Ūyū kūlī kwihela kwa shibyalīlwe sha ng'wa Yesu Kilisto wa lūganda lwa ng'wa Daūdi, mu būbyīle wa ng'wa Abulahamu. Ū Abulahamu walī ise wa ng'wa Isaka, Isaka ūmyala Yakobo, Yakobo ūmyala Yuda na baana ba ng'wawe. Yuda ūmyala Falesi na Zala, kūfuma mulī Tamali. Falesi ūmyala Hezelomu, Hezelomu ūmyala Alamu. Alamu ūmyala Aminadabu, Aminadabu ūmyala Naasoni, Naasoni ūmyala Salimoni. Salimoni ūmyala Boazi kūfuma mulī Lahabu, Boazi ūmyala Obedi kūfuma mulī Luzi, Obedi ūmyala Yese. Ū Yese akamyala ntemi Daūdi, Daūdi ūmyala Solomoni kūfuma mulī nkīma ūyo walī nke wa ng'wa Ulia. Ū Solomoni ūmyala Lehoboamu, Lehoboamu ūmyala Abia, Abia ūmyala Asa. Asa ūmyala Yosafati, Yosafati ūmyala Yolamu, Yolamu ūmyala Uzia. Uzia ūmyala Yotamu, Yotamu ūmyala Ahazi, Ahazi ūmyala Hezekia. Hezekia ūmyala Manase, Manase ūmyala Amosi, Amosi ūmyala Yosia. Yosia ūmyala Yekonia na baana ba ng'wawe; ū mu shikū jenījo a banhū būsaamiwa, būtwalwa Babuloni. Aho lyabīta ī likanza lya kūsaamījiwa Babuloni, ū Yekonia akamyala Salatieli, Salatieli ūmyala Zelubabeli. Zelubabeli ūmyala Abiudi, Abiudi ūmyala Eliakimu, Eliakimu ūmyala Azoli. Azoli ūmyala Akimu, Akimu ūmyala Eliudi. Eliudi ūmyala Eleazali, Eleazali ūmyala Matani, Matani ūmyala Yakobo. Ū Yakobo akamyala Yosefu ū ngoshi wa ng'wa Malia, ū nina wa ng'wa Yesu, ūyo akitanagwa Kilisto. Hūna lūūlū, ū kūfuma ū kūlī Abulahamu kūshika halī Daūdi, ī shibyalīlwe ī shose shilī ikūmi na shinè; nū kwīnga a halī Daūdi kūshika ng'wikanza lya banhū kūsaamījiwa Babuloni, shibyalīlwe ikūmi na shinè. Hama nū kūfuma ū ng'wikanza lya banhū kūsaamījiwa Babuloni kūshika halī Kilisto, nasho ikūmi na shinè. Hūna lūūlū, ū kūbyalwa kwa ng'wa Yesu Kilisto kūkaja gīkī, ū nina ū Malia walī alūnjiwe na Yosefu; alīyo aho bataalī kwitoola, ūbonwa alī nda kūlwa būdūla bo ng'wa Moyo Ng'wela! Ū Yosefu aho wagūdeeba ū mhayo gwenūyo, ūbona aneke. Alīyo īkī walī munhū ntūngīlīja, akandya kwiganika nzīla ya kūneka chiza; atizūngoola. Kwike aho ataalī ūyiganika ī mihayo yenīyo, malaika wa ng'wa Seeba ūng'wilongela mu shilooti; ūng'wīla gīkī, “Yosefu ng'wana wa ng'wa Daūdi, ūtogohage ū kūnsola ū nke wako ū Malia; nguno ū Ng'wana ūyo alī ū mu nda yakwe alīho kūlwa būdūla bo ng'wa Moyo Ng'wela. Akūbyala Ng'wana ngosha, ū bebe ūkūng'wilīka ī lina lyakwe Yesu; nguno hū ng'wene ūyo akūbapīja a banhū bakwe kūfuma mu shibi shabo.” Ī yose yenīyī īkaja gīko kūlwa kūshikīlījiwa kwa mhayo ūyo Seeba walī wagūhaya kūfuma kale kūbītīla mulī nghangi wakwe; gīkī, “Munhya ng'wilindu akūbūūcha nda, na akūbyala ng'wana ngosha, ūyo bakūng'wilīka ī lina lyakwe Emmanueli.” Makūlū gaho, “Mulungu alī hamò na bise.” Ū Yosefu aho wamisha kūfuma ū mu tūlo, wīta gīt'ūmo akawīlīlwa nū malaika wa ng'wa Seeba; ūnsola ū nke wakwe. Kwike atalaalile nanghwe kūshisha ūmyala ū Ng'wana, hūna ūng'wilīka ī lina lyakwe ī lya Yesu. Ū Yesu akabyalīlwa mu nzengo gwa Betelehemu ya Būyudaya, mu shikū ja ntemi Helode. Kūhayimanīla biza ū mu Yelusalemu bamani ba mihayo ya sonda, bafumile mhandī ja kīya. Aho bashika būbūja gīkī, “Alī halī ū Ntemi wa Bayudaya ūyo wabyalilwe? Nguno a bise ī kīya twabonile sonda yakwe, na lūūlū twizaga kūnamya.” Ū ntemi Helode aho wigwa ī mihayo yenīyo akazwangana no, pye na a bangī abo baalī hamò nanghwe ī Yelusalemu. Ūbakuminga pye a bagabīji bataale na a balangi ba banhū, wandya kūbabūgīlīja ī lipandī lya kūbyalīlwa ū Kilisto. Nabo būng'wīla, “Betelehemu ya Būyudaya, nguno ū mulī nghangi handīkilwe gīkī, ‘Bebe Betelehemu mu sī ya Būyudaya, ūtī ndo na hado yaya ū mu basugi ba Būyudaya, nguno ū kūfuma mulī bebe akwilonga Nsugi, ūyo akūbadīīma banhū bane, a Baisilaeli.’ ” Hūna ū Helode ūkalalwa kūmana kūfuma ū kū bamani ba mihayo ya sonda benabo. Ūbapūnja ha mhūjo kūbagīsīlīja chiza ī likanza lya kilongele ka sonda yenīyo. Ha numa ya henaho ūbatūma baje ī Betelehemu; ūbawīla, “Jagi mukīgīsīlīje mu welwa-ngholó ī mihayo ya ng'wana. Ūlū mulamone ng'wize muniwīle, nguno nane natogilwe kūjūnamya!” Aho bamala kūndegeleka ū ntemi, būbūūka bajile. Bībona hangī ī sonda ībatongeelile, gīt'ūmo yalī yabatongeelela ū kūfuma ī kīya. Yahayūshika a h'ipandī īlo walī ū Ng'wana, yoya ū kūselema. Aho bībona ī sonda bakayega na kayegele kataale no! Bahayingīla ū mu numba, būmona ū Ng'wana nū nina ū Malia, būtuja mazwi būnamya. Baalī na manongho gabo, būgataligūla būng'winha shakwinha: zahabu, būbbani, na ngazu. Aho bahaya kūja kaya, ū Mulungu ūbahūgūla mu shilooti gīkī batizūbīta ū kūlī Helode. Na nghana būbītīla nzīla yīngī būja kū sī yabo. Aho bīnga, malaika wa ng'wa Seeba ūng'wilongela ū Yosefu mu shilooti; ūng'wīla gīkī, “Būūkaga ūnsole ū Ng'wana nū nina, ūpeelele Misili, ūkikale kwenūko kūshisha nakūwīle. Nguno ū Helode alī hihī kwandya kūnkooba ū Ng'wana amūlage.” Na nghana ūmisha, ūnsola ū Ng'wana hamò nū nina, būbūūka kūja Misili ī būjikū yenīyo. Akikala kwenūko kūshisha ūcha ū ntemi Helode. Ī mihayo īkaja gīko kūlwa kūshikīlījiwa kwa būhangi bo ng'wa Seeba; ūmo nghangi wakwe ahayīlile gīkī, “Nakang'witana ū Ng'wana wane kūfuma Misili.” Ū Helode akabona gīkī wagīmva nyachilū na a bamani ba mihayo ya sonda, na lūūlū ūpelana no. Ūlagīla babūlagwe a banīgīnī a bagosha, a ba mu Betelehemu, nī chalo īsho shibīmbīkanilwe nayo; pye a b'ilika lya kwandīja myaka ībīlī na kwika ha sīlīlī ya henaho, kūlenganīla nī likanza īlo bakang'wīla a bamani ba mihayo ya sonda, aho wabagīsīlīja. Ū mu kwīta gīko gūbiza gwashikīīla ū mhayo ūyo gūhayiwe na nghangi Yelemia; gīkī, “Ilaka līkigwiwa mu Lama, nghūngū na kūganghīla kūtaale; Laheli alīlīlīīla baana bakwe, nū kūhuumūjiwa alemile nguno batīho!” Aho waacha ū Helode, malaika wa ng'wa Seeba ūng'wilongela hangī ū Yosefu mu shilooti aho alī Misili. Ūng'wīla gīkī, “Būūkaga ūnsole ū Ng'wana nū nina ūshoke kū sī ya Isilaeli; nguno baachile abo balūbūkoobaga ū būpanga bo Ng'wana.” Nghana aho wamisha ūnsola ū Ng'wana nū nina, būbūūka bajile; būshika ū mu sī ya Isilaeli. Alīyo aho wigwa gīkī Akelao watemile ū mu sī ya Būyudaya a ha ng'wanya go ng'wa ise ū Helode, akogoha ū kūja ko ū kwenūka. Ūhūgūlwa mu shilooti, ūja mhandī ja Galilaya, ūūkazenga Nazaleti. Gūbiza gwashikīīla ūyo gūhayiwe na bahangi gīkī, “Alitanwa muna Nazaleti.” Ū mu shikū jenījo Yohana Matīīja akiza kū matogolo ga Būyudaya; ūyūlomeela alīhaya, “Galūkagi, nguno ū būtemi bo ng'wigūlū wegeelaga.” Ū ng'wenūyo hū ng'wene ūyo ahayiwe na nghangi Isaya, gīkī, “Ilaka lya munhū akūhamukaga mu matogolo, ‘Beeja-beejagi ikūūwa lya ng'wa Seeba, jigoloolagi ī nzīla jakwe.’ ” Ī shizwalo sha ng'wa Yohana shalī sha booya bo ngamīla, ū mu nkīmbīlī witungaga ngwasho gwa nkoba, ī shilīwa shakwe shalī njige na būūkī bo mu matogolo. Banhū bingī bakayiza ūko walī; bafumaga Yelusalemu na hose-hose ū mu sī ya Būyudaya, nū mu sī pyī ī ja kū mbalama ya mongo gwa Yolodani. Būlī bene bashikaga batambūūla ī shibi shabo wababatīīja ū mu mongo gwenūyo. Kwike aho wabona Bafalisayo bingī na Basadukayo baliza ū kū būbatīīja bokwe; ūbawīla, “Bing'we būbyīle wa shipīlī, nani wamuhūgūlile gīkī mugūpeele ū nsango ūyo gūliza? Ali lūūlū, twajagi matwajo kūlwa koolecha būkaanīji bo kūgalūka kwing'we. Mutiganikage mukwiwīlaga gīkī, ‘Tūlī na nkūlūgenji wise Abulahamu.’ Nguno nalīmuwīla nūūlū kūfuma mu mawe gīt'aya, ū Mulungu adūgije kūmūūkīja baana ū Abulahamu. Nīyo ī haha īlīho mbasa ītūūlilwe nghana-nghana a ha matina ga mitī. Hū kūhaya būlī ntī ūyo gūtūtwaja matwajo gawiza, gūkūbbutwa gūponyiwe mu moto. “Ū nene nghana nalīmubatīīja mu minzī kūlwa kūgalūka; alīyo a ha numa yane aliza ūyo anikīlile ū būdūla. Ū nene natigeleelilwe nūūlū ni kūmūūkīja shilatū shakwe, ū ng'wenūyo h'ūyo akūmubatīīja na Moyo Ng'wela, na moto. Ū lūhūngo lokwe alī nalo mu nkono gokwe wei ng'wenekīlī, hama ū lūbūūga lokwe akūlūpyagūla alweje lwele pe. Ū būsīga abūkuminge chiza abūtūūle ng'wibīkīlo lyakwe; alīyo a meela a gene ūgapemba mu moto gūtī gwa kūjima!” Hūna ū Yesu wīnga ī Galilaya, ūja ūko walī ū Yohana, ū kū mongo gwa Yolodani, nanghwe akabatīījiwe. Alīyo ū Yohana ūnemeja alīhaya, “Nibūlī ūliza kūlī nene, alīyo ū nene hū īnigeleelile ūnibatīīje ū bebe?” Nanghwe ū Yesu ūnshokeja ūng'wīla, “Nizunīlījage ī haha, nguno īlī yawiza tūbūshikīlīje ū būtūngīlīja ū bose.” Hūna ūnzunīlīja. Ū Yesu aho wamala ū kūbatīījiwa, haho na haho ūfuma ū mu minzī. Ī likanza lyenīlo lyūkundūka ī ligūlū, ūmona ū Moyo wa ng'wa Mulungu alika gītī nghūūlū, izile a halī we. N'ilaka lyūfuma ū ng'wigūlū līlīhaya gīkī, “Ūyū ng'wene Ng'wana wane Ntogwa, ūyo aniyegije hataale no!” Ha numa ya yenīyo, ū Yesu ūtongeelwa na Moyo kūja kū matogolo, kūjūgeng'wa na Shetani. Ūūkikala kwenūko shikū makūmi anè, akūdīlaga nzala līīmi na būjikū; nose ūtuuba! Ū ngemi ūng'wizīīla ūng'wīla gīkī, “Ūlū ūlī Ng'wana wa ng'wa Mulungu, gawīlage a mawe genaya gabize shilīwa.” Nanghwe ūshosha ūhaya, “Yandīkilwe gīkī, ‘Ū munhū atūdūla kūbiza mpanga kūlwa shilīwa kwike, alīyo kūlwa būlī mhayo ūyo gūfumile mu nomo go ng'wa Mulungu.’ ” Hūna ū Shetani ūntwala kū nzengo ng'wela, aho wanshisha koi ūntūūla higūlya ya hekalu. Ūng'wīla gīkī, “Ūlū ūlī Ng'wana wa ng'wa Mulungu al'iponejage ha sī shi; nguno gwandīkilwe gīkī, ‘Akūlagīla bamalaika bakwe kūlwako, nabo bakūkūbūūcha mu makono gabo, ūtizipama lūpambala lwako h'iwe!’ ” Nanghwe ū Yesu ūnshokeja ūng'wīla, “Yandīkilwe hangī gīkī, ‘Yaya ū kūngema ū Seeba Mulungu wako.’ ” Ha numa hangī ū Shetani ūntwala kū lūgūlū lūlīhu; ūūkandya kūng'oolekeja pye a mabūsugi ga mu sī, hamò nī likūjo lyago. Hūna ūng'wīla gīkī, “Nakūkwinha bebe pye a genaya, ūlū ūgwa ha sī kūnilamya.” A henaho ū Yesu ūng'wīla, “Īngaga a henaha Shetani, nguno gwandīkilwe gīkī, ‘Namyage Seeba Mulungu wako, na ūntūmamīle wei dūhū!’ ” Hūna ū Shetani ūng'wīngīla, bamalaika biza kūntūmamīla. Ū Yesu aho wigwa gīkī ū Yohana waponyiwe mu jeela, akaja Galilaya. Kwike atalendile ī Nazaleti, wīnga koi ūja ūūkikala Kafalanaūmu, mhandī ja Zabuloni na Nafutali; hihī na nyanza. Ū mhayo gwenūyū gūbiza gwashikīlīja īyo īhayiwe na nghangi Isaya; gīkī, “Sī ya Zabuloni na sī ya Nafutali, nzīla ya kū nyanza, kū nkīlo gwa Yolodani; Galilaya ya banhū ba mahanga. A banhū ba mu giiti baabonile isana itaale, alichene, isana lyabaakīlile abo wikalo wabo būlī mu nengeeji gwa lūfu!” Kūfuma ikanza lyenīlo, ū Yesu wandya kūlomeela alīhaya gīkī, “Galūkagi, nguno ū būtemi bo ng'wigūlū wegeelaga!” Lūshikū lūmò aho alīshimīza kū mbalama ya nyanza ya Galilaya, akababona banhū babīlī ba shikūlū na shizuna, Simoni ūyo witanagwa Petelo, na Andelea ng'wanong'wawe; baategaga ntego mu nyanza, nguno baalī bategi ba ndīlo. Ūbawīla gīkī, “Nilondeelagi, nakūng'wīta mubize bazubi ba banhū.” Nghana haho na haho bīleka ī mitego yabo būnondeela. Aho waja ha būtongi hado, ūbabona bangī babīlī ba shikūlū na shizuna, Yakobo ng'wana Zebedayo, na Yohana ng'wanong'wawe. Nabo baalī mu lyato hamò na saabo Zebedayo, bakūbeeja-beejaga mitego yabo: na a bene ūbitana. Nabo haho na haho būnondeela, būneka ū saabo nī lyato lyabo. Hūna wandya kūja hose-hose ū mu Galilaya akūlangaga mu masinagogi gabo, na kūlomeela Nghūlū Jawiza ja būtemi, hamò na kūpīja būsaatu bo banhū, na būlemehazu bo būlī mbika. Ū lūkumo lokwe lūsambaala hose pye, kūshisha lūshika mu sī ya Sulia. Būyūng'wenhela pye abo baalī basaatu, na a babo baalī na būlemehazu būngī na būngī bo mīlī. Pye wabapījaga, na a babo baluhiagwa masamva, na a ba lūsalo lwa kūgwa, na a ba būsaatu bo kūpola mīlī. Mabità mataale kūfuma ū mu Galilaya ng'wenūmo gūyūnondeela; na bangī bafumaga Dekapoli, bangī Yelusalemu, nī Būyudaya ī yose. Bamò bafumaga kū nkīlo gwa mongo gwa Yolodani. Aho wagabona a mabità ga banhū, ūlinha mu lūgūlū ūūkigasha. Bahayūng'wegeela a bahemba bakwe, wandya kūbalanga alīhaya gīkī, “Balī na mbango a bahabī mu moyo; nguno ū būtemi bo ng'wigūlū būlī wabo. Balī na mbango abo balī na būpīna; nguno bakūlūngūjiwa. Balī na mbango a bidohya; nguno bakūbiza bingīji ba sī. Balī na mbango abo lūtuubo na notà yabo shilī ha kūkooba būtūngīlīja; nguno bakūshikīlīgījiwa ī nghūmbū jabo. Balī na mbango a bachīji ba shigongo; nguno bakūchīlwa shigongo. Balī na mbango a beela mu moyo; nguno bakūmona ū Mulungu. Balī na mbango a batūūji ba mhola; nguno bakwitanwa balī baana ba ng'wa Mulungu. Balī na mbango abo bakūluhiagwa kūlwa kwīta yawiza; nguno ū būtemi bo ng'wigūlū būlī wabo. “A bing'we mulī na mbango ūlū bakūmusondagūlaga na kūmuluhya, na kūmulembekeja ya būbi bo būlī mbika kūlwa nguno yane. Yegagi na kūzalabana, īkī mulī na mheela nhaale ū ng'wigūlū. Nguno h'ūmo babaluhījaga na a bahangi a ba kale, abo baalīho aho bing'we mutaalī kūbiza ho!” “A bing'we mulī munhu gwa sī, alīyo ū munhu ūlū gūlinda gūsūūka, angū gūdūgije kūsandūchiwa kī hangī? Gūkūbiza gwamalaga ī ngofyoolo kū būlī nīmo gose-gose, ūlū ītī kūponyiwa hanze dūhū na kūpandagīlwa na banhū! A bing'we mul'isana lya sī, ū nzengo ūlū gūzengelilwe ha ngūlya gūtūdūla kūshīkījiwa. Na hangī a banhū batabachaga talà bīkundīkīja itangwa, alīyo bakīkīndīkaga h'ikīndīkīlo lya talà; ū mu gīko h'īkūbatiimīla pye abo balīmo ū mu numba. H'ūmo īlī nū kū bing'we, shiigelile ī lisana ling'we līyūbatiimīla a banhū, bashibone ī shītīle shing'we ī shawiza, bankūje ū Sīng'we ūyo alī ng'wigūlū.” “Mutiziganika gīkī ū nene nizile kūshīnja ī shilagīlo nūūlū a bahangi. Yaya natizile kwīta gīko, nizile kwīshikīlīja ī yenīyo. Nguno nalīmuwīla mu nghana yose gīkī, katīnga ho kadone nūūlū ka nuguta kamò ū mu shilagīlo, kūshisha aho igūlū na sī shikūbīta, na būlī mhayo gūshikīlījiwe. Hūna lūūlū nalīmuwīla gīkī, ose-ose ūyo ūkenaagūla shilagīlo shimò shaho, nūūlū shibize shido na ginehe, hama ūbalanga na bangī kwīta gīko, ū munhū ng'wenūyo akūbiza atī na ngofyoolo nūūlū hado ū mu būtemi bo ng'wigūlū. Alīyo ūyo wīta gīt'ūmo īlī, hūna ūbalanga na bangī kwīta chene; ū ng'wenūyo akūbiza ntaale ū mu būtemi bo ng'wigūlū. Kūlwa nguno nalīmuwīla gīkī, ū būtūngīlīja wing'we ūlū būtakīlile a ha būtūngīlīja bo balangi ba shilagīlo nū bo Bafalisayo, mutūdūla ū kwingīla ū mu būtemi bo ng'wigūlū. “Mukigwaga gūhayiwe ū kū bakūlūgenji gīkī, ‘Yaya ū kūbūlaga; na būlī ng'wene ūyo ūbūlaga wigeleelagwa nsango.’ Alīyo ū nene nalīmuwīla gīkī, būlī ng'wene ūyo ampelanīlile ng'wiye igeleelilwe kūpandīka nsango. Nīyo nūūlū munhū ūng'wīla munhū ūngī mhayo gwa koolecha kūndalaha, ū ng'wenūyo nanghwe shing'wigeleelilwe kūshishiwa kwibanza. Nūūlū hamo ūng'wīla gīkī, ‘Ū bebe ūlī līkūdūhū.’ Ū nghayi ng'wenūyo wigeleelagwa nsango gwa mu nyanza ya moto! Nose lūūlū īkūbeelela ībize gīkī, nūūlū ūlīfunya shakwinha shako ha ng'walīlo, hūna wizūkwa gīkī ūlī na wilemeelwa na ndūgūyo, shilekage henaho ha būtongi bo ng'walīlo, ūje tame ūkigwīndanye nū ndūgūyo, hūna wize ūshifunye ī shakwinha shako. Iyangūlage nū ng'wilemeelwa wako, wiyigwe nanghwe wangū aho mutaalī mu nzīla. Atizūkūshisha kūlī namuji, nanghwe ū namuji akūtūūle mu makono ga nshilikale ūponyiwe mu jeela. Nalīkūwīla gwa nghana gīkī, ūtūfuma mo kūshisha ūmale ū kūlīpa pyī ū būgasa wako; kūshisha senti ya kūmalīja!” “Mukigwaga gūhayiwe gīkī, ‘Yaya ū kūshihya.’ Alīyo ū nene nalīmuwīla gīkī, būlī ng'wene ūyo ūnola nkīma mu kūng'wikūmva, wamalaga kūshihya nanghwe ū mu moyo gokwe. Na lūūlū, nūūlū liso lyako lya kū būlyo lyūkwipamya līkobolage ūlīponye ūlekane nalyo, nguno īlī hambū-hambū lījimīīle ibudīka lya mīlī gwako, kūtinda ī gīkī pyī ū mīlī gūponyiwe mu nsango gwa moto. Hama nūūlū nkono gwako gwa būlyo gūkūhūbya, gūbbutage ūgūponye, ūlekane nago; nguno īlī hambū-hambū lījimīīle ibudīka lya mīlī gwako dūhū, kūtinda ī gīkī pyī ū mīlī gūponyiwe mu nsango gwa moto!” “Hangī gūhayiwe gīkī, ‘Ose-ose ūyo ūneka nke wakwe shiigelile ang'winhe talaka.’ Alīyo ū nene nalīmuwīla gīkī, ūyo ūneka nke wakwe kūlwa nguno yīngī yose-yose, ūlū ītī kūlwa nguno ya būshihani, wang'wītaga kūbiza nshihani; hangī nū ngosha ūyo ūntoola nkīma alekilwe, nanghwe wingīlaga mu būshihani.” “Na hangī mukigwaga gūhayiwe ū kū bakūlūgenji gīkī, ‘Yaya ū kūlahīla nyamaama, alīyo nshikīlīgījage ū Seeba ī shilahīlo shako.’ Kwike ū nene nalīmuwīla gīkī, yaya gete ū kūlahīla kūnū mukūlīhayaga igūlū, nguno ī lyoi līl'isumbī lya ng'wa Mulungu. Yaya nūūlū kwīhaya sī, nguno ī yoi īlī būtūūlo wa mhambala jakwe; pyī nūūlū nzengo gwa Yelusalemu yaya, nguno gūlī nzengo gwa Ntemi ntaale. Nīyo nūūlū kūgūhaya ntwe gwako nī chene yaya; nguno ū bebe ūtī na būdūla bo kūbeeja lūywīlī nūūlū lūmò dūhū, lwape nūūlū lwapi! Alīyo ū mhayo gwing'we ūlū gūbiza ‘Ehe,’ ni ībizage ‘Ehe.’ Ūlū ‘Yaya,’ numho ‘Yaya.’ Nguno pyī ī yīngī ī ya kūkīla a ha yenīyī, īkafumaga kūlī ng'wanishi!” “Mukigwaga gūhayiwe gīkī, ‘Liso kūlwa liso,’ na gīkī, ‘Lino kūlwa lino!’ Alīyo ū nene nalīmuwīla yaya ū kwilwisha na munhū nghūnga; hūna lūūlū ūlū ose-ose ūkūpaala ipī kū lūsaya lo kū būlyo, ngalūkījage nū lwandī ū lūngī! Nūūlū ūngī ūgaagaana kūkūtwala kwibanza kūlwa kūkooba kūkūtaaja ishadi lyako, nekelage nī nghanjo yako. Nūūlū hamo ūngī hangī ūkūhadīkīja kūja nanghwe lūgendo lwa mailo īmò, jaga nanghwe mailo ibīlī. Ūyo ūkūlomba shikolo ng'winhage, nīyo ūlū munhū alītogwa kūsola būgasa kūfuma kūlī bebe, yaya ū kūng'wima.” “Mukigwaga gūhayiwe gīkī, ‘Ntogagwe nzenganwa ng'wiyo, alīyo ū ng'wanishi wako nkolagwe!’ Kwike ū nene nalīmuwīla batogagwi na a banishi bing'we, hangī ng'ūbalombela abo bakūmuluhyaga. Ū mu gīko hū mukūbiza baana bakwe ū Sīng'we ūyo alī ng'wigūlū. Nguno ū ng'wene atī na būsolanhya, akabaakījaga ī līīmi lyakwe pye a banhū, a babūbi na a bawiza; nī mbula akabinhaga a batūngīlīja na a batī batūngīlīja. Ī gīsī mukūpandīka mheela kī ūlū ng'ūgelela kūbatogwa dūhū abo bamutogilwe a bing'we? Dūhaya na a batobisha ba goodi bakīītaga gīko dūhū! Nūūlū ng'ūgelela kūyūgīsha badūgū bing'we dūhū, mukūbiza mubalebije kī abo bataamanile Mulungu? Hūna lūūlū, shiigelile mubize bashikanu gīt'ūmo alī ū Sīng'we ūyo alī ng'wigūlū.” “Nīyo ilanghanagi nūūlū mukūbeejaga yawiza, yaya ū kwiyoolecha kū banhū; nguno ūlū ng'wīta gīko mutūpandīka mheela yose-yose ū kūfuma ū kūlī Sīng'we ūyo alī ng'wigūlū. Nose ūlū ūlīfunya shakwinha shako shawiza, yaya ū kwitūlīla lūpūndū bebe ng'wenekīlī, gīt'ūmo bakīītīlaga bibeeleja mu masinagogi na mu mayīla. Nguno a bene batogilwe kūkumīlījiwa na banhū. Na nghana nalīmuwīla bakapandīkaga ī mheela jabo. Alīyo ū bebe ūlū ūlīfunya shakwinha shako shawiza, nūūlū nkono gwako ū gwa lūmoso gūtizūmana ūmo gūlīītīla ū nkono ū gwa būlyo. Ū mu kwīta gīko a kafunīje kako kakūbiza ka mu mbisīla, alīyo ū So ūyo akabonaga nūūlū mu mbisīla akūkwinha īyo īkwigeleelilwe.” “Na hangī nūūlū mukūlombaga mutiziikolanīja na bibeeleja abo batogilwe kūlomba mu masinagogi na mu mapanda gīkī babonwe na banhū; na nghana nalīmuwīla bakapandīkaga ī mheela jabo. Alīyo ū bebe ūlū ūhaya kūlomba, ingīlaga mu numba yako, kū chumba sha mu gatī ūlugale nū nyango gwako, hūna ūnombe ū So mu kwidohya. Nanghwe ū So ūyo akabonaga nūūlū mu mbisīla akūkūbeegeja īyo īkwigeleelilwe. Ūlū mulīlomba, yaya ū kūkwīja mihayo gītī banhū abo bataamanile Mulungu; a bene bakiganikaga bakwigwiwa kūlwa kūkwīja mihayo. Yaya ū kwilenganīja nabo, nguno a bing'we nūūlū aho mutaalī kūlomba, ū Sīng'we ayīmanile īyo yigelile kūmugunaana. Hūna lūūlū, mulalombage gīkī, ‘Sīswe ūyo ūlī ng'wigūlū, lina lyako lyeela līkūjiwe. Būtemi wako wize, īyo ūtogilwe īshikīīle nū mu sī, gītī ng'wigūlū. Twinhage nī lelo ī shilīwa shise ī sha būlī lūshikū. Tūlekejage nū būhūbi wise, gīt'ūmo na a bise tūkabalekejaga abo balī na būgasa kū bise. Na ūtizūtūtwala mu kūgeng'wa, alīyo tūpījage twīnge ū mulī Wabūbi. [Nguno ū būtemi būlī wako, nū būdūla nī nguzu; kūshisha welelo na welelo, Alichene].’ Nguno ūlū ng'ūbalekeja a banhū ū būhūbi wabo, na a bing'we akūmulekeja ū Sīng'we ūyo alī ng'wigūlū. Alīyo ūlū mutūbalekeja a banhū, na a bing'we atūmulekeja ū Sīng'we ū būhūbi wing'we.” “Hangī nūūlū ng'ūfunga, mutizūbiza bonzololoku gīt'ūmo bakīītīlaga bibeeleja. Nguno a bene bakibipya-bipyaga ū būshū wabo kūlwa kwiyoolecha kū banhū gīkī balī ng'wikanza lya kūfunga. Na nghana nalīmuwīla bakapandīkaga ī mheela jabo. Alīyo ū bebe ūlū ūlī ng'wikanza lya kūfunga, boojage ū būshū wako; nū ntwe gwako ūgūbile maguta. Ūtiziyoolecha kū banhū gīkī ūfungile, ūlū ītī kūlī So dūhū ūyo atabonekanaga. Ū mu kwīta gīko ū So ūyo akabonaga nūūlū mu mbisīla, akūkūbeegeja īyo īkwigeleelilwe.” “Yaya ū kwibīkīja mu sī ī sabo jing'we, nguno jidūgije kūkenaagūlwa fufuuji nūūlū būbozu; nūūlū basambo badūgije kūkambūla būjiiba. Alīyo jibīkagi ng'wigūlū, ūko jitūdūla kūkenaagūlwa fufuuji nūūlū būbozu; hama nūūlū basambo batadūgije kūkambūla na kwiba. Nguno aho ūbisīlile sabo yako, h'aho īlolelile nī ngholó yako.” “Ī talà ya mīlī līlī liso, na lūūlū ī liso lyako ūlū līlī mhola, numho ū mīlī gwako gūlī n'isana pyī ū gose. Alīyo ī liso lyako ūlū lyūpandīka kaagede, pyī ū mīlī gwako gūkūbiza mu giiti. Nose hū kūhaya ī lisana lyako ūlū lyūgalūka kūbiza giiti, ī giiti shene shikūbiza shitaale no!” “Atīho ūyo adūgije kūbatūmamīla bataale babīlī; nguno akūmbyeeda ūmò wabo, ūntogwa ū ūngī; nūūlū akūbiza na gwīnda nū ūmò, alīyo ū ūngī ūnsūūcha. Nose hū kūhaya mutūdūla ū kūbiza batūmami ha sīlīlī ya ng'wa Mulungu, na ha sīlīlī ya sabo!” “Hūna lūūlū, nalīmuwīla yaya ū kwikala mukūkoya-koyelaga būpanga wing'we, gīkī mukūlya kī, nūūlū mukūng'wa kī; nūūlū mīlī gwing'we, gīkī mukūzwala kī. Angū, ū būpanga būtī na mpango ntaale kūtinda shilīwa? Nū mīlī gūtashiheebile ī shizwalo? Alijilolagi ī noni ja kūlala ījo jitabībaga nūūlū jitagesaga na kūkumingīla mu maluuli; angū, ū Sīng'we ūyo alī ng'wigūlū, atajilishaga? A bing'we mutajiheebile ī noni? Ī gīsī alīho nani nūūlū ūmò wing'we ūyo adūgije kwiyongeleleja ī likanza lya būlamu bokwe kūlwa kwiyanga-yangīla wei ng'wenekīlī? Na hangī nibūlī mukūzwanganaga kūlwa nguno ya shizwalo? Aligiganikīlagi a mabonji ga mu matogolo ūmo gakakūlīlaga, a goyi gatatūmamaga, nūūlū shizwalo gatabeejaga. Alīyo nalīmuwīla gīkī nūūlū ū Solomoni hamò n'ikūjo lyakwe pyī ī lyose ūmo lyalī, walī atadūgije kūzwalīla chiza kūshisha ūlenganīla nūūlū na līmò lyago. Bing'we ba kūzunya kūdo, ū Mulungu ūyo akazwalīkaga maswa ga mu matogolo chiza gīko, ayo galīho ī lelo, alīyo a ha ntondo gaponyiwa mu moto; angū, a bing'we atūdūla kūng'wītīla mitaale kūtinda? “Hūna lūūlū, oyagi gete ū kwikala mukūkoya-koyaga mulīhaya gīkī, ‘Tūkūlya kī’; nūūlū, ‘Tūkūng'wa kī;’ nūūlū, ‘Tūkūzwala kī!’ Nguno abo bataamanile Mulungu hū bene abo bakakoyaga kūshikooba ī shose īshi; alīyo a bing'we, ū Sīng'we ūyo alī ng'wigūlū amanile gīkī shing'wigeleelilwe mubize nasho ī shose īshi. A bing'we bene būkoobagi tame ū būtemi bokwe nū būtūngīlīja bokwe, nī shenīshi mukongejiwa pyī ī shose. Lekagi ū kwikala ng'ūkoya-koyela ya ha ntondo, nguno ī ya ntondo nayo īkūlonjiwa ng'wikanza lyayo; būlī lūshikū lūlī na makoye ga kūlwigela.” “Mutabalamulage a biching'wi, hū mutūlamulwa na a bing'we. Nguno ūmo mukūbalamulīlaga banhū bangī, na a bing'we h'ūmo mukūlamulīlwa. Nīyo ī ngelekelo īyo mukūbagelekelaga bangī, h'īyo mukūgelekelwa na a bing'we. Nibūlī ūkūnojaga ng'wiyo kasasala ka kapalala ako kalī mu liso lyakwe, alīyo ū bebe ū mu liso lyako gūlīmo ngamba, ūyo ūtūgūlonjaga? Ī gīsī, ūlū gūlīmo ngamba ū mu liso lyako ū bebe, ūkūdūla ginehe ū kūng'wīla ū ndūgūyo gīkī, ‘Lembeelaga nakwīngīje kasasala ka kapalala, kalīmo ū mu liso lyako’? Bebe ng'wibeeleja, gwīnjage tame ū ngamba ūyo gūlīmo ū mu liso lyako, hū ūkūdūla ū kūbona chiza, ūng'wīngīje nū ng'wiyo a kasasala ka kapalala ako kalīmo ū mu liso lyakwe! Ī shikolo ī shawiza mutajinhage mva, nī shikolo shing'we ī sha mpango ntaale yaya ū kūshiponeja ngulubī, nguno jikūshipandagīla dūhū shisosohale, hama jimugalūkīle jimugulaje!” “Lombagi mukwinhwa, koobagi mukūpandīka, tūlagi hoodi ha nyango mukūlugūlīlwa. Nguno būlī ng'wene ūyo akalombaga akinhagwa, nū yūyo akakoobaga akapandīkaga, hama nū yūyo akatūlaga hoodi ha nyango akalugūlīlagwa. Ī gīsī alīho munhū kī ū mu bing'we ūyo ashikile kūlomva nūmbū na ng'wana wakwe, nanghwe ūng'winha iwe? Nūūlū hamo ūlomva ndīlo, nani ūyo adūgije kūng'winha nzoka? Na lūūlū manīlagi henaho; a bing'we nūūlū īkī mulī babūbi, nahene mumanile ū kūbinha a baana bing'we shikolo shawiza, īlī kūtinda no ū kūlī Sīng'we ūyo alī ng'wigūlū. Ū ng'wene akūbinha shakwinha shawiza no pye abo bakūnombaga. Kwike shing'wigeleelilwe kūbīītīla a banhū gīt'ūmo mutogilwe bang'wītīle a bing'we, nguno h'ūmo shihayīlile ī shilagīlo na a bahangi.” “Bītīlagi mu nzīla mhine, nguno ī likūūwa ī ligalī nū mita ū ngalī shijile mu kūyagala; na balī bingī abo bakabītīlaga mo. Alīyo ī nzīla īyo ījile mu būpanga, ī yene ngololoku; kwike mhine, pyī nū nyango mpine. Hama balī bagehu abo bakībonaga!” “Bilanghanagi a bahangi a balemba-lembi, abo bakūng'wizīīlaga gītī shiinū ng'wikūnza lya ngholo, alīyo ū mu gatī balī mhūge ndaku. A benabo mukūbamanīla kū matwajo gabo. Angū, a banhū badūgije kūyoba mizabibu kwīngīīla mu magwata, nūūlū shisuumo sha ntini kwīngīīla mu malūla? H'ūmo ījīlile, ū ntī gwawiza gūkatwajaga matwajo gawiza, nū ntī ū gwabūbi nago gūkatwajaga matwajo mabi. Ū ntī ū gwawiza gūtūdūla kūtwaja matwajo mabi, nū ntī ū gwabūbi nago gūtūdūla kūtwaja matwajo gawiza. Būlī ntī ūyo gūtatwajaga matwajo gawiza gūkabbutagwa gwaponyiwa mu moto. Hūna lūūlū, mukūbamanīla kū matwajo gabo.” “Ītī gīkī pye abo bakanitanaga Seeba, Seeba, bakwingīla ū mu būtemi bo ng'wigūlū, alīyo dūhū ūyo akīītaga īyo yīnyegije Baba ūyo alī ng'wigūlū. Ū mu lūshikū lwenūlo bingī bakūnidayīīla, balīhaya gīkī, ‘Seeba, Seeba, twalī tūtahangaga mu lina lyako? Na hangī twalī tūtapeejaga masamva, na kūbeeja milīmo mitaale mu lina lyako?’ Nane nakūbashokeja nalībawīla hape gīkī, ‘Natamumanile nūūlū hado a bing'we bīīti ba shibi, nīngīlagi aha!’ ” “Ali lūūlū, būlī ng'wene ūyo ūyigwa ī mihayo yane hūna wīdīlīla na kwīshikīlīja, akwikolanījiwa na ngosha wa masala, ūyo akazenga numba yakwe ya madafaali h'itale. Hūna yūtūla mbula ya kūseja mihūūmo, kūnū na miyaga īkūhembaga; pyī ī shose shenīsho shūyikīīla ī numba yenīyo, alīyo ītagwile; nguno ū nsingi gwayo gwalī h'itale. Kwike būlī ng'wene ūyo ūyigwa ī mihayo yane alīyo ūleka ū kwīdīlīla, nūūlū kwīshikīlīja, ū ng'wene akwikolanījiwa na munhū mbūūlī, ūyo akazenga numba yakwe ha maseni. Yahayūtūla mbula ya kūseja mihūūmo, kūnū na miyaga īkūhembaga; aho pyī ī shose shenīsho shayikīīla ī numba yenīyo, īkagwa na kagwīle ka kūkamaaja no!” Ū Yesu aho wamala ū kūsomboola ī mihayo ī yose īyī, pye a mabità ga banhū abo bandegelekaga bakabūkumya na kakumīje kataale no ū būlangi bokwe. Nguno wabalangaga na būdūla, walī atabalangaga gīt'ūmo bīītīlaga a balangi babo ba shilagīlo. Aho wika ū mu lūgūlū, mabità mataale ga banhū gūnondeela. Kūhayimanīla munhū ūmò wa mbiji ong'wegeela, ūgwa kū magūlū gakwe ūnamya, kūnū alīng'wīla; “Seeba, ūlū ūtogwa ūdūgije kūneeja.” Nanghwe ū Yesu ūgoloola nkono ūnkuumya, kūnū alīng'wīla; “Natogagwa elaga!” Haho na haho jeela ī mbiji jakwe. Hūna ū Yesu ūng'wīla gīkī, “Ilanghanage, ūtizūwīla munhū nūūlū ūmò, alīyo jaga ūkiyooleche kūlī ngabīji, ūkafunye na shakwinha gīt'ūmo Musa alagīlile; būbize ho būkaanīji kūbo.” Hūna ū wei ūja Kafalanaūmu, aho washika ū mu nzengo, munhū ūmò, ntaale wa bashilikale igana ūng'wegeela. Ūng'wikūmbīlīja alīhaya gīkī, “Seeba, alīho nsese wane alaalile mu kaya, alī na makoye mataale no kūlwa būsaatu bo mangwisha!” Nanghwe ū Yesu ūng'wīla, “Tūjage nakampīje.” Alīyo ū ntaale wa bashilikale igana ng'wenūyo, ūnshokeja ūhaya gīkī; “Seeba, ū nene natigeleelilwe ū bebe ūshike a ha ng'wane, hayaga mhayo dūhū, akūpīla ū nsese wane. Nguno nane nalī munhū ūyo alī ha sīlīlī ya būsugi; nū nene nalī na bashilikale a ha sīlīlī yane. Nadūgije kūng'wīla ūyū gīkī, ‘Jaga;’ nghana akūja. Nūūlū ūngī gīkī, ‘Nzūgū;’ nghana akwiza. Hama nūūlū nsese wane nashikile kūng'wīla, ‘Ītaga gīkī;’ na nghana akwīta!” Ū Yesu aho wigwa gīko ūkumya, abo banondeelaga ūbawīla, “Nalīmuwīla gwa nghana gīkī, nataalī kūbona kūzunya kwa mbika gītī īyī na hado yaya pye a hose ū mu Isilaeli. Nīyo nalīmuwīla bingī bakwiza, kūfuma kīya na ng'weli, bigashe ū mu būtemi bo ng'wigūlū hamò na Abulahamu na Isaka na Yakobo. Alīyo a baana ba ng'wikūlū bakūponyiwa hanze kū giiti, bakalīle na kūshelanya mino kwenūko!” Hūna ū Yesu ūng'wīla ū ntaale wa bashilikale igana ng'wenūyo gīkī; “Jaga, n'ībizage gīt'ūmo kūsanya kwako kūlī.” Ī likanza lyenīlo ūpīla ū ntūmami wakwe. Hūna ū Yesu ūūkingīla mu numba ya ng'wa Petelo, ūnsanga nina-būkwi wa ng'wa Petelo alī mu ndīlī adadīlilwe nswiza. Ūshika ūnkuumya ha nkono gūnekela ū nswiza, ūbūūka ūmeegeja shilīwa. Aho lyabiza lya mhīndī a banhū bandya kūng'wenhela bingī abo bakoyiagwa masamva, nanghwe ūyūgapeeja bo gūhaya mhayo dūhū; na a babo basaataga ūbapīja pye. Ū mu kwīta gīko akagūshikīlīja ūyo gūhayiwe na nghangi Isaya gīkī, “Ū būgokolo wise akabūbūūcha wei; nī ndwala jise ūjīnja we.” Ha numa ya yenīyo ū Yesu aho wabona gīkī ī libità lya banhū lyayūng'okalīīla na kūmpīndya hose-hose, ūlagīla baje kū nkīlo. Kūhayimanīla nangi nebe wa shilagīlo wang'wegeela; ūshika ūng'wīla gīkī, “Nangi natogilwe kūkūlondeela būlī kwene ūko ūlaaje.” Nanghwe ū Yesu ūnshokeja ūhaya gīkī, “Ī nyamhawa jilī na myobo, nī noni ja kūlala jilī na chanjo; alīyo ū Ng'wana wa Munhū atī na ha kūlaaja nūūlū ntwe gokwe!” Ūmò wa bahemba bakwe nanghwe ūng'wīla gīkī, “Seeba, nizunīlījage naje tame nakanjīke baba.” Alīyo ū Yesu ūng'wīla, “Bebe ng'wene nilondeelage dūhū, balekage a bafu babajīke a bafu babo.” Hūna wingīla mu lyato, na a bahemba bakwe būnondeela mo. Kūhayimanīla gwabūūka nyaga ntaale, yūbipa no ī nyanza, gūyūbūūka mahuuli gashikile kūlītubīja ī lyato. Alīyo ū wei walī walaala tūlo. A bahemba bakwe būmisha balīhaya; “Seeba tūpījage twashila!” Nanghwe ūbawīla gīkī, “Bing'we ba kūzunya kūdo, nibūlī mulogoha gīko?” Hūna ūbūūka ūgūhama ū nyaga nī nyanza, hūbiza sele-sele! A banhū benabo bakakumya kīngī nasho, bandya kwibūja balīhaya gīkī, “Ū ng'wenūyū ī gete ni munhū kī, wakwigwiwa būyaga na miyaga na manyanza hose?” Bahayūshika mu sī ya Bagadala ū kū nkīlo gwa nyanza, banhū babīlī baalī na masamva būmanhya nanghwe balīng'wizīīla kūfuma kū mashigila. Baalī bakalī kībi no; nose ī nzīla yenīyo yalī shilambu kūbītīlwa na munhū ose-ose. Kūhayimanīla a banhū benabo bandya kūlīla balīhaya gīkī, “Ng'wana wa ng'wa Mulungu ūlī na mhayo kī na a bise? Nibūlī wiza kūtūluhya, alīyo ī likanza lītaalī ū kūng'wa?” Līkasangwa lyalīho idale lya ngulubī ningī jadīīmaga katanaalo ū kwīnga aho baalī henaho. Hūna a masamva gūndayīīla galīhaya gīkī, “Ūlū ūlītūpeeja tūtwalage ū ng'widale lya ngulubī ījo.” Nanghwe ūgawīla, “Jagi.” Nghana gūfuma gūkingīla ū mu ngulubī jenījo. Pyī ī lidale liyita nhambo kūjīlīīla kū lūgegu lo nyanza, jūkagwīla mu minzī jūng'wa nhuli, jūcha! A badīīmi bajo būpeela nhambo, būja būūkīkumūcha ū mu nzengo ī mihayo yenīyo, nī ya banhū abo baalī na masamva. Pye a banhū būfuma ū mu nzengo kūja kūnola ū Yesu; aho bamona būng'wikūmbīlīja īnge ū mu sī yabo! Na nghana ū Yesu wingīla mu lyato, ūkīla kū nkīlo ūja kū nzengo go ng'wawe. Kūhayimanīla bang'wenhela munhū wa būsaatu wa mangwisha alaalile ha shilago. Ū Yesu aho wakūbona ū kūzunya kwabo ūng'wīla ū nsaatu, “Bebe ng'wana, timbyaga ngholó, walekejiagwa ī shibi shako.” Bamò ba balangi ba shilagīlo bandya kwiwīla gīkī, “Bing'we, ū munhū ng'wenūyū ngimu!” Ū Yesu ūgadeeba a maganiko gabo, hūna ūbawīla gīkī, “Nibūlī muliganika mihayo mibi gīko ū mu ngholó jing'we? Ī gīsī, ū nogu ni gūlī ginehe? Ū gwa kūhaya gīkī, ‘Walekejiagwa ī shibi shako,’ nūūlū hamo ū gwa kūhaya gīkī, ‘Būūkaga ūshimīze?’ Ali lūūlū, shiigelile mumane gīkī ū Ng'wana wa Munhū alī nabo ū būdūla bo kūlekeja shibi ū mu sī.” Hūna ūng'wīla ū nsaatu gīkī, “Būūkaga ūshisole ī shilago shako ūje kaya.” Nghana ūbūūka, ūgumha ajile kaya! A mabità ga banhū aho gabona gīko gakogoha no, gūnkūja Mulungu ūyo akabinhaga banhū būdūla būlī gīko! Ū Yesu wīnga a henaho, aho ajile ūmona munhū ūmò, witanagwa Matayo; walī igashije ng'witobisījo lya goodi, ūng'wīla, “Nilondeelage.” Nghana ūbūūka ūnondeela. Bahayūshika mu kaya, ū Yesu wigasha kūlya shilīwa. Na batobisha ba goodi hamò na banhū ba shibi bingī bakigasha kūlya nanghwe, na a bahemba bakwe. Alīyo a Bafalisayo aho babona gīko, būbawīla a bahemba bakwe gīkī, “Nibūlī ū Nangi wing'we akūlyaga na batobisha ba goodi, būyaga na banhū ba shibi?” Ū Yesu aho wigwa ūhaya, “A bapanga batī na nguno na nfumu, alīyo a basaatu h'abo bakankoobaga. Na lūūlū, jagi mukilange a makūlū ga mhayo ūyū, gīkī: ‘Natogilwe shigongo, ītī shitambo;’ nguno ū nene natizile kwitana batūngīlīja, alīyo ba shibi!” A bahemba ba ng'wa Yohana bakīīta biza ū kūlī Yesu, būmūja balīhaya gīkī, “Nibūlī a bise na a bahemba ba Bafalisayo tūkafungaga, alīyo a bahemba bako batafungaga?” Nanghwe ū Yesu ūbawīla gīkī, “Ū ntooji ūlū ataalī hamò nabo a bageni ba ha būkwīlīma, bakūpīnīhajiwa kī hangī? Jikūshika ī shikū ja kwīngījiwa ū ntooji; a henaho hū bakūyūfunga. Atīho ūyo akasumīlījaga shilaka sha ng'wenda mpya ha ng'wenda nkūlūkūlū; nguno ūlū wīta gīko shikūgūtandūla ū ng'wenda ū nkūlūkūlū, gūkenaagūke kūtinda. Na hangī atīho ūyo akabīkaga divai mhya ng'wibīkīlo ikūlūkūlū, ūlū wīta gīko līkūtandūka ī libīkīlo līkenaagūke, nī divai yidīke ha sī! Alīyo ī divai ī mhya bakībīkaga ng'wibīkīlo ipya; na lūūlū, ū mu gīko shikwikala mhola ī shose.” Aho ataalī ūbawīla gīko, kwimanīla wiza ngosha ūmò nsugi; ūshika ūntugīja mazwi mu kwidohya, kūnū alīng'wīla gīkī, “Kashīke kane kazumalīka ī haha īyī, kwike nzūgū ūkatūūlīle nkono gwako kakūpīla dūhū!” Nghana ū Yesu na a bahemba bakwe būbūūka būnkūūbīja ū munhū ng'wenūyo. Nkīma nebe wakoyiagwa būsaatu bo ngeji, nose ūmala myaka ikūmi n'ībīlī; ūng'wizīīla ū Yesu kū numa, ūshika ūkuumya h'ipīndo lya nghanjo yakwe. Nguno wiwīlaga gīkī, “Nūūlū nūkuumya shizwalo shakwe dūhū nakūpīla!” Ū Yesu aho wagalūka ūng'wīla, “Īnjaga ū booba nshīke wane, ū kūzunya kwako kwakūpījaga.” Ū nkīma ng'wenūyo ūpīla kūfuma ikanza lyenīlo. Hūna ū Yesu ūshikīīla a ha kaya ya nsugi ng'wenūyo, ūsanga ibità lya banhū bingī balīfuutagīla bakūlījiagwa būpīna; na bafuuji ba mhembe ja nghūngū bakūjifuulaga. Ūbawīla gīkī, “Īngagi a henaha, ū ng'wanikī atachile, alaalile dūhū.” Būnseka nyachilū-chilū kūlwa kūndalaha! Na lūūlū aho lyafunyiwa hanze ī libità, ū wei wingīla ūūkandima nkono ū ng'wanikī, ūbūūka! Ū mhayo gwenūyo gūng'winha kūkumūka ū Yesu, pye a hose ū mu sī yenīyo. Ha numa ya yenīyo, ū Yesu wīnga a henaho ūja ipandī līngī. Babboku babīlī būnondeela, kūnū balīndayīīla n'ilaka lya higūlya balīhaya gīkī, “Ng'wana wa ng'wa Daūdi, tūchīlage shigongo!” Ūūkingīla mu numba, alīyo nū ng'wene būnondeela; nanghwe ūbabūja, “Mulīzunya gīkī nadūgije kūng'wītīla ū mhayo gwenūyū?” Būnshokeja, “Alichene Seeba!” Hūna ūbakuumya ū kū miso gabo; ūbawīla, “N'ībizage gīt'ūmo kūzunya kwing'we kūlī.” Na nghana a miso gabo gūloleecha, bandya kūbona. Ū Yesu ūbahūgūla ūbawīla gīkī, “Ali lūūlū, langhanagi atizūmana munhū ose-ose.” Alīyo aho bafuma ī hanze, haho na haho bandya kūja bakūnkumūchaga ū mu sī yenīyo. Kwīnga dūhū a benabo, na bangī būng'wenhela ū Yesu munhū ūmò shimuumu, nīyo walī n'isamva! Aho wīngījiwa ī lisamva ūdūla ū kūyomba. A mabità ga banhū gūyūkumya galīhaya gīkī, “Ū mhayo gwa mbika yenīyī gūtaalī kwilonga na hado yaya ū mu Isilaeli!” Alīyo a Bafalisayo a bene būyūhaya, “Ū ng'wenūyū akūgapeejaga a masamva mu būdūla w'itaale lya masamva!” Hūna lūūlū ū Yesu wandya kūja hose-hose ū mu mizengo nū kū machalo. Wajaga akūlangaga ū mu masinagogi gabo na kūlomeela Nghūlū Jawiza ja būtemi, hamò na kūpīja būlī mbika ja būsaatu nūūlū būlemehazu. Aho wagabona a mabità ga banhū ūbasaatwa, nguno baalī bazongu-zongu, na basalanghanile gītī ngholo jitī na ndīīmi! Ūbawīla a bahemba bakwe gīkī, “Ū nīmo gw'igesa gūlī ntaale no, alīyo a batūmami bagehu. Nombagi ū Seeba wa magesa atūme batūmami ū kū nīmo gokwe.” Akīīta ūbitana a bahemba bakwe abo ikūmi na babīlī, ūbinha būdūla bo kūheeba myoyo misoso; badūle kwīpeeja, na kūpīja būlī mbika ja būsaatu na būlemehazu. A mina ga batūng'wa ikūmi na babīlī benabo gaya: wa kwandya Simoni, ūyo akinhwa lina lya Petelo, na Andelea ng'wanong'wawe. Na Yakobo ng'witūnja wa ng'wa Zebedayo, hamò na Yohana ng'wanong'wawe. Filipo na Batolomayo; Tomaso na Matayo, ūyo walī ntobisha wa goodi. Yakobo ng'wana Alifayo na Tadayo; Simoni muna Kanaani, na Yuda Isikaliote, ūyo akabiza nodeeji wa ng'wa Yesu. Abo ikūmi na babīlī benaba, ū Yesu akabatūma, ūbakomeleja alībawīla gīkī, “Mutizūja kū banhū ba mahanga gangī, yaya nūūlū kwingīla mu nzengo gwa Basamalia. Alīyo ī no-no-no jagi kū ngholo ja numba ya Isilaeli, ījo jijimīīlile! Jagi ng'ūlomeela mulīhaya gīkī, ‘Ū būtemi bo ng'wigūlū wegeelaga.’ Ng'ūbapīja a basaatu, na a bafu ng'ūbajūūcha, pye na a ba mbiji ng'ūbeeja, na a masamva ng'ūgapeeja. Ng'wanukūlaga dalali, ning'we inhagi dalali. Yaya ū kūja na zahabu nūūlū feza, nūūlū hela mu mhīnda jing'we. Nūūlū ifulushi lya shikolo sha mu lūgendo yaya ū kūbūūcha. Yaya nūūlū nghanjo ibīlī, nūūlū shilatū; pyī nūūlū nangha yaya. Nguno ū ntūmami shing'wigeleelilwe alanghanwe. Hama nīyo ūlū ng'wingīla mu nzengo nebe, nūūlū chalo shilebe, būgīlījagi mo ūlū alīmo munhū ntengeke, ng'wikale ha ng'wakwe kūshisha ng'wīnge ī lipandī lyenīlo. Būlī ha kaya yene ūlū ng'ūshika bagīshagi. Ī kaya yenīyo ūlū yūbiza ya longe, ī mhola ying'we yikale hamò nabo, alīyo ūlū ītī chene, īkūmushokela ī mhola ying'we! Na hangī ūlū atīho wa kūng'wanukūla, nūūlū kwīdegeleka ī mihayo ying'we, ūlū mulīnga a ha kaya yenīyo, nūūlū ū mu nzengo gwenūyo, lūkung'unhagi nū lūbuubu ūlo lūlī kū mhambala jing'we. Nalīmuwīla gwa nghana gīkī, a ha lūshikū lo kūlamulwa, ū nsango gwa banhū ba mu nzengo gwenūyo gūkūbiza ntaale no, kūtinda ū gwa bana Sodoma na bana Gomola.” “Managi gīkī nalīmutūma gītī ngholo kūja kwisanja ng'widale lya mhūge; bizagi bachagūku gītī nzoka, alīyo balyehu gītī nghūūlū. Hangī bilanghanagi a banhū, nguno bakūyūmutwala kū mabanza na kū masinagogi gabo kūjūmutūla. Mukūyūshishiwa na kū būtongi bo basugi na batemi kūlwa nguno yane, būbize ho būkaanīji kūbo na kū mahanga. Alīyo ūlū būmutwala gīko, yaya ū kwandya kwiganika-ganika, gīkī hīmba mukūsomboola kī nūūlū mukūshosha ginehe. Nguno ū ng'wikanza lyenīlo mukwinhwa ū gwa kūhaya. Mutūbiza mukūyombaga bing'we benekīlī, Moyo wa ng'wa Sīng'we h'ūyo akūbiza akūyombaga ū mu bing'we. “Būkūbiza ho wilodeeji bo kwenheleja banhū nūūlū kūcha; īkūdūlīkana ū munhū kūnodeela nūūlū ng'wanong'wawe gīkī abūlagwe. Nūūlū ū myaji akūng'wītīla gīko ū ng'wana wakwe; nīyo a baana bakūyūbatalūkīla a babyaji babo bababūlaga! Hama būlī kwene pye a banhū bakūmukolwa, kūlwa nguno ya lina lyane. Alīyo ū wa kwiyūmīlīja kūshisha kū ngelelo akūpīla. Na lūūlū ūlū būmuluhya mu nzengo ūyū, peelelagi mu gūngī; nguno nalīmuwīla gwa nghana gīkī, mutūdūla ū kwītang'anhya pyī ī mizengo ya Baisilaeli aho ataalī kwiza ū Ng'wana wa Munhū! Ū nghemba atūdūla kūnkīla ū nangi wakwe; pyī nū nsese atūdūla kūbiza higūlya ya ng'wa ise-būgonzo. Ū nghemba ūlū ūlenganīla nū nangi wakwe wigejaga; pyī nūūlū ū nsese ūlū ūlenganīla nū ise-būgonzo. Ūlū balīgima kūng'witana Belizebuli ū ng'wenekīlī kaya, a ba mu kaya yakwe pye a bose bakūbīītīla yabūbi na kūtinda ho!” “Mutabogohage a banhū, nguno gūtīho mhayo gūkundīkīgije, ūyo gūtūkundūlīlwa; nūūlū gwibisile, ūyo gūtūtendwa ha ng'wape. Ali lūūlū, īyo nakūmuwīlaga mu mbisīla, a bing'we īhayagi bo hape-hape; nī yīyo nakūmuhwehwetelaga, a bing'we linhagi kwigūlya ya numba ng'wīhamuke, bīyigwe pye a banhū. Hangī mutabogohage abo bakabūlagaga mīlī, alīyo batī na būdūla bo kūgūbūlaga ū moyo. Alīyo ī no-no-no ng'ogohagi ūyo alī na būdūla bo kūgūbūlaga ū mīlī nū moyo, ha numa ūshiponya mu nsango gwa moto! Angū, ī tūjū īj'ibīlī, jitūdūla kūjinjiwa nūūlū shilingi īmò dūhū? Alīyo nalīmuwīla gīkī, ītīko kūgwa ha sī nūūlū īmò yajo aho atamanile ū Sīng'we. Lelo a bing'we, nī nzwīlī jing'we ī ja mu ntwe pyī ī jose jibalilwe. Nose hū kūhaya mutogohage, nguno a bing'we mujiheebile kūle ī tūjū, nūūlū jikakwīla na ginehe!” “Hūna lūūlū, ūyo ūnizunya na ūnikaanīla kū būtongi bo banhū, nū nene nakūnkaanīla ū kū būtongi bo ng'wa Baba ūyo alī ng'wigūlū. Alīyo ūyo ūnilema kū būtongi bo banhū, nū nene nakūnema ū kū būtongi bo ng'wa Baba ūyo alī ng'wigūlū.” “Lekagi ū kwiganika gīkī nenhile mhola ū mu sī; yaya natenhile mhola, nenhile līlūshū. Nguno nenhile wilemeelwa: ng'witūnja kwilemeelwa na ise, nū nshīke kwilemeelwa na nina, ū ng'wīnga nanghwe kwilemeelwa na nina-būkwi. Nīyo a banishi ba ng'wa munhū bakūbiza ba mu kaya, ūmo akwikalaga. Ūyo antogilwe ise nūūlū nina kūtinda kūnitogwa nene, ū ng'wenūyo atanigeleelilwe. Nū wa kūntogwa ng'witūnja nūūlū nshīke wakwe kūtinda nene, nanghwe atanigeleelilwe. Hama nū yūyo atibūūkīja nsalaba gokwe na kūnilondeela, nū ng'wene atanigeleelilwe. Nīyo ūyo wipandīkīla būpanga bokwe, akūbūjimīīja; alīyo ūyo ūbūjimīīja ū būpanga bokwe kūlwa nguno yane, ū ng'wenūyo akūbūpandīka.” “Ūlū munhū ose-ose ūng'wanukūla a bing'we, ū ng'wenūyo wananukūlaga nene. Hama ūyo ūnanukūla nene, numho wang'wanukūlaga ūyo anitūmile. Ūyo ūng'wanukūla nghangi mu lina lya gīkī alī nghangi, nanghwe akwinhwa mheela ya nghangi. Nū yūyo ūng'wegeleja ntūngīlīja mu lina lya gīkī ntūngīlīja, nanghwe akwinhwa mheela ya ntūngīlīja. Na hangī ūlū munhū ūng'winha shikombe sha minzī ga kūng'wa, nūūlū ūmò wa bahemba bane a bado-bado aba, īkī alī nghemba wane, nalīmuwīla gwa nghana ū munhū ng'wenūyo atūgayiwa mheela na hado yaya.” Hūna lūūlū ū Yesu aho wamala kūbalagīla a bahemba bakwe abo ikūmi na babīlī, akīnga a henaho ūja akūlangaga na kūlomeela mu mizengo yabo. Ū Yohana aho alī mu jeela akigwa ī shītīle sha ng'wa Kilisto; hūna ūtūma babīlī ba bahemba bakwe baje ū kūlī Yesu bakamūje gīkī, “Ū bebe hū ūlī ng'wene ūyo izile, nūūlū tūnindīīle ūngī?” Nanghwe ū Yesu ūbashokeja ūhaya gīkī, “Jagi mukang'wīle ū Yohana īyo mulīyigwa na kwībona. A babboku balībona, na a balema balīshimīza, a ba mbiji bakwelaga, a bagulu nabo bakwigwaga; pye na a bafu bakūjūūkaga, na a bahabī balīlomeelwa Nghūlū Jawiza. Nīyo alī na mbango būlī ng'wene ūyo atī na kwipama kūlwa nguno yane.” Aho bīnga a benabo, ū Yesu wandya kūbawīla a banhū mihayo ya ng'wa Yohana. Ūhaya gīkī, “Aho ng'wajaga kū matogolo, ng'wajaga kūlola kī? Kadete kakūyengejiagwa nyaga? Ng'walī mutogilwe kūbona kī? Hamo munhū azwalīlile myenda ya nyasabi? Managi gīkī abo bakazwalaga myenda ya nyasabi bakikalaga mu kaya ja nyatemi. Na lūūlū, ī gete ng'wajaga kwīta kī? Hamo kūlola nghangi? Alichene, nīyo nalīmuwīla alī ntaale kūtinda nghangi! Ū wei hū ng'wene ūyo gwandīkilwe kūlwakwe gīkī, ‘Managa gīkī, nalīntūma ntūmījiwa wane kū būtongi wako, akūtonga kūkūbeeja-beegeja nzīla.’ Nalīmuwīla gwa nghana gīkī, ū mu bose abo babyalilwe na bakīma, atīho nūūlū ūmò ūyo alī ntaale kūntinda Yohana Matīīja. Alīyo ūyo alī ndo wa bado ū mu būtemi bo ng'wigūlū ankīlile ū wei. Nīyo kwīngīīla mu shikū ja ng'wa Yohana kūshisha lelo īyī, ū būtemi bo ng'wigūlū būkūluhiagwa hataale, kwike a bigaganīja bakūbūpandīkaga. Nguno pye a bahangi nī shilagīlo bakahanga kwiza kūkaja halī Yohana. Na lūūlū ūlū mutogilwe kūzunya zunyagi, nguno ū ng'wenūyū hūna ng'wene ū Eliya ūyo shiigelile ize. Ūyo alī na matū ni igwage. “Alīyo hīmba nashiikolanīje na kī ī shibyalīlwe shenīshi? Shitikīlile na baana bigashaga ng'wigūlilū bakwihamukīlaga na bichabo; bakūhayaga gīkī, ‘A bing'we, ni ginehe twalūmufuulīlaga mbiilūlū alīyo ning'we ū kūbina yaya; hama hangī aho twandya kūlīla nghūngū nahene mutapīnīhalile!’ Nguno ū Yohana akiza atūlyaga nūūlū kūng'wa yaya; būyūhaya, ‘Alī n'isamva.’ Hama ū Ng'wana wa Munhū aho wiza akūlyaga na kūng'wa, hangī nahene bandya kūhaya gīkī, ‘Nolagi ū munhū ūyū; naku na neevi, nīyo anwanile na batobisha ba goodi, būyaga na banhū ba shibi!’ Kwike a masala gakiyoolechaga mu katūmamīle kago.” Hūna wandya kwīyoolomya ī mizengo īyo yalī yalema kūgalūka, nūūlū īkī mihayo mingī ya koolecha būdūla bokwe yalī yabeejiwa muyo. Ūyīwīla alīhaya gīkī, “Ūlī mu kwihīga Kolasini, nū bebe Betisaida ūlī mu kwihīga. Nguno ī shītwa sha koolecha būdūla būtaale īsho shabeejiwe mu bing'we ūlū ni shabeejiwa mu Tulo na Sidoni, a bazengi baamo ni bagalūka kale, mu kūzwala magūnīla na kwifudīka mu mabu. Alīyo ī haha nalīmuwīla gīkī, ū mu lūshikū lo kūlamulwa, īkūbiza hambū-hambū ū kū bana Tulo na a bana Sidoni, kūtinda ū kū bing'we! Ū bebe nangho Kafalanaūmu, ūliganika gīkī ūkūgūngūhiwa kūshisha ng'wigūlū? Ūkwichiwa kūshisha kūlimu! Nguno ī milīmo ya koolecha būdūla būtaale īyo yabeejiwe mulī bebe ūlū ni yabeejiwa mu Sodoma, ī sī yenīyo ni ītaalī īlīho nī lelo īyī! Hūna lūūlū nalīkūwīla gīkī, ū mu lūshikū lo kūlamulwa, īkūbiza hambū-hambū ū kū bana Sodoma kūtinda ū kūlī bebe.” Ī likanza lyenīlo ū Yesu ūhaya gīkī, “Nalīkūkumīlīja Baba, bebe ūyo ūlī Seeba w'igūlū na sī; nguno pyī ī mihayo yenīyī wībisile ū kū ba masala na a bitegeleja, wīyoolecha ū kū baana. Alichene Baba, nguno h'ūmo ībeelelile ū kūlī bebe. Ū Baba ashitūūlile pyī ī shose mu nkono gwane; na atīho nūūlū ūmò ūyo aamanile ū Ng'wana ūlū atī Baba iyene. Hangī atīho nū yūyo aamanile ū Baba, ūlū atī Ng'wana iyene, na būlī ng'wene ūyo Ng'wana alatogwe kūnfubolela. Nzūgi kūlī nene pye abo mulī na makoye, na mubunilwe miligo midito; ū nene nakūng'wifuuja. Solagi ijoki lyane, ng'wilange kūfuma kūlī nene, nguno ū nene nalī nfula na nalī ng'widohya ū mu ngholó; ū mu gīko hū būkwifuula ū būpanga wing'we. Nguno īlī shinogu ū kūlītūmamīla ī lijoki lyane; hama nū nigo gwane gūlī mbūpu.” Ī likanza lyenīlo ū Yesu ūbūūka ajile, ūbītīla mu migūnda ya būsīga, nīyo yalī sabato. A bahemba bakwe baalī batuuba, na lūūlū būyūbīnza mangala banuka masha, balya ī mbeke. A Bafalisayo aho bababona balīīta gīko, būng'wīla ū Yesu gīkī, “Alibalolage a bahemba bako; balīīta mhayo ūyo gūlī ngilo kwītwa ha sabato!” Nanghwe ūshosha alībawīla gīkī, “A bing'we mutaalī ū kūsoma ūmo akīītīla ū Daūdi na a babo walī nabo aho baalī batuuba? Ī gīkī akingīla mu numba ya ng'wa Mulungu, ūūkalya migatī ya kūtūūlwa kū būtongi bo ng'wa Mulungu, īyo yalī ngilo ū kwīlya ū wei na a biye, ūlū ītī bagabīji dūhū? Nūūlū hangī mutaalī ū kūsoma ūmo shihayīlile ī shilagīlo, ī gīkī ū mu lūshikū lo sabato a bagabīji bakīkenaagūlaga ī sabato ū mu hekalu, alīyo a boi bikala batī na shisembo? Alīyo nalīmuwīla ī haha alīho a henaha ntaale kūtinda hekalu. Ūlū ni mumanile a makūlū ga mhayo ūyū, gīkī: ‘Ī shigongo shiniyegije kūtinda shitambo;’ ni mutabasolile būbi abo batī na būbi. Nguno ū Ng'wana wa Munhū hū Seeba wayo nī sabato.” Aho wīnga ū kwenūko, ūūkingīla ng'wisinagogi lyabo. Walīmo na munhū wa nkono gūhaamalalile. Hūna lūūlū īkī baalī batogilwe kūnsola būbi ū Seeba, būmūja gīkī, “Īdūlīkanile ū kūpīja a ha sabato?” Nanghwe ūbashokeja ūhaya, “Ū mu bing'we, alīho nani ūyo alī na ngholo īmò, hūna yūgwīla ng'wichongo ha sabato ūyo atībūūcha kwīfunya mo? Al'ū munhū atīkīlile kūle ī ngholo? Hū kūhaya īdūlīkanile gete ū kūbeeja yawiza a ha sabato!” Hūna ūng'wīla ū munhū ng'wenūyo gīkī, “Gūgoloolage ū nkono gwako.” Nghana ūgūgoloola gūpīla, gūlenganīla nū ng'wichago. Būfuma hanze a Bafalisayo, būūkandya kūbeeja long'we ya kūnyagaja! Ū Yesu aho wagūdeeba ū gwenūyo wīnga ho a henaho, na banhū bingī būnondeela. Ūūkabapīja pye abo baalī basaatile. Kwike wabalemejaga batizūja bakūnkumūchaga. Gūbiza gwashikīīla ūyo gūhayiwe na nghangi Isaya gīkī, “Nolagi ū Ntūmami wane ū Nsolwa, hū ng'wene ū Ntogwa wane, ūyo ngholó yane yīnyegelile; Nakūntūūlīla Moyo wane, nanghwe akūlomeela būtūngīlīja kū mahanga. Atalagaagaana nūūlū atalayoganya; munhū ataliigwa ilaka lyakwe mu mapanda. Nūūlū kadete kalabūkile atīko kūkamalīja. Hangī nūūlū kalūtambī kakūzukīīlaga lyochi atīko kūkajimya, kūshisha ū būtūngīlīja abūtūūle mu būpyeni. Hama ū kwisagīlwa kwa mahanga gose kūkūbiza mu lina lyakwe.” Walīho munhū w'isamva, hangī walī mboku na shimuumu, akenhwa ū kūlī Yesu ūpījiwa; ūdūla ū kūyomba nū kūbona. Pye a banhū būkumya no, būyiwīla gīkī, “Ū ng'wenūyū akūduuma kūbiza Ng'wana wa ng'wa Daūdi?” Alīyo a Bafalisayo aho bigwa, a bene būyūhaya gīkī, “Ū ng'wenūyū atūdūla ū kūgapeeja a masamva ūlū ītī mu būdūla w'itaale lya masamva ī Lībelizebuli!” Nanghwe ū Yesu ūgamana a maganiko gabo, ūbawīla gīkī, “Būlī būtemi ūlū būgabanīka hūna wandya kwilwisha boi wenekīlī na wenekīlī, būkwimala. Nūūlū nzengo gose-gose ūlū gwandya kwiyūbūkīla goyi na goyi, gūkūgwa; pyī nūūlū kaya ītūlama! Ī gīsī lūūlū, ū Shetani ūlū wandya kūmpeeja Shetani, angū numho ogabanīkile. Hama a henaho būkwīmīīla ginehe lūūlū ū būtemi bokwe? Nīyo hangī, ū nene ūlū nakūgapeejaga a masamva mu būdūla bo ng'wa Belizebuli, al'a baana bing'we a bene bakagapeejaga mu būdūla kī? Hūna lūūlū managi gīkī, a benabo hū bakūbiza balamuji bing'we! Alīyo ūlū nakūgapeejaga a masamva mu nguzu ja ng'wa Moyo wa ng'wa Mulungu, numho hū kūhaya ū būtemi bo ng'wa Mulungu bong'wizīīlile! “Nūūlū, adūgije ginehe munhū ose-ose kwingīla mu numba ya ngosha o nguzu, wandya kwīnja shikolo shakwe bo makaala? Dūhaya akwandya antunge tame ū ng'wenekīlī kaya, h'adūle ū kwīyiboneela ī kaya yenīyo? Ūyo atī hamò na nene, alī ng'wilwisha wane; nū yūyo atūkumingaga hamò na nene, akūbbalasanyaga! Na lūūlū nalīmuwīla gīkī, a banhū badūgije kūlekejiwa pyī ī shibi, nūūlū būsondagūji. Alīyo ū mhayo gwa kūnsondagūla Moyo Ng'wela, ū gwene gūtī gwa kūlekejiwa na hado yaya! Hangī nūūlū munhū ūnghaya kībi ū Ng'wana wa Munhū, adūgije ū kūlekejiwa. Alīyo ūyo ūnghaya kībi Moyo Ng'wela, atīko kūlekejiwa na hado yaya; ībize ng'wikanza īlī, nūūlū īlo līliza!” “Ū ntī ūlū ng'ūgūgoyela gūbeela, na a matwajo gakūbiza gawiza. Ūlū gūlekanījiwa gūbipa, na a matwajo gakūbiza ga sagala-sagala, nguno ū ntī gūkamanīlagwa kū matwajo gago. Bing'we būbyīle wa shipīlī, mudūgije ginehe ū kūhaya mihayo mitengeke alīyo a bing'we benekīlī mulī babūbi? Nguno ū nomo gūkayombaga īyo yokalile mu moyo! Ū munhū wawiza akafunyaga shawiza ū kwīnga ū mu shawiza īsho ibīkīgije; nū wa malofu nanghwe akafunyaga sha malofu ū kwīnga ū mu sha malofu īsho ibīkīgije. Alīyo nalīmuwīla gīkī, ū mu lūshikū lo kūlamulwa, a banhū bakūfunya būsombooji kūlwa būlī mhayo gwa sagala-sagala ūyo bakūgūyombaga. Nguno ūkūbalīlwa būtūngīlīja kūlenganīla nī mihayo īyo ūkwīyombaga, nūūlū ūkūbalīlwa nsango kūlenganīla nī mihayo īyo ūkwīyombaga!” Hūna balangi balebe ba shilagīlo hamò na Bafalisayo, būnshokeja būng'wīla gīkī, “Nangi, tūtogilwe ūtoolekeje shimanīkījo.” Nanghwe ūbashokeja ūhaya, “Shibyalīlwe shabūbi na shitankūgije Mulungu, shikūkoobaga shimanīkījo. Alīyo shitinhwa shimanīkījo, ūlū ītī sha ng'wa Yona dūhū! Nguno gīt'ūmo Yona akadīla mu nda ya ndīlo nhaale shikū idatū līīmi na būjikū, nū Ng'wana wa Munhū shing'wigeleelilwe kūdīla mu gatī ya sī shikū idatū, līīmi na būjikū! Nīyo ū mu lūshikū lo kūlamulwa, a banhū ba Ninawi bakwīmīīla nasho ī shibyalīlwe īshi bashenheleje kwinhwa nsango; nguno a bene aho bawigwa ū būlomeeji bo ng'wa Yona bakagalūka. Alīyo ī haha ūyo alīho aha ng'wene ntaale kūtinda Yona. Ū mu lūshikū lwenūlo nū ntemi nkīma wa sī ya dakama akwīmīīla nasho ī shibyalīlwe īshi ashenheleje kwinhwa nsango; nguno ū ng'wene akafuma kū sī ya kūle, wiza kūlī Solomoni kūdegeleka mihayo yakwe ya masala, alīyo ī haha ūyo alīho aha ng'wene ntaale kūtinda Solomoni.” “Ali lūūlū, ū moyo nsoso ūlū gwīnga mulī munhū, gūkajaga ūko na ūko gūkūhūhūūlījaga mu matogolo makalamuku gatī na minzī, gūlīkooba ha kwifuulīla. Alīyo ūlū gūgayiwa, gūkahayaga gīkī, ‘Ī gete nashoke ū kū numba yane ūmo naafumile!’ Gwakūhayiza, gwīsanga īlī buyīkī; nīyo īpyagūlilwe, na kūgaliilwa chiza. Hūna gūja kūsoleleja myoyo yīngī mpungatī, misoso kūgūheeba ū goyi, gwiza nayo; pyī yingīla yikala mo. Ī nghalīlo ya ng'wa munhū ng'wenūyo īkabizaga yabūbi no, kūtinda ūmo walī ī kwandya. H'ūmo īlī nū kū shibyalīlwe ī shabūbi īshi!” Aho ataalī ūbasomboolela a banhū, kūhayimanīla ū nina wīmīīla hanze, hamò na a baana ba ng'wawe ū Yesu; baalī batogilwe kūlūngalūnga nanghwe. Munhū ūmò ūng'wīla gīkī, “Ū noko alī hanze wīmīīlaga na a bazunayo; balītogwa kūlūngalūnga nangho.” Nanghwe ūnshokeja ūhaya, “Nani ū mayū ū nene? Na a bazuna bane banani?” Hūna ūgoloola nkono alīboolecha a bahemba bakwe, kūnū alīhaya gīkī, “Baaba mulībabona aha a bamayū na a bazuna bane. Nguno būlī ng'wene ūyo akwītaga īyo Baba wa ng'wigūlū atogilwe, ū ng'wenūyo hū nzuna wane, n'ilūmbū lyane, na mayū.” Ū lūshikū lwenūlo, ū Yesu aho wafuma ū mu kaya akaja ūūkigasha kū ng'walo gwa nyanza. Banhū būng'okalīīla koi, mabità na mabità; kūshisha nose wingīla mu lyato wigasha, a mabità ga banhū gīmīīla ha ng'walo. Wandya kūbalomeela mihayo mingī mu shigemenghejo; ūhaya gīkī, “Mībi akafuma, ūja kūbība mbīyū. Aho alībība, jingī jūgwīla mu nzīla; jiza noni jūjilya. Jingī jūgwīla mu sī ya mawe-mawe, jūgehelwa ī sī ya kūjifukīīla; ahene jikangūha ū kūzwa īkī jalī jitafukīīlilwe chiza. Alīyo aho lyaseba ī līīmi, lyūjoocha jūjiga, nguno jalī jitī na miji ya kwigela. Jingī jūgwīla mu minghwa, aho jilīkūla na a minghwa gūkūlanīja najo, gūjishiteleja. Alīyo jingī jikagwīla mu sī yawiza jūtwaja matwajo: jimò igana, jingī makūmi atandatū, na jingī makūmi adatū. Ūyo alī na matū ni igwage.” Hūna a bahemba bakwe biza būmūja gīkī, “Nibūlī ūkūtūmamīlaga shigemenghejo dūhū ūlū ūkūbalangaga?” Nanghwe ūbashokeja ūhaya, “A bing'we ng'winhilwe būmani, mujimane ī mbisīla ja būtemi bo ng'wigūlū; alīyo a boi batinhilwe. Nguno būlī ng'wene ūyo alī na shikolo, akongejiwa na shingī; alīyo ūyo atī na shikolo akūtaajiwa nī shisho alī nasho. Nakūtūmamīlaga shigemenghejo ūlū nalībalanga, nguno: bakūlolaga, alīyo ū kūbona yaya. Nū kūdegeleka bakūdegelekaga, alīyo ū kwigwa yaya; nūūlū kwitegeleja ndūhū. Na lūūlū ū būhangi bo ng'wa Isaya būkūshikīlījiagwa ū mubo; ūbo būhayile gīkī, ‘Ū kwigwa mukwigwa, alīyo mutitegeleja; nū kūlola mukūlola, alīyo mutūbona. Nguno ī ngholó ja banhū benaba ngūnu no, na a matū gabo ayo bakūdegelekelaga gachibile; na a miso gabo gabbokulile. Ūlū ītī chene, ni balībona na miso gabo, nū kwigwa ni baliigwa na matū gabo, nū mu ngholó jabo ni bitegeleja, būgalūka, nūbapīja!’ “Alīyo a bing'we mulī na mbango īkī a miso ging'we gakūbonaga, na a matū ging'we gakwigwaga. Nguno nalīmuwīla gwa nghana gīkī, bahangi na batūngīlīja bingī baalī batogilwe kwībona īyo mukwībonaga alīyo batībonile; na kwīyigwa īyo mukwīyigwaga alīyo batīyigwile.” “Hūna lūūlū, degelekagi a makūlū ga shigemenghejo sha mībi. Būlī munhū ūlū ūgwigwa ū mhayo gwa būtemi bo ng'wa Mulungu alīyo ūleka ū kūgwitegeleja, akizaga ū Mi ogūpula ū mu ngholó yakwe ūmo gūkahambagwa; ū ng'wenūyo alī gīt'ūmo jilī ī mbīyū ījo jikagwīla mu nzīla. Alīyo ī mbīyū ījo jikagwīla mu sī ya mawe-mawe, ū ng'wene al'ūyo akagwigwaga ū mhayo wagwanukūla wangū-wangū na būyegi. Kwike gwikala gūtī na miji ū mulī we. Gūkangunaanaga ikanza iguhī dūhū, alīyo ūlū gilonga makoye nūūlū būluhi kūlwa nguno yago ū mhayo, haho na haho akagwaga. Hama ī mbīyū ījo jikagwīla mu minghwa, ū ng'wene alī ūyo akagwigwaga ū mhayo, kwike gwashitelejiwa na myatīla ya būlī lūshikū, na būlemba-lembi bo sabo; gwagaiwa a matwajo! Alīyo ī mbīyū ījo jikagwīla mu sī yawiza, ū ng'wene h'ūyo akagwigwaga ū mhayo wagwitegeleja, watwaja matwajo: hamo igana, ūngī makūmi atandatū, ūngī makūmi adatū.” Ūbawīla shigemenghejo hangī alīhaya gīkī, “Ū būtemi bo ng'wigūlū būshikile kwikolanījiwa na munhū ūyo akabība mbīyū jawiza mu ngūnda gokwe. Alīyo aho balaalile a banhū, wiza ng'wanishi wakwe ūtūlagūlīla mo mbīyū ja pūngū, hūna wīnga! Jahayūzwa na kwandya kūtwaja, jūbonekana mo na pūngū. Biza a batūmami bakwe būng'wīla gīkī, ‘Baba, ūtabībile mbīyū jawiza ū mu ngūnda gwako? Hama jafumaga halī hangī ī pūngū?’ Nanghwe ūshosha alībawīla gīkī, ‘Ng'wanishi wagūbeegije ū gwenūyo.’ A batūmami būmūja, ‘Hamo ūlītogwa tūkajidubbagūle ī pūngū?’ Ūbashokeja alīhaya, ‘Yaya, mutizūbūhūbīla nū būsīga bone. Nguno ū ng'wikanza lya kūjidubbūla ī pūngū, mudūgije kūhūbīla ng'ūbūdubbūla nabo. Jilekagi jikūlanīje dūhū, līkūshika ī likanza lya kūgesa; ū ng'wikanza lyenīlo hū nakūbawīla a bagesi gīkī: Jikumingagi tame ī pūngū mujitunge maganda-maganda mujipembe mu moto. Ū būsīga būgolanyagi chiza mubūtūūle ng'wiluuli lyane.’ ” Hangī ūbinha shigemenghejo shingī alīhaya gīkī, “Ū būtemi bo ng'wigūlū būbange gītī kabīyū ka haladali, ako munhū akakasola ūūkakahamba ng'wilaale lyakwe. A koyi kalī kado ka bado ū mu mbīyū pyī ī jose, alīyo ūlū kūūzwa na kūkūla, līkabizaga isaka itaale kūtinda pye ī mitī ya masaka. Gūkabizaga ntī ntaale no, na noni ja kūlala jikapandīkaga wikalo ū mu matambī galyo.” Hangī ūbawīla shigemenghejo shingī alīhaya gīkī, “Ū būtemi bo ng'wigūlū wikolile na shibimbya, īsho nkīma akasola ūgulanya mu ngele idatū ja būsu, shūbūdudumya pyī ū bose.” Ī yose yenīyī ū Yesu wabasomboolelaga a banhū mu shigemenghejo; atabasomboolelile mhayo nūūlū gūmò, ūlū ītī mu nzīla ya shigemenghejo. Ū mu gīko gūshikīlījiwa ūyo gūhayiwe kūbītīla mulī nghangi gīkī, “Nakūlūngalūnga sumo na nomo gwane, nakūfubola mbisīla ja kūfuma kū shikū ja wandījo.” Hūna ū Yesu ūbalaga a banhū, ū wei ūshoka kaya, wiza wingīla mu numba. A bahemba bakwe būnsanga mo; būng'wīla, “Tūwīlage a makūlū ga shigemenghejo sha pūngū mu ngūnda.” Nanghwe ūshosha alīhaya gīkī, “Ū mībi wa mbīyū jawiza alī Ng'wana wa Munhū. Ū ngūnda gwene sī, ī mbīyū ī jawiza bene baana ba mu būtemi, ī pūngū jene baana ba Ng'wanishi. Ū ng'wanishi, ū nghambi wa pūngū ng'wene Shetani. A magesa būlī būkalīkījo w'ikanza, a bagesi bamalaika. Ali lūūlū, ūmo pūngū jikakumingīlagwa japemva mu moto, h'ūmo īkūbizīla nū kū būkalīkījo w'ikanza. Ū Ng'wana wa Munhū, akūbatūma a bamalaika bakwe hose-hose ū mu būtemi bokwe, baje balīkuminga būlī shikolo īsho shikenhelejaga kwipama; pye na a bagomi a bose. Hūna bakūbaponya ng'wichongo lya moto, ūmo kūkūbiza kūlīla na kūshelanya mino. Alīyo a batūngīlīja, bakūbiza ba kūng'weka-ng'weka gītī līīmi ū mu būtemi bo ng'wa Saabo. Ūyo alī na matū ni igwage.” “Ū būtemi bo ng'wigūlū būbizile gītī sabo, īyo yalī yifumbīkile ng'wilaale līmò, wahayībona munhū nebe ongeja ū kwībisa. Hūna kūlwa būyegi bokwe, ūja ūūkajinja pyī ī shikolo īsho walī nasho, ūūkalīgūla ī lilaale lyenīlo. “Na hangī ū būtemi bo ng'wigūlū būbizile gītī nsūlūja, nchooji wa mawe ga mpango. Aho wabona iwe lya mpango ntaale, ūja ūūkajinja pyī īsho walī nasho, ūlīgūla ī liwe lyenīlo.” Ūhaya na gīkī, “Ū būtemi bo ng'wigūlū būbange gītī igokoolo, īlo līkaponejiagwa mu nyanza lyagobanīja shikolo sha būlī mbika. Lyakūhayūdutwa, ūlū lyashishiwa a ha ng'walo, bakigashaga kūsolanhya. Ī shawiza batūūla mu shiseme, lelo a ga sagala-sagala bagaponanja! H'ūmo īkūbizīla nū kū būkalīkījo w'ikanza; a bamalaika bakūja balībasolanhya a babūbi kūbīnja ū mu batūngīlīja. Bakūbaponya ng'wichongo lya moto, ūmo kūkūbiza kūlīla na kūshelanya mino!” Hanuma ū Yesu ūbabūja, “Ahene mulīyitegeleja pyī ī yenīyī?” Nabo būshosha, “Alichene.” Ūbawīla hangī gīkī, “Hūna lūūlū, būlī ng'wene ūyo alangilwe mihayo ya būtemi bo ng'wigūlū, abizile gītī namugī ha ng'wakwe, ūyo akafunyaga shikolo shipya na shikūlūkūlū, kwīngīīla mu wibīkīja bokwe.” Ū Yesu aho washikalīcha ī shigemenghejo shenīsho, wīnga a henaho. Wahayūshika ū mu nzengo go ng'wawe wingīla ng'wisinagogi lyabo, wandya kūbalanga. Būyūkumya baliwīla gīkī; “Bing'we, ū ng'wenūyū wafunije halī pye a masala genaya, nū būdūla wenūbū? Tūhaya hū ng'wene ū ng'witūnja wa ng'wa selemala, nīyo nū nina akitanagwa Malia? Angū na a bazunaye ba Yakobo na Yosefu na Simoni na Yuda! Atī hū ng'wene ūyo na balūmbūye tūkwikalaga nabo ng'wenūmu ūmu? Hama ū wei wīfunije halī pyī ī yenīyī?” Yūbatabanya ī mihayo yakwe, bipama! Nanghwe Ū Yesu ūbawīla gīkī, “Ū nghangi atadalahagwa hose-hose, ūlū ītī mu nzengo go ng'wawe na mu kaya ya ng'wawe.” Na lūūlū atabeegije mingī ī ya koolecha būdūla, kūlwa nguno ya būtūzunya wabo. Ū mu shikū jenījo ū Helode aho wigwa ū lūkumo lwa ng'wa Yesu, ūyūbawīla a batūmami bakwe gīkī, “Tambala shilanga ū ng'wenūyū Yohana Matīīja, wajūūkile kūfuma mu bafu. H'ūyo akwenhelejaga yītwe mihayo ya koolecha būdūla būtaale gīkī!” Na lūūlū, ū Helode hū ng'wene ūyo walī wandima ū Yohana ūntunga na ūmponya mu jeela, kūlwa nguno ya ng'wa Helodia, ūyo walī nke wa ng'wa Filipo ng'wanong'wawe. Ū Yohana akanghama ūng'wīla gīkī, “Ītī yawiza ū bebe ū kūnsola ū nkīma ng'wenūyo!” Nose olī atogilwe kūmūlaga kūlwa mhayo gwenūyo, kwike olī abogohile a banhū, nguno bamonaga ū Yohana gīkī walī nghangi. Alīyo nose lūkashika lūshikū lo kwizūkwa kūbyalwa kwakwe ū Helode, nshīke wa ng'wa Helodia ūbabinīla chiza pye a bose, ūyega no ū Helode. Ī likanza lyenīlo, ūng'wīla ū ng'wanikī gīkī akūnsamba shikolo shose-shose īsho alanombe; nīyo ūng'wilahīlīla. Ū ng'wanikī nanghwe kūlwa kūsamīlījiwa na nina, ūhaya gīkī; “Aha nalī aha nisambage ntwe go ng'wa Yohana Matīīja, gūlī ng'wilangahe!” Ū ntemi ūzwangana no, alīyo īkī walī wamala kwilahīla, nīyo kū būtongi wa bageni abo walī wabalaalīka kwiza kū shilīwa, ūkalīla kūlagīla dūhū gīkī ū ng'wanikī inhwe ū ntwe! Ūntūma munhū ūja ū mu jeela, ūūkamuta ū ntwe ū Yohana! Būng'wenhela nghana ū ng'wanikī gūlī ng'wilangahe, biza būng'winha; nanghwe ūntwalīla nina! A bahemba bakwe ū Yohana biza būgūbūūcha ū mimba gokwe būūkagūjīka, ha numa būja ū kūlī Yesu, kūjūng'wīla ū mhayo gwenūyo. Ū Yesu aho wagwigwa ū mhayo gwa kūcha kwa ng'wa Yohana, wingīla mu lyato wīnga a h'ipandī lyenīlo; ūja kwipandī lītī na banhū gīkī akalembeele iyene kwenūko. Alīyo a banhū aho bigwa būyīnga ū mu mizengo mabità na mabità, bakūnondeelaga lo magūlū. Wahayūkola a ha ng'walo ūgabona a mabità ga banhū ūbasaatwa, ūbapīja a basaatu babo. Aho lyabiza lya mhīndī, a bahemba bakwe būng'wegeela būng'wīla gīkī, “Ū ng'wenūmu tūlī ng'witogolo dūhū, nīyo nī likanza lyaja. Hambū-hambū ni wabalaga a banhū baje kū machalo bakigūlīle na shilīwa!” Alīyo ū Yesu ūbashokeja alīhaya gīkī, “A banhū batī na nguno ya kūja, binhagi a bing'we ī shilīwa.” Nabo būng'wīla, “Tūtī na shilīwa sha kwigela a henaha, tūlī na migatī ītanò na ndīlo ibīlī dūhū.” Nanghwe ūbawīla, “Nenhelagi aha ī shenīsho.” Hūna ūlagīla a banhū bigashe ha maswa. Wīsola ī migatī yenīyo būtanò wayo nī ndīlo īj'ibīlī. Ūlangamīla ng'wigūlū, ūlūmba, ūshimeganya ūbinha a bahemba bakwe, a bahemba nabo būbagabanhya a banhū. Pye bakalya bigeja; aho bashisoleela īsho shikasaaga, bokaja matangwa ikūmi na abīlī ga mamenyagūlwa. Abo bakalya baalī bagosha gītī shihūmbī shitanò, kūleka kūbisaaba a bakīma na a baana. Hūna ī likanza lyenīlo, ū Yesu ūbakomeleja a bahemba bakwe kwingīla mu lyato, batonge kūja kū nkīlo gwa nyanza. Ū wei ūsaaga alīmalīja kūbalaga a banhū. Aho wamala ū kwilaga nabo, ūlinha mu lūgūlū iyene kūjūlomba; nose wila ū būjikū ataalī ko iyene dūhū. Ī likanza lyenīlo ī lyato lyalī kū būjiba kūle nī sī, līkūkoyiagwa mahuuli, nguno ū nyaga gwabafumīīlaga kū būtongi. Mu madilū mataale ga ngoko ja kwandya, bahayimanīla ū Yesu wabasanga alīshimīza higūlya ya nyanza. A bahemba aho bamona alīshimīza higūlya ya nyanza, bogoha no. Būlīla balīhaya, “Līlo līnghangi!” Alīyo haho na haho ū Yesu ūbayombya alībawīla; “Timbyagi ngholó, mutogohage nalī nene.” Hūna ū Petelo ūng'wīla, “Seeba ūlū ūlī bebe, niwīlage nane nize aho ūlī henaho nalīshimīza higūlya ya minzī.” Nanghwe ū Yesu ūng'wīla, “Nzūgū.” Ū Petelo wika nghana ū mu lyato, wandya kūshimīza ajile aho walī ū Yesu. Kwike aho wagūkalalīla ū nghuyembo gwa nyaga ogoha, wandya kūlibīla; ūlīla alīhaya, “Seeba nangūhīlage!” Haho na haho ū Yesu ūgoloola nkono ūnzubūla, kūnū alīng'wīla gīkī, “Bebe wa kūzunya kūdo, nibūlī wiganīlīja?” Aho bingīla būbīlī wabo ū mu lyato, gūlembeela na kūlembeela ū nyaga. Pye a bose abo baalī ū mu lyato būnamya kūnū balīhaya gīkī, “Nghana ūlī Ng'wana wa ng'wa Mulungu!” Bahayūkīla ī nyanza, būshika kū sī ya Genesaleti. A banhū ba kwene būndeeba ū Yesu, bandya kūlagīja hose-hose ū mu mapandī ga hihī-hihī, bang'wenhele pye abo baalī basaatu. Būyūng'wikūmbīlīja bakuumye nūūlū ha neno ya shizwalo shakwe dūhū. Na nghana pye abo bakuumyaga bapīlaga. Hūna Bafalisayo na balangi ba shilagīlo ba kūfuma Yelusalemu, būnsanga ū Yesu kūmūja gīkī, “Nibūlī a bahemba bako bakūshikenaagūlaga ī shīmīle īsho twalekelwa na bataale, batūkalabaga tame a makono gabo ūlū bahaya kūlya ī shilīwa?” Nanghwe ūbashokeja ūhaya gīkī, “Hama ī gīsī, nibūlī a bing'we mukashikenaagūlaga ī shilagīlo sha ng'wa Mulungu kūlwa kūdima shīmīle shing'we? Īkī ū Mulungu ahayile gīkī, ‘Nkūjage so na noko’; na gīkī, ‘Ūyo ūndūka ise nūūlū nina shing'wigeleelilwe kūbūlagwa!’ Alīyo a bing'we muhayile gīkī, ose-ose ūlū ūlinda ūng'wīla ise nūūlū nina gīkī, ‘Ī shikolo shane īshi ni shakūgunaana, kwike shafunyiwe kūbiza inongho kūlī Mulungu!’ Na nghana ū munhū ng'wenūyo atūdūla ū kūnkūja ū ise nūūlū ū nina. Ū mu gīko mukagūkenaagūlaga ū mhayo go ng'wa Mulungu kūlwa nguno ya shīmīle shing'we! Bing'we bibeeleja, ū Isaya atūngīlīgije ū mu būhangi ūbo abūhayile kūlwa nguno ying'we; ūmo ahayīlile gīkī, ‘A banhū aba banikūgije bo ha nomo dūhū, alīyo ū mu ngholó balī kūle nū nene. Bakanilamyaga dalali, alīyo kūnū būlanga malange ga kūlagīlwa na banhū.’ ” Hūna ū Yesu ūlitana ī libità lya banhū būng'wegeela; ūbawīla gīkī, “Bing'we, degelekagi ng'witegeleje. Gīkī, īsho shikingīlaga mu nomo go ng'wa munhū shitansosohajaga, alīyo īsho shikafumaga mu nomo gokwe h'īsho shikansosohajaga.” Ha numa ya yenīyo, a bahemba bakwe būng'wegeela būng'wīla, “Ūmanile ī gīkī a Bafalisayo bakolagwa no ū kūgwigwa ū mhayo gwenūyo?” Nanghwe ūbashokeja ūhaya, “Būlī shene ī shizwile, īsho shitahambilwe na Baba ūyo alī ng'wigūlū, shikūdubbūlwa. Balekagi; nguno a benabo babboku, na batongeeji ba babboku. Ū mboku ūlū ūntongeela mboku ng'wiye, bakūjūgwīla ng'wichongo būbīlī wabo!” A henaho ū Petelo ūng'wīla ū Yesu gīkī, “Tūwīlage a makūlū ga lūsumo lwenūlo.” Nanghwe ūshosha ūhaya, “Na a bing'we mutaalī ū kwitegeleja? Mutamanile gīkī būlī shene īsho shikingīlaga mu nda kūbītīla mu nomo, ī nghalīlo yaho īkabizaga kūfuma hanze kwitogolo? Alīyo īsho shikafumaga mu nomo, shikīngaga mu ngholó. Ī shenīsho h'īsho shikansosohajaga ū munhū! Nguno īsho shikafumaga mu ngholó, shilī maganiko mabi, būbūlagi, būshihani, būjingi, wibi, būlomolomo na būdalahi. Ī yenīyī h'īyo īkansosohajaga ū munhū; lelo ū gwa kūlya na makono gatakalabije, ū gwene gūtī gwa kūnsosohaja munhū na hado yaya.” Hūna ū Yesu wīnga a henaho, ūja mhandī ja Tulo na Sidoni. Kwitulwa nkīma ūmò, muna Kanaani wa mhandī ja kwenūko, wiza akūlīlaga alīhaya gīkī, “Nikūlīlagwe Seeba Ng'wana wa ng'wa Daūdi, nalī na nshīke wane akūkoyiagwa isamva!” Alīyo ū Yesu atanshokegije nūūlū hado; a bahemba bakwe būng'wegeela būng'wikūmbīlīja balīhaya, “Nzunīlījage aje, nguno alikala ūtūkūūbīlīja no, kūnū akūlīlaga!” Nanghwe ūbashokeja gīkī, “Ū nene natūmilwe kū ngholo ja numba ya Isilaeli, ījo jijimīīlile.” Ū nkīma ūng'wegeela wiza ūntugīja mazwi, ūng'wikūmbīlīja ūhaya, “Nigunaanage baba!” Nanghwe ū Yesu ūnshokeja alīng'wīla gīkī, “Ītī chiza ū kūsola shilīwa sha baana ūshiponegeja tūwa.” Ū nkīma ng'wenūyo ūhaya, “Na nghana gūlī chene baba, alīyo nahene nū tūwa nato tūkasolelejaga a malagalīkwa ayo gakalagalaga ūlū balīlya a beneto.” A henaho ū Yesu ūng'wīla ū nkīma ng'wenūyo gīkī, “Bebe mayū, ūlī na kūsanya kūtaale. N'ībizage gīt'ūmo nghūmbū jako jilī.” Nghana ū nshīke wakwe ūpīla ī likanza lyenīlo. Wīnga nū kwenūko ū Yesu, ūja akūshimīzaga hihī-hihī ya nyanza ya Galilaya. Akīīta ūja ūūkalinha mu lūgūlū, wigasha ng'wenūmo. Nū kwene gūnkūūbīja mabità mataale ga banhū, galīng'wenhela pye abo baalī basaatu, babboku, balemehazu, būyaga na bashimuumu. Na bangī bingī dūhū, būyūshika babatūūla kū magūlū gakwe wabapīja. A mabità ga banhū genayo, gūkumya ū kūbabona a bashimuumu bayūyomba, na a basaatu bayūpīla, na a balemehazu bayūshimīza, na a babboku bayūbona. A banhū benabo būnkumīlīja Mulungu wa Isilaeli. Hūna ū Yesu ūbitana a bahemba bakwe ūbawīla gīkī, “Nalībasaatwa a banhū nguno ī haha jashikaga shikū idatū balī hamò nane, alīyo batī na shilīwa. Natatogilwe ū kūbalaga baje balī nzala, nguno badūgije nūūlū kūgwa-wesa mu nzīla.” Nabo a bahemba bakwe būng'wīla gīkī, “Ū mu matogolo ūmu tūkapandīkīle halī shilīwa shingī sha kūbigela a banhū na wingī aba?” Nanghwe ū Yesu ūbabūja, “Mulī na migatī yīnga?” Būhaya, “Mpungatī, na tūdīlo tūgehu.” Hūna ūlagīla gigashe ha sī a mabità ga banhū. Wīsola ī migatī īyo mpungatī nū tūdīlo twenūto; ūlūmba, ūshimeganya. Ūbinha a bahemba bakwe, nabo a bahemba būbagabanhya a banhū. Pye būlya bigeja; aho bagasoleela a masaajiwa, bokaja matangwa mpungatī. A banhū abo bakalya baalī shihūmbī shinè, kūleka kūbisaaba a bakīma na a baana. Hūna ūgalaga a mabità ga banhū, ū wei wingīla mu lyato, ūja kū sī ya Magadani. Bafalisayo na Basadukayo būng'wegeela ū Yesu kwiza kūngema; aho bashika būnomba aboolekeje shimanīkījo sha kūfuma ng'wigūlū. Nanghwe ūbashokeja alībawīla, “Ūlū ng'ūbona lyalalūkaga ī lilunde makanza ga līīmi lya mhīndī, mukahayaga; ‘Lelo ng'wanga.’ Nūūlū makanza ga dilū ūlū ng'ūlībona ī lilunde lyahīndīhalaga lyūditibīja, mukahayaga; ‘Lelo īkūtūla mbula.’ A bing'we ūlū ng'walola ū ng'wilunde mukamanaga ūmo īlījīla ī wangalūke, lelo ū gwa kūshideeba ī shimanīkījo sha makanza aya ū gwene gūmulemeelile gete! Shibyalīlwe shabūbi na shitankūgije Mulungu, shikūkoobaga shimanīkījo. Alīyo shitūdūla kwinhwa ī shimanīkījo, ūlū ītī sha ng'wa Yona!” Ūbaleka henaho ūja. A bahemba bakwe baalī bība ū kūsola migatī aho balīja ū kū nkīlo. Kwimanīla ū Yesu wabawīla gīkī, “Kalaganagi, ng'wilanghane ū kū shibimbya sha Bafalisayo na Basadukayo.” Alīyo a bene bandya kwilūnjalūnja balīhaya, “Kolaga hamo shi īkī tūtasolile ī migatī!” Ū Yesu ūgūdeeba ū mhayo gwenūyo, ūbawīla gīkī, “Bing'we ba kūzunya kūdo, nibūlī muliwīla gīkī, hamo īkī mutī na migatī? Mutaalī dūhū ū kwitegeleja? Mutūyizūkagwa ī migatī ītanò īyo īkalyiwa na banhū shihūmbī shitanò, na a matangwa ayo mukokaja? Mutūyizūkagwa nūūlū ī migatī mpungatī īyo yalī yabigela banhū shihūmbī shinè lelo īyī, na a matangwa ayo ng'walī ng'okaja? Nibūlī mutitegelejaga gīkī natūmuwīlaga mihayo ya migatī? Na lūūlū kalaganagi ng'wilanghane gete ū kū shibimbya sha Bafalisayo na Basadukayo!” Hūna bitegeleja gīkī walī atahayaga kwilanghana kūlwa shibimbya sha mu migatī, alīyo wahayaga mihayo ya malange ga Bafalisayo na Basadukayo. Ū Yesu aho washika mhandī ja Kaisalia Filipi, ūbabūja a bahemba bakwe alīhaya, “A banhū bakūnghayaga ū Ng'wana wa Munhū gīkī alī nani?” Nabo būhaya, “Bamò bakūnghayaga gīkī alī Yohana Matīīja, bangī Eliya, alīyo bangī hangī Yelemia, nūūlū ūmò wa bahangi.” Hūna ūbawīla, “Al'a bing'we mukūnihayaga nalī nani?” Simoni Petelo ūshosha ūhaya, “Ūlī Kilisto Ng'wana wa ng'wa Mulungu mpanga!” Ū Yesu ūng'wīla gīkī, “Ūlī na mbango Simoni ng'wana Yona, nguno ū mhayo gwenūyū ūtafubolelilwe na munhū, alīyo na Baba ūyo alī ng'wigūlū. Ū bebe nalīkūwīla ūlī Petelo, nīyo ī kanisa yane nakwīzengela a ha shiganga shenīshi; hama nūūlū mibita ya kūlimu ītūyīheeba na hado yaya. Nakūkwinha ī fungūlo ja būtemi bo ng'wigūlū, na lūūlū būlī mhayo ūyo ūlagūtunge ū mu sī, gūkūbiza gwatungagwa ng'wigūlū, nūūlū gose-gose ūlū ūgūzunīlīja mu sī, gūkūbiza gwazunīlījiagwa ng'wigūlū.” Hūna ūbahana a bahemba batizūng'wīla munhū nūūlū ūmò, gīkī ū wei hū walī ng'wene ū Kilisto. Hūna lūūlū kūfuma ikanza lyenīlo, ū Yesu wandya kūboolekeja a bahemba bakwe, gīkī shing'wigeleelilwe kūja Yelusalemu, ūko banamhala na bagabīji bataale hamò na balangi ba shilagīlo bakūnuhya mu mihayo mingī; na gīkī akūbūlagwa. Alīyo akūjūūka ha lūshikū lo kadatū lwaho. Ū Petelo ūmpūnja ha mhūjo ū Yesu, wandya kūnghama alīhaya gīkī, “Seeba, ū mhayo gwenūyo ni gūkachīlage kūle ūko, gūtizūkūgwīla bebe!” Nanghwe ūngalūkīla ū Petelo ūng'wīla gīkī, “Īngaga ū kū būtongi bone Shetani. Ūlī ishikī ū kūlī nene; nguno ū bebe ūtiganikaga ya ng'wa Mulungu, ūlī mu ya banhū dūhū!” Hūna ū Yesu ūbawīla a bahemba bakwe gīkī, “Ose-ose ūyo atogilwe kūnilondeela ni idalahage wei ng'wenekīlī, hama ibūūkīje nsalaba gokwe ng'wenekīlī h'anilondeele. Nguno būlī ng'wene ūyo atogilwe kūbūpīja būpanga bokwe akūbūjimīīja, alīyo ūyo ūbūjimīīja ū būpanga bokwe kūlwa nguno yane, ū ng'wenūyo akūbūpandīka. Angū, ū munhū akūbiza na solobo kī nūūlū akīpandīka pyī ī sī, alīyo ūbūjimīīja ū būpanga bokwe? Nūūlū hangī, ū munhū adūgije kūfunya kī kūlwa kūkomoola būpanga bokwe? Nguno ū Ng'wana wa Munhū akwiza ng'wikūjo lya ng'wa Ise alī hamò na bamalaika bakwe; hūna akūngabīla būlī ng'wene ngabo gwa kūlenganīla na shītwa shakwe. Kwike nalīmuwīla gwa nghana gīkī, ū mu banhū abo bīmīīlaga aha, balīho bamò batūlīloja ī licha na hado yaya, kūshisha bamone ū Ng'wana wa Munhū aliza mu būtemi bokwe!” Ha numa ya shikū itandatū, ū Yesu ūnsola ū Petelo, hamò na Yakobo na Yohana ng'wanong'wawe; benabo dūhū. Ūbatongeela kūja mu lūgūlū lūlīhu, ūlinha nabo. Kūhayimanīla ī lihanga lyakwe lyagalūka balolile; ū būshū bokwe būyūteemagīla gītī līīmi, nī shizwalo shakwe sheela pe gītī isana. Bahayimanīla babilongela ba Musa na Eliya, balīlūngalūnga nanghwe. Ū Petelo ūng'wīla ū Yesu gīkī, “Seeba yabeelela ū kūbiza tūlīho aha; ūlū ūlītogwa tūzenge maheema adatū, ū bebe līmò, nū Musa līmò nū Eliya līmò!” Aho ataalī ūyomba gīko, kwimanīla bafīkījiwa ilunde ing'weku, n'ilaka lyūfuma ū ng'wilunde līlīhaya gīkī, “Ūyū ng'wene Ng'wana wane Ntogwa ūyo nanyegelile hataale no, ng'wigwagi wei.” Aho bigwa gīko a bahemba bogoha kīngī nasho, būgwa bachimīgije. Alīyo ū Yesu ūbegeela ūbakuumya, ūbawīla gīkī, “Bing'we būūkagi mutogohage.” Bahayūbūūcha a miso gabo, batamonile ūngī ose-ose, ūlū atī Yesu dūhū iyene. Aho balika ū mu lūgūlū ū Yesu ūbahana, ūbawīla gīkī, “Mutizūng'wīla munhū ose-ose ī nghūlū ja mhayo ūyo ng'oolekejiwa gwenūyū, kūshisha aho Ng'wana wa Munhū alajūūke kūfuma mu bafu.” Hūna a bahemba būmūja balīhaya; “Hama nibūlī a balangi ba shilagīlo bakahayaga gīkī shiigelile ize Eliya tame?” Nanghwe ūbashokeja alīhaya, “Ū Eliya ū ng'wene nghana ng'wizi kūlwa kwīlonja-lonja pyī ī mihayo. Alīyo nalīmuwīla gīkī ū Eliya wamalile ū kwiza, nīyo būng'wītīla gīt'ūmo batogelilwe, kwike batang'witegelegije. H'ūmo īlī nū kūlī Ng'wana wa Munhū, nanghwe alī hihī kūluha-luhiwa mu makono gabo.” Hūna lūūlū a bahemba bitegeleja, gīkī wabawīlaga mihayo ya ng'wa Yohana Matīīja. Aho bashika ū kwibità lya banhū, ngosha ūmò ūng'wegeela, ūshika ūntugīja mazwi. Ūng'wīla gīkī, “Seeba kaka kitūnja kane kakūlīlagwe, kalī na makoye ga kūgwa lūsalo; nghangala ningī kakagwīla na mu moto, nūūlū mu minzī! Nakenhaga ū kū bahemba bako, alīyo balemeelagwa ū kūkapīja.” Ū Yesu ūshosha ūhaya, “Bing'we shibyalīlwe sha būtūzunya na shihūbīkile, nakwikala ning'we kūshisha nanalī? Nakwiyūmīlīja ning'we kūshisha nanalī? Ng'wenhagi halī nene.” Hūna ū Yesu ūlīhama ī lisamva lyūfuma, ū nyanda ūpīla ī likanza lyenīlo. Aho wasaaga iyene ū Yesu, būng'wegeela a bahemba bakwe; būmūja gīkī, “Nibūlī a bise twalī twalemeelagwa ū kūlīpeeja?” Nanghwe ūhaya, “Kūlwa nguno ya būdo wa kūzunya kwing'we. Nalīmuwīla gwa nghana gīkī, ū kūzunya kwing'we ūlū kūbiza kūshikanu gītī kabīyū ka haladali, mudūgije nūūlū kūlūwīla lūgūlū gīt'ūlū gīkī, ‘Īngaga ho a henaho’; na nghana lūkwīnga. Nīyo gūtīho mhayo ūyo gūkūmulemeela ū kūgwīta. [ Alīyo ī mbika gītī īyī, ītīko kūfuma na hado yaya, ūlū ītī mu kūlomba na kūfunga.]” Bakīīta būmanhīja Galilaya pye a bose, ū Yesu ūbawīla gīkī, “Ū Ng'wana wa Munhū alī hihī kūtūūlwa mu makono ga banhū bamūlage, alīyo akūjūūka ha lūshikū lo kadatū lwaho.” A boi bakapīnīhala no! Aho bashika Kafalanaūmu, basoleleja ba goodi ya mu hekalu būng'wegeela ū Petelo būmūja gīkī, “Bebe, ū Nangi wing'we, atatobaga ū ng'wene ī goodi ya mu hekalu?” Ūhaya, “Akatobaga.” Ū Petelo wingīla mu kaya; alīyo aho ataalī kūhaya mhayo, ū Yesu ūng'wīla gīkī, “Ūlībona ginehe Simoni, a basugi ba sī bakasolelejaga ī goodi nūūlū ī shihongeelo, kwīnga kū banani? Kwīnga kū baana babo, nūūlū kwīnga kū babisa?” Aho wahaya, “Kwīnga kū babisa;” ū Yesu ūhaya, “Hū kūhaya gīkī a baana a bene balī mu wiyabī. Kwike ītī yawiza ū kūbipamya; ali lūūlū, jaga ū kū nyanza ūkaponeje ilobo ūlobe, ī ndīlo īyo ūlagwashe kwandya na kwandya īsolage. Ūlū ūyasamya ū mu nomo ūkūbona mo hela; solaga ūje ūkatobe ī goodi yane nī yako.” Ū ng'wikanza lyenīlo a bahemba būng'wegeela ū Yesu; būmūja gīkī, “Ī gīsī nghana ū ntaale ū mu būtemi bo ng'wigūlū ni munhū kī?” Nanghwe witana kanīgīnī, kiza kīmīīla hamò nabo. Hūna ūhaya, “Nalīmuwīla gwa nghana gīkī, ūlū mutagalūkile na kūbiza gītī banīgīnī, mutūdūla gete ū kwingīla ū mu būtemi bo ng'wigūlū. Na lūūlū būlī ng'wene ūyo widohya gītī nīgīnī ng'wenūyū, ū ng'wenūyo hū ntaale ū mu būtemi bo ng'wigūlū. Hangī ūyo ūng'wanukūla nīgīnī gīt'ūyū mu lina lyane, wananukūlaga nene.” “Hama ūlū munhū ūng'wenheleja kwipama nūūlū ūmò wa bado-bado abo banisanije nene benaba, ībeelelile atungīlījiwe ū mu nhingo yakwe iwe lya kūshela, akaponejiwe mu nyanza shimu, achīle ng'wenūmo. Ī sī īlī mu kwihīga kūlwa mihayo ya kwipamya, nguno ī yene nghana īlīho; alīyo ū munhū ūyo wenheleja mhayo gwa kwipamya, alī mu kwihīga kūtaale no. Hū kūhaya nūūlū nkono gwako ūlū gūkwipamya, gūbbutage ūgūponye kūle, ūlekane nago; pye nūūlū ni lūpambala lwako. Ībeelelile wingīle ū mu būpanga ūlī nemehazu, nūūlū ūlī gigī; kūtinda kūbiza na makono abīlī, nūūlū mhambala ibīlī, alīyo ūponyiwa mu moto gwa būja na būja. Nūūlū lyūkwipamya liso lyako, līkobolage ūlīponye kūle, ūlekane nalyo. Ībeelelile wingīle ū mu būpanga nūūlū ūlī na songo, kūtinda kūbiza na miso abīlī, alīyo ūponyiwa mu nyanza ya moto.” “Ilanghanagi mutizūndalaha nūūlū ūmò wabo a bado-bado benaba. Nguno nalīmuwīla gīkī, a bamalaika babo bakīmīīlaga būlī lūshikū kū būtongi bo ng'wa Baba ūyo alī ng'wigūlū, kūlwa nguno yabo. [ Ū Ng'wana wa Munhū, wizile kūkooba na kūpīja īsho shijimīīlile.] Ī gīsī mulībona ginehe, ūlū munhū alī na ngholo igana, hūna yūjimīīla īmò yajo, atīko kūjileka ījo makūmi kenda na kenda kū matūmbī, ūja akwīkoobaga īyo yatagaalījaga? Nalīmuwīla gwa nghana gīkī, ūlū wīpandīka akwīyegela no, kūtinda ījo makūmi kenda na kenda, ījo jalī jitajimīīlile. H'ūmo īlī nū kūlī Sīng'we ūyo alī ng'wigūlū, atatogilwe ajimīīle nūūlū ūmò wabo a bado-bado benaba.” “Ali lūūlū, ūlū ndūgūyo ūhūba, jaga iyene ūkanghūgūle mulī babīlī gīko dūhū; ūlū ūkwigwa, ūkūbiza wangunaana ū ndūgūyo. Alīyo ūlū ūlema ū kūkwigwa, solaga hangī ūmò nūūlū babīlī ūje nabo; nguno būlī mhayo shiigelile gūkaanīlwe na banhū babīlī nūūlū badatū. Ūlū ūbalemeela na a benabo, īwīlagi ī kanisa; ūlū ūlinda wīlemeela na kanisa, ng'wisaabagi gīkī ataamanile Mulungu, nūūlū gītī ntobisha wa goodi. Zunyagi nalīmuwīla gwa nghana gīkī, yose-yose īyo mukwītunga mu sī, īkūbiza yatungagwa ng'wigūlū; nī yīyo mukwīzunīlīja mu sī, īkūbiza yazunīlījiagwa ng'wigūlū. Na hangī nalīmuwīla gīkī, nūūlū babīlī bing'we bizunīlīja kūlwa mhayo gose-gose mu sī, shose-shose īsho bakūlomba bakwītīlwa nū Baba ūyo alī ng'wigūlū. Īkī aho balī babīlī nūūlū badatū bibilingaga mu lina lyane, a henaho nū nene nalīho hamò nabo.” Kwimanīla ū Petelo wang'wegeela; ūmūja gīkī, “Seeba, ū ndūgū wane ūlū kūshisha nghangala jinga akūnihūbaga, nane nakūmanaga nūnekeja dūhū? Angū mmho ūlū kūshisha nghangala mpungatī!” Nanghwe ū Yesu ūng'wīla gīkī, “Natūkūwīlaga kūshisha nghangala mpungatī, alīyo makūmi mpungatī nghangala mpungatī. Hūna lūūlū, ū būtemi bo ng'wigūlū būkwikolanījiwa na ntemi nebe, ūyo akabona ībeelelile kūloja basese bakwe kalanghanīle ka sabo jakwe. Wahayandya ū kūbaloja, wenhwa ūmò walī na būgasa bo talanta shihūmbī ikūmi (10,000). Aho wagayiwa ī sha kūfunya, ū ntemi ūlagīla gīkī ajinjiwe ū wei ng'wenekīlī, nū nke na a baana bakwe; nī shikolo shakwe pyī ī shose, būlīpwe ū būgasa! Ū nsese ng'wenūyo ūgwa ū kū magūlū ga ntemi ūndayīīla alīhaya; ‘Iyūmīlījage baba ntemi ūnilinde ho hado niyanga-yangīle, nakūkūlīpa dūhū ū būgasa pyī ū bose!’ Ū ntemi ūnchīla shigongo ū nsese ng'wenūyo; ūntungūla, nū būgasa ūnekeja. “Alīyo ū nsese ng'wenūyo aho wīnga dūhū a henaho, ūmona ūmò wa basese biye, walī na būgasa kūlī we bo denali igana līmò. Ūnghaja mu nhingo kūnū alīng'wīla, ‘Līpaga ū būgasa wako!’ Nanghwe ū nsese ng'wiye ūntugīja mazwi ūndayīīla alīhaya, ‘Iyūmīlījage ūnilinde ho hado nakūkūlīpa dūhū!’ Alīyo atankūlīlilwe, ūnsola ūūkansoosela mu jeela kūshisha aho alamalīlaga kūbūlīpa ū būgasa bokwe. A basese biye aho babona yaja gīko būpīnīhala no, būūkang'wīla ū saabo-būgonzo pyī ī yose ūmo īkajīla. Hūna ū ise-būgonzo ūng'witana; ūng'wīla gīkī, ‘Gashi ū bebe ūlī nsese wabūbi gīkī. Ū nene namala kūkūlekeja pyī ū būgasa haha yenīyī dūhū, nguno walī wanikūmbīlīja! Yalī ītakwigeleelilwe nū bebe ū kūnkūlīlwa ū ng'wiyo gīt'ūmo naalī nakūkūlīlwa ū bebe?’ Ū ise-būgonzo ūsaaya no, ūntūūla mu makono ga baluhya, aluhe kūshisha aho alamalīlaga kūbūlīpa pyī ū būgasa. Hūna lūūlū, na a bing'we ūlū mutūdūla kwilekeja kūfuma mu gatī ya ngholó būlī munhū na ndūgūye, h'ūmo akūng'wītīla ū Baba ūyo alī ng'wigūlū.” Hūna ū Yesu aho wakalīcha ū kūlanga ī mihayo yenīyo, wīnga ī Galilaya, ūja mu sī ya Būyudaya, kū nkīlo gwa Yolodani. Na mabità mataale ga banhū gūnondeela koi, nanghwe ūyūbapīja. Bafalisayo balebe būng'wegeela kūngema, būmūja gīkī; “Angū, īlīho nguno yose-yose īyo īdūgije kūng'wenheleja ngosha kūmpeeja nke wakwe?” Nanghwe ūbashokeja ūhaya, “Mutaalī ū kūsoma ī gīkī ūyo akaseema a ha wandījo akabaseema ngosha na nkīma?” Ongeja kūhaya gīkī, “Na lūūlū ū ngosha akūneka ise na nina adimane na nke wakwe. Ū mu būbīlī wabo bakūbiza mīlī gūmò. Batī babīlī hangī, balī mīlī gūmò. Kūlwa nguno yenīyo, abo badimanyiwe na Mulungu atizigela munhū wa kūbalekanya.” Būmūja hangī gīkī, “Nibūlī lūūlū ū Musa alagīlile bayinhwa talaka balekwa?” Ūbashokeja ūbawīla; “Ū Musa akamuzunīlīja ū kūbaleka a bake bing'we kūlwa nguno ya būganghanazu wa ngholó jing'we, kwike gwalī gūtahelilwe gīko kūfuma a ha wandījo. Alīyo ū nene nalīmuwīla gīkī, būlī ng'wene ūyo ūneka nke wakwe ūlū ītī kūlwa būshihani, hūna ūtoola ūngī, ū ng'wenūyo wabizaga nshihani.” A bahemba bakwe būng'wīla gīkī, “Angū gashi ī mihayo ya ng'wa munhū na nke ūlū īlī chene, hambū-hambū kūleka dūhū ū kūtoola!” Nanghwe ūbawīla; “Ū gwenūyo batūdūla kūgūzunya pye a banhū; na nghana balīho abo bagūdūgije, nguno binhwa ū būdūla wenūbo. Balīho abo batadūgije ū kūtoola nguno babyalilwe gīko, bangī kūlwa kwenhelejiwa na banhū, alīyo bangī kūlwa kwiyīngīja boi benekīlī ū būdūla bo kūtoola, nguno ya būtemi bo ng'wigūlū. Ūyo adūgije ū kūgwīta ni agwītage.” Hūna wenhelwa baana gīkī abatūūlīle makono na kūbalombela, alīyo a bahemba bakwe būbahama. Nanghwe ū Yesu ūhaya; “Bazunīlījagi a baana bize a halī nene. Mutabahangījage, nguno ū būtemi bo ng'wigūlū būlī wabo a ba mbika yenīyī.” Ūbatūūlīla makono, hūna wīnga ho a henaho. Kūhayimanīla, munhū ūmò wang'wegeela, ūmūja gīkī, “Nangi, nīīte mhayo kī ū gwawiza nane nabūpandīke ū būpanga bo welelo na welelo?” Nanghwe ūng'wīla; “Nibūlī ūlīnibūja nghūlū ja mihayo yawiza? Ū wawiza alīho ūmò dūhū! Alīyo ūlū ūtogilwe kwingīla mu būpanga shidimage ī shilagīlo.” Ū munhū ng'wenūyo ūmūja, “Shilagīlo kī?” Nanghwe ū Yesu ūng'wīla, “Yaya ū kūbūlaga, Yaya ū kūshihya, Yaya ū kwiba, Yaya ū kūkaanīla būlomolomo. Nkūjage so na noko, na Ntogagwe nzenganwa ng'wiyo, gīt'ūmo witogelilwe bebe ng'wenekīlī.” Nanghwe ū sūmba ūng'wīla, “Ī yenīyo pyī nīdimile, numho nalīleba ho mhayo kī gūngī?” Ū Yesu ūnshokeja ūng'wīla gīkī, “Ūlū ūtogilwe kūbiza nshikanu, jaga ūkashijinje ī shikolo shako ūbinhe bahabī. Ū wibīkīja wako wa sabo būkūbiza ng'wigūlū, hūna wize ūnilondeele.” Alīyo ū sūmba ng'wenūyo aho wagwigwa ū mhayo gwenūyo wīnga ho onzololokaga, nguno walī na sabo ningī. Hūna ū Yesu ūbawīla a bahemba bakwe alīhaya; “Nalīmuwīla gwa nghana gīkī, īlī shilambu no ū nsabi ū kwingīla ū mu būtemi bo ng'wigūlū. Hangī nīyo zunyagi gete gīkī, īlī shinogu ī ngamīla ū kūbīta ū mu kapūndū ka lūshinge, kūtinda ū nsabi kwingīla mu būtemi bo ng'wa Mulungu.” A bahemba bakwe aho bigwa gīko bakakumya no, bandya kwiwīla boi benekīlī gīkī, “Yee! Alīyo lūūlū, nani ūyo adūgije ū kūpīla?” Ū Yesu ūbakalalīla, hūna ūbawīla gīkī, “Ū gwenūyū gūtadūlīkanile ū kū banhū. Alīyo ū kūlī Mulungu pyī ī yose īdūlīkanile.” Hūna ū Petelo ūshosha ūng'wīla; “Ī gīsī, angū ūlībona gīkī a bise twaleka pyī ī shose kūlwa kūkūlondeela bebe, gūlīho mhayo kī lūūlū ū gwise?” Nanghwe ū Yesu ūbawīla; “Zunyagi nalīmuwīla gwa nghana gīkī, ūlū lyūshika ī likanza lya Ng'wana wa Munhū kwigasha h'isumbī lyakwe ly'ikūjo ū mu būtemi bokwe, na a bing'we abo mulī balondeeji bane mukwigasha ha masumbī ikūmi na abīlī ga būtemi, mubize balamuji ba ng'anda ikūmi n'ibīlī ja Baisilaeli. Nīyo būlī ng'wene ūyo waleka numba, nūūlū baana ba ng'wawe bagosha na bakīma, nūūlū ise, nūūlū nina, nūūlū baana bakwe, nūūlū malaale kūlwa nguno ya lina lyane, akwanukūla nghangala igana. Hama akūbiza ng'wingīji ū mu būpanga bo welelo na welelo. Alīyo balīho bingī abo balī kū būtongi, bakūbiza kū numa; hama abo balī kū numa bakūbiza kū būtongi.” “Nguno ū būtemi bo ng'wigūlū būbizile gītī namugī ha ng'wakwe, ūyo akipuuna dilū kūjūkooba batūmami ba mu ngūnda gwakwe gwa mizabibu. Wiyigwa nabo kūbinha mheela ya denali īmò kū lūshikū lūgima būlī ng'wene. Hūna ūbatūma būja ū mu ngūnda gokwe, būūkandya kūtūmama. Mu līīmi gītī lya sa idatū gīko ūfuma hangī, ūbona bangī bīmīīlaga ng'wigūlilū batī na nīmo gose-gose. Na a bene ūbawīla; ‘Jagi ning'we ū mu ngūnda gwane gwa mizabibu, nakūng'winha īsho shiigeleelilwe.’ Nabo būja; mu makanza ga līīmi ntwe-gatī hangī wahayūfuma, wenha bangī; nū mu sa kenda. Kūjīlīīla mu makanza ga sa ikūmi n'īmò ūfuma hangī ūbona bangī, nabo bīmīīlaga dūhū batī na nīmo; na a bene ūbabūja gīkī, ‘Bing'we nibūlī ng'walocha ng'wīmīīlaga aha dūhū, mutī na nīmo shi?’ Nabo būnshokeja būhaya, ‘Tūtaalī kūpandīka ū wa kūtwinha ū nīmo.’ Ūbawīla; ‘Jagi ning'we ū mu ngūnda ūmo!’ “Aho lyabiza lya mhīndī, ū ng'wenekīlī ngūnda ūng'wīla nanghani o sabo jakwe gīkī, ‘Bitanage ko a batūmami ūbinhe būlī ng'wene ī mheela yakwe; wandīje abo biza numa, ūkamalīgīje abo batongaga ū kūshika.’ Aho biza abo bakashika sa ikūmi n'īmò, būsola būlī ng'wene denali īmò. Abo baalī batonga bandya kwiganika gīkī bakūsola ningī a bene; alīyo nabo aho bashika būsola denali īmò būlī ng'wene. Hūna lūūlū aho balanukūla, bandya kūyūng'ung'uula, bakūng'ung'uulīlaga ū ng'wenekīlī ngūnda. Būyūhaya gīkī, ‘A bing'wana aba biza haha yenīyī tūlīmalīja, bagelela kūtūmama sa īmò dūhū, ni ginehe watūlenganīja nabo, alīyo a bise twalochaga tūkūtūmamaga mu kwiyūmīlīja na kūpya līīmi!’ “Nanghwe ūnshokeja ūmò wabo ūng'wīla gīkī, ‘Ng'wanong'wise, natūkwiboneelaga. Angū, twalī tūtizunīlīgije gīkī ūkūsola denali īmò? Natogagwa nene ū kūng'winha ū wa kūmalīja gīt'ūmo nakwinhīla ū bebe. Bebe, solaga ī sabo yako ūje! Nūūlū hamo ū nene ītanigeleelilwe kūjitūmamīla ī sabo jane ūmo natogelilwe? Kolaga hamo wasaaya shi īkī wabūbona ū wiza-ngholó bone?’ H'ūmo īkūbizīla; a ba kūmalīja bakūbiza ba kwandya, hama a ba kwandya bakūbiza ba kūmalīja!” Ū Yesu aho alī mu lūgendo alīlinha kūja Yelusalemu, ū mu nzīla akabapūnja ha mhūjo abo ikūmi na babīlī; ūbawīla gīkī, “Ī haha tūlīlinha kūja Yelusalemu, ū Ng'wana wa Munhū akūjūtūūlwa mu makono ga bagabīji bataale na balangi ba shilagīlo, banamule nsango gwa kūbūlagwa. Ha numa bakūntūūla mu makono ga banhū ba mahanga, bangīmbe nyachilū na kūntūla, hama bakūnkoma ha nsalaba. Alīyo akūjūūka ha lūshikū lo kadatū lwaho.” Kūhayimanīla nke wa ng'wa Zebedayo na bitūnja bakwe ong'wegeela ū Yesu, ūshika ūntugīja mazwi alīnomba mhayo. Nanghwe ū Yesu ūmūja; “Ūlītogwa kī?” Ngikūlū nanghwe ūshosha alīhaya, “Seeba, ka lagīlaga shi gīkī a bitūnja bane a babīlī aba baligashe nangho ū mu būtemi wako, ūmò kū nkono gwako gwa būlyo, nū ūngī ū kū gwa lūmoso!” Nanghwe ū Yesu ūshosha ūbawīla, “A bing'we angū mutagūmanile ūyo mulīgūlomba! Mudūgije kūshing'wa ī shikombe īsho nalī hihī kūshing'wa ū nene?” Būng'wīla; “Tūdūgije!” Ūbawīla, “Na nghana mukūshing'wa ī shikombe shane; alīyo ū gwa kwigasha kū nkono gwane gwa būlyo na gwa lūmoso, gūtī gwa kūmuzunīlīja nene; ū gwene gūlī gwa banhū abo balonja-longejiwe na Baba.” Abo ikūmi aho bigwa, būbapelanīla a bichabo a ba shikūlū na shizuna. Hūna ū Yesu ūbitana ūbawīla; “Mumanile gīkī a basugi ba mahanga h'a balomani, na gīkī a bataale babo h'abo bakabatūmamyaga bo nguzu! Ū kū bing'we ītigeleelilwe ībize gīko, alīyo būlī ng'wene ūyo atogilwe kūbiza ntaale ū mu bing'we, shing'wigeleelilwe abize ntūmami wing'we. Nū yūyo atogilwe kūbiza ntongeeji ū mu bing'we abize nsese wing'we. Nguno nū Ng'wana wa Munhū atizile kūtūmamīlwa, alīyo kūtūmama, na kūfunya būpanga bokwe kūbiza shikomoolelo kūlwa nguno ya bingī.” Ū Yesu na a bahemba bakwe aho balīnga ī Yeliko, ibità itaale lyūnondeela. Baalīho na babboku babīlī bigashije bbihī na nzīla; aho bigwa gīkī Yesu alībīta, bandya kūhamuka balīhaya, “Ng'wana wa ng'wa Daūdi, tūkūlīlagwe!” A banhū būyūbahama gīkī bahuumūle, alīyo a bene hū bongeja gete ū kūhamuka balīhaya; “Seeba, Ng'wana wa ng'wa Daūdi; tūkūlīlagwe!” Ū Yesu wīmīīla ūbitana. Ūbabūja gīkī, “Mutogilwe nang'wītīle kī?” Nabo būnshokeja balīng'wīla gīkī, “Seeba, ka a miso gise gabone!” Ū Yesu ūbasaatwa, ūgakuumya a miso gabo; haho na haho bandya kūbona, būnondeela. Bahayūtumbya Yelusalemu, būbiza bashika Betifage, kū lūgūlū lo mizeituni, ū Yesu ūtūma babīlī ba bahemba bakwe. Ūbawīla gīkī, “Jagi ū mu chalo īsho shilī kū būtongi wing'we shenīsho, ūlū mulashike mukūbona nzobe īlī na ng'wana ītungilwe, ītaligūlīlagi munenhele. Ose-ose ūyo alamuwīle mhayo ng'wīlagi gīkī, ‘Seeba alī na nīmo najo, akūjishosha haha yenīyī dūhū.’ ” Ū gwenūyo gūkaja gīko kūlwa kūshikīlījiwa kwa mhayo ūyo gūhayiwe kūbītīla mulī nghangi; gīkī, “Gūwīlagi ū nzengo gwa Sayuni, ‘Managa gīkī, ū Ntemi wako ū ng'widohya, aliza kūlī bebe adamhīlile nzobe; alī ha nzobe, ng'wana wa nzobe.’ ” A bahemba benabo aho baja, būūkīīta ūmo akabawīlīla ū Yesu. Bīyenha ī nzobe nū ng'wana wayo, aho bajishisha būjitūūlīla myenda a ha migongo yajo, ūdamhīla. Mabità mataale ga banhū bandya kūja balamba myenda yabo ū mu nzīla, bangī būyūbbuta matambī mado-mado ga mitī bagaponangīja ū mu nzīla. A mabità ayo gaalī ū kū būtongi bokwe na a yayo gakūūbījaga gandya kūhamuka galīhaya; “Ikūjo lībize ū kūlī Ng'wana wa ng'wa Daūdi. Akumīlījiwe ūyo aliza mu lina lya ng'wa Seeba; ikūjo lībize higūlya no!” Aho oshika ū mu nzengo gwa Yelusalemu, pye a hose hūbiza tagambī, pyī būyibūja gīkī, “Ī gete, nani ū ng'wenūyū?” A mabità gūshosha galīhaya, “Ū ng'wenūyū nghangi, Yesu wa Nazaleti ya Galilaya!” Ū Yesu aho wingīla ū mu hekalu, ūbapeeja pye abo bīītīlaga mo byashala ja kūjinja na kūgūla shikolo, ūjisalingūla ī meza ja bakaabanya ba hela, pye na a masumbī ga bajinja ba mhunda. Ūbawīla; “Yandīkilwe gīkī, ‘Ī numba yane īkwitanwa numba y'ilomba; alīyo a bing'we mukwīyītaga kūbiza ipilinga lya basambo!’ ” Aho alī mu hekalu būng'wegeela babboku na balemehazu, ūbapīja. A bagabīji bataale na a balangi ba shilagīlo bakapelana no aho bashibona ī shakūkumya īsho akabeeja; būbabona na banīgīnī ū mu hekalu balīhīlīīla būhaya gīkī, “Ikūjo lībize kūlī Ng'wana wa ng'wa Daūdi!” Būng'wīla gīkī, “Ūlībigwa ūmo balīhayīla a benaba?” Nanghwe ū Yesu ūbashokeja; “Būgatū! A bing'we mutaalī ū kūsoma ūmo gūhayīlilwe gīkī, ‘Bebe walangile banīgīnī na beleele kūlamya na milomo yabo?’ ” Hūna ūbaleka wīnga ho a henaho, ūfuma hanze ya hekalu, ūja Betania ūūkalaala kwenūko. A ha ntondo yaho ī dilū ūlinha ngūlya ashokile hangī ū mu nzengo, alīyo walī atuubile. Aho alī mu nzīla ūbona ntini, ūliga ho kūlola; kwike ūgayiwa shikolo shose-shose, gwalī na madūūtū dūhū. Ūgūwīla ū ntī gīkī, “Ūtalatwaja matwajo ilalī!” Haho na haho gūūma ū ntini gwenūyo! A bahemba aho babona būkumya no, būhaya, “Yee, alīyo nibūlī gūūma haho na haho ū ntini?” Nanghwe ū Yesu ūbashokeja ūhaya, “Zunyagi nalīmuwīla gwa nghana gīkī, ūlū ng'ūbiza na kūzunya kūtī na kūtawa-tawa, mudūgije kūgwīta ū mhayo gwenūyū; nīyo ītī kū ntini dūhū, alīyo nūūlū lūgūlū gīt'ūlū mudūgije kūlūwīla gīkī, ‘Īngaga a henaho ūkagwe mu nyanza,’ na nghana īkūja chene. Nīyo hangī būlī shikolo īsho mukūlomba mu kūzunya, mukūpandīka.” Aho washika hangī ū mu hekalu wandya kūlanga, kūhayimanīla bansanga bagabīji bataale na banamhala; būmūja balīhaya gīkī, “Bebe, īyo ūkwīyītaga yenīyī, ūkwīyītaga mu būdūla kī? Nīyo hangī nani ūyo wakwinhile ū būdūla wene?” Nanghwe ū Yesu ūshosha ūbawīla gīkī, “Nane namubūje mhayo gūmò, ūlū mulanishokeje nane nakūmuwīla ī yenīyī nakwīyītaga mu būdūla kī. Ū būbatīīja bo ng'wa Yohana, bolī būfumile halī? Ng'wigūlū, nūūlū kū banhū?” Bandya kwilūnjalūnja baliwīla gīkī, “Ūlū tūlahaye bolī būfumile ng'wigūlū akūtūbūja, ‘Nibūlī lūūlū mutīzunije ī mihayo yakwe?’ Alīyo hangī ū kūhaya gīkī, ‘Bolī būfumile kū banhū,’ nī chene tūlogoha, nguno pye a banhū bamanile gīkī ū Yohana walī nghangi.” Hūna lūūlū būkalīla kūnshokeja ū Yesu balīhaya gīkī, “Tūtamanile!” Nanghwe ūbawīla, “Nū nene natūmuwīlaga ī yenīyī nakwīyītaga mu būdūla kī.” “Ī gīsī lūūlū, hīmba mulībona ginehe? Walīho munhū ūmò, walī na bitūnja babīlī. Ūja kūng'wīla ū wa kwandya gīkī, ‘Bebe ng'wanone, lelo jaga ūkatūmame ū mu ngūnda go mizabibu ūmo.’ Nanghwe ūshosha ūhaya; ‘Mm, yaya natūdūla!’ Alīyo a ha numa ya henaho ūgalūcha a maganiko ūja. Ū namhala ūūkang'wīla nū wa kabīlī ū mhayo gwenūyo; ū ng'wene ūhaya, ‘Būgatū baba, nakūja;’ alīyo atajile. Ū mu būbīlī wabo, alī ginehe ūyo akīīta ūmo walī atogelilwe ū saabo?” Būhaya, “Ū wa kwandya!” Nanghwe ū Yesu ūbawīla; “Hūna lūūlū zunyagi nalīmuwīla gwa nghana gīkī, a batobisha ba goodi na a bamalahya bakūmutanga ū kwingīla ū mu būtemi bo ng'wa Mulungu. Nguno ū Yohana akiza kūng'oolekeja a bing'we nzīla ya būtūngīlīja ng'ūnemeja ī yakwe; alīyo a batobisha ba goodi na a bamalahya būzunya. Lelo a bing'we nūūlū aho ng'wabona a ha numa yaho, nahene mutagalūkile gīkī muzunye!” “Degelekagi lūsumo lūngī, olīho munhū nebe namugī ha kaya yakwe, akalīma ngūnda ūgūhamba mizabibu, hūna ūgūpīndīlīja ngitīli, ūsīmba mo n'ikamīlo lya divai. Ūlola ūzenga mo na numba ya balanghani, hanuma ūgūtūūla mu makono ga balīmi, ū wei wīnga ho. Aho lyegeela ikanza lya matwajo, ūtūma basese bakwe, baje ū kū balīmi bakasole a matwajo gakwe. Alīyo a balīmi benabo būūkabadima a basese bakwe; ūmò būntūlagūla milangha, ūngī būmūlaga, na ūngī būmponda mawe. Ūtūma hangī basese bangī, lelo bingī ho kūkīla a ba kwandya; alīyo na a bene būūkabīītīla gīko dūhū. Wanoga nose ūntūma ng'wana wakwe, kūnū alīhaya gīkī, ‘Bakūnkūja ū ng'wana wane!’ Alīyo a balīmi benabo aho bamona ū ng'wana, biwīla gīkī, ‘Ūyū angū hū ng'wene ū ng'wingīji gete, tūmūlagagi tūbūsole bise ū wingīji bokwe!’ Nghana būndima, būndutanja kūja hanze ya ngūnda, būūkamūlaga! Ī gīsī lūūlū, ū ng'wenekīlī ngūnda ūlū wiza, akūbīīta ginehe a balīmi benabo?” Būnshokeja gīkī, “Akwiza abakenaagūle nguno balī balīmi babūbi, nū ngūnda ūgūtūūla mu makono ga balīmi bangī, abo badūgije kūng'winha a matwajo ga mu ngūnda mu makanza ayo gigelile.” A henaho ū Yesu ūbawīla; “A bing'we mutaalī ū kūshisoma ī shandīkwa īsho shihayile gīkī, ‘Ī liwe īlo bakalīlema bazengi h'īlo lyabizile lya kwīgoloolela ī numba; ū mhayo gwenūyū gūfumile kūlī Seeba, nīyo gūlī gwawiza no ū mu miso gise?’ “Hūna lūūlū, nalīmuwīla mukūtaajiwa ū būtemi bo ng'wa Mulungu, linhwe ihanga līngī; īlo līkūtwaja matwajo ayo gigeleelilwe. [ Nose ūlū munhū ūlīgwīla ī liwe lyenīlī, akūpaanagūka paza-paza, lelo ūyo lyūngwīla, ū ng'wene līkūntobagūla tobo-tobo!]” A bagabīji bataale na a Bafalisayo aho bajiigwa ī sumo jakwe jenījo, būmana gīkī akajihaya kūlwa nguno yabo. Alīyo ū kūndima bakagogoha a mabità, nguno a banhū bamonaga gīkī alī nghangi. Ha numa hangī ū Yesu ongeja kūbawīla shigemenghejo; ūhaya gīkī, “Ū būtemi bo ng'wigūlū tūkūwikolanīja na ntemi nebe, ūyo akabeeja būkombe kūlwa nguno ya ng'witūnja wakwe. Hūna ūtūma basese bakwe baje būbawīla abo baalī balaalīkwa gīkī bize ū kū būyegi; alīyo būlema! Ūtūma hangī basese bangī; ūbawīla, ‘Jagi mukabawīle pye abo baalī balaalīkilwe gīkī: Pyī ī shose shilonja-longije; nīyo nasīnzaga na ng'ombe jane kūlwa nguno y'ikūbī, hama ī haha ī shilīwa shalindaga balyi dūhū. Ka nzūgi ū kū būkombe!’ Alīyo batadīlīlile; būkūlūja bajile, būlī ng'wene kū yakwe. Ūmò kū ngūnda gokwe, ūngī kū byashala yakwe. Lelo a bangī būbadima a basese bakwe būbaluhya na kūbabūlaga! Ū ntemi akasaaya no, ūtūma bashilikale bakwe būūkababūlaga a bahūnga benabo, nū nzengo gwabo būgūtiima moto. Hūna ūbawīla a basese bakwe gīkī, ‘Bing'we; ū būkombe būtang'anhīlile, lelo a balyi abo baalī balaalīkilwe, a bene batigeleelilwe nūūlū hado. Hūna lūūlū jagi pye a hose ūko mayīla gamanhīgije; būlī bene abo mulayūbabona bawīlagi bize ū kū būkombe.’ Na nghana a basese benabo būja balībakuminga pye abo bababonaga ū mu mayīla, a babūbi na a bawiza. Biza bigasha kūshisha, lyokala ī lībūkombe! “Alīyo ū ntemi aho wingīla gīkī abalole a bageni bakwe, ūbona mo munhū atazwalile shizwalo sha kwingīlīla ū mu būkombe! Ūmūja gīkī, ‘Bebe ong'wise, ni wingīlaga ginehe ū bebe ū ng'wenūmu, alīyo nī shizwalo sha kwingīlīla ū mu būkombe ūtazwalile?’ Ūgayiwa ū gwa kūshosha! Hūna ū ntemi ūbawīla a batūmami gīkī, ‘Ntungagi a magūlū na a makono gakwe, mumponye kū giiti sha hanze; ūko banhū bakūlīla na kūshelanya mino!’ Nguno a bitanwa balī bingī, alīyo a basolwa balī bagehu!” Hūna a Bafalisayo būja kūbeeja long'we ya kūngwasha ū Yesu mu kalūngalūngīle. Būntūmīla bahemba babo na ban'ikūlū ba ng'wa Helode. Biza kūng'wīla, “Nangi, tūmanile gīkī ū bebe ūkashimīzīlaga mu nghana, nī nzīla ya ng'wa Mulungu ūkīlangaga mu nghana; nguno ūtīītaga mhayo kūlī munhū ose-ose kūlwa kūlola būshū bokwe. Alitūwīlage ūmo ūkwiganikīlaga, ū mhayo gwa kūtoba goodi ya ng'wa Kaisali gūzunīlīgije, nūūlū yaya?” Alīyo ū Yesu kūlwa nguno walī abūmanile ū būbi wabo, ūbashokeja ūbawīla gīkī, “Bing'we bibeeleja, nibūlī mulīnigema? Noolekejagi ī hela ya goodi.” Būng'wenhela denali īmò. Hūna ūbabūja gīkī, “Ī suso īyī nū wandīke wenūbū sha ng'wa nani?” Būnshokeja, “Sha ng'wa Kaisali.” Nanghwe ūbawīla, “Na lūūlū, ī sha ng'wa Kaisali ng'winhagi Kaisali; nī sha ng'wa Mulungu ng'winhagi Mulungu.” Aho bigwa bakakumya na kakumīje kangī nako, bīnga ho būneka. Ū mu lūshikū lwenūlo dūhū hangī būnsanga Basadukayo; abo bahayile gīkī būtīho būjūūko. Hūna lūūlū būmūja būhaya, “Nangi, ū Musa ahayile gīkī, ūlū munhū ūzumalīka alīyo atī na baana, ng'wanong'wawe akūng'wingīla ū nkīma ng'wenūyo, antoole amyalīle baana ū ndūgūye. Ali lūūlū, baalīho banhū mpungatī ba shikūlū na shizuna, bikalaga hamò nise ng'wenūmu ūmu; ū tangì wabo akatoola, alīyo ūcha atalekile baana, ng'wanong'wawe ūng'wingīla ū nkīma ū nchīlwa. Ū wa kabīlī ng'wenūyo nanghwe gūng'wilongela ū gwenūyo; nū wa kadatū, kūshisha būshila pye a bose mpungatī! Aho bashila pye, nose nū nkīma ūcha! Ī gīsī lūūlū, ū ng'wikanza lya būjūūko, akūbiza nke o ng'wa nani ū mu bose mpungatī, īkī pye baalī bantoola?” Ū Yesu ūbashokeja ūbawīla gīkī, “A bing'we mutashimanile ī shandīkwa, nū būdūla bo ng'wa Mulungu, h'ī chene mulīhūbīla. Nguno ū ng'wikanza lya būjūūko batūbiza ba kūyūtoola nūūlū kūtoolwa, alīyo bakūbiza gītī bamalaika ba ng'wigūlū. Nīyo ū mhayo gwa kūjūūka bafu gwenūyū, mutaalī ū kūsoma ūmo akūmuwīlīlaga ū Mulungu; ī gīkī, ‘Ū nene nalī Mulungu wa ng'wa Abulahamu, na Mulungu wa ng'wa Isaka, na Mulungu wa ng'wa Yakobo? Ū wei atī Mulungu wa bafu, alī wa bapanga.’ ” A mabità ga banhū aho gigwa gīko gakabūkumya no ū būlangi bokwe. Bafalisayo nabo būng'witinja aho bigwa gīkī wabahuumūja a Basadukayo. Ūmò wabo (walī nangi wa shilagīlo), ūmūja ibūjo mu kūngema; ūhaya gīkī, “Nangi, ī shilagīlo ī shitaale ū mu malange ni shilī ginehe?” Nanghwe ūng'wīla, “ ‘Ntogagwe ū Seeba Mulungu wako na ngholó yako yose, na būpanga wako bose, na maganiko gako gose.’ Ī shenīshi h'ī shitaale, hangī h'ī sha kwandya. Nī sha kabīlī shilī gīko dūhū; shihayile gīkī, ‘Ntogagwe nzenganwa ng'wiyo gīt'ūmo witogelilwe bebe ng'wenekīlī.’ Ū ng'wihando gwa malange gose, na a kalangīle ka bahangi bose, gūlī ha shilagīlo shenīshi būbīlī washo.” Aho bibilinga a Bafalisayo, ū Yesu ūbabūja ūhaya gīkī, “Mukwībonaga ginehe ī mihayo ya ng'wa Kilisto, ī gete ni ng'wana o ng'wa nani?” Būng'wīla, “O ng'wa Daūdi!” Nanghwe ūbawīla; “Hama nibūlī lūūlū ū Daūdi ng'wenekīlī, akanghaya mu nguzu ja ng'wa Moyo gīkī Seeba? Nguno akahaya, ‘Ū Seeba akang'wīla ū Seeba wane, igashaga kū nkono gwane gwa būlyo, kūshisha nabatūūle a banishi bako ha sīlīlī ya mhambala jako.’ Ī gīsī lūūlū, ū Daūdi ūlū alīng'witana gīkī Seeba, numho alī ng'wana wakwe hangī kinehe?” Atigelile nūūlū ūmò wa kūnshokeja mhayo; nīyo kūfuma lwise lwenūlo atigelile hangī munhū wa kūmūja mhayo gose-gose. Hūna ū Yesu wandya kūbawīla a banhū hamò na a bahemba bakwe gīkī, “A balangi ba shilagīlo na a Bafalisayo, balī h'isumbī lya ng'wa Musa. Ali lūūlū, īdimagi pyī īyo bakamuwīlaga, nīyo g'wīshikīlīja. Kwike yaya ū kwīta ūmo bakīītīlaga a boi, nguno bakayombaga dūhū, alīyo yaya ū kūshikīlīja. Hangī bakatungaga miligo midito bayūbaseseja a banhū kū mabega kwībūūcha, alīyo a boi benekīlī batī n'iganiko lya kwībūūcha nūūlū hado; nūūlū ni kūkuumya ho na lwala lwabo dūhū biya. Nguno pyī ī milīmo yabo bakīītaga gīkī babonwe na banhū; ū gwabo gūlī gwa kwikala būkūlīlīja fulakitelia jabo, na kūlīhīlīja masune ga nghanjo jabo dūhū. Nū mu masinagogi batogilwe kwigasīja masumbī g'ikūjo; hama nūūlū būlaalīkwa kūja kū shigukulu, nū kwene bakakūūbīlījaga ha magele ga bakūjiwa. Pye na mu magūlilū hose bagaagaanile kwikala būgīshiwa na kwitanwa, ‘Nangi!’ A bing'we yaya ū kwikala mukwitanagwa, ‘Nangi.’ Nguno ū Nangi wing'we alī ūmò dūhū, lelo a bing'we pyī mulī badūgū. Hangī yaya ū kūng'witana munhū nūūlū ūmò ū mu sī ūmu gīkī, ‘Baba,’ nguno mulī na Sīng'we ūmò ng'wigūlū. Nīyo a bing'we yaya ū kwitanwa ‘Bataale,’ nguno ū Ntaale wing'we alī ūmò dūhū, ng'wene Kilisto. Hama a bing'we ū ntaale wing'we h'ūyo akūbiza ntūmami wing'we. Ose-ose ū wa kwigūngūhya wei ng'wenekīlī, akūdohelejiwa, alīyo ū wa kwidohya, ū ng'wene akūgūngūhiwa.” “Bing'we balangi ba shilagīlo na Bafalisayo bibeeleja, mulī mu kwihīga; nguno mukabalugalīlaga a banhū ū būtemi bo ng'wigūlū. A bing'we mulemeelilwe ū kwingīla, alīyo na a babo batogilwe ū kwingīla mutabazunīlījaga ū kūbīta! [ Mulī mu kwihīga a bing'we balangi ba shilagīlo na Bafalisayo bibeeleja, bing'we abo mukalyaga sabo ja bakīma bachīlwa, na kūlomba kalombele kalīhu ka kwiyoolecha; managi gīkī a bing'we mukūpandīka nsango ntaale kūtinda!] Mulī mu kwihīga kūtaale no a bing'we balangi ba shilagīlo na Bafalisayo, nguno mukakīlaga manyanza na magūngūli kūjūhembeka munhū ūmò; hama ūlū ng'wanghembeka hūna ng'wang'wenheleja kūbiza munhū wa kūjimīlīla mu nsango gwa moto gīt'ūmo mulī a bing'we, na kūtinda ho! A bing'we batongeeji mulī mu kwihīga, nguno mulī babboku: ng'wakūyūlanga gīkī, ‘Munhū ose-ose nūūlū akitonga kūnū akwīhayaga hekalu atūbonelwa mhayo, alīyo ūlū witonga mu kūjihaya hela ījo jilīmo ū mu hekalu, ū ng'wenūyo wigwashaga!’ Bing'we babbūūlī na babboku, ī shitaale ni shilī ginehe? Ī hela, nūūlū ī hekalu īyo īkajeejaga ī hela? Na hangī mukalangaga gīkī, ‘Munhū ose-ose nūūlū akitonga mu kūgūhaya ng'walīlo atūbonelwa mhayo, alīyo ūlū witonga mu kūshihaya ī shitambo īsho shilī a ha ng'walīlo, ū ng'wenūyo wigwashaga!’ Bing'we babboku, ī shitaale ni shilī ginehe? Ī shitambo, nūūlū ū ng'walīlo ūyo gūkasheejaga ī shitambo? Hūna lūūlū managi gīkī, būlī munhū ūlū witonga mu kūgūhaya ng'walīlo, numho witongaga mu lina lyago ū ng'walīlo, hamò nī shikolo īsho shilī higūlya yago. Nū yūyo witonga kūnū akwīhayaga hekalu, numho witongaga mu lina lyayo, nū yūyo akikalaga mo. Hangī nūūlū munhū witonga mu kūlīhaya igūlū, numho witongaga kū lina ly'isumbī lya ng'wa Mulungu, nū yūyo aligasīgije. “Mulī mu kwihīga a bing'we a balangi ba shilagīlo na Bafalisayo bibeeleja, nguno mukafunyaga īmò ya ng'wikūmi ya shikolo shido-do-do, gītī shisanjo sha mu shilīwa; alīyo ī mihayo mitaale ī ya mu malange, gītī kūlamula mu būtūngīlīja, na kūchīla shigongo, na kūzunya; ī yene mukīlekaga. Shing'wigeleelilwe kwīshikīlīja ī yenīyī, kwike nī yīngī īyo yaya ū kwīleka. Bing'we batongeeji babboku, ū nīmo gwing'we ū ntaale gūlī gwa kūyūnga gītī ng'wiyūngīlo, na kūyūsolanhya, ng'waponya ū būfune, lelo ī ngamīla ng'wajimila! Mulī mu kwihīga a bing'we balangi ba shilagīlo na Bafalisayo bibeeleja, nguno mukiyoogelelejaga higūlya-gūlya gītī kooja shikombe na mabakuli, alīyo ū mu gatī ng'okalile wibi na kwikūmva kwabūbi. Bebe Nfalisayo mboku, ojaga tame ū mu gatī ya shikombe sheele, hūna ūshooje nī hanze! Mulī mu kwihīga a bing'we balangi ba shilagīlo na Bafalisayo bibeeleja, nguno mubizile gītī shigila īsho shikabonekanaga shawiza a higūlya, īkī shizengeelilwe shūbilwa na swakala, alīyo ū mu gatī shokalile maguha ga bafu, na būsoso bo mbika jose! H'ūmo mukabonekanīlaga ū kū banhū; a higūlya mulī batūngīlīja, alīyo ū mu gatī ng'okalile wibeeleja na būgomi!” “Mulī mu kwihīga a bing'we balangi ba shilagīlo na Bafalisayo, nguno ī shigila sha bahangi mukashizengeelaga, ng'wayūgaliila na mashigo ga batūngīlīja. Kūnū mukūhayaga gīkī, ‘Ūlū ni twalī tūlīho ū mu shikū ja bakūlūgenji bise, ni tūtizunīlīgije nabo ū mu kūgiita a mininga ga bahangi!’ Ū mu kūhaya gīko, mukwikaanīlaga bing'we benekīlī gīkī mulī baana ba babūlagi ba bahangi. Hū kūhaya yokalīlījagi ī ngelekelo ya basīng'we. Bing'we abo mulī nzoka, na būbyīle wa shipīlī, mukūgwiliga ginehe ū nsango gwa moto? Hūna lūūlū managi gīkī, nalīmutūmīla hangī bahangi, na banhū bitegeleja na balangi, bamò mukūbabūlaga na kūbakoma ha misalaba, bamò babo mukūyūbatūlīla mu masinagogi ging'we; nīyo mukūyūja mukūbahīgaga hose-hose ū mu mizengo. Kūshisha a mininga ga beela pye a bose gidīkīle ha mitwe ying'we; pye ayo gaamala kwitwa ha sī, kwandīja ga ntūngīlīja Abeli, kwiza kūkaja kū ga ng'wa Zakalia ng'wana Belekia, ūyo mukamūlagīla mu hekalu kū būtongi bo ng'walīlo. Nalīmuwīla gwa nghana gīkī, ī yose īyī īkūbagwīla a banhū ba shibyalīlwe īshi.” “Yelusalemu, Yelusalemu, mūlagi o bahangi; bebe ūyo ūkabapondaga mawe abo ūkatūmīlagwa. Nashishaga nghangala jinga nakūmanagūgema kūbakuminga a baana bako, gīt'ūmo ngoko īkakumingīlaga zwiyū jayo yajibandīla mu manana gayo; alīyo ūtatogilwe! Managa gīkī olekelagwa buyīkī ī numba yako! Nguno nalīkūwīla ūtūnibona hangī kūshisha aho ūkūhaya gīkī, ‘Alī na mbango ūyo aliza mu lina lya ng'wa Seeba!’ ” Hūna ū Yesu ūfuma ū mu hekalu; aho alīja a bahemba bakwe būng'wegeela bayūng'oolekeja ūmo gaalī gazengelilwe a mabīndo gayo. Nanghwe ūshosha ūhaya; “Angū mulīgabona pye a genaya? Nalīmuwīla gwa nghana gīkī, lītīho iwe a henaha īlo līkūlekwa higūlya y'iwe lichalyo, īlo lītūholomolelwa ha sī!” Hūna ūūkigasha mu lūgūlū lo mizeituni, a bahemba bakwe būng'wegeela hoi, balī boi dūhū. Būhaya gīkī, “Tūwīlage, ī yenīyī īkūbiza ho nanalī; na hangī shikūbiza ho shimanīkījo kī ī sha kwiza kwako, nī sha koolecha kūshikīīla kw'ikanza?” Ū Yesu ūshosha ūbawīla gīkī, “Ilanghanagi, munhū ose-ose atizūmulemba-lemba. Nguno bingī bakūyiza mu lina lyane, balīhaya gīkī, ‘Ū nene hū nalī Kilisto!’ Nīyo bakūhūbya banhū bingī. Hama mukwandya kūyigwa mabūlūgū na nghūlū ja mabūlūgū. Alīyo yaya ū kūfung'wa ngholó, ī yenīyo shiigelile ībize ho; kwike ī ngelelo īkūbiza ītaalī ū kūshika. Nguno būkūbiza ho wiyūbūkīji ha gatī y'ihanga n'ihanga, na būtemi kū būtemi. Jikūyūdinghima nyahīnga, na kwilonga nzala mu mapandī mingī. Kwike pyī ī yenīyī īlī gītī wandījo wa kūlung'wa būsūngū dūhū.” “Na mukūyūlodeelwa ng'wayūluhiwa na kūbūlagwa. Nīyo pye a mahanga gakūmukolwa kūlwa nguno ya lina lyane. Hama bingī bakwipama, na bakūyilodeela kūlwa nguno ya kwikolwa benekīlī na benekīlī. Na bahangi bingī balomolomo bakwilonga, bayūbenheleja banhū bingī kwīnga ū mu nghana. Būtogwa bo banhū bingī būkūpola kūlwa nguno ya būgomi kongeja kūkwīla. Alīyo ūyo wiyūmīlīja kūshisha kū ngelelo, akūpīla. Nīyo ī Nghūlū ja būtemi jenīji shiigelile jilomeelwe pye a hose ū mu sī, wilonge būkaanīji kū mahanga gose; hūna lūūlū ī ngelelo īkūshika.” “Ali lūūlū, ī sha malofu ī shikenaagūji īsho shihayiwe na nghangi Danyeli ūlū ng'ūshibona shīmīīla h'ipandī lyeela, (ūyo alīsoma ni itegelejage), a henaho abo balī mu sī ya Būyudaya ni bapeelelage kū ngūlū. Ūyo ūsangwa alī kwigūlya ya numba, atizika gīkī asole shikolo kūfuma mu numba yakwe. Nū yūyo alī kū malaale atizūshoka kū numa kūsola shizwalo shakwe. Ū mu shikū jenījo bakūbiza mu makoye mataale no abo bakūsangwa balī nda, na a babo bakūbiza bakonhyaga. Lombagi ū kūpeela kwing'we kūtizūbiza mu shikū ja mbeho ya mu shiyaga, nūūlū ha sabato. Nguno ū ng'wikanza lyenīlo būkūbiza ho būluhi būtaale no, ūbo būtaalī kwilonga kūfuma ha wandījo wa sī kūshisha haha; hama būtalabiza ho hangī na hado yaya! Nīyo ūlū ni ītī kūgehiwa ī shikū jenījo, walī atīho wa kūpīla nūūlū ūmò, alīyo ī shikū jenījo jigehiwe kūlwa nguno ya basolwa. “Nose ūlū ose-ose ūmuwīla gīkī, ‘Lolagi ūūy'aha ū Kilisto,’ nūūlū gīkī, ‘Alī kūūnū,’ yaya ū kūzunya. Nguno bakwilonga bakilisto balomolomo, na bahangi balomolomo; nīyo bakūyoolecha maleeba mataale na mihayo ya kūkamaaja, gīkī ūlū yūdūlīkana babahūmbūūle na a basolwa. Managi gīkī ū nene nalīmuhūgūla kūko ītaalī ū kwilonga ī yenīyo. Hū kūhaya gīkī nūūlū munhū ūmuwīla, ‘Lolagi ūūyo alī kū matogolo,’ yaya ū kūfuma; nūūlū gīkī, ‘Lolagi mu kaya alīmo wibisaga,’ mutizūzunya. Nguno īkūbiza gīt'ūmo lūlabi lūkalabījaga mu kīya, alīyo ū būng'weku boshika ng'weli. Nū kwiza kwa Ng'wana wa Munhū kūkūbiza gīko. Nguno aho gūlī mimba hū hene aho jikwikumingīla nī mbeshi.” “Alīyo ū būluhi wa mu shikū jenījo ūlū būbīta, haho na haho ī līīmi līkwītīlwa giiti, nū ng'weji gūkoya ū kūfunya ū būpe wago. Nī sonda jikūyūmodagūka kūfuma ū kwilunde; pyī nū būdūla bo ng'wigūlū būkūtinginyiwa. Hūna lūūlū ū ng'wilunde shikūbonwa shimanīkījo sha Ng'wana wa Munhū. Pyī ī ng'anda ja banhū ba mu sī bakūlīla nghūngū; hama bakūmona ū Ng'wana wa Munhū alī mu malunde ga ng'wigūlū aliza, na būdūla n'ikūjo itaale. Hūna akūtūma bamalaika bakwe n'ilaka itaale lya mhembe. Bakūja balībakuminga pye a basolwa bakwe kūfuma mhandī inè ja sī; kūfuma wandījo w'igūlū kūshisha kū ngelelo yalyo!” “Ī haha ū mhayo gwenūyū gwilangīlagi kū ntini. A matambī ga ntī gwenūyo ūlū gandya kūsonga na kūfuluma madūūtū managana, mukamanaga gīkī gwegeelaga ū ng'waka. Nī mihayo yenīyī īlī gīko; ūlū ng'ūbona yandya kwilonga managi gīkī alī hihī, nūwe wegeelaga alī ha nyango. Nalīmuwīla gwa nghana gīkī, ī shibyalīlwe īshi shitūbīta aho ītaalī kūshikīīla pyī ī yose īyī. Ī ligūlū nī sī shikūbīta, alīyo ī mihayo yane ītīko kūjimīīla na hado yaya!” “Kwike atīho ūyo alūmanile ū lūshikū lwenūlo nī likanza; nūūlū a bamalaika ba ng'wigūlū batamanile, pyī nū Ng'wana; ūlū atī Baba wike. Nguno ū kwiza kwa Ng'wana wa Munhū kūkūbiza gīt'ūmo īkajīla mu shikū ja ng'wa Noa. Ū mu shikū jenījo aho lyalī lītaalī kwiza ī lihūūma, balyaga na kūng'wa; hangī batoolaga na kūtoolwa, kūshisha mu lūshikū ūlo Noa akingīla mu ngalaba. Batachagūkile nose lyūbasanganīja ī lihūūma, lyūbapyagūla pye a bose. H'ūmo kūkūbizīla nū kwiza kwa Ng'wana wa Munhū! Banhū babīlī bakūsangwa balī mu ngūnda, ūmò akūtwalwa, ūmò ūlekwa! Bakīma babīlī bakūsangwa bakwishiishaga, ūmò akūtwalwa, ūmò ūlekwa! Na lūūlū ikalagi nzūgūlū-matū, nguno mutamanile ū Seeba wing'we akwiza lūshikū kī. Hama managi gīkī, ū namugī ha ng'wakwe ūlū ni walīdeeba ī likanza lya kwiza kwa ng'wibi, ni atīlekanīgije ī numba yakwe īkambagūlwe! Nose lūūlū na a bing'we shing'wigeleelilwe kwikala nzūgūlū-matū, nguno ū Ng'wana wa Munhū akwiza ng'wikanza īlo mutūliganikīlaga.” “Ī gīsī, nsese kī ū nsanyiwa na ng'witegeleja, ū wa kūtūūlwa na ise-būgonzo ha būtaale bo kaya yakwe, gīkī ayūbagabanhya banhū ba ha ng'wakwe būlī ng'wene shilīwa shakwe ng'wikanza īlo ligeleelilwe? Ū nsese ng'wenūyo ūlū ūsangwa nū ise-būgonzo akwītaga īyo alagīlilwe, akūbiza na mbango ningī no. Nalīmuwīla gwa nghana gīkī akūng'wīta abize ntaale wa shikolo shose ī sha ha ng'wakwe. Alīyo ū nsese ng'wenūyo ūlū wabūbi, hūna wandya kwiwīla ū mu moyo gokwe gīkī; ‘Yū, odīlile no nīyo ū baba-būgonzo!’ Hama na ūlinhya kūyūbatūla a basese biye, kūnū akūlyaga na kūng'wa na bakolwa-walwa, ū ise-būgonzo akūng'wisanganīja ū nsese ng'wenūyo mu lūshikū ūlo atalwiganikīlile, n'ikanza īlo atalīmanile. Akwiza amutagūle mapingili-mapingili, nī mheela yakwe ang'wisaabīle ng'wigele lya bibeeleja, ūko kūkūbiza kūlīla nghūngū na kūshelanya mino!” “Hūna lūūlū, ū būtemi bo ng'wigūlū būkwikolanījiwa na banhya ikūmi, abo bakasola talà jabo būja kūng'wīma nzīla ntooji. A batanò babo baalī babbūūlī, alīyo a bangī a batanò būbiza bachagūku. A babbūūlī bakasola ī talà jabo ahene, kwike a maguta a ga kongeja batasolile. Alīyo a bachagūku, aho basola ī talà jabo būsola na maguta mu shiseme sha helegeko. Ū ntooji akadīla ū kūshika, nose būtindwa tūlo pye a bose, būlaala.” “Ū būjikū aho bohuumūlīja, kūhayimanīla yoge na mhūndū jazīlīnghanya; banhū bandya kwiwīla, ‘Oshika ū ntooji, nsūng'wanhagi.’ Hūna lūūlū a banhya ikūmi benabo būgulumūka wangū-wangū, bandya kūgūbeeja ū moto gwa talà jabo jibake chiza. A babbūūlī būbawīla a bachagūku gīkī, ‘Ī talà jise jilīlimalima jilīhaya kūjima, tongejagi nise a maguta ging'we.’ Nabo a bachagūku būbashokeja balīhaya gīkī, ‘Gatūtwigela a bise na a bing'we; jagi ū kū bajinja mukagūle ging'we ning'we.’ Aho balīja ūshika ū ntooji, abo baalī bamalīīlile bingīla nanghwe ū mu numba ya būgeni, gūlugalwa ū nyango! “Ha numa ya henaho būshika na a banhya a bangī balīhaya, ‘Tūlugūlīlage nise baba!’ Nanghwe ūbashokeja alīhaya gīkī, ‘Nalīmuwīla gwa nghana natūmumanaga ū nene a bing'we!’ Na lūūlū, ikalagi nzūgūlū-matū; nguno mutalūmanile ū lūshikū nūūlū ī likanza.” “Na hangī īkūbiza gītī munhū nebe ūyo akahaya kwīnga ha ng'wakwe, ūleka ogabanhya basese bakwe sabo jakwe. Ūng'winha būlī ng'wene gīt'ūmo būlī ū būdūla bokwe; ūmò ūng'winha talanta itanò, ūngī ibīlī, ūngī īmò; hūna ūja ū wei. Ūyo akasola talanta itanò haho na haho ūja ūūkandya kūjitūndanya ī sabo jenījo, jibyalana, ūpandīka talanta jingī itanò. Nū yūyo akinhwa ibīlī wīta gīko, nanghwe ūpandīka jingī ibīlī. Lelo ūyo akasola īmò, ū ng'wene ūja ūūkasīmba ha sī, wīfukīīla henaho ī sabo ya ng'wa ise-būgonzo. “Aho jabīta shikū ningī wiza ū saabo-būgonzo; ūshikīla kūbaloja a katūmamīle kabo. Ūyo walī wasola talanta itanò ūshika; wenha jingī itanò ūhaya, ‘Baba, ūkaninha talanta itanò, naapandīkile jingī itanò jiiji.’ Ū ise-būgonzo ūng'wīla, ‘Būgatū, ū bebe ūlī nsese wawiza na ntūngīlīja. Īkī wabizile ng'wishigwa mu shigehu nakūkūtūūla higūlya ya shikolo shingī, ingīlaga mu būyegi bo ng'wa so-būgonzo.’ Ūshika nū wa talanta ibīlī, nanghwe ūhaya, ‘Baba ūkaninha talanta ibīlī, naapandīkile jingī ibīlī jiiji.’ Nū ng'wene ūng'wīla ū ise-būgonzo gīkī, ‘Būgatū; ūlī nsese wawiza na ntūngīlīja. Īkī wabizile ng'wishigwa mu shigehu, nakūkūtūūla higūlya ya shikolo shingī, ingīlaga mu būyegi bo ng'wa so-būgonzo.’ Wahayūkiza ūyo olī opandīka talanta īmò, ū ng'wene ūshikīla kūhaya, ‘Baba nakūdeebile gīkī ū bebe ūlī munhū ngugu, hangī ūkagesaga nū kūko ūtabībile, hama ūkakumingījaga nū kūko ūtahambile. Hūna lūūlū nakogoha, nūja nūkīsīmbīla ha sī ī talanta yako nībisa; yīyī ūlīyībona ī sabo yako!’ “Ū ise-būgonzo ūnshokeja alīng'wīla gīkī, ‘Ū bebe ūlī nsese wabūbi, nīyo ūlī ng'oolo; gashinaga ūmanile gīkī nakagesaga nī shisho natashibībile, na gīkī nakakumingījaga kwīngīīla nū kūko natahambile! Ūlū chene yalī īkwigeleelilwe kwībīka kū basūlūja ī sabo yane, a ha kūshoka ni nayanukūla ī sabo yane nī mbyalanwa jaho. Ntaajagi ī talanta yenīyo mung'winhe ūyo alī najo ikūmi. Nguno ūyo alī nasho shingī akongejiwa na kūtinda ho, alīyo ūyo atī na shikolo akūtaajiwa nī shisho alī nasho! Ū nsese ūyo atī na ngofyoolo mponyagi kū giiti sha hanze ū ng'wene, ūko kūkūbiza kūlīla na kūshelanya mino.’ ” “Hūna lūūlū, a ha kūshoka kwakwe ū Ng'wana wa Munhū, akwiza ng'wikūjo lyakwe hamò na bamalaika bakwe. Ūlū ūshika akwigasha h'isumbī lyakwe lya būtemi. Hūna a banhū ba mahanga gose, bakwīmīīla kū būtongi bokwe. Nanghwe akūbakomanya gīt'ūmo ndīīmi akakomanījaga ngholo na mbūli. Ī ngholo akūjitūūla kū nkono gwakwe gwa būlyo, ī mbūli kū lūmoso lokwe. Ha numa ya yenīyo, ū Ntemi akūbawīla abo balī kū nkono gwakwe gwa būlyo gīkī, ‘Nzūgi a bing'we, abo mulī na mbango ja ng'wa Baba. Ingīlagi ū mu būtemi ūbo mulonja-longejiwe kūfuma ha kūseeng'wa kwa sī. Nguno naalī natuubile ng'ūninha shilīwa, na naalī nakolilwe notà ng'ūninha minzī nūng'wa, na hangī naalī ngeni ng'ūnanukūla. Hama naalī dūūhū ng'ūninha shizwalo, naalī nsaatu ng'wiza kūnigīsha, hangī naalī mu jeela, nū ng'wene ng'wiza kūnilola.’ “Nabo a batūngīlīja bakūnshokeja balīhaya gīkī, ‘Seeba, nanalī aho tūkakūbona ūtuubile tūkwinha shilīwa, nūūlū ūkolilwe notà tūkwinha minzī ga kūng'wa? Na hangī tūkakūbona nanalī ūlī ngeni tūkwanukūla, nūūlū ūlī dūūhū tūkwinha shizwalo? Hangī yalī nanalī aho tūkakūbona ūlī nsaatu, nūūlū ūlī mu jeela twiza kūkūlola?’ Nanghwe ū Ntemi akūbashokeja alīhaya, ‘Nalīmuwīla gwa nghana gīkī, ī yose īyo ng'wabīītīlaga a badūgū bane a bado-bado aba, ng'wanīītīlaga nene.’ “Hama na a babo balī kū nkono gwakwe gwa lūmoso akūbawīla gīkī, ‘Īngagi a henaha a bing'we nguno muzumilwe, jagi kū moto ūyo gūpembilwe kūlwa ng'wa Shetani na bamalaika bakwe. Nguno aho naalī natuubile na nakolilwe notà, mutaninhile shilīwa nūūlū minzī ga kūng'wa. Naalī ngeni, nahene mutananukūlile, hangī naalī dūūhū mutaninhile shizwalo; naalī nsaatu, hangī naalī mu jeela, alīyo mutizile nūūlū kūnilola!’ Nabo bakūnshokeja balīhaya gīkī, ‘Seeba nanalī tūkakūbona ūtuubile nūūlū ūkolilwe notà, nūūlū ūlī ngeni, nūūlū ūlī dūūhū, nūūlū ūlī nsaatu, nūūlū ūlī mu jeela; nise tūleka ū kūkūgunaana?’ A henaho nanghwe akūbashokeja alīhaya; ‘Nalīmuwīla gwa nghana gīkī, ūmo ng'walī mutang'wītīlile mhayo nūūlū ūmò wa bado-bado aba, mutanīītīlile nene!’ Hūna lūūlū a benabo bakūja mu nsango gwa būja na būja; a batūngīlīja nabo bakūja mu būpanga bo welelo na welelo.” Ū Yesu aho wakalīcha ū kūsomboola ī mihayo ī yose īyī, ūbawīla a bahemba bakwe, “Mumanile gīkī jasaagaga shikū ibīlī īshike pasaka; na lūūlū itegelejagi gīkī, ū Ng'wana wa Munhū akūtūūlwa mu makono ga babūlagi akong'we ha nsalaba.” Ī likanza lyenīlo a bagabīji bataale na a banamhala baalī batobanīla ha ng'wa Kayafa, ūyo walī ntaale wa bagabīji. Balomanaga balīkooba nzīla ya kūndima ū Yesu mu nyasala-sala bamūlage. Kwike bakiwīla gīkī, “Yaya ū ng'wikanza lya shigukulu, batizīīta nsambo a banhū.” Ū Yesu aho alī Betania, ha ng'wa Simoni munhū wa mbiji, akigasha kūlya shilīwa. Kūhayimanīla nkīma ūmò wang'wegeela, abūūkije jūbba ya alabasta, ya maguta ga mpango ntaale; ūshika ūng'witīīla kū ntwe ū Yesu a maguta genayo. A bahemba bakwe aho babona gīko būsaaya no; būhaya, “Al'ū būkenaagūji ūbū nabo bo mbika kī hangī? Īkī a maguta genaya gaalī gashikile kūjinjiwa, shilonga shikolo shingī būgabanhyiwa bahabī!” Alīyo ū Yesu aho wadeeba ūhaya gīkī, “Nibūlī mulīnkoya ū mayū ng'wenūyū? Ū nīmo ūyo wanibeegeja nene gwenūyū gwawiza. Nguno a bahabī a bene mulī nabo gwa-gwa-gwa, alīyo ū nene natūbiza hamò ning'we shikū jose. Ūmo wanitīīlīla maguta gīkī, wagūbila ū mīlī gone kūlw'ikanza lya kūjīkwa. Nalīmuwīla gwa nghana gīkī, hose-hose ū mu sī ūko jikūlomeelwa ī Nghūlū Jawiza jenīji, nū mhayo ūyo wagwīta gwenūyū gūkūhayiwa kūlwa kūng'wizūkwa.” Hūna ūmò wa babo ikūmi na babīlī, lina lyakwe witanagwa Yuda Isikaliote, ūja ū kū bagabīji bataale. Ūūkababūja gīkī, “Mukūninha kī nalang'oolekeje ū Yesu mundime?” Būnsoloogeja shilingi makūmi adatū. Nghana kūfuma ikanza lyenīlo wandya kūkooba ng'wanya gwa kūnodeela ū Yesu kūbo! A ha lūshikū lo kwandya lo migatī ītī na shibimbya, a bahemba bakang'wegeela ū Yesu būmūja gīkī, “Ūtogilwe kwīlīīla halī ī pasaka tūje tūkakūlonja-longeje?” Nanghwe ūbawīla, “Jagi ū mu nzengo, alīmo munhū nebe; mushike mung'wīle, ‘Ū Nangi alīhaya gīkī: Ī likanza lyane lyegeelaga, nakwiza na a bahemba bane a ha ng'wako, tūlīīle henaho ī pasaka.’ ” A bahemba būja būūkīīta gīt'ūmo akabalagīīlīla ū Yesu; bīlonja-lonja ī pasaka. Ī mhīndī wiza wigasha hamò nabo abo ikūmi na babīlī. Aho balīlya kwimanīla obawīla alīhaya, “Nalīmuwīla go nghana gīkī, ūmò wing'we akūnilodeela!” Bakapīnīhala no būyūmūja; būlī ng'wene wahaya, “Hamo nene Seeba?” Nanghwe ūshosha ūhaya gīkī, “Ū nodeeji one alīkoja nanghwe ī nhonge jakwe ūmo nalīkoja ū nene! Na nghana ū Ng'wana wa Munhū ajile gīt'ūmo andīkīlilwe, alīyo alī mu kwihīga kūtaale no ū munhū ūyo alīnodeela ū Ng'wana wa Munhū. Yalī hambū-hambū ū munhū ng'wenūyo ūlū ni olī atabyalilwe!” Nose nū Yuda, ūyo olī nodeeji okwe, ūbūja gīkī; “Nangi, hamò nene?” Ū Yesu ūng'wīla, “Bebe wagūhaya!” Hūna lūūlū aho balīlya, ū Yesu ūsola ngatī. Ūlūmba hūna ūgūmeganya, ūbinha a bahemba kūnū alīhaya gīkī, “Anukūlagi mulye; ū gwenūyū mīlī gwane.” Ūsola na shikombe, wahayūmala kūlūmba ūbinha kūnū alībawīla, “Shing'welagi pye a bose. A genaya galī mininga gane g'ilagane, ayo galidīka kūlwa banhū bingī, nguno ya būlekejiwa bo shibi. Alīyo nalīmuwīla gīkī, kūfuma haha natūng'wa hangī matwajo ga nzabibu kūshisha mu lūshikū lwa kūng'wa mapya nalī hamò ning'we mu būtemi bo ng'wa Baba.” Aho bamala bīmba lyīmbo, hūna būfuma hanze būja kū lūgūlū lo mizeituni. Hūna ū Yesu ūbawīla gīkī, “Ū būjikū bo lelo īyī, pye a bose mukūnipeela; nguno gwandīkilwe gīkī, ‘Nakūntūla ū ndīīmi, jibbalasane ī ngholo.’ Kwike ūlū najūūka nakūtonga kūja Galilaya, namutange ū kūshika ko.” Alīyo ū Petelo ūshosha alīng'wīla gīkī, “Nūūlū bakakūleka pye a bangī, ū nene ng'wene ngilo ū kūkūleka.” Nanghwe ū Yesu ūng'wīla, “Nalīkūwīla gwa nghana gīkī, ū būjikū wenūbū aho nghungulume ītaalī kūhīla, ū bebe ūkūbiza onilemaga nghangala idatū!” Ū Petelo ūng'wīla hangī gīkī, “Ū nene nūūlū yūnigeleelwa kūcha nangho, natīko ū kūkūlema!” Na a bahemba a bangī pye būhaya gīko. Aho bashika h'ipandī litanagwa Getisemani, ū Yesu ūbawīla a bahemba bakwe gīkī, “Igashagi henaha naje aho nakalombe.” Hūna ūnsola ū Petelo na a bitūnja ba ng'wa Zebedayo a babīlī; ūgwīlwa būpīna būdito būminya no. Ūbawīla gīkī, “Ī ngholó yane īlī na būpīna būdito no, bo kūshisha mu kūcha. Lembeelagi henaha ng'wikale miso hamò nane.” Ūja ha būtongi ho hado, ūūkiponeja ha sī, winama kūshisha ha sī ū būshū bokwe, ūlomba alīhaya gīkī, “Baba ūlū īlīdūlīkana, ī shikombe īshi shinibītīīle; kwike īt'ūmo natogelilwe nene, alīyo ūmo ūtogelilwe bebe!” Wahayūshoka aho baalī a bahemba, ūbasanga balaalaga, ūng'wīla ū Petelo gīkī, “Ng'walemeelwa ū kwiyūmīlīja kwikala miso hamò nane nūūlū ikanza lya sa īmò dūhū? Ikalagi miso mulombe mutizingīla mu kūgeng'wa; nguno ū moyo gūkalalilwe, alīyo ū mīlī ng'winogolelwa!” Ūja hangī lūkangala lo kabīlī ūūkalomba alīhaya, “Baba, ūlū ītadūlīkanile ī shikombe shenīshi shibīte natashing'wile, ni īshikīīlage īyo wītogilwe bebe!” Aho washoka nī hangī ūbasanga balaalile, nguno a miso gabo gaalī gadidoha. Ūbaleka, ūja ūūkalomba hangī lūkangala lo kadatū, ūhaya mihayo h'ī yene dūhū. Wahayūshoka hangī a ha bahemba ūbawīla, “Nī haha mutaalī mulaalile mukwigoloolaga dūhū? Managi gīkī lyegeela ī likanza, ū Ng'wana wa Munhū atūūlwe mu makono ga banhū ba shibi. Būūkagi tūje, angū mulībona gīkī wegeela ū nodeeji wane!” Aho ataalī ūyomba gīko, kūhayimanīla washika ū Yuda, ūyo walī ūmò wa babo ikūmi na babīlī. Wiza n'ibità itaale lya banhū babūūkije mapanga na milangha, bafumile kū bagabīji bataale na banamhala. Ū nodeeji olī obinha shimanīkījo; ūbawīla gīkī, “Ūyo nalambipe hū ng'wene, ndimagi!” Haho na haho ūng'wegeela ū Yesu; ūhaya, “Mhola Nangi!” Hūna ūmbipa. Nanghwe ū Yesu ūng'wīla, “Ng'wichane, gwītage ūyo gwakwenhaga!” A banhū benabo būnsanga hoi ū Yesu, būndima na makono gabo būnghaja. Ūmò wa babo baalī nū Yesu olī na līlūshū, ūlīdima, hūna ūlīsopoola; wahayūlīhubenga lyūbītīla gūtū go ntūmami o ngabīji ntaale, gūtīnīka! Ū Yesu ūng'wīla, “Bebe, lūshoshage mu shilalo ū lūshū lwako, nguno pye abo bakabūūchaga shū bakayagalaga bo shū. Nūūlū hamo ū bebe ūliganika gīkī natadūgije kūnomba ū Baba mabità ga bamalaika ūninha ga kūkīla nūūlū h'ikūmi na abīlī ī haha yenīyī? Hama lūūlū numho gūkūshikīlījiwa ginehe ūyo gwandīkilwe gīkī, ‘Shiigelile ībize chene?’ ” A banhū abo baalī biza kūndima ū Yesu baalī ibità itaale; ī likanza lyenīlo ūbayombya alībawīla gīkī, “Ng'wiza ū kūnidima mubūkije mapanga na milangha gītī nalī nsambo? Īkī ng'walī mutūnidimaga a makanza ayo nalūdīlaga nigashaga mu hekalu būlī lūshikū nakūlangaga! Kwike pyī ī yose yajaga gīko kūlwa kūshikīlījiwa kwa shandīkwa sha bahangi.” Būmpeela pye a bahemba, būneka! Hūna lūūlū aho bandima ū Yesu, būntwala kū ng'wa Kayafa, ūyo walī ntaale wa bagabīji; h'ūko baalī bibilingīla a balangi ba shilagīlo na a banamhala. Nū Petelo ūnkūūbīja alī ka kūle ho, kūshisha nanghwe ūshika nose a ha ng'wa ntaale wa bagabīji. Wingīla ū mu gwalugwa, wigasha na batūmami, gīkī ayībone ī ngelelo ya mihayo. Ū ntaale wa bagabīji nī libanza ī lyose būyūkooba-kooba būkaanīji bo nyalomolomo, gīkī bapandīke nzīla ya kūmūlaga ū Yesu. Alīyo batapandīkile, nūūlū īkī bingī bakayīmīīla kūfunya būkaanīji bo nyalomolomo. Nose bigela banhū babīlī; būhaya, “Ū ng'wing'wana ng'wenūyū walikalaga ūhaya gīkī, ‘Nadūgije kwīsambagūla ī hekalu ya ng'wa Mulungu, hama nīzenga hangī ng'wikanza lya shikū idatū!’ ” Kwimanīla wīmīīla ū ntaale wa bagabīji; ūmūja gīkī, “Nibūlī ūtūshoshaga nūūlū mhayo ū mu yose īyo balīkūkaanīla a benaba?” Alīyo ū Yesu akikala ahuumūlile sele dūhū. Hūna ū ntaale wa bagabīji ūng'wīla gīkī, “Ī haha nalīkwilahīja mu lina lya ng'wa Mulungu mpanga, tūwīlage ūlū gīkī ū bebe hū ūlī Kilisto, ū Ng'wana wa ng'wa Mulungu!” Nanghwe ū Yesu ūng'wīla, “Bebe ng'wenekīlī wagūhaya, nīyo nalīmuwīla gīkī, kūfuma haha mukūmona ū Ng'wana wa Munhū igashije kū nkono gwa būlyo gwa būdūla, aliza na malunde ga ng'wigūlū.” Hūna ū ntaale wa bagabīji ūtandūla nghanjo yakwe, kūnū alīhaya; “Ng'wabona, wagima! Numho tūtaalī na nguno kī hangī nabo a bakaanīji? Angū ng'wawigwa ū būgimu wene! Ī gīsī lūūlū muliganika ginehe?” Būshosha balīhaya, “Wigeleelagwa kūcha ū ng'wenūyū!” Bandya na kūnswīla mate kū būshū, na kūntūla mapī; kūnū balīng'wīla, “Kilisto, nani wakūtūla? Alimanījaga!” Hūna ū Petelo aho igashije hanze ū mu gwalugwa ng'wenūmo, kwimanīla ntūmami ūmò nkīma wang'wegeela. Ūng'wīla gīkī, “Nū bebe walikalaga nanghwe ū Yesu, ū muna Galilaya!” Ūlema no, nīyo kū būtongi wa bose; kūnū alīhaya, “Bebe mayū, ū nene natūgūmanaga ūyo ūlīgūhaya!” Wīnga a henaho ūja ng'wibīndo; nū ng'wenūmo ntūmami ūngī nkīma ūmona. Nanghwe ūbawīla abo baalīho a henaho gīkī, “Nū ng'wenūyū olikalaga nanghwe ū Yesu ū muna Nazaleti!” Ūlema hangī; lelo wilahīla na kwilahīla alīhaya, “Ū nene nataamanile ū munhū ng'wenūyo!” Banhū balebe baalī bīmīīla ha mhūjo. Aho lyabīta ikanza iguhī, nabo būng'wegeela ho ū Petelo; būng'wīla gīkī, “Ī gete nghana nū bebe ng'wing'wana ūlī ūmò wabo, īkī na a kayombele kako kaloolecha chene!” A henaho lūūlū wandya kūzuma na kwitonga, kūnū alīhaya gīkī; “Ū nene nataamanile gete ū munhū ng'wenūyo!” Haho na haho yūhīla nghungulume! Nanghwe ū Petelo ūgwizūkwa ū mhayo go ng'wa Yesu ūyo walī wang'wīla gīkī, “Aho nghungulume ītaalī kūhīla, ū bebe ūkūbiza wanilemaga nghangala idatū.” Gūnchima no, ūfuma hanze ūūkalīla mu kūsaatwa kūtaale! Hūna lūūlū aho wela ī dilū, pye a bagabīji bataale na a banamhala bigasha, bizunīlīja gīkī ū Yesu abūlagwe. Hūna būntunga, būntongeja bantwalile kūlī Pilato, ūyo walī nsugi w'ipandī lyenīlo. Ū Yuda, ū nodeeji o ng'wa Yesu, aho wabona gīkī walamulwa, ūgalūcha a maganiko. Ī shilingi ījo makūmi adatū ūjishosha ū kū bagabīji bataale na a banamhala. Ūūkabawīla gīkī, “Naahūbile ū kūlodeela mininga gatī na shilingo!” Nabo būng'wīla, “Tūlī na mhayo kī hangī a bise? Ūkwīlonja bebe ng'wenekīlī ī yenīyo!” Ūjiponeja mu hekalu ī hela, ū wei wīnga a henaho ūja ūūkinija! Alīyo a bagabīji bataale aho bajisola ī hela jenījo būhaya gīkī, “Ītī yawiza ū kūjitūūla ng'wibīkīlo lya manongho, nguno ī joi jilī hela ja mininga.” Lyalīho itongo lya mūmbi, bizunīlīja kūjitūmamīla kūlīgūla, gīkī bayūjīkīla mo bageni. Ī litongo lyenīlo lyūyitanwa Itongo lya mininga, kūshisha na lelo yene. Gūbiza gwashikīīla ūyo gūhayiwe na nghangi Yelemia; gīkī, “Bakajisola ī shilingi īji makūmi adatū, ījo jilī mpango gokwe ūyo Baisilaeli bakang'wisaabīla, būjigūla itongo lya mūmbi gīt'ūmo Seeba akanilagīīlīla.” Na nghana ū Yesu wīmīīla ū kū būtongi bo nsugi; ū nsugi ūmūja gīkī, “Ū bebe hū ūlī ntemi o Bayudaya?” Ū Yesu ūshosha ūng'wīla, “H'ūmo ūlīhayīla!” Alīyo aho bandya kūmūūla a bagabīji bataale na a banamhala, atashokije nūūlū mhayo! Nose ū Pilato ūng'wīla gīkī, “Bebe, ūtūyigwaga īyo balīkūbūūla?” Nahene atanshokegije nūūlū mhayo gūmò; ū nsugi ūkumya no! Ū mu shikū ja shigukulu, ū nsugi walī na shīmīle sha kūbataligūlīla a banhū ntungwa ūyo būng'wigongela boi. A makanza genayo walīho ntungwa nkumūku witanagwa Balaba. Hūna lūūlū ū Pilato ūbabūja a banhū abo baalī bibilinga; ūhaya gīkī, “Mutogilwe namutaligūlīle nani? Balaba, nūūlū ū Yesu ūyo akitanagwa Kilisto?” Nguno walī amanile gīkī baalī bantūūla ū Yesu mu makono gakwe kūlwa wilu. Ū Pilato aho ataalī igashije ū ng'wibanza, ū nke okwe ūntūmīla nhūng'wa kūng'wīla gīkī, “Ū munhū ng'wenūyo ntūngīlīja nekage ū bebe. Nguno ū būjikū bo lelo nakoyaga hataale no mu shilooti kūlwakwe.” Kwike a bagabīji bataale na a banamhala, baalī babasamīlīja a banhū gīkī banombe abataligūlīle Balaba, ū Yesu ng'wene ache! Hūna lūūlū ū nsugi ūshokeela hangī kūhaya gīkī, “Ū mu babīlī aba, mutogilwe namutaligūlīle alī?” Nabo būhaya, “Balaba!” Nanghwe ū Pilato ūbabūja, “Al'ū Yesu ūyo akitanagwa Kilisto, nang'wīte ginehe ū ng'wene?” Pye a bose būhoolanīja kūhaya gīkī; “Nekage akong'we ha nsalaba!” Nanghwe ūhaya, “Nibūlī, wītile būbi kī?” A boi bongeja kūhoolanīja n'ilaka lya higūlya balīhaya gīkī, “Ni akomagwe ha nsalaba!” Ū Pilato aho wabona gīkī gūtūsobookaga mhayo ntengeke, ūlū ītī kongeja kūkūla nsambo dūhū, ūsola minzī ūkalaba a makono gakwe kū būtongi wabo a banhū; ūhaya gīkī, “Neela ū nene, nīnga ū mu mininga gakwe ū munhū ng'wenūyū, mukwīlonja bing'we benekīlī ī yenīyī!” Pye a banhū būnshokeja balīng'wīla gīkī, “A mininga gakwe ni gabizage ha mitwe yise na baana bise!” Na nghana ūbataligūlīla ū Balaba. Aho wamala kūntūla mbooko ū Yesu, ūntūūla mu makono gabo akakong'we ha nsalaba. Hūna a bashilikale ba nsugi būng'wingīja ū Yesu mu numba ya h'ikūlū, būng'wihoolekela ibità igima. Būnzuuja ī shizwalo īsho walī azwalile, būnzwalīkīja nghanjo ya nzulunge. Hama būbeeja na ngikili ya minghwa, nayo būnzwalīkīja ū kū ntwe gokwe, būlola būndimya na nangha ū mu nkono gokwe ū gwa būlyo; hūna bandya kūyūntugīja mazwi ū kū būtongi bokwe, kūnū balīngīmba nyachilū; būyūhaya gīkī, “Kūlaga ūhangame ntemi o Bayudaya!” Būyūnswīla na mate; banoga būgūsola ū nangha būyūntūlīla ū kū ntwe gokwe! Aho bamala ū kūngīmba nyachilū gīko, būnzuuja ī nghanjo ya nzulunge, būnzwalīkīja ī shizwalo shakwe. Hūna būntwala kūjūnkoma ha nsalaba! Aho balīja, būmona munhū ūmò muna Kilene, lina lyakwe Simoni. Būnghadīkīja amūūkīje ū nsalaba gokwe. Hūna būnshisha ū Yesu h'ipandī līkitanagwa Goligota, makūlū gaho ipandī lya lūpanga. Būng'winha divai īsangije ndūlū gīkī ang'we; alīyo aho wīloja atīng'wile. Bahayūmala ū kūnkoma būshigabanha ī shizwalo shakwe bo kūshesela mbale. Hūna bigasha henaho kūnanghana. A ha nsalaba a higūlya ya ntwe gokwe, būtūūlwa ho wandīke bo kūbūūlwa kwakwe būhayile gīkī, “ŪYŪ NG'WENE YESU NTEMI O BAYUDAYA” Na basambo babīlī bakakong'wa hamò nanghwe, būlī ng'wene ha nsalaba gokwe, ūmò kū būlyo bokwe, ūngī kū lūmoso. Abo babītīlaga haho hihī būyūnsondagūla, kūnū bakūshingishaga mitwe yabo; balīhaya, “Ni ginehe ng'wing'wana o kūsambagūla hekalu na kūmala kwīzenga mu shikū idatū. Alik'ipījage shi lūūlū ūlū ūlī Ng'wana o ng'wa Mulungu, wike ho a ha nsalaba!” Na a bagabīji bataale bandya kwiyineenelegeja na balangi ba shilagīlo, hamò na banamhala. Būyūhaya gīkī, “Walūpījaga bangī dūhū gashi nīyo, ū wei ng'wenekīlī walemeelagwa ū kwipīja. Angū nanghwe ntemi o Bayudaya ī gīko, ni ikage ho a ha nsalaba ī haha, tūkūnzunya! Walihamba-hambaga kūnsanya Mulungu, ni ampījage lūūlū ī haha ūlū nghana anghayile. Īkī walikalaga ūtwilambagūlīla alīhaya gīkī, ‘Nalī Ng'wana o ng'wa Mulungu!’ ” Na a basambo, abo baalī bakong'wa hamò nanghwe, nabo būyūmbyeedeleja! Ī līīmi aho lyashika ntwe-gatī, shūbiza ho giiti; shīkundīkīja pyī ī sī, kūshisha sa kenda. Mu sa gītī kenda gīko, ū Yesu ūlīla n'ilaka itaale alīhaya, “Eli, Eli, lema sabaktani?” Hū kūhaya, “Mulungu wane, Mulungu wane, nibūlī wanilekaga?” Bamò babo abo baalī bīmīīla henaho aho bigwa būhaya gīkī, “Ū munhū ūyū ong'witana Eliya!” Hūna ūmò ūpeela haho na haho kūjūsola ibbūpyo, ūlīlobya mu siki ūlītunga kwidete, wiza ūng'winha ang'we. Alīyo a bangī būhaya, “Lekaga tūlole ūlū akwiza ū Eliya ampīje!” Hūna ūlīla hangī ū Yesu n'ilaka itaale; ūgūfunya ū moyo gokwe! Kūhayimanīla ī lisenge lya mu hekalu lyatandūka kūfuma kwigūlya kūshisha ha sī, lyūlekana habīlī; nguno īkadinghima nyahīnga nhaale kūshisha na mawe gūpaanagūka. Na shigila shūkundūka, mibīlī ya beela bingī abo baalī balaalile yūjūūka. Būfuma ū mu shigila, aho wajūūka kūfuma mu bafu ū Yesu, bingīla ū mu nzengo ng'wela biyoolecha kū banhū bingī. Ū ntaale o bashilikale igana ūyo onanghanaga ū Yesu, hamò na a babo baalī bīmīīla nanghwe bakogoha no aho bībona ī nyahīnga pyī nī yīngī īyo īkilonga. Biwīla gīkī, “Bing'we, ū munhū ng'wenūyū walī Ng'wana o ng'wa Mulungu nghana!” Ibità lya bakīma bingī baalī banondeela ū Yesu kūfuma Galilaya, kūlwa kūmanūngunaana; nabo baalīho biloleelaga balī ka kūle. Ū mu benabo baalīmo ba Malia Magadalena, nū Malia ū nina o ba Yakobo na Yosefu; hamò na nina o ba ng'wana Zebedayo. Aho yabiza mhīndī, wiza munhū nebe nsabi, muna Alimataya, lina lyakwe Yosefu; nanghwe walī nghemba o ng'wa Yesu. Ū munhū ng'wenūyo ūja ū kūlī Pilato ūūkagūlomba ū mīlī go ng'wa Yesu; ū Pilato ūlagīja winhwa. Hūna lūūlū ū Yosefu ūgūsola ū mīlī, ūgūlingīīla ng'wenda gwawiza gwa kitaani. Hanuma ūūkagūlaaja mu shigila shakwe shipya, walī wasīmba ng'wiwe gīt'ihalo; a ha nyango ūpilingitīja ho iwe itaale lyūchiba; hūna wīnga ho. Ū Malia Magadalena nū Malia ū ūngī, baalī bigasha balolelile ū kū shigila. Aho lwabīta ū lūshikū lwenūlo, ūlo lwalī lwa kūlonja-lonja, ū kū ntondo yaho a bagabīji bataale na a Bafalisayo bikobya būja ū kūlī Pilato. Būūkang'wīla gīkī, “Baba, twizūkwa ūmo walikalaga ūhayīla ū ng'wing'wana ū nomolomo ūyo, aho walī ataalī mpanga, angū gīkī, ‘Ha numa ya shikū idatū nakūjūūka!’ Hambū-hambū ni walagīja shilugalwe chiza ī shigila shidaame, kūshisha jishike ī shikū ījo idatū. Batiziza a bahemba bakwe bang'wibe, hūna bandye kūbawīla a banhū gīkī, wajūūkile kūfuma mu bafu. Ūlū yūja gīko ū būlomolomo wene būkūbiza būtaale no, kūtinda ū bo kwandya!” Nanghwe ū Pilato ūbawīla, “A balanghani a bene mulī nabo, bing'we jagi mukalugale ho mudaamye gīt'ūmo mumanīlile.” Būja būūkalīzengeela ī liwe, īlo lyalī līchibīgije a ha nyango gwa shigila, lyūdaama. Būlītūūlīla na lūmengho, būleka ho na balanghani. Aho yabīta ī sabato, bohayūjīlīīla kwela ū mu lūshikū lo kwandya nyuma, ū Malia Magadalena nū Malia ū ūngī, būja kūshilola ī shigila. Kūhayimanīla yadinghima nyahīnga nhaale, nguno malaika wa ng'wa Seeba akika kūfuma ng'wigūlū; ūlīpilingitya ī liwe ūligasīja. Ī suso yakwe yalī gītī lūlabi, ī myenda yakwe yalī yape gītī mawe ga mbula. A balanghani bakogoha no, būyūdetema dūhū, naabo būbiza gītī baacha! Ū malaika ūbayombya a bakīma benabo alīhaya, “Mutogohage a bing'we, nguno namanile gīkī mulīnkooba Yesu ūyo walī wakomilwe ha nsalaba. Atīho a henaha wajūūkaga gīt'ūmo walī wahayīla; nzūgi mulole aho walī alaalile! Ali lūūlū, jagi wangū mukabawīle a bahemba bakwe, gīkī wajūūkaga kūfuma mu bafu; watongaga kūja Galilaya, mukūja mukamonele kwenūko. H'īyo, ū nene namuwīla.” Hūna bīnga wangū-wangū a ha shigila, bigwaga ū kogoha, alīyo hangī bayegaga kīngī nasho; būpeela nhambo kūjūbamanya a bahemba bakwe. Aho bajile, bahayimanīla bamanhya nanghwe ū Yesu; ūbagīsha, “Mulī mhola!” Būng'wegeela, būndima kū mhambala būnamya. Nanghwe ū Yesu ūbawīla, “Mutogohage, jagi mukabawīle a baana bang'wise gīkī nalīja Galilaya, tūkwibonela kwenūko.” Aho baja a bakīma benabo, bamò ba balanghani ba shigila būja ū mu nzengo, būūkabawīla a bagabīji bataale pyī īyo īkilonga. A bagabīji bataale na a banamhala bikobya pye hangī būgūhoyela, bizunīlīja kūsola hela kaganda kigelile; būbinha a bashilikale. Būbawīla; “Hayagi gīkī, ‘Twalī twabītīlwa tūlo ī būjikū, biza a bahemba bakwe būng'wiba!’ Ū mhayo gwenūyū ūlū gūliigwiwe nū nsugi, tūkūnghuumūja dūhū a bise, tūng'wīnje a bing'we ū mu makoye.” Na nghana būjanukūla ī hela, bandya kwīta ūmo bakalangīīlīlwa. Ū mhayo gwenūyo gūkumūchiwa na a Bayudaya kūshisha nī lelo īyī. A bahemba abo ikūmi n'ūmò bakaja ī Galilaya, būūkashika ū kū lūgūlū ūlo walī wabalagīla ū Yesu. Aho bamona būnamya, alīyo bamò babo bakayūtawa-tawa. Hūna ū wei ū Yesu ūbegeela ūbawīla gīkī, “Pyī ū būdūla ūbo būlī ng'wigūlū nū bo mu sī ninhilwe nene. Hūna lūūlū a bing'we jagi hose-hose ū mu mahanga; ng'ūbahembeka na kūbabatīīja mu lina lya ng'wa Baba, na lya Ng'wana, na lya ng'wa Moyo Ng'wela. Hama ng'ūbalanga kwīdima pyī īyo naamalile kūmukomeleja, managi gīkī ū nene ng'wenekīlī nalī hamò ning'we pyī ī shikū jose na jose, kūshisha kū būkalīkījo w'ikanza.” Ūbū būlī wandījo bo Nghūlū Jawiza ja ng'wa Yesu Kilisto, Ng'wana wa ng'wa Mulungu. Jikandya gīt'ūmo andīkile nghangi Isaya, “Mulungu alīhaya gīkī, ‘Managa gīkī, nalīntūma ntūmījiwa wane kū būtongi wako, ūyo akūkūbeeja-beegeja nzīla.’ Ilaka lya munhū alīhamuka mu matogolo, ‘Beeja-beejagi ikūūwa lya ng'wa Seeba, goloolagi nzīla jakwe.’ ” Akilonga Yohana Matīīja, walī kū matogolo walomeelaga mihayo ya būbatīījiwa kūlwa kūgalūka na kwingīla mu kūlekejiwa kwa shibi. Pyī ī sī ya Būyudaya, na a bana Yelusalemu a bose būyūja ū kūlī we, baakatambūūla ī shibi shabo, wababatīīja mu mongo gwa Yolodani. Ū Yohana wazwalaga shizwalo sha booya bo ngamīla, ū mu nkīmbīlī witungaga ngwasho gwa nkoba; ī shilīwa shakwe shalī njige na būūkī bo mu matogolo. Walomeelaga alīhaya gīkī, “A ha numa yane aliza ūyo alī na būdūla kūtinda nene, ū nene natigeleelilwe nūūlū kwinama kūtaligūla matungījo ga shilatū shakwe. Ū nene nalīmubatīīja mu minzī, alīyo ū ng'wene akūmubatīīja na Moyo Ng'wela.” Hūna ū mu shikū jenījo, ū Yesu wīnga ī Nazaleti ya Galilaya, wiza kūlī Yohana kūbatīījiwa mu mongo gwa Yolodani. Aho wafuma ū mu minzī, haho na haho ūlībona ī ligūlū lyakundūka, na Moyo alika gītī nghūūlū kwiza halī we. Ha numa ilaka lyūfuma ū ng'wigūlū līlīhaya gīkī, “Ū bebe ūlī Ng'wana wane Ntogwa, ūyo nakūyegelile hataale no.” Haho na haho ū Moyo ūntwala ū Yesu kū matogolo. Ūūkikala kwenūko shikū makūmi anè akūgemagwa na Shetani; na mashiinū gaalīkoi. Alīyo baalīho bamalaika bantūmamīlaga. Ū Yohana aho waponyiwa mu jeela, ū Yesu wiza Galilaya akūlomeelaga Nghūlū Jawiza ja ng'wa Mulungu. Wajaga alīlomeela alīhaya gīkī, “Ī likanza lyashikaga, ū būtemi bo ng'wa Mulungu wegeelaga, galūkagi mujizunye ī Nghūlū Jawiza!” Lūshikū lūmò aho alīshimīza kū mbalama ya nyanza ya Galilaya, ūmona Simoni na Andelea ng'wanong'wawe; bategaga ntego mu nyanza, nguno baalī bategi ba ndīlo. Ū Yesu ūbawīla gīkī, “Nilondeelagi, nakūng'wīta mubize bazubi ba banhū.” Nghana haho na haho bīleka ī mitego yabo, būnondeela. Aho waja hangī ha būtongi ho hado, ūmona Yakobo ng'wana Zebedayo na Yohana ng'wanong'wawe; nabo baalī mu lyato bakūbeeja-beejaga mitego. Na a bene ūbitana; nabo haho na haho būnondeela, būneka ū saabo ū Zebedayo mu lyato, hamò na bitūmamīja ba mheela. Būja būūkashika Kafalanaūmu, aho yashika sabato haho na haho ū Yesu wingīla ng'wisinagogi kūlanga. Būyūbūkumya ū būlangi bokwe, nguno walangaga na būdūla, ītī gīt'ūmo bīītīlaga a balangi ba shilagīlo. Ū ng'wisinagogi lyabo walīmo na munhū alī na moyo nsoso, ī likanza lyenīlo ūlīla alīhaya gīkī, “Gūlīho mhayo kī a ha gatī yise nū bebe Yesu wa Nazaleti? Wizaga kūtūyagaja? Nakūmanile ūlī nani ū bebe, ūlī Ng'wela o ng'wa Mulungu!” Ū Yesu ūlīhama alīhaya, “Huumūlaga, nīyo ūnfume!” Ī lisamva lyūngalagaja ū munhū ng'wenūyo, lyūlīla n'ilaka itaale, hūna lyūnfuma. Pye būjinjimala, bandya kwiwīla gīkī, “Bing'we, mhayo kī ū gwenūyū? A kenaka kalangīle kapya, nīyo hangī ka būdūla, nguno na a masamva alīyūgahama gang'wigwa!” Haho na haho ū lūkumo lokwe lūsambaala pye a hose ū mu mapandī ayo gaalī gabīmbīkanilwe nī Galilaya. Aho bafuma ū ng'wisinagogi, haho na haho būja ha ba Simoni na Andelea, būūkingīla mu kaya; na a ba Yakobo nū Yohana baalī hamò nabo. Būnsanga nina-būkwi wa ng'wa Petelo alī mu ndīlī adadīlilwe nswiza. Aho bashika haho na haho būng'winha ū Yesu ī mhola ja nsaatu. Nanghwe ūng'wegeela ūndima nkono ūngūngūmūla, gūnekela ū nswiza, ūbabeegeja shilīwa. Aho lyabiza lya mhīndī, bandya kūng'wenhela pye a basaatu, na a ba masamva. Pye ū nzengo gūkuunūkīla a ha kaya yenīyo, bokala pa a ha nyango. Akapīja banhū bingī ba būsaatu bo mbika na mbika, ūpeeja na masamva gabūyaga, nīyo walī atagazunīlījaga ū kūyomba, nguno a goyi gaalī gaamanile. Dilū lītaalī ikingilima, ū Yesu ūbūūka ūfuma, ūja hanhū iyene kūjūlomba. Ū Simoni na a babo baalī nanghwe bandya kūnkooba; aho bamona būng'wīla, “Balīkūkooba pye a banhū.” Alīyo ū wei ūbashokeja ūbawīla gīkī, “Tūjagi na kū mizengo yīngī īyo īlī hihī-hihī, nū kwene nakalomeele. Nguno hū gwene ūyo gwanenhile.” Hūna ūja pye a hose ū mu Galilaya akūlomeelaga ū mu masinagogi gabo, na kūpeeja masamva. Kūhayimanīla munhū wa mbiji wiza aho walī ū Yesu, ūtuja mazwi kūnū alīng'wikūmbīlīja alīhaya, “Ūlū ūtogwa ūdūgije kūneeja.” Ūnsaatwa, ūgoloola nkono ūnkuumya; kūnū alīng'wīla gīkī, “Natogagwa, elaga.” Ī likanza lyenīlo ī mbiji jūng'wīnga, wela. Hūna ūnghūgūla na nguzu, hama haho na haho ūnaga aje. Ūng'wīla gīkī, “Ilanghanage, ūtizūng'wīla munhū nūūlū ūmò mhayo gose-gose. Alīyo jaga ūkiyooleche kūlī ngabīji, ūkafunye na shakwinha kūlwa kwejiwa kwako, gīt'ūmo Musa alagīlile, būbize ho būkaanīji kūbo.” Alīyo wahayūfuma a hanze, aho alīja wandya kūlomeela na kūgūkumūcha no ū mhayo gwenūyo. Nose yūbiza shilambu ū kūlī Yesu kwingīla mu nzengo gose-gose bo hape. Ūyūdīla hanze kū matogolo, alīyo nū kwene a banhū bankūūbījaga dūhū kūfuma pye a hose. Aho jabīta shikū, ū Yesu ūshoka hangī ī Kafalanaūmu; gūkumūka gīkī alīho a ha kaya. Banhū bingī biza kūmona, bokala ho bishita; kūshisha būchiba a ha nyango. Nanghwe ūyūbalomeela mhayo go ng'wa Mulungu. Kūhayimanīla bang'wenhela munhū wa būsaatu bo mangwisha, abūūchiwe na banhū banè. Alīyo īkī baalī bingī a banhū, būlemeelwa ū kūshikīīla aho walī ū Yesu. Na lūūlū būlinha kwigūlya ya numba, būūkachibūla ipūndū kūlīngīsīla aho walī, būshibītīja hene ī shilago īsho walī ashilaalīlile ū nsaatu, būng'wicha. Ū Yesu aho wakūbona ū kūzunya kwabo ūng'wīla ū nsaatu gīkī, “Bebe ng'wana, walekejiagwa ī shibi shako.” Baalīho na balangi ba shilagīlo balebe, baalī bigasha hoi; bandya kwiganika ū mu ngholó jabo gīkī, “Nibūlī wayūhaya na mihayo īlī gīko hangī ū ng'wenūyū? Ū wenūbū būgimu! Nani ūyo adūgije kūlekeja shibi ūlū atī Mulungu dūhū?” Haho na haho ū Yesu ūdeeba ū mu moyo gokwe ūmo biganikīlaga. Na ūbawīla, “Nibūlī muliganika mihayo īlī gīko ū mu ngholó jing'we? Ī gīsī, ū nogu gūlī ginehe? Ū gwa kūng'wīla ū nsaatu gīkī, ‘Walekejiagwa ī shibi shako,’ nūūlū hamo ū kūng'wīla gīkī, ‘Būūkaga ūshibūūche ī shilago shako ūshimīze?’ Ali lūūlū, shiigelile mumane gīkī ū Ng'wana wa Munhū alī nabo ū būdūla bo kūlekeja shibi ū mu sī.” Hūna ūng'wīla ū nsaatu gīkī, “Bebe, nalīkūwīla būūkaga ūshibūūche ī shilago shako ūje kaya.” Nghana ūbūūka haho na haho, ūshibūūcha ī shilago shakwe, ūgumha ajile balolile a bose! Pyī būjinjimala, būyūnkumīlīja Mulungu dūhū balīhaya, “Tūtaalī kūbona mhayo gūlī gīkī na hado yaya!” Hūna ūfuma, ūja alīsīngīja hangī kū nyanza; pye a mabità gūnondeela, nanghwe ūyūbalanga. Aho akūbītaga ūko na ūko, ūmona Lawī ng'wana Alifayo igashije ng'witobisījo lya goodi; ūg'wīla, “Nilondeelage.” Nghana ūbūūka ūnondeela. Ū Yesu aho alī ha ng'wa Lawī akigasha kūlya shilīwa, na batobisha ba goodi bingī hamò na banhū ba shibi bigasha kūlya nanghwe, na a bahemba bakwe. Nguno abo banondeelaga baalī bingī no. Alīyo a balangi ba shilagīlo abo baalī Bafalisayo, aho bamona alīlya na banhū ba shibi na batobisha ba goodi, būbawīla a bahemba bakwe gīkī, “Nibūlī akūlyaga hamò na batobisha ba goodi, būyaga na banhū ba shibi?” Ū Yesu aho wigwa ūbawīla gīkī, “A bapanga batī na nguno na nfumu, alīyo a basaatu h'abo bakankoobaga. Ū nene natizile kwitana batūngīlīja, alīyo ba shibi!” A bahemba ba ng'wa Yohana na a ba Bafalisayo baalī bafunga. Hūna banhū balebe biza kūmūja gīkī, “Nibūlī a bahemba ba ng'wa Yohana na a ba Bafalisayo bakafungaga, alīyo a bahemba bako batafungaga?” Nanghwe ū Yesu ūbawīla gīkī, “Ū ntooji ūlū ataalī hamò nabo a bageni ba ha būkwīlīma, nibūlī bafunge? Ū ng'wikanza pye īlo ataalī hamò nabo ū ntooji, batīko ū kūfunga. Jikūshika ī shikū ja kwīngījiwa ū ntooji, ū ng'wikanza lyenīlo hū bakūyūfunga. Atīho ūyo akasumīlījaga shilaka sha ng'wenda mpya ha ng'wenda nkūlūkūlū, nguno ūlū wīta gīko shikūgūtandūla ū ng'wenda ū nkūlūkūlū gūkenaagūke kūtinda. Na hangī atīho ūyo akabīkaga divai mhya ng'wibīkīlo ikūlūkūlū, ūlū wīta gīko, ī divai īkūlītandūla ī libīkīlo līkenaagūke, nī divai yidīka! Alīyo ī divai ī mhya shiigelile ībize ng'wibīkīlo ipya!” Yalīho sabato ndebe, ū Yesu wabītīlaga mu migūnda ya būsīga, a bahemba bakwe būyūbīnza mangala gamò aho bajile. Hūna a Bafalisayo būng'wīla, “Bebe, ūlībona ahene! Nibūlī balīīta mhayo ūyo gūlī ngilo kwītwa ha sabato?” Nanghwe ūbawīla gīkī, “A bing'we mutaalī ū kūsoma ūmo akīītīla ū Daūdi na a babo walī nabo, aho baalī na makoye ga lūtuubo? Ī gīkī ū mu shikū ja ngabīji ntaale Abiasali akingīla nabo a biye ū mu numba ya ng'wa Mulungu, ūūkalya migatī ya kūtūūlwa kū būtongi bo ng'wa Mulungu, īyo yalī ngilo ū kwīlya ū wei na a biye, ūlū ītī bagabīji dūhū?” Ongeja kūbawīla gīkī, “Ī sabato ītūūlilwe ho kūlwa nguno ya banhū, ītī banhū kūlwa sabato. Hūna lūūlū, ū Ng'wana wa Munhū alī Seeba wayo nī sabato.” Lwise lūngī wingīla hangī ng'wisinagogi; walīmo na munhū wa nkono gūhaamalalile. Bamò abo baalīmo bandya kūnola mu kūng'witega-tega, gīkī bamone ūlū akūmpīja ū munhū ng'wenūyo ha sabato, bapandīke nzīla ya kūnsola būbi. Nanghwe ū Yesu ūng'wīla ū munhū ng'wenūyo gīkī, “Al'īmīīlaga a ha gatī aho!” Hūna ūbabūja gīkī, “A ha sabato īzunīlīgije kūbeeja yawiza, nūūlū kūbeeja yabūbi? Kūpīja munhū, nūūlū kūbūlaga?” Būhuumūla sele! Ū Yesu ūsaaya no, ūyūbalola-lola pye a bose, ūbasaatwa kūlwa būganghanazu bo ngholó jabo! Hūna ūng'wīla ū munhū ng'wenūyo gīkī, “Gūgoloolage ū nkono gwako.” Nghana ūgūgoloola, gūbiza gwapīla ū nkono gwakwe. Ī likanza lyenīlo a Bafalisayo būfuma hanze na ban'ikūlū ba ng'wa Helode, būūkandya kūbeeja long'we ya kūnyagaja! Nanghwe ū Yesu na a bahemba bakwe būja kū nyanza, n'ibità itaale lya banhū kūfuma mu Galilaya na Būyudaya lyūbalondeela. Bamò baalī ba kūfuma Yelusalemu, bangī Idumea na kū nkīlo gwa Yolodani. Na bangī bafumaga mhandī ja Tulo na Sidoni: mabità na mabità ga banhū būyūnkūūbīja aho bayigwa īyo wayītaga. Hūna ūbawīla a bahemba bakwe bang'wegelegeje lyato, batizūnkandīkīja a banhū; nguno wapījaga bingī no. Nose pye abo baalī na makoye bichiibīlījaga, gīkī nūūlū bankuumye bo kūngwīla. Abo baalī na masamva ūlū bamona bagwaga ū kū būtongi bokwe kūnū balīlīla būhaya gīkī, “Ū bebe ūlī Ng'wana wa ng'wa Mulungu.” Alīyo ū wei obalemejaga batizūnkumūcha akamanwa. Hūna ūlinha mu lūgūlū, ūbitana abo walī abahayile, būnondeela. Ūbasolanhya ikūmi na babīlī, babize ba kwikala hamò nanghwe, na kūyūbatūma kūja kūlomeela. Hama babize na būdūla bo kūpeeja masamva. Hūna lūūlū ūbiza wabasola abo ikūmi na babīlī; baalī: Simoni ūyo akang'winha lina lya Petelo, na Yakobo ng'wana Zebedayo hamò na Yohana ng'wanong'wawe, abo akabilīka lina lya Boanelige, makūlū gaho bagosha ba kūluma kwa mbula! Na Andelea na Filipo, na Batolomayo, na Matayo, na Tomaso na Yakobo ng'wana Alifayo, na Tadayo, na Simoni muna Kanaani, na Yuda Isikaliote, ūyo akabiza nodeeji wakwe! Hūna wingīla mu numba, ibità lya banhū lyūng'okalīīla hangī, kūshisha būgayiwa nūūlū ng'wanya gwa kūlya shilīwa. A bang'wawe aho bayigwa ī yenīyo būja ko gīkī bakandime. Nguno bakandya kwiganika gīkī, “Ū ng'wenūyū gabipile a masala.” Baalī biza na balangi ba shilagīlo kūfuma Yelusalemu, a bene būyūhaya, “Ū ng'wenūyū alī na Lībelizebuli,” na gīkī, “A masamva akūgapeejaga mu būdūla w'itaale lya masamva!” Hūna ū wei ūbitana a banhū būng'wegeela, wandya kūbawīla mu shigemenghejo gīkī, “Īdūlīkanile ginehe ū Shetani ampeeje Shetani?” Na gīkī, “Ū būtemi ūlū būgabanīka hūna wandya kwilwisha boi wenekīlī na wenekīlī, būtūdūla ū kwīmīīla ū būtemi wenūbo. Nūūlū kaya ūlū yūgabanīka hūna yandya kwiyūbūkīla yoi yenekīlī na yenekīlī, ītūlama ī kaya yenīyo. H'ūmo īlī nū kūlī Shetani; nanghwe ūlū wandya kūgabanīka na kwilwisha wei ng'wenekīlī na ng'wenekīlī, atūdūla ū kwīmīīla. Numho ī ngelelo yakwe yashikaga.” Alīyo managi gīkī, “Atīho munhū ūyo adūgije kwingīla mu numba ya ngosha o nguzu, wandya kwīnja shikolo shakwe bo makaala; ūlū atandije tame antunge ū o nguzu ng'wenūyo, h'adūle ū kwīyiboneela ī kaya yakwe. Nalīmuwīla gwa nghana gīkī, a banhū badūgije kūlekejiwa ī shibi ī shingī na shingī, nūūlū būsondagūji ūbo bakūwīta. Alīyo ū wa kūnsondagūla Moyo Ng'wela, ū ng'wene atīko ū kūlekejiwa kūshisha welelo bose, nguno wītaga shibi sha nsango gwa būja na būja!” Akīhaya ī yenīyo nguno bahayaga gīkī, “Alī na moyo nsoso.” Hūna ū nina wiza hamò na a baana ba ng'wawe ū Yesu, būshika bīmīīla hanze, būtūmīja itanwe. Banhū bingī baalī bigasha būmpīndya, hūna būng'wīla gīkī, “Alilolaga a hanze aho, ūūyo ū noko na a bazunayo na a balūmbūyo balīkūkooba.” Nanghwe ūbashokeja alīhaya gīkī, “Nani ū mayū ū nene, na a bazuna bane banani?” Hūna ūyūbalola-lola pye abo baalī bigasha bampīndije, kūnū alīhaya gīkī, “Baaba mulībabona aha a bamayū na a bazuna bane. Nguno būlī ng'wene ūyo akwītaga īyo Mulungu atogilwe, ū ng'wenūyo hū nzuna wane, n'ilūmbū lyane, na mayū.” Ikanza līngī hangī ū Yesu akandya kūlanga ha ng'walo gwa nyanza. Ibità itaale lyūng'okalīīla, nose ūja mu nyanza ūūkigasha mu lyato; ī libità lya banhū pye a bangī lyūbiza ha ng'walo, a ha sī nyūmu henaho. Ūbalanga mihayo mingī bo kūtūmamīla shigemenghejo; ū mu būlangi bokwe ūbawīla gīkī, “Alidegelekagi; mībi akafuma, ūja kūbība mbīyū. Aho alībība jingī jūgwīla mu nzīla, jiza noni jūjilya. Jingī jūgwīla mu sī ya mawe-mawe, jūgehelwa ī sī ya kūjifukīīla, ahene jikangūha ū kūzwa īkī jalī jitafukīīlilwe chiza. Alīyo aho lyaseba ī līīmi, lyūjoocha jūjiga, nguno jalī jitī na miji ya kwigela. Jingī jūgwīla mu minghwa, aho jilīkūla na a minghwa gūkūlanīja najo, gūjishiteleja; jūduuma ū kūtwaja a matwajo. Alīyo ī jingī jikagwīla mu sī yawiza, jūzwa chiza jūkūla, jūtwaja matwajo: jimò makūmi adatū, jingī makūmi atandatū, na jingī igana.” Hūna ūhaya gīkī, “Ūyo alī na matū gakigwaga ni igwage.” Ū Yesu aho wasaaga iyene, abo baalī hihī nanghwe, na a babo ikūmi na babīlī būmūja ī mihayo ya shigemenghejo shenīsho. Nanghwe ūbawīla gīkī, “A bing'we ng'winhilwe ī mbisīla ja būtemi bo ng'wa Mulungu. Alīyo ū kū ba hanze, pyī ī mihayo īlī mu shigemenghejo dūhū. Ībize gīkī, ‘Ū kūlola balole, alīyo ū kūbona yaya, nū kūdegeleka badegeleke, alīyo ū kwitegeleja yaya, batizūgalūka, bakalekejiwa!’ ” Hūna ū Yesu ongeja kūbawīla gīkī, “Mutūshiitegelejaga ī shigemenghejo shenīshi? Mukūshimana ginehe lūūlū pyī ī shigemenghejo ī shingī? Ū mībi akabībaga mhayo go ng'wa Mulungu. Alīyo abo balī mu nzīla ūmo gūkabībagwa ū mhayo gwenūyo, balī abo bakamalaga ū kūgwigwa, hūna haho na haho wiza ū Shetani wagūpula ū mhayo ūyo gwabībagwa ū mu ngholó jabo. Bangī balīho balī gītī sī ya mawe-mawe, a benabo balī abo bakagwigwaga ū mhayo bagwanukūla wangū-wangū na būyegi. Kwike gwikala gūtī na miji ū mubo, gwabagunaana ikanza iguhī dūhū, alīyo ūlū gilonga makoye, nūūlū būluhi kūlwa nguno yago ū mhayo, haho na haho bakagwaga. Balīho bangī balī gītī sī īzwile minghwa; a bene balī abo bakagwigwaga ū mhayo, kwike ī myatīla ya būlī lūshikū, nū būlemba-lembi bo sabo, nū kwikūmva kwa būlī mbika, shikagūshitelejaga ū mhayo gwagaya a matwajo! Alīyo bangī balī gītī sī yawiza; bakagwigwaga ū mhayo bagwanukūla, batwaja matwajo: bangī makūmi adatū, bangī makūmi atandatū, na bangī igana.” Hūna ūbawīla hangī gīkī, “Angū, ī talà īkenhagwa gīkī īkundīkījiwe itangwa, nūūlū ītūūlwe ng'wizungu lya būlīīlī? Ītī gīkī ītūūlwe h'ikīndīkīlo lya talà? Nguno gūtīho mhayo ūyo gūkabisagwa ūlū ītī gīkī gūloolechiwe, nū yūyo gūkakundīkījiagwa ūlū ītī gīkī gūlakundūlīlwe! Ūlū munhū alī na matū gakigwaga ni igwage.” Ūbawīla hangī gīkī, “Ilanghanagi nayo īyo mukūdegelekaga, ī ngelekelo īyo mukūgelekelaga, h'īyo mukūgelekelwa na a bing'we, nīyo hangī mukongejiwa na kūtinda ho. Ūyo alī na shikolo akwinhwa, ūyo atī na shikolo nī shisho alī nasho akūtaajiwa!” Hangī ū Yesu ūhaya, “Ū būtemi bo ng'wa Mulungu būbizile gītī munhū ūyo akabībaga mbīyū ha sī. Ūlū wila olaala, wela hangī omisha, alīyo atūdūla ū kūmana ūmo jikazwīlaga nū mumo jikakūlīlaga. Ī sī hū yene īkajinhaga kūtwaja matwajo; kwandīja idūūtū, hama lyangala, kūshisha kūpandīka mbeke ū mu lyangala. Alīyo a matwajo ūlū gakomeela, haho na haho akabītyaga mo lūshū, nguno gashikaga a magesa.” Hangī ūhaya, “Ū būtemi bo ng'wa Mulungu tūbūlenganīje na kī, nūūlū tūbūtūūle mu shigemenghejo kī? Būbange gītī kabīyū ka haladali ako kakahambagwa; a koyi kalī kado ka bado ū mu mbīyū pyī ī jose. Alīyo ūlū kūūzwa, kakakūlaga lyabiza isaka itaale kūtinda pye ī mitī ya masaka. A matambī gakakūlaga kūshisha na noni ja kūlala japandīka wikalo ū mu mbeho yalyo.” Būlī ikanza ū mu kūbasomboolela, ū Yesu watūmamīlaga shigemenghejo shingī sha mbika yenīyī, kūlenganīla nū būdūla bo kwitegeleja kwabo. Walī atabasomboolelaga mhayo ūlū ītī mu shigemenghejo, alīyo a bahemba bakwe waboolekejaga ūlū wasaaga nabo iyene. Aho lyabiza lya mhīndī ū mu lūshikū lwenūlo, ū Yesu ūbawīla a bahemba bakwe gīkī, “Tūjagi kū nkīlo.” Būlīleka ī libità lya banhū bingīla nanghwe mu lyato, būnjana gīt'ūmo walī; na mato gangī gūlondeela. Aho balīja gūbūūka nyaga ntaale, mahuuli gūyūlītūla ī lyato, nose lyegeela kokala minzī. Ū wei walī kū numa ya lyato alaalile tūlo, wisagūlaga ha nsago ū ntwe gokwe. Būmisha balīng'wīla, “Nangi, nibūlī ūtūdīlīlaga alīyo tūlīhaya kūshila?” Aho wabūūka ūgūhama ū nyaga; nī nyanza wīwīla, “Lembeelaga, ūhuumūle.” Na nghana gūlembeela ū nyaga, hūbiza sele-sele. Hūna ūbawīla, “Nibūlī ng'walī ng'ogohaga gīko? Mutaalī dūhū ū kūbiza na kūsanya?” Bakogoha na kogohele kataale no, bandya kwiwīla boi bike balīhaya, “Ī gete ū munhū ng'wenūyū ni nani, wa kwigwiwa būyaga na miyaga na manyanza hose?” Bakaja būūkashika kū nkīlo gwa nyanza, mu sī ya Bagelasa. Ū Yesu aho wafuma ū mu lyato, haho na haho ūmanhya na munhū w'isamva, alīfuma kū mashigila. H'ūko wikalaga, na walī atīho munhū nūūlū ūmò ūyo walī adūgije kūmohya nūūlū ni bo kūtūmamīla nyololo. Nguno nghangala ningī wabohiagwa na nhendele nūūlū minyololo; alīyo wītīnaga dūhū ī minyololo, nī nhendele wajibīnzagūla! Walī atīho munhū nūūlū ūmò wa kūdūla kūngheeba. Na lūūlū pyī ī shikū wikalaga kū mashigila na mu ngūlū; līīmi ji na būjikū pe akūhoyookaga, kūnū akwichūbagūlaga na mawe. Aho wanoleela ū Yesu ataalī ka kūle, ūmpeeleela ūūkantugīja mazwi, kūnū alīlīla n'ilaka lya higūlya alīhaya gīkī, “Bebe Yesu Ng'wana wa ng'wa Mulungu ūyo alī higūlya no, ūlī na mhayo kī nū nene? Nilahīlīlage mu lina lya ng'wa Mulungu gīkī ūtūniluhya!” Akahaya gīko nguno ū Yesu walī wamala kūlīlagīla ī lisamva gīkī, “Nfumage ū munhū ng'wenūyo.” Hūna ūmūja gīkī, “Ī lina lyako ūlī nani?” Nanghwe ūng'wīla, “Ī lina lyane nalī Mabità, nguno tūlī bingī.” Hama gūndayīīla ū Yesu gīkī atizūgafunya hanze ya sī yenīyo. Līkasangwa lyalīho idale itaale lya ngulubī jadīīmaga hihī na lūgūlū. Hūna lūūlū a masamva gūndayīīla ū Yesu galīhaya gīkī, “Tūtwalage ū mu ngulubī ījo tūkingīle mu jene!” Nanghwe ūgazunīlīja nghana a masamva genayo, gūfuma gūja gūkingīla ū mu ngulubī jenījo. Ī lidale na būtaale walyo liyita nhambo kūjīlīīla kū lūgegu lo nyanza, jūkagwīla ng'wenūmo jūng'wa nhuli jūchīla mu nyanza, jalī gītī shihūmbī shibīlī! A badīīmi bajo būpeela nhambo, būja būūkagūkumūcha ū mhayo gwenūyo ū mu nzengo, nū kū magūngūli. Banhū būfuma kūja kūgūlola ūyo gūkilonga. Aho bashika a halī Yesu, būnsanga ū munhū ūyo walī na mabità ga masamva igashije, nīyo azwalile shizwalo, na a masala gadeekanaga. Bakogoha no! Hūna a bambonà būbasomboolela īyo īkang'wilongela ūyo walī na masamva; pyī nī ya ngulubī. A banhū ba kwenūko būng'wikūmbīlīja ū Yesu īnge ū mu sī yabo. Aho wingīla mu lyato, ū munhū ūyo olī na masamva ūng'wikūmbīlīja gīkī nanghwe anondeele. Alīyo atanzunīlīgije. Ūng'wīla gīkī, “Jaga kaya kū bang'wing'we, ūkabasomboolele īyo wakūbeegejaga ū Seeba, ūmo wakūchīlaga shigongo.” Nanghwe nghana wīnga a henaho ūja Dekapoli, ūūkandya kwīkumūcha īyo akīītīlwa na Yesu, būyūkumya pye a banhū! Hūna ū Yesu ūkīla nyanza hangī bo mu lyato, aho washika hangī ū kū nkīlo, ūsanga ibità itaale lya banhū, baalī banindīīla haho bbihī nī nyanza. Wahayika ū mu lyato, a banhū būng'witinja. Kūhayimanīla wiza munhū ūmò, ntaale w'isinagogi; lina lyakwe Yailo. Aho wamona ū Yesu, ūngwīla mu magūlū. Ūng'wikūmbīlīja mu kwidohya, alīng'wīla gīkī, “Kashīke kane kalīsaata, nīyo kalī mandetendete, nzūgū ūkatūūlīle makono kapīle, kīnge ū mu nhabaala!” Ūbūūka ūja hamò nanghwe, nī libità na būtaale walyo nalyo lyūnondeela; banhū būyūnshiteleja. Walīho nkīma nebe, wakoyiagwa būsaatu bo ngeji, nose ūmala myaka ikūmi n'ībīlī. Wikalaga akūsīngījaga mu bafumu, alīyo baalī balemeelwa ū kūngunaana, ūlū ītī kūmaja shikolo shakwe dalali dūhū, na kūmanūng'ongegeja makoye! Aho walwigwa ū lūkumo lwa ng'wa Yesu, wiza nanghwe akūchiibīlījaga ū ng'wibità lya banhū; wizīīla kū numa ūshika wīkuumya ī nghanjo ya ng'wa Yesu. Nguno wiwīlaga gīkī, “Nūūlū nūkuumya shizwalo shakwe dūhū nakūpīla!” Na nghana haho na haho ū ngeji goya, a mininga gakwe gūkama, wiyigwa ū mu mīlī gokwe gīkī, opīla a makoye gakwe genayo. Ī likanza lyenīlo ū Yesu wibona nguzu jang'wīnga, wikībūka ū kū numa ūbabūja a banhū alīhaya, “Nani okuumya shizwalo shane?” A bahemba bakwe būnshokeja balīhaya, “Nibūlī ūlībūja nani onikuumya, alīyo ūlībabona gīkī a banhū bakūshitelejaga?” Ū wei wandya kwilalangīja pye a hose, amone ūyo akagwīta ū mhayo gwenūyo. Ū nkīma ng'wenūyo ogoha wandya kūdetema, nguno akagūmana ūyo gūkang'wilongela; wiza ho ūshika ūgwa mu magūlū ga ng'wa Yesu, ūnsomboolela pyī ī yose gīt'ūmo īlī. Nanghwe ūng'wīla gīkī, “Nshīke wane, ū kūzunya kwako kwakūpījaga, jaga mu mhola, a makoye gako gakwīngaga.” Aho ataalī ūyomba gīko kwimanīla biza banhū, bakatūng'wa kūfuma ū kū ng'wa ntaale w'isinagogi; būshikīla kūhaya gīkī, “Ū nshīke wako wazumalīka, numho ūtaalī na mhayo kī gwa kūnkoya ū Nangi?” Ū Yesu aho wagwigwa ū mhayo gwenūyo ūng'wīla ū ntaale w'isinagogi gīkī, “Ūtogohage, bebe ng'wene sanyaga dūhū.” Na lūūlū ū Yesu atabazunīlīgije banhū bangī ū kūshikīīla ho hamò nanghwe, ūbasola ba Petelo na Yakobo, nū Yohana ū ng'wanong'wawe wa ng'wa Yakobo. Aho bashika a ha ng'wa ntaale w'isinagogi, ūsanga yabizaga myanda-myanda ya yoge; banhū bakūfuutagīlaga, na kūtūla nghūngū. Ūbawīla, “Nibūlī mulīyoganya na kūlīla gīko? Atachile ū ng'wana, alaalile dūhū!” Būnseka nyachilū-chilū kūlwa kūndalaha. Alīyo ū wei ūbafunya hanze pye a bose. Ūbasola dūhū a babyaji ba ng'wana, na a babo bakashikīīla nanghwe hoi; wingīla nabo ūmo walī ū ng'wana. Ūshika ūndima nkono ū ng'wana; hūna witana alīhaya, “Talita kumi!” Makūlū gaho, “Ng'wanikī nalīkūwīla būūkaga!” Na nghana haho na haho ū ng'wanikī ūbūūka, wandya kūshimīza, nguno walī wa myaka ikūmi n'ībīlī. Bakakumya na kakumīje kangī nako. Hūna ūbakomeleja no-no-no, gīkī atizilonga wa kūgūmana ū mhayo gwenūyū, hama ūbawīla bang'winhe shilīwa. Hūna lūūlū ū Yesu wīnga a henaho, ūja kū nzengo go ng'wawe, na a bahemba bakwe būnondeela. Aho yashika sabato wingīla ng'wisinagogi, wandya kūlanga. Abo bakang'wigwa bingī būyūkumya balīhaya gīkī, “Bing'we ū ng'wenūyū wīfunije halī pyī ī yenīyī? Winhilwe masala kī a genaya ga kūbeeja na makono gakwe mihayo ya koolecha būdūla būtaale gīko? Ū ng'wenūyū atī ng'wene ū selemala ū ng'wana Malia, ū nkūlūye o ba Yakobo na Yosefu na Yuda na Simoni? Tūhaya hū ng'wene ūyo na balūmbūye tūkwikalaga nabo ng'wenūmu ūmu!” Yūbatabanya ī mihayo yakwe, bipama! Nanghwe ū Yesu ūbawīla gīkī, “Ū nghangi atadalahagwa hose-hose ūlū ītī mu nzengo go ng'wawe na mu badūgūye, na mu kaya ya ng'wawe!” Nose ū ng'wenūmo akaduuma ū kwīta nūūlū mhayo gwa koolecha būdūla, ūlū ītī kūbatūūlīla makono basaatu bagehu dūhū na kūbapīja. Akakumya no kūlwa nguno ya būtūzunya wabo! Ha numa ū Yesu wandya kūja hose pyī ū mu machalo akūlangaga. Wahayīta nose ūbitana abo ikūmi na babīlī, ūbatūma babīlī-babīlī, ūbinha na būdūla bo kūheeba myoyo misoso. Hangī ūbakomeleja, gīkī batizūbūūcha mbūūkanwa jose-jose ja kūja najo mu nzīla, ūlū ītī nangha dūhū. Yaya nūūlū shilīwa, nūūlū ifulushi, nūūlū mbogoshi ya hela. Alīyo ī shilatū bazwale, kwike batizūzwala nghanjo ibīlī. Ūbawīla gīkī, “Ūlū ng'ūshikīla ha kaya ndebe, ikalagi henaho kūshisha ng'wīnge ī lipandī lyenīlo. Hangī ūlū ng'ūshika ipandī ilebe alīyo būlema ū kūng'wanukūla nūūlū kūmudegeleka, īngagi. Ūlū mulīnga ī lipandī lyenīlo, lūkung'unhagi nū lūbuubu ūlo lūlī kū mhambala jing'we, koolekeja gīkī bakūgwīlwa nsango.” Na nghana bakaja balīlomeela, gīkī a banhū bagalūke. Būpeeja na masamva mingī, na basaatu bingī būbabila maguta, būbapīja. Ū ntemi Helode wīyigwa ī mihayo yenīyo, nguno ī lina lya ng'wa Yesu līkakumūka. Bangī bahayaga gīkī, “Yohana Matīīja wajūūkile kūfuma mu bafu, h'ī nguno yene ū būdūla ū bose ūbū būkūtūmamaga mulī we.” Kwike bangī banghayaga, “Eliya.” Bangī gīkī, “Nghangi, gīt'ūmo baalī a bahangi ba kale.” Alīyo ū Helode aho wigwa ūhaya, “Tambala shilanga ū Yohana ūyo nakamuta ntwe wajūūkile!” Nguno ū Helode, hū wei ūyo walī walagīla ūding'wa ū Yohana ūponyiwa mu jeela, kūlwa nguno ya ng'wa Helodia ūyo akantoola, alīyo walī nke o ng'wa Filipo ng'wanong'wawe. Ū Yohana akanghama ū Helode ūng'wīla gīkī, “Ītī yawiza ū bebe ū kūnsola ū nke o ng'wanong'wing'we!” Ū mhayo gwenūyo gūkansaayīcha no ū Helodia, ūmpelanīla ū Yohana, ūntungīla nhungī; ūng'wikanwa kūmūlaga. Kwike walī waduuma ūmo īītīle. Nguno ū Helode olī ang'ogohile ū Yohana, olī andeebile gīkī olī munhū ntūngīlīja na ng'wela, na lūūlū olī amaladile. Ahene ozwanganaga ūlū ong'wigwa, alīyo ondegelekaga na būyegi. Kwike nose līkigela ī likanza, nguno lūkashika lūshikū lwa kwizūkwa kūbyalwa kwakwe ū Helode. Ūbeeja shigukulu, ūlaalīka banamhala b'ibanza lyakwe na bataale ba bashilikale, hamò na banangwa ba mu Galilaya. Hūna nshīke wa ng'wa Helodia wingīla kūbabinīla, ūnyeja no ū Helode, pye na a bageni bakwe. Ū ntemi ūng'wīla ū ng'wanikī gīkī, “Nilombage shikolo shose-shose nakūsambe!” Nīyo ūng'wilahīlīla na kūng'wilahīlīla alīhaya gīkī, “Ūdūgije kūnilomba shose-shose, nūūlū īkabiza nusu ya būtemi bone nakūkwinha dūhū!” Ū ng'wanikī ūfuma ū mu chumba, ūūkamūja nina gīkī, “Nalombe kī?” Nanghwe ūnshokeja, “Ntwe go ng'wa Yohana Matīīja!” Haho na haho ū ng'wanikī ūshoka ū kūlī ntemi; wiza ūng'wīla, “Nalītogwa ī haha yenīyī ūnisambe ntwe go ng'wa Yohana Matīīja, gūlī ng'wilangahe!” Ū ntemi akazwangana kīngī nasho, alīyo īkī walī wamala kūlahīla, nīyo hangī kū būtongi wa babo walī wabalaalīka kwiza kū shilīwa, ūlemeelwa ū kūnemeja. Nghana haho na haho ū ntemi ūtūma mūlagi, ūlagīla gwenhwe ng'wilangahe ū ntwe go ng'wa Yohana; ū mūlagi ūja ū mu jeela ūūkamuta ū ntwe. Ūgūtūūla ng'wilangahe wiza ūng'winha ū ng'wanikī, ū ng'wanikī nanghwe ūūkang'winha nina! Aho bigwa a bahemba ba ng'wa Yohana biza būgūsola ū mīlī, būūkagūjīka! A batūng'wa būshoka ū kūlī Yesu, bibilinga būnsomboolela pyī īyo bakīīta, nī yīyo bakalanga. Hūna ūbawīla, “ūbīngīlagi a banhū tūje kūūnū kūlembeezu mukifuule ho hado.” Nguno a banhū baalī bingī no, bizaga lwīsī-lwīsī; ūlū balīnga aba bashika bangī haho na haho. Nose yalī shilambu nūūlū kūpandīka ng'wanya gwa kūlya. Nghana bingīla mu lyato būja kwipandī ilembeezu, ūko baalī batīko banhū. Alīyo bamò aho bababona būdeeba ūko bajaga, bandya kūfuma hose-hose ū mu mizengo būyūpeela lo magūlū bajile koi, būbatanga ū kūshika ko. Ohayika ū Yesu ū mu lyato, aho olībona ī libità ūmo lyalī ū būtaale, ūbasaatwa. Nguno baalī gītī ngholo jitī na ndīīmi, wandya kūbalanga mihayo mingī. Aho lyandya kūbiza lya mhīndī būng'wegeela a bahemba bakwe, būng'wīla gīkī, “Ū ng'wenūmu tūlī ng'witogolo dūhū, nīyo nī likanza lyaja. Hambū-hambū ni wabalaga a banhū baje kū migūnda hihī-hihī mu chalo ūmu bakigūlīle na shilīwa!” Alīyo ū wei ūbashokeja ūbawīla, “Binhagi a bing'we ī shilīwa.” Nabo būnshokeja būhaya, “Kolaga hamo shi tūje tūkagūle migatī ya denali magana abīlī hū twize tūbinhe balye?” Ūbabūja, “Mulī na migatī yīnga? Alijagi mukalole!” Aho badeeba būng'wīla, “Ītanò na ndīlo ibīlī.” Hūna ūbalagīla babawīle a banhū bigashe mu magele-magele ha sī ha maswa, nguno gaalī manīlīzu. Na nghana bigasha pyī chiza-chiza, mu magele-magele ga kūbiza aho bigasha banhū igana, aho makūmi atanò. Wīsola ī migatī īyo ītanò yenīyo, nī ndīlo būbīlī wajo. Ūlangamīla ng'wigūlū ūlūmba, wīmeganya ī migatī īyo ītanò yenīyo, ūbinha a bahemba bakwe būbagabanhya a banhū. Nī ndīlo ījo ibīlī najo gīko, ūbagabanhya pye a bose. Būlya bigeja pye a bose. Hūna būgasoleela a mamenyagūlwa, pye na a ga ndīlo, bokaja matangwa ikūmi na abīlī. Ī lisaabu lya bagosha abo bakalya ī migatī yenīyo baalī shihūmbī shitanò. Haho na haho ū Yesu ūbakomeleja a bahemba bakwe kwingīla mu lyato batonge kū nkīlo, baje Betisaida; ū wei amalīje kūlīlaga ī libità lya banhū. Wahayūmala ū kūbalaga, ūlinha mu lūgūlū kūjūlomba. Aho būlingīla ū būjikū, ī lyato lyūsangwa līlī kū gatī-gatī ya nyanza, ū wei alī iyene kū sī nyūmu. Ūbabona balīkoya ū kūbuga nguno ū nyaga gwabafumīīlaga kū būtongi. Hūna mu madilū mataale ga ngoko ja kwandya, ūbasanga ko alīshimīza higūlya ya nyanza. Wīta gītī alīhaya kūbabītīīla; aho bamona alīshimīza higūlya ya nyanza, bakiganika līnghangi būyoganya balīlīla. Nguno pye bakamona bogoha kīngī nasho! Alīyo ū wei ūbayombya haho na haho alībawīla, “Timbyagi ngholó, mutogohage nalī nene.” Hūna ūlinha nanghwe ū mu lyato, goya na koya ū kūhuuyemba ū nyaga. Bakakumya no būjinjimala, nguno baalī bataalī ū kūyitegeleja ī mihayo ya migatī. Ī myoyo yabo yalī ītaalī midito. Hūna būshika ha ng'walo gwa kū sī ya Genesaleti, būkola henaho. Aho bika ū mu lyato haho na haho a banhū būndeeba. Bandya kūpeela kūja hose-hose ū mu mapandī genayo; būyūbenha a basaatu, abo baalī batadūgije kūshimīza, būyūbatūūla ha būlīīlī bababūūcha babatwala būlī kwene ūko bang'wigwīlaga. Nguno wajaga hose-hose: kū magūngūli, mu mizengo, pyī nū kū matogolo. Akaja na kwigūlilū, nū kwene būng'wenhela bingī abo baalī na makoye, būyūng'wikūmbīlīja bakuumye nūūlū ha neno ya shizwalo shakwe dūhū. Na nghana būlī bene abo bankuumyaga bapīlaga. Hūna Bafalisayo na balangi balebe ba shilagīlo, ba kūfuma Yelusalemu, bibilinga biza aho walī ū Yesu. Būbabona bahemba bakwe bamò na bamò bakūlyaga shilīwa na makono masoso, hū kūhaya baalī batakalabile kūlenganīla na shīmīle īsho shalekwa na bataale babo. (Nguno a Bafalisayo, na a Bayudaya pye a bose, batalyaga shilīwa ūlū batakalabile chiza a makono gabo. Bīītaga gīko kūlwa kūdima shīmīle sha kūlekwa na bataale babo. Nūūlū benha shikolo shose-shose kūfuma kwigūlilū, baalī batashilyaga aho bataalī kūshooja tame. Yalīho na mihayo yīngī mingī īyo baalī bīdimile kūlwa shīmīle shenīsho: gītī mbika ndebe ja koogeje ka shikombe na nungū na mafulīla, būyaga na meza!) Hūna lūūlū a Bafalisayo na a balangi ba shilagīlo benabo, būmūja ū Yesu gīkī, “Nibūlī a bahemba bako bakūlyaga shilīwa na makono masoso, batūshimīzīlaga ū mu shīmīle īsho twalekelwa na bataale?” Nanghwe ūbawīla, “Bing'we bibeeleja, ū Isaya akatūngīlīja ū kūmuhangīla, ūmo yandīkīlilwe gīkī, ‘A banhū aba banikūgije bo ha nomo dūhū, alīyo ī ngholó jabo jilī kūle nū nene. Bakanilamyaga dalali, kūnū būlanga malange ga kūlagīlwa na banhū.’ A bing'we h'abo mushilekile ī shilagīlo sha ng'wa Mulungu kūlwa kūdima shīmīle sha banhū!” Ongeja kūbawīla hangī gīkī, “Nīyo a bing'we h'ūmo mulī, nguno mutogilwe kūshisundīla ha mhelo ī shilagīlo sha ng'wa Mulungu, gīkī mudimane na shīmīle shing'we. Nguno ū Musa ahayile gīkī, ‘Nkūjage so na noko,’ na gīkī, ‘Ūyo ūndūka ise nūūlū nina shing'wigeleelilwe abūlagwe!’ Alīyo a bing'we muhayile gīkī, ūlū ose-ose ūlinda ūng'wīla ise nūūlū nina gīkī, ‘Ī shikolo shane īshi ni shakūgunaana, kwike shilī Kolibani (makūlū gaho inongho kūlī Mulungu);’ hūna nghana mutūnzunīlīja gete ang'wītīle mhayo gose-gose ū ise nūūlū ū nina! Ū mu gīko mukagūkenaagūlaga ū mhayo go ng'wa Mulungu kūlwa kūlondeela shīmīle shing'we, īsho mukilekela-lekelaga, nīyo īlīho mingī ī ya mbika jenījo īyo mukayītaga.” Hūna ū Yesu ūlitana hangī ī libità lya banhū, ūbawīla gīkī, “Bing'we nidegelekagi pye a bose ng'witegeleje. Shitīho shose-shose īsho shilī hanze ya ng'wa munhū īsho shidūgije kūnsosohaja ūlū shūng'wingīla, alīyo īsho shikanfumaga h'īsho shikansosohajaga. [ Ūyo alī na matū gakigwaga ni igwage.]” Aho wabīngīla a banhū wingīla mu kaya, a bahemba bakwe būmūja a makūlū ga lūsumo lwenūlo. Nanghwe ūbawīla, “Na a bing'we hū gūmò dūhū, mutaalī ū kwitegeleja? Mutamanile gīkī, būlī shikolo īsho shilī hanze ya ng'wa munhū ūlū shūng'wingīla shitūdūla ū kūnsosohaja? Mutamanile gīkī shikingīlaga mu nda, ītī mu moyo gokwe? Nī gīkī ī nghalīlo yaho īkabizaga kūfuma hanze kwitogolo?” (Ū mu kūhaya gīko akasheeja pyī ī shilīwa). Ongeja kūhaya hangī gīkī, “Īsho shikanfumaga ū munhū, hū shene īsho shikansosohajaga. Nguno ū mu ngholó ya ng'wa munhū, gakafumaga mo maganiko mabi, būjingi, wibi, būbūlagi, būshihani, kwikūmva kwabūbi, būbi, būlomolomo, kalolele ka malofu, wilu, būsondagūji, wikumīlīja, būchilū-chilū. Ī yose ī yabūbi yenīyī īkafumaga mu gatī ya ng'wa munhū yansosohaja.” Hūna ūbūūka wīnga a henaho, ūja mhandī ja Tulo. Wingīla mu numba, nguno walī atatogilwe munhū ose-ose amane; kwike yalī shilambu ū kūjimīlīka ūko walī. Lītabītile ikanza, nkīma nebe walī na nshīke wakwe wakoyiagwa isamva; ūjiigwa ī mhola jakwe, wiza ūshikīla kūngwīla mu magūlū ū Yesu. Ū nkīma ng'wenūyo walī Nyunani, w'ihanga lya Basulofonisa. Wandya kūng'wikūmbīlīja ang'wīngīje ū nshīke wakwe ī lisamva. Ū Yesu ūnshokeja alīng'wīla gīkī, “Lekaga balye tame a baana ba mu kaya bigeje, nguno ītī chiza ū kūshisola ī shilīwa shabo ūshiponegeja tūwa.” Nanghwe ū nkīma ūnshokeja ūng'wīla, “Na nghana gūlī chene baba, alīyo nahene nū tūwa nato tūkasolelejaga a malagalīkwa ayo gakagwaga kwīngīīla aho balīlīīla a baana.” Ū Yesu ūng'wīla gīkī, “Kūlwa nguno ya mhayo gwenūyo, jaga; lyanfumaga ī lisamva ū nshīke wako.” Aho washoka ū kū kaya ūnsanga ū ng'wanikī olaalaga ha būlīīlī, lyamalaga kūnfuma ī lisamva. Hūna ū Yesu wīnga hangī ī mhandī ja Tulo, ūbītīla Sidoni, ūshika kū nyanza ya Galilaya, mu sī ya Dekapoli. Būng'wenhela munhū wa katá, hangī gulu. Būng'wikūmbīlīja antūūlīle makono. Nanghwe ūng'wīnja a ha banhū, ūja nawe ha mhūjo iyene. Ūnkuumya na nzwala ū mu matū gakwe, ha numa ūswa mate ūlūkuumya nū lūlīmi lokwe. Ūlangamīla ng'wigūlū, ūkiima n'ilaka lya koolecha kūsaatwa, hūna ūng'wīla ū munhū ng'wenūyo gīkī, “Efata,” makūlū gaho, “Lugūkaga!” Haho na haho a matū gakwe gūlugūka, na a katá kīnga, wandya kūyomba chiza. Hūna ū Yesu ūbakomeleja batizūng'wīla ose-ose. Alīyo nahene a boi bakagūkumūcha, nūūlū īkī akabakomeleja batizīīta gīko. Banhū bakakumya no; būyūhaya gīkī, “Akūbeejaga chiza būlī mhayo, a bagulu akūbinhaga kwigwa, na a bashimuumu akūbinhaga kūyomba!” Ū mu shikū jenījo likibilinga hangī ibità itaale, alīyo baalī batī na shilīwa. Hūna ū Yesu ūbitana a bahemba bakwe ūbawīla gīkī, “Nalībasaatwa a banhū nguno ī haha jashikaga shikū idatū balī hamò nane, alīyo batī na shilīwa. Ūlū nūbalaga baje kaya balī nzala, badūgije nūūlū kūgwa-wesa mu nzīla, nguno bangī bazengile kūle.” Nabo a bahemba bakwe būnshokeja gīkī, “Ū mu matogolo ūmu, munhū adūgije kūpandīkīla halī shilīwa sha kūbigela a banhū na wingī aba?” Nanghwe ūbabūja, “Mulī na migatī yīnga?” Būhaya, “Mpungatī.” Hūna ūlagīla gīkī a banhū bigashe ha sī. Wīsola ī migatī mpungatī yenīyo, ūlūmba, wīmeganya, ūbinha a bahemba bakwe bīgabanhye, nghana būbagabanhya a banhū. Baalī na tūdīlo tūgehu, nū twene ū Yesu ūlūmba kūlwato, ūlagīla nato tūgabanhyiwe. Bakalya bigeja; aho bagasoleela a masaajiwa, bokaja matangwa mpungatī. Abo bakalya baalī gītī banhū shihūmbī shinè, hūna ūbalaga būsambaala. Haho na haho ū wei na a bahemba bakwe, bingīla mu lyato būja mhandī ja Dalimanūta. Hūna Bafalisayo būnsanga ū Yesu, bandya kūng'wihalalīja balīkooba shimanīkījo sha kūfuma ng'wigūlū. Nanghwe ūkiima n'ilaka lya koolecha kūbasaatwa mu moyo; hama ūhaya, “Nibūlī ī shibyalīlwe īshi shikūkoobaga shimanīkījo? Nalīmuwīla gwa nghana gīkī, ī shibyalīlwe īshi shitūdūla kwinhwa shimanīkījo na hado yaya.” Ūbaleka, wingīla mu lyato hangī ūja kū nkīlo. Bība kūsola migatī, būbiza batī na gīnhū, ūlū ītī ngatī gūmò dūhū ūyo baalī nago ū mu lyato. Kwimanīla ū Yesu wabahūgūla alīhaya gīkī, “Ikalagi miso, ng'wilanghane ū kū shibimbya sha Bafalisayo nī sha ng'wa Helode.” Alīyo a boi bandya kwilūnjalūnja, baliwīla gīkī; “Hamo shi īkī tūtī na migatī!” Aho wadeeba ūbawīla, “Nibūlī muliwīla gīkī, hamo īkī mutī na migatī? Mutaalī dūhū ū kwitegeleja nū kūmana? Ni ginehe ī ngholó jing'we jitaalī ndito gīko? A miso mulī nago, alīyo gashi ū kūbona ndūhū! Na a matū mulī nago, alīyo ū kwigwa yaya! Mutūgemaga ū kwizūkwa nūūlū hado gete. Aho nakīmeganya ī migatī īyo ītanò kūlwa banhū shihūmbī shitanò, mukokaja matangwa ganga a ga masaajiwa?” Būng'wīla, “Ikūmi na abīlī.” “Al'ī migatī mpungatī, īyo baalī balya banhū shihūmbī shinè, aho ng'wagasoleela a masaajiwa ng'walī ng'okaja matangwa ganga?” Būng'wīla hangī, “Mpungatī.” Hūna ūbabūja, “Mutaalī dūhū ū kwitegeleja?” Būshikīīla Betisaida, a banhū ba kwene būng'wenhela munhū mboku, būng'wikūmbīlīja ankuumye. Nanghwe ūndima nkono ū mboku ūnfunya hanze ya nzengo. Ūnswīla mate ū kū miso, ūntūūlīla na makono; hūna ūmūja, “Ūlībona shose-shose?” Aho wabūūcha ū būshū gīkī alole, ūhaya; “Nalībona banhū balīyeela-yeela, alīyo balī gītī mitī.” Ūntūūlīla hangī makono ū kū miso gakwe, ūpīla. Aho walola ūshibona chiza pyī ī shikolo. Ū Yesu ūng'wīla aje kaya, ūnkomeleja gīkī, “Nīyo ūtizingīla nū mu nzengo.” Ū wei ū Yesu na a bahemba bakwe būgoloola bajile mhandī ja Kaisalia Filipi. Aho balī mu nzīla, ūbabūja gīkī, “A banhū bakūnihayaga nalī nani?” Būnshokeja balīhaya, “Ūlī Yohana Matīīja, alīyo bangī gīkī ūlī Eliya, na bangī hangī gīkī ūlī ūmò wa bahangi.” Hūna ūbabūja nabo gīkī, “Al'a bing'we mukūnihayaga nalī nani?” Petelo ūng'wīla, “Ūlī Kilisto.” Na lūūlū ūbahana batizūng'wīla munhū nūūlū ūmò ū mhayo gwenūyo. Hūna wandya kūbalanga gīkī, “Ū Ng'wana wa Munhū shing'wigeleelilwe aluhiwe mu mihayo mingī; na kūleng'wa na banamhala, hamò na bagabīji bataale na balangi ba shilagīlo.” Na gīkī, “Akūbūlagwa, alīyo akūjūūka ha numa ya shikū idatū.” Ū mhayo gwenūyo akagūhaya hape-hape gete. Ī likanza lyenīlo ū Petelo ūmpūnja ha mhūjo, wandya kūnghama. Alīyo ū wei ūbagalūkīla a bahemba bakwe, hūna ūnghama ū Petelo alīng'wīla gīkī, “Īngaga ū kū būtongi bone Shetani. Nguno ū bebe ūtiganikaga ya ng'wa Mulungu, ūlī mu ya banhū dūhū!” Ha numa ūlitana ī libità hamò na a bahemba bakwe; ūbawīla gīkī, “Ose-ose ūyo atogilwe kūnilondeela nene, shiigelile idalahe wei ng'wenekīlī, ibūūkīje nsalaba gokwe, h'anilondeele. Nguno būlī ng'wene ūyo atogilwe kūbūpīja būpanga bokwe, akūbūjimīīja, alīyo ūyo ūbūjimīīja ū būpanga bokwe kūlwa nguno yane na kūlwa nguno ya Nghūlū Jawiza, ū ng'wenūyo akūbūpīja. Angū, ū munhū akūbiza na solobo kī nūūlū akīpandīka pyī ī sī, alīyo ū būpanga bokwe ūbūjimīīja? Nūūlū hangī ū munhū adūgije kūfunya shikolo kī kūlwa kūkomoola būpanga bokwe? Nguno ose-ose ūyo ūnibonela minala ū nene nī mihayo yane ū mu shibyalīlwe īsho shitankūgije Mulungu na sha shibi īshi, nanghwe ū Ng'wana wa Munhū akūmonela minala ū munhū ng'wenūyo, ū ng'wikanza lya kwiza hamò na bamalaika beela, ng'wikūjo lya ng'wa Ise.” Hangī ongeja kūhaya, “Nalīmuwīla gwa nghana gīkī, balīho bamò ū mu banhū abo bīmīīlaga aha batūloja icha na hado yaya, kūshisha babūbone ū būtemi bo ng'wa Mulungu būliza mu būdūla.” Ha numa ya shikū itandatū ū Yesu ūbasola ba Petelo na Yakobo na Yohana, benabo dūhū, ūbatongeela ajile mu lūgūlū lūlīhu, ūlinha nabo. Kūhayimanīla ī lihanga lyakwe lyagalūka balolile. Nī shizwalo shakwe sheela pe, shiyūng'weka-ng'weka; atīho nfuji nūūlū ūmò ū mu sī ūyo adūgije kweja gīko. Būbilongela ba Eliya na Musa, bandya kūlūngalūnga nanghwe ū Yesu. Hūna ū Petelo ūng'wīla ū Yesu gīkī, “Nangi, yabeelela īkī twabiza tūlīho aha, ī gete tūzenge maheema adatū, līmò lyako, līmò lya ng'wa Musa, na līmò lya ng'wa Eliya.” Bakogoha no, ūbbaha ūyūhaya mihayo īyo walī atīmanaga. Bahayimanīla bafīkījiwa ilunde, n'ilaka ligela kūfuma ū ng'wilunde līlīhaya, “Ūyū ng'wene Ng'wana wane Ntogwa, ng'wigwagi wei.” Hama hangī bahayimanīla haho na haho boya kūmona ose-ose, ūlū atī Yesu dūhū hamò nabo. Aho balika ū mu lūgūlū, ūbahana batizūng'wīla munhū ose-ose īyo bakībona yenīyo, kūshisha aho Ng'wana wa Munhū alajūūke kūfuma mu bafu. Na nghana ū mhayo gwenūyo bakagūlanghana gūbiza gwabo dūhū, kwike bakayibūja-būja a makūlū ga kūjūūka kūfuma mu bafu. Bakīīta nose būmūja balīhaya, “Nibūlī a balangi bakahayaga gīkī, shiigelile ize Eliya tame?” Nanghwe ūbashokeja alīhaya gīkī, “Ū Eliya ū ng'wene nghana ntongi ū kwiza, kūlwa kūlonja-lonja yose. Al'ī gīsī nibūlī ū Ng'wana wa Munhū andīkīlilwe gīkī, shing'wigeleelilwe aluhiwe no-no-no, na kūleng'wa? Alīyo nalīmuwīla gīkī, ū Eliya wamalile ū kwiza, nīyo būng'wītīla gīt'ūmo batogelilwe; ūmo andīkīlilwe!” Aho bashika ū kū bahemba a bangī, būbasanga bapīndiagwa ibità itaale; baalīho na balangi ba shilagīlo bihalalījaga nabo. A banhū aho bamona bakakumya, alīyo haho na haho būmpeeleela kūjūngīsha. Nanghwe ūbabūja, “Mulihalalīja mhayo kī nabo?” Ūmò ū ng'wibità lyenīlo ūnshokeja alīhaya gīkī, “Nangi, kaka kitūnja kane nakwenhelaga, kalī n'isamva lya būshimuumu. Ūlū lyakadadīla līkakagalagajaga, kayūfuluuta ifulo dūhū, ū kūnū kaligadagūja a mino, nose kaakaba! Naalī nabawīla a bahemba bako balīpeeje, alīyo balīlemeelagwa!” Ū Yesu ūbashokeja alīhaya, “Bing'we shibyalīlwe sha būtūzunya, nakwikala nalī ning'we kūshisha nanalī? Nakwiyūmīlīja hamò ning'we kūshisha nanalī? Ng'wenhagi halī nene aha!” Būntwala a halī Yesu. Ū nyanda aho wamona dūhū ū Yesu, lyūntaalīka ha sī ī lisamva, wandya kūfuluuta ifulo. Ū Yesu ūmūja ū ise o nyanda gīkī, “Alī na makanza kī gandimile a makoye genaya?” Nanghwe ūnshokeja, “Kūfuma ha būnīgīnī bokwe. Nīyo nghangala ningī līkakagwisījaga na mu moto, nūūlū mu minzī, gīkī līkabūlage. Ūlū ūdūgije kwīta mhayo gose-gose, tūkūlīlagwe ūtūgunaane!” Nanghwe ū Yesu ūng'wīla, “Gīkī ūlū ūdūgije? Angū pyī ī yose īdūlīkanile ū kūlī munhū wa kūzunya!” Haho na haho ū ise o nyanda ūlīla alīhaya, “Baba nazunije, kwike nīngījage ū būhana-hani bone!” Ū Yesu aho wabona gīkī ī libità lya banhū lyandya kwiza līlīpeela nhambo, ūlīhama ī lisamva, ūlīwīla, “Bebe moyo nsoso gwa būshimuumu na būgulu, nalīkūlagīla ūnfume, nīyo ūtizūnshokela hangī.” Lyūnghaja hangī ū nyanda, wandya kūfuluuta ifulo, hūna lyūnfuma, lyūneka gītī waacha, nose a bingī būyiganika gīkī hamo waacha. Alīyo ū Yesu, ūndima ū nkono gokwe, ūngūngūmūla, wīmīīla. Hūna ū wei wingīla mu kaya. Aho wasaaga iyene na bahemba bakwe dūhū, būmūja gīkī, “Nibūlī a bise twalī twalemeelagwa ū kūlīpeeja?” Nanghwe ūbashokeja gīkī, “Ī mbika gītī īyī ītīko kūfuma na hado yaya ūlū ītī mu kūlomba.” Aho bīnga a henaho būbītīla Galilaya. Ū Yesu walī atatogilwe munhū adeebe. Nguno obalangaga a bahemba bakwe gīkī, “Ū Ng'wana wa Munhū akūtūūlwa mu makono ga babūlagi bamūlage, alīyo ūlū ūcha akūjūūka ha numa ya shikū idatū.” Kwike batagwitegelegije ū mhayo gwenūyo, hama nū kūmūja baalī bogoha. Bakīīta būshika Kafalanaūmu, aho bingīla mu kaya ūbabūja gīkī, “Ū mu nzīla ng'walihalalījaga mihayo kī?” Būhuumūla sele, nguno ū mu nzīla bihalalīgījaga mhayo gwa būtaale; gīkī nani ū ntaale kūbatinda pye a biye. Aho wigasha ūbitana abo ikūmi na babīlī, ūbawīla gīkī, “Ūlū munhū ūtogwa kūbiza wa kwandya, shiigelile abize kū numa ya bose, na ntūmami wa bose.” Hūna witana kanīgīnī ūkawīla kīmīīla hamò nabo, wanoga ūkakumbatīla na makono gakwe. Hūna ūbawīla gīkī, “Ūlū munhū ūng'wanukūla ūmò wa banīgīnī gīt'ūyū mu lina lyane, wananukūlaga nene. Hama ūyo ūnanukūla nene, atananukūlile nene dūhū, alīyo wang'wanukūlaga ūyo anitūmile.” Kūhayimanīla ū Yohana wang'wīla gīkī, “Nangi, twalī twamonile ng'wing'wana alīpeeja masamva mu lina lyako; tūnemeja nguno atī ūmò wise!” Nanghwe ū Yesu ūng'wīla, “Yaya ū kūnemeja, nguno atīho munhū wa kūbeeja mhayo gwa būdūla mu lina lyane, hūna hangī ūshoka kūnihaya kībi haho na haho. Ūyo atī ng'wilwisha wise, ū ng'wenūyo alī kū lwandī lwise. Nguno būlī munhū ūyo ūng'winha a bing'we minzī ga kūng'wa, īkī mulī ba ng'wa Kilisto, nalīmuwīla gwa nghana gīkī, ū ng'wenūyo atūjimīīja ī mheela yakwe.” “Na hangī ūlū munhū ūng'wenheleja kwipama nūūlū ūmò wa bado-bado abo banisanije nene benaba, īkūbiza hambū-hambū atungīlījiwe ū mu nhingo yakwe iwe lya kūshela, akaponejiwe mu nyanza shimu, achīle ng'wenūmo. Hūna lūūlū, nūūlū nkono gwako ūlū gūkwipamya, gūbbutage, īlī hambū-hambū wingīle ū mu būpanga ūlī nemehazu, kūtinda kūbiza na makono abīlī alīyo ūponyiwa mu nsango gwa moto gwa būja na būja. [ Ū ng'wenūmo jilīmo shagembe jitachaaga, nū moto gwamo gūtajimaga.] Nūūlū lūpambala lwako ūlū lūkwipamya lūbbutage, īlī hambū-hambū wingīle ū mu būpanga ūlī gigī, kūtinda kūbiza na mhambala ibīlī, alīyo ūponyiwa mu nsango gwa moto, [ ūko shagembe jabo jitachaaga, nū moto gūtajimaga.] Nūūlū liso lyako lyūkwenheleja kwipama, līkobolage ūlyīnje ho. Nguno īlī hambū-hambū wingīle ū mu būtemi bo ng'wa Mulungu ūlī na songo, kūtinda kūbiza na miso abīlī alīyo ūponyiwa mu nsango gwa moto. Ūko shagembe jabo jitachaaga, nū moto gūtajimaga! Nguno būlī ng'wene akūbītiwa mu munhu ejiwe ū būsoso bokwe, gīt'ūmo shitambo shikeejiagwa bo kūtūūlīlwa munhu. Na nghana ū munhu gūlī ng'wiza, alīyo ūlū gūlinda gūsūūka, ī gīsī mukūgūtwīla kī gūsandūke hangī? Na lūūlū bizagi na munhu ū mu bing'we, hū mukwikala mulī mhola būlī ng'wene na biye.” Hūna ūbūūka wīnga a henaho, ūkīla mongo gwa Yolodani, wingīla mu sī ya Būyudaya. Mabità mataale gūnondeela hangī, wandya kūbalanga gīt'ūmo wītīlaga shikū jose. Bafalisayo balebe būng'wegeela kūngema, būmūja gīkī; “Angū, ū ngosha azunīlīgije ū kūmpeeja ū nke okwe?” Nanghwe ūshosha alībabūja gīkī, “Ū Musa amulagīlile ginehe?” Nabo būhaya, “Ū Musa azunīlīgije kūng'wandīkīla talaka na kūneka.” Nanghwe ū Yesu ūbashokeja ūhaya gīkī, “Ī shilagīlo shenīsho akang'winha kūlwa nguno ya būganghanazu bo ngholó jing'we. Alīyo a ha wandījo wa kūseema, ū Mulungu akabaseema ngosha na nkīma. Nose hū kūhaya ū munhū akūneka ise na nina adimane na nke okwe. Ū mu būbīlī wabo bakūbiza mīlī gūmò, batī babīlī hangī, balī mīlī gūmò. Kūlwa nguno yenīyo, abo badimanyiwe na Mulungu, atizigela munhū wa kūbalekanya.” Aho alī mu kaya, būmūja hangī a bahemba bakwe ī mihayo yenīyo. Nanghwe ūbawīla ūhaya gīkī, “Būlī ng'wene ūlū ūneka nke wakwe ūtoola ūngī akūbiza alīshihya. Nū nkīma ūlū ūneka ngoshi ūūkatoolwa kūngī, nanghwe akūbiza alīshihya.” Būng'wenhela na banīgīnī gīkī abakuumye, kwike a bahemba būbahama. Alīyo ū Yesu aho wabona gīko ūsaaya. Ūbawīla gīkī, “Bazunīlījagi a baana bize a halī nene, mutabahangījage. Nguno ū būtemi bo ng'wa Mulungu būlī wabo a ba mbika yenīyī. Nalīmuwīla gwa nghana gīkī, ose-ose ūyo atūwanukūla ū būtemi bo ng'wa Mulungu gītī ng'wana, atīko ū kwingīla mo na hado yaya.” Ūbakumbatīla na makono gakwe, hama ūbatūūlīla makono, hūna ūbinha mbango. Ha numa ya yenīyo ūbūūka ajile. Aho alī mu nzīla, kūhayimanīla munhū ūmò washika alīmpeeleela, ūshikīla kūntugīja mazwi. Ūmūja gīkī, “Nangi wawiza, nīīte mhayo kī nabize ng'wingīji ū mu būpanga bo welelo na welelo?” Nanghwe ū Yesu ūng'wīla, “Nibūlī ūlīnitana wawiza? Atīho wawiza nūūlū ūmò, ūlū atī Mulungu wike! Ū bebe ūshimanile ī shilagīlo ūmo shihayīlile; ī gīkī, ‘Yaya ū kūbūlaga, Yaya ū kūshihya, Yaya ū kwiba, Yaya ū kūkaanīla būlomolomo, Yaya ū kūnyeecha, Nkūjage so na noko.’ ” Nanghwe ūng'wīla gīkī, “Nangi ī yenīyī nīdimile pyī kūfuma ha būyanda bone.” Ū Yesu ūnkalalīla mu būtogwa būtaale, hūna ūng'wīla gīkī, “Ūlīleba ho mhayo gūmò, jaga ūkashijinje ī shikolo īsho ūlī nasho ūbinhe bahabī, ūkūbiza na wibīkīja wa sabo ng'wigūlū, hūna wize ūnilondeele.” Ū wei aho wagwigwa ū mhayo gwenūyo, ūgwa-loolo ū mīlī, wīnga ho onzololokaga, nguno walī na sabo ningī. Hūna ū Yesu wandya kūbalola-lola pye a bahemba bakwe, hama ūbawīla gīkī, “Īlī shilambu no abo balī na sabo ū kwingīla ū mu būtemi bo ng'wa Mulungu!” A bahemba bakakumya aho wahaya gīko. Nanghwe ū Yesu ūshosha hangī ūbawīla gīkī, “Bing'we baana, īlī shilambu no ū kwingīla ū mu būtemi bo ng'wa Mulungu. Nīyo īlī shinogu ī ngamīla ū kūbīta mu kapūndū ka lūshinge, kūtinda ū nsabi kwingīla mu būtemi bo ng'wa Mulungu!” A henaho a kakumīje kabo kakakīlanīja. Bandya kwiwīla gīkī, “Yee! Alīyo lūūlū, nani ūyo adūgije ū kūpīla?” Ū Yesu ūbakalalīla, hūna ūbawīla gīkī, “Ū gwenūyū gūtadūlīkanile ū kū banhū, alīyo ū kūlī Mulungu ītī gīko, nguno ū kūlī Mulungu pyī ī yose īdūlīkanile.” Hūna ū Petelo ūng'wīla, “Ī gīsī angū ūlībona gīkī a bise twaleka pyī ī shose kūlwa kūkūlondeela bebe!” Nanghwe ū Yesu ūhaya, “Nalīmuwīla gwa nghana gīkī, atīho nūūlū ūmò ūyo waleka numba nūūlū baana ba ng'wawe bagosha na bakīma, nūūlū nina, nūūlū ise, nūūlū baana bakwe, nūūlū malaale kūlwa nguno yane na kūlwa nguno ya Nghūlū Jawiza, ūyo atanukūla numba nghangala igana ī haha ū ng'wikanza īlī, na baana ba ng'wawe na balūmbūye, na banina, na baana bakwe, na malaale, hamò na būluhi; hama ū ng'wikanza īlo līliza akūpandīka būpanga bo welelo na welelo. Alīyo balīho bingī abo balī kū būtongi, bakūbiza kū numa; na a babo balī kū numa, abo bakūbiza kū būtongi.” Baalī mu lūgendo, mu nzīla ya kūlinha kūja Yelusalemu, ū Yesu walī kū būtongi wabo. Nīyo baja balīkumya no, hama abo balondeelaga baalī bogoha kīngī nasho! Hūna ūbasola abo ikūmi na babīlī ūbapūnja ha mhūjo, wandya kūbawīla īyo īlang'wilongele. Ūhaya gīkī, “Ī haha tūlīlinha kūja Yelusalemu, ū Ng'wana wa Munhū akūjūtūūlwa mu makono ga bagabīji bataale na balangi ba shilagīlo, banamule nsango gwa kūbūlagwa. Ha numa bakūntūūla mu makono ga banhū ba mahanga, bangīmbe nyachilū na kūnswīla mate na kūntūla, hama bakūmūlaga. Alīyo akūjūūka ha numa ya shikū idatū.” Kūhayimanīla bang'wegeela ba Yakobo na Yohana, a bitūnja ba ng'wa Zebedayo, būshika būng'wīla gīkī, “Nangi, tūlī na mhayo tūtogilwe ūtwītīle.” Nanghwe ūbashokeja ūbawīla, “Mutogilwe nang'wītīle kī?” Būnshokeja balīhaya, “Lagīlaga gīkī, a bise būbīlī wise tūligashe nangho ū ng'wikūjo lyako; ūmò kū būlyo wako, ūngī kū lūmoso lwako!” Nanghwe ū Yesu ūbawīla, “A bing'we angū mutagūmanile ūyo mulīgūlomba! Mudūgije kūshing'wa ī shikombe īsho nalīshing'wa ū nene? Nūūlū mudūgije kūbatīījiwa ū būbatīījiwa ūbo nalībatīījiwa ū nene?” Būnshokeja gīkī, “Tūdūgije!” Nanghwe ū Yesu ūbawīla, “Ī shikombe īsho nalīshing'wa ū nene mukūshing'wa, nū būbatīījiwa ūbo nalībatīījiwa ū nene mukūbatīījiwa. Alīyo ū gwa kwigasha kū nkono gwane gwa būlyo na gwa lūmoso, gūtī gwa kūmuzunīlīja nene, ū gwenūyo gūlī gwa banhū abo balonja-longejiwe!” Abo ikūmi aho bigwa bakabapelanīla a ba Yakobo nū Yohana. Hūna ū Yesu ūbitana pye a bose; ūbawīla, “Mumanile gīkī abo bakanukūlagwa na banhū ba mahanga kūbiza basugi h'abo bakabalomaga, na gīkī a bataale mubo h'abo bakabatūmamyaga bo nguzu! Ū kū bing'we ītigeleelilwe ībize gīko, alīyo būlī ng'wene ūyo atogilwe kūbiza ntaale ū mu bing'we, shing'wigeleelilwe abize ntūmami wing'we. Nū yūyo atogilwe kūbiza ntongeeji ū mu bing'we abize nsese wa bose. Nguno nū Ng'wana wa Munhū atizile kūtūmamīlwa, alīyo kūtūmama na kūfunya būpanga bokwe kūbiza shikomoolelo kūlwa nguno ya bingī.” Nose būshika Yeliko, aho alīnga ū mu nzengo gwenūyo walī nabo na a bahemba bakwe, hamò n'ibità itaale. Walīho na munhū mboku akasangwa wigashaga haho na nzīla alilombeleja; ī lina lyakwe witanagwa Batimayo, ng'wana Timayo. Aho wigwa gīkī Yesu wa Nazaleti, wandya kūhamuka n'ilaka lya higūlya alīhaya, “Yesu Ng'wana wa ng'wa Daūdi, nikūlīlagwe!” Bingī būyūnghama gīkī ahuumūle, alīyo ū wei hū ongeja ū kūhamuka alīhaya, “Ka nikūlīlagwe Ng'wana wa ng'wa Daūdi!” Ū Yesu wīmīīla ūbawīla, “Ng'witanagi.” Būng'witana ū mboku balīng'wīla gīkī, “Timbyaga ngholó, būūkaga alīkwitana.” Wīponya ī kabbuudi yakwe, wikīndīka ng'wigūlya, hūna ūgangīla ajile ū kūlī Yesu. Ū Yesu ūmūja alīhaya, “Ūtogilwe nakwītīle kī?” Nanghwe ū mboku ūnshokeja alīng'wīla, “Nangi, ka nabone!” Hūna ū Yesu ūng'wīla, “Jaga, ū kūzunya kwako kwakūpījaga.” Na nghana haho na haho, ī likanza lyenīlo wandya kūbona, ūja nanghwe ū mu nzīla alīnondeela. Bahayūtumbya Yelusalemu, būbiza bashika Betifage na Betania, kū lūgūlū lo mizeituni, ūtūma babīlī ba bahemba bakwe. Ūbawīla gīkī, “Jagi ū mu chalo īsho shilī kū būtongi wing'we shenīsho, ūlū mulashike mo, haho na haho mukūbona nzobe mūūga īkūngilwe. Ītaalī kūdamhīlwa na munhū nūūlū ūmò, ītaligūlīlagi muyenhe. Ose-ose ūyo alamuwīle gīkī, ‘Nibūlī mulīīta gīko?’ Hayagi gīkī, ‘Seeba alī na nīmo nayo, haha yenīyī dūhū akwīshosha hangī aha.’ ” Aho baja būsanga nghana mūūga ya nzobe, īkūngilwe hanze ya mita, hihī n'ipanda, bandya kwītaligūlīla. Bamò ba banhū abo baalī bīmīīla haho hihī nayo būbabūja gīkī, “Nibūlī mulīyītaligūlīla ī nzobe?” Nabo būbashokeja gīt'ūmo walī wabawīlīla ū Yesu, būbaleka būja. Hūna būng'wenhela ū Yesu ī mūūga ya nzobe yenīyo, aho bīshisha bītūūlīla myenda yabo a ha ngongo, ūdamhīla. Banhū bingī bandya kūja balamba myenda yabo ū mu nzīla, bangī būyūbbuta matambī mado-mado ga mitī kūfuma mu malaale, bagaponangīja ū mu nzīla. Abo baalī kū būtongi, na a babo bakūūbījaga bandya kūhamuka balīhaya, “Hosana! Akumīlījiwe ūyo aliza mu lina lya ng'wa Seeba. Būkumīlījiwe ū būtemi bo nkūlūgenji wise Daūdi ūbo būliza. Akūjiwe ū Mulungu wa ng'wigūlū!” Aho washika ū mu Yelusalemu wingīla mu hekalu, wandya kūshilola-lola pyī ī shikolo īsho shalīmo. Alīyo īkī yalī mhīndī, ūfuma wīnga nabo abo ikūmi na babīlī, ūja Betania. A ha ntondo yaho, aho balīfuma Betania, ū Yesu walī atuubile. Wahayūloleela ntini gūlī na madūūtū, ūliga ho kūlola ūlū ninga gūlī na matwajo gose-gose. Alīyo aho washika ho atabonile shose-shose, ūlū ītī madūūtū dūhū, nguno ī likanza lya matwajo ga mitini lyalī lītaalī ū kūshika. Ūgūwīla gīkī, “Kūfuma lelo atīho wa kūlya matwajo gako hangī nūūlū na hado!” A bahemba bakwe nabo bigwa ūmo akahayīla. Aho bashika ī Yelusalemu, ū Yesu wingīla ū mu hekalu wandya kūbapeeja abo bīītīlaga mo byashala ja kūjinja na kūgūla. Ūjisalingūla nī meza ja bakaabanya ba hela, pye na a masumbī ga bajinja ba mhunda. Nīyo atazunīlīgije nūūlū ūmò kūbīta ū mu hekalu abūūkije shikolo shose-shose sha byashala. Ūbalanga alībawīla, “Ītandīkilwe gīkī, ‘Ī numba yane īkwitanwa numba y'ilomba kūlwa mahanga gose?’ Ni ginehe a bing'we ng'wīgalūkije kūbiza ipilinga lya basambo?” Aho bigwa a bagabīji bataale na a balangi ba shilagīlo bogoha, bandya kūkooba nzīla ya kūnyagaja, nguno ū būlangi bokwe būkabinha kūkumya pye a banhū. Aho yabiza mhīndī, ū Yesu na a bahemba bakwe būja hanze ya nzengo. Ī ntondo yaho ī dilū aho balībīta, būgūbona ū ntini gūūmaga kwandīja ng'witina. Ū Petelo wizūkwa, hūna ūng'wīla ū Yesu gīkī, “Nangi, aligūlolage ū ntini ūyo ūkagūzuma, gūūmaga!” Nanghwe ū Yesu ūshosha ūbawīla, “Nzunyagi Mulungu. Nalīmuwīla gwa nghana gīkī, munhū ose-ose ūyo ūlūwīla nūūlū lūgūlū gīt'ūlū gīkī, ‘Dubbūkaga ūje ūkagwe mu nyanza’; ūlū atī na kūhana-hana ū mu ngholó yakwe, alīyo ūbiza na kūsanya gīkī, ūyo alīgūhaya gūkūbiza ho, nghana akūshikīlīgījiwa. Hūna lūūlū nalīmuwīla gīkī, shose-shose īsho mukūkooba mu nzīla ya kūlomba, sanyagi gīkī, ng'wanukūlaga; na nghana shikūbiza shing'we. Nīyo hangī ūlū ng'wīmīīla kūlomba lekejagi ūlū mulī na mhayo na munhū ose-ose. Ūlū ng'wīta gīko ning'we akūmulekeja ū būsobya wing'we ū Sīng'we ūyo alī ng'wigūlū. [ Alīyo ūlū mutūdūla ū kūlekeja, ning'we atūmulekeja ū būsobya wing'we ū Sīng'we ūyo alī ng'wigūlū.]” Hūna būshikīīla hangī ū mu Yelusalemu, aho alīshimīza-shimīza mu hekalu, kwimanīla bansanga bagabīji bataale na balangi ba shilagīlo, hamò na banamhala. Būmūja gīkī, “Bebe, īyo ūkwīyītaga yenīyī, ūkwīyītaga mu būdūla kī? Nīyo hangī nani ūyo wakwinhile ū būdūla bo kwīta gīko?” Nanghwe ū Yesu ūbawīla gīkī, “Nane namubūje mhayo gūmò, ūlū mulanishokeje nū nene nakūmuwīla ī yenīyī nakwīyītaga mu būdūla kī. Ū būbatīīja bo ng'wa Yohana bolī būfumile ng'wigūlū nūūlū kū banhū? Nishokejagi!” Bandya kwilūnjalūnja baliwīla gīkī, “Ūlū tūlahaye bolī būfumile ng'wigūlū, akūtūbūja, ‘Nibūlī lūūlū mutīzunije ī mihayo yakwe?’ Hamo tūhaye gīkī, ‘Bolī būfumile kū banhū?’ ” Nī chene bogoha ū kūhaya, nguno pye a banhū baalī bamanile gīkī, ū Yohana walī nghangi. Hūna būkalīla kūnshokeja dūhū ū Yesu gīkī, “Tūtamanile!” Nanghwe ūbawīla, “Nū nene natūmuwīlaga ī yenīyī nakwīyītaga mu būdūla kī!” Hūna wandya kūbasomboolela lūsumo alīhaya gīkī, “Munhū akalīma ngūnda, ūgūhamba mizabibu, hūna ūgūpīndīlīja ngitīli, ūsīmba mo n'ikamīlo lya divai. Ūlola ūzenga mo na numba ya balanghani, ha numa ūgūtūūla mu makono ga balīmi, ū wei wīnga ho. Ū ng'wikanza lya matwajo ūtūma nsese wakwe, gīkī aje ū kū balīmi benabo, bakang'winhe matwajo kūfuma ū mu ngūnda. Alīyo a balīmi benabo būūkandima būntūlagūla milangha, būneka ūja makono dalali. Ū ng'wenekīlī ngūnda ūtūma nsese ūngī, lelo ū ng'wene būmelagūla nguma, nīyo būng'wītīla ya minala kībi no! Ūtūma ūngī hangī, ū ng'wene būshikīla kūmūlaga! Akatūma na bangī bingī dūhū; bamò babo būūkatūlagūlwa, bangī būbūlagwa! Walī ataalī nanghwe ūmò; ng'wana wakwe ntogwa, nose ū kū nghalīlo yaho ūntūma ng'wenūyo, ū kūnū akwiwīlaga gīkī, ‘Bakūnkūja ū ng'wana wane!’ Alīyo a balīmi benabo biwīla gīkī, ‘Ūyū angū hū ng'wene ū ng'wingīji gete, tūmūlagagi būbize wise ū wingīji!’ Na nghana būndima, būmūlaga, būūkamponya hanze ya ngūnda!” “Ī gīsī lūūlū, ū ng'wenekīlī ngūnda akwīta mhayo kī? Tūhaya akwiza abakenaagūle a balīmi benabo, nū ngūnda ūgūtūūla mu makono ga balīmi bangī! A bing'we mutaalī ū kūshisoma ī shandīkwa īsho shihayile gīkī, ‘Ī liwe īlo bakalīlema bazengi h'īlo lyabizile lya kwīgoloolela ī numba Ū mhayo gwenūyū gūfumile kūlī Seeba, nīyo gūlī gwawiza no ū mu miso gise?’ ” Bakadeeba gīkī, ū lūsumo lwenūlo akalūhaya kūlwa nguno yabo, hūna lūūlū bandya kūkooba nzīla ya kūndima, kwike būbogoha a banhū bīnga ho, būneka. Ha numa ya yenīyo, būntūmīla Bafalisayo balebe, hamò na ban'ikūlū ba ng'wa Helode, gīkī bakangwashe mu kalūngalūngīle. Bahayūshika būng'wīla, “Nangi, tūmanile gīkī ū bebe ūkashimīzīlaga mu nghana, nguno ūtibeelejaga kūlī munhū ose-ose gīkī ūnyeje; na hangī ūtadīlīlaga banhū mu kūlola būshū wabo, alīyo ū mhayo go ng'wa Mulungu ūkagūlangaga mu nghana. Angū, īzunīlīgije ū kūng'winha goodi ū Kaisali nūūlū yaya? Twikale tūtoba ī goodi nūūlū tooye?” Alīyo īkī walī abūmanile ū wibeeleja wabo, ūbawīla gīkī, “Nibūlī mulīnigema? Nenhelagi aha hela īmò nīlole.” Būng'wenhela; hanuma ūbabūja, “Ī suso īyī nū wandīke wenūbū, sha ng'wa nani?” Būnshokeja, “Sha ng'wa Kaisali.” Hūna lūūlū ū Yesu ūbawīla, “Ī sha ng'wa Kaisali ng'winhagi Kaisali, nī sha ng'wa Mulungu ng'winhagi Mulungu.” Bakankumya no! Hūna Basadukayo, abo bahayile gīkī būtīho būjūūko, būnsanga kūmūja; būhaya, “Nangi, ū Musa atwandīkīlile gīkī, ūlū ndūgū ūzumalīka ūneka nke alīyo atalekile ng'wana, ng'wanong'wawe akūng'wingīla ū nkīma ng'wenūyo, amyalīle baana ū ndūgūye. Ali lūūlū, baalīho bagosha mpungatī ba shikūlū na shizuna. Ū tangì wabo akatoola, alīyo ūcha atalekile būbyīle. Ū wa kabīlī ūng'wingīla ū nkīma ng'wenūyo, nanghwe ūcha atalekile būbyīle, nū wa kadatū gīko dūhū. Kūshisha būshila pye a bose mpungatī; batalekile būbyīle. Aho bakalīka, nose nū nkīma ūcha! Ī gīsī lūūlū, ū ng'wikanza lya būjūūko, ūlū būjūūka, akūbiza nke o ng'wa nani, īkī pye a bose mpungatī baalī bantoola?” Ū Yesu ūbawīla, “A bing'we ahene mutūhūbīlaga kūlwa kūbiza mutashimanile ī shandīkwa nū būdūla bo ng'wa Mulungu? Nguno ūlū būjūūka kūfuma mu bafu batūbiza ba kūyūtoola nūūlū kūtoolwa, bakūbiza gītī bamalaika ba ng'wigūlū. Nīyo ū mhayo gwa bafu gwenūyū gīkī bakūjūūka, mutaalī ū kūsoma ū mu shitabo sha ng'wa Musa, ūmo Mulungu akang'wīlīla aho walī h'isaka; ī gīkī, ‘Ū nene nalī Mulungu wa ng'wa Abulahamu, na Mulungu wa ng'wa Isaka, na Mulungu wa ng'wa Yakobo?’ Mulīhūbīla hataale no, nguno ū wei atī Mulungu wa bafu, alī Mulungu wa bapanga.” Ūmò wa balangi ba shilagīlo akiza, ūbigwa balīyomba nanghwe, ūbona gīkī ū Yesu wabashokeja ūmo īlī. Hūna ūmūja gīkī, “Ī shilagīlo ī shitaale kūtinda shose ni shilī kinehe?” Nanghwe ū Yesu ūnshokeja gīkī, “Ī shilagīlo ī shitaale shene shiishi, ‘Igwaga Isilaeli, ū Seeba Mulungu wise alī Seeba ūmò wike, hūna lūūlū, ntogagwe ū Seeba Mulungu wako na ngholó yako yose, na būpanga wako bose, na maganiko gako gose, na nguzu jako jose.’ Ī sha kabīlī nasho shiishi, ‘Ntogagwe nzenganwa ng'wiyo gīt'ūmo witogelilwe bebe ng'wenekīlī.’ Shitīho shilagīlo shingī sha kūshiheeba ī shenīshi.” Ū nangi wa shilagīlo ng'wenūyo, ūng'wīla, “Watūngīlīja Nangi, wahaya gwa nghana ī gīkī ū Mulungu alī ūmò wike, nīyo atīho ūngī ūlū atī we wike. Na nghana ū munhū shiigelile antogwe na ngholó yose, na maganiko gose, na nguzu jose, hangī shiigelile antogwe nū nzenganwa ng'wiye gīt'ūmo itogelilwe wei ng'wenekīlī. Ū gwenūyū gūlī gwawiza kūtinda kūfunya manongho nūūlū shitambo sha mbika yose-yose.” Ū Yesu aho wamona washosha na witegeleja ūng'wīla gīkī, “Ū bebe ūtī kūle nabo ū būtemi bo ng'wa Mulungu.” Atigelile hangī ūngī wa kūgima kūmūja mhayo nūūlū na hado yaya. Hūna ū Yesu aho alīlanga mu hekalu, ūbabūja ūhaya gīkī, “Nibūlī a balangi ba shilagīlo bakahayaga gīkī ū Kilisto ng'wana o ng'wa Daūdi? Ū Daūdi ng'wenekīlī akatongeelwa na Moyo Ng'wela kūhaya gīkī, ‘Ū Seeba akang'wīla ū Seeba wane, Igashaga kū nkono gwane gwa būlyo kūshisha nabatūūle a banishi bako ha sīlīlī ya mhambala jako.’ Ū Daūdi ng'wenekīlī alīnghaya gīkī Seeba, nose adūgije kūbiza ng'wana wakwe hangī mu ginehe?” Ī libità lya banhū lyandegelekaga na būyegi no. Ū Yesu aho alībalanga akabawīla na gīkī, “Bilanghanagi a balangi ba shilagīlo, abo batogilwe kūgīshiwa na kūja būyeela mu magūlilū bazwalile nghanjo. Nū mu masinagogi batogilwe kwigasīja masumbī g'ikūjo, hama nūūlū būlaalīkwa kūja kū shigukulu, nū kwene bakakūūbīlījaga ha magele ga bakūjiwa. Hangī bakalyaga sabo ja bakīma bachīlwa, banhū ba kalombele kalīhu kūlwa kwiyoolecha. A benabo bakūpandīka nsango ntaale kūtinda!” Hūna ū Yesu wigasha alolelile h'ibīkīlo lya sabo, ayūgalola a mabità ga banhū batūūlaga manongho gabo ū ng'wibīkīlo lya sabo, a basabi batūūlaga mo shingī. Kūhayimanīla wiza na nkīma nchīlwa, nīyo nghabī; nanghwe ūtūūla mo hela jakwe ibīlī. Hūna ū Yesu ūbitana a bahemba bakwe ūbawīla, “Nalīmuwīla gwa nghana gīkī, ū nkīma ū nchīlwa na nghabī ng'wenūyū watūūla shingī ū ng'wibīkīlo lya sabo, kūtinda pye abo batūūlaga mo. Nguno pye a bangī balītūūla kūfuma mu būshiigo bo sabo jabo, lelo ū nkīma ng'wenūyū nūūlū īkī alī na makoye, alīyo nahene watūūla mo pyī īsho walī nasho; pye gete ī shiigunaanīlo sha mu būpanga bokwe.” Hūna ūfuma ū mu hekalu, aho alīja, ūmò wa bahemba bakwe ūng'wīla gīkī, “Nangi, ūlīgabona ūmo galī a mawe genaya na a manumba aya!” Nanghwe ū Yesu ūng'wīla gīkī, “Ūlīgabona ūmo galī ū būtaale a manumba genaya? Lītīho iwe a henaha īlo līkūlekwa higūlya y'iwe lichalyo, īlo lītūholomolelwa ha sī!” Hūna ūūkigasha mu lūgūlū lo mizeituni, ūlolela ū kū hekalu, ba Petelo na Yakobo hamò na Yohana na Andelea baalī nanghwe boi dūhū; būmūja balīhaya, “Alitūwīlage, ī yenīyī īkūbiza ho nanalī, na hangī shikūbiza ho shimanīkījo kī ūlū yegeela kūshikīīla pyī ī yose?” Hūna lūūlū ū Yesu ūbawīla gīkī, “Ilanghanagi, munhū ose-ose atizūmulemba-lemba. Nguno bingī bakūyiza mu lina lyane balīhaya gīkī, ‘Ū nene hū nalī ng'wene!’ Nīyo bakūhūbya banhū bingī no. Hama ūlū ng'wandya kwigwa mabūlūgū na nghūlū ja mabūlūgū, yaya ū kūfung'wa ngholó, nguno ī yenīyo shiigelile ībize ho; alīyo ī ngelelo īkūbiza ītaalī ū kūshika. Nguno būkūbiza ho wiyūbūkīji ha gatī y'ihanga n'ihanga, na būtemi kū būtemi. Jikūyūdinghima nyahīnga, na kwilonga nzala mu mapandī mingī. Ī yenīyī īlī gītī wandījo dūhū wa kūlung'wa būsūngū.” “Kwike a bing'we ilanghanagi, nguno bakūyūmutwala kū mabanza, hangī mukūyūtūlīlwa na mu masinagogi. Mukūbīta na kūshishiwa kū būtongi bo basugi na batemi kūlwa nguno yane, būbize ho būkaanīji kūbo. Ī Nghūlū Jawiza shiigelile jilomeelwe tame hose pyī ū mu mahanga. Ūlū bamudima kūmutwala, yaya ū kwandya kwiganika-ganika ūmo mulasomboolele, alīyo gose-gose ūyo ng'winhwa ū ng'wikanza lyenīlo gūhayagi. Nguno mutūbiza mukūhayaga bing'we; ū ng'wenūyo Moyo Ng'wela. Munhū akūnodeela kūbūlagwa nūūlū ng'wanong'wawe, nū namhala akūnodeela nūūlū ng'witūnja wakwe. Hama a baana bakūyūbatalūkīla a babyaji babo bababūlaga! Nīyo pye a banhū bakūmukolwa kūlwa nguno ya lina lyane; alīyo ūyo wiyūmīlīja kūshisha kū ngelelo akūpīla.” “Hūna lūūlū ūlū ng'ūshibona ī sha malofu ī shikenaagūji shīmīīla h'ipandī īlo shitigeleelilwe, (ūyo alīsoma ni itegelejage), a henaho abo balī mu sī ya Būyudaya, ni bapeelelage kū ngūlū. Ūyo ūsangwa alī kwigūlya ya numba atizika, gīkī ingīle mu kaya yakwe kūsola shose-shose kūfuma moi. Nū yūyo alī kū malaale atizūshoka kū numa, kūsola shizwalo shakwe. Ū mu shikū jenījo, bakūbiza mu makoye mataale no abo bakūsangwa balī nda, na a babo bakūbiza bakonhyaga. Lombagi ū mhayo gwenūyo gūtizūbiza mu shikū ja mbeho ya mu shiyaga. Nguno ū mu shikū jenījo, būkūbiza ho būluhi būtaale no, ūbo būtaalī kwilonga kūfuma ha wandījo wa būseemi aho Mulungu akaseema, kūshisha haha, na būtalabiza ho hangī na hado yaya! Nīyo ūlū ni ītī kūgehiwa na Seeba ī shikū jenījo, atīho wa kūpīla nūūlū ūmo. Alīyo ī shikū jenījo, ajigehije kūlwa nguno ya basolwa, abo abasolile.” “Hūna lūūlū ūlū munhū ose-ose ūmuwīla gīkī, ‘Lolagi ūūy'aha ū Kilisto,’ nūūlū gīkī, ‘Lolagi ūko,’ yaya ū kūzunya. Nguno bakwilonga bakilisto balomolomo, na bahangi balomolomo; nīyo bakūyoolecha maleeba na mihayo ya kūkamaaja, gīkī ūlū yūdūlīka, babahūmbūūle na a basolwa. Hūna lūūlū chagūkagi, ū nene namuwīlaga pyī ī yose kūko ītaalī kwilonga.” “Alīyo ū mu shikū jenījo ūlū būbīta ū būluhi wenūbo, ī līīmi līkwītīlwa giiti, nū ng'weji gūkoya ūkūfunya ū būpe wago. Nī sonda jikūyūmodoka kūfuma ū kwilunde, nū būdūla bo ng'wigūlū būkūtinginyiwa. Hūna bakūmona ū Ng'wana wa Munhū alī mu malunde, aliza na būdūla būtaale n'ikūjo. Ha numa ya henaho akūtūma bamalaika baje hose-hose ū mu sī bakūbabilingaga a basolwa bakwe, kūfuma wandījo wa sī kūshisha kū būgelelo w'igūlū.” “Ī haha ū mhayo gwenūyū gwilangīlagi kū ntini. A matambī ga ntī gwenūyo ūlū gandya kūsonga na kūfuluma madūūtū managana, mukamanaga gīkī gwegeelaga ū ng'waka. Nī mihayo yenīyī īlī gīko. Ūlū ng'ūbona yandya kwilonga managi gīkī, alī hihī, nūwe wegeelaga alī ha nyango. Nalīmuwīla gwa nghana gīkī, ī shibyalīlwe īshi shitūbīta aho ītaalī kūshikīīla pyī ī yose īyī. Ī ligūlū nī sī shikūbīta, alīyo ī mihayo yane ītīko kūjimīīla na hado yaya!” “Kwike atīho ūyo alūmanile ū lūshikū lwenūlo, nī likanza; nūūlū a bamalaika ba ng'wigūlū batamanile, pyī nū Ng'wana, ūlū atī Baba wike. Ali lūūlū, ilanghanagi ng'wikale nzūgūlū-matū, nguno mutalīmanile ī likanza līlī nanalī. Īlī gītī namugī kwīnga ha ng'wakwe ūja lūgendo, wīleka ī kaya yakwe īlīlanghanwa na batūmami bakwe, būlī ng'wene ūng'winha nīmo gokwe. Ū nanghani o ha mita ūnkomeleja kwikala nzūgūlū-matū! Hūna lūūlū ikalagi nzūgūlū-matū, nguno mutamanile aho alizīle ū ng'wenekīlī kaya. Adūgije kūdīla, hamo wiza būjikū ha gatī, hamo dilū mu mahīla ngoko, nūūlū hamo adūgije kwangūha. Langhanagi atiziza akang'wisanganīja mulaalile. Īyo nalīmuwīla bing'we hū nalībawīla pye a bose, ikalagi nzūgūlū-matū!” Aho jasaaga shikū ibīlī īshike pasaka na shigukulu sha migatī ītī na shibimbya, a bagabīji bataale na a balangi ba shilagīlo, bandya kūkooba nzīla ya kūndima ū Yesu mu nyasala-sala bamūlage. Alīyo bakiwīla gīkī, “Yaya ū ng'wikanza lya shigukulu, batizīīta nsambo a banhū.” Aho alī Betania akigasha kūlya shilīwa mu numba ya ng'wa Simoni, munhū wa mbiji. Kūhayimanīla wiza nkīma abūūkije jūbba ya alabasta, yalī na maguta ga mpango ntaale ga nalido. Ūshika wībela, ūng'witīīla ū Yesu kū ntwe a maguta genayo. Bamò būsaaya no, bandya kūng'ung'uula balīhaya, “Al'ū būkenaagūji bo maguta ūbū nabo bofuma he hangī? Nguno a maguta genaya gaalī gashikile kūjinjiwa, jilonga denali ja kūkīla ha magana adatū, būgabanhyiwa bahabī!” Akabapelanya no ū nkīma ng'wenūyo. Alīyo ū Yesu ūbawīla gīkī, “Nekagi ū mayū ng'wenūyū, nibūlī mulīnkoya? Ū nīmo ūyo wanibeegeja nene gwenūyū gwawiza. Nguno a bahabī a bene mulī nabo gwa-gwa-gwa, ikanza lyose-lyose mudūgije kūbīītīla ī yawiza ūlū ng'ūtogwa, alīyo ū nene natūbiza hamò ning'we shikū jose. Ū wei wagwīta ūyo agūdūgije, wagūbila maguta ū mīlī gone kūlwa ikanza lya kūjīkwa. Nīyo nalīmuwīla gwa nghana gīkī, hose-hose ū mu sī ūko jikūlomeelwa ī Nghūlū Jawiza, nū mhayo ūyo wagwīta gwenūyū gūkūhayiwa kūlwa kūng'wizūkwa.” Hūna ū Yuda Isikaliote, ūyo walī ūmò wa babo ikūmi na babīlī, ūja kū bagabīji bataale, ūūkabawīla ūmo alaboolekegeje bandime ū Yesu. Aho bigwa būyega no, būng'wisagīja kūng'winha hela. Hūna wandya kūkooba ng'wanya gwa kūboolekeja balandime. A ha lūshikū lo kwandya lo migatī ītī na shibimbya, ūlo lwalī lwa kūsīnzwa shitambo sha pasaka, a bahemba bakwe bakamūja gīkī, “Ūtogilwe kwīlīīla halī ī pasaka tūje tūkīlonja-lonje?” Hūna ūbatūma babīlī ba bahemba bakwe; ūbawīla gīkī, “Jagi ū mu nzengo, ūlū mulashike mo mukūmona ngosha aseselile shisaabo sha minzī, nondeelagi. Aho alakingīle, mukūshika mung'wīle ū ng'wenekīlī kaya, ‘Ū Nangi alībūja gīkī: Shilī halī ī chumba shane ūmo nakūlīīla pasaka hamò na bahemba bane?’ Akūng'oolekeja kū golofa, shilīko chumba shitaale shigolanije nghana-nghana, tūlonja-longejagi ng'wenūmo.” A bahemba benabo aho baja ū mu nzengo būsanga gīt'ūmo akabawīlīla, nghana bīlonja-lonja ī pasaka. Yahayūbiza mhīndī, wiza nabo abo ikūmi na babīlī, ūshika wigasha hamò nabo. Aho bandya kūlya, ū Yesu ūhaya, “Nalīmuwīla go nghana gīkī, a bing'we abo mulīlya hamò nane, ūmò wing'we akūnilodeela!” Bakapīnīhala no būyūmūja; būlī ng'wene wahaya, “Hamo nene?” Nanghwe ū Yesu ūhaya, “Ūmò wing'we abo ikūmi na babīlī, nīyo alīkoja nanghwe ī nhonge jakwe ūmo nalīkoja ū nene! Ū Ng'wana wa Munhū ajile gīt'ūmo andīkīlilwe, alīyo alī mu kwihīga kūtaale no ū munhū ūyo alīnodeela ū Ng'wana wa Munhū. Yalī hambū-hambū ū munhū ng'wenūyo ūlū ni olī atabyalilwe!” Hūna lūūlū aho balīlya, ūsola ngatī. Ūlūmba hūna ūgūmeganya, ūbinha kūnū alīhaya gīkī, “Anukūlagi mulye, ū gwenūyū mīlī gwane.” Ūsola na shikombe, aho wamala kūlūmba ūbinha būshing'wela pye a bose. Hūna ūbawīla gīkī, “A genaya gene mininga gane g'ilagane, ayo galidīka kūlwa nguno ya banhū bingī. Nalīmuwīla gwa nghana gīkī, natalang'wa hangī sha kūfuma mu matwajo ga nzabibu na hado yaya kūshisha mu lūshikū lo kūng'wa shipya mu būtemi bo ng'wa Mulungu.” Aho bamala bīmba lyīmbo, hūna būfuma hanze būja kū lūgūlū lo mizeituni. Hūna ū Yesu ūbawīla gīkī, “Pye a bose mukūnipeela, nguno gwandīkilwe gīkī, ‘Nakūntūla ū ndīīmi, jibbalasane ī ngholo!’ Kwike ūlū najūūka, nakūtonga kūja Galilaya, namutange ū kūshika ko.” Alīyo ū Petelo ūng'wīla gīkī, “Nūūlū bakakūleka pye a bangī, ū nene ng'wene ngilo!” Ū Yesu ūng'wīla, “Nalīkūwīla gwa nghana gīkī, ū būjikū wenūbū, aho nghungulume ītaalī kwishokeela kūhīla, ū bebe ūkūbiza onilemaga nghangala idatū!” Alīyo ū Petelo ongeja kūhaya gīkī, “Ū nene nūūlū yūnigeleelwa kūcha nangho, natīko ū kūkūlema!” Na a bangī pye būhaya gīko. Aho bashika h'ipandī litanagwa Getisemani, ū Yesu ūbawīla a bahemba bakwe gīkī, “Igashagi aha, ū nene nakalombe.” Hūna ūbasola ba Petelo na Yakobo na Yohana, ūgwīlwa būpīna būdito būminya no. Ūbawīla gīkī, “Ī ngholó yane īlī na būpīna būdito no bo kūshisha mu kūcha. Lembeelagi henaha ng'wikale miso.” Ūja ha būtongi ho hado, ūūkiponeja ha sī, ūlomba gīkī ūlū yūdūlīka, ī likanza lyenīlo līmītīīle. Ūhaya, “Aba, Baba, pyī ī yose īdūlīkanile ū kūlī bebe, nīngījage ī shikombe shenīshi, kwike īt'ūmo natogelilwe nene, alīyo ūmo ūtogelilwe bebe!” Wahayūshoka aho baalī, ūbasanga balaalaga, ūng'wīla ū Petelo gīkī, “Simoni, olaalaga? Olemeelwa ū kwiyūmīlīja kwikala miso nūūlū ikanza lya sa īmò dūhū? Ikalagi miso mulombe mutizingīla mu kūgeng'wa, nguno ū moyo gūkalalilwe, alīyo ū mīlī ng'winogolelwa!” Ūja hangī ūūkalomba alīhaya mihayo h'ī yenīyo dūhū. Aho washoka nī hangī ūbasanga balaalile, nguno a miso gabo gaalī gadidoha; būlemeelwa nū mumo bang'wīlīle. Wahayūshoka hangī lūkangala lo kadatū ūbawīla, “Nī haha mutaalī mulaalile mukwigoloolaga dūhū? Ng'wigejaga lūūlū. Lyashika ī likanza, ū Ng'wana wa Munhū atūūlwe mu makono ga banhū ba shibi. Būūkagi tūje, angū mulībona gīkī wegeela ū nodeeji wane!” Ū Yesu aho ataalī ūyomba gīko, kūhayimanīla haho na haho washika ū Yuda, ūyo walī ūmò wa babo ikūmi na babīlī. Wiza n'ibità lya banhū babūūkije mapanga na milangha, bafumile kū bagabīji bataale na balangi ba shilagīlo, na banamhala. Ū nodeeji olī obinha shimanīkījo; ūbawīla gīkī, “Ūyo nalambipe hū ng'wene, ndimagi muntwale munkalaganile!” Ū Yuda aho oshika, haho na haho ūng'wegeela ū Yesu kūnū alīhaya, “Nangi!” Hūna ūmbipa. Na nghana būndima na makono gabo, būnghaja! Ūmò wa babo baalī nū Yesu olī na līlūshū, ūlīsopoola; ūlīhubenga lyūbītīla gūtū go ntūmami o ngabīji ntaale, gūtīnīka! Hūna ū Yesu ūbawīla a banhū benabo gīkī, “Ng'wiza kūnidima mubūūkije mapanga na milangha gītī nalī nsambo? Īkī ng'walī mutūnidimaga a makanza ayo nalūdīlaga nigashaga mu hekalu būlī lūshikū nakūlangaga! Kwike leka shishikīlījiwe ī shandīkwa!” Hūna būmpeela pye a bahemba, būneka! Sūmba nebe ūnkūūbīja igumīīlile kache-mbeho, būndima nanghwe. Kwike ūbipūlūka ūpeela; ūja alī dūūhū, wīleka ī kache-mbeho! Hūna lūūlū būntwala ū Yesu kū ng'wa ntaale wa bagabīji. Pye a bagabīji bataale, na a banamhala na a balangi ba shilagīlo baalī bibilingīla henaho. Nū Petelo ūnkūūbīja alī ka kūle ho, kūshisha nanghwe ūshika nose a ha ng'wa ntaale wa bagabīji. Wingīla ū mu gwalugwa, wigasha na batūmami wandya koota moto, gwaligimaga! A bagabīji bataale nī libanza ī lyose, būyūkooba-kooba būkaanīji, gīkī bapandīke nzīla ya kūmūlaga ū Yesu, alīyo batapandīkile. Bakaanīji bingī balomolomo būyūnkaanīla, kwike ū būkaanīji wabo walemaga ū kūlenganīla. Nose bīmīīla banhū balebe, būnkaanīla mu kūnembekeja balīhaya, “Ū ng'wing'wana ng'wenūyū twang'wigwile alīhaya gīkī, ‘Ī hekalu ya kūbeejiwa na makono yenīyī nakwīsambagūla, ha numa ya shikū idatū nabize naazengile yīngī, īyo ītī ya kūbeejiwa na makono!’ ” Alīyo na a bene hū gūmò, ū būkaanīji wabo būtalenganīlile. Kwimanīla ū ntaale wa bagabīji wīmīīla ū ng'wibanza; ūmūja ū Yesu, “Nibūlī ūtūshoshaga nūūlū mhayo ū mu yose īyo balīkūkaanīla a benaba?” Alīyo ū Yesu akikala ahuumūlile sele dūhū, atashokije nūūlū hado. Ū ntaale wa bagabīji ūmūja hangī alīhaya gīkī, “Ū bebe, h'ūlī Kilisto ng'wana wakwe ū nkumīlījiwa?” Ū Yesu ūhaya, “Nalī ng'wene, nīyo nalīmuwīla gīkī, mukūmona ū Ng'wana wa Munhū igashije kū nkono gwa būlyo gwa būdūla, aliza na malunde ga ng'wigūlū.” Ū ntaale wa bagabīji ūtandūla nghanjo yakwe kūnū alīhaya gīkī, “Tūtaalī na nguno kī hangī nabo a bakaanīji? Angū ng'wawigwa ū būgimu bokwe! Ī gīsī lūūlū mulībona ginehe?” Pye a bose būnamula gīkī, wigeleelagwa kūcha. Bamò babo bandya na kūnswīla mate, na kūyūnkundīkīja ū kū miso, bantūla kūnū balīng'wīla gīkī, “Manījaga!” Hūna a balanghani ba hekalu būnsola, būkalinhya kūntūla mapī! Ū Petelo aho alī ha sī ū mu gwalugwa ng'wenūmo, kwimanīla nkīma wizīīla hoi; walī ūmò wa batūmami ba ha ng'wa ntaale wa bagabīji. Wahayūmona ū Petelo aloota moto ūnkalalīla, hūna ūng'wīla gīkī, “Tūhaya nū bebe walikalaga nanghwe ū Yesu, ū muna Nazaleti!” Ūlema no; kūnū alīhaya, “Bebe mayū, ū nene natūgūmanaga ūyo ūlīgūhaya, nīyo natūgwitegelejaga nūūlū hado!” Ūfuma wīnga a henaho, ūja kū gwalugwa ya kū būtongi, (nghungulume yūhīla). Ū ntūmami nkīma ng'wenūyo ūmona hangī; wandya kūbawīla abo baalī bīmīīla hihī henaho gīkī, “Nū ng'wenūyū alī ūmò wabo!” Alīyo nī hangī ūlema ūsheshanīla! Aho kabīta kakanza kado, nabo abo baalī bīmīīla haho nanghwe, būng'wīla gīkī, “Ī gete nghana nū bebe ng'wing'wana ūlī ūmò wabo, angū nīyo nū bebe ūlī muna Galilaya!” A henaho lūūlū wandya kūzuma na kwilahīla; akūhayaga gīkī, “Ū nene nataamanile gete ū munhū ūyo mulikala ng'ūnghaya ng'wenūyo!” Haho na haho yishokeela kūhīla ī nghungulume. Nanghwe ū Petelo ūgwizūkwa ū mhayo ūyo Yesu walī wang'wīla gīkī, “Ī nghungulume aho ītaalī kwishokeela kūhīla, ū bebe ūkūbiza wanilemaga nghangala idatū!” Wahayūgwideedenghanya ūlīla! Hūna aho wela ī dilū, haho na haho ligasha ibanza: baalīho bagabīji bataale na banamhala, hamò na balangi ba shilagīlo, nīyo lyalīho pyī ī libanza ī lyose; bizunīlīja kūntunga ū Yesu. Būntongeja bantwalile kūlī Pilato. Ū Pilato ūmūja gīkī, “Ū bebe hū ūlī ntemi o Bayudaya?” Ūshosha ūng'wīla gīkī, “H'ūmo ūlīhayīla!” A bagabīji bataale bandya kūmūūla mihayo mingī. Nanghwe ū Pilato ūmūja hangī gīkī, “Nibūlī ūtūshoshaga nūūlū mhayo? Hū kūhaya ūtūyigwaga pyī īyo balīkūbūūla?” Alīyo ū Yesu atashokije mhayo gūngī gose-gose, ū Pilato ūyūkumya dūhū! Ū mu shikū ja shigukulu ū Pilato walī na shīmīle sha kūbataligūlīla ntungwa ūmò, ūyo būnomba. Walīho nkenaagūji nebe, witanagwa Balaba, walī watungwa hamò na biye kūlwa kwenheleja nsambo; ū wei ūbūlaga ū mu nsambo gwenūyo. Hūna lūūlū a banhū būng'wegeela ū Pilato kūnomba abīītīle gīt'ūmo olī obamanīlīgīja. Nanghwe ūbabūja gīkī, “Mutogilwe hamo namutaligūlīle ū ntemi o Bayudaya?” Nguno walī amanile gīkī, a bagabīji bataale baalī bantūūla ū Yesu mu makono gakwe kūlwa wilu. Nīyo a bagabīji bataale benabo baalī babasoosela a banhū, gīkī banombe abataligūlīle Balaba. Hūna lūūlū ū Pilato ūbabūja hangī gīkī, “Mutogilwe nang'wīte ginehe ūyo mukūng'witanaga ntemi o Bayudaya?” Nabo būhoolanīja n'ilaka lya higūlya gīkī, “Nkomage ha nsalaba!” Ū Pilato aho wababūja gīkī, “Ī gete wītile būbi kī?” Bongeja kūhoolanīja dūhū n'ilaka lya higūlya balīhaya, “Nkomage ha nsalaba!” Nose ū Pilato ūbona gīkī hambū-hambū abayeje a banhū, na lūūlū ūbataligūlīla nghana ū Balaba. Aho wamala kūntūla mbooko ū Yesu, ūntūūla mu makono gabo, gīkī akakong'we ha nsalaba. Hūna a bashilikale būntwala ū Yesu ng'wibīndo lya numba ya h'ikūlū (litanagwa plaetolio), biyitana ibità igima, būng'wihoolekela. Būnzwalīkīja nghanjo ya nzulunge. Būbeeja na ngikili ya minghwa, nayo būnzwalīkīja ū kū ntwe. Hūna bandya kūngīmba nyachilū, būyūng'wīla gīkī, “Kūlaga ūhangame ntemi o Bayudaya!” Būyūntūla na nangha ū kū ntwe, kūnū bakūnswīlaga na mate, bīīta bantugīja mazwi kūnamya! Aho bamala ū kūngīmba nyachilū gīko, būnzuuja ī nghanjo ī ya nzulunge būnzwalīkīja ī shizwalo shakwe, hūna būntwala hanze kūjūnkoma ha nsalaba! Munhū ūmò, muna Kilene, Simoni ise o ba Isikanda na Lufo, akasangwa alīfuma kū ngūnda, būnghadīkīja amūūkīje ū nsalaba gokwe. Hūna būntwala ū Yesu, būūkanshisha h'ipandī līkitanagwa Goligota, (makūlū gaho, “Ipandī lya lūpanga.”) Būng'winha divai īsangije būgota bo ngazu, gīkī ang'we; alīyo atayanukūlile. Hūna būnkoma ha nsalaba, ī shizwalo shakwe būshigabanha bo kūshesela mbale, babone būlī ng'wene akūbūūcha kī! Aho balīnkoma ha nsalaba lyalī ikanza lya sa idatū. Na wandīke bo kūbūūlwa kwakwe būtūūlwa ho, bolī būhayile gīkī, “NTEMI O BAYUDAYA.” Na basambo babīlī būkong'wa hamò nanghwe, būlī ng'wene ha nsalaba gokwe, ūmò kū būlyo bokwe, ūngī kū lūmoso. [ Shūbiza shashikīīla ī shandīkwa īsho shihayile gīkī, “Akabalanījiwa hamò na bagomi.”] Abo babītīlaga haho hihī bansondagūlaga kūnū bakūshingishaga mitwe yabo balīhaya gīkī, “Haho lūūlū ng'wing'wana o kūsambagūla hekalu na kūmala kwīzenga mu shikū idatū. Alik'ipījage shi lūūlū, wīnge ho a ha nsalaba!” Na a bagabīji bataale bandya kwiyineenelegeja boi bike, hamò na balangi ba shilagīlo. Būyūhaya gīkī, “Walūpījaga bangī dūhū gashi nīyo, ū wei ng'wenekīlī walemeelagwa ū kwipīja! Angū nanghwe Kilisto, ntemi wa Bayudaya ī gīko, ni ikage ho a ha nsalaba ī haha, tūbone tūzunye!” Na a babo baalī bakong'wa hamò nanghwe nabo būyūmbyeedeleja! Ī līīmi aho lyashika ntwe-gatī, shūbiza ho giiti; shīkundīkīja pyī ī sī, kūshisha sa kenda. Mu sa kenda ū Yesu ūlīla n'ilaka itaale alīhaya, “Eloi, Eloi, lama sabaktani?” Ū kūshomelejiwa kwaho gīkī, “Mulungu wane, Mulungu wane, nibūlī wanilekaga?” Bamò babo abo baalī bīmīīla henaho aho bigwa būhaya, “Bing'we, ong'witana Eliya!” Hūna ūmò wabo ūpeela kūjūsola ibbūpyo, ūlīlobya mu siki ūlītunga kwidete, wiza ūng'winha ang'we; kūnū alīhaya, “Leka tūlole ūlū akwiza ū Eliya ang'wiche!” Alīyo ū Yesu ūfunya ilaka itaale, ūzumalīka! Hūna ī lisenge lya mu hekalu lyūtandūka kūfuma kwigūlya kūshisha ha sī, lyūlekana habīlī. Ū ntaale o bashilikale igana, ūyo olī wīmīīla haho hihī, aho wabona waacha gīko ūhaya; “Bing'we, ū munhū ng'wenūyū nghana olī Ng'wana wa ng'wa Mulungu!” Ka kūle ho hado, baalīho bakīma biloleelaga. Ū mu benabo baalīmo ba Malia Magadalena, Salume, nū Malia ū nina o ng'wa Yakobo ū ndo na Yosefu. A bakīma benabo bajaga būnondeela ū Yesu kūngunaana aho walī Galilaya. Baalīho na bakīma bangī bingī, abo baalī banondeela ū Yesu kwiza ī Yelusalemu. Ū lūshikū lwenūlo lwalī lwa kūlonja-lonja, nguno a ha ntondo yaho yalī sabato. Hūna lūūlū aho yabiza mhīndī, Yosefu, muna Alimataya ūtimbya ngholó, ūja ū kūlī Pilato, ūūkanomba ū mīlī go ng'wa Yesu. Ū munhū ng'wenūyo olī namhala w'ibanza nkūjiwa, nīyo nanghwe ol'abūlindīīlile ū būtemi bo ng'wa Mulungu. Ū Pilato akakumya aho wigwa gīkī ū Yesu omalaga kūcha. Ūng'witana ū ntaale o bashilikale igana ūyo onanghanaga ū Yesu, ūmūja ūlū nghana omalaga kūcha. Aho wamana ū kūfuma ū kūlī munhū ng'wenūyo gīkī īlī chene, ūng'winha ū Yosefu ū mimba. Hūna aho wagwicha ū mimba a ha nsalaba, ūūkagūla ng'wenda gwawiza gwa kitaani, ūgūlingīīla ū mimba, ūgūlaaja mu shigila, shalī shisīmbilwe ng'wiwe gīt'ihalo. A ha nyango gwa shigila ūpilingitīja ho iwe, lyūchiba. A ba Malia Magadalena nū Malia ū nina o ng'wa Yosefu, būbona aho akalaajiwa. Aho yabīta ī sabato, ū Malia Magadalena nū Malia ū nina o ng'wa Yakobo, hamò na Salume, būgūla būgota bo ng'waso nsoga, gīkī balaaje bakagūbile ū mīlī go ng'wa Yesu. Ī dilū makīngo ū lūshikū lo kwandya nyuma, būbūūka bajile ū kū shigila. Aho līlīfuma ī līīmi nabo balīshikīīla hoi. Kwike bandya kwibūja gīkī, “Nani akūlīpilingitya ī liwe, atwīngīje a ha nyango go shigila?” Nguno lyalī itaale no! Alīyo aho baponya a miso, būlībona ī liwe lyamalaga kūpilingitiwa lyīnjiagwa ho. Aho bingīla ū mu shigila bibakīla no, būjinjimala. Nguno bakabona sūmba azwalile nghanjo yape, igashije kū lwandī lo nkono gwa būlyo. Ūbawīla gīkī, “Mutibakīlage, tūhaya mulīnkooba Yesu ū muna Nazaleti ūyo walī wakomilwe ha nsalaba! Atīho a henaha, ojūūkaga. Nzūgi mulole aho baalī banaagije. Hūna lūūlū, jagi mukabawīle a bahemba bakwe, pyī nū Petelo; gīkī watongaga kūja Galilaya, h'ūko mukūjūmona gīt'ūmo akamuwīlīla!” Aho bīnga a ha shigila, bandya kūpeela kūnū bakūdetemaga, nīyo babbahaga. Būlemeelwa nūūlū kūwīla munhū mhayo gose-gose, nguno baalī bogoha no! [ Aho wajūūka ū Yesu, ī dilū ya lūshikū lwenūlo ū lwa kwandya mu nyuma, ūyo akang'wilongela kwandya walī Malia Magadalena, ūyo walī wang'wīngīja masamva mpungatī. Ū nkīma ng'wenūyo, aho oja kūbawīla abo bikalaga nū Yesu, ūbasanga bataalī mu būpīna bakūlīlaga nghūngū. Na lūūlū nūūlū aho bigwa gīkī wamonaga alī mpanga, batazunije. Hama hangī akīīta ūbilongela babīlī babo alī mu suso yīngī, a bene bashimīzaga bajile kū malaale. Nabo aho bashoka ū kū bichabo būbawīla, alīyo batabazunīlīgije. Ha numa ya henaho ūbilongela a bahemba abo ikūmi na ūmò, bakūlyaga. Ūbahūgūla kūlwa būtūzunya na būganghanazu bo ngholó jabo. Nguno baalī batazunije īyo bakawīlwa na a babo baalī batonga ū kūmona aho wajūūka. Hūna ūbawīla gīkī, “Jagi hose pyī ū mu sī, ng'ūjilomeela ī Nghūlū Jawiza kū banhū bose. Ū wa kūzunya ūbatīījiwa akūpīla, ū wa kūlema akūgwīlwa nsango. Ī shimanīkījo īshi shikūbiza hamò nabo a bazunya: bakūyūpeeja masamva na kūlūngalūnga mu ndīmi jingī, mu lina lyane. Bakūdima nūūlū nzoka na makono gabo, nīyo nūūlū būng'wa shikolo īsho shidūgije kūbūlaga, shitūbakenaagūla. Na a basaatu bakūyūbatūūlīla makono bapīla.” Hūna lūūlū ū Seeba Yesu aho wamala ū kūbawīla, wanukūlwa ng'wigūlū. Wigasha kū nkono go būlyo go ng'wa Mulungu. Alīyo a boi bandya kūja hose-hose bakūlomeelaga, nanghwe ū Seeba ūyūtūmama hamò nabo, mu koolecha shimanīkījo kūlwa kūgūguzuhya ū mhayo.] Banhū bingī bifunije kwandīka būsombooji bo mihayo īyo yashikīlījiwe mu bise, kūlenganīla nū mumo baatūwīlīlile a batūmami, abo bakūjikumūchaga ī Nghūlū jenīji; a bambonà bayo ī mihayo kūfuma aho īkandīja. Hūna lūūlū baba nkūjiwa Teofilo, nū nene naabonile īkūbeelela nakwandīkīle pyī ī yose mu būgaliili, nguno nīgīsīlīgije chiza mu welwa-ngholó, kūfuma ha wandījo wayo. Īkūbeelela ūbūmane ū būnghana wayo ī mihayo īyo wawīlilwe yenīyo. Mu shikū ja ng'wa Helode aho alī ntemi wa Būyudaya, walīho ngabīji witanagwa Zakalia, o ng'wigele lya ng'wa Abia. Olī antoolile Elizabeti, ūmò wa bakīma ba mu lūganda lo ng'wa Alooni. A bose būbīlī wabo, baalī batūngīlīja ū kūlī Mulungu. Hangī ū mu kashimīzīle kabo baalī bashidimile pyī ī shilagīlo sha ng'wa Seeba; nū mu katongeelele kakwe baalī batī na shisembo. Kwike baalī batī na ng'wana, nguno ū Elizabeti olī ngūmba, nose ūgigūlūha, nū Zakalia ūnamhaala. Ali lūūlū, ī ligele lya ng'wa Zakalia līkapandīkwa lūdīīma, wandya kūtūmama nīmo gwa būgabīji kū būtongi bo ng'wa Mulungu. Hūna ūsolwa bo mbale, gīt'ūmo shalī shīmīle sha būgabīji, wingīla mu hekalu ya ng'wa Seeba kūzuukīja ngazu. Ū ng'wikanza lya kūzuukīja ngazu lyenīlo, pye a banhū a bangī baalī hanze bakūlombaga. Kūhayimanīla wilongelwa na malaika o ng'wa Seeba; wīmīīla kū lwandī lo būlyo lo ng'walīlo go kūzuukīja ngazu. Ū Zakalia aho wamona wibakīla, ūgwīlwa booba būtaale no! Alīyo ū malaika ūng'wīla gīkī, “Ūtogohage Zakalia, nguno ū kūlomba kwako kwigwiwe; ū nke wako ū Elizabeti akūkūbyalīla ng'wana ngosha, ī lina lyakwe ūkūng'wilīka Yohana. Ūkūyega na kūsangabala, na banhū bingī bakūkūyegela ū kūbyalwa kwakwe, nguno akūbiza ntaale ū kū būtongi bo ng'wa Seeba. Akwizūjiwa na Moyo Ng'wela kūfuma mu nda ya ng'wa nina. Hūna lūūlū, atī wa kūng'wa divai nūūlū shikoji shose-shose na hado yaya. Baisilaeli bingī akūbīīta bangalūkīle Seeba Mulungu wabo. Akūtonga kū būtongi bo ng'wa Seeba mu moyo na nguzu ja ng'wa Eliya, kwiza kūgalūcha ngholó ja babyaji babadīlīle baana babo, na bashitiigwa bagalūkīle witegeleja na būtūngīlīja. Hū ng'wene ūyo akūbeeja nīmo gwa kūbalonja-lonja banhū babize bamalīīlile kūlwa ng'wa Seeba.” Ū Zakalia ūnshokeja ū malaika ūng'wīla gīkī, “Nakūgūmana ginehe ū mhayo gwenūyū? Īkī ū nene nalī namhala gīkī, nū nke one ngikūlū o shikū ningī!” Ū malaika ūnshokeja ūng'wīla alīhaya, “Ū nene nalī Gabulieli, nakīmīīlaga kū būtongi bo ng'wa Mulungu. Natūmagwa nize nahoye nangho, nakwinhe ī Nghūlū Jawiza jenīji. Ali lūūlū īkī ūtūyīzunyaga ī mihayo yane, alīyo hū shiigelile īshikīlījiwe ng'wikanza lyayo, ūkūbiza shimuumu. Ūtūdūla ū kūyomba kūshisha lūshikū ūlo īkūshikīīla.” Nose a banhū abo baalī hanze banindīīlile ū Zakalia būyūkumya, nguno akadīla ū kūfuma ū mu hekalu. Alīyo aho wafuma walemeelagwa ū kūyomba, būdeeba gīkī walī wabona sha koolechiwa ū mu hekalu. Hūna wandya kūyūbagemeelela bo makono dūhū, nguno akabiza shimuumu. Jahayūkwīndanha ī shikū ja būtūmami bokwe, ūja kū ng'wakwe. Shikū jitabītile ningī, ū nke wakwe ū Elizabeti ūbiza nda; aho wabona gīko ūbiza wa kwikala wibisaga mu kaya dūhū, kūshisha yūbīta myeji ītanò. Nguno akahaya gīkī, “Nose nane wanibona ū Seeba ū mu shikū īji, wanibeegeja mhayo gwa kūnīngīja būdalahwa mu banhū!” Mu ng'weji gwa katandatū, ū malaika Gabulieli ūtūng'wa na Mulungu kūja Galilaya, kū nzengo gwitanagwa Nazaleti; kūlī munhya nebe ng'wilindu, lina lyakwe Malia, walī alūnjiwe na ngosha witanagwa Yosefu, wa lūganda lwa ng'wa Daūdi. Ū malaika aho washika ūngīsha; hūna ūng'wīla gīkī, “Yegaga ū bebe nguno wīlūkīlagwa mbango; ū Seeba alī hamò nangho!” Ū munhya ng'wenūyo ūzwangana, wandya kwiganika akwibūjaga gīkī, “Ū būgīshiwa wenūbū būlī na makūlū kī!” Ū malaika ūng'wīla, “Ūtogohage Malia, nguno wīlūkīlagwa mbango ja ng'wa Mulungu. Ūkūbūūcha nda ūbyale ng'wana ngosha, ūng'wilīke ī lina lyakwe Yesu. Akūbiza ntaale, nguno akwitanwa Ng'wana wakwe ūyo alī higūlya no. Ū Seeba Mulungu akūng'winha ī lisumbī lya nkūlūgenji wakwe Daūdi. Akūbiza nsugi wa numba ya ng'wa Yakobo welelo na welelo, nīyo ū būtemi bokwe būtī bo kūshila ho.” Ū Malia ūnshokeja ū malaika gīkī, “Ū mhayo gwenūyū gūkūdūlīkana ginehe, īkī ū nene nataalī kūtoolwa?” Ū malaika ūnshokeja ūng'wīla gīkī, “Moyo Ng'wela akūkwikīīla, hūna ū būdūla bokwe ūyo alī higūlya no būkūkūkundīkīja. Na lūūlū ūyo alabyalwe akūbiza Ng'wela, Ng'wana wa ng'wa Mulungu. Nū ndūgūyo ū Elizabeti, nanghwe alī nda ya ng'wana ngosha mu būgikūlū bokwe; munhū ūyo walī amanīkile gīkī ngūmba. Nīyo ū gwenūyū ng'weji gokwe go katandatū. Nguno gūtīho mhayo nūūlū gūmò, ūyo gūtadūlīkanile ū kūlī Mulungu.” Hūna ū Malia ūhaya, “Ū nene nalī nkīma nsese o ng'wa Seeba; ni gūshikīīlage gīt'ūmo waniwīlīla.” Hūna ū malaika wīnga ho, ūneka. Ū mu shikū jenījo ū Malia atadīlile, ūbūūka wangū ūja kū sī ya Būyudaya, kū nzengo gūmò gwa kū magūlya ga kwenūko. Wahayūshika ko wingīla ū mu ng'wa Zakalia kūngīsha ū Elizabeti. Ū Elizabeti aho waliigwa ī lilaka lya kūgīsha kwa ng'wa Malia, ūbina ū ng'wana ūyo olī mu nda yakwe, hūna okajiwa na Moyo Ng'wela. Ūhamuka n'ilaka lya higūlya alīhaya gīkī, “Ū bebe ūfuuhilwe mbango kūtinda pye a bakīma. Nū ng'wana ūyo alī mu nda yako nanghwe afuuhilwe mbango. Wīlūkilwa kī nabo ūbū, gīkī ū nina wa ng'wa Seeba wane wiza kūnigīsha ū nene! Nguno ī lilaka lya kūgīsha kwako aho lyashika dūhū ū mu matū gane, haho na haho obina na būyegi ū ng'wana ūyo alī mu nda yane! Nīyo alī na mbango ū wa kūzunya gīkī īkūshikīlījiwa īyo wawīlilwe kūfuma kūlī Seeba.” Hūna ū Malia ūhaya gīkī, “Ī ngholó yane īlīnyegela Seeba, nū moyo gwane gūlīnkumīlīja Mulungu, Mpīja wane. Nguno wabūbonile ū būdalahwa wa nsese wakwe nkīma, īkī kūfuma haha pyī ī shibyalīlwe, shikūnibala gīkī nalī nfuuhwa. Nguno ū wa būdūla wanibeegegije mitaale; lina lyakwe līlī lyeela. Shigongo shakwe shilīho kūlwa, shibyalīlwe na shibyalīlwe sha banhū abo bang'ogohile we. Īyo wabeegije na makono gakwe īlī mitaale, wababbalasanije abo bakigūngūhyaga mu maganiko ga ngholó jabo. Wabīngije batemi ha masumbī, ūbagūngūhya a bidohya. A batuubile wabigūtije shizeeze, lelo a basabi ūbapeeja makono dalali. Wangunaanile ū ntūmami wakwe ū Isilaeli, kūlwa kwizūkwa shigongo shakwe; gīt'ūmo kūlī kwisagīja kwakwe kū bakūlūgenji bise; kwandīja kūlī Abulahamu na būbyīle wakwe, kūshisha welelo na welelo.” Ū Malia akalenda nū Elizabeti ikanza lya myeji gītī īdatū, hūna ūshoka kaya. Aho lyashika ī likanza lya kūbyala kwa ng'wa Elizabeti, ūbyala ng'wana ngosha. A bazenganwa biye na a badūgūye aho bigwa, bakayega no hamò nanghwe na kūnkumīlīja Seeba, kūlwa kūnchīla shigongo. Aho lwashika lūshikū lo kanaane, būntwala ū ng'wana kūjūsaalwa. Būhaya kūng'winha ī lina lya ng'wa ise Zakalia. Alīyo ū nina ūlema ūhaya, “Yaya; akwitanwa Yohana.” Nabo būnshokeja balīng'wīla: “Hama īkī atīho nūūlū ūmò ūyo akitanagwa lina lyenīlo ū mu lūganda lwako!” Hūna būmūja ū ise o ng'wana, bo kūngemeelela na makono, ī lina īlo walī atogilwe kūng'witana. Ūbalomba lūbbawa lo kwandīkīla; wandīka gīkī, “Akwitanwa Yohana.” Būkumya pye. Haho na haho ūtungūlīlwa; ū nomo gokwe nū lūlīmi shūdūla ū kūyomba, wandya kūnkumīlīja Mulungu! Pye a bazenganwa būgwīlwa idedebaja; nīyo pye a banhū ū mu magūngūli ga Būyudaya būyikala bakwīhoyelaga ī mihayo yenīyo. Būlī bene ūlū bīyigwa bītūūlaga mu moyo, pyī būyūhaya, “Ī gete ū ng'wana ng'wenūyū akūbiza wa mbika kī?” Nguno ū nkono go ng'wa Seeba gwalī hamò nanghwe! Hūna ū Zakalia, ū ise o ng'wana, okajiwa nguzu ja ng'wa Moyo Ng'wela, wandya kūhanga alīhaya, “Akumīlījiwe ū Seeba Mulungu wa Baisilaeli. Nguno watūgenihile, wenhile būtungūlwa kū banhū bakwe. Watūbūūkīgije mhembe ya būpīji, kūfuma mu numba ya ntūmami wakwe Daūdi. H'ūmo wahayīla kwīngīīla kale na kale, kūbītīla mu milomo ya bahangi bakwe beela. Gīkī tūpīle kūfuma mu makono ga banishi bise; mu makono ga bose abo batūkolilwe. Wabakūlīlilwe a bakūlūgenji bise, hangī walizūkilwe ī lilagane lyakwe ī lyeela. Ū wilahīji ūbo akang'wilahīlīla nkūlūgenji wise Abulahamu, gīkī akūtwītīla, kūtūpīja kwīnga mu nkono go ng'wanishi, tūdūle kūntūmamīla we tūtī na booba; mu wela na mu būtūngīlīja shikū jise jose. Ū bebe nangho ng'wana, ūkwitanwa ūlī nghangi wakwe ūyo alī higūlya no; nguno ūkūbiza kū būtongi bo ng'wa Seeba, ūmeeja-beegeje nzīla yakwe. A banhū bakwe ūbamanīkīje būpīji, kūlwa kūlekejiwa kwa shibi shabo. Ū Mulungu wise watūsaatilwe na kūtūchīla shigongo; Isana lyūtūgeniha kūfuma kwigūlya, kūlwa kūbaakīla abo bakwikalaga mu giiti, na mu nengeeji gwa lūfu; na kūtongeela mhambala jise mu nzīla ya mhola.” Hūna lūūlū ū ng'wana ūkūla, ūbiza na nguzu ja moyo. Ūja kū matogolo ūūkikala kwenūko, kūshisha lyūshika ī likanza lya koolechiwa kwakwe kū Baisilaeli. Ū mu shikū jenījo shikafunyiwa shilagīlo na Kaisali Augusto, gīkī pye a banhū ū mu sī bandīkwe. Ū wenūbo būkabiza wandīkwa bo kwandya aho Kilenio alī nsugi wa Sulia. Hūna lūūlū pye a banhū būja kwandīkwa, būlī ng'wene kū nzengo go ng'wawe. Ū Yosefu nanghwe ūbūūka ī Galilaya, kūfuma mu nzengo gwa Nazaleti. Ūlinha kūja Būyudaya kū nzengo go ng'wa Daūdi, gwitanagwa Betelehemu, nguno walī wa numba ya ng'wa Daūdi na būbyīle bokwe. Ūja akandīkwe hamò nū Malia ūyo walī anūngije, ū mu shikū jenījo ū Malia ūsangwa alī nda nhaale. Aho balī kwenūko lyūshikīīla ī likanza lyakwe lya kūbyala. Ūbyala ng'wana ngosha; tangì wakwe. Ūnkumba myenda ya sheleele, hūna ūnaalīkīja ng'wilīīlo lya mitugo, nguno bakagayiwa ū ng'wanya ū mu numba ya bageni. Ī mhandī jenījo baalīho badīīmi ba ngholo baalī lūgundīīga; baalī kū matogolo bakūlanghanaga madale ga ngholo jabo makanza ga būjikū. Bahayimanīla malaika o ng'wa Seeba obilongela, būpīndiwa na būpe w'ikūjo lya ng'wa Seeba, bogoha na kogohele kataale no! Alīyo ū malaika ūbawīla gīkī, “Mutogohage, nguno nang'wenhela Nghūlū Jawiza, ījo jikūbiza ja būyegi būtaale kū banhū bose. Ī lelo yenīyī, ū mu nzengo go ng'wa Daūdi ng'wabyalīlagwa Mpīja, Kilisto Seeba. Ī shimanīkījo shing'we shilī gīkī, mukūmona Ng'wana ng'weleele alingīīlilwe myenda ya sheleele, alaajiwe ng'wilīīlo lya mitugo!” Kūhayimanīla lilonga ibità itaale lya ng'wigūlū, nū malaika ng'wenūyo wisanja nabo. Būnkumīlīja Mulungu balīhaya gīkī, “Ikūjo lībize kūlī Mulungu higūlya no, nū mu sī ībize ho mhola ū kū banhū abo banyegije.” A bamalaika aho bīnga baja ng'wigūlū, a badīīmi benabo biwīla gīkī, “Tūjagi ī Betelehemu tūkagūbone ū mhayo ūyo gwilongaga gwenūyū, ūyo watoolekeja ū Seeba.” Nghana bihuuta bajile ko, būūkansanga ū Malia nū Yosefu, hamò nū Ng'wana alaalile ng'wilīīlo lya mitugo. Aho bamona ū Ng'wana bīsomboola ī mihayo yakwe, gīt'ūmo baalī bawīlīlwa. Pye abo bakigwa īyo bakawīlwa na a badīīmi būkumya no. Alīyo ū Malia wīsūmbya pyī ī mihayo yenīyo, wībīka mu ngholó yakwe, ūyūyideedenghanya. A badīīmi aho bībona pyī ī yenīyo, būshoka balīnkumīlīja Mulungu, na kūngongoola. Nguno īyo baalī bawīlwa bakībona ī yose, gīkī yalī gīt'ūmo baalī bigwīla. Ū Ng'wana aho washisha shikū inaane būnsaala, būng'winha ī lina lyakwe ī lya Yesu, īlo walī winhwa na malaika kūko ataalī nūūlū kūtungīlwa nda. Jahayūshika ī shikū ja kwejiwa kwabo, būntwala Yelusalemu kūjūntūūla kū būtongi bo ng'wa Seeba, gīt'ūmo shihayīlile shilagīlo sha ng'wa Musa. H'ūmo yandīkīlilwe mu shilagīlo sha ng'wa Seeba, gīkī, “Būlī ng'wana ngosha ū wa kūhangūla nda ya ng'wa nina, akwitanwa alī ng'wela kūlī Seeba.” Būfunya na shitambo gīt'ūmo shilagīlo sha ng'wa Seeba shihayīlile: nghūūlū ibīlī, nūūlū nghune ibīlī ja mhunda. Ū mu Yelusalemu walīmo ngosha witanagwa Simioni, munhū ntūngīlīja na wa logohano. Walī akūlindīīlile ū kūlūngūjiwa kwa Baisilaeli; nū Moyo Ng'wela walī hamò nanghwe. Nīyo ū Moyo Ng'wela walī wamanīkīja gīkī, atūcha aho ataalī kūmona Kilisto o ng'wa Seeba. Hūna ū Moyo ūtongeela ū munhū ng'wenūyo kūja kū hekalu, ūūkingīla mo. Aho bang'wenha a babyaji bakwe ū Ng'wana ū Yesu, kwiza kwītīlwa gīt'ūmo shalī shīmīle sha shilagīlo, ū munhū ng'wenūyo ūng'wanukūla ū Ng'wana mu makono gakwe. Hūna ūnkumīlīja Mulungu alīhaya gīkī, “Seeba, ī haha lūūlū wanzunīlīja ū nsese wako kwīnga, aje mu mhola gīt'ūmo ūkahayīla. Nguno a miso gane gabūbona ū būpīji wako, ūbo ūbalonja-longegije banhū bose. Isana lya kwakīla mahanga, n'ikūjo kūlwa banhū bako a Baisilaeli.” Ū ise nū nina wa Ng'wana bakīkumya īyo īkahayiwa kūlwakwe. Hūna ū Simioni ng'wenūyo ūbafuuha mbango. Ū nina ū Malia ū ng'wene ūng'wīla, “Managa gīkī, ū Ng'wana ng'wenūyū ahelelilwe nīmo ūyo gūkwenheleja banhū bingī ū mu Baisilaeli kūgwa, na bangī kūgūngūmūka; hama akūbiza shimanīkījo sha kwihalalījiwa. Hangī maganiko ga ngholó ja banhū bingī gakūtendwa ha ng'wape; nīyo nū bebe ū būpanga boko būkūching'wa līlūshū!” Walīho na nghangi nkīma, Ana ng'wana Fanueli; ngikūlū o shikū ningī, o lūganda lo ng'wa Asheli. A ha būnhya bokwe walī watoolwa, wikala nū ngoshi ikanza lya myaka mpungatī, ūchīlwa! Hūna wikala gīko dūhū atatoolilwe, kūshisha myaka makūmi anaane n'īnè. Walī atīngaga ū mu hekalu, wikalaga ng'wenūmo līīmi ji na būjikū pe; nīmo gokwe kūlomba na kūfunga. Nanghwe ī likanza lyenīlo wiza hoi, ūbawīla ī mihayo ya Ng'wana ng'wenūyo, pye a bana Yelusalemu abo baalī balindīīlile būpīji. Aho bīmala pyī ī myanya gīt'ūmo shalī shihayīlile ī shilagīlo sha ng'wa Seeba, būshoka Galilaya kū nzengo gwabo gwa Nazaleti. Ū Ng'wana ūkūla, ūbiza na nguzu, na a masala ūkwīja, hama nī mbango ja ng'wa Mulungu jalī hamò nanghwe. Būlī ng'waka a babyaji bakwe bajaga Yelusalemu, kū shigukulu sha pasaka. Na a haho washisha myaka ikūmi n'ībīlī, būlinha bajile ko gīt'ūmo shalī shīmīle sha shigukulu. Aho jang'wa ī shikū ja shigukulu, būbūūka kūshoka kaya. Alīyo ū ndinha ū Yesu ūsaaga Yelusalemu, kwike a babyaji bakwe baalī batamanile. Būshimīza lūgendo lwa lūshikū lūgima, baliganika gīkī nanghwe alīmo dūhū ū ng'wibità lya banhū. Bahayūngayiwa, bandya kūnkooba ū mu badūgū nū mu bimane babo. Aho baduuma ū kūmona, būshoka ī Yelusalemu bakūnkoobaga. Jūbīta shikū idatū, bahayūja kū hekalu būūkansangīla mo, wigashaga na balangi, alībadegeleka na kūyūbabūja mabūjo. Pye abo bang'wigwaga babūkumyaga ū witegeleja bokwe, na a mashosho gakwe. A babyaji bakwe aho bamona būdedebala! Ū nina ūng'wīla gīkī, “Bebe Ng'wana, nibūlī watwītīlile mhayo gūlī gīko? Ū nene nū so watūpīnīhagije no, tūkūkūkoobaga!” Nanghwe ūbashokeja ūbawīla, “Nibūlī mulīnikooba? Mutamanile gīkī shinigeleelilwe kūbiza mu numba ya ng'wa Baba?” Kwike batagwitegelegije ū mhayo ūyo akabawīla gwenūyo. Alīyo ūshoka nabo, būtulumenha bajile ī Nazaleti, ūyūbigwa mu yose. Ū nina wībīka mu ngholó yakwe pyī ī yenīyī. Ū Yesu ūkūla, ongeja ū mu witegeleja, nū mu kūnyeja ū Mulungu, na a banhū. Mu ng'waka gw'ikūmi n'ītanò gwa būsugi bo ng'wa Kaisali Tibelio, ū nsugi wa Būyudaya walī Pontio Pilato. Ū ntemi wa Galilaya walī Helode, ū Filipo ū ng'wanong'wawe walī ntemi wa Itulea na Tulakonio; Lisania nanghwe walī ntemi wa Abilene. Ū nīmo gwa būgabīji būtaale gwalī ha sīlīlī ya ng'wa Anasi na Kayafa. Ū mu shikū jenījo ū mhayo go ng'wa Mulungu gūng'wizīīla Yohana, ū ng'witūnja o ng'wa Zakalia, ū kū matogolo ūko wikalaga. Wandya kūja akūlomeelaga pye a hose ū mu sī ja mbalama ya mongo gwa Yolodani. Walomeelaga ya būbatīījiwa kūlwa kūgalūka na kwingīla mu kūlekejiwa kwa shibi. Gīt'ūmo gwandīkilwe mu shitabo sha mihayo ya nghangi Isaya gīkī, “Ilaka lya munhū alīhamuka mu matogolo, beeja-beejagi ikūūwa lya ng'wa Seeba, goloolagi nzīla jakwe. Būlī longa lūkūfukīīlwa, ī ngūlū jikūtubījiwa, nī migūngūli ī yose; hama ī nzīla ījo jiigomagomile jikūgoloolwa, nī ja magagala-gagala jikūlenganījiwa. “Ha numa ya henaho pye a banhū bakūbūbona ū būpīji bo ng'wa Mulungu.” Mabità mataale ga banhū gakayiza ū kūlī Yohana kūbatīījiwa, alīyo ūyūbahūgūla alībawīla gīkī, “Bing'we būbyīle wa shipīlī, nani wamuchagūlile gīkī mugūpeele ū nsango ūyo gūliza? Ali lūūlū, twajagi matwajo kūlwa koolecha būkaanīji bo kūgalūka kwing'we. Mutizandya kwiwīla gīkī, ‘Tūlī na nkūlūgenji wise Abulahamu.’ Nguno nalīmuwīla nūūlū kūfuma mu mawe gīt'aya, ū Mulungu adūgije kūmūkīja baana ū Abulahamu. Nīyo ī haha īlīho mbasa ītūūlilwe nghana-nghana a ha matina ga mitī. Hū kūhaya būlī ntī ūyo gūtūtwaja matwajo gawiza, gūkūbbutwa, gūponyiwe mu moto.” Hūna a mabità ga banhū gūyūmūja galīhaya, “Ī gīsī lūūlū twīte ginehe?” Nanghwe ūbashokeja ūbawīla gīkī, “Ūyo alī na nghanjo ibīlī ang'winhe ūyo atī nayo, nū yūyo alī na shilīwa īīte chene.” A batobisha ba goodi nabo biza ū kūlī we gīkī ababatīīje. Aho bamūja, “Nangi, al'a bise twīte ginehe?” Nanghwe ūbawīla, “Ng'ūshikīlīja ū kwīta īyo mulagīlilwe, kwike yaya ū kūkīlanīja.” Na bashilikale būmūja gīkī, “A bise nise twīte ginehe?” Nanghwe ūbashokeja, “Oyagi ū kūbiboneela a banhū, nū kūbalembekeja, nīyo muyūfujiwa nī mishahala ying'we.” Pye a banhū baalī balindīīla mu kwisagīlwa, kūnū bakwideedenghanyaga ū mu ngholó jabo ūlū gīkī ū Yohana hū walī ng'wene ū Kilisto. Alīyo ū wei ng'wenekīlī ū Yohana akabashokeja pye a bose ūbawīla gīkī, “Ū nene nghana nalīmubatīīja na minzī, alīyo aliza ūyo anikīlile ū būdūla, ūyo natigeleelilwe ū nene nūūlū kūtaligūla matungījo ga shilatū shakwe; ū ng'wenūyo h'ūyo akūmubatīīja na Moyo Ng'wela na moto. Ū lūhūngo lokwe alī nalo mu nkono gokwe wei ng'wenekīlī, hama ū lūbūūga lokwe akūlūpyagūla alweje pe. Ū būsīga akūbūkuminga chiza abūtūūle ng'wiluuli lyakwe; alīyo a meela akūgapemba mu moto gūtī gwa kūjima!” Nīyo akabalomeela na kūbahūgūla a banhū mihayo mingī ya mbika na mbika. Nū ntemi Helode ūnghūgūla kūlwa nguno ya ng'wa Helodia ūyo walī nke wa ng'wanong'wawe, na kūlwa mihayo yīngī-yīngī ī yabūbi īyo wīyītaga. Alīyo ū Helode akamponya ū Yohana mu jeela, ūbiza ongeja gwabūbi gūngī a higūlya ya mibi ī yose! Bahayūbatīījiwa pye a banhū, nū Yesu ūbatīījiwa; aho alīlomba, kūhayimanīla ī ligūlū lyalugūka. Moyo Ng'wela wika alī mu mīlī gītī gwa nghūūlū izile a halī we; n'ilaka liza kūfuma ū ng'wigūlū līlīhaya gīkī, “Ū bebe ūlī Ng'wana wane Ntogwa, ūyo nakūyegelile hataale no.” Ū Yesu aho alandya kūtūmama walī na myaka gītī makūmi adatū, wiganikīlagwa gīkī olī ng'witūnja o ng'wa Yosefu, ūyo olī ng'wana Eli; ng'witūnja o ng'wa Matati, o ng'wa Lawī, o ng'wa Meliki, o ng'wa Yanai, o ng'wa Yosefu. O ng'wa Matatia, o ng'wa Amosi, o ng'wa Naumu, o ng'wa Hesili, o ng'wa Nagai. O ng'wa Maati, o ng'wa Matatia, o ng'wa Semei, o ng'wa Yosefu, o ng'wa Yuda. O ng'wa Yonani, o ng'wa Lesa, o ng'wa Zelubabeli, o ng'wa Salatieli, o ng'wa Neli. O ng'wa Meliki, o ng'wa Adi, o ng'wa Kosamu, o ng'wa Elimadamu, o ng'wa Eli. O ng'wa Yoshwa, o ng'wa Eliezeli, o ng'wa Yolimu, o ng'wa Matati, o ng'wa Lawī. O ng'wa Simioni, o ng'wa Yuda, o ng'wa Yosefu, o ng'wa Yonamu, o ng'wa Eliakimu. O ng'wa Melea, o ng'wa Mena, o ng'wa Matata, o ng'wa Nasani, o ng'wa Daūdi. O ng'wa Yese, o ng'wa Obedi, o ng'wa Boazi, o ng'wa Salimoni, o ng'wa Naasoni. O ng'wa Aminadabu, o ng'wa Lamu, o ng'wa Esilomu, o ng'wa Falesi, o ng'wa Yuda. O ng'wa Yakobo, o ng'wa Isaka, o ng'wa Abulahamu, o ng'wa Tela, o ng'wa Naholi. O ng'wa Selugi, o ng'wa Leu, o ng'wa Pelegi, o ng'wa Ebali, o ng'wa Saala. O ng'wa Kainamu, o ng'wa Alifakisadi, o ng'wa Shemu, o ng'wa Noa, o ng'wa Lameki. O ng'wa Matusela, o ng'wa Enoka, o ng'wa Yaleti, o ng'wa Mahalaleeli, o ng'wa Kainamu. O ng'wa Enosi, o ng'wa Seti, o ng'wa Adamu, o ng'wa Mulungu. Hūna lūūlū ū Yesu wīnga ī Yolodani okajiwe na Moyo Ng'wela; h'ūyo ūntongeela kūja kū matogolo, ūūkamala ko shikū makūmi anè, akūgemagwa na Shetani. Ū mu shikū jenījo atalyile shose-shose; aho jashila ūtuuba. Ī likanza lyenīlo, ū Shetani ūng'wīla, “Ūlū ūlī Ng'wana wa ng'wa Mulungu līlagīlage ī liwe īlī lībize shilīwa.” Nanghwe ū Yesu ūnshokeja, “Yandīkilwe gīkī, ‘Ū munhū atūdūla kūbiza mpanga kūlwa shilīwa dūhū.’ ” Ha numa ū Shetani ūntongeela kūlinha kwigūlya, ūūkang'oolekeja pye a mabūsugi ga mu sī ng'wikanza ido. Hūna ūng'wīla gīkī, “Nakūkwinha bebe pyī ū būdūla wenūbū nī likūjo lyamo, nguno namala kwinhwa nene, nadūgije kūng'winha ose-ose ūyo nūtogwa. Na lūūlū ū bebe ūlū ūnilamya, shikūbiza shako pye.” Nanghwe ū Yesu ūnshokeja ūng'wīla, “Gwandīkilwe gīkī, ‘Namyage Seeba Mulungu wako, na ūntūmamīle wei dūhū!’ ” Hūna ūntongeela kūja Yelusalemu, ūūkantūūla higūlya ya hekalu; ūng'wīla, “Ūlū ūlī Ng'wana o ng'wa Mulungu iponejage ha sī kūfuma aha! Nguno gwandīkilwe gīkī, ‘Akūlagīla bamalaika bakwe kūlwako, bakūlanghane. Na bakūkūbūūcha mu makono gabo, ūtizipama lūpambala lwako h'iwe.’ ” Nanghwe ū Yesu ūnshokeja ūng'wīla, “Gūhayiwe gīkī, ‘Yaya ū kūngema ū Seeba Mulungu wako.’ ” Ū shetani aho wamala pyī ū būgemi, ūneka kakanza ho. Ū Yesu ūshoka ī Galilaya alī mu būdūla bo ng'wa Moyo; ū lūkumo lokwe lūsambaala pye a mapandī genayo. Būyūnkumīlīja pye a banhū ūlū olanga ū mu masinagogi gabo. Nose ūshika nī Nazaleti ūko walī wakūlīla; a ha lūshikū lo sabato wingīla ū ng'wisinagogi gīt'ūmo wītīlaga na kale, wīmīīla kūsoma. Hūna winhwa shitabo sha nghangi Isaya, ūshikundūla ūkooba ipandī aho handīkilwe gīkī, “Ū Moyo wa ng'wa Seeba alī hamò nū nene, nguno wanibilile maguta gīkī nabalomeele a bahabī Nghūlū Jawiza. Wanitūmile kūbasomboolela batungwa mhola ja kūlekejiwa kwabo, na a babboku kūbinha kūbona; kūbinha kwiyagalūla abo basheedekejiwe makoye. Kūlomeela ng'waka go ng'wa Seeba ūyo gūzunīlījiwe.” Hūna ūshikundīkīja ī shitabo ūng'winhīlīja ū ntūmami; ū wei wigasha. Pye abo baalīmo ū ng'wisinagogi būnkalalīla. Nanghwe ūbawīla, “Lelo ī shandīkwa īshi shashikīlījiwa mudegelekile.” Pye būyūnghaya chiza bakwīkumyaga ī mihayo īyo yafumaga ū mu nomo gokwe; būyiwīla gīkī, “Bing'we ū ng'wenūyū atī ng'witūnja wa ng'wa Yosefu?” Nanghwe ūbawīla, “Namanile ng'wigeleelagwa na kūniwīla lūsumo lwa gīkī, ‘Bebe nfumu, angū ū zūnzū atinunaga; al'ilagūlage bebe ng'wenekīlī shi. Īyo twigwile gīkī olūyītaga Kafalanaūmu, yītage nū mu nzengo gwa ng'wing'we ūmu!’ ” Hūna ūbawīla, “Nalīmuwīla gwa nghana gīkī, atīho nghangi ūyo akanukūlagwa mu nzengo go ng'wawe. Nīyo nalīmuwīla gwa nghana gīkī baalīho bachīlwa bingī ū mu Isilaeli ū mu shikū ja ng'wa Eliya, aho ilunde līkalugalwa myaka īdatū na myeji ītandatū, yūgwa nzala nhaale hose pyī ū mu sī. Alīyo ū Eliya atatūmilwe nūūlū kūlī ūmò wabo, ūlū ītī kūlī nchīlwa o Saleputa, mu sī ya Sidoni. Hama nū mu shikū ja nghangi Elisha, baalīmo bingī a ba mbiji ū mu Isilaeli, alīyo ateejiwe nūūlū ūmò wabo, ūlū atī Naamani muna Sulia dūhū!” Aho bīyigwa ī yenīyo, pye abo baalīmo ū ng'wisinagogi būpelana no. Būbūūka, būnfunya hanze ya nzengo, būja nanghwe kū lūgegu lo h'ing'ongho aho golī gūzengelilwe ū nzengo gwabo, gīkī bakanshindīke witaalīke ha sī. Alīyo ū wei ūbīta ha gatī-gatī yabo, ūbīngīla, ūja. Hūna ūtulumenha ajile, ūūkashika Kafalanaūmu, nzengo gūmò gwaho gwa mu Galilaya; a ha sabato ūbalanga. Būyūbūkumya ū būlangi bokwe, nguno ū mhayo gwakwe gwalī na būdūla. Ū ng'wisinagogi ng'wenūmo walīmo na munhū wa moyo nsoso gw'isamva; wandya kūlīla n'ilaka lya higūlya alīhaya, “Yesu wa Nazaleti, gūlīho mhayo kī a ha gatī yise nū bebe? Wizaga kūtūyagaja? Nakūmanile ūlī nani ū bebe, ūlī Ng'wela wa ng'wa Mulungu!” Ū Yesu ūlīhama alīhaya, “Huumūlaga, nīyo ūnfume!” Ī lisamva lyūngalagaja haho gatī-gatī, lyūnfuma nghana, lyūneka lītaaminije nūūlū hado. Pye būjinjimala, bandya kwiwīla boi benekīlī na benekīlī gīkī, “Mhayo kī nago ū gwenūyū hangī? Na a masamva alīyūgahama bo nguzu gafuma!” Haho na haho ū lūkumo lokwe lūsambaala pye a hose ū mu mapandī ayo gaalī gabīmbīkanilwe nalyo ī lipandī lyenīlo. Hūna ūbūūka wīnga ū ng'wisinagogi ūūkingīla mu numba ya ng'wa Simoni. Nina-būkwi wa ng'wa Simoni walī mu ndīlī adadīlilwe nswiza nkalī, būng'wīla ū Yesu ī mhola jakwe. Ūng'wegeela, wīmīīla hihī nanghwe, ūgūhama ū nswiza gūnekela; haho na haho ūbūūka ūbabeegeja shilīwa. Aho lyayūjīlīīla kūgwa ī līīmi, bandya kūng'wenhela pye abo baalī na būsaatu bo mbika na mbika. Būlī ng'wene ūyo ontūūlīlaga makono opīlaga. Banhū bingī gakayūbafuma masamva kūnū galīlīla gūhaya, “Ū bebe ūlī Ng'wana wa ng'wa Mulungu!” Kwike ū wei wagahamaga, wagalemeja ū kūyomba, nguno gaalī gandeebile gīkī Kilisto. Aho wela ī dilū, ūfuma ūja hanhū iyene, a mabità ga banhū gandya kūnkooba, nose būmpandīka būnemeja atizīnga akabaleka. Nanghwe ūbawīla, “Shinigeleelilwe naje na kū mizengo yīngī, nū kwene nakajilomeele ī Nghūlū Jawiza ja būtemi bo ng'wa Mulungu; nguno natūmilwe kūlwa mhayo gwenūyū.” Hūna ūja akūlomeelaga mu masinagogi ga mu sī ya Būyudaya. Lwise lūngī ū Yesu walī wīmīīla ha ng'walo gwa nyanza ya Genesaleti, a banhū būng'okalīīla kūdegeleka mhayo go ng'wa Mulungu. Ūbona mato abīlī galī a ha ng'walo gwa nyanza; alīyo a bategi baalī bagaleka, boojaga mitego ha mhūjo. Wingīla mu līmò lyago, lyalī lya ng'wa Simoni, ūng'wīla alīsegeje ho hado, lībize gītī lyagwīngīla ū ng'walo. Hūna wigasha mo, wandya kūbalanga a banhū. Aho wamala ū kūlanga ūng'wīla ū Simoni gīkī, “Bugaga ūje kū būjiba, ūkategele kwene ī mitego ying'we, mukūgwasha.” Nanghwe ū Simoni ūng'wīla, “Seeba twakoyaga no būjikū pe, alīyo ndūhū nūūlū kūgwasha shose-shose; kwike īkī ūlīhaya, nahene naje ko nakītege ī mitego.” Aho wīta gīko būgwasha ndīlo ningī no, nose ī mitego yabo yandya kūtandūka! Baalī na bichabo mu lyato līngī, būbashinyela bize babambīlīje. Aho bashika būgokaja pyī būbīlī wago a mato, nose gūyūhaya kūtubīla kūlwa būdito bo ndīlo! Ū Simoni aho wabona gīko, ūtuja mazwi ū kū būtongi bo ng'wa Yesu ūhaya gīkī, “Īngaga Seeba ūnileke ū nene, nguno nalī munhū wa shibi!” Nguno aho bapandīka ndīlo ningī gīko, akakumya no, pye na a bangī abo walī nabo. Pye na a bategi biye ū Simoni, a ba Yakobo nū Yohana, a bitūnja ba ng'wa Zebedayo nabo bakakumya no. Hūna ū Yesu ūng'wīla ū Simoni gīkī, “Ūtogohage; kūfuma haha ūkūbiza nzubi wa banhū, kūbingīja mu būpanga.” Aho bagakoja ha ng'walo a mato, būleka pyī ī shikolo, būnondeela wei. Ikanza ilebe walī mu nzengo gūmò gwaho, walīho ngosha ūmò walī watowa mbiji, aho wamona ū Yesu, winama kūshisha ha sī; kūnū alīng'wikūmbīlīja alīhaya, “Seeba ūlū ūtogwa ūdūgije kūneeja!” Ū Yesu ūgoloola nkono ūnkuumya; kūnū alīng'wīla gīkī, “Natogagwa elaga!” Haho na haho ī mbiji jūng'wīnga. Hūna ūnkomeleja ū munhū ng'wenūyo gīkī atizūng'wīla munhū nūūlū ūmò, alīyo ūng'wīla, “Jaga ūkiyooleche kūlī ngabīji, ūkafunye na shakwinha kūlwa kwejiwa kwako, gīt'ūmo Musa alagīlile; būbize ho būkaanīji kūbo.” Ū lūkumo lokwe lūkasambaala, būyūng'okalīīla banhū bingī kwiza kūndegeleka, na kūpījiwa ndwala jabo ja būlī mbika. Kwike ū wei wisundaga waja kū mapandī gatī na banhū, kūjūlomba iyene. Na lūshikū lūngī hangī walangaga, baalī bigasha ho na Bafalisayo hamò na balangi ba shilagīlo, ba kūfuma mu magūngūli gose, a ga mu Galilaya, nī Būyudaya; pye na Yelusalemu. Ū būdūla bo ng'wa Seeba bolī hamò nanghwe kūlwa kūpīja basaatu. Kūhayimanīla bashika bagosha babūūkije munhū ha shilago, walī na būsaatu wa mangwisha; ī nghūmbū jabo jalī kūnshisha ha būtongi bo ng'wa Yesu. Alīyo īkī a banhū baalī bingī būgayiwa ī nzīla ya kūnshisha aho walī ū Yesu. Būlinha kwigūlya ya numba būūkagahega a malongo na a mazengo, hūna būng'wicha nī shilago shakwe būntūūla ha gatī-gatī ha būtongi bo ng'wa Yesu. Ū Yesu aho wakūbona ū kūzunya kwabo, ūhaya, “Bahebu, olekejiagwa ī shibi shako.” A balangi ba shilagīlo na a Bafalisayo bandya kūng'ung'uula balīhaya, “Ū munhū ng'wenūyū ni nani ī gete agūhayaga mihayo ya nyagimu gīko? Nani ūyo adūgije kūlekeja shibi ūlū atī Mulungu dūhū!” Ū Yesu ūbūdeeba ū būng'ung'uuji wabo, hūna ūshosha alībawīla gīkī, “Nibūlī mukūng'ung'uulaga ū mu ngholó jing'we? Ī gīsī, ū nogu ni gūlī ginehe? Ū gwa kūhaya gīkī, ‘Walekejiagwa ī shibi shako;’ nūūlū hamo ū gwa kūhaya gīkī, ‘Būūkaga ūshimīze?’ Ali lūūlū, shiigelile mumane gīkī ū Ng'wana o Munhū alī nabo ū būdūla bo kūlekeja shibi ū mu sī.” Hūna ūng'wīla ū nsaatu gīkī, “Nalīkūwīla būūkaga, ūshibūūche ī shilago shako ūje kaya.” Nghana ūbūūka haho na haho mu būtongi wabo, ūshibūūcha ī shilago īsho walī ashilaalīlile, ūgumha ajile kaya akūnkumīlījaga Mulungu. Pye būgwīlwa idedebaja, bogoha no; būyūnkumīlīja Mulungu gwike, kūnū bakwiwīlaga gīkī, “Lelo twabona mihayo ya kūkamaaja!” Yahayūbīta ī yenīyo, ūfuma wīnga a henaho; ūmona ntobisha wa goodi, lina lyakwe Lawī, igashije ng'witobisījo lya goodi; ūng'wīla, “Nilondeelage.” Ūshileka pyī ī shikolo, ūbūūka ūnondeela. Ū Lawī aho washika ha ng'wakwe ūmeegeja shigukulu shitaale ū Yesu. Lyalīho n'ibità itaale lya batobisha ba goodi na banhū bangī; nabo bigasha ū kūlya ī shilīwa. Kwike a Bafalisayo na a balangi babo ba shilagīlo būyūduguma ū kū bahemba bakwe; bakūbawīlaga gīkī, “Nibūlī mukūlyaga na kūng'wa hamò na batobisha ba goodi, būyaga na banhū ba shibi?” Alīyo ū Yesu ūshosha ūbawīla, “A banhū a bapanga batī na nguno na nfumu, alīyo a basaatu h'abo bakankoobaga. Ū nene natizile kwitana batūngīlīja, alīyo ba shibi; gīkī bagalūke.” Hūna būng'wīla gīkī, “Nghangala ningī a bahemba ba ng'wa Yohana bakabizaga na ikanza lya kūfunga na kūlomba, pye na a ba Bafalisayo bakīītaga ī gīko; lelo a bako bene ni bakūlyaga na kūng'wa dūhū shi!” Nanghwe ū Yesu ūbawīla gīkī, “Mudūgije kūbīīta bafunge a bageni ba ha būkwīlīma, alīyo nū ntooji ataalī hamò nabo? Jikūshika ī shikū ja kwīngījiwa ū ntooji, ū mu shikū jenījo hū bakūyūfunga!” Ūbawīla lūsumo gīkī. “Atīho ūyo akatandūlaga shilaka kwīnga ha ng'wenda mpya wasumīīla ha ng'wenda nkūlūkūlū. Ūlū wīta gīko akūbiza wagūtandūla nū mpya, yūkenaagūka būbīlī wayo; nguno ū ng'wenda ū nkūlūkūlū gūtizunīlīja nī shilaka ī shipya. Na hangī atīho ūyo akabīkaga divai mhya ng'wibīkīlo ikūlūkūlū, ūlū wīta gīko, ī divai ī mhya īkūlītandūla ī libīkīlo ī likūlūkūlū; yidīka ha sī ī divai, nī libīkīlo lyūkenaagūka. Alīyo ī divai ī mhya shiigelile ībīkwe ng'wibīkīlo ipya. Nūūlū hangī atīho munhū wa kūng'wa shakūng'wa sha kale hūna hangī ūshoka kwikūmva shisūhya; nguno akūhaya gīkī ī sha kale shinonu!” Lūshikū lūmò lwa sabato ū Yesu wabītīlaga mu migūnda ya būsīga, a bahemba bakwe būyūbīnza mangala banuka masha na makono gabo balya ī mbeke. Bamò ba Bafalisayo būbawīla gīkī, “Nibūlī mukwītaga mhayo ūyo gūlī ngilo kwītwa ha sabato?” Alīyo ū Yesu ūbashokeja ūbawīla gīkī. “A bing'we mutaalī ū kūsoma ūyo akagwīta ū Daūdi aho walī watuuba, hamò na a babo walī nabo? Ī gīkī akingīla mu numba ya ng'wa Mulungu, ūsola migatī ya kūtūūlwa kū būtongi bo ng'wa Mulungu, wīlya ūbinha na a babo walī nabo; alīyo yalī ngilo kūlyiwa ūlū ītī na bagabīji dūhū?” Hūna ūbawīla, “Ū Ng'wana o Munhū alī Seeba wayo nī sabato.” Ha sabato yīngī hangī ū Yesu akingīla ng'wisinagogi kūlanga. Walīmo na munhū ūyo nkono gwakwe gwa būlyo gwalī gūhaamalalile. A balangi ba shilagīlo na a Bafalisayo būyūnola mu kūng'witega-tega, gīkī bamone ūlū akūpīja ha sabato, bapandīke nzīla ya kūnsola būbi. Alīyo akagamana a maganiko gabo, na ūng'wīla ū munhū ūyo walī na nkono gūhaamalalile gīkī, “Bebe, alibūūkaga wīmīīle a ha gatī aho.” Nanghwe ūbūūka wīmīīla. Hūna ū Yesu ūbawīla gīkī, “Gūyū mhayo namubūje, a ha sabato īzunīlīgije kūbeeja yawiza, nūūlū kūbeeja yabūbi? Kūpīja būpanga, nūūlū kūbūlaga?” Hūna ūyūbalola-lola pye a bose ūmo baalī bampīndīlīgije; wanoga ūng'wīla ū munhū ng'wenūyo gīkī, “Gūgoloolage ū nkono gwako.” Nghana wīta chene, haho na haho ū nkono gakwe gūpīla. Alīyo a bene būpelana no, bandya kūlomana ūmo balang'wītīle ū Yesu. Ū mu shikū jenījo, līkabiza ho ikanza ilebe, ū Yesu ūja mu lūgūlū ūūkakeyula akūnombaga Mulungu. Aho wela ūbitana abo banondeelaga, ūsolanhya ikūmi na babīlī kwīngīīla mubo, ūbitana batūng'wa. Baalī: Simoni, ūyo akang'witana Petelo, na Andelea ng'wanong'wawe, Yakobo na Yohana, Filipo na Batolomayo; Matayo na Tomaso, Yakobo ng'wana Alifayo, na Simoni witanagwa Zelote. Na Yuda ng'wana Yakobo; hamò na Yuda Isikaliote, ūyo akabiza nodeeji. Hūna wika nabo ūja ha mbūga halenganīzu, ūūkīmīīla henaho hamò n'ibità itaale lya bahemba bakwe. Gibilingīla ho na mabità mataale ga banhū kūfuma hose-hose ū mu Būyudaya, nī Yelusalemu; na bangī bafumaga mhandī ja kū nghilimva ya nyanza, mu sī ja Tulo na Sidoni. Bizaga kūndegeleka na kūpījiwa būsaatu wabo; na a babo bakoyiagwa masamva, bakayūpīla. Pye a bose bakoobaga kūnkuumya, nguno bonfumaga būdūla bo kūpīja. Hūna ūbūūcha a miso gakwe ūbalola a bahemba bakwe, ūbawīla gīkī, “Mulī na mbango a bing'we, abo mulī bahabī, nguno ū būtemi bo ng'wa Mulungu būlī wing'we. Mulī na mbango abo mutuubile ī haha, nguno mukwigūta. Mulī na mbango abo mukūlīlaga ī haha, nguno mukūyega. Mulī na mbango a bing'we ūlū bayūmukolwa a banhū na kūmukīndīka, nūūlū kūmusondagūla na kūlīsūkīlīja ī lina ling'we gīkī lyabūbi kūlwa nguno ya Ng'wana wa Munhū. Ū mu lūshikū lwa kwītīlwa gīko, yegagi na musangabale; managi gīkī ī mheela ying'we īlī nhaale ū ng'wigūlū, nguno na a basaabo babīītīlaga īlī gīko a bahangi.” “Alīyo mulī mu kwihīga, a bing'we a basabi, nguno mulī nasho ī sha kūmulūngūja. Mulī mu kwihīga abo mulī nasho ī sha kūng'wigela ī haha, nguno mukūtuuba. Mulī mu kwihīga abo mukūsekaga ī haha, nguno mukūpīnīhala na kūlīla! Mulī mu kwihīga, ūlū bayūmuhaya chiza pye a banhū, nguno na a basaabo babīītīlaga gīko a bahangi a balomolomo.” “Alīyo nalīmuwīla a bing'we abo mulī bigwi, batogagwi a banishi bing'we; ng'ūbīītīla yawiza abo bamukolilwe. Abo bakūmuzumaga ng'ūbalombela mbango, na a babo bakūmusondagūlaga ng'ūbalombela. Ū wa kūkūpaala ipī kū lūsaya ngalūkījage nī lipandī ī līngī; nū yūyo ūkūtaaja nghanjo yako ūtizūnemeja nī lishati. Būlī ng'wene ūyo ūkūlomba shikolo ng'winhage, nūūlū munhū ūsola shikolo shako ūtizūnomba akūshokeje. Ūmo mutogelilwe bayūng'wītīla a banhū, na a bing'we bīītīlagi gīko. Ī gīsī mukūlūmbīlījiwa ginehe ūlū muyūgelela kūbatogwa dūhū abo bamutogilwe a bing'we? Nguno na a ba shibi nabo babatogilwe abo babatogilwe a boi dūhū! Nūūlū hangī ūlū ng'ūgelela kūbīītīla yawiza abo bakang'wītīlaga yawiza dūhū a bing'we, numho mukūlūmbīlījiwa ginehe? Nguno na a ba shibi nabo bakīītaga gīko! Nūūlū muyūgelela kūbinha a balandi abo mulī na kwisagīlwa gīkī bakūmushokeja, numho mukūlūmbīlījiwa ginehe? Īkī na a ba shibi nabo bakinhaga balī mu kwisagīlwa gīkī bakūshokejiwa kūlenganīla nū mumo būlī ū winhi wabo! Alīyo a bing'we batogagwi a banishi bing'we, hangī ng'ūbabeegeja yawiza. Na bizagi binhi abo batī ba kwikala bisagīlagwa solobo, ū mu gīko ī linongho ling'we līkūbiza itaale. Hūna mukūbiza baana bakwe ūyo alī higūlya no, nguno ū wei alī na shigongo kū banhū bose; abo batalūmbaga na a babūbi.” Bizagi na shigongo, gīt'ūmo Sīng'we alī na shigongo. “Mutabalamulage a biching'wi, ning'we mutūlamulwa, mutasolage banhū būbi, ning'we mutūsolwa būbi; lekejagi ning'we mukūlekejiwa. Inhagi, ning'we mukwinhwa; bakūng'winha ngelekelo yawiza, yokalile yūtindagīlwa yidīkīla na kwandīkīla. Nguno ī ngelekelo īyo mukūtūmamīlaga kūgelekela bangī, h'īyo īkūtūmamīlwa kūmugelekela na a bing'we.” Ūbawīla hangī lūsumo gīkī, “Ū mboku wadūla kūntongeela ginehe ū mboku ng'wiye? Angū, batūgwīla ng'wichongo pyī būbīlī wabo? Ū nghemba atūdūla kūbiza higūlya ya nangi, alīyo būlī ng'wene ūlū ūmala ū būlangwa akalenganīlaga nū nangi wakwe. Nibūlī ūkūnojaga ng'wiyo kasasala ka kapalala ako kalī mu liso lyakwe, alīyo ū ngamba ūyo gūlīmo ū mu liso lyako ū bebe ūtūgūlonjaga? Ūkūdūla ginehe ū kūng'wīla ū ndūgūyo gīkī, ‘Bebe ong'wise, alilembeelaga nakwīngīje kasasala ka kapalala, kalīmo ū mu liso lyako,’ alīyo ū mu liso lyako ū bebe gūlīmo ngamba ūyo ūtūgūbonaga? Bebe ng'wibeeleja, gwīnjage tame ū ngamba ūyo gūlīmo ū mu liso lyako, hū ūdūle ū kūbona chiza, ūng'wīngīje nū ng'wiyo a kasasala ka kapalala ako kalī mu liso lyakwe!” “Nguno gūtīho ntī gwawiza ūyo gūkatwajaga matwajo gabūbi; hangī gūtīho ntī gwabūbi ūyo gūkatwajaga matwajo gawiza. Būlī ntī gūkamanīlagwa kū matwajo gago; nguno a banhū batayobaga shisuumo sha ntini kwīngīīla mu malūla; nūūlū batayobaga mizabibu kwīngīīla mu magwata! Ū munhū wawiza, akafunyaga shikolo shawiza kwīnga ū mu shikolo shawiza īsho abīkile mu moyo gokwe. Nū wa malofu akafunyaga sha malofu kwīnga ū mu sha malofu īsho abīkile; nguno ū nomo go ng'wa munhū gūkahayaga kwīngīīla mu yose īyo yokalile mu moyo gokwe.” “Nibūlī mukūnitanaga Seeba, Seeba, alīyo mutītaga īyo nakwīlangaga? Nakūng'oolekeja ūmo alī būlī ng'wene ūyo akwizaga kūlī nene wadegeleka īyo nakwīlangaga, hūna wīshikīlīja. Alī gītī nzengi o numba ūyo akandya ūsīmba tame ūshimya, hūna ūgūtūūla ū nsingi gwayo h'iwe. Na lūūlū nūūlū aho yahūmīīlwa ihūūma ī numba yenīyo, ītatinginile. Nguno yalī īzengilwe chiza. Alīyo ū wa kwigwa hūna ūleka ū kwīta, ū ng'wene atikīlile na munhū ūyo akazenga numba yakwe ha sī, ūbiza atīsīmbīlile nsingi gose-gose. Aho yahūmīīlwa na mihūūmo ya minzī, yūgwa haho na haho; a kagwīle kayo ī numba yenīyo kakabiza kabūbi no!” Aho wamala kūbasomboolela pyī ī mihayo yakwe, wingīla mu nzengo gwa Kafalanaūmu. Walīmo ntaale nebe wa bashilikale igana, walī na nsese wakwe antogilwe jigi; alīyo ū nsese ng'wenūyo walī nsaatu hihī na kūcha. Hūna lūūlū ū ntaale wa bashilikale igana ng'wenūyo aho wajiigwa ī mhola ja ng'wa Yesu, ūtūma banamhala ba Bayudaya bampeeleele, bakang'wikūmbīlīje ize ampīje ū nsese okwe. Aho bashika a halī Yesu būng'wikūmbīlīja balīhaya gīkī, “Ū munhū ng'wenūyo īkūbeelela ūng'wītīle ū mhayo gwenūyū. Nguno alītogilwe no ī lihanga lise; nīyo watūzengela n'isinagogi.” Nghana ū Yesu ūgumha ajile nabo, alīyo aho wegeela kūshika a ha kaya, ū ntaale wa bashilikale igana ng'wenūyo ūtūma banwani biye kūja kūng'wīla ū Yesu gīkī, “Seeba, ūtī na nguno ya kwikoya; ū nene natigeleelilwe ū bebe ūshike ha ng'wane. H'ī nguno yene naalī nabona gīkī ū nene ng'wenekīlī natigeleelilwe nūūlū ū kwiza ū kūlī bebe; ū bebe ng'wene hayaga mhayo dūhū akūpīla ū nsese wane. Nguno nane nalī munhū ūyo atūūlilwe ha sīlīlī ya būsugi; nalī na bashilikale a ha sīlīlī yane. Nadūgije kūng'wīla ūyū gīkī, ‘Jaga;’ nghana akūja. Nūūlū ūngī gīkī, ‘Nzūgū;’ nghana akwiza. Nūūlū nsese wane nashikile kūng'wīla, ‘Ītaga gīkī;’ na nghana akwīta!” Ū Yesu aho wigwa gīko akankumya ū munhū ng'wenūyo, ūlīgalūkīla ī libità lya banhū īlo lyanondeelaga; ūbawīla gīkī, “Nalīmuwīla nataalī kūbona na hado yaya kūzunya kwa mbika īyī hose-hose ū mu Isilaeli.” Aho bashoka ī kaya abo baalī batūng'wa būsanga ū nsese opīlaga. A ha ntondo yaho, ū Yesu ūja nabo a bahemba bakwe, hamò n'ibità itaale, būūkashika kū nzengo gūmò gwitanagwa Naini. Ohayegeela a ha mita ūmanhya na banhū balīfuma ū mu nzengo, babūūkije mimba. Walī wazumalīka ndinha nebe, ng'witūnja myalwa ūmò wike wa nkīma ūyo walī wamala kūchīlwa ngoshi; n'ibità itaale kūfuma ū mu nzengo lyalī hamò nanghwe. Ū Seeba aho wamona ū nkīma ng'wenūyo ūnsaatwa; ūng'wīla, “Ūtalīlage!” Hūna wegeela wīkuumya ī macheela, bīmīīla abo baalī bībūūkije; nanghwe ūhaya gīkī, “Nsūmba nalīkūwīla būūkaga!” Ūyo walī achile ūgūngūmūka wigasha, wandya na kūyomba; hūna ū Yesu ūng'winha kūlī nina. Pye a bose bakogoha no, būyūnkumīlīja Mulungu dūhū balīhaya, “Nghangi ntaale watwilongelile.” Na gīkī, “Ū Mulungu wabagenihile a banhū bakwe.” Ū lūkumo lokwe lūsambaala pye a hose ū mu sī ya Būyudaya, nū mu sī ījo jibīmbīkanilwe nayo. A bahemba bakwe ū Yohana būng'wīla pyī ī yose yenīyo. Hūna ūbitana babīlī ba bahemba bakwe, ūbatūma kūja ū kūlī Seeba bakamūje gīkī, “Ū bebe hū ūlī ng'wene ūyo izile, nūūlū hamo tūnindīīle ūngī?” A bahemba aho bashika ū kūlī Seeba būhaya, “Ū Yohana Matīīja watūtūmaga twize tūkūbūje gīkī, ‘Ū bebe, hū ūlī ng'wene ūyo izile, nūūlū hamo tūnindīīle ūngī?’ ” Ū ng'wikanza lyenīlo ū Yesu wapījaga banhū bingī kūfuma mu būsaatu na būlemehazu; bangī wabīngījaga masamva, na babboku bingī wabinhaga kūbona. Hūna ūbashokeja ūbawīla, “Jagi mukang'wīle ū Yohana īyo mulīyigwa na kwībona: a babboku balībona, na a balema balīshimīza, a ba mbiji bakwelaga, a bagulu bakwigwaga; pye na a bafu balījūūka, na a bahabī balīlomeelwa Nghūlū Jawiza. Nīyo alī na mbango būlī ng'wene ūyo atī na kwipama kūlwa nguno yane.” Aho bīnga abo baalī batūng'wa na Yohana, ū Yesu wandya kūbawīla a banhū mihayo ya ng'wa Yohana. Ūhaya gīkī, “Aho ng'wajaga kū matogolo, ng'wajaga kūjūlola kī? Kadete kakūyengejiagwa nyaga? Ng'walī mutogilwe kūbona kī? Hamo munhū nkondooku azwalīlile nyasabi? Managi gīkī abo bakazwalaga myenda ya nyasabi na kūyegela būpanga bo mīlī, balī mu kaya ja batemi. Numho lūūlū ng'wajaga kūlola kī? Hamo nghangi? Alichene, nīyo nalīmuwīla alī ntaale kūtinda nghangi. Ū ng'wenūyū hū ng'wene ūyo gwandīkilwe kūlwakwe gīkī, ‘Managa gīkī nalīntūma ntūmījiwa wane kū būtongi wako, akūtonga kūkūbeeja-beegeja nzīla.’ Nalīmuwīla gīkī ū mu bose abo babyalilwe na bakīma, atīho nūūlū ūmò ūyo alī ntaale kūntinda Yohana. Alīyo ūyo alī ndo wa bado ū mu būtemi bo ng'wa Mulungu ankīlile ū wei.” (Pye a banhū abo bandegelekaga, hamò na a batobisha ba goodi bakazunya gīkī ū Mulungu ntūngīlīja; nguno baalī babatīījiwa mu būbatīīja bo ng'wa Yohana. Alīyo a Bafalisayo na a balangi ba shilagīlo, bakabūlema ū būhūgūji bo ng'wa Mulungu ū kūbo, īkī baalī batabatīījiwe nū Yohana.) “Hīmba nabikolanīje na kī a banhū ba shibyalīlwe īshi? Nabalenganīje na kī? Batikīlile na baana bigashaga ng'wigūlilū bakwihamukīlaga na bichabo; bakūhayaga gīkī, ‘A bing'we, ni ginehe twalūmufuulīlaga mbiilūlū alīyo ning'we ū kūbina yaya; hama hangī aho twandya kūlīla nghūngū nahene mutapīnīhalile!’ Nguno ū Yohana Matīīja akiza atūlyaga shilīwa nūūlū kūng'wa divai yaya; muyūhaya, ‘Alī n'isamva!’ Ū Ng'wana wa Munhū aho wiza akūlyaga na kūng'wa hangī, nahene ng'wandije kūhaya gīkī, ‘Nolagi ū munhū ūyū; naku na neevi, nīyo anwanile na batobisha ba goodi, būyaga na banhū ba shibi!’ Kwike a baana bago a masala, a bose bagisaabile gīkī galī būtūngīlīja.” Hūna ūmò wa Bafalisayo ūng'wegeleja ū Yesu ha ng'wakwe, gīkī ize kūlya shilīwa hamò nanghwe; nghana wingīla ū mu numba ya Nfalisayo ng'wenūyo, wigasha kūlya ī shilīwa. Ū mu nzengo gwenūyo walīmo nkīma wa shibi; aho wadeeba gīkī ū Yesu walī wigasha ū mu ng'wa Nfalisayo ng'wenūyo, wiza na jūbba ya alabasta yokalile maguta. Ohayūshika wīmīīla ha numa ya ng'wa Yesu, hihī na mhambala jakwe, kūnū akūlīlaga. Ūjilobya shisoji ī mhambala ja ng'wa Yesu, hūna wandya kūjipyagūla na nzwīlī jakwe; wanoga ūyūjibbipa, hama ūjibila maguta ayo walī nago. Ū Nfalisayo ūyo walī wang'wegeleja aho wabona gīko, wandya kwiwīla ū mu ngholó yakwe gīkī, “Ū munhū ng'wenūyū ūlū ni nghangi, ni wandeebaga ū nkīma ūyo alikala ūnkuumya-kuumya ng'wenūyū, pyī nī nhūngwa jakwe; nguno wabūbi no!” Ū Yesu ūnshokeja ūng'wīla gīkī, “Simoni, nalī na mhayo gwa kūkūwīla.” Nanghwe ūhaya, “Yombaga Nangi.” Ū Yesu ūhaya, “Baalīho banhū babīlī, baalī na būgasa na munhū nebe. Ūmò būgasa bo denali magana atanò, ūngī denali makūmi atanò. A bose bakagayiwa ī sha kūnshokeja ū ng'wenekīlī sabo, wanoga nose ūbalekeja pyī būbīlī wabo. Ū mu būbīlī wabo gīko, alī kinehe ūyo akūbiza na būyegi kūtinda?” Ū Simoni ūshosha ūhaya, “Naliganika ūyo akalekejiwa būgasa būtaale.” Nanghwe ū Yesu ūshosha ūng'wīla, “Watūngīlīja ū mu kalamulīle.” Hūna ūngalūkīla ū nkīma ng'wenūyo, ūng'wīla ū Simoni gīkī, “Ūlīmona ū mayū ng'wenūyū? Aho nalingīla ū mu ng'wako, ū bebe ūtaninhile nūūlū minzī ga kooja mhambala jane, alīyo ū ng'wene wajilobya ī mhambala jane na shisoji shakwe, hama ūjipyagūla na nzwīlī jakwe. Na hangī ū bebe ūtagemile kūnibbipa nūūlū hado. Alīyo ū ng'wene, kūfuma haho ningīlīlaga, ataalī ū koya ū kūjibbipa ī mhambala jane. Hama nīyo ū bebe ūtaalī nūūlū kūnibila maguta kū ntwe, alīyo ū ng'wene wajibila maguta ī mhambala jane. Hūna lūūlū nalīkūwīla gīkī, walekejiagwa ī shibi shakwe nūūlū īkī shilī shingī, h'ī nguno yene aloolecha būtogwa būtaale, alīyo ūyo alekejiwe shido, nū būtogwa bokwe būdo.” Hūna ūng'wīla ū nkīma ng'wenūyo gīkī, “Walekejiagwa ī shibi shako!” Abo baalī bigasha nanghwe a ha shilīwa bandya kūduguma kūnū baliwīla gīkī, “Ū ng'wenūyū ni nani ī gete wa kūyūlekeja na shibi ū wei?” Alīyo ū Yesu ūng'wīla ū nkīma ng'wenūyo gīkī, “Jaga mu mhola, ū kūzunya kwako kwakūpījaga.” Ha numa ya henaho, ū Yesu ūja akūlomeelaga Nghūlū ja būtemi bo ng'wa Mulungu hose pye ū mu mizengo ī mitaale nī mido. Na a bahemba bakwe abo ikūmi na babīlī walī hamò nabo. Baalīmo na bakīma balebe, bangī baalī bīngījiwa masamva na bangī būpījiwa būsaatu; ūmò wa bakīma benabo walī Malia ūyo witanagwa Magadalena, ū ng'wene gaalī gang'wīnga masamva mpungatī. Ūngī walī Yoana nke wa ng'wa Kūza, ūyo walī nanghani wa sabo ja ng'wa Helode. Walīmo na Susana, na bangī bingī dūhū, abo babagunaanaga kūfuma mu sabo jabo benekīlī. Hūna ibità itaale libilinga, banhū bingī kūfuma mu būlī nzengo būng'wikuunūkīla ū Yesu. Wandya kūbalomeela bo kūtūmamīla shigemenghejo; ūhaya gīkī, “Mībi akaja kūbība mbīyū jakwe. Aho alībība jingī jūgwīla mu nzīla, jūpandagīlwa na kūlyiwa na noni ja kūlala. Jingī jūgwīla mu sī ya mawe-mawe; aho jazwa jūcha nguno jikagayiwa ū būdoto. Jingī jūgwīla mu minghwa, a minghwa gūkūlanīja najo gūjishiteleja. Alīyo jimò jikagwīla mu sī yawiza, jūkūla jūtwaja mbeke igana-igana.” Aho wamala ū kūhaya ī mihayo yenīyī ūbakomeleja; ūhaya gīkī, “Ūyo alī na matū gakigwaga ni igwage.” A bahemba bakwe būmūja a makūlū ga shigemenghejo shenīsho. Nanghwe ūbawīla gīkī, “A bing'we ng'winhilwe būmani, mujimane ī mbisīla ja būtemi bo ng'wa Mulungu, alīyo ū kū bangī shilī shigemenghejo dūhū; ībize gīkī, ‘ū kūlola balole, alīyo batizūbona; nū kwigwa bigwe, alīyo batizitegeleja.’ ” “Hūna lūūlū, a makūlū ga shigemenghejo shenīshi galī gīkī, ī mbīyū gūlī mhayo go ng'wa Mulungu. Alīyo ījo jilī mu nzīla, balī abo bakagwigwaga ū mhayo; kwike ū Ng'wanishi wiza wagūpula ū mhayo wagwīnja ū mu ngholó jabo, batizūzunya bakapījiwa. Lelo ījo jilī mu sī ya mawe-mawe, a bene balī abo bakagwigwaga ū mhayo bagwanukūla mu būyegi, kwike gwabiza gūtī na miji. Balī ba kūzunya kwa kakanza dūhū, alīyo ū mu makanza ga kūgeng'wa bakashokaga kū numa. Hama ījo jigwīlile mu sī ya minghwa, a bene balī abo bakagwigwaga ū mhayo; kwike ū mu shimīzīle yabo bakashitelejiagwa na myatīla ya mu sī, hamò na būsabi wamo na kūdoosela būpanga, nose bakalemeelagwa nūūlū kūtwaja matwajo mashikanu. Alīyo ījo jilī mu sī yawiza, a bene h'abo bakagwigwaga ū mhayo mu ngholó yawiza na ya logohano, bagūdima; bayūtwaja matwajo mu wiyūmīlīja.” “Hūna lūūlū managi gīkī atīho ūyo akabachaga talà wīkundīkīja itangwa, nūūlū wībisa ng'wizungu lya būlīīlī. Ī talà īkabachiagwa yatūūlwa h'ikīndīkīlo lyayo, gīkī pye abo bakwingīlaga ū mu kaya bayūlībona ī lisana lyayo. Nguno gūtīho mhayo gwibisile nūūlū gūmò, ūyo gūtalafunījiwa ha ng'wape! Na hangī ītīho mbisīla īyo ītalitenda īkamanwa. Hū kūhaya ilanghanagi ūmo mukūdegelekelaga; nguno būlī ng'wene ūyo alī na shikolo akwinhwa, lelo ūyo atī na shikolo, akūtaajiwa nī shisho akwiganikaga gīkī alī nasho.” Hūna ū nina wiza hamò na a baana ba ng'wawe ū Yesu, baalī batogilwe kūshika aho walī, alīyo būlemeelwa kūlwa nguno y'ibità lya banhū. Ūwīlwa gīkī, “Ū noko alī hanze wīmīīlaga na a bazunayo; balītogwa kūkūbona.” Alīyo ū wei ūbashokeja ūbawīla gīkī, “Ū nene ū mayū na a bazuna bane, balī abo bakagwigwaga ū mhayo go ng'wa Mulungu bagwīta.” Lūshikū lūngī ū Yesu akingīla mu lyato hamò nabo a bahemba bakwe; ūbawīla gīkī, “Tūjagi kū nkīlo gwa nyanza;” na nghana būbuga bajile. Aho balīja, ū Yesu ūlaala tūlo. Kūhayimanīla gwabūūka nyaga ntaale bataalī ū mu nyanza. Ī lyato lyūyūdaha minzī, bibona babiza mu nhabaala ya kūyagala. Būmisha balīhaya gīkī, “Seeba, Seeba, twashila!” Aho wamisha, ūgūhama ū nyaga na a mahuuli ga minzī, shūlembeela, hūbiza sele-sele. Hūna ūbawīla, “A bing'we ni kūlī halī ū kūzunya kwing'we?” Bakogoha no, būyūkumya dūhū ū kūnū baliwīla gīkī, “Ū munhū ng'wenūyū ī gete ni nani okūyūhama na miyaga, būyaga na minzī pye shayūng'wigwa!” Hūna būbuga bajile, būūkashika kū sī ya Bagelasa, yalī yilolile nī Galilaya. Aho wika ha sī nyūmu ūshimīza ajile, munhū nebe walī na masamva ūmanhya nanghwe afumile kū nzengo. Ū munhū ng'wenūyo walī dūūhū, na walī wakwīja ī shikū atikalaga mu kaya, wikalaga kū mashigila. Aho wamona ū Yesu ūlīla n'ilaka itaale; ūgwa kū būtongi bokwe kūnū alīhaya gīkī, “Bebe Yesu Ng'wana wa ng'wa Mulungu ūyo alī higūlya no, ūlī na mhayo kī nū nene? Nalīkwikūmbīlīja ūtizūniluhya!” Akahaya gīko nguno ū Yesu akalīlagīla ī lisamva līnfume ū munhū ng'wenūyo. Wikalaga abohiwe minyololo na nhendele, alīyo nghangala ningī ī lisamva lyandimaga wagatīnagūla a mabohejo, lyampeeja kūja kū matogolo. Ū Yesu ūmūja ū munhū ng'wenūyo gīkī, “Ī lina lyako ūlī nani?” Nanghwe ūshosha, “Nalī Mabità,” nguno a masamva ayo gaalī gang'wingīlīīla gaalī mingī. Hūna gūndayīīla gīkī atizūgalagīla gaje ng'wishimayenze. Līkasangwa lyalīho idale lya ngulubī ningī jadīīmaga mu lūgūlū, gūndayīīla gīkī agazunīlīje gaje gakingīle mu jene; ūgazunīlīja. A masamva aho gīnga ū mulī munhū ng'wenūyo, gūkingīla ū mu ngulubī jenījo; ī lidale ī lyose liyita nhambo kūjīlīīla kū lūgegu lo nyanza, jūkagwīla mu minzī, jūng'wa nhuli, jūcha! A badīīmi bajo aho babona yabiza gīko, būpeela nhambo, būja būūkagūkumūcha ū mhayo gwenūyo mu nzengo, nū kū magūngūli. Banhū būfuma kūja kūgūlola ūyo gūkilonga, aho bashika a halī Yesu būnsanga ū munhū ūyo gakanfuma masamva igashije hihī na mhambala ja ng'wa Yesu azwalile shizwalo, nīyo alī na masala madeekanu. Bakogoha no! Hūna a bambonà būbasomboolela ūmo akapīgījiwa ūyo walī na masamva. Pye a banhū ba mu sī ya Gelasa būng'wikūmbīlīja ū Yesu abīngīle, nguno bakagwīlwa booba būtaale no; nghana wingīla mu lyato ūshoka. Ū munhū ūyo akīngījiwa masamva ūng'wikūmbīlīja gīkī nū ng'wene adimane nanghwe. Alīyo ū Yesu ūnaga aje; ūng'wīla gīkī, “Shokaga kaya ūkabawīle īyo Mulungu wakwītīlaga.” Nghana ūja hose pye ū mu nzengo gwenūyo, akwīkumūchaga īyo akīītīlwa na Yesu. Hūna ū Yesu aho washoka, ibità lya banhū lyūnsūng'wanha, nguno pye baalī banindīīla. Kūhayimanīla wiza ngosha ūmò, ntaale w'isinagogi; lina lyakwe Yailo. Aho washika ūngwīla mu magūlū ū Yesu, ūng'wikūmbīlīja ashike ha ng'wakwe. Nguno nshīke wakwe, ng'wanikī wa myaka gītī ikūmi n'ībīlī, walī nsaatu no; nīyo hihī na kūcha. Hama walī nanghwe ūmò ng'wenūyo dūhū. Ū Yesu aho wabūūka ajile, na mabità ga banhū gūnondeela, gūja gang'wishitelegije. Walīho nkīma nebe wakoyiagwa būsaatu bo ngeji, nose ūmala myaka ikūmi n'ībīlī; alīyo walī atīho nūūlū ūmò wa kūdūla kūmpīja. Ū nkīma ng'wenūyo ūng'wizīīla ū Yesu kū numa, ūshika ūnkuumya kwipīndo lya nghanjo yakwe; haho na haho a mininga gakwe goya ū kūzwa. Ū Yesu ūbūja, “Nani wanikuumya?” Aho bahuumūla pye a banhū, ū Petelo ūhaya, “Seeba, a banhū balīkūkuumya nguno bakwishitelejaga!” Alīyo ū Yesu ūhaya, “Munhū nebe wanikuumya, nguno niyigwa nguzu janīnga.” Ū nkīma ng'wenūyo aho wabona gīkī atūdūla ū kwibisa, wiza a halī Yesu alīdetema, ūshika ūntugīja mazwi ūnsomboolela hape-hape kū būtongi wa banhū bose, ī nguno īyo īkang'wenheleja kūnkuumya, nū mumo akapīlīla haho na haho. Nanghwe ū Yesu ūng'wīla, “Nshīke wane, ū kūzunya kwako kwakūpījaga; jaga mu mhola.” Aho ataalī ūyomba nabo gīko, kūhayimanīla wiza munhū afumile ū kū ng'wa ntaale w'isinagogi; ūshikīla kūhaya gīkī, “Ū nshīke wako wazumalīka, nose ītīho nguno ya kūnkoya ū Nangi!” Alīyo ū Yesu aho wigwa ūng'wīla gīkī “Ūtogohage, bebe ng'wene sanyaga, akūpīla dūhū.” Aho washika a ha kaya, atanzunīlīgije ose-ose ū kwingīla, ūlū atī Petelo na Yohana na Yakobo; hamò na ise nū nina wa ng'wanikī. Pye a banhū balīlaga, balīnīla ū ng'wanikī! Ū Yesu ūbawīla gīkī, “Mutalīlage nguno atachile, alaalile dūhū.” Būnseka nyachilū-chilū kūlwa kūndalaha, nguno baalī bamanile gīkī ū ng'wanikī walī wamala kūcha. Alīyo ū wei ūndima nkono; hūna witana alīhaya, “Ng'wanikī, būūkaga!” Ū moyo gokwe gūnshokela, ūbūūka haho na haho. Ū Seeba ūbalagīla bang'winhe shilīwa. A babyaji bakwe bakakumya no; alīyo ū wei ūbalemeja batizūng'wīla munhū nūūlū ūmò ūyo gūkilonga. Hūna ū Yesu ūbitana a bahemba bakwe abo ikūmi na babīlī, ūbinha būdūla na nguzu kūlwa kūgaheeba pye a masamva, na kūpīja būsaatu. Ūbatūma baje bakūbūkumūchaga ū būtemi bo ng'wa Mulungu, na kūpīja banhū. Ūbawīla gīkī, “Mutizūbūūcha mbūūkanwa jose-jose ja kūjana mu nzīla; yaya nūūlū nangha, nūūlū nfuko, nūūlū shilīwa, nūūlū hela; yaya nī gīkī būlī ng'wene abize na nghanjo ibīlī. Ūlū ng'ūshikīla ha kaya ndebe, ikalagi henaho kūshisha ng'wīnge ī lipandī lyenīlo. Ūlū būleka kūng'wanukūla, īngagi; nīyo ūlū mulīnga ū mu nzengo gwenūyo, lūkung'unhagi nū lūbuubu ūlo lūlī kū mhambala jing'we, koolekeja gīkī bakūgwīlwa nsango.” Nghana būja hose-hose ū mu magūngūli bakūlomeelaga Nghūlū Jawiza na kūpīja banhū. Ū ntemi Helode aho wigwa pyī īyo yabeejiagwa yenīyo ūzwangana, nguno bangī bahayaga gīkī ū Yohana wajūūkile kūfuma mu bafu. Bangī gīkī Eliya wilongile, hama bangī hangī bahayaga gīkī, ūmò wa bahangi ba kale wajūūkile! Hūna lūūlū ū Helode wandya kūhaya, “Ū Yohana nakamuta ntwe, al'ūyo nandije kwigwa nghūlū jakwe ng'wenūyū nanghwe nani hangī?” Wikūmva kūmona. A bahemba aho bashoka būnsomboolela īyo bakabeeja. Hūna ūbasola gīkī aje nabo iyene kū nzengo gwitanagwa Betisaida. Alīyo a mabità ga banhū aho gadeeba gūnkūūbīja koi; nanghwe ūbanukūla, ūbasomboolela mihayo ya būtemi bo ng'wa Mulungu. Na a babo baalī na makoye ūbapīja. Hūna aho lyaja ī likanza, būng'wegeela ab'ikūmi na babīlī, būng'wīla gīkī, “Hambū-hambū ni wabalaga a banhū baje kūjūkooba nghambī ū mu chalo sha hihī-hihī ūmu, bakigūlīle na shilīwa kū migūnda; nguno a henaha tūlī ng'witogolo dūhū!” Nanghwe ūbawīla, “Binhagi a bing'we ī shilīwa.” Nabo būng'wīla, “Tūtī na shilīwa sha kūkīla ha migatī ītanò na ndīlo ibīlī dūhū, numho hamo ūlū kūja kūgūla shilīwa sha kūbigela pye a banhū benaba!” A bagosha dūhū abo baalīho baalī gītī shihūmbī shitanò. Hūna ū Yesu ūbawīla a bahemba bakwe gīkī, “Bigashagi a banhū mu magele-magele, būlī lyene banhū gītī makūmi atanò.” Bīīta chene nghana, būbiza bigasha pye a banhū. Hūna ū Yesu wīsola ī migatī īy'ītanò nī ndīlo īj'ibīlī, ūlangamīla ng'wigūlū, ūlūmba; ūshimeganya, ūbinha a bahemba būbagabanhya a banhū. Būlya pye a bose bigeja, aho shasolelejiwa īsho shikasaagīīla, gokala matangwa ikūmi na abīlī. Līkabiza ho ikanza ilebe, ū Yesu walī iyene walombaga, na a bahemba bakwe baalī hamò nanghwe; ūbabūja gīkī, “A banhū bakūnihayaga nalī nani?” Būnshokeja balīhaya, “Ūlī Yohana Matīīja, alīyo bangī gīkī ūlī Eliya, na bangī hangī gīkī ūlī ūmò wa bahangi ba kale wajūūkile.” Hūna ūbabūja nabo gīkī, “Al'a bing'we mukūnihayaga nalī nani?” Petelo ūnshokeja alīhaya, “Ūlī Kilisto wa ng'wa Mulungu!” Hūna ūbahana batizūng'wīla munhū nūūlū ūmò ū mhayo gwenūyo. Hanuma ūhaya gīkī, “Ū Ng'wana wa Munhū shing'wigeleelilwe aluhiwe mu mihayo mingī; na kūleng'wa na bagabīji bataale, hamò na balangi ba shilagīlo na kūbūlagwa. Alīyo akūjūūka ha lūshikū lo kadatū lwaho.” Hūna ūbawīla pye a bose gīkī, “Ūlū munhū atogilwe kūnilondeela ni idalahage wei ng'wenekīlī, ibūūkīje nsalaba gokwe būlī lūshikū, hū anilondeele. Nguno būlī ng'wene ūyo atogilwe kūpīja būpanga bokwe, akūbūjimīīja. Alīyo ūyo ūbūjimīīja ū būpanga bokwe kūlwa nguno yane, ū ng'wenūyo akūbūpīja. Angū, ū munhū akūbiza na solobo kī nūūlū akīpandīka pyī ī sī, alīyo ū wei ng'wenekīlī ūyagala nūūlū ūjimīīla? Nguno ose-ose ūyo ūcha minala kūlwa nguno yane nī mihayo yane, nanghwe ū Ng'wana wa Munhū akūcha minala kūlwa nguno yakwe ū munhū ng'wenūyo, ū ng'wikanza lya kwiza ng'wikūjo lyakwe na lya ng'wa Ise, na lya bamalaika beela. Nīyo nalīmuwīla gwa nghana gīkī, balīho bamò ū mu banhū abo bīmīīlaga aha batūloja icha na hado yaya, kūshisha babūbone ū būtemi bo ng'wa Mulungu.” Aho wīhaya ī yenīyo jūbīta shikū gītī inaane, ūbasola ba Petelo na Yohana na Yakobo; ūlinha nabo mu lūgūlū kūjūlomba. Aho alīlomba, ī lihanga lya būshū bokwe lyūgalūka, nī shizwalo shakwe sheela pe; shūyūng'weka-ng'weka. Kwimanīla wandya kūlūngalūnga na banhū babīlī, ba Musa na Eliya; nabo baalī mu suso j'ikūjo. Bahoyaga nanghwe mihayo ya kīngīle kakwe; mhayo ūyo walī hihī kūjūgūshikīlīja mu Yelusalemu. Kwike ū Petelo na a biye abo walī nabo baalī baheewa tūlo; alīyo aho bamisha, būlībona ī likūjo lyakwe na a babo baalī bīmīīla hamò nanghwe. Hūna a babīlī benabo aho balīlekana nanghwe, ū Petelo ūng'wīla ū Yesu gīkī, “Seeba, yabeelela īkī twabiza tūlīho aha; tūzenge maheema adatū, līmò lyako, līmò lya ng'wa Musa, na līmò lya ng'wa Eliya.” Alīyo walī atagūmanaga ūyo wagūhayaga. Aho ataalī ūhaya gīko, kūhayimanīla ligela ilunde lyūbafīkīja; bogoha ū kūfīkījiwa ilunde. Liza n'ilaka kūfuma ū ng'wilunde līlīhaya, “Ūyū ng'wene Ng'wana wane nsolwa, ng'wigwagi wei.” Aho lyabīta ī lilaka lyenīlo, būmona ū Yesu alī iyene. Ū mu shikū jenījo bakahuumūla, batang'wīlile ose-ose ī mihayo īyo bakībona yenīyo. Ī ntondo yaho aho balika kūfuma ū mu lūgūlū, ibità itaale lyūnsūmbīīla ū Yesu. Kwitulwa ū ng'wibità lyenīlo ngosha ūmò wanghamukīla alīhaya, “Nangi nalīkwikūmbīlīja ūkalole kaka kitūnja kane aha; nalī nako kenaka dūhū baba. Nghangala ningī kakadimagwa isamva, lyakagalagaja ha sī, kayūfuluuta ifulo dūhū; lyakakalekela kū kale kokalaga machūbagūkīle! Naalī nabikūmbīlīja a bahemba bako balīpeeje; alīyo balīlemeelagwa!” Ū Yesu ūshosha ūhaya, “Bing'we shibyalīlwe sha būtūzunya na shihūbīkile, nakwikala ning'we mu kwiyūmīlīja kūshisha nanalī? Ng'wenhage aha ū ng'witūnja wako!” Aho alītwalwa, ī lisamva lyūntaalīka ha sī lyandya kūngalagaja; alīyo ū Yesu ūlīhama, ūmpīja ū nyanda, ūnshosha kūlī ise. Pye a bose būjinjimala būyūbūkumya dūhū ū būdūla bo ng'wa Mulungu. Aho bataalī balīyīkumya pyī īyo akībeeja yenīyo, ūbawīla a bahemba bakwe gīkī, “Yīyī mihayo īdegelekagi chiza, na ng'wīdime. Ū Ng'wana wa Munhū alī hihī kūtūūlwa mu makono ga banhū.” Alīyo batagwitegelegije ū mhayo gwenūyo, gwalī gūtaalī gūbisilwe ū kūbo batizūgūmana; nīyo bakogoha nū kūmūja a makūlū gaho. Kwimanīla a bahemba bakwe bandya kwihalalīja, gīkī nani ū ntaale kūbatinda pye a biye! Ū Yesu aho wabūdeeba ū wihalalīja ūbo walī mu ngholó jabo, witana kanīgīnī. Ūkawīla kīmīīla kihela nanghwe. Hūna ūbawīla gīkī, “Būlī munhū ūlū ūng'wanukūla nīgīnī gīt'ūyū mu lina lyane, wananukūlaga nene. Na būlī ng'wene ūyo ūnanukūla nene, numho wang'wanukūlaga ūyo anitūmile. Nguno ū ndo wa bado ū mu bing'we, ū ng'wenūyo hū ntaale.” Hūna ū Yohana ūnshokeja ūng'wīla gīkī, “Seeba, twalī twamonile ng'wing'wana alīpeeja masamva mu lina lyako; tūnemeja nguno atī ūmò wise.” Nanghwe ū Yesu ūng'wīla gīkī, “Yaya ū kūbalemeja, nguno ūyo atilwishaga ning'we ū ng'wenūyo alī hamò ning'we.” Aho jang'wa ī shikū jakwe ja kwanukūlwa kwigūlya, pye a maganiko gakwe ūgalogeja ha lūgendo lwa kūja Yelusalemu. Hūna ūtūma banhū baje kūnonja-longeja ūmo alayūbītīla. Būshika mu chalo shilebe sha Basamalia, alīyo būlema ū kūng'wanukūla; nguno a maganiko gakwe gaalī ha lūgendo lwa kūja Yelusalemu. A bahemba bakwe, a ba Yakobo nū Yohana, aho babona gīko, būng'wīla; “Seeba, ūlībona ginehe ūlū kūlagīja moto gīt'ūmo akīītīla Eliya, gwike kūfuma ng'wigūlū gwize gūbakenaagūle?” Alīyo ūbagalūkīla ūbahūgūla; ūbawīla gīkī, “A bing'we mutagūmanile ū moyo ūyo mulī nago. Nguno ū Ng'wana wa Munhū atizile kūyagaja būpanga bo banhū, alīyo kūbūpīja.” Hūna būja kū chalo shingī. Aho balī mu nzīla bajile, munhū nebe ūng'wīla gīkī, “Nakūkūlondeela būlī kwene ūko ūlaaje.” Nanghwe ū Yesu ūng'wīla gīkī, “Ī nyamhawa jilī na myobo, nī noni ja kūlala najo jilī na chanjo, alīyo ū Ng'wana wa Munhū atī na ha kūlaaja nūūlū ntwe gokwe!” Hūna ūng'wīla ūngī gīkī, “Nilondeelage.” Ū ng'wene ūhaya, “Seeba, nizunīlījage tame naje nakanjīke baba.” Nanghwe ūng'wīla, “Balekage a bafu babajīke a bafu babo; bebe ng'wene jaga ūkakumūche mhola ja būtemi bo ng'wa Mulungu.” Na ūngī hangī ūng'wīla, “Nakūkūkūūbīja Seeba, kwike nizunīlījage tame naje nakabalage bang'wise.” Alīyo ū Yesu ūng'wīla gīkī, “Atīho nūūlū ūmò wa kwandya kūlīma hūna wīmīīla kwikībūka kūlola ya kū numa, ūyo igeleelilwe kūbiza mu būtemi bo ng'wa Mulungu.” Ha numa ya yenīyo ū Seeba ūsola bahemba bangī makūmi mpungatī na babīlī, ūbatūma babīlī-babīlī, batonge ū kū mizengo na a mapandī ayo walī atogilwe kūja ū wei. Ūbawīla gīkī, “Ū nīmo gw'igesa gūlī ntaale no, alīyo a batūmami bagehu; nombagi ū Seeba atūme batūmami ū kū nīmo gokwe. Ali lūūlū, jagi; kwike managi gīkī nalīmutūma gītī baana ba ngholo kūja kwigulanya na mapūge! Mutizūsola mbogoshi, nūūlū nfuko, nūūlū shilatū; hama ūlū mulīja, yaya ū kwikala ng'witūja-tūja mu nzīla kūgīsha banhū. Ūlū ng'ūshika ha kaya ndebe bagīshagi tame; ng'ūbawīla gīkī, ‘A ha kaya īyī, twang'wenhelaga mhola.’ Ūlū ūbiza alīho munhū ntengeke, ī mhola ying'we īkūng'wikalīla; alīyo ūlū atīho, īkūmushokela ī mhola ying'we. Ī kaya īyo īlang'wanukūle ikalagi henaho, muyūlya na kūng'wa hamò nabo, nguno ū ntūmami shing'wigelile kūpandīka mheela yakwe. Yaya ū kwitambūkīja-tambūkīja nghambī; kwīnga ha kaya īyī kūja kaya yīngī. Hangī nūūlū ng'wingīla mu nzengo nebe, ūlū būng'wanukūla lyagi īsho balamutengele. Bapījagi a basaatu baamo, nīyo ng'ūbawīla gīkī, ‘Ū būtemi bo ng'wa Mulungu bong'wegeelaga.’ Alīyo ūlū ng'wingīla mu nzengo nebe būleka ū kūng'wanukūla, jagi ng'ūbīta ū mu mapanda gabo mulīhaya gīkī, ‘Nū lūbuubu lo mu nzengo gwing'we ūlo lwadaamīīlaga kū mhambala jise lūūlo twamukung'unhīla, alīyo managi gīkī ū būtemi bo ng'wa Mulungu bong'wegeelaga.’ Nalīmuwīla gīkī, ū mu lūshikū lwenūlo īkūbiza hambū-hambū ū kū bana Sodoma; kūtinda ū kū nzengo gwenūyo!” “Ūlī mu kwihīga Kolasini, nū bebe Betisaida ūlī mu kwihīga, nguno ī shītwa sha koolecha būdūla būtaale īsho shabeejiwe mu bing'we ūlū ni shabeejiwa mu Tulo na Sidoni, a bazengi baamo ni bagalūka kale, mu kūzwala magūnīla na kwifudīka mu mabu. Alīyo ū ng'wikanza lya kūlamulwa, īkūbiza hambū-hambū ū kū bana Tulo na a bana Sidoni, kūtinda ū kū bing'we! Ū bebe nangho Kafalanaūmu, ūliganika gīkī ūkūgūngūhiwa kūshisha ng'wigūlū? Ūkwichiwa kūshisha kūlimu! Ū wa kūng'wigwa a bing'we numho waniigwaga nene, nū wa kūmufīkīlīja a bing'we numho wanifīkīlījaga nene; hangī ūyo ūnifīkīlīja nene, hū wanfīkīlījaga ūyo anitūmile.” A bahemba makūmi mpungatī na babīlī aho bashoka baalī na būyegi no; būng'wīla gīkī, “Seeba, na a bana masamva twalūbapeejaga mu nguzu ja lina lyako.” Nanghwe ūbawīla gīkī, “Namonile ū Shetani alīīgwa gītī lūlabi alīfuma ng'wigūlū! Managi gīkī a bing'we naang'winhile būdūla bo kūpanda nūūlū nzoka na nghomi, nū būdūla bo ng'wanishi kūbūpyena ū bose; na shitīho shikolo shose-shose sha kūng'wītīla mayanga. Kwike ū gwa kūheeba masamva gūtamuyejage, alīyo yegagi īkī a mina ging'we gandīkilwe ū ng'wigūlū.” Ū ng'wikanza lyenīlo ū Yesu ūkumīlīja mu būyegi wa ng'wa Moyo Ng'wela; ūhaya gīkī, “Nalīkūlūmba Baba, bebe ūyo ūlī Seeba w'igūlū na sī, nguno pyī ī mihayo īyī wībisile ū kū ba masala na a bitegeleja, wīyoolecha ū kū baana. Alichene Baba, nguno h'ūmo ībeelelile ū kūlī bebe. Ū Baba ashitūūlile pyī ī shose mu nkono gwane; na atīho nūūlū ūmò ūyo aamanile ū Ng'wana, ūlū atī Baba iyene. Hangī atīho ūyo aamanile ū Baba, ūlū atī Ng'wana wike, na būlī ng'wene ūyo Ng'wana alatogwe kūnfubolela.” Hūna ūbagalūkīla a bahemba bakwe boi dūhū; ūhaya gīkī, “Galī na mbango a miso ayo gakwībonaga īyo mukwībonaga a bing'we. Nguno nalīmuwīla gīkī, bahangi na batemi bingī baalī batogilwe kwībona īyo mukwībonaga alīyo batībonile; na kwīyigwa īyo mukwīyigwaga alīyo batayigwile.” Kwitulwa nangi nebe wa shilagīlo wīmīīla ūmūja mu kūngema, ūhaya gīkī, “Nangi nīīte mhayo kī nabize na būpanga bo welelo na welelo?” Nanghwe ūng'wīla, “Yandīkilwe ginehe ū mu shilagīlo, ūkūsomaga ginehe?” Ūnshokeja ūhaya, “Ntogagwe ū Seeba Mulungu wako na ngholó yako yose, na būpanga wako bose na nguzu jako jose, na maganiko gako gose; nū nzenganwa ng'wiyo gīt'ūmo witogelilwe bebe ng'wenekīlī.” Nanghwe ū Yesu ūng'wīla gīkī, “Watūngīlīja a kashokeje, nū bebe ītaga gīko: ūkūpīla.” Alīyo ū nangi ng'wenūyo walī atogilwe kwiyoolecha gīkī ntūngīlīja, na lūūlū ūmūja ū Yesu gīkī, “Ū nzenganwa ng'wichane h'ūyo alī?” Ū Yesu wandīja henaho; ūng'wīla gīkī, “Lwise lūmò munhū nebe watulumenhaga kūfuma Yelusalemu ajile Yeliko, ohayimanīla onyang'wa na banyoli. Būntūlagūla, hama būntaaja pyī ī shikolo, nī shizwalo būnzuuja, būja būneka alī mandetendete, hihī gūcha! A makanza genayo, ngabīji nebe nanghwe ūsangwa alītulumenha kūbītīla ī nzīla yenīyo. Ūng'wipumūkīja hoi, aho wamona ūtaja ūbītīla kū mhelo. Na Nawī ūshika ho a h'ipandī lyenīlo, wahayūmona ūchaalīīla, ūbīta chaawī. Na Nsamalia nebe walī mu lūgendo ajile, ū ng'wene wahayūshika a halī munhū ng'wenūyo, aho wamona ūnsaatwa. Ūng'wegeela ūng'ooja-ooja na divai a magulagīje, ūmila na maguta, hūna ūgatunga; hama ūndamhīja ha nzobe yakwe, ūntwala kū numba ya kūlaala bageni ūūkangaliila chiza kwenūko. A ha ntondo yaho ūsola denali ibīlī, ūng'winha ū ng'wenekīlī numba ya bageni, ūng'wīla gīkī, ‘Ngaliilage ū munhū ng'wenūyū; shose-shose īsho ūlatūmamīle kūkīla a ha hela jenīji, nakwiza nakwinhe ūlū nalashoke.’ Ūlībona ginehe a ha gatī ya banhū a badatū benabo, alī ginehe ūyo akabiza nzenganwa ng'wiye ū munhū ūyo olī onyang'wa na banyoli?” Ūng'wīla, “Ūyo akang'wītīla ya koolecha shigongo.” Nanghwe ū Yesu ūng'wīla, “Jaga ūkīīte gīko nangho!” Ū Yesu aho alī mu lūgendo na a bahemba bakwe, bakashika mu chalo shilebe. Nkīma ūmò lina lyakwe Malita ūng'wegeleja ha kaya yakwe. Ū nkīma ng'wenūyo walī na ng'wanong'wawe witanagwa Malia. Ū ng'wene wigasha ha sī hihī na mhambala ja ng'wa Yesu, ūyūndegeleka īyo wasomboolaga. Alīyo ū Malita wandya kūtagamba na milīmo ya kūbalonja-longeja. Nose ūng'wegeela ū Seeba ūng'wīla, “Seeba, nibūlī ūtūlonjaga ī gīkī ū ng'wanong'wise onilekanījaga nene dūhū pyī ī milīmo? Ni wang'wīla anigunaane!” Nanghwe ū Seeba ūnshokeja ūng'wīla, “Malita, Malita, otagambaga na milīmo mingī no, nose ozwangana. Alīyo gūlīho gūmò dūhū ūyo gwigeleelilwe; ū ngabo ūyo wagūsolaga Malia gūlī gwawiza, atūdūla kwīngījiwa na hado yaya!” Ikanza ilebe ū Yesu walī hanhū akūlombaga, aho wamala ū kūlomba ūmò o bahemba bakwe ūng'wīla gīkī, “Seeba, tūlangage nise ū kūlomba gīt'ūmo Yohana akabalangīla bahemba bakwe.” Hūna ūbawīla, “Ūlū mulīlomba mulahayage gīkī, ‘Sīswe, lina lyako lyeela līkūjiwe, būtemi wako wize. Twinhage ī shilīwa shise ī sha būlī lūshikū. Tūlekejage nū būhūbi wise, nguno na a bise tūkanekejaga būlī ng'wene ūyo alī na būgasa kū bise. Na hangī ūtizūtūtwala mu kūgeng'wa.’ ” Ha numa ya henaho ūbawīla gīkī, “Ī gīsī gemelagi ūlū ūmò wing'we alī na nwani ng'wiye wiza kūnugūja būjikū ha gatī ūng'wīla gīkī, ‘Ng'wanong'wise, nigunaanage migatī īdatū. Napandīka ngeni, nwani ng'wichane wafuma mu lūgendo; alīyo ī haha natī na shilīwa sha kūntengela!’ Ūyo alī mu gatī ashikile kūnshokeja ūng'wīla gīkī, ‘Ūtanikoyage, namalaga kūpagīja ū lwigī; nīyo a baana bane pyī nū nene tūlī mu būlīīlī twalaalaga; ī haha natūdūla ū kūbūūka, nūūlū kūkwinha shose-shose!’ Nalīmuwīla atūdūla nghana ū kūbūūka ang'winhe nūūlū īkī nwani ng'wiye. Alīyo kūlwa kalombele ka lūgūūmī, akūnoga nose abūūke ang'winhe; nīyo akūng'winha kūlenganīla na a kalombele kakwe. Hūna lūūlū nalīmuwīla lombagi mukwinhwa, koobagi mukūpandīka, tūlagi hoodi ha nyango mukūlugūlīlwa. Nguno būlī ng'wene ūyo akalombaga akinhagwa, nū yūyo akakoobaga akapandīkaga, hama nū yūyo akatūlaga hoodi ha nyango akalugūlīlagwa. Angū, alīho myaji kī ū mu bing'we ūyo ashikile kūlomva ndīlo na ng'wanokwe, nanghwe ūng'winha nzoka a ha ng'wanya go ndīlo? Nūūlū hamo ūlomva igī, nani ūyo adūgije kūng'winha nghomi? Ali lūūlū, manīlagi henaho; a bing'we nūūlū īkī mulī babūbi, nahene mumanile ū kūbinha a baana bing'we shikolo shawiza. Ū Sīng'we ūyo alī ng'wigūlū, atīīta yawiza kūtinda a bing'we? Nguno ū ng'wene akūbinha Moyo Ng'wela abo bakūnombaga.” Lūshikū lūngī akang'wīngīja munhū isamva lya būshimuumu; aho lyanfuma ū munhū ng'wenūyo ūdūla ū kūyomba. A banhū abo baalīho būkumya no. Kwike bamò babo bandya kūhaya gīkī, “A masamva akūgapeejaga kūlwa būdūla bo Lībelizebuli, ī litaale lya masamva.” Bangī būyūngema, kūnū balīkooba shimanīkījo sha kūfuma ng'wigūlū kwīngīīla kūlī we. Alīyo ū Yesu īkī walī agamanile a maganiko gabo, ūbawīla gīkī; “Būlī būtemi ūlū būgabanīka hūna wandya kwilwisha boi wenekīlī na wenekīlī, būkwimala. Nūūlū kaya ūlū yandya kwiyūbūkīla yoi yenekīlī īkūgwa. A bing'we mulīhaya gīkī ū nene nakūgapeejaga a masamva mu būdūla bo ng'wa Belizebuli, angū numho hū kūhaya ū Shetani ogabanīkile. Hama būkwīmīīla ginehe lūūlū ū būtemi bokwe? Nīyo hangī, ū nene ūlū nakūgapeejaga a masamva mu būdūla bo ng'wa Belizebuli, al'a baana bing'we, a bene bakagapeejaga mu būdūla kī? Na lūūlū managi gīkī, a benabo bakūbiza balamuji bing'we! Alīyo ūlū nakūgapeejaga a masamva mu būdūla bo nkono go ng'wa Mulungu, managi gīkī ū būtemi bo ng'wa Mulungu bong'wizīīlile! Ū munhū o nguzu ūlū adimile shilanga akūlanghanaga kaya yakwe, ī shikolo shakwe shilī mhola. Alīyo ūlū wiza munhū o nguzu kūtinda ū wei, hūna ūndumīla ūngheeba, akūntaaja pyī ī shilanga shakwe īsho ashisanije, hanuma ī shikolo shakwe ūshisola ūshigabanhya. Ali lūūlū, ūyo atī hamò na nene alī ng'wilwisha wane, nū yūyo atūkumingaga hamò nane akūbbalasanyaga!” “Ū moyo nsoso ūlū gūnfuma munhū, gūkajaga ūko na ūko gūkūhūhūūlījaga mu matogolo makalamuku gatī na minzī, gūlīkooba ha kwifuulīla. Ūlū gūgayiwa gūkahayaga gīkī, ‘Ī gete nashoke ū kū numba yane ūmo naafumile!’ Gwakūhayiza, gwīsanga īpyagūlilwe, na kūgaliilwa chiza. Hūna gūja kūjūsoleleja myoyo yīngī mpungatī misoso kūgūheeba ū goyi, gwiza nayo; pyī yingīla yikala mo. Ī nghalīlo ya ng'wa munhū ng'wenūyo īkabizaga yabūbi no, kūtinda ūmo walī ī kwandya!” Aho wakalīcha ū kūhaya pyī ī yose īyī, nkīma nebe ū ng'wibità ūhamuka n'ilaka lya higūlya ūng'wīla gīkī “Īlī na mbango ī nda īyo īkakūbūūcha, nī mbeele ījo ūkajongha najo jilī na mbango!” Nanghwe ū Yesu ūhaya, “Ūlītūngīlīja, alīyo ī no-no-no abo balī na mbango, balī abo bakūgwigwaga ū mhayo go ng'wa Mulungu bagūdīlīla.” A mabità aho gongeja kūng'okalīīla, ūhaya gīkī, “Ī shibyalīlwe īshi shabūbi no; shikūkoobaga shimanīkījo, alīyo shitinhwa shimanīkījo, ūlū ītī sha ng'wa Yona dūhū! Nguno gīt'ūmo Yona walī shimanīkījo kū banhū ba Ninawi, h'ūmo akūbizīla nū Ng'wana wa Munhū ū kū banhū ba shibyalīlwe īshi. Ū ng'wikanza lya kūlamulwa, ū ntemi nkīma wa sī ya dakama akwīmīīla nabo a banhū ba shibyalīlwe īshi abenheleje kwinhwa nsango. Nguno ū ng'wene akafuma kū sī ya kūle wiza kūlī Solomoni kūdegeleka mihayo yakwe ya masala, alīyo ī haha ūyo alīho aha ng'wene ntaale kūtinda Solomoni. Na a banhū ba Ninawi bakwīmīīla nabo a banhū ba shibyalīlwe īshi, ū ng'wikanza lya kūlamulwa, babenheleje kwinhwa nsango. Nguno a bene aho bawigwa ū būlomeeji bo ng'wa Yona bakagalūka; alīyo ī haha ūyo alīho aha ng'wene ntaale kūtinda Yona.” “Atīho munhū wa kūbacha talà hūna wakītūūla kwibisu, nūūlū wīkundīkīja itangwa. Īkatūūlagwa h'ikīndīkīlo lya talà, gīkī bayūlībona ī lisana lyayo abo balingīla ū mu numba. Ī talà ya mīlī līlī liso lyako; ī liso lyako ūlū līlī mhola, numho pyī ū mīlī gwako gūlī n'isana. Alīyo ī liso lyako ūlū lyūpandīka kaagede, ū mīlī gwako gūkūbiza mu giiti. Ali lūūlū, ilanghanage, ī lisana īlo ūlī nalyo lītizūgalūka kūbiza giiti. Nīyo ū mīlī gwako ūlū gūlī ng'wisana, gūbiza gūtī na giiti nūūlū hado, pyī ū gose gūkūbiza n'isana gīt'ūmo īkabizīlaga talà ūlū īlīkūtiimīla.” Ū Yesu aho wamala ū kūsomboola ī yenīyo, Nfalisayo nebe ūng'wegeleja gīkī ize alye nanghwe shilīwa ha ng'wakwe; na nghana wingīla wigasha. Alīyo ū Nfalisayo ng'wenūyo akakumya no ū kūbona gīkī ū Yesu oleka ū kūkalaba tame aho ataalī kwandya ū kūlya. Nanghwe ū Seeba ūng'wīla gīkī, “A bing'we Bafalisayo mulī na makoye, nguno mukiyoogelelejaga higūlya-gūlya, gītī kooja shikombe na mabakuli, alīyo ū mu gatī ng'okalile wibi na būnyeecha. Bing'we bachilū-chilū, ū meeja washo ī sha hanze atī hū ng'wene ū meeja washo nī sha mu gatī? Shifunyagi tame ī sha mu gatī shibize manongho, hū shikūmubeelela pyī ī shikolo. Hangī nīyo mulī mu kwihīga a bing'we Bafalisayo, nguno mukafunyaga īmò ya ng'wikūmi ya shikolo shido-do-do, gītī shisanjo sha mu shilīwa na madūūtū ga mbika ījo na ījo! Alīyo ī mihayo ya būtūngīlīja na būtogwa bo ng'wa Mulungu mukīkīlanhyaga! Shing'wigeleelilwe kwīshikīlīja ī yenīyī, alīyo nī yīngī yaya ū kwīleka. Bing'we Bafalisayo mulī mu kwihīga, nguno mutogilwe kwigasīja masumbī g'ikūjo mu masinagogi, na kwikala mulīgīshiwa mu magūlilū. Mulī mu kwihīga, nguno mubizile gītī shigila īsho shijimīlīkanile, īsho banhū bakabītaga higūlya yasho nū kūdeeba yaya!” Kūhayimanīla ūmò wa balangi ba shilagīlo wanshokeja alīhaya gīkī, “Nangi, īyo ūkwīhayaga yenīyo na a bise ūlītūdūkanīja mo!” Nanghwe ū Yesu ūnshokeja ūng'wīla, “Angū na a bing'we balangi ba shilagīlo mulī mu kwihīga, nguno mukasesejaga banhū miligo midito kū mabega, alīyo a bing'we benekīlī mutagemaga ū kūtūūla ho nūūlū lwala lwing'we lūmò kūbagunaana. Mulī mu kwihīga, nguno mukazengeelaga shigila sha bahangi; abo babūlagwa na bakūlūgenji bing'we. Hū kūhaya mukikaanīlaga bing'we benekīlī, na kwizunīlīja nī shītwa sha bakūlūgenji bing'we, nguno a bene bababūlaga, lelo a bing'we mukūshizengeelaga ī shigila shabo! H'ī nguno yene ū Mulungu nanghwe ū mu masala gakwe ahayile gīkī, ‘Nakūbatūmīla bahangi na batūng'wa; bakūyūbabūlaga bamò babo, na bangī bakūbaluhya. Ū mu gīko gakūkoowa kūfuma mu shibyalīlwe īshi pye a mininga ga bahangi ayo gidīka; kwīngīīla ikanza lya kūseeng'wa kwa sī. Kwandīja mininga ga ng'wa Abeli kwiza kūkaja kū ga ng'wa Zakalia ūyo akabūlagīlwa mu hekalu kū būtongi bo ng'walīlo. Alichene, nalīmuwīla gakūkoowa ū mu shibyalīlwe īshi.’ Mulī mu kwihīga a bing'we balangi ba shilagīlo, nguno mulūdimile ū lūfungūlo lwa būmani. A bing'we mulemeelilwe ū kwingīla, alīyo na a babo batogilwe ū kwingīla mukabahangījaga!” Aho alīnga a henaho a balangi ba shilagīlo na a Bafalisayo bandya kūmūgīlīja mihayo mingī, koolecha hape gīkī baalī bapelana no; kūnū bang'witegeelaga bapandīkīle ho nzīla ya kūngwasha mu kalūngalūngīle kakwe. Ū ng'wikanza lyenīlo līkasangwa likuminga ibità itaale, lya banhū mashihūmbī mingī; bishiteleja nose būyipandagīla na kwipandagīla. Ū Yesu wandya kūbawīla tame a bahemba bakwe; ūhaya gīkī, “Ilanghanagi nī shibimbya sha Bafalisayo, ū wibeeleja wabo. Nguno gūtīho mhayo gūkundīkīgije, ūyo gūtūkundūlīlwa; nūūlū gwibisile, ūyo gūtūfunījiwa ha ng'wape. Hūna lūūlū, īyo mukwīhoyelaga mu mbisīla īkwigwiwa hape; nī yīyo mukwihwehwetelaga mu matū, bakwīhaya n'ilaka lya kūhamuka, nīyo balī higūlya ya numba!” “Bing'we banwani bichane, nalīmuwīla mutabogohage abo bakagelelaga kūbūlaga mīlī, alīyo batī na gwa kwīta hangī a ha numa ya yenīyo. Kwike leki namuhūgūle, nang'oolekeje ūyo shiigelile mung'ogohe. Ng'ogohagi ūyo alī na būdūla bo kūbūlaga, ha numa ya henaho kūponya mu nsango gwa moto; alichene, nalīmuwīla ng'ogohagi ū ng'wenūyo! Angū, ī tūjū īj'itanò jitūdūla kūjinjiwa nūūlū shilingi ibīlī dūhū? Alīyo ītīho nūūlū īmò yajo īyo ītamanilwe na Mulungu. Lelo a bing'we bene nī nzwīlī jing'we ī ja mu ntwe pyī ī jose jimanilwe ū wingī wajo. Nose hū kūhaya mutogohage, nguno a bing'we mulī ba mpango ntaale no, kūtinda ī tūjū nūūlū jikakwīla na ginehe!” “Nalīmuwīla gīkī būlī ng'wene ūyo ūnikaanīla kū būtongi bo banhū, nū Ng'wana wa Munhū akūnkaanīla ū kū būtongi bo bamalaika ba ng'wa Mulungu. Alīyo ūyo ūnilema kū būtongi bo banhū, nanghwe akūleng'wa ū kū būtongi bo bamalaika ba ng'wa Mulungu. Hama nīyo munhū ose-ose ashikile kūlekejiwa nūūlū akanghaya kībi ū Ng'wana wa Munhū, alīyo ūyo ūgima kūnsondagūla Moyo Ng'wela, ū ng'wenūyo atīko ū kūlekejiwa. Na hangī nūūlū būmutwala mu masinagogi, nūūlū kūmushisha kū būtongi bo basugi na bataale, yaya ū kwandya kwiganika-ganika ūmo mulashokeje, nūūlū ūmo mulasomboolele. Nguno ū ng'wikanza lyenīlo ū Moyo Ng'wela akūmulanga īyo yigeleelilwe ng'wīsomboole.” Kwitulwa ū ng'wibità lya banhū, munhū nebe wang'wīla gīkī, “Nangi, nalī na ng'wanong'wise, ng'wīlage aninhe nane ū ngabo go wingīji!” Nanghwe ū Yesu ūnshokeja ūng'wīla, “Bebe, nani ūyo wanitūūlile ū nene kūbiza namuji nūūlū ngabanhya a ha gatī ying'we?” Hūna ūbawīla gīkī, “Ikalagi miso; nīyo ilanghanagi nayo pyī ī mihayo ya kwikūmva, nguno ū būpanga bo ng'wa munhū būtī mu wingī bo shikolo īsho alī nasho.” Ha numa ya henaho ūbawīla lūsumo ūhaya gīkī, “Ngūnda gwa nsabi nebe gūkapya chiza, ūpona. Na lūūlū wandya kwideedenghanya aliwīla gīkī, ‘Alīyo ī gete, nīīte ginehe īkī nalīgayiwa a ha kwītūūla ī mhona yane yenīyī!’ Kwimanīla ohaya, ‘Yū, ī gete gūyū ū gwa kwīta: nakūbasambagūla pye a bana maluuli bane, nabeeje gangī mapya, nīyo mataale; nakumingīle ng'wenūmo pyī ī shilīwa nī sabo yane. Ūlū nūmala ū kwīta gīko niwīla gīkī, “Haho lūūlū būpanga bone, ūlī na shikolo shingī shawiza sha kūtūmamīla myaka mingī; ifuulage ūlye na kūng'wa, ūyege!” ’ Alīyo ū Mulungu akang'wīla gīkī, ‘Bebe mbūūlī, ī gīsī īkī ū būjikū bo lelo wenūbū bakūkwīngīja ū būpanga wako, ī shikolo shenīshi wibīkīlaga shikūbiza sha ng'wa nani?’ H'ūmo alī būlī ng'wene ūyo akibīkīlaga sabo jakwe wei ng'wenekīlī, alīyo ū kūlī Mulungu atī na sabo yose-yose!” Hūna ū Yesu ūbawīla a bahemba bakwe gīkī, “Kūlwa nguno yenīyo nalīmuwīla yaya ū kwikala mukūkoya-koyelaga būpanga, gīkī mukūlya kī, nūūlū mibīlī ying'we, gīkī mukūzwala kī! Nguno ū būpanga būlī būtaale kūtinda shilīwa, nū mīlī gūshiheebile ī shizwalo. Alijiganikīlagi ī noni, ī joi jitabībaga nūūlū jitagesaga, na hangī jitī na numba ya kūbīkīla shilīwa, nūūlū jitī na maluuli; alīyo ū Mulungu akajilishaga. A bing'we mujikīlile kūle no ī noni! Ī gīsī alīho nani nūūlū ūmò wing'we ūyo adūgije kwiyongeleleja ī likanza lya būlamu bokwe kūlwa kwiyanga-yangīla wei ng'wenekīlī? Na lūūlū ūlū mutadūgije nūūlū kūgwīta ū mhayo ū ndo gwenūyū, nibūlī īkūmukoyaga ī yīngī? Aligiganikīlagi nūūlū mabonji ūmo gakakūlīlaga; a goyi gatatūmamaga, nūūlū shizwalo gatabeejaga; alīyo nalīmuwīla gīkī nūūlū ū Solomoni hamò n'ikūjo lyakwe pyī ī lyose ūmo lyalī, walī atadūgije kūzwalīla chiza kūshisha kūlenganīla nūūlū na līmò lyago. Bing'we ba kūzunya kūdo, ū Mulungu ūyo akazwalīkaga maswa ga mu matogolo chiza gīko, ayo galīho ī lelo alīyo a ha ntondo gaponyiwa mu moto, angū a bing'we atūdūla kūng'wītīla mitaale kūtinda? Hūna lūūlū, oyagi ū kwikala mukūkoya-koyaga kūkooba īsho mulalye, nūūlū īsho mulang'we; yaya ū kwikala ng'wenenghalaga. Nguno pye a ba mu sī abo bataamanile Mulungu hū bene abo bakakoya-koyaga kūshikooba ī shenīshi; alīyo a bing'we, ū Sīng'we amanile gīkī shing'wigeleelilwe mubize nasho. Hū kūhaya būkoobagi tame ū būtemi bokwe, nī shose īshi mukongejiwa.” “A bing'we ī chene mulī idale ido, kwike mutogohage, nguno ū Sīng'we gūnyegije gwa kūng'winha ū būtemi a bing'we. Jinjagi ī shikolo shing'we mufunye manongho, ng'wibeegeje mbogoshi jitī ja kūkūlūhala; mubize na wibīkīja wa būja na būja ng'wigūlū, ūko ng'wibi atīko kwegeela, nūūlū fufuuji jitūdūla kūkenaagūla. Nguno aho ūbisīlile ī sabo yako, nī ngholó yako īlolelile henaho.” “Itungagi ī mikīmbīlī, nī talà jing'we jibize jilībaka. Mubize gītī banhū banindīīlile saabo-būgonzo, kūshisha aho alashokele kūfuma kū būkombe. Ūlū ūshika ūtūla hoodi ha nyango, haho na haho būnugūlīla. Bakūbiza na mbango a basese benabo, ū saabo-būgonzo ūlū ūbasanga balī miso; nalīmuwīla gwa nghana, akwitunga abinhe ha kwigasha, hūna abalonja-longeje shilīwa. Adūgije kwiza hīīlū, nūūlū būjikū ha gatī, alīyo īkūbiza yawiza no ū kū basese benabo ūlū ūbasanga balī miso. Kwike managi gīkī ū namugī ha ng'wakwe ūlū ni walīdeeba ī likanza lya kwiza kwa ng'wibi ni atīlekanīgije ī numba yakwe īkambagūlwe. Hūna lūūlū, na a bing'we ikalagi nzūgūlū-matū, nguno ū Ng'wana wa Munhū akwiza ng'wikanza īlo mutūliganikīlaga.” Ū Petelo ūbūja, “Seeba ūlītūwīla bise dūhū ū lūsumo lwenūlū, nūūlū ūlībawīla pye na a bangī?” Nanghwe ū Seeba ūhaya, “Ī gīsī nani ū mīkījiwa ū nsanyiwa na ng'witegeleja, ūyo ashikile kūtūūlwa na ise-būgonzo ha nīmo gwa kūbagabanhya batūmami ba ha kaya mheela jabo ng'wikanza īlo ligeleelilwe? Ū nsese ūyo ūsangwa nū ise-būgonzo akwītaga ūmo alagīlilwe, akūbiza alī na mbango no. Nalīmuwīla go nghana gīkī, ū ise-būgonzo akūntūūla ha būtaale bo shikolo shakwe shose. Alīyo ū nsese ng'wenūyo ūlū wandya kwiwīla ū mu ngholó yakwe gīkī, ‘Yū, wadīlile no nīyo ū baba-būgonzo!’ Hūna ūlinhya kūyūbatūlagūla a batūmami ba ha sīlīlī yakwe, bagosha na bakīma; na kūyūjilya na kūjing'wela ī sabo, wayūdīla aleebilwe, ū ise-būgonzo wa nsese ng'wenūyo akwiza mu lūshikū ūlo atalwiganikīlile, n'ikanza īlo atalīmanile. Ūlū ūshika akūmutagūla mapingili-mapingili, nū ngabo gokwe agūtūūle ng'wigele lya bagomi. Hangī ū nsese ūyo ayīmanile īyo ise-būgonzo atogilwe yītwe, alīyo ūleka ū kwīdīlīla nūūlū kwīyīta, akūtūlwa hataale no. Alīyo ūyo wīta mu būtūmana mihayo īyo yigeleelilwe nsango gwa kūtūlwa, ū ng'wene akūtūlwa hado. Ūyo winhwa shingī akūlomva shingī, nū yūyo abīkījiwe shingī kūtinda, nanghwe bakūnomba shingī kūtinda.” “Ū nene nizile kūponeja moto ū mu sī, nose ī nghūmbū jane jilī gīkī ūlū ni gūlībaka ī haha! Nalī na būbatīījiwa ūbo shinigeleelilwe kūbatīījiwa; alīyo ū mhayo gwenūyū gūlīnikoya no kūshisha gūshikīīle! Muliganika nenhile mhola ū mu sī? Ītī gīko na hado yaya; nenhile wilemeelwa. Nguno kūfuma ikanza īlī, banhū batanò bakwikala mu kaya īmò; alīyo bakūbiza balekanile. Ū namhala akwilemeelwa na ng'witūnja okwe, nū ng'witūnja akwilemeelwa nū ise; ū ngikūlū nanghwe akwilemeelwa na nshīke okwe, nū nshīke akwilemeelwa nū nina. Hangī ū ngikūlū akwilemeelwa na ng'wīnga okwe; ū ng'wīnga nanghwe akwilemeelwa nū nina būkwi.” Na a mabità ga banhū ūgawīla gīkī, “Ūlū ng'wabona ilunde lyabūūka ū kū ng'weli haho na haho mukahayaga, ‘Lelo īkūtūla mbula;’ na nghana yaja chene. Nūūlū gwahemba nyaga gūfumile mu dakama nahene mukahayaga, ‘Lelo ī līīmi līkūseba’ nghana gwashikīīla. Bing'we bibeeleja, ng'wakūyūmanīja kagalūkīle ka sī na malunde, alīyo ī likanza īlī ī lyene ni ginehe līmulemeelile ū kūlīmanīja?” “Nibūlī a bing'we mulemeelilwe ū kūbūbona ū būtūngīlīja ū mu kalamulīle king'we benekīlī? Nguno ūlū ūlī na ng'wilemeelwa wako mujile kūlī namuji, shiigelile ūbeeje masala masoga aho mutaalī mu nzīla, ūwīnje ū wilemeelwa; wiyigwe nanghwe kūko ataalī kūkūshisha ū kūlī namuji. Nguno ū namuji akūkūtūūla mu makono ga nshilikale, nanghwe ū nshilikale akūkūponya mu jeela. Nalīkūwīla ūtalafuma mo nūūlū hado, aho ūtaalī kūmala kūlīpa kūshisha senti ya kūmalīja.” Ī likanza lyenīlo, bamò abo baalī henaho būng'wīla mihayo ya bana Galilaya balebe, abo Pilato walī wababūlaga ng'wikanza lya kūfunya shitambo shabo! Nanghwe ū Yesu ūbashokeja alīhaya, “Muliganika gīkī a bana Galilaya abo īkabilongela ī yenīyo, baalī na shibi kūtinda pye a bana Galilaya a bangī? Nalīmuwīla ītī gīko na hado yaya, alīyo ūlū mutagalūkile, na a bing'we pyī mukūyagala gīko! Nūūlū hamo muliganika gīkī a banhū abo ikūmi na banaane abo bakagwīlwa numba mu Siloamu būūcha, baalī bakenaagūji no kūtinda pye a bikaji ba Yelusalemu? Nalīmuwīla ītī gīko na hado yaya, alīyo ūlū mutagalūkile na a bing'we pyī mukūyagala gīko!” Hūna ūbinha lūsumo ūhaya gīkī, “Munhū nebe walī wahamba ntini mu ngūnda gokwe, alīyo būlī ikanza ūlū wiza ho kūlola matwajo walī atapandīkaga! Nose ūng'wīla ū nīmi, ‘Ūlībona gīkī yashikaga myaka īdatū ī haha nakūmanaga niza a ha ntini gwenūyū kūlola matwajo, alīyo ndūhū nūūlū kūpandīka; ī gete gūbbutage wa, nibūlī gwikale gūnikenaagūja ilaale lyane sagala dūhū!’ Nanghwe ū nīmi ūng'wīla, ‘Baba, gūlekage nahene ū ng'waka gwenūyū dūhū nagūgeme kūgūbeeja-beegeja, nagūtūūlīle na maboleela-boleela. Ūlū gūtwaja īkūbeelela, alīyo ūlū ītī chene, nahene ūkūgūbbuta!’ ” Lūshikū lūngī yalī sabato, ū Yesu walangaga ng'wisinagogi līmò lyaho. Walīmo na nkīma walī wagunghumiwa moyo gwa būgokolo; walī atadūgije kūgūngūmūka kūshisha ikanza lya myaka ikūmi n'īnaane! Ū Yesu aho wamona ūng'witana ūng'wīla gīkī, “Bebe mayū otaligūlagwa ū mu makoye gako.” Ūntūūlīla makono, haho na haho ūgūngūmūka wandya kūnkumīlīja Mulungu. Ū ntaale w'isinagogi akapelana no aho wabona gīkī ū Yesu wampīja munhū ha sabato, ūbawīla a banhū gīkī, “Bing'we, jilīho shikū itandatū ī ja kūtūmama milīmo, mulizage ng'wapījiwa ū mu jenījo, yaya a ha lūshikū lo sabato!” Nanghwe ū Yesu ūnshokeja gīkī, “Bing'we bibeeleja, ī gīsī a ha sabato būlī ng'wene ū mu bing'we atataligūlīlaga ng'ombe nūūlū nzobe yakwe waja kwīng'wisha? Al'ū munhū ūyū oluhiwa na Shetani ikanza lya myaka ikūmi n'īnaane ī yose īyo, nīyo hangī nshīke o ng'wa Abulahamu gete, nibūlī atigeleelilwe ū ng'wene ū kwifuujiwa a ha sabato?” Aho wīhaya ī yenīyo pye abo bang'wītīlaga wilu bakagooka kībi no! Pyī ī libità lya banhū bīkumīlīja ī yawiza īyo akabeeja. Hūna ūhaya gīkī, “Ū būtemi bo ng'wa Mulungu būbizile gītī kī? Hīmba ūlū kūwikolanīja na kī? Ū boi būlī gītī kabīyū ka haladali, ako munhū akakasola ūūkakahamba mu ngūnda gokwe. Kahayūzwa kūkūla gūbiza ntī ntaale, kūshisha nose na noni ja kūlala jūpandīka wikalo ū mu matambī gago.” Hanuma hangī ūhaya, “Nawikolanīje na kī ū būtemi bo ng'wa Mulungu? Wiyikolile na shibimbya, īsho nkīma akasola ūgulanya mu ngele idatū ja būsu, shūbūdudumya pyī ū bose.” Ū Yesu aho alīja Yelusalemu, waja akūlangaga ū mu mizengo nū mu magūngūli. Kūhayimanīla munhū nebe omūja gīkī, “Seeba, angū mmho ī gete abo bakūpījiwa balī bagehu no?” Nanghwe ūbawīla gīkī, “Igaganījagi ū kūbītīla a ha nyango ū mpine, nguno balī bingī abo bakūgema ū kwingīla alīyo bakūlemeelwa! Managi gīkī, ū ng'wenekīlī kaya ūlū ūlinda wīmīīla kūgūlugala ū nyango, ning'we ng'ūsangwa mutaalī hanze, mukūtūla no ī hoodi, kūnū mukūhayaga; ‘Seeba tūlugūlīlage nise!’ Alīyo ū wei akūmushokeja amuwīle gīkī, ‘A bing'we natūmumanaga, pyī nū kūko mulīfuma!’ Ning'we mukūhaya, ‘Angū twalyaga na kūng'wa hamò nangho; hama nīyo ū bebe walomeelaga nū mu mapanda gise!’ Akūmushokeja amuwīle gīkī, ‘Bing'we bīīti ba mihayo yabūbi, nalīmuwīla natūmanaga ūko mulīfuma, nīngīlagi a henaha!’ Kūkūbiza ho kūlīla, na kūshelanya mino; ūlū ng'ūbabona ū mu būtemi bo ng'wa Mulungu a ba Abulahamu na Isaka na Yakobo; hamò na a bahangi a bose, alīyo a bing'we ng'waponyiagwa hanze! Banhū bakūfuma kīya na ng'weli, bangī sukuma na dakama bize bigashe kūlya shilīwa ū mu būtemi bo ng'wa Mulungu. Kwike balīho aha abo balī kū numa, alīyo bakūbiza kū būtongi, na a babo balī kū būtongi, abo bakūbiza ba kū numa!” Ī likanza lyenīlo biza Bafalisayo kūng'wīla gīkī, “Ni wīnga a henaha, nguno ū Helode alīkooba kūkūbūlaga!” Nanghwe ūbawīla, “Jagi mukīwīle ī nyamhawa yenīyo gīkī, ‘Ī lelo nī ntondo nalīmalīja kūpeeja masamva na kūpīja banhū, ū lo kadatū lwaho nakūbiza namala-maja.’ Kwike īnigeleelilwe nabize mu lūgendo ī lelo nī ntondo, nī ntondo būngī; nguno ītadūlīkanile ū nghangi achīle hanze ya Yelusalemu! Ee, Yelusalemu, Yelusalemu mūlagi o bahangi; bebe ūyo ūkabapondaga mawe abo ūkatūmīlagwa. Nashishaga nghangala jinga nakūgemaga kūbakuminga-kuminga a baana bako, gīt'ūmo ngoko īkakumingīlaga zwiyū jayo, yajibandīla mu manana gayo; alīyo mutatogilwe! Managi gīkī ng'walekelagwa ī numba ying'we. Nguno nalīmuwīla mutūnibona hangī kūshisha aho mukūhaya gīkī, ‘Alī na mbango ūyo aliza mu lina lya ng'wa Seeba!’ ” Īkabiza ho sabato ndebe, ū Yesu ūja ha ng'wa ntaale ūmò wa Bafalisayo, ūūkingīla mu kaya kūlya shilīwa. A boi bandya kūng'witega-tega gīkī bamone ūmo alīītīle. Nguno a ha būtongi bokwe olīho munhū asaatile būsaatu bo kūduduma mīlī. Hūna ū Yesu ūbawīla a balangi ba shilagīlo na a Bafalisayo, ūhaya gīkī; “Bing'we, a ha sabato īzunīlīgije ū kūpīja nūūlū yaya?” Būgayiwa ū gwa kūnshokeja. Hūna ūndima ū nsaatu ūmpīja, ūnaga ūja. Hanuma ūbawīla a boi gīkī, “Ī gīsī, a bing'we ūlū ūmò wing'we alī na ng'wana nūūlū ng'ombe, hūna yūgwīla ng'wichongo ha lūshikū lo sabato, nani ūyo atūkalagana kwīfunya mo haho na haho?” Nahene batanshokegije mhayo ū mu yenīyī. Aho wababona balīyisolela masumbī ga makūjo abo baalī balaalīkwa, ūbawīla mu shigemenghejo gīkī, “Ūlū ūlaalīkwa na munhū kūja kū būyegi bo būkombe, ūtizūshikīla kwigasīja isumbī ly'ikūjo, atizūbiza na munhū ūngī alaalīkilwe, ūyo hamo nīyo akūjiwe kūtinda ū bebe. Hūna ūyo wamulaalīkile būbīlī wing'we ashikile kwiza ūkūwīla gīkī, ‘Bebe, īngaga a henaho igashe ū baba ūyū!’ A henaho ūkūgooka no, nguno ūkūshoka ha wigasho bo ha sīlīlī. Alīyo ūlū ūlaalīkwa shikīlaga ha wigasho bo ha sīlīlī, hūna ūlū wiza ūyo wamulaalīkile, akūkūwīla gīkī; ‘Ong'wise, jaga ūkigasīje līlo a higūlya aho.’ Ū mu gīko ūkūbonekana ūlī na shingilima ū kū būtongi wa bose abo wigashaga nabo. Nguno būlī ng'wene ūyo wigūngūhya wei ng'wenekīlī akūdohelejiwa, alīyo ūyo widohya akūgūngūhiwa.” Ūyo walī wang'wegeleja kūlya shilīwa nanghwe ūng'wīla gīkī, “Ū bebe nangho ūlū ūbeeja shilīwa sha kūyega na banhū, yaya ū kūsolanhya banwani biyo dūhū ū mu kalaalīkīle, nūūlū hamo ba mu kaya ya ng'wing'we dūhū. Nūūlū badūgūyo na bazenganwa biyo a basabi dūhū, abo ūmanile gīkī bashikile kūkūlaalīka nū bebe; nangho ūpandīke mheela mu gīko. Alīyo ūlū ūbeeja shilīwa sha kūyega na banhū, bitanage a bahabī na a bagokolo, na a balemehazu, na a babboku. Ū mu kwīta gīko ūkūbiza na mbango; nguno a boi batī na mheela ya kūkwinha, alīyo ūkwinhwa ng'wikanza lya būjūūko wa batūngīlīja.” Ūmò wa babo baalī bigasha nanghwe ū Yesu aho wigwa ī yenīyo ūhaya gīkī, “Alī na mbango būlī ng'wene ūyo akūlya shilīwa ū mu būtemi bo ng'wa Mulungu.” Nanghwe ūng'wīla gīkī, “Munhū nebe akabeeja shigukulu shitaale, ūlaalīka banhū bingī. Aho lyashika ī likanza lya shilīwa ūtūma nsese wakwe kūjūbitana abo baalī balaalīkwa. Kūbawīla gīkī, ‘Bing'we nzūgi lūūlū, nguno ī haha pyī ī shose shalonjiagwa.’ Alīyo bakabiza gītī baalī balagana pye a bose, būlī ng'wene ūlomba kūlekejiwa. Ūmò ūng'wīla gīkī, ‘Baba, naagūlile ilaale, nalīja kūlīlola, nalīkūlomba ūnilekeje nguno natūdūla ū kwiza.’ Ūngī ūhaya, ‘Baba, naagūlile tūyīkū ikūmi twa kūlīma, nalīja kūtūgema; na lūūlū nalīkūlomba ūnilekeje, nguno natūdūla ū kwiza.’ Na ūngī hangī nanghwe ūhaya, ‘Yee, baba ka naatoolile haha no, na lūūlū natūdūla ū kwiza!’ Ū nsese ng'wenūyo wiza wīhaya pyī ī yenīyo ū kūlī ise-būgonzo. Ū ng'wenekīlī kaya akapelana no, ūng'wīla ū nsese wakwe gīkī. ‘Jaga wangū pye a hose ū mu nzengo; ūbīta-bīta ū mu nzīla ī nhaale nī ndo; ūbenhe aha a bahabī na a bagokolo, na a babboku, na a balema.’ Nanghwe ū nsese ūhaya, ‘Baba ūyo ūlīgūhaya gwenūyo gwamalaga kwītwa, alīyo ī numba ītaalī ū kokala!’ Ū ise-būgonzo ūng'wīla ū nsese ng'wenūyo gīkī, ‘Jaga na kū mapanda, pyī nū kū mayīla a mataale, ūūbakomeleja na nguzu bize, kūshisha yokale ī numba yane! Nguno nalīmuwīla gīkī, pye abo baalī balaalīkilwe atīho nūūlū ūmò wabo ūyo akūshiloja nūūlū hado ī shilīwa sha ha ng'wane!’ ” Mabità na mabità ga banhū gankūūbījaga ū Yesu, nanghwe aho wabagalūkīla ūbawīla gīkī, “Ose-ose ūlū wiza kūlī nene alīyo atankolilwe ise nūūlū nina, nūūlū nke, nūūlū baana bakwe, nūūlū baana ba ng'wawe bagosha na bakīma; pyī nūūlū būpanga bokwe wei ng'wenekīlī, atūdūla ū kūbiza nghemba wane. Nūūlū ūyo alīnilondeela alīyo atibūūkīgije nsalaba gokwe wei ng'wenekīlī, nū ng'wene atūdūla ū kūbiza nghemba wane. Angū, alīho munhū kī ū mu bing'we ūyo adūgije kwandya nzenga aho ataalī kwigasha tame na kūbūlola ū būdito bo nzenga yenīyo, abone ūlū alī najo ī sabo ja kūdūla kwīmala? Nguno atizūgelela kūtūūla nsingi dūhū, hūna ūlemeelwa ū kwīshikīlīja. A henaho abo bakūbonaga bakwandya kūyūnseka balīhaya gīkī, ‘Mulīmona ū ng'wing'wana ūyū; olī wihamba-hambile nzenga, yanemeelile ū kwīmalīja!’ Nūūlū hangī, ntemi kī ūlū alī na bashilikale shihūmbī ikūmi, ūyo atandya igashe tame kwiganika chiza ūlū adūgije kwamba būlūgū kwilwisha na ntemi ng'wiye, ūyo aliza kūndumīla na bashilikale shihūmbī makūmi abīlī? Ūlū ūbona gīkī atūdūla, akūtūma nhūng'wa wangū ū kūlī ng'wanishi kūko ataalī kūle, amane ūlū shilīho shose-shose īsho shidūgije kwenha mhola. Nose lūūlū na a bing'we, būlī ng'wene ūyo atūdūla kūlekana gete najo ī sabo jakwe pyī ī jose, atūdūla ū kūbiza nghemba wane! “Ū munhu nghana gūlī gwawiza, alīyo ū munhu ūlū gūlinda gūsūūka, angū, gūdūgije kūsandūchiwa kī hangī? Gūtūdūla nūūlū kūgunaana sī, pyī nūūlū ni kūtūmama gītī mboleela; gūkūbiza gwa kūponyiwa hanze dūhū! Ūyo alī na matū gakigwaga ni igwage.” Pye a batobisha ba goodi na a banhū a bangī a ba shibi, bang'wegeelaga kūndegeleka. A Bafalisayo na a balangi ba shilagīlo bandya kūng'ung'uula balīhaya gīkī, “Ū munhū ng'wenūyū akwanukūlaga banhū ba shibi; nīyo nī shilīwa akūlyaga nabo!” Hūna ū Yesu ūbawīla lūsumo ūlū ūhaya gīkī, “Ī gīsī nani ū mu bing'we ūlū ūbiza alī na ngholo igana hūna ūjimīīja īmò yajo, ūyo atūjileka ījo makūmi kenda na kenda kū matogolo, ūja akwīkoobaga īyo yatagalījaga, kūshisha aho alayīpandīkīle? Ūlū wīpandīka akūyega no; nīyo hangī akwīsesela ha mabega, ītwale kaya. Wa kūhayīshisha ū kū kaya, ūbakuminga banwani biye na bazenganwa; ūbawīla gīkī, ‘Bing'we, nzūgi tūyege, nguno nīpandīka ī ngholo yane īyo yalī yajimīīlile!’ Nalīmuwīla h'ūmo būlī nū būyegi bo ng'wigūlū kūlwa nguno ya ng'wa munhū nkenaagūji ūmò ūlū ūgalūka; kūtinda batūngīlīja makūmi kenda na kenda abo batī na nguno ya kūgalūka!” “Nūūlū hangī, alīho nkīma kī ūlū alī na hela jakwe ikūmi, hūna ūjimīīja īmò yajo, ūyo atīko kūbacha talà nūūlū na kūpyagūla ū mu kaya akwīkoobaga mu welwa-ngholó, kūshisha aho alayīpandīkīle? Ūlū wīpandīka ū būyegi bokwe būkūbiza būtaale no, kūshisha nose akwitana binhya biye na bazenganwa biye abawīle gīkī, ‘Ī hela yane īyī yalī yajimīīlaga nīpandīka; nzūgi tūyege hamò!’ Nalīmuwīla h'ūmo būkabizīlaga ū būyegi nū kū bamalaika ba ng'wa Mulungu, kūlwa nguno ya ng'wa munhū ūmò nkenaagūji ūlū ūgalūka.” Hangī ūhaya, “Munhū nebe walī na bitūnja babīlī. Ū ndo wabo ūng'wīla ū ise gīkī, ‘Baba ninhage ū nene ū ngabo go wingīji bone.’ Ū namhala ūbagabanhya ī sabo yakwe. Jitabītile shikū ningī, ū ndo ūkumingīja pyī ī shikolo shakwe, ūhūlūja ajile kū masī ga kūle. Ūūkajimala ī sabo jakwe kūjiponanja mu nzīla ja sagala-sagala. Aho wamala pyī ī shikolo shakwe, kwimanīla yagwa nzala nhaale pye a hose ū mu sī yenīyo, ūbiza na makoye mataale no! Hūna ūja ha ling'wana ijigajiga lya mu sī yenīyo, lyūkang'winha nīmo gwa kūyūdīīma ngulubī. Nanghwe ūyikūmva kūlya a mūūla ayo jalyaga ī ngulubī, kwike walī atīho nūūlū ūmò wa kūng'winha shose-shose! Alīyo aho giyegeela a masala, wiwīla gīkī, ‘Ū baba alī na bitūmamīja ba mheela banga abo bakūlyaga shilīwa bigūta bashileka na kūshileka, alīyo ū nene ūūyū nalībūlagwa nzala aha! Ī gete naje ū kūlī baba nakangwīle mu magūlū nang'wīle gīkī, “Baba naahūbile ū ng'wigūlū nū kūlī bebe. Natigeleelilwe ū kwitanwa gīkī nalī ng'wana wako hangī; nīītage kūbiza ūmò wa batūmami bako!” ’ Na nghana ūbūūka ūja ū kūlī ise, alīyo aho ataalī kūle, ū ise ūnoleela, ūnsaatwa. Ūnsūng'wanha bo nhambo. Ūūkashikīla kūngwīla ūnkumbatīla mu nhingo, kūnū akūmbipaga. Ū wei ū nyanda wandya kūng'wibūūlīla ū ise alīhaya gīkī, ‘Baba, nalī nghūbi no, ū ng'wigūlū nū kūlī bebe; natigeleelilwe ū kwitanwa gīkī nalī ng'wana wako!’ Alīyo ū ise ūbawīla a batūmami gīkī, ‘Bing'we, enhagi wangū shizwalo shawiza ng'wize munzwalīkīje; ng'wenhe na pete munzwalīkīje ū kū lwala lokwe, na shilatū sha kūzwala ū kū mhambala jakwe. Ī mūūga ya ng'ombe, ī ng'īnu, yenhagi nayo ng'wīsīnze; tūlye tūyege! Nguno ū ng'witūnja wane ng'wenūyū wapūlūgūkaga kwīnga mu kūcha, wilongaga kwīnga mu kūjimīīla!’ Bandya nghana kūyega. Kwike ū ng'witūnja wakwe ū ntaale akasangwa olī kū ngūnda, aho aliza wahayegeela a ha kaya, ūyigwa ī mbina, nī mhūndū jilīzīlīnghanya. Ūng'witana ūmò wa badinha a batūmami, ūmūja a makūlū ga mihayo yenīyo. Nanghwe ūng'wīla gīkī, ‘Wizaga ū nzunayo, ū namhala wamūlagīlaga ī mūūga ya ng'ombe ī ng'īnu, nguno wampandīkaga alī mhola o gīlī-gīlī!’ Alīyo ū wei akapelana no, wisukūla; ūlema nū kwingīla ū mu kaya. Ūfuma ū ise kūng'wikūmbīlīja ingīle. Nanghwe ūshosha alīng'wīla ū ise gīkī, ‘Ū bebe ng'wenekīlī ūmanile gete, gīkī ī myaka na myaka pyī ī yose īyī, nalīho aha nakūkūtūmamīlaga, nataalī kūkenaagūla nūūlū shilagīlo shako shimò na hado yaya; ī gīsī oninha kī ū nene? Angū ndūhū nūūlū ni kabūli kamò dūhū, gīkī nane nalye nayege na basūmba bichane. Lelo aho wiza ū ng'wana wako, ū ng'wene wantona ing'ombe gete; alīyo hū wakajiponangije ī sabo jako sagala-sagala, akūlyaga na mamalahya!’ Nanghwe ū ise ūnshokeja ūng'wīla, ‘Ng'wana wane, ū bebe ūlī ha kaya aha pyī ī shikū; pyī ī shikolo shane shilī shako. Na nghana shitwigeleelilwe tūyege na kūtambīīla, nguno ū nzunayo ng'wenūyū wapūlūgūkaga kwīnga mu kūcha, wilongaga kūfuma mu kūjimīīla.’ ” A bahemba bakwe nabo ūbawīla lūsumo; ūhaya gīkī, “Walīho munhū nsabi, walī na nanghani o sabo jakwe. Ū nanghani ng'wenūyo ūbūūlwa, gīkī akūjiponanjaga sagala ī sabo ja nsabi ng'wenūyo. Hūna ūng'witana ūmūja gīkī, ‘Bebe, mhayo kī ū gwenūyū nandije kwigwa gūkūhayiagwa? Alinoolekejage ū nīmo gwa būlanghani wako nagūlole ūmo gūlī. Nalībona ī gete ūkūgoya ū nīmo gwenūyū, ū go kūjilanghana ī sabo jane!’ Ū nanghani o sabo ng'wenūyo wandya kwiwīla gīkī, ‘Ī gīsī, nīīte ginehe īkī ū baba-būgonzo alīnīnja a ha nīmo? Ū kūlīma nalemeelilwe, ū kwandya kwilombeleja nī chene nalīcha minala! Yū, ī gete namana ū gwa kwīta; ūyo gūkūbīīta bayūneegeleja ū mu kaya jabo ūlū nalīnjiwe a ha nīmo!’ Hūna wandya kūbitana ūmò-ūmò abo batondagwa magasa nū ise-būgonzo. O kwandya ūng'wīla gīkī, ‘Ū bebe, ni ūlī na būgasa kī nghana ū kūlī namhala?’ Nanghwe ūhaya ‘Ngelekelo igana ja maguta.’ Ūng'wīla, ‘Anukūlaga jiiji aha mbapūla jako, wigashe wandīke makūmi atanò; nīyo kangīlījaga.’ Na ūngī ūng'wīla, ‘Al'ū bebe ginehe, ūlī na būgasa kī?’ Ūhaya, ‘Matangwa igana ga būsīga?’ Ūng'wīla, ‘Solaga nangho ī mbapūla jako, andīkaga makūmi anaane!’ Ū ise-būgonzo o nanghani ū nyeecha ng'wenūyo akankumīlīja, īkī akatūmamīla masala ū kwīyīta ī yenīyo. Nguno a baana ba mu sī bachagūku ū kū mihayo yabo, kūtinda a baana ba ng'wisana ū mu shibyalīlwe shabo. Nalīmuwīla ītūmamīlagi ī sabo ya būnyeecha kwibeegeja būnwani, ūlū yūshila bakūng'wanukūla ū mu wikalo bo welelo. Ū munhū ūyo alī ng'wishigwa mu shikolo shido ashikile kūsanyiwa nū mu shitaale; alīyo ūyo atī ntūngīlīja mu shido, nū mu shitaale atūbiza ntūngīlīja. Nose lūūlū ūlū ng'ūbiza mutī bishigwa ū kū sabo ya mu sī, nani ūyo alamusanye ū kū sabo ya nghana? Na hangī ūlū ng'ūlemeelwa kūbiza bishigwa kū shikolo sha bangī, nani ūyo alang'winhe shikolo shibize shing'we benekīlī? Atīho ntūmami wa mu kaya ūyo adūgije kūbatūmamīla bataale babīlī, nguno adūgije kūnkolwa ūmò wabo, ūntogwa ū ūngī; nūūlū adūgije kwiyigwa nū ūmò, alīyo ū ūngī ūndalaha. Mutūdūla kūntūmamīla ū Mulungu hamò na sabo!” A Bafalisayo īkī baalī batogilwe sabo, aho bīyigwa pyī ī yenīyo bakandalaha; bandya kūng'wineenelegeja. Nanghwe ūbawīla, “A bing'we angū mukiyoolechaga ū kū banhū gīkī mulī batūngīlīja, alīyo ū Mulungu ajideebile ī ngholó jing'we; nguno īsho shikakumīlījiagwa na banhū shilī sha malofu ū kūlī Mulungu. Ī shilagīlo na a bahangi, bagelelile halī Yohana; ū kwīngīīla a h'ikanza lyenīlo ū būtemi bo ng'wa Mulungu būkūlomeelagwa, na būlī ng'wene akwigaganījaga ū kwingīla moi. Alīyo īlī shinogu ī ligūlū nī sī ū kūbīta, kūtinda kwīnga ho nūūlū kanuguta kadoololo ka shilagīlo. Munhū ose-ose ūlū ūneka nke ūtoola ūngī, akūbiza alīshihya. Nū yūyo alantoole ū nkīma ūyo alekilwe na ngoshi, nanghwe akūbiza akūshihyaga. “Ali lūūlū, walīho ngosha nsabi, wikalaga azwalile nghanjo ya nyasabi ya nzulunge, na shikoye shisoga; walī mu kikalīle ka kūyegela būpanga pyī ī shikū ja būlamu bokwe. Hama walīho na kunese nebe witanagwa Lazalo: walī okalile malonda pyī ū mīlī. Ū munhū ng'wenūyo wenhagwa wiza watūūlwa ha mita go nsabi ng'wenūyo, gīkī ayūpandīka nūūlū malagalīkwa kūfuma a ha meza ya nsabi walya; na mva jizaga ho jayūgalambīla a malonda gakwe! Nose ū kunese ng'wenūyo ūcha, ūbūūchiwa na bamalaika; ūūkatūūlwa kū wikalo bo ng'wa Abulahamu. Ū nsabi ng'wenūyo nanghwe ūcha, ūjīkwa. Aho alī mu kūlimu ūyūluha no, wahayūponya a miso gakwe ūnoleela kūle ū Abulahamu, alī nū Lazalo bigashije dege. Ūlīla n'ilaka; ūhaya, ‘Baba Abulahamu, nichīlage shigongo, ūntūme ū Lazalo asombye nūūlū lwala lokwe mu minzī alūtwinīje ū lūlīmi lone alūpoje; nguno nalī na makoye no ū mu moto gwenūyū!’ Nanghwe ū Abulahamu ūnshokeja gīkī, ‘Bebe ng'wana, izūkagwa gīkī ū bebe ū mu būpanga wako wapandīkaga ī yako ī misoga. Ū Lazalo nanghwe wapandīkaga yabūbi, alīyo ī haha nanghwe alī mu būyegi; ū bebe ūlī mu būluhi. Nīyo hangī a higūlya ya yose yenīyī, a ha gatī ying'we na a bise lītūūlilwe ho ishimayenze, nose abo batogilwe kwīnga ū kū lwandī lwise kwiza kū bing'we batūdūla; na a babo batogilwe kwiza kūūnū kūfuma ūko mulī nabo batūdūla.’ Ūng'wīla hangī gīkī, ‘Nahene shi lūūlū baba nalīkwikūmbīlīja, nūūlū ūntūme ū kū kaya ya ng'wa baba. Nguno nalī na baana bang'wise batanò; aje akabahūgūle batiziza nabo ū kūūnū; kūbi no!’ Ū Abulahamu ūng'wīla hangī gīkī, ‘Balī nanghwe ū Musa na a bahangi, ni babigwage benabo.’ Nanghwe ūnshokeja ūhaya, ‘Ītī chene baba Abulahamu, alīyo ūlū wigela munhū wa kūfuma mu bafu aje ūko balī, badūgije ū kūgalūka.’ Ū Abulahamu ūng'wīla hangī gīkī, ‘Ūlū būlinda būlemeelwa kūng'wigwa ū Musa na a bahangi, batīko ū kūhūgūka na hado yaya nūūlū akilonga ose-ose wa kūfuma mu bafu!’ ” Hūna ūbawīla hangī a bahemba bakwe gīkī, “Ītadūlīkanile ī sha kwipamya shileke ū kūbiza ho; kwike ū munhū wa kūshenheleja alī mu kwihīga kūtaale no! Īkūmeelela ūlū kūtungīlījiwa ū mu nhingo yakwe iwe lya kūshela, ūūkaponejiwa mu nyanza shimu, kūtinda kūng'wenheleja kwipama nūūlū ūmò wa bado-bado aba. Bing'we, ilanghanagi; ūlū ng'wiyo ūkūhūba nghūgūlage. Nūūlū akakūhūba nghangala mpungatī ū mu lūshikū, hama ūshisha nghangala mpungatī alikala ūkūshokeela kūkūwīla gīkī, ‘Nilekejage’; nekejage nghana!” Hūna a batūng'wa būng'wīla ū Seeba gīkī, “Tongejage ū kūzunya.” Nanghwe ū Seeba ūbawīla, “Ūlū ng'ūbiza na kūzunya gītī gwa kabīyū ka haladali, mushikile nūūlū kūgūwīla nkūyū gīt'ūyū gīkī, ‘Dubbūkaga wīnge a henaho ūje ūkihambe mu nyanza.’ Nghana gūkūng'wigwa.” “Ī gīsī nghana, ūlū munhū alī na nsese, hūna ū nsese ng'wenūyo ūbiza wajaga kūlīma, nūūlū wachilūlaga mitugo; ūlū ūūkashoka a ha kaya, nani ū mu bing'we ūyo akūshikīla kūng'wīla gīkī, ‘Nzūgū wigashe aha ūlye?’ Angū, atūng'wīla dūhū gīkī, ‘Bebe, itungage ūkangīlīje ū kūnibeeja-beegeja tame ū nene ī shilīwa ūnitengele naboneke; ūlū nalamale nangho ūkwigasha ūlye?’ Akūnūmbīlīja ū nsese ng'wenūyo kūlwa kūshikīlīja īyo alagīlilwe kwīta? H'ūmo īlī nū kū bing'we, ūlū ng'ūlinda ng'ūmala ū kwīta pyī īyo mulagīlilwe, hayagi gīkī; ‘A bise tūtī na solobo yose-yose, nguno tūlī basese dūhū; twabeejaga īyo ītwigeleelilwe kwībeeja!’ ” Ū Yesu aho wabūūka kūja Yelusalemu ūbītīla nzīla ya mu lūbīmbī lo Samalia na Galilaya. Aho washika mu chalo shilebe, ūmanhya na banhū ikūmi basaatile mbiji. Bīmīīla ka kūle, hūna būnghamukīla balīhaya, “Seeba Yesu, tūkūlīlagwe!” Aho wababona ūbawīla gīkī, “Jagi mukiyooleche kū bagabīji.” Na nghana bandya ū kūja; alīyo aho bataalī mu nzīla, bahayimanīla bapīla ī mbiji! Ūmò wabo aho wabona wapīla, ūshoka alīnkumīlīja Mulungu n'ilaka lya higūlya. Ūshikīla kūgwa mu magūlū ga ng'wa Yesu, winama ha sī ū būshū bokwe ūnūmba; nūwe walī Nsamalia. Hūna ū Yesu ūshosha ūhaya, “Batapīlile a bose ikūmi? Al'a bangī abo kenda balī halī? Baleka ū kwilonga a ba kwiza kūnūmba ū Mulungu, ūlū at'ū ngeni ūyū dūhū?” Hūna ūng'wīla, “Būūkaga ūje, ū kūzunya kwako kwakūpījaga.” Bafalisayo bakamūja mhayo gw'ikanza lya kwiza kwa būtemi bo ng'wa Mulungu. Nanghwe ūbashokeja ūbawīla gīkī, “Ū būtemi bo ng'wa Mulungu būtiza būkūloleelagwa! Batandya kwiwīla gīkī, ‘Būūb'aha;’ nūūlū gīkī, ‘Būūb'ūko;’ Nguno ū būtemi bo ng'wa Mulungu būlī hamò ning'we.” Hūna ūbawīla a bahemba gīkī, “Jikūshika shikū ja kwikūmva a bing'we kūlūbona nūūlū lūmò lwa shikū ja Ng'wana wa Munhū, alīyo mutūdūla ū kūlūbona. Ali lūūlū, ūlū bandya kūmuwīla gīkī, ‘Lolagi ūko’, nūūlū gīkī, ‘Lolagi aha,’ yaya ū kūja, yaya nūūlū kūbakūūbīja. Nguno ū mu lūshikū lo Ng'wana wa Munhū īkūbiza gīt'ūmo lūlabi lūkalabyaga ng'wilunde, kūfuma ipandī līmò; lwang'weka kūshisha ipandī līngī. Kwike shiigelile aluhiwe tame mu mihayo mingī na kūleng'wa nī shibyalīlwe īshi. Ūmo īkabizīla mu shikū ja ng'wa Noa, h'ūmo īkūbizīla nū mu shikū ja Ng'wana wa Munhū. Ū mu shikū jenījo balyaga, bang'waga, batoolaga, na batoolagwa; kūshisha lūshikū ūlo Noa akingīla mu ngalaba. Ī lihūūma aho liza lyūbayagaja pye a bose! H'ūmo yalī nū mu shikū ja ng'wa Lutu; balyaga, bang'waga, bagūlaga shikolo na kūjinja, balīmaga na bazengaga. Aho lwashika ū lūshikū ūlo Lutu akafuma ū mu Sodoma, bidīkīlwa moto na būgota bo shibiliti, gītī kūtūlwa mbula kūfuma ng'wilunde, būshila pye! H'ūmo īkūbizīla nū mu lūshikū lo kwilonga kwa Ng'wana wa Munhū. Ū mu lūshikū lwenūlo ūyo ūsangwa alī kwigūlya ya numba alīyo ī shikolo shakwe shilī mu kaya, atizika gīkī ashisole; nū yūyo alī kū malaale nanghwe atizūshokela shikolo kū numa. Ng'wizūkagwi ū nke o ng'wa Lutu! Būlī ng'wene ū wa kwihamba kūlanghana būpanga bokwe akūbūjimīīja, alīyo ū wa kūbūjimīīja, ū ng'wene akūbūpīja. Nalīmuwīla ū mu būjikū wenūbo, banhū babīlī bakūsangwa balaalile ha būlīīlī būmò, ūmò akūtwalwa ūngī ūlekwa. Bakīma babīlī bakūsangwa bakwishiishaga, ūmò akūtwalwa ūngī ūlekwa. [ Banhū babīlī bakūbiza balī mu ngūnda, ūmò akūtwalwa ūngī ūlekwa.]” Bahayūmūja gīkī, “Seeba, halī?” Nanghwe ūbawīla, “Aho gūlī mimba hū hene aho jikwibilingīla nī mbeshi!” Hūna ūbinha lūsumo lo kūbalanga gīkī shiigelile bakomeele ū kūlomba, yaya ū kūgwa ngholó. Ūhaya gīkī, “Walīho namuji mu nzengo nebe, walī atang'ogohile Mulungu; na a banhū walī atabadīlīlaga. Hama ū mu nzengo gwenūyo walīmo na nkīma walī wachīlwa ngoshi; wikalaga ūja būlī gwa ū kūlī namuji okandayīīla alīhaya, ‘Nigunaanage baba nalī na ng'wanishi!’ Gakabīta makanza atūdīlīlaga, alīyo nose wanoga wiyangūla wei ng'wenekīlī. Wiwīla gīkī, ‘Nūūlū īkī natang'ogohile ū Mulungu, na a banhū natabadīlīlaga, alīyo nahene īkūbeelela nangunaane ū nchīlwa ng'wenūyū, nguno akūnikoyaga no; īkī nose waninojaga gete!’ ” Hūna lūūlū, ū Seeba ūhaya, “Ng'wabona ūmo akahayīla ū namuji ng'wenūyo nūūlū īkī walī atī ntūngīlīja? Angū, ū Mulungu hamò na wiyūmīlīja bokwe ū bose ūmo alī ng'wenūmo, atūdūla ū kūbagunaana a basolwa bakwe abo bakanīlīīlaga līīmi na būjikū? Nalīmuwīla akūbagunaana wangū. Alīyo ūlū ūshoka ū Ng'wana wa Munhū, angū, akūsanga kūlīho ū kūzunya ū mu sī?” Hama hangī ūbinha lūsumo abo bisanyaga gīkī a boi hū batūngīlīja no, kūnū būbadalaha pye a bangī. Ūbawīla gīkī, “Banhū babīlī bakaja mu hekalu kūlomba, ūmò walī Nfalisayo, ūngī ntobisha wa goodi. Ū Nfalisayo wīmīīla wandya kūlomba alikumīlīja wei ng'wenekīlī gīkī, ‘Mulungu, nalīkūlūmba, nguno natī gīt'ūmo balī a banhū a bangī pye: banyeecha, bahūnga, bashihani; nūūlū natī gīt'ūmo alī ū ntobisha wa goodi ūyū! Ū nene nakafungaga nghangala ibīlī būlī nyuma, na hangī nakafunyaga īmò ya ng'wikūmi ya shikolo shose īsho nakapandīkaga!’ Alīyo ū ntobisha wa goodi ū ng'wene wīmīīla ha mhūjo, ūduuma nūūlū kūbūūcha miso gakwe ng'wigūlū. Ūgelela kwiyinamīīla dūhū, ūyitūla-tūla ha shikuba kūnū alīhaya gīkī, ‘Mulungu nikūlīlagwe, nalī munhū wa shibi ū nene!’ Nalīmuwīla ū ng'wenūyo akaja ī kaya obalīlagwa būtūngīlīja, kūtinda ū ūngī ūyo; nguno būlī ng'wene ūyo wigūngūhya ng'wenekīlī akūdohelejiwa, alīyo ūyo widohya akūgūngūhiwa.” Būng'wenhela na baana gīkī abakuumye, kwike a bahemba aho bababona būbahama! Alīyo ū Yesu ūbitana bize a halī we; ūhaya gīkī, “Bazunīlījagi a baana bize a halī nene, mutabalemejage; nguno ū būtemi bo ng'wa Mulungu būlī wabo a ba mbika yenīyī. Nalīmuwīla gwa nghana gīkī ūyo atūwanukūla ū būtemi bo ng'wa Mulungu gītī ng'wana, atingīla mo na hado yaya!” Hūna nsugi nebe ūmūja gīkī, “Nangi wawiza, nīīte mhayo kī nabize ng'wingīji ū mu būpanga bo welelo na welelo?” Nanghwe ū Yesu ūng'wīla, “Nibūlī ūlīnitana wawiza? Atīho wawiza nūūlū ūmò ūlū atī Mulungu wike! Ū bebe ūshimanile ī shilagīlo ūmo shihayīlile; ī gīkī, ‘Yaya ū kūshihya, Yaya ū kūbūlaga, Yaya ū kwiba, Yaya ū kūkaanīla būlomolomo, Nkūjage so na noko.’ ” Nanghwe ūhaya, “Pyī ī yenīyī nīdimile kūfuma ha būyanda!” Alīyo ū Yesu aho wigwa gīko ūng'wīla, “Ūlīleba ho mhayo gūmò, shijinjage pyī ī shikolo īsho ūlī nasho ūbinhe bahabī, ūkūbiza na wibīkīja wa sabo ng'wigūlū, hūna wize ūnilondeele.” Aho wigwa ī yenīyo akapīnīhala no, nguno walī nsabi ntaale. Ū Yesu ūnkalalīla; hūna ūhaya, “Īlī shilambu no abo balī na sabo ū kwingīla ū mu būtemi bo ng'wa Mulungu! Nīyo īlī shinogu ī ngamīla ū kūbīta mu kapūndū ka lūshinge, kūtinda ū nsabi ū kwingīla mu būtemi bo ng'wa Mulungu!” Abo badegelekaga būkumya no, bandya kwibūja gīkī, “Yee! Alīyo lūūlū nani ūyo adūgije ū kūpīla?” Nanghwe ūhaya, “Īyo ītadūlīkanile ū kū banhū, īdūlīkanile ū kūlī Mulungu.” Hūna ū Petelo ūhaya, “Ī gīsī angū ūlībona gīkī a bise twaleka ī shikolo shise kūlwa kūkūlondeela bebe!” Nanghwe ū Yesu ūbawīla, “Nalīmuwīla gwa nghana gīkī, atīho nūūlū ūmò ūyo waleka numba nūūlū nke, nūūlū baana ba ng'wawe, nūūlū babyaji, nūūlū baana bakwe kūlwa nguno ya būtemi bo ng'wa Mulungu, ūyo atanukūla nghangala ningī ū ng'wikanza lya haha īlī, hama ū ng'wikanza īlo līliza būpanga bo welelo na welelo.” Ūbasola abo ikūmi na babīlī, hūna ūbawīla; “Ī haha tūlīlinha kūja Yelusalemu, managi gīkī īkūjūshikīlījiwa pyī īyo yandīkilwe mu bahangi kūlwa Ng'wana wa Munhū. Nguno akūtūūlwa mu makono ga banhū ba mahanga bangīmbe nyachilū na kūnsondagūla na kūnswīla mate. Hūna ūlū būmala kūntūla bakūmūlaga, alīyo akūjūūka ha lūshikū lo kadatū lwaho.” Kwike batitegelegije nūūlū gūmò ū mu yenīyo, baalī bataalī babisīlilwe; hama batamūgije na a makūlū gayo īyo akīhaya. Aho wegeela ī Yeliko, ūsangwa alīho mboku nebe igashije hihī na nzīla, akwilombelejaga. Wahayigwa ibità lya banhū balībīta, ūbūja ni mhayo kī ū gwenūyo. Būng'wīla, “Yesu wa Nazaleti alībīta.” Hūna wandya kūhamuka alīhaya gīkī, “Yesu Ng'wana wa ng'wa Daūdi, nikūlīlagwe!” Abo baalī kū būtongi būyūnghama gīkī ahuumūle, alīyo ū wei hū ongeja gete ū kūhamuka; alīhaya, “Ng'wana wa ng'wa Daūdi, ka nikūlīlagwe!” Ū Yesu wīmīīla ūlagīla enhwe aho walī; aho wegeela ūmūja, “Ūtogilwe nakwītīle mhayo kī?” Nanghwe ūhaya; “Seeba, ka nayūbona nane!” Nanghwe ū Yesu ūng'wīla, “Bizagūbona, ū kūzunya kwako kwakūpījaga.” Na nghana haho na haho wandya kūbona, ūnondeela ū Yesu kūnū akūnkumīlījaga Mulungu. Na a banhū abo bakabona būngongoola ū Mulungu. Hūna ū Yesu ūshikīīla mu Yeliko; wabītaga mo dūhū alīlūmbūlīla ajile. Walīho ngosha nsabi, ntaale wa batobisha ba goodi; ī lina lyakwe witanagwa Zakayo. Ū munhū ng'wenūyo walī na nghūmbū ja kūmona ū Yesu ūmo alī, alīyo akalemeelwa nguno y'ibità lya banhū, nīyo hangī walī nguhī wa baguhī. Hūna wimeema nhambo ajile kū būtongi, ūūkalinha mu nkūyū gīkī amone chiza ū Yesu, nguno gwalī haho nī nzīla īyo wabītīlaga. Ū Yesu aho washika a h'ipandī lyenīlo, ūlangamīla koi ū kwigūlya ūnola; hūna ūng'wīla, “Bebe Zakayo, ikaga wangū, nguno ī lelo yenīyī nakūdīla ha ng'wako!” Akika wangū no, ūng'wegeleja na būyegi. Alīyo aho babona gīko, pye a bose bandya kūduguma balīhaya gīkī, “Bing'we, mulībona, wingīla kwigasha mu kaya ya ng'wa munhū o shibi!” Kūhayimanīla ū Zakayo wīmīīla, ūng'wīla ū Seeba gīkī; “Seeba, ī nusu ya sabo yane nalībinha bahabī; hama nīyo nūūlū nanyeekeja munhū shikolo, nakūnshokeja nghangala inè!” Nanghwe ū Yesu ūng'wīla gīkī, “Ī lelo īyī būpīji wigelaga a ha kaya īyī, īkī nū ng'wenūyū nanghwe ng'wana wa ng'wa Abulahamu. Nguno ū Ng'wana wa Munhū wizile kūkooba na kūpīja īsho shijimīīlile.” Aho bataalī būdegeleka ī mihayo yenīyo, ū Yesu ongeja kūbawīla lūsumo. Nguno akasangwa wegeela kūshikīīla ī Yelusalemu; hama nīyo a boi biganikaga gīkī ū būtemi bo ng'wa Mulungu hū būkwilonga ī likanza lyenīlo. Hūna lūūlū ūbawīla gīkī, “Olīho munhū nebe o lūganda lo nyatemi, akahaya kwīnga kūja kū sī ya kūle, gīkī akatemiwe; hanuma alashoke hangī. Ū munhū ng'wenūyo akitana basese bakwe ikūmi ūbagabanhya migabo ikūmi ya hela, ūbakomeleja alībawīla gīkī, ‘Jitūndanyagi jiibyale; nakwiza.’ Alīyo a banhū ba mu sī yakwe baalī batantogilwe, hūna lūūlū būtūma nhūng'wa kūnkūūbīja koi; būhaya gīkī, ‘A bise tūtatogilwe abize ntemi wise ū ng'wenūyū!’ Alīyo ū munhū ng'wenūyo aho owanukūla ū būtemi ūshoka; ūshikīla kūlagīla bitanwe a basese abo walī wabalekela hela, amane būlī ng'wene wapandīkile ginehe ū mu kūjitūndanya. Ūshika wa kwandya ūhaya, ‘Baba, ū ngabo gwa hela jako gwabyalile migabo ikūmi.’ Nanghwe ūng'wīla, ‘Būgatū, ū bebe ūlī nsese wawiza, īkī wabizile ng'wishigwa mu shikolo shido, wabizaga ntaale wa mizengo ikūmi.’ Wiza na wa kabīlī, nanghwe ūhaya, ‘Baba, ū ngabo gwa hela jako gwabyalile migabo itanò.’ Nū ng'wene ūng'wīla gīkī, ‘Nangho wabizaga ntaale wa mizengo ītanò.’ Na ūngī wiza; lelo ū ng'wene ūshikīla kūhaya gīkī, ‘Baba, gūyū ū ngabo gwa hela jako, naalī najibunga ng'widaso nūjibīka. Ū nene nakogohile no, nguno nakūdeebile gīkī ūlī ng'wiboneeji, ūkasolaga nī shisho ūtashitūūlile bebe, hangī ūkagesaga nū kūko ūtabībile!’ Ū ng'wenūyo ūnshokeja ūng'wīla gīkī, ‘Ū bebe ūlī nsese wabūbi, na lūūlū nakūkwinha nsango, nguno nīyo wikaanīla bebe ng'wenekīlī na nomo gwako. Gashinaga walī ūmanile gīkī nalī ng'wiboneeji wa kūsola nī shisho natashitūūlile nene, na gīkī nakagesaga nū kūko natabībile! Hama nibūlī lūūlū nahene ī hela jane ūtajitwalile nūūlū kū basūlūja, gīkī ūlū nūshoka nasange jibyalanile?’ Haho na haho ūbawīla abo baalī bīmīīla hihī henaho gīkī, ‘Ntaajagi ī hela jenījo mung'winhe ūyo alī na migabo ikūmi ya hela.’ Nabo būng'wīla, ‘Baba, hama īkī ū ng'wenūyo alī na migabo ikūmi!’ ‘Nalīmuwīla būlī ng'wene ūyo alī na shikolo akwinhwa, alīyo ūyo atī nasho akūtaajiwa nī shigehu īsho alī nasho. A banishi bane abo batatogilwe nabize ntemi wabo, a bene begelejagi ha būtongi bone aha mubabūlage.’ ” Aho wamala ū kūhaya ī yenīyo būbūūka bajile Yelusalemu, ū wei walī kū būtongi. Bahayegeela Betifage na Betania, kū lūgūlū ūlo lūkitanagwa lo mizeituni, ūtūma babīlī ba bahemba bakwe. Ūbawīla gīkī, “Jagi ū mu chalo īsho shilī kū būtongi shenīsho; ūlū mulingīle mo mukūbona nzobe mūūga ītungilwe, ītaalī kūdamhīlwa na munhū nūūlū ūmò, ītaligūlīlagi muyenhe. Ose-ose ūlū ūmubūja gīkī, ‘Nibūlī mulīyītaligūlīla?’ Hayagi gīkī, ‘Nguno alī na nīmo nayo ū Seeba.’ ” Aho baja abo bakatūng'wa, būūkasanga nghana gīt'ūmo akabawīlīla. Bahayandya ū kwītaligūlīla, a benekīlī nzobe būbabūja, “Nibūlī mulīyītaligūlīla ī nzobe?” Nabo būshosha, “Nguno alī na nīmo nayo ū Seeba.” Hūna bīyenha ū kūlī Yesu ī nzobe yenīyo, aho bīshisha bītūūlīla myenda yabo a ha ngongo, būndamhīja ū Yesu. Aho ajile būyūja bakwambaga myenda yabo ū mu nzīla. Wahayegeela kū ntulumenho gwa lūgūlū lo mizeituni, pyī ī libità lya bahemba bandya kūnkūja na kūngongoola Mulungu n'ilaka lya higūlya kūlwa būdūla būtaale mu mihayo yose īyo baalī bībona. Būyūhaya gīkī, “Akumīlījiwe ū Ntemi, ūyo aliza mu lina lya ng'wa Seeba; Mhola ū ng'wigūlū, n'ikūjo higūlya no!” Bamò ba Bafalisayo abo baalīmo ū ng'wibità būng'wīla, “Bebe Nangi, bahamage a bahemba bako!” Nanghwe ūshosha ūhaya, “Nalīmuwīla gīkī a benaba nūūlū bakahuumūla, gakūyoganya mawe.” Aho wegeela hihī wahayūgūbona ū nzengo, ūūgūlīlīīla alīhaya gīkī, “Gīt'ūlū ni wabiza wīmanile nangho ī mihayo ya mhola ī lelo! Al'ī gīsī, ībisilwe ū kū miso gako! Nguno jikūshika shikū ja banishi bako kūkūgobanīja hose-hose, bakūzengeele ndūgū ya kūkūpīndīlīja, bayūkūdumīla kūfuma mhandī jose. Bakūkūtaalīka ha sī ū bebe ng'wenekīlī, pye na a baana bako abo ūlī nabo; batūkūlekela iwe nūūlū līmò higūlya y'iwe lichalyo, nguno ūtalīmanile ī likanza lya kūsangwa kwako!” Aho wingīla ū mu hekalu ūbapeeja abo bīītīlaga mo byashala būfuma. Ūbawīla, “Yandīkilwe gīkī, ‘Ī numba yane īkūbiza numba y'ilomba; alīyo a bing'we mukūyītaga kūbiza ipilinga lya basambo!’ ” Ūyūdīla mu hekalu būlī lūshikū akūlangaga; alīyo a bagabīji bataale na a balangi ba shilagīlo, hamò na a basugi ba banhū bakoobaga kūmūlaga. Kwike baalī bagayiwa ū gwa kūng'wītīla, nguno pye a banhū bikalaga hamò nanghwe bakūndegelekaga. Lūshikū lūmò ū Yesu aho alī mu hekalu akūbalangaga a banhū na kūbasomboolela Nghūlū Jawiza, kwimanīla bansanga bagabīji bataale na balangi ba shilagīlo, hamò na banamhala. Būng'wīla gīkī, “Bebe, tūwīlage, īyo ūkwīyītaga yenīyī ūkwīyītaga mu būdūla kī, nīyo hangī nani ūyo wakwinhile ū būdūla wene?” Nanghwe ūbashokeja gīkī, “Nane namubūje gūyū mhayo niwīlagi. Ū būbatīīja bo ng'wa Yohana bolī būfumile ng'wigūlū, nūūlū kū banhū?” Bandya kwilūnjalūnja baliwīla, “Ūlū tūlahaye bolī būfumile ng'wigūlū, akūtūbūja gīkī, ‘Nibūlī lūūlū mutīzunije ī mihayo yakwe?’ Hama hangī ūlū tūlahaye gīkī, ‘Bolī būfumile kū banhū,’ a banhū bakūtūponda mawe; nguno pye bazunije gīkī ū Yohana walī nghangi.” Hūna būkalīla kūnshokeja dūhū gīkī, “Tūtamanile ūko bolī būfumile!” Nanghwe ū Yesu ūbawīla, “Nū nene natūmuwīlaga ī yenīyī nakwīyītaga mu būdūla kī.” Ha numa ya henaho ūbawīla a banhū lūsumo lūūlū; ūhaya gīkī, “Munhū akalīma ngūnda ūgūhamba mizabibu. Hūna ūgūleka mu makono ga balīmi; ū wei wīnga ho, ūdīla ikanza ilīhu atīho. Ū ng'wikanza lyenīlo ūtūma nsese, aje ū kū balīmi benabo bakang'winhe matwajo kūfuma ū mu ngūnda. Alīyo a balīmi benabo būntūla, būmpeeja wīnga koi makono dalali. Ūtūma nsese ūngī, nū ng'wene būūkantūla būng'wītīla yabūbi no; nanghwe būmpeeja wīnga makono dalali. Wahayūtūma na wa kadatū, ū ng'wene būūkamelagūla nguma, būmponya hanze. Nose ū ng'wenekīlī ngūnda wiwīla gīkī, ‘Ī gete nīīte mhayo kī shi? Nantūme ū ng'wana wane ū ntogwa, hamo ū ng'wene bakūjūnkūja!’ Alīyo a balīmi benabo aho bamona biwīla gīkī, ‘Ūyū angū hū ng'wingīji gete, tūmūlagagi būbize wise ū wingīji!’ Būmponya hanze ya ngūnda būūkamūlagīla kwenūko! Ī gīsī lūūlū ū ng'wenekīlī ngūnda akūbīīta ginehe a banhū benabo? Angū akwiza abakenaagūle a balīmi benabo, nū ngūnda agūtūūle mu makono ga bangī!” Aho bigwa gīko būhaya, “Ū gwenūyū gūtūdūlīkana!” Ūbakalalīla; hūna ūbawīla, “Ī gīsī shilī na makūlū kī ī shandīkwa īsho shihayile gīkī, ‘Ī liwe īlo bakalīlema bazengi, h'īlo lyabizile lya kwīgoloolela ī numba? Būlī ng'wene ūyo ūlīgwīla ī liwe lyenīlo akūpaanagūka paza-paza; lelo ūyo lyūngwīla, ū ng'wene līkūntobagūla tobo-tobo!’ ” Ī likanza lyenīlo, a balangi ba shilagīlo na a bagabīji bataale būhaya kūndima, nguno bakamana gīkī ū lūsumo lwenūlo akalūhaya kūlwa nguno yabo; alīyo būbogoha a banhū! Hūna bandya kūkooba nzīla ya kūndima mu nyasala-sala ū Yesu; būntūmīla badati, būja mu kwigīmbīja gītī gīkī balī batūngīlīja. Baalī batogilwe kūngwasha mu kalūngalūngīle, bapandīke nguno ya kūndima, na kūntūūla mu makono ga nsugi alamulwe. Bahayūshika būng'wīla, “Nangi, tūmanile gīkī ūkalūngalūngaga na kūlanga mu būtūngīlīja, na gīkī ūtadīlīlaga banhū mu kūlola būshū, alīyo ī nzīla ya ng'wa Mulungu ūkīlangaga mu nghana. Angū, a bise tūzunīlījiwe ū kūtoba ī goodi ya ng'wa Kaisali, nūūlū yaya?” Alīyo īkī akabitegeleja ī nyasala-sala yabo, ūbawīla gīkī; “Noolekejagi denali īmò. Ī suso īyī nū wandīke ūbū, sha ng'wa nani?” Būhaya, “Sha ng'wa Kaisali.” Nanghwe ūbawīla, “Hū kūhaya ī sha ng'wa Kaisali ng'winhagi Kaisali, ni sha ng'wa Mulungu nasho ng'winhagi Mulungu.” Būlemeelwa ū kūngwasha ū mu kalūngalūngīle ū kū būtongi wa banhū, būgelela kūlīkumya dūhū ī lishosho lyakwe, būhuumūla sele! Bamò ba Basadukayo abo bahayile gīkī būtīho būjūūko, bakiza ū kūlī Yesu; būmūja balīhaya, “Nangi, ū Musa atwandīkīlile gīkī, ūlū ndūgū atoolile hūna ūzumalīka ūleka nke, alīyo atī na ng'wana, shiigelile ng'wanong'wawe ang'wingīle ū nkīma ng'wenūyo amyalīle baana ū ndūgūye. Ali lūūlū, baalīho bagosha mpungatī ba shikūlū na shizuna; ū tangì wabo ūtoola, alīyo ūcha atalekile būbyīle. Ū wa kabīlī ūng'wingīla ū nkīma ng'wenūyo, nū wa kadatū; kūshisha pye a bose mpungatī būshila kūcha batalekile nūūlū baana! Nose ū kū nghalīlo yaho nū nkīma ūcha. Ī gīsī lūūlū, ū ng'wikanza lya būjūūko, ū nkīma ng'wenūyo akūbiza nke wa ng'wa nani; īkī pye a bose mpungatī baalī bantoola?” Ū Yesu ūbawīla gīkī, “A baana b'ikanza īlī h'abo bakatoolaga na kūtoolwa. Alīyo abo babalilwe gīkī bigeleelilwe kūbiza mo ū ng'wikanza lyenīlo na kwanukūla būjūūko kūfuma mu bafu, a bene batī ba kūyūtoola nūūlū kūtoolwa yaya. Nguno bakūbiza gītī bamalaika, batīko nūūlū kūcha; a boi balī baana ba ng'wa Mulungu, īkī balī baana ba būjūūko. Nīyo ū mhayo gwa kūjūūchiwa bafu gwenūyū, nū Musa akoolekejiwa a h'isaka; gīt'ūmo alīhayīla gīkī, ‘Ū Seeba alī Mulungu wa ng'wa Abulahamu, na Mulungu wa ng'wa Isaka, na Mulungu wa ng'wa Yakobo.’ Ū Mulungu atī wa bafu, alī wa bapanga; nguno pye a bose balī bapanga ū kūlī wei.” Bamò ba balangi ba shilagīlo bakizunīlīja nanghwe būhaya, “Nangi watūngīlīja a kayombele.” Batagemile kūmūja hangī mhayo gose-gose. Hūna ū Yesu ūbabūja, “Nibūlī bakahayaga gīkī ū Kilisto ng'wana o ng'wa Daūdi? Īkī ū Daūdi ng'wenekīlī ū mu shitabo sha Zabuli alīhaya, ‘Ū Seeba akang'wīla ū Seeba wane gīkī: Igashaga kū nkono gwane gwa būlyo, kūshisha nabatūūle a banishi bako ha sīlīlī ya mhambala jako.’ Ī gīsī, ū Daūdi ūlū alīnghaya gīkī ‘Seeba,’ nose adūgije kūbiza ng'wana wakwe ginehe hangī?” Aho bataalī būdegeleka pye a banhū, ū Yesu wandya kūbawīla a bahemba bakwe gīkī, “Bilanghanagi a balangi ba shilagīlo abo batogilwe kūgīshiwa na kūja būyeela mu magūlilū bazwalile nghanjo. Nū mu masinagogi batogilwe kwigasīja masumbī g'ikūjo; hangī nūūlū būlaalīkwa kūja kū shigukulu, nū kwene bakakūūbīlījaga ha magele ga bakūjiwa. Balyi ba sabo ja bakīma bachīlwa, banhū ba kalombele kalīhu ka kwiyoolecha. A benabo bakūpandīka nsango ntaale kūtinda!” Aho wabūūcha miso, ūbabona a basabi balītūūla manongho gabo ng'wibīkīlo lya sabo. Ūmona na nkīma nchīlwa hangī nghabī, watūūla mo nanghwe hela jakwe ibīlī. Hūna ū Seeba ūhaya, “Nalīmuwīla gwa nghana gīkī, ū nkīma ū nchīlwa na nghabī ng'wenūyū, watūūla mo shingī kūtinda pye a bose. Nguno pye a bangī balītūūla a manongho gabo kūfuma mu būshiigo bo sabo jabo, alīyo ū nkīma ng'wenūyū, nūūlū īkī alī na makoye, watūūla mo pyī īsho walī nasho, kūlwa kwigunaanīla mu būpanga bokwe.” Hūna bamò na bamò bandya kwīhaya ī hekalu, ūmo yalī īzengilwe na mawe masoga; na a manongho ayo gafunyiagwa moi. Nanghwe ūhaya gīkī, “A gose aya mulīgabona genaya, jikūshika shikū lītūsaaga iwe higūlya y'iwe lichalyo, īlo lītūholomolelwa ha sī!” Nabo būmūja gīkī, “Nangi, ī mihayo yenīyī īkūbiza ho nanalī? Shikūbiza ho shimanīkījo kī ūlū yegeela kwilonga?” Nanghwe ūhaya, “Ilanghanagi, yaya ū kūlemva-lemva. Nguno bingī bakūyiza mu lina lyane balīhaya gīkī, ‘Ū nene hū nalī ng'wene;’ na gīkī, ‘Lyegeelaga ī likanza.’ Yaya ū kūbalondeela. Nūūlū ng'wandya kwigwa nghūlū ja mabūlūgū na mawiyugagūji, yaya ū kogoha, nguno ī yenīyī shiigelile ītonge ū kūbiza ho, alīyo h'ītī gīkī ī ngelelo yashikaga na kūshika.” Hangī ongeja kūbawīla gīkī, “Būkūbiza ho wiyūbūkīji ha gatī y'ihanga n'ihanga, na būtemi kū būtemi. Na jikūyūdinghima nyahīnga nhaale, na kwilonga mahūūya, na nzala nghalī mu mapandī na mapandī. Īkūyilonga mihayo ya kogohya, na shimanīkījo shitaale kūfuma ng'wilunde. Alīyo aho ītaalī ū kwilonga pyī ī yose īyī, bakūyūmudima bamutwala kū masinagogi na mu jeela, kūjūmuluhya; mukūshishiwa na kū būtongi bo batemi na basugi kūlwa nguno ya lina lyane. Kwike ī yenīyī īkūgalūka kūbiza ya būkaanīji ū kū bing'we. Hūna lūūlū a bing'we timbyagi ngholó, yaya ū kwandya kwiganika-ganika ūmo mulayūshokeja. Nguno nakūng'winha kahayīle na masala, ayo batūdūla kūgīmīla nūūlū kūgaheeba a bilwisha bing'we. Hangī nīyo nūūlū babyaji bing'we bakūyūmulodeela, pye nūūlū baana bang'wing'we na a badūgū bing'we na a banwani biching'wi; na bamò bing'we bakūyūbūlagwa. Nīyo pye a banhū bakūmukolwa kūlwa nguno ya lina lyane. Alīyo lūtūjimīīla nūūlū ni lūywīlī lo kū ntwe gwing'we dūhū. Ūlū ng'wiyūmīlīja, mukūbūpīja ū būpanga wing'we.” “Kwike ūlū ng'ūgūbona ū nzengo gwa Yelusalemu gwapīndiwa na mabità, managi gīkī lyegeelaga ī likanza lya kūkenaagūlwa kwago. A henaho abo balī mu sī ya Būyudaya ni bapeelelage kū ngūlū; na a babo balī mu nzengo bafume mo, hangī abo balī kū chalo sha hanze batiziza kwingīla mo. Nguno ī shikū jenījo jikūbiza ja kūmalīlwa shiilī, na kūshikīlījiwa kwa mihayo yose īyo yandīkilwe. Ū mu shikū jenījo bakūbiza mu makoye mataale no abo bakūsangwa balī nda, na a babo bakonhyaga. Nguno būkūbiza ho būluhi būtaale no ū mu sī, na būpelanīlwa ū kū banhū benaba. Bakūyūbūlagwa bo shū, na bakūding'wa nding'wa basalanghanījiwe mu mahanga gose. Ū nzengo gwa Yelusalemu gūkūtobangwa na banhū ba mahanga gangī kūshisha gashikīīle a makanza ga banhū ba mahanga!” “Hūna shikūbiza ho shimanīkījo ū kū līīmi nū kū ng'weji, nū kū sonda. Hanuma a mahanga ga mu sī gakwandya kūyibakīla-bakīla, kūlwa kogoha nghuutumo gwa mahuuli ga nyanza. A banhū bakūyūchenuka ngholó kūshisha kūkaba kūlwa boba, nguno ya kwīlindīīla īyo īlabagwīle pye a bikaji ba mu sī. Nguno ū būdūla bo ng'wigūlū būkūtinginyiwa; hūna bakūmona ū Ng'wana wa Munhū alī ng'wilunde, aliza na būdūla n'ikūjo itaale. Ūlū ng'ūbona yandya kūja gīko, īmīīlagi hīgīyī, mubūūche ī mitwe ying'we, nguno numho ū būpīji wing'we wegeelaga.” Ūbawīla lūsumo gīkī, “Gūlolagi ū ntini, nī mitī ī yīngī pyī ī yose. Ūlū yandya kūfuluma mukamanaga gīkī gwegeelaga ū ng'waka. H'ūmo īlī nī haha ū kū bing'we; ūlū ng'ūbona yandya kwilonga ī yenīyī, managi gīkī ū būtemi bo ng'wa Mulungu wegeelaga. Nalīmuwīla gwa nghana gīkī, ī shibyalīlwe īshi shitūbīta kūshisha pyī ī yose yilonge. Ī ligūlū nī sī shikūbīta, alīyo ī mihayo yane ītīko kūjimīīla na hado yaya!” “Hūna lūūlū ilanghanagi mutizilendeja, ī ngholó jing'we jitizūheewa na būponanja bo sabo, nūūlū būleevi na kūkoya-koyela ya būpanga ūbū, nose ū lūshikū lwenūlo lūng'wisanganīje. Nguno pye a bikaji ba mu sī yose lūkūbisanganīja, gītī lūtu. Hū kūhaya ikalagi nzūgūlū-matū, mubize ba kūlomba mu kwikūmbīlīja būlī ikanza, mulapūlūgūke; ītizūmugwīla ī yose īyo īlī hihī kwiza. Mubize na būdūla bo kwīmīīla ū kū būtongi bo Ng'wana wa Munhū.” Būlī lūshikū ī līīmi wadīlaga mu hekalu akūlangaga, alīyo ī būjikū wafumaga waja kūlaala kū lūgūlū ūlo lūkitanagwa lwa mizeituni. Ūlū wela ī dilū pye a banhū bang'wipunīīlaga, kwiza kūndegeleka ū mu hekalu. Hūna lūūlū shegeela kūshika shigukulu sha migatī ītī na shibimbya, īsho shikitanagwa pasaka. A bagabīji bataale na a balangi ba shilagīlo būsangwa bakūkoobaga nzīla ya kūnyagaja ū Yesu; kwike baalī babogoha a banhū. Ū Shetani ūng'wingīla Yuda, ūyo witanagwa Isikaliote; walī ūmò wa babo ikūmi na babīlī. Hūna ū munhū ng'wenūyo ūja kū bagabīji bataale na balanghani ba hekalu, ūūkalomana nabo ūmo alaboolekegeje ū Yesu bandime. Bakayega no, bizunīlīja kūng'winha hela. Nanghwe wizunīlīja nabo mīlī ngima; wandya na kūkooba ng'wanya gwa kūboolekeja, balandime aho ibità lya banhū lītīho. Hūna lūshika lūshikū ūlo lwalī lwa migatī ītī na shibimbya; ūlo shiigelile īsīnzwe ī ngholo ya pasaka. Ū Yesu ūbatūma ba Petelo na Yohana; ūhaya, “Jagi mukīlonja-lonje ī pasaka tūlaalye.” Būmūja gīkī, “Ūtogilwe tūje halī ūko tūkīlonja-longeje?” Ūbawīla, “Jagi ū mu nzengo, ūlū mulashike mo mukūmona ngosha aseselile lūnno lwa minzī; nondeelagi mukingīle ning'we ū mu numba īyo alakingīle. Ūlū ng'ūshika ng'wīlagi ū ng'wenekīlī kaya gīkī, ‘Ū Nangi alībūja: Shilī halī ī chumba sha bageni ūmo nakūlīīla pasaka hamò na bahemba bane?’ Akūng'oolekeja chumba shitaale shilī kū golofa shigolanije nghana-nghana, lonja-lonjagi ng'wenūmo.” Aho baja būsanga gīt'ūmo akabawīlīla, nghana bīlonja-lonja ī pasaka. Lyahayūshika ī likanza, wigasha kūlya shilīwa hamò nabo a batūng'wa bakwe. Ūbawīla gīkī, “Naalī na nghūmbū ningī no ja kwīlya hamò ning'we ī pasaka yenīyī, kūko nataalī kūluhiwa. Nguno nalīmuwīla gīkī natīlya hangī, kūshisha aho īkūshikīlījiwa mu būtemi bo ng'wa Mulungu.” Hūna ūsola shikombe; aho wamala kūlūmba, ūbinha alīhaya gīkī, “Anukūlagi mugabanhe, nguno nalīmuwīla kūfuma haha, natūng'wa hangī matwajo ga nzabibu kūshisha būshike ū būtemi bo ng'wa Mulungu.” Ūsola na ngatī, aho wamala kūlūmba ūgūmeganya; ūbinha kūnū alībawīla gīkī, “Ū gwenūyū mīlī gwane, ūyo gūlīfunyiwa kūlwa nguno ying'we, mulīītage gīkī kūlwa kūnizūkwa.” Aho bamala ū kūlya, nī shikombe wīta gīko; ūbawīla gīkī, “Ī shikombe īshi shilī ilagane ipya mu mininga gane, ayo galidīka kūlwa nguno ying'we. Kwike managi gīkī, ū nkono gwakwe ū nodeeji wane gūlī hamò nane a ha meza aha! Ū Ng'wana wa Munhū ajile gīt'ūmo īhelelilwe, alīyo alī mu kwihīga kūtaale no ū munhū ūyo alīnodeela!” Bandya kwibūja boi benekīlī gīkī hīmba nani ū mubo ūyo wahayaga kūgwīta ū mhayo gwenūyo! Kūhayimanīla yajūūka yombo a ha gatī yabo; baliyoja gīkī hīmba nani ū mubo igeleelilwe kūbiza ntaale wabo. Nanghwe ūbawīla, “A batemi ba mahanga h'abo bakabizaga bataale; na a basugi babo bakakumīlījiagwa gīkī bashilela-mhīna. Alīyo ū kū bing'we ītī gīko, ū ntaale mu bing'we ni abizage gītī hū ndo, ū nsugi nanghwe abize gītī ntoneeji. Angū ū ntaale ni alī; ūyo igashije akūlyaga shilīwa, nūūlū ūyo akūtagambaga na būtoneeji? Atī ūyo igashije? Īlī gīt'ūmo nalī ū nene ū mu bing'we; nalī gītī ntoneeji! Alīyo a bing'we h'abo mulī hamò nane ū ng'wikanza lya kūgeng'wa kwane pyī ī lyose. Na lūūlū nū nene namubīkīlile būtemi gīt'ūmo Baba anibīkīlile ū nene; gīkī mulabize ba kūyūlya na kūng'wa hamò nane a ha meza yane ū mu būtemi bone. Nīyo muligashe ha masumbī ga būtemi, mubize balamuji ba ng'anda ikūmi n'ibīlī ja Baisilaeli.” “Simoni, bebe Simoni, managa gīkī ū Shetani alī na nghūmbū no-no-no ja kūmusūngūla gītī būsīga. Alīyo naamalile kūkūlombela, gīkī ū kūzunya kwako kūtizūchabagīla. Ū bebe ūlū ūlanigalūkīle, ūkūbaguzuhya na a baana bang'wing'we!” Ū Petelo ūnshokeja gīkī, “Seeba, angū nīyo ū nene nazunije nūūlū kūtungwa hamò nangho, pyī nūūlū kūcha nangho!” Nanghwe ūhaya, “Petelo, nalīkūwīla ī lelo īyī ītūhīla nghungulume aho ū bebe ūtaalī kūnilema nghangala idatū gīkī ūtanimanile.” Hūna ū Yesu ongeja kūbawīla gīkī, “Aho nakamutūma kūja mutī na mbogoshi, nūūlū nfuko, nūūlū shilatū, mukagehelwa shikolo?” Būhaya, “Tūtagehelilwe.” Hūna ūhaya, “Alīyo ī haha, ūyo alī na mbogoshi ni īsolage, nū yūyo alī na nfuko nanghwe īīte chene; ūyo atī na lūshū ni ajinjage nūūlū shizwalo alūgūle. Nguno nalīmuwīla shiigelile gūshikīlījiwe ū mhayo ūyo gwandīkilwe kūlwane; gīkī, ‘Akabalanījiwa mu bagomi’. Na nghana īyo nahelelilwe shiigelile īshikīīle a ha būkalīkījo wayo!” Nabo būng'wīla, “Seeba tūlī najo shū ibīlī a henaha.” Nanghwe ūbawīla, “Jigelaga lūūlū ī jenījo.” Aho wīnga a henaho, ūja kū lūgūlū lo mizeituni, gīt'ūmo wītīlaga na kale; na a bahemba bakwe būnondeela. Wahayūshika ū kwipandī lyenīlo ūbawīla gīkī, “Lombagi mutizingīla mu kūgeng'wa.” Hūna ūbīngīla, ūja kabbaala ka bū kūle gītī bo kūluuta kawe. Ūūkatuja mazwi wandya kūlomba; Ūhaya gīkī, “Baba, ūlū ūlīzunya nīngījage ī shikombe shenīshi! Kwike ītī gīt'ūmo natogelilwe nene, alīyo īyo wītogilwe bebe hū yene īshikīlījiwe.” [ Malaika ūng'wilongela kūfuma ng'wigūlū, wiza ūnguzuhya. Kūlwa kūsaatwa kūtaale, walombaga na būjangīīzu mu kwifunya kose; kūshisha lūyīlo lūyūtoona ha sī, gītī mamote ga mininga!] Wahayūbūūka aho walombelaga, ūja aho baalī a bahemba, ūbasanga balaalaga, nguno ya būpīna. Ūbawīla gīkī, “Nibūlī ng'walaalaga? Būūkagi mulombe, mutizingīla mu kūgeng'wa!” Aho ataalī ūyomba, kūhayimanīla lyashika ibità alītongeelile ū Yuda, ūyo walī ūmò wa babo ikūmi na babīlī. Ūng'wegeela ū Yesu kūmbipa! Nanghwe ū Yesu ūng'wīla, “Yuda, ū Ng'wana wa Munhū ūlīnodeela bo kūmbipa?” Abo baalī nanghwe ū Yesu aho babona yaja gīko; būhaya, “Seeba tūbamamaaje shū!” Na nghana ūmò wabo ūhubenga līlūshū, lyūbītīla gūtū go būlyo go ntūmami o ntaale wa bagabīji; gūtīnīka! Nanghwe ū Yesu ūshosha, “Lekagi ī gīko.” Ūgūkuumya ū gūtū, ūmpīja. Hūna ū Yesu ūbawīla a bagabīji bataale na a balanghani ba hekalu, pye na a banamhala abo baalī biza kūndima; ūhaya gīkī, “Ng'wiza na mapanga na milangha gītī kūdima nsambo! Īkī būlī lūshikū nalūdīlaga hamò ning'we mu hekalu, alīyo ng'walī mutūgemaga ū kūnidima. Kwike īlī līlī ikanza ling'we na lya būdūla bo giiti!” Aho bandima būntwala kū ng'wa ntaale wa bagabīji; nū Petelo ūkūūbīja bo ka kūle. Bahayūshika būbacha moto ha gwalugwa bigasha; nanghwe ū Petelo wiza hoi wigasha hamò nabo. Aho igashije gīko, ntūmami nkīma ūmona kūlwa būpe bo moto, ūnkalalīla; kūhayimanīla wahaya, “Nū yūyū walī hamò nanghwe!” Ūlema no; kūnū alīhaya gīkī, “Bebe mayū, ū nene nataamanile ū munhū ng'wenūyo!” Aho kabīta kakanza kado ūngī ūmona; nanghwe ūhaya, “Tūhaya nū bebe ūlī ūmò wabo ahene!” Nanghwe ū Petelo ūhaya, “Bebe ngosha, natī ng'wene!” Lyahayūbīta hangī ikanza gītī lya sa īmò, ūngī hangī wandya kūhaya, nīyo alīfunya na būkaanīji gīkī, “Ī gete nghana nū ng'wenūyū walī hamò nanghwe, angū nīyo nanghwe muna Galilaya!” Ū Petelo ūhaya hangī gīkī, “Bebe baba, ū nene natūgūmanaga gete ūyo ūlīgūhaya!” Aho wakalīcha dūhū ū kūyomba gīko, haho na haho yūhīla nghungulume. Nanghwe ū Seeba wikībūka ūnola ū Petelo; ū Petelo ūgwizūkwa ū mhayo go ng'wa Seeba ūyo walī wang'wīla gīkī, “Ī lelo ūkūnilema nghangala idatū aho nghungulume ītaalī kūhīla!” Gūnchima no, ūfuma hanze ūūkalīla mu kūsaatwa kūtaale! A banhū abo bananghanaga ū Yesu bandya kūngīmba nyachilū na kūntūla, kūnū bankundīkījaga ū kū miso; hūna bang'wīla gīkī, “Alimanījaga, nani wakūtūla!” Būyūmponangīja na mihayo yīngī mingī ya kūnsondagūla! Aho wela, a banamhala na a bagabīji bataale na a balangi ba shilagīlo bikobya, hūna wenhwa ū Yesu ng'wibanza lyabo. Bandya kūng'wīla, “Bebe, tūwīlage ūlū ūlī Kilisto;” nanghwe ūbawīla gīkī, “Al'īkī nahene nūūlū nakamuwīla mutīko ū kūzunya. Hama nūūlū nūmubūja mhayo nahene hangī mutūdūla nūūlū kūnishokeja. Kwike kūfuma haha ū Ng'wana wa Munhū akūbiza igashije kū nkono gwa būlyo gwa nguzu, gwa ng'wa Mulungu.” Pye a bose būhoolanīja kūhaya gīkī, “Ū bebe hū ūlī Ng'wana wa ng'wa Mulungu?” Nanghwe ūbawīla, “A bing'we h'abo mulīhaya nalī ng'wene.” Hūna būhaya gīkī, “Tūtaalī na nguno kī hangī na būkaanīji būngī? Angū twang'wigwa wahaya na nomo gwakwe wei ng'wenekīlī!” Hūna lyūbūūka pyī ī libità kūntwala ū Yesu kūlī Pilato, būūkandya kūmūūla balīhaya gīkī, “Ū ng'wing'wana ng'wenūyū twamonile akūlīhūbyaga ī lihanga lise; hangī nīyo akūbalemejaga a banhū nū kūtoba ī goodi ya ng'wa Kaisali, akwigīmbaga gīkī ū wei Kilisto, angū nanghwe ntemi ī gīko!” Hūna ū Pilato ūmūja gīkī, “Angū ū bebe hū ūlī ntemi wa Bayudaya?” Ūnshokeja ūng'wīla, “Bebe h'ūyo wahaya!” Ū Pilato ūbawīla a bagabīji bataale nī libità lya banhū gīkī, “Ū nene natūbonaga būbi ū mulī munhū ng'wenūyū!” Alīyo bongeja kūhaya gīkī, “Akūjaga ūlanga mihayo ya kūyuuga masala ga banhū hose pye ū mu Būyudaya; nīyo wandīgije Galilaya. Ī haha ūūyū washikaga nū kūūnū!” Ū Pilato aho wigwa gīko ūbūja, amane ūlū gīkī ū munhū ng'wenūyo walī muna Galilaya. Aho wamana gīkī walī afumile kū būsugi bo ng'wa Helode, ūntūma ū kūlī Helode, ūyo nanghwe akasangwa alī mu Yelusalemu ī shikū jenījo. Ū Helode akayega no ū kūmona ū Yesu, nguno walī na shikū ningī akūlwigwaga ū lūkumo lokwe; nose walī na nghūmbū ja kūmona alībeeja mihayo ya kūkumya. Hūna wandya kūmūgīlīja mihayo mingī; alīyo ū Yesu atanshokegije nūūlū hado. Bīmīīla a bagabīji bataale na a balangi ba shilagīlo būteegana kūmūūla. Ū Helode nanhgwe na a bashilikale bakwe, būyūngīmba nyachilū ū Yesu. Būngumīīla līng'wenda ly'ikūjo, hūna ūnshosha kūlī Pilato. Kūfuma lūshikū lwenūlo ū Helode nū Pilato būnwana, nguno ī kwandya baalī na wanishi. Hūna ū Pilato ūbitana a bagabīji bataale na a basugi, na a banhū pye a bose. Ūbawīla gīkī, “Ng'wanenhelaga ū munhū ng'wenūyū, gīkī akūhūbyaga banhū; alīyo angū namūja ning'we ng'wabona, gīkī atī na būbi ū mu mihayo īyo mulīmūūla. Nīyo pyī nū Helode atabonile būbi bose-bose, nguno watūshokeja hangī bise; hū kūhaya īlī hape gīkī atīnīīta mhayo ūyo gwigeleelilwe nsango gwa kūbūlagwa. Ali lūūlū nahene, īkī nanghūgūle bo mbooko, nanekele aje!” [ Ū ng'wikanza lya shigukulu yalī īng'wigeleelile kūbataligūlīla munhū ūmò.] Kwike pyī ī libità lya banhū lyūhoolanīja n'ilaka lya higūlya līlīhaya gīkī, “Ng'wīnjage ū ng'wenūyū, ūtūtaligūlīle Balaba.” Ū Balaba ūyo wahayiagwa walī watungwa kūlwa kwenheleja nsambo nebe mu nzengo, na kūlwa būbūlagi. Nanghwe ū Pilato ūbawīla hangī a banhū, gīkī walī na nghūmbū ja kūntaligūlīla ū Yesu. Alīyo būhoolanīja balīhaya, “Nkomage ha nsalaba, nkomage ha nsalaba ū ng'wenūyo!” Ūbawīla hangī lūkangala lo kadatū gīkī, “Ī gete wītile būbi kī ū munhū ng'wenūyū? Ū nene natūgūbonaga ū mhayo ūyo gūshikile kūng'wenheleja kūcha; na lūūlū leki nanghūgūle bo kūntūla nanekele!” Alīyo bongeja kūhamuka n'ilaka lya higūlya, gīkī akong'we ha nsalaba; nose a malaka gabo gūtinda. Nghana ū Pilato ūlamula gīkī gwītwe ūyo bagūlombaga. Ūbataligūlīla ū munhū ūyo bakang'wigongela, ūyo olī otungwa kūlwa nsambo na būbūlagi; ūnfunya ū Yesu gīt'ūmo bolī ū ūtogwa wabo. Aho balīntwala bakamanhya na munhū ūmò, Simoni muna Kilene, wizaga mu nzengo kūfuma kū ngūnda, būnseseja ū nsalaba, hūna ūja alīshimīza a ha numa ya ng'wa Yesu. N'ibità itaale lya banhū lyankūūbījaga; baalīmo na bakīma bajaga balīlīla nghūngū, bakūnīlaga! Alīyo ū Yesu akīīta ūbagalūkīla ūbawīla gīkī, “Bing'we bashīke ba Yelusalemu mutanilīlage ū nene, ilīlagi bing'we benekīlī na baana bing'we. Nguno jikūshika shikū bakūyūhaya gīkī, ‘Balī na mbango a bagūmba, nī nda ījo jitabūūkije baana, pyī nī mbeele ījo jitonghilwe.’ Hanuma bakūyūjiwīla ngūlū gīkī, ‘Tūpondejagi;’ na a matūmbī gīkī, ‘Tūkundīkījagi!’ Nguno ūlū balīgima kūgwītīla mihayo īlī gīkī ū ntī aho gūtaalī ndoto, alīyo ūlū gūlinda gūūma, īkūbiza ginehe lūūlū ahene!” Na basambo babīlī bakatwalwa kūjūbūlagwa hamò nanghwe. Aho bashika h'ipandī līkitanagwa lūpanga, būnkoma ha nsalaba hamò na a basambo benabo; būlī ng'wene ha nsalaba gokwe, ūmò kū būlyo, ūngī kū lūmoso! Hūna ū Yesu ūhaya gīkī, “Baba balekejage, nguno batūgūmanaga ūyo balīgwīta.” Ī likanza lyenīlo bandya kūshigabanha ī shizwalo shakwe bo kūshesela mbale. A banhū bīmīīla kwiloleela, alīyo a basugi bandya kūyūneeneleja mu būdalahi balīhaya, “Tūhaya ū ng'wenūyū walikalaga ūpīja bangī shi, ni ipījage lūūlū nū wei ng'wenekīlī ūlū nghana Kilisto, nsolwa wa ng'wa Mulungu!” A bashilikale nabo būng'wegeela bandya kūngīmba nyachilū, būng'winha siki; kūnū balīhaya gīkī, “Al'ipījage ūlū ūlī ntemi wa Bayudaya!” A higūlya yakwe a ha nsalaba bolīho wandīke būhayile gīkī, “Ūyū ntemi o Bayudaya.” Kūhayimanīla, ūmò wa babo baalī bakong'wa ha nsalaba hamò nanghwe, wang'wīla ū Yesu gīkī, “Tūhaya ūlī Kilisto ahene ū bebe? Alik'ipījage shi lūūlū, na a bise ūtūpīje!” Ū ng'wiye ūnghama; ūng'wīla gīkī, “Ū bebe ūtūng'ogohaga na Mulungu shi? Angū ūlībona gīkī na a bise tūlī mu nsango hū gūmò dūhū! Nīyo hangī a bise tūlanukūla mu nghana gīt'ūmo shītīle shise shalī; lelo ū munhū ng'wenūyū atīītile nūūlū mhayo gūmò gwabūbi!” Hūna ūhaya, “Yesu, ūlanizūkwe nane ū mu būtemi wako ūlū washoka!” Nanghwe ū Yesu ūng'wīla, “Zunyaga nalīkūwīla gwa nghana gīkī, ī lelo īyī ūkūbiza hamò nane mu paladiso.” Aho yashika gītī sa itandatū shūbiza ho giiti, shīkundīkīja pyī ī sī, kūshisha sa kenda. Ī līīmi lyoya ū kwaaka, nī lisenge lya mu hekalu lyūtandūka ha gatī na ha gatī lyūlekana. Ū Yesu ūlīla n'ilaka itaale ūhaya, “Baba nagūtūūla mu makono gako ū moyo gwane!” Aho wamala kūhaya gīko ūzumalīka! Ū ntaale wa bashilikale igana aho wabona ūmo īkajīla, ūnkumīlīja Mulungu alīhaya gīkī, “Bing'we, ū munhū ng'wenūyū nghana walī ntūngīlīja!” Pye abo baalī biza kwiloleela aho balīshoka būlī ng'wene waja alitūla-tūla ha shikuba kūlwa būpīna. Alīyo pye abo baalī baamanile, na a bakīma abo baalī banondeela kūfuma Galilaya, bayiloleelaga ī mihayo yenīyī bīmīīlaga ka kūle ho hado. Walīho ūmò wa banamhala b'ibanza; munhū ntūngīlīja, hangī wawiza. Witanagwa Yosefu, muna Alimataya; nzengo gūmò gwaho gwa mu mizengo ya Būyudaya. Ū wei walī atizunīlīgije nalyo ī libanza ū mu būlamuji walyo; nīyo nanghwe walī abūlindīīlile ū būtemi bo ng'wa Mulungu. Ū munhū ng'wenūyo ūja ū kūlī Pilato ūūkagūlomba ū mīlī gwa ng'wa Yesu. Aho wagwicha ūgūlingīīla ng'wenda gwawiza ūgūlaaja mu shigila shipya shalī shisīmbilwe ng'wiwe gīt'ihalo. Gwalī gūtaalī kūlaajiwa mo mīlī nūūlū gūmò. Ū lūshikū lwenūlo lwalī lwa kūlonja-lonja kūlwa sabato; nīyo nayo yūsangwa yegeela kūshika. A bakīma abo baalī biza nanghwe kūfuma Galilaya bakakūūbīja, būūkashibona ī shigila, nū mumo gūkalaagījiwa ū mīlī gokwe. Hūna būshoka kūjūlonja-lonja būgota bo ng'waso nsoga na maguta. Alīyo a ha sabato bifuula, gīt'ūmo shilagīlo shihayīlile. Hūna a ha lūshikū lo kwandya nyuma a bakīma benabo bipuna dilū makīngo, būbūsola nū būgota bo ng'waso nsoga ūbo baalī balonja-lonja, būja ū kū shigila. Bahayūshika koi, būlīsanga ī liwe lyamalaga kūpilingitiwa lyīnjiagwa a ha shigila. Aho bingīla moi batagūsangile ū mīlī go ng'wa Seeba Yesu. Hūna aho bataalī būgūkumya ū mhayo gwenūyo, bagosha babīlī bīmīīla haho bbihī nabo, bazwalile myenda ya būpe būng'weku no-no-no. A bakīma benabo bogoha no, būyūdetema dūhū biyinamīīlaga; a bagosha benabo būbawīla gīkī, “Nibūlī mulīnkoobela mu bafu ū mpanga? Atīho a henaha wamalaga kūjūūka. Izūkagwi ūmo akamuwīlīla aho walī Galilaya; gīkī, ‘Ū Ng'wana wa Munhū shing'wigeleelilwe kūtūūlwa mu makono ga banhū ba shibi akong'we ha nsalaba, hanuma ū mu lūshikū lo kadatū lwaho akūjūūka.’ ” A bakīma benabo būyizūkwa ī mihayo yakwe. Bahayūshoka ū kūfuma ū kū shigila, būbahwegeja pyī ī mihayo yenīyo ab'ikūmi na ūmò, na a bangī pye a bose. A bakīma abo bakabasomboolela a batūng'wa ī mihayo yenīyo baalī ba Malia Magadalena, na Yoana, nū Malia ū nina wa ng'wa Yakobo, na bichabo bangī abo baalī nabo. Alīyo aho babawīla batīzunije ī mihayo yabo, nguno īkabiza gītī ya nyachilū-chilū dūhū. Kwike ū Petelo ūbūūka, ūpeela ajile ū kū shigila; aho winama kūlola moi wībona ī myenda ya kūjīkīlwa īlekilwe gīko dūhū. Ūkalīla kūshoka kaya, alīkumya ūshingisha gīkī hīmba gwigelega mhayo kī! Ū lūshikū lwenūlo babīlī babo būbūūka lūgendo kūja kwigūngūli lya Emau, ū kwīnga ī Yelusalemu bolīho bū kūle bo kūshika gītī kilomita ikūmi n'īmò. Ū mu lūgendo lwabo baja bakwisomboojaga pyī īyo yalī yilonga yenīyo. Aho balī mu kwisombooja na kūlūngalūnga gīko, ū Yesu ng'wenekīlī ūbegeela, ūyūshimīza nabo. Kwike nūūlū īkī a miso gabo gamonaga, alīyo baalī batang'witegelejaga. Hūna ūbabūja gīkī, “Bing'we, mulīshimīza ng'wiwīla mihayo kī ī yenīyī?” Bīmīīla būjinjimala! Ūmò wabo, lina lyakwe Kileopa, ūnshokeja ūng'wīla gīkī, “Ū bebe, ī gete ūlī ngeni iyene dūhū shi ū mu Yelusalemu? Ūtamanile ūmo īkūjīlaga ī mihayo yamo ī shikū jenīji?” Nanghwe ūbabūja, “Mihayo kī?” Būnshokeja, “Ī ya ng'wa Yesu, ū muna Nazaleti. Ūyo walī nghangi, na munhū wa būdūla mu shītwa na mu kalangīle, kū būtongi bo ng'wa Mulungu; nū kū banhū bose! A bagabīji bataale na a basugi bise bakanfunya ūlamulwa nsango gwa kūbūlagwa, ūkong'wa ha nsalaba! Alīyo a bise twalisagīlagwa gīkī hū ng'wene akwīkomoola ī Isilaeli! Nīyo ī lelo lūlī lūshikū lo kadatū kwīngīīla aho yilongelile ī mihayo yenīyī. Hama hangī ī lelo bakīma balebe ba mu bise batwibakīja; nguno baalī bipuunaga dilū kūja ū kū shigila. Alīyo twahayagimanīla bashoka balīhaya batagūbonile ū mīlī gokwe, na gīkī angū baalī bilongelwa na bamalaika būbawīla gīkī alī mpanga! Ahene bamò bise baalī baja ko ū kū shigila, būūkasanga gīt'ūmo baalī bahayīla a bakīma; alīyo ū wei batamonile!” Hūna ū Yesu ūbawīla, “A bing'we mulī bachilū-chilū, nīyo nī myoyo ying'we midīzu no ū kwīzunya pyī īyo īhayiwe na bahangi. Yalī ītang'wigeleelilwe ū Kilisto kūluha ū mu mihayo yenīyī, hanuma kwingīla ū ng'wikūjo lyakwe?” Na lūūlū wandya kūbasomboolela pyī īyo yandīkilwe kūlwakwe, kwandīja kūlī Musa, na a bahangi a bose. Aho balyegeela ī ligūngūli īlo bajaga, ū ng'wene wīta gītī alīhaya kūbītīīla. Nabo būndayīīla būng'wīla, “Bebe, ni olaala henaha; nguno nī likanza lyajaga, wila ū būjikū!” Wingīla nghana wikala nabo. Aho lyashika ī likanza lya kūlya wigasha hamò nabo, ūsola ngatī, ūlūmba, hūna ūgūmeganya ūbinha. A henaho a miso gabo gūkundūlīlwa būndeeba; alīyo haho na haho ū wei ūjimīīla balolile. Bandya kwiwīla gīkī, “Jalī jitūbīlīlaga ī ngholó jise ū mu nzīla, aho walūlūngalūngaga nise, akūtoolekejaga ī mihayo ya mu shandīkwa?” Ī likanza lyenīlo būbūūka bashokile kūja Yelusalemu, būūkabasanga abo ikūmi na ūmò bibilingaga na a babo baalī hamò nabo, balīhaya gīkī, “Gashi nghana ū Seeba wajūūkaga; wang'wilongelaga nū Simoni.” Hūna būbasomboolela ī ya mu nzīla, nū mumo bakandeebela aho wagūmeganya ū ngatī! Aho bataalī būbasomboolela gīko, bahayimanīla wīmīīla ha gatī yabo ūbagīsha, “Mulī mhola!” Bakibakīla no, hama bogoha; nguno bakiganika babona līnghangi. Ūbawīla, “Nibūlī mulogoha gīko na kwiganīlīja ū mu ngholó jing'we? Nalī nene ng'wenekīlī, galolagi a makono gane nī mhambala jane; munikuumye na kunikuumya mubone, nguno ū moyo gūtī na nofu na maguha, gīt'ūmo mulīnibonela ū nene gīkī nalī nasho ī shenīsho.” Aho wamala ū kūhaya ī yenīyo, ūboolekeja a makono gakwe nī mhambala jakwe. Hūna aho bataalī ū kūzunya chiza, alīyo bokalaga būyegi na kūkumya kūtaale; ūbabūja, “Mulī na shilīwa shose-shose a henaha?” Būng'winha ibudīka lya ndīlo ya booche. Ūyanukūla wīlya balolile. Hūna ūbawīla gīkī, “Ī yenīyī h'ī mihayo yane īyo nikalaga nūmuwīla aho naalī nataalī hamò ning'we, gīkī shiigelile īshikīlījiwe pyī īyo yandīkilwe kūlwa nguno yane, mu shitabo sha ng'wa Musa na mu bahangi, na mu Zabuli.” Hūna ūgakundūlīla a masala gabo, būshiitegeleja ī shandīkwa. Ūbawīla, “H'ūmo yandīkīlilwe; gīkī ū Kilisto shiigelile aluhiwe, alīyo a ha lūshikū lo kadatū lwaho ajūūke kūfuma mu bafu. Hūna a banhū ba mahanga gose, kwandīja Yelusalemu, bakūlomeelwa mu lina lyakwe, mihayo ya kūgalūka na kūlekejiwa kwa shibi. A bing'we hū mulī bakaanīji bayo ī mihayo yenīyī. Nīyo nakūmutūmīla īsho wang'wisagīja ū Baba; kwike ikalagi dūhū ū mu nzengo, kūshisha mugumīīlwe būdūla bo kūfuma kwigūlya.” Hanuma ūfuma nabo hanze abatongeelile; bahayūshika Betania ūbūūcha a makono gakwe kūbinha mbango. Aho alībinha mbango gīko, kwimanīla walekana nabo, ūbūūchiwa ng'wilunde. Bahayūmala kūnamya būshoka Yelusalemu bokalaga būyegi hataale. Bakayudīla mu hekalu gwa-gwa-gwa bakūnkumīlījaga Mulungu. Kūfuma haho wandījo walīho Mhayo; nanghwe ū Mhayo walī hamò na Mulungu; nīyo ū Mhayo ng'wenūyo alī Mulungu. Ū wei alī hamò na Mulungu kūfuma haho wandījo. Pyī ī shikolo shikabeejiwa mu nzīla yakwe, hama ūlū ni atī wei ni shitabeejiwe nūūlū shimò, ū mu shose īsho shibeejiwe. Ū mulī wei būlīmo būpanga. Ū būpanga wenūbo būlī isana lya banhū. Ī lisana līkwaakaga mu giiti, nīyo ī giiti shitūdūla ū kūlīheeba! Akilonga munhū walī atūmilwe kūfuma kūlī Mulungu, lina lyakwe Yohana. Ū munhū ng'wenūyo akiza kūlwa būkaanīji, alīkaanīle ī lisana, gīkī pye a bose bazunye kūlwa nguno yakwe. Ū wei walī atī ī lisana lyenīlo, alīyo akiza gīkī afunye būkaanīji, kūlīkaanīla ī lisana lyenīlo; ī lisana lya nghana, īlo lizaga ū mu sī kūlwa kūng'wakīla būlī munhū. Walī mu sī; nīyo ī sī īkabeejiwa mu nzīla yakwe, alīyo a ba mu sī batang'witegelegije. Akiza kū bakwe, kwike a bakwe batang'wanukūlile. Alīyo pye abo bakūng'wanukūla na kūlīzunya ī lina lyakwe, akūbinha būdūla bo kūbiza baana ba ng'wa Mulungu; abo batī ba kūbyalwa mu nhūngwa ja mīlī, nūūlū ītī mu kūsola na kwikūmva kwa banhū: alīyo kūfuma kūlī Mulungu. Ū Mhayo akabiza munhū, wigasha hamò nise. Nī likūjo lyakwe tūūlībona, ikūjo gītī lya Myalwa ūmò wike ūyo afumile kūlī Sīswe, okalile shigongo na nghana. Ū Yohana akahamuka n'ilaka lya higūlya akūnkaanīlaga alīhaya gīkī, “Ūyū hū ng'wene nakanghaya gīkī, ‘Ūyo aliza ha numa yane alī ntaale wane, nguno ū wei anitangile ū kūbiza ho.’ A bise bose tūkwanukūlaga mbango ja būlī mbika kūfuma kūlī we, ūyo alī nshikanu mu yose. Nguno ī shilagīlo tūkinhwa mu nzīla ya ng'wa Musa; alīyo ī haha shizile shigongo na būtūngīlīja mu nzīla ya ng'wa Yesu Kilisto. Ndūhū munhū nūūlū ūmò ūyo wabīta kūmona Mulungu ikanza lyose-lyose; Myalwa ūmò wike, ūyo alī Mulungu hamò na Sīswe; h'ūyo wang'oolekije!” Ūbū hū būkaanīji bo ng'wa Yohana, aho Bayudaya ba Yelusalemu bakatūma bagabīji na Balawī kūjūmūja gīkī, “Ū bebe, ūlī nani?” Akahaya hape, atabisile nūūlū hado; ūbawīla gīkī, “Ū nene natī Kilisto.” Būmūja hangī gīkī, “Hama lūūlū ū bebe ūlī nani ī gete, kolaga ūlī Eliya?” Ūhaya hangī, “Natī ng'wene!” “Hamo ū bebe hū ūlī ng'wene ū Nghangi?” Ūshosha hangī, “Mm, yaya.” Hūna būng'wīla hangī gīkī, “Hama ūlī nani lūūlū? Tūtogilwe ishosho lya kūbatwalīla abo batūtūmaga; ū bebe ūlihaya ginehe?” Ūhaya, “Nal'ilaka līkūhamukaga mu matogolo; gīkī, ‘Goloolagi nzīla ya ng'wa Seeba;’ gīt'ūmo nghangi Isaya ahayīlile.” Abo baalī batūng'wa baalī bafuma kū Bafalisayo; hūna būmūja balīhaya gīkī, “Hama nibūlī lūūlū ūkūbatīījaga, ūlū ūtī Kilisto nūūlū Eliya, nūūlū ū Nghangi ng'wenūyo?” Nanghwe ū Yohana ūbashokeja ūhaya gīkī, “Ū nene nakūbatīījaga na minzī; alīyo alīho ūmò wīmīīlaga hamò ning'we, ūyo mutaamanile a bing'we. Hū ng'wene ūyo aliza ha numa yane, nīyo ū nene natigeleelilwe nūūlū kūtaligūla matungījo ga shilatū shakwe ū wei!” Pyī ī yose īyī īkīītwa Betania kū nkīlo gwa Yolodani, ūko wabatīsījaga ū Yohana. Kū ntondo yaho ū Yohana ūmona ū Yesu aliza kūlī wei: ūhaya gīkī, “Nolagi ū Ng'wana wa Ngholo wa ng'wa Mulungu, ūyo alī mūcha wa shibi sha ba mu sī. Ū ng'wenūyū hū ng'wene ūyo nakamuwīla gīkī, ‘A ha numa yane aliza munhū ntaale kūtinda ū nene, nguno ū wei anitangile ū kūbiza ho.’ Ū nene naalī nataamanile, alīyo nizile nakūbatīījaga na minzī gīkī amanīke hape ū kū Baisilaeli.” Hangī ū Yohana ūkaanīla alīhaya gīkī, “Namonile ū Moyo alika kūfuma ng'wigūlū, alī mu mīlī gītī gwa nghūūlū; wiza ūlembeela a halī we ū ng'wenūyū. Ū nene naalī natandeebile, alīyo ūyo akanitūma kūbatīīja na minzī, akaniwīla gīkī, ‘Ūyo ūlamone Moyo wang'wikīīla na kūlembeela halī wei, ū ng'wenūyo hū ng'wene ūyo akūyūbatīīja na Moyo Ng'wela.’ Na nghana naabonile; hūna lūūlū nalīkaanīla, gīkī ū ng'wenūyū alī Ng'wana wa ng'wa Mulungu.” Ū kū ntondo yaho hangī, ū Yohana walī wīmīīla na babīlī ba bahemba bakwe. Ūmona ū Yesu alīshimīza; ūhaya gīkī, “Nolagi ūūyo ū Ng'wana wa Ngholo wa ng'wa Mulungu!” A bahemba a babīlī benabo aho bang'wigwa alīhaya gīko, būnondeela ū Yesu. Ū Yesu wikībūka ūbabona balīnondeela, ūbabūja gīkī, “Mulīkooba kī?” Būng'wīla, “Labi (makūlū gaho Nangi), ūkwikalaga halī?” Nanghwe ūbawīla, “Tūjagi mukabone ho.” Būja nanghwe nghana, būūkabona aho wikalaga, būdīla nanghwe ū lūshikū lwenūlo; gaalī makanza ga sa gītī ikūmi. Ūmò wa babīlī benabo, abo bakang'wigwa ū Yohana būnondeela Yesu, walī Andelea; ng'wanong'wawe na Simoni Petelo. Ū ng'wene akajūnkooba tame Simoni ng'wanong'wawe; ūng'wīla gīkī, “Twamonaga ū Masīya, (makūlū gaho Kilisto).” Ūntonga ū kūlī Yesu. Ū Yesu aho wamona ūhaya, “Ū bebe ūlī Simoni ng'wana Yohana, ūkūbizitanwa Kefa (kūshomeleja kwaho Petelo).” Ū kū ntondo yaho ū Yesu walī atogilwe kūja Galilaya, ūmona Filipo ūng'wīla, “Nilondeelage.” Ū Filipo walī muna Betisaida, nzengo ūyo gwalī gwa fumo ya ba Andelea na Petelo. Nanghwe ū Filipo aho wamona Natanaeli ūng'wīla gīkī, “Twamonaga ūyo andīkilwe mu shilagīlo sha ng'wa Musa, na mu bahangi; Yesu wa Nazaleti, ng'witūnja wa ng'wa Yosefu.” Ū Natanaeli nanghwe ūng'wīla gīkī, “Shikolo kī shawiza shidūgije kwilonga kūfuma Nazaleti?” Ū Filipo ūng'wīla, “Nzūgū ūkūbona!” Ū Yesu aho wamona ū Natanaeli aliza kūlī we ūhaya, “Ūyū ng'wene Ng'wisilaeli wa Baisilaeli gete, ū mulī we ndūhū būka bose-bose!” Nanghwe ū Natanaeli ūng'wīla, “Wanideeba ginehe?” Ū Yesu ūnshokeja ūng'wīla, “Naakūbonaga kūfuma aho ataalī kūkwitana ū Filipo, aho olī wīmīīlaga mu mbeho ya ntini.” Ū Natanaeli ūnshokeja ūng'wīla, “Labi, nabona gīkī ū bebe ūlī Ng'wana o ng'wa Mulungu; ūlī Ntemi o Baisilaeli.” Ū Yesu ūnshokeja ūng'wīla, “Ū bebe hū wazunya īkī nakūwīla gīkī naakūbonaga kūfuma aho olī wīmīīlaga mu mbeho ya ntini? Ūkūbona mitaale kūtinda īyī.” Ongeja kūng'wīla, “Nīyo nalīmuwīla gwa nghana gīkī mukūlībona ī ligūlū lyalugūkaga, na bamalaika ba ng'wa Mulungu balīyūlinha ko, hangī bika a halī Ng'wana wa Munhū!” Ha lūshikū lo kadatū lwaho, shikabiza ho shigukulu sha būkwīlīma mu Kana ya Galilaya; nū nina wa ng'wa Yesu walīko. Nū Yesu walīko hamò na a bahemba bakwe, nguno baalī balaalīkwa. Bahayimanīla yashila ī divai; hūna ū nina ūng'wīla, “Bamala ī divai!” Nanghwe ū Yesu ūng'wīla gīkī, “Mayū, nilekage ū nene, ī likanza lyane lītaalī ū kūshika!” Ū nina ūbawīla a batoneeji gīkī, “Ūlū alamuwīle mhayo gose-gose gwītagi.” Jikasangwa jilīho hoi nno itandatū ja mawe, ja kūtūūlīla minzī ga kūmanooja mhambala, ūmo shalī shīmīle sha Bayudaya. Būlī lūnno lwalī lūshikile kokala madebbe atanò nūūlū mpungatī. Hūna ū Yesu ūbawīla gīkī, “Jokajagi minzī ī nno.” Būjokaja pa-pa-pa. Ha numa ya henaho ūbawīla hangī, “Dahagi magehu lūūlū muntwalile ū ntaale wa shigukulu!” Nghana būntwalīla. Ū ntaale wa shigukulu aho wagaloja a minzī genayo, ūbona gīkī īlī divai; kwike ūjimīīlwa ūko yafumaga, alīyo a batoneeji abo baalī bagadaha a minzī baalī bamanile. Hūna ū ntaale wa shigukulu ūng'witana ū ntooji. Ūng'wīla gīkī, “Pye a banhū bakatengaga tame ī divai ī nonu; ūlū būng'wa a banhū bigeja, nūūlū ūlīyīfunya lūūlū nī yīyo īchoomeelile shi! Hama ū bebe nibūlī wībīkaga ī divai ī nonu, nose gashika makanza aya?” Ū wenūbo walī wandījo wa shimanīkījo īsho Yesu akabeeja mu Kana ya Galilaya; shoolecha ikūjo lyakwe, a bahemba bakwe būnsanya. Aho yabīta ī yenīyo ū Yesu akaja Kafalanaūmu; nū nina na a baana ba ng'wawe būja koi, hamò na a bahemba bakwe, kwike batikalile ko shikū ningī. Hūna lūūlū aho yegeela kūshika pasaka ya Bayudaya, ū Yesu ūlinha kūja Yelusalemu. Ūūkasanga balīmo ū mu hekalu basūlūja ba ng'ombe na ngholo na mhunda, na bakaabanya ba hela bigashaga. Ūsola ngoye ūbeeja mbooko, ūjipeeganja ī ngholo nī ng'ombe jūfuma ū mu hekalu; nī meza ja bakaabanya ba hela ūjisalingūla, ūbitagūja ī hela jabo. A bajinja ba mhunda ūbawīla, “Gīnjagi a genaya ū ng'wenūmu, ī numba ya ng'wa Baba mutīgalūchage kūbiza ya basūlūja!” A bahemba bakwe būgwizūkwa ūyo gwandīkilwe; gīkī, “Būkūnilya ū wilu kūlwa numba yako.” Hūna lūūlū a Bayudaya būnshokeja būng'wīla, “Ūlītoolekeja shimanīkījo kī, ī gīkī ū bebe wigeleelilwe kwīyīta pyī ī yenīyī?” Nanghwe ū Yesu ūbashokeja ūbawīla, “Īsambagūlagi ī hekalu īyī, nane nakwīyīmīlīja hangī mu shikū idatū.” A Bayudaya būng'wīla, “Mm! Ī hekalu īyī yashishaga myaka makūmi anè n'ītandatū īkūzengagwa, ū bebe hū wīyīmīlīje mu shikū idatū dūhū!” Kwike ū wei ohayaga hekalu ya mīlī gokwe. Ū Yesu aho wajūūka kūfuma mu bafu, a bahemba bakwe bizūkwa gīkī walī wagūhaya ū mhayo gwenūyo, būshisanya ī shandīkwa, pyī nī mihayo īyo wīhayaga ū Yesu. Aho alī mu Yelusalemu kūlwa nguno ya shigukulu sha pasaka, bingī bakalīzunya ī lina lyakwe aho bashibona ī shimanīkījo īsho wabeejaga. Alīyo ū wei ng'wenekīlī ū Yesu, walī atīītaga mhayo mu kwiyoolecha gīkī babone bansanye, nguno ū wei walī abamanile hape pye a banhū. Nose yalī ītīho nguno ya kūng'wīla mihayo ya ng'wa munhū ose-ose, īkī ū wei walī amanile īsho shilī mu gatī ya ng'wa munhū. Walīho munhū nebe, ūmò wa Bafalisayo, nsugi wa Bayudaya; lina lyakwe Nikodemo. Ū munhū ng'wenūyo akiza kūlī Yesu ikanza lya būjikū ūng'wīla, “Labi, tūmanile gīkī ūlī Nangi ūyo afumile kūlī Mulungu, nguno atīho ūyo adūgije kūshīta ī shimanīkījo īsho ūkūshītaga bebe, ūlū Mulungu atī hamò nanghwe!” Ū Yesu ūnshokeja ūng'wīla, “Zunyaga nalīkūwīla go nghana gīkī, ū munhū ūlū atabyalilwe būpya, atūdūla ū kūbūbona ū būtemi bo ng'wa Mulungu.” Nanghwe ū Nikodemo ūng'wīla, “Ū munhū ūlū ntaale adūgije kūbyalwa ginehe? Adūgije kwingīla mu nda ya ng'wa nina lūkangala lo kabīlī gīkī abyalwe hangī?” Ū Yesu ūshosha ūhaya, “Nalīkūwīla go nghana gīkī, ose-ose ūyo atūbyalwa na minzī na Moyo, atūdūla ū kwingīla ū mu būtemi bo ng'wa Mulungu. Īsho shibyalilwe na mīlī shilī mīlī, nī shisho shibyalilwe na Moyo nasho shilī moyo. Nose ūtakumyage ūmo nalīkūwīlīla, ī gīkī shiigelile mubyalwe būpya. Ū nyaga gūkahembaga gūjile ūko gūtogelilwe, ūkūgwigwa dūhū ūlū gūlīhuyemba, alīyo ūtūdūla ū kūmana ūko gūfumile, nū kūko gūjile; h'ūmo īlī nū kūlī ose-ose ūyo abyalilwe na Moyo Ng'wela!” Ū Nikodemo ūnshokeja ūhaya gīkī, “Īdūlīkanile mu ginehe ī yenīyī?” Nanghwe ū Yesu ūnshokeja ūng'wīla, “Ū bebe ūlī nangi o Baisilaeli, ūtīmanile ī yenīyī? Na lūūlū zunyaga gete nalīkūwīla gīkī, īyo twīmanile tūkwīhayaga, nī yīyo twībonile tūkwīkaanīlaga, alīyo ū būkaanīji wise mutūwanukūlaga. Ī gīsī ūlū namuwīla ya mu sī ng'walema ū kūzunya, mukūzunya ginehe ūlū nūmuwīla ya ng'wigūlū? Nguno atīho munhū ūyo wamala kūlinha ng'wigūlū, ūlū atī Ng'wana wa Munhū dūhū, ūyo afumile ū ng'wigūlū. Ūmo Musa akasungīla nzoka higūlya kū matogolo, h'ūmo nū Ng'wana wa Munhū shing'wigeleelilwe asungwe higūlya; gīkī būlī ng'wene ūyo ūnzunya abize na būpanga bo welelo na welelo. Nguno ū Mulungu abatogilwe no a ba mu sī, kūshisha nose ūnfunya Ng'wana wakwe ūmò wike; gīkī būlī ng'wene ūyo ūnzunya atizūyagala, alīyo abize na būpanga bo welelo na welelo. Ū Mulungu atantūmile ū Ng'wana wakwe kwiza mu sī kūlwa kūbinha nsango a ba mu sī, alīyo a ba mu sī bapījiwe mu nzīla yakwe. Būlī ng'wene ūyo ūnzunya atinhwa nsango, alīyo būlī ng'wene ūyo atanzunije alī mu nsango: nguno atalīzunije ī lina lya Ng'wana, ūyo alī Myalwa ūmò wike wa ng'wa Mulungu. Ū nsango ūyo gūlīho gwene gūlī gīkī, ī lisana lyamalile kwiza ū mu sī, alīyo a banhū bashitogilwe ī giiti kūtinda ī lisana, īkī ī shītwa shabo shilī shabūbi. Nguno būlī ng'wene ūyo akīītaga yabūbi alīkolilwe ī lisana, hangī atūdūla ū kwiza ū kūlyo, nguno atatogilwe ī shītwa shakwe shihang'we. Alīyo ūyo akīītaga ya nghana, akizaga ū kwisana, shayūbonwa ī shītwa shakwe, gīkī shikwītagwa mu katongeelele ka ng'wa Mulungu.” Ha numa ya yenīyo ū Yesu akaja nabo a bahemba bakwe mu sī ya Būyudaya, ūūkalenda nabo kwenūko, ūyūbatīīja. Nū Yohana wabatīījaga, kwike ū ng'wene walī Ainoni hihī na Salimu, nguno gaalīko minzī mingī. Na lūūlū a banhū bizaga kūbatīījiwa, ū Yohana walī ataalī ū kūponyiwa mu jeela. Kwimanīla bobūūka wihalalīja ha gatī ya bahemba ba ng'wa Yohana na Nyudaya nebe, kūlwa mbika ja kwiyeeja. Biza ū kūlī Yohana būng'wīla gīkī, “Labi, ūyo walī nanghwe kū nkīlo gwa Yolodani, ūyūnkaanīla na kūnkaanīla, nanghwe alībatīīja; nīyo ī haha pye a banhū bakūjaga kūlī wei.” Nanghwe ū Yohana ūshosha ūhaya, “Ū munhū atūdūla kwanukūla shikolo īsho atinhilwe kūfuma ng'wigūlū. A bing'we benekīlī mulī bakaanīji bane ūmo nakahayīla, gīkī ū nene natī Kilisto, alīyo natūmilwe kū būtongi bokwe. Ūyo alī hamò nanghwe ū Ntoolwa, hū ng'wene ū Ntooji; lelo ū nwani ng'wiye wa Ntooji, ng'wene wīmīīlaga ha mhūjo; okalaga būyegi, nguno alīliigwa ī lilaka lya Ntooji. Ū wenūbū hū būshikanu bo būyegi bone ū nene. Ū wei shing'wigeleelilwe kongeja kūhangama, lelo ū nene ng'wene nongeje kūdoha.” “Ūyo afumile kwigūlya alī higūlya ya yose; nū wa mu sī nanghwe wa mu sī dūhū, nī yīyo akalūngalūngaga nayo ya mu sī. Ūyo afumile ng'wigūlū alī higūlya ya yose; īyo ayībonile nī yīyo akwīyigwaga hū yene akwīkaanīlaga, alīyo atīho ūyo akūwanukūlaga ū būkaanīji bokwe. Ūyo ūwanukūla ū būkaanīji bokwe, akūbiza wazunyaga gīkī, ū Mulungu alī wa nghana. Nguno ūyo atūmilwe na Mulungu akahayaga mihayo ya ng'wa Mulungu, īkī ū Mulungu atinhaga ū Moyo Ng'wela mu kūgemeela. Ū Mulungu antogilwe no ū Ng'wana wakwe, na lūūlū pyī ī shikolo ashitūūlile mu nkono gokwe. Ūyo ūnzunya ū Ng'wana alī na būpanga bo welelo na welelo, lelo ūyo atūnzunya ū Ng'wana, atūbūbona ū būpanga, alīyo ū būpelanu bo ng'wa Mulungu būng'wikalīlile!” Hūna lūūlū, ū Seeba akadeeba gīkī, a Bafalisayo bigwile gīkī ū Yesu akūpandīkaga bahemba bingī kūtinda ū Yohana, na kūbabatīīja. Kwike ū Yesu walī atabatīījaga ū wei ng'wenekīlī, babatīījaga bahemba bakwe. Aho wagūdeeba ū mhayo gwenūyo, wīnga ī Būyudaya ūja hangī Galilaya. Ī nzīla īyo akabītīla yalī ībītile mu Samalia. Ūshika mu nzengo nebe gwa Samalia, gwitanagwa Sikali, gwalī hihī n'ilaale ilebe, Yakobo walī wang'winha ng'witūnja wakwe Yosefu. Lwalīmo na lwinzī lokwe ū Yakobo. Hūna lūūlū ū Yesu īkī walī wanojiwa lūgendo, aho washika a ha lwinzī lwenūlo wigasha; gaalī makanza gītī ga sa itandatū. Kwimanīla nkīma Nsamalia wiza kūdaha minzī; ū Yesu ūng'wīla, “Mayū ninhage minzī nang'we.” A bahemba bakwe baalī baja mu nzengo kūjūgūla shilīwa. Ū nkīma ū Nsamalia ng'wenūyo ūng'wīla gīkī, “Tūhaya ūlī Nyudaya ahene ū bebe, hama nibūlī ūlīnilomba minzī, alīyo ū nene nalī nkīma Nsamalia?” (Nguno a Bayudaya batī na būsangī na Basamalia). Nanghwe ū Yesu ūnshokeja ūng'wīla, “Ūlū ni ūshimanile ī shakwinha sha ng'wa Mulungu, nū yūyo alīkūwīla gīkī, ‘Ninhage minzī nang'we,’ nangho ni wanomba akwinhe minzī mapanga.” Ū nkīma ūng'wīla gīkī, “Bebe baba wagafunya halī a minzī a mapanga, alīyo nī lidahījo ūtī nalyo; hama nū lwinzī lwenūlū lūshimu gīkī? Ū bebe ūlī ntaale kūnkīla ū sīswe ū Yakobo, ūyo watūlekela ū lwinzī lwenūlū? Īkī nū wei ng'wenekīlī wang'welaga henaha aha, pye na a baana bakwe, nī mitugo jakwe!” Ū Yesu ūnshokeja ūng'wīla, “Būlī ng'wene ūyo akagang'waga a minzī genaya akakolagwa notà hangī. Alīyo ose-ose ūyo ūgang'wa a minzī ayo nakūng'winha nene, atūkolwa notà welelo bose, a minzī ayo nakūng'winha gakūbiza lūzwīlo ū mulī wei, lwa kwikala lūkūpumunhikaga būja na būja pyī ī shikū.” Ū nkīma ūng'wīla gīkī, “Ninhage nane baba a minzī genayo, nooye ū kūkolwa ī notà, nooye na kwikala niza aha kūdaha minzī!” Nanghwe ū Yesu ūng'wīla, “Jaga ūkang'witane ū ngoshi wako ng'wize aha.” Ū nkīma ūnshokeja ūng'wīla, “Natī na ngoshi wane ū nene.” Nanghwe ū Yesu ūng'wīla, “Watūngīlīja ū kūhaya gīkī, ‘Natī na ngoshi wane.’ Nguno washishaga bagosha batanò, hama nū yūyo ūlī nanghwe ī haha atī ngoshi wako. Ohaya ūmo īlī gete!” Ū nkīma ūng'wīla, “Baba, ī gete nabona ūlī nghangi ū bebe. A bakūlūgenji bise balamījaga mu lūgūlū lwenūlū ūlū, alīyo a bing'we mukahayaga gīkī ī lipandī īlo shiigeleelilwe kūlamīja mo līlī Yelusalemu!” Nanghwe ū Yesu ūng'wīla, “Nizunīlījage gete mayū; gīkī, līliza ikanza īlo mukoya kūgonga kūnamīja ū Baba mu lūgūlū ūmu, nūūlū Yelusalemu. A bing'we mukalamyaga īsho mutashimanile, alīyo a bise tūkanamyaga ūyo tūūmanile; nguno ū būpīji būfumile kū Bayudaya. Kwike ī likanza līliza, nīyo ī haha līlīho, ī lya balamya ba ng'wa nghana kūyūnamya ū Baba mu moyo na mu nghana; nguno ū Baba abatogilwe a balamya abo bakanamyaga mu mbika yenīyo. Ū Mulungu alī Moyo, a balamya bakwe nabo shibigelile kūnamya mu moyo na mu nghana.” Ū nkīma ūng'wīla, “Namanile gīkī akwiza Masīya, ūyo akitanagwa Kilisto, na lūūlū ūlū wiza ū ng'wenūyo, hū ng'wene ūyo akūtūgoloolela pyī ī yose.” Ū Yesu ūng'wīla, “Ū Nene ūyo nalīyomba nangho, hū nalī ng'wene.” Ī likanza lyenīlo būshika a bahemba bakwe, būkumya ū kūmona alīyomba na nkīma. Alīyo nūūlū ūmò wabo atabūgije gīkī, “Ūlīkooba kī?” Nūūlū gīkī, “Nibūlī ūlīhoya nanghwe?” Ū nkīma ng'wenūyo ūlūleka ū lūnno lokwe ūshoka mu nzengo ūūkabawīla a banhū gīkī, “Bing'we, ka nzūgi kūūnū munole ūūyū munhū, waniwīla pyī īyo nakīītaga; akūduuma kūbiza Kilisto gete ū ng'wenūyū?” Būfuma ū mu nzengo būhūūma bajile ūko walī. Ū ng'wikanza lyenīlo a bahemba būng'wīla ū Yesu gīkī, “Labi, ka lyaga!” Nanghwe ūbawīla, “Ū nene nalī na shilīwa īsho mutashimanile a bing'we.” A bahemba būyiwīla gīkī, “Hamo munhū walī wang'wenhela shilīwa?” Nanghwe ū Yesu ūbawīla, “Ī shilīwa shane ū nene, shilī kwīta īyo atogilwe ūyo anitūmile; kūgūshikīlīja ū nīmo gokwe. Ī gīsī mutiwīlaga gīkī, ‘Yasaagaga myeji īnè gashike magesa?’ Ali lūūlū, ī haha nalīmuwīla būūchagi a miso ging'we, mulole ū mu migūnda, mukūbona gīkī a magesa gashikaga. Ī haha ū ngesi wandije kwanukūla mheela, akūkumingaga matwajo kūlwa būpanga bo welelo na welelo; ībize gīkī ū ngesi nū mībi bayegele hamò. Nguno ū mu gīko gūlībonekana gūlī gwa nghana ū mhayo ūyo gūhayile gīkī, ‘Ū mībi ūngī, nū ngesi ūngī.’ Nalīmutūma kūshigesa īsho mutashikoyelile a bing'we, bashikoyela bangī; a bing'we mulingīla mu nīmo ūyo gwandiwa na bangī.” Basamalia bingī ū mu nzengo gwenūyo bakanzunya, kūlwa mhayo gwa nkīma ūyo akagūhaya; ī gīkī, “Waniwīlaga pyī īyo nakīītaga.” Hūna lūūlū a Basamalia aho bashika, būnomba ū Yesu alende-lende hamò nabo; na nghana wikala nabo shikū ibīlī. Na bangī hangī bakazunya kūlwa mhayo gokwe. Būng'wīla ū nkīma gīkī, “Ī haha twigwaga bise benekīlī, na lūūlū twazunyaga; alīyo ītī kūlwa nguno ya mhayo gwako dūhū, twamanaga gete gīkī ū munhū ng'wenūyū nghana Mpīja wa ba mu sī.” Aho jabīta shikū ibīlī, ū Yesu wīnga a henaho ūja Galilaya. Kwike walī wamala kūhaya hape gīkī, “Ū nghangi atinhagwa ikūjo ū mu sī ya ng'wawe!” Hūna aho washika ī Galilaya bingī ba bana Galilaya būng'wanukūla, nguno baalī bībona īyo akībeeja aho alī Yelusalemu kū shigukulu, īkī nabo baalī ko. Ūja ūūkashika hangī ī Kana ya Galilaya, ūko walī wagalūcha minzī gūbiza divai. Walīho nsugi nebe muna Kafalanaūmu, walī asaatīlilwe ng'witūnja wakwe. Aho wigwa gīkī ū Yesu wīngile ī Būyudaya, alī mu Galilaya, wiza kūng'wikūmbīlīja atulumenhe, aje akampīje ū ng'wana wakwe. Nguno walī mandetendete, hihī na kūcha! Alīyo ū Yesu ūng'wīla gīkī, “A bing'we ūlū mutabonile shimanīkījo nūūlū mihayo ya kūkumya, angū mmho mutūdūla gete ū kūzunya!” Ū nsugi ng'wenūyo ūng'wīla gīkī, “Baba, ka tulumenhaga wangū, kūko kataalī kūcha a kana kane!” Ū Yesu ūng'wīla gīkī, “Jaga, ū ng'wana wako mpanga.” Ū munhū ng'wenūyo ūgūzunya ū mhayo ūyo akawīlwa na Yesu, ūja nghana. Aho alīshoka ūmanhya na batūmami bakwe, būng'wīla gīkī ū ng'witūnja wakwe wapīlile. Wahayūbabūja ī likanza īlo akandya kūbeeja, būng'wīla, “Igolo aho lyandya kūhūga ī līīmi; mu makanza gītī ga sa mpungatī, gwandya kwika ū nswiza.” A henaho ū ise ūmana hū lyene ī likanza īlo Yesu akang'wīla gīkī, “Ū ng'wana wako mpanga.” Na lūūlū ūbiza nzunya, nī kaya yakwe pyī ī yose. Ī shenīsho shalī shimanīkījo sha kabīlī īsho a kabeeja ū Yesu aho alī mu sī ya Galilaya, hanze ya Būyudaya. Ha numa ya mihayo yenīyī, lyūshika ikanza lya shigukulu sha Bayudaya, ū Yesu ūlinha kūja Yelusalemu. Ū mu Yelusalemu lyalīmo ilambo hihī na mita nebe gwitanagwa gwa ngholo, lyalī līpīndiwe mabīndo atanò, ū mu Shihebulania litanagwa Betizata. Ū mu mabīndo genayo bikalaga balambalalile moi balwīle ba būlī mbika: babboku na balemehazu, [būyaga na a būūma būhaama. Nguno makanza malebe malaika o ng'wa Seeba wikaga ū ng'wilambo lyenīlo, wagalibangūla a minzī. Ūyo wabizaga wa kwandya kwiponeja ū mu minzī ūlū galibangūka, wapīlaga pyī ū būlwīle ūbo walī nabo.] Hūna lūūlū, walīho hoi munhū nebe walī washisha myaka makūmi adatū n'īnaane asaatile. Ū Yesu aho wamona alambalalile ūdeeba gīkī walī n'ikanza ilīhu alī henaho. Hūna ūmūja, “Ūtogilwe ū kūpīla?” Nanghwe ū nsaatu ng'wenūyo ūshosha gīkī, “Baba, ū nene natī na munhū wa kūniponeja ū ng'wilambo ūlū galibangūka a minzī; ahene nakagemaga ū kwiyanga-yangīla, alīyo aho nataalī ū kūshikīīla, akiponejaga moi ūngī wanitanga ū nene!” Hūna ū Yesu ūng'wīla, “Būūkaga ūshisole ī shilago shako, ūshimīze.” Haho na haho ū munhū ng'wenūyo ūpīla, ūshibūūcha nghana ī shilago shakwe, wandya kūshimīza ajile! Nīyo ū lūshikū lwenūlo lolī lo sabato. Hūna a Bayudaya būng'wīla ū munhū ūyo akapījiwa ng'wenūyo gīkī, “Bebe, ī lelo sabato, ūtazunīlījiwe ū kūbūūcha shilago!” Nanghwe ūbashokeja ūhaya gīkī, “Ū munhū ūyo wanipījaga hū ng'wene walī waniwīla gīkī, ‘Shibūūchage ī shilago shako ūshimīze.’ ” Būmūja, “Nani ūyo wakūwīlaga ūshibūūche ūshimīze?” Kwike ū munhū ūyo akapījiwa ng'wenūyo, atang'witegelegije; nguno ū Yesu akīnga a h'ipandī lyenīlo kūlw'ibità lya banhū. Alīyo ū Yesu akīīta ūmonela mu hekalu ū munhū ng'wenūyo; ūng'wīla gīkī, “Ū bebe wamalile kūpīla, ali lūūlū, ūtizīīta shibi hangī ūkagwīlwa mhayo gwabūbi kūtinda!” Ū munhū ng'wenūyo ūja ūūkabawīla a Bayudaya, gīkī ūyo akampīja walī Yesu. Hūna a Bayudaya bandya kūnuhya ū Yesu, nguno akabeeja mhayo gūlī gīko ha sabato. Nanghwe ūbashokeja gīkī, “Ū Baba akūtūmamaga nī haha, h'ī nguno yene nū nene nalītūmama.” Ū mhayo gwenūyo gūbenheleja a Bayudaya bongeje kūkooba kūmūlaga; nguno atagelelile kūkenaagūla sabato dūhū, alīyo akanghaya nū Mulungu gīkī alī Ise. Ūbiza wilenganīja na Mulungu! Nanghwe ū Yesu ūshosha ūhaya, “Nalīmuwīla gwa nghana gīkī, ū Ng'wana atīko kūbeeja nīmo nūūlū gūmò wei ng'wenekīlī, ūlū atūmonaga ū Ise akūbeejaga; nguno īyo akūbeejaga ū Baba h'īyo akūbeejaga nū Ng'wana. Ū Baba antogilwe no ū Ng'wana, na lūūlū akūng'oolekejaga pyī īyo akūbeejaga, na hangī akūng'oolekeja na mitaale kūtinda īyī, muyūkumya. Nguno gīt'ūmo Baba akabajūūchaga a bafu wabinha būpanga, h'ūmo nū Ng'wana akwītīlaga; nanghwe akūbinhaga būpanga abo ahayile kūbinha. Na hangī ū Baba atalamulaga munhū nūūlū ūmò; anekelile Ng'wana pyī ū būlamuji, gīkī a bose bankūje ū Ng'wana, gīt'ūmo bankūgīgije ū Ise. Ūyo atankūgije ū Ng'wana atankūgije nū Ise, ūyo antūmile. Nalīmuwīla gwa nghana gīkī, ūyo ūgwigwa ū mhayo gwane hama ūnsanya ūyo anitūmile, alī na būpanga bo welelo na welelo. Atīko kwingīla mu nsango, nguno wīngaga ū mu kūcha, wingīlaga mu būpanga. Hangī nalīmuwīla gwa nghana gīkī, ikanza līliza; nīyo īlī h'ī lyene. A bafu bakwandya kūliigwa ī lilaka lya Ng'wana o ng'wa Mulungu, abo bakūliigwa bakūbiza bapanga. Nguno ūmo Baba alī na būpanga mulī wei ng'wenekīlī, h'ūmo ang'winhīlile nū Ng'wana, nanghwe kūbiza na būpanga ū mulī wei ng'wenekīlī. Nū būdūla bo kūlamula ang'winhile wei, īkī alī Ng'wana wa Munhū. Mutagūkumyage ū mhayo gwenūyū, nguno ikanza līliza; a banhū abo balī mu shigila bakwigwa ilaka lyakwe bafume moi. Abo bīītaga yawiza, bakūjūūkīla mu būpanga, alīyo abo bīītaga yabūbi, bakūjūūkīla mu nsango.” “Ū nene natūdūla kwīta mhayo gose-gose nene ng'wenekīlī dūhū. Nakalamulaga gīt'ūmo nakigwīlaga, nīyo ū būlamuji bone būtūngīlīgije. Nguno natakoobaga īyo nītogilwe nene ng'wenekīlī, alīyo īyo ayītogilwe ūyo anitūmile. Ūlū nikaanīla nene ng'wenekīlī, ū būkaanīji bone būtūbiza bo nghana. Alīho ūngī ūyo akūnikaanīlaga, hama namanile gīkī ū būkaanīji ūbo akūnikaanīlaga būlī bo nghana. A bing'we benekīlī mukatūma nhūng'wa kūja kūlī Yohana, nanghwe ūkīkaanīla ī nghana. Kwike nahene ū nene natasendamīlile būkaanīji bo kwīngīīla kūlī munhū; ī yenīyī nalīyīhaya gīkī mupīle. Ū munhū ng'wenūyo walī chenge, shabakaga na kūmutiimīla; na hangī lyamuyejaga ī lisana lyakwe nūūlū īkī lyalī ly'ikanza iguhī. Alīyo ū nene nalī na būkaanīji būtaale kūtinda ū bo ng'wa Yohana. Ī milīmo īyo aninhile Baba kwīshikīlīja, hū wene ū būkaanīji bone. Ī milīmo īyo nakwīyītaga yenīyī, hū yene īkūnikaanīlaga gīkī ū Baba anitūmile. Nū Baba ūyo anitūmile nanghwe akūnikaanīlaga. A bing'we mutaalī ū kūliigwa ī lilaka lyakwe nūūlū hado, nūūlū ī suso yakwe mutaalī ū kwībona. Pyī nū mhayo gokwe gūtīmo ū mu bing'we, nguno mutanzunije ūyo antūmile. Mukwikalaga ng'ūlola-lola mu shandīkwa, nguno mukwiganikaga gīkī mukūkunga mo būpanga bo welelo, alīyo nī shene shikūnikaanīlaga nene! Lelo ū kwiza ū kūlī nene gīkī mubūpandīke ū būpanga, mutatogilwe! Ū nene natūkoobaga kūkumīlījiwa na banhū. Alīyo namumanile a bing'we; gīkī ū mu bing'we būtīmo ū būtogwa bo ng'wa Mulungu. Ng'walemile ū kūnanukūla ū nene īkī nizile mu lina lya ng'wa Baba; alīyo ūlū ūngī wiza mu lina lyakwe wei ng'wenekīlī, mukūng'wanukūla. Ī gīsī a bing'we īkī mukanukūlaga ikūjo kūfuma kū banhū biching'wi, mudūgije ginehe ū kūzunya alīyo mutakoobaga ikūjo lya ng'wa Mulungu ūyo alī we ūmò wike? Mutiganikage gīkī ū nene nakūmubūūla kūlī Baba, ū Musa ūyo munsendamīlile hū ng'wene akūmubūūla. Alīyo nahene ūlū ni munsanije ū Musa, nū nene ni ng'wanisanya, nguno ī shandīkwa shakwe shinihayile nene. A bing'we īkī mutashizunije ī shandīkwa shakwe, mudūgije kwīzunya ginehe ī mihayo yane?” Ha numa ya yenīyo, ū Yesu wīnga a henaho ūja kū nkīlo gwa nyanza ya Galilaya (h'ī ya Tibelia). N'ibità itaale lya banhū lyūnondeela, nguno baalī bashibona ī shimanīkījo īsho walī washīta ū kū basaatu. Hūna ū Yesu na a bahemba bakwe būja mu lūgūlū, būūkigasha ng'wenūmo. Ī likanza lyenīlo shigukulu sha pasaka ya Bayudaya shalī hihī kūshika. Aho wabūūcha a miso gakwe ū Yesu, ūlībona ī libità lya banhū balīnkūūbīja; ūng'wīla Filipo gīkī, “Tūkagūle halī shilīwa sha kūbalisha a banhū benaba?” Kwike akagūhaya ū mhayo gwenūyo kūlwa kūngema, nguno ū wei walī amanile ū gwa kwīta. Ū Filipo ūnshokeja gīkī, “Nūūlū shikabiza shilīwa sha denali magana abīlī, gīkī būlī munhū apandīke twa kwilambya dūhū, nahene shitūbigela.” Andelea, ūmò wa bahemba bakwe, ū nzunaye wa ng'wa Simoni Petelo, ūng'wīla gīkī, “Ūūyū nyanda aha alī na migatī ītanò ya shayili na tūdīlo tūbīlī. Alīyo nahene ī shenīshi shilī shikolo kī, ū kū banhū bingī gīkī?” Nanghwe ū Yesu ūhaya, “Bawīlagi a banhū bigashe.” Ī lipandī lyenīlo gaalīho maswa mingī, bigasha nghana a banhū, a bagosha baalī gītī shihūmbī shitanò. Ū Yesu wīsola ī migatī yenīyo, ūlūmba hūna ūbagabanhya pye abo baalī bigasha; nū tūdīlo wīta gīko. Būlī ng'wene ūpandīka gīt'ūmo bolī būdūla bo kalīīle kakwe. Aho bigeja ūbawīla a bahemba bakwe gīkī, “Gakumingagi a masaajiwa ayo gasaagīīlaga, shitizūjimīīla shose-shose.” Būgakuminga, bokaja matangwa ikūmi na abīlī ga masaajiwa ayo gakasaaga kūfuma ū mu migatī īy'ītanò ya shayili īyo bakalya yenīyo. Hūna a banhū aho babona wīta shimanīkījo shilī gīko, bandya kūhaya, “Ī gete ū ng'wenūyū na ng'wene ū nghangi ūyo shing'wigelile kwiza mu sī!” Ū Yesu aho wabona gīkī balīhaya kwiza kūndima bantemye bo makaala, ūbīngīla; ūja mu lūgūlū iyene hangī. Aho lyabiza lya mhīndī, a bahemba bakwe būja kū nyanza, būūkingīla mu lyato būbuga bajile Kafalanaūmu, kū nkīlo gwa nyanza. Nguno būkila nose ū būjikū, alīyo ū Yesu walī ataalī ū kwiza aho baalī. Kwimanīla gwabūūka nyaga ntaale, yūlibangūka no ī nyanza. Aho balībuga bajile, bahayūmala gītī mailo idatū nūūlū inè gīko, būmona ū Yesu walyegeela ī lyato alīshimīza higūlya ya nyanza; bakogoha kībi no. Alīyo ū wei ūbawīla, “Mutogohage nalī nene.” Būbona hambū-hambū nanghwe ingīle ū mu lyato, kwike haho na haho ī lyato lyūshika ha ng'walo gwa sī īyo bajaga. Ū kū ntondo yaho ī libità lya banhū abo baalī basaaga kū nkīlo gwa nyanza bakadeeba gīkī, ī igolo yaho lyalīho lyato līmò dūhū. Bizūkwa gīkī ū Yesu atajile nabo a bahemba bakwe ū mu lyato lyenīlo, bakaja boi bike. Kwimanīla giza na mato gangī gafumile Tibelia, gūshika gūkola hihī nī lipandī īlo bakalīīla migatī aho ū Seeba akalūmba. Hūna ī libità lya banhū aho babona gīkī ū Yesu walī atīho na a bahemba bakwe, bingīla mu mato būbuga bajile Kafalanaūmu, balīnkooba ū Yesu. Būūkampandīkīla kū nkīlo gwa nyanza; būng'wīla, “Labi, washikaga nanalī ū kūūnū?” Nanghwe ū Yesu ūbashokeja ūhaya, “Leki namuwīle ū gwa nghana, a bing'we mutūnikoobaga kūlwa nguno mukabona shimanīkījo, alīyo kūlwa nguno mukalya migatī ng'wigūta. Lekagi ū kūkoya-koyela shilīwa īsho shikashilaga, koya-koyelagi ī sha kūshinga ho welelo na welelo; īsho alang'winhe ū Ng'wana wa Munhū, nguno hū ng'wene ūyo amenghilwe na Mulungu Baba.” Hūna būmūja gīkī, “Twīte mhayo kī tūbize tūkūbeejaga milīmo ya ng'wa Mulungu?” Ū Yesu ūbashokeja ūbawīla, “Ū nīmo go ng'wa Mulungu gūlī gīkī, nzunyagi ūyo antūmile wei.” Būng'wīla hangī gīkī, “Ūlībeeja shimanīkījo kī tūshibone tūkūzunye? Ūlīīta mhayo kī? A bakūlūgenji bise aho balī kū matogolo balyaga eemanu, gīt'ūmo gwandīkilwe gīkī, ‘Wabinhaga ngatī gwa kūfuma ng'wigūlū balya.’ ” Hūna ū Yesu ūhaya, “Zunyagi nalīmuwīla gwa nghana gīkī, walī atī Musa ūyo wang'winhaga ngatī gwa kūfuma ng'wigūlū, alīyo ū Baba hū ng'wene ūyo akūng'winhaga ngatī gwa nghana gwa kūfuma ng'wigūlū. Nguno ū ngatī go ng'wa Mulungu gwamalile kwika kūfuma ū ng'wigūlū, kūlwa kūbinha būpanga a ba mu sī.” Hūna būng'wīla gīkī, “Seeba, ūlatwinhage būlī lūshikū ū ngatī gwenūyū.” Nanghwe ū Yesu ūbawīla, “Ū nene hū nalī ngatī gwa būpanga. Ūyo wiza kūlī nene atūtuuba, nū yūyo ūnizunya atūkolwa notà na hado yaya. Kwike nalīmuwīla ng'wamalile ū kūnibona, alīyo mutūzunyaga. Pye abo aninhile Baba bakwiza ū kūlī nene, na būlī ng'wene ūyo wiza kūlī nene, natūmponya hanze na hado yaya. Nguno natikile kūfuma ng'wigūlū kwiza kwīta īyo natogilwe nene, alīyo īyo atogilwe ūyo anitūmile. Ū būtogwa bokwe ūyo anitūmile būlī gīkī, ū mu bose abo aninhile natizūnjimīīja nūūlū ūmò wabo, alīyo būlī ng'wene nalanjūūche a ha lūshikū lo būkalīkījo. Nguno ū būtogwa bo ng'wa Baba būlī gīkī, būlī ng'wene ūyo ūmona ū Ng'wana na kūnzunya, abize na būpanga bo welelo bose, nane nakūnjūūcha a ha lūshikū lo būkalīkījo.” A Bayudaya bakaduguma aho wahaya gīkī, “Ū nene nalī ngatī ūyo gwikile kūfuma ng'wigūlū.” Būyūhaya gīkī, “Ū ng'wenūyū atī hū ng'wene ū Yesu, ū ng'witūnja o ng'wa Yosefu? Dūhaya na a ba ise nū nina tūbamanile? Hama nibūlī akwihayaga gīkī, ‘Nalī ngatī gwikile kūfuma ng'wigūlū?’ ” Nanghwe ū Yesu ūshosha ūbawīla, “Mutadugumage, atīho nūūlū ūmò ūyo adūgije kwiza kūlī nene, ūlū atadutilwe na Baba ūyo anitūmile; nane nakūnjūūcha a ha lūshikū lwa būkalīkījo. Ū mu shandīkwa shing'we handīkilwe gīkī, ‘Pye bakūbiza balangilwe na Mulungu.’ Hūna lūūlū, būlī ng'wene ūyo akwigwaga kūfuma kūlī Mulungu wahūgūka, akwizaga ū kūlī nene. Atīho ūyo wamala kūmona ū Baba ūlū atī we wike ūyo afumile kūlī Mulungu; ū ng'wene h'ūyo wamona ū Baba. Nalīmuwīla gwa nghana gīkī, ūyo ūzunya alī na būpanga bo welelo na welelo. Ū nene nalī ngatī gwa būpanga. A bakūlūgenji bing'we aho balī kū matogolo balyaga eemanu, alīyo nahene baacha. Ū ngatī ūyū gwene gwikile kūfuma ng'wigūlū, gīkī ose-ose ūyo ūgūlya atizūyagala. Ū nene nalī ngatī gwa būpanga ūyo gwikile kūfuma ng'wigūlū, ose-ose ūyo ūgūlya ū ngatī gwenūyū, akūbiza mpanga welelo na welelo. Ū mīlī gwane ūyo nalībinha ba mu sī hū gwene ū ngatī gwa būpanga.” A Bayudaya bandya kūyoga hangī bakwihalalījaga balīhaya gīkī, “Ū ng'wenūyū adūgije ginehe ū kūtwinha a bise ū mīlī gokwe tūgūlye?” Nanghwe ū Yesu ūbawīla, “Nalīmuwīla gwa nghana gīkī, ūlū mutagūlyile ū mīlī go ng'wana wa Munhū, na kūgang'wa a mininga gakwe, būtīmo ū būpanga ū mu bing'we. Ū wa kūgūlya ū mīlī gwane, na kūgang'wa a mininga gane, alī na būpanga bo welelo na welelo, nane nakūnjūūcha a ha lūshikū lo būkalīkījo. Nguno ū mīlī gwane shilī shilīwa sha nghana, na a mininga gane nago shilī shakūng'wa sha nghana. Ū wa kūgūlya ū mīlī gwane ūgang'wa na a mininga gane, akwikala mulī nene; nū nene nakwikala mulī wei. Ūmo alī mpanga ū Baba ūyo anitūmile, nū nene h'ūmo nalī mpanga kūlwa nguno ya ng'wa Baba. Nū wa kūnilya nene, akūbiza mpanga gīko kūlwa nguno yane. Ū ngatī gwenūyū gūtabizile gīt'ūyo balyaga bakūlūgenji abo baacha, ūyū gwene gūlī ngatī ūyo gwikile kūfuma ng'wigūlū; ū wa kūgūlya akūbiza mpanga welelo na welelo.” Ī mihayo yenīyī akīhaya alī Kafalanaūmu akūlangaga ng'wisinagogi. Hūna lūūlū bingī ba bahemba bakwe aho bigwa ī yenīyo bandya kūhaya gīkī, “Ū mhayo gwenūyū ndiimu, nani ūyo adūgije kūgwitegeleja?” Ū Yesu aho wabona gīkī a bahemba bakwe bandya kūkuuma-kuuma kūlwa nguno ya mhayo gwenūyo ūbabūja gīkī, “Gūlīng'wipamya ū mhayo gwenūyū? Īkūbiza ginehe lūūlū ūlū ng'ūmona ū Ng'wana wa Munhū alīlinha hangī ūko walī ī kwandya? Ū moyo h'ūyo gūkinhaga būpanga, ū mīlī gūtī na solobo nūūlū hado. Ī mihayo īyo nalīmuwīla h'īlī moyo, hama h'īlī būpanga. Alīyo balīho bamò bing'we abo batūzunyaga.” Kūfuma haho wandījo ū Yesu walī abamanile abo baalī batazunije, nū nodeeji wakwe walī aamanile. Ongeja hangī kūhaya, “Hī nguno yene naalī namuwīla gīkī ndūhū nūūlū ūmò ūyo adūgije kwiza kūlī nene, ūlū atinhilwe būdūla kūfuma kūlī Baba.” Kwandīja ikanza lyenīlo bingī ba bahemba bakwe būshoka kū numa, batadimanile nanghwe hangī! Hūna ū Yesu ūbabūja nabo abo ikūmi na babīlī gīkī, “Hamo na a bing'we mutogilwe kūja?” Simoni Petelo ūshosha gīkī, “Seeba, tūje kūlī nani hangī? Ū bebe hū ūlī nayo ī mihayo ya būpanga bo welelo na welelo! Twamalile kūzunya na kūbona hape gīkī, ū bebe hū ūlī ng'wene, ū Ng'wela o ng'wa Mulungu.” Nanghwe ū Yesu ūnshokeja gīkī, “Natamusolile nene a bing'we ikūmi na babīlī, alīyo ūmò wing'we alī Shetani?” Akanghaya Yuda ng'wana Simoni Isikaliote; nguno hū walī ūmò wa babo ikūmi na babīlī, ūyo walī n'iganiko lya kūnodeela. Ha numa ya yenīyo, ū Yesu ūbiza wa kūyūyeelela mu Galilaya dūhū, oya ū kūyeelela ī Būyudaya; nguno a bana Būyudaya bakayūkooba kūmūlaga. Aho shegeela shigukulu sha Bayudaya ī sha Maduku, a bazuna bakwe būng'wīla gīkī, “Īngaga shi lūūlū nū kūūnū, ūje na Būyudaya; nū kwene bakībone a bahemba bako ī milīmo yako īyo ūkwīyītaga! Wiyoolecha hape ū kū banhū bayūbona ūmo ūkwītīlaga; nguno atīho munhū nūūlū ūmò ūyo akakoobaga kūmanīka, alīyo hangī ū kūnū wibisa-bisa ū mu katūmamīle kakwe!” A bazuna bakwe nabo baalī bataalī ū kūnzunya. Nanghwe ū Yesu ūbawīla, “Lītaalī ū kūshika ī likanza lyane ū nene, ī ling'we ī lyene līlīho gwa dūhū. A ba mu sī batīko ū kūmukolwa a bing'we, ū nene banikolilwe, nguno nakūbakaanīlaga gīkī ī milīmo yabo mibi. Jagi a bing'we ū kū shigukulu, ū nene natūjaga ī haha ū kū shigukulu shenīshi, nguno ī likanza lyane lītaalī ū kūng'wa.” Aho wabawīla ī yenīyī wikala Galilaya. Bahayūja a bazunaye ū kū shigukulu, nū wei ūja, alīyo mu mbisīla, ītī mu kwiyoolecha bo hape. A Bayudaya aho balī ū mu shigukulu būyūnkooba, kūnū bakwiwīlaga, “Alī halī ū ng'wene ī gete?” Yūbūūka yombo nhaale ū ng'wibità kūlwa nguno yakwe; bangī būyūhaya, “Owiza;” alīyo bamò bahayaga, “Yaya, akūlembagūlaga banhū dūhū!” Kwike walī atīho nūūlū ūmò, ū wa kūgima kūnghaya hape-hape, nguno ya kūbogoha Bayudaya. Aho shashika ha gatī-gatī ī shigukulu, ū Yesu wingīla ū mu hekalu, wandya kūlanga. A Bayudaya būyūkumya balīhaya gīkī, “Ū ng'wenūyū ashimanile ginehe ī shandīkwa ū wei, alīyo atalangilwe nūūlū kūlangwa?” Ū Yesu ūbashokeja ūhaya gīkī, “Ū būlangi ūbo nakūlangaga būtī bone bo ng'wenekīlī, būlī bokwe ūyo anitūmile. Ūlū munhū ūkooba kwīta īyo ayītogilwe ūyo anitūmile, akūwitegeleja ū būlangi wenūbū ūlū gīkī būfumile kūlī Mulungu, nūūlū nakūhayaga yane ya ng'wenekīlī dūhū. Ūyo akahayaga yakwe ya ng'wenekīlī, akikoobelaga ikūjo lyakwe. Alīyo ūyo akakoobaga ikūjo lyakwe ūyo antūmile, ū ng'wenūyo alī wa nghana, na hangī ū mulī wei būtīmo būbi. Ī gīsī ū Musa atang'winhile shilagīlo a bing'we, alīyo atīho nūūlū ūmò wing'we ūyo akashishikīlījaga? Hama ī gīsī nibūlī mulīkooba kūnibūlaga?” A banhū būnshokeja gīkī, “Hamo ūlī n'ihūgi shi ī gete, nani ūyo alīkooba kūkūbūlaga?” Nanghwe ū Yesu ūshosha ūbawīla, “Nakabeeja nīmo gūmò, pye a bose ng'wandya kūkumya! A bing'we mukasaalaga munhū nūūlū ha sabato, īkī Musa wang'winha shilagīlo sha kūsaala, (nūūlū īkī shitafumile kūlī wei, alīyo kū bakūlūgenji). Mubonile īlī būgatū ū munhū ū kūsaalwa nūūlū ha sabato, gīkī shilagīlo sha ng'wa Musa shileke kūkenaagūlwa, hama ū nene nibūlī mukanipelanīla kūlwa kūpīja munhū ha sabato? Mutasolanhyage ū mu kalamulīle king'we, ng'ūlamula mu būtūngīlīja.” Kwitulwa bana Yelusalemu balebe bandya kūbūja gīkī, “Ū ng'wenūyū, atī ng'wene ūyo bakūkoobaga kūmūlaga? Hama ī haha angū lolagi alīyomba hape-hape dūhū, alīyo batūng'wītīlaga nūūlū mhayo, hamo shi ī gete a basugi bamanile gīkī hū ng'wene ū Kilisto? Alīyo nahene ū ng'wenūyū tūmanile shi ūko afumile, lelo ū Kilisto ng'wenekīlī ūlū wiza, ndūhū nūūlū munhū ūmò ūyo akūmana ūko alafumīīle!” Hūna ū Yesu aho alīlanga ū mu hekalu, ūhamuka n'ilaka lya higūlya ūhaya gīkī, “Na nghana bizagi munimanile ū nene, pyī nū kūko nafumile. Kwike natizile kūlwane nene ng'wenekīlī, ūyo anitūmile ng'wene ntūngīlīja; alīyo a bing'we mutaamanile! Ū nene naamanile nguno nafumile kūlī wei, hangī hū ng'wene ūyo anitūmile.” Būhaya kūndima, alīyo īkī ī likanza lyakwe lyalī lītaalī ū kūshikana, atigelile nūūlū ūmò wa kūngoloolela makono. Ū ng'wibità lyenīlo bakakwīla a banhū ba kūnzunya, būyūhaya gīkī, “Ū Kilisto ūlū alize, akwīta mitaale kūtinda īyo akwītaga ū ng'wenūyū?” A Bafalisayo būbigwa a banhū bakūnghayaga mihayo īlī gīko mu kūng'ung'uula-ng'ung'uula. Hūna a bagabīji bataale na a Bafalisayo būtūma bashilikale, gīkī baje bakandime. Nanghwe ū Yesu ūhaya, “Lyasaagaga ikanza ido no ī lya kwikala hamò ning'we ū nene; najile kūlī we ūyo anitūmile. Mukūnikooba alīyo mutūnipandīka, nīyo mutūdūla ū kwiza ūko nalīkikala.” A Bayudaya bandya kwilūnjalūnja boi benekīlī baliwīla gīkī, “Ū ng'wenūyū, alīhaya kūja halī ūko dūtūdūla ū kūmpandīka a bise? Hamo alīhaya kūja kū balobeji ba kū sī ja Bayunani ayūbalanga na Bayunani kwenūko! Ū mhayo gwenūyū wagūhaya, ni gūlī na makūlū kī? ‘Ī gīkī, Mukūnikooba alīyo mutūnipandīka,’ nī gīkī, ‘Ūko nalīkikala mutūdūla ū kwiza ko?’ ” A ha lūshikū lo kūmalīja shigukulu, ūlo lūlī lūshikū lūtaale, ū Yesu akīmīīla ūhamuka n'ilaka lya higūlya ūhaya gīkī, “Ose-ose ūyo akolilwe notà ni izage kūlī nene ang'we. Ūyo ūnizunya, myongo ya minzī mapanga īkwandya kūsela kūfuma mulī we, gīt'ūmo shandīkwa shihayīlile.” Ū mhayo gwenūyo akagūhaya kūlwa ng'wa Moyo Ng'wela, ūyo bakūng'wanukūla a bazunya; nguno ū Moyo walī ataalī ū kwiza, īkī ū Yesu walī ataalī ū kūgūngūhiwa. Hūna bamò na bamò ū ng'wibità aho bīyigwa ī mihayo yenīyo, būhaya gīkī, “Ī gete ū ng'wenūyū hū ng'wene ū Nghangi!” Bangī gīkī, “Ū ng'wenūyū Kilisto!” Alīyo bamò būhaya, “Ū Kilisto afume Galilaya? Tūhaya ī shandīkwa shihayile gīkī ū Kilisto alī wa lūganda lo ng'wa Daūdi, na gīkī akūfuma Betelehemu, igūngūli īlo lyalī lya ng'wa Daūdi?” Būbiza bikīla-kīla a banhū kūlwa nguno yakwe. Bamò babo būyūgengagenga kūhaya kūndima, alīyo atigelile nūūlū ūmò wa kūngoloolela nkono gokwe. Nose a bashilikale būshoka ū kū bagabīji bataale na a Bafalisayo, būshikīla kūbūjiwa gīkī, “Nibūlī ng'waneka?” A bashilikale benabo būshosha balīhaya gīkī, “Ataalī kūyomba munhū nūūlū ūmò gīt'ūmo akūyombelaga ū munhū ng'wenūyū!” A Bafalisayo būbawīla, “Gashi hangī na a bing'we ng'wakalemva-lemva! Ī gīsī nani ū mu basugi, nūūlū ū mu Bafalisayo ūyo anzunije ū munhū ng'wenūyo? Lelo ī libità lya banhū īlī, a bene angū bazumilwe dūhū; nguno nīyo nī shilagīlo batashimanile!” Ūmò wabo, Nikodemo: ūyo walī waja kūlī Yesu ī kwandya, ūbawīla gīkī, “Bing'we, ī shilagīlo shise shikanamulaga ū munhū nūūlū ataalī kūdegelekwa tame, īmanwe īyo akūyītaga?” Nabo būnshokeja balīng'wīla gīkī, “Ū bebe nangho, ūlī muna Galilaya hamo shi ī gete? Gīsīlījaga, ūkūbona nangho ī gīkī ataalī kwilonga nghangi kūfuma Galilaya nūūlū kamò!” [ Hūna būsambaala, būlī ng'wene ūja kū ng'wakwe. Alīyo ū Yesu ūja kū lūgūlū lwa mizeituni. A ha ntondo yaho ī dilū wiza hangī ū mu hekalu; na a banhū pye a bose biza ū kūlī we, nanghwe wigasha wandya kūbalanga. Kūhayimanīla balangi ba shilagīlo na Bafalisayo bang'wenha nkīma nebe, walī wasanganījiwa mu būshihani ūding'wa; aho bashika būng'wīmīlīja kū būtongi wa banhū. Hūna būng'wīla ū Yesu gīkī, “Nangi, ū nkīma ng'wenūyū wasanganījiagwa mu būshihani. Alīyo ū mu shilagīlo, ū Musa atūlagīlile kūyūbabūlaga bo kūbaponda mawe a ba mbika yenīyī; al'ū bebe ūlīhaya ginehe?” Ū mhayo gwenūyū bakagūhaya gīkī bapandīkīle ho nguno ya kūnsola būbi. Alīyo ū Yesu winama dūhū, wandya kwandīka ha sī na lwala lokwe. Aho bongeja no-no-no ū kūngaagaanīla, nose ūgūngūmūka ūbawīla gīkī, “Ūyo atī na shibi ū mu bing'we ni andyage ū kūmponda ī liwe.” Winama hangī ongeja ū kwandīka a ha sī. Aho bigwa gīko bandya kūfuma hanze ūmò-ūmò, kwandīja a banamhala; nose ūsaaga wei iyene nū nkīma aho walī īmīīlile. Wahayūgūngūmūka ū Yesu ūmūja, “Baja halī mayū, atigelile nūūlū ūmò wa kūkwinha nsango?” Nanghwe ūhaya, “Atigelile baba!” Hūna ū Yesu ūng'wīla, “Jaga, nū nene natūkwinhaga nsango; kwike ūtizīīta shibi hangī kūfuma lelo!”] Ū Yesu wandya hangī kūbawīla alīhaya gīkī, “Ū nene nalī Isana lya ba mu sī; ū wa kūnilondeela atūshimīzīla mu giiti, alīyo akūbiza n'isana lya būpanga.” A Bafalisayo būng'wīla, “Ū būkaanīji wako ū bebe būtī bo nghana, nguno ūkwikaanīlaga bebe ng'wenekīlī.” Nanghwe ū Yesu ūshosha ūbawīla gīkī, “Ū nene nūūlū nikaanīla ng'wenekīlī, ū būkaanīji bone būlī bo nghana, nguno namanile ūko nafumile nū kūko najile; al'a bing'we mutamanile ūko nafumile nū kūko najile. A bing'we mukalamulaga banhū bo kūtūmamīla masala ging'we dūhū, alīyo ū nene natalamulaga munhū nūūlū ūmò. Hama nūūlū nūlamula nahene, nakatūngīlījaga nguno natī iyene, alīyo ū Baba ūyo anitūmile alī hamò nū nene. Nū mu shilagīlo shing'we handīkilwe gīkī, ū būkaanīji bo banhū babīlī būlī bo nghana. Ū nene ī chene nalikaanīla ng'wenekīlī, alīyo nū Baba ūyo anitūmile, nanghwe akūnikaanīlaga.” Hūna būmūja gīkī, “Ni alī halī ū so?” Nanghwe ū Yesu ūshosha, “A bing'we īkī mutanimanile ū nene, nū Baba mutūdūla ū kūmana; alīyo ūlū ni munimanile ū nene, ni mumanile nū Baba.” Ī mihayo yenīyī aho alīyīhaya, walī mu hekalu walangaga mu chumba sha kūbīkīla sabo; alīyo atigelile nūūlū ūmò wa kūndima. Nguno ī likanza lyakwe lyalī lītaalī ū kūshika. Hūna ūbawīla hangī gīkī, “Ū nene nalīnga; mukūnikooba no, alīyo mukūchīla mu shibi shing'we dūhū: ūko najile mutūdūla a bing'we ū kwiza ko.” A Bayudaya bandya kūhaya gīkī, “Kolaga hamo alīhaya kwibūlaga shi, nibūlī akwikalaga ūhaya gīkī, ‘Ūko najile mutūdūla a bing'we ū kwiza ko?’ ” Nanghwe ūbawīla hangī gīkī, “A bing'we bene mulī ba ha sī, ū nene nalī wa kwigūlya, mulī ba mu sī, ū nene natī wa mu sī. H'ī nguno yene nalīmuwīla gīkī mukūchīla mu shibi shing'we; nguno nghana mukūchīla mo ū mu shibi shing'we ūlū mutazunije gīkī ū nene hū Nalī Ng'wene.” A henaho būnkomela kūmūja gīkī, “Ī gete ū bebe, ūlī nani?” Nanghwe ū Yesu ūbawīla, “Ū nene namalaga kūmuwīla kwīngīīla haho wandījo! Nīyo nalī nayo mingī ī ya kūmuwīla na kūmulamula, alīyo īkī ūyo anitūmile alī wa nghana, nū nene nakwīhayaga ū mu sī īyo nakwīyigwaga kūfuma kūlī we.” Batitegelegije ī gīkī wabawīlaga ya ng'wa Ise. Hūna lūūlū ū Yesu ūbawīla gīkī, “Ūlū mulansunge higūlya ū Ng'wana wa Munhū, hū mukūmana gīkī Nalī Ng'wene, nī gīkī natīītaga mhayo gose-gose nene ng'wenekīlī dūhū. Alīyo nakūhayaga gīt'ūmo Baba akūnilangīlaga. Nguno ūyo anitūmile alī hamò nane; atanilekile iyene, īkī pye a makanza nakīītaga īyo yīnyegije wei.” Aho wīyomba ī mihayo yenīyī bingī bakanzunya. Hūna ū Yesu ūbawīla a Bayudaya abo bakanzunya gīkī, “Ū mhayo gwane ūlū gwikala ū mu bing'we, mukūbiza bahemba bane. Hama mukwimana ī nghana, nīyo ī nghana yenīyo īkūng'wīnja ū mu būsese.” Būnshokeja gīkī, “A bise tūlī ba lūganda lo ng'wa Abulahamu, tūtaalī kūbiza basese ba ng'wa munhū nūūlū ūmò na hado yaya. Ni ginehe ūlīhaya gīkī tūkwīnjiwa mu būsese?” Ū Yesu ūbashokeja alīhaya, “Nalīmuwīla gwa nghana gīkī, būlī munhū ūyo akīītaga shibi, ū ng'wenūyo nsese wa shibi. Hama ū nsese atī ng'wikaji wa ha kaya, ū ng'wana hū ng'wikaji wa ha kaya wa shikū jose. Hūna lūūlū ū Ng'wana ūlū ūng'winha wiyabī, mukūbiza mu wiyabī nghana. Namanile gīkī mulī ba lūganda lo ng'wa Abulahamu; alīyo mulīkooba kūnibūlaga, nguno ū mhayo gwane gūtīmo ū mu bing'we. Ū nene nakūhayaga īyo nakwībonaga kūfuma kūlī Baba, na a bing'we mukwītaga īyo mukigwaga kūfuma kūlī sīng'we.” Būnshokeja balīhaya gīkī, “A bise ū sīswe Abulahamu.” Nanghwe ū Yesu ūbawīla, “Ūlū ni mulī baana ba ng'wa Abulahamu, ni mukwītaga ī milīmo ya ng'wa Abulahamu. Ī gīsī ī haha mulīhaya kūnibūlaga, alīyo ū nene nalīmuwīla ya ng'wa nghana dūhū, īyo nayigwile kūfuma kūlī Mulungu; ū Abulahamu atīītile ī gīko na hado yaya. A bing'we mukwītaga dūhū ī milīmo ya ng'wa sīng'we.” Būng'wīla, “A bise tūtī ba nda ya bū; tūlī na Sīswe ūmò, ng'wene Mulungu.” Ū Yesu ūbawīla, “Ū Mulungu ūlū ni Sīng'we ni munitogilwe nū nene, nguno nizile kūfuma kūlī Mulungu, natizile nene ng'wenekīlī dūhū, anitūmile wei. Ī gīsī nibūlī mutūyitegelejaga īyo nakwīsomboolaga? Angū īlī kūlwa nguno mutadūgije ū kūgwigwa ū mhayo gwane. A bing'we mulī ba ng'wa sīng'we Shetani, h'ī chene mutogilwe ū kwīta gīt'ūmo kūlī ū kwikūmva kwa ng'wa sīng'we. Ū wei alī mūlagi kūfuma kale na kale, na hangī atīmīīlaga a ha nghana, nguno ū mulī wei ītīmo ī nghana. Ūlū ūhaya būlomolomo numho alīhaya īyo īlī mulī we, nguno nomolomo, na ise wa būlomolomo. Alīyo ū nene, munikolilwe nguno nakūmuwīlaga ya nghana. Ī gīsī nani ū mu bing'we ūyo alīnikaanīla gīkī nalī na shibi? Hama ūlū namuwīla ī ya nghana, nibūlī mutūnizunīlījaga? Ūyo alī wa ng'wa Mulungu akīyigwaga ī mihayo ya ng'wa Mulungu, a bing'we mutūdūla ū kwīyigwa nguno mutī ba ng'wa Mulungu.” A Bayudaya būshosha būng'wīla, “Ī gīsī tūtūtūngīlījaga ūlū twahaya gīkī ūlī Nsamalia na hangī ūlī n'ihūgi?” Nanghwe ū Yesu ūshosha gīkī, “Ū nene natī n'ihūgi, nankūgije dūhū ū Baba, kwike a bing'we hū mutanikūgije ū nene. Ū nene natikoobelaga ikūjo lyane ng'wenekīlī; alīho ūyo akūlīkoobaga, nīyo hū ng'wene ū namuji. Nalīmuwīla gwa nghana gīkī, ūlū munhū ūgūdima ū mhayo gwane atūlībona ī licha kūshisha welelo bose.” A henaho a Bayudaya būng'wīla, “Ī haha lūūlū twamana gete gīkī ūlī n'ihūgi. Ū Abulahamu waacha, pye na a bahangi; ū bebe nangho walinhyaga kūhaya gīkī, ‘Ūlū munhū ūgūdima ū mhayo gwane atūlībona ī licha kūshisha welelo bose!’ Ū bebe ūlī ntaale kūtinda ū nkūlūgenji wise ū Abulahamu īkī waacha, na a bahangi pye a bose abo baacha? Ī gete, ū bebe ūligīmba gīkī ūlī nani?” Ū Yesu ūshosha, “Ūlū nikumīlīja nene ng'wenekīlī nakūbiza natī n'ikūjo; ū Baba ūyo mulīnghaya gīkī Mulungu wing'we, ū ng'wene anikūgije. A bing'we mutaamanile, ū nene ng'wene naamanile. Ūlū nūhaya gīkī nataamanile nakūbiza nalīlomaloma gīt'ūmo mulī a bing'we; ū nene naamanile, nū mhayo gokwe nagūmanile. Ū nkūlūgenji wing'we ū Abulahamu walī na nghūmbū ja kūlībona ī likanza lyane, aho walībona ūyega.” A Bayudaya būng'wīla, “Mm! Ū bebe ūtaalī nūūlū kūshisha myaka makūmi atanò, wamonelile halī ū Abulahamu?” Ū Yesu ūbashokeja ūhaya, “Nalīmuwīla gwa nghana gīkī, ū Abulahamu aho ataalī ū kūbiza ho, ū Nene nalīho!” Būsola mawe hangī gīkī bamponde, alīyo ū Yesu ūbitūlūganya wibisa; hūna ūfuma ū mu hekalu ūja. Aho ajile, ūmona munhū nebe walī mboku kūfuma kūbyalwa kwakwe. A bahemba bakwe būmūja gīkī, “Labi, nani ūyo akīīta shibi nose ū munhū ng'wenūyū ūbyalwa mboku, wei ng'wenekīlī, nūūlū babyaji bakwe?” Ū Yesu ūshosha ūhaya, “Ndūhū ūyo akīīta shibi; atī wei nūūlū batī babyaji bakwe. Alīyo kūlwa gīkī, ū mulī we yoolechiwe milīmo ya ng'wa Mulungu. Shitwigeleelilwe kwītūmama ī milīmo yakwe ūyo anitūmile aho ītaalī līīmi; būkwingīla būjikū aho munhū ose-ose atūdūla kūtūmama. Ū nene aho nataalī mu sī, nalī Isana lya mu sī.” Aho wīhaya ī mihayo yenīyo ūswa mate ha sī, ūbeeja malongo; a malongo genayo ūmandīkīja ū munhū ng'wenūyo kū miso. Hanuma ūng'wīla gīkī, “Jaga ūkilugute kwilambo lya Siloamu;” (makūlū gaho: Watūmagwa). Nghana ūja ūūkiluguta, ūshoka alībona. A bazenganwa na a babo bamonaga kwīngīīla kale gīkī walī ng'wilombeleja bandya kūhaya, “Bing'we, ū munhū ng'wenūyū atī ng'wene ūyo olikalaga igashije akwilombelejaga?” Bangī būyūhaya, “Hū ng'wene,” bamò, “Yaya atī ng'wene, ikolile nanghwe dūhū.” Hūna ū wei ng'wenekīlī ūhaya gīkī, “Nalī ng'wene!” Būmūja, “Galoleechaga ginehe a miso gako?” Nanghwe ūbawīla, “Ū munhū ūyo akitanagwa Yesu walī wabeeja malongo ūgabandīkīja a ha miso gane, hūna ūniwīla gīkī, ‘Jaga kū Siloamu ūkilugute;’ nūja nūkiluguta, nandya kūbona!” Nabo būmūja, “Alī halī ū munhū ng'wenūyo?” Nanghwe ūhaya, “Natamanile!” Ūyo walī mboku ng'wenūyo nose būntwala kū Bafalisayo, nguno ū Yesu aho akabeeja malongo ūgafumbūla a miso gakwe, lwalī lūshikū lo sabato. Hūna a Bafalisayo būmūja nabo hangī, ūmo īkajīla nose wandya kūbona. Nanghwe ūbawīla gīkī, “Walī wabandīkīja malongo a ha miso gane nūkiluguta nandya kūbona.” Bamò ba Bafalisayo būyūhaya gīkī, “Ū munhū ng'wenūyū atafumile kūlī Mulungu, h'ī chene atūshidīlīlaga ī shilagīlo sha sabato.” Alīyo bangī būyūhaya, “Ū munhū wa shibi adūgije kūbeeja shimanīkījo shilī gīkī?” Būbiza ho wikīla-kīji a ha gatī yabo. Hūna būmūja hangī ūyo walī mboku; gīkī, “Ī gīsī, ū bebe ūlīng'wiganikīla ginehe ū munhū ng'wenūyo īkī wafumbūlaga miso gako?” Nanghwe ūhaya, “Nghangi ū ng'wenūyo!” A Bayudaya batazunije ī gīkī walī mboku ī kwandya hanuma wandya kūbona, kūshisha būbitana a babyaji bakwe ūyo akinhwa kūbona ng'wenūyo. Būbabūja balīhaya gīkī; “Angū, ū ng'wenūyū na ng'wene ū ng'witūnja wing'we ūyo mukūhayaga gīkī wabyalwa mboku? Al'ī haha yajaga ginehe nose alībona?” Nabo a babyaji bakwe būshosha būhaya, “A bise tūmanile gīkī ū ng'wenūyū ng'witūnja wise, nī gīkī walī mboku kūfuma kūbyalwa kwakwe. Alīyo ūmo yajīlaga nose ī haha alībona, tūtamanile. Nū yūyo wagafumbūlaga a miso gakwe tūtaamanile; mūjagi akūhaya wei ng'wenekīlī īkī ntaale.” A babyaji bakwe baalī babogoha a Bayudaya, nguno a Bayudaya baalī balya gwīnda, bizunīlīja gīkī munhū ose-ose ūlū ūlinda ūhabūla kūhaya gīkī ū Yesu hū ng'wene ū Kilisto, akūkīndīkwa; afunyiwe ū ng'wisinagogi. H'ī nguno yene a babyaji bakwe bakahaya gīkī, “Mūjagi wei ng'wenekīlī īkī ntaale!” Hūna būng'witana hangī lūkangala lo kabīlī ū munhū ūyo walī mboku ng'wenūyo. Būng'wīla gīkī, “Bebe ng'ogohage Mulungu, a bise tūmanile gīkī ū munhū ng'wenūyū alī na shibi!” Nanghwe ūbashokeja alīhaya, “Ū nene natamanile ī gīkī alī na shibi, namanile mhayo gūmò dūhū, gīkī naalī mboku; alīyo ī haha nalībona!” Hūna būnkomela kūmūja gīkī, “Walī wakwītīla mhayo kī ī gete? Wagafumbūlaga ginehe a miso gako?” Ūbashokeja gīkī, “Angū namala kūmuwīla haha dūhū ng'ūlema ū kūnidegeleka, nibūlī mulītogwa kwigwa hangī? Ī gete hamo ning'we mulīkooba kūbiza bahemba bakwe shi?” Būnfīkīlīja balīhaya gīkī, “Ū bebe angū hū ūlī nghemba wakwe ū munhū ng'wenūyo; a bise tūlī bahemba ba ng'wa Musa. Tūmanile gīkī ū Mulungu walūngalūngaga nū Musa; lelo ū munhū ng'wenūyo, ū ng'wene tūtamanile nū kūko afumile nīyo!” Ū munhū ūyo walī mboku kwandya ūbashokeja alīhaya, “Yee! Alīyo būlī, ū gwenūyū mhayo gwa kūkumya no, gīkī mutamanile ūko afumile, alīyo wafumbūlaga miso gane ū nene! Tūmanile gīkī ū Mulungu atabigwaga a banhū ba shibi, alīyo ū munhū ūlū ūng'ogoha Mulungu na ūbiza nshikīlīja wa mihayo īyo ayītogilwe, ū ng'wenūyo akūng'wigwa. Kūfuma kwandya na kwandya, gūtaalī kwigwiwa gwa gīkī munhū wafumbūla miso ga mboku kwīngīīla kūbyalwa kwakwe. Ū munhū ng'wenūyū ūlū ni walī atafumile kūlī Mulungu, ni atadūgije kwīta mhayo gose-gose!” Bahayūshosha būng'wīla gīkī, “Ū bebe angū nīyo wabyalīlwa mu shibi, nangho ūdūgije kūtūlanga mhayo kī a bise?” Būmpeeja, būnkīndīka na kūnkīndīka! Ū Yesu akigwa gīkī bampeegije ū munhū ng'wenūyo. Aho wamona ūng'wīla gīkī, “Bebe, wanzunije ū Ng'wana wa Munhū?” Nanghwe ūshosha ūhaya, “Ni nani shi baba nanzunye?” Nanghwe ū Yesu ūng'wīla, “Wamonaga, nguno ūyo alīyomba nangho hū ng'wene!” Nanghwe ūhaya, “Nazunyaga Seeba!” Winama ūnamya. Hūna ū Yesu ūhaya gīkī, “Ū nene nizile kūbalekanya a ba mu sī; a babboku bayūbona, abo bakūbonaga babbokule!” Bamò ba Bafalisayo abo baalī nanghwe aho bīyigwa ī yenīyo būng'wīla, “Bebe, hū kūhaya gīkī na a bise tūlī babboku?” Nanghwe ū Yesu ūbawīla, “Ūlū ni mulī babboku ni mutī na shibi; alīyo ī haha īkī mukwihayaga gīkī, ‘Tūkūbonaga,’ mukwikala na shibi shing'we!” “Nalīmuwīla gwa nghana gīkī, ū munhū wa kūbītīla kūngī ūlū alingīla mu numba ya ngholo, ūleka kūbītīla ha nyango, ū ng'wenūyo ng'wibi; hangī nyoli. Alīyo ū ndīīmi wajo ī ngholo akabītīlaga ha nyango. Ū ng'wenūyo akalugūlīlagwa nū nanghani o ha nyango, nī ngholo jikaliigwaga ī lilaka lyakwe, nīyo akajitanaga būlī yene na lina lyayo, wajichilūla. Ūlū ūjichilūla akatongelaga, najo jayūnondeela, nguno jilīmanile ī lilaka lyakwe. Ū ngeni jitūnondeela, jikūmpeela nguno jitagamanile a malaka ga bageni.” Ū Yesu aho wabinha ū lūsumo lwenūlo, bakakīja ū kwīyitegeleja īyo wabawīlaga. Hūna lūūlū ū Yesu ūhaya hangī, “Nalīmuwīla gwa nghana gīkī, ū nene nalī Nyango gwa ngholo. Abo baanitanga ū kwiza, pye a bose biibi na banyoli; alīyo ī ngholo jitabigwile. Ū nene nalī Nyango, būlī ng'wene ū wa kwingīla kūbītīla mulī nene akūpīla; akwingīla na kūfuma, hangī akūpandīka shilīwa. Ū ng'wibi atizaga ūlū ītī kūlwa kwiba na kūbūlaga, na kūkenaagūla. Ū nene nizile gīkī ī ngholo jipandīke būpanga, nīyo bo kūseesekela na kūseesekela! Ū nene nalī Ndīīmi wawiza; ū ndīīmi wawiza akeegaga būpanga bokwe kūlwajo ī ngholo. Alīyo ū ng'witūmamīja wa mheela, ūyo jitī jakwe ī ngholo, ūlū ūbona mhūge īliza akajilekaga wapeela. Yakūhayūshika ī mhūge yandya kūjibūlaga, yūjitaja jūbbalasana! Ū wei īkī ng'witūmamīja wa mheela dūhū, atīko ū kūjidīlīla ī ngholo. Ū nene nalī Ndīīmi wawiza; najimanile ī jane, nī joi ī jane jinimanile ū nene. Ūmo animanīlile ū Baba, nū nene h'ūmo naamanīlile ū wei; na nalīweega ū būpanga bone kūlwajo ī ngholo. Hangī nalī najo na jingī, ījo jitīmo ū mu lūbīgīlī lwenūlū; najo īnigeleelilwe najenhe, lībize idale līmò, ha sīlīlī ya Ndīīmi ūmò. Nī jene jikūyūliigwa ī lilaka lyane. Ū Baba anitogilwe kūlwa nguno yenīyī, ī ya kūweega ū būpanga bone, gīkī nabūsole hangī. Atīho wa kūnitaaja; nene ng'wenekīlī nalībūfunya, nalī na būdūla bo kūbūfunya, hama nalī nabo nū būdūla bo kūbūsola hangī. Ū mhayo gwenūyū nagwanukūla kūfuma kūlī Baba.” A henaho wigela wikīla-kīji hangī ū mu Bayudaya kūlwa mihayo yenīyo. Bingī būhaya gīkī, “Alīkoyiwa isamva ū ng'wenūyū; nūwe nsaji, wakī mulikala ng'wandegelekaga?” Bamò būyūhaya gīkī, “Ī yenīyī ītī mihayo ya munhū w'isamva; ū w'isamva adūgije kūfumbūla miso ga babboku?” Ikanza ilebe mu shikū ja mbeho ya mu shiyaga, ū mu Yelusalemu shikabiza ho shigukulu sha banhū kwiyeeja. Lwise lūmò ū Yesu aho akūshimīza-shimīzaga mu hekalu, ng'wibīndo lya ng'wa Solomoni, kūhayimanīla Bayudaya bampīndya; bandya kūmūja gīkī, “Alīyo ī gete ūkwikala watūzwanjaga maganiko kūshisha nanalī? Ū bebe ūlū ūlī Kilisto tūwīlage hape!” Nanghwe ū Yesu ūbashokeja gīkī, “Ū nene naamalile kūmuwīla ng'ūlema ū kūzunya. Nīyo nī milīmo īyo nakūyītaga mu lina lya ng'wa Baba īkūnikaanīlaga. Alīyo a bing'we mutūzunyaga nguno mutī bamò ba mu ngholo jane. Ī ngholo jane jikaliigwaga ī lilaka lyane, nū nene najimanile; nīyo jikanilondeelaga, nane najinha būpanga bo welelo na welelo. Hūna lūūlū ī joi jitūyagala kūshisha welelo bose; na hangī atīho nūūlū ūmò ūyo adūgije kūjipula ū mu nkono gwane. Ū Baba ūyo waninha alī ntaale kūtinda pye a bose, na lūūlū atīho nūūlū ūmò wa kūdūla kūjipula ū mu nkono go ng'wa Baba. Ū nene nū Baba tūlī ūmò.” A Bayudaya būsola mawe hangī gīkī bamponde. Nanghwe ū Yesu ūbabūja gīkī, “Naamalile kūng'oolekeja milīmo misoga mingī ī ya kūfuma kūlī Baba; gūlī ginehe ū mu yenīyo ūyo gūlīng'wenheleja kūniponda mawe?” Nabo a Bayudaya būnshokeja gīkī, “Tūtūkūpondaga kūlwa nguno ya nīmo gwawiza, alīyo kūlwa nguno ya kwigīmba gīkī ūlī Mulungu; ū bebe ūyo ūlī munhū dūhū!” Nanghwe ū Yesu ūbashokeja alīhaya, “Ī gīsī ū mu shilagīlo shing'we ītandīkilwe gīkī, ‘Nene nahayile, a bing'we mulī bamulungu?’ Nose ū Mulungu ūlū alībahaya gīkī bamulungu abo mhayo gokwe gūkabizīīlaga, alīyo nī shandīkwa hū shitīko kūjimangūchiwa, a bing'we ūyo wejiwa na Baba ūtūng'wa mu sī, hū mulīng'wīla gīkī, ‘Ūlī n'ibengwe;’ īkī nalīhaya nalī Ng'wana wa ng'wa Mulungu? Ūlū natūbeejaga milīmo ya ng'wa Baba lekagi ū kūnizunīlīja. Alīyo ūlū nalībeeja, nūūlū īkī mutūnisanyaga ū nene, īzunyagi ī milīmo mupandīke kūmana na kwitegeleja gīkī ū Baba alī mulī nene, nū nene nalī mulī Baba!” A henaho hangī būgaagaana kūhaya kūndima, alīyo ū wei ūbijimīīja ūbiza wīnga ū mu makono gabo. Ūja hangī kū nkīlo gwa Yolodani, ūūkikala kwenūko; ūko Yohana akandīja kūbatīīja. Aho alī kwenūko bingī būyiza koi, nīyo būyūhaya gīkī, “Ī chene ū Yohana atabeegije shimanīkījo shose-shose, alīyo ī mihayo īyo wanghayaga ū munhū ng'wenūyū, pyī ya nghana!” Nū kwene būkwīla a ba kūnzunya. Munhū nebe akasaata, lina lyakwe Lazalo muna Betania, chalo sha ba Malia na ng'wanong'wawe Malita. Ū Malia ūyo nsīzaye akasaata ng'wenūyo, hū ng'wene ūyo akang'witīīla maguta ū Seeba, nī mhambala jakwe ūjipyagūla na nzwīlī jakwe. Hūna lūūlū a bashīke ba shikūlū na shizuna benabo būntūmīla nhūng'wa balīhaya gīkī, “Seeba, ūyo ūntogilwe alīsaata!” Nanghwe ū Yesu aho wigwa ūhaya, “Ū būsaatu wenūbo būtī bo kūbūlaga, ū boi bo kwenha ikūjo kūlī Mulungu: ū Ng'wana wa ng'wa Mulungu akūjiwe mu nzīla yenīyo.” Ū Yesu walī abatogilwe no a ba Malita nū ng'wanong'wawe, hamò nū Lazalo. Alīyo nahene nūūlū aho wigwa gīkī walī nsaatu akalenda shikū ibīlī ūko walī kwenūko. Ha numa yaho ūbawīla a bahemba bakwe gīkī, “Tūjagi hangī ī Būyudaya.” Nabo a bahemba bakwe būng'wīla, “Labi, tūje ko hangī alīyo haaha-haaha dūhū a Bayudaya balūkoobaga kūkūbūlaga?” Nanghwe ū Yesu ūbashokeja gīkī, “Ī likanza lya līīmi ū mu lūshikū, lītī na sa ikūmi n'ibīlī? Ū munhū ūlū alīshimīza makanza ga līīmi atūdūla ū kwipama, nguno ī lisana lya mu sī līlīntiimīla. Alīyo ūlū ūshimīza būjikū, akwipama nguno atī nalyo ī lisana.” Aho wamala kūhaya gīko ūbawīla, “Ū nwani ng'wichiswi ū Lazalo olaalile, alīyo nalīja nakaamishe.” A bahemba bakwe būng'wīla, “Seeba, ūlū gīkī alaalile dūhū, akūmisha.” Alīyo ū Yesu wahayaga mhayo gwa lūfu lo ng'wa Lazalo; a bene biganika alīhaya mhayo gwa kūlaala tūlo dūhū. Hūna lūūlū, nose ūbawīla hape ū Yesu; gīkī, “Ū Lazalo wazumalīkile! Kwike nalī na būyegi kūlwa nguno ying'we, īkī naalī natīko koi; mupandīke kūzunya. Na lūūlū tūjagi ūko alī!” Hūna ū Tomaso, ūyo akitanagwa w'ibasa, ūbawīla a bahemba biye gīkī, “Tūjagi ko nise tūkache hamò nanghwe!” Hūna lūūlū ū Yesu aho washika ko, ūnsanga wamalile shikū inè alī mu shigila. Ī Betania yalī hihī dūhū nī Yelusalemu, lūgendo lwa kilomita gītī idatū gīko. Na Bayudaya bingī baalī biza ū kūbalangamīla a ba Malita nū Malia, kūlwa kūchīlwa na nsīza wabo. Hūna ū Malita aho wigwa gīkī ū Yesu aliza, ūja kūnsūng'wanha; ū Malia ūsaaga mu kaya igashije. Ū Malita ūng'wīla ū Yesu gīkī, “Seeba, ūlū ni walīho ni atachile ū nsīza wane. Alīyo nī haha namanile gīkī, yose-yose īyo ūnomba ū Mulungu akūkwinha dūhū!” Ū Yesu ūng'wīla, “Ū nsīzayo akūjūūka.” Ū Malita ūhaya gīkī, “Namanile akūjūūka mu būjūūko bo kū būkalīkījo w'ikanza!” Ū Yesu ūng'wīla, “Ū Nene hū nalī Būjūūko na Būpanga, ūyo ūnizunya nūūlū ūcha akūbiza mpanga. Na būlī munhū mpanga ūyo anisanije nene atūcha welelo na welelo. Ūlīgūzunya ū gwenūyū?” Ū nshīke ūng'wīla, “Alichene Seeba, nazunije gīkī ū bebe hū ūlī ng'wene ū Ng'wana wa ng'wa Mulungu; ū Kilisto ūyo shiigelile ize mu sī!” Aho wamala kūhaya gīko ūja ūūkang'witana ha mhūjo ū Malia, ū ng'wanong'wawe: ūng'wīla, “Ūūyū kūūnū ū Nangi, nīyo alīkwitana!” Nanghwe aho wigwa dūhū ī gīko ūbūūka wangū-wangū, ūja ū kūlī Yesu. Ī likanza lyenīlo ū Yesu osangwa ataalī ūko Malita akansangīla, walī ataalī ū kūshikīīla ū mu chalo. A Bayudaya abo baalī nanghwe mu kaya ū Malia bakūnūngūjaga, aho bamona wabūūka wangū-wangū ūfuma hanze, nabo būnkūūbīja; nguno bakiganika gīkī hamo wajaga kū shigila akalīle. Hūna ū Malia wahayūshika aho walī ū Yesu, aho wamona ūngwīla mu magūlū, kūnū alīng'wīla gīkī, “Seeba, ūlū ni walīho aha ni atachile ū nsīza wane!” Ū Yesu aho wamona alīlīla na a Bayudaya abo baalī nanghwe nabo balīlīla, akasaatwa hataale no, ūkoya ū mu moyo. Hūna ūbūja, “Ng'wamīkile halī?” Būng'wīla, “Nzūgū ūlole Seeba!” Ū Yesu ūlīla shisoji! A Bayudaya būhaya gīkī, “Mulībona ūmo walī antogelilwe!” Bangī būhaya, “Ūyū angū hū ng'wene ūyo walī wafumbūlile miso ga mboku, ni atananghanile nū ng'wenūyo atizūcha?” Ū Yesu aho alīja ū kū shigila ūkoya hangī ū mu moyo. Ī shigila shalī gīt'ihalo; a ha nyango lyūpilingitījiwa hoi iwe itaale lyūlugala. Hūna ū Yesu ūbawīla, “Lyīnjagi ī liwe!” Ū Malita ū ilūmbūye wa nfu ūhaya, “Seeba, ī haha alīnungha, nguno ū lwenūlū lūshikū lwa kanè agumilwe!” Nanghwe ū Yesu ūng'wīla, “Natakūwīlile gīkī ūlū ūzunya ūkūlībona ī likūjo lya ng'wa Mulungu?” Hūna lūūlū būlyīnja ho ī liwe. Ū Yesu ūbūūcha miso ūlangamīla kwigūlya; hūna ūhaya, “Baba, nalīkūlūmba īkī ūkaniigwaga. Na namanile gīkī ūkaniigwaga būlī gwa, alīyo ū mhayo gwenūyū nalīgūhaya kūlwa nguno y'ibità īlo lyīmīīlaga aha; bazunye gīkī, ū Bebe hū ng'wene ūyo ūnitūmile.” Aho wamala ū kūhaya ī yenīyo, ūhamuka n'ilaka itaale gīkī, “Lazalo, fumaga hanze!” Ūyo walī achile ūfuma akonzeelile myenda ya kūjīkīlwa, na a magūlū gakwe na a makono gatungilwe; nū kū būshū akundīkījiwe shitambaala. Ū Yesu ūbawīla gīkī, “Ntaligūlīlagi muneke aje.” Bayudaya bingī abo baalī biza kūbalūngūja ba Malia, aho bībona īyo akīyīta ū Yesu, būnzunya. Alīyo bamò babo būja kū Bafalisayo būūkabawīla īyo akībeeja. A bagabīji bataale na a Bafalisayo būbilinga ibanza, bandya kwiwīla gīkī, “Ī gete twīte mhayo kī? Īkī ū munhū ng'wenūyū alīja ongeja dūhū ū kūkwīja ī shimanīkījo! Ūlū tūng'wiloleela gīko dūhū pye a banhū bakūnsanya, nose a Balumi bakwiza balīkenaagūle ī lipandī lise, nī lihanga lise!” Ū ng'waka gwenūyo ū ntaale wa bagabīji walī Kayafa; nanghwe walī hamò nabo ū ng'wibanza lyenīlo. Na lūūlū ūbawīla gīkī, “Angū a bing'we mutūmanaga, nīyo mutitegelejaga gete, gīkī shiigelile munhū ūmò abachīlīle a banhū; lītizūyagala ī lihanga ī lyose!” Ū mhayo gwenūyo atihayīlile wei ng'wenekīlī dūhū, alīyo īkī ū ng'waka gwenūyo walī ngabīji ntaale. Na lūūlū akahanga, gīkī ū Yesu akūlīchīlīla ī lihanga lya Bayudaya. Na hangī ītī ihanga lyenīlo dūhū, alīyo abakuminge pye a baana ba ng'wa Mulungu, abīnje ū mu kūsalanghana kwabo, abingīje mu būmò. Hūna ū lūshikū lwenūlo ū mu gwīnda yabo būgūshesha ū gwa kūmūlaga ū Yesu. Kwīngīīla henaho ū Yesu nanghwe oya ū kūyeela bo hape-hape ū mu Bayudaya; wīnga ū mu sī yabo ūja nabo a bahemba bakwe kū nzengo gwitanagwa Efulaimu, ūyikala kwenūko; hihī na matogolo gatī na banhū. Yahayegeela kūshika pasaka ya Bayudaya, banhū bingī kūfuma hose-hose ū mu machalo būlinha ngūlya bajile Yelusalemu, kūja kwiyeeja. Aho balī ū mu hekalu būyīmīīla-īmīīla bakwilalangījaga balīnkooba ū Yesu, kūnū bakwibūjaga gīkī, “Mulībona ginehe, angū mmho atūleka ū kwiza ū kū shigukulu?” A bagabīji bataale na a Bafalisayo baalī babalagīla a banhū gīkī ose-ose ūyo alamone ūko alī, abawīle baje bakandime. Hūna aho jasaaga shikū itandatū īshike ī pasaka, ū Yesu ūja Betania ūko walī ū Lazalo, ūyo Yesu walī wanjūūcha kūfuma mu bafu. Ūbeegejiwa shilīwa, ū Malita ūbiza ntoneeji wabo; nū Lazalo walī ūmò wa babo bakigasha kūlya nū Yesu. Kūhayimanīla ū Malia wasola maguta ga mpango ntaale, ga būdito bo kūshika gītī nusu kilo. Ūng'witīīla ū Yesu kū mhambala jakwe, wandya kūjipyagūla na nzwīlī jakwe; pyī ī numba yokala ng'waso gwa maguta genayo. Ūmò wa bahemba bakwe, Yuda Isikaliote; ūyo walī n'iganiko lya kūnodeela ū Yesu, ūhaya gīkī, “Nibūlī a maguta genaya gatajinjiwe jigela denali magana adatū binhwa bahabī?” Akahaya gīko ītī kūlwa kūbiganika bahabī, alīyo īkī walī ng'wibi; walī wamanīīla kwīnja īsho shatūūlagwa ū mu nfuko, nguno hū wei walī nanghani wago. Nanghwe ū Yesu ūhaya gīkī, “Nekage īkī walī agabīkile kūlwa lūshikū lo kūjīkwa kwane. Nguno a bahabī a bene mulī nabo pyī ī shikū, alīyo ū nene natūbiza ning'we gwa-gwa-gwa.” A Bayudaya aho badeeba gīkī ū Yesu walī henaho, biza hoi ibità itaale; kwike ītī kūlwa nguno ya ng'wa Yesu dūhū; alīyo kwiza kūmona nū Lazalo, ūyo walī wajūūchiwa na Yesu kūfuma mu bafu. Hūna lūūlū kūlwa mhayo gwenūyo, a bagabīji bataale būlya gwīnda ya kūmūlaga nū Lazalo, nguno Bayudaya bingī abo bakaja koi, bakanzunya Yesu kūlwakwe. Ū kū ntondo yaho ibità itaale lya banhū abo baalī biza kū shigukulu, bakigwa gīkī ū Yesu aliza Yelusalemu. Būbūūcha matambī ga mitī ya nhende, būja kūnsūng'wanha kūnū balīhamuka būhaya gīkī, “Hosana; akumīlījiwe ūyo aliza mu lina lya ng'wa Seeba, hū ng'wene ū Ntemi wa Isilaeli.” Ū Yesu ūpandīka mūūga ya nzobe, ūdamhīla wigasha gīt'ūmo gwandīkilwe gīkī, “Bebe Sayuni ūtogohage, Managa gīkī, ū Ntemi wako aliza, adamhīlile ng'wana wa nzobe.” A bahemba bakwe ū Yesu batayitegelegije wangū ī mihayo yenīyī; alīyo aho wagūngūhiwa, bakizūkwa gīkī yalī yandīkilwe kūlwa nguno yakwe, h'ī chene akīītīlwa pyī ī yose yenīyo. Ī libità lya banhū abo baalī nanghwe aho alīng'witana Lazalo ūnjūūcha kūfuma mu bafu, bakaja balīnkumūcha. H'ī nguno yene ibità itaale līkansūng'wanha, īkī baalī bigwa gīkī walī wabeeja shimanīkījo shilī gīko. A henaho a Bafalisayo būyiwīla balīhaya, “Angū mulībona gīkī gūtīho ūyo tūlīīta; lolagi īkī pyī ī sī īlīnondeela wei dūhū!” Baalīho Bayunani balebe, nabo baalī baja kūlamya ū ng'wikanza lya shigukulu. Hūna lūūlū a banhū benabo būng'wegeela Filipo, ū muna Betisaida ya Galilaya: būnomba balīhaya gīkī, “Baba, tūlītogwa kūmona ū Yesu!” Nanghwe ū Filipo ūja ūūkang'wīla Andelea; hūna būbīlī wabo gīko, ū Andelea nū Filipo, būūkang'wīla ū Yesu. Ū Yesu ūbashokeja alībawīla gīkī, “Lyashikaga ī likanza, ū Ng'wana wa Munhū agūngūhiwe. Nalīmuwīla gwa nghana gīkī ī mbīyū ya būsīga ūlū ītagwile ha sī īkacha, īkwikala iyene dūhū gīko; alīyo ūlū yūcha īkūtwaja matwajo mingī. Ū wa kūtogwa būpanga bokwe akūbūjimīīja; alīyo ū wa kūbūkolwa ū būpanga bokwe aho ataalī mu sī, akūbūlanghana kūshisha welelo na welelo. Ū wa kūnitūmamīla ni anilondeelage, nīyo aho nalī ū nene, nū ntūmami wane shing'wigelile abize henaho; ū wa kūnitūmamīla akūkūjiwa nū Baba!” “Ī haha nalī na makoye mataale no ū mu ngholó yane, hīmba nahaye kī? Gīkī nipījage Baba nīnge ū ng'wikanza lyenīlī? Alīyo ningīlaga ū ng'wikanza lyenīlī kūlwa nguno ya mhayo gwenūyū. Baba, līkūjage ī Lina lyako!” A henaho liza ilaka kūfuma ng'wigūlū līlīhaya gīkī, “Na nghana nalīkūgije, na nakongeja ū kūlīkūja!” Bamò ū ng'wibità īlo lyalī lyīmīīla henaho aho bigwa būhaya, “Yahilima mbula;” bangī, “Wayombiwa na malaika!” Ū Yesu ūshosha ūhaya gīkī, “Ī lilaka lyenīlī lītilongile kūlwa nguno yane, alīyo kūlwa nguno ying'we. Ī haha kwashikīīla ū kūlamulwa kwa sī; nīyo ī haha alīponyiwa hanze ū nsugi wa sī. Hūna ū nene ūlū nalabūūchiwe a ha sī nanunjiwe higūlya, nakūbaduta pye a banhū kūlī nene.” Ū gwenūyū akagūhaya kūlwa koolecha mbika ya kachīle ako walī hihī kūcha. Nalyo ī libità lya banhū lyūnshokeja līlīhaya, “A bise tūmanile kūfuma mu shilagīlo gīkī, ū Kilisto alī wa kūshinga ho welelo bose. Hama nibūlī ū bebe ūlīhaya gīkī, ‘Ū Ng'wana wa Munhū shiigelile anunjiwe higūlya?’ Ū Ng'wana wa Munhū ng'wenūyū ni nani?” Ū Yesu ūbawīla gīkī, “Ī lisana mutaalī nalyo ikanza iguhī; ali lūūlū, igulambījagi ū kūshimīza aho mutaalī nalyo ī lisana, būtizūng'wilīla mukabiza mu giiti; nguno ūyo akūshimīzaga mu giiti atamanile ūko ajile. Līsanyagi ī lisana aho mutaalī nalyo, mubize baana b'isana.” Ū Yesu aho wamala ū kūhaya ī yenīyo ūbīngīla ūja ūūkibisa. Ū Yesu walī wabeeja shimanīkījo shingī no ū mubo, alīyo nahene baalī batanzunyaga. Gūbiza gwashikīīla ū mhayo ūyo gūhayiwe na nghangi Isaya; gīkī, “Seeba, nani ūyo ayīzunije ī mihayo yise? Nū nkono gwa ng'wa Seeba nani ūyo akundūlīlilwe?” Hū chene batazunije, nguno ū Isaya alīhaya na hangī gīkī, “Wababbokugije a miso gabo, nī ngholó jabo ūjitīndīhaja, gīkī batizūbona na miso, hangī batizitegeleja ū mu ngholó bakagalūka nabapīje.” Ū Isaya akīhaya ī yenīyī nguno walī walīloleela ī likūjo lya ng'wa Kilisto; hūna lūūlū wanghayaga wei. Alīyo ahene na a basugi bakakwīla abo bakanzunya, kwike baalī batakaanīlaga hape, kūlwa kūbogoha Bafalisayo, gīkī batizūfunyiwa ng'wisinagogi. Nguno baalī batogilwe ikūjo lya banhū kūtinda ikūjo lya ng'wa Mulungu. Alīyo ū Yesu akahamuka ūhaya gīkī, “Ū wa kūnizunya atanizunije nene, alīyo ūyo anitūmile. Nū wa kūnibona nene wamonaga ūyo anitūmile. Ū nene nalī Isana, nizile ū mu sī gīkī ū wa kūnizunya atizongeja kwikala mu giiti. Ūyo ūyigwa ī mihayo yane alīyo ūleka ū kwīdima, ū nene natūnamula nguno natizile kūlamula ba mu sī, alīyo kūbapīja a ba mu sī. Ūyo ūnilema nī mihayo yane ūlema ū kwīyanukūla, alī nanghwe ū namuji wakwe. Ū mhayo ūyo nakūgūhayaga hū gwene gūkūnamula a ha lūshikū lo būkalīkījo. Nguno ū nene natihayīlaga yane ya ng'wenekīlī, alīyo ū Baba ūyo anitūmile, hū ng'wene akūnilagīlaga ī ya kūlūngalūnga nī ya kūhaya. Namanile gīkī ī shilagīlo shakwe shilī būpanga bo welelo na welelo; hūna lūūlū īyo akūniwīlaga ū Baba, nū nene h'īyo nakwīhayaga.” Ali lūūlū, kūfuma aho shitaalī kūshika ī shigukulu sha pasaka, ū Yesu walī amanile gīkī ī likanza lyakwe lya kwīnga ū mu sī kūja kūlī Ise, lyalī lyashika. A bakwe abo balī mu sī walī abatogilwe no, nīyo walī abatogilwe kūshisha kū būkalīkījo! Hūna lūūlū, aho balīlya shilīwa sha mhīndī, ū Shetani osangwa omalaga kūntūūlīla ū Yuda ng'wana Simoni Isikaliote, iganiko lya kūnodeela ū Yesu. Alīyo ū wei ū Yesu walī amanile gīkī, pyī ī shose shitūūlilwe na Ise mu makono gakwe, na gīkī ū wei afumile kūlī Mulungu, na hangī ajile kūlī Mulungu. Hūna ūbūūka a ha shilīwa; ūzuula ī nghanjo yakwe, wītūūla ha mhūjo, ūsola taulo witunga. Ūsola na minzī ng'wikalayi, hūna wandya kūbooja ī mhambala jabo a bahemba bakwe, wajipyagūla nī taulo īyo walī witunga. Aho washika halī Simoni Petelo, ū ng'wene ūng'wīla gīkī, “Seeba ū bebe hū ūnooje mhambala ū nene?” Ū Yesu ūnshokeja alīng'wīla, “Ūyo nalīgwīta ūtūgūmana ū bebe ī haha: ūkūgūmana ha numa.” Ū Petelo ūng'wīla gīkī, “Yaya ū bebe ūtalanooja mhambala jane welelo bose!” Ū Yesu ūng'wīla, “Ūlū natakoogije tūtūbiza na būsangī, ū bebe nū nene.” Ū Simoni Petelo ūng'wīla, “Seeba, ūlū chene numho ītī mhambala jane dūhū, alīyo na a makono gane, pyī nū ntwe!” Ū Yesu ūng'wīla gīkī, “Ūyo wamalaga kooga atī na nguno ya kooga hangī, ūlū ītī mhambala jakwe dūhū. Ū ng'wenūyo welaga pyī ū mīlī. A bing'we mulī beela, kwike mutī a bose!” Akahaya gīkī, “Mutī beela a bose;” nguno walī aamanile ūyo walī n'iganiko lya kūnodeela. Aho wamala ū kūbooja ī mhambala jabo ūzwala ī shizwalo shakwe, wigasha hangī. Hūna ūbabūja, “Ng'wagwitegeleja ūyo namala kūng'wītīla gwenūyū? A bing'we mukūnitanaga Nangi na Seeba, mukūtūngīlījaga, nguno nghana nalī ng'wene. Ali lūūlū, ū nene ūyo nalī Seeba na Nangi, ūmo nang'oogeja mhambala jing'we gīkī, na a bing'we shing'wigeleelilwe kūbiziyooja mhambala bing'we kū bing'we gīko. Nguno nang'winha būlolelo, gīkī ūmo nang'wītīla, na a bing'we mubizīīta gīko. Nalīmuwīla gwa nghana gīkī, ū nsese atī ntaale kūnkīla ū ise-būgonzo; nūūlū ū ntūng'wa atankīlile ū ntūmi wakwe. Ūlū ng'wīdeeba ī yenīyī hūna ng'wīyīta, mukūbiza na mbango. Alīyo natūmuhayaga pye a bose, nguno nabamanile abo nabasolile; kwike ū mu gīko shilīshikīlījiwa ī shandīkwa: ī gīkī, ‘Ūyo alīlya shilīwa shane waniigalūkaga!’ Nalīmuwīla ī haha kūko ītaalī kwilonga, ūlū īlilonge muzunye ī gīkī ū nene hū nalī Ng'wene. Zunyagi nalīmuwīla gwa nghana gīkī, ū wa kūng'wanukūla ūyo nantūmile nene, wananukūlaga nene, hama ūyo ūnanukūla nene, numho wang'wanukūlaga ūyo anitūmile ū nene.” Ū Yesu aho wamala kūhaya ī mihayo yenīyo, wandya kūkoya no-no-no ū mu moyo; nose ūhaya hape gīkī, “Nalīmuwīla gwa nghana, ūmò wing'we akūnilodeela!” A bahemba bibakīla, bandya kwilola-lola boi kū boi, gīkī hīmba nani ūyo wanghayaga. Ūmò wabo, ūyo Yesu walī antogilwe, walī wigasha wihela nanghwe haho bbihī. Hūna ū Simoni Petelo ūnshinyela ū nghemba ng'wenūyo, ūng'wīla amūje ūyo wanghayaga. Ūngalūkīla ū Yesu; ūmūja gīkī, “Seeba, ni nani shi?” Ū Yesu ūhaya, “Ūyo nalakoje nhonge nang'winhe hū ng'wene.” Wahayūkoja nhonge ūng'winha Yuda ng'witūnja wa ng'wa Simoni Isikaliote! Ū munhū ng'wenūyo aho wīlya ī nhonge yenīyo, wingīlīīlwa na Shetani; nanghwe ū Yesu ūng'wīla, “Gwītage wangū ūyo ūlīgwīta!” Alīyo pye abo baalī bigasha batagwitegelegije ū mhayo ūyo wang'wīlaga. Bangī būyiganika gīkī hamo īkī ū Yuda wikalaga nago ū nfuko, ū Yesu wang'wīlaga gīkī, “Jaga ūkagūle ī shikolo īsho shitwigeleelilwe kūtūmamīla ha shigukulu, nūūlū kūbinha bahabī.” Hūna ū Yuda aho wīlya ī nhonge yenīyo ūfuma hanze haho na haho; nīyo yalī būjikū! Ū ng'wenūyo aho wafuma, ū Yesu wandya kūbawīla gīkī, “Ī haha ū Ng'wana wa Munhū alīgūngūhiwa, hūna ū mulī we akūjiwe ū Mulungu. Ū Mulungu ūlū winhwa ikūjo ū mulī wei, nanghwe ū Mulungu akūnkūja ū Ng'wana mulī wei ng'wenekīlī, nīyo akūnkūja haho na haho. Bing'we baana, nataalī nalīho hamò ning'we kakanza kado, mukūnikooba. Alīyo gīt'ūmo naabawīlīlile Bayudaya gīkī, ‘Ūko najile a bing'we mutūdūla ū kwiza ko,’ na a bing'we h'ūmo nalīmuwīlīla ī haha! Nang'winha shilagīlo shipya: Itogagwi, nīyo ng'witogwe gīt'ūmo namutogelilwe ū nene. Ūlū ng'witogwa būlī ng'wene na biye, pye a banhū bakūmudeeba gīkī mulī bahemba bane.” Hūna ū Simoni Petelo ūmūja gīkī, “Seeba ūjile halī?” Nanghwe ū Yesu ūnshokeja, “Ūko najile ūtūdūla ū kūnilondeela ī haha, alīyo ūkūnilondeela ha numa!” Ū Petelo ūng'wīla, “Nibūlī Seeba natūdūla ū kūkūlondeela ī haha? Ū nene nūūlū būpanga bone nakūbūfunya kūlwa nguno yako!” Nanghwe ū Yesu ūnshokeja, “Ū bebe ūkūfunya būpanga wako kūlwa nguno yane? Nalīkūwīla gwa nghana gīkī, ī nghungulume ītishokeela kūhīla, aho ū bebe ūtaalī kūnilema nghangala idatū!” “Yaya ū kūtawa-tawa ū mu ngholó jing'we; īkī munzunije ū Mulungu nizunyagi nū nene. Ū mu kaya ya ng'wa Baba būlīmo wikalo wingī; ūlū ni ītī chene ni naamuwīlile. Nalīja kūmulonja-longeja ipandī! Hūna lūūlū īkī nalīja kūmulonja-longeja ipandī, nakwiza hangī namusole namutwale ūko nalī ū nene, ībize gīkī aho nalī ū nene na a bing'we mubize henaho. Ī nzīla ng'wīmanile, ī ya kūja ūko nalīja.” Tomaso ūng'wīla, “Seeba a bise tūtamanile ūko ūlīja, tūkwīmana ginehe ī nzīla?” Nanghwe ū Yesu ūng'wīla gīkī, “Ū nene hū nalī Nzīla na Nghana na Būpanga; atīho wa kwiza kūlī Baba ūlū atabītile mulī nene. Ūlū munimanile ū nene hū kūhaya muumanile nū Baba; na nghana muumanile ū ng'wene ī haha, nīyo ng'wamalile kūmona!” Filipo nanghwe ūng'wīla, “Seeba, toolekejage ū Sīswe, tūkūbiza twigeja.” Ū Yesu ūng'wīla, “Bebe Filipo, ī likanza ī lyose īlī twikalile hamò lyenīlī, gashi ū bebe ūtaalī dūhū ū kūnimana? Ūyo ūnibona ū nene numho wamonaga ū Baba; nibūlī ūlīhaya, ‘Toolekejage ū Sīswe?’ Ūtūzunyaga ī gīkī ū nene nalī mulī Baba, nū Baba alī mulī nene? Ī mihayo īyo nakūmuwīlaga natihayīlaga nene ng'wenekīlī dūhū, alīyo ū Baba ūyo alī mulī nene hū ng'wene ūyo akūtūmamaga nīmo gokwe. Zunyagi gīkī nalī mulī Baba, nū Baba alī mulī nene; ūlū ītī chene nahene zunyagi kūlwayo ī milīmo yenekīlī. Nalīmuwīla gwa nghana gīkī ūyo ūnizunya ū nene, nanghwe akūbeeja ī milīmo īyo nakūbeejaga ū nene; na hangī akūbeeja na mitaale kūtinda ho, nguno nalīja kūlī Baba. Nīyo shose-shose īsho mukūlomba mu lina lyane nakūshīta, gīkī ū Baba akūjiwe ū mulī Ng'wana. Shose-shose īsho ng'ūnilomba mu lina lyane nakūshīta.” “Ūlū ng'ūnitogwa mukūshidima ī shilagīlo shane. Hūna nane nakūnomba ū Baba ang'winhe Ngunaani ūngī, ūyo akwikala hamò ning'we welelo na welelo. Ū ng'wene alī Moyo wa nghana; ūyo ītadūgije kūng'wanukūla ī sī; nguno ītūdūla ū kūmona, nūūlū ū kūng'witegeleja. Alīyo a bing'we mung'witegelegije nguno akwikalaga hamò ning'we, na hangī akūbiza mu bing'we. Natūmuleka ng'wikale bapīna, nakwiza hangī ū kū bing'we. Lyasaagaga ikanza ido, a ba mu sī booye ū kūnibona. Alīyo a bing'we mukūnibona, nīyo īkī nalī mpanga ū nene, na a bing'we mukūbiza bapanga. Ū mu lūshikū lwenūlo hū mukūmana gīkī ū nene nalī mulī Baba, nū Baba alī mulī nene: gīt'ūmo nalī mu bing'we ū nene. Ūyo alī nasho ī shilagīlo shane na ashidimile, anitogilwe ū ng'wenūyo; hama ūyo anitogilwe akūbiza nganja ū kūlī Baba, nū nene nakūntogwa, hangī nakwiyoolecha ū kūlī we.” Ū Yuda (atī ū ng'wana Isikaliote); ūng'wīla gīkī, “Seeba ni ginehe ūlīhaya kwiyoolecha kū bise dūhū, yaya ū kū ba mu sī?” Ū Yesu ūnshokeja ūng'wīla, “Ose-ose ūyo anitogilwe, akūgūdima ū mhayo gwane; hama ū Baba akūntogwa, hūna lūūlū tūkwiza ū kūlī munhū ng'wenūyo twikale hamò nanghwe. Ūyo atanitogilwe atūgūdima ū mhayo gwane; nīyo ū mhayo ūyo mukūgwigwaga gūtī gwane, gūlī go ng'wa Baba, ūyo anitūmile. Ī yenīyī nalīmuwīla aho nataalī hamò ning'we. Alīyo ū Ngunaani, ū Moyo Ng'wela, ūyo Baba akūntūma mu lina lyane, ū ng'wenūyo hū ng'wene akūmulanga na kūng'wizūkīja pyī īyo nalīmuwīla. Nalīmulekela mhola; nalīng'winha mhola yane. Ūmo nalīng'winhīla ītī gīt'ūmo sī īkinhīlaga. Yaya ū kūtawa-tawa ū mu ngholó jing'we, yaya nū kogoha! Ng'walī ng'wigwa aho nalūmuwīlaga gīkī nalīja; alīyo nakwiza hangī ū kū bing'we. Ūlū ni munitogilwe ni ng'wayega īkī nalīja kūlī Baba, nguno ū Baba alī ntaale kūtinda ū nene. Ī haha nalīmuwīla nghana-nghana kūko gūtaalī ū kūshikīīla; gīkī mulazunye ūlū gūshikīīla. Natikala nakūhoyaga ning'we mihayo mingī, nguno ū nsugi wa mu sī aliza, kwike nahene atī na go kwīta ū kūlī nene. Alīyo ū nene nakīītaga gīt'ūmo anilagīlile ū Baba, a ba mu sī bamane gīkī nantogilwe. Būūkagi tūje twīnge a henaha!” “Ū nene nalī Nzabibu gwa nghana, ū Nanghani ng'wene Baba. Būlī itambī īlo līlī mulī nene ūlū lītatwajaga matwajo akalyīnjaga, alīyo būlī lyene īlo līkatwajaga matwajo akalīkongoolelaga lyabeela, lyongeja ū kūtwaja. A bing'we ng'wamalile kwela kūlwa nguno ya mhayo ūyo naamuwīlile. Ikalagi ū mulī nene, nū nene ū mu bing'we; īlī gītī itambī ūlū lītī h'itina lya nzabibu lītūdūla ū kūtwaja matwajo lyoi lyenekīlī. Na a bing'we īlī gīko ūlū mutikala ū mulī nene. Ū nene nalī Nzabibu, a bing'we mulī matambī. Ūyo wikala mulī nene nū nene mulī wei, ū ng'wenūyo akūtwaja matwajo mingī. Nguno ūlū natī nene a bing'we mutūdūla kwīta mhayo gose-gose. Ūlū ose-ose ūleka kwikala mulī nene, akūbiza gītī itambī ūmo līkaponejiagwa, lyūūma. A matambī ga gīko gakakumingagwa gaponyiwa mu moto gapemva. Ūlū ng'wikala ū mulī nene nī mihayo yane yikala ū mu bing'we, lombagi mhayo gose-gose ūyo mutogilwe, mukwītīlwa. Ū Baba akwinhwa ikūjo ūlū muyūtwaja matwajo mingī, nguno hū mukūbiza bahemba bane. Ūmo Baba anitogelilwe ū nene, na a bing'we amutogilwe gīko. Ikalagi mo ū mu būtogwa bone. Ūlū ng'ūshidima ī shilagīlo shane mukwikala ū mu būtogwa bone, gīt'ūmo nū nene nakikalaga mu būtogwa bo ng'wa Baba, īkī nashidimile ī shilagīlo shakwe. Ī yenīyī nalīmuwīla kūlwa gīkī ū būyegi bone būbize hamò ning'we; hama ū būyegi wing'we būshikane. Ī shilagīlo shane shilī gīkī, būlī ng'wene itogwe na biye, gīt'ūmo namutogelilwe ū nene a bing'we. Atīho nūūlū ūmò ūyo alī na būtogwa būtaale kūtinda wenūbū, gīkī munhū kweega būpanga bokwe kūlwa banwani biye. Ūlū ng'wīta īyo nalīmulagīla mukūbiza banwani bichane. A bing'we natūng'witanaga gīkī mulī basese, nguno ū nsese atamanile īyo akwītaga ū ise-būgonzo; alīyo nalīng'witana gīkī mulī banwani bichane, h'ī nguno yene nalīmumanīkīja pyī īyo nakwīyigwaga kūfuma kūlī Baba. Mutanisolile bing'we ū nene, ū nene hū namusolile a bing'we, nūng'winha nīmo gwa kūja mukūtwajaga matwajo. Hama a matwajo ging'we gabize ga kūshinga ho, hangī muyūnomba ū Baba būlī shikolo īsho mutogilwe, wang'winha mu lina lyane. Alīyo nalīmulagīla gīkī, būlī ng'wene itogwe na biye.” “Ūlū yūmukolwa ī sī, managi gīkī, ī soolo ya mhayo īnikolilwe nene aho ītaalī kūmukolwa a bing'we. Ūlū ni mulī ba mu sī, ī sī ni yamutogwa nguno ni mulī baamo; alīyo ī haha mutī ba mu sī, naamalile kūmusolanhya kwīnga mo ū mu sī, h'ī nguno yene ī sī īmukolilwe. Gwizūkagwi ū mhayo ūyo namalaga kūmuwīla; gīkī, ‘Ū nsese atī ntaale kūnkīla ū ise-būgonzo.’ Ūmo bakūniluhījaga ū nene, na a bing'we bakūmuluhya gīko, ūlū ni bagūdimile ū mhayo gwane, nū gwing'we ni bagūdima. Kwike bakūng'wītīla pyī ī yenīyī kūlwa nguno ya lina lyane īkī bataamanile ūyo anitūmile. Ūlū ni natizile kūbawīla ni batī na shibi, alīyo ī haha batī na nzīla ya kwibūūlīla, ū mu kwikala nasho ī shibi shabo. Ūyo anikolilwe ū nene, ankolilwe nū Baba. Ūlū ni natīītaga milīmo īyo ataalī kwīta munhū ūngī nūūlū ūmò mubo, ni batī na shibi; alīyo ī haha bakūbonaga, hūna bongeja ū kūnikolwa ū nene, nū Baba. Kwike īlībiza gīko kūlwa kūshikīlījiwa kwa mhayo ūyo gwandīkilwe mu shilagīlo shabo gīkī, ‘Banikolilwe dalali!’ Ūlū alize ū Ngunaani ūyo nakūmutūmīla kūfuma kūlī Baba, ū Moyo wa nghana, ūyo afumile kūlī Baba, ū ng'wenūyo akūnikaanīla. Nīyo na a bing'we mukūkaanīla, nguno mulī hamò nū nene kūfuma haho wandījo. “Ī yenīyī nalīmuwīla kūlwa gīkī mutizipama mukīnga ū mu kūzunya. Bakūyūmupeeja ū mu masinagogi; nīyo līkūshika n'ikanza lya ng'wa munhū ose-ose kūmubūlaga, kūnū akwiganikaga gīkī alīntūmamīla Mulungu. Pyī ī yenīyī bakūng'wītīla nguno bataamanile ū Baba, nūūlū ū nene. Nalīmuwīla ī yenīyī, ī likanza ūlū lyūshika mulizūkwe, gīkī naamalile kūmumanya.” “Ī yenīyī natamuwīlile kūfuma haho wandījo nguno naalikalaga hamò ning'we. Alīyo ī haha nalīja kūlī we ūyo anitūmile, kwike atīho nūūlū ūmò wing'we ūyo alīnibūja gīkī, ‘Ūjile halī?’ Ī haha īkī namuwīla ī mihayo yenīyī, ī ngholó jing'we jokala būpīna. Kwike nalīmuwīla gwa nghana gīkī, īkūmubeelela a bing'we ūlū nūja ū nene; nguno ūlū natajile numho ū Ngunaani atiza ū kū bing'we; alīyo ūlū nūja nakūntūma ize ū kū bing'we. Hūna lūūlū, ūlū wiza akūbakaanīlīja a ba mu sī mu mihayo ya: shibi, būtūngīlīja na būlamulwa. Ū mu mhayo gwa shibi, kūlwa nguno batūnizunyaga ū nene. Ū mu gwa būtūngīlīja, kūlwa nguno nalīja kūlī Baba, na mutūnibona hangī. Hama ū mu mhayo gwa būlamulwa, īlī kūlwa nguno ū nsugi wa mu sī alamulilwe. Nīyo ī ya kūmuwīla nataalī nayo mingī, kwike ī haha mutūdūla ū kwīyitegeleja. Alīyo ūlū alize ū Moyo wa nghana, ū ng'wenūyo h'ūyo akūmutongeela ū mu ya nghana pyī ī yose. Nguno atūhaya yakwe ya ng'wenekīlī, alīyo akūhaya gīt'ūmo akwigwīlaga; hama akūmumanīkīja īyo īliza. Ū wei akūninha nene ī likūjo, nguno akūyūyīsola ī mihayo yane wamulanja a bing'we. Pyī ī yose ī ya ng'wa Baba īlī yane; h'ī nguno yene nalīhaya gīkī akūyūyīsola ī yane wamulanja.” “Mukoya ū kūnibona ng'wikanza ido, hanuma hangī ūlū lyūbīta ikanza ido ng'ūnibona.” A henaho bamò ba bahemba bakwe būhaya, “Ū mhayo gwenūyū alīgūhaya, ni mhayo kī? Ī gīkī, ‘Mukoya ū kūnibona ng'wikanza ido?’ Nī gīkī, ‘Hanuma hangī ūlū lyūbīta ikanza ido ng'ūnibona?’ Hama nī gīkī, ‘Īkī nalīja kūlī Baba?’ ” Hūna lūūlū būhaya gīkī, “Ī likanza ī lido īlo alikala ūlīhaya lyenīlī, ni mhayo kī? Tūtūgūmanaga ūyo alīgūhaya!” Ū Yesu ūdeeba gīkī baalī na nghūmbū ja kūmūja; hūna ūbawīla, “Ng'wandya kwibūja-būja īkī nahaya gīkī, ‘Mukoya ū kūnibona ng'wikanza ido, hama hangī ūlū lyūbīta ikanza ido ng'ūnibona?’ Nalīmuwīla gwa nghana gīkī, a bing'we mukūlīla na kūpīnīhala, alīyo a ba mu sī bakūyega. Kwike ū būpīna wing'we būkūgalūka kūbiza būyegi. Ū nkīma ūlū alī ng'wikanza lya kūbyala akasaatagwa no, nguno alīlung'wa būsūngū; alīyo ūlū ūmala kūmyala ū ng'wana, atūgizūkwa hangī a makoye nguno ya būyegi, īkī wamyala munhū mu sī. Na a bing'we ī haha mulī na būpīna; alīyo nakūmubona hangī jiyege ī ngholó jing'we. Hama atigela ose-ose wa kūng'wīngīja ū būyegi wing'we. Ū mu lūshikū lwenūlo, mutūnibūja mhayo gose-gose. Nalīmuwīla gwa nghana gīkī būlī shene īsho mukūnomba ū Baba mu lina lyane akūng'winha. Alīyo kūshisha haha mutaalī ū kūlomba shose-shose mu lina lyane; lombagi mukwanukūla, ū būyegi wing'we būshikane.” “Ī mihayo yenīyī nalīmuwīla mu sumo; alīyo līkūshika ī likanza lya kūmuwīla hape-hape; natikala nūmuwīla mu sumo ī mihayo ya ng'wa Baba. Ū mu lūshikū lwenūlo bing'we benekīlī mukūlomba mu lina lyane, natūmuwīlaga gīkī nakūmulombela nene ū kūlī Baba. Nguno ū Baba amutogilwe īkī munitogilwe ū nene, na hangī muzunije gīkī nafumile kūlī Mulungu. Nafumile kūlī Baba niza ū mu sī; alīyo a ba mu sī nalībaleka nashoke hangī kūlī Baba.” Hūna a bahemba bakwe būng'wīla gīkī, “Ī haha lūūlū wayūyomba hape-hape, oya ū kūtūmamīla sumo. Tūlībona gīkī wīmanile pyī ī mihayo, ūtī na nguno ya kūbūjiwa na munhū ose-ose; ū mhayo gwenūyo gwatwinha kūzunya gete gīkī ūfumile kūlī Mulungu.” Hūna ū Yesu ūbashokeja gīkī, “Ī haha hū ng'wazunya? Managi gīkī līkūshika ikanza lya kūbbalasana, nīyo ī lyene lyashikaga: būlī ng'wene aje lokwe munileke iyene, kwike ahene natī iyene, nguno ū Baba alī hamò nane. Nalīmuwīla ī yenīyī gīkī mubize na mhola ū mulī nene; ū mu sī mulī na būluhi, alīyo timbyagi ngholó, naamalile kwīheeba ī sī.” Ū Yesu aho wamala kūhaya ī yenīyo, ūlangamīla kwigūlya. Ūlola ng'wigūlū wandya kūhaya gīkī, “Baba lyashika ī likanza; nkūjage ū Ng'wana wako, nanghwe ū Ng'wana wako akūkūje ū bebe. Nguno wang'winhile būsugi higūlya ya banhū bose, gīkī pye abo wang'winhile abinhe būpanga bo welelo na welelo. Ū būpanga bo welelo na welelo wene kūkūmana bebe ūyo ūlī Mulungu wa nghana; Mulungu ūmò wike, hamò na Yesu Kilisto, ūyo ūntūmile bebe. Ū nene naagūshikīlīgije ū nīmo ūyo ūninhile kūgūbeeja, nūkwenhela ikūjo ū mu sī. Ali lūūlū Baba, nigūngūhyage hamò nangho ī haha, nabize mo ū ng'wikūjo īlo naalī nalyo hamò nangho kūfuma na a haho sī ītaalī kūseeng'wa. A banhū abo ūbasolile kūfuma mu sī ūninha nene, naaboolekegije ī lina lyako. A boi baalī bako, alīyo waninhile nene, nīyo ī haha bagūdimile ū mhayo gwako. Bamanile gīkī pyī ī shikolo īsho ūninhile shilī shako. Nguno ī mihayo yako īyo ūninhile nene, naamalile kūbinha būyanukūla. Hūna lūūlū, ī haha bamanile gete gīkī, ū nene nafumile kūlī bebe. Na bazunije gīkī ū bebe hū ng'wene ūyo ūnitūmile. A benaba h'abo nalībalombela; natūlombelaga banhū ba mu sī, alīyo abo ūninhile, nguno a benaba balī bako. Pye a bane balī bako, na a bako balī bane. Na lūūlū nakūkūjiagwa ū mubo. Ū nene ī haha natīmo ū mu sī, naliza kūlī bebe; alīyo a bene bataalī balīmo ū mu sī. Baba ng'wela, balanghanage mu lina lyako īlo ūninhile, babize mu būmò, gīt'ūmo bise tūlī ūmò. Aho naalī nataalī hamò nabo, nalūbalanghanaga na kūbakīngītīīla mu lina lyako īlo ūninhile. Atayagalile nūūlū ūmò wabo, ūlū atī ū ng'wana wa kūyagala dūhū; kūlwa gīkī shishikīlījiwe ī shandīkwa. Ī haha naliza kūlī bebe, ī mihayo yenīyī nalīyīhaya mu sī, gīkī babize nabo ū būyegi bone ū mubo; nīyo būbize būshikanu. Ū nene naamalile ū kūbinha ū mhayo gwako, hūna lūūlū a ba mu sī baabakolilwe īkī a bene batī ba mu sī, gīt'ūmo nene natī wa mu sī. Natūlombaga ūbīnje ū mu sī, alīyo ūbalanghane ū kūlī Mi. A boi batī ba mu sī gīt'ūmo nene natī wa mu sī. Beejage mu nghana yako; ū mhayo gwako hū yene ī nghana. Ūmo ūkanitūmīla nene ū mu sī, nū nene h'ūmo nalībatūmīla a boi ū mu sī. Naliyeeja nene ng'wenekīlī kūlwa nguno yabo, gīkī nabo babize beejiagwa mu nghana.” “Natūbalombelaga aba dūhū, alīyo na a babo balanizunye kūlwa mhayo gwabo aba. Nabo pye babize balī mu būmò gīt'ūmo bebe Baba ūlī mulī nene, nū nene ūmo nalī mulī bebe. Na a bene babize ū mu bise; ī sī īzunye gīkī nghana ūnitūmile bebe. Na hangī ū nene naabinhile ī likūjo īlo ūninhile ū nene, gīkī babize balī mu būmò, gīt'ūmo bise tūlī ūmò. Ū nene mubo nū bebe mulī nene; ū būmò wabo būshikane mu gīko, ī sī īmane gīkī ū bebe h'ūyo ūnitūmile, na hangī gīkī ūbatogilwe nabo gīt'ūmo ūnitogelilwe ū nene. Baba, natogilwe abo wamalile kūninha babize hamò nane. Balībone ī likūjo īlo ūninhile, nguno ūnitogilwe kwīngīīla kale, na a haho sī ītaalī kūseeng'wa. Baba ntūngīlīja, a banhū ba mu sī batakūmanile, alīyo ū nene nakūmanile; na a benaba bamanile gīkī hū bebe ūyo ūnitūmile. A benaba naabalangile ī lina lyako, hangī nakongeja ū kūbalanga, ū būtogwa wako ūmo ūnitogelilwe na a bene babize nabo, nū nene nabize hamò nabo.” Ū Yesu aho wamala kūhaya ī yenīyo wīnga a henaho, ūkīla longa lo Kiduloni; gwalīko ngūnda, ūūkingīla ng'wenūmo hamò na a bahemba bakwe. Ū Yuda, ū nodeeji wakwe, olī alīmanile ī lipandī lyenīlo; nguno nghangala ningī ū Yesu na a bahemba bakwe bamanhījaga mo. Hūna ū Yuda ūsola ibità lya bashilikale na balanghani ba hekalu, kūfuma kū bagabīji bataale na Bafalisayo. Biza babachaga chenge na talà, kūnū babūūkije na shilanga. Ū Yesu olī ayīmanile īyo yizaga kūng'wilongela; hūna ūfumīla ha welekele ūbabūja, “Mulīnkooba nani?” Būnshokeja, “Yesu wa Nazaleti.” Nanghwe ūbawīla, “Nene ūūy'aha.” Nū Yuda, ū nodeeji wakwe, walī wīmīīla hamò nabo. Aho wabawīla gīkī, “Nene ūūy'aha,” būlelengeta bashoka-shokile shigongwanuma, būūkagwa ha sī! Nanghwe ūbabūja hangī, “Bing'we mulīnkooba nani?” Būhaya, “Yesu wa Nazaleti.” Ū Yesu ūbashokeja, “Angū namuwīla gīkī nene ūūy'aha! Na lūūlū ūlū mulīnikooba nene, balekagi aba baje.” Akahaya gīko kūlwa kūshikīlījiwa kwa mhayo ūyo walī wagūhaya; gīkī, “Abo wamalile kūninha natanjimīīgije nūūlū ūmò wabo.” Ū Simoni Petelo walī na līlūshū, ūlīsopoola; wahayūlīhubenga lyūbītīla gūtū go būlyo go ntūmami o ngabīji ntaale, gūtīnīka! Ī lina lyakwe ū ntūmami ng'wenūyo witanagwa Maluko. Ū Yesu ūng'wīla ū Petelo gīkī, “Bebe lūshoshage mu shilalo ū lūshū; nibūlī naleke ū kūshing'wa ī shikombe īsho waninhile ū Baba?” Hūna ī libità lya bashilikale nū ntaale wabo, hamò na a balanghani ba hekalu abo baalī bafuma kū Bayudaya benabo, būndima ū Yesu būntunga. Būntwala kū ng'wa Anasi tame; nguno walī nkwiye o ng'wa Kayafa, ūyo olī ntaale o bagabīji ū ng'waka gwenūyo. Ū Kayafa hū ng'wene ūyo akabawīla a Bayudaya gīkī, “Shiigelile munhū ūmò abachīlīle a banhū.” Ū Simoni Petelo nanghwe ūnkūūbīja ū Yesu, hamò na nghemba ūngī; ū nghemba ū ūngī ng'wenūyo walī amanīkile a ha ng'wa ntaale o bagabīji, na lūūlū ū wei akingīla nū Yesu ū mu gwalugwa ya ha ng'wa ntaale o bagabīji. Ū Petelo wīmīīla hanze, ha nyango. Ū nghemba ū ūngī, ūyo olī amanīkile a ha ng'wa ntaale o bagabīji, ūfuma wiza ho ūyomba nū nanghani wa ha nyango, ūng'wingīja nū Petelo. Hūna ū ng'wanikī ūyo walanghanaga a ha nyango ūmūja ū Petelo gīkī, “Gashinaga nangho ūlī ūmò wa bahemba bakwe ū munhū ng'wenūyo?” Nanghwe ūhaya, “Mm yaya ū nene!” A batūmami na a bashilikale baalī bapemba moto bīmīīla henaho koota nguno yalī mbeho, nū Petelo ūūkīmīīla ho wandya nanghwe koota. Hūna ū ntaale o bagabīji wandya kūmūgīlīja mihayo ya bahemba bakwe, nī ya kalangīle kakwe. Ū Yesu ūnshokeja gīkī, “Ū nene nalūbalangaga bo hape-hape a ba mu sī; būlī gwa naalūlangaga mu masinagogi na mu hekalu, ūmo bakibilingīlaga pye a Bayudaya, natalangile mu kwibisa-bisa na hado yaya. Nibūlī ūlīnibūja nene? Babūjage abo baliigwaga īyo nalūlangaga; baaba ūlībabona abo bīmanile īyo nalūlangaga.” Aho wahaya gīko, ūmò wa balanghani ba hekalu abo baalī bīmīīla hihī nanghwe, ūntūla ipī ū Yesu. Ūng'wīla gīkī, “Ūlīnshokeja ginehe ī gīko ū ntaale o bagabīji?” Nanghwe ū Yesu ūhaya, “Ūlū nahaya mhayo gūhūbile būkaanīlage ū būhūbi, alīyo ūlū natūngīlīja, numho ūlīnitūlīla kī?” Hūna ū Anasi ūntwala atungilwe, kū ng'wa Kayafa. Ū Simoni Petelo walī ataalī īmīīlile akootaga moto; kwimanīla bamūja hangī gīkī, “Bebe ngosha, ūtī ūmò wa bahemba bakwe gete ū munhū ng'wenūyo?” Ūlema no; alīhaya, “Yaya gete natī ng'wene!” Hūna ūmò wa batūmami ba ha ng'wa ntaale o bagabīji, ndūgūye ūyo Petelo akantīna gūtū; ūhaya gīkī, “Bebe, tūngīlījaga; natakūbonile nanghwe gete ū mu ngūnda?” Ūlema no hangī ū Petelo; haho na haho yūhīla nghungulume! Hūna mu dilū makīngo, būng'wīnja ū Yesu a ha ng'wa Kayafa, būntwala kwikūlū. Kwike a boi būleka ū kwingīla ū mu numba ya h'ikūlū, gīkī batizūsosohala, bakaduuma kūlya pasaka. Hūna ū Pilato ūfuma ī hanze aho baalī; ūbabūja gīkī, “Bing'we mulī na mihayo kī ī ya kūmūūla ū munhū ng'wenūyū?” Būnshokeja būhaya gīkī, “Ū ng'wenūyū ūlū ni atīītile yabūbi ni tūtang'wenhile ū kūlī bebe.” Hūna ū Pilato ūbawīla gīkī, “Nsolagi bing'we benekīlī mukaanamule gīt'ūmo shihayīlile ī shilagīlo shing'we.” A Bayudaya būng'wīla hangī gīkī, “A bise tūtazunīlījiwe kūbūlaga munhū ose-ose!” Īkaja gīko kūlwa kūshikīlījiwa kwa mhayo gwakwe ū Yesu, ūyo walī wagūhaya mu koolecha mbika ya lūfu ūlo akūcha. Ū Pilato wingīla hangī ū mu kaya, ūng'witana ū Yesu ūmūja gīkī, “Ū bebe, ūlī ntemi o Bayudaya?” Nanghwe ū Yesu ūnshokeja, “Ū gwenūyo ūlīgūhaya bebe ng'wenekīlī dūhū, nūūlū bangī bakūwīlaga?” Ū Pilato ūshosha, “Ūliganika gīkī ū nene nalī Nyudaya? Angū a banhū b'ihanga lyako na a bagabīji bataale hū bene bakwenhaga ū kūlī nene; okenije kī?” Ū Yesu ūshosha gīkī, “Ū būtemi bone būtī bo mu sī; ū būtemi bone ūlū ni bo mu sī, ni banilwīlīlaga a batūmami bane, natizūtūūlwa mu makono ga Bayudaya, alīyo ī haha ū būtemi bone būtī w'ikanza īlī.” Hūna ū Pilato ūng'wīla; “Chū, gashinaga hū kūhaya ūlī ntemi nghana!” Nanghwe ū Yesu ūshosha, “Bebe ūlīhaya gīkī nalī Ntemi. Ū nene nakabyalwa kūlwa nguno ya mhayo gwenūyū, nizile ū mu sī ūmu kūlwa kwīkaanīla ī nghana; būlī ng'wene ūyo alīmo ū mu nghana akwīdegelekaga īyo nakwīhayaga.” Ū Pilato ūmūja gīkī, “Ī nghana ni kī?” Ū Pilato aho wamala kūhaya ī gīko ūfuma hangī ū kū Bayudaya. Ūbawīla gīkī, “Ū nene natūbonaga būbi ū mulī munhū ng'wenūyū. A bing'we mulī na shīmīle sha kūtaligūlīlwa munhū ūmò a ha pasaka, hamo namutaligūlīle ū ntemi wing'we Bayudaya?” Būyoganya balīhaya gīkī, “Yaya ū ng'wenūyū; ūlū Balaba.” Alīyo ū Balaba olī nsambo! Hūna ū Pilato ūnsola ū Yesu, ūntūla mbooko. A bashilikale nabo baalī babeeja ngikili ya minghwa, būnzwalīkīja ū kū ntwe, būngumīīla na līshizwalo lya nzulunge. Bandya kūyūng'wegeela: ūlū bashika bahaya, “Hangamaga ntemi o Bayudaya”; hūna bantūla mapī! Ū Pilato akīīta ūfuma hanze hangī, ūbawīla a banhū gīkī, “Leki namufunīje hanze ū munhū ng'wenūyo, mumane gīkī ū nene natūbonaga būbi bose-bose ū mulī we.” Ūfunyiwa hanze ū Yesu azwalile ngikili ya minghwa, nī līshizwalo lya nzulunge; hūna ū Pilato ūbawīla gīkī, “Nolagi ūūyū ū munhū ng'wene!” A bagabīji bataale na a balanghani ba hekalu aho bamona būhamuka balīhaya gīkī, “Nkomage ha nsalaba, nkomage ha nsalaba!” Ū Pilato ūbawīla, “Nsolagi a bing'we muje mukankome; ū nene natūbūbonaga ū būhūbi bokwe.” A Bayudaya būnshokeja balīhaya, “A bise tūlī na shilagīlo, hūna lūūlū kūlwa shilagīlo shenīsho wigeleelagwa kūcha, nguno akwigīmbaga gīkī ū wei alī Ng'wana o ng'wa Mulungu!” Ū Pilato aho wigwa ū mhayo gwenūyo ogoha no. Wingīla hangī ū ng'wibanza; ūmūja ū Yesu gīkī, “Ū bebe ūfumile halī ī gete?” Alīyo ū Yesu atanshokegije nūūlū hado! Ū Pilato ūng'wīla, “Ūtūniyombyaga, ūtamanile gīkī ū nene nalī na būdūla bo kūkūtaligūla nūūlū kūkūkoma ha nsalaba?” Ū Yesu ūnshokeja gīkī, “Ū bebe ūtī na būdūla bo kūnīītīla mhayo nūūlū gūmò ūlū ni ūtinhilwe kūfuma kwigūlya; na lūūlū ūyo wanenhaga kūlī bebe alī na shibi shitaale kūtinda!” Kūfuma ikanza lyenīlo ū Pilato wandya kūkooba nzīla ya kūntaligūla; alīyo a Bayudaya būyoganya balīhaya gīkī, “Ūlū ūlantaligūle ū ng'wenūyū, ūkūbiza ūtī nwani ng'wiye wa ng'wa Kaisali; nguno būlī ng'wene ūyo wiyīta ng'wenekīlī kūbiza ntemi, ū ng'wenūyo ng'wilwisha o ng'wa Kaisali.” Ū Pilato aho wīyigwa ī mihayo yenīyo ūnfunya hanze ū Yesu, wigasha h'isumbī lya kūlamulīla, lyalī ng'wibīndo lya mawe (ū mu Shihebulania litanwa Gabata). Ū lūshikū lwenūlo lwalī lwa kūlonja-lonja kūlwa pasaka; ī likanza līkashika gītī sa itandatū. Hūna ūbawīla a Bayudaya gīkī, “Nolagi ūūyū ū ntemi wing'we!” Būhoolanīja kūyoganya balīhaya, “Ng'wīnjage, ng'wīnjage a henaha ūkankome!” Nanghwe ū Pilato ūbawīla, “Nankome ū ntemi wing'we?” A bagabīji bataale būhaya, “A bise tūtī na ntemi ūngī ūlū atī Kaisali dūhū!” Nghana nose ūntūūla mu makono gabo, bakankome! Hūna būnsola ū Yesu būntwala. Nūwe waja wibūūkījaga ū nsalaba gokwe, ūūkashika h'ipandī līkitanagwa lūpanga: ū mu Shihebulania Goligota. Aho bashika henaho būnkoma a ha nsalaba; na bangī babīlī būkong'wa hamò nanghwe: ūmò kūūnū na ūngī kūūnū, ū Yesu ha gatī. Ū Pilato wandīka wandīke būtūūlwa a higūlya ya nsalaba; bolī būhayile gīkī, “Yesu muna Nazaleti, ntemi o Bayudaya.” Bayudaya bingī babūsomaga ū wandīke wenūbo, nguno ī lipandī īlo akakomelwa ū Yesu lyalī hihī nū nzengo; hama ū wandīke bolī ndīmi idatū: Shihebulania, na Shilatini, na Shiyunani. A bagabīji bataale ba Bayudaya būng'wīla ū Pilato, “Ūtandīkage ‘Ntemi wa Bayudaya,’ andīkaga gīkī, ‘Ū munhū ng'wenūyū olihayaga wei gīkī ntemi o Bayudaya.’ ” Nanghwe ū Pilato ūshosha, “Īyo nandīkaga namalaga kwandīka!” Hūna lūūlū a bashilikale abo bananghanaga ū Yesu būshisola ī shizwalo shakwe būshigabanhya magele anè, būlī ng'wene ūpandīka shakwe. Ū ng'wenda gwa kūzwala mu gatī gwalī gūtī na būlūngījo ū mu kasumīlwe kago, gwalī gūmò na gūmò dūhū; gūshibanyiwe kwīngīīla kwigūlya kūshisha kū sīlīlī. Biwīla gīkī, “Tūtizūgūtandūla, tūtūlījagi mbale tūbone gūkūbiza go ng'wa nani.” Ū mu kwīta gīko shūshikīīla ī shandīkwa īsho shihayile gīkī, “Bakashigabanha ī shizwalo shane, ng'wenda gwane būgwesela mbale!” H'ūmo bakīītīla a bashilikale benabo. Ū nina olī wīmīīla haho hihī nū nsalaba; baalī hamò na ng'wanong'wawe, na Malia nke wa ng'wa Kilopa, hamò na Malia Magadalena. Ū Yesu ūmona ū nina wīmīīlaga hihī nū nghemba ūyo walī antogilwe; ūng'wīla gīkī, “Mayū nolage ū ng'witūnja wako.” Nū nghemba ūng'wīla gīkī, “Ndīlīlage ū noko!” Na nghana kūfuma ikanza lyenīlo ū nghemba ng'wenūyo ūja nanghwe kū ng'wakwe. Ha numa ya yenīyo, ū Yesu aho wamana gīkī yashikana pyī ī yose shishikīlījiwe ī shandīkwa, ūhaya; “Nakolwa notà.” Haho bbihī henaho shalīho shiseme shokalile būgota būlūlū, būsola ibbūpyo būlīlobeka ū mu būgota wenūbo, būlītunga kwigito lya ntī gwa husopo, būlīnunja būntūūlīla ū kū nomo. Ū Yesu aho wabūng'wa ū būgota wenūbo ūhaya, “Yashila!” Winamya ū ntwe ūgūfunya ū moyo gokwe. Ū lūshikū lwenūlo lwalī lwa kūlonja-lonja kūlwa sabato; a Bayudaya būja ū kūlī Pilato būūkalomba gīkī abo baalī bakong'wa ha misalaba babīnzwe a magūlū bīnjiwe ho, ī mibimba ītizikala henaho ī likanza lya sabato; nguno ī sabato yenīyo yalī nhaale. Biza a bashilikale, būmīnzagūla a magūlū ū wa kwandya, ūyo walī akomilwe hamò nū Yesu. Būnsanga nū ūngī, nanghwe būmīnzagūla. Alīyo aho bashika a halī Yesu, būbona gīkī walī wamala kūcha, būleka ū kūmīnza a magūlū gakwe. Kwike ūmò wa bashilikale ūnchima n'ichimu lyakwe mu lūbazu; haho na haho gidīka mininga na minzī! Ūyo akabona hū ng'wene alīkaanīla, nīyo ū būkaanīji bokwe būlī bo nghana. Amanile gīkī alīhaya ya nghana, nguno atogilwe ning'we muzunye. Ī yenīyī īkaja gīko kūlwa kūshikīlījiwa kwa shandīkwa īsho shihayile gīkī, “Iguha lyakwe lītūbīnzwa.” N'ipandī līngī shihayile gīkī, “Bakūng'wiloleela ūyo bakanchima!” Ha numa ya yenīyo Yosefu muna Alimataya ūja ū kūlī Pilato, ūūkanomba agūsole ū mīlī go ng'wa Yesu. Ū Pilato ūnzunīlīja ū munhū ng'wenūyo, ūshika ūgūbūūcha ū mīlī go ng'wa Yesu. Nīyo nanghwe olī nghemba okwe, kwike mu mbisīla kūlwa kūbogoha Bayudaya. Nū Nikodemo ūyo ī kwandya walī waja ū kūlī Yesu būjikū, wiza abūūkije latili igana ja būgota, būsangije maguta ga ngazu. Hūna būgūbūūcha ū mīlī go ng'wa Yesu, būgūlingīīla shitambaala sha ng'wenda gwa kitaani, hamò nū būgota wenūbo; gīt'ūmo shalī shīmīle sha kajīkīle ka Bayudaya. A h'ipandī lyenīlo akakomelwa ū Yesu gwalīho ngūnda: ū mu ngūnda gwenūyo shalīmo shigila shipya, gūtaalī kūlaajiwa mo mimba go munhū. Na lūūlū īkī ī shigila shenīsho shalī hihī henaho, būntūūla ng'wenūmo ū Yesu; nguno nīyo ū lwenūlo lwalī lūshikū lwa kūlonja-lonja kwa Bayudaya. A ha lūshikū lo kwandya nyuma, ū Malia Magadalena akaja ū kū shigila dilū makīngo, ūsanga ī liwe lyīnjiagwa a ha shigila. Wīnga ko alīpeela ajile kūlī Simoni Petelo nū nghemba ū ūngī, ūyo Yesu walī antogilwe. Ūūkabawīla gīkī, “Bang'wīnjaga ū Seeba ū mu shigila, tūtamanile hīmba bantūūlaga halī!” Hūna ū Petelo nū nghemba ū ūngī ng'wenūyo, būbūūka bajile ū kū shigila. Bandya kūpeela nhambo pyī būbīlī wabo. Alīyo ū nghemba ū ūngī ūnshiga ū Petelo, ūbiza o kwandya ū kūshika a ha shigila. Winama kūsūūla moi, kūnū akwīlola-lolaga ī myenda ya kūjīkīlwa; kwike atingīlile mo. Ūshika nū Simoni Petelo a ha numa yakwe, ū ng'wene ūshikīla kwingīla mo ū mu shigila; wībona ī myenda ūmo yalī ītūūlīlilwe. Nī shitambaala īsho shalī shikonzeelilwe ū kū ntwe gokwe ūshibona; ī shene shilinga-lingilwe shūtūūlwa heeke, shitī hamò nī myenda ī yīngī. Hūna nū nghemba ū ūngī, ūyo akashika kwandya a ha shigila, wingīla moi; ūbona ūzunya. Kūshisha ikanza lyenīlo baalī bataalī ū kūshiitegeleja ī shandīkwa: ī gīkī yalī yigelile ajūūke kūfuma mu bafu. Hūna būshoka kaya a bahemba benabo. Kwike ū Malia ūlekwa īmīīlile haho hanze ya shigila akūlīlaga. Aho alīlīla gīko, winama kūlola hangī ū mu shigila. Ūbabona mo bamalaika babīlī bazwalile myenda yape, bigashaga aho gwalī gūlaajiwe ū mīlī go ng'wa Yesu: ūmò walī ūko gaalī magūlū, ūngī ūko gwalī ntwe. Būmūja gīkī, “Ūlīlīlīīla kī mayū?” Nanghwe ūbawīla, “Bang'wīnjaga ū Seeba wane, alīyo natamanile ūko bantwalaga!” Aho wahaya gīko ūgalūka kūlolela kū numa, ūmona ū Yesu wīmīīlaga, alīyo atang'witegelegije gīkī walī hū ng'wene ū Yesu. Nanghwe Yesu ūmūja, “Ūlīlīlīīla kī mayū? Ūlīkooba kī?” Ū wei wiganika gīkī hamo ntūmami wa mu ngūnda. Ūng'wīla, “Baba ūlū wang'wīnjaga niwīlage ūko wantūūlaga, nanjīle ko!” Hūna ū Yesu ūng'witana, “Malia!” Ūngalūkīla ūng'witana mu Shihebulania, “Laboni!” (makūlū gaho, “Nangi!”) Ū Yesu ūng'wīla, “Yaya ū kūnidimīīla, nguno nataalī ū kūlinha kūja kūlī Baba. Alīyo jaga ū kū bang'wise, ūkabawīle gīkī nalīja kūlī Baba, ūyo alī Sīng'we na a bing'we; kūlī Mulungu wane, ūyo alī Mulungu wing'we na a bing'we.” Ū Malia Magadalena aho washika ū kū bahemba ūbawīla gīkī, “Bing'we, namona ū Seeba ūniwīla ī mihayo yenīyī!” Ī mhīndī ya lūshikū lwa kwandya nyuma lwenūlo, a bahemba baalī bilugalīla mu numba, kūlwa kūbogoha Bayudaya. Bahayimanīla ū Yesu wīmīīla ha gatī-gatī yabo; ūbagīsha, “Mulī mhola!” Aho wamala ū kūbagīsha ūboolekeja a makono gakwe, nū lūbazu. Bakayega no a bahemba ū kūmona ū Seeba. Na ūbawīla gīkī, “Ikalagi mu mhola; ūmo anitūmīlile ū Baba nū nene nalīmutūma gīko a bing'we.” Aho wamala ū kūhaya ī yenīyo ūbahaahīla; hūna ūbawīla gīkī, “Ng'wanukūlagi Moyo Ng'wela. Bose-bose abo mukūbalekeja shibi shabo bakūbiza balekejiagwa, ūlū ng'ūbatunga numho batungagwa.” Alīyo ūmò wabo abo ikūmi na babīlī, lina lyakwe Tomaso, lina līngī witanagwa Didumo, ū ng'wene osangwa alīndūhū aho aliza ū Yesu. Na lūūlū būng'wīla a bahemba biye, “Twamonaga ū Seeba,” ū wei ūbawīla gīkī, “Ū nene natīko ū kūzunya ūlū natagabonile a malanda ga mizumali ū mu makono gakwe, nūgakuumya na kūgakuumya na lwala lone; hangī nūtūūla nū nkono gwane a ha lūbazu lokwe!” Ha numa ya shikū inaane, a bahemba būsangwa balī mu kaya hangī, nī milyango īlugalilwe, lelo nū Tomaso alī hamò nabo; kwimanīla ū Yesu wīmīīla ha gatī-gatī yabo: ūbagīsha hangī, “Mulī mhola!” Hūna ūng'wīla ū Tomaso gīkī, “Enhaga ū lwala lwako aha ūgalole a makono gane, wenhe nū nkono gwako ūgūtūūle a ha lūbazu lone, ūzunye ooye ū kūhana-hana.” Ū Tomaso ūnshokeja alīng'wīla, “Seeba wane na Mulungu wane!” Nanghwe ū Yesu ūng'wīla, “Hū wazunya īkī wanibona? Alīyo balī na mbango abo bakazunyaga nūūlū aho bataalī ū kūbona.” Ū Yesu wabeeja shimanīkījo shingī no ū kū būtongi bo bahemba bakwe. Īsho shitandīkilwe ū mu shitabo shenīshi, shilīho shingī. Alīyo ī shenīshi shandīkilwe kūlwa kūmugunaana, muzunye gīkī ū Yesu alī Ng'wana wa ng'wa Mulungu, ūlū ng'ūzunya mukūpandīka būpanga ū mu lina lyakwe. Hanuma hangī ū Yesu akīīta wiyoolecha ū kū bahemba bakwe baalī kū nyanza ya Tibelia. Ū mu kwiyoolecha kwakwe ī mihayo yalī gīkī: ū Simoni Petelo walī hamò na Tomaso, ūyo witanagwa Didumo, na Natanaeli ū muna Kana ya Galilaya; hamò na ba ng'wana Zebedayo, na bahemba bangī babīlī. Hūna ū Simoni Petelo ūbawīla a biye gīkī, “Bing'we bagosha, naja kūtega ndīlo ū nene.” Nabo būng'wīla, “Nise tūlīja hamò nangho!” Nghana būja būūkingīla mu lyato. Alīyo ū būjikū wenūbo batagwashije shose-shose. Aho wela ī dilū, bahayimanīla ū Yesu wīmīīla a ha ng'walo; kwike a boi a bahemba batang'witegelegije gīkī hū walī ng'wene ū Yesu. Ūbahamukīla ūhaya gīkī, “Bing'we basūmba, mulī na shilīwa shose-shose?” Nabo būnshokeja, “Mm yaya!” Ūbawīla, “Tegagi ū ntego a ha lwandī lwa būlyo bo lyato aho, mukūgwasha!” Na nghana aho bagūtega, būlemeelwa nū kūgūzubūla kūlwa wingī bo ndīlo. Hūna ū nghemba ūyo Yesu walī antogilwe ūng'wīla ū Petelo gīkī, “Bebe hū ng'wene ū Seeba ū ng'wenūyo!” Ū Simoni Petelo aho wigwa gīkī ū ng'wenūyo walī Seeba, witunga ng'wenda; nguno walī dūūhū, hūna wiponeja mu nyanza. Alīyo a bahemba a bangī būshikīīla bo lyato balīgūduta ū ntego go ndīlo, nguno baalī batī kūle nū ng'walo. Bolī bū kūle bo magūlū gītī igana. Aho bashika a ha ng'walo būsanga moto gwa makala gobachiagwa, a higūlya yago īlīho ndīlo na ngatī. Ū Yesu ūbawīla gīkī, “Enhagi aha ndīlo jimò ījo ng'wagwasha haha.” Ū Simoni Petelo ūja ūūkagūduta ū ntego ūgwenha ha ng'walo; gwalī gokala pa, ndīlo nhaale-nhaale igana na makūmi atanò n'idatū. Alīyo nūūlū īkī gwalī gokala gīko, nahene gūtatandūkile! Hūna ū Yesu ūbawīla gīkī, “Nzūgi aha mulye.” Alīyo nūūlū ūmò wa bahemba atagimile kūmūja, “Ūlī nani?” Nguno bakamana gīkī hū ng'wene ū Seeba. Ū Yesu wiza ūgūsola ū ngatī ūbinha; nī ndīlo wīta gīko. Ū lwenūlo lūbiza lūkangala lo kadatū ū Yesu kwiyoolecha ū kū bahemba bakwe kūfuma a h'ikanza lya būjūūko. Bahayūmala ū kūlya, ū Yesu ūmūja ū Simoni Petelo gīkī, “Simoni ng'wana Yohana, ū bebe ūnitogilwe kūbatinda a benaba?” Ūng'wīla, “Alichene Seeba; ū bebe ūmanile gīkī nakūtogilwe.” Ūng'wīla, “Balishage a baana ba ngholo bane.” Ūmūja hangī lo kabīlī, “Simoni ng'wana Yohana, ūnitogilwe?” Nanghwe ūng'wīla, “Alichene Seeba; ūmanile nakūtogilwe.” Ūng'wīla “Jidīīmage ī ngholo jane.” Ūmūja hangī lo kadatū, “Simoni ng'wana Yohana, ūnitogilwe?” Nose ū Petelo ūpīnīhala, nguno ū Yesu akamūja lūkangala lo kadatū gīkī, “Ūnitogilwe?” Na ūng'wīla, “Ū bebe Seeba ūmanile pyī ī yose, ūmanile gete ī gīkī nakūtogilwe.” Hūna ū Yesu ūng'wīla, “Jilishage ī ngholo jane. Kwike nalīkūwīla gwa nghana gīkī, aho ūtaalī ūlī nsūmba ūkūmanitunga bebe ng'wenekīlī waja ūko ūtogelilwe. Alīyo ūlū ūlanamhaale, ūkūgagoloola a makono gako, na munhū ūngī akūtunge akūtwale ūko ūtatogilwe kūja.” Ū mukūgūhaya ū gwenūyo, akoolecha ūmo akūchīla ū Petelo, kūlwa kūnkūja Mulungu. Aho wamala kūhaya gīko ūng'wīla; “Nilondeelage.” Ū Petelo aho wikībūka ūmona ū nghemba ūyo Yesu walī antogilwe, ūyo h'ikanza lya shilīwa walī wigasha wihela nanghwe haho bbihī; ūmūja na gīkī, “Seeba nani ūyo akūkūlodeela?” Ū ng'wenūyo nanghwe wakūūbījaga. Ū Petelo aho wamona ū nghemba ng'wenūyo ūng'wīla ū Yesu gīkī, “Seeba al'ūyū nanghwe hangī ginehe?” Ū Yesu ūng'wīla “Ī gīsī gūlīho mhayo kī ū kūlī bebe, ūlū nūbiza natogilwe ū ng'wenūyū ashinge ho kūshisha nashoke? Ū bebe ng'wene nilondeelage dūhū!” Hūna ū mu badūgū gūkumūka gwa gīkī ū nghemba ng'wenūyo atūcha! Alīyo ū Yesu atahayile gīkī atūcha. Akahaya dūhū gīkī, “Ī gīsī gūlīho mhayo kī ū kūlī bebe, ūlū nūbiza natogilwe ū ng'wenūyū ashinge ho kūshisha nashoke?” Ū nghemba ū ng'wandīki wayo ī mihayo yenīyī hū ng'wene ū mbonà wayo, na hangī tūmanile gīkī ū būkaanīji bokwe būlī bo nghana. Na yīngī mingī īlīho īyo wabeeja ū Yesu; ūlū ni kwandīkwa pyī ī yose būlī gwene gūmò-gūmò, naliganika nūūlū ī sī yenekīlī ni ītadūgije ū kūshibūūcha ī shandīkwa: Alichene! Baba Teofilo, ī mihayo ya kwandya īyo naamalile kūkwandīkīla, yoolekije pyī īyo wīyītaga ū Yesu, nī yīyo walangaga, kūfuma ha wandījo wa būtūmami bokwe, kūshisha aho akanukūlwa ng'wigūlū; ū mu lūshikū ūlo akabinha shilagīlo mu nzīla ya ng'wa Moyo Ng'wela, a banhū abo walī wabasola kūbiza batūng'wa. Aho lyabīta ī likanza lya kūluhiwa kwakwe, jikashika shikū makūmi anè akūmanagiyoolecha ū kū banhū benabo, mu shimanīkījo shabūyaga, īsho shitīko kūhalalījiwa. Jūkwīla ī nghangala akwiyoolechaga gīkī alī mpanga, wabasomboolela na mihayo ya būtemi bo ng'wa Mulungu. Ū ng'wikanza īlo walī hamò nabo, akabakomeleja ūbawīla gīkī, “Mutizīnga ī Yelusalemu; alīyo shilindīīlagi ī shakwinha īsho wang'wisagīja ū Baba, gīt'ūmo ng'wigwīlile kūfuma kūlī nene. Nguno ū Yohana wabatīījaga na minzī, alīyo aho jitaalī kūbīta shikū ningī, a bing'we mukūbatīījiwa mulī Moyo Ng'wela.” Hūna aho bibilinga hamò būmūja gīkī; “Seeba, angū mmho lyashikaga lūūlū ī haha ī likanza, ūbashokeje ū būtemi a Baisilaeli?” Nanghwe ūbawīla, “Gūtī gwing'we ū gwa kwīmana ī ya kajīle na kagalūkīle ka makanza, īyo Baba ayītūūlile mu būdūla bokwe. Alīyo ūlū alang'wizīīle ū Moyo Ng'wela mukwanukūla nguzu; mubize bakaanīji bane ū mu Yelusalemu, nī Būyudaya ī yose, nī Samalia; kūshika kū ngelelo ya sī.” Aho ataalī ūhaya ī mihayo yenīyo, bahayimanīla obūūchiwa balolile; ilunde lyūnshīkīja, boya ū kūmona. Baalī bataalī bakalalīlile ng'wigūlū, ū ng'wene ūbiza omalaga kūja, kwimanīla bīmīīla haho nabo banhū babīlī bazwalile shizwalo shape. Būbawīla gīkī, “Bing'we bana Galilaya, nibūlī ng'wīmīīlaga ng'ūkalalīla ng'wigūlū? Ū Yesu ūyo wamala kwanukūlwa ng'wigūlū kūfuma kū bing'we ng'wenūyū, akwiza hangī gīt'ūmo ng'wamonelaga ajile ng'wigūlū gīko.” Hūna būshoka Yelusalemu, bīnga ū kū lūgūlū ūlo lūkitanagwa lo mizeituni; lūlī hihī nī Yelusalemu, gītī lūgendo lwa ha sabato. Aho bashika bingīla mu chumba sha kū golofa; h'ūko būyikala: baalī ba Petelo na Yohana na Yakobo na Andelea, Filipo na Tomaso, Batolomayo na Matayo, Yakobo ng'wana Alifayo na Simoni Zelote na Yuda ng'wana Yakobo. Pye a benaba baalī na moyo gūmò gwa būkomeezu mu kūlomba gwa-gwa-gwa. Ū ng'wigele lyenīlo baalīmo na bakīma; hamò nū Malia ū nina wa ng'wa Yesu, na a baana ba ng'wawe ū Yesu. Hūna ū mu shikū jenījo, ū Petelo wīmīīla ū ng'wigele lyabo a badūgū, (baalī gītī igana na makūmi abīlī); ūhaya gīkī, “Bing'we bababa badūgū bane, yalī igelile shishikīīle ī shandīkwa īsho shihayiwe na Moyo Ng'wela kūbītīla mulī Daūdi, kūnghaya ū Yuda, ūyo akabatongeela abo bakandima ū Yesu. Nguno nanghwe walī abalilwe hamò nise, walī na ngabo ū mu nīmo gwenūyū.” (Ū munhū ng'wenūyo akapandīka mheela mu nzīla ya nhūngwa jakwe jabūbi, wītūmamīla kūgūla itongo; ūūkitaalīka ha sī ng'wenūmo, ūtandūka ī nda, widīka pyī ū būla bokwe! Ū mhayo gwenūyū aho gwamanīka ū kū bana Yelusalemu a bose, būlitana ī litongo lyenīlo mu lūlīmi lwabo gīkī Akelidama, makūlū gaho itongo lya mininga.) “Nguno ū mu shitabo sha Zabuli handīkilwe gīkī, ‘Ū wikalo bokwe būlekwe dalali, nīyo atizūzenga mo munhū ūngī;’ na gīkī, ‘Ū nīmo gokwe gūsolwe na ūngī.’ “Ali lūūlū, ū mu banhū abo bajaga hamò nise būlī kwene ū ng'wikanza ī lyose īlo Seeba Yesu wingīlaga na kūfuma hamò nise; kwandīja mu shikū ja būbatīīja bo ng'wa Yohana, kūshisha aho watwalīlilwe ng'wigūlū ūtwīngīla, shiigelile ūmò wabo abize hamò nise ū mu kūbūkaanīla ū būjūūko bokwe.” Hūna būsola banhū babīlī, ūmò wabo Yosefu, lina līngī witanagwa Balisaba, nūūlū Yusto; na Matiya. Hanuma būlomba balīhaya, “Seeba, ū bebe wīmanile ī myoyo ya banhū bose, toolekejage ūyo ūlīnsola ū mu babīlī benaba; ūyo igeleelilwe agūsole ū ng'wanya gwa būtūmami nū būtūng'wa wenūbū, ūbo wabūlekile Yuda, ūja kwipandī lyakwe ng'wenekīlī.” Hūna būbatūlīgīja mbale, yūngwīla Matiya, ūbalwa kūbiza ūmò wabo a batūng'wa abo ikūmi na ūmò. Lūshika lūshikū lo Pentekosite, būsangwa pye a bose balī hamò, ng'wipandī līmò. Bahayimanīla gwigela nfuutumo, gītī gwa nyaga ntaale gūlīfuma ng'wigūlū; gūyokaja pyī ī numba ūmo baalī bigasha. Jūbilongela ja kūbiza gītī ndīmi ja moto jigabanīkile, jūbikalīla būlī ng'wene. Pye a bose bokajiwa na Moyo Ng'wela, bandya kūyomba mu ndīmi jingī, gīt'ūmo Moyo akabinha kūyomba. Ū mu Yelusalemu baalīmo Bayudaya; banhū batūngīlīja ba kūfuma mu sī jose ījo jilī ha sīlīlī y'igūlū. Aho gwigela ū nfuutumo gwenūyo, libilinga ibità itaale lya banhū, bandya kūkumya. Nguno aho balīyomba, būlī ng'wene obigwaga mu lūlīmi lwa ng'wawe. Banhū būjinjimala būyūkumya baliwīla gīkī, “Bing'we, abo balīyomba benaba, batī bana Galilaya pye a bose? Hama nose īlīdūlīkana ginehe pye a bose twigwe būlī ng'wene mu lūlīmi lo ng'wawe? Bapaliti, Bameedi, Baelami, bana Mesopotamia, na a ba mu Būyudaya ūmu, na bana Kapadokia, Ponto na Asia, pye na bana Fulugia na Pamfulia na Misili; na bangī ba mhandī ja Libya kūko na Kilene; na bageni ba kūfuma Lumi, (Bayudaya na a bahembekwa), Bakileti na Balabu: pyī ūmo tūgelelile tūlībigwa balīyomba mu ndīmi jise mihayo mitaale ya ng'wa Mulungu!” A bose bakakumya, nīyo gūbakoya no ū mhayo gwenūyo; būlī bene būyibūja gīkī, “Bing'we, mhayo kī ū gwenūyū?” Kwike bamò būyūdalahīja balīhaya, “Mm, bakolagwa walwa!” Hūna ū Petelo wīmīīla hamò na a biye abo ikūmi n'ūmò; ūhamuka n'ilaka lya higūlya alībawīla gīkī, “Bing'we bababa Bayudaya, na a bangī pye abo mukwikalaga mu Yelusalemu, nidegelekagi ng'witegeleje ūmo nalīhayīla. A banhū benaba batakolilwe walwa gīt'ūmo muliganikīla, nguno mulībona gīkī ī haha ītaalī dilū no, sa idatū dūhū. Alīyo ū gwenūyū hū gwene ū mhayo ūyo gūhayiwe na nghangi Yoeli gīkī, ‘Ū kū shikū ja kū mhelo, alīhaya Mulungu, nakūbitīīla Moyo wane pye a banhū; a bitūnja bing'we na a bashīke bing'we bakūyūhanga, nīyo a badinha bing'we bakūyūbona sha koolechiwa, na a banamhala bing'we bakūyūloota shilooti. Hama a batūmami bane bagosha na bakīma nakūbitīīla Moyo wane bayūhanga. Hūna ū kwigūlya ū ng'wigūlū, nakoolecha shakūkumya, na a ha sīlīlī ū mu sī nakoolecha shimanīkījo; mininga na moto, na kūdundumūka kwa lyochi. Ī līīmi līkūgalūchiwa kūbiza giiti, ū ng'weji nago gūkūbiza gwaza gītī mininga, aho lūtaalī kūshika ū lūshikū lo ng'wa Seeba, ū lūtaale na lw'ikūjo. Hanuma īkūbiza gīkī, būlī ng'wene ūyo ūlīlīlīīla lina lya ng'wa Seeba akūpījiwa.’ “Bababa Baisilaeli, īdegelekagi chiza ī mihayo yenīyī; ū Yesu wa Nazaleti alī munhū ūyo Mulungu wamalile kūng'oolecha hape ū kū bing'we, mu nzīla ya katūmamīle ka būdūla, na kūbeeja mihayo ya kūkumya, na shimanīkījo īsho Mulungu walūbeejaga mulī we aho alī hamò ning'we, gīt'ūmo mumanīlile bing'we benekīlī. Ū munhū ng'wenūyo mukinhwa gīt'ūmo kalī kahelele ka ng'wa Mulungu na būmani bokwe, ū bo kale na kale. Alīyo a bing'we ng'ūntūūla mu makono ga banhū babūbi, ng'ūmūlaga! Kwike ū Mulungu ūnjūūcha, ūntungūla ū mu nguzu ja lūfu, nguno yalī ītadūlīkanile lwikale lūndimile. H'ūmo nū Daūdi alīhayīla; gīkī, ‘Kūfuma kale nakaamonaga ū Seeba, būlī gwa alī hamò nane, nguno alī kū būlyo bone, nose natīko kūnengenyiwa. Hūna lūūlū, ī ngholó yane īlī na būyegi, nū lūlīmi lone lūlī na būsangabazu. Nū mīlī gwane gūkwikala mu kwisagīlwa, nguno ū būpanga bone ūtūbūleka mu kūlimu, nū Ng'wela wako ūtūnekanīja ashike mu kūbola. Wanoolekegije nzīla ja būpanga, ūkūnokaja būyegi, nguno ūlī hamò nane.’ “Ali lūūlū badūgū bane, leki namusomboolele mu kwiyagalūla ī mihayo ya nkūlūgenji wise ū Daūdi. Gūlī gīkī, ū wei akacha ūjīkwa, nī shigila shakwe tūlī nasho kūshisha lelo īyī. Alīyo īkī ū wei olī nghangi, na olī amanile gīkī ū Mulungu walī wang'wisagīja, ūng'wilahīlīla gīkī akūbiza na ng'wingīji wa kūfuma mu būbyīle bokwe, wa kwigasha h'isumbī lyakwe lya būtemi. Akagūloleela ū mhayo gwenūyū, ūhaya mihayo ya kūjūūka kwa ng'wa Kilisto; gīkī, ‘Atalekilwe mu kūlimu, nūūlū ū mīlī gokwe gūtabolile.’ Ū Mulungu wanjūūkije ū Yesu ng'wenūyū: pye a bise aba tūlī bakaanīji bago ū mhayo gwenūyū. Wagūngūhiwe, alī kū nkono gwa būlyo go ng'wa Mulungu; nīyo wang'wanukūlile ū Moyo Ng'wela kūfuma kūlī Ise, gīt'ūmo kwisagīja kūlī. Hūna washiitaga lūūlū īsho mulīshibona na kūshiigwa shenīshi. Nguno ū Daūdi atalinhile ng'wigūlū, alīyo akahaya gīkī, ‘Ū Seeba akang'wīla ū Seeba wane, igashaga kū nkono gwane gwa būlyo; kūshisha nabīīte a banishi bako kūbiza būtūūlīlo bo mhambala jako.’ “Nose hū kūhaya gīkī, pye a Baisilaeli shiigelile bamane hape gīkī, ū Yesu ūyo mukankoma ha nsalaba ng'wenūyū, ū Mulungu wang'wītile kūbiza Seeba na Kilisto!” Aho bigwa ī yenīyo būching'wa ū mu ngholó, būng'wīla ū Petelo na a batūng'wa a bangī gīkī, “Badūgū bise, ī gīsī lūūlū twīte mhayo kī?” Nanghwe ū Petelo ūbashokeja gīkī, “Galūkagi, na būlī ūmò wing'we abatīījiwe mu lina lya ng'wa Yesu Kilisto, mukūlekejiwa ī shibi shing'we, ng'wanukūle shakwinhwa; ng'wene Moyo Ng'wela. Nguno ū kwisagīja kwenūkū, kūlīho kūlwa nguno ying'we na baana bing'we, pye na a banhū a bangī, abo Seeba Mulungu wise alabitane; nūūlū būbiza balī kūle no.” Akabinha na būkaanīji būngī mu mihayo mingī, ūbakomeleja alīhaya gīkī, “Ipījagi ng'wīnge ū mu shibyalīlwe ī shabūbi īshi!” Abo bakagwanukūla ū mhayo gokwe bakabatīījiwa; ū mu lūshikū lwenūlo biyongeja banhū gītī shihūmbī shidatū. Bakabiza bakomeezu no ū kwilanga īyo yalangagwa na batūng'wa; hamò na mu kūsangīla, na kūmega ngatī, nū mu kūlomba. Pye a banhū būgwīlwa booba būtaale, nguno mihayo ya kūkumya na shimanīkījo shingī shūyigela; būyūbeeja a batūng'wa. A bazunya baalī mu kikalīle ka būmò pye a bose, nī shikolo basangīlaga ī shose. Nī shikolo shabo būyūjinja bagabanha ī sabo, būlī ng'wene wapandīka ja kūngunaana kūlenganīla na makoye ayo alī nago. Būlī lūshikū bibilingaga ū mu hekalu na moyo gūmò; na bajaga bakūmegaga ngatī mu būlī kaya, nī shilīwa basangīlaga na moyo gwa būyegi na būmò, kūnū bakūnkumīlījaga Mulungu, na kūyegelwa na banhū bose. Ū Seeba ongejaga būlī lūshikū abo bapījiagwa. Lūshikū lūmò makanza ga sa kenda, Petelo na Yohana bajaga mu Hekalu kūjūlomba. Walīho ngosha nemehazu kūfuma mu nda ya ng'wa nina, wabūūchiagwa būlī lūshikū, wiza watūūlwa ha nyango gwa hekalu, gwalīho gwitanagwa “Nsoga.” Hūna a banhū ūlū balingīla ū mu hekalu, wayūlomba bang'winhe shose-shose. Aho wababona a ba Petelo nū Yohana begeela kwingīla ū mu hekalu, ūbalomba bang'winhe shikolo. Nabo a ba Petelo nū Yohana būnkalalīla; hūna būng'wīla gīkī, “Bebe alitūlolage!” Nghana ūbalola, kūnū alisagīlwa kwanukūla shikolo kūfuma kūbo. Alīyo ū Petelo ūng'wīla gīkī, “Ū nene natī na sabo nūūlū hela, kwike nakūkwinha īsho nalī nasho. Mu lina lya ng'wa Yesu Kilisto wa Nazaleti, būūkaga ūshimīze.” Hūna ūndima ū nkono gwa būlyo, ūngūngūmūla; ī likanza lyenīlo ūguzuhiwa ū mu mhambala, nū mu maguha ga mu shing'ongwa shakwe. Ūbūūka, wikīndīka; wandya kūshimīza. Wingīla nabo ū mu hekalu akūshimīzaga kūnū ūsata-sata na kūnkumīlīja Mulungu! Pye a banhū būmona alīshimīza, kūnū akūnkumīlījaga Mulungu. Būng'witegeleja gīkī, hū ng'wene ūyo wikalaga igashije akwilombelejaga ha nyango gwa hekalu ūyo gūkitanagwa Nsoga. Bakakumya no, gūbajinjimaja ū mhayo ūyo gūkang'wilongela gwenūyo. Ūyo akapījiwa kūfuma mu būlemehazu ng'wenūyo, akikala abadimile a ba Petelo nū Yohana, nose būshika ng'wibīndo litanagwa lya ng'wa Solomoni. A banhū bakakumya no, pye a bose būyūpeela bajile mo. Ū Petelo aho wababona a banhū ūbawīla gīkī, “Bing'we bababa Baisilaeli, nibūlī mulīgūkumya ū mhayo gwenūyū, nūūlū nibūlī mulītūkalalīla a bise gītī twagwītaga na būdūla wise, nūūlū gīkī ū munhū ng'wenūyū twang'winhaga būdūla bo kūshimīza kūlwa wela wise? Ū Mulungu wa ng'wa Abulahamu na Isaka na Yakobo; ū Mulungu wa bakūlūgenji bise, wangūngūhije ū Ntūmami wakwe ū Yesu, ūyo mukanodeela, na kūnema kū būtongi bo ng'wa Pilato, nūūlū īkī ū Pilato ng'wenekīlī walī wamala kūlamula gīkī antaligūle. Alīyo a bing'we ng'ūnema ū Ng'wela na Ntūngīlīja, ng'ūlomba kwinhwa munhū mūlagi. Lelo ū Ng'winhi wa būpanga ng'ūmūlaga, alīyo ū Mulungu wanjūūkije kūfuma mu bafu, hama a bise hū tūlī bakaanīji bakwe. Hūna lūūlū, kūlwa kūlīzunya ī lina lya ng'wa Yesu, ū munhū ūyū muumanile na kale ng'wenūyū mulīmona waguzuhiagwa mu lina lyenīlo. Ū mhayo gwa kūlīzunya ī lina lyenīlo hū gwene ūyo gwang'winhaga mhola nshikanu gīkī kū būtongi wing'we! Kwike badūgū bane, namanile gīkī a bing'we na a batongeeji bing'we ng'wīyīta ī yenīyo mu būtūmana. Alīyo ū mu gīko gūkashikīīla ū mhayo go ng'wa Mulungu, ū gwa kūluhiwa kwa ng'wa Kilisto wakwe, gīt'ūmo walī wahayīla kūfuma kale, mu nzīla ya bahangi bose. Ali lūūlū, galūkagi ng'wīnge ū mu shibi shing'we, shijimangūchiwe; makanza ga kwifuujiwa gize kūfuma kūlī Seeba. Antūme ū Yesu Kilisto, ūyo ahelilwe kūlwa nguno ying'we kūfuma kale na kale, ūyo shing'wigeleelilwe kwikala ng'wigūlū kūshisha gashike a makanza ga shikolo shose kūgalūchiwa shibize hangī gīt'ūmo shaalī na kale; ūmo Mulungu ahayīlile kūfuma kale, mu nzīla ya bahangi bakwe beela. Nguno ū Musa akahaya gīkī, ‘Ū Seeba Mulungu wing'we akūmubūūkīja kūfuma mu badūgū bing'we nghangi wa kūbiza gītī nene; ū ng'wenūyo shiigelile mung'wigwe mu yose īyo alamuwīle. Munhū ose-ose ūyo atūng'wigwa ū nghangi ng'wenūyo, akūkenaagūlwa īnjiwe gete ū mu banhū.’ Pye a bahangi, kūfuma kūlī Sang'weli, na a babo bakalondeela ha numa yakwe, bajihayaga na kūjikumūcha ī shikū jenīji. A bing'we mulī baana ba bahangi, na ba būlagane ūbo Mulungu akabeeja na bakūlūgenji bise; gīt'ūmo akang'wīlīla Abulahamu gīkī, ‘Pyī ī ng'anda ja mu sī jikwīlūkīlwa mbango mu nzīla ya būbyīle wako.’ Ū Mulungu aho wanjūūcha ū Ntūmami wakwe akantūma kū bing'we tame, gīkī anekeje na kūng'winha mbango būlī ng'wene ūyo alagalūke kwīnga mu shibi shakwe.” A ba Petelo nū Yohana aho bataalī būbalomeela a banhū, kūhayimanīla babasanga ho bagabīji na Basadukayo, hamò na ntaale wa balanghani ba hekalu. Baalī bapembeka na būpelanu kībi no, nguno babalangaga a banhū na kūbalomeela mhola ja būjūūko bo bafu, mu lina lya ng'wa Yesu. Aho bashika būbadima; kwike īkī yalī mhīndī būūkabalugalīla gīkī balanghanwe kūshisha ntondo yaho. Alīyo abo bakagwigwa ū mhayo gwabo bakazunya, ī lisaabu lya bagosha lyūshika gītī shihūmbī shitanò. Aho wela ī ntondo yaho ī dilū, a basugi na a banamhala na a balangi ba shilagīlo bibilinga ū mu Yelusalemu. (Ū ntaale wa bagabīji, ū Anasi, walīho; nū Kayafa, na Yohana na Isikanda; pye a ba lūganda lwa ntaale wa bagabīji). Aho babenha būbīmīlīja, hūna būbabūja gīkī, “Ū mhayo gwenūyo mukagwīta mu būdūla kī, na mu lina kī?” Ū Petelo ūbashokeja kūnū okajiagwa na Moyo Ng'wela; ūbawīla gīkī, “Bing'we basugi ba banhū, na a bing'we banamhala, ī lelo yenīyī ūlū tūlīgīsīlījiwa kūlwa nguno ya mhayo gwawiza ūyo wītīlilwe ū munhū ūyo walī nemehazu, gīkī wapījiwe ginehe; a bing'we pye a bose managi, na a Baisilaeli a bose bamane, gīkī ū munhū ūyo īmīīlile kū būtongi wing'we ng'wenūyū, alī mpanga wa gīlī-gīlī mu lina lya ng'wa Yesu Kilisto wa Nazaleti, ūyo mukankoma ha nsalaba; alīyo ū Mulungu wanjūūkije kūfuma mu bafu. Hūna ng'wene ūyo alī Iwe īlo mukalīdalaha a bing'we bazengi, īlo lyabizile lya kwīgoloolela ī numba. Nīyo būtīho būpīji mulī munhū ūngī ose-ose, nguno ndūhū lina līngī hangī pye a hose a ha sīlīlī y'igūlū īlo binhwa a banhū, gīkī shitwigeleelilwe kūpījiwa mulyo.” Aho babūbona ū būgimu bo ng'wa Petelo nū Yohana, būdeeba nī gīkī baalī banhū batalangilwe, bakakumya no; alīyo būbitegeleja gīkī bikalaga hamò na Yesu. Bakagayiwa ū gwa kūhaya, nguno bamonaga nū munhū ūyo walī wapījiwa, īmīīlile hamò nabo a ba Petelo nū Yohana. Hūna būbalagīla kūfuma hanze, bīnga ū ng'wibanza; a boi būgūhoyela ū mhayo gwenūyo bū maasaga. Būhaya gīkī, “Ī gete tūbīīte ginehe a banhū benaba? Nguno pye a bana Yelusalemu bamanile hape gīkī baabeegije shimanīkījo shitaale, īsho tūtadūgije kūshijimangūcha? Ī gete tūbalemejagi ū kūyomba na munhū ose-ose ū mu lina lyenīlī, ū mhayo gwenūyū gūtizongeja kūsambaala mu banhū bose.” Hūna būbitana būbalemeja batizūlīhaya nūūlū hado ī lina lya ng'wa Yesu, nūūlū ni kūlanga dūhū ū mu lina lyenīlo yaya! Nabo a ba Petelo nū Yohana būbashokeja būhaya gīkī, “Lamulagi bing'we benekīlī, ūlū gūtūngīlīgije ū kūlī Mulungu ū gwa kūng'wigwa bing'we kūtinda kūng'wigwa Mulungu. Nguno a bise dūtūdūla ū kūleka ū kwīsomboola īyo twamalile kwībona na kwīyigwa.” Bongeja kūbakanga, hūna būbalekela būja, alīyo batabonile nzīla ya kūbinha nsango, kūlwa nguno ya banhū, īkī pye a bose bankumīlījaga Mulungu kūlwa mhayo ūyo gwalī gwilonga gwenūyo. Nguno ū munhū ūyo walī wītīlwa ī shimanīkījo shenīsho walī ntaale, wa myaka īkīlile ha makūmi anè. Aho balekelwa būja ū kū bichabo, būūkabawīla īyo bakawīlwa na a bagabīji bataale na a banamhala. Aho bigwa, pye a bose būmūūkīja Mulungu a malaka gabo būhaya gīkī, “Seeba, hū bebe ūlī nseemi walyo ī ligūlū nī sī, pye na a manyanza, nī shose īsho shilīmo. Bebe ng'wenekīlī ūkalūngalūnga mu nguzu ja ng'wa Moyo Ng'wela kūbītīla mu nomo go ng'wa sīswe Daūdi, ū ntūmami wako; ūkahaya gīkī, ‘Nibūlī a mahanga gakūpelanaga, na a banhū bakūlyaga gwīnda ya dalali? A batemi ba mu sī bakūlomanaga; na a basugi bakwibilingaga mabanza mabanza gīkī bilwishe nū Seeba, hamò nū Kilisto wakwe!’ “Nguno nghana ū Helode nū Pontio Pilato, na a Baisilaeli, bakikuminga ū mu nzengo ūyū, hamò na banhū ba mahanga, būnīīla gwīnda ū Ntūmami wako ng'wela, ū Yesu, ū Milwa-maguta. Būng'wītīla īyo bebe ng'wenekīlī wīhelile na nkono gwako kūfuma kale gīkī īkūbiza ho. Ali lūūlū Seeba, galolage a makango gabo ī haha, a batūmami bako ūbinhe būgimu wa kūgūsomboola ū mhayo gwako. Gūgoloolage ū nkono gwako kūlwa kūpīja, na koolecha shimanīkījo; mihayo ya kūkumya ībeejiwe mu lina lya ng'wa Yesu, ū Ntūmami wako ng'wela.” Aho balomba gīko, ī lipandī lyenīlo aho baalī lyūtinginyiwa, pye a bose bokajiwa na Moyo Ng'wela. Būgūlomeela mu būgimu ū mhayo go ng'wa Mulungu. Ū ng'wibità lya bazunya, pye a bose baalī na ngholó īmò, na moyo gūmò; walī atīho nūūlū ūmò wabo wa kūhaya gīkī ī sabo īyo walī nayo yalī yakwe ya ng'wenekīlī. Alīyo pyī ī shikolo shalī sha būsangī. A batūng'wa baalī na nīmo ntaale gwa kūbūkaanīla ū būjūūko bo ng'wa Seeba Yesu. Pye a bose baalī ha sīlīlī ya mbango ja ng'wa Seeba. Walī atīho nūūlū ūmò wabo ūyo wakoyiagwa makoye ga būgayiwa, nguno abo baalī na numba nūūlū migūnda bakayūjinja bajenha ī sabo ījo bapandīkaga, biza bajitūūla kū būtongi wa batūng'wa jagabanhyiwa; būlī ng'wene wapandīka kūlenganīla na makoye gakwe. Walīho munhū ūmò lina lyakwe Yosefu; wa lūganda lo Balawī, muna Kupulo. A batūng'wa baalī bang'wilīka lina lya Balinaba, makūlū gaho nūngūja wa banhū. Ū munhū ng'wenūyo walī na ngūnda, ūgūjinja; īsho akapandīka pyī ī shose ūshenha, wiza ūshitūūla kū būtongi wa batūng'wa. Alīyo walīho munhū nebe, lina lyakwe Anania na nke okwe Safila; ū ng'wene ohayūjinja ū ngūnda gokwe, ūlekeela ibudīka lya sabo īyo akapandīka, gīkī inonghe wei ng'wenekīlī, nū nke ūbiza amanile! Ī libudīka īlo līkasaaga ūlīsola ūlītwala kū batūng'wa. Alīyo ū Petelo ūng'wīla gīkī, “Bebe Anania, nibūlī ū Shetani okalaga ū mu ngholó yako, nose wabisaga ibudīka lya sabo īyo wapandīkile ū mu mpango gwa ngūnda, gīkī ūnembe ū Moyo Ng'wela? Ī sabo yenīyo, aho yalī mu nkono gwako yalī ītī yako? Na a haho wījinja yalī ītī mu būdūla wako? Nibūlī wabisaga mhayo gūlī gīko ū mu ngholó yako? Ūtalembile banhū, wanembaga Mulungu!” Ū Anania aho wigwa ī mihayo yenīyo ūgwa, ūcha! Abo bakigwa bakagwīlwa booba būtaale no. Basūmba būbūūka būngolanya, būnfunya hanze, būūkanjīka. Aho lyabīta ikanza lya sa gītī idatū, wiza nū nke, nanghwe wingīla; kwike ūsangwa ataalī ū kwīmana īyo yagwaga. Ū Petelo ūng'wīla nanghwe gīkī, “Bebe aliniwīlage, ī sabo yenīyī, h'īyo ng'wapandīkile aho ng'wagūjinja ū ngūnda?” Nū ng'wene ūhaya, “Alichene, h'ī yene!” Ū Petelo ūng'wīla, “Alīyo nibūlī ng'walomanaga kūngema ū Moyo wa ng'wa Seeba? Managa gīkī a ha nyango henaho, galīho magūlū ga banhū bajaga kūnjīka ū ngoshi wako, nū bebe bakūkūbūūcha!” Nanghwe ī likanza lyenīlo ūgwa ha sī ū kū magūlū ga ng'wa Petelo, ūcha! Bahayingīla a basūmba būnsanga waacha; būmūcha nanghwe būūkanjīka, būng'wiheja nū ngoshi wakwe. Ī kanisa ī yose yūgwīlwa booba būtaale, pye na a bangī abo bakayigwa ī yenīyī! A batūng'wa bakayūbeeja na makono gabo shimanīkījo na mihayo mingī ya kūkumya ū mu banhū; a bose bibilingaga na moyo gūmò ng'wibīndo lya ng'wa Solomoni. Alīyo ū mu bangī walī atīho nūūlū ūmò wa kūgima kwisangīja nabo; kwike ahene a banhū babakumīlījaga. Hama a bazunya bakongeja ū kūkwīla; nguno mabità ga bagosha na bakīma gakayūngalūkīla Seeba. Nose a banhū būyūbenha na basaatu bababūūkije ha būlīīlī nūūlū ha shilago, biza babatūūla hihī na nzīla, gīkī ūlū alībīta ū Petelo gūyūbakuumya bamò babo nūūlū nengeeji gokwe dūhū. Bangī būyūfuma na kū mizengo yīngī, īyo yalī hihī-hihī na Yelusalemu, balībenha bababūūkije a basaatu na a babo bakoyiagwa masamva; pye bapīlaga. Hūna ū ngabīji ntaale ūbūūka osaayaga kīngī nasho, hamò na a b'igele lya Basadukayo abo baalī nanghwe. Būshika būbadima bo hape-hape a batūng'wa, būja būūkabasoosela mu jeela. Alīyo ī būjikū wiza malaika o ng'wa Seeba, ūgūlugūla ū nyango gwa ha jeela. Ūbatongeela abafunije kūja hanze, hūna ūbawīla gīkī, “Jagi ū mu hekalu mukabalomeele a banhū pyī ī mihayo ya būpanga wenūbū.” Aho bigwa gīko nghana būbūūka dilū makīngo, būja ū mu hekalu būūkandya kūlanga. Ū ngabīji ntaale aho wiza na a babo baalī nanghwe, būlībilinga ī libanza, na a basugi ba Baisilaeli a bose būbiza ho; hūna būtūmīja ū kū jeela gīkī bakenhwe a batūng'wa. Alīyo a bashilikale aho bashika ko batabasangile ū mu jeela, būshoka biza būjifunya ī mhola. Būhaya gīkī, “Ī jeela twīsanga īlugalile chiza no, na a balanghani bīmīīlaga a ha milyango, kwike twahayūlugūla tūtasangile mo munhū ū mu gatī!” Ū ntaale wa balanghani ba hekalu na a bagabīji bataale aho bagwigwa ū mhayo gwenūyo būzwangana, būyiganika gīkī hīmba bakūbiza bagwīlagwa mhayo kī! Wiza munhū nebe ūbawīla gīkī, “Alibalolagi abo ng'walī ng'wabatūūlile mu jeela, babo balī mu hekalu bīmīīlaga balībalanga banhū!” Hūna ūja ū ntaale wa bashilikale na balanghani ba hekalu, būūkabenha; kwike ītī bo nguzu, nguno bakogoha gīkī a banhū bakūbaponda mawe. Aho babenha, būshikīla kūbīmīlīja ū ng'wibanza. Hūna ū ntaale wa bagabīji ūbabūja alīhaya gīkī, “Bing'we, tūtamulemegije tūmuwīla gīkī yaya ū kūlanga hangī ū mu lina lyenīlo? Hama īkī hū mulībona lūūlū gīkī ī haha pyī ī Yelusalemu ng'wīyokajaga mamihayo ging'we ayo mukūlangaga, nose a mininga gakwe ū munhū ng'wenūyo mulīhaya kūtūbilīja bise!” Hūna ū Petelo na a batūng'wa biye būshosha gīkī, “A bise ītwigeleelilwe tūng'wigwe Mulungu kūtinda banhū. Ū Mulungu wa bakūlūgenji bise wanjūūkije ū Yesu ūyo mukamūlaga bo kūnungeleja ha līntī. Ū Mulungu wangūngūhije ū Munhū ng'wenūyo, ī haha alī kū būlyo wakwe, Ntemi na Mpīja kūlwa kūbinha a Baisilaeli būdūla bo kūgalūka na kūlekejiwa shibi shabo. A bise tūlī bakaanīji bayo ī mihayo yenīyī, nū Moyo Ng'wela ūyo Mulungu akūbinhaga būlī bene abo būng'wigwa.” Aho bigwa gīko, būching'wa ū mu ngholó jabo, būbona gīkī bababūlage. Alīyo ū ng'wibanza ng'wenūmo walīmo Nfalisayo nebe, nangi wa shilagīlo, lina lyakwe Gamalieli. Ū munhū ng'wenūyo baalī bankūgije pye a banhū. Hūna wīmīīla ūlagīla bafunyiwe hanze a banhū benabo kakanza kado. Ūlīwīla ī libanza gīkī, “Bing'we bababa Baisilaeli, ilanghanagi ūmo mulīhaya kūbīītīla a banhū benaba. Nguno aho jitaalī ū kūshika ī shikū jenīji, akilonga munhū nebe; Teuda, ūyūja akwigīmba-gīmbaga gīkī shadiima. Na nghana akapandīka bahemba: bagosha ba kūshika gītī magana anè; alīyo akabūlagwa, na a bahemba bakwe pye a bose būsalanghana, gūgaya nū yūyo wagwītaga. Aho wabīta ū ng'wenūyo, wigela hangī ūngī ū mu shikū ja banhū kwandīkwa; walī Yuda muna Galilaya. Nanghwe ūduta banhū, alīyo nū ng'wene akayagala, abo baalī bang'wigwile būsalanghana pye a bose. Nose ū nene nalīmuwīla ī haha gīkī, lekanagi nabo gete a banhū benaba, ng'ooye ū kwikala mukūbakūūbīlījaga. Nguno ī liganiko lyenīlī nūūlū ū nīmo gwenūyū ūlū gūbize gūfumile kū banhū gūkūcha dūhū. Alīyo ūlū gūfumile kūlī Mulungu, mutūdūla ū kūgūkenaagūla na hado yaya; ilanghanagi mutizūbiza mukwilwishaga na Mulungu!” Nghana būng'wigwa. Hūna būbitana a batūng'wa, būbatūla mbooko; hama būbalemeja ū kūlīhaya ī lina lya ng'wa Yesu, būbalekela būja. A batūng'wa bīnga ū ng'wibanza bayegaga no, nguno bakabona bisaabagwa gīkī bigeleelilwe kūgoolwa kūlwa lina lya ng'wa Yesu. Bakongeja kūyūja būlī lūshikū ū mu hekalu kūlanga, hama batooyile nū kūja hose-hose ū mu kaya ja banhū bakūlomeelaga ya ng'wa Kilisto Yesu. Ū mu shikū jenījo aho bakwīla a bahemba, būkilonga būdugumi. A Bayudaya ba Shiyunani būyūbadugumīla a Bayudaya ba Shihebulania, nguno a bachīlwa babo bakayūbītīīlwa ū kūgunaanwa ū mu mihayo ya būlī lūshikū. Hūna lūūlū ab'ikūmi na babīlī būbitana pye a bahemba būhaya gīkī, “Ītī yawiza a bise tūgūleke ū nīmo gwa kūgūlanga ū mhayo go ng'wa Mulungu, tūyūlonja mihayo ya shilīwa. A bing'we badūgū solanhyagi banhū mpungatī ū mu bing'we, tūbatūūle a ha nīmo gwenūyū. Babize bakūkaanīlagwa gīkī bokajiwe na Moyo, hangī balī na witegeleja. Lelo a bise bene tūkomeeje ū kūgwīta ū nīmo gwa kūlomba na kūgūlomeela ū mhayo.” Ī liganiko lyenīlo lyūbayeja pye a badūgū; būnsola Stefano, munhū wa kūzunya na okalile Moyo Ng'wela, na Filipo na Pilokolo na Nikanola na Timona na Palimena na Nikolao, nghembekwa wa Antiokia. A banhū benabo būbenha ū kū batūng'wa, būbalombela na kūbatūūlīla makono. Ha numa ya henaho, ū mhayo go ng'wa Mulungu gongeja ū kūja gūkūsambaalaga; nī lisaabu lya bahemba ū mu Yelusalemu lyongeja ū kūkūla, na bagabīji bingī būyūgwanukūla ū kūzunya kwenūkū. Hūna ū Stefano kūlwa kokajiwa nguzu na būdūla, ūyūbeeja mihayo ya kūkumya na shimanīkījo shitaale ū mu banhū. Kwimanīla bigela banhū balebe ba ng'wisinagogi litanagwa lya Wiyabī, na bana Kilene na Isikandelia, na bana Kilikia, na bana Asia; būyūng'wihalalīja ū Stefano. Kwike batawīmīlile ū witegeleja bo kasomboolele kakwe, nū Moyo ūyo walī mulī we. Banoga nose būkobya banhū būbahana; bahaye gīkī, “Ū ng'wenūyū twang'wigwile alīnsondagūla ū Musa nū Mulungu!” Būbabipya a masala a banhū na a banamhala, pye na a balangi ba shilagīlo; biza būndima ū Stefano būntwala kwibanza. Būtūūla bakaanīji balomolomo; būhaya gīkī, “Ū munhū ng'wenūyū alemile gete ū koya ū kūlīsondagūla ī lipandī lyeela īlī, nī shilagīlo. Nguno twang'wigwile alīhaya na gīkī, angū ū Yesu wa Nazaleti ng'wenūyū akūlīkenaagūla ī lipandī lyenīlī, ajigalūche nī nhūngwa ījo twalekelwa na Musa!” Pye abo baalī bigashije ū ng'wibanza aho banola ū Stefano, būbūbona ū būshū bokwe bobizaga gītī bo ng'wa malaika. Ū ntaale o bagabīji ūmūja, “Angū, ī mihayo yenīyī īlī chene?” Nanghwe ūhaya gīkī, “Bing'we bagosha, badūgū bane na bababa, nidegelekagi! Ū Mulungu akiyoolecha kūlī Abulahamu aho alī Mesopotamia, ataalī nūūlū kūsaamīla Halani. Ūng'wīla gīkī, ‘Fumaga ū mu sī yako nū mu banhū ba lūganda lwako; ūje kū sī īyo nalakoolekeje.’ Wīnga nghana ū mu sī ya Bakalidayo, ūja Halani ūūkazenga kwenūko. Aho alī kwenūko ūzumalīka ū ise, hūna ūsaamījiwa ū mu sī yenīyī mukwikalaga ī haha. Alīyo ū Mulungu atang'winhile wingīji moi, nūūlū ni katogolo kado dūhū ka lūpambala lūmò. Kwike akang'wisagīja gīkī akūng'winha ībize ya wingīji bokwe, hamò na būbyīle bokwe, nūūlū īkī walī ataalī kūbyala ng'wana ose-ose. Hama hangī ū Mulungu ūhaya gīkī, a banhū ba būbyīle bokwe balabiza bageni mu sī ya banhū bangī, balīītwa kūbiza basese kūshisha ikanza lya myaka magana anè. Alīyo ū Mulungu ūhaya gīkī, ‘Ī lihanga īlo līlabīīta kūbiza basese lyenīlo nalalinha nsango, ha numa ya yenīyo bafume bize ū ng'wipandī īlī bayūnilamya nene.’ Hūna ūng'winha būlagane bo kūsaalwa; aho wamyala ū Isaka ūnsaala ha lūshikū lo kanaane. Ū Isaka nanghwe ūmyala Yakobo, nanghwe ū Yakobo ūbabyala a bakūlūgenji bise abo ikūmi na babīlī. “A bakūlūgenji bise benabo būnjinja ū Yosefu nguno bakamonela wilu; ūtwalwa Misili. Alīyo ū Mulungu walī hamò nanghwe. Ūmpīja ū mu makoye gakwe pye a gose, hama ūng'winha masala na kwanukūlwa ū kū būtongi bo ng'wa Falao, ūyo walī ntemi wa Misili. Ū ntemi ng'wenūyo ūng'wīta kūbiza ntaale wa sī yose ya Misili, hamò nī kaya yakwe ī yose. Hūna yūgwa nzala nhaale ū mu sī ya Misili nī Kanaani; a bakūlūgenji bise būmala ī shilīwa, būbiza na makoye mataale. Ū Yakobo wigwa gīkī shilīko shilīwa ī Misili, ūbatūma a bakūlūgenji bise, būja koi lūkangala lwa kwandya. Bahayūshoka koi ū lwa kabīlī, ū Yosefu ūūkimanīcha ū kū badūgūye; ū lūganda lo ng'wa Yosefu lūmanīka ū kūlī Falao. Hūna ū Yosefu ūbatūma būūkang'witana ū ise ū Yakobo, na a banhū bakwe pye a bose; ū būkūmi wabo baalī banhū makūmi mpungatī na batanò. Nghana ū Yakobo ūtulumenha kūja Misili; ūūkachīla kwenūko, pye na a bakūlūgenji bise. Kwike bakabūūchiwa būūkajīkīlwa Shekemu, mu shigila īsho Abulahamu walī wagūla kū bitūnja ba ng'wa Hamoli, mu Shekemu ng'wenūmo.” “Aho lyegeela ī likanza lya kūshikīlījiwa kwa wisagīja ūbo Mulungu walī wang'winha Abulahamu, a banhū būsangwa bibyala bakwīla no ū mu sī ya Misili. Wanoga ūtema ntemi ūngī ū mu Misili, ūyo walī ataamanile ū Yosefu. Ū munhū ng'wenūyo wandya kūbīītīla nyasala-sala a banhū ba lūganda lwise, ūyūbaluhya na kūbahadīkīja a babyaji kūyūbaponya kū matogolo a baana a beleele, baachīla kwenūko. Ū mu shikū jenījo ūbyalwa Musa; ng'wana wawiza ū kūlī Mulungu, ūlanghanwa mu kaya ya ng'wa ise ikanza lya myeji īdatū. Aho wafunyiwa hanze kūjūlekwa kū matogolo, nshīke o ng'wa Falao ūnsola ūnela, ūng'wīta kūbiza ng'witūnja wakwe. Ū Musa akalangwa pyī ū būmani bo mu Misili, ūbiza na būdūla ū mu kalūngalūngīle, nū mu katūmamīle.” “Alīyo aho washisha myaka makūmi anè, lyūng'wizīīla iganiko lya kūjūbalola a badūgūye a Baisilaeli. Ūmona ūmò wabo aliboneelwa, ūngunīja; ūntūla ū muna Misili ūmūlaga. Ū wei wiganikaga hamo a badūgūye bakwitegeleja, gīkī ū Mulungu atogilwe kūbinha būpīji kūbītīla mu nkono gokwe, alīyo batitegelegije. Ha lūshikū lwa ntondo yaho ūbasanga babīlī babo bizwanjaga, ūgema kūbayangūla gīkī bigwīndanye; ūbawīla, ‘Bing'we bagosha, nibūlī mulikenya alīyo mulī ba lūdūgū lūmò?’ Kwike ūyo wang'wiboneelaga ng'wiye ūmpama ū Musa, kūnū alīnfīkīlīja ūhaya gīkī, ‘Ū bebe ī gete nani wakūtūūlile būtaale na kūbiza namuji wise? Ūtogilwe kūnibūlaga nū nene gīt'ūmo ūkamūlagīla muna Misili igolo?’ Ū mhayo gwenūyo gūng'wenheleja ū Musa kūpeela, ūja ūūkikala mu sī ya Midiani; aho alī kwenūko ūbyala bitūnja babīlī. Yūbīta myaka makūmi anè alī kwenūko, lwise lūmò wilongelwa na malaika o ng'wa Seeba mu nzīla ya ndali ja moto ng'wisaka, kwitogolo lya kū lūgūlū lo Sinai. Ū Musa aho ogūbona ū mhayo gwenūyo akakumya no; wahayihamba kwegeela gīkī alole chiza, ligela ilaka lya ng'wa Seeba, līlīhaya gīkī, ‘Nalī Mulungu wa bakūlūgenji bako, Mulungu wa ng'wa Abulahamu na Isaka na Yakobo.’ Ū Musa ogoha ūyūdetema, ūlemeelwa ū kūlola. Ū Seeba ūng'wīla gīkī, ‘Īnjaga ī shilatū shako ū kū mhambala jako, nguno aho wīmīīlaga henaha līl'ipandī lyeela. Naalolile ko ī Misili nūbūbona ū būluhiwa wa banhū bane, nī nghūngū yabo nayigwile. Ali lūūlū, nikaga kūbakomoola, ī haha nzūgū nakūtūme ūje ko ī Misili.’ “Ū Musa ūyo bakanema balīhaya gīkī, ‘Nani wakūtūūlile būtaale na kūbiza namuji?’ hū ng'wene ūyo akatūng'wa na Mulungu mu nkono go ng'wa malaika ūyo akang'wilongela ng'wisaka, ūng'wīta kūbiza ntongeeji na nkomooji. Ū munhū ng'wenūyū h'ūyo ūbiza ntongeeji wabo, ūbafunya ū mu Misili; wīta shimanīkījo na mihayo ya kūkumya ū mu sī yenīyo, nū kū Nyanza Yaza, na haho balī ng'witogolo ikanza lya myaka makūmi anè. Ū Musa ng'wenūyū hū ng'wene ūyo akabawīla a Baisilaeli gīkī, ‘Ū Seeba akūng'winha nghangi wa kūbiza gītī nene, wa kūfuma mu badūgū bing'we.’ Hū ng'wene ūyo walī nayo ī kanisa ū kū matogolo, hamò nū malaika ūyo akayomba nanghwe kū lūgūlū lo Sinai, ūyo walī hamò nabo a bakūlūgenji bise abo bakanukūla mihayo ya būpanga; gīkī batwinhe nise. “Hū ng'wene ūyo bakalema ū kūng'wigwa a bakūlūgenji bise; būmpamīla kū mhelo, būshoka Misili ū mu ngholó jabo. Būng'wīla Alooni gīkī, ‘Tūbeegejage bamulungu bayūtūtongeela, nguno ū Musa ūyo watwīngije Misili ng'wenūyū tūtamanile īyo yang'wilongelile.’ Na nghana ū mu shikū jenījo būbeeja shiikolile sha ndama; līshiikolile būyūlīfunīja shitambo, būyegela milīmo ya makono gabo! Nanghwe ū Mulungu ūgalūka, ūbalekanīja būbiza balamya ba mabità ga kwilunde, gīt'ūmo gwandīkilwe mu shitabo sha bahangi; gīkī, ‘Bing'we numba ya Isilaeli, ī likanza lya myaka makūmi anè aho ng'walī kū matogolo, ng'wanifunījaga shitambo ū nene, nūūlū shakwinha shose-shose? Tūhaya ng'wabūūchaga iheema lya ng'wa Moloki, na sonda ya ng'wa mulungu wing'we Laifani dūhū, mashiikolile ayo ng'walī ng'wibeegeja gīkī muyūgalamya! Nakūmuponya muje kūle gūkīla Babuloni!’ “A bakūlūgenji bise aho balī kū matogolo baalī n'iheema lya kūbeejiwa gīt'ūmo walī walagīīlīla ūyo akang'wīla Musa kūlībeeja, lībize gīt'ūmo shaalī ī shigemelo īsho akashibona. A bakūlūgenji bise būlyanukūla ī liheema lyenīlo, būlyenhanīja aho baliza na Yoshwa ng'wikanza lya kūdima wingīji mu mahanga, ayo Mulungu akagapeeja gūbīngīla. Baalī nalyo kūshisha mu shikū ja ng'wa Daūdi, ūyo akīlūkīlwa mbango kū būtongi bo ng'wa Mulungu. Nose ūbūja ūlū adūgije kūnzengela wikalo ū Mulungu wa numba ya ng'wa Yakobo. Kwike ū nzengi wayo ī numba yenīyo akabiza Solomoni. Alīyo nahene ūyo alī higūlya no, atikalaga mu numba ja kūzengwa na makono; gīt'ūmo ahayīlile ū nghangi gīkī, ‘Ī ligūlū lyene isumbī lyane, lelo ī sī būlī būtūūlo bo mhambala jane; nose mukūnizengela numba kī ū nene, nūūlū ipandī kī lya kwifuulīla? Alīhaya Seeba! Angū, ū nkono gwane gūtashibeegije pyī ī shose īshi?’ “Bing'we ba mitwe midiimu, ba maganiko masoso na matū gatigwaga, bilwisha ba ng'wa Moyo Ng'wela ba shikū jose na jose! Ūmo baalī a basīng'we na a bing'we h'ūmo mulī. Ī gīsī nghangi kī ūyo batanuhije a basīng'we? Īkī bababūlagaga abo balomeelaga nghūlū ja kwiza kwakwe ū Ntūngīlīja, ūyo ng'wabizile balodeeji na babūlagi bakwe a bing'we! Angū nīyo a bing'we hū mulī bene a banukūji ba shilagīlo mu nzīla ya bamalaika, alīyo hū mutashidimile!” Aho bīyigwa ī yenīyo būching'wa ū mu ngholó jabo, būng'wilumīla nghaya. Alīyo ū ng'wene walī akalalīlile ng'wigūlū kūnū okalaga Moyo Ng'wela, ūlībona ī likūjo lya ng'wa Mulungu, nū Yesu wīmīīlaga kū nkono gwa būlyo go ng'wa Mulungu. Hūna ūhaya, “Lolagi nalīlībona ī ligūlū lyakundūkaga, nū Ng'wana wa Munhū wīmīīlaga kū nkono gwa būlyo go ng'wa Mulungu.” Būyoganya n'ilaka lya higūlya, bichibīja a matū gabo; pye a bose būbūūka būng'wihoolekela. Būnfunya hanze ya nzengo būūkamponda mawe. A bakaanīji būtūūla ī shizwalo shabo mu magūlū ga sūmba ūmò witanagwa Saulo. Ū Stefano aho balīmponda mawe, ūlomba alīhaya, “Seeba Yesu, gwanukūlage ū moyo gwane.” Ūtuja mazwi ūlīla n'ilaka itaale gīkī, “Seeba ūtizūbabalīla ī shibi shenīshi.” Aho wamala ū kūhaya ī gīko ūgwa, ūlaala! Ū Saulo akayega no ū kūbona gīkī, obūlagwa nghana. Ū mu lūshikū lwenūlo ī kanisa ya Yelusalemu īkagwīlwa būluhiwa būtaale no, pye a bose būsambaala, būja ūko na ūko ū mu sī ya Būyudaya nī ya Samalia; būlekeelwa dūhū a batūng'wa. Banhū ba logohano kūlī Mulungu būmūcha ū Stefano būkanjīka; bakaanīla hataale nīyo no! Alīyo ū Saulo hū ūlinhya kwīkenaagūla ī kanisa, ūyūja akwingīlaga mu būlī kaya wabadutanja pye bagosha na bakīma, kūbatwala mu jeela! Hūna, abo bakasambaala, baja bakūgūlomeelaga ū Mhayo. Ū Filipo ūtulumenha ajile, ūūkashika kū nzengo gwa Samalia, wandya kūbalomeela ya ng'wa Kilisto. Mabità na mabità ga banhū gikuminga na moyo gūmò, kūdegeleka īyo wīhayaga ū Filipo. Aho bashibona ī shimanīkījo īsho wabeejaga būdīlīla kūtinda. Nguno bingī abo baalī na masamva gūyūbafuma galīlīla n'ilaka itaale, hama bingī abo baalī na būsaatu wa kūūma būhaama nūūlū būlemehazu būyūpīla. Nīyo būbiza būyegi būtaale no ū mu nzengo gwenūyo. Walīmo na munhū nebe ū mu nzengo gwenūyo witanagwa Simoni, walī na maleeba ga nyalogi kūfuma kale; na lūūlū walī wabakamaaja pyī ū ng'wihanga lya Basamalia, kūlwa kwigīmba-gīmba gīkī ū wei hū walī magaatala! Pye a banhū, bado na bataale, baalī bang'ogohile; nguno bahayaga gīkī, “Ū munhū ng'wenūyū hū ng'wene ūyo alī būdūla bo ng'wa mulungu, ūbo būkahayiagwa ‘Būdūla Būtaale!’ ” Na nghana baalī bang'ogohile no, nguno walī wabahehenaja ikanza ilīhu kūlwa maleeba gakwe ga nyalogi. Alīyo ū Filipo aho wabalomeela mhola ja būtemi bo ng'wa Mulungu na lina lya ng'wa Yesu Kilisto, bagosha na bakīma bakayūzunya babatīījiwa. Nū wei ū Simoni ūzunya ūbatīījiwa, nīyo ūyikala adimanile nū Filipo; ūyūkumya no ū kūshibona ī shimanīkījo īsho shabeejiagwa mu būdūla būtaale, pyī nī yīngī ī ya kūkamaaja. Aho bigwa a batūng'wa ī Yelusalemu gīkī nī Samalia yagwanukūlile ū Mhayo go ng'wa Mulungu, būbatūma ko ba Petelo na Yohana. Bahayūshika ko būbalombela bang'wanukūle ū Moyo Ng'wela; nguno walī ataalī kwikīīlwa nūūlū ūmò wabo, īkī baalī babatīījiwa mu lina lya ng'wa Seeba Yesu dūhū. Hūna būbatūūlīla makono, būng'wanukūla ū Moyo Ng'wela. Ū Simoni aho wabona bang'wanukūla Moyo Ng'wela mu nzīla ya kūtūūlīlwa makono ga batūng'wa, ūfunya hela gīkī abinhe. Ūhaya, “Ninhagi nū nene ū būdūla wenūbū; nane būlī ng'wene ūyo nalantūūlīlage makono ayūng'wanukūla ū Moyo Ng'wela!” Alīyo ū Petelo ūnshokeja ūng'wīla, “Jīlīīlaga ūko na hela jako ūkache najo kwenūko; nguno gashinaga ū bebe ūliganika, ī shakwinha sha ng'wa Mulungu shikapandīkagwa bo hela. Ū bebe ūtī na ngabo gete, hangī ūtī na fiilū nūūlū hado ū mu mhayo gwenūyū; nguno ū moyo gwako gūtatūngīlīgije ū kūlī Mulungu. Ali lūūlū, galūkaga wīnge ū mu būbi wako wenūbū, ūnombe ū Seeba, ūlū yūdūlīkana akūlekeje a maganiko ayo galī mu ngholó yako. Nguno nalībona ūlī n'isubī lyabūbi no gītī ndūlū yokalile būsūngū, nīyo ūlī mu būtungwa bo mihayo ītī ya būtūngīlīja!” Nanghwe ū Simoni ūshosha ūhaya gīkī, “Nilombelagi a bing'we ū kūlī Seeba, gūtizūnigwīla nūūlū gūmò ū mu yenīyo ng'wīhaya!” Bahayūmala kūfunya ū būkaanīji na kūgūlomeela ū mhayo go ng'wa Seeba, būshoka Yelusalemu, būja bakūlomeelaga mu magūngūli mingī ga Basamalia. Alīyo ū Filipo ūwīlwa na malaika o ng'wa Seeba gīkī, “Būūkaga ūje dakama; ūbītīle ī nzīla ya ng'witogolo ī likalamuku, īyo ītulumenhile kūfuma Yelusalemu kūja Gaza.” Nghana ūbūūka ūja; walīho ngosha asoloolilwe, muna Esiopia, nanghani wa sabo jose ja ng'wa Kantake, ntemi nkīma wa sī ya Esiopia; ū munhū ng'wenūyo walī waja Yelusalemu kūjūlamya. Ī likanza lyenīlo akasangwa alīshoka kaya, igashije ng'wigogoteni lyakwe akūsomaga mu shitabo sha nghangi Isaya. Hūna ū Moyo ūng'wīla ū Filipo gīkī, “Egeelaga ho ūje hamò nalyo ī ligogoteni lyenīlo.” Ū Filipo ūpeela ajile ho, ūng'wigwa alīsoma mu shitabo sha nghangi Isaya; ūmūja gīkī, “Ūlīyitegeleja īyo ūlīyīsoma yenīyo?” Nanghwe ūhaya, “Nadūgije ginehe ū kwīyitegeleja ūlū munhū atanilangile?” Ūng'wikūmbīlīja ū Filipo ūlinha mo wigasha hamò nanghwe. Ī libudīka lya shandīkwa īlo wasomaga lyalī īlī; “Akatwalwa gītī ngholo ya kūsīnzwa, nūwe atafunije nūūlū ilaka lyakwe, walī sele gītī ngholo kūlī munhū akwībbutīlaga booya. Kūlwa kūdalahwa atalamulilwe mu būtūngīlīja; nani ūyo adūgije kwīsomboola ī mihayo ya shibyalīlwe shakwe? Nguno ū būpanga bokwe būkīnjiwa ū mu sī!” Ū nsoloolwa ng'wenūyo ūng'wīla ū Filipo gīkī, “Nalīkwikūmbīlīja ūniwīle, ū nghangi alīhaya mihayo ya ng'wa nani? Alihaya wei ng'wenekīlī, nūūlū alīnghaya munhū ūngī?” Ū Filipo wandīja h'ipandī lyenīlo ū mu shandīkwa, ūnomeela ya ng'wa Yesu. Aho bajile ū mu nzīla, bahayimanīla bashika h'ipandī galīho minzī; ū nsoloolwa ūhaya gīkī, “Gaya minzī aha, ī gīsī kī ī sha kūnilemeja natizūbatīījiwa?” [ Nanghwe ū Filipo ūng'wīla, “Ūlū ūlīzunya na moyo gwako gose īdūlīkanile.” Ū nsoloolwa ūshosha ūhaya, “Nazunyaga gīkī ū Yesu Kilisto alī Ng'wana o ng'wa Mulungu.”] Hūna ūlagīla lyīmīchiwa ī ligogoteni; ū Filipo nū nsoloolwa bika būbīlī wabo, būja ū mu minzī ūūkamatīīja. Aho balīfuma ū mu minzī, Moyo wa ng'wa Seeba ūnghwehula ū Filipo; ū nsoloolwa atamonile hangī, alīyo aho alī mu nzīla waja okalaga būyegi. Ū Filipo akīīta ūbonelwa Azota, wajaga akūlomeelaga hose-hose ū mu mizengo, nose ūūkashika Kaisalia. Alīyo ū Saulo walī ataalī afuulile maleewe kūlwa būpelanu na kūbilumīla nghaya a bahemba ba ng'wa Seeba, hūna ūja kūlī ngabīji ntaale. Ūūkalomba nyalūba ja kūja kū masinagogi ga Damasko, gīkī ūlū alabapandīke ko bose-bose abo balīmo ū mu Nzīla yenīyī, bagosha na bakīma, abadime abatunge na kūbatwala Yelusalemu. Hūna aho ajile, ohayegeela ī Damasko, kwimanīla būpe būng'weku bo kūfuma ng'wigūlū bong'wikīīla būmpīndije. Ūgwa ha sī pu; wigwa ilaka līlīng'wīla gīkī, “Saulo Saulo, nibūlī ūlīniluhya?” Ūbūja, “Ūlī nani Seeba?” Nanghwe ūshosha, “Nalī Yesu ūyo ūlīniluhya! Alīyo būūkaga ūshikīīle ū mu nzengo, ūkūjūwīlwa ng'wenūmo ūyo gūkwigelile ūgwīte.” A banhū abo washimīzaga nabo bīmīīla badedebalile, nguno ī lilaka baliigwaga alīyo batamonile munhū! Ū Saulo aho wabūūka a ha sī, wahayūloleecha a miso gakwe, atabonile nūūlū hado; būndima nkono būnshikīlīja ū mu Damasko. Akamala shikū idatū atūbonaga, hama ndūhū kūlya nūūlū kūng'wa shose-shose. Ū mu Damasko ng'wenūmo walīmo nghemba nebe witanagwa Anania, ū Seeba ūng'witana mu koolechiwa, “Anania;” nanghwe ūhaya, “Nalīho Seeba.” Hūna ū Seeba ūng'wīla, “Būūkaga ūje ū kwikūūwa īlo līkitanagwa igololoku, ūlū ūlashike ko ūbūje ha ng'wa Yuda. Alīho hoi munhū akitanagwa Saulo, muna Taso, alīlomba. Wamonaga mu koolechiwa munhū ūmò akitanagwa Anania, alingīla na kūntūūlīla makono gīkī abone.” Nanghwe ū Anania ūshosha ūhaya, “Seeba ū munhū ng'wenūyo nayigwile mingī ī mihayo yakwe īyo akūbīītīlaga a beela bako ī Yelusalemu. Na a henaha alī na būdūla winhilwe kūfuma kū bagabīji bataale, gīkī abatunge pye abo bakūlīkumīlījaga lina lyako!” Nanghwe ū Seeba ūng'wīla, “Jaga ko dūhū, nguno ū munhū ng'wenūyo alī shitūmamīlo shane shisolwa, kūlwa kūlītwala lina lyane kū mahanga na batemi, na kū Baisilaeli. Nakūng'oolekeja mingī īyo shiigelile aluhiwe muyo kūlwa lina lyane.” Hūna ū Anania ūja nghana; aho wakingīla ū mu numba, ūntūūlīla makono, ūhaya gīkī; “Ndūgū Saulo, ū Seeba Yesu ūyo walī wakwilongelile mu nzīla aho ūliza, wanitūmaga. Ali lūūlū, anukūlaga būdūla bo kūbona; nīyo okajiwe na Moyo Ng'wela.” Haho na haho gūlagala kūfuma ū kū miso gakwe, magīnhū ga kūbiza gītī magambala, wandya hangī ū kūbona, ūbūūka ūbatīījiwa. Hūna ūlya shilīwa, ūpandīka nguzu. Ī Damasko akashinga ikanza lya shikū ndebe, alī hamò nabo a bahemba. Atadīlile wandya kūyūlomeela ū mu masinagogi; gīkī, “Ū Yesu hū ng'wene ū Ng'wana o ng'wa Mulungu.” Pye abo bang'wigwaga būyūkumya balīhaya, “Tūhaya ū ng'wenūyū h'ūyo walūbaluhyaga ī Yelusalemu abo bakūlīlamyaga ī lina lyenīlī, nū kūūnū wizile kūbatunga abatwale kū bagabīji bataale?” Alīyo ū Saulo ongeja kūbiza na nguzu, a Bayudaya ba Damasko ūyūbahuumūja hape-hape, ūlū alīboolekeja gīkī ū Yesu hū ng'wene ū Kilisto. Aho jabīta shikū ningī, a Bayudaya būsīgana mhayo gwa kūmūlaga! Būyūdīla balanghanile mu welwa-ngholó a ha mita līīmi na būjikū, gīkī balandime bamūlage! Kwike ū Saulo ūbūmana ū būsīgani wabo. Hūna a bahemba bakwe būntūūla mu shigabbu makanza ga būjikū, būnsheepeleja ng'widilisha lya mu ndugu, būng'wicha. Aho washika ī Yelusalemu ūgema ū kwisangīja ū mu bahemba, alīyo pye a bose būng'ogoha, batazunije ī gīkī walī nghemba nghana. Kūshisha nose Balinaba ūnsola, ūntwala ū kū batūng'wa, ūūkabawīla ūmo akamonela ū Seeba aho alī mu nzīla, na gīkī ū Seeba akayomba nanghwe; pyī nī ya kūlomeela na būgimu mu lina lya ng'wa Yesu aho walī Damasko. Hūna būng'wanukūla ū mu būsangī wabo ī Yelusalemu, wandya kūyingīla na kūfuma hamò nabo; nū kūlomeela ūyūlomeela hape-hape mu lina lya ng'wa Seeba. Akayūdīla akūbasomboolelaga a Bayudaya ba Shiyunani, na kwihalalīja nabo; nose bandya kūkooba nzīla ya kūmūlaga. Alīyo aho bagūmana a badūgū, būntwala Kaisalia; būūkanūmbūlīja kūja Taso. Hūna lūūlū ī kanisa yūbiza yalembeela hose pyī ū mu Būyudaya nī Galilaya, nī Samalia. Yongeja kūkūla na kūbiza na nguzu, kūnū īkūshimīzīlaga mu logohano lwa ng'wa Seeba, na kūlūngūjiwa na Moyo Ng'wela. Makanza malebe ū Petelo wandya kūja akūbītaga būlī ipandī, nose ūūkashika kū beela bikalaga Luda. Ūnsanga koi munhū ūmò, lina lyakwe Ainea; walī na myaka īnaane alī mu būlīīlī kūlwa būsaatu bo mangwisha. Ū Petelo ūng'wīla gīkī, “Ainea, ū Yesu Kilisto wakūpījaga, būūkaga ūbūbeeje ū būlīīlī wako.” Nghana ūbūūka haho na haho. Aho bamona pye a bazengi ba Luda na Shaloni, būngalūkīla Seeba. Walīho nghemba mu Yopa, lina lyakwe Tabiza, makūlū gaho Dolika; ū nshīke ng'wenūyo walī akangīlīgije ū mu shītwa ī shawiza, hangī walī ng'wiza-ngholó kalalamba! Ū mu shikū jenījo ūsaata, ūzumalīka. Aho bamala ū kūng'ooja, būntūūla kū chumba sha kū golofa. Ī Luda yalī hihī nī Yopa, na lūūlū īkī a bahemba baalī bigwa gīkī ū Petelo walī kwenūko, būtūma koi banhū babīlī, būūkang'wikūmbīlīja balīhaya, “Ūtizūdīla ū kwiza ūko tūlī.” Ū Petelo ūbūūka, ūja nabo. Aho washika ko, būntonga ū kū chumba sha kū golofa, pye a bachīlwa bīmīīla bampīndije, balīlīla kūnū balīng'oolekeja ū Petelo ī shizwalo nī myenda īyo walī wabeeja ū Dolika aho walī ataalī hamò nabo. Ū Petelo ūbafunya hanze pye a bose. Hūna ūtuja mazwi ūlomba, aho wamala ūgūgalūkīla ū mīlī ūhaya, “Tabiza, būūkaga!” Ūloleecha a miso gakwe; aho wamona ū Petelo wigasha. Nanghwe ūndima nkono ūngūngūmūla, ūbitana a beela na a bachīlwa ūng'winha kūbo, wapīlaga. Ū mhayo gwenūyo gūkumūka pye a hose ū mu Yopa, būnzunya Seeba. Ū Petelo wikala makanza malīhu ū mu Yopa ng'wenūmo, ha ng'wa Simoni nkomi wa makūnza. Walīho ngosha ūmò mu Kaisalia witanagwa Kolinelio, ntaale wa bashilikale igana; w'ibità litanagwa lya Italia. Ū munhū ng'wenūyo walī ntūngīlīja, nī kaya yakwe ī yose, hangī walī ang'ogohile Mulungu; nīyo walī ng'wiza-ngholó no ū kū banhū, na wanombaga Mulungu gwa-gwa-gwa. Lwise lūmò makanza gītī ga sa kenda ya līīmi, ū munhū ng'wenūyo ūmona malaika hape-hape mu koolechiwa. Akingīla ū mu ng'wakwe; ūshika ūng'witana, “Kolinelio.” Ū Kolinelio ūnkalalīla kūnū ogohaga; wanoga nose ūhaya, “Ni ginehe Seeba!” Ūng'wīla gīkī, “Ū kūlomba kwako nū wiza-ngholó wako shanukūlilwe kwigūlya, kūbiza shizūkījo kūlī Mulungu. Ali lūūlū, ī haha tūmaga banhū baje Yopa, bakang'witane alīko koi Simoni akitanagwa Petelo. Alendile ha ng'wa Simoni nkomi wa makūnza, numba yakwe īlī hihī na nyanza!” Aho wīnga ū malaika ūyo wayombaga nanghwe, ū Kolinelio ūbitana babīlī ba batūmami ba ha ng'wakwe, na nshilikale ūmò, ūyo walī ng'wishigwa mu kūlamya, ūmò wa bashilikale abo bikalaga hamò nanghwe gwa, kūlwa kūntūmamīla. A banhū benabo ūbasomboolela pyī ī mihayo yenīyo, hūna ūbatūma ī Yopa. Ū kū ntondo yaho aho balīja, bahayūgwegeela ū nzengo, ū Petelo nanghwe ūsangwa walinha kwigūlya ya numba mu makanza ga kūlomba, gīkī akalombe kwenūko; yalī gītī sa itandatū. Alīyo īkī walī watuuba, wandya kwiganika mhayo gwa shilīwa, kwike baalī bataalī būzugīja; wahayimanīla wahweelwa. Hūna ūbona ī ligūlū lyakundūka, na shikolo sha kūbiza gītī nguto gwa ng'wenda ntaale gūlichiwa ha sī, gūdimīlilwe kū mhembeelo jago inè. Ū mu gatī jalīmo shiinū ja būlī mbika: ja magūlū anè, nī ja kwigwesa ha sī, na noni ja kūlala ja būlī mbika. Lyūng'wizīīla n'ilaka līlīhaya gīkī, “Petelo, būūkaga ūsīnze ūlye.” Nanghwe ū Petelo ūhaya, “Yaya Seeba; ū nene nataalī kūlya shikolo sha sagala nūūlū shisoso.” Ī lilaka lyūng'wizīīla hangī lūkangala lwa kabīlī līlīhaya, “Īsho wamalaga kūsheeja Mulungu, ūtashihayage ū bebe gīkī shilī shisoso.” Ū mhayo gwenūyo gūshokeelwa nghangala idatū, hūna haho na haho ī shiseme shenīsho shūdutwa kūlinhyiwa ng'wigūlū. Ū Petelo aho ataalī akwibūja-būjaga a makūlū ga mhayo ūyo akagūbona gwenūyo, a banhū abo baalī batūng'wa kūfuma kū ng'wa Kolinelio kwiza kwīkooba ī numba ya ng'wa Simoni, būshika bīmīīla ha mita. Būbūja ūlū alīho hoi Simoni ūyo akitanagwa Petelo. Ū wei ū Petelo akasangwa ataalī alīgwideedenghanya ū mhayo gwenūyo, hūna ū Moyo ūng'wīla gīkī, “Balīho banhū badatū balīkūkooba. Būūkaga wike ūje hoi ūkababone, ūtizūsusanya nguno nabatūmile nene.” Wika nghana ū Petelo ūja aho baalī a banhū benabo; ūshikīla kūbabūja gīkī, “Angū mmho mulīnikooba nene, mulī na mhayo kī?” Nabo būng'wīla, “Kolinelio wawīlilwe na malaika ng'wela, gīkī akwitane ūje kū ng'wakwe ūkansomboolele mihayo milebe īyo ūlī nayo. Ū wei nshilikale, munhū ntūngīlīja na wa logohano kūlī Mulungu; nī lihanga lya Bayudaya līkankaanīlaga gīko.” Hūna ūbeegeleja bingīla mu kaya, ūlenda nabo. A ha ntondo yaho ūbūūka ūja nabo, hamò na badūgū bangī ba kūfuma Yopa. Būūkashika ī Kaisalia kū ntondo yaho hangī. Ū Kolinelio olī abalindīīlile, nīyo olī olaalīka na badūgū bakwe, hamò na banwani biye. Ū Petelo aho alingīla, ū Kolinelio ūng'wanukūla, kūnū alīngwīla mu magūlū gīkī anamye. Alīyo ū Petelo ūngūngūmūla ūng'wīla, “Būūkaga; nū nene nalī munhū dūhū gītī bebe.” Aho wamala ū kūyomba nanghwe, wingīla ū mu kaya ūsanga balīmo moi bingī bibilingaga. Ūbawīla, “A bing'we mumanile gīkī ītazunīlīgije ū munhū ū Nyudaya kwisangīja na banhū ba mahanga gangī, nūūlū kūbageniha; alīyo ū nene wanilemegije ū Mulungu natizūng'witana munhū nūūlū ūmò gīkī wa sagala nūūlū nsoso. H'ī nguno yene aho nawīlwa natahalalīlile, niza dūhū; nose lūūlū ī haha nalībūja, hīmba ng'wanitanīlaga mhayo kī?” Ū Kolinelio ūhaya gīkī, “Jabītaga shikū inè, naalī mu ng'wane ng'wenūmu nalombaga makanza gītī genaya ga sa kenda, kūhayimanīla munhū wīmīīla kū būtongi bone, azwalile myenda yape. Ūhaya, ‘Kolinelio, ū kūlomba kwako kwigwiwe, na a manongho gako gizūkīlilwe ū kūlī Mulungu. Ali lūūlū, tūmaga banhū baje Yopa, bakang'witane Simoni, lina līngī Petelo; alīho alendile ha kaya ya ng'wa Simoni nkomi wa makūnza, īlī haho na nyanza.’ Na nghana haho na haho nūtūma banhū kwiza ū kūlī bebe, wabeeja no ū kwiza. Nīyo lūūlū, a bise tūlīho aha, pye a bose tūlī kū būtongi bo ng'wa Mulungu, twalindaga kwigwa dūhū īyo ūlagīlilwe kūfuma kūlī Seeba.” Hūna ū Petelo wandya ū kūbasomboolela alīhaya gīkī, “Gashinaga nghana ū Mulungu atī na būsolanhya, alīyo pyī ū mu mahanga akanukūlaga būlī munhū ūlū ūbiza ntūngīlīja. Ū gwenūyū hū mhayo ūyo akabatūmīla Baisilaeli, ūbenhela būlomeeji bo mhayo gwa mhola mu nzīla ya ng'wa Yesu Kilisto, ūyo alī Seeba wa bose. A bing'we mugūmanile ū mhayo ūyo gūkilonga mu Būyudaya, gūsambaala hose pye ū mu sī yenīyo kwandīja Galilaya, aho bobīta ū būbatīīja ūbo Yohana wabūlomeelaga. Ū Mulungu walī ang'witīīlile Moyo Ng'wela na būdūla ū Yesu wa Nazaleti, ūyo wajaga hose-hose akūbeejaga yawiza na kūbapīja pye abo balī mu būhedekwa bo ng'wa Shetani, īkī ū Mulungu walī hamò nanghwe. A bise tūlī bakaanīji bayo pyī īyo wabeejaga ū mu sī ya Bayudaya nī Yelusalemu; ū munhū ng'wenūyo bakamūlaga bo kūnungeleja ha līntī. Alīyo ū Mulungu ūnjūūcha ha lūshikū lwa kadatū lwaho, ūng'oolecha hape; kwike ītī kū banhū bose, alīyo kū bakaanīji dūhū, abo Mulungu abasolile. H'a bise abo twalyaga na kūng'wa hamò nanghwe ū mu shikū ja gīkī wajūūkile kūfuma mu bafu. A bise hū bene abo akatūlagīla kūja tūlībalomeela a banhū, na kūfunya būkaanīji gīkī ū ng'wenūyū hūna ng'wene ūyo ahelilwe na Mulungu kūbiza Namuji wa bapanga na a bafu. Hū ng'wene ūyo bankaanīlile pye a bahangi, hama hū ng'wene ūyo būlekejiwa bo shibi shose būdūgije kwanukūlwa mu nzīla ya lina lyakwe.” Ū Petelo aho ataalī wīsomboola ī yenīyo, ū Moyo Ng'wela ūbikīīla pye abo bakagwigwa ū mhayo. A Bayudaya abo baalī biza nū Petelo būkumya, nguno na a banhū ba mahanga bakitīīlwa ū Moyo Ng'wela ūyo alī shakwinhwa. Būbigwa balīyomba mu ndīmi jingī, hamò na kūnkumīlīja Mulungu. Hūna ū Petelo ūhaya gīkī, “Nani ūyo adūgije kūlemeja minzī batizūbatīījiwa a banhū aba, alīyo nabo bang'wanukūla ū Moyo Ng'wela gīt'ūmo bise tūkang'wanukūlīla?” Ūlagīla babatīījiwe mu lina lya ng'wa Yesu Kilisto. Hūna būnomba ikale hamò nabo ikanza lya shikū būlebe. A batūng'wa na a badūgū ba mu sī ya Būyudaya ī yose, bakigwa nabo ī gīkī na a banhū ba mahanga bagwanukūlile ū mhayo go ng'wa Mulungu. Kwike ū Petelo aho waja ī Yelusalemu, būūkashikīla kūnyogeela abo basendamīlile mhayo gwa kūsaalwa. Būhaya gīkī, “Ū bebe wajile kū banhū batasaalilwe, nīyo ūūkalya na kūlya hamò nabo!” Nanghwe ū Petelo wandya kūbasomboolela chiza mu kwihela, ūhaya gīkī, “Ū nene naalī mu nzengo gwa Yopa naalombaga, nahayimanīla nahweelwa, nūbona koolechiwa kwa shikolo sha kūbiza gītī nguto gwa ng'wenda ntaale gūlichiwa ha sī kūfuma ng'wigūlū, gūdimīlilwe kū mhembeelo jago inè, gūlenhwa aho nalī. Nahayūlola ū mu gatī, nūbona mo shiinū ja mu mapoolu: ja magūlū anè na ja kwigwesa ha sī, na noni ja kūlala. Niigwa n'ilaka līlīhaya gīkī, ‘Būūkaga Petelo ūsīnze, ūlye.’ Nane nūhaya, ‘Yaya Seeba, nguno ū mu nomo gwane shitaalī kwingīla shikolo shose-shose sha sagala nūūlū shisoso!’ Ī lilaka lyūshosha lo kabīlī kūfuma ng'wigūlū līlīhaya, ‘Īsho wamalaga kūsheeja Mulungu ūtashitanage ū bebe gīkī shisoso.’ Ū mhayo gwenūyo gūkashokeelwa nghangala idatū, hūna pyī ī shose shūshoshiwa ng'wigūlū hangī. Kūhayimanīla banhū badatū bīmīīla a hanze ya numba īyo naalī nashikīlile; baalī baatūng'wa kūfuma kū ng'wa Kolinelio, kwiza kūlī nene. Hūna ū Moyo ūniwīla kūja nabo, natizūsusanya nūūlū hado. A badūgū a batandatū aba nabo bakiza hamò nane, tūūkingīla ū mu numba yakwe ū munhū ng'wenūyo. Ūtūwīla ūmo akamonela ū malaika wīmīīlaga mu kaya yakwe; ūng'wīla gīkī, ‘Tūmaga banhū kūja Yopa bakang'witane Simoni ūyo akitanagwa Petelo. Akwiza akūwīle mihayo īyo īkūkwinha būpīji ū bebe na a ba mu ng'wako.’ Hūna ū nene aho nandya ū kūyomba, ū Moyo Ng'wela ūbikīīla nabo gīt'ūmo akatwikīīla dūhū a bise a ha kwandya na kwandya. A henaho nūyizūkwa ī mihayo ya ng'wa Seeba ūmo akahayīla gīkī, ‘Ū Yohana wabatīījaga na minzī, alīyo a bing'we mukūbatīījiwa na Moyo Ng'wela.’ Ī gīsī lūūlū īkī ū Mulungu akabinha ī shakwinha īsho akatwinha na a bise abo tūnzunije ū Seeba Yesu Kilisto, ū nene nalī nani nose nanghangīje ū Mulungu?” Aho bīyigwa ī yenīyo būfulīka sele; banoga bandya kūnkumīlīja Mulungu balīhaya gīkī, “Hū kūhaya ū Mulungu wabinhaga kūgalūka nabo a banhū ba mahanga, bingīle mu būpanga.” Hūna lūūlū, abo bakasambaala nguno ya būluhiwa ūbo būkilonga kūlwa ng'wa Stefano, bakaja būūkashika Foenike na Kupulo na Antiokia; kwike batagūlomeelile ū mhayo ūlū ītī kū Bayudaya dūhū. Alīyo baalīho bamò babo, baalī bana Kupulo na Kilene; a benabo aho bashika ī Antiokia, būjisomboola ī nghūlū ja ng'wa Seeba Yesu na kū Bayudaya ba Shiyunani. Ū nkono go ng'wa Seeba gwalī hamò nabo, banhū bingī būzunya, būngalūkīla Seeba. Ū mhayo gwenūyo gwahayūshika ū mu matū ga banhū ba Yelusalemu, būntūma Balinaba kūja ī Antiokia. Aho washika ko ūyega no ū kūshibona ī shigongo sha ng'wa Seeba. Hūna ūbakomeleja pye a bose gīkī badimane na Seeba mu moyo gūmò. Nīyo īkī ū wei walī munhū wawiza, na okalile Moyo Ng'wela na kūzunya, banhū bingī biza ū kūlī Seeba; lyūkūla ī libità. Akīīta ūja Taso kūjūnkooba Saulo. Aho wampandīka wiza nanghwe ī Antiokia; būmala ng'waka ngima ū mu kanisa bakūlangaga ibità itaale lya banhū. Nīyo ī Antiokia h'ūko a bahemba bakandīja kwitanwa gīkī Bakilisto. Ū mu shikū jenījo biza bahangi ī Antiokia kūfuma Yelusalemu. Ūmò wabo, witanagwa Gabata, hūna wīmīīla ūhanga mu nguzu ja ng'wa Moyo gīkī nzala nhaale īlī hihī kwilonga hose pyī ū mu sī; (na nghana īkilonga mu shikū ja ng'wa Kilaudio). Hūna pye a bahemba bizunīlīja, gīkī būlī ng'wene ūyo walī na būdūla asooge sha kūbagunaana a badūgū ba mu sī ya Būyudaya. Na nghana būshikīlīja, būbatwalīla banamhala ba kwene mu makono ga ng'wa Balinaba na Saulo. Ū ng'wikanza lyenīlo, ū ntemi Helode ūbalogeja nkono gokwe a banhū ba mu kanisa; ūbīītīla yabūbi bamò babo. Ūmūlaga na līlūshū ū Yakobo, ū ng'wanong'wawe wa ng'wa Yohana. Aho wabona gīkī a Bayudaya bayega, ongeja ho; ūndima nū Petelo, (lyalī ikanza lya shigukulu sha migatī ītī na shibimbya.) Hūna lūūlū aho wandima ūmponya mu jeela, ūntūūla ha sīlīlī ya ndīīma inè ja balanghani, būlī lūdīīma balanghani banè. Walī n'iganiko lya kūnfunya ūlū yūbīta ī pasaka. Hū kūhaya ū Petelo ūbiza watūūlwa mu jeela gīkī alanghanwe; alīyo ī kanisa yanombelaga mu welwa-ngholó ū kūlī Mulungu. Ū būjikū bo gīkī ū Helode akūnfunya ha ntondo yaho, ū Petelo walī alaalile ha gatī-gatī ya bashilikale babīlī, hama atungilwe na minyololo ībīlī, na balanghani babīlī balanghanaga a ha nyango gwa jeela. Kūhayimanīla wiza malaika o ng'wa Seeba; heela pe ū mu jeela, ūshika ūnkuumya ha lūbazu ū Petelo. Ūmisha alīng'wīla gīkī, “Būūkaga wangū.” Yūlagala ī minyololo īyo walī atungilwe ū mu makono gakwe. Ū malaika ūng'wīla, “Itungage, ūzwale nī shilatū shako.” Wīta chene nghana. Hama ūng'wīla, “Yigumīīlage ī kache-mbeho yako ūnilondeele.” Hūna būfuma hanze alīnondeela, alīyo walī atamanaga gīkī īyo yītagwa nū malaika yenīyo yalī ya nghana; ū ng'wene wiganikaga alībona sha koolechiwa dūhū. Būbabīta a balanghani a ba kwandya, na a ba kabīlī. Gwalīho mita gwa chūma gwa kūbīta ūjile mu nzengo; aho bashika ho gūbalugūkīla goyi dūhū, būbīta bajile būūkashika kwibbalabbala līmò; kwitulwa ū malaika waneka. Hūna ū Petelo witegeleja; ūhaya, “Ī haha lūūlū namana gīkī, gashinaga ī gete ū Seeba wantūmaga malaika wakwe, kwiza kūnitungūla kwīnga ū mu makono ga ng'wa Helode, kūnīnja ū mu kwisagīlwa kose kwa Bayudaya.” Aho witegeleja gīko, ūja kū numba ya ng'wa Malia, nina wa ng'wa Yohana ūyo witanagwa Maliko; hū ūko baalī bibilinga bingī bakūlombaga. Ūshika ūtūla hoodi a ha nyango gwa kū būtongi, wiza ng'wanikī ntūmami lina lyakwe Loda, gīkī adegeleke. Ūlīmana ī lilaka lya ng'wa Petelo, ūyega no; kwike atalugūlile, ūshoka alībawīla gīkī; “Ū Petelo alī hanze wīmīīlaga.” Nabo būng'wīla, “Bebe hamo osala shi!” Alīyo ū wei ongeja ū kūhaya gīkī hū ng'wene; nose būhaya, “Numho malaika okwe dūhū ū ng'wenūyo!” Nanghwe ū Petelo ongeja ū kūtūla ī hoodi a ha nyango. Aho balugūla būmona, bakakumya no! Ūbahūngīja nkono bahuumūle, hūna wandya ū kūbasomboolela ūmo Seeba akanfunīja ū mu jeela. Hanuma ūbawīla balang'winhe nū Yakobo ī mhola jenījo, pye na a badūgū a bangī. Ū wei ūfuma, wīnga; ūja ipandī līngī. Aho wela a bashilikale bakazwangana no, nguno baalī batamanile īyo yalī yang'wilongela ū Petelo. Ū Helode aho wankooba, ūbagīsīlīja na a bashilikale ūngayiwa, ūlagīla babūlagwe! Ū wei wīnga ī Būyudaya ūja Kaisalia; ūūkalenda kwenūko ikanza lya shikū ndebe. Kwimanīla makanza malebe ū Helode wabapelanīla banhū ba Tulo na Sidoni; hūna lūūlū a boi bizunīlīja kwiza ū kūlī we. Walīho ntūmami ntaale wa ha ng'wa ntemi, witanagwa Būlasto, būshika būng'wikūmbīlīja, gīkī ū mhayo gwenūyo gūhoyelwe ītūūlwe ho mhola; nguno ī sī jabo japandīkaga ī shilīwa kūfuma mu sī yakwe ū ntemi. Hūna lūsolwa lūshikū, ū ntemi ūzwalīla myenda y'ikūjo, ya nyatemi. Wigasha h'isumbī lya būtemi, aho pye a bose badūgije kūmona, hūna wandya kūbaloma! A banhū būyūnkumīlīja n'ilaka balīhaya gīkī, “Ī lyenīlo ilaka lya ng'wa mulungu, lītī lya ng'wa munhū yaya!” Ī likanza lyenīlo malaika wa ng'wa Seeba ūntūla, nguno atang'winhile ikūjo ū Mulungu; ūlyiwa ngino ūcha! Alīyo ū mhayo go ng'wa Seeba gongeja kūbiza na nguzu na kūsambaala pye a hose. Ū Balinaba nū Saulo aho bamala ū nīmo ūyo gwalī gwabatwala ī Yelusalemu, būshoka; biza nanghwe ū Yohana ūyo witanagwa Maliko. Ū mu kanisa ya Antiokia baalīho bahangi na balangi: ba Balinaba, Simioni ūyo witanagwa ng'wilabūzu, Lukio muna Kilene, Manaeni ng'wanong'wawe na Helode mu kūlelwa, na Saulo. Makanza malebe baalī bafungile, lwise lūmò aho balīnamya Seeba, ū Moyo Ng'wela ūbawīla gīkī, “Nikomanījagi ū Balinaba nū Saulo kūlwa nīmo ūyo naabitanīla.” Aho bamala ū kūfunga, būlomba, būbatūūlīla makono, hūna būbatūma. Aho baatūng'wa nū Moyo Ng'wela, bakaja būūkashika Seleukia; ū kwīnga a henaho, būbuga nyanza bajile Kupulo. Bahayūshika Salami bandya kūgūlomeela ū mhayo go ng'wa Mulungu, ū mu masinagogi ga Bayudaya; baalī nanghwe nū Yohana, wajaga akūbagunaanaga. Būbīta pye a hose ū ng'wijinga būūkashika Pafo, būmona Nyudaya nebe, walī nogi na nghangi nomolomo; lina lyakwe Bali-yesu. Walī hamò na Seligio Paulo, munhū o masala; nūwe olī nsugi. Ū munhū ng'wenūyo akabitana a ba Balinaba nū Saulo, nguno walī atogilwe kūgwigwa ū mhayo go ng'wa Mulungu. Kwike ū nogi ū Elima (h'a makūlū ga lina lyakwe) akabalemeja, nguno walī atogilwe kūnghangīja ū nsugi atizūzunya. Alīyo ū Saulo, ūyo witanagwa na lina lya Paulo, ūnkalalīla ū munhū ng'wenūyo, kūnū okalaga nguzu ja ng'wa Moyo Ng'wela. Hūna ūng'wīla gīkī, “Bebe ng'wana wa ng'wa Shetani na ng'wanishi wa būtūngīlīja bose, ūyo okalile būliganya na būbi wa būlī mbika, ūtūdūla ū kūleka ū kūjichaamya ī nzīla ja ng'wa Seeba ī ngololoku? Managa gīkī ī haha ū nkono go ng'wa Seeba gūlī higūlya yako, ūkūbbokula ooye ū kūlībona ī līīmi ikanza ho.” Haho na haho ūgwīlwa wiija na giiti, wandya kūja alībbabbasha na nkono, akūkoobaga batongeeji. Ū nsugi aho wagūbona ū mhayo gwenūyo ūbiza nzunya, ū būlangi bo ng'wa Seeba ūbūkumya no. Hūna ū Paulo na a biye bīnga ī Pafo, būlinhya itanga būbūūka bajile būūkashika Peliga ya Pamfulia. Ū Yohana ūbaleka ūshoka Yelusalemu. Alīyo a boi būbīta mo ū mu Peliga būja būūkashika Antiokia ya Pisidia; ū lūshikū lo sabato bingīla ng'wisinagogi bigasha. Aho shamala kūsong'wa shilagīlo na shitabo sha bahangi, a bataale b'isinagogi būbatūmīla nhūng'wa būbawīla, “Bababa ūlū mulī na mhayo gwa kūganikīla banhū, somboolagi!” Ūbūūka ū Paulo ūbahūngīja nkono; hūna ūhaya gīkī, “Bababa Baisilaeli na a bing'we abo mung'ogohile Mulungu; degelekagi. Ū Mulungu wa banhū benaba, a Baisilaeli, akabasola a bakūlūgenji bise. Būūkikala mu sī ya Misili gītī bageni; aho balī kwenūko a banhū benabo ūbagūngūhya, hūna ūbafunya ū mu sī yenīyo alībatongeela na nkono gwa būdūla būtaale. Būmala ikanza lya myaka ya kūshika makūmi anè balī kū matogolo, nanghwe alī hamò nabo mu kwiyūmīlīja. Aho wamala kūgīnja mahanga mpungatī ū mu sī ya Kanaani, ūbinha bene ī sī yenīyo kūbiza wingīji wabo. Bahayikala mo ikanza gītī lya myaka magana anè na makūmi atanò, ūbinha balamuji, kūshisha ikanza lya nghangi Sang'weli. Hūna ū ng'wikanza lyenīlo būlomba ntemi; ū Mulungu ūbinha Saulo ng'witūnja o ng'wa Kishi, munhū wa lūganda lo ng'wa Benjamini, ūbasuga ikanza lya myaka makūmi anè. Aho wang'wīnja ū ng'wenūyo ūbabūūkīja Daūdi kūbiza ntemi wabo; ūyo akankaanīla alīhaya gīkī, ‘Naapandīkile munhū ūyo alī ha ngholó yane, Daūdi ng'witūnja wa ng'wa Yese, h'ūyo akūshikīlīja pyī īyo nītogilwe.’ Nghana lyūshika nose ī likanza, ū Mulungu ūgūshikīlīja ū mhayo ūyo walī wang'wisagīja ū Daūdi. Ū kūfuma ū mu lūganda lokwe ūbenhela a Baisilaeli Mpīja, ng'wene Yesu. Aho ataalī ū kūshika ū ng'wenūyo, Yohana wandya kūbalomeela pye a Baisilaeli mihayo ya būbatīījiwa na kūgalūka. Ū Yohana aho wegeela kūmala ū nīmo gokwe ūbawīla gīkī, ‘A bing'we muliganika ū nene hū nalī ng'wene? Natī ng'wene ū nene, alīyo managi gīkī a ha numa yane aliza ū wei. Ū nene natigeleelilwe nūūlū kūtaligūla shilatū kū mhambala jakwe ū wei.’ “Bababa, badūgū bane, ba lūganda lo ng'wa Abulahamu, na a bing'we abo mung'ogohile Mulungu, ū mhayo gwa būpīji wenūbū gwatūmilwe kūlwa nguno yise. Nguno a banhū ba Yelusalemu na a batongeeji babo baalī batang'witegelegije ū munhū ng'wenūyū, alīyo aho banamula, būbiza bīshikīlīja īyo īhayiwe na bahangi abo bakasomagwa būlī sabato. Nguno nūūlū īkī batapandīkile mhayo gose-gose gwa kūng'wenheleja kūcha ū Yesu, alīyo nahene bakangaagaanīla ū Pilato gīkī anamule nsango gwa kūbūlagwa. Aho bamala-maja pyī īyo yandīkilwe kūlwakwe, būng'wicha a ha līntī, būnaaja mu shigila. Kwike ū Mulungu akanjūūcha kūfuma ū mu bafu. Wiyoolecha ikanza lya shikū ningī ū kū banhū abo walī wiza nabo Yelusalemu kūfuma Galilaya; abo bakūnkaanīlaga kū banhū ī haha. A bise nise tūlīmulomeela gīkī, ū kwisagījiwa ūyo bakinhwa bakūlūgenji bise kwashikīlījiwe. Nguno ū Mulungu watūshikīlīgīgije a bise baana, ūnjūūcha ū Yesu, gīt'ūmo gwandīkilwe mu Zabuli ya kabīlī; gīkī, ‘Ū bebe ūlī Ng'wana wane, ī lelo yenīyī naakūbyalaga.’ Nguno wanjūūkije kūfuma mu bafu atīko kūshoka hangī mu būkenaagūku, gīt'ūmo gūhayiwe gīkī, ‘Nakūkwinha bebe ī shikolo sha ng'wa Daūdi, īsho shilī sheela na sha nghana.’ H'ī nguno yene alīhaya n'ipandī līngī gīkī, ‘Ūtūnekanīja ū Ng'wela wako ashike mu būkenaagūku.’ Nguno īlī hape gīkī ū Daūdi aho wamala ū nīmo ū mu shibyalīlwe shakwe, akacha gīt'ūmo kalī kahelele ka ng'wa Mulungu, ūjīkwa, ūlaala hamò na bakūlūgenji bakwe, ūbola. Alīyo ūyo wajūūchiwe na Mulungu, ū ng'wene atakūbonile ū kūbola. Ali lūūlū bababa badūgū bise, managi gīkī ū mulī munhū ng'wenūyū ū Yesu, mulīlomeelwa mihayo ya būlekejiwa bo shibi. Nīyo būlī ng'wene ūyo ūnzunya ū munhū ng'wenūyū, akūbalīlwa būtūngīlīja nū mu yīngī īyo mutadūgije kūbalīlwa būtūngīlīja mu nzīla ya kūdima shilagīlo sha ng'wa Musa. Nose hū kūhaya ilanghanagi gūtizung'wizīīla ūyo gūhayiwe na bahangi gīkī, ‘Bing'we badalahi lolagi, na mukumye kūshisha muche, nguno ū mu shikū jing'we nalībeeja nīmo, nīmo ūyo mutūgūzunya nūūlū munhū ūmuwīla.’ ” Hūna aho bafuma ū ng'wisinagogi, a banhū būbalomba babasomboolele hangī ī mihayo yenīyo na ha sabato yīngī. Lyahayūshila ī libilinga, Bayudaya bingī na bahembekwa abo baalī bakomeezu mu kūlamya, būbalondeela a ba Paulo nū Balinaba. Bakabahūgūla na kūbakomeleja gīkī bikale mo ū mu shigongo sha ng'wa Mulungu. A ha sabato ī yīngī, hihī pyī ū nzengo gwikuminga kwiza kūdegeleka mhayo go ng'wa Seeba. A Bayudaya aho bagabona a mabità bakokala wilu, bandya kūng'wihalalīja ū Paulo, na kwīsondagūla īyo wīhayaga. Alīyo a ba Paulo nū Balinaba būyomba na būgimu būtaale gīkī, “Ū mhayo go ng'wa Mulungu gwalī gwigelile gwenhwe kū bing'we tame; kwike ī haha īkī mulīgūponya, twabagalūkīla banhū ba mahanga. Bing'we benekīlī mulibala gīkī mutigeleelilwe kūwanukūla ū būpanga bo welelo na welelo. Hū gwene ū mhayo ūyo atūlagīlile ū Seeba; nguno alīhaya gīkī, ‘Nakūtūūlile kūbiza isana kū mahanga, ūbize wa kūtwala būpīji hose-hose, kūshisha kū ngelelo ya sī.’ ” A banhū ba mahanga aho bigwa gīko bakayega būgūkūja ū mhayo go ng'wa Seeba. Pye a bose abo baalī babalīlilwe būpanga bo welelo bakazunya. Ū mhayo go ng'wa Seeba gūsambaala pye a hose ū mu sī yenīyo. Alīyo a Bayudaya bakabahūmbūūla bakīma balebe, baalī bakūjiwa na bakomeezu mu kūlamya, hamò na bagosha abo baalī batongeeji ba mu nzengo; būbabūūkīja būluhiwa a ba Paulo nū Balinaba, hanuma būbapeeja ū mu sī yabo. Nabo bīnga nghana, nīyo būlūkung'unha nū lūbuubu ūlo lwalī kū mhambala jabo; būja būūkashika Ikonio. Alīyo a bahemba bakokala būyegi na Moyo Ng'wela. Aho balī Ikonio, bakingīla būbīlī wabo ng'wisinagogi lya Bayudaya būlomeela, kūshisha ibità itaale lya Bayudaya na Bayunani būzunya. Kwike a Bayudaya abo baalī batazunije būbabipya maganiko a banhū ba mahanga, būbasoba gīkī babakolwe a badūgū. Alīyo nahene a ba Paulo nū Balinaba bakashinga mo ikanza ilīhu kūlwa ng'wa Seeba, bakūlomeelaga mu kwisandaala, ū Seeba nanghwe akūgūkaanīlaga ū mhayo gwa shigongo shakwe; akūbinhaga būdūla bo kwīta shimanīkījo na mihayo ya kūkumya mu nzīla ya makono gabo. A banhū ba mu nzengo gwenūyo būgabanīka, bangī būdimana na Bayudaya, alīyo bamò būdimana nabo a batūng'wa. Aho gwandya nsambo, a banhū ba mahanga na a Bayudaya na a batongeeji babo, būyūkooba nzīla ya kūbīītīla yabūbi a batūng'wa, na kūbaponda mawe. Alīyo būgūdeeba ū mhayo gwenūyo; būnyenyeka, būpeelela Lukaonia, kū mizengo ya Lustila na Delibe, na mapandī gangī ayo gaalī hihī-hihī; būja bakūlomeelaga Nghūlū Jawiza kwenūko. Ū mu Lustila walīho munhū wikalaga igashije, nguno walī nemehazu ū mu mhambala jakwe kūfuma mu nda ya ng'wa nina, na lūūlū walī ataalī kūshimīza nūūlū hado kūfuma kūbyalwa kwakwe. Ū munhū ng'wenūyo walī wandegeleka ū Paulo aho akūlomeelaga; ū Paulo aho wanola chiza, ūmona alī na kūsanya gīkī adūgije kūpījiwa. Hūna ūng'wīla n'ilaka itaale gīkī, “Būūkaga wīmīīle na magūlū gako!” Wikīndīka, wandya na kūshimīza. A banhū aho bagūbona ūyo akagwīta ū Paulo, bandya kwihamukīla mu lūlīmi lwabo lwa Shilukaonia; balīhaya gīkī, “Bamulungu batūgenihile mu suso ja banhū!” Ū Balinaba būng'witana Zeu, lelo ū Paulo būng'witana Helime, nguno h'ūyo walī ntongeeji ū mu kūyomba. Ū ngabīji wa ng'wa Zeu wikalaga hihī ū mu nzengo ng'wenūmo, wiza na nzagamba ya ng'ombe, n'ibbipi lya mabonji gahelilwe chiza gūtunganyiwa hamò; ī shenīsho ūshenha ha mita gwa nzengo, gīkī ū wei na a banhū bafunye shitambo. Alīyo a batūng'wa, a ba Balinaba nū Paulo aho bagūdeeba ū mhayo gwenūyo, būtandūla shizwalo shabo; būpeela bajile ū kwibità lya banhū, kūnū balīhamuka n'ilaka itaale balīhaya gīkī, “Bing'we bababa, nibūlī mulīīta gīko? A bise nise tūlī banhū dūhū gītī bing'we. Tūlīmulomeela gīkī mulekane nayo ī mihayo ya dalali gītī yenīyī, mungalūkīle Mulungu mpanga, ū Meeja w'igūlū na sī na manyanza, nī shose īsho shilīmo! Shibyalīlwe na shibyalīlwe īsho shamala kūbīta walī wagaleka a mahanga ga banhū bashimīzīle mu nzīla jabo ja benekīlī gīt'ūmo batogelilwe. Kwike nahene atalekile ū kwikaanīla wei ng'wenekīlī, ūyūtwītīla yawiza mu kūtwinha mbula kūfuma ng'wilunde, na makanza ga kūpandīka matwajo; gīkī atwinhe shilīwa, jiyege ī ngholó jise!” Nūūlū īkī bakahaya mihayo īlī gīko, nahene bakakoya no; ahene nose bakabahangīja kū kale a banhū ū kūbafunīja ī shitambo. Alīyo bahayiza Bayudaya ba kūfuma Antiokia na Ikonio, būbahūmbūūla a banhū, būmponda mawe ū Paulo; hūna būndutanja bantwalile hanze ya nzengo baliganika wachaaga! Alīyo a bahemba aho bibilinga būmpīndya ha gatī, ūbūūka wingīla hangī ū mu nzengo. Ha ntondo yaho wīnga mo nū Balinaba, būja Delibe. Aho balomeela ū mu nzengo gwenūyo, būpandīka bahemba bingī, hūna būbūūka bashokile Lustila na Ikonio na Antiokia. Baja bakūbatimbyaga ngholó a bahemba, bakūbakomelejaga bikale bahandatīlile ū mu kūzunya; na kūbawīla gīkī, “Shiigelile twingīle ū mu būtemi bo ng'wa Mulungu mu nzīla ya būluhi būtaale.” Būlī mu kanisa yene babizaga ūlū bamala kūbasolela banamhala na kūlomba mu kūfunga, babatūūlaga mu būlanghani bo ng'wa Seeba ūyo banzunije. Bahayūmala kūbīta ū mu Pisidia, būja būūkashika Pamfulia. Hūna aho bamala kūgūlomeela ū mhayo mu Peliga būja Atalia. Kūfuma kwenūko būshikīīla Antiokia, ūko baalī balombelwa na kūtūūlwa mu būlanghani bo ng'wa Mulungu, kūlwa nīmo ūyo bakagūmala gwenūyo. Aho bashika bībilinga ī kanisa, bīsomboolela īyo Mulungu wajaga akūbeejaga hamò nabo, nī gīkī a banhū ba mahanga nabo baalugūlīlilwe ū nyango gwa kūzunya. Bakikala kwenūko ikanza ilīhu balī hamò nabo a bahemba. Alīyo kūhayimanīla banhū balebe batulumenha bizile kūfuma Būyudaya, aho bashika ī Antiokia būyūbalanga a badūgū gīkī, “Ūlū mutasaalilwe gīt'ūmo shilī shīmīle īsho tūlangilwe na Musa, mutūdūla ū kūpījiwa!” Yūbūūka yombo na wihalalīja būtaale, kwike a ba Paulo nū Balinaba bīmīīla hīgīyī kwishokeja nabo a banhū benabo; nose yūbonwa gīkī hambū-hambū ū Paulo nū Balinaba batūng'we hamò na bangī, balinhe kūja ī Yelusalemu ū kū batūng'wa na a banamhala, kūlwa nguno ya halalī yenīyo. Aho balagwa nī kanisa, būbītīla Foenike na Samalia, būja bakwīsomboolaga mu welwa-ngholó pyī ī mihayo ya kūgalūka kwa banhū ba mahanga; pye a badūgū bakayega no. Aho bashika ī Yelusalemu, begelejiwa nī kanisa hamò na a batūng'wa, na a banamhala; būbasomboolela īyo Mulungu wabeejaga hamò nabo. Hūna bīmīīla Bafalisayo, abo baalī bakwanukūla ū kūzunya; bandya kūhaya gīkī, “A banhū ba mahanga shiigelile bayūsaalwa na kūkomelejiwa kūshidima ī shilagīlo sha ng'wa Musa!” A batūng'wa na a banamhala bibilinga kūgūlola ū mhayo gwenūyo. Lyūbīta ikanza balīgūhoyela, hūna wīmīīla ū Petelo ūbawīla gīkī, “Bababa badūgū bane, a bing'we benekīlī mumanile ūmo Mulungu akasolela makanza malebe; yabizaga ka kale ho, gīkī a banhū ba mahanga bagwigwe ū mhayo gwa Nghūlū Jawiza kūfuma kūlī nene, bazunye. Hūna ū Mulungu ūyo ayīmanile ī myoyo, ūbakaanīla mu kūbinha Moyo Ng'wela gīt'ūmo akatwinhīla a bise. Aho bazunya atasolanije a ha gatī yise na a boi ū mu kūjeeja ī ngholó jabo. Hama nibūlī lūūlū ī haha mulīngema ū Mulungu, mu nzīla ya kūbatūūlīla ijoki idito mu nhingo a bahemba, īlo tūlīlemeelilwe a bise ū kūlībūūcha, pye na a bakūlūgenji bise baalī balīlemeelilwe? Nguno a bise tūzunije gīkī, tūlī bapījiwa kūlwa shigongo sha ng'wa Seeba Yesu, gīt'ūmo īlī nū kū bene.” Hūna pyī ī libanza lyūhuumūlīja sele kūbadegeleka a ba Balinaba nū Paulo; nguno bakandya kūsomboola ūmo Mulungu wabeejaga shimanīkījo na mihayo ya kūkumya ū kū banhū ba mahanga kūbītīla mubo. Aho bamala, ū Yakobo ūshosha alīhaya gīkī, “Bing'we bababa, nidegelekagi badūgū bane. Ū Simioni watūsomboolela gīt'ūmo kūfuma kale ū Mulungu abizūkīlile a banhū ba mahanga, hama nīyo wamala kwisolela banhū kūlwa lina lyakwe kūfuma ū mubo. Ū gwenūyū gwideebelile nū mhayo gwa bahangi ūmo gwandīkīlilwe; gīkī, ‘Ha numa ya mihayo yenīyī nakūshoka, nīzenge būpya ī numba ya ng'wa Daūdi īyo īgwile, nakwīzenga hangī, yīnge ū mu būsagambūke wayo, nībeeje būpya yīmīīle hangī. Nguno shiigelile na a banhū a bangī bankoobe ū Seeba, pye a banhū ba mahanga abo bakwitanīlagwa kū lina lyane; alīhaya Seeba ūyo akūyītaga ī yenīyī, īyo īmanīkile kūfuma kale na kale.’ “Ali lūūlū, ū būlamuji bone būlī gīkī, tūtizūbazwanja a banhū ba mahanga abo bakūngalūkīlaga Mulungu. Alīyo tūbandīkīlagi gīkī bikomanye nabo ū būsoso bo kwitongeleja kū mashiikolile, nū būjingi; hama yaya nūūlū kūlya ndimu ja kūnigwa, na a mininga yaya. Nguno kūfuma shibyalīlwe sha kale na kale, ū Musa alī na bahemba bakwe hose-hose ū mu mizengo; būlī sabato akasomagwa ū mu masinagogi.” Gūkabayeja a batūng'wa na a banamhala, nī kanisa ī yose, gwa kūbasola banhū kūfuma mubo, gīkī babatūme baje ī Antiokia hamò nū Paulo nū Balinaba. Ūsolwa Yuda, ūyo witanagwa Balisaba na Sila, bamò ba banhū bataale ū ng'wigele lya badūgū. Būbinha na nyalūba ya kūja nayo; īhayile gīkī, “Bise badūgū bing'we batūng'wa, hamò na banamhala: Kū badūgū bise a ba mahanga, abo balī Antiokia na Sulia, na Kilikia. Tūlīmugīsha. Twigwile gīkī bamò ba mu bise baashikile kwenūko, būmukoya na mihayo ya kūmuzwanja maganiko; tūtabatūmile bise a benabo! Ali lūūlū, a bise ū kūūnū tūlī n'iganiko līmò, twabonile īlī yawiza kūsola banhū tūbatūme bize ūko mulī, hamò na a batogwa bise, a ba Balinaba nū Paulo; banhū abo bifunya būpanga wabo kūlwa lina lya ng'wa Seeba wise Yesu Kilisto. Babo kwenūko lūūlū ba Yuda na Sila, twabatūmaga bize ko hamò nabo; bakūmuwīla ī mihayo yenīyī gīt'ūmo īlī. Nguno yabonekanile ū kūlī Moyo Ng'wela hamò nū kū bise gīkī, ītīho nguno ya kūmuseseja nigo gūngī gose-gose, ūlū ītī mihayo īyī gīkī: Yaya ū kūlya ī shitambo sha mu mawitongeleja, na a mininga, pyī nī ndimu ja kūnigwa; yaya nūūlū kwisanja mu mihayo ya būjingi. Ūlū ng'ūlekana nayo ī yenīyo, mukūtūngīlīja. Ikalagi mu mhola.” Hūna aho balagwa, būja būūkashika ī Antiokia; aho balīkuminga pyī ī libità, būbinha ī nyalūba. Yahayūmala ū kūsong'wa bakayega no, hangī būlūngūjiwa nū būkomelejiwa wenūbo. Ū Yuda nū Sila būbatimbya ngholó na kūbaguzuhya a badūgū; nguno nabo baalī bahangi. Aho bikala nabo ikanza lya shikū ningī ho hado, būlagwa bashoke mhola ū kū badūgū abo baalī babatūma. [ Alīyo ū Sila ūtogwa kwikala nabo ū ng'wene.] Na a ba Paulo nū Balinaba būlenda ī Antiokia, būdimana na bangī bingī mu nīmo gwa kūlanga na kūgūlomeela ū mhayo go ng'wa Seeba. Aho jabīta shikū ndebe ū Paulo ūng'wīla ū Balinaba gīkī, “Tūshokage ko hangī tūje tūbageniha a badūgū ū mu mizengo ī yose, ūko twagūlomeelile ū mhayo go ng'wa Seeba; tūje tūbalola ūmo balījīla.” Ū Balinaba ūbona ībeelelile banjane nū Yohana, ūyo witanagwa Maliko. Alīyo ū Paulo ūbona īkūbeelela ūlū kūleka kūnsola ū munhū ng'wenūyo, nguno aho balī Pamfulia akabaleka, winogolelwa ū kūja nabo ū kū nīmo. Yū, nīyo būbiza ho wizwanja būtaale; kūshisha nose būlekana. Ū Balinaba ūnsola ū Maliko ūja nanghwe Kupulo. Ū Paulo ū ng'wene ūnsola Sila; aho bamala kūlombelwa shigongo sha ng'wa Seeba na a badūgū, ūbūūka ajile. Ūbīta mu Sulia na Kilikia, ūja akūjiguzuhyaga ī kanisa. Hūna ūtulumenha ajile ūūkashika Delibe, ūlūmbūlīla kūja Lustila; a henaho walīho nghemba ūmò lina lyakwe Timoteo, ng'witūnja wa nkīma Nyudaya nzunya, ū ise walī Nyunani. Ū nghemba ng'wenūyo wakaanīlagwa chiza na a badūgū ba Lustila, na a ba Ikonio. Ū Paulo ūtogwa kūja nanghwe, hūna ūnsola ūnsaala, kūlwa nguno ya Bayudaya abo baalī bazengile ī mhandī jenījo, īkī pye a bose baalī bamanile gīkī ū ise walī Nyunani. Hūna aho balībīta hose-hose ū mu mizengo, būyūbinha ī shilagīlo īsho shalī shafuma kū batūng'wa na banamhala ba Yelusalemu. Ī kanisa jikaguzuhiwa ū mu kūzunya, nīyo jūyongeja ū kūkūla būlī lūshikū. Alīyo ū mu sī ja Fulugia na Galatia bakabīta mo dūhū, nguno ū Moyo Ng'wela walī wabalemeja ū kūgūlomeela ū mhayo ū mu Asia. Aho batumbya Musia, būgema kwingīla mu Bitunia, kwike nū kwene atabazunīlīgije ū Moyo wa ng'wa Yesu. Hūna būbīta balīyikilimbīja ī Musia, būūkashika Tiloa. Makanza ga būjikū ū Paulo ūmona mu koolechiwa, muna Makedonia; īmīīlile alīng'wikūmbīlīja alīhaya gīkī, “Kīlaga wize kūūnū Makedonia ūtūgunaane!” Aho wakūbona ū koolechiwa kwenūko, haho na haho twandya kūkooba kūja Makedonia, nguno akamana gīkī ū Mulungu watwitanaga kūja koi kūbalomeela Nghūlū Jawiza. Aho twīnga ī Tiloa tūlinhya itanga, tūgoloola kūja Samotilake; aho wela tūshika Neapoli. Hūna ū kūfuma a henaho tūja tūūkashika Filipi, ū kwenūko tūkikala ko shikū ningī. Ī lipandī lyenīlo lyalī līsugilwe na Balumi, hama ū gwenūyo hū gwalī nzengo gwabo ntaale. A ha ntondo yaho yalī sabato, twīnga ū mu nzengo tūfuma hanze ya mita, nguno twalī na nghūmbū ja kūpandīka ipandī lya kūlamīja. Tūja tūūkigasha ha nghilimva ya mongo, tūlūngalūnga na bakīma bakiza kwibilinga henaho. Walīho ūmò wabo, lina lyakwe Ludia, njinja ntaale wa myenda ya langi ya nzulunge, nshīke wa mu nzengo gwa Siatila, hangī munhū wa logohano kūlī Mulungu. Ū nkīma ng'wenūyo aho wigwa, ū Seeba wīlugūla ī ngholó yakwe, ūyanukūla īyo yahayiagwa na Paulo. Ūbatīījiwa ū wei, nī kaya yakwe; hūna ūtwikūmbīlīja ūhaya, “Ūlū mulībona gīkī nalī nsanyiwa ū kūlī Seeba, nzūgi ng'wikale ha ng'wane.” Nīyo akatūdayīīla no ū mu mhayo gwenūyo! Lwise lūmò twajaga kwilomba, tūmanhya na ng'wanikī nsese, walī n'isamva lya būchūūja, lyang'winhaga būdūla bo kūbapandīkīla solobo nhaale a ba ise-būgonzo kūlwa kūchūūja. Hūna wandya kūnkūūbīlīja ū Paulo na a bise, kūnū alīlīla ūhaya gīkī, “A banhū benaba batūmami ba ng'wa Mulungu ūyo alī higūlya no, balīho ū ng'wenūmu kūlwa nguno ya kūmulomeela nzīla ya būpīji.” Jikakwīla ī shikū akūgwītaga ū mhayo gwenūyū, nose gūnkoya ū Paulo; ūgalūka ūlīwīla ī lisamva gīkī, “Nalīkūlagīla mu lina lya ng'wa Yesu Kilisto, nfumage!” Lyūnfuma nghana ī likanza lyenīlo dūhū. A ba ise-būgonzo aho babona gīkī bajimīīja ū kwisagīlwa kwabo kwa solobo, būbadima a ba Paulo nū Sila, būbadutanja babatwalīle kwigūlilū, kū būtongi bo basugi. Būūkabashisha kū balamuji, būhaya gīkī, “A banhū benaba Bayudaya, alīyo balītūyugagūlīla ū nzengo gwise. Bakūjaga būlomeela mihayo ītatwigeleelilwe a bise, īyo tūtūdūla ū kwīyanukūla nūūlū kwīyīta, nguno tūlī Balumi a bise!” Pye a banhū būbazanzamukīla. A balamuji būlagīla bazuujiwe ī shizwalo, batūlwe mbooko. Aho bamala kūbatūlagūla mbooko ningī, būbaponya mu jeela; būnkomeleja ū nanghani wa jeela abalanghane na witegeleja. Nanghwe aho wamala kūkomelejiwa gīko ūbaponya mu chumba sha mu gatī ya jeela, hama ūlola ūbatunganīja ha mantī a magūlū gabo. Mu makanza ga būjikū ha gatī, ū Paulo nū Sila balombaga na kūngongoola Mulungu mu mīmbo; a batungwa bichabo badegelekile. Kūhayimanīla yadinghima nyahīnga nhaale; pyī ī jeela yūtinginyiwa, nū nsingi gwayo. Ī milyango yūlugūka pye, nī minyololo īyo baalī batungilwe a batungwa yūtaligūka. Ū nanghani ūmisha, aho wībona ī milyango ya jeela yalugūkaga, ūsopoola lūshū gīkī ibūlage, nguno akiganika a batungwa bapeelaga. Alīyo ū Paulo ūhamuka n'ilaka itaale ūhaya gīkī, “Ūtiziyagaja, tūlīho pye a bose!” Ūlomba yenhwe talà, hūna wiza wangū-wangū kūnū akūdetemaga, ūshika ūgwa ū kū būtongi bo ba Paulo nū Sila. Ūbafunya hanze; hūna ūbabūja gīkī, “Bababa, nīīte mhayo kī napandīke kūpīla?” Nabo būng'wīla, “Nzunyage Seeba Yesu, ūkūpījiwa ū bebe ng'wenekīlī nī kaya yako!” Būnsomboolela ū mhayo go ng'wa Seeba, pye na a ba mu kaya yakwe. Ī likanza lyenīlo ītaalī būjikū gīko, ūbasola ūūkabooja a machūbagūkīle ga būtūlwa, hama ūbatīījiwa ū wei pye na a ba mu kaya yakwe. Ūbingīja mu kaya yakwe ūbabeegeja shilīwa; kaya ngima yokala būyegi nguno bakanzunya Mulungu. Aho wela, a balamuji būtūma nhūng'wa ū kū jeela balīhaya gīkī, “Balekelagi a bing'wana benabo.” Ū nanghani wa jeela ūng'wīla ū Paulo gīkī, “A bataale bahaya mulekelwe; jagi mhola lūūlū!” Alīyo ū Paulo ūnshokeja alīhaya gīkī, “Baatūtūlile mu būtongi wa banhū līīmi-nyange, hama būtūponya mu jeela, ndūhū nūūlū kūtūdegeleka ng'wibanza alīyo tūlī Balumi, ī haha hū balīhaya kūtūpeeja mu kwibisa-bisa dūhū? Yaya ī gīko, ni bizage a boi benekīlī batūfunye!” Abo baalī batūng'wa aho bīshisha ī mihayo yenīyo ū kū balamuji, bakogoha no aho bigwa gīkī baalī Balumi. Būja būūkabagwīla mu magūlū; aho babafunya hanze būbiyandīīla bafume ū mu nzengo. Aho bafuma ū mu jeela, būja ha ng'wa Ludia; bahayūmala kūbatimbya ngholó a badūgū, būgumha bajile. Ū mu lūgendo lwabo būbītīla Ampifoli na Apolonia, būūkashika Tesalonike, lyalīko isinagogi lya Bayudaya. Ū Paulo ūshisha sabato idatū akwingīlaga mo wahoya nabo mihayo ya mu shandīkwa, gīt'ūmo wītīlaga na kale. Wabakundūlīlaga na kūboolekeja hape, gīkī yalī īng'wigelile ū Kilisto aluhiwe na kūjūūka kūfuma mu bafu. Ūbawīla gīkī, “Ū Yesu ūyo nalīmusomboolela mhola jakwe ng'wenūyū, hūna ng'wene ū Kilisto.” Bamò babo bakagūloleela bizunīlīja nabo a ba Paulo nū Sila; ū mu benabo baalīmo na Bayunani bingī, abo baalī balamya ba ng'wa Mulungu, hamò n'iganda lya bakīma bakūjiwa. Alīyo a Bayudaya bakabona wilu, būsoleleja ibità lya banhū bahūnga kūfuma ng'wigūlilū. Aho balībilinga ī libità lyenīlo, bandya nsambo ū mu nzengo. Biza ha ng'wa Yasoni badaalulaga, balībakooba gīkī babafunīje hanze kū banhū. Aho babagayiwa hoi, būndutanja ū Yasoni hamò na badūgū bangī, būbatwala kū basugi ba nzengo; kūnū balīyoganya balīhaya gīkī, “Baashikile nū kūūnū a banhū abo bakūjaga būyugagūla sī; ū Yasoni h'ūyo wabanukūlile. Alīyo bashidalahile ī shilagīlo sha ng'wa Kaisali, bakūhayaga gīkī angū alīho ntemi ūngī Yesu!” Būbayuugagūla a banhū na a batongeeji aho bīyigwa ī mihayo yenīyo. Būmbiisha ihyū ū Yasoni na a biye, hūna būbalekela būja. Haho na haho ī būjikū, a badūgū būbafunya a ba Paulo nū Sila, būbatwala Beloya; aho bashika ko bingīla ng'wisinagogi lya Bayudaya. A bene baalī balembeezu kūtinda a bana Tesalonike, bakagwanukūla ū mhayo na būkalalwa bose, būyūshilola ī shandīkwa būlī lūshikū, babone ūlū īlī gīko ī mihayo yenīyo. Bingī bakazunya, bamò baalī bakīma bakūjiwa ba Shiyunani, na a bagosha nabo baalī batī bagehu. A Bayudaya ba Tesalonike aho bigwa gīkī ū Paulo akūgūlomeelaga ū mhayo go ng'wa Mulungu nī Beloya, būja nū kwene, būūkabayugagūla na kūbazwanja a banhū. Alīyo haho na haho a badūgū būng'wīnja ū Paulo būja nanghwe kū ng'walo gwa nyanza, būneka ū Sila nū Timoteo. Abo bakaja nū Paulo bakajūshika nanghwe Atene. Aho wamala kūbalagīja gīkī bakabawīle a ba Sila nū Timoteo bangūhe ū kwiza ū kūlī we, a boi būshoka Beloya. Ū Paulo aho alī mu nzengo gwa Atene abalindīīlile a biye, akabona mo mbika na mbika ja shiikolile sha kūlamiwa; ū mhayo gwenūyo gūnkoya no ū mu moyo gokwe! Ūyingīla ng'wisinagogi lya Bayudaya wahoya nabo, hamò na a bangī abo bizaga mo kūlamya. Na kwigūlilū wajaga būlī lūshikū wakahoya na a babo baalīko. Baalīho na basomi bataale, bitanagwa Baepikuleo na Bastoiko; bamò babo aho bamanhya nanghwe ū Paulo būyūhaya gīkī, “Ū nghalahala ūyū nanghwe ni alīgaagaana kūhaya kī shi?” Bangī būyūhaya gīkī, “Alībonekana kūbiza nomeeji o mihayo ya bamulungu bageni!” Bakahaya gīko nguno ū Paulo wabalomeelaga nghūlū ja ng'wa Yesu na ja būjūūko. Nose banoga būndima, būntwala kwinumba lyabo lya kwibilingīla litanagwa Aleo-Pago; būūkamūja kwenūko gīkī, “Bebe a malange ayo ūlīlanga genaya mapya, tūdūgije kūgamana nise? Nguno ī mihayo īyo ūlītwenhela yenīyī, migeni gete ū mu matū gise! Na lūūlū tūlī na nghūmbū ja kūgamana a makūlū gayo!” Nguno pye a bana Atene na a bageni abo bikalaga mo baalī batī na gwa kwīta gūngī, ūlū ītī kwiyinha sūūsū dūhū, nūūlū kūdegeleka mihayo migeni. Hūna ūbūūka ū Paulo wīmīīla ū ng'winumba lya Aleo-Pago; ūhaya gīkī, “Bababa bana Atene, nalībona a bing'we mukalalilwe no ī mihayo ya dini. Nguno ū mu kūbīta-bīta kwane, būlī kwene ūlū nalola nakwībonaga ī mihayo ya kalamīje king'we. Naabītile na kūbona wandīke ha ng'walīlo nebe būhayile gīkī, ‘Kūlī Mulungu ūyo atamanīkile.’ Ali lūūlū, ū nene nalīmulanja ūyo mukanamyaga mu būtūmana ng'wenūyo. Ū Mulungu ū Meeja wa sī nī shose īsho shilīmo, atikalaga mu maduku ga kūbeejiwa na makono, nguno ū wei hū Seeba w'igūlū na sī. Nīyo atagongile kūtūmamīlwa na makono gītī gīkī ngayiwa, nguno hū ng'wene ūyo akabinhaga pye a bose ū būpanga nī myūyī, nī shikolo ī shingī pyī ūmo shigelelile. Hūna ng'wene ūyo akagabeeja pye a mahanga ga banhū kūfuma mulī munhū ūmò, gīkī bīsambaalīle pyī ī sī, bazenge mo. Ūbatūūlīla na makanza, nī mbīmbī: mihayo īyo īhelilwe kūfuma kale kūlwa wikalo wabo; gīkī bayūbbabbasha-bbabbasha, nose bampandīke ū Mulungu, nūūlū īkī atī kūle na būlī ūmò wise. Nguno ū mulī we h'ūmo būlī ū būpanga wise, nū kūyeela-yeela kwise kūlī mulī we. Pyī nū būmunhū wise h'ūmo būlī, gīt'ūmo na bamò ba bīmbi bing'we bakahayīlaga gīkī, ‘Na a bise tūlī shiseeng'wa shakwe.’ Nose īkī tūlī shiseeng'wa sha ng'wa Mulungu, tūtiziganika gīkī ū Mulungu ashikile kūgelanījiwa na shikolo gītī zahabu nūūlū feza, nūūlū mawe ga mpango ntaale ayo gakabeejiagwa na būgaliili bo banhū. Ū mu makanza ga būtūmana, ū Mulungu walī abalekile dūhū a banhū, alīyo ī haha alībalagīla pye a banhū hose-hose gīkī bagalūke. Nguno lūlīho lūshikū alūtūūlile, lo kūbalamula pye a banhū mu būtūngīlīja, mu nzīla ya ng'wa Munhū ūyo ansolile we. Ū Mulungu akanjūūcha ū Munhū ng'wenūyo kūfuma mu bafu, ūboolekeja hape pye a banhū gīkī akūgūshikīlīja ū mhayo gwenūyo.” Aho bigwa mhayo gwa būjūūko wa bafu, bamò bandya kūneeneleja mu būdalahi balīhaya, “Yū, wigejaga lūūlū, tūkwīdegeleka n'ikanza līngī hangī ī mihayo yako!” Hūna ūbīngīla hoi ū Paulo. Alīyo bamò na bamò bakazunya būdimana nanghwe; mu benabo walīmo Dionisio, ūmò wa banhū ba mu Aleo-Pago, na nkīma lina lyakwe Damali, na bangī abo baalī hamò nabo. Aho yabīta ī yenīyī ū Paulo wīnga ī Atene, ūja Kolinto. Wibona na Nyudaya nebe myalīlwa wa Ponto, witanagwa Akula; akasangwa hū washikile makanza genayo dūhū kūfuma Italia, hamò na nke wakwe Piliskila. Nguno ū ntemi Kilaudio akalagīla gīkī pye a Bayudaya bīnge ū mu nzengo gwa Lumi. Hūna lūūlū ū Paulo ūja ha kaya yabo ūūkalenda nabo. Būyūtūmama hamò, nguno baalī bamanile nīmo gwa mbika īmò; baalī babeeja ba maheema. Kwike ū wei ū Paulo būlī sabato wajaga ng'wisinagogi kūlanga; ūpandīka Bayudaya na Bayunani ba kwizunīlīja nanghwe. A ba Sila nū Timoteo aho biza kūfuma ī Makedonia, būnsanga ū Paulo gūndadīlile no ū nīmo gwa kūgūlomeela ū mhayo, na kūbakaanīla a Bayudaya gīkī ū Yesu hū ng'wene ū Kilisto. Alīyo aho balema būyūnsondagūla, akagunghumūla shizwalo shakwe kūnū alībawīla gīkī, “A mininga ging'we ni gabizage ha mitwe ying'we, neelaga ū nene. Kūfuma haha naja kū banhū ba mahanga!” Ūbīngīla ūja mu numba ya ng'wa Tito Yusto, yalī hihī nī lisinagogi. Ū munhū ng'wenūyo walī namya o ng'wa Mulungu. Ū ntaale w'isinagogi walī Kilispo, nanghwe ūnzunya Seeba pyī nī kaya yakwe; na Bakolinto bingī abo bakigwa bakanzunya ū Seeba būbatīījiwa. Lwise lūmò makanza ga būjikū ū Seeba ūng'wīla ū Paulo mu koolechiwa gīkī, “Ūtogohage; ū bebe yombaga dūhū, yaya ū kūhuumūla. Ū mu nzengo gwenūyū nalī na banhū bingī, atīho nūūlū ūmò wa kūkūūbūkīla na kūkwītīla yabūbi, nguno nalī hamò nangho.” Akikala mo ng'waka na myeji ītandatū akūbalangaga mhayo go ng'wa Mulungu. Ū mu shikū jenījo Galio ūbiza nsugi wa Akaya, a Bayudaya aho babona gīko būnīīla gwīnda ū Paulo, būndima būntwala kwibanza. Būūkamūūla balīhaya, “Ū munhū ng'wenūyū akūbalangaga a banhū gīkī bayūnamya ū Mulungu mu nzīla ja hanze ya shilagīlo!” Alīyo ū Paulo aho wibeeja-beeja gīkī andye kūsomboola, ū Galio ūbawīla a Bayudaya, “Bing'we Bayudaya, ūlū ni gwalī mhayo gwa būkenaagūji nūūlū gwa wibonya wabūbi, ni niyūmīlīja ū kūmudegeleka. Alīyo ūlū ya wihalalīja kūlwa nguno ya mihayo na mina ga mu shilagīlo shing'we dūhū, ī yenīyo īlonjagi bing'we benekīlī. Ū nene natatogilwe ū kūbiza namuji wayo ī mihayo yenīyo.” Ūbapeeja a h'ibanza. Hūna pye a bose būndima Sostene, ūyo walī ntaale w'isinagogi; bandya kūntūlagūla haho būtongi w'ibanza. Alīyo ū mu yose yenīyo, ū Galio atafumilwe ngholó nūūlū hado. Ū Paulo ongeja ū kūlenda nabo a badūgū. Ha numa ya shikū ningī ūbuga nyanza ajile Sulia, na a ba Piliskila nū Akula baalī hamò nanghwe. Aho alī mu Kenkilia ūmooga ū ntwe gwakwe, nguno walī mu shilahīlo. Bahayūshika Efeso ūlekana nabo, ū wei wingīla ng'wisinagogi kūjūhoya na Bayudaya. Aho banomba gīkī alende ikanza ilīhu ho hado ūlema. Ūbalaga alīhaya gīkī, “Ūlū Mulungu ūtogwa, nakwiza ikanza līngī ū kū bing'we.” Hūna ūbuga nyanza ajile, wīnga ī Efeso. Aho washika Kaisalia ūlinha ngūlya kūja kwīgīsha ī kanisa, hanuma ūtulumenha kūja Antiokia. Akikala ko ikanza ilebe; wanoga ūbūūka hangī ajile akūsīngījaga mu sī ja Galatia na Fulugia, alībagīsha na kūbaguzuhya pye a bahemba. Nyudaya nebe nanghwe ūja ko ī Efeso; ī lina lyakwe walī Apolo, myalīlwa wa Isikandelia. Olī ngosha o būdūla mu kūloma na mu shandīkwa. Ū munhū ng'wenūyo walī alangilwe ī nzīla ya ng'wa Seeba, hama walī nsebu kīngī nasho ū mu moyo gokwe. Nīyo nūūlū īkī walī amanile būbatīīja bo ng'wa Yohana dūhū, alīyo nahene wīsomboolaga na būdeeba ī mihayo ya ng'wa Yesu. Hūna wandya kūlomeela mu kwisandaala ū ng'wisinagogi; a ba Piliskila nū Akula aho bang'wigwa, būnsola būūkananja chiza ī nzīla ya ng'wa Mulungu. Wahayūbūūka kūja Akaya, a badūgū būntimbya ngholó, bandīka na nyalūba kūja ū kū bahemba ba kwenūko gīkī bang'wanukūle. Aho washika ko, akabagunaana no a bahemba abo baalī bamala kūzunya kūlwa shigongo. Nguno akayūbahehenaja kīngī nasho a Bayudaya; ūyūbagoola hape-hape, akūboolekejaga kūfuma mu shandīkwa, gīkī ū Yesu hū ng'wene ū Kilisto. Ū Apolo aho alī Kolinto, ū Paulo wajaga akūbītaga kū sī ja kū magūlya. Hūna ūtulumenha ajile Efeso; ūsanga koi bahemba balebe. Ūbabūja, “Aho ng'wazunya mukang'wanukūla ū Moyo Ng'wela?” Būnshokeja balīhaya, “Tūtaalī nūūlū kwigwa gīkī alīho na Moyo Ng'wela!” Ūbabūja hangī gīkī, “Hama ng'wabatīījiwa būbatīījiwa kī lūūlū?” Nabo būng'wīla, “Mu būbatīīja bo ng'wa Yohana Matīīja.” Hūna ū Paulo ūbawīla gīkī, “Ū Yohana wabatīījaga būbatīīja kūlwa nguno ya kūgalūka; wabakomelejaga a banhū kūnzunya Yesu, ūyo olī gīkī akwiza ha numa yakwe.” Aho bigwa gīko būbatīījiwa mu lina lya ng'wa Seeba Yesu. Ū Paulo aho wabatūūlīla makono ūbikīīla ū Moyo Ng'wela, bandya kūlūngalūnga mu ndīmi jingī, na kūhanga. Baalī bagosha gītī ikūmi na babīlī. Akamala myeji īdatū akwingīlaga ng'wisinagogi walūngalūnga nabo mu kwisandaala, kūnū akūbalomeelaga na kūbaduta mu mihayo ya būtemi bo ng'wa Mulungu. Alīyo bamò babo baalī baganghanazu na badalahi, bandya kwīsondagūla ī Nzīla yenīyo kū būtongi bo banhū. Ū Paulo ūbaleka, ūbīnja a bahemba; wandya kūyūbalanga būlī lūshikū ng'widalasa lya ng'wa Tulano. Ūmala myaka ībīlī akūgūtūmamaga ū nīmo gwenūyo, kūshisha pye a bikaji ba Asia, babize Bayudaya nūūlū Bayunani, būgwigwa ū mhayo go ng'wa Seeba. Ī shītwa īsho akayūbeeja ū Mulungu mu nzīla ya makono ga ng'wa Paulo shalī sha kūkumya no, shikīlile kasomboolele! Nose na basaatu būyūpījiwa kūlwa kūtwalīlwa shizwalo na shitambaala īsho shalī shakuumiwa ha mīlī gokwe; na a babo baalī na masamva gabafumaga. Ū mu shikū jenījo bakigela na Bayudaya balebe, bayeelaga hose-hose bakūgemaga kūpeeja masamva mu lina lya ng'wa Seeba Yesu. Balītūmamīlaga ū kū banhū ba masamva balīhaya gīkī, “Nalīmupeeja mu lina lya ng'wa Yesu ūyo akūlomeelagwa na Paulo.” Ū mhayo gwenūyū bakagwīta na bitūnja mpungatī ba Nyudaya ūmò ngabīji ntaale, witanagwa Sikewa. Alīyo ī lisamva lyūbashokeja līlīhaya, “Ū Yesu naamanile, nū Paulo nang'witegelegije, al'a bing'we mulī banani?” Ū munhū ūyo walī n'isamva ūbasakamīla, ūbaheeba kībi-kībi; ūbatandagūja ī shizwalo! Kwike būpūlūgūka, būpuluka ū mu numba yenīyo, alīyo balī dūūhū, na bajimaga machūbagūkīle! Ū mhayo gwenūyo būgūmana pye a bikaji ba mu Efeso; a bose, Bayudaya na a Bayunani, būgwīlwa booba. Ī lina lya ng'wa Seeba Yesu lyūkūjiwa. Bingī abo bakazunya būyūfunya būkaanīji bakwīsomboolaga īyo bīyītaga. Bamò baalī balogi; bingī babo būshikuminga ī shitabo shabo shūpemva kū būtongi wa banhū bose. Aho gwabalwa ū mpango gwa shitabo shenīsho, shūbonekana shipande shihūmbī makūmi atanò sha feza. Ū mu gīko ū mhayo gūkongeja kūbiza na nguzu, na kūsambaala hose pye kūlwa būdūla bo ng'wa Seeba. Aho yabīta ī yenīyī, ū Paulo ūbona ū mu moyo gīkī abīte Makedonia akaje Akaya, hūna akalūmbūlīle kūja Yelusalemu; ūhaya, “Ūlū nalashike ū kwenūko shinigelile naje nī Lumi nakabone nū kwene.” Hūna ūbatūma babīlī ba bagunaani bakwe, ba Timoteo na Elasto, būtonga ī Makedonia; ū wei ūlenda ho hado ū mu Asia. Jūbīta shikū kaganda ataalī alīho, kūhayimanīla gwigela nsambo kūlwa nguno yayo ī Nzīla yenīyo. Walīho nsuji nebe o feza witanagwa Demetilio, wabeejaga shiikolile sha feza sha hekalu ya ng'wa Alitemi. Ū mu gīko batūmami bapandīkīlaga milīmo mingī a ha ng'wakwe. Hūna lūūlū ū munhū ng'wenūyo ūbakuminga abo balīīlaga ū mu nīmo gwenūyo; ūbawīla gīkī, “Bagosha, angū mulībona gīkī ū nīīlo gwise gūlī mu nīmo gwenūyū. Alīyo ī haha hū mulībona, nū kwigwa muliigwa, gīkī ū Paulo ng'wenūyū wahūmbūūlile banhū bingī. Nīyo ītī mu Efeso ūmu dūhū, hihī pye a hose ū mu Asia; akūjaga ūhaya gīkī angū batī bamulungu abo bakabeejiagwa na makono. Nose hū kūhaya ū nīīlo gwise gwenūyū gūlī mu nhabaala ya kwingīla mu kūdalahwa; hama nī hekalu ya ng'wa mulungu wise ū nkīma, ū Alitemi nī yene īlī mu kwihīga kwa kūbalwa gīkī ītī na solobo. Nī likūjo lyakwe nalyo līkwika, alīyo ī Asia ī yose īkanamyaga; nīyo pyī dūhū a hose ū mu sī.” Aho bigwa gīko būpelana no, bandya kūyoganya balīhaya gīkī, “Ū Alitemi wa Baefeso ng'wene ntaale!” Pyī ū nzengo gūyuugūka, būbahaja biye ba ng'wa Paulo, ba Gayo na Alistako bana Makedonia, būbatwala kwinumba lya kwiloleelela mabina na mawigusha; pye a banhū būlilimūka nhambo bajile ko. Alīyo ū Paulo aho wihamba ū kūja kwigulanya ū ng'wibità, būnemeja a bahemba. Hama bamò ba batongeeji baalī banwani biye, būtūma nhūng'wa balīng'wikūmbīlīja atizūkiyoolecha ū kwinumba lyenīlo. Abo baalīho hoi, būlī bene bayoganyaga balīhaya mihayo yabo dūhū. Nīyo īkī gwalī nsambo, a bingī baalī batamanaga nī shisho shalī shabenheleja kwibilinga. Ū ng'wibità lyenīlo baalīmo na Bayudaya; hūna a bene būnsola Isikanda, būng'wīla abahuumūje a banhū. Nghana wandya kūbahūngīja nkono gīkī abasomboolele. Kwike aho badeeba gīkī walī Nyudaya nanghwe, būhoolanīja pye a bose bakūyoganyaga n'ilaka lya higūlya, nose lyūshika ikanza lya sa gītī ibīlī balīhamuka būhaya gīkī, “Ū Alitemi wa Baefeso ng'wene ntaale!” Nose kalani ntaale wa mu nzengo ūbahuumūja, hūna wandya kūbawīla gīkī, “Bing'we bababa Baefeso, munhū kī ūyo atamanile gīkī ū nzengo gwa Baefeso gūkalanghanaga hekalu ya ng'wa Alitemi ū ntaale, hamò nī shikolo īsho shikagwa kūfuma ng'wigūlū? Ali lūūlū īkī ī mihayo yenīyī atīho munhū nūūlū ūmò ūyo ashikile kwīyihalalīja, īlī yawiza muhuumūle; ītīho nguno ya kwīta nsambo. Nguno ahene nghana a banhū benaba ng'wabenhaga, alīyo batasolile shikolo shose-shose sha mu hekalu ying'we, nūūlū bataalī kūndūkagūla ū mulungu wing'we. Hū kūhaya ū Demetilio na a batūmami biye ūlū gīkī balī na mhayo gwa kūmūūla munhū ose-ose, galīho a mabanza, na a balamuji balīho; ni bajage kwenūko bakīmīīle. Hama nūūlū gūbize gūlīho mhayo gūngī gose-gose ūyo mulīgūkooba, pyī ī yose yenīyo īkūlolwa ha lūbanza ūlo lūzunīlīgije. Al'ī mbika īyo twabeejaga ī lelo īyī, īshikile kūtwenheleja kwinhwa nsango kūlwa kwenheleja nsambo, nguno tūtī na nzīla yose-yose ya koolecha ni shikolo kī īsho shatūbilingaga gīkī aha.” Aho omala kūhaya gīko ūbawīla a banhū kūsambaala. Aho yabīta ī yose yenīyo ū Paulo ūbitana a bahemba ūbatimbya ngholó, na ūbalaga ūbūūka kūja Makedonia. Waja alībīta hose-hose ī mhandī jenījo akūlūngalūngaga mihayo mingī ya kūbakomeleja a banhū, nose ūshika ī Būyunani. Akamala mo myeji īdatū; aho wahaya kūbūūka kūja Sulia kūbītīla mu nyanza, ūgalūcha a maganiko; ūshoka ūbītīla Makedonia, nguno akabona gīkī a Bayudaya baalī basīgana mhayo gwa kūmūlaga. Bakaja nanghwe bana Tesalonike, ba Sopatilo ng'wana Piliho muna Beloya na Alistako na Sekundo, na Gayo muna Delibe, hamò nū Timoteo; na bana Asia ba Tikiko na Tulofimo. Alīyo īkī a banhū benaba baalī batonga ū kūja, bahayūshika Tiloa būtūlinda. Aho shabīta shigukulu sha migatī ītī na shibimbya, nise tūbuga nyanza twīnga ī Filipi, tūmala shikū itanò hūna tūshika ī Tiloa ūko baalī; tūshinga ho shikū mpungatī. A ha lūshikū lo kwandya mu nyuma tūkibilinga kūmega ngatī, ū Paulo ūlomeela kūshisha būjikū ha gatī, nguno walī ahelile kwīnga a ha ntondo yaho. Ū mu chumba ūmo twalī twibilingīla jalīmo talà ja kūgunaana. Ndinha nebe, lina lyakwe Yutiko, walī wigasha ha lūgala lw'idilisha, wanoga ūbītwa tūlo, ūtindīla īkī ū Paulo akalomeela ikanza ilīhu. Kūhayimanīla ū ndinha ng'wenūyo wagwa ha sī; būmūcha omalaga gūcha, nguno akagwa kūfuma kū golofa ya kadatū. Ū Paulo aho wika ūshikīla kūngwīla ūnkumbatīla; hūna ūbawīla, “Mutogohage ataalī mpanga!” Wīnga ho ūlinha hangī ū kū golofa, ūmega ngatī ūlya, ongeja hangī ū kūhoya nabo; nose wela hūna ūja. Aho bamūcha ū nsūmba būyega no, nguno bakamona alī mhola. Twahayandya ū lūgendo, a bise twingīla mu meli tūtonga kūja Aso, gūkahelwa gīkī tūkūjūnsolela kwene ū Paulo; nguno ū ng'wene akaja lwa magūlū. Aho watūsanga ī Aso, tūmbakīja tūbūūka tūjile tūūkashika Mitūlene. A henaho twīnga hoi kū ntondo yaho, tūbuga nyanza tūūkakola ha ng'walo gwa Kio; hama a ha ntondo yaho hangī tūshika Samo, ū kū lūngī tūshikīīla Mileto. Ū Paulo walī atogilwe kūbītīla Efeso; alīyo walī atatogilwe kūsola ikanza ilīhu ū mu Asia, nguno walī wangū-wangū; gīkī ūlū yūdūlīkana ū lūshikū lo Pentekosite lūshike alī Yelusalemu. Hūna aho alī Mileto ūtūmīja būkitanwa a banamhala ba kanisa ya Efeso. Aho bashika ūbawīla gīkī, “Mumanile ūmo nashimīzīlaga ū ng'wikanza ī lyose aho nikalaga hamò ning'we, kwandīja lūshikū lo kūshika kwane mu Asia. Nantūmamīlaga ū Seeba mu widohya na kūlīla, nguno ya kūgeng'wa kūtaale, kūlwa kwītīlwa yabūbi na Bayudaya. Nīyo hangī mumanile gīkī natamubisile mhayo nūūlū gūmò ūyo gwalī gūdūgije kūmugunaana, gīkī hīmba naleke kūmuwīla nūūlū kūmulanga hape-hape kū būtongi wa banhū, na mu būlī kaya. Najaga nūbahūgūla a Bayudaya na a Bayunani, gīkī bangalūkīle Mulungu na kūnzunya Seeba wise Yesu Kilisto. Alīyo ī haha nalīja Yelusalemu, ū Moyo anitungile; hama īyo nalakamanhye nayo natīmanile. Kwike namanile dūhū gīkī, ū Moyo Ng'wela akūjaga ūnikaanīla mu būlī nzengo, ūniwīla gīkī nalindīīlilwe būtungwa na būluhi. Alīyo nahene ū nene natūbūbalaga ū būpanga bone gīkī būlī na solobo ū kūlī nene, kūtinda kūlūmalīja ū lūgendo lwane, nū nīmo gwa kūkumūcha Nghūlū Jawiza ja shigongo sha ng'wa Mulungu, nīmo ūyo nakagwanukūla kūfuma kūlī Seeba Yesu. “Ī haha namanile gīkī, pye a bing'we abo nabītaga nakūmulomeelaga nghūlū ja būtemi, mutalanibona hangī ū mu mīlī. Hūna lūūlū, ū lūshikū lwa lelo lwenūlū nalīkaanīla kū būtongi wing'we gīkī, ū nene nalī wape. Natīko ū kūsayīlwa nūūlū būgwīlwa nsago a banhū. Nguno natalekile ū kūmuwīla pyī īyo ayīhelile ū Mulungu. Hū kūhaya ilanghanagi a bing'we benekīlī, nī lidale ī lyose īlo Moyo Ng'wela amutūūlile kūbiza balanghani balyo; īdīīmagi ī kanisa ya ng'wa Mulungu, īyo wīpandīka mu kwita mininga gakwe wei ng'wenekīlī. Ū nene namanile gīkī, ūlū nalīnge jikwandya kūng'ūbūkīla mhūge ndaku, ījo jitūlīsaatwa ī lidale. Hama nū mu bing'we benekīlī bakwandya kwigela banhū ba kūja bakūyombaga mihayo īchaama-chaamile, bayūbahūmbūūla a bahemba gīkī babalondeele boi. Hūna lūūlū ikalagi miso, ng'wizūkwe gīkī ikanza lya myaka īdatū nikalaga nakūlīlaga līīmi na būjikū, natalekile kūnghūgūla nūūlū ūmò wing'we. Alīyo ī haha lūūlū, nalīmutūūla mu makono ga ng'wa Mulungu, na mu mhayo gokwe ūyo gūdūgije kūmuzenga, na kūng'winha wingīji hamò na bose abo bakwejiagwa. Ū nene natikūmbilwe na hado yaya hela ja ng'wa munhū ose-ose, nūūlū sabo jingī, nūūlū ni shizwalo dūhū yaya. A bing'we aba mumanile gīkī naatūmamaga na makono gane aya nene ng'wenekīlī, gīkī napandīke sha kwigunaanīla ū nene, na a babo nikalaga nabo. Ū mu yose īyo nīītaga, nang'oolekejaga gīkī shiigelile kūtūmama gīko, tūyūbagunaana abo batidūgije; tūyūgwizūkwa ū mhayo go ng'wa Seeba Yesu; ūyo gūhayile gīkī, ‘Ū kwinha kūlī na mbango kūtinda kwanukūla.’ ” Aho wamala ū kūyomba ī yenīyo ūtuja mazwi, ūlomba hamò nabo pye a bose. Pye bakalīla no, kūnū balīnkumbatīla ū Paulo, na kūmbipa. Gūkabaminya ū mhayo ūyo akagūhaya, ū gwa gīkī batalamona hangī ū mu mīlī. Hūna būnshindīkīla, būūkanshisha a ha meli. Aho lyashika ī likanza, tūlinhya itanga tūgoloola tūjile tūūkashika Kosi, ū kū ntondo yaho tūshika Lodo, ū kūfuma a henaho tūja Patala. Tūbona meli ījile Foenike, twingīla ng'wenūmo, tūbūūka tūjile. Ī Kupulo twīloleela dūhū, twītūla kū nkono gwa lūmoso, a bise tūja nalo ū lūgendo tūlolile Sulia; tūūkakola Tulo, nguno ī meli yabbakūūlaga miligo hoi a henaho. Tūbona hoi bahemba, twikala nabo shikū mpungatī; būnghūgūla na kūnghūgūla ū Paulo mu nguzu ja ng'wa Moyo, gīkī atizūja ī Yelusalemu. Alīyo aho jashika ī shikū ja kūbūūka, twandya dūhū ū lūgendo; a bose būtūshindīkīla, pye na a bakīma na a banīgīnī būfuma hamò nise ī hanze ya nzengo; aho twashika a ha ng'walo tūtuja mazwi kūlomba. Twahayūmala ū kwilaga nabo, twingīla mu meli a bise, nabo būshoka kaya. Tūja nalo ū lūgendo lwise ū kūfuma ī Tulo, aho twashika Putolemai tūbagīsha a badūgū, tūlenda nabo hoi lūshikū lūmò. A ha ntondo yaho tūshika Kaisalia, tūūkikala ha ng'wa nomeeji Filipo, ūyo walī ūmò wa bagunaani abo mpungatī. Walī na bashīke banè bahangi, baalī batatoolilwe. A henaho tūkikala ho shikū ningī, kwitulwa washika nghangi nebe kūfuma sī ya Būyudaya, lina lyakwe Agabo. Wahayūshika aho twalī, ūsola ngwasho go ng'wa Paulo, wibohya a magūlū na a makono; hūna ūhaya, “Ū Moyo Ng'wela alīhaya gīkī, ‘A Bayudaya bakūja bakamohye gīkī ū ng'wenekīlī ngwasho ūyū, bantūūle mu makono ga banhū ba mahanga.’ ” Pye a bise, a bageni na a baho na kale, twandya kūng'wikūmbīlīja atizūja ī Yelusalemu. Alīyo ū Paulo ūshosha ūhaya gīkī, “Bing'we mulīīta mhayo kī ū gwenūyū, mulīlīla gīkī munigwishe ngholó? Managi gīkī ū nene natazunije kūtungwa dūhū, alīyo nūūlū kūchīla ko ī Yelusalemu, kūlwa lina lya ng'wa Seeba Yesu!” Aho twabona gīkī atīko kūgalūchiwa, tūhaya, “Leka īshikīīle īyo Seeba atogilwe ībize ho; tūhuumūla tūneka.” Ha numa ya shikū ndebe, tūgolanya lūgendo lwise; tūbūūka tūjile Yelusalemu. Bahemba balebe bana Kaisalia biza hamò nise, būtūshikīja ha kaya ya ng'wa Naasoni, gīkī tūlende ha ng'wakwe. Walī nghemba wa shikū ningī, fumo yakwe Kupulo. Aho twashika ī Yelusalemu, būtwanukūla na būyegi a badūgū. A ha ntondo yaho tūja nanghwe ū Paulo kwibona na Yakobo; na a banamhala baalīho pye a bose. Twahayūmala ū kūbagīsha, ū Paulo wandya kūbonzoolela gūmò-gūmò, pyī īyo yalī yabeejiwa na Mulungu kūbītīla mu būtūmami bokwe. Aho bigwa būnkumīlīja Mulungu, būng'wīla ū Paulo gīkī, “Bebe ndūgū wise, ūlībona gīkī a Bayudaya abo baazunije balī mashihūmbī makūmi mingī; na pye a bose balī na būjangīīzu būtaale no ū kū shilagīlo! Alīyo hū baamalile kūwīlwa gīkī, ū bebe ūkūjaga ūbawīla a Bayudaya abo balī mu sī ja mahanga, gīkī balekane nanghwe ū Musa; booye nū kūyūbasaala a baana babo, pyī nū kūshimīzīla ū mu shīmīle shise. Ī gīsī lūūlū, gūlīho mhayo kī ū go kwīta? Nguno bakwigwa dūhū ī gīkī wizile! Ali lūūlū, leka tūkūwīle gūyū mhayo ūgwīte; balīho banhū banè hamò nise aha balī mu shilahīlo. Basolage wiyeeje hamò nabo, ūbafunīje bebe ī sabo ja kūmoogelwa ī mitwe yabo. Ū mu gīko pye a banhū bakūmana gīkī, ī mihayo īyo bakūwīlagwa kūlwa nguno yako ītī ya nghana; bakūbona gīkī ū bebe ūkūshimīzīlaga mo ū mu shilagīlo, na hangī ūshidimile. Ī mihayo ya banhū ba mahanga ī yene twamala kwizunīlīja kale, tūbandīkīla na kūbandīkīla, gīkī balekane nū būfunya bo shitambo kū mashiikolile, nū kūlya a mininga nūūlū ndimu ja kūbūlagwa na kwitwa mininga yaya; balekane nayo gete ī yenīyo, pyī nū būjingi.” Na nghana a ha ntondo yaho ū Paulo ūbasola a banhū benabo wiyeeja hamò nabo; hūna wingīla mu hekalu kūbasomboolela ī likanza lya kwejiwa kwabo; na gīkī ūlū lyūng'wa, shikūfunyiwa ī shitambo kūlwa būlī ūmò wabo. Aho jegeela kūshila ī shikū ījo mpungatī, Bayudaya balebe, ba kūfuma Asia, būmona ū Paulo alī mu hekalu. Būnghaja na makono gabo kūnū balīyoganya, bakwitanaga banhū. Balīhaya gīkī, “Bagosha Baisilaeli twangūhīlagi, ū ng'wing'wana ng'wenūyū hū ng'wene ūyo akūjaga hose-hose, ūlanga mihayo ya kūlīgomela ī lihanga lise nī shilagīlo; pyī nī lipandī lyenīlī. Nīyo wingījaga na Bayunani ū mu hekalu, kūlīsosohaja ī lipandī lyeela īlī!” Bakahaya gīko īkī baalī bamona ū Paulo ū mu nzengo alī na Tilofimo muna Efeso, biganikaga gīkī walī wingīla hamò nanghwe nū mu hekalu. Hūna pyī ū nzengo gūyogooka ī likanza lyenīlo; yūbiza bbidibbidi a banhū. Būndima ū Paulo, būndutanja banfunije hanze ya hekalu; haho na haho yūlugalwa ī milyango! Aho bataalī būhadīkīja kūhaya kūmūlaga, jūshika ī mhola kūlī ntaale wa mabità ga bashilikale, gīkī yayogooka ī Yelusalemu. Nanghwe haho na haho witana bashilikale na bataale babo, būpeela bajile ū kū yombo. A Bayudaya aho bamona ū ntaale wa mabità, hamò na a bashilikale abo walī nabo, boya ū kūntūlagūla ū Paulo. Hūna ū ntaale wa mabità wegeela ho ūndima, ūlagīla atungwe minyololo ībīlī abūjiwe alī nani, hangī wītaga mhayo kī! A banhū bandya kūyoganya ū ng'wibità: abo balīhaya kīngī na a babo nabo balīhaya kīngī. Ū ntaale wa mabità ūduuma ū kwīmana īyo yahayiagwa kūlwa nguno ya yombo, nose ūkalīla kūlagīla dūhū gīkī, ū Paulo akingījiwe mu nghambī ya bashilikale. A bashilikale aho bashika a ha nyango, yūbigeleelwa kūmūcha ū Paulo, ū kūng'wingīja ū mu nghambī, nguno ū nsambo gwa banhū gūkongeja ū kūkūla. Ī libità lya banhū abo bakūūbījaga bajaga balīhaya gīkī, “Mūlagagi!” Ū Paulo aho wegeela ū kwingījiwa ū mu nghambī ya bashilikale, ūng'wīla ū ntaale wa mabità gīkī, “Nadūgije kūkūwīla mhayo?” Nanghwe ūhaya, “Bebe, ūmanile Shiyunani? Ūtī ng'wene ū muna Misili ūyo walī wenhelegije nsambo makanza malebe ū mu shikū ījo jabītile ījo, ūkuminga n'ibità lya banhū babūlagi shihūmbī shinè, ūja nabo kū mapoolu?” Nanghwe ū Paulo ūhaya, “Mm yaya, ū nene nalī Nyudaya muna Taso ya Kilikia, nzengo ūyo gūtī gwa kwibengelejiwa; nalīkūlomba ūnizunīlīje nayombe nabo a banhū.” Ūnzunīlīja nghana. Ū Paulo wīmīīla ha malinhīlo ga kwingīlīla ū mu numba ya nghambī, ūbahūngīja nkono a banhū būhuumūlīja sele. Hūna ūbawīla mu lūlīmi lo Shihebulania alīhaya gīkī, “Bing'we bagosha badūgū bane na bababa, nidegelekagi namusomboolele ū wibūūji bone.” Aho bigwa alībayombya mu lūlīmi lo Shihebulania, bongeja ū kūhuumūla. Hūna ūhaya gīkī, “Ū nene nalī Nyudaya, myalīlwa wa Taso ya Kilikia. Alīyo naakūlīlaga mu nzengo gwenūyū ūyū; hama naalangagwa na Gamalieli ī mihayo ya shilagīlo sha bakūlūgenji bise, nūbiza na būjangīīzu būtaale kūlwa ng'wa Mulungu, gīt'ūmo mulī dūhū na a bing'we pye a bose ī lelo īyī. Abo bakūshimīzīlaga ū mu Nzīla yenīyī naabaluhyaga kūshisha kūbabūlaga; naabadutanjaga, naakabaponya mu jeela, pye bagosha na bakīma. Ū ntaale wa bagabīji adūgije kūnikaanīla ū mu mhayo gwenūyū, pyī na a banamhala. Nguno nakanukūla na nyalūba kūfuma kūbo, gīkī naje najo Damasko ū kū badūgū, nakabatunge abo baalī kwenūko, nabenhe Yelusalemu bize binhwe nsango. “Alīyo aho negeela ī Damasko ūko najaga, nahayimanīla mu makanza gītī ga līīmi ntwe-gatī, napīndiwa na būpe būng'weku hataale no, bo kūfuma ng'wigūlū. Nūgwa ha sī; hūna niigwa ilaka līlīniwīla, ‘Saulo, Saulo, nibūlī ūlīniluhya?’ Nane nūshosha, ‘Ūlī nani Seeba?’ Nanghwe ūniwīla, ‘Nalī Yesu wa Nazaleti ūyo ūlīniluhya!’ Na a babo baalī hamò nane bakabūbona ū būpe wenūbo, alīyo batitegelegije ūmo lyahayīlaga ī lilaka lyakwe ūyo waniyombyaga. Hūna nūng'wīla, ‘Nīīte ginehe lūūlū Seeba?’ Nanghwe ū Seeba ūniwīla gīkī, ‘Būūkaga ūshikīīle ū mu nzengo gwa Damasko, ūkūjūwīlwa ng'wenūmo īyo īhelilwe kūlwa būtūmami wako.’ Alīyo īkī nakoya ū kūbona kūlwa nguno y'ikūjo lya būpe wenūbo, abo baalī hamò nane būnidima nkono būnitongeela nūshikīīla ū mu nzengo gwa Damasko. “Ī Damasko kwenūko walīho Anania, munhū ng'wishigwa mu kashimīzīle ka mu shilagīlo, pye a Bayudaya ba kwenūko bankaanīlaga chiza. Ū munhū ng'wenūyo akiza aho naalī nashikīla; wahayūshika ūniwīla gīkī, ‘Ndūgū Saulo, anukūlaga kūbona!’ Ī likanza lyenīlo nandya kūbona, nūmona. Hanuma ūniwīla, ‘Ū Mulungu wa bakūlūgenji bise akūsolile kūfuma kale gīkī ūbūmane ū būtogwa bokwe, ūmone ū Ntūngīlīja, na wigwe ilaka kūfuma mu nomo gokwe. Nguno ūkūbiza nkaanīji wakwe kū banhū bose, ūbawīle īyo wībonaga, nī yīyo wigwaga. Al'ī haha lūūlū ūliganika mhayo kī? Būūkaga ūbatīījiwe, ūlīlīlīīle ī lina lyakwe ūshooje ī shibi shako.’ “Aho nashoka Yelusalemu, lūshikū lūmò naalī mu hekalu nakūlombaga, nahayimanīla nahweelwa. Nūmona alīniwīla gīkī, ‘Kangīlījaga wangū wīnge ū mu Yelusalemu, nguno batūbūzunya ū būkaanīji ūbo ūlīnikaanīla kūbo.’ Nane nūng'wīla, ‘Seeba, bamanile gīkī ū nene hū najaga ū mu masinagogi naakabatunga na kūbaponya mu jeela pye abo bakūzunije. Na a haho giitagwa a mininga ga ng'wa Stefano ū nkaanīji wako, ū nene ūyū naalī nizunīlīja mīlī ngima, naalī nīmīīla kūbalanghanīja ī shizwalo shabo a babūlagi bakwe!’ Hūna ūniwīla gīkī, ‘Jaga, nguno nakūkūtūma kūle kū banhū ba mahanga.’ ” Baalī bandegeleka sele-sele kūshisha ha mhayo gwenūyo; aho wagūhaya dūhū ī gīkī, pye a bose bandya kūyoganya balīhaya, “Ng'wīnjagi ū mu sī ū ng'wenūyū, nguno ū munhū gītī ng'wenūyū atigeleelilwe kwikala mpanga!” Bakayoganya no, kūnū balītandūla na shizwalo, na kūsaamula lūbuubu ng'wigūlya. Ū ntaale wa mabità ga bashilikale ūlagīja, ū Paulo ingījiwe mu gatī atūlwe mbooko, abūjiwe chiza īmanwe ī nguno īyo yalī yenheleja nose banhū banyoganīje gīko. Alīyo aho bandya kūntunga gīkī bantūle, ū wei ū Paulo ūng'wīla ū ntaale wa bashilikale ūyo walī wīmīīla hihī nanghwe; ūhaya gīkī, “A bing'we gashi muzunīlīgije dūhū ū kūbatūla na a Balumi, nūūlū ataalī ū munhū ū kūlamulwa na kūmanīka gīkī nghūbi?” Ū ntaale wa bashilikale ng'wenūyo aho wigwa gīko ūja ūūkang'wīla ū ntaale wa mabità; gīkī, “Bebe ūlīhaya kwīta mhayo kī ū gwenūyū? Ū munhū ng'wenūyo ūmò wa Balumi!” Ū ntaale wa mabità ūng'wegeela ūng'wīla, “Bebe aliniwīlage, ūlī ūmò wa Balumi?” Nanghwe ūhaya, “Alichene!” Ū ntaale wa mabità ūshosha gīkī, “Ū nene nakafunya hela ningī hū nūbiza ūmò wa Balumi!” Nanghwe ū Paulo ūhaya, “Ū nene kwīngīīla kūbyalwa kwane!” Hūna abo bahayaga kūmūgīlīja bisunda ha mhelo ī likanza lyenīlo; ū ntaale wa mabità akogoha no aho wabona gīkī gashinaga ū Paulo walī ūmò wa Balumi, alīyo hū walī wantunga! Ū kū ntondo yaho, ū ntaale wa mabità ng'wenūyo ūbiza na būkalalwa bo kūmana ni nguno kī a Bayudaya bamūūlaga gīko; hūna ūntaligūlīla, ūlagīja bikuminge a bagabīji bataale nī libanza. Biza kū būtongi bokwe, ūng'wenha ū Paulo kwīmīīla nabo. Ū Paulo ūbakalalīla no-no-no a b'ibanza; hūna ūhaya gīkī, “Bababa badūgū bane, ū nene ū mu kikalīle kane ka būlī lūshikū ū kū būtongi bo ng'wa Mulungu, nalī na wiyangūji wawiza ū mu ngholó kūshisha nī lelo īyī.” Ū ngabīji ntaale Anania ūbalagīla abo baalī bīmīīla haho nanghwe bantūle ū kū nomo gokwe. Nanghwe ū Paulo ūng'wīla, “Akūkūtūla ū Mulungu, bebe ndugu ībilile swakala; wigashaga kūnilamula mu nghana ya shilagīlo alīyo hū walinhya kūshikenaagūla na kūlagīla gīkī natūlwe!” Nabo abo baalī bīmīīla haho nanghwe būng'wīla, “Bebe, ūlīng'wīla mihayo kī ī yenīyo ū ngabīji ntaale wa ng'wa Mulungu?” Ū Paulo ūhaya, “Badūgū bane, naalī natamanile gīkī ngabīji ntaale, nguno gwandīkilwe gīkī, ‘Yaya ū kūnghaya kībi ū ntongeeji wa banhū bako.’ ” Hūna lūūlū ū Paulo aho wadeeba gīkī abo baalīho, bamò baalī Basadukayo na bangī Bafalisayo, ūhamuka ū ng'wibanza n'ilaka itaale ūhaya, “Bababa badūgū bane, ū nene nalī Nfalisayo, ng'wana wa Bafalisayo, nalīlamulwa kūlwa nguno ya kwisagīlwa kwa būjūūko wa bafu!” Aho wahaya gīko yūbūūka yombo a ha gatī ya Bafalisayo na a Basadukayo, lyūgabanīka ī libità. Nguno a Basadukayo bakahayaga gīkī būtīho ū būjūūko, na a bamalaika batīho, pye nī myoyo ītīho; alīyo a Bafalisayo bazunije gīkī pyī ī shenīsho, shilīho. Aho yakūla ī yombo, bīmīīla nose bamò ba Bafalisayo, a balangi ba shilagīlo. Bandya kūyomba mu kwigambīla balīhaya gīkī, “Nīyo a bise tūtūbonaga nūūlū būbi ū mulī munhū ng'wenūyū. Ī gīsī gūlīho mhayo kī ūlū ūbiza wayombiwe na moyo nūūlū na malaika?” Ū ntaale wa mabità ga bashilikale aho wabona gīkī gwakūla ū nsambo, ūbalagīla a bashilikale bang'wīnje ū Paulo; būng'wingīja mu nghambī, nguno akogoha a banhū batizūntandagūla. Aho wila ū būjikū, ū Seeba wīmīīla aho walī ū Paulo; ūng'wīla gīkī, “Timbyaga ngholó, nguno shiigelile ūnikaaniīle nī Lumi gīt'ūmo wanikaanīlaga mu Yelusalemu.” Aho wela a Bayudaya būbeeja long'we; biyilahīja gīkī batūlyaga nūūlū kūng'wa shose-shose yaya, kūshisha bamūlage ū Paulo. Abo bakabeeja ī long'we yenīyo baalī banhū bakīlile ha makūmi anè. Hūna biza ū kūlī ngabīji ntaale, ūko baalī na a banamhala; būng'wīla, “Twilahīlaga gīkī tūtūlojaga shose-shose nūūlū hado, kūshisha tūmūlage ū Paulo. Ali lūūlū, ū bebe nī libanza lyako tūmaga nhūng'wa ū kūlī ntaale wa mabità ga bashilikale, ang'wenhe; gītī gīkī mulīhaya kūmūgīlīja chiza ī mihayo yakwe. A bise tūtang'anhīlile gete, tūkūmūlagīla mu nzīla aho ataalī nūūlū kwegeela a henaha.” Kwike ng'wipfwa wa ng'wa Paulo ūwigwa ū būsīgani wenūbo, hūna wiza wingīla ū mu nghambī, ūng'wīla ū Paulo. Nanghwe ū Paulo ūng'witana ūmò wa bataale ba bashilikale; ūng'wīla gīkī, “Ū nyanda ng'wenūyū ntwalage ū kūlī ntaale wa mabità, nguno alī na mhayo gwa kūng'wīla.” Aho wantwala ūūkang'wīla gīkī, “Ū ntungwa ū Paulo walī wanitana ūniwīla nakwenhele ūyū nyanda alī na mhayo gwa kūkūwīla.” Ū ntaale wa mabità ūndima nkono ūja nanghwe ha mhūjo ūūkamūja, “Ūlī na mhayo kī ūyo ūtogilwe kūniwīla?” Nanghwe ūhaya gīkī, “A Bayudaya balomanaga kwiza ī ntondo kūkūlomba ūlantwale ū Paulo kwibanza gītī kūhaya kūmūgīlīja chiza ī mihayo yakwe. Ū bebe ūtizūbazunīlīja, nguno bamò babo, banhū bakīlile ha makūmi anè, bakūbiza bang'witegeelaga. Bilahīlaga gīkī batūlyaga shose-shose nūūlū kūng'wa yaya, kūshisha bamūlage; nīyo ī haha balīho balindaga kwigwa kūfuma kūlī bebe dūhū.” Hūna ū ntaale wa mabità ūneka aje ū nyanda, alīyo ūnghūgūla ūng'wīla, “Ūtizūng'wīla munhū nūūlū ūmò, gīkī waniwīlaga ī mihayo yenīyī.” Hūna witana bataale babīlī ba bashilikale ūbawīla gīkī, “Solagi bashilikale magana abīlī, na badamhīji ba falasa makūmi mpungatī, na bashilikale magana abīlī ba machimu; bibeeja-beeje bamalīīle, nguno lūlīho lūgendo lwa kūja Kaisalia makanza ga sa idatū ja būjikū. Jigele na ndamhī aladamhīle ū Paulo, bantwale kūlī nsugi Feliki bakanshishe ko mhola.” Wandīka na nyalūba mu mbika īyī. “Kilaudio Lisia: kūlī baba nsugi nkūjiwa Feliki. Nalīkūgīsha. Ū munhū ng'wenūyū walī wadimilwe na Bayudaya; baalī batogilwe kūmūlaga, alīyo aho namana gīkī alī ūmò wa Balumi, nūja na bashilikale nūkampīja. Nūng'wenha ng'wibanza, wiza wīmīīla nabo īkī naalī natogilwe kūmana ni nguno kī bakūng'wītīlaga īlī gīko. Nakabona gīkī alībūūlwa kūlwa wihalalīja bo mihayo ya shilagīlo shabo; mhayo ūyo gūtigelile kūng'wenheleja kwinhwa nsango gwa kūbūlagwa, nūūlū gwa kūtungwa. Hama hangī nahayagimanīla nawīlwa gīkī, īlīho gwīnda ya kūhaya kūng'wītīla gwabūbi ū munhū ng'wenūyo; haho na haho nūbona nantūme kūlī bebe. Nabalagīlaga na a babūūji bakwe bize basomboole kū būtongi wako, ī mihayo īyo balīmūūla.” Na nghana a bashilikale bīīta gīt'ūmo gūkahelelwa, būnsola ū Paulo ītaalī būjikū gīko, būūkashika nanghwe Antipatili. Aho wela ī dilū a bene būshoka kū nghambī ya bashilikale, būbaleka a badamhīji ba falasa būshikīīla nanghwe ī Kaisalia. Abo bakaja ī Kaisalia aho bingīla ū mu nzengo, būng'winha ī nyalūba ū nsugi; nū Paulo būneka mu makono gakwe. Wahayūmala kwīsoma, ūbūja ū Paulo muna halī; aho wamana gīkī muna Kilikia, ūhaya; “Nakwīdegeleka ī mihayo yako ūlū balashike a babūūji bako.” Ūlagīla alanghanwe ng'wikūlū lya ng'wa Helode. Aho jabīta shikū itanò, ū ngabīji ntaale Anania ūja ko ī Kaisalia, hamò na banamhala. Bakaja hamò na Tetulo, munhū ndeeba mu kūsomboola mihayo; a benaba hū bakajīmīīla ū kū būtongi bo nsugi kūmūūla ū Paulo. Aho witanwa ū Paulo, ū Tetulo wandya ū kūmūūla alīhaya gīkī, “Ū ng'wihanga īlī tūlī mu mhola yabūyaga kūlwa nguno yako; hama nī mihayo īkūjaga yongeja kūbeela kūlwa būloleeji bo maganiko gako baba nkūjiwa Feliki. Hūna lūūlū, bose pye ūmo tūgelelile tūkwīyanukūlaga pyī ī yenīyī mu kūlūmba kūtaale. Kwike natatogilwe nikale nūkūjimīīgīja makanza; na lūūlū ī haha baba nalīkwikūmbīlīja wiyūmīlīje ho hado ūtūdegeleke. Nguno ū munhū ng'wenūyū twamonile gīkī nkenaagūji, akūjaga ūbasonghanya pye a Bayudaya hose-hose ūko balī; nīyo ntongeeji o banhū b'igele lya Banazolayo. Walī wagemile na kūsosohaja hekalu, tūndima; aho twahaya kūnamula kūlondeela katongeelele ka shilagīlo shise, wiza Lisia, ū ntaale wa mabità ga bashilikale, ūshikīla kūnghulumūla bo nguzu, ūng'wīnja ū mu makono gise. Hūna ūlagīla bize kūlī bebe a babūūji bakwe. Nīyo nū bebe ūlū ūlamūje ūkwīmana jigi pyī īyo tūlīmūūlīla yenīyī.” Na a Bayudaya a bangī bakizunīlīja nayo ī mihayo yenīyo, gīkī yalī chene. Ū nsugi ūnzunīlīja nanghwe ū Paulo ū kūsomboola; hūna ūshosha gīkī, “Nalī na būyegi ū kūkūsomboolela ī mihayo yane, nguno namanile ūlī namuji o shikū ningī ū ng'wihanga īlī. Īkūbeelela ūmane gīkī naalī naajile Yelusalemu kūjūlamya, nīyo ī haha ī shikū jitaalī nūūlū kūbīta a h'ikūmi n'ibīlī. A banhū benaba batanibonile nakwihalalījaga na munhū nūūlū ūmò mu hekalu; nūūlū ni gīkī nabilingaga banhū ng'wisinagogi, nūūlū h'ipandī līngī lyose-lyose ū mu nzengo, nī chene batanibonile. Batīho nūūlū kūfunya būnghana wayo ī mihayo īyo balīnibūūla ī haha. Kwike nalīzunya mhayo gūmò ū kū būtongi wako; gīkī ū Mulungu wa bakūlūgenji bise nakūnamyaga mu Nzīla īyo bakwīhayaga a benaba gīkī ya nyagomi. Ū nene nīzunije pyī ī mihayo īyo yandīkilwe mu shilagīlo, nū mu bahangi. Nagūsanije ū mhayo ūyo agūhayile ū Mulungu, gīt'ūmo na a boi bagūsanīgije; gīkī būkūbiza ho būjūūko wa bafu pye a bose, batūngīlīja na a bakenaagūji. Nose ū nene nakūhadīkaga gwa, nabize wape ū mu moyo, ū kū būtongi bo ng'wa Mulungu nū kū banhū. “Alīyo yabītaga myaka mingī natīho, naanogile niza; kwenha shakwinha na manongho kū banhū b'ihanga lyane. Abo balīnibūūla benaba bakanisangīla mu hekalu nalī ng'wikanza lya kwiyeeja; batanibonile n'ibità lya banhū, nūūlū hamo gīkī nalenheleja nsambo. Abo bakīīta ī gīko baalī Bayudaya balebe ba kūfuma Asia, abo ni yabeelela ūlū ni babiza balīho aha, bafunye būkaanīji, babūkaanīle ū būbi bone ūmo bamanīlile. Nūūlū a benaba balīho aba ni babūsomboolage ū būbi ūbo banibonile nabo, kūko nataalī nīmīīlaga kū būtongi w'ibanza gīkī. Ūlū ītī kūlw'ilaka īlo nakafunya aho nakīmīīla ha gatī yabo nūhaya gīkī, ‘Ī lelo nalīlamulwa kū būtongi wing'we kūlwa nguno ya mhayo gwa būjūūko wa bafu.’ ” Ū Feliki walī ayīmanile chiza no ī mihayo ya Nzīla yenīyī, alīyo wījimangūcha. Ūlīsambaaja ī libanza; kūnū alīhaya gīkī, “Ūlū alize ū Lisia ū ntaale wa mabità ga bashilikale nakwīlamula ī mihayo yako.” Hūna ūnagīla ū ntaale wa bashilikale igana ananghane ū Paulo; kwike ang'winhe wiyabī, hama atizūbalemeja a banwani biye ū kūyūngunaana. Ū Feliki walī atoolile Nyudaya, lina lyakwe Dulusila. Jahayūbīta shikū ndebe wiza hangī hamò nū nke. Aho bashika ūtūmīja wenhwa ū Paulo, ūndegeleka ū būsombooji bokwe bo mihayo ya kūnzunya Yesu Kilisto. Ū Paulo akansomboolela mihayo ya būtūngīlīja na ya kwilanghana, na ya būlamulwa ūbo būliza. Ū Feliki ogoha; ūnshokeja gīkī, “Wigejaga lūūlū ī haha, jaga nakūkwitana ikanza līngī hangī.” Alīyo īkī akasangwa wisagīlagwa gīkī ū Paulo akūnghonga hela, akayikala ūnagīlīja kwiza kūhoya nanghwe būlī makanza. Aho yabīta myaka ībīlī ū nīmo go ng'wa Feliki gūkasolwa na Polikio Fesito; kwike ū Feliki walī atogilwe kūbayeja a Bayudaya, na lūūlū ūneka ū Paulo alī mu būtungwa. Hūna ūbiza wingīla Fesito a ha nīmo gwa būsugi ū mu sī yenīyo; aho jabīta shikū idatū wīnga ī Kaisalia ūja Yelusalemu. A bagabīji bataale na a batongeeji ba Bayudaya būūkansomboolela ī mihayo ya kūbūūlwa kwa ng'wa Paulo, nīyo būng'wikūmbīlīja balīnomba abīītīle shigongo; alagīle ize Yelusalemu, nguno baalī balomana kūng'wibandīīla na kūmūlagīla mu nzīla. Alīyo ū Fesito ūbashokeja gīkī, “Ū Paulo alī Kaisalia alanghanilwe;” na gīkī ū wei ng'wenekīlī walī n'iganiko lya kūja ko ūlū jabīta shikū ngehu. Ongeja kūhaya gīkī, “Bamò ba batongeeji bing'we ni bizage hamò nane bakīmīīle nanghwe ū munhū ng'wenūyo, babooleche ū būkenaagūji bokwe”. Akikala nabo shikū ja kūshika inaane nūūlū ikūmi gīko, hūna ūtulumenha ashokile Kaisalia; ha ntondo yaho wigasha kūlamula, ūlagīla witanwa ū Paulo. Aho washika, a Bayudaya abo baalī biza kūfuma Yelusalemu, bandya kūsomboola mihayo mingī nīyo midito, ya kūmūūla; alīyo nahene būlemeelwa ū koolecha ū būnghana wayo. Ū mu būsombooji bokwe ū Paulo ūhaya gīkī, “Ū nene natīītile mhayo gose-gose gwabūbi ū kū Bayudaya, nūūlū ū kū hekalu, nūūlū ni kūlī Kaisali dūhū.” Kwike ū Fesito akabona abayeje a Bayudaya, na lūūlū ūnshokeja ū Paulo alīng'wīla gīkī, “Hamo ūtogilwe kūja Yelusalemu nakīlamulīle kwene ī mihayo yako?” Nanghwe ū Paulo ūhaya, “A henaha nīmīīlaga kū būtongi w'ibanza lya ng'wa Kaisali, aho hanigeleelilwe kūlamulīlwa. Ū bebe ng'wenekīlī ūmanile hape gīkī natabakenije mhayo nūūlū gūmò a Bayudaya. Ū nene ūlū nalī nghūbi nūūlū nīītile mhayo gwa kūningīja mu kūcha, natogohaga ū kūcha, alīyo ūlū gūtīho mhayo nūūlū gūmò ūyo balīnibūūla a banhū aba, atīho ūyo adūgije kūnitūūla mu makono gabo. Nalīlomba kūja kūlī Kaisali!” Ū Fesito a henaho wandya kūlūngalūnga na a banhū b'ibanza; aho wamala ūshosha gīkī, “Ali lūūlū, īkī walomba kūja kūlī Kaisali, ūkūja nghana!” Aho jabīta shikū ndebe, ntemi Agilipa wiza ī Kaisalia hamò na Belinike, kwiza kūngīsha ū Fesito. Bakamala ho shikū ningī, nose ū Fesito ūnsomboolela ū ntemi ī mihayo ya ng'wa Paulo; ūhaya gīkī, “Alīho munhū aha walekilwe na Feliki atungilwe. Naalī naajile Yelusalemu būūkanisomboolela a bagabīji bataale na a banamhala ba Bayudaya, būnilomba nang'winhe nsango. Nane nūbashokeja gīkī, shitī shīmīle sha Balumi kūlamula munhū ose-ose aho ataalī kūmanhya nabo a babūūji bakwe būshū kū būshū, nanghwe afunye būsombooji ū mu yose īyo balīmūūlīla. Hūna lūūlū aho biza natadīlile; a ha ntondo yaho nigasha ng'wibanza, nūlagīla ū munhū ng'wenūyo wenhwa. Bahayīmīīla kwandya kūmūūla a babūūji bakwe, nūgayiwa mo nūūlū gūmò ū gwabūbi; ūlū ītī ya wihalalīja wa mihayo ya dini yabo dūhū, na ya ng'wa munhū ūmò, Yesu, ūyo wamala kūcha; alīyo ū Paulo akūgaagaanaga kūhaya gīkī alīho mpanga! Ū nene ī mihayo yenīyo īkanizwanja, nose nūmūja ūlū atogilwe kūja Yelusalemu īkalamulīlwe kwenūko. Alīyo ū Paulo ūlomba kūjūlamulwa na Augusto, hūna nūlagīla alanghanwe kūshisha līshike ī likanza lya kūntwala ū kūlī Kaisali.” Ū Agilipa ūng'wīla ū Fesito gīkī, “Īkūbeelela nang'wigwe nane ū munhū ng'wenūyo.” Ū Fesito ūhaya, “Ntondo ūkūndegeleka.” Na nghana aha ntondo yaho biza a ba Agilipa nū Balinike baamanukaga, baalī hamò na bataale ba bashilikale, pye na a banhū a bataale-bataale a ba mu nzengo. Būshika bingīla ū ng'wibanza, hūna ū Fesito ūlagīla witanwa ū Paulo. Na lūūlū ū Fesito wandya kūhaya gīkī, “Ntemi Agilipa na a bing'we bababa pye abo mulī hamò nise aha, ū munhū ūyo mulīmona ng'wenūyū, pye a Bayudaya ba Yelusalemu na a ba henaha bakūnilīlīīlaga būhaya gīkī, shitigelile ikale mpanga. Alīyo ū nene natūgūbonaga ū mhayo ūyo wītile, ū gwa kūng'wenheleja kūcha; kwike īkī walombile kūja kūlī Augusto, naabonile īlī yawiza nantwale nghana. Kwike natī nago gete ū mhayo gwa kapanga ūyo nalang'wandīkīle ū ntaale wane; h'ī nguno yene nang'wenha kū būtongi wing'we. Ī no-no-no ū kū būtongi wako ntemi Agilipa. Hamo ū mu kūmūja-būja nakūpandīka sha kwandīka. Nguno nakūbonekana nalī nchilū-chilū ūlū nūtwala ntungwa alīyo natoolekegije ī nghana ya mihayo īyo alībūūlīlwa.” Hūna ū Agilipa ūng'wīla ū Paulo gīkī, “Wazunīlījiagwa hayaga ī mihayo yako.” Ū Paulo ūgoloola nkono, hama wandya kūsomboola; ūhaya gīkī, “Ntemi Agilipa, ī lelo nibona nalī mu kwīlūkīlwa kūtaale no, nguno napandīka ng'wanya gwa kūsomboola kū būtongi wako pyī ī mihayo īyo Bayudaya bandije kūnibūūla. Ū mhayo gwa kwandya ū bebe ng'wenekīlī ūjimanile ī nhūngwa ja Bayudaya nī mihayo yabo īyo īkenhelejaga būyombo; ali lūūlū, nalīkūlomba wiyūmīlīje ū kūnidegeleka. Pye a Bayudaya bajimanile ī nhūngwa jane, nguno nalī munhū wa ng'wihanga lya ng'wise na mu Yelusalemu kūfuma haho wandījo, ha būyanda bone. Ūlū būtogwa badūgije kūkaanīla, īkī banimanile kūfuma kale na kale, gīkī ū mu nhūngwa jane nalī ūmò wa Bafalisayo, a badimi ba shilagīlo kūtinda pye a banhū. Nī haha nīmīīlaga kūlamulwa kūlwa nguno ya kwisagīja kwa ng'wa Mulungu, ūmo wabisagīgīja bakūlūgenji bise. Baba ntemi, a Bayudaya balīnibūūla kūlwa nguno ya kwisagījiwa kwenūko, ūko pye a banhū ba ng'anda jise ikūmi n'ibīlī bakalamyaga mu nghana, līīmi na būjikū, mu kwisagīlwa gīkī bakūbiza mo. Ī gīsī nibūlī mukūbonaga gīkī gūlī mhayo gwa kūkumya ū Mulungu ū kūbajūūcha a bafu? Nū nene ī chene naabonaga gīkī shinigelile kūtūmamīla būlī nzīla, kwilwisha nī lina lya ng'wa Yesu ū wa Nazaleti. Ū mhayo gwenūyū nagwītaga ū mu Yelusalemu; ū būdūla ūbo naalī ninhwa na bagabīji bataale nabūtūmamīlaga no, nūyūbalugalīla mu jeela beela bingī. Nīyo ū mu būtogwa nī nghūmbū jane, naalī natogilwe bamalwe pye gete! Būlī gwa najaga hose-hose ū mu masinagogi, kūjūbinha nsango, na kūbahadīkīja kūtūmamīla mihayo ya kūbūsosohaja ū būzunya wabo. Naalī nabapelanīlile kībi no, pyī nū kū mizengo ī ya hanze najaga naakabaluhya. “Lūshikū lūmò nalī mu lūgendo najile Damasko, naalī ninhwa būdūla na shilagīlo kūfuma kū bagabīji bataale, naje nakīīte gīt'ūmo natogelilwe. Aho nalī mu nzīla baba ntemi, nahayimanīla nabona būpe būkīlile a ha būng'weku bo līīmi; wika kūfuma ng'wilunde, būnipīndya ū nene, na a babo bashimīzaga hamò nane. A bose tūgwa ha sī, hūna niigwa ilaka līlīniyombya mu lūlīmi lwa Shihebulania gīkī, ‘Saulo, Saulo, nibūlī ūlīniluhya? Īlī shilambu ū bebe ū kwikala ūkūlusaga milambī kū someke!’ Nane nūhaya, ‘Ūlī nani Seeba?’ Nanghwe ū Seeba ūhaya, ‘Nalī Yesu ūyo ūlīniluhya. Alīyo būūkaga wīmīīle na magūlū gako; naakwilongelaga kūlwa nguno ya kūkwīta ūbize ntūmami, na nkaanīji wa mihayo yane yose, īyo wanibonaga muyo, nī yīyo nakongeja kūkoolekeja. Nakūja nakūkūpījaga ū kū banhū na a mahanga ayo nalakūtūme kūja kūbo, kūlwa kūbaloleecha a miso gabo; bīnge ū mu giiti, bingīle ng'wisana, bīnge ū mu nguzu ja ng'wa Shetani, bize kūlī Mulungu banukūle kūlekejiwa kwa shibi, na wingīji hamò na a babo bamala kwejiwa kūlwa kūnizunya nene.’ “Hūna lūūlū baba ntemi Agilipa, natīlemile īyo nakawīlwa ū mu koolekegeje ka kūfuma ng'wigūlū kenako. Alīyo nandya kūja nakūbalomeelaga a banhū gīkī bagalūke banzunye Mulungu, bandye kwīta shītīle sha koolecha kūgalūka. Nakandīja Damasko, nūja nī Yelusalemu, nī Būyudaya ī yose; pyī nū kū mahanga a gangī. A Bayudaya bakanidimīla mu hekalu kūlwa nguno ya mihayo yenīyī, baalī batogilwe kūnibūlaga. Alīyo īkī ū Mulungu alī ngunaani wane, h'ī nguno yene nī lelo īyī nīmīīlaga aha nalīsomboola hape kū būtongi wa bose, bataale na bado. Natūhayaga mihayo yīngī, ūlū ītī īyo īhayiwe na bahangi hamò na Musa, gīkī yigelile ībize ho; mihayo ya kūluhiwa kwa ng'wa Kilisto, ūyo yalī īng'wigelile abize wa kwandya kūjūūka kūfuma mu bafu, hama aje akūlomeelaga isana kū banhū bakwe bose, nū kū mahanga a gangī.” Ū Paulo aho wīhaya ī mihayo yenīyo, kūhayimanīla ū Fesito wahamuka n'ilaka lya higūlya alīhaya, “Wasalile ū bebe Paulo; lyakūsagije ī lisoma lyako!” Nanghwe ū Paulo ūhaya, “Baba nkūjiwa Fesito natī nsaji, nalīhaya mihayo ya nghana, hangī mu masala madeekanu. Leka nayombe mu kwisandaala ū kūlī ntemi īkī ayīmanile ī mihayo yenīyī. Namanile hape gūtīho ūyo gūng'wibisile, nguno ū mhayo gwenūyū gūtīītilwe mu mbisīla. Ntemi Agilipa, angū mmho ūbazunije a bahangi? Namanile ūbazunije!” Ū Agilipa ūng'wīla ū Paulo gīkī, “Ū bebe, ū ng'wikanza ī liguhī lyenīlī ūlīhaya ūkūnīīta nabize Nkilisto ū nene?” Nanghwe ū Paulo ūnshokeja ūhaya, “Ū nene nalīnomba ū Mulungu gīkī nūūlū ni lyabiza ikanza iguhī, nūūlū ilīhu, ītī bebe kwike; alīyo pye a bose abo mulīnidegeleka mubize gīt'ūmo nalī ū nene, kwīnja ho dūhū ī nhendele īji!” Ūbūūka na kūbūūka ū ntemi nū nsugi, nū Belinike; pye na a babo baalī bigasha nabo. Aho balīnga, bakaja baliwīla, “Ū munhū ng'wenūyū atīītile mhayo gose-gose gwa kūng'wenheleja kūcha, nūūlū ni kūtungwa dūhū!” Ū Agilipa ūng'wīla ū Fesito gīkī, “Nīyo ū munhū ng'wenūyū ūlū ni walī atalombile kūjūdegelekwa na Kaisali, walī igeleelilwe nūūlū kūlekelwa dūhū.” Hūna aho gwalamulwa gīkī tūbuge nyanza kūja Italia, ū Paulo hamò na batungwa bangī būtūūlwa mu nkono gwa ntaale wa bashilikale igana, wa nghambī ya Augusto; lina lyakwe Juliasi. Twingīla mu meli ya Adilamuteo, yalī īhelilwe kūja īlīsīngīja īkwīmaga mu myalo ya Asia. Hūna tūbūūka tūjile; Alistako ū muna Tesalonike ya Makedonia wiza hamò nise. Ha ntondo yaho tūshika Sidoni, ū Juliasi ūng'wītīla shigongo ū Paulo, ūnzunīlīja aje kū banwani biye kūjūgunaanwa. Aho twīnga a henaho, tūlinhya itanga tūja tūkūsīngījaga hihī-hihī na Kupulo, nguno ū nyaga gwatūfumīīlaga kū būtongi. Twahayūbūkīla ū būjiba bo nyanza ya Kilikia na Pamfulia, tūshika Mula, nzengo gwa Likia. A henaho ū ntaale wa bashilikale igana ūbona meli ya Isikandelia yajaga Italia, ūtūtūūla ng'wenūmo. Tūja lūgendo lwa pole-pole ikanza lya shikū ningī; aho twegeela kūshika Nido, ū nyaga gūtūlemeela. Na lūūlū tūbiza gītī tūlījīlīīla Salimoni, tūja tūkwikilimbījaga ijinga lya Kuleti, lītūshīkīgije ū nyaga. Ū kwandīja henaho ū lūgendo lwise lūbiza lo makoye mataale no, alīyo nose tūshika h'ipandī litanagwa Ng'walo Gwawiza, hihī na Lasea. Hūna īkī ī shikū jikakwīla nū lūgendo longeja kūbiza lo kwihīga kūtaale, hama nī shigukulu sha kūfunga shūsangwa shamalile kūbīta, ū Paulo ūbahūgūla. Ūbawīla gīkī, “Bababa nalībona ū lūgendo lwenūlū lūkūbiza na būkenaagūji hamò na būjimīīja būtaale; nīyo ītī kū miligo na meli dūhū, alīyo nū būpanga wise!” Kwike ū ntaale wa bashilikale igana ūbona īlī yawiza kwīta īyo yahayiagwa na ntaale wa lūgendo hamò nū ng'wenekīlī meli, kūtinda kūdīlīla īyo īkahayiwa na Paulo. Nose īkī ū ng'walo gwenūyo gwalī gūtī gwawiza ū kwikala ho mu makanza ga mbeho ya mu shiyaga, a bingī būbona īlī hambū-hambū kwīnga ho. Ūlū yūdūlīkana bashikīīle ha ng'walo gwa Foenike ya Kuleti, bakalīmalīle henaho ī likanza lya shiyaga. Ū ng'walo gwenūyo gwalī gūlolelile dakama ya ng'weli na sukuma ya ng'weli. Kūhayimanīla nyaga gwa kūfuma dakama, gūyūhemba hado-hado, gītī mu nyaleele-leele. A bene biganika gīkī mmho ī mihayo īlīja gīt'ūmo baalī batogelilwe; hūna būzubūla ishika, bandya kūja bakwīyikilimbījaga ī Kuleti. Alīyo lītabītile ikanza ilīhu gūbūūka nyaga ntaale, gūkitanagwa Ulokilo; gwiza gwībītīla ī meli, gwījananīja gūkwīheheejaga. Tūkagema tūgemile ū kwīgoba, alīyo nose ū nyaga gūtūnogolecha, tūgwa ngholó; gongeja kūtūselengetya gūtūtwalile! Nose tūshika kwijinga idoololo līkitanagwa Kilauda, lyūbiza gītī lyatūshīkīja ho hado; twalī na lyato, tūhadīkīja kūlītūūla mu meli, tūūkaheeba kū kale. Hūna bigunaana kwībohya ngoye ī meli. Ī likanza lyenīlo yaselengetiagwa kūjīlīīla Suliti. Bogoha gīkī īkūja īkichimīje mu maseni, hūna bicha ishika yūbiza ya kūyūtwalwa pole-pole. Ū kū ntondo yaho a makoye ga nyaga gūbiza mataale kūtinda, nose bandya kwīponya ī miligo. Kū lūshikū lo kadatū lwaho būyūponanja boi benekīlī na makono gabo shikolo shimò na shimò sha mu meli. Ū nyaga ūyo gwatūkoyaga gwalī ntaale no; hama jikabīta shikū ningī tūtūbonaga līīmi nūūlū sonda, kūshisha tūgwa ngholó gete; kūshila ū kwisagīlwa kwa kūpīla! Jūbīta shikū ningī a banhū bataalī kūlya shilīwa, nose ū Paulo wīmīīla ha gatī yabo ūhaya gīkī, “Bing'we bababa, ūlū ni muzunye ī yane muleke ū kwīnga ī Kuleti, ni būtigelile ū būkenaagūji nū būjimīīja wenūbū. Alīyo nahene nī haha nalīmuwīla timbyagi ngholó, atīho nūūlū ūmò wing'we ūyo akūjimīīja būpanga; gwike ī meli īkūkenaagūka! Nguno ū būjikū bo lelo wenūbū walī wīmīīla hihī nū nene malaika o ng'wa Mulungu ūyo nalī wakwe, ūyo nakanamyaga; ūniwīla gīkī, ‘Ūtogohage Paulo, shikwigelile ūshike ū kūlī Kaisali, ūkīmīīle ū kū būtongi bokwe. Hama nīyo managa gīkī, ū Mulungu wakwinhaga pye abo balī mu lūgendo hamò nangho.’ Ali lūūlū bababa timbyagi ngholó; ū mhayo ūyo nawīlagwa gwenūyo gūkūshikīīla, nguno ū nene nansanije ū Mulungu. Kwike shiigelile tūponyiwe ng'wijinga ilebe.” Hūna lūūlū aho būlingīla būjikū w'ikūmi na būnè, tūsangwa tūlī mu nyanza ya Adilia tūkūselengetiagwa kūtwalwa ūko na ūko. Mu būjikū ha gatī a batūmami ba mu meli biganika gīkī begeela kūshika kū sī nyūmu. Būponeja lūgoye kūbūlola ū būshimu bo nyanza, būbona būlī gītī makono makūmi abīlī, būja-ja-ja ha būtongi hado, būponeja hangī; lelo būbona makono ikūmi na atanò. Hūna īkī bakogoha gīkī tūtizipamīja mu mawe, būponeja mashika anè ū kū numa ya meli; hūna bandya kūlomba gīkī wele ū būjikū. Lyalīmo lyato ū mu meli, a batūmami būliicha mu nyanza, kūnū bakwigīmbījaga gītī balīhaya kūponeja mashika kū būtongi bo meli, alīyo bakoobaga nzīla ya kūtolokela. Ū Paulo ūng'wīla ū ntaale wa bashilikale igana na a bashilikale; gīkī, “A benaba ūlū batikalile ū mu meli ūmu, mutūpīla nūūlū hado yaya!” Hūna a bashilikale būjitīna ī ngoye ja lyato lyenīlo būlīlekela lyūselengetiwa lījile. Aho wegeela kwela ū būjikū, ū Paulo ūbakomiga pye balye shilīwa; ūhaya gīkī, “Ī lelo lūlī lūshikū lw'ikūmi n'inè mutaalī kūlya shilīwa. Na lūūlū ī haha nalīmulomba mulye nguno mukūpīla, atīho nūūlū ūmò wing'we ūyo akūjimīīja nūūlū lūywīlī lūmò dūhū.” Aho wamala kūhaya gīko ūsola ngatī, ūnūmba Mulungu kū būtongi wa bose, hūna ūgūmeganya ūlya. Nabo būzalabana pye a bose, būlya shilīwa. Abo twalīmo ū mu meli, twalī banhū magana abīlī na makūmi mpungatī na batandatū. Aho balya bigeja, bīgeheja ū būdito ī meli; būjiponanja mu nyanza ī ngano. Wahayeela ū būjikū, bījimīīlwa ī sī yenīyo, alīyo būbona ng'walo nebe gwa lūseni, biganika īkūbeelela ūlū bīkoja henaho ī meli. Būjitīnagūla ī ngoye, būgaleka mu minzī a mashika, pye na a magobelo; hūna būlinhya itanga līmò gīkī līsole lūyaga; bīlogeja kū ng'walo ī meli. Būshika h'ipandī ilebe aho jalī jimanhīgije nyanza ibīlī, ī meli yichimīja ha sī ū kū būtongi yūlemeelwa ū kūsegeja; hūna yūyūtūlwa mahuuli ū kū numa, yandya kūpaanagūka. A bashilikale lyūbizīīla iganiko lya kūbabūlaga pye a batungwa, gīkī atizilonga nūūlū ūmò wa kūjiha na kūtoloka. Alīyo ū ntaale wa bashilikale igana ūbalemeja ī liganiko lyabo lyenīlo, nguno walī atogilwe kūmpīja ū Paulo. Ūlagīla abo badūgije kūjiha batonge ū kwiponeja bajihe bajile kū ng'walo, bakipīje. Abo bakasaaga būyūdima mabudīka-budīka ga mbao, bangī mashikolo gangī-gangī ga mu meli. Yūdūlīkana kūpīlīla ha sī nyūmu pye a bose mu gīko. Aho twapīla tūmana gīkī ī lijinga lyenīlo litanagwa Melita. A benekīlī sī būtoolekeja shigongo shitaale no shikīlanīgije; būbacha moto, hūna būtwegeleja pye a bose koota. Nguno twadetemaga no kūlwa mbeho, nīyo na mbula yatūlaga. Ū Paulo ūkuminga-kuminga matambī ga mantī, wiza ūgatūūla mu moto; gashinaga yalīmo nghoboko, yahayūsebelwa yūpuluka mo, yikonzeela a ha nkono gokwe. A banhū ba mu sī yenīyo aho balībona ī līshiinū lyenīlo lyanungeelaga a ha nkono, biwīla gīkī; “Ū munhū ng'wenūyū ī gete mūlagi, nguno nūūlū īkī wapūlūgūka ū kūchīla ū mu nyanza, alīyo nahene ū būtūngīlīja būtūnzunīlījaga ū kwikala mpanga!” Kwike ū wei ūlīsaasamulīla mu moto dūhū ī līshiinū lyenīlo, lītang'wītile kabi kose-kose. Alīyo nahene a bene bakamana dūhū gīkī, ikanza lyose-lyose akūbimbagana, nūūlū akūhayimanīla wagwa ha sī ache haho na haho. Kwike aho baloleela sele-sele nose lyūkūla ikanza gūtang'wilongelile mhayo gose-gose gwabūbi, būgalūcha a maganiko, bandya kūnghaya gīkī mulungu. Aho tūkashikīla, ī sī īyo yalī hihī-hihī henaho gaalī matongo ga ng'wa Pupilio, ūyo walī nsugi wa ng'wijinga lyenīlo. Ū munhū ng'wenūyo akatwanukūla na wiza-ngholó būtaale, ūtūchumbeela ha ng'wakwe ikanza lya shikū idatū. Ū ise wa ng'wa Pupilio walī alaalile; wakoyiagwa nswiza na nzoka ja kūpanza mininga. Ū Paulo wingīla kūjūnombela, ūntūūlīla na makono ūpīla. Ū mhayo gwenūyo aho gwaja gīko, na a bangī abo baalī basaatu ū ng'wijinga lyenīlo biza pye; nabo būpījiwa. Būtwinha manongho mingī no kūlwa kūtūkūja; aho lyashika ī likanza lise lya kūbuga nyanza, būtūtungīlīja shikolo sha kūtūgunaana. Ū ng'wijinga lyenīlo tūkashinga mo myeji īdatū, hū twingīla mu meli ya Isikandelia, yalī yakola ng'wenūmo pyī ī likanza lya mbeho ya mu shiyaga. Ī meli yenīyo yalī na lūmengho lwa bamulungu b'ibasa, Kastoli na Poluki. Tūkaja tūūkashika Silakusa tūkola, twikala ho shikū idatū. Aho twīnga a henaho tūja tūūkashika Legio. Ha numa ya lūshikū lūmò gūhemba nyaga gwa kūfuma dakama; ha lūshikū lo kabīlī lwaho tūshikīīla Poteoli. A henaho tūsanga hoi badūgū būtwikūmbīlīja twikala nabo shikū mpungatī, hūna tūja ī Lumi. A badūgū ba kwene baalī bamala kūjiigwa ī mhola jise; hūna lūūlū būtūsūng'wanha, būshika Apiofolo na Nghambī Idatū, h'ūko tūmanhīja nabo. Ū Paulo aho wababona akanūmba Mulungu, ūguzuhiwa ū mu moyo. Aho twashika ī Lumi, ū Paulo akazunīlījiwa kwikala iyene na nshilikale wa kūyūnanghana. Ha numa ya shikū idatū, ūbitana bamò ba batongeeji ba Bayudaya. Aho bikuminga ūbawīla gīkī, “Bababa badūgū bane, ū nene natabahūbile mhayo gose-gose a banhū, hama natīītile nūūlū mhayo gwa kūgomela shīmīle sha bakūlūgenji bise. Nakadimīlwa Yelusalemu nūtungwa, hūna nūtūūlwa mu makono ga Balumi. Alīyo aho banibūgīlīja būbona ībeelelile kūnilekela dūhū, nguno gwalī gūtīho mhayo gwa kūnenheleja kūbūlagwa. Kwike a Bayudaya aho babūlema ū būlamuji wenūbo, nūbiza gītī nahadīkījiwa kūlomba kūshika kū būtongi bo ng'wa Kaisali; nūūlū īkī natī na mhayo gwa kūbabūūla a banhū b'ihanga lyane. H'ī nguno yene nabona nang'witane namusomboolele, gīkī ū nyololo gwenūyū natungilwe kūlwa kwisagīlwa kwa Baisilaeli.” Nabo būng'wīla gīkī, “A bise tūtaalī kwanukūla nyalūba yose-yose kūfuma kū Bayudaya kūtūsomboolela nghūlū jako; na ataalī kwigela nūūlū ūmò wa badūgū gīkī ize kūtūwīla, nūūlū kūhoya nise mihayo yabūbi wako. Tūlībona yabeelela ū kūkwigwa ū bebe ng'wenekīlī īyo ūkwīyiganikaga; nguno ī chene a bise ūyo tūgūmanile gūlī gīkī, a kazunīje kenako kakūjaga kūdalahījiwa būlī kwene.” Hūna būlagana nanghwe gīkī bakwiza lūshikū lūngī aho wikalaga. Bahayiza lelo būbiza bingī kūtinda, nanghwe ūbonzoolela chiza, kwandīja dilū, nose lyūloka akūbakaanīlaga ya būtemi bo ng'wa Mulungu; na kūgema no-no-no kūbagunaana kūfuma mu shilagīlo sha ng'wa Musa na mu bahangi, gīkī bang'witegeleje ū Yesu. Bangī bīloleela īyo wīhayaga būzunya; alīyo bangī batazunije. Na lūūlū bīnga ho bikīla-kīlaga. Ū Paulo ūbawīla mhayo gūmò; gīkī, “Ū Moyo Ng'wela akatūngīlīja ū kūbawīla a bakūlūgenji bing'we kūbītīla mulī nghangi Isaya. Ūmo akahayīla gīkī, ‘Jaga ū kū banhū benaba ūkabawīle gīkī, ū kūdegeleka mukūdegeleka alīyo mutitegeleja, nū kūlola mukūlola alīyo mutūbona. Nguno a banhū benaba ī ngholó jabo ndito, na a matū ayo bakūdegelekelaga madito, na a miso gabo bagalilimije. Batūdūla nūūlū hado ū kūbona na miso gabo, nūūlū ū kwigwa na matū gabo batūdūla; pyī nū kwitegeleja ū mu ngholó jabo, gīkī bagalūke nabapīje.’ Ali lūūlū, managi gīkī ū būpīji bo ng'wa Mulungu wenūbū, būlītwalwa kū banhū ba mahanga, abo bakūwanukūla.” Aho wamala kūhaya gīko bīnga a Bayudaya; būja balihalalīja boi bike hataale no. Ū wei akashinga myaka ībīlī migima alī mu numba yakwe ya kwipangisīja ng'wenekīlī; wabanukūlaga pye abo bizaga kūmona. Hama ī nghūlū ja būtemi bo ng'wa Mulungu wajilomeelaga mu kwisandaala kose, nīyo walī atalemejiagwa nū kūlanga ī mihayo ya ng'wa Seeba Yesu Kilisto. Nene Paulo nsese o ng'wa Kilisto Yesu, ūyo nitanwa kūbiza ntūng'wa, nguno nakomilwe kūlwa nīmo gwa Nghūlū Jawiza ja ng'wa Mulungu, ījo ū Mulungu walī wajiisagīja kūfuma kale mu nzīla ya bahangi bakwe, mu shandīkwa sheela. H'ī jene ī nghūlū ja Ng'wana wakwe, ūyo ū mu kabyalīlwe ka mu mīlī afumile mu lūganda lo ng'wa Daūdi, ng'wene Yesu Kilisto Seeba wise, ūyo kūlwa kūjūūka kwakwe kūfuma mu bafu, akoolechiwa mu būdūla bo ng'wa Moyo wa wela, gīkī alī Ng'wana wa ng'wa Mulungu. Hū ng'wene ūyo mulī we twanukūlile shigongo na nīmo gwa būtūng'wa kūlwa mahanga gose; gīkī ū mu lina lyakwe banhū bose bazunye na babize bigwi. Na a bing'we mulī bamò babo, abo Yesu Kilisto abitanile; bose abo mulī Lumi, abo Mulungu amutogilwe, na wang'witana kūbiza beela: Shigongo na mhola shibize hamò ning'we kūfuma kūlī Mulungu Sīswe, na kūfuma kūlī Seeba Yesu Kilisto. Ū mhayo gwa kwandya nalīnūmba ū Mulungu wane mulī Yesu Kilisto kūlwa nguno ying'we bose pye, nguno ū kūzunya kwing'we kūkūjaga kūkumūchiwa hose pyī ū mu sī. Ū Mulungu ūyo nakantūmamīlaga na moyo gwane gose mu nīmo gwa kūlomeela Nghūlū Jawiza ja Ng'wana wakwe, alī nkaanīji wane gīkī būlī gwa nakūng'wizūkagwa a bing'we. Ū mu kūlomba kwane būlī gwa nakūlombaga gīkī, ūlū yūdūlīka ū mu shikū jenīji, napandīke ng'wanya gwa kūshimīza lūgendo lwawiza gīt'ūmo Mulungu atogelilwe, nize ūko mulī. Nguno nalī na nghūmbū ja kūmubona nang'winhe shakwinha sha kūfuma kūlī Moyo, mubize na nguzu ja kwīmīīla. Hū kūhaya a bose tūguzuhiwe mu nzīla ya kūzunya: ū kwing'we nū kwane. Ali lūūlū badūgū bane, natogilwe ng'witegeleje gīkī, jakwīlaga ī nghangala ja kūmanūgema ū kwiza ūko mulī, nū kwene napandīke matwajo gīt'ūmo nakūpandīkīlaga kū mahanga gangī; alīyo nataalī nachaamilwe kūshisha nī lelo īyī. Ū nene nalī na būgasa kū banhū bose, babize Bayunani nūūlū ba mahanga gangī; babize ba masala nūūlū bachilū-chilū. Nose ū nene ī nghūmbū jane, jilī kūmulomeela ī Nghūlū Jawiza na a bing'we abo mulī Lumi. Nguno ū nene natīko kūjibonela minala ī Nghūlū Jawiza, īkī ī joi hū jilī būdūla bo ng'wa Mulungu kūlwa kūmpīja ose-ose ūyo ūzunya; kwandīja Bayudaya, na a ba mahanga a gangī. Nguno ū mujo būkoolechiagwa būtūngīlīja bo ng'wa Mulungu, kwandīja mu kūzunya na kūkalīkīja mu kūzunya, gīt'ūmo gwandīkilwe gīkī, “Ū ntūngīlīja akūbiza mpanga kūlwa kūzunya.” Alīyo ū būpelanu bo ng'wa Mulungu būkundūlīlilwe kūfuma ng'wigūlū kūlwa nguno ya būkenaagūji bose, na shibi sha banhū abo bakatūmamīlaga būbi wabo kwīfukīīla ī nghana. Nguno ī mihayo ya ng'wa Mulungu īyo īmanīkile, īlīho yoolechiwe hape ū kū būtongi wabo, Mulungu ng'wenekīlī ayoolekije. Nī mihayo yakwe īyo ītī ya kūbonwa, gītī būdūla bokwe ū bo welelo na welelo, nū būmulungu bokwe; ī yenīyo nayo īdūgije kwitegelejiwa hape mu nzīla ya kūshibona ī shikolo īsho ashibeegije kūfuma ha kūseeng'wa kwa sī. Nose batī na nzīla ya kwibūūlīla! Nguno nūūlū baamana ū Mulungu, nahene yaya ū kūnkūja gīkī alī Mulungu, nūūlū kūnūmba yaya. Alīyo hū babiza babūdigisīīla gete ū mu kiganikīle kabo, nū būchilū-chilū bo mu ngholó jabo būkongejaga kūbiza giiti! Ū mu kwikumīlīja kwabo gīkī balī na masala, hū bakongejaga kūbiza babbūūlī. Nī likūjo lya ng'wa Mulungu ūyo atīko kūkenaagūka, bakalīgalūchaga kūbiza mu suso ya shiikolile sha banhū abo bakakenaagūkaga, na sha noni, na shiinū ja magūlū anè na ja kwigwesa ha sī. Hūna lūūlū kūlwa yose yenīyo, ū Mulungu abalekanīgije bashimīzīle mu būsoso wa kwikūmva kwa ngholó jabo, bikale bakwikenaagūjaga ikūjo lya mibīlī yabo boi benekīlī. A ha ng'wanya gwa kūshimīzīla mu nghana ya ng'wa Mulungu, būbiza ba kūshimīzīla mu būlomolomo, mu mihayo ya kūlamya shiseeng'wa na kūshitūmamīla, kūtinda kūnamya ū Nseemi, ūyo alī nkumīlījiwa wa welelo bose: Alichene. Kūlwa yose yenīyī, ū Mulungu abalekanīgije bikale mu nhūngwa ja malofu ja kwikūmva kwa minala. Kūshisha na a bakīma babo bagalūcha ī nhūngwa, būjileka ī ja kūgūtūmamīla ū mīlī ūmo kalī kasūmbīlwe kaaho na kale, būsola jitī ja kasūmbīlwe kaaho na kale. Na a bagosha hū gūmò, nabo bajileka ī nhūngwa ja kūsangīla na bakīma ūmo kalī kasūmbīlwe kaaho na kale, būbiza ba kwiyikūmva boi kū boi. Kūshisha nose bagosha bakwiyītīlaga mihayo ya minala na bagosha bichabo; ū mu gīko bakūbizaga baanukūji ba mheela īyo ībigeleelilwe mu mibīlī yabo boi benekīlī, kūlwa būkenaagūji wabo! Hūna lūūlū, kūlwa kūbona gīkī batī na nguno ya kūmana ū Mulungu, nanghwe ū Mulungu abalekanīgije bikale mu masala mahūganu, bīīte mihayo īyo ītigelile kwītwa. Balī banhū abo bokalile būbi wa būlī mbika, būsoso, kwikūmva kwabūbi, wilu, būbūlagi, wilwisha, būlemba-lembi, būlembekeja, na būsīgani. Hama basonghanya, nīyo batantogagwa ū Mulungu. Banhū b'ibengwe, badooshi, bikumīlīja, bandya ba mihayo yabūbi, hangī batī na wigwi kū babyaji babo. Bachilū-chilū, babūlagi ba būlagane, naabo batamanile kūsaatwa banhū, nūūlū kūchīla shigongo. Nīyo hangī nūūlū īkī bamanile ūmo ahelelile ū Mulungu, ī gīkī abo bakīītaga īlī gīko bigeleelilwe nsango gwa kūcha, nahene batagelelaga dūhū a ha kwīyīta ī yenīyo, alīyo bakizunīlījaga nabo abo bakīyītaga! Hūna lūūlū, ū bebe ūyo ūkūnamulaga ūngī, managa gīkī, nū bebe ūtī na sha kwibūūlīla; nīyo ūdeebe gīkī, ūmo ūkūnamulīlaga ng'wiyo hū ūkwilamulaga bebe ng'wenekīlī, nguno īyo ūkwībalaga kūbiza yabūbi, nū bebe ūkūyītaga. Alīyo tūmanile gīkī ū būlamuji bo ng'wa Mulungu ūbo akabūtūmamīlaga kūbalamula abo bakīītaga mihayo īlī gīko, ū wene būlī bo nghana. Ū bebe ūlī munhū dūhū, ī gīsī īkī ūkūbalamulaga abo bakwītaga mihayo īyo nū bebe ūkwīyītaga, ūkwiganikaga gīkī ūkūgwiliga ū nsango go ng'wa Mulungu? Nūūlū hamo ūkūbūdalahaga ū wiza bo ng'wa Mulungu, nū wiyūmīlīja bokwe, pyī nū būlindīīji bokwe? Ūtūmanaga gīkī ū wiza bokwe būlīkūduta wingīle mu kūgalūka? Alīyo īkī ūlī nganghanazu, nī ngholó yako ītatogilwe ū kūgalūka, managa gīkī ūkwibīkīlaga būpelanu a ha lūshikū lo būpelanu, aho būlamuji bo ng'wa Mulungu būkūkundūlīlwa mu būtūngīlīja. Nguno akūngabīla būlī ng'wene kūlenganīla na nhūmamīle yakwe. A biyūmīlīja mu kwīta yawiza, na kūkooba mihayo y'ikūjo na kūkumīlīja, a bachooji ba mihayo īyo ītī ya kūkenaagūka, a benabo akūbinha būpanga bo welelo na welelo. Alīyo abo bakashimīzīlaga mu nhūngwa ja malofu, a bachooji ba mihayo yabo ya benekīlī dūhū, abo balemile kūshimīzīla mu nghana, a bene bakūmalīlwa shiilī mu būpelanu būtaale! Būkūbiza ho būluhi na makoye mataale kūlwa būlī munhū ūyo akīītaga yabūbi, abize Nyudaya nūūlū w'ihanga līngī. Alīyo būlī ng'wene ūyo akīītaga mihayo yawiza, līkūbiza ho ikūjo na kūkumīlījiwa na mhola kūlwa nguno yakwe ū wa gīko, abize Nyudaya nūūlū w'ihanga līngī. Nguno ū Mulungu atī na būsolanhya. Abo bakīītaga shibi alīyo batī na shilagīlo, bakūyagala mu būtūbiza na shilagīlo; na a babo bakīītaga shibi alīyo balī na shilagīlo, nabo bakūlamulwa mu nzīla ya shilagīlo. Īkī ū kūlī Mulungu a batūngīlīja bat'abo bakagelelaga kūshidegeleka dūhū ī shilagīlo, alīyo a bīīti ba mihayo īyo yoolechiwe ū mu shilagīlo h'abo bakabalīlagwa būtūngīlīja. Nguno na a banhū ba mahanga abo batī ha sīlīlī ya shilagīlo ūlū bīīta īyo yidomanīgije na shilagīlo sha kasūmbīlwe, ū mu gīko babizaga shilagīlo kū boi benekīlī. Ū mu kwīta gīko bakoolechaga gīkī, a katongeelele ka shilagīlo kandīkile ū mu ngholó jabo, nguno na a maganiko gabo gakabakaanīlaga, nūūlū kūbalwīlīla; īkī būlī ng'wene alī na wiyangūji bokwe ng'wenekīlī ūbo būkankaanīlaga. H'ūmo īkūbizīla nū mu lūshikū lo ng'wa Mulungu kwīlamula ī mihayo ya mbisīla ja banhū mu nzīla ya ng'wa Yesu Kilisto, ūmo joolekegije Nghūlū Jawiza ījo nakūjilomeelaga nene. Alīyo ū bebe ūlū ūkahayiagwa gīkī ūlī Nyudaya, na ūsendamīlile shilagīlo, hama ūkikumīlījaga gīkī ūmanile ū Mulungu; nī yīyo ayītogilwe wīmanile, nī yawiza ūmanīle ū kwīsola nguno ūlangilwe ī shilagīlo; ūmanile na gīkī ūlī ntongeeji wa babboku, n'isana lya ba mu giiti; na gīkī ūlī nghūgūji wa bachilū-chilū, na nangi wa banīgīnī, īkī ūshimanile ī shilagīlo, nī nghana wīdeebile. Hūna lūūlū, ū bebe ūyo ūlī nangi wa bangī, ūtilangaga ū bebe ng'wenekīlī? Ūkalomeelaga gīkī yaya ū kwiba, alīyo ū bebe ūkibaga? Ūkahayaga gīkī yaya ū kūshihya, alīyo ū bebe ng'wenekīlī ūkashihyaga? Ū bebe ūtitogagwa na shiikolile sha kūlamiwa, alīyo ū kūnū ūja ūkwibaga sha mu maduku ga masamva? Ū bebe ūkikumīlījaga kūlwa shilagīlo, ū kūnū ūndalaha ū Mulungu kūlwa kūshikenaagūla ī shilagīlo? Nguno gwandīkilwe gīkī, “Ī lina lya ng'wa Mulungu līkūsondagūlagwa mu mahanga kūlwa nguno ying'we!” Na nghana ī chene ū mhayo go kūsaalwa gūlī na solobo ūlū ūbiza ūlī nshikīlīja washo ī shilagīlo, alīyo ūlū ūbiza ūlī nkenaagūji washo ī shilagīlo, ū būsaalwa wako būkūbiza gītī būtūsaalwa! Ī gīsī ū munhū nūūlū ūbiza atasaalilwe, alīyo akūshimīzīlaga mu katongeelele ka shilagīlo, ū mu mbika yakwe ya būtūsaalwa atūbalwa gīkī asaalilwe? Ū munhū ūyo atasaalilwe ūlū ūshidima ī shilagīlo, akūkwenheleja nsango ū bebe ūyo ūsaalilwe, nī shandīkwa sha shilagīlo ūlī nasho alīyo ūtashidimile. Ū Nyudaya higūlya-gūlya dūhū atī Nyudaya ū ng'wenūyo, nū yūyo asaalilwe higūlya-gūlya dūhū nanghwe atasaalilwe. Alīyo ū Nyudaya wa nghana, ng'wene alī wa būmunhū bo mu gatī, nū būsaalwa bo nghana būlī mu ngholó, mhayo gwa mu moyo, ītī mu kūlondeela wandīke dūhū. Ū kūkumīlījiwa kwa ng'wa munhū ūyo alī gīko kūtafumaga kū banhū, kūkafumaga kūlī Mulungu! Nose hū kūhaya īlīho solobo kī ū kūlī munhū ū kūbiza Nyudaya? Nūūlū īlīho solobo kī ū mu kūsaalwa? Īlīho mingī ī yawiza; nguno ī soolo ya mhayo hū bene abo bakinhwa ū mhayo go ng'wa Mulungu. Ī gīsī, ginehe hoi ūlū bamò babo būbiza batazunije? Hū kūhaya gīkī ū būtūzunya wabo būdūgije kūbūkenaagūla ū būsanyiwa bo ng'wa Mulungu? Ītī gīko na hado yaya! Leka ū Mulungu abize wa kūsanyiwa, alīyo būlī munhū abize nomolomo, gīt'ūmo gwandīkilwe gīkī, “Ū bebe wiyooleche ūlī ntūngīlīja ū mu kahayīle kaako, nū mu kalamulīle kaako ūbize ntindi.” Ī gīsī ū būkenaagūji wise ūlū wenheleja kūkumīlījiwa kwa būtūngīlīja bo ng'wa Mulungu, numho tūhaye ginehe ho a henaho? Gīkī ū Mulungu atī ntūngīlīja īkī akasaayaga? (A henaha nayomba mu kūtūmamīla kiganikīle ka banhū). Gūtī gīko na hado yaya! Ūlū chene numho ū Mulungu akūbalamula ginehe a ba mu sī? Hama lūūlū ī gīsī, ī nghana ya ng'wa Mulungu ūlū īlongeja kūkwīla kūlwa būlomolomo bone, nibūlī ū nene nataalī nūbūūlwa gīkī nalī nkenaagūji? Nibūlī natizūhaya ūmo bamò ba basondagūji bise bakūtwilembekejaga gīkī tūkūhayaga, “Twītagi dūhū ī shibi, īkwilonga mo ī misoga!” A benabo ū nsango gwabo gūtūngīlīgije! Ī gīsī lūūlū tūhaye ginehe? Hamo gīkī a bise tūbakīlile pye a bangī? Ītī gīko na hado yaya; nguno twamalaga kūhaya gīkī pye a banhū basugilwe na shibi, babize Bayudaya nūūlū ba mahanga gangī! Gīt'ūmo gwandīkilwe gīkī, “Atīho ntūngīlīja nūūlū ūmò, atīho ng'witegeleja, atīho ūyo akankoobaga Mulungu. Pye batalile, a bose bakenaagūkile, atīho ūyo akīītaga yawiza, ndūhū nūūlū ūmò! Ī limilīlo lyabo līlī shigila shikundūkile, ī ndīmi jabo bakajitūmamīlaga kūlemba-lemba; ī milomo yabo īkafunyaga būsūngū gītī bo nghoboko. Būlī ng'wene ū mu nomo okalile shidūki na mazumo. A magūlū gabo mangū kūsūūsūūba kūja kwita mininga. Būlī hene aho būbīta bakalekaga makoye na mayanga; ī shimīzīle ya mhola batīmanile. Ū mu miso gabo batī na logohano kūlī Mulungu nūūlū hado!” Ali lūūlū, tūmanile gīkī pyī ī mihayo īyo īhayiwe mu shilagīlo, īhayiwe kūlwa banhū abo balī musho, gīkī būlī nomo gūhuumūjiwe, hama pye a ba mu sī bigeleelwe kūbiza ha sīlīlī ya būlamuji bo ng'wa Mulungu. Hū kūhaya ū kū būtongi bokwe atīho ū wa kūbalīlwa būtūngīlīja kūlwa kūshikīlīja shilagīlo; nguno ū mu shilagīlo gūlīmo mhayo gwa kūmana shibi. Alīyo ī haha, ū būtūngīlīja bo ng'wa Mulungu ūbo būkaanīlilwe mu shilagīlo na mu bahangi, bomalile koolechiwa; kwike ītī mu nzīla ya shilagīlo. Ū boi būlī būtūngīlīja bo ng'wa Mulungu, ūbo būlīho kūlwa bazunya bose mu nzīla ya kūnzunya Yesu Kilisto; būtīho būsolanhyiwa. Nguno pye a banhū balī na shibi, balebile a h'ikūjo lya ng'wa Mulungu. Alīyo bakūbalīlagwa būtūngīlīja dalali kūlwa shigongo shakwe, nguno ya būkomooji ūbo būlī mulī Kilisto Yesu; ūyo Mulungu akanfunya kūbiza shitambo sha kwenha būsangī kūlwa mininga gakwe mu nzīla ya kūzunya, ū mhayo ūyo akagwīta kūlwa wiyūmīlīja bokwe, ūboolecha ū būtūngīlīja bokwe ūbo botūmamaga nī kale mu kūleka kūshibalīla nsango nī shibi īsho shītagwa ng'wikanza lyene. Ī haha ū Mulungu akūboolechaga ū būtūngīlīja bokwe, gīkī abize ntūngīlīja na wa kūng'wisaabīla būtūngīlīja būlī ng'wene ūyo ūnzunya Yesu. Ī gīsī lūūlū, ī haha būlī halī ū wikumīlīja? Ū wene būpamīlilwe hanze. Kūlwa shilagīlo kī, sha shītwa? Na hado yaya, īlī kūlwa shilagīlo sha kūzunya. Nose lūūlū tūlībona hape gīkī, ū munhū akabalīlagwa būtūngīlīja kūlwa nguno ya kūzunya, mhayo ūyo gūtafumaga mu kūshikīlīja shilagīlo. Ūlū chene numho kolaga ū Mulungu alī Mulungu wa Bayudaya dūhū, atī wabo a banhū ba mahanga a gangī? Yaya, alī wabo na a ba mahanga a gangī! Nguno alīho Mulungu ūmò wike; ūyo akūbabalīla būtūngīlīja kūlwa kūzunya pye a banhū; babize basaalilwe nūūlū babize batasaalilwe, bose pye mu nzīla ya kūzunya gīko dūhū. Hū kūhaya lūūlū tūshikenaagūle dūhū ī shilagīlo kūlwa nguno ya kūzunya? Gūtajile gīko na hado yaya, ī shilagīlo ī shene tūshidimile gete. Ali lūūlū, ū mu mhayo gwenūyū tūbūhaye kinehe ū būpandīki bo ng'wa Abulahamu, ū nkūlūgenji wise ū mu mīlī? Ū Abulahamu ūlū akabalīlwa būtūngīlīja kūlwa shītwa, numho alī nasho ī sha kūng'winha kwikumīlīja, kwike nahene ītī kū būtongi bo ng'wa Mulungu! Ī shandīkwa shihayile ginehe ī gīsī? Tūhaya gīkī, “Ū Abulahamu akansanya Mulungu, hūna ūbalīlwa būtūngīlīja!” Alīyo ī mheela īyo akinhagwa ntūmami ītabalagwa gīkī shilī shakwinhwa kūlwa shigongo, ī lyenīlo igasa; ū munhū ng'wenūyo shiigelile inhwe. Lelo ūyo atī ntūmami alīyo ūbiza ansanije dūhū ūyo akabalīlaga būtūngīlīja munhū nūūlū nghūnga, ū kūsanya kwakwe ū munhū ūyo alī gīko, kūkūbalwa kūbiza būtūngīlīja. Gīt'ūmo na Daūdi alījihaya mbango ja ng'wa munhū wa kūbalīlwa būtūngīlīja na Mulungu mu būtūsendamīla shītwa; alīhaya gīkī, “Balī na mbango abo bakūlekejiagwa būgomi wabo, na a babo shibi shabo shikūkundīkījiagwa. Alī na mbango ūyo Seeba akūng'wisaaba gīkī atī na būbi.” Ī gīsī, ī mbango jenīji jilīho kūlwa basaalilwe dūhū, nūūlū na a babo batasaalilwe? Twamalaga kūhaya gīkī, “Ū kūsanya kwa ng'wa Abulahamu kūkabalwa kūbiza būtūngīlīja.” Īkaja ginehe nose kūūbalwa gīko? Ng'wikanza īlo amalile kūsaalwa, nūūlū aho ataalī kūsaalwa? Ītī ng'wikanza īlo amalile kūsaalwa, alīyo aho ataalī kūsaalwa. Aho wasaalwa akanukūla lūmengho lwa būtūngīlīja, kūlwa kūzunya ūko walī nako na a haho ataalī kūsaalwa. Ū mu gīko alī saabo na a babo bakūzunyaga nūūlū būbiza batasaalilwe; nabo bakūbalīlagwa būtūngīlīja. Na a babo basaalilwe alī saabo, abo batagelelile ha kūsaalwa dūhū; alīyo bakashimīzīlaga nū mu kūzunya ūko sīswe Abulahamu walī nako na a haho ataalī kūsaalwa. Ū kwisagījiwa ūko akinhwa Abulahamu na Myalwa wakwe, gīkī akūbiza ng'wingīji wa sī, atinhilwe kūlwa kūdima shilagīlo, alīyo kūlwa būtūngīlīja bo mu kūzunya. Nīyo ū wingīji ūlū būbiza bo banhū ba shilagīlo dūhū, ū kūzunya kūkūbiza kūtī na solobo, numho nū kwisagījiwa kūtī na ngofyoolo. Nguno ī shilagīlo shikenhelejaga būpelanu, alīyo aho shitīho shilagīlo nū būhūbi būtīho. Hūna lūūlū, ū kwisagījiwa kūtūūlilwe kūlwa būbyīle bose wa ng'wa Abulahamu, gīkī kūshikanyiwe kū bose mu nzīla ya shigongo; ītī kū banhū ba shilagīlo dūhū. Alīyo nū kū ba kūzunya kwa ng'wa Abulahamu, ūyo alī sīswe pye a bose. H'ūmo gwandīkīlilwe; gīkī, “Naakūtūūlaga kūbiza ise wa mahanga mingī”. Ū Abulahamu alī gīko ū kū būtongi bo ng'wa Mulungu ūyo akansanya, ū Mulungu ūyo akabinhaga bafu būpanga, na kūshihaya shikolo nūūlū shitīho gītī shilīho. Nguno nūūlū aho shalī shitīho sha kwisagīlwa, ū Abulahamu akazunya aho wisagījiwa gīkī akūbiza ise o mahanga mingī; gīt'ūmo gūhayiwe gīkī, “Ū būbyīle wako būkūbiza gīko.” Atalelengetile ū mu kūzunya kwakwe, nūūlū īkī walī amanile gīkī ū mīlī gwakwe gwalī gūchile ng'wila, nguno walī na myaka hihī igana; hama walī amanile nī gīkī ī nda ya ng'wa Saala ī ya būbyīle yalī yamala kūcha. Ū kwisagīja kwa ng'wa Mulungu atakwiganikile mu mahane-hane, alīyo ū kūzunya kūkanguzunhya, ūng'winha ikūjo ū Mulungu. Nguno walī amanile gīkī, ū Mulungu adūgije kūgwīta ūyo walī wang'wisagīja; h'ī nguno yene akabalīlwa būtūngīlīja. Kwike gūtandīkilwe gīkī akabalīlwa wei dūhū. Alīyo na a bise tūkūbalīlwa būtūngīlīja, a bise abo tūnzunije ūyo akanjūūcha Yesu Seeba wise kūfuma mu bafu; ūyo akabūlagwa kūlwa būhūbi wise, alīyo ūjūūchiwa gīkī tūbalīlwe būtūngīlīja. Hūna lūūlū īkī tūbalīlilwe būtūngīlīja kūlwa kūzunya, tūlī na mhola ū kūlī Mulungu, mu nzīla ya ng'wa Seeba wise Yesu Kilisto. Ū mulī we ū ng'wenūyo, tūlugūlīlilwe nyango gwa kwingīla ū mu wiza ūbo twīmīīlile mubo kūlwa kūzunya; na tūkūyegaga kūlwa kūliisagīlwa ī likūjo lya ng'wa Mulungu. Hama nīyo ītī gīko dūhū, alīyo tūkūyegaga nūūlū aho tūkūluhiagwa, nguno tūmanile gīkī ū būluhi būkinhaga wiyūmīlīja. Ū wiyūmīlīja būkaguzuhyaga, ī nguzu jikinhaga kwisagīlwa. Hama ū kwisagīlwa kūtīko kūtūdimya minala, nguno ū Mulungu wamala kūpumunhīla būtogwa bokwe ū mu myoyo yise kūlwa ng'wa Moyo Ng'wela ūyo watwinha. Īkī nūūlū aho twalī tūtaalī bagokolo, alīyo aho lyang'wa ī likanza, ū Kilisto ūcha kūlwa banhū babūbi. Ū munhū īlī shilambu no ū kwifunya kūnchīlīla munhū ūngī, nūūlū akabiza ntūngīlīja; hamo ūlū munhū wawiza alīho ūyo ashikile kūgima kwifunya kūnchīlīla! Alīyo ū Mulungu ū ng'wene atoolekegije ū būtongwa bokwe ūmo atūtogelilwe mu gīkī, ū Kilisto akatūchīlīla a bise aho twalī tūtaalī banhū ba shibi. Hūna lūūlū īkī tūbalīlilwe būtūngīlīja mu nzīla ya mininga gakwe, hū kūhaya ū mulī we tūkūpījiwa, twīnge ū mu būpelanu bo ng'wa Mulungu. Īkī ūlū aho twalī tūtaalī banishi gūkadūlīka gwa kwītwa a bise kūbiza na būsangī nanghwe ū Mulungu, mu nzīla ya kūcha kwa Ng'wana wakwe, hūna lūūlū ī haha īkī tūlī na būsangī nanghwe, tūkūpījiwa ū mu būpanga bokwe. Na hangī ītī gīko dūhū, alīyo tūkūyegelaga ū mulī Mulungu kūlwa nguno ya ng'wa Seeba wise Yesu Kilisto, ūyo kūlwa nguno yakwe ī haha twamalile kūbiza na būsangī hamò na Mulungu. Hūna lūūlū, ūmo shibi shikingīlīla mu sī mu nzīla ya ng'wa munhū ūmò, nī licha līkingīla mu nzīla ya shibi, lyūbakūbanīja pye a banhū; nguno pye balī na shibi. Nīyo ī shibi shilīho kūfuma kale, na a haho shalī shitaalī kūbiza ho shilagīlo ū mu sī; nūūlū īkī ī shibi shitabalagwa aho shitīho shilagīlo. Alīyo ī licha līsugile kwīngīīla kūlī Adamu kūshisha kūlī Musa, nīyo lyalī lībasugile na a babo batīītile shibi sha kūlenganīla na būkenaagūji bo ng'wa Adamu, ūyo walī būlolelo bokwe ūyo walī ahelilwe kwiza. Alīyo ū būhūbi būtī gīt'ūmo shilī ī shakwinhwa; nguno ūlū gīkī bingī bakingīla mu kūcha kūlwa būhūbi bo ng'wa munhū ūmò, ī shigongo sha ng'wa Mulungu nī shakwinha īsho shifumile mu shigongo sha ng'wa Munhū ūmò, ū Yesu Kilisto, kūlwa nguno ya bingī, shilī shitaale no shikīlanīgije. Hama ī shakwinhwa shitabizile gīt'ūmo galī a matwajo ga shibi shakwe ū munhū ūyo ūmò; nguno ū būlamulwa ūbo būlīho kūlwa būhūbi bo ng'wa munhū ūmò, būkatwalaga mu nsango; alīyo ī shakwinhwa īsho shilīho kūlwa būhūbi bo banhū bingī, shikwingījaga mu būtūngīlīja. Nguno ūlū kūlwa būhūbi bo ng'wa munhū ūmò ī licha līsugile mu nzīla yakwe ū munhū ng'wenūyo, īlī kūtinda no abo bakūshanukūlaga ī shigongo ī shitaale, nī shakwinhwa sha būtūngīlīja; a bene bakūbiza basugi ū mu būpanga, mu nzīla ya ng'wa Munhū ūmò, ū Yesu Kilisto. Hūna lūūlū, gīt'ūmo pye a banhū babalīlilwe nsango kūlwa būhūbi bo ng'wa munhū ūmò, īlī gīko nū mu shītīle sha būtūngīlīja ī sha ng'wa Munhū ūmò, a bose bakūbalīlagwa būtūngīlīja wa būpanga. Na hangī gīt'ūmo banhū bingī bakīītwa kūbiza ba shibi kūlwa būshitiigwa bo ng'wa munhū ūmò, īlī gīko nū mu wigwi bo ng'wa Munhū ūy'ūmò, bingī bakwītagwa kūbiza batūngīlīja. Alīyo ī shilagīlo shikiza kūlwa gīkī bongeje kūkwīla ū būhūbi; kwike aho shakwīla ī shibi, ī shigongo hū shūkwīla na kūtinda ho. Ībize gīkī ūmo shibi shilī na būsugi mu nzīla ya kūcha, nī shigongo nasho ū mulī Seeba wise Yesu Kilisto shisuge mu nzīla ya būtūngīlīja, kūshisha mu būpanga bo welelo na welelo. Hū kūhaya tūhaye ginehe ho a henaho, tūdūūke mu shibi gīkī ī shigongo shongeje kūkwīla? Na hado yaya; ī gīsī ūlū tūchile ū kū shibi, numho tūkūbiza bapanga ginehe hangī ū musho? Nūūlū hamo mutamanile gīkī pye abo tūbatīījiwe mulī Kilisto Yesu, tūbatīījiwe mu kūcha kwakwe? Hū kūhaya ū mu kūbatīījiwa tūkajīkwa hamò nanghwe twingīla mu kūcha; ībize gīkī, ūmo Kilisto akajūūka kūfuma mu bafu mu nzīla y'ikūjo lya ng'wa Ise, gīko na a bise tūshimīzīle mu būpanga būpya. Nguno ūlū tūsangījiwe hamò nanghwe ū mu kūcha kwakwe, tūkūbiza hamò nanghwe nū mu kūjūūka kwakwe. Tūmanile gīkī ū būmunhū wise ū bo kale bomala kūkong'wa ha nsalaba hamò nanghwe, ū mīlī gwa shibi gūkenaagūlwe, tūtizongeja hangī kwikala mu būsese bo shibi. Nguno ūyo achile ng'wene atungūlilwe ū kū mihayo ya shibi. Hūna lūūlū, ūlū tūchile hamò nanghwe ū Kilisto, tūzunije gīkī tūkūbiza bapanga hamò nanghwe. Nguno tūmanile gīkī ū Kilisto wamala kūjūūka kūfuma mu bafu, atīko kūcha lūkangala lūngī, ī licha lītīko kūnsuga hangī. Ū mu kūcha kwenūko akashichīlīla ī shibi lūkangala lūmò lwenūlo dūhū, alīyo ī haha ū mu būpanga, alī mpanga kūlī Mulungu. Na a bing'we īng'wigeleelilwe ng'wibone gīkī muchile ū kū shibi, alīyo ū mulī Kilisto Yesu mulī bapanga kūlī Mulungu. Hūna lūūlū, ī shibi shitizūsuga ū mu mīlī gwing'we ū gwa kūcha, nose ng'wikale mukūzunyaga kūshikīlīja mihayo ya kwikūmva kwa mīlī. Na hangī yaya nūūlū kūfunya ibudīka lyose-lyose lya mīlī gwing'we, gīkī lībize shitūmamīlo kū mihayo ītī ya būtūngīlīja, kūlwa kwīta shibi. Alīyo ifunyagi kūlī Mulungu, mubize gītī mulī bapanga kūfuma mu bafu, na a mabudīka ga mibīlī ying'we gabize shilanga sha būtūngīlīja kūlwa ng'wa Mulungu. Nguno ī shibi shitūmusuga a bing'we, īkī mutī ha sīlīlī ya shilagīlo, alīyo mulī ha sīlīlī ya shigongo. Numho hū kūhaya ginehe ho a henaho? Hamo gīkī tūdūgije kwīta dūhū ī shibi, īkī tūlī ha sīlīlī ya shigongo? Ītī gīko na hado yaya! Mutamanile gīkī ūlū ng'wifunya kūbiza basese ba kūng'wigwa ose-ose, numho ng'wabizaga basese bakwe ūyo mukūng'wigwaga ng'wenūyo? Ni ībizage kwitūūla ha sīlīlī ya shibi īsho shikingījaga mu kūcha, nūūlū ha sīlīlī ya wigwi ūbo būkingījaga mu būtūngīlīja! Kwike ū Mulungu alūmve, nguno nūūlū īkī ng'walī basese ba shibi ī kale, alīyo mukidohya ū mu ngholó jing'we ng'ūbiza bigwi ū kū mbika ya malange ayo mukinhwa gamutongeele. Hūna aho ng'wīnjiwa ū mu būsese bo shibi, ng'wītwa kūbiza basese ha sīlīlī ya būtūngīlīja. Nalīlūngalūnga ning'we mu mbika ya kalūngalūngīle ka banhū bose, nguno ya būgokolo bo būmunhū wing'we. Nose hū kūhaya gīkī, ūmo ng'wagafunījaga a mabudīka ga mibīlī ying'we ī kale kū būsese wa būsoso na būbi, gīkī ng'wīte ya malofu, ī haha gafunyagi lūūlū a mabudīka ging'we genayo gabize mu būsese ha sīlīlī ya būtūngīlīja, gejiwe. Nguno aho ng'walī basese ba shibi ng'walī mu wiyabī, ūbo būtī bo mu būtūngīlīja. Ī gīsī ū ng'wikanza lyenīlo ng'wapandīkaga solobo kī? Tūhaya ī haha ī mihayo yenīyo īkūmudimyaga minala dūhū ūlū ng'wīyizūkwa, nguno ū kū nghalīlo yaho līlīho icha! Alīyo īkī ī haha mutungūlilwe ū mu būsese bo shibi, ng'wingījiwa mu būsese bo ng'wa Mulungu, mulī nayo ī solobo ying'we; hū kwejiwa, ī nghalīlo yaho būpanga bo welelo na welelo. Nguno ī mheela ya shibi īlī kūcha, alīyo ī shakwinha sha ng'wa Mulungu, shilī būpanga bo welelo na welelo mulī Kilisto Yesu Seeba wise. Nūūlū hamo shi badūgū bane mutamanile ī gīkī ī shilagīlo shikabizaga shinsugile ū munhū aho ataalī mpanga dūhū? Ū gwenūyū nalībawīla abo bashimanile ī shilagīlo. Īlī gīt'ūmo nkīma akabizaga atungilwe na shilagīlo sha kwikala na ngoshi aho ataalī mpanga, ū ngoshi ūlū ūlinda ūcha, ū nkīma ng'wenūyo wīngaga ū mu shilagīlo sha ngoshi wakwe. Alīyo ū ngoshi ūlū ataalī mpanga hūna ū nkīma ng'wenūyo ūneka, ūja ūūkatoolwa na ngosha ūngī, akwitanwa nshihani; ūlū ūcha ū ngoshi akūbiza watungūlagwa ū mu shilagīlo shenīsho, nūūlū akatoolwa na ngosha ūngī atūbiza nshihani. H'ūmo īlī nū kū bing'we badūgū bane; a bing'we muchile ū kū shilagīlo īkī mulī mu mīlī go ng'wa Kilisto, mubize ba ng'wa ūngī, ūyo akajūūchiwa kūfuma mu bafu; gīkī tūntwagīje matwajo Mulungu. Nguno aho twalī tūtaalī tūlondeela nhūngwa ja mīlī, ū kwikūmva kwa shibi ūko kwatūmamaga ū mu mibīlī yise kūlwa nguno ya shilagīlo, kwalītwagījaga matwajo ī licha. Alīyo ī haha tūtīmo ū mu shilagīlo, tūchile ū kū shikolo īsho shalī shitūtungile ī kale, tūdūle kūtūmama mu katongeelelwe kapya ka kūfuma kūlī Moyo, yaya a katongeelelwe a ka kale, a ka kūtongeelwa na wandīke. Ī gīsī tūhaye ginehe hangī? Gīkī ī shilagīlo h'ī shibi? Na hado yaya! Nguno ūlū ni ītī mu nzīla ya shilagīlo ni natashimanile ī shibi; nū būbi wa kwikūmva ni natabūmanile ūlū ni shitī shilagīlo kūhaya gīkī, “Yaya ū kwikūmva.” Alīyo ī shibi shikashitūmamīla ī shilagīlo, ū mulī nene shūtūūla būlī mbika ya kwikūmva; nguno ūlū gatīho malange ī shibi shichile. Nose hū kūhaya gīkī, naalī mpanga aho naalī natī ha sīlīlī ya malange; alīyo aho shiza shilagīlo, ī shibi shūpīmbūka, ū nene nūcha. Na lūūlū ī shilagīlo īsho shalī shiigelile kūnenhela būpanga, shūningīja mu kūcha ū nene. Nguno ī shibi shikapandīka ng'wanya gwa kūnilemba-lemba mu nzīla ya shilagīlo, shūnibūlaga. Hūna lūūlū a malange galī meela, na gatūngīlīgije, hama gawiza; nī shilagīlo sheela na shitūngīlīgije, nīyo shawiza. Hū kūhaya gīkī ū mhayo gwawiza gūkabiza gwenha icha ū kūlī nene? Ītī gīko na hado yaya, alīyo ū mu kwiyoolecha gīkī ī shibi shilī shabūbi nghana, shikagūtūmamīla ū mhayo ū gwawiza, shūnenhela icha ū nene. Na lūūlū ū mu nzīla ya shilagīlo, ī shibi shūbonekana gīkī shilī shabūbi kūheeba! Nguno tūmanile gīkī a malange galī ga shiimoyo, alīyo ū nene nalī wa nhūngwa ja kūlondeela mīlī; nagūjiwe kū būsese bo shibi, h'īsho shinisugile. Nguno natagūmanaga ūyo nakagwītaga, nose natagwītaga ūyo natogilwe kūgwīta, alīyo ūyo nagūkolilwe h'ūyo nakagwītaga. Hūna lūūlū īkī nakagwītaga ūyo natagūtogilwe, ū mu gīko nakizunīlījaga na a malange, gīkī galī gawiza. Hū kūhaya natī nene ūyo nakīītaga, alīyo ī shibi īsho shikikalaga mulī nene! Nguno namanile gīkī ū mulī nene, ū mu būmunhū bone, būtikalaga mo wiza; īkī ū kūtogwa natogilwe, alīyo ū kwīta ū gwawiza nalemeelilwe. Nakalemeelagwa gete ū kwīta ī yawiza īyo nītogilwe, alīyo ī yabūbi īyo natītogagwa h'īyo nakīyītaga! Hūna lūūlū, ūlū nakagwītaga ū mhayo ūyo natagūtogilwe, numho natī nene ūyo nakīītaga; alīyo ī shibi īsho shikikalaga ū mulī nene. Nose nakūbonaga gīkī, ū mulī nene galīmo malange ayo gakūninhaga nghūmbū ja kwīta yawiza, alīyo būlīmo na būbi. Nguno ū mu gatī ya būmunhū bone, nagayegelile a malange ga ng'wa Mulungu. Kwike nakūbonaga Malange gangī, nago galīho gishishinīkile ū mu mīlī gwane, gakwilwishaga na a malange ga mu maganiko gane, ganīīta kūbiza nsese kū malange ga shibi īsho shilīmo ū mu mīlī gwane Aga, nashila būlī! Nani akūniguna nagūpūlūgūke ū mīlī gwa kūcha gwenūyū? Alīyo ū Mulungu alūmve ū mulī Seeba wise Yesu Kilisto. Nguno ū būgima bo mhayo būlī gīkī, ū nene ū mu maganiko gane, nakagatūmamīlaga malange ga ng'wa Mulungu. Alīyo ū mu nhūngwa ja mīlī, nalī ha sīlīlī ya malange ga shibi! Ali lūūlū, ī haha gūtīho nsango ū kū banhū abo balī mulī Kilisto Yesu. Nguno ū mulī Kilisto Yesu, ī shilagīlo sha ng'wa Moyo shanitungūlile, shūnīnja ū mu shilagīlo sha shibi na kūcha. Īkī ū mhayo ūyo gwalī gūtadūlīkanile kwītwa mu nzīla ya shilagīlo, īsho shitī na nguzu kūlwa nguno ya būgokolo wa mīlī, ū Mulungu wagwītile aho wantūma ū Ng'wana wakwe kwiza, alī mu suso ya mīlī gwa shibi kūlwa nguno ya shibi; ū mu mīlī gwenūyo ūshinha nsango ī shibi. Ū mu bise yūshikīlījiwa īyo īgongilwe na būtūngīlīja bo mu shilagīlo, a bise abo tūtashimīzīlaga mu nhūngwa ja mīlī, abo tūkashimīzīlaga mu nhūngwa ja shiimoyo. Nguno abo balī na kikalīle ka kūlondeela nhūngwa ja mīlī, bakadīlīlaga ya mīlī. Alīyo abo balī na kikalīle ka kūlondeela nhūngwa ja shiimoyo, bakadīlīlaga ya ng'wa Moyo Ng'wela. Ī liganiko lya nhūngwa ja mīlī, lījīlīīlile mu kūcha, alīyo ī liganiko lya nhūngwa ja kūfuma kūlī Moyo līkenhaga būpanga na mhola. Nguno ī liganiko lya nhūngwa ja mīlī līlī lya wanishi ū kūlī Mulungu, lītī na widohya ū kū shilagīlo sha ng'wa Mulungu; nīyo lītūdūla ū kwīta ī gīko na hado yaya! Nose abo bakashimīzīlaga mu nhūngwa ja mīlī batūdūla ū kūnyeja ū Mulungu. Kwike a bing'we mutī ba nhūngwa ja mīlī, mulī ba nhūngwa ja ng'wa Moyo, nguno ū Moyo wa ng'wa Mulungu akikalaga mu bing'we. Alīyo ūlū ose-ose atī nanghwe ū Moyo wa ng'wa Kilisto, ū ng'wenūyo atī wakwe. Hūna lūūlū ū Kilisto ūlū alī mu bing'we, ū mīlī gwing'we gūchile kūlwa nguno ya shibi, alīyo ū moyo gūlī mpanga kūlwa nguno ya būtūngīlīja. Nīyo ū Moyo wakwe ūyo akanjūūcha Kilisto kūfuma mu bafu ūlū wikala mo ū mu bing'we, ūyo akanjūūcha Kilisto ng'wenūyo akwīyinha būpanga nī mibīlī ying'we ī ya kūcha, mu nzīla ya ng'wa Moyo ūyo alī mu bing'we. Hūna lūūlū badūgū bane, tūlī na būgasa, gwike ītī kūlwa mīlī, gīkī twikale mu nhūngwa ja mīlī. Nguno ūlū ng'wikala mu nhūngwa ja mīlī numho ng'wakūmbūla kūcha, alīyo ūlū ng'ūshibūlaga ī shītīle sha mu mīlī kūlwa nguzu ja ng'wa Moyo, mukūbiza bapanga. Nguno pye abo bakatongeelagwa na Moyo wa ng'wa Mulungu, balī baana ba ng'wa Mulungu. Īkī mutanukūlile moyo gwa būsese, gīkī mushoke hangī kwikala mu booba; alīyo ng'wamalile kūng'wanukūla Moyo wa kūng'wīta kūbiza baana; ū mulī wei tūkalīlaga “Aba,” Baba. Ū wei ū Moyo akakaanīlaga hamò nī myoyo yise gīkī tūlī baana ba ng'wa Mulungu. Nose ūlū tūlī baana, hū kūhaya tūlī bingīji, bingīji ū kūlī Mulungu, bingīji hamò nanghwe ū Kilisto; ūlū tūluhiwa hamò nanghwe, gīkī nū kūgūngūhiwa tūlagūngūhiwe hamò nanghwe. Ū nene nakūbūbalaga ū būluhi w'ikanza lya haha gīkī būtigelile ū kūgelanījiwa nī likūjo īlo līkoolechiwa kūlwa nguno yise. Nīyo ī shiseeng'wa shilindanile mu kwisagīlwa kūtaale kūshisha līshike ī likanza lya koolechiwa a baana ba ng'wa Mulungu, bamanīke. Nguno ī shiseeng'wa shilī ha sīlīlī ya būsugi bo mihayo ītī na solobo, ītī kūlwa būtogwa washo, alīyo kūlwa nguno yakwe ūyo ashitūūlile a ha sīlīlī ya būsugi wenūbo, mu kwisagīlwa. Nī shiseeng'wa nasho shikūtungūlwa, shīnge ū mu būsese wa būkenaagūki, shingīle mu wiyabī w'ikūjo lya baana ba ng'wa Mulungu. Tūmanile gīkī pyī ī shiseeng'wa shikūganghīlaga na kūsaatwa hataale kūshisha nī haha yenīyī! Hama ītī gīko dūhū, alīyo na a bise abo tūlī na matwajo ga kwandya ga ng'wa Moyo, nise tūkūganghīlaga ū mu būmunhū wise ū bo mu gatī, nguno tūgūlindīīlile na nghūmbū nhaale ū mhayo gwa kwītwa a bise kūbiza baana, hū kūkomoolwa kwa mīlī gwise. Nguno tūpījiwe kūlwa kwisagīlwa; ī gīsī ū kwisagīlwa ūlū kwandya kūbonwa, angū numho kūtī kwisagīlwa, nguno ū munhū akūshiisagīlwa ginehe īsho alīshibona? Alīyo ūlū tūtūshibonaga īsho tūshiisagīlilwe, tūkūshilindīīla mu wiyūmīlīja būtaale. Nīyo hangī ū Moyo akatūgunaanaga ū mu būgokolo wise, nguno a bise tūtamanile ū kūlomba gīt'ūmo shitwigeleelilwe, alīyo ū Moyo akatūlombelaga wei ng'wenekīlī, nīyo mu būganghīji ūbo būtadūgije kūsomboolwa. Hama ū Ngīsīlīja wa ngholó ja banhū alīmanile ī liganiko lya ng'wa Moyo, ūyo akabalombelaga a beela gīt'ūmo Mulungu atogelilwe. Tūmanile gīkī, ū kū banhū abo bantogilwe Mulungu, abo bitanwa mu kasolele kakwe, pyī ī shikolo shikatūmamaga mu būsangī būmò kūlwa kwenha yawiza. Nguno abo abamanile kūfuma kale hū bene abo abasolile kūfuma kale, gīkī babize mu suso ya Ng'wana wakwe; ū wei ū Ng'wana abize tangì mu badūgū bingī. Hama abo abasolile kūfuma kale hū bene abo abitanile; abo abitanile hū bene abo ababalīlile būtūngīlīja, abo ababalīlile būtūngīlīja hū bene abo abagūngūhije. Nose tūhaye mhayo kī ū mu yose yenīyī? Ū Mulungu ūlū alī kū lwandī lwise, nani ūyo akūtūchaama? Ūyo atangugīlile Ng'wana wakwe ng'wenekīlī gete, alīyo akanfunya kūlwa nguno yise pye a bose, akūleka ginehe ū kūtwinha dalali pyī ī shikolo hamò nanghwe? Nani ūyo adūgije kūbabūūla a basolwa ba ng'wa Mulungu? Nguno ū Mulungu h'ūyo akūbabalīlaga būtūngīlīja! Al'ū wa kūbasola būbi nani? Ū Nombeji wise ū ng'wene alī kū nkono gwa būlyo gwa ng'wa Mulungu; h'ū Kilisto Yesu ūyo akacha, hama na kūtinda ho a henaho, ūjūūka! Nani ūyo adūgije kūtūlekanya nabo ū būtogwa bo ng'wa Kilisto? Hamo ūlū būluhi, nūūlū makoye, nūūlū kūzwangana, nūūlū nzala, nūūlū būzuuka, nūūlū nhabaala, nūūlū līlūshū? H'ūmo gwandīkīlilwe; gīkī, “Līīmi ji tūkūbūlagagwa kūlwa nguno yako, tūbalilwe gītī tūlī ngholo ja kūsīnzwa!” Alīyo ū mu yose īyī tūlī batindi bataale, ū mulī we ūyo atūtogilwe. Nguno namanile hape gīkī, nūūlū kūcha, nūūlū būpanga, nūūlū bamalaika, nūūlū basugi, nūūlū īsho shilīho, nūūlū īsho shilabize ho, nūūlū mabūdūla; nūūlū mihayo ya higūlya no, nūūlū ya kū shimu, nūūlū shiseeng'wa shingī shose-shose: shitīho īsho shidūgije kūtūlekanya nabo ū būtogwa bo ng'wa Mulungu, ūbo būlī mulī Kilisto Yesu Seeba wise. Nalīhaya gwa nghana mulī Kilisto, natūlomalomaga; nū moyo gwane gūlīnikaanīla mulī Moyo Ng'wela, gīkī būlī lūshikū ū mu ngholó yane nalī na būpīna, na kūsaatwa kūtaale no. Nguno ū nene ng'wenekīlī ni nilombela hambū-hambū nūūlū kūzung'wa, nabize hanze ya ng'wa Kilisto kūlwa nguno ya baana ba ng'wise, a badūgū bane ū mu mīlī; h'a Baisilaeli, abo mhayo gwa kwītwa kūbiza baana gūlī gwabo, nī likūjo, nū būlagane, nū gwa kwinhwa shilagīlo, na a kalamīje ako kigeleelilwe, nī ya wisagījiwa; pyī ī yose yabo. Pye na a bakūlūgenji a basolwa balī babo, hama ū mu kabyalīlwe ka mīlī, nū Kilisto afumile mubo; ūyo alī Mulungu wa bose, na nkumīlījiwa wa welelo na welelo: Alichene. Kwike ahene ū mhayo gwa ng'wa Mulungu gūtachile mpandagīlo, nguno batī Baisilaeli pye abo bafumile mulī Isilaeli. Nūūlū hangī ītī gīkī pye abo bafumile mu būbyīle wa ng'wa Abulahamu balī baana; nguno gūhayiwe gīkī, “Ū būbyīle wako būkwitanīlwa mulī Isaka.” A makūlū gaho galī gīkī, a baana ba mu mīlī batī baana ba ng'wa Mulungu, alīyo a baana ba kwisagījiwa h'abo babalīlilwe ū mu būbyīle. Nguno ū mhayo gwa wisagīja gūhayile gīkī, “Nakūshoka ikanza gītī lyenīlī, hūna ū Saala akūpandīka ng'wana.” Hama nīyo gūtī gīko dūhū, alīyo nū Lebeka nanghwe akabūūcha nda ya kūfuma kūlī ngosha ūmò, ū sīswe-nkūlū ū Isaka. A baana aho bataalī kūbyalwa, bataalī kwīta mhayo gose-gose gwawiza nūūlū gwabūbi, yalī gīkī kashikīīle a kasolele ka būgabanhya bo ng'wa Mulungu; mhayo ūyo gūtalondeelaga shītīle, alīyo gūlīho kūlwakwe ū Nsoji. Hūna lūūlū ū Lebeka akawīlwa gīkī, “Ū ntaale akūntūmamīla ū ndo.” Gīt'ūmo gwandīkilwe gīkī, “Ū Yakobo nantogilwe, alīyo ū Esau nankolilwe.” Ī gīsī a henaho tūhaye ginehe ho? Gīkī ū Mulungu atī ntūngīlīja? Ītī gīko na hado yaya. Nguno nū kūlī Musa alīhaya gīkī, “Nakūnkūlīlwa ūyo nalankūlīlwe, na nakūnsaatwa ūyo nalansaatwe.” Nose ū mhayo gwenūyū gūtakūūbīlījaga gīkī ūyū nganja kūtinda, nūūlū gīkī hamo mpeeji no; ū goi gūlī mu kasolele ka ng'wa Mulungu, ūyo akachīlaga shigongo. Nguno ū mu shandīkwa akawīlwa ū Falao gīkī, “Ū bebe nakūtūūlile ho kūlwa nguno ya mhayo gwenūyū, gīkī nabooleche ū būdūla bone ū mulī bebe, na gīkī ī lina lyane līkumūchiwe hose pyī ū mu sī.” Hūna lūūlū akankūlīlagwa ūyo ūtogwa kūnkūlīlwa wei ng'wenekīlī, alīyo hangī akang'wītaga kūbiza ngūnu ūyo ūtogwa kūng'wīta kūbiza ngūnu. Namanile ūkūnibūja gīkī, “Hama nibūlī lūūlū ataalī ūsola banhū būbi, nani ūyo adūgije kūgūhangīja ūyo agūhelile?” Yaya ītūjaga gīko! Ū bebe ūlī munhū dūhū; ī gīsī ū bebe ūlī nani nose wandye kwishokeja na Mulungu? Ī shibūmva shishikile kūng'wīla ū mūmbi washo gīkī, “Nibūlī ūlīnibeeja gīko?” Angū, ū mūmbi atī na būdūla bo kūbūmba shiseme sh'ikūjo nūūlū sha gīko-gīko dūhū, ū kwīngīīla ū ng'wibūmba ī līmò lyenīlo dūhū? Nūūlū gūlīho mhayo kī ho, ūlū gīkī ū Mulungu walī atogilwe koolecha būpelanu bokwe, nī gīkī adūgije kūbiza na wiyūmīlīja būtaale ū kū shiseme sh'ipelanya, īsho ashibeegije kūlwa kūkenaagūlwa? Nūūlū hangī gūlīho mhayo kī ūlū ūbiza walī atogilwe koolecha būsabi w'ikūjo lyakwe, ū kū shiseme sha kūchīlwa shigongo īsho shibeejiwe kūfuma kale na kale kūlwa nguno y'ikūjo lyakwe? Ī shiseme shenīsho tūlī bise benekīlī, abo wamala kūtwitana; ītī ba kūfuma mu Bayudaya dūhū, alīyo na a ba kūfuma mu mahanga gangī. Gīt'ūmo alīhayīla mulī Hosea gīkī, “Nakūbitana banhū bane abo batī banhū bane, nū yūyo walī atī na wa kūntogwa nakūng'witana nganja. Nū kūko bawīlagwa gīkī, ‘A bing'we mutī banhū bane,’ bakwitanwa balī baana ba ng'wa Mulungu mpanga.” Ū Isaya nanghwe alīlīla akūbahayaga a Baisilaeli gīkī, “Ū wingī wa Baisilaeli nūūlū būkabiza būlī gītī maseni ga ha nyanza, nahene būkūpīla būshiigo wabo dūhū! Nguno ū Seeba alībeeja mhayo ūyo akūgūshikīlīja wangū ū mu sī.” Hama na hangī gīt'ūmo ū Isaya ng'wenūyo walī wahaya a ha wandījo gīkī, “Ūlū ni atatūlekelile būshiigo ū Seeba wa mabità, ni twabiza gītī Sodoma, ni tūlī ba kūgelanījiwa na Gomola!” Ī gīsī lūūlū tūhaye ginehe? Gūlī gīkī, a banhū ba mahanga abo baalī batabūkoobaga ū būtūngīlīja, ū būtūngīlīja baabūpandīkile; kwike būtūngīlīja bo kūfuma mu kūzunya. Lelo a Baisilaeli abo bakūgemaga kūkooba būtūngīlīja bo kūfuma mu shilagīlo, a bene baduumile ū kūshishikīlīja ī shilagīlo. Nibūlī? Īlī kūlwa nguno batūtūmamīlaga kūzunya, alīyo bakūgaganījaga kūkooba mu nzīla ya shītwa; hūna lūūlū bipamile a h'iwe lya kwipamya. Īlī gīt'ūmo gwandīkilwe, “Managa gīkī, nalītūūla mu Sayuni iwe lya kwipamya; shiganga sha kūgwisha, ūyo ūlīsanya atūding'wa minala.” Badūgū bane, ī nghūmbū jane ū mu ngholó yane, nū būlombi ūbo nakūnombaga ū Mulungu kūlwa nguno yabo būlī gīkī, bapījiwe. Nguno ū nene nalībakaanīla gīkī balī na būkalalwa būtaale ū kūnkooba ū Mulungu, kwike ītī mu witegeleja! Batabūmanile ū būtūngīlīja bo ng'wa Mulungu, bakūkoobaga kwīmīīla ha būtūngīlīja wabo boi benekīlī; balemile ū kwidohya gīkī babize ha sīlīlī ya būtūngīlīja bo ng'wa Mulungu. Alīyo ū Kilisto h'ūyo alī būkalīkījo bo shilagīlo, ībize būlī ng'wene ūyo alī na kūzunya adūle kūbalīlwa būtūngīlīja. Nīyo ū Musa ayandīkile ī mihayo ya būtūngīlīja bo kūfuma mu shilagīlo; ahayile gīkī, “Ū munhū wa kwīyīta ī yenīyī akūbiza mpanga muyo.” Alīyo ū mhayo ūyo gūfumile mu būtūngīlīja kūlwa kūzunya gūlīyomba gīkī, “Ūtizūhaya ū mu ngholó yako, ‘Nani akūlinha ū ng'wigūlū?’ ” (Hū kūhaya kūjūng'wenha mu sī ū Kilisto). “Nūūlū, ‘Nani akwika kūlimu?’ ” (Hū kūhaya akanjūūche ū Kilisto kūfuma mu bafu). Nose ī gete gūlīyomba ginehe? “Ū mhayo gūlī hihī nangho, nīyo gūlī mu nomo na mu ngholó yako.” Hū gwene ū mhayo gwa kūzunya ūyo tūkūgūlomeelaga. Nguno ūlū ūnkaanīla Kilisto na nomo gwako, na ūzunya ū mu ngholó yako gīkī ū Mulungu akanjūūcha kūfuma mu bafu, ūkūpīla. Ū munhū akūbalīlwa būtūngīlīja kūlwa kūzunya ū mu ngholó yakwe, na akūpījiwa kūlwa kūkaanīla na nomo gokwe. Īkī ī shandīkwa shihayile gīkī, “Būlī ng'wene ūyo ūnzunya atūding'wa minala.” Būtīho būsolanhyiwa a ha gatī ya Bayudaya na a mahanga a gangī, ū wei alī Seeba wa bose, nsabi kū bose abo bakanīlīīlaga. “Nguno būlī ng'wene ūyo ūlīlīlīīla ī lina lya ng'wa Seeba akūpījiwa.” Ī gīsī lūūlū, badūgije kūnīlīīla ginehe ūyo batanzunije? Nūūlū badūgije kūnzunya ginehe ūyo bataalī kwigwa nghūlū jakwe? Na hangī badūgije kwigwa ginehe ūlū batalomeelilwe? Na bakūlomeela ginehe ūlū batatūmilwe? H'ūmo gwandīkīlilwe; gīkī, “Galī masoga shido a magūlū ga balomeeji ba Nghūlū Jawiza!” Alīyo h'ītī gīkī a bose bajizunije ī Nghūlū Jawiza; nguno ū Isaya alīhaya gīkī, “Seeba, nani ūyo ayīzunije īyo tūkwīlomeelaga?” H'ūmo īlī, ū kūzunya gūkafumaga mu kwigwa, ū kwigwa nako gūkafumaga mu mhayo go ng'wa Kilisto. Alīyo leki nabūje: Angū, bataalī ū kwigwa? Bigwa no nīyo, “Ī lilaka lyabo līsambaalile hose pyī ū mu sī; nī mihayo yabo īshikile kū būgelelo bo sī.” Nūūlū hamo shi nahaye gīkī, a Baisilaeli batamanile? Alīyo ī soolo ya mhayo ū Musa alīhaya gīkī, “Nakūmudimya wilu kūlw'ihanga īlo lītī ihanga; na nakūmupelanya kūlw'ihanga īlo lītī na witegeleja.” Nū Isaya nanghwe alīhaya mu būgimu; gīkī, “Baanipandīkile abo baalī batūnikoobaga, naabonekanile ū kū banhū abo baalī batūnikoobaga.” Lelo ū kū Baisilaeli, alīhaya gīkī, “Nakūdīlaga līīmi ji nambile makono gane kūbitana banhū bashitiigwa na bahalalī!” Kolaga hamo nahaye gīkī ū Mulungu wabaponya gete a banhū bakwe? Gūtī gīko na hado yaya! Manīlagi dūhū ī gīkī, ū nene ūyū nalī Ng'wisilaeli, wa būbyīle bo ng'wa Abulahamu, mu lūganda lo ng'wa Benjamini. Ū Mulungu atabaponije na hado yaya a banhū bakwe abo abamanile kūfuma kale. Nūūlū hamo mutamanile ūmo shandīkwa shilīnghayīla Eliya, aho wanombaga Mulungu alībahaya Baisilaeli; gīkī, “Seeba, baabamalile kūbabūlaga a bahangi bako, nī myalīlo yako bīkambagūla, nene dūhū iyene naasaagile; nīyo nū nene balībūkooba ū būpanga bone!” Ī lishosho lya kūfuma ng'wigūlū līkang'wizīīla līlīhaya ginehe? “Nalī na banhū bane shihūmbī mpungatī nisaagīja, abo bataalī kūntugīja mazwi Baali!” H'ūmo īlī nū ng'wikanza īlī, būlīho būshiigo ūbo būsolilwe kūlwa shigongo. Nose ūlū īlī kūlwa shigongo, hū kūhaya shitīho shītwa ho a henaho, nguno numho ī shigongo shitūbiza shigongo hangī. Numho lūūlū hū kūhaya ginehe ho? Gūlī gīkī, īsho bakakoya-koyaga kūshikooba na būkalalwa a Baisilaeli, bataalī ū kūshipandīka. Alīyo a basolwa bashipandīka, lelo a bangī būgūna. Gīt'ūmo gwandīkilwe gīkī, “Ū Mulungu wabinha moyo gwa būhūūlū-hūūlū, na miso gatadūgije kūbona, na matū gatadūgije kwigwa nūūlū hado, kūshisha lelo īyī!” Nū Daūdi alīhaya gīkī, “Leka ī shilīwa shabo shibize lūtu, shibagwashe; shibize mheela yabo na shibipamye! Na a miso gabo gabbokule batizūbona, nī migongo yabo bagunghumiwe ilalī!” Nūūlū hamo nahaye gīkī bagwa ilalī, batūbūūka hangī? Gūtī gīko na hado yaya! Alīyo ū būhūbi wabo būkenheleja ū būpīji būshike kū banhū ba mahanga, hūna ū mu mhayo gwenūyū a boi babize na wilu. Ī gīsī ū būkenaagūji wabo ūlū wabiza būsabi kū ba mu sī, nū būlemehazu wabo wabiza būsabi kū mahanga, al'ū wiza wa kūshikanyiwa kwabo lūūlū ahene būkūshika ginehe! A bing'we ning'we banhū ba mahanga leki namuwīle, ū nene īkī nalī ntūng'wa kūlwa nguno ya banhū ba mahanga, nagūyegelile ū nīmo gwane. Natogilwe babize na wilu a banhū b'ihanga lyane ū mu mīlī, ūlū yūdūlīka bamò babo bapīle mu gīko. Nguno ū kūponyiwa kwabo ūlū kūlenheleja kwegelejiwa kwa banhū ba mu sī; al'ū kwanukūlwa kwabo lūūlū ū kwene kūkūbiza kī, ūlū ītī būpanga kūfuma mu bafu? Īkī a matwajo ga wandījo ūlū galī meela, numho galī meela pye na a gangī, nū nji ūlū gūlī ng'wela, na a matambī gakūbiza meela. Alīyo ūlū matambī gangī gakabbutwa gīnjiwa ho, hūna ū bebe ūyo walī nzeituni gwa mu mapoolu wiza ūdimanījiwa hoi, nangho wandya kongheela būnooli hamò nago a matambī a gangī kūfuma ū mu nji gwa nzeituni, hū kūhaya ūtikumīlījage kūnū ūkūgadalahaga a matambī genayo. Nguno ū mu kwikumīlīja kwako shiigelile wizūkwe gīkī ūtī bebe ūyo ūgūbūkije ū nji; ū nji hū gūkūbūkije ū bebe. Ū bebe ūshikile nūūlū kūhaya gīkī, “A bana matambī benabo bakīnjiwa nūtūūlwa ho nene!” Na nghana ūlītūngīlīja, alīyo gakīnjiwa ho kūlwa būtūzunya; ū bebe nangho wīmīīlile ho kūlwa kūzunya, hūna lūūlū ogohaga; ūtizigīmba-gīmba. Nguno ū Mulungu ūlū atagalekile a matambī a gaho na kale, nū bebe atūkūleka ho! Ū mu mhayo gwenūyo shibonage ī shigongo sha ng'wa Mulungu, nū būkalī bokwe; ū kū bagwile nkalī no. Alīyo ū kūlī bebe, ū Mulungu alī na shigongo, ūlū ūlembeela mo ū mu shigongo shenīsho. Nguno ūlū ītī chene nū bebe ūkūbbutwa ūponyiwe! Na a babo ūlū bīnga ū mu būtūzunya wabo bakūshoshiwa, bize badimanījiwe hangī; nguno ū Mulungu adūgije ū kūbashosha ho hangī. Manīlaga dūhū gīkī, ū bebe ūkabbutwa kūfuma ha nzeituni gwa kū mapoolu, ūdimanījiwa ha nzeituni gwa kūlīng'wa, gūbiza gwītwa mhayo ūyo gūtī gwaho na kale; hū kūhaya ū kū boi gūlī nogu no ū gwa kūdimanījiwa hangī a ha nzeituni gwabo na kale! Nguno badūgū bane gūlīho mhayo gwa mbisīla, ūyo natatogilwe muleke ū kūgūmana, nose ng'wikale mukwikumīlījaga. Balīho Baisilaeli bamò bagūnu, nīyo bakwikala gīko kūshisha līng'we ī lisaabu lya banhū ba mahanga a bingīji. Hūna na a Baisilaeli a bose bakūpījiwa, gīt'ūmo gwandīkilwe gīkī, “Nkomooji akūfuma Sayuni, akūng'wīngīja ū Yakobo ū būgomi bokwe. Ū wenūbū hū būlagane bone nabo, ūlū nūbīngīja ī shibi shabo.” Ū mu kajīle ka Nghūlū Jawiza, balī banishi kūlwa nguno ying'we, alīyo ū kū mhayo gwa būsolwa, balī baganja kūlwa nguno ya bakūlūgenji. Nguno ū Mulungu atī na magalū-galū ū mu kinhīle nū mu nhūmamīle yakwe. Īlī gīt'ūmo ng'walī bashitiigwa ū kūlī Mulungu a bing'we ī kale; alīyo ī haha mukūchīlagwa shigongo, kūlwa būshitiigwa wabo. H'ūmo gūlī nū kū bene ī haha, nabo balī bashitiigwa kūlwa nguno ying'we, gīkī nabo babize ba kūchīlwa shigongo, gīt'ūmo bing'we mukūchīlagwa shigongo. Nguno ū Mulungu abatūūlile pye a banhū ha sīlīlī ya būshitiigwa, ooleche gīkī alī nchīīji wa shigongo kū banhū bose. Ee, būshimu wa būsabi bo masala ga ng'wa Mulungu na witegeleja bokwe; a kalamulīle kakwe katī ka kūbonwa, nī nzīla jakwe jikīlile kamanīlwe! “Nguno nani ūyo walī alīmanile ī liganiko lya ng'wa Seeba? Nūūlū nani ūyo walī nganikīji wakwe? Nani ūyo wang'winha shikolo, gīkī igeleelilwe ashokejiwe nanghwe?” Nguno pyī ī shose shifumile kūlī wei, shilīho kūlwa nguno yakwe, nīyo shilī shakwe. Ikūjo lībize lyakwe welelo na welelo: Alichene! Ali lūūlū badūgū bane, nalīng'wikūmbīlīja kūlwa shigongo sha ng'wa Mulungu; gīkī, īfunyagi ī mibīlī ying'we ībize shitambo shipanga na sheela sha kūnyeja Mulungu, hū kene a kalamīje king'we ako kigeleelilwe. Yaya ū kūlondeela nhūngwa ja mu sī, alīyo galūchiagwi; a maganiko ging'we gītwe kūbiza mapya. Mudūle kwīyitegeleja īyo ayītogilwe ū Mulungu; ī yawiza na ya kūyeja, hangī ītī na shisembo. Nguno ū nene ninhwa būdūla kūlwa kūchīlwa shigongo; na lūūlū nalīnghūgūla būlī ūmò wing'we gīkī, yaya ū kūbiza na maganiko ga kwigūngūhya kūtinda ūmo īng'wigeleelilwe kwiyiganikīla, alīyo ng'wiganika mu widohya, gīt'ūmo Mulungu angelekelile kūzunya būlī ng'wene. Īkī īlī gīt'ūmo tūlī na mabudīka mingī mu mīlī gūmò, hama pye a mabudīka genayo gatī na nīmo gwa mbika īmò dūhū; H'ūmo īlī nū kū bise abo tūlī bingī; ū mulī Kilisto tūlī mīlī gūmò, būlī ng'wene alī ūmò wa biye. Nguno tūlī na shakwinhwa sha wikīla-kīle, būlī ng'wene na kwīlūkīlwa kwakwe; ū wa būhangi ni ahangage gīt'ūmo kūzunya kwakwe kūlī. Nūūlū ni būgunaani abize mo ū mu būgunaani, ū nangi mu būlangi; nū nganikīji abize mu būganikīji, ū ng'winhi inhe mu kwifunya, ū ntongeeji atongeele mu būtūngīlīja, nū nchīīji wa shigongo nanghwe īīte mu būyegi. Ū būtogwa būbize būtī na wibeeleja, bogohagi ū būsoso, mudimane na yawiza. Itogagwi mu būtogwa bo nyadūgū, būlī munhū ankūje ng'wiye tame. Hama yaya ū kwinogolelwa ū mu kūbiza bagoogo, ntūmamīlagi ū Seeba na moyo gwa būkalalwa. Yegelagi ū mu kwisagīlwa kwing'we, bizagi biyūmīlīja nūūlū mulī mu kūluhiwa, lombagi gwa-gwa-gwa mu būkomeezu. Ng'ūbagunaana a beela, bizagi biza-ngholó. Abo bakūmuluhyaga ng'ūbalombela mbango, lombelagi mbango yaya ū kūzuma. Yegagi nabo abo bakūyegaga, abo bakūlīlaga līlagi nabo. Igwīndanyagi ū mu kikalīle, yaya ū kwikala ng'wiganika mihayo mitaale, alīyo ng'wīdīlīla nī mido-mido; nū kwikumīlīja yaya. Na hangī yaya nūūlū kūshosha yabūbi kūlwa yabūbi; ng'ūbīītīla yawiza pye a banhū. Ūlū yūdūlīkana a bing'we koobagi kūbiza mu mhola nabo pye a banhū. Yaya ū kwimalīla shiilī a bing'we batogwa, alīyo lekanagi nabo ū būpelanu, nguno yandīkilwe gīkī, “Ū kūmala shiilī gūlī nīmo gwane, nene nakūlīpa,” alīhaya Seeba. Alīyo ūlū ng'wanishi wako atuubile ng'winhage shilīwa, nūūlū akolilwe notà ng'winhage minzī ang'we; nguno ū mu kwīta gīko ūkūbiza ūlīntūūlīla makala ga moto a ha ntwe gokwe. Yaya ū kūheewa na būbi, alīyo būheebagi ū būbi mu yawiza. Būlī munhū shing'wigeleelilwe kwidohya ū kū basugi ba sī, nguno būtīho būsugi ūlū ītī mu kahelele ka ng'wa Mulungu, nū būbo būlīho nabo būtūūlilwe na Mulungu. Nose ūyo akūgomelaga būsugi, ū ng'wenūyo akūgūgomelaga mhayo go ng'wa Mulungu; hama abo bakagomaga bakiyenhelejaga boi benekīlī kūgwa mu nsango. Nguno a basugi batī na lyogohya kū shītwa shawiza, alīyo kū mihayo yabūbi; ūtogilwe kūleka kūng'ogoha nsugi? Beejaga yawiza akūkūkumīlīja. Nguno ū wei alī ntūmami o ng'wa Mulungu kūlwa nguno yako, ū mu shītwa ī shawiza. Alīyo ūlū ūlī ng'wīti wa mihayo yabūbi, ogohaga; atadimile lūshū dalali. Ū wei ntūmami wa ng'wa Mulungu, maji wa shiilī kūlwa kūng'winha nsango ūyo alī na shītīle shabūbi. Hūna lūūlū, shiigelile kwidohya; ītī kūlwa nguno ya kogoha nsango dūhū, alīyo nū mu moyo mubize na wiyangūji wela. H'ī nguno yene mukatobaga na goodi, nguno a boi balī batūmami bakomeezu ba ng'wa Mulungu, pye a makanza bakagwītaga mu būkomeezu ū nīmo gwenūyo. Ng'ūbinha pye a banhū īyo yigelile kūbinha; ū wa goodi goodi, ū wa mheela mheela, ūyo igelile kogohwa ng'ogohagi, nū yūyo igeleelilwe ikūjo nkūjagi. Yaya ū kūbiza na būgasa na munhū ose-ose, ūlū ītī kwitogwa dūhū; nguno ūyo antogilwe ng'wiye, ū ng'wenūyo nshikīlīja wa shilagīlo. Īkī ūmo gūhayīlilwe gīkī, “Yaya ū kūshihya, Yaya ū kūbūlaga, Yaya ū kwiba, Yaya ū kwikūmva;” nūūlū shūbiza shilīho na shilagīlo shingī, pyī ī shose shikūbanījiwe mu mhayo ūyo gūhayile gīkī, “Ntogagwe nzenganwa ng'wiyo gīt'ūmo witogelilwe bebe ng'wenekīlī.” Ū būtogwa būtīko kūng'wītīla yabūbi ū nzenganwa; hū kūhaya ū būtogwa būlī būshikanu wa shilagīlo. Hama ūlū mulīīta ī gīko managi gīkī ī haha tūlī ng'wikanza lya kūmisha kwīnga mu tūlo, na kūbūūka; nguno ī haha ū būpīji wise būlī hihī kūtinda aho tūkandīja kūzunya. Bojaga ū būjikū, būlī hihī kwangalūka, na lūūlū tūshiponyagi ī shītīle sha mu giiti twitunge shilanga sha līīmi. Tūshimīzagi gīt'ūmo shiigeleelilwe mu kashimīzīle k'ikanza lya līīmi, ītī mu būlaku nūūlū būng'wi, ītī mu būjingi nūūlū kwikūmva kwabūbi, ītī mu wilemeelwa nūūlū wilu. Alīyo nzwalagi Seeba Yesu Kilisto; yaya ū kwikala ng'wiganika kwīta īyo īfumile mu kwikūmva kwa mīlī. Ū ngokolo mu kūzunya ng'wanukūlagi, kwike ītī mu kūnamula a maganiko gakwe. Nguno hamo ūngī adūgije kūbiza akalyaga būlī shikolo ū mu kūzunya kwakwe, alīyo ūngī akalyaga makūbī dūhū īkī ngokolo. Ūyo akalyaga yaya ū kūndalaha ūyo atalyaga, nū yūyo atalyaga yaya ū kūnamula ūyo akalyaga, nguno ū Mulungu ang'wanukūlile. Ū bebe ūlī nani nose ūkūnamulaga ntūmami o ng'wa munhū ūngī? Ū wei akwīmīīla, nūūlū akūgwa kū būtongi bo ng'wa ise-būgonzo; na nghana akwīmīīla dūhū, nguno ū Seeba adūgije kūng'wīmīlīja. Alīho munhū ūngī akūgije lūshikū lūlebe kūtinda lūngī, alīyo alīho ūngī ajibalile pyī ī shikū gīkī jilenganīlile; nose ībeelelile būlī munhū abize nshikanu ū mu maganiko gakwe. Ūyo akalonjaga mihayo ya shikū akīītaga gīko kūlwa ng'wa Seeba, nū yūyo akalyaga nanghwe akalyaga kūlwa ng'wa Seeba, īkī akanūmbaga Mulungu; pyī nū yūyo atalyaga, nanghwe atalyaga kūlwa ng'wa Seeba īkī akanūmbaga Mulungu. Nguno atīho nūūlū ūmò wise ūyo alī mpanga kūlwakwe wei ng'wenekīlī, nūūlū atīho wa kūcha kūlwakwe wei ng'wenekīlī. Nose hū kūhaya ūlū tūlī bapanga, tūlī bapanga kūlwa ng'wa Seeba, nūūlū tūcha nahene numho tūlīcha kūlwa ng'wa Seeba. Hūna lūūlū, tūlī ba ng'wa Seeba nūūlū tūkabiza tūlī bapanga, nūūlū tūcha. H'ī nguno yene ū Kilisto akacha hangī ūjūūka, gīkī abize Seeba wabo a bafu na a bapanga. Ali lūūlū nibūlī ū bebe ūkūnamulaga ū ndūgūyo? Nūūlū nibūlī ūkūndalahaga ū ndūgūyo? Nguno pye a bose tūkwīmīīla kū būtongi w'isumbī lya ng'wa Mulungu lya kūlamulīla. Gwandīkilwe gīkī, “ ‘Gīt'ūmo nalī mpanga;’ alīhaya Seeba, ‘Būlī izwi līkūnitugīja nene, na būlī lūlīmi lūkwibūūla hape kūlī Mulungu.’ ” Hū kūhaya būlī ūmò wise akwibūūla wei ng'wenekīlī, ū kūlī Mulungu. Nose tūtikalagi twilamula bise bike; alīyo ni yabeelela kūbiza na būlamuji bo kūleka kūchaamīka sha kūng'wipamya nūūlū kūngwisha ndūgūyo. Namanile gete, hama nīyo nalī na witegeleja gīkī ū mulī Seeba Yesu, shitīho shose-shose īsho shilī shabūbi shoi shenekīlī dūhū. Alīyo ū kūlī munhū ūyo akūshibalaga gīkī shilī shabūbi, numho nghana shilī shabūbi ū kūlī we. Hūna lūūlū ūlū ūmpīnīhaja ndūgūyo kūlwa nguno ya shilīwa, numho ūtūshimīzīlaga ū mu būtongwa; ūtizūnkenaagūla kūlwa shilīwa shako ū munhū ūyo akachīlīlwa na Kilisto. Yaya ū kūwenheleja kūsondagūlwa ū wiza wing'we. Nguno ū būtemi bo ng'wa Mulungu būtī mihayo ya shilīwa na būng'wi, alīyo būtūngīlīja na mhola na būyegi mulī Moyo Ng'wela. Ūyo akantūmamīlaga Kilisto mu gīko akanyejaga ū Mulungu, na a banhū bakizunīlījaga nanghwe. Hūna lūūlū, tūlondeelagi mihayo ya mhola na kwizenga būlī munhū na biye; yaya ū kūgūkenaagūla ū nīmo go ng'wa Mulungu kūlwa nguno ya shilīwa. Na nghana pyī īsho shikalyiagwa shilī shawiza, alīyo shilī shabūbi ū kūlī munhū ūyo shikūng'wipamya ūlū ūshilya. Īlī chiza ū kūleka nūūlū kūlya nyama, nūūlū kūng'wa divai, nūūlū ni shikolo shingī īsho shishikile kūng'wipamya ndūgūyo. Ū kūzunya kwako ūko ūlī nako, bizaga nako bebe ng'wenekīlī kū būtongi bo ng'wa Mulungu. Alī na mbango ūyo atibalīla būbi ū mu mihayo īyo ayanukūlile gīkī īlī yawiza. Alīyo akūbalīlwa nsango ū wa kūlya mu kūsusanya, īkī atūlyaga mu kūsanya; nguno būlī mhayo ūyo gūtūfuma mu kūsanya shilī shibi. Ali lūūlū, a bise abo tūlī na nguzu shitwigeleelilwe kūbūbūūcha ū būgokolo wa bagokolo, ītī kwiyeja bise benekīlī dūhū. Būlī ūmò wise īīte yawiza kūlī nzenganwa ng'wiye, kūlwa kūnyeja na kūnzenga. Nguno nū Kilisto nanghwe atīītile mhayo gwa kwiyeja wei ng'wenekīlī, alīyo gīt'ūmo gwandīkilwe gīkī, “Ī shidūki īsho wadūkagūlagwa bebe, shanigwīlaga nene.” Nguno būlī yene īyo yandīkilwe kūfuma kale, yandīkilwe kūlwa kūtūlanga, gīkī tūbize biyūmīlīja, na banhū ba kwisagīlwa kūlwa kūlūngūjiwa na shandīkwa. Ū Mulungu ūyo alī ng'wiyūmīlīja na nūngūja, leki ang'winhe kwidīlīla būlī ng'wene na biye gīt'ūmo shing'wigeleelilwe ū mulī Kilisto Yesu. Mudūle kūbiza na widomanīja, hama na long'we īmò; munkūje Mulungu ūyo alī Ise wa ng'wa Seeba wise Yesu Kilisto. Hūna lūūlū ng'wiyanukūla bing'we kū bing'we, gīt'ūmo nū Kilisto atwanukūlile, kūlwa ikūjo lya ng'wa Mulungu. Nguno nalīmuwīla gīkī, ū Kilisto akabiza ntūmami kūlwa Bayudaya, ayooleche ī nghana ya ng'wa Mulungu, na kwīshikīlīja īyo walī wabisagīja bakūlūgenji. Na kūlwa gīkī a banhū ba mahanga nabo bankumīlīje ū Mulungu, kūlwa nguno ya shigongo shakwe, gīt'ūmo gwandīkilwe gīkī, “Hūna lūūlū, nakūkūkumīlīja kū mahanga, na nakūlīkumīlīja ī lina lyako.” Na hangī alīhaya gīkī, “Bing'we banhū ba mahanga, yegagi hamò nabo a banhū bakwe.” Hama hangī gīkī, “Banhū ba mahanga gose, nkumīlījagi ū Seeba; leka bankumīlīje we pye a banhū.” Na hangī ū Isaya alīhaya gīkī, “Gūkūbiza ho Nji go ng'wa Yese, hū ng'wene akwīmīīla kūlwa kūsuga mahanga, a mahanga gakūbiza na kwisagīlwa mulī we.” Ali lūūlū, ū Mulungu wa kwisagīlwa, leka ang'winhe būyegi bo mbika jose, hamò na mhola ū mu kūzunya; ū kwisagīlwa kwing'we kongeje kūkwīla kūlwa būdūla bo ng'wa Moyo Ng'wela. Nīyo hangī badūgū bane, ū nene ng'wenekīlī namanile hape gīkī, a bing'we mulī nayo mingī ī yawiza. Hama nīyo īkī mulī bitegeleja mu mihayo ya mbika jose, mudūgije nū kwihūgūla bing'we kū bing'we. Kwike ahene ī yīngī nang'wandīkīlaga mu būgimu būtaale, gītī kūng'wizūkīja kūlwa shigongo sha ng'wa Mulungu īsho ninhwa. Nguno nakīītwa kūbiza ntūmami wa ng'wa Kilisto Yesu kūlwa banhū ba mahanga; nīmo gwa būgabīji bo kūfunya shitambo sha Nghūlū Jawiza ja ng'wa Mulungu, gīkī a banhū ba mahanga banukūlwe, babize shitambo sheela kūlwa kwejiwa na Moyo Ng'wela. Na lūūlū, ū mulī Kilisto Yesu nalī nayo ī ya kwikumīlīgīja ū mu nīmo go ng'wa Mulungu. Kwike natūgima kūhaya shose-shose, ūlū ītī īsho akūbeejaga dūhū ū Kilisto kūbītīla mulī nene, ū mu nīmo gwa kūbagunaana a banhū ba mahanga kūbiza bigwi, ībize mu kasomboolele, nūūlū mu katūmamīle; nūūlū mu būdūla bo koolecha shimanīkījo na mihayo ya kūkumya mu nguzu ja ng'wa Moyo. H'ūmo nīītīlile; naajisambaagije hose pyī ī Nghūlū Jawiza ja ng'wa Kilisto, kwandīja Yelusalemu kūjūshika Ilūlīko. Nakūgemaga no-no-no kūjilomeela ī Nghūlū Jawiza ūko Kilisto ataalī kūhayiwa, natizūbiza wa kūja nakūzengaga higūlya ya nsingi ūyo gwamala kūtūūlwa na munhū ūngī. Alīyo gīt'ūmo gwandīkilwe gīkī, “Abo bataalī kūwīlwa mhola jakwe bakūbona, na a babo bataalī kwigwa bakwitegeleja.” H'ī nguno yene nakūchaamagwa būlī makanza ūlū nahaya kwiza ū kū bing'we. Kwike ī haha natī na ng'wanya hangī ū gwa kwikala ī mhandī ja kūūnū. Hūna lūūlū īkī yakwīlaga ī myaka nalī na nghūmbū ja kwiza ūko mulī, ūlū nalabūūke kūja Spania nakwiza koi; nguno nalī na kwisagīlwa kūbīta ūko mulī ū mu lūgendo lwane namubone. Nakūlenda ning'we kakanza, ū būsabi wing'we būnilishe ho hado, hama mulanigunaane nū kūshikīīla ko. Alīyo ī haha nalīja Yelusalemu tame, kūbatwalīla beela shiigunaanīlo. Bana Makedonia na bana Akaya bakabona ībeelelile kūsooga shikolo kūlwa nguno ya beela a bahabī, abo balī Yelusalemu. Na nghana bakabeeja ū kūbona gīko, nguno ī chene balī na būgasa ū kūbo, īkī a banhū ba mahanga ūlū bakasangīla ū mu mihayo yabo ī ya shiimoyo, hū kūhaya nabo balī na būgasa bo kūsangīla nabo ī shiigunaanīlo sha mu mīlī. Na lūūlū, ūlū nalagūmale ū nīmo gwenūyo, nabize naamana hape gīkī bashanukūla ī shikolo shenīsho, nakūbūūka ū lūgendo lwa kūja ī Spania, nabīte koi ū kū bing'we. Hama namanile gīkī ūlū nalize ūko mulī, nakūbiza nalī mu būshikanu bose wa mbango ja ng'wa Kilisto. Nose ī haha badūgū bane, nalīng'wikūmbīlīja mulī Seeba wise Yesu Kilisto, na mu būtogwa bo ng'wa Moyo, gīkī mukomeele kūlomba hamò nane, ng'ūnilombela ū kūlī Mulungu. Napījiwe ū kū banhū ba Būyudaya abo bataalī kūzunya, nū nīmo gwane ū kū bana Yelusalemu balagwanukūle a beela. Hama ūlū nūshika ū kū bing'we, nalalende ning'we mu kwifuula na būyegi kūlwa būtogwa bo ng'wa Mulungu. Hūna lūūlū ū Mulungu wa mhola abize hamò ning'we bose. Alichene! Ali lūūlū, ūūyo kūko ilūmbū lise Foibe naamutūmīla, nanghwe ngunaani wa mu kanisa ya Kenkilia. Īkūbeelela mung'wanukūle mulī Seeba, gīt'ūmo ībigeleelilwe beela; īmīīlagi hamò nanghwe mungunaane mu būlī mhayo ūyo alamulombe, nguno ū wei nanghani wa banhū bingī; nū nene nalī ūmò wabo. Bagīshagi a ba Piliska nū Akula, a benabo batūmami bichane mulī Kilisto Yesu. A banhū benabo bakeega būpanga wabo kūlwa nguno ya būpanga bone. Nakūbalūmbaga no; nīyo ītī nene dūhū, alīyo nī kanisa ī jose ī ja banhū ba mahanga. Īgīshagi nī kanisa īyo īlī mu kaya yabo. Ngīshagi nū Epaineto ū ntogwa wane; ū ng'wenūyo al'itwajo lya kwandya kūlwa ng'wa Kilisto ū mu Asia. Ngīshagi nū Malia, ūyo walī ngunaani wing'we ntaale; Bagīshagi na a badūgū bane a ba Andiloniko nū Yunia, abo baalī batungwa bichane. A benabo bamanīkile ū kū batūng'wa, hama nīyo batongi ū kūlī nene ū kūbiza mo ū mulī Kilisto. Ngīshagi nū ntogwa wane mulī Seeba ū Ampuliato; nū ntūmami ng'wichiswi mulī Kilisto ū Ubano ngīshagi, pyī nū ntogwa wane ū Staku. Nū Apele ū nkumūku kūlwa wishigwa mulī Kilisto, nanghwe ngīshagi; bagīshagi a ba mu kaya ya ng'wa Alistobulo. Nū ndūgū wane ū Helodiona ngīshagi; bagīshagi na a ba mu kaya ya ng'wa Nakiso abo balī mulī Seeba. Bagīshagi na a bashīke a bagagaja mu nīmo go ng'wa Seeba, a ba Tilufina nū Tilufosa; nū Pelesisi ngīshagi, nanghwe nshīke ntūmami ntaale wa nīmo go ng'wa Seeba. Ngīshagi ū Lufo, ū nsolwa mulī Seeba, nū nina, ūyo nū nene alī mayū. Bagīshagi a ba Asinkilito, Fulegoni, Helime, Patuloba, Helima, pye na a badūgū abo bakikalaga hamò nabo. Bagīshagi na a ba Filologo nū Yulia, nū Nelea nū ilūmbūye, nū Olimpa, pye na a beela abo bakikalaga hamò nabo. Igīshagi mu kwibbipa kwela. Pyī ī kanisa ja ng'wa Kilisto jilīmugīsha. Bing'we badūgū bane, nalīng'wikūmbīlīja mubakangūke a bandya ba mihayo ya wilemeelwa; abo bakūtūūlaga sha kwipamya mu malange ayo ng'wamala kwilanga; lekanagi nabo a balī gīko. Nguno a banhū gītī benabo batantūmamīlaga Seeba wise Kilisto, bakatūmamīlaga nda jabo dūhū. Balemba-lembi ba ngholó ja banhū bawiza, kūlwa kalūngalūngīle kabo kakondooku ka kūlaalīkīja! Alīyo a bing'we ī haha ū wigwi wing'we būkumūkile kū banhū bose; nose nalī na būyegi kūlwa nguno ying'we, kwike natogilwe mubize bangū ū kū yawiza, alīyo ū kū yabūbi mubonekane mulī bachilū-chilū. Nanghwe ū Mulungu wa mhola akūng'wangūhīla, antobagūlīle kū sīlīlī ya mhambala jing'we ū Shetani. Shigongo sha ng'wa Seeba wise Yesu Kilisto shibize hamò ning'we. Alichene. Ū ntūmami ng'wichane ū Timoteo alīmugīsha, na a badūgū bane a ba Luka nū Yasoni nū Sopatilo. Nū nene Talitio ūyo nalī ng'wandīki wayo ī nyalūba yenīyī nalīmugīsha mulī Seeba. Na Gayo, ūyo nalī ha ng'wakwe nanghwe alīmugīsha, nīyo h'ūyo anilanghanile; hama hū nanghani wayo nī kanisa ī yose. Na Elasto, ū nanghani wa hela ja mu nzengo, nanghwe alīmugīsha, hamò na ndūgū Kwalito. Shigongo sha ng'wa Seeba wise Yesu Kilisto shibize hamò ning'we pye a bose: Alichene. Ali lūūlū, kūlī we ūyo adūgije kūmuguzuhya mu nzīla ya Nghūlū Jawiza ījo ninhwa nene, na būlomeeji ūbo Yesu Kilisto akūlomeelagwa, ūmo īloolekeja mihayo ya mbisīla īyo yalī ībisilwe makanza malīhu, alīyo ī haha yafumbūlilwe; hama īkoolechiagwa mu nzīla ya shandīkwa sha bahangi gīt'ūmo alagīlile Mulungu wa welelo na welelo, gīkī pye a mahanga galangwe, gazunye gabize miigwi. Kūlī Mulungu ūmò we wike wa masala, lībize ikūjo lya welelo na welelo mulī Yesu Kilisto: Alichene. Nene Paulo, ūyo nakitanwa kūbiza ntūng'wa wa ng'wa Kilisto Yesu, kūlwa būtogwa bo ng'wa Mulungu; na ndūgū wise Sostene. Kū kanisa ya ng'wa Mulungu īyo īlī Kolinto, banhū abo beejiwa mulī Kilisto Yesu, bitanwa kūbiza beela; na a bose abo bakūlitanaga lina lya ng'wa Seeba wise Yesu Kilisto, ūyo alī Seeba wabo na wise. Shigongo na mhola shibize hamò ning'we kūfuma kūlī Mulungu Sīswe, na kūlī Seeba wise Yesu Kilisto. Nakūnūmbaga ū Mulungu wane gwa-gwa-gwa kūlwa nguno ying'we, kūlwa shigongo īsho wang'winha mulī Kilisto Yesu. Nguno ū mulī we mulī na būsabi būtaale, ū mu kalūngalūngīle nū mu witegeleja bose, gīt'ūmo būkaanīji bo ng'wa Kilisto bomalile koolechiwa mu bing'we. Nguno mutī na būgehelwa mu shakwinhwa shose-shose aho mutaalī mulīlindīīlile ī likanza lya koolechiwa kwa ng'wa Seeba wise Yesu Kilisto. Nīyo h'ūyo akūmuhandatīja kūshisha kū būkalīkījo, mubize mutī na shilingo ū mu lūshikū lo ng'wa Seeba wise Yesu Kilisto. Ū Mulungu ng'wene nsanyiwa, ūyo wang'witana a bing'we kwingīla mu būsangī wa Ng'wana wakwe Yesu Kilisto Seeba wise. Bing'we badūgū bane, nalīng'wikūmbīlīja mu lina lya ng'wa Seeba wise Yesu Kilisto, gīkī mubize na widomanīja ū mu kalūngalūngīle. Yaya ū kūbiza na būgabanīki ū mu bing'we! Ni ībizage ho gwīnda ū mu maganiko ging'we nū mu kalomanīle king'we. Nguno badūgū bane, ū nene naamanyiwe na banhū ba ha ng'wa Kiloe gīkī, būlīho wilemeelwa ū mu bing'we. Ūyo nalīgūhaya gūlī gīkī, būlī ng'wene ū mu bing'we akūhayaga: ūyū gīkī, “Ū nene nalī o ng'wa Paulo,” na ūngī, “Ū nene nalī o ng'wa Apolo,” na ūngī hangī, “Nalī o ng'wa Kefa,” hama na ūngī hangī gīkī, “Ū nene nalī o ng'wa Kilisto!” Bing'we, ū Kilisto wagabanīkile? Ū Paulo akakong'wa ha nsalaba kūlwa nguno ying'we? Nūūlū mukabatīījiwa mu lina lya ng'wa Paulo? Nalī na būyegi nguno natamatīīgije nūūlū ūmò wing'we, ūlū atī Kilispo na Gayo dūhū. Hūna lūūlū munhū ose-ose atīko kūhaya gīkī mukabatīījiwa mu lina lyane. Na bangī abo nakababatīīja baalī ba mu kaya ya ng'wa Stefana; natamanile ūlū balīho na bangī ba kūkīla a ha benabo abo nababatīīja. Nguno ū Kilisto atanitūmile ū nene kūja nūbatīīja, alīyo kūja nūlomeela Nghūlū Jawiza; nīyo hangī ītī mu mihayo ya masala-sala, gūtizūsūūkīlījiwa ū nsalaba go ng'wa Kilisto. Īkī ū mhayo gwa nsalaba gūlī gwa būchilū-chilū ū kū banhū abo bajile mu kūyagala, alīyo ū kū bise abo tūlī bapījiwa, būlī būdūla bo ng'wa Mulungu. Nguno yandīkilwe gīkī, “Nakūgakenaagūla a masala ga ba masala, nū witegeleja wa bitegeleja.” Ali lūūlū, alī halī ū wa masala? Alī halī ū nangi? Alī halī ū nghalalī ū mu shikū īji? Angū, ū Mulungu atagagalūkije a masala ga mu sī kūbiza būchilū-chilū? Nguno a ba mu sī balemeelilwe ū kūng'witegeleja na masala gabo ū Mulungu ū mu masala gakwe, īkī ū wei ū Mulungu gūkanyeja gwa kūbūtūmamīla ū būchilū-chilū ūbo būkūlomeelagwa kūbapīja abo bakūzunyaga. Alīyo a Bayudaya bagongile shimanīkījo, a Bayunani bachooji ba masala. Kwike a bise tūkūnomeelaga Kilisto ūyo akakong'wa ha nsalaba, mhayo ūyo gūkūbipamyaga a Bayudaya, hama ū kū banhū ba mahanga gūlī gwa būchilū-chilū. Alīyo ū kū basolwa, ni babizage Bayudaya nūūlū Bayunani, ū Kilisto alī būdūla bo ng'wa Mulungu na masala ga ng'wa Mulungu. Nguno ū būchilū-chilū bo ng'wa Mulungu, būlī na masala kūtinda a masala ga banhū, nū būgokolo bo ng'wa Mulungu nabo būlī na nguzu kūtinda ī nguzu ja banhū. A bing'we badūgū bane mumanile gīkī, aho mulitanwa baalī batī bingī ū mu bing'we a ba masala ga mu mīlī, na a ba būdūla baalī batī bingī, pye na a babo bigelile kūkūjiwa nabo baalī batī bingī. Alīyo ū Mulungu abasolile a bachilū-chilū ba mu sī, gīkī abadimye minala a ba masala, nī shikolo ī shigokolo ū mu sī nasho shilī shisolwa shakwe, gīkī ashidimye minala ī sha nguzu. Na hangī ū Mulungu ashisolile ī shikolo sha mu sī ī shigokolo, nī shisho shidalahilwe, īsho shitīho; gīkī ashidimye minala īsho shilīho. Ū mu gīko atūdūla kwilonga ose-ose wa kwikumīlīja ū kūlī Mulungu. Hūna lūūlū a bing'we mulī bakwe ū mulī Kilisto Yesu, ūyo kūlwa nguno yise wītwa kūbiza masala ga kūfuma kūlī Mulungu, hamò na būtūngīlīja na wela na būkomooji; ībize gīt'ūmo gwandīkilwe gīkī, “Ū ng'wikumīlīja, ni ikumīlījage mulī Seeba.” Hūna lūūlū badūgū bane, ū nene aho nakiza ū kū bing'we gīkī namulomeele ī mbisīla ya mhayo go ng'wa Mulungu, natizile kūyomba ning'we mu kalūngalūngīle ka kūgaliila-galiila, mu nyasala-sala. Nguno naalī namala kwizunīlīja nūgūsha, gīkī natizūmana mhayo nūūlū gūmò ū mu bing'we ūlū atī Yesu Kilisto kwike, nīyo mu kūkong'wa kwakwe ha nsalaba. Aho naalī hamò ning'we, naalī mu būgokolo na booba, na kūdetema kūtaale. Hama pyī ū būsombooji nū būlomeeji wane, walī būtī mu mihayo ya masala ga kūduta banhū; alīyo mu koolecha katūmamīle ka ng'wa Moyo, na mu būdūla. Nguno naalī natogilwe ū kūzunya kwing'we kūsendamīle būdūla bo ng'wa Mulungu, ītī masala ga banhū. Na nghana ī chene ū kū banhū abo bakomeelile, tūkūlūngalūngaga ya masala; kwike gatī masala ga ng'wikanza īlī, nūūlū gatī ga basugi ba ng'wikanza īlī, abo balījīlīīla mu kūshila. Alīyo tūkūlūngalūngaga mu masala ga ng'wa Mulungu mbisīla īyo ībisilwe; īyo kūfuma kale kūko ikanza lītaalī kūshika, ū Mulungu walī ayītūūlile ho kūlwa nguno y'ikūjo lise. Ī mbisīla yenīyo, atīho nūūlū ūmò ū mu basugi ba ng'wikanza īlī ūyo ayīmanile, nguno ūlū ni bīmanile ni batankomile ha nsalaba ū Seeba w'ikūjo. Alīyo īlī gīt'ūmo gwandīkilwe; gīkī, “Mihayo īyo liso lītaalī kwībona, nūūlū gūtū gūtaalī kwīyigwa; na ītaalī nūūlū kwingīla mu moyo go ng'wa munhū; mihayo īyo Mulungu abalonja-longegije abo bantogilwe we.” Kwike ū Mulungu watūkundūlīlile a bise mu nzīla ya ng'wa Moyo wakwe; īkī ū Moyo akagīsīlījaga pyī ī yose ūmo īgelelile, pyī nī mihayo ya ng'wa Mulungu īyo yibisile. Angū, alīho nani ū mu banhū ūyo ashikile kūmana mihayo ya ng'wa munhū ūlū ītī moyo gokwe dūhū ū munhū ng'wenūyo? H'ūmo īlī nū mu mihayo ya ng'wa Mulungu, atīho ūyo ayīmanile ūlū atī Moyo wa ng'wa Mulungu gwike. Alīyo a bise tūtanukūlile moyo gwa mu sī, twang'wanukūla Moyo wa kūfuma kūlī Mulungu; tūbize na būdūla bo kūshiitegeleja ī shakwinha īsho Mulungu akūtwinhaga. Īyo tūkwīsomboolaga ītī mu mihayo ya kūlangwa mu masala ga banhū, alīyo ya kūlangwa na Moyo; ī yoi īlī ya shiimoyo, na tūkūyideedenghanyaga mu shiimoyo. Kwike ū munhū wa nhūngwa ja mu sī, atīko ū kwīyanukūla ī mihayo ya ng'wa Moyo wa ng'wa Mulungu. Nguno ū kūlī wei īlī ya būchilū-chilū dūhū, na hangī atīko ū kwīmana; nguno ī yoi īkitegelejiagwa mu shiimoyo dūhū. Nīyo ū munhū ūyo akatongeelagwa na Moyo, adūgije kwīyitegeleja pyī ī mihayo, alīyo ū wei atīko kwitegelejiwa na ose-ose. Nguno nani ūyo alīmanile ī liganiko lya ng'wa Seeba, gīkī adūle kūnanga? Alīyo a bise tūlī nalyo ī liganiko lya ng'wa Kilisto. Hūna lūūlū badūgū bane, ū nene nakalemeelwa ū kūmusomboolela gītī banhū ba nhūngwa ja shiimoyo, nūgelela kūmusomboolela gītī banhū ba nhūngwa ja mīlī dūhū; gītī banīgīnī ū mulī Kilisto. Nakang'winha mabeele, ītī shilīwa shitimbu yaya; nguno ī shene ng'walī mutaalī ū kūdūla ū kūshilya, hama nīyo nī haha mutaalī ū kūshidūla. Nguno mutaalī ba nhūngwa ja mīlī; ī gīsī ūlū būlīho wilu na wilemeelwa ū mu bing'we, numho mutī ba nhūngwa ja mīlī, gīt'ūmo balī banhū bangī dūhū? Nguno ūlū būlī ng'wene akūhayaga gīkī, “Ū nene nalī wa ng'wa Paulo,” na ūngī, “Ū nene nalī wa ng'wa Apolo;” angū, numho mutī banhū ba nhūngwa ja mīlī ī gīko? Ī gīsī ū Apolo ni nani, nū Paulo nanghwe nani? Tūhaya a benabo batūmami dūhū abo mukazunya mu nzīla yabo, nīyo būlī ng'wene alī na kinhīlwe kakwe kūfuma kūlī Seeba? Ū nene nakahamba, ū Apolo wiza kwitīīla minzī, alīyo ū Mulungu hū ng'wene ūyo akajikūjaga ī mbīyū. Hū kūhaya ū nghambi nū ng'witīīji wa minzī, batī na gwabo ūlū atī Mulungu, ūyo akakūjaga. Nguno ū nghambi nū ng'witīīji batikīlile; būlī ng'wene akwanukūla mheela yakwe gīt'ūmo galī a matwajo gakwe. Hūna lūūlū, a bise tūlī batūmami biye ba ng'wa Mulungu, a bing'we mulī ngūnda gokwe; mulī nzenga ya ng'wa Mulungu. Ū nene ū mu būdūla bo kinhīlwe ako Mulungu anigabīlile gītī ntaale wa bazengi, nakatūūla nsingi; alīyo ūngī akūzengaga a higūlya yago; nose hū kūhaya būlī ng'wene ūyo akūzengaga a higūlya yago ni ilanghanage. Nguno atīho nūūlū ūmò ūyo adūgije kūtūūla nsingi gūngī, kūleka ūyo gūtūūlilwe ho na kale; ū nsingi gwenūyo ng'wene Yesu Kilisto. Hūna lūūlū, ūlū ose-ose ūzengela zahabu a ha nsingi gwenūyo, nūūlū feza, nūūlū mawe ga mpango, nūūlū mitī, nūūlū mbelele, nūūlū maswa; būlī ng'wene gūkūmanīka ū nīmo gokwe. Nguno ū lūshikū lwenūlo lūkūgoolecha hape, īkī lūkūbiza lo moto. Ū moto hū gwene ūyo gūkoolecha ūmo gūlī gete būlī nīmo go ng'wa munhū. Munhū ose-ose ūlū gūpūlūgūka ū nīmo ūyo alasangwe wagūzengela ho, akwanukūla mheela. Alīyo ose-ose ūyo nīmo gokwe gūkūnogotela akūbiza wajimīīja, ahene ū wei akūpīla; kwike gītī bo kūpūlūgūka kūfuma mu moto! Bing'we, mutamanile gīkī mulī hekalu ya ng'wa Mulungu, nī gīkī ū Moyo wa ng'wa Mulungu akikalaga mu bing'we? Ose-ose ūyo wīkenaagūla ī hekalu ya ng'wa Mulungu, nanghwe ū Mulungu akūnkenaagūla ū munhū ng'wenūyo, nguno ī hekalu ya ng'wa Mulungu īlī neela; h'a bing'we. Atizigela munhū wa kwilemba ng'wenekīlī; ūlū alīho ose-ose mu bing'we ūyo akibonaga gīkī alī na masala ū mu shikū īji, ni ibalage kūbiza nchilū-chilū, h'abize na masala. Nguno a masala ga mu sī galī būchilū-chilū ū kūlī Mulungu; gīt'ūmo gwandīkilwe gīkī, “Ū wei akabagwashaga a ba masala mu masala gabo;” na hangī gīkī, “Ū Seeba agamanile a maganiko ga ba masala, gīkī gatikīlile na gūdūhū.” Nose hū kūhaya gīkī, munhū ose-ose atizikumīlīja kūlwa banhū, nguno pyī ī shikolo shilī shing'we; abize Paulo, nūūlū Apolo, nūūlū Kefa, nūūlū sī, nūūlū būpanga. Pyī nī licha, nī shisho shilīho ī haha, nī shisho shikūbiza ho ū mu shikū ja kū būtongi; shose pye shilī shing'we. Hama a bing'we mulī ba ng'wa Kilisto, ū Kilisto nanghwe wa ng'wa Mulungu. Na lūūlū ū mu yenīyī, būlī munhū ni atūbalage a bise gīkī tūlī batūmami ba ng'wa Kilisto, na babilisīlwa ba mbisīla ja mihayo ya ng'wa Mulungu. Ūyo gūgongilwe ho a henaho gūlī gīkī, būlī milisīlwa abize nsanyiwa. A bing'we nūūlū mukanisola būbi ū nene, nūūlū banhū bangī bose-bose būnilamula, ū gwenūyo gūlī mhayo ndo no; ū nene ng'wenekīlī natīko kwisola būbi. Nguno natabūmanile ū būbi ūbo nalī nabo; alīyo nahene h'ītī gīkī nakūbalīlwa būtūngīlīja kūlwa mhayo gwenūyo, nguno ū namuji wane ng'wene Seeba. Nose hū kūhaya mutalamulage mihayo yose-yose aho lītaalī ū kūng'wa ī likanza, kūshisha ize ū Seeba ūyo akwītendegesa ha ng'wape pyī īyo yibisile mu giiti, na a maganiko ga myoyo agooleche hape; hūna ū būkumīlījiwa wa būlī munhū būkūfuma kūlī Mulungu. Ali lūūlū badūgū bane, ū mu mihayo yenīyo nitūūlaga ho nene na Apolo kūbiza shigemelo kūlwa kūmulanga, gīkī ū mu kiganikīle king'we ng'ooye ū kwīkīlanhya īyo yandīkilwe, pyī nū kwikumīlīja kūlwa munhū ūyū, lelo ū ūngī ng'wene ng'wandalaha! Ī gīsī ū bebe wikīlile mu ginehe nabo a bangī? Nūūlū kī īsho ūtanukūlile ū bebe? Na lūūlū īkī nangho ūlī ng'wanukūji dūhū, nibūlī ūkūdoosaga, gītī gīkī ū bebe ūtī ng'wanukūji! Ī haha a bing'we ng'wapandīkile ī sha kūng'wigela, ng'wasabile, ng'wabizile batemi nūūlū aho tūtī hamò ning'we; na nghana temagi na a bise tūteme hamò ning'we. Nguno naliganika gīkī ū Mulungu atūtūūlile ho a bise batūng'wa, gīkī tūbize ba kūmalīja ū mu banhū abo basolilwe kūlwa kūbūlagwa. Tūlībiza gītī shiiloleelo ū mu sī: ū kū bamalaika nū kū banhū. A bise tūlī bachilū-chilū kūlwa ng'wa Kilisto; lelo a bing'we mulī na masala ū mulī Kilisto, a bise tūlī bagokolo, a bing'we mulī na nguzu; a bing'we mukūkumīlījiagwa, alīyo a bise tūkūdalahagwa. Kūshisha ikanza īlī a bise tūkūkoyiagwa būtuubu na notà na būzuuka; tūkūjaga tūkundugwa būlī kwene, tūtī na nzengo gwa kwikala. Tūkūluha-luhaga kūtūmama na makono gise benekīlī; ūlū twadūkwa tūkūlombelaga mbango, nū mu kūluhiwa nū ng'wene tūkwiyūmīlījaga. Nūūlū twasondagūlwa tūkūshoshaga mu būlyehu; kūshisha haha tūkūbonagwa gītī tūlī mapalala ga mu sī; gītī būsoso wa būsoso bose! Natūng'wandīkīlaga ī yenīyī gīkī namudimye minala, alīyo nalīmuganikīla gītī baana bane batogwa. Īkī nūūlū ni ng'wabiza na balangi bingī na ginehe ū mulī Kilisto, alīyo nahene mutī na basīng'we bingī, nguno naamubyala nene ū mulī Kilisto Yesu, mu nzīla ya Nghūlū Jawiza. Hūna lūūlū nalīng'wikūmbīlīja mubize balondeeji bane. Ū Timoteo ū ng'witūnja wane ntogwa, na munhū nsanyiwa mulī Seeba, nalīntūma ize ūko mulī kūlwa nguno ya kūng'wizūkīja ī nzīla jane ū mulī Kilisto Yesu, nū mumo nakūjaga nūlangīla ū mu kanisa pyī ī jose. Kwike bamò bing'we bandije kwigīmba-gīmba gītī gīkī natizaga ko ū nene! Alīyo ū Seeba ūlū ūtogwa nakwiza, nababone ūmo bakūhayīlaga a bigīmba-gīmbi benabo; nū būdūla wabo nabūbone. Nguno ū būtemi bo ng'wa Mulungu būtī mu mihayo dūhū, alīyo būlī mu būdūla. Ī gīsī ni gūlī ginehe ūyo mugūtogilwe? Namusange koi bo milangha, nūūlū nize mu būtogwa na moyo mpolo? Hangī gwakumūkile na gwa gīkī būlīho būjingi ū mu bing'we; nīyo būjingi ūbo būtīmo nūūlū ū mu banhū abo bataamanile Mulungu, gīkī munhū kūnsola nina ng'wīnga! Nibūlī mukwikumīlījaga, aho yalī īng'wigeleelilwe kūpīnīhala, na kūnkīndīka ū munhū ūyo wagwītile ū mhayo gwenūyo? Ū nene nghana ī chene ū mu mīlī natī hamò ning'we ū kwenūko, alīyo ū mu moyo nalī hamò ning'we; hūna lūūlū ū munhū ūyo wagwītile ū mhayo gwenūyo naamalile kūnamula gītī gīkī nalī hamò ning'we. Ū mhayo gwenūyo gwigasījagi hamò mu lina lya ng'wa Seeba Yesu, nū nene nakūbiza ning'we ū mu moyo, nū būdūla bo ng'wa Seeba wise ū Yesu. Ū munhū ūyo alī gīko ntūūlagi kūlī Shetani, gūkenaagūlwe ū mīlī gwa shibi, ū moyo gūlapījiwe ū mu lūshikū lo ng'wa Seeba. Ū wikumīlīja wing'we būtī būsoga; mutamanile gīkī ī shibimbya nūūlū shikabiza shigehu na ginehe shikadudumyaga būsu h'ūmo būkwīlīle ūlū shūlubanījiwa mo? Shīnjagi ī shibimbya sha kale, mubize būsu būpya būlubilwe, ūbo būtaalī kūduduma. Nguno ū Kilisto, ūyo alī pasaka yise wamalile kūfunyiwa kūbiza shitambo. Hūna lūūlū tūshiyegelagi ī shigukulu; kwike ītī mu shibimbya sha kale, nūūlū sha būkenaagūji na būbi; alīyo mu būtūbiza na shibimbya, mu nghana na mu būtūngīlīja. Naalī nang'wandīkīlile nyalūba ya kūmuwīla gīkī, yaya ū kūbiza na būsangī nabo a bajingi. Natamuwīlile mihayo ya bajingi ba mu sī, nūūlū bikūmvi, nūūlū banyeecha, nūūlū balamya ba shiikolile; nguno ūlū ng'wīta gīko, numho a bing'we īkūng'wigeleelwa kūsaama ū mu sī! Alīyo ī haha nalīng'wandīkīla gīkī, yaya ū kūbiza na būsangī na munhū ose-ose ūyo akwitanagwa ndūgū, alīyo ū kūnū njingi, nūūlū ng'wikūmvi, nūūlū namya wa shiikolile. Nūūlū akabiza ndūkani, nūūlū nkolwa-walwa, pyī nūūlū nyeecha: ū munhū ūyo alī gīko, yaya nūūlū kūlya nanghwe! Ī gīsī ū nene nalī na nguno kī nago ū mhayo gwa kūbalamula abo balī hanze? Alīyo a bing'we, ītang'wigeleelilwe ū kūbalamula abo balī mu kaya? Nguno abo balī hanze akūbalamula Mulungu, a bing'we nsūngūlagi ū wabūbi mung'wīnje ū mu bing'we. Bing'we, ni ginehe ūlū ūmò wing'we alī na wilemeelwa na ng'wiye mukūgimaga kūjūlamulwa kū mabanza ga banhū abo batī batūngīlīja, mutūjaga kūlamulwa kū būtongi wa beela? Mutamanile gīkī a beela bakūbalamula a banhū ba mu sī? Hūna lūūlū īkī mukūbiza balamuji babo a banhū ba mu sī, angū, mutigeleelilwe ū kwīlola ī mihayo ī mido-mido? Mutamanile gīkī na a bamalaika tūkūbalamula? Sumva na mihayo ya mu būpanga ūbū dūhū! Hama nibūlī mukūbatūūlaga banhū abo batī na gwabo ū mu kanisa gīkī babize balamuji bayo ī mihayo yenīyo? Leki namuwīle gwa kūmudimya minala: hū kūhaya gīkī atīho nūūlū ūmò ū mu bing'we ūyo alī na masala ga kūdūla kwīyitegeleja īyo īkūnkoyaga munhū na ndūgūye; nose munhū akwitwalaga na ndūgūye kūjūlamulwa, nīyo hangī kū būtongi bo banhū abo batī bazunya? Hama nīyo ū mhayo gwa kwishisha kū mabanza gwenūyū, gūloolecha gīkī būlīho būgehelwa būtaale ū mu bing'we! Nibūlī mutūzunyaga hambū-hambū nūūlū kwītīlwa ī yabūbi; nūūlū ni kūnyeekejiwa? A ha ng'wanya gwaho a bing'we benekīlī hū mukūbīītīlaga yabūbi a banhū, na kūbanyeekeja: nīyo abo mukūbīītīlaga ī yenīyo balī badūgū mulī Seeba! Mutamanile gīkī abo batī batūngīlīja batingīla ū mu būtemi bo ng'wa Mulungu? Yaya ū kūlemva-lemva; a bajingi na a balamya ba mashikolo, na a bashihani, na a bagosha abo bakiyītaga kūbiza gītī bakīma, na a babo bakīītīlaga bagosha bichabo mihayo ya minala; na a biibi, na a bikūmvi, na a bakolwa-walwa, na a badūkani, na a banyeecha: batingīla ū mu būtemi bo ng'wa Mulungu. Nū mu bing'we bamò bing'we ng'walī gīko, alīyo mukoojiwa, ng'wejiwa, ng'ūbalīlwa būtūngīlīja mu lina lya ng'wa Seeba Yesu Kilisto, na mulī Moyo wa ng'wa Mulungu wise. “Ū kūlī nene pyī ī shikolo shizunīlīgije,” alīyo h'ītī gīkī pyī shilī na solobo. “Na nghana ū kūlī nene pyī ī shose shizunīlīgije,” alīyo shitīko kūnisuga nūūlū shimò shaho. “Ī shilīwa shilīho kūlwa kūja mu nda, nī nda īlīho kūlwa shilīwa,” alīyo ū Mulungu akūshīnja pyī būbīlī washo. Ū mīlī gūtīho kūlwa būjingi, gūlīho kūlwa ng'wa Seeba; hūna ū wei alī Seeba wago ū mīlī. Ū Mulungu ūyo akanjūūcha Seeba, na a bise akūtūjūūcha gīko, kūlwa būdūla bokwe. Mutamanile gīkī ī mibīlī ying'we īlī mabudīka ga mīlī go ng'wa Kilisto? Hama ni ginehe nose nīnje mīlī go ng'wa Kilisto naje nakagūdimanīje ha gwa ng'wa malahya? Yaya gete ī gīko! Nūūlū hamo mutamanile gīkī ūyo ūdimana na malahya babizaga mīlī gūmò? Nguno gūhayiwe gīkī, “A babīlī bakūbiza mīlī gūmò.” Alīyo ūyo ūdimana na Seeba, ū ng'wenūyo wabizaga ūmò nanghwe ū mu moyo. Bing'we, būpeelagi ū būjingi; shibi shose-shose īsho munhū wīta shilī hanze ya mīlī gokwe, alīyo ūlū wīta būjingi, aliyītīla shibi mu mīlī gokwe wei ng'wenekīlī. Mutamanile gīkī ū mīlī gwing'we gūlī hekalu ya ng'wa Moyo Ng'wela, ūyo mung'wanukūlile kūfuma kūlī Mulungu gīkī ikale mu bing'we? A bing'we mutī sabo ying'we ya benekīlī. Nguno mugūlilwe na mpango ntaale; na lūūlū nkūjagi Mulungu ū mu mibīlī ying'we. Ali lūūlū ū mu mihayo īyo ng'wanandīkīlile, īlī hambū-hambū ū munhū atizūtoola nūūlū kūtoolwa. Alīyo kūlwa nguno ya kogoha būjingi, būlī ngosha ni abizage na nke wakwe ng'wenekīlī, na a bakīma gīko; nabo būlī ng'wene abize na ngoshi wakwe ng'wenekīlī. Ū ngosha ang'wītīle ū nke gīt'ūmo shiigelile; nū nkīma ang'wītīle chene ū ngoshi wakwe. Ū nkīma atī na būsugi ū kū mīlī gokwe, alīyo ngoshi; nū ngosha atī na būsugi ū kū mīlī gokwe, alīyo nke. Yaya ū kwilemeja, numho ūlū mu kwizunīlīja makanza malebe dūhū, gīkī mupandīke ng'wanya gwa kūlomba mu būlembeezu; alīyo ishokelagi hangī, ū Shetani atizūmugema kūlwa kūlemeelwa kwilanghana kwing'we. Ū mhayo gwenūyū nalīgūhaya mu būganikīji, ītī gītī shilagīlo. Ahene ni nayega a banhū pye a bose ūlū ni babiza gīt'ūmo nalī ū nene; kwike būlī munhū alī na kinhīlwe kakwe wei ng'wenekīlī kūfuma kūlī Mulungu; ūyū kinhīlwe aka, nū yūyo kinhīlwe ako. Alīyo ū kū banhū abo batī batooleke na a bachīlwa, a bene īkūbeelela ūlū būbiza gīt'ūmo nalī ū nene. Kwike ūlū būlemeelwa ū kwilanghana, ni batoolage nūūlū kūtoolwa, nguno īlī chiza ū kūtoola nūūlū kūtoolwa, kūtinda kūminyiwa makoye ga kwikūmva. Hama a batooleke nalībahūgūla, nīyo natī nene, alīyo Seeba; gīkī ū nkīma atizūlekana nū ngoshi okwe. Alīyo ūlū ūlekana nanghwe ikale atatoolilwe, nūūlū bishokele nū ngoshi; nū ngosha atizūneka ū nke okwe. Kwike ū kū bangī nalīhaya nene, atī Seeba; ūlū ndūgū alī na nke atī nzunya, alīyo ū nke ng'wenūyo atogilwe ū kwikala nanghwe, atizūneka. Nū nkīma ūlū alī na ngoshi atī nzunya, alīyo atogilwe ū kwikala nanghwe, atizūneka ū ngoshi ng'wenūyo. Nguno ū ngosha ūlū atī nzunya akeejiagwa kūlwa nke, nū nkīma ūyo atī nzunya akeejiagwa kūlwa ngoshi ūyo alī ndūgū; ūlū ītī chene numho a baana bing'we ni batī beela, alīyo ī haha balī beela. Kwike ūyo atī nzunya ūlū wīnga ni ajage; ū mu mihayo gītī yenīyo ū ndūgū ū ngosha nūūlū ū nkīma atatungilwe, alīyo ū Mulungu atwitanile kūlwa kikalīle ka mhola. Ī gīsī ū bebe nkīma ūmanile kinehe, hamo ūdūgije kūmpīja ū ngoshi wako; nū bebe ngosha ūmanile kinehe, hamo ūdūgije kūmpīja ū nke wako? Hūna lūūlū, būlī ng'wene shiigelile ashimīze gīt'ūmo agabīlilwe na Seeba, ūmo Mulungu ang'witanīlile. H'ūmo nakūlangīlaga ū mu kanisa pyī ī jose. Alīho ose-ose ūyo walī asaalilwe aho alitanwa? Atizitūūla mu būtūsaalwa; alīho ose-ose ūyo walī atasaalilwe aho alitanwa? Nanghwe atizūsaalwa. Nguno ū būsaalwa būtī na solobo, nū būtūsaalwa būtī na solobo; ū mhayo ntaale gūlī kūdima shilagīlo sha ng'wa Mulungu. Būlī ng'wene ni ikalage ūmo walī aho alitanwa. Hamo olī nsese aho ūlitanwa? Gūtizūkūkoya ū gwenūyo; kwike ūlū ūlī na būdūla bo kūfuma ū mu būsese, īlī yawiza wīnge mo. Nguno ūyo witanwa kūbiza mulī Seeba ūsangwa alī mu būsese, ū ng'wenūyo ntungūlwa ū mulī Seeba; nū yūyo witanwa ūsangwa alī mu wiyabī nanghwe nsese wa ng'wa Kilisto. A bing'we mugūlilwe na mpango ntaale, hūna lūūlū yaya ū kūbiza basese ba banhū. Badūgū bane, būlī ng'wene ni ikalage hamò na Mulungu ū mu kikalīle ako witanīlwa. Ū kū banhya, natī na būhūgūji kwīngīīla kūlī Seeba, alīyo nalīng'winha būganikīji bone, nguno ū Seeba akanichīla shigongo ūnibona gīkī nashikile kūsanyiwa. Hūna lūūlū kūlwa nguno ya wilwisha ūbo būlīho ī shikū jenīji, ū nene nalībona īlī yawiza ū munhū ikale gīt'ūmo alī. Hamo ūtoolile? Yaya ū kūkooba kūbūlaga kaya; hamo wamala kūlekana na nkīma? Yaya ū kūkooba ūngī. Kwike ahene nūūlū ūtoola hangī, ūtūbiza wīta gwabūbi. Pyī nū munhya ūlū ūtoolwa atūbiza wahūba; alīyo ī chene ū nene natogilwe kūmupīja mutizingīla mu makoye ga mīlī, ayo gakabakoyaga batooleke. Ū mhayo ūyo nalīgūhaya badūgū bane gūlī gīkī, ī haha ī likanza lyagubbīnghaga; īlo lyasaagaga ho abo batoolile ni babizage gītī batatoolile. Abo bakūlīlaga babize gītī batūlīlaga, na a babo balī mu būyegi babize gītī batī mu būyegi, na a babo bakūgūlaga babize gītī batī na shikolo. Na a babo bakūshitūmamīlaga ī sha mu sī, nabo baleke ū kūshitūmamīla būyaga-būyaga; nguno ī mihayo ya mu sī īlībīta. Hūna lūūlū, a bing'we natatogilwe mubize ba kwikala ng'ūkoya-koya, nguno ūyo atatoolile akateeganaga na mihayo ya ng'wa Seeba, akakoobaga ūmo alanyegeje ū Seeba. Lelo ūyo atoolile ū ng'wene akateeganaga na ya mu sī, akakoobaga ūmo alanyegeje ū nke; nose hū kūhaya ū ng'wenūyo agabanīkile. Nū nkīma ūyo atatoolilwe, pyī nū munhya; nanghwe akateeganīlaga ya ng'wa Seeba, gīkī abize ng'wela ū mu mīlī nū mu moyo. Alīyo ū nkīma ūyo atoolilwe, ū ng'wene akateeganaga kūlwa mihayo ya mu sī, ūmo alanyegeje ū ngoshi. Ū gwenūyū nalīmuwīla kūlwa solobo ying'we, natūmuwīlaga gīkī namuchaamīkīle ishikī lya kūmuhangīja, muleke kūsunanghīla kūja kū būtongi; alīyo natogilwe mubize na kashimīzīle kasoga, muntūmamīle ū Seeba mutī na sha kūng'wipamya. Kwike ūlū munhū imanile na munhya nebe hūna ūbona gīkī alīheewa na kwikūmva kūlwa nguno yakwe, hama ū munhya ng'wenūyo alījīlīīla mu nyakūlīji, ū munhū ng'wenūyo ni abītīlage mu nzīla īyo īzunīlīgije, agwīte ūyo atogilwe kūgwīta; akūbiza atūhūbaga, ni bitoolage dūhū. Alīyo ū wa kūtimbya ngholó ūhandatīla mu būtūhadīkījiwa, ūsola wei ng'wenekīlī mu ngholó yakwe gwa kūleka kūntoola ū munhya ng'wenūyo, hama ūbiza na būdūla bo kūgasuga a maganiko gakwe, akūbiza alīīta gwawiza. Nose hū kūhaya gīkī ūyo alantoole ū munhya akūtūngīlīja, alīyo ū wa kūleka, ū ng'wene akūbiza wīta gwawiza kūtinda. Ū nkīma atungilwe kūlī ngoshi pyī ī likanza aho ngoshi ataalī mpanga, alīyo ūlū ūcha ū ngoshi akūbiza watungūlīlagwa, ni atoolagwe na munhū ose-ose ūyo alantogwe; kwike mulī Seeba dūhū. Alīyo ū mu kūbona kwane nalībona gīkī, ūlū wikala gīko akūbiza na būyegi kūtinda: ū nene nalībona gīkī, nane nalī nanghwe ū Moyo wa ng'wa Mulungu. Ī mihayo ya shitambo īsho shikafunyiagwa mu myatīla ya witongeleja, ī yene pye a bose tūmanile gīkī twīdeebile; kwike ū būmani būkenhaga wikumīlīja, alīyo ū būtogwa būkazengaga. Ūlū munhū akwiganikaga gīkī amanile shose-shose, ū ng'wenūyo ataalī ū kūmana ūmo shing'wigeleelilwe kūmana. Alīyo ū munhū ūlū ūntogwa Mulungu, ū ng'wenūyo hū wamanagwa nū Mulungu. Hūna lūūlū, ī mihayo ya kūlya shilīwa īsho shikafunyiagwa kūbiza shitambo mu myatīla ya witongeleja; tūmanile gīkī ī shikolo īsho shikalamiagwa shitī na gose-gose ū mu sī, na gīkī atīho Mulungu ūlū atī ūmò wike. Nguno nūūlū ni babiza balīho abo bakitanagwa bamulungu, hīmba ng'wigūlū nūūlū mu sī ūmu; gīt'ūmo nghana balīho “bamulungu” bingī, na “baseeba” bingī, alīyo ū kū bise ū Mulungu alī ūmò wike; hū ng'wene ū Sīswe. Hangī pyī ī shikolo shifumile kūlī wei, na a bise tūlī bakwe; hama alīho na Seeba ūmò Yesu Kilisto, ūyo pyī ī shikolo shilīho kūlwakwe, na a bise tūlīho kūlwakwe. Kwike ū būmani wenūbū būtīmo ū mu banhū pye a bose, balīho bangī kūlwa kūmanīīla myatīla ya witongeleja, nī haha ūlū balīlya bakabonaga gītī shafunyiagwa mu mbika ya witongeleja, na lūūlū ū mu gīko bakasosohalaga ū mu myoyo yabo nguno migokolo! Alīyo ī shilīwa shitīko kūtwenheleja kūkumīlījiwa na Mulungu, nguno nūūlū tūkaleka ū kūlya h'ītī gīkī tūkūgehelwa shose-shose, hama nūūlū tūūlya nahene hū dūtūkūla no! Kwike ilanghanagi, ū būdūla wing'we wenūbū būtizūbiza ishikī ū kū bagokolo. Nguno ū munhū ngokolo ūlū ūkūbona ū bebe ūyo ūlī na būmani wigashaga ng'widuku lya kūlamīja masamva, angū, atīko kūgima nanghwe kūshisha nose alye shitambo īsho shafunyiagwa mu myatīla ya witongeleja? Kūlwa būmani wako ū bebe, ūkūbiza wankenaagūla ū ngokolo ng'wenūyo; ū ndūgū ūyo wachīlīlwa na Kilisto ng'wenūyo! Nose ūlū ng'ūbīītīla yabūbi gīko a badūgū, ūlū ng'wīlemehaja gīko ī myoyo ī migokolo, mukūbiza mulīnghūba ū Kilisto. Hū kūhaya ūlū shilīwa shilīng'wenheleja ndūgū wane kwipama, nūūlū nyama nakūleka gete ilalī ū kūlya, natizūng'wipamya ū ndūgū wane. Ī gīsī ū nene natī ntungūlwa? Nūūlū natī ntūng'wa? Ū nene natamonile ū Yesu Seeba wise? A bing'we mutī nīmo gwane ū mulī Seeba? Nūūlū nakabiza natī ntūng'wa ū kū bangī, alīyo ū kū bing'we h'ūmo nalī, nguno a bing'we mulī lūmengho lwa nīmo gwa būtūng'wa bone ū mulī Seeba. Ī lyenīlī h'ī lishosho lyane ū kū banhū abo bakūnibūgīlījaga. Angū, a bise tūtī nabo ū būdūla bo kūlya na kūng'wa? Tūtadūgije kūtoola nkīma nzunya wa kūja nanghwe būlī kwene, gīt'ūmo bakwītīlaga a batūng'wa a bangī, na a bazunaye ba ng'wa Seeba, pyī nū Kefa? Nūūlū hamo nalī nene na Balinaba dūhū abo tūtī nabo ū būdūla bo kūleka kūtūmama? Ī gīsī nshilikale kī ūyo akilishaga wei ng'wenekīlī ikanza lyose-lyose? Nūūlū munhū kī ūyo akahambaga nzabibu alīyo ūleka ū kūlya a matwajo gago? Na hangī nani ūyo akadīīmaga mitugo alīyo a mabeele yaya ū kūgang'wa? Nūūlū hamo ī yenīyī nalihayīla nene dūhū kūlwa būmunhū bone? Tūhaya nī shilagīlo h'ūmo shihayīlile? Nguno ū mu shilagīlo sha ng'wa Musa handīkilwe gīkī, “Ī ng'ombe ūlū īlītūmama nīmo gwa kūtūla būsīga, yaya ū kwītunga ū kū nomo gwayo.” Hū kūhaya ū Mulungu akūdīlīlaga mihayo ya ng'ombe, nūūlū alīhaya kūlwa nguno yise? Īlī kūlwa nguno yise, īkī ū nīmi shing'wigeleelilwe alīme mu kwisagīlwa kwa kūpandīka matwajo; pyī nū ntūji wa būsīga nanghwe gīko. A bise ūlū tūkahamba shikolo sha shiimoyo ū mu bing'we, gūlīkūla no ū gwa kūpandīka shikolo sha mīlī ū kūfuma ū kū bing'we? Ūlū īlīdūlīkana a bangī kūpandīka ngabo ū kūfuma ū kū bing'we, nibūlī a bise tūtizūpandīka na kūtinda ho? Kwike dūhū ū būdūla wenūbo tūtabūtūmamīlile, tūkwiyūmīlījaga mu mihayo yose, gīkī tūtizūntūūlīla munhū ose-ose mhayo gwa kūng'wipamya ū kū Nghūlū Jawiza ja ng'wa Kilisto. Mutamanile gīkī abo bakatūmamaga mu hekalu bakalyaga sha mu hekalu? Nī gīkī abo bakatūmamaga ha ng'walīlo nabo bakapandīkīlaga ha ng'walīlo henaho? H'ūmo ahelelile ū Seeba nū kū balomeeji ba Nghūlū Jawiza, gīkī nabo bayūpandīkīla ng'wenūmo ī shiigunaanīlo sha mu būpanga wabo. Alīyo ū nene nataalī ū kwītūmamīla nūūlū kamò ī mihayo yenīyo. Hama nī yenīyī natūyandīkaga gīkī ng'wandye kūnīītīla ī mihayo yenīyo, nguno īlī hambū-hambū ū nene nache kūtinda munhū ose-ose kūgūkenaagūla ū mhayo ūyo nagūyegelile gwenūyū. Ū nene natī na gwa kwikumīlīgīja ū mu nīmo gwa kūjilomeela ī Nghūlū Jawiza; nguno nahadīkilwe. Ūlū nūleka ū kūjilomeela ī Nghūlū Jawiza nakūgwīlwa makoye ū nene ng'wenekīlī! Nguno ūlū nūjilomeela kūlwa kūtogwa nene ng'wenekīlī numho nalī na mheela, alīyo ūlū ītī kūlwa būtogwa bone, numho hū kūhaya nabilisīlilwe sabo ya bangī. Ali lūūlū ī mheela yane īlī kī? Īlī gīkī, ū mu kūjilomeela ī Nghūlū Jawiza najifunye dalali, natizūtūmama mu kwisagīlwa kwanukūla shikolo īsho nigeleelilwe kūshanukūla kūlwago ū nīmo gwa kūjilomeela ī Nghūlū Jawiza. Ū nene nghana ī chene nalī mu wiyabī kū banhū bose ūmo bagelelile, alīyo nitūūla ha sīlīlī ya būsese wa banhū bose, gīkī nabapandīke banhū bingī. Ū kū Bayudaya nalī gītī Nyudaya, gīkī nabapandīke a Bayudaya. Ū kū banhū abo balī ha sīlīlī ya shilagīlo, nakūbizaga gītī nalī ha sīlīlī ya shilagīlo, gīkī nabapandīke abo basugilwe na shilagīlo; (nūūlū īkī ū nene ng'wenekīlī natasugilwe na shilagīlo). Nū kū banhū abo batī na shilagīlo, nakūbizaga gītī natī na shilagīlo, gīkī nabapandīke abo batī na shilagīlo, (alīyo h'ītī gīkī natī na shilagīlo ū kūlī Mulungu, ū nene ng'wenekīlī nalī ha sīlīlī ya shilagīlo sha ng'wa Kilisto). Ū kū bagokolo nakūbizaga ngokolo, gīkī nabapandīke a bagokolo; nakūbizaga mu mbika jose kū banhū bose, gīkī bamò na bamò nabapandīke. Pyī ī yose yenīyī nakwīyītaga kūlwa nguno ya Nghūlū Jawiza, gīkī nane nabize na būsangī ū mu nīmo gwenūyo. Ī gīsī mutamanile gīkī abo bakapeelaga mu wishiganhīlwa bakapeelaga pye a bose, alīyo ūyo akapandīkaga mheela akabizaga ūmò dūhū? Na a bing'we peelagi gīko mupandīke. Hama hangī būlī munhū ūyo alī mu tagambī ya wishiganhīji akilanghanaga mu yose. A bene bakīītaga gīko kūlwa kwanukūla ngikili īyo īdūgije kūkenaagūka; alīyo a bise ītī ya kūkenaagūka. Nū nene nakūpeelaga gīko, kwike h'ītī gīkī natamanile īsho nakwītaga; nakūlwaga bo ngumī, alīyo h'ītī gīkī nakūtūlaga lūyaga. Nakūgūluhyaga ū mīlī gwane, nakūgūtūūlaga mu būsese ītizūbiza gīkī, ūlū namala ū kūbalomeela a bangī, ū nene ng'wenekīlī nabize o kūleng'wa. Bing'we bang'wise, natatogilwe ng'wikale mutamanile gīkī, a bakūlūgenji bise baalī ha sīlīlī y'ilunde pye a bose, nū mu nyanza bakabīta pye a bose; pye būbatīījiwa mulī Musa, ng'wilunde na mu nyanza. Hama pye balyaga shilīwa sha mbika īmò, sha kūfuma ū kūlī Moyo. Na hangī pye bang'waga shakūng'wa sha shiimoyo, nguno bang'waga kūfuma mu shiganga sha shiimoyo īsho shalī hamò nabo; ī shiganga shene shalī h'ū Kilisto ng'wenekīlī. Alīyo a bingī babo batanyegije ū Mulungu, būshilīla kū matogolo. Hūna lūūlū ī yenīyī īkaja gīko, būbize ho būlolelo kūlwa nguno yise, tūtizūbiza ba kwikūmva yabūbi gīt'ūmo bīītīlaga a boi. Na hangī yaya ū kūbiza balamya ba mashiikolile gīt'ūmo bīītīlaga bamò babo: ūmo gwandīkilwe gīkī, “A banhū bakigasha kūlya na kūng'wa, hūna būbūūka kūbina!” Hama dūtizīīta būjingi gīt'ūmo bamò babo bakīītīla, kūshisha lūshikū lūmò būhūlūlūka banhū shihūmbī makūmi abīlī na shidatū! Nūūlū hangī tūtizūbiza ba kūngema ū Seeba gīt'ūmo bamò babo bakangema; būyūbūlagwa na mayoka! Hama yaya nū kūduguma, gīt'ūmo bamò babo bakadugumīla, būyagajiwa na nyagaja! Ali lūūlū, ī mihayo yenīyo īkabilongela a benabo, yūbiza būlolelo; hama yandīkwa kūlwa kūtūhūgūla a bise abo jatūpandīkile ī shikū ja kū būkalīkījo. Nose ūyo īmīīlile ni ilanghanage atizūgwa. Kūtaalī kūng'wizīīla kūgeng'wa, ūlū ītī gīt'ūmo kūkabizīīlaga banhū na kale. Kwike ū Mulungu alī ng'wishigwa no, atīko ū kūmulekanīja mugeng'we kūtinda ūmo būlī ū būdūla wing'we; alīyo ū mu kūgeng'wa kwenūko, akūbeeja nī nzīla ya kūpīlīla, mudūle ū kwiyūmīlīja. Hūna lūūlū badūgū bane, lekanagi nayo ī mihayo ya witongeleja. Nalīwīla banhū bitegeleja, īlolagi chiza īyo nalīyīhaya yenīyī. Ī shikombe sha sangīla īsho tūkanūmbaga Mulungu kūlwasho, angū shitī sha būsangī mu mininga ga ng'wa Kilisto? Nū ngatī ūyo tūkagūmegaga, nago gūtī gwa būsangī mu mīlī go ng'wa Kilisto? Nose lūūlū īkī ū ngatī gūlī gūmò, hū kūhaya na a bise abo tūlī bingī tūlī mīlī gūmò, nguno pyī tūkasangīlaga ngatī gūmò. Biganikīlagi dūhū nūūlū a Baisilaeli ba mu mīlī, angū abo bakashilyaga ī shitambo, batī basangīji ba ha ng'walīlo? Ī gīsī ū mhayo ūyo nalīgūhaya ni gūlī ginehe? Hamo gīkī ī shitambo sha ha witongeleja shikagunaanaga? Nūūlū gīkī ī shikolo īsho shikalamiagwa shilī na būdūla bo kwīta mhayo gose-gose? Ū mhayo ūyo nalīgūhaya gūlī gīkī, ī shitambo īsho shikafunyiagwa gakafunījiagwa masamva, atafunījiagwa Mulungu; na lūūlū ū nene natatogilwe a bing'we mubize na būsangī na masamva. Mutūdūla kūng'wa shikombe sha ng'wa Seeba na shikombe sha masamva; mutūdūla kūsangīla ha meza ya ng'wa Seeba na ha meza ya masamva! Nūūlū hamo tūtogilwe kūnsaayīcha ū Seeba! A bise tūlī na nguzu ja kūntinda ū wei? “Pyī ī shikolo shizunīlīgije, alīyo h'ītī gīkī ī shose shilī na solobo; na nghana pyī ī shikolo shizunīlīgije, alīyo nahene ī shose shitazengaga.” Atizūbiza ho munhū wa kwikala akūkoobaga shakwe we ng'wenekīlī dūhū; alīyo ng'ūbakoobela na a biching'wi. Lyagi būlī nyama ījo jikajinjiagwa mu sokoni, yaya ū kwikala ng'ūbūja-būja nose kwingīja makoye mu moyo. Nguno ī sī īlī ya ng'wa Seeba, nī shisho shokalile mo. Hūna lūūlū, a banhū abo batī bazunya ūlū būng'wegeleja ha shilīwa, ning'we ng'ūbiza mutogilwe ū kūja, lyagi būlī shikolo īsho mulatengelwe; yaya ū kūbūgīlīja-būgīlīja mutiziyenhela makoye mu moyo. Kwike ūlū wigela munhū ose-ose wa kūmuwīla gīkī, “Ī shenīshi shalī shafunyiagwa kūbiza shitambo,” lekagi ū kūlya kūlwa nguno yakwe ū nghayi ng'wenūyo, na kūlwa nguno ya wiyangūji wa mu moyo. Nalīhaya wiyangūji wa mu moyo gwakwe ūyo; būtī wako ū bebe. Nguno nibūlī ū wiyabī bone būlamulwe kūlwa makoye ga mu moyo go ng'wa munhū ūngī? Ī gīsī, ū nene ūlū nalīsangīla kūlya shilīwa mu kūlūmba, nibūlī niyenheleje kūsondagūlwa kūlwa nguno ya shilīwa īsho nalīlūmba kūlwasho? Hūna lūūlū, ūlū mulīlya nūūlū mulīng'wa, nūūlū mulībeeja mhayo gose-gose; beejagi pyī ī yose kūlw'ikūjo lya ng'wa Mulungu. Yaya ū kūbipamya a banhū; ni babizage Bayudaya nūūlū ba mahanga gangī, pyī nūūlū ī kanisa ya ng'wa Mulungu. Ītagi gīt'ūmo nakwītīlaga nene mu mihayo yose. Nakwītaga pyī ī yose ītī kūlwa kūkooba solobo yane nene ng'wenekīlī, alīyo kūlwa banhū bingī, gīkī bapījiwe. Bizagi balondeeji bane gīt'ūmo nū nene nalī nondeeji wa ng'wa Kilisto. Nalīmukumīlīja īkī mukūnizūkagwa mu yose, nīyo na a malange ayo nakang'winha mugadimile. Kwike natogilwe mumane gīkī ū Kilisto alī ntwe gwa būlī ngosha, al'ū ntwe gwa nkīma ng'wene ngosha, hama ū ntwe go ng'wa Kilisto alī Mulungu. Būlī ngosha ūlū alīlomba nūūlū alīhanga alīyo ū ntwe gokwe gūkundīkīgije, akūbiza alīgūgoola ū ntwe gokwe. Alīyo būlī nkīma ūlū alīlomba, nūūlū alīhanga ū ntwe gokwe gūbiza gūtakundīkīgije, ū ng'wene akūbiza alīgūgoola ū ntwe gokwe, ū mu gīko akūbiza atikīlile nū yūyo amoogilwe. Nguno ū nkīma ūlū atagūkundīkīgije ū ntwe gokwe ni asūnzūūlagwe ī nzwīlī jakwe, alīyo ūlū alībona minala ū kūjisūnzūūla ī nzwīlī jakwe nūūlū kūjimooga, ni agūkundīkījage ū ntwe gokwe. Ū ngosha ū ng'wene atigeleelilwe ū kūgūkundīkīja ū ntwe gokwe, nguno alī būlolelo n'ikūjo lya ng'wa Mulungu, alīyo ū nkīma ū ng'wene alī ikūjo lya ngosha. Īkī ū ngosha atafumile mulī nkīma; ū nkīma h'ūyo afumile mulī ngosha. Hama ū ngosha ataseemilwe kūlwa nkīma; ū nkīma h'ūyo akaseeng'wa kūlwa ngosha. Na lūūlū kūlwa nguno yenīyī, na kūlwa nguno ya bamalaika, shing'wigelile ū nkīma ooleche ū kū ntwe būlolelo bo kūbiza ha sīlīlī ya būsugi. Kwike nahene ū mulī Seeba atīho ngosha ūlū atīho nkīma, hama atīho nkīma ūlū atīho ngosha. Nguno gīt'ūmo nkīma afumile mulī ngosha, h'ūmo īlī nū kūlī ngosha; nanghwe akabyalagwa na nkīma, alīyo ī shose shifumile kūlī Mulungu. Nūūlū a bing'we benekīlī lamulagi, mulībona ībeelelile ū nkīma anombe ū Mulungu alīyo atagūkundīkīgije ū ntwe gwakwe? Ī gīsī, a kabūmbīlwe nako katoolekejaga gīkī gūlī gwa soni ū ngosha ūlū ūbiza na nzwīlī ndīhu? Lelo ū nkīma ūlū ūbiza na nzwīlī ndīhu, līl'ikūjo ū kūlī we. Nguno ū nkīma akinhwa nzwīlī ndīhu ja kūnkundīkīja. Ūlū alīho ose-ose ūyo atogilwe halalī, a bise tūtī na shīmīle shilī gīko, nūūlū nī kanisa ja ng'wa Mulungu. Alīyo ū mu mhayo ūyū, ū gwene natūmukumīlījaga. Nguno ū kwibilinga kwing'we kūtī na solobo yose-yose, ūlū ītī kwiyingīja mu makoye dūhū! Īkī ī soolo ya mhayo naliigwa gīkī, ūlū ng'wibilingaga ū mu kanisa mukūbizaga na wisolanhya; nū nene nalīīta nagūzunya ū mhayo gwenūyū. Nguno shiigelile būbize ho dūhū ū wikīla-kīji ū mu mhayo gwenūyo, hū bakūmanīka hape abo banukūlīlwe ū mu bing'we. Hū kūhaya a bing'we ūlū ng'wibilinga, mutibilingaga kūlwa shilīwa sha ng'wa Seeba. Nguno būlī ng'wene akūlyaga shakwe dūhū, būtīho ū wilindīīji nūūlū hado: nose ūngī ashikile kūbiza atuubile, alīyo ūngī akūbbīzūkaga ndoso dūhū, okaleebagwa na kūleewa! Mutī najo ī kaya ja kwigasha ng'walya na kūng'wa kwenūko? Nūūlū hamo mukwīdalahaga ī kanisa ya ng'wa Mulungu, nose mukūbizaga na nghūmbū ja kūbadimya minala abo batī na shikolo? Ī gīsī namukumīlīje, nūūlū namuwīle mhayo kī? Ū mu mhayo gwenūyū natūdūla ū kūmukumīlīja! Nguno īyo nakanukūla kūfuma kūlī Seeba h'īyo nane nakang'winha a bing'we; gīkī, ū Seeba Yesu akasola ngatī ū mu būjikū ūbo akalodeelwa. Aho walūmba ūgūmeganya; hūna ūhaya gīkī, “Ū gwenūyū gūlī mīlī gwane kūlwa nguno ying'we, mulīītage gīko kūlwa kūnizūkwa.” Bahayūmala ū kūlya, wīta gīko nī shikombe; nasho ūbinha kūnū alīhaya, “Ī shikombe īshi shilī ilagane ipya mu mininga gane, mulīītage gīkī gwa ūlū mulīng'wa kūlwa kūnizūkwa.” Nguno būlī ikanza ūlū mulīgūlya ū ngatī gwenūyū, nūūlū mulīshing'wa ī shikombe shenīshi, mukūkūkumūchaga ū kūcha kwa ng'wa Seeba kūshisha ize. Nose hū kūhaya būlī ng'wene ūyo ūgūlya ū ngatī, nūūlū ūshing'wa ī shikombe sha ng'wa Seeba mu mbika īyo ītigeleelilwe, akūbiza mu kwihīga kūlwa nguno ya mīlī go ng'wa Seeba na mininga gakwe. Alīyo būlī munhū ni igīsīlījage wei ng'wenekīlī hūna agūlye ū ngatī, nī shikombe ashing'we. Nguno ūyo akūlyaga na kūng'wa mu būtūgūdīlīla ū mīlī gwa ng'wa Seeba, ū ng'wenūyo akūlyaga na kūng'wa nsango gokwe wei ng'wenekīlī! H'ī nguno yene bingī ū mu bing'we balī bagokolo na basedeeku, na bangī bakūchaaga! Alīyo ūlū ni twalī twihūgūla bise benekīlī, ni twaleka ū kūlamulwa. Kwike ū Seeba ūlū ūtūlamula numho alītūhūgūla gīkī tūtizūlamulwa hamò na banhū ba mu sī. Ali lūūlū badūgū bane, ūlū ng'wibilingaga kūlya shilīwa kū būtongi bo ng'wa Seeba, ng'wilindīīla. Hama ūlū munhū atuubile ni alīīlage kū kaya, yaya ū kwibilinga kūlwa kūgwa mu nsango; ī yīngī nakwīgolanya ūlū nalize ko. Bing'we bang'wise, ū nene natatogilwe ng'wikale mutīmanile ī ya shakwinha sha ng'wa Moyo. Mumanile gīkī aho ng'walī mutaalī banhū ba mahanga ng'watwalanījiagwa hose-hose kū shikolo sha kūlamiwa īsho shitayombaga. Hūna lūūlū natogilwe kūmulanja gīkī, atīho munhū wa kūhaya mulī Moyo wa ng'wa Mulungu gīkī, “Ū Yesu azumilwe!” Na atūdūla munhū ose-ose kūhaya gīkī, “Ū Yesu alī Seeba;” ūlū ītī mu katongeelele ka ng'wa Moyo Ng'wela. Hūna lūūlū, ī shakwinha sha ng'wa Moyo shilīho sha mbika ningī, alīyo ū wei hū ng'wene dūhū. Hama nī mbika ja katūmamīle najo jilī ningī, alīyo ū Seeba hū ng'wene dūhū. Nī milīmo īlīho ya mbika ja shinabūyaga, alīyo ū Mulungu ūyo akībeejaga ī yose mu bose, hū ng'wene dūhū. Kwike būlī munhū akinhagwa gīt'ūmo kalī katongeelele ka ng'wa Moyo, kūlwa kūgunaana. Nguno ū mu kinhīle ka ng'wa Moyo, ūngī akwinhwa masala, alīyo ūngī winhwa būdūla bo kwitegeleja, gīt'ūmo alatogelwe ū Moyo ng'wenūyo. Hama ūngī ū mu kinhīle ka ng'wa Moyo akwinhwa kūzunya, na ūngī shakwinhwa sha kūpīja, ū mulī Moyo ng'wenūyo dūhū. Na ūngī kwīta milīmo ya būdūla, ūngī būhangi, ūngī kwīyitegeleja myoyo, ūngī mbika ja ndīmi, ūngī būdūla bo kūshomeleja ndīmi. Alīyo pyī ī yenīyī akībeejaga Moyo ūmò ng'wenūyo dūhū; akangabīlaga būlī munhū heeke-heeke gīt'ūmo atogelilwe wei ng'wenekīlī. Ū mhayo gwenūyū gūbizile gīt'ūmo mīlī gūmò gūlī na mabudīka mingī, alīyo a mabudīka a mingī genayo galī mīlī gūmò; h'ūmo alī nū Kilisto. Nguno pye a bose tūbatīījiwe mu mīlī gūmò mulī Moyo ūmò, tūbize tūlī Bayudaya, nūūlū tūlī banhū ba mahanga; tūbize tūlī basese, nūūlū tūlī mu wiyabī: hama pye a bose tūkang'wishiwa shakūng'wa sha ng'wa Moyo ūmò ng'wenūyo. Ū mīlī gūtī ibudīka līmò dūhū, gūlī na mabudīka mingī. Ū lūpambala nūūlū lūkahaya gīkī, “Ū nene natī wa mīlī īkī natī nkono;” ī yenīyo ītī nguno ya kūlwīta looye ū kūbiza ibudīka lya mīlī. Nūūlū ū gūtū ūlū gūhaya gīkī, “Ū nene natī wa mīlī īkī natī liso,” ī yenīyo nayo ītī nguno ya kūgwīta gooye ū kūbiza ibudīka lya mīlī. Ī gīsī ū mīlī ū gose ūlū ni gūlī liso dūhū, ū kwigwa ni kūlī halī? Nūūlū ni gwabiza gwa nīmo gwa kwigwīla dūhū, ū kūnunghīlwa ni gūkadūlīkanaga ginehe? Alīyo ū Mulungu agatūūlile a mabudīka ū mu mīlī, būlī lyene ūmo atogelilwe wei ng'wenekīlī. Angū, ū mīlī ūlū ni gūlī ibudīka līmò dūhū, ū mīlī gwenekīlī ni gūlī ha kī? Alīyo ī haha a mabudīka ga mīlī galī mingī, lelo ū mīlī gūlī gūmò dūhū. Nose ī liso lītūdūla ū kūgūwīla ū nkono gīkī, “Natī na nguno nangho;” nū ntwe gūtūdūla ū kūjiwīla ī mhambala gīkī, “Natī na nguno ning'we.” Nīyo a mabudīka ga mīlī ayo gakabonekanaga gītī galī malebu-lebu, h'ayo gigeleelilwe gabize ho! Na a yayo tūkagiganikīlaga gīkī gatī n'ikūjo ū mu mīlī, nago a genayo tūgatūūlīlile ikūjo itaale kūtinda. Nūūlū a mabudīka gise ayo gatī na wiza bose-bose, tūgagaliilile no; lelo ayo galī na wiza, a gene tūtī na nguno ya kūgakoya-koyela. Alīyo ū Mulungu agadimanije pye a mabudīka ga mīlī: ayo galī na būgehelwa ūginha ikūjo itaale kūtinda. Nguno ya gīkī būtizūbiza ho būgabanīki ū mu mīlī, alīyo būbize ho widīlīji; būlī ibudīka lidīlīle na lichalyo. Ībize gīkī ūlū ibudīka līmò lyūsaata, pye na a gangī gasangīle nalyo ū mu kūsaatwa; nūūlū līmò lyago linhwa ikūjo, na a gangī gasangīle ū ng'wikūjo lyenīlo. H'ūmo mulī na a bing'we, mulī mīlī go ng'wa Kilisto, na mabudīka ga mīlī gokwe. Ū Mulungu ahelile ū mu kanisa; a ba kwandya batūng'wa, ba kabīlī bahangi, ba kadatū balangi, hūna babeeja ba milīmo ya koolecha būdūla, na bangī balī na shakwinhwa sha kūpīja, bangī sha būgunaani, bangī sha būsugi, na bangī mbika ja ndīmi. Angū, pye balī batūng'wa? Pye balī bahangi? Pye balī balangi? Pye bakabeejaga milīmo ya koolecha būdūla? Pye balī na shakwinhwa sha kūpīja? Pye bakayombaga mu ndīmi jingī? Pye badūgije kūshomeleja? Na nghana shikoobagi ī shakwinhwa; kwike ū nene leki nang'oolekeje ī nzīla ī yawiza kūtinda. Nūūlū nakadūla kūlūngalūnga mu ndīmi ja banhū na ja bamalaika, alīyo ūlū natī na būtogwa, nakūbiza gītī shisīnza shikūyoganyaga, nūūlū gītī kazīnzīlī īkūtūlagwa. Nūūlū nakabiza na būdūla bo kūhanga, nūūlū kwitegeleja mbika jose ja mbisīla, hama nūbiza na būmani bose hamò na kūzunya ūko kūdūgije kūsaamya na ngūlū; alīyo ūlū natī na būtogwa, ū nene natī na fiilū! Nūūlū nakagabanhya bahabī pyī ī shikolo shane īsho nalī nasho, nifunya na gīkī ū mīlī gone gūpemve mu moto; alīyo nahene ūlū natī na būtogwa natīko kūpandīka solobo yose-yose! Ū būtogwa būkiyūmīlījaga, būlī na shigongo, būtī na wilu, būtikumīlījaga, būtī būdooshi, būtabeejaga yabūbi, būtikoobelaga shikolo shabo dūhū, būtasaayaga, būtadimīīlaga yabūbi, būtayegelaga mu būkenaagūji. Alīyo būkayegaga hamò na yabūtūngīlīja, būkagunaanaga mu yose, būkasanyaga gwa-gwa-gwa, būkiyūmīlījaga mu yose. Ū būtogwa būtalebaga na hado yaya; alīyo nūūlū ni būhangi būkūshila ho, nū būlūngalūngi mu ndīmi jingī nabo būkūshila, pyī nū būmani būkūshila ho. Nguno ī haha ū witegeleja wise būlī būnagī, pyī nū būhangi tūkafunyaga mu būnagī gīko dūhū. Alīyo ūlū yūshika ī mishikanu, īkūshila ho ī ya būnagī yenīyī. Aho naalī nataalī nīgīnī nayombaga nyanīgīnī, niganikaga nyanīgīnī, nitegelejaga nyanīgīnī; alīyo aho nakūla nūlekana nayo ī mihayo ya nyanīgīnī. Nguno ī haha tūkūbonaga ī chene, alīyo gītī ng'wilole; būlīho wiija, kwike ī likanza lyenīlo īkūbiza būshū kū būshū. Ī haha ū būmani bone būlī būnagī, alīyo ī likanza lyenīlo nakūmana gīt'ūmo namanīlilwe nū nene. Hūna lūūlū ī haha ī mihayo īyo īsaagile ho īlī kūzunya, kwisagīlwa, na būtogwa; īdatū yenīyo, kwike ū ntaale kūtinda yose gūlī būtogwa. Ū būtogwa ū wene būkoobagi mu welwa-ngholó, kwike nī shakwinha sha ng'wa Moyo mubize na nghūmbū nasho; ī no-no-no ū būdūla bo kūhanga. Nguno ūyo akayombaga mu ndīmi jingī atayombaga na banhū, akayombaga na Mulungu. Atīho ū wa kūng'witegeleja, īkī akayombaga mu moyo mihayo ya mbisīla. Alīyo ūyo akahangaga ū ng'wene akawīlaga banhū, akabazengaga na kūbagunaana na kūbalūngūja. Ūyo akayombaga mu ndīmi jingī akizengaga wei ng'wenekīlī, lelo ūyo akafunyaga būhangi, ū ng'wene akabazengaga abo balīmo ū mu kanisa. Natogilwe na a bing'we mudūle ū kūlūngalūnga mu ndīmi jingī, alīyo ī no-no-no mudūle kūyūhanga. Nguno ū nghangi alī ntaale kūnkīla ūyo akayombaga mu ndīmi jingī, numho ūlū ūfunya na būshomeleja kūlwa kwīzenga ī kanisa. Ī gīsī badūgū bane, ūlū niza ū kū bing'we hūna nandya kūyomba mu ndīmi jingī, nakūmugunaana ginehe ūlū natayombile ning'we mu koolecha hape, nūūlū nūleka kūng'wenhela mhayo gwa witegeleja nūūlū būlomeeji, nūūlū būlangi? Nūūlū ī shikolo īsho shitī na būpanga īsho shikalīlaga gītī nangale nūūlū ndono, ūlū shitikīla-kīlile a kalīlīle, shikūmanīka ginehe īsho shilīfuulwa nūūlū kūtūlwa? Ī gīsī nūūlū ndūlilū ya kūja kū būlūgū yūlīla būyaga-būyaga, nani ūyo adūgije kūbūūcha shilanga kūja kū būlūgū? H'ūmo gūlī nū kū bing'we, ūlū ūtafunije mhayo gwa kūmanīka ū mu lūlīmi lwako, gūdūgije kūmanwa ginehe ūyo ūlīgūhaya? Angū ūkūbiza gītī ūkūyombaga mihayo ya kūjimīlīla mu lūyaga dūhū! Ū mu sī galīho malaka ga mbika na mbika, alīyo lītīho nūūlū līmò īlo lītī na makūlū galyo. Hūna lūūlū ū nene ūlū natūgūmanaga ūyo gūlīfuma ng'wilaka ilebe, nakūbiza nalī ngeni ū kūlī nghayi, nū wei ū nghayi akūbiza ngeni ū kūlī nene. Na a bing'we h'ī gīko; īkī muhahaalīlile shakwinha sha ng'wa Moyo, komeelagi ū kūkooba mushikwīje no-no-no; mubize na būdūla bo kwīzenga ī kanisa. Ali lūūlū ūyo akūyombaga mu lūlīmi lūngī, ni alombage adūle nū kūshomeleja. Nguno ūlū nalīlomba mu lūlīmi lūgeni, moyo gwane dūhū gūkūbiza gūlīlomba, lelo a maganiko gane gakūbiza gatī na matwajo. Ī gīsī numho ginehe ho a henaho? Nakūlomba ū mu moyo, alīyo nū mu masala gane nakūlomba; nakwīmba ū mu moyo, nū mu masala gane nakwīmba. Ūlū ītī chene numho gūkūja ginehe ūlū ūlīkumīlīja mu moyo? Ū munhū ūyo atamanile adūgije ginehe ū kwizunīlīja nū būkumīlīja wako ī gīkī, “Alichene,” ūlū atūmanaga īyo ūkwīyombaga? Na nghana ī chene ū bebe ūlīkumīlīja, alīyo ū ng'wiyo atūzengagwa! Ū nene nalīnūmba ū Mulungu, nguno nane nakayombaga ū mu ndīmi ī jingī, nīyo kūmuheeba pye a bing'we. Alīyo ūlū nalī mu kanisa īlī hambū-hambū nūūlū nagelele kūyomba mihayo ītanò ū mu masala gane, kūlwa kūbazenga a bichane; kūtinda kūyomba mihayo shihūmbī ikūmi mu lūlīmi. Badūgū bane, yaya ū kūbiza baana ū mu maganiko, alīyo ū kū yabūbi bizagi beleele; lelo ū mu maganiko kūlagi. Ū mu shilagīlo yandīkilwe gīkī, “A banhū benaba nakūyomba nabo mu ndīmi jingī, na mu milomo ya banhū bangī, alīyo nahene batūniigwa;” alīhaya Seeba! Nose hū kūhaya gīkī, ī ndīmi jilī shimanīkījo, ītī kū bazunya, alīyo kū banhū abo batī bazunya; lelo ū būhangi ū wene būtīho kūlwa banhū abo batī bazunya, būlīho kūlwa bazunya. Ī gīsī ī kanisa ī yose ūlū yibilingaga, hūna pye a bose bandya kūlūngalūnga mu ndīmi jingī, hama bingīla mo na banhū abo batitegelegije nūūlū batī bazunya, batiganika gīkī ng'wasalaga? Alīyo ū munhū ūyo atī nzunya, nūūlū ūyo atitegelegije, ūlū wingīla ūmusanga pyī mulīfunya būhangi, a bose bakūnkaanīla; pye bakūnamula. Ī mihayo ya mbisīla īyo īlī mu ngholó yakwe īkūfunījiwa ha ng'wape; ū mu gīko akwinama atuje mazwi anamye Mulungu, kūnū alīhaya gīkī, “Nghana ū Mulungu alī hamò ning'we!” Bing'we badūgū bane, ī gīsī tūhaye ho kinehe? Ūlū ng'wibilingaga būlī ng'wene alī na mhayo; ūyū alī na lyīmbo, ūngī būlangi, ūngī akundūlīlilwe mhayo nebe, ūngī būlūngalūngi mu lūlīmi lūngī, ūngī būshomeleja! Yītagi pyī ī yose yenīyī mu mbika ya kwizenga. Ūlū balīho balūngalūngi ba mu ndīmi jingī, balūngalūnge babīlī nūūlū badatū dūhū, nīyo mu kwibalīīlwa, hama abize ho na nshomeleja. Alīyo ūlū atīho nshomeleja ū mu kanisa, ū nūngalūngi ahuumūle, ayombe wei ng'wenekīlī dūhū na Mulungu. Banhū babīlī nūūlū badatū bahange, lelo a bangī badegeleke mu kūwitegeleja ū būhangi wabo. Hama ūlū ūngī ūkundūlīlwa mhayo, ū wa kwandya igashe ahuumūle. Nguno mudūgije kūfunya ū būhangi pye a bose, kwike ng'wilekela-lekela, pye a banhū balangwe na kūlūngūjiwa. Ī myoyo ya būhangi īkabigwaga a bahangi; nguno ū Mulungu atī wa nsambo, alī wa mhola. Ūmo bakwītīlaga mu kanisa ja beela hose pye, a bakīma ni bahuumūlage ū mu kanisa; nguno batazunīlījiwe ū kūyomba, alīyo bidohye gīt'ūmo shihayīlile ī shilagīlo. Ūlū batogilwe kwilanga mhayo gose-gose, ni bababūjage bagoshi babo kū kaya, nguno gūlī mhayo gwa soni ū nkīma ū kūyomba mu kanisa. Kolaga hamo ū mhayo go ng'wa Mulungu gūfumile kū bing'we? Nūūlū gīkī gwagelela kū bing'we dūhū ū kūshika? Ūlū munhū alībona gīkī alī nghangi nūūlū akatongeelagwa na Moyo, ni ayitegelejage īyo nalīng'wandīkīla gīkī īlī shilagīlo sha ng'wa Seeba. Alīyo ū munhū ūlū atatogilwe kūmana, ni ikalage gīko mu būtūmana. H'īyo lūūlū badūgū bane, bizagi na nghūmbū nago ū mhayo gwa kūhanga, alīyo nū gwa kūlūngalūnga mu ndīmi jingī yaya ū kūgūhangīja. Kwike pyī ī mihayo yītwe chiza na mu kwihela kwawiza. Bing'we bang'wise, leki namulanje ī mihayo ya Nghūlū Jawiza ījo nakamulomeela ng'ūjanukūla, na ng'wīmīīlile mujo. Ū mhayo ūyo nakamulomeela gwenūyo, gūlī gwa kūmupīja ūlū ng'ūgūdima mu welwa-ngholó, numho hamo mubize ng'wazunyaga higūlya-gūlya dūhū! Nguno ū mu mihayo mitaale īyo nanukūla ū nene, h'īyo nakandya ū kūng'winha na a bing'we; gīkī ū Kilisto akacha kūlwa shibi shise gīt'ūmo shandīkwa shihayīlile. Na gīkī akajīkwa, na gīkī ha lūshikū lo kadatū lwaho ūjūūka gīt'ūmo shandīkwa shihayīlile. Na gīkī akang'wilongela Kefa, hūna na a babo ikūmi na babīlī. Ha numa ya henaho, ūbilongela na badūgū bakīlile ha magana atanò ng'wikanza līmò. Bamò babo bataalī balīho nī lelo īyī, alīyo a bangī bamala kūlaala. Hama ūng'wilongela Yakobo, hūna na a batūng'wa a bose. Nose nū nene ūnilongela, nūbiza wa kūmalīja wabo, gītī nalī ndebile mu kūbyalwa. Nguno ū nene nalī ndo wa bado ū mu batūng'wa; nīyo natigeleelilwe nūūlū kwitanwa ntūng'wa, nguno nīluhyaga no ī kanisa ya ng'wa Mulungu. Alīyo kūlwa shigongo sha ng'wa Mulungu nalī gīt'ūmo nalī, hama ī shigongo shakwe ū kūlī nene shitagelelile kūcha mpandagīlo. Nakūtūmamaga kūbatinda pye, kwike nahene natī nene; alīyo shigongo sha ng'wa Mulungu īsho shilī hamò na nene. Hūna lūūlū nūūlū nabize nene nūūlū boi, h'ūmo tūkūlomeelelaga; hama h'ī nguno yene mulī bazunya. Ī gīsī lūūlū, īkī ū Kilisto akūlomeelagwa gīkī wajūūka kūfuma mu bafu, nibūlī balīho bamò bing'we bakūhayaga būtīho ū būjūūko wa bafu? Ūlū būtīho ū būjūūko wa bafu, numho nū Kilisto atajūūkile! Hama ū Kilisto ūlū atajūūkile, numho nū būlomeeji wise būtī na solobo, hū kūhaya muzunije dalali dūhū. Hama na a bise numho tūkūbonekana kūbiza bakaanīji balomolomo ba ng'wa Mulungu; īkī tūkūnkaanīlaga gīkī akanjūūcha ū Kilisto, ūyo gashi nīyo atanjūūkije, ūlū babize batūjūūchiagwa a bafu. Nguno ūlū batūjūūchiagwa a bafu, numho nū Kilisto atajūūchiwe. Hama ū Kilisto ūlū atajūūchiwe, būtī na solobo ū būzunya wing'we, hū kūhaya mutaalī mo dūhū ū mu shibi shing'we! Numho nīyo na a babo bakūchīlaga mulī Kilisto bakūjimīīlaga dūhū. Ūlū gīkī ū kwisagīlwa kwise ū mulī Kilisto kūgelelile mu būpanga ūbū dūhū, numho a bise hū tūlī ba kūpīnīhalīlwa kūtinda pye a banhū! Alīyo ī haha, ū gwa nghana gūlī gīkī, ū Kilisto wamala kūjūūka kūfuma ū mu bafu, alī Itwajo lya kwandya mu bose abo balaalile. Nguno gīt'ūmo kūcha kūkilonga mu nzīla ya ng'wa munhū ūmò, nū būjūūko wa bafu būlīho kūlwa nzīla ya ng'wa Munhū ūmò. Na hangī gīt'ūmo mulī Adamu pye a banhū bakachaaga, h'ūmo īlī nū mulī Kilisto; pye bakwītwa kūbiza bapanga. Alīyo būlī ng'wene mu kwihela kwakwe; wa kwandya Kilisto, hama a ba ng'wa Kilisto ūlū washoka. Hūna ūlū ūmala ū kūgakenaagūla pye a mabūsugi na a mabūtaale, na a mabūdūla, ū mhayo gwa kūmalīja gūkūbiza kūbūtūūla ū būsugi kūlī Mulungu Sīswe. Nguno shiigelile asuge kūshisha pye a banishi bakwe abatūūle ha sīlīlī ya mhambala jakwe. Ū ng'wanishi wa kūmalīja kūkenaagūlwa ng'wene kūcha. Nguno ū mhayo gūhayile gīkī, “Pyī ī shikolo ashitūūlile ha sīlīlī ya mhambala jakwe.” Alīyo ū mu kūhaya gīkī, “Pyī ī shikolo shitūūlilwe ha sīlīlī yakwe,” īlī hape gīkī ūyo antūūlīlile shikolo shose ha sīlīlī yakwe atī ūmò washo. Hūna lūūlū ūlū shamala kūtūūlwa pyī ī shose ha sīlīlī yakwe, ū Ng'wana nanghwe akūbiza ha sīlīlī yakwe ūyo antūūlīlile shikolo shose ha sīlīlī yakwe, gīkī ū Mulungu abize atang'anhīlile mu shose. Ūlū ītī chene numho īkūja ginehe ī mihayo ya banhū abo bakabatīījiagwa kūlwa nguno ya bafu? Ūlū batūjūūchiagwa a bafu, nibūlī būbize ho būbatīījiwa kūlwa nguno yabo? Na a bise nibūlī tūlī mu nhabaala ya kūcha būlī ikanza? Badūgū bane, ū nene nakūchaaga būlī shikū nguno ya wikumīlīja, ūbo nalī nabo mulī Kilisto Yesu Seeba wise kūlwa nguno ying'we. Ī gīsī, ūlū nakoiagwa būmunhū bone dūhū aho nalwaga na shiinū ja mu Efeso, numho nalī na solobo kī? A bafu ūlū batūjūūchiagwa, “Tūlyagi na tūng'wagi dūhū lūūlū, nguno ī ntondo tūkūcha!” Bing'we, yaya ū kūlemva-lemva; a kashimīzīle kabūbi kakakenaagūlaga nhūngwa. Ilanghanagi mushimīzīle mu būtūngīlīja, hama yaya ū kwīta ī shibi; nguno balīho bangī bataamanile ū Mulungu. Ū gwenūyū nalīmuwīla namudimye minala. Alīyo ūngī ashikile kūbūja gīkī, “A bafu bakūjūūchiwa ginehe? Na hangī bakwiza mu mīlī kī?” Ū wenūbo būbbūūlī! Nguno nūūlū ī mbīyū īyo ūkīhambaga ītabizaga mhanga kūshisha īche tame! Hama nīyo īsho ūkahambaga ūtahambaga mīlī ūyo gūlabize ho, ūkahambaga mbeke dūhū; hamo ya būsīga, nūūlū ya shikolo shingī nasho. Alīyo ū Mulungu akayinhaga mīlī gīt'ūmo atogelilwe wei ng'wenekīlī, nīyo būlī mbīyū na mīlī gwayo. Ī mibīlī ī yose ītī ya mbika īmò, īlīho ya banhū, yīngī ya ndimu, yīngī ya noni, na yīngī ya ndīlo. Īlīho na mibīlī ya ng'wigūlū, na mibīlī ya mu sī. Alīyo ī likūjo lya mibīlī ya ng'wigūlū līlī kīngī, nī likūjo lya mibīlī ya mu sī nalyo līlī kīngī. Ī likūjo lya līīmi līlī heeke, nī likūjo lya ng'weji līlī heeke, nī lya sonda nalyo līlī heeke; nguno nūūlū ī sonda na sonda dūhū jikīla-kīlile ī likūjo. H'ūmo būlī nū būjūūko wa bafu, ū mīlī ūyo gūkahambagwa gūlī gwa kūkenaagūka, ūyo gūkūjūūchiwa gūtī gwa kūkenaagūka. Gūkahambagwa mu būdalahwa, gūkūjūūchiwa ng'wikūjo; gūkahambagwa mu būgokolo, gūkūjūūchiwa mu būdūla. Ūyo gūkajīkagwa gūlī mīlī dūhū, alīyo gūkūjūūchiwa mīlī gwa shiimoyo; ūlū gūlīho ū mīlī gwa nyama, nū mīlī gwa shiimoyo gūlīho. H'ūmo gwandīkilwe nīyo; gīkī, “Ū munhū wa kwandya ū Adamu, akabiza mpanga.” Ū Adamu wa kūmalīja ng'wene alī Moyo, ng'winhi wa būpanga. Kwike ū wa shiimoyo walī atī wa kwandya, alīyo ū wa mīlī gwa nyama; hūna wiza nū wa shiimoyo. Ū munhū wa kwandya afumile mu sī, wa malongo; ū Munhū wa kabīlī ng'wene afumile ng'wigūlū. Ūmo alī ū wa mu sī, h'ūmo balī a ba mu sī, nū mumo alī ū wa ng'wigūlū, h'ūmo balī a ba ng'wigūlū. Nīyo ūmo twīsolela ī suso yakwe ū munhū wa mu sī, h'ūmo tūkwīsolela nī suso yakwe ū wa ng'wigūlū. Ū mhayo ūyo nalīgūhaya bang'wise gūlī gīkī, ū mīlī na a mininga shitūdūla ū kūbiza na wingīji ū mu būtemi bo ng'wa Mulungu, nūūlū ū būkenaagūku būtūdūla ū kūbiza na wingīji hamò na būtūkenaagūka. Leki namugodele kaka kamhayo ka mbisīla: gīkī, tūtūshila kūcha pye a bose, alīyo pyī tūkūgalūchiwa. Īkūbiza ng'wikanza iguhī gītī lya kūgabbya ngohe, h'ikanza ly'ipembe lya kūmalīja. Nguno ipembe līkūlīla, hūna a bafu bakūjūūkīla mu būtūkenaagūka, a bise nise tūkūgalūchiwa. Nguno ū mīlī gwa kūkenaagūka gwenūyū shiigelile gūzwale būtūkenaagūka, ū gwa kūcha gwenūyū gūzwale būtūūcha. Hūna lūūlū ū mīlī gwa kūkenaagūka gwenūyū ūlū gūzwala būtūkenaagūka, ū gwa kūcha gwenūyū gūbiza gwazwala būtūcha, a henaho gūkūbiza gwashikīīla ū mhayo ūyo gwandīkilwe gīkī, “Ū lūfu lwamilagwa na būpyeni. Bebe muna kūcha būlī halī ū būpyeni wako? Bebe lūfu lūlī halī ū lūboola lwako?” Ū lūboola lwa lūfu lūlī shibi, hama ū būdūla bo shibi būlī mu shilagīlo. Alīyo akumīlījiwe ū Mulungu, ūyo akatwinhaga būtindi mulī Seeba wise Yesu Kilisto. Hūna lūūlū bang'wise, batogwa bane; īmīīlagi muhandatīle, yaya ū kūtinginyiwa. Gūtūmamagi gwa-gwa-gwa ū nīmo go ng'wa Seeba, nīyo komeelagi no-no-no; managi gīkī ū būnoge wing'we būtī bo dalali ū kūlī Seeba. Ali lūūlū, ū mhayo gwa kūsooga kūlwa kūbagunaana beela, na a bing'we ītagi gīt'ūmo nakajiwīlīla kanisa ja Galatia. Būlī lūshikū lo kwandya mu nyuma būlī ūmò wing'we ayūfunya shose-shose gīt'ūmo kwīlūkīlwa kwakwe kūlī, ītizūbiza gīkī ūlū nalashike ko hū ng'wandye kūsooga. Ūlū nalize ko mukūsola abo mulababone bigeleelilwe nabatūme ī Yelusalemu, baje na nyalūba kūshitwala ī shakwinha shing'we. Ūlū yūbeelela nū nene naje, nakūja hamò nabo. Nalībītīla Makedonia, hūna ūlū nalīnge ko ī Makedonia nakwiza ūko mulī. Hamo nīyo nakūlenda hamò ning'we, nūlīmalīla kwenūko ī likanza lya mbeho ya mu shiyaga, mulanigunaane nū mu lūgendo lwane hose-hose ūko najile. Kwike ī haha natūtogagwa ū kūmubona ū kūnū najile, nguno nalisagīlwa kūshinga ning'we ikanza ūlū ūzunya ū Seeba. Nakwikala Efeso kūshisha ikanza lya Pentekosite; nguno napandīkile ng'wanya ntaale gwa kūtūmama, nūūlū īkī balīho bilwisha bingī. Ū Timoteo ūlū alize ū kū bing'we nanghanagi, atizūbiza wa kwikala wisūsa-sūsaga kūlwa booba; nguno nū ng'wene ntūmami wa nīmo go ng'wa Seeba, gīt'ūmo nakwītīlaga dūhū ū nene. Hūna lūūlū atizigela nūūlū ūmò wing'we wa kūndalaha. Mulangunaane ashoke mhola ū kūūnū nalī, nguno ū nene pye na a badūgū abo balīko ū kūūnū tūnindīīlile. Ū ndūgū wise ū Apolo nakanomba no, gīkī ize ko hamò na a badūgū; alīyo jalī jitī nghūmbū jakwe kwiza ī haha, akwiza ūlū alapandīke ng'wanya. Ilanghanagi ng'wīmīīle mu kūzunya, hama ipandagi chanda muhandatīle; pyī ī mihayo ying'we ībize mu būtogwa. Hama hangī nalīmulanja badūgū mumane gīkī, ī kaya ya ng'wa Stefana īl'itwajo lya kwandya ū mu Akaya; nīyo bifunya benekīlī kūlwa kūbagunaana beela. Na lūūlū bizagi na widohya ū kū banhū ba mbika yenīyo, nūūlū kūlī ūngī ose-ose ūyo akūsangīlaga ū mu nīmo nū mu wilwisha. Na hangī nalī na būyegi kūlwa kwiza kwakwe ū Stefana, hamò nū Fotunato; pyī nū Kaiko, nguno banishikīlīgīgije īyo mukaleba ho. Baagūzalanije ū moyo gwane, pyī nī ying'we. Hūna lūūlū, a banhū gītī benaba īng'wigeleelilwe mubitegeleje chiza. Jilīmugīsha ī kanisa ja Asia; ū Akula nū Piliska, hamò nī kanisa īyo īlī mu kaya yabo balīmugīsha no mulī Seeba. Pye a badūgū balīmugīsha. Igīshagi būlī ng'wene na biye mu kwibbipa kwela. Nene Paulo namugīsha mu nkono gwane. Ūlū alīho munhū atantogilwe Seeba leka azung'we. Malanasa! Shigongo sha ng'wa Seeba Yesu shibize hamò ning'we. Ū būtogwa bone būlī hamò ning'we pye a bose mulī Kilisto Yesu: Alichene. Nene Paulo ntūng'wa wa ng'wa Kilisto Yesu kūlwa būtogwa bo ng'wa Mulungu, na ndūgū wise Timoteo. Kū kanisa ya ng'wa Mulungu īyo īlī mu Kolinto, na kū beela bose abo balī mu Akaya ī yose. Shigongo na mhola shibize hamò ning'we kūfuma kūlī Mulungu Sīswe, na kūlī Seeba wise Yesu Kilisto. Akumīlījiwe ū Mulungu, Ise wa ng'wa Seeba wise Yesu Kilisto, Sīswe wa shigongo, na Mulungu nūngūja mu yose. Hūna ng'wene akūtūlūngūjaga ū mu makoye gise gose, ayo gakūtūgwīlaga; nose ū mu būlūngūjiwa ūbo tūkūlūngūjiagwa na Mulungu a bise benekīlī, nise tūbize na būdūla bo kūbalūngūja abo balī mu makoye ga būlī mbika. Nguno ūmo būluhiwa būkongejaga kūtūkwīlīla kūlwa ng'wa Kilisto, h'ūmo nū būlūngūjiwa wise būkongejaga kūkwīla kūlwa ng'wa Kilisto. Hūna lūūlū ūlū tūlīluhiwa, īlī kūlwa nguno ya būlūngūjiwa na būpīji wing'we; hama ūlū tūkūlūngūjiagwa, īlī kūlwa nguno ya būlūngūjiwa wing'we ūbo būkūng'winhaga wiyūmīlīja ū mu būluhiwa gīt'ūbo tūkūluhiagwa na a bise. Nīyo tūlī na kwisagīlwa kūtaale no kūlwa nguno ying'we, nguno tūmanile gīkī, īkī mukūsangīlaga ū mu būluhiwa, mukūbiza basangīji nū mu būlūngūjiwa. Nguno badūgū bise tūtatogilwe muleke ū kūmana gīkī, ū būluhi ūbo būkatūgwīla mu Asia bolī būdito no, būkatūbuna tūmala gete ī nguzu; kūshisha nose tūgwa ngholó, tūmana gīkī tūtikala bapanga yaya! Nguno nose tūkibona gīkī tūlī mu nsango gwa kūcha; toya ū kwisanya a bise benekīlī, tūsaaja mhayo gwa kūnsanya Mulungu ūyo akajūūchaga bafu. Hūna ng'wene ūyo akatūpīja kūfuma mu nhabaala nhaale gīko, na nghana akūtūpīja. Ū wei h'ūyo tūnsanije gīkī akongeja kūtūpīja; nguno na a bing'we mulīmo ū mu būsangī bo kūtūlombela. Nose tūlī na shakwinhwa kūlwa kūlombelwa na banhū bingī, gīkī būfunyiwe būlūmbi būtaale kūlwa nguno yise. A bise ū kwikumīlīja kwise kūlī mu būkaanīji ūbo tūlī nabo mu myoyo yise, gīkī ī nhūngwa jise ū mu sī, ī no-no-no ū kū bing'we, jalī mu widohya na mu būtūngīlīja bo ng'wa Mulungu, ītī mu masala ga mīlī; alīyo mu shigongo sha ng'wa Mulungu. Nguno tūtūng'wandīkīlaga mihayo yīngī, ūlū ītī īyo mudūgije kwīsoma nūūlū kwīyitegeleja; na nghana nalisagīlwa gīkī mukwīyitegeleja mu būshikanu bose. Nguno ahene mugemile ū kūtūmana, kūshisha nose mukwikumīlījaga kūlwa nguno yise. Na a bing'we mukūbiza nguno ya kwikumīlīja kwise ū mu lūshikū lo ng'wa Seeba Yesu. Hūna lūūlū, īkī nakasanya gīkī h'ūmo īlī, nakabiza na nghūmbū ja kwiza ūko mulī tame; gīkī ng'wīlūkīlwe mbango nghangala ibīlī. Ī likanza lya kūja Makedonia nabīte ko, hama na a ha kūfuma ī Makedonia nalabīte ko, munigunaane na mu lūgendo lwa kūja Būyudaya. Kolaga hamo shi nakabiza munhū wa magalū-galū aho nagūhela gwa kwīta gīko? Nūūlū hamo ī mihayo īyo nayiganikaga yenīyo, nayiganikaga mu nhūngwa ja mīlī nose nabize munhū wa kūyūsangīlīja mu kahayīle, Ehe na Yaya, ng'wikanza līmò? Alīyo gīt'ūmo Mulungu alī wa kūsanyiwa, ū mhayo gwise ū kū bing'we gūtī na būsangīlīja bo Ehe na Yaya! Nguno ū mulī Ng'wana wa ng'wa Mulungu, ū Yesu Kilisto, ūyo nene na Silwano na Timoteo tūkamulomeela, jitasangīlīgije Ehe na Yaya, ū mulī ng'wene īlīmo Ehe dūhū. Nguno pyī ū wisagīja bo ng'wa Mulungu ūbo abūtūūlile ho kūbītīla mulī wei būlī Ehe, h'ī nguno yene ū mulī wei tūkūhayaga Alichene; gīkī ū Mulungu apandīke ikūjo kūfuma kū bise. Alīyo ū Mulungu hū ng'wene ūyo akūtūguzuhyaga mulī Kilisto a bise, pye na a bing'we. Na hangī nīyo atūbilile maguta, hūna ūtūmengha; hanuma ūtwinha Moyo Ng'wela ikale ū mu ngholó jise, koolecha gīkī tūlī bakwe. Ali lūūlū, nakaleka ū kwiza ī Kolinto kūlwa kūmukūlīlwa; ū mu mhayo gwenūyū nalīntūūla Mulungu kūbiza nkaanīji wa būpanga bone. A bise tūtī basugi ba kūzunya kwing'we, alīyo tūlī batūmami biching'wi dūhū kūlwa būyegi wing'we; nguno a bing'we ng'wīmīīlile kūlwa kūzunya. Hūna lūūlū ū nene nakabona ītī yawiza nize ū kū bing'we nalī mu būpīna. Ī gīsī ūlū nūmupīnīhaja a bing'we, numho nani ūyo alaniyeje, ūlū īt'ūyo nalampīnīhaje dūhū ū nene? H'ī chene nakagwandīka ū mhayo gwenūyū, ībize gīkī ūlū nūshika ko, batizūnipīnīhaja a banhū abo shiigelile baniyeje. Nguno naalī nasanije gīkī, ū būyegi bone būlī wing'we na a bing'we. Aho nang'wandīkīlaga naalī mu shisoji shingī no, kūlwa kūluha kūtaale na kūtawa-tawa mu ngholó; naalī natī na nghūmbū ja kūmupīnīhaja, alīyo naalī natogilwe mubūbone ū būtogwa ūbo nalī nabo kūlwa nguno ying'we, nguno būlī būtaale no! Nose ūlū munhū wenhelegije būpīna, atanipīnīhagije nene, (natizūmubuna no), alīyo ī lipandī wamupīnīhagije na a bing'we pye a bose. Ū munhū ng'wenūyo gwang'wigelile lūūlū ū nsango ūyo winhilwe na bingī. Īlī hambū-hambū mumonele shigongo na kūnūngūja, atizūminyiwa būdito wa būpīna, nose agwe-ngholó. Ali lūūlū, nalīng'wikūmbīlīja mung'oolekeje ū būtogwa wing'we ūbo mulī nabo kūlwakwe. Nakang'wandīkīla nguno naalī natogilwe kūmumana ūlū mulī bigwi mu yose. Alīyo ī haha, būlī ng'wene ūyo ng'ūnekeja mhayo gose-gose, nū nene nanekejaga. Ūlū alī na mhayo gose-gose, nanekejaga mu būtongi bo ng'wa Kilisto kūlwa nguno ying'we. Tūtatogilwe ū Shetani atwibange nose atūheebe, nguno tūtījimīīlilwe ī nyasala-sala yakwe! Aho nashika Tiloa kūjilomeela ī Nghūlū Jawiza ja ng'wa Kilisto, ū Seeba ūnilugūlīla nyango. Alīyo nahene nakabiza natī na kwifuula ū mu moyo gone, nguno natansangile koi ū ndūgū one ū Tito; nūkalīla kūbalaga dūhū, nūbūūka kūja Makedonia. Kwike ū Mulungu alūmve, ūyo akatwinhaga būtindi gwa-gwa-gwa mulī Kilisto, nīyo hangī būlī kwene ūko tūkūbītaga akūjaga ūtūūla ng'waso gwa kūmana wei. Ū kūlī Mulungu tūlī ng'waso gwawiza kūlwa nguno ya ng'wa Kilisto, ībize kū bapījiwa nūūlū kū bajimīīji. Ū kū bajimīīji tūlī inyema lya lūfu, lya kwenha icha! Lelo ū kū bapījiwa tūlī ng'waso gwa būpanga, gwa kwenha būpanga! Nani ūyo igeleelilwe ū kwīyīta ī yenīyo? A bise tūtī gīt'ūmo bingī bakwītīlaga, abo bakūgūtūmamīlaga ū mhayo go ng'wa Mulungu kwikoobela nīīlo; alīyo tūkūsomboolaga mu nghana kū būtongi bo ng'wa Mulungu, gīt'ūmo shibigelile banhū ba ng'wa Mulungu mulī Kilisto. Kolaga hamo tūlandya kwikumīlīja hangī shi? Nūūlū tūgonge nyalūba ja kūkumīlīja jize ū kū bing'we, nūūlū jifume ū kū bing'we, gīt'ūmo bakīītīlaga bangī? A bise ī nyalūba yise īlī bing'we benekīlī; yandīkilwe mu myoyo ying'we, pye a banhū bīmanile nguno bakwīsomaga. A bing'we ng'wigeleelilwe gete koolecha gīkī mulī nīmo gwise, mulī nyalūba ya ng'wa Kilisto īyo ītandīkilwe na wino, yandīkilwe na Moyo wa ng'wa Mulungu mpanga, hama ītī ha mabalala ga mawe, alīyo mu ngholó ja banhū. Ū gwenūyū hū kūsanya kwise ū kūlī Mulungu, kūlwa nguno ya ng'wa Kilisto. Ītī gīkī a bise twigeleelilwe kūbalīlwa mhayo gose-gose gīkī gūlī gwise gwa benekīlī; ū būdūla wise būfumile kūlī Mulungu. Hū ng'wene ūyo akatwīta kūbiza batūmami b'ilagane ipya, īlo lītandīkilwe bo nuguta, alīyo lya ng'wa Moyo; nguno ū wandīke būkabūlagaga, alīyo ū Moyo akinhaga būpanga. Hūna lūūlū, ū nīmo ūyo gwalī gwandīkilwe ha mawe na gwenhelejaga icha, ūlū gwalī n'ikūjo itaale, kūshisha nose a Baisilaeli būyūlemeelwa ū kūbūlola ū būshū bo ng'wa Musa nguno y'ikūjo īlo lyashilaga, al'ū nīmo gwa kwītwa mu nguzu ja ng'wa Moyo gūtūbiza n'ikūjo itaale kūtinda? Īkī ū nīmo gwa kwenheleja nsango ūlū gwalī n'ikūjo, hū kūhaya ū gwa kwinha banhū kūbalīlwa būtūngīlīja gūlī n'ikūjo itaale kūtinda! Nguno īsho shalī n'ikūjo a makanza genayo, ī haha shitī n'ikūjo, ū kūlenganījiwa nū būtaale w'ikūjo īlo līlīho! Īkī ūlū shalī n'ikūjo ī sha kūshila, hū kūhaya ī sha kūshinga ho shilī n'ikūjo itaale kūtinda! Hūna lūūlū, īkī ū kwenūkū hū kwisagīlwa kwise, tūlī mu kwisandaala kūtaale no. A bise tūtī na nguno ya kwīta ūmo wītīlaga Musa, ūmo wabūkundīkījaga līng'wenda ū būshū bokwe, gīkī a Baisilaeli batizūliiloleela ī likūjo īlo lyashilaga. A maganiko gabo gakaganghanala, kūshisha nī lelo yenīyī lītaalī ho ī līng'wenda lyenīlo, līkashīkījaga ūlū lyasong'wa ī Lilagano lya Kale. Bataalī ū kūkundūlīlwa gīkī ū mulī Kilisto lyamala ū nīmo. Nī lelo yene ūlū wasong'wa ū Musa ī līng'wenda lyenīlo līkashīkījaga a ha ngholó jabo. Alīyo ose-ose ūyo ūngalūkīla Seeba, ī līng'wenda lyenīlo līkīnjiagwa Ū Seeba alī Moyo, hūna lūūlū aho alī ū Moyo wa ng'wa Seeba, būlīho wiyabī. Pye a bise abo tūkūlīlolaga ī likūjo lya ng'wa Seeba gītī kūlola ng'wilole na būshū būtakundīkīgije, tūkūgalūchiagwa twabiza mu suso yakwe, twayūng'weka-ng'weka kūlw'ikūjo īlo līkongejaga kūkwīla, kūfuma kūlī Seeba ūyo alī Moyo. Nose īkī ū būtūmami wenūbū tūlī nabo kūlwa kūchīlwa shigongo, tūtīko kūgwa ngholó. Alīyo tūkwīlemaga ī mihayo ya minala, ī ya nyaguukuubi; pye na a kashimīzīle ka nyasala-sala. Yaya nūūlū ni kūgūtūmamīla ū mhayo go ng'wa Mulungu kwipandīkīla nīīlo. Ī nghana tūkwīyoolechaga ha ng'wape, na a bise benekīlī tūkwiyoolechaga ha ng'wape, būlī munhū atūkaanīle mu būgololoku bo moyo gokwe kū būtongi bo ng'wa Mulungu. Hūna lūūlū, ī Nghūlū Jawiza jise ūlū jibize jibisilwe, numho jibisilwe kū banhū abo bajile mu kūyagala dūhū. Nguno a bene ū mulungu wa mu sī wagabbokuja a maganiko gabo batizūzunya; ī Nghūlū Jawiza jitizūbatiimīla bakalībona ī likūjo lya ng'wa Kilisto, ūyo alī suso ya ng'wa Mulungu. A bise tūtī balomeeji ba mihayo yise ya benekīlī, alīyo ya ng'wa Kilisto Yesu, gīkī alī Seeba; lelo a bise bene tūlī batūmami bing'we kūlwa ng'wa Yesu. Nguno ū Mulungu ūyo akahaya gīkī, “Isana lyake kūfuma mu giiti,” hū ng'wene ūyo akaaka ū mu ngholó jise, ūtwinha isana gīkī tūdūle kūlīmana ī likūjo lya ng'wa Mulungu mu nzīla ya būshū bo ng'wa Kilisto. Kwike ī sabo yenīyī tūlī nayo mu shiseme sha malongo, ū būdūla ū būtaale būbize bo ng'wa Mulungu, būtizūfuma kū bise. Tūkūshitelejiagwa kūfuma mhandī jose, alīyo yaya ū kūkaba; tūlī mu makoye, alīyo yaya ū kūgwa ngholó. Tūkūluhiagwa, alīyo yaya ū kūlekanījiwa; tūkūtaalīkagwa ha sī, alīyo yaya ū kūcha. Būlī gwa tūkūbūūchaga kūcha kwa ng'wa Yesu ū mu mīlī, ū būpanga bo ng'wa Yesu nabo boolechiwe ū mu mīlī gwise. Nguno a bise nūūlū īkī tūlī bapanga, alīyo tūkūfunyiagwa būlī shikū jose na jose gīkī tūbūlagwe kūlwa nguno ya ng'wa Yesu; ū būpanga bo ng'wa Yesu nabo boolechiwe hape ū mu mīlī gwise ū gwa kūcha. Nose hū kūhaya gīkī, kūcha kūkūtūmamaga ū mu bise, lelo ū mu bing'we būpanga. Hūna lūūlū īkī tūlī na moyo gwa kūzunya gīt'ūmo gwandīkilwe gīkī, “Nakazunya h'ī nguno yene nakayomba;” na a bise tūzunije, h'ī nguno yene tūkūyombaga. Tūmanile gīkī ūyo akanjūūcha Seeba Yesu na a bise akūtūjūūcha hamò nanhgwe ū Yesu, atwīmīlīje hamò ning'we kū būtongi bokwe. Pyī ī shikolo shilīho kūlwa nguno ying'we, ībize gīkī ī shigongo shibapandīke banhū bingī no-no-no, hama bongeje kūkwīla būlūmbi kūlwa nguno y'ikūjo lya ng'wa Mulungu. Na nghana ī mibīlī yise īkūjaga yongeja kūgogoloha, alīyo tūtīko ū kūgwa ngholó, īkī ū būmunhū wise ū bo mu gatī būkwītagwa kūbiza būpya būlī lūshikū. Nguno ū būluhi bo haha būlī būbbūpu no, hama būkūtūbeegejaga ikūjo lya būja na būja, īlo līlī na mpango ntaale kūtinda. Nose tūtūshikalalīlaga ī shikolo ī sha kūbonwa, alīyo īsho shitī sha kūbonwa. Nguno ī sha kūbonwa shilī sh'ikanza dūhū, alīyo īsho shitī sha kūbonwa shilī sha būja na būja. Nguno tūmanile gīkī, ī numba yise ī ya mu sī ūlū yūsambagūlwa, tūlī na numba ya kūfuma kūlī Mulungu; numba ya ng'wigūlū ya būja na būja, īyo ītī ya kūbeejiwa na makono. Īkī ūmo tūlī ī haha tūkūganghīlaga, tūlī na nghūmbū ningī no ja kūzwalīchiwa nzengo gwise mpya, ū gwa ng'wigūlū. Nguno ūlū tūzwalīchiwa, tūtūbonekana tūlī dūūhū. Na nghana aho tūlī ū mu numba ya kwengemekeja īyī, tūkūlīlaga kūlwa nguno ya makoye; ītī gīkī tūtogilwe kūzuula, alīyo tūtogilwe kūzwalīla, ū mīlī gwa kūcha gūmilwe na būpanga. Mulungu ng'wenekīlī h'ūyo atūlonja-longegije ū mhayo gwenūyū, ūtwinha na Moyo Ng'wela kūlwa koolecha gīkī tūlī bakwe. Hūna lūūlū tūlī bashisha-ngholó, īkī tūmanile gīkī aho tūtaalī tūlī mu mīlī tūtī hamò nū Seeba. Nguno ū mu kashimīzīle kise tūkatongeelagwa kūzunya, ītī kūbona. Na nghana tūlī bashisha-ngholó, kwike tūkūbonaga gīkī, īlī hambū-hambū twīnge ū mu mīlī tūje kaya kūlī Seeba. Na lūūlū, nūūlū tūbize tūlī kaya, nūūlū tūtī kaya, ī nghūmbū jise jilī kūnyeja we. Nguno a bose pye shitwigeleelilwe kwīmīīla kū būtongi w'isumbī lya kūlamulīla lya ng'wa Kilisto; būlī ng'wene anukūle mheela ya kūlenganīla nī yīyo akwītaga aho ataalī mu mīlī, ībize yawiza, nūūlū yabūbi. Nose īkī tūlūmanile ū logohano ūlo lwigeleelilwe kūlī Seeba, tūkūbahūgūlaga a banhū. A bise tūmanīkile hape ū kūlī Mulungu, hama nalisagīlwa gīkī nū mu wiyangūji wa mu ngholó jing'we tūmanīkile hape. Tūtatogilwe kwandya kwihaya hangī ū kū bing'we, alīyo tūlīng'winha nzīla ya kwikumīlīgīja ning'we kūlwa nguno yise; mupandīke ya kūyūbashokeja abo basendamīlile mihayo ya higūlya-gūlya: ītī ya mu ngholó. A bise nūūlū tūkabiza twahūganile, nahene īlī kūlwa nguno ya ng'wa Mulungu; hama ūlū tūbiza tūlī batengeke, īlī kūlwa nguno ying'we. Nguno ū būtogwa bo ng'wa Kilisto būkūtūkomelejaga tūfunye būlamuji būlī gīkī, ūmò akacha kūlwa nguno ya bose, hūna lūūlū pye a bose būūcha! Akacha kūlwa nguno ya bose, gīkī a bapanga batizūbiza bapanga hangī kūlwa nguno yabo; alīyo kūlwa nguno yakwe ūyo akabachīlīla, hama ūjūūka. Ali lūūlū, kūfuma haha a bise tūtatogilwe kūng'witegeleja munhū nūūlū ūmò mu nhūngwa ja mīlī; nūūlū īkī ū Kilisto twalī tūmanile mu mbika ya mīlī ī kwandya, alīyo ī haha tūtang'witegelegije mu gīko hangī. Hūna lūūlū, munhū ose-ose ūlū alī mulī Kilisto, alī shiseeng'wa shipya; ī ya kale yamalaga kūbīta, ī haha īlīho mipya. Ī yose īyī īfumile kūlī Mulungu, ūyo wamala kūtūsangīja hamò nanghwe wei ng'wenekīlī mu nzīla ya ng'wa Kilisto; hūna na a bise ūtwinha nīmo gwa būsangīja. Nguno gīt'ūmo ū mulī Kilisto ū Mulungu walī na nīmo gwa kūbasangīja a ba mu sī hamò nanghwe, kūlwa kūleka kūbabalīla ū būkenaagūji wabo, na a bise watwinha mhayo gwa kūtūūla būsangī. Nose a bise tūlī batūmami ha ng'wanya go ng'wa Kilisto, hū kūhaya ū Mulungu alībiza gītī alikūmbīlīja kūbītīla mu bise. Ali lūūlū, tūlīng'wikūmbīlīja kūlwa ng'wa Kilisto, bizagi na būsangī nanghwe ū Mulungu. Nguno ū wei akang'wīta kūbiza shibi ūyo walī atamanile shibi, kūlwa nguno yise; gīkī a bise tūbize būtūngīlīja wa ng'wa Mulungu mu nzīla yakwe. Nose a bise īkī tūlī batūmami biye ba ng'wa Mulungu, tūlīng'wikūmbīlīja mutizūshanukūla mu būtūdīlīla ī shigongo sha ng'wa Mulungu. Nguno alīhaya gīkī, “Naakwigwile ng'wikanza īlo līzunīlījiwe, hama nūkūgunaana mu lūshikū lo būpīji.” Ali lūūlū managi gīkī, ī lyenīlī h'ī likanza īlo līzunīlījiwe, mumane gete gīkī ū lwenūlū hū lūshikū lwa būpīji. A bise tūtūchaamīkaga ishikī lya mbika yose-yose lya kwipamya, nguno tūtatogilwe gūsondagūlwe ū nīmo gwise. Alīyo mu būlī mhayo tūkwiyoolechaga mu wiyūmīlīja būtaale gīkī tūlī batūmami ba ng'wa Mulungu; ībize mu būluhi, mu būgehelwa, nūūlū mu būpīna. Ībize mu kūtūlwa, mu kūtungwa, nūūlū mu kwītīlwa nsambo; ībize mu milīmo midito, mu kūkeyula būjikū pye na kūlaala yaya, nūūlū mu kūdīla nzala. Mu wela, mu witegeleja, mu wigimīlīja, nūūlū mu wiza-ngholó. Mulī Moyo Ng'wela, mu būtogwa bo nghana, mu mhayo gwa nghana, nūūlū mu būdūla bo ng'wa Mulungu. Pye nūūlū mu kūtūmamīla shilanga sha būtūngīlīja sha kū nkono gwa būlyo na gwa lūmoso. Ībize mu kūkumīlījiwa na mu kūdalahījiwa, mu kūsondagūlwa na mu kūhayiwa chiza, nūūlū mu kūbalwa gīkī tūlī balomolomo, alīyo tūlī batūngīlīja. Mu kūbiza gītī tūtamanīkile alīyo tūmanilwe chiza no, mu kūbalwa gītī tūchile alīyo mulībona tūlī bapanga, gītī tūkūtūlagwa mu kūhūgūlwa alīyo yaya ū kūbūlagwa. Gītī tūlī bapīna alīyo tūlī na būyegi gwa-gwa-gwa, gītī tūlī bahabī alīyo tūkūsabyaga banhū, gītī tūlī bagayiwa alīyo pyī ī shikolo shilī shise. Bing'we Bakolinto, twalūngalūngile ning'we bo hape-hape, nī ngholó jise jilugūkile ū kū bing'we. Ū mu bise gūtīho mhayo gose-gose gwa kūng'wīngīja ū wiyabī wing'we; a bing'we hū mubūgugīle ū būtogwa wing'we? Leki namuwīle gītī munhū alīganīla baana bakwe; galīhagi ning'we ū mu ngholó, mufunye gīt'ūmo mukwanukūlīlaga a bing'we! Yaya ū kūtunganījiwa h'ijoki līmò na banhū abo batī bazunya; nguno ū būtūngīlīja būlī na būsangī kī nū būkenaagūji? Nūūlū ī lisana līlī na būsangī kī nī giiti? Na hangī īlīho long'we kī a ha gatī ya ng'wa Kilisto na Belieli? Nūūlū ū munhū ū nzunya alī na ngabo kī nū yūyo atī nzunya? Ī hekalu ya ng'wa Mulungu nayo īlī na widomanīja kī na shiikolile sha kūlamiwa? Nguno a bise tūlī hekalu ya ng'wa Mulungu mpanga; gīt'ūmo ahayīlile ū Mulungu ng'wenekīlī; gīkī, “Nakwikala hamò nabo, na nakūshimīza hamò nabo, nīyo nakūbiza Mulungu wabo, nabo bakūbiza banhū bane. Hūna lūūlū īngagi mo, lekanagi nabo,” alīhaya Seeba; “hama yaya ū kūkuumya shikolo shisoso, hūna nakūng'wanukūla. Nakūbiza Sīng'we, na a bing'we mukūbiza bitūnja bane na bashīke bane; alīhaya Seeba wa būdūla bose.” Hūna lūūlū batogwa, īkī tūlī na wisagījiwa wenūbū, twiyeejagi twīnge ū mu būsoso wa mīlī nū wa mu moyo; tūbūshikīlīje ū wela mu logohano lwa ng'wa Mulungu. Galīhagi ū mu ngholó jing'we mutwanukūle, nguno tūtaalī kūnghūba munhū nūūlū ūmò, tūtaalī kūnemba nūūlū ni kūng'wikolosha ose-ose! Ū gwenūyū natūgūhayaga kūlwa koolecha gīkī mulī babūbi, nguno namalaga kūhaya gīkī mulīmo ū mu ngholó jise. Nīyo a bise tūmalīīlile gete ū kūbiza hamò ning'we mu yose; ībize mu kūcha nūūlū mu būpanga. Nalī nayo mingī ī ya kūninha kūmusanya, na hangī nakwikumīlījaga no kūlwa nguno ying'we a bing'we. Nalī na kūlūngūjiwa kūtaale no, ū būyegi bone būkūseesekelaga nūūlū aho tūlī mu kūluhiwa. Nguno nghana aho twashika Makedonia ī mibīlī yise ītifuulile nūūlū hado, twaluhiagwa hose-hose; ī hanze twalī na wilwisha, nū mu gatī twalī na booba. Kwike ū Mulungu ū Shiguna-baluhi, akatūlūngūja aho wiza ū Tito. Hama nīyo ītī kūlwa nguno akiza dūhū, alīyo nī nguno ya būlūngūjiwa ūbo akanukūla aho walī kū bing'we; nguno akatūwīla gīt'ūmo būlī ū būkomeezu wing'we. Ūtūsomboolela nī ya būpīna wing'we, pyī nī ya būjangīīzu wing'we ūbo mulī nabo kūlwa nguno yane. Pyī ī yose yenīyo īkaniyeja hataale no ū nene. Nguno nūūlū īkī nakamupīnīhaja ū mu nyalūba yane, alīyo nahene ī haha natūsunduhalaga, (kwike ī chene nakasunduhala a makanza gene) nguno nalībona ī nyalūba yenīyo nghana īkamupīnīhaja, alīyo ng'wikanza iguhī dūhū. Ī haha nalī na būyegi, ītī kūlwa nguno īkī mukapīnīhala, alīyo kūlwa nguno mukapīnīhala kūshisha ng'ūgalūcha ī nhūngwa. Mutapandīkile makoye gose-gose ū kūfuma ū kū bise, nguno mukapīnīhala gīt'ūmo Mulungu atogelilwe. Ū būpīna ūbo būhayiwe na Mulungu būkenhaga kūgalūka na kwingīla mu būpanga, būtazoobaajaga; alīyo ū būpīna bo mu sī, ū wene būkenhaga icha. Ī gīsī ī haha ambū mulībona īyo bong'wītīlile ū būpīna ūbo Mulungu abūhayile? Mulībona gīkī ng'wīdeebile ī nghana, nū wigunaani, nū būhūbi ng'wabūbonile, nū logohano ng'walūpandīkile, nū būtogwa ū bo nghana, nū būjangīīzu mu kwīta yawiza, nū gwa kūbinha nsango a bahūbi! Ū mu yose yenīyī ng'wiyoolekije kūbiza beela mu būlī mbika. Hūna lūūlū nūūlū īkī nakang'wandīkīla, yalī ītī kūlwa nguno ya nghūbi nūūlū ū nghūwa dūhū. Alīyo twalī tūtogilwe būmanīke ū būkalalwa wing'we ūbo mulī nabo kūlwa nguno yise; nguno h'ūmo tūkang'wiganikīlaga a bing'we ū kū būtongi bo ng'wa Mulungu. Nose lūūlū twalūngūjiwe no. Hama hangī a higūlya ya kūlūngūjiwa kwise, tūlī na būyegi būtaale no, nguno ū Tito alī na būyegi īkī pye a bose mukagwifuuja ū moyo gokwe. Natagookile nūūlū īkī naalī nang'wīla ī mihayo ying'we mu kwikumīlīja; nguno gīt'ūmo yalī ya nghana pyī ī mihayo īyo tūkamuwīla, nū kwikumīlīja kwise ū kūlī Tito kwabizile kwa nghana. Ūlū owizūkwa ū wigwi wing'we nū mumo mukang'wanukūlīla, ng'wikūjo na logohano, ū būtogwa bokwe ū kū bing'we būkūbīlīlaga hataale no. Hūna lūūlū nū nene nalī na būyegi, nguno nadūgije kūmusanya mu yose. Ali lūūlū bang'wise, leki tūmuwīle ī ya shigongo sha ng'wa Mulungu, īsho binhwa ba mu kanisa ja Makedonia. Nūūlū īkī baalī mu būgeng'wa wabūbi, nguno ya būluhi kūlwa būhabī būtaale, alīyo nahene ū būyegi wabo waseesekelaga kūlwa wiza-ngholó wabo. Nguno nalībakaanīla gīkī bakīīta kūlwa būtogwa wabo benekīlī; gīt'ūmo bolī ū būdūla wabo, na hangī nīyo na kūkīla ho a ha būdūla wabo. Būtūlomba mu kūtwikūmbīlīja no-no-no gīkī nabo basangīle ū mu būfunya, nū mu nīmo gwa kūbagunaana a beela. Hama nīyo ū kwifunya kwabo kwalī kūtī gīt'ūmo twiganikīlaga, alīyo baalī bifunya kūlī Seeba tame, hūna nū kū bise bifunya kūlwa nguno ya būtogwa bo ng'wa Mulungu. Ali lūūlū, īkī ū Tito wagwandya kale ū nīmo gwa shigongo shenīshi ū kū bing'we, tūkang'wikūmbīlīja agūshikīlīje nū kūgūshikīlīja. Nose īkī mulī basabi mu yose: gītī mu kūzunya, mu kalūngalūngīle, mu witegeleja, mu būkomeezu wa mbika jose, nū mu kūtūtogwa; hadīkījagi musabe nū mu nīmo gwenūyū. Ū mu kūmuwīla gīko natūng'winhaga shilagīlo, alīyo natogilwe kwīlenganīja ī nghana ya būtogwa wing'we nū būkomeezu wa bangī. Nguno mushimanile ī shigongo sha ng'wa Seeba wise Yesu Kilisto, ī gīkī nūūlū īkī nsabi, alīyo akihabīpya wei ng'wenekīlī kūlwa nguno ying'we, gīkī ū mu būhabī bokwe a bing'we mubize basabi. Hūna lūūlū leki nang'winhe līīlī iganiko; gīkī, ū mhayo gwenūyū shiigelile mugūshikīlīje īkī ng'wagwandya kwīngīīla ng'wakīzo; nguno ī nghūmbū jing'we jitagelelile ng'wiganiko dūhū, alīyo nū būtogwa wenekīlī mulī nabo. Hū kūhaya īkī ū būtogwa mulī nabo, ī haha shikīlījagi nī shītwa, ītagi gīt'ūmo būdūla wing'we būlī. Nguno ū būkalalwa ūlū būlīho, ū munhū akanukūlagwa mu shikolo īsho alī nasho, ītī kūlwa shikolo īsho atī nasho. Yaya ī gīkī mubabbūpīje nigo banhū bangī, lelo a bing'we ng'witūūle mu makoye; ī mihayo īje mu būlenganīja dūhū. Ī likanza īlī, ū būsabi wing'we būbize bo kūbagunaana ū mu būhabī wabo, hama a ha ntondo ū būsabi wabo būlamugunaane ning'we ū mu būgayiwa wing'we; ū būlenganīja wigele mu gīko. Gīt'ūmo gwandīkilwe gīkī, “Ūyo akakuminga shingī atapandīkile sha kūkīlanīja, nū yūyo akakuminga shigehu nanghwe shitang'wilebile.” Hūna lūūlū, ū Mulungu alūmve, ūyo akang'winha ū Tito moyo gwa kwifunya kūlwa nguno ying'we. Nguno ī chene nghana tūkanomba ize ko ū kū bing'we, alīyo īkī amuyegelile no, ūūyo aliza ko mu būtogwa bokwe wei ng'wenekīlī. Ūūyo na ndūgū ūngī twantūmile hamò nanghwe, būlī kwene ū mu kanisa akūkumīlījiagwa no ū mu nīmo gwa Nghūlū Jawiza. Hama nīyo ītī gīko dūhū, alīyo pyī ī kanisa jikansola gīkī ashimīze hamò nise, abize ng'wichiswi ū mu nīmo gwa būtūmami wenūbū, ūyo tūkūjaga tūgwīta mu welwa-ngholó kūlw'ikūjo lya ng'wa Seeba. Tūtogilwe kūbīngīja mahane-hane a banhū, atizigela nūūlū ūmò wa kūgūhaya kībi ū nīmo gwise ūyo tūkūgwītaga ū mu shakwinha shenīshi. Nguno tūkūgemaga no-no-no kūbeeja yawiza, ītī kūlī Mulungu dūhū, alīyo nū kū banhū. Hama hangī na ndūgū wise ūngī ūūyo aliza ko, nanghwe twantūmile hamò nabo. Twanolile makanza malīhu mu mihayo mingī, tūmona gīkī alī na kwifunya; nīyo ī haha īkī wamusanije, ū kwifunya kwakwe kongegije no. Ū Tito ntūmami ng'wichane kūlwa nguno ying'we, lelo a badūgū a bangī, a bene batūng'wa ba kanisa, alīyo ī likūjo līlī lya ng'wa Kilisto! Hūna lūūlū a banhū benabo boolekejagi ū būtogwa wing'we, ī nguno ya kwikumīlīja kwise īje īkūbonagwa mu kanisa jose. Kwike ahene natī na nguno ya kwikala nūng'wandīkīla ī mihayo ya kūbagunaana beela yenīyī. Nguno nabūmanile ū būgaagaanu wing'we, ūbo nose būkūnenhelejaga kwikumīlīja kū bana Makedonia kūlwa nguno ying'we. Nakūbawīlaga gīkī, ī Akaya ī yene īmalīīlile kwīngīīla ng'wakīzo; nose ū būkalalwa wing'we wabamishije bingī. Hūna lūūlū nalībatūma a badūgū benaba gīkī ū wikumīlīja wise kūlwa nguno ying'we būtizūbiza bo dalali ū mu mhayo gwenūyū, musangwe muligolanya gīt'ūmo namalaga kūhaya gīkī, musangwe mumalīīlile. A bana Makedonia batiziza hamò nane bamusange mutaalī ū kūmalīja ī milonjo tūkagooka; natūhayaga mukūgooka bing'we, nguno tūmusanije no. H'ī nguno yene naabonile īlī yawiza kūbalomba a badūgū batonge ko, bize balonje-lonje ī mihayo ya winhi wenūbū, ūbo ng'wamala kwisagīja kūfuma kale; gīkī būbize winhi nghana, gūtī mhayo gwa kūhadīkījiwa. Ī yoi ījile gīkī, ūyo ūbība mu nyagugīji akūgesa sha nyagugīji, nū yūyo ūbība mu wiza-ngholó akūgesa īsho shiigeleelilwe wiza-ngholó. Būlī ng'wene ni afunyage gīt'ūmo alībonela mu ngholó yakwe; ītī mu būzongu-zongu nūūlū kwibona gītī alīhadīkījiwa. Nguno ū Mulungu akayejiagwa na būlī ng'wene ūyo akafunyaga mu būyegi. Ū Mulungu adūgije kūjīīta pyī ī mbango jimukwīlīle, mubize na shikolo sha būlī mbika sha kūng'wigela mu yose būlī lūshikū, shimukwīlīle no-no-no kūlwa būlī nīmo gwawiza. Gīt'ūmo gwandīkilwe gīkī, “Asambagije shakwinha hose pye; hū ng'wene akabanonghaga a bahabī, ū būtūngīlīja bokwe būlī wa būja na būja.” Hūna lūūlū ūyo akang'winhaga mībi mbīyū na shilīwa sha kūlya, na a bing'we akūng'winha ī mbīyū. Hama a matwajo ging'we ga būtūngīlīja akūgakwīja gabize mingī; mubize basabi mu yose, na biza-ngholó mu būlī shikolo; mhayo ūyo gūkwenheleja alūmve Mulungu kūlwa nguno yise. Īkī ū nīmo ūyo mulīgwīta gwenūyū gūtagelelile ha kūgunaana beela dūhū, alīyo gūlongeja kūbeela no kūlwa būlūmbi ūbo akūfunījiagwa Mulungu. Banhū bakūnkumīlīja Mulungu kūlwa nguno ya kūgūbona ū nīmo gwenūyū, nū widohya wing'we ū mu kūjikaanīla ī Nghūlū Jawiza ja ng'wa Kilisto, nū wiza-ngholó wing'we ū mu kūsangīla nabo, hamò na a banhū a bangī. Nīyo bakūbiza balombeji bing'we; hama bakūbiza na nghūmbū ja kūmubona kūlwa nguno ya wingī bo shigongo sha ng'wa Mulungu īsho shilī hamò ning'we. Mulungu alūmve kūlw'inongho lyakwe īlo līlī lyawiza kūkīla kasomboolele. Hūna lūūlū, ū nene Paulo nalīng'wikūmbīlīja kūlwa būfula na wiyūmīlīja bo ng'wa Kilisto; nene ng'wenekīlī ūyo nakabonekanaga gīkī nalī ng'ooba wa booba ū kū bing'we ūlū nalī hamò ning'we, alīyo ūlū natīho nalī ngimu! Ī haha aho natī hamò ning'we, nalīng'wikūmbīlīja ūlū nalize ko mutizūnenheleja kūgima, nakabūtūmamīla ū būgimu ūbo namanile gīkī nalī nabo kū bamò, abo bakūtwiganikīlaga gīkī tūkūshimīzīlaga mu nhūngwa ja mu mīlī. Na nghana ni tūbizage tūlī banhū ba mīlī, alīyo tūtalwaga gītī banhū ba nhūngwa ja mu mīlī. Nguno ī shilanga shise shitī mu nguzu ja mīlī, alīyo shilī mu nguzu ja ng'wa Mulungu. Shidūgije kūkambagūla nghambī ja banishi, kūgwisha maganiko ga bahalalī; na būlī shose-shose īsho shikigūngūhyaga kūlwa kūbahangīja banhū batizūmana Mulungu. Na hangī shilī na būdūla bo kūdima būlī iganiko, na kūlītūūla ha sīlīlī ya ng'wa Kilisto. Hūna lūūlū, ū wigwi wing'we ūlū būlashikane, a bise tūmalīīlile kūwinha nsango pyī ū būshitiigwa. A bing'we mukwībabataga ī mihayo higūlya-gūlya gīt'ūmo mukwībonelaga; ūlū alīho munhū imanile gīkī alī wa ng'wa Kilisto, ni agūmanage nū gwenūyū nago, gīkī na a bise tūlī ba ng'wa Kilisto. Nguno nūūlū nakabiza gītī naja no ū mu wikumīlīja kūlwa būdūla wise ūbo watwinha Seeba, gīkī tūmuzenge, tūtizūmusambagūla, nahene natūgooka. Ū nene natatogilwe niganikīlwe gīkī nakūmukangaga ū mu nyalūba jane. Nguno bangī bakūhayaga gīkī, “Ahene ū ng'wing'wana ī nyalūba jakwe jilī na ntili, nīyo jilī na nguzu; lelo ūlū ūmona ū wei ng'wenekīlī, nyangīlīzu o banyangīlīzū, hama nī mihayo yakwe migokolo ya nyaleele-leele!” Ū munhū ūyo akwiganikaga gīko ni amanage gīkī, ūmo tūlī ū mu nyalūba ūlū tūlī ndūhū, h'ūmo tūlī nū mu katūmamīle, ūlū tūlīho. A bise tūtūdūla gete ū kwitūūla ng'wigele līmò na bamò babo, abo bakwikumīlījaga boi benekīlī; nūūlū ni kwilenganīja nabo dūhū yaya. Nguno a boi batamanile; bakūgelelaga kwilenganīja na kwilola boi benekīlī na benekīlī dūhū. Alīyo a bise tūtīko kwikumīlīja tūkīlanīje ūmo Mulungu atūgelekelile, nīyo na a bing'we mulīmo ū mu ngelekelo yenīyo. Hūna lūūlū aho tūkashika ko kwiza kūmulomeela Nghūlū Jawiza ja ng'wa Kilisto, twalī tūtananamīīlaga mu kwihadīkīja. Tūtīko nūūlū kwikumīlīja kūlwa milīmo ya bangī, alīyo tūlī na kwisagīlwa gīkī ū kūzunya kwing'we ūlū kūlashikane, ū nīmo gwise ū kū bing'we gūkūbiza gwabeela. Hū tūkwandya kūjilomeela ī Nghūlū Jawiza nū kū mapandī ayo galī kūle na bing'we, kwike tūtatogilwe kwikumīlīja kūlwa nīmo ūyo gwabeejiwa na ūngī. Hūna lūūlū ūlū alīho ng'wikumīlīja, ni ikumīlījage mulī Seeba. Nguno ūyo akakumīlījiagwa na Seeba hū ng'wene ūyo asanyiwe na Seeba, atī ūyo akikumīlījaga wei ng'wenekīlī. Nalīmulomba mugeme ho hangī hado ū kwiyūmīlīja nabo ū būchilū-chilū bone, gīt'ūmo mukīītīlaga na kale! Ū nene nalī na wilu bo ng'wa Mulungu kūlwa nguno ying'we, nguno nakamulūnja kūlwa ngosha ūmò, gīkī namufunye kūlī Kilisto gītī kūng'winha munhya nsūhya, ūyo atī na shilingo nūūlū hado. Alīyo nandije kogoha, mutizūbiza ng'wahūmbūūlilwe a maganiko ging'we ng'wīnga ū mu nghana, nū mu wela bo ng'wa Kilisto, gīt'ūmo nzoka īkanemba-lembela Eva mu nyasala-sala! Namanile gīkī mushikile kwiyūmīlīja nūūlū munhū akiza alīmulomeela ya ng'wa Yesu ūngī, ūyo tūtamulomeelile bise, nūūlū ya ng'wa moyo ūngī ūyo ng'walī mutang'wanukūlile, nūūlū mbika yīngī ya nghūlū jawiza ījo tūtamulomeelile a bise. Alīyo nalībona gīkī, a batūng'wa a bataale batanilebije mhayo gose-gose nū nene. Īkī nūūlū nakabiza nagehelilwe būdūla mu kalūngalūngīle, alīyo ītī gīko ū mu witegeleja; nguno h'ūmo twang'oolekegije mu yose. Nūūlū hamo nakahūba ū kūmulomeela dalali ī Nghūlū Jawiza ja ng'wa Mulungu? Ū nene nidohyaga gīkī mugūngūhiwe a bing'we. Ī mheela īyo nanukūlaga kūlwa kūmutūmamīla bing'we, napandīkaga kūfuma kū banhū ba kanisa jingī! Nūūlū ū mu kūgehelwa aho naalī hamò ning'we, nahene natabizile nigo kūlī munhū ose-ose, nguno ū būgehelwa bone būkamalwa na badūgū abo bakiza kūfuma Makedonia. Nilanghanaga natizūbiza nigo ū kū bing'we; nīyo nī haha nataalī nilanghanile. Ūmo nghana ya ng'wa Kilisto īlī mulī nene, ū wikumīlīja bone wenūbū atīho wa kūbūhuumūja nūūlū hado ū mu sī ya Akaya. Ī gīsī nibūlī? Kolaga hamo muliganika natamutogilwe a bing'we? Ū Mulungu amanile ūmo namutogelilwe. Alīyo nakongeja kwīta ūmo nakwītīlaga na kale, nabahuumūje a bigīmba-gīmbi; bagayiwe ī nzīla ya koolecha gīkī īyo bakwītaga īlenganīlile nū mumo tūkwītīlaga a bise. Nguno a bene batūng'wa ba kwigīmbīja, balomolomo ba balomolomo; bakwiyītaga kūbiza batūng'wa ba ng'wa Kilisto. Kwike ū mhayo gwenūyū gūtī gwa kūkumya, nguno nū Shetani ng'wenekīlī akiyītaga kūbiza malaika w'isana! Hū kūhaya gūtī ntaale no ū gwa batūng'wa bakwe nabo ū kwiyīta kūbiza gītī batūmami ba nghana; alīyo ī nghalīlo yabo īkūbiza gītī h'ūmo īlī ī nghalīlo ya milīmo yabo! Leki nahaye hangī gīkī, atizigela munhū ose-ose wa kūniganikīla ū nene gīkī nalī nchilū-chilū; kwike nahene nūūlū mubize mukūniganikīlaga gīko, nanukūlagi gīt'ūmo nalī, nane nabonele ho mhayo gwa kwihaya, nūūlū gwa malīngīīla! Īyo nalīyīhaya yenīyī ītī gīt'ūmo Seeba atogelilwe; nalīhaya ya nyachilū-chilū mu wikumīlīja bo nyagimu. Alīyo īkī bingī bakwikumīlījaga kūlwa mihayo ya mu mīlī, nū nene leki nikumīlīje, nguno mulī biyūmīlīja nū kū bachilū-chilū, īkī mulī na masala. A bing'we mukiyūmīlījaga nūūlū munhū ūmutūūla mu būsese, nūūlū ūlya sabo jing'we; nūūlū ūng'wiboneela, nūūlū ūmudoosa, nūūlū ayūmupaala mapī! Leki nahaye nūūlū īkī nalīcha soni; gashi ī gete a bise tūkabiza babbomheezu no īkī tūkaleka ū kwīyīta ī yenīyo! Kwike ūlū munhū akwibonaga gīkī alī ngimu, leki nahaye gītī nalī nchilū-chilū; nū nene h'ūmo nalī. Angū, a boi Bahebulania? Nū nene h'ūmo nalī. Hamo Baisilaeli? Nū nene chene. Balī ba lūganda lo ng'wa Abulahamu? Nū nene nalī chene. Balī batūmami ba ng'wa Kilisto? Nahaye gītī natīnīkile ntwe: ū nene na kūkīla ho a henaho! Nghangala ningī no nakūbizaga mu milīmo midito, nū kūtungwa mu jeela naho hingī, nū kūtūlwa naho hingī dūhū, pyī nū kūbiza mu nhabaala ja kūcha! Nghangala itanò nalītūlwa mbooko makūmi adatū na kenda kūfuma kū Bayudaya. Ū kūtūlwa ī milangha nghangala idatū, hama nakapondwa mawe kamò, ū kūtubīla mu nyanza nashisha kadatū. Lūkangala lūngī nakashinga mu būjiba bo nyanza būjikū pe na līīmi tole! Natamalaga ī ng'endo, hama nīyo nghangala ningī nakūbizaga mu kwihīga: kwihīga kūlwa myongo, kwihīga kūlwa biibi, kwihīga kūfuma kū banhū bane, kwihīga kūfuma kū banhū ba mahanga. Pye a hose kwihīga dūhū, ībize mu mizengo, nūūlū kū matogolo, nūūlū mu nyanza, nūūlū kūfuma kū badūgū ba nyalomolomo! Hama nī milīmo īyo nakūtūmamaga nayo midito, nīyo mu makoye mataale. Nghangala ningī būjikū pe, na mu kūkoyiwa notà, hamò na būtuubu kūlwa kūdīla nzala. Nū gwa kūzuuka na kūgayiwa myenda mu shikū ja mbeho nago gūtī ngeni! Hama a higūlya ya mihayo īyo īdūgije kūbonwa yenīyo, nakūsheedekejiagwa nigo gwa kūjilanghana pyī ī kanisa. Nani ūyo alakoyiwe būgokolo nane naleke kūkoya? Nani ūyo alipamiwe nane naleke kūpīnīhala? Ū nene ūlū yūnigeleelwa kwikumīlīja, nakwikumīlīja kūlwa būgokolo bone. Ū Mulungu ū Nkumīlījiwa wa welelo na welelo, ū Ise wa ng'wa Seeba wise Yesu Kilisto, amanile gete gīkī natūlomalomaga. Ū mu Damasko nū ng'wene ū ntwale akalagījiwa na ntemi Aleta kūgūlanghana ū nzengo gīkī anidime. Alīyo nūpīla, nguno nakatūūlwa mu shigabbu nūbītījiwa ng'widilisha lya mu ndugu nichiwa, nūbiza napūlūgūka ū mu makono gakwe. Shinigeleelilwe ū kwikumīlīja nūūlū īkī ītīho solobo; ali lūūlū, leki nagalūkīle mihayo īyo Seeba akīyoolechaga na kwīkundūla. Naamanile munhū nebe mulī Kilisto, ūyo akahwehulwa ūtwalwa kūshisha kwigūlū lya kadatū. Ī haha yabītaga myaka ikūmi n'īnè, hīmba olī mu mīlī, nūūlū hīmba olī hanze ya mīlī, natamanile; Mulungu agūmanile ū gwenūyo. Na nghana naamanile ū munhū ng'wenūyo, alīyo ūlū olī mu mīlī nūūlū hanze ya mīlī natamanile; ū Mulungu amanile. Ū munhū ng'wenūyo akahwehulwa ūtwalwa paladiso, ūūkigwa mihayo īyo munhū atazunīlījiwe kwīsomboola. Ali lūūlū, nakwikumīlīja kūlwa nguno yakwe ū munhū ng'wenūyo, alīyo ūlū kūlwa nguno yane nene ng'wenekīlī, natūdūla ū kwikumīlīja; ūlū ītī kūlwa būgokolo bone dūhū. Kwike nahene nūūlū nakikumīlīja natūbiza nchilū-chilū, nguno nakūbiza nalīhaya ya nghana. Alīyo nakwilemejaga, nguno natatogilwe munhū ose-ose anibalīle mitaale kūtinda ūmo akūnibonelaga, nū mumo akwīyigwīlaga īyo nakwīyītaga. Na lūūlū kūlwa nguno ya kūkundūlīlwa mihayo mitaale gīko, nakatūūlīlwa linghwa mu mīlī, itūng'wa lya ng'wa Shetani, gīkī līninwamye, natizikumīlīja. Nakashisha nghangala idatū nakūng'wikūmbīlījaga ū Seeba, gīkī ū mhayo gwenūyo gūnīngīle. Alīyo ūniwīla gīkī, “Ī shigongo shane shikwigelile, nguno ū būdūla bone būkashikanaga mu būgokolo!” Hū kūhaya ū nene nakongeja kwikumīlīja kūlwa kūbūyegela ū būgokolo bone, gīkī ū būdūla bo ng'wa Kilisto bongeje kwikala ū mulī nene. Hūna lūūlū ū nene nakūyejiagwa na būgokolo, būsondagūlwa, būgayiwa, būluhiwa, na makoye, kūlwa nguno ya ng'wa Kilisto; nguno ū nene ūlū nalī na būgokolo, hū nalī na būdūla. Ī gete angū mmho nose naachilūhala! Alīyo mulīnenheleja bing'we, abo yalī īng'wigeleelilwe munigaliile. Nguno shitīho gete īsho banilebije a batūng'wa a bataale, nūūlū īkī ū nene natī shikolo. Īkī ī mihayo ya koolecha ūmo balī a batūng'wa īkabeejiwa ū mu bing'we mu wiyūmīlīja bose, mu nzīla ya shimanīkījo na milīmo ya kūkumya, na shītwa sha būdūla. Ī gīsī mukaleba mu mhayo kī ū kūlenganīla nī kanisa ī jingī, ūlū ītī gīkī dūhū ū nene natamusesegije nigo a bing'we? Nilekejagi ū būhūbi wenūbo. Managi gīkī namalīīlile kwiza ko ū kū bing'we. Ū lwenūlū lūkūbiza lūkangala lo kadatū, alīyo nī hangī natūmubuna; ū nene natizaga kūlwa shikolo shing'we, naliza kūlwa nguno ying'we. Nguno ītabeelelile a baana bayūsūmbya sabo kūlwa babyaji, alīyo a babyaji hū bene abo bakabīkaga sabo kūlwa baana. Ū nene nalī na būyegi no ū kūshitūmamīla īsho nalī nasho, nū kwifunya nene ng'wenekīlī kūlwa nguno ya būpanga wing'we. Nīyo namutogilwe hataale no, a bing'we hū mugelele kūnitogwa hado dūhū? Ū gwene nahene gūtī na mhayo ni gūjage gīko. Kwike ū nene natang'winhile nigo a bing'we. Kolaga hamo naalī na masala no, nakamugwasha mu nyasala-sala! Nūūlū hamo nakang'wiboneela nūsola shikolo shing'we mu nzīla ya ng'wa ose-ose ū mu banhū abo nakabatūma bize ū kū bing'we? Nakanomba Tito ize koi, nūbatūma kwiza ko nū ndūgū wise; kolaga hamo ū Tito akang'wiboneela shi? Hamo ī nhūngwa ja kashimīzīle kise jalī jitalenganīlile, nose twalī tūtajīlanījaga ū mu moyo? Nūūlū hamo ng'wandije kwiganika gīkī ī mihayo īyo tūkūmuwīlaga īlī ya kwigunīja bise benekīlī? Managi gīkī īyo tūkwīsomboolaga yenīyo, tūkwīsomboolaga mulī Kilisto, kū būtongi bo ng'wa Mulungu; hama pyī īyo tūkūyītaga īlī ya kūmuzenga bing'we batogwa bise! Bing'we, nalogoha natizūshika ko namusange mutī gīt'ūmo natogelilwe, na a bing'we munibone ū nene natī gīt'ūmo mutogelilwe. Hamo nakūsanga mukūkoyiagwa wilemeelwa, wilu, kwisaayīla, wilwisha, būlwisanya, būsīgani, wikumīlīja na wiyugagūji. Nalīnomba ū Mulungu one atizūnidoheleja hangī ū kū būtongi wing'we, ūlū nalize ko! Nguno bingī abo baalī bīīta shibi bakūnilīja būpīna, ūlū nalabasange bataalī kūgalūka na kūlekana nabo ū būsoso nū būjingi, nū būbi ūbo baalī bawīta! Ūlū nalize koi, lūkūbiza lūkangala lo kadatū ū lwenūlū; būlī mhayo shiigelile goolechiwe na bakaanīji babīlī nūūlū badatū, hū gūmanīke ū būnghana wago. Naamalile kūmuwīla, nī haha nūūlū īkī natīko koi, nalīhaya gīt'ūmo naalī naalekile nūmuwīla aho naalī nizile koi ū lūkangala lo kabīlī; nalībamanya nghana-nghana abo bakwītaga shibi, pye na a bangī, gīkī ūlū nalize ī hangī, natikūmbīlījaga. Īkī mukūkoobaga shimanīkījo sha gīkī ū Kilisto akūyombaga kūbītīla mulī nene, managi gīkī, atī ngokolo na hado yaya ū kū bing'we, alīyo alī na būdūla ū mu bing'we. Na nghana akakong'wa ha nsalaba mu būgokolo, alīyo ī haha alī mpanga kūlwa būdūla bo ng'wa Mulungu; hama īlī nghana gīkī ū mulī wei tūlī bagokolo, alīyo ū kū bing'we tūkūbiza bapanga hamò nanghwe kūlwa būdūla bo ng'wa Mulungu. Igīsīlījagi bing'we benekīlī mubone ūlū mulīmo ū mu kūzunya; hamo mutamanile gīkī ū Kilisto alīmo ū mu bing'we? Numho jibize jimulemeelile ī nzīla jakwe! Alīyo nalisagīlwa mukūdeeba gīkī, a bise jitatūlemeelile ī nzīla jakwe. Ī haha tūlīnomba ū Mulungu mutizīīta mhayo gose-gose gwabūbi; ītī kūlwa gīkī a bise tūbonwe tūdūgije kūshimīzīla ū mu nzīla jakwe, alīyo a bing'we ītagi dūhū ī yawiza, nūūlū tūkabonekana a bise gīkī jitūlemeelile ī nzīla jakwe! Nguno a bise tūtīko kwīta mhayo gose-gose ūyo gwipūganije nayo ī nghana, tūkīītaga īyo yīmīīlile ha nghana dūhū. A bise tūkūyega nūūlū tūgogoloha, shitange a bing'we mubize na būdūla; nīyo ū būlombi wise būlī gīkī mubize bashikanu. H'ī nguno yene ī haha aho natīko koi nalīng'wandīkīla ī mihayo yenīyī, gīkī ūlū nalize natizūbūtūmamīla mu būkalī ū būdūla ūbo Seeba waninha; nguno waninha kūlwa kūzenga, ītī kūsambagūla. Ū gwa kūmalīja bang'wise ikalagi mhola, ikondelagi, nīyo ng'wihūgūla; bizagi na būsangī ū mu maganiko, na mubize banhū ba mhola. Ū Mulungu wa būtogwa na mhola akūbiza hamò ning'we. Igīshagi bing'we kū bing'we mu kwibbipa kwela. Pye a beela balīmugīsha. Shigongo sha ng'wa Seeba Yesu Kilisto, nū būtogwa bo ng'wa Mulungu, hamò nū būsangī bo ng'wa Moyo Ng'wela, shibize hamò ning'we bose: Alichene. Nene Paulo ntūng'wa, ūyo būtūng'wa bone būtafumile kū banhū, nūūlū natatūmilwe na munhū. Alīyo natūmilwe na Yesu Kilisto hamò na Mulungu Sīswe, ūyo akanjūūcha ū Yesu kūfuma mu bafu; na a badūgū a bose abo balī hamò nane: Kū kanisa ja Galatia. Shigongo na mhola shibize hamò ning'we kūfuma kūlī Mulungu Sīswe, na kūlī Seeba wise Yesu Kilisto; ūyo akifunya wei ng'wenekīlī kūlwa nguno ya shibi shise, ūshikīlīja īyo yalī īhelilwe na Mulungu Sīswe, kūlwa kūtūkomoola twīnge ū ng'wikanza lya būbi ī lya shikū īji. Ikūjo lībize kūlī Mulungu welelo na welelo: Alichene. Nalīkumya no ū kūbona gīkī ng'wanekile wangū gīko ūyo akang'witana kūlwa shigongo sha ng'wa Kilisto, ng'ūgalūkīla mbika yīngī ya nghūlū jawiza. Kwike ī jenījo jitī Nghūlū Jawiza; alīyo balīho dūhū banhū balebe bandije kūmuyebenganya, nguno batogilwe kūjihūbya ī Nghūlū Jawiza ja ng'wa Kilisto! Alīyo nūūlū tūkabiza bise, nūūlū ūbiza malaika wa kūfuma ng'wigūlū wiza kūmulomeela mbika yīngī ya nghūlū jawiza ījo tūtamulomeelile bise, ū ng'wenūyo ni azumagwe! Ūmo tūhayīlile kūfuma ha wandījo, nī haha h'ūmo nalīhayīla hangī; gīkī, ose-ose ūyo ūmulomeela mbika yīngī ya nghūlū jawiza kūleka ījo ng'wajanukūla, ni azumagwe! Ī gīsī ū nene nalīkooba kī, kūkumīlījiwa na banhū, nūūlū na Mulungu? Nūūlū hamo nalīkooba kūyeja banhū? Ūlū ni nataalī nūkooba kūyeja banhū ni natī nsese wa ng'wa Kilisto na hado yaya! Leki namuwīle badūgū bane gīkī, ī Nghūlū Jawiza ījo nakamulomeela, jalī jitafumile kūlī munhū. Natajanukūlile kūfuma kūlī munhū, nūūlū natajipandīkile mu nzīla ya kūlangwa; alīyo mu nzīla ya kūkundūlīlwa na Yesu Kilisto. Nguno a bing'we ng'wajiigwaga ī nhūngwa jane ūmo jalī a makanza gene, gīkī aho naalī nataalī nadimile a kazunīje ka Bayudaya, nīluhyaga na kaluhīje kangī nako ī kanisa ya ng'wa Mulungu, hama nīyo nīkenaagūlaga kībi no! Ū mu kazunīje ka Bayudaya naalī kū būtongi; ū ng'wihanga lya ng'wise naalī nabalebije bingī a b'ilika lyane, nīyo naalī njangīīzu no ū kū malange ga bakūlūgenji bane! Alīyo ūyo walī anisolile kwīngīīla kale, kūfuma mu nda ya ng'wa mayū, aho gwanyeja gwa kūnitana kūlwa shigongo shakwe, akanoolekeja ū Ng'wana wakwe; nūmona. Hūna ūnīīta kūbiza wa kūja nakūnkumūchaga mu mahanga. Ī likanza lyenīlo natandije kūja nakūbūgīlīja banhū. Natajile nūūlū Yelusalemu, ū kū banhū abo baalī binhwa kwandya ū nīmo gwa būtūng'wa aho nataalī ū nene, alīyo nakaja kū sī ya Balabu, hanuma nūshoka hangī Damasko. Yahayūbīta myaka īdatū hū nūja ī Yelusalemu gīkī nakibone na Kefa; nikala nanghwe ikanza lya shikū ikūmi n'itanò. Alīyo a batūng'wa a bangī natibonile nabo, ūlū atī Yakobo dūhū, ū nzunaye wa ng'wa Seeba. Managi gīkī ī yenīyī nalīng'wandīkīla kū būtongi bo ng'wa Mulungu, natūlomalomaga nūūlū hado! Nakīīta nūja kū mapandī ga Sulia na Kilikia. Nīyo ū būshū bone bolī būtaalī nū kūmanīka ū mu kanisa ja ng'wa Kilisto ī ja mu sī ya Būyudaya. Bakandya kwigwa lūkumo lone dūhū gīkī, “Ūyo walūtūluhyaga ī kwandya, ī haha alīkūlomeela ū kūzunya ūko walūkūkenaagūlaga”. Būyūnkumīlīja Mulungu kūlwa nguno yane. Aho yabīta myaka ikūmi n'īnè nūja ko hangī ī Yelusalemu, nalī na Balinaba hamò na Tito. Nakaja ko kūlwa nguno nakakundūlīlwa ū mhayo gwenūyo, nūkibona nabo a batongeeji abo baalī bamanīkile. Nūhoya nabo balī boi dūhū. Nūboolekeja ī Nghūlū Jawiza ījo nakūjilomeelaga kū banhū ba mahanga, nguno naalī natatogilwe kūbiza hamo naatagambaga, nūūlū nakūtagambaga dalali dūhū. Alīyo ū Tito ūyo naalī nanghwe atahadīkilwe ū kūsaalwa nūūlū īkī walī Nyunani. Kwike būkabiza ho wihalalīja, nguno gashinaga baalī benhwa badūgū ba nyalomolomo mu wiba-wiba, kwiza kūbūdata ū wiyabī wise, ūbo tūlī nabo mulī Kilisto Yesu, gīkī batwingīje mu būsese. Alīyo tūtabazunīlīgije nūūlū hado ū kūtūyebenganya, īkī twalī tūtogilwe ī nghana ya Nghūlū Jawiza yikale ho kūlwa nguno ying'we. Hūna lūūlū abo bamanīkile gīkī bataale (ū nene natūlonja ūmo babizīle, nguno ū Mulungu atasolanhyaga banhū), abo bamanīkile gīkī bataale benabo, batanongelelegije mhayo gose-gose. Būgelela kūbona dūhū gīkī ū nene ninhwa Nghūlū Jawiza ja kūbatwalīla banhū ba mahanga, gīt'ūmo Petelo winhīlwa ja kūbatwalīla Bayudaya. Nguno ūyo wang'winha ū Petelo nīmo kūlwa Bayudaya, hū ng'wene ūyo akaninha nū nene kūlwa banhū ba mahanga. Hūna lūūlū a ba Yakobo nū Kefa nū Yohana, abo bamanīkile gīkī hū jene ī nghīngī, aho bawitegeleja ū būdūla ūbo ninhwa, būtwinha ū nene nū Balinaba nkono gwa būlyo kūlwa būsangī, gīkī a bise tūje ū kū mahanga, lelo a bene baje ū kū Bayudaya. Kwike dūhū būtūlomba tūyūbizūkwa a bahabī; na nghana ū nīmo gwenūyo tūkabiza na būkalalwa būtaale ū kūgwīta. Alīyo ū Kefa akiza Antiokia, wahayūshika wīta mhayo ūyo gwalī gwigeleelilwe nsango; nūnghūgūla hape-hape kū būtongi bo banhū. Nguno a h'ikanza lya shilīwa walyaga nabo a banhū ba mahanga, alīyo bahayiza banhū balebe ba kūfuma kūlī Yakobo, ūbogoha a Bayudaya wikomanya, wisunda ha mhūjo! Na Bayudaya bangī būtwalanījiwa nū wibeeleja bokwe; nose nū Balinaba ūjananījiwa ū mu wibeeleja wabo! Aho nabona gīkī bafumīla hanze ya būtūngīlīja bo Nghūlū Jawiza, nūng'wīla ū Kefa kū būtongi wa bose; gīkī, “Ū bebe ūlū ūlī Nyudaya, alīyo ī nhūngwa jako jilī gītī ja banhū ba mahanga, jitī gītī ja Bayudaya, nibūlī ūlībahadīkīja a banhū ba mahanga kūlondeela nhūngwa ja Bayudaya?” A bise abo tūlī Bayudaya mu shibyalīlwe, abo tūtī banhū ba mahanga, a ba shibi, tūmanile gīkī ū munhū atīko kūbalīlwa būtūngīlīja kūlwa shītwa sha mu shilagīlo, ūlū ītī kūlwa kūnzunya Yesu Kilisto dūhū. H'ī nguno yene na a bise tūnzunije ū Kilisto Yesu, gīkī tūbalīlwe būtūngīlīja kūlwa kūnzunya Kilisto, ītī kūlwa shītwa sha mu shilagīlo. Nguno atīho nūūlū ūmò ūyo akūbalīlwa būtūngīlīja kūlwa shītwa sha mu shilagīlo. Alīyo ūlū tūlī bakomeezu ba kūkooba kūbalīlwa būtūngīlīja kūlwa ng'wa Kilisto, hūna tūbonekana tūlī ba shibi, angū, hū kūhaya gīkī ū Kilisto alī ntūmami wa kūgaliila shibi? Ītī chene na hado yaya! Kwike ūlū nandya kwīzenga hangī īyo naamala kwīsambagūla, nakwiyoolecha gīkī nalī nghūbi ū nene! Alīyo ū nene nachile ū kū shilagīlo; shanibūlaga shoi, gīkī nabize mpanga kūlī Mulungu. Nakomilwe ha nsalaba hamò na Kilisto; hūna lūūlū ū nene ng'wenekīlī natī mpanga, alīyo Kilisto h'ūyo alī mpanga ū mulī nene. Hama ū būpanga ūbo nalī nabo ī haha ū mu mīlī gwane, nakūbūtūmamīlaga mu kūnsanya Ng'wana wa ng'wa Mulungu, ūyo akifunya wei ng'wenekīlī kūlwa nguno yane. Ū nene natīko kūshisundīla ha mhūjo ī shigongo sha ng'wa Mulungu, nguno ū mhayo gwa kūbalīlwa būtūngīlīja ūlū gūbize gūlīho kūlwa shilagīlo, numho ū Kilisto akacha dalali! Bing'we Bagalatia bachilū-chilū, ī gete nani ūyo wamulogile shi? Tūhaya ahene ū Yesu Kilisto akoolechiwa hape-hape ū kū būtongi wing'we, gīkī wamala kūkong'wa ha nsalaba! Natogilwe muniwīle gūyū mhayo gūmò, ū Moyo mukang'wanukūla kūlwa shītwa sha mu shilagīlo, nūūlū kūlwa kūjiigwa ī Nghūlū Jawiza na kūjizunya? Hama nibūlī hangī ng'wachilūhalile gīko? Mukandya chiza mulī Moyo, ī haha mutogilwe kūmalīgīja mu nguzu ja mīlī? Gashi ū mu būluhi ū bose ūbo ng'waluhaga, ng'waluhīlaga dalali dūhū? Ūlū nghana mubize ng'waluhīlaga dalali! Angū, ū Mulungu ūyo akūng'winhaga Moyo, na akūbeejaga milīmo ya būdūla būtaale mu bing'we, akwītaga gīko īkī mudimile shilagīlo, nūūlū kūlwa kūgwigwa ū mhayo go ng'wa Mulungu na kūgūzunya? Ī mihayo yenīyī ījile gīt'ūmo Abulahamu akabalīlwa būtūngīlīja, kūlwa kūnsanya Mulungu. Hūna lūūlū, managi gīkī a banhū abo balī mu kūzunya, hū bene a baana ba ng'wa Abulahamu. Ī shandīkwa shalī shimanile kwīngīīla kale na kale, gīkī ū Mulungu akūbabalīla būtūngīlīja kūlwa kūzunya a banhū ba mahanga, h'ī chene shikanomeela Nghūlū Jawiza ū Abulahamu gīkī, “Pye a mahanga gakwīlūkīlwa mbango kūfuma mulī bebe.” Hū kūhaya a banhū abo balī mu kūzunya, basangīlile ī mbango nanghwe ū Abulahamu, ūyo walī na kūzunya. Lelo abo basendamīlile shītwa sha mu shilagīlo, a bene pye balī ng'wizumo; nguno gwandīkilwe gīkī, “Azumilwe būlī ng'wene ūyo atūdūla kūshikīlīja kwīyīta pyī īyo yandīkilwe mu shitabo sha shilagīlo.” Īlī hape gīkī atīho munhū ūyo ashikile kūbalīlwa būtūngīlīja ū kūlī Mulungu kūlwa shilagīlo; nguno, “Ū ntūngīlīja akūbiza mpanga kūlwa kūzunya.” Alīyo ī shilagīlo ī shene shitafumile mu kūzunya, nguno gūhayiwe gīkī, “Ū wa kwīyīta ī yenīyī akūbiza mpanga muyo.” Ū Kilisto akabiza izumo kūlwa nguno yise, hūna lūūlū wamala kūtūkomoola a bise, ūtwīnja ū ng'wizumo lya shilagīlo, nguno gwandīkilwe gīkī, “Azumilwe būlī ng'wene ū wa kūnungelejiwa ha līntī.” Ījile gīko kūlwa gīkī, ū mulī Yesu Kilisto na a banhū ba mahanga bajanukūle ī mbango ja ng'wa Abulahamu, tūkwanukūle mu kūzunya ū kwisagījiwa kwa ng'wa Moyo. Badūgū bane, leki namuwīle shigemenghejo sha banhū; ūlū munhū ūtūūla ilagane atīho ūngī wa kūlīkenaagūla, nūūlū kūlyongeleleja mhayo gūngī. Hūna lūūlū, ū wisagījiwa ūbo akinhwa ū Abulahamu walī kūlwa nguno yakwe na Myalwa wakwe. Atawīlilwe na “Babyalwa”, gītī bingī. Alīyo kūlwa ng'wa ūmò dūhū: “Na kūlī Myalwa wako,” hū Kilisto. Ū mhayo ūyo nalīgūhaya gūlī gīkī, ī lilagane līkatonga ū kūtūūlwa nū Mulungu, hūna lūūlū ī shilagīlo īsho shikandya kūtūmama ha numa ya myaka magana anè na makūmi adatū, shitīko kūgūkenaagūla nūūlū kūgwīnja ho ū kwisagījiwa. Nguno ū wingīji ūlū būlīho kūlwa shilagīlo, būtūdūla kūbiza ho mu nzīla ya kwisagījiwa; alīyo ū Mulungu īkī alī na shigongo, akang'winha wingīji ū Abulahamu mu kūng'wisagīja. Ī gīsī lūūlū ī shilagīlo shilī na nīmo kī? Ī shoi shikatūūlwa kūlwa nguno ya būhūbi, kūshisha ize ū Myalwa ūyo walī wamala kwisagījiwa. Shikalagīlwa mu nzīla ya bamalaika, shūshikīlījiwa mu nkono gwa nsangīja. Ali lūūlū, atūdūla kūbiza ho nsangīja kūlw'ipandī līmò dūhū, nguno ū Mulungu alī ūmò. Ī gīsī numho lūūlū hū kūhaya ī shilagīlo shiipūganije nū kwisagīja kwa ng'wa Mulungu? Ītūjaga gīko na hado yaya! Nguno ūlū ni shitūūlilwe ho shilagīlo īsho shidūgije kūtwinha būpanga, ū mhayo gwa kūbalīlwa būtūngīlīja mu nzīla ya shilagīlo ni gūlīho. Kwike ī shandīkwa shihayile gīkī, pye a banhū balī ha sīlīlī ya shibi. Ū mu gīko ū kwisagījiwa ūko kūlīho kūlwa kūnzunya Yesu Kilisto, bakwinhagwa bazunya. Alīyo aho gūtaalī kwiza ū mhayo gwa kūzunya, twalī ha sīlīlī ya shilagīlo, h'īsho shatūlelaga. Twalī tūlugalījiwe hanze yago ū mhayo gwa kūzunya, ūyo yalī gīkī gūloolechiwe. Hūna ī shilagīlo shalī na nīmo gwa kūtūlanga, kūshisha līshike ī likanza lya ng'wa Kilisto, ī lya kūbalīlwa būtūngīlīja kūlwa kūzunya. Ali lūūlū, īkī twashikile ū ng'wikanza lya kūzunya, tūtikala ha sīlīlī ya nangi hangī. Nguno pye a bose mulī baana ba ng'wa Mulungu kūlwa kūnzunya Kilisto Yesu. Īkī pye abo mubatīījiwe mulī Kilisto, munzwalile ū Kilisto. Būtīho būsolanhyiwa a ha gatī ya Nyudaya nū w'ihanga līngī, na a ha gatī ya nsese nū yūyo alī mu wiyabī, nūūlū a ha gatī ya ngosha na nkīma; nguno ū mulī Kilisto Yesu pye a bose mulī būmò. Hū kūhaya ūlū mulī ba ng'wa Kilisto, numho mulī ba būbyīle bo ng'wa Abulahamu, hūna lūūlū mulī bingīji gīt'ūmo kūlī ū kwisagījiwa. Ūyo nalīgūhaya gūlī gīkī, ū ng'wingīji aho ataalī nīgīnī, atikīlile na nsese nūūlū īkī pyī ī shikolo shilī shakwe. Alī ha sīlīlī ya baleji na balanghani basho ī shikolo, kūshisha līshike ī likanza īlo lītūūlilwe nū ise. H'ūmo gūlī nū kū bise: aho twalī tūtaalī banīgīnī twalī mu būsese, ha sīlīlī ya būsugi bo mu sī. Alīyo aho lyang'wa ī likanza, ū Mulungu akantūma ū Ng'wana wakwe, ūbyalwa na nkīma: ūbyalwa ha sīlīlī ya shilagīlo, abakomoole abo balī ha sīlīlī ya būsugi bo shilagīlo, twītwe kūbiza baana. Nose lūūlū īkī mulī baana, ū Mulungu wantūmile Moyo wa Ng'wana wakwe ū mu ngholó jise; ū Moyo ng'wenūyo akwitananaga “Aba,” makūlū gaho “Baba.” Ali lūūlū, ū bebe ūtī nsese, ūlī ng'wana gete. Hūna lūūlū īkī ūlī ng'wana, ūlī na wingīji ū kūlī Mulungu. Kwike ī kale aho ng'walī mutaalī kūmana ū Mulungu, ng'walī balamya ba mashiikolile ayo gatī mamulungu! Alīyo ī haha īkī muumanile ū Mulungu; ī gete tūhaye gīkī ū Mulungu amumanile a bing'we, nibūlī mulīshoka kū numa hangī kū mihayo migokolo ya kū būnīgīnī, īyo ītī na gwa kūpya gwa kūdūla kūmuzenga? Mutogilwe kūbiza basese bayo hangī? Īkī ng'wandije na kūyūdīlīla mihayo ya kūkūja shikū ndebe na myeji na myaka, na makanza gangī na gangī! Ūlū nang'wiganika nalogoha, natizūbiza hamo nanogelaga dalali dūhū, ū mu būtūmami bone ū kū bing'we! Badūgū bane, nalīng'wikūmbīlīja mubize gīt'ūmo nalī ū nene, nguno ū nene nalī gīt'ūmo mulī a bing'we, mutaalī kūnikenya mhayo gose-gose. Mumanile gīkī ī kwandya nakamulomeela ī Nghūlū Jawiza kūlwa nguno naalī na makoye ū mu mīlī gone. Alīyo nūūlū īkī ng'walī mu būgeng'wa būtaale kūlwa nguno ya makoye ga mīlī gone, nahene mutanidalahile, nūūlū mutaniswile mate na kūnilekanīja! Mukananukūla gītī mulīng'wanukūla malaika wa ng'wa Mulungu, nūūlū gītī nalī Kilisto Yesu! Ū būfula wing'we wenūbo, bojile halī? Nguno nalīmukaanīla gīkī ūlū ni yalī īdūlīkanile nūūlū kūkobola miso ging'we, ni ng'wagakobola ng'ūninha nene! Hamo nabizile ng'wanishi wing'we īkī nakūmuwīlaga ī ya nghana? A benabo ī chene bamukalalilwe nghana; alīyo ītī mu būtūngīlīja, batogilwe kūmulekanya na a bise. Ū mhayo gwa būnwani ū gwene gwawiza ūlū gūlī mu būtūngīlīja, nīyo īlī chiza ū kwīta gīko gwa-gwa-gwa; ītī kūgonga ūlū nalīho hamò ning'we dūhū. Bing'we baana bane, mulīnilumya būsūngū kūshisha ilonge hangī ū Kilisto ū mu bing'we! Ī haha nalikūmva na kūgalūcha ī lilaka ūlū ni nalī hamò ning'we; nguno nalīlemeelwa ūmo nang'wītīle! Aliniwīlagi a bing'we abo mutogilwe kūbiza ha sīlīlī ya shilagīlo; angū, mutashiigwaga ūmo shihayīlile ī shilagīlo? Nguno gwandīkilwe gīkī ū Abulahamu walī na bitūnja babīlī, ūmò walī wa nkīma nsese, ūngī wa ng'wanisaale. Ū wa nkīma ū nsese akabyalwa gīt'ūmo kalī kajīle ka mīlī, alīyo ū wa ng'wanisaale akabyalwa mu kwisagījiwa. Ī mihayo yenīyī īlī shigemenghejo sha kūtoolekeja malagane abīlī, līmò lya kūfuma kū lūgūlū lo Sinai, īlo līkabyalaga baana ba mu būsese; hū nkīma ū Hagali. Nguno ū Hagali alī gītī lūgūlū lo Sinai ūlo lūlī mu sī ya Balabu; akūlenganījiwa na Yelusalemu ya haha, nguno īlī mu būsese hamò na a baana bayo. Lelo ī Yelusalemu ya kwigūlya, ī yene īlī mu wiyabī; hū ng'wene ū niniswe a bise. Nguno gwandīkilwe gīkī, “Yegaga ū bebe ūyo ūlī ngūmba, ūyo ūtabyalaga. Bebe ūyo ūtaalī kūlung'wa būsūngū, hamukaga no-no-no, ūtūle na lūpūndū. Nguno a baana bakwe ūyo atatoolilwe balī bingī, kūtinda a bakwe ūyo atoolilwe.” Nose a bing'we badūgū, mulī baana ba kwisagījiwa gīt'ūmo walī Isaka. Hūna lūūlū, ūmo ng'wana wa kūbyalwa mu nhūngwa ja mīlī wanuhījaga ū ng'wana wa kūbyalwa mu nguzu ja ng'wa Moyo, h'ūmo īkūjīlaga nī haha. Alīyo ī shandīkwa shihayile ginehe? “Mpeejage ū nkīma ū nsese nū ng'witūnja wakwe, nguno ū ng'witūnja wa nsese atīko kūbiza na wingīji hamò nū ng'witūnja wa ng'wanisaale!” Hūna lūūlū bang'wise, a bise tūtī baana bakwe ū nkīma ū nsese, tūlī ba ng'wanisaale. Ū Kilisto watūtungūla gīkī tūbize mu wiyabī, hū kūhaya īmīīlagi muhandatīle, yaya ū kūshoka kūtungwa ijoki lya būsese hangī! Ali lūūlū itegelejagi, ū nene Paulo nalīmuwīla gīkī, ūlū mulayūsaalwa, ū Kilisto akūbiza atī na solobo ū kū bing'we. Hama nīyo hangī nalīnkaanīla būlī munhū ūyo alasaalwe; gīkī, akūbiza alī na būgasa bo kūshishikīlīja pyī ī shilagīlo. Na hangī nīyo abo mukūkoobaga kūbalīlwa būtūngīlīja kūlwa shilagīlo, ng'wamalile kūpamīlwa hanze ya ng'wa Kilisto, mutīmo ū mu shigongo. Alīyo a bise ū mulī Moyo, tūkūlindīīlile mu kūzunya ū kwisagīlwa kwa kūbalīlwa būtūngīlīja. Nguno ū mulī Kilisto Yesu ū mhayo gwa kūsaalwa nūūlū kūleka kūsaalwa gūtī na solobo yose-yose, ū mhayo ū ntaale gūlī gīkī; ū būzunya wiyooleche mu shītwa sha būtogwa. Ahene ng'walūjaga nago chiza ū mhayo, alīyo hīmba nani hangī wamulyile matū nose ng'ooyile ū kwīdīlīla ī nghana! Ū būlemva-lemva wenūbū būtafumile kūlī ng'witani wing'we. Managi gīkī ī shibimbya nūūlū shikabiza shido na ginehe, shikabūdudumyaga pyī ū būsu ūlū shūlubanījiwa mo! Kwike nalīnsanya Mulungu gīkī mutīko kūgalūcha a maganiko ging'we, na gīkī ūyo akūmuyebenganyaga ng'wenūyo akūgwakūla nsango, h'ūmo abizile. Ī gīsī badūgū, ū nene ūlū nataalī nakūlomeelaga mhayo gwa kūsaalwa, nibūlī nataalī nūluhiwa? Nguno ūlū gūlī chene, numho gūtīho mhayo gwa kūgwipamya ū nsalaba! Ū nene nalībona ni bichembage boi dūhū abo balīmuyebenganya benabo! A bing'we badūgū ng'wamala kwitanwa kwingīla mu wiyabī, kwike yaya ū kūbūtūmamīla ū wiyabī wing'we mu kūyeja mīlī, alīyo ng'wigunaana mu būtogwa. Nguno pyī ī shilagīlo shikashikīlījiagwa mu mhayo ūyū gīkī, “Ntogagwe nzenganwa ng'wiyo gīt'ūmo witogelilwe bebe ng'wenekīlī.” Alīyo ūlū ng'wikale mukwigombagūlaga na kwilumagūla bing'we bike, langhanagi mutizimala! Na lūūlū nalīmuwīla gīkī, shimīzīlagi mulī Moyo, hū mukoya ū kwīta ya kwikūmva kwa mīlī. Nguno ū kwikūmva kwa mīlī gwipūganije nī nhūngwa ja ng'wa Moyo, ī nhūngwa ja ng'wa Moyo najo jipūganije nū kwikūmva kwa mīlī. Ī mihayo būbīlī wayo yenīyī yipūganije no, nose mutūdūla ū kwīta gīt'ūmo mutogelilwe. Alīyo ūlū ng'ūtongeelwa na Moyo, shitūmusuga ī shilagīlo. Hūna lūūlū, ī shītīle sha mīlī shimanīkile; shilī mu mihayo gītī: būjingi, būsoso, būmalahya, witongeleja, būlogi, wanishi, būyombo, wilu, būpelanu, wikenya, halalī, wisambaaja, ibūba, būng'wi bo shikoji, būlaku; nī yīngī īyo yikolile na yenīyo. Ī mihayo yenīyo nalīmuwīla nghana-nghana gīt'ūmo nakamuwīlīla nī kwandya, gīkī abo bakīītaga mihayo īlī gīko, batingīla ū mu būtemi bo ng'wa Mulungu. Alīyo ī litwajo lya ng'wa Moyo līlī: būtogwa, būyegi, mhola, wiyūmīlīja, wiza-ngholó, būdīlīji, kūzunya, wilanghani, būlyehu; ū kū mihayo gītī yenīyī shitīho shilagīlo. A ba ng'wa Kilisto Yesu bamala kūshikoma ha nsalaba ī shīmīle sha mīlī, pyī nū būhahaalīzu nū kwikūmva kwago. Hūna lūūlū ūlū tūlī mulī Moyo, nū kūshimīza tūshimīzīlagi mulī Moyo. Tūtadooselagi midūhū, kūnū twiyūbūkīla na kwiyītīla wilu bise benekīlī na benekīlī. Badūgū, ūlū munhū ose-ose ūgwa mu būhūbi būlebe, a bing'we abo mulī ba nhūngwa ja kūtongeelwa na Moyo, ngalūchagi mung'wīnje mo. Kwike ng'wīte mu moyo gwa widohya, kūnū na a bing'we mulilanghana mutizingīla mu kūgeng'wa. Ng'wibūūkīja miligo bing'we benekīlī na benekīlī, mushishikīlīje ī shilagīlo sha ng'wa Kilisto. Nguno ūlū munhū akwiyiganikīlaga wei ng'wenekīlī gīkī alī shikolo sha solobo alīyo gashi atī chene, ū ng'wenūyo akwilembaga wei ng'wenekīlī. Būlī munhū ni ilolage kūfuma mu milīmo yakwe wei ng'wenekīlī, hūna ikumīlīje mu nzīla ya milīmo yakwe wei dūhū; yaya ū kwikumīlīja kūlwa milīmo ya bangī. Nguno būlī ng'wene akwibūūkīja ifulushi lyakwe wei ng'wenekīlī! Ū nangwa ūyo akūlangagwa mhayo, ni asangīlage nū nangi wakwe pyī ī shikolo ī shawiza. Bing'we, mutilembage; ū Mulungu atī wa kūgīmva nyachilū, nguno būlī munhū akūgesa gīt'ūmo akūbībīlaga. Ūyo akūbībaga sha kūyeja mīlī gokwe, akūgesa būkenaagūku ū mu mīlī gokwe gwenūyo. Ūyo akūbībaga mu kūtongeelwa na Moyo, akūgesa būpanga bo welelo na welelo kūfuma kūlī Moyo. Yaya ū kwinogolelwa ū kwīta ī yawiza, nguno ūlū tūtagwile ngholó, tūkūgesa ng'wikanza lyayo. Hūna lūūlū tūbīītīla yawiza pye a banhū ūlū tūlī nago ū ng'wanya, ī no-no-no a bazunya bichiswi. Natogilwe mubone ūmo nang'wandīkīla nene ng'wenekīlī na nuguta nhaale-nhaale. Pye abo batogilwe kūbonekana mu mihayo ya mīlī h'abo bakūmuhadīkījaga kūsaalwa, nguno batatogilwe ū kūluhiwa kūlwa nsalaba go ng'wa Kilisto. Alīyo nahene, nūūlū abo basaalilwe batashidimile ī shilagīlo; kwike batogilwe musaalwe a bing'we, gīkī babonele ho mhayo gwa kwikumīlīgīja ū mu mīlī gwing'we. Alīyo ū nene natī na sha kwikumīlīgīja, ūlū ītī nsalaba go ng'wa Seeba wise Yesu Kilisto; nguno ū kūlī nene ī mihayo ya mu sī īchile kūlwa nsalaba. Nū nene ū kū ya mu sī nachile kūlwa nsalaba gwenūyo. Nguno ū mhayo gwa kūsaalwa nūūlū kūleka kūsaalwa gūtī na solobo yose-yose, ū mhayo ū ntaale gūlī kūbiza shiseeng'wa shipya. Mhola na shigongo shibize hamò nabo a Baisilaeli ba ng'wa Mulungu, abo bakūtongeelagwa na mhayo gwenūyū ū mu kashimīzīle kabo. Nalīmalīja mu kūhaya gīkī, atizilonga munhū ūngī wa kūnikoya hangī, nguno ū mu mīlī gone ū nene, nalī na malanda kūlwa nguno ya ng'wa Yesu. Shigongo sha ng'wa Seeba wise Yesu Kilisto shibize hamò ning'we badūgū: Alichene. Nene Paulo ntūng'wa wa ng'wa Kilisto Yesu, kūlwa būtogwa bo ng'wa Mulungu. Kū beela [ba Efeso], abo banzunije Kilisto Yesu. Shigongo na mhola shibize hamò ning'we kūfuma kūlī Mulungu Sīswe, na kūlī Seeba wise Yesu Kilisto. Akumīlījiwe ū Mulungu, ū Ise wa ng'wa Seeba wise Yesu Kilisto; ūyo mulī Kilisto atwīlūkīlile mbango jose ja shiimoyo, kūlwa kikalīle ka ng'wigūlū. Nguno ū mulī ng'wenūyo, ū Mulungu atūsolile kūfuma kale kūlwa būtogwa bokwe; kūfuma aho sī ītaalī kūseeng'wa: atūsolile gīkī tūbize banhū beela, na batī na shilingo kū būtongi bokwe. Kūfuma kale ū Mulungu ahelile gīkī, tūbize baana bakwe mu nzīla ya ng'wa Yesu Kilisto, kūlenganīla nū wiza bo kasolele kakwe. Ū gwenūyo agūhelile kūlwa kūkumīlījiwa kw'ikūjo lya shigongo shakwe, īsho shikang'winha kūtūgaliila no-no-no gīko ū mulī we ū Ntogwa. Ū mulī wei ū ng'wenūyo, tūlī na būkomoolwa kūlwa mininga gakwe; hū būlekejiwa bo shibi shise, gīt'ūmo būlī būsabi bo shigongo shakwe, īsho akatwīlūkīla: shigongo shitaale no, shikīlile witegeleja na kiganikīle kose! Nī mbisīla ya kahelele kakwe ūtūmanīkīja, kūlenganīla nū mumo būlī ū wiza bokwe, ūbo awiganikile ū mulī Ng'wenūyo. Ū kūlenganīla na a kalongeje kakwe ahelile gīkī, ūlū lyūshikana ī likanza, pyī ī shikolo akūshitūūla ha sīlīlī ya ng'wa Kilisto; pye shibize mulī we: īsho shilī ng'wigūlū nī shisho shilī mu sī. Hama nīyo ū mulī wei tūsolilwe kūfuma kale, kūlenganīla na kahelele kakwe wei ng'wenekīlī, ūyo akatongeelagwa na kalamulīle ka maganiko gakwe. A bise abo tūlī batongi kūng'wisagīlwa ū Kilisto, tūsolilwe gīkī tūbize ho kūlw'ikūjo na kūkumīlījiwa kwakwe. Nū kū bing'we īlī gīko ū mulī we, aho ng'wagwigwa ū mhayo gwa nghana, ī Nghūlū Jawiza ja būpīji wing'we ījo mukajanukūla hūna ng'ūnzunya, mukamenghwa na Moyo Ng'wela wa kwisagījiwa. Hū ng'wene ūyo alī lūmengho lwa wingīji wise kūshisha būshikīīle ū būkomoolwa wa banhū bakwe kūlwa kūkumīlījiwa kw'ikūjo lyakwe. Hūna lūūlū, īkī nane naajiigwile ī mhola jing'we ūmo munsanīgije ū Seeba Yesu, nū būtogwa wing'we ū kū banhū bose, nakūlūmbaga gwa kūlwa nguno ying'we. Nīyo ū mu kūlomba kwane nataalī gete ū kūng'wība. Nakūnombaga ū Seeba w'ikūjo, ū Mulungu wa ng'wa Seeba wise Yesu Kilisto, ang'winhe moyo gwa witegeleja, na amukundūlīle, mundeebe gete ūmo alī. Na a miso ga mu ngholó jing'we gatiimīlwe, muwitegeleje ūmo būlī ū wisagīja bo kitanīle kakwe, nū mumo būlī ū būsabi w'ikūjo lya wingīji bokwe ū kū beela. Mubūmane nū mumo būlī ū būtaale wa būdūla bokwe ū kū bise abo tūlī bazunya, ūbo būkūtūmamaga kūlenganīla na katūmamīle ka nguzu jakwe, ījo akajitūmamīla ha kūnjūūcha Kilisto kūfuma mu bafu, ūng'wigasha ng'wigūlū kū nkono gwakwe gwa būlyo, kwigūlya no-no-no kūkīla mabūsugi gose, na mabūtaale, na mabūdūla, na mabūtongeeji; na būlī lina lyose-lyose īlo līkahayiagwa, ītī ng'wikanza īlī dūhū, alīyo nī līlo līliza. Hūna ū Mulungu ūshitūūla pyī ī shose ha sīlīlī ya mhambala jakwe, hanuma ū ng'wene ūng'wīta kūbiza Ntwe gwa shose kūlwa kanisa, īyo īlī mīlī gokwe, hū būshikanu bokwe ūyo alī nshikanya wa yose mu shose. Kwike a bing'we ng'walī muchile ī kwandya, kūlwa būkenaagūji na shibi shing'we; mihayo īyo ng'washimīzaga muyo a makanza gene, aho ng'walondeelaga nhūngwa ja mu sī, na ng'watongeelagwa nū nsugi wa mabūdūla ga myoyo misoso, ūyo alī Moyo nsoso ng'wenekīlī, na akūtūmamaga nī haha ū mu baana ba būshitiigwa! Pye na a bise ī kwandya twalī mu lūkwa lūmò nabo, twashimīzīlaga mu mihayo ya kwikūmva kwa mīlī gwise, na hangī īyo twabeejaga yalī ya kūyeja mīlī na maganiko gise dūhū; ū mu nhūngwa jise twalī baana b'ipelanya gīt'ūmo balī a bangī. Alīyo ū Mulungu īkī nsabi wa shigongo, hangī atūtogilwe na būtogwa būtaale, nūūlū aho twalī tūchile kūlwa būjimīīji wise, akatwīta kūbiza tūlī bapanga hamò na Kilisto, (mupījiwe kūlwa shigongo). Ūtūjūūcha hamò nanghwe ū Kilisto Yesu, hūna ūtwigasha hamò nanghwe mu mapandī ga ng'wigūlū, gīkī ū ng'wikanza īlo līliza atoolekeje ūmo būlī ū būsabi bo shigongo shakwe ūbo būtī na sha kūgelanījiwa, kūlwa wiza ūbo alī nabo kū bise ū mulī Kilisto Yesu. Nguno mupījiwe kūlwa shigongo, kūlwa kūzunya; ū mhayo gwenūyū gūtafumile mu bing'we benekīlī, līl'inongho lya ng'wa Mulungu. Hama nīyo gūtafunyiwe kūlwa nguno ya shītwa, nose atizilonga nūūlū ūmò wa kwikumīlīja. Nguno tūlī shiseeng'wa sha ng'wa Mulungu, tūbeejiwe mulī Kilisto Yesu kūlwa shītwa shawiza, īsho ashilonja-longije kūfuma kale gīkī tūshimīzīle musho. Hūna lūūlū, a bing'we banhū ba mahanga ū mu shibyalīlwe, abo mukahayiagwa gīkī mutasaalilwe, na a babo basaalilwe būsaalwa bo mu mīlī, bo kwītwa na makono; izūkagwi gīkī ī kwandya ng'walī mutī na Kilisto, ng'walī babisa ū kwihanga lya Baisilaeli, hangī ng'walī mutamanīkile ū mu malagane ga wisagījiwa, ng'walī mutī na sha kwisagīlwa, hama ng'walī mutī na Mulungu ū mu sī! Alīyo ī haha ū mulī Kilisto Yesu, a bing'we abo ng'walī kūle ī kwandya, ng'wegelejiwe kūlwa mininga ga ng'wa Kilisto. Nguno ū wei h'ūyo alī mhola yise, hū ng'wene ūyo wabīīta a babīlī kūbiza ūmò. Ī lisenge lya wanishi īlo lyalī lītūlekanije ūlīkambagūla mu mīlī gwakwe. A malange ga mu shilagīlo ūgīnja, pyī nī mbika ja kahelele ījo jalī jitūūlilwe ho; ūbeeja munhū ūmò mpya mulī we ng'wenekīlī, a ha ng'wanya gwabo abo baalī batī na būsangī; ūbiza watūūla mhola. Ūbūbūlaga ū wanishi kūlwa kūtūsangīja kūlī Mulungu pye a bose mu mīlī gūmò, mu nzīla ya nsalaba! Wiza akūlomeelaga mhola ū kū bing'we abo ng'walī kūle, nū kūbo abo baalī hihī nū kwene mhola. Nguno ū mulī we, pye a bose tūdūgije kūshika ū kūlī Sīswe mu nzīla ya ng'wa Moyo ūmò. Ali lūūlū, mutī babisa na bashimīzi, alīyo mulī bazengi hamò nabo a beela. Mulī banhū ba mu kaya ya ng'wa Mulungu gete. Muzengilwe ha nsingi gwa batūng'wa na bahangi, ū Kilisto Yesu ng'wenekīlī alī Iwe lya kwīgoloolela ī numba. Ī numba ī yose īkūbanījiwe chiza mulī wei; nīyo ū mulī wei īkongejaga kūkūla na kūbiza hekalu neela mulī Seeba. Na a bing'we muzengilwe hamò ū mulī wei, mubize wikalo bo ng'wa Mulungu mu nzīla ya ng'wa Moyo wakwe. Kūlwa nguno yenīyī, ū nene Paulo nalī ntungwa wa ng'wa Kilisto Yesu kūlwa nguno ying'we a bing'we banhū ba mahanga. Nalisagīlwa ng'wagwigwa ū nīmo ūyo ninhwa kūlwa nguno ying'we; ū gwa kūshoolecha ī shigongo sha ng'wa Mulungu. Nguno ū nene nakakundūlīlwa, noolekejiwa mihayo ya mbisīla, gīt'ūmo nang'wandīkīlile mu shiguhī. Ū mu kwīsoma ī yenīyī, mukūbūbona ū witegeleja bone ūmo nīmanīlile ī mbisīla ya ng'wa Kilisto. Ī yoi yalī ītamanīkile ū kū banhū ū mu shibyalīlwe ī sha kale, alīyo ī haha yafumbūlilwe ū kū batūng'wa na a bahangi bakwe beela, mu nzīla ya ng'wa Moyo. Ī mbisīla yene īlī gīkī, a banhū ba mahanga nabo balī na būsangī ū mu wingīji, nū mu mīlī; hama ū mulī Kilisto Yesu nabo banukūji ba wisagījiwa mu nzīla ya Nghūlū Jawiza. Ū nene hū nakīītwa kūbiza ntūmami wago ū nīmo gwenūyū, gīt'ūmo kalī kanonghele ka shigongo sha ng'wa Mulungu, īsho nakīlūkīlwa kūlenganīla na katūmamīle ka būdūla bokwe. Na nghana ī chene ū nene nalī ndo wa bado ū mu beela pye a bose, alīyo nakinhwa ū nīmo gwenūyū kūlwa shigongo, gīkī nabalomeele a banhū ba mahanga ī mhola ja būsabi bo ng'wa Kilisto, ūbo būkīlile kamanīlwe. Na hangī nooleche ūmo īkūtūmamīlaga ī mbisīla yenīyo, īyo yalī ībisilwe kūfuma kale na kale mulī Mulungu, ūyo alī nseemi wa shose. Gūhelilwe gīko kūlwa gīkī, ū ng'wikanza lya haha, ū wingī bo masala ga ng'wa Mulungu būmanīke mu nzīla ya kanisa, ū kū basugi na a batongeeji ba mu mapandī ga ng'wigūlū. H'ūmo kalī a kalongeje kakwe ka welelo na welelo, mhayo ūyo wagūshikīlīgije mulī Kilisto Yesu Seeba wise. Ū mulī we ū ng'wenūyo, tūlī na kwisandaala kūtaale, na tūdūgije kūshika ū kūlī Mulungu mu būshisha-ngholó kūlwa kūnzunya. Ali lūūlū, nalīmulomba mutizūgwa ngholó īkī nakūluhiagwa kūlwa nguno ying'we. Ī yose yenīyo īlī kūlw'ikūjo ling'we. Nose lūūlū kūlwa nguno ya mhayo gwenūyū, nakūntugījaga mazwi ū Sīswe, ūyo shibyalīlwe shose shifumile kūlī we; ī shose īsho shilī ng'wigūlū nū mu sī. Nakūnombaga gīkī ūmo būsabi w'ikūjo lyakwe būlī, amuguzuhye na nguzu ja ng'wa Moyo wakwe ū mu būmunhū wing'we ū bo mu gatī. Ū Kilisto ikale ū mu ngholó jing'we kūlwa kūzunya; nīyo nakūmulombelaga gīkī mukome miji, ng'wīmīīle muhandatīle mu būtogwa. Musangīle nabo pye a beela ū kūwitegeleja ū būtogwa bo ng'wa Kilisto; ūmo būlī ū būgalī-galī wabo, nū būlīhu, nū būgūngūhu, nū būshimu wabo. Muwitegeleje ū būtogwa bo ng'wa Kilisto ūbo būliganije masala ga banhū; hama mushikanyiwe mu būshikanu bose bo ng'wa Mulungu. Ali lūūlū, ū kūlī we ūyo adūgije kwīta būlī mhayo mu nzīla ya būdūla bo katūmamīle kakwe, kūkīla ūmo kalombele kise kalī, nūūlū ūmo tūkiganikīlaga; ū kūlī we ū ng'wenūyo lībize ho ikūjo ū mu kanisa nū mulī Kilisto Yesu, kūshisha shibyalīlwe shose sha welelo na welelo: Alichene. Nose lūūlū nalīng'wikūmbīlīja ū nene ūyo nalī ntungwa kūlwa ng'wa Seeba, mushimīze gīt'ūmo kalī kitanīlwe king'we ako ng'witanwa mubize mo. Bizagi bidohya no-no-no na balyehu, na mubize biyūmīlīja; ng'wikondele bing'we kū bing'we mu būtogwa. Mukalalwe ū kūbūlanghana ū būmò ūbo mulī nabo kūfuma kūlī Moyo, būdaamiwe mu nguzu ja mhola. Gūlīho mīlī gūmò, na alīho Moyo ūmò gīt'ūmo nū kwisagījiwa kwa kitanīlwe king'we kūlī kūmò. Alīho Seeba ūmò, kūzunya kwa mbika īmò, būbatīījiwa būmò; na Mulungu ūmò, ūyo alī Sīswe pye a bose, hangī alī higūlya ya yose, na akatūmamaga mu bose, nūwe alī mu bose. Alīyo būlī ūmò wise winhwa shakwinhwa kūlenganīla na kanonghele ka ng'wa Kilisto. H'ī nguno yene ū mhayo gūhayile gīkī, “Aho walinha kwigūlya ūdima nding'wa, ūgabanhya banhū shakwinha.” (Ī gīsī ūyo akalinha, nani ūlū atī ng'wene ūyo akika kū mhandī ja kū sīlīlī ya sī? Ūyo akika ng'wenūyo hū ng'wene ūyo akalinha kwigūlya kūkīla pye a mapandī ga ng'wigūlū, gīkī okale mu shose pye hose-hose). Hū ng'wene ūyo bangī akabinha kūbiza batūng'wa, bangī bahangi, bangī balomeeji ba Nghūlū Jawiza, bangī badīīmi na balangi, kūlwa nguno ya kūbashikanya a beela, būbize ho būdūla bo kūgwīta ū nīmo, ū mīlī go ng'wa Kilisto gūzengwe. Kūshisha pye a bose tūbize na būmò ū mu kūzunya, nū mu kūmana ū Ng'wana wa ng'wa Mulungu; kūshisha tūkūle tūshike mo ū ng'wilika lya būshikanu bo ng'wa Kilisto. Twīnge ū mu būnīgīnī, tooye ū kwikala tūpelengetiwa na kūtwalanījiwa na miyaga ya malange ga būlī mbika, nūūlū kūjananījiwa na banhū mu nyasala-sala na būlemba-lembi wabo. Alīyo tūbize ba kwīhaya ī nghana mu būtogwa, hama tūkūle mu yose ū mulī Kilisto ūyo alī Ntwe. Ū mulī we ū ng'wenūyo pyī ū mīlī gūdimanyiwe hamò, gūkūbanījiwa mu nzīla ya nge ja būlī mbika ījo jilīho. Hūna lūūlū gūkūkūlaga na kwizenga mu būtogwa kūlwa būgunaani wa būlī ibudīka, kūlenganīla na būdūla bo katūmamīle kalyo. Hūna lūūlū nalīmuhūgūla mu lina lya ng'wa Seeba gīkī, yaya a bing'we ū kūshimīza gīt'ūmo banhū ba mahanga bakashimīzīlaga; mu būbi bo maganiko gabo. A bene a masala gabo galī mu giiti, nīyo bakomanyiwe, batīmo ū mu būpanga bo ng'wa Mulungu kūlwa nguno ya būtūmana wabo na būganghanazu wa ngholó jabo! Bazunije mīlī ngima kūshimīzīla mu nzīla ja minala, na kūbeeja milīmo misoso ya kwikūmva kwa malofu kwa būlī mbika; nguno bagūnu, ī ngholó jabo jitiyigwaga! Alīyo a bing'we mutilangile gīko ū kūfuma ū kūlī Kilisto, ūlū mubize nghana ng'wigwa, nū kwilanga ng'wilanga kūfuma kūlī wei, gīt'ūmo īlī ī nghana ya ng'wa Yesu. Lekanagi najo ī nhūngwa jing'we ī ja kale, ī ja mu būmunhū bo kale, ījo jikongejaga kūkenaagūka kūlwa nguno ya būlemba-lembi wa kwikūmva; Mugalūke mubize bapya ū mu nhūngwa ja maganiko ging'we, muzwale būmunhū būpya, ūbo būbeejiwe gīt'ūmo Mulungu atogelilwe; ūbo būkabonekanaga mu shītwa sha būtūngīlīja na wela bo nghana. Nose lūūlū lekanagi nabo ū būlomolomo, ng'wiwīla ya nghana būlī munhū na nzenganwa ng'wiye, nguno tūlī mīlī gūmò go ng'wa Kilisto. Nūūlū mukapelana, ilanghanagi mutizīīta shibi; ī līīmi litizūgwa mutaalī mupelanile. Yaya ū kūng'winha ng'wanya ū Ng'wanishi. Ū ng'wibi ni oyage ū kwiba, hambū-hambū atūmame na makono gakwe milīmo misoga, apandīke sha kūbagunaana abo balī na makoye. Mhayo nsoso gose-gose gooye kūfuma ū mu milomo ying'we, alīyo ū gwawiza gūhayagi kūlwa kūzenga aho būlīho būgehelwa, gūbazenge a badegeleki. Yaya ū kūmpīnīhaja ū Moyo Ng'wela o ng'wa Mulungu, nguno ū mulī we mumenghilwe kūlwa lūshikū lo kūkomoolwa. Pye ū būkalahu nū būpelanu, nū būyombo nū būdalahīja, nīyo pyī ū būbi bose na bose būponyagi wīnge gete ū mu bing'we. Ilyehelagi, mubize biza-ngholó na banhū ba kwilekeja, gīt'ūmo Mulungu wamala kūmulekeja a bing'we mulī Kilisto. Kūlwa yose yenīyo, bizagi balondeeji ba ng'wa Mulungu, nguno amutogilwe īkī mulī baana bakwe. Mushimīzīle mu būtogwa gīt'ūmo Kilisto atūtogelilwe a bise, kūshisha wifunya kūlwa nguno yise kūbiza shakwinha, na shitambo sha ng'waso gwawiza kūlī Mulungu. Alīyo ū būjingi na būsoso bose-bose, nūūlū kwikūmva; shitizūhayiwa gete ū mu bing'we. A bing'we shimīzagi gīt'ūmo shibigelile beela. Yaya ū kūgaya ikūjo nūūlū kwimanīlīja mihayo ya maneene ga nyachilū-chilū nūūlū wimeji, nguno ī mihayo yenīyī ītagunaanaga; īlī hambū-hambū bizagi banhū ba kūlūmba. Managi gīkī būlī njingi nūūlū munhū nsoso mu nhūngwa, nūūlū ng'wikūmvi, (ūyo alī namya wa mashikolo), ū munhū ūyo alī gīko atī na wingīji ū mu būtemi bo ng'wa Kilisto na Mulungu. Yaya ū kūnzunīlīja munhū nūūlū ūmò amulemba-lembe mu nzīla ya mihayo midūhū, nguno ū būpelanu bo ng'wa Mulungu būkabikīīlaga a bashitiigwa kūlwa mihayo gītī yenīyī. Hūna lūūlū, yaya ū kūbiza na būsangī nabo. Nguno ī kwandya ng'walī giiti, alīyo ī haha mulī isana ū mulī Seeba; hū kūhaya shimīzagi gītī baana ba ng'wisana. (Īkī ī litwajo lya ng'wisana līlī mu wiza bose na būtūngīlīja na nghana). Ng'ūyitegeleja īyo ayīyegelile ū Seeba. Yaya ū kwisangīja mu milīmo ya mu giiti īyo ītī na matwajo, īlī hambū-hambū kwīhama. Nguno ī mihayo īyo bakīītaga mu mbisīla īlī ya minala nūūlū kwīhaya. Alīyo pye ī mihayo īyo īkahūgūlagwa ng'wisana, īkafunījiagwa ha ng'wape. Būlī gwene ūyo gūkitendaga ha ng'wape gūkabizaga isana, h'ī chene ū mhayo gūhayile gīkī, “Mishaga bebe ūyo ūlī mu tūlo; būūkaga wīnge ū mu bafu, ū Kilisto akūkūtiimīla.” Hūna lūūlū deebelagi chiza ū mu shimīzīle ying'we, yaya ū kūbiza gītī mutī na masala, alīyo bizagi banhū ba masala. Ng'ūlītūmamīla chiza ī likanza, nguno ī shikū jenīji jabūbi. Nose kūlwa nguno yenīyī yaya ū kūbiza bahūnga-hūnga, alīyo shiigelile ng'wīmane ī mihayo īyo ayītogilwe ū Seeba. Na hangī yaya ū kwikala ng'ūkolwa walwa, nguno ū mu mhayo gwenūyo būlīmo būsoso; alīyo okajiagwi na Moyo. Hama ng'wihoyisha mu nzīla ya mīmbo ga kūgongoola, na kīmbīle ka kūtongeelwa na Moyo. A kīmbīle king'we kabize ka kūnkumīlīja Seeba ū mu ngholó jing'we. Ng'ūnūmba gwa-gwa-gwa ū Mulungu Sīswe kūlwa būlī mhayo, mu lina lya ng'wa Seeba wise Yesu Kilisto. Ng'wilyehela bing'we na bing'we mu logohano lwa ng'wa Kilisto. A bakīma ng'widohya ū kū bagoshi bing'we gītī kūlī Seeba. Nguno ū ngosha alī ntwe gwa nke wakwe, gīt'ūmo Kilisto alī Ntwe gwa kanisa, ūyo gūlī mīlī gwakwe; hama hū ng'wene ū Mpīja wayo. Hūna lūūlū a bakīma ni babalyehelage a bagoshi babo gīt'ūmo kanisa īkīītīlaga kūlī Kilisto. A bing'we ning'we bagosha, batogagwi a bake bing'we, gīt'ūmo Kilisto ayītogelilwe ī kanisa mu būtogwa bo kwifunya wei ng'wenekīlī kūlwa nguno yayo. Akīīta gīko kūlwa kwīyeeja, ībize neela yejiwe na minzī mu nzīla ya mhayo, ipandīkīle kanisa y'ikūjo, īyo ītī na kabbado nūūlū būka, nūūlū mhayo gūngī gwa mbika yenīyo, alīyo ībize neela ītī na shilingo. H'ūmo shibigelile na a bagosha kūbatogwa a bake babo, gītī mibīlī yabo benekīlī. Ūyo antogilwe nke wakwe, itogilwe wei ng'wenekīlī. Atīho ūyo agūkolilwe mīlī gokwe we ng'wenekīlī, alīyo būlī ng'wene akagūlishaga na kūgūgaliila chiza, gīt'ūmo nū Kilisto akayītīlaga ī kanisa, nguno tūlī mabudīka ga mīlī gokwe. Kūlwa nguno yenīyī ū ngosha akūneka ise na nina, adimane na nke wakwe, ū mu būbīlī wabo bakūbiza mīlī gūmò. Ū gwenūyū gūlī mhayo gwa mbisīla nhaale, alīyo ū nene nalīhaya mihayo ya ng'wa Kilisto na kanisa. Kwike h'ūmo īlī nū kū bing'we, būlī ng'wene antogwe ū nke wakwe, nū nkīma abize na logohano ū kūlī ngoshi wakwe. A bing'we baana ng'widohya kūlwa ng'wa Seeba ū kū babyaji bing'we, nguno ū mhayo gwenūyū gūtūngīlīgije. Ī shilagīlo sha kwandya īsho shilī na wisagījiwa shihayile gīkī, “Nkūjage so na noko, h'ikūkūbeelela ī mihayo; hama ūkūbiza na būlamu būlīhu ū mu sī.” Na a bing'we basaabo yaya ū kūbasaayīcha a baana bing'we, alīyo ng'ūbatongeela mu kalangīle na kahūgūlīle ka ng'wa Seeba. Ning'we basese ng'widohya ū kū basīng'we-būgonzo mu mīlī; bizagi n'ikūjo na logohano, nū mu ngholó jing'we mubize na kwifunya gītī kūlī Kilisto. Yaya ū kūtūmama chiza ūlū balīmubona dūhū, gītī mulī na nghūmbū ja kūyeja banhū. Alīyo ītagi ī milīmo gītī mulī basese ba ng'wa Kilisto, ng'wīyīta na ngholó īmò īyo yīnyegije Mulungu. Tūmamagi na moyo gwape gītī mulīntūmamīla Seeba, ītī gītī mukūbatūmamīlaga banhū. Nguno mumanile gīkī būlī ng'wene akwanukūla mheela kūfuma kūlī Seeba, kūlwa milīmo yawiza īyo akwītaga; abize nsese nūūlū alī mu wiyabī. Na a bing'we basaabo-būgonzo bīītīlagi gīko a basese bing'we, yaya ū kūbadūkagūla. Managi gīkī ū Seeba wabo ūyo alī ng'wigūlū, ūyo na a bing'we alī wing'we, atīītīlaga banhū mhayo mu būsolanhya. Hūna lūūlū, ū gwa kūmalīja gūlī gīkī, handatīlagi ū mulī Seeba nū mu nguzu ja būdūla bokwe. Zwalīlagi pyī ī shilanga sha ng'wa Mulungu, hū mukūdūla kwilwisha nayo ī nyasala-sala ya Ng'wanishi. Nguno ū wilwisha wise būtī bo kwilwisha na banhū ba mīlī, nūūlū shikolo sha kūbonekana. Tūlī na wilwisha na mabūsugi, hamò na mabūdūla mataale. Tūkūlwaga na basugi ba mu sī ī ya giiti īyī, mabità ga myoyo misoso ya mu mapandī ga ng'wigūlū! Hūna lūūlū, shizwalīlagi pyī ī shilanga sha ng'wa Mulungu, mubize na būdūla bo kwīmīīla hīgīyī ū mu lūshikū lwabūbi; hama ūlū ng'wamalamaja ū kwīyīta pyī ī yose, handatīlagi. Na nghana īmīīlagi hīgīyī, ī nghana ng'wīyitunge gītī nshipi mu mikīmbīlī ying'we. Nū būtūngīlīja mubūzwalīle; ū wene hū būkūmulanghana gītī shizwalo sha chūma kū shikuba. Nīyo mubize mumalīīlile, ī mhola ya Nghūlū Jawiza ng'wīzwale gītī shilatū kū mhambala jing'we. Mu būlī mhayo gose na gose bizagi na kūzunya, mukūdime gītī lūmūda, hū mukūdūla ū kūgajimya pye a masonga ga moto a ga Ng'wanishi! Hama būdimagi ū būpīji, nguno ī lyenīlo līl'ihima ling'we; nū mhayo go ng'wa Mulungu, ūyo gūlī lūshū lo ng'wa Moyo Ng'wela. Lombagi būl'ikanza mu nguzu ja ng'wa Moyo, mu kalombele kose na kwikūmbīlīja kwa būlī mbika. Nīyo bizagi miso ū kū mhayo gwenūyo, mukomeele ū kūbalombela pye a beela. Nū nene ng'ūnilombela ninhwe mhayo, nongeje kūgūtūmamīla ū nomo gwane mu būgimu, nīkumūche ī mbisīla ya Nghūlū Jawiza. Nguno ū nene ī haha nalī ntūmami ntungwa kūlwa nīmo gwenūyo. Nilombelagi nabize na būdūla bo kūlomeela mu būgimu gīt'ūmo shinigeleelilwe kwīta. Ū ndūgū Tikiko ng'wene ntūmami ng'wishigwa wa ng'wa Seeba, h'ūyo akūmumanīkīja pyī ī mihayo yane, ning'we mumane ūmo nakūjīlaga. Nalīntūma kūlwa nguno ya mhayo gwenūyo, gīkī amumanīkīje ī mihayo yise; ning'we mulūngūjiwe ū mu ngholó jing'we. Mhola na būtogwa na kūsanya shibize hamò ning'we badūgū, kūfuma kūlī Mulungu Sīswe na Seeba Yesu Kilisto. Shigongo shibize hamò na bose abo bantogilwe Seeba wise Yesu Kilisto, mu būtogwa būtī bo kūkenaagūka. Nene Paulo na Timoteo, basese ba ng'wa Kilisto Yesu: Kū beela bose abo balī mulī Kilisto Yesu, abo bazengile Filipi; hamò na a baasikofu, na a bagunaani. Shigongo na mhola shibize hamò ning'we kūfuma kūlī Mulungu Sīswe, na kūlī Seeba wise Yesu Kilisto. Nakūnūmbaga ū Mulungu wane būl'ikanza ūlū nang'wizūkwa a bing'we; nīyo būlī gwa ūlū nalīlomba nakūmulombelaga na būyegi, nguno ya būsangī wing'we, ū mu nīmo gwa kūjilomeela ī Nghūlū Jawiza, kūfuma ha wandījo kūshisha nī haha. Namanile hape gīkī ūyo wandya nīmo gwawiza ū mu bing'we akongeja kūgwīta kūshisha kū būkalīkījo, ū mu lūshikū lo ng'wa Kilisto Yesu. Ū nene īnigeleelilwe kūng'wiganikīla gīko pye a bing'we ū mu mhayo gwenūyū, nguno mulī ha moyo gwane gete; īkī pye a bose mukūsangīlaga hamò nane ū mu būtungwa bone nū mu kūjilwīlīla ī Nghūlū Jawiza, pyī nū mu kwīyoolecha ī nghana yajo. Nīyo ī haha naamukūmbūlile no kūlwa būtogwa bo ng'wa Kilisto Yesu; ū Mulungu nkaanīji wane ū mu mhayo gwenūyū. Hama nakūlombaga gīkī ū būtogwa wing'we bongeje no-no-no ū kūkwīla, mushike mu būshikanu wa būmani na witegeleja bose. Mubize na būdūla bo kwīkomanya ī mihayo, banhū batūngīlīja abo batīko kūdalahwa ū mu lūshikū lwa ng'wa Kilisto. Nīyo ū mulī Kilisto mubize na matwajo mingī ga būtūngīlīja kūlw'ikūjo lya ng'wa Mulungu, na kūlwa kūkumīlījiwa kwakwe. Badūgū bane, natogilwe mumane gīkī ī mihayo īyo yanilongelile yenīyī, yabizile ya kūjitwala kū būtongi ī Nghūlū Jawiza. Nose ū būtungwa bone bomanīkile ū ng'wikūlū, pyī nū kū bangī, gīkī natungilwe kūlwa nguno ya ng'wa Kilisto. Nīyo ū būtungwa bone wenūbū boguzuhije banhū bingī ū mulī Seeba, na lūūlū bandije kūgūlomeela na būgimu ū mhayo. Ahene balīho bangī bakūnkumūchaga ū Kilisto kūlwa nguno ya wilu na wilwisha, alīyo bangī mu moyo gwape. A benaba bakūlomeelaga mu būtogwa, īkī bamanile gīkī natūūlilwe ho kūlwa nguno ya kūjilwīlīla ī Nghūlū Jawiza. Alīyo a bangī abo, a bene bakūnkumūchaga ū Kilisto kūlwa nguno ya wilwisha, ītī mu būtūngīlīja, balī na maganiko ga kūnongegeja makoye ū mu būtungwa bone. Kwike nahene gūlīho mhayo kī ho? Ūlū alīkumūchiwa Kilisto ū nene natūlonja, ni ībizage mu wibeeleja nūūlū mu nghana. Ū Kilisto ng'wene ni alomeelagwe dūhū; ū mu mhayo gwenūyū nalī na būyegi ū mu moyo gwane, hangī nakongeja no ū kūyega. Namanile hape gīkī ū mhayo gwenūyū gūkūgalūka gūbize gwa kūnipīja; ū Moyo wa ng'wa Yesu Kilisto akūnigunaana, nguno na a bing'we mukūnilombelaga. Ū nene ī nghūmbū jane ī nhaale, nū kwisagīlwa kwane kūlī gīkī, shitizilonga shose-shose sha kūnenheleja kūgwa mu magooke. Alīyo ū Kilisto akumīlījiwe ū mu mīlī gwane mu būshisha-ngholó bose: ībize mu būpanga, nūūlū mu kūcha. Nguno ū kūlī nene ū kūbiza mpanga ng'wene Kilisto, hama ū kūcha īlī solobo. Hūna lūūlū ūlū gīkī ū kwikala mu mīlī gakwigela matwajo, numho natūgūmanaga ū gwa kūsola. Īlīnishiteleja būbīlī wayo, nguno nalī na nghūmbū ja kwīnga naje nakikale na Seeba, ū gwene gūlī gwawiza no kūtinda. Alīyo hangī ū gwa kwikala ū mu mīlī, gūlī ntaale no kūlwa nguno ying'we. Nose īkī nazunije gīkī h'ūmo īlī, nalīmana nakūbiza mpanga, nikale hamò ning'we pye a bose, gīkī ng'ongeje kūsunanghīla kūja kū būtongi, mubize na būyegi ū mu kūzunya kwing'we. Ū mu kūbiza hamò ning'we ū nene, mukūpandīka nguno ya kongeja kwikumīlīja ū mulī Kilisto Yesu. Kwike dūhū shimīzagi gīt'ūmo jilangīlile Nghūlū Jawiza ja ng'wa Kilisto. Ībize gīkī ūlū nūshika ko, namusange mukwītaga gīko. Nūūlū nūlemeelwa ū kūshika ko, nahene najiigwe ī mhola jing'we, gīkī ng'wīmīīlile na moyo gūmò; mukwigunaanaga na ngholó īmò ū mu wilwisha ūbo mulī nabo kūlwa kūjizunya ī Nghūlū Jawiza. Nīyo mutī na shose-shose sha kogoha kūfuma kū bilwisha bing'we. Ū gwenūyū gūlīboolekeja hape a bene gīkī balī mu kūyagala, alīyo a bing'we mulī mu būpīji, nīyo wa kūfuma kūlī Mulungu. Nguno ū mhayo gwenūyū mutinhilwe gīkī mugelele kūnsanya dūhū ū Kilisto, alīyo nū kūluhiwa kūlwa nguno yakwe. H'ūmo ng'wanibonelaga ū nene ū mu wilwisha ūbo naalī nabo, ūbo nī haha mukwigwaga gīkī nataalī nabo. Hūna lūūlū ūlū būlīho būganikīji bose-bose mulī Kilisto, nūūlū būtogwa bose-bose ūbo būshikile kūlūngūja, nūūlū būsangī bose-bose mulī Moyo, nūūlū kwisaatwa na kwikūlīlwa; būshikīlījagi ū būyegi bone. Bizagi na widomanīja ū mu maganiko, hama mubize na būtogwa bo mbika īmò; nīyo hangī mubize na ngholó īmò na long'we īmò. Yaya ū kwīta mhayo mu kūkooba ikūjo nūūlū mu wikumīlīja, alīyo mubize bidohya, būlī ng'wene ibone gīkī alī ha sīlīlī ya biye. Hama yaya kūyūdīlīla būlī munhū yakwe dūhū, ng'ūdīlīla nī ya bangī. Ning'we bizagi nalyo ī liganiko īlo walī nalyo ū Kilisto Yesu; ūyo nūūlū īkī alī Mulungu waho na kale, alīyo ū mhayo gwa kūlenganīla na Mulungu atagūbonile gīkī gūlī gwa kūmīīlwa. Akizuula wei ng'wenekīlī ī likūjo lyenīlo, ūsola kūbiza nsese, ūbiza mu suso ya banhū. Ūbonekana alī munhū. Ūbiza ng'widohya no, hangī ng'wigwi; kūshisha ūzunya kūcha lūfu lo ha nsalaba. H'ī nguno yene ū Mulungu akangūngūhya higūlya no-no-no, ūng'winha lina īlo līkīlile mina gose; gīkī ī shiseeng'wa shose na shose, īsho shilī ng'wigūlū nī sha ha sī, nī sha mu gatī ya sī, shilītugīje mazwi ī lina lya ng'wa Yesu. Na būlī lūlīmi lūhabūle hape gīkī ū Yesu Kilisto alī Seeba, kūlw'ikūjo lya ng'wa Mulungu Sīswe. Nose hū kūhaya gīkī badūgū bane batogwa, ongejagi ū kūbiza bigwi, gīt'ūmo mukwītīlaga na kale, ītī kūgonga nabize nalīho dūhū ū nene, alīyo ī no-no-no ī haha aho natīho; būlwīlīlagi bing'we benekīlī ū būpīji wing'we, mu logohano na kūdetema. Nguno ū Mulungu akūtūmamaga ū mu bing'we, hū ng'wene ūyo akūng'winhaga būkalalwa, hamò na būdūla bo kwīta īyo yīnyegije. Hūna lūūlū ng'ūbeeja pyī ī yose mu būtūduguma nūūlū halalī. Mubize mutī na shilingo nūūlū būbi, baana ba ng'wa Mulungu abo batī na shisembo, nūūlū ū ng'wikanza īlo mukwikalaga hamò na shibyalīlwe shikenaagūkile na shilyūngūmile; īsho mukūng'weka-ng'wekaga musho gītī kūng'weka kwa sonda mu sī. Hangī nīyo gūhandatīlagi ū mhayo gwa būpanga, nalapandīke sha kūyegela a ha lūshikū lo ng'wa Kilisto, gīkī gashinaga natanogile kūtagamba dalali. Alīyo ī haha nūūlū būkitwa ū būpanga bone gītī shitambo na shitūmamīlo kūlwa nguno ya kūzunya kwing'we, nalī na būyegi; hangī nalīyega hamò ning'we pye a bose. Na a bing'we shing'wigeleelilwe kūyega, na nghana yegagi hamò nane. Ali lūūlū, nalī na kwisagīlwa mulī Seeba Yesu gīkī, nakūntūma Timoteo ize wangū ū kū bing'we, nane nīmane ī mihayo ying'we, nayege. Nguno natī na munhū ūngī wa kūlenganīla nanghwe, ūyo adūgije kwīdīlīla mu welwa-ngholó ī mihayo ying'we. Pye a bangī bakwikoobelaga yabo dūhū, ītī ya ng'wa Kilisto Yesu. Alīyo ū wei muumanile ī nhūngwa jakwe, nī gīkī ū nene nū wei twalī hamò ū mu kūgūtūmama ū nīmo gwa Nghūlū Jawiza, gītī munhū na ng'witūnja wakwe. Hūna lūūlū, nalī na nghūmbū ja kūntūma wangū ūlū nalamane ūmo īlījīla ī mihayo yane. Alīyo nalī na kūsanya mulī Seeba gīkī, nū nene natūdīla ū kwiza ko. Kwike ī haha īlīnigeleelwa nantūme atonge ū kwiza koi ū ndūgū wane ū Epafuladito, ū ntūmami na nshilikale ng'wichane; ūyo alī ntūng'wa wing'we kūlwa kūnigunaana. Nīyo wamukūmbūlile no pye a bose, hama akūkoyaga ū mu maganiko īkī ng'walī ng'wigwile gīkī walī wasaatile. Na nghana walī wasaatile no, nīyo lya mandetendete hihī na kūcha, kwike ū Mulungu akankūlīlwa, hangī nīyo ītī wei dūhū, alīyo nū nene ng'wenekīlī, gīkī natizūpīnīhala nakakīlanīja. Hūna lūūlū, ī haha nalīntūma hangī ū kū bing'we, mu kwisagīlwa kūtaale gīkī mukūyega ūlū mulamone, nane būnigehele ū būpīna. Hū kūhaya ng'wanukūlagi mulī Seeba na būyegi bose; nīyo a banhū ba mbika īlī gīko ng'ūbakūja. Nguno walī wendil'ūcha kūlwa nīmo go ng'wa Kilisto, akaweega ū būpanga bokwe gīkī ayīshikīlīje īyo mukalebya ho a bing'we ū mu kūnigunaana. Ū gwa kūmalīja badūgū bane gūlī gīkī, yegelagi mulī Seeba; ū nene natīko ū kūnoga ū kwikala nishokeela kūng'wandīkīla mihayo h'ī yenīyo dūhū, nguno īkūmulanghana. Bakangūkagi a banhū a bahūnga, a ba nhūngwa gītī ja mva, abo basendamīlile mhayo gwa kūsaalwa. Nguno a bise h'abo tūsaalilwe, a bise abo tūkalamyaga mu kūtongeelwa na Moyo wa ng'wa Mulungu, na tūkayegelaga mulī Kilisto Yesu; abo tūtasendamīlile mīlī. Īkī ūlū mhayo gwa kūsendamīla mīlī dūhū, nūūlū ū nene nagūdūgije; ūlū alīho munhū asendamīlile mihayo ya mīlī, ū nene nalī kū būtongi ū mu yenīyo. Nakasaalwa nataalī ng'weleele wa shikū inaane, nalī w'ihanga lya Bayudaya gete, wa lūganda lo ng'wa Benjamini. Nghebulania wa Bahebulania, ū mu kashimīzīle ka mu shilagīlo naalī Nfalisayo. Ū mu būjangīīzu naalī nuhya wa kanisa, hama ū mu būtūngīlīja ūbo būfumile mu shilagīlo, naalī natī na shilingo! Alīyo ī mihayo īyo yaninhaga solobo, ī haha nakwībalaga kūbiza ya būjimīīja kūlwa ng'wa Kilisto. Hangī nīyo na kūtinda ho a henaho, nguno pyī ī mihayo nakwībalaga kūbiza ya dalali kūlwa wiza būtaale wa kūmana Kilisto Yesu Seeba wane, ūyo kūlwa nguno yakwe naajimīīja pyī ī shikolo. Nīyo nakūshibalaga kūbiza gītī maashi, gīkī nampandīke ū Kilisto, na nabonekane nalī mulī we, ītī kūlwa būtūngīlīja bone bo mu shilagīlo; alīyo kūlwa kūnzunya Kilisto, kūlwa būtūngīlīja bo ng'wa Mulungu ūbo būfumile mu kūzunya. Natogilwe naamane wei ng'wenekīlī, pyī nū būdūla bo kūjūūka kwakwe, nū būsangī wa kūluhiwa hamò nanghwe. Nū nene nabize gīt'ūmo alī ū wei ū mu kūcha kwakwe; gīkī ūlū yūdūlīkana, nane nalawanukūle ū būjūūko bo bafu. H'ītī kūhaya gīkī ū nene naamalile kūheeba, nūūlū gīkī naashikile a ha ngelelo ya būshikanu, alīyo nataalī nakūzegejaga, nane nagūdime ūyo Kilisto Yesu anidimile kūlwa nguno yago. Badūgū bane, ū nene ng'wenekīlī natibalaga gīkī namala kūdima, alīyo gūlīho gūmò dūhū ūyo nakūgwītaga, kwība ī ya kū numa, na kūnanamīīla ya kū būtongi. Ū būlīngīsīji bone būlī gīkī nashipandīke ī shakwinhwa sha kwigūlya, gīt'ūmo kalī kitanīle ka ng'wa Mulungu mulī Kilisto Yesu. Hūna lūūlū pye abo tūlī bashikanu tūbizagi nago ū mhayo gwenūyū; hama nūūlū mukabiza mulī n'iganiko līngī, ū Mulungu akūmukundūlīla nī lyenīlo nalyo. Kwike ī haha tūshimīzīlagi ū mu mhayo ūyo twamalile kūgūpandīka. Bing'we badūgū, bizagi balondeeji bane; ng'ūbitegeleja abo bakūshimīzaga gīt'ūmo būlī būlolelo ūbo tūkamulekela. Nguno nakūmuwīlaga gwa-gwa-gwa; hangī nī haha nalīmuwīla, nīyo mu kūlīla, gīkī balīho bangī ū mu shimīzīle yabo balī banishi ba nsalaba go ng'wa Kilisto. A banhū benabo ī nghalīlo yabo īlī kūyagala, ī nda jabo hū mulungu wabo, ī mihayo īyo yigelile kūbadimya minala h'īyo bakīkumīlījaga, a maganiko gabo galolile kū shikolo sha mu sī. Alīyo a bise ū būjigajiga wise būlī ng'wigūlū, hama nīyo ū kūfuma ko ū kwenūko, tūnindīīlile mpīja Seeba Yesu Kilisto; ūyo akūgūgalūcha ū mīlī gwise ūyo gūtī n'ikūjo gūbize gīt'ūmo gūlī gwakwe ū gw'ikūjo, kūlenganīla na būdūla bokwe ūbo akatūmamīlaga kūshitūūla ha sīlīlī yakwe pyī ī shikolo. Hūna lūūlū badūgū bane abo namusaatilwe, abo mulī būyegi bone na ngikili yane, handatīlagi batogwa ū mulī Seeba. Nalīng'wikūmbīlīja ū Eudia nū Sintike babize na būsangī ū mulī Seeba. Alichene, nū bebe ntūmami ng'wichane ntūngīlīja nalīkwikūmbīlīja ūbagunaane a bashīke benabo, nguno nabo balī hamò nane ū mu nīmo gwa kūjilwīlīla ī Nghūlū Jawiza; pyī nū Kelementi, na a batūmami bichane a bangī, abo mina gabo galī mu shitabo sha būpanga. Yegelagi mulī Seeba gwa-gwa-gwa; nalīhaya hangī gīkī yegagi. Ū wiyūmīlīja wing'we būmanīke kū banhū bose, ū Seeba alī hihī. Yaya ū kwikala mukwiganīlījaga mu mhayo gose-gose, alīyo īyo mukwīkoobaga manyagi ū Mulungu mu kūlomba kose na kwikūmbīlīja, hamò na kūlūmba. Hūna ī mhola ya ng'wa Mulungu īyo īkīlile witegeleja bose īkūjilanghana ī ngholó jing'we na a maganiko ging'we mulī Kilisto Yesu. Badūgū, ū gwa kūmalīja gūlī gīkī, yose-yose īyo īlī ya nghana, yose-yose īyo yigeleelilwe logohano, yose-yose īyo ītūngīlīgije, yose-yose īyo yigeleelilwe kūlwa wela, yose-yose īyo īdūgije kūkumīlījiwa, yose-yose īyo īdūgije kwanukūlwa; ūlū būlīho wiza bose-bose, ūlū līlīho ikūjo lyose-lyose, yideedenghanyagi ī mihayo yenīyo. Ng'wīta īyo mukilanga na kwīyanukūla, īyo mukayigwa na kwībona kūfuma kūlī nene; nanghwe ū Mulungu wa mhola akūbiza hamò ning'we. Ī haha nalī na būyegi no ū mulī Seeba, nguno ng'wagūbūūkīlīgije hangī ū mhayo gwing'we ū gwa kūniganika, mhayo ūyo mulī nago kwīngīīla kale; kwike dūhū ng'walī mutaalī ū kūpandīka ū ng'wanya. Natūhayaga gīko īkī nalī mu makoye; nguno ū nene naagūbītīla ū gwa kūbiza mu mbika jose na jose ja kikalīle. Nabūmanile ū būbi wa būgayiwa nū wiza wa būsabi, būlī mhayo naagūbītīla, pyī ī yose nīmanile; nalūmanile ū lwigūto, nū lūtuubo nalwitegelegije. Nagūmanile ū gwa kūkwīlīlwa, nū gwa kūgehelwa nagūmanile. Nadūgije kwīyīta pyī ī yose mulī we ūyo akaniguzuhyaga. Kwike ahene ng'wabeegije no ū kūsangīla hamò nane ū mu būluhi bone. A bing'we Bafilipi mumanile gīkī kūfuma a ha wandījo wa nīmo gwa Nghūlū Jawiza, aho nīnga Makedonia yalī ītīho kanisa yīngī īyo yasangīlaga hamò nane ū mu mhayo gwa kūfunya na kwanukūla, ūlū ītī bing'we bike. Nguno na a haho naalī Tesalonike mukanitūmīla kamò nūūlū kabīlī gīko, kūlwa kūnigunaana. Ītī gīkī nalī nchooji wa shakwinhwa, alīyo nalīgayegela a matwajo ayo galongeja kūkwīla kūlwa kūng'wenhela mbango a bing'we. Ī shose īsho nalī nasho shinigelile na kūtinda ho. Aho nanukūla nī shisho akenha Epafuladito kūfuma kū bing'we nongeja ū kūkwīja; ī shoi shilī ng'waso gwa kūnungha chiza, shitambo shizunīlījiwe sha kūnyeja Mulungu. Ū Mulungu wane akūng'winha pyī īyo īng'wigeleelilwe kūbiza nayo gīt'ūmo būlī būsabi w'ikūjo lyakwe mulī Kilisto Yesu. Ikūjo lībize kūlī Mulungu Sīswe kūshisha welelo na welelo: Alichene! Būlī ng'wela ngīshagi mulī Kilisto Yesu. Balīmugīsha a badūgū abo balī hamò nane. Nīyo pye a beela balīmugīsha, ī no-no-no a ba mu kaya ya ng'wa Kaisali. Shigongo sha ng'wa Seeba Yesu Kilisto shibize hamò na myoyo ying'we: Alichene. Nene Paulo ntūng'wa wa ng'wa Kilisto Yesu kūlwa būtogwa bo ng'wa Mulungu, hamò na ndūgū Timoteo. Kū badūgū beela na batogwa mulī Kilisto, abo balī Kolose. Shigongo na mhola shibize hamò ning'we kūfuma kūlī Mulungu Sīswe. Tūkūnūmbaga ū Mulungu, ū Ise wa ng'wa Seeba wise Yesu Kilisto, būlī gwa ūlū tūkūmulombelaga. Nguno twajiigwile ī mhola ja kūzunya kwing'we ū mulī Kilisto Yesu, nū būtogwa ūbo mulī nabo ū kū beela pye a bose. Ī yose yenīyo mulī nayo kūlwa wisagījiwa ūbo mubīkīlilwe ng'wigūlū, na ng'wamalile kūwigwa mu mhayo gwa nghana; ī Nghūlū Jawiza, ījo jamupandīkile, na jikūjaga jūtwaja matwajo na kongeja kwigalīhīja hose pyī ū mu sī, gīt'ūmo jikwītīlaga nū mu bing'we, kwandīja lūshikū ūlo mukajiigwīla, nī shigongo sha ng'wa Mulungu ng'ūshimana mu nghana. H'ūmo akamulangīla nū ntogwa Epafula, ū ntūmami ng'wichiswi mulī Kilisto kūlwa nguno ying'we. Ū ng'wenūyo hū ng'wene watoolekegije ū būtogwa wing'we ūbo mulī nabo ū mulī Moyo. H'ī nguno yene na a bise tūtaalī ū koya ū kūmulombela kūfuma lūshikū ūlo tūkandīja kūjiigwa ī mhola jing'we. Tūkūnombaga ū Mulungu ang'okaje būmani būshikanu ū mu yose īyo ayītogilwe, ng'wīmane mu masala gose na witegeleja wa mu moyo. Mudūle kūshimīza gīt'ūmo īng'wigeleelilwe kū būtongi bo ng'wa Seeba, munyeje mu yose, mubize na matwajo mu būlī nīmo gwawiza; hangī mukūle ū mu kūmana ū Mulungu. Nīyo ū Mulungu amuguzuhye mu būdūla bose, gīt'ūmo jilī ī nguzu j'ikūjo lyakwe, mu būshisha-ngholó bose, na wiyūmīlīja, hamò na būyegi. Mubize banhū ba kūnūmba ū Sīswe, ūyo wang'winhile kwigeleelwa kūbiza na ngabo ū mu wingīji wa beela abo balī ng'wisana. Nguno hū ng'wene ūyo wamala kūtūkomoola kūfuma mu nguzu ja giiti, ūtūtūūla mu būsugi wa Ng'wana wakwe Ntogwa, ūyo mulī we tūlī na būkomoolwa; hū būlekejiwa wa shibi shise. Ū ng'wenūyo hū ng'wene ūyo alī suso ya ng'wa Mulungu ūyo atabonekanaga, Myalwa wa kwandya, ūyo alī higūlya ya shiseeng'wa shose. Pye ī shose shiseemilwe mulī we ū ng'wenūyo, īsho shilī ng'wigūlū nī shisho shilī mu sī, īsho shikabonagwa nī shisho shitūdūla kūbonwa, gabize masumbī g'ikūjo, nūūlū mabūtaale, nūūlū mabūsugi, nūūlū mabūdūla; pyī ī shose shiseemilwe mu nzīla yakwe na kūlwa nguno yakwe. Walīho kūfuma na a haho ī shose shitaalī kūbiza ho; hangī nīyo pyī ī shikolo shisangījiwe mulī we. Ū wei alī Ntwe gwa mīlī, h'ī kanisa. Alī wandījo, Myalwa wa kwandya, ūyo akajūūka kūfuma mu bafu, gīkī abize ntaale mu shose. Nguno gūkanyeja ū Mulungu gwa gīkī, ū būshikanu bokwe ū bose wikale mulī we ū Ng'wana. Na gīkī ū mulī we, ū Mulungu ashisangīje kūlī wei ng'wenekīlī pyī ī shose: īsho shilī ng'wigūlū, nī shisho shilī mu sī. Ūbeeja mhola mu nzīla ya mininga gakwe ayo gakidīka ha nsalaba gokwe. A bing'we ī kale ng'walī babisa, ng'walī banishi ū mu maganiko ging'we kūlwa nguno ya shītwa shing'we shabūbi! Alīyo ī haha ng'wamalile kūsangījiwa mu mīlī gwakwe kūlwa kūcha kwakwe, hama ng'wejiwe gīkī mubize mutī na shilingo, banhū abo batīko kūsolwa būbi kū būtongi bokwe. Kwike ikalagi mo ū mu kūzunya muhandatīle na būkomeezu, yaya ū kwīnjiwa a ha wisagījiwa ūbo ng'wawigwile mu Nghūlū Jawiza, ījo jikūlomeelagwa hose pye ū kū shiseeng'wa īsho shilī ha sīlīlī y'igūlū; mhayo ūyo nene Paulo nalī ntūmami kūlwa nguno yago. Ī haha nalī na būyegi ū mu būluhiwa ūbo būkūnigwīlaga kūlwa nguno ying'we; īkī ū mu mīlī gwane nakwīshikīlījaga īyo īsaagīīlile ū mu būluhiwa bo ng'wa Kilisto kūlwa nguno ya mīlī gokwe, h'ī kanisa. Ū nene nakatūūlwa ha nīmo gwa būtūmami kūlwa nguno ya kanisa, hū gwene ū nīmo ūyo waninha ū Mulungu kūlwa nguno ying'we; gīkī namushikīlīgīje ū mhayo gokwe. Ū mhayo gwenūyū īlī mbisīla īyo yalī ībisilwe ū kū shiseeng'wa a makanza a ga kale. Alīyo ī haha waboolekegije a beela bakwe. A benabo ū Mulungu atogilwe booleche ū kū mahanga ūmo būlī ū būsabi w'ikūjo lya mbisīla yenīyī, hū Kilisto ūyo alī mu bing'we, ūyo alī kwisagīlwa kw'ikūjo. A bise hū tūkūmulomeelaga nghūlū jakwe ū ng'wenūyo; nīyo tūkūnghūgūlaga būlī munhū na kūnanga mu witegeleja bose, gīkī būlī ng'wene ajaame ū mulī Kilisto, tūdūle kūnshisha kū būtongi bo ng'wa Mulungu. H'ī nguno yene nakūtūmamaga milīmo midito gīt'ūmo būlī ū būdūla bokwe ūbo būkūtūmamaga mulī nene. Hūna lūūlū, natogilwe mubūmane ūmo būlī ū būdito bo nīmo gwane ūyo nalī nago kūlwa nguno ying'we a bing'we, na a bana Lodikea, pye na a bangī abo bataalī kūnibona būshū bone. Nalī na nghūmbū balūngūjiwe ū mu ngholó jabo, hangī babize na būsangī ū mu būtogwa, nū mu būsabi ū bose ūbo balī nabo kūlwa kūbūmana mu nghana ū witegeleja, nū mu kūmana mu būshikanu bose ū Kilisto, ūyo alī mbisīla ya ng'wa Mulungu. Ū mulī ng'wenūyo h'ūmo būbisilwe pyī ū wibīkīja bo masala nū witegeleja. Nalīmuwīla ū mhayo gwenūyū nguno natatogilwe ilonge munhū wa kūmulemba-lemba mu kalūngalūngīle ka kūmuduta. Nguno nūūlū īkī natī hamò ning'we ū mu mīlī, alīyo ū mu moyo nalī hamò ning'we; nīyo nalī na būyegi ū kūbūbona ū būgaliili bo kalongeje king'we, nū kūhandatīla kwing'we ū mu kūnzunya ū Kilisto. Hūna lūūlū ūmo mukang'wanukūlīla ū Kilisto Yesu Seeba, shimīzagi mulī we gīko. Komagi miji ū mulī we, ng'wizenge na mujaame ū mu kūzunya gīt'ūmo mulangīlilwe; ng'ongeje kūkūla ū mu mhayo gwa kūlūmba. Ilanghanagi atizilonga wa kūmujananīja kūlwa malange ga nyasala-sala, na mihayo midūhū ya nyalomolomo, ya kūlondeela nhūngwa ja mu sī na mihayo ya kūlekwa bakūlūgenji, īyo ītī mu kahelele ka ng'wa Kilisto. Nguno pyī ū būshikanu bo ng'wa Mulungu būlī mulī we mu suso ya mīlī. Na a bing'we mushikanyiwe ū mulī we ū ng'wenūyo, ūyo alī Ntwe gwa būsugi na būdūla bose. Na hangī ū mulī we musaalilwe mu būsaalwa ūbo būtī bo kūbeejiwa na makono mu nzīla ya kwīnja ikoba lya mīlī; alīyo musaalilwe būsaalwa bo ng'wa Kilisto. Ū mu kūbatīījiwa mukajīkwa hamò nanghwe, na hangī kūlwa kūbiza ū mulī we, mujūūchiwe hamò nanghwe kūlwa nguno ya kūbūzunya ū būdūla bo ng'wa Mulungu ūyo akanjūūcha kūfuma mu bafu. Na nghana ng'walī bafu kūlwa būkenaagūji, na būtūsaalwa ū mu nhūngwa jing'we ī ja mīlī; alīyo akang'wīta kūbiza bapanga hamò nanghwe, ūmulekeja pyī ū būkenaagūji wing'we. Wabūjimangūcha ū būbūūlwa wise ūbo walī wandīkilwe mu shilagīlo īsho shalī shitūchaamile; ūbūbūūcha ūwīnja ūūkabūkomeela ha nsalaba. Mabūsugi na mabūtaale ūgazuuja magaka, ūgagwesa kūja ha nsalaba, akūboolechaga ū būtindi bokwe kū bose, ūgapyenela henaho, ūgaleka galī buyīkī gitendegesaga! Hūna lūūlū mutizūnzunīlīja ose-ose ūyo akūmulamulaga kūlwa nguno ya shilīwa nūūlū shakūng'wa, nūūlū mihayo ya kūkūja shikū ndebe, nūūlū makanza ga ng'weji mpya, nūūlū sabato. Ī mihayo yenīyo īlī nengeeji dūhū gwa mihayo īyo īliza; alīyo ū gwa nghana ng'wene Kilisto. Mutizūnzunīlīja ose-ose ūyo akūmudalahaga, kūnū ūng'wenhela mihayo ya wibembu bo higūlya-gūlya, na ya kūbalamya bamalaika ūmo abonelile wei ng'wenekīlī. Ū ng'wenūyo adooshiwe maganiko ga mīlī gokwe dūhū, lekanagi nanghwe nguno alī dalali; atizūng'wenheleja kūjimīīja mheela ying'we. Atadimanile nago ū Ntwe, ūyo pyī ū mīlī gūdimanyiwe hamò kūlwa nguno yago, mu nzīla ya nge na matimba; nose gūkūlishiagwa gīkī gūkūle mu kakūlīle ka kūfuma kūlī Mulungu. Ī gīsī ūlū muchile hamò na Kilisto ū kū mihayo ya mu sī, numho mulī na nguno kī hangī ū kūbiza gītī mulī banhū ba mu sī, nose mukwikalaga musugilwe na shilagīlo sha mu sī; gīkī, “Ūtizūkuumya, ūtizūloja, ūtizūdima?” Ī yenīyo ūlū yūlinda yūtūmama īkamalaga ū nīmo, nguno ū ng'wihando gwayo gūlī ha malange ga banhū. Na nghana ī chene ī yoi īkabonekanaga gītī mitengeke, ūlū munhū atogilwe kwihedeka wei ng'wenekīlī mu mbika ndebe ya kalamīje, nūūlū mu wibembu bo higūlya-gūlya, nūūlū mu mhayo gwa kwiluhya mīlī; kwike ī yoi ītī na būdūla bose-bose bo kūhangīja kwikūmva kwa mīlī. Hūna lūūlū ūlū ng'wamala kūjūūchiwa hamò na Kilisto, īkoobagi īyo īlī kwigūlya, ūko alī ū Kilisto, igashije kū nkono gwa būlyo go ng'wa Mulungu. A maganiko ging'we galogejagi kū mihayo ya kwigūlya, yaya ū kū ya mu sī. Nguno a bing'we muchile, nīyo ū būpanga wing'we būbisilwe mulī Mulungu hamò na Kilisto. Ūlū lyūshika ī likanza lya koolechiwa ū Kilisto ūyo alī būpanga wise, na a bing'we hū mukwilonga ū ng'wikūjo hamò nanghwe. Ali lūūlū, jibūlagagi ī nhūngwa jing'we ī ja kashimīzīle ka mu sī, gītī: būjingi, būsoso, būhahaalīzu, kwikūmva kwabūbi, kwikūmva sabo, (ūyo gūlī mhayo gwa kūlamya shikolo). Nguno ū būpelanu bo ng'wa Mulungu būkabizīīlaga a bashitiigwa kūlwa mihayo yenīyo. Na a bing'we h'ūmo ng'washimīzīlaga aho ng'walī mutaalī ū mu mihayo yenīyo. Alīyo ī haha īponyagi gete ī mihayo gītī: būpelanu, būkalī, būbi; nū mu milomo ying'we wīnge ū būsondagūji nū būdūkani. Yaya ū kwilemba, nguno ng'wanzuulile ū munhū wa kale hamò nī shītīle shakwe, ng'ūnzwala munhū mpya, ūyo akongejaga kūbeejiwa būpya ū mu witegeleja, ongeje kūbiza mu suso ya Mūmbi wakwe. Ū mu mhayo gwenūyū atīho wa kūbalwa gīkī ūyū Nyunani nūūlū Nyudaya; ūyū asaalilwe nūūlū atasaalilwe, nūūlū gīkī ūyū misa, ūyū muna mahanga, ūyū nsese, ūyū ntungūlwa, alīyo ū Kilisto alī shose mu bose. Hūna lūūlū a bing'we basolwa, abo mulī beela na batogwa ba ng'wa Mulungu, zwalagi nhūngwa ja kwisaatwa, kwichīla shigongo, widohya, būlyehu na wiyūmīlīja. Ng'wiyūmīlīja būlī ng'wene ū kū biye, nīyo ng'wilekeja ūlū alīho munhū alī na mhayo gwa kūnsaayīla ng'wiye, na a bing'we ng'wiyītīla gīt'ūmo wang'wītīla a bing'we ū Seeba. A higūlya ya yose yenīyo tūūlagi ho būtogwa, nguno ū wene būkūbanīgije pyī ī yose mu būshikanu bose. Hūna ī mhola ya ng'wa Kilisto īzunīlījagi īsuge ū mu ngholó jing'we, gīt'ūmo kitanīlwe king'we kalī mu mīlī gūmò; na bizagi banhū ba kūlūmba. Nū mhayo go ng'wa Kilisto gūbize mo ū mu bing'we, nīyo gūmukwīlīle. Mudūle kūyilanga na kwihūgūla bing'we benekīlī na benekīlī mu witegeleja bose: mu Zabuli na mīmbo, na mīmbo ga mu moyo; hamò na kūng'wīmbīla Mulungu na būyegi ū mu ngholó jing'we. Nīyo būlī gwene ūyo mukūgwītaga, ībize mu kayombele nūūlū mu shītwa; pye yītagi mu lina lya ng'wa Seeba Yesu, kūnū mukūnkumīlījaga Mulungu Sīswe mulī we. A bing'we bakīma ng'widohya ū kū bagoshi bing'we gīt'ūmo shiigelile kūlī Seeba. Na a bing'we bagosha batogagwi a bake bing'we, nīyo yaya ū kūbakalīhīla. A bing'we baana ng'ūbigwa mu yose a babyaji bing'we, nguno ū mhayo gwenūyū gūlī gwawiza ū kūlī Seeba. Na a bing'we bababa yaya ū kūbasaayīcha a baana bing'we batizūgwa ngholó. A bing'we basese ng'ūbigwa mu yose a basīng'we-būgonzo mu mīlī, ītī ng'wikanza īlo balīmubona dūhū, gītī bachooji ba kūyeja banhū, alīyo ng'ogohagi Seeba na ngholó īmò. Būlī gwene ūyo mulīgwīta gwītagi kūfuma mu gatī ya ngholó, gītī mulīntūmamīla Seeba, yaya ū kūbiza gītī mukūbatūmamīlaga banhū. Managi gīkī mukwanukūla mheela ya wingīji kūfuma kūlī Seeba, nguno mukūntūmamīlaga Seeba Kilisto. Alīyo ūyo akwītaga yabūbi, akwanukūla īyo yigeleelilwe būbi wa nhūmamīle yakwe, būtīho būsolanhyiwa a ha gatī ya banhū. Na a bing'we basaabo-būgonzo, ng'ūbīītīla a basese bing'we mihayo ya būtūngīlīja na ya longe. Managi gīkī ning'we mulī na Seeba ū ng'wigūlū. Bizagi bakomeezu ū mu kūlomba, nīyo ilanghanagi gete ū mu mhayo gwenūyo, na mubize banhū ba kūlūmba. Na a bise ng'ūtūlombela, ū Mulungu atūlugūlīle nyango tūgūlomeele ū mhayo gwa mbisīla ya ng'wa Kilisto, ūyo nalī ntungwa ī haha kūlwa nguno yago. Nabize na būdūla bo kūgoolecha gīt'ūmo īnigeleelilwe kūgūhaya. Bizagi bitegeleja ū mu kashimīzīle king'we ū kū banhū abo balī hanze ya kūzunya; nī likanza ng'ūlītūmamīla chiza. Būl'ikanza bizagi na shigongo ū mu kalūngalūngīle king'we, kabize kasandūku gītī kasanjiwe munhu, mumane ūmo īng'wigeleelilwe kūnshokeja būlī munhū. Ī mihayo yane pyī ī yose akūmumanīkīja ndūgū ntogwa Tikiko, ū ng'wenūyo nanghwe ntūmami ng'wishigwa; nīyo hangī nsese ng'wichane ū mulī Seeba. Nalīntūma ū kū bing'we kūlwa nguno ya mhayo gwenūyū, gīkī mumane ūmo tūkūjīlaga, mulūngūjiwe ū mu ngholó jing'we. Balī na ndūgū Onesimo, munhū ng'wishigwa. Ū ng'wene alī ūmò wing'we; hūna lūūlū a benabo bakūmumanīkīja pyī ī ya kūūnū. Ū ntungwa ng'wichane ū Alistako alīmugīsha, nū Maliko ū ng'wipfwa wa ng'wa Balinaba (ū ng'wene ng'walanjiwe ī ya kūng'wītīla; ng'wanukūlagi ūlū alize ko). Nū Yesu, ūyo akitanagwa Yusto, alīmugīsha. A batūmami bichane ū mu nīmo gwa būtemi wa ng'wa Mulungu balī benaba dūhū a Bayudaya; nīyo h'abo baabizile balūngūja bane bataale. Alīmugīsha nū Epafula ū nsese o ng'wa Kilisto Yesu, nanghwe ū ng'wenūyo alī ūmò wing'we. Akūmulombelaga gwa na būkomeezu no-no-no, gīkī ng'wīmīīle mu būshikanu, hangī muyitegelegije īyo Mulungu ayītogilwe. Nguno nalīnkaanīla gīkī akūtūmamaga na būkalalwa būtaale no kūlwa nguno ying'we, hamò na a bana Lodikea, na a bana Helapoli. Nū ntogwa Luka, ū nfumu, hamò na Dema; nabo balīmugīsha. Bagīshagi a badūgū ba Lodikea; nū Nimfa, hamò nī kanisa īyo īlī mu kaya yakwe ū nshīke ng'wenūyo. Ūlū mulamale ū kūsomelwa ī nyalūba yenīyī, ītwalagi Lodikea īkasong'we nū kū kanisa ya kwene; na a bing'we musomelwe ī ya Lodikea. Ū Alikipo ng'wīlagi akalagane ū kūgūshikīlīja ū nīmo ūyo wagwanukūla kūfuma kūlī Seeba. Ū būgīsha ūbū nawandīka nene Paulo na nkono gwane; ng'ūnizūkwa ū mu būtungwa bone. Shigongo shibize hamò ning'we: Alichene. Nene Paulo, hamò na Silwano na Timoteo; kū kanisa ya Batesalonike īyo īlī mulī Mulungu Sīswe na Seeba Yesu Kilisto. Shigongo na mhola shibize hamò ning'we. Tūkūnūmbaga Mulungu gwa kūlwa nguno ying'we, nīyo tūkūmuhayaga būlī lūshikū ūlū tūlīlomba. Nī shītwa shing'we ī sha mu kūzunya, gwa tūkūshizūkagwa ū kū būtongi bo ng'wa Mulungu Sīswe; pyī nī milīmo ī midito īyo mukūlwaga nayo kūlwa būtogwa, nū wiyūmīlīja ūbo mulī nabo kūlwa kūng'wisagīlwa Seeba wise Yesu Kilisto. Badūgū, tūmanile gīkī ū kūlī Mulungu mulī baganja na basolwa bakwe. Nguno ī Nghūlū Jawiza jise ū kū bing'we yalī ītī mihayo dūhū, alīyo jikamupandīka mu būdūla na mulī Moyo Ng'wela, hamò na shimanīkījo shingī; gīt'ūmo mukatūmanīla aho twikalaga hamò ning'we kūlwa nguno ying'we. Ning'we mukabiza balondeeji bise na ba ng'wa Seeba, nguno mukagwanukūla ū mhayo mu makoye mingī; alīyo hangī na būyegi mulī Moyo Ng'wela. Kūshisha nose ng'ūbiza būlolelo ū kū bazunya ba Makedonia, na a ba Akaya. Nguno ū kūfuma ū kū bing'we, ū mhayo go ng'wa Seeba gūtakumūkile mu Makedonia na Akaya dūhū, alīyo ū kūzunya kwing'we ūmo munzunīgije ū Mulungu kwasambaalile hose-hose; nose a bise tūtī na nguno ya kūhaya nūūlū mhayo. Nguno boi benekīlī bakūjaga būlomeela ūmo mukatwanukūlīla aho twashika ū kū bing'we. Bakūkumūchaga ūmo mukangalūkīla ū Mulungu, ng'ūlekana nayo ī mihayo ya kwitongeleja kū mashiikolile, ng'ūbiza batūmami ba ng'wa Mulungu mpanga na wa nghana. Ī haha mukūnindīīlaga Ng'wana wakwe ūyo akwiza kūfuma ng'wigūlū, ūyo akanjūūcha kūfuma mu bafu, ū Yesu, ūyo alī mpīja wise kūfuma mu būpelanu ūbo būliza. Nguno a bing'we badūgū mumanile gīkī ū kwiza kwise ū kū bing'we kūtagelelile kūbiza kwa dalali. Mumanile gīkī aho twalī mu Filipi twalī na makoye no, na gīkī twasondagūlagwa kībi no. Alīyo nahene nūūlū īkī twalī mu makoye mingī, twalī na būshisha-ngholó kūfuma kūlī Mulungu wise; h'ī nguno yene tūkamulomeela ū mhayo gokwe. Nguno ū būganikīji wise būtī mu nyalemba-lembi nūūlū mu būsoso, nūūlū mu nyasala-sala. Alīyo īkī ū Mulungu akatūbona gīkī twigeleelilwe kwinhwa nīmo gwa kūlomeela Nghūlū Jawiza, h'ūmo tūkūhayīlaga. Ītī gītī bayeja ba banhū, alīyo ba kūnyeja Mulungu, ūyo akabonaga mu ngholó jise. Nguno a bing'we mumanile gete, nīyo nū Mulungu nkaanīji wise, gīkī aho twalī kū bing'we tūtatūmamīlile mihayo ya kūlaalīkīja banhū, nūūlū tūtikūmbilwe shikolo shose-shose mu mbisīla. Twalī tūtakoobaga ikūjo kūfuma kū banhū, ībize kūfuma kū bing'we nūūlū kū bangī. Na nghana twalī tūdūgije kūmubuna, nguno tūlī batūng'wa ba ng'wa Kilisto. Alīyo twalī bidohya ū kū bing'we gīt'ūmo neji akadīlīlaga baana bakwe. Hūna lūūlū īkī twalī tūmusaatilwe no-no-no gīko, tūkayega ū kūng'winha, ītī Nghūlū Jawiza ja ng'wa Mulungu dūhū, alīyo nū būpanga wise gete, īkī mukabiza batogwa bise. Nguno badūgū izūkagwi ūmo twatūmamīlaga, nū mumo twanogelaga; twatūmamaga līīmi na būjikū, gīkī tūtizūmuna nūūlū ūmò wing'we, ū ng'wikanza lya kūmulomeela ī Nghūlū Jawiza ja ng'wa Mulungu. A bing'we benekīlī mulī bakaanīji, nū Mulungu nkaanīji, gīkī ī shimīzīle yise ū kū bing'we a bazunya yalī ya banhū beela na batūngīlīja, abo batī na shilingo. Mumanile gīkī kū būlī ng'wene ū mu bing'we twalī gītī munhū na baana bakwe. Twamuganikīlaga na kūmutimbya ngholó na kūmuhūgūla, gīkī mushimīze gītī banhū abo bigeleelilwe koolecha ikūjo lya ng'wa Mulungu, ūyo wang'witana kwingīla ng'wikūjo na mu būtemi bokwe. Hūna lūūlū a bise nise tūtaalī ū koya ū kūnkumīlīja ū Mulungu. Nguno aho mukagwanukūla ū mhayo go ng'wa Mulungu ūyo mukagwigwa kūfuma kū bise, mutagwanukūlile gītī mhayo gwa banhū, alīyo mukagwanukūla gīt'ūmo gūlī nghana, mhayo go ng'wa Mulungu. Ū mhayo gwenūyo h'ūyo gūkūtūmamaga ū mu bing'we abo mulī bazunya. Nguno a bing'we badūgū yang'wilongelile īyo īkūbilongelaga ba mu kanisa ja ng'wa Mulungu, ījo jilī mulī Kilisto Yesu, ī ja mu sī ya Būyudaya. Nguno na a bing'we mukaluhiwa na banhū b'ihanga ling'we, mu mihayo gītī īyo bakūluhiagwa nabo ū ng'wihanga lya Bayudaya; abo bakamūlaga Seeba Yesu na bahangi, nīyo na a bise bakūjaga būtwayīga būlī kwene. Batī na gwa kūnyeja Mulungu, na hangī batī na būsangī na banhū bose. Batatogilwe tūje tūkūbalomeelaga a banhū ba mahanga, nguno batatogilwe bapījiwe. Bakūshishikīlījaga gwa ī shibi shabo; kwike nose ū būpelanu bo ng'wa Mulungu wabidīkīlile. Alīyo badūgū, a bise aho twalekanyiwa ning'we ikanza ido ū mu mīlī, ītī mu ngholó, tūkabiza na nghūmbū ningī no ja kūmubona ū būshū wing'we. H'ī nguno yene tūkakooba no-no-no kwiza ūko mulī; nīyo ū nene Paulo ng'wenekīlī nakashisha nghangala ja kūshika ibīlī gīko nalīgema, alīyo ū Shetani akatūhangīja. Ī gīsī ūlū ītī bing'we, numho ū kwisagīlwa kwise kūkūfuma he hangī, nū būyegi wise nī ngikili ya kūyegela ū kū būtongi bo ng'wa Seeba wise Yesu ūlū ūshoka? Nguno a bing'we hū mul'ikūjo lise, na būyegi wise. Nose īkī tūkalemeelwa ū kwiyūmīlīja, tūkabona īlī hambū-hambū nūūlū kūlekwa iyene ī Atene. H'ī nguno yene tūkantūma ū ndūgū wise ū Timoteo, ūyo alī ntūmami wa ng'wa Mulungu kūlwa Nghūlū Jawiza ja ng'wa Kilisto, ize ko amujaamye na kūmulūngūja ū mu kūzunya kwing'we; atizigela nūūlū ūmò wing'we wa kūtala kūlwa būluhiwa wenūbū. Nguno a bing'we benekīlī mumanile hape gīkī shitwigeleelilwe kūluhiwa. H'ūmo tūkamuwīla kūfuma haho wandījo aho twalī ning'we, gīkī tūlī hihī kwingīla mu būluhiwa; na nghana īkaja chene gīt'ūmo mumanīlile. Hūna lūūlū ū nene īkī nakaduuma ū kwiyūmīlīja, nakabona natūme munhū, namane ūmo mulījīla ū mu kūzunya kwing'we; atizūbiza wamugemile ū ngemi, gūbize gwachile mpandagīlo ū nīmo gwise. Alīyo ī haha ū Timoteo wamalile kūshoka kūfuma ū kū bing'we, ī nghūlū ja būzunya nū būtogwa wing'we ījo watwenhelile jilī jawiza no, nīyo ūtūwīla nū gwa gīkī būlī gwa mukūtwizūkagwa; na hangī mulī na nghūmbū ja kūtūbona gīt'ūmo na a bise tūlī na nghūmbū ja kūmubona a bing'we. Nose badūgū, aho twajiigwa ī mhola ja kūzunya kwing'we twalūngūjiwe no ū mu būpīna wise, na a makoye ayo gakatūgwīla kūlwa nguno ying'we. Īkī ī haha hū tūlī bapanga, ūlū ng'ūhandatīla kwīmīīla ū mulī Seeba. Nguno hīmba tūkūnūmba na kalūmbīle kī ū Mulungu wise, ū mu būyegi ūbo tūlī nabo kū būtongi bokwe kūlwa nguno ying'we! Līīmi na būjikū tūkūlombaga na būjangīīzu būtaale gīkī tūmubone ū būshū wing'we, tūmugoloolele īyo īligoma-goma ū mu kūzunya kwing'we. Ali lūūlū ī haha ū Mulungu Sīswe ng'wenekīlī, nū Yesu Seeba wise, leka atūtonge ī nzīla ya kwiza ūko mulī. Na a bing'we, ū Seeba ang'winhe kūbiza na būtogwa wingī bo kūseesekela na kūseesekela, ng'witogwe a bing'we benekīlī, pye na a banhū a bangī, gīt'ūmo tūkwītīlaga a bise ū kū bing'we. Amushikanye ū mu ngholó jing'we, ū ng'wikanza lya kwiza kwa ng'wa Seeba wise Yesu hamò na beela bakwe bose, musangwe mulī beela mutī na shilingo ū kū būtongi bo ng'wa Mulungu Sīswe. Hūna lūūlū badūgū, ū gwa kūmalīja gūlī gīkī, tūlīmulomba na kūng'wikūmbīlīja mulī Seeba Yesu, mushimīzīle mu nhūngwa ja kūnyeja Mulungu, gīt'ūmo mukanukūlīla kūfuma kū bise. Shimīzagi gīko, nīyo jangīīlagi no-no-no. Mukamanile a kahūgūlīle ako tūkang'winha mulī Seeba Yesu. Nguno ū būtogwa bo ng'wa Mulungu būlī gīkī ng'wejiwe, ng'wīnge ū mu būjingi. Būlī ūmò wing'we amane ū kūgūlanghana ū mīlī gokwe mu wela n'ikūjo. Ītī mu kwikūmva kwa nyahahaalīzu gīt'ūmo balī banhū ba mahanga, abo bataamanile Mulungu. Atizigela munhū wa kūnghūnga ng'wiye ū mu mhayo gwenūyo, nguno ū maji wa shiilī ū mu yose yenīyī alī Seeba, gīt'ūmo tūkamuwīlīla hape kūfuma haho wandījo. Īkī ū Mulungu atatwitanile a bise gīkī twingīle mu būsoso, alīyo kwingīla mu wela. Hūna lūūlū ūyo alayīleme ī yenīyī atūlemaga ya ng'wa munhū, alīlema ya ng'wa Mulungu ūyo wang'winha a bing'we Moyo Ng'wela wakwe. Kwike ī mihayo ya kitogelwe ka nyadūgū, natī na nguno ya kūng'wandīkīla ī yene, nguno a bing'we benekīlī ng'wamala kūlangwa na Mulungu ū kwitogwa. Īkī ī mihayo yenīyo mukūbīītīlaga na kale pye a badūgū ba mu Makedonia ī yose; kwike badūgū tūlīng'wikūmbīlīja ng'ongeje na kūtinda ho. Hangī gemagi no-no-no ū kwilanghana, būlī munhū ayūbeeja milīmo yakwe, ng'ūtūmama na makono ging'we gīt'ūmo tūkamuwīlīla. Ū mu gīko hū mukūdūla kūgoloola a kashimīzīle ū kū banhū abo balī hanze ya kūzunya; nīyo mutūgwa nū mu makoye ga būgayiwa. Ali lūūlū badūgū, tūtatogilwe ng'wikale mutīmanile ī mihayo ya banhū abo balaalile, nguno tūtatogilwe mupīnīhale gīt'ūmo balī a bangī, abo batī na kwisagīlwa. Īkī tūzunije gīkī ū Yesu akacha na kūjūūka, h'ūmo akūbīītīla ū Mulungu na a babo balaalile mulī Yesu, akūbenha hamò nanghwe. Leki tūmuwīle ūmo gūlī gete ū mhayo go ng'wa Seeba ng'wenekīlī; gīkī, a bise abo tūkūsangwa tūlīho a h'ikanza lya kwiza kwa ng'wa Seeba, tūtūbatanga abo balaalile. Nguno ū Seeba ng'wenekīlī akwiza kūfuma ng'wigūlū n'ilaka itaale lya kūlagīla, ilaka lya ng'wa malaika ntaale, n'ipembe lya ng'wa Mulungu; hūna abo baachīla mulī Kilisto bakūtonga ū kūjūūka. Ha numa nise abo tūkūsangwa tūtaalī tūlī bapanga, tūkūhwehulwa hamò nabo tūje mu malunde kūjūmanhīja kwigūlya nū Seeba. Hūna tūkwikala nanghwe ū Seeba welelo bose. Na lūūlū ng'wilūngūja mu mihayo yenīyī. Alīyo ī mihayo ya shikū na makanza, ī yene badūgū natī na nguno ya kūng'wandīkīla. Nguno a bing'we benekīlī mumanile, gīkī ū lūshikū lo ng'wa Seeba lūkūshika gīt'ūmo ng'wibi akizaga būjikū. Ū ng'wikanza īlo bakūsangwa bakūhayaga gīkī mhola na kaholele, bakūhayimanīla bisanganījiwa na būkenaagūji, gīt'ūmo būsūngū bo kūbyala būkansangaga nkīma ūyo alī nda; batūpūlūgūka na hado yaya! Kwike a bing'we badūgū, mutī banhū ba mu giiti, nose ū lūshikū lwenūlo lūng'wisanganīje. Nguno pye abo mulī baana ba ng'wisana mulī ba ng'wikanza lya līīmi. A bise tūtī ba ng'wikanza lya būjikū nūūlū tūtī ba mu giiti. Hūna lūūlū, tūlekagi ū kūlaala gīt'ūmo balī a bangī, alīyo twilanghanagi tūbize na masala madeekanu. Nguno a balaaji bakalaalaga būjikū, pye na a baleevi nabo bakaleebagwa būjikū. Alīyo a bise tūlī ba ng'wikanza lya līīmi, hū kūhaya tūbizagi na masala madeekanu, tūzwale kūzunya na būtogwa, shibize shizwalo shise sha chūma sha kūlanghana shikuba; hama n'ihima lya kwisagīlwa kwa būpīji. Nguno ū Mulungu atatūsolile kūlwa kūgwa mu būpelanu bokwe, alīyo kūlwa kwanukūla būpīji mulī Seeba wise Yesu Kilisto, ūyo akacha kūlwa nguno yise; gīkī tūbize bapanga hamò nanghwe, ū ng'wikanza īlo tūlī bapanga nūūlū tūlaalile. Hūna lūūlū ng'wilūngūja na kwizenga, būlī ng'wene na a biye gīt'ūmo mukwītīlaga na kale. Ali lūūlū badūgū, tūtogilwe mubitegeleje a batongeeji abo bakwītaga milīmo mitaale kūlwa nguno ying'we, na kūmuhūgūla mulī Seeba. Ng'ūbinha ikūjo itaale mu būtogwa kūlwa nguno ya nīmo ūyo bakūgwītaga, hama na a bing'we ng'wikale mu mhola būlī ng'wene ū kū biye. Na hangī badūgū tūlīmukomeleja muyūbahūgūla abo batadīlīlaga; na a babo bakūgwaga ngholó ng'ūbagunaana, na a bagokolo ng'ūbaguzuhya. Hangī bizagi biyūmīlīja kū banhū bose. Langhanagi atizilonga wa kūyūshosha yabūbi kūlwa kwītīlwa yabūbi, mubize na nhūngwa ja kwiyītīla yawiza gwa a bing'we benekīlī na benekīlī; pye na a bangī. Yegagi gwa-gwa-gwa. Lombagi būlī lūshikū, yaya ū koya. Lūmbagi mu būlī mhayo, nguno h'ūmo būlī ū būtogwa bo ng'wa Mulungu ū kū bing'we, ū mulī Kilisto Yesu. Yaya ū kūnjimya ū Moyo; hama yaya nū kūbūdalahīja ū būhangi. Ng'wīlola chiza pyī ī mihayo mu būdeeba, ī yawiza ng'wīdima; alīyo lekanagi nayo gete pyī ī yabūbi. Hūna lūūlū leki ū Mulungu wa mhola ang'weje wei ng'wenekīlī, na amulanghane ū mu myoyo nū mu ngholó, pyī nī mibīlī ying'we. Mubize banhū bashikanu, batī na shilingo ū mu lūshikū lwa kūshoka kwa ng'wa Seeba wise Yesu Kilisto. Ūyo wang'witana ng'wene nsanyiwa, akūshikīlīja dūhū. Badūgū, ng'ūtūlombela na a bise. Bagīshagi mu kwibbipa kwela pye a badūgū. Nalīmukomeleja mulī Seeba gīkī, ī nyalūba yenīyī basomelwe pye a badūgū. Shigongo sha ng'wa Seeba wise Yesu Kilisto shibize hamò ning'we: Alichene. Nene Paulo, hamò na Silwano na Timoteo; kū kanisa ya Batesalonike, īyo īlī mulī Mulungu Sīswe na Seeba Yesu Kilisto. Shigongo na mhola shibize hamò ning'we kūfuma kūlī Mulungu Sīswe, na kūlī Seeba wise Yesu Kilisto. Badūgū, shitwigeleelilwe kūnūmba Mulungu būlī gwa kūlwa nguno ying'we. Īlī yawiza twīte gīko nguno ū kūzunya kwing'we kūkūjaga kongeja kūkūla na kūbiza na nguzu; nū būtogwa wing'we ūmo ng'witogelilwe būlī munhū na ng'wiye būkūjaga bongeja kūkwīla. Nose twabizilikumīlīja ū kū kanisa ja ng'wa Mulungu kūlwa nguno ying'we. Ū gwenūyo tūlīgwīta kūlwa nguno ya wiyūmīlīja na kūzunya kwing'we nūūlū aho mukūluhiagwa na kūkoyiwa. Ī yenīyī īloolecha hape gīkī ū būlamuji bo ng'wa Mulungu būtūngīlīgije. Hūna lūūlū a bing'we mukūbalwa gīkī ng'wigeleelilwe kūbiza mo ū mu būtemi bo ng'wa Mulungu ūbo būkūng'wenhelejaga kūluha. Alīyo īkī ū Mulungu alī ntūngīlīja, akūbamalīla shiilī abo bakūmuluhyaga. Lelo a bing'we abo mukūluhiagwa, akūng'wifuuja hamò nise ū ng'wikanza lya kwiza kwa ng'wa Seeba Yesu, kūfuma ng'wigūlū hamò na bamalaika bakwe ba būdūla. Akwiza mu ndali ja moto abinhe nsango abo bataamanile Mulungu, na a babo batatogilwe kūjanukūla ī Nghūlū Jawiza ja ng'wa Seeba wise Yesu. Bakwinhwa nsango gwa kūyagala welelo bose, bīnjiwe gete ū kū būtongi bo ng'wa Seeba, nū ng'wikūjo lya būdūla bokwe. Ū ng'wikanza lya kwiza kwakwe lyenīlo, a beela bakwe bakūnkumīlīja, nīyo pye a bazunya bakūnyegela; na a bing'we mukūbiza mo, nguno mubūzunije ū būkaanīji wise ūbo tūkang'winha. Ū mu mhayo gwenūyū tūkūmulombelaga gwa, gīkī ū Mulungu wise amubale kūbiza ng'wigeleelilwe ū kūbiza mo ū mu witanwa, na gīkī ū mu būdūla bokwe amushikīlīgīje būlī mhayo gose, ūyo gūlī gwawiza mu katūmamīle ka kūzunya kwing'we. Ū mu gīko ī lina lya ng'wa Seeba wise Yesu līkūkumīlījiwa ū mu bing'we, na a bing'we ū mulī wei, gīt'ūmo shilī shigongo sha ng'wa Mulungu wise na Seeba Yesu Kilisto. Hūna lūūlū badūgū, ū mhayo gwa kūshoka kwa ng'wa Seeba wise Yesu Kilisto, na a bise ū kwibilinga kūlī wei, tūlīmulomba mutizūlelengetiwa wangū-wangū ū mu maganiko ging'we. Na hangī yaya ū kūzwanjiwa nūūlū na moyo nebe. Nūūlū īkabiza mihayo ya mbika kī, nūūlū yūbiza nyalūba īlīhayiwa angū yafumile kū bise, īlīyomba gīkī ū lūshikū lo ng'wa Seeba lwamalile kūshika! Munhū ose-ose atizūmulemba nūūlū hado; nguno shiigelile tame wilonge būkenaagūji būtaale, na ngomi ntaale iyooleche ha ng'wape. Ū wei alī ng'wana wa kūyagala, ūyo ashilemile būlī shikolo īsho shikitanagwa mulungu, nūūlū īsho shikalamiagwa. Nīyo akwigūngūhya higūlya ya shose shenīsho. Nū mu hekalu ya ng'wa Mulungu akūja akigashe, kūnū akwigīmbaga gīkī ū wei hū Mulungu! Ī gīsī mutizūkīlaga gīkī aho naalī hamò ning'we nakamuwīla ī mihayo yenīyo? Nī haha mushimanile īsho shihangīgije, kūshisha līshike ī likanza lya kwiyoolecha kwakwe ha ng'wape. Kwike ahene nūūlū ī haha ū būgomi būlīho būkūtūmamaga; alīyo mu mbika ya mbisīla, nguno shitaalī shilīho īsho shihangīgije. Ūlū shilīnjiwe, akwiyoolecha ha ng'wape ū ngomi ng'wenūyo. Alīyo ū Seeba Yesu akūnkenaagūla bo myūyī ya mu nomo gokwe, anyagaje n'ikūjo lya kūshoka gokwe. Ū kwiza kwa ngomi ng'wenūyo kūkwiyoolecha mu būdūla bose bo katūmamīle ka ng'wa Shetani, na mihayo mitaale ya kūkamaaja kūlwa kūlemba-lemba; na mu mbika jose ja mihayo yabūbi, ya kongeja kūbajimīīja a bajimīīji, nguno batatogilwe ū kwīyanukūla ī nghana gīkī bapījiwe. Kūlwa nguno yenīyo ū Mulungu akūbatūmīlaga nguzu jabūbi, bayūzunya ya būlomolomo. Ū mu gīko abo batīzunije ī nghana, abo bakayejiagwa na mihayo yabūbi, bakūgwīlwa nsango. Alīyo badūgū batogwa ba ng'wa Seeba, a bise shitwigeleelilwe kūnūmba Mulungu gwa-gwa-gwa kūlwa nguno ying'we, īkī ū Mulungu wamusola kūfuma ha wandījo gīkī mupījiwe mu nzīla ya kwejiwa na Moyo, na kūlwa kwīzunya ī nghana. Akang'witana mu nzīla ya Nghūlū Jawiza ījo tūkūjilomeelaga, gīkī ng'wanukūle ikūjo lya ng'wa Seeba wise Yesu Kilisto. Hūna lūūlū ī haha badūgū, handatīlagi, ng'wīdime ī mihayo īyo ng'wamala kūlangwa mu nzīla ya būlomeeji wise, nūūlū mu nyalūba jise. Nanghwe ū Yesu Kilisto, ū Seeba wise ng'wenekīlī nū Mulungu Sīswe ūyo atūtogilwe, ūyo hangī wamala kūtwinha būlūngūjiwa bo welelo na welelo, hamò na kwisagīlwa kwawiza kūlwa shigongo, leki ayīlūngūje ī myoyo ying'we, hangī amuguzuhye mu kalūngalūngīle na mu katūmamīle kose, ako kalī kawiza. Ū gwa kūmalīja badūgū, tūlombelagi, ū mhayo go ng'wa Seeba gūsambaale wangū, hangī gwinhwe ikūjo gīt'ūmo īkūjīlaga kū bing'we. Na gīkī tūpījiwe ū kū banhū a bibonya na a bahūnga; nguno a banhū batī bazunya pye a bose. Alīyo ū Seeba īkī nsanyiwa, akūmuguzuhya na kūmulanghana a bing'we ū kūlī ng'wanishi. Tūlīnsanya Seeba gīkī īyo tūlīmukomeleja yenīyī mukwīyīta, na hangī mukwīta na kūtinda ho. Nanghwe ū Seeba leki ajitongeele ī ngholó jing'we mu būtogwa bo ng'wa Mulungu na mu wiyūmīlīja bo ng'wa Kilisto. Hama tūlīmukomeleja badūgū mu lina lya ng'wa Seeba Yesu Kilisto gīkī, lekanagi nanghwe būlī ndūgū ūyo alī na nhūngwa ja boolo, ūyo atūshimīzīlaga mu malange ayo ng'waganukūla kūfuma kū bise. Nguno a bing'we benekīlī mumanile gīkī shing'wigelile kūtūlondeela, īkī twalī tūtī boolo aho twalī hamò ning'we. Tūtanukūlile shilīwa sha dalali kūfuma kūlī munhū ose-ose, alīyo līīmi na būjikū twalwishaga milīmo midito, nguno twalī tūtatogilwe kūmuna nūūlū ūmò wing'we. Twītaga gīko ītī kūlwa kūbiza tūtī na būdūla bo kūlagīja, alīyo kūlwa nguno ya kwitūūla a bise kūbiza būlolelo wing'we, gīkī ning'we muyīta gīt'ūmo tūkwītīlaga a bise. Nguno na a haho twalī hamò ning'we tūkamuwīla gīkī, ūlū munhū atatogilwe kūtūmama milīmo, nū kūlya atizagūlya! Twandije kwigwa gīkī bamò na bamò ū mu bing'we bakūjaga būsīngīja mu kaya ja banhū, ndūhū nūūlū kūtūmama nīmo; batī na gwabo gete ūlū ītī kūja bakwishatya-shatyaga dūhū! Na lūūlū a banhū ba mbika yenīyo tūlībakomeleja na kūbahūgūla mulī Seeba Yesu Kilisto balembeele, batūmame milīmo yabo; nabo bayipandīkīla shilīwa shabo benekīlī. Alīyo a bing'we badūgū, yaya ū kūgwa ngholó ū kwīta ī yawiza. Ūlū aligele wa kūlema kūgwigwa ū mhayo gwise ūyo tūlīng'wandīkīla, mpambūkagi ū munhū ng'wenūyo, yaya nū kwisangīja nanghwe, ading'we minala. Kwike yaya ū kūnola gītī ng'wanishi, ng'ūnghūgūla gītī ndūgū. Hūna lūūlū ū Seeba wa mhola ang'winhe mhola mu yose gwa-gwa-gwa. Seeba abize hamò ning'we bose. Ūbū wene būgīsha mu nkono gwane nene Paulo ng'wenekīlī, hū lūmengho ūlo nakūtūūlaga mu nyalūba jose; h'ūmo nakwandīkīlaga. Shigongo sha ng'wa Seeba wise Yesu Kilisto shibize hamò ning'we bose pye: Alichene. Nene Paulo ntūng'wa wa ng'wa Kilisto Yesu, kūlwa shilagīlo sha ng'wa Mulungu mpīja wise, na Kilisto Yesu ūyo alī kwisagīlwa kwise. Kūlī Timoteo ng'wana wane gete ū mu kūzunya; shigongo na wiza na mhola shibize hamò nangho, kūfuma kūlī Mulungu Sīswe na Kilisto Yesu Seeba wise. Ikalaga mo ū mu Efeso gīt'ūmo nakakūkomelegeja aho najaga Makedonia, nguno balīmo bangī balīyūlanga malange gatatūngīlīgije; ūbahūgūla booye. Na hangī batizimanīlīja kwikala būponya makanza gabo bakūdegelekaga ngano, nūūlū mahoya ga mihayo ītī na būkalīkīle ya makwihela ga shibyalīlwe. Ī mihayo yenīyo ītagunaanaga nūūlū hado ū mu kūntūmamīla Mulungu mu kūzunya, ūlū ītī kwenheleja halalī dūhū. Ī nguno ya kūkwinha ū būganikīji wenūbū īlī gīkī, būbize ho būtogwa ūbo būfumile mu ngholó neela na wiyangūji wawiza, na kūzunya kwa nghana. Bamò na bamò bakwījimīījaga pyī ī yose īyī bayūgalūkīla mahoya ayo gatī na solobo! Batogilwe kūbiza balangi ba shilagīlo, alīyo batīmanile nūūlū hado īyo bakīhayaga, nūūlū īkī bakigambīlaga kūlomeela na būgimu būtaale. Tūmanile gīkī ī shilagīlo shilī shawiza kūlī munhū ose-ose ūyo wizunīlīja nasho ūmo shihayīlile. Kwike īlī yawiza kwitegeleja gīkī, ī shilagīlo shitatūūlilwe kūlwa nguno ya ntūngīlīja, shilīho kūlwa nguno ya bashitiigwa na a babo balemile kūhang'wa; kūlwa basoso, bakenaagūji, banhū ba malofu na badalahi; na kūlwa babūlagi ba basaabo na baninaabo, hamò na babūlagi ba banhū bose-bose! Shilīho kūlwa nguno ya bajingi, na bagosha abo bakiyītīlaga ya minala na bagosha bichabo; na kūlwa babisi ba banhū na balomolomo, pye na a babo batashikīlījaga būlagane wabo. Shitūūlilwe kūlwa mihayo yose īyo īkachaamaga malange masoga, ayo gizunīlīgije nī Nghūlū Jawiza ja ng'wa Mulungu nkumīlījiwa; ījo waninha nene. Nakūnūmbaga no ū nguzuhya wane ū Seeba wise Yesu Kilisto; nguno akanibona nigeleelilwe, ūnitūūla ū mu nīmo gokwe. Ū nene ī kwandya naalī nsosohaja wa lina lya ng'wa Mulungu, hangī naalī nuhya wa banhū, na ng'wibonya! Alīyo nakachīlwa shigongo nguno pyī ī yenīyo nayītaga mu būchilū-chilū, kūlwa būtūzunya. Hūna ū mulī Kilisto Yesu nitīīlwa shigongo shingī, na kūzunya, hamò na būtogwa kūfuma kūlī Seeba wise. Ū mhayo ūyū gūtūngīlīgije gete, hangī gwigeleelilwe kūzunyiwa na banhū bose; gīkī: Ū Kilisto Yesu akiza ū mu sī kūpīja ba shibi. Ū mu benabo, ū nene nalī wa kwandya! Alīyo ī nguno īyo īkenheleja nachīlwe shigongo yalī gīkī, ū mulī nene ūyo naalī nkenaagūji ntaale, ū Yesu Kilisto abooleche pyī ū wiyūmīlīja bokwe. Būbize ho būlolelo kū bose abo batogilwe kūnzunya we, na kwingīla mu būpanga bo welelo bose. Hūna lūūlū, ī haha akumīlījiwe na kūgongoolwa ū Ntemi wa welelo bose, ūyo atī wa kūyagala, nūūlū kūbonwa, ū ng'wene h'ūyo alī Mulungu ūmò wike. Bebe Timoteo ng'wana wane, ī mihayo yenīyī nalīkūlagīla gīt'ūmo būhangi būkafunyiwa kūlwa nguno yako, gīkī ūdūle kwilwisha mu kalwīle kawiza. Ūbize na kūzunya, na wiyangūji wawiza ū mu moyo; nguno ī haha balīho bangī balī mu nhabaala ya kūtubīla, kūlwa kūleka kūkūdīlīla ū kūzunya. Nīyo bamò, gītī ba Humaneyo na Isikanda, naanekelile Shetani balangwe, booye ū kwikala būsosohaja lina lya ng'wa Mulungu. Ali lūūlū, ū mhayo gwa kwandya nalīkomeleja gīkī kūbize ho kwikūmbīlīja na kūlomba na kūlombela, hamò na kūlūmba kūlwa banhū bose. Kūlwa basugi na batongeeji bose, gīkī twikale mu mhola na būlembeezu, n'ikūjo mu wela bose. Ū mhayo gwenūyū gūlī gwawiza, na gūzunīlījiwe nū Mulungu ū mpīja wise, ūyo atogilwe pye a banhū bapīle, na bashike mu kwīyitegeleja ī nghana. Nguno alīho Mulungu ūmò, na Munhū ūmò, ūyo alī ntūūji wa būsangīja ha gatī ya banhū na Mulungu, ng'wene Kilisto Yesu; ūyo akifunya wei ng'wenekīlī kūbiza shikomoolelo kūlwa nguno ya bose, mhayo ūyo gūkaanīlilwe ng'wikanza lyago. Ū nene nakasolwa nūtūūlwa kūbiza nkumūcha wa mhayo gwenūyo, na ntūng'wa wa kūlanga banhū ba mahanga; gīkī bingīle mu kūzunya, na babize batūngīlīja; nalīhaya ya nghana natūlomalomaga. Ali lūūlū natogilwe gīkī, būlī kwene a bagosha bayūlomba babūūkije ng'wigūlya makono meela, yaya ū kūsugwa na būpelanu nūūlū halalī. A bakīma nabo ū kwigaliila kwabo kūbize mu kazwalīle kalongile; nīyo mu būkoonu na būdeekanu bo masala, ītī mu kūshiba nzwīlī na kūzwalīla zahabu na luulu, nūūlū myenda ya mpango ntaale. Alīyo babize mu shīmīle īsho shibigelile bakīma ba nhūngwa jawiza, mu kashimīzīle ka logohano kūlī Mulungu. Ū nkīma ni ilangage mu būlembeezu na widohya bose. Natūnzunīlījaga ū nkīma kūnanga nūūlū kūnsuga ngosha, alīyo abize nembeezu. Nguno ū Adamu hū ng'wene ūyo akabūmva kwandya hūna wiza nū Eva. Hama ū Adamu atalemba-lembilwe, alīyo ū nkīma h'ūyo akalemva-lemva, ūgwa mu būbi. Kwike akūpījiwa kūlwa kūbyala baana, ūlū wikala mu kūzunya na būtogwa na wela na kwilanghana. Ūlū munhū ūkalalwa nīmo gwa būlanghani bo kanisa, akūbiza wikūmbagwa nīmo gwawiza; ū mhayo gwenūyū gūlī gwa kūsanyiwa. Hūna lūūlū shing'wigelile ū nanghani wa kanisa abize atī na shilingo, abize ngoshi wa nkīma ūmò, ng'wilanghani, ng'witegeleja, ngaliili na ng'wiza-ngholó, hangī amanile kūlanga. Atizūbiza nkolwa wa shikoji nūūlū ntūji wa banhū, alīyo abize ng'wiyūmīlīja, atī nyombo, atī ng'wikūmvi wa sabo. Abize amanile kūsuga kaya yakwe, a baana bakwe babize bidohya, hangī banhū b'ikūjo. (Ūlū munhū atamanile kūsuga kaya yakwe wei ng'wenekīlī, akūdūla ginehe ū kwīsuga ī kanisa ya ng'wa Mulungu?) Atizūbiza mpya ū mu kūzunya, nguno adūgije kūdoosa agwe mu nsango go ng'wa Shetani. Na hangī shing'wigeleelilwe abize akūkaanīlagwa chiza na a banhū abo balī hanze ya kūzunya, atizūbiza wa kūyūsaayīlwa mihayo, nguno akwitulwa wagwashiwa na lūtu lwa ng'wanishi. Na a bagunaani nabo shibigelile babize banhū abo bigeleelilwe ikūjo, batī na magalū-galū, batizūbiza bakolwa-walwa, nūūlū batizūbiza bayegelile sabo ja būnyeecha. Babize bagūdimile ū mhayo gwa mbisīla ya kūzunya mu ngholó neela. Nabo a benaba shibigelile bayūgeng'wa tame; ūlū būbonekana batī na shilingo, bagūtūmame ū nīmo gwa būgunaani. Na a bake babo gīko; nabo babize bigeleelilwe ikūjo, batī basonghanya, babize balembeezu na bishigwa mu yose. Būlī ngunaani īng'wigeleelilwe kūbiza atoolile nkīma ūmò, na būlī ng'wene abize amanile kūbalanghana chiza a baana bakwe, pyī nī kaya yakwe. Nguno a bagunaani bawiza bakapandīkaga isumbī lyawiza, hama bakigalīhījaga ū mu mhayo gwa kūnzunya Kilisto Yesu. Ī mihayo yenīyī nalīkwandīkīla, nūūlū īkī nalisagīlwa kwiza wangū ū kūlī bebe. Natogilwe gīkī nūūlū nūdīla ū kwiza, wikale ūmanile ūmo shiigelile kūshimīzīla ū mu numba ya ng'wa Mulungu, ī kanisa ya ng'wa Mulungu mpanga, īyo īlī nghīngī na shiganga sha būtūngīlīja. Ī mbisīla ya logohano kūlī Mulungu īlī nhaale no, a henaho ītīho halalī. Akabonekana mu mīlī, oolechiwa na Moyo gīkī alī ntūngīlīja, wiloleelwa na bamalaika; ūkumūchiwa kū mahanga, wanukūlwa mu sī, hama ūtwalwa kwigūlya ng'wikūjo. Alīyo ū Moyo akūkaanīlaga hape gīkī, ū kū shikū ja kū būkalīkījo bangī bakūkūleka ū kūzunya, bayūshimīzīla mu malange ga masamva na myoyo ya kūjimīīja, mu wibeeleja wa banhū balemba-lembi na bagūnu, abo wiyangūji bo mu ngholó jabo botīndīhala, bobiza gītī būchuumīlījiwe chūma sha moto. Bakūyūlemeja na mihayo gītī ya witooji, nūūlū kūlya shilīwa īsho shibeejiwe na Mulungu, gīkī shanukūlwe mu būyegi na a bazunya abo bayīdeebile ī nghana. Nguno būlī shiseeng'wa sha ng'wa Mulungu shilī shawiza; shitīho sha kūponyiwa ū mu shose īsho shikanukūlagwa mu kūlūmba. Ī shose shikeejiagwa na mhayo go ng'wa Mulungu na kūlomba. Ūlū ūboolekeja a badūgū ī mihayo yenīyī ūkūbiza ntūmami wa ng'wa Kilisto Yesu, ūyo akūlile mu mihayo ya kūzunya na ya malange gawiza, ayo ūkūgalondeelaga. Alīyo būlemage pyī ū būsoso, nī ngano ja nyagikūlū; ū bebe imanīlījage mu mihayo ya wela dūhū. Nguno nghana ī chene īlīho solobo ū kūgūmanīlīja ū mīlī kūtūmama, kwike ītī nhaale. Alīyo ū wela būlī na solobo mu būlī mhayo, hangī būlī na kwisagīlwa ū mu būpanga bo haha, nū ng'wikanza īlo līliza. Ū mhayo gwenūyū gūlī gwa nghana, na gwigeleelilwe kūzunyiwa. H'ī nguno yene tūkūtūmamaga mu wiyūmīlīja būtaale kūgūlwīlīla, īkī ū kwisagīlwa kwise tūntūūlīlile Mulungu mpanga, ūyo alī mpīja wa banhū bose; ī no-no-no a bazunya. Balagīlage na kūbalanga ī mihayo yenīyī; atizigela nūūlū ūmò wa kūbūdalaha ū būdinha wako. Ū bebe boolekejage būlolelo a bazunya, ū mu kalūngalūngīle nū mu kashimīzīle, nū mu būtogwa; pye nū mu kūzunya, nū mu wela. Gūdīlīlage ū mhayo gwa kūbasomela a banhū ī shandīkwa, ūbakomeleja na kūbalanga kūshisha aho nalize ko. Yaya ū kūshilekanīja ī shakwinhwa īsho ūlī nasho, īsho ūkinhwa mu nzīla ya būhangi na kūtūūlīlwa makono ga banamhala. Ī mihayo yenīyī īgoyelage, hangī wifunye gete kūlwa nguno yayo; ūboolekeja hape pye a banhū ī nhūngwa ja kashimīzīle kako. Hama ū bebe ng'wenekīlī ilanghanage, pyī nī yīyo ūkwīlangaga. Handatīlaga mo ū mu mihayo yenīyo, nguno ūlū wīta gīko hū ūkwipīja ū bebe, pye na a badegeleki bako! Ū munhū ūlū namhala, ntongage mu kwidohya n'ikūjo gītī so. A basūmba lūngalūngaga nabo gītī baana bang'wing'we. A bagikūlū gītī banoko, lelo a bashīke gītī balūmbūyo mu wela bose. A bachīlwa abo batī na munhū wa kūbagunaana, ūbagunaana. Ū nchīlwa ūlū alī na baana nūūlū bizūkūlū, a benaba ni bilangage tame kūjīītīla yawiza ī kaya jabo, bayūbīītīla yawiza a bataale babo, nguno ū mhayo gwenūyū gūzunīlījiwe nū Mulungu. Alīyo ū nchīlwa ūyo atī na wa kūngunaana gete, ū ng'wenūyo antūūlīlile Mulungu pyī ū kwisagīlwa kwakwe makanza gose; līīmi na būjikū akadīlaga mu kūlomba na kūlombela. Kwike ū nchīlwa ūlū akikalaga mu mihayo ya kūyeja mīlī gokwe dūhū, ū ng'wenūyo achīle nūūlū īkī akweshemaga! Nī yenīyī balangage, batizūgwa mu būbi. Hama ūlū alīho munhū atabalonjaga a banhū bakwe, ī no-no-no a ba mu kaya yakwe, ū munhū ng'wenūyo abūdalahile ū būzunya bokwe, nīyo alī wabūbi kūtinda ūyo atī nzunya. Ū nchīlwa atizūtūūlwa ū mu shitabo sha bachīlwa ūlū ataalī kūshisha myaka makūmi atandatū, nīyo abize walī nke wa ngosha ūmò dūhū. Hangī nīyo ū nchīlwa abize akūkaanīlagwa gīkī alī na shītwa shawiza mu mihayo gītī ya kūlela baana, kūgunaana bageni, kooja mhambala ja beela, kūgunaana baluhi; abize nondeeji wa būlī mhayo gwawiza. Alīyo a bachīlwa abo bataalī bashīke, balemage a benabo; nguno ū kwikūmva kwabo ūlū kūbaheeba bashikile kwīnga ū mu kwifunya kwabo ū kūlī Kilisto, bikūmva būtoolwa. Ū mu gīko bakūgwa mu nsango, kūlwa nguno ya kūlekana nū kūzunya kwabo ū kwa kwandya. Nguno nīyo ū mu gīko bakwilanga boolo, būyikala bakūsīngījaga mu kaya ja banhū. Hama batūgelela ha mhayo gwa boolo dūhū, alīyo bakūbiza basīgani na bishatya-shatya, hangī bakalomo-njoocho. Hūna lūūlū natogilwe a bachīlwa a bashīke bayūtoolwa, babize banisaale, babyale baana. Yaya ū kūng'winha ng'wanya gwa kūtūsondagūla ū ng'wanishi. Nguno nīyo nī haha balīho bamò bamala kūgalūka būbiza balondeeji ba ng'wa Shetani. Ūlū alīho nshīke alī na bachīlwa ni abagunaanage, atizīseseja nigo ī kanisa. Ī kanisa ībagunaane a bachīlwa abo batī na wa kūbagunaana. A banamhala, abo bamanile kūsuga, shiigelile binhwe ikūjo idito ho, ī no-no-no abo bakwītaga nīmo gwa kūlomeela na kūlanga. Nguno ī shandīkwa shihayile gīkī, “Ī ng'ombe ūlū īlīīta nīmo gwa kūtūla būsīga, yaya ū kwītunga ū kū nomo gwayo” na gīkī, “Ū ntūmami shing'wigelile kūpandīka mheela yakwe.” Yaya ū kwanukūla būbūūlwa bo namhala, ūlū batigelile bakaanīji babīlī nūūlū badatū. Ūbahūgūla hape-hape abo balī mu nhūngwa ja shibi, babize na logohano a bangī. Nalīkūtonga mu welwa-ngholó kū būtongi bo ng'wa Mulungu na bo ng'wa Kilisto Yesu, na kū būtongi bo bamalaika basolwa; balangage chiza ī mihayo yenīyī, hama yaya ū kūfumaasī wafunyaga būlamuji, na hangī yaya ū kūbiza na būsolanhya. Hama yaya ū kūtūūlīla makono munhū wangū-wangū, nīyo yaya ū bebe ū kwisangīja mu shibi sha banhū; alīyo ilanghanage wikale ūlī ng'wela. Oyaga ū kūgelela kūng'wa minzī dūhū, bizagūng'wa na divai ya malīngīīla, kūlwa nguno ya makoye gako ga mu nda, pye na a gangī ayo gakikalaga gūkūshokela gwa-gwa-gwa būlī makanza. Ī shibi sha banhū bamò shilī ha ng'wape, nīyo shibatongeelile ū kūja ū mu nsango; alīyo ī sha bangī shilīho a ha numa yabo shibalondeelile. H'ūmo īlī nū mu milīmo ī yawiza, nayo īlī ha ng'wape, nī yīyo ītaalī ū kūmanīka nayo ītikala ībisilwe makanza gose. A basese ni babisaabage a basaabo-būgonzo gīkī bigeleelilwe ikūjo lyose, lītizūdalahwa ī lina lya ng'wa Mulungu, nū būlangi wise. Abo balī na basaabo-būgonzo bazunya, yaya ū kūbibengeleja īkī balī badūgū, alīyo ni babatūmamīlage chiza kūtinda. Nguno a bazunya abo bakatūmamaga chiza, bakabizaga na būsangī ū mu solobo īyo īkigelaga, īkī balī baganja. Balangage ī mihayo yenīyī, nīyo ūbakomeleja gete. Ūlū munhū ose-ose wandya kūlanga mihayo yīngī nayo, ūlema kūdimana nayo īyo yideebelile na ya ng'wa Seeba wise Yesu Kilisto, akūbiza wagalemaga a malange a meela. Ū ng'wenūyo ndalahi, na atamanile mhayo gose-gose. Alī na makoye ga būhalalī na būyombi bo mihayo īyo īkenhelejaga wilu, wilemeelwa, būgayīlīja, kwitīng'wa kwabūbi, na wiyugagūji bo shikū jose ū mu banhū abo bahūganile masala, abo baamala kwījimīīja ī nghana, nose bakiganikaga gīkī ū wela īlī nzīla ya kūpandīkīla solobo! Na nghana ī chene ū mu wela īlīmo solobo nhaale, ūlū munhū ūzunya kwigelwa nī shikolo īsho alī nasho. Nguno ū mu sī ūmu tūtizile na shikolo, nose tūtīko kwīnga na shose-shose. Alīyo ūlū tūpandīka shilīwa na shizwalo, tūkūbiza twapandīkaga īsho shitwigelile. Īkī abo bakakoobaga būsabi bakagwīlaga mu būgeng'wa na mu mbeto, na mu kwikūmva kwa nyachilū-chilū kwa būlī mbika ja nyakenaagūji, mihayo īyo īkabenhelejaga banhū kūjimīlīla mu kwihīga kūtaale, nose kūshika mu kūyagala! Nguno ū kūtogwa sabo īlī mbūūkī ya mihayo ya būbi wa būlī mbika, bangī balīho bakwīngaga ū mu kūzunya kūlwa kūgūhahaalīla ū mhayo gwenūyo, nose bakwiyenhelejaga kūkenaagūka, kūlwa kūgwīla mu makoye mingī ga kūpīnīhaja! Alīyo ū bebe munhū o ng'wa Mulungu, īpeelage ī yenīyo; londeelaga būtūngīlīja, wela, kūzunya, būtogwa, wiyūmīlīja na būfula. Lwaga kalwīīle kawiza ka mu kūzunya; būlanghanage ū būpanga bo welelo na welelo ūbo ūkitanīlwa aho ūkafunya būkaanīji būsoga kū būtongi wa banhū bingī. Nalīkūkomeleja kū būtongi bo ng'wa Mulungu, ūyo alī ng'winhi wa būpanga kū shose īsho shilī na būpanga; na kū būtongi bo ng'wa Kilisto Yesu, ūyo akafunya būkaanīji wawiza kū būtongi bo ng'wa Pontio Pilato. Shihandatīlage ī shilagīlo shenīshi, yaya gete ū kūshileka nūūlū hado. Ūtizūbiza na shilingo, kūshisha līshike ī likanza lya kwilonga kwa ng'wa Seeba wise Yesu Kilisto. Ū mhayo gwa kwilonga kwakwe akūgūshikīlīja ng'wikanza īlo līhelilwe na Mulungu, ūyo we wike alī nkumīlījiwa wa būdūla bose; Ntemi wa batemi na Seeba wa baseeba. Hū ng'wene ūmò we wike, ūyo atī wa kūcha, na apīndiwe būng'weku ūbo būtī bo kwegeelwa. Ataalī kūbonwa na munhū nūūlū ūmò, na hangī atīho wa kūmona na hado yaya. Ikūjo na būdūla shibize kūlī we welelo na welelo: Alichene. A basabi ba ng'wikanza īlī bahūgūlage batizūdoosa, nūūlū batizūtūūla kwisagīlwa kwabo ha būsabi ūbo būtī wa kūshinga ho; alīyo bang'wisagīlwe Mulungu, ūyo akatwinhaga shikolo shose mu wila gīkī tūshiyegele. Baganikīlage babize bīīti ba mihayo yawiza, babize basabi mu shītwa shawiza, bazunye kūyūgabīla na bangī ī shikolo; babize biza-ngholó. Ū mu kwīta gīko bakūbiza balibīkīla sabo boi benekīlī, bakūbiza balītūūla nsingi gwawiza kūlwa shikū ījo jiliza kū būtongi, balanukūle būpanga bo nghana. Bebe Timoteo, shilanghanage gete īsho ūbīkījiwe; lekanaga nayo ī mihayo ya malofu, ī midūhū na ya halalī; īyo īkakumīlījiagwa gīkī ya nyamani, alīyo gūtīmo nū gwa kūsola. Balīho bangī bakūtalaga bīnga ū mu kūzunya bayūshimīzīla muyo. Shigongo shibize hamò nangho: Alichene. Nene Paulo ntūng'wa wa ng'wa Kilisto Yesu, kūlwa būtogwa bo ng'wa Mulungu, gīt'ūmo kūlī kwisagīlwa kwa būpanga ūbo būlī mulī Kilisto Yesu. Kūlī Timoteo ng'wana wane ntogwa. Shigongo na wiza na mhola shibize hamò nangho kūfuma kūlī Mulungu Sīswe, na kūlī Kilisto Yesu Seeba wise. Nakūnūmbaga Mulungu ūyo nakanamyaga na ngholó neela, gīt'ūmo bakūlūgenji bane bīītīlaga. Nataalī ū koya ū kūkwizūkwa ūlū nalīlomba līīmi na būjikū. Na hangī nataalī nūshizūkwa ī shisoji shako, hūna lūūlū nalī na nghūmbū no ja kūkūbona nayege. Nū kūzunya kwako ū kwa nghana nakūkwizūkagwa, ūko kwalī mulī mamayo Loisi ī kwandya, na mulī noko Eunike; ūko namanile hape gīkī nū mulī bebe kūlīmo. Hūna lūūlū kūlwa mhayo gwenūyū, nalīkwizūkīja gīkī, ī shakwinha sha ng'wa Mulungu īsho ūkanukūla kūfuma aho nakakūtūūlīla makono, shizalabanyage shandye kūtūmama. Nguno ū Mulungu atatwinhile moyo gwa booba, alīyo gwa būdūla na būtogwa na masala madeekanu. Hū kūhaya yaya ū kūding'wa minala ū kūnkaanīla ū Seeba wise, nū nene ūyo nalī ntungwa kūlwa nguno yakwe; alīyo zunyaga ū kūbiza mo ū mu būsangī bo kūluha kūlwa nguno yajo ī Nghūlū Jawiza, mu būdūla bo ng'wa Mulungu, ūyo watūpīja. Hangī watwitana mu kwitana kwela, ītī kūlwa wiza bo shītīle shise; alīyo kūlwa kasolele kakwe na shigongo shakwe, gīt'ūmo atwinhīlile mulī Kilisto Yesu kūfuma kale, kūko ikanza lītaalī kwandya kūbiza ho. Īsho ī haha shamalile koolechiwa kūlwa nguno ya kwilonga kwakwe ū Kilisto Yesu mpīja wise, ūyo wakwīngije ū kūcha, wenha būpanga na būtūūcha mu nzīla ya Nghūlū Jawiza. Ū nene nakatūūlwa kūbiza nkumūcha wajo ī Nghūlū Jawiza jenījo, na ntūng'wa na nangi wa kūjilanga kū banhū. H'ī nguno yene nakūluhaga gīkī; alīyo natūding'wa minala īkī nandeebile ūyo nansanije, hama namanile hape gīkī adūgije kūshilanghana īsho nashibīka kūlī we, kūshisha lūshikū lwenūlo. Īyūmīīlage ī mihayo īyo wa kūfuma kūlī nene, nguno īlī mu kwihela kwa kūgunaana, īlanghanage mu kūzunya na būtogwa mulī Kilisto Yesu. Ī shawiza īsho ūbīkījiwe, shilanghanage mu nguzu ja ngwīyigwa Moyo Ng'wela ūyo akwikalaga mu bise. Ūmanile gīkī pye a bana Asia banipeelile, a ba Figelo na Helimogene balī bamò babo! Ū Seeba ni īchīlage shigongo ī kaya ya ng'wa Onesifolo, nguno nghangala ningī walūniifuujaga, hama nū būtungwa bone atabūbonelile minala. Nguno na a haho wiza Lumi akashikīla kūnikooba mu būkomeezu, kūshisha ūnipandīka. Ū Seeba ni ang'winhage kūchīlwa shigongo ū kū būtongi bo ng'wa Seeba ū mu lūshikū lwenūlo. Nīyo nū bebe wīmanile ī mihayo īyo wanibeegejaga ī Efeso. Hūna lūūlū, ū bebe ng'wana wane handatīlaga kūlwa shigongo īsho shilī mulī Kilisto Yesu. Ī mihayo īyo waniigwaga nakwīhayaga kū būtongi bo banhū bingī, binhage banhū basanyiwa, abo nabo badūgije kūbalanga bangī. Iyūmīlījage ūbize mo nangho ū mu būluhi, gīt'ūmo īng'wigeleelilwe nshilikale wawiza wa ng'wa Kilisto Yesu. Atīho nshilikale ūyo atogilwe kūnyeja ūyo wantūūla mu nīmo, alīyo ū kūnū wisangīlīja na mu milīmo yīngī hangī. Nūūlū ū munhū ūlū wingīla mu wigusha kūlwa kwitinda na biye, atūpandīka ī mheela ūlū atigushije kūlondeela ūmo shilī ī shilagīlo sha wigusha wenūbo. Ū nīmi ūyo akūkoya-koyaga na nīmo, shiigelile apandīke matwajo ga kwandya ū mu nīmo gwenūyo. Gwiganikage chiza ūyo nalīgūhaya, nguno ū Seeba akūkwinha witegeleja mu yose. Ng'wizūkagwe ū Yesu Kilisto, ū wa lūganda lo ng'wa Daūdi, ūyo akajūūka kūfuma mu bafu; gīt'ūmo jihayīlile ī Nghūlū Jawiza jane, ījo jikūnenhelejaga kūluha mu būtungwa gītī nalī nkenaagūji. Alīyo nahene ū mhayo go ng'wa Mulungu gūtīko ū kūtungwa. H'ī nguno yene nakwiyūmīlījaga mu mihayo yose kūlwa basolwa, gīkī nabo ū mulī Kilisto Yesu banukūle ikūjo lya welelo na welelo. Ū mhayo gūtūngīlīgije, “Nguno ūlū tūcha hamò nanghwe tūkūbiza bapanga hamò nanghwe. Ūlū twiyūmīlīja tūkūsuga hamò nanghwe; ūlū tūnema nanghwe akūtūlema. Nūūlū twīnga ū mu kūzunya a bise, ū wei akongeja kūbiza ng'wishigwa, nguno atūdūla ū kwilema wei ng'wenekīlī.” Ūbizūkīja gwa ī mihayo yenīyī, hama ūbahūgūla mu welwa-ngholó kū būtongi bo ng'wa Mulungu, gīkī yaya ū kwihalalīja kūlwa nguno ya mihayo īyo ītī na fiilū. Ū gwenūyū gūtī na solobo ū kū badegeleki, ūlū ītī kūbasambagūla dūhū. Ū bebe ng'wene komeelaga, wiyooleche gīkī ūlī ntūmami azunyiwe na Mulungu, ūyo atī na nguno ya kūding'wa minala; ūgūgoloola chiza ū mhayo gwa nghana. Alīyo ī mihayo ī midūhū na ya nyachilū-chilū, yihūngage; nguno īkongejaga kūbingīja mu būbi abo bakīkūūbīlījaga. Nīyo ū mhayo gwabo gūkongeja kūlandaala, gūbize gītī ilonda līmholela-kūlimu; ū mu banhū ba mbika yenīyo balīmo na a ba Humaneyo nū Fileto! A banhū benabo bījimīīgije ī nghana, bandije kūja bakūkenaagūlaga kūzunya kwa banhū bamò; bakūhayaga gīkī ū būjūūko bomala kūshika! Alīyo nahene ū nsingi go ng'wa Mulungu gūtaalī ū kūgalūka ūmo gwīmīīlīlile: ū lūmengho lwago lūhayile gīkī, “Ū Seeba abamanile a bakwe,” na gīkī, “Būlī ng'wene ūyo akūlīhayaga lina lya ng'wa Seeba ni alekanage nū būbi.” Kwike ū mu kaya ja banhū shitabizaga mo shiseme shiteemagīzu dūhū, gītī sha zahabu na sha feza, nī sha mantī shikabizaga mo, pyī nī sha malongo; shingī shikabizaga sha milīmo y'ikūjo, shingī sha milīmo ya gīko-gīko dūhū. Hūna lūūlū ūlū munhū wiyeeja, wīnga ū mu mihayo īyo ītī y'ikūjo, akūbiza shiseme sh'ikūjo, īsho shibeejiwe na kwejiwa kūlwa nguno ya ng'wa Seeba, gīkī shiigeleelwe kūtūmama būlī nīmo gwawiza, ūyo shibeejiwe kūlwago. Alīyo ū bebe gūpeelage ū kwikūmva kwa shaalūki, ūdimane na būtūngīlīja, kūzunya, būtogwa na mhola; ūbize na būsangī na banhū abo bakūlīhayaga lina lya ng'wa Seeba mu ngholó neela. Īlemage ī mihayo ya nyachilū-chilū īyo īfumile mu būtūmana, nguno managa gīkī ī mihayo yenīyo īkabyalaga wilemeelwa. Ū ntūmami wa ng'wa Seeba atigeleelilwe kūbiza nyombo, alīyo shiigelile abize nembeezu kū banhū bose, abize adūgije kūlanga na ng'wiyūmīlīja. Abize amanile kūbatonga mu widohya abo batogilwe halalī, nguno hamo ū Mulungu adūgije kūbinha moyo gwa kūgalūka na koya ū būbi, bayitegeleje ī nghana yose, bingīle mu masala madeekanu. Bīnge ū mu ntego go ng'wanishi ūmo walī wabagwasha ūbataligīnja na kūbatūūla mu būsese bo kwīta īyo atogilwe wei ng'wenekīlī! Na mhayo gūngī gūyū gūmanage, ū mu shikū ja kū būkalīkījo gakūbiza ho makanza ga kwihīga. Nguno a banhū bakwitogwa boi benekīlī dūhū, hama bakūtogwa sabo; nīyo bakūbiza bikumīlīja, badooshi, badalahi, bashitiigwa kū babyaji babo, batamanile kūlūmba, na batī beela. Bakūbiza batamanile kūsaatwa bichabo, batalekejaga, balembekeja, batī bilanghani, bakalahu mu lūlīmi, batatogilwe mihayo mitengeke. Bakūbiza bijomboki, bibonya, bikumīlīja, batogilwe mihayo ya kwiyeja boi benekīlī kūtinda kūntogwa Mulungu. Ū mu kūbalola ba kūbiza gītī balī beela, alīyo ī nguzu ja wela bajilemile. A benaba lekanaga nabo gete! Nguno bamò babo h'abo batogilwe kūguukuuba kūja mu kaya ja bakīma bachilū-chilū; balī banhū abo bakatongeelagwa na kwikūmva kwa būlī mbika, nguno babunilwe shibi! Ahene ū kwilanga bakomeezu, alīyo balemeelilwe ū kūshikīīla a ha nghana yenekīlī. Gīt'ūmo Yaanè na Yambule bakalema būtongeeji bo ng'wa Musa; na a benaba nabo bīlemile ī nghana, nguno a masala gabo gamala kūbipa, batīmo ū mu kūzunya. Alīyo nahene batūsegenela, nguno ū būbi wabo būkūmanīka kū banhū bose, gīt'ūmo īkajīla nū kū bangī abo. Alīyo ū bebe wīmanile īyo nakwīlangaga ū nene, pyī nī nhūngwa jane ūjimanile; nī yīyo nakwīkoobaga, nū kūzunya kwane, nū būshisha-ngholó bone, nū būtogwa bone, nū wiyūmīlīja bone; pyī nī ya būluhiwa ūbo būkanigwīla nalī Antiokia na Ikonio na Lustila. Ūbūmanile pyī ū būluhi ūbo nabūbītīla kūlwa kwiyūmīlīja, nū mumo wanipīgīja ū Seeba ū mu yose yenīyo! Na nghana pye abo batogilwe shimīzīle ya wela mulī Kilisto Yesu bakūluhiwa. Lelo a banhū babūbi na a bibeeleja, a bene bakongeja kūkūla ū mu būbi, bakongeja kūlemva, na a boi kūlemba banhū! Alīyo ū bebe shimīzīlaga mo dūhū ū mu mihayo īyo wamala kwilanga na kwīyanukūla; nguno ūmanile ūkilanga kūfuma kūlī nani. Na hangī ūshimanile kūfuma ha būdo wako ī shandīkwa sheela, īsho shidūgije kūkwīta kūbiza ng'witegeleja kūshisha kwingīla mu būpīji, kūlwa kūnzunya Kilisto Yesu. Pye ī shandīkwa shihaahīlilwe myūyī ya ng'wa Mulungu, hangī shibeelelile ū mu nīmo gwa kūlanga, kūhama, kūhūgūla, na kūtongeela mu būtūngīlīja; gīkī ū munhū wa ng'wa Mulungu ashikanyiwe, abize amalīīlile kū būlī nīmo gwawiza. Nalīkūkomeleja kū būtongi bo ng'wa Mulungu na bo ng'wa Kilisto Yesu, ūyo akūbalamula pye a banhū, a bapanga na a bafu, ū ng'wikanza lya kwilonga kwakwe mu būtemi bokwe. Gūlomeelage ū mhayo, bizaga ūmalīīlile būlī ikanza: lībize ūlīhelile nūūlū īlo ūtalīhelile; hamaga, hūgūlaga, ganikīlaga mu wiyūmīlīja na kalangīle kose. Nguno līkūshika ikanza bakoya ū kūdegeleka a malange a masoga, bakūyikala bakwalīlījaga balangi ba būlī mbika, ba kūyūbabaabaata ū kū matū na mihayo ya kūlenganīla na kwikūmva kwabo! Nīyo bakūgasaamya a matū gabo ū kū ya nghana, bagagalūche gabize ga kūdegelekela sūūsū dūhū! Alīyo ū bebe bizaga na masala madeekanu mu būlī mhayo; ūbize ng'wiyūmīlīja nūūlū mu makoye; gūtūmamage ū nīmo gwa kūjilomeela ī Nghūlū Jawiza, ūgūshikīlīje ū nīmo gwako. Nguno ū nene naamalile kūfunyiwa gītī shitambo, ī likanza lya kwīnga kwane lyashikaga. Naabūlwishije chiza ū būlūgū mu kūgūlanghana ū kūzunya, naalūkalīchaga ū lūdīīma lwane. Ū kū nghalīlo ya yose ū mu lūshikū lwenūlo, īlīho mheela ya būtūngīlīja, īyo natūūlīlilwe; ngikili ya nyatemi, īyo akūninha ū Seeba, ū Namuji ntūngīlīja. Hangī nīyo ītī nene dūhū, alīyo pye na a bangī abo bakūyegelile ū kwilonga kwakwe. Ītaga wize ū kūūnū wangū, nguno ū Dema wanilekile, watogilwe ya mu sī, wajile Tesalonike. Ū Kulesite wajile Galatia, ū Tito nanghwe Dalimatia. Luka dūhū h'ūyo alī hamò nane. Ūlū ūlabūūke kwiza ng'wizanage nū Maliko, nguno akūnigunaana hataale ū mu nīmo. Ū Tikiko nantūmile Efeso. Ī kabbuudi ya mbeho īyo nakīleka Tiloa ha ng'wa Kalipo yenhanījage ūlū ūliza, pyī nī shitabo, ī no-no-no ī sha ndīlī. Ū Isikanda ū nsuji wa chūma wanīītīla mihayo mingī ī yabūbi, ū Seeba akūng'winha mheela ya kwigeleelwa shītwa shakwe. Nū bebe nkangūkage, nguno a bise watwihalalījaga kībi no īyo twīhayaga! A ha būsombooji wa kwandya ū ng'wikanza lya būbūūlwa bone, atigelile nūūlū ūmò wa kwīmīīla hamò nane, pye bakanileka; ū Seeba ni atizagūbabalīla būbi ū mu mhayo gwenūyo. Kwike ū Seeba akīmīīla hamò nane ūniguzuhya, kūlwa gīkī ū būlomeeji wa Nghūlū Jawiza būshikīlījiwe kūbītīla mulī nene, pye a banhū ba mahanga bigwe, h'ī chene nakapījiwa kūfuma ū mu nomo gwa shimba. Nīyo ū Seeba akongeja ū kūnipīja kūfuma mu būlī nīmo gwabūbi, na akūnishisha mhola ū mu būtemi bokwe ū bo ng'wigūlū. Ikūjo lībize kūlī we welelo na welelo: Alichene. Ngīshage ū Piliska nū Akula, hamò nī kaya ya ng'wa Onesifolo. Ū Elasto akasaaga Kolinto, alīyo ū Tulofimo ū ng'wene akasaata nūneka Mileto. Angūhaga ū kwiza kūko ī mbeho ya mu shiyaga ītaalī kwandya. Alīkūgīsha ū Ebulo nū Pude, nū Lino, nū Kilaudio, pye na a badūgū a bangī. Seeba abize hamò na moyo gwako. Shigongo shibize hamò nangho: Alichene. Nene Paulo nsese o ng'wa Mulungu, na ntūng'wa o ng'wa Yesu Kilisto, kūlwa kūbagunaana basolwa ba ng'wa Mulungu mu kūzunya kwabo; bayitegeleje ī nghana īyo yigwīndanije na wela, kūlwa nguno ya kwisagīlwa kwa būpanga wa welelo na welelo, ūbo Mulungu, ūyo atīko kūlomaloma, watwisagīja kūfuma kale, kūko ikanza lītaalī kwandya kūbiza ho. Hūna aho lyang'wa ī likanza, ūgoolecha ū mhayo gokwe mu nzīla ya būlomeeji ūbo nakinhwa nene gīt'ūmo shilī shilagīlo sha ng'wa Mulungu mpīja wise. Kūlī Tito, ng'wana wane gete mu būsangī wa kūzunya; shigongo na mhola shibize hamò nangho kūfuma kūlī Mulungu Sīswe, na kūlī Seeba Yesu Kilisto Mpīja wise. Nakakūleka ko ī Kuleti gīkī wīgolanye ī milīmo īyo yigelile kwītwa, na gīkī ūyūtūūla banamhala mu būlī nzengo gīt'ūmo nakakūtongeelela. Ūyo igeleelilwe kūtūūlwa ha būnamhala abize atī na shilingo, atoolile nkīma ūmò. A baana bakwe babize bazunya, na batī na lūkumo lwa būlūūlū, nūūlū būlambu. Nguno ū nanghani wa kanisa ng'wene mīkījiwa o ng'wa Mulungu, hūna lūūlū shing'wigelile abize atī na shilingo, atī wa kwiyeja wei ng'wenekīlī dūhū. Atī ng'wangū kūpelana, atī nkolwa-walwa, atī ntūji banhū, nūūlū atī nchooji wa shikolo mu nzīla ja minala. Alīyo abize ng'wiza-ngholó, munhū ūyo atogilwe mihayo yawiza, ng'witegeleja, ntūngīlīja, ng'wela, ng'wilanghani. Abize agūdimile mu wishigwa ū mhayo ūmo gūhayīlile; ū mu gīko h'akūdūla kūganikīla mu kalangīle kawiza, na kūbahuumūja a bahalalī. Nguno balīho bingī a bashitiigwa, bayombi ba mihayo ītī mu nzīla, na balomolomo ba balomolomo; ī no-no-no a ba ng'wigele lya basaalwa. Shiigelile bayūhuumūjiwa a benabo, nguno bakūhūmbūūlaga kaya ngima ja banhū, kūlwa kūlanga mihayo ya kwipandīkīla solobo mu nzīla ja minala, mhayo ūyo gūtigelile bagwīte. Ūmò wa bahangi babo ahayile gīkī, “A bana Kuleti bene balomolomo pyī ī shikū, shiinū ja malofu, balaku ba balaku, nīyo hangī boolo!” Ū būkaanīji wenūbū būtūngīlīgije. Hūna lūūlū bahamage na būkalī bagoloole ū kūzunya kwabo. Booye ū kwikala būdegeleka ngano ja Bayudaya, na shilagīlo sha banhū abo bakwīhūbyaga ī nghana. Pye ī shikolo shilī sheela ū kū beela, alīyo ū kū basoso na bashitiigwa shitīho ī sheela, nguno a maganiko gabo masoso, pyī nū wiyangūji wa mu ngholó jabo. A banhū gītī benaba batogilwe ū kwihaya gīkī bandeebile ū Mulungu, alīyo ū mu shītīle shabo banemile. Banhū ba malofu na bashitiigwa, nīyo batigeleelilwe mu nīmo gose-gose ū gwawiza! Alīyo ū bebe hoyaga nabo mihayo mitengeke, ya malange magūmūngūku. A banamhala babize na masala madeekanu, banhū abo bigeleelilwe kwinhwa ikūjo. Babize bitegeleja na bapanga ū mu kūzunya nū mu būtogwa, pyī nū mu wiyūmīlīja. Gīko na a bagikūlū, nabo babize na nhūngwa j'ikūjo, batī balembekeja, batizūsugwa mhayo go būng'wi, babize balangi ba mihayo ya longe. Bayūbalanga a bashīke kūbatogwa a bagoshi babo na a baana babo; na kūbiza bitegeleja, beela, bakomeezu ū mu milīmo ya mu kaya. Babize bawiza na bidohya ū kū bagoshi babo, gūtizūdalahwa ū nīmo go ng'wa Mulungu. A basūmba nabo ūbahūgūla babize balembeezu. Ū bebe ng'wenekīlī ū mu katūmamīle kako ka milīmo yose boolekejage būlolelo būsoga, ūbize ūtī na shilingo, nū mu kalangīle kako ūbize n'ikūjo. Hangī ūbize na mihayo īlongile, īyo ītūdūla kūdalahījiwa; ū munhū ūyo atogilwe kūtūhaya kībi agayiwe ū gwabūbi, agooke. A basese ni babizage bidohya mu yose ū kū basaabo-būgonzo, babayeje, babize batī ba kwikala bishokeja nabo mihayo. Hangī batizūbiza banyeecha ba shikolo, alīyo booleche mu yose gīkī balī basanyiwa na bawiza, a kalangīle ka ng'wa Mulungu mpīja wise kakūjiwe mu yose. Nguno ī shigongo sha ng'wa Mulungu shilīho kūlwa kūbapīja pye a banhū. Shikūtūlangaga kūbūlema ū būsoso nū kwikūmva kwa mu sī, ū ng'wikanza lya haha; na tūbize bitegeleja na beela, aho tūtaalī tūkūlindīīlaga kwisagīlwa kwa kūyeja na kwilonga kw'ikūjo lya ng'wa Yesu Kilisto, ūyo alī Mulungu na mpīja wise ntaale. Ū wei akifunya ng'wenekīlī kūlwa nguno yise, gīkī atūkomoole kwīnga mu būbi bose, ibeegeje banhū bakwe ba wikomangīle, beela, na bakalalilwe kwīta yawiza. Bawīlage ī mihayo yenīyī, ūbakomeleje na kūbahūgūla mu būdūla bose. Nīyo ūtizūng'winha munhū nūūlū ūmò ng'wanya gwa kūkūdalaha. Ūbizūkīja babize bidohya ū kū batongeeji, na bigwi ū kū basugi; babize bachagūku kū būlī nīmo gwawiza. Yaya ū kūbiza badūkani nūūlū bayombo; babize biyūmīlīja, hangī booleche widohya būtaale kū banhū bose. Nguno na a bise ī kale twalī bachilū-chilū, na bashitiigwa. Twalī mu būlemva-lemva wa kūtūmamīla būlī mbika ja kwikūmva, na kwiyeja mu mihayo ya malofu. Na twalī banhū ba wilu na ba kwikala twikolagwa bise benekīlī na benekīlī. Alīyo ū wiza nū būtogwa bo ng'wa Mulungu Mpīja wise aho wilonga, ūtūpīja. Kwike ītī kūlwa nguno twalī twabeeja shītīle sha būtūngīlīja, alīyo kūlwa shigongo shakwe. Ūtūpīja mu nzīla ya kūtooja kūlwa kūbyalwa būpya, na kwītwa kūbiza bapya mu nzīla ya ng'wa Moyo Ng'wela, ūyo akatwitīīla mulī Yesu Kilisto Mpīja wise. Nose yūbiza gīkī, ū mu kūbalīlwa būtūngīlīja kūlwa shigongo shakwe, tūbize bingīji gīt'ūmo kūlī ū kwisagīlwa kwa būpanga bo welelo na welelo. Ū gwenūyū gūlī mhayo gwa kūsanyiwa. Hūna lūūlū natogilwe wīsomboole mu būgaliili pyī ī yose yenīyī, abo banzunije Mulungu bakalalwe kūgatūmamīla a makanza gabo mu shītwa shawiza. Ī mihayo yenīyī pyī ī yose īlī yawiza, hangī īlī na solobo ū kū banhū. Alīyo ī ya būhalalī wa nyachilū-chilū na ya kwihela kwa mashibyalīlwe, nūūlū ya wilemeelwa na kwikenya kūlwa nguno ya shilagīlo, lekanaga nayo ī yenīyo, nguno ītī na solobo na hangī midūhū. Ū munhū ūyo atogilwe mihayo ya wilemeelwa nghūgūlage kamò nūūlū kabīlī, hama lekanaga nanghwe! Managa gīkī ū munhū gītī ng'wenūyo akwītaga yabūbi nguno ahūganile, nīyo akwilamulaga wei ng'wenekīlī. Ūlū nalantūme Alitema nūūlū Tikiko kwiza ūko ūlī, ū bebe nzūgū wangū Nikopoli; nakūbiza kwenūko nguno naabonile nakūlīmalīla kwene ī likanza lya mbeho ya mu shiyaga. Ū Zena ū mani wa shilagīlo nū Apolo, batūmage bize wangū, na hangī balola-lolelage sha kwigunaanīla mu nzīla, batizūkoya. Nīyo a banhū bise ni bilangage kwīta yawiza, bayūgunaana aho būlīho būgehelwa, batizūbiza batī na matwajo. Pye abo balī hamò nane balīkūgīsha. Bagīshage abo batūtogilwe mu kūzunya. Shigongo shibize hamò ning'we bose: Alichene. Nene Paulo ntungwa kūlwa ng'wa Kilisto Yesu, na ndūgū Timoteo. Kūlī ntūmami ng'wichiswi ntogwa Filimoni, n'ilūmbū lise Afia, hamò na nshilikale ng'wichiswi Alikipo; nī kanisa īyo īkibilingaga mu kaya yako. Shigongo na mhola shibize hamò ning'we kūfuma kūlī Mulungu Sīswe, na kūlī Seeba wise Yesu Kilisto. Nakūnūmbaga ū Mulungu wane, būl'ikanza ūlū nalīkūhaya ū mu kūlomba kwane. Nguno nakūjiigwaga ī nghūlū ja kūzunya kwako, nū būtogwa wako ūmo ūntogelilwe ū Seeba Yesu, na a beela pye a bose. Na lūūlū nalīkūlomba ū būzunya wako ūbūtūmamīle mu būsangī, hūna ūkwīdeeba mu nghana pyī ī yawiza īyo īlī yise mulī Kilisto. Naayegile no, hangī naalūngūjiwe no ndūgū wane, kūlwa būtogwa wako; nguno ojizalabanije ī ngholó ja beela. Hūna lūūlū, nūūlū īkī ū mulī Kilisto nalī nabo ū būgimu bo kūkūlagīla īyo yigelile wīyīte, alīyo īlī yawiza nakūlombe, kūlwa nguno ya būtogwa. Ū nene Paulo na būnamhala bone gīkī, ūyo ī haha nalī ntungwa kūlwa ng'wa Kilisto Yesu. Nalīkūlomba kūlwa nguno ya ng'wa Onesimo, ū ng'wana wane mulī Kilisto; ūyo naamyalile mu būtungwa bone. Na nghana walī atī na solobo ū kūlī bebe ī kwandya; alīyo ī haha alī na solobo ū kūlī bebe nū kūlī nene. Ū munhū ng'wenūyo nūūlū īkī nalīkūshokeja; alīyo ī chene ū wei alī būpanga bone gete. Nīyo naalī natogilwe kwikala nanghwe nene, ayūnigunaana ha ng'wanya gwako ū mu nīmo gwa Nghūlū Jawiza, aho nataalī natungilwe. Kwike naabonile ītī chiza nīīte mhayo gose-gose aho nataalī kūgamana a maganiko gako; ūtizīīta mhayo gwawiza mu būhadīkījiwa, alīyo wīte mu kwifunya. Nguno hamo h'ī chene akakwīngīla ng'wikanza iguhī, gīkī abize wako shikū jose ja welelo na welelo; alīyo ītī mu būsese. Ī haha akīlile a ha būsese; ū kūlī nene alī ndūgū ntogwa, lelo ū kūlī bebe na kūtinda ho: ū mu mīlī nū mulī Seeba! Hūna lūūlū, ūlū ūlīnisanya gīkī nalī ntūmami ng'wiyo, ng'wanukūlage gītī ūlīnanukūla nene. Hama nūūlū wakūhūba mhayo gose-gose, nūūlū hamo alī na būgasa kūlī bebe, būbalīlage kūlī nene. Nene Paulo nandīka na nkono gwane ng'wenekīlī gīkī nakūlīpa, natī na nguno ya kūhaya gīkī ū bebe hū ūlī na būgasa ū kūlī nene. Alichene ndūgū wane, nigunaanage mu gīko ū mulī Seeba, ūbūyeje mulī Kilisto ū būpanga bone. Nalīkwandīkīla mu kūsanya gīkī ūkwīta na kūtinda ūmo nalīkūwīlīla, nguno nabūmanile ū wigwi boko. Hama nīyo nalisagīlwa nakūshoshiwa kū bing'we kūlwa kūlomba kwing'we; ali lūūlū, nilonja-longejage na ha kūshikīla. Ū Epafula ū ntungwa ng'wichane mulī Kilisto Yesu alīkūgīsha, na a batūmami bichane a ba Maliko nū Alistako nū Dema, hamò nū Luka, nabo balīkūgīsha. Shigongo sha ng'wa Seeba Yesu Kilisto shibize hamò na moyo gwako: Alichene. Ī kale ū Mulungu walūngalūngaga nabo a bakūlūgenji bise nghangala ningī mu nzīla ja mbika na mbika, kūbītīla mu bahangi. Alīyo ū mu shikū ja kū būkalīkījo īji, walūngalūngile nise mu nzīla ya Ng'wana, ūyo antūūlile kūbiza ng'wingīji wa shikolo shose; nīyo ī shiseeng'wa shose pye akashibeeja mu nzīla yakwe ū ng'wenūyo. Ū wei alī kwaaka kw'ikūjo lya ng'wa Mulungu, na suso yakwe ūmo alī gete; hama pyī ī shikolo ashidimile na mhayo gwa būdūla bokwe. Aho wamala kūtūūla nzīla ya kweja shibi, wigasha kū nkono gwa būlyo; kwikūjo lya būsugi bo ng'wigūlū. Hū ng'wene ū ntaale kūkīla pye a bamalaika, nguno ū wei alī ng'wingīji wa lina itaale kūtinda lyabo. Ī gīsī ū Mulungu wabīta kūng'wīla malaika kī gīkī, “Ū bebe ūlī Ng'wana wane, ī lelo īyī naakūbyalaga?” Nūūlū hangī gīkī, “Ū nene nakūbiza Ise; ū wei akūbiza Ng'wana wane?” Na a haho wang'wenha mu sī ū Myalwa wa kwandya ūhaya gīkī, “Pye a bamalaika ba ng'wa Mulungu banamye wei.” Lelo ū kū bamalaika alīhaya, “Hū ng'wene akīītaga bamalaika bakwe kūbiza myoyo, a batūmami bakwe kūbiza ndali ja moto.” Alīyo ū kūlī Ng'wana alīhaya gīkī, “Ī lisumbī lyako lya būtemi Mulungu, līl'isumbī lya welelo bose; nū nangha gwako gwa būtemi gūlī nangha gwa būtūngīlīja. Ee Mulungu, ū būtūngīlīja ūbūtogilwe, alīyo ū būshitiigwa ūbūkolilwe; h'ī nguno yene ū Mulungu wako wakūbilile maguta ga būyegi kūtinda a biyo.” Alīhaya na gīkī, “Seeba, a ha wandījo wa yose ūkagūtūūla bebe ū nsingi gwa sī, nī ligūlū līlī nīmo gwa makono gako. Ī shenīshi shikūbīta, alīyo ū bebe ūlī wa kūshinga ho; ī shingī pyī shikūkūlūhala gītī shizwalo. Nīyo ūkūshilingalinga gītī myenda, na shikūgalūchiwa gītī shizwalo. Alīyo ū bebe ūlī gīt'ūmo ūlī dūhū, nī myaka yako ītī ya kūshila.” Na hangī ong'wīla malaika kī ikanza lyose-lyose gīkī, “Igashaga kū nkono gwane gwa būlyo, kūshisha nabatūūle a banishi bako ha sīlīlī ya mhambala jako?” Angū, a bamalaika a bose batī myoyo mitūmami, īyo īkatūmagwa kūlwa nguno ya babo bakūbiza bingīji ū mu būpīji? Hūna lūūlū, a bise shitwigelile kwīdīlīla na būkalalwa būtaale ī mihayo īyo twayigwile, tūtizūselemiwa tūkīleka. Nguno ūlū gwalī na nguzu ū mhayo ūyo gūkahayiwa mu nzīla ya bamalaika, na būlī būbi nūūlū būshitiigwa wanukūlaga mheela mu būtūngīlīja; hū kūhaya a bise tūkūpīla ginehe, ūlū tūleka kūbūdīlīla būpīji būtaale gītī wenūbū? Ū boi būkandya būsomboolwa na Seeba ng'wenekīlī, hama ū kū bise būkaanīlwa na a babo bakang'wigwa. Ū kūnū ū Mulungu nanghwe akūjaga oolecha būkaanīji bokwe mu kwīta shimanīkījo na mihayo mingī ya kūkumya na ya būdūla, na kūntūma Moyo Ng'wela mu kagabanhīje ka mbika ningī, gīt'ūmo atogelilwe we ng'wenekīlī. Nguno ī sī īyo tūkwīhayaga gīkī īkūbiza ho, atītūūlile ha sīlīlī ya būsugi bo bamalaika. Alīyo alīho ūmò akaanīlile ng'wipandī ilebe alīhaya gīkī, “Ū munhū nanghwe alī shikolo kī, nose ūng'wizūkwe? Ū ng'wana wa munhū alī kī, nose ūnole? Ūkang'wīta kūbiza ha sīlīlī ya bamalaika ng'wikanza ido, ūnzwalīka ngikili y'ikūjo na būkumīlījiwa. Pye ī shikolo ūshitūūla ha sīlīlī ya mhambala jakwe!” Nguno ū Mulungu aho washitūūla pyī ī shikolo ha sīlīlī ya būsugi bokwe, atalekeelile nūūlū shimò gīkī shibize shitī ha sīlīlī yakwe. Kwike ī haha tūtaalī ū kūshibona pyī ī shikolo kūbiza ha sīlīlī yakwe. Alīyo tūlībona gīkī, ng'wikanza ido ū Yesu akīītwa kūbiza ha sīlīlī ya bamalaika, hūna ūzwalīkwa ngikili y'ikūjo na būkumīlījiwa; nguno akaluhiwa mu kūcha, ībize gīkī ū mu shigongo sha ng'wa Mulungu, alīloje ī licha kūlwa banhū bose. Ū wei ūyo shose na shose shilīho kūlwa nguno yakwe na mu nzīla yakwe, gūkanyeja ū gwa kūnshikanya mu nzīla ya kūluhiwa ū Ng'winhi wa būpīji, na Ntongeeji o baana bingī kwingīla ng'wikūjo. Nguno ū wei na a babo bakwejiagwa balī na fumo īmò, h'ī nguno yene atīko kūding'wa minala ū kūbahaya gīkī balī baana ba ng'wawe. Gīt'ūmo alīhayīla gīkī, “Nakūlīkumūcha ī lina lyako ū kū baana ba ng'wise, nakūkwīmbīla ha gatī y'ibità kūlwa kūkūgongoola.” Hama hangī, “Nakūntūūlīla we ū kūsanya kwane;” na hangī gīkī, “Nene nalīho aha hamò na a baana abo Mulungu waninhile.” Hūna lūūlū īkī a baana balī banhū ba mininga na mīlī, nū ng'wene akabiza na būsangī ū mu yenīyo, gīkī ū mu kūcha kwakwe adūle kūnyagaja ū Shetani, ūyo alī na būdūla bo lūfu. Abatungūle pye abo mu būlamu wabo bose balī mu būsese kūlwa kogoha icha! Nguno atasolile nīmo gwa kūgunaana bamalaika, alīyo gwa kūgunaana būbyīle bo ng'wa Abulahamu. H'ī nguno yene akabiza gīt'ūmo balī a baana ba ng'wawe mu mbika jose, gīkī abize Ngabīji Ntaale wa shigongo, ūyo alī nsanyiwa ū mu mihayo ya ng'wa Mulungu; abize shitambo kūlwa shibi sha banhū. Ū wei īkī akaluha aho akageng'wa, hū kūhaya adūgije kūbagunaana abo bakūgemagwa. Hūna lūūlū badūgū beela, abo mulī na būsangī ū mu kwitanwa kwa ng'wigūlū, ng'wideedenghanyagi ū Ntūng'wa na Ngabīji Ntaale ng'wenūyo; ū Yesu ūyo tūkūnkaanīlaga. Ū wei walī ng'wishigwa ū kūlī Mulungu ūyo ansolile, gīt'ūmo walī nū Musa ū mu kaya ya ng'wa Mulungu. Kwike ū Yesu abalilwe kūbiza n'ikūjo kūtinda Musa; gīt'ūmo meeja wa kaya shiigelile akūjiwe kūtinda ī kaya yenekīlī. Nguno būlī kaya īkabeejiagwa na munhū nebe, alīyo ū meeja wa shose ng'wene Mulungu. Hūna lūūlū ū Musa walī nsanyiwa mu mihayo yose ū mu kaya ya ng'wa Mulungu, gītī ntūmami kūlwa būkaanīji bo mihayo īyo yalī yigelile kūhayiwa kū shikū ja kū būtongi. Alīyo ū Kilisto ū ng'wene Ng'wana, nsugi wayo gete ī kaya ya ng'wa Mulungu; a bise hū tūlī ba mu kaya yenīyo, ūlū tūbūhandatīla kūshisha kū ngelelo ū būshisha-ngholó, nū wisagījiwa ūbo tūkūbūyegelaga. Nose h'ī nguno yene ū Moyo Ng'wela alīhaya gīkī, “Ī lelo ūlū muliigwe ilaka lyakwe, yaya ū kūganghanaja ī ngholó jing'we; gīt'ūmo ng'wītīlaga mu būshitiigwa wing'we, aho ng'walī kū matogolo ng'wikanza lya kūnigema. Aho banigemaga a bakūlūgenji bing'we gīkī banibone; nghana bakashibona ī shītwa shane, kūshisha ikanza lya myaka makūmi anè. H'ī nguno yene nakashipelanīla ī shibyalīlwe shenīsho; nūhaya gīkī, ‘A benaba balī babūbi gwa ū mu ngholó jabo, nī nzīla jane batajimanile!’ Nose nakilahīla kūlwa būpelanu bone gīkī, ‘Batīko kwingīla ū mu kwifuula kwane!’ ” Ali lūūlū badūgū, ilanghanagi atizilonga nūūlū ūmò wing'we ūyo alī na ngholó yabūbi, ya būtūzunya, nose īnge ū kūlī Mulungu mpanga. Ng'wihūgūla būlī lūshikū ūlo lūkūhayiagwa gīkī lelo; atizilonga nūūlū ūmò wing'we wa kūgūna kūlwa shibi. Nguno tūkūbiza tūlī na būsangī ū mulī Kilisto ūlū tūdimana nako ū kūzunya kwise ū kwa ha wandījo kūshisha kū ngelelo. H'ūmo gūhayīlile ū mhayo gīkī, “Ī lelo ūlū muliigwe ilaka lyakwe, yaya ū kūganghanaja ī ngholó jing'we, gīt'ūmo ng'wītīlaga mu būshitiigwa wing'we.” Ī gīsī abo bakigwa alīyo hū būbiza bashitiigwa baalī banani, ūlū batī pye abo bakafuma Misili ha sīlīlī ya būtongeeji bo ng'wa Musa? Al'abo bakampelanya ikanza lya myaka makūmi anè baalī banani, ūlū bat'abo bakabiza bakenaagūji, abo mibimba yabo īkagwīla kū matogolo? Al'abo akabilahīlīla gīkī batīko kwingīla mu kwifuula kwakwe baalī banani, ūlū batī abo baalī bashitiigwa? Hūna lūūlū, tūlībona gīkī a benabo bakalemeelwa ū kwingīla kūlwa nguno ya būtūzunya! Nose īkī ū wisagījiwa bo kwifuula būtaalī būlīho, togohagi atizilonga nūūlū ūmò wing'we wa kūleba ū kwingīla mo. Nguno na a bise tūkūlomeelagwa ī Nghūlū Jawiza gīt'ūmo yajīlaga nū kūbo; kwike ū mhayo ūyo bakagwigwa gūtabagunaanile, nguno gūtamanhije na kūzunya ū mubo a badegeleki. Alīyo a bise abo tūzunije tūlīmo ū mu kwifuula, gīt'ūmo ahayīlile; gīkī, “Kūshisha nakilahīla kūlwa būpelanu bone nūhaya, ‘Batīko kwingīla ū mu kwifuula kwane.’ ” Ī milīmo ī yene yamala-majiwa kūfuma kale ha kūseeng'wa kwa sī. Nguno līlīho ipandī ilebe alīlūhaya lūshikū lwa mpungatī gīkī, “Hūna ū mu lūshikū lwa mpungatī ū Mulungu akifuula pyī ī milīmo yakwe.” Alīyo hangī na a henaha alīhaya gīkī, “Batīko kwingīla ū mu kwifuula kwane!” Hū kūhaya ītaalī īdūlīkanile bamò na bamò kwingīla moi, nūūlū īkī abo bakalomeelwa ī kale bakaduuma ū kwingīla kūlwa būshitiigwa wabo. H'ī chene atūūlile lūshikū lūngī hangī ūlo alīlūhaya gīkī, “Lelo,” gīt'ūmo akahayīla mulī Daūdi ha numa ya kūbīta ikanza ilīhu. Ūmo ahayīlile kūfuma kale gīkī, “Ī lelo ūlū muliigwe ilaka lyakwe, yaya ū kūganghanaja ī ngholó jing'we.” Nguno ū Yoshwa ūlū ni wabifuuja, ū Mulungu ni atahayile mihayo ya lūshikū lūngī hangī a ha numa ya henaho. Hū kūhaya ītaalī ho sabato ya kwifuula kūlwa banhū ba ng'wa Mulungu. Nguno ūyo alingīle mu kwifuula kwa ng'wa Mulungu nanghwe akwifuula ū mu milīmo yakwe. Hūna lūūlū tūdīlīlagi, nise twingīle ū mu kwifuula kwenūko; atizilonga wa kūgwa gīt'ūmo bakīītīla kūlwa nguno ya būshitiigwa. Ū mhayo go ng'wa Mulungu gūlī mpanga, na gūlī na būdūla; hangī ng'ūgī kūtinda līlūshū lyose-lyose, nūūlū līkabiza lya būūgī būbīlī. Gūkachimaga gwingīla mu gatī kūshisha kūlekanya ngholó na moyo, nūūlū būlūngīlo na mhongo; hama gūdūgije kūgamana a maganiko nū kwikūmva kwa mu ngholó. Nīyo shitīho shiseeng'wa nūūlū shimò īsho shiibisile ū kū būtongi bokwe, ī shose shilī ng'waje; shiitendile ha ng'wape ū kūlī we, ūyo shiigelile twibūūle kū būtongi bokwe mu yose ī ya kikalīle kise! Hūna lūūlū īkī tūlī na Ngabīji Ntaale, ū Yesu Ng'wana wa ng'wa Mulungu, ūyo wamala kwingīla ng'wigūlū, tūbūhandatīlagi ū būkaanīji wise. Nguno tūtī na Ngabīji Ntaale ūyo atabūmanile ū būgokolo wise, īkī nanghwe akageng'wa mu būlī mhayo gīt'ūmo tūkagemelagwa a bise, kwike ū wei atīītile shibi. Nose hū kūhaya tūbizagi bashisha-ngholó, twegeele ū kwisumbī lya būtemi ī lya shigongo, tūkachīlwe shigongo; na kwanukūla nguzu ja kūtūgunaana ng'wikanza lya makoye. Nguno būlī ngabīji ntaale akasolagwa kūfuma mu banhū kūlwa nīmo go ng'wa Mulungu, gīkī īme ha ng'wanya gwabo, abize nfunya wa shakwinha na shitambo kūlwa nguno ya shibi. Ū wei adūgije kwiyūmīlīja nabo abo batamanile, na a babo bajimīīlile, nguno nū wei alī na būgokolo. H'ī nguno yene shing'wigelile nanghwe kūfunya shitambo kūlwa shibi shakwe, gīt'ūmo akafunījaga kūlwa nguno ya banhū bangī. Na atīho ūyo akisolelaga ikūjo lyakwe wei ng'wenekīlī ūlū atitanilwe na Mulungu, ūmo akitanīlwa ū Alooni. H'ī nguno yene nū Kilisto atigūngūhije wei ng'wenekīlī, kwitūūla kūbiza Ngabīji Ntaale; alīyo akatūūlwa nū yūyo akang'wīla gīkī, “Ū bebe ūlī Ng'wana wane, ī lelo naakūbyalaga.” Na ng'wipandī līngī alīng'wīla gīkī, “Ū bebe ūlī Ngabīji wa welelo bose mu mbika ya būgabīji bo ng'wa Melikizedeki.” Ū mu shikū ja kikalīle kakwe mu mīlī, ū Kilisto walombaga mu kwifunya kūtaale na kūlīla shisoji, akūng'wikūmbīlījaga ūyo adūgije kūmpīja kūfuma mu kūcha; na nghana akigwiwa kūlwa logohano lokwe. Nīyo nūūlū īkī alī Ng'wana, nahene akilanga wigwi kwīngīīla mu mihayo īyo akaluhiwa. Hūna lūūlū aho washikanyiwa, ūbiza ng'winhi wa būpīji bo welelo na welelo ū kū bigwi. Nguno asolilwe na Mulungu kūbiza Ngabīji Ntaale mu mbika ya būgabīji bo ng'wa Melikizedeki. Tūlī nayo mingī ī ya kūmuwīla kūlwa nguno yakwe ū ng'wenūyo, kwike īkī mulī badīzu ū kwitegeleja, īlī shilambu ū kwīsomboola. Nguno ū kūlenganīla nī likanza īlo lyabītile, a bing'we ni mulī balangi ī haha. Alīyo mutaalī dūhū mugongile munhū wa kūmulanga hangī ī mihayo ya kwandya, ū mu malange ga kwandya a ga mhayo gwa ng'wa Mulungu! Hū kūhaya mutaalī ng'wigeleelilwe mabeele, ītī shilīwa shitimbu yaya. Nguno būlī ng'wene ūyo akang'waga mabeele ataalī ng'weleele, ataalī ū kūgūmanīīla ū mhayo gwa būtūngīlīja. Alīyo ī shilīwa ī shitimbu, ī shene shilī sha banhū bataale, abo bilanga kūfuma mu nzīla ya kūbona mingī; a masala gabo gūmana ū kwīkomanya ī yabūbi nī yawiza. Nose hū kūhaya twīngagi ū mu malange a ga kwandīja ū mu mhayo go ng'wa Kilisto, tūsegejagi twingīle mu mihayo ya nyataale; yaya ū kwikala twishokeela kwilanga mihayo h'iyene dūhū, gītī ya kūgalūka kwīnga mu nhūngwa jichile, na ya kūnsanya Mulungu; nūūlū malange ga mihayo ya būbatīījiwa na ya būtūūlīlwa bo makono, nūūlū ya kūjūūka kwa bafu na nsango gwa welelo na welelo. Na nghana ī yenīyo nayo tūkwīyīta ū Mulungu ūlū ūtūzunīlīja. Kwike abo bamala kūtiimīlwa, būshiloja nī shakwinhwa sha kūfuma ng'wigūlū, būbiza na būsangī nanghwe nū Moyo Ng'wela; būbūloja nū wiza bo mhayo go ng'wa Mulungu, pyī nī nguzu ja ng'wikanza īlo līliza; a benabo ūlū būlinda būtala, ītadūlīkanile ū kūbashosha būpya hangī gīkī bagalūke, nguno bakongejaga kūnkoma hangī boi benekīlī ū Ng'wana wa ng'wa Mulungu, na kūndimya minala bo hape-hape! H'ūmo īlī nūūlū ī sī, nayo ūlū īkūtūlagwa mbula gwa-gwa-gwa yang'wa minzī, īkūbagunaana a balīmi bayo ūlū yūzwisha īsho shikalīmagwa; ū mu gīko īkwanukūla mbango kūfuma kūlī Mulungu. Alīyo ūlū yūbiza ya kūyūzwisha minghwa na kūponeka mo shokolo dūhū, īkūdalahwa; nīyo īkūbiza īlī hihī na kūgwa ng'wizumo; ī nghalīlo yaho īkūpemva nose! Kwike nahene badūgū nūūlū īkī tūlīhaya gīko, tūlī na kūsanya gīkī a bing'we ī mihayo ying'we īlī yawiza, īlīmo ū mu būpīji. Hūna lūūlū īkī ū Mulungu ntūngīlīja, atūdūla ū kwība ūmo shilī ī shītwa shing'we nū būtogwa wing'we ūbo mukoolechaga kūlwa lina lyakwe ū mu kūbagunaana a beela. Alīyo ī nghūmbū jise jilī gīkī, būlī ng'wene ū mu bing'we ooleche būkomeezu wa mbika yenīyo mu kwisagīlwa kūshikanile, kūshisha kū nghalīkījo. Yaya ū kwinogolelwa, alīyo bizagi balondeeji babo abo bakwingīlaga ū mu wisagījiwa mu nzīla ya kūzunya na kwiyūmīlīja. Ū Mulungu aho wang'wisagījaga ū Abulahamu walī atīho ntaale ūngī kūtinda we, wa kwitonga mu lina lyakwe; na lūūlū akitonga mu lina lyakwe wei ng'wenekīlī. Akahaya gīkī, “Nakūkūfuuha nghana, nū būbyīle wako nakūbū kwīja.” Ali lūūlū ū Abulahamu īkī walī ng'wiyūmīlīja, akapandīka īsho walī wisagījiwa. A banhū bakitongaga mu lina lya ntaale kūtinda boi; hūna nūūlū būlīho wihalalīja būkūshila, ūlū shūlinda shūtūūlwa ho shilahīlo. Na lūūlū ū Mulungu akatūūla ho shilahīlo, nguno walī atogilwe no-no-no kūbamanīkīja a bingīji ba mu wisagījiwa, gīkī ū mhayo gwakwe ūyo wamala kūgūhela gūtī gwa magalū-galū. Hūna ū mu mihayo īy'ībīlī yenīyo īyo ītī ya kūgalūka, īyo Mulungu atūdūla kwīhaya mu būlomolomo, a bise tūkūlūngūjiagwa no-no-no; a bise abo tūkūpeelaga kūja kū būtongi kūjūwanukūla ū wisagījiwa ūbo būtūūlilwe ko. Ū wisagījiwa wenūbo hū yene ī nghīngī ya kūzunya kwise, mhayo ūyo gūkūtwinhaga mhola na nguzu ja kwingīla mo ū mu gatī, ū kū mpīndo y'isenge. H'ūko watonga kwingīla ū ntongeeji wise ū Yesu; alī kwenūko kūlwa nguno yise gīkī abize Ngabīji Ntaale wa shikū jose ja welelo na welelo, mu mbika ya būgabīji bo ng'wa Melikizedeki. Ū Melikizedeki ng'wenūyū walī Ntemi wa Salemu, na Ngabīji wa ng'wa Mulungu ūyo alī higūlya no. Ū munhū ng'wenūyo, akamanhya nū Abulahamu ūnfuuha mbango. Ī likanza lyenīlo, ū Abulahamu wafumaga kwilwisha būlūgū na batemi balebe, abo akabapyena ūbabūlaga. A henaho ū Abulahamu nanghwe ūng'winha īmò ya ng'wikūmi ya shikolo shose; ū kūshomelejiwa kwa lina lyenīlo ī “Melikizedeki”, ī soolo ya mhayo, Ntemi wa būtūngīlīja, hama hangī Ntemi wa Salemu, makūlū gaho Ntemi wa Mhola. Atī na ise nūūlū nina, na atafumile mu lūganda lūlebe, hama ī shikū jakwe jitī na wandījo, nū būpanga bokwe būtī na būkalīkījo. Atūūlilwe kūbiza Ngabīji wa welelo bose, gīt'ūmo alī Ng'wana wa ng'wa Mulungu. Hūna lūūlū nolagi ūmo alī ū būtaale ū munhū ng'wenūyo, ūyo sīswe Abulahamu akang'winha īmò ya ng'wikūmi ya shisonzwa. Alīyo ūmo gahayīlile a malange, a ba lūganda lwa ng'wa Lawī abo bakanukūlaga nīmo gwa būgabīji, h'abo batūūlīlilwe shilagīlo sha kūsola īmò ya ng'wikūmi kūfuma ū kū banhū. Hū kūhaya kūfuma kū badūgū babo, nguno pye bafumile mu būbyīle bo ng'wa Abulahamu. Kwike ū Melikizedeki walī atī wa kūfuma mu lūganda lwabo, ūyo akanukūla īmò ya ng'wikūmi kūfuma ū kūlī Abulahamu; nanghwe ūnfuuha mbango ū Abulahamu, munhū ūyo walī wamala kwinhwa mhayo gwa kwisagījiwa. Ali lūūlū, ūyo gūmanīkile gūlī gīkī, ū ndo h'ūyo akafuuhagwa mbango na ntaale; ndūhū ī halalī ū mu mhayo gwenūyo. Kwike a henaha galīho mapandī abīlī, ū kwipandī ī līmò tūlībona gīkī īy'īmò ya ng'wikūmi īkanukūlagwa na banhū abo bakachaaga. Alīyo ī lipandī ī līngī, ū ng'wanukūji alīkaanīlwa gīkī atī wa kūcha. Nose hū kūhaya gīkī, nū Lawī ūyo akasolaga īmò ya ng'wikūmi, nanghwe wamala kwīfunya kūbītīla mulī Abulahamu. Nguno walī ataalī ū mu mīlī gwa nkūlūgenji wakwe, aho akamanhya nū Melikizedeki. Ū mu shikū ja būgabīji bo lūganda lwa ng'wa Lawī, a banhū baalī binhwa shilagīlo sha kūbasuga. Hūna lūūlū ū būshikanu ūlū ni bolī būdūgije kwigela mu nzīla ya būgabīji wenūbo, nibūlī hangī būtūūlwe ho būgabīji būngī bo mbika ya ng'wa Melikizedeki, būleke kūhayiwa gīkī bo ng'wa Alooni? Hū kūhaya ū būgabīji ūlū būgalūchiwa, nī shilagīlo shiigelile kūgalūchiwa. Nguno ūyo alīhayiwa ū mu mihayo yenīyī afumile mu lūganda lūngī gete, ūmo atīmo nūūlū ūmò ūyo walī wabīta kwifunya kūbiza ntūmami wa ha ng'walīlo. Īlī hape gīkī ū Seeba wise afumile mu lūganda lwa ng'wa Yuda; alīyo hangī ū Musa h'atahayile mhayo gose-gose gwa bagabīji ba mu lūganda lwenūlo. Nose ū mhayo gwa kūbiza ho ngabīji ūngī wa mbika ya ng'wa Melikizedeki, gūlongeja kūyoolecha hape īyo tūlīyīhaya. Īkī ū ng'wene atīho kūlwa kūshikīlīja malange ga shilagīlo sha mu mīlī, alīyo mu būdūla bo būpanga ūbo būtī bo kūkenaagūka. Nguno gūhayiwe hape gīkī, “Ū bebe ūlī Ngabīji wa welelo bose, mu mbika ya būgabīji bo ng'wa Melikizedeki.” Hūna lūūlū ī shilagīlo īsho shalī shatonga ū kūbiza ho, shikīnjiwa kūlwa nguno ya būgokolo na būgaya solobo washo. Nguno shitenhile būshikanu bose-bose. Alīyo ī haha tūdūgije kūng'wegeela ū Mulungu kūlwa kwisagījiwa kwawiza ūko kwenhilwe. Hama hangī nīyo shitalekile kūbiza ho shilahīlo, alīyo a bangī abo, a bene binhagwa dūhū ū būgabīji; baalī batalahīlīlagwa. Lelo ū ng'wene mu kūfunyiwa shilahīlo, kwīngīīla kūlī we ūyo akang'wīla gīkī, “Ū Seeba wamala kūlahīla, atīko kūgalūcha maganiko hangī, ‘Ū bebe ūlī Ngabīji wa welelo bose.’ ” Ū mhayo gwenūyū gūlīng'wīta ū Yesu kūbiza nghīngī y'ilagane lyawiza kūtinda. A bagabīji a bangī abo baalī bingī, nguno ī licha lyabahangījaga ū kūshinga ho a ha nīmo. Alīyo ū ng'wene, ū būgabīji bokwe būtī bo kwilekela-lekela, nguno ū wei alī wa kūshinga ho welelo bose. H'ī nguno yene adūgije kūbapīja gete abo bakwizaga kūlī Mulungu mu nzīla yakwe, nguno alī mpanga welelo bose, gīkī abize Nombeji wabo. Na nghana ībeelelile tūbize na Ngabīji Ntaale wa mbika yenīyo, Ng'wela na Ntūngīlīja; ūyo atī na shilingo nūūlū shibi gīt'ūmo balī banhū bangī, nīyo alī higūlya kūtinda pye a mapandī g'igūlū. Ū wei atī gīt'ūmo balī a bagabīji bataale a bangī abo; atagongile kūfunya shitambo būlī lūshikū kūlwa nguno ya shibi shakwe ng'wenekīlī tame, hūna nī sha banhū; ū wei wamala kwifunya ng'wenekīlī kamò dūhū. Nguno ī shilagīlo shikatūūlaga ha nīmo gwa būgabīji būtaale banhū abo balī na būgehelwa, alīyo ū mhayo gwa shilahīlo, ūyo gūkiza ha numa ya shilagīlo, ū gwene gūkantūūla Ng'wana a ha nīmo, ūyo alī nshikanu pyī ī shikū welelo na welelo. Ali lūūlū, ū būgima bo mihayo īyo tūlīyīhaya būlī gīkī, tūlī na Ngabīji Ntaale wa mbika yenīyo, igashije kū nkono gwa būlyo gw'isumbī lya būtemi; kwikūjo lya būsugi bo ng'wigūlū. Ū wei alī ntūmami wa ng'wipandī lyeela no-no-no, na wa ng'wiheema īlo līlī lya nghana, na lya kūbeejiwa na Seeba ng'wenekīlī: lītī lya kūbeejiwa na munhū. Nose īkī būlī ngabīji ntaale akatūūlagwa kūlwa kūfunya shakwinha na shitambo, h'ī chene nū ng'wenūyū yalī īng'wigeleelilwe abize na shikolo sha kūfunya. Alīyo ūlū ni alī mu sī, ni atī ngabīji yaya, nguno balīho abo bakafunyaga shakwinha ūmo shihayīlile shilagīlo; abo bakatūmamaga ng'wipandī īlo līlī shigemenghejo na shiikolanījo sha mihayo īyo īlī ng'wigūlū. Nguno ū Musa aho wahaya kwandya kūlībeeja ī liheema akahūgūlwa; ūwīlwa gīkī, “Ilanghanage gete, būlī shikolo ūshibeeje gīt'ūmo ūkoolekejiwa aho ūlī mu lūgūlū.” Ū Kilisto ī haha alī mu būtūmami būsoga no, nguno alī Nsangīja wa ng'wilagane lyawiza kūtinda, īlo lyīmīīlile ha wisagījiwa būsoga kūtinda. Nguno ī lilagane ī lya kwandya ūlū ni lyalī lītī na shilingo, ni yalī ītīho nguno ya kūkoowa ilagane lya kabīlī hangī. Alīyo īkī akabona balī na shisembo akahaya, “Managi gīkī jiliza shikū, alīhaya Seeba; nakūbeeja ilagane ipya nayo ī numba ya Isilaeli, hamò nī numba ya Yuda. Lītūbiza gītī ī lilagane īlo nakabeeja na bakūlūgenji babo aho nakabadima nkono nūbatongeela kwīnga mu sī ya Misili; nguno batikalile mo ū Ng'wilagane lyenīlo, nane nūbaleka; alīhaya Seeba. Īlī hū lyene ī lilagane īlo nakūlagana nayo ī numba ya Isilaeli ūlū jūbīta ī shikū jenījo, alīhaya Seeba, kūbatūūlīla shilagīlo shane ū mu maganiko gabo; na kūshandīka ū mu ngholó jabo, na nakūbiza Mulungu wabo, nabo bakūbiza banhū bane. Hūna batūbiza na nguno ya būlī munhū kūkooba kūnanga nzenganwa ng'wiye; nūūlū būlī ng'wene kūng'wīla ndūgūye gīkī, ‘Manage Seeba;’ nguno pye a bose kwandīja bado kūshisha bataale, bakūnimana. Īkī nakūbalekeja ū būsobya wabo, nī shibi shabo natūshizūkwa hangī na hado yaya.” Ū mu kūlīhaya ī lyenīlī gīkī līlī ilagane ipya, hū kūhaya ī lya kwandya alībonile gīkī lyakūlūhalile. Ali lūūlū, ī shikolo ūlū shūkūlūhala numho shakwīgije ī shikū, shilījīlīīla kūshila. Ali lūūlū, nī lilagane ī lya kwandya lyalī nayo ī milonjo ya kalamīje ū mu sī; lyalī nalyo nī lipandī ī lyeela. Nguno ī liheema īlo līkabeejiwa lyalī na mapandī abīlī, ī lipandī ī lya kwandya litanagwa lyeela. Ū ng'wenūmo yikalaga mo talà na meza, na migatī ya kūtūūlwa kū būtongi bo ng'wa Mulungu. Alīyo ī lipandī ī lya kabīlī, ū kū mpīndo y'isenge, ī lyene litanagwa lyeela no-no-no. Ū ng'wipandī lyenīlo gwalīmo ng'walīlo gwa zahabu, lyalīmo n'isandīko ly'ilagane līnaagīlilwe zahabu kose-kose. Ū ng'wisandīko lyenīlo yalīmo shinje ya zahabu yokalile eemanu, gwalīmo na nangha gūfulumile, gwa ng'wa Alooni, gaalīmo na mabalala ga mawe ayo gaalī gandīkilwe ī lilagane. A higūlya y'isandīko gaalīho makelubi g'ikūjo, galīfīkīgije ī Lisumbī lya shigongo. Kwike ī haha tūtūdūla ū kūmuwīla pyī ī mihayo yenīyo gūmò-gūmò. Aho shamalīīla ū kūbeejiwa ī shikolo ī shose īshi, a bagabīji bakayingīla gwa-gwa-gwa ū ng'wiheema kūja kūshikīlīja milonjo ya būtūmami wabo, ū ng'wipandī ī lya kwandya. Alīyo ū ng'wipandī ī lya kabīlī, ū ng'wene wingīlaga Ngabīji Ntaale iyene, nīyo kamò dūhū ū mu ng'waka; hama walī atingīlaga ūlū atī na mininga ga kūfunya kūlwa nguno ya būhūbi bokwe nū wa banhū, ū bo kwītwa mu būtūmana. Ū mu gīko ū Moyo Ng'wela oolechaga gīkī, ī nzīla ya kwingīla ng'wipandī lyeela no-no-no yalī ītaalī ū kwigela; aho lyalī lītaalī lyīmīīlile ī liheema lya kwandya, īlo līlī shigemelo sh'ikanza lya haha. Ū ng'wenūmo shafunyiagwa shakwinha na shitambo īsho shitadūgije kūshikanya wiyangūji bo namya. Nguno ī yenīyo īlī mihayo ya malange ga mu mīlī dūhū; īlī mihayo ya shilīwa na shakūng'wa, na mbika jingī na jingī ja kūkooba wela. Ī mihayo yenīyo yalī yigelile ībize gīko, kūshisha līshike ī likanza lya mihayo kwītwa kūbiza mipya. Alīyo ū Kilisto akiza kūbiza Ngabīji Ntaale wa mihayo yawiza īyo īlīho, wingīla ng'wiheema itaale na lyawiza kūtinda, īlo lītī lya kūbeejiwa na makono; nīyo lītabeejiwe kwīngīīla mu shiseeng'wa sha mu sī. Nīyo hangī ū wei atingīlile na mininga ga mbūli nūūlū ga ndama, alīyo na mininga gakwe we ng'wenekīlī. Aho wamala kūpandīka būkomooji bo welelo na welelo, wingīla lūkangala lūmò lwenūlo dūhū ū ng'wipandī ī lyeela no-no-no. Nguno abo batī beela ūlū baseeseebelwa mininga ga mbūli na ga nzagamba, na mabu ga ndogoosa, bakeelaga babiza batī na shilingo ū mu mīlī. Hū kūhaya a mininga ga ng'wa Kilisto ūyo atī na shilingo, ūyo akifunya wei ng'wenekīlī kūlī Mulungu mulī Moyo wa welelo bose, a gene gadūgije kūweja na kūtinda ho ū wiyangūji bo mu ngholó jise twīnge ū mu milīmo īyo īchile, tūbize batūmami ba ng'wa Mulungu mpanga! Hūna lūūlū, ū ng'wene alī Ntūūji w'ilagane ipya, gīkī a bitanwa banukūle ū wisagījiwa kūlwa wingīji bo welelo na welelo; nguno akacha kūlwa kūbakomoola kūfuma ū mu būhūbi ūbo walī wītwa ng'wikanza ly'ilagane lya kwandya. Īmanīkile gīkī, aho līlīho ilagane kūlwa nguno ya wingīji, nū kūcha kwa ntūūji walyo shiigelile koolechiwe. Nguno ī lilagane lya wingīji līkabizaga na nguzu ūlū lūfu lwigela; alīyo ūlū ataalī mpanga ū ntūūji walyo lītabizaga na nguzu. H'ī nguno yene nī lilagane lya kwandya lītatūūlilwe dūhū mu būtidīka mininga. Nguno ū Musa aho wamala kūbawīla a banhū pyī ī shilagīlo ūmo gahayīlile a malange, akasola mininga ga ndama na ga mbūli, hamò na minzī; ūsola na booya wa ngholo yaza, n'itambī lya ntī gwa husopo, ūshiseeseebela ī shitabo, na a banhū. Ūhaya gīkī, “A genaya galī mininga g'ilagane lya ng'wa Mulungu īlo wang'winhaga.” Nī liheema akalīseeseebela, pyī nī shiseme ī sha kūtūmamīla mu myatīla ya būlamya. Na hangī ū mu shilagīlo hihī būlī shikolo shikeejiagwa na mininga, nīyo ūlū mininga gatidīkile būtīho būlekejiwa! Hūna lūūlū, ī shiikolanījo sha shikolo sha ng'wigūlū shalī shiigeleelilwe kwejiwa na shitambo shenīsho, alīyo ī shikolo sha ng'wigūlū shenekīlī, shilī sha kwejiwa na shitambo shawiza kūtinda shenīsho. Nguno ū Kilisto atingīlile ng'wiheema lyeela lya kūbeejiwa na makono, ipandī īlo līlī shiikolanījo dūhū ū kū shikolo ī sha nghana. Alī ng'wigūlū henekīlī, ī haha alī kū būtongi bo ng'wa Mulungu kūlwa nguno yise. Na hangī ītī gīkī ikale akwifunyaga nghangala na nghangala gīt'ūmo Ngabīji Ntaale akingīlaga ng'wipandī lyeela no-no-no būlī ng'waka, nīyo na mininga ayo gatī gakwe. Nguno ūlū ni chene, numho ū Kilisto ni yang'wigeleela kūluhiwa nghangala ningī ū kūfuma a ha kūseeng'wa kwa sī; alīyo ū wei akilonga aho lyang'wa ī likanza. Ī haha wamalile kwingīla lūkangala lūmò lwenūlo dūhū, kūlwa kwīnja shibi mu nzīla ya kwifunya wei ng'wenekīlī kūbiza shitambo. Hūna lūūlū, ūmo banhū bahelelilwe icha kamò dūhū, hūna a ha numa ya henaho būlamulwa, h'ūmo nū Kilisto wamala kūfunyiwa kamò dūhū gīko, kūlwa kwīnja shibi sha bingī. Ū lūkangala lwa kabīlī akwilonga, ītī kūlwa nguno ya shibi; alīyo kūlwa kūbenhela būpīji abo banindīīlile we. Nguno ī shilagīlo shilī nengeeji gwayo dūhū ī mihayo yawiza īyo īkwiza; ī shoi shitī suso yenekīlī ya mihayo yenīyo. Shitūdūla kūbashikanya abo bakegeelaga kwiza kūfunya shitambo sha mbika h'ī yene dūhū gwa-gwa-gwa būlī ng'waka! Ī gīsī ūlū ni chene, ī shitambo shenīsho ni shitooyile kale ū kūfunyiwa? Nguno ūlū ni bakeejiagwa mu gīko a balamya, ni batikalaga būshokeja hangī na hangī kūkoyiwa na shibi ū mu ngholó jabo. Alīyo ī shitambo īsho shikafunyiagwa būlī ng'waka shenīsho, shilī na nīmo gwa kūbizūkīja shibi a banhū. Nguno a mininga ga nzagamba na a ga mbūli, gatūdūla ū kwīnja ī shibi. H'ī chene akiza ū mu sī alīhaya gīkī, “Shitambo na shakwinha, walī ūtī na nghūmbū nasho, alīyo ūkanilonja-longeja mīlī nene. Ī shitambo sha kūpemva shitakūyegije, nī shakwinha īsho shikafunyiagwa kūlwa shibi! H'ī nguno yene nakahaya gīkī, ‘Lolaga, ū nene nalīho, ū mu shandīkwa handīkilwe kūlwa nguno yane; nizile kwīta īyo ūtogilwe bebe Mulungu.’ ” Akandya ūhaya gīkī, “Ī shitambo nī shose īsho shikafunyiagwa walī ūtī na nghūmbū nasho; nī shitambo sha kūpemva, nī shisho shikafunyiagwa kūlwa shibi shitakūyegije;” nūūlū īkī shikafunyiagwa ūmo shihayīlile shilagīlo. Hama hangī ūhaya gīkī, “Lolaga, ū nene nizile kwīta īyo wītogilwe”. Hū kūhaya alīlyīnja ī lya kwandya, alīguzuhye ī lya kabīlī. Hūna lūūlū, tūkwejiagwa kūlwa kahelele kenaka; mu nzīla ya mīlī go ng'wa Yesu Kilisto, ūyo gūkafunyiwa lūkangala lūmò dūhū. Alīyo a bagabīji, būlī ng'wene akīmīīlaga ntondo na ntondo kūlwa kūtūmama na kūfunya shakwinha na shitambo sha mbika h'ī yenīyo dūhū; īsho shitīko kwīnja shibi! Lelo ū ng'wene aho wamala kūfunya shitambo shimò sha būja na būja kūlwa shibi, akigasha kū nkono gwa būlyo go ng'wa Mulungu. Kūfuma ikanza lyenīlo alindīīlile, kūshisha a banishi bakwe bīītwe kūbiza ha kūtūūla mhambala jakwe. Nguno ū mu kwifunya kamò gīko, akabinha būshikanu wa būja na būja abo bakwejiagwa. Nū Moyo Ng'wela akūtūkaanīlaga, nguno alandya ūhaya gīkī, “Īlī hū lyene ī lilagane īlo nakūlagana nabo ūlū jūbīta ī shikū jenījo; alīhaya Seeba. Nakūbatūūlīla shilagīlo shane ū mu ngholó jabo, nū mu maganiko gabo nakūshandīka.” Na gīkī, “Ī shibi shabo natūshizūkīla hangī na hado yaya, pyī nū būhūbi wabo.” Nose aho būlīho būlekejiwa ū mu yose īyī, ītīho hangī nguno ya kūfunya shitambo kūlwa shibi. Hūna lūūlū badūgū, īkī tūlī na wiyabī kwingīla ū ng'wipandī lyeela no-no-no kūlwa mininga ga ng'wa Yesu, kūbītīla mu nzīla mhya na mhanga, īyo watūbeegegije ya kūbīta ng'wisenge, ūyo gūlī mīlī gwakwe wei ng'wenekīlī, nīyo hangī īkī ū mu kaya ya ng'wa Mulungu tūlī na Ngabīji Ntaale gīko, hūna lūūlū, twegeelagi na ngholó ngololoku, hamò na kūzunya kūshikanile. Ī ngholó jise jibize jaseeseebelilwe na kwejiwa, jīnge ū mu maganiko a mabi; nī mibīlī yise ībize yoojiagwa mu minzī meela. Tūbūdimagi mu būkalalwa ū būkaanīji bo kwisagīlwa kwise, nguno ūyo atwisagīgije ng'wene nsanyiwa. Tūbizagi banhū ba kwiganika mihayo īyo īdūgije kūtūgunaana kūbeeja milīmo yawiza, ya koolecha būtogwa būlī ng'wene kū biye. Yaya ū kūgūleka ū mhayo gwa kwibilinga hamò, ūmo shilī shīmīle sha banhū bamò, alīyo twikomeleja; nīyo ī no-no-no īkī mulībona gīkī lwegeelaga kūshika ū lūshikū lwenūlo! Nguno ūlū tūlinda twīdeeba ī nghana hūna tūshoka hangī kwīta shibi bo makaala, shitīho shitambo shingī īsho shisaagile ho kūlwa nguno ya shibi; ūlū ītī kūlindīīla dūhū nsango gwa kogohya, na moto ūyo gūkūbakenaagūla a banishi. Ose-ose ūyo ūdalaha shilagīlo sha ng'wa Musa atachīlagwa shigongo; ūlū ūkaanīlwa na banhū babīlī nūūlū badatū akabūlagagwa. Al'ū wa kūmpandagīla Ng'wana wa ng'wa Mulungu na kūgadalaha a mininga ayo gakūng'wejaga, na kūnsondagūla ū Moyo wa shigongo, angū, ū ng'wenūyo atigeleelilwe nsango ntaale kūtinda? Nguno tūndeebile ūyo ahayile gīkī, “Ī shiilī yene īlī yane, nakūlīpa nene.” Na gīkī, “Ū Seeba akūbalamula a banhū bakwe.” Gūlī mhayo gwa kogohya no ū kūgwa mu makono ga ng'wa Mulungu mpanga! Jizūkagwi ī shikū ja wandījo ūmo ng'waluhīlaga, a makanza gene ng'wandyaga ū kūlyanukūla ī lisana. Nguno makanza gamò a bing'we benekīlī ng'wasondagūlagwa na kūluhiwa bo hape-hape; makanza gangī ng'wasangīlaga nabo abo bīītīlagwa ī mihayo yenīyo. Nū mu būtungwa ng'wabizaga hamò nabo, ng'walī muzunije nūūlū kūtaajiwa sabo jing'we bo kwiboneelwa. Nīyo ū mhayo gwenūyo ng'walī mugūyegelile, nguno ng'walī mumanile gīkī a bing'we mulī na sabo ya nghana, na ya kūshinga ho. Hūna lūūlū, yaya ū kūbūponya ū būshisha-ngholó wing'we wenūbo, nguno būlī na mheela nhaale no. Shiigelile mubize biyūmīlīja, ng'wīshikīlīje īyo ayītogilwe ū Mulungu, hū mukūpandīka mheela. Nguno lyasaagaga ikanza ido no, hūna ūyo aliza, akwiza; nīyo atūdīlaga. Kwike ū ntūngīlīja wane akūbiza mpanga kūlwa kūzunya; lelo ūlū ūtawa-tawa, ū moyo gwane gūtūnyegela! Alīyo a bise tūtīmo ū ng'wigele lya banhū ba kūtawa-tawa, abo bakūjimīīlaga; tūlī bamò ba babo bakūzunyaga banukūla būpanga. Ali lūūlū, ū kūzunya kūlī kūbūsanya ū būnghana bo mihayo īyo tūkwīyisagīlagwa, kūmana gete gīkī īlīho, nūūlū aho tūtaalī ū kwībona. Nguno a bataale hū bakaanīlilwe mu mhayo gwenūyo. Kūlwa kūzunya tūmanile gīkī pyī ī shiseeng'wa shikabeejiwa mu nzīla ya mhayo go ng'wa Mulungu, hū kūhaya ī shikolo īsho shikūbonagwa shitafumile mu shikolo sha kūbonwa. Kūlwa kūzunya ū Abeli akanfunīja shitambo shawiza ū Mulungu, kūtinda īsho akafunya Kaini, ū mu mhayo gwenūyo ūkaanīlwa kūbiza ntūngīlīja, nguno ū Mulungu ng'wenekīlī akashikaanīla ī shakwinha shakwe. Hūna lūūlū, ū mu mhayo gwenūyo ū Abeli ataalī akūlūngalūngaga, nūūlū īkī wamala kūcha. Kūlwa kūzunya ū Enoka akīnjiwa atabītile mu kūcha. Atilongile nguno ū Mulungu akang'wīnja, īkī aho ataalī kwīnjiwa wakaanīlagwa gīkī walī anyegije ū Mulungu. Alīyo ūlū ītī mu kūzunya, ītūdūlīkana ū kūnyeja ū Mulungu. Na lūūlū abo batogilwe kwiza kūlī we, shibigelile kūzunya gīkī alīho, na gīkī akabinhaga mheela abo bakankoobaga. Kūlwa kūzunya ū Noa akabeeja ngalaba nguno akahūgūlwa na Mulungu, nūūlū īkī ī mihayo īyo akawīlwa yalī ītabonekanaga; wīpīja ī kaya yakwe nguno walī na logohano. Ūbiza wingīla mu būtūngīlīja kūlwa kūzunya, alīyo ī sī ūyenheleja kūgwisījiwa nsango. Kūlwa kūzunya ū Abulahamu aho wawīlwa kūja kwipandī īlo alanukūle kūbiza wingīji bokwe, akazunya ūja nūūlū īkī walī atamanile ūko wajaga. Kūlwa kūzunya aho alī ū mu sī ya kwisagījiwa yenīyo walī gītī nshimīzi; wikalaga mu maheema, pye nū Isaka nū Yakobo, abo nabo baalī bingīji ū mu wisagījiwa wenūbo. Nguno walī agwisagīlilwe ū nzengo ūyo gūlī na misingi; ūyo meeja na nzengi wago alī Mulungu ng'wenekīlī. Kūlwa kūzunya nū Saala nanghwe īkī akansanya ūyo akabisagījaga, akapandīka būdūla bo kūbūūcha nda, nūūlū īkī a makanza gakwe gaalī gamala kūbīta. Hūna lūūlū ū kūfuma ū mulī munhū ūmò ng'wenūyo, ūyo nīyo walī sumva na nfu, wilonga būhī na būhī bo banhū, ū wingī wabo gītī sonda ja ng'wigūlū, nūūlū gītī maseni ga ha nyanza. Pye a bose benaba bakachīla mu kūzunya, ī shikolo īsho baalī bisagījiwa bashiloleelaga bū kūle būyūshiyegela. Alīyo būūcha bataalī ū kūshanukūla, būbiza bakaanīji gīkī baalī bageni na bashimīzi ū mu sī. Abo bakahayaga mihayo īlī gīko, bakoolechaga hape gīkī balī bachooji ba sī yabo ya wikomangīle. Nguno ūlū ni bikale bakūgwiganikaga ū nzengo ūyo baalī bafuma, nose ni bapandīke ng'wanya gwa kūshoka ko. Alīyo bakasangwa balī na nghūmbū ja kūbiza mu nzengo gwawiza kūtinda, h'ū ng'wigūlū; h'ī nguno yene ū Mulungu atī na minala ū kwitanwa gīkī alī Mulungu wabo, nguno wamala kūbalonja-longeja nzengo. Kūlwa kūzunya, ū Abulahamu akanfunya ū Isaka aho wageng'wa; ū wei ūyo walī winhwa wisagījiwa, ūzunya kūnfunya ū ng'wana wakwe ūyo walī ūmò dūhū ng'wenūyo, gīkī abize shitambo; nūūlū īkī walī wawīlwa gīkī, “Ū būbyīle wako būkwitanīlwa mulī Isaka.” Akabala gīkī ū Mulungu adūgije kūnjūūcha kūfuma mu bafu; na nghana ūbiza gītī wang'wanukūla kūfuma mu bafu. Kūlwa kūzunya, ū Isaka nanghwe ūbafuuha a ba Yakobo nū Esau, akūbalombelaga mbango kūlwa mihayo ya shikū ja kū būtongi. Kūlwa kūzunya, ū Yakobo aho wegeela kūcha akanfuuha būlī ng'witūnja o ng'wa Yosefu, kūnū alīlamya widimīlījaga ha nangha gwakwe. Kūlwa kūzunya, ū Yosefu aho wegeela kūcha akabizūkīja a Baisilaeli ī mihayo ya kwīnga mu Misili, ūbalagīla nī mihayo ya maguha gakwe. Kūlwa kūzunya, a babyaji ba ng'wa Musa aho wabyalwa, bakamisa ikanza lya myeji īdatū, nguno bakamona gīkī walī ng'wana wawiza; būleka ū kūshogoha ī shilagīlo sha ntemi. Kūlwa kūzunya, ū Musa aho wakūla ūlema ū kwitanwa gīkī ng'witūnja wa nshīke wa ng'wa Falao. Ūbona īlī hambū-hambū kūluhiwa hamò na banhū ba ng'wa Mulungu, kūtinda kūyegela mu shibi ng'wikanza iguhī. Nguno akabona gīkī, ū būsondagūlwa bo ng'wa Kilisto būlī sabo nhaale kūtinda būsabi wa mu Misili, īkī walī waloleela mheela ū kū būtongi. Akīnga ī Misili kūlwa kūzunya, ūleka ū kūbogoha ū būpelanu wa ntemi; wiyūmīlīja nguno walī wamona ūyo atabonagwa. Kūlwa kūzunya, akabeeja pasaka ūseeseebela na mininga, gīkī ū nyagaja wa babyalwa ba kwandya atizūbakuumya a babo. Kūlwa kūzunya bakabīta ū mu Nyanza ī Yaza balīshimīza, gītī balī ha sī nyūmu; aho bihamba a Bamisili yūbamila. Kūlwa kūzunya, ī ndugu ja Yeliko bakajipīndīīla ikanza lya shikū mpungatī, jūgwa. Kūlwa kūzunya, ū malahya ū Lahabu atayagalile hamò nabo a bashitiigwa, nguno akabanukūla mu mhola a badati. Ī gīsī nahaye mhayo kī hangī? Nguno lītūniigelaga ī likanza lya kūbahaya banhū gītī: Gidioni, Balaka, Samusoni, Yefuta, Daūdi, Sang'weli; pye na a bahangi, abo kūlwa kūzunya baalī bapyeni, būyūpyena mabūtemi na kūbeeja ya būtūngīlīja, banukūla īyo baalī bisagījiwa. Hangī būbiza na būdūla bo kūyūkundīkīja na milomo ya shimba, na kūjimya būsebu wa moto; būyūpūlūgūka na kūbūlagwa bo malūshū. Bangī būyūguzuhiwa kūfuma mu būgokolo, bapandīka būdūla bo kūheeba mabità ga banishi mu būlūgū. Na bakīma babīta kwanukūla bafu babo, abo bakayūjūūchiwa. Bangī batūlagwa kūshisha kūbūlagwa, alīyo ū gwa kūlekejiwa baalī bagūlemile, nguno baalī bamanile gīkī bakwanukūla būjūūko būsoga kūtinda. Bangī bagwaga mu būgeng'wa būtaale no bo kwineenelegejiwa na kūtūlwa, hamò na kūyūtungwa baponyiwa mu jeela. Bangī bapondagwa mawe, na bangī bakeleshiagwa na misumeno; bingī baacha bo līlūshū. Bangī ū mu kūpeela kwabo bajaga bakūyūngaga hose-hose, bazwalile ndīlī ja ngholo na ja mbūli. Baalī mu būgayiwa na būluhiwa būtaale no; īyo bīītīlagwa yalī yabūbi no! Ī sī yababonaga gīkī batī na ngofyoolo nūūlū hado; bajaga bakūyūngaga mu matogolo, na kwiswengha mu mahalo ga mu ngūlū na mu myobo ya ha sī! Pye a benaba bakaanīlilwe chiza ū mu kūzunya kwabo, alīyo batawanukūlile ū wisagījiwa. Nguno ū Mulungu walī atūbīkīlile a bise mhayo gwawiza no; ībize gīkī ū būshikanyiwa wabo būjīlanīje nū wise. Hūna lūūlū īkī tūpīndiwe n'ilunde itaale gīko lya bakaanīji, hū kūhaya tūlekanagi na būlī mhayo gose ūyo gūkūtūdidohyaga, nī shibi īsho shitwitaligīngije. Twiyūmīlīje ū kūpeela ū mu wishiganhīlwa ūbo tūtūūlīlilwe; ū kūnū tūnkalalīlile Yesu, ū ng'winhi na nshikanya wa kūzunya kwise, ūyo akiyūmīlīja kūluha ha nsalaba, wīdalaha ī minala kūlwa būyegi ūbo walī atūūlīlilwe; ī haha igashije kū nkono gwa būlyo gw'Isumbī lya būtemi lya ng'wa Mulungu. Ng'wideedenghanyagi ū ng'wenūyo, ūyo akiyūmīlīja mihayo ya būdalahwa būtaale gīko kūfuma kū banhū ba shibi, yaya ū kwinogolelwa nūūlū kūgwa-ngholó. A bing'we a mininga ging'we gataalī kwidīka kūlwa nguno ya kwilwisha na shibi. Hamo mukūgwībaga ū mhayo gwa būganikīji ūbo būkūmuwīlaga gītī mulī baana; gīkī, “Ng'wana wane, ūtizūbūdalaha ū būhūgūji bo ng'wa Seeba, na hangī ūtizūgwa ngholó ūlū ūkūhama. Nguno ū Seeba akanghūgūlaga būlī ng'wene ūyo antogilwe; na akantaalaga manasu būlī ng'wene ūyo akang'wisaabaga kūbiza ng'wana wakwe.” Hūna lūūlū bizagi biyūmīlīja ū mu būhūgūlwa, nguno īyo akūng'wītīlaga ū Mulungu akūng'wītīlaga īkī mulī baana; angū, alīho ng'wana kī ūyo atahūgūlagwa na ise? Alīyo ūlū ng'ūbiza mutīmo ū mu būhūgūlwa ūbo pye a baana basangīlile, numho mutī baana ba mu kaya, mulī baana ba kū mabbaala! Hama hangī a higūlya ya yenīyo, aho tūtaalī nabo a basīswe ba mu mīlī tūkabigwaga ūlū balītūhūgūla; angū, ū kwidohya ū kūlī we ūyo alī Sīswe mu myoyo yise gīkī tūpīle, gūtī gwawiza kūtinda? Na nghana a bene bakatūhūgūlaga ng'wikanza lya shikū ngehu gīt'ūmo babonelile gīkī īlī yawiza, alīyo ū ng'wene akīītaga kūlwa solobo yise, gīkī tūbize na būsangī ū mu wela bokwe. Pye a banhū gūtabayejaga ū mhayo gwa kūhūgūlwa ū ng'wikanza īlo gūlītūmama, nguno gūkaminyaga; alīyo ū kū shikū ja kū būtongi gūkatwajaga matwajo ga mhola na būtūngīlīja, ū mu banhū abo bakilangaga kūfuma mugo. Hūna lūūlū, gaguzuhyagi a makono a manogoleku, na a mazwi ayo gayogomile. Nī nzīla ūmo mhambala jing'we jikūbītaga mujigoloole, ū nemehazu atizūtūnga kūngī, alīyo agunaanwe apīle. Bizagi na nghūmbū ja kwikala mu mhola nabo pye a banhū; na mushimīzīle mu wela, ūbo munhū atīko kūmona ū Mulungu ūlū atī nabo. Ilanghanagi gete, atizilonga wa kūleba ū kūshika ū mu shigongo sha ng'wa Mulungu, na lītizilonga ijinji lya būsūngū mulī ose-ose, līkandya kūfuluma; nose līsosohaje banhū bingī. Atizilonga njingi ose-ose nūūlū nghūnga, gītī Esau, ūyo akaponya būtaale bokwe bo kūbyalwa kwandya, kūlwa nguno ya shilīwa sh'ikanza līmò dūhū. Nguno mumanile gīkī, ū kū shikū ja kū būtongi akagema ū kūbiza na wingīji ū mu mbango, alīyo ūleng'wa nūūlū īkī akagūkooba na shisoji ū mhayo gwenūyo; atapandīkile gete ū ng'wanya gwa kūgalūka! Nguno a bing'we mutizile kū lūgūlū ūlo lūdūgije kūkuumiwa, gītī ūlo lwabakaga moto, mutizile kū giiti na būpi, nūūlū kū nyaga ntaale. Mutizile kwilaka ly'ipembe lya kūdetemya, na mihayo ya magaka gīt'ūmo bakigwīla a bene, bandya kwikūmbīlīja gīkī batizongeja kūwīlwa mhayo gūngī! Nguno bakalemeelwa ū kwiyūmīlīja ū kūgūdegeleka ūyo gwahayiagwa; ī gīkī, “Nūūlū shiinū dūhū ūlū yūlūkuumya ū lūgūlū īkūpondwa mawe!” Ūyo gūkabonekana gwenūyo gūkabiza gwa magaka no, kūshisha nose nū Musa ūhaya, “Nogoha, nayūdetema!” A bing'we ng'wizile kū lūgūlū lo Sayuni, kū nzengo go ng'wa Mulungu mpanga, Yelusalemu ya ng'wigūlū; kū būhī na būhī bo bamalaika. Ng'wizile kwibità, na kanisa ya babyalwa ba kwandya, abo bandīkilwe ng'wigūlū; ng'wizile kūlī Mulungu Namuji wa bose, kū myoyo ya batūngīlīja abo bashikanyiwe. Ng'wizile kūlī Yesu Nsangīja wa Ng'wilagane ipya; kū mininga ayo gakidīka, ayo galī na būsombooji bowiza kūtinda ga ng'wa Abeli. Hūna lūūlū ilanghanagi mutizūnemeela ūyo akūlūngalūngaga; nguno ūlū bakaduuma kūpūlūgūka abo bakaanemeela ūyo wabahūgūlaga mu sī, gūlī mhayo gwa kogohya no ū kū bise ūlū tūndalaha ūyo akūlūngalūngaga nise kūfuma ng'wigūlū; ūyo akītinginya ī sī a makanza gene. Kwike ī haha alīhaya mu kwisagīja gīkī, “Ū lūkangala ū lūngī natūtinginya sī dūhū, alīyo nakūlītinginya nī ligūlū!” Hūna lūūlū ū mhayo ūyū gīkī, “Ū lūkangala ū lūngī,” gūlī na makūlū ga kwīnjiwa ī shikolo īsho shiseemilwe, īsho shidūgije kūtinginyiwa; shisaage dūhū īsho shitūdūla kūtinginyiwa. Ali lūūlū īkī tūlī banukūji ba būtemi būtī bo kūtinginyiwa, tūbizagi na kūlūmba; mhayo ūyo gūkūtūgunaana kūntūmamīla ū Mulungu chiza, mu kwifunya na logohano. Nguno ū Mulungu wise alī moto ūyo gūdūgije kūkenaagūla! Ū witogwi bo nyadūgū ni būlamage. Yaya ū kūgwība ū mhayo go wiza-ngholó ū kū bageni, nguno bangī babīta na kūchumbeela bamalaika mu būtūmana. Ng'ūbizūkwa a batungwa, ning'we mubize gītī mulī batungwa bichabo, na a babo bakūluhiagwa; mubize gītī mulī hamò nabo ū mu būluhi bo mu mīlī. Ū mhayo gwa nhoola shiigelile gūkūjiwe na banhū bose, nū būlīīlī bo batooleke yaya ū kūsosohajiwa, nguno ū Mulungu akūbinha nsango pye a bajingi na a bashihani. Na hangī yaya ū kwikala mukūhahaalīlaga sabo ū mu būpanga wing'we, ni shing'wigelagwe īsho mulī nasho. Nguno alīhaya gīkī, “Natīko kūkūleka nūūlū kūkwība na hado yaya.” Nose tūkūhayaga na būgimu gīkī, “Ū Seeba alī ngunaani wane, hūna lūūlū natī na sha kogoha, ū munhū akūnīītīla mhayo kī?” Ng'ūbizūkwa a batongeeji bing'we abo bakūmulangaga mhayo go ng'wa Mulungu, hama ng'ūgalola a matwajo ga nhūngwa jabo, nū kūzunya kwabo ng'ūkūlondeela. Ū Yesu Kilisto ataalī kūgalūka; ūmo walī igolo h'ūmo alī nī lelo, kūshisha welelo na welelo. Yaya ū kūjananījiwa na malange mageni ga būlī mbika, nguno īlī yawiza ī ngholó jiyūguzuhiwa mu nzīla ya shigongo, ītī mu nzīla ya shilīwa; ī shoi shitīko kūbagunaana mhayo gose-gose abo bakashikoya-koyelaga. Tūlī na ng'walīlo ūyo batazunīlījiwe kūlīīla ho abo bakatūmamaga ng'wiheema. A mininga ga mitugo ījo jikasīnzagwa, Ngabīji Ntaale akagatwalaga ng'wipandī lyeela no-no-no, kūlwa nguno ya shibi. Alīyo ī mibimba ī yene īkatwalagwa hanze ya nghambī yakapemva. H'ī nguno yene nū Yesu akajūluhījiwa hanze ya mita gwa nzengo, kūlwa nguno ya kūbinha wela a banhū bakwe mu nzīla ya mininga gakwe. Hūna lūūlū, tūbūbūūchagi ū būsondagūlwa bokwe tūje ī hanze ya nghambī ūko alī. Nguno ū ng'wenūmu tūtī na nzengo gwa kūlama; ūyo gūliza hū gwene ūyo tūkūgūkoobaga. Ū mulī Yesu tūnfunījagi gwa ū Mulungu shitambo sha kūkumīlīja; h'a matwajo ga milomo īyo īkūlīkaanīlaga lina lyakwe. Alīyo mutizība ū kwīta ī yawiza, nū kūtūmamīla mu būsangī ī shikolo. Nguno ī shitambo sha mbika yenīyo shinyegije ū Mulungu. Ng'ūbigwa a batongeeji bing'we, hangī ng'widohya ū kūbo, nguno bakikalaga nzūgūlū-matū, īkī shibigelile kūfunya būsombooji kūlwa būpanga wing'we. Īlī yawiza bagwīte ū nīmo gwenūyo mu būyegi, ītī mu kūzwangana; nguno numho mutūpandīka solobo. Na a bise ng'ūtūlombela, tūmanile hape gīkī tūlī na wiyangūji wawiza ū mu myoyo yise, nīyo ī nghūmbū jise jilī gīkī tūshimīze kashimīzīle kawiza mu yose. Nalīmulomba no-no-no mugwīte ū mhayo gwenūyū, nangūhe kwenhwa ūko mulī. Hūna lūūlū, ū Mulungu wa mhola ūyo kūlwa mininga g'ilagane lya welelo na welelo akang'wenha kūfuma mu bafu ū Seeba wise Yesu, ū Ndīīmi Ntaale wa ngholo, leki amushikanye mu būlī mhayo gwawiza, mudūle kūbeeja īyo yīnyegije; nū mu bise agwīte ūyo gūlīnyeja mulī Kilisto Yesu; ūyo ikūjo līlī lyakwe we, shikū jose ja welelo na welelo: Alichene. Badūgū nalīng'wikūmbīlīja ng'wiyūmīlīje nago ū mhayo gwa būkomeleja wenūbū, ū mu mihayo migehu īyo nang'wandīkīla yenīyī. Managi gīkī ū ndūgū wise ū Timoteo walekelilwe, ūlū alangūhe ū kwiza, nakwiza nanghwe ko, twize tūmubone. Bagīshagi pye a batongeeji bing'we, na a beela pye a bose; a bana Italia balīmugīsha. Shigongo shibize hamò ning'we bose: Alichene. Nene Yakobo, nsese wa ng'wa Mulungu na wa ng'wa Seeba Yesu Kilisto, kū ng'anda ikūmi n'ibīlī ījo jisambaalile hose-hose: Nalīmugīsha. Badūgū bane, ūlū ng'ūgwa mu būgeng'wa bo mbika yose-yose, balagi gīkī būyegi ū wenūbo. Nguno mumanile gīkī, ū būgeng'wa bo kūzunya kwing'we būkenhaga wiyūmīlīja. Ū wiyūmīlīja shiigelile būbize na nīmo gwa kūmushikanya, mubize bashikanu na banhū bajaamu, abo batī na būgehelwa mu mhayo gose-gose. Alīyo ūlū ūmò wing'we ūgehelwa masala, ni anombage Mulungu akwinhwa, nguno ū ng'wene akabinhaga pye a bose mu būtūgugīla, hangī ataayīhīlaga. Kwike alombe mu kūzunya, yaya ū kūsusanya; nguno ū nsusanya abizile gītī ihuuli lya mu nyanza, īlo līkalibangūlagwa na kūselengetiwa nyaga. Ū munhū ūyo alī gīko atiziganika gīkī akwanukūla shose-shose kūfuma ū kūlī Seeba. Nguno ū wa magalū-galū atalembeelaga ū mu nzīla jakwe pyī ī jose. Ū ndūgū ūyo adalahilwe ni ayegage, nguno ū kūlī Mulungu ngūngūhiwa ū ng'wenūyo. Alīyo ū nsabi ni ayegelage mu būdohelejiwa, īkī akūbīta gītī bonji bo maswa. Nguno ī līīmi ūlū lyūfuma līkapembekaga lyagoocha a maswa, bolagala ū bonji wago, gaamala ū wiza wago ūbo būkabonagwa; h'ūmo alī nū nsabi, nanghwe akūūmīla mo ū mu myatīla yakwe! Ūlū munhū wiyūmīlīja mu būgeng'wa, akūbiza na mbango, nguno ūlū ūpyena, akwanukūla ngikili ya būpanga, īyo Mulungu abisagīgije abo bantogilwe. Kwike munhū ose-ose ūlū ūgeng'wa atizūhaya gīkī, “Nalīgeng'wa na Mulungu,” nguno ū Mulungu atīko kūgeng'wa na būbi, nū wei atagemaga munhū ose-ose. Alīyo būlī munhū akagemagwa na kwikūmva kwakwe, kūnū akūdutagwa na būlemva-lemva. Hūna ū kwikūmva ūlū kūbiza nda kūkabyalaga shibi, ī shibi nasho ūlū shūkomeela shikenhaga icha. Yaya ū kūlemva-lemva badūgū bane batogwa; būlī kanonghelwe kawiza, na būlī inongho ishikanu līkafumaga kwigūlya, kūlī Sīswe w'isana, ūyo atī na magalū-galū nūūlū hado; ndūhū nūūlū nengeeji gwago ū mhayo gwenūyo. Akatūbyala mu mhayo gwa nghana kūlwa kasolele kakwe wei ng'wenekīlī, gīkī ū mu shiseeng'wa shakwe tūbize mbika ya matwajo ga wandījo. Bing'we badūgū bane batogwa, natogilwe ng'witegeleje gīkī, īlī yawiza būlī munhū abize ng'wangū ū kwigwa, alīyo atizūbiza ng'wangū ū kūyomba, nūūlū ng'wangū kūpelana. Nguno ū būpelanu bo ng'wa munhū būtīko kūbeeja mhayo mu būtūngīlīja bo ng'wa Mulungu. Nose hū kūhaya lekanagi nabo pyī ū būsoso bo kashimīzīle, nī mihayo ya malofu īyo īkasosohajaga. Ū mhayo ūyo gwahambilwe mu bing'we gwanukūlagi mu widohya, nguno gūdūgije kūbūpīja ū būpanga wing'we. Bizagi bashikīlīja bago ū mhayo, ītī badegeleki dūhū; kūnū mukwilembaga bing'we benekīlī. Nguno ū munhū ūlū ūbiza ng'wigwi wa mhayo dūhū, alīyo atī ng'wīti wago, ū ng'wenūyo atikīlile na munhū ūyo akilolaga ihanga lya būshū bokwe ng'wilole. Wa kūhayūmala ū kwilola, ūlū wīnga ho wība na kwība ūmo alī! Alīyo ū wa kūshilola chiza ī shilagīlo sha wiyabī ī shishikanu, hūna ūshimīzīla musho akūshishikīlījaga, ūbiza atī wa kūgelela kwigwa dūhū na kwība, ū munhū ng'wenūyo akūbiza na mbango ū mu īyo akwīyītaga. Ūlū munhū akwiganikaga gīkī alī na dini, alīyo ūbiza atadūgije ū kūlūlanghana ū lūlīmi lokwe, ū munhū ng'wenūyo akwilembaga ū mu ngholó; ī dini yakwe ītī na solobo. Ī dini neela, īyo ītī na shilingo kū būtongi bo ng'wa Mulungu ūyo alī Sīswe, yene īlī gīkī: kūja kūbalola bapīna na bachīlwa, na kūbagunaana mu makoye gabo. Na kwilanghana ng'wenekīlī ūtizūsosohajiwa na būbi bo mu sī. Badūgū bane, ū mhayo gwa kūnzunya Seeba wise Yesu Kilisto, ū Seeba w'ikūjo, mutabizage nago mu kūbasolanhya a banhū. Nguno banhū babīlī bashikile kwingīla ng'wisinagogi ling'we; ūmò azwalile pete ya zahabu kū lwala, na shizwalo sha nyasabi; ūngī kunese, azwalile ng'wenda gūshila-shilile. Ūyo azwalile shizwalo sha nyasabi ūlū ng'ūng'wīla gīkī, “Igashaga a ha soga aha ū bebe.” Lelo ū kunese ng'wene ng'ūng'wīla, “Ū bebe jaga ūkīmīīle wishishinīke aho.” Nūūlū gīkī, “Nzūgū wigashe ha sī, hihī na mhambala jane aha!” Angū, ū mu gīko numho mutisolanhyaga bing'we bike, na kūbiza balamuji ba maganiko mabi? Alidegelekagi badūgū batogwa, ū Mulungu atabasolile a bahabī ba mu sī gīkī babize basabi ū mu kūzunya, na babize bingīji ba mu būtemi ūbo abisagīgije abo abatogilwe! Alīyo a bing'we mundalahile ū nghabī! Tūhaya a basabi hū bene abo bakamuluhyaga, na kūmudutanja kūmutwala kū mabanza? Batī bene abo bakalīsondagūlaga nī lina ling'we ī lyawiza īlo mukitanīlagwa? Hūna lūūlū ūlū ng'ūshishikīlīja ī shilagīlo sha nyatemi ūmo shandīkwa shihayīlile gīkī, “Ntogagwe nzenganwa ng'wiyo gīt'ūmo witogelilwe bebe,” mukūbiza mulītūngīlīja. Alīyo ūlū muyūbasolanhya a banhū, mukūbiza mulīhūba; ū mu gīko shikūmukaanīla ī shilagīlo gīkī mulī bakenaagūji. Nguno ū wa kūshidima ī shilagīlo ī shose alīyo wipama mu mhayo gūmò, wabizaga nkenaagūji wa yose. Īkī ūyo ahayile gīkī, “Yaya ū kūshihya,” hū ng'wene ūyo ahayile nī gīkī, “Yaya ū kūbūlaga.” Nose hū kūhaya ūlū ūtī nshihani alīyo ūlī mūlagi, ū bebe ūlī nkenaagūji wa shilagīlo shose. Hūna lūūlū, ūlū mulīyomba nūūlū mulīīta mhayo, bizagi gītī banhū abo bakūlamulwa mu nzīla ya shilagīlo sha wiyabī. Nguno shitīho shigongo ū mu būlamulwa bokwe ūyo atachīlaga shigongo; alīyo ī shigongo shilī na nguzu kūtinda būlamulwa. Ī gīsī lūūlū badūgū bane, īkūbiza ho solobo kī ūlū munhū akwihayaga gīkī ū wei alī na kūzunya, alīyo atī na shītwa. Ū kūzunya kwakwe kwenūko kūdūgije kūmpīja? Ūlū ng'wanong'wing'we ngosha nūūlū nkīma alī na makoye ga būzuuka hama alī nzala; hūna ūmò wing'we ūng'wīla gīkī, “Jaga mhola ong'wise, ūkūlūngūja dūhū, nīyo ūkwigūta!” Ūlū mutang'winhile ī sha kwigunaanīla ū mu mīlī, īlīho solobo kī ū mu mihayo yenīyo? H'ūmo īlī nū kūzunya, ūlū kūlī iyene gīko dūhū na shītwa yaya, kūkūbiza kūchile! Hūna lūūlū munhū ūngī ashikile kūkūwīla gīkī, “Ū bebe ī chene ūlī na kūzunya, ū nene nalī na shītwa;” alinoolekejage ū kūzunya kwako ūko kūtī na shītwa, nane nakoolekeje ū kūzunya kwane mu nzīla ya shītwa! Na nghana ūzunije gīkī ū Mulungu alī ūmò wike, ūtūngīlīgije gete; alīyo na a masamva gagūzunije ū mhayo gwenūyo, nīyo gakadetemaga na kūdetema! Bebe mbūūlī, hamo ūtogilwe kūmana gīkī ū kūzunya ūko kūtī na shītwa kūtī na ngofyoolo? Ī gīsī ū sīswe ū Abulahamu atabalīlilwe būtūngīlīja kūlwa nguno ya kūntūūla ha ng'walīlo ū ng'witūnja wakwe ū Isaka, gīkī anfunye kūbiza shitambo? Ūlībona gīkī ū kūzunya kwakwe kūkatūmama hamò nasho ī shītwa shakwe, nī gīkī ū kūzunya kwakwe kūkashikanyiwa mu shītwa? Ū mu mhayo gwenūyū shilīshikīīla ī shandīkwa īsho shihayile gīkī, “Ū Abulahamu akansanya Mulungu ūbalīlwa būtūngīlīja.” H'ūmo īkajīla nose witanwa gīkī nwani ng'wiye o ng'wa Mulungu. Na lūūlū managi gīkī, ū munhū akabalīlagwa būtūngīlīja kūlwa shītwa, ītī mu kūzunya dūhū. H'ūmo īkajīla nī mihayo ya ng'wa Lahabu, ū nkīma ūyo walī malahya. Ī gīsī nanghwe atabalīlilwe būtūngīlīja kūlwa shītwa, īkī akabagunaana abo baalī batūng'wa, ūbafunya būja, būbītīla nzīla yīngī? Gīt'ūmo mīlī gūlī, ūlū gūtī na moyo gūkabizaga gūchile; nū kūzunya h'ūmo kūlī, nako ūlū kūtī na shītwa numho kūchile! Bing'we badūgū bane, lekagi ū kūkwīla ū mu nīmo gwa būlangi, managi gīkī ū nsango gwise a balangi gūkūbiza ntaale kūtinda. Nguno pye a bose tūkipamaga mu mihayo ya mbika na mbika; ūlū alīho munhū atipamaga mu kayombele, ū ng'wenūyo nshikanu; hangī ashikile kūgūlanghana pyī ū mīlī gokwe. Manīlagi dūhū a ha gīkī tūkatungaga mu nomo gwa falasa tūlijamu tūdoololo twa kūjilyehya gīkī jitūlyehele; na nghana ī falasa na būtaale wajo tūkajitongeelaga mu gīko. Nūūlū hangī jiganikīlagi na meli, najo nhaale no; nīyo jikaselengetiagwa na miyaga mitaale. Alīyo jikagobagwa na kagobelo kadoololo, jatwalīīlwa ūko atogelilwe ū ngobi. H'ūmo lūlī nū lūlīmi; ū loi lūlī kabudīka kado no, alīyo lūkihahambūlaga mihayo ya magaka mataale! Gwiganikīlagi hangī na moto, nago nūūlū gūkabiza ndo na ginehe, alīyo gūkabachaga mapoolu na mapoolu! H'ūmo lūlī nū lūlīmi, nalo lūlī moto. Ū lūlīmi lwenūlo, ūlo tūtūūlīlilwe mu mīlī gwise, lokalile būkenaagūji. Lūkagūsosohajaga pyī ū mīlī, lwajikenaagūla ī nhūngwa pyī ī jose. Nose ū mīlī gwigeleelwa kūpemva mu moto ū gose, nū loi ū lūlīmi kūponyiwa mu nsango gwa moto! Nguno shiinū na shiinū ū mu sī jikasugagwa na banhū, hangī jamala kūsugwa: jibize noni, nūūlū ja kwigwesa ha sī, nūūlū ja mu nyanza. Alīyo ū lūlīmi lo banhū atīho ūyo adūgije kūlūsuga, lūlī shikolo shabūbi īsho shitalembeelaga, hangī lokalile būsūngū wa kwenheleja icha! Tūkalūtūmamīlaga kūnkumīlīja Mulungu Sīswe, alīyo hangī hū loi lwike tūkalūtūmamīlaga na kūzuma banhū, abo babeejiwe mu suso ya ng'wa Mulungu! Mu nomo gūmò gwenūyo dūhū īkafumaga mo mihayo ya kūkumīlīja na ya kūzuma! Badūgū bane, ī mihayo yenīyo ītigelile īje gīko! Angū, ū mu lwinzī ū lūmò gadūgije kūfuma mo minzī mapolo na malūlū? Badūgū bane, ū ntini gūdūgije kūtwaja mizeituni, nūūlū ū nzabibu kūtwaja matwajo ga ntini? H'ūmo īlī nū lwinzī, ū lo minzī masalazu lūtūdūla kūfunya minzī mapolo! Ī gīsī ū mu bing'we nani ūyo alī na masala na witegeleja? Ū munhū ng'wenūyo ni oolechage a masala gakwe mu shītwa sha widohya ū mu kashimīzīle kakwe. Alīyo ūlū mulī na wilu na wikolwa na wilwisha ū mu myoyo ying'we, yaya ū kwikumīlīja nūūlū kwībisa-bisa ī nghana! A masala ayo galī gīko gatizile ū mu sī kūfuma kwigūlya, a genayo galī ga mu sī na kale; gafumile kūlī Shetani. Nguno aho būlīho wilu na wilwisha, a henaho nū wiyugagūji būlīho, pyī nī yīngī ī ya sagala-sagala. Alīyo a masala ayo gafumile kwigūlya, ī soolo ya mhayo galī meela na hangī ga mhola. Galī na wiyūmīlīja, galī na wigwi, gokalile shigongo na matwajo masoga; a goi gatī na būsolanhya, galī ga nghana. Ī litwajo lya būtūngīlīja, īlo līkahambagwa na babeeja ba mhola, lyene mhola. A mabūlūgū na a mawilwisha ayo gakūmukoyaga, ni gakūfumaga halī? Gatenhelejiagwa na malusu ga mbika na mbika ayo gakalwaga ū mu bing'we? Mukikūmbagwa, alīyo mutapandīkaga; nūūlū ng'wabona wilu na kūbūlaga, nahene ū kūpandīka ī shikolo yaya! Ng'wakwīta ng'wikenya na kwilwisha būlūgū, alīyo nahene ndūhū dūhū ū kūpandīka, nguno mutalombaga! Mukīītaga ng'walomba alīyo mutanukūlaga shose-shose, nguno mukalombaga kībi, gīkī mupandīke sha kwiyeja bing'we benekīlī dūhū! Bing'we bashihani, mutamanile gīkī ū kūbiza na būnwani na sī būlī wanishi ū kūlī Mulungu? Ali lūūlū managi gīkī, būlī ng'wene ūyo ūnwana na sī, ū ng'wenūyo wiyītaga kūbiza ng'wanishi wa ng'wa Mulungu! Nūūlū hamo mukwiganikaga ī shandīkwa shikwihayīlaga dūhū ī gīkī, “Ū Mulungu ankūmbūlile mu wilu būtaale no ū Moyo ūyo alī mu bise?” Alīyo akūtwinhaga būdūla būtaale no kūlwa shigongo shakwe, h'ī nguno yene ī shandīkwa shihayile gīkī, “Ū Mulungu akabahangījaga a bikumīlīja, alīyo a bidohya akabīīlūkīlaga mbango.” Hūna lūūlū idohyagi ū kūlī Mulungu, alīyo ū Shetani nghangījagi, akūmupeela. Ng'wegeelagi ū Mulungu, nanghwe akūng'wegeela. Bing'we banhū ba shibi, kalabagi a makono ging'we; bing'we banhū ba magalū-galū, jeejagi ī ngholó jing'we. Pīnīhalagi mulīle na kūtūla nghūngū, ī seko jing'we jigalūke kūbiza nghūngū, nū būyegi wing'we būgalūke kūbiza būpīna. Idohyagi ū kūlī Seeba, hūna nanghwe akūmugūngūhya. Badūgū bane, yaya ū kwisondagūla bing'we bike. Ūlū munhū wandya kūnsondagūla ndūgūye nūūlū kūnamula, numho alīshisondagūla na kūshilamula shilagīlo. Hūna lūūlū, ū bebe ūlū wandya kūshilamula shilagīlo, numho wabizaga ūtī nshikīlīja washo, ūlī namuji washo. Ū ng'winhi wa shilagīlo alī ūmò, nīyo hū ng'wene ū Namuji, ūyo adūgije kūpīja na kūyagaja. Al'ū bebe nangho ūlī nani nose ūnamule nzenganwa ng'wiyo? Ali lūūlū degelekagi a bing'we abo mukwikalaga ng'ūhaya gīkī, “Ī lelo nūūlū ntondo tūkūja mu nzengo nebe tūkamale mo ng'waka tūkūsūlūjaga, tūkūgwasha dūhū ī solobo!” Ī yenīyo mukwihayīlaga dūhū, alīyo mutīmanile īyo īlang'wilongele ū mu būpanga wing'we a ha ntondo. Nguno mubizile gītī gabugabu, īyo īkilongaga ng'wikanza ido dūhū, hama yasambaala haho na haho! Īlī hambū-hambū muyūhaya gīkī, “Ūlū Seeba ūtogwa tūbiza ho, tūkūgwīta ū mhayo gwenūyū, nūūlū ūyo.” Alīyo ī haha mukūdooshiagwa wikumīlīja wing'we dūhū; kwike pyī ū wikumīlīja ūbo būlī gīko būlī shibi. Hūna lūūlū ūyo amanile mhayo gwawiza ūyo shiigelile agwīte alīyo ūleka ū kūgwīta, ī shenīsho shilī shibi ū kūlī we! Degelekagi ning'we a basabi, līlagi na mutūle nghūngū, kūlwa makoye ayo galamugwīle. Nguno ū būsabi wing'we būlībola, nī shizwalo shing'we shilīmalwa fufuuji! Mukwibīkījaga sabo kūlwa shikū ja kū būtongi, alīyo pyī ī zahabu jing'we nī feza jing'we jilīkenaagūlwa būkelebu. Ū būbi ūbo būlīfuma musho būkūmukaanīla; nīyo būkūmukenaagūja ī mibīlī ying'we, ībize gītī ībabūlilwe mu moto. Nguno managi gīkī ī mheela ja batūmami jilīlīla, ī ja bagesi ba mu migūnda ying'we abo mukūlemaga kūbalīpa; ī nghūngū ya batūmami benabo yashikile mu matū ga ng'wa Seeba wa mabità. Ū mu būpanga wing'we bo mu sī mukwiyejaga na kwīta gīt'ūmo mutogelilwe; kwike managi gīkī mukwilishaga mugīne kūlwa lūshikū lo kūsīnzwa! A bing'we ū ntūngīlīja mukūnamulaga ng'wamūlaga; alīyo ū wei atī na būdūla bo kūmulemeja ī ying'we! Hūna lūūlū badūgū, bizagi biyūmīlīja kūshisha ize ū Seeba; ilangīlagi halī nīmi, ū ng'wene akalindīīlaga mu wiyūmīlīja gīkī a matwajo ayo agasanije gatūlwe mbula kwandīja ya kwandya kūshisha ya kūmalīja. Na a bing'we bizagi biyūmīlīja muhandatīle ū mu ngholó jing'we, nguno ū kwiza kwa ng'wa Seeba kwegeelaga. Badūgū, yaya ū kwikala ng'widugumīla, mutizūgwa mu nsango; nguno ū namuji wegeelaga, alī ha nyango wīmīīlga. Iganikagi ūmo baluhīlaga a bahangi abo bahayaga mu lina lya ng'wa Seeba, ilangagi kūfuma mu wiyūmīlīja wabo. Managi gīkī a biyūmīlīja tūkababalaga kūbiza balī na mbango. Ī gīsī angū mubūmanile ū wiyūmīlīja bo ng'wa Ayobu? Ū kū nghalīlo yaho angū mulībona ū Seeba ūmo alī, gīkī nchīīji wa shigongo, na nsaatwa ntaale wa banhū! Nīyo hangī a higūlya ya yose yenīyo badūgū bane, yaya ū kwilahīla, ībize bo kūlīhaya igūlū, nūūlū sī; yaya nūūlū kūtūmamīla shilahīlo shingī na shingī, mutizūgwa mu nsango, alīyo ī Ehe ying'we ībize Ehe, nī Yaya nayo ībize Yaya. Alīho ose-ose alī na makoye ū mu bing'we? Ni alombage. Nūūlū alīho ose-ose ūyo alī na būyegi? Ni īmbage lyīmbo lya kūkumīlīja. Hamo nūūlū alīho ūmò wing'we akūsaataga? Ni itanage banamhala ba kanisa bize banombele na kūmila maguta mu lina lya ng'wa Seeba. Ū būlombi bo mu kūzunya būkūmpīja ū nsaatu, ū Seeba akūngūngūmūla; nūūlū akabiza wīta shibi akūlekejiwa. Hūna lūūlū ng'witambūlīla ī shibi shing'we būlī ng'wene kū biye, na ng'wilombela bing'we kū bing'we gīkī mupījiwe. Ū būlombi bo ng'wa munhū ntūngīlīja būlī na nguzu na būkagunaanaga. Ū Eliya walī munhū gīt'ūmo tūlī bise, ū mu kūlomba kwakwe akalomba ītizūtūla mbula; na nghana ītatūlile ī mbula ū mu sī, kūshisha yūbīta myaka īdatū na myeji ītandatū. Aho walomba hangī, ī ligūlū lyenha mbula, nayo ī sī yūtwaja matwajo gayo. Badūgū bane, ūlū ūmò wing'we ūtala wīnga ū mu nghana, hūna wigela ūmò wa kūnshosha, managi gīkī ū wa kūngalūcha munhū wa shibi īnge mu būbi bokwe, akūbiza wabūpīja ū būpanga bokwe; nīyo akūkundīkīja būbi wa mbika ningī. Nene Petelo ntūng'wa wa ng'wa Yesu Kilisto: kū basolwa abo bakwikalaga mu sī gītī bageni, basambaalile hose-hose mu Ponto, Galatia, Kapadokia, Asia, na Bitunia; abo basolilwe kūfuma kale kūlenganīla na būmani bo ng'wa Mulungu Sīswe, gīkī beejiwe na Moyo; na babize bigwi kūlwa kūseeseebelwa mininga ga ng'wa Yesu Kilisto. Shigongo na mhola shibize hamò ning'we na shimukwīlīle. Akumīlījiwe ū Mulungu, Ise wa ng'wa Seeba wise Yesu Kilisto; ūyo kūlwa shigongo shakwe shitaale watwingīgije mu kwisagīlwa kūpanga, ūtwīta kūbyalwa būpya mu nzīla ya būjūūko bo ng'wa Yesu Kilisto kūfuma mu bafu. Ū mu gīko watūtūūlile mu wingīji ūbo būtī bo kūkenaagūka, būtī bo kusosohala nūūlū kūkūlūhala. Ūbo būbīkilwe ng'wigūlū kūlwa nguno ying'we; a bing'we abo mulanghanilwe na nguzu ja ng'wa Mulungu mu nzīla ya kūzunya; gīkī mubize mo ū mu būpīji ūbo būlindīīlile koolechiwa, ūlū lyūshika ha būkalīkījo ī likanza. Ū mu mhayo gwenūyo mukūyegelaga mo, nūūlū īkī ū ng'wikanza ī liguhī īlī mukwītaga ng'waluha ūlū yaja chene, kūlwa nguno ya būgeng'wa bo mbika na mbika, ūbo būkūng'wizīīlaga kūlwa kūkūgema ū kūzunya kwing'we, ūko kūlī kwa mpango ntaale, kūtinda zahabu, ījo jikagemagwa bo kūbītiwa mu moto, jimanīke ū mpango gwajo, nūūlū īkī jilī ja kūkenaagūka. Na a bing'we mukūgemagwa ī haha, gīkī ūlū lyūshika ī likanza lya koolechiwa kwa ng'wa Yesu Kilisto, ū kūzunya kwing'we kūbonekane kwigeleelilwe mu mhayo gw'ikūjo na kūkumīlīja na kūgongoola. Nguno muntogilwe nūūlū īkī mutaalī ū kūmona, na munsanije nūūlū īkī mutūmonaga ī haha. Nīyo mukūyegaga na būyegi būtaale w'ikūjo īlo lītī na kasomboolele. Nguno ī nghalīlo ya kūzunya kwing'we īlī kūpījiwa kwa būpanga wing'we. A bahangi bīkoobaga na kwīgīsīlīja ī mihayo ya būpīji wenūbū; būshihanga ī shigongo īsho shilabize ho kūlwa nguno ying'we. Baalī batogilwe kūlitegeleja nī likanza, balīmane līkūbiza nanalī na lya mbika kī, īlo waboolekejaga ū Moyo wa ng'wa Kilisto ūyo walī mubo, aho akūbamanīkījaga ī mihayo ya būluhiwa bo ng'wa Kilisto, kūko ītaalī kūshika, nī ya makūjo ayo galabize ho a ha numa yaho. Bakoolekejiwa gīkī baalī batitūmamīlaga boi benekīlī, alīyo batūmamaga kūlwa nguno ying'we. Basomboolaga mihayo īyo mukūwīlagwa ī haha na a babo bakūmulomeelaga Nghūlū Jawiza, mu nguzu ja ng'wa Moyo Ng'wela, ūyo wenhilwe kūfuma ng'wigūlū. Ī mihayo yenīyo na a bamalaika balī na nghūmbū ja kwībona. Hūna lūūlū, ikalagi mumalīīlile ū mu maganiko ging'we, nīyo mubize balembeezu; mushiisagīlwe mu būshikanu ī shigongo īsho shikwenhwa kūlwa nguno ying'we ng'wikanza lya koolechiwa kwa ng'wa Yesu Kilisto. Bizagi baana bigwi, yaya ū kūlondeela nhūngwa jing'we ja kale, ja kwikūmva; ūmo ng'washimīzīlaga aho ng'walī mutaalī kūmana mhayo gose-gose. Alīyo īkī alī ng'wela ūyo wang'witana, ning'we bizagi beela ū mu nhūngwa jing'we jose. Nguno gwandīkilwe gīkī, “Bizagi beela īkī ū nene nalī ng'wela.” Nose ūlū mukūng'witanaga Baba, ūyo akalamulaga būlī munhū gīt'ūmo shilī shītīle shakwe mu būtūsolanhya, shimīzagi na logohano ū ng'wikanza lya būgeni wing'we aho mutaalī mu sī. Nguno mumanile gīkī mutakomoolilwe mu nzīla ya shikolo sha kūkenaagūka, gītī: feza nūūlū zahabu, ū kwīnga ū mu nhūngwa jing'we ījo jitī na matwajo, ījo ng'walī ng'wanukūla kūfuma kū bakūlūgenji bing'we. Alīyo mukomoolilwe mu nzīla ya mininga ga mpango ntaale, ga ng'wa Kilisto, ū Ng'wana wa Ngholo ūyo atī na kabi nūūlū shilingo, ūyo atūūlilwe ho kūfuma kale kūko sī ītaalī kūseeng'wa; nīyo ī haha ū mu shikū īji oolechiwe kūlwa nguno ying'we. A bing'we ū mulī we munsanije Mulungu ūyo akanjūūcha kūfuma mu bafu; ūng'winha ikūjo, gīkī ū kwisagīlwa kwing'we kūbize kūnsendamīlile Mulungu. Nose īkī ū būpanga wing'we wamalile kwela kūlwa kwīzunya ī nghana, itogagwi mu būtogwa bo nyadūgū ūbo būtī na wibeeleja: itogagwi mu nghana kūfuma mu gatī ya ngholó. Nguno ng'wamalile kūbyalwa būpya, ītī kūfuma mu mbīyū nghenagūku, alīyo īyo ītī na kūkenaagūka: mu nzīla ya mhayo mpaga go ng'wa Mulungu, ūyo gūlī gwa kūshinga ho. Nguno, “Pyī ī mibīlī īlī gītī maswa, nī likūjo lyayo ī lyose līlī gītī lya bonji bo maswa; a maswa ūlū gūnyaala būkalagalaga ū bonji.” Alīyo ū mhayo go ng'wa Seeba gūlī gwa kūshinga ho. Ū mhayo gwenūyo h'ī Nghūlū Jawiza ījo ng'walomeelilwe. Hūna lūūlū lekanagi nayo ī yabūbi nī ya būkūng'ūnhi, nū wibeeleja, nū wilu, nū būsīgani bo mbika jose, ū bo kwisondagūla mu mbisīla. Bizagi gītī baana beleele, mukūmbūle no-no-no kūpandīka mabeele masoga, ayo gadūgije kūmugunaana kūkūla ū mu būpīji. Nguno ng'wamalile kūbūloja ū wiza bo ng'wa Seeba; ng'washikile ū kūlī we, ūyo alī Iwe ipanga, īlo banhū balīdalahile, alīyo ū kūlī Mulungu isolwa, hangī lya mpango ntaale. Na a bing'we ī haha mulī gītī mawe mapanga, ayo gakūzengagwa kūbiza numba ībeejiwe mu kazengele ka ng'wa Moyo, ng'wingīle mu būgabīji wela kūlwa kūntūmamīla Mulungu mu katongeelelwe ka ng'wa Moyo, ako kazunīlījiwe mulī Yesu Kilisto. H'ī nguno yene nū mu shandīkwa gūlīhaya gīkī, “Lolagi nalīntūūla ū mu Sayuni, ūyo alī Iwe isolwa na lya mpango ntaale, lya kwīgoloolela ī numba; ūyo ūnsanya atūding'wa minala na hado yaya.” Hūna lūūlū, ū kū bing'we a bazunya alī wa mpango ntaale, alīyo ū kū banhū abo batī bazunya, “Ī Liwe īlo līdalahilwe na bazengi, lyabizile lya kwīgoloolela ī numba. Hangī nīyo ū wei alī Iwe lya kwipamya, na shiganga sha kūgwisha.” Bakwipamaga nguno batatogilwe ū kūgūlondeela ū mhayo, īkī batūūlilwe ho kūlwa mhayo gwenūyo! Alīyo a bing'we mulī būbyīle būsolwa, būgabīji bo nyatemi, ihanga lyeela, banhū bakwe ba wikomangīle, kūlwa kūkumūcha wiza bokwe ūyo wang'witana kūfuma mu giiti kwingīla ng'wisana lyakwe īlo līlī na wiza būkīlanīgije. A bing'we ī kale ng'walī mutī banhū, alīyo ī haha mulī banhū ba ng'wa Mulungu; ng'walī mutachīlilwe shigongo, alīyo ī haha muchīlilwe shigongo. Batogwa nalīng'wikūmbīlīja gītī bashimīzi na bageni, īpeelagi pyī ī mihayo ya kwikūmva kwa mīlī, īyo īkwilwishaga na ngholó jing'we. Bizagi na kashimīzīle kawiza ū kū būtongi bo banhū abo batamanile Mulungu, ībize nūūlū balīmuhaya kībi gīkī mulī bīīti ba mihayo yabūbi, alīyo ū mu kūshibona ī shītwa shing'we ī shawiza balankumīlīje Mulungu, ū mu lūshikū lo kūsangwa. Hūna lūūlū, bizagi bidohya ū kū būtongeeji bo mbika jose ūbo būtūūlilwe na banhū, kūlwa nguno ya ng'wa Seeba; ū ntemi nkūjagi īkī munhū ntaale. Na a basugi a bangī bakūjagi, īkī balagīlilwe kūmala shiilī kūlwa bakenaagūji, na kūbakumīlīja a batūngīlīja. Nguno ū būtogwa bo ng'wa Mulungu būlī kwīta yawiza; ū mu gīko būkūhuumūjiwa ū būchilū-chilū bo banhū abo batī na būmani. Shimīzagi gītī banhū abo balī mu wiyabī, alīyo ū wiyabī wing'we yaya ū kūbūtūmamīla kūbisa yabūbi; ū mu shīmīle shing'we iyoolechagi gīkī mulī batūmami ba ng'wa Mulungu. Bakūjagi pye a banhū, būtogagwi ū būdūgū, ng'ogohagi ū Mulungu, ū ntemi nkūjagi. A bing'we batūmami bizagi bidohya mu logohano lose ū kū banhū abo mukūbatūmamīlaga, ītī kū bawiza na balyehu dūhū, alīyo nū kū biboneeji. Nguno gūlī mhayo gwa kūkumīlījiwa ūlū munhū wiyūmīlīja mu makoye aho akūluhiagwa mu kwiboneelwa, alīyo alīnsanya Mulungu. Angū, ī gīsī būlīho wiza kī ū kwiyūmīlīja ūlū mulītūlwa mapī kūlwa nguno ya būkenaagūji? Alīyo ūlū ng'wiyūmīlīja ū mu būluhiwa ūbo mukūluhiagwa kūlwa nguno ya kwīta yawiza, ū mhayo gwenūyo gūlī gwa kūlūmbīlījiwa ū kūlī Mulungu. A bing'we ng'witanwa kūlwa mhayo gwenūyo, īkī nū Kilisto nanghwe akaluha kūlwa nguno ying'we; ūmulekela būlolelo, mulondeele a kashimīzīle kakwe. Ū wei atīītile shibi shose-shose, nūūlū būlomolomo būtafumile ū mu nomo gokwe. Akasondagūlwa, alīyo atashokije mhayo gose-gose gwa būsondagūji. Nūūlū aho waluhiagwa nahene atahayile mihayo ya kogohya, alīyo akiyinha kūlī we ū Namuji Ntūngīlīja. Wei ng'wenekīlī akashibūūcha ī shibi shise mu mīlī gokwe ha līntī, gīkī tūche ū mu shibi, alīyo ū mu būtūngīlīja tūbize bapanga; mukūpījiagwa mu nzīla ya magulagīje gakwe. Nguno ī kwandya ng'walī gītī ngholo jijimīīlile; alīyo ī haha ng'wanshokelile ū Ndīīmi, ūyo hangī alī Nanghani wa būpanga wing'we. Ning'we a bakīma abo mutoolilwe shiigelile kwidohya ū kū bagoshi bing'we, ūlū balīho bamò batagūzunije ū mhayo, ūlū yūdūlīkana bayūdutwa kūlwa nhūngwa ja bake babo, nūūlū īkabiza shilambu ū mu nzīla ya mhayo. Nguno bakūyūbūbona ū wela wa nhūngwa jing'we ja logohano. Ū būlenji wing'we būtizūbiza wa kūkoyiwa mihayo ya higūlya-gūlya gītī kūshiba nzwīlī na kūzwalīla zahabu, nūūlū myenda ya mpango ntaale. Alīyo ū wiza wing'we būbize būbisilwe mu ngholó, mu būmunhū ūbo būtī bo kūkenaagūka, mu moyo gwa widohya na būlembeezu, ūyo gūlī gwa mpango ntaale kūlī Mulungu. Nguno h'ūmo jalī nī nhūngwa ja bakīma ba kale a beela, abo baalī bidohya kū bagoshi babo kūlwa kūnsanya Mulungu. H'ūmo walī nū Saala; walī ng'widohya ū kūlī Abulahamu, kūshisha wang'witanaga, baba! Mukūbiza bashīke bakwe ūlū ng'ūbeeja yawiza, ng'ūleka kūsugwa na booba. Na a bing'we bagosha ning'we ikalagi chiza nabo a bake bing'we, a kalombele king'we katizūhangījiwa; managi gīkī ū nkīma alī shiseme shigokolo. Binhagi ikūjo, nguno nabo balī bingīji hamò ning'we ū mu shakwinhwa sha būpanga. Ū mhayo gwa kūmalīja gūlī gīkī, bizagi na gwīnda pye a bose ū mu kiganikīle, mubize banhū ba kwisaatwa na kwichīla shigongo, na kwitogwa nyadūgū; hangī mubize bidohya ū mu maganiko ging'we. Yaya ū kwishokeja yabūbi kūlwa yabūbi, nūūlū shidūki kū shidūki, alīyo ng'wilombela mbango, nguno a bing'we ng'witanwa kūlwa mhayo gwenūyo, mubize na wingīji mu mbango. “Īkī ūyo atogilwe būpanga na kūbona shikū jawiza, ni alūlemejage ū lūlīmi lokwe ū kūyomba yabūbi, nū nomo gokwe ū kūhaya ya būlomolomo. Na hangī shiigelile alekane nayo ī ya malofu; īīte yawiza, akoobe mhola, na ashimīzīle muyo. Nguno a miso ga ng'wa Seeba gabalolile a batūngīlīja, na a matū gakwe gakigwaga ū būlombi wabo. Alīyo ū Seeba atabatogilwe a bakenaagūji.” Ī gīsī nani ūyo alang'wītīle yabūbi ūlū ng'ūbiza bakomeezu mu kwīta yawiza? Alīyo nūūlū mukaluhiwa ūlū īlī kūlwa nguno ya būtūngīlīja, mukūbiza na mbango; kwike yaya ū kogoha īyo bakūyogohaga ba mu sī, yaya nūūlū kwikala ng'wibakīla. A bing'we bene nkūjagi Kilisto ū mu myoyo ying'we, nguno alī Seeba ng'wela. Būl'ikanza mubize mumalīīlile kūnshokeja ose-ose ūyo alamubūje mhayo kūlwa kwisagīlwa kwing'we. Kwike mubize na widohya hamò na logohano, hangī mubize beela ū mu myoyo ying'we; nūūlū bakigela banhū ba kūmuhaya kībi mu kūkasondagūla a kajīle king'we a kawiza ū mulī Kilisto, bayūding'wa minala. Īkī īlī hambū-hambū kūluhiwa kūlwa nguno ya kwīta yawiza ūlū būlī būtogwa bo ng'wa Mulungu, kūtinda kūluhiwa kūlwa nguno ya kwīta yabūbi. Nguno nū Kilisto akacha lūkangala lūmò dūhū kūlwa shibi shing'we; ū Ntūngīlīja ūcha kūlwa nguno yabo abo batī batūngīlīja, gīkī ang'wenhe a bing'we kūlī Mulungu. Akabūlagwa ū mu mīlī alīyo ū mulī Moyo wītwa kūbiza mpanga. Hūna ū mu mbika yenīyo, ūja kwīlomeela ī myoyo ya banhū abo balugalīlilwe mu būtungwa. A benabo hū bene abo baalī batazunije mu shikū ja ng'wa Noa, aho wiyūmīlīja bo ng'wa Mulungu walī būlindanile ū ng'wikanza lya kūbeejiwa kwa ngalaba, īyo īkabapīja bo minzī banhū bagehu, banaane dūhū. Ū mhayo gwenūyū ī haha ū kū bing'we gūlī būlolelo ū mu būbatīījiwa ūbo būkūmupījaga, ītī kūlwa kwīnja būsoso wa mīlī, alīyo kūlwa kūnūmba Mulungu mu moyo gwape; kūlwa būjūūko bo ng'wa Yesu Kilisto, ūyo alī ng'wigūlū ī haha kū nkono gwa būlyo go ng'wa Mulungu, higūlya ya bamalaika na mabūsugi na mabūdūla. Nose īkī ū Kilisto wamala kūluhiwa ū mu mīlī, na a bing'we līsolagi ī liganiko lyenīlo lībize shilanga shing'we; nguno ū munhū ūlū ūlinda ūluhiwa mu mīlī akūbiza oyaga ū kwīta ī shibi. Ī likanza īlo lyasaagaga ū mu būpanga bo mīlī, atīko kūlītūmamīla hangī mu mihayo ya kwikūmva ūko kūkabakoyaga banhū, akūlīmalīla mu mihayo ya kūnyeja Mulungu. Nguno ligelile lūūlū ī likanza īlo lyabītile mulī mu nhūngwa ja banhū ba mahanga; gītī shimīzīle ya saasa-boya, kwikūmva kwabūbi, būsoso, būkolwa-walwa, būlaku, malika ga būng'wi būngī na būngī, na būlamya bo mashiikolile ūbo būtī mu nzīla. Ī haha balīyūmukumya kūnū būmusondagūla, īkī balībona gīkī ng'ooyile ū kwikala mukūseesejaga hamò nabo kūja ū kū mihayo ya būyaga-būyaga yenīyo, īyo ītī na būkalīkīle. Alīyo īyo bakwīyītaga yenīyo bakwīsomboola ū kū būtongi bokwe ūyo alindīīlile kūbalamula a bapanga na a bafu. H'ī nguno yene na a bafu bakalomeelwa Nghūlū Jawiza, gīkī nabo balamulwe gītī banhū ba mu mīlī, alīyo ū mu moyo babize bapanga kūlī Mulungu. Ali lūūlū, ī nghalīlo ya yose yegeelaga; bizagi balembeezu na ba masala madeekanu ū mu kūlomba. Ū mhayo ū ntaale itogagwi mu būtogwa bo nghana, nguno ū būtogwa būkakundīkījaga shibi sha mbika ningī. Ng'wigunaana ītī mu kwidugumīla. Būlī ūmò wing'we alī na kinhīlwe ako wanukūla; ng'wigunaana īkī mulī babīkījiwa bawiza ba mbika jose ja kinhīle ka ng'wa Mulungu. Būlī ng'wene ūlū alīyomba, ī mihayo ībize gītī ya ng'wa Mulungu. Nū yūyo alītūmama, abize gītī alīfunya kūlī Mulungu ū būdūla. Ū mu gīko ū Mulungu akūkumīlījiwa mu mihayo yose mulī Yesu Kilisto, ūyo ikūjo na nguzu shilī hamò nanghwe shikū ja welelo na welelo: Alichene. Bing'we batogwa, mutabūkumyage ū būgeng'wa ūbo būkūmugwīlaga, mu kaminīje gītī ka moto. Mutabizage gītī mukwilongelagwa mhayo ngeni. Alīyo a bing'we yegagi īkī mukūsangīlaga mu būluhiwa bo ng'wa Kilisto, nguno ū ng'wikanza lya koolechiwa kw'ikūjo lyakwe mukūyega na būyegi būtaale no. Ūlū mulīsondagūlwa kūlwa lina lya ng'wa Kilisto ibalagi gīkī mulī na mbango, nguno ū Moyo w'ikūjo na wa ng'wa Mulungu alī hamò ning'we. Kwike atizilonga nūūlū ūmò wing'we wa kūluhiwa kūlwa būbūlagi nūūlū wibi, nūūlū wishatya mu mihayo ya bangī. Alīyo ūlū ūluhiwa īkī alī wa ng'wa Kilisto, ni ankumīlījage Mulungu ū mu lina lyenīlo; yaya ū kūcha soni. Nguno ī likanza lya kūlamulwa lyashikaga, nīyo ū mhayo gwenūyo gūkwandīja mu kaya ya ng'wa Mulungu. Nose ūlū gwandīja mu bise, īkūbiza ginehe ī nghalīlo yabo abo bakūjiisaasamulaga ī Nghūlū Jawiza ja ng'wa Mulungu? Na hangī ū ntūngīlīja ūlū ūpīla bo kūpūlūgūka, a bahūnga na a bakenaagūji bakwilongela halī a bene? Hū kūhaya abo bakūluhaga kūlwa kwīta īyo Mulungu atogilwe, ni bongejage ū kwīta ī yawiza, babūbīke ū būpanga wabo kūlī Nseemi nsanyiwa. Ali lūūlū, a banamhala abo balīmo ū mu bing'we nalībakomeleja, ū nene ūyo nalī namhala ng'wichabo; hangī nalī nkaanīji wa būluhiwa bo ng'wa Kilisto, na ūmò wa basangīji ba ng'wikūjo īlo līlakundūlwe. Līdīīmagi ī lidale lya ng'wa Mulungu, īlo līlī mu makono ging'we. Ītī kūlwa kūhadīkījiwa, alīyo mu kwifunya gīt'ūmo Mulungu atogelilwe. Nūūlū ītī kūlwa kwikūmva sabo ja būnyeecha, alīyo mu būyegi. Na hangī ītī mu kwigūngūhya, gīkī mubize bashadima babo abo balī ha sīlīlī ying'we, alīyo mulyoolekeje būlolelo ī lidale. Hūna ū Ndīīmi Ntaale ūlū wiza mukwanukūla ngikili y'ikūjo lītī lya kūshila. Na a bing'we badinha ng'widohya ū kū banamhala, nīyo ū widohya būzwalagi nū kū bing'we būlī ng'wene ū kū biye. Nguno ū Mulungu atabatogagwa a bikumīlīja, alīyo a bidohya akabīīlūkīlaga mbango. Hūna lūūlū idohyagi, mubize ha sīlīlī ya nkono gwa būdūla go ng'wa Mulungu, nanghwe alamugūngūhye ng'wikanza īlo ligeleelilwe. Ntūūlīlagi we pyī ū kūzwangana kwing'we, nguno amudīlīlile no. Bizagi na masala madeekanu, ng'wikale nzūgūlū-matū; nguno ū ng'wanishi wing'we ū Shetani akūjaga hose-hose ūkūngīla kūnū akūzuumīlaga gītī shimba, akūkoobaga ūyo alampule! Nghangījagi mu nguzu ja kūzunya, nguno mumanile gīkī ū būluhi wenūbū būkūbagwīlaga na a badūgū bing'we a bangī abo balī mu sī. Alīyo ūlū ng'ūlīkalīcha ī likanza lya kūluhiwa īlī, ū Mulungu wa shigongo shose, ūyo ang'witanile a bing'we mulī Kilisto gīkī ng'wingīle ng'wikūjo lyakwe lya welelo na welelo, wei ng'wenekīlī akūmushikanya, amujaamye na kūmuguzuhya mudūle kūhandatīla. Būdūla wene būlī bokwe shikū jose, kūshisha welelo na welelo: Alichene. Ī mihayo ī migehu yenīyī nang'wandīkīla mu nkono go ng'wa Silwano, ūyo nang'wisaabile gīkī ndūgū nsanyiwa; nalīmukomeleja na kūmuwīla gīkī, ī shenīshi nghana shilī shigongo sha ng'wa Mulungu, īmīīlagi mo muhandatīle. A basolwa biching'wi abo balī Babeli, hamò nū ng'witūnja wane ū Maliko, balīmugīsha. Igīshagi būlī ng'wene na biye mu kwibbipa kwa būtogwa. Mhola ībize hamò ning'we pye abo balī mulī Kilisto. Nene Simioni Petelo, nsese na ntūng'wa o ng'wa Yesu Kilisto; kū banhū abo kūlwa būtūngīlīja bo ng'wa Mulungu na Mpīja wise Seeba Yesu Kilisto, bamala kwanukūla kūzunya gītī kwise, ūyo gūlī mhayo gwa mpango ntaale. Shigongo na mhola shibize hamò ning'we mu wingī bo kūseesekela, kūlwa kūng'witegeleja mu būshikanu bose ū Mulungu nū Yesu Seeba wise. Ū būdūla bo ng'wa Mulungu, watwinhile pyī īyo ītwigeleelilwe kūbiza nayo kūlwa būpanga na wela, tūng'witegeleje mu būshikanu bose; tūmane gīkī hū wei ū ng'witani wise kwingīla ng'wikūjo na mu wiza bokwe. Ū mu mihayo yenīyo watwinhile kwisagīlwa kwawiza na kwa mpango ntaale, gīkī ū muyo, mubize na būsangī ū mu nhūngwa ja wela bo ng'wa Mulungu, mupīle ng'wīnge ū mu būsoso bo mu sī ūbo būlī kūlwa kwikūmva. Hūna lūūlū, gemagi no-no-no kongeja wiza a ha kūzunya kwing'we, a ha wiza ng'ongeje witegeleja. A ha witegeleja wilanghani, a ha wilanghani wiyūmīlīja, a ha wiyūmīlīja wela, a ha wela kwitogwa kwa nyadūgū, a ha kwitogwa kwa nyadūgū, būtogwa. Nguno ī mihayo yenīyī ūlū ng'ūbiza nayo mutūbiza binogolelwa; nīyo ūlū ng'wīkwīja mutūgayiwa matwajo ū mu kūng'witegeleja ū Seeba wise Yesu Kilisto. Ū munhū ūyo atī nayo ī mihayo yenīyo mboku, atabonaga ī kūle; ū ng'wenūyo wība ī gīkī wamala kwejiwa ī shibi shakwe. Hūna lūūlū badūgū, īlī yawiza mukomeele no-no-no ū kūbūguzuhya ū witanwa nū būsolwa wing'we; ūlū ng'ūyīta ī mihayo yenīyī, mutūgwa na hado yaya. Nguno ū mu gīko, mukūlugūlīlwa nyango ngalī gwa kwingīla mo ū mu būtemi bo welelo na welelo, ū bo ng'wa Seeba na Mpīja wise Yesu Kilisto. H'ī nguno yene ī nghūmbū jane ū nene jilī kūng'wizūkīja gwa ī mihayo yenīyī nūūlū īkī ng'wīmanile, nū būtūngīlīja ūbo mulī nabo ī haha mubūdimile na nguzu. Na hangī ū nene ūlū nataalī mo ū ng'wiheema lya mīlī gwenūyū, naliganika īlī chiza ū kūmanūmusatūla kūlwa kūng'wizūkīja. Nguno ū Seeba wise Yesu Kilisto wanoolekegije hape gīkī lyegeelaga ī likanza lya kūlīzuula ī liheema lyenīlī. Hūna lūūlū, nalī na nghūmbū no-no-no gīkī, nūūlū nalīnge, ī mihayo yenīyī muyūyizūkwa būlī gwa. Nguno aho twamulangaga ī mihayo ya būdūla bo ng'wa Seeba wise Yesu Kilisto nī ya kūshoka kwakwe, twalī tūtalondeelaga ngano ja nyasala-sala, bise benekīlī gete tūlī bambonà bago a magaka gakwe genayo. Ū wei akanukūla ikūjo na būgūngūhiwa būtaale kūfuma kūlī Mulungu Sīswe, aho ilaka līkang'wizīīla ng'wikūjo no-no-no; līlīhaya gīkī, “Ūyū ng'wene Ng'wana wane Ntogwa ūyo aniyegije hataale.” A bise twalī nanghwe ū mu lūgūlū lwela, tūkaliigwa nī lilaka lyenīlo aho lyenhwa kūfuma ū ng'wigūlū. Hū kūhaya ū mhayo gwa būhangi ūyo tūlī nago, gūlī gwa nghana gete. Hūna lūūlū mukūtūngīlīja no ūlū ng'ūgūdīlīla gītī talà īyo īkwaakaga ng'wipandī lya giiti, kūshisha wangalūke; kūshisha ī sonda ya dilū īng'wakīīle ū mu myoyo ying'we. Kwike gūmanagi tame ū mhayo ūyū; gīkī, pyī ū būhangi ūbo būlī mu shandīkwa būtīko kūshomelejiwa gīt'ūmo munhū atogelilwe wei ng'wenekīlī. Nguno ū būhangi būtenhilwe ikanza lyose-lyose kūlwa kūlondeela katogelwe ka ng'wa munhū, alīyo būkenhwa na Moyo Ng'wela kūbītīla mu banhū, abo basomboolaga ya kūfuma kūlī Mulungu. Kwike ahene na a bahangi a balomolomo baalīho ū mu banhū, gīt'ūmo nū mu bing'we bakwandya kwilonga balangi balomolomo; bayenha mu nyasala-sala malange ga, nyakenaagūji, biyenhele wangū boi benekīlī mihayo ya kūbakenaagūla kūlwa kūnema ū Seeba ūyo wabagūla. Bingī bakūyūlondeela nhūngwa jabo ja malofu, ū mu gīko ī nzīla ja būtūngīlīja jikūyūsondagūlwa kūlwa nguno yabo. Na bakūyūtūmamīla mihayo mikondooku kūlwa nguno ya kwikūmva kwabo, bipandīkīla solobo; ū nsango gwabo a benabo gūtūūlilwe kūfuma kale na kale, nūgo gūtūdīla ū kūshika, nū kūkenaagūka kwabo kūtatindīlile! Ū Mulungu atūbaleka gīko dūhū; gīt'ūmo atabalekile a bamalaika abo bakīīta shibi, abo akabaponya mu kūlimu, ūbalugalīla mu machongo ga giiti balanghanwe ng'wenūmo balindīīle nsango. Nī sī ya kale atīlekile gīko dūhū, akīkenaagūla n'ihūūma; ūbayagaja pye a banhū, nguno baalī na nhūngwa ja malofu, ūneka Noa dūhū ūyo walī ntangaja wa būtūngīlīja, na bangī mpungatī. Hama ī mizengo ya Sodoma na Gomola, nayo akīgwisīja nsango, wīpemba. Wīgalūcha kūbiza mabu, yūbiza būlolelo wa mhayo ūyo akūbīītīla abo batogilwe kwikala mu nhūngwa jabūbi. Ūmpīja Lutu, ūyo walī ntūngīlīja; munhū ūyo bolī bompīnīhaja ū būsoso bo nhūngwa ja bakenaagūji benabo. (Nguno īkī walī ntūngīlīja ū munhū ng'wenūyo, aho wikalaga hamò nabo a bakenaagūji benabo, walī waluha no ū mu ngholó yakwe, ū kwikala ūjibona na kūjiigwa būlī lūshikū ī nhūngwa jabo ja malofu). Nose hū kūhaya ū Seeba amanile chiza no ū kūbapīja a beela, bīnge ū mu kūgeng'wa. Alīyo abo batī batūngīlīja, a bene abalanghanile kūshisha līshike ī likanza lya nsango, ū mu lūshikū lo kūlamulwa. Bakūluha no ū mu nsango gwenūyo abo bakisosohajaga kūlwa kūkūūbīlīja mihayo ya kwikūmva kwa mīlī, na a badalahīja ba būsugi. Nguno a banhū benabo bagimu, nīyo bikumīlīja; hangī batogohaga nūūlū kūbasondagūla abo bigelile kūkūjiwa. Bakīītaga īyo nūūlū bamalaika batagimaga kwīyīta, nūūlū īkī a bene balī na nguzu na būdūla kūtinda. A boi batababūūlaga a benabo ū kū būtongi bo ng'wa Seeba mu kūbasondagūla. Alīyo a benaba balī gītī shiinū ījo jitī na masala, ījo jikabyalagwa kūlwa kūding'wa na kūkenaagūlwa dūhū; nguno bakasondagūlaga mihayo īyo batayitegelegije nūūlū hado. Ū mhayo ūyo bakagwītaga gwenūyo gūlī gwa kūbakenaagūla boi benekīlī; na nghana bakūkenaagūka. Bakwanukūla mheela yabūbi kūlwa nhūngwa jabo ja malofu, nguno bakwītaga mihayo misoso na līīmi hose, kūlwa kwiganika gīkī balīīta ya kūyeja. A banhū benabo balī mabbado ga kūdimya minala. Ūlū balī hamò ning'we mu makanza ga būyegi ba kwikala bakwilembagūlaga mihayo yabo ya kwikumīlīja! Banhū ba miso gokalile būshihani, nū kwikūmva kwabo kwa kwīta ī yabūbi kūtashilaga. Balemba-lembi ba banhū abo bataalī kūbiza na nguzu ū mu kūzunya. Balī na ngholó jimanīlījiwe mhayo gwa kwikūmva shibi; baana ba ng'wizumo! Batīmo ū mu nzīla ī ngololoku nūūlū hado, bahūbīkile; balī balondeeji ba nhūngwa ja ng'wa Balaamu ng'witūnja o ng'wa Beoli, ūyo akatogwa mheela ya nyabbūūlī. Alīyo ū mu būhahaalīzu bokwe wenūbo ūhang'wa, nzobe īyo ītayombaga yūnyombya n'ilaka lya banhū; yūbiza yakaga lūtūgà lo nghangi! A banhū benaba balī nzwinzī nghalamuku jitī na minzī, malunde mabbūūpu, ga kwikala gakūhūhūūjiagwa nyaga; balindīīlilwe giiti sha gamha, īsho batūūlīlilwe. Bakikumīlījaga kūnū bakūyombaga mihayo mitaale alīyo midūhū, nūūlū īkī īkadutaga maganiko ga banhū abo kwikūmva kwabo kwa mīlī kūbaheebile; hūna ū mu gīko bayūbagwasha abo bakūpūlūgūkaga kwīnga mu makono ga banhū ba nhūngwa ja malofu. Bakabisagījaga wiyabī, alīyo a boi benekīlī balī mu būsese wa shibi, nguno ūyo aheebilwe na mhayo gose-gose, ū ng'wenūyo nsese ū kū mhayo gwenūyo. Īkī ūlū gīkī bakapūlūgūka bīnga ū mu būsoso bo mu sī aho bang'witegeleja ū Seeba na Mpīja wise Yesu Kilisto, alīyo hangī ī mihayo yenīyī yūbaheeba yūbitaligīnja, ī nghalīlo yabo īlī yabūbi kūtinda ū wandījo wabo. Nguno īlī hambū-hambū ūlū ni baalī batīmanile gete ī nzīla ya būtūngīlīja, kūtinda kwīmana hūna būgalūka na kūlekana nasho ī shilagīlo sheela īsho bakinhwa. Ū mu gīko bakwīshikīlījaga ī mihayo ya lūsumo lwa nghana ūlo lūhayile gīkī, “Ī mva īkashokelaga malūki gayo!” Na gīkī, “Ī ngulubī nūūlū yoojiwa īkashokaga hangī kūgalagala mu tembe!” Batogwa, ī nyalūba yenīyī ya kabīlī lūūlū nalīng'wandīkīla. Ū mu jose būbīlī wajo nalīng'wizūkīja, nguno natogilwe ng'wīnje a mahane-hane ū mu maganiko ging'we. Natogilwe muyizūkwe ī mihayo īyo yamala kūhayiwa na bahangi beela; na a malange ga ng'wa Seeba na Nkomooji wise, ayo mukinhwa na a batūng'wa abo mukatūmīlwa. Ī soolo ya mhayo managi gīkī, ū kū shikū ja kū būkalīkījo bakwilonga badalahīja ba kwikala bakūsondagūlaga, kūnū būlondeela mihayo ya kwikūmva kwabo; na kūhaya gīkī, “Hama kūlī halī lūūlū ū kwisagīja kwa kūshoka kwakwe? Nguno kūfuma kūko bachīla a bakūlūgenji bise, pyī ī mihayo ītaalī gīt'ūmo īlī na kale kwīngīīla kū wandījo wa kūseeng'wa kwayo!” Bakwijimīījaga bo makaala ī gīkī, ī ligūlū līlīho kūfuma kale kūlwa mhayo go ng'wa Mulungu; nī sī īkabeejiwa mu minzī, yūbumbūka kūfuma mu minzī. Alīyo ī sī ya makanza gene īkatubījiwa minzī, yūkenaagūlwa. H'ūmo īlī nū kwigūlū lya haha nī sī; nasho shilīho kūlwa mhayo hū gwenūyo dūhū, shibīkilwe kūlwa kūkenaagūlwa na moto ū mu lūshikū lo kūlamulwa na kūyagajiwa kwa banhū abo batantogilwe Mulungu. Kwike a bing'we batogwa yaya ū kūgūjimīīlwa ū mhayo ūyū, gīkī ū lūshikū ū lūmò ū kūlī Seeba lūlī gītī myaka shihūmbī, nī myaka shihūmbī īlī gītī lūshikū lūmò. Ū Seeba atī ndīzu ū kūshikīlīja ū kwisagīja kwakwe, gīt'ūmo bangī bakwiganikīlaga gīkī wadīlile; alīyo alī na wiyūmīlīja kūlwa nguno ying'we. Ū wei atatogilwe nūūlū ūmò ayagale, atogilwe pye bagalūke booye ī shibi. Ū lūshikū lo ng'wa Seeba lūkwiza mu shībya gītī ng'wibi, ū mu lūshikū lwenūlo ī ligūlū līkwīnjiwa ho mu shilundumo shitaale; ī shiseeng'wa shamo shikwabiwa na moto shishile, pyī nī sī nī milīmo ī yose īyo īlīmo īkwabiwa īshile ho! Ali lūūlū īkī ī shikolo shenīshi shikwabiwa gīko, a bing'we shiigelile mubize banhū ba nhūngwa ja mbika kī ū mu wela, nū mu kūnkūja ū Mulungu? Nguno ū kwiza kwa lūshikū lo ng'wa Mulungu ūlo mulūlindīīlile kūtūdīlaga; ū mu lūshikū lwenūlo ī ligūlū līkūbaka moto līshile ho, nī shiseeng'wa ī shingī shaabe! Alīyo ūmo kūlī kwisagīja kwakwe, a bise tūlindīīlile igūlū ipya na sī mhya, ūmo būkūbiza būlīmo būtūngīlīja. Hūna lūūlū batogwa īkī ng'wīlindīīlile ī mihayo yenīyī, komeelagi mubize mutī na būbi nūūlū shilingo ū kūlī Mulungu, musangwe mulī mu mhola. Hama ū wiyūmīlīja bo ng'wa Seeba wise Yesu Kilisto, būbalagi gīkī būlī būpīji; gīt'ūmo na ndūgū wise Paulo wamalile kūng'wandīkīla kūlwa witegeleja bokwe ūbo winhwa. Nīyo pyī ū mu nyalūba jakwe akwīhayaga ī mihayo yenīyī; na nghana yīngī īyo īlīmo milambu ū kwīyitegeleja. Nose abo batamanile na a balelengetu bakwīchaamyaga, gīt'ūmo bakīītīlaga dūhū nū mu shandīkwa ī shingī; alīyo ū mu gīko bakwikenaagūlaga boi benekīlī! Hūna lūūlū badūgū, īkī ng'wīmanile na kale ī mihayo yenīyī, ilanghanagi mutizūhūbiwa na būshitiigwa bo banhū abo bahūbīkile, nose mutajiwe ng'wīnge ū mu kūhandatīla kwing'we. Alīyo kūlagi ū mu shigongo sha ng'wa Seeba na Mpīja wise Yesu Kilisto, pyī nū mu witegeleja. Ikūjo lībize kūlī we kwandīja haha kūshisha welelo na welelo: Alichene. Ī jenīji nghūlū ja Mhayo gwa būpanga, ūyo gūlīho kūfuma haho wandījo, ūyo twagwigwile nū kūgūbona tūgūbona na miso gise, nīyo tūgwiloleela; na a makono gise gūgūkuumya. Ū būpanga boolechiwe tūbūbona. Hūna lūūlū, a bise tūlī bakaanīji abo tūlīng'wigwīlīja ī ya būpanga bo welelo na welelo, ūbo twamalile koolekejiwa kūfuma kūlī Sīswe. Tūlīng'wigwīlīja ūyo twagūbonile na kūgwigwa, nguno tūtogilwe ning'we mubize na būsangī nise; nīyo ū būsangī wise būlī hamò na Sīswe, nū Ng'wana wakwe ū Yesu Kilisto. Hūna lūūlū tūlīng'wandīkīla ī yenīyī gīkī ū būyegi wise būshikane. Ī nghūlū ījo twajiigwile kūfumīīla kūlī wei h'ījo tūlīng'wigwīlīja ning'we; gīkī, ū Mulungu alī Isana, ū mulī we shitīmo giiti nūūlū shido. Ūlū tūhaya gīkī tūlī na būsangī nanghwe, alīyo ū kūnū tūkūshimīzīlaga mu giiti, tūkūbiza balomolomo, numho tūtītaga ya nghana. Alīyo ūlū tūshimīzīla ng'wisana gīt'ūmo wei alī ng'wisana, tūkūbiza na būsangī bise benekīlī na benekīlī, hūna a mininga ga Ng'wana wakwe ū Yesu Kilisto gakūtweja twīnge ū mu shibi shise pyī ī shose. Ūlū tūhaya gīkī tūtī na shibi, tūkūbiza tūlilemba bise benekīlī na benekīlī, hama numho nī nghana ītīmo ū mu bise! Ūlū tūshitambūūla ī shibi shise, ū wei ng'wene nsanyiwa, hangī ntūngīlīja, akūtūlekeja ī shibi shise na kūtweja gete twīnge ū mu būhūbi wise. Ūlū tūhaya gīkī tūtaalī kwīta shibi, tūkūbiza tūlīnsola ū Mulungu būlomolomo; nīyo numho ū mhayo gokwe gūtīmo ū mu bise. Baana bane, ī yenīyī nalīng'wandīkīla gīkī mutizīīta shibi; alīyo ūlū munhū wīta shibi tūlī na Nombeji ū kūlī Sīswe, ng'wene Kilisto Yesu ū ntūngīlīja. Ū wei h'ūyo alī shitambo kūlwa shibi shise, hama nīyo ītī kūlwa shibi shise dūhū, alīyo sha bose pyī ū mu sī. Ūlū tūshidima ī shilagīlo shakwe hū tūkūmana gīkī tūndeebile. Ū wa kūhaya gīkī andeebile alīyo ūbiza atashidimile ī shilagīlo shakwe, ū ng'wenūyo nomolomo; hama nū būtūngīlīja būtīmo ū mulī we. Alīyo ūyo agūdimile ū mhayo gokwe, ū ng'wenūyo ntūngīlīja, nū būtogwa bo ng'wa Mulungu būshikanyiwe ū mulī we. Ū mu gīko hū tūkūmana gīkī tūlī mulī we. Ū wa kūhaya gīkī alī mulī wei, shiigelile nanghwe ashimīzīle mu nhūngwa gītī jakwe. Batogwa, natūng'wandīkīlaga shilagīlo shipya, alīyo shaho na kale; īsho mulī nasho kūfuma kale na kale. Ī shilagīlo sha kale shenīsho hū gwene ū mhayo ūyo ng'wamalile kūgwigwa. Alīyo hangī nalīng'wandīkīla shilagīlo shipya, ū mhayo gwa nghana ūyo gūlī mulī wei, hamò nū mu bing'we; nguno ī giiti shilībīta, ī lisana lya nghana līkwaakaga ī haha. Ūyo akwihayaga gīkī alī ng'wisana alīyo ūbiza ankolilwe ndūgūye, ū ng'wenūyo ataalī mu giiti nī haha! Ūyo antogilwe ndūgūye alī ng'wisana, nīyo ū mulī wei shitīmo sha kwipamya. Alīyo ūyo ankolilwe ndūgūye alī mu giiti, nīyo akūshimīzīlaga mu giiti; atamanile nūūlū hado ūko ajile, nguno ī giiti shimbokugije a miso gakwe! A bing'we banīgīnī nalīng'wandīkīla, nguno mulekejiwe ī shibi shing'we mu lina lyakwe. A bing'we bababa nalīng'wandīkīla, nguno muumanile ūyo alī waho na kale, kūfuma wandījo. A bing'we badinha, nalīng'wandīkīla, nguno mumpyenile ū Mi. A bing'we banīgīnī, nang'wandīkīlaga, nguno muumanile ū Sīswe. A bing'we bababa, nang'wandīkīlaga, nguno muumanile ūyo alī waho na kale kūfuma wandījo. A bing'we badinha, nang'wandīkīlaga, nguno mulī na nguzu, nū mhayo go ng'wa Mulungu gūlīmo ū mu bing'we, na hangī mumpyenile ū Mi. Yaya ū kwītogwa ī sī, pyī nī sha mu sī; ūlū munhū ūtogwa sī, ū būtogwa bo ng'wa Sīswe būkūbiza būtīmo ū mulī we. Nguno pyī ī sha mu sī, gītī kwikūmva kwa mīlī, kwikūmva kwa miso, na kūdoosela būpanga; shitafumaga kūlī Sīswe, ī shoi shilī sha mu sī! Alīyo ī sī īlībīta, hamò nū kwikūmva kwamo; lelo ū wa kwīta īyo yīnyegije Mulungu, ū ng'wene alī wa kūshinga ho welelo bose. Bing'we baana, ī likanza īlī līlī lya kū būkalīkījo; hūna lūūlū gīt'ūmo ng'wamala kwigwa gīkī akwiza Ng'wilwisha wa ng'wa Kilisto, nī haha balīho bingī a bilwisha ba ng'wa Kilisto. H'ī nguno yene tūlīmana gīkī tūlī ng'wikanza lya kū būkalīkījo. Bakūfumaga mu bise, alīyo ī gete a boi batī bichiswi, nguno ūlū ni baalī bichiswi ni bikala hamò nise, kwike ī haha īlīmanīka hape gīkī batī bichiswi pye a bose! Alīyo a bing'we ng'witīīlilwe Moyo Ng'wela kūfuma kūlī we ūyo alī ng'wela, nose hū kūhaya ng'wīmanile pyī ī yose. Natūng'wandīkīlaga īkī gīkī mutīmanile ī nghana, alīyo īkī ng'wīmanile; na hangī īkī būtīmo būlomolomo bose-bose ū mu nghana. Ī gīsī ū nomolomo alī nani, ūlū atī ūyo alemile kūzunya gīkī ū Yesu hū ng'wene ū Kilisto? Ū ng'wenūyo hū ng'wene ū Ng'wilwisha wa ng'wa Kilisto, h'ūyo anemile ū Sīswe pyī nū Ng'wana! Būlī ng'wene ūyo anemile ū Ng'wana, nū Sīswe atī nanghwe; ū wa kūkaanīla gīkī alī nanghwe ū Ng'wana, ū ng'wenūyo alī nanghwe nū Sīswe. A bing'we ikalagi ū mu mhayo ūyo mugwigwile kūfuma ha wandījo. Ū mhayo ūyo mugwigwile kūfuma ha wandījo gwenūyo ūlū gwikala ū mu bing'we, ning'we mukwikala mo ū mulī Ng'wana nū mulī Sīswe. Ū mhayo ūyo atwisagīgije gwene ūyū, būpanga bo welelo bose. Nang'wandīkīlaga ī mihayo yenīyī kūlwa nguno ya banhū abo bakūmuhūbyaga. Alīyo a bing'we ū Moyo Ng'wela ūyo ng'witīīlilwe kūfuma kūlī Kilisto alī hamò ning'we, nose mutī na nguno ya kūlangwa na munhū ose-ose. Hūna lūūlū ikalagi mo dūhū ū mulī we, gīt'ūmo Moyo Ng'wela akūmulangaga mu yose. Ū mhayo gwenūyū gūlī gwa nghana, gūtī gwa būlomolomo. Hūna lūūlū ī haha baana, ikalagi mulī wei. Ūlū ng'wīta gīko tūtūbiza na booba ūlū oolechiwa, tūtūgooka ū kū būtongi bokwe a h'ikanza lya kūshoka kwakwe. Ūlū mubize mumanile gīkī ū wei ntūngīlīja, managi nī gīkī būlī munhū ūyo akīītaga ya būtūngīlīja abyalilwe na ng'wene. Mulībūbona ū būtogwa bokwe ū Sīswe ūmo atūtogelilwe, gīkī twitanwe tūlī baana ba ng'wa Mulungu, na nghana h'ūmo tūlī! H'ī chene ī sī ītīko ū kūtwitegeleja, nguno yalī ītang'witegelegije ū wei. Batogwa, ī haha tūlī baana ba ng'wa Mulungu, kwike gūtaalī ū koolechiwa hape ūmo tūkūbizīla; alīyo tūmanile dūhū gīkī ūlū oolechiwa tūkūbiza gīt'ūmo alī ū wei, nguno tūkūmona ūmo alī gete. Kūlwa yenīyī, būlī ng'wene ūyo alī nako ū kwisagīlwa kwenūkū mulī we, akwiyeejaga ng'wenekīlī abize ng'wela gīt'ūmo alī ū wei ū mu wela. Būlī ng'wene ūyo akīītaga shibi akīītaga mhayo gwa būgomi, nguno ī shibi būlī būgomi. Hangī tūmanile gīkī ū wei akilonga kūlwa kwīnja shibi, na gīkī ū mulī wei shitīmo shibi. Būlī ng'wene ūyo akikalaga mulī we atīītaga shibi, alīyo būlī ng'wene ūyo akīītaga shibi ataalī ū kūmona, na hangī ataamanile na hado yaya! Bing'we baana, yaya ū kūlemva-lemva, nguno ūyo akīītaga ya būtūngīlīja nanghwe ntūngīlīja gīt'ūmo wei alī ntūngīlīja. Ūyo akīītaga shibi ng'wene wa ng'wa Shetani, nguno ū Shetani ng'wene wa shibi kūfuma haho wandījo, h'ī nguno yene ū Ng'wana wa ng'wa Mulungu akilonga, gīkī ayīkenaagūle ī milīmo ya ng'wa Shetani. Būlī ng'wene ūyo abyalilwe na Mulungu atīītaga shibi, nguno ū mulī we būlīmo būdūla bo ng'wa Mulungu, atūdūla ū kwīta ī shibi īkī abyalilwe na Mulungu. Ū mu mhayo gwenūyū a baana ba ng'wa Mulungu bamanīkile, na a baana ba ng'wa Shetani nabo bamanīkile. Būlī ng'wene ūyo atīītaga ya būtūngīlīja, nū yūyo atantogilwe ndūgūye, atī o ng'wa Mulungu! Hū kūhaya itogagwi būlī ng'wene na biye, nguno hū mhayo ūyo ng'wamalile kūgwigwa kūfuma ha wandījo. Yaya ū kūbiza gītī Kaini ūyo walī wa Mi, kūshisha nose ūmūlaga nzunaye. Ī gīsī nibūlī akamūlaga? Angū akamūlaga īkī ī milīmo yakwe yalī yabūbi, lelo ī ya nzunaye yalī ītūngīlīgije. Hūna lūūlū badūgū, yaya ū kūkumya ūlū yūmukolwa ī sī. A bise tūmanile gīkī ī haha tūtīmo ū mu kūcha, tūlī mu būpanga īkī tūbatogilwe a badūgū; ūyo atī na būtogwa akwikalaga mu kūcha! Būlī ng'wene ūyo ankolilwe ndūgūye alī mūlagi, hama a bing'we mumanile gīkī būlī mūlagi atī na būpanga ū mulī we. Ū būtogwa tūbūmanile mu mhayo ūyū, gīkī ū wei akafunya būpanga bokwe kūlwa nguno yise. Hūna lūūlū na a bise shitwigeleelilwe twifunye ū būpanga wise kūlwa nguno ya badūgū. Ī gīsī ūlū munhū alī na shiigunaanīlo sha mu sī, hūna ūmona ndūgū alī na makoye, alīyo ūleka ū kūnchīla shigongo, angū numho ū būtogwa bo ng'wa Mulungu būkūbiza būkwikalaga ginehe ū mulī munhū ng'wenūyo? Bing'we baana, yaya ū kūtogwa mu mihayo nūūlū ha lūlīmi dūhū, alīyo mu shītwa na mu nghana. Ū mu mhayo gwenūyū tūkūmana gīkī twīmīīlile ha nghana; nū booba ū kūlī we tūkwīnja ū mu ngholó jise, nūūlū jūbiza jikūtūbūūlaga. Nguno ū Mulungu alī ntaale kūjitinda ī ngholó jise, hangī ayīmanile pyī ī mihayo. Batogwa, ī ngholó jise ūlū jitūtūbūūlaga tūkūbiza na wiyabī ū kūlī Mulungu. Nīyo shose-shose īsho tūlalombe tūkwanukūla nguno tūshidimile ī shilagīlo shakwe, na tūkwītaga īyo yīnyegije. Ī shilagīlo shakwe shilī gīkī, tūlīzunye ī lina lya Ng'wana wakwe ū Yesu Kilisto, na twitogwe bise benekīlī na benekīlī, gīt'ūmo shilī ī shilagīlo īsho watwinha. Abo bashidimile ī shilagīlo shakwe bakikalaga mulī we, nū wei akikalaga mubo. A bise tūmanile gīkī akikalaga ū mu bise, nguno tūlī na Moyo Ng'wela ūyo wamala kūtwinha. Batogwa, yaya ū kwizunīlīja na būlī munhū ūyo akūhayaga gīkī alī na moyo gwa kūfuma kūlī Mulungu; alīyo ng'wīgema ī myoyo ng'wabona ūlū īfumile kūlī Mulungu. Nguno ū mu sī baakwīlile no a bahangi a balomolomo. Ū moyo ūyo gūfumile kūlī Mulungu mukūgūmana, nguno ū moyo ūyo gūzunije gīkī ū Yesu Kilisto wamala kwiza mu mīlī, h'ūyo gūfumile kūlī Mulungu. Būlī moyo ūyo gūtanzunije ū Yesu gūtafumile kūlī Mulungu; ū gwenūyo gwene gwa Ng'wilwisha wa ng'wa Kilisto, ūyo ng'wang'wigwa kūfuma kale gīkī akwilonga Ng'wilwisha wa ng'wa Kilisto, na nghana ī haha alīho ū mu sī. Bing'we baana, a bing'we mulī ba ng'wa Mulungu; nīyo mulī bapyeni nguno ūyo alī hamò ning'we ng'wene ntaale kūtinda ūyo alī mu sī. A bene ba mu sī, h'ī chene ī sī īkabadegelekaga, ūlū bayomba ī ya mu sī. A bise tūlī ba ng'wa Mulungu; nose ūyo aamanile Mulungu akatwigwaga, alīyo ūyo atī wa ng'wa Mulungu atīko ū kūtwigwa! Ū mu mhayo gwenūyū hū tūkang'witegelejaga ū Moyo wa nghana, nū moyo ū nemba-lembi. Batogwa twitogagwi, nguno ū būtogwa būfumile kūlī Mulungu. Nīyo būlī ng'wene ūyo alī na būtogwa abyalilwe na Mulungu, na hangī aamanile ū Mulungu. Ūyo atī na būtogwa ataamanile ū Mulungu, nguno ū Mulungu alī būtogwa. Ū Mulungu atoolekegije a bise ū būtogwa bokwe nguno akantūma ū Ng'wana wakwe mu sī, gīkī ū mulī we tūbize bapanga. Ū wenūbū hū būtogwa, ītī gīkī a bise hū tūntogilwe ū Mulungu, alīyo ū wei h'atūtogilwe a bise; kūshisha nose ūntūma Ng'wana wakwe kwiza kūbiza shitambo kūlwa shibi shise. Badūgū, ū Mulungu ūlū atūtogilwe gīko, na a bise shitwigelilwe kwitogwa benekīlī na benekīlī gīko. Atīho munhū ūyo wamala kūmona Mulungu ikanza lyose-lyose, alīyo ūlū twitogwa, ū Mulungu akwikala ū mu bise; nū būtogwa bokwe būkūshikīlījiwa ū mu bise. Tūmanile gīkī tūkwikalaga mulī we, nū wei ū mu bise, nguno ya ng'wa Moyo wakwe ūyo wamala kūtwinha. Nīyo tūzunije, na tūkūkaanīlaga gīkī, ū Sīswe wamala kūntūma ū Ng'wana wakwe kūbiza Mpīja wa ba mu sī. Būlī ng'wene ūyo akūkaanīlaga gīkī ū Yesu alī Ng'wana wa ng'wa Mulungu, ū Mulungu akikalaga mulī we, nū wei ū mulī Mulungu. A bise tūbūmanile, na tūbūzunije ū būtogwa ūbo Mulungu alī nabo kū bise. Ū Mulungu alī būtogwa. Ū wa kwikala mu būtogwa akwikalaga mulī Mulungu; nū Mulungu akwikalaga mulī we. Hūna lūūlū ū būtogwa wise a bise būshikanyiwe mu gīko; nose ū mu lūshikū lo kūlamulwa tūtūbiza na booba, nguno ū mu sī tūbizile gīt'ūmo alī ū wei. Ū mu būtogwa būtīmo booba, alīyo ū būtogwa ūbo būshikanile būkabūpeejaga ū booba, nguno ū booba būlī na nsango, hūna lūūlū ū wa kwikala ogohaga, ū ng'wenūyo ataalī ū kūshikanyiwa ū mu būtogwa. A bise tūlī na būtogwa, nguno ū Mulungu h'ūyo akandya ū kūtūtogwa a bise. Ūlū munhū ūhaya gīkī, “Nantogilwe ū Mulungu;” alīyo ūbiza ankolilwe ndūgūye, ū ng'wenūyo nomolomo. Nguno ūlū ūlemeelwa kūntogwa ndūgūye ūyo akūmonaga, atūdūla ū kūntogwa ū Mulungu ūyo ataalī kūmona. Ī shilagīlo shenīshi twanukūlile kūfuma kūlī we, gīkī ūyo antogilwe Mulungu shiigelile antogwe nū ndūgūye. Būlī ng'wene ū wa kūzunya gīkī ū Yesu alī Kilisto, ū ng'wenūyo abyalilwe kūfuma kūlī Mulungu; hama būlī ng'wene ūyo antogilwe ū myaji shiigeli kūntogwa nū myalwa. Ūlū tūntogwa ū Mulungu, hūna tūbiza tūkūshishikīlījaga ī shilagīlo shakwe, ū mu gīko tūkūmana gīkī tūbatogilwe na a baana ba ng'wa Mulungu. Nguno ū būtogwa bo ng'wa Mulungu būlī gīkī, tūshidime ī shilagīlo shakwe; nīyo ī shilagīlo shakwe shitī shilambu yaya. Nguno būlī ng'wene ūyo abyalilwe na Mulungu ayīpyenile ī ya mu sī, hama ū būpyeni wise būlī ūbū, ū kūzunya kwise. Ī gīsī nani ūyo ayīpyenile ī ya mu sī, ūlū atī ūyo azunije gīkī ū Yesu alī Ng'wana wa ng'wa Mulungu? Ū ng'wenūyo na ng'wene ūyo wamala kwiza mu nzīla ya minzī na mininga; ū Yesu Kilisto. Atizile mu nzīla ya minzī dūhū, alīyo mu nzīla ya minzī hamò na mininga. Ū Moyo hū ng'wene ū Nkaanīji, nguno ū Moyo alī wa nghana. Nose ū būkaanīji ūbo būlīho būlī bo mbika idatū. Kūfuma kūlī Moyo, na minzī, na mininga; ū būkaanīji būdatū wenūbū būlī mu būsangī būmò. Ū būkaanīji wa banhū tūkawanukūlaga, alīyo ū bo ng'wa Mulungu būlī būtaale kūtinda. Nguno ū wene būlī būkaanīji bo ng'wa Mulungu, ūbo akūnkaanīlaga Ng'wana wakwe. Ū wa kūnzunya Ng'wana wa ng'wa Mulungu, alī nabo ū būkaanīji wenūbū; ūyo ūlema kūnzunya, akūbiza alīnsola būlomolomo ū Mulungu. Nguno atabūzunije ū būkaanīji ūbo Mulungu akūnkaanīlaga ū Ng'wana wakwe. Ūbū wene hū būkaanīji, gīkī ū Mulungu watwinhile būpanga bo welelo na welelo; ū būpanga wenūbo būlī mulī Ng'wana wakwe. Ūyo alī nanghwe ū Ng'wana alī nabo ū būpanga; ūyo atī nanghwe ū Ng'wana wa ng'wa Mulungu atī nabo ū būpanga! Ī mihayo yenīyī nalīng'wandīkīla a bing'we abo mulīzunije ī lina lya Ng'wana wa ng'wa Mulungu, mumane gīkī mulī na būpanga bo welelo na welelo. Ali lūūlū, ū kūsanya ūko tūlī nako kū būtongi bokwe kūlī gīkī, ūlū tūnomba mhayo gose-gose ūyo gwizunīlīgije nū būtogwa bokwe, akūtwigwa. Nose īkī tūmanile gīkī akatwigwaga mu yose ūlū tūnomba, hū kūhaya tūmanile nī gīkī tūlī nasho īsho tūkūnomba. Ūlū munhū ūmona ndūgūye alīīta shibi shitī sha kūbūlaja, ni anombelage, ū Mulungu akūmpīja. Nalībahaya abo bakwīta shibi īsho shitī sha kūbūlaja; nguno shilīho na shibi sha kūbūlaja, natūhayaga gīkī alombe kūlwa nguno ya shibi shenīsho! Na nghana pyī ū būkenaagūji būlī shibi, alīyo shilīho ī shibi īsho shitī sha kwingīja munhū mu kūcha. Tūmanile gīkī būlī ng'wene ūyo abyalilwe na Mulungu atīītaga shibi, būlī ng'wene ūyo abyalilwe kūfuma kūlī Mulungu alanghanilwe atizūkuumiwa nū Mi. A bise tūmanile gīkī tūlī baana ba ng'wa Mulungu, alīyo pyī ī sī īlī ha sīlīlī yakwe ū Mi. Hama tūmanile gīkī ū Ng'wana wa ng'wa Mulungu wamala kwiza kūtwinha witegeleja, gīkī tūūmane ūyo alī wa nghana; nīyo na a bise tūlīmo ū mulī we ūyo alī nghana yenekīlī, ū Yesu Kilisto ū Ng'wana wakwe. Ū ng'wenūyū hū ng'wene ū Mulungu wa nghana, nīyo hū ng'wene ūyo alī būpanga bo welelo na welelo. Bing'we baana, ilanghanagi ū kū mawitongeleja: Alichene. Nene namhala, kūlī nkīma nsolwa, hamò na baana bako abo nabatogilwe mu nghana; nīyo ītī nene kwike, alīyo na a babo bītogilwe ī nghana. Nguno ī nghana īlī hamò nise, hama īkūbiza nise welelo bose. Shigongo na wiza na mhola kūfuma kūlī Mulungu Sīswe na Yesu Kilisto Ng'wana wa ng'wa Sīswe, shikūbiza hamò nise mu nghana na būtogwa. Naayegile no ū kūbona gīkī bamò ba mu baana bako bakūshimīzīlaga mu nghana, gīt'ūmo shihayīlile ī shilagīlo īsho twanukūla kūfuma kūlī Sīswe. Hūna lūūlū mayū, ītī gīkī ī haha nalīkwandīkīla shilagīlo shipya, alīyo īsho tūlī nasho kūfuma ha wandījo; nalīmulomba tūkomeele ū mu kwitogwa. Ū būtogwa wene būlī gīkī, tūshimīze mu katongeelele ka shilagīlo shakwe; na nghana shimīzagi musho ī shilagīlo gīt'ūmo ng'wigwīla kūfuma ha wandījo. Nguno ī haha bakwīlile a balemba-lembi ū mu sī, abo batazunije gīkī ū Yesu Kilisto wamala kwiza mu mīlī. Ū gwenūyū gūlī nīmo gwa Nomolomo, ū Ng'wilwisha wa ng'wa Kilisto. Ilanghanagi mutizīlekanīja īkajimīīla īyo ng'wībeegije; alīyo īkūbeelela ng'wanukūle mheela nshikanu. Būlī ng'wene ūyo akitūūla-tūūlaga dūhū alīyo ūbiza atīmo ū mu kalangīle ka ng'wa Kilisto, ū ng'wenūyo atī nanghwe ū Mulungu. Ū wa kwikala ū mu kalangīle kenako alī nanghwe ū Sīswe, nū Ng'wana. Ūlū munhū wiza kwisanja ning'we alīyo atūng'wenhelaga kalangīle ka mbika gītī yenīyī, yaya ū kūng'wanukūla ū mu kaya jing'we, nūūlū kūnyegela; nīyo yaya nūūlū ni kūhoya nanghwe. Ū wa kūhoya nanghwe mu būyegi, akūbiza alīsangīla ū mu milīmo yakwe ī yabūbi. Nalī nayo mingī ī ya kūkwandīkīla, alīyo natūhayaga kūtūmamīla lūbbapula na wino; nguno nalisagīlwa kwiza ko tūhoye būshū kū būshū, ū būyegi wise būshikīlījiwe. Balīmugīsha a baana ba nkīma ū nsolwa, ū ng'wanong'wing'we. Nene namhala; Kūlī ntogwa Gayo, ūyo nakūtogilwe mu būtogwa bo nghana. Ntogwa, nalīkūlombela wīlūkīlwe mu yose, na hangī ūbize nzubūku wa gīlī-gīlī, gīt'ūmo ūkwīlūkīlagwa mhola mu būpanga wako. Nīyo naayegile no, nguno baalī bizile badūgū bīkaanīla ī nghana yako, ūmo ūkūshimīzīlaga ū mu nghana yenīyo. Natī na mhayo gwa kūniyeja kūtinda kwigwa gīkī a baana bane bakūshimīzīlaga mu nghana. Ntogwa, wabeegije ū kwīta īyo wabīītīlile a badūgū mu wishigwa, nūūlū īkī walī ūtabamanile. Baabūkaanīlile ū būtogwa wako ū mu kanisa; hūna lūūlū ūkūbeeja ūlū ūlabalage mu nzīla īyo yigeleelilwe kū būtongi bo ng'wa Mulungu. Nguno ū lūgendo lwabo baalūbūkije kūlwa lina lyenīlo; batasolile shose-shose kūfuma ū kū banhū ba mahanga. A bise ītwigeleelile kūbanukūla a banhū ba mbika gītī yenīyo, tūbize na būsangī ū mu kwīlwīlīla ī nghana. Naamalile kūyandīkīla ī kanisa, kwike ū Diotilefe ū ng'wishatya-shatya alemile ū kūtūdegeleka! Nose ūlū nalize ko nakwītenda ha ng'wape ī mihayo yakwe īyo akwīyītaga, pyī nī ya kwikala ūtūsondagūla; nguno nīyo atūgelelaga kwīta gīko dūhū, alīyūlema nū kūbanukūla a badūgū, hama na a babo batogilwe ū kūgwīta ū mhayo gwenūyo alīyūbahangīja, wayūbafunya ū mu kanisa! Alīyo ū bebe ntogwa yaya ū kūjilondeela ī nhūngwa ī jabūbi, londeelaga jawiza. Nguno ūyo akīītaga yawiza ng'wene alī wa ng'wa Mulungu, ūyo akīītaga yabūbi, ū ng'wenūyo ataalī ū kūmana ū Mulungu. Ū Demetilio ū ng'wene bakūnkaanīlaga chiza pye a bose, nī nghana īkūnkaanīlaga, hama na a bise tūlī bakaanīji bakwe; nīyo nū bebe ūbūmanile ū būkaanīji wise gīkī būlī bo nghana. Nalī nayo mingī ī ya kūkwandīkīla, alīyo natūtogagwa kūkwandīkīla na kalamu ya wino, nguno nalisagīlwa kūkūbona tūhoye būshū kū būshū. Mhola ībize hamò nangho! Balīkūgīsha a batogwa. Bagīshage a batogwa būlī ng'wene mu lina lyakwe. Nene Yuda nsese wa ng'wa Yesu Kilisto, na ng'wana wa ng'wawe wa ng'wa Yakobo. Kū batogwa abo balī bitanwa, hangī balanghanilwe na Mulungu Sīswe mulī Yesu Kilisto. Shigongo na mhola, hamò na būtogwa shongejiwe kū bing'we. Batogwa, naalī na nghūmbū ja kūng'wandīkīla mihayo ya būpīji ūbo būlī wise pye a bose. Alīyo nabona īnigeleelilwe nang'wandīkīle ya kūmuguzuhya ū mu kūkūlwīlīla ū kūzunya, ūko benhelilwe beela lūkangala lūmò na lūmò dūhū. Nguno balīyigungumalīka moi mu wiba-wiba na banhū abo bahelelilwe nsango kūfuma kale, abo bakūshigalūchaga ī shigongo sha ng'wa Mulungu wise kūbiza mhayo gwa būsoso. A boi batī na logohano ū kūlī Mulungu, nīyo bakūnemaga nū Seeba wise ū Yesu Kilisto, ūyo alī Seeba we wike. Na nghana ng'wīmanile pyī ī mihayo, alīyo nalībona īlī yawiza nang'wizūkīje gīkī, ū Seeba ūyo akabafunya a banhū mu sī ya Misili, ūbapīja, ū kū būjiiwa akabakenaagūla abo bakaduuma ū kwiyūmīlīja ū mu kūzunya! H'ūmo walī wabīītīla na a bamalaika abo bakalemeelwa kūlembeela h'ipandī lyabo, bīnga ū mu nhūngwa ījo jaalī jibigelile. A benabo abalugalīlile mu giiti sha būtungwa bo welelo na welelo; balindīīlilwe būlamulwa bo mu lūshikū lūtaale. Na a bana Sodoma na Gomola, hamò nī mizengo īyo baalī babīmbīkanilwe nayo, nabo akabagwisīja nsango kūlwa nhūngwa ja būjingi, na būsoso wa mbika ngeni ū mu kikalīle ka mīlī. Ū nsango gwabo būlī būlolelo wa moto gwa welelo na welelo, ūyo gūbalindīīlile abo bakīītaga mihayo īlī gīko. H'ūmo bakwītīlaga nabo a banhū benaba, balooti na basosohaja ba mibīlī yabo, hangī badalahi na basondagūji ba bataale! Alīyo nūūlū ū Mikaeli, ū malaika ntaale, aho wilwishaga na kwihalalīja na Shetani kūlwa nguno ya mīlī go ng'wa Musa, atagimile kūnghama mu būsondagūji; akang'wīla dūhū gīkī, “Seeba akūhame.” Lelo a benaba, bakūsondagūlaga mihayo īyo batayitegelegije nūūlū hado! Alīyo ī mihayo īyo bīmanile na kale kūlwa kasūmbīlwe, gīt'ūmo na ndimu jilī, hū yene īkūbasosohajaga. Balī mu kwihīga, nguno bakūshimīzīlaga mu nzīla ya ng'wa Kaini; banhū ba kwikala bihuutīīlaga milīmo ya kūbapandīkīla mheela, gīt'ūmo bolī būhūbi bo ng'wa Balaamu. Balī mu nhabaala kūlwa nguno ya būgomi gīt'ūbo bolī bo ng'wa Kola. A banhū benaba bakabizaga mabbado masoso ūlū balī hamò ning'we ū mu shigukulu shing'we sha būyegi, nīyo batachaaga na soni nūūlū bakwizaga kwisangīja hamò ning'we kūlya shilīwa. Banhū bahuhu ba kwikala badīlīlile gwa kwilisha boi benekīlī dūhū, babange malunde madūhū, ayo gakūhūhūūjiagwa nyaga, balī gītī mitī yaminyiwa chū, ītī na matwajo; nīyo yūma yūkīlanīja, yūkadubbūlwa na kūdubbūlwa! Balī gītī mahuuli ga mu nyanza gakūfuluutaga ifulo, lyene minala yabo. Babange gītī masonda mayeeji ayo gabalīlilwe kūjimīlīla mu giiti sha gamha welelo bose! Nū Enoka, ūyo walī munhū wa mpungatī kūfuma halī Adamu akahanga, ūbahaya a banhū benaba gīkī, “Lolagi, ū Seeba alī na mabità ga banhū bakwe shihūmbī makūmi na makūmi. Aliza kūbalamula pye a banhū na kūbakaanīlīja pye a bahūnga kūlwa shītīle shabo shabūbi, īsho bakūshītaga mu būbi wabo; na kūlwa mihayo ya malofu ī yose īyo banghayaga a bahūnga na a bīīti ba shibi benabo!” Bang'ung'uuji ba bang'ung'uuji na bilīja-līja, banhū ba shimīzīle ya kūtongeelwa na kwikūmva kwabo; ba milomo ya kwikala īkūyombaga mihayo ya magaka, na ya nyadooshi, ba kwikala bakūbakumīlījaga banhū kūlwa nguno ya kwipandīkīla nīīlo! Alīyo a bing'we batogwa, yizūkagwi ī mihayo īyo mukandya kūwīlwa na a batūng'wa ba ng'wa Seeba wise Yesu Kilisto. Ūmo bakamuwīlīla gīkī, “Ū kū shikū ja kū mhelo bakwilonga basondagūji, bakūyūlomeela mihayo mibi no, kūlwa kwikūmva kwabo kwabūbi.” A benaba h'a benheleja ba wilemeelwa, banhū ba nhūngwa ja mu mīlī dūhū, batī nanghwe gete ū Moyo! Alīyo a bing'we badūgū bane, ng'ūlomba mu nguzu ja ng'wa Moyo Ng'wela, mukūzenge ū kūzunya kwing'we ūko kūlī kwela no-no-no. Ilanghanagi, ng'wikale mu būtogwa bo ng'wa Mulungu ū ng'wikanza lya kūshilindīīla ī shigongo sha ng'wa Seeba wise Yesu Kilisto, kūlwa kūng'winha būpanga būtūshila. Ng'ūbasaatwa abo bakūhana-hanaga. Hama bangī ng'ūbahwehula kwīnga ū mu moto ng'wabapīja; nīyo ng'ūbasaatwa mu logohano. Shikolagwi nī shizwalo sha būsoso wa kūfuma mu nhūngwa ja mīlī. Hūna lūūlū ī haha, ū kūlī we ūyo adūgije kūmulanghana mutizipama, na kūmutūūla ng'wikūjo lyakwe we mubize mutī na shilingo, alīyo mubize na būyegi būtaale; ū kūlī we ng'wenūyo ūyo alī Mulungu ūmò wike, na mpīja wise mulī Yesu Kilisto Seeba wise, lībize ikūjo na būtaale, na nguzu na būdūla shikū jose; kwandīja haha kūshisha welelo na welelo: Alichene. Ū wenūbū būlī būsombooji bo mihayo īyo Yesu Kilisto akinhwa na Mulungu, kūboolekeja a basese bakwe īyo yigelile ībize ho wangū. Wīkundūla na kwīyoolecha mu nzīla ya kūntūma malaika wakwe kūlī ntūmami wakwe Yohana, ūyo walī nkaanīji wa mhayo go ng'wa Mulungu, na wa būkaanīji bo ng'wa Yesu Kilisto mu yose, gīt'ūmo walī wībonela. Alī na mbango ūyo akwīsoma ī mihayo ya būhangi wenūbū, na a badegeleki abo bakwīdima īyo yandīkilwe mo; nguno ī likanza lyegeelaga. Nene Yohana: Kū kanisa mpungatī ījo jilī mu Asia; shigongo na mhola shibize hamò ning'we kūfuma kūlī we ūyo alīho, ūyo walīho, na akwiza. Na kūfuma kū myoyo mpungatī īyo īlī kū būtongi w'Isumbī lyakwe lya būtemi. Na kūfuma kūlī Yesu Kilisto ū Nkaanīji Nsanyiwa, Myalwa wa kwandya, ūyo akajūūka kūfuma mu bafu, na Ntaale wa batemi ba mu sī. Hū ng'wene ūyo atūtogilwe, ūyo akatūtungūla ūtwīnja mu shibi shise mu nzīla ya mininga gakwe; ūtwīta kūbiza būtemi, na bagabīji kūlwa nguno ya ng'wa Ise Mulungu. Ū kūlī we ū ng'wenūyo lībize ikūjo na nguzu kūshisha welelo na welelo: Alichene. Managa gīkī, akwiza na malunde, na būlī liso līkūmona, pye na a babo bakanchima. Hama a ba mu sī ng'anda jose, bakūlīla kūlwa nguno yakwe. Ee, alichene! “Ū nene nalī Alufa na Omega,” alīhaya Seeba Mulungu: “Hū ng'wene ūyo alīho, na walīho, na akwiza; ūyo alī Ndūji wa shose.” Nene Yohana, ndūgū wing'we na ng'wiching'wi mu būluhi, nū mu būtemi; pyī nū mu wiyūmīlīja kūlwa nguno ya ng'wa Yesu. Naalī ng'wijinga līkitanagwa Patimo, kūlwa nguno ya mhayo go ng'wa Mulungu, na kūlwa kūnkaanīla Yesu. Mu lūshikū lo ng'wa Seeba nakikīīlwa na Moyo, nahayimanīla niigwa ū kū numa yane ilaka itaale gītī ly'ipembe. Lyūhaya gīkī, “Īyo ūlīyībona yandīkage mu shitabo wītwale kū kanisa mpungatī: Efeso, na Similina, na Peligamo, na Siatila, na Salidi, na Filadelifia, na Lodikea.” Nane nūgalūka gīkī nalīlole ī lilaka īlo līkūniyombyaga. Aho nagalūka, nūbona makīndīkīlo mpungatī ga talà ga zahabu, na ūmò wa kūbiza gītī Ng'wana wa Munhū alī hamò nago a makīndīkīlo ga talà genayo. Walī azwalile nghanjo ya būlīhu bo kūshika kū mhambala; ū mu shikuba walī witunga nshipi go zahabu. Ū ntwe gwakwe gwalī gwape, pyī nī nzwīlī, gītī booya bo ngholo yape, gītī mawe ga mbula; alīyo a miso gakwe gaalī gītī ndali ja moto. Hama ī mhambala jakwe jalī gītī chūma shipembilwe mu moto, hūna shūguuswa sheela pe. Ī lilaka lyakwe lyalī gītī nghuutumo gwa minzī mingī. Ū mu nkono gokwe ū gwa būlyo olī na Sonda mpungatī; ū mu nomo gokwe lyafumaga mo līlūshū lya būūgī būbīlī, ū būshū bokwe boteemagīlaga gītī kūteemagīla kwa līīmi ūlū līlībaka mu būdūla bolyo pyī ū bose. Aho namona, nūgwa ū kū magūlū gakwe, nūbiza gītī naacha! Alīyo ū wei ūnitūūlīla nkono gwakwe gwa būlyo; ūniwīla gīkī, “Ūtogohage, ū nene nalī wa Kwandya na wa Kūmalīja, na nalī Mpanga; na nghana nakacha, alīyo managa gīkī nalī mpanga kūshisha welelo bose. Hama hū nene nalī najo ī fungūlo ja lūfu nī ja kūlimu. Ali lūūlū, ī haha yandīkage ī mihayo īyo ūlīyībona yenīyī, īyo īlīho ī haha, nī yīyo īkūbiza ho ūlū yabīta ī yenīyī. Ī mbisīla ya Sonda mpungatī ījo wajibonaga mu nkono gwane gwa būlyo, na a makīndīkīlo mpungatī ga talà a ga zahabu, yīyī: Ī Sonda mpungatī balī bamalaika ba kanisa mpungatī, alīyo a makīndīkīlo ga talà ayo mpungatī, a gene h'ī kanisa mpungatī jenekīlī. “Ū malaika wa kanisa ya Efeso ng'wandīkīlage gīkī, ‘Ī mihayo īyī alīyīhaya ūyo ajidimile ī Sonda mpungatī mu nkono gwakwe gwa būlyo, na alī hamò na a makīndīkīlo mpungatī ga talà ga zahabu: Nīmanile ī milīmo yako na a makoye ayo gakakūkoyaga, pyī nū wiyūmīlīja wako, nī gīkī ūtadūgije ū kwiyūmīlīja kwikala na banhū babūbi. Namanile nī gīkī wabagīsīlīgije chiza abo bakwihayaga balī batūng'wa, ūbabona batī batūng'wa, bakūlomalomaga dūhū. Nīyo namanile nī gīkī ūlī ng'wiyūmīlīja kūlwa nguno ya lina lyane, hama ūhandatīlile, na ūtaalī kūgwa ngholó. Alīyo nalī na mhayo gwa kūkūhūgūla; gīkī, wabūlekile ū būtogwa wako ū bo kwandya. Hūna lūūlū, izūkīlaga aho wagwīlile ūgalūke, wandye hangī kwīta ī milīmo īyo wītaga ī kwandya. Ūlū ītī chene nakwiza ū kūlī bebe, nalyīnje ī likīndīkīlo lyako lya talà a ha lwandī lwalyo. Kwike ū mhayo gwawiza ūyo ūlī nago gūlī gīkī, wīkolilwe nangho ī milīmo ya Banikolayo, īyo nīkolilwe nū nene. Ūyo alī na matū ni ayigwage īyo Moyo alījiwīla ī kanisa. Ū wa kūpyena nakūnzunīlīja kūlya a ha ntī gwa būpanga ūyo gūlī mu ngūnda go ng'wa Mulungu.’ “Nū malaika wa kanisa ya Similina ng'wandīkīlage gīkī, ‘Ī mihayo īyī alīyīhaya ūyo alī wa Kwandya na wa Kūmalīja, ūyo akacha, alīyo ūbiza mpanga hangī: Nabūmanile ū būluhi wako nū būhabī wako, kwike ūlī nsabi. Nabūmanile nū būsondagūji wabo abo bakihayaga gīkī Bayudaya, alīyo batī bene; a boi balī isinagogi lya ng'wa Shetani. Ūtizūbogoha ū būluhi ūbo būlīhaya kūkūsanga, managa gīkī ū Shetani alī hihī kūmugema; bamò bing'we akūmuponya mu jeela: na nghana mukūluhiwa ikanza lya shikū ikūmi. Alīyo handatīlaga, ūbize ng'wishigwa nūūlū kūshisha mu kūcha; nakūkwinha ngikili ya būpanga. Ūyo alī na gūtū ni ayigwage īyo Moyo alījiwīla ī kanisa. Ū wa kūpyena atūkuumiwa nī licha ī lya kabīlī.’ “Nū malaika wa kanisa ya Peligamo ng'wandīkīlage gīkī, ‘Ī mihayo īyī alīyīhaya ūyo alī na līlūshū lyūgī lya būūgī būbīlī: Namanile gīkī aho ūkikalaga h'aho līlī ī lisumbī lya būtemi lya ng'wa Shetani; alīyo ū bebe ūlīdimile ī lina lyane, ūtaalī ū kūkūleka ū kūzunya kwako ūmo ūnizunīgije ū nene, ūtalekanile nago nū mu shikū ja kūbūlagwa kwa ng'wa Antipa, ū nkaanīji wane ng'wishigwa, ūyo akabūlagīlwa mu nzengo gwing'we, ūmo akikalaga Shetani. Alīyo nalī na mihayo ya kūkūhūgūla; nguno ūlī na banhū balebe ū ng'wenūmo, abo badimile malange ga ng'wa Balaamu, ūyo akananga Balaki mhayo gwa kūbatūūlīla Baisilaeli sha kūbipamya. Ūbalanga na kūlya shitambo sha kūfunyiwa kū shiikolile, hamò na kwīta būjingi. Hama ūlī nabo na bangī abo badimile malange ga Banikolayo. Hūna lūūlū galūkaga; ūlū ītī chene, nakwiza wangū ū kūlī bebe, nize nilwishe būlūgū nabo na līlūshū lya mu nomo gwane. Ūyo alī na gūtū ni ayigwage īyo Moyo alījiwīla ī kanisa. Ū wa kūpyena nakūng'winha eemanu īyo ībisilwe, nakūng'winha n'iwe lyape lyandīkilwe lina ipya, īlo atīho wa kūlīmana, ūlū atī ū ng'wanukūji walyo dūhū.’ “Nū malaika wa kanisa ya Siatila ng'wandīkīlage gīkī, ‘Ī mihayo īyī alīyīhaya ū Ng'wana wa ng'wa Mulungu, ūyo alī na miso gītī ndali ja moto, na mhambala ja kūbiza gītī chūma shipembilwe mu moto hūna shūguuswa sheela pe: Nīmanile ī milīmo yako, nū būtogwa wako, nū kūzunya kwako, na a katūmamīle kako, pyī nū wiyūmīlīja wako. Namanile nī gīkī ī milīmo yako ī ya haha īkīlile a ha ya kwandya. Alīyo nalīkūhūgūla, nguno ūzunije mihayo ya ng'wa Yezebeli, ū nkīma ūyo akihayaga gīkī nghangi; ūyo akabalangaga na kūbahembeka batūmami bane, wabalemba-lemba, wabingīja mu būjingi na mu kūlya shilīwa īsho shikafunyiagwa shitambo kū mashiikolile. Naang'winhile ng'wanya gwa kūgalūka, alīyo atatogilwe ū kūgalūka abūleke ū būmalahya bokwe. Hūna lūūlū managa gīkī nakūmponya mu būlīīlī; na a babo bakashihyaga nanghwe nakūbaponya mu makoye ūlū batagalūkile bakalekana nasho ī shītīle shakwe. Hama a baana bakwe nakūbamala kūbabūlaga! Ū mu gīko pyī ī kanisa jikūmana gīkī ū nene hū nalī ng'wene ūyo nakagīsīlījaga ngholó ja banhū na maganiko gabo. Hama hangī nakūng'winha būlī ūmò wing'we gīt'ūmo īng'wigeleelilwe kwanukūla kūlwa nhūmamīle yakwe. “ ‘Alīyo pye a bangī abo mulī mu Siatila, abo mutagadimile a malange genaya, abo mutī nayo ī mihayo ya ng'wa Shetani īyo bakīkumīlījaga gīkī mishimu; a bing'we natūmutūūlīlaga nigo gūngī. Kwike dūhū shūmīīlagi īsho mulī nasho kūshisha nize. Ū wa kūpyena, wīlanghana chiza ī milīmo yane kūshisha kū būkalīkījo, nakūng'winha būdūla higūlya ya mahanga. Akūbadīīma na nangha gwa chūma, na akūbabelagūla ūmo shiseme sha malongo shikabelagūkīlaga. H'ūmo nū nene waninhīla būdūla ū Baba. Nakūng'winha na sonda ya dilū. Ūyo alī na gūtū ni ayigwage īyo Moyo alījiwīla ī kanisa.’ “Nū malaika wa kanisa ya Salidi ng'wandīkīlage gīkī, ‘Ī mihayo īyī alīyīhaya ūyo ayīdimile ī Myoyo mpungatī ya ng'wa Mulungu, nī Sonda īji mpungatī: Nīmanile ī milīmo yako, nguno ūlī na lina lya gīkī ūlī mpanga, alīyo ūchile! Langhanaga wīgunaane īdaame ī mihayo īyo īlīhaya kūshilīlīkīīla. Nguno natūbonaga gīkī ī milīmo yako īshikanile ū kū būtongi bo ng'wa Mulungu wane. Hūna lūūlū, yizūkagwe īyo wamala kwīyanukūla na kwīyigwa, īdimage gete, hama ūgalūke ooye. Ūlū ūtalanghanile nakwiza gītī ng'wibi; ūtūdūla ū kūlīmana ī likanza lya kwiza kwane. Alīyo ūtaalī ūlī na mina magehu ū mu Salidi, banhū abo bataalī kūsosohaja shizwalo shabo. A benabo h'abo bakūshimīza hamò nane bazwalile shizwalo shape, nguno bigeleelilwe ū mhayo gwenūyo. Ū wa kūpyena akūzwalīkwa shizwalo shape gīko, hama natūlījimya na hado yaya ī lina lyakwe ū mu shitabo sha būpanga; na hangī nakūlīkaanīla hape ī lina lyakwe ū kū būtongi bo ng'wa Baba, nū kū bamalaika bakwe. Ūyo alī na gūtū ni ayigwage īyo Moyo alījiwīla ī kanisa.’ “Nū malaika wa kanisa ya Filadelifia ng'wandīkīlage gīkī, ‘Ī mihayo īyī alīyīhaya ū ng'wela, ūyo alī Nghana yenekīlī; ūyo alī na lūfungūlo lwa ng'wa Daūdi. Ū wei h'ūyo akalugūlaga na atīho wa kūlugala; nūūlū ūlugala atīho wa kūlugūla: Nīmanile ī milīmo yako, hūna lūūlū managa gīkī naamalile kūkūlugūlīla nyango, ūyo atīho wa kūgūlugala; nguno nūūlū īkī ūlī na nguzu ngehu, alīyo nahene ūgūdimile ū mhayo gwane; nī lina lyane ūtaalī ū kūlīlema! Managa gīkī a ba ng'wisinagogi lya ng'wa Shetani, abo bakūlomalomaga bihaya gīkī Bayudaya alīyo batī bene, nakūbīīta bize batuje mazwi kū mhambala jako; hama nakūbīīta bamane gīkī nakūtogilwe. Nīyo ū bebe īkī ūgūdimile ū mhayo gwane ū gwa wiyūmīlīja, nū nene nakūkūlanghana ū bebe ū ng'wikanza lya kūgeng'wa, īlo līlī hihī kwiza mu sī, kūlwa kūbagema pye a bikaji ba mu sī. Nizile wangū, shūmīīlage īsho ūlī nasho, atizilonga wa kūkūtaaja ī ngikili yako. Ū wa kūpyena nakūng'wīta kūbiza nghīngī ya mu hekalu ya ng'wa Mulungu wane, na atīnga mo na hado yaya; nīyo ī lina lya ng'wa Mulungu wane nakūlyandīka a halī munhū ng'wenūyo, nī lya nzengo go ng'wa Mulungu wane, ū gwa Yelusalemu mhya ūyo gūkwika kūfuma ng'wigūlū kūlī Mulungu wane, nī lina lyane ī lipya. Ūyo alī na gūtū ni ayigwage īyo Moyo alījiwīla ī kanisa.’ “Nū malaika wa kanisa ya Lodikea ng'wandīkīlage gīkī, ‘Ī mihayo īyī alīyīhaya ū Alichene yenekīlī, ū Nkaanīji nsanyiwa na wa nghana, ū Ntaale wa shiseeng'wa sha ng'wa Mulungu: Nashimanile ī shītwa shako, gīkī ūtī nedeku nūūlū ūtī nsebu; hambū-hambū ūlū ni wabiza nedeku nūūlū nsebu. Hūna lūūlū īkī ūlī nūngūzu, ūtī nsebu nūūlū ūtī nedeku, nakūkwigafula nakūswe wīnge ū mu nomo gwane! Nguno ūkwigīmbaga ūhaya gīkī, “Nalī nsabi, naasaba natī na būgehelwa bose-bose!” Alīyo ūtamanile gīkī ūlī na makoye, ūlī kunese wa bakunese wa kūpīnīhalīlwa; hangī ūlī mboku, na ūlī dūūhū! Nalīkūyangūla wize kūlī nene, ūgūle zahabu ījo jejiwe bo kūbītiwa mu moto nangho ūsabe; ūzwale na shizwalo shape ūkundīkīje ī minala ya dūūhū yako, wibile na būgota bo miso ū kū miso gako wandye kūbona. Pye abo nabatogilwe ū nene nakabahamaga na kūbahūgūla, hūna lūūlū dīlīlaga ūgalūke. Ī haha nīmīīlaga ha nyango nalītūla hoodi; būlī ng'wene ūyo ūliigwa ī lilaka lyane ūgūlugūla ū nyango gwakwe, nakwingīla nalye nanghwe, nū wei hamò nū nene. Ū wa kūpyena nakūnzunīlīja kwigasha hamò nane a h'Isumbī lyane lya būtemi; gīt'ūmo nū nene nalī mpyeni na nigashije hamò na Baba h'Isumbī lyakwe lya būtemi. Ūyo alī na gūtū ni ayigwage īyo Moyo alījiwīla Ī kanisa.’ ” Yūbīta ī yenīyo; alīyo aho nataalī nalolile, kwimanīla nabona nyango gūlugūkile ū ng'wigūlū. Nūliigwa hangī ī lilaka ī lya kūbiza gītī ly'ipembe, īlo naalī naliigwa a ha wandījo. Lyūniwīla gīkī, “Linhaga wize kūūnū nakoolekeje mihayo īyo yigelile ībize ho ūlū yabīta ī yenīyī.” Haho na haho ningījiwa mu nguzu ja ng'wa Moyo; nūbona Isumbī lya būtemi lītūūlilwe ū ng'wigūlū, na ūmò aligasīgije. Ūyo walī aligasīgije wabonekanaga gītī iwe ilabagīzu lya yaspi na kalinelio, n'ita lya baashi lya kwikola na zumalidi lyalī līlīpīndije ī Lisumbī lya būtemi. Na masumbī gangī makūmi abīlī na anè g'ikūjo gaalī galīpīndije ī Lisumbī lya būtemi lyenīlo; a ha masumbī genayo baalī bigashije ho Banamhala makūmi abīlī na banè, bazwalile shizwalo shape na ngikili ja zahabu ū kū mitwe yabo. A h'Isumbī lya būtemi henaho jafumaga ho ndabi na mihilimo na būpalalūki; hama ū kū būtongi w'Isumbī lya būtemi jalīho talà mpungatī jabakaga, ī yenīyo Myoyo mpungatī ya ng'wa Mulungu. Na nyanza ya kūng'weka-ng'weka gītī ilole yalīho ū kū būtongi walyo ī Lisumbī lya būtemi. A ha gatī-gatī shalīho Shiseeng'wa shipanga shinè shilīpīndije ī Lisumbī lya būtemi; shalī na miso mingī ū kū būtongi nū kū numa. Ī Shiseeng'wa shipanga ī sha kwandya shabonekanaga gītī shimba; ī Shiseeng'wa shipanga ī sha kabīlī shabonekanaga gītī ndama, ī Shiseeng'wa shipanga ī sha kadatū shalī na būshū gītī bo munhū, ī Shiseeng'wa shipanga ī sha kanè shalī gītī mbeshi īkūlalaga. Ī Shiseeng'wa shipanga shinè shenīsho būlī shene shalī na manana atandatū, nīyo shalī shokalile miso hose-hose, pyī nū mu gatī ya manana; hama shitifuulaga līīmi na būjikū, shikikalaga shilīhaya gīkī, “Ng'wela, Ng'wela, Ng'wela; Seeba Mulungu ndūji wa shose, ūyo walīho, ūyo alīho, na akwiza!” Ī Shiseeng'wa shipanga ūlū shilīngongoola na kūnkumīlīja na kūnūmba ūyo igashije h'Isumbī lya būtemi, ūyo alī mpanga kūshisha welelo bose, a Banamhala abo makūmi abīlī na banè bakagwaga ū kū būtongi bokwe ūyo igashije a h'Isumbī lya būtemi, kūnū balīnamya, ū wei ūyo alī mpanga kūshisha welelo bose. Hama ī ngikili jabo bakajiponejaga ha sī ū kū būtongi w'Isumbī lya būtemi, ū kūnū bakūhayaga gīkī, “Ū bebe Mulungu na Seeba wise wigeleelilwe kwanukūla ikūjo na kūkumīlījiwa, na būdūla. Nguno hū bebe ūyo ūkashibeeja pyī ī shikolo, nīyo shibeejiwe na shilīho kūlwa nguno ya būtogwa wako!” Hūna nūbona shitabo ū mu nkono gwakwe ū gwa būlyo, ūyo walī igashije a h'Isumbī lya būtemi. Shalī shandīkilwe ū mu gatī na a higūlya, hama shūtungwa matungījo mpungatī. Kūhayimanīla nabona malaika wa nguzu alīhamuka n'ilaka itaale alīhaya gīkī, “Nani ūyo igeleelilwe kūgataligūla a matungījo gasho ī shitabo, na kūshikundūla?” Atigelile nūūlū ūmò, pye hose na hose ū ng'wigūlū nū mu sī, nūūlū ni mu gatī ya sī; atilongile wa kūdūla kūshikundūla ī shitabo shenīsho, nūūlū kūshilola dūhū yaya! Nakalīla no nguno akagaya nūūlū ūmò, ūyo igeleelilwe kūshikundūla ī shitabo shenīsho, nūūlū kūshilola! Alīyo ūmò wa Banamhala ūniwīla gīkī, ūtalīlage; nolage ūyo alī Shimba ya lūganda lo ng'wa Yuda, ūyo alī Nji go ng'wa Daūdi. Ū ng'wenūyo hū mpyeni, hū ng'wene akūgataligūla a matungījo mpungatī ga shitabo shenīsho, ashikundūle! Hūna a ha gatī-gatī y'Isumbī lya būtemi nūmona Ng'wana wa Ngholo wīmīīlaga, walī apīndiwe nī Shiseeng'wa shipanga ī shinè, hamò na a Banamhala. Wabonekanaga gītī gīkī walī wasīnzwa, na walī na mapembe mpungatī na miso mpungatī. Ī yenīyo h'ī Myoyo ya ng'wa Mulungu īyo īkatūmagwa kūja hose pyī ū mu sī. Ūshika ūshisola ī shitabo ū mu nkono gwa būlyo gwakwe ūyo walī wigasha h'Isumbī lya būtemi. Aho washisola ī shitabo, ī Shiseeng'wa shipanga ī shinè na a Banamhala abo makūmi abīlī na banè būgwa ū kū būtongi bokwe ū Ng'wana wa Ngholo. Būlī ng'wene walī na ndono; na baalī na nzweso ja zahabu jokalile ngazu go ng'waso gwawiza, hū būlombi wa beela. Bandya kūhelelekeja kwīmba lyīmbo ipya; balīhaya gīkī, “Wigeleelilwe ū bebe kūshisola ī shitabo, nū kūgataligūla a matungījo gasho, nguno ūkasīnzwa. Hūna kūlwa mpango gwa mininga gako wankomoolelile banhū ū Mulungu, kūfuma mu ng'anda na ndīmi jose, na mahanga gose. Wabīītile kūbiza būtemi kūlwa ng'wa Mulungu wise; ūbīīta kūbiza bagabīji, na bakūbiza basugi ū mu sī.” Hūna nūbona, hama niigwa n'ilaka itaale lya bamalaika baalī balīpīndije ī Lisumbī lya būtemi, nī Shiseeng'wa shipanga na a Banamhala. Ī lisaabu lyabo baalī būhī na būhī, makūmi ga mashihūmbī, nghangala mashihūmbī makūmi! Bahamukaga n'ilaka itaale balīhaya gīkī, “Ū Ng'wana wa Ngholo ūyo walī wasīnzwa igeleelilwe kwanukūla būdūla na būsabi na masala, na nguzu. Hangī igeleelilwe ikūjo na kūgongoolwa, na kūkumīlījiwa!” Hama pyī ī shiseeng'wa īsho shilī ng'wigūlū na mu sī, nū mu gatī ya sī, nī sha mu nyanza: pye gete ī shose īsho shilī musho nūshiigwa shilīhaya gīkī, “Ū kūlī we ūyo igashije h'Isumbī lya būtemi, nū kūlī Ng'wana wa Ngholo, shiigeleelilwe kūbiza ho būkumīlīja, n'ikūjo, na būgongooji, na būdūla; kūshisha welelo na welelo!” Nasho ī Shiseeng'wa shipanga ī shinè shūhelelekeja shilīhaya, “Alichene.” A Banamhala abo makūmi abīlī na banè būgwa ha sī būnamya. Hūna nūmona ū Ng'wana wa Ngholo walītaligūla līmò lya matungījo mpungatī genayo. Ū mu shiseeng'wa shipanga ī shinè, niigwa shimò shayomba n'ilaka gītī lya kūpalalūka kwa mbula; gīkī, “Nzūgū!” Kūlola ī gīkī, nūbona falasa yape. Ū ndamhīji wayo walī na būta; winhwa ngikili, hūna ūja alīpyena nyapyeni. Ū Ng'wana wa Ngholo aho wataligūla itungījo lya kabīlī, niigwa Shiseeng'wa sha kabīlī ū mu Shiseeng'wa shipanga shenīsho; shūhaya, “Nzūgū!” Yūfuma falasa yīngī, ī yene yaza, ūyo walī ayīdamhīlile winhwa līlūshū itaale, winhwa būdūla bo kūyīnja ī mhola ū mu sī; a banhū bandye kwibūlaga boi bike! Aho wataligūla itungījo lya kadatū, niigwa ī sha kadatū ū mu Shiseeng'wa shipanga; shūhaya, “Nzūgū!” Kūlola ī gīkī, nūbona falasa yapi, ūyo walī ayīdamhīlile walī n'ipimīlo ū mu nkono gokwe. Niigwa gītī ilaka lyafuma a ha gatī ya Shiseeng'wa shipanga ī shinè shenīsho; līlīhaya gīkī, “Ngelekelo īmò ya ngano kū denali īmò, na ngelekelo idatū ja shayili kū denali īmò; a maguta a gene galekage gīko, pyī nū walwa!” Aho wataligūla itungījo lya kanè, nūliigwa ī lilaka lya Shiseeng'wa shipanga ī sha kanè; shūhaya, “Nzūgū!” Aho nataalī nalolile nūbona falasa ya būshīni; ūyo walī ayīdamhīlile ī lina lyakwe witanagwa Lūfu, wakūūbījiagwa na Kūlimu! Binhwa būdūla bo kūja balībūlaga na līlūshū, na nzala, na mahūūya, na mashiinū ga mu mapoolu; bamale lobo ya banhū ba mu sī. Aho wataligūla itungījo lya katanò nūbona a ha sīlīlī ya ng'walīlo myoyo ya banhū abo baalī babūlagwa kūlwa nguno ya mhayo go ng'wa Mulungu, na kūlwa nguno ya būkaanīji ūbo baalī babūdimile. Baalīlaga n'ilaka lya higūlya balīhaya gīkī, “Ūkwikala ūlindīīlile kūshisha nanalī Seeba ng'wela na Ntūngīlīja? Ūtūbalamulaga a bikaji ba mu sī ūbamalīle shiilī kūlwa mininga gise?” Hūna binhwa būlī ng'wene shizwalo shape, būwīlwa bifuule ho kakanza kado, kūshisha līng'we ī lisaabu lya batūmami bichabo, abo nabo balī hihī kūbūlagwa, gīt'ūmo bakīītīlwa a boi! Aho wataligūla itungījo lya katandatū nūbona yabiza ho nyahīnga nhaale; ī līīmi lyūhīndīhala, lyūbiza gītī igūnīla lya booya būhīndīhazu, nū ng'weji gwalalūka pyī ū gose, gūbiza gītī mininga. Ī sonda jūyūmodagūka ha sī, gīt'ūmo ntī gūkalagagījaga maholoosha gago ūlū gūtinginyiwa na nyaga ntaale. Ī ligūlū nalyo lyīnjiwa ho, lyūbiza gītī shitabo shilingilwe; na būlī lūgūlū, na a majinga a gose, shīnjiwa a ha wikalo washo! A batemi ba mu sī na a batongeeji, hamò na a bataale ba mabità ga bashilikale, na a basabi, na a banhū ba makaya; pye na a basese na a babo balī mu wiyabī, bandya kwibisa mu ngūlū, mu mapilinga ga mawe. Būyūjiwīla ī ngūlū na a mawe gīkī, “Tūpondejagi mutūbise twīnge ū kū būshū bokwe ūyo igashije h'Isumbī lya būtemi, nū būpelanu bo Ng'wana wa Ngholo tūwibise! Nguno ū lūshikū lo kūpelanīlwa kwabo lwashikaga; nani ūyo akūgema kwīma ho?” Hūna a ha numa ya yenīyo nūbona bamalaika banè bīmīīlaga kū mhandī ja sī būnè wajo. Baalī bīdimīīlile ī miyaga ya sī būnè wayo, bīhangīja ītizīhuuyembela ī sī nī nyanza; nūūlū ītizūhuuyembela ntī gose-gose. Nūmona na malaika ūngī aliza kūfuma kū būfuma-līīmi, walī n'imenghelo lya ng'wa Mulungu mpanga; ūbahamukīla n'ilaka itaale a bamalaika a banè, abo baalī bazunīlījiwa kwīkenaagūla ī sī nī nyanza. Ūbawīla gīkī, “Mutizīkenaagūla ī sī nī nyanza nī mitī; kūshisha tūbamenghe kū būshū a batūmami ba ng'wa Mulungu wise!” Hūna nūliigwa ī lisaabu lyabo abo bakamenghwa; baalī shihūmbī igana na makūmi anè na shinè (144,000) ba kūfuma mu būlī lūganda lo Baisilaeli. Ū mu lūganda lo ng'wa Yuda, būmenghwa 12,000. A ba mu lūganda lo ng'wa Lubeni 12,000. A ba mu lūganda lo ng'wa Gadi 12,000. A ba mu lūganda lo ng'wa Asheli 12,000. A ba mu lūganda lo ng'wa Nafutali 12,000. A ba mu lūganda lo ng'wa Manase 12,000. A ba mu lūganda lo ng'wa Simioni 12,000. A ba mu lūganda lo ng'wa Lawī 12,000. A ba mu lūganda lo ng'wa Isakaali 12,000. A ba mu lūganda lo ng'wa Zabuloni 12,000. A ba mu lūganda lo ng'wa Yosefu 12,000. Na a ba mu lūganda lo ng'wa Benjamini 12,000. Ha numa ya henaho, aho nataalī nalolile nūbona ibità lya banhū itaale no, atīho nūūlū ūmò ūyo adūgije kūbasolooja; baalī ba kūfuma mu mahanga gose, na ng'anda jose, ba ndūgū jose na ndīmi jose. Baalī bīmīīlile ū kū būtongi w'Isumbī lya būtemi, nū kū būtongi bo Ng'wana wa Ngholo, bazwalile shizwalo shape. Ū mu makono gabo baalī babūūkije matambī ga mitī ya nhende. Bahamukaga n'ilaka itaale balīhaya gīkī, “Ū būpīji būlī bo ng'wa Mulungu wise ūyo igashije h'Isumbī lya būtemi; hamò na Ng'wana wa Ngholo.” Hūna pye a bamalaika abo baalī balīpīndije ī Lisumbī lya būtemi, na a Banamhala nī Shiseeng'wa shipanga ī shinè, būgwa bachimīgije ū kū būtongi w'Isumbī lya būtemi, būnamya ū Mulungu. Būhaya gīkī, “Ee, kūkumīlīja na kūgongoola na masala na kūlūmba, n'ikūjo na būdūla na nguzu; shiigeleelilwe kūlī Mulungu wise welelo na welelo: Alichene!” Hūna ūmò wa Banamhala ūlūngalūnga; ūniwīla gīkī, “Banani abo bazwalile shizwalo shape benaba, na hangī bafumile halī?” Nane nūng'wīla, “Seeba wane; ū bebe h'ūyo ūmanile!” Hūna ūniwīla gīkī, “A benaba hū bene abo bafumile mu būluhiwa ū būtaale; ī shizwalo shabo baashifula mu mininga ga Ng'wana wa Ngholo. H'ī nguno yene balī kū būtongi w'Isumbī lya būtemi lya ng'wa Mulungu, bakūntūmamīlaga līīmi na būjikū mu hekalu yakwe. Nanghwe ūyo igashije h'Isumbī lya būtemi akūbafīīkīja n'iheema lyakwe. Batalatuuba hangī, nūūlū notà batalakolwa, nūūlū līīmi lītalaboocha, pyī nūūlū miyaga yose-yose ītalabakoya hangī. Nguno ū Ng'wana wa Ngholo ūyo alī ha gatī y'Isumbī lya būtemi, akūbadīīma na kūbatongeela kū nzwinzī ja minzī mapanga. Ū Mulungu akūshipyagūla ī shisoji shīnge pyī ū mu miso gabo.” Aho walītaligūla ī litungījo lya mpungatī hūbiza sele-sele ū ng'wigūlū, ikanza gītī lya nusu sa! A bamalaika mpungatī abo baalī bīmīīla kū būtongi bo ng'wa Mulungu, nūbabona binhwa mapembe mpungatī. Na malaika ūngī wiza wīmīīla ha ng'walīlo; walī winhwa ngazu ningī mu shinje ya zahabu, gīkī azuukīje hamò na būlombi wa beela bose, a ha ng'walīlo gwa zahabu ūyo gwalī kū būtongi w'Isumbī lya būtemi. Hūna ī lyochi lya ngazu nū būlombi wa beela bose, shūfuma ū mu nkono go ng'wa malaika ng'wenūyo, shilīdundumūka shilinhile kū būtongi bo ng'wa Mulungu. Hama ū malaika wīsola ī shinje ūyokaja makala ga moto kūfuma a ha ng'walīlo henaho, ūgūponeja mu sī; shūbiza ho būpalalūki na mihilimo na ndabi na nyahīnga. Hūna a bamalaika mpungatī abo baalī na mapembe, bibeeja-beeja gīkī bandye kūgang'ang'aaja. Nghana ū wa kwandya ūlīng'ang'aaja ī lipembe lyakwe; yūgwa a ha sī mbula ya mawe, na moto gūsangīlīgije na mininga; selusi īmò ya sī yūbakīla, na selusi īmò ya mitī yūjiga, na a maswa a madoto gūjiga pye. Nū malaika wa kabīlī ūlīng'ang'aaja ī lipembe lyakwe; līshikolo itaale lya kūbiza gītī lūgūlū lyūponejiwa mu nyanza līkūbakaga moto. Selusi īmò ya minzī ga mu nyanza yūgalūka kūbiza mininga. Hūna selusi īmò ya shiseeng'wa ī sha mu nyanza īsho shilī na būpanga shūshila kūcha, na selusi īmò ya meli jūkenaagūka. Nū malaika wa kadatū ūlīng'ang'aaja ī lipembe lyakwe; yika Sonda kūfuma ng'wigūlū īlībaka moto gītī līchenge itaale. Yūgwīla ha selusi īmò ya myongo, nī nzwīlo ja minzī. Ī lina lyayo ī Sonda yenīyo īkitanagwa Būlūlū. Selusi īmò ya minzī gūlūla; banhū bingī būshila kūcha kūlwa nguno ya būlūlū bo minzī. Nū malaika wa kanè ūlīng'ang'aaja ī lipembe lyakwe; selusi īmò ya līīmi yūtūlwa, na selusi īmò ya ng'weji, na selusi īmò ya sonda ī jose. Selusi īmò ya shose īshi yūbiza mu giiti; hū kūhaya selusi īmò ya makanza ga līīmi yūbiza mu giiti; na a makanza a ga būjikū naho gīko. Kūhayimanīla nabona mbeshi īlīlala ng'wigūlya, nūyigwa īlīhamuka n'ilaka itaale īlīhaya gīkī, “Bagwīlwa makoye, bagwīlwa makoye a banhū abo balī mu sī kūlwa nguno ya malaka ga mapembe ga bamalaika a badatū, ayo gashiiga ū kūng'ang'aajiwa!” Nū malaika wa katanò ūlīng'ang'aaja ī lipembe lyakwe; nūbona Sonda yika kūfuma ng'wigūlū, yinhwa lūfungūlo lwa h'ishimayenze. Yūlīkundūla ī lishimayenze lyenīlo, lyūfuma mo lyochi līlīdundumūka gītī līlīfuma h'ibībī itaale; pyī ū ng'wilunde hūbilūhīja kūlwa nguno ya lyochi īlo līkafuma ng'wichongo lyenīlo, nī līīmi lyūhīndīhajiwa. Hūna ū mu lyochi lyenīlo jūfuma mo njige, jiza ha sī; jalī jinhwa būdūla gītī būdūla bo nghomi ja ha sī. Alīyo jalī jalemejiwa ū kūgakuumya a maswa ga ha sī, nūūlū shikolo shose-shose ī shidoto, yaya nūūlū ntī gose-gose, ūlū ītī banhū dūhū, abo batī na lūmengho lwa ng'wa Mulungu kū būshū wabo. Nīyo hangī jalī jalemejiwa ū kūbabūlaga, alīyo jibaluhye dūhū ikanza lya myeji ītanò. Ū būsūngū wajo walī gītī būsūngū bo nghomi ūlū yūnuma munhū! Nīyo ū mu shikū jenījo a banhū bakūyūlīkooba ī licha, alīyo batūlīpandīka; bakūlwikūmva no ū lūfu, alīyo lūkūyūbapeela. Ī njige jenījo jabonekanaga gītī falasa jimalīīlile kūja mu būlūgū; ū kū mitwe yajo jalī jitūūlīkījiwe shikolo sha kūbiza gītī ngikili ja zahabu, ū būshū wajo walī gītī būshū wa banhū. Jalī na booya gītī nzwīlī ja bakīma, a mino gajo gaalī gītī ga shimba. A ha shikuba jalī n'ibbapala lya kūbiza gītī lūmūda lwa chūma. Ū nghuutumo gwa manana gajo gwalī gītī nundumo gwa magogoteni mingī ga falasa jilīpeelanya kūja kū būlūgū. Na hangī jalī na mikīla ya lūboola gītī lo nghomi; ū būdūla bo kūbaluhya a banhū ū mu myeji īy'ītanò yenīyo bolī kū mikīla yajo. Jalī na ntemi wajo ūyo walī malaika wa ng'wishimayenze; ī lina lyakwe ū mu Shihebulania witanagwa Abadoni, ū mu Shiyunani Apolioni. Būbiza bobīta būluhiwa būmò, alīyo a ha numa yaho bolī būtaalī wiza būngī būbīlī. Nū malaika wa katandatū ūlīng'ang'aaja ī lipembe lyakwe; niigwa ilaka kūfuma a ha mapembe anè ga ng'walīlo gwa zahabu, ūyo gūlī kū būtongi bo ng'wa Mulungu. Ū malaika wa katandatū ūyo walī n'ipembe lyūng'wīla ī lilaka lyenīlo gīkī, “Balekelage a bamalaika a banè, abo batungilwe kū līmongo, ī Līfulati.” Na nghana būlekelwa a bamalaika benabo, abo baalī batūūlwa ho kūshisha līshike ī likanza nū lūshikū, nū ng'weji nū ng'waka, gīkī babūlage selusi īmò ya banhū. Ū būkūmi wa bashilikale ba kūdamhīla falasa walī shihūmbī magana abīlī nghangala shihūmbī, h'ūmo nakigwīla. Ū kūbonekana gwajo ī falasa na a badamhīji bajo, ūmo nakabonela ū mu koolekejiwa kwane, kwalī gīkī; ū kū shikuba baalī na mūda ja chūma ja būza būbalalūku gītī bo moto na bo manjaano. Ī mitwe ya falasa jenījo yalī gītī ya shimba, ū mu nomo jafuupaga moto na lyochi na būgota bo shibiliti. Selusi īmò ya banhū yūshila kūbūlagwa nī shikolo ī shidatū shenīsho: ū moto nī lyochi nū būgota bo shibiliti, īsho shafumaga ū mu falasa jenījo. Nguno ū būdūla wajo ī falasa jenījo būlī mu milomo na kū mikīla yajo. Ī mikīla yenīyo jikītūmamīlaga kūyagaja, nguno īlī na mitwe gītī ya nzoka. Alīyo a banhū abo bakasaaga ho, abo batabūlagilwe nī shikolo shenīsho, batagalūkile na koya ī milīmo ya makono gabo. Batooyile ū kūgalamya a masamva nī shikolo ī shingī ī sha zahabu na feza na chūma, na mawe na mantī; shikolo īsho shitabonaga nūūlū kwigwa, hangī shitīko nūūlū kūshimīza! Na hangī batagalūkile gīkī balekane nū būbūlagi wabo, pyī nū būlogi, nū būjingi, nū wibi wabo! Kūhayimanīla namona malaika ūngī wa makaya alīfuma ng'wigūlū; walī azwalile ilunde, ū kū ntwe gokwe olī n'ita lya baashi. Ū būshū bokwe bong'wekaga gītī līīmi, hama a magūlū gakwe gaalī gītī nghīngī ja moto. Ū mu nkono gwakwe walī na shitabo shido shikundūlilwe. Wīmīīla ūpanda ha nyanza ū gūgūlū gokwe ū go būlyo, ū go lūmoso ūpanda ha sī nyūmu. Hūna ūhamuka n'ilaka itaale gītī lya shimba īlīzuumīīla; aho ohamuka gīko mihilimo mpungatī yūyomba na malaka gayo. Ī mihilimo yenīyo aho yayomba, ū nene nibeeja-beeja gīkī nandye kwandīka; alīyo niigwa ilaka kūfuma ng'wigūlū līlīhaya gīkī, “Ī mihayo īyo yahayiwa na mihilimo mpungatī yenīyo ībisage gete, wībambīle, ūtizūyandīka!” Ū malaika ūyo nakamona wīmīīlaga ha nyanza na ha sī nyūmu ūbūūcha ū nkono gokwe ū gwa būlyo, oolota ng'wigūlū. Hūna wilahīla mu lina lyakwe ūyo alī mpanga kūshisha welelo na welelo; ū nseemi w'igūlū na shose īsho shilīmo, nī sī nī shose īsho shilīmo, pye na a manyanza nī shose īsho shilīmo; ūhaya gīkī, “Lyashilaga ī likanza. Alīyo ū mu shikū j'ilaka lya ng'wa malaika wa mpungatī, ūlū wegeela kūlīng'ang'aaja ī lipembe lyakwe, īkūshikīīla ī mihayo ya ng'wa Mulungu īyo ayībisīle, īyo wabawīla a batūmami bakwe a bahangi.” Ī lilaka īlo nakaliigwa kūfuma ng'wigūlū nūliigwa hangī līlīhaya gīkī, “Jaga ūkashisole ī shitabo īsho shikundūlilwe, īsho shilī mu nkono go ng'wa malaika, ūyo wapandaga ha nyanza na ha sī nyūmu.” Nūja ho a halī malaika ng'wenūyo, nūkang'wīla aninhe ī shitabo. Ūninha kūnū alīniwīla gīkī, “Shanukūlage ūshilye; ū mu nomo shikūkūnonela gītī būūkī, alīyo ū mu nda shikūkūlūlīla.” Nūshisola ī shitabo ī shido shenīsho nūshilya nghana, ū mu nomo gwane shikanona gītī būūkī, alīyo aho namala ū kūshilya nandya kwigwa būlūlū ū mu nda. Hūna būniwīla gīkī, “Shiigelile ūfunye hangī būhangi kūlwa banhū ba mahanga na ndīmi ningī, na kū batemi.” Ha numa ninhwa idete lya kūpimīla, lya kūbiza gītī nangha; nūwīlwa gīkī, “Būūkaga wīpime ī hekalu ya ng'wa Mulungu nū ng'walīlo; na a balamya baamo ūbabale. Alīyo ī gwalugwa ya hanze īlekage ūtizīpima, nguno ī yene binhilwe banhū ba mahanga; bakūgūtobanga ū nzengo ng'wela ikanza lya myeji makūmi anè n'ībīlī. Bakaanīji bane babīlī nakūbinha būdūla bahange ikanza lya shikū shihūmbī na magana abīlī na makūmi atandatū, kūnū bazwalile shizwalo sha magūnīla.” A benaba hū yene ī mizeituni īy'ībīlī; h'a makīndīkīlo ga talà ay'abīlī, abo bakīmīīlaga kū būtongi bo ng'wa Seeba, ū ng'wenekīlī sī. Ūlū munhū ūkooba kūbīītīla yabūbi, gūkafumaga moto ū mu milomo yabo gwabakenaagūla a banishi babo; h'ūmo shiigelile achīle ū wa kūgaagaana kūbīītīla yabūbi. A boi balī na būdūla bo kūlīlugala ī ligūlū ītizūtūla mbula ū mu shikū ja būhangi wabo. Na balī na būdūla bo kūgagalūcha a minzī gabize mininga; na badūgije kwītūla ī sī na mahūūya ga būlī mbika nghangala jose-jose, gīt'ūmo būtogelwa. Hama ūlū būmala kūfunya ū būhangi wabo, īkūgulumūka shiinū kūfuma ng'wishimayenze, yize kwilwisha būlūgū nabo; īkūbapyena ībabūlage. Ī mibīlī yabo īkūlambalala hanze ng'wibbalabbala lya nzengo ntaale, ūyo gūkahayiagwa Sodoma na Misili, ū mu kitanīle ka kūfuba; h'ūko akakomelwa nū Seeba wabo. Banhū ba ng'anda jose na ndīmi jose na mahanga gose bakwīyiloleela ī mibimba yabo ikanza lya shikū idatū na nusu; nīyo batūzunya gīkī ījīkwe mu shigila ī mibimba yenīyo. A bikaji ba mu sī bakūyega na kayegele kataale kūlwa nguno yabo a bahangi benabo, bakūyinongha kūlwa kwihoja boi benekīlī na benekīlī, nguno a bahangi benabo baalī babaluhya no a bikaji ba mu sī. Alīyo aho jabīta shikū idatū na nusu, moyo gwa būpanga kūfuma kūlī Mulungu gūkabingīla, būbūūka bīmīīla na magūlū gabo! Abo bakabona bakagwīlwa booba būtaale no. Hūna a bahangi benabo bigwa ilaka itaale kūfuma ng'wigūlū līlībawīla gīkī, “Linhagi ng'wize kūūnū!” Būsolwa ilunde būlinha kūja ng'wigūlū, kūnū a banishi babo biloleelile. Ī likanza lyenīlo yilonga nyahīnga nhaale; īmò ya ng'wikūmi ya nzengo yūkenaagūka, banhū shihūmbī mpungatī būyagala ū mu nyahīnga yenīyo; abo bakasaaga ho bakogoha na kogohele kataale no, būng'winha ikūjo ū Mulungu wa ng'wigūlū. Būbiza bobīta nū būluhiwa bo kabīlī; alīyo managi gīkī ū būluhiwa bo kadatū būliza wangū. Nū malaika wa mpungatī ūlīng'ang'aaja ī lipembe lyakwe; gūhamuka malaka mataale kūfuma ng'wigūlū galīhaya gīkī, “Ū būtemi bo mu sī bobizaga bo ng'wa Seeba wise na Kilisto wakwe, akūsuga shikū ja welelo na welelo.” Hūna a Banamhala abo makūmi abīlī na banè, abo baalī bigashije ha masumbī gabo g'ikūjo kū būtongi bo ng'wa Mulungu, būgwa bachimīgije kūnū balīnamya Mulungu balīhaya gīkī, “Tūlīkūkumīlīja Seeba, bebe ūyo ūlī Mulungu wa būdūla bose, ūyo ūlīho, na walīho kūfuma kale. Nguno wabūsolaga ū būdūla wako ū būtaale, hūna ī haha ūlī Nsugi. A mahanga gaalī gapelanile, na lūūlū nangho lyashikaga ī likanza lya būpelanu wako, nī lya kūlamulwa kwa bafu, na kūbinha mheela a batūmami bako, a bahangi na a beela, na a bangī pye a bose, abo balīkūgije ī lina lyako, bado na bataale; na kūbakenaagūla a bakenaagūji ba sī!” Hūna yūlugūlwa ī hekalu ya ng'wa Mulungu ū ng'wigūlū, lyūbonekana isandīko lya būlagane bokwe, īlo līlī mu hekalu yakwe; jūbiza ho ndabi na mihilimo na kūpalalūka, na nyahīnga na mbula nhaale ya mawe! Hūna shūbonekana shiiloleelo shitaale ū ng'wigūlū: nkīma azwalile līīmi, al'ū kū sīlīlī, ū kū mhambala jakwe gwalīko ng'weji; lelo ū kū ntwe walī na ngikili ya sonda ikūmi n'ibīlī. Nīyo walī nda; kūhayimanīla wandya kūlījiwa būsūngū, nguno līkashika ī likanza lya kūbyala. Na shiiloleelo shingī shilonga ū ng'wigūlū, Līshing'weng'we lyaza itaale, lyalī na mitwe mpungatī na mapembe ikūmi; a ha mitwe yalyo jalīho ngikili mpungatī. Ū nkīla gwalyo gūyooleleja selusi īmò ya Sonda ja ng'wigūlū, lyūjiponeja mu sī. Hūna ī lyoi ī Līshing'weng'we lyenīlo lyūng'wīmīīla ū kū būtongi bokwe ū nkīma ūyo walī hihī kūbyala, gīkī ūlū alabyale līnūmbūlīje kūngabbula ū Ng'wana wakwe! Ūbyala Ng'wana ngosha ūyo akūgadīīma pye a mahanga na nangha gwa chūma; haho na haho ū Ng'wana wakwe ng'wenūyo ūhwehulwa ūtwalwa kūlī Mulungu, kwIsumbī lyakwe lya būtemi. Hama ū wei ū nkīma ūpeelela kwitogolo, ūūkikala kwipandī ilebe walī wabeegejiwa na Mulungu, gīkī bananghane kwenūko ikanza lya shikū shihūmbī na magana abīlī na makūmi atandatū. Būkabūūka būlūgū ū ng'wigūlū, ū Mikaeli na a bamalaika bakwe būūlwa nalyo ī Līshing'weng'we; nalyo ī Līshing'weng'we lyūūlwa nabo, līlī na bamalaika balyo. Alīyo lītapyenile, nū wikalo wabo ū ng'wigūlū batabūpandīkile hangī. Ī Līshing'weng'we ī litaale lyenīlo lyūponyiwa, ī Liyoka lya kale na kale, īlo līkitanagwa Lyanishi na Līshetani, Ilemba-lembi lya sī ngima; lyūponejiwa mu sī hamò na a bamalaika balyo! Hūna niigwa ilaka itaale ū ng'wigūlū līlīhaya gīkī, “Ī haha wilonga ū būpīji, nū būdūla nū būsugi bo ng'wa Mulungu wise, nū būtaale bo ng'wa Kilisto wakwe; nguno waponyiwa ū mūūji wa badūgū bise, ūyo akababūūlaga kūlī Mulungu wise līīmi na būjikū. Bampyenaga kūlwa mininga ga Ng'wana wa Ngholo, na kūlwa mhayo gwa būkaanīji wabo; na hangī nguno batabūsaatilwe ū būpanga wabo nūūlū kūshisha mu kūcha. Ali lūūlū, ū bebe igūlū yegaga; na a bing'we abo mukwikalaga mo. Alīyo a bing'we sī na nyanza ng'wagwīlwa makoye, nguno wang'wikīīla ū ng'wanishi; nūwe apelanile no, īkī amanile gīkī alī n'ikanza iguhī dūhū!” Ī Līshing'weng'we aho lyabona gīkī lyaponyiwa mu sī lyūng'wihuutīīla ū nkīma ūyo akabyala Ng'wana ngosha. Alīyo ū nkīma ng'wenūyo winhwa manana abīlī ga mbeshi nhaale, ūlala ajile kwipandī lyakwe kwitogolo, kūjūlishiwa ikanza na makanza na nusu y'ikanza, alyīngīle ī Liyoka. Nalyo ī Liyoka lyūswa minzī kūfuma mu nomo gwalyo; gūbiza gītī mongo ū kū numa yakwe ū nkīma ng'wenūyo, gīkī apulwe līmongo. Alīyo ī sī nayo yūngunaana ū nkīma, nguno īkatandūka yūlekana, yūgūmila ū mongo ūyo līkagūswa ī liyoka kūfuma mu nomo gwalyo. Akalīpelanya no ū nkīma ī Līshing'weng'we lyenīlo, lyūbūūka lījile kwilwisha būlūgū na a baana bakwe abo bataalī balīho, abo bashidimile ī shilagīlo sha ng'wa Mulungu, nū būkaanīji bo ng'wa Yesu balī nabo. Hūna ī Līshing'weng'we lyūja lyūkīmīīla ha maseni ga ha nyanza. Kūhayimanīla nabona shiinū yabumbūka kūfuma ū mu nyanza, yalī na mapembe ikūmi na mitwe mpungatī. A ha mapembe gayo yalī na ngikili ikūmi, alīyo būlī ntwe gwalī na lina lya būsondagūji. Ī shiinū īyo nakībona yenīyo yalī ībange sūbī, lelo a magūlū gayo gaalī gītī ga ndūba, alīyo ū nomo gītī gwa shimba. Ū būsugi walyo ī Līshing'weng'we lyīyinha ī shiinū yenīyo, pyī nī lisumbī lyalyo lya būtemi; lyīyinha na būdūla būtaale. Ī shiinū yenīyo ū ntwe gwayo ū gūmò gwalī n'igulagīje lya kūdūla kwenheleja kūcha; alīyo ī ligulagīje lya kūdūla kwenheleja kūcha lyenīlo, lyalī lyapīla. Pye a ba mu sī būjinjimala bandya kwīlondeela ī shiinū yenīyo. Būyūlīlamya ī Līshing'weng'we, nguno līkayinha būdūla ī shiinū yenīyo. Nī yoi ī shiinū būyūyīlamya, ū kūnū balīhaya gīkī, “Nani ū wa kūlenganīla nayo ī shiinū yenīyī? Nani ūyo adūgije kwilwisha nayo?” Ī shiinū yenīyo īkinhwa būdūla bo kūhaya na nomo gwayo mihayo ya magaka na ya būsondagūji; yinhwa ikanza lya myeji makūmi anè n'bīlī, lya kūbūtūmamīla ū būdūla wayo ū kwīta ī gīko. Hūna yandya kūgūtūmamīla ū nomo gwayo kūnsondagūla ū Mulungu, na kūlīsondagūla ī lina lyakwe nū wikalo bokwe, pye na a bikaji ba ng'wigūlū. Yinhwa na būdūla bo kwilwisha nabo a beela kūshisha kūbapyena, na būdūla higūlya ya ng'anda jose ja banhū, na ndīmi ja mahanga gose na gose. Hūna lūūlū a bikaji ba mu sī bakwīlamya ī shiinū yenīyo; pye a bose: būlī ng'wene ūyo lina lyakwe lītandīkilwe mu shitabo sha būpanga ī sha Ng'wana wa Ngholo ūyo wasīnzwa kale, kūfuma ha kūseeng'wa kwa sī. Ūyo alī na gūtū ni igwage! Ūyo alī wa kūding'wa nding'wa, akūja mu būding'wa; ū wa kūbūlagwa bo līlūshū, akūbūlagwa bo līlūshū! Ū mu mhayo gwenūyū shiigelile a beela babize na wiyūmīlīja ū mu kūzunya. Kūhayimanīla nabona shiinū yīngī yagulumūka kūfuma mu gatī ya sī, yalī na mapembe abīlī gītī ga Ng'wana wa Ngholo, kwike a kayombele kayo kaalī gīt'ūmo līkayombelaga ī Līshing'weng'we! Nayo yatūmamaga mu būdūla bose ūbo yalī nabo ī shiinū ī ya kwandya; yūyīta pyī ī sī na a bikaji baamo kūbiza balamya bayo ī shiinū ī ya kwandya, īyo igulagīje lyayo lya kūdūla kwenheleja kūcha lyalī lyapīla. Yandya kūbeeja maleeba mataale; yūyenha na moto kūfuma kwigūlū gwika mu sī a banhū balolile. Yūyūbalemba-lemaba a bikaji ba mu sī kūlwa nguno ya maleeba ayo īkinhwa būdūla bo kūgabeeja, kūlwa kwītūmamīla ī shiinū ī ya kwandya; yūyūbawīla kūbeeja shiikolile sha shiinū īyo yalī n'igulagīje lya līlūshū, alīyo yalī ītaalī mhanga. Yinhwa na būdūla bo kūshinha myūyī ī shiikolile sha shiinū, gīkī ī shiikolile shenīsho shidūle kūyomba. Na hangī yūbiza na būdūla bo kūbenheleja kūbūlagwa pye abo bakūlema kūshilamya ī shiikolile sha shiinū. Yūlagīla gīkī pye a banhū batūūlīlwe lūmengho ha nkono gwa būlyo, nūūlū ha būshū wabo; pye a bose bado na bataale, basabi na bahabī, babize balī mu wiyabī nūūlū mu būsese; na gīkī atizilonga ose-ose wa kūgūla nūūlū kūjinja ūlū atī nalo ū lūmengho; ūlū atī nalyo ī lina lyayo nūūlū ī lisaabu lyayo ī shiinū yenīyo. Ū mu mhayo gwenūyū galīgongwa masala madeekanu; ūyo alī na witegeleja ni alībeejage ī lisaabu lyayo ī shiinū yenīyo, nguno līlī isaabu lya ng'wa munhū. Ī lisaabu lyenekīlī līlī magana atandatū na makūmi atandatū n'itandatū (666)! Aho naalola hangī nūmona ū Ng'wana wa Ngholo wīmīīlaga ha lūgūlū lo Sayuni; hamò na banhū shihūmbī igana na makūmi anè na shinè (144,000) abo baalī bandīkilwe a ha būshū wabo ī lina lyakwe nī lina lya ng'wa Ise. Niigwa n'ilaka kūfuma ng'wigūlū, gītī lya nghuutumo gwa minzī mingī, na gītī lya nghilimo ntaale gwa mbula. Ī lilaka īlo nakaliigwa lyenīlo lyalī gītī lya batūji ba ndono bakūtūlaga ndono jabo. Bīmbaga lyīmbo ipya ū kū būtongi w'Isumbī lya būtemi, nī Shiseeng'wa shipanga ī shinè, na a Banamhala. Atīho nūūlū ūmò ūyo adūgije kūlīmana ī lyīmbo lyenīlo, ūlū ītī abo shihūmbī igana na makūmi anè na shinè (144,000) dūhū, abo bagūlilwe kūfuma mu sī. A benaba hū bene abo batisosohagije na bakīma, nguno balī beela; hama hū bene abo bakanondeelaga ū Ng'wana wa Ngholo būlī kwene ūko alīja. Hū bene abo bagūlilwe kūfuma mu banhū gīkī babize matwajo ga kwandya kūlī Mulungu na kūlī Ng'wana wa Ngholo. Balī banhū abo būtilongile būlomolomo nūūlū hado ū mu milomo yabo; nguno batī na shilingo. Hama nūmona malaika ūngī alīlala kwigūlya mu malunde; walī na Nghūlū Jawiza ja welelo bose kūlwa kūbalomeela pye a bikaji ba mu sī; banhū ba mahanga gose, na ng'anda jose, na ndīmi jose. Walomeelaga alīhaya gīkī, “Ng'ogohagi Mulungu, na nkūjagi we; nguno ī likanza lya būlamuji bokwe lyashikaga. Namyagi we ūyo alī meeja w'igūlū na sī na manyanza, pyī nī nzwīlo ja minzī.” Na malaika ūngī wa kabīlī ūkūūbīja; wiza alīhaya gīkī, “Yagwaga, yagwaga ī Babeli ī nhaale, īyo yalī yang'wisha mahanga gose divai ya būjingi wayo bo kūpelanya!” Na malaika ūngī hangī, wa kadatū; ūbakūūbīja, wiza alīhaya n'ilaka itaale gīkī, “Būlī ng'wene ūyo alayīlamye ī shiinū nī shiikolile shayo; nū lūmengho lwayo ūzunya kūtūūlīlwa ha būshū nūūlū ha nkono gokwe, nanghwe akwīng'wa ī divai ya būpelanu bo ng'wa Mulungu, īyo ītatūjiwe minzī nūūlū hado; īyo īswīzilwe hūna yūtūūlwa mu shikombe sha būpelanu bo ng'wa Mulungu! Akūluhiwa mu moto gwa būgota bo shibiliti, kū būtongi bo bamalaika beela na Ng'wana wa Ngholo. Abo bakwīlamyaga ī shiinū nī shiikolile shayo, pyī nū wa kwanukūla lūmengho lwayo, batī na kwifuula na hado yaya līīmi na būjikū; ī lyochi lyabo līkwinunga ng'wigūlya welelo bose! Ū mu mhayo gwenūyū būlīgongwa wiyūmīlīja ū kū beela abo bashidimile ī shilagīlo sha ng'wa Mulungu, na kwīmīīla ha kūzunya kwa ng'wa Yesu.” Hūna niigwa ilaka kūfuma ng'wigūlū līlīhaya, “Andīkaga gīkī, ‘Balī na mbango a bafu abo balīchīla mulī Seeba kwīngīīla haha: Alichene, alīhaya Moyo; gīkī bifuule ū mu milīmo yabo ī ya makoye, nguno ī shītwa shabo shikūbiza hamò nabo!’ ” Aho nataalī nalolile gīko kwimanīla nabona ilunde lyape; a h'ilunde lyenīlo walī wigasha ho wa kūbiza gītī Ng'wana wa Munhū. Ū kū ntwe walī na ngikili ya zahabu, ū mu nkono gwakwe walī n'igeselo lyūgī. Wiza na malaika ūngī alīfuma mu hekalu, ūnghamukīla n'ilaka itaale ūyo walī wigasha h'ilunde; ūng'wīla gīkī, “Lītūmage ī ligeselo lyako lyandye kūgesa, nguno lyashikaga ī likanza lya kūgesa, gaashikile a magesa ga mu sī.” Nghana ūyo walī wigasha h'ilunde ūlīponeja mu sī ī ligeselo lyakwe, yandya kūgeswa ī sī! Na malaika ūngī hangī ūfuma ū mu hekalu ya ng'wigūlū, nanghwe walī n'igeselo lyūgī. Hama na malaika ūngī hangī, ū ng'wene ūfuma ha ng'walīlo, walī na būdūla higūlya ya moto, ūnghamukīla n'ilaka itaale ūyo walī n'igeselo lyūgī; ūhaya gīkī, “Lītūmage ī ligeselo ī lyūgī wīkuminge ī mikūngo ya nzabibu gwa mu sī, nguno yapile ī mizabibu yago.” Nghana ū malaika ng'wenūyo ūlīponeja mu sī ī ligeselo lyakwe, wīkuminga ī mizabibu, wīponeja ng'wikamīlo itaale lya divai ya būpelanu bo ng'wa Mulungu. Ī mizabibu yūpandagīlwa ng'wikamīlo lya divai, hanze ya nzengo. Gūfuma ū ng'wikamīlo lya divai lyenīlo mininga mingī ga kūshisha falasa ha lijamu, gūhūūma nghūūmo gwa kūshika bū kūle bo mailo gītī magana abīlī. Hūna nūbona shiiloleelo shingī ū ng'wigūlū, shalī shitaale no sha kūkumya. Bamalaika mpungatī baalī na sha kūluhya-luhya mpungatī sha kūmalīgīja; nguno ū Mulungu akūmalīgīja musho ū būpelanu bokwe. Hama hangī nūbona gītī nyanza y'ilole īsanganīkile na moto; nūbabona na a bapyeni abo bakīpyena ī shiinū nī shiikolile shayo nī lisaabu lyayo; baalī bīmīīla bīpīndya ī nyanza yenīyo, balī na ndono ja ng'wa Mulungu. Bīmbaga lyīmbo lya ng'wa Musa ū ntūmami wa ng'wa Mulungu, na lya Ng'wana wa Ngholo. Bīmbaga balīhaya gīkī, “Ee Seeba Mulungu wa būdūla bose, ī milīmo yako mitaale no, na ya kūkumya. Bebe ūyo ūlī Ntemi wa mahanga, ī nzīla jako jitūngīlīgije, hangī ja nghana. Seeba, nani ūyo atīko kogoha na kūlīkūja ī lina lyako? Nguno bebe wike h'ūlī ng'wela, pye a mahanga gakwiza, gakwiza kū būtongi wako gakūlamye, īkī ī shītīle shako sha būtūngīlīja shamalile koolechiwa hape!” Aho yabīta ī yenīyo nūbona yalugūlwa ī hekalu ya ng'wigūlū, ūmo būkikalaga būkaanīji. Būfuma a bamalaika mpungatī abo baalī na sha kūluhya-luhya mpungatī; baalī na shizwalo shilabagīzu sha kitaani yape; ū mu shikuba baalī bitungile mishipi ya zahabu. Ūmò wa Shiseeng'wa shipanga ī shinè ūbinha a bamalaika mpungatī benabo nzweso mpungatī ja zahabu; jokalile būpelanu bo ng'wa Mulungu, ūyo alī mpanga kūshisha welelo bose. Ī hekalu yokala lyochi ly'ikūjo lya ng'wa Mulungu na būdūla bokwe; walī atīho nūūlū ūmò wa kūdūla kwingīla ū mu hekalu, kūshisha shishile ī sha kūluhya-luhya mpungatī sha bamalaika mpungatī benabo. Hanuma niigwa ilaka itaale kūfuma ū mu hekalu līlībawīla a bamalaika abo mpungatī benabo gīkī, “Jagi mukashipumunhīle mu sī īsho shilīmo ū mu nzweso ja būpelanu bo ng'wa Mulungu!” Ū wa kwandya ūja ūūkashipumunhīla mu sī īsho shalī ū mu lweso lokwe; pye abo baalī na lūmengho lwa shiinū na a babo bashilamyaga ī shiikolile shayo būgulumūkīlwa malonda mabi no, hama masaatu kīngī nasho! Ū wa kabīlī ūūkashipumunhīla mu nyanza īsho shalī ū mu lweso lokwe; a minzī gūgalūka gūbiza gītī mininga ga nfu! Pye ī shiseeng'wa shipanga ī sha mu nyanza shūshila kūcha. Ū wa kadatū ūūkashipumunhīla īsho shalī ū mu lweso lokwe mu myongo na mu nzwīlo ja minzī; gūbiza mininga! Nūng'wigwa ū malaika ū ntaale wa minzī wahaya gīkī, “Watūngīlīja ū bebe ng'wela, ūyo ūlīho, na walīho kwīngīīla kale; īkī ū wenūbū hū būlamuji wako! Nguno a benaba bitagūla mininga mingī no ga beela na ga bahangi, h'ī nguno yene ūlībinha nabo mininga bang'we; ū mhayo gwenūyū gūbigeleelilwe!” Hūna nūgwigwa ū ng'walīlo gūlīhaya gīkī, “Alichene Seeba Mulungu wa būdūla bose, ū būlamuji wako būlī bo nghana, hangī būtūngīlīgije!” Ū malaika wa kanè ūshipumunhīla ha līīmi īsho shalī ū mu lweso lokwe, linhwa būdūla bo kūbabbisha a banhū. A banhū būbbishiwa būsebu būtaale no, bandya kūlīdūkagūla ī lina lya ng'wa Mulungu ūyo akalagīla shibize ho ī sha kūluhya-luhya shenīsho; na batagalūkile nūūlū hado, gīkī bandye kūng'winha ikūjo! Ū wa katanò ūshipumunhīla īsho shalī ū mu lweso lokwe h'isumbī lya būtemi lyayo ī shiinū; ū būtemi wa shiinū būbiza mu giiti; būyiluma ndīmi a banhū kūlwa makoye ayo gakabilongela. Bandya kūndūkagūla ū Mulungu wa ng'wigūlū kūlwa nguno ya makoye gabo, nū būbi wa malonda gabo ayo gabakoyaga. Alīyo batagalūkile gīkī booye ī shītīle shabo! Ū wa katandatū ūshipumunhīla īsho shalī ū mu lweso lokwe mu līmongo ī litaale, ī Līfulati; gūkama a minzī gamo gīkī ībeejiwe nzīla ya batemi ba kūfuma kīya. Hama nūbona myoyo īdatū misoso ya kwikola gītī madanga; yūfuma ū mu nomo gwa Līshing'weng'we, nū mu nomo gwa shiinū, na mu nomo gwa nghangi nomolomo. Ī yoi īlī myoyo ya mashetani īyo īkabeejaga mihayo ya kūgekemaja; īkajaga hose-hose ū kū batemi ba mu sī, īkūbalaalīkaga kūja kwilwisha būlūgū ū mu lūshikū lūtaale lo ng'wa Mulungu wa būdūla bose. “Managa gīkī, naliza gītī ng'wibi, alī na mbango ū wa kūsangwa alī miso ashilanghanile ī shizwalo shakwe, atizūsangwa alī dūūhū manyegu, bakībona ī minala ya dūūhū yakwe!” Ī myoyo yenīyo īkababilingīla kwipandī īlo līkitanagwa ū mu lūlīmi lwa Shihebulania gīkī Alimagedoni. Ū malaika wa mpungatī ūshipumunhīla kū lūyaga īsho shalī ū mu lweso lwakwe; lyūfuma ilaka itaale ū mu hekalu līlīhaya gīkī, “Yashila!” Hūna jūbiza ho ndabi na mihilimo na kūpalalūka, yūdinghima na nyahīnga nhaale: ītaalī kūbiza ho hangī nyahīnga nhaale gīko kūfuma aho banhū bandīja kwikala mu sī. Ū nzengo ū ntaale gūgabanīka mapandī adatū, ī mizengo ya mahanga nayo yūkenaagūka gete; ū Mulungu ūgwizūkwa kūgwinha shikombe sha divai ya būpelanu bokwe ū nzengo ū ntaale ū gwa Babeli. Pye a majinga gūjimīīla, nī ngūlū joya ū kūbonekana. Mbula ya mawe yidīka kūfuma ng'wigūlū; gaalī mataale ga kūbiza na būdito bo kilo gītī makūmi atanò būlī lyene. Yūbatūla a banhū, nabo būyūndūkagūla ū Mulungu kūlwa nguno ya kūluhiwa nī mbula ya mawe yenīyo. Ī sha kūluhya-luhya shenīsho shalī shabūbi no! Hūna ūmò wa bamalaika abo baalī na nzweso wiza, ūniwīla gīkī, “Nzūgū nakoolekeje ū nsango gokwe ū malahya ntaale, ūyo igashije higūlya ya minzī mingī; ūyo batemi ba mu sī balikalaga bakwijingīlaga nanghwe, pye na a bikaji ba mu sī walī wabaseeseeja divai ya būmalahya bokwe.” Na lūūlū ūnibūūcha mu mbika ya shiimoyo, ūnitwala kwitogolo; nūkamona nkīma adamhīlile shiinū yaza yokalile mina ga būsondagūji; yalī na mitwe mpungatī na mapembe ikūmi. Ū nkīma ng'wenūyo walī azwalile shizwalo sha nzulunge na shaaza, hama hangī azwalīlile na būlenji bo zahabu na mawe ga mpango ntaale na luulu. Ū mu nkono gwakwe walī na shikombe sha zahabu shokalile mihayo ya malofu na būsoso bo būmalahya bokwe. Ū kū būshū bokwe walī andīkilwe lina; gīkī, MBISĪLA, BABELI NTAALE, NINA WA BAMALAHYA, NA WA BŪSOSO BO MU SĪ. Ū nkīma ng'wenūyo nakamona walī aleebilwe mininga ga beela, na mininga ga bakaanīji ba ng'wa Yesu. Aho namona nūkumya na kakumīje kataale no! Alīyo ū malaika ūniwīla, “Nibūlī ūlīkumya? Nakūkūwīla ī mbisīla ya nkīma ng'wenūyū nī ya shiinū īyo wīdamhīlaga, īyo īlī na mitwe mpungatī na mapembe ikūmi. Ī shiinū īyo wībonaga yalī īlīho ī kwandya, ī haha ītīho, alīyo īlī hihī kūpuluka kwīnga ū ng'wishimayenze īje mu kūyagala. A bikaji ba mu sī, abo mina gabo gatandīkilwe mu shitabo sha būpanga kūfuma ikanza lya kūseeng'wa kwa sī, bakūkumya ūlū bībona ī shiinū yenīyo, īyo yalīho, alīyo ī haha ītīho, hama hangī īlilonge. A henaha lyagongwa iganiko lya masala; ī mitwe īyo mpungatī jilī ngūlū mpungatī ījo ajigasīgije ū nkīma ng'wenūyo, a benabo batemi mpungatī. A batanò bamala kūgwishiwa, ūmò ataalī alīho, lelo ū ūngī ataalī ū kwilonga, ūlū wilonga shiigelile ashinge ho kakanza kado. Ī shiinū īyo yalīho kwandya alīyo ī haha ītīho, ī yene ya kanaane, īlī mu lūkwa lūmò na a babo mpungatī, nayo ījile mu kūyagala. A mapembe ikūmi ayo wagabonaga, a bene batemi ikūmi; kwike bataalī ū kwanukūla ū būsugi. Alīyo bakwanukūla būdūla bo kūsuga hamò nayo ī shiinū ikanza lya sa īmò. A boi balaganile mhayo gūmò, gwa kūyinha būdūla na kwīguzuhya ī shiinū yenīyo. Bakwilwisha būlūgū nū Ng'wana wa Ngholo; alīyo ū Ng'wana wa Ngholo akūbapyena, nguno ū ng'wene alī Seeba wa baseeba na Ntemi wa batemi, nīyo abo balī nanghwe balī basolwa na basanyiwa.” Hangī ū malaika ūniwīla gīkī, “A minzī ayo wagabonaga agigasīgije ū malahya ng'wenūyo, a benabo banhū; būhī na būhī wa mahanga ga būlī ndīmi. Ī shiinū īyo wībonaga yenīyo īkwīta īnkolwe ū malahya. Na a mapembe ayo ikūmi nago gakūnkolwa; hūna lūūlū bakūnkenaagūla banzuuje baneke buyīkī, nū mīlī gokwe bagūlye; hūna bampembeele na moto ashile ho gete! Nguno ū Mulungu wabinhile ū mu ngholó jabo iganiko līmò lya kūbūlekela shiinū ū būtemi wabo kūshisha īshikīīle ī mihayo yakwe gīt'ūmo ayīhelelile. Ū nkīma ūyo wamonaga ng'wenūyo, h'ī līnzengo ī litaale īlo lībasugile a batemi ba mu sī!” Aho yabīta ī yenīyo, nūmona malaika ūngī wa būdūla būtaale alika kūfuma ng'wigūlū; ī likūjo lyakwe lyūyakīīla ī sī. Ūhamuka n'ilaka lya nguzu alīhaya gīkī, “Yagwaga, yagwaga ī Babeli ī nhaale. Bobizaga wikalo wa masamva, n'ihalo lya myoyo misoso ya mbika jose, n'ipandī lya būlī noni jabūbi na ja malofu. Nguno pye a mahanga gīng'wile ī divai ya būjingi bokwe, īyo īkaseeseejaga. A batemi ba mu sī baalijingīlaga nanghwe, na a basūlūja ba mu sī balūsabīlaga ū mu būdūla bo būsabi bokwe ūbo wandoosha!” Hama niigwa ilaka līngī kūfuma ng'wigūlū līlīhaya gīkī, “Bing'we banhū bane, fumagi ng'wīnge mo, lekagi ū kwisangīja ū mu būkenaagūji bokwe, mutizūgwīlwa nsango gokwe ning'we. Nguno ī shibi shakwe shaseesekelile kūshisha ng'wigūlū; nū Mulungu owizūkilwe ū būkenaagūji bokwe. Ng'winhagi nanghwe gīt'ūmo olūbinhīlaga ū wei, ng'winhagi nghangala ibīlī īyo yigeleelilwe katūmamīle kakwe. Ngelekelagi ū mu shikombe īsho olūbagelekelaga bangī, nīyo na kūtinda ho! Ng'winhagi būluhi na būpīna ū mu shikolo īsho shalūng'winhaga kwikumīlīja na kūdoosa. Nguno olikalaga wiwīla ū mu ngholó yakwe gīkī, ‘Ū nene nigashije gītī nalī ntemi nkīma, natī naachīlwa, hangī natalabona būpīna!’ Hūna lūūlū, ū būtūlwa bokwe būkūngwīla mu lūshikū lūmò: icha na būpīna na nzala. Hanuma akūpemva moto ashile ho gete; nguno ū Mulungu, ū Namuji wakwe, alī Seeba wa nguzu. “A batemi ba mu sī abo baalijingīlaga nanghwe na kūyegela mu būdooshi bokwe, bakūlībona ī lyochi lya kūpemva kwakwe bandye kūtūla nghūngū bakūnīlaga. Kūlwa kūbogoha ū būluhiwa bokwe, bakwīmīīla kūle balīlīla būhaya gīkī, ‘Babeli wagwīlwa makoye, bebe nzengo ntaale gwa nguzu, wagwīlwa makoye. Nguno ū kūlamulwa kwako gwakwikīīla ng'wikanza līmò!’ “Na a basūlūja ba mu sī bakūmpīnīhalīla bandye kūnīla, nguno atīho ūngī wa kūbagūlīla ī miligo ya shikolo shabo; miligo ya zahabu na feza na mawe ga mpango ntaale na luulu, na myenda ya kitaani yawiza, na ya nzulunge na ya halili, na yaza; na mitī ya būlī mbika na shikolo sha kūbeejiwa kūfuma mu mapembe ga mhūlī, na sha mitī ya gembe, na sha chūma shibbūpu, na shisīnza, na sha mawe gape; na shisanjo sha mu shilīwa na maguta ga kwibila, na malaashi, na divai na maguta ga kūzugīla shilīwa, na būsu na būsīga, na ng'ombe na ngholo na falasa na magogoteni, na mibīlī ya banhū, nū būpanga wabo! Bakūnīla balīhaya gīkī, ‘Nī litwajo īlo būpanga wako walūlīhahaalīlaga lyakwīngaga; pyī nī shikolo ī shose ī shawiza na sha mpango ntaale shakūkenaagūkīlaga, shitalabonwa hangī na hado yaya!’ A basūlūja ba shikolo shenīshi abo walī wabasabya, bakwikīga kūle bakūdetemaga, bagogohaga a makoye ayo gangwīlaga. Bakūlījiwa būpīna balīhaya, ‘Gwagwīlwa makoye, gwagwīlwa makoye ū nzengo ntaale, ūyo gwalikalaga gūzwalīlile myenda yawiza ya kitaani na ya nzulunge, na yaza. Nzengo ūyo gwalikalaga gūkūlabagīlaga kūlwa zahabu na mawe ga mpango ntaale, na luulu! Nguno ū būsabi ū bose ūbū bojimīīla ng'wikanza lya sa īmò dūhū!’ “Na hangī būlī ntaale wa meli na būlī ng'wene ūyo akashimīzīlaga mu meli, pye a batūmami ba mu meli, abo milīmo yabo īlī mu nyanza, bakwikīga kūle bakūlīlaga ūlū būlībona ī lyochi lya kūpemva kwa nzengo gwenūyo; bakūlīla balīhaya, ‘Nzengo kī hangī ūyo gūshikile kūlenganījiwa nū nzengo ū ntaale ūyū!’ Hama bakwandya kwisaamagūlīla lūbuubu ū kū mitwe yabo, kūnū balīlīla nghūngū kūlwa būpīna būtaale; balīhaya, ‘Gwagwīlwa makoye, gwagwīlwa makoye ū nzengo ū ntaale, ūyo kūlwa būsabi wago gwalūbasabyaga pye abo balī na meli mu nyanza; gwabiza buyīkī ng'wikanza lya sa īmò dūhū!’ Bebe igūlū yegaga kūlwa nguno yago, pye na a bing'we beela, na a batūng'wa na a bahangi; īkī ū Mulungu wagūgwisījaga nsango ū nzengo gwenūyo, kūlwa nguno ying'we!” Hūna malaika wa nguzu ūsola iwe itaale gītī lya kūshela, ūlīponeja mu nyanza kūnū alīhaya, “Ū nzengo ū ntaale, ū gwa Babeli gūkūgwishiwa na shiligityo shitaale gīkī; na gūtalabonekana hangī na hado yaya! Lītaliigwiwa ilaka lya batūji ba ndono nūūlū lya bīmbi, nūūlū batūji ba ng'oma, nūūlū mbiilūlū, nūūlū mhembe ītaliigwiwa na hado yaya; nūūlū kooli wa kūbeeja shose-shose atalilonga mo ū mulī bebe na hado yaya, nūūlū nghilimo gw'iwe lya kūshela gūtaliigwiwa ū mulī bebe nūūlū kamò. Nūūlū ka būng'weku ka chenge katalang'weka gete ū mulī bebe; nūūlū ilaka lya ntooji lītaliigwiwa ū mulī bebe na kamò yaya, nūūlū lya ntoolwa ndūhū; nguno a basūlūja ba mu ng'wako hū bene abo baalī bataale ū mu sī. Walikalaga ūgalemba-lemba pye a mahanga ga mu sī kūlwa būlogi boko! Ū mulī we gaabonekanile mininga ga bahangi na ga beela, na a bose a ba mu sī abo babūlagwa!” Aho yabīta ī yenīyo niigwa ilaka itaale gītī ly'ibità itaale lya ng'wigūlū līlīhaya gīkī, “Halelūya, būpīji n'ikūjo na būdūla shilī sha ng'wa Mulungu wise; nguno ū būlamuji bokwe būlī bo nghana, na būtūngīlīgije. Īkī wang'winhaga nsango ū malahya ntaale, ūyo walī wīsosohaja ī sī kūlwa būmalahya bokwe. Na hangī ū Mulungu wagamalīlaga shiilī a mininga ga banhū bakwe, ayo wagiita na nkono gwakwe ū malahya ng'wenūyo!” Bongeja kūhaya hangī gīkī, “Halelūya, nī lyochi lyakwe līkwinunga kūja ng'wigūlū welelo na welelo!” A Banamhala makūmi abīlī na banè, nī Shiseeng'wa shipanga ī shinè būgwa balīnamya Mulungu ūyo igashije h'Isumbī lya būtemi, kūnū balīhaya; “Alichene, Halelūya!” Hūna liza ilaka kūfuma a h'Isumbī lya būtemi līlīhaya gīkī, “Nkumīlījagi ū Mulungu wise pye a bing'we batūmami bakwe; na a bing'we abo mung'ogohile, bado na bataale!” Hangī niigwa ilaka gītī ly'ibità itaale, gītī nghuutumo gwa minzī mingī, gītī kūpalalūka kūtaale; nūliigwa līlīhaya, “Halelūya, nguno ū Seeba Mulungu wise, ū wa būdūla bose, hū ng'wene ū Nsugi! Tūyegagi tūsangabale, tūng'winhagi ikūjo, nguno lyashikaga ī likanza lya būtooji bo Ng'wana wa Ngholo, nū Ntoolwa wakwe amalīīlile. Azwalīchiwe shizwalo shape shilabagīzu sha kitaani yawiza.” (Nguno ī kitaani yawiza īlī shītīle sha būtūngīlīja, īsho bakwītaga beela.) Hūna ūniwīla, “Andīkaga gīkī, ‘Balī na mbango abo balaalīkilwe kūja kū shigukulu sha būtooji bo Ng'wana wa Ngholo.’ ” Hama ūniwīla hangī gīkī, “Ī yenīyī mihayo ya ng'wa Mulungu, īlī ya nghana.” Nūgwa kū magūlū gakwe gīkī naanamye; alīyo ūniwīla, “Lekaga ū kwīta gīko, nū nene nalī ntūmami ng'wiyo dūhū, hamò na a badūgū bako abo balī na būkaanīji bo ng'wa Yesu. Namyage Mulungu, nguno ū būkaanīji bo ng'wa Yesu gūlī moyo gwa būhangi!” Aho nataalī nalolile kwimanīla nabona haalugūka hangī ū ng'wigūlū, na falasa yape yīmīīlaga, ūyo walī ayīdamhīlile akitanagwa Nsanyiwa, nīyo h'ūyo alī Nghana yenekīlī; ūyo kalamulīle na kalwīle kakwe mu būlūgū kalī ka būtūngīlīja. A miso gakwe gaalī gītī ndali ja moto, ū kū ntwe gokwe jalīho ngikili ningī; walī andīkilwe lina īlo atīho munhū wa kūlīmana, ūlū atī wei ng'wenekīlī dūhū. Walī azwalile shizwalo shidabbiwe mu mininga; ī lina lyakwe akitanagwa Mhayo go ng'wa Mulungu. A mabità ga bashilikale ba ng'wigūlū ganondeelaga gadamhīlile falasa jape, hangī gazwalile shizwalo shawiza sha kitaani yape. Ū mu nomo gokwe lyafumaga mo līlūshū lyūgī lya kūbūlagīla mahanga; na hangī akūbadīīma na nangha gwa chūma, na akūlīpandagīla ī likamīlo lya divai ya būkalī na būpelanu bo ng'wa Mulungu wa būdūla bose. A ha shizwalo shakwe na a h'itango walī andīkilwe ī lina lyakwe; gīkī, NTEMI WA BATEMI, NA SEEBA WA BASEEBA. Hama nūmona na malaika wīmīīlaga ha līīmi alījihamukīla pyī ī noni ījo jikalalaga ng'wigūlya, alījiwīla gīkī, “Ikumingagi ng'wize kū shigukulu shitaale, shigukulu sha ng'wa Mulungu. Nzūgi mulye nyama ja mibīlī ya batemi, na ya bataale ba bashilikale, na banhū ba nguzu; na nyama ja falasa na badamhīji bajo, na nyama ja mibīlī ya banhū bose, babize balī mu wiyabī nūūlū mu būsese, bado na bataale.” Hūna nībona ī shiinū, na a batemi ba mu sī na a mabità gabo. Baalī bikuminga kwilwisha būlūgū nanghwe ūyo walī adamhīlile falasa nī libità lya bashilikale bakwe. Yūding'wa ī shiinū, hamò nū nghangi ū nomolomo, ūyo yantūmaga kūja wīta shimanīkījo akūbalembagūlaga a balamya ba shiikolile, abo baalī banukūla lūmengho lwayo ī shiinū. A babīlī benabo būponyiwa balī bapanga gīko, mu nyanza ya moto ūyo gūkūbakaga na būgota bo shibiliti. A bangī bene ūbabūlaga ūyo walī adamhīlile falasa; akababūlaga na līlūshū īlo lyafumaga mu nomo gokwe. Pyī ī noni jikalya jilile ī mibimba yabo, jigūta! Hūna nūmona malaika alika kūfuma ng'wigūlū; ū mu nkono gwakwe walī na lūfungūlo lwa h'ishimayenze na nyololo ntaale. Ūlīdima ī Līshing'weng'we, ī Liyoka lya kale, ī Lyanishi na Līshetani; ūlītunga ikanza lya myaka 1,000. Ūlīponeja ng'wishimayenze ūlīlugalīla ng'wenūmo ūkanda na kūkanda a ha nyango, lītizikala lyūlembagūla banhū, kūshisha īshile ī myaka īyo 1,000; alīyo ūlū yūbīta ī mihayo yenīyo shiigelile lītaligūlīlwe kakanza kado. Kwimanīla hangī nabona masumbī g'ikūjo ga kwigasīja abo baalī binhwa būlamuji; nūjibona nī ngholó ja banhū abo baalī babūlagwa kūlwa nguno ya būkaanīji bo ng'wa Yesu, na kūlwa nguno ya mhayo go ng'wa Mulungu. Na a babo baalī batīlamije ī shiinū nūūlū ī shiikolile shayo, abo batanukūlile lūmengho lwayo kū būshū nūūlū kū nkono gwabo. Bakabiza bapanga, būsuga hamò nanghwe ū Kilisto ikanza lya myaka 1,000. A bafu a bangī batapīlile kūshisha īkalīke ī myaka īyo 1,000; ū wenūbū hū būjūūko bo kwandya. Balī na mbango, na balī beela abo bakūbiza na ngabo ū mu būjūūko bo kwandya. Ī licha lya kabīlī lītī na nguzu ū kūbo; bakūbiza bagabīji ba ng'wa Mulungu na ba ng'wa Kilisto, bakūsuga nanghwe ikanza lya myaka 1,000. Ī myaka 1,000 ūlū yūshila, ū Shetani akūlugūlīlwa ū mu shifungo shakwe. Ūlū ūfuma moi akwandya kūgayeelela pye a mapandī ga mu sī, Gogi na Magogi; aje alīgalemba-lemba a mahanga gīkī bibilinge kū būlūgū. Ū wingī wabo būlī gītī maseni ga ha nyanza. Bakaja hose-hose ū mu sī, bahayūshika ha nghambī ya beela, a ha nzengo ntogwa, būgūgobanīja; alīyo gwika moto kūfuma ng'wigūlū gwiza gūbalya. Nū ng'wanishi ūyo wabalemba-lembaga ūponyiwa mu nyanza ya moto gwa kūbaka na būgota bo shibiliti; h'ūmo yalī nī shiinū hamò nū nghangi ū nomolomo. Bakūbiza ng'wenūmo bakūluha-luhiagwa līīmi na būjikū welelo na welelo. Hanuma hangī nūbona Isumbī lya būtemi lyape itaale; ī sī nī ligūlū shūpeela kwīnga ū kū būtongi bokwe ūyo walī aligasīgije, lītabonekanile hangī ī lipandī lyasho. Hama nūbabona a bafu, bataale na bado bīmīīlaga ū kū būtongi w'Isumbī lya būtemi, na mashitabo gūkundūlwa; na līshitabo līngī lyūkundūlwa, ī lya būpanga. A bafu būūlamulwa kūlwa kūlolwa īyo yalī yandīkilwe ū mu mashitabo genayo, kūlenganīla nū mumo yalī ī milīmo yabo. Ī nyanza yūbafunya a bafu abo baalī muyo, nū kūcha pyī nū kūlimu shūbafunya a bafu abo baalī musho. Būūlamulwa būlī ng'wene kūlenganīla na shītwa shakwe! Ū kūcha nū kūlimu shūponyiwa mu nyanza ya moto; ī lyenīlo icha lya kabīlī. Na ose-ose ūyo akaleka kūbonekana andīkilwe ū mu shitabo sha būpanga akaponyiwa mu nyanza ya moto! Hūna nūbona igūlū ipya na sī mhya; nguno ī ligūlū lya kwandya nī sī ī ya kwandya shalī shamala kūbīta, nī nyanza yalī ītīho hangī. Nū nzengo ng'wela ū gwa Yelusalemu mhya nūgūbona gūlika kūfuma ng'wigūlū kūlī Mulungu, gūbeegelejiwe gītī ntoolwa wigolanyaga kūlwa nguno ya ngoshi wakwe. Niigwa ilaka itaale kūfuma a h'Isumbī lya būtemi līlīhaya gīkī, “Managa gīkī, ū wikalo bo ng'wa Mulungu būlī hamò na banhū, akwikala hamò nabo, babize banhū bakwe; nū wei ng'wenekīlī ū Mulungu akūbiza hamò nabo, abize Mulungu wabo. Akūshipyagūla ī shisoji shīnge pyī ū mu miso gabo, na kūtalabiza ho kūcha hangī, nūūlū būpīna, nūūlū nghūngū; pye nūūlū kūluha kūtalabiza ho, nguno ī ya kwandya īkūbiza yamalaga kūbīta.” Hūna ūyo walī igashije a h'Isumbī lya būtemi ūhaya gīkī, “Managa gīkī, būlī shikolo nalīshīta shibize shipya!” Hangī ūhaya, “Andīkaga gīkī, ‘Ī mihayo yenīyī īlī ya kūsanyiwa, na ya nghana.’ ” Hama hangī ūniwīla, “Yashila! Ū nene nalī Alufa na Omega, Wandījo na Būkalīkījo; ūyo akolilwe notà nakūng'winha ang'we dalali kūfuma mu lwinzī lo minzī mapanga. Ū wa kūpyena akūbiza ng'wingīji wayo ī yenīyī, hama ū nene nakūbiza Mulungu wakwe, nū wei akūbiza ng'wana wane. Alīyo a booba na a bagomi, na a basoso, na a babūlagi, na a bajingi, na a balogi, na a balamya ba shiikolile; pye na a balomolomo, a bene ū ngabo gwabo gūlī mu nyanza ya kūbaka moto na būgota bo shibiliti, hū kūcha kwa kabīlī.” Hama wiza ūmò wa bamalaika mpungatī abo baalī na nzweso jokalile sha kūluhya-luhya mpungatī. Aho washika ūniyombya; ūniwīla gīkī, “Nzūgū nakoolekeje ū Ntoolwa, ū nke wa Ng'wana wa Ngholo.” Hūna ūnibūūcha mu mbika ya shiimoyo, ūnitwala kū lūgūlū lūtaale hangī lūlīhu, ūnoolekeja ū nzengo ng'wela ū gwa Yelusalemu, nūgūbona gūlika kūfuma ng'wigūlū kūlī Mulungu. Gwalī n'ikūjo lya ng'wa Mulungu, ū būlabagīzu wago walī gītī w'iwe lya mpango ntaale, gītī iwe lya yaspi, gītī būpe w'ilole. Gwalī gūpīndīlījiwe ndugu nhaale hangī ndīhu no; hama gwalī na mibita ikūmi n'ībīlī na bamalaika ikūmi na babīlī baalīho a ha mibita yenīyo, na a mina ga ng'anda ikūmi n'ibīlī ja Baisilaeli gaalī gandīkilwe ho. Ū kū lwandī lo kīya yalīko mibita īdatū, nū lo sukuma mibita īdatū, nū lo dakama mibita īdatū, nū lo ng'weli mibita īdatū. Ī ndugu ya nzengo yalī na misingi ikūmi n'ībīlī; na a mina ga batūng'wa ikūmi na babīlī ba Ng'wana wa Ngholo gaalī gandīkilwe ho. Ūyo waniwīlaga walī n'idete lya zahabu lya kūpimīla, agūpime ū nzengo nī mibita yago, nī ndugu yago. Ī mhandī ja nzengo būnè wajo jalī jilenganīlile, ū būlīhu bolī būlenganīlile nū būgalī-galī; aho wagūpima nī lidete lyenīlo gūbiza na būlīhu gītī kilomita 2,400, pyī nū būgalī-galī, nū būgūngūhu ū kūja ū ng'wigūlya. Aho wīpima ī ndugu ū būgīnu wayo būbiza gītī magūlū makūmi atandatū na atandatū, ū kūlenganīla nī shipimo sha banhū, īsho watūmamīlaga ū malaika ng'wenūyo. Ī ndugu yenekīlī yalī īzengilwe na yaspi, alīyo ū nzengo, ū gwene gwalī gwa zahabu yawiza ndabagīzu gītī ilole. Pye ī misingi ya ndugu yalī ītūūlīlilwe būlenji bo mawe ga mpango ntaale, ū nsingi go kwandya yalī yaspi, ū go kabīlī safilo, ū go kadatū kalikedoni, ū go kanè sumaladi. Ū go katanò salidoniko, ū go katandatū salidioni, ū go mpungatī kilisolito, ū go kanaane belilo, ū go kenda topazio, ū gw'ikūmi kilisopulaso, ū gw'ikūmi na gūmò yakonto, ū gw'ikūmi n'ibīlī ametisto. Ī mibita īy'ikūmi n'ībīlī yenīyo jalī luulu ikūmi n'ibīlī; būlī mita luulu īmò, hama ī libbalabbala lya mu nzengo lyalī lya zahabu yawiza ya kūng'weka-ng'weka gītī ilole. Natabonile mo hekalu, nguno ū Seeba Mulungu wa būdūla bose, nū Ng'wana wa Ngholo hū ng'wene alī hekalu yamo. Na hangī ū nzengo gwenūyo gūtī na nguno ya būpe bo līīmi nūūlū bo ng'weji, nguno ī likūjo lya ng'wa Mulungu hū lyene īlo līkagwakīīlaga, hama ū Ng'wana wa Ngholo hū ng'wene ūyo alī talà yamo. A mahanga gakūbiza ga kūshimīzīla ng'wisana lyago; na a batemi ba mu sī bakwenha mo ī likūjo lyabo. Ī mibita ya nzengo gwenūyo ītīko kūlugalwa na hado yaya pyī ī shikū, nīyo būtīho būjikū. Hama ikūjo lya mahanga na būkumīlīja shikwenhwa mo. Būlī shikolo sha malofu shitingīla mo na hado yaya, na a babo bakīītaga ya būsoso, pye na a balomolomo. Bakwingīla mo dūhū abo bandīkilwe mu shitabo sha būpanga ī sha Ng'wana wa Ngholo. Akīīta ūnoolekeja mongo gwa minzī mapanga mateemagīzu gītī ilole; gwalī gūfumīīlile a h'Isumbī lya būtemi lya ng'wa Mulungu na Ng'wana wa Ngholo. Gwahūūmaga kūbītīla a ha gatī-gatī y'ibbala-bbala lyamo. Ū kū ngegu ja mongo gwenūyo, ī lipandī īlī nī lipandī īlī, gwalīho ntī gwa būpanga, gwatwajaga mbika ikūmi n'ibīlī ja matwajo; mu katwagīje ka būlī ng'weji. A madūūtū gaho ga kūlagūlīla mahanga. Nīyo lītūbiza mo izumo na hado yaya ū mu nzengo gwenūyo; ī Lisumbī lya būtemi lya ng'wa Mulungu na Ng'wana wa Ngholo līkūbiza ng'wenūmo, hama a batūmami bakwe bakūbiza balamya bakwe. Bakūbūbona ū būshū bokwe, nī lina lyakwe līkūbiza lyandīkilwe ū kū būshū wabo. Būtūbiza ho būjikū na hado yaya, na ītīho nguno ya kūbiza na būpe bo talà nūūlū bo līīmi, nguno ū Seeba Mulungu ng'wenekīlī h'ūyo akūbiza Isana lyabo, bakūsuga shikū ja welelo na welelo. Hama ūniwīla gīkī, “Ī mihayo yenīyī īlī ya nghana, nīyo shiigelile īsanyiwe. Hūna lūūlū, ū Seeba Mulungu wa myoyo ya bahangi, wantūmaga malaika wakwe kwiza kūboolekeja a batūmami bakwe, ī mihayo īyo shiigelile ībize ho wangū.” “Managa gīkī naliza wangū, alī na mbango ū wa kwīdima ī mihayo ya būhangi ūbo wandīkilwe ū mu shitabo shenīshi!” Ū nene Yohana hū nalī ng'wene ūyo nakīyigwa na kwībona ī mihayo yenīyī. Ī mihayo yenīyī aho nīyigwa nū kwībona nībona, nakagwa kū magūlū gakwe ū malaika ūyo wanoolekejaga, nūgwa gīkī naanamye! Alīyo ū wei ūniwīla, “Lekaga ū kwīta ī gīko, ū nene nane nalī ntūmami ng'wiyo dūhū, hamò na a badūgū bako a bahangi, na a babo bīdimile ī mihayo ya mu shitabo shenīshi, namyage Mulungu!” Hūna ūniwīla gīkī, “Yaya ū kwībisa ī mihayo ya mu shitabo shenīshi, nguno ī likanza lyegeelaga. Ūyo atī ntūngīlīja ni ongejage kwīta īyo ītī ya būtūngīlīja, ū nsoso nanghwe ongeje kwisosohaja; nū ntūngīlīja ni ongejage kwīta ī ya būtūngīlīja, ū ng'wela nanghwe ongeje ū kwiyeeja. Managa gīkī naliza wangū, nalī nayo nī mheela yane. Būlī munhū nakūng'winha mheela ya kūlenganīla na shītwa shakwe. Ū nene nalī Alufa na Omega, nalī wa Kwandya na wa Kūmalīja, Wandījo na Būkalīkījo. Balī na mbango abo bafulile shizwalo shabo, gīkī banukūle būdūla bo kūbiza na ngabo ū kū ntī gwa būpanga, hama badūle kūbīta a ha mibita, bingīle ū mu nzengo. Alīyo a hanze jilīho mva, na balogi, na bajingi, na babūlagi, na balamya ba shiikolile; na a balomolomo, abo batogilwe kwīta ya būlomolomo. Nene Yesu nantūmaga malaika wane kwika kū kanisa jose, ize kūmukaanīla. Hū nene ūyo nalī Nji go ng'wa Daūdi na wa lūganda lokwe; nalī Sonda ng'weku ya mu makīngo.” Ū Moyo nū Ntoolwa balīhaya, “Nzūgū!” Hama ūyo aliigwa ni ahayage gīkī, “Nzūgū!” nū yūyo akolilwe notà ni izage. Ūyo alītogwa ni anukūlage dalali minzī mapanga. Ū nene nalīnghūgūla būlī munhū ū wa kwīyigwa ī mihayo ya būhangi wa mu shitabo shenīshi gīkī, ose-ose ūyo ongeja mhayo a higūlya ya yenīyī, ū Mulungu akūng'ongeja ū būluhiwa ūbo wandīkilwe ū mu shitabo shenīshi. Hama nūūlū ose-ose wīnja mhayo ū mu yose īyo yandīkilwe ū mu shitabo sha būhangi wenūbū, ū Mulungu akūng'wīngīja ū ngabo gwakwe a ha ntī gwa būpanga, nū mu nzengo ng'wela. Ū Nkaanīji wayo ī mihayo yenīyī alīhaya, “Ee, naliza wangū.” Alichene, nzūgū Seeba Yesu. Shigongo sha ng'wa Seeba Yesu shibize hamò na banhū bose a ba ng'wa Mulungu: Alichene.