ارگستان دین و حکمت سدای فضیلت و فطرت رادیو معارف سرگشتگان کویت پروای سر ندارد آشفتگان مویت از خود خبر ندارد آشفتگان مویت از خود خبر ندارد پار سایان بر درگه تو بحری بر درگه تو بحری از آب چشم اوشا خلق جهان از آن رو در رد گذر ندارد حجت الاسلام وحیدی بسم الله الرحمن الرحیم الحمدلله رب العالمین و صلی اللہ علی محمد و آله تاهرین سلام علیکم و رحمت الله دوستان عزیز همراه در برنامه پار سایان برنامه پار سایان خدا به هممون توفیق بده جز دوستان واقعی هزارات معصومین علیهم سلوات الله باشیم و دستورات اون هزارات رو به خوبی عمل بکنیم یکی از نکاتی که مورد تأکید هزارات معصومین علیهم سلوات الله قرار گرفته اینه که آدم از پرخوری دوری بکنه این که انسان همش شکم خودش را پر از قضا بکنه این مطلوب نیست باعث بیماری میشه بیانبر خدا فرمودن من قل طعمهو سحه بطنه و سفا قلبه و من کفر طعمهو سقم بطنه و قصا قلبه چقدر این روایت زیباست کسی که مئده خودش رو پر بکنه مئدهش بیمار میشه قلبش هم سخت میشه قصیل قلب میشه دیگه حال عبادت پیدا نمی کنه و کسی که قضا کم بخوره مئدهش سالم میمونه سلامتی جز پیدا می کنه و سفای دل هم پیدا می کنه یه روایت دیگری هم تقدیمتون بکنم حضرت فرمودن سه تا چیز هست که خدای متعال اون سه تا چیز را دوست می دارد قلط الكلام قلط المنام و قلط الطعام آدم کم حرف بزنه لازم نیست تو هر موضوعی ما اظهار نظر بکنیم و کم خابیدن و کم خوردن بعضی ها پرخور و پرخاب هستند این آدم را دور می کنه از اون کمالاتی که شایسته ماست و بعد در ادامه روایت فرمودن سه تا چیز هست که خدای متعال اونها را دوست نمی دارد قلط الكلام قلط المنام و قلط الطعام زیاد حرف زدن زیاد خابیدن و زیاد خوردن کم بخوریم کم بخابیم کم هرمزیدن کم هرمزیدن کم هرمزیدن کم هرمزیدن کم هرمزیدن کم هرمزیدن یک قضایی ایرانی به اسم آبگوشت بود این همان قضایی بود که در آن روز زهر دیگران هم استفاده میکردن یه روز زهر که امام رحمت الله حالا صفره میخوان بخورن قضاشون آبگوشته بقیه هم قضاشون آبگوشته تبیرشون آیتالله خمینی بر سر صفرهی نشسته بود که به غیر از ایشان دیگران هم بودن نازدیکان ایشون هم سر اون صفره نشسته بودند بعد از آن که نام خدا رو برزبان آورد مقدار کمی قضا خورد مدت نهار خوردن ایشان دقیقا هفت دقیقه و چهل ثانیه بود به همین مدت کتا ایشان مقدار کمی قضا خورد و بلا فاصله به اتاق کارشون رفتند بعد او تعبیر دیگری داره میگه من دو سال پیش یک بار موفق شدم نهار خوردن پاپ را هم به چشم خود ببینم مجموع قضاهایی که برای ایشان تدارک دیده بودند و بر روی میزی به طول دوازده متر و به عرض دونیم متر چیده بودند هیچ نوع قضای ایتالیایی نبود مگر این که بر روی این میز قرار داده بودند اون وقت پاپ که بر سر این میز به تنهایی نشسته بود برای این که نهار خود رو بخوره مدت نهار خوردنش یک ساعت و پنجاه دهید و بعد بقیه قضاهایی که روی این میز باقی مونده بود اونطور که من فهمیدم به طور کلی اونها رو دور ریختند و معدوم کردند اما قضا خوردن مرحوم امام رحمت الله علیه برگرفته از تعالیم اسلامی تا وقتی گرست نشدی نخور قبل از آن که کامل سیر بشی دست از قضا بکشد باز یکی از خبرنگارها این رو میگه در پاریز در قسمت بیرونی منزل مرحوم امام رحمت الله علیه گاهی قضاها بسیار ساده بود مثلا قالبن تخم مرغ و سیبزمینی قضا به افراد داده میشد انقدر این برنامه قضایی ساده و تکراری بود که برخی خبرنگارهای خالجی میومدن از اطرافیان مرحوم امام رحمت الله علیه میپرسیدن تخم مرغ در ایران سمبول چیز خاستیست؟ تخم مرغ در ایران سمبول چیز خاستی برای شما ایرانی ها هست که انقدر شما تخم مرغ مصرف میکنید؟ نه این مصرف زیاده تخم مرغ از سوی مرحوم امام رحمت الله علیه برای همراهی با مردمان فقیر و گرفتاری بود که در ایران زیر کنگال تاقوت گرفتار شده بودن این جمعه رو هم عرض بکنم مرحوم آیت الله سده علیه صدر برادر امام موسى صدر رحمت الله علیه ما نرمی کنن در برخی از مهمانی ها که میرفتن خب روی صفره چند نوع غذا میگذاشتن ایشون مراقب خودش بود هیچ وقت اختیار از کف نمیداد ضروری نمیدونست که برای احترام و بهبان از همه غذاها بخوره یه بار نقل میکنن که مرحوم آقا موسى صدر رحمت الله علیه به همراه برخی از بستگانشون به مهمانی رفته بودن که اون مهمانی غذاهای بسیار متنوعی درش بوده مشهور بود که اونجا غذا چند نوع میذارن غذاهای عجیب و قریب میگذارن وقتی که برگشته بودن مادر امام موسى صدر رحمت الله علیه از او پرسیده بودن که خب پسرم از کدوم غذاها خوردی؟ چی خوردی؟ مرحوم امام موسى صدر رحمت الله علیه جواب داده بود که من فقط یک نوع غذا خوردم چون یه نوع غذا هم آدم رو سیر میکنه لازم نیست آدم زیاد بخوره و بعد ادامه داده بود هم آدم رو سیر میکنه هم خوش مرزه تره غذاها مزدهاش قاطی نمیشه و گفته بود که غذاهای متنوه باعث سوه هازمه میشه لذتی در آن نیست آدم باید مراقبت بکنه بنده شکم خودش نباشه که هر چه که دید را بخواهد بخورد و بعد حال و هواش عوض بشه خدا به هممون توفیق بده مراقب سلامتی خودمون باشیم کم بخوریم کم بخوریم و کم حرف بزنیم که این سه باعث نزدیک تر شدن ما به خدای متعال میشود انشاءالله و اینجا ایران است شبکه معارف صدای جمهوری اسلامی ایران ای ایران ای مرز پرگوهد ای ایران ای مرز پرگوهد ای خواج از سر چشمه هنر دور از تو هم میشه یه بدان باین دمانی و جامدان روی موج مهرمان صدای پذیرت و فطرت تاریخ اسلام تاریخ صدر اسلام بسیار بسیار مهمه همون تاریخ ده ساله زندگی پیغمبر تاریخ تحلیلی اون ده ساله از جمعه بخشهای بسیار روشنگر برای همه زهنهاست زلال تاریخ بسم الله الرحمن الرحیم همراهان عزیز و ارجمند را دیومه آنهاییمه برنامه سلام به شما خوشحالیم از این که با قسمتی دیگر از مجموعه برنامه زلال تاریخ در خدمت شما گرامیان هستیم در این برنامه تلاش میکنیم با تکیه و مبانی کلامی اهل بایت علیه مسلم صفحاتی از تاریخ صدر اسلام رو برق بزنیم و اتفاقات و رخدادهای اون رو واکاوی و بررسی کنیم جناب حجت الاسلام و المسلمین دکتر محمد رزا جباری مورخ و پجوهشگر تاریخ اسلام در استودیو حضور دارند و انشاءالله همانند برنامه های گذشته از محضر پوفیزشون بحرمند خواهیم شد سلام جنوب استاد خیلی خوش آمدید به برنامه زلال تاریخ السلام و رحمت الله بسم الله الرحمن الرحیم عرض سلام و عدب دارم حضور حضرت حالی جنوبای رکنی و عزیزان شرمنده هر جایی که شرف حضور دارند خدا را شاکرم بر این ت که زمین دیگری فراهم شد انشاءالله بتوانیم توصیف بکنیم رخدادهای تاریخ را و مظلومیتهای اول مظلوم عالم امیر المؤمنه سلام الله علیه را و انشاءالله بتوانیم تبین بکنیم تلاشهای اون حضرت را در مسیر احیای کلمت الله در خدمت انشاءالله خیلی متشکرم خب چند برنامه ایست که دوران حکومت امیر المؤمنین را واکاوی و بررسی میکنیم رسیدیم به موضوع اصلاحات فرهنگی در دوران حکومت ازرد به سه نکته اشاره فرمودید که این اصلاحات در سه حوضه بود اعتقادات فروع دین و تشریعات و دیگری اخلاق در برنامه گذشته در خصوص موضوعات اعتقادی و نیز فروع دین و تشریعات صحبتهایی فرمودید و یکی از مهمترین نقاط تمرکز امیر المؤمنین بر روی موضوع بدعتها بود که اشاره فرمودید که ازرد برای مبارزه با بدعتها چه کردند و نکته مهمی که اشاره کردید منشور فرهنگی امیر المؤمنین بود این که ازرد به مردم این اتمینان رو دادن که من شما رو به سمت منحج و راه و روش پیامبرتون سوق خواهم داد البته تا جایی که شما همراهی بکنید و من تا جایی که شما به دنبال من بیایید و برحال شما همراهی بکنید این نکات رو از زبان شما شنیدیم اما در خصوص در واقع این قسمت از اصلاحات فرهنگی دوران امیر المؤمنین نکاتی باقی موند که قرار شد در این برنامه از زبان شما بشنویم در خدمت شما هستیم بسم الله الرحمن الرحیم عرائز ما در برنامه قبل نیمه کار مانده در واقع نتوانستیم تکمیل بکنیم تبین و توصیف فضای بدعت آلود پدید آمده در زمان خلفاء قبل از امیر المؤمنین سلام الله علیه رو و این که امیر المؤمنین وارث چنین فضایی بودن و یک از رسالتهای مهمشون همطور که برنامه قبلم ارز کردم مقابله با این بدعت ها میدانستن و احیای سنت ها داشتم توصیف میکردم این که خلفاء قبل به خصوص خلیفه دوم و سپس خلیفه سبوم اینها گویا برای خودشون یک حق تشریعی در ارز رسول خدا سلام و حاله قائل بودند به اون تعبیر که تبری نعر میکند از خلیفه دوم اشاره کردن اناز زمیل و محمد صلی اللہ علیه و آله که من همتای پیانبر محمد صلی اللہ علیه و آله هستم که ارز کردیم اون چه که از این کلمه و جمله استفاده میشه همین از که امرد در اون کلام دیگرش گفت که دو متعه یا سه چیز توی وضعی دو متعه هست متعه حج متعه نکاه در زمان پیانبر حلال بودند من حرام میکنم توی نغنی هم امرد سبومی هست که حیالا خیر العمل باشد تصریح میکنه که اینا در زمان پیانبر بودند من حرام اعلام میکنم من نحی ازشون میکنم و من اقاب خواهم کرد این نشون میده که پس برای خودش در ارز پیانبر حق تشریح قائل حالا ارز خواهم کرد در خلیفه سبوم تعابیر مشابهی هست یکی از گزارش هایی که نشون میده برای خودش حق تشریح قائل بود و اسمشم حتی عبا ندارد که بدعت بنامد منتظر میگه خوب بدعتیه در سحیه بخاری جلد دو صفحه دویست و پنجاه و دو همون طبقه چاپ دار و فکر من آزستار میدم عبدالرحمن ابن عبدالقاری نامیست صحرا صحابه است که میگه انهو قال خرجت مع عمر ابن الخطاب لیلتن فی رمضان الى المسجد شبیه همراه عمر رفتیم به مسجد در ماه رمضان فیلن ان ناسا اوزاعون متفرقون مردم میدهیم که متفرق در مسجد یکی اینجایی که اونجا مشخوری نماز مستحبه شبهای ماه رمضان حسن یسل رجل نفسه بعضی از اونها خودشون نماز بکنم یسل رجل فیسلی به صلاة هر رهد بعضی هم واشتدن بعضی اقتدا بهشون کردن یسلی به صلاة هر رهد فقال عمر اینی ارا عمر گفت من میبینم من ترجیح میدهم این نظر من است لو جمعتو ها علاقه علاقار ان واحد این جمعیت جمعشون بکنم یک نفر یک قاره یک کسی نماز بکنند بدون بالش اقتدا بکنند و نماز بجایید بیارند رکان امثل این بهتره همه جمشند یکی واسه جلو بقیه بهش اقتدا بکنند سمع عزمه بعد تصمیم گرد فجمعهم علا عبیب نکب عبیب نکب رو امام جماعت قرار داد حالا چطور شد عبیب فضیر و عزیز تقییب فضیفتر چی بلاخره عبیب مقدار برحال همسونه بود با این ها سمع خرجتو معهو لیلتن اخره این آقای عبدالرحمن ابن عبدالقاری شب دیگری شب بعد همراه اومد رفتیم به مسجد و ناس یسلونه به سرات قاره خوشتره ارشاد که یک امام جماعتی در واقع باید سدن و در نماز مستحبی شبهای ماه رمزان رو به جماعت میخونند قال اومد البدعه ها ذهین عجب بدعت خوبی یه تعریف کتن هم جان رو مستشد باید نامش از بدعت بکنیم بدعت بکنیم بله بدعت بکنیم دو جور هست اون بدعت که در اصل به انداش بدعت هست یعنی ادخال مالای سمن الدین فد دین اونی که جز دین نیست داخل دردین به اسم دین داخل دردین کردن و باز از شواهد این که متاسفان این وضعیت برای خلفا سنتی در عرض سنت پیانبر قائل شدن در تعبیر دیگر از امر هست انگام که ضربت خورد توسط ابو لعلو که ابن سدر ادتباهات و کبراد جندسه صفحه 342 نغم می کند که امر ابن خطا وقتی که در حالت احتضار قرار گرفت قال ان استخلف فسنتون و ان لا استخلف فسنتون جانشین تعین بکنم یک سنته جانشین تعین نکنم همیدیگی یک سنته توفیه رسول الله صلی اللہ علیه و سلم استخلف توفیه ابوبکر فا استخلفه پیانبر از دنیا رفت جانشین تعین نکرد پس اینشه سنت پیانبر ابوبکر از دنیا رفت جانشین تعین کرد اینشه سنت ابوبکر خیلی عجیبه این نمی که پیانبر از دنیا رفت جانشین ها به زعم خودش جانشین تعین نکرد پس منم حق ندارم جانشین تعین بکنم میگه نه من جانشین تعین میکنم بخاطر این که ابوبکر جانشین تعین کرده فسنتون فسنتون اگه جانشین تعین نکنم فسنتون سنت پیانبار اگه تعین بکنم فسنتون یعنی کاملا میاد سنت عبیبک رو در عرض سنت پیانبار سنو باله قرار میده خب بر همین اصلاس پیش رفت از زمان اسمان اسمان چه کرد در این ارتباط یکی دو نمونه از اسمان عرض بکنم یکی از بدعت های که معروف در کتب اهل سنت متعدد نقل کردن در ارتباط با اسمان تمام خاندن نماز در مناه هست در حال که حاجی وقتی که عظیمت میکند روز نهوم میره در مناه و از اینجا میخواد حرکت بکند یعنی مسافر دیگه داره میره به سمت عرفات پر بعد برگرده به مشعر برگرده به مناه حاجی ها معمولا در روز هشتم تربیه خارج میشنن میرفتن به مناه و بعد برای اینکه وقوف در مناه روز نهوم داشته باشن اسمان خلافتش در ایام حج در مناه نماز رو شکستی میخوند طبقا روار که پیانبر رکم دارش مسافر دیگه اما متاسفان معلوم نیست به چه دلیل حال دلیلش هم از روایت تعدی اصفاده میشه از سال ششم خلافتش به بعد چارکتی خوند تمام خوند نماز رو در مناه تبری در جلد 3 صفحه 322 نقوم کند که صالح مولا تو امه قار سمیت ابن عباس از ابن عباس تقرار میکنه که یقول این اول ما تکلم ناسی و اسمان اولین ایرادی که مردم نسلات و اسمان گرفتن ظاهرن انهو سلا به ناس به مناه فی ملایت رکعتین در آغاز در مناه در دوره حکومتش دو رکعتی نماز میخوند حتی اذا کان سنت ساده ساده سال ششم خلافتش اتمها تمام خوند فعا به ذالک غیر واحد من اصحاب نبی صلی اللہ علیه و سلام غیر واحده تعداد زیاد اصحاب پیامبر بهش اعتراض کردن و تکلم پیزاری که من یوریدن یک سر علیه خیلی بهش اعتراض کردن و متذکر شدن که تو خلاف سنت پیامبر داری عمل میکنی حتی جا اهو علیون فی من جا اه امیر المؤمنین هم تشوه برد و فقال والله ما حدث امرون اسمان کاری رو روخ نداده چی شده چی اتفاق گفتده ولا قدم احدون و برحال دوره جدیدی نامده ما هم در هم دورهی هستیم که متصل به عهد پیامبر هست ولقد عهد تنبیی یک سلالله هانه هماله تو دوره پیامبر درک کردی یسالی رکعتاین پیامبر دورکعتی میخوند تم ابا بکرم تم مامر هم ابو بکرم هم امر این هم دورکعتی میخوندن و خودت و انتر صدرن منبلایتی خودت پیش شیخ ساله دورکعتی میخوندی حال چی شده که فما عدلی ما یرجا الهی یرجا حال چی اتباع گفتاده فقال رعیون رعیتو دلم خواست نظرش که بس رسیده روایت دیگری در کتاب شریف کافی هست چند چار صفی پانسد و هجده حدیث سبوم از سندش هم سند خوبیست اگه ابن ابراهیم تو با سندش میاد تا امام باقر صلوان لعنه قال حج نبی صلوان هانه هماله پیامبر حج انجام داد فقام منال ثلاث سن سه روز پیامبر در منال وقوف کردن یسلی رکعتین دو رکعتی نمازشون رو اقامه می کردن ثم سن عذالک ابو بکر و سن عذالک امر ابو بکر امر هم به همینطور دو رکعتی در منال اقامه نماز می کردن ثم سن عذالک اثمان ستت از سنین اثمان و شش سال به همین ترتیب بود ثم اکملها اثمان اربعان اثمان چارکتیش کرد فسلالظهر اربعان ظهر رو چارکتی خاند ثم تمار ازه خودش رو به مریضی زد چرا لیشد ده به ذالک بدعته برای این بدعته شو میخکوب کند راسخ بکن محکم بکن چطور فقال للمعذن به معذن گفت اذهب الى علیگن برو سراغ علی فقل لهو فلیسل به ناس العصر نماز عصر علی با مردم بخوند من حالم خوب نیست فعط المعذن علیگن معذن اومد نزد امیر المؤمنین فقال لهو ان امیر المؤمنین اثمان یعمر که ان تسلیه به ناس العصر اثمان عمر میکنه که نماز عصر شما بخونید فقال امیر المؤمنین فقال اذن لا اصلی الا رکعتن من بخونم درکتی خواهم بود کما اصل رسول الله مثل پیانبر درکتی خواهم بود فذهب المعذن معذن رفت فاخبر اطلون به مقال علی خبرش راد به اثمان که اون چکر امیر المؤمنین فرموده بود فقال اذهب الیه فقال لهو انکه لست من هادا فی شیئن برو به علی بگو تو در چین جایگاه نیستی که بخوای مخالفت من رو بکنی اذهب فصل که ما تو امر برو همونطور که به دستور داده میشه نمازو بخون قال علیون علیه السلام لا والله امیر المؤمنین فقال قسم به خدا لا افعل چه این نخواهم کرد فخر جمع اطمان فصل لا به هم اربعه خود اطمان رفت در حال که بیمار بود رفت و نماز چارکتی خوند در ادامه شده داده که فرم مکان فی خلافت معاویه دور معاویه رسید و سمع الناس علیه مردم دور معاویه جمع شدند و قتل امیر المؤمنین علیه السلام حج معاویه بعد از شهادت امیر المؤمنین معاویه حج انجام داد فصل لا به الناس بمنا رکعتین معاویه دورکعتی خوند در منا از ظهر ظهر و دورکعتی خوند ثم سلم سلام داد و فنظرت بن امیه بعضهم الان بعضهم بعضی نگاه شدند و از سقیف قبیلی سقیف مقیره و این هم جزب قبیلی سقیف بودند و منکان من شیعت اطمان پیروان اطمان اونجا بودند و خیلی تحجب کردند ثم قال قد قضا علا صاحب کن و خالفه و اشمت به ادو و و و و و و و و و و و و و و و و و و و و و و و و و و و و و روایت در سنن کبرای نسائی هست جده دو سفه سی سد و چهر و پنج ان علی ابن الهوسین پن ان مروان ابن الحکم روایت رو به صلاح امام سجاد از مروان نرمو کنند که مروان بگیر کن تو جال لسن اند اثمان نز اثمان نشسته بودند فسمع علی ان یلبی با امرتن و حجه ایام حج بوده داشتن احتمالا در میقات بوده و و خب میدانیم به صلاح اگر کسی حج تمتو بخواد انجام بده طبیعتا امرتن اول انجام بده و از این رساله حج تمتو و نیت امرتن مؤمن و احرامش به امرتن بسیار حج بوده اسمان شنید سمع علی ان یلبی با امرتن و حجه فقال علم تکن تنها عنها دا مگر نه نشده ای از این بگی تو رو نهیت نکرده اند از این که حج تمتو انجام بده گفت که علم تکن تنها عنها دا مگر نه نشده ای از این که محرم به احرامی بشه بیشتر که مشتمل بر امره تمتو و سبز حج تمتو هست فقال بله امر المؤمن فرمود بله نه شده ولیکن نی سمع تو رسول الله صلی اللہ علیه و سلام اینو حالا یه ربی به همه جمیعن من پیانبر شنیدم که پیانبر به هر دو تلبیه میگو هم امره و هم حج فلم ادع رسول الله لقاولک من کسی نیستن که با حرف تو سنت پیانبر رها بکنم حرف پیانبر رها بکنم فلم ادع رسول الله لقاولک بخاطر سخن تو من سنت پیانبر رها نمی کنم این هم باز نمونه دیگری از جای گذاری از جای گذاری این هم تا این لحظه ما را همراهی کردید لطفا نظر پیشنهاد انتقاد و لیدگاه خودتون رو در باری برنامه زولال تاریخ به روابط همومی راژیو معرف اعلام میکنید خوشحال میشیم از نظرتون متعلق بشیم تا برنامه آینده