь), а Екх Ису́со Христо́со сыкадя́ ма́нгэ, со тэ пхэна́в.</verse>
				<verse number="13">Тумэ́, хачи, шундлэ́ пал дова́, сыр мэ дживдём пир Юды́тко сыклякирибэ́н, сыр мэ пхагирдём ме́ра, ке́ли мэ традавас Дэвлэ́скирэ кхангирья́кирэ манушэ́н и причхудём зор тэ хасякира́в лэн;</verse>
				<verse number="14">и мэ со́мас славутнэдыр явирэ тэрнэ́ Юдэндыр мирэ́ бэршэса пир Юды́тко сыклякирибэ́н, ма́ндэ сыс буты́р илэ́скиро хачкирибэ́н пал амарэ́-дадэ́нгиро присыкляибэн.</verse>
				<verse number="15">А ке́ли сыс лачхо́ Дэвлэ́скэ, Саво́ выкэдыя́ ман тэды, ке́ли мэ ишчо (инкэ́) со́мас дрэ дакири лочови́ (утроба); и Саво́ прикхардя ман пир Пэ́скиро бахталыпэ́н,</verse>
				<verse number="16">и откэрдя Пэ́скирэ Чхавэ́с дрэ ма́ндэ, соб (кай) мэ могинавас тэ роспхэнав бахталы́ зан Наюдэ́нгэ, и тэды мэ на лыём тэ радинавпэ манушэ́нца,</verse>
				<verse number="17">и мэ на гиём дро Ерусалимо кэ одолэ́ мануша́, савэ́ ячнэ́ Апо́столы (Апостолэнца) англэды́р ма́ндыр, а мэ гиём дрэ Аравия, и тэды явдём палэ дро Дама́ско.</verse>
				<verse number="18">Тэ́ньци, пало́ (после) трин бэрш мэ гиём дро Ерусалимо тэ дыкхавпэ Пэтриса, и мэ яцёмпэ лэ́са дэшупандж дывэса́;</verse>
				<verse number="19">нэ мэ на дыкхцём ни савэ́ явирэ Апостолос, екхэ Яково́с, Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ пшалэ́с.</verse>
				<verse number="20">А дова́, со мэ чхина́ва тумэ́нгэ, ґа́да, – анги́л Дэвлэ́стэ, мэ на хохавава.</verse>
				<verse number="21">Тэ́ньци мэ гиём пир Сириякирэ и Килиякирэ пхувья́.</verse>
				<verse number="22">Нэ патяибнаскирэ дрэ Христосо́стэ кхангирья́кирэ скэдыибна́стыр дрэ Юдэ́я на джиндлэ́ ман дро муй;</verse>
				<verse number="23">екх, со ёнэ шундлэ́ пал ма́ндэ, сыс дова́, со одова́ ману́ш, кон традэлас лэн вари-ке́ли, роспхэнэ́ла бахталы́ зан (звесь), сави́ ёв, хачи, ґарэдыр хасякирэлас:</verse>
				<verse number="24">и ёнэ сарэ́ славиндлэ Дэвлэ́с пал ма́ндэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">Тэ́ньци пало́ дэшуштар бэрш мэ нэвэ́стыр гиём дро Ерусалимо Варнаваса, и лыём адя́кэ-паць ма́нца Титос;</verse>
				<verse number="2">и мэ гиём одори́к пир Дэвлэ́скиро упхэныбэ́н и пирипхэндём бахталы́ зан (звесь), сави́ мэ роспхэнавас анги́л Наюдэ́ндэ, нэ екх пэ екх кодолэ́нгэ, кон сыс дрэ паты́в машки́р манушэ́ндэ, пал-дова́ со, ци на ивья́ (напра́снэс) мэ сыклякиравас манушэ́н и ґарэдыр сыклякирдём;</verse>
				<verse number="3">нэ аж Тито, кон сыс ма́нца, саво́ сыс Гре́ко (Баламо́), на сыс зачхудо тэ обчхинэлпэ;</verse>
				<verse number="4">дава́ сыс пал хоханэ́ пшалэ́ндэ, савэ́ явнэ́ чораханэ́с тэ уджинэ́н пал амари́ вольныма, со амэ́ндэ исын пир екхипэ́н Исусо́са Христосо́са ваш дова́, соб (кай) тэ кэрэ́н амэн писхарье́нца;</verse>
				<verse number="5">а лэ́нгэ амэ на поддыямпэ, ни пэ екх мардоро (штундыца), соб (кай) бахталэ́-занякиро (звесякиро) чачипэ́н тэ ячэ́лпэ ваш тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="6">И кодолэ́, савэ́ сыс дрэ паты́в, – савэ́ ёнэ тэ на явэ́н, – ваш ма́нгэ ёнэ сарэ́ исын сыр екх – Дэвэ́л на дыкхэ́ла пэ манушы́тко муй, – на пхэндлэ́ ни саво́ нэво́ лав кэ миро роспхэныбэн;</verse>
				<verse number="7">а пэфроми (хроми), ке́ли ёнэ дыкхнэ́, со Дэвэ́л дыя́ буты́ ма́нгэ тэ роспхэнав бахталы́ зан (звесь) Наюдэ́нгэ, адя́кэ-паць сыр и Пэтрискэ Юдэ́нгэ;</verse>
				<verse number="8">пал-дова́ со Дэвэ́л чхудя́ Пэ́скирэ зорья́са ман Апостолоса Наюдэ́нгэ, адя́кэ-паць сыр Пэтрис Апостолоса ваш Юдэ́нгэ,</verse>
				<verse number="9">и ке́ли Яково, Пэ́три и Иа́но, конэ́с гиндлэ́ пал шэралэндэ, шундлэ́, со ма́нгэ сыс дыно́ бахталыпэ́н пэ дасави́ буты́, ёнэ подынэ васт ваш кхэтаныпэн ма́нгэ и Варнаваскэ, соб (кай) амэ тэ джас кэ На́юды, а ёнэ тэ джа́н кэ Юды;</verse>
				<verse number="10">нэ екх ёнэ помангнэ амэн, соб (кай) амэ тэ на бистрас пал чорорэндэ, со мэ адя́кэ-паць и причхудём зор тэ кэра́в.</verse>
				<verse number="11">А ке́ли Пэ́три явдя́ дрэ Антио́хия, мэ выштадём маму́й (проти) лэ́стэ, сыр ёв сыс банго́:</verse>
				<verse number="12">пал-дова́ со анги́л дова́, сыр явнэ́ мануша́ Яковостыр, ёв халас Наюдэнца; а ке́ли ёнэ явнэ́, ёв дыяпэ палэ и рикирдя пэс дро риг, пал-дова́ со ёв дарандыя Юдэндыр;</verse>
				<verse number="13">и яви́р Юды адя́кэ-паць сыс кхэтанэ́ лэ́са дрэ дуемуиткима, со аж и Варнава упатяндыя дрэ лэ́нгири фрэнтыма.</verse>
				<verse number="14">Нэ ке́ли мэ дыкхцём, со ёнэ кэрэ́на на сыр трэй пир чачипэ́н бахталэ́ занятыр (звесятыр), мэ пхэндём Пэтрискэ анги́л сарэ́ндэ: “Ко́ли ту сан Юдо, со́скэ ту дживэса сыр Наюдо, а на сыр Юдо; со́скэ ту зачхувэса Наюдэн тэ дживэ́н сыр Юдэ́н?”</verse>
				<verse number="15">Амэ сам Юды пир рат, а амэ на сам грэхи́тка На́юды,</verse>
				<verse number="16">нэ амэ джина́са, со Дэвэ́л приґалёла чачунэса манушэ́с на пир Законо́скирэ бутя́, а пир патяибэ́н дрэ Исусо́стэ Христосо́стэ; амэ адя́кэ-паць упатяндыям дрэ Исусо́стэ Христосо́стэ, со амэ могинаса, соб (кай) Дэвэ́л тэ приґалёл чачунэнца амэн пир патяибэ́н дрэ Христосо́стэ, а на пир Законо́скирэ бутя́, пал-дова́ со пир Законо́скирэ бутя́ Дэвэ́л на приґалёла чачунэса пир лоч (плоть) ни екхэ манушэ́с.</verse>
				<verse number="17">Нэ ко́ли амэ родаса саштыпэн (возможность/ваканцыя), соб (кай) Дэвэ́л тэ приґалёл чачунэнца амэн пир Христосо́стэ, нэ выджа́ла, со амэ сам грэхи́тка мануша́, то нау́што Христо́со дынаринэла грэхоскэ? Мэк ние́кхвар дава́ тэ на явэ́л!</verse>
				<verse number="18">Пал-дова́ со, ке́ли мэ нэвэ́стыр пирикэрава Законоскиро сыклякирибэ́н, со мэ роспхагирдём, мэ сыкава́ва пэс, со мэ сом проштавибнари (преступнико).</verse>
				<verse number="19">Мэ сы́рбы мыём пир Законоскиро сыклякирибэ́н, соб (кай) тэ джива́в дурэды́р пир Зако́но, соб (кай) ма́нгэ тэ джива́в Дэвлэ́са.</verse>
				<verse number="20">Мэ со́мас примардо пэ трушу́л Христосо́са, и мэ буты́р сы́рбы на джива́ва, нэ дава́ Христо́со дживэ́ла дрэ ма́ндэ; нэ дова́, со мэ джива́ва дрэ лоч (плоть), мэ джива́ва пир патяибэ́н дрэ Дэвлэ́скирэ Чхавэ́стэ, Савэ́скэ яцём дро́го мэ, и Саво́ отдыя́ Пэс пал ма́ндэ.</verse>
				<verse number="21">Мэ на отпхэнавапэ Дэвлэ́скирэ бахталыпнастыр, нэ, ко́ли Дэвэ́л приґалёла амэн чачунэнца пир дова́, со амэ ракхаса Зако́но, тэды ивья́ (напра́снэс) мыя́ Христо́со.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">Нэ, Галаты, савэ́ тумэ́ бигодякирэ сан! Кон дава́ човаханякирдя тумэн, соб (кай) тумэ́ тэ на кандэ́н патяибэ́н; анги́л жа тумарэ́ якха́ Христо́со сыс сы́рбы сыкадо примардо пэ трушу́л?</verse>
				<verse number="2">Екх рэ́ндо (де́ло), со мэ кама́м тэ уджинав тумэ́ндыр: ци тумэ́ дорэснэ́ (долынэ) Ду́хо (Фа́но) пир Законо́скирэ бутя́? Ци шуныбнастыр пир патяибэ́н?</verse>
				<verse number="3">Савэ тумэ́ сан бигодякирэ! Тумэ́ лынэ́ тэ дживэ́н нэвэ́стыр пир Ду́хо (Фа́но), а какана́ тумэ́ кончынэна пир пэ́скирэ-лочакири зор.</verse>
				<verse number="4">Ци тумэ́ пирилыджинэ ада́кицы ивья́ (напра́снэс)? Ко́ли тэ явэ́л дава́ чачунэ́с ивья́?</verse>
				<verse number="5">Дэвэ́л дыя́ Ду́хо (Фа́но) тумэ́нгэ и кэрдя́ ди́вы машки́р тумэ́ндэ, ци сыс дава́ пир Законо́скирэ бутя́, ци шуныбнастыр пир патяибэ́н?</verse>
				<verse number="6">Адя́кэ Авраа́мо патяндыя Дэвлэ́скэ и Дэвэ́л прилыя́ лэс чачунэса пал лэ́скиро патяибэ́н.</verse>
				<verse number="7">Палдава́, джинэ́н, со одолэ́, кон исын патяибнастыр, ёнэ исын Авраамо́скирэ чхавэ́.</verse>
				<verse number="8">И Свэ́нто Чхиныбэ́н анги́л дыкхця́, со Дэвэ́л приджинэла чачунэнца Наюдэн пир патяибэ́н, и анги́л роспхэндя́ бахталы́ зан (звесь) Авраамо́скэ: “Дэвэ́л бахтякирэ́ла сарэ́ манушэ́н пир ту́тэ.”</verse>
				<verse number="9">Палдава́, сарэ́, кон исын патяибнаскирэ, исын бахтякирдэ, сыр Ёв сыс.</verse>
				<verse number="10">А сарэ́, кон розгинэла пэ Законо́скирэ бутя́, исын прокошнэ, пал-дова́ со исын чхиндло́: “Кажно ману́ш, кон на рикирлапэ сарэскэ, соб (кай) саро́ тэ кэрэ́л, со исын чхиндло́ дрэ Свэнтонэ́-Чхиныбнаскири лылвари́, соб (кай) тэ явэ́л прокошно́!”</verse>
				<verse number="11">а ни екхэ манушэ́с Дэвэ́л на приджинэла чачунэса анги́л Лэ́стэ, пал-дова́ со: “Чачуно́ ману́ш дживэ́ла пир патяибэ́н.”</verse>
				<verse number="12">Дро Зако́но нанэ ни саво́ кхэтаныпэн патяибна́са, екх со дова́: “Кон сполнинэла саро́ Зако́но, одова́ явэ́ла тэ дживэ́л.”</verse>
				<verse number="13">Христо́со выкиндя амэн Законо́скирэ прокошыбнастыр, ке́ли Ёв лыя́ Законоскиро прокошыбэ́н пэ Пэ́стэ, сыр исын чхиндло́ дро Зако́но: “Кажно ману́ш, кон исын убладо пэ кашт, тэ явэ́л тэл Дэвлэ́скиро прокошыбэ́н”,</verse>
				<verse number="14">соб (кай) Авраамо́скиро бахтякирибэ́н тэ явэ́л пэ Наюдэ́ндэ пир патяибэ́н дрэ Исусо́стэ Христосо́стэ ваш дова́, соб (кай) амэ могинасас тэ дорэсас (тэ долас) Ду́хо (Фа́но), пал Саво́ Дэвэ́л дыя́ лав пир патяибэ́н.</verse>
				<verse number="15">Пшала́лэ! Мэ ракира́ва пир манушы́тко годы́: ние́кх ману́ш дуендыр на отпарувэла ци дочхувэла вари-со кэ подчхиндло завето, саво́ анги́л сыс счхудо машки́р дуендэ.</verse>
				<verse number="16">Нэ Дэвэ́л дыя́ Лэ́скиро лав Авраамо́скэ и лэ́скирэ-чхавэ́нгирэ чхавэ́нгэ: дро Свэ́нто Чхиныбэ́н ракирлапэ на пал “сэмэнцэндэ” сы́рбы пал бутэ́ манушэ́ндэ, а пал екхэ “сэмэнцатэ”, пал Христосо́стэ.</verse>
				<verse number="17">Мэ пхэна́ва какана́: Зако́но, саво́ сыс дыно́ штаршэла́ трия́нда бэрш коригэды́р (позжэды́р), на отпарувэла завето, саво́ Дэвэ́л дудвалякирдя (утвердиндя), и лэ́скиро дыно́ лав на хасякирэ́ла зор.</verse>
				<verse number="18">Ко́ли мэкно́ миштыпэ́н исын пир Зако́но, тэды нанэ буты́р пир дыно́ лав, а Дэвэ́л дыя́ лэс Авраамо́скэ пир дыно́ лав.</verse>
				<verse number="19">Ваш со тэды сыс дыно́ Зако́но? Ёв сыс дочхудо, соб (кай) тэ сыкавэ́л, со дасаво чорипэ́н исын, пака на явэ́ла Авраамо́скирэ-родоскири сэмэ́нца, ваш конэ́скэ сыс дыно́ лав; Янго́лы пиридынэ Зако́но пир машкиратунэстэ (посредникостэ) – Мойзастэ.</verse>
				<verse number="20">Нэ Дэвлэ́скэ на трэиндя́ машкиратуно, ке́ли Ёв дыя́ лав Авраамо́скэ екх пэ екх.</verse>
				<verse number="21">Со ж тэды Зако́но исын проти Дэвлэ́скирэ дынэ́ лава́? Сарэ́са над! Пал-дова́ со, ко́ли тэ явэ́л дасаво Зако́но, саво́ могинэлас тэ дэл ве́чно джиибэ́н, тэды амэ могинасас тэ дорэсас чачипэ́н Законо́стыр;</verse>
				<verse number="22">нэ Свэ́нто Чхиныбэ́н ракирэ́ла, со сарэ́ мануша́ исын тэл грэхоскири зор, палдава́ бахталыпэ́н, пал саво́ Дэвэ́л дыя́ лав, пир патяибэ́н дрэ Исусо́стэ Христосо́стэ, тэ явэ́л дыно́ одолэ́нгэ, савэ́ патя́на.</verse>
				<verse number="23">Нэ анги́л патяибэ́н дрэ Исусо́стэ Христосо́стэ, амэ са́мас сы́рбы запхандлэ тэл Законоскиро ракхибэн ваш дова́, соб (кай) тэ ужакирас, ке́ли откэрэлапэ патяибэ́н.</verse>
				<verse number="24">Палдава́ Зако́но дыкхця́ пал амэ́ндэ и сыс сы́рбы сыкляибнари (воспитателё), саво́ лыджия́ амэн кэ Христо́со ваш дова́, соб (кай) Дэвэ́л тэ приджинэл амэн чачунэнца пир патяибэ́н.</verse>
				<verse number="25">А ке́ли явдя́ Христо́со, амэ́нгэ какана́ буты́р на трэй сыкляибнари тэ дыкхэ́л пал амэ́ндэ;</verse>
				<verse number="26">пал-дова́ со амэ сарэ́ сам Дэвлэ́скирэ чхавэ́ пир патяибэ́н, дро екхипэ́н Исусо́са Христосо́са.</verse>
				<verse number="27">И сарэ́ тумэ́, савэ́ болдэпэ дро екхипэ́н Исусо́са Христосо́са, тумэ́ сы́рбы кхэтанякирдэпэ Христосо́са пир Свэ́нто Ду́хо (Фа́но).</verse>
				<verse number="28">Нанэ ни Юдос, ни Грекос; нанэ ни писхари́с, ни вольнонэ манушэ́с; нанэ ни муршэ́с, ни джувля́; пал-дова́ со тумэ́ сарэ́ сан екх дро екхипэ́н Исусо́са Христосо́са.</verse>
				<verse number="29">А ко́ли тумэ́ сан Христосо́скирэ, тэды тумэ́ сан Авраамо́скирэ родо́стыр; мануша́, савэ́ дорэсэ́на дова́, пал со Дэвэ́л дыя́ лав.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">И мэ ишчо (инкэ́) пхэна́ва: пака дадэ́скиро чхаво́, савэ́скэ дад мэкэ́ла пэ́скиро миштыпэ́н, исын тыкно́, кэ ёв отлыджанапэ адя́кэ-паць сыр и кэ дадэ́скиро писха́ри, мэк ёв исын сы́рбы хула́й пэ саро́ миштыпэ́н;</verse>
				<verse number="2">нэ пака ёв барьёла, пашы́л лэ́стэ псирэ́на ра́зна хулаибнытка и кхэрэ́скирэ барыдыра́ кэ/жы́ко кэ долэ́ бэрша́, савэ́ дад упхэнэла.</verse>
				<verse number="3">Адя́кэ-паць и амэ сам, ке́ли амэ са́мас сы́рбы бияторэ пир патяибэ́н, тэды амэ са́мас сыр писха́рья анги́л далэ́ свэто́скирэ – духоскири зор;</verse>
				<verse number="4">а ке́ли явдя́ часо, саво́ Дэвэ́л выкэдыя́, Ёв бичхадя́ Пэ́скирэ Екхэ Чхавэ́с, Савэс джувлы́ бияндя́ и Саво́ дживдя́ тэл Юды́тко Зако́но,</verse>
				<verse number="5">ваш дова́, соб (кай) Ёв могинэлас тэ выкинэл одолэ́н, савэ́ исын писха́рья анги́л Зако́но, соб (кай) амэ могинасас тэ ячас Дэвлэ́скирэ чхавэ́нца.</verse>
				<verse number="6">Нэ пал-дова́, со тумэ́ сан Лэ́скирэ чхавэ́, Дэвэ́л бичхадя́ Лэ́скирэ-Чхавэ́скиро Ду́хо (Фа́но) дро амаро́ ило́, Саво́ дэ́ла го́дла: “Авва! Да́до!”</verse>
				<verse number="7">Палдава́ ту на сан какана́ буты́р писха́ри, а чхаво́, а ко́ли чхаво́, тэды Дэвэ́л дэ́ла ту́кэ саро́, со исын Лэ́стэ ваш чхавэ́нгэ.</verse>
				<verse number="8">А тэды, ґарэдыр (вагэдыр), ке́ли тумэ́ на джиндлэ́ Дэвлэ́с, тумэ́ са́нас писха́рья анги́л одолэ́ дэвлорэндэ, савэ́ сарэ́са нанэ натуралэ дэвэла́;</verse>
				<verse number="9">а какана́ тумэ́ приджиндлэ Дэвлэ́с, а фэды́р тэ пхэнас, со Дэвэ́л приджиндя тумэн; сыр дава́ тумэ́ нэвэ́стыр рисинэ́ кэ бизорья́кирэ и бэда ду́хи, савэ́нгэ свэ́то поклонинэлапэ, сы́рбы тумэ́ камэ́на тэ ячэн нэвэ́стыр писхарье́нца анги́л кадалэ́ ду́хи.</verse>
				<verse number="10">Тумэ́ ракхунэс (дрэ дуй якха́) придыкхэнапэ кэ дывэса́, чхона́, часы и бэрша́.</verse>
				<verse number="11">Мэ дарава, со ци на ивья́ (напра́снэс) мэ кэрдём буты́ машки́р тумэ́ндэ.</verse>
				<verse number="12">Пшала́лэ! Мэ манга́ва тумэн, соб (кай) тумэ́ тэ явэ́н дасавэ́, сыр мэ сом, пал-дова́ со мэ сом дасаво, сыр тумэ́ сан: тумэ́ на кэрдэ́ ма́нгэ ни саво́ чорипэ́н.</verse>
				<verse number="13">Нэ тумэ́ джинэ́на, со мэ со́мас насвало́, ке́ли мэ роспхэндём бахталы́ зан (звесь) тумэ́нгэ дро пэ́рво мо́ло,</verse>
				<verse number="14">а тумэ́ на гиндлэ́ ман фуеды́р пэ́стыр, на рисинэ́ ма́ндыр, ке́ли дыкхнэ́ миро бизоралыпэн, а тумэ́ прилынэ́ ман сыр Дэвлэ́скирэ Янголо́с, сыр Исусо́с Христосо́с.</verse>
				<verse number="15">Савэ ж бахталэ́ тумэ́ са́нас! И мэ пхэна́ва сыр якхи́тко (свидетелё), со ко́ли тэ явэ́л трэ́бима, тумэ́ вылэнас пэ́скирэ якха́ и отдэнас лэн ма́нгэ.</verse>
				<verse number="16">Со ж, ци мэ яцём вэргоса тумэ́нгэ, ко́ли мэ пхэндём чачипэ́н тумэ́нгэ?</verse>
				<verse number="17">Лэ́ндэ исын илэ́скиро хачкирибэ́н пал тумэ́ндэ, нэ дава́ ёнэ кэрэ́на на сарэ́ илэ́стыр, а ёнэ камэ́на тэ пиритырдэн тумэн кэ пэ, соб (кай) тумэ́ндэ тэ явэ́л дасаво илэ́скиро хачкирибэ́н пал лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="18">Дава́ исын мишто́ ўса́ды (сак), соб (кай) тэ явэ́л илэ́скиро хачкирибэ́н пал чачипэ́н, а на фэ́ни тэды, ке́ли мэ сом тумэ́нца,</verse>
				<verse number="19">мирэ́ чхаворэнца, ваш конэ́скэ мэ кэрдём буты́ дасавэ́ дукхэнца, со исын джувля́тэ, ке́ли ёй биянэ́ла тыкнорэс, пака дро тумаро́ джиибэ́н на явэ́ла бицяло́ Христосо́скиро бахтякирибэ́н:</verse>
				<verse number="20">мэ камамас тэ явав кэ тумэ́ и тэ парував мири́ зан, пал-дова́ со мэ на джиндём, со сыс тумэ́нца.</verse>
				<verse number="21">Пхэнэ́н тумэ́ ма́нгэ, савэ́ древа́н камэ́на тэ кандэ́н Зако́но: ци шунэ́на тумэ́, со Зако́но ракирэ́ла?</verse>
				<verse number="22">Пал-дова́ со исын чхиндло́, со Авраамостэ сыс дуй чхавэ́, екх писхарицатэ, екх вольнонэ джувля́тэ.</verse>
				<verse number="23">Нэ одова́, саво́ сыс писхарицатэ, бия́ндыя, сыр и сарэ́ бияндёна, а кодова́, саво́ сыс вольнонэ джувля́тэ, бия́ндыя пир Дэвлэ́скиро дыно́ лав.</verse>
				<verse number="24">Кадалэ́ дуй чачипэна́ исын сы́рбы сыкаибэ́н: пал-дова́ со исын дуй заветы – екх пэ Бэ́рга Синаё, пир саво́ бияндёна писха́рья и саво́ упхэнэла пэ Агарьятэ.</verse>
				<verse number="25">Палдава́ Агарь значинэла Бэ́рга Синаё дрэ Аравия и исын сы́рбы аканатуно Ерусалимо, саво́ исын дро писхарибэн пэ́скирэ манушэ́нца,</verse>
				<verse number="26">а Ерусалимо, саво́ исын дро Болыбна́скиро Раё исын во́льно, – дава́ фо́ро исын амари́ дай.</verse>
				<verse number="27">Пал-дова́ со исын чхиндло́: “Ра́дынпэ, джувлие бичхавэнгири, конэ́стэ на сыс никели чхаворэ́; дэ го́дла радыма́са и выпхэн лошалэс (весёлэс), сави́ на джинэ́ла бияныпнытка дукха́; пал-дова́ со джувля́тэ, савья́ ром мэкця́, явэ́на бутэды́р чхаворэ́, сыр кодолятэ джувля́тэ, савьятэ исын ром.”</verse>
				<verse number="28">Нэ тумэ́, пшала́лэ, адя́кэ-паць сыр и амэ сам, сан Дэвлэ́скирэ чхаворэ́ пир дыно́ лав, адя́кэ-паць сыр и Исаа́ко сыс.</verse>
				<verse number="29">Сыр сыс и тэды, ке́ли чхаворо́, саво́ бия́ндыя пир лочакиро камибэн, традыя́ яври́ одолэ́с, саво́ бия́ндыя Дэвлэ́скирэ Духо́стыр.</verse>
				<verse number="30">Нэ со ракирэ́ла Свэ́нто Чхиныбэ́н? “Вытрадэ писхарица ла́кирэ чхавэ́са, пал-дова́ со писхарицакирэ чхавэ́скэ на явэ́ла паш Дадэ́скирэ мэкнэ́ миштыпна́стыр кхэтанэ́ вольнонэ – джувлякирэ чхавэ́са.”</verse>
				<verse number="31">Палдава́, пшала́лэ, амэ на сам писхарицакирэ чхаворэ́, а амэ сам вольнонэ-джувлякирэ чхаворэ́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="5">
				<verse number="1">Тэды, рикирэнпэ зоралэ́с сыр вольна мануша́, пал-дова́ со Христо́со мэкця́ пэ во́ля амэн и, соб (кай) тумэ́ нэвэ́стыр тэ на урьен писхарискиро ґа́мо.</verse>
				<verse number="2">Шунэ́н! Мэ, сом Па́вли, пхэна́ва тумэ́нгэ, со, ко́ли тумэ́ обчхинэнапэ, на явэ́ла ни саво́ лачхипэ́н тумэ́нгэ Христосостыр.</verse>
				<verse number="3">И мэ допхэнава кажнонэ́ манушэ́скэ, со ёв (исын) банго́ (мусинэла) тэ рикирэ́л саро́ Зако́но.</verse>
				<verse number="4">Тумэ́ дуринэ Христосо́скирэ лачхипнастыр, ко́ли камэ́на тэ явэ́н приджиндлэ чачунэнца анги́л Дэвлэ́стэ пир Зако́но; тумэ́ ж отпынэ бахталыпнастыр.</verse>
				<verse number="5">Пал-дова́ со амэ пир Свэ́нто Ду́хо (Фа́но) ужакираса зоралэ́с, ке́ли Дэвэ́л приджиндя амэн чачунэнца пир патяибэ́н.</verse>
				<verse number="6">Пал-дова́ со, ке́ли амэ сам дро екхипэ́н Исусо́са Христосо́са, ни обчхиныбэн, ни наобчхыныбэн на мол ничы́, а саро́ смысло исын дро патяибэ́н, саво́ сыкавэ́ла пэс пир паты́в кэ яви́р мануша́.</verse>
				<verse number="7">Тумэ́ кэрдэ́ адя́кэ шука́р сы́рбы праста́ндынэ чачипна́са пир стадионо! Кон отрискирдя тумэн, соб (кай) тумэ́ тэ на кандэ́н чачипэ́н.</verse>
				<verse number="8">Кадасаво́ отрискирибэн нанэ Дэвлэ́стыр, Саво́ прикхардя тумэн.</verse>
				<verse number="9">Тыкны дрожджа (рошчына) ґаздэ́ла саро́ хумэр (тясто).</verse>
				<verse number="10">Мэ джино́м зоралэ́с, со тумэ́ адя́кэ думинэ́на, кон исын дро екхипэ́н Христосо́са, и кодолэ́скэ, кон ладжакирэла тумэн, явэ́ла ка́ра, на дыкхи́, кон бы ёв тэ на явэ́л.</verse>
				<verse number="11">Нэ палсо́ ж мануша́ традэ́на ман, пшала́лэ, ко́ли мэ роспхэнава лав пал обчхиныбэн? Тэды бар, со исын пашто́ пэ дром анги́л манушэ́ндэ, тэ патя́н дро зракхибэ́н пир Христосо́скиро трушу́л, исын кэдыно криг.</verse>
				<verse number="12">Мэ кама́м, соб (кай) мануша́, савэ́ ладжакирэна тумэн, аж тэ почхинэн пэ́скэ маса́.</verse>
				<verse number="13">Тумэ́, пшала́лэ, са́нас кхардэ́ тэ явэ́н вольна. Екх со, соб (кай) тумари́ вольныма тэ на дэл саштыпэн тэ кэрэ́н пир лочакирэ-налачхэ́ камибэна.</verse>
				<verse number="14">И саро́ Зако́но рикирлапэ пэ екх припхэныбэ́н: “Сыка́в паты́в пэ́скирэ пашатунэ́ манушэ́скэ, сыр кокоро́ пэ́скэ.”</verse>
				<verse number="15">А ко́ли тумэ́ кошэнапэ и ханапэ машки́р пэ́стэ, тэды ракхэ́нпэ, соб (кай) тумэ́ тэ на хасякирэ́н екх екхэ́с.</verse>
				<verse number="16">Нэ мэ пхэна́ва, дживэ́н пир Свэ́нто Ду́хо (Фа́но), и тумэ́ на явэ́на тэ кэрэ́н пир налачхэ́-лочакиро камибэн.</verse>
				<verse number="17">Пал-дова́ со лочакэ на трэй дова́, со Духоскэ трэй, и Духоскэ (Фаноскэ) трэй на дова́, со лочакэ трэй: кадалэ́ дуй камибэна исын вэ́рги екх екхэ́скэ; палдава́ тумэ́ на кэрэ́на дова́, со тумэн тырдэла,</verse>
				<verse number="18">нэ ко́ли Свэ́нто Ду́хо (Фа́но) лыджа́ла тумэн, то тумэ́ на сан тэл Зако́но.</verse>
				<verse number="19">Ѓа́да, со кэрэ́на мануша́ пир лочакирэ камибэна: ёнэ кэрэ́на биладжаипэ́н, дживэ́на джувле́нца би сэвлакиро, лыджа́на пэс сыр мурдала́ (жывотна);</verse>
				<verse number="20">мангэ́напэ идолэ́нгэ, човаханякирэна, на сыкавэ́на паты́в явирэ манушэ́нгэ, кошэнапэ, зэвлынэна, замарэна манушэ́н, причхувэна зор тэ явэ́н фэдэды́р явирэ манушэ́ндыр, роспэрнапэ холя́са пэ групы, кандэ́на хоханэ́ сыклякирибэна,</verse>
				<verse number="21">жалинэна лачхипэ́н явирэ́нгэ, пьена сыр матыбнарья, гулинэна бирипирибнаскирэс и бут яви́р; пал кадасавэндэ мэ пхэна́ва анги́л, сыр и ракирдём англэды́р, со, кон адя́кэ кэрэ́ла, на дорэсэ́ла паш дро Дэвлэ́скиро Кралипэ́н.</verse>
				<verse number="22">А пир Свэ́нто Ду́хо (Фа́но) мануша́ дживэ́на патыва́са кэ яви́р мануша́, радыма́са, спокойнымаса, длугонэ вырикирибнаса, лачхэ́-илыткимаса, лачхипна́са, чачипна́са;</verse>
				<verse number="23">ёнэ исын штыл (тиха), обрикирэна пэс, – кадасавэ́ манушэ́н притырдэла кэ пэ Зако́но.</verse>
				<verse number="24">И адалэ́ мануша́, савэ́ исын Христосо́скирэ, примардэ пэ́скири манушы́тко грэхи́тко натура пэ трушу́л пэ́скирэ налачхэ́ камибнаса и грэхоскирэ тырдыпнаса.</verse>
				<verse number="25">Ко́ли амэ дживаса пир Свэ́нто Ду́хо (Фа́но), амэ́нгэ трэй и тэ кэра́с пир Свэ́нто Ду́хо (Фа́но).</verse>
				<verse number="26">На ява́са тэ рикирас вучэ́с накх, на ява́са тэ дас зор холякэ екх пэ екхэ́стэ, соб (кай) тэ на дас якхало екх екхэ́с.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="6">
				<verse number="1">Пшала́лэ, ко́ли ману́ш исын ухтылдо дро вари-саво́ на́лачхо рэ́ндо (де́ло), тэды тумэ́, савэ́ дживэ́на пир ду́хо (фа́но), подэн васт (помогинэн) лэ́скэ тэ тэрдёл палэ пэ чачуно́ дром ковлэ́ илэ́са, и дыкхэ́н пал пэ́стэ, соб (кай) тумэ́ кокорэ́ тэ на пэрэ́н пэ пропатякирибэн.</verse>
				<verse number="2">Помогинэн екх екхэ́скэ тэ лыджа́н пхарипэ́н, и далэ́са тэды тумэ́ сполнинэна Христосо́скиро Зако́но.</verse>
				<verse number="3">А ко́ли вари-саво́ ману́ш гинэ́ла пэс вари-конэса, ке́ли ёв кокоро́ ничы́ на мол пэ́стыр, тэды ёв хохавэла пэс;</verse>
				<verse number="4">нэ мэк кажно ману́ш тэ дэл чол (тэ спробинэл пэс) пэ́скэ, тэды ёв явэ́ла тэ радынэ́лпэ кокоро́ пэ́скирэ кэрибнастыр, а на явирэ манушэ́ндыр.</verse>
				<verse number="5">Пал-дова́ со кажно ману́ш лыджа́ла пэ́скирэ джиибна́скиро пхарипэ́н.</verse>
				<verse number="6">Мэк ману́ш, саво́ сыклёла, тэ дэл паш пэ́скирэ миштыпна́стыр кодолэ́скэ, кон сыклякирэ́ла лэс.</verse>
				<verse number="7">На дэнпэ дукха́: Дэвлэ́с нашты́ тэ хохавэ́л; дова́, со ману́ш чхувэ́ла дрэ пхув, дова́-паць ёв и скэдэ́ла.</verse>
				<verse number="8">И кон чхувэ́ла дрэ пхув ваш пэ́скири лоч (плоть), одова́ чхинэла криг аплодостыр Духоскиро мэрибэ́н, а кон чхувэ́ла дрэ пхув ваш Ду́хо (Фа́но), кодова́ счхинэла аплодостыр ве́чно джиибэ́н Свэнтонэ́ Духо́стыр:</verse>
				<verse number="9">ке́ли амэ кэра́са шука́р, тэды амэ́нгэ тэ на кхинёвас, пал-дова́ со амэ ява́са тэ скэдас аплодо дро пэ́скиро часо, ко́ли амэ на пэраса дро ду́хо (фа́но).</verse>
				<verse number="10">Палдава́, ко́ли исын часо/саштыпэн, то ява́са тэ кэра́с лачхипэ́н сарэ́нгэ, и древа́н фэды́р кодолэ́нгэ, савэ́ исын пша́ла пир патяибэ́н.</verse>
				<verse number="11">Дыкхэ́н, савэ́ барэ́ буквэнца мэ чхиндём тумэ́нгэ мирэ́ вастэ́са.</verse>
				<verse number="12">А одолэ́, савэ́ камэ́на тэ сыкавэ́н пэс пир лоч манушэ́нгэ, зачхувэна тумэн тэ обчхинэнпэ, екх ваш дова́, соб (кай) лэн тэ на традэ́н пал Христосо́скиро трушу́л.</verse>
				<verse number="13">И ёнэ кокорэ́, савэ́ исын обчхиндлэ́, на рикирэ́на Зако́но, нэ ёнэ камэ́на, соб (кай) тумэ́ тэ обчхинэнпэ ваш дова́, соб (кай) тэ шарэнпэ, со ёнэ кэрдэ́ обчхиныбэн пэ тумэ́ндэ.</verse>
				<verse number="14">Нэ ма́нгэ тэ на шаравпэ нисоса, екх амарэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, Исусо́скирэ Христосо́скирэ трушулэса, пир Конэ́стэ свэ́то исын примардо пэ трушу́л ваш ма́нгэ, и мэ адя́кэ-паць ваш дава́ свэ́то.</verse>
				<verse number="15">Пал-дова́ со, кон исын дро екхипэ́н Христосо́са, на значинэла нисо́: ни обчхиныбэн, ни наобчхиныбэн, а нэво́ ману́ш.</verse>
				<verse number="16">И кодолэ́нгэ, кон дживэ́ла пир дава́ упхэныбэ́н, тэ явэ́л пэ лэ́ндэ рама́нё (миро) и тангипэ́н (ла́ска) и пэ сарэ́ Дэвлэ́скирэ манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="17">Палдава́ адя́кэ: мэк нико́н тэ на пхарьякирэл ман, пал-дова́ со ма́ндэ исын Исусо́скиро шрамы (морима) пэ маса́.</verse>
				<verse number="18">Мэк бахталыпэ́н амарэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, Исусо́скирэ Христосо́скиро тэ явэ́л тумарэ́ Духо́са, пша́ла. Ами́нь!</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="49">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Павли́стыр, Исусо́скирэ Христосо́скирэ Апостолостыр, савэ́с Кокоро́ Дэвэ́л выкэдыя́, Свэнтонэ́ манушэ́нгэ, савэ́ дживэ́на кэ Эфе́со, и патя́на дрэ Исусо́стэ Христосо́стэ:</verse>
				<verse number="2">Мэк тэ явэ́л бахталыпэ́н и рама́нё (миро) тумэ́нгэ Дэвлэ́стыр Дадэ́стыр амарэстыр, и Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, Исусо́стыр Христосостыр.</verse>
				<verse number="3">Мэк тэ явэ́л бахтякирдо́ Дэвэ́л и Дад амарэ́ Дэвлэ́скиро Исусо́скиро Христосо́скиро, Саво́ бахтякирдя́ амэн дро екхипэ́н Христоса кажнонэ́ Духо́скирэ бахтякирибна́са дро Болыбна́скиро свэ́то</verse>
				<verse number="4">Ёв выкэдыя́ амэн дрэ Лэ́стэ англэды́р, сыр создыя́ свэ́то, соб (кай) амэ тэ явас свэ́нта пир екхипэ́н Христосо́са и бидошакирэ анги́л Лэ́стэ пир паты́в кэ яви́р мануша́;</verse>
				<verse number="5">Ёв выкэдыя́ амэн пир Исусо́стэ Христосо́стэ, соб (кай) амэ тэ явас Лэ́скирэ чхавэ́ пир Пэ́скиро выкэдыибэн и во́ля,</verse>
				<verse number="6">соб (кай) тэ славинас Лэ́скиро шука́р бахталыпэ́н, саво́ Ёв дыя́ амэ́нгэ пир Пэ́скирэ Дрогонэ́ Чхавэ́стэ:</verse>
				<verse number="7">дрэ Савэ́стэ и пир Савэскиро Рат амэ сам выкиндлэ (выракхнэ), амарэ́ грэ́хи исын отмэкнэ пир Лэ́скиро барвало́ бахталыпэ́н;</verse>
				<verse number="8">Саво́ Ёв би тангипнаскиро дыя́ амэ́нгэ сарэ́ годя́са и джиныбнаса,</verse>
				<verse number="9">пир Пэ́скиро цэлё/рэс (чачипэ́н) Дэвэ́л отчхакирдя́ амэ́нгэ Лэ́скирэ-воля́киро чораханыбэн, саво́ Ёв ґарэдыр задуминдя тэ кэрэ́л пир Христосо́стэ,</verse>
				<verse number="10">ваш дова́, ке́ли явэ́ла пхэрдо́ часо, соб (кай) тэ кхэтанякирэл саро́, со исын пэ болыбэ́н и пэ пхув, пир Христосо́стэ,</verse>
				<verse number="11">пир екхипэ́н Лэ́са и амэ яця́м Дэвлэ́скирэ манушэ́нца пир Лэ́скири мысля, ке́ли Ёв выкэдыя́ амэн и Саво́ кэрэ́ла саро́ дро свэ́то пир Пэ́скири во́ля самонэ англыпна́стыр,</verse>
				<verse number="12">соб (кай) амэ, савэ́ пэ́рва дорэсцям (долыям) лачхо́ ужакирибэ́н Христосостыр, тэ шарас Дэвлэ́скири сла́ва;</verse>
				<verse number="13">дрэ Лэ́стэ и тумэ́ адя́кэ-паць шундлэ́ чачуно́ лав, бахталы́ зан (звесь) пал тумаро́ зракхибэ́н, сыр тумэ́ упатя́ндынэ дрэ Лэ́стэ. Тумэ́ндэ исын якхи́тко (печать), саво́ сыс Свэнтонэ́ Духо́стыр, Савэс тумэ́ ґара́ ужакирдэ,</verse>
				<verse number="14">Саво́ дэ́ла лав сыр сымады́ (залого) пал амаро́ англатуно́ джиибэ́н и Дэвлэ́скирэ-манушэ́нгиро выракхибэн ваш Дэвлэ́скири сла́ва.</verse>
				<verse number="15">Палдава́ и мэ адя́кэ-паць, ке́ли амэ шундём пал тумаро́ патяибэ́н дрэ Исусо́стэ и пал ла́ска кэ сарэ́ свэ́нта,</verse>
				<verse number="16">ние́кхвар мэ на пириячава тэ парикира́в Дэвлэ́скэ пал тумэ́ндэ, и мэ рипирава тумэн, ке́ли мэ мангавапэ Дэвлэ́скэ пал тумэ́ндэ,</verse>
				<verse number="17">соб (кай) Дэвэ́л амарэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, Исусо́скиро Христосо́скиро, славу́тно Дад, тэ дэл тумэ́нгэ пир Ду́хо (Фа́но) годы́ и тэ сыкавэ́л, соб (кай) тумэ́ фэды́р тэ уджинэ́н Лэс,</verse>
				<verse number="18">и соб (кай) Дэвэ́л тэ ковлякирэл тумарэ́ илэ и тэ отчхакирэл тумэ́нгэ якха́, соб (кай) тумэ́ тэ уджинэ́н дова́ лачхо́ ужакирибэ́н, кэ саво́ Ёв тумэн кхардя́, и саво́ барвало́ исын мэкно́ миштыпэ́н пир дыно́ лав, Лэ́скирэ славакиро, ваш свэнтонэнгэ,</verse>
				<verse number="19">и саво́ бимеракиро исын Лэ́скиро барипэ́н зоралыпнаскиро ваш амэ́нгэ, саво́ Ёв дэ́ла сарэ́ свэнтонэнгэ, савэ́ патя́на дро Лэ́скирэ-зоралыпнаскиро кэрибэн,</verse>
				<verse number="20">Саво́ Ёв сыкадя́ дрэ Христосо́стэ, ке́ли Ёв отджидякирдя́ Лэс мулэ́ндыр и чхудя́ пир чачуны́ риг Пэ́стыр дро Болыбна́скиро Раё,</verse>
				<verse number="21">вучэды́р барэ́ рандыр, сарэ́ зорьендыр и кажнонэ́ зорья́тыр дро дава́ свэ́то и кажнонэ́ лавэ́стыр, со исын на екх дро дава́ ве́ко, нэ и дро ве́ко, саво́ анги́л явэ́ла;</verse>
				<verse number="22">и Дэвэ́л чхудя́ саро́ тэлэ́ тэл Исусо́скирэ ґэра́, и чхудя́ Лэ́скэ зор тэ явэ́л Шэрэ́ Хула́са пэ саро́, Шэралэса ваш Кхангири́.</verse>
				<verse number="23">Сави́ исын Лэ́скирэ маса́, Лэ́скиро пхэрдыпэн, Саво́ пхэрдякирэла Пэ́са саро́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">И тумэн, савэ́ са́нас мулэ́ пал тумарэ́ налачхэ́ рэ́нды и грэ́хи,</verse>
				<verse number="2">дрэ савэ́ тумэ́ англэды́р адя́кэ дживдэ́, пир дава́ свэтоскиро ве́ко, пир кхенингоскиро упхэныбэ́н, саво́ сыс хула́й дро фа́но (воздухо), пир ду́хо (фа́но), саво́ хулаинэла сарэ́нца, кон на кандэ́ла Дэвлэ́с:</verse>
				<verse number="3">амэ адя́кэ-паць сарэ́ вари-ке́ли и са́мас кадасавэ́ и дживдям пир на́лачхо лочакиро (плотякиро) тырдыпэ́н и кэрдя́м дова́, со амэ́нгэ подпхэнэла на́лачхо камибэн и со явэ́ла пэ годы́, и амэ са́мас пир бияныпэ́н сы́рбы чхавэ́, пэ конэ́стэ пэрэ́ла Дэвлэ́скири холы́, сыр и яви́р мануша́:</verse>
				<verse number="4">нэ Дэвэ́л, Саво́ исын барвало́ тангипнаса, и Саво́ пир бари Пэ́скири ла́ска, савья́са Ёв притырдыя амэн,</verse>
				<verse number="5">амэн, савэ́ сыс мулэ́ пал амарэ́ налачхэ́ рэ́нды, Ёв отджидякирдя́ дро екхипэ́н Христосо́са, пир бахтякирибэ́н, савэ́са тумэ́ сан зракхнэ́,</verse>
				<verse number="6">и Ёв отджидякирдя́ амэн пир амаро́ екхипэ́н Христосо́са и дыя́ амэ́нгэ штэ́то дро Болыбна́скиро Раё Исусо́са Христосо́са,</verse>
				<verse number="7">соб (кай) тэ сыкавэ́л дрэ ве́ки, савэ́ анги́л явэ́на, най барэды́р барвалыпэ́н Пэ́скирэ бахтякирибнастыр пир тангипэ́н кэ амэ дрэ Христосо́стэ Исусо́стэ.</verse>
				<verse number="8">Палдава́ со тумэ́ сан зракхнэ́ бахталыпнаса пир патяибэ́н, и дава́ исын на долэ́стыр, со тумэ́ причхувэна зор, дава́ тумэ́нгэ исын дыно́ Дэвлэ́стыр;</verse>
				<verse number="9">зракхибэ́н дэ́ла Дэвэ́л на пал рэ́нды (де́лы), пал-дова́, соб (кай) нико́н тэ на могинэл тэ шарэлпэ.</verse>
				<verse number="10">Пал-дова́ со амэ сам кадасавэ́, савэ́нца Дэвэ́л создыя́ амэн дро амаро́ екхипэ́н Исусо́са Христосо́са ваш дова́, соб (кай) амэ тэ кэра́с лачхэ́ рэ́нды, савэ́ Дэвэ́л ґарэдыр выкэдыя́ ваш амэ́нгэ.</verse>
				<verse number="11">Палдава́ рипирэ́н, со тумэ́ пир бияныпэ́н сан На́юды, савэ́н кхардэ́ наобчхиндлэнца одолэ́, савэ́ исын обчхиндлэ́ манушытконэ́ обчхиныбнаса, саво́ кэрэ́лапэ вастэ́нца;</verse>
				<verse number="12">тумэ́ и са́нас дро дова́ часо би Христосо́скиро, тумэ́ на са́нас кхэтанэ́ Израилёскирэ манушэ́нца, тумэ́ндэ на сыс паш дро Завето, тумэ́ндэ на сыс лачхо́ ужакирибэ́н, тумэ́ са́нас би Дэвлэ́скиро дро свэ́то:</verse>
				<verse number="13">нэ какана́ тумэ́ сан дро екхипэ́н Христосо́са Исусо́са, тумэ́, савэ́ ґарэдыр са́нас дур, ячнэ́ пашы́л, пир Христосо́скиро Рат, саво́ сыс прочхудо пал тумэ́ндэ.</verse>
				<verse number="14">Пал-дова́ со Ёв исын амаро́ рама́нё (миро), Саво́ кэрдя́ дуендыр екх и роскэдыя ва́нта, сави́ сыс тэрды машкира́л амэ́ндэ.</verse>
				<verse number="15">И Ёв Пэ́скирэ мэрибнаса пэ трушу́л парудя Законо́скирэ упхэныбэна́ сыклякирибнаса ваш дова́, соб (кай) дуендыр тэ кэрэ́л дрэ Кокорэ́ Пэ́стэ екхэ нэвонэ́ манушэ́с, и далэ́са тэ янэл манушэ́нгэ рама́нё (миро),</verse>
				<verse number="16">соб (кай) дуе́н (Юдэ́н и Наюдэн) дро екх маса́ тэ примиринэл Дэвлэ́са пир трушу́л, хасякири кажно вэргима пэ Лэ́стэ,</verse>
				<verse number="17">и ке́ли Христо́со явдя́, Ёв роспхэндя́ бахталы́ зан (звесь) пал рама́нё (миро) сарэ́нгэ тумэ́нгэ, на дыкхи́ пэ дова́, кон сыс Лэ́стыр дур ци пашы́л,</verse>
				<verse number="18">пал-дова́ со пир Лэ́стэ амэ Юды и На́юды сам домэкнэ дро екх Ду́хо (Фа́но) кэ Дад.</verse>
				<verse number="19">Палдава́ тумэ́ на сан буты́р чу́жа, и тумэ́ на сан мануша́, савэ́ на ґара́ явнэ́, нэ тумэ́ сан пал екх Свэнтонэ́ манушэ́нца, и тумэ́ сан екх Дэвлэ́скири сэ́м΄я(ири́),</verse>
				<verse number="20">савэ́н чхудэ́ пэ Апостолэнгиро и пророкэнгиро сыклякирибэ́н, и савэ́ндэ Кокоро́ Ису́со Христо́со исын вэнглытко бар ваш дава́ фунда́менто,</verse>
				<verse number="21">Саво́ сы́рбы рикирла саро́ кхэр кхэтанэ́, барьёла дрэ свэ́нто кхангири́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири,</verse>
				<verse number="22">дро екхипэ́н Лэ́са и тумэ́ явэ́на кхэтанэ́ явирэнца тэ дживэ́н дро Дэвлэ́скиро Кхэр пир Свэ́нто Ду́хо (Фа́но).</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">Ваш дава́ мэ, Па́вли, сом Исусо́скиро Христосо́скиро ману́ш дро штарибэ́н ваш тумэ́нгэ, Наюдэ́нгэ.</verse>
				<verse number="2">Ко́ли тумэ́ шундлэ́ пал Дэвлэ́скирэ-бахтякирибнаскири буты́, сави́ сыс дыны́ ма́нгэ ваш тумэ́нгэ, сыр кхэритконэ́ барыдырэ́скэ,</verse>
				<verse number="3">пал-дова́ со ма́нгэ отчхакирдяпэ чораханыбэн, пал со мэ англэды́р чхиндём на́бут тумэ́нгэ,</verse>
				<verse number="4">тэды, ке́ли тумэ́ явэ́на тэ гинэн дава́, тумэ́ могинэ́нас тэ ґалён, со мэ джина́в Христосо́скирэ чораханыбэна,</verse>
				<verse number="5">савэ́ на сыс англэды́р джиндлэ́ ни екхэ́ манушытконэ́ родо́скэ адя́кэ, сыр ёнэ какана́ исын отчхакирдэ Лэ́скирэ Свэнтонэ́ Апостолэнгэ и пророкэнгэ пир Свэ́нто Ду́хо (Фа́но),</verse>
				<verse number="6">соб (кай) и Наюдэ́нгэ тэ явэ́н кхэтанэ́ Юдэнца дро Дэвлэ́скиро бахтякирибэ́н и, соб (кай) ёнэ тэ ячэн пашэ́нца екхэ масэ́ндыр, адя́кэ-паць и дыно́ лав отлыджалапэ лэ́нгэ, саво́ сыс дыно́ дро Исусо́стэ Христосо́стэ пир бахталы́ зан.</verse>
				<verse number="7">И мэ яцём дына́ри (служы́телё) ваш дая́ бахталы́ зан пир Дэвлэ́скиро бахтякирибэ́н, саво́ сыс дыно́ ма́нгэ Лэ́скирэ зорья́са.</verse>
				<verse number="8">Ма́нгэ, кон исын най тыкнэды́р сарэ́ дэвлытконэндыр, сыс дыно́ дава́ бахтякирибэ́н тэ роспхэнав Наюдэ́нгэ пал Христосо́скиро барвалыпэ́н, саво́ ние́кхвар на хасёла.</verse>
				<verse number="9">И тэ роспхэнав сарэ́нгэ, пал дава́ чорахано кэрибэн, саво́ сыс чхакирдо векэндыр дрэ Дэвлэ́стэ, Саво́ саро́ кэрдя́ пир Исусо́стэ Христосо́стэ.</verse>
				<verse number="10">Соб (кай) какана́ тэ явэ́л джиндлы пир Кхангири́ барыдырэ́нгэ и хула́нгэ дро Болыбна́скиро Раё бари Дэвлэ́скири годы́,</verse>
				<verse number="11">адя́кэ, сыр Дэвэ́л задуминдя англэды́р свэто́скирэ создыибнастыр, саво́ Ёв создыя́ дрэ Исусо́стэ Христосо́стэ, амарэ́ Растэ-Дэвлэ́стэ,</verse>
				<verse number="12">дро екхипэ́н Савэ́са амэ́ндэ исын муршыпэн и наде́я тэ явас пашылэды́р кэ Дэвэ́л пир патяибэ́н дрэ Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="13">Палдава́ мэ манга́ва тумэн, тэ на пэрэ́н илэ́са пал мирэ́ пхарипэна пал тумэ́ндэ, савэ́ исын ваш тумари́ сла́ва.</verse>
				<verse number="14">Ваш дава́ мэ и сом тэрдо́ пэ чанга́ анги́л амарэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, Исусо́скирэ Христосо́скирэ Дадэ́стэ,</verse>
				<verse number="15">Савэ́стыр кажно ро́до дро Болыбна́скиро Раё и пэ пхув дорэсэ́ла пэ́скиро лав,</verse>
				<verse number="16">мэк тэ дэл Дэвэ́л тумэ́нгэ пир Лэ́скирэ-славакиро барвалыпэ́н, тэ ячэн зоралэды́р Лэ́скирэ Духо́скирэ зорья́са дрэ андратунэ́ манушэ́стэ,</verse>
				<verse number="17">соб (кай) тэ дживэ́л Христо́со пир патяибэ́н дрэ тумарэ́ илэ, и соб (кай) тумэ́ тэ явэ́н зоралэ́ дрэ паты́в екх кэ екх,</verse>
				<verse number="18">и соб (кай) тумэ́ могиндлэ́ тэ уджинэ́н сарэ́ свэнтонэ́нца, со дасаво исын буґлыпэ́н и длэнгипэ́н, и хорипэ́н, и вучипэ́н,</verse>
				<verse number="19">и тэ ґалён, со исын барэды́р сарэ́стыр пэ свэ́то Христососкири ла́ска ваш дова́, соб (кай) Дэвэ́л тэ явэ́л сарэ́ пэ́скирэ пхэрдыпнаса дро тумаро́ джиибэ́н.</verse>
				<verse number="20">Нэ Одолэ́скэ, Конэ́скири зор исын дрэ амэ́ндэ, и сави́ могинэ́ла тэ кэрэ́л бутэды́р долэ́стыр, пал со амэ мангаса, ци амэ думинаса,</verse>
				<verse number="21">тэ явэ́л Лэ́скэ сла́ва дрэ Кхангири́ и дрэ Исусо́стэ Христосо́стэ сарэ́ родэ́нгэ дрэ сарэ́ ве́ки. Ами́нь.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">Мэ, саво́ сом пхандло ману́ш пал Растэ – Дэвлэ́стэ, манга́ва тумэн тэ дживэ́н чачунэ́ (мольнонэ́) джиибнаса, савэ́са Дэвэ́л кхардя́ тумэн,</verse>
				<verse number="2">тэ явэ́н тумэ́ штыл (тиха) и кандыпны́тка и ковлэ́-илы́тка, тэ отлыджанпэ екх кэ екх длугонэ вырикирибнаса и патыва́са,</verse>
				<verse number="3">тэ причхувэ́н зор тэ зракхэн екхипэ́н, саво́ Ду́хо (Фа́но) дэ́ла пир рама́нё (миро), со кхэтанякирэла тумэн.</verse>
				<verse number="4">Исын екх маса́ и екх Ду́хо (Фа́но), сыр исын и екх наде́я, кэ сави́ Дэвэ́л кхардя́ тумэн;</verse>
				<verse number="5">исын екх Рай Дэвэ́л, екх патяибэ́н, екх болдыипэн.</verse>
				<verse number="6">Исын екх Дэвэ́л и Дад сарэ́нгэ, Саво́ исын вучэды́р сарэ́ндыр и пир сарэ́ндэ и дрэ амэ́ндэ сарэ́ндэ.</verse>
				<verse number="7">Сарэ́нгэ амэ́нгэ сыс дыно́ бахтякирибэ́н ада́кицы, ци бут Христо́со Кокоро́ выкэдыя́ тэ дэл кажнонэ́скэ амэ́ндыр,</verse>
				<verse number="8">палдава́ Свэ́нто Чхиныбэ́н ракирэ́ла: “Ёв ґаздыя́пэ пэ вучыпэн, отмэкця́ пленонэн и дыя́ бахтякирибэ́н манушэ́нгэ”,</verse>
				<verse number="9">нэ дова́, со Ёв “ґаздыя́пэ”, нау́што значынэ́ла на дова́, со Ёв англэды́р гия́ тэлэ́ дрэ люноскирэ (адоскирэ)-пхувья́кирэ паша́.</verse>
				<verse number="10">Палдава́ Ёв, Саво́ гия́ тэлэ́, исын Одова́-Паць, Кон и ґаздыя́пэ вучэды́р сарэ́ Болыбна́скирэ Раёстыр, соб (кай) тэ пхэрдякирэл саро́;</verse>
				<verse number="11">и Ёв чхудя́ вари-конэ́с Апостолэнца, вари-конэ́с пророкэнца, вари-конэ́с тэ роспхэнэ́н манушэ́нгэ бахталы́ зан, вари-конэ́с Дэвлытконэ́-манушэ́нгирэ ракхибнарье́нца и вари-конэ́с сыклякирибнаскирэ́нца,</verse>
				<verse number="12">соб (кай) тэ фэдырьякирэн Дэвлытконэ́ манушэ́н тэ роспхэнэ́н Дэвлэ́скиро лав тэ зоралякирэн Кхангири́, Сави́ исын Христосо́скирэ-духо́скирэ маса́;</verse>
				<verse number="13">пака амэ сарэ́ ява́са дро екхипэ́н кэ екх патяибэ́н и амэ уджинаса Дэвлэ́скирэ Чхавэ́с, и амэ ячаса барэ́ (стала) мурша и доджаса кэ най сталэдыр (сама стала) Христосо́скирэ бэрша́;</verse>
				<verse number="14">ваш дова́, соб (кай) амэ тэ на явас буты́р сыр бияторэ́ (тыкнорэ́), савэ́ кунинэнапэ и могинэ́на тэ змарэнпэ чачунэ́ дромэ́стыр манушытконэ́ мэндрипнаса и хохаибнаса;</verse>
				<verse number="15">а соб (кай) амэ́нгэ тэ рикирас чачипэ́н дрэ паты́в екх кэ екх, пир саро́ тэ барьёвас тэ зджас (тэ подджас) пэ Христосо́стэ, Саво́ исын Хула́й пэ саро́:</verse>
				<verse number="16">Лэ́стыр сарэ́ Духо́скирэ маса́ (Кхангири́) исын спхандлэ́ и кхэтанякирдэ́ машки́р пэ́стэ джидэ́ спхандыпнаса и пир дова́, со сарэ́ паша́ подрикирэна екх екхэ́с и кажно паш кэрэ́ла пэ́скири буты́, и сарэ́ маса́ барьёна и ячэ́напэ зоралэды́р пир паты́в кэ яви́р мануша́.</verse>
				<verse number="17">Палдава́ мэ ракира́ва, и манга́ва анги́л Растэ – Дэвлэ́стэ, соб (кай) буты́р тумэ́ тэ на кэрэ́н, сыр кэрэ́на на́цыи пир пэ́скири кро́тко годы́,</verse>
				<verse number="18">лэ́нгири годы́ калыя, ёнэ хасякирдэ́ Дэвлэ́скиро джиибэ́н пир пэ́скиро биладжаипэ́н и холынакиро ило́,</verse>
				<verse number="19">лэ́нгири годы́ кашталыя, ёнэ лынэ́ тэ залэнпэ нашукаронэ́ рэндэ́нца адя́кэ, со кэрэ́на кажно магирипэ́н бокхалыпнаса.</verse>
				<verse number="20">Нэ тумэ́ на адя́кэ высыклынэ Христосостыр,</verse>
				<verse number="21">а тумэ́ шундлэ́ пал Лэ́стэ и гинэ́ пал Лэ́стэ, пал-дова́ со чачипэ́н исын дрэ Исусо́стэ Христосо́стэ.</verse>
				<verse number="22">Мэкэ́н пэ́скиро пхурано́ джиибэ́н и на поддэнпэ грэхо́скэ, кэ саво́ злыджала грэхи́тко тырдыпэ́н;</verse>
				<verse number="23">нэ лэн тэ думинэн нэвонэ́-манушэ́скирэ-годя́са дро Ду́хо (Фа́но);</verse>
				<verse number="24">и пирипарудён дрэ нэвонэ́ манушэ́стэ, савэ́с Дэвэ́л создыя́ пир Пэ́скиро дро патяибэ́н и свэ́нто чачипэ́н.</verse>
				<verse number="25">Палдава́ мэкэ́н хохаибэ́н, кажно тумэ́ндыр тэ ракирэ́л чачипэ́н пэ́скирэ пашатунэ́скэ, пал-дова́ со амэ сам екхэ́ масэ́нгирэ паша́ екх екхэ́скэ.</verse>
				<verse number="26">Ко́ли тумэ́ холясона, на кэрэ́н грэ́хо: на явэ́н холынакирэ саро́ дывэ́с,</verse>
				<verse number="27">и на дэн штэ́то бэнгэ́скэ дро тумаро́ джиибэ́н.</verse>
				<verse number="28">Кон чордя, мэк буты́р тэ на чорэл, нэ мэк фэды́р тэ кэрэ́л буты́, кэри пэ́скирэ вастэ́нца лачхипэ́н, соб (кай) тэ явэ́л со́стыр тэ дэл одолэ́ манушэ́нгэ, савэ́ исын чорорэ́.</verse>
				<verse number="29">На ракирэ́н нисавэ кирнэ лава́, а екх лачхэ́ лава́, ваш подрикирибэ́н дро патяибэ́н, соб (кай) дава́ тэ янэл бахтякирибэ́н одолэ́нгэ, кон шунэ́ла.</verse>
				<verse number="30">И на кэрэ́н фуипэ́н Дэвлэ́скирэ Свэнтонэ́ Духо́скэ, Саво́ чхудя́ чэргэнори́ пэ тумэ́ндэ дро выкиныбнаскиро дывэ́с.</verse>
				<verse number="31">Мэк кажно киркипэн, холы́, чинга́рд, и го́дла и налачхэ́ лава́ тэ отджан тумэ́ндыр кхэтанэ́ сарэ́ тумарэ́ фуипнаса.</verse>
				<verse number="32">Явэ́н лачхэ́ екх кэ екх, тангипны́тка (жалосна), примангэн екх екхэ́скэ, сыр и Дэвэ́л пир Христосо́стэ примангдя тумэ́нгэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="5">
				<verse number="1">И палдава́ причхувэ́н зор тэ кэрэ́н, сыр Дэвэ́л кэрэ́ла, сыр чхавэ́, савэ́ исын Лэ́скэ древа́н дро́га,</verse>
				<verse number="2">дживэ́н дрэ паты́в кэ яви́р мануша́, сыр и Христо́со сыкадя́ паты́в амэ́нгэ и отдыя́ Пэс пал амэ́ндэ, сыр гудло́ кхандыпэн и свэ́нто дыибэ́н, саво́ исын лачхо́ Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="3">Нэ биладжаипэ́н, ци яви́р вари-саво́ магирипэ́н, ци бокхалыпэн, мэк кадалэскэ тэ на явэ́л штэ́то машки́р тумэ́ндэ, сыр исын машки́р свэнтонэ́ндэ;</verse>
				<verse number="4">и адя́кэ-паць бэды́тка лава́ и чхучо́ ракирибэ́н и дылыно́ сабэн на джа́ла ваш тумэ́нгэ, фэды́р отдэ́н пэ́скиро часо тэ парикирэ́н Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="5">Джинэ́н дова́, со ни екх биладжаипна́ри, ци магирдо́, ци бокхало́ кэ яви́р фуй рэ́нды (де́лы), саво́ исын сы́рбы идоло́скиро дына́ри (слуга), лэ́стэ на явэ́ла паш дро Христосо́скиро Дэвлэ́скиро кралипэ́н.</verse>
				<verse number="6">Мэк нико́н тэ на хохавэ́л тумэн чхучэ́ (пустонэ) лавэ́нца, пал дава́ явэ́ла Дэвлэ́скири холы́ пэ чхавэ́ндэ, савэ́ на кандэ́на.</verse>
				<verse number="7">На явэ́н кхэтанэ́ адасавэ́ манушэ́нца;</verse>
				<verse number="8">Вари-ке́ли тумэ́ са́нас дро калыпэ́н (тёмныма), а какана́ тумэ́ сан дуд дрэ Растэ-Дэвлэ́стэ: дживэ́н сыр дудэ́скирэ (свэто́скирэ) чхавэ́,</verse>
				<verse number="9">пал-дова́ со Духоскиро барьякирдо́ (пло́до) исын дро кажно лачхипэ́н, чачипэ́н и патяибэ́н,</verse>
				<verse number="10">уджинэ́н, со трэй Дэвлэ́скэ;</verse>
				<verse number="11">соб (кай) тэ на явэ́л тумэ́ндэ нисо́ кхэтанэ́ дрэ чхучэ́ калэ́ (тёмна) рэ́нды, нэ фэды́р сыкавэ́н банг,</verse>
				<verse number="12">пал-дова́ со, со адасавэ́ мануша́ кэрэ́на чораханэ́с, ладжаво-исын тэ ракирас.</verse>
				<verse number="13">Нэ саро́ дава́ явэ́ла дыцьло анги́л дуд (свэ́то), пал-дова́ со дуд сыкавэ́ла саро́, со исын дыцьло.</verse>
				<verse number="14">Палдава́ исын пхэндло́: “Ушты́, кон исын суто́, и отджидёв, и явэ́ла тэ свэнцынэл ту́кэ Христо́со.”</verse>
				<verse number="15">И палдава́ ракхэ́н лачхэ́с, дживэ́н на сыр бигодякирэ, нэ сыр годьварэ́ мануша́.</verse>
				<verse number="16">Ракхэ́н часо (цы́ро), пал-дава́ со далэ́ дывэса́ исын хоханэ́.</verse>
				<verse number="17">И на явэ́н дылынэ́, а фэды́р причхувэ́н зор тэ ґалён, со Дэвэ́л ужакирэ́ла амэ́ндыр.</verse>
				<verse number="18">И на пьен кэ матыбэн мол, савья́тыр джа́ла на́лачхо джиибэ́н, нэ фэды́р пхэрдякирэн пэс Духо́са,</verse>
				<verse number="19">сыклякирэ́н екх екхэ́с псалмэнца, бахталэ́ лавэ́нца и Дэвлытконэ́ гиленца, бага́н и славинэ́н Рас-Дэвлэ́с сарэ́ илэ́стыр,</verse>
				<verse number="20">усады (сак) парикирэ́н пал саро́ Дэвлэ́скэ и Дадэ́скэ, ваш амарэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, Исусо́скиро Христосо́скиро лав,</verse>
				<verse number="21">кандэ́н екх екхэ́с пир дар анги́л Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="22">Джувлялэ, кандэ́н пэскирэн ромэн сыр Рас-Дэвлэ́с,</verse>
				<verse number="23">пал-дова́ со ром исын хула́й ромнякэ, сыр и Христо́со исын Кхангирья́киро хула́й. Ёв исын Зракхибнари ваш Кхангири́ пир маса́ дро ду́хо (фа́но).</verse>
				<verse number="24">Нэ, сыр Кхангири́ кандэ́ла Христосо́с, адя́кэ-паць и ромненгэ трэй тэ кандэ́н дро саро́ пэ́скирэ ромэн.</verse>
				<verse number="25">Мурша́лэ, сыкавэ́н паты́в пэ́скирэ ромне́нгэ адя́кэ, сыр Христо́со сыкадя́ паты́в Кхангирьякэ и отдыя́ Пэс пэ мэрибэ́н пал ла́тэ,</verse>
				<verse number="26">соб (кай) тэ кэрэ́л Кхангири́ свэнтонаса, тэ выжужакирэл ла пане́са и Дэвлэ́скирэ лавэ́са,</verse>
				<verse number="27">соб (кай) Лэ́скэ тэ чхувэ́л анги́л Пэ́стэ Кхангири́ дро славно гожыма, дрэ сави́ нанэ ни саво́ макхипэн, ни сави́ дош, а соб (кай) ёй тэ явэ́л свэ́нто и бидошэнгири.</verse>
				<verse number="28">Адя́кэ-паць и рома́ исын бангэ́ тэ сыкавэ́н паты́в пэскирэн ромне́нгэ сыр пэ́скирэ масэ́нгэ: конэ́скэ исын дро́го пэ́скири ромны́, кодолэ́ манушэ́скэ исын дро́го кокоро́ ёв.</verse>
				<verse number="29">Пал-дова́ со ниекхэскэ ние́кхвар на сыс джунгало́ (брытко) ваш пэ́скири лоч (плоть), нэ ёв чаравэла и татькирэла лэс сыр и Христо́со Кхангири́:</verse>
				<verse number="30">пал-дова́ со амэ сам паша́ Лэ́скирэ масэ́ндыр; амэ сам Лэ́скирэ лоча́тыр и Лэ́скирэ кокалэндыр.</verse>
				<verse number="31">“Палдава́ мэкэ́ла ману́ш пэ́скирэ дадэ́с и да, и явэ́ла тэ дживэ́л пэ́скирэ ромня́са, и ёнэ дуй явэ́на сы́рбы екх лоч.”</verse>
				<verse number="32">Кадава́ гарадо́ чачипэ́н Свэнтонэ́ Чхиныбна́стыр исын баро́; мэ ракира́ва, со дава́ адя́кэ-паць отлыджалапэ кэ Христо́со, сыр и кэ Кхангири́.</verse>
				<verse number="33">Нэ и адя́кэ-паць мэк кажно амэ́ндыр тэ сыкавэ́л паты́в пэ́скирэ ромня́кэ, сыр кокоро́ пэ́скэ; и мэк джувлы́ тэ дарэл пэ́скирэ ромэстыр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="6">
				<verse number="1">Чхавора́лэ, кандэ́н пэскирэн дадэн, савэ́ исын Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, пал-дова́ со дро дава́ исын чачипэ́н.</verse>
				<verse number="2">“Кутя́кир (дэ паты́в) пэ́скирэс дадэ́с и да”, дава́ исын англатуно́ запхэныбэн дынэ́ лавэ́са,</verse>
				<verse number="3">соб (кай) ту явэс бахтало́ и тэ дживэ́с ґара́ пэ пхув.</verse>
				<verse number="4">И тумэ́, дада́, на хан пэ́скирэ чхаворэ́н, нэ барьякирэ́н лэн пир Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро сыклякирибэ́н и приракхибэн.</verse>
				<verse number="5">Писхарья́лэ(рабы), кандэ́н пэ́скирэ хулан пэ пхув пир лоч, кутякирибна́са (вага́са) и дара́са сарэ́ тумарэ́ илэ́стыр, сыр Христосо́с;</verse>
				<verse number="6">на кэрэ́н дава́ ваш сыкаибэ́н, ваш манушэ́нгиро шарибэ́н, нэ сыр Христосо́скирэ писха́рья, савэ́ сарэ́ пэ́скирэ илэ́стыр кэрэ́на пир Дэвлэ́скири во́ля,</verse>
				<verse number="7">дынаринэ́н илэ́са сарэ́ илэ́стыр, сыр Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, а на, сыр манушэ́нгэ;</verse>
				<verse number="8">джинэ́н тумэ́, со кажно ману́ш, ко́ли саво́ кэрэ́ла лачхипэ́н, то ёв дава́-паць и дорэсэ́ла палэ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, мэк ёв тэ явэ́л писха́ри ци во́льно.</verse>
				<verse number="9">И тумэ́, хулая́лэ, адя́кэ-паць отлыджанпэ шука́р кэ пэ́скирэ писха́рья и на страхакирэн лэн, джинэ́н, со дро Болыбна́скиро Раё исын Хула́й ваш лэ́нгэ и ваш тумэ́нгэ и Ёв кутякирэла шэра́ (ра́внэс) сарэ́ манушэ́н.</verse>
				<verse number="10">И дро ко́нцо (дро яго́ро) мирэ́ пша́ла, мэ кама́м тэ пхэна́в тумэ́нгэ, явэ́н зоралэды́р дро екхипэ́н Ра́са-Дэвлэ́са и Лэ́скирэ барэ́ зорья́тыр.</verse>
				<verse number="11">Урьен пэ пэ́стэ сарэ́ Дэвлэ́скирэ марды́тко, соб (кай) тумэ́ могиндлэ́ тэ тэрдён проти налачхэскирэ фрэнта рэндорэ (делыцы):</verse>
				<verse number="12">пал-дова́ со амэ сам на проти манушэ́ндэ, а проти барыдырэндэ и свэто́скирэ тхагарье́ндэ (князьендэ), савэ́ хулаинэна пэ дава́ цямло́ (тё́мно) свэ́то, проти бэнгланэ́ ду́хи, савэ́ исын дро Болыбна́скиро свэ́то.</verse>
				<verse number="13">Палдава́ урьен сарэ́ Дэвлэ́скирэ мардытка, соб (кай), ке́ли явэ́ла на́лачхо дывэ́с, тумэ́ могиндлэ́ тэ тэрдён проти, и саро́ тэ пиризорьякирэн и тэ вырикирэн.</verse>
				<verse number="14">И палдава́ тэрдён сарэ́ зорья́тыр, подпхандэнпэ симири́са чачипнастыр и опхандэ́н пэс патяибна́са сыр саструнэ́ шчытоса,</verse>
				<verse number="15">и урьен пэ́скирэ ґэра́, соб (кай) тэ явэ́н скэдынэ́ тэ джа́н и тэ роспхэнэ́н бахталы́ зан пал рама́нё (миро):</verse>
				<verse number="16">Нэ фэды́р сарэ́стыр, лэн пэ́са шчы́то патяибнастыр, савэ́са тумэ́ могинэ́на тэ мурдякирэн сарэ́ налачхэскирэ хачкирдэ́ марибны́тка бустя́ (стре́лы).</verse>
				<verse number="17">И лэн адя́кэ-паць зракхибнаскиро шлемо, и Духоскири курта́ла, со исын Дэвлэ́скиро лав,</verse>
				<verse number="18">и дро кажно часо мангэ́нпэ дро Ду́хо (Фа́но) кажнонэ́ патерьяса (молитваса), адя́кэ-паць саро́ часо мангэ́нпэ Дэвлэ́скэ пал сарэ́ дэвлытконэнэ;</verse>
				<verse number="19">адя́кэ-паць мангэ́нпэ Дэвлэ́скэ и пал ма́ндэ, соб (кай) ма́нгэ тэ явэ́н дынэ́ лава́, савэ́ трэй тэ ракира́в муршканэ́с гарадо́ чачипэ́н пал бахталы́ зан,</verse>
				<verse number="20">ваш дава́ мэ и сом бичхадо́ дрэ састыра́, соб (кай) мэ тэ ракира́в муршканэ́с, сыр и трэй ма́нгэ тэ ракира́в.</verse>
				<verse number="21">Нэ соб (кай) и тумэ́ адя́кэ-паць тэ джинэ́н пал дава́, со отлыджалапэ кэ мэ и пал мирэ́ рэ́нды, дова́ роспхэнэ́ла тумэ́нгэ пал саро́ Тихико, амаро́ дро́го пшал и чачуно́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро дына́ри;</verse>
				<verse number="22">савэ́с мэ и бичхадём кэ тумэ́ ваш дова́-паць, соб (кай) тумэ́ тэ уджинэ́н пал амэ́ндэ, и, соб (кай) ёв тэ подрикирэ́л тумарэ́ илэ.</verse>
				<verse number="23">Мэк тэ явэ́л рама́нё (миро) пшалэ́нгэ и паты́в кэ яви́р мануша́ патяибна́са Дэвлэ́стыр Дадэ́стыр и Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, Исусо́стыр Христосо́стыр.</verse>
				<verse number="24">Мэк тэ явэ́л бахталыпэ́н сарэ́нгэ, кон сарэ́ илэ́стыр рикирэ́ла сыр Дро́гима амарэ́ Рас-Дэвлэ́с, Исусо́с Христосо́с дро пэ́скиро ило́. Ами́нь.</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="50">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Павли́стыр и Химастыр (Тимафеёстыр), Исусо́скирэ Христосо́скирэ писхарьендыр, кэ сарэ́ свэ́нта мануша́ дрэ Филипы, кон патя́ла дрэ Исусо́стэ Христосо́стэ сарэ́ епископэнца (кхангирья́кирэ барыдырэ́нца) и диаконэнца;</verse>
				<verse number="2">мэк тэ явэ́л бахталыпэ́н и рама́нё (миро) тумэ́нгэ амарэ́ Дэвлэ́стыр Дадэ́стыр и Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, Исусо́стыр Христосостыр.</verse>
				<verse number="3">Мэ парикирава мирэ́ Дэвлэ́скэ, ке́ли кажно мо́ло рипирава пал тумэ́ндэ,</verse>
				<verse number="4">саро́ часо дро миро мангипэ́н Дэвлэ́скэ, барэ́ радыма́са мэ мангавапэ Дэвлэ́скэ пал тумэ́ндэ,</verse>
				<verse number="5">пал-дова́ со тумэ́ роспхэнэнас бахталы́ зан (звесь) пэрвонэ́ дывэсэ́стыр и адя́кэ-паць кэ ададывэсатуно дывэ́с,</verse>
				<verse number="6">мэ патя́ва зоралэ́с дро дова́, со Дэвэ́л, Кон лыя́ тэ кэрэ́л дрэ тумэ́ндэ дава́ лачхо́ рэ́ндо, явэ́ла тэ кэрэ́л кэ/жы́ко дова́ Дывэ́с, ке́ли нэвэ́стыр явэ́ла Ису́со Христо́со:</verse>
				<verse number="7">чачэс, дава́ трэй ма́нгэ тэ мыслинав пал сарэ́ндэ тумэ́ндэ, пал-дова́ со тумэ́ сан дро миро ило́ и какана́ дро штарибэ́н (бэшыбэн), адя́кэ-паць, ке́ли мэ затэрдёвава пал сарэ́ндэ тумэ́ндэ и допхэнава патяибэ́н пал бахталы́ зан (звесь), сарэ́н тумэ́ндэ, савэ́ сан кхэтанэ́ ма́нца дро Дэвлэ́скиро бахталыпэ́н.</verse>
				<verse number="8">Дэвэ́л исын якхи́тко ма́нгэ, со тумэ́ сан древа́н дро́га ма́нгэ сарэ́ тумэ́, Исусо́скирэ Христосо́скирэ ласкаса.</verse>
				<verse number="9">И мэ мангавапэ Дэвлэ́скэ пал дова́, соб (кай) тумари́ паты́в кэ яви́р мануша́ уса́ буты́р и буты́р тэ барьёл пир джиныбэ́н и кажно хор ґалыибэ́н,</verse>
				<verse number="10">соб (кай) тумэ́ могинэ́нас тэ розлэн (тэ розгалён), со исын фэды́р ваш тумэ́нгэ, соб (кай) тумэ́ тэ явэ́н жужэ́ и бибангипнаскирэ дро Дывэ́с, ке́ли Христо́со явэ́ла,</verse>
				<verse number="11">соб (кай) тумаро́ джиибэ́н тэ явэ́л пхэрдо́ чачипна́са, саво́ исын пир Исусо́стэ Христосо́стэ, ваш Дэвлэ́скири сла́ва и шарибэ́н.</verse>
				<verse number="12">Пшала́лэ, мэ кама́м, соб (кай) тумэ́ тэ джинэ́н, со саро́, со кэрдя́пэ ма́нца, и со помогиндя ма́нгэ мишто́ тэ роспхэнав бахталы́ зан,</verse>
				<verse number="13">адя́кэ, со яця́ джиндло́ халадэнгэ дрэ претория и явирэ́нгэ, со мэ сом бэшто́ дро штарибэ́н пал патяибэ́н дро Исусо́стэ Христосо́стэ,</verse>
				<verse number="14">со барэды́р паш пшалэ́ндыр пир Растэ-Дэвлэ́стэ, пир дава́, со мэ сом бэшто́ дро штарибэ́н пал патяибэ́н, ячнэ́ зоралэды́р дро патяибэ́н дрэ амарэ́ Растэ-Дэвлэ́стэ и тэ ракирэ́н Дэвлэ́скиро лав би дара́киро.</verse>
				<verse number="15">Чачо́, со вари-савэ́ лэ́ндыр роспхэнэна Христосо́скиро лав пир зэвлыныпэ́н и пир дова́, со выпробинэна екх екхэ́с, нэ яви́р роспхэнэна лав пал Христосо́стэ патыва́са.</verse>
				<verse number="16">Екх мануша́ роспхэнэна Христосо́скиро лав далэ́стыр, со ёнэ спробинэна зорья дро лав екх екхэ́са, а на илэ́стыр, ёнэ камэ́на тэ кэрэ́н, соб (кай) тэ явэ́л ма́нгэ пхарэдыр дро штарибэ́н.</verse>
				<verse number="17">Нэ яви́р мануша́ роспхэнэна лав пир ла́ска; ёнэ джинэ́на, со мэ сом чхудо тэ затэрдёвав пал бахталы́ зан.</verse>
				<verse number="18">Нэ со исын далэ́стыр? Сы́рбы тэ на роспхэнэ́н Христосо́скиро лав дуемуиткэс (притворнэс) ци сарэ́ илэ́стыр, мэ и далэскэ сом радо и мэ адя́кэ-паць ява́ва тэ радынавпэ;</verse>
				<verse number="19">пал-дова́ со мэ джино́м, со дава́ явэ́ла ма́нгэ дыно́ ваш зракхибэ́н пир тумаро́ мангипэ́н и подрикирибэ́н Исусо́скирэ-Христосо́скирэ Духо́стыр.</verse>
				<verse number="20">Мэ джино́м зоралэ́с и мэ патя́ва, со ма́нгэ ни дро со на явэ́ла ладжаво, а мэ, сыр ґарэдыр, адя́кэ-паць и какана́ би дара́киро, ява́ва тэ барьякирав паты́в Христосо́скэ мирэ́ джиибнаса, ци ява́ва мэ джидо́, ци муло́.</verse>
				<verse number="21">Палдава́ со джиибэ́н ваш ма́нгэ исын Христо́со, и мэрибэ́н дава́ исын буты́р джиибэ́н Христосо́са;</verse>
				<verse number="22">нэ ко́ли ма́нгэ тэ джива́в дрэ лоч (плоть), дова́ дэ́ла ра́дыма пал мири́ буты́, тэды мэ на джино́м, со фэды́р ма́нгэ тэ выкэдав.</verse>
				<verse number="23">Ман тырдэла и екх и яви́р: ма́ндэ исын выкэдыибэн тэ розячавпэ джиибнаса и тэ явав кхэтанэ́ Христосо́са, пал-дова́ со дава́ исын фэды́р сарэ́стыр,</verse>
				<verse number="24">нэ тэ ячавпэ джидо́, дава́ исын буты́р трэй ваш тумэ́нгэ;</verse>
				<verse number="25">и мэ чачэс, джино́м дава́, со мэ ячавапэ и мэ ява́ва сарэ́нца тумэ́нца кхэтанэ́ ваш тумари́ бахт и ра́дыма дро патяибэ́н;</verse>
				<verse number="26">соб (кай) тумаро́ шарибэ́н дро екхипэ́н Христосо́са тэ барьёл пир ма́ндэ, ке́ли мэ ява́ва яви́р мо́ло кэ тумэ́.</verse>
				<verse number="27">Дживэ́н гожэс адя́кэ, соб (кай) тэ явэ́н лачхэ́ Христосо́скирэ – бахталэ́ занякэ (звесякэ), соб (кай) мэ, ке́ли ява́ва и дыкха́ва тумэн, ци на ява́ва, нэ соб (кай) тэ шунав тумэ́ндэ, со тумэ́ сан тэрдэ́ зоралэ́с дро екх ду́хо (фа́но), со тумэ́ марэнапэ кхэтанэ́ пал патяибэ́н дрэ бахталы́ зан (звесь),</verse>
				<verse number="28">и соб (кай) тумэ́ тэ на дарэ́н ни дро со манушэ́ндыр, савэ́ исын сцял (проти) тумэ́ндэ, дава́ ваш лэ́нгэ исын дыно́ сыкаибэ́н кэ хасибэ́н, а ваш тумэ́нгэ кэ зракхибэ́н, и дава́ саро́ исын Дэвлэ́стыр;</verse>
				<verse number="29">пал-дова́ со тумэ́нгэ сыс дыно́ ваш Христосо́скэ на со тэ патя́н дрэ Лэ́стэ, нэ и тэ пиридживэн мэ́ньки пал Лэ́стэ,</verse>
				<verse number="30">дасавэ́-паць пхарипнаса, саво́ тумэ́ вари-ке́ли дыкхнэ́ дрэ ма́ндэ, и какана́ тумэ́ шунэ́на пал ма́ндэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">И ко́ли ваш тумэ́нгэ исын вари-саво́ подрикирибэ́н дрэ Исусо́стэ, ко́ли исын вари-сави́ бахт тумарэ́ патыватыр кэ яви́р мануша́, ко́ли исын вари-саво́ илэ́скиро кхэтаныпэн пир Ду́хо, ко́ли исын вари-саво́ тангипэ́н и жалима,</verse>
				<verse number="2">тэды пхэрдякирэн мири́ ра́дыма, соб (кай) тумэ́ тэ явэ́н кхэтанэ́, тэ явэ́н тумэ́ндэ екх дова́-паць выкэдыибэн, и дживэ́н екх екхэ́са дро ладо, и тэ кэрэ́н рэ́нды (де́лы) пир екх рэс (цэлё);</verse>
				<verse number="3">и тэ на кэрэ́н ничи́ пир холы́, ци пир пэ́скиро шарибэ́н, а тэ кандэ́н екх екхэ́с, тэ гинэн явирэ манушэ́н фэды́р пэ́стыр;</verse>
				<verse number="4">на екх пал пэ́стэ кажно ману́ш исын банго́ тэ дыкхэ́л, нэ и пал явирэндэ.</verse>
				<verse number="5">Палдава́ трэй, соб (кай) тэ явэ́л тумэ́ндэ доя́-паць годы́, сави́ исын дрэ Исусо́стэ Христосо́стэ;</verse>
				<verse number="6">Савэ́стэ сыс андратуно кхэтаныпэн Дэвлэ́са, нэ Ёв на гиндя Пэс тэ сыкавэ́л адасавэса-паць, сыр Дэвэ́л,</verse>
				<verse number="7">а Ёв чхудя́ дрэ риг Пэ́скири Дэвлыткима, Ёв яця́ сыр писха́ри, саво́ зджа́ла пэ манушэ́ндэ, и пир дыкхибэ́н – Ёв яця́ сыр ману́ш;</verse>
				<verse number="8">Ёв чхудя́ Пэс тэлэды́р, кандыя́ кэ мэрибэ́н, и мэрибэ́н пэ трушу́л.</verse>
				<verse number="9">Палдава́ адя́кэ-паць и Дэвэ́л ґаздыя́ Лэс и дыя́ Лэ́скэ лав вучэды́р сарэ́ лавэ́ндыр,</verse>
				<verse number="10">соб (кай) ваш Исусо́скиро лав, саро́, со исын пэ болыбэ́н, пэ пхув, и тэл пхув, тэ бандёл пэ чанга́,</verse>
				<verse number="11">и, соб (кай) кажно чиб тэ ракирэ́л, со Рай Дэвэ́л, Ису́со Христо́со, исын Рай Дэвэ́л ваш Дэвлэ́скирэ-Дадэ́скири сла́ва.</verse>
				<verse number="12">И палдава́, мирэ́ дро́га, сыр тумэ́ саро́ часо, ке́ли мэ сом тумэ́нца, нэ буты́р сарэ́стыр какана́ дро дава́ часо, ке́ли ман нанэ тумэ́нца, причхувэ́н зор дара́са и издраныпнаса тэ кэрэ́н буты́ ваш пэ́скиро зракхибэ́н,</verse>
				<verse number="13">пал-дова́ со адава́ исын Дэвэ́л, Саво́ выкхарэла дрэ тумэ́ндэ во́ля и рэ́нды пир Пэ́скиро выкэдыибэн.</verse>
				<verse number="14">Саро́ кэрэ́н би холямэ́ ракирибнаскиро и би кунипнаскиро,</verse>
				<verse number="15">соб (кай) тумэ́нгэ ни дро со тэ на явэ́л банг и, соб (кай) тумэ́ тэ явэ́н жужэ́ (чыста) Дэвлэ́скирэ чхавэ́ и бидошакирэ машки́р манушэ́ндэ, савэ́ исын биладжаипнытка и розмэкнэ, кай тумэ́ зяинэна сыр чэргэня́ дро свэ́то,</verse>
				<verse number="16">ке́ли ракхэна джиибна́скиро лав ваш миро шарибэ́н дро Христосо́скиро дывэ́с, со мэ на ивья́ (на напра́снэс) псирдём и кэрдём буты́.</verse>
				<verse number="17">Нэ ко́ли ма́нгэ приявэлапэ тэ отдав пэ́скиро джиибэ́н сыр свэ́нто дыибэ́н пал тумаро́ патяибэ́н, то мэ сом радо, и мэ ява́ва тэ радынавпэ кхэтанэ́ сарэ́нца тумэ́нца.</verse>
				<verse number="18">И адя́кэ-паць тумэ́ радынэ́нпэ, и радынэ́нпэ ма́нца.</verse>
				<verse number="19">Нэ мэ радынава пэс дрэ Растэ – Дэвлэ́стэ Исусо́стэ тэ бичхавав сыг кэ тумэ́ Химас, соб (кай) и мэ, сыр мэ уджинава нэвипэн пал тумэ́ндэ, тэ явав адя́кэ-паць подрикирдо дро ду́хо (фа́но).</verse>
				<verse number="20">Пал-дова́ со ма́ндэ нанэ никонэ́с адасавэс (нико́н адасаво́), сыр ёв исын, кон сарэ́ илэ́стыр пэкэлапэ (дэла туги) пал тумарэ́ рэ́нды (де́лы).</verse>
				<verse number="21">Сарэ́ пэкэнапэ (заботисона) пал пэ́стэ, а на пал дова́, со трэй Исусо́скэ Христосо́скэ.</verse>
				<verse number="22">Нэ сыр ёв (Хима) пэс сыкадя́, тумэ́ кокорэ́ джинэ́на, пал-дова́ со ёв сыс кхэтанэ́ ма́нца, сыр чхаво́ дадэ́са, дынариндя́ ваш бахталы́ зан (звесь).</verse>
				<verse number="23">Палдава́ мэ кама́м тэ бичхавав лэс кэ тумэ́, сыр мэ ява́ва тэ джина́в, со явэ́ла дурэды́р ма́нца:</verse>
				<verse number="24">нэ мэ древа́н патя́ва дрэ Растэ-Дэвлэ́стэ, со мэ и кокоро́ ява́ва кэ тумэ́;</verse>
				<verse number="25">нэ мэ выкэдыём, со трэй тэ бичхавав кэ тумэ́ Епафродитос, пшалэ́с и мирэ́ малэс (другос) пир буты́, савэ́с тумэ́ бичхадэ́ тэ пэкэлпэ пал ма́ндэ;</verse>
				<verse number="26">пал-дова́ со ёв древа́н мангдя́ тэ дыкхэ́л сарэ́н тумэн и пхарэ́с пиридживэлас пал дова́, со тумэ́ шундлэ́ пал лэ́скиро насвалыпэн;</verse>
				<verse number="27">а ёв древа́н сыс насвало́, гин кэ мэрибэ́н, нэ Дэвэ́л потангиндя лэс, и на екхэ лэс, нэ адя́кэ-паць и ман, соб (кай) тэ на явэ́л ма́ндэ ту́га пэ ту́га.</verse>
				<verse number="28">И палдава́ мэ сыгэды́р бичхадём лэс кэ тумэ́, соб (кай), ке́ли тумэ́ лэс нэвэ́стыр дыкхэ́на, тэ обрадынэнпэ, и мэ ява́ва на́бут тэ тугинав.</verse>
				<verse number="29">Прилэ́н лэс палдава́ радыма́са дро екхипэ́н Ра́са-Дэвлэ́са и кэрэ́н паты́в адасавэ́ манушэ́нгэ, сыр ёв исын;</verse>
				<verse number="30">пал-дова́ со ёв на тангиндя пэ́скиро джиибэ́н кэ мэрибэ́н и кэрдя́ буты́ би дара́киро ваш Христосо́скэ, соб (кай) тэ дэл васт ма́нгэ, сыр тумэ́ на могиндлэ́ дава́ тэ кэрэ́н.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">Какана́, пшала́лэ мирэ́, радынэ́нпэ дро екхипэ́н Ра́са-Дэвлэ́са: ма́нгэ нанэ пхаро́ тэ чхинав тумэ́нгэ пал дава́-паць, нэ ваш тумэ́нгэ дава́ исын сыкляибэн.</verse>
				<verse number="2">Ракхэ́нпэ манушэ́ндыр, савэ́ кэрэ́на биба́хт, сыр джукэла, ракхэ́нпэ холямэ́ манушэ́ндыр, ракхэ́нпэ хоханэ́ обчхиныбнастыр.</verse>
				<verse number="3">Пал-дова́ со обчхиныбэн дава́ исын амэ тумэ́нца, савэ́ мангэ́напэ Дэвлэ́скэ Лэ́скирэ Духо́са, и шарасапэ дро екхипэ́н Исусо́са Христосо́са, и амэ на древа́н патя́са дрэ лоч (плоть),</verse>
				<verse number="4">мэк и мэ адя́кэ-паць древа́н патя́ва дрэ лоч; а ко́ли вари-кон яви́р камэ́ла тэ патял древа́н дрэ лоч, тэды ма́ндэ исын буты́р саштыпэн:</verse>
				<verse number="5">мэ со́мас обчхиндло пэ охто́то (бидуе́нгиро дэ́што) дывэ́с, сыр бияндыём, мэ сом Израилёскирэ родо́стыр, и мэ сом Вениамино́скирэ родыцо́стыр, Юдо Юдэндыр, и мэ сом Фарисеё пир сыклякирибэ́н;</verse>
				<verse number="6">мэ со́мас баро́ вэ́рго и хачкирдэ́ илэ́са традыём Христососкири Кхангири́ и пир Законоскиро чачипэ́н мэ сом бидошакиро;</verse>
				<verse number="7">нэ со ваш ма́нгэ сыс льго́та, мэ лыём тэ гинав пал хасибэ́н ваш Христосо́скэ.</verse>
				<verse number="8">И мэ гинава саро́ яви́р пал хасибэ́н ваш дова́, соб (кай) бутэды́р тэ уджинав мирэ́ Рас-Дэвлэ́с, Исусо́с Христосо́с, ваш Лэ́скэ мэ сарэ́стыр отпхэндёмпэ, мэ саро́ гинава пал шума (смети), соб (кай) ма́нгэ екх тэ явав дро екхипэ́н Христосо́са;</verse>
				<verse number="9">и тэ явав сарэ́са дро екхипэ́н Лэ́са на пэ́скирэ чачипна́са; саво́ исын Законо́стыр, нэ чачипна́са, саво́ исын пир патяибэ́н дро Христосо́стэ, чачипна́са, саво́ исын Дэвлэ́стыр пир патяибэ́н,</verse>
				<verse number="10">соб (кай) тэ уджинав Лэс и Лэ́скирэ отджидякирибнаскири зор, и тэ явав кхэтанэ́ дрэ Лэ́скирэ мэ́ньки, и тэ мэрав, сыр Ёв.</verse>
				<verse number="11">Соб (кай) фэ́ни (то́ка) тэ дорэсав отджидякирибэн мулэ́ндыр кэ джиибэ́н.</verse>
				<verse number="12">Нэ пал-дова́, со мэ ничы́ саро́ дава́ на дорэсцём, и мэ на сом какана́ бидошакиро, нэ мэ причхувава зор тэ латхав, ци на латхава и мэ дова́, пал со и латхя́ ман Ису́со Христо́со ваш Пэ́скэ.</verse>
				<verse number="13">Пшала́лэ, мэ гинава, со кокоро́ мэ на латхём, нэ екх, со мэ бистрава дова́, со яця́пэ палэ, и мэ джа́ва анги́л,</verse>
				<verse number="14">мэ прастава кэ цэлё, кэ най вучэды́р паты́в, ваш сави́ Дэвэ́л кхардя́ ман пир Христосо́стэ Исусо́стэ.</verse>
				<verse number="15">И ада́кицы, пэ кицы́ амэ́ндыр исын бидошакирэ мануша́, лэ́нгэ адя́кэ трэй тэ думинэн, а ко́ли тумэ́ пал дава́ пэ яви́р думинэ́на, то и дава́ Дэвэ́л отчхакирэла тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="16">Нэ дова́, со амэ прилыям, адя́кэ и амэ ява́са тэ думинас и тэ джива́с.</verse>
				<verse number="17">Пшала́лэ, причхувэ́н зор тэ кэрэ́н адя́кэ-паць сыр мэ, и дыкхэ́н пэ одолэ́ манушэ́ндэ, савэ́ кэрэ́на дова́-паць, сыр и тумэ́ думинэ́на пал амэ́ндэ;</verse>
				<verse number="18">пал-дова́ со бут мануша́, пал савэ́ндэ мэ частэс ракирдём тумэ́нгэ, а какана́ и ясвэ́нца мэ ракира́ва, кэрэ́на сыр вэ́рги Христосо́скирэ мэрибна́скэ пэ трушу́л:</verse>
				<verse number="19">ёнэ исын тэрдэ́ пэ дром кэ хасибэ́н, лэ́нгиро дэвэл исын кужум (жэлудко), и лэ́нгири сла́ва исын дрэ ладж, ёнэ думинэ́на екх пал далэ́ свэто́скирэ рэ́нды:</verse>
				<verse number="20">пал-дова́ со амэ сам джиибнарья тхэмэстыр (штэто́стыр), саво́ исын дро Болыбна́скиро Раё, одотхы́р амэ ужакираса и амарэ́ Зракхибнарис Рас-Дэвлэ́с, Исусо́с Христосо́с,</verse>
				<verse number="21">Саво́ парувэла амарэ́ хасибны́тка маса́ адя́кэ, со ёв явэ́ла тэ зджал пэ Лэ́скирэ маса́ зорья́са, савья́са Ёв чхудя́ тэлэ́ саро́ анги́л Пэ́стэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">И адя́кэ, мирэ́ дро́га, савэ́н мэ кама́м тэ дыкха́в, тумэ́ сан мири́ ра́дыма и бахт, тэрдён зоралэ́с дро пэ́скиро джиибэ́н дрэ Растэ – Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="2">Манга́ва Еводия, и Синтихияс тэ думинэн адя́кэ-паць дрэ Растэ-Дэвлэ́стэ;</verse>
				<verse number="3">и мэ манга́ва и тут, миро чачуно́ мал пир буты́, тэ дэс васт лэ́нгэ, адалэ́ джувленгэ, савэ́ лынэпэ тэ роспхэнэ́н бахталы́ зан (звесь) кхэтанэ́ ма́нца, и Климентоса и явирэ мирэ́ малэнца пир буты́, савэнгирэ лава́ исын дрэ Дэвлэ́скирэ-джиибна́скири лылвари́.</verse>
				<verse number="4">Радынэ́нпэ ўса́ды (сак) дро тумаро́ екхипэ́н Ра́са-Дэвлэ́са: и мэ нэвэ́стыр пхэна́ва: “Радынэ́нпэ.”</verse>
				<verse number="5">Мэк сарэ́ мануша́ тэ джинэ́н тумарэ́-илэ́скиро ковлыпэн, Рай Дэвэ́л исын сарэ́са пашы́л.</verse>
				<verse number="6">На пхагирэн шэро́ пэ́скэ ни пал со, нэ кажно мо́ло, ке́ли тумэ́ мангэ́напэ Дэвлэ́скэ, мангэ́нпэ парикирибнаса тэ отчхакирэн пэ́скирэ патерья (молитвы) анги́л Дэвлэ́стэ;</verse>
				<verse number="7">и Дэвлэ́скиро рама́нё (миро), саво́ исын вучэды́р кажнонэ́ амарэ́ джиныбнастыр, явэ́ла тэ ракхэ́л тумарэ́ илэ и годы́ дро екхипэ́н Исусо́са Христосо́са.</verse>
				<verse number="8">И акэ, пшала́лэ мирэ́, саро́, со исын чачуно́, со нанэ хохано́, со исын патяибны́тко, со исын жужо́, со исын мол тэ сыкавэ́л паты́в, со исын патывало, ко́ли исын вари-саво́ лачхипэ́н и вари-саво́ шарибэ́н, екх пал дава́ тумэ́ думинэн.</verse>
				<verse number="9">Саро́, со тумэ́ высыклынэ, и со прилынэ́ и шундлэ́, ци со тумэ́ дыкхнэ́ дрэ ма́ндэ, дова́ и кэрэ́н, и Дэвлэ́скиро рама́нё (миро) явэ́ла тумэ́нца.</verse>
				<verse number="10">Мэ древа́н обрадындёмпэ дро екхипэ́н Ра́са-Дэвлэ́са, со тумэ́ какана́ лынэ́ тэ пэкэнпэ (тэ заботисон) пал ма́ндэ, тумэ́ и англэды́р пэкнэпэ, нэ тумэ́нгэ на сыс саштыпэн (возможность/ваканцыя).</verse>
				<verse number="11">Мэ ракира́ва дава́ на палдова́, со ма́нгэ вари-со трэй; нэ палдова́ со мэ присыклыём тэ явав радо сарэскэ, со ма́ндэ исын.</verse>
				<verse number="12">Мэ джина́в тэ джива́в и дро чорорипэн и дро миштыпэ́н, мэ высыклыём сарэскэ и дро саро́, тэ явав чало и тэ вырикирав бокх, тэ явав дро миштыпэ́н и тэ явав дро наухтылыбэн.</verse>
				<verse number="13">Мэ саро́ могина́ва тэ вырикирав зорья́са, сави́ Христо́со дэ́ла ма́нгэ.</verse>
				<verse number="14">Нэ тумэ́ шука́р кэрдэ́, со дынэ́ васт, ке́ли ма́ндэ сыс би́да.</verse>
				<verse number="15">Нэ и тумэ́ джинэ́на, Филипийцалэ, со сыр мэ лыём тэ роспхэнав бахталы́ зан (звесь), ке́ли мэ выгиём Македониятыр, ни екх кхангири́ на сыс кхэтанэ́ ма́нца и на помогиндя ма́нгэ ловэнца пшалэ́ндыр и на прилыя́ ман апри́ч екхэ тумэ́ндэ;</verse>
				<verse number="16">Тумэ́ адя́кэ-паць и дрэ Фесалоника на екх мо́ло бичхавэнас ма́нгэ пэ джиибэ́н.</verse>
				<verse number="17">Мэ ракира́ва дава́ на ваш дова́, со мэ родыём ловэ́ пшалэ́ндыр, нэ мэ кама́м, соб (кай) тумэ́ тэ кэрэ́н дова́, со янэ́ла тумэ́нгэ лачхипэ́н.</verse>
				<verse number="18">Мэ дорэсцём буты́р, сыр ма́нгэ трэй, мэ сом радо, ке́ли дорэсцём Епафодитостыр саро́, со тумэ́ бичхадэ́ ма́нгэ сы́рбы гудло́ аромато, сыр дро́го свэ́нто дыибэ́н, саво́ исын лачхо́ Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="19">Нэ мэк миро Дэвэ́л тэ пхэрдякирэл саро́, со тумэ́нгэ трэй пир Пэ́скиро барвалыпэ́н дрэ сла́ва пир Исусо́стэ Христосо́стэ.</verse>
				<verse number="20">Мэк тэ явэ́л сла́ва амарэ́ Дэвлэ́скэ и Дадэ́скэ пэ сарэ́ ве́ки. Ами́нь.</verse>
				<verse number="21">Пиридэ́н “рама́нё” сарэ́ Исусо́скирэ Христосо́скирэ свэнтонэнгэ. Адя́кэ-паць саро́ пиридэна ‘рама́нё’ тумэ́нгэ сарэ́ пша́ла, савэ́ исын кхэтанэ́ ма́нца, пиридэна “рамане” тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="22">Пиридэна “рама́нё” тумэ́нгэ сарэ́ свэ́нта, нэ най буты́р кхенингоскирэ (кесарёскирэ) кхэрэ́стыр.</verse>
				<verse number="23">Мэк бахталыпэ́н амарэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, Исусо́скирэ Христосо́скиро тэ явэ́л сарэ́нца тумэ́нца. Ами́нь.</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="51">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Павли́стыр, Исусо́скирэ Христосо́скирэ Апостолостыр, савэ́с выкэдыя́ Дэвэ́л, и пшалэстыр Химастыр (Тимофеёстыр),</verse>
				<verse number="2">свэнтонэ́ и патяибнытконэ пшалэ́нгэ пир екхипэ́н дрэ Исусо́стэ Христосо́стэ, савэ́ исын кэ Колосы. Мэк тэ явэ́л бахталыпэ́н и рама́нё (миро) тумэ́нгэ амарэ́ Дэвлэ́стыр-Дадэ́стыр; Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, Исусо́стыр Христосостыр.</verse>
				<verse number="3">Амэ парикираса Дэвлэ́скэ, амарэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, Исусо́скирэ Христосо́скирэ Дадэ́с, кажно мо́ло, ке́ли амэ мангасапэ Дэвлэ́скэ пал тумэ́ндэ,</verse>
				<verse number="4">амэ шундя́м пал тумаро́ патяибэ́н дрэ Исусо́стэ Христосо́стэ и пал паты́в кэ яви́р мануша́, сави́ тумэ́ндэ исын кэ сарэ́ свэ́нта мануша́,</verse>
				<verse number="5">ваш наде́я, со ужакирэ́ла тумэн дро Болыбна́скиро Раё, пал со тумэ́ англэды́р шундлэ́ дрэ чачунэ́ лава́ бахталэ́ занятыр (звесятыр),</verse>
				<verse number="6">сави́ явдя́ и кэ тумэ́ и сави́ розджалапэ пир саро́ свэ́то и янэ́ла бахтякирибэ́н и барьёла, сыр и машки́р тумэ́ндэ, долэ́-паць дывэсэ́стыр, ке́ли тумэ́ шундлэ́ и уджиндлэ́ Дэвлэ́скиро бахталыпэ́н, саво́ исын дро чачипэ́н;</verse>
				<verse number="7">сыр тумэ́ высыклынэ Епафрасостыр, амарэ́ дрогонэ́ малэстыр-писхаристыр пир буты́, саво́ исын чачуно́ Христосо́скиро дына́ри (служытелё) ваш тумэ́нгэ,</verse>
				<verse number="8">саво́ и роспхэндя́ амэ́нгэ пал паты́в кэ яви́р мануша́, сави́ Ду́хо (Фа́но) дыя́ тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="9">Палдава́ и амэ долэ́ дывэсэ́стыр, сыр шундя́м пал дава́, саро́ часо мангасапэ Дэвлэ́скэ пал тумэ́ндэ, и амэ мангаса, соб (кай) Дэвэ́л тэ дэл тумэ́нгэ тэ уджинэл Лэ́скирэ во́ля, годы́ и ґалыибэ́н, со дэ́ла Свэ́нто Ду́хо (Фа́но).</verse>
				<verse number="10">Соб (кай) тумэ́ тэ дживэ́н, сыр исын лачхо́ Дэвлэ́скэ, и дро саро́ тэ кэрэ́н кучэс Лэ́скэ, и тэ кэрэ́н лачхипэ́н дрэ сарэ́ рэ́нды и тэ уджинэс буты́р пал Дэвлэ́стэ,</verse>
				<verse number="11">соб (кай) Лэ́скири бари зор тэ дэл тумэ́нгэ и тэ кэрэ́л тумэн зоралэнца, волякирэнца и бахталэнца,</verse>
				<verse number="12">парикири́ Дадэ́скэ, Саво́ кхардя́ тумэн кэ дуд кхэтанэ́ сарэ́ свэнтонэ́ манушэ́нца,</verse>
				<verse number="13">Саво́ зракхця́ амэн камлыпнаскирэ (цямлыпнаскирэ) зорья́тыр и яндя́ дро Лэ́скирэ-Дрогонэ́ Чхавэ́скиро Кралипэ́н:</verse>
				<verse number="14">Саво́ выкиндя (выракхця) амэн Пэ́скирэ Ратэ́са и отмэкця́ амарэ́ грэ́хи;</verse>
				<verse number="15">Христо́со исын Дэвлэ́скири патри́н (о́бразо). Ёв сыкавэ́ла Пэ́скирэ андратунэ́ чачипна́са набицялэ Дэвлэ́с. Христо́со сыс бияндло англэды́р сарэ́стыр, со сыс создыно́;</verse>
				<verse number="16">пир Лэ́стэ Дэвэ́л создыя́ саро́ пэ болыбэ́н и пэ пхув, саро́, со исын дыцьло (бицяло́) и дова́, со нанэ дыцьло, ци троны, кай кра́лья исын бэштэ́, ци кхенинги, ци барэ́ рая, ци свэтоскиро зоралыпэ́н; саро́ пир Лэ́стэ и ваш Лэ́скэ исын создыно́.</verse>
				<verse number="17">И Ёв Кокоро́ сыс англэды́р сарэ́стыр, сыр саро́, со сыс создыно́, исын дро екхипэ́н Лэ́са и пир Лэ́стэ саро́ рикирэ́лапэ.</verse>
				<verse number="18">Ёв исын Кхангирья́кирэ – Духоскиро Шэро́, Ёв исын Англатуно́, Екх, Саво́ отджидыя́, соб (кай) Лэ́скэ тэ рикирэ́л упралыпэ́н дро саро́:</verse>
				<verse number="19">пал-дова́ со дава́ сыс лачхо́ Дадэ́скэ, соб (кай) дрэ Чхавэ́стэ тэ явэ́л саро́ Дэвлэ́скиро пхэрдыпэн,</verse>
				<verse number="20">и соб (кай) пир Лэ́стэ тэ кэрэ́л рама́нё (миро) Пэ́са дро саро́, со исын пэ пхув, и дова́, со исын пэ болыбэ́н, Лэ́скирэ-Чхавэ́скирэ ратэ́са, саво́ Ёв прочхудя пэ трушу́л.</verse>
				<verse number="21">И тумэн, савэ́ са́нас вари-ке́ли дур Дэвлэ́стыр и вэ́рги Дэвлэ́скэ, ке́ли тырдыя тумэн тэ кэрэ́н бэдытка рэ́нды.</verse>
				<verse number="22">Нэ какана́ Дэвэ́л кэрдя́ рама́нё (миро) тумэ́нца, ке́ли Христо́со Пэ́скирэ масэнгирэ лочаса прогия́ пир мэрибэ́н, соб (кай) тэ чхувэ́н тумэн анги́л Лэ́стэ свэнтонэнца, и бибангякирэнца и бидошакирэнца,</verse>
				<verse number="23">ко́ли тумэ́ сан зоралэ́ дро ду́хо (фа́но) тэ дживэ́н пир патяибэ́н и на отджана дрэ наде́я бахталэ́ занятыр (звесятыр), сави́ тумэ́ шундлэ́, и сави́ роспхэнэлапэ пир саро́ джидо́, со сыс создыно́ тэл болыбэ́н, сави́ Мэ, Па́вли, лыём тэ роспхэнав.</verse>
				<verse number="24">Какана́ мэ радынавапэ дрэ мирэ́ мэ́ньки пал тумэ́ндэ, ко́ли Христосо́скирэ мэ́ньки на ухтылдэ́ ма́нгэ, тэды лэн мэ дочхувава мирэ́ лочаса ваш Лэ́скирэ мэ́ньки Лэ́скирэ Масэнгэ, Савэ исын Кхангири́.</verse>
				<verse number="25">Мэ яцём Дэвлэ́скирэ-кхангирья́киро дынариса пир Дэвлэ́скиро задыибэн, саво́ Ёв дыя́ ма́нгэ ваш тумэ́нгэ, соб (кай) мэ тэ кэра́в саро́ пир Лэ́скиро лав;</verse>
				<verse number="26">дава́ исын гарадо́ чачипэ́н, саво́ сыс наджиндло манушэ́нгэ сарэ́ родэндыр и векэндыр, нэ какана́ Дэвэ́л сыкадя́ Пэ́скирэ манушэ́нгэ;</verse>
				<verse number="27">савэ́нгэ камдя́ Дэвэ́л тэ пиридэл джиныбэ́н, саво́ исын славакиро барвалыпэ́н машки́р Наюдэ́ндэ дро кадава́ гарадо́ чачипэ́н, саво́ исын Христо́со дрэ тумэ́ндэ, Ёв исын тумари́ наде́я дрэ сла́ва:</verse>
				<verse number="28">Савэскиро лав амэ роспхэнаса, амэ даса годы́ кажнонэ́ манушэ́скэ и сыклякираса кажнонэ́ джиныбнаскэ, соб (кай) амэ тэ чхувас кажнонэ́ сталонэ патяибнаскирэс дро екхипэ́н Христосо́са.</verse>
				<verse number="29">Ваш дава́ и мэ адя́кэ-паць кэра́ва буты́ и кэра́ва Лэ́скирэ зорья́са, сави́ исын ма́ндэ Лэ́стыр, и сави́ кэрэ́ла буты́ дрэ ма́ндэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">Мэ кама́м, соб (кай) тумэ́ тэ джинэ́н, сыр мэ маравпэ пал тумэ́ндэ и пал одолэ́ндэ, савэ́ дживэ́на кэ Лаодикия и пал сарэ́ндэ, савэ́ на дыкхнэ́ ман, саво́ мэ сом,</verse>
				<verse number="2">соб (кай) лэ́нгирэ илэ тэ явэ́н подрикирдэ, соб (кай) ёнэ тэ явэ́н кхэтанэ́ дрэ паты́в кэ яви́р мануша́ ваш кажно барвалыпэ́н, тэ уджинэ́н пхэрдэ́с Дэвлэ́скиро гарадо́ чачипэ́н пал Христосо́стэ,</verse>
				<verse number="3">дрэ Савэ́стэ исын гарадо́ саро́ кучипэ́н пир годьварипэн и пир джиныбэ́н.</verse>
				<verse number="4">И мэ пхэна́ва дава́ ваш дова́, соб (кай) нико́н тэ на хохавэ́л тумэн пэ́скирэ хоханэ́ лавэ́нца.</verse>
				<verse number="5">Мэк мэ на сом тумэ́нца какана́, нэ мэ сом тумэ́нца мирэ́ духо́са.</verse>
				<verse number="6">Палдава́, сыр тумэ́ уджиндлэ́ Исусо́с Христосо́с сыр Рас-Дэвлэ́с, адя́кэ тумэ́ и дживэ́н дро екхипэ́н Лэ́са,</verse>
				<verse number="7">Явэ́н би кунипнаскирэ (тварда) дрэ Лэ́стэ и барьён пир патяибэ́н дрэ Лэ́стэ, сыр тумэн сыклякирдэ́, ячэ́нпэ дрэ патяибэ́н парикирибнаса.</verse>
				<verse number="8">Дыкхэ́н кучэс, соб (кай) ние́кх тэ на злыджал тумэн патяибнастыр философияса и хохаибнаса, савэ́ придуминдлэ мануша́, и савэ́ счхудэ пэ свэто́скирэ ду́мы, а на пэ Христосо́скиро сыклякирибэ́н.</verse>
				<verse number="9">Пал-дова́ со дрэ Лэ́стэ дживэ́ла Дэвлы́тко пхэрдыпэн дрэ манушы́тка маса́ пир ду́хо (фа́но),</verse>
				<verse number="10">и тумэ́ндэ исын пхэрдо́ джиибэ́н дро екхипэ́н Лэ́са, Саво́ исын Шэрало́ пэ сарэ́ барэ́ рандэ и свэтоскиро зоралыпэ́н,</verse>
				<verse number="11">дро екхипэ́н Лэ́са тумэ́ са́нас обчхиндлэ́ на манушытконэ́ вастэ́нца, ке́ли лэнапэ криг грэхоскирэ лочакирэ маса́ обчхиныбнаса, а Христосо́скирэ-духо́скирэ обчхиныбнаса;</verse>
				<verse number="12">ке́ли тумэ́ болдэпэ, то тумэ́ сы́рбы мынэ́ кхэтанэ́ Лэ́са, дрэ Лэ́стэ тумэ́ и отджидынэ пир патяибэ́н дрэ Дэвлэ́скири зор, Саво́ отджидякирдя́ Христосо́с мулэ́ндыр.</verse>
				<verse number="13">И тумэн, савэ́ сыс мулэ́ дрэ тумарэ́ грэ́хи и дрэ тумарэ́-лочакиро обчхиныбэн, Дэвэ́л отджидякирдя́ кхэтанэ́ Лэ́са и отмэкця́ амарэ́ сарэ́ грэ́хи;</verse>
				<verse number="14">Ёв отпарудя сыкляибнаса сарэ́ припхэныбэна́ Законо́стыр, со сыс чхиндлэ́ вастэ́са, савэ́ сыс проти амэ́ндэ, и Ёв укэдыя дава́ саро́, и примардя лэс кэ трушу́л;</verse>
				<verse number="15">Христо́со откэдыя зор барэ́ рандыр и свэто́скирэ зоралыпнастыр и отдыя́ лэн пэ манушы́тко ладж, и трушулэскирэ зорья́са лыя́ зор пэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="16">Мэк нико́н тэ на сэндинэл тумэн пал хабэ́н ци пал пибэ́н, ци пал вари-саво́ свэ́нко, ци са́вато (субо́та),</verse>
				<verse number="17">Саро́ дава́ исын сы́рбы зэр (тенё) долэ́стыр, со явэ́ла анги́л, нэ чачипэ́н исын дрэ Христосо́скирэ Маса́.</verse>
				<verse number="18">Мэк ние́кх тэ на злыджал тумэн пэ́скирэ хоханэ́ кандыпнаса и мангипнаса Янголэнгэ, и саво́ патя́ла дро дова́, со ёв на дыкхця́, – дасавэ́ мануша́ пхутёна ивья́ (дармэс) пэ́скирэ манушытконэ́ годьварипнаса,</verse>
				<verse number="19">и ёнэ на рикирэнапэ пал Христосо́стэ, Саво́ исын Шэро́ сарэ́нгэ, Саво́ рикирлапэ и чалякирэлапэ Пэ́скирэ джидэ́ спхандыпнаса и пашэнца, и, Саво́ барьёла адя́кэ, сыр трэй Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="20">Ко́ли тумэ́ мынэ́ кхэтанэ́ Христосо́са ваш далэ́ свэто́скирэ-джиибнытка присыкляибэна, тэды со́скэ тумэ́ усае́кх адя́кэ-паць спхандэна пэс манушытконэ́ припхэныбнэнца?</verse>
				<verse number="21">“На кэр, на ха, на лэ”,</verse>
				<verse number="22">саро́ дава́ кокоро́ пэ́стыр хасякирэ́ла зор: пал-дова́ со саро́ дава́ исын пир манушы́тко припхэныбэ́н и сыклякирибэ́н,</verse>
				<verse number="23">Дава́ лэ́ндэ исын екх дыцьло годьварипэн дро манушэ́нгиро выдуминдло дынарибэ́н, дро хохано́ кандыпэн и пэ́скирэ-масэнгирэ мэ́ньки, нэ ёнэ исын ничы́ на мол тэ обрикирэн лэ́нгирэ-лочакиро выкэдыибэн.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">И адя́кэ, ко́ли тумэ́ отджидынэ мулэ́ндыр Христосо́са, тэды причхувэ́н зор тэ дживэ́н пир чачипэ́н, саво́ исын дро Болыбна́скиро Раё, кай Христо́со исын бэшто́ пир чачо́ (право) васт Дэвлэ́стыр Дадэ́стыр.</verse>
				<verse number="2">Думинэн (дэн годы́ пэ́скэ) пал дова́, со исын дро Болыбна́скиро Раё, нэ на пал дова́, со исын пэ пхув.</verse>
				<verse number="3">Пал-дова́ со тумэ́ мынэ́ ваш дава́ свэтоскиро джиибэ́н и какана́ тумаро́ джиибэ́н исын гарадо́ Христосо́са дрэ Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="4">Ке́ли явэ́ла Христо́со, дрэ Савэ́стэ исын тумаро́ джиибэ́н, тэды и тумэ́ явэ́на кхэтанэ́ Лэ́са дрэ сла́ва.</verse>
				<verse number="5">Мулякирэ́н тумарэ́ налачхэ́ пхувитка рэ́нды: джиибэ́н дро блэ́ндо, магирипэ́н, тырдыпэ́н кэ грэ́хо, налачхэ́ мысли и зэвлыныпэ́н, саро́ дава́ исын дынарибэ́н идолэ́нгэ.</verse>
				<verse number="6">Палдава́ и явэ́ла Дэвлэ́скири холы́ пэ одолэ́ манушэ́ндэ, савэ́ Лэс на кандэ́на.</verse>
				<verse number="7">Вари-ке́ли и тумэ́ адя́кэ-паць кэрдэ́, ке́ли тумэ́ дживдэ́ дрэ кадалэ́ грэ́хи.</verse>
				<verse number="8">Нэ какана́ тумэ́ мэкэ́н саро́: холякирибэ́н, мижэхипэн (ярось), обракирибэн, ладжаипнытка лава́ тэ на пхэнэ́н тумарэ́ ушта́.</verse>
				<verse number="9">На хохавэн екх екхэ́скэ, пал-дова́ со тумэ́ отпхэндлэпэ пхуранэ́ пэ́скирэ джиибнастыр сарэ́ лэ́скирэ рэндэ́нца.</verse>
				<verse number="10">Тумэ́ пирикэрдэ пэ́скиро пхурано́ джиибэ́н пэ нэво́, саво́ ячэ́лапэ нэво́ пир джиныбэ́н пал Кодолэстэ, Саво́ создыя́ лэс пир Пэ́скири патри́н (о́бразо);</verse>
				<verse number="11">палдава́ нанэ буты́р ни Елинос (Баламэс), ни Юдос, ни обчхиныбэн, ни наобчхиныбэн, ни бэдонэ-нацыякирэ манушэ́с, ни Скифос, ни дынари́с, ни вольнонэ манушэ́с, нэ саро́ и дро саро́ исын Христо́со.</verse>
				<verse number="12">И палдава́ пирикэрэн пэс дрэ манушэ́ндэ, савэ́н Дэвэ́л выкэдыя́: явэ́н свэ́нта, дро́га, явэ́н тангипны́тка и лачхэ́-илытка, бишарибнаскирэ, ковлэ́-илы́тка, длугонэ вырикирибнаса;</verse>
				<verse number="13">явэ́н ковлэ́ екх кэ екх и примангэн екх екхэ́скэ, ко́ли вари-кон пэ вари-конэ́стэ рикирэ́ла холы́; то сыр Христо́со примангдя тумэ́нгэ, адя́кэ-паць и тумэ́ кэрэ́н.</verse>
				<verse number="14">Кэ саро́ дава́ дочхувэн паты́в кэ яви́р мануша́, сави́ исын фунда́менто ваш чачуно́ сарэнгиро кхэтанякирибэн.</verse>
				<verse number="15">И мэк тэ явэ́л дрэ тумарэ́ илэ Дэвлэ́скиро рама́нё (миро), кэ саво́ тумэ́ са́нас кхардэ́ сыр паша́ Екхэ Масэндыр, парикирэ́н пал дава́.</verse>
				<verse number="16">Мэк тэ дживэ́л дрэ тумэ́ндэ сарэ́ барвалыпнаса Христосо́скиро лав, ке́ли тумэ́ сыклякирэ́на и дэ́на годы́ екх екхэ́скэ псалмэнца, лачхэ́ лавэ́нца, дэвлытконэ́ гиленца, бага́н Дэвлэ́скэ парикирибнаса дрэ тумарэ́ илэ.</verse>
				<verse number="17">И саро́, соб (кай) тумэ́ тэ на кэрэ́н, лавэ́са ци рэндоса, саро́ кэрэ́н ваш Ра́скиро-Дэвлэ́скиро, Исусо́скирэ Христосо́скиро лав, парикирэ́н Дэвлэ́скэ Дадэ́скэ пир Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="18">Джувлялэ, кандэ́н Пэскирэн ромэн, сыр дава́ трэй тэ явэ́л дрэ Растэ – Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="19">Мурша́лэ, явэ́н лачхэ́ кэ Пэ́скирэ ромня́, и на явэ́н пхарэ́ лэ́нца.</verse>
				<verse number="20">Чхавэ́, кандэ́н пэ́скирэ дадэн дро саро́, пал-дова́ со дава́ трэй Ра́скэ Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="21">Дадолэ, на ґаздэ́н холы́ дрэ пэ́скирэ чхавэ́ндэ, соб (кай) ёнэ тэ на пэрэ́н дро ду́хо (фа́но).</verse>
				<verse number="22">Писхарьялэ, кандэ́н дро саро́ пэ́скирэ пхувья́кирэ хулан дрэ лоч, дынаринэ́н (служынэн) лэ́нгэ, на ваш дова́, соб (кай) тэ шарэ́н мануша́, нэ кэрэ́н дава́ сарэ́ илэ́стыр.</verse>
				<verse number="23">И саро́, со тумэ́ кэрэ́на, кэрэ́н сарэ́ илэ́стыр, сыр ваш Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, нэ на, сыр ваш манушэ́нгэ,</verse>
				<verse number="24">и джинэ́н, со Рай Дэвэ́л отдэ́ла лачхипна́са тумэ́нгэ, со Ёв скэдыя́ ваш Пэ́скирэ манушэ́нгэ; пал-дова́ со тумэ́ дынаринэна Ра́скэ-Дэвлэ́скэ Христосо́скэ.</verse>
				<verse number="25">Палдова́ со, кон кэрэ́ла фуипэ́н, дорэсэ́ла ка́ра пал фуипэ́н, со ёв кэрдя́, на дыкхи́ пэ дава́, кон адава́ ману́ш исын.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">Раялэ, явэ́н чачунэ́ кэ писха́рья (рабы), рипирэ́н пал дова́, со и тумэ́ндэ исын Хула́й дро Болыбна́скиро Раё.</verse>
				<verse number="2">Мангэ́нпэ Дэвлэ́скэ саро́ часо, явэ́н пэ стрэ́га парикирибнаса;</verse>
				<verse number="3">мангэ́нпэ Дэвлэ́скэ кхэтанэ́ адя́кэ-паць пал амэ́ндэ, соб (кай) Дэвэ́л тэ псиравэл (тэ отпхандэл) амэ́нгэ вуда́р ваш лав тэ роспхэнас Христосо́скиро гарадо́ чачипэ́н, пал саво́ мэ сом бэшто́ дро штарибэ́н,</verse>
				<verse number="4">соб (кай) мэ тэ могинав тэ ракира́в манушэ́нгэ, адя́кэ сыр трэй.</verse>
				<verse number="5">Дживэ́н и лыджа́н пэс годьварэс напатяибнаскирэнца, причхувэ́н ило́ кэ кажно ваканцыя (случаё).</verse>
				<verse number="6">Мэк тэ явэ́л тумаро́ лав саро́ часо бахталыпнаса и причхудэ лондэса, соб (кай) тумэ́ тэ джинэ́н, сыр кажнонэ́ манушэ́скэ тэ отпхэнэн.</verse>
				<verse number="7">Пал ма́ндэ саро́ роспхэнэ́ла тумэ́нгэ Тихико, дро́го пшал и патяибны́тко кхангирья́киро дына́ри и дру́го (мал) пир буты́ дрэ Растэ-Дэвлэ́стэ,</verse>
				<verse number="8">савэ́с мэ бичхадём кэ тумэ́ ваш дова́, соб (кай) ёв тэ уджинэл пал тумарэ́ рэ́нды (де́лы) и, соб (кай) тэ подрикирэ́л тумарэ́ илэ,</verse>
				<verse number="9">ёв явэ́ла кэ тумэ́ кхэтанэ́ Анисимоса, амарэ́ патяибнытконэ и дрогонэ́ пшалэса, саво́ исын тумэ́ндыр: ёнэ роспхэнэна тумэ́нгэ пал саро́, сыр амэ ада́й сам.</verse>
				<verse number="10">Пиридэла “рамане” тумэ́нгэ Аристархо, саво́ исын бэшто́ кхэтанэ́ ма́нца, и Марко Варнаваскиро плименико (бано), пал савэ́стэ мэ тумэ́нгэ чхиндём; ко́ли ёв явэ́ла кэ тумэ́, прилэ́н лэс,</verse>
				<verse number="11">и Ису́со, савэ́с прокхардэ Иусто, ёнэ тринджинэ исын Юдэндыр машки́р бутэндэ малэндэ пир буты́, савэ́ кэрдэ́ буты́ ваш Дэвлэ́скиро Кралипэ́н, и савэ́ подрикирэнас ман.</verse>
				<verse number="12">Пиридэла “рама́нё” тумэ́нгэ тумаро́ Епафрасо, Исусо́скирэ-Христосо́скиро писха́ри, саво́ саро́ часо мангэлапэ Дэвлэ́скэ зоралэ́с пал тумэ́ндэ, соб (кай) тумэ́ тэ явэ́н тварда и зоралэ́ дро патяибэ́н и тэ кэрэ́н саро́ пир Дэвлэ́скири во́ля.</verse>
				<verse number="13">Палдава́ мэ допхэнава пал лэ́стэ, со ёв кэрэ́ла древа́н пхари́ буты́ пал тумэ́ндэ и пал одолэ́ндэ, савэ́ дживэ́на кэ Лаодикия и кэ Иераполё,</verse>
				<verse number="14">пиридэла “рама́нё” тумэ́нгэ Лука, амаро́ дро́го састыпнари (врачо), и адя́кэ-паць Димасо.</verse>
				<verse number="15">Пиридэ́н “рама́нё” и мирэ́ пшалэ́нгэ дрэ Лаодикия, и Нимфаноскэ, и лэ́скирэ кхэритконэ́ кхангирьякэ,</verse>
				<verse number="16">ке́ли явэ́на тэ гинэн дава́ лыл тумэ́ндэ, мэк тэ прогинэн лэс и дрэ кхангири́ Лаодикийцэнгэ, а дова́ лыл, саво́ Лаодикиятыр, прогинэн и тумэ́.</verse>
				<verse number="17">И пхэнэ́н Архипоскэ, мэк ёв тэ кэрэ́л сыр трэй дынарибэ́н, саво́ ёв прилыя́ дрэ Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="18">Дава́ пиридыибэн “рама́нё” исын чхиндло́ мирэ́, Павлискирэ вастэ́са. Рипирэн, со мэ сом бэшто́ дро штарибэ́н. Мэк тэ явэ́л бахталыпэ́н сарэ́нца тумэ́нца. Ами́нь.</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="52">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Павли́стыр и Силуаностыр и Химастыр, Фесалоникийцэнгирэ-кхангирья́кирэ скэдыибнаскэ, саво́ исын Дэвлэ́скирэ Дадэ́скиро и Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, Исусо́скиро Христосо́скиро: мэк тэ явэ́л бахталыпэ́н тумэ́нгэ и рама́нё (миро).</verse>
				<verse number="2">Амэ ўса́ды (сак) парикираса Дэвлэ́скэ пал сарэ́ндэ тумэ́ндэ, и рипираса тумэн дро амаро́ мангипэ́н Дэвлэ́скэ,</verse>
				<verse number="3">ке́ли амэ рипираса тумэн анги́л амарэ́ Дэвлэ́стэ Дадэ́стэ пал тумари́ буты́ пир тумаро́ патяибэ́н и паты́в кэ яви́р мануша́, амэ джина́са пал тумаро́ вырикирибэн тэ ужакирас лачхипэ́н амарэ́ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, Исусо́стыр Христосостыр анги́л амарэ́ Дэвлэ́стэ-Дадэ́стэ,</verse>
				<verse number="4">амэ джина́са, мирэ́ дро́га, со Дэвлэ́скэ ячнэ́ дро́га тумэ́, и Ёв выкэдыя́ тумэн,</verse>
				<verse number="5">пал-дова́ со амаро́ роспхэныбэн пал бахталы́ зан (звесь) сыс тумэ́ндэ на со екхэ лавэ́нца, нэ и зорья́са и Свэнтонэ́ Духо́са бутэ́ допхэныбнаса, сыр тумэ́ кокорэ́ джинэ́на, савэ́ амэ са́мас ваш тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="6">И тумэ́ лынэ́ тэ кэрэ́н адя́кэ, сыр и амэ, и сыр Рай Дэвэ́л, и прилынэ́ Дэвлэ́скиро лав бутэ́ пхарипнэнца и радыма́са, саво́ дыя́ тумэ́нгэ Свэ́нто Ду́хо (Фа́но),</verse>
				<verse number="7">адя́кэ, со тумэ́ ячнэ́ примероса (сыкаибнаса) ваш сарэ́ патяибнаскирэнгэ кэ Македония и кэ Ахаия.</verse>
				<verse number="8">Пал-дова́ со тумэ́ндыр яця́ джиндло́ манушэ́нгэ Дэвлэ́скиро лав на дрэ екх Македония и Ахаия, нэ тумаро́ патяибэ́н дрэ Дэвлэ́стэ яця́ джиндло́ пир сарэ́ штэ́ты, пал-дова́ со амэ́нгэ ни палсо́ на трэй тэ роспхэнэ́н;</verse>
				<verse number="9">пал-дова́ со ёнэ кокорэ́ роспхэндлэ́ пал амэ́ндэ, сыр тумэ́ прилынэ́ амэн, ке́ли амэ явдя́м кэ тумэ́: и сыр тумэ́ рисинэ́ кэ Дэвэ́л идолэндыр, соб (кай) тэ кэрэ́н свэ́нто буты́ джидэ́ и чачунэ́ Дэвлэ́скэ,</verse>
				<verse number="10">и тэ ужакирэн Лэ́скирэ Чхавэ́с, саво́ явэ́ла Болыбна́скирэ Раёстыр, Савэс Ёв отджидякирдя́ мулэ́ндыр, Исусо́с, Саво́ зракхэ́ла амэн Дэвлэ́скирэ холя́тыр, сави́ явэ́ла.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">Пшала́лэ, тумэ́ джинэ́на, кокорэ́, со амаро́ явибэн кэ тумэ́ на сыс ивья́ (напра́снэс),</verse>
				<verse number="2">а сыр тумэ́ джинэ́на, со анги́л дава́ амэ́нгэ пригияпэ бут тэ пиридживас мэ́ньки и ладжаипэ́н дрэ Филипы, нэ Дэвэ́л дыя́ амэ́нгэ зор тэ роспхэнас Лэ́скири бахталы́ зан, на дыкхи́ пэ саро́ пхарипэ́н проти амэ́ндэ.</verse>
				<verse number="3">Пал-дова́ со дро амаро́ сыклякирибэ́н нанэ нисави́ дош, ни нисави́ нажужы мысля, ни хохаибэ́н,</verse>
				<verse number="4">нэ, сыр Дэвэ́л выкэдыя́ амэн ваш дава́, соб (кай) тэ роспхэнас бахталы́ зан (звесь), адя́кэ амэ и ракираса на ваш манушэ́нгиро ило́, нэ сыр трэй Дэвлэ́скэ, Саво́ пропатякирэла амарэ́ илэ.</verse>
				<verse number="5">Тумэ́ джинэ́на, со амэ ние́кхвар на са́мас анги́л тумэ́ндэ хоханэ́ ракирибнаса, ци вари-савэ́ бокхаса кэ ловэ́ ваш пэ́скэ: Дэвэ́л исын якхи́тко (свидетелё) далэ́ сарэскэ.</verse>
				<verse number="6">Амэ на родаса манушы́тко шарибэ́н, ни тумэ́ндыр, ни явирэндыр,</verse>
				<verse number="7">амэ могиндям тэ явас кэ тумэ́ минаса сыр Христосо́скирэ Апо́столы, нэ амэ са́мас штыл (тиха) машки́р тумэ́ндэ, адя́кэ сыр дай ласкаса отлыджалапэ пэ́скирэ чхавэ́нца,</verse>
				<verse number="8">адя́кэ амэ, барэ́ тырдыпнастыр кэ тумэ́, закамдям тэ пиридас тумэ́нгэ на екх со Дэвлэ́скири бахталы́ зан (звесь), нэ и амаро́ джиибэ́н, адя́кэ тумэ́ сан дро́га амэ́нгэ.</verse>
				<verse number="9">Пал-дова́ со тумэ́ рипирэна амари́ буты́ и кхиныпэн: амэ кэрдя́м буты́ раты́ и дывэсэ́, соб (кай) тэ на явас дро пхарипэ́н тумэ́нгэ, амэ роспхэнасас Дэвлэ́скири бахталы́ зан тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="10">Тумэ́ и Дэвэ́л сан якхи́тка амэ́нгэ, со сыр амэ са́мас машки́р тумэ́ндэ, саро́ кэрдя́м сыр свэ́нта и чачунэ́ и бидошэнгирэ.</verse>
				<verse number="11">Пал-дова́ со тумэ́ джинэ́на, ке́ли амэ отлыджасаспэ тумэ́нца, сыр дад джинэ́ла пэ́скирэ чхавэ́н: амэ сыклякирдям кажнонэ́ тумэ́ндыр и подрикирдям и мангдям тумэн;</verse>
				<verse number="12">соб (кай) тумэ́ тэ дживэ́н, сыр трэй Дэвлэ́скэ, Саво́ кхардя́ тумэн дрэ Лэ́скиро Кралипэ́н и сла́ва.</verse>
				<verse number="13">Палдава́ и амэ адя́кэ-паць ўса́ды (сак) парикираса Дэвлэ́скэ, со тумэ́ прилынэ́ Дэвлэ́скиро лав, саво́ амэ роспэндям, тумэ́ прилынэ́ лэс на сы́рбы манушэ́нгиро лав, нэ сыр Дэвлэ́скиро лав, пир чачипэ́н, саво́ кэрэ́ла буты́ дрэ тумэ́ндэ патяибнаскирэндэ.</verse>
				<verse number="14">Палдава́ со тумэ́нца, пшала́лэ, кэрдя́пэ дова́-паць, со и Дэвлэ́скирэ кхангирьенца, савэ́ исын кэ Юдэ́я дрэ Исусо́стэ Христосо́стэ, адя́кэ-паць и пэ́скирэ мануша́ мэнчындлэ тумэн, сыр и лэн Юды,</verse>
				<verse number="15">кадалэ́ мануша́ замардэ́ (мулякирдэ́) и Рас-Дэвлэ́с, Исусо́с и пророкэ́н, и амэн, ёнэ нанэ лачхэ́ Дэвлэ́скэ, и исын вэ́рги (вроги) сарэ́ манушэ́нгэ,</verse>
				<verse number="16">савэ́ сыс тэрдэ́ пэ дром тэ ракирас Наюдэ́нгэ пал зракхибэ́н, и пир дава́ саро́ кэрэ́на барэды́р пэ́скирэ грэ́хи: нэ какана́ Дэвлэ́скири холы́ явдя́ пэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="17">Нэ амэ, пшала́лэ, сыр розяцямпэ тумэ́нца пэ набаро́ часо (цы́ро) мо́са, нэ на илэ́са, амэ причхудям зор, и кэрасас саро́, соб (кай) тэ дыкхаспэ тумэ́нца;</verse>
				<verse number="18">палдава́ мэ древа́н камдём тэ явас кэ тумэ́, аж мэ, Па́вли, екх яви́р мо́ло скэдаваспэ тэ явав кэ тумэ́, нэ на́лачхо на мэкця́ амэн.</verse>
				<verse number="19">Кон могинэ́ла тэ явэ́л амарэ́ лачхэ́ ужакирибнаса, ци радыма́са, ци шарибнытконэ вянкаса (коронаса)? Ци дава́ исын на тумэ́ анги́л амарэ́ Растэ – Дэвлэ́стэ, Исусо́стэ Христосо́стэ, сыр Ёв явэ́ла.</verse>
				<verse number="20">Тумэ́ сан амари́ сла́ва и ра́дыма.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">Пал-дова́ со амэ на могиндям буты́р тэ вырикирас, амэ закамдям тэ ячаспэ кэ Афины екхджинэ,</verse>
				<verse number="2">и бичхадям Химас, амарэ́ пшалэ́с и малэс пир буты́ тэ роспхэнэл Христососкири бахталы́ зан (звесь), соб (кай) ёв тэ подрикирэ́л зоралэды́р тумэн и тэ подрикирэ́л тумаро́ ду́хо (фа́но) дро патяибэ́н,</verse>
				<verse number="3">соб (кай) ние́кх тумэ́ндыр тэ на кунинэлпэ дрэ далэ́ биды: пал-дова́ со тумэ́ кокорэ́ джинэ́на, со амэ́нгэ адя́кэ трэиндя́ тэ явэ́л пир Дэвлэ́скири во́ля;</verse>
				<verse number="4">пал-дова́ со, ке́ли амэ са́мас кэ тумэ́, заґарэдыр ракирдям тумэ́нгэ, со амэ́ндэ явэ́ла бари би́да, сыр и выгия́, и тумэ́ кокорэ́ джинэ́на пал дава́.</verse>
				<verse number="5">Пал-дова́ и мэ адя́кэ-паць на могиндём тэ вырикирав буты́р и бичхадём Химас тэ уджинэл пал тумаро́ патяибэ́н, соб (кай) тэ на злыджал тумэн на́лачхо и сари́ амари́ буты́ ваш Дэвлэ́скэ тэ на явэ́л ивья́ (напра́снэс).</verse>
				<verse number="6">Нэ какана́, ке́ли Хима явдя́ тумэ́ндыр кэ амэ, ёв роспхэндя́ амэ́нгэ лачхо́ нэвипэн пал тумаро́ патяибэ́н и паты́в кэ яви́р мануша́, и со тумэ́ саро́ часо рипирэна пал амэ́ндэ, и адя́кэ-паць нэвэ́стыр камэ́на тэ дыкхэ́н амэн, сыр и амэ тумэн,</verse>
				<verse number="7">Тэды, пшала́лэ, амэ са́мас древа́н подрикирдэ пир тумаро́ патяибэ́н дрэ амари́ би́да и пхаро́ джиибэ́н,</verse>
				<verse number="8">Палдава́ амэ какана́ сам чачунэ́с джидэ́, ко́ли тумэ́ сан твардэс тэрдэ́ дро тумаро́ патяибэ́н дрэ Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="9">Пал-дова́ со, сыр какана́ амэ могинаса тэ парикирас Дэвлэ́скэ пал тумэ́ндэ, пал сари́ ра́дыма, савья́са амэ радынасапэ пал тумэ́ндэ анги́л амарэ́ Дэвлэ́стэ,</verse>
				<verse number="10">рат и дывэ́с амэ мангасапэ Дэвлэ́скэ пал-дова́, соб (кай) нэвэ́стыр тэ дыкхаспэ тумэ́нца и буты́р тэ дас дова́, со на ухты́лла тумарэ́ патяибнаскэ.</verse>
				<verse number="11">Нэ мэк амаро́ Дэвэ́л и Дад Кокоро́ и амаро́ Рай Дэвэ́л, Ису́со Христо́со тэ чхувэ́л дром амэ́нгэ кэ тумэ́.</verse>
				<verse number="12">Нэ мэк Рай Дэвэ́л тэ пхэрдякирэл тумаро́ ило́ екх кэ екх и кэ сарэ́ мануша́ ишчо (инкэ́) барэды́р ласкаса, сави́ амэ́ндэ исын кэ тумэ́,</verse>
				<verse number="13">соб (кай) тэ подрикирэ́л тумарэ́ илэ тэ явэ́н тумэ́ бидошакирэ и свэ́нта анги́л амарэ́ Дэвлэ́стэ и Дадэ́стэ, ке́ли явэ́ла амаро́ Рай Дэвэ́л, Ису́со Христо́со сарэ́ Пэ́скирэ свэнтонэнца. Ами́нь.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">Пшала́лэ, какана́ амэ мангаса и примангаса тумэн ваш Исусо́скэ Христосо́скэ, со дова́, со какана́ тумэ́ высыклынэ амэ́ндыр, сыр трэй тэ дживэ́н и тэ кэрэ́н пир чачипэ́н Дэвлэ́скэ, соб (кай) адя́кэ и дурэды́р тэ дживэ́н.</verse>
				<verse number="2">Тумэ́ джинэ́на, савэ́ припхэныбэна́ амэ дыям тумэ́нгэ амарэ́ Ра́стыр-Дэвлэ́стыр Исусо́стыр.</verse>
				<verse number="3">Дэвэ́л выкэдэ́ла, соб (кай) тумэ́ тэ явэ́н свэ́нта и тэ ракхэ́нпэ джиибнастыр би совлакиро;</verse>
				<verse number="4">соб (кай) кажно ману́ш тумэ́ндыр тэ джинэ́л, сыр тэ зрикирэл пэ́скиро кхоро́ налачхэ́ тырдыпнастыр дрэ свынтыма и жужыпэн (чыстота),</verse>
				<verse number="5">и тэ на поддэнпэ грэхитконэ́ тырдыпнаскэ, сыр дава́ кэрэ́на На́юды, савэ́ на джинэ́на Дэвлэ́с,</verse>
				<verse number="6">соб (кай) ние́кх тумэ́ндыр тэ на кэрэ́л чорипэ́н пэ́скирэ пшалэ́скэ и тэ на барвалёл пал лэ́скиро допатяибэн, пал далэ́ грэ́хи Дэвэ́л чхувэ́ла ка́ра, сыр англэды́р амэ ракирдям тумэ́нгэ и допхэнасас.</verse>
				<verse number="7">Дэвэ́л кхардя́ амэн на кэ нажужо джиибэ́н, нэ кэ чачуно́.</verse>
				<verse number="8">И ко́ли вари-кон на прилэ́ла дава́ сыклякирибэ́н, ёв прилэ́ла на, со манушэ́с, а Дэвлэ́с, Саво́ и дыя́ тумэ́нгэ Пэ́скиро Свэ́нто Ду́хо (Фа́но).</verse>
				<verse number="9">Мэ гинава, со пал пшалэнгири паты́в на трэй тумэ́нгэ буты́р тэ чхинав, пал-дова́ со Дэвэ́л сыклякирдя́ тумэн кокорэн тэ сыкавэ́н паты́в екх екхэ́скэ.</verse>
				<verse number="10">Тумэ́ адя́кэ-паць и кэрэ́на сарэ́нгэ пэ́скирэ пшалэ́нгэ пир сари́ Македония; нэ амэ примангаса тумэн, пшала́лэ, тэ кэрэ́н адя́кэ бутэды́р;</verse>
				<verse number="11">и тэ причхувэ́н зор тэ дживэ́н штылэ́с, тэ дыкхэ́н кажно пэ́скиро рэ́ндо, и тэ кэрэ́н буты́ пэ́скирэ вастэ́нца, сыр амэ ракирдям тумэ́нгэ англэды́р;</verse>
				<verse number="12">тэ дживэ́н патывалэс адя́кэ, соб (кай) мануша́, савэ́ исын надэвлытка, тэ кутякирэн тумэн, и соб (кай) тумэ́ тэ на явэ́н вужлэ ни дро со явирэ манушэ́нгэ.</verse>
				<verse number="13">Пшала́лэ, мэ кама́м, соб (кай) тумэ́ тэ джинэ́н саро́ чачипэ́н, пал манушэ́ндэ, савэ́ мынэ́, соб (кай) тумэ́ на тугинэн, сыр яви́р мануша́, савэ́ндэ нанэ наде́я пал ве́чно джиибэ́н.</verse>
				<verse number="14">Нэ ко́ли амэ патя́са, со Ису́со мыя́ и отджидыя́ мулэ́ндыр, тэды и манушэ́н, савэ́ мынэ́ патяибна́са дрэ Исусо́стэ, Дэвэ́л янэ́ла палэ кхэтанэ́ Лэ́са.</verse>
				<verse number="15">Амэ ракираса дава́ тумэ́нгэ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ лавэ́са, со амэ, савэ́ ява́са джидэ́ кэ / жы́ко Христосо́скиро явибэн, усае́кх на ява́са англэды́р одолэ́ндыр, кон мыя́;</verse>
				<verse number="16">пал-дова́ со Рай Дэвэ́л Кокоро́ явэ́ла Болыбна́скирэ Раёстыр и Лэ́скиро явибэн сыкавэ́ла сарэ́нгэ тэ шунэ́н Архангелоскири зан, зоралы́ сыр Дэвлэ́скиро ро́го (труба), и кон пэ́рво мыя́ патяибна́са дрэ Христосо́стэ, отджидёла мулэ́ндыр;</verse>
				<verse number="17">тэ́ньчи амэ, сэвэ явэ́на джидэ́ дро дова́ часо, ява́са ґаздынэ́ пхувья́тыр, кхэтанэ́ лэ́нца пэ о́блоки тэ стрэнинас (тэ пирилас) Рас-Дэвлэ́с и амэ саро́ часо ява́са кхэтанэ́ Лэ́са.</verse>
				<verse number="18">Подрикирэн екх екхэ́с далэ́ лавэ́нца.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="5">
				<verse number="1">Пшала́лэ, амэ́нгэ на трэй тэ чхинас тумэ́нгэ, ке́ли и дро саво́ часо дава́ явэ́ла,</verse>
				<verse number="2">пал-дова́ со тумэ́ лачхэ́с джинэ́на, со дывэ́с, ке́ли явэ́ла Христо́со, нико́н на джинэ́ла, Ёв явэ́ла сыр чор ратя́киро.</verse>
				<verse number="3">Ке́ли мануша́ явэ́на тэ ракирэ́н: “Рама́нё исын и на трэй тэ дарэс ни со́стыр”, сыр екха́тыр (сра́зу) явэ́ла пэ лэ́ндэ хасибэ́н, сыр дукха́ джувля́тэ, сави́ мэнчынэлапэ, ке́ли биянэ́ла тыкнэ́ биято́с, и нико́н лэ́ндыр на менинэла хасибэ́н.</verse>
				<verse number="4">Нэ тумэ́, пшала́лэ, на сан дро калыпэ́н (цямлыпэ́н), соб (кай) Дывэ́с тэ на ухтылэл тумэн сыр чор:</verse>
				<verse number="5">пал-дова́ со тумэ́ сарэ́ сан дудэскирэ и дывэсэскирэ чхавэ́, амэ на сам ратякирэ и цямлыпнаскирэ чхавэ́.</verse>
				<verse number="6">И адя́кэ, ява́са тэ ракхаспэ, сыр яви́р мануша́ дава́ кэрэ́на, ракхэ́нпэ и явэ́н пэ стрэ́га,</verse>
				<verse number="7">пал-дова́ со одолэ́, савэ́ исын сутэ́, ёнэ исын сутэ́ ратя́киро, и одолэ́, кон пьела, матёна ратя́киро;</verse>
				<verse number="8">Нэ амэ, савэ́ сам дывэсэскирэ чхавэ́, ява́са тэ явас пэ стрэ́га, и ява́са тэ урьявас пэ пэ́стэ бронь патяибнастыр и патыватыр и, сыр шлёмо урьяваса пэ шэро́ лачхо́ ужакирибэ́н пал зракхибэ́н;</verse>
				<verse number="9">пал-дова́ со Дэвэ́л на выкэдыя́ амэн ваш холы́, нэ соб (кай) амэ́ндэ тэ явэ́л зракхибэ́н пир амарэ́ Растэ-Дэвлэ́стэ, Исусо́стэ Христосо́стэ,</verse>
				<verse number="10">Саво́ мыя́ пал амэ́ндэ, соб (кай) тэ джива́с кхэтанэ́ Лэ́са, ци ява́са амэ тэ ракхаспэ, ци ява́са сутэ́.</verse>
				<verse number="11">Палдава́ подрикирэн и сыклякирэ́н екх екхэ́с, сыр тумэ́ адя́кэ и кэрэ́на.</verse>
				<verse number="12">Пшала́лэ, амэ мангаса тумэн, кутякирэн (патывакирэн) одолэ́ манушэ́н, савэ́ кэрэ́на буты́ тумэ́ндэ, и кон исын шэрало́ пэ кхангири́, и сыклякирэ́ла тумэн,</verse>
				<verse number="13">кутякирэн лэн барэ́ ковлыпнаса пал лэнгира буты́, сави́ ёнэ кэрэ́на. Малынэ́нпэ (дружынэн) машки́р пэ́стэ.</verse>
				<verse number="14">Амэ примангаса тумэн, пшала́лэ, сыклякирэ́н одолэ́ манушэ́н, савэ́ на камэ́на тэ кэрэ́н буты́, подрикирэн ду́хо (фа́но) одолэ́нгэ, савэ́ на зоралэ́с патя́на, дэн васт одолэ́нгэ, савэ́ндэ нанэ зор, вырикирэн сарэ́н.</verse>
				<verse number="15">Дыкхэ́н, соб (кай) нико́н тэ на кэрэ́л никонэ́скэ чорипэ́н палэ пал чорипэ́н, нэ ўса́ды (сак) кэрэ́н лачхипэ́н екх екхэ́скэ и сарэ́ манушэ́нгэ,</verse>
				<verse number="16">тумэ́ усады (сак) радынэ́нпэ;</verse>
				<verse number="17">Мангэ́нпэ Дэвлэ́скэ саро́ часо;</verse>
				<verse number="18">парикирэ́н Дэвлэ́скэ пал саро́, пал-дова́ со дава́ исын Дэвлэ́скири во́ля пал тумэ́ндэ, сави́ исын дро екхипэ́н;</verse>
				<verse number="19">на мудькирэн Свэнтонэ́-Духоскири яг,</verse>
				<verse number="20">на дыкхэ́н вучипна́стыр пэ пророкэнгиро лав;</verse>
				<verse number="21">нэ спробинэн саро́, рикирэ́н зоралэ́с кэ лачхипэ́н.</verse>
				<verse number="22">Ракхэ́нпэ кажнонэ́ фуипнастыр.</verse>
				<verse number="23">Мэк Дэвэ́л, Саво́ дэ́ла рама́нё, тэ кэрэ́л тумэн свэнтонэнца дро саро́, соб (кай) тумаро́ ду́хо (фа́но), ило́ и маса́ тэ явэ́н бидошакирэ, ке́ли явэ́ла амаро́ Рай Дэвэ́л, Ису́со Христо́со.</verse>
				<verse number="24">Одова́, Кон кхарэ́ла тумэн, исын патяибны́тко и кэрэ́ла дова́.</verse>
				<verse number="25">Пшала́лэ, мангэ́нпэ Дэвлэ́скэ пал амэ́ндэ.</verse>
				<verse number="26">Пиридэ́н “добридим” и “рама́нё” сарэ́ пшалэ́нгэ свэнтонэ́ чамудыпнаса.</verse>
				<verse number="27">Мэ совлахава тумэн Ра́са-Дэвлэ́са тэ прогинэн кадава́ лыл сарэ́ свэнтонэ́ пшалэ́нгэ.</verse>
				<verse number="28">Мэк бахталыпэ́н амарэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, Исусо́скирэ Христосо́скиро тэ явэ́л тумэ́нца.</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="53">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Павли́стыр, Силуаностыр и Химастыр (Тимофеёстыр) Фесалоникийцэнгирэ-кхангирья́кирэ патяибнаскирэнгэ, савэ́ исын Дэвлэ́скирэ, амарэ́ Дадэ́скирэ и Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, Исусо́скирэ Христосо́скирэ мануша́.</verse>
				<verse number="2">Мэк бахталыпэ́н и рама́нё Дэвлэ́стыр амарэ́ Дадэ́стыр и Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, Исусо́стыр Христосостыр тэ явэ́л тумэ́нца.</verse>
				<verse number="3">Пшала́лэ, амэ́нгэ трэй саро́ часо тэ парикирас Дэвлэ́скэ пал тумэ́ндэ пир чачипэ́н, пал-дова́ со тумари́ паты́в кэ яви́р мануша́ барьёла и тумари́ паты́в екх кэ екх ячэ́ла бутэды́р;</verse>
				<verse number="4">адя́кэ, со амэ кокорэ́ шарасапэ тумэ́нца пир Дэвлэ́скирэ кхангирья тумарэ́ вырикирибнаса и патяибна́са дрэ сарэ́ традыпэна и биды, савэ́ тумэ́ пиридживдэ;</verse>
				<verse number="5">дава́ исын допхэныбэ́н долэ́скэ, со явэ́ла чачуно́ Дэвлэ́скиро сэ́ндо, соб (кай) тумэ́ тэ явэ́н мол тэ заджа́н дро Дэвлэ́скиро Кралипэ́н, ваш саво́ тумэ́ и мэнчынэнапэ;</verse>
				<verse number="6">Дэвэ́л исын чачуно́, и Ёв чхувэ́ла би́да пэ одолэ́ манушэ́ндэ, савэ́ кэрдэ́ би́да тумэ́нгэ;</verse>
				<verse number="7">и тумэ́нгэ, савэ́ пиридживдэ би́да пал патяибэ́н, Дэвэ́л дэ́ла рама́нё (миро) кхэтанэ́ амэ́нца, ке́ли явэ́ла Рай Дэвэ́л, Ису́со Болыбна́скирэ Раёстыр, Лэ́скирэ зорьякирэ Янголэнца,</verse>
				<verse number="8">яга́са, сави́ явэ́ла тэ хачол, Ёв отдэ́ла палэ сэндоса одолэ́ манушэ́нгэ, савэ́ на прилынэ́ Дэвлэ́с и на кандынэ́ амарэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири, Исусо́скирэ Христососкири бахталы́ зан (звесь);</verse>
				<verse number="9">пэ лэ́ндэ явэ́ла ка́ра Дэвлэ́стыр вечнонэ хасибнаса и угиибнаса Ра́стыр-Дэвлэ́стыр и Лэ́скирэ славакирэ зорья́тыр:</verse>
				<verse number="10">дро дова́ дывэ́с, ке́ли Ёв явэ́ла, соб (кай) Ёв тэ явэ́л славиндло машки́р Пэ́скирэ свэнтонэндэ и машки́р сарэ́ндэ, кон упатяндыя, пал-дова́ со тумэ́ упатя́ндынэ амарэ́ допхэныбнаскэ.</verse>
				<verse number="11">Ваш дава́ амэ саро́ часо и мангасапэ Дэвлэ́скэ пал тумэ́ндэ, соб (кай) амаро́ Дэвэ́л тэ кэрэ́л тумэн тэ явэ́н мол далэ́ джиибнаскэ, ваш саво́ Ёв прикхардя тумэн и тэ кэрэ́л Пэ́скирэ зорья́са пир Пэ́скири ла́ска кажно лачхо́ рэ́ндо пир патяибэ́н дрэ Лэ́стэ,</verse>
				<verse number="12">соб (кай) тэ явэ́л славиндло амарэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Исусо́скиро лав дрэ тумэ́ндэ, адя́кэ-паць и тумэ́ дрэ Лэ́стэ пир бахталыпэ́н амарэ́ Дэвлэ́скиро и Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, Исусо́скирэ Христосо́скиро.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">Амэ древа́н мангаса тумэн, пшала́лэ, тэ на кунинэнпэ дро дова́, со амаро́ Рай-Дэвэ́л, Ису́со Христо́со явэ́ла, соб (кай) тэ скэдэл амэн кэ Пэ.</verse>
				<verse number="2">И соб (кай) тумэ́ тэ на сыгнён тэ зджан годятыр ци и тэ на пиридживэн пал духоскиро сыкаибэ́н, ни лавэ́стыр, ни лылэстыр, сы́рбы дава́ амэ бичхадям, савэ́ выпхэнэна, со Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро дывэ́с какана́ явдя́.</verse>
				<verse number="3">Дыкхэ́н, соб (кай) ние́кх тэ на хохавэ́л тумэн: пал-дова́ со кадава́ дывэ́с на явэ́ла кэ / жы́ко дова́ часо, пака явэ́ла отгиибэн Дэвлэ́стыр и явэ́ла сыкадо грэхэнгиро ману́ш, савэ́скэ трэй тэ хасёл;</verse>
				<verse number="4">ёв явэ́ла тэ джал проти саро́ свэ́нто, со кхарэ́на Дэвлэ́са ци свэнтымаса, адя́кэ, со ёв бэшэ́ла дрэ Дэвлэ́скири Кхангири́ сы́рбы Дэвэ́л и явэ́ла тэ выдэл пэс пал Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="5">Нау́што тумэ́ на рипирэна, со мэ, ке́ли со́мас кэ тумэ́, ракирдём тумэ́нгэ пал дава́?</verse>
				<verse number="6">И какана́ тумэ́ джинэ́на, со на домэкэла лэс тэ сыкавэ́л пэс дро лэ́скиро часо.</verse>
				<verse number="7">Пал-дова́ со чораханы бизладоскири зор какана́ кэрэ́ла буты́, и екх пака обрикирэла саро́ дава́, и ёв явэ́ла тэ кэрэ́л дава́ кэ/жы́ко дова́ часо, пака лэ́на лэс криг.</verse>
				<verse number="8">И тэды би законоскиро грэхэнгиро ману́ш сыкавэ́ла пэс, савэ́с Рай Дэвэ́л Ису́со замарэла (мулякирэ́ла) Пэ́скирэ уштэ́нца, ке́ли явэ́ла.</verse>
				<verse number="9">Бизаконоскиро ману́ш явэ́ла налачхэскирэ зорья́са, ёв явэ́ла тэ сыкавэ́л бари зор, и хоханэ́ знаме́нии (ґертыка́) и ди́вы,</verse>
				<verse number="10">ёв явэ́ла сарэ́ хохаибнаса ваш манушэ́нгэ, савэ́ хасёна пал дова́, со ёнэ на прилынэ́ чачуны́ паты́в ваш пэ́скиро зракхибэ́н.</verse>
				<verse number="11">И пал дава́ Дэвэ́л бичхавэ́ла зор лэ́нгэ, соб (кай) ёнэ тэ пэрэ́н тэл дошвалэ сыклякирибэ́н и тэ патя́н хохаибнаскэ.</verse>
				<verse number="12">Мэк тэ явэ́н сэндиндлэ сарэ́, кон на закамдя́ тэ патял чачипнаскэ, нэ выкэдыя́ начачипэ́н.</verse>
				<verse number="13">Нэ амэ́нгэ трэй, пшала́лэ, саро́ часо тэ парикирас Дэвлэ́скэ пал тумэ́ндэ, савэ́н Рай Дэвэ́л выкэдыя́, пал-дова́ со Ёв англэды́р выкэдыя́ тумэн ваш зракхибэ́н пир Духоскири зор и патяибэ́н дро чачипэ́н;</verse>
				<verse number="14">кэ саво́ Ёв и кхардя́ тумэн пир амаро́ роспхэныбэн пал бахталы́ зан (звесь), соб (кай) тумэ́ндэ тэ явэ́н паш дрэ сла́ва амарэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скири, Исусо́скирэ Христососкири.</verse>
				<verse number="15">И палдава́, пшала́лэ, явэ́н зоралэ́ пир ду́хо (фа́но) и рикирэнпэ упхэныбнаскэ, савэ́скэ тумэ́ са́нас высыклякирдэ, ци пир лав, ци пир амаро́ лыл.</verse>
				<verse number="16">Мэк Кокоро́ амаро́ Рай Дэвэ́л, Ису́со Христо́со, и Дэвэ́л амаро́ Дад, Савэ́скэ яця́м дро́га амэ и дыя́ пир бахталыпэ́н ве́чно подрикирибэ́н и лачхи́ наде́я,</verse>
				<verse number="17">тэ подрикирэ́л тумарэ́ илэ и тэ кэрэ́л зоралэды́р тумэн дро кажно лав и лачхо́ рэ́ндо.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">Какана́, амэ мангаса тумэн, пшала́лэ, тэ мангэ́нпэ Дэвлэ́скэ пал амэ́ндэ, соб (кай) Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав тэ розджалпэ сы́гэс и тэ славинэлпэ адя́кэ-паць, сыр и тумэ́ндэ;</verse>
				<verse number="2">и соб (кай) амэ тэ явас зракхнэ́ налачхэ́ и хоханэ́ манушэ́ндыр, пал-дова́ со на дрэ сарэ́ндэ исын патяибэ́н.</verse>
				<verse number="3">Нэ патяибны́тко исын Рай Дэвэ́л, Саво́ дэ́ла тумэ́нгэ зор и зракхэ́ла налачхэстыр.</verse>
				<verse number="4">Амэ би кунипнаскиро (твардэс) джина́са пир патяибэ́н дрэ Растэ – Дэвлэ́стэ, со тумэ́ кэрэ́на и дурэды́р явэ́на тэ кэрэ́н дова́, со амэ пхэндям тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="5">Мэк Рай Дэвэ́л тэ отчхакирэл тумарэ́ илэ кэ Дэвлэ́скири ла́ска и кэ Христосо́скиро вырикирибэн.</verse>
				<verse number="6">Пшала́лэ, амэ припхэнаса тумэ́нгэ, амарэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, Исусо́скирэ Христосо́скирэ лавэ́са, соб (кай) тумэ́ тэ рикирэнпэ криг адасавэ́ пшалэстыр, саво́ дживэ́ла на кэри буты́, а на пир сыклякирибэ́н, саво́ тумэ́ прилынэ́ амэ́ндыр.</verse>
				<verse number="7">Пал-дова́ со тумэ́ кокорэ́ джинэ́на, со тумэ́нгэ трэй тэ дживэ́н адя́кэ, сыр и амэ, пал-дова́ со амэ на са́мас кирнэ-масэнгирэ, ке́ли амэ дживдям кэ тумэ́;</verse>
				<verse number="8">амэ на хаям никонэскиро маро́, а кэрдя́м пхари́ буты́ рат и дывэ́с, соб (кай) тэ на явас дро пхарипэ́н никонэ́скэ тумэ́ндыр:</verse>
				<verse number="9">амэ на дыкхцям пэ дава́, со амэ́ндэ сыс зор тэ лас ловэ́ тумэ́ндыр, нэ амэ камдям тэ сыкавас приме́ро (сыкаибэ́н) тумэ́нгэ, соб (кай) и тумэ́ адя́кэ-паць тэ кэрэ́н дурэды́р.</verse>
				<verse number="10">Пал-дова́ со, ке́ли амэ са́мас кэ тумэ́, амэ ракирдям тумэ́нгэ дава́: “Ко́ли вари-кон на камэ́ла тэ кэрэ́л буты́, мэк и тэ на хал.”</verse>
				<verse number="11">Нэ амэ шунаса, со вари-савэ́ мануша́ машки́р тумэ́ндэ дживэ́на биладжаипныткэс дро бу́нто проти Дэвлэ́стэ: ёнэ на кэрэ́на нисави́ буты́, а екх со дыкхэ́на, со яви́р мануша́ кэрэ́на.</verse>
				<verse number="12">Амэ припхэнаса кадасавэ́ манушэ́нгэ и приракхаса амарэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, Исусо́скирэ Христосо́скирэ лавэ́са, соб (кай) ёнэ тэ кэрэ́н буты́ штылэ́с и тэ хан пэ́скиро маро́.</verse>
				<verse number="13">А тумэ́, пшала́лэ, на кхинён тэ кэрэ́н лачхипэ́н.</verse>
				<verse number="14">Ко́ли вари-кон на явэ́ла тэ кандэл амаро́ лав, саво́ исын чхиндло́ дро дава́ лыл, одолэ́с манушэ́с зарипирэн, на малынэнпэ (на дружынэн) лэ́са, соб (кай) лэ́скэ тэ явэ́л ладжаво;</verse>
				<verse number="15">Нэ и тэ на гинэн лэс пал вэргостэ, а сыклякирэ́н лэс сыр пшалэ́с.</verse>
				<verse number="16">Мэк Рай Дэвэ́л Кокоро́, тэ дэл тумэ́нгэ рама́нё (миро) ўса́ды (сак) дро саро́. Мэк тэ явэ́л Рай Дэвэ́л сарэ́нца тумэ́нца.</verse>
				<verse number="17">Мэ сом Па́вли, мэ чхина́ва и пиридава “рама́нё” мирэ́ вастэ́са, адя́кэ-паць, сыр мэ кэра́ва дрэ сарэ́ мирэ́ лыла́ сыр шпэ́ра (знако), со кадава́ лыл исын ма́ндыр, мэ адя́кэ чхина́ва:</verse>
				<verse number="18">Мэк тэ явэ́л бахталыпэ́н амарэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, Исусо́скирэ Христосо́скиро сарэ́нца тумэ́нца. Ами́нь.</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="54">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Павли́стыр, Исусо́скирэ-Христосо́скирэ Апостолостыр, савэ́с выкэдыя́ Дэвэ́л, амаро́ Зракхибнари (Спасителё) и Рай Дэвэ́л, Ису́со Христо́со, пэ савэ́стэ мэ надеинасапэ,</verse>
				<verse number="2">Химаскэ, чачунэ́ чхавэ́скэ дро патяибэ́н: мэк тэ дэл бахталыпэ́н, тангипэ́н и рама́нё ту́кэ, амаро́ Дэвэ́л Дад и амаро́ Рай Дэвэ́л, Ису́со Христо́со.</verse>
				<verse number="3">Ке́ли мэ скэдаваспэ тэ традав кэ Македония, мэ зоралэ́с мангдём тут тэ ячэспэ дрэ Ефесия и тэ припхэнэс одолэ́ манушэ́нгэ тэ на сыклякирэ́н яви́р сыклякирибэ́н,</verse>
				<verse number="4">и тэ на шунэ́н лэ́нгирэ парамыси́тка и роспхэныбэна пал вари-конэ́скиро ро́до би концоскиро (би ягороскиро), савэ́ кэрэ́на буты́р чинга́рд, сыр сыклякирэ́на пал Дэвлэ́скиро патяибэ́н.</verse>
				<verse number="5">Дава́ припхэныбнаскиро чачипэ́н исын дро паты́в кэ яви́р мануша́ жужэ́ илэ́стыр и лачхэ́ патыватыр и чачунэ́ патяибнастыр,</verse>
				<verse number="6">вари-савэ́ мануша́ дуринэ далэ́ дромэ́стыр, и лынэ́ тэ залэнпэ чхучэ́ (пустонэ) ракирибнаса,</verse>
				<verse number="7">ёнэ закамлэ тэ явэ́н Законо́скирэ сыклякирдэ́, нэ ёнэ кокорэ́ на джинэ́на ни дова́, пал со ёнэ ракирэ́на, ни дова́, со ёнэ допхэнэна.</verse>
				<verse number="8">Нэ амэ джина́са, со Зако́но исын лачхо́, ко́ли вари-кон кэрэ́ла пир Зако́но,</verse>
				<verse number="9">амэ джина́са, со Зако́ны исын счхудэ на ваш патяибнытконэ манушэ́скэ, а ваш одолэ́нгэ, савэ́ кэрэ́на на пир Зако́но, и савэ́ на кандэ́на, и савэ́ на патя́на Дэвлэ́скэ, и савэ́ кэрэ́на грэ́хи, и савэ́ исын бидэвлыткарья, и савэ́ исын магирдэ́, и савэ́ ґаздэ́на васт пэ пэ́скирэ дадэ́стэ ци датэ, и савэ́ мулякирэна манушэ́н,</verse>
				<verse number="10">савэ́ дживэ́на джувле́нца би сэвлакиро, савэ́ дживэ́на муршэнца сыр джувле́нца, савэ́ чорэна манушэ́н, савэ́ исын хохаибнарья, савэ́ совлахана хоханэ́с сыр якхи́тка.</verse>
				<verse number="11">Адя́кэ упхэнэла пэ лэ́ндэ славу́тно бахталы́ зан амарэ́ бахтякирдэ Дэвлэ́скири, сави́ сыс допатяндлы ма́нгэ тэ роспхэнав.</verse>
				<verse number="12">И мэ парикирава мирэ́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, Исусо́скэ Христосо́скэ, Саво́ дыя́ ма́нгэ зор, со Ёв приґалыя ман патяибнытконэса и дыя́ ма́нгэ тэ дынаринав Лэ́скэ,</verse>
				<verse number="13">ма́нгэ, саво́ англэды́р тэлякирдя Дэвлэ́с, и традыя́ дэвлытконэ́ манушэ́н, и кэрдём чорипэ́н лэ́нгэ: нэ Дэвэ́л примангдя ма́нгэ, пал-дова́ со адя́кэ кэрдём пир наджиныбэн и пир напатяибэн.</verse>
				<verse number="14">Нэ бахталыпэ́н амарэ́ Ра́скиро-Дэвлэ́скиро сыс сыкадо кэ мэ дро саро́ ла́киро барвалыпэ́н, выкэдыибнаса и илэ́са дрэ Исусо́стэ Христосо́стэ.</verse>
				<verse number="15">Кадава́ лав исын патяибны́тко, со Ису́со Христо́со явдя́ дро свэ́то тэ зракхэ́л грехитконэ́н, савэ́ндыр мэ сом най фуеды́р.</verse>
				<verse number="16">Нэ ваш дава́ ма́нгэ сыс примангнэ грэ́хи, соб (кай) Ису́со Христо́со тэ сыкавэ́л дрэ ма́ндэ пэрвонэстэ саро́ длуго вырикирибэн, соб (кай) тэ дыкхэ́н одолэ́, савэ́ явэ́на тэ патя́н дрэ Лэ́стэ кэ ве́чно джиибэ́н.</verse>
				<verse number="17">Вечнонэ Крали́скэ, саво́ ние́кхвар на мэрэ́ла и дживэ́ла дрэ сарэ́ ве́ки, Набицялэскэ и Екхджинэскэ Дэвлэ́скэ, мэк тэ явэ́л паты́в и сла́ва дрэ сарэ́ ве́ки.</verse>
				<verse number="18">Мэ да́ва ту́кэ дава́ упхэныбэ́н, чха́ва миро Хима, сыр анги́л сыс пхэндло́ пал ту́тэ, соб (кай) тэ рикирэспэ кэ далэ́ лава́ и тэ могинэс тэ лыджас свэ́нто марибэ́н,</verse>
				<verse number="19">и тэ ракхэ́с патяибэ́н и лачхи́ паты́в, сави́ вари-савэ́ мануша́ хасякирдэ́, и лэ́нгиро патяибэ́н роспыяпэ,</verse>
				<verse number="20">машки́р лэ́ндэ сыс Именеё и Лександро (Александро), савэ́н мэ отдыём налачхэскэ, соб (кай) ёнэ тэ на тэлякирэн Дэвлэ́с.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">Англэды́р сарэ́стыр, мэ древа́н манга́ва тумэн, саро́ часо тэ мангэ́нпэ Дэвлэ́скэ, тэ мангэ́н и тэ мангэ́нпэ Дэвлэ́скэ пал явирэндэ тэ парикирэ́н Лэ́скэ пал сарэ́ манушэ́ндэ,</verse>
				<verse number="2">пал кралье́ндэ и пал сарэ́ манушэ́нгирэ барэ́ рандэ, соб (кай) амэ́нгэ тэ явэ́л саштыпэн (возможность/ваканцыя) тэ джива́с штылэ́с и раманёнэ́с (мирнэс) сарэ́ дэвлыткимаса и тэ лыджа́н пэс пир чачипэ́н;</verse>
				<verse number="3">пал-дова́ со дава́ исын лачхо́ и лачхо́ Зракхибнарискэ, амарэ́ Дэвлэ́скэ,</verse>
				<verse number="4">Саво́ камэ́ла, соб (кай) сарэ́ мануша́ тэ зракхэнпэ и тэ джинэ́н чачипэ́н.</verse>
				<verse number="5">Пал-дова́ со Дэвэ́л исын Екх, и екх исын машкиратуно (посреднико) машки́р Дэвлэ́стэ и манушэ́ндэ, адава́ ману́ш исын Ису́со Христо́со,</verse>
				<verse number="6">Саво́ отдыя́ Кокоро́ Пэс, сыр выкиныбэ́н пал сарэ́ манушэ́ндэ, Ёв сыс Дэвлэ́скиро допхэныбэ́н свэтоскэ, саво́ сыс дыно́ дро пэ́скиро часо;</verse>
				<verse number="7">ваш дава́ мэ со́мас чхудо сыр Дэвлэ́скиро пхэныбнаскиро и Апостоло, – мэ ракира́ва тумэ́нгэ чачипэ́н, мэ на хохавава, и мэ сом сыклякирибнари пир патяибэ́н и чачипэ́н Наюдэ́нгэ.</verse>
				<verse number="8">Мэ палдава́ кама́м, соб (кай) мурша́ тэ мангэ́нпэ Дэвлэ́скэ пэ кажно штэ́то, и соб (кай) тэ ґаздэ́н свэ́нта, отдынэ́ Дэвлэ́скэ васта́ би холынакиро и би куниныпнаскиро.</verse>
				<verse number="9">И адя́кэ-паць мэк джувля́ тэ урьенпэ патывалэс, и лэ́ндэ тэ явэ́н ладж, тэ на пхутён екх анги́л екхатэ дрогонэ́ идяса, сувнака́са, ци кучонэ́ барэ́нца, ци балэнгирэ гожымаса,</verse>
				<verse number="10">нэ соб (кай) ёнэ фэды́р тэ кэрэ́н лачхэ́ рэ́нды, савэ́ и трэй тэ кэрэ́л джувля́кэ, сави́ отдыя́ пэс Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="11">Мэк тэ сыклёл джувлы́ штылэ́с, и тэ кандэл;</verse>
				<verse number="12">нэ тэ сыклякирэ́л джувля́кэ мэ на дава́ во́ля, ци тэ хулаинэ́л ромэса, нэ тэ явэ́л ёй штыл дрэ кхангири́;</verse>
				<verse number="13">пал-дова́ со англэды́р сыс создыно́ Адамо, а коригэды́р (позжэ) Ева.</verse>
				<verse number="14">И сыс хохадо на Адамо, а джувлы́, пал-дова́ со ёй поддыяпэ хохаибнаскэ и пиригия Дэвлэ́скиро Зако́но.</verse>
				<verse number="15">Нэ ёй явэ́ла зракхны пир дава́, со ёй биянэ́ла чхаворэ́н, ко́ли ёй явэ́ла дурэды́р дро патяибэ́н и дрэ паты́в кэ яви́р мануша́ и дрэ паты́в лачхэ́ рэндэ́нца (делэнца).</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">Чачуно́ исын лав, ко́ли кон зоралэ́с камэ́ла тэ явэ́л кхангирья́киро барыдыро́ (епископо), адава́ ману́ш мангэ́ла тэ кэрэ́л лачхи́ буты́.</verse>
				<verse number="2">Нэ кхангирья́кирэ барыдырэ́скэ трэй тэ явэ́л бидошакирэскэ, екхэ – ромнякиро ром, саво́ джинэ́л пэс тэ рикирэ́л дрэ васта́, годьваро́, тэ явэ́л лэ́стэ паты́в кэ пэ, саво́ прилэ́ла манушэ́н илэ́са, и тэ явэ́л лачхо́ сыклякирибна́скиро (учителё);</verse>
				<verse number="3">тэ на явэ́л матымари, тэ на явэ́л захало, нэ тэ явэ́л ковлэ́-илытко, тэ явэ́л раманёно (ми́рно), тэ на явэ́л ґа́лко кэ ловэ́,</verse>
				<verse number="4">саво́ исын хула́й пэ пэ́скиро кхэр, конэ́с чхавэ́ кандэ́на, лыджа́на пэс пир чачипэ́н;</verse>
				<verse number="5">пал-дова́ со, ко́ли вари-кон нанэ хула́й дро пэ́скиро кхэр, сыр адава́ ману́ш явэ́ла тэ дыкхэ́л пал Дэвлэ́скири Кхангири́?</verse>
				<verse number="6">Тэ на явэ́л кхангирья́киро барыдыро́ одолэ́ манушэ́ндыр, савэ́ наґара упатя́ндынэ дрэ Дэвлэ́стэ, кадава́ саво́ ману́ш могинэ́ла тэ запхутёл, и тэ пэрэ́л тэл сэ́ндо сыр на́лачхо.</verse>
				<verse number="7">Лэ́стэ трэй тэ явэ́л лачхо́ допхэныбэ́н машки́р манушэ́ндэ, савэ́ нанэ кхангирья́тыр, соб (кай) лэ́скэ тэ на попэрэл тэл холямо́ сабэн и дрэ налачхэскири фэлы́.</verse>
				<verse number="8">Кхангирья́кирэ бутярнэнгэ (диаконэнгэ) адя́кэ-паць трэй тэ явэ́н чачунэ́, тэ на явэ́н ёнэ дуемуитка, тэ на пьен бут мол, и тэ на явэ́н ґалка (жадна) кэ ловэ́,</verse>
				<verse number="9">ваш дова́, соб (кай) ёнэ тэ ракхэ́н сыкадо патяибнаскиро гарадо́ чачипэ́н жужэ́ патыва́са, саво́ сыс сыкадо.</verse>
				<verse number="10">И адасавэ́ манушэ́н адя́кэ-паць англэды́р трэй тэ пропатякирэс, и ко́ли лэ́ндэ нанэ нисави́ дош, тэды ёнэ могинэ́на тэ дынаринэ́н (тэ служынэн).</verse>
				<verse number="11">Адя́кэ-паць и лэ́нгирэ джувленгэ трэй тэ лыджа́н пэс пир чачипэ́н, тэ на бангякирэн никонэ́с хоханэ́с, тэ на пьен, и тэ явэ́н патяибнытка дро саро́.</verse>
				<verse number="12">Кхангирья́кирэ бутярнэскэ трэй, соб (кай) ёв тэ явэ́л екхэ-ромнякиро ром, саво́ исын лачхо́ хула́й пэ́скирэ чхавэ́нгэ и кхэрэ́скэ:</verse>
				<verse number="13">пал-дова́ со одолэ́ мануша́, савэ́ шука́р дынаринэна, кэ ёнэ исын баро́ кутякирибэн и ёнэ муршканэ́с ракирэ́на пал патяибэ́н дрэ Исусо́стэ Христосо́стэ.</verse>
				<verse number="14">Кадава́ лыл мэ чхина́ва ту́кэ, и думинава, со мэ сыг ява́ва кэ ту;</verse>
				<verse number="15">нэ ко́ли мэ зарикиравпэ, соб (кай) ту тэ джинэ́с, сыр трэй тэ лыджас пэс дрэ Дэвлэ́скиро Кхэр, саво́ исын джидэ́ – Дэвлэ́скири Кхангири́, сави́ исын шэрало́ бар и фунда́менто ваш чачипэ́н.</verse>
				<verse number="16">И сарэ́ приґалынэ, со баро́ гарадо́ чачипэ́н исын дро амаро́ дэвлыткимакиро патяибэ́н: Дэвэ́л явдя́ дрэ манушы́тко лоч (плоть), Ду́хо (Фа́но) приґалыя Лэс чачунэса, сыкадя́ Пэс Янголэнгэ, пал Лэ́стэ роспхэндлэ́ машки́р сарэ́ манушэ́ндэ, дрэ Лэ́стэ упатяндыя свэ́то и Ёв сыс лыно́ упрэ́ дрэ сла́ва пэ болыбэ́н.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">Ду́хо (Фа́но) маму́й ракирэ́ла, со дро палатуно́ (последнё) часо бут мануша́ мэкэ́на тэ патя́н, лэ́на тэ кандэ́н хоханэ́ ду́хи и тэ шунэ́н бэнгланэ-духэнгиро сыклякирибэ́н;</verse>
				<verse number="2">кадава́ сыклякирибэ́н роспхэнэна дуемуитка хохаибнарья, савэ́ хасякирдэ́ сари́ ладж, сы́рбы вари-кон схачкирдя́ ла,</verse>
				<verse number="3">и адалэ́ мануша́ запхэнэна тэ лэнпэ, и тэ на хан саро́, со создыя́ Дэвэ́л ваш дова́, соб (кай) патяибнаскирэнгэ, и кон уджиндя́ чачипэ́н, тэ хан саро́ парикирибнаса.</verse>
				<verse number="4">Пал-дова́ со саро́, со создыя́ Дэвэ́л, исын лачхо́ и сашты́ саро́ тэ хас, ко́ли амэ парикираса пал хабэ́н,</verse>
				<verse number="5">пал-дова́ со саро́ хабэ́н ячэ́ла жужо́ пир Дэвлэ́скиро лав и мангипэ́н.</verse>
				<verse number="6">Ко́ли ту явэ́са тэ сыклякирэс кадава́ упхэныбэ́н пшалэ́нгэ, ту явэ́са лачхо́ кхангирья́киро дына́ри Исусо́скэ Христосо́скэ, и ту явэ́са чарадо патяибнаскирэ лавэ́нца и сыклякирибнаса, саво́ ту пхэрдэ́с кэрдя́н кэ ко́нцо/яго́ро (сполниндян).</verse>
				<verse number="7">Ракхпэ магирдэ́ ракирибнэндыр, и пхурэ́-джувленгирэ парамысендыр, нэ сыклёв тэ дживэ́с дара́са анги́л Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="8">Пал-дова́ со, кон залэлапэ пэ́скирэ мускулэнца и масэнца, дава́ лэ́скэ зорьякирэла лэ́скирэ маса́-дава́ исын набаро́ лачхипэ́н, нэ кон дживэ́ла дара́са анги́л Дэвлэ́стэ, одова́ янэ́ла лачхипэ́н пир саро́ и дэ́ла наде́я дро дава́ свэ́то и дрэ дова́, со явэ́ла анги́л.</verse>
				<verse number="9">Кадава́ лав исын патяибны́тко, ёв исын мол тэ прилэл лэс,</verse>
				<verse number="10">ваш дава́ амэ и кэра́са дая́ буты́ и сы́рбы марасапэ, со амэ чхуваса наде́я пэ джидэ́ Дэвлэ́стэ, Саво́ исын сарэнгирэ-манушэ́нгиро Зракхибнари, нэ буты́р кодолэ́нгэ, кон патя́ла дрэ Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="11">Пхэн зоралэ́с дава́ манушэ́нгэ и сыкля́кир лэн.</verse>
				<verse number="12">Мэк ние́кх тэ на дыкхэ́л вучипна́стыр пэ ту́тэ пал тыро́ тэрныпэн; нэ сыка́в пэс дэвлытконэса патяибнаскирэнгэ дро лав, дро джиибэ́н, дрэ паты́в кэ яви́р мануша́, дро ду́хо (фа́но), дро патяибэ́н, дрэ жужыма.</verse>
				<verse number="13">Гин Свэ́нто Чхиныбэ́н, подрикир манушэ́н, и сыкля́кир лэн кэ дава́ часо, пака мэ ява́ва.</verse>
				<verse number="14">Прилэ́ илэ́са тала́но, со исын дрэ ту́тэ, саво́ сыс дыно́ ту́кэ пророкэндыр, пир саво́ кэрдэ́ рашая́, ке́ли ёнэ чхудэ́ упрэ́ васта́ пэ ту́тэ.</verse>
				<verse number="15">Дыкх пал дава́, отдэ́ пэс пхэрдэ́с далэскэ, соб (кай) тэ явэ́л бицялы тыри́ буты́ ваш сарэ́нгэ.</verse>
				<verse number="16">Дыкх цямкэс пал пэ́скиро джиибэ́н и сыклякирибэ́н, кэр дава́ саро́ часо, ко́ли ту адя́кэ явэ́са тэ кэрэ́с, зракхэ́са пэс и кодолэ́ манушэ́н, савэ́ шунэ́на тут.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="5">
				<verse number="1">На сыка́в банг пхурэ́ манушэ́скэ, нэ отлыджапэ кэ ёв, сыр кэ пэ́скиро дад, а кэ тэрнэ́ отлыджапэ, сыр кэ пэ́скирэ пша́ла,</verse>
				<verse number="2">отлыджапэ кэ пхури джувлы́, сыр кэ дай, кэ тэрнэ́ джувля́ отлыджапэ, сыр кэ пхэня́ сарэ́ жужымаса.</verse>
				<verse number="3">Кутякир (уважын) пивле́н (удовэн), савэ́ ячнэ́пэ би ромэнгиро чачунэ́с;</verse>
				<verse number="4">ко́ли вари-савьятэ пивлятэ исын чхавэ́ ци ўнуки, то мэк ёнэ англэды́р тэ сыклён тэ сыкавэ́н дэвлыткима кэ пэ́скири сэ́м΄я (ири́) и кэ дада́, дава́ исын лачхо́ Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="5">А чачуны́ пивлы и сави́ исын екхджины, ужакирэ́ла лачхипэ́н Дэвлэ́стыр и мангэлапэ Дэвлэ́скэ и мангэ́ла Дэвлэ́с дывэ́с и рат.</verse>
				<verse number="6">Нэ, одоя, сави́ дживэ́ла ваш пэ́скиро камибэн, исын сы́рбы мулы, на дыкхи́, со ёй исын джиды.</verse>
				<verse number="7">И дава́ пхэн зорья́са манушэ́нгэ, соб (кай) ёнэ тэ явэ́н бидошэнгирэ.</verse>
				<verse number="8">А ко́ли вари-кон пал пэ́скирэ манушэ́ндэ и буты́р сарэ́стыр пал кхэритконэндэ на дыкхэ́ла, одова́ ману́ш отпхэндяпэ патяибнастыр и ёв исын фуеды́р одолэ́стыр, саво́ на патя́ла.</verse>
				<verse number="9">Мэк ни екх пивлы тэ на зачхинэлпэ дрэ кхангирья́кири лылвари́ тэ помогинэн ла́кэ, пака ла́кэ нанэ шовдэша́ бэрш, соб (кай) ла́тэ тэ явэ́л екх ром,</verse>
				<verse number="10">савья́ джинэ́на пир ла́кирэ лачхэ́ рэ́нды, ко́ли ёй выбарьякирдя лачхэнца пэ́скирэ чхавэ́н, ко́ли ёй прилэлас чужонэ́ манушэ́н, савэ́ндэ на сыс, кай тэ дживэ́н, мордя ґэра́ свэнтонэнгэ, и помогинэлас одолэ́нгэ, конэ́стэ сыс би́да, и ко́ли ёй какана́ кэрэ́ла дурэды́р лачхэ́ рэ́нды.</verse>
				<verse number="11">На прилэ́ тэрнэ́ пивлен дрэ кхангирья́кири лылвари́ тэ помогинэн лэ́нгэ дрэ кхангири́, пал-дова́ со, ке́ли лэ́нгирэ-масэ́нгиро камибэн ячэ́ла зоралэды́р тырдыпнастыр кэ Христо́со, ёнэ нэвэ́стыр камэ́на тэ джа́н палоро́м.</verse>
				<verse number="12">Ёнэ кокорэ́ ячэ́напэ бангэ́, со ёнэ мэкнэ́ англатуно́ патяибэ́н и дыно́ лав.</verse>
				<verse number="13">И ёнэ адя́кэ-паць на кэрэ́на нисо́, а псирэ́на пир кхэра́, злыджана плётки, рэсэна на дрэ пэ́скирэ рэ́нды тэ ракирэ́н дова́, со налачхэ́с тэ ракирэ́н.</verse>
				<verse number="14">И палдава́ мэ кама́м, соб (кай) тэрнэ́ пивля, тэ джа́н палоро́м тэ биянэн чхаворэ́н, и тэ лыджа́н кхэри́тко хулаибэн, тэ на дэн нисаво́ саштыпэн тумарэ́ вэргоскэ, соб (кай) тэ ракирэ́л фуипэ́н.</verse>
				<verse number="15">Пал-дова́ со вари-савэ́ лэ́ндыр змардэпэ патяибнаскирэ дромэ́стыр и гинэ́ пал налачхэстэ.</verse>
				<verse number="16">Ко́ли вари-савэ́ патяибнаскирэ джувля́тэ исын пивля (удовы) кхэрэ́, мэк ёй тэ дэл васт лэ́нгэ, и мэк ёй тэ на чхувэ́л пхарипэ́н пэ кхангири́, соб (кай) ёй дэл васт чачунэ́ пивленгэ.</verse>
				<verse number="17">Мэк годэпхурэ́ (пхурэды́р пша́ла), савэ́ шука́р дынаринэна ваш Дэвлэ́скэ, тэ явэ́н дрэ бари паты́в, буты́р сарэ́стыр одолэ́, савэ́ роспхэнэна Христосо́скиро лав и сыклякирэ́н;</verse>
				<verse number="18">пал-дова́ со дрэ свэ́нто чхиныбэ́н исын пхэндло́: “На закэр муй бутярнэ́ гурувэскэ пэ гив, и бутярно исын мол тэ лэл плэскирибэн пал пэ́скири буты́.”</verse>
				<verse number="19">На прилэ́ бангякирибэн пэ годэпхурэстэ (пхурэдырэ пшалэ́стэ) ни дро со, сыр анги́л дуендэ ци тринэндэ якхитконэндэ/ якхалэндэ (свидетелендэ).</verse>
				<verse number="20">Манушэ́н, савэ́ кэрдэ́ грэ́хо, бангякир маму́й анги́л сарэ́ндэ, соб (кай) яви́р тэ дарэ́н.</verse>
				<verse number="21">Мэ засовлахава тут анги́л Дэвлэ́стэ и Растэ – Дэвлэ́стэ, Исусо́стэ Христосо́стэ и Янголэндэ, савэ́н выкэдынэ́, тэ зракхэс далэ́ упхэныбэна́ и адя́кэ нисо́ тэ на парувэс ваш вари-конэ́скэ, соб (кай) ничы́ тэ на кэрэ́с пир пэ́скиро ило́.</verse>
				<verse number="22">На сыгнёв (на яв сы́гно) тэ чхувэ́с упрэ́ васта́ ни пэ конэ́стэ, соб (кай) тумэ́ тэ на явэс кхэтанэ́ манушэ́нца, савэ́ кэрэ́на грэ́хо и на чхув упрэ́ васта́ пэ манушэ́стэ, саво́ наґара лыя́ тэ патял, ракх пэс набангэса (жужэса)</verse>
				<verse number="23">Дурэды́р на пи екх пани́, нэ выпи на́бут мол (вино) ваш тыро́ кужум и тыро́ часто насвалыпэн.</verse>
				<verse number="24">Вари-савэ́ манушэ́нгирэ грэ́хи исын адя́кэ бицялэ, со ёнэ янэ́на пэ пэ́стэ сэ́ндо англэды́р одолэ́ часостыр, саво́ явэ́ла, нэ яви́р манушэ́нгирэ грэ́хи пака исын набицялэ, ёнэ джа́на лэ́са, карик и ёв джа́ла.</verse>
				<verse number="25">Адя́кэ-паць и лачхэ́ рэ́нды исын бицялэ; ко́ли ёнэ нанэ дасавэ́, на могинэн тэ явэ́н ґарадэ́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="6">
				<verse number="1">Мэк писха́рья, савэ́ исын сы́рбы тэл ґа́мо, тэ кутякирэн пхэрдэ́с пэ́скирэ хулан, соб (кай) Дэвлэ́скиро лав и Лэ́скиро сыклякирибэ́н тэ на калякирэн.</verse>
				<verse number="2">И одолэ́, савэ́ндэ исын патяибнаскирэ хулая́, мэк ёнэ тэ на дыкхэ́н вучипна́стыр пэ лэ́ндэ, пал-дова́ со ёнэ исын лэ́нгирэ пша́ла, нэ мэк ёнэ фэдэды́р тэ дынаринэ́н лэ́нгэ сыр писха́рья, пал-дова́ со чачунэ́ и дро́га исын одолэ́, савэ́нгэ исын лэ́ндыр лачхипэ́н. Сыкля́кир и пхэн зорья́са манушэ́нгэ пал дава́.</verse>
				<verse number="3">Ко́ли вари-кон сыклякирэ́ла яви́р и на патя́ла дрэ чачунэ́ амарэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, Исусо́скирэ Христосо́скирэ лава́, соб (кай) дро сыклякирибэ́н тэ дарэл Дэвлэ́стыр,</verse>
				<verse number="4">то одова́ ману́ш исын пхутькирдо, ёв нисо́ на джинэ́ла, лэ́стэ исын налачхи мысля бут тэ роздуминэл и тэ лыджа́л сы́рбы марибэ́н пал лава́, савэ́ндыр джа́ла зэвлыныпэ́н, кошыбэ́н, калякирибэн, надопатяибэн,</verse>
				<verse number="5">и чхучэ́ ракирибэна машки́р манушэ́ндэ, савэ́ндэ нанэ бари годы́, и, савэ́ дарнапэ чачипнастыр, ёнэ думинэ́на, со дар анги́л Дэвлэ́стэ-дава́ исын дром тэ барвалён.</verse>
				<verse number="6">Нэ исын бари льго́та, ко́ли манушэ́стэ исын дар анги́л Дэвлэ́стэ и ёв исын древа́н радо сарэ́стыр, со исын лэ́стэ.</verse>
				<verse number="7">Пал-дова́ со амэ нисо́ на яндям дро дава́ свэ́то: дава́ чачо́, со амэ нисо́ на могинаса тэ лас лэ́стыр.</verse>
				<verse number="8">Нэ ко́ли амэ сам чалэ и уридэ́, амэ́нгэ трэй и пал дава́ тэ парикирас Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="9">А мануша́, савэ́ камэ́на тэ розбарвалён, поддэнапэ пэ пропатякирибэн и пэрэ́на дрэ фэлы́, и дрэ бут дылынэ́ и грэхи́тка тырдыпэна, савэ́ лыджа́на лэн кэ бэдытко пэрибэн и кэ хасибэ́н.</verse>
				<verse number="10">Пал-дова́ со зорало́ тырдыпэ́н кэ ловэ́-дава́ исын пэ́рво дром, со янэ́ла кажно фуипэ́н, исын бут мануша́, савэ́ пир бари ґалкима кэ ловэ́ отрисинэ патяибнастыр и отдынэ́ пэс пэ бари би́да.</verse>
				<verse number="11">Ту сан Дэвлы́тко ману́ш, наш далэ́ сарэ́стыр, ро́дэ чачипэ́н, ро́дэ тэ кэрэ́с лачхипэ́н, яв дро патяибэ́н, яв дрэ паты́в кэ яви́р мануша́, яв вырикирибнытко и ковлэ́-илытко.</verse>
				<verse number="12">Марпэ пал лачхо́ патяибэ́н и ве́чно джиибэ́н, кэ саво́ тут Дэвэ́л кхардя́, и пал саво́ ту патывалэс приґалыян анги́л бутэ́ якхитконэндэ (свидетелендэ).</verse>
				<verse number="13">Мэ упхэнава ту́кэ анги́л Дэвлэ́стэ, Саво́ дэ́ла сарэскэ джиибэ́н, и анги́л Исусо́стэ Христосо́стэ, Саво́ лачхэ́с приґалыя Лэ́скиро патяибэ́н анги́л Понтиёстэ Пилатостэ,</verse>
				<verse number="14">тэ ракхэ́с припхэныбэ́н бибангякиро и бидошэ́нгиро анги́л дова́, сыр амаро́ Рай Дэвэ́л, Ису́со Христо́со явэ́ла,</verse>
				<verse number="15">дава́ явэ́ла дро дова́ дывэ́с, саво́ упхэндя Лэ́скэ Дэвэ́л Дад, Бахтякирдо́ и Екхджино́, сарэнгирэ-кральенгиро Кра́ли и Рай Дэвэ́л пэ сарэ́ рандэ,</verse>
				<verse number="16">Саво́ исын Екхджино́, Кон на мэрэ́ла ние́кхвар, Саво́ дживэ́ла дро дуд (свэ́то), карик ние́кх на явэ́ла, Савэс нико́н манушэ́ндыр на дыкхця́ и тэ дыкхэ́л на могинэ́ла. Мэк тэ явэ́л Лэ́скэ ве́чно паты́в и ве́чно зор. Ами́нь.</verse>
				<verse number="17">Упхэн далэ́ свэто́скирэ барвалэнгэ, соб (кай) ёнэ тэ на ґаздэ́н пэс и тэ на патя́н дро пэ́скиро барвалыпэ́н, нэ фэды́р тэ патял дрэ джидэ́ Дэвлэ́стэ, Саво́ пхэрдэ́с дэ́ла саро́, со трэй ваш амари́ бахт,</verse>
				<verse number="18">соб (кай) ёнэ тэ кэрэ́н лачхипэ́н, тэ барвалён лачхэ́ рэндэ́нца, тэ дэн васт илэ́стыр явирэ́нгэ тэ делинэнпэ пэ́скирэ барвалыпнаса явирэ манушэ́нца,</verse>
				<verse number="19">скэдыи пэ́скэ кучипэ́н; дава́ исын лачхо́ фунда́менто и тэ скэдэ́н ваш часо, со явэ́ла ваш дова́, соб (кай) лэ́ндэ тэ явэ́л ве́чно джиибэ́н.</verse>
				<verse number="20">Химэ, зра́кх, со сыс допатяндло ту́кэ, дурьёв магирдэ́ ракирибнэндыр и чхучэ́ ракирибнэндыр, и захалэ лавэ́ндыр, савэ́ выджа́на джиныбнастыр, саво́ гинэ́на пал чачуно́,</verse>
				<verse number="21">и саво́ вари-савэ́ мануша́ приґалынэ лэс и палдава́ ёнэ отгинэ́ патяибнастыр. Мэк тэ явэ́л Дэвлэ́скиро бахталыпэ́н ту́са. Ами́нь.</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="55">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Павли́стыр, Исусо́скирэ Христосо́скирэ Апостолостыр, савэ́с Дэвэ́л выкэдыя́ пир Пэ́скири во́ля тэ роспхэнэл пал пхэндло́ джиибэ́н дро екхипэ́н Исусо́са Христосо́са.</verse>
				<verse number="2">Химаскэ, мирэ́ дрогонэ́ чхавэ́скэ: мэк тэ явэ́л бахталыпэ́н, тангипэ́н, рама́нё Дэвлэ́стыр Дадэ́стыр и амарэстыр Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, Исусо́стыр Христосостыр.</verse>
				<verse number="3">Мэ парикирава Дэвлэ́скэ, Савэ́скэ мэ дынаринава (служынава) адя́кэ, сыр дава́ кэрдэ́ и мирэ́-дадэнги́рэ дада́ сарэ́ жужэ́ патыва́са, палдава́ мэ рипирава пал ту́тэ дро миро мангипэ́н Дэвлэ́скэ раты́ и дывэсэ́,</verse>
				<verse number="4">древа́н ками тэ дыкха́в тут и мэ рипирава тырэ́ ясва, соб (кай) ма́нгэ тэ явэ́л далэ́стыр бари ра́дыма;</verse>
				<verse number="5">мэ рипирава пал тыро́ чачуно́ патяибэ́н; адя́кэ патяндыя тырэ́-дакири дай Лоида и тыри́ дай Евника, мэ джино́м, со дасаво патяибэ́н исын адя́кэ-паць и дрэ ту́тэ.</verse>
				<verse number="6">Пир дая́ причына мэ пхэна́ва ту́кэ тэ рипирэс и тэ рикирэс дрэ пэ́стэ Дэвлэ́скиро тала́но, саво́ ту́кэ дыя́ Дэвэ́л, ке́ли мэ чхудём упрэ́ васта́ пэ ту́тэ.</verse>
				<verse number="7">Пал-дова́ со Дэвэ́л дыя́ амэ́нгэ ду́хо (фа́но) тэ на дарас, а соб (кай) тэ зоралёвас, и паты́в кэ яви́р мануша́, и годы́.</verse>
				<verse number="8">И палдава́ на ладжа тэ допхэнэс пал амарэ́ Растэ-Дэвлэ́стэ, ни ма́ндыр, со мэ сом дро штарибэ́н пал Лэ́стэ, нэ яв кхэтанэ́ ма́нца дрэ мэ́ньки пал бахталы́ зан, пал-дова́ со Дэвэ́л дыя́ зор пэ дава́,</verse>
				<verse number="9">Ёв, Саво́ зракхця́ и кхардя́ амэн кэ свэ́нто джиибэ́н на пир амарэ́ рэ́нды, а пир Пэ́скири дума и бахталыпэ́н, саво́ сыс дыно́ амэ́нгэ пир Исусо́стэ Христосо́стэ анги́л, сыр свэ́то яця́,</verse>
				<verse number="10">Саво́ сыкадя́ пэс какана́ амэ́нгэ пир дава́ бахталыпэ́н, сыр явдя́ пэ пхув амаро́ Зракхибнари, Ису́со Христо́со, Саво́ хасякирдя́ мэрибэ́н и отчхакирдя́ дуд (свэ́то) и дыя́ ве́чно джиибэ́н пир бахталы́ зан (звесь);</verse>
				<verse number="11">ваш сави́ Дэвэ́л чхудя́ ман тэ явав Апостолоса и сыклякирибнаскирэса тэ роспхэнав бахталы́ зан ваш Наюдэ́нгэ.</verse>
				<verse number="12">Пал дава́ мэ и мэнчынавапэ какана́ адя́кэ; нэ мэ на ладжава далэ́стыр, пал-дова́ со мэ джино́м дрэ Конэ́стэ мэ упатяндыём и мэ зоралэ́с (твардэс) джино́м, со Ёв могинэ́ла тэ зракхэ́л дова́, со ёв ма́нгэ допатяндыя анги́л дова́ Дывэ́с, ке́ли Ёв явэ́ла.</verse>
				<verse number="13">Рикир сыр приме́ро (сыкаибэ́н) чачунэ́ лава́, савэ́нгэ мэ сыклякирдём тут, выкэдыибнаса и патяибна́са дро екхипэ́н Исусо́са Христосо́са.</verse>
				<verse number="14">Ракх дова́ кучипэ́н, саво́ допатяндыя ту́кэ Свэ́нто Ду́хо (Фа́но), Саво́ дживэ́ла дрэ амэ́ндэ.</verse>
				<verse number="15">Ту джинэ́са, со сарэ́ мануша́ Асиятыр мэкнэ́ ман, и кхэтанэ́ лэ́нца Фигело и Ермагено.</verse>
				<verse number="16">Мэк Рай Дэвэ́л тэ тангинэ́л Анисифороскиро кхэр, пал-дова́ со ёв бут мо́лы прилэлас ман, и на ладжалас, со мэ сом дро штарибэ́н;</verse>
				<verse number="17">а ке́ли ёв сыс кэ Римо, одо́й древа́н родыя ман и латхя́ ман;</verse>
				<verse number="18">мэк Рай Дэвэ́л тэ тангинэ́л лэс дро Пэ́скиро Дывэ́с, сыр Ёв явэ́ла; ту фэды́р джинэ́са, ци бут ёв дынариндя́ ма́нгэ дро Ефесо.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">Ми́ро чха́во, барьёв бутэды́р дро бахталыпэ́н, саво́ исын дыно́ амэ́нгэ дро екхипэ́н Исусо́са Христосо́са,</verse>
				<verse number="2">дова́ сыклякирибэ́н, со ту шундя́н ма́ндыр анги́л бутэндэ якхитконэнгэ, роспхэн патяибнытконэ манушэ́нгэ, савэ́ явэ́на тэ сыклякирэ́н адя́кэ-паць явирэ́н.</verse>
				<verse number="3">И палдава́ пирилыджа пэ́скири до́ля дрэ мэ́ньки, сыр лачхо́ Исусо́скиро Христосо́скиро халадо.</verse>
				<verse number="4">Нисаво́ халадо на спхандэла пэс джиибнытконэ рэндэ́нца, пал-дова́ со лэ́скэ трэй явэ́ла тэ явэ́л лачхо́ кодолэ́скэ, савэ́стэ ёв дынаринэла.</verse>
				<verse number="5">И ко́ли адя́кэ-паць вари-кон и лэ́лапэ тэ марэ́лпэ дрэ атлетика, усае́кх ёв на выбашавэла (на выкхэлэла) вя́нка, ко́ли ёв явэ́ла тэ кэрэ́л на пир упхэныбэ́н.</verse>
				<verse number="6">Гавитконэ манушэ́скэ, саво́ кэрэ́ла буты́ пэ фэ́лда, трэй англэды́р сарэ́ндыр тэ хал барьякирдо́ (пло́до), со ёв кокоро́ выбарьякирдя.</verse>
				<verse number="7">Дэ годы пэскэ (подумин) пал дова́, со мэ пхэна́ва, и Рай Дэвэ́л дэ́ла ґалыибэ́н ту́кэ дро саро́.</verse>
				<verse number="8">Ри́пир Исусо́с Христосо́с, Давидо́скирэ родо́стыр, Саво́ отджидыя́ мулэ́ндыр, сыр исын чхиндло́ дрэ Ева́нгелия, сави́ мэ роспхэнава,</verse>
				<verse number="9">пал дава́ мэ и мэнчынавапэ, и пал дава́ мэ аж сом дрэ састыра́ сыр розмарибнари: нэ Дэвлэ́скиро лав исын на запхандло дрэ састыра́.</verse>
				<verse number="10">Палдава́ мэ саро́ вырикирава ваш манушэ́нгэ, савэ́н выкэдыя́ Дэвэ́л, соб (кай) и ёнэ тэ дорэсэн зракхибэ́н, саво́ явэ́ла пир Исусо́стэ Христосо́стэ вечнонэ слава́са.</verse>
				<verse number="11">Патяибны́тко исын кадава́ лав: “Ко́ли амэ мыям Лэ́са, тэды амэ адя́кэ-паць ява́са и тэ джива́с кхэтанэ́ Лэ́са;</verse>
				<verse number="12">ко́ли амэ вырикираса мэ́ньки, тэды амэ адя́кэ ява́са тэ кралинас кхэтанэ́ Лэ́са, а ко́ли отпхэнасапэ Лэ́стыр, тэды и Ёв отпхэнэлапэ амэ́ндыр;</verse>
				<verse number="13">ко́ли амэ на сам патяибнытка, Ёв ячэ́лпэ патяибны́тко, пал-дова́ со Ёв на могинэ́ла тэ отпхэнэлпэ Кокоро́ Пэ́стыр.”</verse>
				<verse number="14">Пхэн сарэ́нгэ тэ рипирэ́н пал дава́; совлаха́ анги́л Дэвлэ́стэ, соб (кай) тэ на лыджа́н сы́рбы марибэ́н пал лава́, со на со екх на яндэла нисаво́ лачхипэ́н, а чхувэ́ла тэлэ́ одолэ́н, кон шунэ́ла.</verse>
				<verse number="15">Причху́в зор, соб (кай) ту тэ явэс лачхо́ анги́л Дэвлэ́стэ, и тэ явэс лачхо́ бутярно, савэ́скэ на трэй тэ ладжал, саво́ чачунэ́с сыклякирэ́ла манушэ́н пал Дэвлэ́скиро лав.</verse>
				<verse number="16">А дылынэ́ и чхучэ́ лавэ́ндыр джа́ криг, пал-дова́ со кадасавэ́ мануша́ уса́ дурэды́р отджана Дэвлэ́стыр,</verse>
				<verse number="17">и лэ́нгиро лав, сыр кирмо (рако), явэ́ла тэ розджалпэ бутэды́р, машки́р лэ́ндэ исын Именеё, и Филито;</verse>
				<verse number="18">савэ́ дуринэ цэлёстыр (рэса́тыр) кэ чачипэ́н и ракирэ́на, со отджидякирибэн мулэ́ндыр ужэ сыс, и далэ́са ёнэ сы́рбы пхагирэна патяибнаскиро фунда́менто дрэ вари-савэ́ манушэ́нгирэ илэ.</verse>
				<verse number="19">Нэ усае́кх зорало́ чачыпнаскиро фунда́менто, со Дэвэ́л чхудя́ анги́л, исын тэрдо́, пэ лэ́стэ исын чхуды́ чэргэнори́ чхиндлэ́ лавэ́нца: “Рай Дэвэ́л джинэ́ла Пэскирэн манушэ́н, кажно, кон рипирэла Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро лав, мэк тэ дурьёл начачипнастыр.”</verse>
				<verse number="20">Дрэ баро́ кхэр исын кхорэ́ на со екхэ сувнака́стыр и рупэ́стыр, нэ адя́кэ-паць исын и каштэ́стыр и ґлэятыр (глинатыр); и екх чарэ́ ваш свэ́нко, а яви́р ваш кажно дывэ́с,</verse>
				<verse number="21">ко́ли вари-кон выжужакирэ́ла пэс кадалэ́ грэхэ́ндыр, ёв явэ́ла сыр чаро́, саво́ лэ́на ваш свэ́нко и саво́ трэй лэ́скирэ Ра́скэ пэ кажно лачхо́ рэ́ндо.</verse>
				<verse number="22">Наш пэ́скирэ – тэрнэнгирэ грэхитконэ́ тырдыпнастыр, а ро́дэ чачипэ́н, ри́кирпэ патяибнаскэ, патыва́кэ кэ яви́р мануша́ и мэк тэ явэ́л рамане манушэ́нца, савэ́ кхарэ́на Дэвлэ́скиро лав сарэ́ илэ́стыр.</verse>
				<verse number="23">Наш дылынэ́ и чхучэ́ спрэчкэндыр, ту ж джинэ́са, со далэ́стыр джа́ла чинга́рд.</verse>
				<verse number="24">А Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро писхари́скэ нашты́ никонэса тэ марэ́лпэ пал лава́, а лэ́скэ трэй тэ явэ́л штыл (тихо) сарэ́ манушэ́нца, тэ джинэ́л тэ сыклякирэ́л и тэ явэ́л рахмано (бихолынакиро);</verse>
				<verse number="25">тэ сыклякирэ́л пал патяибэ́н ковлэ́ илэ́са одолэ́ манушэ́н, савэ́ исын проти лэ́скиро сыклякирибэ́н, пал-дова́ со дава́ сашты́ тэ явэ́л, со Дэвэ́л дэ́ла саштыпэн (возможность/ваканцыя) лэ́нгэ тэ приґалён лэ́нгирэ грэ́хи и тэ уджинэ́н чачипэ́н,</verse>
				<verse number="26">соб (кай) ёнэ тэ выджа́н налачхэскирэ фэлятыр, саво́ ухтылдя лэн, и зачхувэла лэн тэ кэрэ́н пир лэ́скири во́ля.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">Джин, со явэ́ла пхаро́ часо дрэ палатунэ́ (последня) дывэса́.</verse>
				<verse number="2">Мануша́ на явэ́на тэ сыкавэ́н паты́в екх екхэ́скэ, явэ́на тэ традэнпэ пал барвалыпэ́н, явэ́на шарибнытка, пхутькирдэ́, явэ́на тэ калякирэн екх екхэ́с, и на явэ́на тэ кандэ́н пэ́скирэ кхангирья́кирэ пхурыдырэн, лэ́ндыр на шунэса парикирибэн, ёнэ явэ́на магирдэ́ бидэвлыткарья;</verse>
				<verse number="3">лэ́ндэ на явэ́ла паты́в кэ яви́р мануша́, ёнэ явэ́на захалэ́, явэ́на тэ бангякирэн явирэ манушэ́н хоханэ́с, явэ́на тэ на зрикирэн пэс, холынакирэ, на явэ́ла пир ило́ лэ́нгэ лачхипэ́н;</verse>
				<verse number="4">ёнэ явэ́на бикибнарья, нахрата, явэ́на тэ ґаздэ́н накх барипнаса, ёнэ явэ́на тэ ри́кирэн сыр дро́гима пэс буты́р Дэвлэ́стыр;</verse>
				<verse number="5">ёнэ явэ́на тэ сыкавэ́н анги́л манушэ́ндэ, со дарэ́на Дэвлэ́стыр, нэ ёнэ дэнапэ палэ Лэ́скирэ зорья́тыр. Джа́ адасавэ́ манушэ́ндыр криг.</verse>
				<verse number="6">Пал-дова́ со кэ адасавэ́ мануша́ отлыджанапэ кодолэ́, савэ́ заджа́на дро кхэр хохаибнаса и злыджана джувле́н, савэ́ исын сарэ́ дро грэ́хо, и савэ́н тырдэна грэхи́тка камибэна,</verse>
				<verse number="7">Кадалэ́ джувля́ саро́ часо сыклёна и ёнэ ние́кхвар на могинэ́на тэ уджинэ́н чачипэ́н.</verse>
				<verse number="8">Сыр Яниё (Ианниё) и Ямвриё (Иамвриё) сыс проти Мойзастэ, адя́кэ-паць и ёнэ исын проти чачипэ́н, набарэ́-годякирэ ёнэ исын мануша́, савэ́ рисинэ́ думэ́са пэ патяибэ́н дрэ Христосо́стэ.</verse>
				<verse number="9">Нэ лэ́нгэ яця́пэ на́бут часо адя́кэ тэ дживэ́н, пал-дова́ со лэ́нгиро дылныпэ́н явэ́ла бицяло́ сарэ́нгэ, сыр дава́ сыс одолэ́ манушэ́нца, савэ́ сыс проти Мойзастэ: Яниёса и Ямвриёса</verse>
				<verse number="10">Ту ги́ян пир миро дром дро сыклякирибэ́н, дро джиибэ́н, дро чачипэ́н, дро патяибэ́н, дро длэнго вырикирибэн, дрэ паты́в кэ яви́р мануша́, дрэ зор пир ду́хо (фа́но),</verse>
				<verse number="11">дро традыпэн, мэ́ньки, сыс савэ́ ма́нгэ дрэ Антио́хия, дрэ Икония, дрэ Листра, савэ́ традыпэна мэ вырикирдём, и сарэ́стыр Дэвэ́л зракхця́ ман.</verse>
				<verse number="12">И сарэ́, кон камэ́ла тэ дживэ́л дара́са анги́л Дэвлэ́стэ пир патяибэ́н дро екхипэ́н Исусо́са Христосо́са, кадасавэн явэ́на тэ традэ́н.</verse>
				<verse number="13">А фуй мануша́ и хоханэ́ сыклякирибнарья явэ́на буты́р тэ хохавэн и тэ залыджан дро хохаибэ́н явирэ манушэ́н и тэ хохавэн кокорэ́ пэс.</verse>
				<verse number="14">Нэ ту яв дурэды́р дро дова́, дро со тут сыклякирдэ́ и дро дова́, со исын допатяндло ту́кэ, пал-дова́ со ту джинэ́са, кон тут сыклякирдя́.</verse>
				<verse number="15">Ту тыкнорал (детствостыр) джинэ́са Свэ́нто Чхиныбэ́н, саво́ дэ́ла ту́кэ годы́ и лыджа́ла тут кэ зракхибэ́н пир патяибэ́н дрэ Исусо́стэ Христосо́стэ.</verse>
				<verse number="16">Саро́ Свэ́нто Чхиныбэ́н исын пир Дэвлэ́скиро Ду́хо (Фа́но) и дэ́ла лачхипэ́н ваш сыкляибэн, ваш вырикирибэн – кон дэ́лапэ дукха́, сыклякирэ́ла тэ уджинэл чачипэ́н.</verse>
				<verse number="17">Мэк Дэвлэ́скиро ману́ш тэ явэ́л скэдыно́, и тэ джинэ́л кэ кэрэ́л кажно лачхо́ рэ́ндо.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">И палдава́ мэ зоралэ́с манга́ва тут анги́л Дэвлэ́стэ и Исусо́стэ Христосо́стэ, Саво́ явэ́ла тэ сэндякирэ́л джидэн и мулэн, ке́ли Ёв явэ́ла тэ хулаинэ́л сыр Кра́ли,</verse>
				<verse number="2">роспхэн Дэвлэ́скиро лав манушэ́нгэ, дро кажно часо и ке́ли нанэ часо, выракир доша́, сыка́в банг, приракх сарэ́ длэнгэ вырикирибнаса и сыклякирибнаса.</verse>
				<verse number="3">Палдава́ со явэ́ла часо, ке́ли мануша́ на явэ́на тэ пирилыджан чачуно́ сыклякирибэ́н, ёнэ кокорэ́ явэ́на тэ выкэдэн пэ́скэ сыклякирибнаскирэн пир пэ́скири годы́, савэ́ явэнэ тэ ракирэ́н лэ́нгэ кодова́, со ёнэ кокорэ́ камэ́на тэ шунэ́н.</verse>
				<verse number="4">Ёнэ отрискирэна пэ́скирэ кана́ тэ шунэ́н чачипэ́н, а ёнэ рискирэна кана́ тэ шунэ́н манушэ́нгирэ парамыси.</verse>
				<verse number="5">Нэ ту яв ракхуно́ дро саро́, пирилыджа саро́ чорипэ́н, роспхэн бахталы́ зан (звесь), кэр пхэрдэ́с пэ́скиро дынарибэ́н.</verse>
				<verse number="6">Пал-дова́ со какана́ миро рат прочхувэла, сыр мол ваш свэ́нто дыибэ́н Ра́скэ-Дэвлэ́скэ и явдя́ миро часо тэ уджав кадалэ́ свэто́стыр.</verse>
				<verse number="7">Мэ мардёмпэ лачхэ́с пал чачипэ́н ваш Ра́скэ-Дэвлэ́скэ, мэ кончиндём джиибнытко дром, и мэ зракхцём патяибэ́н.</verse>
				<verse number="8">А какана́ ман ужакирэ́ла вя́нка чачипнытко, сави́ Рай Дэвэ́л дэ́ла ма́нгэ, чачуно́ Сэнда́ри дро Дывэ́с, саво́ Ёв выкэдыя́, нэ на екхэ ма́нгэ, нэ и одолэ́ манушэ́нгэ, кон ужакирэ́ла откэрдэ илэ́са, ке́ли Ёв явэ́ла.</verse>
				<verse number="9">Кэр саро́ шука́р, причху́в зор, соб (кай) тэ явэс кэ мэ сы́гэс;</verse>
				<verse number="10">пал-дова́ со Димасо мэкця́ ман, лэ́скэ яця́ дро́го кадалэ́ – векоскиро джиибэ́н, и ёв гия́ дрэ Фесалоника, Крискенто гия́ дрэ Галатия, а Тито дрэ Далматия.</verse>
				<verse number="11">Екх Лука яця́пэ ма́нца. Лэ Маркос и ян пэ́са, пал-дова́ со ёв ма́нгэ трэй ваш дынарибэ́н Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="12">А Тихикос мэ бичхадём кэ Ефесо.</verse>
				<verse number="13">Ке́ли ту явэ́са тэ джас кэ мэ, ян миро бушлато, саво́ мэ ячкирдём кэ Троада Капростэ, и лылваря, буты́р сарэ́стыр кодолэ́, савэ́ исын пэ цы́па.</verse>
				<verse number="14">Лександро, фаирнари пир харко́ма (меднико), кэрдя́ бут чорипэ́н, мэк Дэвэ́л тэ отдэ́л лэ́скэ пал лэ́скирэ рэ́нды (де́лы).</verse>
				<verse number="15">Ракхпэ и ту лэ́стыр, пал-дова́ со ёв сыс древа́н проти амарэ́ пхэныбнаскирэ лава́.</verse>
				<verse number="16">Ке́ли мэ пэ́рво мо́ло затэрдёвавас пал пэ́стэ, ние́кх на сыс пашы́л ма́ндэ, а сарэ́ мэкнэ́ ман. Мэк дава́ тэ на явэ́л лэ́нгэ загиндло дрэ банг.</verse>
				<verse number="17">Нэ Рай Дэвэ́л сыс пашы́л ма́ндэ, Ёв дыя́ ма́нгэ зор, соб (кай) пир ма́ндэ тэ ячэ́л пхэныбэ́н пал Дэвлэ́стэ зоралэды́р и соб (кай) ман тэ шунэ́н сарэ́ мануша́, савэ́ исын На́юды, и соб (кай) ма́нгэ тэ зракхавпэ шчэрэ́скирэ (лево́скирэ) дандэндыр.</verse>
				<verse number="18">И Рай Дэвэ́л зракхэ́ла ман кажнонэ́ фуипнастыр и янэ́ла ман бидошакирэс дро Лэ́скиро Кралипэ́н дро Болыбна́скиро Раё. Тэ явэ́л Лэ́скэ сла́ва пэ сарэ́ ве́ки. Ами́нь.</verse>
				<verse number="19">Пиридэ “рама́нё” Прискилакэ и Акилоскэ и Анисифороскирэ сэмякэ.</verse>
				<verse number="20">Ерасто яця́пэ дро Коринфо, а Трофимос мэ ячкирдём насвалэс дрэ Милита.</verse>
				<verse number="21">Причху́в зор тэ явэс сыгэды́р адари́к анги́л ивант (зима). Евуло пиридэла ту́кэ “рама́нё”, и Пудо, и Лино, и Клавдиё, и сарэ́ яви́р пша́ла.</verse>
				<verse number="22">Мэк тэ явэ́л Рай Дэвэ́л Ису́со Христо́со тырэ́ духо́са. Мэк тэ явэ́л Дэвлэ́скиро бахталыпэ́н сарэ́нца тумэ́нца. Ами́нь.</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="56">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Павли́стыр, Дэвлэ́скирэ писхаристыр и Исусо́скирэ Христосо́скирэ Апостолостыр. Мэ со́мас бичхадо́ тэ розлыджав манушэ́нгиро патяибэ́н, савэ́н Дэвэ́л выкэдыя́, и тэ янав лэн кэ чачипэ́н, соб (кай) ёнэ тэ дживэ́н дара́са анги́л Дэвлэ́стэ;</verse>
				<verse number="2">дава́ чачипэ́н дэ́ла наде́я пэ ве́чно джиибэ́н, пал саво́ Дэвэ́л дыя́ лав амэ́нгэ анги́л, сыр свэ́то сыс создыно́, а Дэвэ́л ние́кхвар на хохавэла,</verse>
				<verse number="3">а, ке́ли явдя́ Лэ́скиро часо, Ёв сыкадя́ Лэ́скиро лав дро пхэндло́ лав, саво́ сыс допатяндло ма́нгэ пир Дэвлэ́скиро упхэныбэ́н, амарэ́ Зракхибнарискиро Дэвлэ́скиро, –</verse>
				<verse number="4">Титоскэ, мирэ́ чачунэ́ чхавэ́скэ пир патяибэ́н, саво́ сыс екх кхэтанэ́ ма́нца, тэ явэ́л бахталыпэ́н ла́ска и рама́нё Дэвлэ́стыр – Дадэ́стыр и Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, Исусо́стыр Христосостыр амарэ́ Зракхибнаристыр.</verse>
				<verse number="5">Мэ ячкирдём тут пэ Крито ваш дова́, соб (кай) ту дурэды́р тэ докэрэс буты́, сави́ ту на кэрдя́н кэ ко́нцо (кэ ягор) и тэ чхувэ́с пхурэды́р пшалэ́н дро кажно фо́ро, сыр мэ ту́кэ припхэндём:</verse>
				<verse number="6">соб (кай) кадасаво́ ману́ш тэ явэ́л бидошакиро, екхэ-ромнякиро ром, соб (кай) тэ явэ́н лэ́стэ чхавэ́, савэ́ патя́на Дэвлэ́скэ, савэ́ исын нарозмэкнэ, и савэ́ кандэ́на.</verse>
				<verse number="7">Пал-дова́ со пхурыдырэ́ пшалэ́скэ трэй тэ явэ́л бидошакирэскэ, сыр Дэвлэ́скирэ-кхэритконэ́ барыдырэ́скэ, соб (кай) ёв тэ на гинэл пэс древа́н годьварэса, тэ на явэ́л холынакиро, матымари, пхутькирдо, розмарибнари, тэ на явэ́л ёв ґа́лко кэ барвалыпэ́н;</verse>
				<verse number="8">а тэ прилэл манушэ́н илэ́са, савэ́ндэ нанэ пэ́скиро кхэр и тэ явэ́л дро́го лэ́скэ лачхипэ́н, тэ джинэ́л тэ рикирэ́л пэс дрэ васта́, тэ явэ́л ёв чачуно́, саво́ обрикирэла пэс,</verse>
				<verse number="9">саво́ рикирэлпэ патяибнытконэ лавэ́скэ, сыр лэс сыклякирдэ́, соб (кай) ёв могинэлас тэ сыклякирэ́л явирэ манушэ́н чачунэ́ сыклякирибнаскэ, и тэ сыкавэ́л кадалэ́ манушэ́н, савэ́ исын проти чачуно́ сыклякирибэ́н.</verse>
				<verse number="10">Пал-дова́ со исын бут мануша́ Юдэндыр, савэ́ ракирэ́на чхучэ́ лава́ и хохавэна явирэ́н,</verse>
				<verse number="11">трэй, соб (кай) тумэ́ тэ запхандэн муй лэ́нгэ, савэ́ змарэна чачунэ́ дромэ́стыр бут сэм΄и (ирья́), а ваш пэ́скиро биладжаипнытко тырдыпэ́н кэ ловэ́ ёнэ сыклякирэ́на одова́, со на трэй.</verse>
				<verse number="12">Екх лэ́ндыр лэ́нгиро проро́ко пхэндя́: “Критяни исын ўса́ды (сак) хоханю́ки, фуй, бу́са (дика) мурдала́ и кирнэ-масэнгирэ мануша́, савэ́ ханас, сыр на дрэ пэ́стэ.”</verse>
				<verse number="13">Кадава́ допхэныбэ́н исын чачуно́; пир дава́ бангякир шылалэс лэн, соб (кай) лэ́нгиро патяибэ́н тэ явэ́л чачуно́,</verse>
				<verse number="14">тэ на шунэ́н Юдэ́нгирэ парамыси́ (сказки) и манушэ́нгирэ припхэныбэна́, савэ́ дурьёна чачипнастыр.</verse>
				<verse number="15">Ваш жужэ́ манушэ́нгэ – саро́ исын жужо́, нэ ваш манушэ́нгэ, савэ́ исын нажужэ́ пир грэ́хо, и савэ́ на патя́на Дэвлэ́скэ, ваш лэ́нгэ нисо́ нанэ жужо́, пал-дова́ со лэ́нгири годы́ и ладж исын нажужэ́.</verse>
				<verse number="16">Ёнэ ракирэ́на, со ёнэ джинэ́на Дэвлэ́с, нэ пэ́скирэ рэндэ́нца ёнэ сыкавэ́на, со ёнэ отпхэнэнапэ Лэ́стыр, ёнэ исын джунгалэ́ и на кандэ́на, ёнэ нанэ лачхэ́ ни кэ саво́ лачхэ́ рэ́ндо.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">А ту ра́кир дова́, со трэй ваш чачуно́ сыклякирибэ́н;</verse>
				<verse number="2">соб (кай) пхурэ́ мурша́ тэ явэ́н ракхунэ, соб (кай) ёнэ тэ джинэ́н, сыр трэй пэс тэ лыджа́н, тэ явэ́н годьварэ́ и зоралэ́ дро патяибэ́н, дрэ паты́в кэ яви́р мануша́, дро вырикирибэн;</verse>
				<verse number="3">соб (кай) пхурэ́ джувля́ адя́кэ-паць тэ ладжан пэс патывалэс, сыр трэй свэнтонэнгэ, тэ на злыджан плётки, и тэ на пьен бут мол, а тэ сыклякирэ́н лачхипнаскэ явирэ манушэ́н;</verse>
				<verse number="4">соб (кай) ёнэ могинэ́нас тэ сыклякирэ́н тэрнэ́ джувле́н тэ сыкавэ́н паты́в пэ́скирэ ромэнгэ, и тэ сыкавэ́н паты́в пэ́скирэ чхавэ́нгэ;</verse>
				<verse number="5">соб (кай) ёнэ тэ явэ́н свэ́нта, жужэ́, тэ рикирэ́н лачхэ́с кхэри́тко хулаибэн; тэ явэ́н лачхэ́, тэ кандэ́н пэ́скирэ ромэн, соб (кай) тэ на явэ́л кошно Дэвлэ́скиро лав.</verse>
				<verse number="6">Тэрнэ́ манушэ́н сыкля́кир адя́кэ-паць, соб (кай) ёнэ тэ обрикирэн пэс:</verse>
				<verse number="7">сыка́в пэс кокоро́ пир сарэ́ лачхэ́ рэ́нды, соб (кай) яви́р мануша́ тэ дыкхэ́н и адя́кэ-паць тэ кэрэ́н лачхипэ́н, сыкля́кир жужыпнаскэ дро ило́, патывалыпнаскэ;</verse>
				<verse number="8">ра́кир чачунэ́ лава́, соб (кай) адалэ́ манушэ́нгэ, савэ́ исын вэ́рги тумарэ́, тэ явэ́л лэ́нгэ ладжаво, и ёнэ тэ на могинэн тэ пхэнэ́н нисаво́ чорипэ́н пал амэ́ндэ:</verse>
				<verse number="9">соб (кай) писха́рья тэ кандэ́н пэ́скирэ хулан дро саро́, тэ кэрэ́н пир ило́ и тэ на обракирэн лэн пала́л;</verse>
				<verse number="10">тэ на чорэн нисо́ пэ́скирэ хуландыр, а тэ сыкавэ́н лачхо́ патяибэ́н и тэ явэ́н патяибнытка дро саро́, мэк ёнэ тэ кэрэ́н адя́кэ, соб (кай) сарэ́ тэ кутякирэн амарэ́ Зракхибнарискирэ-Дэвлэ́скиро сыклякирибэ́н.</verse>
				<verse number="11">Пал-дова́ со явдя́ Дэвлэ́скиро бахталыпэ́н, саво́ зракхэ́ла сарэ́ манушэ́н;</verse>
				<verse number="12">саво́ сыклякирэ́ла амэн, соб (кай) амэ тэ на кэра́с магирипэ́н и тэ дурьёвас свэто́скирэ тырдыпнастыр, тэ джива́с дрэ дава́ ве́ко пир чачипэ́н и дара́са анги́л Дэвлэ́стэ,</verse>
				<verse number="13">и тэ ужакирас лачхи́ наде́я, ке́ли явэ́ла баро́ Дэвэ́л слава́са и амаро́ Зракхибнари, Ису́со Христо́со,</verse>
				<verse number="14">Саво́ отдыя́ Пэс пал амэ́ндэ, соб (кай) Ёв тэ зракхэ́л амэн сарэ́ начачунэ рэндэ́ндыр, тэ кэрэ́л амэн жужэ́ манушэ́нца, соб (кай) амэ тэ явас екх Лэ́скирэ манушэ́нца, савэ́ древа́н тырдэнапэ тэ кэрэ́н лачхипэ́н.</verse>
				<verse number="15">Сыкля́кир дава́ и сыка́в манушэ́нгэ лэ́нгири банг сарэ́ правоса, соб (кай) нико́н тэ на дыкхэ́л вучипна́стыр пэ ту́тэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">Пхэн ишчо (инкэ́) манушэ́нгэ пал дова́, соб (кай) ёнэ тэ кандэ́н ран и барыдырэ́н, и тэ явэ́н скэдынэ́ тэ кэрэ́н кажно лачхо́ рэ́ндо (де́ло);</verse>
				<verse number="2">тэ на калякирэн никонэ́с, а тэ явэ́н раманёнэса (мирнонэса), тэ явэ́н штыл (тиха), ковлэ́-илы́тка кэ сарэ́ мануша́.</verse>
				<verse number="3">Пал-дова́ со и амэ са́мас вари-ке́ли бигодякирэ, на кандыям и амэн; амэ са́мас писха́рья пэ́скирэ-масэнгирэ тырдыпнаскэ, амэ дживдям дро холы́ и зэвлыныпэ́н, древа́н бидыкхцям екх екхэ́с.</verse>
				<verse number="4">А ке́ли амаро́ Дэвэ́л, Зракхибнари, сыкадя́ Пэ́скири лачхэ́-илы́ткима и ла́ска,</verse>
				<verse number="5">на пал чачунэ́ рэ́нды, савэ́ амэ кэрасас, а пал Пэ́скиро тангипэ́н, тэды Ёв зракхця́ амэн пир панескиро болдэипэн кэ нэво́ джиибэ́н и нэвякирдя амари́ годы́ Свэнтонэ́ Духо́са,</verse>
				<verse number="6">Саво́ Ёв пхэрдэ́с дыя́ амэ́нгэ пир Исусо́стэ Христосо́стэ, амарэ́ Зракхибнаристэ,</verse>
				<verse number="7">соб (кай) Дэвэ́л тэ приґалёл амэн чачунэнца пир Пэ́скиро бахталыпэ́н тэ ячас Лэ́скирэ чхавэ́нца дро ве́чно джиибэ́н, ваш саво́ амэ́ндэ исын наде́я.</verse>
				<verse number="8">Дава́ лав исын патяибны́тко, и мэ кама́м, соб (кай) ту тэ ракирэ́с пал дава́ сарэ́ зорья́са дро ду́хо (фа́но) ваш дова́, соб (кай) одолэ́, савэ́ упатя́ндынэ дрэ Дэвлэ́стэ, причхувэ́н зор тэ кэрэ́н лачхэ́ рэ́нды. Дава́ саро́ исын лачхипэ́н и трэй манушэ́нгэ.</verse>
				<verse number="9">Джа́ криг (дурьёв) дурэды́р дылынэ́ пхучибнэндыр и роспхэныбнэндыр пал вари-конэ́скиро ро́до, ци спрэчкэндыр ци марибнэндыр пал лава́ Законо́стыр; пал-дова́ со дава́ на трэй ни конэ́скэ и дасаво ракирибэ́н исын кротконэ годятыр.</verse>
				<verse number="10">Рисёв криг манушэ́стыр, саво́ причхувэла зор тэ розчхувэл патяибнаскирэн пэ групы пало́ (после) дава́, сыр ту сыклякирэса лэс екх ци дуй мо́лы,</verse>
				<verse number="11">ту джинэ́са со адасаво́ ману́ш исын розмэкно и кэрэ́ла грэ́хи, кадалэса ёв сэндякирэ́ла кокоро́ пэс.</verse>
				<verse number="12">Ке́ли мэ бичхава́ва кэ ту Артёмос ци Тихикос, прилэ́ зор сыр сыгэды́р тэ явэс кэ мэ дро Никаполё, пал-дова́ со мэ скэдыёмпэ тэ явав одо́й саро́ ивант (зима).</verse>
				<verse number="13">Зинас, саво́ исын сыклякирдо пир Зако́но, и Аполос, бичха́в дро дром сыр трэй, соб (кай) лэ́нгэ саро́ тэ ухтылэл;</verse>
				<verse number="14">и мэк амарэ́ мануша́ адя́кэ-паць тэ сыклён тэ кэрэ́н лачхэ́ рэ́нды, соб (кай) тэ сыклён тэ дэн ра́да пэ дава́, со трэй амэ́нгэ, соб (кай) лэ́нгиро джиибэ́н тэ на явэ́л чхучо́.</verse>
				<verse number="15">Пиридэна “паклоно” ту́кэ сарэ́, кон исын ма́нца. Пиридэ “паклоно” сарэ́нгэ, конэ́скэ сам дро́га амэ дро патяибэ́н. Тэ явэ́л бахталыпэ́н сарэ́нца тумэ́нца. Ами́нь.</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="57">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Павли́стыр, саво́ исын дро штарибэ́н пал патяибэ́н дрэ Исусо́стэ Христосо́стэ и пшалэстыр Химастыр, Филимоно́скэ, амарэ́ малэ́скэ пир буты́,</verse>
				<verse number="2">и пхэня́кэ пир патяибэ́н Амфия́кэ, и Архимо́скэ, саво́ исын амаро́ мал – халадо́ пир буты́, и кхангирья́кэ, сави́ скэдэлапэ дро тыро́ кхэр.</verse>
				<verse number="3">Мэк тэ явэ́л бахталыпэ́н и рама́нё (миро) тумэ́нгэ амарэ́ Дэвлэ́стыр Дадэ́стыр и Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, Исусо́стыр Христосостыр.</verse>
				<verse number="4">Мэ парикирава Дэвлэ́скэ Мирэ́скэ каждо мо́ло, ке́ли мэ рипирава тут, сыр мэ мангавапэ Дэвлэ́скэ,</verse>
				<verse number="5">пал-дова́ со мэ шундём, сыр ту зоралэ́с сыкавэса паты́в сарэ́ дэвлытконэ́ манушэ́нгэ и патя́са дрэ Растэ-Дэвлэ́стэ Христосо́стэ.</verse>
				<verse number="6">Мэ мангавапэ Дэвлэ́скэ, соб (кай) тыро́ патяибэ́н, саво́ кхэтанякирэла амэн, тэ дэл саро́ лачхипэ́н, ке́ли амэ дживаса дрэ екхипэ́н Исусо́са Христосо́са.</verse>
				<verse number="7">Пал-дова́ со тыри́ паты́в кэ яви́р мануша́, ми́ро пша́л, древа́н обрадындя и подрикирдя ман; ту зорьякирдян дэвлытконэнгирэ илэ́.</verse>
				<verse number="8">Палдава́, мэк ма́ндэ исын бари во́ля дрэ Христосо́стэ тэ припхэнав ту́кэ, со трэй тэ кэрэ́с,</verse>
				<verse number="9">нэ мэ фэды́р манга́ва тут илэ́са, мэ, Па́вли, сом пхуро́, и какана́ сом дро штарибэ́н пал патяибэ́н дрэ Исусо́стэ Христосо́стэ.</verse>
				<verse number="10">Мэ древа́н манга́ва тут сарэ́ илэ́стыр пал Анисимостэ, мирэ́ чхавэ́стэ пир патяибэ́н, савэ́скэ мэ яцём сы́рбы дад, ада́й, дрэ састыра́,</verse>
				<verse number="11">саво́ ґарэдыр на сыс трэй ту́кэ, а какана́ ёв трэй ту́кэ и ма́нгэ:</verse>
				<verse number="12">мэ и бичхава́ва лэс палэ кэ ту: ёв исын дро́го ваш ма́нгэ, сыр миро ило́:</verse>
				<verse number="13">савэ́с мэ древа́н камдём (мангдём) тэ ячкирав лэс паш пэ́стэ, соб (кай) ёв заме́ст ту́тэ тэ помогинэл ма́нгэ, пака мэ сом дрэ састыра́, пал-дова́, со мэ роспхэнавас бахталы́ зан (звесь);</verse>
				<verse number="14">нэ мэ на камдём тэ кэра́в дава́ би тырэ́-лавэскиро, соб (кай) тэ явэ́л тыро́ лачхипэ́н на пир дова́, со тут зачхувэна, а пир ило́;</verse>
				<verse number="15">палдава́ могинэ́ла тэ явэ́л, со ёв ваш дава́ на сыс ту́са вари-саво́ часо, соб (кай) ту тэ прилэс лэс нэвэ́стыр пэ саро́ джиибэ́н;</verse>
				<verse number="16">нэ на буты́р сыр екхэ́ дынари́с (слугас), а барэды́р дынари́стыр, сыр пэ́скирэ дрогонэ́ пшалэ́с, ёв исын древа́н дро́го ма́нгэ, нэ буты́р ту́кэ, сыр ману́ш и сыр пшал пир патяибэ́н дрэ Растэ-Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="17">И палдава́, ко́ли ту гинэса ман пал пэ́скирэ малэ́стэ (другостэ), тэды прилэ́ лэс адя́кэ, сыр ту прилэсас ман:</verse>
				<verse number="18">и, ко́ли ёв вари-со́са дукхадя тут ци яця́пэ вужло ловэ́, чхув саро́ пэ ма́ндэ.</verse>
				<verse number="19">Мэ, кокоро́ Па́вли, чхиндём дава́ мирэ́ вастэ́са, мэ плэскирава ту́кэ саро́: ма́нгэ трэй тэ пхэна́в ту́кэ пал дова́, со ту и кокоро́ сан банго́ ма́нгэ пал тыро́ нэво́ джиибэ́н, ке́ли ту упатяндыян дрэ Христосо́стэ.</verse>
				<verse number="20">Палдава́, пша́ла, ма́нгэ трэй тыри́ ра́дыма ваш Растэ-Дэвлэ́стэ; зорьякир миро ило́, сыр пшал пир патяибэ́н дрэ Христосо́стэ.</verse>
				<verse number="21">Мэ зоралэ́с патя́ва, со ту кандэса ман, и чхина́ва ту́кэ, со мэ джино́м, со ту кэрэ́са буты́р, сыр мэ манга́ва тут.</verse>
				<verse number="22">А пал екх латх шту́ба (камо́ра) ма́нгэ, пал-дова́ со мэ древа́н патя́ва, со пир тумаро́ мангипэ́н Дэвэ́л отмэкэ́ла ман штарибнастыр кэ тумэ́.</verse>
				<verse number="23">Епафрасо пиридэ́ла “паклоно” ту́кэ, саво́ исын бэшто́ кхэтанэ́ ма́нца пал патяибэ́н дрэ Исусо́стэ Христосо́стэ:</verse>
				<verse number="24">адя́кэ-паць Марко, Аристархо, Димасо, Лука – мирэ́ мала́ пир буты́.</verse>
				<verse number="25">Мэк тэ явэ́л бахталыпэ́н амарэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, Исусо́скирэ Христосо́скиро тумарэ́ духо́са. Ами́нь.</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="58">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Дэвэ́л на е́кхвар и пир саро́ ґары́м-ґара́ (ва́го) ракирдя́ амарэ́ прададэнгэ пир пророкэ́ндэ,</verse>
				<verse number="2">а дрэ далэ́ палатунэ́ (последня) дывэса́ Ёв ракирдя́ амэ́нгэ пир Пэ́скирэ Чхавэ́стэ, Савэс чхудя́ хула́са тэ прилэл Лэ́стыр саро́, и пир Савэ́стэ Ёв создыя́ свэ́то (лот):</verse>
				<verse number="3">а Чхаво́, Саво́ зяинэла Дадэ́скирэ слава́са, сыкавэ́ла Пэ́са чачипэ́н пал Дэвлэ́стэ, и рикирэ́ла Пэ́скирэ зоралэ́ лавэ́са саро́ свэ́то, и ке́ли Ёв выжужакирдя́ сарэ́ амарэ́ грэ́хи, тэды бэсця́ пир чачи́ риг Дэвлэ́скирэ Барипнастыр дро Болыбна́скиро Раё.</verse>
				<verse number="4">Ёв яця́ пэ ада́кицы фэды́р Янголэндыр, пэ кицы́ лав, саво́ Ёв прилыя́ Дадэ́стыр, исын най фэдэды́р лэнгирэндыр.</verse>
				<verse number="5">Пал-дова́ со никонэ́скэ ишчо (инкэ́) Янголэндыр на пхэндя́ Дэвэ́л: “Ту сан Миро Чхаво́, ададывэ́с мэ яцём Тырэ́ Дадэ́са (Тыро́ Дад).” Ци: “Мэ ява́ва Лэ́скэ Дад, и Ёв явэ́ла Чхаво́ Ма́нгэ”?</verse>
				<verse number="6">адя́кэ-паць, ке́ли Ёв нэвэ́стыр (нэвэ́с) янэлас Пэ́скирэ Пэрвонэ́ Чхавэ́с, со латхяпэ пэ свэ́то, Дэвэ́л ракирэ́лас: “И мэк сарэ́ Дэвлэ́скирэ Янго́лы тэ клонинэнпэ (тэ кэрэн шэрэ́са) патыва́са Лэ́скэ.”</verse>
				<verse number="7">Пал Янголэндэ Ёв ракирэ́ла: “Ёв кэрдя́ Пэ́скирэ Янголэн тэ явэ́н сыр балва́л и Пэ́скирэ дэвлытконэ́ дынарье́н (слугэн) тэ явэ́н сыр яг, со хачола”,</verse>
				<verse number="8">а пал Чхавэ́стэ: “Дэ́вла, Тыро́ троно, исын пэ сарэ́ ве́ки и Ту кралинэса чачипны́ткэс.</verse>
				<verse number="9">Ту́кэ пир ило́ чачипэ́н и Ту́кэ исын на пир ило́ дова́, со исын проти Зако́но, пал-дова́ со Дэвэ́л, Тыро́ Дэвэ́л дыя́ паты́в и ра́дыма Ту́кэ буты́р, сыр Тырэ́ малэ́нгэ (другэ́нгэ).”</verse>
				<verse number="10">И ишчо (инкэ́) пхэндя́ Ёв пал Чхавэ́стэ: “Ту, Раё Дэ́вла, англэды́р сарэ́стыр создыян пхув, и болыбэ́н, дава́ кэрдэ́ васта́ Тырэ́.</verse>
				<verse number="11">Ёнэ хасёна, а Ту явэ́са тэ дживэ́с, ёнэ сарэ́ пхурьёна, сыр упратуно урибэ́н;</verse>
				<verse number="12">и сыр баро́ дыкхло Ту скрэнцынэса лэс и парувэса пэ нэво́, нэ Ту явэ́са адасаво́-паць и Тырэ́ бэршэнгэ на явэ́ла ние́кхвар ко́нцо (яго́ро).”</verse>
				<verse number="13">Ке́ли конэ́скэ Янголэндыр Дэвэ́л пхэндя́: “Бэш пэ чачо́ васт Ма́ндыр, пака Мэ чхува́ва вэргэ́н тырэ́н тэл ґэра́ тырэ́.”</verse>
				<verse number="14">Ци ёнэ исын на сарэ́ ду́хи, кадалэ́ Янго́лы, савэ́ дынаринэна (служынэна) одолэ́нгэ, кон дорэсэ́ла пэ́скири паш дро зракхибэ́н.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">Палдава́ амэ́нгэ трэй тэ рикираспэ древа́н ракхунэс кэ дова́, со ракирэ́на, соб (кай) тэ на джан криг чачунэ́ дромэ́стыр.</verse>
				<verse number="2">Пал-дова́ со, ко́ли лав, саво́ Янго́лы пхэндлэ́, исын сполниндло (кэрдо́ кэ ко́нцо (кэ яго́ро)), и мануша́ дорэсэ́на ка́ра пал дова́, со ёнэ кэрдэ́ проти Зако́но и пал дова́, со ёнэ на кандынэ́,</verse>
				<verse number="3">нэ сыр тэды амэ менинаса ка́ра, ко́ли амэ на приласа илэ́са дасаво баро́ зракхибэ́н, саво́ англэды́р пхэндя́ Дэвэ́л, и допхэндлэ амэ́нгэ одолэ́, кон кокоро́ шундя́ Лэ́стыр;</verse>
				<verse number="4">со Дэвэ́л и допхэндя Пэ́скирэ знамение́нца (ґертыкэ́нца), и дивэ́нца и кажнонэ́ зорье́нца, и Свэнтонэ́ Духо́скирэ таланэнца, саво́ Ёв дэ́лас манушэ́нгэ пир Пэ́скири во́ля.</verse>
				<verse number="5">Пал-дова́ со Дэвэ́л на чхудя́ Янголэнгэ тэлэ́ тэл ґэра́ свэ́то, саво́ явэ́ла, пал саво́ амэ ракираса:</verse>
				<verse number="6">нэ вари-кон допхэнэлас вари-катэ: “Кон адава́ ману́ш исын, со Ту рипирэса лэс? Ци со да дасаво манушэ́скиро чхаво́ исын, со Ту дыкхэ́са пал лэ́стэ?</verse>
				<verse number="7">Ту лэс на́бут тыкнякирдян анги́л Янголэндэ, ту прославиндян и кутякирдян лэс, Ту чхудя́н хула́са лэс пэ дова́, со Тырэ́ васта́ кэрдэ́,</verse>
				<verse number="8">Ту чхудя́н саро́ тэлэ́ тэл лэ́скирэ ґэра́. Ке́ли Ту чхудя́н саро́ тэлэ́ тэл Лэ́скирэ ґэра́ тэ хулаинэ́л, тэды ничы́ на яця́пэ, соб (кай) тэ на явэ́л лэ́скиро. Нэ амэ ишчо (инкэ́) на дыкхаса, соб (кай) саро́ тэ явэ́л лэ́скиро”,</verse>
				<verse number="9">нэ амэ дыкхаса Исусо́с, Савэс Дэвэ́л на́бут тыкнякирдя анги́л Янголэндэ, и Саво́ исын прославиндло и кутякирдо, пал-дова́ со Ёв пиридживдя мэ́ньки и мэрибэ́н; Ёв пиридживдя мэрибэ́н пал сарэ́ манушэ́ндэ пир Дэвлэ́скиро бахталыпэ́н.</verse>
				<verse number="10">Пал-дова́ со, чачэс, трэиндя́, соб (кай) Дэвэ́л, Саво́ создыя́ саро́ и дурэды́р ракхэ́ла, тэ сполнинэл саро́ пир Лэ́стэ пир Лэ́скирэ мэ́ньки, Саво́ исын Лыджаибнаскиро, соб (кай) тэ янэл сарэ́н тэ зракхэнпэ.</verse>
				<verse number="11">Пал-дова́ со Одова́, Кон отмэкэ́ла манушэ́нгирэ грэ́хи, и одолэ́, савэ́нгэ Ёв отмэкця́ грэ́хи, сарэ́ исын Дадэ́скирэ чхавэ́, палдава́ Исусо́скэ нанэ ладжаво тэ кхарэл лэн пшалэ́нца;</verse>
				<verse number="12">и Ёв ракирэ́ла: “Мэ ява́ва тэ пхэна́в зан пал Тыро́ лав Мирэ́ пшалэ́нгэ, и Мэ ява́ва тэ бага́в шарды́тко гилы́ Ту́кэ машки́р сарэ́ндэ дрэ Кхангири́.”</verse>
				<verse number="13">И ишчо (инкэ́): “Мэ ява́ва тэ патяв зоралэ́с дрэ Лэ́стэ. И ишчо (инкэ́): “Ѓа́да, Мирэ́ чхавэ́ исын, савэ́н Дэвэ́л дыя́ Ма́нгэ.”</verse>
				<verse number="14">Пал-дова́, со сыр сарэ́-манушэ́нгирэ чхавэ́ндэ исын рат и лоч (плоть), адя́кэ-паць и Ёв прилыя́ саро́, сыр ману́ш, ке́ли бия́ндыя, соб (кай) пир Пэ́скиро мэрибэ́н Ёв могиндя́ тэ хасякирэ́л налачхэскири зор пэ мэрибэ́н;</verse>
				<verse number="15">и тэ дэл во́ля сарэ́нгэ кодолэ́нгэ, савэ́ дара́ндынэ мэрибна́стыр и сыс писха́рья анги́л мэрибэ́н саро́ пэ́скиро джиибэ́н.</verse>
				<verse number="16">Пал-дова́ со исын бицяло́, со Ёв помогинэла на Янголэнгэ, а Авраамо́скирэ родо́скэ.</verse>
				<verse number="17">Ваш дава́ Христосо́скэ трэиндя́ тэ явэ́л адасаво́-паць, сыр Лэ́скирэ пша́ла, соб (кай) ёв тэ явэ́л лачхэ́-илэ́скиро и чачуно́ Англатуно́ Раша́й тэ дынаринэ́л анги́л Дэвлэ́стэ, соб (кай) Ёв тэ отмэкэ́л манушэ́нгирэ грэ́хи;</verse>
				<verse number="18">пал-дова́ со, сыр Ёв кокоро́ мэнчиндяпэ и на́лачхо пропатякирэлас Лэс, то Ёв какана́ могинэ́ла тэ помогинэл одолэ́нгэ, конэ́с пропатякирэна.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">Палдава́, пшала́лэ свэ́нта, савэ́н Дэвэ́л адя́кэ-паць прикхардя, дыкхэ́н пэ Исусо́стэ, Савэс Дэвэ́л бичхадя́ тэ явэ́л англатунэ́ Раша́са пир амаро́ патяибэ́н,</verse>
				<verse number="2">Саво́ исын патяибны́тко Одолэ́скэ, Кон чхудя́ Лэс пэ дая́ буты́, сыр и Мо́йза адя́кэ-паць пир саро́ Дэвлэ́скиро Кхэр.</verse>
				<verse number="3">Пал-дова́ со Лэ́стэ сыс барэды́р сла́ва, сыр Мойзастэ, адя́кэ-паць сыр манушэ́стэ, саво́ чхудя́ кхэр, кутякирэна (дэ́на паты́в) буты́р, сыр кокоро́ кхэр.</verse>
				<verse number="4">Пал-дова́ со кажно кхэр вари-саво́ ману́ш чхувэ́ла, а Кодова́, Кон чхудя́ саро́, исын Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="5">И Мо́йза сыс чачуно́ дына́ри пир саро́ Дэвлэ́скиро Кхэр ваш допхэныбэ́н пал дова́, со трэй тэ явэ́л анги́л;</verse>
				<verse number="6">а Христо́со сыр Дэвлэ́скиро Чхаво́, сыс Хула́й пир Лэ́скиро кхэр; амэ сам кокорэ́ мануша́ Лэ́скирэ кхэрэ́скирэ, ко́ли зорало́ патяибэ́н и наде́я, савья́са амэ шарасапэ, явэ́ла амэ́ндэ кэ ко́нцо (кэ яго́ро).</verse>
				<verse number="7">Палдава́ Свэ́нто Ду́хо (Фа́но) ракирэ́ла: “Ко́ли ададывэ́с тумэ́ шунэ́на Лэ́скири зан,</verse>
				<verse number="8">на отрискирэн пэ́скиро ило́, сыр да тумэ́ ґаздынэ́пэ пэ Дэвлэ́стэ, ке́ли тумэ́ са́нас пэ чхучи́ пхув;</verse>
				<verse number="9">кай тумарэ́ дада́ пропатякирэнас Ман, мэк ёнэ и дыкхнэ́, со Мэ кэрдём штардэша́ бэрш.</verse>
				<verse number="10">Палдава́ Мэ и холясыём пэ адалэ́ манушэ́ндэ и пхэндём: ‘Саро́ часо ёнэ хохавэна пэс дро пэ́скиро ило́, и ёнэ на джинэ́на Миро дром’;</verse>
				<verse number="11">палдава́ Мэ совлахадём дрэ холы́: ‘Ёнэ ние́кхвар на заджа́на дро Миро штэ́то тэ откхинён Ма́нца’.</verse>
				<verse number="12">Пшала́лэ, дыкхэ́н, соб (кай) тэ на явэ́л пхутькирдо ило́ ни дрэ конэ́стэ тумэ́ндыр, саво́ на кандэ́ла Дэвлэ́с, соб (кай) тумэ́ тэ на отджан джидэ́ Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="13">А подрикирэн екх екхэ́с со дывэ́с кэ/жы́ко дова́ часо, пака сашты́ тэ ракирэ́с “ададывэ́с”, соб (кай) грэ́хо тэ на хохавэ́л тумэн и тэ на отрискирэл тумаро́ ило́.</verse>
				<verse number="14">Пал-дова́ со амэ ячасапэ кхэтанэ́ Христосо́са, ко́ли зракхаса дова́ зорало́ патяибэ́н кэ ко́нцо (кэ яго́ро), со амэ́ндэ сыс англэды́р.</verse>
				<verse number="15">Палдава́ исын пхэндло́: “Ко́ли тумэ́ ададывэ́с шунэ́на Лэ́скири зан, на отрискирэн пэ́скиро ило́, сыр тумарэ́ дада́ дава́ кэрдэ́, ке́ли ґаздынэ́пэ пэ Дэвлэ́стэ”;</verse>
				<verse number="16">кон сыс одолэ́ мануша́, со, ке́ли шундлэ́, ґаздынэ́пэ пэ Дэвлэ́стэ? Нау́што на сарэ́ лэ́ндыр выгинэ́ Египто́стыр Мойзаса?</verse>
				<verse number="17">и пэ конэ́стэ Дэвэ́л сыс холямо́ штардэша́ бэрш? Ци на пэ одолэ́ндэ, савэ́ кэрдэ́ грэ́хи, и конэскирэ кокалы́ ячнэ́пэ тэ пасён пэ чхучи́ пхув?</verse>
				<verse number="18">И конэ́скэ Ёв совлахадя́, со ёнэ на заджа́на пэ штэ́то тэ откхинён Лэ́са, нау́што на одолэ́нгэ, кон на кандыя́ Лэс?</verse>
				<verse number="19">И амэ дыкхаса, со ёнэ на могиндлэ́ тэ заджа́н пэ Лэ́скиро штэ́то тэ откхинён, пал-дова́ со ёнэ на патяндынэ́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">Палдава́, пака пхэндло́ лав амэ́нгэ тэ заджа́н пэ доя́ пхув тэ откхинён Лэ́са, на хасия́, тэды ява́са тэ ракхаспэ, соб (кай) тэ на явэ́л адя́кэ, со вари-кон явдя́ древа́н кори́г (по́знэс).</verse>
				<verse number="2">Бахталы́ зан (звесь) сыс пхэндлы амэ́нгэ, адя́кэ-паць сыр и лэ́нгэ, нэ лэ́нгэ доя́ зан, сави́ ёнэ шундлэ́, на яндя́ ни саво́ лачхипэ́н, пал-дова́ со ёнэ на прилынэ́ дава́ пхэныбэ́н патяибна́са.</verse>
				<verse number="3">Нэ амэ, савэ́ патя́са, заджаса пэ доя́ пхув тэ откхинёвас Лэ́са, адя́кэ, сыр Дэвэ́л пхэндя́: “Мэ совлахадём дрэ Мири́ холы́: “Ёнэ ние́кхвар на заджа́на тэ откхинён Ма́нца’”, на дыкхи́ пэ дова́, со Лэ́скирэ бутя́ сыс сарэ́ кэрдэ́ анги́л дова́, сыр Ёв создыя́ свэ́то.</verse>
				<verse number="4">Палдава́ Дэвэ́л пхэндя́ вари-катэ дро Свэ́нто Чхиныбэ́н пал эфта́то (битринэ́нгиро дэ́што) дывэ́с адя́кэ: “И откхиныя Дэвэ́л пэ эфта́то дывэ́с сарэ́ Пэ́скирэ бутендыр”:</verse>
				<verse number="5">и нэвэ́стыр исын пхэндло́: “Ёнэ ние́кхвар на заджа́на тэ откхинён Ма́нца.”</verse>
				<verse number="6">Нэ Дэвлэ́скиро лав, саво́ Ёв дыя́, ячэ́лапэ, и вари-савэ́ мануша́ заджа́на тэ откхинён Лэ́са; а кодолэ́, савэ́нгэ сыс пхэндло́ лав пал Христосо́стэ, на заджа́на, пал-дова́ со ёнэ на кандынэ́, со пхэндя́ Дэвэ́л,</verse>
				<verse number="7">и Ёв выкэдэ́ла нэво́ дывэ́с, саво́ Ёв кхардя́ “ададывэ́с.” Пало́ (после) дова́, сыр прогия́ (накхця) бут бэрш, Дэвэ́л пхэндя́ Давидо́скирэ уштэ́нца адя́кэ, сыр Ёв ракирдя́ ґарэдыр: “Ададывэ́с, ке́ли тумэ́ шунэ́на Лэ́скири зан (глос), на пхарьякирэн пэ́скирэ илэ.”</verse>
				<verse number="8">Палдава́, ко́ли Ису́со-Навино дэ́лас Дэвлэ́скирэ манушэ́нгэ тэ откхинён Дэвлэ́са, тэды Дэвэ́л на ракирэ́лас коригэды́р (позжэды́р) пал яви́р дывэ́с.</verse>
				<verse number="9">Палдава́ са́вато (субо́та) ячэ́лапэ ваш Дэвлэ́скирэ манушэ́нгэ тэ откхинён.</verse>
				<verse number="10">Ко́ли вари-кон заджа́ла тэ откхинёл Лэ́са, ёв адя́кэ-паць откхинёла пэ́скирэ бутя́тыр, сыр Дэвэ́л откхиныя Пэ́скирэ бутя́тыр.</verse>
				<verse number="11">И палдава́ ява́са амэ тэ причхувас зор тэ кэра́с буты́р, соб (кай) амэ́нгэ тэ заджас тэ откхинёвас Лэ́са, соб (кай) пир дова́-паць приме́ро (сыкаибэ́н) амэ тэ на пэрас, сыр одолэ́ мануша́, савэ́ на кандынэ́.</verse>
				<verse number="12">Дэвлэ́скиро лав исын джидо́ и пхэрдо́ зорья́са, вострэдыр (чолалэды́р) любонэ куртала́тыр, сави́ чхинэла пэ дуй рига́, Дэвлэ́скиро лав заджа́ла хор машки́р ило́ и ду́хо (фа́но), машки́р кокалы́ и трушу́л, кай исын думо, и сэндинэла манушэ́нгирэ рэ́нды и мысли пэ ило́.</verse>
				<verse number="13">Нисо́ дро свэ́то, со Дэвэ́л создыя́, нанэ ґарадо Дэвлэ́стыр; нэ саро́ исын нанго и бицяло́ анги́л Лэ́скирэ якха́, анги́л Конэ́стэ амэ ява́са тэ отпхэнас пал саро́.</verse>
				<verse number="14">Пал-дова́ со амэ́ндэ исын са́мо барэды́р Англатуно́ Раша́й Ису́со, Дэвлэ́скиро Чхаво́, Саво́ прогия́ болыбэ́н кэ Дэвэ́л, амэ ява́са тэ рикираспэ зоралэ́с пал амаро́ патяибэ́н.</verse>
				<verse number="15">Амэ́ндэ исын на адасаво́ англатуно́ раша́й, саво́ на могинэ́ла тэ помогинэл (тэ подэл васт) амэ́нгэ дро амаро́ бизорьякирибэн, нэ Адасаво́ Англатуно́ Раша́й, Саво́ сыс пропатякирдо дро саро́, нэ сыр и амэ, нэ Саво́ на кэрдя́ грэ́хо.</verse>
				<verse number="16">Палдава́ амэ ява́са тэ джас пашылэды́р муршыпнаса кэ Дэвлэ́скиро троно, Кон дэ́ла бахталыпэ́н, соб (кай) тэ дорэсас тангипэ́н и бахталыпэ́н тэ помогинас (тэ подас васт) екх екхэ́скэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="5">
				<verse number="1">Пал-дова́ со кажно англатуно́ раша́й лэ́лапэ манушэ́ндыр и чхувэ́лапэ ваш манушэ́нгэ, соб (кай) тэ дынаринэ́л Дэвлэ́скэ: тэ янэл свэ́нто дыибэ́н и да́ры пэ алта́рё ваш грэхэнгиро отмэкибэн;</verse>
				<verse number="2">а пал-дова́, со адасаво́ раша́й кокоро́ нанэ зорало́ пир саро́, Ёв могинэ́ла тэ сыкавэ́л ковлыпэн кэ мануша́, савэ́ на джинэ́на и одолэ́, савэ́ змардэпэ чачунэ́ дромэ́стыр,</verse>
				<verse number="3">и пал лэ́скиро бизорьякирибэн лэ́скэ трэй тэ янэл свэ́нта дыибэна́, сыр пал пэ́скирэ, адя́кэ-паць и пал манушэ́нгирэ грэ́хи.</verse>
				<verse number="4">И ние́кх на могинэ́ла (на дэла ра́да) тэ лэл паты́в тэ кэрэ́л дая́ буты́ ваш Дэвлэ́скэ кокоро́ пэ́стыр, а кодова́, конэ́с Дэвэ́л чхудя́, адя́кэ-паць, сыр и Аронос (Аароно́с).</verse>
				<verse number="5">Адя́кэ-паць и Христо́со на Кокоро́ Пэ́скэ дыя́ дая́ сла́ва тэ ячэ́л Англатунэ́ Раша́са, нэ дава́ кэрдя́ Дэвэ́л, Кон пхэндя́ Лэ́скэ: “Ту сан Миро Чхаво́, Мэ яцём ададывэ́с Тырэ́ Дадэ́са (Тыро́ Дад).”</verse>
				<verse number="6">Ёв адя́кэ-паць ракирэ́ла дро яви́р штэ́то: “Ту явэ́са Раша́й пэ сарэ́ ве́ки, адасаво́-паць пир рашаипэн, сыр Мелхисэдэко сыс.”</verse>
				<verse number="7">Ке́ли Христо́со дживдя́ пэ пхув, Ёв барэ́ годла́са и ясвэ́нца мангдя́ и мангдя́пэ Дэвлэ́скэ, Кон могиндя́ тэ зракхэ́л Лэс мэрибна́стыр. Дэвэ́л шундя́ Лэс пал Лэ́скири дар анги́л Лэ́стэ;</verse>
				<verse number="8">мэк Ёв сыс Дэвлэ́скиро Чхаво́, Ёв высыклыя тэ кандэл пир Пэ́скирэ мэ́ньки;</verse>
				<verse number="9">и ке́ли Христо́со кэрдя́ кэ ко́нцо / яго́ро (сполниндя) дава́ саро́, Ёв яця́ и тэ зракхэ́л манушэ́н пэ сарэ́ ве́ки, савэ́ кандэ́на Лэс,</verse>
				<verse number="10">и Дэвэ́л приґалыя Лэс Англатунэ́ Раша́са адасавэса-паць, сыр сыс прилыно пир рашаипэн Мелхисэдэко.</verse>
				<verse number="11">Амэ́нгэ трэй тэ ракирас бут пал дава́, нэ дава́ исын пхаро́ тэ пирипхэнас тумэ́нгэ, пал-дова́ со тумэ́ ґалёна пово́линькэс (насыгэс).</verse>
				<verse number="12">Пал-дова́ со тумэ́нгэ пал дава́ часо трэиндя́ кокорэнгэ тэ сыклякирэ́н манушэ́н; нэ тумэн нэвэ́стыр трэй тэ сыклякирас пал англатунэ́ чачипэна́ пал Дэвлэ́скиро лав, и тумэ́нгэ ишчо (инкэ́) трэй тхуд тэ пьен, а тэ на хас чачуно́ хабэ́н, пал-дова́ со тумэ́ сан сы́рбы чхаворэ́.</verse>
				<verse number="13">Кажно, кон дживэ́ла пэ тхуд, на ґалёла сыклякирибэ́н пал чачуно́ лав, пал-дова́ со кадасаво́ ману́ш исын сы́рбы бия́то (чхаворо́),</verse>
				<verse number="14">нэ стала мануша́ могинэ́на тэ хан чачуно́ хабэ́н, пал-дова́ со ёнэ высыклынэ джиибнастыр и пир годы́ тэ пхэнэ́н рознь, кай исын лачхипэ́н и кай исын фуипэ́н.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="6">
				<verse number="1">Палдава́ мэкаса амэ пэ́рва лава́ пал Христосо́стэ и ява́са тэ пириджас тэ причхувас зор кэ дасаво сыклякирибэ́н, саво́ трэй ваш сталонэ дэвлытконэнгэ; нэ амэ на ява́са нэвэ́стыр тэ сыклякирас пал дасаво джиибэ́н, со янэ́ла манушэ́н кэ мэрибэ́н, а пал патяибэ́н дрэ Дэвлэ́стэ;</verse>
				<verse number="2">пал болдэипэн, пал вастэнгиро чхуибэ́н упрэ́ пэ манушэ́стэ, пал отджидякирибэн мулэ́ндыр и пал ве́чно сэ́ндо.</verse>
				<verse number="3">И амэ кэра́са дава́, ко́ли явэ́ла пэ дава́ Дэвлэ́скири во́ля.</verse>
				<verse number="4">Дава́ на могинэ́ла (шашты) тэ явэ́л ваш одолэ́нгэ, конэ́скэ сыс роспхэндло чачипэ́н пал Дэвлэ́стэ, и савэ́ уджиндлэ́ Болыбна́скиро тала́но (да́ро), и дорэснэ́ (долынэ) пэ́скири паш явирэ манушэ́нца Свэнтонэ́ Духо́стыр;</verse>
				<verse number="5">и савэ́ уджиндлэ́ лачхипэ́н Дэвлэ́скирэ лавэ́стыр и векоскири зор, сави́ явэ́ла анги́л, ке́ли Дэвэ́л явэ́ла тэ хулаинэ́л;</verse>
				<verse number="6">и савэ́ мэкнэ́ тэ патя́н; кадасавэн манушэ́н нашты́ нэвэ́стыр тэ сыклякирас, соб (кай) ёнэ тэ рискирэ́н пэ́скиро джиибэ́н кэ Дэвэ́л, пал-дова́ со ёнэ сы́рбы нэвэ́стыр примарэна кэ трушу́л Дэвлэ́скирэ Чхавэ́с и отдэна Лэс пэ сабэн манушэ́нгэ.</verse>
				<verse number="7">Дэвэ́л бахтякирэ́ла дасави́ пхув, сави́ лэ́ла пани́ брышындэстыр и савья́тыр гив барьёла ваш одолэ́ манушэ́нгэ, кон кэрэ́ла буты́ пэ ла́тэ;</verse>
				<verse number="8">а ко́ли екх хру́сто сувье́нца (дылыны чар) и пхусады́тко хру́сто (ґарь) барьёна пэ дая́ пхув, тэды ёй исын налачхи ни кэ со, и Дэвэ́л могинэ́ла тэ прокошэл ла, а яг схачкирэ́ла дая́ чар дро ко́нцо (дро яго́ро).</verse>
				<verse number="9">Дро́га амарэ́, на дыкхи́ пэ дава́, со амэ ракираса адя́кэ, амэ патя́са дрэ тумэ́ндэ, со тумэ́ сан фэды́р и пашылэды́р кэ дова́, соб (кай) Дэвэ́л тэ зракхэ́л тумэн.</verse>
				<verse number="10">Пал-дова́ со Дэвэ́л нанэ напатяибнаскиро и Ёв на бистрэла тумари́ буты́ и паты́в кэ яви́р мануша́, савэ́ тумэ́ кэрдэ́ ваш Лэ́скиро лав, ке́ли тумэ́ помогинэнас (дэ́нас васта́) и какана́ помогинэна дэвлытконэнгэ.</verse>
				<verse number="11">Амэ камаса, соб (кай) кажно ману́ш тумэ́ндыр тэ патял хачкирдэ́ илэ́са кэ ко́нцо (кэ яго́ро),</verse>
				<verse number="12">соб (кай) тумэ́ тэ на явэ́н кирнэ-масэ́нгиро, а тумэ́ тэ кэрэ́н адя́кэ-паць, сыр кодолэ́ мануша́, савэ́ пэ́скирэ патяибна́са и длугонэ ужакирибнаса дорэсэ́на дова́, пал со Дэвэ́л дыя́ лав лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="13">Ке́ли Дэвэ́л дыя́ лав Авраамо́скэ, пал-дова́ со Ёв на могиндя́ ни пэ конэ́стэ вучэды́р Пэ́стыр тэ совлахал, тэды Ёв совлахадя́ Кокоро́ пэ Пэ́стэ,</verse>
				<verse number="14">и пхэндя́: “Мэ, чачэс, бахтякирава Тут и Мэ да́ва бут бут чхавэ́н ту́кэ”;</verse>
				<verse number="15">а Авраа́мо ужакирдя ґара́ (длу́гэс) и дорэсця́ дова́, пал со Дэвэ́л дыя́ лав лэ́скэ.</verse>
				<verse number="16">Мануша́ совлахана пэ вари-конэ́стэ, кон исын барэды́р лэ́ндыр и совла́х исын сы́рбы допхэныбэ́н, со лэ́скэ трэй тэ сполнинэл и тэ чхувэ́л ко́нцо (яго́ро) пэ сарэ́ лэ́нгирэ чингарда́.</verse>
				<verse number="17">Палдава́ Дэвэ́л выкэдыя́ зоралэды́р тэ сыкавэ́л Пэ́скири напаруибны́тко во́ля тэ кэрэ́л кэ ко́нцо (кэ яго́ро) лав, со Ёв дыя́ одолэ́ манушэ́нгэ, савэ́ прилынэ́ Лэ́скиро пхэндло́ лав, и Ёв допхэндя совлахаса.</verse>
				<verse number="18">Дэвэ́л кэрдя́ адя́кэ пир дуй чачипэна́: Дэвэ́л на парувэла пхэндло́ лав и на хохавэла. Амэ́нгэ, савэ́ чхурдыямпэ кэ Ёв тэ ухтыласпэ пал наде́я, со сыс дыны́ амэ́нгэ, явэ́ла зорало́ подыно васт (помошш) тэ зракхаспэ.</verse>
				<verse number="19">Кадая́ наде́я подрикирэ́ла амаро́ ило́ дрэ зор бидаракирэс и исын сы́рбы якрё ваш ди, саво́ рикирэ́ла амэн, и ёй заджа́ла дро най свэнтэдыр штэ́то пал шы́рма, дро Болыбна́скиро Раё,</verse>
				<verse number="20">одори́к загия́ Ису́со анги́л амэ́ндэ, и яця́ Англатунэ́ Раша́са пэ сарэ́ ве́ки, пир дасаво-паць титуло, сыр и Мелхисэдэко.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="7">
				<verse number="1">Пал-дова́ со Мелхисэдэ́ко сыс Салимоскиро кра́ли, раша́й Най Вучэдырэскирэ Дэвлэ́скиро, одова́, кон стрэниндя (пирилыя) Авраамос и бахтякирдя́ лэс, ке́ли одова́ рисёлас палэ, сыр мулякирдя́ кралье́н;</verse>
				<verse number="2">и конэ́скэ Авраа́мо адя́кэ-паць отдыя́ дэ́што паш сарэ́стыр, пал-дова́ со лав Мелхисэдэко значынэ́ла “чачипна́скиро Кра́ли”, и пал-дова́ со ёв сыс Салимоскиро кра́ли, лэ́скиро лав адя́кэ-паць значынэ́ла “Раманёскиро (Мироскиро) Кра́ли”;</verse>
				<verse number="3">ёв сыс бидадэскиро, бидакиро, нико́н на джиндя́ пал лэ́скиро ро́до; дава́ исын наджиндло адя́кэ-паць, ке́ли ёв бия́ндыя и ке́ли мыя́, Ёв исын сы́рбы Дэвлэ́скиро Чхаво́ и раша́й пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
				<verse number="4">Дыкхэ́н, саво́ баро́ ману́ш сыс Мелхисэдэко, конэ́скэ аж баро́ раша́й Авраа́мо дыя́ дэ́што паш пэ́скирэ миштыпна́стыр, саво́ ёв яндя́ марибнастыр.</verse>
				<verse number="5">А кодолэ́ Левиёскирэ чхавэ́, савэ́ ячэ́напэ рашанца пир Зако́но, и ёнэ скэдэ́на дэ́што паш Израилёскирэ манушэ́ндыр, лэ́нгирэ пшалэ́ндыр; мэк ёнэ исын Авраамо́скирэ родо́стыр.</verse>
				<verse number="6">Кадава́ ману́ш нанэ Левиёскирэ родо́стыр, нэ ёв лыя́ дэ́што паш Авраамостыр и бахтякирдя́ лэс, манушэ́с, саво́ ґарэдыр дорэсця́ лав Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="7">Дава́ исын чачипэ́н, со кодова́ ману́ш бахтякирэ́ла, кон исын барэды́р одолэ́стыр, савэ́с ёв бахтякирэ́ла.</verse>
				<verse number="8">Рашая́, савэ́ лэ́на дэ́што паш, мэрэ́на, а пал Мелхисэдэкостэ исын пхэндло́, со ёв лэ́ла дэ́што паш, и дживэ́ла.</verse>
				<verse number="9">Сашты́ (можна) тэ пхэнас, со аж кокоро́ Левиё, кон лэ́ла дэ́што паш, плэскирдя дэ́што паш Мелхисэдэкостэ пир Авраамостэ.</verse>
				<verse number="10">Пал-дова́ со, ке́ли Мелхисэдэко стрэниндя (пирилыя) Авраамос, тэды Левиё на сыс ишчо (инкэ́) пэ свэ́то Авраамостэ.</verse>
				<verse number="11">Ко́ли могинэ́нас Левитэ́нгирэ рашая́ тэ кэрэ́н кэ ко́нцо (кэ яго́ро) пэ́скири буты́, сыр рашая́ анги́л Дэвлэ́стэ, пал-дова́ со пир дая́ буты́ Зако́но сыс дыно́ манушэ́нгэ, тэды ваш со трэиндя́ тэ явэ́л яви́р Раша́й дасаво-паць сыр Мелхисэдэко, а на дасаво-паць, соб (кай) тэ кхарэлпэ, со ёв пир Ароноскиро рашаипэн (титуло).</verse>
				<verse number="12">Пал-дова́ со, ко́ли парувэна раша́н, тэды трэй и тэ парувэн Зако́но.</verse>
				<verse number="13">Амаро́ Рай Дэвэ́л, пал Конэ́стэ амэ ракираса какана́, сыс явирэ родо́стыр, савэ́стыр нико́н и ние́кхвар на дынариндя́ пашы́л алта́рё.</verse>
				<verse number="14">Амэ джина́са, со амаро́ Рай Дэвэ́л сыс Юда́скирэ родо́стыр, пал Савэ́стэ Мо́йза (Моисеё) нисо́ на пхэндя́ пал рашандэ кадалэ́ родо́стыр.</verse>
				<verse number="15">Какана́ амэ буты́р джина́са, со исын яви́р раша́й, саво́ исын адасаво́-паць сыр Мелхисэдэ́ко,</verse>
				<verse number="16">Саво́ яця́ раша́са на пир манушэ́нгиро упхэныбэн, сыр дада́, а пир джиибна́скири зор, сави́ нашты́ тэ мулякирэс.</verse>
				<verse number="17">Пал-дова́ со Свэ́нто Чхиныбэ́н ракирэ́ла: “Ту сан Раша́й пэ сарэ́ ве́ки, кадасаво́-паць, сыр и Мелхисэдэко сыс.”</verse>
				<verse number="18">Палдава́ адя́кэ исын, со пхуранэ́-манушэ́нгиро припхэныбэ́н отпарувэна, пал-дова́ со ёв исын на́лачхо и лэ́стыр нанэ нисаво́ кучипэ́н.</verse>
				<verse number="19">Пал-дова́ со Мойза́скиро Законо на кэрдя́ нисо́, соб (кай) вари-со тэ явэ́л бидошакиро; и, ґа́да, амэ́ндэ исын фэдэды́р наде́я, пир сави́ амэ ява́са пашылэды́р кэ Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="20">Адава́ саро́ исын пир Дэвлэ́скири совла́х,</verse>
				<verse number="21">пал-дова́ со сарэ́ яви́р рашая́ ячнэ́ тэ кэрэ́н Дэвлэ́скири буты́ би совлахакиро, а Христо́со яця́ Раша́са (яця́ Раша́й) пир Дэвлэ́скири совла́х, пал-дова́ со пал Лэ́стэ исын пхэндло́: “Рай Дэвэ́л совлахадя́, и Ёв на дэ́лапэ палэ: “Ту сан раша́й пэ сарэ́ ве́ки””,</verse>
				<verse number="22">палдава́ Ису́со исын сы́рбы дудвало́ (поручытелё), со нэво́ завето исын фэды́р.</verse>
				<verse number="23">И кадасавэ́ рашая́ сыс бут ґарэдыр пир пхурано́ завето, ёнэ мэрэнас и ёнэ на могинэ́нас тэ ячэ́нпэ пэ пэ́скири буты́.</verse>
				<verse number="24">Нэ Ису́со ячэ́лапэ Раша́са пэ сарэ́ ве́ки, и Лэ́скири буты́ на пиридэлапэ ни конэ́скэ.</verse>
				<verse number="25">Палдава́ Ису́со могинэ́ла тэ зракхэ́л сарэ́ манушэ́н, савэ́ явэ́на пашылэды́р кэ Дэвэ́л пир Лэ́стэ; Ёв исын ўса́ды (сак) джидо́ тэ мангэ́л Дэвлэ́с пал лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="26">Пал-дова́ со адасаво́ Англатуно́ Раша́й и трэй амэ́нгэ: свэ́нто, лачхэ́-илы́тко, на магирдо́ грэхоса; Дэвэ́л чхудя́ Лэс дрэ риг грэхитконэ́ манушэ́ндыр и ґаздыя́ Лэс вучэ́с дро Болыбна́скиро Раё.</verse>
				<verse number="27">Лэ́скэ на трэй тэ янэл свэ́нто дыибэ́н кажно дывэ́с, сыр яви́р рашая́ кэрэ́на адя́кэ, савэ́ ґарэдыр янэ́нас свэ́нта дыибэна́ пал пэ́скирэ грэ́хи, и палэ пал манушэ́нгирэ грэ́хи. Христо́со кэрдя́ дава́ е́кхвар, ке́ли отдыя́ Кокоро́ Пэс сыр свэ́нто дыибэ́н пал амарэ́ грэ́хи.</verse>
				<verse number="28">Пир Мойза́скиро Зако́но чхувэ́на англатунэ́ рашанца манушэ́н, савэ́ исын грэхи́тка; нэ Дэвэ́л чхудя́ Пэ́скирэ Чхавэ́с пир совла́х, со сыс пало́ (после) Зако́но, Лэс, Саво́ исын бидошакиро пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="8">
				<verse number="1">Гла́вныма исын дро дова́, пал со амэ ракираса, исын дасави́: амэ́ндэ исын адасаво́ Англатуно́ Раша́й, Саво́ исын бэшто́ пэ болыбэ́н пир чачо́ васт Дэвлэ́скирэ най вычэдырэ́скирэ троностыр;</verse>
				<verse number="2">Ёв исын Раша́й пэ Свэ́нто Штэ́то, сави́ исын чачуны́ ша́тра тэ мангэ́нпэ Дэвлэ́скэ, сави́ счхудя кхэтанэ́ Дэвэ́л, а на мануша́.</verse>
				<verse number="3">Кажно раша́й исын чхудо ваш дова́, соб (кай) тэ янэл свэ́нто дыибэ́н и да́ро, пал-дова́ со трэиндя́, соб (кай) и кадалэ́ Рашастэ тэ явэ́л вари-со тэ янэл.</verse>
				<verse number="4">Ко́ли Христо́со тэ ячэласпэ тэ дживэ́л пэ пхув, Ёв на явэ́лас Раша́са, пал-дова́ со исын ада́й кадасавэ́ рашая́, савэ́ ишчо (инкэ́) янэ́на свэ́нта дыибэна́ пир Мойза́скиро Зако́но;</verse>
				<verse number="5">савэ́ кэрэ́на Дэвлэ́скири буты́ пир патри́н (о́бразо) и сы́рбы пир зэр (тенё), савэ́ исын чачунэ́с дро Болыбна́скиро Раё. Ке́ли Мо́йза лыя́ тэ кончынэл буты́ пэ ша́тра, то Дэвэ́л пхэндя́ лэ́скэ: “Дыкх, кэр саро́, соб (кай) тэ явэ́л дасаво-паць, сыр сыс сыкадо ту́кэ пэ бэ́рга.”</verse>
				<verse number="6">Нэ какана́ Христо́со дорэсця́ фэдэды́р буты́ сыр Англатуно́ Раша́й, сави́ исын пэ бут фэдэды́р кадалэ́-раша́нгирэ бутя́тыр, адя́кэ-паць, сыр фэды́р исын и Завето, саво́ Ёв пиридыя Дэвлэ́стыр манушэ́нгэ, сыр Машкиратуно, пал-дова́ со дро Завето исын фэды́р дынэ́ дава́.</verse>
				<verse number="7">Ко́ли тэ явэ́л пэ́рво завето бидошакиро, тэды на трэиндя́ тэ родэ́н штэ́то ваш яви́р.</verse>
				<verse number="8">Нэ Дэвэ́л бангякирэла Пэ́скирэ манушэ́н, ке́ли Ёв ракирэ́ла пир пророкостэ: “Ѓа́да, явэ́на дывэса́”, – ракирэ́ла Дэвэ́л, – “ке́ли Мэ кэра́ва Нэво́ Завето Израилёскирэ и Юда́скирэ манушэ́нца;</verse>
				<verse number="9">нэ нанэ дасаво завето, саво́ Мэ кэрдём лэ́нгирэ дадэ́нца дро дова́ часо, ке́ли Мэ лыём пал васт лэн, соб (кай) тэ вылыджав Египто́скирэ пхувья́тыр. Ёнэ на ячнэ́пэ зоралэ́ дро патяибэ́н и Мэ на прилыём илэ́са лэн.</verse>
				<verse number="10">Адава́ исын Завето, саво́ Мэ кэра́ва пэ далэ́ дывэса́ Израилёскирэ манушэ́нца, – ракирэ́ла Дэвэ́л. ‘Мэ пиридава Мирэ́ Зако́ны дрэ лэ́нгири годы́ и Мэ чхина́ва лэн пэ лэ́нгирэ илэ, и Мэ ява́ва лэ́нгиро Дэвэ́л, а ёнэ явэ́на Мирэ́ мануша́.</verse>
				<verse number="11">И нико́н на явэ́ла буты́р тэ сыклякирэ́л явирэ́с и пшал на явэ́ла тэ сыклякирэ́л пшалэ́с и тэ ракирэ́л лэ́скэ: “Уджин Дэвлэ́с”, пал-дова́ со сарэ́ мануша́ тыкнэндыр кэ барэ́, явэ́на тэ джинэ́н Ман.</verse>
				<verse number="12">Пал-дова́ со Мэ примангава лэ́нгэ дова́, со ёнэ сыс проти Зако́но, палдава́ Мэ ние́кхвар на пририпирава буты́р лэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="13">Дэвэ́л ракирэ́лас дова́ пал Нэво́ Завето, пир дава́ Ёв приґалыя со пэ́рво завето исын пхурано́. А дова́, со исын пхурано́ и нанэ кэ джиибэ́н, сы́гэс отпарувэлапэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="9">
				<verse number="1">Дро пэ́рво завето сыс пхэндло́, сыр трэиндя́ тэ мангэ́лпэ Дэвлэ́скэ, и пал свэ́нто штэ́то, саво́ кэрэ́лас ману́ш пэ дая́ пхув.</verse>
				<verse number="2">Сыс чхуды́ Свэ́нто Ша́тра: дрэ пэ́рво паш сыс момолы́тко (свети́льнико) и сками́нд свэнцононэ́ марэ́са, дава́ штэ́то кхардяпэ Свэ́нто Штэ́то.</verse>
				<verse number="3">Пал яви́р шы́рма сыс яви́р паш дрэ Свэ́нто Ша́тра, дава́ штэ́то кхардяпэ Най Свэнтэдыр Штэ́то.</verse>
				<verse number="4">Одо́й сыс сувнакуно́ алта́рё, кай хачкирэнас лачхэ́-кхандыпна́скири смо́ла, и Ковчэго́скиро Мохто́/Мохтэ́н (Яшчыко) завето́са, саво́ сыс обчхудо сувнака́са сарэ́ ригэ́ндыр. Дро дава́ Свэ́нто Мохто́ сыс сувнакуно́ чаро́ маннаса, Ароноскиро дэсто́, саво́ вылениндя. И сыс одо́й адя́кэ-паць барунэ́ таблицы, кай сыс вычингирдэ заветоскирэ припхэныбэна́.</verse>
				<verse number="5">А упра́л пэ Ковчэго́скиро Мохто́ сыс тэрдэ́ слава́кирэ херувимы. Ёнэ зачхакирэнас пэ́скирэ пхакэнца штэ́то, кай грэ́хи отмэкэнаспэ; нэ какана́ нанэ дова́ часо тэ ракирас буты́р пал дава́.</verse>
				<verse number="6">Дава́ адя́кэ саро́ сыс счхудо: рашая́ кажно мо́ло заджанас дрэ пэ́рво Свэ́нто Ша́тра тэ мангэ́нпэ Дэвлэ́скэ, сыр трэиндя́ буты́ пир Зако́но,</verse>
				<verse number="7">а дрэ яви́р Свэ́нто Ша́тра, сави́ сыс андра́л, заджалас екх Англатуно́ Раша́й, е́кхвар дро бэрш, ратэ́са и свэнтонэ́ дыибнаса пал манушэ́нгирэ грэ́хи, савэ́ ёнэ кэрдэ́ пир пэ́скиро наджиныбэн.</verse>
				<verse number="8">Свэ́нто Ду́хо (Фа́но) сыкавэ́ла далэ́са, со пака исын пэ́рво Свэ́нто Ша́тра, дром нанэ отчхакирдо дро Най Свэнтэдыр Штэ́то;</verse>
				<verse number="9">кадая́ пэ́рво Свэ́нто Ша́тра исын сы́рбы приме́ро (сыкаибэ́н), со кэрэ́лапэ дро амаро́ часо, дро саво́ янэ́на да́ры, и свэ́нта дыибэна́, савэ́ на могинэ́на тэ кэрэ́н бидошакирэса кодолэ́с, кон мангэлапэ Дэвлэ́скэ, сыр трэй пир Зако́но,</verse>
				<verse number="10">пал-дова́ со ёнэ отлыджанаспэ кэ упхэныбэна́, со сашты́ тэ хас, и со тэ пьес, сыр со тэ морэс (тэ халавэс), кэ амари́ лоч (плоть), лэ́ндэ исын зор кэ/ жы́ко дава́ часо, пака Дэвэ́л кэрэ́ла нэво́ ладо (порядко).</verse>
				<verse number="11">Нэ Христо́со явдя́, сыр Англатуно́ Раша́й ваш лачхипэ́н, саво́ явэ́ла анги́л барыдыршонэ и фэдыдыршонэ шатраса, сави́ кэрдэ́ на манушэ́нгирэ васта́, и сави́ нанэ далэ́ свэтоскири, со исын кэрдо́,</verse>
				<verse number="12">и на бузнэ́нгирэ (козлэнгирэ) и целянтэ́нгирэ ратэ́са, а Пэ́скирэ ратэ́са Ёв загия́ е́кхвар дро Най Свэнтэдыр Штэ́то, и дорэсця́ ве́чно выкиныбэ́н пал амарэ́ грэ́хи.</verse>
				<verse number="13">Пал-дова́ со, ко́ли бузнэ́нгиро ци целянтэ́нгиро рат и тэрнэ́-рэца́кири (тёлкакири) пра́ска (пепло), со кропинэлапэ пэ манушэ́ндэ, савэ́ исын нажужо тэ клонинэнпэ патыва́са Дэвлэ́скэ, кэрэ́ла жужа́са (чыстонаса) лэ́нгири лоч,</verse>
				<verse number="14">то ци пэ бут бутэды́р выжужакирэ́ла амэн Христосо́скиро рат, Саво́ пир ве́чно Ду́хо (Фа́но) яндя́ Пэс бидоша́кирэс, соб (кай) тэ выжужакирэл амари́ паты́в мулэ́ рэндэ́ндыр тэ дынарина́с джидэ́ Дэвлэ́скэ?</verse>
				<verse number="15">И палдава́ Христо́со яндя́ Нэво́ Завето, соб (кай) одолэ́ мануша́, савэ́н Дэвэ́л кхардя кэ Пэ прикхардя, могиндлэ́ тэ дорэсэн ве́чно штэ́то дро Болыбна́скиро Раё, пал со Ёв и дыя́ лав. Лэ́скиро мэрибэ́н исын сы́рбы выкиныбэ́н пал грэ́хи, савэ́ кэрдэ́ мануша́, ке́ли пхурано́ завето рикирдя зор.</verse>
				<verse number="16">Ко́ли исын завето, саво́ ману́ш ячкирэ́ла явирэ́нгэ пало́ (после) пэ́скиро мэрибэ́н, трэй тэ допхэнэн, со кодова́ ману́ш мыя́.</verse>
				<verse number="17">Пал-дова́ со завето фэ́ни явэ́ла тэ рикирэ́л зор пало́ (после) мэрибэ́н, и дава́ завето нисо́ нанэ мол, пака исын джидо́ ману́ш, саво́ счхудя лэс.</verse>
				<verse number="18">Адя́кэ-паць и пэ́рво завето на прилыя́ зор би ратэ́скиро.</verse>
				<verse number="19">И палдава́, ке́ли Мо́йза пхэндя́ сарэ́ припхэныбэна́ Законо́стыр сарэ́ манушэ́нгэ, ёв лыя́ целянтэнгирэ и бузнэнгиро (козлэнгиро) рат пане́са, лолэ́ балэнца и исопоскирэ ранденца, и кропиндя лэ́нца сыр кокори лылвари́-сви́тко, адя́кэ-паць и сарэ́ манушэ́н.</verse>
				<verse number="20">И пхэндя́: “Дава́ исын рат завето́скиро, кэ саво́ Дэвэ́л припхэндя́ тумэ́нгэ тэ рикирэнпэ.”</verse>
				<verse number="21">И адя́кэ-паць ёв кропиндя ратэ́са и ша́тра и сарэ́ кхорэ́ (сосуды), со трэй тэ лэн, ке́ли мангэ́напэ Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="22">И на́бут со на саро́ жужакирэлапэ грэхостыр ратэ́са, и би ратэскиро прочхуибэн на отмэкэлапэ грэ́хо.</verse>
				<verse number="23">Трэиндя́, соб (кай) дова́, со сыс создыно́ пэ пхув пир болыбна́скири патри́н (о́бразо), адя́кэ тэ жужакирэлпэ, а дова́, со исын Болыбна́скиро чачунэ́с, трэбинэла фэды́р свэ́нта дыибэна́, сыр кодолэ́.</verse>
				<verse number="24">Пал-дова́ со Христо́со загия́ на дрэ Свэ́нто Штэ́то, саво́ кэрдэ́ манушэ́нгирэ васта́, и саво́ исын патри́н (копия) долэ́ Штэтоскиро, со исын дро Болыбна́скиро Раё. Ёв загия́ дро Болыбна́скиро Раё, соб (кай) тэ тэрдёл пал амэ́ндэ анги́л Дэвлэ́стэ:</verse>
				<verse number="25">на ваш дова́, соб (кай) тэ янэл Пэс бут мо́лы, сыр Юдэ́нгиро англатуно́ раша́й заджа́ла дро Най Свэнтэдыр Штэ́то на пэ́скирэ ратэ́са;</verse>
				<verse number="26">тэды Христосо́скэ трэиндя́ тэ мэнчынэлпэ кажно мо́ло, сыр свэ́то сыс создыно́. Нэ какана́, е́кхвар пэ векоскиро ко́нцо (яго́ро), Ёв сыкадя́ Пэс и отдыя́ Пэс сыр свэ́нто дыибэ́н, соб (кай) тэ отпарувэл грэ́хи.</verse>
				<verse number="27">И сыр ужакирэ́ла манушэ́с е́кхвар тэ мэрэ́л, а пало́ дава́ сэ́ндо;</verse>
				<verse number="28">адя́кэ-паць и Христо́со сыс е́кхвар яндло сыр свэ́нто дыибэ́н пал бутэ́-манушэ́нгирэ грэ́хи. Нэ Ёв явэ́ла яви́р мо́ло кэ одолэ́, савэ́ древа́н ужакирэ́на Лэс тэ зракхэ́л лэн, нэ на ваш дова́, соб (кай) тэ отмэкэ́л грэ́хи.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="10">
				<verse number="1">Юдэ́нгиро Зако́но исын сы́рбы зэр (тенё) пал дова́ чачипэ́н, саво́ явэ́ла анги́л, дава́ нанэ кокори патри́н (о́бразо). Палдова́ со Зако́но кокоро́ на кэрэ́ла манушэ́н бидошакирэнца, савэ́ явэ́на тэ мангэ́нпэ Дэвлэ́скэ, ке́ли ёнэ со бэрш янэ́на дасавэ́-паць свэ́нта дыибэна́ пэ алта́рё.</verse>
				<verse number="2">И мануша́ пириячэнас тэ янэ́н свэ́нта дыибэна́ (жэртвы), ко́ли ёнэ, ке́ли мангэ́напэ Дэвлэ́скэ сыр трэй пир Зако́но, явэ́нас выжужакирдэ грэхостыр екх мо́ло и пэ саро́ джиибэ́н, и грэ́хо на ячэласпэ дрэ лэ́нгири годы́.”</verse>
				<verse number="3">Нэ амэ со бэрш рипираса пал грэ́хи, ке́ли янаса свэ́нта дыибэна́ пэ алта́рё.</verse>
				<verse number="4">Пал-дова́ со нашты́, соб (кай) целянтэнгиро и бузнэнгиро (козлэнгиро) рат тэ отмэкэ́л грэ́хо манушэ́стыр.</verse>
				<verse number="5">Палдава́, ке́ли Христо́со явдя́ пэ свэ́то, Ёв пхэндя́ Дэвлэ́скэ: “Ту́кэ исын на пир ило́ ни да́ры, ни свэ́нта дыибэна́; нэ Ту приготовиндян маса́ (лоч) ваш Ма́нгэ.</verse>
				<verse number="6">А цэлонэ́-хачкирибнаскирэ яныбэна́ и свэ́нта дыибэна́ пал грэ́хо нанэ ту́кэ дрэ ра́дыма.</verse>
				<verse number="7">Тэды Мэ пхэндём: “Гада, Мэ джа́ва, сыр исын чхиндло́ анги́л дрэ лылвари́ пал ма́ндэ; соб (кай) тэ сполнинав, Дэ́вла, во́ля Тыри́.”</verse>
				<verse number="8">Англэды́р Христо́со пхэндя́: “Ту на мангдян ни да́ро, ни свэ́нто дыибэ́н, ни цэлонэ́-хачкирибнаскирэ яныбэна́, ни да́ры пал грэ́хи, савэ́ янэ́на пир Зако́но.”</verse>
				<verse number="9">Тэ́ньци Ёв пхэндя́: Ѓа́да, Мэ явдём, соб (кай) тэ сполнинав Тыри́ во́ля.” Ёв чхувэ́ла криг англатуно́ мангипэ́н (па́тери) Дэвлэ́скэ, соб (кай) тэ чхувэ́л и подрикирэ́л яви́р;</verse>
				<verse number="10">и пир Дэвлэ́скири во́ля амэ сам свэнцындлэ Исусо́скирэ Христосо́скирэ мэнькэндыр дрэ маса́, савэ́ сыс яндлэ́ сыр да́ро е́кхвар, пал сарэ́ндэ.</verse>
				<verse number="11">И кажно (сва́ко) раша́й дывэ́с дро дывэ́с кэрэ́ла Дэвлэ́скири буты́ и янэ́ла бут мо́лы одолэ́-паць свэ́нта дыибэна́, савэ́ ние́кхвар на могинэ́на тэ злэн грэ́хи,</verse>
				<verse number="12">а Ёв, Христо́со, отдыя́ Пэс е́кхвар дро свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хи и бэсця́ пэ саро́ часо пир чачи́ (право) риг Дэвлэ́стыр,</verse>
				<verse number="13">кай какана́ Ёв ужакирэ́ла, ке́ли Лэ́скирэ вэ́рги явэ́на чхудэ́ тэл Лэ́скирэ ґэра́.</verse>
				<verse number="14">Пал-дова́ со Ёв екхэ свэнтонэ́ яныбнаса кэрдя́ бидошакирэнца пэ саро́ часо одолэ́н, савэ́ исын выжужакирдэ грэхэ́ндыр.</verse>
				<verse number="15">И Свэ́нто Ду́хо (Фа́но) допхэнэ́ла амэ́нгэ: пало́ (после) дова́, сыр Дэвэ́л пхэндя́:</verse>
				<verse number="16">“Ѓа́да, исын дава́ завето, саво́ Мэ кэра́ва лэ́нца пало́ одолэ́ дывэса́, – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л: – Мэ пиридава Мирэ́ Зако́ны дрэ лэ́нгирэ илэ́ и Мэ чхина́ва лэн пэ лэ́нгири годы́”;</verse>
				<verse number="17">и лэ́нгирэ грэ́хи и дова́, со ёнэ кэрдэ́ проти Зако́но, Мэ на пририпирава ни екх мо́ло.</verse>
				<verse number="18">А ке́ли грэ́хо исын отмэкно, тэды на трэй буты́р нисо́ тэ янэ́н сыр свэ́нто дыибэ́н пал лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="19">Палдава́, пшала́лэ, амэ могинаса муршканэ́с тэ заджас пэ Свэ́нто Штэ́то, пал-дова́ со Ису́со прочхудя Пэ́скиро рат;</verse>
				<verse number="20">Ёв дыя́ зор амэ́нгэ тэ проджас пир шы́рма нэвонэ́ и джидэ́ дромэ́са, саво́ исын пир Лэ́скири лоч (плоть);</verse>
				<verse number="21">Ёв исын амаро́ Баро́ Раша́й пэ Дэвлэ́скиро Кхэр, саво́ исын дро Болыбна́скиро Раё;</verse>
				<verse number="22">палдава́ явэ́н пашылэды́р кэ Дэвэ́л чачунэ́ илэ́са, пхэрдэ́ патяибна́са, соб (кай) тэ явэ́н амарэ́ илэ выжужакирдэ грэхэ́ндыр и тэ на чуинас фуес, со амэ сам бангэ́; тэ явэ́н амарэ́ маса́ обмордэ жужэ́ пане́са.</verse>
				<verse number="23">Ява́са тэ рикираспэ зоралэ́с пал наде́я, сави́ амэ приджиндям би кунипна́скиро, пал-дова́ со Дэвэ́л, Кон дыя́ лав, исын патяибны́тко;</verse>
				<verse number="24">явэ́н тэ дыкхас екх пэ екхэ́стэ, соб (кай) тэ сыкавэ́н паты́в екх екхэ́скэ и тэ кэрэ́н лачхипэ́н екх екхэ́скэ;</verse>
				<verse number="25">и на ява́са тэ мэкас тэ скэдаспэ дрэ кхангири́, сыр дава́ присыклынэ яви́р мануша́, а ява́са тэ сыклякирас екх екхэ́с бутэды́р, ко́ли тумэ́ дыкхэ́на, со Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро Дывэ́с явэ́ла сыг.</verse>
				<verse number="26">Пал-дова́ со, ко́ли амэ уджиндям чачипэ́н, нэ усае́кх кэра́са грэ́хо кокорэ́ пэ́стыр, тэды нанэ буты́р нисаво́ свэ́нто дыибэ́н тэ злэл далэ́ грэ́хи,</verse>
				<verse number="27">нэ амэ́нгэ ячэ́лапэ барэ́ дара́са тэ ужакирас сэ́ндо и яг, сави́ хачкирэ́ла сарэ́ Дэвлэ́скирэ вэргэ́н.</verse>
				<verse number="28">Ко́ли кажно ману́ш, кон на дэ́ла паты́в Мойза́скирэ Законо́скэ, мэрэ́ла битангипнаскиро пир лава́ дуе́ ци тринэ́ якхитконэнгиро (свидетеленгиро):</verse>
				<verse number="29">то, сыр тумэ́ думинэ́на, ци пэ бут пхарэдыр явэ́ла ка́ра пэ одолэ́ манушэ́стэ, саво́ сы́рбы штакирэла ґэрэ́нца Дэвлэ́скирэ Чхавэ́с и на гинэ́ла пал свэ́нто завето́скиро рат, савэ́са ёнэ кокоро́ сыс свэнцындло, и ракирэ́ла налачхэ́ лава́ пэ Ду́хо (Фа́но), Савэ́стыр амэ лыям бахталыпэ́н?</verse>
				<verse number="30">Амэ джина́са Одолэ́с, Кон пхэндя́: “Мэ отха́ва палэ́ (Мэ отомстинава), и Мэ ява́ва тэ чхував би́да” – ракирэ́ла Рай Дэвэ́л.” И нэвэ́стыр: “Рай Дэвэ́л явэ́ла тэ сэндякирэ́л Пэ́скирэ манушэ́н.”</verse>
				<verse number="31">Дава́ исын дарано тэ пэрэ́н дрэ джидэ́ Дэвлэ́скирэ васта́.</verse>
				<verse number="32">Пририпирэн тумарэ́ пэ́рва дывэса́, ке́ли тумэ́ уджиндлэ́ и патяндынэ́ дрэ Христосо́стэ, тумэ́ са́нас зоралэ́ пир ду́хо (фа́но) дрэ пхарэ́ мэ́ньки;</verse>
				<verse number="33">екхэ рига́тыр, мануша́ холямэс сандлэпэ тумэ́ндыр анги́л манушэ́ндэ, кэрдэ́ би́да тумэ́нгэ; явирэ рига́тыр, тумэ́ кокорэ́ са́нас кхэтанэ́ явирэ манушэ́нца, савэ́ адя́кэ-паць дживэ́нас и мэнчынэнаспэ.</verse>
				<verse number="34">Тумэ́ пиридживэнас кхэтанэ́ манушэ́нца, савэ́ сыс бэштэ́ дро штарибэ́н, и ке́ли лынэ́ зорья́са тумаро́ миштыпэ́н, тумэ́ дава́ прилынэ́ радыма́са, пал-дова́ со тумэ́ джинэ́на, со тумэ́ндэ исын дро Болыбна́скиро Раё фэдэды́р миштыпэ́н, саво́ ячэ́лапэ ве́чнэс.</verse>
				<verse number="35">На мэкэ́н тумаро́ патяибэ́н, пал со тумэ́ дорэсэ́на баро́ отдыибэ́н Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="36">Тумэ́нгэ трэй тэ вырикирэн, соб (кай) тэ кэрэ́н саро́ пир Дэвлэ́скири во́ля и тэ дорэсэн дова́, пал со Ёв дыя́ лав тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="37">Пал-дова́ со сарэ́са на́бут яця́пэ тэ ужакирас, и Одова́, Кон джа́ла, на зарикирэлапэ.</verse>
				<verse number="38">Мирэ́ чачунэ́ мануша́ явэ́на тэ дживэ́н пир пэ́скиро патяибэ́н, нэ ко́ли вари-кон дэ́лапэ палэ́, тэды одова́ ману́ш нанэ лачхо́ Мирэ́ илэскэ.</verse>
				<verse number="39">Нэ амэ на сам одолэ́ манушэ́ндыр, савэ́ дэнапэ палэ пэ́скирэ патяибнастыр и джа́на кэ хасибэ́н; нэ амэ патя́са, со Дэвэ́л зракхэ́ла амэн.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="11">
				<verse number="1">Патяибэ́н – дава́ исын зорало́ (твардо) джиныбэ́н дро дова́, пэ со амэ́ндэ исын наде́я, со одова́ кэрэ́лапэ пхэрдэ́с, и зорало́ патяибэ́н дро дова́, со исын вари-савэ́ чачипэна́ пэ свэ́то, мэк амэ на дыкхаса лэн,</verse>
				<verse number="2">пир дава́ патяибэ́н Дэвэ́л приджиндя допхэныбэ́н амарэ́ годэ́-пхурэ́нгиро.</verse>
				<verse number="3">Екхэ́ патяибна́са амэ ґалёваса, со саро́ свэ́то исын создыно́ Дэвлэ́скирэ лавэ́са, и со саро́, со амэ дыкхаса, сыс кэрдо́ долэ́стыр, со нанэ бицяло́.</verse>
				<verse number="4">Патяибна́са Авелё яндя́ Дэвлэ́скэ фэдэды́р свэ́нто дыибэ́н, сыр Каино; пир патяибэ́н ёв дорэсця́ допхэныбэ́н Дэвлэ́стыр, со ёв исын чачуно́ ману́ш, ке́ли Дэвэ́л ракирдя́ пал лэ́скиро свэ́нто дыибэ́н и пир Пэ́скиро патяибэ́н, сыр и англэды́р, Авелё ракирэ́ла амэ́нгэ, мэк ёв ужэ мыя́.</verse>
				<verse number="5">Патяибна́са Енохо сыс лыно́ пэ болыбэ́н, и ёв на дыкхця́ мэрибэ́н, и лэс нико́н на могиндя́ тэ латхэл, пал-дова́ со Дэвэ́л лыя́ лэс. Нэ анги́л, сыр Дэвэ́л лыя́ лэс, ёв дорэсця́ допхэныбэ́н, со ёв кэрдя́ кучэс Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="6">Нэ нашты́ тэ кэрэ́с кучэс Дэвлэ́скэ би патяибнаскиро, пал-дова́ со трэй, соб (кай) ману́ш, саво́ явдя́ кэ Дэвэ́л тэ патял, со Ёв и ваш одолэ́нгэ, кон родэ́ла Лэс, Дэвэ́л отдэ́ла лачхипна́са.</verse>
				<verse number="7">Патяибна́са Ноё дорэсця́ подракхибэн пал дова́, со на сыс джиндло́ ни конэ́скэ; ёв свэнтонэ́ дара́са кэрдя́ ковчэго и зракхця́ пэ́скири сэ́м΄я (ири́). Патяибна́са ёв сэндиндя свэ́то, и Дэвэ́л приґалыя лэс чачипнаскирэ чхавэ́са пал лэ́скиро патяибэ́н.</verse>
				<verse number="8">Патяибна́са Авраа́мо, саво́ сыс кхардо тэ кандэл и сыс бичхадо́ тэ джал пэ дова́ штэ́то, пал саво́ сыс лэ́скэ дыно́ лав тэ дорэсэл паш; ёв гия́ и на джиндя́, карик ёв джа́лас.</verse>
				<verse number="9">Патяибна́са ёв лыя́ тэ лодэл сыр явирэ – ригакиро ману́ш пир пхув, пал сави́ Дэвэ́л дыя́ лав лэ́скэ; и ёв дживдя́ шатрэ́нца Исаакоса и Яковоса, савэ́нгэ адя́кэ-паць сыс дыно́ лав тэ дорэсэн паш кхэтанэ́;</verse>
				<verse number="10">ёв ужакирдя фо́ро, саво́ сыс банго́ (мусиндя) тэ явэ́л пэ зорало́ фунда́менто, савэскиро Дэвэ́л Кокоро́ явэ́ла архитекторо и явэ́ла тэ кэрэ́л лэс.</verse>
				<verse number="11">Патяибна́са Саара, савьятэ на сыс чхаворэ́, сави́ адя́кэ-паць дорэсця́ састыпэн, соб (кай) тэ явэ́н чхаворэ́ ла́тэ, бияндя́ тэл пхурипэн, пал дова́ со ёй допатяндыя Одолэ́скэ, Кон дыя́ лав.</verse>
				<verse number="12">Палдава́ екхэ́ кадалэ́ Авраамостыр, саво́ сыс пхуро́ кэ мэрибэ́н тэ явэ́л дадэ́са, бия́ндынэ ада́кицы бут мануша́, ада́кицы ци бут исын чэргэня́ пэ болыбэ́н и сыр нашты́ тэ гинэс саро пра́хо пэ морёскиро (дэрьявэ́скиро) брэ́го.</verse>
				<verse number="13">Сарэ́ кадалэ́ мануша́ мынэ́ патяибна́са, ёнэ на дорэснэ́ дова́, пал со Дэвэ́л дыя́ лав лэ́нгэ, ёнэ дыкхнэ́ саро́ дава́ дура́л и пхэндлэ́ “рама́нё” (миро) долэ́скэ и приджиндлэпэ, со ёнэ сыс чу́жа мануша́ и лодэна пир доя́ пхув.</verse>
				<verse number="14">Пал-дова́, со одолэ́ мануша́, савэ́ ракирэ́на адя́кэ, сыкавэ́на, со ёнэ родэ́на пэ́скиро тхэм (отечэство).</verse>
				<verse number="15">И ко́ли ёнэ пририпирэнас пэ́скэ пал дова́ тхэм, савэ́стыр ёнэ выгинэ́, лэ́ндэ явэ́лас часо одори́к тэ рисён;</verse>
				<verse number="16">нэ ёнэ какана́ зоралэ́с мангэна фэдэды́р тхэм, саво́ исын дро Болыбна́скиро Раё, палдава́ Дэвлэ́скэ нанэ ладжаво, ке́ли ёнэ кхарэ́на Лэс пэ́скирэ Дэвлэ́са; пал-дова́ со Ёв приготовиндя фо́ро ваш лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="17">Патяибна́са Авраа́мо яндя́ Исаакос дро свэ́нто дыибэ́н, ке́ли Дэвэ́л пропатякирэлас лэс; Дэвэ́л дыя́ лав и ёв скэдыяпэ тэ янэл дро свэ́нто дыибэ́н пэ́скирэ екхорэ чхавэ́с;</verse>
				<verse number="18">пал савэ́стэ сыс пхэндло́: “Исаакостыр явэ́ла тэ джал дурэдыр тыро́ ро́до”;</verse>
				<verse number="19">ёв думиндя пэ́скэ, со Дэвлэ́стэ исын зор и мулэ́ндыр тэ отджидякирэл лэ́скирэ чхавэ́с, и сы́рбы Авраа́мо дорэсця́ лэс палэ.</verse>
				<verse number="20">Патяибна́са Исаа́ко бахтякирдя́ Яково́с и Исавос.</verse>
				<verse number="21">Патяибна́са Яково анги́л, сыр тэ мэрэ́л, бахтякирдя́ Ёза́скирэ (Иосифо́скирэ) чхавэ́н, тэрдия́ пэ чанга́ и помангдяпэ Дэвлэ́скэ, ке́ли рикирдяпэ пал пэ́скиро дэсто́.</verse>
				<verse number="22">Патяибна́са, со явэ́ла анги́л, Ёза анги́л пэ́скиро мэрибэ́н пририпирэлас Израилёскирэ чхавэ́нгэ пал выгиибэн Египто́стыр и припхэндя́, со тэ кэрэ́н лэ́скирэ кокалэнца.</verse>
				<verse number="23">Патяибна́са Мойза́скирэ дада́ гаравэнас лэс трин чхона́ пало́ лэ́скиро бияныпэ́н, пал-дова́ со ёнэ дыкхнэ́, со ёв сыс шука́р, и ёнэ на дара́ндынэ крали́скиро припхэныбнастыр.</verse>
				<verse number="24">Патяибна́са Мо́йза, ке́ли яця́ баро́, отпхэндяпэ тэ кхарэлпэ Фараоно́скирэ-чхакирэ чхавэ́са;</verse>
				<verse number="25">и выкэдыя́ фэдэды́р тэ пирилыджал мэ́ньки (муки) Дэвлэ́скирэ манушэ́нца, сыр лэ́стэ тэ явэ́л бахт пэ набаро́ часо грэхоса,</verse>
				<verse number="26">и холямо́ сабэн пал/пэ Месия́стэ (Христосо́стэ), саво пыя пэ Лэстэ коригэды́р (позжэды́р), ёв гиндя ваш пэ́скэ дрогэдыр сарэ́ Египто́скирэ кучипна́стыр, пал-дова́ со ёв дыкхця́ надея́са, со лэс ужакирэ́ла отдыибэ́н Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="27">Патяибна́са ёв гия́ Египто́стыр и на дарандыя крали́скирэ холя́тыр; ёв вырикирэлас дурэды́р саро́, пал-дова́ со ёв дыкхця́ анги́л пэ́стэ Одолэ́с, Кон на сыс бицяло́.</verse>
				<verse number="28">Патяибна́са ёв свэнкиндя Патради́ и обмакхця ратэ́са вударэнгирэ касяки, соб (кай) Мэрибнытко янго́ло, саво́ мулякирэлас пэрвонэ́ биятэ́н, тэ на чилавэл лэн.</verse>
				<verse number="29">Патяибна́са ёнэ пиригинэ́ Лоло́ мо́рё (дэрья́в), сыр пир шуки́ пхув; и ке́ли Египто́скирэ мануша́ спробиндлэ адя́кэ-паць тэ пириджан мо́рё (дэрья́в), ёнэ тасадынэ.</verse>
				<verse number="30">Патяибна́са пынэ́ Ерихоноскирэ ва́нты пало́ (после) дова́, сыр мануша́ обджанас трусця́л фо́ро пал эфта́ дывэса́.</verse>
				<verse number="31">Патяибна́са Раав (Рахаб), биладжакуны джувлы́, на мыя́ кхэтанэ́ одолэ́ манушэ́нца, савэ́ на кандынэ́ Дэвлэ́с, пал-дова́ со ёй прилыя́ Израилёскирэ поддыкхибнаскирэн (чораханэн), сыр пэ́скирэ малэн.</verse>
				<verse number="32">И со мэ могина́ва буты́р тэ пхэна́в? На ухтылэ́ла (на́доси) ма́нгэ часо, ко́ли мэ ява́ва тэ ракира́в пал Гедеоностэ, Варакостэ, Салосоностэ, Ефаёстэ и Давидо́стэ и Самуилостэ и пал явирэ пророкэ́ндэ:</verse>
				<verse number="33">савэ́ пэ́скирэ патяибна́са пиризорьякирэнас яви́р кралипэна́, кэрэ́нас пир чачипэ́н, дорэсэнас дова́, пал со Дэвэ́л дыя́ лав лэ́нгэ, пхандэнас муя́ шчэрэ́нгэ (левэнгэ),</verse>
				<verse number="34">мурдякирэнас барэ́-зорьякири яг, зракхэнаспэ курталакирэ войстрима́тыр (чолыпнастыр); лэ́нгиро бизорьякирибэн кэрдя́ лэн зоралэнца, ёнэ мардэ́пэ зоралэ́с пэ мэрибэ́н и вытрадэнас чужонэ́ халадэ́н, савэ́ явэ́нас марибна́са пэ лэ́ндэ явирэ ригэ́ндыр.</verse>
				<verse number="35">Джувля́ лэнас палэ пэ́скирэ мулэн, савэ́ сыс отджидякирдэ; яви́р мануша́, савэ́ на закамлэ, соб (кай) лэн тэ отмэкэн кэ во́ля, сыс замэнчиндлэ пэ мэрибэ́н, соб (кай) тэ дорэсэн фэдэды́р отджидякирибэна,</verse>
				<verse number="36">пэ явирэ манушэ́ндэ сыс холямо́ сабэн, лэн мардэ́ чхупня́са, лэн пхандэнас дрэ састыра́ и чхувэ́нас дро штарибэ́н.</verse>
				<verse number="37">Лэн домарэнас барэ́нца, пропатякирэнас пэ мэ́ньки тэ пирилыджан, лэн пилинэнас (ризилинэ́нас) пэ дуй паша́; ёнэ мэрэнас куртала́тыр, псирэнас дрэ бакранэ́ и бузны́тка (козы́тка) цы́пи, ёнэ дживдэ́ дро наухтылыбэн, дрэ мэ́ньки; страдындлэ манушэ́ндыр,</verse>
				<verse number="38">адасавэ́ мануша́, савэ́н саро́ свэ́то на сыс мол, дживдэ́ пэ чхучэ́ прахи, дрэ бэ́рги, пир ґебара́ (пешчэры), пир лошчыны пэ пхув.</verse>
				<verse number="39">И сарэ́нгэ лэ́нгэ исын лачхо́ допхэныбэ́н пал лэ́нгиро патяибэ́н, нэ ние́кх лэ́ндыр на дорэсця́ дова́, пал со Дэвэ́л дыя́ лав лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="40">Пал-дова́ со Дэвэ́л придуминдя анги́л тэ кэрэ́л ваш амэ́нгэ вари-со фэдэды́р, соб (кай) ёнэ кхэтанэ́ амэ́нца тэ ячэн бидошакирэнца.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="12">
				<verse number="1">Пал-дова́ со трусця́л амэ́ндэ адя́кэ-паць исын ада́кицы бут якхи́тка/якхалэ́ (свидетели), явэ́н чхурдаса пэ́стыр любо ґа́мо пхарипнаса и грэ́хо, саво́ припхандэлапэ кэ амэ сыр фэлы́ (сетка) и ява́са со исын зор тэ вырикирас, ява́са тэ причхувас зор тэ джас пир амаро́ джиибнытко дром, саво́ исын анги́л амэ́ндэ;</verse>
				<verse number="2">и ява́са тэ дыкхас пэ Исусо́стэ, Савэ́стыр исын амаро́ патяибэ́н, и Саво́ кэрэ́ла амэн бидошакирэнца, Саво́ заме́ст ра́дыма, сави́ явэ́лас ваш Лэ́скэ, и Саво́ вырикирибнаса пиридживдя трушулыбэн кэ мэрибэ́н, на дыкхи́ пэ ладж, и бэсця́ пир чачо́ (право) васт Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="3">Обдуминэн хор пал Исусо́стэ, Саво́ пирилыджия вэргитко бипатывакиро сабэн грэхитконэндыр, дава́ саро́ дэ́ла васт тумэ́нгэ тэ на хасякирэ́н зор дро ду́хо (фа́но) и тэ на здэн зорья́са.</verse>
				<verse number="4">Тумэ́ ишчо (инкэ́) на мардэ́пэ кэ рат, ке́ли тумэ́ са́нас тэрдэ́ проти грэ́хо.</verse>
				<verse number="5">И тумэ́ бистырдэ лава́, савэ́ Дэвэ́л ракирдя́ тэ подрикирэ́л тумэн, сыр Пэ́скирэ чхавэ́н: “Чхавоа миро, на лэ пэ ило локхэс, ке́ли Дэвэ́л сыклякирэ́ла тут, и на здэпэ духо́са, ке́ли Ёв пхэнэ́ла зорья́са банг ту́кэ;</verse>
				<verse number="6">Дэвэ́л сыклякирэ́ла одолэ́ манушэ́с, конэ́с Ёв выкэдэ́ла, и марэла кажнонэ́ манушэ́с, савэ́с Ёв прилэ́ла, сыр Пэ́скирэ чхавэ́с.”</verse>
				<verse number="7">Явэ́н вырикирдэ, ке́ли Дэвэ́л сыклякирэ́ла тумэн, дава́ сыкавэ́ла, со Дэвэ́л дыкхэ́ла пэ тумэ́ндэ, сыр пэ Пэ́скирэ чхаворэндэ. Ци исын вари-кай адасаво́ чхаво́, савэ́с лэ́скиро дад на сыклякирэ́ла?</verse>
				<verse number="8">Ко́ли тумэн на сыклякирэ́на, сыр трэй ваш сарэ́ чхаворэнгэ, тэды тумэ́ сан кхэлбы, а на чачунэ́ Дэвлэ́скирэ чхавэ́.</verse>
				<verse number="9">И ишчо (инкэ́): ке́ли амэ́ндэ сыс дада́ пир амаро́ рат, савэ́ сыклякирдэ́ амэн, и палдава́ амэ кутякирдям лэн, тэды ци пэ бут буты́р амэ́нгэ трэй тэ кандас амарэ́ Дадэ́с пэ ду́хо (фа́но), соб (кай) тэ джива́с?</verse>
				<verse number="10">Амарэ́ дада́ сыклякирдэ́ амэн на́бут дывэса́, нэ Дэвэ́л сыклякирэ́ла ваш амаро́ миштыпэ́н, соб (кай) амэ́нгэ тэ явэ́л паш кхэтанэ́ Лэ́са дрэ Лэ́скири свэнтыма.</verse>
				<verse number="11">Кажно сыклякирибэ́н дро акаканатуно часо исын ваш амэ́нгэ на дрэ ра́дыма, а дро пиридживибэн, нэ пало́ (после) дова́, кон высыклыя далэ́ сыклякирибна́стыр, дорэсэ́ла палэ рама́нё (миро) чачипна́скирэ джиибнастыр.</verse>
				<verse number="12">Рикирэ́н маму́й (прямэс) пэ́скирэ васта́ и тэрдён сыр трэй пэ пэ́скирэ ґэра́, савэ́ кхинынэ.</verse>
				<verse number="13">Псирэ́н тумарэ́ ґэрэ́нца пир маму́й (пряма) дроморэ, соб (кай) одолэ́ манушэ́скэ, саво́ исын лангало, тэ на змарэлпэ ґэрэндыр, а соб (кай) ёв тэ джал маму́й (прямэс).</verse>
				<verse number="14">Причхувэ́н зор, соб (кай) тумэ́нгэ тэ явэ́н дро рама́нё (миро) сарэ́нца и дрэ свэнтыма, би савэскиро нико́н на дыкхэ́ла Рас-Дэвлэ́с.</verse>
				<verse number="15">Дыкхэ́н миштэ́с, соб (кай) нико́н тумэ́ндыр тэ на хасякирэ́л Дэвлэ́скиро бахтякирибэ́н, соб (кай) тэ на явэ́л машки́р тумэ́ндэ кирко́ рукх (корнё), саво́ могинэ́ла тэ янэл фуипэ́н, и соб (кай) лэ́са тэ на явэ́н магирдэ́ бут яви́р мануша́;</verse>
				<verse number="16">соб (кай) машки́р тумэ́ндэ тэ на явэ́л ману́ш, саво́ дживэ́ла джувле́нца би сэвлакиро, ци бидэвлыткари, сыр Иса́во, саво́ пал екх чаро́ хабнаса бикиндя пэ́скири льго́та, сави́ исын пэрвонэ́ биятостэ.</verse>
				<verse number="17">И тумэ́ ж джинэ́на, со пало́ (после) дова́ ёв мыслиндя, соб (кай) дад тэ бахтякирэ́л лэс, нэ кодова́ на приґалыя лэс, пал-дова́ со ёв на могиндя́ тэ рискирэ́л палэ дова́, со кэрдя́.</verse>
				<verse number="18">Тумэ́ на явнэ́ пашылэды́р кэ бэ́рга Синаё, сави́ сашты́ (можна) тэ чилавэн вастэ́са, и сави́ хачола барэ́ яга́са, и на кэ калыпэ́н (тьма), на кэ ми́гла (мрако), на кэ холями балва́л,</verse>
				<verse number="19">тумэ́ на явнэ́ пэ рого́скиро (трубакиро) башаибэн, и пэ зан, сави́ ракирэ́ла дасавэ́ лава́, со мануша́, савэ́ шунэ́на лэн, мангэна пал дова́, соб (кай) лэ́нгэ буты́р далэ́ лава́ тэ на шунэ́н;</verse>
				<verse number="20">пал-дова́ со ёнэ на могиндлэ́ тэ шунэ́н дова́, со лэ́нгэ сыс пхэндло́: “Ко́ли и саво́ рискирибна́скиро мурда́л (зверё) дочилавэлапэ кэ дая́ бэ́рга, ёв явэ́ла замардо (мулякирдо) барэ́нца”;</verse>
				<verse number="21">пэ саро́ дава́ сыс адя́кэ дарано тэ дыкхэ́с, со Мо́йза пхэндя́: “Мэ древа́н издрава дара́тыр;</verse>
				<verse number="22">а тумэ́ явнэ́ кэ бэ́рга Сио́но, кэ Болыбна́скиро Ерусалимо, кэ джидэ́-Дэвлэ́скиро фо́ро, кай исын Янго́лы, Савэ скэдынэ́пэ кхэтанэ́,</verse>
				<verse number="23">тумэ́ явнэ́ пашылэды́р кэ Кхангири́, кай скэдынэ́пэ радыма́са чхаворэ́, савэ́ пэ́рва бияндёна, конэскирэ лава́ исын зачхиндлэ́ дро Болыбна́скиро Раё, и кэ Дэвэ́л, Саво́ исын Сэнда́ри пэ сарэ́ндэ и кэ манушэ́нгирэ ду́хи, со ячнэ́ бидошакирэнца;</verse>
				<verse number="24">и кэ Ису́со, Саво́ пиридыя амэ́нгэ Нэво́ Завето Дэвлэ́са и кэ дро́го рат, со сыс прочхудо, саво́ исын зоралэды́р Авелёскирэ ратэстыр.</verse>
				<verse number="25">Дыкхэ́н, на отрисён криг Одолэ́стыр, Саво́ ракирэ́ла тумэ́нгэ. Ко́ли одолэ́ мануша́, савэ́ отрисинэ криг тэ шунэ́н Лэс, Саво́ ракирдя́ лэ́нгэ Болыбна́стыр пэ пхув, на мениндлэ ка́ра, тэды буты́р сарэ́стыр и амэ на менинаса ла, савэ́нгэ Ёв ракирэ́ла Болыбна́стыр:</verse>
				<verse number="26">Конэ́скири зан затринскирдя́ сари́ пхув, и Кон дыя́ лав какана́: “Мэ ишчо (инкэ́) мо́ло триинскирава на екх пхув, нэ и болыбэ́н.</verse>
				<verse number="27">Нэ лав “ишчо (инкэ́) мо́ло” сыкавэ́ла пэ дова́, со Дэвэ́л кэрдя́, и со могинэ́ла тэ хасёл, соб (кай) тэ ячэ́лпэ дова́, со ние́кхвар на тринскирлапэ.</verse>
				<verse number="28">Пал-дова́ со амэ приласа кралипэ́н, саво́ ние́кхвар на триинскирэлапэ, ява́са тэ ракхас бахталыпэ́н, савэ́са амэ могинаса тэ кэра́с буты́ ваш Дэвлэ́скэ дара́са анги́л Лэ́стэ и ворохо́са (барэ́ дара́са).</verse>
				<verse number="29">Пал-дова́ со амаро́ Дэвэ́л исын яг, сави́ саро́ хачкирэ́ла.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="13">
				<verse number="1">Сыкавэ́н паты́в дурэды́р екх екхэ́скэ, сыр пша́ла.</verse>
				<verse number="2">Прилэ́н илэ́са манушэ́н, савэ́ явэ́на кэ тумэ́, пир дава́ тумэ́ кхардэ́ дро кхэр Янголэн, мэк ёнэ на джиндлэ́ лэн.</verse>
				<verse number="3">Рипирэн манушэ́н, савэ́ ханэ мэньки, сы́рбы и тумэ́ кхэтанэ́ лэ́нца са́нас дро штарибэ́н; манушэ́н, савэ́ страдындлэ, сы́рбы и тумэ́ кокорэ́ страдынэнас масэнца.</verse>
				<verse number="4">Мэк тэ явэ́л романдуно́ (супру́жэско) джиибэ́н дрэ паты́в пир саро́, и чачипэ́н машки́р лэ́ндэ тэ на явэ́л магирдо́; Дэвэ́л явэ́ла тэ сэндякирэ́л биладжакунэ́ манушэ́н и манушэ́н, савэ́ дживэ́на джувле́нца сыр рома́ би совлакиро.</verse>
				<verse number="5">На явэ́н ґа́лка (жадна) кэ ловэ́, парикирэ́н Дэвлэ́скэ пал саро́, пал-дова́ со Ёв пхэндя́: “Мэ на ячкирава и на мэкава тут.”</verse>
				<verse number="6">Палдава́ амэ зоралэ́с ракираса: “Дэвэ́л помогинэла ма́нгэ, и ма́нгэ нанэ со́стыр тэ дарав, со могинэ́ла тэ кэрэ́л ма́нгэ ману́ш?”</verse>
				<verse number="7">Рипирэн пэ́скирэ сыклякирибнарьен (наставникэн), савэ́ лыджинэ́ тумэн и сыклякирдэ́ тумэн Дэвлэ́скирэ лавэ́скэ, дыкхэ́н пэ лэ́нгиро джиибэ́н кэ ко́нцо (кэ яго́ро); явэ́н дасавэ́-паць дро патяибэ́н, сыр ёнэ исын.</verse>
				<verse number="8">Ису́со Христо́со исын Адасаво́-паць атася́, ададывэ́с и пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
				<verse number="9">И на дэнпэ, соб (кай) яви́р наджиндлэ сыклякирибэна тэ змарэн дромэ́стыр тумэн, пал-дова́ со фэды́р сарэ́стыр, соб (кай) тэ подрикирэ́л тумаро́ ило́ Дэвлэ́скиро бахталыпэ́н, а на хабэна, савэ́ на яндлэ́ нисаво́ шукарипэ́н одолэ́нгэ, савэ́ залэнапэ далэ́са.</verse>
				<verse number="10">Амэ́ндэ исын алта́рё, савэ́стыр на могинэ́на тэ хан одолэ́ мануша́, савэ́ кэрэ́на буты́ ваш Дэвлэ́скэ дрэ ша́тра;</verse>
				<verse number="11">пал-дова́ со рискирибна́скирэ-мурдалэнгирэ тру́пы, савэнгиро рат Англатуно́ Юдэ́нгиро Раша́й янэ́ла дро Свэ́нто Штэ́то сыр свэ́нто дыибэ́н пал грэ́хо, хачкирэна пал дава́ ста́но (лод),</verse>
				<verse number="12">палдава́ и Ису́со, соб (кай) тэ свэнцынэл манушэ́н грэхэ́ндыр Пэ́скирэ ратэ́са, мэнчындяпэ пэ мэрибэ́н пал фо́ро:</verse>
				<verse number="13">и палдава́ выджаса кэ Ёв пал фо́ро, соб (кай) и амэ́нгэ тэ лыджас пэ пэ́стэ дасаво холямо́ сабэн манушэ́ндыр, сыр Ёв:</verse>
				<verse number="14">пал-дова́ со амэ́ндэ пэ дая́ пхув нанэ стало фо́ро, и амэ родаса фо́ро, саво́ явэ́ла ве́чно дро Болыбна́скиро Раё.</verse>
				<verse number="15">Палдава́ ява́са саро́ часо пир Исусо́стэ тэ славинас Дэвлэ́с лавэ́нгирэ-свэнтонэ́ дыибнаса, – дава́ исын амарэ́ лава́, ке́ли амэ приджинаса, со Ёв исын амаро́ Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="16">На бистрэн тэ кэрэ́н лачхипэ́н явирэ манушэ́нгэ и тэ делинэнпэ (тэ улавэнпэ) (тэ дэн котэ́р (куско) илэ́стыр) явирэ манушэ́нца, пал-дова́ со дасавэ́ лачхэ́ рэ́нды, сы́рбы свэ́нто дыибэ́н исын лачхо́ Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="17">Кандэ́н пэ́скирэ сыклякирибнарьен, савэ́ лыджа́на тумэн, кэрэ́н саро́, со ёнэ пхэнэ́на тумэ́нгэ; пал-дова́ со ёнэ саро́ часо пэкэнапэ (заботисона) пал тумаро́ ду́хо (фа́но), ёнэ исын сы́рбы мануша́, савэ́ явэ́на тэ отпхэнэн анги́л Лэ́стэ, соб (кай) ёнэ тэ кэрэ́н радыма́са дава́, а на тэ дэн ґондя́ (на тэ ўздыхинэн), тэды на явэ́ла фэдэды́р тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="18">Мангэ́нпэ пал амэ́ндэ: амэ зоралэ́с патя́са, со амэ саро́ кэра́са жужэ́ патыва́са и дживаса пир чачипэ́н.</verse>
				<verse number="19">Мэ древа́н манга́ва тумэн тэ мангэ́нпэ, соб (кай) мэ могиндём сыгэды́р тэ рисёвав кэ тумэ́.</verse>
				<verse number="20">Дэвэ́л, Саво́ дэ́ла рама́нё (миро), Саво́ отджидякирдя́ мулэ́ндыр амарэ́ Рас-Дэвлэ́с, Исусо́с Христосо́с, Барэ́ Чхупнарис пир рат вечнонэ Заветостыр,</verse>
				<verse number="21">мэк тэ дэл Ёв зор тумэ́нгэ тэ кэрэ́н буты́ лачхэ́с, соб (кай) тэ кэрэ́н саро́ тумэ́ пир Лэ́скири во́ля. Мэк Ёв пир Исусо́стэ Христосо́стэ тэ кэрэ́л дова́ дрэ амэ́ндэ, со исын лачхо́ Лэ́скэ, Савэ́скэ тэ явэ́л сла́ва пэ сарэ́ ве́ки’. Ами́нь.</verse>
				<verse number="22">Мэ древа́н манга́ва тумэн, пшала́лэ, тэ прилэ́н миро лав сыр подрикирибэ́н, мэ на́бут и чхиндём тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="23">Джинэ́н, со амарэ́ пшалэ́с Хима́с вымэкнэ штарибнастыр; ко́ли ёв явэ́ла сыг адари́к, мэ ява́ва кхэтанэ́ лэ́са кэ тумэ́.</verse>
				<verse number="24">Пиридэ́н “паклоно” тумарэ́ сыклякирибнарьенгэ, савэ́ лыджа́на тумэн, и сарэ́ свэнтонэ́ манушэ́нгэ. Пиридэна “паклоно” тумэ́нгэ мануша́ Италиятыр.</verse>
				<verse number="25">Мэк тэ явэ́л бахталыпэ́н сарэ́нца тумэ́нца. Ами́нь.</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="59">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Яково, саво́ исын Дэвлэ́скиро и Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, Исусо́скирэ Христосо́скиро писха́ри (рабо), бичхавэ́ла миро (рама́нё) Юдэ́нгирэ дэшудуе́ родэ́нгэ, савэ́ исын росчхурдынэ пир свэ́то машкира́л Наюдэ́ндэ.</verse>
				<verse number="2">Пшала́лэ мирэ́, гинэн пал бари ра́дыма, ке́ли тумэн пропатякирэна пир яви́р (разнэс),</verse>
				<verse number="3">и джинэ́н тумэ́, со пропатякирибэн кэрэ́ла тумаро́ патяибэ́н зоралэды́р.</verse>
				<verse number="4">Тумаро зорало́ патяибэ́н тэ вырикирэл кэрэ́ла бидошакиро рэ́ндо (де́ло), соб (кай) тумэ́ тэ явэ́н лачхэ́ и бидошакирэ пир саро́, соб (кай) тэ на явэ́л ни саво́ наухтылыбэн тумэ́ндэ.</verse>
				<verse number="5">Ко́ли вари-конэ́стэ тумэ́ндыр на ухтылэл (на́доси) годы́, то мэк ёв тэ мангэ́л Дэвлэ́стыр, Саво́ дэ́ла сарэ́нгэ, кон камэ́ла, и Саво́ на выракирэла, а дэ́ла лэ́скэ:</verse>
				<verse number="6">нэ мэк ёв тэ мангэ́л патяибна́са; мэк ёв тэ на кунинэлапэ. Пал-дова́ со кон нанэ зоралэ́с тэрдо́ дро пэ́скиро патяибэ́н, одова́ исын сы́рбы морёскири вална (вэлна), сави́ балва́л ґаздэ́ла, и нэвэ́стыр чхурдэ́ла палэ:</verse>
				<verse number="7">мэк тэ на думинэл адасаво́ ману́ш, со ёв дорэсэ́ла вари-со Ра́стыр-Дэвлэ́стыр;</verse>
				<verse number="8">адасаво́ ману́ш исын балвалитко и чхурдэлапэ пэ дуй рига́, нанэ зорало́ пир ду́хо (фа́но) дрэ сарэ́ пэ́скирэ дрома́.</verse>
				<verse number="9">А пшал, саво́ исын притасадо, мэк тэ шарэлпэ ёв долэса, со исын лэ́скэ дыно́ вучипна́стыр,</verse>
				<verse number="10">и барвало́ ману́ш, мэк ёв тэ шарэлпэ, ке́ли мануша́ ладжакирэна лэс, пал-дова́ со явэ́ла часо и лэ́скиро барвалыпэ́н хасёла, сыр фэлды́тка лулудя́ (цвэты) пир чар.</verse>
				<verse number="11">Пал-дова́ со уштэ́ла кхам и шутькирэла чар пэ́скирэ хачкирибнаса, и ла́кирэ лулудя́ (цвэты) пэрэ́на, и саро́ шукарибэн хасёла, адя́кэ-паць и хасёла барвало́ ману́ш сарэ́са, со ёв кэрдя́.</verse>
				<verse number="12">Бахтало́ исын одова́ ману́ш, саво́ зоралэ́с вырикирэ́ла пропатякирибэн, пал-дова́ со, ко́ли ёв вырикирдя пропатякирибэн, ёв дорэсэ́ла джиибна́скири вя́нка, пал сави́ Дэвэ́л дыя́ лав сарэ́ манушэ́нгэ, конэ́скэ исын дро́го Ёв.</verse>
				<verse number="13">Ке́ли пропатякирэна тумэн, мэк нико́н тэ на ракирэ́л: “Адава́ Дэвэ́л пропатякирэла ман”, пал-дова́ со холы́ на могинэ́ла тэ пропатякирэл Дэвлэ́с, а Дэвэ́л Кокоро́ на пропатякирэла никонэ́с.</verse>
				<verse number="14">Нэ кажно ману́ш пропатякирэла пэс пэ́скирэ масэнгирэ тырдыпнаса, саво́ на трэй, и саво́ затырдэла лэс дрэ фэлы́;</verse>
				<verse number="15">пало́ дава́ злыджаибэн, саво́ на трэй, и саво́ лыджа́ла кэ грэ́хо, саво́ явэ́ла кэрдо́ и саво́ лыджа́ла кэ мэрибэ́н.</verse>
				<verse number="16">Дро́га мирэ́ пшала́лэ, дыкхэ́н, соб (кай) нико́н тумэн тэ на дэл дукха́ (тэ на хохавэ́л):</verse>
				<verse number="17">кажно лачхипэ́н и кажно бидошакиро тала́но бичхадэ́ амэ́нгэ вучипна́стыр, дудэнгирэ (свэтэнгирэ) Дадэ́стыр, Саво́ на парудёла, и на пирикэрэлапэ.</verse>
				<verse number="18">Ёв выкэдыя́ пир Пэ́скири во́ля тэ дэл джиибэ́н амэ́нгэ чачунэ́ лавэ́са, соб (кай) амэ́нгэ тэ явас Лэ́скирэ пэрвонэнца, савэ́н Ёв создыя́.</verse>
				<verse number="19">Джинэ́н, мирэ́ дро́га пшала́лэ: мэк кажно ману́ш буты́р тэ шунэ́л ле́нтэс/поволинькэс (насыгэс) тэ ракирэ́л, ле́нтэс тэ холясол.</verse>
				<verse number="20">Пал-дова́ со манушэскири холы́ на кэрэ́ла манушэ́с чачунэдыр, сыр дава́ трэй Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="21">Ваш дава́ отчхувэн пэ́стыр сарэ́ ладжавэ кэ магирипэ́н рэ́нды и песьцёныма, савэ́ ишчо (инкэ́) ячнэ́пэ андрэ́ тумэ́ндэ и прилэ́н лав ковлэ́ илэ́са, саво́ мэкця́ корнё (рукх) дро тумаро́ ило́ и могинэ́ла тэ зракхэ́л тумэн.</verse>
				<verse number="22">Кэрэ́н саро́ пир Дэвлэ́скиро патяибэ́н, и, ко́ли тумэ́ фэ́ни шунэ́на, а на кэрэ́на адя́кэ, тэды тумэ́ хохавэна кокорэ́ пэс.</verse>
				<verse number="23">Пал-дова́ со, ко́ли вари-кон шунэ́ла лав и на кэрэ́ла саро́, сыр исын пхэндло́, одова́ исын сы́рбы ману́ш, саво́ роздыкхэла пэ́скирэ-москири гожыма дро гиндало,</verse>
				<verse number="24">а адасаво́ ману́ш роздыкхэла пэс и джа́ла криг и ада́й-паць бистрэла, саво́ ёв сыс.</verse>
				<verse number="25">Нэ ману́ш, саво́ лачхэ́с сыклякирэ́ла Зако́но, саво́ исын бидошакиро, и саво́ дэ́ла во́ля; кадава́ ману́ш кэрэ́ла пир Зако́но, и на бистрэла, со ёв шундя́, и явэ́ла бахтало́ дро дова́, со ёв кэрэ́ла.</verse>
				<verse number="26">Ко́ли вари-кон тумэ́ндыр гинэ́ла пэс, со ёв исын зорья́са патяибнаскиро, а на пхандэла пэ́скири чиб, ёв хохавэла кокоро́ пэс, и кадасавэскирэ-манушэскири строгима на трэй ни конэ́скэ.</verse>
				<verse number="27">Жужэ́-патяибнаскири и намагирды строгима анги́л Дэвлэ́стэ Дадэ́стэ исын дро дова́, соб (кай) тумэ́ тэ джа́н тэ дыкхэ́н пал пиротэндэ (сиротэндэ) и пивлендэ (удовэндэ), ке́ли ёнэ пхарэ́с пиридживэна и тэ зракхэн пэс бидошакирэнца далэ́ свэто́стыр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">Пшала́лэ мирэ́! Ко́ли тумэ́ндэ исын патяибэ́н дрэ Исусо́стэ Христосо́стэ славутнонэ Растэ-Дэвлэ́стэ, сэндинэ́н шэра́ (ра́внэс) сарэ́н:</verse>
				<verse number="2">пал-дова́ со, ко́ли дрэ тумари́ синагога заджа́ла ману́ш сувнакунэ́ ангрустяса и уридо́ дро зяиндло урибэ́н, и адя́кэ-паць заджа́ла чороро́ ману́ш дро кушно урибэ́н,</verse>
				<verse number="3">и тумэ́ дыкхэ́на патыва́са пэ манушэ́стэ, саво́ исын уридо́ дро зяиндло урибэ́н и пхэнэ́на лэ́скэ: “Ту́кэ явэ́ла куч тэ бэшэс ада́й, а чорорэскэ пхэнэ́на “Ту тэрдёв одо́й”, ци “Бэш ада́й пашы́л мирэ́ ґэра́”:</verse>
				<verse number="4">тэды тумэ́ сы́рбы кокорэ́ сэндинэна манушэ́н, далэ́са-паць тумэ́ ячэ́на налачхэ́ сэндарьенца?</verse>
				<verse number="5">Шунэ́н, мирэ́ дро́га пшала́лэ: Ци на выкэдыя́ Дэвэ́л одолэ́ манушэ́н, савэ́ исын чорорэ́ дро дава́ свэ́то тэ кэрэ́л барвалэнца лэн дро патяибэ́н и кралипнаскирэ чхавэ́нца, пал саво́ Ёв дыя́ лав сарэ́ манушэ́нгэ, конэ́скэ дро́го исын Ёв?</verse>
				<verse number="6">А тумэ́ ладжакирдэ́ чорорэс. Ци на сан тумэ́ тэл барвалэнгири зор, и ци на ёнэ тырдэна тумэн тэл сэ́ндо?</verse>
				<verse number="7">Ци на кошэна ёнэ лачхо́ лав, савэ́са кхарэ́на тумэн?</verse>
				<verse number="8">Ко́ли тумэ́ сан патяибнытка крали́скирэ Законоскэ, саво́ исын чхиндло́ дро Свэ́нто Чхиныбэ́н: “Рикир сыр дро́гима дро ило́ манушэ́с, саво́ исын пашы́л ту́тэ, сыр кокоро́ пэс, тэды тумэ́ кэрэ́на миштэ́с.”</verse>
				<verse number="9">Нэ ко́ли тумэ́ сэндинэна манушэ́н на шэра́ (ра́внэс), тэды тумэ́ кэрэ́на грэ́хо и тумэ́ сан бангэ́ анги́л Зако́но.</verse>
				<verse number="10">Пал-дова́ со, ко́ли вари-кон ракхэ́ла саро́ Зако́но и обштавэлапэ дро вари-со екх, со исын на пир Зако́но, одова́ ману́ш явэ́ла банго́ дро саро́.</verse>
				<verse number="11">Пал-дова́ со Одова́, Кон пхэндя́: “На кэр биладжаипэ́н”, адя́кэ-паць пхэндя́: “На замар.” Ко́ли ту на кэрэ́са биладжаипэ́н, а замарэса, тэды ту адя́кэ-паць сан банго́ анги́л саро́ Зако́но.</verse>
				<verse number="12">И ракирэ́н и кэрэ́н адя́кэ сы́рбы мануша́, савэ́н могинэ́на тэ сэндинэ́н пир Зако́но, саво́ дэ́ла во́ля;</verse>
				<verse number="13">пал-дова́ со ваш одолэ́ манушэ́нгэ, кон на сыкадя́ тангипэ́н (жалима) кэ яви́р мануша́, сэ́ндо явэ́ла би тангипнаскиро адя́кэ-паць кэ ёв, нэ тангипэ́н исын вучэды́р сэндостыр.</verse>
				<verse number="14">Пшала́лэ мирэ́, саво́ исын проко (льго́та) адалэстыр, ко́ли ману́ш ракирэ́ла, со ёв патя́ла, нэ ни савэ́ лачхэ́ рэ́нды ёв на кэрэ́ла? Ци могинэ́ла дасаво патяибэ́н тэ зракхэ́л лэс?</verse>
				<verse number="15">Акэ, ко́ли тумаро́ пшал ци пхэн исын нангэ и бокхалэ́,</verse>
				<verse number="16">а вари-кон тумэ́ндыр пхэнэ́ла лэ́нгэ: “Джа́н раманёса (миро́са) и кокорэ́ урьявэнпэ и чаравэнпэ” и тумэ́ на дэ́на лэ́нгэ ничы́ ваш дова́, со исын трэй ваш лэ́нгэ, тэды саво́ проко явэ́ла кадасавэ́ патяибнастыр?</verse>
				<verse number="17">Адя́кэ-паць исын и патяибэ́н, ко́ли нанэ нисаво́ рэ́ндо лэ́стыр, тэды дасаво патяибэ́н исын муло́ кокоро́ пир пэ́стэ.</verse>
				<verse number="18">Нэ вари-кон пхэнэ́ла тумэ́ндыр: “Ту́тэ исын патяибэ́н, а ма́ндэ исын рэ́нды (де́лы).” Сыка́в ма́нгэ тыро́ патяибэ́н би рэндэнгиро, а мэ сыкава́ва миро патяибэ́н мирэ́ рэндэ́ндыр.</verse>
				<verse number="19">Ту патя́са, со Дэвэ́л исын екх. Ту кэрэ́са миштэ́с. И аж налачхэ́ ду́хи патя́на и издрана.</verse>
				<verse number="20">Ци камэ́са ту тэ джинэ́с, нагодо ману́ш, со патяибэ́н би рэндэнгиро исын чхучо́ (пусто)?</verse>
				<verse number="21">Ци на пир рэ́нды Дэвэ́л приджиндя чачунэса дадэ́с амарэс Авраамос, ке́ли ёв яндя́ сыр свэ́нто дыибэ́н пэ́скирэ чхавэ́с Исаакос пэ алта́рё?</verse>
				<verse number="22">Ци дыкхэ́са ту, со патяибэ́н исын кхэтанэ́ лэ́скирэ рэндэ́нца и пир рэ́нды лэ́скиро патяибэ́н яця́ бидошакиро.</verse>
				<verse number="23">И лав, саво́ исын чхиндло́ дро Свэ́нто Чхиныбэ́н, кэрдя́пэ пхэрдэ́с (сполниндяпэ): “Авраа́мо патяндыя Дэвлэ́скэ, пал дава́ Дэвэ́л приджиндя лэс чачунэса”, и ёв сыс кхардо Дэвлэ́скиро Мал.</verse>
				<verse number="24">Ци дыкхэ́са ту, со Дэвэ́л приджинэла чачунэса манушэ́с пир рэ́нды, нэ на пир екх патяибэ́н?</verse>
				<verse number="25">Адя́кэ-паць и Раха́в, сави́ сыс биладжакуны джувлы́, ци на пал ла́кирэ рэ́нды Дэвэ́л приджиндя чачуняса ла, ке́ли ёй прилыя́ Израилёскирэ поддыкхибнаскирэн и бичхадя́ лэн явирэ дромэ́са.</verse>
				<verse number="26">Пал-дова́ со, сыр джидэ́ маса́ би духоскиро исын мулэ́, адя́кэ-паць и патяибэ́н исын муло́ би рэндоскиро.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">Пшала́лэ мирэ́! Мэк тумэ́ тэ на сарэ́ гинэн пэс сыклякирибнаскирэнца, пал-дова́ со тэды амэн явэ́на тэ сэндинэ́н барэ́ строгимаса.</verse>
				<verse number="2">Пал-дова́ со амэ сарэ́ частэс обштавасапэ пир грэ́хо. Ко́ли вари-кон на кэрэ́ла грэ́хо лавэ́са, одова́ ману́ш исын бидошакиро, саво́ могинэ́ла тэ пхандэл сы́рбы цугленца сарэ́ пэ́скирэ маса́.</verse>
				<verse number="3">Ѓа́да, амэ чхуваса цугли (удилы) дрэ муя́ грэнгэ, соб (кай) ёнэ тэ кандэ́н амэн, и тэды амэ рикираса зор пэ сарэ́ лэ́нгирэ маса́.</verse>
				<verse number="4">Адя́кэ-паць и па́рмы (корабли), савэ́ ёнэ тэ на явэ́н барэ́ и сави́ зоралы́ балва́л лэн тэ на традэл, лэн лыджа́ла набарэ́ рулёса (стэроса) пармакиро стэритко (рулитко), карик ёв закамэ́ла.</verse>
				<verse number="5">Адя́кэ-паць и чиб исын, хай, набари паш амарэ́ масэнгири, нэ бут шарэлапэ. Дыкх, сави́ исын набари яг, нэ сыр баро́ вэш ёй хачкирэ́ла.</verse>
				<verse number="6">Чиб-дава́ исын сы́рбы доя́-паць яг, савья́тыр могинэ́ла тэ явэ́л бут фуипэ́н; чиб исын машкира́л амарэ́ масэнгирэ паша́, со калякирэла саро́ и могинэ́ла тэ схачкирэл саро́ амаро́ джиибэ́н яга́са, сави́ джа́ла люностыр (адостыр).</verse>
				<verse number="7">Пал-дова́ со сарэ́н мурдалэ́н и чириклен, сарэ́н джидалэн, савэ́ исын пэ пхув и дро пани́, ману́ш лэ́ла зор пэ лэ́ндэ, соб (кай) ёнэ тэ кандэ́н лэс.</verse>
				<verse number="8">Нэ чиб нико́н манушэ́ндыр на могинэ́ла тэ пхандэл; дава́ исын чорипэ́н, саво́ нашты́ тэ урикирэс, ёй исын пхэрды́ мэрибнытконэ трутаса (ядоса).</verse>
				<verse number="9">Чибаса (чибьяса) барьякираса амэ Дэвлэ́с-Дадэ́с, и кошаса манушэ́н, савэ́н Дэвэ́л создыя́ пир Пэ́скиро дыкхибэ́н.</verse>
				<verse number="10">И кадалэ́-паць уштэндыр джа́ла лавэнгири бари паты́в и кошыбэ́н. Пшала́лэ мирэ́, на трэй, соб (кай) адя́кэ тэ явэ́л.</verse>
				<verse number="11">Ци могинэ́ла тэ тхадэл екхэ ґанынгатыр гудло́ и кирко пани́.</verse>
				<verse number="12">Пшала́лэ мирэ́, на могинэ́ла инжыритко кашт тэ биянэ́л маслины, ци винаградоскири рандь инжыро? Адя́кэ-паць и екхэ ґанынгатыр на могинэ́ла тэ тхадэл лондо и гудло́ пани́.</verse>
				<verse number="13">Кон исын тумэ́ндыр тэ явэ́л годьваро́ и тэ джинэ́л саро́; мэк ёв тэ сыкавэ́л дава́ пэ рэ́ндо пэ́скирэ лачхэ́ джиибнаса и ковлэ́-илытконэ годыпнаса;</verse>
				<verse number="14">нэ ко́ли дро тумаро́ ило́ тумэ́ндэ исын кирко зэвлыныпэ́н и тумэ́ кэрэ́на пир холы́, тэды на шарэнпэ вучэ́с и на хохавэн пэ чачипэ́н.</verse>
				<verse number="15">Дава́ нанэ годыпэ́н, саво́ джа́ла болыбна́стыр, ёв исын пхувья́киро, бидухоскиро и джа́ла налачхэстыр.</verse>
				<verse number="16">А кай исын зэвлэныпэн и холы́, одо́й явэ́ла сыр бу́нто машки́р манушэ́ндэ и саро́ чорипэ́н.</verse>
				<verse number="17">Нэ годыпэ́н, саво́ джа́ла болыбна́стыр, англэды́р сарэ́стыр ёв исын жужо́ грэхостыр, раманёно, штыл (тихо), вырикирэ́ла бут, на пхандэла манушэ́с, исын пхэрдо́ тангипнаса и лачхэ́ рэндэ́нца, сэндинэла шэра́ (ра́внэс) манушэ́н, нанэ дуемитко.</verse>
				<verse number="18">А чачипэ́н дэ́ла аплодо одолэ́ манушэ́нгэ, савэ́ кокорэ́ кэрэ́на рама́нё (миро) и причхувэна зор ваш дава́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">Каты́р явэ́ла марибэ́н пал лава́ и чингарда́ машки́р тумэ́ндэ? Ци дава́ на тумарэ́ масэнгирэ тырдыпнастыр, саво́ марэлапэ андрэ́ тумэ́ндэ?</verse>
				<verse number="2">Тумэ́ камэ́на вари-со, нэ тумэ́ на дорэсэ́на дава́, и тумэ́ замарэна (мулякирэна) екх екхэ́с пир дова́, со тумэ́ дэ́на якхало и тумэ́ на могинэ́на тэ дорэсэн ни саво́ лачхипэ́н, тумэ́ чингардэнапэ и марэнапэ пал лава́ и ничы́ тумэ́ндэ нанэ, пал-дова́ со тумэ́ на мангэна Дэвлэ́с.</verse>
				<verse number="3">Мангэна и на дорэсэ́на, пал-дова́ со тумэ́ мангэна на пэ лачхэ́ рэ́нды, нэ ваш дова́, соб (кай) тэ розмэкэн ваш пэ́скирэ маса́.</verse>
				<verse number="4">Напатяибнытка мурша́ и джувля́! Ци на джинэ́на тумэ́, со малыпэн (дружба) грэхитконэ́ манушэ́нца свэто́стыр исын проти Дэвлэ́стэ? И адя́кэ, кон выкэдэ́ла пэ́скэ малэ́с (друго́с) адалэ́ свэто́стыр, одова́ явэ́ла проти Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="5">Со тумэ́ думинэ́на, хай, Свэ́нто Чхиныбэ́н ракирэ́ла ивья́ лава́: “Ду́хо (Фа́но), Саво́ дживэ́ла дрэ амэ́ндэ, кэрэ́ла пэ́скэ, соб (кай) амэ фэ́ни тэ явас Лэ́скирэ?”</verse>
				<verse number="6">Нэ Дэвэ́л дэ́ла барэды́р бахтякирибэ́н. Пал-дова́ со и исын пхэндло́: “Дэвлэ́скэ исын на дро́га пхутькирдэ́, а Ёв бахтякирэ́ла напхутькирдэ манушэ́н.”</verse>
				<verse number="7">И палдава́ отдэ́н пэс Дэвлэ́скэ, явэ́н проти налачхэстэ и Ёв нашэла криг тумэ́ндыр.</verse>
				<verse number="8">Явэ́н пашылэды́р кэ Дэвэ́л, и Ёв явэ́ла пашылэды́р кэ тумэ́. Выжужакирэн грэхи́тка, тумарэ́ васта́. Выжужакирэн тумаро́ джиибэ́н, тумэ́ сан дуемитка.</verse>
				<verse number="9">Пиридживэн кэ хасибэ́н, тугинэн зоралэ́с и ровэ́н, мэк тумаро́ сабэн тэ рисёл кэ тумэ́ дрэ ясва, тумари́ ра́дыма дрэ туча.</verse>
				<verse number="10">Чхувэ́н пэс тэлэды́р анги́л Дэвлэ́стэ, и Ёв ґаздэ́ла вучэ́с тумэн.</verse>
				<verse number="11">Пшала́лэ, на ракирэ́н чорипэ́н екх пэ екхэ́стэ. Ману́ш, саво́ ракирэ́ла чорипэ́н пэ пэ́скирэ пшалэ́стэ, ци сэндинэла пэ́скирэ пшалэ́с, одова́ ману́ш ракирэ́ла чорипэ́н пэ Зако́но и сэндинэла Зако́но. Нэ ко́ли ту сэндинэса Зако́но, тэды ту на кэрэ́са пир Зако́но, а ту сан сэнда́ри.</verse>
				<verse number="12">Исын Екх, Кон дыя́ Зако́но и исын Сэнда́ри, Саво́ могинэ́ла тэ зракхэ́л и тэ хасякирэ́л: нэ кон жа ту сан адасаво́, соб (кай) тэ сэндинэс пхарэ́с явирэ манушэ́с?</verse>
				<verse number="13">Какана́ шунэ́н тумэ́, савэ́ ракирэ́на: “Ададывэ́с ци атася́ традаса кэ дасаво фо́ро, и ява́са тэ джива́с одо́й екх бэрш, и ява́са тэ кофаринас и явэ́ла амэ́ндэ саро́;</verse>
				<verse number="14">а тумэ́ ж на джинэ́на, со явэ́ла атася́, и со дава́ исын тумаро́ джиибэ́н? Ёв исын сы́рбы тхув, саво́ явэ́ла пэ набаро́ часо, нэ коригэды́р (позжэ) хасёла;</verse>
				<verse number="15">заме́ст дова́, соб (кай) тэ пхэнэ́н тумэ́нгэ: “Ко́ли тэ явэ́л пэ дава́ Дэвлэ́скири во́ля, и, ко́ли амэ ява́са джидэ́, тэды кэра́са дава́ и яви́р.”</verse>
				<verse number="16">А тумэ́ шарэнапэ пэ́скирэ пхутькирибнастыр: саро́ дасаво шарибэ́н исын фуипэ́н.</verse>
				<verse number="17">И палдава́, кон джинэ́ла тэ кэрэ́л лачхипэ́н и на кэрэ́ла, одолэ́ манушэ́скэ явэ́ла грэ́хо.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="5">
				<verse number="1">Какана́ шунэ́н тумэ́, барвалэ́ мануша́лэ, ровэ́н и годлэн зоралэ́с анги́л хасибэ́н, саво́ явэ́ла пэ тумэ́ндэ.</verse>
				<verse number="2">Барвалыпэ́н тумаро́ кирныя, и урибэ́н хая мэль (моль)</verse>
				<verse number="3">Пэ тумаро́ сувнака́й и руп иржа лыя́ упралыпэ́н, дая́ иржа явэ́ла сыр допхэныбэ́н пэ тумэ́ндэ, и схала тумарэ́ маса́ сыр яг. Тумэ́ скэдынэ́ пэ́скэ кучипэ́н пэ палатунэ́ дывэса́.</verse>
				<verse number="4">Ѓа́да, исын мазу́ри (награда), сави́ тумэ́ на доплэскирдэ бутярнэнгэ, савэ́ укэдэнас маро́ тумарэ́ фэлдатыр, далэ́ ловэ́ дэ́на ґодла ясвэ́нца и лэ́нгири го́дла догия́ кэ болыбна́скирэ-янголэ́нгиро Рай Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="5">Тумэ́ дживдэ́ дро барвалыпэ́н пэ пхув ваш пэ́скирэ-масэ́нгиро камибэн; тумэ́ чалякирдэ тумаро́ пэр пэ хасякирибэн;</verse>
				<verse number="6">тумэ́ сэндиндлэ и мулякирдэ манушэ́н, савоэ сыс чачуноэ; ёнэ на сыс проти тумэ́ндэ.</verse>
				<verse number="7">Пшала́лэ, вырикирэн ґара́ (длу́гэс), пака явэ́ла Рай Дэвэ́л. Ѓа́да, ґавитко ману́ш ужакирэ́ла аплодо пхувья́тыр и ваш лэскэ ёв ужакирэ́ла ґара́ (длу́гэс), пака явэ́ла тасярлуно (раннё) и коригуно (позднё) брышы́нд.</verse>
				<verse number="8">Тумэ́ адя́кэ-паць вырикирэн ґара́ (длу́гэс): явэ́н зоралэды́р пэ́скирэ илэнца дро патяибэ́н, пал-дова́ со Дэвэ́л явэ́ла сыг пашылэды́р.</verse>
				<verse number="9">Пшала́лэ, на дэн ґондя́ (на уздыхинэн) холя́са екх пэ екхэ́стэ, соб (кай) тумэ́ тэ на явэ́н сэндиндлэ. Ѓа́да, исын тэрдо́ Сэнда́ри пашы́л вуда́р.</verse>
				<verse number="10">Пшала́лэ мирэ́, сыклён пророкэндыр, сыр ёнэ страдындлэ и сыр ґара́ ёнэ ужакирдэ, савэ́ ракирдэ́ Дэвлэ́скирэ лавэ́стыр.</verse>
				<verse number="11">Ѓа́да, амэ гинаса бахталэнца одолэ́ манушэ́н, савэ́ сыс зоралэ́с тэрдэ́ дрэ мэ́ньки. Тумэ́ шундлэ́ пал Иоваскири тва́рдыма дрэ мэ́ньки и дыкхнэ́, со ёв дорэсця́ дро ко́нцо (дро яго́ро) Дэвлэ́стыр, пал-дова́ со Дэвэ́л древа́н тангинэла и жалинэла манушэ́н.</verse>
				<verse number="12">Анги́л сарэ́стыр, мирэ́ пшала́лэ, на совлахан ни болыбнаса, ни пхувья́са, и нисавэ явирэ совлахаса; нэ мэк тэ явэ́л тумаро́ лав “ны, аи”, сыр “ны, аи”, а тумаро́ лав “над” сыр “над”, и тумэ́ на явэ́на тэл сэ́ндо.</verse>
				<verse number="13">Ци вари-кон тумэ́ндыр мэнчынэлапэ? Мэк ёв тэ мангэ́лпэ Дэвлэ́скэ. Ци исын вари-кон радо тумэ́ндыр? Мэк ёв тэ багал псалмы.</verse>
				<verse number="14">Ци исын вари-кон насвало́ тумэ́ндыр? Мэк ёв тэ кхарэл кэ пэ годэпхурэн Кхангирья́тыр, и мэк ёнэ тэ мангэ́нпэ Дэвлэ́скэ пэ лэ́стэ, и мэк ёнэ тэ макхэн лэс оливитконэ дзэтэса ваш Дэвлэ́скиро лав;</verse>
				<verse number="15">и мангипэ́н Дэвлэ́скэ патяибна́са высастякирэла насвалэс и Дэвэ́л кэрэ́ла зоралэса лэс; а ко́ли ёв кэрдя́ грэ́хи, тэды саро́ явэ́ла отмэкно лэ́скэ.</verse>
				<verse number="16">Приджинэн пэ́скирэ грэ́хи екх анги́л екхэ́стэ, соб (кай) тумэ́ тэ высастён: чачунэ́ манушэ́скиро мангипэ́н кэрэ́ла бари буты́.</verse>
				<verse number="17">Проро́ко Или́я сыс адасаво́-паць ману́ш, сыр и амэ сам, нэ ёв сарэ́ илэ́стыр мангдя́пэ Дэвлэ́скэ, соб (кай) тэ на явэ́л брышы́нд; и на сыс брышы́нд пэ пхув трин бэрш и шов чхона́,</verse>
				<verse number="18">и нэвэ́стыр мангдя́пэ Дэвлэ́скэ ёв, и болыбэ́н дыя́ брышы́нд, и пхув нэвэ́стыр лыя́ тэ дэл аплодо.</verse>
				<verse number="19">Пшала́лэ мирэ́, ко́ли вари-кон тумэ́ндыр змарэлапэ чачунэ́ дромэ́стыр, нэ яви́р ману́ш рискирэ́ла лэс палэ кэ Дэвэ́л,</verse>
				<verse number="20">мэк тэ джинэ́л одова́ ману́ш, со кодова́ ману́ш, кон рискирэлас палэ кэ Дэвэ́л грэхитконэ́ манушэ́с, ёв зракхэ́ла лэс мэрибна́стыр, и бут лэ́скирэ грэ́хи явэ́на гарадэ́.</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="60">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Пэтристыр, Исусо́скирэ Христосо́скирэ Апостолостыр, манушэ́нгэ, конэ́с Дэвэ́л выкэдыя́, савэ́ лодэна и исын росчхурдынэ пир свэ́то, дро Понто, Галатия, Кападокия, Асия и Вифиния,</verse>
				<verse number="2">пир Дэвлэ́скирэ-Дадэ́скиро задуминыбэн ваш дова́, соб (кай) тэ кандэ́н Исусо́с Христосо́с, Саво́ отмэкця́ грэ́хи Лэ́скирэ Духо́са, соб (кай) тумэ́ тэ явэ́н помакхнэ Лэ́скирэ Ратэ́са: мэк бахтякирибэ́н и рама́нё (миро) тэ явэ́н бут бут тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="3">Мэк тэ явэ́л бахтякирдо́ Дэвэ́л Дад амарэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро, Исусо́скирэ Христосо́скиро, Саво́ пир Пэ́скиро баро́ тангипэ́н дыя́ амэ́нгэ яви́р джиибэ́н, ке́ли отджидякирдя́ Исусо́с Христосо́с мулэ́ндыр, соб (кай) амэ́ндэ тэ явэ́л джиды наде́я,</verse>
				<verse number="4">соб (кай) тэ явэ́л амэ́ндэ паш дро нэво́ джиибэ́н дро Болыбна́скиро Раё, саво́ исын ве́чно, намагирдо, бигрэхэнгиро, саво́ Дэвэ́л ракхэ́ла ваш тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="5">Пал савэ́ндэ Дэвэ́л Пэ́скирэ зорья́са явэ́ла тэ дыкхэ́л ваш зракхибэ́н, саво́ исын приготовиндло амэ́нгэ и явэ́ла сыкадо дро палатуно́ часо.</verse>
				<verse number="6">Пал дава́ радынэ́нпэ какана́, мэк вари-саво́ часо тумэ́нгэ приджалапэ тэ пиридживэс мэ́ньки и тумэн явэ́на тэ пропатякирэн разнонэ ригэ́ндыр,</verse>
				<verse number="7">соб (кай) дава́ пропатякирибэн тэ допхэнэл, со тумаро́ патяибэ́н исын чачуно́ и дрогэдыр сувнака́стыр, саво́ усае́кх исын хасибны́тко, мэк ёв тэ явэ́л пропатякирдо яга́са, тэды тумаро́ патяибэ́н янэ́ла тумэ́нгэ шарибэ́н и сла́ва, ке́ли явэ́ла нэвэ́стыр Ису́со Христо́со:</verse>
				<verse number="8">Савэс тумэ́ ние́кхвар на дыкхнэ́, нэ Ёв исын дро́го тумэ́нгэ, и Савэс кэ дава́ часо на дыкхнэ́, нэ тумэ́ усае́кх патя́на дрэ Лэ́стэ и пир дава́ тумэ́ адя́кэ древа́н радынэ́напэ, со нашты́ тэ пхэнас лавэ́нца, и Савэс тумэ́ прославиндлэ,</verse>
				<verse number="9">пал-дова́ со тумэ́ зракхэна пэ́скиро ду́хо (фа́но) пал тумаро́ патяибэ́н.</verse>
				<verse number="10">Кадава́ зракхибэ́н родэнас пхарэ́с и сыклякирэнас лачхэ́с проро́ки, савэ́ англэды́р пхэнэнас тумэ́нгэ пал бахтякирибэ́н, саво́ явэ́ла дыно́ тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="11">Ёнэ сыклякирдэ́ миштэ́с тэ уджинэ́н, ке́ли и пэ саво́ часо (цы́ро) упхэндя Христосо́скиро Ду́хо (Фа́но), ке́ли Ёв ангилпхэнэлас пал Христосо́скирэ мэ́ньки и пал Лэ́скири сла́ва, сави́ явэ́ла коригэды́р (позжэ).</verse>
				<verse number="12">Лэ́нгэ сыс сыкадо, со ёнэ дынаринэ́нас (служынэ́нас) на пэ́скэ, а тумэ́нгэ, пал-дова́ со тумэ́нгэ роспхэндлэ́ бахталы́ зан (звесь) Духо́скирэ зорья́са, а пал дава́ аж Янго́лы сыклякирэнас миштэ́с.</verse>
				<verse number="13">Ваш дава́ рискирэ́н пэ́скири годы́ тэ кэрэ́н лачхипэ́н, на совэн, рикирэ́н пхэрдэ́с наде́я пэ бахтякирибэ́н, саво́ явэ́ла дыно́ тумэ́нгэ, ке́ли явэ́ла Ису́со Христо́со;</verse>
				<verse number="14">явэ́н сыр чхавэ́, савэ́ кандэ́на пэ́скирэ дадэн, и на дживэ́н пир пэ́скирэ-масэ́нгиро тырдыпэ́н, саво́ сыс ґарэдыр дрэ тумэ́ндэ, ке́ли тумэ́ на джиндлэ́ сыр тэ дживэ́н;</verse>
				<verse number="15">нэ пал-дова́ со Ёв исын Свэ́нто, Саво́ кхардя́ тумэн, явэ́н кокорэ́ свэ́нта дро саро́, со тумэ́ кэрэ́на;</verse>
				<verse number="16">пал-дова́ со исын чхиндло́: “Явэ́н свэ́нта, пал-дова́ со Мэ сом Свэ́нто.”</verse>
				<verse number="17">И ко́ли тумэ́ кхарэ́на Дадэ́са Кодолэ́с, Саво́ шэра́ (ра́внэс) сэндякирэ́ла сарэ́ манушэ́н, на дыкхи́, кон ману́ш исын, тэды дживэ́н дара́са анги́л Лэ́стэ дава́ часо, пака тумэ́ дживэ́на пэ пхув;</verse>
				<verse number="18">джины́, со на рупэ́са ци сувнака́са, савэ́ усае́кх нанэ важнэдыр сарэ́стыр, тумэ́ сан выкиндлэ чхучэ́ (пустонэ) джиибнастыр, саво́ тумэ́ дорэснэ́ пэ́скирэ дадэндыр;</verse>
				<verse number="19">а тумэ́ сан выкиндлэ дрогонэ́ Христосо́скирэ Ратэ́са, Саво́ сыс сыр Свэ́нто Бакроро́, Конэ́стэ на сыс банг и дош.</verse>
				<verse number="20">Христо́со сыс выкэдыно англэды́р, сыр яця́ свэ́то и Саво́ явдя́ дро палатуно́ часо ваш тумэ́нгэ;</verse>
				<verse number="21">пир Лэ́стэ тумэ́ лынэ́ тэ патя́н дрэ Лэ́стэ, Саво́ отджидякирдя́ Лэс мулэ́ндыр и дыя́ сла́ва Лэ́скэ, соб (кай) тумэ́ндэ тэ явэ́л патяибэ́н и наде́я пэ Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="22">Сыр тумэ́ лынэ́ тэ кандэ́н чачипэ́н, тэды тумэ́ выжужакирдэ пэ́скирэ дия́ ваш чачуны́ пшалы́тко паты́в, палдава́ сыкавэ́н паты́в екх екхэ́скэ сарэ́ илэ́стыр.</verse>
				<verse number="23">Тумэ́ сан нэвэ́стыр бияндлэ, на тумарэ́ дадэндыр, а Дэвлэ́скирэ лавэ́стыр, саво́ исын джидо́, и саво́ ве́чнэс зракхэ́лапэ.</verse>
				<verse number="24">Пал-дова́ со “кажно ману́ш исын сы́рбы чар, и лэ́нгири сла́ва исын сы́рбы фэлды́тка лулудя́ (цвэты), чар зашутёла и ла́кирэ лулудя́ отпэрэна.</verse>
				<verse number="25">Нэ Дэвлэ́скиро лав ячэ́лапэ пэ сарэ́ ве́ки.” Адава́ исын дова́ лав, саво́ пхэндяпэ тумэ́нгэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">Тэды мэкэ́н кажно холы́, фрэнтыма, дуемуиткима, зэвлыныпэ́н и кажна хоханэ́ лава́,</verse>
				<verse number="2">а явэ́н тумэ́ сы́рбы бияты, савэ́ фэ́ни со бия́ндынэ, и тумэ́ тырдэнпэ кэ лавитко тхуд (Дэвлэ́скиро лав), соб (кай) тэ чалякирэнпэ лэ́са и тэ барьён кэ зракхибэ́н,</verse>
				<verse number="3">пал-дова́ со тумэ́ уджиндлэ́, со Дэвэ́л исын лачхо́.</verse>
				<verse number="4">Явэ́н пашылэды́р кэ Ёв, Саво́ исын сы́рбы джидо́ бар, Савэс мануша́ на прилынэ́, а Савэс Дэвэ́л выкэдыя́ сыр Дрогонэс Лэ́скэ,</verse>
				<verse number="5">и кокорэ́ тумэ́, савэ́ сан сы́рбы джидэ́ бара́, кэрэ́н пэ́стыр духовно кхэр тэ мангэ́лпэ Дэвлэ́скэ, соб (кай) тумэ́ тэ явэ́н свэ́нта рашая́, соб (кай) тэ янэ́н свэ́нто дыибэ́н, савэ́скэ явэ́ла радо Дэвэ́л пир Исусо́стэ Христосо́стэ.</verse>
				<verse number="6">Палдава́ исын пхэндло́ дро Свэ́нто Чхиныбэ́н: “Ѓа́да, мэ чхува́ва вэнглытко бар пэ Сио́но, Саво́ Мэ выкэдыём и Ёв исын дро́го Ма́нгэ: одова́ ману́ш, саво́ явэ́ла тэ патял дрэ Лэ́стэ, на явэ́ла тэ ладжал:</verse>
				<verse number="7">и адя́кэ Ёв исын дро́го ваш тумэ́нгэ, кон патя́ла, а ваш одолэ́нгэ, кон на патя́ла, Ёв исын бар, саво́ бутярнэ́ на прилынэ́, нэ саво́ яця́ шэралэ́ барэса, пал саво́ мануша́ обштавэнапэ и пэрэ́на;</verse>
				<verse number="8">пал саво́ мануша́ обштавэнапэ, пал-дова́ со ёнэ на кандэ́на Дэвлэ́скиро лав, пал-дова́ со адя́кэ лэ́нгэ сыс задуминдло.</verse>
				<verse number="9">Нэ тумэ́ сан выкэдынэ́ бияныпнастыр, кралитка рашая́, свэ́нта мануша́ Дэвлэ́скирэ миштыпна́стыр, соб (кай) тэ выпхэнэн лачхипэ́н пал Лэ́стэ, Саво́ кхардя́ тумэн калыпна́стыр дро дивно Лэ́скиро дуд (свэ́то);</verse>
				<verse number="10">тумэн, савэ́ на сыс Лэ́скирэ мануша́, а какана́ тумэ́ ячнэ́ Лэ́скирэ манушэ́нца, ґарэдыр тумэн на тангиндлэ (на жалиндлэ), акана́ исын Дэвлэ́скиро тангипэ́н кэ тумэ́.</verse>
				<verse number="11">Дро́га мирэ́! Мэ древа́н манга́ва тумэн, сыр манушэ́н, савэ́ наґара явнэ́ пэ дая́ пхув и савэ́ лодэна пир дава́ свэ́то: дурьён тумарэ́ лочакирэ камибнастыр, саво́ исын проти тумаро́ ди;</verse>
				<verse number="12">и дживэ́н пир чачипэ́н машки́р Наюдэ́ндэ, соб (кай) одолэ́, кон ракирэ́ла чорипэ́н пэ тумэ́ндэ, со тумэ́ сан фуй, тэ дыкхэ́н тумарэ́ лачхэ́ рэ́нды и тэ славинэ́н Дэвлэ́с, ке́ли Ёв явэ́ла.</verse>
				<verse number="13">Кандэ́н кажнонэ́ ран манушэ́ндыр ваш Ра́скэ-Дэвлэ́скэ: ци крали́с сыр най упратунэдыр зорьякэ,</verse>
				<verse number="14">ци балунитконэс (правителёс), савэ́с кра́ли бичхадя́ тэ чхувэ́л ка́ра пэ одолэ́ манушэ́ндэ, савэ́ кэрэ́на фуипэ́н, и тэ шарэ́н одолэ́н, савэ́ кэрэ́на лачхипэ́н.</verse>
				<verse number="15">Пал-дова́ со пэ дава́ исын Дэвлэ́скири во́ля, соб (кай) тэ кэра́с лачхипэ́н и пир дава́ тэ явэ́н штыл ушта́ дылынэ́ манушэ́нгирэ, ке́ли ёнэ явэ́нас тэ ракирэ́н грэхи́тка лава́.</verse>
				<verse number="16">Дживэ́н сыр вольна мануша́; нэ тэ на явэ́л дая́ во́ля ваш дова́, соб (кай) тэ приучхакирэн грэ́хо, а дживэ́н сыр Дэвлэ́скирэ писха́рья.</verse>
				<verse number="17">Дэн паты́в сарэ́нгэ, сыкавэ́н паты́в пшалэ́нгэ и пхэнэ́н пир патяибэ́н дрэ Дэвлэ́стэ, дарэ́н Дэвлэ́стыр и кутякирэн крали́с.</verse>
				<verse number="18">Дынарья́лэ, кандэ́н и дарэ́н пэ́скирэ хуландыр, на со екхэ лачхэн и ковлэ́-илытконэн, нэ адя́кэ-паць и кодолэ́н, савэ́ биилыткэс (шылалэс) отлыджанапэ кэ тумэ́.</verse>
				<verse number="19">Пал-дова́ со дава́ исын лачхо́ Дэвлэ́скэ, ко́ли вари-кон пир пэ́скири паты́в ваш Дэвлэ́скэ пиридживэла мэ́ньки, пхарипэ́н на пир чачипэ́н.</verse>
				<verse number="20">Пал-дова́ со, пал со тэ шарас тумэн кэ сла́ва, ко́ли тумэ́ мэнчынэнапэ, ке́ли тумэн марэна пал тумарэ́ грэ́хи? А ке́ли тумэ́ кэрэ́на лачхипэ́н и страдынэна пал дава́, тэды тумэ́нгэ явэ́ла бахтякирибэ́н Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="21">Пал-дова́ со тумэ́ са́нас кхардэ́ ваш дава́, пал-дова́ со и Христо́со адя́кэ-паць страдындя пал тумэ́ндэ, Ёв ячкирдя́ сыкаибэ́н (приме́ро) амэ́нгэ, сыр трэй тэ кэра́с, соб (кай) амэ тэ джас пир Лэ́скири шпэ́ра (слядо):</verse>
				<verse number="22">“Ёв на кэрдя́ нисаво́ грэ́хо, и на сыс нисаво́ хохаибэ́н дрэ Лэ́скирэ лава́”,</verse>
				<verse number="23">пэ Лэ́стэ ракирдэ́ фуипэ́н, нэ Ёв ни пэ конэ́стэ на пхэндя́ фуй лав, и ке́ли Ёв страдынэлас, Ёв на страхакирдя вари-конэ́с, а Ёв саро́ допатякирдя Кодолэ́скэ, Кон исын Чачуно́ Сэнда́ри;</verse>
				<verse number="24">Христо́со Кокоро́ Пэ́скирэ Масэнца ґаздыя́ амарэ́ грэ́хи пэ трушу́л, соб (кай) амэ тэ явас мулэ́ ваш грэ́хо и тэ джива́с пир чачипэ́н: Лэ́скирэ фра́нсы (раны) высастякирдэ тумэн.</verse>
				<verse number="25">Пал-дова́ со тумэ́ са́нас хасибны́тка бакрэ́, савэ́ блэндынэнас, нэ какана́ тумэ́ рисинэ́ кэ тумаро́ Чхупна́ри (Пастырё) и кэ Кхангирья́киро Дыкхибнаскиро (Блюстителё), Саво́ ракхэ́ла тумаро́ ди.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">Адя́кэ-паць и джувля́лэ, кандэ́н пэ́скирэ ромэн, со ко́ли вари-кон лэ́ндыр на патя́ла Дэвлэ́скирэ лавэ́скэ, тэды тумэ́ пэ́скирэ джиибнаса сы́рбы пирикэрэна лэн, со ёнэ би лавэскиро явэ́на тэ патя́н Дэвлэ́скэ,</verse>
				<verse number="2">и ке́ли рома́ явэ́на тэ дыкхэ́н тумаро́ дэвлы́тко джиибэ́н, и дова́, со тумэ́ дэ́на паты́в лэ́нгэ и дарэ́н Дэвлэ́стыр;</verse>
				<verse number="3">мэк тэ явэ́л тумаро́ шукарипэ́н на дро балэнгиро закхувибэн и на дро сувнака́й, со исын пэ тумэ́ндэ и на дро барвало́ урибэ́н;</verse>
				<verse number="4">а мэк тэ явэ́л тумаро́ шукарипэ́н дро тумаро́ ило́, саво́ исын надыцьло (набицяло), пэ́скирэ штылонэ́ и ковлэ́-илэ́скирэ шукарибна́са, саво́ на кирнёла и исын древа́н шука́р анги́л Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="5">Пал-дова́ со адя́кэ-паць вари-ке́ли и свэ́нта джувля́, савэ́ндэ сыс наде́я пэ Дэвлэ́стэ, шука́р прикэдэнас пэс, нэ англэды́р сарэ́стыр ёнэ кандэнас пэ́скирэ ромэн;</verse>
				<verse number="6">адя́кэ-паць и Сара кандэлас Авраамос и кхардя́ лэс пэ́скирэ хула́са, а тумэ́ ж сан ла́кирэ чхая́, ко́ли тумэ́ кэрэ́на лачхипэ́н, тэды тумэ́ на дарэ́н нисавэ трашаибнастыр.</verse>
				<verse number="7">Адя́кэ-паць и тумэ́, муршалэ, дживэ́н и ґалён пэ́скирэ ромнен, пал-дова́ со джувлендэ исын тыкнэды́р зор и отлыджанпэ адя́кэ кэ ёнэ, сыр кэ бизорья́кирэ, кутякирэ́н (уважынэн) лэн, пал-дова́ со ёнэ лэ́на паш дро ве́чно джиибэ́н Дэвлэ́стыр, сыр и тумэ́. Кэрэ́н адя́кэ, тэды ни сави́ ва́нта (сцяна) на явэ́ла пэ дром тумэ́ндэ тэ мангэ́нпэ Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="8">Явэ́н дрэ екх годы́ екх екхэ́са, подэн васта́ екх екхэ́скэ дро пхарипэ́н, тангинэ́н (жалинэн) екх екхэ́с, сыр пша́ла, малынэнпэ (дружынэн) и явэ́н ковлэ́-илы́тка,</verse>
				<verse number="9">на отдэ́н палэ фуипнаса пал фуипэ́н, ци фуй ракирибнаса пал дова́, со ракирэ́на фуипэ́н пэ тумэ́ндэ: а пэ яви́р мангэ́нпэ Дэвлэ́скэ, пал-дова́ со тумэ́ са́нас кхардэ́, соб (кай) тэ дорэсэн Дэвлэ́скиро бахтякирибэ́н.</verse>
				<verse number="10">Палдова́ со: “Конэ́скэ исын дро́го джиибэ́н и тэ дыкхэ́л лачхэ́ дывэса́, одова́ ману́ш мэк тэ обрикирэл пэ́скири чиб фуе́ лавэ́ндыр и пэ́скирэ ушта́ хоханэ́ лавэ́ндыр,</verse>
				<verse number="11">мэк ёв тэ ракхэ́л пэс тэ кэрэ́л фуипэ́н, а мэк ёв тэ кэрэ́л лачхипэ́н; мэк ёв тэ родэ́л рама́нё (миро) и тэ причхувэл зор тэ латхэл лэс;</verse>
				<verse number="12">пал-дова́ со Дэвэ́л дыкхэ́ла чачунэ́ манушэ́н и шунэ́ла лэ́нгиро мангипэ́н Лэ́скэ; нэ Дэвэ́л исын проти одолэ́ндэ, кон кэрэ́ла фуипэ́н.”</verse>
				<verse number="13">И кон дукхавэла тумэн, ко́ли тумаро́ ило́ хачола тэ кэрэ́н лачхипэ́н?</verse>
				<verse number="14">Нэ ко́ли тумэ́ злыджана пхарипэ́н пал чачипэ́н, тэды тумэ́ сан бахталэ́, на дарэ́н, мэк нисо́ тэ на трашакирэл тумэн;</verse>
				<verse number="15">а рикирэ́н дро ило́ Христосо́с сыр Свэнтыма и дэн паты́в Лэ́скэ, сыр Ра́скэ-Дэвлэ́скэ дрэ тумарэ́ илэ, уса́ды / сак (всегда) явэ́н скэдынэ́ тэ затэрдён лавэ́са, ке́ли вари-кон явэ́ла тэ пхучэл тумэ́ндыр пал тумари́ наде́я, нэ кэрэ́н дава́ ковлэ́ илэ́са и дара́са;</verse>
				<verse number="16">тэ явэ́л тумэ́ндэ лачхи́ паты́в, соб (кай) одолэ́ мануша́, савэ́ ракирэ́на проти тумэ́ндэ, тэ явэ́н ладжакирдэ́, ке́ли ёнэ нашукар отлыджанапэ кэ тумэ́ пал тумаро́ лачхо́ джиибэ́н дрэ Христосо́стэ.</verse>
				<verse number="17">Пал-дова́ со, ко́ли пэ дава́ исын Дэвлэ́скири во́ля, фэды́р тэ лыджас пхарипэ́н пал лачхипэ́н, сыр пал дова́, ке́ли амэ кэра́са фуипэ́н;</verse>
				<verse number="18">пал-дова́ со и Христо́со, соб (кай) тэ янэл амэн кэ Дэвэ́л, е́кхвар мыя́ пал амарэ́ грэ́хи, чачуно́ пал начачунэндэ, Лэ́скирэ Маса́ сыс отдынэ́ пэ мэрибэ́н, а Лэ́скиро Ду́хо (Фа́но) сыс рискирдо кэ джиибэ́н;</verse>
				<verse number="19">кадалэ́ Духо́са Христо́со гия́ и пхэндя́ лав одолэ́ духэнгэ, савэ́ сыс дро штарибэ́н;</verse>
				<verse number="20">савэ́ вари-ке́ли на кандынэ́ Дэвлэ́с, и савэ́н Дэвэ́л вырикирибнаса ужакирдя саро́ дава́ часо, пака Ноё кэрэ́лас ковчэго (мохто́), дро саво́ загинэ́ на́бут мануша́, охтоджинэ (бидуе́нгиро дэш), савэ́ зракхнэпэ пане́стыр:</verse>
				<verse number="21">дава́ пани́ исын сы́рбы копия долэ́скэ, ке́ли амэ боласапэ и со зракхэ́ла амэн. Дава́ нанэ мэлалэ́-лоча́киро обморибэн, а тумэ́ дэ́на лав лачхэ́ патыва́са Дэвлэ́скэ пир Исусо́скирэ-Христосо́скиро отджидыипэн,</verse>
				<verse number="22">Саво́ ґаздыя́пэ дро Болыбна́скиро Раё и исын пир чачо́ васт Дэвлэ́стыр, и Лэ́скэ дынаринэна сарэ́ Янго́лы, Лэ́стэ исын сарэ́ правы и сарэ́ зорья.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">И палдава́, сыр Христо́со пирилыджалас пхарипэ́н дрэ лоч, адя́кэ-паць и тумэ́нгэ приявэлапэ тэ лыджа́н пхарипэ́н; пал-дова́ со кон злыджала пхарипэ́н лочаса, одова́ ману́ш мэкэ́ла тэ кэрэ́л грэ́хи,</verse>
				<verse number="2">соб (кай) палатуно́ (последнё) часо, саво́ яця́пэ лэ́скэ тэ дживэ́л дрэ маса́, тэ дживэ́л адава́ ману́ш на пир пэ́скирэ-лочакиро тырдыпэ́н, а пир Дэвлэ́скири во́ля.</verse>
				<verse number="3">Пал-дова́ со ухты́лла (до́си) дова́, со тумэ́ англэды́р кэрэ́нас, сыр На́юды, савэ́ камэ́на тэ кэрэ́н: ке́ли тумэ́ рикирдэ пэс дрэ на́гожа рэ́нды (де́лы), дро на́лачхо камибэн дрэ маса́, дро пибэ́н магирибнаса, дро дылыно́ хабэ́н и пибэ́н би меракиро, дро биладжакуно мангипэ́н идолэ́нгэ.</verse>
				<verse number="4">Палдава́ ж адалэ́ На́юды дивинэна, со тумэ́ буты́р на праста́на кхэтанэ́ лэ́нца пэ на́гожа рэ́нды, и калякирэна тумэн,</verse>
				<verse number="5">нэ лэ́нгэ трэй явэ́ла тэ дэн отпхэныбэ́н анги́л Одолэ́стэ, Кон явэ́ла сыг тэ сэндякирэ́л джидэн и мулэн.</verse>
				<verse number="6">Ваш дава́ и мулэнгэ сыс пхэндло́ пал бахталы́ зан (звесь), соб (кай) ёнэ, савэ́ сыс сэндиндлэ, ке́ли ёнэ дживдэ́ дро манушы́тко лоч, соб (кай) ёнэ тэ дживэ́н дро ду́хо (фа́но), сыр Дэвлэ́скэ исын лачхо́.</verse>
				<verse number="7">Нэ сыг сарэскэ явэ́ла ко́нцо (яго́ро): палдава́ ракхэ́нпэ и дживэ́н годьварэс, ке́ли тумэ́ мангэ́напэ Дэвлэ́скэ;</verse>
				<verse number="8">а буты́р сарэ́стыр сыкавэ́н паты́в екх екхэ́скэ сарэ́ илэ́стыр, пал-дова́ со паты́в зачхакирэла бут грэ́хи;</verse>
				<verse number="9">прилэ́н манушэ́н сарэ́ илэ́стыр, савэ́ явэ́на кэ тумэ́ би холямэ́ ракирибнаскиро;</verse>
				<verse number="10">дынаринэ́н екх екхэ́скэ долэ́ таланоса, саво́ тумэ́ дорэснэ́ Дэвлэ́стыр сы́рбы лачхэ́ кхэри́тка барыдыра́ тэ пиридэ́н манушэ́нгэ ра́зна Дэвлэ́скирэ бахтякирибэна.</verse>
				<verse number="11">Ко́ли вари-саво́ ману́ш ракирэ́ла, мэк ёв тэ ракирэ́л Дэвлэ́скирэ лавэ́нца; одова́ кон дынаринэла, мэк ёв тэ дынаринэ́л пир зор, сави́ Дэвэ́л дэ́ла лэ́скэ, соб (кай) тэ барьякирэлпэ Дэвэ́л дро саро́ пир Исусо́стэ Христосо́стэ, Савэ́скэ тэ явэ́л сла́ва и зор пэ сарэ́ ве́ки. Ами́нь.</verse>
				<verse number="12">Мирэ́ дро́га! На дурьен ягитконэ́ пропатякирибнастыр тэ пропатякирэл тумаро́ патяибэ́н, дро дава́ нанэ нисаво́ ди́во;</verse>
				<verse number="13">а сыр тумэ́ пирилыджана пхарипэ́н, сыр и Христо́со, радынэ́нпэ, пал-дова́ со тумэ́ бут буты́р обрадынэнапэ, ке́ли отчхакирэлапэ Лэ́скири сла́ва.</verse>
				<verse number="14">Ко́ли обракирэна тумэн пал Христосо́скиро лав, тэды тумэ́ сан бахталэ́, пал-дова́ со Дэвлэ́скирэ-славакиро Ду́хо (Фа́но) згия пэ тумэ́ндэ: (одолэ́ мануша́ калякирэна Лэс, а тумэ́ славинэна).</verse>
				<verse number="15">Соб (кай) ние́кх тумэ́ндыр тэ на злыджал пхарипэ́н сыр замарибнари (умарибнари), ци чор, ци ману́ш, саво́ кэрэ́ла фуипэ́н; ци сыр ману́ш, саво́ исын ґа́лко кэ чу́жо миштыпэ́н;</verse>
				<verse number="16">а ко́ли тумэ́ пирилыджана пхарипэ́н сыр Христиани, тэды на ладжан, а славинэ́н Дэвлэ́с, пал-дова́ со тумэн кхарэ́на адя́кэ.</verse>
				<verse number="17">Пал-дова́ со подги́я часо, со явэ́на тэ сэндинэ́н манушэ́н дро Дэвлэ́скиро Кхэр, и ко́ли амэ ява́са пэ́рва мануша́ пэ сэ́ндо, тэды, со явэ́ла одолэ́ манушэ́нгэ, савэ́ на кандэ́на Дэвлэ́скири бахталы́ зан (звесь)?</verse>
				<verse number="18">И ко́ли чачунэ́ манушэ́скэ древа́н пхаро́ явэ́ла тэ зракхэлпэ, тэды, со явэ́ла надэвлытконэнца, и грэхитконэ́ манушэ́са?</verse>
				<verse number="19">И палдава́ мануша́, савэ́ пирилыджана пхарипэ́н пир Дэвлэ́скири во́ля, мэк ёнэ тэ отдэ́н пэ́скиро ди Лэ́скэ, Кон исын чачуно́, и Кон создыя́ лэн, и мэк ёнэ дурэды́р тэ кэрэ́н лачхипэ́н.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="5">
				<verse number="1">Мэ, кокоро́ сом годэпхуро́ и пастырё (чхупна́ри), манга́ва тумарэ́ кхангирья́кирэ годэпхурэн и пастырен, пал-дова́ со мэ сом якхи́тко, сыр Христо́со пирилыджия пхарипэ́н, адя́кэ-паць ма́ндэ исын паш дрэ сла́ва, сави́ явэ́ла сыкады:</verse>
				<verse number="2">ракхэ́н Дэвлэ́скирэ манушэ́н, савэ́ исын машки́р тумэ́ндэ, кэрэ́н дава́ на пир трэ́бима, а сыр трэй Дэвлэ́скэ и на пал дова́, со тумэ́ сорбы сан бокхалэ́ кэ ловэ́, а пал-дова́ со тумэ́ камэ́на дава́ илэ́стыр;</verse>
				<verse number="3">и на хулаинэн пэ одолэ́ манушэ́ндэ, савэ́н Дэвэ́л допатяндыя тумэ́нгэ, а сыкавэ́н пэс лачхэ́ рига́тыр.</verse>
				<verse number="4">И ке́ли явэ́ла Са́мо Барэды́р Пастырё (Чхупна́ри), Христо́со, тэды тумэ́ дорэсэ́на славакири коро́на, сави́ явэ́ла тэ зяинэл ве́чнэс.</verse>
				<verse number="5">Адя́кэ-паць, тэрнэ́ мануша́лэ, кандэ́н пэ́скирэ годэпхурэн, явэ́н ковлэ́-илы́тка екх кэ екх, на шарэ́н пэс екх анги́л явирэ́стэ, пал-дова́ со Дэвэ́л исын проти одолэ́ндэ, кон гинэ́ла пэс вучэды́р явирэндыр, а одолэ́нгэ, кон на шарэла пэс, Ёв дэ́ла васт.</verse>
				<verse number="6">Кандэ́н и бандён тэл зорало́ Дэвлэ́скиро васт, соб (кай) Ёв тэ ґаздэл вучэ́с тумэн дро Пэ́скиро часо;</verse>
				<verse number="7">чхувэ́н упрэ́ сарэ́ пэ́скирэ пхарэ́ ду́мы пэ Лэ́стэ, пал-дова́ со Ёв дыкхэ́ла пал тумэ́ндэ.</verse>
				<verse number="8">Явэ́н трезва (ны́рна), ракхэ́нпэ. Тумаро вэ́рго, на́лачхо, псирэ́ла сыр шчэр (ле́во), саво́ рыкинэла и родэ́ла, конэ́с тэ хал.</verse>
				<verse number="9">Тэрдён проти лэ́стэ зоралэ́ патяибна́са, джинэ́н, со адя́кэ-паць пиристрадындлэ тумарэ́ пша́ла, савэ́ дживэ́на пир свэ́то.</verse>
				<verse number="10">Нэ Дэвэ́л, Саво́ бахтякирэ́ла, и Саво́ кхардя́ тумэн дрэ вечна Пэ́скири сла́ва, ко́ли тумэ́нгэ и приявэлапэ набаро́ часо тэ страдынэл, Ёв Кокоро́ кэрэ́ла тумэн зоралэды́р и дэ́ла зор, соб (кай) тумэ́ тэ на кунинэнпэ дро пэ́скиро патяибэ́н;</verse>
				<verse number="11">мэк тэ явэ́л Лэ́скэ сла́ва и зор пэ сарэ́ ве́ки. Ами́нь.</verse>
				<verse number="12">Мэ чхиндём дава́ набаро́ лыл тумэ́нгэ пир Силуаностэ, саво́ исын чачуно́ тумаро́ пшал, сыр мэ думинава, соб (кай) тэ подрикирав тумэн, рипири тэ допхэнав, со дава́ исын чачуно́ Дэвлэ́скиро бахтякирибэ́н, дро саво́ тумэ́ зоралэ́с сан тэрдэ́.</verse>
				<verse number="13">Пиридэла “паклоно” тумэ́нгэ кхангири́, со исын дро Вавило́но, Сави́ выкэдыя́ Дэвэ́л, адя́кэ-паць, сыр тумэн. Адя́кэ-паць пиридэла “паклоно” миро чхаво́ Марко.</verse>
				<verse number="14">Пиридэ́н “паклоно” и чамудэн екх екхэ́с Христосо́скирэ ласкаса. Мэк тэ явэ́л рама́нё (миро) тумэ́нгэ сарэ́нгэ, савэ́ исын Христосо́скирэ. Ами́нь.</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="61">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Симоностыр Пэтристыр, Исусо́скирэ Христосо́скирэ писхаристыр и Апостолостыр, сарэ́ манушэ́нгэ, кон прилыя́ дасаво-паць дро́го патяибэ́н кхэтанэ́ амэ́нца пир чачипэ́н амарэ́ Дэвлэ́скиро и Зракхибнарискиро, Исусо́скирэ Христосо́скиро,</verse>
				<verse number="2">мэк бахт и рама́нё (миро) тэ явэ́л дыно́ бут буты́р тумэ́нгэ, сыр тумэ́ уджиндлэ́ Дэвлэ́с и Исусо́с, амарэ́ Рас-Дэвлэ́с,</verse>
				<verse number="3">Дэвэ́л, Лэ́скирэ Дэвлэ́скирэ зорья́са дыя́ саро́ амэ́нгэ, со трэй ваш дэвлы́тко джиибэ́н, соб (кай) тэ уджинас Дэвлэ́с, Саво́ кхардя́ амэн кэ Пэ слава́са и лачхипна́са,</verse>
				<verse number="4">савэ́нца Ёв дыя́ най барэды́р и дрогэдыр лав, соб (кай) пир дава́ тумэ́ тэ ячэн пашаса (пашэ́са) Дэвлытконэ́ духо́стыр и тэ джа́н криг Духо́скирэ хасибнастыр, саво́ джа́ла налачхэ́ мыслятыр дро свэ́то соб (кай) пир дава́ тумэ́ тэ дживэ́н сыр трэй Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="5">Нэ палдава́ тумэ́ адя́кэ-паць причхувэ́н зор, соб (кай) тэ сыкавэ́н тумарэ́ патяибнастыр лачхипэ́н, а лачхипнастыр джиныбэ́н,</verse>
				<verse number="6">джиныбнастыр сыклён тэ обрикирэн пэс, обрикирибнастыр явэ́н вырикирдэ (тривала), ке́ли амэ вырикираса, тэды ячасапэ дэвлытконэнца,</verse>
				<verse number="7">дэвлыткиматыр сыкавэ́н пшалы́тко паты́в екх екхэ́скэ:</verse>
				<verse number="8">и ко́ли саро́ дава́ исын дрэ тумэ́ндэ и барьёла бутэды́р, тэды тумэ́ на ячэ́нпэ чхучэ́ вастэ́нца и би рэндоскиро, ко́ли тумэ́ явэ́на тэ причхувэ́н зор тэ уджинэ́н амарэ́ Рас – Дэвлэ́с, Исусо́с Христосо́с;</verse>
				<verse number="9">а ко́ли дрэ конэ́стэ саро́ дава́ нанэ, одова́ ману́ш исын короро́ и ёв зачхакирдя пэ́скирэ якха́, бистырдя пал дова́, со Дэвэ́л отмэкця́ лэ́скирэ ґаратунэ́ грэ́хи.</verse>
				<verse number="10">Палдава́, пшала́лэ, причхувэ́н зор уса́ буты́р тэ кэрэ́н зоралэды́р тумаро́ Дэвлэ́скиро кхарибэн и выкэдыибэн; ко́ли тумэ́ адя́кэ явэ́на тэ кэрэ́н, тэды тумэ́ ние́кхвар на обштавэнапэ;</verse>
				<verse number="11">и палдава́ тумэ́нгэ дэ́лапэ пхэрдо́ право тэ заджа́н дро ве́чно кралипэ́н амарэ́ Дэвлэ́скирэ и Зракхибнарискирэ, Исусо́скиро Христосо́скиро.</verse>
				<verse number="12">Ваш дава́ мэ ние́кхвар на пириячава тэ рипирав ишчо (инкэ́) тумэ́нгэ пал дава́, на дыкхи́ пэ дова́, со дава́ тумэ́ миштэ́с джинэ́н, и тумэ́ зоралэ́с рикирэнапэ пал чачипэ́н акана́.</verse>
				<verse number="13">Нэ мэ чхина́ва пал чачипэ́н, пака мэ сом джидо́ сы́рбы дрэ ша́тра тэ джангавав тумэн далэ́ рипирибнаса,</verse>
				<verse number="14">пал-дова́ со мэ джино́м (джина́в), со мэ сыг/сы́гэс ячкирава дая́ ша́тра, ке́ли мэ мэра́ва сыр амаро́ Рай Дэвэ́л, Ису́со Христо́со сыкадя́ ма́нгэ;</verse>
				<verse number="15">нэ мэ ява́ва тэ причхував зор, соб (кай) тумэ́ и коригэды́р (позжэ), ке́ли мэ джа́ва тумэ́ндыр, тэ рикирэ́н дава́ пэ годы́ саро́ часо.</verse>
				<verse number="16">Амэ роспхэнасас тумэ́нгэ джиныбэ́н пал зор, и со сыг явэ́ла амаро́ Рай Дэвэ́л, Ису́со Христо́со на парамысенца, со мануша́ счхудэ годэс, нэ амэ кокорэ́ сам якхи́тка пал Лэ́скиро баро́ райканыпэн.</verse>
				<verse number="17">Пал-дова́ со Ёв прилыя́ Дэвлэ́стыр Дадэ́стыр паты́в и сла́ва, ке́ли догия́ кэ Ёв райканэ славатыр зан: “Дава́ исын Миро Чхаво́, Саво́ Ма́нгэ яця́ Дро́го, дрэ Савэ́стэ исын Мири́ ра́дыма”,</verse>
				<verse number="18">и кадая́ зан, сави́ амэ кокорэ́ шундя́м Болыбна́скирэ Раёстыр, ке́ли амэ са́мас кхэтанэ́ Лэ́са пэ свэ́нто бэ́рга.</verse>
				<verse number="19">И апри́ч дова́, саро́ амэ́ндэ исын най чачунэдыр пророкэнгиро лав, и тумэ́ миштэ́с кэрэ́на, со тумэ́ ракхибны́ткэс шунэ́на дава́ лав, саво́ исын сы́рбы дава́ дуд (свэ́то), со хачола дро цямло штэ́то, пака на явэ́ла палатуно́ зло́ко (ра́нко) и ґаздэ́лапэ злокоскири чэргэн дрэ тумарэ́ илэ,</verse>
				<verse number="20">и англэды́р сарэ́стыр джинэ́н дова́, со нисаво́ ангилпхэныбэ́н дро Свэ́нто Чхиныбэ́н на сыс чхиндло́ пир пророкэнгиро джиныбэ́н,</verse>
				<verse number="21">пал-дова́ со мануша́ ние́кхвар вагэдыр (ґарэдыр) на ангилпхэнэнас пир пэ́скири во́ля, а дава́ ракирдэ́ свэ́нта Дэвлэ́скирэ мануша́, ке́ли Свэ́нто Ду́хо (Фа́но) лыджия́ лэн.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">Нэ сыр сыс хоханэ́ проро́ки машки́р манушэ́ндэ, адя́кэ-паць явэ́на и хоханэ́ сыклякирибнаскирэ машки́р тумэ́ндэ, савэ́ явэ́на чораханэ́с тэ ракирэ́н хасибны́тка сыклякирибэна пэ́скирэ кампаниендыр и на явэ́на тэ приґалён Рас-Дэвлэ́с, Саво́ выкиндя лэн, далэ́ ракирибнаса ёнэ янэ́на кокорэ́ пэ́скэ сы́гно хасибэ́н;</verse>
				<verse number="2">и бут мануша́ джа́на пала́л пал лэ́ндэ пир на́гожа рэ́нды (де́лы), и пал кадалэ́ манушэ́ндэ дром, саво́ исын чачуно́, явэ́ла калякирдо.</verse>
				<verse number="3">И кадалэ́ хоханэ́ сыклякирибнарья пал пэ́скири скэмпима явэ́на тэ барвалён тумэ́ндыр пэ́скирэ фрэнтонэ лавэ́нца, сэ́ндо ґара́ ужакирэ́ла лэн и лэ́нгиро хасибэ́н исын насуто.</verse>
				<verse number="4">Пал-дова́ со ко́ли Дэвэ́л на потангиндя Янголэн, савэ́ кэрдэ́ грэ́хи, а отдыя́ лэн дро лю́но (адо), и бэшлякирдя лэн састырэнца дро цямлыпэ́н, кай ёнэ ужакирэ́на сэндоскиро дывэ́с;</verse>
				<verse number="5">и Ёв на потангиндя (на пожалиндя) англатуно́ свэ́то, а зракхця́ охто́ (бидуе́нгиро дэш) манушэ́н и машки́р лэ́ндэ Ноёс, саво́ роспхэнэлас анги́л сарэ́нгэ чачипэ́н и Дэвэ́л яндя́ потопо пэ адалэ́ надэвлытконэ манушэ́ндэ;</verse>
				<verse number="6">и Ёв сэндякирдя Содомо́скирэ и Гоморакирэ фо́рья кэ хасибэ́н, ке́ли хачкирдя́ лэн кэ пра́ска (пепло). Кадалэса Дэвэ́л сыкадя́ манушэ́нгэ, со явэ́ла надэвлытконэ манушэ́нца;</verse>
				<verse number="7">и Ёв зракхця́ Лотос, саво́ сыс чачуно́ ману́ш и древа́н змэнчындло далэ́ нагожонэ рэндэ́ндыр, со кодолэ́ мануша́ кэрдэ́,</verse>
				<verse number="8">пал-дова́ со кадава́ чачуно́ ману́ш, саво́ дыкхця́ саро́ и дживдя́ машки́р лэ́ндэ, мэнчындяпэ со дывэ́с пэ́скирэ чачунэ́ духо́са, ке́ли ёв дыкхця́ и шундя́ лэ́нгирэ рэ́нды, со сыс проти Зако́но.</verse>
				<verse number="9">И екх Дэвэ́л джинэ́ла, сыр тэ зракхэ́л дэвлытконэ́ манушэ́н, ке́ли пропатякирэна лэн, и Ёв ракхэ́ла кадалэ́ начачунэ манушэ́н кэ / жы́ко сэндоскиро дывэ́с, соб (кай) тэ чхувэ́л ка́ра пэ лэ́ндэ;</verse>
				<verse number="10">и дава́ буты́р сарэ́стыр чилавэ́ла одолэ́ манушэ́н, савэ́ джа́на пир на́лачхо лочакиро камибэн и пхагирэна Дэвлэ́скиро право. Кадасавэ́ хоханэ́ сыклякирибнаскирэ хасякирдэ́ ладж, ёнэ кэрэ́на, со исын пир годы́ лэ́нгэ и на дарэ́на тэ калякирэн ду́хи, савэ́ исын дро Болыбна́скиро Раё.</verse>
				<verse number="11">А Янго́лы, савэ́ исын пэ бут зоралэды́р кадалэ́ духэ́ндыр и лэ́ндэ исын буты́р право, на ракирэ́на проти и на калякирэна далэ́ зорья анги́л Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="12">А кадалэ́ мануша́ исын сы́рбы бигодякирэ мурдала́, савэ́ на ракирэ́на, савэ́ бия́ндынэ, соб (кай) лэн тэ ухтылэ́н и тэ замарэ́н; ёнэ калякирэна дова́, со кокорэ́ на джинэ́на, и адя́кэ-паць сы́рбы мурдала́, ёнэ и хасёна,</verse>
				<verse number="13">ёнэ явэ́на тэ пирилыджан пхарипэ́н пал начачипэ́н, пал дова́ со ёнэ дживэ́на пхэрдэ́с пир пэ́скиро на́лачхо камибэн со дывэ́с. Ёнэ исын замакхнэ и домагирдэ мануша́; ёнэ залэнапэ битукоскиро пэ́скирэ хохаибнаса, ке́ли свэнкинэна пал сками́нд тумэ́нца;</verse>
				<verse number="14">а лэ́нгирэ якха́ исын пхэрдэ́ биладжаипнаса и ёнэ на пириячэна тэ кэрэ́н грэ́хи, а затэрдэна дрэ фэлы́ кэ грэ́хо манушэ́н, конэ́скиро ду́хо (фа́но) исын назорало дро пэ́скиро патяибэ́н, а лэ́нгиро ило́ исын присыклякирдо кэ скэмпима, и Дэвэ́л прокостя кадалэ́ чхавэ́н;</verse>
				<verse number="15">ёнэ мэкнэ́ чачуно́ дром, ёнэ ячнэ́ хасибны́тка; ёнэ гинэ́ пала́л пир Валамоскиро, Васороскирэ-чхавэ́скиро дром, саво́ тырдыяпэ кэ ловэ́ пал дова́, со ёв кэрдя́ начачунэс,</verse>
				<verse number="16">а лэ́скэ сыс выракирдо пал дова́, со ёв кэрдя́ на пир Зако́но, ке́ли ослица выпхэндя банг (пининдя) лэ́скэ манушытконэ́ заня́са, ёй и тэрдякирдя пророко́с дро лэ́скиро бигодякирибэн.</verse>
				<verse number="17">Кадалэ́ мануша́ исын сы́рбы ґанынга́ бипанескирэ и сы́рбы миглы и о́блоки, савэ́ традэ́ла балва́л, Дэвэ́л ракхэ́ла штэ́то ваш лэ́нгэ дро кало́ цямлыпэ́н.</verse>
				<verse number="18">Палдава́ со ёнэ пэ́скирэ вучэ́с-шардунэ лавэ́нца затэрдэна сы́рбы дрэ фэлы́ пир на́лачхо лочакиро камибэн и кэ на́гожа рэ́нды одолэ́ манушэ́н, савэ́ барэ́ пхарипнаса гинэ́ криг одолэ́ манушэ́ндыр, савэ́ дживэ́на дро грэ́хо;</verse>
				<verse number="19">ёнэ дэ́на лав лэ́нгэ пал во́ля, а кокорэ́ ёнэ исын сы́рбы писха́рья хасибнытконэ присыкляибнаскэ, пал-дова́ со ману́ш исын писха́ри одолэ́скэ, кон чхудя́ лэс тэлэды́р.</verse>
				<verse number="20">Пал-дова́ со, ко́ли одолэ́ мануша́, савэ́ вари-ке́ли гинэ́ магирипнастыр, саво́ кэрэ́лапэ дро свэ́то, пир дова́, со ёнэ уджиндлэ́ Рас-Дэвлэ́с и амарэ́ Зракхибнарис Исусо́с Христосо́с, нэвэ́стыр спхандэнапэ магирипнаса и поддэнапэ магирипнаскэ, то кадасавэ́ манушэ́нгэ какана́ явэ́ла фуеды́р, сыр сыс англэды́р.</verse>
				<verse number="21">Пал-дова́ со лэ́нгэ явэ́лас фэды́р тэ на джинэ́н чачуно́ дром, сыр ёнэ уджиндлэ́ и рисинэ́ палэ свэнтонэ́ припхэныбнастыр, саво́ сыс дыно́ лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="22">Нэ лэ́нца кэрдя́пэ дова́, со сыр ракирэ́на мануша́: “Джукэл рисёла кэ пэ́скиро чадыпэн”, и “выморды балышны джа́ла нэвэ́стыр тэ катынэлпэ дрэ бла́та.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">Дро́га мирэ́! Ѓа́да, яви́р лыл мэ чхина́ва тумэ́нгэ. Мэ сы́рбы джангавава далэ́ лылэнца тэ рипирэ́н чачипэ́н и тумари́ жужы годы́,</verse>
				<verse number="2">соб (кай) тумэ́ тэ рипирэ́н лава́, савэ́ англэды́р свэ́нта проро́ки пхэндлэ́ и пал припхэныбэ́н амарэ́ Ра́скирэ – Дэвлэ́скиро и Зракхибнарискиро, со дынэ́ тумарэ́ Апо́столы.</verse>
				<verse number="3">Нэ англэды́р сарэ́стыр джинэ́н, со дрэ палатунэ́ (последня) дывэса́ явэ́на нахрата мануша́, савэ́ явэ́на тэ санпэ холямэс тумэ́ндыр, а кокорэ́ ёнэ явэ́на тэ кэрэ́н дурэды́р, со лэ́нгэ пир годы́ пир налачхэ́-пэ́скирэ масэ́нгиро тырдыпэ́н,</verse>
				<verse number="4">и ёнэ явэ́на тэ ракирэ́н: “И кай жа Лэ́скиро лав, со Ёв дыя́, ке́ли Ёв явэ́ла? Пал-дова́ со долэ́ поратыр, ке́ли мынэ́ амарэ́ дада́ нисо́ на парудыя, сыр сыс создыно́ свэ́то.”</verse>
				<verse number="5">Кадасавэ́ мануша́ думинэна и сы́рбы на джинэ́на дова́, со ґара́ Дэвэ́л припхэндя́ и кэрдэ́пэ болыбэ́н и пхув пане́стыр и пане́са,</verse>
				<verse number="6">палдава́ и ґаратуно свэ́то сыс зачхудо пане́са кэ хасибэ́н.</verse>
				<verse number="7">Кэ дава́ болыбэ́н и пхув, со исын какана́, ракхэнапэ Дэвлэ́скирэ лавэ́са ваш яг кэ/жы́ко сэндоскиро дывэ́с и кэ хасибэ́н ваш надэвлытконэ манушэ́нгэ.</verse>
				<verse number="8">Нэ екх дывэ́с на могинэ́ла тэ явэ́л гарадо́ тумэ́ндыр, дро́га мирэ́, со Дэвлэ́стэ екх дывэ́с исын сыр бар (тысёнцо) бэрш, и бар бэрш исын, сыр екх дывэ́с.</verse>
				<verse number="9">Дэвэ́л на зарикирэлапэ тэ кэрэ́л дова́, пал со Ёв дыя́ лав, сыр вари-савэ́ мануша́ гинэ́на, со дава́ явэ́ла на сыг, нэ Ёв ґара́ вырикирэ́ла тумэн, и на камэ́ла, соб (кай) вари-кон тэ хасёл, нэ соб (кай) сарэ́ тэ рисён кэ Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="10">Нэ Дэвлэ́скиро дывэ́с явэ́ла сыр чор раты́, и тэды болыбэ́н грукимаса джа́ла криг якхэ́ндыр и сарэ́ болыбны́тка котэра́ схачона, и пхув и саро́, со исын пэ ла́тэ, явэ́на чхучэ́ (пуста).</verse>
				<verse number="11">Пал-дова́ со ко́ли сарэ́ частыра (предметы) явэ́на биладэ, то тэды тумэ́нгэ трей тэ дживэ́н свэнтэс и тэ отдэ́н пэс Дэвлэ́скэ;</verse>
				<verse number="12">и тэ ужакирэн и тэ тырдэнпэ зоралэ́с, соб (кай) сыгэды́р тэ явэ́л дова́ дывэ́с, ке́ли явэ́ла Дэвэ́л, дывэ́с, дро саво́ болыбэ́н явэ́ла схачкирдо и сарэ́ котэра́, со исын пэ болыбэ́н, явэ́на розбиладэ яга́са.</verse>
				<verse number="13">Нэ пир Дэвлэ́скиро дыно́ лав амэ ужакираса нэво́ болыбэ́н и нэви́ пхув, кай явэ́ла тэ дживэ́л чачипэ́н.</verse>
				<verse number="14">Палдава́, дро́га мирэ́, ко́ли ужакирэ́на тумэ́ саро́ дава́, причхувэ́н зор тэ явэ́н анги́л Лэ́стэ бибангякирэ и бидошэнгирэ и тэ явэ́н дро рама́нё;</verse>
				<verse number="15">и прилэ́н дрэ годы́ дова́, со Рай Дэвэ́л ґара́ вырикирэ́ла амэн и дэ́ла саштыпэн тэ зракхаспэ, сыр дова́-паць и амаро́ дро́го пшал Па́вли, савэ́скэ дыя́ годы́ Дэвэ́л, чхиндя́ тумэ́нгэ пал дава́,</verse>
				<verse number="16">адя́кэ-паць Па́вли ракирэ́ла пал дава́ дрэ сарэ́ пэ́скирэ лыла́; дрэ лэ́ндэ исын вари-со, со исын пхаро́ тэ ґалёс, и мануша́, савэ́ исын тэмпа и нанэ зоралэ́ дро патяибэ́н, бут пиририскирэна, со ёв чхиндя́ дрэ лыла́, сыр и дрэ яви́р паша́ Чхиныбна́стыр. Кадасавэ́ мануша́ сы́рбы кокорэ́ пэ пэ́стэ лыджа́на хасибэ́н.</verse>
				<verse number="17">И палдава́ тумэ́, дро́га мирэ́, сыр тумэ́ акана́ англэды́р джинэ́н дава́, ракхэ́нпэ, соб (кай) тумэ́ тэ на кэрэ́н грэ́хо и тэ на патя́н дрэ фрэнтыма кхэтанэ́ кадалэ́ манушэ́нца и тэ на отпэрэн хоралэ патяибнастыр</verse>
				<verse number="18">а тэ барьён дро бахтякирибэ́н и тэ уджинэ́н фэды́р амарэ́ Рас-Дэвлэ́с, и Зракхибнарис (Спасителёс) Исусо́с Христосо́с. Тэ явэ́л Лэ́скэ сла́ва какана́ и пэ сарэ́ ве́ки. Ами́нь.</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="62">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Пал дова́, со сыс англыпна́стыр, пал дова́, со амэ шундя́м, со дыкхцям пэ́скирэ якхэ́нца, со амэ роздыкхасас, и со чилавэнас амарэ́ васта́, дова́ и амэ пхэнасас пал Джиибна́скиро лав, –</verse>
				<verse number="2">дава́ джиибэ́н сыс сыкадо, и амэ дыкхцям дава́ и амэ сам якхи́тка и амэ пхэна́са тумэ́нгэ пал дава́ ве́чно джиибэ́н, саво́ сыс Дадэ́са, и саво́ сыс сыкадо амэ́нгэ,</verse>
				<verse number="3">акэ, дова́-паць, со амэ дыкхцям и шундя́м, и пхэна́са тумэ́нгэ, соб (кай) тумэ́ндэ тэ явэ́н кхэтаныпэн амэ́нца, а амаро́ кхэтаныпэн исын Дадэ́са, и Лэ́скирэ чхавэ́са, Исусо́са Христосо́са.</verse>
				<verse number="4">И дава́ амэ чхинаса тумэ́нгэ, соб (кай) тумари́ ра́дыма тэ явэ́л пхэрды́.</verse>
				<verse number="5">И, ґа́да, пал со исын мавлы́н (малва), сави́ амэ шундя́м Чхавэстыр и пхэна́са тумэ́нгэ: Дэвэ́л исын дуд (свэ́то) и нанэ нисаво́ калыпэ́н дрэ Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="6">Ко́ли амэ ракираса, со амэ́ндэ исын кхэтаныпэн Лэ́са, а кокорэ́ псираса дро калыпэ́н, тэды амэ хохаваса и на псираса пир чачипэ́н.</verse>
				<verse number="7">А ко́ли амэ псираса дро Дэвлэ́скиро дуд, адя́кэ-паць сыр Христо́со исын дуд, тэды амэ́ндэ исын кхэтаныпэн екх екхэ́са, и Исусо́скиро Христосо́скиро рат, Лэ́скирэ чхавэ́скиро, жужакирэла (чыстинэла) амэн кажнонэ́ грэхэ́ндыр.</verse>
				<verse number="8">Ко́ли амэ ракираса, со амэ́ндэ нанэ грэ́хо, тэды амэ хохаваса кокорэ́ пэс, и нанэ амэ́ндэ чачипэ́н.</verse>
				<verse number="9">Ко́ли амэ приґалёваса амарэ́ грэ́хи анги́л Дэвлэ́стэ, тэды Ёв выжужакирэ́ла амаро́ начачипэ́н, пал-дова́ со Ёв исын патяибны́тко, и чачуно́.</verse>
				<verse number="10">Ко́ли амэ ракираса, со амэ на кэрдя́м грэ́хи, тэды амэ кэра́са Лэ́стыр Хохаибнарис, и нанэ Лэ́скиро лав амэ́ндэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">Чхаворалэ мирэ́! Мэ чхина́ва дава́ тумэ́нгэ, соб (кай) тумэ́ тэ на кэрэ́н грэ́хо, и ко́ли вари-кон кэрэ́ла грэ́хо, амэ́ндэ исын Екх тэ тэрдёл пал амэ́ндэ анги́л Дадэ́стэ-Ису́со Христо́со, Чачипна́скиро;</verse>
				<verse number="2">и Ёв исын Кодова́, Кон пирилыджия пхарипэ́н кэ мэрибэ́н Пэ́скирэ ратэ́са пал амарэ́ грэ́хи сы́рбы свэ́нто дыибэ́н, и на фэ́ни (то́ка) пал амарэ́, а адя́кэ-паць пал грэ́хи сарэ́ свэто́скирэ.</verse>
				<verse number="3">И адя́кэ амэ уджинаса, со амэ джина́са Лэс, ко́ли амэ ракхаса Лэ́скирэ припхэныбэна́.</verse>
				<verse number="4">Кон ракирэ́ла: “Мэ уджиндём Лэс” и на ракхэ́ла Лэ́скирэ припхэныбэна́, одова́ ману́ш исын хохаибнари, и нанэ нисаво́ чачипэ́н дрэ лэ́стэ;</verse>
				<verse number="5">а кон ракхэ́ла Лэ́скиро лав, кодолэстэ исын бидошакиры паты́в кэ Дэвэ́л. Адя́кэ амэ уджинаса, со амэ сам дро кхэтаныпэн Дэвлэ́са.</verse>
				<verse number="6">Кон ракирэ́ла, со ёв дживэ́ла дро екхипэ́н Дэвлэ́са, кодолэ́скэ трэй адя́кэ-паць тэ дживэ́л сыр Христо́со дживдя́.</verse>
				<verse number="7">Дро́га мирэ́! Мэ чхина́ва на нэво́ припхэныбэ́н тумэ́нгэ, а пхурано́ припхэныбэ́н, саво́ исын тумэ́ндэ англыпна́стыр. Пхурано́ припхэныбэ́н исын лав, саво́ тумэ́ шундлэ́ англыпна́стыр.</verse>
				<verse number="8">Нэ дава́ исын дава́-паць и нэво́ припхэныбэ́н, со мэ чхина́ва тумэ́нгэ, пал-дова́ со дава́ чачипэ́н сыс бицяло́ и дрэ Христосо́стэ и дрэ тумэ́ндэ: пал-дова́ со калыпэ́н проджа́ла и чачуно́ дуд какана́ хачола.</verse>
				<verse number="9">Кон ракирэ́ла, со ёв исын дро дуд, а лэ́скэ исын надрого пэ́скиро пшал, одова́ исын ишчо (инкэ́) дро калыпэ́н.</verse>
				<verse number="10">Конэ́скэ исын дро́го лэ́скиро пшал, одова́ ячэ́лапэ дро дуд, и нанэ бар пэ дром лэ́стэ, соб (кай) ёв тэ пэрэ́л дро грэ́хо;</verse>
				<verse number="11">а конэ́скэ исын надрого пэ́скиро пшал, одова́ исын дро калыпэ́н, и псирэ́ла дро калыпэ́н, и ёв на джинэ́ла, карик ёв джа́ла, пал-дова́ со калыпэ́н корьякирдя якха́ лэ́скэ.</verse>
				<verse number="12">Мэ чхина́ва тумэ́нгэ, чхаворэ́, пал-дова́ со отмэкнэ тумарэ́ грэ́хи пир Христосо́скиро лав.</verse>
				<verse number="13">Мэ чхина́ва тумэ́нгэ, дада́, пал-дова́ со тумэ́ прилынэ́ Одолэ́с, Саво́ исын англыпна́стыр. Мэ чхина́ва тумэ́нгэ, тэрнэ́ мануша́лэ, пал-дова́ со тумэ́ пиризорьякирдэ налачхэ́с. Мэ чхина́ва тумэ́нгэ, бияталэ, пал-дова́ со тумэ́ приджиндлэ Дадэ́с.</verse>
				<verse number="14">Мэ чхиндём тумэ́нгэ, дадолэ, пал-дова́ со тумэ́ уджиндлэ́ Одолэ́с, Кон исын усады (сак) англыпна́стыр [Дадэ́стэ-ю.о.]. Мэ чхиндём тумэ́нгэ, тэрнэ́ мануша́лэ, пал-дова́ со тумэ́ сан зоралэ́; и Дэвлэ́скиро лав ячэ́лапэ дрэ тумэ́ндэ и тумэ́ пиризорьякирдэ налачхэ́с.</verse>
				<verse number="15">На дэн паты́в свэтоскэ, и дова́, со исын дро свэ́то: кон дэ́ла паты́в свэтоскэ, кодолэ́ манушэ́скэ исын надрого Дад:</verse>
				<verse number="16">пал-дова́ со саро́, со исын дро свэ́то: лочакиро тырдыпэ́н кэ грэ́хо, грэхоскиро камибэн дрэ якха́, пхутькирибэ́н пэ́скирэ джиибнаса, дава́ саро́ нанэ Дадэ́стыр, а джа́ла свэто́стыр.</verse>
				<verse number="17">Свэ́то проджа́ла и адя́кэ-паць и грэхоскирэ камибэна, нэ одова́, кон кэрэ́ла пир Дэвлэ́скири во́ля, явэ́ла тэ дживэ́л ве́чнэс.</verse>
				<verse number="18">Тэрнэ́ мануша́лэ! Дава́ исын палатуно́ (последнё) часо. И пал-дова́ со тумэ́ шундлэ́, со явэ́ла антихристо и какана́ явнэ́ пэ якха́ бут антихристы, амэ джина́са далэ́стыр, со явдя́ палатуно́ часо.</verse>
				<verse number="19">Ёнэ выгинэ́ амэ́ндыр, нэ ёнэ на сыс амарэ́; пал-дова́ со, ко́ли ёнэ тэ явэ́н амарэ́, тэды ёнэ ячэнас амэ́нца, нэ ёнэ выгинэ́ амэ́ндыр ваш дова́, соб (кай) тэ явэ́л сыкадо, со ние́кх лэ́ндыр нанэ амаро́.</verse>
				<verse number="20">Нэ тумэ́ дорэснэ́ Свэ́нто Ду́хо (Фа́но) Христосостыр, и тумэ́ джинэ́на саро́ чачипэ́н.</verse>
				<verse number="21">Мэ чхиндём тумэ́нгэ на палдова́ со тумэ́ на джинэ́на чачипэ́н, нэ пал-дова́ со тумэ́ джинэ́на лэс, адя́кэ-паць сыр и дова́, со кажно хохаибэ́н нанэ чачипнастыр.</verse>
				<verse number="22">Кон хохавэла? Адава́ исын одова́ ману́ш, кон на приґалёла, со Ису́со исын Христо́со? Дава́ исын антихристо, саво́ на приґалёла ни Дадэ́с, ни Чхавэ́с.</verse>
				<verse number="23">Кажно ману́ш, кон на приґалёла Чхавэ́с, лэ́стэ нанэ и Дадэ́с, а кон приґалёла Чхавэ́с, одолэ́ манушэ́стэ исын и Дад.</verse>
				<verse number="24">Тэды тумэ́, со тумэ́ шундлэ́ англыпна́стыр, мэк дова́ тэ явэ́л дрэ тумэ́ндэ; ко́ли явэ́ла дрэ тумэ́ндэ, дова́, со тумэ́ шундлэ́ англыпна́стыр, тэды тумэ́ явэ́на дро екхипэ́н Чхавэ́са и Дадэ́са.</verse>
				<verse number="25">И, акэ, исын дова́, пал со Христо́со Кокоро́ дыя́ лав, дава́ исын ве́чно джиибэ́н.</verse>
				<verse number="26">Дава́ чхиндём мэ тумэ́нгэ пал одолэ́ндэ, савэ́ камэ́на тэ лыджа́н тумэн дро блэ́ндо:</verse>
				<verse number="27">нэ помакхибэн, Свэ́нто Ду́хо (Фа́но), Саво́ тумэ́ дорэснэ́ Христосостыр, ячэ́лапэ дрэ тумэ́ндэ, и тумэ́ндэ нанэ трэ́бима, соб (кай) вари-кон тэ сыклякирэ́л тумэн. И дава́ Свэ́нто Ду́хо (Фа́но) сыклякирэ́ла тумэн, и Ёв сыс чачуно́ и нанэ хохано́. И сыр Свэ́нто Ду́хо (Фа́но) высыклякирдя тумэн, ячэ́нпэ дро екхипэ́н Христосо́са.</verse>
				<verse number="28">Ѓа́да, бияты, ячэ́нпэ дро екхипэ́н Христосо́са, соб (кай) Ёв, ке́ли сыкадёла, тэ явэ́л амэ́ндэ зорало́ патяибэ́н и тэ на явэ́л ладжаво анги́л Лэ́стэ, ке́ли Ёв явэ́ла.</verse>
				<verse number="29">И ко́ли тумэ́ джинэ́на, со Христо́со исын чачуно́, джинэ́н и дова́, со кажно ману́ш, кон кэрэ́ла пир чачипэ́н, исын Дэвлэ́скиро чхаво́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">Дыкхэ́н! Сави́ бари ра́дыма дыя́ амэ́нгэ Дад, соб (кай) тэ кхарэ́н амэн Дэвлэ́скирэ чхаворэнца. Палдава́ свэ́то на джинэ́ла тумэн, пал-дова́ со на приґалыя Лэс.</verse>
				<verse number="2">Дро́га мирэ́! Амэ сам какана́ Дэвлэ́скирэ чхавэ́, нэ ишчо (инкэ́) на сыкадыя́ амэ́нгэ, савэ́ амэ ява́са анги́л. Амэ екх джина́са, со ке́ли Христо́со сыкадёла, амэ ячасапэ кадасавэ́-паць, сыр Ёв исын, пал-дова́ со амэ ява́са тэ дыкхас, саво́ Ёв явэ́ла.</verse>
				<verse number="3">И кажно ману́ш, конэ́стэ исын наде́я пэ Лэ́стэ, выжужакирэ́ла (вычыстинэла) пэс, пал-дова́ со Христо́со исын жужо́.</verse>
				<verse number="4">Кажно (сва́ко) ману́ш, кон кэрэ́ла грэ́хи, кэрэ́ла проти Дэвлэ́скиро Зако́но; и грэ́хо исын дова́, ке́ли пхагирэна Зако́но.</verse>
				<verse number="5">И тумэ́ джинэ́на, со Ёв явдя́ ваш дова́, соб (кай) тэ лэл амарэ́ грэ́хи, и со нанэ грэ́хо дрэ Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="6">Кажно ману́ш, кон дживэ́ла дро екхипэ́н Исусо́са, на кэрэ́ла грэ́хи, а кажно, кон кэрэ́ла грэ́хи, кодова́ ману́ш на дыкхця́ Лэс и на приґалыя Лэс.</verse>
				<verse number="7">Бияторалэ! Мэк нико́н тэ на лыджа́л тумэн дро блэ́ндо. Кон кэрэ́ла пир чачипэ́н, одова́ исын кадасаво́ чачуно́, сыр Ёв исын чачуно́.</verse>
				<verse number="8">Кодова́, кон кэрэ́ла грэ́хи, исын налачхэстыр, пал-дова́ со на́лачхо кэрдя́ грэ́хи англыпна́стыр. Ваш дава́ и явдя́ Дэвлэ́скиро Чхаво́, соб (кай) тэ пхаравэл налачхэскирэ бутя́.</verse>
				<verse number="9">Кажно ману́ш, саво́ яця́ Дэвлэ́скирэ чхавэ́са, на кэрэ́ла буты́р грэ́хи, пал-дова́ со Дэвлэ́скири зя́рка исын дрэ Лэ́стэ, и ёв на могинэ́ла тэ кэрэ́л грэ́хи, пал-дова́ со Дэвэ́л яця́ лэ́скирэ Дадэ́са.</verse>
				<verse number="10">Ѓа́да, сыр Дэвлэ́скирэ чхавэ́ и налачхэскирэ чхавэ́ исын бицялэ: кажно (сва́ко), кон кэрэ́ла на пир чачипэ́н, одова́ нанэ Дэвлэ́стыр и адя́кэ-паць, сыр кодова́, кон на кэрэ́ла паты́в пэ́скирэ пшалэ́скэ.</verse>
				<verse number="11">Палдава́ дасави́ исын мавлы́н (малва), сави́ амэ шундя́м англыпна́стыр, соб (кай) амэ тэ дас паты́в екх екхэ́скэ,</verse>
				<verse number="12">нэ на адя́кэ, сыр Каино, саво́ сыс налачхэстыр и саво́ замардя́ (мулякирдя́) пэ́скирэ пшалэ́с. Пал со ж ёв замардя́ лэс? Пал-дова́ со лэ́скирэ рэ́нды сыс фуй, а лэ́скирэ-пшалэ́скирэ рэ́нды сыс чачунэ́.</verse>
				<verse number="13">На дивинэн, пша́ла мирэ́, ко́ли мануша́ свэто́стыр явэ́на тэ бидыкхэн (тэ ненавидинэн) тумэн.</verse>
				<verse number="14">Амэ джина́са, со амэ пиригиям мэрибна́стыр дро джиибэ́н, пал-дова́ со амэ даса паты́в пшалэ́нгэ. Кон на дэ́ла паты́в пшалэ́скэ, кодова́ исын ишчо (инкэ́) тэл мэрибнаскири зор.</verse>
				<verse number="15">Кажно (сва́ко) ману́ш, кон на дэ́ла паты́в пэ́скирэ пшалэ́скэ, исын замарибнари (умарибнари), а тумэ́ джинэ́на, со ни екхэ замарибнарискэ на явэ́ла ве́чно джиибэ́н.</verse>
				<verse number="16">Амэ уджинаса пшалы́тко паты́в дро дава́, со Христо́со отдыя́ Пэ́скиро джиибэ́н пал амэ́ндэ; и амэ сам бангэ́ тэ отдас пэ́скиро джиибэ́н пал пшалэ́ндэ.</verse>
				<verse number="17">А ко́ли вари-конэ́стэ исын саро́, со трэй ваш джиибэ́н дро дава́ свэ́то, а ёв дыкхэ́ла, со лэ́скирэ пшалэ́скэ трэй вари-со ваш джиибэ́н и ёв зачхакирэла пэ́скиро ило́ лэ́стыр, тэды сави́ жа исын Дэвлэ́скири ла́ска дрэ Лэ́стэ?</verse>
				<verse number="18">Бияталэ, ява́са тэ дас паты́в на лавэ́са ци чиба́са, а рэндоса (делоса) и чачипна́са.</verse>
				<verse number="19">И пир дава́, сыр амэ кэра́са, амэ уджинаса, со амэ сам чачипнаскирэ и штылякираса амарэ́ илэ анги́л Лэ́стэ;</verse>
				<verse number="20">пал-дова́ со, ко́ли амаро́ ило́ ракирэ́ла маму́й проти амэ́ндэ, тэды Дэвэ́л джинэ́ла саро́, пал-дова́ со Ёв исын бутэды́р илэ́стыр, и Ёв джинэ́ла саро́.</verse>
				<verse number="21">Дро́га мирэ́! Ко́ли амаро́ ило́ на ракирэ́ла маму́й проти амэ́ндэ, тэды амэ́ндэ исын муршыпэн тэ рисёвас кэ Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="22">И со амэ тэ на помангас Лэ́стыр, явэ́ла дыно́ амэ́нгэ, пал-дова́ со амэ ракхаса Лэ́скирэ припхэныбэна́ и кэра́са дова́, со исын пир ило́ Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="23">А припхэныбэ́н Лэ́скиро исын дасаво: соб (кай) амэ тэ патяс дро лав Лэ́скирэ-Чхавэ́скирэ, Исусо́скирэ Христосо́скиро, и соб (кай) тэ дас паты́в екх екхэ́скэ, сыр Ёв припхэндя́ амэ́нгэ.</verse>
				<verse number="24">И кон ракхэ́ла Лэ́скирэ припхэныбэна́, одова́ дживэ́ла дро екхипэ́н Лэ́са, и Дэвэ́л исын дро екхипэ́н Лэ́са. И дова́, со Дэвэ́л дживэ́ла дро екхипэ́н Лэ́са, амэ уджинаса пир Ду́хо (Фа́но), Саво́ Ёв дыя́ амэ́нгэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">Дро́га мирэ́! На патя́н кажнонэ́ духоскэ, а спробинэн (пропатякирэн) ду́хи, ци Дэвлэ́стыр исын ёнэ, пал-дова́ со бут хоханэ́ проро́ки явэ́на дро свэ́то.</verse>
				<verse number="2">Тумэ́ уджинэна Дэвлэ́скиро ду́хо (фа́но) адя́кэ: кажно ду́хо (фа́но), саво́ приґалёла Исусо́с Христосо́с, со Ёв явдя́ дро манушы́тко лоч (плоть), исын Дэвлэ́стыр;</verse>
				<verse number="3">а кажно ду́хо (фа́но), саво́ на приґалёла Исусо́с Христосо́с, со Ёв явдя́ дро манушы́тко лоч, нанэ Дэвлэ́стыр, дава́ исын антихристоскиро ду́хо (фа́но), пал савэ́стэ тумэ́ шундлэ́, со ёв явэ́ла и какана́ Ёв ужэ исын дро свэ́то.</verse>
				<verse number="4">Бияталэ (чхаворэ́)! Тумэ́ сан Дэвлэ́скирэ и пиризорьякирдэ лэн, пал-дова́ со Ду́хо (Фа́но), Саво́ дживэ́ла дрэ тумэ́ндэ, исын зоралэды́р духо́стыр, саво́ исын дро свэ́то.</verse>
				<verse number="5">Кадалэ́ хоханэ́ проро́ки исын свэто́стыр: ёнэ и ракирэ́на пал свэто́скирэ рэ́нды, и свэ́то шунэ́ла лэн.</verse>
				<verse number="6">Амэ сам Дэвлэ́скирэ: кон джинэ́ла Дэвлэ́с, одова́ шунэ́ла амэн; кон на Дэвлэ́скиро, одова́ на шунэ́ла амэн. Пир дава́ амэ уджинаса чачуно́ ду́хо (фа́но) и хохано́ ду́хо (фа́но).</verse>
				<verse number="7">Дро́га мирэ́! Ява́са амэ тэ дас паты́в екх екхэ́скэ, пал-дова́ со пшалы́тко паты́в исын Дэвлэ́стыр и кажно (сва́ко), кон исын лачхо́ кэ яви́р, исын Дэвлэ́скиро чхаво́ и джинэ́ла Дэвлэ́с.</verse>
				<verse number="8">Одова́, кон исын на́лачхо кэ яви́р ману́ш, на джинэ́ла Дэвлэ́с, пал-дова́ со Дэвэ́л исын пшалы́тко паты́в.</verse>
				<verse number="9">Дэвлэ́скири ла́ска кэ амэ сыс сыкады дро дова́, со Дэвэ́л бичхадя́ дро свэ́то Лэ́скирэ Екхорэ Чхавэ́с, соб (кай) амэ тэ дорэсас (тэ долас) ве́чно джиибэ́н пир Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="10">Акэ, дро со пшалы́тко паты́в исын: дава́ нанэ, со амэ́нгэ яця́ дро́го Дэвэ́л, а дава́ исын, со Лэ́скэ яця́м дро́га амэ и Ёв бичхадя́ Пэ́скирэ Чхавэ́с тэ страдынэл (тэ пирилыджал пхарипэ́н) кэ мэрибэ́н пал амарэ́ грэ́хи.</verse>
				<verse number="11">Дро́га мирэ́! Ко́ли Дэвлэ́скэ яця́м дро́га амэ, тэды амэ́нгэ адя́кэ-паць трэй тэ дас паты́в екх екхэ́скэ.</verse>
				<verse number="12">Ние́кх ману́ш ние́кхвар на дыкхця́ Дэвлэ́с. Ко́ли амэ сам лачхэ́ екх кэ екх, тэды Дэвэ́л дживэ́ла дро екхипэ́н амэ́нца, и Лэ́скири ла́ска исын пхэрды́ дрэ амэ́ндэ.</verse>
				<verse number="13">Пир дава́ амэ уджинаса, со амэ дживаса дро екхипэ́н Лэ́са, и со Ёв исын дрэ амэ́ндэ, пал-дова́ со Ёв дыя́ амэ́нгэ Пэ́скиро Ду́хо (Фа́но).</verse>
				<verse number="14">И амэ дыкхцям и сам якхи́тка (якхалэ), со Дад бичхадя́ Чхавэ́с тэ зракхэ́л свэ́то.</verse>
				<verse number="15">Кон приґалёла, со Ису́со исын Дэвлэ́скиро Чхаво́, кодова́ ману́ш дживэ́ла дро екхипэ́н Дэвлэ́са, и Дэвэ́л исын дро екхипэ́н лэ́са.</verse>
				<verse number="16">И амэ уджиндям ла́ска и упатяндыям, сави́ ла́ска исын Дэвлэ́стэ кэ амэ. Дэвэ́л исын дрэ пшалы́тко паты́в кэ яви́р мануша́, и одова́ ману́ш, кон исын лачхо́ кэ яви́р, дживэ́ла дро екхипэ́н Дэвлэ́са и Дэвэ́л исын дро екхипэ́н лэ́са.</verse>
				<verse number="17">Пир дава́ екхипэ́н Дэвлэ́са пшалы́тко паты́в ячэ́лапэ пхэрдо́ дрэ амэ́ндэ, соб (кай) амэ́ндэ тэ явэ́л муршыпэн дро дывэ́с, ке́ли явэ́ла сэ́ндо, пал-дова́ со амэ дживаса дро дава́ свэ́то адя́кэ, сыр Христо́со дживдя́.</verse>
				<verse number="18">Ко́ли амэ сам лачхэ́ кэ яви́р мануша́ и амэ на дара́са ни конэ́стыр, пал-дова́ со пхэрды́ паты́в вытрадэла дар, а кон дарэ́ла, кодова́ сы́рбы ужакирэ́ла ка́ра. А кодова́, кон дарэ́ла, дрэ лэ́стэ нанэ пхэрды́ паты́в.</verse>
				<verse number="19">Амэ сам лачхэ́ екх кэ екх, пал-дова́ со Дэвлэ́скэ англэды́р яця́м дро́га амэ.</verse>
				<verse number="20">Ко́ли вари-кон пхэнэ́ла: “Ма́нгэ исын дро́го Дэвэ́л”, а кокоро́ нанэ лачхо́ кэ пэ́скиро пшал, одова́ исын хохаибнари; пал-дова́ со кон нанэ лачхо́ кэ пэ́скиро пшал, савэ́с ёв дыкхця́, на могинэ́ла тэ дэл паты́в Дэвлэ́скэ, Савэс ёв на дыкхця́?</verse>
				<verse number="21">И дава́ исын дасаво припхэныбэ́н, саво́ амэ́ндэ исын Христосостыр, со одова́ ману́ш, конэ́скэ дро́го исын Дэвэ́л, исын банго́ (мусинэла) адя́кэ-паць тэ явэ́л лачхо́ кэ пэ́скиро пшал.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="5">
				<verse number="1">Кажно (сва́ко) ману́ш, кон патя́ла, со Ису́со исын Христо́со (Месия), исын Дэвлэ́скиро чхаво́, и кажно ману́ш, конэ́скэ исын дро́го Дад, лэ́скэ адя́кэ-паць исын дро́го Лэ́скиро Чхаво́.</verse>
				<verse number="2">Пир дава́ амэ уджинаса, со амэ́нгэ исын дро́га Дэвлэ́скирэ чхавэ́: ко́ли амэ рикираса сыр Дро́гима дро ило́ Дэвлэ́с и кэра́са пир Лэ́скирэ припхэныбэна́.</verse>
				<verse number="3">И амари́ паты́в и ило́ кэ Дэвэ́л исын кадасавэ́; соб (кай) амэ тэ ракхас Лэ́скиро припхэныбэ́н. И Лэ́скирэ припхэныбэна́ исын напхарэ.</verse>
				<verse number="4">Пал-дова́ со кажно ману́ш, кон исын Дэвлэ́скиро чхаво́, пиризорьякирэла свэ́то. И амэ пиризорьякираса дава́ свэ́то амарэ́ патяибна́са.</verse>
				<verse number="5">Кон исын кодова́, саво́ пиризорьякирэла свэ́то: ґа́да (акэ), исын одова́, кон патя́ла, со Ису́со исын Дэвлэ́скиро Чхаво́.</verse>
				<verse number="6">Дава́ исын Ёв, Ису́со Христо́со, Саво́ явдя́ пане́са, ке́ли Ёв болдяпэ: и ратэ́са, ке́ли Ёв мыя́. Ёв явдя́ на фэ́ни (то́ка) пане́са, нэ пане́са и ратэ́са. И Ду́хо (Фа́но) Кокоро́ допхэнэ́ла пал дава́, пал-дова́ со Ду́хо (Фа́но) исын чачипэ́н.</verse>
				<verse number="7">Палдава́ исын трин якхи́тка пэ болыбэ́н:</verse>
				<verse number="8">Дад, Лав и Свэ́нто Ду́хо (Фа́но), и адалэ́ трин исын сыр екх допхэныбэ́н.</verse>
				<verse number="9">И ко́ли амэ приласа манушы́тко допхэныбэ́н, тэды Дэвлэ́скиро допхэныбэ́н исын зоралэды́р, пал-дова́ со Дэвэ́л допхэнэ́ла пал Пэ́скирэ Чхавэ́стэ.</verse>
				<verse number="10">Кон патя́ла дрэ Дэвлэ́скирэ Чхавэ́стэ, кодолэстэ исын допхэныбэ́н дро пэ́скиро ило́. А кон на патя́ла Дэвлэ́скэ, одова́ кэрдя́ Лэс Хохаибнариса, пал-дова́ со ёв на упатяндыя дро допхэныбэ́н, савэ́са Дэвэ́л допхэнэ́ла пал Пэ́скирэ Чхавэ́стэ.</verse>
				<verse number="11">Дава́ допхэныбэ́н исын дро дова́, со Дэвэ́л дыя́ амэ́нгэ ве́чно джиибэ́н и дая́ джиибна́скири ґанынгори исын дрэ Лэ́скирэ Чхавэ́стэ.</verse>
				<verse number="12">Конэ́стэ исын Чхаво́, кодолэстэ исын дава́ джиибэ́н; конэ́стэ нанэ Дэвлэ́скирэ Чхавэ́с, кодолэстэ нанэ джиибэ́н.</verse>
				<verse number="13">Далэ́ чачипэна́ мэ чхиндём тумэ́нгэ, кон патя́ла дро Дэвлэ́скирэ-Чхавэ́скиро лав, соб (кай) тумэ́ тэ джинэ́н, со тумэ́ндэ исын ве́чно джиибэ́н.</verse>
				<verse number="14">И ґа́да, исын муршыпэн, саво́ исын амэ́ндэ дрэ Дэвлэ́стэ, со ко́ли амэ мангаса вари-со пир Лэ́скири во́ля, Ёв шунэ́ла амэн.</verse>
				<verse number="15">И ко́ли амэ джина́са, со Ёв шунэ́ла амэн, пал со амэ мангаса, амэ джина́са и дова́, со Ёв кандэ́ла амаро́ мангипэ́н, ке́ли амэ мангдям Лэс.</verse>
				<verse number="16">Ко́ли вари-кон бидыкхэла пэ́скирэ пшалэ́с, саво́ кэрэ́ла грэ́хо на кэ мэрибэ́н, мэк ёв тэ мангэ́лпэ Дэвлэ́скэ, и Ёв дэ́ла одолэ́скэ джиибэ́н. Дава́ исын ваш одолэ́нгэ, кон на кэрэ́ла грэ́хо кэ мэрибэ́н. Нэ исын грэ́хо кэ мэрибэ́н: и мэ на ракира́ва пал дава́, соб (кай) ёв тэ мангэ́лпэ Дэвлэ́скэ пал дасаво грэ́хо.</verse>
				<verse number="17">Кажно хохаибэ́н исын грэ́хо, нэ исын грэ́хо, саво́ исын на кэ мэрибэ́н.</verse>
				<verse number="18">Амэ джина́са, со кажно ману́ш, кон исын Дэвлэ́скиро чхаво́, на кэрэ́ла грэ́хи, нэ кон исын Дэвлэ́скиро чхаво́, кодова́ ракхэ́ла пэс, и на́лачхо на чилавэ́ла лэс.</verse>
				<verse number="19">Амэ джина́са, со амэ сам Дэвлэ́скирэ, и со саро́ свэ́то исын тэл налачхэскири зор.</verse>
				<verse number="20">Амэ джина́са, со Дэвлэ́скиро Чхаво́ явдя́ и дыя́ амэ́нгэ годы́, соб (кай) амэ тэ уджинас, кон исын чачуно́ Дэвэ́л, и соб (кай) амэ́нгэ тэ явас дро екхипэ́н чачунэ́ Дэвлэ́са, Лэ́скирэ Чхавэ́са, Исусо́са Христосо́са. Дава́ исын чачуно́ Дэвэ́л и ве́чно джиибэ́н.</verse>
				<verse number="21">Чхаворалэ! Ракхэ́н пэс идолэндыр. Ами́нь.</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="63">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Пхурэстыр, – Ранякэ, Савья Дэвэ́л выкэдыя́, и Ла́кирэ чхавэ́нгэ, савэ́ исын дро́га ма́нгэ чачунэ́с, нэ на со мэ екх, а сарэ́, савэ́ уджиндлэ́ чачипэ́н,</verse>
				<verse number="2">пал дава́ чачипэ́н, саво́ исын дрэ амэ́ндэ и явэ́ла амэ́нца пэ ве́ки:</verse>
				<verse number="3">мэк тэ явэ́л бахтякирибэ́н, тангипэ́н, и рама́нё тумэ́нца Дэвлэ́стыр Дадэ́стыр и Ра́стыр-Дэвлэ́стыр, Исусо́стыр Христосостыр дро чачипэ́н и ла́ска.</verse>
				<verse number="4">Мэ со́мас древа́н радо, ке́ли Мэ латхём машки́р Тырэ́ чхавэ́ндэ кадасавэн, савэ́ дживэ́на дро чачипэ́н пир дава́, сыр Дэвэ́л Дад припхэндя́ амэ́нгэ.</verse>
				<verse number="5">И какана́ Мэ древа́н манга́ва Тут, дро́го Ранори; ява́са тэ явас лачхэ́ екх кэ екх. Мэ чхина́ва дава́ на нэво́ припхэныбэ́н, а дава́ припхэныбэ́н сыс амэ́нгэ англыпна́стыр.</verse>
				<verse number="6">Дая́ пшалы́тко паты́в значинэла дова́, соб (кай) амэ тэ джива́с адя́кэ, сыр Дэвэ́л припхэндя́ амэ́нгэ. Дава́ исын дова́-паць припхэныбэ́н, саво́ тумэ́ шундлэ́ англыпна́стыр, соб (кай) амэ тэ джива́с пир дава́ припхэныбэ́н.</verse>
				<verse number="7">Пал-дова́ со бут хохаибнарья загинэ́ дро свэ́то, савэ́ на приґалёна, со Ису́со Христо́со явдя́ дро манушы́тко лоч. Кадасаво́ ману́ш исын хохаибнари и вэ́рго (врого) Христосо́скэ.</verse>
				<verse number="8">Дыкхэ́н пал пэ́стэ, соб (кай) амэ тэ на нашавас дова́, ваш со амэ кэрдя́м буты́, а соб (кай) тумэ́ тэ дорэсэн пхэрды́ мазу́ри (награда) Ра́стыр-Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="9">Кажно ману́ш, кон пириджала Христосо́скиро сыклякирибэ́н и на ячэ́лапэ дро дава́ сыклякирибэ́н, кадасавэ́ манушэ́стэ нанэ Дэвэ́л. Кон ячэ́лапэ дро Христосо́скиро сыклякирибэ́н, кадасавэ́ манушэ́стэ исын и Дад и Чхаво́.</verse>
				<verse number="10">Ко́ли вари-кон явэ́ла кэ тумэ́ и на янэ́ла дова́, со Христо́со сыклякирдя́, тумэ́ тэ на прилэ́н лэс дро тумаро́ кхэр и тэ на дэн ‘добридим’ лэ́скэ.</verse>
				<verse number="11">Пал-дова́ со, кон дэ́ла ‘добридим’ лэ́скэ, одова́ ману́ш исын пал екх лэ́са дрэ лэ́скирэ фуй рэ́нды.</verse>
				<verse number="12">Ма́ндэ исын бут, со трэй тэ чхинав ту́кэ, нэ мэ на кама́м тэ кэра́в дава́, пэ папира чэрниласа. Амэ́ндэ исын наде́я тэ явав тумэ́нца тэ ракира́в муй кэ муй, соб (кай) амари́ ра́дыма тэ явэ́л пхэрды́.</verse>
				<verse number="13">Чхаворэ́ тырэ́-пхэнякирэ, савья́ адя́кэ-паць Дэвэ́л выкэдыя́, пиридэна “паклоно” ту́кэ.</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="64">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Пхурэстыр, мирэ́ дрогонэ́ Гаёскэ, кон исын дро́го ма́нгэ чачипна́са.</verse>
				<verse number="2">Дро́го миро! Мэ мангавапэ Дэвлэ́скэ, соб (кай) тэ явэ́л ко́фо (польза) пэ саро́, со ту кэрэ́са, соб (кай) тэ явэс ту састо́, адя́кэ-паць сыр тыро́ ду́хо (фа́но) барьёла.</verse>
				<verse number="3">Пал-дова́ со мэ древа́н обрадындёмпэ, ке́ли дэвлы́тка пша́ла явнэ́ и допхэндлэ пал тыро́ чачипэ́н, сыр ту и дживэса пир чачипэ́н.</verse>
				<verse number="4">Ваш ма́нгэ нанэ барэды́р ра́дыма, сыр тэ шунав, со мирэ́ чхаворэ́ дживэ́на пир чачипэ́н.</verse>
				<verse number="5">Дро́го миро! Ту кэрэ́са патяибныткэс саро́, со кэрэ́са ваш дэвлытконэ́ пшалэ́нгэ и чужонэ́ манушэ́нгэ,</verse>
				<verse number="6">савэ́ допхэнэнас анги́л кхангири́ пал тыри́ пшалы́тко паты́в, ке́ли ту бичхавэсас лэн дро дром, сыр трэй и, сыр исын лачхо́ Дэвлэ́скэ, тэды ту кэрэ́са лачхэ́с;</verse>
				<verse number="7">пал-дова́ со ёнэ гинэ́ пал Христосо́скиро лав, ёнэ на лынэ́ нисо́ Наюдэндыр.</verse>
				<verse number="8">Палдава́ амэ́нгэ трэй тэ прилас шука́р адасавэ́ манушэ́н, соб (кай) амэ могинасас тэ кэра́с буты́ кхэтанэ́ ваш чачипэ́н.</verse>
				<verse number="9">Мэ чхиндём кхангирьякэ, нэ Диатрефо, савэ́скэ явдя́ пэ годы́ тэ явэ́л лэ́нгирэ шэралэса, на прилэ́ла дова́, со мэ чхина́ва.</verse>
				<verse number="10">Палдава́, ке́ли мэ ява́ва, мэ да́ва лэ́скэ тэ рипирэл пал дова́, со ёв кэрэ́ла, сыр ёв злыджала плётки пэ амэ́ндэ. Нэ ёв адя́кэ исын ґа́лко кэ дава́, со ёв и кокоро́ на прилэ́ла дэвлытконэ́ пшалэ́н, и адя́кэ-паць кэрэ́ла проти одолэ́ндэ, кон камэ́ла тэ прилэл и ишчо (инкэ́) ёв традэ́ла яври́ лэн кхангирья́тыр.</verse>
				<verse number="11">Миро дро́го! На яв ту адасаво́, соб (кай) тэ кэрэ́с чорипэ́н, а яв адасаво́, соб (кай) тэ кэрэ́с лачхипэ́н. Кон кэрэ́ла лачхипэ́н, одова́ исын Дэвлэ́стыр, а кон кэрэ́ла чорипэ́н, одова́ на дыкхця́ Дэвлэ́с.</verse>
				<verse number="12">Сарэ́ допхэнэна лачхипэ́н пал Дмитриёстэ (Митрастэ), и чачипэ́н адя́кэ-паць пал лэ́стэ; амэ адя́кэ-паць дочхуваса амаро́ допхэныбэ́н и тумэ́ джинэ́на, со амаро́ допхэныбэ́н исын чачуно́.</verse>
				<verse number="13">Ма́ндэ бут трэиндя́ тэ чхинав тумэ́нгэ, нэ мэ на кама́м тэ кэра́в дава́ чэрниласа́ и порэ́са;</verse>
				<verse number="14">нэ мэ патя́ва, со сыг мэ дыкхаво тумэн, и амэ ява́са тэ ракирас муй кэ муй.</verse>
				<verse number="15">Тэ явэ́л рама́нё (миро) ту́кэ. Пиридэна “паклоно” ту́кэ мала́. Пиридэ “паклоно” малэнгэ (другэнгэ), кажнонэ́скэ пир лав. Ами́нь.</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="65">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Юдастыр, Исусо́скирэ Христосо́скирэ писхаристыр, Яково́скирэ пшалэстыр, манушэ́нгэ, савэ́ ячнэ́ дро́га Дэвлэ́скэ Дадэ́скэ, и савэ́н Ёв прикхардя, и савэ́н зракхця́ Ису́со Христо́со:</verse>
				<verse number="2">мэк тангипэ́н, и рама́нё (миро), и пшалы́тко паты́в тэ явэ́л дыно́ бут буты́р тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="3">Дро́га мирэ́! Мэ камдём хачкирдэ́ илэ́са тэ чхинав тумэ́нгэ пал амаро́ кхэтано зракхибэ́н, мэ гиндём, со трэиндя́ тэ чхинав тумэ́нгэ, соб (кай) тэ подрикирав тумэн тэ тэрдён пал патяибэ́н, саво́ е́кхвар и ваш сарэ́нгэ Дэвэ́л дыя́ свэнтонэ́ манушэ́нгэ.</verse>
				<verse number="4">Пал-дова́ со вари-савэ́ мануша́ чораханэ́с попынэ машки́р тумэ́ндэ, савэ́ ґара́ сыс отдынэ́ пэ сэ́ндо. Ёнэ исын бидэвлыткарья, ёнэ пиририскирдэ Дэвлэ́скиро бахтякирибэ́н дро вольныма тэ кэрэ́н, со камэ́на, и ёнэ на приґалёна Екхэ Рас-Барэс, амарэ́ Рас-Дэвлэ́с, Исусо́с Христосо́с.</verse>
				<verse number="5">Мэ кама́м тэ ракира́в, соб (кай) тумэ́ тэ рипирэ́н, мэк тумэ́ е́кхвар джиндлэ́ саро́ дава́, со Рай Дэвэ́л зракхця́ манушэ́н Египто́скирэ пхувья́тыр, а коригэды́р (позжэ) одолэ́н, савэ́ на патяндынэ́, Ёв мулякирдя́.</verse>
				<verse number="6">И Янголэн, савэ́ на зракхнэ́ пэ́скиро англатуно́ право дрэ паты́в, а ячкирдэ́ пэ́скиро штэ́то тэ дживэ́н, Ёв ракхэ́ла лэн дро калыпэ́н дрэ вечна састыра́ пэ баро́ Дывэ́с, ке́ли лэн явэ́ла Ёв пхарэ́с тэ сэндякирэ́л;</verse>
				<verse number="7">адя́кэ сыр Содо́мо и Гомо́ра и пашатунэ́ форицы, савэ́ адя́кэ-паць, сыр одолэ́ Янго́лы отдынэ́ пэс пэ блэ́ндо и ваш тырдыпэ́н кэ яви́р манушы́тко лоч: далэ́ фо́рья сыс схачкирдэ́ вечнонэ яга́са сыр приме́ро (сыкаибэ́н) тумэ́нгэ.</verse>
				<verse number="8">Нэ адя́кэ-паць явэ́ла кадалэ́ манушэ́нца, савэ́ дыкхэ́на сунэ́ и магирэна пэ́скири лоч; ёнэ на приґалёна Дэвлэ́скиро право и калякирэна зорья, со исын дро Болыбна́скиро Раё.</verse>
				<verse number="9">Нэ Михаило Архангело выракирдя налачхэскэ, ке́ли ёнэ ракирэ́нас екх екхэ́са пал Мойза́скирэ маса́, Михаило на сыс муршкано́ тэ калякирэл налачхэ́с, нэ пхэндя́: “Мэк Дэвэ́л тэ припхэнэл Ту́кэ.”</verse>
				<verse number="10">А кадалэ́ мануша́ калякирэна дова́, со ёнэ на джинэ́на, и дова́, со ёнэ ґалёна фэ́ни сыр билавэнгирэ мурдала́; дро дова́ ёнэ поддэнапэ грэхоскэ.</verse>
				<verse number="11">Бида лэ́нгэ! Пал-дова́ со ёнэ гинэ́ Каиноскирэ дромэ́са и пал барвалыпэ́н ёнэ кокорэ́ отдынэ́ пэс грэхоскэ, сыр Валамо и ёнэ мэрэ́на дро бу́нто, сыр Кареё.</verse>
				<verse number="12">Кадалэ́ мануша́ сы́рбы макхэна тумарэ́ дэвлыканэ свэ́нки: ёнэ свэнкинэна тумэ́нца би дара́киро и чалякирэна фэ́ни кокорэ́ пэс. Ёнэ исын сы́рбы о́блоки бипанескирэ, савэ́ балва́л традэ́ла. Ёнэ исын сы́рбы восенякирэ кашта́ бибарьякирдэскирэ, савэ́н выкошнэ и, савэ́ мулынэ дуй мо́лы;</verse>
				<verse number="13">ёнэ исын сы́рбы морёскирэ (дэрьявэ́скирэ) холямэ́ валны (вэлны), учхакирдэ пенаса пэ́скирэ ладжаипнытконэ рэндэ́ндыр (делэндыр); ёнэ исын сы́рбы чэргэня́, савэ́ на джинэ́на дром, савэ́нгэ исын ракхно калыпэ́н (цямлыпэ́н) пэ ве́ки.</verse>
				<verse number="14">И Енохо, эфта́то Адамостыр, ангилпхэндя пал лэ́ндэ: ґа́да, Рай Дэвэ́л джа́ла тысёнцэнгирэ дэшытконэнца Пэ́скирэ свэнтонэндыр,</verse>
				<verse number="15">тэ кэрэ́л сэ́ндо пэ сарэ́ манушэ́ндэ и тэ бангякирэл сарэ́н надэвлытконэн машки́р лэ́ндэ пал лэ́нгирэ надэвлытка рэ́нды, савэ́ ёнэ кэрдэ́ и пал сарэ́ пхарэ́ налачхэ́ лава́, савэ́ кадалэ́ бидэвлыткарья-грэхи́тка мануша́ ракирдэ́ проти Дэвлэ́стэ.</verse>
				<verse number="16">Ёнэ исын холямэ́ ракирибнарья, савэ́ рикирэ́на холы́ пэ сарэ́ндэ, ёнэ кэрэ́на пир пэ́скиро грэхи́тко тырдыпэ́н; ёнэ явэ́на вучэ́с тэ марэ́н пэс лавэ́нца, ёнэ явэ́на гудлэс тэ дивинэнпэ пэ манушэ́ндэ ваш пэ́скири льго́та.</verse>
				<verse number="17">Нэ тумэ́, дро́га мирэ́, рипирэ́н лава́, савэ́ ґарэдыр ракирдэ́ Апо́столы амарэ́ Ра́скирэ – Дэвлэ́скирэ, Исусо́скирэ Христосо́скирэ,</verse>
				<verse number="18">со ёнэ пхэндлэ́ тумэ́нгэ: “Явэ́на мануша́ дро палатуно́ часо, со явэ́на тэ санпэ холямэс тумэ́ндыр, савэ́ явэ́на пир пэ́скиро грэхи́тко тырдыпэ́н.”</verse>
				<verse number="19">Адалэ́ исын мануша́, савэ́ кэрэ́на групы машки́р манушэ́ндэ проти екх екхэ́стэ, ёнэ кэрэ́на пир пэ́скири годы́, лэ́ндэ нанэ Ду́хо (Фа́но).</verse>
				<verse number="20">Нэ тумэ́, мирэ́ дро́га, барьён дро пэ́скиро свэ́нто патяибэ́н, мангэ́нпэ Дэвлэ́скэ Свэнтонэ́ Духо́са,</verse>
				<verse number="21">ракхэ́н пэс дро Дэвлэ́скири ла́ска, ужакирэн амарэ́ Ра́скиро – Дэвлэ́скиро тангипэ́н тэ дэл тумэ́нгэ ве́чно джиибэ́н.</verse>
				<verse number="22">Тангинэн манушэ́н, савэ́ кунинэнапэ дро патяибэ́н,</verse>
				<verse number="23">нэ зракхэн явирэ́н дара́са, ке́ли тумэ́ лэ́на тэ вытырдэн лэн сыр лэн сы́рбы ягатыр, нэ ладжан (брыдинэн) лэ́нгирэ урибнастыр, саво́ исын магирдо́ лочаса (плотяса).</verse>
				<verse number="24">И какана́ Екхэ́скэ, Лэ́скэ, Кон могинэ́ла тэ зракхэ́л тумэн, соб (кай) тумэ́ тэ на пэрэ́н дро грэ́хо, и кон могинэ́ла тэ чхувэ́л тумэн анги́л Пэ́скири сла́ва бидошэнгирэнца и дрэ бари ра́дыма,</verse>
				<verse number="25">Екхэ́скэ Дэвлэ́скэ, амарэ́ Зракхибнарискэ пир Христосо́стэ, амарэ́ Ра́скэ-Дэвлэ́скэ тэ явэ́л сла́ва, барипэ́н, зоралыпэ́н и право ададывэ́с и пэ сарэ́ ве́ки. Ами́нь.</verse>
			</chapter>
		</book>
		<book number="66">
			<chapter number="1">
				<verse number="1">Сыкадыипэ́н (об΄явлениё) Исусо́стыр Христосостыр, Саво́ Дэвэ́л дыя́ Лэ́скэ тэ сыкавэ́л Пэ́скирэ писхарье́нгэ (рабэ́нгэ), со трэй сыг тэ явэ́л. И Христо́со пхэндя́ зорья́са дава́, ке́ли Ёв бичхадя́ Пэ́скирэ Янголо́с кэ Пэ́скиро писха́ри Иа́но (Иоано),</verse>
				<verse number="2">саво́ пхэнэлас зорья́са Дэвлэ́скиро лав и Исусо́скиро Христосо́скиро допхэныбэ́н и дова́ саро́, со Иа́но дыкхця́.</verse>
				<verse number="3">Бахтало́ исын одова́, кон гинэ́ла и шунэ́ла лава́ кадалэ́ ангилпхэныбна́стыр и рикирэ́лапэ долэ́скэ, со исын чхиндло́ дро дая́ лылвари́, пал-дова́ со часо явэ́ла сыг, ке́ли сарэ́ далэ́ чачипэна́ кэрэ́напэ.</verse>
				<verse number="4">Иано́стыр эфта́ (битринэнгирэ дэшэ) кхангирье́нгэ, савэ́ исын дрэ Азия: Мэк бахталыпэ́н и рама́нё (миро) тэ явэ́л тумэ́нгэ Одолэ́стыр, Саво́ исын, Саво́ сыс, и Саво́ явэ́ла, и эфта́ духэ́ндыр, савэ́ исын анги́л Лэ́скиро троно;</verse>
				<verse number="5">и Исусо́стыр Христосостыр, Саво́ исын патяибны́тко Якхи́тко (Свидетелё), Саво́ исын Пэ́рво, кон уштыя́ мулэ́ндыр и Саво́ исын Барыдыро́ пэ кралье́ндэ пир пхув. Лэ́скэ, Савэ́скэ яця́м дро́га амэ, Ёв отмэкця́ амарэ́ грэ́хи Пэ́скирэ ратэ́са,</verse>
				<verse number="6">Саво́ создыя́ амэ́ндыр раша́нгиро Кралипэ́н тэ дынаринэ́л Лэ́скирэ Дэвлэ́скэ и Дадэ́скэ, мэк сла́ва и зоралыпэ́н тэ явэ́л пэ сарэ́ ве́ки. Ами́нь.</verse>
				<verse number="7">Акэ, Ёв явэ́ла облокэ́нца, и кажно (сва́ко) ману́ш удыкхэ́ла Лэс, и кодолэ́, савэ́ пхусадэ́ Лэс чхурдыбнытконэ бустяса (копьёса) и сарэ́ пхувья́кирэ ро́ды явэ́на тэ дэн го́дла ясвэ́нца анги́л Лэ́стэ. Мэк адя́кэ тэ явэ́л. Ами́нь.”</verse>
				<verse number="8">“Мэ сом Альфа и Омега, Англыпэ́н и Ко́нцо (Яго́ро), ракирэ́ла Рай Дэвэ́л, Сарэзорья́киро.”</verse>
				<verse number="9">Мэ сом Иа́но, тумаро́ пшал, и мал (дру́го), кон исын кхэтанэ́ тумэ́нца дрэ би́да и дро кралипэ́н и кхэтанэ́ вырикирэ́ла пал Исусо́стэ Христосо́стэ. Мэ со́мас пэ о́строво (джип), саво́ кхарэ́лапэ “Патмосо” пал Дэвлэ́скиро лав и пал дова́, со мэ допхэна́вас манушэ́нгэ пал Исусо́стэ Христосо́стэ.</verse>
				<verse number="10">Дро Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро дывэ́с Ду́хо (Фа́но) лыя́ упралыпэ́н пэ ма́ндэ и мэ шундём пала́л зоралы́ зан, сави́ сы́рбы рого́стыр (труба́тыр) ракирдя́:</verse>
				<verse number="11">“Мэ сом Альфа и Омега, Англыпэ́н и Ко́нцо (Яго́ро), дова́, со ту дыкхэ́са, чхин дрэ лылвари́ и бичха́в эфта́ кхангирье́нгэ, савэ́ исын [кэ Асия-р.с.]: дро Ефесо, дрэ Смирна, дро Пергамо, дрэ Фиатира, дро Сардисо, дрэ Филадэльфия и дрэ Лаодикия.”</verse>
				<verse number="12">Мэ рисиём палэ тэ дыкха́в, кон ракирдя́ ма́нца, и дыкхцём эфта́ сувнакунэ́ момолытка (светильники),</verse>
				<verse number="13">и машки́р эфта́ момолытка сыс вари-кон, Саво́ здэласпэ (сыс похожо) пэ Манушэ́стэ, Саво́ сыс дро длэнго урибэ́н кэ ґэра́, и сыс сувнакуны́ кусты́к трусця́л (кругом) Лэ́стэ:</verse>
				<verse number="14">шэро́ и бала́ Лэ́скирэ сыс парнэ́ сыр са́мо парно́ тхан ци сыр ив, и Лэ́скирэ якха́ зяиндлэ сыр яг;</verse>
				<verse number="15">и Лэ́скирэ ґэра́ сыс сыр харко́ма (медь), сави́ сыс пробиндлы дро бов, и Лэ́скири зан сыс сыр бутэ́-паненгирэ шоля;</verse>
				<verse number="16">и сыс Лэ́стэ эфта́ чэргэня́ дро Лэ́скиро чачо́ васт, и Лэ́скирэ мо́стыр выджа́лас востро (чолалы́) дуе́-ригэ́нгири курта́ла (мечо), и Лэ́скиро муй зяинэлас сы́рбы кхам сарэ́ пэ́скирэ зорья́тыр.</verse>
				<verse number="17">И ке́ли мэ дыкхцём Лэс, мэ пыём анги́л Лэ́скирэ ґэра́ сыр муло́. Ёв чхудя́ Пэ́скиро чачо́ (пра́во) васт пэ ма́ндэ, и пхэндя́: “На дар! Мэ сом Пэ́рво и Палатуно́ (Последнё),</verse>
				<verse number="18">Мэ сом джидо́: и Мэ со́мас муло́, и, ґа́да, Мэ ява́ва тэ джива́в пэ сарэ́ бэрша́, Ма́ндэ исын клыдына мэрибнаскирэ люностыр (адостыр).</verse>
				<verse number="19">Палдава́ чхин (рандэ), со ту дыкхця́н, со исын какана́, и кодова́, со явэ́ла тэ кэрэ́лпэ пало́ дава́,</verse>
				<verse number="20">акэ, исын гарады зна́чыма пал дова́, со ту дыкхэ́са дро миро чачо́ васт и пал эфта́ сувнакунэ́ момолытка: эфта́ чэргэня́-дава́ исын Янго́лы эфта́ кхангирьендыр, и эфта́ момолытка-дава́ исын эфта́ кхангирья.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="2">
				<verse number="1">Чхин Янголоскэ Эфесоскирэ кхангирья́тыр: “Дава́ исын лава́ Одолэ́стыр, Кон рикирэ́ла эфта́ чэргеня дро Лэ́скиро чачо́ (право) васт, Кон псирэ́ла машки́р эфта́ сувнакунэ́ момолытка:</verse>
				<verse number="2">“Мэ джино́м (джина́в) Тыри́ буты́ и сыр бут ту кэрдя́н буты́, и тыро́ вырикирибэн, и дова́, со ту на могинэ́са тэ пирилыджас чорэ́ манушэ́н, и со ту пропатякирдян кодолэ́н, савэ́ пхэнэ́на пэ пэ́стэ “Апо́столы” и савэ́ нанэ, со ту латхян, со ёнэ исын хохаибнарья;</verse>
				<verse number="3">и со ту вырикирдян, и со ту пиризорьякирдян мэ́ньки пал Миро лав и на ивья́ (на дармэс) кэрдя́н дава́:</verse>
				<verse number="4">нэ Мэ бангякирава тут пал дова́, со ту́кэ нанэ дро́го буты́р, со сыс ту́кэ са́мо дро́го ґарэды́р.</verse>
				<verse number="5">Тэды ри́пир дова́ лачхипэ́н, саво́ ту мэкцян; приґалёв банг, и кэр дова́, со ту кэрдя́н ангил дова́. Ко́ли ту на приґалёса банг, тэды Мэ ява́ва кэ ту и Мэ ла́ва тыро́ момолы́тко (свети́льнико) лэ́скирэ штэто́стыр, пака ту приґалёса банг.</verse>
				<verse number="6">Екх, лачхипэн со исын дрэ ту́тэ исын, дова́, со ту́кэ древа́н исын на пир ило́ дова́, со Никалаиты кэрэ́на, дова́ и Ма́нгэ адя́кэ-паць древа́н на пир ило́.</verse>
				<verse number="7">Конэ́стэ исын кана́, мэк ёв тэ шунэ́л дова́, со Ду́хо (Фа́но) пхэнэ́ла кхангирье́нгэ. Одолэ́стэ, кон лэ́ла упралыпэ́н, Мэ да́ва лэ́скэ право тэ хал джиибна́скирэ каштэ́стыр (дрэвостыр), со барьёла дро Дэвлэ́скиро Раё.”</verse>
				<verse number="8">И чхин Янголоскэ Смирнакирэ кхангирья́тыр: “Дава́ ракирэ́ла Пэ́рво и Палатуно́, Кон исын муло́ и Кон отджидыя́:</verse>
				<verse number="9">Мэ джино́м (джина́в) тырэ́ рэ́нды (де́лы), тыро́ калыпэ́н (ту́га), нэ ту сан барвало́ и Мэ джино́м (джина́в), сыр калякирдэ тут одолэ́, савэ́ ракирэ́на, со ёнэ исын Юды и савэ́ нанэ, а ёнэ исын налачхэскирэ скэдынятыр (скедыибнастыр).</verse>
				<verse number="10">На дар нисостыр, пал со ту́кэ приявэлапэ тэ мэнчынэспэ. Ѓа́да, на́лачхо явэ́ла тэ чхурдэл вари-савэ́н тумэ́ндыр дро штарибэ́н (бэшыбэн); соб (кай) тумэн тэ пропатякирэн и тумэ́ндэ явэ́ла пхарипэ́н дэш дывэса́. Яв патяибны́тко кэ мэрибэ́н, и Мэ да́ва ту́кэ джиибна́скири вя́нка (коро́на).</verse>
				<verse number="11">Конэ́стэ исын кана́, мэк ёв тэ шунэ́л дова́, со Ду́хо (Фа́но) пхэнэ́ла кхангирье́нгэ: Одолэ́скэ, кон пиризорьякирэла (збердынэла), яви́р мэрибэ́н на кэрэ́ла биба́хт.”</verse>
				<verse number="12">И чхин Янголоскэ Пергамоскирэ кхангирья́тыр: “Дава́ ракирэ́ла Одова́, Конэ́стэ исын востро (чолало́) дуе-ригэнгири курта́ла (мечо):</verse>
				<verse number="13">Мэ джино́м тыри́ буты́, и, кай ту дживэса, одо́й, кай на́лачхо исын бэшто́ пэ пэ́скиро троно. Ту рикирэсапэ пал Миро лав и ту на отпхэндянпэ пэ́скирэ патяибнастыр дрэ Ма́ндэ аж дрэ долэ́ дывэса́, ке́ли Антипо, миро патяибнаскиро якхи́тко, сыс замардо машки́р тумэ́ндэ одо́й, кай на́лачхо дживэ́ла.</verse>
				<verse number="14">Нэ ма́ндэ исын вари-со проти ту́тэ; ту́тэ исын кадасавэ́ мануша́, савэ́ рикирэнапэ пал Валаамоскиро сыклякирибэ́н, саво́ сыклякирдя́ Валакос тэ чхурдэл бар пэ дром тэ обштавэлпэ анги́л Израилёскирэ чхавэ́ндэ, соб (кай) ёнэ тэ хан свэ́нто дыибэ́н идолэ́нгэ и тэ дживэ́н джувле́нца би сэвлакиро.</verse>
				<verse number="15">И тумэ́ндэ адя́кэ-паць исын мануша́, савэ́ рикирэнапэ пал Никалаитэнгиро сыклякирибэ́н [саво́ мэ бидыкхава-р.с.].</verse>
				<verse number="16">Палдава́ приґалёв пэ́скиро грэ́хо: ко́ли ту на приґалёса, тэды Мэ ява́ва кэ ту сыг, и Мэ ява́ва тэ маравпэ тумэ́нца куртала́са, со выджа́ла Мирэ́ мо́стыр.</verse>
				<verse number="17">Конэ́стэ исын кана́, мэк ёв тэ шунэ́л дова́, со Ду́хо (Фа́но) пхэнэ́ла кхангирье́нгэ. Одолэ́скэ, кон пиризорьякэла, Мэ да́ва вари-кицы́ манка, сави́ исын гарады. Мэ адя́кэ-паць дава́ лэ́скэ парно́ бар, пэ саво́ явэ́ла чхиндло́ нэво́ лав, саво́ нико́н на джинэ́ла, апри́ч кодолэстэ, кон дорэсэ́ла дава́ бар.”</verse>
				<verse number="18">И чхин Янголоскэ Фиатиракирэ кхангирья́тыр: “Дава́ ракирэ́ла Дэвлэ́скиро Чхаво́, Конэ́стэ якха́ исын сы́рбы ягакири чиб, и Лэ́скирэ ґэра́ исын сы́рбы зяиндлы харко́ма (медь):</verse>
				<verse number="19">Мэ джино́м тыри́ буты́, тыро́ лачхипэ́н кэ яви́р мануша́, и тыро́ патяибэ́н и тыри́ буты́ ваш Дэвлэ́скэ, и тыро́ вырикирибэн. Тыри́ буты́ какана́ исын буты́р кодолятыр, сави́ сыс ґарэдыр (вагэды́р).</verse>
				<verse number="20">Нэ Ма́ндэ исын вари-со проти ту́тэ: пал-дова́ со ту домэкэса, со ада́я джувлы́ Езавель, сави́ кхарэ́ла пэс пророчица, сыклякирэ́ла и затырдэла сы́рбы дрэ фэлы́ (петля) мирэ́ писхарье́н тэ дживэ́н джувле́нца би сэвлакиро, и тэ хан свэ́нто дыибэ́н (жэ́ртва) идолэ́нгэ.</verse>
				<verse number="21">И Мэ дыём ла́кэ часо тэ приґалёл ла́киро биладжаипэ́н, нэ ёй на камэ́ла тэ приґалёл пэ́скирэ грэ́хи.</verse>
				<verse number="22">Адя́кэ Мэ чхурдава ла пэ чхуибэ́н, кай ёй кэрдя́ на́гожа рэ́нды явирэ манушэ́нца, соб (кай) ёнэ тэ страдынэн, пака ёнэ приґалёна грэ́хо, саво́ сыс лэ́ндэ ла́са,</verse>
				<verse number="23">и Мэ мулякирава ла́кирэ чхавэ́н, соб (кай) сарэ́ кхангирья тэ джинэ́н, со Мэ сом Одова́, Кон джинэ́ла, со ману́ш думинэ́ла, и со ёв мангэ́ла, Мэ да́ва палэ кажнонэ́скэ тумэ́ндыр пир дова́, сави́ буты́ тумэ́ кэрдэ́.</verse>
				<verse number="24">А кадалэ́ манушэ́нгэ тумэ́ндыр дрэ Фиатира, савэ́ на рикирэнапэ пал дава́ сыклякирибэ́н и, савэ́ на джинэ́на хорипэ́н, со кхарэ́лапэ “налачхэскири зор”, Мэ пхэна́ва: Мэ на чхува́ва пэ тумэ́ндэ яви́р пхарипэ́н;</verse>
				<verse number="25">а тумэ́ рикирэнпэ пал дова́, со исын тумэ́ндэ, пака мэ ява́ва.</verse>
				<verse number="26">Одолэ́скэ, кон пиризорьякирэла и ракхэ́ла дова́, со Мэ кэра́ва кэ ко́нцо (кэ яго́ро), Мэ да́ва лэ́скэ зор пэ Наюдэ́ндэ,</verse>
				<verse number="27">и ёв явэ́ла тэ хулаинэ́л пэ лэ́ндэ саструнэ́ дэстэса: ёнэ пхарадёна пэ котэра́ сыр глэяна (глинытка) пирья, и лэ́скири зор пэ лэ́ндэ явэ́ла дасави́-паць, сави́ мэ дорэсцём (долыём) Мирэ́ Дадэ́стыр,</verse>
				<verse number="28">и Мэ да́ва лэ́скэ злокоскири чэргэн.</verse>
				<verse number="29">Конэ́стэ исын кана́, мэк ёв тэ шунэ́л, со Ду́хо (Фа́но) ракирэ́ла кхангирье́нгэ.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="3">
				<verse number="1">И чхин Янголоскэ Сардисоскирэ кхангирья́тыр: “Дава́ ракирэ́ла Одова́, Конэ́стэ исын эфта́ Дэвлэ́скирэ ду́хи и эфта́ чэргэня́: “Мэ джино́м (джина́в) тыри́ буты́, и со мануша́ дэн годы́ пэ́скэ (думинэ́на), со ту сан джидо́, нэ ту сан муло́.</verse>
				<verse number="2">Ракхпэ и зоралякир дова́, со яця́пэ ту́тэ и со мэрэ́ла сыг, пал-дова́ со Мэ на латхём, соб (кай) тыри́ буты́ тэ явэ́л пхэрды́ анги́л Мирэ́ Дэвлэ́скирэ якха́.</verse>
				<verse number="3">Палдава́ пририпир дова́, со ту сыклякирдян, со ту шундя́н, ракх да́ва и ри́скир пэ́скиро джиибэ́н кэ Дэвэ́л. Ко́ли ту на явэ́са тэ ракхэспэ, тэды Мэ ява́ва пэ ту́тэ сыр чор, и ту на явэ́са тэ джинэ́с, ке́ли мэ ява́ва.</verse>
				<verse number="4">Нэ исын на́бут мануша́ ту́тэ дро Сардисо, савэ́ на мэлякирдэ пэ́скирэ урибэна́ грэхэ́нца, и ёнэ явэ́на тэ псирэ́н Ма́нца дрэ парнэ́ урибэна́, пал-дова́ со ёнэ исын лачхэ́.</verse>
				<verse number="5">Кон лэ́ла упралыпэ́н, одова́ урьела парнэ́ ризы, и Мэ на кхосава криг лэ́скиро лав джиибнытконэ лылварьятыр (книгатыр), и мэ приґалёвава лэ́скиро лав анги́л мирэ́ Дадэ́стэ и анги́л Лэ́скирэ Янголэндэ,</verse>
				<verse number="6">Конэ́стэ исын кана́, мэк ёв тэ шунэ́л, со Ду́хо (Фа́но) ракирэ́ла кхангирье́нгэ!”</verse>
				<verse number="7">И чхин Янголоскэ Филадэльфиякирэ кхангирья́тыр: “Дава́ ракирэ́ла Одова́, Кон исын Свэ́нто, Чачуно́. Лэ́стэ исын Давидо́скиро клыдын и Ёв псиравэла (отпхандэла) вуда́р, и нико́н на пхандэла, и ке́ли Ёв пхандэла, ние́кх на псиравэла.</verse>
				<verse number="8">Мэ джино́м тыри́ буты́. Дыкх: Мэ чхудём анги́л ту́тэ псирадо вуда́р и никонэ́скэ нашты́ тэ пхандэл дава́ вуда́р. Ту́тэ исын на́бут зор, и ту зракхця́н Миро лав и ту на отпхэндянпэ Ма́ндыр.</verse>
				<verse number="9">Акэ, мэ да́ва ту́кэ одолэ́н, савэ́ исын налачхэскирэ скэдыибна́стыр, савэ́ ракирэ́на, со ёнэ исын Юды, а дава́ нанэ чачипэ́н, ёнэ исын хохаибнарья; ґа́да, Мэ кэра́ва адя́кэ, соб (кай) ёнэ тэ дэн “паклоно” патыва́са анги́л тырэ́ ґэра́, тэ джинэ́н, со Ма́нгэ яця́н ту дро́го.</verse>
				<verse number="10">Палдава́ со ту ракхцян лав тэ вырикирэс, то и Мэ адя́кэ-паць ракхава тут мардэстыр (штундатыр), ке́ли явэ́на тэ пропатякирэн саро́ свэ́то, соб (кай) тэ пропатякирэн кажнонэ́ манушэ́с, кон дживэ́ла пэ пхув.</verse>
				<verse number="11">Дыкх, Мэ сы́гэс ява́ва. Рикир, со исын ту́тэ, соб (кай) вари-кон тэ на лэл ту́тыр тыри́ вя́нка (коро́на), ке́ли ту лыян упралыпэ́н.</verse>
				<verse number="12">Кон лэ́ла упралыпэ́н, кодолэстыр Мэ кэра́ва важно сты́лбо дрэ Мирэ́-Дэвлэ́скири Кхангири́, и ёв буты́р на выджа́ла яври́. И Мэ чхина́ва пэ дава́ сты́лбо Мирэ́ Дэвлэ́скиро лав, и Мирэ́-Дэвлэ́скирэ форо́скиро лав “Нэво́ Ерусалимо.” Дава́ нэво́ Ерусалимо явэ́ла тэ джал тэлэ́ Болыбна́скирэ Раёстыр, Мирэ́ Дэвлэ́стыр. И Мэ чхина́ва пэ лэ́стэ Миро нэво́ лав.</verse>
				<verse number="13">Конэ́стэ исын кана́, мэк ёв тэ шунэ́л, со Ду́хо (Фа́но) ракирэ́ла кхангирье́нгэ.”</verse>
				<verse number="14">И чхин Янголоскэ Лаодикиякирэ кхангирья́тыр: “Дава́ ракирэ́ла “Ами́нь”, патяибны́тко и чачуно́ Якхи́тко, Саво́ исын англыпэ́н сарэскэ, со́стыр Дэвэ́л создыя́ свэ́то:</verse>
				<verse number="15">Мэ джино́м (джина́в) тыри́ буты́, со ту на сан шылало, и со ту на сан хачкирдо. Фэды́р явэ́лас, соб (кай) ту тэ явэс хачкирдо ци шылало.</verse>
				<verse number="16">Палдава́ со ту сан тато, а ту на сан шылало ци хачкирдо, мэ чунгардава тут Мирэ́ мо́стыр.</verse>
				<verse number="17">Пал-дова́ со ту ракирэ́са: ‘Мэ сом барвало́ и мэ барвалыём и ма́нгэ на трэй ничы́, нэ ту на джинэ́са, со ту сан бэдо и бибахтало́; чороро́, короро́ и нанго;’</verse>
				<verse number="18">палдава́ мэ подпхэнава ту́кэ тэ кинэс сувнака́й Ма́ндыр, саво́ сыс пробиндло яга́са. Кин адя́кэ-паць парны и́дя тэ урьеспэ, соб (кай) тэ сыкавэс ладж пэ́скирэ нангипнаскири; и помакх пэ́скирэ якха́ якхитконэ макхлуняса (мазяса), соб (кай) тэ дыкхэ́с.</verse>
				<verse number="19">Сарэ́нгэ, кон исын дро́го Ма́нгэ, Мэ пхэна́ва зорья́са лэ́нгири банг и сыклякирава лэн кэ дукха́. Палдава́ яв хачкирдэ́ илэ́са кэ Дэвэ́л и ри́скир пэ́скиро джиибэ́н кэ Ёв.</verse>
				<verse number="20">Дыкх! Мэ сом тэрдо́ пашы́л вуда́р и марава дрэ лэ́стэ; ко́ли вари-кон шунэ́ла Мири́ зан и псиравэла (отпхандэла) вуда́р, тэды Мэ заджава андрэ́ кэ ёв и ява́ва тэ хав бэльвэлякиро хабэ́н лэ́са и ёв Ма́нца.</verse>
				<verse number="21">Одолэ́с, кон лэ́ла упралыпэ́н, Мэ бэшлякирава лэс тэ бэшэ́л Ма́нца пэ троно, сыр и Мэ, ке́ли Мэ лыём упралыпэ́н и бэсцём Мирэ́ Дадэ́са пэ Лэ́скиро троно.</verse>
				<verse number="22">Конэ́стэ исын кана́, мэк ёв тэ шунэ́л, со Ду́хо (Фа́но) ракирэ́ла кхангирье́нгэ.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="4">
				<verse number="1">Пало́ (после) дава́ мэ дыкхцём, – ґа́да, со вуда́р исын псирадо (отпхандло) дро Болыбна́скиро Раё. И доя́-паць зан, со ґарэдыр мэ шундём, хай, рогоскири (трубакири), сави́ ракирдя́ ма́нца, пхэндя́: “Яв упрэ́ адари́к, и Мэ сыкава́ва ту́кэ, со сыг явэ́ла пало́ дава́.</verse>
				<verse number="2">Екха́тыр Ду́хо (Фа́но) лыя́ упралыпэ́н пэ ма́ндэ. И, акэ, сыс троно дро Болыбна́скиро Раё, и пэ дава́ троно сыс бэшто́ Вари-Кон.</verse>
				<verse number="3">И Одова́, Кон сыс бэшто́, зяиндя сыр бар ясписо и сардисо, и сыс брышындэскири банги (радуга) трусця́л троно сы́рбы смарагдо.</verse>
				<verse number="4">И трусця́л кадава́ троно сыс биш тэ штар яви́р троны и биш тэ штар годэпхурэ́ сыс бэштэ́ пэ кадалэ́ троны дрэ парнэ́ урибэна́ и пэ шэрэ́ сыс лэ́ндэ сувнакунэ́ вянки (короны).</verse>
				<verse number="5">И троностыр джа́нас блискави́цы, и заня́, и гро́мы и эфта́ шандалэ (подсвечники) хачонас анги́л троно, савэ́ исын эфта́ Дэвлэ́скирэ ду́хи.</verse>
				<verse number="6">Анги́л троно сыс стёклы́тко (балунало́) мо́рё (дэрья́в) сыр кристало, и машкира́л и трусця́л троно сыс штар джидалэ (жывотна), савэ́ндэ сыс пхэрдо́ якха́ пала́л и анги́л;</verse>
				<verse number="7">и пэ́рво джидало сыс сыр шчэр (ле́во), яви́р джидало сыс сыр гуруворо, и тритонэстэ джидалэстэ сыс манушы́тко муй, и шта́рто джидало сыс сыр вурняибнытко о́рло (ки́до).</verse>
				<verse number="8">И кажнонэ́ джидалэстэ сыс шов пхака́ (крылы) пэ сарэ́ рига́, и андрэ́ сыс пхэрдо́ якха́ и дывэсэ́ и раты́ ёнэ ракирэ́нас: “Свэ́нто, Свэ́нто, Свэ́нто исын Рай Дэвэ́л, Сарэзорья́киро, Саво́ сыс исын, и Саво́ трэй исын тэ явэ́л.”</verse>
				<verse number="9">И ке́ли штар джидалэ (жывотна) славинэна, дэ́на паты́в и парикирэна Одолэ́скэ, Кон исын бэшто́ пэ троно и Саво́ дживэ́ла ве́чнэс пэ сарэ́ ве́ки,</verse>
				<verse number="10">тэды дэшуштар годэпхурэ́ клонинэнапэ патыва́са анги́л Кадалэстэ, Кон исын бэшто́ пэ троно, и Саво́ дживэ́ла ве́чнэс пэ сарэ́ ве́ки. Ёнэ чхурдэна пэ́скирэ вянки (короны) анги́л троно, пхэни́:</verse>
				<verse number="11">“Амаро́ Рай Дэвэ́л и Дэвэ́л! Ту сан мол тэ прилэс сла́ва, паты́в и зор, пал-дова́ со Ту создыян саро́ и пир Тыри́ во́ля саро́ сыс создыно́ и дживэ́ла.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="5">
				<verse number="1">И Мэ дыкхцём скрэнцындло сви́тко дро чачо́ (право) васт Одолэ́стэ, Кон сыс бэшто́ пэ троно, дрэ саво́ сыс зачхиныбэна яври́ и андрэ́. Ёв сыс запхандло пэ эфта́ чэргэнорья (печати).</verse>
				<verse number="2">И мэ дыкхцём зоралэ́ Янголо́с, саво́ пхэнэлас анги́л сарэ́ндэ зоралэ́ заня́са: “Кон исын мол тэ отпхандэл лылвари́ и тэ пхагирэл чэргэнорья?”</verse>
				<verse number="3">И на сыс нико́н ни дро Болыбна́скиро Раё, ни пэ пхув, ци тэл пхув, конэ́скэ сыс мол тэ отпхандэл сви́тко и тэ дыкхэ́л андрэ́ дрэ лэ́стэ.</verse>
				<verse number="4">И мэ рондём киркэс бут, со на сыс нико́н, саво́ сыс мол тэ отпхандэл сви́тко и тэ дыкхэ́л андрэ́ дрэ ла́тэ.</verse>
				<verse number="5">И екх годэпхурэндыр пхэндя́ ма́нгэ: “На ров! Дыкх! О Шчэр (Ле́во) Юда́скирэ родо́стыр, Давидо́скирэ ратэстыр, сэмэ́нца, лыя́ упралыпэ́н, соб (кай)/ёв тэ дэл ра́да тэ отпхандэл сви́тко и лэ́скирэ эфта́ чэргэнорья.”</verse>
				<verse number="6">И мэ дыкхцём Свэнтонэ́ Бакрорэс, Саво́ сыс сы́рбы нагара зачхиндло́ машки́р троно и штар джидалэндэ и годэпхурэндэ. Свэнтонэ́ Бакрорэстэ сыс эфта́ шынга́ (ро́ги) и эфта́ якха́, савэ́ исын эфта́ Дэвлэ́скирэ Ду́хи и сыс бичхадэ́ пир сари́ пхув.</verse>
				<verse number="7">Свэ́нто Бакроро́ подги́я и лыя́ сви́тко чачэ́ вастэ́стыр Одолэ́стыр, Кон сыс бэшто́ пэ троно.</verse>
				<verse number="8">И ке́ли Ёв лыя́ сви́тко, штар джидалэ (жывотна) и биш тэ штар годэпхурэ́ пынэ́ пэ чанга́ анги́л Свэнтонэ́ Бакрорэстэ. Кажнонэ́стэ лэ́ндыр сыс гусли и сувнакунэ́ тахтая́ (чашы), савэ́ сыс пхэрдэ́ фимиамоса дрогонэ́-смолакирэ тхувипнаса (фимиамоса), со исын патерья (молитвы), ке́ли свэ́нта мангэ́напэ Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="9">И ёнэ багандлэ нэви́ гилы́, пхэни́: “Ту сан мол тэ прилэс кадава́ сви́тко и тэ отпхандэс чэргэнорья (печати), пал-дова́ со Ту са́нас зачхиндло́ и Ту выкиндян манушэ́н ваш Дэвлэ́скэ Пэ́скирэ ратэ́са кажнонэ́ екхэ́-чиба́кирэ ирья́тыр (сэм΄я́тыр) и кажнонэ́ родыцо́стыр, и манушытконэ́ нацыя́тыр и кхэритконэ́ родо́стыр.</verse>
				<verse number="10">И Ту кэрдя́н лэ́ндыр раша́нгиро Кралипэ́н, савэ́ явэ́на тэ кралинэн пэ пхув.”</verse>
				<verse number="11">И нэвэ́стыр мэ дыкхцём и шундём заня́ бутэ́-Янголэ́нгирэ, савэ́ сыс милионы пашы́л троно и штарэ́ джидалэндэ и биш тэ штар годэпхурэндэ,</verse>
				<verse number="12">и ёнэ ракирдэ́ зоралэ́ заня́са: “Свэ́нто Бакроро́ исын мол, Саво́ сыс мулякирдо тэ прилэл зоралыпэ́н и барвалыпэ́н и зор, и паты́в, и сла́ва и манушэ́нгиро шарибэ́н.”</verse>
				<verse number="13">И мэ шундём, сыр кажно джидало, савэ́с Дэвэ́л создыя́, саво́ исын дро Болыбна́скиро Раё, пэ пхув и тэл пхув, и пэ мо́рё (дэрья́в), и саро́, исын андра́л дрэ лэ́ндэ, пхэнэнас: “Одолэ́скэ, Саво́ исын пэ троно, и Свэнтонэ́ Бакрорэскэ, мэк тэ явэ́л шарибэ́н, и паты́в, и сла́ва и зоралыпэ́н пэ вечна ве́ки.”</verse>
				<verse number="14">И штар джидалэ (жывотна), савэ́н Дэвэ́л создыя́, пхэндлэ́: “Ами́нь!” И годэпхурэ́ пынэ́ пэ чанга́ и поклониндлэпэ патыва́са.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="6">
				<verse number="1">И мэ дыкхцём, ке́ли Свэ́нто Бакроро́ отпхандя пэ́рво чэргэнори́ эфта́ (эфтанэ) чэргэнорьендыр и мэ шундём сыр екх штарэ́ джидалэндыр пхэндя́ дасавэ́ заня́са сыр громо: “Яв и дыкх!”</verse>
				<verse number="2">И мэ дыкхцём, и, акэ, парно́ грай. И кон сыс уклисто пэ лэ́стэ, рикирдя лу́ко и вя́нка (коро́на) сыс дыны́ лэ́скэ. Ёв традэлас яври́, сыр кодова́, кон лэ́ла упралыпэ́н, соб (кай) тэ лэл упралыпэ́н.</verse>
				<verse number="3">И ке́ли Свэ́нто Бакроро́ отпхандя яви́р чэргэнори́, мэ шундём, сыр яви́р джидало пхэндя́: “Яв и дыкх!”</verse>
				<verse number="4">И выгия́ яви́р грай, лоло́. Кодолэ́скэ, кон сыс бэшто́ уклисто́/э́, сыс дыны́ зор тэ лэл рама́нё (миро) пхувья́тыр, соб (кай) мануша́ тэ мулякирэ́н екх екхэ́с и сыс дыны́ лэ́скэ бари курта́ла (сабля).</verse>
				<verse number="5">И ке́ли Свэ́нто Бакроро́ отпхандя три́то чэргэнори́, мэ шундём, сыр три́то джидало пхэндя́: “Яв и дыкх!” И мэ дыкхцём, акэ, калэ́ грэс и екхэ́с, кон сыс бэшто́ уклисто́/э́ пэ лэ́стэ, савэ́стэ сыс ублады́тка (весы) дрэ васт.</verse>
				<verse number="6">И мэ шундём зан штарэ́ джидалэндыр, со пхэндя́: “Литра парно́ гив пал дынариё и трин литры ґэрсто (ячменё) пал динариё. И на хасякир оливи́тко дзэт (елеё) и мол.</verse>
				<verse number="7">И ке́ли Свэ́нто Бакроро́ отпхандя шта́рто чэргэнори́, мэ шундём, сыр шта́рто джидало пхэндя́: “Яв и дыкх!”</verse>
				<verse number="8">И мэ дыкхцём: Акэ! Сыво грай и одова́, кон сыс бэшто́ уклисто́/э́ нэ лэ́стэ, кхарэ́ласпэ мэрибэ́н, и лю́но (адо) гия́ пал лэ́стэ. Лэ́нгэ сыс дыны́ зор пэ шта́рто пхувья́кири паш тэ мулякирэ́н куртала́са и бокхаса, мэрибнаса и рискирибна́скирэ мурдалэ́нца, савэ́ исын пэ пхув.</verse>
				<verse number="9">И ке́ли Свэ́нто Бакроро́ отпхандя па́нджто чэргэнори́, мэ дыкхцём тэл алта́рё манушэ́нгирэ дия́, савэ́ сыс мулякирдэ́ пал Дэвлэ́скиро лав и пал дова́, со ёнэ патяибныткэс допхэнэнас пал Христосо́стэ;</verse>
				<verse number="10">и ёнэ дэ́нас го́дла зоралэ́ заня́са: “Раё, Свэ́нто и Чачуно́! Ци бут амэ́нгэ тэ ужакирас, пака Ту явэ́са тэ сэндякирэс и тэ чхувэ́с ка́ра пал амаро́ рат пэ манушэ́ндэ пир пхув?”</verse>
				<verse number="11">Кажнонэ́скэ лэ́ндыр сыс дыно́ парно́ урибэ́н и сыс пхэндло́ лэ́нгэ, соб (кай) ёнэ ишчо (инкэ́) на́бут тэ откхинён, пака лэ́нгирэ мала́ (дру́ги) пир буты́ и лэ́нгирэ пша́ла явэ́на мулякирдэ́, сыр и ёнэ, соб (кай) тэ явэ́л пхэрдо́ кицыпэн (количэство).</verse>
				<verse number="12">И ке́ли мэ дыкхцём, сыр Свэ́нто Бакроро́ отпхандя шо́вто чэргэнори́, тэды яця́ пхувья́киро тринскирибэн, и кхам яця́ кало́ сыр гоно́ балэндыр, и чхон яця́ лоло́ сыр рат;</verse>
				<verse number="13">и болыбна́скирэ чэргэня́ пынэ́ тэлэ́ пэ пхув сыр инжыритко кашт чхурдэ́ла тэлэ́ наспяла барьякирдэ́ (пло́ды), ке́ли бари балва́л тринскирэла лэн.</verse>
				<verse number="14">И болыбэ́н хасия́, розгия́пэ сыр скрэнцындло сви́тко, кажно бэ́рга и о́строво (джип) кхардэпэ (двигиндлэпэ) криг пэ́скирэ штэтэ́ндыр.</verse>
				<verse number="15">И кра́лья пхувья́кирэ, и барэ́ рая́, и тысёнцэнгирэ-халадэ́нгирэ барыдыра́, барвалюки, и зоралэ́ мануша́, и кажно писха́ри, и кажно во́льно ману́ш ґарадынэ дрэ ґебара́ (пешчэры) и машки́р бэргитка штэ́ты,</verse>
				<verse number="16">и ёнэ ракирэ́нас бэргэнгэ и скалэнгэ: “Пэрэн пэ амэ́ндэ и гаравэн амэн якхэ́ндыр Одолэ́стыр, Саво́ исын бэшто́ пэ троно, и Свэнтонэ́ Бакрорэскирэ холя́тыр,</verse>
				<verse number="17">пал-дова́ со явдя́ важно дывэ́с ваш Лэ́скири холы́ и конэ́скэ исын пир зор тэ тэрдёл муршканэ́с анги́л дава́?”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="7">
				<verse number="1">Пало́ дава́ мэ дыкхцём штарэ́ Янголэн, Савэ сыс тэрдэ́ пэ штар вэ́нглы пэ пхув и рикирэнас штар балваля, соб (кай) тэ на пхурдэл ни сави́ балва́л ни пир пхув, ни пир мо́рё (дэрья́в), ни пир вари-саво́ кашт (дрэ́во).</verse>
				<verse number="2">И мэ дыкхцём явирэ Янголо́с, Саво́ джа́лас долэ́ рига́тыр, кай кхам уштэ́ла и савэ́стэ сыс Джидэ́-Дэвлэ́скири чэргэнори́. Ёв дыя́ го́дла зоралэ́ заня́са штарэ́ Янголэнгэ, конэ́скэ Дэвэ́л дыя́ зор тэ кэрэ́л чорипэ́н пэ пхув и пэ мо́рё (дэрья́в) и пхэндя́:</verse>
				<verse number="3">“На кэрэ́н чорипэ́н ни пэ пхув, ни пэ мо́рё (дэрья́в), анги́л дова́, сыр амэ чхуваса чэргэнори́ пэ чэкат писхарье́нгэ Амарэ́ Дэвлэ́скирэ.”</verse>
				<verse number="4">И мэ шундём одолэнгирэ-манушэ́нгиро кицыпэн (количэство), конэ́скэ чхудэ́ чэргэнори́: 144000 мануша́, савэ́ сыс сарэ́ Израилёскирэ-чхавэ́нгирэ родэндыр (чангэ́ндыр):</verse>
				<verse number="5">12 тысёнцы Юда́скирэ родо́стыр, 12 тысёнцы Рувимо́скирэ родо́стыр, 12 тысёнцы Гадо́скирэ родо́стыр (чангэ́ндыр);</verse>
				<verse number="6">12 тысёнцы Асироскирэ родо́стыр, 12 тысёнцы Нефалимоскирэ родо́стыр, 12 тысёнцы Манасиякирэ родо́стыр;</verse>
				<verse number="7">12 тысёнцы Симёоноскирэ (Семёноскирэ) родо́стыр, 12 тысёнцы Левиёскирэ родо́стыр, 12 тысёнцы Изахароскирэ родо́стыр;</verse>
				<verse number="8">12 тысёнцы Завулоноскирэ родо́стыр, 12 тысёнцы Ёза́скирэ (Иосифо́скирэ) родо́стыр, 12 тысёнцы Вениамино́скирэ родо́стыр.</verse>
				<verse number="9">Пало́ дава́ саро́ мэ дыкхцём, и, ґа́да, исын бут бут мануша́, со никонэ́скэ на сыс пир зор тэ гинэл лэн, сарэ́ кхэритконэ́ родэндыр, сарэ́ родэндыр, сарэ́ манушытконэ́ нацые́ндыр, сарэ́ екхэ-чибакирэ ирье́ндыр (сэм΄е́ндыр/чибэ́ндыр/чибье́ндыр), савэ́ сыс тэрдэ́ анги́л троно и анги́л Свэнтонэ́ Бакрорэстэ. Ёнэ сыс уридэ́ дрэ парнэ́ урибэна́, и дрэ васта́ сыс лэ́ндэ пальмитка рандя́ (вэ́тки).</verse>
				<verse number="10">И ёнэ дэ́нас го́дла зоралэ́ заня́са и пхэнэнас: “Зракхибэ́н явэ́ла амарэ́ Дэвлэ́стыр, Саво́ исын бэшто́ пэ троно и Свэнтонэ́ Бакрорэстыр.”</verse>
				<verse number="11">И сарэ́ Янго́лы, со сыс тэрдэ́ трусця́л троно, и годэпхурэ́ и штар джидалэ́ (жывотна) пынэ́ пэ́скирэ муе́нца анги́л троно и поклониндлэпэ патыва́са (кэрдэ́ шэрэ́са) Дэвлэ́скэ,</verse>
				<verse number="12">и пхэнэнас: “Ами́нь! Мэк манушэ́нгиро шарибэ́н, и сла́ва, и годыпэ́н, и парикирибэн, и паты́в, и зоралыпэ́н, и зор тэ явэ́л амарэ́ Дэвлэ́скэ пэ сарэ́ ве́ки. Ами́нь.”</verse>
				<verse number="13">Екх годэпхурэндыр отпхэндя́ ма́нгэ, пхэни́: “Кон исын кадалэ́ мануша́, савэ́ндэ исын парнэ́ урибэна́, каты́р ёнэ исын?”</verse>
				<verse number="14">И мэ пхэндём лэ́скэ: “Раё Миро, Ту ж джинэ́са.” И ёв пхэндя́ ма́нгэ: “Дава́ исын кодолэ́ мануша́, со явнэ́ барэ́ страдицостыр (бидатыр), вымордэ пэ́скирэ урибэна́ и парнякирдэ лэн Свэнтонэ́ Бакрорэскирэ ратэ́са.</verse>
				<verse number="15">Ваш дава́ ёнэ исын анги́л Дэвлэ́скиро троно и дынаринэ́нас (служынэ́нас) Лэ́скэ дывэсэ́ и раты́ дрэ Лэ́скири Кхангири́. Одова́, Кон исын бэшто́ пэ троно, росчхувэла пэ́скири ша́тра пэ лэ́ндэ сы́рбы зракхэ́ла лэн.</verse>
				<verse number="16">Ёнэ на явэ́на буты́р тэ бокхалён, на явэ́на тэ тырдэнпэ тэ пьен: кхам и вари-саво́ хачкирибэ́н на пэрэ́ла пэ лэ́ндэ;</verse>
				<verse number="17">сыр Свэ́нто Бакроро́, Саво́ исын машкира́л троно, явэ́ла тэ чалякирэл лэн и тэ лыджа́л кэ ґанынгорья джидэ́-панескирэ. И Дэвэ́л выкхосэла кажно ясвин лэ́нгирэ якхэ́ндыр.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="8">
				<verse number="1">Ке́ли Свэ́нто Бакроро́ отпхандя эфта́то (битринэнтиро дэ́што) чэргэнори́, тэды яця́ штылыпэн пэ болыбэ́н пэ паш мардо́ (шту́нда).</verse>
				<verse number="2">И мэ дыкхцём эфта́ Янголэн, савэ́ сыс тэрдэ́ анги́л Дэвлэ́стэ, и лэ́нгэ сыс дынэ́ эфта́ ро́ги (трубы).</verse>
				<verse number="3">И явдя́ яви́р Янго́ло и тэрдия́ анги́л алта́рё. Лэ́скэ сыс дыны́ тхувэнгири тыкнори (кадила), кай сыс бут фимиа́мо соб (кай), кай ёв тэ чхувэ́л кхэтанэ́ мангипнэнца свэнтонэ́ манушэ́ндыр пэ сувнакуно́ алта́рё, со сыс тэрдо́ анги́л троно.</verse>
				<verse number="4">И фимиа́мо ґаздыя́пэ кхэтанэ́ мангипнэнца Дэвлэ́скэ свэнтонэ́ манушэ́ндыр анги́л Дэвлэ́стэ Янголоскирэ вастэ́стыр.</verse>
				<verse number="5">И Янго́ло лыя́ тхувэнгири тыкнори (кадила), пхэрдякирдя́ ла яга́са алтарёстыр и чхурдыя́ ла пэ пхув: и сыс заня́ и гро́мы, и блискави́цы, и пхувья́киро тринскирибэн.</verse>
				<verse number="6">И эфта́ Янго́лы эфта́ (эфтанэ) рогэ́нца (трубэнца) скэдынэ́пэ тэ пхурдэ́н дрэ ро́ги.</verse>
				<verse number="7">И пэ́рво Янго́ло пхурдыя дро пэ́скиро ро́го; яця́ ґрадо и яг, савэ́ сыс змешындлэ ратэ́са и сыс чхурдынэ́ пэ пхув. Три́то паш пхувья́тыр хачия и три́то паш каштэндыр (дрэвэндыр) хачия, и кажно зэлэны чар хачия.</verse>
				<verse number="8">И яви́р Янго́ло пхурдыя дрэ пэ́скири ро́го и вари-саво́ дова́, со сыс сы́рбы бари бэ́рга яга́са, со хачолас, сыс чхурдыно́ дро мо́рё (дэрья́в). Три́то морёскири паш кэрдя́пэ ратэ́са;</verse>
				<verse number="9">и мыя́ три́то паш джидалэндыр, савэ́ дживэ́на дро мо́рё (дэрья́в), и три́то паш пармэндыр (кораблендыр) пхадия.</verse>
				<verse number="10">И три́то Янго́ло пхурдыя дрэ пэ́скиро ро́го: и бари чэргэн пыя́ тэлэ́ болыбна́стыр, сави́ хачолас сыр момолы́тко (свети́льнико), и пыя́ пэ три́то паш рэкэндыр (лэнорьендыр) и панескирэ ґанынгорьендыр.</verse>
				<verse number="11">Адалэ́-чэргэнякиро лав исын Полы́но (Вэ́рмуля); и три́то паненгири паш яця́ киркэ чарьяса, и бут мануша́ мынэ́ панендыр, пал-дова́ со ёнэ ячнэ́ киркэ.</verse>
				<verse number="12">И шта́рто Янго́ло пхурдыя дрэ пэ́скири ро́го: и три́то паш кхамэскири сыс отмарды, и три́то паш чхонэскири, и три́то паш чэргэненгири, со калынэ; на сыс дуд (свэ́то) ни дро три́то паш дывэсы́тко, ни адя́кэ-паць рати́тко.</verse>
				<verse number="13">И мэ дыкхцём и шундём екхэ орло́с (кидо́с), саво́ вурнялас вучэ́с дро болыбэ́н, ракири́: “Бида, би́да, би́да одолэ́нгэ, кон дживэ́ла пэ пхув, сыр яви́р трин Янго́лы явэ́на тэ пхурдэ́н дрэ ро́ги.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="9">
				<verse number="1">И па́нджто Янго́ло пхурдыя дрэ пэ́скиро ро́го; и мэ дыкхцём чэргэн, со пыя́ болыбна́стыр пэ пхув, и ла́кэ сыс дыно́ клыдын люноскирэ ганынгатыр (безнатыр).</verse>
				<verse number="2">И чэргэн псирадя (отпхандя) люноскири ґаны́нг и тхув (дымо) выгия́ ґанынгатыр, сыр тхув барэ́ бовэстыр: кхам и фа́но (воздухо) калынэ ґанынгакирэ тхувэстыр.</verse>
				<verse number="3">И пхакитка скочки (саранча) выгинэ́ пэ пхув тхувэстыр и сыс дыны́ лэ́нгэ зор, сави́ исын пхувитконэ скорпионэндэ.</verse>
				<verse number="4">Лэ́нгэ сыс пхэндло́ тэ на кэрэ́н чорипэ́н ни пхувитконэ чарьякэ, ни савэ́ зэлэнэ раслинакэ, ни савэ́ каштэскэ (дрэвоскэ), а екх манушэ́нгэ, савэ́ндэ на сыс Дэвлэ́скиро та́вро пэ лэ́нгирэ чэката:</verse>
				<verse number="5">и пхакитконэ скочкэнгэ сыс дыно́ тэ на мулякирэ́н лэн, а тэ мэнчынэн манушэ́н пандж чхона́; и лэ́нгири мэнька сыс сыр скорпионо мэнчынэла, ке́ли дукхавэла манушэ́с.</verse>
				<verse number="6">И дрэ долэ́ дывэса́ мануша́ явэ́на тэ родэ́н мэрибэ́н, нэ ёнэ на латхэ́на; ёнэ явэ́на тэ мангэ́н, соб (кай) тэ мэрэ́н, нэ мэрибэ́н нашэла лэ́ндыр.</verse>
				<verse number="7">Кадалэ́ пхакитка скочки (саранча) сыс сыр грая, савэ́ кэдынэпэ пэ мэрибэ́н; и пэ лэ́нгирэ шэрэ́ сыс вянки (короны) сы́рбы сувнака́стыр, и лэ́нгирэ муя́ сыс сы́рбы муя́ манушы́тка.</verse>
				<verse number="8">И лэ́нгирэ бала́ сыс сы́рбы бала́ джувликанэ́, и лэ́нгирэ данда́ сыс сы́рбы шчэрэндэ (левэндэ),</verse>
				<verse number="9">и сыс лэ́ндэ саструнэ́ колына сыр саструнэ́ панцыри, и лопотымо лэ́нгирэ пхакэндыр сыс сыр лопотымо ґаратунэ́ вурдэнэндыр, ке́ли грая праста́на пэ мэрибэ́н;</verse>
				<verse number="10">и сыс лэ́ндэ порья сыр скорпионэнгирэ жалы и дрэ кадалэ́ порья сыс зор тэ дукхавэн манушэ́н пэ пандж чхона́.</verse>
				<verse number="11">Люноскиро (Адоскиро) Янго́ло сыс кра́ли пэ лэ́ндэ. Лэ́скиро лав пир Юды́тко чиб сыс “Абаддон”, а грэки́ткэс (балами́ткэс) “Апполион.”</verse>
				<verse number="12">Пэ́рво би́да гия́ криг, акэ, ишчо (инкэ́) дуй биды, со джа́на пал пэрвонатэ.</verse>
				<verse number="13">И шо́вто Янго́ло пхурдыя дрэ пэ́скиро ро́го и мэ шундём зан штартонэ вэнглэндыр сувнакунэ́ алтарёстыр, со сыс анги́л Дэвлэ́стэ,</verse>
				<verse number="14">ґа́да, зан пхэнэлас шовтонэ Янголоскэ, савэ́стэ сыс ро́го: “Роспхандэ штарэ́ Янголэн, савэ́ исын пхандлэ пашы́л рэка (лэнь) Евфрато.”</verse>
				<verse number="15">И штар Янго́лы сыс роспхандлэ, савэ́ сыс скэдынэ́ ваш шту́нда и дывэ́с, и чхон, и бэрш тэ мулякирэ́н три́то паш манушэ́ндыр;</verse>
				<verse number="16">и сыс дуй милионы халадэ́н пэ грэ́ндэ и мэ шундём лэ́нгиро кицыпэн (количэство).</verse>
				<verse number="17">И, ґа́да, мэ дыкхцём грэн сы́рбы дрэ сунэ́ и одолэ́н, савэ́ сыс бэштэ́ уклистэ́ пэ лэ́ндэ; лэ́ндэ сыс саструнэ́ панцыри, лолэ́ сыр яг, цёмна-синэ сыр гиацынто, жылта сыр се́ра (дзэвэ́ля). Грэнгирэ шэрэ́ сыс сыр шчэрэнгирэ (левэнгирэ) шэрэ́, и лэ́нгирэ мо́стыр джа́лас яг, тхув и се́ра (дзэвэ́ля).</verse>
				<verse number="18">Три́то паш манушыпнастыр сыс мулякирды далэ́ тринэ́ франсэ́ндыр: яга́са, тхувэса и дзэвэляса, со джа́нас яври́ грэнгирэ муендыр.</verse>
				<verse number="19">Пал-дова́ со грэнгири зор сыс дрэ муя́ и порья лэ́нгирэ: и лэ́нгирэ порья сыс сыр сапа шэрэнца, савэ́нца ёнэ дукхавэнас.</verse>
				<verse number="20">И яви́р ману́ш, савэ́ на сыс мулякирдэ́ кадалэ́ франсэнца, аж на рискирдэ́ палэ долэ́стыр, со ёнэ кэрдэ́ пэ́скирэ вастэ́нца. Ёнэ на пириячнэ тэ бандякирэн шэрэ́ налачхэ́ духэнгэ, хоханэ́ дэвлэнгэ сувнака́стыр, рупэ́стыр и харкома́тыр, барэ́стыр и каштэ́стыр, савэ́ на могинэ́на ни тэ дыкхэ́н, ни тэ шунэ́н, ни тэ псирэ́н.</verse>
				<verse number="21">И ёнэ на приджиндлэ пэ́скири банг дрэ мэрибэна, ни дрэ човаханыпэна, ни дрэ биладжакунэ́ рэ́нды, ни дрэ чорибэна.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="10">
				<verse number="1">И мэ дыкхцём явирэ зоралэ́ Янголо́с, Саво́ джа́лас тэлэ́ болыбна́стыр и Саво́ сыс сы́рбы уридо́ дро о́блоко. Пэ лэ́скиро шэро́ сыс брышындытко банги (радуга) и лэ́скиро муй сыс сы́рбы кхам и лэ́скирэ пирэ́ (подэшвы) сыс сы́рбы ягакирэ сты́лбы,</verse>
				<verse number="2">и лэ́стэ сыс дро васт тыкно́ сви́тко, саво́ сыс отпхандло́. И ёв чхудя́ пэ́скири чачи́ (право) ґэро́й пэ мо́рё (дэрья́в), а зэ́рво (ле́во) ґэро́й жа пэ пхув,</verse>
				<verse number="3">и ёв дыя́ го́дла адя́кэ зоралэ́с, сыр шчэр (ле́во) рыкинэла. И ке́ли ёв дыя́ го́дла, тэды эфта́ гро́мы пхэндлэ́ пэ́скирэ заненца (глосенца).</verse>
				<verse number="4">И ке́ли эфта́ громэ пхэндлэ́, тэды мэ скэдыёмпэ тэ чхинав. И мэ шундём зан болыбна́стыр, со пхэндя́: “Гара́в дава́ пэ чэргэнори́, сави́ пхэндлэ́ эфта́ гро́мы и на зачхин дава́.”</verse>
				<verse number="5">И Янго́ло, Савэс мэ дыкхцём, тэрдиндой пэ море (дэрья́в) и пэ пхув, ґаздыя́ пэ́скиро чачо́ васт кэ болыбэ́н,</verse>
				<verse number="6">и совлахадя́ Одолэса, Кон дживэ́ла пэ сарэ́ ве́ки, Саво́ создыя́ болыбэ́н и дова́, со исын дро Болыбна́скиро Раё, и пхув и дова́, со исын пэ пхув; и мо́рё (дэрья́в) и дова́, со исын дро мо́рё (дэрья́в). И пхэндя́ дава́ Янго́ло, со буты́р на явэ́ла тэ отчхувэлпэ дывэ́с,</verse>
				<verse number="7">ке́ли дрэ дывэса́, сыр эфта́то Янго́ло пхурдэла дрэ пэ́скиро ро́го, тэды Дэвэ́л кэрэ́ла пир Лэскиро ґарадо задуминыбэн. Дава́ саро́ явэ́ла адя́кэ, сыр Ёв мишто́ пхэндя́ пэ́скирэ писхарье́нгэ, пророкэнгэ.</verse>
				<verse number="8">И зан, сави́ мэ шундём болыбна́стыр, нэвэ́стыр ракирдя́ ма́нца и пхэндя́: “Джа́, лэ сви́тко, со исын отпхандло́ дро Янголоскиро васт, саво́ исын тэрдо́ пэ мо́рё (дэрья́в) и пэ пхув.”</verse>
				<verse number="9">И мэ гиём кэ Янго́ло, ракири́ лэ́скэ тэ дэл ма́нгэ тыкно́ сви́тко. И ёв пхэндя́ ма́нгэ: “Лэ и ха лэс. Ёй явэ́ла кирко дро тыро́ кужум (жэлудко), а дро тыро́ муй ёв явэ́ла гудло́ сыр авги́н.”</verse>
				<verse number="10">И мэ лыём дава́ тыкно́ сви́тко Янголоскирэ вастэ́стыр и хаём лэс. Ёв сыс гудло́ сыр авги́н дро миро муй. И ке́ли мэ накхадём лэс, ёв яця́ кирко дро миро кужу́м (жэлудко).</verse>
				<verse number="11">И сыс пхэндло́ ма́нгэ: “Ту́кэ трэй нэвэ́стыр тэ ангилпхэнэс анги́л манушы́тка ра́сы, кхэри́тка ро́ды (пле́ми), екхэ́-чиба́кирэ ирья́ (чиба́/ чибья́), анги́л кралье́ндэ.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="11">
				<verse number="1">И сыс дыно́ ма́нгэ тришчынитко кашт (трость) сыр дэсто́ тэ меринав, и сыс пхэндло́: “Ушты́ и вымерин Дэвлэ́скири Кхангири́ и алта́рё и одолэ́н манушэ́н, савэ́ клонинэнапэ патыва́са одо́й.</verse>
				<verse number="2">А грэ́да (дво́ро), сави́ исын яврестыр пал Кхангири́, мэк ла и на мерин ла. Ёй сыс дыны́ Наюдэ́нгэ. Ёнэ явэ́на тэ штакирэн ґэрэ́нца Свэ́нто Фо́ро штардэша́ дуй чхона́.</verse>
				<verse number="3">И мэ да́ва зор мирэ́ дуе Якхитконэнгэ и ёнэ явэ́на тэ ангилпхэнэн тысёнцо дуй шэла́ шовдэша́ дывэса́, савэ́ явэ́на уридэ́ дрэ гонэ́ балэндыр.”</verse>
				<verse number="4">Далэ́ дуй Якхи́тка исын оливитка кашта́ и дуй момолытка (светильники), савэ́ исын тэрдэ́ анги́л Дэвлэ́стэ пир пхув.</verse>
				<verse number="5">И ко́ли вари-кон выкэдэ́ла тэ кэрэ́л чорипэ́н лэ́нгэ, тэды яг выджа́ла лэ́нгирэ мо́стыр и хасякирэ́ла лэ́нгирэ вэргэ́н. И ко́ли вари-кон закамэ́ла тэ кэрэ́л чорипэ́н лэ́нгэ, тэды адя́кэ-паць одолэ́скэ трэй тэ мэрэ́л.</verse>
				<verse number="6">Адалэ́ Якхитконэндэ исын зор тэ пхандэн болыбэ́н, соб (кай) тэ на джал брышы́нд, ке́ли ёнэ явэ́на тэ ангилпхэнэн (тэ пророчынэн). И ёнэ рикирэ́на зор, соб (кай) паня́ тэ пирикэрэнпэ дро рат и тэ мулякирэ́н лэн франсэнца ада́кицы бут мо́лы, кицы́ ёнэ выкэдэна.</verse>
				<verse number="7">И ке́ли ёнэ кончындлэ пэ́скиро допхэныбэ́н, тэды драконо, саво́ выджа́ла люностыр, явэ́ла тэ марэ́лпэ лэ́нца, и лэ́ла упралыпэ́н пэ лэ́ндэ и мулякирэ́ла лэн.</verse>
				<verse number="8">И явэ́на лэ́нгирэ тру́пы пэ барэ́-форо́скирэ вули́цы (га́сы). Дава́ фо́ро пир ду́хо (фа́но) явэ́ла тэ кхарэлпэ Содо́мо и Еги́пто, кай адя́кэ-паць амаро́ Рай Дэвэ́л сыс примардо пэ трушу́л.</verse>
				<verse number="9">И мануша́ манушытконэ́ нацые́ндыр, екхэ-чибакирэ ирье́ндыр (сэм΄е́ндыр), кхэритконэ́ родэндыр и явирэ манушэ́ндыр явэ́на тэ дыкхэ́н пэ дуй далэ́ тру́пы трин пашэ́са дывэса́ и на домэкэна тэ заганавэн лэн дрэ пхув.</verse>
				<verse number="10">И одолэ́, савэ́ явэ́на тэ дживэ́н пэ пхув, явэ́на тэ радынэ́нпэ лэ́нгирэ мэрибна́стыр. Ёнэ явэ́на тэ радынэппэ зоралэ́с и тэ бичхавэн да́ры екх екхэ́скэ, пал-дова́ со кодолэ́ дуй проро́ки древа́н мэнчындлэ манушэ́н.</verse>
				<verse number="11">И пало́ трин пашэ́са дывэса́ джиибна́скиро ду́хо (фа́но) Дэвлэ́стыр загия́ дрэ лэ́ндэ. Ёнэ тэрдинэ́ пэ пэ́скирэ ґэра́ и бари дар пыя́ пэ одолэ́ндэ, савэ́ дыкхнэ́ пэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="12">И ёнэ шундлэ́ зоралы́ зан болыбна́стыр, со ракирдя́ лэ́нгэ: “Джа́н упрэ́ адари́к.” И адалэ́ дуй проро́ки гинэ́ упрэ́ пэ болыбэ́н дро о́блоко, и лэ́нгирэ вэ́рги дыкхнэ́ пэ лэ́ндэ.</verse>
				<verse number="13">И дро дова-паць мардо́ (шту́нда) кэрдя́пэ древа́н баро́ пхувья́киро тринскирибэн и дэ́што форо́скири паш пыя́, и эфта́ тысёнцы манушэ́н сыс замардэ́. И одолэ́, савэ́ ячнэ́пэ, страха́дынэ и славиндлэ Дэвлэ́с, Саво́ исын дро Болыбна́скиро Раё.</verse>
				<verse number="14">Яви́р би́да гия́ криг: дыкх, три́то би́да джа́ла сы́гэс.</verse>
				<verse number="15">И эфта́то (битринэнтиро дэ́што) Янго́ло пхурдыя дрэ пэ́скиро ро́го (труба): и сыс зоралэ́ заня́ пэ болыбэ́н, со ракирдэ́: “Свэтытко Кралипэ́н амарэ́ Ра́скирэ-Дэвлэ́скиро и Лэ́скирэ Христосо́скиро явдя́ и Ёв явэ́ла тэ кралинэн пэ сарэ́ ве́ки.”</verse>
				<verse number="16">И биш тэ штар годэпхурэ́, савэ́ сыс бэштэ́ пал пэ́скирэ троны анги́л Дэвлэ́стэ пынэ́ пэ пэ́скирэ муя́ и поклониндлэпэ патыва́са Дэвлэ́скэ, пхэни́:</verse>
				<verse number="17">“Амэ парикираса Ту́кэ, Баро́ Раё Дэ́вла, Сарэзорья́киро, Екх, Кон исын и Кон сыс, пал-дова́ со Ту лыян Тыро́ зоралыпэ́н и яця́н тэ кралинэс.</verse>
				<verse number="18">На́юды холясынэ долэ́скэ, со явдя́ Тыри́ холы́ дро часо тэ сэндякирэс мулэн, и тэ отдэс палэ Пэ́скирэ писхарье́нгэ, пророкэнгэ, и свэнтонэнгэ и одолэ́нгэ, савэ́ дарэ́на Тырэ́ лавэ́стыр, барэнгэ и тыкнэнгэ. Тэ мулякирэс одолэ́н, савэ́ хасякирэна пхув.”</verse>
				<verse number="19">И псирадыя (отпхандя́пэ) Дэвлэ́скири Кхангири́, сави́ исын дро Болыбна́скиро Раё и Ковчэ́го (Мохто́) Дэвлэ́скирэ завето́са сыс дыцьло дрэ Кхангири́. И ячнэ́ блискави́цы, и заня́ (глося́), и гро́мы, и пхувья́киро триинскирибэн и баро́ ґра́до.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="12">
				<verse number="1">И сыс дыцьлы/бицялы древа́н бари ґерты́к (знаме́ниё) пэ болыбэ́н: сыс джувлы́ сы́рбы уриды дро кхам и чхон сыс тэл ла́кирэ ґэра́, и вя́нка (коро́на), сави́ сыс чхуды́ кхэтанэ́ дэшудуе́ чэргэнендыр, сыс пэ ла́киро шэро́.</verse>
				<verse number="2">Адая джувлы́ сыс пхари́: ёй дэ́лас го́дла дукхэндыр и ёй мэнчындяпэ сыр джувлы́, сави́ биянэ́ла.</verse>
				<verse number="3">И сыс яви́р ґерты́к дыцьлы/бицялы пэ болыбэ́н: и, акэ, баро́ лоло́ драконо эфта́ (эфтанэ) шэрэнца и дэшэнца шынгэнца и пэ далэ́ шэрэ́ сыс эфта́ диадэмы;</verse>
				<verse number="4">и лэ́скири пори тырдэла три́то паш болыбна́скирэ чэргэнендыр и ёв чхурдыя́ тэлэ́ лэн пэ пхув. И драконо тэрдия́ анги́л джювлятэ, савьякэ трэиндя́ тэ биянэ́л, соб (кай), сыр ёй биянэ́ла, ёв могиндя́ тэ хал тыкнорэ́с.</verse>
				<verse number="5">И ёй бияндя́ муршорэс, саво́ явэ́ла тэ хулаинэ́л пэ сарэ́ манушы́тка ро́ды саструнэ́ дэстэса. А ла́киро тыкноро сыс чхудо ваш Дэвлэ́скэ и Лэ́скиро троно.</verse>
				<verse number="6">Джувлы́ насця пэ чхучи́ пхув пэ штэ́то, саво́ Дэвэ́л приготовиндя ла́кэ, соб (кай) ёнэ тэ чалякирэн ла екх бар и дуйшэла́ шовдэша́ дывэса́.</verse>
				<verse number="7">И кэрдя́пэ марибэ́н дро Болыбна́скиро Раё. Михаило и лэ́скирэ Янго́лы мардэ́пэ драконоса. А драконо и лэ́скирэ Янго́лы мардэ́пэ палэ и лэ́нца:</verse>
				<verse number="8">и ёнэ на пиримардэ, и на латхяпэ аж штэ́то ваш лэ́нгэ дро Болыбна́скиро Раё.</verse>
				<verse number="9">И баро́ драконо сыс чхурдыно́ тэлэ́, пхурано́ сап, савэ́с кхарэ́на на́лачхо ци бэнг, саво́ хохавэлас саро́ свэ́то. Ёв сыс чхурдыно́ тэлэ́ пэ пхув и лэ́скирэ Янго́лы сыс чхурдынэ́ тэлэ́.</verse>
				<verse number="10">И мэ шундём зоралы́ зан болыбна́стыр, со ракирдя́: “Какана́ явдя́ зракхибэ́н и зор и Кралипэ́н Дэвлэ́стыр Дадэ́стыр. Какана́ исын Лэ́скирэ-Христососкири зор, пал-дова́ со бангякирибнаскиро пэ амарэ́ пшалэ́ндэ, саво́ бангякирэлас лэн анги́л Дэвлэ́стэ дывэсэ́ и раты́, сыс чхурдыно́ тэлэ́.</verse>
				<verse number="11">И амарэ́ пша́ла лынэ́ упралыпэ́н пэ лэ́стэ свэнтонэ́ Бакрорэ́скирэ ратэ́са и лавэ́са лэ́нгирэ допхэныбнэндыр и ёнэ на дэ́нас чол (цэниндлэ) пэ́скиро джиибэ́н буты́р мэрибна́стыр.</verse>
				<verse number="12">Палдава́ ра́дынпэ, Болыбна́скиро Раё! Радынэ́нпэ одолэ́, кон дживэ́ла одо́й! Нэ би́да пэ пхув и пэ мо́рё (дэрья́в), пал-дова́ со на́лачхо гия́ тэлэ́ даранэ холя́са, джининдой, со яця́пэ лэ́скэ на́бут часо.</verse>
				<verse number="13">И ке́ли драконо дыкхця́, со лэс чхурдынэ́ тэлэ́ пэ пхув, тэды ёв лыя́ тэ традэл джувля́, сави́ бияндя́ муршорэс.</verse>
				<verse number="14">И ла́кэ сыс дынэ́ барэ́-орло́скирэ (кидо́скирэ) дуй пхака́ (крылы), соб (кай) ёй тэ вурнял пэ чхучи́ пхув пэ пэ́скиро штэ́то, кай ла чаравэнас трин пашэ́са бэрш криг сапэстыр.</verse>
				<verse number="15">И мэкця́ сап мо́стыр пани́ сыр рэка (лэнь), соб (кай) рэкакири (лэнякири) пани́ тэ лыджа́л криг ла.</verse>
				<verse number="16">Нэ пхув помогиндя джувля́кэ и псирадя (отпхандя) пхув пэ́скиро андрыпэн сы́рбы муй и затырдыя рэкакиро (лэнякиро) пани́, саво́ драконо мэкця́ мо́стыр.</verse>
				<verse number="17">А драконо зоралэ́с холя́сыя пэ джувля́тэ и гия́ пэ марибэ́н явирэ ла́кирэ биятэнца, савэ́ ячнэ́пэ ла́кирэ родо́стыр, кон приракхэлас Дэвлэ́скирэ припхэныбэна́ и рикирэлас Христосо́скирэ лава́.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="13">
				<verse number="1">И мэ со́мас тэрдо́ пэ морёскиро (дэрьявэ́скиро) пра́хо. И мэ дыкхцём рискирибна́скирэ мурдалэс (зверёс), саво́ ґаздэласпэ морёстыр (дэрьявэстыр), савэ́стэ сыс эфта́ шэрэ́ и дэш шынга́ (ро́ги). Пэ кажно лэ́скиро шынг сыс диадэма, а пэ кажно шэро́ сыс лав тэ калякирэн Дэвлэ́с.</verse>
				<verse number="2">И рискирибна́скиро мурда́л, савэ́с мэ дыкхцём, сыс сы́рбы леопардо, а ґэра́ (пирэ́) сыс лэ́стэ сы́рбы ричэскирэ ґэра́, а муй лэ́скиро сыс сы́рбы муй шчэрэстэ (левостэ). И драконо дыя́ лэ́скэ пэ́скири зор и троно и бари зор.</verse>
				<verse number="3">И екх шэро́ рискирибна́скирэ – мурдалэскирэ шэрэндыр сыс хасякирдо кэ мэрибэ́н, нэ дава́ мэрибнытко фра́нсо (рана) сыс састякирдо. И сари́ пхув дивиндяпэ и гия́ пал рискирибна́скирэ мурдалэ́стэ. И ёнэ клониндлэпэ драконоскэ, саво́ дыя́ зор рискирибна́скирэ мурдалэскэ.</verse>
				<verse number="4">И ёнэ клониндлэпэ патыва́са рискирибна́скирэ мурдалэскэ, ракири́: “Кон исын адасаво́, сыр дава́ рискирибна́скиро мурда́л? Кон могинэ́ла (саштынэла) тэ марэ́лпэ лэ́са?”</verse>
				<verse number="5">И мурдалэскирэ москэ сыс дыны́ во́ля тэ пхэнэ́л пхутькирдэ́ лава́ тэ калякирэл Дэвлэ́с, и лэ́скэ сыс дыны́ зор тэ кэрэ́л пэ́скири буты́ штардэша́ дуй чхона́.</verse>
				<verse number="6">И ёв отпхандя пэ́скиро муй тэ калякирэл Дэвлэ́с и тэ калякирэл Лэ́скиро лав и штэ́то, кай Ёв дживэ́ла и одолэ́н, савэ́ дживэ́на дро Болыбна́скиро Раё.</verse>
				<verse number="7">И лэ́скэ сыс дыно́ тэ джал марибна́са пэ свэнтонэндэ и тэ лэл упралыпэ́н пэ лэ́ндэ, и лэ́скэ сыс дыно́ право пэ кажно ро́дыцо (колено) и пэ манушы́тко нацыя (народо), и пэ кажно екхэ́-чиба́кири ири́/сэ́м΄я (чиб), и пэ кажно кхэри́тко ро́до (племё).</verse>
				<verse number="8">И сарэ́, кон дживэ́ла пэ пхув, явэ́на тэ клонинэнпэ патыва́са далэ́ рискирибна́скирэ мурдалэскэ, кон исын на зачхиндло́ дрэ джиибна́скири лылвари́, сави́ исын Свэнтонэ́ Бакрорэстэ, Саво́ сыс мулякирдо свэто́скирэ англыпна́стыр.</verse>
				<verse number="9">Конэ́стэ исын кана́, мэк ёв тэ шунэ́л.</verse>
				<verse number="10">Конэ́скэ трэй тэ лыджа́л дро пле́но, одова́ кокоро́ джа́ла дро пле́но. Кон замарэла куртала́са, одова́ кокоро́ явэ́ла замардо куртала́тыр. Ада́й трэй вырикирибэн и патяибэ́н Дэвлэ́скирэ манушэ́нгэ.”</verse>
				<verse number="11">И мэ дыкхцём явирэ рискирибна́скирэ мурдалэ́с, саво́ джа́лас яври́ пхувья́тыр. Лэ́стэ сыс дуй шынга́ сыр бакрорэстэ и ёв ракирдя́ сыр драконо.</verse>
				<verse number="12">И ёв кэрэ́лас саро́ пэрвонэ́-мурдалэ́скирэ право́са. Ёв зачхувэлас сари́ пхув и одолэ́н, савэ́ дживэ́на пэ ёй, тэ клонинэнпэ патыва́са пэрвонэ́ рискирибна́скирэ мурдалэскэ, савэ́стэ мэрибнытко фра́нсо сыс састякирдо.</verse>
				<verse number="13">И ёв кэрэ́лас барэ́ знаме́нии (ґертыка́), со аж лыджалас тэлэ́ яг болыбна́стыр пэ пхув анги́л манушэ́ндэ.</verse>
				<verse number="14">И ёв хохавэлас одолэ́н, савэ́ дживэ́на пэ пхув кодолэнца ґертыкэ́нца, со лэ́скэ сыс дыно́ тэ кэрэ́л анги́л пэрвонэ́-рискирибна́скирэ мурдалэ́стэ, ракири́ сарэ́нгэ, кон дживэ́ла пэ пхув, тэ кэрэ́н дая́ парти́н (о́бразо) адалэ́ мурдалэскири, савэ́стэ сыс фра́нсо куртала́тыр и саво́ дживдя́.</verse>
				<verse number="15">Адалэ́ явирэ-рискирибна́скирэ мурдалэскэ сыс дыны́ зор тэ дэл джидо́ ду́хо (фа́но) дрэ дая́ патри́н (о́бразо) пэрвонэ́ мурдалэскири адя́кэ, соб (кай) дая патри́н (о́бразо) тэ лэл тэ ракирэ́л и создыя́ адя́кэ, соб (кай) сарэ́, кон на клонинэнапэ патыва́са мурдалэскирэ патринякэ (образоскэ), тэ явэ́н мулякирдэ́.</verse>
				<verse number="16">И кадава́ яви́р рискирибна́скиро мурда́л кэрэ́лас адя́кэ, соб (кай) сарэ́ манушэ́нгэ, тыкнэнгэ и барэнгэ, барвалэнгэ и богэнгэ, вольнонэ и писхарье́нгэ тэ дорэсэн шпэ́ра (знако) пэ чачо́ (право) васт ци пэ лэ́нгиро чэкат;</verse>
				<verse number="17">соб (кай) нико́н на могинэлас тэ кинэл, тэ бикнэл апри́ч одолэ́стэ, савэ́стэ исын шпэ́ра; ци мурдалэскирэ лавэ́са ци лэ́скирэ-лавэ́скирэ гинэ́са (чыслоса).</verse>
				<verse number="18">Ада́й исын годыпэ́н. Конэ́стэ исын пэ́скири годы́, мэк ёв тэ выгинэл мурдалэскиро гин (чысло): дава́ исын манушы́тко гин (чысло), лэ́скиро гин (чысло) исын шовшэла́ шовдэша́ шов.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="14">
				<verse number="1">И мэ дыкхцём и, акэ, Свэ́нто Бакроро́ исын тэрдо́ пэ бэ́рга Сио́но, и сыс Лэ́са шэл тэ штардэша́ штар тысёнцы манушэ́н, савэ́ндэ Лэ́скиро лав и Лэ́скирэ-Дадэ́скиро лав сыс чхиндлэ́ пэ чэкат.</verse>
				<verse number="2">И мэ шундём зан болыбна́стыр, сыр бутэ́-пане́нгирэ шоля́ и сыр баро́ громо. И мэ шундём, сыр башаибнаскирэ башавэнас пэ пэ́скирэ гусли.</verse>
				<verse number="3">И ёнэ баганас нэви́ гилы́ анги́л троно и анги́л штарэ́ джидалэндэ (жывотнонэндэ) анги́л годэпхурэндэ. И нико́н на могиндя́ тэ сыклёл дая́ гилы́ апри́ч кадалэ́ шэл тэ штардэша́-штар-шэла́ тысёнцы манушэ́ндэ, савэ́н Христо́со выкиндя сарэ́ манушэ́ндыр пэ пхув.</verse>
				<verse number="4">Дава́ исын мануша́, савэ́ на магирдэ́ пэс джувле́нца; ёнэ сыс на́романдунэ мурша́. Ёнэ джа́нас пала́л пал Свэнтонэ́ Бакрорэ́стэ, карик на джа́лас Ёв. Ёнэ сыс выкиндлэ машки́р манушэ́ндэ, и ёнэ исын пэ́рва мануша́ пхувья́тыр ваш Дэвлэ́скэ и Свэнтонэ́ Бакрорэскэ.</verse>
				<verse number="5">И на сыс латхно хохаибэ́н дро лэ́нгиро муй, ёнэ сыс бидоша́кирэ.</verse>
				<verse number="6">И мэ дыкхцём явирэ Янголо́с, саво́ вурнялас вучэ́с дро фа́но (воздухо), машкира́л болыбэ́н, конэ́стэ сыс ве́чно Ева́нгелия, соб (кай) тэ миштопхэнэл одолэ́нгэ, савэ́ дживэ́нас пэ пхув, кажнонэ́ кхэритконэ́ родо́скэ и родыцо́скэ и екхэ́-чиба́кирэ ирья́кэ/сэм΄я́кэ (чибакэ/ чибьякэ) и кажнонэ́-манушытконэ́ нацыя́кэ.</verse>
				<verse number="7">Ёв пхэндя́ зоралэ́ заня́са: “Дарэ́н Дэвлэ́стыр, выпхэнэн сла́ва Лэ́скэ! Лэ́скиро мардо́ (шту́нда) тэ сэндякирэ́л явдя́. Поклонинэнпэ патыва́са Одолэ́скэ, Кон создыя́ болыбэ́н и пхув, и мо́рё (дэрья́в) и пане́нгирэ ґанынгорья́.”</verse>
				<verse number="8">И яви́р Янго́ло, саво́ джа́лас пала́л пал Пэрвонэстэ, пхэндя́: “Пыя́ тэлэ́, бари Вавилония, пыя́ тэлэ́! Ёй панякирдя сарэ́ на́цыи пэ́скирэ-камибна́скирэ моля́са (виноса) тэ кэрэ́н зоралэ́с биладжаипэ́н.”</verse>
				<verse number="9">И три́то Янго́ло, саво́ джа́лас пала́л пал лэ́ндэ, пхэндя́ зоралэ́ заня́са: “Кон клонинэлапэ патыва́са рискирибна́скирэ мурдалэ́скэ и лэ́скирэ патриня́кэ (образо́скэ), и прилэ́ла шпэ́ра пэ пэ́скиро чэкат ци васт,</verse>
				<verse number="10">кодова́ явэ́ла тэ пьел Дэвлэ́скирэ-холякири мол, со исын нарозлыджими пане́са дрэ кучик Лэ́скирэ зорьякири! Кон создыя́ дава́, явэ́ла тэ мэнчынэлапэ дрэ яг и дрэ се́ра (дзэвэ́ля) анги́л свэнтонэ́ Янголэндэ и анги́л Свэнтонэ́ Бакрорэстэ.</verse>
				<verse number="11">Тхув (дымо) лэ́нгирэ мэнькатыр ґаздэ́лапэ пэ сарэ́ ве́ки. На явэ́ла ни дывэ́с, ни рат тэ откхинён одолэ́нгэ, савэ́ клонинэнапэ патыва́са анги́л рискирибна́скирэ мурдалэ́стэ ци анги́л лэ́скири патри́н (о́бразо), и кажнонэ́скэ (сваконэскэ), кон прилыя́ шпэ́ра лэ́скирэ лавэ́са.</verse>
				<verse number="12">Ѓа́да, трэй вырикирибэн свэнтонэнгэ, савэ́ приракхэна Дэвлэ́скирэ припхэныбэна́ и патяибэ́н дрэ Исусо́стэ.</verse>
				<verse number="13">И мэ шундём зан болыбна́стыр, сави́ пхэндя́: “Зачхин: ‘Бахталэ́ исын одолэ́, савэ́ мэрэ́на дро екхипэ́н Дэвлэ́са ададывэсэстыр!’” “Чачо́”, – ракирэ́ла Ду́хо. “Ёнэ дэ́на ра́да тэ откинён пхарэ́ бутя́тыр и лэ́нгирэ рэ́нды джа́на пала́л!”</verse>
				<verse number="14">И мэ дыкхцём, акэ, парно́ о́блоко, и вари-кон сыс бэшто́ сы́рбы Чхаво́ Манушэ́скиро. Пэ Лэ́скиро шэро́ сыс сувнакуны́ вя́нка (коро́на) и дро Лэ́скиро васт сыс востро (чолало́) серпо (чхиндло́).</verse>
				<verse number="15">И яви́р Янго́ло выгия́ Кхангирья́тыр и дыя́ го́дла зоралэ́ заня́са одолэ́скэ, кон сыс бэшто́ пэ о́блоко: “Бичха́в пэскро востро (чолало́) серпо и чхин, пал-дова́ со мардо́ (шту́нда) тэ счхинэс, явдя́, гива́ пэ пхув исын спяла.”</verse>
				<verse number="16">И Одова́, Кон сыс бэшто́ пэ о́блоко, чхиндя́ чхурдыпнаса пир пхув и аплодо пэ пхув сыс счхиндло.</verse>
				<verse number="17">И яви́р Янго́ло выгия́ Кхангирья́тыр дро Болыбна́скиро Раё, савэ́стэ сыс адя́кэ-паць востро (чолало́) серпо.</verse>
				<verse number="18">И яви́р Янго́ло выгия́ алтарёстыр, савэ́стэ сыс зор пэ яг, и, саво́ ракирдя́ зоралэ́ заня́са одолэ́ Янголоскэ, конэ́стэ сыс востро (чолало́) серпо, и пхэндя́: “Бичха́в пэскро востро (чолало́) серпо и скэ́дэ винаградоскирэ рандя́ пэ пхув, пал-дова́ со винаграды́тка му́ри ячнэ́ спяла.”</verse>
				<verse number="19">И Янго́ло ухтылдя пэскро серпо и скэдыя́ винаградо (дракх) пэ пхув и чхурдыя́ тэл баро́ пресо Дэвлэ́скирэ холя́тыр:</verse>
				<verse number="20">и сыс штакирдэ (стопчындлэ) му́ри дро пресо, пало́ фо́ро, и рат тхадыя пресостыр кэ грэ́нгирэ шварья́ ручаёса пэ трин шэла́ километры (вэрсты) длэнгипна́са и пашы́л дуй шэла́ мэтры дро хорипэ́н.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="15">
				<verse number="1">И мэ дыкхцём яви́р бари и дивно ґерты́к (знаме́ниё) пэ болыбэ́н: сыс эфта́ Янго́лы эфта́ (эфтэ) палатунэ́ франсэнца, савэ́нца Дэвлэ́скири холы́ кончындяпэ.</verse>
				<verse number="2">Тэды мэ дыкхцём вари-со сы́рбы стёклы́тко (балунало́) мо́рё (дэрья́в), саво́ сыс змешындло яга́са. И сыс тэрдэ́ пэ мо́рё (дэрья́в) кодолэ́, савэ́ лынэ́ упралыпэ́н пэ рискирибна́скирэ мурдалэ́стэ, пэ лэ́скири патри́н (о́бразо) и лэ́скирэ-лавэскиро чысло (гин). Ёнэ рикирдэ Дэвлэ́скирэ гусли.</verse>
				<verse number="3">И ёнэ баганас Мойзаскири гилы́, Дэвлэ́скирэ писхарискири, и Свэнтонэ́ Бакрорэскири гилы́, пхэни́: “Савэ барэ́ и ди́вна тырэ́ бутя́, Раё Дэ́вла, Сарэзорья́киро! Тырэ́ дрома́ исын чачунэ́ и чачипнаскирэ, Кра́ли манушэ́нгиро!</verse>
				<verse number="4">Кон исын одова́, саво на дарэ́ла Ту́тыр, Раё Дэ́вла, И кон на славинэла Тыро́ Лав? Пал-дова́ со Ту сан Екх Свэ́нто, пал-дова́ со сарэ́ мануша́ явэ́на, и ёнэ поклонинэнапэ патыва́са анги́л Ту́тэ пал-дова́, со Ту чачунэ́с приджинэса манушэ́н анги́л бангипэн!”</verse>
				<verse number="5">И пало́ (после) саро́ дава́ мэ дыкхцём Свэ́нто Ша́тра, дрэ Сави́ псирадяпэ Кхангири́.</verse>
				<verse number="6">И выгинэ́ эфта́ Янго́лы далэ́ Кхангирья́тыр, савэ́ндэ сыс эфта́ фра́нсы, и савэ́ сыс уридэ́ дрэ жужэ́, парнэ́, похтанытка урибэна́ и ёнэ сыс пирипхандлэ кэ колы́н сувнакунэ́ кустыкэнца.</verse>
				<verse number="7">И екх штарэ́ джидалэндыр (жывотнонэндыр) дыя́ эфта́ Янголэнгэ эфта́ сувнакунэ́ кучика, со сыс пхэрдэ́ Дэвлэ́скирэ холя́са, со явэ́ла тэ дживэ́л пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
				<verse number="8">И Кхангири́ яця́ пхэрды́ тхувэса Дэвлэ́скирэ славатыр и зоралыпнастыр и никонэ́скэ сыс нашты́ тэ заджа́л дрэ Кхангири́, пака кончынэнапэ эфта́ фра́нсы Янголэ́нгирэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="16">
				<verse number="1">И мэ шундём зоралы́ зан Кхангирья́тыр, сави́ пхэндя́ эфта́ (эфтэ) Янголэнгэ: “Джа́н и вычхувэн пэ пхув эфта́ тахта́я (чашы) Дэвлэ́скирэ холя́са.”</verse>
				<verse number="2">И пэ́рво Янго́ло выгия́ и вычхудя́ пэ́скиро тахта́й пэ пхув: чорэ́ и фуй фра́нсы (ра́ны) ячнэ́ пэ манушэ́ндэ, пэ савэ́ндэ сыс рискирибна́скирэ-мурдалэскирэ (зверёскирэ) шпэры, и, савэ́ поклониндлэпэ патыва́са анги́л лэ́скири патри́н (о́бразо).</verse>
				<verse number="3">И яви́р Янго́ло выгия́ и вычхудя́ пэ́скиро тахта́й дро мо́рё (дэрья́в): и пани́ кэрдя́пэ сы́рбы мулэ́-манушэ́скиро рат и кажно джидо́ ди (создыибэн) мыя́ дро мо́рё (дэрья́в).</verse>
				<verse number="4">И три́то Янго́ло вычхудя́ пэ́скиро тахта́й дрэ рэ́ки (лэня́) и паненгирэ ґанынгорья: и ёнэ кэрдэ́пэ ратэ́са.</verse>
				<verse number="5">И мэ шундём Янголо́с, саво́ рикирдя зор пэ пани́, пхэни́: “Чачуно́ сан Ту, Саво́ сан и Саво́ са́нас, Свэ́нто сан Ту, со Ту сэндякирэса адя́кэ”,</verse>
				<verse number="6">Пал-дова́ со ёнэ прочхудэ рат Трэ свэнтонэнгирэ и пророкэнгиро, И палдава́ Ту дыя́н лэ́нгэ рат тэ пьен, сыр ёнэ исын мол дава́.</verse>
				<verse number="7">И мэ шундём зан алтарёстыр, со пхэндя́: “Чачо́, Раё Дэ́вла, Сарэзорья́киро Дэвэ́л, чачунэ́ и чачипнаскирэ исын Тырэ́ сэнды!”</verse>
				<verse number="8">И шта́рто Янго́ло вычхудя́ пэ́скиро тахта́й пэ кхам: и сыс дыно́ кхамэскэ тэ хачкирэл манушэ́н яга́са.</verse>
				<verse number="9">И мануша́ сыс хачкирдэ́ барэ́ хачкирибнаса и ёнэ калякирэнас Дэвлэ́скиро лав, Саво́ рикирдя зор пэ далэ́ фра́нсы. Нэ ёнэ на рискирдэ́ пэ́скиро джиибэ́н грэхэ́ндыр кэ Дэвэ́л и на выпхэндлэ сла́ва Лэ́скэ.</verse>
				<verse number="10">И па́нджто Янго́ло вычхудя́ пэ́скиро тахта́й пэ рискирибна́скирэ-мурдалэскиро (зверёскиро) алта́рё: и калыпэ́н чхакирдя рискирибна́скирэ-мурдалэскиро кралипэ́н и мануша́ дандырэнас пэс пал пэ́скирэ чиба́ (чибья́) дукхэндыр;</verse>
				<verse number="11">и ёнэ калякирэнас Болыбна́скирэ Дэвлэ́с пал пэ́скирэ дукха́ и фра́нсы. Нэ ёнэ на рискирдэ́ пэ́скиро джиибэ́н грэхэ́ндыр кэ Дэвэ́л долэ́стыр, со ёнэ кэрдэ́.</verse>
				<verse number="12">И шо́вто Янго́ло вычхудя́ пэ́скиро тахта́й дрэ бари рэка (лэнь) Евфрато: рэка (лэнь) вышутия, соб (кай) тэ явэ́л скэдыно́ дром кральенгэ долэ́ рига́тыр, кай кхам уштэ́ла.</verse>
				<verse number="13">И мэ дыкхцём трин бэда ду́хи, савэ́ сыс сыр цапня (жамбы). Ёнэ джа́нас яври́ мо́стыр драконостыр, рискирибна́скирэ мурдалэстыр и хоханэ́ пророкостыр.</verse>
				<verse number="14">И далэ́ бэнгланэ ду́хи, со кэрэ́на ґертыка́ (знаме́нии), джа́на англэ кэ кра́лья пэ дава́ саро́ свэ́то, кай исын мануша́, соб (кай) тэ кэдэнпэ кхэтанэ́ марибна́са пэ Дэвлэ́стэ Сарэзорьякирэстэ пэ баро́ Дывэ́с.</verse>
				<verse number="15">“Акэ, мэ джа́ва сыр чор. Бахтало́ исын одова́, кон исын насуто и ракхэ́ла пэ́скиро урибэ́н, соб (кай) тэ на псирэ́л нанго и, соб (кай) тэ на дыкхэ́л лэ́скири ладж!”</verse>
				<verse number="16">И кадалэ́ бэнгланэ ду́хи кэдынэ кхэтанэ́ кралье́н пэ штэ́то, со кхарэ́лапэ Юдыткэс “Армагедоно.”</verse>
				<verse number="17">И эфта́то Янго́ло вычхудя́ пэ́скиро тахта́й пэ фа́но (воздухо): зоралы́ зан явдя́ троностыр, саво́ сыс дрэ Кхангири́, сави́ пхэндя́: “Дава́ кэрдя́пэ.”</verse>
				<verse number="18">И сыс блискави́цы, гро́мы и заня́, и яця́ баро́ пхувья́киро тринскирибэн, со на сыс анги́л дова́, сыр ману́ш лыя́ тэ дживэ́л пэ пхув-дасаво зорало́ сыс пхувья́киро тринскирибэн.</verse>
				<verse number="19">И баро́ фо́ро роспыяпэ пэ трин паша́, и фо́рья, кай напатяибнаскирэ, пынэ́. Дэвэ́л рипирдя бари пхув Бари Вавилония и дыя́ ла́кэ тэ пьел мол Лэ́скирэ тахтастыр – мол (вино) Лэ́скирэ холя́са, ке́ли Ёв древа́н холясо́ла.</verse>
				<verse number="20">И кажно о́строво (джип) хасия́, и бэ́рги на сыс дыцьлэ.</verse>
				<verse number="21">Барэ́-градо́скирэ ґирила́, савэ́ сыс пашэ́ пандждэша́ кило пхарипнаса, пынэ́ болыбна́стыр пэ манушэ́ндэ, савэ́ калякирэнас Дэвлэ́с пал фра́нсы градостыр, пал-дова́ со древа́н дарано сыс дава́ фра́нсо.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="17">
				<verse number="1">И выгия́ екх эфта́ (эфтанэ) Янголэндыр, савэ́стэ сыс эфта́ тахтая́, и ракирдя́ ма́нца и пхэндя́: “Яв, мэ сыкава́ва ту́кэ сыр барья розмэкнэ джувля́ явэ́на тэ сэндинэ́н, сави́ сыс бэшты пир бут паня́,</verse>
				<verse number="2">савья́са кра́лья пэ пхув кэрдэ́ биладжаипэ́н и мануша́ пхувья́тыр матёнас моля́тыр ла́кирэ биладжаипнастыр.”</verse>
				<verse number="3">И Ду́хо (Фа́но) лыджия́ ман пэ чхучи́ пхув. И мэ дыкхцём джувля́, сави́ сыс бэшты пэ лолэ́-рискирибна́скирэ мурдалэ́стэ. Дава́ мурда́л сыс саро́, сы́рбы счхиндло лавэ́нца, савэ́ калякирэнас Дэвлэ́с. Лэ́стэ сыс эфта́ шэрэ́ и дэш шынга́ (ро́ги).</verse>
				<verse number="4">И джувлы́ сыс уриды дро сливитко (кхилавитко) и ярко лоло́ тхан, со зяинэлас сувнака́са, кучонэ́ барэ́нца и мутинаса (жэмчугоса). Ёй рикирдя дро пэ́скиро васт сувнакуно́ тахта́й, саво́ сыс пхэрдо́ джунгалыпнаса (брыткимаса) и нажужыпнаса ла́кирэ биладжаипнастыр.</verse>
				<verse number="5">И пэ ла́киро чэкат сыс чхиндло́ лав, со значындя чораханэ́с: “Бари Вавилония – исын дай розмэкнэ джувленгэ и кажнонэ́ джунгалыпнаскэ пэ пхув.”</verse>
				<verse number="6">И мэ дыкхцём, со ада́я джувлы́ сыс маты свэнтонэ́-манушэ́нгирэ ратэстыр и мэнькэнгирэ-якхитконэнгирэ ратэстыр, савэ́н замардэ́ пал Христосо́стэ. И ке́ли мэ дыкхцём ла, мэ древа́н дивиндёмпэ.</verse>
				<verse number="7">И Янго́ло пхэндя́ ма́нгэ: “Со́скэ ту дивинэсапэ? Мэ пхэна́ва ту́кэ кадаля-джувля́киро и далэ́-рискирибна́скирэ-мурдалэскиро чораханыбэн, саво́ лыджа́ла ла и савэ́стэ сыс эфта́ шэрэ́ и дэш шынга́ (ро́ги).</verse>
				<verse number="8">Рискирибна́скиро мурда́л, савэ́с ту дыкхця́н, сыс и буты́р нанэ лэс, и ёв выджа́ла люностыр (адостыр) и джа́ла пэ хасякирибэн. И мануша́, савэ́ дживэ́на пэ пхув, савэнгирэ лава́ нанэ зачхиндлэ́ дрэ джиибна́скири лылвари́ свэто́скирэ англыпна́стыр, явэ́на тэ дивинэнпэ, сыр дыкхэ́на, со рискирибна́скиро мурда́л сыс, и нанэ лэс, нэ ёв нэвэ́стыр явэ́ла.</verse>
				<verse number="9">Ваш дава́ трэй бари годы́ и годыпэ́н. Ефта шэрэ́ исын эфта́ бэ́рги, пэ савэ́ джувлы́ исын бэшты.</verse>
				<verse number="10">Далэ́ эфта́ шэрэ́ адя́кэ-паць исын сы́рбы эфта́ кра́лья, пандж кра́лья пынэ́ зорья́тыр, екх кра́ли исын, яви́р кра́ли ишчо (инкэ́) на явдя́; ке́ли ёв явэ́ла, тэды на́бут часо лэ́скэ тэ явэ́л.</verse>
				<verse number="11">И рискирибна́нскиро мурда́л, саво́ сыс и савэ́с буты́р нанэ, исын охто́то (бидуе́нгиро дэ́што) кра́ли, кон исын екх кадалэ́ эфта́ (эфтэ) кральендыр, и кон джа́ла пэ хасякирибэн.</verse>
				<verse number="12">И дэш шынга́, со ту дыкхця́н, дава́ исын дэш кра́лья, савэ́ндэ ишчо (инкэ́) нанэ кралипэ́н, нэ ёнэ дорэсэ́на зор пэ екх мардо́ (шту́нда), сыр кра́лья рискирибна́скирэ мурдалэса.</verse>
				<verse number="13">Кадалэ́ дэшэ кралье́ндэ исын екх мы́сля, и ёнэ пиридэна пэ́скири зор и право рискирибна́скирэ мурдалэ́скэ.</verse>
				<verse number="14">Ёнэ явэ́на тэ марэ́нпэ проти Свэнтонэ́ Бакрорэстэ и Свэ́нто Бакроро́ лэ́ла упралыпэ́н пэ лэ́ндэ, пал-дова́ со Ёв исын Кра́ли Кралье́ндыр, Рай Дэвэ́л ра́ндыр, кхэтанэ́ пэ́скирэ выкэдынэ́ и патяибнытконэ манушэ́нца, савэ́ исын пашы́л Лэ́стэ.</verse>
				<verse number="15">И Янго́ло пхэндя́ ма́нгэ: “Паня́, со ту дыкхэ́са, пэ савэ́ розмэкны джувлы́ исын бэшты, дава́ – манушы́тка ро́ды, и манушы́тка на́цыи (народы), кхэри́тка ро́ды (пле́ми) и екхэ́-чиба́кирэ ирья́ (языки).</verse>
				<verse number="16">И дэш шынга́, савэ́ ту дыкхця́н пэ рискирибна́скирэ мурдалэ́стэ, явэ́на древа́н тэ на сыкавэ́н паты́в розмэкнэ джувля́кэ: ёнэ лэ́на сари́ зор ла́тыр и мэкэ́на ла нангяса и ха́на сарэ́са ла́кири лоч (плоть) и хачкирэна ла яга́са.</verse>
				<verse number="17">Пал-дова́ со Дэвэ́л дыя́ лэ́нгирэ илэнгэ тэ кэрэ́н пир Лэ́скири годы́, тэ кэрэ́н екх задуминыбэн и тэ дэн лэ́нгиро Кралипэ́н рискирибна́скирэ мурдалэскэ, пака сполнинэнапэ Дэвлэ́скирэ лава́.</verse>
				<verse number="18">И джувлы́, савья́ ту дыкхця́н, исын сы́рбы баро́ фо́ро, саво́ кралинэла пэ кралье́ндэ пэ пхув.”</verse>
			</chapter>
			<chapter number="18">
				<verse number="1">Пало́ (после) дава́ мэ дыкхцём явирэ Янголо́с, саво́ джа́лас тэлэ́ болыбна́стыр. Лэ́стэ сыс бари зор и пхув зяинэлас сыр дуд (свэ́то) лэ́скирэ ярконэ славатыр.</verse>
				<verse number="2">Ёв дэ́лас го́дла зоралэ́ заня́са, пхэни́: “Пыя́, бари Вавилония, пыя́ бари биладжакуны, и яця́ джиибнытконэ штэтоса бэдэ духэнгэ и бэшыбнаса кажнонэ́ бэнгланэ духоскэ, и штарибнаскирэ клеткаса кажнонэ́ джунгалэ́ (гидконэ́) чириклэ́скэ; долэ́скэ со сарэ́ на́цыи пинэ́ ла́кири мол, зорало́ матыбэн ла́кирэ блэндостыр.</verse>
				<verse number="3">Кра́лья пэ пхув кэрдэ́ ладжаипэ́н ла́са и ку́пцы (тылга́рья) пир пхув барвалынэ ла́кирэ зоралэ́-бимеракирэ барвалыпнастыр.”</verse>
				<verse number="4">И мэ шундём яви́р зан болыбна́стыр, сави́ пхэндя́: “Выджа́н ла́тыр мирэ́ мануша́лэ; соб (кай) тэ на явэ́н кхэтанэ́ дрэ лэ́нгирэ грэ́хи, соб (кай) тумэ́ тэ на дорэсэн ла́кирэ фра́нсы:</verse>
				<verse number="5">пал-дова́ со скэдынэ́пэ кхэтанэ́ ла́кирэ грэ́хи кэ болыбэ́н и Дэвэ́л рипирэла ла́кири банг.</verse>
				<verse number="6">Кэрэ́н палэ ла́кэ адя́кэ, сыр ёй создыя́ тумэ́нгэ. Отдэ́н палэ ла́кэ дрэ дуй мо́лы буты́р пир ла́кири буты́. Змешынэн ла́кэ дуй мо́лы матэдыр мол дрэ ла́киро тахта́й;</verse>
				<verse number="7">пэ кицы́ ёй пэс славинэлас и сыс дро бимеракиро барвалыпэ́н, пэ ада́кицы дэн ла́кэ мэ́ньки и калы смэнтныма. Пал-дова́ со ёй шарэла пэс пхэныбнаса: “Мэ бэшава сыр кра́лица. Мэ на сом пивлы (удова). Мэ ние́кхвар на ява́ва дрэ калы смэнтныма”:</verse>
				<verse number="8">палдава́ фра́нсы, мэрибэ́н, смэнтныма роибнаса и бари бокх явэ́на дро екх дывэ́с пэ ла́тэ. Яг хачкирэ́ла сарэ́са ла, пал-дова́ со Рай Дэвэ́л исын зорало́, Саво́ сэндякирэ́ла ла.</verse>
				<verse number="9">Кра́лья пир пхув, савэ́ сыс кхэтанэ́ ла́са дро блэ́ндо и дживэ́нас бимеракиро барвалэс ла́са, ке́ли дыкхэ́на тхув ягатыр, со хачкирэлас ла, тэды ёнэ явэ́на тэ ровэ́н пхарэ́с и тэ дэн го́дла ясвэ́нца пал ла́тэ.</verse>
				<verse number="10">Тэрдиндой дур ла́кирэ ягатыр, пал-дова́ со ёнэ дара́ндынэ ла́кирэ мэнькатыр, ёнэ пхэнэнас: “Бида, би́да ту́кэ, бари и зоралы́ Вавилония! Акэ, пал мардо́ (шту́нда) явдя́ сэ́ндо пэ ту́тэ.”</verse>
				<verse number="11">И ку́пцы (тылга́рья) пэ пхув адя́кэ-паць явэ́на тэ ровэ́н пхарэ́с и тэ дэн го́дла ясвэ́нца пал ла́тэ, пал-дова́ со нико́н буты́р на явэ́ла тэ кинэл лэ́нгиро товаро (арцикуло),</verse>
				<verse number="12">ни арцикуло сувнака́стыр, ни рупэ́стыр, ни кучонэ́ барэндыр, ни мутинятыр, ни бисеростыр висонытконэ тханэстыр, ни сливитконэ (кхилавитконэ) тханэстыр, ни кэжэстыр, ни ярконэ лолэ́ тханэстыр, ни кажно товаро (арцикуло) шукаронэ-кхандыпнаскирэ каштэ́стыр, ни кажно товаро (арцикуло) слонытконэ кокалэстыр, ни кажно товаро (арцикуло) кучонэ́ каштэ́стыр, ни харкома́тыр, ни састырэстыр, ни мраморостыр;</verse>
				<verse number="13">ни бахэстыр (корицатыр), ни ароматнонэ индиитконэ рукхэндыр (корнендыр), ни фимиамостыр, ни миростыр, ни ладаностыр, ни моля́тыр, ни оливитконэ дзэтэстыр, ни яржэстыр, ни парнэ́ гивэстыр, ни кхэритконэ́ мурдалэ́ндыр (жывёла́тыр), ни бакрэ́ндыр, ни грэндыр, ни вурдэнэндыр, ни писхарьендыр, ни манушытконэ́ дие́ндыр.</verse>
				<verse number="14">И барьякирдэ́ (пло́ды), кэ савэ́ тыро́ ди адя́кэ тырдыяпэ ґалкимаса, джа́ла криг ту́тыр, сари́ тыри́ шук и зяиндло миштыпэ́н хасинэ́ ту́тыр, и ту буты́р лэн на латхэса.</verse>
				<verse number="15">Тылгарья (ку́пцы) пир дава́, савэ́ барвалынэ далэ́ форо́стыр, явэ́на тэ тэрдён дур, пал-дова́ со ёнэ дарэ́на ла́кирэ мэнькатыр. Ёнэ явэ́на тэ ровэ́н пхарэ́с и тэ дэн ґодла ясвэ́нца,</verse>
				<verse number="16">и пхэнэ́на: “Бида, би́да, барэ́ фороскэ! Ту присыклыян тэ урьеспэ дрэ висонытко тхан, сливитко (кхилавитко) и ясно лолы и́дя и гожакирэс пэс сувнака́са, и кучонэ́ барэ́нца, и мутинаса (жэмчуго́са)!</verse>
				<verse number="17">Пал-дово со дрэ екх мардо́ дасаво миштыпэ́н хасия́.” И кажно парма́киро (кораблё́скиро) лыджаипнари (кормчо) и кажно ману́ш, кон плывиндя (дыя́ пли́ма) пэ па́рмы (корабли), и моряки, и сарэ́ бутярнэ́ пэ мо́рё (дэрья́в), тэрдинэ́ дура́л;</verse>
				<verse number="18">и ёнэ дэ́нас го́дла, ке́ли дыкхнэ́ тхув форо́скирэ хачкирибнастыр, пхэни́: “Ние́кхвар на сыс дасаво баро́ фо́ро, сыр кадава́.”</verse>
				<verse number="19">И ёнэ чхурдэнас пыло пэ лэнгрэ шэрэ́, дэ́нас го́дла, ровэнас и дэ́нас го́дла ясвэ́нца, пхэни́: “Бида, би́да, барэ́ фороскэ! Дро саво́ сарэ́ барвалынэ, конэ́стэ сыс па́рмы (корабли) пэ мо́рё (дэрья́в), форо́скирэ кучипнастыр! Пал-дова́ со дро екх мардо́ (шту́нда) дасаво миштыпэ́н хасия́.”</verse>
				<verse number="20">Ра́дынпэ форо́скирэ пхагипнастыр, Болыбна́скиро Раё, свэ́нта, Апо́столы и проро́ки! Долэскэ, со Дэвэ́л сэндякирдя ла пал тумэ́ндэ.</verse>
				<verse number="21">Тэды екх зорало́ Янго́ло ґаздыя́ баро́ бар барипнаса, сыр жэрново бар (бэлэди́н) сявэ́стыр/пхуртэ́стыр (мельницатыр) и чхурдыя́ лэс дро мо́рё (дэрья́в), пхэни́: “Адя́кэ зоралэ́с барэ́-форитко Вавилония явэ́ла чхурдыны дро мо́рё (дэрья́в), и сарэ́са на явэ́ла буты́р ла.</verse>
				<verse number="22">Буты́р на явэ́на тэ шунэ́н дрэ ту́тэ гусленгиро башаибэн и багаибнаскирэ (музыкантэнгирэ) заня́, и одолэ́н, кон башавэла пэ свиро́льки и ро́ги (трубы) ние́кхвар. На явэ́ла буты́р ни саво́ спецо пир вари-сави́ буты́ (графа́ри/художнико) дрэ ту́тэ. На явэ́ла буты́р шундло парма́киро лопоты́мо дро сяв/пхурт (мельница) дрэ ту́тэ.</verse>
				<verse number="23">Буты́р на явэ́ла тэ зяинэл момолытконэскиро (лампакиро) дуд дрэ ту́тэ, и буты́р на явэ́на шундлэ́ тэрнэ́скирэ и тэрня́кирэ заня́ дрэ ту́тэ. Тырэ́ ку́пцы (тылга́рья) сыс най барэды́р пэ пхув, пал-дова́ со тырэ́ човаханыпнаса ёнэ хохавэнас сарэ́ манушы́тка на́цыи (народы).”</verse>
				<verse number="24">И дрэ Вавилония латхнэ́ рат пророкэнгиро и свэнтонэ́-Дэвлэ́скирэ манушэ́ндыр и сарэ́ манушэ́ндыр, конэ́с мулякирдэ́ пэ пхув.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="19">
				<verse number="1">Пало́ дава́ мэ шундём зан, сы́рбы бутэ́-манушэ́нгиро народо (ра́са) болыбна́стыр, сави́ пхэнэлас: “Аллилуя! Тэ явэ́л зракхибэ́н и сла́ва, паты́в и зор амарэ́ Дэвлэ́скэ.”</verse>
				<verse number="2">Чачунэ́ и чачипнаскирэ исын Лэ́скирэ сэнды. Ёв сэндякирдя барья́ розмэкна́ джувля́, сави́ калякирдя пхув пэ́скирэ блэндо́са. Дэвэ́л чхудя́ хась (ка́ра) палэ пэ ла́тэ пал рат Лэ́скирэ писхарьенгиро ла́кирэ вастэ́стыр.”</verse>
				<verse number="3">И яви́р мо́ло ёнэ пхэндлэ́: “Аллилуя! Тхув, со ґаздэ́лапэ ла́тыр, сыр ёй хачолас, явэ́ла пэ сарэ́ ве́ки.”</verse>
				<verse number="4">Тэды биш тэ штар годэпхурэ́ и штар джидалэ́ (жывотна) пынэ́ и клониндлэпэ патыва́са Дэвлэ́скэ, Саво́ сыс бэшто́ пэ троно и пхэнэлас: “Ами́нь! Аллилуя!”</verse>
				<verse number="5">И зан троностыр явдя́, пхэни́: “Шарэ́н амарэ́ Дэвлэ́с! Сарэ́ тумэ́-Лэ́скирэ писха́рья и тумэ́, барэ́ и тыкнэ́, савэ́ дарэ́на Лэ́стыр.”</verse>
				<verse number="6">И мэ шундём зан сы́рбы бутэ́-манушэ́нгирэ народо́стыр, сы́рбы бурэ́-пане́нгирэ шоля́ (шумо), сы́рбы барэ́ громэнгиро, со пхэнэнас: “Аллилуя! Пал-дова́ со амаро́ Рай Дэвэ́л, Сарэзорья́киро кралинэла!</verse>
				<verse number="7">Явэ́н тэ радынаспэ и ява́са древа́н ра́да; барьякираса Лэс слава́са, пал-дова́ со явдя́ Свэнтонэ́-Бакрорэскиро бьяв, и Лэ́скири джувлы́ приготовиндя пэс!”</verse>
				<verse number="8">Ла́кэ сыс дыно́ ярко, жужо́ висонытко тхан тэ урьел: “пал-дова́ со висонытко тхан сыкавэ́ла свэнтонэ́-Дэвлэ́скирэ манушэ́нгиро чачипэ́н.”</verse>
				<verse number="9">И Янго́ло пхэндя́ ма́нгэ: “Зачхин: ‘Бахталэ́ исын одолэ́, савэ́н кхардэ́ пэ Свэнтонэ́-Бакрорэ́скиро бьяв.’” И Ёв ишчо (инкэ́) допхэндя: “Ѓа́да, исын чачунэ́ Дэвлэ́скирэ лава́.”</verse>
				<verse number="10">И мэ пыём анги́л лэ́скирэ ґэра́ тэ поклонинавпэ патыва́са лэ́скэ. Нэ ёв пхэндя́ ма́нгэ: “Дыкх жа, на́ кэр дава́. Мэ сом дасаво-паць писха́ри, сыр ту сан, и мэ сом кхэтанэ́ тырэ́ пшалэ́нца тэ досыкавав пал Христосо́стэ. Дэ паты́в Дэвлэ́скэ, пал-дова́ со допхэныбэ́н пал Христосо́стэ исын Христосо́скиро лав.”</verse>
				<verse number="11">И мэ дыкхцём псирадо (отпхандло) Болыбна́скиро Раё и, акэ, сыс парно́ грай. Пэ лэ́стэ сыс бэшто́ уклисто́/э́ Кодова́, Кон кхарэ́лапэ Чачуно́ и Патяибны́тко, Саво́ сэндякирэ́ла чачунэ́с и марэлапэ пал чачипэ́н.</verse>
				<verse number="12">Лэ́скирэ якх сыс сыр яга́нгири чибори́ и бут диадэмы сыс пэ Лэ́скиро шэро́. Лэ́стэ исын зачхиндло́ титуло (лав), со нико́н на джиндя́ апри́ч Лэ́стэ,</verse>
				<verse number="13">и Ёв исын уридо́ дро урибэ́н, саво́ сыс макхно ратэ́са. Лэ́скиро титуло исын “Дэвлэ́скиро Лав.”</verse>
				<verse number="14">И халадэ́ болыбны́тка джа́нас пал Лэ́стэ, савэ́ сыс пэ парнэ́ грэ́ндэ и уридэ́ дро парно́ и жужо́ висонытко тхан.</verse>
				<verse number="15">И Лэ́скирэ мо́стыр джа́ла яври́ востро (чолалы́) курта́ла и Ёв явэ́ла тэ мулякирэ́л расы (народы). Ёв явэ́ла тэ чалякирэл лэн саструнэ́ дэстэ́са, и Ёв явэ́ла тэ штакирэл моля́киро (виноскиро) пресо барэ́ холя́тыр, ке́ли Сарэзорья́киро Дэвэ́л древа́н холясо́ла.</verse>
				<verse number="16">Пэ Лэ́скиро урибэ́н и пэ Лэ́скири статя (стёгны) сыс зачхиндло́ титуло: “Кра́ли кралье́нгиро, Рай рае́нгиро.”</verse>
				<verse number="17">И мэ дыкхцём явирэ Янголо́с, саво́ сыс тэрдо́ пэ кхам. Ёв дэ́лас го́дла зоралэ́ заня́са сарэ́ чириклэнгэ, савэ́ вурняна машки́р фа́но (воздухо) дро болыбэ́н: “Явэ́н, скэдэ́нпэ пэ бэльвэлякиро хабэ́н барэ́ Дэвлэ́скиро,</verse>
				<verse number="18">соб (кай) тумэ́нгэ сашты́ тэ хан кральенгирэ-трупэнгиро мас, и капитанэнгирэ, и тысёнцэнгирэ-халадэ́нгирэ барыдырэнгирэ, и лоч зоралэ́ манушэ́нгирэ, и грастано́ мас и трупо́скиро мас одолэ́нгиро, савэ́ исын бэштэ́ пэ грэ́ндэ, и сарэ́-манушэ́нгири тру́пы: вольнонэ манушэ́нгирэ и адя́кэ-паць писхарьенгирэ, тыкнэнгирэ и барэнгирэ.”</verse>
				<verse number="19">И мэ дыкхцём рискирибна́скирэ мурдалэс и кралье́н пэ пхув лэ́нгирэ халадыбнэнца, савэ́ скэдынэ́пэ пэ марибэ́н анги́л Одолэ́стэ, Кон исын бэшто́ пэ грэстэ и анги́л Лэ́скиро халадыбэ́н.</verse>
				<verse number="20">И рискирибна́скиро мурда́л сыс лыно́ и кхэтанэ́ лэ́са хохано́ проро́ко, саво́ кэрдя́ ди́вы анги́л лэ́стэ, савэ́нца ёв хохавэлас манушэ́н, савэ́ дорэснэ́ рискирибна́скирэ-мурдалэ́скири шпэ́ра сыр клеймо и клониндлэпэ патыва́са мурдалэ́скирэ патриня́кэ (образо́скэ). Ёнэ сыс чхурдынэ́ джидэнца дро зеро (озеро) яга́са, со хачолас дзэвэляса (сераса).</verse>
				<verse number="21">А лэ́нгирэ явирэ манушэ́н, савэ́ ячнэ́пэ, замардя́ Одолэскиро, Саво́ сыс бэшто́ уклисто́/э́ пэ грэстэ куртала́са; сави́ джа́лас яври́ Лэ́скирэ мо́стыр и сарэ́ чирикля́/э́ чалынэ лэ́нгирэ трупэндыр.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="20">
				<verse number="1">И мэ дыкхцём Янголо́с, Саво́ джа́лас тэлэ́ Болыбна́стыр Раёстыр и Савэ́стэ сыс клыды́н люностыр (адостыр), и сыс бари заньди́р (цэпо) дро Лэ́скиро васт.</verse>
				<verse number="2">Ёв ухтылдя драконос, пхуранэ́ сапэс, кон исын на́лачхо ци сатана и пхандя лэс пэ бар (тысёнцо) бэрш;</verse>
				<verse number="3">и Янго́ло чхурдыя́ лэс дро лю́но и пхандя лэс пэ чэргэнори́ (печать) пэ лэ́стэ, соб (кай) ёв буты́р тэ на хохавэ́л манушэ́н пака кончынэлапэ тысёнцо (бар) бэрш. Пало́ дава́ ёв явэ́ла отпхандло пэ набаро́ часо.</verse>
				<verse number="4">И мэ дыкхцём троны и одолэ́н, савэ́ бэшэнас пал сками́нд, савэ́нгэ сыс дыно́ тэ сэндякирэн. И мэ дыкхцём дия́ одолэнгирэ, конэ́скэ чингирдэ шэрэ́, палдова́ со ёнэ допхэнэнас пал Христосо́стэ и пал Дэвлэ́скиро лав. Ёнэ на клониндлэпэ патыва́са анги́л рискирибна́скирэ мурдалэ́стэ ци анги́л лэ́скири патри́н (о́бразо), ёнэ на прилынэ́ клеймоскири шпэ́ра пэ чэка́т ци пэ лэ́нгиро васт. И ёнэ отджидынэ и кралиндлэ Христосо́са бар бэрш.</verse>
				<verse number="5">Яви́р дия́ мулэ́ндыр на отджидынэ, пака бар бэрш кончынэлапэ. Дава́ исын пэ́рво отджидыипэн мэрибна́стыр.</verse>
				<verse number="6">Бахталэ́ и свэ́нта исын одолэ́, савэ́нгэ явэ́ла штэ́то дро пэ́рво отджидыипэн мэрибна́стыр. Яви́р мэрибэ́н на явэ́ла тэ рикирэ́л зор пэ лэ́ндэ, а ёнэ явэ́на рашая́ Дэвлэ́скэ и Христосо́скэ, и ёнэ явэ́на тэ кралинэн Лэ́са бар бэрш.</verse>
				<verse number="7">И ке́ли бар (тысёнцо) бэрш кончынэлапэ, тэды сатанас (налачхэ́с) отпхандэна лэ́скирэ штарибнастыр,</verse>
				<verse number="8">и ёв джа́ла анги́л тэ хохавэ́л манушы́тка на́цыи (народы), савэ́ исын пэ штар пхувья́кирэ вэ́нглы, Гога и Магога. На́лачхо явэ́ла тэ кэдэл кхэтанэ́ лэн пэ марибэ́н, лэ́нгиро кицыпэн (количэство) явэ́ла баро́-сыр морёскиро (дэрьявэ́скиро) пра́хо.</verse>
				<verse number="9">И яг пыя́ болыбна́стыр и хая лэн. И ёнэ гинэ́ сарэ́са пир пхувья́киро буґлыпэ́н и облынэ свэнтонэ́ Дэвлэ́скиро фо́ро, со сыс дро́го Дэвлэ́скэ.</verse>
				<verse number="10">И на́лачхо, кон хохадя лэн, сыс чхурдыно́ дро зеро (озеро) яга́са и дзэвэля́са (сераса), кай сыс адя́кэ-паць рискирибна́скиро мурда́л и хоханэ́ проро́ки. И ёнэ явэ́на тэ мэнчынэнпэ раты́ и дывэсэ́ пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
				<verse number="11">И мэ дыкхцём баро́ парно́ троно и Екхэ́с, Кон сыс бэшто́ пэ лэ́стэ. Пхув и болыбэ́н нашэнас криг Лэ́скирэ мо́стыр и штэ́то на сыс латхно лэ́нгэ.</verse>
				<verse number="12">И мэ дыкхцём мулэн, барэн и тэрнэн, савэ́ сыс тэрдэ́ анги́л троно и лылваря свиткостыр сыс отпхандлэ. Яви́р лылвари́ сыс отпхандлы, сави́ сыс джиибна́скири лылвари́, и мулэ́ сыс сэндиндлэ пир дова́, со ёнэ кэрдэ́ пал пэ́скиро джиибэ́н, и со сыс зачхиндло́ дрэ лылваря.</verse>
				<verse number="13">И мо́рё (дэрья́в) отдыя́ пэ́скирэ мулэн, со сыс дрэ лэ́стэ. Мэрибнаскиро штэ́то и лю́но (адо), со исын тэл пхув, дынэ́ палэ пэ́скрэ мулэн, савэ́ сыс дрэ лэ́ндэ. Лэн сэндиндлэ со екхэ́с пир дова́, со ёнэ кэрдэ́.</verse>
				<verse number="14">Мэрибнаскиро штэ́то и лю́но (адо) сыс чхурдынэ́ дро зеро яга́са. Дава́ исын яви́р мэрибэ́н-зеро яга́са.</verse>
				<verse number="15">И ко́ли вари-кон на сыс латхно дрэ джиибнаскри лылвари́, ёв сыс чхурдыно́ дро зеро (озеро) яга́са.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="21">
				<verse number="1">И мэ дыкхцём нэво́ болыбэ́н и нэви́ пхув. Пэ́рво болыбэ́н и пэ́рво пхув хасинэ́ и мо́рё (дэрья́в) буты́р нанэ.</verse>
				<verse number="2">И мэ, Иа́но, дыкхцём Свэ́нто Фо́ро, нэво́ Ерусалимо, саво́ джа́лас тэлэ́ Дэвлэ́стыр болыбна́стыр. Фо́ро сыс скэдыно́ и шукар уридо́ сы́рбы тэрны́ ваш ла́кирэ ромэ́скэ.</verse>
				<verse number="3">И мэ шундём зоралы́ зан троностыр, со пхэндя́: “Акэ, исын Дэвлэ́скири ша́тра кхэтанэ́ манушэ́нца! Ёв явэ́ла тэ дживэ́л лэ́нца, и ёнэ явэ́на Лэ́скирэ мануша́. Кокоро́ Дэвэ́л явэ́ла лэ́нца и Ёв явэ́ла лэ́нгиро Дэвэ́л.</verse>
				<verse number="4">И Дэвэ́л выкхосэла кажно ясвин лэ́нгирэ якхэ́ндыр. Мэрибэ́н буты́р на явэ́ла, ни ту́га, ни роибэ́н, ни дукх. Пал-дова́ со саро́, со сыс анги́л, хасия́.”</verse>
				<verse number="5">И, Кодова́, Кон сыс бэшто́ пэ троно, пхэндя́: “Акэ, мэ кэра́ва саро́ нэво́.” И адя́кэ-паць пхэнэ́ла ма́нгэ: “Зачхин, пал-дова́ со кадалэ́ лава́ исын чачунэ́ и патяибнытка.”</verse>
				<verse number="6">И Ёв пхэндя́ ма́нгэ: “Кэрдя́пэ кэ ко́нцо (яго́ро) (сполниндяпэ). Мэ сом Альфа и Омега, Англыпэ́н и Ко́нцо (Яго́ро). Одолэ́скэ, конэ́стэ исын смэга (жажда), Мэ да́ва тэ пьел джиибна́скирэ-панё́скирэ ґанынгорьятыр би ловэнгиро.</verse>
				<verse number="7">Одова́, кон лэ́ла упралыпэ́н, прилэ́ла дава́ мэкно́ миштыпэ́н Ма́ндыр: Мэ ява́ва лэ́скэ Дэвэ́л, и ёв явэ́ла Миро Чхаво́.</verse>
				<verse number="8">А даранду́ки, напатяибна́скирэ, магирдэ́ дро вари-со, замарибна́рья; одолэ́, кон кэрдя́ биладжаипэ́н, човаханэ́, кон клониндяпэ патыва́са (кэрдэ шэрэ́са) идолэ́нгэ, хохаибна́рья-лэ́нгири паш явэ́ла кхэтанэ́ дро зеро (озеро), со хачола яга́са и дзэвэля́са (сераса); дава́ исын-яви́р мэрибэ́н.”</verse>
				<verse number="9">И ґа́да, екх эфта́ (эфтэ) Янголэ́ндыр, савэ́ндэ сыс эфта́ тахтая́ (чашы), со сыс пхэрдэ́ эфта́ палатунэ́ франсэ́нца, подги́я кэ, мэ и пхэндя́: “Яв! Мэ сыкава́ва ту́кэ тэрня́ Свэнтонэ́-Бакрорэ́скирья ромня́!”</verse>
				<verse number="10">Мэ со́мас дро ду́хо (фа́но) и Янго́ло ґаздыя́ ман пэ бари и вучи́ бэ́рга и сыкадя́ ма́нгэ свэ́нто фо́ро, Ерусалимо, со джа́лас тэлэ́ болыбна́стыр, Дэвлэ́стыр.</verse>
				<verse number="11">Дава́ фо́ро зяиндя Дэвлэ́скирэ ярконэ́ слава́са. Лэ́скиро дуд, саво зяиндя, сыс сы́рбы древа́н куч бар, со зяинэла, сыр бар ясписо, дыцьло сыр кристало.</verse>
				<verse number="12">Дро дава́ фо́ро сыс бари и вучи́ ва́нта дэшудуе́ портэнца (вратэнца) и дэшуду́й Янго́лы сыс пашы́л далэ́ по́рты, а пэ далэ́ по́рты сыс зачхиндлэ́ дэшуду́й лава́, со исын дэшуду́й ти́тулы-дэшудуе́ Израилёскирэ родэ́ндыр.</verse>
				<verse number="13">Пэ чачи́ риг сыс трин по́рты, трин по́рты пэ за́падно паш-рати́тко (северно) риг, трин по́рты пэ паш-дывэсы́тко (южно) риг, трин по́рты пэ пал-панитко (за́падно) риг.</verse>
				<verse number="14">Форо́скиро ты́но рикирдяпэ пэ дэшуду́й тэлатунэ́ бара́, пэ савэ́ сыс дэшуду́й лава́ Свэнтонэ́-Бакрорэ́скирэ Апостолэ́ндыр.</verse>
				<verse number="15">И Янголостэ, саво́ ракирдя́ ма́нца, сыс сувнакуно́ дэсто́ тэ меринэл фо́ро, по́рта (вра́ты), лэ́скиро тыно (ва́нта).</verse>
				<verse number="16">И фо́ро сыс сыр квадрато: лэ́скиро длэнгипэ́н сыс дасаво-паць сыр буґлыпэ́н. И Янго́ло змериндя фо́ро дэстэса: дуй бара́ штар шэла́ километры (вэрсты), длэнгипэ́н, и буґлыпэ́н, и вучипэ́н исын дасавэ́-паць.</verse>
				<verse number="17">И ёв мериндя форо́скири бар: шовдэша́ мэтры штар шэла́ пир манушэ́нгири ме́ра, дава́ исын и Янголоскири ме́ра.</verse>
				<verse number="18">Фороскири ва́нта (бар) сыс кэрды ясписостыр, а фо́ро сыс жужэ́ сувнака́стыр сыр жужо́ стёкло (балу́н).</verse>
				<verse number="19">И тэлатунэ́ бара́, пэ савэ́ сыс форо́скири ва́нта, сыс гожакирдэ кажнонэ́ куч барэ́нца: пэ́рво тэлатуно бар сыс ясписостыр, яви́р – сапфиростыр, три́то – халкидоностыр, шта́рто – зумрудостыр;</verse>
				<verse number="20">па́нджто – сардониксостыр, шо́вто – сардисостыр, эфта́то-хризолитостыр, охто́то – бирилостыр, еня́то – топазостыр, дэ́што – христопразостыр, дэшупэрво – гиацынтостыр, дэшудуйто – аметистостыр.</verse>
				<verse number="21">И дэшуду́й по́рты сыс кэрдэ́ дэшудуе́ мутинэ́ндыр (жэмчугэндыр), кажно по́рта екхэ мутинатыр. Форо́скирэ вули́цы (га́сы) сыс жужэ́ сувнака́стыр сыр прозрачно стёкло (балун).</verse>
				<verse number="22">Нэ мэ на дыкхцём Кхангири́ дро дава́ фо́ро, пал-дова́, со Рай Дэвэ́л, Сарэзорья́киро, и Свэ́нто Бакроро́ Кокоро́ исын дая́ Кхангири́.</verse>
				<verse number="23">Фороскэ на трэй ни кхам, ни чхон тэ дэл дуд (свэ́то), соб (кай) тэ зяинэл дро лэ́стэ. Дэвлэ́скири ярко сла́ва зяинэла дудэ́са дро фо́ро и Бакроро́ исын сы́рбы момолы́тко (свети́льнико).</verse>
				<verse number="24">И манушы́тка народы явэ́на тэ псирэ́н форо́скирэ дудэ́стыр, а кра́лья пэ пхув янэ́на пэ́скиро миштыпэ́н.</verse>
				<verse number="25">И форо́скири по́рта на запхандэ́лапэ ни дывэсэ́, пал-дова́ со рат на явэ́ла одо́й.</verse>
				<verse number="26">И манушы́тка расы (народы) янэ́на дро фо́ро сла́ва и паты́в.</verse>
				<verse number="27">Ни саво́ магирдо́, и кодова́, кон кэрэ́ла джунгалыпэ́н (брыткима) и хохавэла нашты́ тэ заджа́л дро дава́ фо́ро, а екх одова́, кон исын зачхиндло́ дрэ джиибна́скири лылвари́ Бакрорэстэ.</verse>
			</chapter>
			<chapter number="22">
				<verse number="1">И Янго́ло сыкадя́ ма́нгэ рэка (лэнь) джиибна́скирэ пане́са, сави́ сыс жужы, сыр кристало. Ёй тхадэлас Дэвлэ́скирэ и Бакрорэ́скирэ троно́стыр.</verse>
				<verse number="2">Машкир форо́скири ґаса (вули́ца), пэ екх и пэ яви́р рэкакири (лэнякири) риг сыс джиибна́скиро кашт (дрэ́во), со дэ́лас дэшуду́й барьякирдэ́ (пло́ды), кажно чхон пэ́скиро барьякирдо́. И каштэ́скирэ патря́ (листы) сыс тэ састякирэн манушы́тка на́цыи (народы).</verse>
				<verse number="3">И буты́р на явэ́ла нисо́ прокошно́. И Дэвлэ́скиро и Свэнтонэ́-Бакрорэскиро троно явэ́на дро дава́ фо́ро и Лэ́скирэ писха́рья явэ́на тэ дынаринэ́н Лэ́скэ,</verse>
				<verse number="4">и ёнэ явэ́на тэ дыкхэ́н Лэ́скиро муй. И Лэ́скиро титуло явэ́ла пэ лэ́нгирэ чэката.</verse>
				<verse number="5">И рат на явэ́ла буты́р и лэ́нгэ на явэ́ла трэй лампакиро дуд (свэ́то) и дуд кхамэстыр, пал-дова́ со Рай Дэвэ́л явэ́ла тэ дэл лэ́нгэ дуд. И ёнэ явэ́на тэ кралинэн пэ сарэ́ ве́ки.</verse>
				<verse number="6">И Янго́ло пхэндя́ ма́нгэ: “Кадалэ́ лава́ исын патяибнытка и чачунэ́. И Рай Дэвэ́л, Кон дэ́лас ду́хо (фа́но) пророкэнгэ [свэнтонэ́-р.с.], бичхадя́ Лэ́скирэ Янголо́с тэ сыкавэ́л Лэ́скирэ писхарье́нгэ дова́, со трэй тэ явэ́л сыг.</verse>
				<verse number="7">И, акэ, Мэ ява́ва сыгэс”, – ракирэ́ла Христо́со. “Бахтало́ исын кодова́, кон ракхэ́ла пророчытка лава́ лылварьякирэ пхэныбнастыр пал дова́, со явэ́ла анги́л.”</verse>
				<verse number="8">Мэ сом, Иа́но, саво́ дыкхця́ и шундя́ кадава́. И ке́ли мэ шундём и дыкхцём, тэды мэ пыём мо́са тэ поклонинавпэ патыва́са анги́л Янголоскирэ ґэра́, Саво́ сыкавэлас ма́нгэ сарэ́ далэ́ рэ́нды.</verse>
				<verse number="9">Нэ ёв пхэндя́ ма́нгэ: “Дыкх! На кэр дава́! Мэ сом дасаво-паць писха́ри, сыр ту сан. Мэ адя́кэ-паць сом писха́ри, сыр и тырэ́ пша́ла, проро́ки, савэ́ ракхэна лава́ далэ́ лылварьякирэ свиткостыр: “Кэр шэрэ́са (клонинпэ) патыва́са Дэвлэ́скэ!”</verse>
				<verse number="10">И ёв пхэндя́ ма́нгэ: “На́ чхув чэргэнори́ пэ лава́ пхэныбнастыр пал дова́, со явэ́ла анги́л (со исын дро лылварьякиро сви́тко), пал-дова́ со часо исын пашы́л.</verse>
				<verse number="11">Мэк начачуно дурэды́р тэ кэрэ́л начачипэ́н, мэк ладжакирдо́ кэ магирибэн дурэды́р тэ кэрэ́л ладжаипэ́н. Мэк чачуно́ дурэды́р тэ кэрэ́л чачипэ́н; мэк свэ́нто дурэды́р тэ явэ́л Свэнтонэса.”</verse>
				<verse number="12">“Акэ, Мэ ява́ва сы́гэс (ракирэ́ла Христо́со), – соб (кай) Мэ тэ отдав палэ кажнонэ́скэ пир дова́, со ёв кэрдя́.</verse>
				<verse number="13">Мэ сом Альфа и Омега, Пэ́рво и Палатуно́, Англыпэ́н и Ко́нцо (Яго́ро).</verse>
				<verse number="14">Бахталэ́ исын одолэ́, савэ́ рикирэнапэ кэ Лэ́скирэ припхэныбэна́, соб (кай) лэ́ндэ тэ явэ́л право кэ джиибна́скиро кашт (дрэ́во), и соб (кай) тэ заджа́л дро фо́ро пир по́рта.</verse>
				<verse number="15">А яври́ пал фо́ро исын джукэла, човаханэ, и кон дживдя́ джувле́нца сыр ромня́са би сэвлакиро, замарибнарья, и кон мангдя́пэ идолэ́нгэ, и сарэ́ яви́р, конэ́скэ дава́ сыс пир ило́ тэ ракирэ́л хохаибэ́н.</verse>
				<verse number="16">Мэ сом, Ису́со, бичхадём Мирэ́ Янголо́с тэ допхэнав тумэ́нгэ дава́ пир кхангирья. Мэ сом Давидо́скирэ ратэстыр и лэ́скирэ-чхавэ́нгиро чхаво́, ярко Злокоскири Чэргэн.”</verse>
				<verse number="17">Ду́хо (Фа́но) и тэрны́ пхэнэ́на: “Яв!” И мэк о одова́, кон шунэ́ла, тэ пхэнэ́л: “Яв!” И мэк одова́, конэ́стэ исын смэ́га, тэ пьел джиибна́скиро пани́ би ловэнгиро.</verse>
				<verse number="18">Мэ допхэнава кажнонэ́скэ, кон шунэ́ла лава́ далэ́ лылварьякирэ пхэныбнастыр пал дова́, со явэ́ла анги́л, со исын дро сви́тко тэ ракхэлпэ: ко́ли вари-кон пхэнэ́ла лишнима кэ дава́ пхэныбэ́н, со явэ́ла анги́л, тэды Дэвэ́л бичхавэ́ла фра́нсы пэ кодолэстэ, пал со исын чхиндло́ дро дава́ лылварьякиро сви́тко.</verse>
				<verse number="19">И ко́ли вари-кон отлэла вари-со далэ́ лылварья́кирэ пхэныбна́стыр, со явэ́ла анги́л, тэды Дэвэ́л отлэла лэ́скиро штэ́то джиибна́скирэ каштэ́стыр (дрэвостыр) дро свэ́нто фо́ро, пал со исын чхиндло́ дро дава́ лылварья́киро сви́тко.</verse>
				<verse number="20">Одова́, Кон допхэнэ́ла саро́ кадава́, ракирэ́ла: “Чачо́. Мэ ява́ва сыг.” Ами́нь. Яв, Раё Дэ́вла, Ису́со.</verse>
				<verse number="21">Мэк бахталыпэ́н Ра́скирэ-Дэвлэ́скирэ, Исусо́скиро Христосо́скиро тэ явэ́л тумэ́нца.</verse>
			</chapter>
		</book>
	</testament>
</bible>