و غیر نظامیان این دقیق باید بشه همچنان که به درستی اشاره کردن خب بحث وقتی جنگ مطرح میشه و به تعبیر فقه ما و عدویات دینی ما جهاد مطرح میشه نظامیان ما اگر کشته بشن آسیب ببینن اینها دیه ندارن برداخته دیه از طریق وزده هاکمستانی الزامی وجود نداره و وجوبی نداره آنچه که مورد بحث هست این هستش که خساراتی که به غیر نظامیان وارد میشه کسانی که اصلا دخیره در جنگی نبودن وجوبی در جهاد نداشتن به اینها چرا خسارات وارد شده تخریب انوال غیر نظامیان یا مثلا خسارات جانی و یا جرحیه به اعضا و منافعشون این دقیق بشه این یه نکته نکته بعد این که در پاسخ به سوال هست تا هر نیجه نایی نظریم به طور مشخص اصل اولیه و قاعده اولیه برنی که دیه افراد یا اون خسارات کلن فرق نمی کنه چه در بحث خسارات مالی چه در بحث خسارات جانی اصل اولیه قاعده اولیه هستش که دیه بر احدی خود قاتله همون نهاد مسبب که اینجاها حالا تو بحث جنگ آغاز کننده و آغازگر جنگ او به طور طبیعی اون نهاد مسبب هست او قاتل هست حالا قاتل گاه حقیقی گاه حقیقی و باید خود شخص پرداخت خسارات بکنه در دیم پرداخت دیم به احده خود شخص هستش حالا گاه جنگه جنگ خود شخص نیست شخص تا سطح آمرانی که معمور شده این شخص بیاد در جنگ دخالت بکنه اشخاصی رو بکشه یا جرح بکنه یا خسارات وارد بکنه اینجاها دیگه بعد از خود شخص خود شخص قاتل اینجا میشه بیتلمال استلاح بیتلمال خب ما معمولا در آموزهای دیلون برای بیتلمال مسلمین مصرف میکنیم استفاده میکنیم بحر میبریم اینجا نه منظور از بیتلمال همون خزانه دولت کافر خزانه دولت به استلاح مسبب جنگ منظور هم هست بیتلمالی که مسلمین هستش یعنی بیتلمال کفار باید بیاد این رو تمنی کنه و خسارات رو بده البته گاه توی این جنگ ها دیدید دیگه همین جنگ هشت ساله دفاع مقدس خودمون که شخص متجاوزگر یا شخصیت متجاوزگر اینجا هیچ پرداخت قرامتی نداشت نه دیهی پرداخت کرد نه خساراتی رو به استلاح پرداخت کرد و جبران کرد اینجا ها بیتلمال مسلمین باید بیاد وسط بیتلمال مسلمین میاد البته در مواردی که ارز شد که خود قاتل یا از کنم نهاد مسبب که اینجا گفتیم بیتلمال کفار میشه هر وقتی اینها بعد میدادن که ندادند پرداخت قرامت نکردند اینجا بیتلمال جای گذین میشه بیتلمال مسلمین به نحو وجوبه باید پرداخت بکنه البته وقتی که رفت اخذ قرامت از دشمن کرد از بیتلمال کفار کرد هرچی شد خلاصه گرفت اینجا باید هرانچی که بیتلمال مسلمین داده به افراد اینها برگردونده میشه و پس گرفته میشه اینم بگم بعد ازم را به اطمان برسونم البته خب گاه میشه که به خاطر این که حکومت اسلامی که رأسش فقیه حاکم هستش و امام مسلمین هست و امام مسلمین باید در حفظ انوال و انفوز دقیقت داشته باشه گاه باید نیازم نیست که مثلا به اندازه اون مقدار دیهیه که مثلا مقدر هست نه کمک کنه طبق قادی عدو انصاف اینجا کمک کنه و با یک سیاست های ویژهی بتونه این قضیه را مدیریت کنه تا مردم مردم اینکه اینجا متزرر شدن چرا متزرر شدن؟ به خاطر دفاع از اسلام اینها متزرر شدن خب اینجا باید جبان خسارت بشن اینجا از بیتلمال داده میشه حالا به مقداری که مستحت آمه موسیمین هست حاکم صلاح میدونه و به مقداری که اینجاها به اسطلاح خود حاکم اسلامی تشخیص میده که فعلا در این شرایط این مقدار ترداخت بشه پس به طور مشخص ما یک باید بین نظامیان و غیر نظامیان فرق بذاریم دو اصل اولیه بر احده خود قاتل و بیتلمال کفار هستش در صورت عدم اخذ قرامت بیتلمال موسیم پرداخت میکنه ولی در صورت که بعدن اخذ قرامت کرده از دشمن جایگزیم شد باید اون پولهای که داده پس گرفته بشه از مردم و گاه بعضی وقتا سیاست های ویجاد جبران بشه که اونها از طریق بیتلمال البته بر اساس حکم حکومتی و بر اساس نظر حاکم اینها پرداخت خواهد شد آیدوتا در مورد غیر نظامیان این به صورت خطایت عدی تفاوتی نداره خیلی در اینجا بینید همون عرضی که ما در جلس قبل داشتیم این بود که خسارت وارد شده نشد حالا به تعبیر فقیهان بینید یه سؤال خوبی کردید شما من رو شاید نیاز باشه بیشتر توضیح بدم ما یه در عدویات فقهمون و در گزاره های فقهیمون یک گزاره فقهی داریم به نام موضوع و حکم گاه بهش میگن متعلق حکم و حکم و موضوع حکم ما یه بحثی داریم خسارت یعنی موضوع خسارت اگر خسارت وارد شد اما از دشمن یا غیر دشمن به قول شما حتی اشتباه شد یا اصلا لازم بود ما بعض وقتا لازم هست ما یه خسارت یا شهرمندی وارد کنیم چون یه بحث مصدحت هام میوجود داره استفاده از منزلش بره بله بله بله هر وقت تو بحث های تجسس مطرح میشه بعض وقتا اینا بحث های فقی داره و فقه هم نظر دارن اگر لازم باشیم دید در بحث تجسس اینجا دیگه آیه لا تجسس مطرح نمیشه چون بحث هام مطرحه بحث مصدح مصدح مصدح این مطرح هستش خب در اینجا مسائل اگر موضوع ثابت شد موضوع چیه خسارت موضوع ثابت شد اینجا اهم از دشمن و دولت اسلامی اینجا به هر کسی که خسارت وارد کرده که حقش خسارت نبوده باید جبران کنه یعنی اینجا حکم شریع واردش بار میشه حکم شریع چیه تداروک خسارت تداروک به اسطلاح اون هر نوع آسیب و صدمه که اش وارد شده و طبق قواعد فقه جوابم میده درست هم هست اذا ثابت هل موضوع ثابت هل حکم آیا خسارت مشخص شد وارد شد تسبیت شد همه قبول دارن اینجا خسارت بله من بعد تداروک خسارت و بحث زمان اینجا وارد میشه حالا دیگه نهاد تأمینگرش کیست نهاد تأمینگرش اون نهاد مسبب هستش حالا نهاد مسبب هرکی میخواد باشه گاه میتواند شخص باشد گاه میتواند شخصیت باشد و هر نهاد کسی که مسببش بوده باید این قضیه رو جبران کنه و در صورت جهل و یا عدم توانایی اینجا بیترمار روخ نشون میده و خودش رو وظیفهش رو انجام میده که اگه بعدا از طریق دیگر جبران شد اون افراد باید پولی بیترمار رو بردردون بسیار متشکر هستم جناب دکتر حسینی شنوندگان عزیز روژیو مورف با برنامه فقه پویا در خدمت شما عزیزن هستیم فرصتی از اتاق فرمان میگیریم و سپس باز خواهیم گشت فقه تیوری واقعی اداره انسان از گهواره تا گور هست ولی فقیه در همه سوبر ولایت دارد فقه در عرصه حقوق اقتصاد سیاست فرهنگ و اجتماع در برنامه فقه پویا شنوندگان عزیز راژیو مورف با برنامه فقه پویا در خدمت شما شنوندگان هستیم و موضوع پرداخت خسرت های ناشیت جنگ رو با حضور کارشنستان محتنم آقایان دکتر حسینی و آقای دکتر بای رو مورد بررسی قرار میدیم از جنب دکتر بای یکی از مسائلی که مطرح هست این اشاره فرمودی میپرسم نحوه دریافت قرامت هست از کشور متجاوز هست خب ما در بسیار موارد میبینیم که اون کشور اصلا از وی ایک معاهده نیست یا حاضر نمیشه در دادگاه های حالا بین الملالی یا دادگاه های داخلی شرکت بکنه و به خاط قرامتی رو پرداخت بکنه نحوه دریافت قرامت از کشور متجاوز اصلا چگونه هست و از نظر فقهی چرا کارهایی برای اخص خسارت از این کشور ها وجود داره خب این فقه ها که واردین مباحث نشدن توی فقه ما وقتی که اکام جنگ و جهاد مطرح هست قب طرفی که باش جنگ کنه متفاوته یک وقت مسلمان ها هستن که سرکشی کردن نسبت به حکومت به حق این ها میان تو قسمت باقیان و بغات و به اصطلاح امروزی برندازان خب اینا مسلمان ها غالبا مال و جان و اینا محترم حتی ما بعد از این که به اینا تسلط هم پیدا کردیم باز اکام اینا اینجوری هست که مرکزیت شان از به این رفت و متلاشی شدن دیگه در امان هست مال و جانشان دیگه کارهایی کاری نداریم کفار کفار حربی طرف جنگ ما بودن اینجا وقتی مسلط میشیم بحث قناعم هست تقسیم این قناعم بین نوعاً جنگاور هست اما این که در حیل جنگ افرادی خسارت دیدن یا ندیدن ام از خود این جنگاور و غیر جنگاور این که از نکاتی که من در واقع موافق نیستم با جنابای دکتر رسیدنی همینجاست که تفکیک نباید کرد بین کسی که رزمنده هست سرباز ماست پاسدار ماست با غیر نظامی یک احکام دارن از لحاظ فقی اون چیزی که تفکیک کردی اینها را جنگ و جهاد و حالت عادیه احکام خاص خودشو داره فرقی بین نظامی غیر نظامی نداره اگر مزرعه غیر نظامی را هم آتش بدنن مثل کشتن اسبی یک نظامی هست چون با اسب در جنگ شرکت می کردن دیگه این نظامی که در جنگ صدمه دیدی دستش قد شد هیچ فرقی نداشت در دریافت قنیمت های جنگی با اونی که صدمی ندیده بود همه یک سان اینا در واقع قناعیم بین اینها تخصیم شد البته بر اساس یه سی زبابیت کنبوه داشتن کسی که با اسب شرکت کرده یک سهمی داشت کسی که پیاده بود یه سهمی داشت تفکیک بود از این حیث من ارزاییم بود که در بحث نظامیان همینطور که از داریم فرمودین شخص نظامی وقتی در جهاد هست کشته میشه عنوان شهید برش اطلاق میشه و دیه واجب نیست ولی شخص غیر نظامی چی؟ غیر نظامی هم همین هست من این سآل جناب های نظری رو تمام کنم من میخوام برگردم به فرمایش حضرت علی دو نکته رو با فرمایش حضرت علی موافق نیستم شبهی ذهنم هست ممکنه توضیح بدید برطرف میشه از لازم بین المللی من برگردم به فقه های ما خواهم گفت تکمیل خواهم کرد که وارده این بس به این صورت نشدن اما الان فرق داره زمان حاضر ما کسی که به کشور ما تجاوز کرده کشور به کشور دیگه تجاوز کرده اون کشوری که مورد تجاوز قرار گرفته تقریبا از سه طریق میتونه مطالبه کنه پیگیری کنه خساراتش رو راه اول که رهبری هم فرمودن که حقوق دانای ما و جامعه حقوقی ما پیگیر باشن که خسارت جنگ دوازده روزه رو از اسرائیل مطالبه کنیم ولی زمان ببر و این پروسه طولانی باشه و معمولن هم هست خب طریق اول شورای امنیته اگر در قد نامیه متقاعد کنن شورای امنیت رو حقوق دانا ما که قد نامه سادر کنم و یک کشور رو مثلا اسرائیل متجاوز اعلام کنم و در اون قد نامی که سادر میشه ترتیبی برای گرفتن قرامات ما داده بشه خب ما میتونیم قرامات ما رو بگیریم نمونه بارزش ما دوتا جنگ رو اطراف خودم و همسایه های ما داشتن جنگ ما با اراق بود تو قد نامی 598 در واقع اونجا بند 16 یا 17 من الان حضور ذهن ندارم فقط سازمان ملل این تغاظه رو داشت که یک کومیتی شروع کننده جنگ رو شخص کنه اما نسبت به این که کشوری که شروع کننده جنگ از قرامت بده یا نه ساکت بود ولی از این ما املا بعدشم نتونستیم قرامات ما رو دولت اراق بگیریم چون در قد نامی شورای امنیت این تصریح نشده بود که ما میتونیم قرامت بگیریم اما در حمله اراق به کوویت شورای امنیت قد نامی که سادر کرد قد نامی 687 اونجا تصریح کرد که اراق باید قرامت کوویت رو بده ولی ازایی کومیسیون تقیین قرامتی تقیین شد شورای امنیت تقیین کرد اون کومیسیون مشخص کرد که چقدر مثلا به کوویت خسارت بارد شده و کوویت تمام این خسارت ها رو گرفت آخرین قصش پنجاه و دو میلیارد دولار بود که سال 1400 اراق به کوویت داد بنابراین یک راه این هست که شما از طریق هرچن سخت امید خیلی زیادی نمیشه داشت و توجه به وجود کشورهای دارای حق به تو در شورای امنیت ولی ناامید نباید بود خیلی از قواعد بین المللی یا راکارهای حقوقی برای پیگیری مطالبات معمولا بعد از فروکش کردن جنگ تازه کشورها شروع میکنن به مطالب گری یک شورای امنیت این راه باز هست دومی راهی که وجود داره از طریق معاهدات سلح هست بعض کشورهای که جنگ کنن با هم معمولا کشور قالب معادی سلح میبنده با کشوری که مغلوب هست و اونجا میگه بالاخره این خسارت به من زدی این خسارت رو باید شما جبران کنید این تنها معادی هست که رضایت واقعی دو طرف توافق و معافقت نامه و معاهده لازم نیست همین مطلع میخوانید نزا تمام میشه معمولا همیشه همین جوری نیست که آدلانه باشه چون خیلی موضوع کشور قالب دکته میکنه توی معادی سلح خواسته هاش رو بلی بلاخره این یک راه دیگه هست تو اگر معاهده سلحی باشه پیمان سلحی بسته بشه اونجا میشه خسارت مطالبه کرد کشور مقابل مجبور از این خسارت رو بده و از طریق داخلی هم پیگیریم شد چون همین جنگ ایران و اراق ما نه تنسیم سریع شورای امنیت این خسارات ما رو بگیریم هرچن یک حسنی برای ما داشت یک سندی بود که در بیرکل سازمان ملل اراق رو بانوان متجاوز و آغازگر جنگ معرفی کرد به نفع ما بود اما چون مطالب خسارت در اون قطعه نامی دیدی نشونده بود ما عملا راکار بین المللی نداشتیم برای این که قرامات ما را از اراق بگیریم یک از راه های در واقع داخلی برای پیگیری قرامت همینه که افراد از اون شرکت ها و مؤسسات من آده هایی که در جنگ به اون کشور متجاوز کمک کردن علیه اونا تره دعوا کنن ما این کار کردیم پرونده های متعددی به نتیجه رسید بعضی از شرکت های آلمانی و خلندی خسارت گرفتیم برای جانباز ها اینها خون تره دعوا شد خسارت گرفتن راه های دیگه هم وجود داره بیشتر جنبی سیاسی داره نگرفتن قرامت که مثلا یه پرونده داخلی تشکیل بدیم علیه مثلا بازرس آجانس که اینا جاسوسی کردن با گذاشت های قلطش هم مجبه جنگ شدن این بیشتر جنبی یک حالت ایجاد یک جنب روانی علیه طرف های مقابر رو داره که یه مقدار تعدیر بشه کارشان ولی عملن که به قرامت برسه و اینها خب این راکار به نتیجه نمیرسه معمولا هرچند الان رویه بینرملی داره به این سمت میره افرادی که داره مسئولیت مثلا مدیر کل آجانس اینا اینوی قاعدی رو دارن تحسیس میگنن که بی کیفرمانی نباشه یعنی کسی نباشه که چون مسئولیت داره به خاطر کار خطایی کرد دیگه دیگه هیچ مسئولیت نداشته باشه خیلی آزاد باشه راها باشه از مسئولیت الان داره کل رویه به نوره به این سمت میره که حتی برای همونها هم مسئولیتی ببینن مسئولیت متلق دیگه داره محدود بشه حالا این خدمت شما راکارای ما فیلن هرچند همه سخت است همه سخت است ولی ناشدنی نیست ما در بزیار دعاوی ما خب محکوم کردیم طرف های گردن هم بودن صاحب زور و قدرت هم بودن مثل سرنگونی همون هواپیمای ما یا حمله به سکوهای ما طرف های متجاوز رو محکوم کردیم قرامت گرفتیم ببینید ما احکام جنگ که اگر قبول کردیم احکام جنگ رو مثل مشروف و احکام خاص خودشانست دیگه این احکام مسئولیت مدنی و قواعد رایج مربوطه به زمان و دیه و اینا دیگه اونجا جاری نیست چون خدمت شما ارز که انفواهی پیش فرضی دارن میگن که کسی که میره جهاد داره با خدا مهمه میکنه بقیه چیزها رو دخالت ندید اِنَّ اللَّهَشْتَرَا مِنَ الْمُؤْمِنِينَ اَنفُسَهُمْ وَأَنْوَالَهُمْ وَأَنَّلَهُمَ الْجَنَّةِ جان و مالت رو دادی با جان و مالت انفوس و انوال آمدی بهش رو از من بگیری یقاتلون فی سبیل الله موزشم جنگه فَيَقْتُلُونَ وَيُقْتَلُونَ وعدن علیه اقا اینا کشتی میشند و میکشند چی ما به ازاش هست؟ بَنَّ اللَّهُمُ الْجَنَّةِ شبیه این آیه دیگه هم هست مثلا یایه هل از این آمنون هَلْ اَدُلُّكُمْ اَلَا تِجَارَتِنْ تُنْجِيكُمْ مِنْ عَذَابٍ عَلِيمٍ تُومِنُونَ بِاللَّهِ وَرَسُولِهِ وَتُجَاهِدُونَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ بَأَنْوَالِكُمْ وَانْفُسِكُمْ مال جانت رو تو جنگ آوردی داده تجارت هست با خودم من ندیدم بین فقای ما کسی بیاد بگه اگر مزرعه اون شخصی رو که در جنگ حضور نداشته جز رزمندانه بوده اگر دشمن آتیش زد بین خسارت بدیم اما اگر مرکب نظامی رو از بین بورد یا شطورش رو پی کرد بین ما خسارت ندیم این تفکیه وجود نداره یا بگه که به این غیر نظامی که در جنگ صدم زد دشمن به این صدم زد حتی ما بالتش نداریم نسبت به اصرای مسلمانی که سپر انسانی قرار گرفته اونجا تا فقای اختلاف دارن که آیا دیو اونا پرداخت بشه یا نشه خدمت شما من توضیحات از اطالی رو استفاده میکنم نکته بعد اینی که بیتلمان بر اساس این دیدگاه تکلیفی به پرداخت دیه نداره تکلیفی به جبران خسارت نداره الزامش نمیشه که اوکومت مثل سایر موارد که دیه بر احده بیتلمانه من تنها یقیه حاکمیت اوکومت رو بگیرم بگم اینجا مسئول پرداخت دیه شما بودید باید دیه رو بدید این از انقبی نیست ولی تبرعن دافتلبانه بیتلمان میتواند خسارتهای مالی و جانی وارده و شهروندان هم از نظامی و غیر نظامی رو جبران کنه و این عرجه هست افزله بهترم از این کار کنه چون مصرف بیتلمان مسلمانه بودجه اوکومت اسلامی باید در مساله مسلمانه باشه چه مسئلهی بالاتر از این که کسی که خانش رو در جنگ از دست داده ما خانش رو بسازیم کسی که بچش مسلم شده دیهش رو بدیم کمتر یا بیشتر چون الزامی نیست این کلامی دیه هم معنا نداره کمتر بیشتر یا معادل دیه رو بهشان بدیم الزام فقط وجود نداره اما تبرعن دافتلبانه دولت این کار میکنه و بهترم هست خیلی هم خوب هست که این کار رو انجام بده کما این که الان شهرداری تیران متکفل شده بعضی از این امور رو انجام بده خانه ها رو بسازه و بنیاده بنیاده دیگه مثل بنیاد جنبازه اینه تعقوداتی به احده گرفتن این خوبه تبرعی اونوان تکلیف از آزه فقی به نظر من و از آزه حقوقی نمیشه دولت رو مکلف کرد چون هیچ کدام از اون مواردی رو که گفتیم که بشه به دولت دست سناد داد فقط میمونه قاعده لایبطول قاعده لایبطول به یک نحوه به حکومت برمیگرده به نظر تمام مصادقش رو که بنده نگاه کرده برمیگرده به نحوه حکومت بیرمانه نیست کار هر کسی مرت الزامان بهتر مال بده ولی از اینجا جناب آی دکتر روسینی مستحزن هم بهتر از من هم میدونه در قتل شبه اند اگر جانی دیه نتانستیه رو بده من دلیل ندارم میتونم برمیده من در اینجا هم درخواه تکمیلی دارم بعد از فرمایش دکتر درخواهیم بسیار متشکرم جناب آی دکتر بای جناب آی دکتر روسینی خب آی دکتر بای نقطه نظراتی نظر به فرمایشت حضرت علی داشتن نظر حضرت علی چیست؟ بعد بهره بردیم از فرمایشت جناب دکتر بای ببینید من چیزی که گفتم باید فرق بذاریم بین نظامیان و غیر نظامیان این مخروض از تراباشات ذهنی خودم نبود من دوتا مطلبو از فقه ها نقمی کنم و چه بسا شاید برداشت درست نبوده ببینید مثلا بسیاری از فقه ها گفتن اگر در جریان جنگ غیر نظامیان کشته یا مجروح شوند بنابرا نظر بسیاری از فقه ها پرداخت دیه واجب است مگر در مواردی که جنگ دفاع مشروع باشد و خسارات جانبی غیر قابل اجتناب باشد یعنی این که یه ضرورت جنگ تبعاتش دیگه ولی اگر مثلا شخص غیر نظامی بچه تو مدرسه درست می کنه موشک میاد تو سر بچه می کنه تو مدرسه این بند خدا چی گناهی کرده توی جهاد فقهی اون چرا دیهشو بیتون مال موسیم نباید بده این عرض من بود یا مرحوم امام در تحریر دارن که جبران این ورست عامه جبران خسارات غیر نظامیان را در جنگ های دفاعی بر احده بیتون مال هستش اینو امام دارن ببینید ببینید شاید بیان ها متفابطه شاید ما به اینجور توضیح بدیم جزم موارد الزام نیست الزام چی؟ الزام بیتون مال موسیمین ولی بر اساس این که فقیه حاکم که مسئولیت حکومت داره بر اساس ولایت عامی که داره بر اساس اون مسلحت عامی که باید تشخیص بده میگه من میگم امروزه در این جنگ در اون جنگ در این مسئول مسئول جهاد که اتفاق افتاده همینطور که ایشونم اشاره کردن اینجا مسلحت هام میوجود داره مسلحت مثلا خیلی مهم میوجود داره و از بیتون مال حضینه کنید یعنی با این توضیح شاید فرماش جناب آی بای هم درست بشه که ما بگیم که بیتون مال با عنوان منبع جبران در خسارات ناشی از جنگ حالا دیگه اینجاها همون ارائز که من داشتم اگر اینها قابل انتصاب به تصمیمات دولت و دولت منعه آم میشه یعنی حاکمیت باشه اینجا از بیتون مال جبران میشه حالا اگرم که نهاد مسبب خفار و مشتکین و همون شخصه به صلا قاتل و یا از خورم متجاوزگر هستش در صورت اخذ قرامت که مشکل حله اگر اخذ قرامت نکد اینجا باز حاکم اسلامی برای دفاع از کیان اسلام حفظ نظام اسلامی برای اینکه مردم در مسیر دفاع از اسلام متحمل و زرر شدن اینجا میگه من مسرح تشخیص میدم یعنی رفتیم تو مستاق یعنی اینجا ما خودم رو جای حاکم وزشتیم کمیتونم هست همینطوره طبیعی همینطوره حاکم میاد چیکار میکنه؟ یا خساراتشونو بدید خساراتی که به این افراد وارد شده وارد بدید بله شاید اگر بخواییم خیلی خدکشی عمل بکنیم جزب موارد وجوب بیترمان نباشه ولی عملن اونچی که دبروزه برونداده خارجی داره این هستش که حاکم صلاح میدونه یه مند خدا اومده برای دفاع از اسلام اومده در دارول اسلام در منطقه حفاظت اسلام زرر دیده که نباید زرر میدید به طور طبیعی نباید زرر میدید لاجرم نباید این اتفاق میفتاد ممکنه یه ساز و کارهایی هم مثلا ستاد بازتازی مناطق جنگ زده اونم ازگردم من با چه طبیع کار بردم؟ سیاست های ویژهی که برای جبران خسارت بعض وقتا یعنی حتی حاکم بعض وقتا نمیتونه قرامت بگیره حاکم اسلام نمیتونه قرامت بگیره میگه فیلم بیتولمال و خزانه دولت اسلامی هم خیلی اونو لازمش داریم میگم چه کار میکنیم؟ میگم بگو شما یک تمهیداتی میاندیشیم درست شد؟ میگم یه صندوق نمیدونم جبران خسارت درست میکنیم یا هران چه که یه عنوانی براش گذاشته میشه اینها دیگه از قال بیتولمال خارج میشه کمک های مردمی نمیدونم مساوات هران چه که استلاح روش گذاشته میشه از اون طریق جبران میشه ولی باز همین هم مثلا تو همین جریانه مثلا توی کورونا رهبر جریان مساوات را انداختن عملا نگفتن که بیتولمال از خزانه بردارید باید مساوات رو مطرح کردن این همون کانالیزی کردن حاکم اسلامی هست بسیار مدچکه هستم جناب دکتور باید اگر نقطه پایانهی دارید ممنون میشم به فرمید خدمت شما عرض کنم ببینید اون چیزی که در فتبای حضرت امام بود و بعضا برخی از فقه ها ناظره به صدماتیست که رزمندهای خود ما وارد میکنن مصداق واردش تطرسه تازه همون هم اختلافیه یعنی اگر دشمن شعروندان غیر نظامی بود فرق نداشتن فرق نداشتن نظامی غیر نظامی چون زن و بچه و کدکی ندارون غیر نظامی هم هستن بیارن جلو خودشان قرار بدن که جلوی پیش روی ما رو بیدیرن رزمندها ما مجبورن برای پیش روی و فتوحات و شکست نخوردن به اینا صدمه بزنن به این افراری که سپر قرار گرفتن فقه ها برخی از فقه های ما دارن دیه باید از بیتلمال پرداخت بشه همونجا هم خیلی ها قبول ندارن که دیهشو باید حاکمیت بپردازه این خلاف مشهور این که از بیتلمال پرداخت بشه این فرمایش که عزت امام داره ناظره به غیر نظامی هاست و غیر نظامی هایی که ما زدیمشان نه که دشمن زده همونجا تو بحث تطرس اگه دشمن بید بگی که جلو نگهت برنامه سری یکی که اینا رو میبورم حتی یه فرقی همونجا نخواهید ببینید که دیه اینا رو هم ما بدیم این این زدن غیر نظامی ها با موشکه در موشک بارانه هم دفاع مشروع بود و هم این در واقع خسارات اچناب نپذیر بود بلکه خیلی ساختمان هم اسکونیه که میزد دوتر همسایی هم صدمی میدید من بخواهم جنبنی کنم ببینید های چیز در مورد خسارات برگردین مثال اول خسارات جنگ رو از چه کسی مطالبه کنیم قرامت جنگ رو ابتدائن و به ذات باید اون کسی بده که این صدمات رو وارد کرد یعنی باید از دشمن بگیریم سازکار مطالبه خسارت از دشمن چی ارز کردیم سخته ولی از طریق شهرهای امنیت از مواداد سلح هست و پیگیریای داخلی از طریق شرکت های هامینون حالا تا اون موقع که ما این قرامت ها رو بگیریم چی کار کنیم خدمت شما ارز کردم دولت اسلامی ایلزام نداره تکلیف نداره خب شما مثل اینکه نفقه آیا پسرمون بر من واجب خیر ولی میتونم به عنوان از راز اخلاقی شرعی این ایک چیز کار بسیار انسانی هست اخلاقی هست که من بهش کمک کنم حاکمیت در این جنگ اینجوری هست ایلزام نداره اگه گفتی ایلزام داره نداشت باید نگه داره دو سال دیگه بوجه سال دیگه سالهای بد بد ببینه بده کار من هست من بالاخره باید به من بپردازه اما وقتی تبروی شد در حد توانش باید در نظر گرفتن اولویت هاش این رو میپردازه به مردم تبران بپردازه من یه پیشناده بهتری دارم میانه میگم حاکمیت اون جایی که امکان داره به صورت کامل خسارات رو بپردازه دیگه رو هم بده ولی به نیابت هست اون در واقع محاجم به نبی که بعدن اگر او رو محکوم کرد قرامت ها رو گرفت دیگه به مردم چیزی نیمیده فرق این حالت به حالت تبروی چیه؟ در حالت تبروی من کمک میکنم ممکنه به میزان خسارتش کمک کنه می کمتر کمک کنه بعدش هم که قرامت گرفتن مالی نه هست باید بدن به اینا اما راکار من دینه که قرامت ها رو به صورت کامل به اینا بده اگر بودجیش رو دار اگر تمان مالی داره وکمت کردن فکر نکنه ما در این شرایط باشیم اون وقت بعدن هم که قرامت رو گرفت قرامتش رو خودشی میگیره چون قبل