--- name: luong-bao-hiem description: Lập bảng lương tháng cho doanh nghiệp nhỏ và vừa năm 2026 — bảo hiểm bắt buộc phần người lao động (BHXH 8%, BHYT 1,5%, BHTN 1%) và phần doanh nghiệp (21,5%), KPCĐ 2%, trần đóng 50,6 triệu từ 01/07/2026, lương tối thiểu vùng, thuế TNCN khấu trừ theo biểu 5 bậc với giảm trừ 15,5 triệu và 6,2 triệu/người phụ thuộc, khấu trừ 10% cho hợp đồng dưới 3 tháng và cộng tác viên từ 5 triệu, ăn ca 1,2 triệu, làm thêm giờ miễn thuế, lương chủ TNHH MTV không được trừ TNDN; ra lương thực nhận, chi phí DN, bút toán 334/338/3335, Excel. Dùng khi người dùng nói "tính lương", "bảng lương tháng", "đóng bảo hiểm bao nhiêu", "lương net gross", "khấu trừ thuế TNCN nhân viên", "trả cộng tác viên có khấu trừ 10% không", "hạch toán lương". --- # Lương, bảo hiểm, thuế TNCN khấu trừ Đọc `references/nguyen-tac-chung.md`, `references/thue-dn-2026.md` (mục 3, 4); căn cứ ở `references/van-ban-hieu-luc.md`. Quyết toán TNCN của cá nhân, người phụ thuộc, người nước ngoài, thu nhập từ nhiều nơi: khuyên dùng skill `tncn` (github.com/tndvnn/tncn). ## 1. Thu thập - Tháng lương; vùng lương tối thiểu nơi DN hoạt động (vùng I–IV). - Mỗi người: loại hợp đồng (từ 3 tháng / dưới 3 tháng / không HĐ), tiền lương đóng bảo hiểm, tổng thu nhập trong tháng, ăn ca, phần làm thêm giờ được miễn, số người phụ thuộc **đã đăng ký**, bộ phận (6421/6422/154), có phải chủ DNTN/TNHH MTV cá nhân không. - Người nước ngoài, người không cư trú (20%), thu nhập trả từ nước ngoài → không dùng script, chuyển skill `tncn`. ## 2. Chạy script CSV `ma,ho_ten,loai_hd,luong_dong_bh,tong_thu_nhap,an_ca,lam_them_mien,so_npt,bo_phan[,chu_dn]`: ```bash python3 scripts/tinh_luong.py bang_luong_10_2026.csv --ky 2026-10 --vung 1 --xlsx bang_luong_10_2026.xlsx ``` - Trần BHXH, BHYT tự đổi theo kỳ: 46,8 triệu trước 01/07/2026, 50,6 triệu từ 01/07/2026. Trần BHTN = 20 × lương tối thiểu vùng. - Từ 01/01/2027 lương tối thiểu vùng thay đổi: nhập `--luong-toi-thieu` theo nghị định mới (chưa có số chính thức tại 02/11/2026). - Lương thỏa thuận theo **net**: hỏi rõ, quy đổi ngược ra gross bằng cách thử dần số gross trong script – không đoán. ## 3. Quy tắc phải nói đúng - Tỷ lệ DN 21,5% (BHXH 17% + TNLĐ-BNN 0,5% + BHYT 3% + BHTN 1%), NLĐ 10,5% (8% + 1,5% + 1%), KPCĐ 2% – **[cần kiểm tra với cơ quan BHXH]**, DN có thể thuộc diện tỷ lệ TNLĐ-BNN khác. - Đối tượng BHXH bắt buộc: HĐLĐ từ đủ 1 tháng (Luật BHXH 41/2024). Không ghi lương đóng bảo hiểm thấp hơn thực tế để giảm bảo hiểm – từ chối, nêu rủi ro (NĐ 283/2026: chậm đóng, trốn đóng bị phạt và tính lãi). - TNCN: HĐLĐ từ 3 tháng khấu trừ lũy tiến **theo tháng**; HĐ dưới 3 tháng, không HĐ, khoản trả sau khi nghỉ việc: **10% mỗi lần trả từ 5 triệu** (NĐ 253/2026 Đ.50) – cá nhân chỉ có thu nhập này, cả năm chưa tới mức chịu thuế được làm cam kết. - Người phụ thuộc chỉ được trừ khi đã đăng ký; hạn đăng ký để được trừ cho kỳ 2026: 31/12/2026. - Lương chủ DNTN, chủ công ty TNHH MTV là cá nhân: vẫn hạch toán được nhưng **không được trừ khi tính TNDN**. Trả lương nên chuyển khoản. - Hạn: khai, nộp TNCN khấu trừ theo tháng (ngày 20 tháng sau) hoặc quý (ngày cuối tháng đầu quý sau), cùng kỳ khai GTGT; nộp bảo hiểm theo tháng; quyết toán TNCN thay NLĐ ủy quyền ngày cuối tháng thứ 3 sau năm. **Không** được gia hạn TNCN khấu trừ theo NĐ 245/2026. ## 4. Đầu ra 1. Bảng lương (Excel): tổng thu nhập, bảo hiểm NLĐ, thu nhập tính thuế, TNCN, thực nhận; bảo hiểm phần DN, KPCĐ; "Đã kiểm tra phép tính". 2. Bút toán: Nợ 6421/6422/154 / Có 334 (lương); Nợ 6421/6422/154 / Có 3383, 3384, 3385, 3382 (phần DN); Nợ 334 / Có 3383, 3384, 3385 (phần NLĐ); Nợ 334 / Có 3335; Nợ 334 / Có 112 (trả lương). 3. Bảng **Cần anh/chị kiểm tra**: cảnh báo của script (dưới lương tối thiểu, vượt trần, ăn ca vượt, chủ DN), người phụ thuộc chưa đăng ký. 4. Câu chốt: "Đối chiếu thông báo của cơ quan BHXH và văn bản hiện hành trước khi nộp." ## Kết nối ứng dụng Connector dùng cho skill này: **Google Drive** · **Gmail** · **Google Calendar** · **Microsoft 365 (Outlook, OneDrive/SharePoint, Teams)**. Đọc quy tắc trong `references/ket-noi.md` trước khi dùng. 1. Đọc bảng chấm công, danh sách nhân viên, hợp đồng (Sheets/Excel) trên Drive để lập bảng lương. 2. Lưu bảng lương vào thư mục có giới hạn quyền; tạo nháp phiếu lương gửi **riêng từng người** (không gửi chung). 3. Tạo nhắc hạn đóng BHXH, nộp thuế TNCN khấu trừ trên lịch. **Khi chưa kết nối:** làm đủ phần soạn thảo, tính toán; đưa nội dung sẵn để người dùng tự dán vào email, lịch, thư mục; nhắc **một lần** cách bật connector, không dừng việc chỉ vì chưa kết nối.